Վրացական սփյուռք

**Վրացական սփյուռք**, վրացի ժողովրդի այն հատվածը, որը բնակվում է Վրաստանի սահմաններից դուրս՝ ինչպես պատմության ընթացքում, այնպես էլ նորագույն շրջանում արտագաղթած անձինք։ Վրաստանից դուրս ամենամեծ վրացական համայնքներ ունեցող երկրներն են Ռուսաստանը, Թուրքիան և Իրանը։ Վրացական սփյուռքը կամ վրացի ժողովրդի տարածումը Վրաստանից դուրս սկսեց ձևավորվել պատմական տարբեր ժամանակաշրջաններում: Այնուամենայնիվ, արտագաղթի զգալի ալիք տեղի ունեցավ 19-րդ և 20-րդ դարերում, հատկապես քաղաքական ցնցումների ժամանակաշրջանում, ինչպիսին էր Ռուսական կայսրության ընդլայնումը դեպի Կովկաս և խորհրդային ժամանակաշրջանում:

## Աշխարհագրական տարածում
} 
|-
| 
| 
|  
|  
|  (2017)
|  (2017)
|-
| 
|  (2001)
| 
| 
|  (2001)
| 
|-
| 
| 
|  
|  
|  (2017)
|  (2023)
|-
| 
|  90,000 (1965)
|  100,000–151,000
| 1,000,000–1,500,000
| 
|  (2016)
|-
| 
| 
|  
|  
|  (2014)
|  (2017)
|-
| 
| 
|  
|  
|  (2019)
| 
|-
| 
| 
|  
|  
|  (2017)
| 18,272  (2020)
|-
| 
| 
|  
|  
|  (2017)
|  (2017)
|-
| 
|  (2009)
| 
| 
| 
| 
|-
| 
|  (2009 մարդահամար)
| 
| 
| 
| 
|-
| 
|  (2016)
| 
| 
|  (2016) 
| 
|-
| 
|  (2009)
| 
| 
| 
| 
|-
| 
|  (2011)
| 
| 
|  (2017)
|  
|-
| 
|  (2011)
| 
| 
|  (2011)
|  
|-
| 
|  (2004)
|  
|  
|  
|  
|-
| 
|  (2011)
|  
|  
| 
| 
|-
| 
| 
|  
|  
|  (2017)
|  (2017)
|-
| 
| 
|  
|  
|  (2022)
| 
|-
| 
| 
|  
|  
|  (2013)
| 
|-
| 
| 
|  
|  
|  (2017)
| 
|-
| 
| 
|  
|  
|  (2017)
| 
|-
| 
| 
|  
|  
|  (2017)
| 
|-
| 
| 
|  
|  
|  (2022)
| 
|-
| 
| 
|  
|  
|  (2017)
| 
|-
| 
| 
|  
|  
|  (2017)
|  (2017)
|-
|
|
|
|
|
|490 (2022)
|-
|
|
|
|
|
|407 (2024)
|-
| 
| 
|  
|  
|  (2017)
| 
|-
| 
| 
|  
|  
|  (2017)
| 
|-
| 
| 
|  
|  
|  (2017)
| 
|-
| 
| 
|  
|  
|  (2017)
| 
|-
| 
| 
|  
|  
|  (2017)
| 
|-
| 
| 
|  
|  
|  (2017)
| 
|-
| 
| 
|  
|  
|  (2017)
| 
|-
| 
| 
|  
|  
|  (2017)
| 
|-
| 
| 
|  
|  
|  (2003)
|  (2010)
|-
| 
| 
|  
|  
|  (2014)
| 
|-
| 
| 
|  
|  
|  (2016)
| 
|-
|
|
|  
|  
|  
|  
|-
|}

## Վրացական ծագումով նշանավոր մարդիկ

* Դավիթ Բագրատիոն Մուխրանի, Վրաստանի թագավորական տան ղեկավարության և Վրաստանի պատմական գահերի հավակնորդ։
* Խորխե դե Բագրատիոն, վրացական ծագումով իսպանացի ավտոարշավորդ և Վրաստանի թագավորական տան ղեկավարության և Վրաստանի պատմական գահի հավակնորդ։
* Ջորջ Բալանշինը, 20-րդ դարի ամենահայտնի պարուսույցներից մեկը։
* Պաատա Ցիկուրիշվիլի, հիմնադիր գեղարվեստական ​​ղեկավար և գլխավոր գործադիր տնօրեն Վաշինգտոնի մայրաքաղաք Վաշինգտոնում 2001-ից մինչ այժմ: synetictheater.org
* Իրինա Ցիկուրիշվիլի, «Սինետիկ» թատրոնի հիմնադիր պարուսույց. DMV տարածաշրջանի ամենահայտնի պարուսույցը:
* Դավիթ Բարամիձե, վրացական ծագումով գերմանացի շախմատի գրոսմայստեր:
* Ելենա Բոտչորիչվիլի, գրող
* Դավիթ Ճավճավաձե, ամերիկացի գրող, վրաց-ռուսական ծագումով Կենտրոնական հետախուզական վարչության (ԿՀՎ) նախկին սպա։
* Մերիամ դ'Աբո, անգլիացի կինոյի և հեռուստատեսության դերասանուհի։
* Լաշա Դարբայիձեն՝ վրացական ծագումով ամերիկացի քաղաքացի, ով զբաղեցնում է Վրաստանի պատվավոր հյուպատոսի և Սուրբ Գեորգի հիմնադրամի նախագահի պաշտոնները։
* Աննա Դոգոնաձե, վրացական ծագումով գերմանացի մարզուհի։
* Նիկոլայ Ցիսկարիձե, վրացական ծագումով ռուս բալետի պարող։
* Մասամբ վրացական ծագումով ռուս թենիսիստուհի Աննա Չակվետաձեն։
* Մասամբ վրացական ծագումով ռուս գեղասահորդ Անտոն Սիխարուլիձեն։
* Դիանա Գուրցկայա, վրացական ծագումով ռուս էստրադայի երգչուհի։
* Քեթի Թոփուրիա, վրացական ծագումով ռուս էստրադայի երգչուհի։
* Գեորգի Ջիկիյա, վրացական ծագումով ռուս ֆուտբոլիստ։
* Դավիթ Չակվետաձե, վրացական ծագումով ռուս ըմբիշ։
* Ռոբերտ Մշվիդոբաձե, վրացական ծագումով ռուս ձյուդոիստ։
* Յագո Աբուլաձե, վրացական ծագումով ռուս ձյուդոիստ։
* Վերնոն Դյուկ, ամերիկացի կոմպոզիտոր և երգահան։
* Վախթանգ Ջոբաձե, վրացի արվեստի պատմաբան, ով ապրել է Միացյալ Նահանգներում որպես արտագաղթած։
* Էնդրյու Էրիստոֆը, Հանրապետական ​​կուսակցության քաղաքական գործիչ Նյու Յորքից, ով ծառայում է որպես Նյու Ջերսի նահանգի գանձապահ՝ նահանգապետ Քրիս Քրիստիի օրոք:
* Վրացական ծագումով ուկրաինացի լրագրող Գեորգի Գոնգաձեն, ով առևանգվել և սպանվել է 2000թ.
* Ալեքս Գրինվիչ, Սիդնեյի Նոր Հարավային Ուելսի օրենսդիր ժողովի անդամ։
* Մայքլ Գրեգոր, վրացական ծագում ունեցող ավիացիոն ինժեներ։
* Էլլի Հոյս-Կնապ, գերմանացի ազատական ​​քաղաքական գործիչ և հեղինակ։
* Ցիպի Հոտովելի, իսրայելցի քաղաքական գործիչ և «Լիկուդ» կուսակցության Քնեսեթի անդամ։
* Դարեն Հակերբի, անգլիացի նախկին պրոֆեսիոնալ ֆուտբոլիստ և ակադեմիայի մարզիչ։
* Ալեքսանդր Քարթվելի, ազդեցիկ ինքնաթիռի ինժեներ և ամերիկյան ավիացիայի պատմության ռահվիրա:
* Մարիա Կացարավա, վրացական ծագումով մեքսիկացի օպերային սոպրանո։
* Դեյվիդ Կոմա, վրացի ծնունդով լոնդոնյան մոդելավորող:
* Վիտալի Կոնոնով, 2004 թվականի Ուկրաինայի նախագահական ընտրությունների թեկնածու, առաջադրված Ուկրաինայի Կանաչների կուսակցության կողմից։
* Կոլա Կվարիանի, վրաց-ամերիկացի պրոֆեսիոնալ ըմբիշ և շախմատիստ։
* Գիորգի Լացո, վրաց-ամերիկացի դասական դաշնակահար և կոմպոզիտոր։
* Քեթի Մելուա, վրացական ծագումով բրիտանացի երգչուհի, երգահան և երաժիշտ։
* Ջորջ Պապաշվիլի, վրաց-ամերիկացի գրող և քանդակագործ։
* Project Runway-ի վեցերորդ սեզոնի հաղթող Իրինա Շաբաևան իր մոդել Քալին Հեմփհիլի հետ միասին։
* Ջոն Շալիկաշվիլին, Միացյալ Նահանգների բանակի գեներալ, ով 1993-ից 1997 թվականներին զբաղեցրել է Միացյալ շտաբների պետի և գերագույն դաշնակիցների հրամանատարի պաշտոնը:
* Իոսիֆ Ստալին (ծնվ.՝ Իոսեբ Բեսարիոնիս ձե Ջուղաշվիլի), Խորհրդային Միության փաստացի առաջնորդը 1920-ականների կեսերից մինչև իր մահը՝ 1953 թ.։
* Թամթա, Հունաստանում և Կիպրոսում հայտնի հույն էստրադային երգչուհի։
* Օմարի Տետրաձեն՝ վրացական հունական ծագումով նախկին ֆուտբոլիստ, ով իր խաղային կարիերայի ընթացքում ներկայացրել է Ռուսաստանը միջազգային մակարդակով։
* Եժի Թումանիշվիլի, վրաց արիստոկրատական ​​ծագումով լեհ ռազմածովային ուժերի հրամանատար։
* Իլիա Թոփուրիա, վրացական ծագումով գերմանա-իսպանացի UFC մարտիկ և ըմբիշ։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Վրացական սփյուռք