Մուհամմադի երեխաներ

Տարածված կարծիքն այն է, որ իսլամական մարգարե Մուհամմադն ունեցել է երեք որդի՝ Աբդ Ալլահ, Իբրահիմ և Քասիմ անուններով, և չորս դուստր՝ Ֆաթիմա, Ռուքայա, Ումմ Քուլսում և Զեյնաբ անուններով: Ասում են, որ **Մուհամմադի երեխաները** ծնվել են նրա առաջին կնոջից՝ Խադիջա բինթ Խուայլիդից, բացառությամբ նրա որդի Իբրահիմի, որը ծնվել է Մարիա ալ-Քիբթիայից: Մուհամմադի որդիներից ոչ մեկը չհասավ չափահասության, բայց նա ուներ չափահաս խնամատար որդի՝ Զեյդ իբն Հարիթան: Մուհամմադի բոլոր դուստրերը հասան չափահասության, բայց միայն Ֆաթիման ապրեց հորից երկար: Մեջբերելով, ի թիվս այլոց, Խադիջայի առաջադեմ տարիքի մասին հաղորդվող տեղեկությունները, որոշ տասներկուական շիա աղբյուրներ պնդում են, որ Ֆաթիման Մուհամմադի միակ կենսաբանական դուստրն էր, քանի որ հայտնի է, որ նա ավելի մտերիմ հարաբերություններ ուներ Մուհամմադի հետ՝ համեմատած Ռուքայայի, Ումմ Քուլսումի և Զեյնաբի հետ: Այն, որ Ֆաթիման Մուհամմադի միակ կենսաբանական դուստրն էր, կարծես թե, Տասներկուական շիա մուսուլմանների շրջանում տարածված տեսակետն է:

## Սուննիների տեսակետ
Ժամանակագրական կարգով, սուննիական աղբյուրների մեծ մասը իսլամական մարգարե Մուհամմադի երեխաներին թվարկում է հետևյալ կերպ՝
*Քասիմ (598-601)
*Զեյնաբ (599-629)
*Ռուքայա (601-624)
*Ումմ Քուլսում (603-630)
*Ֆաթիմա (605-632) 
*Աբդ Ալլահ (611-615)
*Իբրահիմ (630-632)
Սուննիների տեսակետն այն է, որ նրանք բոլորը ծնվել են Մուհամմադի առաջին կնոջից՝ Խադիջա բինթ Խուայլիդից, բացառությամբ Իբրահիմ իբն Մուհամմադի, ով ծնվել է Մարիա ալ-Քիբթիայից։

## Տասներկուական շիաների տեսակետ
Անհավանական է, որ տարեց Խադիջան կարող էր այդքան շատ երեխաներ ունենալ: Հետևաբար, որոշ տասներկուական շիա աղբյուրներ պնդում են, որ Ռուքայյան, Ումմ Քուլսումը և Զեյնաբը որդեգրվել են Մուհամմադի կողմից իրենց մոր՝ Հալայի մահից հետո, որը Խադիջայի քույրն էր, կամ որ երեքն էլ Խադիջայի դուստրերն էին նախորդ ամուսնությունից: Մինչև վաղ մուսուլման Ուսման իբն Աֆանի հետ հաջորդաբար ամուսնանալը, Ռուքայյան և Ումմ Քուլսումը սկզբում ամուսնացած էին բազմաստվածների հետ, ինչը, ըստ շիա հեղինակների, Մուհամմադը, հավանաբար, թույլ չէր տա իր կենսաբանական դուստրերին: Նրանք նաև նշում են Մուհամմադի և Ռուքայայի, Զեյնաբի կամ Ումմ Քուլսումի միջև սերտ հարաբերությունների վերաբերյալ պատմական ապացույցների բացակայությունը, ի տարբերություն Ֆաթիմայի: Այն, որ Ֆաթիման Մուհամմադի միակ կենսաբանական դուստրն էր, իրոք կարող է լինել շիա իսլամի, կամ առնվազն տասներկուական շիիզմի՝ շիա իսլամի հիմնական ճյուղի, հիմնական տեսակետը: Մասնավորապես, այս համոզմունքը, կարծես, տարածված է Հարավային Ասիայի շիաների շրջանում:

## Հետնորդներ
Մուհամմադի որդիները բոլորը մահացել են մանկության տարիներին, չնայած նա նաև չափահաս խնամատար որդի ուներ՝ Զեյդ իբն Հարիթան։ Ոմանք ենթադրել են, որ նրա որդիների վաղաժամ մահը վնասակար էր Մուհամմադի ժառանգական իշխանության վրա հիմնված համակարգի համար։ Այլընտրանքային տեսակետն այն է, որ անցյալի մարգարեների սերունդները դառնում են նրանց հոգևոր և նյութական ժառանգորդները Ղուրանում, և որ անցյալի մարգարեների ժառանգությունը հարց է, որը լուծվում է Ղուրանում աստվածային ընտրությամբ, այլ ոչ թե հավատացյալների կողմից։

Մուհամմադի դուստրերը չափահաս դարձան, բայց բոլորը մահացան համեմատաբար երիտասարդ, այնպես որ ոչ ոք չապրեց նրանից երկար, բացի Ֆաթիմայից։ Ֆաթիման ամուսնացավ Մուհամմադի զարմիկ Ալի իբն Աբի Թալիբի հետ։ Նրա միջոցով է, որ Մուհամմադի սերունդը տարածվեց ամբողջ մուսուլմանական աշխարհում։ Ֆաթիմայի սերունդներին տրվում են պատվավոր տիտղոսներ՝ Սայիդ կամ Շարիֆ, և նրանք հարգված են մուսուլմանական համայնքում։ Ռուքայյան և Ումմ Քուլսումը մեկը մյուսի հետևից ամուսնացան Ուսման իբն Աֆանի հետ, իսկ Զեյնաբը ամուսնացավ Աբու ալ-Աս իբն ալ-Ռաբիի՝ Մուհամմադի մեկ այլ ուղեկիցի հետ։ Ումմ Քուլսումը մնաց անզավակ, մինչդեռ Ռուքայյան ունեցավ տղա՝ Աբդ Ալլահ, որը մահացավ մանկության տարիներին։ Զեյնաբը ունեցավ որդի՝ Ալի անունով, որը նույնպես մահացավ մանկության տարիներին, և դուստր՝ Ումամա, որի հետ Ալի իբն Աբի Թալիբը ամուսնացավ Ֆաթիմայի մահից որոշ ժամանակ անց՝ 632 թվականին։ Մուհամմադի վերաբերմունքն ու վարվեցողությունը իր երեխաների նկատմամբ, որոնք ամրագրված են հադիսների գրականության մեջ, մուսուլմանների կողմից դիտվում են որպես ընդօրինակման արժանի օրինակ։

## Տես նաև
* Մուհամմադ մարգարեի կանայք
* Իսլամը և երեխաները

## Ծանոթագրություններ

## Գրականություն

* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 

Կատեգորիա:6-րդ դարի արաբներ
Կատեգորիա:7-րդ դարի արաբներ
Կատեգորիա:Արաբական երկրների պատմություն
Կատեգորիա:Իսլամ
Կատեգորիա:Մադինա
Կատեգորիա:Մուհամմադ մարգարե