Անտառային հրդեհներ Չիլիում (2024)

2024 թվականի փետրվարին Չիլիում բռնկվել են անտառային հրդեհներ, որոնք ազդել են բազմաթիվ տարածաշրջանների վրա, ներառյալ՝ Վալպարաիսոն, Օ'Հիգինսը, Մաուլեն, Բիոբիոն և Լոս Լագոսը։ Ամենադաժան միջադեպերը տեղի են ունեցել Վալպարաիսոյի շրջանում 2024 թվականի փետրվարի 5-ի դրությամբ։ Չիլիի կառավարությունը հրդեհները որակել է որպես երկրի ամենասարսափելի աղետը 2010 թվականի Չիլիի երկրաշարժից հետո և ազգային երկօրյա սուգ է հայտարարել։

## Ընդհանուր ակնարկ
Ներքին գործերի փոխնախարար Մանուել Մոնսալվեն փետրվարի 4-ին հայտնել է, որ Չիլիի կենտրոնական և հարավային շրջաններում գրանցվել է 162 անտառային հրդեհ։ Նախորդող շաբաթվա ընթացքում տարածաշրջանում գրանցվել են անսովոր բարձր ջերմաստիճաններ՝ հասնելով մինչև 40&nbsp;°C-ի, ինչը վատթարացել է Էլ Նինյո հարավային տատանման և «մեգաերաշտի» պատճառով, որն ազդել է երկրի վրա վերջին տասնօրյակի ընթացքում։ Տուժել է ավելի քան 43․000 հա հողատարածք։ Փետրվարի 4-ի դրությամբ իշխանություններին հաջողվել է հսկողության տակ առնել 43 հրդեհ, իսկ 34-ի դեմ պայքարը շարունակվել է։

Նախագահ Գաբրիել Բորիչը ենթադրել է, որ որոշ հրդեհներ կարող էին սկսված լինել հրկիզման հետևանքով, այդ տեսակետը պաշտպանել է Վալպարաիսո շրջանի նահանգապետ Ռոդրիգո Մունդականը։

## Նախորդ հրդեհներ
2024 թվականի հունվարին երկու անտառային հրդեհները Աղետների կանխարգելման և արձագանքման ազգային ծառայությանը (SENAPRED) ստիպել են կարմիր տագնապ հայտարարել։ Դրանցից մեկը տեղի էր ունեցել հունվարի 20-ին Լոնկիմայում (Արաուկանիա շրջան), իսկ մյուսը՝ հունվարի 26-ին Պուերտո Մոնտում (Լոս Լագոս շրջան)։

Հունվարի 22-ին «Antiquereo 2» անվանումը ստացած հրդեհ է բռնկվել Պորտեզուելոյի և Տրեուակոյի սահմանին՝ Նյուբլե շրջանում։ Այն շարունակվել է մինչև հունվարի 24-ը՝ ոչնչացնելով 35 հա։ Ի պատասխան *SENAPRED*-ը Պորտեզուելոյում հայտարարել է դեղին տագնապ, որը տարածաշրջանում տարվա առաջին տագնապն էր։

Մինչև 2024 թվականի հունվարի վերջը Ֆլորիդայում (Բիոբիո շրջան) բռնկված հրդեհը տարածվել է Նյուբլե շրջանի Կիյոն քաղաքում։ «Կասաբլանկա» հրդեհը, ընդգրկելով 69,5 հեկտար տարածք Պենյաբլանկա հատվածում, մարվել է Կվիլոնի և Ֆլորիդայի հրշեջ բաժանմունքների համատեղ ջանքերով։

2024 թվականի հունվարի վերջին շաբաթվա ընթացքում Չիլիի կենտրոնական հատվածում սաստիկ շոգ է սկսվել. ջերմաստիճանը միջին շաբաթական ցուցանիշից բարձր է եղել 10-15&nbsp;°C-ով։ Կանխատեսելով անտառային հրդեհների վտանգի բարձրացում՝ Չիլիի օդերևութաբանական վարչությունը հունվարի 28-ին ջերմային տագնապ է տարածել՝ կանխատեսելով 36-ից 38&nbsp;°C ջերմաստիճան կենտրոնական գոտու հովիտներում ու նախալեռնային գոտում և 30&nbsp;°C՝ Վալպարաիսոյի, Օ'Հիգինսի և Մաուլե շրջաններում։

## Զոհեր և վնասներ
Հրդեհների հետևանքով զոհվել է առնվազն 131 մարդ, որոնցից 35-ի ինքնությունը պարզվել է։ Նրանցից 45-ը հայտնաբերվել են դեպքի վայրում, իսկ վեցը մահացել են այրվածքներից բժշկական հաստատություններում։ Առնվազն 14.000 տուն տուժել է Վինա դել Մարում և Կիլպեում բռնկված հրդեհներից։ Ավելի քան 370 մարդ համարվում է անհետ կորած միայն Վինա դել Մար շրջանում, իսկ 1600-ը տարհանվել են հրդեհների պատճառով։ Հրդեհները համարվում են Չիլիի պատմության մեջ ամենամահաբերը և երկրում 2010 թվականի երկրաշարժից հետո ամենամահաբեր աղետը։

Վալպարաիսոյում տարհանվել է չորս հիվանդանոց և երեք ծերանոց, ավերվել է ավտոբուսի երկու տերմինալ։ Վինա դել Մար քաղաքում հրդեհների հետևանքով ավերվել է քաղաքի բուսաբանական այգին, որը հիմնադրվել էր 1931 թվականին։

Նախագահ Գաբրիել Բորիչը հայտարարել է, որ զոհերի թիվը, ամենայն հավանականությամբ, կաճի։

## Գործողություններ
[մինի| Նախագահ [Գաբրիել Բորիչը այցելել է աղետի վայրը]]
Հրդեհները ստիպել են օգտագործել 31 հրշեջ ինքնաթիռ և 1400 հրշեջի, ինչպես նաև 1300 զինվորականների՝ արտակարգ իրավիճակների արձագանքմանն օգնելու համար։ Նախագահ Գաբրիել Բորիչը կարգադրել է ավելի շատ զորամիավորումներ կենտրոնացնել հրդեհների դեմ պայքարում և քաղաքացիներին հորդորել է համագործակցել շտապօգնության խմբերի հետ։ Բացի այդ, Վինյա դել Մարում, Լիմաչում, Կիլպեում և Վիլլա Ալեմանայում  սահմանվել է պարետային ժամ՝ սկսած փետրվարի 3-ի երեկոյան ժամը 21:00-ից՝ շտապ օգնության մեքենաների տեղաշարժը հեշտացնելու համար։ Իշխանությունները կարգադրել են Վալպարաիսո և Մարգա Մարգա նահանգներում արգելել կրակ և ջերմություն արտադրող մեքենաների աշխատանքը։

Փետրվարի 3-ին հայտարարվել է արտակարգ դրություն, նախագահ Բորիչը երկօրյա համազգային սուգ է հայտարարել։ Փետրվարի 3-ին նա թռիչք է կատարել տուժած տարածքների վրայով, այնուհետև այցելել է դպրոց, որը վերածվել է հրդեհների պատճառով տեղահանվածների ապաստանի։ Նա նաև հրամայել է պաշտոնական նախագահական ամառային նստավայրը՝ Վինյա դել Մարում գտնվող Սեռո Կաստիլյո պալատը, վերածել տուժած երեխաների համար ժամանցի ժամանակավոր կենտրոնի։

Առողջապահության նախարարությունը Վալպարաիսոյի շրջանում առողջապահական զգուշացում է տարածել և կարգադրել է դադարեցնել պլանային վիրահատությունները։ Այն նաև թույլատրել է դաշտային հիվանդանոցների հիմնումը և հայտարարել բժշկական բուհերի այն ուսանողներին, որոնք մոտ են իրենց ուսումնառության ավարտին, աշխատանքի ընդունելու մասին՝ արագ արձագանքման բժշկական խմբերն ընդարձակաելու նպատակով։

## Արձագանքներ
Մեքսիկայի կառավարությունը աղետի վայր է ուղարկել Անտառային ազգային հանձնաժողովի 30 հրշեջների և բանակի ու ռազմաօդային ուժերի 127 զինծառայողի, ինչպես նաև 26 տոննա պարենի պաշար։

ԱՄՆ-ի նախագահ Ջո Բայդենն ասել է, որ Վաշինգտոնը «շփվում է չիլիացի գործընկերների հետ» և «պատրաստ է անհրաժեշտ օգնություն ցուցաբերել Չիլիի ժողովրդին»։

Հռոմի պապ Ֆրանցիսկոսը կոչ է արել աղոթել «Չիլիում ավերիչ հրդեհների զոհերի և վիրավորների համար»։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Անտառային հրդեհներ
Կատեգորիա:Չիլի