Մանոլո (քանդակագործ)

300px|մինի|Manolo Hugué, ''Repòs'', 1929, avenue Josep Tarradellas, Barcelone
[300px|մինի|''Dona asseguda'' de Manolo Hugué, 1929-1930, Museu Abelló de[Mollet del Vallès.]]
300px|մինի
**Մանուել Մարտինես Հուգո** (կատալոնական արտասանությամբ՝  **Ուգե**), առավել հայտնի է  **Մանոլո**  անունով ( ), կատալոնացի նկարիչ և քանդակագործ, *նովեսենտիզմ* շարժման ականավոր ներկայացուցիչ։ Եղել է մեծահամբավ նկարիչ Պաբլո Պիկասոյի մտերիմներից, սակայն իր արվեստով առավել հոգեհարազատ է Արիստիդ Մայոլին։

## Կենսագրություն
Մանոլոն ծնվել է 1872 թվականին, Բարսելոնում, բարձրաստիճան զինվորականի ընտանիքում։ Երբ սկսվել է Տասնամյա պատերազմը, գեներալ հայրը մեկնել է ռազմաճակատ։ Վաղ մանկական տարիքում տղան զրկվել է մորից, ապրել է դժվարին մանկություն։

Երիտասարդությունն անց է կացրել բոհեմական կյանքով. եղել է Կատալոնիայի մայրաքաղաքի նշանավոր «*Չորս կատու*» սրճարանի մշտական հաճախորդներից, մտերմացել այդ սրճարանն իրենց հանդիպատեղի դարձրած արվեստագետների՝ Պաբլո Պիկասոյի, *Սանտյագո Ռուսինյոլ*ի, *Ժոակին Միր*ի, *Իսիդրո Նոնել*ի հետ։ 1900 թվականին մեկնել է Փարիզ, որտեղ անց է կացրել շուրջ տասը տարի։ Այստեղ նա ծանոթացել ու մտերմացել է Ժան Մորեասի, Գիյոմ Ապոլիների հետ, սկսել է արձանիկներ պատրաստել, ոսկերչական աշխատանքներ կատարել՝ այդ կերպ վաստակելով ապրուստի միջոցներ։ Մանոլոն այն արվեստագետների շարքում էր, ովքեր ողջունել են Պիկասոյի ժամանումը Փարիզ և օգնել, որ նա մուտք գործի արվեստագետների շրջան:. Այդ ընթացքում ավելի է սերտացել նրա մտերմությունը Պիկասոյի, ինչպես նաև Ապոլիների ու *Մաքս Ժակոբ*ի հետ։

1910 թվականին նա ամուսնացել է Ժաննա դը Ռոշետի հետ, ով ավելի հայտնի է Տոտոտ անունով (ամուսինները որդեգրած մի աղջիկ են ունեցել՝ Ռոզիտան). Ի դեպ, 1954 թվականին Պիկասոն նկարել է Ռոզիտային ու Տոտոտին։

Այդ նույն տարում՝ 1910 թվականին Մանոլոն *Ֆրենկ Բերտի Հևիլենդ*ի ու *Դեոդ դը Սևերակ*ի հետ մեկնել է *Սերա*, ուր՝ կարճ ժամանակ անց եկել-հավաքվել են նաև կուբիստ արվեստագետներից շատերը, այդ թվում՝ Պիկասոն, *Ժորժ Բրակ*ը, Մաքս Ժակոբը, Խուան Գրիսը։ Մանոլոն կնոջ հետ զբաղեցրել է Հևիլենդի գնած տան երկրորդ, Պիկասոն՝ առաջին հարկը։ Քանդակագործը, որ արդեն հասցրել էր մասնակցել մի քանի ցուցահանդեսների, սկսել է մեծամասշտաբ գործերի վրա աշխատել։ 1923 թվականին ստեղծել է Դեոդ դը Սևրակի, հաջորդ տարում՝ «Հուշարձան զոհվածներին» գործերը, բայց առողջական խնդիրների, առաջին հերթին՝ արթրիտի պատճառով հարկադրված է եղել ընդհատել աշխատանքը։ Այդուհանդերձ, գնահատելով արդեն իսկ ստեղծածը, նրան ընտրել են գեղարվեստի Սանտ Ժորդի թագավորական ակադեմիայի անդամ։

1932 թվականին կազմակերպվել է Մանոլոյի աշխատանքների մեծ ցուցահանդեսը Փարիզի Մեծ պալատում։
 
Տաղանդավոր արվեստագետը մահացել է *Կալդես դե Մոնբուի*ում, 1945 թվականի նոյեմբերի 17-ին։ Կալդեսում գտնվող նրա տունը վերածվել է թանգարանի, որը կրում է *Thermalia* անվանումը։ Այս թանգարանում է պահվում Մանոլոյի ֆոնդը, որը, արվեստագետի աշխատանքների հետ մեկտեղ, իր մեջ ամփոփում է տեղեկություններ նրա կյանքի մասին, ինչպես նաև՝ Պիկասոյի հեղինակած շուրջ հարյուր աշխատանք։ Իսկ փաստաթղթերն ու անձնական բնույթի այլ թղթեր, այդ թվում՝ նամակները, պահպանության են հանձնվել Կատալոնիայի գրադարանին։

## Գրականություն
*BLANCH, Montserrat, Manolo, Ed. Polígrafa, Barcelona, 1972.
*Manolo Hugué, Museu d'Art Modern de Barcelona, Barcelona, 1990.
* *Gran Enciclopèdia Catalana*. Enciclopèdia Catalana S.A., Barcelona 2003, ISBN 84-85194-81-0
* PIA, Pascal, *Manolo*, collection Sculpteurs nouveaux, NRF, Paris, 1930.
* CASTRE, Victor, *Manolo*, éditions Cahiers du Sud, Marseille, 1933. 
* BENET, Rafael, *El escultor Manolo Hugué*, éditions Argos, Barcelone, 1942.
* PLA, Josep, *Vida de Manolo contada per ell mateix*, éditions Destino, Barcelone, 1947; Libros del Asteroide, 2008 (en espagnol).
* *Manuel Martinez Hugué, dit Manolo, Sculptures, gouaches, dessins*, Paris, galerie Louise Leiris, 1961.  
* *Manolo Manuel Hugué*, éditions Tramontane, Perpignan 1967. 
* *Exposición homenaje a Manolo Hugué*, Ajuntament de Caldes de Montbui i amics de Manolo, 1969.
* BLANCH, Montserrat, *Manolo. Escultura. Pintura. Dibujo*, éditions Polígrafa, Barcelone, 1972.
* BLANCH, Montserrat et CORREDOR, José, *Poesias Manolo Hugué*, éditions Saturno, Barcelone, 1972.
* BLANCH, Montserrat, *Manolo, de Ceret a Caldes de Montbui*, Diputació de Barcelona, 1973.
* *Manolo, Sculptures, Peintures, Dessins*, éditions Cercle d'art, Paris, 1974.
* *Manolo*, Ajuntament de Caldes de Montbui, Caldes de Montbui, 1988.
* *Manolo Hugué*, Museu d'Art Modern de Barcelona, Barcelona, 1990.
* *Manolo Hugué*, Fundació Caixa de Catalunya i Ajuntament de Barcelona, Barcelona, 1990.
* *Manolo*, Musée Tavet-Delacour, Pontoise, 1995.
* *Manolo Hugué Escultura, Pintura y Dijubo*, Centro Cultural del Conde Duque, Madrid, 1997.
* BLANCH, Montserrat, Manolo, Ed. Polígrafa, Barcelona, 1972.
* Manolo, Ajuntament de Caldes de Montbui, Caldes de Montbui, 1988.
* PLA, Josep, Vida de Manolo contada per ell mateix, Edicions Destino, Barcelo-na, 1988.
* Manolo Hugué, Museu d’Art Modern de Barcelona, Barcelona, 1990.

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Личные документы Маноло в библиотеке Каталонии
* Маноло  на сайте French Sculpture Census

## Աղբյուրներ
Notices d'autoritéVoir et modifier les données sur Wikidata : Fichier d’autorité international virtuel • International Standard Name Identifier • Union List of Artist Names • Bibliothèque nationale de France (données) • Système universitaire de documentation • Bibliothèque du Congrès • Gemeinsame Normdatei • Service bibliothécaire national • Bibliothèque nationale d’Espagne • Bibliothèque royale des Pays-Bas • Bibliothèque nationale de Catalogne • Id RKDartists • WorldCat
*Ressources relatives aux beaux-arts : AGORHA • Artnet • Bénézit • Invaluable • Musée d'Orsay • Musée national centre d'art Reina Sofía • Museum of Modern Art • Répertoire de sculpture française

Կատեգորիա:Կատալոնացի նկարիչներ
Կատեգորիա:Կատալոնացի քանդակագործներ
Կատեգորիա:Ստեղծագործական կեղծանուններ