Երրորդ աստիճանի սերտ շփումներ (ֆիլմ, 1977)

***«Երրորդ*** ***աստիճանի սերտ շփումներ»*** (**), 1977 թվականի ամերիկյան գիտաֆանտաստիկ դրամա ֆիլմ, որի սցենարի հեղինակը և ռեժիսորը Սթիվեն Սփիլբերգն է։ Գլխավոր դերերում հանդես են եկել Ռիչարդ Դրեյֆուսը, Մելինդա Դիլոնը, Թերի Գարը, Բոբ Բալաբանը, Քերի Գաֆին և Ֆրանսուա Տրյուֆոն։  Դուգլաս Թրամբուլը տեսողական էֆեկտներն է ղեկավարել, իսկ այլմոլորակայինների դիզայնը նախագծել է Կառլո Ռամբալդին։

Ֆիլմը պատմում է Ինդիանայում աշխատող Ռոյ Նիրիի՝ հասարակ բանվոր, որի կյանքը փոխվում է անհայտ թռչող օբյեկտի (ՉԹՕ) հետ հանդիպումից հետո, և Ջիլիան Գիլերի՝ միայնակ մոր պատմությունը, որի երեքամյա որդին՝ Բարրին, առևանգվում է նույն ՉԹՕ-ի դրսևորման ժամանակ։

*«Սերտ շփումները»* Սփիլբերգի համար երկար սպասված նախագիծ է եղել։ 1973 թվականի վերջին նա գիտաֆանտաստիկ ֆիլմ նկարահանելու պայմանագիր է կնքել Columbia Pictures-ի հետ։ Թեև Սփիլբերգն է ստացել սցենարի միակ հեղինակային իրավունքը, բայց նրան օգնել են Փոլ Շրեյդերը, Ջոն Հիլը, Դեյվիդ Գիլերը, Հալ Բարվուդը, Մեթյու Ռոբինսը և Ջերի Բելսոնը, որոնք բոլորն էլ տարբեր չափով ներդրում են ունեցել սցենարի ստեղծման գործում։ Անվանումը ծագել է աստղագետ և ուֆոլոգ Ջ. Ալեն Հայնեկի դասակարգումից, որը նա տվել է այլմոլորակայինների հետ *սերտ շփումներին*, իսկ երրորդ ատիճանը մարդու դիտարկումներն են այլմոլորակայիններին կամ «կենդանի էակներին»։

ԱՄՆ $19.4 միլիոն բյուջեով նկարահանված *«Սերտ շփումներ»* ֆիլմը ցուցադրվել է սահմանափակ թվով քաղաքներում 1977 թվականի նոյեմբերի 16-ին և 23-ին, իսկ հաջորդ ամիս բարձրացել է լայն էկրան։ Այն արժանացել է քննադատների դրվատանքին և ունեցել է ֆինանսական հաջողություն, ի վերջո ամբողջ աշխարհում վաստակելով ավելի քան $300 միլիոն և դառնալով 1977 թվականի երրորդ ամենաբարձր եկամուտ ունեցող ֆիլմը՝ զիջելով միայն *[[Աստղային պատերազմներ։ Էպիզոդ IV։ Նոր հույս|«Աստղային պատերազմներ»]]* և «Ոստիկանը և ավազակը» (*Smokey and the Bandit*) ֆիլմերին։ Ֆիլմը ստացել է բազմաթիվ մրցանակներ և անվանակարգեր «Օսկար»-ի 50-րդ, Բրիտանական ակադեմիայի 32-րդ կինոմրցանակաբաշխություններում, 35-րդ «Ոսկե գլոբուս» և 5-րդ «Սատուրն» մրցանակաբաշխություններում, և լայնորեն գովաբանվել է Ամերիկյան կինոինստիտուտի կողմից։

2007 թվականի դեկտեմբերին ԱՄՆ Կոնգրեսի գրադարանը այն համարել է «մշակութային, պատմական կամ գեղագիտական առումով նշանակալից» և ընտրվել է Ազգային ֆիլմերի գրանցամատյանում պահպանման համար։ 1980 թվականին կինոթատրոններում ցուցադրվել է ֆիլմի *հատուկ թողարկումը*։ Սփիլբերգը համաձայնվել է ստեղծել այդ թողարկումը՝ ավելացնելով ավելի շատ տեսարաններ, որոնք չէին ներառվել սկզբնական թողարկման մեջ, քանի որ ստուդիան պահանջում էր վիճահարույց տեսարանը, որը պատկերում էր այլմոլորակային մայր տիեզերանավի ներքին մասը։  Սփիլբերգը դժգոհ լինելով փոփոխված ավարտական տեսարանից ստեղծել է երրորդ տարբերակը՝ *«Ռեժիսորական* տարբերակի» ստեղծմանը VHS և LaserDisc ֆորմատով 1998 թվականին (իսկ ավելի ուշ ՝ DVD և Blu-ray ֆորմատներով)։ Սա ամենաերկար տարբերակն է, որը համատեղում է Սփիլբերգի սիրելի տարրերը նախորդ երկու թողարկումներից, բայց հեռացնում է մայր տիեզերանավի ներքին տեսարանները։  Ֆիլմը հետագայում վերամշակվել է 4K որակով և վերաթողարկվել կինոթատրոններում 2017 թվականի սեպտեմբերի 1-ին՝ Sony Pictures Releasing- ի կողմից՝ իր Columbia Pictures լեյբլի միջոցով՝ ֆիլմի 30-ամյակի կապակցությամբ։

## Սյուժե
մինի|530x530փքս|Քերվենի ձեռքի նշանները, որոնք համապատասխանում են հինգ նոտանոց այլմոլորակային տոնային ֆրազներին (Ռե - Մի - Դո - Դո - Սոլ), որոնք Կլոդ Լաքոմբի կերպարն օգտագործել է «Երրորդ աստիճանի սերտ շփումներ» ֆիլմի ֆինալում
1977 թվականին ֆրանսիացի գիտնական Կլոդ Լաքոմբը, թարգմանիչ և քարտեզագիր Դեյվիդ Լաֆլինի հետ միասին, ուսումնասիրում են ԱՄՆ ռազմածովային ուժերի ինքնաթիռների Չվերթ 19-ը, որը 1945 թվականին անհետացել էր Բերմուդյան եռանկյունու կողմերում և այժմ գտնվում է Սոնորա անապատում՝ անվնաս և լքված վիճակում: Ավելի ուշ նրանք իմանում են, որ *SS Cotopaxi*  շոգենավը նույնպես լքված գտնվել է Գոբի անապատի կենտրոնում։ Միևնույն ժամանակ, Ինդիանապոլիսի մոտակայքում երկու ինքնաթիռ հազիվ են խուսափել օդում անհայտ թռչող օբյեկտի (ՉԹՕ) հետ բախումից։

Ինդիանա նահանգի Մանսի քաղաքի մոտակայքում գտնվող խրճիթում երեքամյա Բարրի Գիլերը արթնանում է և տեսնում, որ իր խաղալիքներն ինքնուրույն  աշխատում են, իսկ սառնարանը թալանված է։ Նա հետևում է հետքին և դուրս գալիս փողոց, մինչև որ մայրը՝ Ջիլիանը, բռնում է նրան։ Տարածքում տեղի են ունենում համատարած էլեկտրական անջատումներ, ինչը ստիպում է էլեկտրաէներգիայի մատակարարման գծի աշխատակից Ռոյ Նիրիին հետաքննություն սկսել։ Ճանապարհին Ռոյը մոտիկից հանդիպում է ՉԹՕ-ի, և երբ այն թռչում է նրա բեռնատարի վրայով, լույսերով թեթևակի այրում է նրա դեմքը։ ՉԹՕ-ն թռչում է երկնքում ևս երեքի հետ, իսկ Ռոյը և ոստիկանության աշխատակիցները ճանապարհով հետևում են նրանց։

Ռոյը հիանում է ՉԹՕ-ներով և տարվում լեռանման ենթագիտակցական (subliminal) պատկերով՝ անընդհատ դրա մոդելները պատրաստելով։ Նրա ավելի ու ավելի անկանխատեսելի և էքսցենտրիկ վարքագիծն անհանգստացնում է նրա կնոջը՝ Ռոնիին և նրանց երեք երեխաներին, իսկ ընկերներն ու հարևանները նրանից հեռու են մնում։ Ռոնին, ի վերջո, երեխաների հետ հեռանում է, երբ Ռոյը հող, աղյուսներ և այլ աղբ է բերում նրանց տուն՝ լեռան մեծածավալ կրկնօրինակը քանդակելու համար։ Ջիլիանը նույնպես սկսում է անկախ իրենից ուրվագծել նույն լեռը։ Շուտով նրան իր տանը սարսափեցնում է ամպերից իջնող ՉԹՕ-ն։ Նա պայքարում է անտեսանելի էակների տուն մտնելու ագրեսիվ փորձերի դեմ, բայց քաոսի մեջ որդին՝ Բարին առևանգվում է։

Լաքոմբը, Լաֆլինը և Միավորված Ազգերի Կազմակերպության փորձագետների խումբը շարունակում են հետազոտել ՉԹՕ-ների աճող ակտիվությունը և դրանց հետ կապված տարօրինակ երևույթները: Հյուսիսային Հնդկաստանի Դհարամսալա քաղաքում ականատեսները հայտնում են, որ ՉԹՕ-ները արձակում են յուրահատուկ ձայներ՝ հնգատոն երաժշտական արտահայտություն: Գիտնականները հեռարձակում են այս արտահայտությունը տիեզերք, բայց ի պատասխան ստանում են միայն թվացյալ անիմաստ կրկնվող թվերի շարք: Լաֆլինը, ի վերջո, ճանաչում է այն որպես աշխարհագրական կոորդինատների ամբողջություն, որը մատնանշում է Վայոմինգ նահանգի Մուրքրոֆթի մոտ գտնվող Դևիլզ թաուեր (թարգմանաբար՝ Սատանայի աշտարակ) կոչվող հրաբխային լեռը:

ԱՄՆ բանակը տարհանում է Դևիլզ թաուերի շրջակայքը՝ լրատվամիջոցներում կեղծ լուրեր տարածելով, թե գնացքի վթարի հետևանքով թունավոր նյարդային գազ է թափվել, մինչդեռ իրականում գաղտնի վայրէջքի վայր է պատրաստվում ՉԹՕ-ների համար։ Լուրերում տեսնելով լեռը, Ռոյն ու Ջիլիանը ճանաչում են այն, ինչը նրանք պատկերացնում էին։ Տարհանման հրամանին հակառակ, նրանք, տեսիլքներ տեսած այլ մարդկանց հետ միասին, ուղևորվում են դեպի Դևիլզ թաուեր, բայց նրանց ընդհատում է բանակը։ Լաքոմբը հարցազրույց է վերցնում Ռոյից, որը չի կարողանում բացատրել, թե ինչու է ցանկանում լեռի մոտ հասնել։ Մինչ մյուսներին ուղեկցում են, Ռոյն ու Ջիլիանը փախչում են և, ի վերջո, հասնում լեռան վայր, հենց այն պահին, երբ գիշերային երկնքում ՉԹՕ-ներ են հայտնվում։

Մասնագետները սկսում են շփվել ՉԹՕ-ների հետ, որոնք աստիճանաբար հայտնվում են տասնյակներով՝ օգտագործելով մեծ էլեկտրական գովազդային վահանակի լույսն ու ձայնը: Վերջապես ժամանում է մի հսկայական մայրանավ, որը, կարծես, վայրէջքից առաջ հետազոտողներին ուղարկում է կապի տոնային ազդանշաններ: Բացվում է լյուկը, որից դուրս են գալիս տարբեր մարդիկ և կենդանիներ, որոնք չեն ծերացել իրենց առևանգումից ի վեր, այդ թվում են Երկրորդ համաշխարհային պատերազմի օդաչուները, *Կոտոպաքսիի* նավաստիները և Բարրին, որը վերամիավորվում է մոր՝ Ջիլիանի հետ: Ռոյին տեսնելով՝ Լաքոմբը առաջարկում է նրան նախապատրաստել կառավարության կողմից մայրանավ այցելողների ընտրյալ խմբում ընդգրկվելու համար:

Այլմոլորակային կանաչ մարդուկները վերջապես դուրս են գալիս մայր տիեզերանավից և ընտրում Ռոյին՝ իրենց ճանապարհորդություններին միանալու համար։ Երբ Ռոյը մտնում է մայր տիեզերանավ, այլմոլորակայիններից մեկը մի քանի վայրկյան կանգ է առնում, որ մարդկանց հետ շփվի։ Լաքոմբը օգտագործում է Քերվենի ձեռքի նշանները, որոնք համապատասխանում են հնգատոն տոնային արտահայտությանը։ Այլմոլորակայինը նույն կերպ է արձագանքում, ժպտում և վերադառնում իր նավը, որը թռչում է դեպի երկինք։

## Դերասանական կազմ

* Ռոյ Նիրիի դերում հանդես է եկել  Ռիչարդ Դրեյֆուսը։ Նա Ինդիանայում աշխատող էլեկտրագծերի մասնագետ է, որը հանդիպում է և մոլուցք է ձեռք բերում անհայտ թռչող օբյեկտների նկատմամբ։  Սփիլբերգի այդ դերում առաջին տեսել է Սթիվ ՄակՔուինին։ Չնայած ՄայՔուինը տպավորվել է սցենարով, բայց ասել է, որ ինքը հարմար չէ դերի համար, քանի որ չի կարողանում հրահանգով լաց լինել։ Ջեյմս Քանը, Դասթին Հոֆմանը, Ալ Պաչինոն և Ջին Հեքմանը նույնպես մերժել են դերը։ Ռոբերտ Դե Նիրոն նույնպես դիտարկվել է։  Ջեք Նիկոլսոնը հրաժարվել է ժամանակացույցի հետ կապված խնդիրների պատճառով։ 

Սփիլբերգը պարզաբանել է, որ «*[[Ծնոտներ (ֆիլմ)|Ծնոտներ]]*» ֆիլմի նկարահանումների ժամանակ «Դրեյֆուսն է համոզել ընտրել իրեն։ Նա լսել է *«Սերտ շփումներ»* ֆիլմի մոտ 155 օրվա նկարահանումները։ Նա նույնիսկ գաղափարներ է ներկայացրել»։  Դրեյֆուսն էլ պատմել է. «Ես արշավ սկսեցի դերը ստանալու համար։ Ես անցնում էի Սթիվի գրասենյակի մոտով և ասում էի այնպիսի բաներ, ինչպիսիք են՝ «Ալ Պաչինոն հումորի զգացում չունի» կամ «Ջեք Նիկոլսոնը չափազանց խելագար է»։ Վերջիվերջո ես համոզեցի նրան ընտրել ինձ»։ 

* Կլոդ Լաքոմբի դերում հանդես է եկել Ֆրանսուա Տրյուֆոն։ Նա Ֆրանսիայի կառավարության գիտնական է, որը պատասխանատու է ԱՄՆ-ում ՉԹՕ-ների հետ կապված գործունեության համար։ Լաքոմբի կերպարը համապատասխանում է ՉԹՕ-ների փորձագետ Ժակ Վալլենի իրական կյանքին։ Դերի համար դիտարկվել են Ժերար Դեպարդիեն, Ֆիլիպ Նուարեն, Ժան-Լուի Տրենտինյանտը և Լինո Վենտուրան։ Այս դերը միջազգային ճանաչում ունեցող կինոռեժիսոր Տրյուֆոյի միակ դերասանական դերն է այն ֆիլմում, որը նա չի նկարահանել, և նրա միակ դերն է անգլերեն ֆիլմում։ Նկարահանումների ընթացքում Տրյուֆոն իր ազատ ժամանակն օգտագործել է *«Տղամարդը, որը սիրում էր կանանց»* ֆիլմի սցենարը գրելու համար։ Նա նաև աշխատել է *«Դերասանը»* վեպի վրա, որը նա չի ավարտել։

* Ռոյի կնոջ՝ Ռոնի Նիրիի կերպարը մարմնավորել է Թերի Գարը։ Մերիլ Սթրիփը և Էմի Իրվինգը նույնպես մասնակցել են այդ դերի համար լսումներին։

* Ջիլիան Գիլերի դերում հանդես է եկել Մելինդա Դիլոնը։ Թերի Գարը ցանկանում էր մարմնավորել Ջիլիանին, բայց ընտրվել է Ռոնիի դերում։ Հալ Աշբին, որը Դիլոնի հետ աշխատել էր *[[Փառքի ճանապարհին|«Փառքի ճանապարհով»]]* (1976) ֆիլմում, Սփիլբերգին  առաջարկել էր նրան վերցնել այդ դերի համար։ Դիլոնը ընտրվել էր նկարահանումների սկսվելուց երեք օր առաջ։ 
* Դեյվիդ Լաֆլիի դերը մարմնավորել է Բոբ Բալաբան։ Նա Լաքոմբի օգնականն է և անգլերեն-ֆրանսերեն թարգմանիչ։
* Ջ. Պատրիկ Մակնամարա՝ նախագծի ղեկավար
* Ուորեն Քեմերլինգ՝ մայոր «Վայրի Բիլ» Ուոլշ
* Ռոբերտս Բլոսոմ՝ ֆերմեր
* Ֆիլիպ Դոդսը հանդես է եկել Ժան Կլոդի դերում, որն այլմոլորակայինների հետ կապ հաստատող երաժշտական նոտաներն է հնչեցնում հսկայական սինթեզատորով։ Ընդ որում, Ֆիլիպ Դոդսը *ARP Instruments* երաժշտական գործիքների արտադրության ճարտարագիտական փոխնախագահն էր, որն անձամբ ժամանել էր նկարահանման հրապարակ՝ ARP 2500 հսկայական սիթեզատորը տեղադրելու համար։
* Քերի Գաֆֆին մարմնավորել է Բարի Գիլլերին՝ Ջիլիանի որդուն։ Սփիլբերգը կիրառել է մեթոդական դերասանական տեխնիկաների շարք՝ Գաֆֆիին օգնելու համար, որն ընտրվել էր երեք տարեկանում։ 
* Լենս Հենրիկսեն՝ Ռոբերտի դերակատար
* Մերիլ Քոնալի՝ թիմի ղեկավար
* Ջորջ ԴիՉենցո՝ մայոր Բենչլի
* Ջին Դինարսկին՝ Այք
* Ջոզեֆ Զոմմեր՝ Լարի Բատլեր
* Կարլ Ուեզերս ՝ ռազմական ոստիկան
* Դեյվիդ Աբրահամ Չուլկար՝ անգլերեն-հինդի թարգմանիչ։

## Արտադրության պատմություն
### Նախնական պատրաստություն
Ֆիլմի ոգեշնչման աղբյուրը ռեժիսոր Սթիվեն Սփիլբերգի մանկությունն է, երբ նա իր հոր հետ Նյու Ջերսիում տեսել է ասուպների անձրև։  18 տարեկանում Սփիլբերգն ավարտել է *«Կրակի լույս»* (Firelight, 1964) լիամետրաժ գիտաֆանտաստիկ ֆիլմը։ «*Կրակի լույս»* -ի շատ տեսարաններ ներառվել են *«Սերտ շփումներ»* ֆիլմում՝ կադր առ կադր սկզբունքով։  1970 թվականին նա գրել է «Փորձառություններ» կարճ պատմվածքը Միջին Արևմուտքի գյուղատնտեսական համայնքում գտնվող սիրահարների արահետի և գիշերային երկնքում դեռահասների խմբի տեսած «լույսային շոուի» մասին։  1973 թվականի վերջին, *«Շուգարլանդի ճեպընթաց*» (The Sugarland Express) քրեական դրամայի վրա աշխատանքն ավարտելուց հետո, Սփիլբերգը պայմանագիր է կնքել Columbia Pictures-ի հետ գիտաֆանտաստիկ ֆիլմի համար։ 20th Century Fox-ը նախկինում մերժել էր նրա առաջարկը։  Ջուլիա և Մայքլ Ֆիլիպսները պայմանագիր են կնքել որպես պրոդյուսերներ։ 

Սփիլբերգը սկզբում մտածել է վավերագրական կամ ցածր բյուջեով լիամետրաժ ֆիլմ նկարահանել այն մարդկանց մասին, ովքեր հավատում էին ՉԹՕ-ներին։ Նա որոշել էր, որ «ֆիլմը, որը կախված է ժամանակակից տեխնոլոգիաներից, չի կարող նկարահանվել 2.5 միլիոն դոլարով»։  «*Այն, ինչ-որ այլ աշխարհից»*  (The Thing from Another World) ֆիլմի ավարտից մի արտահայտություն փոխառելով՝ նա վերանվանել է *«Դիտեք երկինքը»* ֆիլմը՝ վերաշարադրելով «Կապույտ գիրք» նախագծի վերաբերյալ նախադրյալը և գաղափարը ներկայացնելով Ուիլարդ Հայքին և Գլորիա Կացին։ Կացը հիշում է. «Այնտեղ կային թռչող ափսեներ, որոնք վայրէջք էին կատարում Ռոբերտսոն բուլվարում [ Արևմտյան Հոլիվուդում, Կալիֆոռնիա ]։ Ես ասացի. «Սթիվ, սա ամենավատ միտքն է, որ ես երբևէ լսել եմ»։  

Սփիլբերգը 1973 թվականի դեկտեմբերին հրավիրել էր Փոլ Շրեյդերին՝ սցենարը գրելու համար, իսկ գլխավոր նկարահանումները պետք է սկսվեին 1974 թվականի վերջին։ Սցենարը քննարկելու համար Սփիլբերգը այցելել էր այն տունը, որտեղ Շրեյդերն ապրում էր իր եղբոր՝ Լեոնարդի հետ։  Այնուամենայնիվ, Սփիլբերգը սկսել է աշխատանքները *[[Ծնոտներ (ֆիլմ)|«Ծնոտներ» ֆիլմի]]* վրա 1974 թվականին, հետաձգելով *«Դիտեք երկինքը»* ֆիլմի նկարահանումները։

*«Ծնոտներ»* ֆիլմի ֆինանսական և քննադատական հաջողության շնորհիվ Սփիլբերգը կարողացել է բանակցել Columbia-ի հետ ստեղծագործական վերահսկողության շուրջ, այդ թվում՝ ֆիլմն իր ցանկացած ձևով նկարահանելու իրավունքի համար։  Շրեյդերի ներկայացրած սցենարը Սփիլբերգն անվանել է «ամենաամոթալի սցենարներից մեկը, որը երբևէ մասնագիտորեն հանձնվել է խոշոր կինոստուդիային կամ ռեժիսորին» և «սարսափելի մեղքի զգացումով լի պատմություն, որը ընդհանրապես չի վերաբերում ՉԹՕ-ներին»։  *«Կգա թագավորությունը»* վերնագրով այդ սցենարի գլխավոր հերոսը 45-ամյա ԱՄՆ ռազմաօդային ուժերի սպա Փոլ Վան Օուենն է, որն աշխատում է «Կապույտ գիրք» նախագծի շրջանակներում։ «Կառավարությունում [նրա] աշխատանքը թռչող ափսեների ծաղրն ու հերքումն է»։ Շրեյդերը շարունակում է. «Մի օր նա հանդիպում է ՉԹՕ-ների։ Նա կառավարությանը սպառնում է հանրությանը բացահայտել այդ ամենը։ Դրա փոխարեն նա և կառավարությունը 15 տարի փորձում են կապ հաստատել  ՉԹՕ-ների հետ»։

Սփիլբերգի և Շրեյդերի միջև ստեղծագործական տարաձայնություններից հետո նրանք վարձել են Ջոն Հիլին՝ սցենարը վերաշարադրելու համար։  Մի պահ գլխավոր հերոսը ոստիկան է։  Սակայն Սփիլբերգի համար «դժվար էր նույնականանալ համազգեստով տղամարդկանց հետ։ Ես ուզում էի տեսնել ժողովրդի միջից սովորական մի տղա»։ Արդյունքում, Սփիլբերգը մերժել է Շրեյդերի/Հիլի սցենարը *«Ծնոտներ*» ֆիլմի հետարտադրական աշխատանքների ժամանակ՝ նշելով, որ «նրանք ցանկանում էին այն դարձնել Ջեյմս Բոնդի արկածի նման» մի բան։

Դեյվիդ Գիլերը վերաշարադրել է ֆիլմը.  Սփիլբերգի ընկերներ Հալ Բարվուդը և Մեթյու Ռոբինսը առաջարկել են առևանգված երեխայի սյուժետային գաղափարը։ Այնուհետև Սփիլբերգը սկսել է գրել սցենարը։ «*[[Պինոկիո (մուլտֆիլմ, 1940)|Պինոկիո]]*» մուլտֆիլմից «Երբ երազում ես նայելով աստղերին» (When You Wish upon a Star) երգը ազդել է Սփիլբերգի գրելաոճի վրա։ «Ես իմ պատմությունը կառուցեցի երգի ստեղծած տրամադրության վրա, այն բանի վրա, թե ինչպես էր այն անձամբ ինձ վրա ազդում»։  Նախաարտադրության ընթացքում վերնագիրը փոխվել է *«Թագավորության գալուստը»* -ից (Kingdom Come) մինչև *«Երրորդ* *աստիճանի սերտ շփումներ*»:

Ջ. Ալեն Հայնեկը, որն աշխատել է ԱՄՆ ռազմաօդային ուժերի հետ «Կապույտ գիրք» նախագծի վրա, վարձվել էր որպես գիտական խորհրդատու: Հայնեկն ասել է, որ «չնայած ֆիլմը գեղարվեստական է, այն հիմնականում հիմնված է ՉԹՕ-ների առեղծվածի հայտնի փաստերի վրա, և այն, անշուշտ, արտացոլում է երևույթի մթնոլորտը: Սփիլբերգը հսկայական ճնշման տակ էր *«Ծնոտներ» ֆիլմից* հետո ևս մեկ բլոկբաստեր նկարահանելու համար, բայց նա որոշել էր նկարահանել ՉԹՕ-ների մասին ֆիլմ: Նա իր կարիերան վտանգի տակ էր դրել»։ ԱՄՆ ՌՕՈՒ-ն և ՆԱՍԱ-ն հրաժարվել էին համագործակցել ֆիլմի արտադրությանը:  Ըստ որոշ տեղեկությունների, ՆԱՍԱ-ն քսան էջանոց նամակ էր ուղարկել Սփիլբերգին՝ ասելով, որ ֆիլմի թողարկումը վտանգավոր է:  Հարցազրույցում նա ասել է. «Ես իսկապես հավատացի ինձ, երբ լսեցի, որ կառավարությունը դեմ է ֆիլմին: Եթե ՆԱՍԱ-ն ժամանակ է հատկացրել ինձ 20 էջանոց նամակ գրելու համար, ուրեմն, ինչ-որ բան է տեղի ունենալու»։

Նախաարտադրության վաղ փուլում Սփիլբերգը վարձել էր ֆիլմի տիտրերի դիզայներ Դեն Պերիին՝ լոգոտիպը մշակելու համար։ Պերրին, որը նախկինում աշխատել էր *[[Սատանա քշողը|«Սատանա քշողը»]]* (1973) և *[[Տաքսու վարորդ|«Տաքսու վարորդը»]]* (1976) ֆիլմերի վրա, ստեղծել է լոգոտիպ *Handel Gothic* (երկրաչափական) տառատեսակով՝ միայն սցենարը ձեռքի տակ ունենալով։ Արդյունքից գոհ՝ Սփիլբերգը տարբերանշանը փակցրել էր բոլոր արտադրական փաստաթղթերի և անձնակազմի վերնաշապիկների վրա։ Կինոարտադրության մեջ ընդունված չէ, որ Սփիլբերգը բավարար ազդեցություն ուննար ֆիլմի ամբողջ ապրանքանիշի վրա ստեղծագործական վերահսկողություն պահպանելու համար և նա խնդրել էր Պերիին նախագծել գովազդային արշավը և վերնագրերի հաջորդականությունը՝ հիմնվելով իր տարբերանշանի վրա։

Ավելի ուշ Պերրին նախագծելու էր Հոլիվուդի շատ այլ խոշոր ֆիլմերի վերնագրեր, այդ թվում՝ *[[Աստղային պատերազմներ։ Էպիզոդ IV։ Նոր հույս|«Աստղային պատերազմներ»]]* (1977), *«Կատաղի ցուլ»* (1980) և *«Ինքնաթիռ»* (1980): 

### Նկարահանում
[մինի|[Վայոմինգ|Վայոմինգում գտնվող «Դևիլս աշտարակ», ֆիլմի նկարահանումների վայր]]
Հիմնական նկարահանումները սկսվել են 1976 թվականի մայիսի 16-ին, չնայած 1975 թվականի օգոստոսին Associated Press-ի հաղորդագրությունը ենթադրություն էր արել, որ նկարահանումները սկսվելու են 1975 թվականի վերջին։  Սփիլբերգը չէր ցանկանում որևէ տեղանքային նկարահանում անել *«Ծնոտներ*» ֆիլմի հետ կապված իր բացասական փորձի պատճառով և ցանկանում էր *«Սերտ շփումներ»* ֆիլմը նկարահանել բացառապես ձայնային բեմերում, բայց ի վերջո հրաժարվել է այդ մտքից։ 

Նկարահանումները տեղի են ունեցել Բըրբանքում (Կալիֆոռնիա), Վայոմինգում գտնվող «Դևիլզ թաուեր» ազգային հուշարձանում, Ալաբամա նահանգի Մոբիլ քաղաքում գտնվող Բրուքլիի նախկին ռազմաօդային բազայի երկու լքված Երկրորդ համաշխարհային պատերազմի ժամանակների դիրիժաբլների անգարներում, ինչպես նաև Ալաբամա նահանգի Բեյ Մինետ քաղաքում գտնվող Լուիսվիլի և Նեշվիլի երկաթուղային կայարանում:

Տունը, որտեղից Բարրին առևանգվում է, գտնվում է Ալաբամա նահանգի Ֆեյրհոուփ քաղաքից դուրս: Ռոյ Նիրիի տունը գտնվում է Մոբիլ քաղաքի Քարլայլ Դրայվի արևելյան հատվածում: ՉԹՕ-ները թռչում են Վինսենթ Թոմաս կամրջի նախկին վճարովի կետի միջով, Սան Պեդրո (Կալիֆոռնիա, Լոս Անջելես) թաղամասում: Սոնորա անապատի տեսարանը լուսանկարվել է Կալիֆոռնիայի Դյումոնտ դյուներ անապատում (Մոհավի անապատ), իսկ Հնդկաստանի Դհարմսալա քաղաքի արտաքին կադրերը՝ Խալապուր քաղաքի (Մահարաշտրա) մոտակա Հալ փոքրիկ գյուղում, որը գտնվում է Մումբայից 35 կմ հեռավորության վրա։ Ալաբամայի անգարները վեց անգամ ավելի մեծ էին, քան աշխարհի ամենամեծ հնչյունային բեմը։ 

Նկարահանումների ընթացքում առաջացել են տարբեր տեխնիկական և բյուջետային խնդիրներ։ Սփիլբերգը *«Սերտ շփումներ»* ֆիլմի արտադրությունն անվանել է «երկու անգամ ավելի վատ և երկու անգամ ավելի թանկ *«Ծնոտներ* »-ից»։ Իրավիճակը բարդացել էր, երբ Columbia Pictures-ը ֆինանսական դժվարություններ է ունեցել։ Columbia-ին ուղղված իր 1973 թվականի նախնական առաջարկում Սփիլբերգը պնդել է, որ արտադրությունը կարժենա 2.7 միլիոն դոլար, չնայած նա պրոդյուսեր Ջուլիա Ֆիլիպսին ասել էր, որ գիտի, որ բյուջեն պետք է շատ ավելի բարձր լինի. վերջնական բյուջեն կազմել է 19.4 միլիոն  դոլար։ «Կոլումբիա» ստուդիայի գործադիր տնօրեն Ջոն Վեյչը հիշում է. «Եթե մենք իմանայինք, որ այդքան թանկ է լինելու, կանաչ լույս չէինք վառի ֆիլմի համար, քանի որ գումար չունեինք»։  Սփիլբերգը *«Ծնոտներ*» ֆիլմի իր գործընկերոջը՝ Ջո Ալվեսին վարձել է որպես բեմադրող նկարիչ։  Բացի այդ, 1976 թվականի Ատլանտյան փոթորիկների սեզոնում արևադարձային փոթորիկներ էին սկսվել Ալաբամայում։ Ալաբամայի ձայնային հարթակի մեծ մասը վնասվել էր կայծակի հարվածից։  «Կոլումբիան» 7 միլիոն դոլար է հավաքել երեք աղբյուրներից՝ Time Inc., EMI և Գերմանական հարկային ապաստարաններից։

Կինոօպերատոր Վիլմոս Ժիգմոնդն ասել է, որ նկարահանումների ընթացքում Սփիլբերգն ավելի շատ գաղափարներ է ստացել՝ ամեն երեկո ֆիլմեր դիտելով, ինչը, իր հերթին, երկարացրել է արտադրական գրաֆիկը, քանի որ նա անընդհատ նոր տեսարաններ էր ավելացնում:  Ժիգմոնդը նախկինում մերժել էր *«Ծնոտներ*» ֆիլմի վրա աշխատելու հնարավորությունը: Իր 1991 թվականի *«Դուք այս քաղաքում այլևս երբեք չեք ճաշի»* գրքում պրոդյուսեր Ջուլիա Ֆիլիպսը խիստ անպարկեշտ դիտողություններ է գրել Սփիլբերգի, Ժիգմոնդի և Տրյուֆոյի մասին, քանի որ նրան աշխատանքից ազատել էին հետարտադրական աշխատանքների ժամանակ՝ կոկաինի կախվածության պատճառով: Ֆիլիպսը մեղադրել է Սփիլբերգին պերֆեկցիոնիստ լինելու մեջ: 

### Վիզուալ էֆեկտներ
[մինի|264x264փքս|[Սմիթսոնյան ինստիտուտ|Սմիթսոնյան ինստիտուտի  Ավիացիայի և տիեզերագիտության ազգային թանգարանում ֆիլմի Այլմոլորակային մայր տիեզերանավի մոդել. մտահղացումը Սթիվեն Սփիլբերգի, պատրաստել է Գրեգորի Ջեյնի գլխավորած թիմը` մոդելային գնացքի մասերից և այլ հավաքածուներից: Հատուկ լուսանկարչական և լուսային էֆեկտներով նկարահանելիս մոդելը թվացել է որպես հսկայական տիեզերանավ, որը բարձրանում է Վայոմինգի Դևիլզ թաուեր լեռան հետևից: Պտտվող, գունավոր լույսերով լրացվել է էֆեկտը:]]
Դուգլաս Թրամբուլը վիզուալ էֆեկտների ղեկավարն է, իսկ Կառլո Ռամբալդին նախագծել է այլմոլորակայիններին։ Թրամբուլը կատակով նշել է, որ վիզուալ էֆեկտների 3.3 միլիոն դոլար բյուջեն կարող էր օգտագործվել լրացուցիչ ֆիլմ ստեղծելու համար: Նրա աշխատանքը նպաստել է շարժման կառավարման լուսանկարչության զարգացմանը: Այլմոլորակային մայր նավը նախագծել է Ռալֆ Մաքքուորին և կառուցել է Գրեգ Ջեյնը: Նավի տեսքը ոգեշնչված է այն նավթավերամշակման գործարանից, որը Սփիլբերգը գիշերը տեսել էր Հնդկաստանում։ *«Աստղային պատերազմներ»* -ի մետաղական մասերի տեսքի փոխարեն շեշտը դրվել է ՉԹՕ-ների լուսարձակման վրա: ՉԹՕ-ների մոդելներից մեկը թթվածնային դիմակ էր՝ դրան ամրացված լույսերով, որն օգտագործվել էր իր անկանոն ձևի պատճառով:
[մինի|264x264փքս|[https://www.starwars.com/databank/r2-d2/ R2-D2]  ռոբոտը մայր տիեզերանավի մոդելի վրա](https://hy.wikipedia.org/wiki/%D5%8A%D5%A1%D5%BF%D5%AF%D5%A5%D6%80:R2-D2_figure_on_Close_Encounters_mothership.png)
Որպես նուրբ կատակ, Դենիս Մուրենը (ով նոր էր ավարտել *[[Աստղային պատերազմներ։ Էպիզոդ IV։ Նոր հույս|«Աստղային պատերազմների]]*» վրա աշխատանքը) մայրական տիեզերանավի ներքևի մասում տեղադրել է R2-D2 ռոբոտի մի փոքր մոդել Աստղային պատերազմներից, իսկ մայրական տիեզերանավից դուրս եկող կառույցներից մեկի ծայրին՝ ոլոռի չափ TIE կործանիչ։ Մոդելների պատրաստողները ներառել են նաև փոստարկղ, մեծ սպիտակ շնաձուկ, Volkswagen ավտոբուս և փոքրիկ գերեզմանատուն։ Մոդելը նաև ներառել է մանրանկարչության պատուհաններում շարժվող այլմոլորակայինների կերպարներ, որոնք, սակայն, վերջնական ֆիլմում շատ տեսանելի չեն։ 

Մայրանավակի մոդելը մշտական ​​ցուցադրությամբ ներկայացված է Վիրջինիա նահանգի Շանտիլի քաղաքի Վաշինգտոն Դալեսի օդանավակայանի Սմիթսոնյան ինստիտուտի Օդային և տիեզերական թանգարանի Ուդվար-Հեյզիի մասնաշենքում՝ «Դիսքավերի» տիեզերանավի ուղեծրային տիեզերանավից մի քանի քայլ հեռավորության վրա։

*«Երրորդ աստիճանի սերտ շփումներ»* ֆիլմը նկարահանվել է անամորֆիկ եղանակով, իսկ տեսողական էֆեկտների հաջորդականությունները՝ 70 մմ ժապավենի վրա, որն ունի ավելի մեծ լուծաչափ, քան արտադրության մնացած մասի համար օգտագործված 35 մմ ժապավենը։ Այնպես որ, երբ մանրանկարչական էֆեկտները համակցվում էին լիարժեք չափի տարրերի հետ օպտիկական տպիչի միջոցով, էֆեկտների կադրերը պարզ ու հստակ էին թվում, չնայած կորցնում էին նախորդ սերնդին հատուկ տեսողական ճշգրտությունը։ ՉԹՕ-ների համար ստեղծվել էր համակարգչային պատկերներով փորձնական ժապավեն, բայց Սփիլբերգը հաշվարկելով, որ դա չափազանց թանկ և անարդյունավետ կլինի, հրաժարվել էր դրանից, քանի որ համակարգչային գրաֆիկան դեռևս իր զարգացման փուլում էր 1970-ականների կեսերին։

Վերջին տեսարանների փոքրիկ այլմոլորակայինների դերերը խաղացել են Ալաբամա նահանգի Մոբիլ քաղաքի հիսուն տեղացի վեցամյա աղջիկներ։ Այդ որոշումը Սփիլբերգինն էր, քանի որ «աղջիկներն ավելի նրբագեղ են շարժվում, քան տղաները»։  Այլմոլորակայիններին փորձել էին տիկնիկներով ներկայացնել, բայց գաղափարը ձախողվել էր։ Այնուամենայնիվ, Ռամբալդին հաջողությամբ օգտագործել է տիկնիկային այլմոլորակայիններից երկուսին պատկերելու համար՝ սկսած մարիոնետից (բարձրահասակ այլմոլորակայինի համար, որն առաջինն էր դուրս գալիս մայր տիեզերանավից սկզբնապես փորձնական կադրում) և այլմոլորակայինի համար նախատեսված հոդակապավոր տիկնիկից, որը ֆիլմի վերջում շփվում է ձեռքի ազդանշաններով։

### Արտադրությունից հետո
*«Սերտ շփումներ»* ֆիլմը կինոմոնտաժող Մայքլ Քանի և Սփիլբերգի առաջին համագործակցությունն է։ Նրանց աշխատանքային հարաբերությունները շարունակվել են նաև Սփիլբերգի հետագա ֆիլմերում։ Սփիլբերգն ասել է, որ իր հետագա նկարահանած ոչ մի ֆիլմ այնքան դժվար չի եղել մոնտաժել, որքան *«Սերտ շփումներ»* ֆիլմի վերջին 25 րոպեները, և որ ինքն ու Քանը հազարավոր ֆուտ ժապավենի վրայով են անցել՝ վերջնական տեսարանի համար ճիշտ կադրեր գտնելու համար։ Երբ Քանն ու Սփիլբերգն ավարտել էին ֆիլմի առաջին մոնտաժը, Սփիլբերգը դժգոհ էր, քանի որ «բավարար ապշեցուցիչ էֆեկտ չէր» ստացվել։  Նրանք պատվիրել են լրացուցիչ նկարահանման կադրեր անել, բայց օպերատոր Վիլմոս Ժիգմոնդը չի կարողացել մասնակցել այլ պարտավորությունների պատճառով։  Նկարահանման կադրերի վրա աշխատել են Ջոն Ա. Ալոնզոն, Լասլո Կովաչը և Դուգլաս Սլոկոմբը։  Սկզբում նախատեսված էր, որ Լաքոմբը գտնելու է Չվերթ 19-ի ինքնաթիռները ամազոնի անձրևային անտառում, բայց գաղափարը փոխվել է՝ դառնալով Սոնորա անապատ։ Սփիլբերգը նաև նախնական ցուցադրման տարբերակից կրճատել է ֆիլմից 7.5 րոպե։ 

### Երաժշտություն

Ֆիլմի երաժշտությունը գրել, դիրիժորել և պրոդյուսերավորել է Ջոն Ուիլյամսը, որը նախկինում աշխատել էր Սփիլբերգի «*[[Ծնոտներ (ֆիլմ)|Ծնոտներ]]*» ֆիլմի վրա։ Երաժշտությունը կատարել է Հոլիվուդյան ստուդիայի սիմֆոնիկ նվագախումբը։ Ուիլյամսը մայրանավից հնչող երաժշտության համար օգտագործել է *«Ծնոտներ»* ֆիլմում օգտագործված երկնոտ սարսափազդու մինիմալիստական ֆրազը։ 

Ուիլյամսը գրել է հնգտոնային պաշտամունքայի մոտիվի ավելի քան 300 օրինակ, որոնցից Սփիլբերգն ընտրել է ֆիլմի հիմնական թեմայի մեջ ներառվածը, որն գիտնականներն օգտագործում են որպես մաթեմատիկական լեզու՝ ժամանած տիեզերանավի հետ շփվելու համար։ Ուիլյամսը որոշել էր հինգ նոտա օգտագործել, քանի որ «այն պետք է լիներ միջին մի բան՝ ֆրազի (որը բաղկացած է չորս նոտայից) և երգի (որը բաղկացած է յոթ նոտայից) միջև, ուստի նա մաթեմատիկորեն որոշեց, որ դա կլինի հինգ նոտա»:

Սփիլբերգը Ուիլյամսի աշխատանքն անվանել է «Երբ երազում ես նայելով աստղերինի» երգի և գիտական ֆանտաստիկայի խառնուրդ»:  Ի դեպ, Ուիլյամսը Սփիլբերգի խնդրանքով ներառել է այդ հիշարժան մեղեդին ֆիլմի այն մասում, երբ Ռոյ Նիրին նախքան մայր տիեզերանավ բարձրանալը շրջվում է: Հինգ նոտաները նվագող սինթեզատորը ARP 2500 է: Սարքը նկարահանման հրապարակում տեղադրելու համար ժամանել էր ARP Instruments- ի ճարտարագիտական փոխնախագահ Ֆիլիպ Դոդսը, որն էլ, ի վերջո, ֆիլմում հանդես է եկել երաժիշտ Ժան Կլոդի դերում, որը նվագում է նոտաների հաջորդականության հատվածը հսկայական սինթեզատորի վրա՝ փորձելով կապ հաստատել այլմոլորակային մայր տիեզերանավի հետ։

Սփիլբերգը սկզբում *«[[Պինոկիո (մուլտֆիլմ, 1940)|Պինոկիո]]*» մուտֆիլմից Քլիֆ Էդվարդսի «Երբ երազում ես նայելով աստղերին» օրիգինալ երգն էր ներառել եզրափակիչ տիտրերում, սակայն Դալլասում ֆիլմի նախնական դիտումից հետո, որտեղ հանդիսատեսի մի քանի անդամներ ակնհայտորեն ծիծաղեցին այդ երգի ներառման վրա, երգը հանվել է ֆիլմից և փոխարինվել Ուիլյամսի [նվագախմբային տարբերակով](https://www.google.com/search?sca_esv=aa86132b60f0534c&sxsrf=ANbL-n7KzQmKh4DOx2k1AXZ0QMbcGTOJ1Q:1772019426359&udm=7&fbs=ADc_l-Z-bK2z1UMrRRvRtaC3gA_FD-rdIRDxt8hKDRp16mPGcEO-Ut4G0NLH2YTVW9h-u4LsBx16oiRovXekX3TfJewubP_TYOykMfklQ2DebIfx1c3pyYWqRJTjG_2e4zrHMlXEenuGHtecyB_t4uCxQ8Xj22yCr7EVlqgA_0HNjW_LmxBaO0Qveat10U05cmVH_GLDuLKWme-bL0HQJ2Qgo41VMykwrpAXTX0VAkMVgNV-P6nwC4ZfS-dm5PXSyVVyKmUmDpte&q=Close+Encounters+of+the+Third+Kind+(Original+Motion+Picture+Soundtrack)&sa=X&ved=2ahUKEwjdxsXjxvSSAxXKBNsEHQRsHJgQtKgLegQIExAB&biw=1280&bih=551&dpr=3#fpstate=ive&vld=cid:e7d43b59,vid:xqVS5Zo2iCU,st:0)։  «Երբ երազում ես նայելով աստղերին» երգի ֆրազները ներառված են ռեժիսորական տարբերակի վերջին հատվածում և սաունդթրեքի 1998 թվականի կոլեկցիոն հատուկ թողարկման եզրափակիչ տիտրերի մեջ։

Երաժշտությունը ձայնագրվել է Warner Bros. կինոարտադրության ստուդիայում, Բըրբենքում (Կալիֆոռնիա): Ուիլյամսը 1978 թվականին առաջադրվել է երկու «Օսկար» մրցանակի՝ մեկը *«Աստղային պատերազմներ»* ֆիլմի երաժշտության և մեկը *«Սերտ շփումներ»* ֆիլմի երաժշտության համար:  Նա հաղթել է *«Աստղային պատերազմներ*» ֆիլմի համար, չնայած ավելի ուշ՝ 1979 թվականին, արժանացել է երկու Գրեմմի մրցանակի *«Սերտ շփումներ*» ֆիլմի երաժշտության համար (մեկը՝ «Լավագույն օրիգինալ ֆիլմի երաժշտություն» անվանակարգում և մեկը՝ «Լավագույն գործիքային կոմպոզիցիա» անվանակարգում՝ *«Երրորդ աստիճանի սերտ շփումներ»* ֆիլմի թեմայի համար):

## Թեմաներ
Ֆիլմը շոշափում է գիտաֆանտաստիկ ժանրին բնորոշ արքետիպեր և մոտիվներ։ Ֆիլմը նոր տեխնոլոգիաները պատկերում է որպես մարդկային զարգացման բնական և սպասելի արդյունք և առողջության ու աճի ցուցիչ։ 

Այլ քննադատներ գտել են հուդայա-քրիստոնեական բազմազան անալոգիաներ: «Դևիլզ թաուերը» զուգահեռ է Սինա լեռանը, այլմոլորակայինները՝ Աստծո, իսկ Ռոյ Նիրին՝ Մովսես մարգարեի:  Նիրիների տանը հեռուստատեսությամբ ցուցադրվում է Սեսիլ Բ. դե Միլլի 1956  թվականի «*Տասը պատվիրանները*» ֆիլմը: Ոմանք նկատել են  սերտ կապ Եղիա մարգարեի և Ռոյի միջև. Եղիան վեր է բարձրանում «կրակի կառքի» մեջ նստած, որը նման է այն բանին, երբ Ռոյը նստում է ՉԹՕ: Բարձրանալով «Դևիլզ թաուեր»՝ Ջիլիանի հետևից, Ռոյը հորդորում է Ջիլիանին շարունակել շարժվել և հետ չնայել՝ ի տարբերություն Ղովտի կնոջ, որը ետ ետ նայեց Սոդոմին և վերածվեց աղի սյան։  

 

Ռոյի կինը՝ Ռոննին, փորձում է թաքցնել Ռոյի՝ ՉԹՕ-ների հետ շփման հետևանքով առաջացած արևայրուքը և ուզում է, որ նա մոռանա դրանց հետ իր հանդիպումը։ Նա շփոթված է ամուսնու հետ կատարվածից և հուսահատորեն ցանկանում է վերադարձնել իր սովորական կյանքը։ Նրա կորցրած կյանքի արտահայտությունը երևում է, երբ Ռոյն իր հյուրասենյակում քանդակում է Դևիլզ թաուերի հսկայական մոդելը, իսկ ընտանիքը լքում է նրան։  Ռոյի մոլուցքը այլմոլորակային բանականության կողմից ներդրված գաղափարի նկատմամբ, մոդելի կառուցումը և կնոջ հետ կապի աստիճանական կորուստը նմանակում են Դեյմոն Նայթի «Դուլչե և Դեկորում» (1955) պատմվածքի իրադարձություններին։

*«Սերտ շփումներ*» ֆիլմը բացահայտում է «երիտասարդական հոգևոր կարոտի» ձևը։ Բարրի Գիլերը՝ անվախ երեխան, որը ՉԹՕ-ները և դրանց պարագաներն անվանում է «խաղալիքներ» (չնայած դա սցենարային չէր․ երեխային բեմից դուրս խաղալիքներ են ցուցադրել և նա ժպտում է), ծառայում է որպես մանկական անմեղության և անհայտի առջև բաց լինելու մոտիվ։  Սփիլբերգը նաև համեմատել է հաղորդակցության թեման՝ հանդուրժողականության թեմայի հետ. «Եթե մենք կարող ենք խոսել այլմոլորակայինների հետ *«Երրորդ* *աստիճանի սերտ շփումներ»* ֆիլմում, ինչու՞ չխոսել կարմիրների հետ Սառը պատերազմի ժամանակ»։ 

Քունը վերջին խոչընդոտն է, որը պետք է հաղթահարել «Դևիլզ թաուեր» բարձրանալու ժամանակ։ Ռոյը, Ջիլիանը և երրորդ հրավիրվածը՝ Լարի Բատլերը, բարձրանում են լեռը, որը հետապնդում են կառավարական ուղղաթիռները՝ քնաբեր գազ ցողելով։ Լարին կանգ է առնում հանգստանալու, գազով թունավորվում է և խորը քուն մտնում։

*«Դերասանական ստուդիայի ներսում»* հաղորդման ժամանակ Սփիլբերգի հետ հարցազրույցում Ջեյմս Լիպտոնը ենթադրություն է արել, որ *«Սերտ շփումները»* Սփիլբերգի համար շոշափում է մեկ այլ, ավելի անձնական թեմա. «Ձեր հայրը համակարգչային ինժեներ էր, ձեր մայրը՝ համերգային դաշնակահարուհի, և երբ տիեզերանավը վայրէջք է կատարում, նրանք միասին երաժշտություն են ստեղծում համակարգչի վրա»։ Այդպիսով հարցազրուցավարը ենթադրել է, որ Ռոյ Նիրիի տիեզերանավ բարձրանալը ներկայացնում է Սփիլբերգի ցանկությունը՝ վերամիավորվել իր ծնողների հետ։ Ռեժիսորը գիտակցաբար չի մտադրվել այս ասպեկտը ներկայացնել։ 2005 թվականի հարցազրույցում Սփիլբերգը նշել է, որ ինքը *«Շերտ շփումները»* նկարահանել է, երբ երեխաներ չուներ, և եթե այսօր նկարահաներ, երբեք չէր ստիպի Ռոյին թողնել իր ընտանիքը և նստել մայր տիեզերանավը։  

Հաղորդակցման և լեզվական խնդիրները լրացուցիչ թեմաներ են առաջ մղում, ինչպես նշել է կինոքննադատ Էնդրյու Ջոնսթոնը *«Time Out New York»* ամսագրում։ 

## Թողարկում և ընդունելություն
### Կինովարձույթ
Ֆիլմը պետք է թողարկվեր 1977 թվականի կեսերին, սակայն հետաձգվել է մինչև նոյեմբեր՝ արտադրական տարբեր խնդիրների պատճառով։ 

«Սերտ շփումներ» ֆիլմի պրեմիերան տեղի է ունեցել Նյու Յորքի Զիգֆելդ թատրոնում 1977 թվականի նոյեմբերի 16-ին  և շարունակվել է այնտեղ և Լոս Անջելեսի Սիներամա Դոումում՝ վաստակելով 1,077,000 դոլար։ Ֆիլմի ազգային թողարկումը տեղի է ունեցել դեկտեմբերի 14-ին, 270 կինոթատրոններում և մեկ շաբաթում վաստակել 10,115,000 դոլար՝ մեկ էկրանին միջինը 37,460 դոլարով։ Դեկտեմբերի 21-ին ավելացվել է ևս 301 կինոթատրոն։ Ազգային թողարկման երկրորդ շաբաթվա վերջում այն վաստակել է 24,695,317 դոլար։ 

Ֆիլմը 1977 թվականի դեկտեմբերի 26-ին վաստակել է ռեկորդային 3,026,558 դոլար  և սահմանել է մեկշաբաթյա ռեկորդ՝ 17,393,654 դոլար դեկտեմբերի 26-ից մինչև հունվարի 1-ը։  Ֆիլմի միջազգային պրեմիերան տեղի է ունեցել 1978 թվականի փետրվարի 24-ին և մարտի վերջին 19 երկրներում վաստակել է 27 միլիոն դոլար։  *«Սերտ շփումներ»* ֆիլմը ստացել է հիմնականում դրական արձագանքներ և դարձել է կինովարձույթի հաջողակ՝ վաստակելով 116.39 միլիոն դոլար ԱՄՆ-ում և Կանադայում, իսկ 171.7 միլիոն դոլար արտասահմանյան երկրներում՝ 288 միլիոն դոլար ամբողջ աշխարհում։ 

Դա այդ ժամանակ Columbia Pictures-ի ամենահաջողակ ֆիլմն է եղել։

*«Երրորդ աստիճանի սերտ շփումներ» ֆիլմի* հետ միասին թողարկվել է ֆիլմի վեպային տարբերակը, որը բացառապես վերագրվում է Սթիվեն Սփիլբերգին, բայց հիմնականում գրվել է Լեսլի Ուոլերը։ Սփիլբերգն ավելի ուշ *Starlog* ամսագրին բացատրել է.

### Քննադատական ընդունելություն
Ջոնաթան Ռոզենբաումը ֆիլմն անվանել է «Սփիլբերգի բարեհոգի, երազկոտ աչքերով տեսլականի լավագույն արտահայտություն»։  *[[Variety]]* ամսագրի Ա․ Դ․ Մերֆին դրական գրախոսություն է տվել, բայց գրել է, որ *«Սերտ շփումները*» «զուրկ են Ջորջ Լուկասի «*[[Աստղային պատերազմներ։ Էպիզոդ IV։ Նոր հույս|Աստղային պատերազմների]]*» ջերմությունից և մարդկայնությունից։ Մերֆին ֆիլմի մեծ մասի տեմը համարել է դանդաղ, բայց գովաբանել է գագաթնակետը։  *«Sneak Previews»* -ում Ջին Սիսկելը և Ռոջեր Էբերտը բարձր են գնահատել ֆիլմը։ Սիսկելը գովաբանել է «անհայտից չվախենալու» ուղերձը, ասել է, որ Դրեյֆուսը «կատարյալ դերասանական կազմ է ընտրել» և ավարտը նկարագրել է որպես «հրաշալի տեսարան, որը համատեղում է ֆանտազիան, արկածը և առեղծվածը»։ Այնուամենայնիվ, նա նշել է, որ պատմությունը «խրվել է» մեջտեղում գտնվող ենթասյուժեի պատճառով։ Էբերտն ասել է, որ «վերջին 30 րոպեները էկրանին տեսած ամենահիանալի բաներից են», և որ ֆիլմը «նման է մանկական ֆիլմի... իր անմեղությամբ»։  Պաուլին Քեյլը նույնպես այն անվանել է «մանկական ֆիլմ՝ լավագույն իմաստով»։

*[[Rotten Tomatoes]]* ագրեգատոր կայքը հաղորդել է, որ 116 գրախոսություններից 91%-ը դրական է եղել, իսկ կայքի ընդհանուր կարծիքը հետևյալն է. «Երրորդ աստիճանի սերտ շփումները» խորապես մարդկային գիտաֆանտաստիկ ֆիլմ է, որն անդրադառնում է տղամարդկային մոլեգին համակվածությանը, տիեզերական միստիցիզմին և երաժշտությանը»: *[[Metacritic]]* ագրեգատ կայքում ֆիլմն ունի 100-ից 90 միջին միավոր, ինչը վկայում է «համընդհանուր ճանաչման» մասին։ Ժան Ռենուարը Սփիլբերգի պատմողական արվեստը համեմատել է Ժյուլ Վեռնի և Ժորժ Մելիեսի հետ:  Ռեյ Բրեդբերին այն հայտարարել է որպես երբևէ նկարահանված մեծագույն գիտաֆանտաստիկ ֆիլմ: Կինոքննադատ Դեյվիդ Թոմսոնը գրել է, որ ««Սերտ շփումներ*»* ֆիլմն անթերի հրաշք էր, այնպես որ այն կարելի է այն անվանել պատմության մեջ նկարահանված այդ տեսակի առաջին ֆիլմ»՝ այն անվանելով «մարդկային երևակայության հարստությանը նվիրված հարգանքի տուրք» և «այնքան մոտ միստիկական փորձառությանը, որքան դա ընդհանրապես հնարավոր է խոշոր ֆիլմի շրջանակներում, բայց դա առողջ բանականության միստիկա է... Ֆիլմը կարող էր լինել միամիտ և սենտիմենտալ՝ այն ոգեշնչված էր Դիսնեյից, բայց Սփիլբերգը երբեք չի հրաժարվում իր գործնականությունից և առօրեական մանրամասների նկատմամբ ուշադրությունից»։

### Վերաթողարկումներ

Վերջնական տարբերակի իրավունքի մասով Սփիլբերգը դժգոհ է մնացել։ Columbia Pictures-ը ֆինանսական խնդիրներ ուներ և հույսեր էր կապում այս ֆիլմի հետ՝ իրենց ընկերությունը փրկելու համար։ Սփիլբերգը բացատրել է. «Ինձ ևս վեց ամիս էր պետք այս ֆիլմն ավարտելու և 1978 թվականի ամռանը թողարկելու համար։ Նրանք ինձ ասացին, որ այս ֆիլմն իրենց պետք է անհապաղ։ Ամեն դեպքում, *«Սերտ շփումները»* մեծ ֆինանսական հաջողություն էր ունեցել, և ես նրանց ասացի, որ ուզում եմ ստեղծել իմ սեփական ռեժիսորական տարբերակը։ Նրանք համաձայնեցին այն պայմանով, որ ես ցույց տամ մայրանավի ներքին հարդարանքը, որպեսզի նրանք կարողանան ինչ-որ բան ունենալ [վերաթողարկման մարքեթինգային] արշավը կառուցելու համար։ Ես երբեք չպետք է ցույց տայի մայրանավի ներքին  հարդարանքը»։

1979 թվականին Columbia-ն Սփիլբերգին տվել է 1.5 միլիոն դոլար «Սերտ շփումներ*»* ֆիլմի ստեղծման համար։ Սփիլբերգը ավելացրել է յոթ րոպե նոր և նախկինում մերժված կադրեր, բայց նաև ջնջել կամ կրճատել է տարբեր տեսարանները տասը րոպեով, այնպես որ դրա 132 րոպեանոց տևողությունը 3 րոպեով կարճ է, քան սկզբնական թողարկումը։  «*Հատուկ թողարկումը»* ներառում է մի քանի նոր կերպարների զարգացման տեսարաններ, Գոբի անապատում SS *Cotopaxi* նավի հայտնաբերումը և մայր տիեզերանավի ներսի տեսարանը։ *«Երրորդ* *աստիճանի սերտ շփումներ. Հատուկ թողարկումը»* թողարկվել է 1980 թվականի օգոստոսի 3-ին՝  վաստակելով ևս 15.7 միլիոն դոլար, կուտակելով վերջնական 303.7 միլիոն դոլար ընդհանուր եկամուտ։ Ըստ Ռոջեր Էբերտի՝ «բնօրինակ ֆիլմը ցնցող նվաճում էր, որն արտացոլում էր այն հիացմունքն ու զարմանքը, որը մենք ունենում ենք, երբ մտածում ենք Երկրից այն կողմ կյանքի գոյության հավանականության մասին։ ... Այս նոր տարբերակը ... պարզապես ավելի լավ ֆիլմ է ... Ինչո՞ւ Սփիլբերգը այն նույնքան լավը չի ստեղծել առաջին անգամ»։

1980 թվականի *հատուկ թողարկումը* միակ տարբերակն էր, որը պաշտոնապես հասանելի է եղել VHS ձևաչափով երկար տարիներ: Այն RCA/Columbia Pictures Home Video-ի ամենաշատ վաճառվող ֆիլմն էր՝ ԱՄՆ-ում թողարկման առաջին երեք տարիների ընթացքում վաճառվելով 60,000 օրինակով:  Այնուհետև, 1990 թվականին, The Criterion Collection-ը առաջարկել է LaserDisc-ի երկու տարբերակ՝ մեկը՝ 1977 թվականի բնօրինակ հրատարակության տարբերակ (Սփիլբերգի կատարված նուրբ խմբագրումներով, որոնք դարձան սինդիկացված հեռուստատեսային տարբերակը), մյուսը՝ *հատուկ թողարկումը* (ծրագրավորվել է դիտողի կողմից՝ օգտագործելով LaserDisc նվագարկչի հեռակառավարման գործառույթները, որոնք նախորդում են DVD-ների անխափան ճյուղավորումներին):  Այս եռակի սկավառակով LaserDisc հավաքածուն ներառում է նաև *«Սերտ շփումների անցկացում»* ինտերակտիվ վավերագրական ֆիլմը, որը ներառում է Սփիլբերգի և ֆիլմի հետ ներգրավված այլ դերասանական կազմի և անձնակազմի հետ հարցազրույցներ, ինչպես նաև կադրեր և սցենարի հատվածներ: 1993 թվականին *հատուկ թողարկումը* թողարկվել է VHS և LaserDisc ձևաչափերով՝ առանց հետագա թողարկման, 14 տարի:

Վինսենթ Միսիանոն *Ares ամսագրի* 5-րդ համարում գրախոսել է *«Սերտ շփումներ. հատուկ թողարկում» գիրքը* և նշել, որ «Այլ մեդիա ոլորտի արվեստագետները միշտ ունեցել են որևէ ստեղծագործության վերադառնալու, այն վերամշակելու և կատարելագործելու շքեղությունը։ Տարբեր պատճառներով, որոնցից առաջինը փողն է, այս հնարավորությունը հազվադեպ է տրվել կինոգործիչներին։ Սթիվեն Սփիլբերգին տրվել է այդ հնարավորությունը, և նա այն լավ է օգտագործել»։

1998 թվականի մայիսի 12-ին Սփիլբերգը վերաթողարկել է *«Սերտ շփումներ»* ֆիլմը «*Ռեժիսորական տարբերակի*» համար, որը թողարկվել է պարզապես որպես «Կոլեկցիոն տարբերակ» VHS ձևաչափով: Այս տարբերակը 1977 թվականի բնօրինակ տարբերակի վերամշակումն է՝ 1980 թվականի *հատուկ տարբերակի* որոշ տարրերով, բայց բաց է թողնում մայրանավի ներքին տեսարանները, քանի որ Սփիլբերգն ասել էր, որ դրանք պետք է մնային առեղծված: Ռեժիսորական տարբերակը ֆիլմի ամենաերկար տարբերակն է՝ 137 րոպե տևողությամբ, երկու րոպե ավելի երկար, քան կինոթատրոնային տարբերակը և հինգ րոպե ավելի, քան *հատուկ տարբերակը*:  *«Կոլեկցիոն տարբերակի*» լազերային սկավառակի թողարկումը 1998 թվականի հուլիսի 14-ին ներառում է նոր 101 րոպեանոց վավերագրական ֆիլմ՝ *«Սերտ շփումների ստեղծումը»*, որը նկարահանվել է 1997 թվականին և ներառում է հարցազրույցներ Սփիլբերգի, գլխավոր դերասանական կազմի և անձնակազմի նշանավոր անդամների հետ: Շատ այլընտրանքային տարբերակներ են պատրաստվել ցանցային և սինդիկացված հեռուստատեսության, ինչպես նաև Criterion LaserDisc տարբերակի համար: Դրանցից մի քանիսը համատեղում էին 1977 և 1980 թվականների տարբերակների բոլոր թողարկված նյութերը: Այնուամենայնիվ, այս տարբերակների մեծ մասը չի խմբագրել Սփիլբերգը, որը *«Կոլեկցիոն հրատարակությունը»* համարել է իր վերջնական տարբերակը: *«Կոլեկցիոն հրատարակությունը»* սահմանափակ թողարկում է ստացել 1999 թվականին՝ Columbia Pictures-ի 75-ամյակին նվիրված ընտրված ֆիլմերի շրջագայության շրջանակներում: Սա ֆիլմի այս տարբերակի առաջին ցուցադրությունն է կինոթատրոններում: Այն կրկին թողարկվել է կինոթատրոններում 2017 թվականի սեպտեմբերի 1-ին՝ ֆիլմի 40-ամյակի կապակցությամբ:  Այն հանգստյան օրերին վաստակել է 1.8 միլիոն դոլար (2.3 միլիոն դոլար՝ աշխատանքային օրերի չորսօրյա տոների ընթացքում), որի շնորհիվ նրա կարիերայի համաշխարհային եկամուտը համաշխարհային մասշտաբով գերազանցել է 306 միլիոն դոլարը: 

*«Սերտ շփումներ» ֆիլմը* DVD տարբերակով թողարկվել է 2001 թվականի մայիսի 29-ին՝ երկու սկավառակով *կոլեկցիոն հրատարակության* տեսքով, որը պարունակում է միայն ռեժիսորական տարբերակը։  Այս հավաքածուն պարունակում է մի քանի լրացուցիչ նյութեր, այդ թվում՝ 1997 թվականի վավերագրական ֆիլմը, 1977 թվականի կարճամետրաժ ֆիլմը, թրեյլերներ և ջնջված տեսարաններ, որոնք ներառում են մայր նավի ինտերիերը 1980 թվականի « *Հատուկ հրատարակությունից»*։ Մեկ սկավառակով DVD տարբերակը թողարկվել է 2002 թվականի օգոստոսի 27-ին։  Ֆիլմի 30-ամյակի առթիվ Sony Pictures-ը այն թողարկել է DVD և Blu-ray ձևաչափերով 2007 թվականին։ Առաջին անգամ բոլոր երեք տարբերակները միասին են եղել։  Այնուհետև, 2017 թվականին, 40-ամյակի առթիվ, ֆիլմը վերականգնվել է բնօրինակ տեսախցիկի նեգատիվով 4K որակով։ Ռեժիսորական տարբերակի կինոթատրոններում վերաթողարկումից հետո ֆիլմը թողարկվել է 4K և Blu-ray ձևաչափերով՝ բոլոր երեք տարբերակներով նույն 4K որակով։

## Մրցանակներ

### Ամերիկայի կինոարվեստի ինստիտուտի վարկանիշային ցանում
*Երրորդ աստիճանի սերտ շփումներ* ֆիլմը Ամերկայի կինոարվեստի ինստիտուտի վարկանիշային ցանկում զբաղեցրել է հետևյալ դիրքերը՝

* AFI-ի 100 տարի... 100 ֆիլմ ՝ #64
* AFI-ի 100 տարի... 100 հուզմունք: #31
* AFI-ի 100 տարին... 100 շնորհակալություն: #58։

## Ժառանգություն
«*Սերտ շփումներ»* ֆիլմը սկզբնավորել է 1980-ականներին գիտաֆանտաստիկ ֆիլմերի մեծ շուկայի վերածննդի մեկնարկը՝ *[[Աստղային պատերազմներ։ Էպիզոդ IV։ Նոր հույս|«Աստղային պատերազմներ]]*» (1977) և *[[Սուպերմեն (ֆիլմ, 1978)|«Սուպերմեն»]]* (1978) ֆիլմերի հետ միասին։ 1985 թվականին Սփիլբերգը 100,000 դոլար է նվիրաբերել *Մոլորակային ընկերությանը*՝ Մեգաալիքային արտաերկրային փորձարկման ուսումնասիրությունների համար։

1977 թվականի վերջին՝ ֆիլմի թողարկվելուց կարճ ժամանակ անց Սփիլբերգը մտածել է ֆիլմի կամ շարունակության, կամ նախապատմության ստեղծման մասին, բայց հրաժարվել է այն իրականացնելու մտքից։ Նա բացատրել է. «Բանակի գիտելիքները և հետագա թաքցնելը այնքան գաղտնի են, որ դրա համար կպահանջվի ստեղծագործական էկրանային պատմություն, գուցե մեկ ուրիշը, որը կնկարահանի ֆիլմը և կտրամադրի դրան այնքան ժամանակ, որքանի այն արժանի է»:

Երբ 1980 թվականին Սփիլբերգին խնդրել են ընտրել մեկ «գլխավոր կադր», որը կամփոփեր իր կինոկարիերան, նա ընտրել է Բարրիի կադրը, որտեղ նա բացում է իր հյուրասենյակի դուռը և տեսնում ՉԹՕ-ից եկող շիկացող նարնջագույն լույսը։ «Դա գեղեցիկ, բայց սարսափելի լույս էր, ինչպես դռան միջով ներս մտնող կրակը։ [Բարրիին] շատ փոքր է, իսկ դուռը շատ մեծ է, և այդ դռան հետևում թաքնված է շատ խոստումնալիցը կամ վտանգը»։  2007 թվականին *«Սերտ շփումներ»* ֆիլմը Միացյալ Նահանգների Կոնգրեսի գրադարանի կողմից ճանաչվել է «մշակութային, պատմական կամ գեղագիտական առումով նշանակալից» և ավելացվել է  Ազգային կինոռեեստրիի ցանկին՝ պահպանման համար։  Ամերիկյան կինոինստիտուտի հարցումներում *«Սերտ շփումները»* ճանաչվել է որպես 64-րդ մեծագույն ամերիկյան ֆիլմ,  31-րդը՝ ամենահուզիչ,  և 58-րդը՝ ամենաոգեշնչող ֆիլմ։  Այն նաև առաջադրվել է AFI-ի 10 լավագույն 10 գիտաֆանտաստիկ ֆիլմերի ցանկում և 100 ֆիլմերի տասներորդ հոբելյանական ցանկում։  Ջոն Ուիլյամսի երաժշտությունն առաջադրվել է AFI-ի 100 տարվա կինոերաժշտության մրցանակի։ 

2011 թվականին ABC-ն հեռարձակել է «*Լավագույնը ֆիլմում. Մեր ժամանակի լավագույն ֆիլմերը»* հատուկ թողարկումը, որը ներկայացրել է երկրպագուների կողմից ընտրված լավագույն ֆիլմերը՝ հիմնվելով ABC-ի և ''People'' ամսագրի անցկացվրած հարցման արդյունքների վրա: *«Երրորդ* *աստիճանի սերտ շփումներ»* ֆիլմն ընտրվել է որպես լավագույն գիտաֆանտաստիկ ֆիլմերից 5-րդ-ը։ *[[The Guardian]]-ը* նաև ֆիլմն ընտրել է որպես բոլոր ժամանակների 11-րդ լավագույն գիտաֆանտաստիկ և ֆենտեզի ֆիլմ:  2024 թվականին «Երրորդ աստիճանի սերտ շփումներ» ֆիլմն ընդգրկվել է Rolling Stone-ի «Բոլոր ժամանակների 150 լավագույն գիտաֆանտաստիկ ֆիլմերի» ցանկում՝ զբաղեցնելով 3-րդ տեղը: 

Շատ հայտնի ռեժիսորներ *«Սերտ շփումները»* նշել են որպես իրենց սիրելի ֆիլմերից մեկը, որոնց թվում են Սթենլի Կուբրիկը,  Էդգար Ռայթը,  Բոնգ Ջուն-հոն, Սփայք Լին,  Դենի Վիլնյովը,  Գիլյերմո դել Տորոն,  Քրիստոֆեր Նոլանը,  Գրետա Գերվիգը,  Էնդրյու Ստենտոնը,  Պատրիկ Ռիդ Ջոնսոնը և Մայքլ Ուիլյամսը։  Սթիվեն Քինգը այն անվանել է իր տասը սիրելի ֆիլմերից մեկը։

## Նշումներ

## Ծանոթագրություններ

## Մատենագրություն
* 

## Գրականություն
* 
* 
* 
* 
*  Novelization of the film.

## Արտաքին հղումներ
* ''Close Encounters of the Third Kind'' essay by Matt Zoller Seitz at National Film Registry
* ''Close Encounters of the Third Kind'' essay by Daniel Eagan in America's Film Legacy: The Authoritative Guide to the Landmark Movies in the National Film Registry, A&C Black, 2010 , pages 743–745
* 
* ''Close Encounters of the Third Kind'' *Close Encounters of the Third Kind-ում* 
* 
* 
* *[http://www.filmsite.org/clos.html Close Encounters of the Third Kind]* at Filmsite.org․

Կատեգորիա:1970-ականների ամերիկյան ֆիլմեր
Կատեգորիա:1970-ականների անգլերեն ֆիլմեր
Կատեգորիա:1977 ֆիլմեր
Կատեգորիա:Columbia Pictures ֆիլմեր
Կատեգորիա:Warner Bros. ֆիլմեր
Կատեգորիա:ԱՄՆ-ի ֆիլմերի ազգային գրանցամատյանի ֆիլմեր
Կատեգորիա:Ալաբամայում նկարահանված ֆիլմեր
Կատեգորիա:Ամերիկյան արկածային ֆիլմեր
Կատեգորիա:Ամերիկյան գիտաֆանտաստիկ ֆիլմեր
Կատեգորիա:Ամերիկյան դրամա ֆիլմեր
Կատեգորիա:Ամերիկյան կոմիքսների էկրանավորումներ
Կատեգորիա:Ամերիկյան ֆենտեզի ֆիլմեր
Կատեգորիա:Արկածային ֆիլմեր
Կատեգորիա:Գիտաֆանտաստիկ ֆիլմեր
Կատեգորիա:Կալիֆոռնիայում նկարահանված ֆիլմեր
Կատեգորիա:ՉԹՕ մշակույթ
Կատեգորիա:Սթիվեն Սփիլբերգի ֆիլմեր
Կատեգորիա:Վայոմինգում նկարահանված ֆիլմեր
Կատեգորիա:Օսկարակիրներ
Կատեգորիա:Ֆանտաստիկ ֆիլմեր գիտնականների մասին
Կատեգորիա:Ֆանտաստիկ ֆիլմեր տիեզերքի մասին
Կատեգորիա:Ֆիլմեր այլմոլորակայինների մասին
Կատեգորիա:Ֆիլմեր դիսֆունկցիոնալ ընտանիքների մասին
Կատեգորիա:Ֆիլմեր, որոնց գործողությունները տեղի են ունենում 1970-ականներին
Կատեգորիա:Ֆիլմեր, որոնց գործողությունները տեղի են ունենում 1977 թվականին
Կատեգորիա:Ֆիլմեր, որոնց գործողությունները տեղի են ունենում ԱՄՆ-ում
Կատեգորիա:Ֆիլմեր, որոնց գործողությունները տեղի են ունենում Ինդիանայում
Կատեգորիա:Ֆիլմեր, որոնց գործողությունները տեղի են ունենում Վայոմինգում