Ժան-Մարկ Նաթիե

**Ժան-Մարկ Նատիե** (, ), ֆրանսիացի գեղանկարիչ։

## Կենսագրություն
Ժան-Մարկ Նաթիեն ծնվել է նկարիչների ընտանիքում։ Հայրը, Մարկ Նաթիեն (1642-1705) եղել է դիմանկարիչ, մայրը՝ Մարի Կուրյուատը (1655-1703) զբաղվել է մանրանկարչությամբ, իսկ եղբայրը՝ Ժան-Բատիստը, պատմական մոտիվներով նկարների ստեղծմամբ։
Ժան-Մարկ Նաթիեն նկարչության առաջին դասերը ստացել է հորից, այնուհետև մասնակցել է Թագավորական ակադեմիայի նկարչական դասընթացներին։ Նաթիեն տասնհինգ տարեկանում արժանացել է Փարիզի ակադեմիայի առաջին գեղարվեստական մրցանակին։ Լյուդովիկոս XIV թագավորի պատվերով Ժան-Մարկ Նաթիեն նկարել է Պիտեր Պաուլ Ռուբենսի նկարների վերարտադրությունները Լյուքսեմբուրգյան պալատի պատկերասրահի «Մարի դե Մեդիչիի պատմությունները» շարքից։ 1717 թվականին Նաթիեն ճամփորդության է մեկնել Հոլանդիա և Ամստերդամում հանդիպել է Պետրոս I-ի հետ և նրա պատվերով նկարել ցարի և ռուս կայսրուհի Եկատերինայի դիմանկարները (երկուսն էլ՝ 1717, Էրմիտաժ, Սանկտ Պետերբուրգ)։ Պետրոս I-ը Նաթիեին առաջարկել է լքել Ֆրանսիան և իր հետ մեկնել Ռուսաստան, սակայն, հայրենիքի հանդեպ ունեցած սիրո պատճառով, նկարիչը մերժել է նրա առաջարկը։ Ժան-Մարկ Նաթիեն գրեթե ողջ կյանքն անցկացրել է Փարիզում։ Պետրոս I-ի պատվերով նկարել է «Լեսնոյի ճակատամարտ»-ի կտավները՝ արտացոլելով Հյուսիսային պատերազմի երկու նշանավոր իրադարձությունները։ Ինքը՝ կայսրը, չի տեսել այդ կտավները, դրանք Ռուսաստան են բերվել նրա մահից հետո։

Փարիզ վերադառնալուց հետո նկարել է առասպելական «Պերսևսը Ֆինևսին քար է դարձնում» (Տուրի կերպարվեստի թանգարան) առասպելական նկարը, որը հաջողված է համարվել, իսկ հեղինակին շնորհվել է ակադեմիկոսի կոչում։ 1830-ականների սկզբից Նաթիեն եղել է Օռլեանյան տան ընտանեկան նկարիչ, իսկ հաջորդ տասնամյակում նշանակվել է  թագավորական տան գլխավոր դիմանկարիչ։

## Ստեղծագործական ուղի
Ժան-Մարկ Նաթիեն գեղանկարչության նոր ոճի` պատմական դիմանկարի () ստեղծողն է։ Նաթիեի կտավներն աստվածացնում և իդեալականացնում են կանանց կերպարը, որոնց վարպետն իր կտավներում պատկերել է առասպելական կերպարների հագուստով։ Ժան-Մարկ Նաթիեի կտավները պահվում են Լուվրում, Վերսալում, Էրմիտաժում, Մոսկվայի Պուշկինի թանգարանում, Դրեզդենի պատկերասրահում և գեղարվեստի այլ թանգարաններում։ Նկարչի կտավներից շատերը գտնվում են մասնավոր հավաքածուներում։

## Պատկերասրահ

Battle of Lesnaya.jpg|*«Լեսնայայի ճակատամարտ»* (1717)Մոսկվա, Պուշկինի անվան կերպարվեստի թանգարան
Catherine I of Russia by Nattier.jpg|*«[[Եկատերինա I]]»* (1717)Սանկտ Պետերբուրգ, Էրմիտաժ 
Jean-Marc Nattier, Pierre Ier (1717).jpg|*«[[Պետրոս I]]»* (1717)Սանկտ Պետերբուրգ, Էրմիտաժ 
Nattier_Jean-Marc_-_Portrait_of_Alexander_Kurakin.jpeg|*«Իշխան Կուրակին»*(1728)Սանկտ Պետերբուրգ, Էրմիտաժ
Jean-Marc Nattier, Portrait de la princesse Ekaterina Dmitrievna Golitsyna (1757).jpg|*«Իշխանուհի Եկատերինա Գոլիցինա»*(1757)Մոսկվա, Պուշկինի անվան կերպարվեստի թանգարան
Jean-Marc Nattier, Madame de Pompadour en Diane (1746).jpg|*«[[Մարքիզուհի դե Պոմպադուր]]ը որսորդ Դիանայի կերպարում»*(1746)Վերսալ, Վերսալի և Տրիանոնի պալատի ազգային թանգարան
Marie Leszczyńska, reine de France, lisant la Bible by Jean-Marc Nattier.jpg|*«Մարիա Լեշչինսկայա, Ֆրանսիայի թագուհին Աստվածաշունչ կարդալիս»* (1748)Վերսալ, Վերսալի և Տրիանոնի պալատի ազգային թանգարան
Jean-Marc Nattier, The Comtesse de Tillières (1750; before retouching),  01.jpg|*«Կոմսուհի դե Թիլիեր»*(1750)Լոնդոն, Ուոլեսի հավաքածու
Jean-Marc Nattier, Madame Adélaïde de France faisant des nœuds (1756) - 002.jpg|*«Մարիա Ադելաիդա ֆրանսցուսկայա հանգույցներ հյուսելիս»*(1756)Վերսալ, Վերսալի և Տրիանոնի պալատի ազգային թանգարան


## Ծանոթագրություններ

## Գրականություն
* *Дятлева Д. В., Ляхова К. А*. Жан-Марк Натье **//** Мастера исторической живописи. Исторический жанр в мировой живописи. — М.։ Вече, 2001.
* *Немилова И. С.* О портретах Петра I и Екатерины I работы Жана-Марка Наттье // Загадки старых картин. — М.։ Изобразительное искусство, 1989.
* Ferdinand Hoefer, Nouvelle Biographie générale, t. 37, Paris, Firmin-Didot, 1863, p. 507-8.
* Pierre de Nolhac, Nattier, peintre de la Cour de Louis XV, Paris, Henri Floury, Éditeur, 1925, 289 p.

Կատեգորիա:Բնօրինակում անաղբյուր հոդվածներ
Կատեգորիա:Գեղանկարիչներ
Կատեգորիա:Ֆրանսիական ակադեմիայի անդամներ
Կատեգորիա:Ֆրանսիացի արվեստագետներ
Կատեգորիա:Ֆրանսիացի դիմանկարիչներ
Կատեգորիա:Ֆրանսիացի նկարիչներ
Կատեգորիա:Պատմանկարիչներ