Հնդկա-չինական հարաբերություններ

**Հնդկա-չինական հարաբերություններ**, երկկողմանի դիվանագիտական հարաբերություններ Չինաստանի Ժողովրդական Հանրապետության և Հնդկաստանի միջև։ Պետական սահամնի ձգվածությունը երկրների միջև կազմում է 3380 կմ։ 2013 թվականին երկու երկրների առևտրաշրջանառությունը կազմում է 65,5 մլրդ դոլար։

## Ակնարկ
[thumb|right|250px|[Մանմոհան Սինգհը և Վեն Ցզյաբաոն 2008 թվականին:]]
Հնդկաստանը և Չինաստանը հարաբերություններ են պահում ավելի քան 2000 տարի։ Ժամանակակից հարաբերությունները սահմանվել են 1950 թվականին, երբ Հնդկաստանը դարձել է առաջին երկրներից մեկը, որը հրաժարվել է Չինաստանի հանրապետության հետ հարաբերություններից և Չինաստանի Ժողովրդական Հանրապետությանը ճանաչել Մայրցամաքային Չինաստանի օրինական կառավարություն։ Չինաստանը և Հնդկաստանը երկու առավել խտաբնակ երկրներն են, ինչպես նաև աշխարհում տիրապետում են ամենաարագ զարգացող տնտեսություններով։ Ստացված տնտեսական աճն ազդեցություն է թողել Հնդկաստանի և Չինաստանի վրա, որի արդյունքում աճել է նրանց երկկողմանի հարաբերությունների նշանակալիությունը։ Չնայած Հնդկաստանի տպավորիչ տնտեսական աճին, այն Չինաստանից զարգացմամբ ետ է մնում։

Չինաստանը և Հնդկաստանն աշխարհում ամենահին քաղաքակրթություններից են և գոյատևում են միասին հազարամյակների ընթացքում։ Չինաստանի և Հնդկաստանի միջև տնտեսական և մշակութային կապերը ծագում են հնագույն ժամանակներից։ Մետաքսի ճանապարհը ոչ միայն ծառայել է Չինաստանի և Հնդկաստանի միջև հիմնական առևտրային երթուղային, այլ նաև համարվում է Հնդկաստանից Արևելյան Ասիա բուդդիզմի տարածման հիմնական ճանապարհներից մեկը։ 19-րդ դարում Չինաստանի տարածքում տեղի են ունեցել մի քանի ափիոնային պատերազմներ, այն ժամանակ Բրիտանական Հնդկաստանը եղել է Բրիտանական կայսրության մի մասը և Ցին դինաստիայի դեմ պատերազմում աջակցել է բրիտանացիներին։ Երկրորդ համաշխարհային պատերազմի ժամանակ Հնդկաստանը և Չինաստանն իրենց ներդրումն են ունեցել Ճապոնական կայսրության փլուզման մեջ։

## Ծանոթագրություններ

## Գրականություն

*Bagchi, Prabodh Chandra, Bangwei Wang, and Tansen Sen. 2012. *India and China: interactions through Buddhism and diplomacy : a collection of essays by Professor Prabodh Chandra Bagchi*. Singapore: ISEAS Pub. 
*Bhat, R. B., & Wu, C. (2014). *Xuan Zhang's mission to the West with Monkey King*. New Delhi : Aditya Prakashan, 2014.
*Chandra, Lokesh. 2016. *India and China*. New Delhi : International Academy of Indian Culture and Aditya Prakashan, 2016.
*Chaudhuri, S. K. (2011). *Sanskrit in China and Japan*. New Delhi: International Academy of Indian Culture and Aditya Prakashan. 
*Chellaney, Brahma, "Rising Powers, Rising Tensions: The Troubled China-India Relationship," *SAIS Review* (2012) 32#2 pp.&nbsp;99–108 in Project MUSE
*Dalal, JS: The Sino-Indian Border Dispute: India's Current Options.  Master's Thesis, June 1993.
*Davies, Henry Rudolph. 1970. *Yün-nan, the link between India and the Yangtze.* Taipei: Ch'eng wen. 
*De, B. W. T. (2011). *The Buddhist tradition in India, China & Japan*. New York: Vintage Books.
*Deepak, B.R. & Tripathi, D.P. The Future of India China Relations  "India China Relations - Future Perspectives", Vij Books, July 2012
*Dumoulin, H., Heisig, J. W., Knitter, P. F., & McRae, J. (2005). *India and China*. (Zen Buddhism : a history.) Bloomington (IN: World Wisdom.
*Forbes, Andrew ; Henley, David (2011). "Past, present and future commercial Sino-Indian links via Sikkim," in: *China's Ancient Tea Horse Road*. Chiang Mai: Cognoscenti Books. ASIN: B005DQV7Q2
*Frankel, Francine R., and Harry Harding. ''The India-China Relationship: What the United States Needs to Know''. Columbia University Press: 2004. .
*Garver, John W. *China's Quest: The History of the Foreign Relations of the People's Republic* (2015), pp 146–62, 435-44, 734-57.
*Garver, John W. *Protracted Contest: Sino-Indian Rivalry in the Twentieth Century*. University of Washington Press: 2002. .
*Harris, Tina (2013). *[https://books.google.com/books?id=RU58AAAAQBAJ Geographical Diversions: Tibetan Trade, Global Transactions]*. University of Georgia Press, United States. . pp.&nbsp;208.
*Hongyu Wang, ‘Sino-Indian Relations: Present and Future’, *Asian Survey* 35:6, June 1995.
*Indian Customs Info "Import From China to India" by Indiancustoms.info (November, 2019)
*Jain, Sandhya, & Jain, Meenakshi (2011). *The India they saw: Foreign accounts*. New Delhi: Ocean Books. Contains material about Chinese Buddhist pilgrims and explorers to India.
*Ling Zhu, ’China-Pakistan Alliance against India’, UPI Asia.com, 9 September 2008, in Jagannath P. Panda, *Dragon Looks South: Current Drives in China's South Asian Neighbourhood Policy*, in China and its neighbours (ed. Srikant Kondapalli, Emi Mifune), Pentagon Press, New Delhi 2010.
*Lintner, Bertil. *Great game east: India, China, and the struggle for Asia's most volatile frontier* (Yale University Press, 2015)
*Liping Xia, ‘The Evolution of Chinese Views Toward Cbms’, in Michael Krepon, Dominique M. McCoy, and Matthew C.J. Rudolp (Eds.), *A Handbook of Confidence-*Building Measures for Regional Security,* Washington, DC: Henry L. Stimson Center, 1993.
*Lu, Chih H.. *The Sino-Indian Border Dispute: A Legal Study*. Greenwood Press: 1986. .
*K. M. Panikkar  (1957). *India and China. A study of cultural relations.* Asia Pub. House: Bombay.
*Raghu, V., Yamamoto, C., Lokesh, C., & International Academy of Indian Culture. (2007). *Sanskrit—Chinese lexicon: Being Fan Fan Yü, the first lexicon of its kind dated to A.D. 517*. New Delhi: International Academy of Indian Culture and Aditya Prakashan.
*Sen, Tansen. *Buddhism, Diplomacy, and Trade: The Realignment of Sino-Indian Relations, 600-1400*. University of Hawaii Press: 2003. .
*Sidhu, Waheguru Pal Singh, and Jing Dong Yuan. *China and India: Cooperation or Conflict?* Lynne Rienner Publishers: 2003. .
*Van, G. R. H. (2001). *Siddham: An essay on the history of Sanskrit studies in China and Japan*. New Delhi: International Academy of Indian Culture and Aditya Prakashan.
*Varadarajan, S. India, China and the Asian Axis of Oil , January 2006
*Weimen Zhao and Giri Deshingkar, ‘Improving Sino-Indo Relations’ in Michael Krepon and Amit Sevak (eds.), *Crisis Prevention, Confidence Building, and *Reconciliation in South Asia,* New York: St. Martin's Press, 1995.
*Yaarov Vertzberg, *The Enduring Entente: Sino-Pakistan Relations 1960-1980,* New York: Praeger, 1982.
*Yutang, Lin. 1942. *The wisdom of China and India*. New York: Random House.

## Արտաքին հղումներ
* India’s Response to a Rising China: Economic and Strategic Challenges and Opportunities, Q&A with Harsh V. Pant (August 2011)
* China’s Response to a Rising India, Q&A with M. Taylor Fravel (October 2011)
* The India-China Relationship:What we need to know?, January 2006
* Strategic Asia 2011-12: Asia Responds to Its Rising Powers - China and India, edited by Ashley J. Tellis, Travis Tanner, and Jessica Keough (National Bureau of Asian Research, 2011)
* Maritime Interactions between China and India: Coastal India and the Ascendancy of Chinese Maritime Power in the Indian Ocean 
* Maritime Southeast Asia Between South Asia and China to the Sixteenth Century

Կատեգորիա:Հնդկաստանի երկկողմանի հարաբերություններ
Կատեգորիա:Չին-հնդկական հարաբերություններ
Կատեգորիա:Չինաստանի երկկողմ հարաբերություններ