Ռիք Հասբանդ

**Ռիչարդ Դուգլաս Հասբանդ** () ամերիկացի տիեզերագնաց և օդաչու։ Նա տիեզերք է մեկնել երկու անգամ՝ որպես STS-96-ի օդաչու և STS-107-ի հրամանատար: Հասբանդը և STS-107-ի անձնակազմի մնացած անդամները զոհվել են, երբ մաքոքը քայքայվել է Երկրի մթնոլորտ վերադառնալու ժամանակ: Նա նաև «Կոնգրեսի Տիեզերական Պատվո» մեդալի դափնեկիր է:

## Վաղ կյանք, կրթություն և մարզումներ
Հասբանդը ծնվել է 1957 թվականի հուլիսի 12-ին,Տեխասի Ամարիլլոյում: 17 տարեկանում նա ստացել է օդաչուի վկայականը Թրեյդվինդ օդանավակայանից դուրս թռչելիս: Հասբանդը 1975 թվականին գերազանցությամբ ավարտել է Ամարիլլոյի ավագ դպրոցը

Հասբանդը 1980 թվականին հինգ տարի սովորելուց հետո` Տեխասի Տեխնիկական համալսարանում ստացել է գիտության բակալավրի կոչում` մեքենաշինության ոլորտում: Նա մագիստրոսի կոչում է ստացել Ֆրեզնոյի պետական ​​համալսարանում: Ավարտելուց հետո Հասբանդն ընդունվել է Միացյալ Նահանգների ռազմաօդային ուժեր, քոլեջի վերջին երկու տարիներին հաճախել է ROTC: Հասբանդը օդաչուների վերապատրաստում է անցել Օկլահոմա նահանգի Էնիդ քաղաքում գտնվող Վանս ռազմաօդային բազայում: Դրան հաջորդեցին ցամաքային գոյատևման դպրոցը` Ֆեյրչայլդ ռազմաօդային բազայում, Սպոքանում, Վաշինգտոնում, և առաջատար դպրոցը`` Նյու Մեքսիկոյում: 1982 թվականի փետրվարի 27-ին ամուսնանալուց հետո Հասբանդը F-4-ով վերապատրաստվել է  Հոմսթեդ ռազմաօդային ուժերի բազայում:

## U.S. Air Force-ի կարիերա
Հասբանդը նշանակվել է էսկադրիլիա` Վալդոստայում (Վրաստան)` Մուդի ռազմաօդային բազայում, որը թռչում էր F-4E-ով: Այնուհետև,1985 թվականի դեկտեմբերին,  Ռիքը տեղափոխվեց Ջորջ AFB` Վիկտորվիլ, Կալիֆոռնիա, որտեղ նա դարձավ F-4 հրահանգիչ: Մինչ այդ Հասբանդը կուտակել էր 1000 թռիչքի ժամ:

1987 թվականի դեկտեմբերին Հասբանդը նշանակվել է Կալիֆոռնիայի «Էդվարդսի ռազմաօդային բազայում», որտեղ նա մասնակցել է ԱՄՆ-ի օդաչուների փորձնական դպրոցի 88A դասին` Կանադայի տիեզերական գործակալության ապագա տիեզերագնաց Քրիս Հեդֆիլդի հետ միասին: Փորձնական օդաչուների դպրոցն ավարտելուց հետո Հասբանդը ծառայել է որպես փորձնական օդաչու՝ թռչելով F-4-ով և F-15 Eagle-ի բոլոր հինգ մոդելներով: F-15-ի համակցված փորձնական ուժերում նա եղել է «Pratt & Whitney F100-PW-229 » շարժիչի ծրագրի ղեկավարը, ինչպես նաև ծառայել է որպես F-15 օդային ցուցադրական օդաչու:

1992 թվականի հունիսին Հասբանդը նշանակվել է Բոսկոմբ Դաունի Օդանավերի և սպառազինության գնահատման հաստատությունում` Անգլիայում, որպես փոխանակման փորձնական օդաչու` թագավորական օդուժի հետ: Բոսկոմբ Դաունում նա եղել է «Tornado GR1» և «GR4 Project Pilot»-ը և ծառայել է որպես փորձնական օդաչու Hawk, Hunter, Buccaneer, Jet Provost, Tucano և Harvard-ում:

Հասբանդը ավելի քան 3800 թռիչք է անցկացրել 40 տարբեր ինքնաթիռներում:

## NASA-ի կարիերա
Հասբանդը`1994 թվականի դեկտեմբերին ընտրվել է տիեզերագնացի թեկնածու NASA-ի կողմից: Նույն շաբաթ նա ստացել է փոխգնդապետի կոչում։ Հասբանդը 1995 թվականին զեկուցել է Ջոնսոնի տիեզերական կենտրոն` վերսկսելու վերապատրաստման և գնահատման մեկ տարին: Ուսուցումն ավարտելուց հետո նա նշանակվել է Ջոնսոնի տիեզերական կենտրոնում առաջադեմ նախագծերի «Տիեզերագնաց գրասենյակի» ներկայացուցիչ՝ աշխատելով Տիեզերական մաքոքի արդիականացման, անձնակազմի վերադարձի մեքենայի (CRV) և Լուսին վերադառնալու ու Մարս մեկնելու ուսումնասիրությունների վրա: Հասբանդն ի վերջո եղել է տիեզերագնացների գրասենյակի անվտանգության պետ: Նա որպես օդաչու թռավ «STS-96»-ով`1999 թվականին և 235 ժամ 13 րոպե թռիչք կատարեց տիեզերք: Հասբանդը ավելի ուշ նշամակվել է ղեկավարելու STS-107-ի անձնակազմին,որը արձակվել էր 2003 թվականի սկզբին: STS-107 անձնակազմի մնացած անդամների հետ միասին Հասբանդը սպանվեց վերադառնալիս, երբ մաքոքը քանդվեց Տեխասի վրայով:

## Shuttle առաքելություններ

*STS-96-ը (1999 թ.-ի մայիսի 27-ից հունիսի 6-ը) «Discovery Shuttle»-ի վրա 10-օրյա թռիչք էր, որի ընթացքում անձնակազմը կատարեց առաջին նավահանգիստը Միջազգային տիեզերակայանի հետ և առաքեց չորս տոննա նյութատեխնիկական ապահովում և պարագաներ՝ նախապատրաստվելով առաջին անձնակազմի ժամանմանը, որը կապրեր կայարանում հաջորդ տարվա սկզբին: Առաքելությունը իրականացվել է Երկրի 153 ուղեծրում՝ անցնելով 4 միլիոն մղոն` 9 օր 19 ժամ 13 րոպեում:

*STS-107-ը (հունվարի 16-ից փետրվարի 1, 2003) «Space Shuttle Columbia»-ում 16-օրյա առաքելություն էր, որի ընթացքում անձնակազմը կատարել է ավելի քան 80 փորձ՝ փորձարկելով միկրոգրավիտացիայի կիրառությունները՝ պատկերացում կազմելու տիեզերական միջավայրի մասին և բարելավելու կյանքը Երկրի վրա: Առաքելությունն ավարտվեց Թետրվարի 1-ի առավոտյան երբ մաքոքը քայքայվեց վերադառնալիս՝ սպանելով անձնակազմի բոլոր անդամներին, ներառյալ Հասբանդին։

## Մրցանակներ

ՆԱՍԱ-ի խմբի նվաճումների երկու մրցանակ

## Հարգանքի տուրք
* Հասբանդի սրահը, Կոլումբիա գյուղի բնակարաններում - Ֆլորիդայի տեխնոլոգիական ինստիտուտ:
* «Հասբանդի առաքելությունը», կրթական «SpaceLab» ծրագրի նախագծերից մեկը, որը վարում է «Ramon» հիմնադրամը՝ ի հիշատակ Իլան Ռամոնի: 
* Հասբանդ Հիլլ, Մարսի Կոլումբիայի բլուրներից մեկը։
* Աստերոիդ 51823  Ռիք Հասբանդ:
* Ռիք Հասբոնդ Միջազգային օդանավակայն իր - Ամարիլլո,Տեխասում:
* Հասբանդի լսարան, ջոկատի սպաների դպրոցի շենք - Maxwell AFB, Ալաբամա:
* Ռիք Հասբանդի բուլվար - Հովարդվի,  Տեխաս
* Ռիք Հասբանդ Drive - Էլ Պասո,Տեխաս
* Հասբանդ-Բոինգ ճարտարագիտական ​​պատվավոր ծրագիր - Կալիֆոռնիայի պետական ​​համալսարան, Ֆրեզնո
* S.S.  Ռիք Հասբանդ, «Cygnus CRS OA-6 »անօդաչու թռչող տիեզերանավ:
* Հասբանդի անունով է կոչվում Լուսնի խառնարանը:

## Մեջբերումներ
Հասբանդը նկարագրում է թե ինչպես է դարձել մաքոքի հրամանատար թռչելով միայն մեկ այլ տիեզերական թռիչքով:

*«Ես ուղղակի ճիշտ ժամանակին ճիշտ տեղում էի»:

Ռիք Հասբանդը իր առաջին թռիչքից առաջ.

*«Այն [տիեզերքը] ինձ համար այնքան աներևակայելի արկածային և հուզիչ էր: Ես պարզապես մտածեցի, որ իմ մտքում կասկած չկա, որ դա այն է, ինչ ես ուզում եմ անել, երբ մեծանամ»:

Հասբանդը նաև հայտնի էր իր հավատքով, և վերջին խնդրանքի ձևերում, որոնք տիեզերագնացները լրացնում են ամեն թռիչքից առաջ, նա իր քահանային անձնական գրություն էր թողել,
*«Պատմիր նրանց Հիսուսի մասին: Նա իրական է ինձ համար»:

## Անձնական կյանք

Հասբանդի կինը` Էվելինը (), մանրամասնում է իր քրիստոնեական կյանքը Ռիքիի հետ և տիեզերագնաց դառնալու իր կյանքի երազանքն իրականացնելու համար իր  պայքարը մանրամասնում է 2004 թվականին «Բարձր կոչում. Կոլումբիայի տիեզերական մաքոքի համարձակ կյանքն ու հավատքը» գրքում, որը գրվել է Դոննա Վան Լիերի հետ համատեղ: Նրանք ունեն երկու երեխա.Լաուրա Մարի ( ծնվել է 1990 թվականի հոկտեմբերի 5-ին) և Մեթյու (ծնվել է 1995 թվականի օգոստոսի 3-ին): Էվելինն ամուսնացել է Բիլ Թոմփսոնի հետ` 2008 թվականի հունվարին և եղել է Ֆլորիդայի «Քենեդու տիեզերական կենտրոնում» գտնվող տիեզերագնացների հուշահամալիրի «Տիեզերական հայելու» հիմնական բանախոսը:

## Ժողովրդական մշակույթում
*Ամերիկացի դերասան Բրայան Դեյվիդը մարմնավորել է  Ռիք Հասբենդին` ամերիկյան «Seconds from Disaster Season 2: Episode 1» (2005) հեռուստասերիալում, որը կոչվում է «Space Shuttle Columbia»:

## Ծանոթագրություններ

## Հղումներ
*
*Rick Husband STS-107 Crew Memorial
*Spacefacts biography of Rick Husband
*Florida Today – Florida Tech dedicates dorms to Columbia 7 – October 29, 2003
* *High Calling: The Courageous Life and Faith of Space Shuttle Columbia Commander Rick Husband* by Evelyn Husband and Donna VanLiere (Jan 11, 2004)
* Husband-Boeing Engineering Honors Program at California State University
* Inaugural Husband-Boeing Engineering Honors Scholars