Փաստ (ֆիլմ)

«**Փաստ**» (մյուս անվանումը՝ «Արյան խումբը «Զրո»»), խորհրդային գեղարվեստական ֆիլմ-հետաքննություն։ Ֆիլմը Հայրենական մեծ պատերազմի տարիներին Լիտվայի գերմանական օկուպացիայի պատմությունից մի դրվագի` պատժիչների կողմից Պիրչյուպիս գյուղի հրդեհման փաստի  գեղարվեստական միջոցներով վերստեղծելու փորձ է։

## Սյուժե
1944 թվականի ամռանը գերմանական պատժիչ ուժերի կողմից ավերվեց լիտվական Պիրչյուպիս գյուղը։ Պատերազմից հետո խորհրդային իշխանությունները հետաքննություն անցկացրեցին գերմանացի օկուպանտների և նրանց տեղական հանցակիցների՝ լիտվացի ազգայնականների պատերազմական հանցագործությունների փաստերի վերաբերյալ։ Ֆիլմում փաստաթղթերի հիման վրա մանրամասնորեն վերստեղծվում է գյուղի ավերման նախապատմությունը` անտառապահի սպանությունը, գնդապետ Տիտելի գլխավորությամբ օկուպացիոն իշխանությունների կողմից գյուղի ոչնչացման որոշման կայացումը, երիտասարդ գյուղացի Վինցասի կողմից գերմանական  սպա, լիտվացի Շակնիսի սպանությունը և այլն։

## Դերերում
* Յուոզաս Բուդրայտիս - լեյտենանտ Յուզեֆաս Շակնիս
* Դոնատաս Բանիոնիս - գնդապետ Տիտել
* Ռեգիմանտաս Ադոմայտիս - Բուցկուս
* Ալգիմանտաս Մասյուլիս - ծերունի Պյացյուկոնիս
* Լայմոնաս Նորեյկա– Ջանաս
* Իրենա Լեոնավիչյուտե - Պյացյուկոնիսի դուստրը՝ Տեկլեն
* Սաուլյուս Բալանդիս - Վինցաս, Տեկլեի սիրելին
* Ելենա Սոլովեյ - Տեկլեի քույրը
* Լեոնիդ Օբոլենսկի - Ալեքսանդրա, հովիվ
* Ալեքսանդր Կայդանովսկի - Ստանիսլավ
* Եվգենիա Շուլգայտե - Ստանիսլավի մայրը
* Դոլորես Կազրագայտե - դերձակուհի
* Վայվա  Վիդա Մայնելիտ - Կազյա, Բակկուսի կինը
* Ուլդիս Դումպիս - Շմիդման
* Եվգենիա Պլեշկիտե - Կարոլինա, Ջանասի կինը
* Արնիս Լիցիտիս - լեյտենանտ Ակերման
* Էլվիրա Պիշկինայտե - Սալոմե
* Ալգիս Կիբարտաս - Անտանաս
* Այվարս Սիլինշ – էսէսական 
* Ռասա Կիրկիլյոնիտե - դուստրը
* Նիյոլ Լեպեշկայտե - Մոնիկա
* Յուրիս Պլյավինշ - Մեշկե
* Յուստինա Շերվինսկայտե - Բուցկուսի դուստրը

## Էպիզոդներում
* Վալենտինաս Մասալսկիս, Պետերիս Լիեպինշ, Եվգենի Օլբիսկաս, Սաուլյուս Վլադաս Սիպայտիս, Դանգուոլե Բաուկայտե, Լեոնիդ Գրաբովսկիս, Կրիստինա Գուդոնիտե, Ռեգինա Զդանավիչյուտե, Արտուրաս Պրավիլոնիս, Ալեքսանդրաս Ռիբայտիս, Էդգարաս Սավիցկիս, Միլե Շաբլաուսկայտե։  
Դերերը կրկնօրինակել  են
* Վ. Բալաշով, Վ. Ստրուկով, Ա. Նեստերով, Ռ. Նահապետով, Ն. Կազնաչեևա, Կ. Տիրտով, Ն. Ռիչագովա, Վ. Անտոնիկ

## Նկարահանող խումբ
* Սցենարիստ՝ Վիտաուտաս Ժալակյավիչուս  
* Բեմադրության ռեժիսոր՝ Ալմանտաս Գրիկյավիչյուս
* Բեմադրող օպերատոր՝ Դոնատաս Պեչյուրա
* Նկարիչ՝ Գալյուս Կլիչյուս
* Ռեժիսոր՝ Ռ. Լյաուդանսկայտե
* Օպերատորներ
** ՎիտաուտասԴամաշևիչուս  
** Ալգիրդաս Յանուկենաս
* Մոնտաժ՝ Դ. Պինայտիտե
* Զգեստների դիզայներ՝ Վիկտորիա Բիմբայտե

## Փառատոներ և մրցանակներ
* 1981 թվականին համամիութենական 14-րդ կինոփառատոնի (Վիլնյուս) խաղարկային ֆիլմերի բաժնում «Փաստ» ֆիլմին շնորհվել է գլխավոր մրցանակ։
* 1981 թվականին «Արյան խումբը զրո» ֆիլմը մասնակցել է Կաննի միջազգային կինոփառատոնի մրցութային ծրագրին։
* Դերասանուհի Ելենա Սոլովեյն  արժանացել է *FIPRESCI* մրցանակի՝ «Երկրորդ պլանի կանացի լավագույն դեր» անվանակարգում։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:1980 ֆիլմեր
Կատեգորիա:1980-ականների ռուսերեն ֆիլմեր
Կատեգորիա:1981 ֆիլմեր
Կատեգորիա:Խորհրդային դրամա ֆիլմեր
Կատեգորիա:Խորհրդային ֆիլմեր
Կատեգորիա:Ֆիլմեր Երկրորդ համաշխարհային պատերազմի մասին
Կատեգորիա:Ֆիլմեր Հայրենական մեծ պատերազմի մասին
Կատեգորիա:1980-ականների խորհրդային ֆիլմեր
Կատեգորիա:Խորհրդային ֆիլմեր Երկրորդ համաշխարհային պատերազմի մասին