Նորման Ֆերքլո

**Նորման Ֆերքլո**, (), Լանկաստեր համալսարանի լեզվաբանության պրոֆեսոր։ Նա հանդիսանում է քննադատական դիսկուրս վերլուծության հիմնադիրներից մեկը։ Քննադատական դիսկուրս վերլուծությունը անդրադառնում է նրան, թե ինչպես է ուժը կիրառվում լեզվի միջոցով։ Այս մոտեցումը ուսումնասիրում է տրամասությունը՝ դրա մեջ ներառելով տեքստ, խոսք, տեսանյութ և պրակտիկաներ։

## Տրամասութային քննադատական վերլուծություն
Ֆերքլոյի ուսումնասիրության գիծը կոչվում է նաև տեքստին կողմնորոշված տրամասութային վերլուծություն՝ տարանջատելու այն փիլիսոփայական այն մոտեցումներից, որոնք չեն կիրառում լեզվաբանական մեթոդաբանություն։ Այն հատկապես վերաբերում է ֆորմալ լեզվաբանական տեքստային բնութագրիչների, սոցիոլինգվիստիկայի խոսքային ժանրերի, ֆորմալ սոցիոլոգիական պրակտիկաների փոխադարձ ազդեցություններին։ Այսպիսով նա հետաքրքրված է թե ինչպես են սոցիալական պրակտիկաները ձևավորվում դիսկուրսի միջոցով, և թե դիսկուրսի վրա սոցիալական պրակտիկաների ազդեցություններով։

«Լեզուն և ուժը» աշխատությունը (1989 թ., վերանայված 3-րդ հրապարակման մեջ՝ 2014 թ.)ուսումնասիրում է լեզվի, սոցիալական պրակտիկաների և ավելի «լայն» քաղաքական և սոցիալական կառուցվածքների վերածածկները։ Գրքում Ֆերքլոն զարգացնում է սինթետիկ պերսոնալիզացիայի կոնցեպտը՝ հիմնավորելու զանգվածային դիսկուրս երևույթների ուղիղ կոնտակտը անհատ ունկնդրի հետ։ Զանգվածային դիսկուրսի օրնակներ են գովազդը, մարքեթինգը, քաղաքական և մեդիա դիսկուրսները։ Սա դիտարկվում է որպես ավելի լայն գործընթացի՝ դիսկուրսի տեխնոլոգիականացման մի մաս, որին նպաստում են հաղորդակցության ոլորտում արհեստավարժ տեխնիկական զարգացումները։ Այս զարգացումներին են պատկանում ինտոնացիայի ձևաչափերը, տեքստի գրաֆիկական ձևավորումը, կամ պրոքսեմիկ տվյալները։

## Ազդեցություններ
Ֆերքլոյի տեսությունների վրա ազդեցություն են ունեցել Միխայիլ Բախտինը և Միխաել Հոլլիդեյը լեզվաբանության մեջ, ինչպես նաև գաղափարական ազդեցություն են ունեցել Անտոնիո Գրամշին, Լուի Ալտուսսերը, Միշել Ֆուկոն, Պիեր Բուրդյոն սոցիոլոգիայում։

## Հրապարակումներ

### Գրքեր
* Ֆերքլո, Նորման (1989)։ *Լեզու և ուժ:* London: Longman.
* Ֆերքլո, Նորման (1992)։ *Տրամասություն և սոցիալական փոփոխություն:* Cambridge: Polity Press.
* Ֆերքլո, Նորման (1995)։ *Մեդիա տրամասություն:* London: Edward Arnold.
* Ֆերքլո, Նորման (1995)։ *Քննադատական տրամասութային վերլուծություն:* Boston: Addison Wesley.
* Չաուլիարակի, Լիլի և Ֆերքլո, Նորման (1999). *Տրամասությունը ուշ մոդեռն ժամանակաշրջանում. վերաիմաստավորելով քննադատական տրամասութային վերլուծությունը:* Edinburgh: Edinburgh University Press.
* Ֆերքլո, Նորման (2000)։ *Նոր աշխատուժ, նոր լեզու՞:* London: Routledge.
* Ֆերքլո, Նորման (2003)։ *Վերլուծելով դիսկուրսը. Տեքստի վերլուծություն սոցիալական հետազոտությունների համար:* London: Routledge.
* Ֆերքլո, Նորման (2006)։ *Լեզուն և գլոբալիզացիան:* London: Routledge.
* Ֆերքլո, Նորման (2007)։ *Տրամասությունը և ժամանակակից սոցիալական փոփոխությունը:* Bern.

### Ամսագրային հոդվածներ
* Ֆերքլո, Նորման (1985)։ Տրամասութային վերլուծության քննադատական նկարագրողական նպատակները։ *Journal of Pragmatics* 9: 739–763.
* Ֆերքլո, Նորման (1992)։ Տրամասություն և տեքստ։ Լեզվաբանական ինտետեքստուալ վերլուծություն տրամասութային վերլուծության շրջանակներում։ *Discourse & Society* 3(2)։ 193–217.
* Ֆերքլո, Նորման (1993)։ Քննադատական տրամասութային վերլուծություն և հանրային տրամասության Շուկայականացում։ *Discourse & Society* 4(2)։ 133–168.
* Ֆերքլո, Նորման (1996)։ Պատասխան Հենրի Ուիդդոսոնի 'Տրամասութային վերլուծություն. Քննադատական հայացք'։ *Language & Literature* 5(1)։ 49–56.
* Ֆերքլո, Նորման (1996)։ Հռետորաբանական և քննադատական տրամասութային վերլուծություն։ Պատասխան Տիտուս Էնսինքին և Քրիստով Սոուերին։ *Current Issues in Language & Society* 3(3)։ 286–289.
* Ֆերքլո, Նորման (1999)։ *Գլոբալ կապիտալիզմ և լեզվի քննադատական իրազեկվածություն*։ *Language Awareness* 8(2)։ 71–83. Available: .
* Ֆերքլո, Նորման (2000)։ Տրամասություն, Սոցիալական տեսություն և սոցիալական հետազոտություն։*Journal of Sociolinguistics* 4(2)։ 163–195.
* Ֆերքլո, Նորման (2000)։ Պատասխան Կարտերին և Սիլիին։ *Journal of Sociolinguistics* 4(1)։ 25–29.
* Ֆերքլո, Նորման (2001)։ Տրամասության դիալեկտիկան։ *Textus* 14(2)։ 3–10. [Online]. Available (£6.00)։ . [12 June 2002].
* Ֆերքլո, Նորման (2002)։ Լեզուն նոր կապիտալիզմում։ *Discourse & Society* 13(2)։ 163–166.
* Ֆերքլո, Նորման (2003)։ 'Քաղաքական կոռեկտություն'. Մշակույթի քաղաքականությունը և լեզուն։ *Discourse & Society* 14(1)։ 17–28.
* Ֆերքլո, Նորման (2003)։ Փենիքուկի քննադատական կիրառական լեզվաբանության վերանայում։ *Discourse & Society* 14(6)։ 805–808.
* Ֆերքլո, Նորման, Գրահամ, Ֆիլ, Լեմկե, Ջայ & Ուոդակ, Րութ (2004). Ներածություն. *Critical Discourse Studies* 1(1)։ 1–7.
* Ֆերքլո, Նորման (2005)։ Պերիֆերային Տեսլական. Տրամասութային վերլուծությունը կազմակերպությունների ուսումնասիրությունում. Քննադատական ռեալիզմի դեպք *Organization Studies (Sage Publications Inc.)* 26(6)։ 915–939.

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Բրիտանական ակադեմիայի անդամներ
Կատեգորիա:Ոչ գեղարվեստական գրողներ