Օկտավ Ֆեյե

**Օկտավ Ֆեյե** (, ), ֆրանսիացի վիպասան և դրամատուրգ, որին հաճախ անվանում էին «ընտանիքների Մյուսե»։ Նա եղել է Ֆրանսիական ակադեմիայի անդամ:

## Կենսագրություն
Նա ծնվել է Սեն-Լո քաղաքի Սեն-Ժորժ փողոցի թիվ 2 հասցեում գտնվող տանը, որը պահպանվել է մինչ օրս։ Նրա մայրը մահացել է, երբ նա դեռևս օրորոցում էր։ Հայրը՝ Ժակ Ֆեյեն, ճանաչված փաստաբան էր, որը հետագայում դարձավ  Մանշ դեպարտամենտի  դեպարտամենտի գլխավոր քարտուղար և նույն դեպարտամենտի Գյուղատնտեսության, հնագիտության և բնագիտության ընկերության առաջին նախագահը։ Իր սուր զգայունության պատճառով նա չիրականացրեց ազգային քաղաքական ասպարեզում կարիերա կառուցելու հնարավորությունը Հուլիսյան միապետության շրջանում, թեև նման հավակնություններ ունենալու բոլոր նախադրյալներն ուներ։

Օկտավ Ֆեյեն հորից ժառանգել էր որոշակի նյարդային գրգռվածություն, թեև ոչ նույն աստիճանի։ Նրան ուղարկեցին Փարիզ՝ Լուի-լը-Գրան լիցեյ, որտեղ նա ստացավ փայլուն կրթություն

Նրան նախապատրաստում էին դիվանագիտական ասպարեզի համար, սակայն երբ 1840 թվականին նա հորը վստահեց իր՝ գրող դառնալու մտադրությունը, վերջինս հրաժարվեց նրանից։ Օկտավ Ֆեյեն վերադարձավ Փարիզ և դժվարություններով ապրուստ վաստակեց՝ զբաղվելով լրագրությամբ։ Փոլ Բոկաժի հետ համագործակցությամբ, որը նկատել էր երիտասարդի տաղանդը և հյուրընկալել նրան իր եղբորորդու տանը, նա «Դեզիրե Ազար» կեղծանվամբ գրեց «Շախ և մատ», «Պալմա կամ Ավագ ուրբաթի գիշերը» և «Ռիշելյոյի ծերությունը» պիեսները։ Երեք տարի անց, տեսնելով որդու հաջողությունը, հայրը ներեց նրան և վերականգնեց նրա նպաստը։ Այդուհետև Ֆեյեն կարողացավ Փարիզում վարել ապահով ու հարմարավետ կյանք և հրատարակեց իր առաջին վեպերը։

Հոր առողջության վատթարացման պայմաններում վերջինս խնդրեց որդուն լքել Փարիզը և վերադառնալ Սեն-Լո՝ իր խնամքը ստանձնելու համար։ Թեև դա մեծ զոհողություն էր, Օկտավ Ֆեյեն 1850 թվականին ենթարկվեց հոր կամքին։ Հաջորդ տարում նա ամուսնացավ իր զարմուհու՝ Սուրբ-Լոյի քաղաքապետի դուստր Վալերի Դյուբուայի հետ, որը նույնպես զբաղվում էր գրականությամբ։ Իր համար «աքսոր» թվացող այդ շրջանում, որը ծանրանում էր հոր մենակյացության մոլուցքով և բռնատիրական բնավորությամբ, Ֆեյեն ստեղծեց իր լավագույն գործերից մի քանիսը:

Նրա առաջին խոշոր հաջողությունները գրանցվեցին 1852 թվականին՝ «Բելլա» վեպով և «Ճգնաժամ» կատակերգությամբ։ Երկուսն էլ վերահրատարակվեցին հեղինակավոր «Երկու աշխարհների հանդեսում», որտեղ հետագայում լույս տեսան նաև նրա բազմաթիվ այլ վեպեր։ Մեծ ընդունելության արժանացան նաև «Փոքրիկ կոմսուհին» (1857), «Դալիլա» (1857) և «Աղքատ երիտասարդի վեպը» (1858), որը բացառիկ ժողովրդականություն վայելեց։

Հոր ստեղծած մռայլ միջավայրում ապրելու հարկադրանքի պատճառով Ֆեյեն Սուրբ-Լոյում տառապում էր նյարդային ընկճախտով, որի հաղթահարմանը նպաստում էին կնոջ և սկեսրոջ նվիրված խնամքը։. 1857 թվականին նա իրեն թույլ տվեց մեկնել Փարիզ՝ ղեկավարելու «Դալիլա» վեպի հիման վրա մշակված թատերական ներկայացման փորձերը։ Ներկայացումը մեծ հաղթանակ էր։ Հաջորդ տարում նույնը տեղի ունեցավ «Աղքատ երիտասարդը» ստեղծագործության բեմադրության դեպքում։ 1858 թվականին, երբ հայրը մահացավ, Ֆեյեն տանը չէր

Ֆեյեն և նրա ընտանիքը որոշեցին վաճառել ընտանեկան տունը և բնակություն հաստատել Փարիզում, որտեղ գրողը վայելում էր Երկրորդ կայսրության արքունիքի բարեհաճությունը։Նրա պիեսները նախ բեմադրվում էին  Կոմպիենում ապա ներկայացվում փարիզյան հանդիսատեսին, իսկ մի առիթով անգամ կայսրուհի Էժենին անձամբ ստանձնեց տիկին դը Պոնի դերը «Մարկիզուհու դիմանկարները» (1869) պիեսում։

Սակայն մայրաքաղաք վերադառնալու ոգևորությունը շուտով մարեց։ 1859 թվականին իր ավագ որդու մահից հետո նա հեռացավ Փարիզից, որտեղ զգում էր առողջության վատթարացում և դժվարանում էր աշխատել նախկին արդյունավետությամբ՝ նախընտրելով վերագտնել իր հայրենի Նորմանդիա խաղաղությունը։ Նա ձեռք բերեց «Լե Պալիե» կոչվող տունը Սեն-Լոյի արվարձաններից մեկում՝ Սեն-Պիեռ նրբանցքում, իր հայրական տնից ոչ հեռու։ Այնտեղ նա ապրեց երջանիկ կյանք՝ շուրջ տասնհինգ տարի, շրջապատված իր վարդերով, հազվադեպ այցելելով Փարիզ և անդադար աշխատելով։

1862 թվականի ապրիլի 3-ին նա ընտրվեց Ֆրանսիական ակադեմիայի անդամ՝ քվեարկության երկրորդ փուլում ստանալով 21 ձայն՝ Կամիլ Դուսեի 10 ձայնի դիմաց։ 1868 թվականին նշանակվեց Ֆոնտենբլոյի պալատի գրադարանավար՝ պարտավորվելով տարեկան մեկ կամ երկու ամիս բնակվել այնտեղ։ 1867 թվականը նշանավորվեց նրա գլուխգործոցի՝ «Պարոն դը Կամոր» վեպի հրապարակմամբ, որը բնորոշ է նրա ստեղծագործությանը և անդրադառնում է սիրային կրքերից ծնված բարոյական երկընտրանքներին։

1870 թվականին կայսրության անկումը նրա համար ծանր հարված էր։ Նա հավատարիմ մնաց Բոնապարտներին, և նրա ստեղծագործությունների հաջողությունը նվազեց։ Ստիպված լինելով վաճառել «Լե Պալիե»-ն՝ կյանքի վերջին տարիներին նա ապրեց մշտական տեղաշարժերի մեջ՝ տառապելով ընկճախտից և գնալով սաստկացող խլությունից։ Նա մահացավ Փարիզում 1890 թվականի դեկտեմբերի 29-ին՝ նույն թվականին, երբ լույս տեսավ նրա վերջին գիրքը՝ «Արվեստագետի պատիվը»։ Կինը նրան վերապրեց մոտ տասնհինգ տարի։ Նրանք հուղարկավորված են Սեն-Լոյի գերեզմանատանը:

Ֆեյեն, որը կարողացավ կատարելապես համահունչ լինել Երկրորդ կայսրության բարոյական պահպանողականությանը, ստեղծագործական դիրքով գտնվում էր ռոմանտիկների և ռեալիստների միջև։ Նրա հեղինակությունը ձևավորվել է կյանքի նրբագեղ և միաժամանակ սթափ պատկերավորման, կանացի կերպարների ներկայացման շնորհիվ, որը նրան բերեց կին ընթերցողների համակրանքը, բարձր հասարակության ներկայացուցիչների հոգեբանության և զգացմունքների խորքային վերլուծության, ինչպես նաև իր ժամանակին բարձր գնահատված՝ նրբագեղ, զուսպ և մտահղացական արձակի շնորհիվ։ Սակայն նրա համբավը մահից հետո արագորեն մարեց, քանի որ այն արիստոկրատական աշխարհը, որը նա պատկերում էր, աստիճանաբար անհետանում էր։

## Ստեղծագործություններ
* *La Vie de Polichinelle et ses nombreuses aventures*, Paris, Hetzel, 1846 Texte en ligne
* *Échec et Mat*, drame en cinq actes, en prose, Paris, Jérôme, 1846
* *Palma, ou, la Nuit du vendredi saint*, drame en cinq actes, Paris, Michel Lévy, 1847
* *La Vieillesse de Richelieu*, drame en cinq actes, en prose, Bruxelles, Lelong, 1849
* *York*, comédie-vaudeville en un acte, Paris, Michel Lévy, 1852
* *Bellah*, Paris, Michel Lévy frères, 1852 Texte en ligne
* *Le Village*, comédie en un acte, en prose, Paris, Michel Lévy, 1856
* *Scènes et Comédies*, Paris, Michel Lévy, 1857 Texte en ligne
* *[[Le Roman d'un jeune homme pauvre]]*, Paris, Michel Lévy, 1858
* *Le Roman d’un jeune homme pauvre* comédie en cinq actes et sept tableaux, Paris, Michel Lévy, 1859 Texte en ligne
* *La Tentation*, pièce en cinq actes et six tableaux, Paris, Michel Lévy, 1860
* *Le Cheveu blanc* comédie en un acte, en prose, Paris, Michel Lévy frères, 1860
* *Rédemption*, comédie en cinq actes et un prologue, Paris, Michel Lévy, 1860
* *Histoire de Sibylle*, Paris, Michel Lévy frères, 1862; Paris, Nelson/Calmann-Lévy, 1876
* *Montjoye*, comédie en cinq actes, en six tableaux, Paris, Michel Lévy frères, 1864
* *La Belle au bois dormant*, drame en cinq actes et huit tableaux, Paris, Michel Lévy frères, 1865
* *Péril en la demeure*, comédie en deux actes, en prose, Paris, Michel Lévy; 1867
* *Monsieur de Camors*, Paris, Michel Lévy frères, 1867; Paris, Calmann-Lévy, s. d. Texte en ligne
* *Scènes et Proverbes*, Paris, Calmann-Lévy, 1869 Texte en ligne
* *Dalila*, drame en quatre actes en six tableaux, Paris, Michel Lévy frères, 1870
* *Le Cas de conscience*, comédie en un acte en prose, Paris, Lévy, 1873
* *Le Sphinx*, drame en quatre actes, Paris, Michel Lévy frères 1875
* *Un mariage dans le monde*, Paris, Michel Lévy, 1875
* *Julie*, drame en trois actes, en prose, Paris, Calmann-Lévy, 1877
* *Le Cas de conscience*, comédie en un acte, en prose, Paris, Calmann-Lévy, 1877
* *Les Amours de Philippe*, Paris, Calmann-Lévy, 1877
* *Le Journal d’une femme*, Paris, Calmann-Lévy, 1878
* *Histoire d’une parisienne*, Paris, Calmann-Lévy, 1881
* *La Crise*, comédie en quatre actes, Paris, Calmann-Lévy, 1882
* *La Petite Comtesse ; Le Parc ; Onesta*, Paris, Calmann-Lévy, 1882
* *Les Portraits de la marquise*, comédie pastiche en trois tableaux, Paris, Calmann-Lévy, 1882
* *Un mariage dans le monde*, Paris, [s.n.], 1882
* *La Partie de dames*, pièce en un acte, Paris, Calmann-Lévy, 1883
* *Un roman parisien*, pièce en cinq actes, Paris, Calmann-Lévy, 1883
* *La Veuve ; Le Voyageur*, Paris, Calmann-Lévy, 1884
* *Le Voyageur*, scènes dialoguées, Paris, [s.n.], 1884
* *La Morte*, Paris, Calmann-Lévy, 1886
* *Circé* proverbe en un acte, Paris, Calmann-Lévy, 1887
* *L’Acrobate*, comédie en un acte, en prose, Paris, Calmann-Lévy, 1887
* *Chamillac*, comédie en cinq actes, Paris, Calmann-Lévy, 1889
* *Le Divorce de Juliette ; Charybde & Scylla ; Le Curé de Bourron*, Paris, Calmann-Lévy, 1889 Texte en ligne
* *Honneur d’artiste*, Paris, Calmann-Lévy, 1890 Texte en ligne
* *Scènes et Comédies*, Paris, Calmann-Lévy, 1891 Texte en ligne
* *Œuvres complètes*, Paris, M. Lévy, 1891-
* *Julia de Trécœur*, Paris, Michel Levy Frères, 1872 Texte en ligne
* *Le Pour et le Contre*, comédie en un acte, en prose, Paris, Calmann-Lévy, 1895
* *Théâtre complet*, Paris, Calmann-Lévy, 1897-1900
* *La Fée*, comédie en un acte en prose, Paris, Calmann-Lévy, 1898

## Արտաքին հղումներ

* 
* sur Wikisource : Discours de réception à l’Académie française de Pierre Loti (Discours dans lequel Pierre Loti prononce l’éloge de son prédécesseur)
* Quelques œuvres d'Octave Feuillet (ePub et lecture à l'écran)

## Ծանոթագրություններ


Կատեգորիա:1890 մահեր
Կատեգորիա:Դրամատուրգիա
Կատեգորիա:Վեպեր
Կատեգորիա:Ֆրանսիական ակադեմիայի անդամներ
Կատեգորիա:Ֆրանսիացի գրողներ
Կատեգորիա:Ֆրանսիացի դրամատուրգներ