Нам нужна одна победа

**«Нам нужна одна победа»** («Մեզ պետք է միայն հաղթանակ», նաև **«Здесь птицы не поют»** («Այստեղ թռչուններ չեն երգում») կամ **«Десятый наш десантный батальон»** («Մեր տասներորդ դեսատային գումարտակ»), Բուլատ Օկուջավայի երգը՝ գրված Անդրեյ Սմիռնովի «Բելոռուսական կայարան» () գեղարվեստական ֆիլմի համար (1970)։  Ֆիլմում երգը կատարում է նախկին ռազմաճակատային բուժքույր Ռայան (Նինա Ուրգանտ)։  Ֆիլմի վերջում երաժշտական թեման կրկնվում է նվագախմբային գործիքավորմամբ՝ առանց բառերի։

## Ստեղծման պատմություն
«Բելառուսական կայարան» ֆիլմում Բուլատ Օկուջավայի հեղինակած երգը ներառելու գաղափարը պատկանում էր սցենարի հեղինակ Վադիմ Տրունինին։  Օկուջավան համաձայնել է մասնակցել ֆիլմին միայն արդեն նկարահանված հատվածները դիտելուց հետո։  Ավելի ուշ բանաստեղծն ասել է, որ իրեն գրավել է խրամատային երգ գրելու հնարավորությունը՝ «նրանցից, ովքեր երգում էին ռազմաճակատում»։  Ֆիլմի ստեղծողների կողմից դրված խնդիրը հեշտ չէր. նրանք ենթադրում էին, որ երգը կրելու է վերջաբանի հիմնական իմաստային բովանդակությունը, ուստի դրանում պետք է համակցված լինեին ողբերգական և հաղթական լարվածությունը։ 

Հիմնական թեմայի երկար որոնումներից հետո ծնվել են առաջին երկու տողերը, ինչից հետո աշխատանքն արագ առաջ է գնացել: Սկզբնական փուլում Օկուջավայի համար ամենակարևորը տեքստն էր. նա լուրջ չէր ընդունում մեղեդին և այն դիտում էր որպես օժանդակ միջոց՝ «պարզապես ավելի հեշտ ստեղծագործելու համար»։  «Մոսֆիլմում», ուր հեղինակը տարել է «Դեսանտային գումարտակի» ձեռագիրը, նրան սպասել է ոչ միայն Անդրեյ Սմիռնովը, այլև Ալֆրեդ Շնիտկեն։  Նրանց արձագանքը եղել է տրամագծորեն միմյանց հակառակ. կոմպոզիտորին ավելի շատ դուր է եկել երաժշտությունը, ռեժիսորին՝ բանաստեղծությունը։  Հետագայում Շնիտկեն, որը ձայնագրել է երգի նվագախմբային տարբերակը, պնդել է, որ և՛ ֆիլմում, և՛ որոշ ժամանակ անց թողարկված ձայնասկավառակում որպես երաժշտության հեղինակ նշվի Օկուջավան։

## Տեքստի գեղարվեստական առանձնահատկություններ
* Ամբողջ երգի ընթացքում հնչում են միայն առաջին հատվածի տարբերակները, որը գրվել է եռավանկ յամբով. այն նաև սահմանում է հիմնական թեման և ստեղծում այրված երկրի պատկեր, որի վրա «թռչունները չեն երգում, ծառերը չեն աճում» («*птицы не поют, деревья не растут*»): Երկրորդ հատվածում ներկայացվում է ճակատամարտի պատկերը. երրորդը իր սրությամբ («*Нас ждёт огонь смертельный!*», «Մեզ սպասում է մահացու կրակ») հիշեցնում է կրակի բոց, որը բարձրանում է դեպի վեր: Երգի կրկներգը («*одна на всех, мы за ценой не постоим*», «մեկը բոլորի համար, մենք չենք ընկրկի») դարձել է իսկապես ժողովրդական։ 
* Տեքստը վերլուծելիս Դմիտրի Բիկովը ուշադրություն է դարձրել «Այրվում և պտտվում է մոլորակը» («*Горит и кружится планета*») տողին՝ այն անվանելով փայլուն:

* Հետազոտող Եվգենի Շրագովիցի խոսքով՝ երգը գրելիս Օկուջավան ոչ միայն օգտագործել է սեփական ռազմաճակատային փորձը, այլև ստեղծել է գումարտակի հավաքական կերպար՝ մարդիկ, որոնք թաքնված են «Մենք» դերանվան տակ։  Տեքստը հնարավորություն է տալիս խոսել դրանում նկարագրված իրադարձությունների ժամանակի և վայրի մասին.
«Կուրսկից ու Օրյոլից» բառերը ուղիղ հղում են 1943 թվականի հուլիս-օգոստոս ամիսներին տեղի ունեցած  Կուրսկի աղեղի ճակատամարտին։

## Երաժշտական թեմա
Ալֆրեդ Շնիտկեի հեղինակած գործիքավորումը հետազոտողները անվանում են «երաժշտական դրամայի գլուխգործոց». ֆիլմի վերջին խրոնիկան՝ Բելառուսական կայարանում զինվորների դիմավորման տեսարանը, որում այն ներառված է, ազդեցության ուժով հիշեցնում է «Ժողովրդական միասնության» դրվագները «Թռչում են կռունկները» ժապավենից: Քայլերգը ձայնագրվել է ռազմական փողային նվագախմբի կողմից, որտեղ առանձին գործիքներ ունեին իրենց սեփական դերը.

Հեղինակն ինքը երգի կատարման ժամանակ փոխել է տեմպը. սկսել է դանդաղ, կենտրոնացած ջանքերով, «կարծես արտացոլում էր պատերազմի սկսվելու ցավոտ դժվարությունը». այնուհետև տեմպը արագանում է, իսկ երրորդ հատվածում այն դառնում է զուսպ, հեռացած: «Մահացու կրակի» մասին եզրափակիչ կրկնության ժամանակ կրկին տեղի է ունեցել ներքին լարվածության աճ։ 

Ֆիլմի երգը, որը, ըստ հետազոտողների, նախատեսված չէր շքերթների ժամանակ հնչելու համար, վերածվել է «էլեգիական քայլերգի» և դարձել է դեսանտային զորքերի հիմն։ Օկուջավան տարիներ անց կեսկատակ խոստովանել է, որ առաջին անգամ իրեն երաժիշտ է զգացել, երբ հեռուստատեսությամբ տեսել է Խորհրդային Միության բարձրաստիճան հյուրերի հանդիպումը, որոնք ժամանել էին կառավարական օդանավակայան. նրանք ինքնաթիռի թեքահարթակից իջել են «Нам нужна одна победа» երգի հնչյունների ներքո։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:1970 երգեր
Կատեգորիա:Խորհրդային երգեր
Կատեգորիա:Ռուսերեն երգեր