open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Fly

**Fly**, բրիտանական ընկերություն, որն արտադրում է բջջային հեռախոսներ և ցուցանակներ։ Ընկերությունը հիմնադրվել է 2002 թվականին։ Ունի գրասենյակներ Մեծ Բրիտանիայում, Ֆրանսիայում, Գերմանիայում, Ռուսաստանում, Ուկրաինայում և Նիգերիայում։ Ընկերության հիմնական շուկաներն են Հնդկաստանը, Ռուսաստանը և Ուկրաինան։ Գլխավոր գրասենյակը գտնվում է Լոնդոնում։

## Պատմություն
Ընկերությունը ներկայացնում է երեք հիմնական մոդելները `S288, S588, և S688
: Շեշտադրումը կատարվում է 3 տարրերի  միջև, ոճի, տեխնոլոգիաների, ֆունկցիոնալության
: 2012 թվականի սեպտեմբերի 7-ին ընկերությունը հայտարարել է,  որ այսուհետ բոլոր բջջային հեռախոսները  հագեցած կլինեն երկու SIM-քարտերի սպասման ռեժիմում։
:

## Արտադրանքներ
Ներկայում  հիմնական հեռախոս արտադրող ընկերությունն Fly է։ Fly ներգրավված է զարգացման մեջ։ Նախկինում Fly ընկերությունն աշխատում էր պատրաստի արտադրանքով, բայց հիմա ընկերությունը հայտարարում է, որ դիզայնը փոխել է։ 2013 թվականին ընկերությունն ընդլայնելով գիծը ստեղծում է նոր կառուցվածքի սարքեր,արտադրելով պլանշետներ, Fly Flylife 7, Fly Flylife 8, IQ360 3G, օգտագործելով Samsung Exynos 4412 պրոցեսորը։
 
### Թվային տեսախցիկներ
Ներկայումս ընկերությունն ունի երկու տեսախցիկներ `Fly DC800 Սև և Fly DC810.      
      
### GPS նավիգատոր
Fly ապրանքանիշի ներքո արտադրվում է նաև  GPS նավիգատոր, Fly GPS200.

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* fly-phone.ru - Ռուսաստանում ընկերության պաշտոնական կայքջը 
* myfly.by - Fly հեռախոսների անկնարկ 

Կատեգորիա:2002 հիմնադրված ընկերություններ
Կատեգորիա:Բջջային հեռախոս արտադրողներ
Կատեգորիա:Միացյալ Թագավորության ընկերություններ
Փիթեր Ֆոնդա

**Փիթեր Ֆոնդա** (), ), դերասան, կինոռեժիսոր, սցենարիստ, պրոդյուսեր։ Դերասան Հենրի Ֆոնդայի որդին, դերասանուհի Ջեյն Ֆոնդայի եղբայրը և դերասանուհի Բրիջիտ Ֆոնդայի հայրը։ Երկու անգամ ստացել է «Ոսկե գլոբուս» մրցանակ, ինչպես նաև առաջադրվել է «Օսկար» մրցանակաբաշխությանը։

## Ֆիլմեր
### Դերասան

## Մրցանակներ

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* 

Կատեգորիա:20-րդ դարի ամերիկացի տղամարդ դերասաններ
Կատեգորիա:20-րդ դարի դերասաններ
Կատեգորիա:21-րդ դարի ամերիկացի տղամարդ դերասաններ
Կատեգորիա:«Ոսկե գլոբուս» մրցանակի դափնեկիրներ
Կատեգորիա:Ամերիկացի աթեիստներ
Կատեգորիա:Ամերիկացի գրողներ
Կատեգորիա:Ամերիկացի կինոպրոդյուսերներ
Կատեգորիա:Ամերիկացի կինոռեժիսորներ
Կատեգորիա:Ամերիկացի կինոսցենարիստներ
Կատեգորիա:Ամերիկացի պրոդյուսերներ
Կատեգորիա:Ամերիկացի սցենարիստներ
Կատեգորիա:Ամերիկացի տղամարդ կինոդերասաններ
Կատեգորիա:Ամերիկացի տղամարդ հեռուստատեսային դերասաններ
Կատեգորիա:Ամերիկացի տղամարդ հնչյունավորողներ
Կատեգորիա:Թոքի քաղցկեղից մահացածներ
Կատեգորիա:Հոլիվուդյան փառքի ծառուղի
Կատեգորիա:Ամերիկացի տղամարդ թատերական դերասաններ
Դմիտրի Ավրով

**Դմիտրի Ավրով** (, ), ռուս խորհրդային ռազմական գործիչ, Քաղաքացիական պատերազմի ակտիվ մասնակից։

## Կենսագրություն
Դմիտրի Ավրովը ծնվել է Սիմբիրսկի նահանգի (այժմ` Արդատովսկի շրջան (Մորդովիա)) Արդատովսկի գավառի Լիպովկա գյուղում, դպրոցական ուսուցչի ընտանիքում։ Բանակում է 1914 թվականից, 1915 թվականին ավարտել է Իրկուտսկի պրապորշչիկների դպրոցը։ Առաջին համաշխարհային պատերազմի մասնակից է, 1916 թվականից` շտաբս-կապիտան, 1917 թվականին՝ վաշտային և գնդային խորհուրդների անդամ։

Հոկտեմբերյան հեղափոխությունից հետո անցել է Խորհրդային իշխանության կողմը, եղել բանակային գործկոմի նախագահության անդամ և Հյուսիսային ռազմաճակատի 1-ին բանակի կոմիսար, 1918 թվականից`  ԽՄԿԿ անդամ։ 1918 թվականի փետրվարից մասնակցել է Սիմբիրսկում Կարմիր բանակի առաջին զորամասերի ստեղծմանը, եղել Կազանի նահանգային զինկոմիսարիատի զինղեկը։

1918 թվականի ամռանը եղել է Կազանի 1-ին հետևակային դիվիզիայի հրամանատար և ղեկավարել սպիտակգվարդիականների ու սպիտակչեխերի դեմ մարտերը։ 1918-1919 թվականներին եղել է Կազանի նահանգի զինկոմ, նահանգային հեղկոմի նախագահ, Կազանի կայազորի պետ և Կազանի պաշտպանական շրջանի պարետ, այնուհետև` Կուրսկի և Ատկարսկ-Ռտիշչևի պաշտպանական շրջանի պարետ։ 1919 թվականի հոկտեմբերին գեներալ Յուդենիչի զորքերի հարձակման ժամանակ եղել է Պետրոգրադյան պաշտպանական շրջանի ղեկավար, այնուհետև` Հատուկ բրիգադի հրամանատար, 1920 թվականի հունվար-օգոստոսին` 55-րդ հրաձգային դիվիզիայի հրամանատար։  1920 թվականի հոկտեմբեր-նոյեմբերին զինկոմ էր, 1920 թվականի նոյեմբերից մինչև 1921 թվականի  ապրիլը` Պետրոգրադի ռազմական օկրուգի զորքերի հրամանատար, միաժամանակ, 1920 թվականի հոկտեմբերից մինչև 1921 թվականի մարտը` 7-րդ բանակի Հեղափոխական ռազմական խորհրդի անդամ։ 1921 թվականի մարտից մինչև մայիս եղել է 7-րդ բանակի հրամանատար։ Եղել է Կրոնշտադյան խռովության ճնշման մասնակից։ 1921 թվականի մայիսից աշխատել է ժողովրդական տնտեսությունում։

thumb|Գերեզմանը Պետրոգրադի Մարսյան դաշտում
Թաղված է Պետրոգրադի Մարսյան դաշտում։

## Հիշատակ
Պետերգոֆում կա Ավրովի անունով փողոց և հրապարակ։

## Գրականություն
* А - Бюро военных комиссаров / [под общ. ред. А. А. Гречко]. - М. ։ Военное изд-во М-ва обороны СССР, 1976. - 637 с. - (Советская военная энциклопедия ։ [в 8 т.] ; 1976-1980, т. 1).
* Авров Н. Н. Солдат революции. - Чебоксары, 1968.
* Авров Дмитрий Николаевич // Большая советская энциклопедия ։ [в 30 т.] / гл. ред. А. М. Прохоров. - 3-е изд. - М. ։ Советская энциклопедия, 1969-1978.
* Виноградов В. К., Козлов В. П. Кронштадтская трагедия 1921 года։ документы в двух книгах. Издатель РОССПЭН, 1999 (кн. 1։ с. 342[4]; кн. 2։ с. 421, 428[5]).
* Руководители Санкт-Петербурга. Антология. - Издательства Нева, Олма-Пресс, 2003. - 576 с. - 3000 экз. - ISBN 5-7654-2114-8, 5-224-04128-7.

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Биография Д. Н. Аврова
* книги на google

Կատեգորիա:Առաջին համաշխարհային պատերազմի մասնակիցներ
Կատեգորիա:ԽՄԿԿ անդամներ
Կատեգորիա:Ռուս ռազմական գործիչներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի քաղաքացիական պատերազմի մասնակիցներ (կարմիրներ)
Արևիկ Արևշատյան

**Արևիկ Էդուարդի Արևշատյան** (), հայ նկարչուհի, համադրող։

Ճարտարապետներ Էդուարդ Արևշատյանի և Սուլթանիկ Արևշատյանի դուստրն է, գեղանկարիչ Ռուբեն Գրիգորյանի կինը։

## Կենսագրություն
Արևիկ Արևշատյանը ծնվել է 1957 թվականին Երևանում, ճարտարապետ Էդուարդ Արևշատյանի ընտանիքում։ 1974-1978 թվականներին սովորել է Երևանի Փանոս Թերլեմեզյանի անվան գեղարվեստի ուսումնարանում, 1984 թվականին ավարտել է Երևանի գեղարվեստա-թատերական ինստիտուտի գեղանկարչության բաժինը։ 1986-1999 թվականներին Երևանի երիտասարդական թատրոնում աշխատել է որպես բեմի և զգեստների նկարիչ։ 1994 թվականից Հայաստանի նկարիչների միության և արվեստի քննադատների ազգային ասոցիացիայի անդամ է։

Արևիկ Արևշատյանի աշխատանքները ցուցադրվում են Հայաստանի ժամանակակից արվեստի թանգարանում, մասնավոր հավաքածուներում։

## Ցուցահանդեսներ
### Անհատական ցուցահանդեսներ
* «Պատմություններ կանանց մասին, մագնետիզմ, ոչինչի մասին», «Ակադեմիա» պատկերասրահ, 2004

### Խմբակային ցուցահանդեսներ և նախագծեր
* «1980-1995 թթ. Հայաստանի Ժամանակակից Արվեստ», 1995, Մոսկվա
* «Հայ post սովետական արվեստ», 1997, Բուենոս Այրես
* «Երկու հեղինակ, մեկ ստեղծագործություն», 1998, Երևան, Ռուբեն Գրիգորյանի հետ
* «Փակ քաղաք», 1999, Երևան
* «Զուգահեռ իրականություն», 2000 
* «Պատկերից այն կողմ», 2003, ԱՄՆ, Ինդիանա
* «Adieu Parjanov», 2003, Վիեննա
* «Հայաստանի ժամանակակից արվեստը», 2007, Փարիզ, 2008, Հռոմ
* «Gender Check», 2009, Վիեննա
* «Մարմին. նոր պատկերային արվեստ Հայաստանում», Հայաստանի նկարիչների միություն, Երևան, 2010
* «Re:Museum», 2014 թվական, Թբիլիսի

### Ցուցահանդեսների համադրող
* «Պարզապես-ընդդեմ», 1994 
* «Մոնո-Պոլիս», 1997 
* «Նշան-Խորհրդանիշ», 1998 
* «Creative synthesis», 2005 
* «Դիմանկարը արդիականության և նորարարության միջև», 2008 
* «Մարմին, նոր պատկերային արվեստը Հայաստանում», 2010 
* «Քայլ ձևափոխության և ձևաստեղծման միջև», 2014

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Կարծիքի և տեսանկյան իրավունք. Արևիկ Արևշատյան. ՖԵՄ++ 
* Չակերտներ. Արևիկ Արևշատյան

Կատեգորիա:Երևանի պետական գեղարվեստաթատերական ինստիտուտի շրջանավարտներ
Կատեգորիա:Հայ համադրողներ
Կատեգորիա:Հայ նկարչուհիներ
Կատեգորիա:Հայաստանի նկարիչների միության անդամներ
Նորդերնայ

**Նորդերնայ** (), կղզի Գերմանիայում, մտնում է Ֆրիզսկի կղզիների կազմի մեջ։ Ունի քաղաքի կարգավիճակ, գտնվում է Ներքին Սակսոնիայի տարածքում։

Մտնում է Աուրիխ շրջանի մեջ։ Բնակչությունը կազմում է 5816 մարդ (2010 թվականի դեկտեմբերի 31-ի տվյալներով)։ Զբաղեցնում է 26,3 քառակուսի կմ տարածք։

Պաշտոնական կոորդինատներ —— 03 4 52 020։

Քաղաքը բաժանվում է 2 քաղաքային շրջանի։

## Բնակչություն

thumb|left|440px|Նորդերնայ

## Պատկերասրահ

Պատկեր:Norderney Landsat7.png| 
Պատկեր:Klimadiagramm-Norderney-Deutschland-metrisch-deutsch.png| 
Պատկեր:Hafen Norderney.jpg| 
Պատկեր:Norderney_Kurhaus01.JPG| 
Պատկեր:Norderney_Postamt01.JPG| 
Պատկեր:Aussichtsdüne Norderney.jpg| 
Պատկեր:Wrack Norderney.jpg| 
Պատկեր:Leuchtturm Norderney.jpg| 
Պատկեր:Luftbild Norderney.jpg| 
Պատկեր:ny_muehle3.jpg| 
Պատկեր:ny_salzwiese.jpg| 
Պատկեր:ny_steg.jpg| 
Պատկեր:ny_koerbe05.jpg| 
Պատկեր:Norderney_ev_Kirche02.JPG|Եկեղեցի 

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Պաշտոնական էջ
Միսս Կորեա

2012 Mlle Corée Washington DC Grand Prix vainqueur de la ceinture **Միսս Կորեա** () ամենամյա ազգային գեղեցկության մրցույթ է, որը  պատասխանատու է Միսս Տիեզերք մրցույթին Կորեայի ներկայացուցչի ընտրության համար։

Այժմ այդ տիտղոսը կրում է Կիմ Յումին։  Նա այդ տիտղոսը նվաճել է  2012 թվականի Հունվարի 6-ին, Սեուլում։

## Պատմություն
Միսս Կորեայի առաջին մրցույթը  տեղի է ունեցել  1957 թվականին և կազմակերպել էր կորեական  *Хангук Дейли Ньюс-ի թերթի կողմից*։ Ամեն տարի, մոտ հիսուն կանայք մրցում են  Սեուլում, Հարավային Կորեայում, և յոթը ընտրվում են ժյուրիի կողմից։ Հաղթողը, ով զբաղեցնում է 1-ին տեղը «Չին» (진), պաշտոնապես դառնում է  Միսս Կորեա և մրցում Միսս Տիեզերք մրցույթում։ Բացի դրանից   1-ին տեղը  նվաճած մասնակիցը գնում է Միսս Ինտեռնեյշնլ, իսկ երկրորդ տեղը զբաղեցրած մասնակիցը՝  միսս Երկիր։ Եվ վերջապես, ընտրվում է չորս «մի» (미)  եզրափակիչ անցած մասնակիցներ։

2011 թվականի Մարտի 16-ին,  Միսս Աշխարհ մրցույթի  նախագահ  Ջուլիա Մորլին հայտարարել է նորաստեղծ  Միսս Աշխարհ Կորեա մրցույթի մասին։ Մինչև 2010 թվականը Միսս Կորեան կընտրեն նաև Միսս Աշխարհի ներկայացուցիչները։ Կանայք, ովքեր ընտրվել են  այս նոր մրցույթի համար, կներկայացնեն  Կորեան Միսս Աշխարհ  2011 -ին։

## Միսս Տիեզերքի ներկայացուցիչներ
Կորեան Միսս Տիեզերք մրցույթին առաջնաելույթ է ունեցել 1954 թվականին։

## Ներկայացուցիչները Miss International
Կորեան առաջնաելույթ է ունեցել  Miss International մրցույթին 1960 թվականին

## Միսս Երկիր ներկայացուցիչներ
Կորեան Միսս Երկիր առաջնաելույթ է ունեցել 2002 թվական։

## Միսս Աշխարհի ներկայացուցիչներ
Կորեան առաջնաելույթ է ունեցել Միսս Աշխարհ մրցույթին 1959 թվականին։

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Official Miss Korea website 

Կատեգորիա:Գեղեցկության մրցույթներ
Կատեգորիա:Կազմակերպություններ այբբենական կարգով
Կատեգորիա:Հարավային Կորեայի մշակույթ
Էդուարդ Ակոպով

**Էդուարդ Տիգրանի Ակոպով** (Հակոբով (Հակոբյան), ), հայազգի խորհրդային և ռուսական թատերական դրամատուրգ, սցենարիստ և գրող։ ԽՍՀՄ սցենարիստների միության (գիլդիա) առաջին նախագահն է, արդյունքում նաև Ռուսաստանի սցենարիստների միության առաջին նախագահը։

## Կենսագրություն
Էդուարդ Ակոպովը ծնվել է Բաքվում։ 1967 թվականին ավարտել է Ադրբեջանի նավթի և արդյունաբերության պետական համալսարանը։ Մի քանի տարի աշխատել է տարբեր գործարաններում, գիտահետազոտական ինստիտուտում` էլեկտրոնային տեխնիկայի և հաշվողական մեքենաների գծով ճարտարագետ։ Դեռ ուսանողական տարիներին սկսել է գրել պատմվածքներ, որոնք տպագրվում էին տեղական ամսագրերում։

1972 թվականին ավարտել է սցենարիստների և ռեժիսորների բարձրագույն դասընթացները, սովորել կինոդրամատուրգ Բուդիմիր Մետալնիկովի արվեստանոցում։ Նրա դիպլոմային աշխատանքը «Մարդն «Օլիմպոսից» (1974 թ.) կինոնկարի սցենարն էր։ Էդուարդ Ակոպովի սցենարով ստեղծվել են այնպիսի ֆիլմեր, ինչպիսիք են «Զինվորն ու փիղը» (1977 թ.), «Թթենի» (1979 թ.), «Դարձեք իմ ամուսինը» (1981 թ.), «Կիրակնօրյա հայրիկը» (1985 թ.), «Մարդը Կապուցինների ծառուղուց» (1987 թ.), «Ընկերը» (1987 թ.) և այլն։ Այդ ֆիլմերից շատերը մրցանակներ են շահել միջազգային տարբեր կինոփառատոներում` Ֆրանսիայում, Շվեդիայում, Շվեյցարիայում, Գերմանիայում և Ռուսաստանում։ Էդուարդ Ակոպովի պիեսները բեմադրվել են զանազան թատրոնների բեմերում, այդ թվում նաև արտասահմանում։ Նրա արձակը տպագրվում է նաև այժմ։

Մահացել է 2022 թվականի հունվարի 31-ին Լոս Անջելեսում։

## Ֆիլմագրություն

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Խորհրդային գրողներ
Կատեգորիա:Խորհրդային դրամատուրգներ
Կատեգորիա:Խորհրդային սցենարիստներ
Կատեգորիա:Հայ արձակագիրներ
Կատեգորիա:Հայ սցենարիստներ
Կատեգորիա:Ռուս գրողներ
Կատեգորիա:Ռուս սցենարիստներ
Կատեգորիա:Սրտամկանի ինֆարկտից մահացածներ
Կատեգորիա:Սցենարիստներ այբբենական կարգով
Յոսինուրի Մուտո

**Յոսինուրի Մուտո** (ճապ.՝ 武藤 嘉紀, ), ճապոնացի ֆուտբոլիստ, կիսապաշտպան։ Հանդես է գալիս գերմանական «Մայնց»-ի և Ճապոնիայի ազգային հավաքականի կազմում։

## Ակումբային կարիերա
### «Տոկիո»
Մուտոն իր ֆուտբոլային կարիերան սկսել է հարազատ «*Տոկիո*» ֆուտբոլային ակումբի կազմում։

Թիմի հիմնական կազմում սկսել է հանդես գալ 2013 թվականին։ 2014 թվականին նա կնքել է իր առաջին պրոֆեսիոնալ պայմանագիրը։ Իր առաջին մրցաշրջանում ֆուտբոլիստը մասնակցել է 33 հանդիպման՝ դառնալով 13 գոլի հեղինակ։

2015 թվականի ապրիլին ճանաչվել է Ջեյ-լիգայի «Ամսվա լավագույն ֆուտբոլիստ»։

### «Մայնց»
2015 թվականի մայիսի 30-ին Յոսինուրի Մուտոն տեղափոխվել է գերմանական «Մայնց»։ Նա թիմի հետ կնքել է 4-ամյա պայմանագիր։

## Միջազգային կարիերա
Ճապոնիայի ազգային հավաքականի կազմում իր դեբյուտը Մուտոն նշել է 2014 թվականի սեպտեմբերի 5-ին՝ Ուրուգվայի հավաքականի դեմ խաղում։

## Վիճակագրություն

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* 
* 
* 

Կատեգորիա:1992 ծնունդներ
Կատեգորիա:2018 թվականի ֆուտբոլի աշխարհի առաջնության մասնակիցներ
Կատեգորիա:Բունդեսլիգայի ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Լա Լիգայի ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Հուլիսի 15 ծնունդներ
Կատեգորիա:Ճապոնացի ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Պրեմիեր Լիգայի ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Տղամարդկանց ֆուտբոլի կիսապաշտպաններ
Կատեգորիա:Տղամարդկանց ֆուտբոլի հարձակվողներ
Կատեգորիա:Տոկիո քաղաքում ծնվածներ
Կատեգորիա:Նյուքասլ Յունայթեդի ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Մայնց 05-ի ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Տոկիոյի ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Ճապոնիայի ֆուտբոլի հավաքականի ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Էյբարի ֆուտբոլիստներ
Սուվլայի ծոց

**Սուվլայի ծոց** (), ծովածոց Թուրքիայի Հանրապետության արևմուտքում՝ Եգեյան ծովում։ Գտնվում է Գալիպոլիի թերակղզում՝ Դարդանելի նեղուցի շրջակայքում` Թուրքիայի եվրոպական հատվածում։ Ընկած է Սարոսի ծոցից դեպի հարավ։

## Պատմություն
15-րդ դարում Օսմանյան կայսրության կողմից նախկինում Հունաստանին պատկանող Գալիպոլի կամ Թրակիական Խերսոնեսի գրավումից հետո Սուվլայի ծոցն անցել է թուրքերի վերահսկողության տակ։ Այն ունեցել է առևտրային կարևոր նշանակություն։

Սուվլայի ծոցն առավել հայտնի է դարձել նրանով, որ Առաջին համաշխարհային պատերազմի շրջանակներում այստեղ տեղի ունեցած արյունարբու մարտերից հետո։ 1915 թվականի օգոստոսի 6-ին բրիտանական զորքերը վայրէջք են կատարել ծոցում և զինված գործողություններ սկսել ընդդեմ Օսմանյան կայսրության։

Ճակատամարտում անտանտյան զորքերը ծանր պարտություն են կրել և հեռացել Արևմտյան Թուրքիայից։ Այս առումով Սուվլայի ճակատամարտը հայտնի է, որպես վայր, ուր անիմաստ թափվել է բրիտանացի զինվորների արյուն։ Ճակատամարտին են նվիրված մի շարք բրիտանական և իռլանդական երգեր։ Դրանցից են  «Մառախլապատ ցող» և «կամավոր սերժանտ» բալլադները։

## Տես նաև
* Գալիպոլիի ծովածոց
* Դարդանելի օպերացիա

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Եգեյան ծովի ծոցեր
Կատեգորիա:Թուրքիայի ծոցեր
Կատեգորիա:Ծոցեր այբբենական կարգով
Կատեգորիա:Չանաքքալեի մարզի ռելիեֆ
Դիանա Հաջիևա

**Դիանա Հաջիևա** (, ), ադրբեջանցի երգչուհի, կոմպոզիտոր, դիրիժոր և երաժիշտ, ով 2017 թվականի Եվրատեսիլ երգի մրցույթում ներկայացրել է Ադրբեջանը՝ «Skeletons» () երգով։ Հանդես է գալիս բեմական Dihaj կեղծանունով։ Հանդիսանում է նույնանուն խմբի վոկալիստուհին, որը կատարում է էլեկտրոնային երաժշտություն։

## Կենսագրություն
Դիանա Հաջիևան ծնվել է 1989 թվականի հունիսի 13-ին Մարիուպոլում։ Մանկուց զբաղվել է երաժշտությամբ, դաշնամուրի դասեր է վերցրել և հետաքրքրվել է ջազով։ Եղել է «Բերի բախ» երաժշտական կոլեկտիվի մասնակից։

2006 թվականին ավարտել է Բաքվի թիվ 16 միջնակարգ դպրոցը և ընդունվել է Բաքվի երաժշտական ակադեմիա։ Այստեղ նա ստացել է երգչախմբի դիրիժորի կրթություն։ Ակադեմիայում սովորելու տարիներին պրոֆեսիոնալ մակարդակով զբաղվել է ջազով։ Ներկայումս աշխատում է Բաքվի ջազային կենտրոնում։ Նա մուսուլման է և երբեմն հիջաբ է հագնում։

2010 թվականին մասնակցել է «Եվրատեսիլ 2011»-ի ազգային ընտրություններին։ Անցնելով որակավորումը, Դիանան 77 մասնակիցների հետ անցել է կիսաեզրափակիչ, որտեղ հանդես է եկել 6-րդ կիսաեզրափակչում։ Վերջում Հաջիևային չի հերիքել ընդամենը 7 միավոր, և նա իր խմբում զբաղեցրել է 4-րդ հորիզոնականը՝ չանցնելով եզրափակիչ։

2011 թվականին թողարկել է իր առաջին տեսահոլովակը՝ «Find Yourself» («Գտիր քեզ»)։

2014 թվականի վերջում ստեղծվել է «DiHaj» խումբը, որի վոկալիստուհին դարձավ Դիանա Հաջիևան։ Բացի նրանից խմբի անդամներ են նաև Ալի Նասիբը (հարվածային գործիքներ) և Անար Աբդուլաևը (կիթառ)։ Խումբը կատարում է էլեկտրոնային երաժշտություն։

2016 թվականի դեկտեմբերին հայտնի դարձավ Ադրբեջանի ազգային ժյուրիի որոշումն այն մասին, որ Կիևում անցկացվելիք «Եվրատեսիլ 2017»-ին Ադրբեջանը ներկայացնելու է Դիանա Հաջիևան։ Մրցույթում նա ստացել է 120 միավոր և զբաղեցրել 14-րդ հորիզոնականը։

## Անձնական կյանք
2014 թվականին Հաջիևան ամուսնացել է «Radio & Video» ռոք-խմբի նախկին թմբկահար Ալի Նասիբի հետ, որը ներկայումս հանդիսանում է Dihaj խմբի թմբկահարը։ Նրանք ունեն մեկ դուստր։

## Սկավառակագրություն
### Սինգլներ

## Տես նաև
* Եվրատեսիլ 2017 երգի մրցույթ

## Ծանոթագրություն

Կատեգորիա:21-րդ դարի երգչուհիներ
Կատեգորիա:Ադրբեջանցի երգիչներ
Կատեգորիա:Բաքվի երաժշտական ակադեմիայի շրջանավարտներ
Կատեգորիա:Եվրատեսիլ 2017 երգի մրցույթի մասնակիցներ
Կատեգորիա:Մարիուպոլ քաղաքում ծնվածներ
Կատեգորիա:Եվրատեսիլ երգի մրցույթի մասնակիցներ
O.Torvald

**O.Torvald** (), ուկրաինական ռոք բենդ, որը ձևավորվել է 2005 թվականին Ուկրաինայի Պոլտավա քաղաքում։ Խմբի առաջին երաժշտական ալբոմը թողարկվել է 2008 թվականին։

Խմբի մենակատարն ու ավագը ուկրաինացի հայտնի երգիչ Եվգենի Գալիչն է։ 2017 թվականին երաժշտական բենդը սեփական հարկի տակ ներկայացրել է Ուկրաինան Եվրատեսիլ 2017 երգի մրցույթում։

## Անդամներ
* Եվգեն Գալիչ՝ վոկալ և ռոք-կիթառ (խմբի անդամ է 2005 թվականից մինչ օրս)
* Դենիս Միզյու՝ կիթառ և բեկ վոկալ (խմբի անդամ է 2005 թվականից մինչ օրս)
* Ալեքսանդր Սոլոխա՝ հարվածային գործիքներ (խմբի անդամ է 2011 թվականից մինչ օրս)
* Նիկիտա Վասիլև՝ բաս (խմբի անդամ է 2014 թվականից մինչ օրս)
* Նիկոլայ Ռայդա՝ դաշնակահար և DJ (Խմբի անդամ է 2008 թվականից մինչ օրս)

## Սկավառակագրություն
### Երաժշտական ալբոմներ
* «О.Torvald» (2008)
* «В тобі» (2011)
* «Акустичний» (2012)
* «Примат» (2012)
* «Ти є» (2014)
* «#нашілюдивсюди» (2016)

### Տեսահոլովակներ

## Տես նաև
* Ուկրաինան Եվրատեսիլ երգի մրցույթում

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Եվրատեսիլ 2017 երգի մրցույթի մասնակիցներ
Կատեգորիա:Ուկրաինական երաժշտական խմբեր
Կատեգորիա:Ուկրաինական ռոք խմբեր
Կամո Արզումանյան

**Կամո Արզումանյան** (), հայ դերասան։ Հայաստանի վաստակավոր արտիստ (2003)։

## Կենսագրություն
Կամո Արզումանյանը ծնվել է 1956 թվականին, ՀԽՍՀ Կապանի շրջանի Եղվարդ գյուղում (այժմ՝ ՀՀ Սյունիքի մարզ)։ Ավարտել է Եղվարդի միջնակարգ դպրոցը, ծառայել խորհրդային բանակում, արժանացել բանակի գերազանցիկ մեդալի, ընտրվել Բեռլինի համաբանակային կոնֆերանսի պատվիրակ։ 1978 թվականին որպես դերասան հանդես է եկել Կապանի Ալեքսանդր Շիրվանզադեի անվան պետական դրամատիկական թատրոնում, միաժամանակ, 1979-1984 թվականներին՝ սովորել Ռուսաստանի թատերական արվեստի համալսարանում։ 1991 թվականից Կապանի պետական թատրոնի տնօրենն է։
Մասնակցել է Արցախյան ազատամարտին։ 2006 թվականին լույս է տեսել արձակագիր Էդուարդ Զոհրաբյանի «Ինչպես մի լեռ Խուստուփ...» գիրքը Կամո Արզումանյանի մասին։

Մահացել է 2019 թվականի ապրիլի 13-ին Սյունիքի մարզի Կապան քաղաքում։

## Ներկայացումներ

Եղիշե Չարենցի «Կապկազ թամաշա» ներկայացումով հանդես է եկել Մոսկվայի Մայակովսկու անվան թատրոնում և արժանանացել ՀԼԿԵՄ մրցանակի։

## Ֆիլմեր

## Պարգևներ, մրցանակներ
* Հայաստանի վաստակավոր արտիստ, 2003 
* Մովսես Խորենացու մեդալ, 2006 
* Ակսել Բակունց մեդալ, 2011 
* Վազգեն Սարգսյան մեդալ, 2012
* Մայրական երախտագիտություն մեդալ
* Լորիս Մելիքով մեդալ
* Գարեգին Նժդեհ մեդալ, 2014 
* ՀՀ մշակույթի նախարարության ոսկե մեդալ, 2015
* ԵԿՄ 20-ամյակի մեդալ, 2015

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Հայ դերասաններ
Overdose (մինի ալբոմ)

**Overdose,** կորեա'''''-''''' չինական EXO բոյ բենդի երկրորդ մինի ալբոմը։ Այն թողարկվել է S.M. Entertainment-ի կողմից և տարածվել KT Music-ի կողմից 2014 թվականի մայիսի 7-ին՝ կորեական և չինական տարբերակներով։ Այս ալբոմին նախորդում է «Miracles in December» հատուկ մինի ալբոմը, որը թողարկվել է 2013 թվականի դեկտեմբերին։ Սա վերջին թողարկումն է, որտեղ խմբի կազմում ընդգրկված էին Քրիսը և Լու Հանը, մինչ նրանք լքեցին խումբը և հայց ներկայացրին S.M. Entertainment-ի դեմ, որում պահանջում էին դադարեցնել պայմանագիրը։

## Նախապատմություն և թողարկում
EXO-K-ի և EXO-M-ի երկրորդ մինի ալբոմը պետք է թողարկվեր 2014 թվականի ապրիլի 21-ին, բայց նրա թողարկումը հետաձգվել է կապված Sewol լաստանավի խորտակման հետ՝ ապրիլի 16-ին։ Երաժշտական տեսահոլովակը թողարկվել է 2014 թվականի մայիսի 6-ին ՅուԹյուբում, որին հաջորդել է ալբոմը՝ 2014 թվականի մայիսի 7-ին։ Նրա նախնական պատվերների քանակը հասել է 660 000 +-ի, որը ալբոմը դարձնում է ամենաշատ նախնական պատվերներով մինի ալբոմը պատմության մեջ։

2014 թվականի մայիսի 15-ին EXO-M ենթախմբի լիդեր Քրիսը հայց է ներկայացրել S.M. Entertainment-ին, որպեսզի դադարեցնեն նրա պայմանագիրը՝ նշելով իր առողջությունը և այն, որ գործակալությունը խախտում է մարդու իրավունքները։

Կորեական տարբերակը զբաղեցրել է 2-րդ հորիզոնականը № 2 в Billboard's World Albums Chart  հիթ շքերթում և 129-րդ հորիզոնականը Billboard 200-ում, որը դարձնում է EXO խմբին ամենահաջողակ կորեական բոյ բենդը Billboard 200-ում։

## Առաջխաղացումներ
Նախքան «Overdose»-ի թողարկումը, ապրիլի 15-ին EXO-ի գովազդային վահանակը տեղադրվել է Ջամսիլ արենայում Սեուլ։ Ապրիլի 1-ից 9-ը մրցույթը, Սամսունգ ընկերության հովանավորությամբ, թույլ տվեց երկրպագուներին ներս մտնել և հաղթել տոմսեր ելույթին մասնակցելու համար։ Նրանք գովազդել են նոր ալբոմը համապատասխան ենթախմբերով՝ EXO-K-ն՝ Կորեայում, EXO-M-ը՝ Չինաստանում։ 2014 թվականի մայիսի 24-ին և 25-ին կայացել է նրանց առաջին միանձնյա համերգը՝ "EXO FROM EXOPLANET #1 - THE LOST PLANET" անվանումով։ Որոշ տեղեկությունների, համերգի տոմսերը վաճառվել են ընդամենը 1,47 վայրկյանում։

## Երգացանկ
※ Թավատառով նշված են սինգլները ալբոմից։

## Հիթ շքերթներ
**Կորեական և չինական տարբերակներ**

## Մրցանակաբաշխություններ և անվանակարգեր

### Հաղթանակներ երաժշտական շոուների ժամանակ

## Վաճառք

## Թողարկման պատմություն

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* 
* 

Կատեգորիա:2014 մինիալբոմներ
Կատեգորիա:EXO խմբի ալբոմներ
Կատեգորիա:Երաժշտական ալբոմներ
Կատեգորիա:Կորեերեն մինիալբոմներ
Ջոն Ջի Յուն

**Ջոն Ջիյուն** (, )՝ հարավկորեացի երգչուհի, պարուհի, 4Minute խմբի անդամ, որն առաջելույթ է ունեցել 2009 թվականին Cube Entertainment լեյբլով։

## Կենսագրություն
Ջիյունը ծնվել է  1990 թվականի հոկտեմբերի 15-ին Սեուլում, Հարավային Կորեա։ Մականուն։ Charisma Jiyoon, Teol teol Jiyoon, Junglass, Jiyoonit։ Ավարտել է Byeongjeom High դպրոցը։

Նա մասնակցել է Unpretty rapstar-ի երկրորդ եթերաշրջանին։

2016 թվականի հունիսի 14-ին Cube Entertainment-ի հետ պայմանագրի ժամկետը լրացավ, և Ջիյունը չթարմացրեց այն։

Օգոստոսի 8-ին Ջիյունը  պայմանագիր է կնքել JS E&M-ի հետ։

## Ֆիլմագրություն
**TV-շոու**

## Մյուզիքլ

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Հոկտեմբերի 15 ծնունդներ
Կատեգորիա:1990 ծնունդներ
Կատեգորիա:Անձինք այբբենական կարգով
Կատեգորիա:Սեուլ քաղաքում ծնվածներ
Կատեգորիա:Երաժիշտներ այբբենական կարգով
Կատեգորիա:Հարավկորեացի երգչուհիներ
Կատեգորիա:21-րդ դարի երգչուհիներ
Կատեգորիա:Հարավկորեացի պարուհիներ
Կատեգորիա:Հարավկորեացի ռեփերներ
Հո Գա Յուն

**Հո Գա Յուն** (հանգըլ՝ 허가윤, ), հարավկորեացի երգչուհի, մոդել, 4Minute խմբի գլխավոր վոկալիստ, որի հետ առաջնաելույթը է ունեցել 2009 թվականին Cube Entertainment լեյբլի ներքո։ Ինչպես նաև 2YOON խմբի անդամ է Ջիյունի հետ։

## Կենսագրություն
Գա Յունը ծնվել է 1990 թվականի մայիս 18-ին, Սեուլում, Հարավային Կորեա։ Մականունը՝ Dodosick, Gayoon, Gayoonit, Cube uljjang, Heophrodite, Gangnam Woman, Heo Force է։ Գա Յունը «Best Singer Contest» մրցույթում զբաղեցրել է 2-րդ տեղը։ Նա Cube Entertainment-ի առաջին թրեյնին էր։ 2014 թվականի հոկտեմբերի 17-ին Գա Յունը այլ աստղերի հետ միասին նշանակվել էր Dongguk համալսարանի դեսպան։

Հոկտեմբերի 14-ին Գա Յունը պայմանագիր է կնքել BS ընկերության հետ` որպես դերասանուհի։

## Կարիերա
### 4Minute
Cube Entertainment հայտարարել է, որ 2009 թվականի մայիսին Գա Յունը Cube Entertainment-ի լեյբլի ներքո կդառնա 4Minute խմբի անդամ, Ջոն Ջի Յունի, Կվոն Սո Հյոնի, Կիմ Հյոնայի և Նամ Ջի Հյոնի հետ միասին։

### Անհատական ակտիվություն
2008 թվականին նոյեմբերի 4-ին Գա Յունը Seulong 2 AM-ի հետ հայտնվել է Mario խմբի "I'm Yours" տեսահոլովակում։ 2010 թվականի փետրվարի 11-ին Գա Յունը ձայնագրել է «The Woman Who Still» հեռուստասերիալի սաունդթրեքը, Հան Յեջիի հետ կատարելով "One Two Three" երգը։ 2010 թվականի հոկտեմբերին, Գա Յունը Հարավային Կորեայի տարբեր խմբերի երգիչների հետ ձայնագրել է "Let's Go" երգը։ Նա երգել է Յոն Ջունհյոնի և G.NA-ի հետ։

Գա Յունը ձայնագրել է «Wind Blow» սաունդթրեքը «My Princess» դորամայի համար։ Նա նաև ձայնագրել է «Shameless Lie» սաունդթրեքը «Lie To Me» դորամայի համար, որը գրել են Jadu-ն և E-Tribe-ը։ Այս երգերը թողարկվել են 2011 թվականի մայիսի 17-ին։ 2011 թվականի հոկտեմբեր 24-ին, նա հրապարակել է "I Think It Was a Dream" երգը «Poseidon» դորամայի համար։

2012 թվականի նոյեմբեր 16-ին Գա Յունը ձայնագրել է սոլո սինգլ, որը կոչվում է "My Love By My Side"՝ BtoB խմբի Իլ Հունի հետ։

2013 թվականին մայիսին, Գայունը Հյոնայի հետ միասին հրավիրվել էին Top Gear Korea հաղորդմանը։

2013 թվականի սկզբին ձևավորվեց 2YOON ենթախումբը բաղկացած Ջոն Ջի Յունից և Հո Գայունից։ Հունվարի 7-ին հայտարարվեց, որ նրանց դեբյուտային ալբոմ՝ «Harvest Moon» թողարկումը նախատեսվում է հունվարի կեսերին։ Հունվարի 17-ին 2YOON-ն պաշտոնապես հրապարակել է իրենց ալբոմն ու տեսահոլովակը՝ «24/7»։

2014 թվականի հունիս 24-ին, պարզվել է, որ Գայունը կմասնակցի նոր շոուի, որը կոչվում է "I’m Going to School"։ Նկարահանումները սկսվեցին հունիսի 23-ին։ Հուլիսի 12-ին ցուցադրվել է առաջին էպիզոդը։ 2014 թվականի սեպտեմբերին Գայունը դարձել է նոր հաղորդավար On-Media-ի «Style Log» նորաձևության ծրագրի 3-րդ եթերաշրջանի համար՝ Լի Կի Կվանի և Դո Սանգ Ուի հետ միասին։

Նոյեմբերին 2015 թվականին հայտարարվեց, որ Գա Յունը որպես դերասանուհի առաջնաելույթ կունենա «Father, Daughter» լիամետրաժ ֆիլմում։

## Սկավառակագրություն
### Հրավիրված դերասան

## Ֆիլմագրություն
### Դորամաներ

**Ֆիլմ**

### Երաժշտական տեսահոլովակ

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Հարավկորեացի դերասանուհիներ
Կատեգորիա:Հարավկորեացի երգչուհիներ
Կատեգորիա:Հարավկորեացի կինոդերասանուհիներ
Կատեգորիա:Հարավկորեացի հեռուստատեսային դերասանուհիներ
Կատեգորիա:Հարավկորեացի մոդելներ
Կվոն Սո Հյոն

**Կվոն Սո Հյոն** (, )՝ հարավկորեացի երգչուհի, 4Minute խմբի մակնե, որտեղ առաջնաելույթ է ունեցել 2009 թվականին Cube Enteraiment լեյբլի նեքո։ Նա նաև «Orange» խմբի մասնակիցներից էր։

## Կենսագրություն
Սո Հհյոնը ծնվել է 1994 թվականի օգոստոսի 30-ին Սեուլում, Հարավային Կորեա։

Նա առաջնաելույթ է ունեցել «Orange» խմբում 2005 թվականին, երբ 12 տարեկան էր։ Խումբը ցրվել է 2005 թվականի վերջին։

Ավագ դպրոցում Սո Հյոնը գրանցվել է ակադեմիայում լսումների համար։ Այնտեղ նա հանդիպել է գործակալության ներկայացուցչի հետ և երկու ամսից քիչ դարձել է թրեյնի։

Հոկտեմբեր 14-ին Սո Հյոնը պայմանագիր է ստորագրել 935 Entertainment գործակալության հետ, որպես դերասանուհի։

## Կարիերա
### 4Minute

2009 թվականի հունիսին Սո Հյոնը առաջնաելույթել է ունեցել որպես 4Minute խմբի ամենաերիտասարդ անդամ՝ Cube Entertainment լեյբլով և իրենց «Hot Issue» սինգլով։

Օգոստոսի վերջին 4Minute խումբը թողարկեց մինի-ալբոմը «For müzik» անվանմամբ, որի գլխավոր երգը նրանց երկրորդ սինգլն էր՝ «Muzik»։ 4Minute խումբը արժանացել է multizen և Mnet մրցանակների երկրորդ սինգլլի՝ «Muzik»-ի համար։ Նրանց երրորդ սինգլը՝ «What A Girl Wants» թողարկվել է իրենց EP-ի ռելիզից հետո։

2010 թվականի մայիս 19-ին 4Minute խումբը թողարկեց երկրորդ մինի ալբոմը՝ HUH(Hit Your Heart), գրեթե մեկ տարի ընդմիջումից հետո։ Այնուհետև խումբը թողարկեց իրենց առաջին լիամետրաժ կորեական ալբոմը՝ 4Minutes Left խորագրով։

Ավելի քան մեկ տարվա ընդմիջումից հետո, 2012 թվականիապրիլի 9-ին խումբը վերադարձավ, թողարկելով իրենց երրորդ մինի-ալբոմը՝ «Volume Up», որը գտնվում էր երաժշտական չարթերի գլխավոր հորիզոնականներում։

Եվս մեկ տարի անց 2013 թվականի ապրիլի 25-ին-ին խումբը վերադարձավ իրենց չորրորդ մինի-ալբոմով՝ Name Is 4Minute։

Իսկ 2016 թվականի հունիսին խումբը պաշտոնապես լուծարվեց։

### Անհատական ակտիվություն
Սո Հյոնը 4Minute խմբի անդամ լինելուց բացի հեռուստատեսությունում ուներ մի քանի դերեր, ինչպես նաև մասնակցել է մի քանի շոուների։ Սո Հյոնը նկարահանվել է Teen Top խմբի «Crazy» տեսահոլովակում։

Սո Հյոնի Գա Յունի և Ջի Յունի հետ մասնակցել են 2013 թվականին Idol Star Athletics-Archery Championships-ին։ Ավելի ուշ՝ հունիսին, նա մասնակցել է նետաձգության մրցույթի SISTAR-ի և Dream Team-ի դեմ։

2013 թվականի հոկտեմբեր 22-ին, հայտարարվեց, որ Սո Հյոնը Hwanggu ֆիլմում գլխավոր դեր կխաղա, որում նա մարմնավորում է համարձակ երիտասարդ ուսանողուհու, ում աջակցում է իր ընկերը, որպեսզի նվաճի ազգային թեքվոնդոյի տիտղոսը։

2014 թվականի հունվարի 13-ին, Սո Հյոնը մասնակցել է 2014 Idol Star Athletics Championship-ին։ Նա անցավ եզրափակիչ և նվաճեց ոսկե մեդալ։

Սո Հյոնը նշանակվել է Kolon Archery Team-ի դեսպան։

## Ֆիլմագրություն
### Ֆիլմեր

### Դորամաներ

### Հեռուստաշոու

**Երաժշտական տեսահոլովակ**

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:21-րդ դարի երգչուհիներ
Կատեգորիա:Հարավկորեացի հեռուստատեսային դերասանուհիներ
Կատեգորիա:Հարավկորեացի դերասանուհիներ
Կատեգորիա:Հարավկորեացի կինոդերասանուհիներ
Կատեգորիա:Հարավկորեացի երգչուհիներ
Կատեգորիա:Հարավկորեացի պարուհիներ
Կատեգորիա:Հարավկորեացի մոդելներ
Կարակորում (այլ կիրառումներ)

**Կարակորում**, կարող է վերաբերել՝
* Կարակորում - քաղաք Մոնղոլիայում
* Կարակորում - լեռնային համակարգ Կենտրոնական Ասիայում
Կրեստովայա

**Կրեստովայա**, հայտնի է նաև, որպես *Ուրյանդա* կամ*'Ուրյանդա-Իսար* (), լեռ Ղրիմ թերակղզու հարավային ափին։ Գտնվում է Յալթայի քաղաքային խորհրդի մաս կազմող Օրեանդա քաղաքում՝ ծովի մակարդակից 204 մետր բարձրության վրա։

1965 թվականից ունի բնության հուշարձանի կարգավիճակ։ Հուշարձանի տարածքը կազմում է 7 հեկտար։

Կրեստովայան Ղրիմի լեռների մաս է կազմում։ Լեռները կազմված են վերին յուրայի դարաշրջանի կրաքարերից։ Վերջիններս բնութագրվում էին ելակ ի թփերի առատությամբ։ Լեռնալանջերին աճում են գիհիի և խնկենու անտառներ, ուր պահպանվել են 500-700 տարեկան ծառեր։

Վերնամասում կան բազմաթիվ ժայռեր։ Հին ժամանակներում այստեղ է գտնվել Տաուրիան գյուղը, որը մինչ օրս շարունակում է պահպանվել գերեզմանոց։

Կրեստովայա լեռան անվանումը կապված է 1837 թ. սեպտեմբերի 30-ին Ռուսաստանի կայսրուհի Ֆյոդորովնայի կատարած ուխտագնացության հետ։ Ռուսական կայսրուհին լեռը բարձրացել է գեներալ-ֆելդմարշալ Միխայիլ Վորոնցովի և Ելիզավետա Վորոնցովայի հետ։ Նրանք լեռան գագաթին գտել են փայտե խաչ, որն էլ հայտնի դարձրեց լեռը։

1955 թ. այստեղ անց է կացվել ԽՍՀՄ առաջին լեռնամագլցման առաջնությունը։

## Տես նաև
* Ղրիմի լեռներ

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Ղրիմի լեռներ
Կատեգորիա:Ուկրաինայի լեռներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի լեռներ
Կարակույու (այլ կիրառումներ)

**Կարակույու**, կարող է վերաբերել՝
* Կարակույու - գյուղ Արևմտյան Հայաստանում, Սեբաստիայի վիլայեթի Սեբաստիայի գավառում
* Կարակույու - գյուղ Արևմտյան Հայաստանում, Կիլիկիայի Ուրֆայի նահանգում
Կարաուլ (այլ կիրառումներ)

**Կարաուլ**, կարող է վերաբերել՝
* Կարաուլ - լեռ Շարուր գավառում, այժմյան Կարաբաղլար և Ազնաբերդ գյուղերի միջև
* Կարաուլ - գյուղ Ռուսաստանի Կրասնոյարսկի երկրամասի Թայմիրսկի շրջանի կազմում
Կարապ (այլ կիրառումներ)

**Կարապ**, կարող է վերաբերել՝
* Կարապ - սագանմանների կարգի թռչուն
* Կարապ - համաստեղություն հյուսիսային երկնքում
Կարապետ Դեմիրճյան (այլ կիրառումներ)

**Կարապետ Դեմիրճյան**, կարող է վերաբերել՝
* Կարապետ Դեմիրճյան - հայ գեղանկարիչ
* Կարապետ Դեմիրճյան - հայ բժիշկ
Կարավանք (այլ կիրառումներ)

**Կարավանք**, կարող է վերաբերել՝
* Կարավանք (Բաբերդի գավառ) - գյուղ Արևմտյան Հայաստանում, Էրզրումի վիլայեթի Բաբերդի գավառակում
* Կարավանք (Կաղզվանի գավառ) - գյուղ Արևելյան Հայաստանում, նախկին Կարսի մարզի Կաղզվանի գավառում
Սուրբ Հովհաննես Մկրտչի տաճար (Կերչ)

**Կերչի Սուրբ Հովհաննես Մկրտչի տաճար** (), ուղղափառ տաճար, որը գտնվում է Կերչի կենտրոնում, հնագույն քրիստոնեական կառույցը Ղրիմ թերակղզու տարածքում։

## Պատմություն
Տաճարի հին մասը կառուցվել է 6-րդ դարում, իսկ 10-րդ դարում ենթարկվել վերակառուցման։ 19-րդ դարում ավելացվել է նեո-բյուզանդական ճարտարապետական ոճով կառուցված զանգակատունը։ Տաճարի հնագույն մասը՝ գմբեթը, բազմաթիվ վերակառուցումներից և ձևափոխումներից հետո անգամ պահպանել է իր բյուզանդական ոճի խաչագմբեթ տեսքը։

Սուրբ Հովհաննես Մկրտչի անունը կրող այս կրոնական կառույցը համարվում է ճարտարապետական հուշարձան, որը վկայում է այն մասին, որ 10-րդ դարում Ղրիմ թերակղզում իշխել է Բյուզանդիայի կայսր Հուստինիանոս I-ը։ Նախկինում եղել է ռուսահպատակ Տմուտարականի իշխանության խոշորագույն եկեղեցին։

Ըստ ռուս պատմաբան Դմիտրի Վոլոդոխինի՝ տաճարի առաջին քարերը դրվել են դեռևս Կիևյան Ռուսիայի գոյության օրոք։ Եկեղեցին բավականին լավ է պահպանվել և երբեք չի քանդվել։ Պատճառն այն է, որ Ղրիմի խանության գոյության օրոք այն օգտագործվել է, որպես մզկիթ։ Չնայած այս հանգամանքի՝ ղրիմի թաթարների կողմից շինության վերաձևման պատճառով մեզ չեն հասել տաճարի պատերի որմնանկարները, որոնք ծածկված են եղել սպեղանիով։ Պահպանվել են միայն որմնանկարների ուրվագծերը։

## Պատկերասրահ

 
Sain John church in Kerch 1.jpg| 
Sain John church in Kerch 2.jpg|
Saint John church in Kerch 3.jpg|
 


## Տես նաև
* Սուրբ Հովհաննես Մկրտիչ եկեղեցի (Երևան)

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Ուկրաինայի տաճարներ
Կատեգորիա:Տաճարներ այբբենական կարգով
Կարաքյոյ (այլ կիրառումներ)

**Կարաքյոյ**, կարող է վերաբերել՝
* Կարաքյոյ - գյուղ Օսմանյան կայսրությունում, Տրապիզոնի վիլայեթի Ջանիկի գավառում
* Կարաքյոյ - գյուղ Արևմտյան Հայաստանում, Կիլիկիայի Զեյթունի գավառակում
Կարաջան (այլ կիրառումներ)

**Կարաջան**, կարող է վերաբերել՝
* Կարաջան - գյուղ Արևմտյան Հայաստանում, Խարբերդի վիլայեթի Խարբերդի գավառում
* Կարաջան - գետ Ռուսաստանում
Կարաս (այլ կիրառումներ)

**Կարաս**, կարող է վերաբերել՝
* Կարաս - գյուղ Արևմտյան Հայաստանում, Դիարբեքիրի վիլայեթի Լճեի գավառակում
* Կարաս - կավե անոթ
Կարե (այլ կիրառումներ)

**Կարե**, կարող է վերաբերել՝
* Կարե - կոմունա Իտալիայում
* Կարե - հետևակայինների ռազմական քառակուսաձև դասավորություն
Կարծախ (այլ կիրառումներ)

**Կարծախ**, կարող է վերաբերել՝
* Կարծախ - Կարզախ, հայաբնակ գյուղ Ջավախքում, Վրաստանի Ախալքալաքի շրջանում
* Կարծախ - լեռ Հայաստանում, Պապաքարի լեռնաշղթայում, Թումանյանի տարածաշրջանի Շնող գյուղի մոտ
Կարկառ (այլ կիրառումներ)

**Կարկառ**, կարող է վերաբերել՝
* Կարկառ - գյուղ Արևմտյան Հայաստանում, Խարբերդի վիլայեթի Կարկառի գավառակում
* Կարկառ - գյուղ Արևմտյան Հայաստանում, Բիթլիսի վիլայեթի Խիզանի գավառակում` Կարկառի գյուղախմբում
* Կարկառ - գետ ԼՂՀ-ում, Կուրի աջ վտակը
* Կարկառ - լեռ Սյունիքի մարզում
Կարկին (այլ կիրառումներ)

**Կարկին**, կարող է վերաբերել՝
* Կարկին - շրջան գծելու համար նախատեսված գործիք
* Կարկին - համաստեղություն երկնքի հարավային կիսագնդում
Կարճաղբյուր (այլ կիրառումներ)

**Կարճաղբյուր**, կարող է վերաբերել՝
* Կարճաղբյուր - գյուղ ՀՀ Գեղարքունիքի մարզում
* Կարճաղբյուր - գետ Գեղարքունիքի մարզում
Կարմին (այլ կիրառումներ)

**Կարմին**, կարող է վերաբերել՝
* Կարմին - ամերիկյան փոփ խումբ
* Կարմին - կարմիր ներկանյութ
Կարմիր (այլ կիրառումներ)

**Կարմիր**, կարող է վերաբերել՝
* Կարմիր․ գույն
* Կարմիր․ հայկական արական անուն
* Կարմիր․ գետ Հայկական լեռնաշխարհում, Արաքսի աջ վտակը
* Կարմիր․ գյուղաքաղաք Թուրքիայում, Կայսերիի վիլայեթում
* Կարմիր․ լեռնագագաթ Վայոց ձորի մարզում, Վայքի լեռնաշղթայում
Avro 504

**Avro 504** (), բրիտանական երկտեղանի ուսումնամարզական ինքնաթիռ է։

Առաջին Avro 504 ինքնաթիռը օդ է բարձրացել Բրուքլենդում 1913 թվականի հուլիսին։ А. В. Ро (A.V. Roe) ընկերությունը ստեղծել է 3696 ինքնաթիռ։ Ինքնաթիռները ակտիվ օգտագործվում էին մինչև 1930-ականները։

## Կառուցվածքը
Միաշարժիչ բիպլան։

Այդ տարիներին ինքնաթիռների շարժիչների մեծ մասը հովանում էր ջրային համակարգով, բայց տվյալ ինքնաթիռի շարժիչը ինքնուրույն հովանում էր, իր հետ պտտելով ռոտորային շարժիչը։

## Ռազմական օգտագործումը
[thumb|Avro 504K [ԱՄՆ ռազմաօդային ուժեր|USAF]]
Նոյեմբերի 21-ին 1914 թվականին երեք (նախատեսված էր չորս ինքնաթիռ, բայց ինքնաթիռներից մեկը անսարքության պատճառով թռիչք չկատարեց) ինքնաթիռ Բրիտանական ռազմաօդային ուժերից (RAF) Avro 504 հարձակվեցին Ցեպելին դիրիժաբլների վրա Ֆրիդրիխսհաֆենում։

Տարիներ անց մինչև Avro 504 դեռ օգտագործվում էր դպրոցներում RAF, 504-երի մեծամասնությունը հնարավոր էր գնել ինչպես ռազմական, այնպես էլ քաղաքացիական օգտագործման համար։ Մի ժամանակ 300-ից ավելի Avro 504 K գտնվում էր Բրիտանիայի քաղաքացիական ավիացիայում։ Նրանք օգտագործվում էին սովորեցնելու, մասնավոր թռիչքների, գովազների համար։ 1930 թվականներին 504-երը հայտնվեցին Անգլիայում։

Մի ժամանակ այս ինքնաթիռը կար նաև սովետական ռազմաօդային ուժերում մարզվելու համար։ Այնտեղ նա ուներիր մականունը՝ «Аврушка», իսկ նշանակվում էր՝ У-1։ Սովորաբար օգտագործում էին ռոտորային շարժիչ՝ Gnome Monosoupape ռուսական արտադրության։ 1920-ականների վերջերին այն փողարինվեց У-2-ով՝ Պո-2-ով ։

Չնայած նրան, որ Չինաստանը գնել էր, որպես ուսուցման ինքնաթիռ, օգտագործում էր նաև մարտերում։

## Տակտիկական և տեխնիկական բնութագիր (Avro 504K)
### Տեխնիկական բնութագիր
thumb|Avro 504N
thumb|Avro 504N
* Անձնակազմը 2 հոգի է
* Երկարությունը՝ 8,97 մ
* Թևի բացվածքը՝ 10,97 մ
* Բարձրությունը՝ 3,17 մ
* Թևի մակերեսը՝ 30,66 մ²
* Զանգվածը՝ 558 կգ
* Մաքսիմալ զանգվածը թռիչք կատարելու համար՝ 830 կգ
* Շարժիչ 1× ռոտորային Լե Րոն, հզորությունը 110 82 կՎտ

### Թռիչքի բնութագիր
* Առավելագույն արագությունը՝ 145 կմ/ժ
* Սեփական արագությունը՝ 126 կմ/ժ
* Թռիչքի երկարությունը՝ 402 կմ
* Մաքսիմալ բարձրությունը 4 875 մ
* Բարձրություն հավաքելու ժամանակը՝ 1 065 մ 5 րոպեում
* Ճնշումը թևի վրա՝ 18,2 կգ/մ²

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ

*Argentine AVRO 504 (Spanish) 
*Avro 504 կայք
*RAF Museum Hendon/London
*Biplanes.de German language page with Old Rhinebeck Aerodrome's Avro 504 reproduction 
*Biplanes.de German language page with assembly photos of ORA's Avro 504 reproduction 
*YouTube Video of Old Rhinebeck's Avro 504 reproduction in flight
*Avro 504 in Greek service
*Old Rhinebeck Aerodrome's Avro 504 page

Կատեգորիա:Կործանիչներ
Իվան Նեխոդա

**Իվան Իվանովիչ Նեխոդա** (, ), ուկրաինացի խորհրդային բանաստեղծ, գրող, լրագրող, ռազմական թղթակից, խմբագիր։ Երկրորդ համաշխարհային պատերազմի մասնակից։ Տպագրվել է 1925 թվականից։ Հեղինակ է ավելի քան 40 բանաստեղծական ժողովածուների։ Գրել է երեխաների համար, հիմնականում բանաստեղծություններ և հեքիաթներ։ Ստեղծագործությունները թարգմանվել են ԽՍՀՄ ժողովուրդների տարբեր լեզուներով։ ԽՄԿԿ անդամ։

## Կենսագրություն
Իվան Նեխոդան ծնվել է 1910 թվականին Խարկովի նահանգի Ալեքսեևկա գյուղում։ 1932 թվականին ավարտել է Խարկովի ժողովրդական կրթության ինստիտուտը։

Բանաստեղծություններ սկսել է գրել դեռևս դպրոցական տարիքից, որոնք հրատարակվել են պատի թերթում։ Տպագրվել է 1925 թվականից` 15 տարեկանում «На смену» պիոներական թերթում և «Красные цветы» ամսագրում։ 1920-ական թվականների վերջին նրա բանաստեղծությունները տպագրել են և' երիտասարդական թերթերը, իսկ ավելի ուշ, և' մեծահասակների համար նախատեսված գրական հանդեսները։ Երիտասարդ բանաստեղծը եղել է Վալեյան Պոլիշուկի, Իվան Կուլիկի, Պավլո Տիչինայի ուշադրություն ներքո։  1935-1937 թվականներին եղել է Ուկրաինայի գրողների միության մանկական գրականության բաժնի հրահանգիչ։ 1939 թվականին ավարտել է Մոսկվայի Գերասիմովի անվան կինեմատոգրաֆիայի համառուսական պետական ինստիտուտը։ Աշխատել է տարբեր ամսագրերում, թերթերում, եղել Կիևի պատանի հանդիսատեսի թատրոնի գեղարվեստական ղեկավար։

## Ստեղծագործություններ
1931 թվականին լույս է տեսել բանաստեղծի առաջին ժողովածուն` «Կարմիր բանակ», 1932 թվականին՝ «Առաջին օգնություն»։ 1933 թվականին Իվան Նեխոդան Վալենտին Բիչկոյի հետ համատեղ երգ են գրել։

1935 թվականին լույս է տեսել մանուկների համար Նեխոդայի գրած «Ուրախության երգ» առաջին ժողովածուն։ Շուրջ 40 բանաստեղծական ժողովածուների հեղինակ է։  

* *«Голуб-гонець»* (1936)
* *«Початок пісні»* (1937)
* *«Дніпровський край»* (1939)
* *«Моя книжка»* (1940)
* *«Ростіть щасливо»* (1947)
* *«Дивлюсь на карту України»* (1949)
* *«Під щасливою зорею»* (1950)
* *«Казки»* (1951)
* *«Дума про дружбу»* (1954)
* *«Вибране»* (1956)
* *«Тобі, кохана»* (1960)
* *«Ми живемо на Україні»* (1960)
* *«На Вкраїні милій»* (1961)
* *«Сад»* (1971)
* *«Вибране»* (1981) 

Երկրորդ համաշխարհային պատերազմին նվիրված ժողովածուներ`
* *«Я іду в бій»* (1942)
* *«Південний фронт»* (1943)
* *«Сталіна солдати»* (1943)
* *«Лісові оселі»* (1944)
* *«Дорога в свято»* (1945)
* *«Сонце травня»* (1947)

## Պարգևներ
* Հայրենական պատերազմի 2-րդ աստիճանի շքանշան
* Կարմիր աստղի շքանշան

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Ուկրաինացի գրողներ
Կատեգորիա:ՎԳԻԿ-ի շրջանավարտներ
Կատեգորիա:Հայրենական մեծ պատերազմի մասնակիցներ
Կատեգորիա:ԽՄԿԿ անդամներ
Կատեգորիա:Կարմիր աստղի շքանշանի ասպետներ
Կատեգորիա:Ուկրաինացի լրագրողներ
Կատեգորիա:Հայրենական պատերազմի 2-րդ աստիճանի շքանշանակիրներ
Կատեգորիա:Ուկրաինացի բանաստեղծներ
Կատեգորիա:Ռազմական թղթակիցներ
Կատեգորիա:Երկրորդ համաշխարհային պատերազմի մասնակիցներ
Կատեգորիա:«1941-1945 թթ. Հայրենական մեծ պատերազմում Գերմանիայի դեմ տարած հաղթանակի համար» մեդալակիրներ
Կատեգորիա:Ուկրաինացի սցենարիստներ
Կատեգորիա:Խորհրդային սցենարիստներ
Կատեգորիա:Ուկրաինացի մանկագիրներ
Կատեգորիա:Ուկրաինացի խմբագիրներ
Եֆիմ Կոպելյան

**Եֆիմ Զախարովիչ Կոպելյան** (, ), թատրոնի և կինոյի խորհրդային դերասան, Սանկտ Պետերբուրգի Գեորգի Տովստոնոգովի անվան դրամատիկական մեծ թատրոնի առաջատար դերասաններից մեկն էր, ԽՍՀՄ ժողովրդական արտիստ (1973 թ.)։

## Կենսագրություն
Եֆիմ Կոպելյանը ծնվել է այն ժամանակ Ռուսական կայսրության, ներկայումս Բելառուսի Գոմելի մարզի Ռեչիցա քաղաքում` հրեական ընտանիքում, որտեղ մեծանում էին նաև նրա հինգ եղբայրները։ Նրա մայրական պապը` Մորդուխ Ֆրենկելը, քաղաքի հարուստ մարդկանցից էր և ուներ անտառահատման գործարան, որը փայտանյութով ապահովում էր ռազմական գերատեսչությանը` կամուրջներ կառուցելու համար։ Եֆիմ Կոպելյանի ավագ եղբայրներից Իսահակ Կոպելյանը` հետագայում հայտնի նկարիչ դարձավ, իսկ երկուսը զոհվեցին ռազմաճակատում` Հայրենական մեծ պատերազմի ժամանակ։

Դպրոցն ավարտելուց հետո, 1929 թվականին Եֆիմ Կոպելյանը մեկնել է Լենինգրադ, որոշ ժամանակով որպես խառատ, աշխատել է «Կարմիր Պուտիլովական» («Красный Путиловец») գործարանում, իսկ հետո ընդունվել Կայսերական գեղարվեստի ակադեմիայի (Լենինգրադի բարձրագույն գեղարվեստա-տեխնիկական ինստիտուտ) ճարտարապետության ֆակուլտետը, որտեղ նախկինում սովորել էին նաև իր երկու եղբայրները։

Օրվա հացը վաստակելու համար մասնակցել է դրամատիկական մեծ թատրոնի ներկայացումների զանգվածային տեսարաններին և,  ի վերջո' ընդունվել նշված թատրոնին կից ստուդիան, որտեղ նրա ուսուցիչը Կոնստանտին Տվերսկոյն էր։ Այդ տարիներից էլ սկսել է խաղալ թատրոնի ներկայացումներում։ 1935 թվականին'ավարտելով ստուդիան'  ընդգրկվել է նույն թատերախմբում և այնտեղ աշխատել մինչ իր կյանքի վերջը։ Հայրենական մեծ պատերազմի տարիներին Եֆիմ Կոպելյանը ռազմաճակատային Ժողովրդական աշխարհազորայինների թատրոնի դերասան էր (1941-1943 թթ.)։ Միաժամանակ նկարահանվում էր կինոյում` կատարելով բազմաթիվ հիշարժան դերեր։

Եֆիմ Կոպելյանի առավել հայտնի աշխատանքներից է «Գարնան տասնյոթ ակնթարթ» հեռուստատեսային ֆիլմի հեղինակային տեքստի ընթերցումը։ Նա  բազմաթիվ դերեր է կրկնօրինակել  «Լենֆիլմ» կինոստուդիայում,  երկար տարիներ աշխատել է հեռուստատեսությունում։ Որպես ռեժիսոր'  բեմադրել է մի քանի հեռուստաներկայացում։

## Անձնական կյանքը
1935-1940 թվականներին Եֆիմ Կոպելյանն ամուսնացած է եղել դերասանուհի Տատյանա Պեվցովայի հետ։ 1941 թվականին ամուսնացել է դերասանուհի, ԽՍՀՄ ժողովրդական արտիստուհի Լյուդմիլա Մակարովայի հետ և ունեցել մեկ որդի, նույնպես դերասան` Կիրիլ Կոպելյանը։

Եֆիմ Կոպելյանը մահացել է երկրորդ ինֆարկտից` 1975 թվականի մարտի 6-ին, հուղարկավորված է  Սանկտ Պետերբուրգում։

## Մասնակի ֆիլմագրություն

## Գրականություն
* Եֆիմ Կոպելյան։ «Ֆիլմ», 1972, № 10։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Խորհրդային դերասաններ
Կատեգորիա:ԽՍՀՄ ժողովրդական արտիստներ
Կատեգորիա:20-րդ դարի դերասաններ
Կատեգորիա:«1941-1945 թթ. Հայրենական մեծ պատերազմում Գերմանիայի դեմ տարած հաղթանակի համար» մեդալակիրներ
Կատեգորիա:Հնչյունավորողներ
Կատեգորիա:ՌԽՖՍՀ Վասիլև եղբայրների անվան պետական մրցանակի դափնեկիրներ
Կատեգորիա:ՌԽՖՍՀ վաստակավոր արտիստներ
Կատեգորիա:Խորհրդային կինոռեժիսորներ
Կատեգորիա:ՌԽՖՍՀ ժողովրդական արտիստներ
Կատեգորիա:«Հայրենական մեծ պատերազմի ժամանակ կատարած անձնվեր աշխատանքի համար» մեդալակիրներ
Կատեգորիա:Թատրոնի դերասաններ
Կատեգորիա:Սրտամկանի ինֆարկտից մահացածներ
Օդեսայի դելֆինարիում

**Օդեսայի քաղաքային «Նեմո» դելֆինարիում** կամ պարզապես **Օդեսայի դելֆինարիում** (), դելֆինարիում, որը գտնվում է Ուկրաինայի Օդեսա քաղաքում։

Համարվում է Ուկրաինայի գլխավոր դելֆինարիումը, որը բացվել է 2005 թվականի հունիսի 1-ին՝ երեխաների համաշխարհային օրվա առթիվ։

## Պատմություն
2003 թվականին ծովային կաթնասունների պահպանման խնդիրներով զբաղվող էնտուզիստներն ու փորձագետները որոշել են Օդեսայում բացել դելֆինարիում։ 2004 թվականի գարնանը սկսվել են դելֆինարիումի շինարարական աշխատանքները։

Բացման արարողությունը տեղի է ունեցել մեկ տարի անց՝ 2005 թվամանի հունիսի 1-ին՝ երեխաների պաշտպանության միջազգային օրվա առթիվ։ Օդեսայի քաղաքային դելֆինարիում կարելի էր հանդիպել սևծովյան դելֆինների, կետադելֆինների և նույնիսկ փոկերի։

Դելֆինարիումի ներսում բացվել է նաև «դելֆինոթերապիայի» առողջության դասընթացների կենտրոն։ 2013 թվականի հունիսի 21-ին Օդեսայի դելֆինարիումում ծնվել են դելֆինների առաջին զույգը՝ մեկ էգ և մեկ արու։ Ակվարիումում առաջին անգամ դելֆին ծնվել էր 2007 թվականի օգոստոսին։ Օդեսայի դելֆինարիումն այդ տարի դարձավ Ուկրաինայի առաջին դելֆինարիումը, ուր երբևէ դելֆին է ծնվել։

«Նեմո» անունը կրող դելֆինարիումում 2015 թվականի տվյալներով կա 16 դելֆին։

## Տես նաև
* Կիևի կենդանաբանական այգի

## Արտաքին հղումներ
* Պաշտոնական կայք

Կատեգորիա:Դելֆինարիումներ
Կատեգորիա:Ուկրաինայի կենդանաբանական այգիներ
Կատեգորիա:Օդեսայի շենքեր և կառույցներ
Դանիել Գևորգյան

**Դանիել Սիմոնի Գևորգյան** (Անդրիասյան, ), հայ բանաստեղծ, արձակագիր, ԽՍՀՄ գրողների միության անդամ 1938 թվականից։ ԽՄԿԿ անդամ 1955 թվականից։

## Կենսագրություն
1925 թվականին ընտանիքով տեղափախվել է Բաքու։ Սկզբում սովորել է Բաքվի Պերճ Պռոշյանի անվան դպրոցում, ապա 1934 թվականին ավարտել Բաքվի մանկավարժական տեխնիկումը, 1953 թվականին՝ Բաքվի մանկավարժական ինստիտուտի լեզվագրական ֆակուլտետը (հեռակա)։ 1934 թվականին աշխատել է Ադրբեջանի Շամախու շրջանի Մադրասա գյուղի միջնակարգ դպրոցում որպես լեզվի ու գրականության ուսուցիչ։ 1935-1939 թվականներին եղել է Բաքվում լույս տեսնող «Սովետական գրող» հայերեն գրական-գեղարվեստական ամսագրի պատասխանատու քարտուղարը։ Այնուհետև ուսուցչություն է արել Նուխի քաղաքում և Գյոբուլաղ գյուղում։ 1944 թվականից աշխատանքի է անցել Բաքվի «Կոմունիստ» (հայերեն) թերթի խմբագրությունում։ 1950 թվականից աշխատել է Ադրբեջանական ԽՍՀ հրատարակչությունում որպես ավագ խմբագիր։

## Երկեր
* Սրտի բերքը (բանաստեղծություններ), Բաքու, Ազերնեշր, 1934, 70 էջ։
* Հաղթանակ (պոեմներ, բանաստեղծություններ, ռուբայներ), Բաքու, Ազերնեշր, 1940, 163 էջ։
* Վտակ (բանաստեղծություններ), Բաքու, Ազերնեշր, 1946, 80 էջ։
* Կոմունիզմի ճանապարհին (բանաստեղծություններ), Բաքու, Ազերնեշր, 1953, 120 էջ։
* Աղբյուր (բանաստեղծություններ), Բաքու, Ազերնեշր, 1955, 108 էջ։
* Մտերմություն (վիպերգ), Բաքու, Ազերնեշր, 1956, 96 էջ։
* Բաբախումներ (բանաստեղծություններ), Բաքու, Ազերնեշր, 1960, 148 էջ։
* Լուսաբացը սրտերի մեջ (բանաստեղծությունՆեր), Բաքու, Ազերնեշր, 1965, 140 էջ։
* Թե ծարավ չես-անցիր գնա... (բանաստեղծություններ), Բաքու, Ադրբեջանի պետական հրատարակչություն, 1968, 132 էջ։
* Իմ կյանքի ճամփան (բանաստեղծություններ), Բաքու, Ադրբեջանի պետական հրատարակչություն, 1973, 96 էջ։
* Խաղաղ առավոտ (բանաստեղծություններ), Բաքու, Ադրբեջանի պետական հրատարակչություն, 1977։
* Ճամփորդն ու ճամփան (բանաստեղծություններ և պոեմներ), Բաքու, «Յազըչը», 1981, 136 էջ։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:20-րդ դարի արևելահայ արձակագիրներ
Կատեգորիա:20-րդ դարի արևելահայ բանաստեղծներ
Կատեգորիա:Ադրբեջանի պետական մանկավարժական համալսարանի շրջանավարտներ
Կատեգորիա:ԽՄԿԿ անդամներ
Կատեգորիա:ԽՍՀՄ գրողների միության անդամներ
Կատեգորիա:Ույծ գյուղում ծնվածներ
Սևաստոպոլի կենդանաբանական այգի

**Սևաստոպոլի կենդանաբանական այգի** (), կենդանաբանական այգի Ղրիմ թերակղզում։ Համարվում է Ուկրաինայի ամենաերիտասարդ կենդանաբանական այգիներից մեկը, որը բացվել է 2012 թվականի հուլիսի 1-ին։

Համարվում է պաշտոնապես բացված առաջին կենդանաբանական այգին Ղրիմի մայրաքաղաք Սևաստոպոլում, որն օգտագործվում է գիտահետազոտական և բնապահպանական նկատառումներով։

## Պատմություն
Սևաստոպոլի կենդանաբանական այգին համարվում է կենդանիներին նվիրված գիտահետազոտական և բնապահպանական կենտրոնը Ղրիմում։

Այն նաև Ուկրաինայի ամենաերիտասարդ կենդանաբանական այգիներից է։ Հիմնադրվել է 2012 թվականի հուլիսի 1-ին՝ գործող տնօրեն Ռեմիգիուս Վրադիայի ֆինանսավորմամբ և նախաձեռնությամբ։

Տարեց տարի աճում է այգում ներկայացվող կենդանիների թիվը։ Այս թիվն ավելանում է այլ կենդանաբանական այգիների հետ փոխանակումների շնորհիվ։

## Կենդանատեսակներ
2014 թվականի տվյալներով կենդանաբանական այգում ցուցադրված են հետևյալ կենդանատեսակները՝

* Գիշատիչներ՝ առյուծ, սովորական լուսան, երկարառունգ, բծավոր սկունս, ջրարջ, քարակզաքիս։ 
* Կճղակավորներ՝ խորհրդային ծանրաքարշ ձի, նիլգաու, ուղտայծ, պոնի, այծ, ոչխար։ 
* Կրծողներ՝ հնդկական մացառախոզ, բայբակ, սկյուռ, ճագար։ 
* Պրիմատներ՝ ճապոնական մակակ, կապիկ-հուսար, գաճաճ կանաչ կապիկ։
* Պարկավորներ՝ Բենետտի ագեվազ։
* Թռչուններ՝ աֆրիկյան ջայլամ, արծիվ, արագիլ, կռունկ, սիրամարգ, կարապ, ժակո թութակ, սագ, թութակներ։
* Սողուններ՝ կանաչ իգուանա, կարմրականջ կրիա։

## Տես նաև
* Կիևի կենդանաբանական այգի

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Ուկրաինայի կենդանաբանական այգիներ
Կատեգորիա:Սևաստոպոլ