Սպիտակ քայլողներ (կերպար)

**Սպիտակ քայլողներ,** (White Walker), մարդանման արարածներ են Էյչ-Բի-Օ (HBO) հեռուստաընկերության «Գահերի խաղը» սերիալից և Ջորջ Ռ. Ռ. Մարտինի «Սառույցի և կրակի երգը»  վիպաշարից, որի հիման վրա ստեղծվել է սերիալը:

Վեպերում հիմնականում անվանվելով որպես «Ուրիշներ»՝ Սպիտակ Քայլողները գերբնական սպառնալիք են մարդկության համար, ովքեր բնակվում են Վեստերոսի Պատից հյուսիս ընկած տարածքներում։ «Վերջը»  նրանց դասել է «սերիալի տեսողական առումով ամենանշանավոր արարածների» շարքին։ Սպիտակ Քայլողները ներկայացված են նաև սերիալի առևտրային ապրանքների մեջ:

## Նկարագրություն
Մարտինը  ներկայացնում է «Ուրիշներին»  «Գահերի խաղը» վեպի նախաբանում՝ նկարագրելով նրանց որպես «Բարձրահասակ [...] և նիհարակազմ ու կարծր, ինչպես հին ոսկորները, կաթի պես գունատ մաշկով» և աչքերով, որոնք «ավելի խորն ու կապույտ են, քան մարդկային ցանկացած աչք՝ կապույտ, որն այրվում է սառույցի պես»։

Սաստիկ ցրտի պայմաններում՝ նրանք կրում են զրահ, որը «կարծես փոխում էր գույնը շարժվելիս», և կիրառում են բարակ բյուրեղյա թրեր, որոնք ունակ են փշրել պողպատը։ «Ուրիշները»  շարժվում են լռակյաց և խոսում են իրենց սեփական լեզվով. Մարտինը գրում է, որ նրանց ձայները նման են «ձմեռային լճի վրա սառույցի ճեղքվելուն»։ «Թրերի մրրիկ»  (2000 թ.) վեպում նրանք ներկայացվում են որպես խոցելի վիշապաքարից ՝ օբսիդիանից պատրաստված զենքերի նկատմամբ, քանի որ Սեմվել Թարլին  հենց այդ եղանակով է սպանում նրանցից մեկին.

«Պար վիշապների հետ» (2011 թ.) վեպում Սեմը հայտնաբերում է հնագույն արձանագրությունների բեկորներ, որոնք հուշում են, որ «Ուրիշները»  խոցելի են նաև մի բանի նկատմամբ, որը կոչվում է «վիշապապողպատ»: Նա և Ջոն Սնոուն ենթադրում են, որ դա Վալիրիական պողպատի  մեկ այլ անվանում է։

«Ուրիշների»  կողմից սպանված արարածները շուտով վերակենդանանում են որպես «ուայթեր»՝ չմեռածներ (կամ քայլող մեռյալներ), որոնք ունեն գունատ մաշկ, սև ձեռքեր և փայլուն կապույտ աչքեր՝ նման «Ուրիշների» աչքերին։ Վիշապաքարը գրքերում որևէ ազդեցություն չունի ուայթերի վրա (չնայած հեռուստասերիալում այն սպանում է նրանց)։ Թեև ուայթերը (wights) կարող են ֆիզիկական վնասվածքներ ստանալ, անգամ նրանց անդամահատված մասերը կշարունակեն շարժվել (մնալ կենդանացած), սակայն նրանք կարող են ոչնչացվել կրակի միջոցով։ Այն մարդիկ, ովքեր ապրում են հյուսիսում՝ Պատից այն կողմ, և ում Վեստերոսի բնակիչներն անվանում են «վայրենիներ», այրում են իրենց մեռելներին, որպեսզի նրանք չվերածվեն ուայթերի։ «Վայրենիները», ի տարբերություն Վեստերոսի մյուս բնակիչների, «Ուրիշներին» անվանում են «Սպիտակ Քայլողներ»։

## Վեպեր
2012 թվականին Քրիս Լաքները «Դոուզ» պարբերականում գրել է. «Վեպերի երկրպագուները անհամբերությամբ սպասում են Մարտինի յոթ մասից բաղկացած շարքի վերջին երկու հատորներին: Մասնավորապես, նրանք ցանկանում են ավելի շատ տեղեկություններ իմանալ Սպիտակ Քայլողների կամ «Ուրիշների» մասին՝ մի առեղծվածային, չմեռած ռասայի, որը, կարծես թե, նպատակ ունի կործանել մարդկությունը»։

### Նախապատմություն
Վեպերում և 2014 թվականի «Սառույցի և կրակի աշխարհը» ուղեցույց-գրքում Մարտինը հաստատում է, որ «Սառույցի և կրակի երգը» շարքի իրադարձություններից հազարամյակներ առաջ գոյություն է ունեցել մի ուխտ (դաշինք) Անտառի զավակների (Children of the Forest) (էլֆանման արարածներ) և Առաջին մարդկանց (First Men) (մարդկություն) միջև:

Այդ ուխտը թուլացավ «Ուրիշների» հայտնվելով՝ մի առեղծվածային և չարակամ ոչ-մարդկային տեսակի, որը պատճառ դարձավ մի ամբողջ սերնդի կյանք տևած գիշերվա և տասնամյակներ տևած ձմեռվա։ Այն բանից հետո, երբ «Ուրիշները» հետ մղվեցին, Անտառի զավակները և Առաջին մարդիկ կառուցեցին Պատը՝ քարից, սառույցից և կախարդանքից բաղկացած մի հսկայական արգելապատնեշ, որը ձգվում էր հյուսիսային Վեստերոսի մի ափից մյուսը՝ փակելով «Ուրիշների» ճանապարհը դեպի հարավ։

### Գահերի խաղը
Երբ «Գահերի խաղը» (1996 թ.) վեպն սկսվում է, ամբողջ Վեստերոսում  տարածված ընդհանուր համոզմունքն այն է, որ «Ուրիշները»  երեխաներին վախեցնելու համար հորինված առասպել են կամ էլ «անհետացել են ութ հազար տարի առաջ»։ Սակայն «Ուրիշները» կրկին հայտնվել են և հզորանում են ու ստեղծում ուայթեր Պատից այն կողմ: Նախաբանում Գիշերային պահակախմբի հետախուզական ջոկատը դեմ առ դեմ հանդիպում է մի խումբ «Ուրիշների», որոնք սպանում են Սեր Վեյմար Ռոյսին: Վերակենդանանալով որպես ուայթ՝ նա այնուհետև սպանում է հետախույզ Ուիլին (Will)։ Պատից այն կողմ հետախուզության ժամանակ Ջոն Սնոուն և Գիշերային պահակախումբը գտնում են իրենց երկու զոհված եղբայրների դիակները։ Երբ մահացածներին բերում են Սև ամրոց, նրանք հարություն են առնում և սպանում իրենց կենդանի ընկերներից մի քանիսին, նախքան նրանց ոչնչացնելը։

### Թրերի մրրիկ
Սեմ Թարլին սպանում է մի «Ուրիշի» վիշապաքարե դաշույնով «Թրերի մրրիկ» (2000 թ.) վեպում։ Նրա նախկին զինակից Փոքրիկ Փոլը սպանվում է և վերակենդանանում որպես ուայթ: Չմեռած Փոլը անխոցելի է վիշապաքարի նկատմամբ, սակայն Սեմին հաջողվում է հաղթել նրան կրակի միջոցով։ Բրան Սթարկը հիշում է Գիշերային Արքայի պատմությունը, ով Սթարկ էր և Գիշերային պահակախմբի 13-րդ Լորդ հրամանատարը, և ում գայթակղել էր մի էգ Սպիտակ Քայլող։ Գիշերային Արքան և նրա թագուհին ստրկացրել էին Պահակախմբի եղբայրներին, մինչև որ Սթարկերն ու «վայրենիները»  միավորեցին ուժերը՝ նրան հաղթելու համար։

### Ձմռան քամիները
2012 թվականին Մարտինը նշել է, որ ընթերցողները ավելի շատ կտեսնեն «Ուրիշներին»  իր առաջիկա «Ձմռան քամիները» վեպում։ 2012 թվականին «Dose»-ին տված հարցազրույցում նա նշեց. «Մենք անշուշտ ավելին կիմանանք նրանց պատմության մասին, բայց չգիտեմ՝ մշակույթի մասին...չգիտեմ՝ արդյո՞ք նրանք մշակույթ ունեն»։

## Հեռուստատեսային ադապտացիա
HBO-ի «Գահերի խաղը» սերիալում պատկերված Սպիտակ Քայլողները  արտաքնապես փոքր-ինչ տարբերվում են իրենց գրական նախատիպերից, սակայն The Verge պարբերականի լրագրող Աարոն Սուպուրիսը նրանց դասել է «շոուի ամենատպավորիչ և տեսողականորեն խորհրդանշական արարածների» շարքին։ Հեռուստասերիալում հիմնական Սպիտակ Քայլողին մարմնավորել է դերասան Ռոս Մալանը։ Սերիալում նրանց անվանում են «Սպիտակ Քայլողներ»՝ մի տերմին, որը վեպերում օգտագործվում է հազվադեպ։ Սա արվել է խոսակցական լեզվում «Ուրիշներ» և պարզապես «ուրիշներ» բառերի միջև շփոթմունքից խուսափելու համար։

Նրանց ակնհայտ առաջնորդը Գիշերային Արքան է, ում մարմնավորել են Ռիչարդ Բրեյքը և Վլադիմիր Ֆուրդիկը: Նա առաջին անգամ հայտնվեց «Ուխտապահը» դրվագում, որտեղ իր ձեռքը դնում է Կրաստերի նորածին որդու վրա՝ նրան վերածելով Սպիտակ Քայլողի։ «Հարդհոմ» դրվագում ապացուցվում է վալիրիական պողպատի արդյունավետությունը Սպիտակ Քայլողների դեմ, երբ Ջոնը իր հնամենի «Երկար մագիլ» թրի մի հարվածով կտոր-կտոր է անում նրանցից մեկին։ Ի տարբերություն վեպերի, հեռուստասերիալը սահմանել է, որ ուայթերը նույնպես կարող են ոչնչացվել վիշապաքարի միջոցով։

6-րդ սեզոնի «Դուռը» դրվագում (2016 թ. մայիս) Բրան Սթարկը տեսիլք է ունենում, թե ինչպես է Leaf՝ Անտառի զավակներից մեկը, ստեղծում Գիշերային Արքային՝ սառցե դաշույնով հարվածելով գերի ընկած մարդու կրծքին։ Leaf –ը ապշած Բրանին բացատրում է, որ Գիշերային Արքայի ստեղծման ժամանակ Զավակները պատերազմի մեջ էին Առաջին Մարդկանց հետ; 7-րդ սեզոնում, երբ Ջոնը սպանում է մի Սպիտակ Քայլողի, նրա վերահսկողության տակ գտնվող ուայթերը նույնպես ոչնչացվում են։ 7-րդ սեզոնի «Պատից այն կողմ» դրվագում Գիշերային Արքան սպանում է Դեյեներիս Թարգարիենի վիշապին՝ Վիսերիոնին, իսկ այնուհետև վերակենդանացնում նրան որպես ուայթ։ Սեզոնի եզրափակիչ՝ «Վիշապը և գայլը» դրվագում, Գիշերային Արքան օգտագործում է վիշապին՝ Պատը հիմնահատակ կործանելու համար։

8-րդ սեզոնի առաջին՝ «Վինտերֆել» դրվագում, Պատի կործանումից հետո փրկվածների մի խումբ հայտնաբերում է, որ Վերջին օջախը՝ Ամբերների տան ամրոցը, ենթարկվել է Մեռյալների բանակի հարձակմանը Հյուսիսի նվաճման ընթացքում, և դրա բոլոր բնակիչները սպանվել են: Գիշերային Արքան նաև ուղերձ է թողել՝ սպանված Նեդ Ամբերին գամելով պատին և շրջապատելով նրան կտրված վերջույթներից կազմված պարուրաձև նախշով: Երկրորդ դրվագում՝ «Յոթ թագավորությունների ասպետը», Վինտերֆելի բնակիչները ծրագրեր են կազմում ամրոցը Մեռյալների բանակից պաշտպանելու համար: Բրանը հայտարարում է, որ Գիշերային Արքան ձգտում է հաստատել «անվերջ գիշեր», քանի որ նա նպատակ ունի մաքրել աշխարհը ողջ կյանքից ու հիշողությունից և մտադիր է սպանել Բրանին՝ որպես այդ նպատակին հասնելու վճռորոշ քայլ: Ավելի ուշ երևում է, թե ինչպես են Սպիտակ Քայլողները հեռվից դիտում Վինտերֆելը, մինչ կենդանիները պատրաստվում են մարտի նրանց դեմ:

Երրորդ դրվագում՝ «Երկար գիշերը», Մեռյալների բանակը շարժվում է դեպի Վինտերֆել և գրեթե ամբողջությամբ բնաջնջում կենդանիների միացյալ բանակները: Գիշերային Արքան ի վերջո հասնում է Աստվածների պուրակ, սպանում է Թեոն Գրեյջոյին և պատրաստվում հարվածել Բրանին: Սակայն Գիշերային Արքան ենթարկվում է հանկարծակի հարձակման և սպանվում է Արյա Սթարկին կողմից՝ վալիրիական պողպատից պատրաստված այն դաշույնով, որը Բրանն ավելի վաղ նվիրել էր նրան («Պատերազմի ավարը» դրվագում): Սա հանգեցնում է նրան, որ թե՛ նա, թե՛ մյուս Սպիտակ Քայլողները փշրվում են, ինչն էլ պատճառ է դառնում Մեռյալների բանակի լիակատար ոչնչացմանը:

«Վիշապի տունը» սերիալում, որը «Կրակ և արյուն» գրքի հեռուստատեսային հարմարեցումն է, առաջին դրվագում՝ «Վիշապի ժառանգները» (2022 թ. օգոստոս), բացահայտվում է, որ Էյգոն Նվաճողին Վեստերոսը միավորելու հարցում ոգեշնչել է մի երազ: Այդ երազում նա տեսել էր կենդանիների աշխարհի կործանումը, որը գալիս էր մայրցամաքի ամենահեռավոր ու ցուրտ հյուսիսից։ Դեյմոն Թարգարիենը տեսիլք է ունենում Սպիտակ Քայլողի վերաբերյալ «Թագուհին, որը կար ու կմնա» դրվագում (2024 թ. օգոստոս)։

### Ապրանքաշրջանառություն
մինի|304x304փքս|«Սպիտակ քայլող» վիսկի
2012 թվականին Funko ընկերությունը թողարկեց Սպիտակ Քայլողի ֆիգուրը իրենց POP! Television շարքի շրջանակներում, որոնք 4,5 դյույմանոց (մոտ 11,5 սմ) վինիլային արձանիկներ են՝ պատրաստված ճապոնական «սուպեր դեֆորմացված» ոճով։ Ընկերությունն ավելի ուշ թողարկեց Mystery Mini Blind Box (խորհրդավոր փոքրիկ արկղիկ) շարքի ֆիգուր՝ պատկերելով ոճավորված Սպիտակ Քայլողի։ Dark Horse ընկերությունը 2013 թվականին թողարկեց Սպիտակ Քայլողի 9 դյույմանոց (մոտ 23 սմ) կիսանդրի-արձանը, իսկ ավելի ուշ՝ նույն չափի ամբողջական արձանը։ 2014 թվականին Funko-ն թողարկեց 6,5 դյույմանոց շարժական հոդերով Սպիտակ Քայլողի խաղալիք-ֆիգուրը (նիզակի պարագայով) իրենց HBO-ի կողմից արտոնագրված Legacy Collection շարքի շրջանակներում, որն ընդգրկում է «սերիալի ամենահանրաճանաչ կերպարներից մի քանիսին»։ 2018 թվականին Johnnie Walker-ը թողարկեց «White Walker»-ը՝ «Գահերի խաղով» ոգեշնչված մի քանի վիսկիներից առաջինը։

## Ծանոթագրություններ


## Լրացուցիչ ընթերցանություն
*