Մարրաման ընդդեմ Մասսաչուսեթսի Սիթիզենս բանկի

***Մարրաման ընդդեմ Մասսաչուսեթսի Սիթիզենս բանկի***, 549 U.S. 365 (2007), ԱՄՆ Գերագույն դատարանի գործ, որը վերաբերում է սնանկության ընթացքում անազնիվ վարքագծին։

## Փաստեր
2003 թվականի մարտի 11-ին Ռոբերտ Մարրաման կամավոր սնանկության հայց է ներկայացրել ԱՄՆ Սնանկության օրենսգրքի 7-րդ գլխի համաձայն՝ ստեղծելով մի գույքային զանգված, որը ներառում էր նրա ամբողջ ունեցվածքը՝ անկախ գտնվելու վայրից և տնօրինողից։ Մասսաչուսեթսի Սիթիզենս բանկը գլխավոր վարկատուն էր։

Իր սնանկության հայցման մեջ, Մարրաման մի շարք հայտարարություններ էր արել Մենում գտնվող իր տան վերաբերյալ, որոնք մոլորեցնող կամ անճշտություններ էին պարունակում։ Չնայած նրան, որ նա հայտնել էր, որ ինքն է հավատարմագրի միակ շահառուն, որն իրեն էր պատկանում, նա նշել է, որ գույքի արժեքը զրո է։ Նաև հերքել է, որ դիմումի ներկայացումից մեկ տարի առաջ որևէ գույք է փոխանցել ՝ բացառությամբ բիզնեսի սովորական ընթացքի, մինչդեռ այս երկու հայտարարությունները սխալ են եղել։ Իրականում Մենում գտնվող գույքն էական արժեք է ունեցել, և Մարրաման այն փոխանցել է նորաստեղծ հավատարմագրին՝ առանց որևէ փոխհատուցման, յոթ ամիս առաջ՝ մինչև իր սնանկության 13-րդ գլխի հայցի ներկայացումը։ Մարրաման հետագայում խոստովանել է, որ այդ փոխանցման նպատակը գույքը վարկատուներից պաշտպանելն է եղել։

## Դատավարության ընթացք
Արդարադատության ընթացքում Մարրաման բացատրել է, որ Մեն նահանգում գտնվող գույքի վերաբերյալ իր սխալ հայտարարությունները տեղի էին ունեցել «գրագրի սխալի» պատճառով և պնդել է, որ ունի բացարձակ իրավունք իր գործը 7-րդ գլխից վերափոխելու 13-րդ գլուխ։ Բանկրոտության դատարանի դատավորը մերժել է այդ պնդումները։ Մարրաման բողոքարկել է որոշումը Առաջին շրջանի բանկրոտության բողոքարկման հանձնաժողովում, որը հաստատել է ստորին ատյանի որոշումը։ Վերաքննիչ բողոքի արդյունքում, Առաջին շրջանի վերաքննիչ դատարանը ևս հաստատել է որոշում՝ մերժելով այն պնդումը, որ §706(a)-ը տալիս է բանկրոտ ճանաչված անձին բացարձակ իրավունք վերափոխել գործը 13-րդ գլխի ներքո։ Մարրաման կրկին բողոքարկել է՝ դիմելով ԱՄՆ Գերագույն դատարան։ Քանի որ այլ շրջանային դատարաններ հակասական որոշումներ էին ընդունել, Գերագույն դատարանը որոշել է լսել գործը՝ տարբերությունները հարթելու նպատակով։

## Որոշում

**Խնդրահարույց դրույթ**

Արդյո՞ք պարտատերը, որը խարդախ ձևով թաքցրել է էական գույք մինչ կամ բանկրոտության 13-րդ գլխով դիմում ներկայացնելու ընթացքում, այդպիսով զրկվում է 13-րդ գլխով պաշտպանություն ստանալու իրավունքից:

**Կողմերի փաստարկները**

**Մարրամայի փաստարկը** այն է եղել, որ նա ուներ բացարձակ իրավունք իր գործը 7-րդ գլխից փոխակերպելու 13-րդ գլխի ներքո՝ ըստ օրենքի §706(a) հստակ ձևակերպման։

**Citizens Bank-ի փաստարկն** այն է եղել, որ օրենքում օգտագործված է "may" (կարող է), այլ ոչ թե "shall" (պետք է), ինչը դատարաններին թողնում է ազատություն՝ «անազնվության» բացառություն կիրառելու ընդհանուր կանոնից:

**Դատարանի կարծիքը**

Դատարանի որոշումը գրել է դատավոր Սթիվենսը։ Համաձայնվելով Առաջին շրջանի վերաքննիչ դատարանի կարծիքի հետ՝ Գերագույն դատարանը վճռել է, որ 7-րդ գլխից 13-րդ գլխի վերափոխման իրավունքի վրա տարածվում է «անազնվության բացառություն»։

Ըստ Դատարանի՝ «13-րդ գլխով ընթացքը կարող է մերժվել կամ վերափոխվել 7-րդ գլխի գործի, «հիմքով», և օրենքը պարունակում է ոչ-բացառիկ 10 պատճառների ցանկ, որոնք կարող են արդարացնել նման որոշում։ Չնայած այդ պատճառների թվում նախնական անազնիվ վարքագիծը չի նշվում, բանկրոտության դատարանները սովորաբար այդ վարքագիծը համարում են լռելյայն թույլատրելի՝ «հիմքով» ձևակերպման ներքո»։

### Տարակարծություն
Դատավոր Ալիտոն չի համաձայնել դատարանի որոշման հետ, և նրան միացել են ևս երեք դատավորներ։ Ալիտոյի կարծիքով՝ անազնվության բացառության կիրառումը հակասում է բանկրոտության օրենսգրքին։

Նա հիմք է ընդունել օրենքի հստակ ձևակերպումը, ըստ որի՝ «պարտատերը ցանկացած պահի կարող է իր գործը փոխակերպել այս գլխից 11-րդ, 12-րդ կամ 13-րդ գլխի գործի, եթե այն նախապես փոխակերպված չէ §1112, §1208 կամ §1307 հոդվածների ներքո»։

Ալիտոն գտել է, որ անուղղակի «անազնվության» բացառություն ընթերցելը խախտում է օրենքի հստակ լեզուն, և օրենքը գործում է առանց նման մեկնաբանության անհրաժեշտության։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:ԱՄՆ Գերագույն դատարանի որոշումներ
Կատեգորիա:Ֆինանսական խարդախություն
Կատեգորիա:Բանկեր ըստ երկրի
Կատեգորիա:Բանկրոտություն
Կատեգորիա:Բանկեր