Վոլոդիմիր Վիննիչենկո

**Վոլոդիմիր Վիննիչենկո** (, ), ուկրաինացի և խորհրդային քաղաքական, հասարակական գործիչ, հեղափոխական, գրող, դրամատուրգ, նկարիչ, ազգային կոմունիզմի հիմնադիրներից։

## Կենսագրություն
Վոլոդիմիր Կիրիլովիչ Վիննիչենկոն ծնվել է 1880 թվականի հուլիսի 26-ին գյուղացիական ընտանիքում։

Նրա հայրը՝ Կիրիլ Վասիլևիչ Վիննիչենկոն, գյուղից տեղափոխվեց Ելիզավետգրադ (այժմ՝ Կրոպիվնիցկի) և ամուսնացավ այրի Եվդոկիա Պավլենկոյի հետ(ծնունդով՝ Լիննիկ)։ Իր առաջին ամուսնությունից Վիննիչենկոյի մայրն ուներ երեք երեխա՝ Անդրեյ, Մարիա և Վասիլի, Կիրիլ Վինիչենկոյի հետ ամուսնությունից ծնվել է միայն Վոլոդիմիրը։

Հանրակրթական դպրոցում Վոլոդիմիրը իրեն դրսևորեց որպես ընդունակ աշակերտ, և ծնողները, չնայած ընտանիքի ծանր ֆինանսական վիճակին, որոշեցին շարունակել ուսումը։ Երիտասարդ Վիննիչենկոյի «հեղափոխական գործունեությունը» մեծ խնդիրներ առաջացրեց նրա հետագա կրթության հարցում։

Տասը տարեկանից միջնակարգ կրթություն է ստացել Ելիզավետգրադի գիմնազիայում։ Ավագ եղբայրը, որն աշխատում էր քաղաքային տպարանում, նրան ուսման համար սուղ նյութական օգնություն էր ցույց տալիս։ Սակայն արդեն յոթերորդ դասարանում Վլադիմիր Վիննիչենկոն մեկ շաբաթ պատժախցում մնալուց հետո հեռացվեց գիմնազիայից՝ հեղափոխական բանաստեղծություն գրելու համար։ Չունենալով ապրուստի միջոցներ՝ նա ստիպված է եղել թափառել Հարավային Ուկրաինայում՝ կարճաժամկետ եկամուտի փնտրտուքով, միևնույն ժամանակ ինտենսիվորեն զբաղվել ինքնակրթությամբ։ 1900 թվականին քննություն է հանձնում Զլատոպոլի գիմնազիայում և ստանում ավարտական ​​վկայական։

1901 թվականին ընդունվել է Կիևի Սուրբ Վլադիմիրի համալսարանի իրավաբանական ֆակուլտետը։ Այդ ժամանակ նա արդեն ծանոթացել էր սոցիալիստական ​​ուսմունքին Կարլ Մարքսի ստեղծագործությունների հանրաճանաչ ցուցադրությունների միջոցով։ Կիևի համալսարան ընդունվելուց անմիջապես հետո նա այնտեղ ստեղծեց գաղտնի հեղափոխական ուսանողական կազմակերպություն, որը կոչվում էր «Ուսանողական համայնք», և ակտիվ մասնակցություն ունեցավ հեղափոխական շարժմանը։

## Գրական կյանք
Վիննիչենկոն սկսեց հրատարակել իր գործերը 1902 թվականին («Ուժ և գեղեցկություն» պատմվածքը տպագրվել է «Կիևի հնություն» ամսագրում)։ Հրատարակել է ռեալիստական ​​վեպեր, պատմվածքներ և պիեսներ։ Նրան քննադատում էին նիցշեականություն և անհատականություն քարոզելու համար։ Բացասական արձագանքներ է ստացել Մ.Գորկու և Վ.Լենինի կողմից։ Լենինը Ինեսսա Արմանդին ուղղված նամակում Վինիչենկոյի «Հայրերի կտակարանները» վեպի մասին թողել է հայտնի արտահայտությունը՝ *«Չափազանց վատ Դոստոևսկու նմանակումը»* և ափսոսանք հայտնել, որ ժամանակ է վատնել կարդալով։ Ինչ վերաբերում է Գորկուն, ապա մտերմության և Վիննիչենկոյի եռահատորյակը ռուսերեն հրատարակելու խոստումների ժամանակաշրջաններին հաջորդեց սառեցումը։ Ընդմիջումը տեղի ունեցավ 1928 թվականին, երբ Գորկին ուկրաինական լեզուն անվանեց «բարբառ»։ Վիննիչենկոն բաց նամակ է հրապարակել, որտեղ Ալեքսեյ Մաքսիմովիչին համեմատել է ցարական նախարար Վալուևի հետ։

Վիննիչենկոյի վաղ շրջանի աշխատանքների վերաբերյալ դրական ակնարկներ են թողել Իվան Ֆրանկոն, Լեսյա Ուկրաինկան և Միխայիլ Կոցյուբինսկին։ Բելառուսական գրականության դասական Մաքսիմ Բոգդանովիչն արձագանքել է ուկրաինացի հեղինակի հավաքագրված ստեղծագործությունների հրապարակմանը՝ նշելով, որ հեղինակի գրերւոմ շատ գեղեցկություն կա, սուր հարցադրումներ ու շիտակություն։

«Ազնվություն ինքն իր հետ» (1911) և «Կյանքի կշեռքի վրա» (1912) վեպերը ի սկզբանե գրվել և հրատարակվել են ռուսերեն, հեղինակը հետագայում դրանք թարգմանել է ուկրաիներեն։ «Պատմվածքներ» ժողովածուն հրատարակվել է (ուկրաիներենից ռուսերեն հեղինակի թարգմանությամբ) Մոսկվայում 1911 թվականին։

1921-1924 թվականներին գրել է «Արևային մեքենա» () վեպը, որը համարվում է ուկրաինական գրականության առաջին ուտոպիստական ​​վեպը։ Հետագայում նա ստեղծել է սոցիալ-ուտոպիստական ​​ուղղության ևս մի քանի գործեր՝ «Նոր Կտակարան» (, 1931-1933), «Հավերժական հրամայական» (, 1936) և «Բորոտների հիվանդանոց» վեպերը (, 1938)։

## Հիշատակ
2005 թվականին Վոլոդիմիր Վիննիչենկոյի ծննդյան 125-ամյակին.

*2005 թվականի նոյեմբերի 30-ին Ուկրաինայի Ազգային բանկը ներկայացրել է 2 գրիվնա անվանական արժեքով հուշադրամ։
*Ուկրաինական փոստը թողարկել է 45 կոպեկ անվանական արժեքով նամականիշ՝ Վոլոդիմիր Վիննիչենկոյի դիմանկարով, որտեղ նշվում են նրա կյանքի տարիները և նրա անձնական ստորագրության նմուշը Ուկրաինայի Կենտրոնական Ռադայի շենքի ֆոնին։
*Վիննիչենկոյի դիմանկարը պատկերված է նաև 2 գրիվնա անվանական արժեքով հուշադրամի վրա, որը շրջանառության մեջ է դրվել Ուկրաինայի Ազգային բանկի կողմից 2007 թվականի դեկտեմբերի 27-ին՝ նվիրված Ուկրաինայի առաջին կառավարությանը՝ Գլխավոր քարտուղարությանը, որը գործում էր 1917 թվականի հունիսի 15-ից մինչև 1918 թվականի հունվարի 9-ը։

## Ֆիլմեր
### Երկերի էկրանավորում

### Վիննիչենկոյի կերպարը ֆիլմերում

## Պատկերասրահ

Պատկեր:StampVinnichenko.jpg|Վ․ Վիննիչենկոյին նվիրված ուկրաինական փոստային նամականիշ, 2005, Միխել կատալոգ, 725)

Պատկեր:Мемориальная доска В. К. Винниченко в Кропивницком.jpg|Վիննիչենկոյի հուշատախտակը նախկին արական գիմնազիայի շենքի պատին, Շևչենկո 3 հասցեում, Կրոպիվնիցկի


## Արտաքին հղումներ
* Винниченко Владимир на ТребаВсім в UA
* О Винниченко — на правительственном портале Украины
* Знаменитые сыроеды: Владимимр Винниченко  
* «Неизвестные документы ЦК РКП(б) о Владимире Винниченко» в журнале «Коммунист Украины»
* В Кировограде будет сооружен памятник Владимиру Винниченко
* Произведения Винниченко на аудиобиблиотеке litplayer

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:20-րդ դարի սցենարիստներ