Իրվին Ուոլես

**Իրվին Ուոլես** (անգլերեն` **Irving Wallace.** ), ամերիկացի գրող և սցենարիստ, բեսթսելլերների հեղինակ։ Համբավվել է հատկապես իր լայնորեն ուսումնասիրված վեպերով, որոնցից շատերը սեռական թեմայով են:

## Կյանքի վաղ շրջան
Ուոլեսը ծնվել է Չիկագոյում, Բեսսի Լիսի և Ալեքսանդր Ուոլեսի ընտանիքում (Ուոլեսը *Վոլեչինսկի* օրիգինալ ազգանվան ամերիկանացված տարբերակն է): Ընտանիքը հրեական էր,  ծագումով Ռուսաստանից։ Ուոլեսին տրվել է իր մորական պապի անունը, որը հաշվապահ ու թալմուդագետ է եղել Լեհաստանի Նարևկա քաղաքում: Ուոլասը մեծացել է Վիսկոնսին նահանգի Քենոշա քաղաքում, հաճախել է այդ քաղաքի կենտրոնական ավագ դպրոցը: Նա օլիմպիական շարժման պատմաբան Դեյվիդ Վոլեչինսկու և գրող Էմի Ուոլեսի հայրն էր:

## Կարիերա
Ուոլասը սկսել է պատմվածքներ վաճառել ամսագրերին, երբ դեռևս դեռահաս էր: Երկրորդ համաշխարհային պատերազմի ժամնակ նա ծառայել է Ֆորտ Ֆոքսի Ֆրենկ Կապրա ստորաբաժանումում Թեոդոր Սուս Գեյզելի հետ, որն ավելի հայտնի էր որպես դոկտոր Սյուս: Ընդ որում՝ այդ ընթացքում նույնպես շարունակել է գրել ամսագրերի համար: Նա նաև ծառայել է բանակի ռազմաօդային ուժերի առաջին կինոստորաբաժանումում: Շուտով Ուոլեսն անցել է ավելի եկամտաբեր աշխատանքի՝ հանդես գալով որպես հոլիվուդյան սցենարիստ։ Նա աշխատել է այնպիսի ֆիլմերի վրա, ինչպիսիք են *«Ուեսթփոյնթյան պատմությունը»* (1950), *«Սպլիտ երկրորդ»* (1953), *«Հանդիպիր ինձ տոնավաճառում*»-ը (1953), *«Մեծ կրկես»-ը* (1959): Նա նաև երեք սցենարով մասնակցել է վեսթերնյան *Have Gun – Will Travel* ծրագրին:

Բավարարում ու բավականություն չստանալով հոլիվուդյան իր աշխատանքից՝ իրեն ամբողջությամբ նվիրել է գրքեր գրելուն։ 1955 թվականին հրապարակել է իր առաջին ոչ գեղարվեստական աշխատանքը՝  *«Առասպելական բնագրերը»*, իսկ գեղարվեստական գրականության բնագավառում նրա առաջնեկը լույս ընծայած *«Ֆիլիպ Ֆլեմինգի մեղքերը* » գիրքն էր։ Վերջինս անտեսվեց քննադատների կողմից, բայց դրան հաջորդեց չափազանց հաջողակ *The Chapman Report-ը* : Ուոլեսը կենդանության օրոք հրատարակել է 33 գիրք, որոնք թարգմանվել են աշխարհի ժողովուրդների 31 լեզուներով։

Իրվին Ուոլեսը ամուսնացած էր Սիլվիա (օրիորդական ազգանունով՝ Կան) Ուոլեսի հետ, որը նախկինում ամսագրային գրող ու խմբագիր էր։ Նրա առաջին վեպը՝ *«Շատրվանները»*, եղել է ամերիկյան բեսթսելլեր, ունեցել է նաև տասներկու արտասահմանյան հրատարակություն։ Սիլվիայի երկրորդ վեպը՝ *Կայսրուհին*, լույս է տեսել 1980 թվականին։ Նա նաև օգնել է ամուսնուն, իրենց երկու երեխաներին մեծացնելու հետ մեկտեղ, ստեղծել *«Ցուցակների գիրքը#2»* և *«Հայտնի մարդկանց ինտիմ սեքսուալ կյանքը»* երկը: Իր ինքնակենսագրության մեջ դուստրը՝ Էմի Ուոլեսը գրել է, որ մոր ներդրումները միշտ չէ, որ օգտակար են եղել, և մթնոլորտը միշտ չէ, որ ներդաշնակ էր:  Սիլվիա Ուոլեսը մահացել է 2006 թվականի հոկտեմբերի 20-ին՝ 89 տարեկան հասակում։

Իրվին Ուոլեսի մի շարք գրքեր էկրանավորվել են: Դրանց թվում են *«Չապմենի զեկույցը»*, *«Մարդը»*, *«Յոթ րոպեները»* և *«Նյու Դելի»-ն*: Նրա ամենահայտնի գրքերից են նաև *«Մրցանակը»* (1962թ.), *«Խոսքը»* (1972թ.) և *«Ֆան ակումբը»* (1974թ.):

Մայքլ Կորդան և Պիտեր Շվեդը Ուոլասի խմբագիրներն էին Simon &amp;amp; Schuster հրատարակչությունում: Իր *«Ուրիշ կյանք*» խորագիրը կրող ինքնակենսագրական գրքում Կորդան այն միտքն է առաջ քաշում, որ Ուոլեսը հորինել է վեպի մի ոճ, որն առաջին հերթին ուժեղ պատում է և միաժամանակ՝ հանրագիտարան: Ընդ որում՝ «պատումի մեջ նետում է որոշ սեքս, որպեսզի շարունակի լարված պահել ընթերցողի երակազարկը»:

Իր որդու, դստեր և կնոջ հետ Իրվին Ուոլեսն ստեղծել է մի քանի նշանավոր ոչ գեղարվեստական գործեր, այդ թվում՝ *«Ժողովրդական ալմանախի»* երեք հրատարակությունները (որդու՝ Դեյվիդի հետ) և *«Ցուցակների գիրքը»* (դրա երկրորդ հատորը՝ Դեյվիդի, Էմիի և կնոջ՝ Սիլվիայի հետ): Ուոլասն իր վեպերում օգտագործել է իր բացահայտած տարօրինակ փաստերից շատերը: 

Իրվին Ուոլասը մահացել է ենթաստամոքսային գեղձի քաղցկեղից 1990 թվականի հունիսի 29-ին՝ 74 տարեկան հասակում: Նրան թաղել են Կալիֆոռնիայի Քալվեր Սիթի քաղաքի Հիլսայդ Մեմորիալ պարկի գերեզմանատանը :

## Մատենագրություն
### Վեպեր

* *The Sins of Philip Fleming: A Compelling Novel of One Man's Intimate Problem / Ֆիլիպ Ֆլեմինգի մեղքերը. մեկ մարդու ինտիմ հիմնախնդրի ազդեցիկ վեպ* (1959)
* *The Chapman Report* (1960); էկրանավորվել է 1962 թվականին 
* *[[:en:The_Prize_(novel)|The Prize]] / Մրցանակը* (1962)
* *The Three Sirens / Երեք սիրենները* (1963)
* *<a href="https://en.wikipedia.org/wiki/The_Man_(1964_novel)" rel="mw:ExtLink" title="The Man (1964 novel)" class="mw-redirect cx-link" data-linkid="152">The Man</a> / Մարդը* (1964)
* *The Plot / Սյուժեն (1967)*
* *<a href="https://en.wikipedia.org/wiki/The_Seven_Minutes" rel="mw:ExtLink" title="The Seven Minutes" class="cx-link" data-linkid="155">The Seven Minutes</a> / Յոթ րոպե* (1969)
* *[[:en:The_Word_(novel)|The Word]] / Խոսքը* (1972)
* *[[:en:The_Fan_Club|The Fan Club]] / Երկրպագուների ակումբը* (1974)
* *[[:en:The_R_Document|The R Document]] / R փաստաթուղթը* (1976)
* *The Pigeon Project* (1979)
* *[[:en:The_Second_Lady|The Second Lady]] / Երկրորդ տիկինը* (1980)
* *The Almighty / Ամենակարողը* (1982)
* *The Miracle / Հրաշքը* (1984/2005)
* *<a href="https://en.wikipedia.org/wiki/The_Seventh_Secret" rel="mw:ExtLink" title="The Seventh Secret" class="cx-link" data-linkid="168">The Seventh Secret</a> / Յոթերորդ գաղտնիքը* (1986) (Թոմ Պոշի հեղինակած լրացուցիչ գլխով՝ 1989 թվականի հոլանդական թարգմանության մեջ)
* *[[:en:The_Celestial_Bed|The Celestial Bed]] / Երկնային մահճակալը* (1987)
* *The Golden Room / Ոսկե սենյակը* (1988)
* *The Guest of Honor / Պատվավոր հյուրը* (1989)

### Ոչ գեղարվեստական
*  *The Fabulous Originals: Lives of Extraordinary People Who Inspired Memorable Characters in Fiction /Առասպելական բնօրինակներ. Արտասովոր մարդկանց կյանքեր, ովքեր ոգեշնչել են գեղարվեստական գրականության հիշարժան կերպարներ* (1955)
* *The Square Pegs: Some Americans Who Dared to Be Different / Քառակուսի ցցեր. որոշ ամերիկացիներ, ովքեր համարձակվեցին տարբերվել* (1958)
* *The Fabulous Showman: The Life and Times of P.T. Barnum / Առասպելական շոումեն. PT Barnum-ի կյանքն ու ժամանակները* (1959)
* *The Twenty-Seventh Wife / Քսանյոթերորդ կինը* (1961)
* *The Sunday Gentleman /  Կիրակնօրյա ջենթլմենը* (1966)
* *The Writing of One Novel / Մեկ վեպի գրելը* (1968)
* *The Nympho and Other Maniacs: The Lives, the Loves and the Sexual Adventures of Some Scandalous and Liberated Ladies / Նիմֆոն և այլ մոլագարներ. որոշ սկանդալային և ազատաբարո տիկնանց կյանքերը, սերերը և սեքսուալ արկածները* (1971)
* *The People's Almanac</a> / Ժողովրդական ալմանախ* (1975)
* *The Book of Lists#2</a> (1980) (with David Wallechinsky, Amy Wallace and Sylvia Wallace) / Ցուցակների գիրքը* (1977) (Դեյվիդ Վալեչինսկու և Էմի Ուոլեսի հեղինակակցությամբ)
* *[[Չանգ և Էնգ Բանկերներ|The Two: The Biography of The Original Siamese Twins]]* (1978) (Էմի Ուոլեսի հետ)
* *The People's Almanac #2 (1978) (with David Wallechinsky) / Ժողովրդական ալմանախ #2* (1978) (Դեյվիդ Վալեչինսկու հեղինակակցությամբ)
* *The Book of Lists#2 (1980) (with David Wallechinsky, Amy Wallace and Sylvia Wallace) / Ցուցակների գիրքը #2* (1980) (Դեյվիդ Վալեչինսկու, Էմի Ուոլեսի և Սիլվիա Ուոլեսի հեղինակակցությամբ)
* *The Book of Predictions</a> (1981) (with David Wallechinsky and Amy Wallace)Կանխատեսումների գիրքը (1981) (Դեյվիդ Վալեչինսկու և Էմի Ուոլեսի հեղինակակցությամբ)*
* *The People's Almanac #3 (1981) (with David Wallechinsky) / Ժողովրդական ալմանախ #3* (1981) (Դեյվիդ Վալեչինսկու հեղինակակցությամբ)
* *The Intimate Sex Lives of Famous People (1981) (with David Wallechinsky, Amy Wallace and Sylvia Wallace) / Հայտնի մարդկանց ինտիմ սեռական կյանքը* (1981) (Դեյվիդ Վալեչինսկու, Էմի Ուոլեսի և Սիլվիա Ուոլեսի հեղինակակցությամբ)
* *[[:en:The_Book_of_Lists|The Book of Lists#3]] (1983) (with Amy Wallace and David Wallechinsky) / Ցուցակների գիրքը #3* (1983) (Էմի Ուոլեսի և Դեյվիդ Վալեչինսկու հեղինակակցությամբ)
* *Significa* (1983) (Էմի Ուոլեսի և Դեյվիդ Վոլեչինսկու հեղինակակցությամբ)

1974 թվականին Ջոն Լևերանսը՝ Բոուլինգ Գրին նահանգային համալսարանի (Օհայո) ժողովրդական մշակույթի բաժնից, հրատարակեց «Իրվինգ Ուոլես. գրողի նկարագիրը» աշխատությունը, որտեղ տրված են Ուոլեսի գրական ստեղծագործության վերլուծությունն ու գնահատականը։

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* 
* 
* ''Irving Wallace: A Writer's Profile'' by John Leverence and Sam L. Grogg (Popular Press, 1974)
* ''The Miracle'' by Irving Wallace (Google Books preview)
*Irving Wallace Papers, Special Collections, The Claremont Colleges Library, Claremont, California.
*Irving Wallace Collection held by Robert D. Farber University Archives and Special Collections Department, Brandeis University

Կատեգորիա:1916 ծնունդներ
Կատեգորիա:1990 մահեր
Կատեգորիա:20-րդ դարի ամերիկացի գրողներ
Կատեգորիա:20-րդ դարի ամերիկացի հրեաներ
Կատեգորիա:20-րդ դարի ամերիկացի վիպասաններ
Կատեգորիա:20-րդ դարի ամերիկացի տղամարդ գրողներ
Կատեգորիա:Ամերիկացի գրողներ
Կատեգորիա:Ամերիկացի սցենարիստներ
Կատեգորիա:Ամերիկացի վիպասաններ
Կատեգորիա:Ամերիկացի տղամարդ վիպասաններ
Կատեգորիա:Քաղցկեղից մահացածներ
Կատեգորիա:Ամերիկացի լրագրողներ