Էլեկտրամագնիսական ճառագայթման բևեռացում

**Էլեկտրամագնիսական ճառագայթման բևեռացում** ()**,** օգտակար գործիք է տարբեր աստղագիտական երևույթների հայտնաբերման համար։ Օրինակ՝ էներգիան կարող է բևեռացվել՝ անցնելով միջաստղային փոշու միջով կամ մագնիսական դաշտերի ազդեցության տակ։ Առաջնային տիեզերքից եկող միկրոալիքային էներգիան կարող է օգտագործվել այդ միջավայրի ֆիզիկայի ուսումնասիրության համար։

## Աստղեր
Աստղային լույսի բևեռացումն առաջին անգամ դիտվել է աստղագետներ Ուիլյամ Հիլտների և Ջոն Ս. Հոլի կողմից 1949 թվականին։ Ավելի ուշ Ջեսսի Գրինշտեյնը և Լեվեռեթ Դևիս կրտսերը մշակեցին տեսություններ, որոնք թույլ են տալիս օգտագործել բևեռացման տվյալները՝ միջաստղային մագնիսական դաշտերը հետապնդելու համար։ Չնայած աստղերի ինտեգրված ջերմային ճառագայթումը սովորաբար սկզբնաղբյուրում ակնհայտորեն բևեռացված չէ, միջաստղային փոշու կողմից ցրում կարող է առաջացնել աստղային լույսի բևեռացում մեծ հեռավորություններում։ Սկզբնաղբյուրում ընդհանուր բևեռացում կարող է առաջանալ, եթե լուսոլորտը ինքնին անհամաչափ է՝ երիզների բևեռացման պատճառով։ Աստղի վրա ստեղծված հարթ բևեռացում դիտվում է Ap տիպի աստղերի (բնորոշ A տիպի աստղեր) համար։

## Արև
Արևի լույսի և շրջանագիծ, և գծային բևեռացումները չափվել են։ Շրջանագիծ բևեռացումը հիմնականում առաջանում է արևի մակերևույթի ուժեղ մագնիսական շրջաններում փոխանցման և կլանման ազդեցություններից։ Մեկ այլ մեխանիզմ, որը ստեղծում է շրջանագիծ բևեռացում, կոչվում է «կողմնորոշման հավասարեցման մեխանիզմ»։ Արևի տարբեր մասերում շարունակական լույսը գծային բևեռացված է (երիզների բևեռացում), սակայն ընդհանուր առմամբ այս բևեռացումը չեզոքանում է։ Գծային բևեռացումը սպեկտրալ գծերում սովորաբար առաջանում է ֆոտոնների անիզոտրոպ ցրման հետևանքով՝ ատոմների և իոնների վրա, որոնք այս փոխազդեցության արդյունքում նույնպես կարող են բևեռացվել։ Արևի գծային բևեռացված սպեկտրը հաճախ կոչվում է երկրորդ արևային սպեկտր։ Ատոմային բևեռացումն կարող է փոփոխվել թույլ մագնիսական դաշտերում՝ Հանլեի էֆեկտի միջոցով։ Արդյունքում՝ ցրված ֆոտոնների բևեռացումը նույնպես փոխվում է, ինչը թույլ է տալիս օգտագործել այն որպես գործիք աստղային մագնիսական դաշտերի հասկանալու համար։

## Այլ աղբյուրներ
[մինի|[Ատակամայի միլիմետրային միջակայքի ալեհավաքների մեծ ցանց|ALMA աստղադիտակով չափված 3C 286 քվազարի բևեռացումը։]]
Բևեռացումն առկա է նաև համասեռ աստղագիտական աղբյուրներից եկող ճառագայթման մեջ՝ Զեմենի էֆեկտի  շնորհիվ, օրինակ՝ հիդրոքսիլ կամ մեթանոլ մազեր։

Բացի այդ, ակտիվ գալակտիկաների մեծ ռադիո լոբաները և պուլսարների ռադիո ճառագայթումը (որը, ինչպես ենթադրվում է, երբեմն կարող է լինել համասեռ) նույնպես ցույց են տալիս բևեռացում։

Բևեռացումը, բացի ճառագայթման և ցրման աղբյուրների մասին տեղեկություն տրամադրելուց, ուսումնասիրում է նաև միջաստղային մագնիսական դաշտը մեր գալակտիկայում և ռադիո գալակտիկաներում՝ Ֆարադեյի պտույտի միջոցով։

Կան դեպքեր, երբ դժվար է որոշել, թե Ֆարադեյի պտույտի որքան մասը պատկանում է արտաքին աղբյուրին, և որքանը՝ մեր սեփական գալակտիկային, սակայն շատ դեպքերում հնարավոր է գտնել երկնքում մոտակա մեկ այլ հեռավոր աղբյուր։ Նման դեպքում՝ համեմատելով թեկնածու աղբյուրը և համեմատական աղբյուրը, արդյունքները հնարավոր է պարզաբանել։

## Տիեզերական միկրոալիքային ֆոն
Մնացորդային ճառագայթման () բևեռացումը նույնպես օգտագործվում է շատ վաղ տիեզերքի ֆիզիկայի ուսումնասիրության համար։ CMB-ն ցույց է տալիս բևեռացման երկու բաղադրիչ՝ B-մոդ (անհամապատասխանությունների բացակայություն, ինչպես մագնիսական դաշտում) և E-մոդ (կրկնակի ազատ, միայն գրադիենտ, ինչպես էլեկտրական դաշտը) բևեռացում։

Սկզբում Հարավային սառույցում տեղակայված BICEP2 աստղադիտակը հայտարարեց CMB-ում B-մոդ բևեռացման հայտնաբերման մասին, սակայն այդ արդյունքը հետագայում հետ վերցվեց։ CMB-ի բևեռացման ռեժիմները կարող են տրամադրել հավելյալ տեղեկություններ գրավիտացիոն ալիքների ազդեցության մասին վաղ տիեզերքի զարգացման վրա։

Կարծիք կա, որ աստղագիտական բևեռացված լույսի աղբյուրները կարող են նպաստել Երկրի կենսաբանական մոլեկուլներում հայտնաբերված քիրականության (ջերմային հատկության մի տեսակ) առաջացմանը։

## Տես նաև
* Ալիքների բևեռացում

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Discovery by Hiltner and Hall, analysis by Greenstein

Կատեգորիա:Աստղագիտություն
Կատեգորիա:Աստղաֆիզիկա
Կատեգորիա:Ճառագայթում
Կատեգորիա:Տիեզերական տարածություն