open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Զոլավոր մերկաչք

**Զոլավոր մերկաչք** (), զոլավոր ծածկաչք սցինկ, զոլավոր անկոպ սցինկ, սցինկերի ընտանիքի անկոպ սցինկերի () ցեղի մողես։ Հազվադեպ հանդիպում է Հայաստանի Կոտայքի, Լոռու, Արարատի, Վայոց ձորի ու Սյունիքի մարզերում, նաև Երևանի տարածքում։ Տարածված է թփուտային, նոսրանտառային և տափաստանային բուսականությամբ խիստ քարքարոտ վայրերում։
## Արտաքին տեսք
Մարմինը բարեկազմ է, երկարությունը տարիքի հետ փոխվում է (3,6-6,1 սմ), պոչը գրեթե 1,5 անգամ երկար է։ Գլուխը ծածկված է խոշոր վահանիկներով և տարանջատված չէ մարմնից։ Աչքերը (ձուլված անշարժ 397 կոպերով) և արտաքին ականջային անցքը փոքր են։ Ոտքերը շատ կարճ են։ Միանման, մանր, հարթ ու փայլուն թեփուկներով ծածկված մեջքային մակերեսի ընդհանուր գունավորումը գորշավունից սրճագույն է. 6 երկայնակի շարքերով դասավորված են իրար հաջորդող բաց ու մուգ երանգների երկարավուն բծերից բաղկացած զոլեր։ Դրանցից 2 կենտրոնականները հպվում են ծոծրակից դեպի պոչը անցնող մուգ, նեղ զոլի հետ։ Մարմնի կողմնային մակերեսներով, քթանցքից մինչև պոչը, անցնում է մեկական մուգ զոլ՝ սպիտակավուն եզրագծերով։ Տարիքի հետ մեջքային մակերեսին ու պոչին ձևավորվում են իրար հաջորդող սպիտակավուն ու գորշավուն երկարավուն խաչիկներից բաղկացած 4 երկայնակի շարքեր։
## Որովայնային մակերես
Որովայնային մակերեսը բաց գույնի է, սակայն զուգավորման շրջանում ձեռք է բերում ոսկեգույն կամ նարնջագույն գունավորում։ Պոչը կապարագույն է։ Սնվում է մանր հոդվածոտանիներով և փափկամարմիններով։ Զուգավորումը տեղի է ունենում մայիսին։ Հունիսին էգը դնում է 3-5 ձու (5x5 մմ)։ Ձագերը ծնվում են օգոստոսի վերջից սեպտեմբերի վերջ։ Առաջարկված է գրանցել Հայաստանի Կարմիր գրքում։

Կատեգորիա:Մողեսներ
Կատեգորիա:ՀՀ Կարմիր գրքում գրանցված կենդանիներ
Արզուման

**Արզուման**` հայկական արական անուն է, ունի պարսկական ծագում։ Պարսկերեն آرزومند «արզումանդ» բառից է, նշանակում է՝ «կարոտ»։
 
## Անունը կրողները`
* **[[Արզուման Այվազյան]]**
## Տե'ս նաև`
* Արզումանյան
## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Հայկական արական անձնանուններ
Ռյուդերսդորֆ (Բրանդենբուրգ)

**Ռյուդերսդորֆ ** (), կոմունա Գերմանիայի Բրանդենբուրգ հողատարածքում։

Գտնվում է Մերկիշ Օդեռլանդ շրջանի կազմում։ Բնակչությունը կազմում է 15&nbsp;316 մարդ (ըստ 2010 թվականի դեկտեմբերի 31-ի)։ Տարածքը կազմում է 70,11 կմ²։ Փոստային ինդեքս՝ *12 0 61 428*։

Կոմունան ներառում է 4 գյուղական շրջան։

## Քույր-քաղաքներ
* Հեմմոր
* Լյուբոն

## Արտաքին հղումներ
* Պաշտոնական էջ

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Գերմանիայի քաղաքներ
Արզումանյան

**Արզումանյան**, հայկական ազգանուն, կազմվել է Արզուման անունով։

## Ազգանունը կրողներ
* Աբրիկ Աշոտի Արզումանյան (1960-1991), ազատամարտիկ։
* Ալեքսանդր Ռոբերտի Արզումանյան (1959), պետական, քաղաքական գործիչ, դիվանագետ։
* Անդրեաս Հոսեփի Արզումանյան (1876-1931), բժիշկ, նյարդախտաբան։
* Անուշավան Աղաֆոնի Արզումանյան (1904-1965), տնտեսագետ։
* Աշոտ Մարտիրոսի Արզումանյան (1913-1995), արձակագիր, լրագրող։
* Արկադի Նիկոլայի Արզումանյան (1898-1985), դերասան։
* Արմեն Մարսելի Արզումանյան (1973), լրագրող, ՀՀ պետական գործիչ։
* Արտաշես (Արզո) Նիկոլայի Արզումանյան (1898-1985), դերասան։
* Բաղդասար Հայրապետի Արզումանյան (1916-2001), ճարտարապետ։
* Գալինա Անդրեասի Արզումանյան (1925-1997), կլինիկական բջջաբան։
* Գեորգի Սերգեյի Արզումանյան (ծնվ. 1980), շախմատիստ, գրոսմայստեր։
* Գրիգոր Աղաֆոնի Արզումանյան (1919-1976), խորհրդային կուսակցական և պետական գործիչ։ 
* Գրիշա Հայրապետի Արզումանյան (1926-1993), ռեժիսոր։
* Գուրգեն Միրզոյի Արզումանյան (1914-1943), Խորհրդային Միության հերոս։
* Երվանդ Աշոտի Արզումանյան (1941), դերասան։ 
* Երվանդ Ավանեսի Արզումանյան (1909-1991), անասնաբույծ-սելեկցիոներ։
* Լիլիթ Սևակի Արզումանյան (1957), գրականագետ, արձակագիր։
* Կամո Արզումանյան (1956-2019), դերասան։
* Կիմ Գուրգենի Արզումանյան (1926-2002), ռեժիսոր։
* Հայկազ Հայրապետի Արզումանյան (ծնվ. 1937), պետական գործիչ։
* Հարություն Սևակի Արզումանյան (1971), դիրիժոր։
* Մակիչ Վահանի Արզումանյան (1919-1988), պատմաբան։
* Մարկոս Տիգրանի Արզումանյան (1912-1991), նկարիչ։
* Միքայել Ալբերտի Արզումանյան (1973), ՊԲ գեներալ-մայոր։ 
* Մկրտիչ Ալեքսանի Արզումանյան (1976), դերասան, հումորիստ, շոումեն, սցենարիստ, պրոդյուսեր։
* Պավել Ռուբենի Արզումանյան (1923-2010), այգեգործ-ագրոնոմ։
* Ռազմիկ Արմենակի Արզումանյան (1950), գեղանկարիչ։
* Ռոբերտ Նորայրի Արզումանյան (1985), ֆուտբոլիստ։
* Սևադա Յակովի Արզումանյան (1963), ֆուտբոլիստ։ 
* Սևակ Հարությունի Արզումանյան (1929-2004), գրականագետ։
* Սերգեյ Արկադիի Արզումանյան (1921-1970), խորհրդային բանակի գեներալ-մայոր։
* Սերգեյ Ջումշուդի Արզումանյան (1941-2009), հոգեբան։
* Սիոն Կարապետի Արզումանյան (1924-1990), երկրաբան։
* Սուրեն Արզումանյան, բժիշկ-ռադիոլոգ։
* Վաղարշակ Արշակի Արզումանյան, (1900-1968), կրկեսի արտիստ։
* Վլադիմիր Վահրամի Արզումանյան (1998), երգիչ։
* Վրեժ Խաչատուրի Արզումանյան (ծնվ․ 1954), գեներալ-լեյտենանտ։
* Տիգրան Վարդգեսի Արզումանյան (1945), քանդակագործ։

## Տեղանուն
* Արզումանյան փողոց, Երևանի Աջափնյակ վարչական շրջանում։

## Գրական հերոսներ
* *Սերգեյ Արզումանյան*, Արամ Վարդանյանի «Մեղավոր հոգու շշունջը» վեպի հերոսներից։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Ազգանուններ այբբենական կարգով
Կատեգորիա:Անձնանվանական հիմքով ազգանուններ
Կատեգորիա:Հայկական ազգանուններ
Կատեգորիա:Յան վերջածանցով ազգանուններ
Կատեգորիա:Պարսկերեն հիմքով ազգանուններ
Կռնչան բադ

**Կռնչան բադ**, (Anas platyrhynchos), բադերի ընտանիքի թռչուն։ Նստակյաց է, տարածված։

## Արտաքին տեսք
Մարմնի երկարությունը 50-65 սմ է, թևերի բացվածքը՝ 81-98 սմ, կենդանի զանգվածը՝ 0,8-2 կգ արուի գլուխը կանաչ է, վզին կա սպիտակ օղակ, կուրծքը շիկակարմրավուն–դարչնագույն է, մեջքը՝ մոխրագույն։ Էգի մարմինը դարչնագույն է՝ սև խայտերով ու զոլերով կապտամանուշակագույն փետրահայելիով (դրանով տարբերվում է այլ բադերից), որն ակնառու է թռիչքի պահին։ Կտուցը տարբեր չափերի նարնջագույն ու սև հատվածներով է։ Բադերից ամենատարածվածն է, հաճախ՝ ընտանեցված։ Բնակվում է ջրային տարածքների հարևանությամբ տարբեր կենսամիջավայրերում։ Սնվում է ջրային բույսերով, անողնաշարավորներով, ձկներով, երկկենցաղներով։

## Բնադրում
Հարսանեկան խաղերը՝ մարտի 1-ին կեսից մայիսի վերջը։ Բները կառուցում են մարտի վերջից մայիս։ Բույնը փոսիկ է (տրամագիծը՝ 26-33 սմ) կամ հարթակ՝ խոտերից, եղեգից ու աղվափետուրներից։ Բնադրում է գետնին։ Ձվերը բներում հայտնվում են ապրիլի սկզբից մինչև հունիս։ Դնում է 57 մմ տրամագծով, մոխրավուն-կանաչ 7-13 ձու։ Թխսակալում է էգը՝ 26 օր։ Նորելուկ ձագերը բնից հեռանում են 12-16 ժանց։

## Բնակություն
Կռնչան բադերը մեծ երամներ չեն կազմում, հաճախ հանդիպում են զույգերով կամ փոքր խմբերով (5-20 թռչուն)։ Վերջին տասնամյակների ընթացքում կռնչան բադերի թվաքանակը խիստ տատանվում է՝ կապված Հայաստանի ջրաճահճային մակերեսների որակական փոփոխությունների (Գիլլի լճի չորացման, Սևանի մակարդակի տատանման, Արարատյան դաշտի արհեստական լճակների ծավալների կրճատման, բուսականության բացակայության, կենցաղային թափոններով աղտոտվածության) հետ։ Արարատյան դաշտում 1984-1894 թվականին թվաքանակը 1 միավոր տարածքի վրա կազմել է 0,6-0,002 թռչուն, Սևանի ավազանում 1965-1974 թվականի աշնանը և ձմռանը գրանցվել է 100-3800 թռչուն։ Սիրողական, մարզական և որսորդական թռչուն է՝ շատերի կողմից ճանաչված։

## Պատկերասրահ

Male of mallards.jpg
Ducks in plymouth, massachusetts.jpg
Anas Platyrhynchos female 4.JPG
Male mallard standing.jpg
Stockentenschwarm.JPG
Зимующие утки в Екатеринбурге.JPG
Anas platyrhynchos male1.jpg
Ducks eating.jpg
Female mallard flight - natures pics.jpg
Anas platyrhynchos in Volgograd Region 001.jpg
Mallards male and female.jpg
Four ducks.jpg
Anas platyrhynchos (nest).JPG
Anas platyrhynchos ducklings.jpg
StockentenKuecken.jpg
Ente mit Kücken15.05.2008 123.jpg
Duck plague victim.JPG
Почтовая марка Россия. Охота на крякв.jpg
Anas platyrhynchos MHNT.ZOO.2010.11.18.6.jpg |Museum specimen 


## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Բադեր
Կատեգորիա:Թռչուններ այբբենական կարգով
Վիլյաֆրանկա դե լոս Կաբալիերոս

**Վիլյաֆրանկա դե լոս Կաբալիերոս** (), մունիցիպալիտետ Իսպանիայում, մտնում է Տոլեդո նահանգի մեջ, ինչպես նաև Կաստիլիյա Լա Մանչա ինքնավար մարզի մեջ։ Մունիցիպալիտետը գտնվում է Մանչա Ալթա դե Տոլեդո։ Տարածքը 107 կմ² է։ Բնակչությունը 5438 մարդ (2010 թվականի տվյալներով)։ Պրովինցիայի վարչական շրջանից հեռու է 86 կմ։

## Բնակչություն

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Պաշտոնական կայք 
* Diputación de Toledo 
* St. Christ of St. Ana (English)
* Portal de historia y actividades de Villafranca de los Caballeros

Կատեգորիա:Իսպանիայի քաղաքներ
Սեն Դենի (Ռեյունյոն)

**Սեն Դենի** (ֆրանսերեն. Saint-Denis), քաղաք, Ռեյունյոն գաղութի ադմինիստրատիվ կենտրոն։ Բնակչությունը՝ : Ռեյունյոնը գտնվում է Հնդկական օվկիանոսումː

## Պատմություն
Սեն Դենին հիմնադրվել է 1669 թվականին Էտյեն Ռենյոյի կողմից՝ կղզու հյուսիսում, իսկ 1738 թվականին դարձել է Ռեյունյոնի մայրաքաղաքըː

## Տրանսպորտ
Սեն Դենիում է գործում միջազգային Ռոլան Գարրոսի անվան օդանավակայանը ( ): Այն տեղակայված է քաղաքից արևելք՝ 8 կիլոմետր հեռավորության վրա։ Չվերթեր են իրականացվում Փարիզ, Անտանանարիվու, Բորդո, Լիոն և այլնː

## Քույր քաղաքներ
 Մեց

 Նիցցա

 Տանժեր

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:1669 թվականին հիմնադրված բնակավայրեր
Կատեգորիա:Աֆրիկյան մայրաքաղաքներ
Կատեգորիա:Ֆրանսիայի քաղաքներ
Զեշդորֆ

**Զեշդորֆ** (), կոմունա Գերմանիայում, Բրանդենբուրգի տարածքում։

Մտնում է Մերկիշ Օդեռլենդի շրջանի կազմի մեջ։ Բնակչությունը 1347 մարդ է (2010 թվականի դեկտեմբերի 31–ի տվյալներով)։ Զբաղեցնում է 40,32 կմ² տարածք։ Պաշտոնական կոդը՝ *12 0 64 539*։

Կոմունան ստորաբաժանվում է 3 գյուղական համայնքի։

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Պաշտոնական էջ 

Կատեգորիա:Գերմանիայի քաղաքներ
Բադ Զարով

**Բադ Զարով ** (), կոմունա Գերմանիայի Բրանդենբուրգ հողատարածքում։

Գտնվում է Օդեր Շպրե շրջանի կազմում։ Բնակչությունը կազմում է 5015 մարդ (ըստ 2010 թվականի դեկտեմբերի 31-ի)։ Տարածքը կազմում է 51,98 կմ²։ Փոստային ինդեքս՝ *12 0 67 024*։

Կոմունան ներառում է 3 գյուղական համայնք։

## Բնակչություն


Bad Saarow kleine Kirche 02-14.jpg|


## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Պաշտոնական էջ

Կատեգորիա:Գերմանիայի քաղաքներ
Բարկենբրյուկ

**Բարկենբրյուկ** (), կոմունա Գերմանիայի Բրանդենբուրգ հողատարածքում։

Գտնվում է Օդեր Շպրե շրջանի կազմում։ Բնակչությունը կազմում է 1003 մարդ (ըստ 2010 թվականի դեկտեմբերի 31-ի)։ Տարածքը կազմում է 17,71 կմ²։ Փոստային ինդեքս՝ *12 0 67 040*։

*Հանս Ֆալլադա (1893-1947), գրող, ապրել է 1932-1933 թվականներին Բարկենբրյուկ-Ռոտերկրուգում։
*Անտյե-Մարի Սթին (ծնվել է Բարկենբրյուկում 1937 թվականին), քաղաքական գործիչ, 1990-2002 Գերմանիայի Բունդեսթագի պատգամավոր։

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Պաշտոնական կայք

Կատեգորիա:Գերմանիայի քաղաքներ
Վիլյատոբաս

**Վիլյատոբաս** (), մունիցիպալիտետ Իսպանիայում՝ Տոլեդո նահանգում (Կաստիլիյա-Լա-Մանչա ինքնավար մարզում)։ Մունիցիպալիտետը գտնվում է Մեսա-դե-Օկանիյա շրջանում։ Տարածքը 181,52 կմ² է։ Բնակչությունը 2675 մարդ (2010 թվականի տվյալներով)։ Պրովինցիայի վարչական շրջանից հեռու է 70 կմ։

## Բնակչություն

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
*Պաշտոնական կայք

Կատեգորիա:Իսպանիայի քաղաքներ
Տրիվիլյանո

**Տրիվիլյանո** (), կոմունա Իտալիայում, գտնվում է Լացիո շրջանում՝ Ֆրոզինոնե պրովինցիայում։ Բնակչությունը կազմում է 1683 մարդ (2008 թվականի տվյալներով ), բնակչության խտությունը՝ 132 մարդ/կմ²։ Տարածքը կազմում է 13 կմ²։ Փոստային ինդեքս՝ 3010։ Հեռախոսային կոդ՝ 0775։

Կոմունայի հովանավորն է Սուրբ Օլիվա Անանյիցին։ Տոնը նշվում է հունիսի 11-ին։

## Ժողովրդագրություն
Բնակչության գրաֆիկը.

Colors=
  id:lightgrey value:gray(0.9)
  id:darkgrey  value:gray(0.7)
  id:sfondo value:rgb(1,1,1)
  id:barra value:rgb(0.6,0.8,0.6)
ImageSize = width:455 height:373
PlotArea = left:50 bottom:50 top:30 right:30
DateFormat = x.y
Period = from:0 till:1500
TimeAxis = orientation:vertical
AlignBars = justify
ScaleMajor = gridcolor:darkgrey increment:500 start:0
ScaleMinor = gridcolor:lightgrey increment:100 start:0
BackgroundColors = canvas:sfondo
BarData=
  bar:1861 text:1861
  bar:1871 text:1871
  bar:1881 text:1881
  bar:1901 text:1901
  bar:1911 text:1911
  bar:1921 text:1921
  bar:1931 text:1931
  bar:1936 text:1936
  bar:1951 text:1951
  bar:1961 text:1961
  bar:1971 text:1971
  bar:1981 text:1981
  bar:1991 text:1991
  bar:2001 text:2001
PlotData=
  color:barra width:20 align:left
  bar:1861 from:0 till:0
  bar:1871 from:0 till:1014
  bar:1881 from:0 till:962
  bar:1901 from:0 till:988
  bar:1911 from:0 till:1186
  bar:1921 from:0 till:1260
  bar:1931 from:0 till:1209
  bar:1936 from:0 till:1257
  bar:1951 from:0 till:1354
  bar:1961 from:0 till:1272
  bar:1971 from:0 till:1159
  bar:1981 from:0 till:1258
  bar:1991 from:0 till:1349
  bar:2001 from:0 till:1430
PlotData=
  bar:1861 at: 0 fontsize:S text:n.d. shift:(-8,5)
  bar:1871 at: 1014 fontsize:S text:1.014 shift:(-10,5)
  bar:1881 at: 962 fontsize:S text:962 shift:(-10,5)
  bar:1901 at: 988 fontsize:S text:988 shift:(-10,5)
  bar:1911 at: 1186 fontsize:S text:1.186 shift:(-10,5)
  bar:1921 at: 1260 fontsize:S text:1.260 shift:(-10,5)
  bar:1931 at: 1209 fontsize:S text:1.209 shift:(-10,5)
  bar:1936 at: 1257 fontsize:S text:1.257 shift:(-10,5)
  bar:1951 at: 1354 fontsize:S text:1.354 shift:(-10,5)
  bar:1961 at: 1272 fontsize:S text:1.272 shift:(-10,5)
  bar:1971 at: 1159 fontsize:S text:1.159 shift:(-10,5)
  bar:1981 at: 1258 fontsize:S text:1.258 shift:(-10,5)
  bar:1991 at: 1349 fontsize:S text:1.349 shift:(-10,5)
  bar:2001 at: 1430 fontsize:S text:1.430 shift:(-10,5)
TextData=
  fontsize:S pos:(20,20)


## Համայնքի վարչակազմը
*Հեռախոս։ 0775 520213

## Արտաքին հղումներ
* Վիճակագրության ազգային ինստիտուտ 
* http://www.istat.it/english/ 

Կատեգորիա:Իտալիայի բնակավայրեր
Կատեգորիա:Իտալիայի քաղաքներ
Կարմրախածի սուզահավ

**Կարմրախածի սուզահավ**, (), սուզահավերի ընտանիքի թռչուն։

## Արտաքինը
Պատահական չվահյուր է։ Մարմնի երկարությունը 53-69 սմ է, թևերի բացվածքը՝ 106-116 սմ, կենդանի զանգվածը՝ 1-2,5 կգ։ Կտուցը բարակ է՝ դեպի վեր կեռված։

## Բնադրում
Բնադրման շրջանում կոկորդը դարչնագույն-կարմիր բծով է, մեջքը՝ միատարր մոխրագույն։ Հետբնադրման շրջանում դիմային և վզի առաջային մասերը սպիտակ են, մեջքը՝ բաց գույնի՝ մանր խայտերով։ Բնադրման շրջանի փիետրածածկը կարող է մասնակի պահպանվել ամբողջ տարվա ընթացքում։ Լողում է՝ գլուխը հետ ու առաջ տարուբերելով։ Կարող է թռչել առանց թափավազքի։

## Բնակություն
Բնակվում է լճերում, ջրամբարներում, մեծ գետերում։ Սնվում է ձկներով։ Հայաստանում՝ (Սևանա լճում), հայտնվելը վավերացվել է 1 օրինակով՝ 1926 թվականին։ Թվաքանակը քիչ է։ Հայաստան են այցելում միայն ձմռանը։

## Պատկերասրահ

Gavia adamsii.jpg
Gavia arctica1.jpg
Gavia stellata 070226 BAS.jpg
Common Loon with chick.jpg
RedthroatedLoon23.jpg
Gavia arctica1.jpg
Gavia stellata 070226 BAS.jpg
Common Loon with chick.jpg
RedthroatedLoon23.jpg
Plongeon catmarin oisillon.jpg
Gavia stellata MHNT.ZOO.2010.11.36.1.jpg |Museum specimen 


## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Թռչուններ այբբենական կարգով
Կատեգորիա:Սուզահավեր
Միքայել (անուն)

**Միքայել**, հրեական ծագումով հայկական արական անուն։ Ծագում է եբրայերեն מי כמו אלוהים («մի քմո էլոհիմ») արտահայտությունից, որը թարգմանաբար նշանակում է՝ «Ո՞վ կա Աստծուն նման»։

## Անունը կրողները
* Միքայել Արուտչյան՝ բեմադրող նկարիչ
* Միքայել Արամյանց՝ 19–րդ դարի երկրորդ կեսի և 20–րդ դարի սկզբի հայ նավթարդյունաբերող և բարերար
* Միքայել Անդրեասյան՝ օդաչու
* Միքայել Ասորի՝ 19–րդ դարի ասորի պատմիչ
* Միքայել Ախտյան՝ բանաստեղծ
* Միքայել Աշճյան՝ պատմաբան
* Միքայել Գարագաշ՝ դերասան
* Միքայել Գյուրջյան՝ նկարիչ
* Միքայել Դովլաթյան՝ ռեժիսոր և դերասան
* Միքայել Ենգիբարյան՝ խորհրդային պետական գործիչ
* Միքայել Եսայան՝ իրավագետ
* Միքայել Թումանյան՝ խորհրդային բուսաբույծ
* Միքայել Թարիվերդիև՝ հայազգի խորհրդային կոմպոզիտոր
* Միքայել Թավրիզյան՝ դիրիժոր
* Միքայել Ինթիզարյան՝ քանդակագործ
* Միքայել Լորիս-Մելիքով՝ ՌԿ ռազմական և քաղաքական գործիչ
* Միքայել Կորգանյան
* Միքայել Կարապետյան
* Միքայել Կանայան
* Միքայել Հակոբյան
* Միքայել Հայրապետյան
* Միքայել Հարությունյան՝
** Միքայել Հարությունյան
** Միքայել Հարությունյան՝ ռազմական գործիչ
** Միքայել Հարությունյան՝ բանաստեղծ
* Միքայել Հովակիմյան
* Միքայել Հովհաննեսյան
* Միքայել Հովհաննիսյան՝
** Միքայել Հովհաննիսյան
** Միքայել Հովհաննիսյան՝ գեղանկարիչ
* Միքայել Մանվելյան
* Միքայել Մանուկյան՝
** Միքայել Մանուկյան
** Միքայել Մանուկյան՝ քաղաքական գործիչ
** Միքայել Մանուկյան՝ մեխանիկ
* Միքայել Մազմանյան
* Միքայել Մանուչարյան
* Միքայել Մալունցյան
* Միքայել Միրզայան
* Միքայել Միանսարյանց
* Միքայել Մուրադյան
* Միքայել Մելքումյան
* Միքայել Նալբանդյան
* Միքայել Շաթիրյան
* Միքայել Չամչյան
* Միքայել Չայլախյան
* Միքայել Պողոսյան՝
** Միքայել Պողոսյան՝ դերասան
* Միքայել Պապաջանյան՝ հասարակական-քաղաքական գործիչ
* Միքայել Պանարետոս՝ 14-15–րդ դարերի բյուզանդացի պատմիչ
* Միքայել Պարսեղով
* Միքայել Ջոթյան
* Միքայել Ջաբար
* Միքայել Ջրաղացպանյան
* Միքայել Սալլանթյան
* Միքայել Սարգսյան
* Միքայել Սիմոնով՝ հայ սովետական գիտնական
* Միքայել Վարդանով
* Միքայել Վարանդյան
* Միքայել Վելիկանով՝ հայ խորհրդային հիդրոլոգ
* Միքայել Տեր-Գրիգորյան
* Միքայել Տեր-Հարությունյանց
* Միքայել Տեր-Միքայելյան
* Միքայել Քերոբյան
### [[Պատկեր:Byzantine imperial flag, 14th century, square.svg|40px]]Բյուզանդիայի կայսրեր
* Միքայել I (811-13 թթ.)
* Միքայել II (820-29 թթ.)
* Միքայել III (842-67 թթ.)
* Միքայել VI (1056-57 թթ.)
* Միքայել VIII (1261-82 թթ.)
### [[Պատկեր:Armenian Apostolic Church logo.png|40px]]Հայ առաքելական եկեղեցու գործիչներ
* Միքայել Ա՝ Ամենայն Հայոց Կաթողիկոս (1567-76 թթ.)
* Միքայել Աջապահյան՝ Շիրակի թեմի առաջնորդ (2001-ից)

### [[Պատկեր:Flag of Nagorno-Karabakh.svg|40px]] Արցախի պատերազմի մասնակիցներ
* Միքայել Ապրեսյան
* Միքայել Արզումանյան
* Միքայել Այվազյան
* Միքայել Գաբրիելյան
* Միքայել Հովհաննիսյան
* Միքայել Պողոսյան

## Տե՛ս նաև՝
* Միքայելյան
## Ծանոթագրություններ
Ռեպերբան (փողոց)

**Ռեպերբան** (), հայտնի փողոց Համբուրգում, Սանկ-Պաուլո շրջանում։ Կենտրոնը գիշերային կյանքի Համբուրգի, թաղամասը հիասքանչ լույսերի։ Գերմանացիները նույնպես անվանում են die sündige Meile (մեղավոր մղոն)։ Փողոցներում գտնվում են ռեստորաններ, սրճարաններ, դիսկոտեկներ և բարեր։ Ամենահայտնի գրավչությունը փողոցի է Davidwache, ոստիկանական տարածքը, գտնվում է հարավային կողմում՝ Ռեպերբանի։

Կատեգորիա:Համբուրգի փողոցներ
Բարսիենսե

**Բարսիենսե** (), մունիցիպալիտետ Իսպանիայում, մտնում է Տոլեդո նահանգի մեջ, ինչպես նաև Կաստիլիյա Լա Մանչա ինքնավար մարզի մեջ։ Մունիցիպալիտետը գտնվում է Տորրիխոս։ Տարածքը 19 կմ² է։ Բնակչությունը 616 մարդ (2010 թվականի տվյալներով)։ Պրովինցիայի վարչական շրջանից հեռու է 24 կմ։

## Ժողովրդագրություն

## Արտաքին հղումներ
* Պաշտոնական կայք

Կատեգորիա:Իսպանիայի քաղաքներ
Սանտ Էլիա Ֆյումերապիդո

**Սանտ Էլիա Ֆյումերապիդո** (), կոմունա Իտալիայում, գտնվում է Լացիո շրջանում՝ Ֆրոզինոնե պրովինցիայում։ Բնակչությունը կազմում է 6283 մարդ (2010 թվականի տվյալներով ), բնակչության խտությունը՝ 153 մարդ/կմ²։ Տարածքը կազմում է 41 կմ²։ Փոստային ինդեքս՝ 03049։ Հեռախոսային կոդ՝ 0776։

Կոմունայի հովանավորն է սուրբ Եղիա մարգարեն։ Տոնակատարությունը հուլիսի 20-ին է։

## Ժողովրդագրություն
Բնակչության գրաֆիկը.

Colors=
  id:lightgrey value:gray(0.9)
  id:darkgrey  value:gray(0.7)
  id:sfondo value:rgb(1,1,1)
  id:barra value:rgb(0.6,0.8,0.6)
ImageSize = width:455 height:373
PlotArea = left:50 bottom:50 top:30 right:30
DateFormat = x.y
Period = from:0 till:6500
TimeAxis = orientation:vertical
AlignBars = justify
ScaleMajor = gridcolor:darkgrey increment:500 start:0
ScaleMinor = gridcolor:lightgrey increment:100 start:0
BackgroundColors = canvas:sfondo
BarData=
  bar:1861 text:1861
  bar:1871 text:1871
  bar:1881 text:1881
  bar:1901 text:1901
  bar:1911 text:1911
  bar:1921 text:1921
  bar:1931 text:1931
  bar:1936 text:1936
  bar:1951 text:1951
  bar:1961 text:1961
  bar:1971 text:1971
  bar:1981 text:1981
  bar:1991 text:1991
  bar:2001 text:2001
PlotData=
  color:barra width:20 align:left
  bar:1861 from:0 till:4883
  bar:1871 from:0 till:5319
  bar:1881 from:0 till:4694
  bar:1901 from:0 till:4637
  bar:1911 from:0 till:5278
  bar:1921 from:0 till:5316
  bar:1931 from:0 till:5638
  bar:1936 from:0 till:5881
  bar:1951 from:0 till:6481
  bar:1961 from:0 till:5089
  bar:1971 from:0 till:4850
  bar:1981 from:0 till:5806
  bar:1991 from:0 till:6152
  bar:2001 from:0 till:6326
PlotData=
  bar:1861 at: 4883 fontsize:S text:4.883 shift:(-8,5)
  bar:1871 at: 5319 fontsize:S text:5.319 shift:(-10,5)
  bar:1881 at: 4694 fontsize:S text:4.694 shift:(-10,5)
  bar:1901 at: 4637 fontsize:S text:4.637 shift:(-10,5)
  bar:1911 at: 5278 fontsize:S text:5.278 shift:(-10,5)
  bar:1921 at: 5316 fontsize:S text:5.316 shift:(-10,5)
  bar:1931 at: 5638 fontsize:S text:5.638 shift:(-10,5)
  bar:1936 at: 5881 fontsize:S text:5.881 shift:(-10,5)
  bar:1951 at: 6481 fontsize:S text:6.481 shift:(-10,5)
  bar:1961 at: 5089 fontsize:S text:5.089 shift:(-10,5)
  bar:1971 at: 4850 fontsize:S text:4.850 shift:(-10,5)
  bar:1981 at: 5806 fontsize:S text:5.806 shift:(-10,5)
  bar:1991 at: 6152 fontsize:S text:6.152 shift:(-10,5)
  bar:2001 at: 6326 fontsize:S text:6.326 shift:(-10,5)
TextData=
  fontsize:S pos:(20,20)


## Համայնքի վարչակազմը
* Հեռախոս։ 0776 351801
* Էլ-փոստ։ sindaco@comune.santeliafiumerapido.fr.it
* Պաշտոնական կայք։ http://www.comune.santeliafiumerapido.fr.it/

## Արտաքին հղումներ
* Պաշտոնական կայք 
* Վիճակագրության ազգային ինստիտուտ 
* http://www.istat.it/english/ 

Կատեգորիա:Իտալիայի բնակավայրեր
Կատեգորիա:Իտալիայի քաղաքներ
Հեքելբերգ Բրունով

**Հեքելբերգ Բրունով** (), կոմունա Գերմանիայում, Բրանդենբուրգի տարածքում։

Մտնում է Մերկիշ Օդեռլենդի շրջանի կազմի մեջ։ Գտնվում է Ֆալկենբերգ Հոհեի ենթակայության տակ։ Բնակչությունը 749 մարդ է (2010 թվականի դեկտեմբերի 31–ի տվյալներով)։ Զբաղեցնում է 35,41 կմ² տարածք։ Պաշտոնական կոդը՝ *12 0 64 205*։

Կոմունան ստորաբաժանվում է 2 գյուղական համայնքի։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Գերմանիայի քաղաքներ
Թունագիտություն

thumb|right|255px|<center>  </center>

**Թունագիտություն** տոքսիկոլոգիա (հունարեն tox’ixov—թույն և), գիտություն օրգանիզմի վրա թունավոր նյութերի ազդեցության մասին, ուսումնասիրում է թունավոր նյութերի ֆիզիկական և քիմիական հատկությունները, ազդեցության մեխանիզմները,օրգանիզմում առաջացած ախտաբանական Փոփոխությունները, ինչպես նաև հայտնաբերում թունավորումների կանխարգելման և բուժման արդյունավետ միջոցների անտիդոտներ (հակաթույներ)։ Թունագիտությունը հնարավորություն է ստեղծում նաև թույների ազդեցության օգտակար օգտագործման համար։ Թունագիտությունը պատմականորեն զարգացել է որպես դատական բժշկության մասնաճյուղ, որը պայմանավորված էր կանխամտածված թունավորումների ախտորոշման անհրաժեշտությամբ (դատական Թունագիտություն)։ Հետագայում, կապված արդյունաբերության զարգացման հետ, հիմնվեց նաև արդյունաբերական (արտադրական կամ մասնագիտա-անցքի ու լիսեռի համակարգերում թույլտվածքների դաշտերի գրաֆիկական պատկերումը կան) թունագիտությունը, որն ուսումնասիրում է արտադրության մեջ օգտագործվող և ստացվող նյութերի վնասակար ազդեցությունը մարդկանց օրգանիզմի վրա։

## Կլինիկական տոքսիկոլոգիա
Տոքսիկոլոգիայի բաժին, որն ուսումնասիրում է քիմիական միացությունների և տոքսիկ ազդեցությունների հետևանքով առաջացած մարդկային հիվանդությունները թունավորման աղտորոշման, կանխարգելման և թերապիայի գիտական հիմնավորման նպտակով։
## Տեսական տոքսիկոլոգիա
Տոքսիկոլոգիայի բաժին, որը որոշում է օրգանիզմների և թույների, փոխազդեցության հիմնական օրենքները, նրանց տոքսիկոկինետիկան և տոքսիկոդինամիկան։ 
## Կանխարգելիչ տոքսիկոլոգիա
Տոքսիկոլոգիայի բաժին, որն ուսումնասիրում է կենդանի օրգանիզմների և էկոհամակարգերի վրա տոքսիկ նյութերի ազդեցության պոտենցիալ վտանգի կանխազգուշացման միջոցները։
## Էկոլոգիական տոքսիկոլոգիա

Գիտություն, որն ուսումնասիրում է էկոհամակարգերի վրա տոքսիկ նյութերի և *կենսոլորտում նրանց ձևափոխության արդյունքների ազդեցության* էֆֆեկտները, նրանց շրջապտույտը կենսոլորտում, ազդեցությունը կենդանի օրգանիզմների և մարդու վրա, հատկապես՝ սննդային շղթաներում։ Հոմանիշն է՝ էկոտոքսիկոլոգիա։
## Տոքսիկոդինամիկա
Գիտություն օրգանների կամ հյուսվածքների ռեցեպտորների վրա *տոքսիկ* նյութերի ներգործության և դրանց ազդեցության ֆիզիոլոգիական և կենսաքիմիական մեխանիզմների վերաբերյալ։
## Տոքսիկոկինետիկա
Գիտություն, որն ուսումնասիրում է օրգանիզմում տոքսիկ նյութերի մուտք գործման, բաշխման, կենսափոխակերպման և հեռացման գործընթացների արագությունը, ինչպես նաև մետաբոլիզմը։
## Տես նաև
* Տոքսիկոլոգիական քիմիա
* Տերատոգեն ազդեցություն

Կատեգորիա:Թունաբանություն
Կատեգորիա:Էկոլոգիա
Ֆալկենհագեն (Մարկ)

**Ֆալկենհագեն ** (), կոմունա Գերմանիայի Բրանդենբուրգ հողատարածքում։

Գտնվում է Մերկիշ Օդեռլանդ շրջանի կազմում։ Բնակչությունը կազմում է 752 մարդ (ըստ 2010 թվականի դեկտեմբերի 31-ի)։ Տարածքը կազմում է 27,18 կմ²։ Փոստային ինդեքս՝ *12 0 64 128*։

Կոմունան ներառում է 3 գյուղական համայնք։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Գերմանիայի քաղաքներ
Վենդիշ Ռից

**Վենդիշ Ռից** (), քաղաք Գերմանիայում, Բրանդենբուրգի տարածքում։

Մտնում է Օդեր Շպրե շրջանի կազմի մեջ։ Գտնվում է Շարմյուտցելզեեի ենթակայության տակ։ Բնակչությունը 1406 մարդ է (2010 թվականի դեկտեմբերի 31–ի տվյալներով)։ Զբաղեցնում է 25,07 կմ² տարածք։ Պաշտոնական կոդը՝ *12 0 67 520*։

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Պաշտոնական էջ

Կատեգորիա:Գերմանիայի քաղաքներ
Կասպիական ծովածիծառ

**Կասպիական ծովածիծառ** , (Sterna caspia), ջրածիծառների ընտանիքի թռչուն։

## Արտաքին
Պատահական չվահյուր է։ Մարմնի երկարությունը 47-54 սմ է, թևերի բացվածքը՝ 130-145 սմ, կենդանի զանգվածը՝ 500-700 գ։ Ջրածիծառներից ամենախոշորն է, մարմինը՝ լայն, կտուցը՝ կարմիր և մեծ, պոչը՝ կարճ, մկրատաձև կտրվածքով։ Բնադրման շրջանում հասունի գագաթը սև է, ծոծրակը՝ գզուզ, մարմինը վերևից՝ բաց մոխրագույն, ներքևից արտաքին առաջնային փետուրները թվացյալ մուգ մոխրագույն են։ Հետբնադրման շրջանում թասակը մոխրագույն է՝ սև գծերով։ Երիտասարդի գագաթը դարչնագույն է՝ սպիտակ բծերով, մեջքը՝ դարչնագույն խայտերով ու սեպաձև նախշերով։ Թռիչքը որորանման է՝ թևերի խորը, հզոր թափահարումներով։

## Բնակություն
Բնակվում է խոշոր ջրային բաց տարածություններում, հազվադեպ՝ տափաստաններում։ Սնվում է ձկներով, անողնաշարավորներով, կերի մեջ կարող են հայտնվել թռչունների ձվեր ու ձագեր։ Հայաստանի բնական ու արհեստական, ջրամբարներում հայտնված հազվագյուտ տեսակ է և ունի որոշակի գիտական նշանակություն։ Տարածման շրջաններում առաջացնում է մեկուսացած, եզակի փոքր օջախներ։

## Պատկերասրահ

Caspian Tern takeoff RWD.jpg
Hydroprogne caspia - Gould's Lagoon.jpg
Two caspian terns.png
White tern with fish.jpg
Sterna fuscata.JPG
Sternula albifrons 2 - Little Swanport.jpg
River Tern (Sterna aurantia)- Adult & Immature W IMG 9721.jpg
Sterna hirundo -Nantucket National Wildlife Refuge, Massachusetts, USA -adult and juvenile-8.jpg
Roseate Tern portrait.jpg
Western Gull chasing Elegant Tern.jpg
Terns, Pelsaert Island.jpg
Blue-grey Noddy.jpg
Hydroprogne caspia MHNT.ZOO.2010.11.127.3.jpg |Museum specimen 


## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Աֆրիկայի թռչուններ
Կատեգորիա:Եվրասիայի թռչուններ
Կատեգորիա:Թռչուններ այբբենական կարգով
Կատեգորիա:Կենտրոնական Ասիայի թռչուններ
Կատեգորիա:Ջրածիծառներ
Յասպեր Սիլեսեն

**Յասպեր Սիլեսեն** (հոլ.՝ Jasper Cillessen, ), հոլանդացի ֆուտբոլիստ։ Ներկայացնում է հոլանդական Այաքս ակումբը։ Տրանսֆերային արժեքը 2014 թ.-ի օգոստոսի 11-ի դրությամբ կազմում է 8,000,000€։
Հետագայում Բարսելոնան ձեռք է բերում Սիլեսենի տրանսֆերը։ Եվ նա դառնում է Բարսելոնայի պահեստային դարպասապահը՝ Մարկ-Անդրե Տեր Շտեգենից հետո։

#### Ակումբային կարիերա
Ակումբային կարիերան սկսել է Հոլանդական ՆԵԿ ֆուտբոլային ակումբում, որտեղ 2010/2011 թթ. մրցաշրջանում ընդգրկվեց մեծերի կազմ։ Իր դեբյուտը կայացել է 
ՆԵԿ-ի կազմում հանդես գալուց 2010 թ. օգոստոսի 28-ին։ Իր հաջող ելույթներից հետո հրավիրվեց Այաքս, որտեղ առաջին երկու տարին հիմնականում նստում էր պահեստայինների նստարանին։ 2013/2014 թթ. մրցաշրջանից հետո ամրապնդեց իր դիրքը ակումբում՝ ողջ մրցաշրջանում բաց թողնելով ընդամենը 30 գնդակ։

#### Կարիերան հավաքականում
2013 թ. հունիսի 7-ին հրավիրվել է հավաքական, որի կազմում առաջին անգամ խաղացել է Ինդոնեզիայի դեմ։ Մինչ այժմ հավաքականում հասցրել է խաղալ 18 անգամ։

### Ձեռքբերումներ

#### [[Այաքս (ֆուտբոլային ակումբ, Ամստերդամ)|Այաքս]]
* Հոլանդիայի չեմպիոն (3) 2011/12, 2012/13, 2013/14
* Հոլանդիայի սուպերգավաթի մրցանակակիր (1) 2013
* Աշխարհի 2014 թ. առաջնության Աշխարհի 2014 թ. առաջնության բրոնզե մեդալակիր

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Այաքսի ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Հոլանդացի ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Տղամարդկանց ֆուտբոլի դարպասապահներ
Կատեգորիա:Լա Լիգայի ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Բարսելոնայի ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Վալենսիայի ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Նիդերլանդների հավաքականի ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:ՆԵԿ-ի ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Լաս Պալմասի ֆուտբոլիստներ
Սալոնիկի հնագիտական թանգարան

**Սալոնիկի հնագիտական թանգարան**ը և քաղաք Սալոնիկը պահպանում է Սալոնիկի և ամբողջ Մակեդոնիայի տարբեր ժամանակաշրջանների պատմության հնագիտական ցուցանմուշներ։

## Պատմություն
Թանգարանի շենքի հատակագիծը տվել է հույն ճարտարապետ Պատռոքլուս Կառանտինոսը, որը կառուցել է 1962 թվականին։ 1980 թվականին ընդլայնել են թանգարանի շենքը, ցուցադրելով Հին Մակեդոնիայի Վերջինա քաղաքից մինչ 1977 թվականը հայտնաբերված հնագիտական ցուցանմուշները։ 2001-2004 թվականներին վերանորոգվել է թանգարանը և թանգարանի հնագիտական իրերը։

## Ցուցանմուշներ
Թանգարանի կենտրոնական սենյակում ցուցադրված է արտեֆակտի և հին Հռոմեական ժամանակաշրջանի իրերը, մասնավորապես քանդակները և որոշ ճարտարապետական տարրեր։ 2 առանձին սենյակներ հատկացված է «Սալոնիկը Հռոմեական դարաշրջանում», «Սինդոսի հնացած դամբարանի մնացորդները» խորագիրը կրող ցուցանմուշներին։ Ինչպես նաև ցուցադրված է Վերջինայի հին թագավորական իրերը։ Առաջին հարկում ցուցադրված է արտեֆակտի հին մնացորդները նաև Հունաստանի պատմությունից մնացած իրերը։

## Հայտնի ցուցանմուշներ
300px|մինի|Սարկոֆագների մանցորդները
* Կռատեր Դերվենի
* Գառպոկրատի արձանը (2 դարի վերջից մինչև մեր թվարկություն)
* Սեռապիսի արձանը (2 դարի վերջից մինչև մեր թվարկություն)
* Ոսկե լառնակը, որտեղ գտնվում է Ֆիլիպ II ոսկորները
* Սինդոսի գերեզմանից բերած ոսկե դիմակ և բրոնզե գլխարկը
* Մարմարե դուռը (Սուրբ Պառասկևի գերեզմանի դուռը)
* Պատճեն «Աֆրոդիտեի հայտնագործումը» (421-420 մ.թ.ա)
* Ոսկե մեդալներ (250-225 մ.թ.ա)
* Ոսկե վահան (որը վերցված է Վերջինայի թագավորական գերեզմանից)
* Ոսկե գլուխներ և այլն

## Պատկերասրահ

Thessaloniki-ancient_inscription.png
Archaeological_Museum,_Thessaloniki,_Greece_(7457571600).jpg
THAM-Calydon_sarcophagus_3.jpg
Head_of_Sarapis_150_200_CE_Archeological_Museum_of_Thessaloniki.JPG
Macedonian_Museums-89-Arx_Thessaloniknhs-401.jpg
Archaeological_Museum,_Thessaloniki,_Greece_(7457727770).jpg
Archaeological_Museum,_Thessaloniki,_Greece_(7457905752).jpg
Bronze_calyx_krater_with_attached_base_and_plinth_(8725590384).jpg
Epona,_patroness_of_horses,_was_a_Celtic_goddess_popular_in_many_parts_of_Europe_(8727857633).jpg
Dionysiac_composition,_possibly_from_the_floor_of_the_formal_room_of_a_wealthy_house_(200-250_A.D.)_(8726807570).jpg
Flag of Thessaloniki, Greece.svg
Archaeological_Museum,_Thessaloniki,_Greece_(7457784612).jpg
Archaeological_Museum,_Thessaloniki,_Greece_(7457934344).jpg
Archaeological_Museum,_Thessaloniki,_Greece_(7457926930).jpg
Archaeological_Museum,_Thessaloniki,_Greece_(7457724666).jpg
Arpokratis.jpg
Archaeological_Museum_of_Thessaloniki,_Greece_(8726758910).jpg
%22Women_so_beautiful_that_it_hurts_your_eyes_to_look_at_them!%22_Herodotus_(5th_c._B.C.)_(8726686108).jpg
Archaeological_Museum,_Thessaloniki,_Greece_(7457978664).jpg
Sarcophagus-from-Salonica.jpg


## Տես նաև
* Թանգարանների ցանկը Հունաստանում

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Official site
* Museums of Macedonia
* Hellenic Ministry of Culture and Tourism  / in Greek 
* Archaeological Museum of Thessaloniki - Ebook by Latsis Foundation 
* Музеи Македонии
* Archaeological Museum of Thessaloniki

Կատեգորիա:1912 հիմնադրումներ Հունաստանում
Կատեգորիա:1962 հիմնադրված թանգարաններ
Կատեգորիա:Հունաստանի հնագիտական թանգարաններ
Կատեգորիա:Սալոնիկի թանգարաններ
Մերկիշ-Օդերլանդ

**Մերկիշ-Օդերլանդ** (), շրջան Գերմանիայում, Բրանդենբուրգի տարածքում։ Շրջանի կենտրոնը՝ Զելով։ Բնակչությունը՝ 190,9 հազար մարդ (2010 թվականի դեկտեմբերի 31–ի տվյալներով)։ Բնակչության խտությունը՝ 90 մարդ/կմ²։ Զբաղեցնում է 2128 կմ² տարածք։ Պաշտոնական կոդը՝ *12 0 64*։

Շրջանը ստորաբաժանվում է 45 համայնքների։

## Քաղաքներ և կոմունաներ
# Շտրաուսբերգ (26 215)
# Նոյենհագեն (16 907)
# Հոպեգարտեն (16 818)
# Ռյուդերսդորֆ (15 338)
# Պետերսհագեն (13 872)
# Բադ Ֆրայենվալդե (12 860)
# Ֆրեդերսդորֆ Ֆոգելսդորֆ (12 778)
# Ալտլանդսբերգ (8817)
# Վրիցեն (7679)
# Մյունխեբերգ (7176)
# Զելով (5542)
# Լեչին (4362)
;Բարնիմ Օդերբրուխի ենթակայություն
# Օդերաուե (1716)
# Նոյտրեբին (1511)
# Պրյոտցել (1141)
# Բլիսդորֆ (1007)
# Նոյլևին (987)
# Ռայխենով Մյոգլին (598)
;Գոլցովի ենթակայություն
# Քյուստրիներ Ֆորլանդ (2761)
# Ալթ Տուխեբանդ (890)
# Գոլցով (871)
# Զեխին (720)
# Բլայեն Գենշմար (492)
;Զելով Լանդի ենթակայություն
# Ֆիրլինդեն (1538)
# Լինդենդորֆ (1450)
# Ֆալկենհագեն (760)
# Լիտցեն (701)
# Ֆիխտենհյոե (539)
;Լեբուսի ենթակայություն
# Լեբուս (3201)
# Զեշդորֆ (1350)
# Պոդելցիգ (954)
# Ռայթվայն (506)
# Տրեպլին (415)
;Մերկիշե Տվայցի ենթակայություն
# Ռեֆելդե (4464)
# Բուկով (1630)
# Օբերբարնիմ (1445)
# Վալջիվերսդորֆ (922)
# Գարցաու Գարցին (681)
;Նոյհարդենբերգի ենթակայություն
# Նոյհարդենբերգ (2671)
# Գուզով Պլատկով (1284)
# Մերկիշ Հոհե (604)
;Ֆալկենբերգ Հոհեի ենթակայություն
# Ֆալկենբերգ (2330)
# Հոհենլենդ(1039)
# Հեքելբերգ Բրունով (756)
# Բայերսդորֆ Ֆրոյդենբերգ (568)
*(30 սեպտեմբերի 2010)*

## Ժողովրդագրություն

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
www.maerkisch-oderland.de

Կատեգորիա:1993 թվականին հիմնադրված բնակավայրեր
Կատեգորիա:Գերմանիայի շրջաններ
Ոչ ակորդային հնչյուններ

Սովորաբար երաժշտական շարադրության մեջ տարբերում թն մեղեդին և նրա ակորդային (հարմոնիկ) նվագակցությունը` ակոմպանեմենտը։

Մեղեդիի ամեն մի հնչյուն կարող է լինել ակորդային կամ ոչ ակորդային։

Հիմնական, տերցիային, կվինտային, սեպտիմային և, վերջապես, նոնային հնչյունները հանդիսանում են ակորդային։
Ոչ ակորդային է ամեն մի այլ հնչյուն, որ չի մտնում տվյալ պահին հնչող ակորդի կազմի մեջ։ Սակայն, երբեմն մեղեդիի զարգացումը հիմնվում է միայն ակորդային հնչյունների վրա։ Օրինակ XVIII դարի և XIX դարի սկզբի երաժշտությանը բնորոշ մեղեդիների զգալի մասը կառուցված է միայն ակորդային հնչյունների շարադրանքով։ Սակայն հաճախ մեղեդին հյուսվում է ակորդային և ոչ ակորդային հնչյունների կապակցված հաջորդականությունից։

## Տեսակներ
### Հապաղում հնչյուն
Հապաղումը ոչ ակորդային հնչյուն է տակտի ուժեղ (կամ համեմատաբար ուժեղ) մասում. նա ուշացնում է ըստ բարձրության հարևան ակորդային հնչյունի հանդես գալը, որ սովորաբար հանդիպում է անմիջապես հապաղումից հետո։ Բացի հապաղումից մնացած ոչ ակորդային հնչյունները հանդես են գալիս տակտի թույլ մասում։
### Անցողիկ հնչյուն
Անցողիկ հնչյունը աստիճանական շարժումով անցում է վեր կամ վար` երկու տարբեր ակորդային հնչյունների միջև։
### Օժանդակ հնչյուն
Օժանդակ հնչյունը աստիճանական շարժումով, ներքևից կամ վերևից, միացնում է որևէ ակորդային հնչյուն իր կրկնողության հետ։
### Կանխիկ հնչյուն
Կանխիկը () հանդես է գալիս որպես հաջորդող ակորդից վերցված հնչյուն (տակտի թույլ մասում)։

## Աղբյուրներ
* Ի.Դուբովսկի, Ս. Եվսեև, Ի. Սպոսոբին, Վ. Սոկոլով, Հարմոնիայի դասագիրք, Երևան, 1978, Էջ 12-13, 13-15

Կատեգորիա:Երաժշտության տեսություն
Էլաիզա

**«Elaiza»**, գերմանական ֆոլկ խումբ, որը ներկայացրել է Գերմանիան Եվրատեսիլ 2014 երգի մրցույթում «Is It Right» երգով։

## Խմբի ստեղծման պատմությունը
1992 թվականին Էլժբետա Շտայնմեցը, ով ծնվել էր Ուկրաինայում, հոր մահից հետո ութ տարեկան հասակում մեկնում է Պոլշա։ 16 տարեկանում նա ապրում է Սաարլանդում և սկսում է աշխատել Բեռլինում` Valicon Studio վոկալ ստուդիայում։ Ստուդիայում ձայնագրման ժամանակ Էլժբետան ծանոթանում է ակորդեոնահար Իվոն Գրյունվալդի հետ, որը ծնվել էր Սակսոնիա-Անհալտում, իսկ հետո եկել էր սովորելու Բեռլինում։ Շնապսի համտեսման ժամանակ նրանք տեսնում են նստարանի վրա Նատալի Պլյոգերի նկարը կոնտրաբասով։ Աղջիկները ծանոթանում են Նատալիի հետ, որը ժամանել էր Հյուսիսային Ֆրիզիայից։ Նրանք սկսում են նվագել, աշխատել և 2013 թվականին ստեղծում են «Elaiza» խումբը։

Unser Song für Dänemark - Sendung - Elaiza-2721.jpg|Էլժբետա Շտայնմեցը
Unser Song für Dänemark - Sendung - Elaiza-2722.jpg|Իվոն Գրյունվալդը
Unser Song für Dänemark - Sendung - Elaiza-2725.jpg|Նատալի Պլյոգերը

## Խմբի ոճը
Խմբի ոճը իրենից ներկայացնում է ավանդական և ժամանակակից երաժշտության հիբրիդ, տարբեր ժանրերում։ Համատեղում են հյուսիսային Եվրոպայի ֆոլկլորը և ժամանակակից փոփ երաժշտությունը։ Իրենք «Elaiza» խմբի երաժիշտները իրենց ոճը համարում են, որպես նեոֆոլկլոր։

## Խմբի կազմը
* Էլջբետա Շտայնմեց - վոկալ
* Իվոն Գրյունվալդ - ակորդեոն
* Նատալի Պլյոգեր - կոնտրաբաս 
*  Էլաիզան Եվրատեսիլում
* Էլաիզան Կոպենհագենում 

Կատեգորիա:Գերմանական երաժշտական խմբեր
Կատեգորիա:Երաժշտական խմբեր այբբենական կարգով
Վիլյասեկիլյա

**Վիլյասեկիլյա** (), մունիցիպալիտետ Իսպանիայում, գտնվում է Տոլեդո նահանգի՝ Կաստիլա Լա Մանչա ինքնավար մարզի կազմում։ Ինչպես նաև Մեսա դե Օկանիա շրջանում։ Բնակչությունը 2653 մարդ։ Տարածքը՝ 77 կմ² է։ Պրովիցիայի վարչական կենտրոնից հեռու է 29 կմ։

## Բնակչություն

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Պաշտոնական էջ

Կատեգորիա:Իսպանիայի քաղաքներ
Ամուսնական մատանիների հուշարձան

**Ամուսնական մատանիների հուշարձան**, քանդակ տեղադրված Ախթալայի բերդի տարածքում Ախթալայի վանքի հարևանությամբ։ Բացվել է 2010 թվականի սեպտեմբերի 19-ին։ Քանդակագործներն են Համլետ Մատինյանն ու Արմեն Վարդանյանը։

## Քանդակը
Ախթալայի հուշարձանի մատանիները հենված են իրար և զարդարված նռան տերևներով, իսկ մատանիները միավորում է կյանքի պտուղը՝ նուռը։
Ամուսնական մատանիների տակ՝ քարի վրա, պատկերված են երկու կարիճ և մեկ օձ։ Այն Քրիստոսի նոր խոսքի խորհուրդն է՝ տալիս եմ ձեզ իշխանություն՝ կոխելու օձերի և կարիճների գլուխը, ջախջախելու չարի գլուխը։

## Ավանդություն
Ավանդություն կա, որ Ախթալա է գալիս հայոց Արտաշես Ա արքան։ Պղնձագործության հնագույն քաղաքում, քուրայի մոտ մի ծեր վարպետ պղնձից մատանի է պատրաստում և նվիրում արքային, իսկ արքան իր ոսկյա մատանին է նվիրում վարպետին։

Կարճ ժամանակում ավանդույթ է դարձել ամուսնական մատանիների հուշարձանի միջով անցնելը։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Հայաստանի հուշարձաններ
Կատեգորիա:2010 կառույցներ
Կատեգորիա:Համլետ Մատինյանի քանդակներ
Այի լ'Օ Կլոշե

**Այի լ'Օ Կլոշե** (), համայնք՝ Ֆրանսիայի հյուսիսումː 2009 թվականին բնակչությունը կազմել է 859 մարդː

Գյուղը գտնվում է Աբվիլյայից 24 կիլոմետր հյուսիս-արևելքում և Ամյենից 31 կիլոմետր հարավ-արևմուտքː «Օ Կլոշե» նշանակում է «Մեծ զանգակատուն» և կապված է տեղական եկեղեցական գալարի ծածկի հետ, որը օգտագործվել է 1760 թվականի քարտեզագրման աշխատանքների ընթացքում՝ որպես կետի հղումː

## Տեսարժան վայրեր
Նոտր-Դամի եկեղեցի (13-րդ դար)

## Ծանոթագրություններ
Վիլհելմ Մաթևոսյան

**Վիլհելմ Հարությունի Մաթևոսյան** (հունվարի 31, 1931, Բաքու, Ադրբեջանական ԽՍՀ, ԱԽՖՍՀ, ԽՍՀՄ - սեպտեմբերի 18, 2001, Երևան, Հայաստան), հայ արվեստաբան։ Արվեստագիտության թեկնածու (1963)։

## Կենսագրություն
1955 թվականին ավարտել է Երևանի պետական համալսարանը։ 1961 թվականից աշխատել է ՀՀ ԳԱԱ Արվեստի ինստիտուտում։

Զբաղվել է գլխավորապես XX դարի հայ ականավոր նկարիչների ժառանգության պատմատեսական ուսումնասիրությամբ։ Մաթևոսյանը հայ նկարիչների արվեստը դիտարկել է համաեվրոպական մշակույթի զարգացման համատեքստում։ Նրա հետազոտական մեթոդի հիմքում արվեստի ինքնակա էության և իրականության զուգահեռության գաղափարն է։

## Երկեր
* Սեդրակ Առաքելյան, Ե., 1963։
* Հակոբ Կոջոյան. Արվեստը, Ե., 1971։
* Մարտիրոս Սարյան (հայերեն, ռուսերեն, անգլերեն), Ե., 1975։
* Մարտիրոս Սարյանի էսթետիկական հայացքները, Ե., 1980։
* Մարտիրոս Սարյան. գրքային նկարազարդումները, Ե., 1980։
* Մարգարե, Ե., 1990։
* Երեք կիսադեմ, Ե., 2002։
* Հակոբ Կոջոյան, Ե., 2003:

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Արվեստագիտության թեկնածուներ
Կատեգորիա:ԵՊՀ շրջանավարտներ
Կատեգորիա:Հայ արվեստաբաններ
Վիլյարեխո դե Մոնտալբան

**Վիլյարեխո դե Մոնտալբան** (), մունիցիպալիտետ Իսպանիայում, գտնվում է Տոլեդո նահանգի՝ Կաստիլա Լա Մանչա ինքնավար մարզի կազմում։ Ինչպես նաև Լա Խարա շրջանում։ Բնակչությունը 66 մարդ։ Տարածքը՝ 65 կմ² է։ Պրովինցիայի վարչական կենտրոնից հեռու է 65 կմ։

## Բնակչություն

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Պաշտոնական էջ
* www.villarejodemontalban.com

Կատեգորիա:Իսպանիայի քաղաքներ
Վիլյանուևա դե Բոգաս

**Վիլյանուևա դե Բոգաս** (), համայնք Իսպանիայում՝ Կաստիլիա-Լա Մանչա ինքնավար մարզի Տոլեդո պրովինցիայի Մանչա Ալտա դե Տոլեդո շրջանում։ Բնակչությունը՝ 791 մարդ։ Տարածքը՝ 57 կմ²։ Պրովինցիայի վարչական կենտրոնից հեռու է 43 կմ։

## Բնակչություն

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Պաշտոնական էջ
* La Pasión en Villanueva de Bogas 

Կատեգորիա:Իսպանիայի քաղաքներ
Լույս ու ստվեր լուսանկարչական տուն

**Լույս ու ստվեր լուսանկարչական տունը** 19-րդ դարի վերջին - 20-րդ դարի սկզբին Բաքվում գործող լուսանկարչական տներից մեկը։

Գտնվել է Մարիինսկայա փ. 15 հասցեով՝ Մոլոկանական այգու դիմաց։ Լուսանկարչատունը պատկանել է Բարսեղ Համբարձումի Ռոստոմյանին։ Նրան էր պատկանում այդ ժամանակաշրջանում հանրաճանաչ լուսանկարչական մեկ այլ տուն՝ Բարսեղ Ռոստոմյանի լուսանկարչական տունը։

Բարսեղ Ռոստոմյանի եղբայրն էր Դավիթ Համբարձումի Ռոստոմյանը՝ մեկ այլ հանրաճանաչ լուսանկարիչ։

Ռոստոմյանն ազգությամբ հայ էր՝ Բաքվում գործող ազգությամբ հայ բազմաթիվ լուսանկարիչներից մեկը։

## Պատկերներ

File:Barsegh-Rostomyan-agency-photo.jpg
Պատկեր:Photo-Label-Svet-Ten.jpg


## Արտաքին հղումներ
* Фотоателье дореволюционные (Баку) 
* ԽԱՉԱՏՈՒՐ ԴԱԴԱՅԱՆ - ՀԱՅԵՐԸ ԵՎ ԲԱՔՈՒՆ (1850-ական թթ. - 1920 թ.), Երևան 2006, ISBN 99941-961-6-2

Կատեգորիա:Ադրբեջանահայ լուսանկարչական տներ
Կատեգորիա:Բաքվի հայկական շենքեր և կառույցներ
Մայքլ

**Մայքլ** (անգլերեն` Michael)` անգլերենախոս երկրներում տարածված արական անուն է, համապատասխանում է հայկական Միքայելին։ Տարածված են նաև **Մայք** (անգլերեն` Mike) **Միքի** (անգլերեն` Mickie) կրճատ ձևերը։ Գործածվում է նաև որպես ազգանուն։ Որպես ազգանուն գործածական է նաև **Մայքլզ**(անգլերեն՝ Michaels) ձևը։
## Անունը կրողները
:
* Մայքլ Արլեն•Michael Arlen•(Տիգրան Գույումճեան) սփյուռքահայ անգլերենագիր գրող
* Մայքլ Անգարանո•Michael Angarano•ամերիկացի դերասան
* Մայքլ Բեյ•Michael Bay•ամերիկացի կինոռեժիսոր և փրոդյուսեր
* Մայքլ Բերրիման•Michael Berryman•սարսափազդու ֆիլմերի ամերիկացի դերասան
* Մայքլ Բրեդլի•Michael Bradley•ամերիկացի ֆուտբոլիստ
* Մայքլ Բիզլի•Michael Paul Beasley, Jr.•ամերիկացի բասկետբոլիստ
* Մայքլ Բուբլե•Michael Steven Bublé•կանադացի փոփ-ջազ երգիչ
* Մայքլ Գերբեր•Michael Gerber•ամերիկացի գրող
* Մայքլ Դուգլաս•Michael Duglas•ամերիկացի դերասան
* Մայքլ Էսսյեն•Michael Essien•գանացի ֆուտբոլիստ
* Մայքլ Կարիկ•Michael Carrick•անգլիացի ֆուտբոլիստ
* 130px
* Մայքլ Կլարկ Դունկան•Michael Clarke Duncan•ամերիկացի կինոդերասան
* Մայքլ Կոպոն•Michael Copon• ամերիկացի դերասան
* Մայքլ Հակոբ Հակոբյան •J.Michael Hagopian• ամերիկահայ ռեժիսոր
* Մայքլ Մեդսեն •Michael Medsen• ամերիկացի կինոռեժիսոր, դերասան և լուսանկարիչ
* Մայքլ Շին •Michael Cheen• բրիտանացի կինոդերասան
* Մայքլ Ջեքսոն•Michael Jackson•ամերիկացի երգիչ, պարող և դերասան
* Մայքլ Ջորդան•Michael Jeffrey Jordan•ամերիկացի նշանավոր նախկին բասկետբոլիստ
* Մայքլ Րեյմոնդ-Ջեյմս (Ուեվերսթեդ)•Michael Weverstad• ամերիկացի կինոդերասան
* Մայքլ Սփենս•Michael Spence•ամերիկացի տնտեսագետ, ՆՄ (2001 թ.)
* Մայքլ Վարդան•Michael Vartan•ամերիկացի կինոդերասան
* Մայքլ Տեր-Պողոսյան •Michael Ter-Pogossian•հայազգի ամերիկացի ֆիզիկոս և գյուտարար
* Մայքլ Քեյն•Michael Caine•բրիտանացի դերասան
* Մայքլ Ֆասբենդեր•Michael Fassbender•գերմանական ծագումով իրլանդացի դերասան
* Մայք Թայսոն(*1966 թ․)•Mike Tyson•ամերիկացի նախկին պրոֆեսիոնալ բռնցքամարտիկ
* Մայք Միզանին(*1980 թ․)•Mike Gregory Mizanin•ամերիկացի պրոֆեսիոնալ ըմբիշ
* Մայք Միլլեր(*1980 թ․)•Mike Lloyd Miller•ամերիկացի բասկետբոլիստ
* Մայք Շինոդա(*1977 թ․)•Mike Kenji Shinoda•ճապոնական ծագումով ամերիկացի երաժիշտ
* Մայք վան Դիմ(*1959 թ․)•Mike van Diem•հոլանդացի ռեժիսոր, սցենարիստ և դերասան
* Միքի Ռուրկ•Mickie Rourke•ամերիկացի կինոդերասան
* Միքի Սփիլլեյն•Mickie Spillane•նուար ժանրի ամերիկացի գրող
* Միկի Մաուս•Mickey Mouse•Ուոլթ Դիսնեյ ընկերության անիմացիոն ֆիլմերի հերոս
* Միքիաս Արապյան(1876-1960) սփյուռքահայ անգլերենագիր գրող

## Որպես ազգանուն
* Ջորջ Մայքլ •George Michael• բրիտանացի երգիչ
* Շոն Մայքլզ •Shawn Michaels• ամերիկացի նախկին պրոֆեսիոնալ ըմբիշ և հեռուստահաղորդավար
## Ծանոթագրություններ
Ինտրուզիվ ապարներ

**Ինտրուզիվ ապարներ**, մագմատիկ ապարներ, որոնք առաջանում են Երկրի խոր հորիզոններում հրահեղուկ մագման սառչելու և բյուրեղանալու հետևանքով։ Ինտրուզիվ ապարները մագմայի դանդաղ բյուրեղացման պատճառով ունեն լրիվ բյուրեղային ստրուկտուրա և ներդրվում են որպես բաթոլիթներ, լակոլիթներ, շտոկներ, երակներ և այլն։ Ըստ սիլիկահողի պարունակության ինտրուզիվ ապարները լինում են՝ ալկալային (սիենիտ, նեֆելինային սիենիտ), գերհիմքային (դունիտ, պերիդոտիտ), հիմքային (գաբրո, նորիտ, լաբրադորիտ), միջին թթվության (դիորիտ, մոնցոնիտ) և թթու (գրանիտ, գրանոդիորիտ)։ Հայաստանում լայնորեն տարածված են (ավելի քան 1500 կմ2) ինտրուզիվ ապարների համարյա բոլոր տիպերը։ Օգտագործվում են որպես շինանյութ (օրինակ, Փամբակի գրանոդիորիտը)։

Կատեգորիա:Մագմատիկ ապարներ
Վիլյամուելաս

**Վիլյամուելաս** (), մունիցիպալիտետ Իսպանիայում՝ Տոլեդո նահանգում (Կաստիլիյա-Լա-Մանչա ինքնավար մարզում)։ Մունիցիպալիտետը գտնվում է Մոնտես-դե-Տոլեդո շրջանում։ Տարածքը 21 կմ² է։ Բնակչությունը 597 մարդ (2010 թվականի տվյալներով)։ Պրովինցիայի վարչական շրջանից հեռու է 30 կմ։

## Բնակչություն

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
*Պաշտոնական կայք
*Diputación de Toledo 

Կատեգորիա:Իսպանիայի քաղաքներ
Բուրուխոն

**Բուրուխոն** (), մունիցիպալիտետ Իսպանիայում։ Գտնվում է Տոլեդո պրովինցիայի Կաստիլիա Լա Մանչա ինքնավար համայնքի կազմում։ Մունիցիպալիտետը գտնվում է Տոռիխոս շրջանում։ Տարածքը կազմում է 35 կմ2, բնակչությունը` 1422 մարդ (2010 թվականի տվյլաներով)։ Պրովինցիայի վարչական կենտրոնից գտնվում է 32 կմ հեռավորության վրա։

Քաղաքի հովանավորն է հանդիսանում սուրբ Պանտալեոն։

## Ժողովրդագրություն

## Արտաքին հղումներ
* Պաշտոնական կայք

Կատեգորիա:Իսպանիայի քաղաքներ
Ծածանաձկներ

**Ծածանաձկներ**
(Cobitidae), ծածանակերպերի կարգի ձկների ընտանիք։ Հայտնի է շուրջ 150, Հայաստանում՝ 1 տեսակ՝ ոսկեգույն ծածանը։ Մարմինը երկարավուն է, օձանման, կողքերից սեղմված։ Մարմինը պատված է մաներ թեփուկներով, կամ երբեմն մաշկը առանց թեփուկների է; Գանգի առջևի բաժինն իր հետնամասին միացած է շարժուն հոդով։ Մեջքային լողակը մեկն է։ Մեջքային և հետանցքի լողակները շատ    կարճ են։ Բերանը փոքր է, առանց ատամների, շուրջը գտնվում են 3-6 զույգ բեղիկներ։ Աչքերը փոքր են; Միզափամփուշտը մասամբ կամ ամբողջությամբ 
գտնվում է պատիճի մեջ։ Քթանցքերով ձգվում են փոքր խողովակներ։ Շնչում են արտաքին խռիկներով։

## Կենսակերպ
Այս ընտանիքի ներկայացուցիչները քաղցրահամ ջրերի ձկներ են, որոնք տարածված են տարբեր ջրային տարածքներում՝ լեռնային գետերից մինչև ճահիճներ։ Մաշկային և  աղիքային շնչառության շնորհիվ նրանք կարող են գոյություն ունենալ թթվածնի վատ միջավայրում։ Գրեթե բոլոր ծածանանմանները երեկոյան և գիշերները ուտում են, իսկ օրվա լուսավոր ժամերին ընկնում են գետնին։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Ծածանակերպեր
Կատեգորիա:Ձկներ
Էմս

**Էմս** (, ), գետ Գերմանիայի հյուսիս–արևմուտքում։ Սկիզբ է առնում Տևտոբուրգյան անտառի հարավարևմտյան լանջերից, հոսում Հյուսիս–գերմանական դաշտավայրով, թափվում Հյուսիսային ծովը՝ առաջացնելով էստուարիա։

Երկարությունը 371 կմ է, նավարկելի է։ Ջրանցքներով միացված է Հռենոսի, Վեզերի, Էլբայի ավազանների գետերին։ Գետաբերանի մոտ է Էմդեն նավահանգիստը։

## Անվանում
Անտիկ անվանումը եղել է Amisa (առաջացել է կելտերեն *am* «ջուր, գետ» բառից), որը ձևափոխվելով դարձել է *Էմս*։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Գերմանիայի գետեր
Վալմոխադո

**Վալմոխադո** () համայնք Իսպանիայում՝ *Կաստիլիա-Լա Մանչա* ինքնավար համայնքի Տոլեդո պրովինցիայի  *Լա Սագրա* շրջանում։ Տարածքը՝ 26 կմ2, բնակչությունը` 4026 մարդ (2010 թվականի տվյլաներով)։ Պրովինցիայի վարչական կենտրոնից գտնվում է 44 կմ հեռավորության վրա։

## Բնակչություն

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
*Պաշտոնական կայք
*Diputación de Toledo

Կատեգորիա:Իսպանիայի քաղաքներ
Վիլյամիել դե Տոլեդո

**Վիլյամիել դե Տոլեդո** (), մունիցիպալիտետ Իսպանիայում՝ Տոլեդո պրովինցիայի Կաստիլիյա Լա Մանչա ինքնավար մարզում։ Մունիցիպալիտետը գտնվում է Տոռիխոս շրջանում։ Տարածքը 42 կմ² է։ Բնակչությունը 906 մարդ (2010 թվականի տվյալներով)։ Պրովինցիայի վարչական կենտրոնից գտնվում է 70 կմ հեռավորության վրա։

## Բնակչություն

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
*Պաշտոնական կայք

Կատեգորիա:Իսպանիայի քաղաքներ
Բորոքս

**Բորոքս** () մունիցիպալիտետ Իսպանիայում։ Գտնվում է Տոլեդո պրովինցիայի *Կաստիլիա Լա Մանչա* ինքնավար համայնքի կազմում։ Մունիցիպալիտետը գտնվում է *Լա Սագրա* շրջանում։ Տարածքը կազմում է 60 կմ2, բնակչությունը` 3307 մարդ (2010 թվականի տվյալներով)։ Պրովինցիայի վարչական կենտրոնից գտնվում է 47 կմ հեռավորության վրա։ Քաղաքի հովանավորն է հանդիսանում սուրբ Ագուստինը։

## Ժողովրդագրություն

## Արտաքին հղումներ
* Պաշտոնական կայք

Կատեգորիա:Իսպանիայի քաղաքներ