Թունավոր պոզիտիվիզմ

**Թունավոր պոզիտիվիզմ**, նաև հայտնի է որպես **գերազանց պոզիտիվիզմ** կամ **պոզիտիվ տոքսիկություն,** հույզերի կառավարման անգործություն առանց բացասական հույզերի՝ մասնավորապես զայրույթի և տխրության լիարժեք ճանաչման: Սոցիալապես դա այլ անձի բացասական հույզերը մերժելու գործողություն է՝ փոխարենը դրական հույզեր առաջարկելով։

## Սահմանում
Թունավոր պոզիտիվիզմը մարդուն ճնշում է մնալ լավատես անկախ նրանից, թե որքան ծանր է մարդու հոգեվիճակը, որը կարող է կանխել էմոցիոնալ հաղթահարումը` զգալով այլապես բնական հույզեր։ Թունավոր պոզիտիվիզմը տեղի է ունենում, երբ մարդիկ կարծում են, որ ընդհանրապես բացասական մտքերից պետք է խուսափել: Նույնիսկ ի պատասխան այն իրադարձությունների, որոնք սովորաբար տխրություն են առաջացնում, ինչպիսիք են կորուստը կամ կյանքի դժվարությունները՝ լավատեսությունը հանդես է գալիս է որպես հաղթահարման միջոց, բայց այն ստիպում է մարդուն անտեսել իրականությունը։ Անիրատեսական լավատեսության հայեցակարգը ուսումնասիրվել է հոգեբանների կողմից առնվազն 1980 թվականից սկսած, և թունավոր պոզիտիվիզմ տերմինն առաջին անգամ հայտնվել է Ջ. Հալբերշտամի 2011թվականին գրած «Ձախողումը տարօրինակ արվեստում» գրքում։

## Հոգեբանություն
Մի կողմից, թունավոր պոզիտիվիզմը հոգեբանության մեջ կառուցվածք է, որը վերաբերում է հույզերի կառավարմանը՝ հիմնված այն ենթադրության վրա, որ դրական և բացասական հույզերը պետք է համապատասխանեն իրավիճակին, որը հոգեբանական առումով առողջ է համարվում: Սակայն թունավոր պոզիտիվիզմի խնդիրն այն է, որ պահանջում է միշտ դրական հույզեր ապրել, նույնիսկ երբ իրականությունը բացասական է։

Բժիշկ Ջեյմի Զուկերմանի խոսքով, «Այս գաղափարի հիմնական խնդիրն այն է, որ մենք ենթադրում ենք, որ եթե մարդը դրական տրամադրություն չունի, ապա նրա հետ ինչ-որ բան այն չէ՝ վատ է իրեն զգում: Բանն այն է, որ, երբ մենք չեզոք ենք ճանաչում ինչ-որ մեկի հուզական վիճակը, կամ այս դեպքում, երբ ասում ենք մեկին, որ տխրելը, զայրանալը կամ ցանկացած հույզ, որը մենք համարում ենք ‘բացասական’՝ վատ է, մենք նրա մեջ առաջացնում ենք երկրորդային հույզեր, ինչպիսիք են ամոթը, մեղքի զգացումը և ամաչկոտությունը։
2022 թվականին Սյուզան Քեյնը հրատարակեց իր *Bittersweet: How Sorrow and Longing Make Us Whole* գիրքը, որտեղ  «դրականության բռնապետությունը» կամ «թունավոր պոզիտիվիզմը» բնութագրում է որպես մշակութային պահանջ և նշում է՝ «Ինչ էլ որ անես, մի՛ ասա ճշմարտությունը կյանքի մասին»։

Քեյնը նշում է, որ պատմության ընթացքում, հատկապես 19-րդ դարում, տնտեսությունն առաջացրեց ոչ միայն հաջողակ գործարարների նկատմամբ հարգանք, այլև անհաջողությունների պատճառը վերագրվեց ոչ թե արտաքին հանգամանքներին, այլ բնավորության ձախողմանը, ինչը զոհին մեղադրելու ձև էր:  
Քեյնը փաստագրում է, որ այս ձախողումն արտացոլվում է «անհաջողակ» կամ «լուզեր»  տերմինի փոփոխվող իմաստում: Արդյունքում ձևավորվում է մշակույթ, որտեղ առկա է «դրականության մանդատ»՝ հաջողակի կամ հաղթողի պես անընդմեջ ուրախ և դրականորեն գործելու պարտադրանք։

  
Պոզիտիվիզմը հիմնականում համարվում է օգտակար մոտեցում, քանի որ այն արտացոլում է լավատեսություն և երախտագիտություն, ինչը կարող է բարձրացնել տրամադրությունը։ Առողջ պոզիտիվիզմը տարբերվում է թունավոր պոզիտիվիզմից, քանի որ դրա ժամանակ մարդն ընդունում է բացասական հույզերը՝ տխրությունը, զայրույթը և նախանձը՝ նպաստելով կյանքում աճին ու հաջողությունների հասնելուն: Իսկ թունավոր պոզիտիվիզմը հիմնվում է միշտ երջանիկ լինելու անիրատեսական ակնկալիքի վրա:

Մարդիկ, ովքեր պահանջում են մշտական պոզիտիվիզմ, կարող են չգիտակցել, որ տխրություն, զղջում կամ հոգեբանական սթրես վերապրելը բնական է: Բացասական հույզերի ընդունումը կարող է նպաստել ընդհանուր երջանկության և առողջության։ Նման հույզերը չընդունելը կարող է հանգեցնել ֆիզիկական խնդիրների, ինչպես օրինակ՝ սիրտանոթային և շնչառական հիվանդությունները
։ Որոշ հեղինակներ, ինչպիսիք են Քիմբերլի Հարինգթոնը, թունավոր պոզիտիվիզմը տեսնում են որպես անձնական հուզական ներշնչման ձև: Հարինգթոնը կարծում է, որ լավ է լինել «տխուր, երբ տխուր ես, և զայրանալ, երբ զայրացած ես» և ամբողջությամբ զգալ սեփական «հույզերի ծիածանը»:
 
Անվերահսկելի և վերահսկելի իրավիճակները միաժամանակ պոզիտիվիզմի կարևոր հատկանիշներ են: Եթե ​​իրավիճակը վերահսկելի է, ապա արհեստականորեն դրական մտածողությունը կարող է խանգարել բացասական իրավիճակը շտկելու մարդու կարողությանը: Մեկ այլ հատկանիշ է մարդու վերաբերմունքը երջանկության հանդեպ, որը կարող է կանխել կյանքում առաջացած անխուսափելի բացասական փորձառություններին օպտիմալ արձագանքը:
Այս գաղափարին հակակշռելու համար առաջարկվում է Վիկտոր Ֆրանկլի «ողբերգական լավատեսություն» տերմինը, որն ընդգծում է կյանքի ցավոտ փորձառությունները ընդունելու և դրանցից իմաստ գտնելու կարևորությունը:

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Անձի զարգացում
Կատեգորիա:Դրական հոգեբանություն
Կատեգորիա:Կոնֆորմիզմ
Կատեգորիա:Հոգեբանական հասկացություններ
Կատեգորիա:Հոգեբանական տեսություններ
Կատեգորիա:Հոգեբանություն
Կատեգորիա:Հույզեր