Հղի կարիատիդներով տուն

**Հղի կարիատիդներով տուն** (*Ռուդնյովկա*, ), շենք Մոսկվայի Մեշչանսկի շրջանում՝ Բոլշոյ Գոլովին նրբանցք, տուն 22 հասցեում։ Հեղափոխությունից առաջ այնտեղ էր գտնվում Գրաչովկայի ամենահեղինակավոր հասարակաց տունը՝ Մոսկվայի հայտնի «կարմիր լապտերների թաղամասը» ժամանակակից Սրետենկայի տարածքում: Շենքն առանձնանում է ճակատի հագեցած սվաղային դեկորով և զարդարված է յուրահատուկ քանդակներով՝ հղի կարիատիդներով, որոնք ծառայել են որպես հաստատության յուրօրինակ ցուցանակ:

## Պատմություն
### Գրաչովկա
1844 թվականին Սրետենսկի ոստիկանական ստորաբաժանմանը կից ստեղծվեց հատուկ Բժշկական կոմիտե, որի աշխատակիցները շաբաթը երկու անգամ զննում էին հասարակաց տների բոլոր աշխատողներին, նման միջոցը փորձ էր դադարեցնել վեներական հիվանդությունների համաճարակը, որն այդ պահին համակել էր մայրաքաղաքը: Ռուսական կայսրությունում մարմնավաճառությունն օրինական էր, իսկ նոր կոմիտեի աշխատակիցների աշխատանքը հեշտացնելու համար նոր հասարակաց տներ բացելու թույլտվությունը սկսել են տալ տեղամասին հնարավորինս մոտ: Այսպիսով, Գրաչովկայի տարածքում (ժամանակակից Տրուբնայա փողոց) «հանգստի թաղամասը» սկսեց արագորեն աճել, որի բազմաթիվ նկարագրություններ իրենց ստեղծագործություններում թողել են ժամանակակիցներ Վլադիմիր Գիլյարովսկին, Վասիլի Պերովը, Նիկոլայ Շչապովը և այլք: 19-րդ դարի վերջին, 100 բակերի տարածքում կար մոտ 30 հողատարածք, որոնցից 97-ը զբաղեցնում էին «բոլոր տեսակի որջեր և ծննդյան տեսարաններ»:

Բոլշոյ Գոլովինի նրբանցքը, մինչև 1906 թվականը՝ Սոբոլևը, ամբողջ Գրաչովկայից ամենաբազմազանն էր: Այս վայրում տիրող մթնոլորտը պերճախոսորեն նկարագրված է գրող Անտոն Չեխովի «Նոպան» պատմվածքում։ Գրողը բնակարան է վարձել Սրետենկայի տարածքում, և նա անընդհատ ստիպված է եղել փոխել բնակարանները՝ տեղական պանդոկների և հանդուրժողականության տների կանոնավորների աղմուկի և անպարկեշտ վարքի պատճառով: Պահպանվել է նրա նամակը «Նովոյե վրեմյա» հրատարակության սեփականատեր Ալեքսեյ Սուվորինին՝ բողոքելով շրջանի խնդիրների վերաբերյալ հրապարակումների բացակայության մասին: Չեխովն ուղղակիորեն ասել է, որ «Սոբոլևի նրբանցքը ստրկատիրական շուկա է»:

### Ռուդնյովկա
1875 թվականին նրբանցքի մեջտեղում կառուցվել է մոդեռն ոճով եռահարկ տուն, սակայն շենքի հեղինակի մասին տեղեկություններ չեն պահպանվել, ինչպես շրջակա մեծ թվով տների դեպքում, ճարտարապետները նախընտրում էին պահպանել անանունությունը և չվնասել իրենց հեղինակությանը դիսֆունկցիոնալ թաղամասերում կատարված աշխատանքներով։ Մոսկվայի քաղաքային արխիվում պահպանվել են 19-րդ դարի վերջի վերակառուցման գծագրերը, որոնք ստորագրել է ճարտարապետ Նիկոլայ Վոսկրեսենսկին։ Շենքին ավելացվել է չորրորդ հարկը, իսկ ներքին տարածքները վերակառուցվել և բաժանվել են բազմաթիվ առանձին փոքր սենյակների։ Չնայած մի շարք աղբյուրներում Վոսկրեսենսկուն վերագրվում է ամբողջ նախագծի հեղինակությունը, Մոսկվայի պատմության հետազոտողները ենթադրում են, որ հայտնի ճարտարապետը հանդես է եկել միայն որպես գրախոսող և թույլ է տվել աշխատանքն իրականացնել ի պաշտոնե․ 1888-1894 թվականներին նա զբաղեցրել է տեղամասային ճարտարապետի պաշտոնը:

Չնայած այն հանգամանքին, որ Գրաչովկայում տների ճնշող մեծամասնությունը զբաղեցնում էին կիսալեգալ և ապօրինի հաստատությունները, շրջանում ապրում էին նաև սովորական մոսկվացիներ։ Հաճախ է պատահել, որ նույն շենքում տեղավորված են եղել և հանդուրժողականության տներ, և բարեկիրթ քաղաքացիների բնակարաններ։ Հավանաբար սա բացատրում է թիվ 22 տան ճակատի ասիմետրիկ կառուցվածքը, ձախ կողմում դուրս ցցված պատշգամբի տակ գտնվող մուտքի խումբը զարդարված է զուսպ, իսկ աջ կողմում պատշգամբն» աջակցում է «հղի կարիատիդներին»։ Քաղաքային լեգենդի համաձայն՝ քանդակների անսովոր ձեւը երկու նպատակ է հետապնդել. նախ՝ ծառայել որպես նշան, որը այցելուներին հրավիրում է հաստատություն, եւ երկրորդ՝ նախազգուշացնել այնտեղ աշխատող կանանց անփութությունից՝ որպես հնարավոր հետեւանքների վառ օրինակ:

Ռուդնյովկայում ծառայությունների գինը ամենաբարձրն էր ամբողջ Գրաչովկայում և հասնում էր 15 ռուբլու հիմնական գրավչության համար՝ Այցելություն թուրքական սենյակ: Օսմանյան ոճով զարդարված դահլիճը համարվում էր առավել նրբաճաշակ և այցելում էին խստորեն ըստ նշանակման:

1908 թվականից քաղաքային կառավարությունը աստիճանաբար սկսեց փակել հանրային խաղատները, բնակեցնել հին վարձակալներին և «մաքրել տարածքը»։ Ազատագրված շենքերում բնակարանները վարձով էին տրվում: Ընդ որում՝ միջին քաղաքայինից ցածր գներով, որպեսզի փոխհատուցեն հաստատված վատ համբավը։ Թիվ 22 տունը սկսեց օգտագործվել որպես եկամտաբեր և բնակելի  գրեթե մեկ դար։ ԽՍՀՄ փլուզումից հետո շենքը վարձակալվել է գրասենյակների համար։ 2018 թվականի աշնան դրությամբ այն չունի պահպանական կարգավիճակ և գտնվում է վթարային վիճակին մոտ վիճակում։
Պատկեր:Rudnevka2.jpg|Հղի կարիատիդի քանդակը աջ մուտքի խմբում
Պատկեր:Rudnevka.jpg|Ձևավորում աջ մուտքի խմբի վրա
Պատկեր:Rudnevka3.jpg|Ճակատի ձախ կեսը


## Ծանոթագրություններ

## Գրականություն
* 
* 
* 
* 

* 
* 
* 

Կատեգորիա:1875 հիմնադրումներ Ռուսաստանում
Կատեգորիա:Մոսկվայի շենքեր և կառույցներ
Կատեգորիա:Մոսկվայի տեսարժան վայրեր