open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Լոտտեն ֆոն Դյուբեն

մինի|Լոտտեն ֆոն Դյուբենը ամուսնու՝ Գուստաֆի հետ 1860թ․

**Լոտտեն ֆոն Դյուբեն** (), շվեդ սիրողական լուսանկարիչ։ Հայտնի է սաամի ժողովրդի իր ստեղծած լուսանկարներով։

## Կենսագրություն
Ծնվել է 1828 թվականի նոյեմբերի 23-ին Ուփսալայում, Ռոբերտ ֆոն Բահ և Էվա Կարոլինա ամուսնական զույգի ընտանիքում։ 1857 թվականին ամուսնացել է պաթոլոգիական անատոմիայի պրոֆեսոր Բարոն Գուստաֆ ֆոն Դյուբերի հետ, ով զբաղվում եր գանգերի ուսումնասիրությամբ։ Լոտտեն ֆոն Դյուբեն լուսանկարում էր դրանք՝ օգնելով ամուսնուն։ Գուցե նրա գործունեության վրա ազդեցություն է թողել Կառլ Քուրմանը, ով լուսանկարչական ստուդիա ուներ այն շենքում, որտեղ ապրում էր զույգը։

1868 թվականի հուլիսի 3-ին, ֆոն Դյուբեները լքեցին Ստոկհոլմը, նավարկելով դեպի Լապլանդիա, որտեղ պետք է նախաձեռնեին սաամի ժողովրդի ուսումնասիրությունները։ Նրանք իրենց հետ վերցրին բոլոր ծանր լուսանկարչական սարքավորումները, որոնք անհրաժեշտ էին յոդացված կոլոդի բացասական նյութեր արտադրելու համար։ Ստերեո տեսախցիկի օգնությամբ Լոտտոն ֆոն Դյուբենը  սաամ ցեղի ներկայացուցիչներին նախ լուսանկարեց առջևից, ապա՝ պրոֆիլից։ 1873 թվականին Գուստաֆ ֆոն Դյուբեն հրատարակեց իր *Om Lappland och Lapparne, företrädesvis de Svenske* էթնոգրաֆիական հետազոտության մեջ, որը  նկարազարդված էր կնոջ կատարած լուսանկարներով։

Լապլանդիայում շրջագայելով, նա լուսանկարեց նաև շվեդական գեղատեսիլ  լեռներ և ջրվեժներ։ Ի տարբերություն ժամանակակիցների, նա լուսանկարել է բնապատկերներ որոնք ենթակա չէին վաճառքի։ Դյուբեն սաամներին լուսանկարում էր  բնական միջավայրում, ինչն ավելի խոսուն էր դարձնում նկարը։

Բերտա Վալերիուսի և Ռոզալի Սյումանի աշխատանքների հետ համատեղ ֆոն Դյուբենի նկարները կարևոր տեղ են զբաղեցնում  շվեդական լուսանկարչության մեջ։

## Նկարների պատկերասրահ
Սաամի մարդիկ ֆոն Դյուբենի լուսանկարներում
Պատկեր:Porträtt av Nicka Gruvvisare, 64 år, Sirkas sameby. Lotten von Düben 1868 - Nordiska Museet - NMA.0033112 1.jpg|Նիկա Գրուվիսար, 64 տ․
Պատկեր:Amma Pirkit Larsson, same från Tuorpon. Lotten von Düben 1868 - Nordiska Museet - NMA.0033114 1.jpg|Ամմա Պիրկիտ Լարսոն 1868թ․
Պատկեր:Porträtt av Nils Granströms hustru, namn okänt. Tuorpons sameby, Jokkmokks sn. Lotten von Düben 1868 - Nordiska Museet - NMA.0033121 1.jpg|Նիլս Գրանսթրոմ 1868թ․
Պատկեր:Profilporträtt av Per Pålsson Sjålsa, 60 år, Sjokksjokk. Lotten von Düben 1868 - Nordiska Museet - NMA.0033128 1.jpg|Պալսոն Սյալսա 1868թ․
Պատկեր:Porträtt av Elsa Nilsdotter Länta, 35 år gammal, Sirkas sameby. Lotten von Düben 1868 - Nordiska Museet - NMA.0039039 1.jpg|Էլզա Նիլսդոթեր 1868թ․


## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Շվեդ լուսանկարիչներ
Շախմատիստներ (Կարավաջոյի դպրոց)

**Շախմատիստներ** (), Կարավաջոյի դպրոցի ներկայացուցչին վերագրվող նկար, որը ներկայացնում է նրա համար հազվագյուտ սյուժե (շախմատ)։

## Նկարի պատմություն
Նկարը ստեղծվել է 1610 թվականին (որոշ արվեստագետներ ընդլայնում են թվագրման շրջանակները մինչև 1590-1610 թվականները), սովորաբար վերագրվում է Միքելանջելո Մերզի դա Կարավաջոյի (, 1573-1610) դպրոցին։ Առանձին հեղինակավոր կատալոգներում վերագրվում է հենց նկարչին։ Նկարի չափսերը 128-ը 94-ի վրա են։ Այն պատկանում է Վենետիկի ակադեմիայի պատկերասրահին (ցուցադրված է *Convento dei Canonici Lateranensi Gallerie dell'Accademia էքսպոզիցիայում*), յուղանկար է։

## Նկարի սյուժե
Կտավում պատկերված է երեք մարդ, որոնցից երկուսը շախմատ են խաղում․ համեստ, բայց նրբագեղ հագնված մի տղամարդ, վառ կարմիր թանկ կոստյումով պատանի, որին փաթաթվել է կինը, որը հագին ունի կիսաթափանցիկ վերնազգեստ և հասարակ թեթև շրջազգեստ (դեմքին  նկատելի են կնճիռներ, նա ակնհայտորեն երիտասարդ չէ և իրեն պահում է անպարկեշտ, իսկ ձեռքում սեղմած ունի փողերով դրամապանակը․ հավանաբար նա թեթևաբարո կին է)։ Տղամարդիկ կրում են գլխարկներ, շախմատային տախտակի կողքին դրված են մեկ բռաչափ արծաթե դրամներ։ Կիսախավարում ցույց տրված գործողության վայրը հարգանք չի առաջացնում կերպարների մոտ և նրանց թույլ է տալիս հաշվի չնստել պայմանականությունների հետ։ Սեղանին՝ տղամարդու անմիջական հարևանությամբ, դրված է երկու տարբեր տեսակի թունդ ալկոհոլ խմիչք։

Երիտասարդը հաղթանակ է տանում պարտիայում, իսկ հակառակորդի ձեռքի շարժումը այս ժամանակաշրջանի կտավներում սովորաբար արտահայտում է զարմանք կամ սեփական պարտության ընդունում։

Մոլեխաղի հետ կապված սյուժեն ներկայացված է նաև Կարավաջոյի, իսկ առավել ընդարձակ՝ նրա հետևորդների ստեղծագործություններում։ Այն թույլ է տալիս փոխանցել խաղի մասնակիցների և հանդիսատեսի ռեակցիայի հոգեբանական նուրբ նրբերանգները։ Հաճախ նկարչի հետևորդների աշխատանքների հիմքում ընկած են եղել Կարավաջոյի կոմպոզիցիաները (երբեմն նույնիսկ մոլեխաղին չառնչվող սյուժեով)։ Այսպես, Թեոդոր Ռոմբոուտսի «Խաղաքարտ խաղացողները» նկարի հիմքում դրված է Կարավաջոյի «Մաթեոս առաքյալի կոչումը» նկարի կոմպոզիցիան։ Ռոմբոուտսը նույնիսկ մեջբերել է իտալացի նկարչի երկու կերպարներին՝ առաջին պլանում մեջքով կանգնած զինվորին և  իր հարևանի խաղաքարտերն ակնոցի միջով զննող ծերուկին։

Կարավաջիստների ստեղծագործությունում շախմատ խաղը պատկերված է միայն այս նկարում։ Նրանք սովորաբար պատկերել են խաղաքարտերի խաղ կամ նարդի, որտեղ հաղթանակը կախված է հաջողությունից և որտեղ արտահայտվում են առավել վառ կրքեր։

## Դիրք տախտակի վրա
Նկարի վրա հեշտությամբ առանձնանում է շախմատային դիրքը տախտակի վրա։ Սևերն ունեն նյութական և դիրքային մեծ առավելություն։ Պատանին քայլ է անում սև նավակով, որը ձեռքով պահում է տախտակից վեր *а3*-ի վրա։ Այդ քայլով նա շախ և մատ է հայտարարում սպիտակ արքային։ Ինչպես այս ժամանակաշրջանի մի քանի այլ նկարներում, այստեղ ևս սև վանդակները ժամանակակից տախտակի վրա համապատասխանում են սպիտակներին (*a1*-ը սպիտակ է և ոչ թե սև, ինչպես հիմա է պահանջվում)։

## Ծանոթագրություններ

## Գրականություն
* Бонсанти, Джорджо. Караваджо. М. 1995.

Կատեգորիա:Նկարներ այբբենական կարգով
Կատեգորիա:Վենետիկի ակադեմիայի պատկերասրահի նկարներ
Վարորդ Վերայի համար

**«Վարորդ Վերայի համար»** (, ), 2004 թվականի ռուս-ուկրաինական ֆիլմ, որի ռեժիսորը և սցենարի հեղինակը եղել է Պավել Չուխրայը։

## Սյուժե
Ֆիլմի գործողությունները ծավալվում են Խորհրդային Միությունում 1960-ական թվականներին։ Սերժանտ Վիկտորը երիտասարդ է ու վայելչակազմ, կյանքին նայում է պարզ ու պրագմատիկ։ Նա պատրաստ է ամեն ինչի, որպեսզի հասնի իր գլխավոր նկատակին՝ առաջ գնալ կարիերայի ոլորտում։ Հաջողությունը Վիկտորի կողմն է, և կրեմլյան վաշտի կուրսանտին բանակային գեներալը դարձնում է իր անձնական վարորդը։

Գեներալ-լեյտենանտ Սերովը մտադիր է Վիկտորի ամուսնացնել իր կաղ ու անհաջողակ դստեր՝ Վերայի հետ, ինչը Վիկտորին բոլորովին չի վրդովվեցնում։ Նա մեծացել է մանկատանը, աղքատության մեջ և բարձր խավում տեղ գրավելու հնարավորության համար նա պատրաստ է ամուսնանալ գեներալի դստեր հետ։ Վերան չի նկատում նրա սառը հաշվարկը և մտերմանում է նրա հետ։ Վիկտորը, մշտապես հոգ տանելով Վերայի մասին, փոխում է վերաբերմունքը՝ աղջկա նկատմամբ զգալով կարեկցություն ու քնքշություն։

Նրանք տարօրինակ սիրավեպը զարգանում է Ղրիմում՝ Սևաստոպոլի մոտ գտնվող տանը։ Սևծովյան ափի արևը, 1960-ական թվականների երաժշտությունը, նորաձևությունը, կենցաղն ու զվարճանքները ֆիլմում ներկայացվում են պետական ոլորտում ազդեցության համար մղվող պայքարին զուգահեռ, և այդ պայքարում գեներալի, նրա հղի դստեր ու վարորդ Վիկտորի կյանքն ընդամենը մանրուք է։

## Դերերում

## Նկարահանող խումբ
* *Ռեժիսոր՝* Պավել Չուխրայ
* *Գլխավոր պրոդյուսերներ՝* Իգոր Տոլստունով, Ալեքսանդր Ռոդնյանսկի
* *Գործադիր պրոդյուսերներ՝* Միխայիլ Զիլբերման, Վիտալի Կոշման, Լյուդմիլա Զախարովա
* *Սցենարի հեղինակ՝* Պավել Չուխրայ
* *Օպերատոր՝* Իգոր Կլեբանով
* *Կոմպոզիտոր՝* Էդուարդ Արտեմև
* *Բեմադրող նկարիչ՝* Օլգա Կրավչենյա
* *Հագուստի նկարիչներ՝* Օլգա Պոգոդինա, Եկատերինա Դիմինսկայա, Աննա Կուզնեցովա
* *Մոնտաժող՝* Օլգա Գրինշպուն

## Մրցանակներ և անվանակարգեր
Ցանկը ներկայացված է ըստ IMDb կայքի տվյալների։

## Փաստեր
* Մեքենայի՝ անդունդն ընկնելու տեսարանում «ԶԻՄ» իսկական մեքենայի փոխարեն ներքև է նետվել նրա կաղապարվածքը, որ կազմված է եղել թափքից ու մի քանի պահեստամասերից։
* Ֆիլմը ներկայացվել է «Օսկար» մրցանակի Ուկրաինայի կողմից «Օտարալեզու լավագույն ֆիլմ» անվանակարգում, բայց  Ակադեմիան թույլ չի տվել այն ներկայացնել անվանակարգի, որովհետև պարզվել է, որ ֆիլմի ստեղծման գործում մեծ ներդրում են ունեցել ռուսական կինոընկերությունները։

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* 
* 

Կատեգորիա:2000-ականների ռուսերեն ֆիլմեր
Կատեգորիա:2004 դրամա ֆիլմեր
Կատեգորիա:2004 ֆիլմեր
Կատեգորիա:«Կինոտավր» մրցանակի արժանացած ֆիլմեր
Կատեգորիա:Մոսկվայում նկարահանված ֆիլմեր
Կատեգորիա:Ուկրաինական ֆիլմեր
Կատեգորիա:Ռուսական դրամա ֆիլմեր
Կատեգորիա:Ռուսական մելոդրամա ֆիլմեր
Կատեգորիա:Ռուսական ֆիլմեր
Կատեգորիա:Ֆիլմեր, որոնց գործողությունները տեղի են ունենում ԽՍՀՄ-ում
Կատեգորիա:Ֆիլմեր, որոնց գործողությունները տեղի են ունենում 1962 թվականին
Կատեգորիա:Ֆիլմեր, որոնց գործողությունները տեղի են ունենում Մոսկվայում
Հայոց գրողների ընկերության գրական երեկոները

**«Հայոց գրողների ընկերության գրական երեկոները»**, հայ բանաստեղծ Հովհաննես Թումանյանի հոդվածներից։

## Պատմություն
Հովհաննես Թումանյանի հոդվածներից՝ գրված 1913 թվականին։

Առաջին անգամ տպագրվել է 1918 թվականին Թիֆլիսի «Հորիզոն» օրաթերթի (№ 15) հունվարի 20-ի համարի «*Ներքին տեսություն*» բաժնում, որտեղից էլ արտատպվել է։

Հովհաննես Թումանյանի երկերի լիակատար ժողովածուի 7-րդ հատորում արտատպվել է Թիֆլիսի «Հորիզոն» օրաթերթից։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:1913 գրականությունում
Կատեգորիա:Հովհաննես Թումանյանի հոդվածներ
Սուրբ Մարի

**Սուրբ Մարի**, հայտնի է նաև որպես **Սուրմալու** (), գյուղ ներկայիս Թուրքիայի Հանրապետության Ցոլակերտի մարզի Կողբի շրջանում։

## Աղբյուրներ
* «Հայաստանի և հարակից շրջանների տեղանունների բառարան» (5 հատորով), 1986-2001 թթ., Երևանի Համալսարանի հրատարակչություն

## Տես նաև
* Երևանի նահանգի հայաբնակ բնակավայրեր

Կատեգորիա:Արևելյան Հայաստանի գյուղեր
Կատեգորիա:Թուզլուջայի շրջանի համայնքներ
Կատեգորիա:Սուրմալուի գավառի բնակավայրեր
ԱՄՆ հանրային աշխատանքների վարչություն

**[[ԱՄՆ]] հանրային աշխատանքների վարչություն** (1935-1943), անկախ դաշնային գործակալություն, որը ստեղծվել է 1935 թվականին ԱՄՆ նախագահ Ֆրանկլին Դելանո Ռուզվելտի նախաձեռնությամբ, և որը առաջատար ուժ է դարձել միլիոնավոր գործազուրկների աշխատանքի տեղավորման համակարգում (հիմնականում՝ ոչ որակավորում ունեցող տղամարդկանց)։ Հասարակական նշանակալի աշխատանքների տակ ենթադրվում էր հասարակական շենքերի կառուցում, ավտոճանապարհների կառուցում, մարզադաշտերի, ամբարտակների, օդանավակայանների կառուցում։

## Պատմություն
ԱՄՆ Կոնգրեսի առջև ելույթ ունենալով 1935 թվականի հունվարին՝ Ռուզվելտի մերձավոր զինակից Հարրի Գոպկինսը հայտարարել է, որ վարչակազմը մտադիր է նախագծում ներգրավել մինչև 3,5 միլիոն մարդու այն մարդկանց թվից, որոնց տնտեսական վիճակը հատկապես ծանր է եղել։

Ծրագրին անհատական մասնակցության իրավունք ստանալու համար դիմումատուն պետք է ԱՄՆ քաղաքացի լիներ 18 տարեկանից ոչ պակաս, աշխատունակ, գործազուրկ, ինչպես նաև ունենար կարիքավոր անձի վկայական, որը հաստատվում է գործակալության տեղական բաժանմունքի կողմից։
[մինի|200px|<small>''Ոսկե Դարպասներ կամուրջ, [Սան Ֆրանցիսկո*</small>]]
[[Պատկեր:WPAsign.JPG|մինի|200px|<small>Կառավարման ցուցանակ Ստյուարտվիլ քաղաքի քաղաքապետարանի համար, [[Մինեսոտա]], 1937</small>]]
[[Պատկեր:Griffith Observatory on the south-facing slope of Mount Hollywood in L.A.'s Griffith Park (LC-DIG-highsm- 22255).tif|մինի|200px|<small>*Գրիֆիտի Աստղադիտարան, Լոս Անջելես'']]

## Գործակալության կազմ
* 1935-1939 թվականներին վարչակազմը գլխավորել Է Հարի Լոյդ Գոպկինսը։

## Արդյունքներ
Ընդհանուր առմամբ հասարակական աշխատանքներում զբաղվածների թիվը, որոնք կազմակերպել է հանրային աշխատանքների վարչությունը (WPA) 1930-ականների երկրորդ կեսին և 1940-ականների սկզբին ԱՄՆ-ում հասել է 4 միլիոնի։ Հաշվի առնելով պետական աշխատանքներում ներգրավված ընտանիքների անդամներին՝ մինչև 20 միլիոն ամերիկացիներ բարելավել են իրենց կենսապայմանները։ Կառուցվել է ավելի քան մեկ միլիոն կիլոմետր ճանապարհ և տասնյակ հազարավոր կամուրջներ ամբողջ երկրում։ Միացյալ Նահանգների գրեթե յուրաքանչյուր համայնքում հայտնվել է նոր դպրոց, կամուրջ կամ զբոսայգի։ Նախագծի շրջանակներում կառուցվել են, մասնավորապես, ԱՄՆ նախագահ Քեմփ Դևիդի (1935-1938) քաղաքամերձ նստավայրը, Սան Ֆրանցիսկոյի «Ոսկե դարպասներ» կամուրջը (1933-1937), Գրիֆիտի աստղադիտարանը (1933-1935)։

Քննադատները WPA-ին մեղադրել են պետական միջոցների անմիտ փոշիացման մեջ, որոնք օգտագործվում են որպես թաքնված գործազրկության նպաստ։ Նաև հանդիմանել են ծրագրի նախաձեռնողներին՝ դեմոկրատական կուսակցության տեղական ղեկավարներին և նրանց հավատարիմ ընտրողներին աջակցելու ձգտման համար։

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* շ

Կատեգորիա:1935 հիմնադրված կազմակերպություններ
Կատեգորիա:Զբաղվածություն
Կատեգորիա:Սոցիալական քաղաքականություն
Կատեգորիա:Ֆրանկլին Դելանո Ռուզվելտ
Ծեր հրեան տղայի հետ (նկար, Պիկասո)

**«Ծեր հրեան տղայի հետ» («Կույր մուրացկանը տղայի հետ»)**, իսպանացի նկարիչ և քանդակագործ Պաբլո Պիկասոյի կտավը, որը նկարել է 1903 թվականին Բարսելոնայում։

## Պատմություն
Նկարը հայտնի «երկնագույն» ժամանակաշրջանի ամենանշանակալի կտավներից մեկն է։ Այն նկարվել է 1903 թվականին Բարսելոնայում։ Որոշ ժամանակ անց Պիկասոն տեղափոխվել է Փարիզ, որտեղ այս ստեղծագործությունը գնել է մոսկովյան վաճառական և հավաքորդ Սերգեյ Շչուկինը։ 1918 թվականին նրա հավաքածուն ազգայնացվել է, և արդյունքում նկարը հայտնվել է Մոսկվայում՝ Պուշկինի անվան կերպարվեստի պետական թանգարանում։

Այժմ նկարը ցուցադրվում է 19-20-րդ դարերի Եվրոպայի և Ամերիկայի արվեստի պատկերասրահում։

## Նկարագրություն
Նկարի սյուժեն պարզ ու հասարակ է։ Գեղարվեստական արտահայտչամիջոցները ևս կոնկրետ և նվազագույն են։ Ծերունին ու տղան ցնցոտիներով են, փաթաթված են հին ծածկոցով։ Պատռված անդրավարտիքի տակից երևում են մուրացիկի չափազանց նիհար ոտքերը։ Անխնամ մորուքը, հին շարֆով կապած մազերը, փոս ընկած այտերը՝ այս ամենը վկայում են աղքատության և երկար ժամանակ թերսնուցման մասին։ Տղան խնձոր է ուտում՝ հավանաբար, օրվա միակ ողորմությունը։

Աշխարհի ողջ դառնությունն ու անարդարությունն արտահայտված են այս կտավում։ Հստակ գծերը հիշեցնում են քանդակագործական պատկեր։ Մանրամասների բացակայությունը միայն ընդգծում է դա։ Կապույտ ֆոնի վրա առանձնանում են միայն հերոսների դեմքերը և ծերունու ոտքերը։ Ոչ մի լրացուցիչ մանրամասնություն չի շեղում այս արտահայտիչ խմբից։

## Սյուժե
Մուգ կապույտ ֆոնի վրա պատկերված են աղքատները՝ ծերունին և տղան, որոնք մարմնավորում են երկու անօգնական, անպաշտպան տարիքները՝ մանկությունն ու ծերությունը։ Պիկասոն պատկերել է հյուծված կույր ծերունուն։ Նրան սեղմված տղան նույնպես կույր է թվում, քանի որ աչքերն անշարժ ու անկենդան տեսք ունեն։ Նրանք լռում են, բայց մտովի խոսում են միմյանց հետ։ Չնայած ծերունին կույր է, նրա ներքին հայացքը թափանցում է իրերի և իրադարձությունների բուն էության մեջ։ Նա տեսնում է իրենց իրավիճակի ողջ սարսափը։

Տղան ծերունու մեջ միակ աջակցությունն ու հույսն է զգում։ Այս աշխարհում նրանք միայն երկուսով են, ոչ ոքի պետք չեն, և միայն փոխադարձ սերն է օգնում նրանց գոյատևել։
 
## Գրականություն
* Издательство «Красная Площадь», М., 2010

## Արտաքին հղումներ
* 19-20-րդ դարերի Եվրոպայի և Ամերիկայի արվեստի պատկերասրահ
* Ծեր հրեան տղայի հետ

Կատեգորիա:Մոսկվայի Պուշկինի անվան կերպարվեստի թանգարանի նկարներ
Կատեգորիա:Պաբլո Պիկասոյի նկարներ
Կատեգորիա:1903 նկարներ
Անտոնինոսի և Ֆաուստինայի տաճար

**Անտոնինոսի և Ֆաուստինայի  տաճար** (), Հռոմի ֆորումի տաճար, կառուցված 141 թվականին` Անտոնինոս Պիոսի հրամանով նրա մահացած կնոջ` Ֆաուստինայի հիշատակին։ Անտոնինոսի մահից հետո 161 թվականին տաճարը վերաօծել են երկու ամուսինների հիշատակին։
thumb|left|Տաճարի դիրքը Հռոմի ֆորումում

## Հետագա պատմություն
Ոչ ուշ, քան XI դարում (հնարավոր է արդեն VII դարում), տաճարը վերածվում է Սուրբ Լավրենտի եկեղեցու (*San Lorenzo in Miranda*), որը, ըստ լեգենդի, Վալերիանոս կայսեր հրամանով դատապարտվել է այստեղ 258 տարի։ Քրիստոնեացման շնորհիվ կառույցը լավ վիճակով պահպանվել է մինչև մեր օրերը։

1429-30 թվականների Մարտին V պապը եկեղեցին հանձնել է դեղագործների ղեկավարությանը (*Collegio degli Speziali*): Եկեղեցու թանգարանում հնարավոր է տեսնել Ռաֆայելի կողմից այստեղ գրված դեղատոմսը։

1536 թվականին Սուրբ Հռոմեական կայսրության կայսր Կառլոս V-ի այցին եկեղեցու երեք կապելլաները (կաթոլիկական մատուռ) ապամոնտաժվել էին՝ նպատակ ունենալով մերկացնել բուն անտիկ տաճարը։

Ներկայիս կառույցի բարոկկո ճակատը կառուցվել է 1602 թվականին։

## Նկարագրություն
Կառույցը կանգնած է պեպերինային (հրաբխային տուֆի տեսակ) բլոկներով հենահարթակի վրա։ Շքամուտքը բաղկացած է 17 մետրանոց տասը կորնթոսյան սյուներից (վեցը` ճակատից և երկուական` ծայրերից)։ Արխիտրավի վրա գրվածը վկայում է. *Divo Antonino et / Divae Faustinae ex S(enatus) c(onsulto)*` «Աստվածային Անտոնինին և / Աստվածային Ֆաուստինային՝ Սենատի որոշմամբ»։ Անտաբլեմենտը խարիսխող մարմարի ֆրիզում պահպանվել են արծվառյուծների պատկերներ, որոնք հարակցվում են բուսական մոտիվներով և զոհաբերված գործիքների պատկերով։ Ցելլայի (հռոմեական և հունական տաճարների ներքին մաս) կողային պատերը, որոնք նախկինում ծածկված էին մարմարով, կառուցված են, ինչպես հենահարթակը, հրաբխային տուֆից։

## Ծանոթագրություններ

## Գրականություն
* 

Կատեգորիա:141
Կատեգորիա:Հռոմի տեսարժան վայրեր
Կատեգորիա:Տեսարժան վայրեր ըստ քաղաքի
Սուրմալու (այլ կիրառումներ)

**Սուրմալու** կարող է նշանակել.
* Սուրբ Մարի (Սուրմալու), գյուղ ներկայիս Թուրքիայի Հանրապետության Իգդիրի մարզի Կողբի շրջանում։
* Սուրմալուի գավառ, վարչաքաղաքական միավոր Ռուսական կայսրության կազմում։
Ագնեշ Նեմեշ Նաձ

**Ագնեշ Նեմեշ Նաձ** (), հունգարացի բանաստեղծ, մանկավարժ և թարգմանիչ։

## Կենսագրություն
Ծնվել է Բուդապեշտում, ավարտել է Բուդապեշտի համալսարանը։ 1945 թվականից 1953 թվականներին աշխատել է *Köznevelés* կրթական ամսագրի համար։ 1953-57 թվականներին աշխատել է դպրոցում։ Ստեղծագործել է սկսած 1957 թվականից։

Երկրորդ Համաշխարհայինից հետո աշխատել է *Újhold* (Նոր լուսին) գրական պարբերականում, որի խմբագիրը Բալես  Լենֆյելն էր, ում հետ նա հետագայում ամուսնացավ։ Ժամանակի կառավարությունը շուտով արգելում է ամսագրի գործունեությունը։ 1946 թվականին,  Նեմես Նագին հրատարակել է պոեզիայի իր առաջին հատորը՝ *Kettős világban* (Երկակի աշխարհում)։ 1948 թվականին արժանացել է Բաումգարտենի անվան մրցանակի։ 1950 թվականից աշխատել է որպես թարգմանիչ՝  թարգմանելով  Մոլիերի,  Ժան Ռասինի,  Պիեռ Կոռնեյլի,  Բերտոլդ Բրեխտի և այլոց գործերը։

## Ընտրանի

**Szárazvillám* (Փայլատակում) (1957)
**Az aranyecset* (Ոսկե խոզանակ) մանկական գիրք
**Lila fecske* (Մանուշակագույն ծիծեռնակ) մանկական գիրք
**Napforduló* (Արևադարձ) (1967)
**64 hattyú* (64 կարապներ), ակնարկ (1975)
**Között* (Միջև) (1981)
**A Föld emlékei* (Երկրի հուշանվերներ) (1986)

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* 
* Ágnes Nemes Nagy at Yad Vashem website

Կատեգորիա:Հունգարացի բանաստեղծներ
Կատեգորիա:20-րդ դարի կին գրողներ
Կատեգորիա:1922 ծնունդներ
Կատեգորիա:1991 մահեր
Կատեգորիա:Հունգարացի թարգմանիչներ
Կատեգորիա:Բուդապեշտի համալսարանի շրջանավարտներ
Կատեգորիա:20-րդ դարի հունգարացի բանաստեղծներ
Կատեգորիա:Աշխարհի արդարակյացներ
Կատեգորիա:Հունգարացի կին գրողներ
Կատեգորիա:Հունգարացի մանկագիրներ
Կատեգորիա:Քաղցկեղից մահացածներ
Կատեգորիա:Հունգարացի մանկավարժներ
Լինատե (օդանավակայան)

**Էնրիկո Ֆորլանինիի անվան օդանավակայան** () , Միլանի երեք օդանավակայաններից մեկը։ Օդանավակայանը հիմնականում սպասարկում է ներքին և կարճ միջազգային չվերթներ, 2008 թվականին փոխադրվել է 9,2 մլն ուղևոր։ Օդանավակայանի անվանումը ստացել է Պեսկիերա Բորոմեո կոմունայի ոչ մեծ բնակավայրից։ Օդանավակայանը կրում է Էնրիկո Ֆորլանինիի անունը ()՝ ի պատիվ Միլանում ծնված իտալացի գյուտարարի և ավիացիայի ռահվիրայի։ Լինատե օդանավակայանի շենքերը գտնվում են Սեգրատեի քաղաքապետարանի մոտ, օդանավակայանի մեծ մասը գտնվում է Պեսկիերա Բորոմեո կոմունայում։

Օդանավակայանը բացվել է 1930-ական թվականներին Միլանում Իդրոսկալոյի հիդրոպորտից հետո, երբ Տալիեոդո օդանավակայանը (գտնվում է Միլանի հարավային սահմանից 1 կմ հեռավորության վրա)՝ այդ ժամանակվա աշխարհի խոշորագույն օդանավակայաններից և օդանավակայաններից մեկը, չափազանց փոքր էր դարձել առևտրային ինքնաթիռների սպասարկման համար։ Լինատեն ամբողջությամբ վերակառուցվել է 1950-ականներին, իսկ հետո՝ 1980-ականներին։

Միլանի խոշորագույն օդանավակայանը Մալպենսան է : Լինատեն և Մալպենսան միացված են մայրուղող, նրանց միջև կա ավտոբուսային հաղորդագրություն։ Միլանի ագլոմերացիայի երրորդ օդանավակայանը՝ Օրիո Ալ Սերիոն, գտնվում է Բերգամոյից 1 կմ դեպի արևելք և Միլանից 42 կմ արևելք։

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* 

Կատեգորիա:1937 հիմնադրումներ Իտալիայում
Կատեգորիա:1937 հիմնադրված օդանավակայաններ
Կատեգորիա:Իտալիայի օդանավակայաններ
Կատեգորիա:Միլանի շենքեր և կառույցներ
Կատեգորիա:Տրանսպորտը Միլանում
Խոսք պատանի գրասերներին

**«Խոսք պատանի գրասերներին»**, հայ բանաստեղծ Հովհաննես Թումանյանի հոդվածներից։

## Պատմություն
Հովհաննես Թումանյանի հոդվածներից՝ գրված 1913 թվականին։

Թումանյանն այս ճառն արտասանել է 1913 թվականի մարտի 13-ին Վրաստանի մայրաքաղաք Թիֆլիսի հայ պատանի գրասերների երեկույթում։

Առաջին անգամ տպագրվել է 1913 թվականին Թիֆլիսի «Հորիզոն» օրաթերթի (№ 59) մարտի 16-ի համարում։ Այնուհետև կրճատումներով՝ 1969 թվականին Երևանում լույս տեսած Ն․ Թումանյանի «*Թումանյանը քննադատ*» (էջ 243-245) գրքում։

Առանձին հատվածներ՝ 1940-1959 թվականներին Երևանում լույս տեսած Հովհաննես Թումանյանի երկերի ժողովածուի գիտական հրատարակության չորրորդ հատորում (էջ 239- 241)։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:1913 գրականությունում
Կատեգորիա:Հովհաննես Թումանյանի հոդվածներ
Կոնստանտինոս Միցոտակիս

**Կոնստանտինոս Միցոտակիս** (, ), հույն քաղաքական գործիչ, Հունաստանի վարչապետը 1990-1993 թվականներին։

## Կենսագրություն
Ծնվել է Կրետե քաղաքի Խանիա քաղաքում։ Ինչպես և շատ հույն պետական գործիչներ, պատկանում է քաղաքական հարստություններից մեկին. ականավոր քաղաքական գործչի զարմիկը, Բալկանյան պատերազմներում Հունաստանի բազմակի վարչապետ և առաջնորդ        Էլեֆթերիոս Վենիզելոսը, խորհրդարանի պատգամավորների որդին և թոռը։

Քաղաքական կարիերայի ընթացքում եղել է Անդրեաս Պապանդրեուի զինակիցը, բայց նրան դավաճանել է այսպես կոչված ապոստասիայի՝ 1960-ականների գլխավորությամբ։ 1978 թվականին նոր լիբերալների իր փոքր կուսակցության հետ անդամագրվել է Նոր ժողովրդավարություն կուսակցությանը, երեք տարի անց նրա առաջնորդի պաշտոնում փոխարինել է Գեորգիոս Ռալիսին։ 1990-1993 թվականներին եղել է Հունաստանի վարչապետը, երբ պարտվել է Անդրեաս Պապանդրեուի արտահերթ ընտրությունները։ Նրա հրաժարականի գլխավոր պատճառը, այսպես կոչված, «մակեդոնական հարցն էր»՝ նախկին Հարավսլավական Մակեդոնիայի Հանրապետության միջազգային անվան շուրջ հակամարտությունը։

## Ընտանիք
Ամուսնացած է եղել, նրա կինը՝ Մարիկան, մահացել է 2012 թվականին։ Դորա Բակոյաննիի հայրը (ծնվել է 1954 թվականին), որը զբաղեցրել է Հունաստանի արտաքին գործերի նախարարի պաշտոնը և Կիրիակոս Միցոտակիսի (ծնվել է 1968 թվականին)՝ Նոր ժողովրդավարության ղեկավարի, խորհրդարանի պատգամավորի և Հունաստանի վարչապետի հայրը՝ 2019 թվականից։

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Կենսագրություն Կոնստանտինոս Միցոտակիսի հիմնադրամի կայքում

Կատեգորիա:Հունաստանի վարչապետներ
Կատեգորիա:Քաղաքական ընտանիքներ
Կատեգորիա:Աթենքի համալսարանի շրջանավարտներ
Կատեգորիա:Հունաստանի քաղաքական գործիչներ
Կատեգորիա:Հունաստանի նախարարներ
Կատեգորիա:Երկարակյացներ
Միլանի կենտրոնական երկաթուղային կայարան

**[[Միլան]]ի կենտրոնական երկաթուղային կայարան** (), Եվրոպայի խոշորագույն երկաթուղային կայարաններից մեկը։ Կայարանը պատրաստված է Ար-դեկո ոճով, թեև ամբողջությամբ այս ոճով չէ։

## Պատմություն
Միլանի կենտրոնական կայարանը Եվրոպայի գլխավոր կայարաններից մեկն է։ Կայարանը հանդիսավոր կերպով բացվել է 1931 թվականին և փոխարինել հին կայարանը (1864 թվականին կառուցված), որն արդեն չէր կարողանում հաղթահարել աճող ուղևորահոսքը՝ կապված 1906 թվականին Sempione թունելի բացման հետ։

Կայարանի վերակառուցմումը կատարել է ճարտարապետ Ուլիս Ստաչինին, որը Վաշինգտոնում «Union Station»-ի նմուշ է վերցրել։ Շինարարությունը բավականին դանդաղ էր ընթանում Առաջին համաշխարհային պատերազմից հետո Իտալիայում բռնկված տնտեսական ճգնաժամի պատճառով։ Բենիտո Մուսոլինիի իշխանության գալը արմատապես փոխել է կայարանի տեսքը, նախագիծը, որն ի սկզբանե բավականին պարզ էր, ավելի ու ավելի բարդ և շփոթեցնող դարձավ։ Նոր վարչապետի պլանների մեջ մտնում էր կայարանն այնպես անել, որ նա ներկայացնի ֆաշիստական ռեժիմի ուժն ու հզորությունը։

thumb|left|Էլեկտրաքարշ Е 630 Ferrovie Nord Milano-ում

Հիմնական փոփոխությունը դարձել էր Ալբերտ Ֆավի նախագծով պողպատե գմբեթի կառուցումը։ Գմբեթն ունի 341 մետր երկարություն, իսկ նրա մակերեսը հավասար է 66.5002մ։ Կայարանի ճակատը ունի 200 մետր երկարություն և 72 մետր բարձրություն։ Կայարանն ունի 24 հարթակ։ Օրական մոտավոր ուղևորահոսքը կազմում է մոտ 400.000 մարդ։

## Տրանսպորտ
Կենտրոնական կայարանը տեղակայված է Զոնա 2-ի տարածքում, նրա մոտ են տանում մետրոյի M2-ի և M3-ի գծերը։

Տաքսիի ավտոկանգառը գտնվում է կայարանի դիմաց։ Ավտոբուսները կանգ են առնում երկաթուղային կայարանի շենքի արևմտյան կողմում (Նոյեմբերի 4-ի հրապարակ)։ Ավտոբուսները, որոնք հետևում են Linate, Malpensa և Orio al Serio օդանավակայաններին, ուղեւորվում են կայարանի արևելյան կողմ (Պյացցա Լուիջի դա Սավոյայայի հրապարակ)։

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Информационный сайт о вокзале
* Вокзалы Милана 

Կատեգորիա:1931 հիմնադրումներ Իտալիայում
Կատեգորիա:1931 հիմնադրված շենքեր և կառույցներ
Կատեգորիա:Ար դեկո ճարտարապետություն
Կատեգորիա:Իտալիայի երկաթուղային կայարաններ
Կատեգորիա:Միլանի շենքեր և կառույցներ
Կատեգորիա:Միլանի տրանսպորտ
Հայկական հարցն ու իր լուծումը

**«Հայկական հարցն ու իր լուծումը»**, հայ բանաստեղծ Հովհաննես Թումանյանի հոդվածներից։

## Պատմություն
Հովհաննես Թումանյանի հոդվածներից՝ գրված 1913 թվականին։

Առաջին անգամ տպագրվել է 1913 թվականին Թիֆլիսի «Հորիզոն» օրաթերթի հունվարի 11-ի, 13-ի 16-ի 19-ի համարներում (№№ 7):

Այնուհետև, մի քանի կրճատումներով՝ 1940-1959 թվականներին Երևանում լույս տեսած Հովհաննես Թումանյանի երկերի ժողովածուի գիտական հրատարակության չորրորդ հատորում (էջ 225-236)։

Հովհաննես Թումանյանի երկերի լիակատար ժողովածուի 7-րդ հատորում արտատպվել է Թիֆլիսի «Հորիզոն» օրաթերթից։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:1913 գրականությունում
Կատեգորիա:Հովհաննես Թումանյանի հոդվածներ
Բլուդենց

**Բլուդենց** (), քաղաք Ավստրիայի Դաշնային Հանրապետության արևմուտքում՝ Ֆորարլրբերգ երկրամասում (մեծությամբ վեցերորդն է այդ երկրամասում): Նույնանուն շրջանի (օկրուգի) վարչական կենտրոնն է; 2016 թվականի տվյալներով բնակչության թվաքանակը եղել է 14.015:

## Աշխարհագրական բնութագիրը
Քաղաքն ընկած է Իլլ գետի հովտում, Ցյուրիխից մոտավորապես 100 կիլոմետր դեպի հարավ-արևելք։

## Պատմություն
Պատմական փաստաթղթերում Բլուդենցն առաջին անգամ հիշատակվել է 830 թվականին, ամրացվել, պարսպապատվել է 13-րդ դարում,  քաղաքի կարգավիճակ է ստացել 1296 թվականին։ 1394 թվականից պատկանել է Ավստրիայի Հաբսբուրգների իշխանական, հետագայում՝ արքայական տոհմին։

## Պատմամշակութային հուշարձանները
Բլուդենցի ամենակարևոր պատմամշակութային հուշարձաններն են՝ Գայենհոֆեն ամրոցը (1228. - 1245.), վերակառուցվել է 1746 թվականին, Սուրբ Լավրենտիոս ծխական եկեղեցին 1514, 15-րդ դարի կառույց համարվող Շպիտալսկիրխեն՝ բարոկկո ոճի խորանով։

## Տնտեսություն
Բլուդենցն առողջարանային քաղաք է։ Այստեղ հազարավոր հանգստացողներ են գալիս թե՛ ամռանը և թե՛ ձմռանը. գործող բազմաթիվ հանգստյան տներում բոլոր հարմարությունները ստեղծված են ձմեռային մարզաձևերի ու խաղերի, դահուկային, հեծանվային, հետիոտն արշավների սիրահարների համար։ Մեծ է նաև զբոսաշրջային կարճատև այցելությունների չափաբաժինը։ Քաղաքում գործում են տեքստիլի, ժամացույցների, շոկոլադեղենի, շինանյութերի ու քիմիական նյութերի արտադրության ձեռնարկություններ։

Այս ամենի հետ մեկտեղ Բլուդենցը առևտրի և հանրային այլ ծառայությունների մատուցման կենտրոն է թե՛ իր և թե՛ շրջակա գյուղերի ու քաղաքների բնակիչների համար։

## Գրականություն
* Benedikt Bilgeri: *Der Arlberg und die Anfänge der Stadt Bludenz.* In: *Schriften des Vereins für Geschichte des Bodensees und seiner Umgebung.* 90. Jg., 1972, S.&nbsp;1–17 (Digitalisat)
* Johann Moser: *Bludenzer Personen- und Häuserbeschrieb 1784 bis 1789. Edition und Auswertung.* Geschichtsverein Region Bludenz, 2013, ISBN 978-3-901833-34-2.

## Պատկերասրահ

Bludenz bei nacht.jpg|Բլուդենցը գիշերով
Bludenz von Buchwald.jpg|Քաղաքի համայնապատկերը Բուխվալդ սարից
Bludenz Werdenbergerstrasse.JPG|Փողոց հին քաղաքամասում
Bludenz von nordwesten.jpg|Քաղաքի կենտրոնը
Bg bludenz.JPG|Գիմնազիան
Hl KreuzKircheBludenz2.jpg|Սբ. Խաչ եկեղեցին
StLaurentius1.JPG|Սբ. Լավրենտիուս եկեղեցին
KlosterStPeter1.jpg|Սբ. Պետրոս եկեղեցին


## Գործընկեր քաղաքներ
*  Պլետենբերգ, Գերմանիա (1988 թվականից)
*  Բորգո Վալսուգանա, Իտալիա (1991 թվականից)

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* ''Službene stranice Bludenz.a'' 

Կատեգորիա:Ավստրիայի աշխարհագրություն
Կատեգորիա:Ավստրիայի քաղաքներ
Physical (երգ)

**«Physical»**, բրիտանացի երգչուհի Դուա Լիպայի երգը, որ ձայնագրվել է նրա *[[Future Nostalgia]]* երկրորդ ստուդիական ալբոմի համար։ Թողարկվել է որպես սինգլ 2020 թվականի հունվարի 31-ին։ Հեղինակներն են Դուա Լիպան, Սառա Հադսոնը, Ջեյսոն Էվիգանը և Քլարենս Քոֆի կրտսերը։ Էվիգանն ու Քոզը հանդես են եկել որպես պրոդյուսերներ։ Երգի վերնագիրն ու տեքստը հղում են պարունակում Օլիվիա Նյուտոն Ջոնի 1981 թվականի համանուն երգին։

Երգն ընդգրկվել է աշխարհի տասը երկրների հիթ-շքերթների թոփ-40-ում, ինչպես նաև Մեծ Բրիտանիայի երաժշտական լավագույն տասնյակում՝ դառնալով Դուա Լիպայի ութերորդ սինգլը թոփ-10-ում, ինչպես նաև արժանացել է արծաթե հավաստագրի։ Միացյալ Նահանգներում երգը հասել է ''Billboard'' Hot 100 հիթ-շքերթի 60-րդ հորիզոնականին։

Երաժշտական տեսահոլովակի պրեմիերան կայացել է 2020 թվականի հունվարի 31-ին։ Այն նկարահանվել է Բարսելոնայում ռեժիսոր Լոպե Սերանոյի կողմից։

Մարտի 18-ին ներկայացվել է ռեմիքսը հարավկորեացի երգչուհի Հվասայի մասնակցութամբ։

## Tracklist

## Հիթ-շքերթներ

### ՇԱբաթական հիթ-շքերթներ

### Ամսական հիթ-շքերթներ

### Տարեվերջյան հիթ-շքերթներ

## Հավաստագրումներ

## Թողարկման պատմություն

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* 
* 
* 
* 

Կատեգորիա:Դուա Լիպայի երգեր
Fat Bottomed Girls

«**Fat Bottomed Girls**» (), բրիտանական Queen ռոք խմբի երգ։ Երգի հեղինակը կիթառահար Բրայան Մեյն է։ Թրեքը ներառվել է խմբի՝ 1978 թվականի «Jazz» ալբոմում և հետագա «Greatest Hits» ժողովածուի մեջ։ Թողարկվելով «Bicycle Race» սինգլի հետ միասին, այն 11-րդ հորիզոնականն է զբաղեցրել UK Singles Chart-ում և 24-րդ հորիզոնականը՝ Billboard Hot 100-ում։ Երգը ձևավորվում է բլյուզային, մետաղական կիթառի թյունինգի շուրջ և սկսվում է իր կրկներգով։ Այն Queen-ի սակավաթիվ երգերից մեկն է, որը կատարվել է այլընտրանքային (drop D) կիթառ թյունինգում։ Այս երգի տեսահոլովակը նկարահանվել է Տեխասի Dallas Convention Center-ում 1978 թվականի հոկտեմբերին։

## Երգ և տեքստ
Երկու երգերը թողարկվել են միասին կրկնակի Ա-կողմանի սինգլի վրա, և երկու երգերն էլ իրար վրա են հղում։ «Fat Bottomed Girls»-ի վերջից մոտ երգը նշում է «Bicycle Race», երբ Մերկուրին գոռում է «Get on your bikes and ride!» (), «Bicycle Race»-ը () արձագանքվում է «fat bottomed girls, they'll be riding today» () բառերի հետ միասին։

## Կենդանի ելույթներ
Queen-ը հանդես է եկել «Fat Bottomed Girls»-ով 1978-ից 1982 թվականների համերգների ժամանակ։ Դրա թողարկումից ի վեր, երգը հայտնվել է հեռուստատեսությունում և մի շարք ֆիլմերում։ Շատ արտիստներ ձայնագրել են այս երգի իրենց քավեր տարբերակները։

Երգը նաև հնչել է 2012, 2014-2015, 2016 և 2017-2018 թվականների իրենց Queen + Adam Lambert շրջագայությունների սեթլիստերում՝ Ադամ Լամբերտի մասնակցությամբ և iHeartRadio Music Festival-ում 2013 թվականին՝ որպես Queen + Adam Lambert-ի մի մաս՝ Fun խմբի մասնակցությամբ։ Այն նաև կատարվել է Return Of The Champions Tour և Rock the Cosmos Tour շրջագայությունների ժամանակ։

## Ժառանգություն
AVClub-ի հետ հարցազրույցի ժամանակ, Մայքլ ՄաքՔինը հաստատել է, որ «Fat Bottomed Girls»-ն մեծ ազդեցություն է ունեցել Spinal Tap-ի «Big Bottom» երգի վրա, որը ընդգրկվել է «Սա Spinal Tap! է» ֆիլմի սաունդթրեքում։

## Վաճառքներ և հավաստագրումներ

## Ձայնագրության անդամներ
* Ֆրեդի Մերկուրի՝ գլխավոր և բեք վոկալ
* Բրայան Մեյ՝ էլեկտրակիթառ և բեք վոկալ
* Ռոջեր Թեյլոր՝ հարվածայիններ
* Ջոն Դիքոն՝ բաս կիթառ

## Կենդանի ձայնագրություններ
* *Queen on Fire - Live at the Bowl*
* *Return of the Champions*
* *Super Live in Japan*
* *Live in Ukraine*

## Հիթ-շքերթներ

### Շաբաթական հիթ-շքերթներ

### Տարեվերջյա հիթ-շքերթներ

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Պաշտոնական տեսահոլովակներ ՅուԹյուբում՝ բնօրինակ տեսահոլովակ, Live at the Bowl, Queen + Paul Rodgers
* Երգի տեքստը Queen-ի պաշտոնական կայքում (*[[Queen Rocks]]-ից*)
* 

Կատեգորիա:Բրիտանական երգեր
Կատեգորիա:Քուին խմբի երգեր
Kiss and Make Up

**«Kiss and Make Up»** (), անգլիացի երգչուհի Դուա Լիպայի և հարավկորեական Blackpink խմբի երգը Դուա Լիպայի Dua Lipa: Complete Edition (2018) ստուդիական ալբոմի համար։ Ավստրալիայում երգը ստացել է ոսկե հավաստագիր։ 2019 թվականի հուլիսի դրությամբ տեսահոլովակը յություբում հավաքել է ավելի քան 120 միլիոն դիտում և Spotify-ում` 280 միլիոն լսումներ։

## Ստեղծում
Երգը գրվել է Դուայի, Չելսի Գրամսի, Մաթյե Ժոմֆ-Լեպինի, Մարկ Վինսենի, Թեդդի Փաքի և Banx & Ranx-ի կողմից։

## Առևտրային հաջողություն
«Kiss and Make Up»-ը Մեծ Բրիտանիայի սինգլների հիթ-շքերթում զբաղեցրել է 36-րդ հորիզոնականը, Blackpink-ը դարձնելով քեյ փոփ առաջին կանացի խումբը, որը հասել է հիթ-շքերթի 40-րդ հորիզոնականին։ Երգը ամերիկյան Billboard Hot 100-ում առաջին շաբաթվա ընթացքում վաճառվել է 11 000 օրինակով՝ դառնալով Blackpink-ի երկրորդ ձայնասկավառակը հիթ-շքերթում և Լիպայի յոթերորդ ձայնասկավառակը։ 2019 թվականի մարտին այն ստացել է ոսկե հավաստագիր Ավստրալիայում։ Նաև գլխավորել է հիթ-շքերթները Մալայզիայում և Սինգապուրում։

## Հիթ-շքերթներ
### Շաբաթական հիթ-շքերթներ

## Հավաստագրումներ

## Մրցանակներ և անվանակարգեր

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:2018 երգեր
Կատեգորիա:Blackpink խմբի երգեր
Կատեգորիա:Դուա Լիպայի երգեր
Կատեգորիա:Երգեր այբբենական կարգով
Մարիո Միննիտի

**Մարիո Միննիտի** (), իտալացի նկարիչ։ Առավել հայտնի է եղել Սիցիլիայում 1606  թվականին։

## Կենսագրություն
Ծնվել է Սիցիլիայի  Սիրակուզա քաղաքում։  1593 թվականին տեղափոխվել է Հռոմ, որտեղ ծանոթացել է բարոկկո ոճի նկարիչ  Կարավաջոյի (1571–1610) հետ և որպես բնորդ հանդես եկել նրա մի շարք նկարներում։ Նրան մեծ համբավ բերեցին Կարավաջոյի այնպիսի գործեր, ինչպիսիք են՝ Մրգերի զամբյուղով տղան, Բախտագուշակը, Երաժիշտներ,  Բաքոս, Վինահարը, Մատթեոս առաքյալի հրավերը և Սուրբ Մատթեոսի նահատակությունը կտավները։

Նրա ենթադրական ամուսնությունից հետո, 1600 թվականին Մարիոն այլևս չէր բնորդում, բայց կենսագիրների կարծիքով, նա Կարավաջոյի հետ միասին կարող էր մասնակից լինել մի փողոցային ծեծկռտուքի, որի ժամանակ մահացել է Ռանուչիո Տոմասսոնին։ Մեղադրանքից խուսափելով, նա հեռացել է Սիցիլիա,  որտեղ նրան ներում է շնորհվել։ Հայտնի է նաև, որ նա ապաստան է տվել Կարավաջոյին վերջինիս Սիցիլիայում գտնվելու 1608–1609 թվականներին։ Սիցիլիայում նա մեծ հաջողություններ ունեցավ  և համալրել տեղի հայտնի գործարարների շարքերը։ Նա Սիցիլիայում օգտագործեց Կարավաջոյից ստացած բոլոր հմտությունները, մասնավորապես՝  դրամատիկ լուսաստվերի օգտագործումը և առավելագույն դրամատիկ ինտենսիվության պահին նկարագրված տեսարանների պատկերումը, բայց նրա աշխատանքը (ավելի ճիշտ, նրա արտադրամասի արտադրանքը) քննադատվել է «գերհստակեցված մոտիվների» և «մաքուր կրոնական կտավների» համար։ Այնուամենայնիվ, նա մեծ ճանաչում է ունենում Սիցիլիայում, իսկ նրա կտավները  մեծ ազդեցություն են ունցել կղզու արվեստի զարգացման  պատմության մեջ։
աջից|մինի|353x353փքս|Հինգ նշաններ, Կարավաջո

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:16-րդ դարի իտալացի նկարիչներ
Կատեգորիա:17-րդ դարի իտալացի նկարիչներ
Կատեգորիա:Բարոկկո ոճի նկարիչներ
Էրվին Վուրմ

**Էրվին Վուրմ** (, ), ավստրիացի նկարիչ, լուսանկարիչ, ռեժիսոր և քանդակագործ։

## Կենսագրություն
Էրվին Վուրմը ծնվել է 1954 թվականին Ավստրիայի Բրուք նա Մուրե քաղաքում։ 1974-1977 թվականներին Գրացի համալսարանում սովորել է արվեստի պատմություն, իսկ 1977-1979 թվականներին արվեստ և արհեստ (քանդակագործություն) է սովորել Զալցբուրգի կերպարվեստի քոլեջում։ 1979-1981 թվականներին շարունակել է քանդակագործություն սովորել Վիեննայի կիրառական արվեստի քոլեջում։ 1995 թվականին Փարիզի գեղարվեստի դպրոցի քանդակագործության հրավիրված պրոֆեսոր էր, իսկ 1996-1997 թվականներին Լինցի արդյունաբերական և գեղարվեստական դիզայնի քոլեջի պրոֆեսոր էր։ 1993-1999 թվականներին նկարիչը եղել է Vienna Secession տնօրենների խորհրդի անդամ, 1995 թվականից՝ փոխնախագահ։ Էրվին Վուրմը եղել է բազմաթիվ ցուցահանդեսների հոգաբարձու։ Ապրել և աշխատել է Վիեննայում և Նյու Յորքում։

մինի|ձախից

## Ստեղծագործություններ
* 1990-ական թվականներին Վուրմը ստեղծել է «մեկ րոպեանոց քանդակներ»-ի («One Minute Sculpture») շարքը, որը նկարչի օրգինալ հայտնագործությունն է։ Այդ քանդակներում, որոնք իրականում գոյություն ունեն կարճ ժամանակամիջոցում և ցուցահանդեսներին ցուցադրվում են լուսանկարների ու տեսանյութերի տեսքով, նկարիչն ու մոդելներն անսպասելի հարաբերությունների մեջ են մտնում առօրյա առարկաների հետ։ Մարդը հավասարակշռում է հատակ սրբելու հարմարանքի կամ աթոռի վրա և անձև հագուստով ընդունում է բարդ կեցվածք։ Մարդկային մարմինը դառնում է քանդակի մի մաս, փերֆորմանսի և քանդակագործության միջև եղած սահմանը ջնջվում է։
* Էրվին Վուրմը որպես քանդակագործ ստեղծել է նաև ավելի սովորական «նյութական» շատ օբյեկտներ. «փչովի» տներ, ճկվող և ձևափոխվող մեքենաներ և մարդկանց կերպարանքներ. նկարիչը զբաղվում է ծավալի և նյութի դեկոնստրուկցիայով։ Նկարչի ստեղծագործություններում կարելի է հետևել սպառողների հասարակության քննադատությանը («ճարպով ծածկված» տներ ու մեքենաներ, երկրագունդը կուլ տվող մարդ), հեգնանք հակագլոբալացման վերաբերյալ («ականի որոնումներում» շարքը)։
* 1980-ական թվականների վերջին նկարիչը փորձեր է արել հագուստի առօրյա իրերի հետ, որոնք նա օգտագործել է քանդակներ ստեղծելու համար։ Հետո Էրվին Վուրմը սկսել է ստեղծել «Փոշոտ քանդակներ» և տեսաֆիլմեր։

## Անհատական ցուցահանդեսներ

## Հանրային հավաքածուներ

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* erwinwurm.at — Erwin Wurm 
* Աշխատանքներ և տեղեկություններ նկարչի մասին Xavier Hufkens պատկերասրահի կայքում
* Աշխատանքներ և տեղեկություններ նկարչի մասին Artnet-ում
* Galerie Krinzinger — Erwin Wurm
* MCA Sydney, Australia — Erwin Wurm
* Erwin Wurm: Greatest Human Being Who Ever Lived
* Анонс выставки в ЦДХ и краткая информация о художнике

Կատեգորիա:Հուլիսի 27 ծնունդներ
Կատեգորիա:1954 ծնունդներ
Կատեգորիա:Ավստրիացի նկարիչներ
Կատեգորիա:Ավստրիացի ռեժիսորներ
Կատեգորիա:Ավստրիացի լուսանկարիչներ
Կատեգորիա:Ավստրիացի քանդակագործներ
Կատեգորիա:Վիեննայի գեղարվեստի ակադեմիայի շրջանավարտներ
Կատեգորիա:Ավստրիացի արվեստագետներ
Ելենա Ժուկովա

**Ելենա Պավլովնա Ժուկովա** (, ), խորհրդային նկարիչ և գծանկարիչ, Լենինգրադի նկարիչների միության անդամ։

## Կենսագրություն
Ելենա Ժուկովան ծնվել է Սանկտ Պետերբուրգում։ 1923-1927 թվականներին սովորել է Լենինգրադի գեղարվեստա-մանկավարժական տեխնիկումում, Արկադի Ռիլովի և Ի. Վլադիմիրովի մոտ, 1930-1936 թվականներին` Լենինգրադի արվեստի աշխատողների որակավորման բարձրացման ինստիտուտում, Վսեվոլոդ Վոինովի և  Ալեքսանդր Օսմյորկինի մոտ [2]:
1928 թվականից մասնակցել է ցուցահանդեսների։ Նկարել է բնանկարներ, դիմանկարներ, նատյուրմորտներ, աշխատել է յուղաներկերի, ջրաներկերի և գծանկարների տեխնիկայով։

1927-1930 թվականներին դասավանդել է ԼԳՄՀ-ում։ Ժուկովայի աշխատանքների ցուցահանդեսներն անցկացվել են 1940, 1948 և 1975 թվականներին Լենինգրադում։
1930-ականներին Ժուկովան ծանոթ էր Կ. Ս. Մալևիչին։ Ներկա է եղել նրա հոգեհանգստի և հուղարկավորության ժամանակ, նկարվել է մի քանի խմբակային լուսանկարներում։ [3]

1932 թվականից եղել է Լենինգրադի նկարիչների միության անդամ։ Շուրջ կես դար եղել է Լենինգրադի նկարիչների միության  գեղանկարչության բաժնի մշտական քարտուղար։ Ժուկովայի հայտնի գեղանկարներ և գրաֆիկական դիմանկարներ, տարբեր տարիների կատարվել են լենինգրադցի նկարիչներ Կուզմա Պետրով-Վոդկինի  (1930), Յարոսլավ Նիկոլաևի (1945), ինչպես նաև Միխայիլ Նեստերովի (1936) կողմից [2]:

Նա մահացել է 1991 թվականի հոկտեմբերի 31-ին Սանկտ Պետերբուրգում, 86 տարեկան հասակում։

Ժուկովայի ստեղծագործությունները գտնվում են Ռուսական պետական թանգարանում, Ռուսաստանի և արտերկրի թանգարաններում և մասնավոր հավաքածուներում։

## Ծանոթագրություններ

## Աղբյուրներ
* *Шестнадцать пятниц: Вторая волна ленинградского авангарда. Experiment/Эксперимент: Журнал русской культуры. № 16*: : В 2-х ч. LA (USA), 2010. Ч. 2. С. по указ.
* *Художники народов СССР. Биобиблиографический словарь. Т.4. Кн.1.* М., Искусство, 1983. С.145.
* *Справочник членов Ленинградской организации Союза художников РСФСР*. Л., Художник РСФСР, 1987. С.45.
* *Иванов С. Неизвестный соцреализм. Ленинградская школа.* СПб., НП-Принт, 2007. С.385, 402, 403, 445.

Կատեգորիա:Խորհրդային նկարչուհիներ
Կատեգորիա:Ռուս նկարչուհիներ
Կատեգորիա:ԽՍՀՄ նկարիչների միության անդամներ
Կատեգորիա:Սանկտ Պետերբուրգի նկարիչների միության անդամներ
Կատեգորիա:Ռուս բնանկարիչներ
Կատեգորիա:20-րդ դարի նկարչուհիներ
Կատեգորիա:20-րդ դարի ռուս նկարիչներ
Կատեգորիա:Ռուս կին արվեստագետներ
Պրանաս Դոմշայտիսի պատկերասրահ

**Պրանաս Դոմշայտիսի պատկերասրահ** (), պատկերասրահ Կլայպեդայում, Լիտվայի գեղարվեստի թանգարանի բաժանմունք։ Հիմնադրվել է 1970 թվականին և մինչև 2004 թվականը կոչվել է Կլայպեդայի պատկերասրահ։ Տեղակայված է երեք շենքերում, որոնք կառուցվել են XIX դարի վերջին և XX դարի սկզբին Լեպու փողոց, 33 հասցեում (*Liepų g. 33*):

Բաց է երեքշաբթիից շաբաթ օրերին` 11:00-18:00 և կիրակի՝ 12:00-ից 17:00։ Պետական արձակուրդներին նախորդող օրերին այն բաց է մինչև երեկոյան ժամը 5-ը։ Պատկերարրահը չի գործում երկուշաբթի օրերին և պետական տոներին։ Տոմսի գինը 2 եվրո է, դպրոցականների, ուսանողների, տարեցների համար`1 եվրո, 7 տարեկանից ցածր երեխաների, հաշմանդամություն ունեցող անձանց, ICOM-ի (Թանգարանների միջազգային խորհուրդ) անդամների այցելությունն անվճար է։

## Պատմություն
Կլայպեդիայի պատկերասրահը հիմնադրվել է 1970 թվականին և բացվել 1973 թվականին։ Առաջին ցուցահանդեսը բաղկացած է եղել հին և ժամանակակից լիտվական արվեստի գործերից, 19-րդ դարի և 20-րդ դարի սկզբի Ռուսաստանի և Արևմտյան Եվրոպայի գեղանկարչության նմուշներից։ 1978 թվականին բացվել է նոր ցուցահանդես՝ ներկայացնելով հին նկարները և գրաֆիկան (Վիլնյուսի դպրոց) և 20-րդ դարի առաջին կեսը (Կաունասի դպրոց), ինչպես նաև 20-րդ դարի երկրորդ կեսի կերպարվեստը և կիրառական արվեստը։ 2005 թվականից այն կրում է լիտվացի էքսպրեսիոնիստ նկարիչ Պրանաս Դոմշայտիսի (1880-1965) անունը, որի աշխատանքները պատկերասրահում ցուցադրվում են 2001 թվականից ի վեր։

## Ցուցահանդես
Պրանաս Դոմշայտիսի պատկերասրահի ցուցասրահում ներկայացված է  Արևմտյան Եվրոպայի, Լիտվայի, Լատվիայի, Ռուսաստանի գեղանկարչություն, քանդակ, գրաֆիկա։ 2001 թվականից գործում է լիտվացի էքսպրեսիոնիստ նկարիչ Պրանաս Դոմշայտիսի գեղանկարչության մշտական ցուցահանդեսը (մոտ 600 աշխատանք) և նրա անվան մշակութային կենտրոնը։ Մշտական ցուցադրության մեջ ներառված են նաև ծովանկարիչ Չեսլովաս Յանուշասի (1907-1993, ԱՄՆ) և քանդակագործ Վիտաուտաս Կաշուբայի ստեղծագործությունները։

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* 
* Галерея Пранаса Домшайтиса
* Pranas Domšaitis Gallery 
* Prano Domšaičio galerija  
* Pranas Domšaitis Gallery

Կատեգորիա:1970 հիմնադրումներ Լիտվայում
Կատեգորիա:1970 հիմնադրված թանգարաններ
Կատեգորիա:Լիտվայի թանգարաններ
Կակառիճ

**Չիֆթլիկ**, Կակառիճ, Գագարիճ, գյուղ Արևմտյան Հայաստանում, Էրզրումի վիլայեթի Էրզրումի գավառում։ Գտնվում է Էրզրում քաղաքի անմիջապես մոտակայքում՝ հյուսիս-արևմուտքից։

## Տես նաև
* Էրզրումի նահանգի հայաբնակ բնակավայրեր

## Ծանոթագրություններ

## Աղբյուրներ
* «Հայաստանի և հարակից շրջանների տեղանունների բառարան» (5 հատորով), 1986-2001 թթ., Երևանի Համալսարանի հրատարակչություն
* Արեւմտահայաստանի եւ Արեւմտահայութեան Հարցերու Ուսումնասիրութեան Կեդրոն

Կատեգորիա:Արևմտյան Հայաստանի գյուղեր
Կատեգորիա:Յաքութիեի շրջանի համայնքներ
Զոմբի (ֆիլմ, 2018)

**Զոմբի** (), ամերիկյան մյուզիքլ։ Disney Channel-ի բնօրինակ կինոնկար։ Ֆիլմի պրեմիերան տեղի է ունեցել 2018 թվականի փետրվարի 16-ին Disney Channel-ի ալիքով։

## Սյուժե
Հիսուն տարի առաջ փոքրիկ քաղաք Սիբրուկում տեղի է ունեցել էլեկտրակայանի վթար, որի հետևանքով բնակչության կեսը դարձել են զոմբի։ Նրանք ցանկանում էին ուղեղներ ուտել։ Մարդկանց այն մասը ովքեր այդ վթարից չեն տուժել, քաղաքում պատ են կառուցում, իսկ պատից այն կողմ գտնվող հատվածը կոչվում է Զոմբիթաուն։ Որոշ ժամանակ անց գիտնականները ստեղծել են թևնոց, որը հնարավորություն է տալիս զոմբիների կառավարել իրենց քաղցը։ Եվ այսպես արդեն մեր ժամանակներում Զոմբիթաունի երեխաներին թույլ են տվել սովորել սովորական դպրոցում, որը, սակայն ոչ բոլորին է դուր եկել։ Սակայն զոմբիների և մարդկանց ընկերությունը մարդկանց ստիպել է փոխել իրենց կարծիքը զոմբիների նկատմամբ։

## Արտադրություն
Ֆիլմի նկարահանումները սկսվել են 2017 թվականի մայիսին։ Ֆիլմը նկարահանվել է Տորոնտո քաղաքում, ավելի քան 10 շաբաթ։

## Թողարկման ամսաթիվը
Ֆիլմի պրեմիերան տեղի է ունեցել 2018 թվականի փետրվարի 16-ին Դիսնեյ ալիքով։

## Վարկանիշ
Պրեմիերայի օրը ֆիլմի դիտողները հասել են 2,57 միլիոնի, որոնց մեջ գերակշռում էին 18-49 տարեկանները։ Հանգստյան օրերին ֆիլմը ցուցադրվել է 8 անգամ և նրա դիտողների թիվը հասել է 10,3 միլիոնի։

## Շարունակությունը
2019 թվականի փետրվարի 11-ին հայտարարություն արվեց, որ ֆիլմը ունենալու է նաև երկրորդ մաս։ Երկրորդ մասի նկարահանումները տեղի էին ունենալու 2019 թվականի գարնանը։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:2010-ականների ամերիկյան ֆիլմեր
Կատեգորիա:2010-ականների անգլերեն ֆիլմեր
Կատեգորիա:2018 ֆիլմեր
Կատեգորիա:Disney հեռուստաալիքի օրիգինալ ֆիլմեր
Կատեգորիա:Ամերիկյան հեռուստաֆիլմեր
Կատեգորիա:Ամերիկյան ֆիլմեր
Կատեգորիա:Ֆիլմեր այբբենական կարգով
Կատեգորիա:Ֆիլմեր զոմբիների մասին
Ավելի վատ

**«Ավելի վատ»**, հայ բանաստեղծ Հովհաննես Թումանյանի հոդվածներից։

## Պատմություն
Հովհաննես Թումանյանի հոդվածներից՝ գրված 1913 թվականին։

Առաջին անգամ տպագրվել է 1913 թվականին Թիֆլիսի «Հորիզոն» օրաթերթի (№ 64) մարտի 22-ի համարում, այնուհետև Երևանում` 1940-1959 թվականներին լույս տեսած Հովհաննես Թումանյանի երկերի ժողովածուի գիտական հրատարակության չորրորդ հատորում (էջ 242-243)։

Հովհաննես Թումանյանի երկերի լիակատար ժողովածուի 7-րդ հատորում արտատպվել է Թիֆլիսի «Հորիզոն» օրաթերթից։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:1913 գրականությունում
Կատեգորիա:Հովհաննես Թումանյանի հոդվածներ
Ձնեմարդեր

**«Ձնեմարդեր»** (), Նիկոլայ Պոլիսկու առաջին լենդ-արտ նախագիծը, որն իրականացվել է 2000 թվականի ձմռանը Նիկոլա-Լենիվեց գյուղի մոտ՝ ներկայիս «Նիկոլա-Լենիվեց» զբոսայգու տարածքում, Կոնստանտին Բատինկովի, Սերգեյ Լոբանովի և *Никола-Ленивецкие промыслы* նախագծի հետ համատեղ։

Նախագիծն անցկացվել է նաև Մոսկվայում՝ Արբատում, 2005 և 2006 թվականներին՝ Վյաչեսլավ Պոլունինի «сНЕЖНОЕ шоу»-ի շրջանակներում և կոչվել «ВАлЯТЬ сНЕЖНОГО ДУРАКА»։

2010 թվականին նախագիծն անցկացվել է Համալսարանում։

2011 վականի վերջում նախագիծն անցկացվել է «Աշխարհի արարումը» () անվանմամբ՝ Մոսկվայի Գորկու պուրակի գլխավոր մուտքի մոտ։

2012 թվականին Պերմում՝ «Ուրալ» հյուրանոցի դիմաց գտնվող հրապարակում, Նիկոլայ Պոլիսսկին իրականացրել է նախագծի ամենազանգվածային տարբերակը՝ «Ձնեմարդերի շքերթ» () անվանումով՝ 17 ուսանողների օգնությամբ պատրաստելով շուրջ 600 ձնեմարդ։ Ձնեմարդների պատրաստման տեխնոլոգիան առաջարկվել է հենց ուսանողների կողմից՝ ձյունը լցվել է արկղերի մեջ, այնուհետև ձյան խորանարդները վերածվել են գնդերի։ Ի տարբերություն նախկին տարբերակների, Պերմի ձնեմարդների սպիտակ ֆիգուրները պատրաստի վիճակի են բերել ոչ թե Պոլիսսկու և նրա օգնականների, այլ հենց քաղաքացիների կողմից։ Ձնեմարդերի մի մասը շորեր են ունեցել։

## Մատենագիտություն

* *Герасимова Оксана*. Арбат покоряют снежные клоны // Московский комсомолец. — 20 հունվարի, 2005 թվական
* *Давыдова Марина*. Упал прошлогодний снег // Известия. — № 9. — 21 հունվարի, 2005 թվական
* *Должанский Роман*. Слава Полунин вернул зиму. «сНежное шоу» и снежные бабы на Арбате // Коммерсантъ. — № 9 (3093). — 21 հունվարի, 2005 թվական
* *Каминская Наталия*. Нынешней зимой только у Полунина и можно выпросить снега // Культура. — № 4 (7463). — 27 հունվարի, — 2 փետրվարի, 2005 թվական
* *Коновалова Юлия*. Арбатский марш снеговиков // Тверская 13. — 28 հունվարի, 2006 թվական
* Проект «Снеговики» // Каталог российской экспозиции 11-й архитектурной биеннале в Венеции: В 4 т. Т. 4: Каталог персональной выставки Николая Полисского / Министерство культуры Российской Федерации; специальный выпуск журнала «Проект Классика»; под. ред. Григория Ревзина и Павла Хорошилова. — [Б. м.], 2008. — С. 28—35.
* Парк Горького заселили снеговики  // Московский репортаж. — 31 դեկտեմբերի, 2011 թվական
* В новогодние каникулы в Перми вылепят 600 снеговиков // REGNUM. — 30 դեկտեմբերի, 2011 թվական


## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* «Снеговики» на официальном сайте Николая Полисского
* «Снеговики» на Арбате
* Поздравление от Николая Полисского с новым 2012 годом
* «Парад снеговиков» в Перми

Կատեգորիա:Ժամանակակից արվեստ
Վասիլի Սլեպչենկո

**Վասիլի Ռուդոլֆովիչ Սլեպչենկո** (, ), ռուս նկարիչ, «Արվեստ կամ մահ» միության անդամ։

## Կենսագրություն
Վասիլի Սլեպչենկոն ծնվել է 1962 թվականի մարտի 5-ին Սախալին կղզում, բժիշկների ընտանիքում։ Մանկությունն անցկացրել է Տագանրոգում։ Սովորել է Տագանրոգի մանկական գեղարվեստական դպրոցում՝ աշակերտելով Լեոնիդ Ստուկանովին։

1985 թվականին ավարտել է Ռոստովի Մ. Գրեկովի անվան գեղարվեստի ուսումնարանը (Դոնի Ռոստով)։ Ապրել է Ռոստովի «Դերասանի տուն» հայտնի պուրակում։

1988 թվականից եղել է «Արվեստ կամ մահ» () միության անդամ։

1988 թվականին «Արվեստ կամ մահ» ընկերակցության անդամների հետ տեղափոխվել է Մոսկվա։ Ապրել է Տրիպրուդնի նրբանցքում՝ արտ-սքվոթում։

Ողբերգական պատահարի զոհ է դարձել 1991 թվականի հոկտեմբերի 20-ին Դոնի Ռոստովում։ Հուղարկավորվել է Դոնի Ռոստովի Հյուսիսային գերեզմանատանը։

## Անհատական ցուցահանդեսներ

* *1991* – «Վասիլի Սլեպչենկո», «Էքսպերիմենտ» ցուցասրահ, Դոնի Ռոստով
* *2012* – «Վասիլի Սլեպչենկո», Ի հիշատակ Վասիլի Սլեպչենկոյի, Ռոստովի կերպարվեստների մարզային թանգարան, Դոնի Ռոստով
* *2017* – «Արվեստ կամ մահ», ZHDANOV պատկերասրահ, Ռուսաստանի նկարիչների միության ցուցասրահ, Տագանրոգ

## Խմբային ցուցահանդեսներ

* *1988* – «Մեկօրյա ցուցահանդես» (), «Прибой» գործարանի մշակույթի տուն, Տագանրոգ
* *1988* – «Жупел», Նկարիչների միության ցուցասրահ Գորկու փողոցում, Դոնի Ռոստով
* *1989* – «Իտալիան ունի երկարաճիտ կոշկի ձև» (), Նկարիչների միության ցուցասրահ Նաբերեժնայայում, Դոնի Ռոստով
* *1990* – «Գեղանկարչության մեծ կախարդները» (), «Пересветов переулок» ցուցասրահ, Մոսկվա
* *2008* – «Մահկանացուի մասին արվեստում։ Ի հիշատակ Նիկոլայ Կոնստանտինովի» (), М-պատկերասրահ, Դոնի Ռոստով
* *2009* – «Արվեստ կամ մահ» միություն, Ժամանակակից արվեստի թանգարան, Մոսկվա
* *2017* – «Կոմսից հետո» (), ZHDANOV պատկերասրահ, Ռուսաստանի նկարիչների միության ցուցասրահ, Տագանրոգ
* *2019* – «Կոմսից հետո 2019» (), ZHDANOV պատկերասրահ, Ռուսաստանի նկարիչների միության ցուցասրահ, Տագանրոգ

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Ռուս նկարիչներ