Ֆունշալ

**Ֆունշալ** (), Մադեյրա կղզու (Պորտուգալիա) գլխավոր քաղաքը և ծովային նավահանգիստը։ Բնակչության թվաքանակը կազմում է շուրջ 112 հազար մարդ։ Հանդիսանում է համանուն շրջանի վարչական կենտրոնը, որի մակերեսը կազմում է 76,25 կմ², իսկ բնակչությունը՝ ։ Այն հյուսիսում սահմանակից է Սանտանան մունիցիպալիտետին, հյուսիս-արևելքում՝ Մաշիկու մունիցիպալիտետին, արևելքում՝ Սանտա Կրուշ մունիցիպալիտետին, հարավում՝ Ատլանտյան օվկիանոսին, իսկ արևմուտքում՝ Կամարա դի Լոբուշ մունիցիպալիտետին։

Նախկինում քաղաքը եղել է համանուն վարչական շրջանի վարչական կենտրոնը։ Ֆունշալը այսօր ինքնավար տարածաշրջանի համար հանդիսանում է մշակութային, զբոսաշրջային եւ առևտրային կենտրոն։ Քաղաքի բնապատկերում գերիշխում են կարմիր կղմինդրե տանիքներով սպիտակ տները, կանաչ զբոսայգիները։

Քաղաքի հովանավորը համարվում է Հակոբոս Ալփյանը։ Քաղաքի տոնը նշվում է օգոստոսի 21-ին։

## Պատմություն
Հայտնի է, որ Ֆունշալը հիմնադրվել է 1424 թվականին՝ Մադեյրա կղզու գաղութացման ժամանակ։ Այն քաղաքի կարգավիճակ ստացել է 1508 թվականի օգոստոսի 21-ին՝ Պորտուգալիայի Մանուել I թագավորի դեկրետի հիման վրա։

Քաղաքի անունը ծագել է այստեղ մեծ քանակությամբ աճող վայրի ֆենխելի անունից, որին պորտուգալերեն ասում են «ֆունշու»։

## Ժողովրդագրություն

## Մունիցիպալիտետի կազմ
Մունիցիպալիտետի մեջ մտնում են հետևյալ շրջանները.
# Իմակուլադու Կորասան դե Մարիա ()
# Մոնտե ()
# Սնատա Լուզիա ()
# Սանտա Մարիա Մայոր ()
# Սանտու Անտոնիու ()
# Սան Գոնսալու ()
# Սան Մարտինյու ()
# Սան Պեդրու ()
# Սան Ռոկե ()
# Սե ()

## Զբոսաշրջություն
Քաղաքի այցեքարտը հանդիսանում է «Լավրադոր» շուկան իր հսկայական արևադարձային մրգերի ընտրությամբ։
thumb|250px| Մադեյրայի Բուսաբանական այգին
Քաղաքի ծովային նավահանգիստը միշտ լի է միջազգային լայներներով, առևտրային նավերով և զբոսանավերով։ Մարդկանց համար, ովքեր ցանկանում են ծանոթանալ մշակույթին և արվեստներին, գոյություն ունեն տարբեր 
թանգարաններ, կոթողներ, պատկերասրահներ։ Ամեն տարի Նոր տարվա դիմավորման ժամանակ քաղաքում տեղի են ունենում հրավառություններ։ 2007 թվականի հունվարի 1-ին հրավառության կրակի երկարությունը կազմել է 6 կմ, իսկ լայնությունը՝ 2,7 կմ, որը ընդգրկվել է Գինեսի ռեկորդների գրքում, որպես ամանազանգվածային հրագործական տոն։

Ֆունշալա քաղաքի կենտրոնից ոչ հեռու գտնվում է Մադեյրայի Բուսաբանական այգին, որը հետաքրքրում է այցելուներին իր շքեղ բուսականությամբ։ Այգու տարածքում աճում են ավելի քան 2 հազար էկզոտիկ բույսերի տեսակներ։ 2005 թվականից այգում եղել է ճոպանուղի, որտեղից դեպի քաղաքի կենտրոն ժամանակը կազմում է 7 րոպե։

2013 թվականին քաղաքի կենտրոնական զբոսայգում տեղադրվել է ռուս նկարիչ Կառլ Բրյուլովի բրոնզե կիսանդրին։

## Տրանսպորտ
Քաղաքի և մունիցիպալիտետի օդային հաղորդակցությունը ապահովում է Մադեյրայի Միջազգային օդնավակայանը։

## Կլիմա

## Քույր քաղաքներ
*  Ջիբրալթար, Մեծ Բրիտանիա
*  Լիվինգսթոն, Զամբիա
*  Պրայա, Կաբո Վերդե
*  Հոնոլուլու, ԱՄՆ
*  Մաուի, ԱՄՆ
*  Օքլենդ, ԱՄՆ
*  Նյու Բեդֆորդ, ԱՄՆ
*  Գերցլիա, Իսրայել
*  Սենտ Հելիեր, Մեծ Բրիտանիա
*  Լայխլինգեն, Գերմանիա
*  Քեյփթաուն, Հարավաֆրիկյան Հանրապետություն
*  Սանտուս, Բրազիլիա
*  Սան Պաուլո, Բրազիլիա
*  Մերրիկվիլլ, Ավստրալիա
*  Ֆրիմանտլ, Ավստրալիա
*  Պարլա, Իսպանիա

## Հայտնի բնիկներ
* Կրիշտիանու Ռոնալդու, պորտուգալացի ֆուտբոլիստ, ով հանդես է գալիս «Ռեալ Մադրիդ» ակումբում կիսապաշտպանի և հարձակվողի դիրքերում և հանդիսանում է Պորտուգալիայի հավաքականի ավագը։

## Պատկերասրահ

Պատկեր:Funchal, Casino da Madeira (exterior).jpg|Խաղատուն
Պատկեր:Funchal, Jardins da Quinta Vigia (lookout).jpg|Ֆունշալի նավաանգիստը
Պատկեր:Funchal, Port of Funchal (from Praceta do Lazareto).jpg|Ֆունշալի նավաանգիստը
Պատկեր:Mercado_dos_Lavradores,_Madeira_(16587278615).jpg|Ֆունշալի «Լավրադոր» շուկան
Պատկեր:Funchal, Sé Catedral do Funchal.jpg|Ֆունշալի տաճարը
Պատկեր:MadeiraWinery.jpg|Մադեյրա թանգարանի տարածքը
Պատկեր:Funchal, Câmara Municipal do Funchal.jpg|Քաղաքապետարան


## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Ֆունշալ քաղաքի քաղաքային պալատի պաշտոնական կայքը
* Ֆունշալի լուսանկարների ցուցադրությունը 

Կատեգորիա:1421 հիմնադրումներ Պորտուգալիայում
Կատեգորիա:1451 թվականին հիմնադրված բնակավայրեր
Կատեգորիա:Աֆրիկյան մայրաքաղաքներ
Կատեգորիա:Պորտուգալիայի քաղաքներ