open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Տատիկի այգին (նկար)

**«Տատիկի այգին»** (), ռուս նկարիչ, Պետերբուրգի Գեղարվեստի ակադեմիայի իսկական անդամ, ՌԽՖՍՀ ժողովրդական նկարիչ Վասիլի Պոլենովի նկարը։ Կտավը հեղինակը վրձնել է 1878 թվականին։ Յուղաներկով կտավի չափերն են՝ 54,7 × 65 սմ։ «Տատիկի այգին» ստեղծագործությունն այսօր պահպանվում և ցուցադրվում է Տրետյակովյան պատկերասրահում (Մոսկվա, Ռուսաստանի Դաշնություն)։

## Ստեղծման պատմություն
Երիտասարդ նկարիչ Վասիլի Պոլենովը 1877 թվականին Սանկտ Պետերբուրգից տեղափոխվում է Մոսկվա։ Մայրաքաղաքի կենտրոնում բնակարան է վարձակալում՝ Հին Արբատից ոչ հեռու, Փրկիչ պայծառակերպության եկեղեցու մոտ, Տրուբնիկովսկի նրբանցքի անկյունում։

«Տատիկի այգին» կտավում պատկերված է հենց այն պարտեզով շրջապատված տունը, որը երևում է նկարչի մեկ այլ՝ «Մոսկովյան բակ» կտավում։ Երկու ստեղծագործություններն էլ կտավին են հանձնվել 1878 թվականին։

Մոսկովյան այս առանձնատունն ու այգին նկարի համար շատ մեծ կարևորություն ունեն։ Դրանք հանդիսականին թույլ են տալիս պատկերացում կազմել այդ ժամանակաշրջանի քաղաքի կենտրոնի մասին։ 1812 թվականին Մոսկվային պատուհասած հրդեհից հետո ազնվականությունը սկսեց նոր տներ կառուցել կլասիցիզմի ոճով։ Առանձնատների վայելչատեսությունը ապահովում էին ծեփածո զարդարանքները, քարե շարվածքի սվաղումը, փակ սյունազարդ պատշգամբասրահն ու քանդակազարդ ճակտոնը։  «Տատիկի այգին» կտավում տունն արդեն ունի հնացած, խարխլված տեսք, ծեփանքն ու սյուները ճաքեր ունեն, սյուներն ու քարե աստիճանները չեչոտած են։

Վասիլի Պոլենովը ռուսական գեղագիտության մեջ համարվում է ամենահայտնի բնանկարիչներից մեկը և Ալեքսեյ Սավրասովի, Իսահակ Լևիտանի ու Կոնստանտին Կորովինի արժանի հետնորդն է։ Եթե «Մոսկովյան բակ» ստեղծագործությունում նկարիչը վրձնել է ազատ տարածություն՝ արևային լույսով ողողված ու ստեղծվել է ուրախ տպավորություն, ապա «Տատիկի այգին» նկարում նկատվում է ինքնամփոփություն։ Իր նկարներում Պոլենովը նկարում է ոչ միայն բնություն և ճարտարապետություն, այլև առօրյա կյանքի դրվագներ, այսպես կոչված «բնանկարներ կենցաղային թեմաներով»։

Դեպի բնություն ունեցած սերը դեռև մանկութ տարիներին է դրսևորվել նկարչի մոտ։ Պլենէրների ժամանակ ստեղծված շատ նկարներում է զգացվում իմպրեսիոնիզմի ոճը, որոնք ստեղծել է արտասահմանում գտնվելու տարիներին. նկարիչը ուղևորվել էր Սանկտ Պետերբուրգի գեղարվեստի ակադեմիայի կրթաթոշակով կատարելագործվելու։

Իր սերը դեպի արվեստը նկարիչն արտահայտել է կարճ ձևակերպամբ։

## Մեկնաբանություններ
1870-ական թվականների վերջին Վասիլի Պոլենովը ստեղծել է մի շարք նկարներ, որոնք ցուցադրության է ներկայացրել Գեղարվեստական շրջիկ ցուցահանդեսների ընկերության շրջանակներում (1878-1879 թվականներ)։ Մի շարք քննադատներ ուշադրություն են դարձրել նկարչի ստեղծագործություններին։

Վասիլի Պոլենովի արվեստի նորարարության մասին արտահայտվել է Մոսկովյան տեղեկագրերը.

Իլյա Օստրոուխովը, ով դեռևս երազում էր նկարչի կարիերայի մասին, իր տպավորություններն է թողել Գեղարվեստական շրջիկ ցուցահանդեսների ժամանակ՝ 1878-1879 թվականներին.
«Տատիկի այգին» ստեղծագործության մեջ նկատվող էլեգիան ասոցացվել է Աֆանասի Ֆետի քնարերգության հետ։

## Պատկերասրահ

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:1878 նկարներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի արվեստ
Կատեգորիա:Վասիլի Պոլենովի նկարներ
Կատեգորիա:Տրետյակովյան պատկերասրահի նկարներ
Վախթանգ V

**Վախթանգ V** կամ **Շահնավազ** (, ), Քարթլիի արքա 1658-1675 թվականներին։ Սերում է Բագրատիոնի-Մուխրանիների ազնվականական տոհմից։

1629-1658 թվականներին եղել է Քարթլիի մուխրան-բատոնի՝ Բախուտա անվան տակ։

## Կենսագրություն
Քարթլիի թագավոր Ռոստոմ I-ը Վախթանգին դարձրել է իր գահի ժառանգորդ։ 1654 թվականին Վախթանգը գտնվելով Պարսկաստանում ստիպված է եղել ընդունել իսլամ և հանդես գալ Շահնավազ անվան տակ։

Վախթանգ V-ի քաղաքականության նպատակն էր Քարթլի-Կախեթի և Քարթլիի թագավորությունների միավորումը և Քարթլիի թագավորության ընդարձակումն ամբողջ արևմտյան Վրաստանով։ Նա փորձում էր ամրապնդել կենտրոնական իշխանությունը, դրանով իսկ սահմանափակելով նախարարական տների և անհնաանդ իշխանների կառավարչական իրավունքները։

Վախթանգ V-ը խոստովանել է, որ ինքը հանդիսանում է Պարսկաստանի թագավորի վասալը։ Նա փորձել է հնարավորինս խաղաղ հարաբերություններ հաստատել հարևան պետությունների հետ։ Վախթանգի որդեգրած այս քաղաքականությունը հնարավորություն ստեղծեց տնտեսության զարգացման և շինարարական աշխատանքների վերսկսման համար։ Վախթանգ V-ը օգտվելով Իմերեթի և Սամեգրելոյի միջև ծագած հակասությունից մեծացրել է իր ազդեցությունը Կախեթում, և ապա ամբողջ արևմտյան և կենտրոնական Վրաստանում։ Շուտով Օսմանյան կայսրությունը ճնշումներ գործադրեց Իմերեթի նկատմամբ։ Ջանալով ամրապնդել թագավորական իշխանությունը Վախթանգը փորձել է վերականգնել Կախեթի գահը, սակայն Քարթլիի գլխավոր հակառակորդը գահին բազմեցրեց իր թոռանը՝ Հերակլին։ Կախեթը ստացել էր Սասանյան Պարսկաստանի օժանդակությունը։

Եղբայրներ Լուարսաբն ու Արչիլը Քարթլիից փախան Ախալցխա, որտեղ օգնություն խնդրեցին Օսմանյան կայսրությունից՝ Իմերեթում հաստատվելու համար։ 1675 թվականին պարսից շահը Վախթանգին կանչել է Պարսկաստան։ Ճանապարհին Վախթանգ V-ը ծանր հիվանդացել է, և ապա մահացել։ Ներկայումս նա թաղված է Կում քաղաքում։

## Ծանոթագրություններ

## Գրականություն
* История Грузии, Пояснения, Т.4, Тбилиси, 1973
* Акопашвили Г., Т.4, Тбилиси, 1979

Կատեգորիա:Քարթլիի արքաներ
Կատեգորիա:Բագրատիոնիներ
Գիրդադյուլ

**Գիրդադյուլ**, նախկին հայկական գյուղ Ադրբեջանի Հանրապետության Գյոյգյոլի շրջանում։ Մինչև 1918 թվականը եղել է ամբողջությամբ հայաբնակ գյուղ։ Ներկայումս գյուղատեղի շրջկենտրոն Գյոյգյոլ 33 կմ հարավ, Կոկիսոն (Գյոկչայ) գետի աջ կողմում, Բզավանդ գյուղի դիմաց։

## Պատմական հուշարձջաններ
Գյուղի տարածքում եղել են բազմաթիվ արժեքավոր պատմական հուշարձաններ, որոնցից են Սուրբ Աստվածածին եկեղեցին, հնագույն գերեզմանոցը։ Եկեղեցին չի պահպանվել, իսկ գերեզմանոցը գրեթե ավերված է։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Գյոյգյոլի շրջանի բնակավայրեր
Զաբուղոն

**Զաբուղոն**, հայ նշանավոր գրող Գրիգոր Զոհրապի նորավեպերից է, որը գրվել է 1893 թվականին։

## Նկարագրություն
Նորավեպը Զոհրապի «Լուռ ցավեր» շարքից է։ Նորավեպը սյուժե չունի. իրար հաջորդող դեպքերի շղթա գոյություն չունի։ Հեղինակը պատմում է մի իրադարձության մասին, որ երկար մտորելու տեղիք է տալիս։ Նովելում մենք տեսնում ենք հերոսների ներաշխարհի հոգեբանական վերլուծություն հեղինակի կողմից։

## Կառուցվածք
Նորավեպը բաղկացած է 4 փոքրածավալ գլուխներից։

Առաջին գլխում ներկայացվում է Զաբուղոնը։ Նա գող էր, շատ ճարպիկ գող, ով հեշտությամբ հաղթահարում էր ամենաամուր փակված դուռը և ամենաբարձր պատը։ «Մարդ մը, որուն երեսը երբեք չէինք տեսած, խավարի մեջ ապրող դիվային էակ մը. գոյություն ունե՞ր արդյոք, թե առասպել մըն էր, որ բերնե բերան կրկնվելով, տարածվելով՝ վերջնական ձև ու վավերացում կստանա, իրողության կարգ կանցնի»,- նրան հեղինակն այսպես է ներկայացնում։

Երկրորդ գլխում ներկայացվում է նրա սիրած աղջիկը՝ Վասիլիկը։

Երրորդ գլուխը նրանց մտերմության և բաժանման պատմությունն է։

Չորրորդ գլուխը պատմում է այն մասին, թե ինչպես Զաբուղոնը, երեք տարի տանջվելով, կարողանում է փախչել բանտից, բայց Վասիլիկին ուրիշի հետ տեսնելով` վերադառնում է բանտ։

Կատեգորիա:Գրիգոր Զոհրապի նորավեպեր
Կատեգորիա:Գրական ստեղծագործություններ այբբենական կարգով
Էդուարդ Եդիկիսելով

**Էդուարդ Եդիկիսելով** (), հեռուստատեսային ֆիլմերի և հաղորդումների սցենարիստ, ռեժիսոր, երաժշտական կինոնկարների, վավերագրական և կարճամետրաժ խաղարկային ժապավենների հեղինակ։

## Կենսագրություն

Ծնվել է 1932 թ. նոյեմբերի 18-ին՝ Թբիլիսիում։ 
Ավարտել է Թբիլիսիի թիվ 14 դպրոցը։ Դպրոցում սովորելու տարիներին զուգահեռաբար այցելում է երաժշտական դպրոցի ջութակի բաժինը, որոշ ժամանակ նվագում է Թբիլիսիի երաժշտական կոմեդիայի թատրոնում։ 
Այնուհետև տեղափոխվելով Մոսկվա՝ ընդունվում է Ֆինանսների ինստիտուտի հաշվիչ մեքենաների բաժինը, միևնույն ժամանակ աշխատում Գունավոր մետալուրգիայի ինստիտուտում։ Ավարտում է նաև Լենինգրադի թատերոնի, երաժշտության և կինեմատոգրաֆիայի ինստիտուտը։

Գործուղվում է Նորիլսկ և աշխատանքի անցնում Նորիլսկի լեռնամետալուրգիական կոմբինատում՝ որպես տնօրենի տեղակալ։ 
Մի խումբ ընկերների հետ ստեղծում է սիրողական հեռուստակենտրոն։ Առաջին հաղորդումը եթեր հեռարձակվեց 1960 թ. հունվարի 31-ին։ 
1965 թ. Էդուարդ Եդիկիսելովը տեղափոխվում է Վոլգոգրադ և աշխատում տեղի հեռուստատեսությունում որպես երաժշտական ծրագրերի ռեժիսոր։ 
1975-ականներին Հայաստանի պետական ռադիոընկերություն տնօրեն Ստեփան Պողոսյանի հրավերով գալիս է Երևան և աշխատում որպես երաժշտական հաղորդումների ռեժիսոր և խմբագիր, որտեղ աշխատել է մինչև 1991 թ.։ 
Եղել է Հայկական տեխնոլոգիական ակադեմիայի առաջին փոխտնօրենը։ 
Կենտրոն հեռուստաընկերությունում վարել է «Հայերը՝ մշակութային ազդարար» հաղորդումը, որը որոշ ժամանակ անց ընդհատվեց միջոցների բացակայության պատճառով։ 
Ներկայումս նախագահում է «Հայաստան-Վրաստան» մշակութային կապերի միությունը։

## «Թբիլիսցիներ» միջազգային ակունբ
Ղեկավարում է նաև «Թբիլիսեցիներ» միջազգային ակումբը, որին կից գործում է «Աղջիկներ» անսամբլը և «Նաիրի» թատերական խմբակը։ Ակումբն ունի իր ամսաթերթը («Թբիլիսեցիներ») և ֆոնդը («Գթություն»)։

## Ֆիլմեր
Ավելի քան երկու տասնյակ երաժշտական, վավերագրական և կարճամետրաժ գեղարվեստական ֆիլմերի հեղինակ է։

### Վավերագրական ֆիլմեր

* «Ճերմակ լռություն»
* «Հյուսիսային բևեռ-12»
* «Ֆիլմ ֆիլմի մասին» ֆիլմաշար
* «Շաբաթ – 5 տարի անց»
* «Ստրադիվարիուսի ջութակը»
* «Սիրո երգեր»
* «Ապակյա դուռը»
* «Բալլադ»
* «Միայն սիրո մասին»
* «Հայաստանի առողջարանները»
* «Թբիլիսիի հայկական թատրոնը, երեկ, այսօր և միշտ»
* «Գթության խրոնիկա»

### Երաժշտական ֆիլմեր

* «Երգում է Սոֆյա Ռոտարուն»
* «Երեք մենախոսություն» (Ավետ Տերտերյանի հիշատակին)
* «Ալեքսանդր Հարությունյան»
* «Ալեքսեյ Հեքիմյան»
* «Էդուարդ Միրզոյան»
* «Հինգ հանդիպում Գեղամ Գրիգորյանի հետ»

### Ֆիլմ-օպերաներ

* «Անուշ» (Ա. Տիգրանյան)
* «Դավիթ-Բեկ» (Ա. Տիգրանյան)
* «Կարինե» (Տ. Չուխաջյան)
* «Խելագարված ամբոխները» (Վլադիլեն Բալյան)
* «Մանկական սիմֆոնիա» (Ժ. Բիզե)
* «Տրավիատա» (Ջ. Վերդի)
* «Ալեկո» (Ս. Ռախմանինով)

## Արտաքին հղումներ
* Հեռուստատեսության և կինոյի երախտավորը
* Эдуард Едикиселов: Моя мечта — создать телеэнциклопедию «Армяне»
* Հայ տաղանդավոր երաժիշտ երեխաներին ընդամենը մեկ պաշտոնյա՞ է աջակցում
* ԷԴՈՒԱՐԴ ԵԴԻԿԻՍԵԼՈՎ

Կատեգորիա:Հայ սցենարիստներ
Կատեգորիա:Հայ ռեժիսորներ
Կատեգորիա:Հայ խմբագիրներ
Կատեգորիա:Պատվո շքանշանի ասպետներ
Ալբերտո Բոտիա

**Ալբերտո Բոտիա** (, ), իսպանացի ֆուտբոլիստ, պաշտպան։

## Կարիերա
### Ակումբային
Ֆուտբոլային կարիերան սկսել է հայրենի Մուրսիա ակումբում։ 2003 թվականին միացավ Բարսելոնայի երիտասարդ թիմին։ 2009 թվականի մայիսի 30-ին Ալբերտոն իր դեբյուտն է նշել իր առաջին թիմի մրցաշրջանի վերջին խաղին, որտեղ խաղացել է Դեպորտիվոյի դեմ։ 2009 թվականի հուլիսի 14-ին Ալբերտոն տեղափոխվեց Սպորտինգ, որտեղ առաջին մրցաշրջանը խաղաց վարձավճարով։ Մյուս մրցաշրջանում Ալբերտոն պայմանագիր կնքեց Սպորտինգի հետ 4 տարի ժամկետով, որտեղ նշվում էր որ նրան առաջնահերթ գնելու իրավունք միայն Բարսելոնան ունի։

### Թիմային
Ալբերտոն ֆուտբոլի Եվրոպայի մանկապատանեկան առաջնությանը մասնակցեց հիմնական կազմում առանց փոխարինման և թիմին օգնեց հաղթել առաջնությունը։ 2011 թվականի օգոստոսի 25-ին Իսպանիայի ֆուտբոլի ազգային հավաքականի գլխավոր մարզիչ Վիսենտե դել Բոսկեն բացեց ֆուտբոլիստների ցանկ, ովքեր կմասնակցեն Չիլի դեմ ընկերական խաղին և Եվրո 2012-ի ընտրական փուլիում՝ Լիխտենշտայնի ֆուտբոլի ազգային հավաքական դեմ։

## Ձեռքբերումներ
* Հունաստանի առաջնություն- 2014-2015, 2015-2016
* Հունաստանի գավաթ- 2014-2015

## Արտաքին հղումներ
* Профиль на сайте «Спортинга»  
* Профиль на сайте BDFutbol 

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Բարսելոնայի ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Իսպանացի տղամարդ ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Իսպանիայի ֆուտբոլի երիտասարդական հավաքականի ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Լա Լիգայի ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Օլիմպիակոս Պիրեյոսի ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Տղամարդկանց ֆուտբոլի պաշտպաններ
Օքսանա Լինիվ

**Օքսանա Լինիվ** (, ), ուկրաինացի դիրիժոր։ Գրացի օպերայի առաջին կին-դիրիժորը։

## Կենսագրություն
Երկու երաժիշտների աղջիկ է, երգչախմբի ղեկավարի թոռնուհի։ 1992-1996 թվականներին ֆլեյտա նվագել և դիրիժորություն է սովորել Ստանիսլավ Լյուդկևիչի անվան Լվովի պետական ուսումնարանում։ 1996-2003 թվականներին սովորել է Նիկոլայ Լեսենկոյի անվան Լվովի ազգային երաժշտական ակադեմիայում, Բոգդան Դաշակի դասարանում։ Ակադեմիայում սովորելու տարիներին Բոգդան Դաշակը նրան իր ասիստենտն է դարձնում։

2004 թվականին մասնակցել է Բամբերգի ֆիլհարմոնիայի՝ Գուստավ Մալերի անվան դիրիժորների առաջին մրցույթին։ Սա Օքսանայի առաջին ճանապարհորդությունն էր այլ երկիր։ Դրանից հետո, 2005 թվականին դարձել է Բամբերգի ֆիլհարմոնիայի դիրիժոր Ջոնաթան Ջոննաթան Նոթի ասիստենտուհին։

2005 թվականին Օքսանա Լինիվը տեղափոխվել է Դրեզդեն, որտեղ սովորել է Կառլ Մարիա ֆոն Վեբերի երաժշտության բարձրագույն դպրոցի ասպիրանտուրայում (ստացել է հետդիպլոմային կրթություն)։

Գերմանական ակադեմական ծառայությունների փոխանակումների (DAAD), Գյոթեի ինստիտուտ-հիմնադրամի և «Օսկար և Վիր Փիթերների» հիմնադրամի կրթաթոշակառու է։

2007-2009 թվականներին աջակցել է գերմանացի երաժիշտների ասոցացիայի «Դիրիժորների ֆորումին»։ Այդ ժամանակ նա հաճախել է վարպետության դասերի այնպիսի հայտնի գործիչների մոտ, ինչպիսիք են Հարմութ Հենխենը, Կուրթ Մազուրտ, Գեորգ Ֆրիչը և Ռոնալդ Զայֆարթը։

Որպես դիրիժոր հանդես է եկել Ուկրաինայում, Գերմանիայում, Ֆրանսիայում, Ռումինիայում, Էստոնիայում և Շվեյցարիայում կազմակերպված համերգներում։

Օքսանան Օդեսայի օպերայի և բալետի ազգային թատրոնում դիրիժոր է եղել այնպիսի ստեղծագործությունների համար, ինչպիսիք են «Բոհեմ»-ը, «Գեղջկական ասպետություն»-ը, «Ռիգոլետտո»-ն, «Մադամ Բատերֆլայ»-ը։ 2013/2014 թվականներից Օքսանա Լինիվը աշխատել է գլխավոր երաժշտական տնօրեն Կիրիլ Պետրենկոյի մոտ՝ որպես երաժշտական ասիստենտ։ Աշխատել է Բավարիայի պետական օպերայում, որտեղ որպես դիրիժոր հանդես է եկել «Կոմս Օրի», «Տիտոսի ողորմածությունը» ստեղծագործություններում։

2017 թվականի փետրվարին ընտրվել է որպես Գրացի օպերայի և Գրացի ֆիլհարմոնիկ նվագախմբի 2017-2018 թվականների գլխավոր դիրիժոր։

## Տես նաև
* Մաքսիմ Ռիսանով

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Biografie auf der Seite der Bayerischen Staatsoper 
* Porträt «Die Dirigentin» (SZ vom 17. Juni 2015)

Կատեգորիա:Ուկրաինացի դիրիժորներ
Կատեգորիա:Կին դիրիժորներ
Կատեգորիա:Ուկրաինացի երաժիշտներ
Իրիս Միտենար

**Իրիս Միտենար** (, ), ֆրանսիացի մոդել, որը ստացել է «Միսս Տիեզերք 2016» թագը 2017 թվականի հունվարի 30-ին Ֆիլիպիններում, Մանիլայում։ Դարձել է երկրորդ «Միսս Տիեզերքը» Ֆրանսիայից Քրիստիան Մատելից հետո, որը ստացել է այդ տիտղոսը 1953 թվականին։

## Կենսագրություն և կարիերա
### Մանկություն
Իրիս Միտենարը ծնվել է 1993 թվականի հունվարի 25-ին Լիլ քաղաքում։ Հայրը՝ Իվ Միտենարը, պատմության և աշխարհագրության ուսուցիչ է, մայրը՝ Լորանս Դրյուարը, դպրոցի ուսուցչուհի և դասախոս։ Իրիսն ունի եղբայր, քույր և խորթ քույր։ Նրա ծնողներն ամուսնալուծվել են, երբ նա եղել է 3 տարեկան։

Միտենարը հաճախել է Ստենվորդի դպրոց, որտեղ բնակվել է մոր հետ միասին։ 2011 թվականին ավարտել է լիցեյը՝ գիտության բնագավառում աստիճանով։ Ավարտելուց հետո վերադարձել է Լիլ, որտեղ ընդունվել է Université Lille II: Այնտեղ սովորել է ատամնաբուժություն։ Ուսումն ավարտելուց հետո ծրագրում է դառնալ ատամնային վիրաբույժ։

### Գեղեցկության մրցույթներ
#### Miss France 2016
Միտենարը ներկայացնում էր Նոր Պա դը Կալեն «Միսս Ֆրանսիա 2016»-ում։ 2015 թվականի դեկտեմբերի 19-ին նա ստացել է «Միսս Ֆրանսիա» թագը նախորդ տարվա հաղթող Կամիյ Սերֆից, ով ներկայացնում էր Լիլը։

#### Miss Universe 2016
Միտենարը մասնակցել է Միսս Տիեզերք 2016 մրցույթին, որտեղ հաղթանակ է տարել։ Երբ նա հաղթել է մրցույթի եզրափակիչը, դարձել է 1990 թվականի սկսած՝ առաջին եվրոպացի հաղթողը։ Նա դարձել է նաև երկրորդ աղջիկն իր երկրից, Քրիստիան Մարելից հետո, ով հաղթել է այդ մրցույթում 1953 թվականին։

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Congratulations to MISS UNIVERSE 2016 

Կատեգորիա:Գեղեցկության մրցույթի հաղթողներ
Կատեգորիա:Միսս Տիեզերք
Կատեգորիա:Ֆրանսիացի մոդելներ
Dab (պար)

**Dab** (դեբ), պարային շարժում, որի ընթացքում պարողը միաժամանակ թեքում է գլուխը արմունկի ուղղությամբ և բարձրացնում ձեռքերը, ինչը նման է "փռշտոցի շարժմանը"։

## Ծագում
Dab-ը սկիզբ է առել Ատլանտայում, սակայն պարի առաջացման վայրի մասին կան տարբեր կարծիքներ։ Հաճախ պարի ստեղծողներ համարվում են հիփ-հոփ դերակատարներն և այնպիսի երաժիշտներ, ինչպիսիք են Migos-ը, Rich The Kid-ը, Peewee Longway-ը և Skippa Da Flippa-ն։

Ամերիկացի ռեփեր Bow Wow-ն, փորձելով բացատրել Dab պարի ծագումը, ասել է, որ "Դեբեռների կանեփային համայնքը" առաջացել է 2012 թվականից շատ ավելի վաղ։ Սակայն այլ դերակատարների կողմը պահողները իր հետ չէին համաձայնվում։

Տեղ ունի նաև այն ենթադրությունը, ըստ որի՝ պարը ծագել է կոկաինի սիրահարների պատճառով, ովքեր կլանում են այն տվյալ կերպով։ Սակայն, չկա ոչ մի ապացույց, որ այդ ենթադրությունը ճիշտ է։ Քեմ Նյուտոնը՝ Պանտերա Կարոլինայից ԱՖԼ-ի խաղացողը, շատ հայտնի է այդ պարի կատարմամբ՝ գոլի կատարումից հետո։ Նաև ֆուտբոլիստ Պոլ Պոգբան` լինելով դեռ "Յուվենտուսի" խաղացող (տվյալ պահին նա խաղում է "Մանչեսթեր Յունայթեդում"), նշում էր իր գոլերը` այդ շարժման միջոցով։

## Հանրաճանաչությունը ԱՄՆ-ից դուրս
2015 թվականին Dab-ը ԱՄՆ-ում ստացավ համաժողովրդական տարածում, իսկ XXL ամսագիրը 2015 թվականի օգոստոսին հայտնեց, որ այն ինչը սկսվել էր որպես մարզային էքսպրոմտի ոճ, շատ կարճ ժամանակամիջոցում դառնրձել է խիստ հայտնի ակումբներում և փողոցներում։ Այդ երևույթը ունի Dabbin անվանումը։

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* 

Կատեգորիա:Պարեր
Բրետոնցի դուքսերի դղյակ

**Բրետոնցի դուքսերի դղյակ** (, )՝ դղյակ Նանտում, որը համարվում է Բրետան դուքսերի պատմական կենտրոնը (1941 թվականին Բրետանի բաժանումից հետո Նանտը և նրա Ատլանտյան Լուար դեպարտամենտը մտնում են Լուարայի երկիր երկրամասի
կազմի մեջ)։ Գտնվում է Լուարի աջ ափին։

## Պատմություն

13-16-րդ դարերում հանդիսանում էր Բրետանի դուքսերի աթոռանիստը, իսկ Բրետանի ֆրանսիական տերությանը միանալուց հետո՝ Ֆրանսիայի թագավորների բրետոնական ատոռանիստ վայրն էր։ 1598 թվականին բրետոնական դուքսերի դղյակում հանգրվանել է Հենրի 4-րդը, ով քաղաք էր եկել ստորագրելու Նանտի Էդիկտը (ստորագրման արարողությունը տեղի է ունեցել ոչ թեդղյակում, այլ այժմ գոյություն չունեցող կառույցում)։
մինի|ձախից|338x338px|Դղյակի տեսքը վերևից
1862 թվականին դղյակը հայտարարվել է պատմական հուշարձան։ Ներկայումս դղյակում գտնվում է Նանտի պատմության թանգարանը։

## Վերականգնում

1990-ական թվականներից իրականացվել է դղյակի վերականգնման և վերանորոգման մասշտաբային նախագիծ, Նանտի և Բրետնի պատմական խորհրդանիշի փառքը վերադարձնելու համար։ 15 տարվա վերականգնողական աշխատանքներից, և երեք տարի այցելուների համար փակ լինելուց հետո, 2007 թվականի փետրվարի 9-ին այն բացվեց և հանդիսանում է զբոսաշրջության հայտնի կենտրոն։
մինի|439x439փքս|Դղյակի մուտքը
Վերականգնված շենքում գտնվում է Նանտի պատմության թանգարանը (32 սրահ)։ Թանգարանում ավելի քան 850 ցուցադրանմուշ և մուլտիմեդիոն ծրագրեր։

Հայտնի է համարվում զբոսանքը բերդի պատերի վրայով (500 մ շրջանագիծ), այնտեղից տեսարան է բացվում ոչ միայն դղյակի պալատների և կառույցների այլև քաղաքի վրա։

### Էքսպոզիցիայի յոթ բաժիններ
* Դղյակ, Նանտ և Բրետան մինչև 16-րդ դարը
* Նանտ՝ Գետի և Օվկիանոսի դուստրը
* Առևտուր և «սև ոսկի»։ 18-րդ դար
* Նոր քաղաքի ձևավորումը
* Ատլանտիկայի մեծ քաղաը՝ այսօր և վաղը

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Պաշտոնական կայք 
* Ֆրանսիայի պատմական հուշարձանների տվյալների բազա 
* Նկարները Մշակույթի նախարարության կայքում 
* Վիրտուալ էքսկուրսիա՝ 360 լուսանկարներ 

Կատեգորիա:Դղյակներ այբբենական կարգով
Կատեգորիա:Բրետան
Սառա Վոան

**Սառա Վոան**, Վոեն (*Sarah Vaughan*, մականուն՝ *Sassy*; ), աֆրոամերիկացի ջազ երգչուհի։ Համարվում է XX դարի ամենահայտնի ջազ երգչուհիներից մեկը։ 1982 թվականին ստացել է Գրեմմի մրցանակ՝ «Լավագույն ջազ վոկալ» անվանակարգում։ Մանուկ տարիներին երգել է բապտիստների եկեղեցու երգչախմբում և սովորել նվագել ֆորտեպիանոյի վրա։ Երաժշտական կրթություն չի ստացել։ 1942 թվականին մուտք է գործել ամերիկյան շոու բիզնես։ Երեք տարի շարունակ աշխատել է ամերիկյան բիգբենդերում։ Այնուհետ սկսել է զբաղվել սոլո կարիերայով։ Նրա լավագույն ձայնագրություններից են Mean to me (1945), Body and soul (1946), Once in a while (1947), Ain’t misbehavin’ (1950), East of the sun (1950) և այլն։ 1950-ական թվականների երկրորդ կեսին հիմնականում երգել է ջազ ակումբներում։ 1967- 1972 թվականներին չի զբաղվել երաժշտական գործունեությամբ։

1970-ական թվականներին համերգներով հանդես է եկել շուրջ 70 երկրներում։ Երգել է Միշել Լեգրանի, Սթիվեն Սոնդհեյմի, Իվան Լինսի երգերը։ 1982 թվականին արժանացել է Գրեմմի երաժշտական մրցանակի։ Տարիների ընթացքում նրա ձայնը ավելի է խորացել։ Նրա վոկալին բնորոշ էր գլիսանդոն։ Իր ուրույն ձայնը՝ նա համարել է երաժշտական գործիքև աստվածատուր հատկություն։ Նա չէր սիրում, երբ իրեն անվանում էին ջազ երգչուհի։ Նա կկարծում էր, որ իր երգացանկը շատ լավ լայն էր, քան ուղղակի ջազը։ Մահացել է 66 տարեկան հասակում՝ թոքի քաղցկեղից։

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ

* Վոանի կարիերայի հետահայաց ուսումնասիրություն
* Նրա էջը  BBC-ում
* 

Կատեգորիա:20-րդ դարի ամերիկացի երգիչներ
Կատեգորիա:20-րդ դարի ամերիկացի երգչուհիներ
Կատեգորիա:«Գրեմմի» մրցանակի դափնեկիրներ
Կատեգորիա:«Էմմի» մրցանակի դափնեկիրներ
Կատեգորիա:Ամերիկացի դաշնակահարներ
Կատեգորիա:Ամերիկացի երաժիշտներ
Կատեգորիա:Ամերիկացի երգչուհիներ
Կատեգորիա:Ամերիկացի ջազմեններ
Կատեգորիա:Թոքի քաղցկեղից մահացածներ
Խատիա Դեկանոիձե

**Խատիա Դեկանոիձե** (, ), Վրաստանի և Ուկրաինայի քաղաքական, պետական գործիչ։ Վրաստանի ՆԳՆ Ոստիկանական ակադեմիայի ղեկավար (2007 — 2012), Վրաստանի կրթության և գիտության նախարար (2012), Ուկրաինայի պետական ոստիկանության պետ (2015 — 2016):

## Կենսագրություն
### Երիտասարդ տարիներ
Խատիա Դեկանոիձեն ծնվել է 1977 թվականի հունվարի 20-ին Թբիլիսիում։ 1999 թվականին Դեկանոիձեն ավարտել է Թբիլիսիի պետական համալսարանի «Միջազգային հարաբերություններ» բաժինը։

### Պետական ծառայություն
#### Վրաստան
2007 թվականի մայիսին Խատիա Դեկանոիձեն նշանակվել է Վրաստանի ՆԳՆ ակադեմիայի ռեկտոր և պաշտոնավարել մինչև 2012 թվականի մայիսը , նա Վրաստանի ոստիկանության բարեփոխումների մեջ ունեցել է անմիջական մասնակցություն։

2012 թվականի մայիսին նա աշխատանքի է անցել Վրաստանի կրթության և գիտության նախարարությունում, որպես Պետական քննական կենտրոնի տնօրեն։ 2012 թվականի հուլիսին նշանակվել է Վրաստանի կրթության և գիտության նախարար, պաշտոնավարել է այս պաշտոնում մինչև Վանո Մերաբիշվիլիի կառավարության տապալումը, երբ 2012 թվականի հոկտեմբերի 25-ին Միասնական ազգային շարժում կուսակցությունը պարտվեց խորհրդարանական ընտրություններում։

#### Ուկրաինա
2014 թվականին Դեկանոիձեն Կիևում կազմակերպեց հասարակական և քաղաքական դպրոց CAPS (*Civil and Political School*), վրացական բարեփոխումների փորձի տարածման և ուկրաինայի ղեկավար կադրերի պատրաստման համար։
thumb|left|Խատիա Դեկանոիձեն Տերնոպոլում ելույթ է ունենում ոստիկանության առաջ
2015 թվականին նա նշանակվել է Ուկրաինայի ներքին գործերի նախարար Արսեն Ավակովի խորհրդատու։

2015 թվականի նոյեմբերի 4-ին տեղի ունեցած նախարարների կաբինետի արտահերթ նիստում Դեկանոիձեն նշանակվեց Ուկրաինայի պետական ոստիկանության ղեկավար։

Դեկանոիձեի ղեկավարությամբ սկսվել և անց է կացվել ոստիկանության հիմնական կազմի վերաատեստավորումը, բացառությամբ Կիևի բարձր ղեկավարության։

### Քաղաքական գործունեություն
2014 թվականի ամռանը Խատիա Դեկանոիձեն առաջադրեց իր թեկնածությունը (Վրաստանի տեղական ինքնակառավարմն ընտրություններ) Ղվարելիի շրջանում՝ Կախեթիում, բայց երկրորդ շրջանում զիջեց Վրացական երազանք կուսակցության թեկնածուին :

## Անձնական կյանք
Խատիա Դեկանոիձեն ամուսնալուծված է, ունի որդի, բայց կապված Ուկրաինայում աշխատանքի հետ շատ քիչ է նրա հետ հանդիպում։ Սահակաշվիլիի հետ ունի ընկերական հարաբերություններ։

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ

* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 

Կատեգորիա:21-րդ դարի կին քաղաքական գործիչներ
Կատեգորիա:Թբիլիսիի պետական համալսարանի շրջանավարտներ
Կատեգորիա:Ուկրաինայի կին քաղաքական գործիչներ
Կատեգորիա:Վրաստանի խորհրդարանի պատգամավորներ
Կատեգորիա:Վրաստանի կին քաղաքական գործիչներ
Կատեգորիա:Վրաստանի նախարարներ
Կատեգորիա:Վրաստանի պետական գործիչներ
Կատեգորիա:Վրաստանի քաղաքական գործիչներ
Թբիլիսիի քաղաքային ժողով

մինի|250x250փքս|Թբիլիսիի քաղաքային ժողովի շենքը, 2006:
**Թբիլիսիի սակրեբուլո **(), ներկայացուցչական մարմին քաղաքային Թբիլիսի կառավարությունում, Վրաստան։ Այն անգլերենով հայտնի է նաև **Թբիլիսի քաղաքի խորհուրդ** կամ **Թբիլիսի Ասամբլեա անուններով:** Սակրեբուլոն ստեղծվել է որպես օրենսդրական տեղական ինքնակառավարման մարմին է ոչ միայն Թբիլիսիում, այլև ամբողջ Վրաստանում բարեփոխումների ճանապարհով, երբ 1991 թվականին երկիրը անկախացավԽորհրդային Միությունից։
մինի|250x250փքս|Ասամբլեայի շենքը 19-րդ դարում:

## Կազմ
Սակրեբուլոյի անդամները ընտրվում են խառը ընտրական համակարգով։ 37 տեղից 25-ը զբաղեցվում է քաղաքի տեղական շրջանների կողմից ուղղակի ընտրությունների ճանապարհով։ Մնացած 12 անդամները ընտրվում են քաղաքական կուսակցությունների շնորհիվ և բաշխվում են ըստ իրենց համաքաղաքային աջակցության։ 2006 թվականին ընտրված Սակրեբուլոն ունի 34 անդամ գործող Ազգային շարժման դեմոկրատներից, մեկը Վրաստանի լեյբորիստական կուսակցությունից, մեկը Արդյունաբերույունը կփրկի Վրաստանը կուսակցությունից և մեկն էլ Վրաստանի հանրապետական և պահպանողական կուսակցության կոալիցիայից։

Ներկայիս 37 կանանցից չորսը հանդիսանում են Միասնական ազգային շարժում կուսակցության անդամ։

մինի|250x250փքս|Գլխավոր դահլիճը, 19-րդ դար

## Լիազորություններ
Սակրեբուկոն իրավասու է սահմանել քաղաքային բյուջեն և փոփոխություններ կատարել դրանում, ընտրել Թբիկիսիի քաղաքապետին և տեղական հարկեր սահմանել։ Քաղաքապետն ու պաշտոնատար մյուս անձիք հաշվետու են Սակրեբուլոյին և կարող են հետ կանչվել կամ ասենք ազատվել աշխատանքից ճնշող մեծամասնության կողմից։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Վրաստանի քաղաքականություն
Զվարթ Վահրամյան

**Զվարթ Աշոտի Վահրամյան**  (), հայ նյարդաֆիզիոլոգ։ Կենսաբանական գիտությունների դոկտոր (2001):

Ճարտարագետ-քիմիկոս, ՌԽՖՍՀ գիտության և տեխնիկայի վաստակավոր գործիչ Աշոտ Վահրամյանի դուստրը։

## Կենսագրություն
Զվարթ Վահրամյանը ծնվել է 1935 թվականին Լենինգրադում։ 1957 թվականին ավարտել է Երևանի պետական համալսարանը։ 1958-1992 թվականներին աշխատել է ՀԽՍՀ ԳԱ ֆիզիոլոգիայի ինստիտուտում, 1992 թվականից՝ ՀՀ ԳԱԱ Ֆիզիկայի կիրառական հիմնախնդիրների ինստիտուտի առաջատար գիտաշխատող։ 2004 թվականից եղել է «Տեղեկատվական տեխնոլոգիաներ և կառավարում» (ռուսերեն) հանդեսի խմբագրական խորհրդի անդամ, 1960 թվականից՝ ՀՀ ֆիզիոլոգների ընկերության անդամ։

Աշխատանքները վերաբերում են լիմբիկ համակարգի (նյարդահոգեհուզական և ֆիզիկական դիմադրողականությունն ապահովող) լիմբիկ կեղևի նեյտրոնների էլեկտրական ակտիվության որոշակի օրինաչափությունների։ Բացահայտել է հետին ենթատեսաթմբի (հիպոթալամուս) նշաձև, ցանցանման գոյացությունների, ծայրամասային որոշ նյարդերի նաև գլխուղեղի մարմնազգայական և ասոցիատիվ շրջանների ազդեցությունը լիմբիկ կեղևի նեյրոնների ակտիվության վրա։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Հայ նյարդաֆիզիոլոգներ
Կատեգորիա:Կենսաբանական գիտությունների դոկտորներ
Կատեգորիա:ԵՊՀ շրջանավարտներ
Հռոմի կատակոմբներ

**Հռոմի կատակոմբներ** (), անտիկ կատակոմբների ցանց, որոնք օգտագործվել են թաղումների համար մեծ մասամբ վաղ քրիստոնեության ժամանակահատվածում։ Հռոմում ընդհանուր առմամբ գոյություն ունի ավելի քան 60 տարբեր կատակոմբներ (150-170 կմ երկարությամբ, մոտ 750 000 հուղարկավորություններ), որոնց մեծ մասը գտնվում է գետնի տակ Ապիյան ճանապարհի երկայնքով։ Այդ կատակոմբներն իրենցից ներկայացնում են տուֆից  ստորգետնյա անցումների համակարգեր, որոնք հաճախ կազմում են բավիղներ։ Դրանց պատերի մեջ թաղումների համար արվում էին տարբեր մեծության ուղղանկյուն խորշեր () (գլխավորապես մեկ մահացածի, երբեմն՝ երկու, հազվադեպ՝ բազմաթիվ դիակների համար)։ Այսօրվա դրությամբ գրեթե բոլոր խորշերը բաց են և դատարկ, սակայն պահպանվել են մինչ օրս փակերը (օրինակ՝ Պանֆիլիոսի կատակոմբները)։
[մինի|350x350փքս|<center>Սրբեր Պետրոսի և Մարցելլինիի կատակոմբները։ Իոսիֆ Վիլպերտ, ներկված է սև-սպիտակ լուսանկար, [1903|1903 թվական։]]

## Պատմություն
ձախից|մինի|250x250փքս|<center>Սրբեր Պետրոսի և Մարցելլինիի կատակոմբները,  <br>
ձախից ՝ Ադամն ու Եվան, աջից՝ Օրանտան <br>
(Իոսիֆ Վիլպերտ, 1903 թ.):</center>
[ձախից|մինի|250x250փքս|<center>[Պետրոս առաքյալը քարոզում է կատակոմբներում 
(Յան Ստիկա, XX դարի սկիզբ)]]

### Եզրույթ
«Կատակոմբ» անվանումը () հռոմեացիներին անհայտ էր. նրանք կիրառել են «ցեմետրիում» ( կամ cimiterium Վաղքրիստոնեական պատարագը սուրբ Կալիստոսի կատակոմբներում (19-րդ դարի փորագրություն):]]

## Այցելություն կատակոմբներ
Հռոմի բոլոր կատակոմբներից էքսկուրսիաների համար պարտադիր գիդով բաց են 6-ը (վերոնշյալ քրիստոնեական կատակոմբները, ինչպես նաև սուրբ Պանկրատիոսի կատակոմբները)։ Մնացած կատակոմբներում չկա էլեկտրական լուսավորություն և դրանք կարելի է այցելել միայն Սրբազան հնագիտության պապական հանձնաժողովի թույլտվությամբ։ Առավել դիտարժան են համարվում որմնանկարներով հարուստ սուրբ Պետրոսի և սուրբ Մարցելլինիի (3-4-րդ դարեր) կատակոմբները *Via Casilina*-ում։

## Ծանոթագրություններ

## Գրականություն
* 
* 
* 

## Արտաքին հղումներ
* * 
* 
* 
* 

* 
* 
* 

* 

Կատեգորիա:Հռոմի կատակոմբներ
Ալեքսանդր I (Իմերեթի արքա)

**Ալեքսանդր I** (, ''), արևմտավրացական Իմերեթի թագավորության արքա 1387-1389 թվականներին՝ Բագրատիոնիների արքայատոհմից։

Մինչ արքա դառնալը եղել է Վրաց թագավորության էրիսթավին։ Ալեքսանդրը ծնվել է մոտավորապես 1358 թվականին Իմերեթի թագավոր Բագրատ I-ի և Սամցխեում կառավարող Ջաղելիների տոհմի արքայադստեր ընտանիքում։

Օգտվելով Լենկթեմուրի Վրաստան կատարած արշավանքներից՝ 1387 թվականին Գելաթի վանքում Ալեքսանդրը իրեն հռչակել է Իմերեթի արքա։ Չնայած սրա՝ Քութայիսը մնաց Բագրատ V-ի զորքերի վերահսկողության ներքո։ Մեգրելիայի, Գուրիայի, Աբխազիայի և Սվանեթի էրիսթավիները ևս հրաժարվեցին միանալ նրան։ Ալեքսանդրին հաջողվեց խլել մի քանի ամրոցներ Իմերեթից, սակայն Քութայիսը մնաց իր վերահսկողությունից դուրս։

Ալեքսանդր I-ը մահացավ 1389 թվականին և նրան փոխարինեց իր եղբայրը՝ Գեորգի I-ը։ Հայտնի է, որ Ալեքսանդր I-ը ամուսնացած է եղել Աննա անունով ազնվականի հետ։ Նրանք ունեցել են երկու երեխա՝ արքայազն Դեմետրիոսը և Թամար թագուհին։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Բագրատիոնիներ
Կատեգորիա:Իմերեթի արքաներ
Մելիքովներ

**Մելիքովներ** կամ **Մելիքիշվիլիներ** (), հայկական ծագում ունեցող վրացական իշխանական տոհմ։

Մելիքովների իշխանական տան ներկայացուցիչները նախկինում կառավարել են Լոռիում։ 1602 թվականին Նազար և Դայ Լոռեցի մելիքները պարսից շահ Աբբաս I Սեֆի հրովարտակի համաձայն իսլամացվել են։

Ավելի ուշ նրանք դարձի եկան քրիստոնեության (վրաց ուղղափառ եկեղեցի) և շարունակեցին Լոռին կառավարել ժառանգական կերպով։ Քանի որ, Լոռին համարվում էր Վրաց թագավորության անմիջական ենթակայության տակ գտնվող կալվածք և Լոռու էրիսթավին համարվում էր Վրաց թագավորի վասալը՝ Լոռիի ղեկավարները սկսեցին կոչվել իշխաններ։

Որպես ազնվական տուն Մելիքովները հայտնի էին Լոռիս-Մելիքիշվիլիսներ ():

## Աղբյուրներ
* Դոլգորուկով Պ.Վ., Ռուսական ծագումնաբանական գիրք — Սանկտ Պետերբուրգ, 1856. — հ. 3. — էջ 474
* Ռուսական կայսրության ազնվականական տոհմեր — հ.4

Կատեգորիա:Վրաց ազնվական տոհմեր
Կատեգորիա:Հայ ազնվական տոհմեր
Բուրգազադա

thumb|250px|Բուրգազադայի նավահանգիստը
**Բուրգազ** (Բուրգազադա,  կամ **Անտիգոնի** (), Իշխանաց կղզիների մեծությամբ երրորդ կղզին, որը գտնվում է Մարմարա ծովում։ Վարչատարածքային առումով պատկանում է Ստամբուլի նահանգին։ 2008 թվականի տվյալներով կղզու բնակչությունը կազմում է 1500 մարդ։

## Աշխարհագրություն
Վարչատարածքային առումով պատկանում է Ստամբուլի նահանգին և Իշխանաց կղզիներին։ Իրենից ներկայացնում է թմբային կղզի՝ 2 կիլոմետր ընդհանուր լայնությամբ։ Տարածքը կազմում է 1,5 կմ²։ Կղզու վրա արգելված է ավտոմեքենաների շարժը, բացառությամբ ծառայողական մեքենաների (ոստիկանություն, շտապ օգնություն), այդ իսկ պատճառով կղզու միակ փոխադրամիջոցը կառքն է։ Կղզի կարելի է հասնել Ստամբուլից՝ նավի միջոցով։ Կղզու ամենաբարձր կետը Քրիստոսի պիկն է, որն ունի 170 մետր բարձրություն։

## Պատմություն
Ալեքսանդր Մակեդոնացու դիադոքոս Դեմետրիոս I-ը կղզու վրա կառուցել է նավահանգիստ և անվանել այն Անտիգոնի՝ ի պատիվ իր հոր Անտիգոն I Միաչքանու, ով ժամանակին եղել է Մակեդոնացու զորավարներից մեկը։ Թուրքերը գրավելով կղզին՝ այն անվանեցին Բուրգազադա կամ Բուրգազ, որը թուրքերեն նշանակում է ֆորտ (ծովային ռազմական ամրոց)։

## Տեսարժան վայրեր
Կղզու վրա է գտնվում Այա Յանի վանքը, որը կառուցվել է 876 թվականին։ Վանքը մի քանի անգամ փլուզվել է։ Վերջին անգամ վերակառուցվել է 1896 թվականին։ Այստեղ են գտնվում նաև Քրիստոսի վանքը, Սբ. Գևորգի հոսպիտալը, Այազա սուրբ աղբյուրը։ Բուրգազադայի հանգստյան տունը համարվում է Ստամբուլի ամենահին հանգստյան տներից մեկը, որը կառուցվել է 1928 թվականին։ Կղզու միակ մզկիթը կառուցվել է 1953 թվականին՝ Կոստանդնուպոլսի անկման 500-ամյակի կապակցությամբ։

Բուրգազադայում է ապրել թուրք հայտնի գրող և բանաստեղծ Սաիթ Ֆաիք Աբասըյանըքը, որի ստեղծագործությունների մեծ մասի գործողությունները տեղի են ունենում հենց կղզում։ Ներկայումս գրողի տանը գործում է թանգարան։ Կղզու բոլոր ռեստորաններում կանգնեցված է գրողի արձանը՝ ռաքըն ձեռքին։ Գրողի պատվին է անվանված նավահանգստի դիմաց գտնվող հրապարակը։

Ստամբուլի առաջին մասնավոր կենդանաբանական այգին կառուցվել է Բուրգազադայում։

## Բնապահպանություն
2003 թվականին անտառային հրդեհնեից հետո այրվել է կղզու անտառային զանգվածի մեծ մասը։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Թուրքիայի կղզիներ
Կատեգորիա:Թուրքիայի ձկնորսական համայնքներ
Կատեգորիա:Մարմարա ծովի կղզիներ
Կատեգորիա:Ստամբուլի մարզի բնակավայրեր
Կատեգորիա:Ստամբուլի մարզի ռելիեֆ
Ալեքսանդր Պուշկինի հուշարձան (Դոնի Ռոստով)

**Ալեքսանդր Պուշկինի հուշարձան**, գտնվում է Ռուսաստանի Ռոստովի մարզի Դոնի Ռոստով քաղաքում։ Տեղադրվել է 1959 թվականին։ Հուշարձանի հեղինակը համարվում է Գ. Ա. Շուլցը։ Հուշարձանի տեղադրումից հետո հրապարակում տեղադրվել են լուսամփոփներ։ Պուշկինի հուշարձանը մտնում է Ռուսաստանի մշակութային ժառանգության ցանկի մեջ։ Համարվում է Դոնի Ռոստովի առաջին հուշարձանը, որը նվիրված է գրականությանը։

Պոետին նվիրված հուշարձանը կառուցվել է կլասիկ ոճի մեջ։ Կազմված է բրոնզից, կարմիր պատվանդանը՝ գրանիտից։

1992 թվականին Պուշկինի հուշարձանը ներառվել է քաղաքական պաշտպանության ցանկի մեջ։

1999 թվականին հուշարձանը վերանորոգվել է։

Ամեն տարի, գրողի ծննդյան օրը, հունիսի 6-ին Դոնի Ռոստովի բնակիչները և այլ պաշտոնավոր հյուրեր ծաղիկներ են դնում գրողի հուշարձանի տակ։ Նաև կազմակերպվում են տարբեր գրական միջոցառումներ։ Միջոցառումներին մասնակցում են տարբեր հայտնի մարդիկ, գրականության ոլորտի ներկայացուցիչներ և աշակերտներ։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Դոնի Ռոստովի հուշարձաններ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի մշակութային ժառանգություն
Հարձակում Լուվրում (2017)

**Լուվրում մաչետեյով հարձակում**, միջադեպ Փարիզի Carrousel du Louvre առևտրի կենտրոնում։ Տեղի է ունեցել 2017 թվականի փետրվարի 3-ին։

Մաչետե տեսակի դանակով զինված և *[[Թաքբիր]]* ( «մեծարում») բացականչող հարձակվողին կրակել են ոստիկանները, երբ նա փորձել է հարձակվել Carrousel du Louvre առևտրային մոլի Opération Sentinelle պարեկախմբի վրա։

Ենթադրյալ հարձավողը իր հետ տանելիս է եղել երկու պայուսակ, որը անվտանգության պահակախբի կողմից դիտվել է որպես ահաբեկչական գործողություն իրականացնելու միջոց։

Հարձակվողը փորձել է մտնել Լուվրի ստորգետնյա առևտրի կենտրոն, երբ անվտանգության պարեկախմբի ծառայողը հինգ անգամ կրակել է նրա ուղղությամբ և վիրավորել։ Նրան ձերբակալել են ու անմիջապես տեղափոխել հիվանդանոց

Ըստ Եգիպտոսի Ներքին գործերի նախարարության, հարձակվող անձը 28 տարեկան եգիպտացի ազգայնական Աբդուլա Ռեդա ալ Համահմին է եղել։ Նա հայտնվել է Ֆրանսիայում մեկամսյա տուրիստական վիզայով, որը նրան տրվել է Դուբայում հունվարի 26-ին։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:2017 Ֆրանսիայում
Ջեյմս Ռոբարթ

**Ջեյմս Լուի Ռոբարթ** (), ամերիկացի դաշնային դատավոր Միացյալ Նահանգների Վաշինգտոնի նահանգի Արևմտյան շրջանի դաշնային դատարանում։

## Վաղ կյանք և կրթություն
Ռոբարթը ծնվել է 1947 թվականին Վաշինգտոն նահանգի Սիեթլ քաղաքում։ Արվեստի բնագավառում բակալավրի աստիճան է ստացել 1969 թվականին Ուիթմեն քոլեջում և իրավաբանական դոկտորի աստիճան է ստացել 1973 թվականին Ջորջթաունի համալսարանի Իրավաբանական կենտրոնում։ Երբ իրավաբանական ֆակուլտետի ուսանող էր, աշխատում էր նաև որպես *[[Georgetown Law Journal]]*-ի խմբագիր։

## Կարիերա
1973 թվականից մինչև 2004 թվականը մասնավոր գործունեություն է ծավալել Սիեթլում՝ Lane Powell PC-ում, որտեղ 2003-ից 2004 թվականներին նա եղել է ղեկավարող գործընկեր։ Որպես փաստաբան՝ Ռոբարթը մասնակցել է բազմաթիվ գործերի, ներառյալ աղմկահարույց դատավարությունները՝ կապված Վաշինգտոնի 695 նախաձեռնության հետ։ Նա աշխատանք էր կատարել Evergreen Legal Services-ի հետ հասարակության բարօրության համար  և առանձին ներկայացրել էր Հարավարևելյան Ասիայի փախստականներին։ Նա անդամակցում է Դատական փաստաբանների ամերիկյան քոլեջին։

Անցյալում Ռոբարթը որպես ղեկավար աշխատել է Սիեթլի մանկատանը, ինչպես նաև եղել է Վաշինգտոնի Մանկատների միության հոգաբարձու։

2003 թվականի դեկտեմբերի 9-ին Ջորջ Բուշն առաջադրել է Ռոբարթի թեկնածությունը Միացյալ Նահանգների Վաշինգտոնի Արևմտյան շրջանի դաշնային դատարնը ղեկավարելու նպատակով։ Ռոբարթի թեկնածությունը միաձայն հաստատվել է 2004 թվականի հունիսի 17-ին։ Նա այդ պաշտոնում փոխարինել է Թոմաս Ս. Զիլիին։ Իր կարգավիճակը պաշտոնապես ստացել է 2004 թվականի հունիսի 28-ին։

## Ուշագրավ դեպքեր
Ուշագրավ դեպքերի ցանկում, որտեղ Ռոբարթը դատավոր էր, առանձնանում է  Microsoft-ի և Motorola-ի միջև պայմանագրի խախտումը, ինչը բնորոշվել էր որպես ողջամիտ և ոչ խտրական ռոյալթիի տոկոս հիմնական արտոնագրերի պորտֆելի համար, դրանց թվում՝ 802.11 ("WiFi") և H.264 տեսակոդավորում։

2016 թվականի օգոստոսին Ռոբարթը վարում էր 2012 թվականի համաձայնության վերականգնման դատավորությունը, որի ժամանակ Սիեթլի ոստիկանությանը դաշնային մեղադրանքներ էին ներկայացվում՝ ոստիկանության կողմնակալության հետ կապված։ Լսումների ընթացքում նա ասել էր. «սևամորթների կյանքն իմաստ ունի»։

2017 թվականի փետրվարի 3-ին Ռոբարթը ներկայացրեց ժամանակավոր արգելող դատական հրաման ընդդեմ Դոնալդ Թրամփի «ԱՄՆ քաղաքացիներին օտարերկրյա ահաբեկիչների ներթափանցումից պաշտպանելու հրամանի»։ Թրամփը զայրացած պատասխան էր տվել Թվիթերում՝ անվանելով նրա կարծիքը «ծիծաղելի», իսկ Ռոբարթին բնութագրելով որպես «այսպես կոչված դատավոր»։

## Անձնական կյանք
Ռոբարթը ամուսնացած է։ Նա և իր կինը երկար տարիներ խնամատար ծնողներ են եղել հիմնականում Հարավարևելյան Ասիայի երեխաների համար։ Նա նաև հայտնի է այն բանով, որ կրում է թիթեռնիկ փողկապներ դատավարությունների ընթացքում։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Ամերիկացի դատավորներ
Կատեգորիա:Սիեթլ քաղաքում ծնվածներ
Գնդակներով տուն (Տագանրոգ)

**«Գնդակներով տուն»** (), հնագույն երկհարկանի շենք Ռուսաստանի Ռոստովի մարզի Տագանրոգ քաղաքում։ Կառուցվել է 1810 թվականին Շմիդտի փողոցում, ազնվական Իվան Անդրեևիչ Վարվացիի միջոցներով։ Այժմ գոյություն չունի։

## Պատմություն
Այս շենքը, որը գտնվել է Տագանրոգի Շմիդտի 19 հասցեում, կառուցվել է 1810 թվականին հունական ծագումով ազնվական Իվան Անդրեևիչ Վարվացիի միջոցներով։

Տագանրոգի նախահեղափոխական բացիկներում շենքը նշված է որպես «Գնդակներով տուն»։ 1855 թվականին անգլո-ֆրանսիական նավատորմիղի կողմից Տագանրոգի գնդակոծության ժամանակ տան հաստ պատերի մեջ մխրճվել են 32 թնդանոթային ռումբ, գնդակներ, հրազենային արկերի բեկորներ, որոնք շենքը վերականգնելու ժամանակ ձեռք չեն տրվել ի հիշատակ Տագանրոգի հերոսական պաշտպանության։

Վարվացի ընտանիքի կալվածքը հանդիսացած տունը շրջապատված է եղել այգով։ Ի. Ա. Վարվացիի մահից հետո կալվածքն անցել է նրա դստերը` Կոմնինո-Վարվացիին։ Ավելի ուշ կալվածքը բաժանեցին նրա երկու որդիները։ 1901 թվականից շենքը հանձնվել է վարձակալությամբ, այնտեղ տեղակայվել է Առևտրային ուսումնարանը։ 1906 թվականին այն պատճառով, որ տունը քաղաքի կենտրոնից հեռու էր, որոշվեց ուսումնարանի համար կառուցել նոր շենք։ Այն կառուցվեց և օծվեց 1910 թվականին։ 1910 թվականից «Գնդակներով տան» սեփականատեր դարձավ Դոնի լեյբգվարդիայի 52-րդ կազակական գնդի հրամանատար Բորիս Խրեշչատիցկին։

Առաջին համաշխարհային պատերազմի ժամանակ շենքում գործել է Իզյասլավի արական վարժարանը, որը տարհանվել էր Ուկրաինայից։ 1917 թվականի հունվարի 27-ին տանը հրդեհ բռնկվեց։

1990-ական թվականներին տունը քանդվել է` 10-հարկանի բնակելի նոր շենքի շինարարության համար տարածք ազատելու նպատակով։

## Ճարտարապետական առանձնահատկություններ
1913 թվականին այս տան բակում հողային աշխատանքներ կատարելիս հայտնաբերվել է ստորգետնյա ուղի, որը Պետրովսկայա փողոցից տանում էր դեպի ծով։ Ուղին ունեցել է ջրահեռացման հոսեր և շարված էր կարմիր աղյուսով։ Սյուներով տունը մինչև ոչնչացումը համարվում էր քաղաքային տեսարժանություն։

## Գրականություն
* Энциклопедия Таганрога. — Ростов-н/Д: Ростиздат, 2003. — 512 с. — ISBN 5-7509-0662-0

## Արտաքին հղումներ
* Шмидта улица‎, д. 19 .
* Тайна "Дома с пулями". Еженедельник "Аргументы и Факты" № 49 03.12.2008.

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Ռուսաստանի մշակութային ժառանգություն
Կատեգորիա:Տագանրոգի շենքեր և կառույցներ
Ֆրանց Ադամ

**Ֆրանց Ադամ** (, ), գերմանացի գեղանկարիչ Մյունխենից։

## Կենսագրություն
Ֆրանց Ադամը ծնվել է 1815 թվականի մայիսի 14-ին իտալական Միլան քաղաքում։ Գերմանացի հայտնի գեղանկարիչ Ալբրեխտ Ադամի որդին է։ Առաջին դասերը նկարչությունից վերցրել է հորից։ Ֆրանցը ճանաչում է ձեռք բերել՝ նկարելով հատկապես զինվորական կենցաղային տեսարաններ, մարտի տեսարաններ և ձիեր։ Հորից տարբերվել է նկարներում տեսանելի մեծ ռեալիզմով։ Վարպետորեն վրձնել է նաև հունգարների կյանքի դրվագները։ Հունգարներին նկարելով մեծ ճանաչում է գտել նաև Ավստրիայում։ Նկարիչի մոտ բացի մարդկանցից, հիանալի են ստացվել նաև ձիերի դիմանկարները։

Ֆրանց Ադամն իր մահկանացուն կնքել է 1886 թվականի սեպտեմբերի 30-ին Մյունխենում՝ յոթանասունմեկ տարեկան հասակում։

## Ընտիր ստեղծագործություններ
* «Ճանապարհ Սոլֆերինոյի և Վալեջոյի միջև 1859 թվականի հուլիսի 24-ին» (1867 թվական)
* «նահանջ Ռուսաստանից 1812 թվականին»
* «Ֆրանսիացիների ճակատամարտը Ֆլոանում՝ Սեդանի տակ» (1879 թվական)
* «Առաջին բանակային կորպուսը Օռլեանը գրավելիս 1870 թվականի հոկտեմբորի 10-ին» (1879 թվական)
* «Սեդանի ճակատամարտի գերիները»
* «Կրոտայան գիշերակաց Մեստրե վիլլայում»
Նկարիչի ստեղծագործություններից շատերն այսօր պահպանվում և ցուցադրվում են Վիեննայի ռազմապատմական թանգարանում։

## Պատկերասրահ

Franz Adam - The Stable Lad.jpg|Ձիեր, 1860 թվական
Gebrüder Adam - Maler.jpg|Ադամի երեք եղբայրները, 1848 թվական
'The railroad in Orleans, Scene of Franco-Prussian War' (1877) by Franz Adam - Museo Soumaya - Mexico 2024.jpg|Օռլեանի երկաթուղու գրավումը, 


## Ծանոթագրություններ

## Գրականություն
* Andrzej Dulewicz, *Encyklopedia sztuki niemieckiej*, Warszawa: WAiF ; Wydaw. Nauk. PWN, 2002, 
* *Sztuka świata*, t. 12, *Leksykon A-K*, Warszawa: Arkady, 2009, 
* Allgemeines Künstlerlexikon Band 2, 1992.

## Արտաքին հղումներ
* Der Nachlass Franz Adams in der Bayerischen Staatsbibliothek

Կատեգորիա:Գերմանացի նկարիչներ
Կատեգորիա:Գերմանացի վիմագիրներ
Տիեզերքը մեր միջև

**«Տիեզերքը մեր միջև»** (), ռեժիսոր Պիտեր Չելսոմի կողմից նկարահանված ամերիկյան ֆիլմ։ Ֆիլմի պրեմիերան կայացել է 2017 թվականի փետրվարի 3-ին։

## Սյուժե
Գարդներ Էլլիոտ անունով մի տղա մեծացել է Մարսում գտնվող գաղտնի լաբորատորիայում այն բանից հետո, երբ նրա մայրը մահացավ ծննդաբերության ժամանակ։ Երկիր ընկնելով՝ նա մի աղջկա է հանդիպում, որի հետ շփվում էր նամակագրության միջոցով։ Միասին նրանք գնում են փնտրելու տղայի հորը, որին նա երբեք չէր տեսել։

## Դերերում
* Էյսա Բատտերֆիլդ — *Գարդներ Էլլիոտ*
* Բրիտ Ռոբերտսոն — *Տուլսա*
* Կառլա Հուդջինո — *Կենդրա*
* Գարի Օլդմեն — *Նատանիել Շեպերդ*
* Բրեդլի Վոնգ — *տնօրեն Գենեզիսա Չեն*
* Ժանետ Մոնտգոմերի
* Սքոթ Տակեդա — *բժիշկ Հերի Լոխ*

## Արտադրություն
Ֆիլմի նկարահանումներն սկսվել են Նյու Մեքսիկոյում` Ալբուկերկեում 2015 թվականի սեպտեմբերի 14-ին։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:2010-ականների ամերիկյան ֆիլմեր
Կատեգորիա:2010-ականների արկածային ֆիլմեր
Կատեգորիա:2017 ֆիլմեր
Կատեգորիա:STX Entertainment ֆիլմեր
Կատեգորիա:Ամերիկյան արկածային ֆիլմեր
Կատեգորիա:Ամերիկյան գիտաֆանտաստիկ ֆիլմեր
Կատեգորիա:Ամերիկյան դրամա ֆիլմեր
Կատեգորիա:Ամերիկյան մելոդրամա ֆիլմեր
Կատեգորիա:Ամերիկյան ռոմանտիկ ֆիլմեր
Կատեգորիա:Ամերիկյան ֆանտաստիկ ֆիլմեր
Կատեգորիա:Անգլերեն ֆիլմեր
Կատեգորիա:Իսպաներեն ֆիլմեր
Կատեգորիա:Իտալերեն ֆիլմեր
Կատեգորիա:Պիտեր Չելսոմի ֆիլմեր
Կատեգորիա:Ֆանտաստիկ ֆիլմեր տիեզերքի մասին
Կատեգորիա:Ֆիլմեր դեռահասների համար
Կատեգորիա:Ֆիլմեր որբերի մասին
Կատեգորիա:Ֆիլմեր, որոնց գործողությունները տեղի են ունենում Կալիֆոռնիայում
Կատեգորիա:Ֆրանսերեն ֆիլմեր
Կատեգորիա:Ֆիլմեր, որոնց գործողությունները տեղի են ունենում Կոլորադոյում
Կատեգորիա:Ֆիլմեր, որոնց գործողությունները տեղի են ունենում Ֆլորիդայում
Կատեգորիա:Ֆիլմեր, որոնց գործողությունները տեղի են ունենում 2034 թվականին
Կատեգորիա:Ֆիլմեր, որոնց գործողությունները տեղի են ունենում 2018 թվականին
Եղջերուներ

300px|մինի|Կովկասյան ազնվացեղ եղջերու «Դիլիջան» ազգային պարկում
**Եղջերուներ** ( Cervidae), երկկճղակավորների կարգի կաթնասունների ընտանիք։ Ունեն բարձր ոտքեր, կարճ պոչ, երկար և շարժուն ականջներ։ Արուները (հյուսիսային եղջերուների նաև էգերը) կրում են ճյուղավորված եղջյուրներ, որոնք ամեն տարի փոխվում են նորերով։ Եղջերուների մազածածկը կոշտ քստամազ է, բրդատակում՝ աղվամազ։ Գունավորումը հաճախ շիկակարմիր է կամ գորշ, մատղաշները (երբեմն և հասունները)՝ բծավոր։

## Տարածում
Հայտնի են 17 սեռի մոտ 40 տեսակ՝ տարածված Եվրոպայում, Ասիայում, Հյուսիսային Աֆրիկայում, Հյուսիսային և Հարավային Ամերիկաներում։ ԽՍՀՄ-ում հանդիպում է 6 տեսակ։ Ապրում են անտառներում, անտառատափաստաններում, տունդրայում և անտառատունդրայում՝ փոքր խմբերով։ Աշնանը և ձմռանը հյուսիսային եղջերուները հավաքվում են մեծ հոտերով ու անցնում հարյուրավոր կմ։

## Ենթաընտանիքներ
Եղջերուների ընտանիքը բաժանվում է 4 ենթաընտանիքի՝ 
* մունջակներ (Cervulinae), 
* ջրային (Hydropotinae), 
* իսկական ( Cervinae),
* ամերիկյան եղջերուներ (Neocervinae)։ 
Իսկական եղջերուներին են պատկանում ազնվացեղ եղջերուները, բծավոր եղջերուները,  եղնիկը և մարալը։ Վերջինս տարածված է Ղրիմում, Կովկասում, Սիբիրի հարավում, Հեռավոր Արևելքում։

## Մարմնի կառուցվածքը
Եղջերուների մարմնի երկարությունը մոտ 200 սմ է, կենդանի զանգվածը՝ 100–300 կգ։

## Սնունդ
Եղջերուները խոտակեր կենդանիներ են, սնվում են տարբեր բույսերով՝ մամուռներով, քարաքոսերով,  խոտերով, ճյուղերով, տերևներով։ Որոշ տեսակներ նախընտրում են ավելի փափուկ բուսական կեր։

## Բազմացում
Սեռահասուն են դառնում 1,5 տարում։ Զուգավորվում են աշնանը կամ ամռան վերջին։ Ձագերին (1-2) մայրը, մինչև նոր հղիությունը, կերակրում է կաթով։

## Աղբյուրներ
* http://sigils.ru/symbols/olen.html

Կատեգորիա:Կենդանիներ այբբենական կարգով
Կատեգորիա:Երկկճղակավորներ
Դակոտա Ջոնսոն

**Դակոտա Մայի Ջոնսոն** (, ), ամերիկյան դերասանուհի և մոդել։

Դերասաններ Դոն Ջոնսոնի և Մելանի Գրիֆիթի դուստրը։

Համաշխարհային ճանաչում է ձեռք բերել «Մոխրագույնի հիսուն երանգները» ֆիլմի գլխավոր հերոսուհու՝ Անասթեյշա Սթիլի մարմնավորմամբ։ Այս ֆիլմի համար նա արժանացավ People's Choice Award for Favorite Dramatic Movie Actress մրցանակի։

## Վաղ կյանքը
Դակոտա Ջոնսոնը ծնվել է 1989 թվականի հոկտեմբերի 4-ին՝ դերասաններ Մելանի Գրիֆիթի և Դոն Ջոնսոնի ընտանիքում։ Նա նաև հանդիսանում է Փիթեր Գրիֆիթի և Թիփի Հեդրնի թոռնուհին։ Անտոնիո Բանդերասը նրա նախկին խորթ հայրն է։ Նա ունի վեց քույր և եղբայր, որոնցից չորսը՝ հոր կողմից, իսկ երկուսը՝ մոր։

Ջոնսոնը ավարտել է «Aspen Community School»-ը՝ Ասպենում։  Մոդելինգը նրան սկսեց հետաքրքրել 12 տարեկանում, երբ նա առաջին անգամ նկարահանվեց «Teen Vogue» ամսագրում որպես հայտնիների երեխա։

## Կարիերա
### Դերասանական կարիերա
1999 թվականին Ջոնսոնը արեց իր դեբյուտը *Խելահեղ Ալաբամում* , որտեղ նա ու նրա խորթ քույրը ՝ Ստելլա Բանդերասը, խաղացել են որպես իրենց իրական մոր  դուստրերը։ Ֆիլմի ռեժիսորը եղել է նրա խորթ հայրը՝ Անտոնիո Բանդերասը։  2006 թվականին նա ընտրվել է որպես Միսս "Ոսկե գլոբուս"։

Երբ Ջոնսոնը ավարտեց միջնակարգ դպրոցը, նա պայմանագիր կնքեց Ուիլյամ Մորիսի գործակալության հետ և սկսեց իր դերասանական կարիերան։ 
ձախից|մինի|309x309փքս|Ջոնսոնը՝ «Սև պատարագի» մամուլի ասուլիսում, 7 սեպտեմբերի, 2015
Ջոնսոնը մարմնավորել է Անասթեյշաին «*Մ[[Մոխրագույնի հիսուն երանգները (ֆիլմ)|ոխրագույնի հիսուն երանգները]]» *ֆիլմում*,* որը թողարկվել է 2015 թ.-ի փետրվարին։ Այդ դերի համար Ջոնսունը հաղթել է Լյուսի Հեյլին, Էլիզաբեթ Օլսենին, Դանիել Փանբեյքերին և ալյոց։ 

### Մոդելինգ
2006 թվականին Ջոնսոնը ստորագրել է պայմանագիր IMG Models ընկերության հետ։ Չնայած դերասանի մասնագիտության նա հանդիսացել է որպես մոդել ՄԱՆԳՈ բրենդի ջինսերի համար՝ 2009 թվականին և նկարահանվել է "Rising Star" ավստրալիական պիտակի Wish արշավի մեջ 2011 թվականին։

## Անձնական կյանք
Ավելի վաղ Ջոնսոնը ունեցել է հարաբերություններ երաժիշտ Նոյ Գերշի, դերասան Ջորդան Մաստերսոնի, ուելսցի մոդել և երաժիշտ Մեթյու Հիթի հետ։

Ի պատասխան գենդերային հավասարության մասին այն հարցերին թե նա հարգում է իր դերը հիսուն երանգներում, նա պատասխանել է՝․ «Ես հպարտ եմ այդ ֆիլմով։ Ես բացարձակապես համաձայն չեմ այն մարդկանց հետ, ովքեր ասում են, որ Անան թույլ է։ Ես կարծում եմ որ նա ավելի ուժեղ է, քան Քրիստիանը։ Այն ամենը ինչ անում է Անան, հենց նրա ընտրությունն է։ Եվ եթե ես կարողանամ լինել փաստաբան կանանց համար, ովքեր ուզում են իրենց մարմինների հետ անել այն ինչ ուզում են և չեն ուզում ամաչել դրանից, ուրեմն ես լիովին դրա համար եմ ստեղծված»։

## Ֆիլմագրություն
### Ֆիլմը

## Հղումներ

## Արտաքին հղումներ
* 
* Dakota Johnson - ի Yahoo! Ֆիլմեր

Կատեգորիա:«Ոսկե ազնվամորի» մրցանակի դափնեկիրներ
Կատեգորիա:Ամերիկացի կինոդերասանուհիներ
Կատեգորիա:Ամերիկացի մոդելներ
Կատեգորիա:Ամերիկացի հեռուստատեսային դերասանուհիներ
Կատեգորիա:21-րդ դարի ամերիկացի դերասանուհիներ
Կատեգորիա:Ամերիկացի կինոպրոդյուսերներ
Կատեգորիա:Ամերիկացի երգչուհիներ
Կատեգորիա:Ամերիկացի ռեժիսորներ
Կատեգորիա:Ամերիկացի գործարարներ
Կատեգորիա:Ամերիկացի երեխա դերասանուհիներ
Կատեգորիա:20-րդ դարի ամերիկացի դերասանուհիներ