Միջուկային Գանդի

[thumb|270x270пкс|[Համացանցային մեմ-ի օրինակ «Միջուկային Գանդիի» մասին]]
**Միջուկային Գանդի** (), համացանցային մեմերի կերպար, ինչպես նաև հարակից քաղաքային լեգենդ: Լեգենդի համաձայն՝ *Sid Meier’s Civilization* համակարգչային խաղում վրիպակ է եղել, որի պատճառով պացիֆիստ-առաջնորդ Մահաթմա Գանդին խաղի որոշակի փուլում դարձել է չափազանց ագրեսիվ և ակտիվորեն օգտագործել միջուկային մարտագլխիկները։

Ծրագրային սխալի առաջին հիշատակումները հայտնվել են 2012 թվականին՝ *Sid Meier’s Civilization V-*ի թողարկումից երկու տարի անց: Ժամանակի ընթացքում այն դարձել է համակարգչային խաղերի պատմության ամենահայտնի սխալներից մեկը, ինչպես նաև սկսել է օգտագործվել համակարգչային գիտության դասընթացներում՝ որպես ամբողջ հեղեղման օրինակ: Նաև «Միջուկային Գանդին» սկսել է ներառվել Civilization շարքի խաղերում՝ որպես Զատկի ձու։ Այնուամենայնիվ, 2020 թվականին Սիդ Մեյերը հայտարարել է, որ խաղի առաջին մասում ծրագրային սխալ իրականում երբեք գոյություն չի ունեցել։ «Միջուկային Գանդին» առաջին անգամ ավելացվել է Sid Meier’s Civilization V-ին՝ որպես կատակ, ասել է նա:

## Սխալի նկարագրություն
thumb|Ամբողջ արտահոսքը կարելի է բացատրել օդոմետրի օրինակով․ վեցանիշ վազաչափի վրա զրոյին նախորդում է 999999 թիվը, իսկ ութ նիշանոց անստորագիր ամբողջ թվային փոփոխականում՝ 255
Ըստ առասպելի՝ 1991 թվականի հայտնի Sid Meier’s Civilization խաղում պետության յուրաքանչյուր առաջնորդ ունեցել է պարամետր, որը պատասխանատու է եղել ագրեսիվության համար և ընդունել է 1-ից 10 արժեք, որտեղ միավորը համապատասխանում է ագրեսիայի ամենացածր մակարդակին, իսկ տասնյակը՝ ամենամեծին (այլ աղբյուրների համաձայն՝ պարամետրը ընդունում էր արժեքներ 1-ից 12-ը)։ Հնդկաստանի առաջնորդ Մահաթմա Գանդին բոլոր առաջնորդների շրջանում ունեցել է ագրեսիվության ամենացածր վարկանիշը, որը հավասար է մեկին, որի արդյունքում վարել է միայն պաշտպանական պատերազմներ։ Երբ համակարգչային խաղացողը փոխել է պետական համակարգը ժողովրդավարական համակարգի՝ խաղաղասեր քաղաքակրթությունների համար նախընտրելի համակարգի, նրա ագրեսիվությունը լրացուցիչ նվազել  է երկու կետով, ինչը Գանդիի դեպքում հանգեցրել է ագրեսիայի բացասական մակարդակի, որը հավասար էր 1-ի։ Այնուամենայնիվ, քանի որ ագրեսիայի մակարդակը պահվել է մեկ բայթով անստորագիր ամբողջ թվային փոփոխականում, որը կարող է արժեքներ վերցնել 0-ից մինչև 255 (28-1), տեղի է ունեցել ամբողջ թվով արտահոսք և պարամետրի արժեքը դարձել է 255, ինչի շնորհիվ Գանդին դարձել է 25 անգամ ավելի ագրեսիվ, քան խաղի ամենառազմական առաջնորդները։ Տեխնոլոգիական ծառի մեջ ժողովրդավարությունը գտնվել է միջուկային տեխնոլոգիաներից ոչ հեռու, և, հետևաբար, Գանդին «խելագարվում էր» գրեթե միաժամանակ միջուկային զենքի գյուտի հետ, ինչը հանգեցրել է Հնդկաստանի կողմից հանկարծակի միջուկային ռմբակոծությունների։ Սխալը, իբր, արագ շտկվել է *Civilization* շարքի առաջին խաղում, այնուամենայնիվ, այն այնքան է դուր եկել ծրագրավորողներին, որ այն միտումնավոր կրկնվել է հետագա խաղերում՝ որպես Զատկի ձու և կատակ։ Այլ աղբյուրների համաձայն, սկզբնական սխալն առաջին անգամ կատարվել է *Sid Meier’s Civilization II*-ում։

Իրականում, ըստ Բրայան Ռեյնոլդսի՝ *Civilization II*-ի առաջատար խաղային դիզայների, առաջին *Civilization*-ի առաջնորդները ունեին ագրեսիայի ընդամենը երեք մակարդակ, և չնայած Գանդիի արհեստական ինտելեկտին տրվել էր ամենացածր մակարդակը, առաջնորդների ևս մեկ երրորդը ճիշտ նույն մակարդակն ուներ: Բացի այդ, հիմնվելով կոդի կառուցվածքի մասին իր հիշողությունների վրա, Բրայանը պնդում էր, որ այնտեղ ոչ մի անստորագիր փոփոխական չկա, և առաջնորդները տեխնիկական հնարավորություն չունեին ավելի ագրեսիվ գործելու, քան խաղի ամենառազմական առաջնորդները. նույնիսկ եթե ինչ-որ առաջնորդ իրականում ունենար 255-րդ մակարդակի ագրեսիա, նա կվարվեր բացարձակապես նույն կերպ, ինչ երրորդ մակարդակի առաջնորդը։ Ըստ Սիդ Մեյերի, քանի որ ամբողջ թվով փոփոխականները լռելյայն խորհրդանշական են ինչպես C լեզվով, որի վրա գրվել է *Civilization*-ը, այնպես էլ C++ լեզվով, որի վրա գրվել է *Civilization II*-ը, հենց այդպիսի փոփոխական է օգտագործվել արհեստական ինտելեկտի ագրեսիվությունը պահպանելու համար, բացի այդ, պետական համակարգը չի ազդել ագրեսիայի մակարդակի վրա, ուստի Գանդիի ագրեսիվությունը մնացել է հավասար մեկին ամբողջ խաղի ընթացքում։ Պատերազմի ժամանակ Հնդկաստանը *Civilization*-ի մեջ, ինչպես խաղի ցանկացած այլ քաղաքակրթություն, կարող էր օգտագործել միջուկային զենք, սակայն Գանդին միջուկային մարտագլխիկներ օգտագործեց ոչ ավելի, քան Աբրահամ Լինքոլնը և խաղաղասեր այլ առաջնորդներ։ Բացի այդ, խաղի բոլոր առաջնորդները երկխոսություններում օգտագործում էին նույն տողերը, և, հետևաբար, խաղացողները կարող էին Գանդիից ստանալ միջուկային ռմբակոծության կանոնավոր սպառնալիքներ («Մեր խոսքերը ամրապնդվում են միջուկային զինանոցով։», անգլ.՝ Our words are backed with nuclear weapons!), ինչը չէր հակասում նրա խաղաղ բնույթին, քանի որ այս ռեպլիկն ուղղված է հնարավոր պատերազմի կանխմանը։ Միևնույն ժամանակ, սակայն, խաղաղ գիտական զարգացման վրա կենտրոնանալու շնորհիվ, Հնդկաստանը հաճախ հայտնաբերեց առաջիններից մեկի ատոմի պառակտման տեխնոլոգիան։

## Պատմություն
thumb|Ջոն Շեյֆերը, ով Գանդիին դարձրեց միջուկային զենքի սիրահար ''Civilization V''-ում
Առաջին անգամ «Միջուկային Գանդին» հայտնվեց *Sid Meier's Civilization V*-ում, որտեղ խաղի առաջատար խաղային դիզայներ Ջոն Շեյֆերը Հնդկաստանի համար սահմանեց միջուկային զենքի նախապատվության առավելագույն մակարդակը՝ 12: Արհեստական ինտելեկտի նման կարգավորման նպատակը զուտ հումորային էր․ «Ծիծաղելի է նույնիսկ պատկերացնել, որ հնդիկ քաղաքական գործիչը, որը քարոզում է ոչ բռնության փիլիսոփայություն, կարող է ցանկություն ունենալ ատոմային ռումբեր նետել իր հարևանների վրա», միևնույն ժամանակ, Ջոնը ոչինչ չգիտեր այն մասին, թե ինչպես էր իրեն պահում Գանդին խաղի առաջին մասում: Նա նաև ասաց, որ ինքը չի ցանկանում, որ Գանդին իրեն պահի խաղի առաջին մասում: 2010 թվականին խաղի թողարկումից հետո խաղացողները նկատեցին Հնդկաստանի առաջնորդի անսովոր թշնամանքը․ նրան, մասնավորապես, նվիրված էր Critical Miss կոմիքսի թողարկումներից մեկը, որը հրապարակվում է *The Escapist* ամսագրում։ Խաղացողների թվում Գանդին *Civilization*-ում վաստակել է այնպիսի մականուններ, ինչպիսիք են «Ջերմամիջուկային», «Աշխարհների կործանիչ» և «Կուրչատով»։

2012 թվականի հուլիսին՝ օրիգինալ *Sid Meier's Civilization*-ի թողարկումից 21 տարի անց, TV Tropes վիքի նախագծում Tunafish մականունով օգտատերը հոդված է հրապարակել առաջին Civilization-ում իբր գոյություն ունեցող սխալի մասին, որը հանգեցնում է Գանդիի ագրեսիվության բարձրացմանը, սակայն որևէ ապացույց չի ներկայացվել։ Նոյեմբերին նմանատիպ տեղեկություններ ավելացվեցին Վիքիայում։ Ըստ Սիդ Մեյերի, հաջորդ երկու տարիներին պատմությունը տարածվում էր ֆորումներում և խաղացողների շրջանում, և ամեն անգամ, երբ ինչ-որ մեկը կասկածում էր դրա ճշմարտացիությանը, որպես ապացույց օգտագործվում էր վիքի-նախագծի հղումը։

2014 թվականին պատմությունը լայնորեն հրապարակվել է այն ժամանակ երբ Reddit-ի ռեսուրսը կրկին հրապարակել է *Critical Miss* Գանդիի կոմիքսը *Civilization V-*ում, իսկ մեկնաբանություններում օգտվողները սկսել են բացատրել, թե ինչու է Գանդին այդքան ագրեսիվ դարձել։ 10 օր անց Kotaku լրատվական կայքում հրապարակվեց «Ինչու է Գանդին նման սրիկա *Civilization*-ում» (), որը շուտով վերցրեցին այլ լրատվական կայքեր և բլոգեր։ ԶԼՄ-ներում և բլոգոսֆերայում հետաքրքրության նման աճի արդյունքում սերիալի մեծ թվով երկրպագուներ իմացել են սխալի մասին, և «Միջուկային Գանդին» դարձել է հայտնի խաղային ինտերնետային մեմ և կատակների առարկա, բացի այդ, Մանդելայի էֆեկտի շնորհիվ շատերը հիշել են, թե ինչպես է Հնդկաստանը վրդովվել *Civilization* շարքի առաջին խաղերում։ Շուտով «Միջուկային Գանդիի» մասին տեղեկությունները ավելացվեցին Know Your Meme կայքում, սակայն որպես խաղ, որում վրիպակն առաջին անգամ հայտնվեց, նշված էր *Civilization II-ը*։

2019 թվականի հունիսի 18-ին Firaxis Games-ի մարքեթինգի մենեջեր Քևին Շուլցը Թվիթեր է հրապարակել, որում հայտնել է, որ մի քանի շաբաթ չի հայտնվի համացանցում, քանի որ նա բիզնեսով թռչում է Չինաստան, և առաջարկել է այդ ընթացքում անդրադառնալ հարցին. «իսկ եթե առաջին Civilization-ը հայտնի սխալի պատմությունը, որի պատճառով Գանդին, իբր, դարձել Է միջուկային ռումբերի սիրահար, բացարձակ սո՞ւտ է»։ Դա ստիպեց Քրիս Բրայթին՝ Eurogamer-ի նախկին լրագրողին, ով աշխատում էր People Make Games YouTube-յան ալիքում, սկսել լրագրողական հետաքննություն։

Քրիսը կապ է հաստատել 2K հրատարակչի PR ծառայության հետ՝ խնդրելով նրան հարցազրույց կազմակերպել Firaxis-ի ներկայացուցչի հետ, սակայն մերժում է ստացել։ Այն ժամանակ Քրիսը կապ է հաստատել Բրյուս Շելլիի հետ՝ գեյմդիզայներ, որը MicroProse-ից հեռացել է առաջին *Civilization*-ի թողարկումից մեկ տարի անց, սակայն նա հայտարարել է, որ չի հիշում նման խնդիր, քանի որ *Civilization*-ի մշակումն իրականացվել է 30 տարի առաջ․ «Ես աղոտ հիշում եմ Գանդիի հետ կապված ինչ-որ խնդիր, բայց այստեղ դուք պետք է խոսեք Սիդի հետ»: Քրիսը հետագայում կապվեց Բրայան Ռեյնոլդսի՝ *Civilization II*-ի առաջատար խաղային դիզայների հետ և ստացավ պատասխանը. «մոտ քսան տարի է անցել այն պահից, երբ ես վերջին անգամ տեսա առաջին Civilization-ի ծածկագիրը: Այնուամենայնիվ, ես 99,9%-ով վստահ եմ, որ Գանդիի հետ սխալի մասին պատմությունը բացարձակ հորինվածք է»։ Լրագրողը կրկին կապվել է 2K-ի և անձամբ Սիդ Մեյերի հետ, սակայն սխալի մասին պատմության ուղղակի հերքում չի ստացել․ Սիդը հայտարարել է, որ չգիտի այդ հարցի պատասխանը, սակայն կարծում է, որ դա լավ է, որովհետև «այն ժամանակներում, քանի որ տեխնոլոգիան չափազանց սահմանափակ էր, առաջին *Civilization*-ի խաղային ծրագիրում շատ բան էր տեղի ունենում խաղացողի երևակայության մեջ» և «ես չէի ցանկանա սահմանափակել նրանց երևակայությունը՝ չափազանց շատ բան բացահայտելով»: Հետաքննության արդյունքը լրագրողը հրապարակել Է YouTube-ում։

Ավելի ուշ Սիդ Մեյերը Ars Technica հրատարակությանը տված հարցազրույցում հաստատել է, որ խաղի կոդում սխալի մասին պատմությունը հորինված է, իսկ 2020 թվականի սեպտեմբերի 8-ին լույս տեսավ Սիդ Մեյերի ինքնակենսագրությունը՝ «Sid Meier’s Memoir!: A Life in Computer Games», որում գեյմդիզայները մանրամասն պատմեց լեգենդի առաջացման պատմությունը։

## Հայտնվելը խաղերում
thumb|Արհեստական ինտելեկտի կարգավորումները ''Civilization V''-ում: Աղյուսակը ցույց է տալիս բարձր արժեքներ Գանդիի «միջուկային զենքի ստեղծում» (Build Nuke) և «միջուկային զենքի կիրառում» (Use Nuke) կատեգորիաներում
*Sid Meier's Civilization V-*ում Գանդին ամենախաղաղ առաջնորդներից մեկն է, այնուամենայնիվ, նրա արհեստական ինտելեկտի պարամետրը, որը կարգավորում է միջուկային զենքի ստեղծումն ու օգտագործումը, 1-ից 10 սանդղակով ունի 12 արժեք, ամենամեծը բոլոր առաջնորդների շրջանում (հաջորդ երեք առաջնորդներն ունեն միջուկային վարկանիշ, որը հավասար է 8-ի, իսկ մեծամասնությունը գտնվում է 4-6 միջակայքում)։ *Civilization V*-ում խաղային ծրագիրը դիվերսիֆիկացնելու համար յուրաքանչյուր խմբաքանակի սկզբում արհեստական ինտելեկտի պարամետրերը պատահականորեն փոփոխվում են-2-ից +2 միջակայքում, սակայն Գանդիի մոտ, նույնիսկ -2 անկման դեպքում, միջուկային զենքի ստեղծման և կիրառման համար պատասխանատու պարամետրերը մնում են հավասար առավելագույն հնարավոր արժեքին՝ 10։

*Sid Meier's Civilization VI*-ը առաջնորդների համար ներդրել է «պատմական նպատակների մեխանիկա, որոնք կարգավորում են արհեստական ինտելեկտի վարքը։ Յուրաքանչյուր առաջնորդ ունի երկու նպատակ, մեկը մշտական է և նախատեսված է առաջնորդի համար, իսկ երկրորդը պատահականորեն ընտրվում է կուսակցության սկզբում: Մահաթմա Գանդիի պատմական նպատակը «Խաղաղարարն» է, որի շնորհիվ նա պատերազմներում հանդես չի գալիս որպես ագրեսոր, մերձենում է խաղաղ քաղաքակրթությունների հետ և չի սիրում ագրեսորներին, սակայն որպես երկրորդ նպատակ նա ունի «Միջուկային ագրեսոր» թիրախ ստանալու մեծ հավանականություն։

## Ազդեցություն
«Միջուկային Գանդին» համակարգչային խաղերի պատմության ամենահայտնի վրիպակներից մեկն է, որը մեծ քանակությամբ ինտերնետ-մեմեր է առաջացրել։ Այն նաև օգտագործվում է որպես համակարգչային գիտության դասընթացներում, այդ թվում՝ Հարվարդի համալսարանում, ամբողջ թվերի արտահոսքի օրինակ։

## Ծանոթագրություններ

## Գրականություն
* 

## Արտաքին հղումներ
* Միջուկային Գանդին Know Your Meme կայքում

Կատեգորիա:Համացանցային մեմեր