open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Ստուդյոնոե (այլ կիրառումներ)

**Ստուդյոնոե**, կարող է վերաբերել՝

* Ստուդյոնոե - գյուղ Ռուսաստանի Վորոնեժի մարզի Աննինսկի շրջանի կազմում։
* Ստուդյոնոե - գյուղ Ռուսաստանի Օրենբուրգի մարզի Իլեկսկի շրջանի կազմում։
Ստրելկա (այլ կիրառումներ)

**Ստրելկա**, կարող է վերաբերել՝

* Ստրելկա - քաղաքատիպ ավան Ռուսաստանի Կրասնոյարսկի երկրամասի Լեսոսիբիրսկի քաղաքային օկրուգի կազմում։
* Ստրելկա - գյուղ Ռուսաստանի Նովգորոդի մարզի Նովոգորոդսկի շրջանի կազմում։
* Ստրելկա - գետ Ռուսաստանում, հոսում է Օպարինսկի շրջանում, Կիրովի մարզում
* Ստրելկա - գետ Ռուսաստանում, հոսում է Օպարինսկի շրջանում, Կիրովի մարզում
Ստրելկովկա (այլ կիրառումներ)

**Ստրելկովկա**, կարող է վերաբերել՝

* Ստրելկովկա - գյուղ Ռուսաստանի Բաշկորտոստան հանրապետության Ստերլիտամակսկի շրջանի կազմում։
* Ստրելկովկա - գյուղ Ռուսաստանի Կալուգայի մարզի Ժուկովսկի շրջանի կազմում։
Ստրիգինո (այլ կիրառումներ)

**Ստրիգինո**, կարող է վերաբերել՝

* Ստրիգինո - գյուղ Ռուսաստանի Սմոլենսկի մարզի Պոչինկովսկի շրջանի կազմում։
* Ստրիգինո - գյուղ Ռուսաստանի Վլադիմիրի մարզի Մուրոմսկի շրջանի կազմում։
Ստրուկովո (այլ կիրառումներ)

**Ստրուկովո**, կարող է վերաբերել՝

* Ստրուկովո - գյուղ Ռուսաստանի Սմոլենսկի մարզի Դորոգոբուժսկի շրջանի կազմում։
* Ստրուկովո - կայարան Ռուսաստանի Սմոլենսկի մարզի Դորոգոբուժսկի շրջանի կազմում։
* Ստրուկովո - գյուղ Ռուսաստանի Սմոլենսկի մարզի Կրասնինսկի շրջանի կազմում։
* Ստրուկովո - գյուղ Ռուսաստանի Սմոլենսկի մարզի Վյազեմսկի շրջանի կազմում։
Վասիլևսկի (այլ կիրառումներ)

**Վասիլևսկի**, կարող է վերաբերել՝

* Վասիլևսկի - խուտոր Ռուսաստանի Բաշկորտոստան հանրապետության Կուգարչինսկի շրջանի կազմում։
* Վասիլևսկի - խուտոր Ռուսաստանի Կրասնոդարի երկրամասի Աբինսկի շրջանի կազմում։
* Վասիլևսկի - գյուղակ (խուտոր) Ռուսաստանի Դաշնության Ռոստովի մարզի Բելոկալիտվինսկի շրջանում
* Վասիլևսկի - ավան Ռուսաստանի Դաշնության Ռոստովի մարզի Կամենսկի շրջանում
Վեդնոե (այլ կիրառումներ)

**Վեդնոե**, կարող է վերաբերել՝

* Վեդնոե - գյուղ Ռուսաստանի Լիպեցկի մարզի Չապլիգինսկի շրջանի կազմում։
* Վեդնոե - գյուղ Ռուսաստանի Տվերի մարզի Ռամեշկովսկի շրջանի կազմում։
Վարակսինո (այլ կիրառումներ)

**Վարակսինո**, կարող է վերաբերել՝

* Վարակսինո - գյուղ Ռուսաստանի Ուդմուրթական հանրապետության Զավյալովսկի շրջանի կազմում։
* Վարակսինո - գյուղ Ռուսաստանի Սմոլենսկի մարզի Ելնինսկի շրջանի կազմում։
* Վարակսինո - գյուղ Ռուսաստանի Սմոլենսկի մարզի Սիչովսկի շրջանի կազմում։
Վելիկի Վրագ (այլ կիրառումներ)

**Վելիկի Վրագ**, կարող է վերաբերել՝

* Վելիկի Վրագ - գյուղ Ռուսաստանի Նիժնի Նովգորոդի մարզի Կստովսկի շրջանի կազմում։
* Վելիկի Վրագ - գյուղ Ռուսաստանի Նիժնի Նովգորոդի մարզի Շատկովսկի շրջանի կազմում։
Վերխնեե Դուբրովո (այլ կիրառումներ)

**Վերխնեե Դուբրովո**, կարող է վերաբերել՝

* Վերխնեե Դուբրովո - գյուղ Ռուսաստանի Սմոլենսկի մարզի Դուխովշչինսկի շրջանի կազմում։
* Վերխնեե Դուբրովո - քաղաքատիպ ավան Ռուսաստանի Սվերդլովսկի մարզի Վերխնեե Դուբրովո քաղաքային օկրուգի կազմում։
Վերխնի Երուսլան (այլ կիրառումներ)

**Վերխնի Երուսլան**, կարող է վերաբերել՝

* Վերխնի Երուսլան - գյուղ Ռուսաստանի Սարատովի մարզի Կրասնոկուտսկի շրջանի կազմում։
* Վերխնի Երուսլան - գյուղ Ռուսաստանի Վոլգոգրադի մարզի Ստարոպոլտավսկի շրջանի կազմում։
Վերխնյայա Տոյմա (այլ կիրառումներ)

**Վերխնյայա Տոյմա**, կարող է վերաբերել՝

* Վերխնյայա Տոյմա - գյուղ Ռուսաստանի Արխանգելսկի մարզի Վերխնետոեմսկի շրջանի կազմում։
* Վերխնյայա Տոյմա - գյուղ Ռուսաստանի Ուդմուրթական հանրապետության Ալնաշսկի շրջանի կազմում։
Վիլգորտ (այլ կիրառումներ)

**Վիլգորտ**, կարող է վերաբերել՝

* Վիլգորտ - գյուղ Ռուսաստանի Կոմիի հանրապետության Սիկտիոդինսկի շրջանի կազմում։
* Վիլգորտ - գյուղ Ռուսաստանի Պերմի երկրամասի Չերդինսկի շրջանի կազմում։
Վիշեգոր (այլ կիրառումներ)

**Վիշեգոր**, կարող է վերաբերել՝

* Վիշեգոր - գյուղ Ռուսաստանի Սմոլենսկի մարզի Յարցևսկի շրջանի կազմում։
* Վիշեգոր - գյուղ Ռուսաստանի Սմոլենսկի մարզի Սաֆոնովսկի շրջանի կազմում։
* Վիշեգոր - կայարան Ռուսաստանի Սմոլենսկի մարզի Սաֆոնովսկի շրջանի կազմում։
Վիշնյովի (այլ կիրառումներ)

**Վիշնյովի**, կարող է վերաբերել՝

* Վիշնյովի - գյուղ Ռուսաստանի Ուլյանովսկի մարզի Ռադիշչևսկի շրջանի կազմում։
* Վիշնյովի - գյուղ Ռուսաստանի Վորոնեժի մարզի Բոգուչարսկի շրջանի կազմում։
Վիսոկի (այլ կիրառումներ)

**Վիսոկի**, կարող է վերաբերել՝

* Վիսոկի - քաղաքատիպ ավան Ռուսաստանի Խանտի-Մանսիական ինքնավար օկրուգի Նիժնևարտովսկի շրջանի կազմում։
* Վիսոկի - գյուղ Ռուսաստանի Մուրմանսկի մարզի Օլենեգորսկի քաղաքային օկրուգի կազմում։
* Վիսոկի - ավան Ռուսաստանի Դաշնության Ռոստովի մարզի Զավետինսկի շրջանում
* Վիսոկի - քաղաքատիպ ավան Ուկրաինայի Խարկովի մարզի Խարկովի շրջանում
Վլասևո (այլ կիրառումներ)

**Վլասևո**, կարող է վերաբերել՝

* Վլասևո - գյուղ Ռուսաստանի Խակասիա հանրապետության Շիրինսկի շրջանի կազմում։
* Վլասևո - գյուղ Ռուսաստանի Մոսկվայի մարզի Լուխովիցկի շրջանի կազմում։
* Վլասևո - գյուղ Ռուսաստանի Սմոլենսկի մարզի Գագարինսկի շրջանի կազմում։
Վյատսկոե (այլ կիրառումներ)

**Վյատսկոե**, կարող է վերաբերել՝

* Վյատսկոե - գյուղ Ռուսաստանի Խաբարովսկի երկրամասի Խաբարովսկի շրջանի կազմում։
* Վյատսկոե - գյուղ Ռուսաստանի Յարոսլավլի մարզի Նեկրասովսկի շրջանի կազմում։
* Վյատսկոե - գյուղ Ռուսաստանի Սմոլենսկի մարզի Գագարինսկի շրջանի կազմում։
Վյոշկի (այլ կիրառումներ)

**Վյոշկի**, կարող է վերաբերել՝

* Վյոշկի - գյուղ Ռուսաստանի Սմոլենսկի մարզի Ուգրանսկի շրջանի կազմում։
* Վյոշկի - գյուղ Ռուսաստանի Վլադիմիրի մարզի Գուս-Խրուստալնի շրջանի կազմում։
Վոեյկովո (այլ կիրառումներ)

**Վոեյկովո**, կարող է վերաբերել՝

* Վոեյկովո - գյուղ Ռուսաստանի Ռյազանի մարզի Միլոսլավսկի շրջանի կազմում։
* Վոեյկովո - գյուղ Ռուսաստանի Սմոլենսկի մարզի Նովոդուգինսկի շրջանի կազմում։
* Վոեյկովո - գյուղ Ռուսաստանի Տուլայի մարզի Վենյովսկի շրջանի կազմում։
Վոզդվիժենկա (այլ կիրառումներ)

**Վոզդվիժենկա**, կարող է վերաբերել՝

* Վոզդվիժենկա - գյուղ Ռուսաստանի Բաշկորտոստան հանրապետության Ալշեևսկի շրջանի կազմում։
* Վոզդվիժենկա - գյուղ Ռուսաստանի Բաշկորտոստան հանրապետության Խայբուլինսկի շրջանի կազմում։
* Վոզդվիժենկա - գյուղ Ռուսաստանի Բաշկորտոստան հանրապետության Տույմազինսկի շրջանի կազմում։
* Վոզդվիժենկա - գետ Ռուսաստանում, Սուխոնայի վտակը։
* Վոզդվիժենկա - գյուղ Ուկրաինայի Դոնեցկի մարզի Կրասնոարմեյսկիում։
Վոզնեսենսկայա (այլ կիրառումներ)

**Վոզնեսենսկայա**, կարող է վերաբերել՝

* Վոզնեսենսկայա - ստանիցա Ռուսաստանի Ինգուշեթիա հանրապետության Մալգոբեկսկի շրջանի կազմում։
* Վոզնեսենսկայա - ստանիցա Ռուսաստանի Կրասնոդարի երկրամասի Լաբինսկի շրջանի կազմում։
Վոզնեսենսկի (այլ կիրառումներ)

**Վոզնեսենսկի**, կարող է վերաբերել՝

* Վոզնեսենսկի - խուտոր Ռուսաստանի Բաշկորտոստան հանրապետության Զիլաիրսկի շրջանի կազմում։
* Վոզնեսենսկի - գյուղ Ռուսաստանի Բաշկորտոստան հանրապետության Նուրիմանովսկի շրջանի կազմում։
Վոզրոժդենիե (այլ կիրառումներ)

**Վոզրոժդենիե**, կարող է վերաբերել՝

* Վոզրոժդենիե - գյուղ Ռուսաստանի Լենինգրադի մարզի Վիբորգսկի շրջանի կազմում։
* Վոզրոժդենիե - գյուղ Ռուսաստանի Կրասնոդարի երկրամասի Գելենջիկի քաղաքային օկրուգի կազմում։
* Վոզրոժդենիե - գյուղ Ռուսաստանի Մոսկվայի մարզի Կոլոմենսկի շրջանի կազմում։
* Վոզրոժդենիե - գյուղ Ռուսաստանի Սարատովի մարզի Խվալինսկի շրջանի կազմում։
Վոլովո (այլ կիրառումներ)

**Վոլովո**, կարող է վերաբերել՝

* Վոլովո - գյուղ Ռուսաստանի Լիպեցկի մարզի Վոլոսովսկի շրջանի կազմում։
* Վոլովո - քաղաքատիպ ավան Ռուսաստանի Տուլայի մարզի Վոլովսկի շրջանի կազմում։
Վոլոտովո (այլ կիրառումներ)

**Վոլոտովո**, կարող է վերաբերել՝

* Վոլոտովո - գյուղ Ռուսաստանի Լիպեցկի մարզի Լեբեդյանսկի շրջանի կազմում։
* Վոլոտովո - գյուղ Ռուսաստանի Նովգորոդի մարզի Նովոգորոդսկի շրջանի կազմում։
Վոստոկ (այլ կիրառումներ)

**Վոստոկ**, կարող է վերաբերել՝

## Տեղանուն
*Վոստոկ - գյուղ Ռուսաստանի Բաշկորտոստան հանրապետության Իլիշևսկի շրջանի կազմում։
*Վոստոկ - գյուղ Ռուսաստանի Բաշկորտոստան հանրապետության Իշիմբայսկի շրջանի կազմում։
*Վոստոկ - քաղաքատիպ ավան Ռուսաստանի Պրիմորիեի երկրամասի Կրասնոարմեյսկի շրջանի կազմում։
*Վոստոկ - գյուղ Ռուսաստանի Սմոլենսկի մարզի Վյազեմսկի շրջանի կազմում։

## Տեխնիկա
*Վոստոկ - խորհրդային և ռուսական անտարկտիկական գիտական կայան։ Անվանվել է ի պատիվ գիտական «Վոստոկ» նավի։ Ստեղծվել է 1957 թվականին։
Վոստոչնի (այլ կիրառումներ)

**Վոստոչնի**, կարող է վերաբերել՝

* Վոստոչնի - գյուղ Ռուսաստանի Բաշկորտոստան հանրապետության Բլագովարսկի շրջանի կազմում։
* Վոստոչնի - գյուղ Ռուսաստանի Բաշկորտոստան հանրապետության Մելեուզովսկի շրջանի կազմում։
* Վոստոչնի - գյուղ Ռուսաստանի Բաշկորտոստան հանրապետության Ստերլիտամակսկի շրջանի կազմում։
* Վոստոչնի - գյուղ Ռուսաստանի Թաթարստան հանրապետության Բուգուլմինսկի շրջանի կազմում։
* Վոստոչնի - գյուղ Ռուսաստանի Կիրովի մարզի Օմուտինսկի շրջանի կազմում։
* Վոստոչնի - գյուղ Ռուսաստանի Կրասնոդարի երկրամասի Բելայա Գլինայի շրջանի կազմում։
Վոստրեցովո (այլ կիրառումներ)

**Վոստրեցովո**, կարող է վերաբերել՝

* Վոստրեցովո - գյուղ Ռուսաստանի Բաշկորտոստան հանրապետության Բուրաևսկի շրջանի կազմում։
* Վոստրեցովո - գյուղ Ռուսաստանի Խաբարովսկի երկրամասի Օխոտսկի շրջանի կազմում։
Վորոբևո (այլ կիրառումներ)

**Վորոբևո**, կարող է վերաբերել՝

* Վորոբևո - գյուղ Ռուսաստանի Բաշկորտոստան հանրապետության Կրասնոկամսկի շրջանի կազմում։
* Վորոբևո - գյուղ Ռուսաստանի Սմոլենսկի մարզի Տյոմկինսկի շրջանի կազմում։
Վորոբի (այլ կիրառումներ)

**Վորոբի**, կարող է վերաբերել՝

* Վորոբի - գյուղ Ռուսաստանի Կալուգայի մարզի Ժուկովսկի շրջանի կազմում։
* Վորոբի - ավան Ռուսաստանի Սմոլենսկի մարզի Դեմիդովսկի շրջանի կազմում։
* Վորոբի - գյուղ Ռուսաստանի Սմոլենսկի մարզի Դեմիդովսկի շրջանի կազմում։
* Վորոբի - գյուղ Ռուսաստանի Սմոլենսկի մարզի Սմոլենսկի շրջանի կազմում։
Վորոնովո (այլ կիրառումներ)

**Վորոնովո**, կարող է վերաբերել՝

* Վորոնովո - գյուղ Ռուսաստանի Սմոլենսկի մարզի Դորոգոբուժսկի շրջանի կազմում։
* Վորոնովո - գյուղ Ռուսաստանի Սմոլենսկի մարզի Ուգրանսկի շրջանի կազմում։
* Վորոնովո - գյուղ Ռուսաստանի Տվերի մարզի Օստաշկովսկի շրջանի կազմում։
Վորոնցովո (այլ կիրառումներ)

**Վորոնցովո**, կարող է վերաբերել՝

* Վորոնցովո - գյուղ Ռուսաստանի Կրասնոյարսկի երկրամասի Թայմիրսկի շրջանի կազմում։
* Վորոնցովո - գյուղ Ռուսաստանի Նիժնի Նովգորոդի մարզի Գագինսկի շրջանի կազմում։
* Վորոնցովո - գյուղ Ռուսաստանի Սմոլենսկի մարզի Դուխովշչինսկի շրջանի կազմում։
* Վորոնցովո - գյուղ Ռուսաստանի Սմոլենսկի մարզի Ռոսլավլսկի շրջանի կազմում։
* Վորոնցովո - գյուղ Ռուսաստանի Սմոլենսկի մարզի Սաֆոնովսկի շրջանի կազմում։
Վվեդենսկոե (այլ կիրառումներ)

**Վվեդենսկոե**, կարող է վերաբերել՝

* Վվեդենսկոե - գյուղ Ռուսաստանի Լենինգրադի մարզի Գատչինսկի շրջանի կազմում։
* Վվեդենսկոե - գյուղ Ռուսաստանի Մոսկվայի մարզի Դոմոդեդովո քաղաքային օկրուգի կազմում։
Տաշ-Ելգա (այլ կիրառումներ)

**Տաշ-Ելգա**, կարող է վերաբերել՝

* Տաշ-Ելգա - գյուղ Ռուսաստանի Բաշկորտոստան հանրապետության Դյուտյուլինսկի շրջանի կազմում։
* Տաշ-Ելգա - գյուղ Ռուսաստանի Բաշկորտոստան հանրապետության Յանաուլսկի շրջանի կազմում։
* Տաշ-Ելգա - գյուղ Ռուսաստանի Բաշկորտոստան հանրապետության Չեկմագուշևսկի շրջանի կազմում։
Տաշլա (այլ կիրառումներ)

**Տաշլա**, կարող է վերաբերել՝

* Տաշլա - գյուղ Ռուսաստանի Բաշկորտոստան հանրապետության Գաֆուրիյսկի շրջանի կազմում։
* Տաշլա - գյուղ Ռուսաստանի Սամարայի մարզի Ստավրոպոլսկի շրջանի կազմում։
Տաշլիկուլ (այլ կիրառումներ)

**Տաշլիկուլ**, կարող է վերաբերել՝

* Տաշլիկուլ - գյուղ Ռուսաստանի Բաշկորտոստան հանրապետության Աուրգազինսկի շրջանի կազմում։
* Տաշլիկուլ - գյուղ Ռուսաստանի Բաշկորտոստան հանրապետության Ասկինսկի շրջանի կազմում։
* Տաշլիկուլ - գյուղ Ռուսաստանի Բաշկորտոստան հանրապետության Բուզդյակսկի շրջանի կազմում։
* Տաշլիկուլ - գյուղ Ռուսաստանի Բաշկորտոստան հանրապետության Մելեուզովսկի շրջանի կազմում։
Տավրիչանկա (այլ կիրառումներ)

**Տավրիչանկա**, կարող է վերաբերել՝

* Տավրիչանկա - գյուղ Ռուսաստանի Բաշկորտոստան հանրապետության Ալշեևսկի շրջանի կազմում։
* Տավրիչանկա - գյուղ Ռուսաստանի Բաշկորտոստան հանրապետության Դաոլեկանովսկի շրջանի կազմում։
* Տավրիչանկա - գյուղ Ռուսաստանի Պրիմորիեի երկրամասի Նադեժդինսկի շրջանի կազմում։
Տենեևո (այլ կիրառումներ)

**Տենեևո**, կարող է վերաբերել՝

* Տենեևո - գյուղ Ռուսաստանի Չուվաշիա հանրապետության Ալիկովսկի շրջանի կազմում։
* Տենեևո - գյուղ Ռուսաստանի Չուվաշիա հանրապետության Յանտիկովսկի շրջանի կազմում։
Տարբագատայ (այլ կիրառումներ)

**Տարբագատայ**, կարող է վերաբերել՝

* Տարբագատայ - քաղաքատիպ ավան Ռուսաստանի Անդրբայկալյան երկրամասի Պետրովսկ-Զաբայկալսկի շրջանի կազմում։
* Տարբագատայ - գյուղ Ռուսաստանի Բուրյաթիա հանրապետության Տարբագատայսկի շրջանի կազմում։
Տարասովո (այլ կիրառումներ)

**Տարասովո**, կարող է վերաբերել՝

* Տարասովո - գյուղ Ռուսաստանի Իրկուտսկի մարզի Ուստ-Կուտսկի շրջանի կազմում։
* Տարասովո - գյուղ Ռուսաստանի Լենինգրադի մարզի Տոսնենսկի շրջանի կազմում։
* Տարասովո - գյուղ Ռուսաստանի Սմոլենսկի մարզի Դուխովշչինսկի շրջանի կազմում։
* Տարասովո - գյուղ Ռուսաստանի Սմոլենսկի մարզի Մոնաստիրշչինսկի շրջանի կազմում։
* Տարասովո - գյուղ Ռուսաստանի Սմոլենսկի մարզի Սիչովսկի շրջանի կազմում։
* Տարասովո - գյուղ Ռուսաստանի Սմոլենսկի մարզի Վյազեմսկի շրջանի կազմում։
* Տարասովո - գյուղ Ռուսաստանի Սմոլենսկի մարզի Վյազեմսկի շրջանի կազմում։
Տիխի Դոն (այլ կիրառումներ)

**Տիխի Դոն**, կարող է վերաբերել՝

* Տիխի Դոն - գյուղ Ռուսաստանի Լիպեցկի մարզի Լեբեդյանսկի շրջանի կազմում։
* Տիխի Դոն - գյուղ Ռուսաստանի Լիպեցկի մարզի Լև-Տոլստովսկի շրջանի կազմում։
Տիխի Կլյուչ (այլ կիրառումներ)

**Տիխի Կլյուչ**, կարող է վերաբերել՝

* Տիխի Կլյուչ - գյուղ Ռուսաստանի Բաշկորտոստան հանրապետության Բելորեցկի շրջանի կազմում։
* Տիխի Կլյուչ - գյուղ Ռուսաստանի Ուդմուրթական հանրապետության Զավյալովսկի շրջանի կազմում։
Տիխոնովո (այլ կիրառումներ)

**Տիխոնովո**, կարող է վերաբերել՝

* Տիխոնովո - կայարան Ռուսաստանի Թաթարստան հանրապետության Մենդելեևսկի շրջանի կազմում։
* Տիխոնովո - գյուղ Ռուսաստանի Սմոլենսկի մարզի Խոլմ-Ժիրովսկի շրջանի կազմում։
* Տիխոնովո - գյուղ Ռուսաստանի Սմոլենսկի մարզի Վյազեմսկի շրջանի կազմում։
* Տիխոնովո - գյուղ Ռուսաստանի Վլադիմիրի մարզի Գուս-Խրուստալնի շրջանի կազմում։
Տիմիրովո (այլ կիրառումներ)

**Տիմիրովո**, կարող է վերաբերել՝

* Տիմիրովո - գյուղ Ռուսաստանի Բաշկորտոստան հանրապետության Բուրզյանսկի շրջանի կազմում։
* Տիմիրովո - գյուղ Ռուսաստանի Բաշկորտոստան հանրապետության Շարանսկի շրջանի կազմում։
* Տիմիրովո - գյուղ Ռուսաստանի Բաշկորտոստան հանրապետության Տույմազինսկի շրջանի կազմում։
Տոմիլիխա (այլ կիրառումներ)

**Տոմիլիխա**, կարող է վերաբերել՝

* Տոմիլիխա - գյուղ Ռուսաստանի Նիժնի Նովգորոդի մարզի Վոսկրեսենսկի շրջանի կազմում։
* Տոմիլիխա - գյուղ Ռուսաստանի Սմոլենսկի մարզի Նովոդուգինսկի շրջանի կազմում։
Տորբինո (այլ կիրառումներ)

**Տորբինո**, կարող է վերաբերել՝

* Տորբինո - ավան Ռուսաստանի Նովգորոդի մարզի Օկուլովսկի շրջանի կազմում։
* Տորբինո - գյուղ Ռուսաստանի Նովգորոդի մարզի Օկուլովսկի շրջանի կազմում։
Տուգաևո (այլ կիրառումներ)

**Տուգաևո**, կարող է վերաբերել՝

* Տուգաևո - գյուղ Ռուսաստանի Բաշկորտոստան հանրապետության Բուզդյակսկի շրջանի կազմում։
* Տուգաևո - գյուղ Ռուսաստանի Բաշկորտոստան հանրապետության Բուրաևսկի շրջանի կազմում։
* Տուգաևո - գյուղ Ռուսաստանի Բաշկորտոստան հանրապետության Գաֆուրիյսկի շրջանի կազմում։
Տոմտոր (այլ կիրառումներ)

**Տոմտոր**, կարող է վերաբերել՝

* Տոմտոր - գյուղ Ռուսաստանի Սախա-Յակուտիայի հանրապետության Մեգինո-Կանգալասկի ուլուսի կազմում։
* Տոմտոր - գյուղ Ռուսաստանի Սախա-Յակուտիայի հանրապետության Օյմյակոնսկի ուլուսի կազմում։
Տոպորովո (այլ կիրառումներ)

**Տոպորովո**, կարող է վերաբերել՝

* Տոպորովո - գյուղ Ռուսաստանի Սմոլենսկի մարզի Ելնինսկի շրջանի կազմում։
* Տոպորովո - գյուղ Ռուսաստանի Սմոլենսկի մարզի Կարդիմովսկի շրջանի կազմում։
* Տոպորովո - գյուղ Ռուսաստանի Տվերի մարզի Սանդովսկի շրջանի կազմում։
Տրետյակովո (այլ կիրառումներ)

**Տրետյակովո**, կարող է վերաբերել՝

* Տրետյակովո - գյուղ Ռուսաստանի Ալթայի երկրամասի Տրետյակովսկի շրջանի կազմում։
* Տրետյակովո - գյուղ Ռուսաստանի Սմոլենսկի մարզի Դուխովշչինսկի շրջանի կազմում։
* Տրետյակովո - գյուղ Ռուսաստանի Սմոլենսկի մարզի Սաֆոնովսկի շրջանի կազմում։
Տրոեկուրովո (այլ կիրառումներ)

**Տրոեկուրովո**, կարող է վերաբերել՝

* Տրոեկուրովո - գյուղ Ռուսաստանի Լիպեցկի մարզի Լեբեդյանսկի շրջանի կազմում։
* Տրոեկուրովո - գյուղ Ռուսաստանի Լիպեցկի մարզի Չապլիգինսկի շրջանի կազմում։
Տրոիցկ (այլ կիրառումներ)

**Տրոիցկ**, կարող է վերաբերել՝

* Տրոիցկ - գյուղ Ռուսաստանի Բաշկորտոստան հանրապետության Բլագովարսկի շրջանի կազմում։
* Տրոիցկ - գյուղ Ռուսաստանի Մորդովիա հանրապետության Կովիլկինսկի շրջանի կազմում։
Տրոիցկայա (այլ կիրառումներ)

**Տրոիցկայա**, կարող է վերաբերել՝

* Տրոիցկայա - ստանիցա Ռուսաստանի Ինգուշեթիա հանրապետության Սունժենսկի շրջանի կազմում։
* Տրոիցկայա - ստանիցա Ռուսաստանի Կրասնոդարի երկրամասի Կրիմսկի շրջանի կազմում։
Տրուբինո (այլ կիրառումներ)

**Տրուբինո**, կարող է վերաբերել՝

* Տրուբինո - գյուղ Ռուսաստանի Մոսկվայի մարզի Շչոլկովսկի շրջանի կազմում։
* Տրուբինո - գյուղ Ռուսաստանի Սմոլենսկի մարզի Գագարինսկի շրջանի կազմում։
* Տրուբինո - գյուղ Ռուսաստանի Սմոլենսկի մարզի Ուգրանսկի շրջանի կազմում։
Ցելիննի (այլ կիրառումներ)

**Ցելիննիյ**, կարող է վերաբերել՝

* Ցելիննիյ - գյուղ Ռուսաստանի Բաշկորտոստան հանրապետության Աբզելիլովսկի շրջանի կազմում։
* Ցելիննիյ - գյուղ Ռուսաստանի Սարատովի մարզի Պերելյուբինսկի շրջանի կազմում։
Ցելիննոե (այլ կիրառումներ)

**Ցելիննոե**, կարող է վերաբերել՝

* Ցելիննոե - գյուղ Ռուսաստանի Ալթայի երկրամասի Ցելիննի շրջանի կազմում։
* Ցելիննոե - գյուղ Ռուսաստանի Բաշկորտոստան հանրապետության Խայբուլինսկի շրջանի կազմում։
* Ցելիննոե - գյուղ Ռուսաստանի Խակասիա հանրապետության Շիրինսկի շրջանի կազմում։
Ցենտրալնի (այլ կիրառումներ)

**Ցենտրալնի**, կարող է վերաբերել՝

* Ցենտրալնի - գյուղ Ռուսաստանի Կրասնոդարի երկրամասի Բելայա Գլինայի շրջանի կազմում։
* Ցենտրալնի - գյուղ Ռուսաստանի Նիժնի Նովգորոդի մարզի Պերևոզսկի շրջանի կազմում։
* Ցենտրալնի - քաղաքատիպ ավան Ռուսաստանի Ռյազանի մարզի Միլոսլավսկի շրջանի կազմում։
Ցիգանովկա (այլ կիրառումներ)

**Ցիգանովկա**, կարող է վերաբերել՝

* Ցիգանովկա - գյուղ Ռուսաստանի Նիժնի Նովգորոդի մարզի Դիվեևսկի շրջանի կազմում։
* Ցիգանովկա - գյուղ Ռուսաստանի Նիժնի Նովգորոդի մարզի Պերվոմայսկի շրջանի կազմում։
* Ցիգանովկա - գյուղ Ռուսաստանի Սմոլենսկի մարզի Պոչինկովսկի շրջանի կազմում։
* Ցիգանովկա - գյուղ Ռուսաստանի Սմոլենսկի մարզի Ռոսլավլսկի շրջանի կազմում։
Օզյորսկոե (այլ կիրառումներ)

**Օզյորսկոե**, կարող է վերաբերել՝

* Օզյորսկոե - գյուղ Ռուսաստանի Լենինգրադի մարզի Վիբորգսկի շրջանի կազմում։
* Օզյորսկոե - գյուղ Ռուսաստանի Սախալինի մարզի Կորսակովսկի քաղաքային օկրուգի կազմում։
Օլգինո (այլ կիրառումներ)

**Օլգինո**, կարող է վերաբերել՝

* Օլգինո - գյուղ Ռուսաստանի Նիժնի Նովգորոդի մարզի Նիժնի Նովգորոդ քաղաքային օկրուգի կազմում։
* Օլգինո - գյուղ Ռուսաստանի Նովգորոդի մարզի Օկուլովսկի շրջանի կազմում։
Օլխովսկի (այլ կիրառումներ)

**Օլխովսկիյ**, կարող է վերաբերել՝

* Օլխովսկիյ - խուտոր Ռուսաստանի Վոլգոգրադի մարզի Ալեկսեևսկի շրջանի կազմում։
* Օլխովսկիյ - խուտոր Ռուսաստանի Վոլգոգրադի մարզի Ալեկսեևսկի շրջանի կազմում։
* Օլխովսկի - գյուղ (խուտոր) Ռուսաստանի Դաշնության Ռոստովի մարզի Կույբիշևի շրջանում
* Օլխովսկի - գյուղ Ռուսաստանի Դաշնության Ռոստովի մարզի Ուստ-Դոնեցկի շրջանում
Օկտյաբրսկայա (այլ կիրառումներ)

**Օկտյաբրսկայա**, կարող է վերաբերել՝

* Օկտյաբրսկայա - ստանիցա Ռուսաստանի Կրասնոդարի երկրամասի Բելորեչենսկի շրջանի կազմում։
* Օկտյաբրսկայա - ստանիցա Ռուսաստանի Կրասնոդարի երկրամասի Կռիլովսկայայի շրջանի կազմում։
Տուրովո (այլ կիրառումներ)

**Տուրովո**, կարող է վերաբերել՝

* Տուրովո - գյուղ Ռուսաստանի Մոսկվայի մարզի Սերպուխովսկի շրջանի կազմում։
* Տուրովո - գյուղ Ռուսաստանի Նովգորոդի մարզի Ստարոռուսկի շրջանի կազմում։
* Տուրովո - գյուղ Ռուսաստանի Սմոլենսկի մարզի Ռոսլավլսկի շրջանի կազմում։
* Տուրովո - գյուղ Ռուսաստանի Սմոլենսկի մարզի Սմոլենսկի շրջանի կազմում։
* Տուրովո - գյուղ Ռուսաստանի Սմոլենսկի մարզի Վյազեմսկի շրջանի կազմում։
Օսինկի (այլ կիրառումներ)

**Օսինկի**, կարող է վերաբերել՝

* Օսինկի - քաղաքատիպ ավան Ռուսաստանի Սամարայի մարզի Բեզենչուկսկի շրջանի կազմում։
* Օսինկի - գյուղ Ռուսաստանի Սմոլենսկի մարզի Գագարինսկի շրջանի կազմում։
* Օսինկի - գյուղ Ռուսաստանի Վորոնեժի մարզի Տալովսկի շրջանի կազմում։
Օսինովեց (այլ կիրառումներ)

**Օսինովեց**, կարող է վերաբերել՝

* Օսինովեց - գյուղ Ռուսաստանի Իվանովոյի մարզի Պալեխսկի շրջանի կազմում։
* Օսինովեց - գյուղ Ռուսաստանի Նովգորոդի մարզի Բորովիչսկի շրջանի կազմում։
Օսիպովկա (այլ կիրառումներ)

**Օսիպովկա**, կարող է վերաբերել՝

* Օսիպովկա - գյուղ Ռուսաստանի Բաշկորտոստան հանրապետության Բլագովեշչենսկի շրջանի կազմում։
* Օսիպովկա - գյուղ Ռուսաստանի Բաշկորտոստան հանրապետության Իշիմբայսկի շրջանի կազմում։
Օսիպովո (այլ կիրառումներ)

**Օսիպովո**, կարող է վերաբերել՝

* Օսիպովո - գյուղ Ռուսաստանի Սմոլենսկի մարզի Տյոմկինսկի շրջանի կազմում։
* Օսիպովո - գյուղ Ռուսաստանի Վլադիմիրի մարզի Կովրովսկի շրջանի կազմում։
Օսկինո (այլ կիրառումներ)

**Օսկինո**, կարող է վերաբերել՝

* Օսկինո - գյուղ Ռուսաստանի Ուլյանովսկի մարզի Ինզենսկի շրջանի կազմում։
* Օսկինո - գյուղ Ռուսաստանի Տոմսկի մարզի Շեգարսկի շրջանի կազմում։
Օստրովկի (այլ կիրառումներ)

**Օստրովկի**, կարող է վերաբերել՝

* Օստրովկի - գյուղ Ռուսաստանի Լենինգրադի մարզի Վսևոլոժսկի շրջանի կազմում։
* Օստրովկի - գյուղ Ռուսաստանի Սմոլենսկի մարզի Ուգրանսկի շրջանի կազմում։
* Օստրովկի - գյուղ Ռուսաստանի Սմոլենսկի մարզի Ուգրանսկի շրջանի կազմում։
Օրեշկի (այլ կիրառումներ)

**Օրեշկի**, կարող է վերաբերել՝

* Օրեշկի - գյուղ Ռուսաստանի Նիժնի Նովգորոդի մարզի Դիվեևսկի շրջանի կազմում։
* Օրեշկի - գյուղ Ռուսաստանի Սմոլենսկի մարզի Վյազեմսկի շրջանի կազմում։
* Օրեշկի - գյուղ Ռուսաստանի Տվերի մարզի Ստարիցկի շրջանի կազմում։
Ֆիլիմոնովո (այլ կիրառումներ)

**Ֆիլիմոնովո**, կարող է վերաբերել՝

* Ֆիլիմոնովո - գյուղ Ռուսաստանի Կրասնոյարսկի երկրամասի Կանսկի շրջանի կազմում։
* Ֆիլիմոնովո - գյուղ Ռուսաստանի Յարոսլավլի մարզի Պերեսլավսկի շրջանի կազմում։
* Ֆիլիմոնովո - գյուղ Ռուսաստանի Սմոլենսկի մարզի Դեմիդովսկի շրջանի կազմում։
Ֆիլիպովկա (այլ կիրառումներ)

**Ֆիլիպովկա**, կարող է վերաբերել՝

* Ֆիլիպովկա (Փոքր Կարծախ) - հայաբնակ գյուղ Վրաստանում։
* Ֆիլիպովկա - գյուղ Ռուսաստանի Բաշկորտոստան հանրապետության Դաոլեկանովսկի շրջանի կազմում։
* Ֆիլիպովկա - գյուղ Ռուսաստանի Բաշկորտոստան հանրապետության Չեկմագուշևսկի շրջանի կազմում։
* Ֆիլիպովկա - գյուղ Ռուսաստանի Բաշկորտոստան հանրապետության Ֆեոդորովսկի շրջանի կազմում։
* Ֆիլիպովկա - գյուղ Ռուսաստանի Պրիմորիեի երկրամասի Խասանսկի շրջանի կազմում։
* Ֆիլիպովկա - գյուղ Ռուսաստանի Պերմի երկրամասի Կունգուրի շրջանի կազմում։
Ֆիլիպովո (այլ կիրառումներ)

**Ֆիլիպովո**, կարող է վերաբերել՝

* Ֆիլիպովո - գյուղ Ռուսաստանի Նիժնի Նովգորոդի մարզի Բուտուրլինսկի շրջանի կազմում։
* Ֆիլիպովո - գյուղ Ռուսաստանի Սմոլենսկի մարզի Գագարինսկի շրջանի կազմում։
* Ֆիլիպովո - գյուղ Ռուսաստանի Սմոլենսկի մարզի Դուխովշչինսկի շրջանի կազմում։
* Ֆիլիպովո - գյուղ Ռուսաստանի Սմոլենսկի մարզի Սաֆոնովսկի շրջանի կազմում։
Ֆրոլի (այլ կիրառումներ)

**Ֆրոլի**, կարող է վերաբերել՝

* Ֆրոլի - գյուղ Ռուսաստանի Պերմի երկրամասի Պերմսկի շրջանի կազմում։
* Ֆրոլի - գյուղ Ռուսաստանի Սմոլենսկի մարզի Սմոլենսկի շրջանի կազմում։
* Ֆրոլի - գյուղ Ռուսաստանի Սմոլենսկի մարզի Սմոլենսկի շրջանի կազմում։
Արևիկ (ֆիլմ)

**«Արևիկ»**, 1978 թվականին «Հայֆիլմ» կինոստուդիայում նկարահանված հայկական ֆիլմ։

## Սյուժե
Տաքսին, որի ուղևորն էր Արևիկը, վրաերթի է ենթարկում մի հետիոտնի։ Արևիկը հրաժարվում է սուտ վկայություն տալ, և վարորդը, որը կնոջ մահից հետո միայնակ էր դաստիարակում իր երեխաներին, հայտնվում է բանտում։ Արևիկն ինքն է սկսում հոգ տանել նրա երեխաների մասին։

## Դերերում
* *Արևիկ* – Սոֆիկո Ճիաուրելի
* *Անդրանիկ* – Արմեն Ջիգարխանյան
* *Ժորա* – Խորեն Աբրահամյան

## Դրվագներում
Ռամազ Չխիկվաձե, Նինա Գյուզալյան, Կարեն Ջանգիրյան, Ազատ Շերենց, Արուս Ազնավուրյան, Հ. Մինասյան, Սերգեյ Չոլախյան, Լուսյա Հովհաննիսյան, Նոնա Պետրոսյան, Կարեն Ջանիբեկյան, Երվանդ Մանարյան, Արտյուշա Գյոդակյան, Լեոնարդ Սարկիսով, Մելինե Համամջյան, Ռազմիկ Արոյան, Հ. Հայրապետյան, Մ. Մուրադյան, Լ. Սալախյան, Մ. Աբուսեֆյան, Վրեժ Հակոբյան, Ս. Լալայան, Ա. Ժամկոչյան

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Ֆիլմը kinopoisk.ru կայքում

Կատեգորիա:1970-ականների ռուսերեն ֆիլմեր
Կատեգորիա:1978 ֆիլմեր
Կատեգորիա:«Հայֆիլմ» ստուդիայի ֆիլմեր
Կատեգորիա:Առնոլդ Աղաբաբովի ֆիլմեր
Կատեգորիա:Արկադի Հայրապետյանի ֆիլմեր
Կատեգորիա:Խորհրդային մելոդրամա ֆիլմեր
Կատեգորիա:Խորհրդային ֆիլմեր
Կատեգորիա:Հայերեն ֆիլմեր
Կատեգորիա:Հայկական ֆիլմեր
Կատեգորիա:Ֆիլմերի երաժշտություն ըստ Տիգրան Մանսուրյանի
ՀՀ ոստիկանության գեներալ-լեյտենանտ

**Ոստիկանության գեներալ-լեյտենանտ**, ՀՀ Ոստիկանության բարձրագույն սպայակազմի հատուկ կոչում։

Կոչումը պատկանում է բարձրագույն կոչումների դասին և շնորհվում է ՀՀ Նախագահի կողմից ՀՀ Ոստիկանությունում ծառայողներին։ Այն երկրորդ բարձրագույնն է (ցածր է ոստիկանության գեներալ-գնդապետի կոչումից և բարձր ոստիկանության գեներալ-մայորի կոչումից)։

## Ոստիկանության գեներալ-լեյտենանտները

## Նշումներ

## Ծանոթագրություններ

## Տես նաև
* Զինվորական կոչում

Կատեգորիա:ՀՀ ոստիկանության գեներալ-լեյտենանտներ
Էրկուլես ՖԱ

**Էրկուլես ֆուտբոլային ակումբը** (), մասնագիտական ֆուտբոլային ակումբ, որը հանդես է գալիս Վալենսիայում։

## Արտաքին հղումներ
* Էրկուլես ՖԱ-ի պաշտոնական կայքէջը  

Էրկուլես
Կատեգորիա:Սեգունդայում եղած ակումբներ
Կատեգորիա:1922 հիմնադրումներ Իսպանիայում
Ցրվենա Զվեզդա

**Ցրվենա Զվեզդա Ֆուտբոլային Ակումբ** ( *Կարմիր Աստղ* - Արտասանությունը՝ ), կրճատ՝ **Ցրվենա Զվեզդա Բելգրադ**, կամ պարզապես **Ցրվենա Զվեզդա**, սերբական ֆուտբոլային ակումբ է Բելգրադից, հիմնական մասը **[[Ցրվենա Զվեզդա Ս.Մ.|Ցրվենա Զվեզդա Սպորտային Միության]]** և ամենահաջողակ ակումբը Սերբիայում, ռեկորդով 25 տիտղոս ազգային առաջնություններում և 24 տիտղոս ազգային գավաթներում երկուսում էլ Սերբիայի և նախկին Հարավսլավիայի առաջնություններում։ Ցրվենա Զվեզդան նաև ամենաշատ հաջողություն ունեցող ակումբն է նախկին Հարավսլավիայում և եղել է առաջինը տիտղոսների քանակով Հարավսլավիայի Առաջին Լիգայի բոլոր-ժամանակներում։ Մինչև հիմա Սերբիայի (և նախկին Հարավսլավիայի) միակ ակումբը, որը հաղթել է Եվրոպական գավաթը։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Սերբիական ֆուտբոլային ակումբներ
Անդյան կատու

**Անդյան կատու** (), հարավամերիկյան կատվազգի (*Felidae*)։ Բնակության վայրի դժվարամատչելիության պատճառով այս տեսակը վատ է ուսումնասիրված։

## Արտաքին տեսքը
Անդյան կատուն արտաքնապես հիշեցնում է պամպասյան կատվին, որը հանդիպում է նույն տարածաշրջանում։ Երկու տեսակների միջև տարբերությունների հարցը ուսումնասիրությունների առարկա է գիտնականների մոտ, որոնք իրենց տրամադրության տակ ունեն միայն մի քանի նմուշ թանգարաններից։ Այս կատվի երկարությունը կազմում է 70 սմ, պոչի երկարությունը՝ 45 սմ, զանգվածը՝ 4-7 կգ։ Մորթին բավականին երկար է՝ ցրտերից պաշտպանվելու համար։ Գունավորումը մոխրագույն-շագանակագույն է, սև խալերով։ Պոչի վրա ունի օղակաձև նախշ։

## Տարածվածությունը և կենսակերպը
Անդյան կատուն համարվում է Հարավային Ամերիկայի ամենահազվադեպ հանդիպող կատվազգին։ Տարածված է Անդերում. նրա արեալը ձգվում է հարավային Պերուից Բոլիվիայի հարավ-արևմուտքով մինչև Արգենտինայի հյուսիս-արևմուտք։ Հավանաբար նախընտրում է բնակվել 3000-5000 մ բարձրությունների վրա։

Սնվում է մանր կաթնասուններով, սակայն, ինչպես բոլոր կատվազգիները, բավական ճկուն է որսի ընտրության հարցում։

## Գրականություն
* D. E. Wilson und D. M. Reeder։ *Mammal Species of the World*. Johns Hopkins University Press, 2005. ISBN 0-8018-8221-4

Կատեգորիա:Հարավամերիկյան կատուներ
Կատեգորիա:Վտանգված տեսակներ
Կալիմանտանյան կատու

**Կալիմանտանյան կատու** կամ **բորնեոսյան կատու** (), գիշատիչ կաթնասուն կատվազգիների ընտանիքից։

Կալիմանտանյան կատուն հանդիպում է Կալիմանտան կղզում, որը պատկանում է Ինդոնեզիային և Մալայզիային։

Մարմնի երկարությունը կազմում է 58 սմ, զանգվածը՝ 2,2-4,5 կգ։ Սնվում է մանր կաթնասուններով և թռչուններով։ Այս տեսակը հազվապեպ է հանդիպում և քիչ է ուսումնասիրված։ 2002 թ. ստացվել են առաջին լուսանկարները բնության մեջ։


Պատկեր:Catopuma_badia_John_Gray.jpg 
Պատկեր:Bay cat 1 Jim Sanderson-cropped.jpg


## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Կատվազգիներ
Ֆիդլ

251px|մինի|Ֆիդլ նվագող երաժիշտ
**Ֆիդլ** (), անվանվում են այն գործիքները (սովորաբար ջութակ), որոնք օգտագործվում են որոշ ազգերի ժողովրդական երաժշտություններում։ Ամենաշատ օգտագործվող ֆիդլը սովորական ջութակից շատ քիչ է տարբերվում և այն կարող են նվագել բոլոր ջութակահարները, չնայած այն փաստին, որ ֆիդլի նվագացանկը կազմում են բոլորովին ուրիշ ոճի երաժշտական ժանրեր և շատ հաճախ այս գործիքի նվագի համար պետք է գալիս վիրտուոզությունը։

Ֆիդլը ամենաշատը օգտագործվում է իռլանդական, շոտլանդական, անգլիական, սկանդինավյան երկրների, բալկանների և հյուսիս-ամերիկյան ազգային երաժշտություններում։

Կատեգորիա:Լարային երաժշտական գործիքներ
Կատեգորիա:Ազգային երաժշտական գործիքներ
Շաքիի շրջան

**Շաքիի շրջան** (, ), շրջան է Ադրբեջանական Հանրապետության հյուսիսային մասում։ Վարչկենտրոնը Շաքի քաղաքն է։

## Աշխարհագրություն
Շաքիի շրջանը կազմավորվել է 1930 թվականի օգոստոսի 8-ին։ Իր ներկայիս զբաղեցրած տարածքով համապատասխանում է պատմական Բուն Աղվանքի Շաքե գավառին։ Շրջանը սահմանակից է Ադրբեջանական Հանրապետության Կախի, Եվլախի, Աղդաշի, Կուտկաշենի, Վարդաշենի և Դաղստանի Ռուտուլի և Ախտիի շրջաններին։ Զբաղեցնում է 2.4 հազազ կմ² մակերես։

Շրջանում կա մեկ քաղաք՝ Շաքի շրջկենտրոնը, երկու քաղաքատիպ ավան՝ Թուրան (նախկինում՝ Օրջոնիկիձե) ու Չալաբիխան և 64 գյուղ։

## Պատմություն
Մինչև 1918 թվականը շրջանի ներկայիս տարածքում զուտ հայաբնակ էին 17 գյուղեր. Գետաշեն (Չայ– քյանդ), Գյոյբուլաղ կամ Գյոգբուլաղ, Ղայաբաշի, Ղոզլու, Սալիբեկ, Մեժլիս, Ջյուջամիշ, Աղփիլաքյան, Ջաֆարավատ, Չարղաթ, Գյոբեկլու, Ալյար, Մալղշեն, Այդինբուլաղ, Դաշբուլաղ, Սաբաթլու, Օրաբան։ Մեծ թվով հայեր բնակվում էին նաև Շաքի քաղաքում։ 1918 թվականի ամռանը օսմանցիների ու մուսավաթականների համատեղ կազմակերպած հայերի զանգվածային ջարդերից հետո (տես՝ Հայերի ջարդերը Շաքիում) վերը նշված բոլոր 17 գյուղերն էլ հայաթափ են եղել։ Միայն մի քանի գյուղերից մազապուրծ փրկված հայերը (գլխավորապես Սաբաթլու գյուղից) անցնելով Ալազան գետը երկար ու կործանարար դեգերումներից հետո (անտուն, սով, հիվանդություններ) ի վերջո միայն 1922 թվականին հիմնադրում են նոր գյուղ (այժմ՝ Վրաստանի Դեդոփլիսծղարոյի մունիցիպալիտետի Սաբաթլո գյուղ)։ Շրջանի տարածքում մինչև 1988 թվականը չնչին թվով հայեր բնակվում էին միայն Շաքի քաղաքում (մայրենի դպրոց չունեին), իսկ վերոհիշյալ բոլոր գյուղերը կամ անբնակ էին և կամ՝ ադրբեջանաբնակ։

Շաքիի շրջանի տարածքում մեծ թիվ են կազմում նաև 18-րդ դարի կեսերից կրոնափոխ եղած (մահմեդականացված) հայերով բնակեցված (այժմ իրենց համարում են ադրբեջանցիներ) գյուղերը։ Դրանցից են՝ Քիշ, Զայզիտ, Պարտեզ, Քունգյուտ (Բաշ և Ղշլաղ), Թուրք-Օրաբան և այլն։

Շրջանի տարածքում հայ մշակույթի հուշարձանները սփռված են ամենուր, ինչպես 1918 թվականից հայաթափ եղած գյուղերում ու դրանց շրջակայքում, այնպես էլ դավանափոխ բնակչություն ունեցող հին հայկական գյուղերում։ Առանձնապես արժեքավոր են՝ Քիշ գյուղի Սուրբ Աստվածածին, Շաքիի Սուրբ Հռիփսիմե, Քունգյուտի Սուրբ Աստվածածին եկեղեցիները, Պարտեզ գյուղի Սուրբ Գևորգ և Սուրբ Գեղարդ վանքերը, Շաքի քաղաքի բնակելի ու հասարակական շենքերը, երեք եկեղեցիները, բազմաթիվ հին գերեզմանոցները, խաչքարեր ու տապանաքարերը։ Պահպանվել են նաև վիմագիր արձանագրություններ։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Շաքիի շրջան
Գրիգոր Գրիգորյան (գեներալ-լեյտենանտ)

**Գրիգոր Վարդգեսի Գրիգորյան** (), ՀՀ քաղաքական և ռազմական գործիչ, պաշտոնաթող գեներալ-լեյտենանտ։

## Կրթություն
* 1987 թ. ավարտել է Երևանի պետական համալսարանի իրավաբանական ֆակուլտետը՝ իրավագետի մասնագիտությամբ։

## Աշխատանքային գործունեությունը
* 1987-1990 թթ. - Արարատի շրջգործկոմի «Գյուղագրոարդ» ձեռնարկության իրավաբան։

## Զինվորական ծառայությունը և ծառայությունը ոստիկանությունում
* 1979-1981 թթ. ծառայել է խորհրդային բանակում։
* 1988-1994 թթ. մասնակցել է Արցախյան ազատամարտին։ 
* 1992 թ. եղել է Շուշիի ազատագրման առանձին գումարտակի հրամանատար։
* 1990-1992 թթ. - Արարատի ՆԳ բաժնի քրեական հետախուզության բաժանմունքի պետ։
* 1992-1996 թթ. - Արարատի ՆԳ բաժնի պետ։
* 1996-2000 թթ. - Արարատի մարզային ՆԳ վարչության պետ։
* 2000-2003 թթ. - ՀՀ ՆԳՆ ներքին զորքերի հրամանատար, ՆԳ նախարարի տեղակալ։ 
* 2003-2008 թթ. - ՀՀ ոստիկանության զորքերի հրամանատար, ոստիկանության պետի տեղակալ։
* 2008 թ. հուլիսի 2-ին ՀՀ Նախագահի հրամանագրով ազատվել է Հայաստանի Հանրապետության կառավարությանն առընթեր Հայաստանի Հանրապետության ոստիկանության զորքերի հրամանատար, ոստիկանության պետի տեղակալի պաշտոնից։

## Կոչումներ
* 1990 թ. ստացել է ավագ լեյտենանտի կոչում։ 
* 1993 թ. ստացել է մայորի կոչում։
* 1994 թ. ստացել է փոխգնդապետի կոչում։ 
* 1996 թ. ստացել է գնդապետի կոչում։ 
* 2001 թ. ստացել է գեներալ-մայորի, 
* 2007 թ. գեներալ-լեյտենանտի զինվորական կոչում։

## Քաղաքական գործունեությունը
* 2012 թ. մայիսի 6-ին ԱԺ պատգամավոր է ընտրվել համամասնական ընտրակարգով «Բարգավաճ Հայաստան» կուսակցությունից։
* 2012 թ. հունիսի 6-ին ընտրվել է ՀՀ ԱԺ պաշտպանության, ներքին գործերի և ազգային անվտանգության հարցերի մշտական հանձնաժողովի նախագահի տեղակալ։
* 2014 թ. հունիսի 2-ին վայր է դրել պատգամավորական մանդատը՝ առողջական վիճակի հետ կապված պատճառներով։

## Պարգևներ
* «Մարտական խաչ» 2-րդ աստիճանի շքանշան (2000),
* ԼՂՀ «Մարտական խաչ» 2-րդ աստիճանի շքանշան (2001),
* «Հայրենիքին մատուցած ծառայությունների համար» 1-ին աստիճանի մեդալ(2006) 
* Արիության մեդալ (1994), 
* Մարտական ծառայության մեդալ (2004)
* ԼՂՀ «Շուշիի ազատագրման համար» մեդալ (2005), 
* ՀՀ վարչապետի հուշամեդալ (2006),
* ՀՀ ՊՆ «Մարշալ Բաղրամյան» մեդալ (1997 և 1999), 
* ՀՀ ՊՆ «Դրաստամատ Կանայան» մեդալ (2002), 
* ՀՀ ՊՆ «Գարեգին Նժդեհ» մեդալ (2003), 
* ՀՀ ՊՆ «Վազգեն Սարգսյան» մեդալ(2004), 
* ՀՀ ՆԳՆ «Արամ Մանուկյան» մեդալ (2004), 
* ՀՀ ՊՆ «Անդրանիկ Օզանյան» մեդալ(2005), 
* ՀՀ ԱԱԾ «Մարտական համագործակցության համար» մեդալ (2005), 
* ՀՀ ՆԳՆ «Օրենքի պատվար» մեդալ (2008)։

Ամուսնացած է, ունի երեք զավակ։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Գարեգին Նժդեհ մեդալակիրներ
Կատեգորիա:ՀՀ ԱԺ 5-րդ գումարման ընթացքում լիազորությունները դադարեցրած պատգամավորներ
Կատեգորիա:ՀՀ զինված ուժերի գեներալ-լեյտենանտներ
Հովհաննես Վարյան

**Հովհաննես Կիմի Վարյան** (), ՀՀ Ոստիկանության կրթահամալիրի պետ, ոստիկանության գեներալ-լեյտենանտ։

## Կրթություն
* 1979-1981 թթ. սովորել և գերազանցությամբ ավարտել է ԽՍՀՄ ՆԳՆ Երևանի միլիցիայի միջնակարգ մասնագիտական դպրոցը։
* 1982-1987 թթ. սովորել և գերազանցությամբ ավարտել է ԽՍՀՄ ՆԳՆ Ռոստովի ակադեմիան։

## Ծառայությունը զինված ուժերում և ոստիկանությունում
* 1975-1977 թթ. ծառայել է ԽՍՀՄ զինված ուժերում։
* 1978 թ. ապրիլին ընդունվել է ծառայության ԽՍՀՄ ՆԳՆ համակարգ որպես շարքային։
* 1996 - 2003 թթ. - ՀՀ ՆԳ նախարարի տեղակալ։ 
* 2003 - 2006 թթ. - ՀՀ Ոստիկանության պետի տեղակալ։
* 2009 - 2011 թթ. - ՀՀ Ոստիկանության ակադեմիայի պետ։
* 2011 թ. մայիս ամսից - ՀՀ ոստիկանության կրթահամալիրի պետ։

## Կոչումներ
* 24.05.1999 թ. շնորհվել է միլիցիայի գեներալ-մայորի կոչում։
* 14.04.2006 թ. շնորհվել է ոստիկանության գեներալ-լեյտենանտի կոչում։
* 2003 թ. շնորհվել է «Հայաստանի Հանրապետության ոստիկանության պատվավոր ծառայող» պատվավոր կոչումը.

## Պարգևներ
* 1998 թ. - Մարտական ծառայության մեդալ,
* 1989 թ. - «Հասարակական կարգի գերազանց պահպանման համար» մեդալով,
* 2003 թ. - «Արիության» մեդալ (ԼՂՀ), 
* 1997 թ. - ՀՀ ՊՆ «Մարշալ Բաղրամյան» մեդալ,
* 2003 թ. - ՀՀ ՊՆ «Գարեգին Նժդեհ» մեդալ,
* 2004 թ. - ՀՀ ՊՆ «Անդրանիկ Օզանյան» մեդալ,
* 2013 թ. - ՀՀ ՊՆ «Դրաստամատ Կանայան» մեդալ,
* 2004 թ. - ՀՀ Ոստիկանության «Իրավակարգի ամրապնդման համար» մեդալ,
* 2010 թ. - ՀՀ Ոստիկանության «Մարտական զորակցության համար» մեդալով,
* 2011 թ. - ՀՀ Ոստիկանության «Օրենքի պատվար» մեդալ և այլ մեդալներ։
* 2011 թ. - «Հայրենիքին մատուցած ծառայությունների համար» 1-ին աստիճանի մեդալ։
Ամուսնացած է, ունի երեք դուստր։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Գարեգին Նժդեհ մեդալակիրներ
Կատեգորիա:ՀՀ ոստիկանության գեներալ-լեյտենանտներ
Ավաձի

**Ավաձի**, ճապոնական ավանդական տիկնիկային թատրոնի տարատեսակներից մեկը։

## Պատմություն
Ստեղծվել է նույնանուն կղզում ավելի քան 400 տարի առաջ։ Գտնվել է Ավայի իշխանի հովանու ներքո։ Համաձայն «Ավաձիձա հիսյո» («Ավաձի թատրոնի արժեքավոր գիրք») հնագույն գրքի՝ 18-րդ դարի սկզբում Ավաձի կղզում կար ավելի քան 40 թատերախումբ, որոնց մի մասն ակտիվորեն աշխատել է մինչև 19-րդ դարի վերջ։ Թատրոնի դերասանները հիմնականում սիրողներ էին, առավել հաճախ՝ գյուղացիներ։ Թատրոնն իր ներկայացումները ցուցադրում էր գյուղական տոների ժամանակ տաճարների մերձակա հրապարակներում։

## Էությունը
Թատրոնը ներկայացնում է մարդու հասակի ¾ չափսն ունեցող տիկնիկներ, որոնցից յուրաքանչյուրը դիտողի աչքի առաջ շարժման մեջ են դնում երեք տիկնիկավար, որոնց սև զգեստը և դիմակը պայմանաբար նշանակում են, թե իբր նրանք գոյություն չունեն։ Տիկնիկների տեքստն ասում են բեմի անկյունում նստած երգիչ-երաժիշտները։ Խաղացանկը՝ շուրջ 200 անուն, որից մշտապես կատարվում է մոտ 50-ը, բաղկացած է ժողովրդական հնագույն ավանդույթների հիման վրա գրված պիեսներից։

Թատրոնի արվեստին դերասանները սովորաբար ծանոթանում են 9-12 տարեկանից։

## Աղբյուրներ
* 
* Ավաձի տիկնիկային թատրոն 

Կատեգորիա:Թատրոններ այբբենական կարգով
Կատեգորիա:Ճապոնիայի արվեստ
Կատեգորիա:Տիկնիկային թատրոններ
Արամ Թամազյան

**Արամ Արծվիի Թամազյան** (), հայ իրավաբան, Հայաստանի պետական գործիչ, Հայաստանի քննչական կոմիտեի նախագահի նախկին տեղակալ։

## Կրթություն
* 1975 թ. ավարտել է Երևանի պետական համալսարանի իրավաբանական ֆակուլտետը։

## Աշխատանքային գործունեությունը
* 1975-1984 թթ. - Հայաստանի ներքին գործերի նախարարության համակարգում քննիչ, ապա՝ հատկապես կարևոր գործերի ավագ քննիչ։
* 1984-1992 թթ. - Հայաստանի գլխավոր դատախազին առընթեր հատկապես կարևոր գործերի քննիչ։
* 1992-1996 թթ. - Արմավիրի շրջանի միջշրջանային դատախազ։
* 1996-2001 թթ. - Երևան քաղաքի դատախազ։
* 2001-2004 թթ. - Հայաստանի գլխավոր դատախազ։
* 2005 թ. հունիսի 9-ին Հայաստանի նախագահի հրամանագրով նշանակվել է Հայաստանի գլխավոր դատախազի տեղակալ։ Իրականացրել է գլխավոր դատախազության պատիժների և հարկադրանքի այլ միջոցների կիրառման նկատմամբ հսկողություն իրականացնող վարչության, պետական շահերի պաշտպանության վարչության, ընդհանուր բնույթի հանցագործությունների գործերով վարչության, թմրամիջոցների ապօրինի շրջանառության հանցագործությունների գործերով բաժնի և այդ բնագավառների աշխատանքների համակարգումը։ Դատախազության որակավորման հանձնաժողովի նախագահ։
* 2014 թ. սեպտեմբերի 12-ին Հայաստանի նախագահի հրամանագրով ազատվել է Հայաստանի գլխավոր դատախազի տեղակալի պաշտոնից։
* 2014 թ. սեպտեմբերի 12-ին Հայաստանի Նախագահի հրամանգրով նշանակվել է Հայաստանի քննչական կոմիտեի նախագահի տեղակալ։

Հեղինակ է երեք մենագրությունների և չորս տասնյակից ավելի գիտական հոդվածների։

## Պարգևներ
Օրինականության և իրավակարգի ամրապնդման գործում ներդրած նշանակալի ավանդի համար պարգևատրվել է.
* Մխիթար Գոշի մեդալով։
* «Իրավակարգի ամրապնդման համար» մեդալով,
* «Օրենքի պատվար» մեդալով,
* «Հայաստանի անվտանգության ապահովման գործում ունեցած ներդրումների համար» մեդալով

## Կոչումներ
* Իրավաբանական գիտությունների դոկտոր,
* Հայաստանի արդարադատության պետական խորհրդական,
* Հայաստանի վաստակավոր իրավաբան (2012)

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:1952 ծնունդներ
Կատեգորիա:Արդարադատության պետական խորհրդականներ
Կատեգորիա:ԵՊՀ իրավաբանական ֆակուլտետի շրջանավարտներ
Կատեգորիա:Իրավաբանական գիտությունների դոկտորներ
Կատեգորիա:ՀՀ վաստակավոր իրավաբաններ
Կատեգորիա:Հայ իրավաբաններ
Կատեգորիա:Հունիսի 30 ծնունդներ
Կատեգորիա:Մխիթար Գոշի մեդալակիրներ
Էդիկ Բարսեղյան

**Էդիկ Սամսոնի Բարսեղյան** (), ՀՀ պետական գործիչ։

## Կրթություն
*1962-1967 թթ. – ՀԽՍՀ Գորիսի գյուղատնտեսական տեխնիկում
*1967-1969 թթ. ծառայել է Խորհրդային բանակում։
*1974-1979 թթ. - ավարտել է ՀՍՍՀ ՆԳՄ ակադեմիան իրավաբանի մասնագիտացմամբ։

## Ծառայությունը ոստիկանությունում
*1970-1972 թթ. - Ղափանի ՆԳ բաժնի ճանապարհային հսկողության տեսուչ։ 
*1972-1977 թթ. - Ղափանի ՆԳ բաժնի ճանապարհային հսկողության բաժնի ավագ տեսուչ։ 
*1977-1982 թթ. - ՀԽՍՀ ՆԳ մինիստրրության ճանապարհա-պարեկային ծառայության բաժնի հատուկ դասակի հրամանատար։ 
*1982-1990 թթ. - Ղափանի ՆԳ բաժնի պետավտոտեսչության բաժանմունքի պետ։ 
*1990-1995 թթ. - Ղափանի ՆԳ բաժնի պետ, միաժամանակ արտակարգ դրության Ղափանի շրջանի պարետ։ 
*1995-1996 թթ. - Արմավիրի ՆԳ բաժնի պետ։ 
*1996-1997 թթ. - Սյունիքի մարզային ՆԳ վարչության պետ։ 
*1997-2000 թթ. - ՀՀ ՆԳ և ԱԱՆ պետավտոտեսչության վարչության պետ։ 
*2000 թ. - ՀՀ Ներքին գործերի նախարարի տեղակալ։

## Աշխատանքային գործունեությունը
*2000-2004 թթ. - Սյունիքի մարզպետ։ 
*2004 թ. մարտի 24-ին ՀՀ կառավարության որոշմամբ ազատվել է Հայաստանի Հանրապետության Սյունիքի մարզպետի պաշտոնից։
*2004 թ. մարտի 26-ին ՀՀ վարչապետի որոշմամբ նշանակվել է ՀՀ կառավարությանն առընթեր արտակարգ իրավիճակների վարչության պետ։ 
*2006 թ. մարտի 2-ին ՀՀ վարչապետի որոշմամբ ազատվել է ՀՀ կառավարությանն առընթեր արտակարգ իրավիճակների վարչության պետի պաշտոնից։ 
*2006 թ. մարտի 2-ին ՀՀ վարչապետի որոշմամբ նշանակվել է Հայաստանի Հանրապետության տարածքային կառավարման նախարարության Հայաստանի փրկարար ծառայության տնօրեն։ 
*2008-2010 թթ. – ՀՀ արտակարգ իրավիճակների նախարարության Հայաստանի փրկարար ծառայության տնօրեն։ 
*2009 թ. մայիսի 14-ին ՀՀ վարչապետի որոշմամբ միաժամանակ նշանակվել է Հայաստանի Հանրապետության արտակարգ իրավիճակների նախարարի առաջին տեղակալ։ 
*2010 թվականի հուլիսի 15-ին ՀՀ Կառավարության որոշմամբ նշանակվել է Արարատի մարզպետ։ 
*2010 թ. հուլիսի 16-ին ՀՀ վարչապետի որոշմամբ ազատվել է Հայաստանի Հանրապետության արտակարգ իրավիճակների նախարարի առաջին տեղակալ, Հայաստանի փրկարար ծառայության տնօրենի պաշտոնից
*2013 թ. հոկտեմբերի 7-ին հրաժարական է ներկայացրել Արարատի մարզպետի պաշտոնից՝ տարիքի պատճառաբանությամբ։ Հոկտեմբերի 10-ին ՀՀ Կառավարության որոշմամբ Էդիկ Բարսեղյանն ազատվել է Հայաստանի Հանրապետության Արարատի մարզպետի պաշտոնից՝ իր դիմումի համաձայն։ 
*2013 թ. նոյեմբերից ՀՀ Ոստիկանության պետի գլխավոր խորհրդական։
*2014 թ. ազատվել է ՀՀ Ոստիկանության պետի գլխավոր խորհրդականի պաշտոնից։

## Պարգևներ և կոչումներ
*Փրկարարական ծառայության գեներալ-լեյտենանտ։
*«Հայրենիքին մատուցած ծառայությունների համար» 1-ին աստիճանի մեդալ (2009)։

## Այլ փաստեր
*Հայաստանի Հանրապետական կուսակցության անդամ, կուսակցության Արարատի մարզխորհրդի նախագահ։
*Ամուսնացած է, ունի երեք երեխա, վեց թոռնիկ։
*Հայտնի է Լոնդիկ մականունով։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Արարատի մարզպետներ
Կատեգորիա:ՀՀ փրկարարական ծառայության գեներալ-լեյտենանտներ
Կատեգորիա:Սյունիքի մարզպետներ
Կատեգորիա:Հայաստանի պետական գործիչներ
ՀՀ փրկարարական ծառայության գեներալ-մայոր

Կոչումը պատկանում է բարձրագույն կոչումների դասին և շնորհվում է ՀՀ Նախագահի կողմից։ ՀՀ փրկարար ծառայությունում այն երկրորդն է (ցածր է փրկարարական ծառայության գեներալ-լեյտենանտի կոչումից)։

## Փրկարարական ծառայության գեներալ-մայորները

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:ՀՀ փրկարարական ծառայության գեներալ-մայորներ
Ապրեցեք երկար

**«Ապրեցեք երկար»**, 1979 թվականին «Հայֆիլմ» կինոստուդիայում նկարահանված ֆիլմ։ Պրեմիերան կայացել է 1979 թվականի հոկտեմբերի 2-ին։

## Սյուժե
Վիկտորյան նախկին ամուսնուն խնդրում է ճանաչել երեխայի հայրությունը ու տանել նրան իր մոտ։ Սակայն Սիմոնը, որը պատրաստվում էր ամուսնանալ, հրաժարվում է ճանաչել աղջկան ու հոգալ նրա մասին։ Սիմոնի հայրը՝ Սեդրակ Սիմոնիչը, տեսնելով փոքրիկ Դոնարային, համոզվում է, որ նա իր թոռնուհին է ու համաձայնում է աղջկան վերցնել իր մոտ։

## Դերերում
* Արմեն Ջիգարխանյան – *Բարոյան*
* Վիոլետա Գևորգյան – *Վիկտորյա*
* Հովիկ Վանյան – *Սիմոն*
* Միքայել Դովլաթյան – *Կիմ*
* Գ. Սարգսյան – *Դոնարա*
* Թամար Հովհաննիսյան – *Ազնիվ*
* Խորեն Աբրահամյան – *Սիսակյան*
* Ներսես Հովհաննիսյան – *Բենիկ*
* Գոհար Խաչիկյան – *Լյուսյա*

## Նկարահանող անձնակազմ
* Սցենարի հեղինակ՝ Շահեն Թաթիկյան, Ֆրունզե Դովլաթյան
* Բեմադրող ռեժիսոր՝ Ֆրունզե Դովլաթյան
* Բեմադրող օպերատոր՝ Ալբերտ Յավուրյան
* Բեմադրող նկարիչ՝ Ռաֆայել Բաբայան
* Կոմպոզիտոր՝ Մարտին Վարդազարյան
* Հնչյունային օպերատոր՝ Իրեն Օրդուխանյան
* Ռեժիսոր՝ Լ. Դավթյան
* Օպերատոր՝ Ս. Օրմանյան
* Զգեստների նկարիչ՝ Գ. Իսայան
* Դիմահարդարման նկարիչ՝ Պ. Ասչյան
* Ռեժիսորի օգնականներ՝ Ա. Մախմուրյան, Վ. Հայրապետյան, Ժ. Բարսոյան
* Օպերատորի օգնականներ՝ Պ. Նազարյան, Ա. Դավթյան
* Նկարչի օգնական՝ Գ. Մովսիսյան
* Համակցված նկարահանումներ՝
** Օպերատոր՝ Ն. Շաբաև
* Նկարիչ՝ Հ. Հովհաննիսյան
* Մոնտաժող՝ Գալինա Միլոսերդովա
* Խմբագիր՝ Է. Պայազատյան (Պայազատ)
* Տնօրեն՝ Ա. Ակոպով

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Ապրեցեք երկար ֆիլմը *youtube.com* կայքում

Կատեգորիա:1979 ֆիլմեր
Կատեգորիա:«Հայֆիլմ» ստուդիայի ֆիլմեր
Կատեգորիա:Խորհրդային ֆիլմեր
Կատեգորիա:Հայերեն ֆիլմեր
Կատեգորիա:Հայկական ֆիլմեր
Կատեգորիա:Սև-սպիտակ ֆիլմեր
Կատեգորիա:Ֆիլմերի երաժշտություն ըստ Մարտին Վարդազարյանի
Կատեգորիա:Ֆրունզե Դովլաթյանի ֆիլմեր
Տերն ու ծառան (ֆիլմ)

**«Տերն ու ծառան»**, հայկական սև-սպիտակ ֆիլմ, որը 1962 թվականին նկարահանել է ռեժիսոր Դմիտրի Կեսայանցը  Հովհաննես Թումանյանի համանուն հեքիաթի հիման վրա։

## Սյուժե
Երբ Մաթոսն անխղճորեն աշխատեցնում ու առանց վարձը տալու վռնդում է իր ծառային, վերջինիս եղբայրը՝ Սիմոնը, ծառայության է անցնում նույն տիրոջ մոտ։ Իր հնարամտության շնորհիվ Սիմոնը կարողանում է բարկացնել տիրոջն ու շահել գրազը։

## Դերերում
**Մաթոս* – Թադևոս Սարյան
**Սիմոն* – Մհեր Մկրտչյան
**Մանաս* – Սոս Սարգսյան

Դրվագներում - Մելինե Համամջյան, Խ. Սանդալջյան, Ս. Բադալյան, Արմեն Խոստիկյան

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
*Ֆիլմը առցանց

Կատեգորիա:1962 ֆիլմեր
Կատեգորիա:«Հայֆիլմ» ստուդիայի ֆիլմեր
Կատեգորիա:Գրական ստեղծագործությունների էկրանավորումներ
Կատեգորիա:Դմիտրի Կեսայանցի ֆիլմեր
Կատեգորիա:Խորհրդային կինոկատակերգություններ
Կատեգորիա:Խորհրդային սև-սպիտակ ֆիլմեր
Կատեգորիա:Խորհրդային ֆիլմեր
Կատեգորիա:Հայկական կինոկատակերգություններ
Կատեգորիա:Հայկական ֆիլմեր
Կատեգորիա:Սև-սպիտակ ֆիլմեր
Կատեգորիա:Ֆիլմերի երաժշտություն ըստ Գրիգոր Հախինյանի
Պատվի համար (ֆիլմ)

**Պատվի համար**, Ալեքսանդր Շիրվանզադեի համանուն պիեսի հիման վրա 1956 թվականին նկարահանված սև-սպիտակ ֆիլմ։

## Սյուժե
Էլիզբարովն ընկերոջ մահից հետո յուրացրել է նրա ունեցվածքը՝ բախտի քմահաճույքին թողնելով ընկերոջ ընտանիքը։ Սակայն Օթարյանն ուսումն ավարտելուց հետո պահանջում է իրենց հասանելիքը՝ ներկայացնելով համապատասխան փաստաթղթեր։ Էլիզբարովի կրտսեր դուստրը՝ Մարգարիտը, ցանկանում է վերականգնել արդարությունը, սակայն իրեն պաշտպանելու համար հայրը պատրաստ է ամեն ստորության։

## Դերերում
* *Էլիզբարով* – Հրաչյա Ներսիսյան
* *Սաղաթել* – Ավետ Ավետիսյան
* *Մարգարիտ* – Վարդուհի Վարդերեսյան
* *Բագրատ* – Արտյոմ Կարապետյան
* *Սուրեն* – Կարպ Խաչվանքյան
* *Օթարյան* – Խաչիկ Նազարեթյան
* *Կարինյան* – Գուրգեն Գաբրիելյան
* *Ռոզալիա* – Մ. Թբիլելի
* *Երանուհի* – Ամալյա Արազյան
* *Վերգինե* – Վարդուհի Շահսուվարյան
* *մադմուազել Օռլի* – Գ. Սուպրունովա

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:1950-ականների ռուսերեն ֆիլմեր
Կատեգորիա:1956 ֆիլմեր
Կատեգորիա:«Հայֆիլմ» ստուդիայի ֆիլմեր
Կատեգորիա:Արտաշես Հայ-Արտյանի ֆիլմեր
Կատեգորիա:Գրական ստեղծագործությունների էկրանավորումներ
Կատեգորիա:Խորհրդային ֆիլմեր
Կատեգորիա:Հայերեն ֆիլմեր
Կատեգորիա:Հայկական ֆիլմեր
Կատեգորիա:Սև-սպիտակ ֆիլմեր
Կատեգորիա:Ֆիլմերի երաժշտություն ըստ Էդգար Հովհաննիսյանի
Հովազաձորի գերիները (ֆիլմ)

**Հովազաձորի գերիները**, Վախթանգ Անանյանի համանուն վեպի հիման վրա նկարահանված հայկական ֆիլմ։

## Սյուժե
Հինգ դպրոցականներ, գնալով Հովազաձոր, չեն հասցնում վերադառնալ մինչև մութն ընկնելը, իսկ գիշերը տեղացող ձյունը փակում է ձորի նեղ ելքը։

## Դերերում
**Հարություն* – Օրի Բունիաթյան
**Արամ* – Գարուշ Խաժակյան
**Պարույր* – Աշոտ Ներսիսյան
**Աշոտ* – Յու.Խաչատրյան
**Ավդալ* – Գ.Խոջագորյան
**Սարգիս* – Ա.Մկրտումյան
**Շուշիկ* – Լյուդմիլա Օրդոյան
**Գագիկ* – Ռուբեն Մկրտչյան

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Ֆիլմը Յություբում

Կատեգորիա:1956 ֆիլմեր
Կատեգորիա:Գրական ստեղծագործությունների էկրանավորումներ
Կատեգորիա:Խորհրդային ֆիլմեր
Կատեգորիա:Հայերեն ֆիլմեր
Կատեգորիա:Հայկական ֆիլմեր
Կատեգորիա:Յուրի Երզնկյանի ֆիլմեր
Կատեգորիա:Ֆիլմերի երաժշտություն ըստ Ղազարոս Սարյանի
Մի անգամ գիշերով (Հարսնացուն)

**Մի անգամ գիշերով (Հարսնացուն)**, 1944 թվականին «Երևան» կինոստուդիայում նկարահանված հայկական սև-սպիտակ ֆիլմ։ Ռեժիսորը Բորիս Բառնետն է, սցենարի հեղինակը՝ Ֆեոդոր Կնորեն։ Պրեմիերան կայացել է 1945 թվականի մայիսի 1-ին։

## Սյուժե
Ֆիլմի գործողությունները ծավալվում են Հայրենական մեծ պատերազմի տարիներին։ Գիշերը ռազմաճակատին մոտ գտնվող օկուպացված քաղաքում ընկնում է հակառակորդի կողմից խոցված խորհրդային ինքնաթիռ։ Վիրավոր օդաչուներին փրկում են տեղի բնակիչները՝ նրանց թաքցնելով տների ավերակներում, սակայն շուտով ընկած ինքնաթիռի հետքով գալիս է ֆաշիստների խումբը։

Սյուժեի կենտրոնում ռուս երիտասարդ աղջկա՝ ուսուցչուհի Վարյայի սխրանքն է, որը կիսավեր տան ձեղնահարկում թաքցնում է վիրավոր օդաչուներին։ Գերմանացիները գտնում են ապաստանը, բայց Վարյայի արիության ու տոկունության շնորհիվ մարտիկներին հաջողվում է հեռանալ ու հասնել յուրայիններին։ Կարճ ժամանակ անց Կարմիր բանակն ազատագրում է քաղաքը, և գերմանացիները խուճապահար փախչում են։ Փրկված մարտիկներից մեկը գտնում է վիրավոր, բայց գերմանացիներին չհանձնված աղջկան այն տան ավերակներում, որտեղ նախկինում թաքնվել էր ինքը։

## Դերերում
* Բորիս Անդրեև – *Խրիստոֆորով* 
* Իվան Կուզնեցով – *օդաչու Վյատկին / Արտանկին*
* Նիկոլայ Դուպակ – *Սաննիկով* 
* Իրինա Ռադչենկո – *Վարյա*
* Ալեքսեյ Յուդին – *ֆելդֆեբել և Բելուգին*
* Բորիս Բառնետ – *գնդապետ Բալց*
* Վլադիմիր Լեոնով – *Վեսելովսկի*
* Վ. Վյազեմսկի – *Օռլով* 
* Օլգա Գորևա – *Ուլյանա*

## Ծանոթագրություններ

## Գրականություն

* 
* 
* 
* 

## Արտաքին հղումներ

* «Մի անգամ գիշերով» (1944) ֆիլմը «Энциклопедия отечественного кино» կայքում
* 
* «Մի անգամ գիշերով» (1944) ֆիլմը  *KINOMANIA.RU* կայքում

Կատեգորիա:1940-ականների ռուսերեն ֆիլմեր
Կատեգորիա:1944 ֆիլմեր
Կատեգորիա:«Հայֆիլմ» ստուդիայի ֆիլմեր
Կատեգորիա:Խորհրդային սև-սպիտակ ֆիլմեր
Կատեգորիա:Խորհրդային ֆիլմեր
Կատեգորիա:Հայկական ֆիլմեր
Կատեգորիա:Սև-սպիտակ ֆիլմեր
Կատեգորիա:Խորհրդային ֆիլմեր Երկրորդ համաշխարհային պատերազմի մասին
Կատեգորիա:1945 ֆիլմեր
Կատեգորիա:1940-ականների խորհրդային ֆիլմեր
Կատեգորիա:1945 ԽՍՀՄ-ում
Պարալոգիզմ

**Պարալոգիզմ** ( — կեղծ մտահանգում), ոչ կանխամտածված տրամաբանական սխալ, ճիշտ մտածողության օրենքների խախտման հետևանքով թույլ տրվող սխալ մտահանգում, որը կշռադատությունը զրկում է ապացուցական ուժից և հանգեցնում կեղծ եզրակացությունների։ Նման մտահանգումները կատարվում են առանց գիտակցված դրդապատճառների, ինքնաբերաբար և մեծ մասամբ պայմանավորված են անձի տրամաբանական մտածողության զարգացման ցածր մակարդակով։ Պարալոգիզմը տարբերվում է տրամաբանական կանոնների գիտակցական խախտումից՝ սոփեստությունից։

Կատեգորիա:Տրամաբանական սխալներ
Կատեգորիա:Նյութեր Հայկական սովետական հանրագիտարանից
Կատեգորիա:Փիլիսոփայական տերմինաբանություն
Կատեգորիա:Պոստմոդեռնիզմ
Կատեգորիա:Հռետորություն
Պարիա

**Պարիա** (թամիլերեն՝ *պարայյար*), անձեռնմխելի, ամենաստորին կաստաներից Հարավային Հնդկաստանում, սերվել են տարբեր կաստաների միջև սեռական կապը արգելող ավանդույթին հակառակ։ Որպես մեղսական սեռական կապի ծնունդ համարվել են ապականված և զրկվել բոլոր իրավունքներից, անգամ արգելվել է նրանց դիպչելը (այստեղից էլ՝ «անձեռնմխելիներ» անվանումը)։ Պարիաները զբաղվել են մյուս կաստաների համար «անվայել» համարվող աշխատանքներով։ Նրանց համանման սոցիալական խավեր եղել են Հին աշխարհում, Արևելքում, միջնադարում, ինչպես նաև ժամանակակից պետություններում (Սեգրեգացիա), որոնք, սակայն, ստրկության, ռասայականության, ազգային կամ կրոնական թշնամանքի արդյունք էին և ոչ միշտ էին հասարակությունից լրիվ մեկուսացվում։ Ավելին, որոշ երկրներում (օրինակ՝ Ճապոնիայում) արվեստի վերելքը տեղական պարիաների գործունեության արգասիք է։

«Պարիա» հասկացությունը փոխաբերական իմաստով նշանակում է թշվառ, վտարյալ, մերժված։

Կատեգորիա:Նյութեր Հայկական սովետական հանրագիտարանից
Կատեգորիա:Շրի Լանկայի բնակչություն
Կատեգորիա:Հինդուիզմ
Կատեգորիա:Խտրականություն
Կատեգորիա:Հասարակական դասեր
Կատեգորիա:Հնդկաստանի հասարակություն