Սգո սրահ

**Սգո սրահ**, սեփականության տարբեր ձևերի (մասնավոր, քաղաքային կամ պետական) կազմակերպության տեսակ, որը մասնագիտացած է սգո ծառայությունների մատուցման մեջ:

## Մատուցվող ծառայություններ
Որպես կանոն, հանգուցյալի հարազատներն ու ընկերները դիմում են թաղման բյուրոյի մասնագետների օգնությանը, քանի որ կորուստ կրած ընտանիքը սովորաբար չունի հմտություններ, գիտելիքներ կամ ուժ՝ մեծ թվով համապատասխան արարողություններ կատարելու համար:

Ծառայությունների քանակը կախված է նրանից՝ կա սեփական դիահերձարան, թե ոչ։ Եթե ոչ, ապա թաղման բյուրոյի կողմից առաջարկվող ծառայությունները կարող են ներառել՝ դիակի ընդունումը դիահերձարանում, դագաղի և պարագաների վաճառք, թաղման ծառայություններ մատուցելը, դիակի տեղափոխումը, հանգուցյալի մոխրի դիակիզումը /ցրումը, գերեզման փորելը և փաստացի հուղարկավորություն, հուղարկավորությունների կազմակերպում և անցկացումը ընդհանրապես, հուշարձանների պատրաստում և տեղադրում, թաղումների կազմակերպում, ֆինանսական օգնության և անհրաժեշտ փաստաթղթերի գրանցում և հարակից այլ ծառայություններ: Եթե թաղման ծառայությունն ունի իր դիահերձարանը, ապա ավելացվում են նաև հետևյալ ծառայությունները՝ հանգուցյալի դիակի պահպանում, դիակի պատրաստում հրաժեշտի (այդ թվում՝ հագցնել, սափրել, դիմահարդարում)։ Սգո ծառայությունների ճնշող մեծամասնությունը չունի սեփական դիահերձարան, ուստի առավել արդիական է թիվ 1 ծառայությունների ցանկը։

Կան, այսպես կոչված, *սոցիալական թաղումներ*, որոնք ներառում են միայն փոխադրումներ, դագաղի տրամադրում և թաղման վայր: Նման «բյուջետային» սոցիալական հուղարկավորություններն իրականացվում են մունիցիպալ միավորման ձեռնարկությունների կողմից, սովորաբար չպահանջված մարմինների կամ բնակչության ամենաաղքատ խավերի համար: Հուղարկավորության այս տեսակի համար վճարում է քաղաքապետարանը։ Մյուս հուղարկավորությունները կատարվում են հանգուցյալի հարազատների և ընկերների միջոցներով։

Նախկինում Ռուսաստանի Դաշնությունում սգո ծառայությունները լիցենզավորվում էին, սակայն այնուհետև լիցենզիաները չեղարկվեցին, և 2004 թվականից թաղման բյուրոների գործունեության նկատմամբ վերահսկողությունը միայն ծանուցման բնույթ է կրում։ ԱՄՆ-ում սգո տան լիցենզիան, օրինակ, թույլ է տալիս մարմինների միայն ժամանակավոր պահեստավորումը:

Հոգեբաններն ասում են, որ թաղման ոլորտում աշխատող անձը հաճախորդի հետ շփվելիս պետք է անկեղծորեն կարեկցի վիշտը, միևնույն ժամանակ նա պետք է գործի առավելագույնս համապատասխան հանգուցյալի հարազատների ցանկություններին։ Որևէ տեղ չկան հատուկ ուսումնական հաստատություններ, որոնք կպատրաստեն բյուրոյի աշխատակիցներին, նրանք սովորում են իրենց բիզնեսի հիմունքները անձնական փորձի միջոցով, հավաքելով այն ամենը, ինչ կարող է օգտակար լինել իրենց աշխատանքում` այցելելով հուղարկավորության ցուցահանդեսներ, ուսումնասիրելով գրականություն և արտասահմանյան փորձ:

Հուղարկավորությունը, որպես օրինական բիզնեսի, այդքան էլ շահութաբեր չէ և Ռուսաստանում կազմում է 15-20% (ցուցանիշը կախված է կոնկրետ երկրից և տարածաշրջանից)։  Սակայն մի շարք այլ դեպքերում այն կարող է ունենալ շատ ավելի մեծ եկամտաբերության ցուցանիշ։

Կան նաև քաղաքացիների որոշակի կատեգորիաներ, ովքեր պետության միջոցների հաշվին ունեն դրամական օգնության և հուշարձան տեղադրելու իրավունք։

Գոյություն ունի Սգո օպերատորների միջազգային միությունը (FIAT-IFTA, *The World Organization of Funeral Operatives* )։

## Ոչ ստանդարտ ծառայություններ
Ամերիկյան *Celestis, Inc.* ընկերությունը աշխարհի առաջին «տիեզերական հուղարկավորության ծառայությունների բյուրոն» է։ 1997 թվականի ապրիլի 21-ին այն արձակեց Celestis 01 արբանյակը, որը տիեզերական հուղարկավորության առաջին օրինակն էր, որը պարունակում էր պարկուճներ, որոնք պարունակում էին 24 մարդու մոխիր, այդ թվում՝ Ջին Ռոդենբերիի, Թիմոթի Լիրիի և Ջերարդ Օ'Նիլի մոխիրները, ինչպես նաև 2006 թվականին Falcon 1-ի վրա ընկերության պարկուճի արձակումը, որը կրում էր տիեզերագնաց Գորդոն Կուպերի և Star Trek դերասան Ջեյմս Դուհանի դիակիզված մնացորդները (արձակումն ավարտվել է անհաջողությամբ):

## Չարաշահում
Հուղարկավորության բիզնեսում հայտնի են չարաշահումներ որոշ թաղման բյուրոների կողմից՝ ծառայությունների պարտադրում, անբարեխիղճ մրցակցություն և այլն: Այսպիսով, 2010-ականներին Լեհաստանում մեծ սկանդալ բռնկվեց՝ կապված որոշ բյուրոների աշխատակիցների կողմից շտապօգնության աշխատակիցներին կաշառելու հետ, որպեսզի նրանից տեղեկություններ ստանան վերջերս մահացածների վերաբերյալ և այլն: Դա տեղի է ունեցել նաև այլ երկրներում, օրինակ՝ Բելառուսում, Ուկրաինայում, Ռուսաստանում:

Ավտոմատ հեռախոսային անջատիչի հայտնագործման պատճառ է դարձել նաև թաղման բիզնեսում անբարեխիղճ մրցակցությունը։ Կանզաս Սիթիում` ԱՄՆ-ի Միսսուրի նահանգում, թաղման բյուրոյի սեփականատեր Ա. Սթրոուգերը վնասներ է կրել հեռախոսով պատվերներ ստանալիս, քանի որ նրա անմիջական մրցակցի կինը՝ այլ թաղման ընկերության սեփականատերը, աշխատել է որպես հեռախոսավարուհի կայարանում, և սգո սրահ զանգահարող բաժանորդների բոլոր զանգերն ուղղել է ամուսնուն: Ալման Սթրոուջերը երդվեց ընդմիշտ ազատել հասարակությունը հեռախոսային օպերատորներից և հայտնագործեց տասնյակ-քայլային որոնիչը:

## Սգո սրահը մշակույթի մեջ
* Իլֆի և Պետրովի «Տասներկու աթոռները» վեպի սյուժեում ներկա են թաղման տները և մասնավոր դաշնակահար Բեզենչուկը,
* *Funeral Home-ը* 1980 թվականի կանադական սլեյշեր ֆիլմ է,
* «Հուղարկավորության բյուրո»-ը 80-ականների Սարատովի ռոք խումբ է,
* Departures-ը ճապոնական ֆիլմ է, որն արժանացել է Օսկար մրցանակի՝ 2008 թվականին լավագույն օտարալեզու ֆիլմի համար,
* Six Feet Under-ը ամերիկյան հեռուստասերիալ է, որը ցուցադրվել է 2001-ից 2005 թվականներին։

## Տես նաև
* Դիահերձարան
* Գերեզմանոց
* Դիակ
* Սգո թափոր

## Արտաքին հղումներ
* Սգո սրահի առօրյան
* Հանցագործություն թաղման բիզնեսում // Funeral Home ամսագիր
* Ինչպես կփոխվի Մոսկվայում սգո ծառայությունների ոլորտը // moslenta.ru, 10 օգոստոսի, 2015 թ.
* Հետմահու տնտեսություն. ինչպես շահույթ ստանալ մահացածներից // Թերթ. Ru, 02.06.2019թ
* Ցուցահանդես «Նեկրոպոլիս-2014», «Նեկրոպոլիս-2015».

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Թաղում
Կատեգորիա:Ծառայության ընկերություններ
Կատեգորիա:Հուղարկավորության սովորույթներ
Կատեգորիա:Մահ
Կատեգորիա:Սգո ծառայությունների ոլորտ