open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Ռազմիկ Սարգսյան

**Ռազմիկ Կամսարի Սարգսյան** (), ՀԽՍՀ շինանյութի արդյունաբերության նախարարության «Արթիկտուֆ» կոմբինատի քարահատ մեքենայի մեքենավար, Աշխատանքային փառքի շքանշանի լիիրավ ասպետ (1993)։

## Կենսագրություն
Ծնվել է 1940 թվականի հուլիսի 14-ին Հայկական ԽՍՀ Արթիկի շրջանի, այժմ Հայաստանի Շիրակի մարզի Արթիկ քաղաքում։

Սովորել է թիվ 2 միջնակարգ դպրոցում, սակայն 1956 թվականին թողել է ուսումն ու անցել աշխատանքի։ Նրա հայրենի քաղաքի շրջակայքում է գտնվել ԽՍՀՄ-ում հրաբխային տուֆի ամենամեծ հանքավայրը, որը արժեքավոր շինաքար է։ Այստեղ տուֆի հանքավայրերի ակտիվ հետազոտություններ են իրականացվել, և Ռազմիկն աշխատանքի է ընդունվել քարհանքում որպես քարահատ մեքենայի մեքենավարի օգնական։ 1959 թվականին արդեն սկսել է ինքնուրույն աշխատել։

1959-1962 թվականներին խորհրդային բանակում ծառայելուց հետո վերադարձել է տուն և կրկին աշխատանքի անցել «Արթիկտուֆ» կոմբինատում։ Աշխատելով ձեռնարկությունում՝ 1965-1970 թվականներին սովորել է Արթիկի տեխնիկումի երեկոյան բաժնում և ստանում տեխնիկ-շինարարի մասնագիտություն։ Կոմբինատում աշխատելու տարիներին Ռազմիկ Սարգսյանը անձնվեր աշխատանքով հասել է բարձր արդյունքների՝ բազմիցս դառնալով Հայկական ԽՍՀ շինանյութերի արդյունաբերության նախարարության ձեռնարկությունների սոցիալիստական մրցության հաղթող։

ԽՍՀՄ Գերագույն խորհրդի նախագահության 1975 թվականի ապրիլի 21-ի հրամանագրով Սարգսյանը պարգևատրվել է Աշխատանքային փառքի 3-րդ աստիճանի շքանշանով աշխատանքային բարձր նվաճումների և նույն ձեռնարկությունում երկար տարիների անբասիր աշխատանքի համար։

ԽՍՀՄ Գերագույն խորհրդի նախագահության 1981 թվականի մարտի 19-ի հրամանագրով նրան շնորհվել է Աշխատանքային փառքի 2-րդ աստիճանի շքանշան՝ տասներորդ հնգամյա պլանի առաջադրանքների և սոցիալիստական պարտավորությունների կատարման մեջ ձեռք բերված հաջողությունների համար։

ԽՍՀՄ Գերագույն խորհրդի նախագահության 1986 թվականի մայիսի 22-ի հրամանագրով Ռազմիկ Սարգսյանին շնորհվել է Աշխատանքային փառքի 1-ին աստիճանի շքանշան՝ տասնմեկերորդ հնգամյա պլանի առաջադրանքների և սոցիալիստական պարտավորությունների կատարման գործում ձեռք բերած հաջողությունների համար։ Նա դարձել է Աշխատանքային փառքի շքանշանի լիիրավ ասպետ։ Իր աշխատանքային գործունեության տարիներին նա այնքան շինաքար էր արդյունահանել, որ բավական կլիներ 50 հազար բնակչությամբ քաղաք կառուցելու համար։

Մինչեւ 1992 թվականը նա ղեկավարել է խարամի հանքավայրը։ 1994թ.-ից նա աշխատել է ուղևորափոխադրումներ իրականացնող «Լիլիթ-Մարիամ» ՍՊԸ-ում։

Եղել է ԽՍՀՄ 11-րդ գումարման Գերագույն խորհրդի ազգությունների խորհրդի պատգամավոր (1984-1989, շինարարության և շինանյութերի արդյունաբերության հանձնաժողովի անդամ)։

Եղել է Ժողովրդական վերահսկողության կոմիտեի անդամ, ՀԽՍՀ երիտասարդության վաստակավոր դաստիարակ։

1994 թվականից աշխատել է «Լիլիթ-Մարիամ» ՍՊԸ հասարակական տրանսպորտի ուղեւորափոխադրումների ձեռնարկությունում։

## Պարգևներ
Պարգևատրվել է Աշխատանքային փառքի 1-ին (22.05.1986), 2-րդ (19.03.1981), 3-րդ (21.04.1975) աստիճանի շքանշաններով և մեդալներով։

## Գրականություն
* Герои армяне: Энциклопедия / Сост. А. Г. Асрян. - Ереван: Арамас, 2015.
* Документы Государственного архива Российской Федерации
* Хайазн Т. Варденис: Энциклопедия. - Ереван, 2009.
* 
* 
* 
* 
* 

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ

* Саргсян Размик Камсарович

Կատեգորիա:Հայկական ԽՍՀ Գերագույն Խորհրդի պատգամավորներ
Կատեգորիա:ՀԹՎ 2023 հոդվածներ
Հայհեղինակ

**Հայհեղինակ հայկական հեղինակային ընկերություն**, **«Հայհեղինակ» հեղինակային իրավունքների պաշտպանության հասարակական կազմակերպություն**, հեղինակային իրավունքները կոլեկտիվ հիմունքներով կառավարող ոչ առևտրային հասարակական կազմակերպություն, որը ստեղծվել է 2001 թվականին Հայաստանի Հանրապետության հեղինակային իրավունքի սեփականատերերի կողմից՝ իրենց շահերն իրացնելու և պաշտպանելու նպատակով։

## Կանոնադրական նպատակներ ու խնդիրներ
Կազմակերպությունը գործում է կամավորության, անդամների իրավահավասարության սկզբունքների հիման վրա և իր գործունեությունն իրականացնում է Հայաստանի Հանրապետության Սահմանադրությանը, Հայաստանի Հանրապետության քաղաքացիական օրենսգրքին, «Հեղինակային իրավունքի և հարակից իրավունքների մասին» Հայաստանի Հանրապետության օրենքին, Հայաստանի Հանրապետության միջազգային պայմանագրերին և իր իսկ կանոնադրությանը համապատասխան։

Հայհեղինակի հիմնական խնդիրները․
* Հեղինակների (նրանց իրավահաջորդների) սեփականության իրավունքի կոլեկտիվ հիմունքներով կառավարում այն դեպքում, երբ նրանց իրավունքների գործնական իրականացումը առանձնակի դժվար է, օրինակ՝ հանրային կատարում, ներառյալ ռադիոյով և հեռուստատեսությամբ, վերարտադրում մեխանիկական ձայնագրությամբ և այլն.
* Իր անդամների օրինական շահերի ներկայացում դատարանում, պետական, ոչ պետական և հասարակական կազմակերպություններում նրանց կողմից տրված լիազորությունների շրջանակներում.
* Ստեղծագործություններ օգտագործող կազմակերպությունների հետ լիցենզային պայմանագրերի կնքում։

## Ֆինանսական գործունեության ցուցանիշներ

## Միջազգային գործունեություն
«Հայհեղինակը» համարվում է Հեղինակների և կոմպոզիտորների ընկերությունների միջազգային համադաշնության (CISAC) անդամ, ունի ավելի քան 30 համաձայնագիր՝ օտարերկրյա հեղինակային իրավունք ունեցող ընկերությունների փոխադարձ ներկայացուցչության վերաբերյալ, այդ թվում՝ Ռուսաստանի հեղինակային ընկերության հետ։

2010 թվականին «Հայհեղինակը» Ռուսաստանի հեղինակային ընկերությանն է փոխանցել 616,57 հազար ռուբլի, իսկ իր ներկայացրած հեղինակների համար ստացել է 802,81 հազար ռուբլի վարձատրություն։

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Պաշտոնական կայք
* Авторам надо платить

Կատեգորիա:2001 հիմնադրված կազմակերպություններ
Կատեգորիա:ՀԹՎ 2023 հոդվածներ
Կատեգորիա:Հայաստանի հասարակական կազմակերպություններ
Կատեգորիա:Մտավոր սեփականության իրավունք
Բիմեն Շեն

մինի|'''Բիմեն Շեն'''
**Բիմեն Շեն** (ծնյալ **Բիմեն Տեր-Ղազարյան**, ), հայազգի կոմպոզիտոր, բանաստեղծ, երգիչ, ով զգալի ավանդ է ներդրել թուրքական երգարվեստում։

## Կենսագրություն
Ծնվել է 1873 թվականին Բուրսայում՝ հայ քահանա Գասպար Տեր-Ղազարյանի երաժշտասեր ընտանիքում։ Նրա ձայնային հիանալի տվյալներն ու երաժշտական ձիրքը արդեն իսկ վաղ հասակում են դրսևորվել, և դեռ երեխա՝ նա շարականներ է երգել ծննդավայրի հայկական եկեղեցում։ Տասնմեկ տարեկանում նրան ներկայացրել են Բուրսա այցելած թուրք կոմպոզիտոր Հաջի Արիֆ բեյին, ով նրա երգեցողությունը լսելով՝ խորհուրդ է տվել տեղափոխվել Ստամբուլ։ Դրանից երեք տարի անց պատանի Բիմենը մեկնել է Պոլիս, որտեղ դասեր է առել Հակոբոս Քռյանից, կապեր հաստատել տարբեր շրջանակների ազդեցիկ մարդկանց հետ, մասնակցել համերգների, երաժշտական զանազան միջոցառումների։ *Շեն* կեղծանունը նա վերցրել է այն բանից հետո, երբ իր «Yüzüm Şen, Hâtıram Şen» բառերով սկսվող երգն արժնացել է հանրության առանձնահատուկ ջերմ ընդունելությանն ու գնահատանքին։ Իր ստեղծագործական գործունեության ընթացքում նա բազմաթիվ համերգներ է տվել, տասնյակ ձայնագրություններ թողարկել։ Մահացել է 1943 թվականի օգոստոսի 26-ին Ստամբուլում՝ 70 տարեկան հասակում։ Թաղվել է Շիշլիի հայկական գերեզմանատանը
մինի|'''Բիմեն Շեն - Շիշլիի գերեզմանատուն Ստամբուլ'''

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* www.turkmusikisi.com https://web.archive.org/web/20060110172816/http://www.turkmusikisi.com/bestekarlar/bimen_sen.htm |10 Ocak 2006, 26 օգոստոսիs 2010 թ.

Կատեգորիա:Օսմանյան դասական երաժշտության կոմպոզիտորներ
Կատեգորիա:Անձինք Բուրսայից
Կատեգորիա:Թուրքահայ երաժիշտներ
Կատեգորիա:ՀԹՎ 2023 հոդվածներ
Անդրոնիկոս Հռոդոսացի

**Անդրոնիկոս Հռոդոսացի** (՝ Ἀνδρόνικος ὁ Ῥόδιος, հռոմ.՝ Andrónikos ho Rhódios; լատ.՝ Andronicus Rhodios, ) հույն փիլիսոփա Հռոդոսից, որը նաև Պերիպատետիկյան դպրոցի գիտնական (ղեկավար) էր։ Նա առավել հայտնի է Արիստոտելի երկերի նոր հրատարակությամբ, որը կազմում է մինչ օրս պահպանված տեքստերի հիմքը։

## Կյանք
Անդրոնիկոսի կյանքի մասին քիչ բան է հայտնի։ Հաղորդվում է, որ եղել է Պերիպատետիկյան դպրոցի տասնմեկերորդ գիտնականը։ Նա ուսուցանել է Հռոմում, մոտավորապես մ.թ.ա. 58 թվականին, և եղել է Բոեթուս Սիդոնացու ուսուցիչը, որի մոտ սովորել է Ստրաբոնը։

## Արիստոտելի աշխատությունները
Անդրոնիկոսը առանձնահատուկ հետաքրքրություն է ներկայացնում փիլիսոփայության պատմության մեջ Պլուտարքոսի հայտարարության պատճառով, համաձայն որի Անդրոնիկոսը հրատարակել է Արիստոտելի և Թեոփրաստեսի աշխատությունները, որոնք նախկինում պատկանել են Ապելլիկոնի գրադարանին և բերվել են Հռոմ Սուլլայի կողմից 84 թվականին։ Տիրանիոնը ձեռնամուխ եղավ այս խնդրին, բայց, ըստ երևույթին, քիչ բան արեց։ Անդրոնիկոսի կողմից Արիստոտելի ստեղծագործությունների դասավորությունը կարծես թե հիմք է հանդիսացել մեր ներկայիս հրատարակությունների համար, և մենք, հավանաբար, պարտական ենք նրան Արիստոտելի շատ աշխատությունների պահպանման համար։

## Աշխատություններ
Անդրոնիկոսը գրել է մի աշխատություն Արիստոտելի մասին, որի հինգերորդ գիրքը պարունակում է փիլիսոփայի գրվածքների ամբողջական ցանկը, ինչպես նաև գրել է մեկնաբանություններ *Ֆիզիկայի*, *Էթիկայի* և *Կատեգորիաների* մասին։ Այս գործերից ոչ մեկը գոյություն չունի։ Նրան երբեմն սխալմամբ վերագրվում են երկու տրակտատներ, մեկը *Զգացմունքների* մասին, մյուսը՝ Արիստոտելի *Էթիկայի մեկնաբանություն* (իսկապես Կոնստանտին Պալեոկապայի կողմից 16-րդ դարում կամ Հովհաննես Կալիստոսի Թեսաղոնիկեցու կողմից)։

## Ծանոթագրություններ

## Գրականություն
*

## Արտաքին հղումներ
* The Rediscovery of the Corpus Aristotelicum with an annotated bibliography

Կատեգորիա:Անտիկ դարաշրջանի հույն փիլիսոփաներ
Կատեգորիա:Անտիկ դարաշրջանի փիլիսոփաներ
Կատեգորիա:Մ.թ.ա. 1-ին դարի փիլիսոփաներ
Կատեգորիա:Փիլիսոփաներ այբբենական կարգով
Կատեգորիա:Հին հույն գրողներ
Կատեգորիա:Հույն գիտնականներ
Կատեգորիա:Հույն փիլիսոփաներ
Զավեն Գևորգյան

**Զավեն Գարեգինի Գևորգյան** (), հայ գյուղատնտես, պետական գործիչ։ ՀՀ Գյուղատնտեսության և բնօգտագործման նախարար (2000-2002)։
Գյուղատնտեսական գիտությունների դոկտոր (2001), ՀԳԱ պատվավոր պրոֆեսոր, ՀԳԳԱ ակադեմիկոս։

## Կենսագրություն
Ծնվել է 1942 թվականին, Երևանում՝ ծառայողի ընտանիքում։ 1964 թվականին ավարտել է Հայկական գյուղատնտեսության ինստիտուտը։ 1964-1977 թվականներին աշխատել է գյուղատնտեսական և գիտական հաստատություններում, 1977-1983 թվականներին՝ ՀԿԿ Կենտկոմում։ 1983-1987 թվականներին եղել է ՀԿԿ Արագածի շրջկոմի առաջին քարտուղար, 1987-1990 թվականներին՝ ՀԿԿ Արտաշատի շրջկոմի առաջին քարտուղար։ 1991-1992 թվականներին աշխատել է Երևանի «Բյուրեղ» ֆիրմայում՝ որպես տնօրենի տեղակալ։
1993-2000 թվականներին աշխատել է Մոսկվայում։ 2000-2002 թվականներին եղել է ՀՀ Գյուղատնտեսության և բնօգտագործման նախարար։

Աշխատանքները վերաբերում են Հայաստանի գյուղատնտեսական բույսերի պաշտպանության խնդիրներին։ Ուսումնասիրել է լոլիկի վիրուսային և միկոպլազմային հիվանդությունները և մշակել դրանց դեմ պայքարի արդյունավետ միջոցներ։

## Պարգևներ
* ՀՀ գյուղատնտեսության նախարարության «Գյուղատնտեսական նվաճումների համար» ոսկե մեդալ, 2012։

## Մատենագիտություն
* Геворгян З. Г., Микоплазменные болезни сельскохозяйственных растений, Е., 1981 (համահեղինակ)։
* Վարունգի և լոլիկի վնասատուներն ու հիվանդությունները ջերմատներում և պայքարի միջոցները / Զ. Գ. Գևորգյան, Զ. Գ. Մանուկյան, Ժ. Կ. Մարկոսյան և ուրիշներ։ ՀՍՍՀ գյուղատնտեսության մինիստրության Բույսերի պաշտպանության գ/հ ինստիտուտ։ Երևան։ Հայաստան, 1978։

## Տես նաև
* Հայաստանի Հանրապետության գյուղատնտեսության նախարար

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Բնօրինակում անաղբյուր հոդվածներ
Կատեգորիա:Գյուղատնտեսական գիտությունների դոկտորներ
Կատեգորիա:ՀԹՎ 2023 հոդվածներ
Կատեգորիա:Հայ ակադեմիկոսներ
Կատեգորիա:Հայ գյուղատնտեսներ
Կատեգորիա:Հայաստանի գյուղատնտեսության նախարարներ
Նվեր Սարգսյան

**Նվեր Սարգսյան**, (), հայ գործարար, Մոսկվայի «Կիլիկիա» գործարար ակումբի հիմնադիր և համակարգող։

## Կենսագրություն
Նվեր Միքայելի Սարգսյանը ծնվել է 1983 թվականի փետրվարի 23-ին՝ ՀՀ Չարենցավան քաղաքում։ Սովորել է Չարենցավանի Եղ․Չարենցի անվան թիվ 5 դպրոցում։ 1999-2001 թվականներին ուսանել է Երևանի պետական համալսարանի կիրառական մաթեմատիկայի և ինֆորմատիկայի ֆակուլտետում։
2001-2005 թվականներին ուսումը շարունակել է Մ․Վ․ Լոմոնոսովի անվան Մոսկվայի պետական համալսարանի հաշվողական մաթեմատիկայի և կիբեռնետիկայի ֆակուլտետում։
2003 թվականին Նվեր Սարգսյանը մի խումբ համախոհների հետ հիմնել է Մ․Վ․ Լոմոնոսովի անվան Մոսկվայի պետական համալսարանի հայ ուսանողական ասոցիացիան։ Եղել է ասոցիացիայի առաջին նախագահը։

Ամուսնացած է, ունի երեք դուստր։

## Գործունեություն
Նվեր Սարգսյանը 2008 թվականից ծավալում է բիզնես-ոլորտի գործունեություն։ Հիմնել է ընկերություններ ՏՏ, լոգիստիկայի և բիզնես խորհրդատվության ոլորտներում։
2014 թվականի նոյեմբերի 22-ին Նվեր Սարգսյանի նախաձեռնությամբ Մոսկվայում հիմնադրվել է աշխարհում ամենամեծ, առաջին հայկական «Կիլիկիա» (Cilicia) բիզնես ակումբը, որին անդամակցում են ձեռներեցներ աշխարհի տարբեր երկրներից՝ տարեկան 10 հազար ԱՄՆ դոլար ներդրումով։ 2017 թվականին բացվել է բիզնես ակումբի մասնաճյուղը Երևանում։

## Արտաքին հղումներ
*Саргсян Нвер Микаелович, учредитель организации
*«Կիլիկիա» բիզնես ակումբի հիմնադիր Նվեր Սարգսյանի հանդիպումը Զարեհ Սինանյանի հետ
*Նվեր Սարգսյան, Alpha News , հարցազրույց

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Հայ գործարարներ
Կատեգորիա:ԵՊՀ կիրառական մաթեմատիկայի ֆակուլտետի շրջանավարտներ
Կատեգորիա:Մոսկվայի պետական համալսարանի շրջանավարտներ
Կատեգորիա:ՀԹՎ 2023 հոդվածներ
Գագիկ Շահբազյան

**Գագիկ Մկրտչի Շահբազյան** (), հայ գյուղատնտես, դիվանագետ, գործիչ։ ՀՀ Գյուղատնտեսության և բնօգտագործման նախարար (1991-1993 և 1999-2000)։
Տեխնիկական գիտությունների թեկնածու (1984)։ Ունի «արտակարգ դեսպանորդ և լիազոր նախարար» դիվանագիտական աստիճան (08.01.1996)։

## Կենսագրություն
1972-1977 թվականներին սովորել և ավարտել է Հայկական գյուղատնտեսական ինստիտուտը՝ գյուղատնտեսության մեքենայացում մասնագիտությամբ։ 1977-1985 թվականներին աշխատել է ԽՍՀՄ գյուղմեքենաշինության նախարարության «Հայգյուղմեքենայացում» ԳԱՄ որպես կրտսեր գիտաշխատող, ասպիրանտ, ավագ գիտաշխատող։ 1985-1987 թվականներին ՀԽՍՀ պետագրոարդի ԱԱՀ կառավարման հայկական հանրապետական բարձրագույն դպրոցում եղել է գիտական աշխատանքի գծով պրոռեկտոր, 1987-1989 թվականներին ՀԽՍՀ պետագրոարդի գիտական ապահովման գլխավոր վարչության պետի տեղակալ, 1989-1991 թվականներին՝ ՀԽՍՀ պետագրոարդի ԱԱՀ գիտական ապահովման հանրապետական կենտրոնի նախագահի առաջին տեղակալ, 1991 թվականին ՀՀ Էկոնոմիկայի պետական կոմիտեի նախագահի տեղակալ, 1991-1993 թվականներին՝ ՀՀ պետական նախարար, գյուղատնտեսության նախարար, 1995-1996 թվականներին՝ ՀՀ կառավարություն, ԱՊՀ-ի, ԵՄ և միջազգային տնտեսական կազմակերպությունների հետ կապերի գծով նախարար, 1996-1997 թվականներին՝ ՀՀ կառավարության աշխատակազմի ղեկավար-նախարար։
1996-1997 թվականներին համատեղության կարգով նշանակվել է նաև ԵՄ-ում ՀՀ ներկայացուցչության ղեկավար։ 1997-1999 թվականներին ՌԴ-ում եղել է ՀՀ արտակարգ և լիազոր դեսպան։ 1999-2000 թվականներին զբաղեցրել է ՀՀ գյուղատնտեսության նախարարի պաշտոնը։

## Անդամակցություն
* Հայկական գյուղատնտեսական ակադեմիայի անդամ, 
* Հայաստանի տնտեսագիտության և ֆինանսների ակադեմիայի անդամ, 
* Ռուսաստանի Դաշնության տեղեկատվական ակադեմիայի իսկական անդամ,
* Ռուսաստանի բնական գիտությունների ակադեմիայի ակադեմիկոս (1998)։

## Տես նաև
* Հայաստանի Հանրապետության գյուղատնտեսության նախարար

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Բնօրինակում անաղբյուր հոդվածներ
Կատեգորիա:ՀԹՎ 2023 հոդվածներ
Կատեգորիա:Հայ գյուղատնտեսներ
Կատեգորիա:Հայ դիվանագետներ
Կատեգորիա:Հայ քաղաքական գործիչներ
Կատեգորիա:Հայաստանի գյուղատնտեսության նախարարներ
Կատեգորիա:Հայաստանի նախարարներ
Կատեգորիա:Տեխնիկական գիտությունների թեկնածուներ
Սուրեն Սահակյան

**Սուրեն Մուշեղի Սահակյան** (), հայ քաղաքական և պետական գործիչ։ Ռուսաստանում Հայաստանի արտակարգ և լիազոր դեսպան (1999-2002)։ Ֆիզիկամաթեմատիկական գիտությունների թեկնածու։

## Կենսագրություն
1978 թվականին ավարտել է Երևանի պետական համալսարանի ֆիզիկայի ֆակուլտետը։ Աշխատել է Հայաստանի գիտությունների ակադեմիայի ֆիզիկական հետազոտությունների ինստիտուտում, «Լազերային տեխնիկա» գիտաարտադրական ասոցիացիայում, բարձրագույն կրթության նախարարության բաժնի վարիչի պաշտոնում։ 1991 թվականին նշանակվել է Հայաստանի ներքին գործերի առաջին փոխնախարար։ 1991-1992 և 1993-1994 թվականներին եղել է Հայաստանի հարկային պետական տեսչության պետ։ 1994-1999 թվականներին ՌԴ-ում եղել է ՀՀ դեսպանության լիազոր նախարար և արտակարգ դեսպանորդ, 1995-1999 թվականներին՝ ԱՊՀ միջպետական տնտեսական կոմիտեի կոլեգիայում ՀՀ լիազոր ներկայացուցիչ, 1999-2002 թվականներին՝ Ռուսաստանում ՀՀ արտակարգ և լիազոր դեսպան։ 2002-2005 թվականներին ղեկավարել է «RD կառավարման ծառայություն» ընկերությունը, 2005-2007 թվականներին եղել է «Եվրազետ» ընկերության գլխավոր տնօրեն, 2008-2011 թվականներին՝ «Monarch» ընկերության գլխավոր տնօրեն, 2011-2018 թվականներին՝ ՎՏԲ Հայաստան կառավարման պետ։ 2021 թվականին եղել է ՀՀ պաշտպանության նախարարի տեղակալ։

## Պարգևներ
* Ռուսաստանի նախագահի հրամանագրով պարգևատրվել է Բարեկամության շքանշանով, 2002։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Հայ քաղաքական գործիչներ
Կատեգորիա:Ֆիզիկամաթեմատիկական գիտությունների թեկնածուներ
Կատեգորիա:Հայ դիվանագետներ
Կատեգորիա:Հայ պետական գործիչներ
Կատեգորիա:ՀԹՎ 2023 հոդվածներ
Ռոլանդ Ադոնց

**Ռոլանդ Մուշեղի Ադոնց** (), հայ տնտեսական և պետական գործիչ։ Ռուսաստանի բնական գիտությունների ակադեմիայի իսկական անդամ (2001)։

## Կենսագրություն
1962 թվականին ավարտել է Երևանի պոլիտեխնիկական ինստիտուտը՝ «ջերմամատակարարում  և օդափոխություն» մասնագիտությամբ։ 1960-1961 թվականներին Հայկական ԽՍՀ գազի օբյեկտների շահագործման տնտեսությունում աշխատել է որպես դիսպետչեր։ 1966-1986 թվականներին եղել է ՀԽՍՀ պետական տեխնիկական վերահսկողության վարչության ինժեներ, ավագ ինժեներ, դիսպետչերական ծառայության պետ, պլանատնտեսագիտական բաժնի պետ, «Арморггазналадка» վարչության գլխավոր ինժեներ, պլանատնտեսագիտական վարչության պետի տեղակալ, շահագործման տեխնիկական վարչության պետ, «Армподземметаллзащита» արտադրական միավորման տնօրեն։ 1986-1998 թվականներին աշխատել է «Հայգազարդ» արտադրական միավորումում, եղել գլխավոր ինժեներ, գլխավոր տնօրենի տեղակալ, այնուհետև գլխավոր տնօրեն, 1998-2001 թվականներին՝ «ՀայՌուսգազարդ» ՓԲԸ խորհրդի նախագահ-գլխավոր տնօրեն։

## Պարգևներ
* Ժողովուրդների բարեկամության շքանշանով (1989)։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Բնօրինակում անաղբյուր հոդվածներ
Կատեգորիա:ՀԹՎ 2023 հոդվածներ
Կատեգորիա:Հայ ճարտարագետներ
Կատեգորիա:Հայ պետական գործիչներ
Կատեգորիա:Հայ քաղաքական գործիչներ
Իգնատի Առաքելյան

**Իգնատի Էդուարդի Առաքելյան** (), հայ ինժեներ-տնտեսագետ, պետական գործիչ։ ՀՀ գյուղատնտեսության նախարար (2016-2018)։ Տնտեսագիտության թեկնածու։

## Կենսագրություն
1988-1993 թվականներին ավարտել է Երևանի ճարտարապետաշինարարական ինստիտուտ` ստանալով ինժեներ-տնտեսագետի որակավորում։ 1994-1995 թվականներին աշխատել է Հայաստանի կենտրոնական բանկի Միջազգային և գործառնությունների վարչությունում որպես մասնագետ, 1995-1998 թվականներին՝ «Էլիտա ակցիոներ» ՍՊ ընկերության գլխավոր հաշվապահ, 1998-2006 թվականներին՝ Երևանի կոնյակի գործարանի «Պեռնո Ռիկար» խմբի փորձագետ-հաշվապահ, գլխավոր հաշվապահ, 2006-2009 թվականներին՝ Երևանի կոնյակի գործարանի «Պեռնո Ռիկար» խմբի ֆինանսավարչական տնօրեն, 2009-2015 թվականներին՝ գործադիր տնօրենի տեղակալ, 2015-2016 թվականներին՝ գործադիր տնօրեն։
2016-2018 թվականներին եղել է ՀՀ գյուղատնտեսության նախարար։

## Պարգևներ
* «Գյուղատնտեսական նվաճումների համար» ՀՀ գյուղատնտեսության նախարարի ոսկե մեդալ, 2015։

## Տես նաև
* Հայաստանի Հանրապետության գյուղատնտեսության նախարար

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Իգնատի Առաքելյան. Միշտ գտել եմ խնդրի լուծման ճանապարհը
* Իգնատի Առաքելյան. «Ես սկսել եմ ծրագրեր, պիտի ավարտեմ»

Կատեգորիա:ՀԹՎ 2023 հոդվածներ
Կատեգորիա:Հայ պետական գործիչներ
Կատեգորիա:Հայ տնտեսագետներ
Կատեգորիա:Հայ քաղաքական գործիչներ
Կատեգորիա:Հայաստանի գյուղատնտեսության նախարարներ
Կատեգորիա:Հայաստանի նախարարներ
Կատեգորիա:Տնտեսագիտական գիտությունների թեկնածուներ
Ռեն Դուդուկչյան

**Ռեն Դուդուկչյան** (անգլ.՝ *Rehn Dudukgian*, ), ամերիկահայ գործարար կին, նորաձևության դիզայներ, գլխարկագործ։ Ծնվել է ամերիկյան Կալիֆոռնիա նահանգի Հոլիվուդ քաղաքում։ Ծնողները երկուսն էլ հայ են։ Ճանաչում ու համբավ է ձեռք բերել իր ստեղծած Bijou Van Ness գլխարկների բրենդի շնորհիվ, որն սկսել է թողարկել 2010 թվականի գարնանը։ Նորաձև գլխարկների այդ հավաքածուն արժանացել է հոլիվուդյան թրենդային մոդելների ուշադրությանն ու հավանությանը։ Վերջիններիս թվում են Քեթի Փերրին, Լիզզոն, Բիբի Ռեքսան, ովքեր իրենց հավանած նմուշներով նկարահանվել են այնպիսի պարբերականների համար, ինչպիսիք են *LA Times*, *W*, *Rolling Stone*, *Paper*, *The Knot*, *Brides Magazine*, *Elle Korea*, *Elle Japan* ամսագրերը։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Ամերիկահայ գործարարներ
Կատեգորիա:Ամերիկահայ դիզայներներ
Կատեգորիա:Կին գործարարներ
Կատեգորիա:ՀԹՎ 2023 հոդվածներ
Կատեգորիա:Նորաձևության դիզայներներ
Էդվարդ Ավետիսյան (նկարիչ)

**Էդվարդ Ավետիսյան** (անգլ.՝ Edward Avedisian, ), ամերիկահայ աբստրակտ նկարիչ, ով ճանաչում ու համբավ է ձեռք բերել 1960-ական թվականներին։ Նրա ստեղծագործությունն սկզբանական շրջանում աղերսներ ուներ գունավոր դաշտային նկարչության ուղղության, իսկ 1960-ականների վերջին՝ քնարական աբստրակցիայի հետ։

## Կարիերա
Էդվարդն արվեստ է սովորել Բոստոնի գեղարվեստի թանգարանի դպրոցում։ 1950-ականների վերջին տեղափոխվել է Նյու Յորք, որտեղ 1958-1963 թվականներին ունեցել է վեց անհատական ցուցահանդես։ Սկզբում ցուցադրվել է Հանզայի պատկերասրահում, ապա երեք ցուցադրություն է ունեցել Տիբոր դե Նագի պատկերասրահում, այնուհետև՝ 1962 և 1963 թվականներին՝ Ռոբերտ Էլկոն պատկերասրահում։ Ընդ որում՝ հետագայում Ռոբերտ Էլկոն պատկերասրահում ցուցադրվել է գրեթե ամեն տարի՝ մինչև 1975 թվականը։

1960-ականներին Ավետիսյանի աշխատանքները լայնորեն ներկայացվել են ժամանակակից արվեստի աշխարհում։ Նրա նկարներից մեկը 1969 թվականին հայտնվել է *Artforum* ամսագրի շապիկին, նրա աշխատանքը ներառվել է 1965 թվականին Ժամանակակից արվեստի թանգարանում կազմակերպված Op Art *[[Օպտիկական արվեստ|The Responsive Eye]]* ցուցահանդեսում, չորս անգամ էլ՝ Ամերիկյան արվեստի Ուիթնիի թանգարանի ամենամյա ցուցահանդեսում։ Ավետիսյանի ստեղծագոևծություններն արդեն պահանջարկ էին վայելու ու փնտրվում էին։ Նյույորքյան և այլ խոշոր թանգարաններ, արվեստի գործերի բազմաթիվ համբավված հավաքորդներ ձեռք բերեցին նրա նկարներից։

## Հավաքածուներ
Էդվարդ Ավետիսյանի գործերից ձեռք բերած թանգարաններից են՝

Ժամանակակից արվեստի թանգարան, Սոլոմոն Ռ. Գուգենհայմի թանգարան, Մետրոպոլիտեն արվեստի թանգարան, Ուիթնիի ամերիկյան արվեստի թանգարան, Բերքշիրի թանգարան, Փիթսֆիլդ (Մասաչուսեթս), Ուադսվորթ Աթենում, Հարթֆորդ (Կոնեկտիկուտ), Օլդրիխ ժամանակակից արվեստի թանգարան, Ռիջֆիլդ (Կոնեկտիկուտ), Մինեապոլիսի կերպարվեստի թանգարան, Լոս Անջելեսի շրջանի արվեստի թանգարան, Փասադենայի արվեստի թանգարան, Քրայսլերի թանգարան, Փրովինսթաունի թանգարան, Նոյբերգերի արվեստի թանգարան, Նյու Յորք նահանգի Փըրչեյս քաղաքի թանգարան, Մինեապոլիսի արվեստների ինստիտուտ, Օլբրայթ-Նոքս արվեստի պատկերասրահ, Բաֆալո, Նյու Յորք, Սթեմֆորդի թանգարան և բնության կենտրոն, Հարավային Տեխասի Կորպուս Քրիստիի արվեստի թանգարան։

Բացի այդ, նրա ստեղծագործությունները ցուցադրվել են Անիտա Շապոլսկու պատկերասրահում և Նյու Յորքի Բերի Քեմփբել պատկերասրահում։

## Վերջին տարիները
1999 թվականին Ավետիսյանը ցուցադրել է 1960-ականների իր նկարները Միտչել Ալգուս պատկերասրահում, այնուհետև ՍոՀոյում։ Նրա գործերի վերջին ցուցադրությունը, որտեղ գերակշռում էին ստեղծագործական ուշ շրջանում արած բնանկարները, տեղի է ունեցել 2003 թվականին Ալգուս պատկերասրահում, որն այժմ Չելսիում է։

Էդվարդ Ավետիսյանի միակ ամուսնությունն ավարտվել է ամուսնալուծությամբ. Նրա կենակիցը՝ Ջադսոն Բոլդուինը, մահացել է 2006 թվականին։ Ավետիսյանը մահացել է առողջության վատթարացումից հետո Նյու Յորք նահանգի Ֆիլմոնտ քաղաքի իր տանը, 71 տարեկան հասակում։

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Edward Avedisian collection at the Israel Museum. Retrieved September 2016.

Կատեգորիա:Ամերիկահայ նկարիչներ
Կատեգորիա:Ժամանակակից նկարիչներ
Կատեգորիա:20-րդ դարի ամերիկացի նկարիչներ
Կատեգորիա:ՀԹՎ 2023 հոդվածներ
Տիգրան Ավետիսյան

**Տիգրան Մուշեղի Ավետիսյան** (), հայ լեզվաբան։

## Կենսագրություն
Տիգրան Ավետիսյանը ծնվել է 1941 թվականի ապրիլի 6-ին, Թբիլիսիում։ 1948-1958 թվականներին սովորել է Թբիլիսիի թիվ 79 միջնակարգ դպրոցում։ 1958 թվականին ընդունվել, իսկ 1963 թվականին ավարտել է Երևանի պետական համալսարանի բանասիրական ֆակուլտետը։

1963-1965 թվականներին ծառայել է ԽՍՀՄ Զինված ուժերում։ Ծառայության ավարտից հետո ընդունվել Խորհրդային Հայաստանի գիտությունների ակադեմիայի լեզվի ինստիտուտի ասպիրանտուան։ 1970 թվականին պաշտպանել է թեկնածուական, իսկ 1988 թվականին՝ դոկտորական թեզ։ 1969 թվականից մինչև 2011 թվականն անընդմեջ աշխատել է լեզվի ինստիտուտում՝ որպես առաջատար գիտաշխատող, համատեղությամբ՝ Վանաձորի պետական համալսարանում։

1978 թվականին ընտրվել հայոց լեզվի ամբիոնի վարիչ, որը ղեկավարել է շուրջ երկուսուկես տասնամյակ, որի ընթացքում ոչ միայն կրթել է բուհական մասնագետների, այլև ղեկավարել գիտության մեջ մուտք գործող դասախոսների մի ամբողջ սերունդ։ 1975 թվականին մրցույթով ընտրվել է ինստիտուտի հայոց լեզվի ամբիոնում` որպես դոցենտ, իսկ 1978 թվականին՝ որպես ամբիոնի վարիչ։ 1989 թվականին ստացել է պրոֆեսորի գիտական կոչում։

Հեղինակ է երեք մենագրության և շուրջ յոթ տասնյակ գիտական հոդվածների։ Տիգրան Ավետիսյանը մեծ ներդրում ունի ժամանակակից հայերենի բառի կառուցվածքի և հայկական մարդանվանական համակարգի ուսումնասիրության բնագավառում։ «Հայոց ազգանունների բառարան» գիրքը 2001 թվականին արժանացել է Նախագահական առաջին մրցանակի։ Տիգրան Ավետիսյանը Հայաստանի գիտությունների ազգային ակադեմիայի Հրաչյա Աճառյանի անվան լեզվի ինստիտուտում գործող բարձրագույն որակավորման հանձնաժողովի մասնագիտական խորհրդի անդամ էր, մանկավարժական համալսարանի գիտական խորհրդի անդամ։

Տիգրան Ավետիսյանը մահացել է 2016 թվականի դեկտեմբերի 15-ին, Վանաձորում։

## Պարգևներ
* ՀՀ նախագահի մրցանակ
* Վանաձորի քաղաքապետարանի պատվոգիր

## Գրքեր
* «Հայոց ազգանունների բառարան»

## Մենագրություններ
* «Ժամանակակից հայերենի բառի կառուցվածքը»
* «Հայկական ազգանուն»

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
Հայոց ազգանունների բառարան:

Կատեգորիա:ՀԹՎ 2023 հոդվածներ
Կատեգորիա:Հայ լեզվաբաններ
Վել Էյվերի

**Սեպուհ Տեր-Աբրահամյան** առավել հայտնի **Վել Էյվերի** անվամբ (), հայկական ծագմամբ ամերիկացի բնավորության դերասան, որը նկարահանվել է հարյուրավոր ֆիլմերում և հեռուստահաղորդումներում։ 50 տարվա կարիերայի ընթացքում Էյվերին նկարահանվել է ավելի քան 100 ֆիլմերում և 300 հեռոստատեսային էպիզոդներում։

## Վաղ կյանք և կրթություն
Էյվերին ծնվել է Ֆիլադելֆիայում։ Նրա հայրը՝ Մկրտիչը, և մայրը՝ Արուսյակ Տեր-Աբրահամյանները Ֆիլադելֆիայում ապրող հայեր են եղել։ Հայրը Սեբաստիայից է եղել, որը 1907 թվականին ԱՄՆ է տեղափոխվել։ Հայոց ցեղասպանության ժամանակ նրա պապը՝ Պետրոս Տեր-Աբրահամյանը, որը եղել է Սեբաստիայի Սուրբ Աստավածածին եկեղեցու քահանան, սպանվել է։

Վաղ տարիներին Էյվերին դերեր է կատարել Հայ Յեղափոխական Դաշնակցության Հայ երիտասարդական դաշնակցության կազմակերպած պիեսներում։ Ավարտելով Համաշխարհային երկրորդ պատերազմում ԱՄՆ օդային ուժերում իր ծառայությունը՝ վերադարձել է Ֆիլադելֆիա և ընդունվել է տեղի Բեսսի Հիքսի դրամատիկական դպրոց։

## Կարիերա
Էյվերին ավելի հաճախ նկարահանվել է ոստիկանների, ազնվականների, մաֆիոզների և նմանատիպ այլ դերերում։

Նա նկարահանվել է «*The Twilight Zone»* (Մթնշաղի գոտի) հաղորդման *«The Night of the Meek»* էպիզոդում և *Columbo-*ի չորս էպիզոդներում՝  *«A Friend in Deed»* (1974), *«Dead Weight»* (1971), *«The Most Crucial Game»* (1972), և *«Identity Crisis»* (1975): Էյվերիի այլ դերակատարումներն են «*The Untouchables»* (Անձեռնմխելիները), «*The Fugitive»* (Քննիչը), «*Gunsmoke»* (Զենքի ծուխը), *The Asphalt Jungle (*Ասֆալտապատ ջունգլին), *The Investigators* (Քննիչները), *Mission: Impossible* (Առաքելությունը անհնարին է), *Bonanza* (Բոնանզա), *Daniel Boone* (Դենիել Բուն)*,* *The Munsters* (Մանստերները)*,* *Mannix* (Մաննիքս)*,* *The Odd Couple* (Տարօրինակ զույգը)*,* *Kojak,* *Quincy, M.E.,* *Friday the 13th: The Series,* *Cannon* (Հրանոթ) *և Law & Order* (Օրենք և կարգ)**:

Իր նորամուտը ունեցել է Համֆրի Բոգարտի վերջին ֆիլմում՝ *The Harder They Fall* (1956): Էյբերին նկարահանվել է նաև Ջոն Կասավետիսի հինգ ֆիմերում։

*Broadway* (Բրոդվեյ) թատրոնում իր դերի շներհիվ Էյվերին հայտնվել է *The Front Page (*Առաջին էջ) կատակերգությունում։

## Անձնական կյանք
1953 թվականից մինչև իր մահը Էյվերին ամուսնացած է եղել Մարգո Սթիվենսոնի հետ։ Նրանց դուստրը՝ Մարգո Էյվերին, նույնպես դերասանուհի է։

## Մահ
Էյվերին մահացել է 2009 թվականի դոկտեմբերի 12-ին՝ 85 տարեկանում։

## Ֆիլմագրություն
### Ֆիլմեր

### Հեռուստատեսություն

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* 

Կատեգորիա:20-րդ դարի ամերիկացի տղամարդ դերասաններ
Կատեգորիա:Ամերիկահայ դերասաններ
Կատեգորիա:Ամերիկացի տղամարդ կինոդերասաններ
Կատեգորիա:Ամերիկացի տղամարդ հեռուստատեսային դերասաններ
Կատեգորիա:ՀԹՎ 2023 հոդվածներ
Շոռակարկանդակ

**Շոռակարկանդակ** (;  — կաթնաշոռ), **կաթնաշոռով բլիթ**, կաթնաշոռով տապակած տաք  ուտեստ բելառուսական, մոլդովական, ռուսական, ուկրաինական խոհանոցներում՝ տապակած տորտիլաների տեսքով կաթնաշոռով և ալյուրով։ Ուտեստը խորհուրդ է տրվում դիետիկ և մանկական սննդի համար։

Շոռակարկանդակներն ուտում են թթվասերով կամ մրգային սոուսով, մրգային օշարակով, խյուսով կամ մարմելադով։

Սլավոնական լեզուների մեծ մասում «պանիր» բառը նշանակում է տարբեր տեսակի ֆերմենտացված կաթնամթերքներ, ներառյալ կաթնաշոռը, բայց ռուսերենում այն դադարել է օգտագործվել վերջին իմաստով։ «Շոռակարկանդակ» անվանումը դրանում ուկրաինիզմ է, որը ստուգաբանորեն փոխարինել է «կաթնաշոռ» բառին։

ԽՍՀՄ-ում արտադրվում էին կաթնաշոռից և ցորենի ալյուրից ձևավորված շոռակարկանդակների և խմորեղենի խոհարարական կիսաֆաբրիկատներ՝ շաքարի և աղի հավելումով, որոնց պատրաստման համար անհրաժեշտ էր միայն յուղով տապակել թավայի մեջ։

## Ծանոթագրություններ

## Գրականություն
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 

Կատեգորիա:Բելառուսական խոհանոց
Կատեգորիա:Ուկրաինական խոհանոց
Կատեգորիա:Ռուսական խոհանոց
Ունալ Ուստել

**Ունալ Ուստել** (;), թուրք-կիպրացի քաղաքական գործիչ, մասամբ ճանաչված Հյուսիսային Կիպրոսի Թուրքական Հանրապետության վարչապետ 2022 թվականի մայիսի 22-ից։

## Կենսագրություն
Ծնվել է 1955 թվականի հունվարի 4-ին Պաֆոսում։

1983 թվականին ավարտել է Ստամբուլի համալսարանի Ստոմատոլոգիական ֆակուլտետը։ Հյուսիսային Կիպրոս վերադառնալուց հետո 1991 թվականին ընտրվել է Կիրենիայի ընտրատարածքում Հանրապետության Ժողովի լրացուցիչ ընտրություններում որպես «Միասնություն» ազգային կուսակցության անդամ և դարձել պալատի փոխնախագահ, այդ պաշտոնը նա զբաղեցրել է 2001-2002 թվականներին։ 1983 թվականին ավարտել է Ստամբուլի համալսարանի Ստոմատոլոգիական ֆակուլտետը։ Հյուսիսային Կիպրոս վերադառնալուց հետո, 1991 թվականին ընտրվել է Գիրնի ընտրատարածքում Հանրապետության Ժողովի լրացուցիչ ընտրություններում որպես Ազգային «միասնություն» կուսակցության անդամ և դարձել պալատի փոխնախագահ, այդ պաշտոնը նա զբաղեցրել է 2001-2002 թվականներին։ Ուստելը վերընտրվել է 2003 թվականին, այնուհետև վերադարձել է ժողով 2009 թվականին, կրկին վերընտրվել է 2013 թվականին՝ նախքան 2013 թվականի սեպտեմբերի 4-ից մինչև 2015 թվականի հոկտեմբերի 9-ը երկրորդ անգամ պալատի փոխնախագահ դառնալը։

2011 թվականի ապրիլի 6-ին Ուստելը դարձել է կառավարության անդամ Իրսեն Կուչուկը՝ որպես զբոսաշրջության, մշակույթի, երիտասարդության և շրջակա միջավայրի նախարար։

2021 թվականի փետրվարի 20-ից մինչև 2021 թվականի նոյեմբերի 5-ը՝ առողջապահության նախարար։

2022 թվականի փետրվարի 21-ին նոր կառավարության ձևավորումից հետո դարձել է ներքին գործերի նախարար։

Յուստելը Հյուսիսային Կիպրոսի վարչապետի պաշտոնը ստանձնել է 2022 թվականի մայիսի 12-ին՝ կառավարության հաջող ձևավորումից հետո։

## Անձնական կյանք
Ամուսնացած է, ունի երկու երեխա։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Անձինք այբբենական կարգով
Կատեգորիա:Հունվարի 4 ծնունդներ
Կատեգորիա:Արտաքին գործերի նախարարներ
Կատեգորիա:Պետության ղեկավարներ
Շպանդաուեր

**Շպանդաուեր** ( — «шпандауский», «шпандауэц»), դանիական քաղցր յուղահունց բլիթ, կլորացված ձևով, մեջտեղում բաց կրեմով կամ պովիդլոյով, որը պատված է շաքարի գլազուրով։ Դանիական խմորեղենի հայտնի նմուշ ամբողջ աշխարհում։ Դանիայում շպանդաուերները հայտնի են նախաճաշի և կեսօրվա սուրճի համար։

Ըստ Դանիական բացատրական բառարանի՝ «շպանդաուեր» բուլկի անունը գրանցված է 1938 թվականին հացթուխների գիլդիայի փաստաթղթերում։ Ինչ վերաբերում է գերմանական անվան ծագմանը, կա չհաստատված վարկած, որը ցույց է տալիս շպանդաուերի ձևի նմանությունը Բեռլինի Շպանդաու միջնաբերդի հետ։ Շպանդաուերի համար քառակուսի յուղահունց բլիթի անկյունները ծալվում են դեպի կենտրոն այնպես, որ դրանք կազմեն «բերդապատնեշ», պատելով քաղցր լցոնումը վանիլային կրեմով, խնձորի սոուսով, նուշի մածուկով կամ պահածոյացված մրգերով։

Շպանդաուերները թխում են դանիական յուղահունց բլիթի խմորից, որն իր հերթին վիեննական ծագում ունի և Դանիայում կոչվում է «վիեննական կեքս»։ Ավստրիայում և Գերմանիայում դանիական խմորեղենը կոչվում է կոպենհագենյան, իսկ շպանդաուեր տեսակի բուլկիները պարզապես բլիթներ են ()։ ԱՄՆ-ում, որտեղ դանիական խմորեղենը ճանաչում է ստացել 20-րդ դարի սկզբից, շպանդաուերները կոչվում է «Դենիշ» ()։

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* 

Կատեգորիա:Տորթեր
Կատեգորիա:Դանիական խոհանոց
Կատեգորիա:Թխվածքներ
Կատեգորիա:Ուտեստներ այբբենական կարգով
Ազիզյանները

Ազիզյանները, հայկական կատակերգական սիթքոմ: Հեռաձարկվել է «Արմենիա Պրեմիում» հեռուստաալիքով։ Պրեմիերան տեղի է ունեցել 2016 թվականի հոկտեմբերի 31-ին և ավարտվել է 2019 թվականի դեկտեմբերի 31-ին։

Սիթքոմը հեռարձակվել է նաև «Արմենիա ՀԸ» եթերում:

2025 թվականի հոկտեմբերի 21–ին անոնսավորվել է Ազիզյանների թատերական ներկայացումը ՝ «Ազիզյանները թատրոնում», որը պարունակում է թարմացված սյուժե, շարունակելով 7–րդ եթերաշրջանի ավարտից հետո բխող դեպքերը և մասսամբ փոխվել է դերասանական կազմը։ Ներկայացումը բեմադրվում է Գ․ Սունդուկյանի անվան ազգային ակադեմիական թատրոնում։

Ազիզյանների նախատիպը հանդիսանում է ամերիկյան «Married... with Children» սիթքոմը, որի հիման վրա էլ ձևավորվել է նախագիծը։ Սակայն այն չի կրկնօրինակում օրիգինալը․ սցենարը, կերպարները, դեպքերն ու իրադարձությունները գրվել են զրոյից։

## Սյուժե
Սիթքոմը պատմում է Ազիզյանների ընտանիքի մասին, որտեղ ընտանիքի հայր Գառնիկ Ազիզյանը հանդիսանում է միակ աշխատողը։ Նա ամեն օր հոգնած վիճակում գալիս է տուն և տեսնում է իր ընտանիքի կռիվները, վեճերը, և ընդհանուր առօրյան։ Գառնիկի կինը ՝ Ռուզաննան, լինելով տնային տնտեսուհի տանը ոչինչ չի անում, և իր օրը անցկացնում է սերիալներ դիտելով։ Նրանց ընտանիքի ավագ որդին ՝ Ազատը, միշտ փորձում է ինչ–որ մասնագիտություն ձեռք բերել, փորձելով տարբեր աշխատանքներ, նրա զույգ քույրը ՝ Մարին զբաղվում է Ինստագրամում բլոգգերությամբ, իսկ կրտսեր որդի Լևոնը սովորում է դպրոցում, պարբերաբար ծաղրելով ավագ եղբորը։ Պարբերաբար իրենց այցելում են նոր հարևաններ Ալիկը և Իրինան, որոնցից Ալիկը տնփեսայի կարգավիճակով ապրում է Իրինայի հետ միասին և հաճախ գտնվում է իր ավտոտնակում, իսկ Իրինան իրենց ընտանիքի գլխավոր որոշումներ կայացնողն է։

## Դերերում

*

## Սերիայի ակնարկ

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Հայկական սիթքոմներ
Մելքոն Իրադյան

**Մելքոն Արփիարի Իրադյան** (), հայ քիմիկոս-օրգանիկ։ Քիմիական գիտությունների դոկտոր (1994), Ռուսաստանի բնական գիտությունների ակադեմիայի Հայաստանի մասնաճյուղի իսկական անդամ (1998)։

## Կենսագրություն
Ծնվել է 1942 թվականի մարտի 18-ին Տարգովիշտում (Բուլղարիա)։ 1956 թվականին ընտանիքով հայրենադարձել է Հայաստան։ 1959 թվականին ավարտել է միջնակարգ դպրոցը, 1966 թվականին՝ Երևանի պետական համալսարանի քիմիայի ֆակուլտետը։ 1956 թվականից աշխատել է ՀՀ ԳԱԱ Արմենակ Մնջոյանի անվան Նուրբ օրգանական քիմիայի ինստիտուտում։ 1970 թվականին ստացել է քիմիական գիտությունների թեկնածուի աստիճան։ 1974 թվականին դարձել է ՀՀ ԳԱԱ Ա. Մնջոյանի անվան Նուրբ օրգանական քիմիայի ինստիտուտի ավագ գիտաշխատող, 1994 թվականից՝ ՀՀ ԳԱԱ Ա. Մնջոյանի անվան Նուրբ օրգանական քիմիայի ինստիտուտի հակաուռուցքային միացությունների սինթեզի լաբորատորիայի առաջատար գիտաշխատող։ Ղեկավարել է հետազոտական խումբ։

Աշխատանքները վերաբերում են իմիդազոլի ածանցյալների հիման վրա նոր հակաուռուցքային միացությունների սինթեզին։

## Ստեղծագործություններ
Հեղինակ է 120 գիտական հոդվածների, 15 գյուտի և երկու արտոնագրի։

## Ձեռքբերումներ
* Քիմիական գիտությունների դոկտոր (1994),
* Ռուսաստանի բնական գիտությունների ակադեմիայի Հայաստանի մասնաճյուղի իսկական անդամ (1998)։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:ԵՊՀ շրջանավարտներ
Կատեգորիա:ՀԹՎ 2023 հոդվածներ
Կատեգորիա:Հայ գյուտարարներ
Կատեգորիա:Հայ քիմիկոսներ
Կատեգորիա:Հայ օրգանիկներ
Կատեգորիա:Քիմիական գիտությունների դոկտորներ
Արշակ Հովհաննիսյան

**Արշակ Հարությունի Հովհաննիսյան** (), խորհրդային տնտեսական, պետական և քաղաքական գործիչ։ ՀՅԴ գործիչ, Բաքվի «Արև» թերթի խմբագիր։ Հայաստանի առաջին հանրապետության գյուղատնտեսության և պետական գույքի նախարար (նոյեմբերի 24, 1920 - դեկտեմբերի 2, 1920)։

## Կենսագրություն
Ծնվել է 1883 թվականին, Նուխի քաղաքում։ Ավարտել է Կիևի առևտրական ինստիտուտը։ 1919 թվականին ընտրվել է ՀՀ պառլամենտի անդամ։ 1920 թվականի նոյեմբերի 24-ից մինչև դեկտեմբերի 2-ն աշխատել է Հայաստանի գյուղատնտեսության և պետական գույքի նախարար։

1921 թվականի փետրվար-մարտ ամիսներին եղել է Հայրենիքի փրկության կոմիտեի անդամ, 1921 թվականի հուլիսից՝ վտարանդի։

Մահացել է 1954 թվականին։

## Տես նաև
* Հայաստանի Հանրապետության գյուղատնտեսության նախարար

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:ՀԹՎ 2023 հոդվածներ
Կատեգորիա:Հայաստանի գյուղատնտեսության նախարարներ
Մալաք Քարշ

**Մալաք Քարշ**, OC MPA. (անգլ.՝ **Malak Karsh,** ), հայկական արմատներով կանադացի լուսանկարիչ, ով աչքի է ընկել հատկապես Կանադայի և մասնավորապես Օտտավայի տարածաշրջանի իր լուսանկարներով։

## Կարիերա
Ծնվել է Օսմանյան կայսրությունում՝ Մարդինում, Հայոց ցեղասպանությունից մի քանի ամիս առաջ։ 1937 թվականին գաղթել է Կանադա և եղբոր՝ արդեն համբավավոր լուսանկարիչ դարձած Յուսուֆ Քարշի ու հորեղբոր՝ Ջորջ Նակաշի օգնությամբ սկսել իր գործունեությունը լուսանկարչության ասպարեզում։

Տարիների ընթացքում Մալաք Քարշը Կանադայի ամենահայտնի լուսանկարիչներից մեկն է դարձել։ Նա ունեցել է բազմաթիվ լուսանկարչական ցուցահանդեսներ, այդ թվում՝ ցուցահանդեսներ Ազգային արվեստի կենտրոնում, Բնության և պատմության թանգարաններում, Օտտավայի կոնգրեսական կենտրոնում, Հոլանդիայում և այլ երկրներում։ Նրա ստացած պարգևները ներառում են Կանադայի շքանշան, Օտտավա քաղաքի բանալիներ, Ուիթթոնի մրցանակ, Կանադայի պրոֆեսիոնալ լուսանկարիչների մրցանակ՝ որպես լուսանկարչական արվեստի վարպետ, CAPIC Lifetime Achievement Award, Տարվա լուսանկարիչ կոչում ու մրցանակ և Ազգային կինովարչության ոսկե մեդալ։

Մալաքի հմայվածությունը Կանադայի մայրաքաղաքով ու վարդակակաչներով, որոնք առավել շքեղ տեսք էին տալիս քաղաքին թագուհի Ջուլիանայի նվիրած 100.000 կակաչանման լամպերի շնորհիվ, 1952 թվականին Մալաքին ներշնչեց Օտտավայում կակաչների ամենամյա փառատոն կազմակերպելու գաղափարը։ Նա համապատասխան աշխատանքները տարավ Օտտավայի առևտրի խորհրդի հետ, և կանադական վարդակակաչների փառատոնը 1952 թվականին հիմնադրվեց։ Ըստ Օտտավայի քաղաքապետ Բոբ Չիարելիի՝ «Նա՝ Մալաքը օգնեց, որ Օտտավան իր երևացող տեղը գրավի քարտեզի վրա։ Թերևս՝ Օտտավայի համար ամենամեծ և լավագույն բրենդը նրա կակաչներն են»։ Մալաքը վարդակակաչների փառատոնի պատվավոր նախագահն էր մինչև իր մահը։

1963 թվականին նա լուսանկարեց Օտտավա գետի ջրերի վրա լողացող գերանները և վերնագրեց «*Թուղթ և քաղաքականություն»*։ Այդ լուսանկարը հետագայում արտատպվեց 1969-1979 թվականների կանադական 1 դոլարանոց թղթադրամի դարձերեսին։

1996 թվականին Մալաքին շնորհվեց Կանադայի շքանշան՝ սպայի տիտղոսով։ 2005 թվականին Օտտավա քաղաքի ղեկավարությունը հիմնեց Karsh Award մրցանակը՝ ի պատիվ Մալաք և Յուսուֆ Քարշերի։

Կանադայի գրադարանում ու արխիվում պահվում են մոտավորապես 400.000 լուսանկարչական պատկերներ, որոնք ձեռք են բերվել 1985 և 2015 թվականներին Մալաքի հսկայական գրադարանից։ 1940-ից 2001 թվականներին արված լուսանկարները ներառում են Պառլամենտ Հիլի և վարդակակաչների փառատոնի բազմաթիվ գունավոր պատկերներ, ինչպես նաև Կանադան ծովից ծով արտացոլող բնապատկերներ։ Մյուս լուսանկարներում կանադացիներ են՝ գյուղատնտեսության, անտառային տնտեսության, արդյունաբերության և արվեստի ոլորտներում աշխատելիս, սովորելիս, հանգստանալիս:։
աջից|մինի| Մալաք Քարշի գերեզմանաքարը Ուեյքֆիլդի Մաքլարեն գերեզմանատանը
Մալաք Քարշը մահացել է 2001 թվականի նոյեմբերի 8-ին՝ 86 տարեկան հասակում։ Նա թաղված է Քվեբեկի նահանգի Ուեյքֆիլդ քաղաքի Մաքլարեն գերեզմանատանը։

## Հետագա ընթերցանության նյութ
* 

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* http://www.armeniapedia.org/index.php?title=Malak_Karsh
* http://www.malakofottawa.ca

Կատեգորիա:Կանադահայ լուսանկարիչներ
Կատեգորիա:ՀԹՎ 2023 հոդվածներ
Կատեգորիա:Հայոց ցեղասպանությունից փրկվածներ
Ֆրիդրիխ Թրիշ

**Ֆրիդրիխ Թրիշ**  (, ), ավստրիացի դրամատուրգ, բանաստեղծ և գրող, ով գրել է Ալեքս Հարթման, Փոլ Ռիխտեր, Հ. Մարտին կեղծանուններով։

## Կենսագրություն
Աշխատել է որպես քանդակագործ, սակայն ֆինանսական միջոցների պակասը ստիպել է նրան զբաղվել կոմերցիոն բիզնեսով, որը թողել է, երբ անուն է ձեռք բերել իր «Im XIX Jahrhundert» կատակերգությամբ, որը շնորհվել է Վիեննայի դատարանի թատրոնի կողմից։ 1879 թվականին նրա «Neue Verträge» կատակերգությունն արժանացել է Մյունխենի Հոֆթթատրոնի առաջին մրցանակին, իսկ 1892 թվականին նրա «Օտտիլի» դրաման արժանացել է առաջին մրցանակի Համբուրգի Գրական գրասենյակի կողմից ստեղծված մրցույթում, որին մասնակցել է 383 մասնակից։ Տրիշի մյուս հաջողված պիեսներից են «Höhere Gesichtspunkte» և «Die Wochenchronik»-ը, որոնք նույնպես արժանացել են մրցանակների։ Պերու Տրիշային են պատկանում նաև մեծ թվով պատմվածքներ, վեպեր, բանաստեղծություններ։

## Ընտրյալ ստեղծագործություններ
* «Amalie Welden» կատակերգություն, 1865;
* «Mädchenherzen» դրամա, 1873;
* «Träume Sind Schäume» կատակերգություն, 1873;
* «Vorsicht» կատակերգություն, 1876;
* «Reine Liebe» կատակերգություն, 1877;
* «Anwalt» դրամա, 1881;
* «Hexenmeister» կատակերգություն, 1884;
* «Nixe» կատակերգություն, 1887;
* «Hand in Hand» 1890;
* «Factotum Flitsch»ֆարս, 1892;
* «Liquidator» ֆարս, 1896;
* «Ihr System» ֆարս, 1898;
* «Endlich Allein» կատակերգություն, 1900.

## Ծանոթագրություններ

## Գրականություն
*Триш, Фридрих Густав // Еврейская энциклопедия Брокгауза и Ефрона. — СПб., 1908—1913.
*Wurzbach D. C. v. Triesch, Friedrich Gustav (нем.) // Biographisches Lexikon des Kaiserthums Oesterreich: enthaltend die Lebensskizzen der denkwürdigen Personen, welche seit 1750 in den österreichischen Kronländern geboren wurden oder darin gelebt und gewirkt haben — Wien: 1856. — Vol. 47. — S. 194
*Deutsche Nationalbibliothek Record #117418323 // Gemeinsame Normdatei (нем.) — 2012—2016.
Տրիշ Ֆրիդրիխ Գուստաֆ // Еврейская энциклопедия. Բրոքհաուսը և Էֆրոնը — СПб., 1908—1913.

## Արտաքին հղումներ
*TRIESCH, FRIEDRICH GUSTAV

Կատեգորիա:Ավստրիացի դրամատուրգներ
Կատեգորիա:Ավստրիացի գրողներ
Կատեգորիա:Ավստրիացի բանաստեղծներ
Կատեգորիա:Գրական կեղծանուններով հայտնի հեղինակներ
Կատեգորիա:Թատերական մրցանակների դափնեկիրներ
Ժանետ Շամլյան

**Ժանետ Շամլյան** (անգլ.՝ Janet Shamlian, ), ամերիկահայ ժուռնալիստուհի, CBS News- ի թղթակից, ով մասնավորապես հաղորդումներ է պատրաստում CBS This Morning-ի և CBS Evening News-ի համար։ Նախկինում նա *[[NBC News|NBC News-ի]]* թղթակից էր և նյութեր է պատրաստել *The Today Show-ի*, *NBC Nightly News-ի* և MSNBC-ի համար։

## Վաղ տարիք և կրթություն
Ջանետ Շամլյանը ծնվել է Իլինոյս նահանգի Օուք Փարք քաղաքում, մեծացել, հասակ է առել նույն նահանգի Փարք Ռիջ բնակավայրում, որտեղ էլ միջնակարգ կրթություն է ստացել՝ ավարտելով Մեյնի Հարավային միջնակարգ դպրոցը : Ժուռնալիստիկայի ասպարեզում բակալավրի աստիճան ստացել է Միսսուրիի ժուռնալիստիկայի դպրոցում, որտեղ եղել է 2016 թվականի սկզբի խոսնակը։

## Մասնագիտական կարիերա
CBS News- ում աշխատելու ժամանակ հոդվածներ, ռեպորտաժներ, թղթակցություններ է գրել Էլ Պասո Ուոլմարթում տեղի ունեցածզանգվածային փոխհրաձգության, Կալիֆորնիայի հրդեհների մասին։ Նախքան NBC News- ում աշխատանքի անցնելը Շամլյանը արձակուրդում է գտնվել՝ որպես հինգ երեխաների մայր։ Իսկ ընտանիքավորվելուց առաջ նա աշխատել է որպես Չիկագոյի WBBM-TV- ի, Հյուստոնի KHOU-TV-ի ու KPRC-TV-ի և Միչիգանի նահանգի Գրանդ Ռապիդս քաղաքի WOOD-TV- ի թղթակից։

2016 թվականի հոկտեմբերին Շամլյանը հարցազրույց վերցրեց դերասանուհի Արիաննա Ցուկերից, ում դեռևս 2005 թվականին թողարկած Access Hollywood տեսահոլովակի մասին Դոնալդ Թրամփը ենթադրական մեկնաբանություններ էր արել։ 2016 թվականին ժուռնալիստուհին ռեպորտաժներ է հաղորդել Օռլանդոյի գիշերային ակումբի հրաձգության վայրից և Ֆրանսիայից՝ 2016 թվականին Նիսում բեռնատարի հարձակումից մի քանի ժամ անց. ի դեպ, Նիսում նա այդ ժամանակ նա հանգստանում էր իր ընտանիքի հետ։ Նախկինում նա NBC-ի համար հաղորդումներ է պատրաստել ազգային և միջազգային բազմաթիվ ուշագրավ իրադարձությունների մասին, ներառյալ Deepwater Horizon նավթի արտահոսքը և Կատրինա փոթորիկը։ 2007 թվականին Շամլյանը NBC Nightly News- ի եթերում անց է կացրել առաջին երեկոյան հեռուստատեսային հարցազրույցը նախագահի այն ժամանակվա թեկնածու Բարաք Օբամայի կնոջ՝ Միշել Օբամայի հետ։

2019 թվականի հուլիսին Շամլյանը աշխատանքի է անցել CBS News- ում որպես Հյուսթոնում հանգրվանած թղթակից։

## Անձնական կյանք
Շամլյանն ամուսնու հետ ապրում է Հյուսթոնում, ունի 5 երեխա։ Նա դեռահասության տարիներին մրցունակ գեղասահորդուհի էր և լուսաբանել է սպորտը NBC News-ի համար։ Նա հայկական և իռլանդական արմատներ ունի։

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* NBC կենսագրություն

Կատեգորիա:21-րդ դարի ամերիկացի կանայք
Կատեգորիա:1962 ծնունդներ
Կատեգորիա:Ապրող անձինք
Կատեգորիա:Ամերիկահայ լրագրողներ
Կատեգորիա:ՀԹՎ 2023 հոդվածներ
Կատեգորիա:Ամերիկացիներ իռլանդական սերմամբ
Ռուսլան Մարանդյան

**Ռուսլան Ռաֆիկի Մարանդյան**, () հայ իրավաբան, իրավաբանական գիտությունների թեկնածու, ՀՀ ներքին գործերի նախարարության ոստիկանության իրավաբանական վարչության պետ, ոստիկանության գնդապետ։

## Կենսագրություն
Ռուսլան Մարանդյանը ծնվել է 1984 թվականի հուլիսի 24-ին Մարգահովիտ գյուղում։ 2001-2006 թվականներին սովորել է ՀՀ Ոստիկանության ակադեմիայում։ Ուսումն ավարտելուց հետո՝ մինչև 2009 թվականը, եղել է ակադեմիայի պետության և իրավունքի տեսության և սահմանադրական իրավունքի ամբիոնի ուսումնական ասիստենտ, որից հետո՝ մինչև 2011 թվականը, նույն ակադեմիայի իրավաբանական ֆակուլտետի պետության և իրավունքի տեսության և սահմանադրական իրավունքի ամբիոնի ուսումնական ասիստենտ։

2011-2012 թվականներին Ռուսլան Մարանդյանը եղել է ՀՀ Ոստիկանության կրթահամալիրի ակադեմիայի իրավաբանական ֆակուլտետի օպերատիվ-հետախուզական գործունեության և կրիմինալիստիկայի ամբիոնի դասախոս, իսկ 2012-2013 թվականներին՝ կրթահամալիրի գիտական աշխատանքների բաժնի պետ։

2013-2014 թվականներին եղել է ՀՀ Ոստիկանության կրթահամալիրի ակադեմիայի իրավագիտության ֆակուլտետի պետության և իրավունքի տեսության և սահմանադրական իրավունքի ամբիոնի դոցենտ, իսկ 2014-2018 թվականներին նույն կրթահամալիրի ակադեմիայի իրավագիտության ֆակուլտետի պետության և իրավունքի տեսության և սահմանադրական իրավունքի ամբիոնի պետ։

2017 թվականի մայիսի 29-ին Ռուսլան Մարանդյանին շնորհվել է իրավաբանական գիտությունների թեկնածուի գիտական աստիճան։

2018-2019 թվականներին Ռուսլան Մարանդյանը ղեկավարել է Ոստիկանության կրթահամալիրի ակադեմիայի իրավագիտության ֆակուլտետը, 2019-2021 թվականներին զբաղեցրել է ՀՀ ոստիկանության կրթահամալիրի ակադեմիայի պետի տեղակալի պաշտոնը։

2021 թվականի դեկտեմբերի 21-ին ՀՀ ոստիկանության պետի հրամանով Ռուսլան Մարանդյանը նշանակվել է ՀՀ ոստիկանության իրավաբանական վարչության պետ։

Արժանացել է ՀՀ ոստիկանության մեդալների և կրծքանշանների։

2025 թվականին՝ Հանրապետության տոնի առթիվ, ծառայության ընթացքում ցուցաբերած նվիրումի, օրինականության և հասարակական կարգի պահպանության գործում ներդրած ավանդի համար Ռուսլան Մարանդյանը Հայաստաանի Հանրապետության նախագահի հրամանագրով պարգևատրվել է է Մխիթար Գոշի մեդալով։

Ամուսնացած է, ունի մեկ որդի։

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
*ՀԱՆՐԱՔՎԵՆ ՈՐՊԵՍ ԺՈՂՈՎՐԴԱԻՇԽԱՆՈՒԹՅԱՆ ԻՐԱՑՄԱՆ ՁԵՎ ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅՈՒՆՈՒՄ 
*Մարանդյան Ռուսլան Ռաֆիկի, Իրավաբանականգիտությունների թեկնածու
* ԱՊՀ տարածքում կհեշտացվի հափշտակված մեքենաների հայտնաբերումը

Կատեգորիա:Իրավաբանական գիտությունների թեկնածուներ
Կատեգորիա:ՀԹՎ 2023 հոդվածներ
Կատեգորիա:Հայ գնդապետներ
Կատեգորիա:Հայ իրավաբաններ
Կատեգորիա:Մխիթար Գոշի մեդալակիրներ
Ֆիլիպ Թերզյան

**Ֆիլիպ Թերզյան** (անգլ.` **Philip Terzian,** ), ամերիկահայ լրագրող և արձակագիր։ 2018 թվականից *The Washington Examiner-* ի հեղինակներից է։ Մինչև 2018 թվականի դեկտեմբերին քաղաքականության և մշակույթի հիմնախնդիրներ լուսաբանող *The Weekly Standard*-ի փակվելը եղել է դրա ավագ գրողը, 2005–17 թվականներին՝ նաև գրական խմբագիրը։ Նրա հեղինակած գրքերից հիշարժան է հատկապես է *Architects of Power: Roosevelt, Eisenhower, and the American Century* (Encounter Books 2010) / Ի*շխանության ճարտարապետները. Ռուզվելտը, Էյզենհաուերը և ամերիկյան դարը* ( Encounter Books 2010) երկը։

## Կյանք և կարիերա
Թերզյանը ծնունդով Մերիլենդ նահանգի Քենսինգտոն քաղաքից է։ Նրա մորական պապը՝ Սեսիլ Ուիտակեր Անդերսոնը, եղել է Ֆիլադելֆիայի American Stores-ի գործադիր տնօրեն, իսկ հորական տատն ու պապը հայ ներգաղթյալներ էին։ Թերզյանը հաճախել է Մերիլենդի նահանգի Մոնտգոմերի շրջանի հանրային դպրոցներ, ապա՝ Վաշինգտոնի Sidwell Friends School-ը և ավարտել է Վիլանովայի համալսարանը ՝ 1973 թվականին ստանալով անգլերենի մասնագետի դիպլոմ։ Նա ավարտական աշխատանք է կատարել Օքսֆորդի համալսարանում HCG Mathew-ի ղեկավարությամբ, ով խմբագրել է Ուիլյամ Գլադստոնի օրագրերը, և ստացել է աստվածաբանական ուսմունքերի դիպլոմ Վիրջինիայի եպիսկոպոսական աստվածաբանական ճեմարանում։

Թերզյանն աշխատել է որպես թղթակից և խմբագիր Ալաբամայի *The Anniston Star-* ում, Reuters-ում և *[[U.S. News & World Report|US News & World Report-ում]]*։ 1974-1978 թթ. եղել է The New Republic թերթի, Կենտուկիի *Lexington Herald-* ի, *[[Լոս Անջելես Թայմս|Los Angeles Times-]]*-ի խմբագրական էջերի խմբագրի օգնական, իսկ 1986–92-ին՝ *Providence Journal-* ի խմբագրական էջերի խմբագիր։

1970 թվականին նա ելույթներ, զեկուցումներ, ճառեր է գրել Լոուրենս Օ'Բրայենի համար, որն այն ժամանակ եղել է Դեմոկրատական ազգային կոմիտեի նախագահ։ Հետագայում նա ելույթներ է գրել (1978–79) ԱՄՆ պետքարտուղար Սայրուս Վենսի համար։

Նախքան *The Weekly Standard*-ում աշխատանքի անցնելը, Թերզյանը երկու տասնամյակ սյունակագիր է եղել Scripps Howard News Service-ի խմբագրությունում և հոդվածներ է ուղարկել տասնյակ երկրներից։ Ժուռնալիստական իր աշխատանքի համար նա առաջադրվել է Պուլիտցերյան մրցանակի և հասել մրցանակաբաշխության եզրափակիչ փուլ։ Հետագայում դարձել է Պուլիտցերյան մրցանակի ժյուրիի անդամ, Սթենֆորդի համալսարանի Հուվեր ինստիտուտի մեդիաշխատող։ Նա հոդվածները, թղթակցությունները լույս են տեսել *Wall Street Journal-* ում, *The New Criterion-ում*, *Harper's-ում*, *The Spectator-ում*, *Times Literary Supplement-ում*, Լոնդոնի *Sunday Telegraph-ում ,* *Commentary-ում*, *Sewanee Review-ում* և այլ պարբերականներում։ Թերթերի խմբագիրների ամերիկյան ընկերության անդամ է, Ամերիկյան խորհրդի անդամ Գերմանիայում, ինչպես նաև Գրականագետների և քննադատների ասոցիացիայի անդամ։ Բացի այդ, նրան տրվել է Վիրջինիա նահանգի Միդլբուրգ քաղաքի Wolver Beagles-ի պատվավոր խարազանը։

Նա ամուսնացած է և երկու երեխաների հայր։

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* The Weekly Standard կենսագրություն. 
* Իշխանության ճարտարապետներ (Հանդիպում գրքեր).
*  

Կատեգորիա:Ամերիկահայ լրագրողներ
Կատեգորիա:ՀԹՎ 2023 հոդվածներ
Կատեգորիա:Ամերիկահայ արձակագիրներ