Ռուդոլֆ Հիլֆերդինգ

**Ռուդոլֆ Հիլֆերդինգ** (գերմաներեն՝ **Rudolf Hilferding**, ),  ավստրա-գերմանական տնտեսագետ, մարքսիստ, ավստրոմարքսիզմի տեսաբան, ավստրիական և գերմանական սոցիալ-դեմոկրատիայի, ինչպես նաև՝ II ինտերնացիոնալի առաջնորդներից մեկը, Գերմանիայի քաղաքական գործիչ, մանկաբույժ։ Վայմարյան Հանրապետության ժամանակներում եղել է Գերմանիայի սոցիալ-դեմոկրատական կուսակցության (*SPD*-ի) քաղաքական կարևոր գործիչներից մեկը և գլխավոր տեսաբանը being almost universally recognized as the SPD's foremost theoretician of his century.:

Ռուդոլֆ Հիլֆերդինգը ծնունդով Ավստրիայի մայրաքաղաք Վիեննայից էր, սերում էր հրեական ուևոր ընտանիքից, սովորել է Վիեննայի համալսարանում, ստացել բժշկագիտության դոկտորի աստիճան։ Դարձել է *SPD*-ի համար աշխատող առաջատար ժուռնալիստը, մասնակցել 1918 թվականի գերմանական հեղափոխությանը, 1923 թվականին և 1928-1929 թվականներին պաշտոնավարել է որպես Գերմանիայի ֆինանսների նախարար։ 1933 թվականին՝ իշխանության գլուխ Հիտլերի անցնելուց հետո, փախել է Ցյուրիխ, այնուհետև՝ Փարիզ, որտեղ էլ 1941 թվականին՝ Ֆրանսիային տիրած գերմանացի ֆաշիստները բանտարկել են նրան և տանջամահ արել։

Հիլֆերդինգը Կարլ Մարքսի ուսմունքի տնտեսագիտական հատվածի ջատագով էր, որով հարել, ընկերակցել է ավստրոմարքսիստների խմբին։ Առաջինը նա է առաջ քաշել *կազմակերպված կապիտալիզմի* տեսությունը։ Եղել է մարքսիզմը նրա ընդդիմախոսներից, մասնավորապես՝ ավստրիական տնտեսագիտական դպրոցի ներկայացուցիչ Օյգեն Բոեմ ֆոն Բավերկի քննադատությունից պաշտպանողների շարքում ամենաեռանդունը։ Խմբագրել է գերմանական սոցիալ-դեմոկրատների առաջատար պարբերականները՝ *Vorwärts*-ը, *Die Freiheit*-ը, *Die Gesellschaft*-ը.: Նրա առավել հայտնի աշխատությունը համարվում է  *Das Finanzkapital* (*Ֆինանսական կապիտալ*) երկը, որը գնահատվում է որպես մարքսիստական տնտեսագիտության մեջ կատարված առավել ազդեցիկ ու ինքնատիպ ներդրում և էական ազդեցություն է գործել մարքսիստ հեղինակների, այդ թվում՝ Վլադիմիր Լենինի, Նիկոլայ Բուխարինի՝ իմպերիալիզմի վերլուծությանը նվիրված ուսումնասիրությունների վրա։

## Հիշատակ
Ռուդոլֆ Հիլֆերդինգի պատվին փողոցներ, հրապարակներ են անվանակոչվել Բրեմենում, Մայնի Ֆրանկֆուրտում, Վիեննայում, այն շենքերի պատերին, որտեղ ապրել, գործել է նա, այդ թվում՝ Բեռլինում՝ Ռայխստագի պատին, փակցվել են նրա հիշատակը հավերժացնող հուշատախտակներ։

## Աշխատություններ
* *Kriegskapitalismus.* In: *[[Arbeiter-Zeitung]].*, Wien 1915.
* *Böhm-Bawerks Marx-Kritik.* In: *Marx-Studien. Blätter zur Theorie und Politik des wissenschaftlichen Sozialismus.* Band 1, Wien 1904, S. 1–61 (Reprint: Auvermann, Glashütten 1971) mxks.de (PDF, 1,5 MB).
* *Das Finanzkapital.* In: *Marx-Studien. Blätter zur Theorie und Politik des wissenschaftlichen Sozialismus.* Band 3, Wien 1910, S. V–477 (Reprint: Auvermann, Glashütten 1971).
* *Organisierter Kapitalismus. Referate und Diskussionen vom Sozialdemokratischen Parteitag 1927 in Kiel.* s.n., Kiel 1927.

## Ծանոթագրություններ

## Գրականություն
* 
* J. Coakley: "Hilferding's Finance Capital", *Capital and Class*, Vol.17, 1994, pp.&nbsp;134–141.
* J. Coakley: "Hilferding, Rudolf". In: *Arestis, P. und Sawyer, P.* (eds.), *A Biographical Dictionary of Dissenting Economists*., Cheltenham: Edward Elgar, 2000, pp.&nbsp;290–298.
* R. B. Day: *The "Crisis" and the "Crash": Soviet Studies of the West (1917–1939).* London: New Left Books, 1981. —See especially chapters 4 and 5.
* J. Greitens: Finanzkapital und Finanzsysteme, "Das Finanzkapital" von Rudolf Hilferding, Marburg, metropolis Verlag, 2012.
* M. C. Howard and J. King: "Rudolf Hilferding". In: W. J. Samuels (ed.), *European Economists of the Early 20th Century*. Cheltenham: Edward Eldgar. Vol. II, 2003, pp.&nbsp;119–135.
* C. Lapavitsas: ''Banks and the Design of the Financial System: Underpinnings,''  in Steuart, Smith and Hilferdings, London: SOAS Working Paper 128.
* J. Milios: "Rudolf Hilferding". In: *Encyclopedia of International Economics.* Vol. 2, Routledge Publishers, 2001, pp.&nbsp;676–679.
* W. Smaldone: *Rudolf Hilferding: The Tragedy of a German Social Democrat*. Northern Illinois University Press, 1998.
* E. P. Wagner: *Rudolf Hilferding: Theory and Politics of Democratic Socialism*. New Jersey: Atlantic Highlands Humanities Press, 1996.
* J. Zoninsein: *Monopoly Capital Theory: Hilferding and Twentieh-Century Capitalism*. New York: Greenwood Press, 1990.
* J. Zoninsein: "Rudolf Hilferding´s theory of finance capitalism and today's world financial markets". In: P. Koslowski (ed.), *The Theory of Capitalism in the German Economic Tradition*. Berlin and Heidelberg: Springer Verlag, 2000, pp.&nbsp;275–304.

## Արտաքին հղումներ

* 
* Rudolf Hilferding Archive at marxists.org
* A Bibliography on Rudolf Hilferding 

Կատեգորիա:Ավստրիացի տնտեսագետներ
Կատեգորիա:Գերմանացի բժիշկներ
Կատեգորիա:Գերմանացի տնտեսագետներ
Կատեգորիա:Գերմանիայի քաղաքական գործիչներ