Մերվին Էդուարդ (Մերվ) Գրիֆին

**Մերվին Էդուարդ (Մերվ) Գրիֆին** (, ), ամերիկացի մեդիամագնատ, հեռուստահաղորդավար և էստրադային երգիչ, հեռուստատեսային «Jeopardy!»  և «Ֆորտունայի անիվ» խաղերի հեղինակ։

## Կենսագրություն
### Վաղ տարիներ
Մերվ Գրիֆինը ծնվել է հարավային Սան Ֆրանցիսկոյի Սան-Մատեո քաղաքում՝ բորսային մակլերի ընտանիքում։ Չորս տարեկանում սովորել է նվագել դաշնամուր և շուտով սկսել է ինքնուրույն համերգներ տալ:19 տարեկանում Գրիֆինը դարձել է Սան Ֆրանցիսկոյի «KFRC» ռադիոկայանի երգիչ։ Մեկ տարի անց ձայնագրել է իր սոլո ալբոմը։

Երկրորդ համաշխարհային պատերազմի տարիներին նա չի զորակոչվել՝ ավելորդ քաշի և սրտանոթային խնդիրների պատճառով, սակայն հաղթանակի մեջ ներդրում ունենալու համար աշխատանքի է ընդունվել Սան Ֆրանցիսկոյի նավաշինարանում։ Երիտասարդ Գրիֆինը ամաչել է իր ավելորդ քաշից և հետագայում փորձել է նիհարել (չնայած քաշի հետ կապված խնդիրները նրան ուղեկցել են մինչև կյանքի վերջ), բայց Կորեական պատերազմի տարիներին նա արդեն դուրս է եկել զորակոչային տարիքից։

1950 թվականին Գրիֆինի «*I’ve Got a Lovely Bunch of Coconuts*» երգը հիթ-շքերթում գրավել է առաջին տեղը։ Այդ հիթը վաճառվել է 3 միլիոն օրինակով։

## Հեռուստատեսային գործունեություն
Հետպատերազմյան տարիներին Գրիֆինը էպիզոդիկ դերերով նկարահանվել է մի շարք ֆիլմերում։ 1954 թվականին նա տեղափոխվել է Նյու Յորք՝ «CBS» ալիքի «Finian' s Rainbow» երաժշտական շոուն վարելու համար։ 1950-ական թվականների վերջին նա վարել է իր հեղինակած «Վստահի՛ր քո ինտուիցիային» () հեռուստախաղը։

1962 թվականից հեռարձակվել է «Մերվ Գրիֆինի թոք-շոուն»։ Հեռարձակման առաջին երկու տարիներին այն այլ անուն է կրել. Մերվ Գրիֆինի անունը նրան շնորհվել է միայն 1965 թվականին։ Հաղորդման հյուրերի թվում են եղել Բերտրան Ռասելը, Պաբլո Կասալսը, Պուլիցերյան մրցանակի դափնեկիրներ Դյուրանտ ամուսինները, Մահարիշի Մահեշ Յոգին և այլ հայտնիներ։

Ռասելի հետ հեռարձակած հաղորդումից հետո, որում վերջինս քննդատել է Վիետնամի պատերազմը, Գրիֆինին մի շարք ԶԼՄ-ներում դավաճան են անվանել, սակայն հաղորդման վարկանիշի վրա դա ամենևին չի ազդել։ 1960-ական թվականների վերջին Գրիֆինի շոուն «CBS» հեռուստաալիքում տեղափոխվել է ամենադիտվող երեկոյան ժամերին, սակայն ալիքի ղեկավարության հետ հայացքների անհամապատասխանության պատճառով (շոուն ստացել էր հստակ արտահայտված հակապատերազմական ուղղվածություն) հաղորդումը փակվել է։ Դրանից կարճ ժամանակ անց Գրիֆինը սկսել է նույն անվանումով շոու վարել մրցակից «Մետրոմեդիա» սինդիկատի ալիքներում, որի հետ շարունակել է համագործակցել մինչեւ 1986 թվականը, երբ հայտարարել է հեռուստաէկրանից հեռանալու մասին։

Ընդհանուր առմամբ «Մերվ Գրիֆինի շոուն» հեռարձակվել է 21 տարի (1965 թվականի սեպտեմբերի 20-ից մինչև 1986 թվականի սեպտեմբերի 5-ը)։ 16 տարի շոուն հեռարձակվել է միաժամանակ մի քանի ալիքներով։ Իր գոյության ընթացքում ծրագիրը արժանացել է 12 «Էմմի» մրցանակի (առաջինը՝ 1974 թվականին), Գրիֆինն այդ մրցանակին արժանացել է երկու անգամ՝ 1982 և 1984 թվականներին՝ «Էստրադային շոուի լավագույն հաղորդավար» անվանակարգում։

## Հեռուստատեսային ծրագրերի հեղինակի գործունեություն
Մերվ Գրիֆինը ասել է, որ տարված է բառախաղերով և գլուխկոտրուկներով (), և նրա կյանքի զգալի մասը կապված է եղել այդ հետաքրքրության հետ, որը, վերջին հաշվով դարձել է նրա հանրաճանաչության և եկամտի աղբյուրը։

1963 թվականին Գրիֆինը հանդես է եկել «Բառ առ բառ» () նոր խաղային շոուով, իսկ մեկ տարի անց «NBC» ալիքով հեռարձակվել  է վաղուց մշակված «Ռիսկ» ()*  շոուն, որը նրան համաշխարհային համբավ է բերել։ Նա ինքն է երաժշտություն գրել այդ ծրագրի համար։ Ամերիկյան հեռուստատեսությունում հեռարձակման ընթացքում ծրագիրը նվաճել է 28 «Էմմի» մրցանակ։ Ծրագրի արտոնագրային տարբերակները գործում են ամբողջ աշխարհում, այդ թվում՝ [[Ռուսաստան]]ում, որտեղ այն կոչվում է *«Своя игра»:

1975 թվականին էկրան Է բարձրացել Գրիֆինի «Ֆորտունայի անիվը» () հեռուստահաղորդումը, որի երաժշտական թեման նույնպես նա է գրել։ 1983 թվականից սկսած՝ այս հաղորդումը ամեն շաբաթ եթեր է հեռարձակվել ԱՄՆ-ի մի քանի ալիքներում՝ երկար տարիներ զբաղեցնելով առաջին հորիզոնականը ամենահայտնի հեռուստածրագրերի ցանկում։ «Ֆորտունայի անիվը» արժանացել է հինգ «Էմմի» մրցանակի։ Ծրագրի արտոնագրային տարբերակները գործում են ամբողջ աշխարհում, այդ թվում՝ Ռուսաստանում (սկսած՝ 1990 թվականից), որտեղ այն եթեր է հեռարձակվում «Поле чудес» (Հրաշքների դաշտ) անունով։

Կյանքի վերջին տարիներին Գրիֆինը ձեռնամուխ է եղել «Խաչբառեր Մերվ Գրիֆինից»  () նոր հեռուստատեսային խաղային նախագծի ստեղծմանը։

Խաղային հաղորդումների թվում են նաև «Վստահի՛ր քո ինտուիցիային», «Միլիոնից մեկը» (), «Խաղա՛նք փոստատուն» (), «Հասի՛ր աստղերին» ()  և «Հիշողության խաղ» (, 1972) ծրագրերը։

### Ուշ տարիներ
1970-ական թվականների կեսերին Մերվ Գրիֆինը տարաձայնությունների պատճառով բաժանվել է իր կնոջից՝ Ջուլիան Ռայթից, որի հետ ապրել է ավելի քան 15 տարի։

1986 թվականին նա 250 միլիոն դոլարով վաճառել է իր «Merv Griffin Enterprises» ընկերությունը՝ պահպանելով իր հայտնի խաղային շոուների մի շարք տարրերի հեղինակային իրավունքները, որոնց համար շարունակել է հարցեր գրել դեռ երկար տարիներ (միայն «Jeopardy!» շուոի գլխավոր թեմայի հեղինակային պահումներից ստացել է ավելի քան 70 միլիոն դոլար)։ Դրանից հետո նա զբաղվել է անշարժ գույքի առևտրով։ Կյանքի վերջում նրա կապիտալը զգալիորեն գերազանցել է 1 միլիարդ դոլարը։ Նա նաև ձիերի ախոռ է գնել և բազմիցս նրանց ցուցադրել է խոշոր մրցումներում։

2005 թվականին Գրիֆինն արժանացել է «Էմմի» մրցանակի՝ գործունեության ընթացքում ունեցած ձեռքբերումների համար։

2007 թվականի հուլիսի 18-ին Գրիֆինը հոսպիտալացվել է շագանակագեղձի քաղցկեղի ռեցիդիվով։ Նույն թվականի օգոստոսի 12-ին նա մահացել է։ «Խաչբառեր Մերվ Գրիֆինից» հաղորդման առաջին թողարկումը եթեր է հեռարձակվել նրա մահից մի քանի ամիս անց։

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ

Կատեգորիա:20-րդ դարի ամերիկացի երգիչներ
Կատեգորիա:20-րդ դարի ամերիկացի տղամարդ դերասաններ
Կատեգորիա:«Էմմի» մրցանակի դափնեկիրներ
Կատեգորիա:Ամերիկացի գործարարներ
Կատեգորիա:Ամերիկացի երգիչներ
Կատեգորիա:Ամերիկացի կինոպրոդյուսերներ
Կատեգորիա:Ամերիկացի կինոռեժիսորներ
Կատեգորիա:Ամերիկացի հաղորդավարներ
Կատեգորիա:Ամերիկացի հեռուստապրոդյուսերներ
Կատեգորիա:Ամերիկացի հեռուստատեսային գործիչներ
Կատեգորիա:Ամերիկացի հեռուստատեսային դեմքեր
Կատեգորիա:Ամերիկացի տղամարդ հեռուստատեսային դերասաններ
Կատեգորիա:Ամերիկացի միլիարդատերեր
Կատեգորիա:Ամերիկացի պրոդյուսերներ
Կատեգորիա:Ամերիկացի սցենարիստներ
Կատեգորիա:Ամերիկացի տղամարդ թատերական դերասաններ
Կատեգորիա:Ամերիկացի տղամարդ կինոդերասաններ
Կատեգորիա:Անձինք այբբենական կարգով
Կատեգորիա:Երաժիշտներ Կալիֆոռնիայից
Կատեգորիա:Հոլիվուդյան փառքի ծառուղի
Կատեգորիա:Ամերիկացի կինոսցենարիստներ