open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Բարոն

[մինի|աջից|Բարոն [Կարլ Ֆրիդրիխ Հիերոնիմուս ֆոն Մյունխհաուզեն. Գ. Բրուկներ, 1752]]
**Բարոն** (-ից - ֆրանկական բառ, որը նշանակում է տղամարդ, ազատ մարդ), միջնադարյան ֆեոդալական տիտղոս Արևմտյան Եվրոպայում, հարուստ ազնվական կամ սենյոր, թագավորի անմիջական վասալը (կանացի՝ բարոնուհի)։ Անգլիայում կրտսեր պերի կոչումն է և մինչև այժմ գոյություն ունի. գտնվում է վիկոնտից ցածր, զբաղեցնելով պերերի ազնվական հիերարխիայի ամենացածր աստիճանը։ Գերմանիայում բարոնը կոմսից ցածր է։

## Տիտղոսի պատերազմը
Գերմանիայում այս տիտղոսը տրվում էր այնպիսի ասպետական միաբանությունների անդամներին, որոնք ունեին կայսեր հովանավորությունը։ 15-րդ դարից այն տրվում էր նաև մեծ իշխանավորների ցածր ազնվականներին։ Անգլիայում, ֆրանսիայում, Ավստրիայում այն ցածր էր վիկոնտից, կոմսից, մարքիզից և հերցոգից, նաև սրանց բոլորի որդիներից։

## Ռուսական կայսրությունում
Ռուսական կայսրությունում բարոնի տիտղոսը սահմանվել է Պետրոս I-ի կողմից, առաջինը 1710 թվականին այն ստացել է Պ.Պ. Շաֆիրովը։

19-րդ դարի վերջում Ռուսաստանում կային մոտ 240 բարոնական տոհմեր։ Տիտղոսը վերացվել է 1917 թվականի նոյեմբերի 11-ին։

## Ճապոնիայում
մինի|200px|Բարոն Կիձյուրո Սիդեխարան, Ճապոնիայի արտգործ նախարարը 1932 թ. «Time» ամսագրի վրա
Դանսյակու՝ բարոնական արժանապատվություն (չինական նան տիտղոսից) 1884 - 1947 թթ. բարձրագույն ճապոնական արիստոկրատիայի՝ կաձոկուի կազմում։ Ընդհանուր՝ 409 տիտղոս։

## Կիլիկյան Հայաստանում

Կիլիկիայի հայկական պետության խոշոր ֆեոդալ իշխանները կրում էին Բերդատեր պարոն տիտղոսը։ Պարոն բառը փոխառյալ է բարոնից։ Բերդատեր պարոնները կազմել են պետության իշխող դասակարգի՝ ազնվականության վերնախավը։ Մոտ 80 բերդատեր պարոններից յուրաքանչյուրն ունեցել է իր կալվածքը, բերդը և զորքը, հաճախ եղել նաև համապատասխան գավառի տերն ու կառավարիչը։

## Տես նաև
* Բարոնետ
* Ֆրայխեր



Պատկեր:Coronet of a British Baron.svg|Անգլիական բարոնի թագ
Պատկեր:Baron crown.svg|Բելգիական բարոնական թագ
Պատկեր:Rangkronen-Fig. 50.svg|Գերմանական բարոնական թագ
Պատկեր:Corona de barón.svg|Իսպանական բարոնական թագ

Պատկեր:French heraldic crowns - Baron.svg|Ֆրանսիական բարոնական թագ
Պատկեր:French heraldic crowns - baron et pair.svg|Ֆրանսիայի պերի և բարոնի թագ
Պատկեր:Biret baron.png|Բարոնական թագ նապոլեոնյան Ֆրանսիայում
Պատկեր:Friherrlig krona.svg|Շվեդական բարոնական թագ


Կատեգորիա:Ազնվական տիտղոսներ
Բյուզանդիոն

: *Կայսրության մասին տես [[Բյուզանդիա]]*

**Բյուզանդիոն** (, ), հունական գաղութ, հետագայում քաղաք Բոսֆորի եվրոպական ափին։ 330 թվականին Կոստանդիանոս Ա Մեծը տեղափոխեց Հռոմեական կայսրության մայրաքաղաքը Հռոմից Բյուզանդիոն, որը հետագայում ի պատիվ Կոստանդիանոսի սկսվեց կոչվել Կոստանդնուպոլիս։ Ներկայումս կոչվում է Ստամբուլ։

## Աղբյուրներ

Կատեգորիա:Հին Հունաստանի քաղաքներ
Կատեգորիա:Թուրքիայի հին հունական հնավայրեր
Կատեգորիա:Աթենական ծովային միության անդամներ
Կատեգորիա:Բյուզանդիայի քաղաքներ
Կատեգորիա:Կոստանդնուպոլիս
Կատեգորիա:Ստամբուլի պատմություն
Նիկոմեդիա

**Նիկոմեդիա** (), քաղաք Փոքր Ասիայում։ Հիմնադրվել է մ.թ.ա. 712-11 թվականներին և սկզբնապես հայտնի էր **Աստակուս** անվամբ։ Հետագայում վերակառուցվելով և աճելով, վերածվել է Փոքր Ասիայի կարևորագույն քաղաքներից մեկի։

Դիոկղետիանոսը վերածեց Նիկոմեդիան Հռոմեական կայսրության արևելյան մայրաքաղաքի։
Նիկոմեդիային մեծ վնաս հասցրեց 358 թվականի օգոստոսի 24-ին տեղի ունեցած երկրաշարժը, որին հաջորդեց հրդեհ։ Հետագայում Նիկոմեդիան վերակառուցվեց, սակայն ավելի փոքր մասշտաբներով։

Նիկոմեդիայից էին սկսում Խաչակրաց արշավանքները։ Սակայն արդեն այդ ժամանակ Նիկոմեդիան վերածվել էր մի փոքր գյուղաքաղաքի։ Մի քանի պաշարումից հետո, 1337 թվականին Օսմանյան կայսրությունը վերջնականապես նվաճեց Նիկոմեդիան։

Կատեգորիա:Բյուզանդիայի քաղաքներ
Կատեգորիա:Փոքր Ասիա
Կատեգորիա:Թուրքիայի հին հունական հնավայրեր
Կատեգորիա:Թուրքիայի հռոմեական տեղավայրեր
Կատեգորիա:Թուրքիայի նախկին բնակավայրեր
Կատեգորիա:Թուրքիայի հռոմեական քաղաքներ
Կատեգորիա:Թուրքիայի պատմություն
Կատեգորիա:Կոստանդնուպոլիս
Բյուզանդա-պարսկական պատերազմներ

**Բյուզանդա-սասանյան պատերազմներ**, մի շարք պատերազմներ Բյուզանդական կայսրության և Սասանյան Պարսկաստանի միջև՝ Հայկական լեռնաշխարհի, Սիրիայի, Եգիպտոսի և Միջագետքի նկատմամբ գերիշխանություն հաստատելու համար։ Չնայած որոշ աննշան հաջողությունների, պետություններից ոչ մեկը չի կարողացել լուրջ հաջողությունների հասնել։ Նրանց միջև տեղի ունեցած վերջին պատերազմի հետևանքով երկու կայսրությունն էլ հյուծվեցին, որից օգտվեց հզորացող Աբասյան խալիֆայությունը և որի հետևանքով զգալիորեն թուլացավ Բյուզանդիան և կործանվեց Սասանյան Պարսկաստանը։

Կատեգորիա:Բյուզանդիայի պատերազմներ
Կատեգորիա:Սասանյան Պարսկաստան
Կատեգորիա:Իրանի պատերազմներ
Կատեգորիա:Հայկական մարզպանություն
Կատեգորիա:Բյուզանդական Հայաստան
Կատեգորիա:Վրաստանը վաղ միջնադարում
Կատեգորիա:Եվրոպայի պատմություն
Կատեգորիա:6-րդ դարի պատերազմներ
Կատեգորիա:7-րդ դարի հակամարտություններ
Էնդի Գարսիա

**Անդրես Արթուրո Գասիա Մենենդեսը** (, ավելի հայտնի է **Էնդի Գարսիա** (), ), իսպանական ծագմամբ ամերիկացի դերասան է, կինոռեժիսոր և կինոպրոդյուսեր է։ Ջեֆ Բրիջեսի հետ Էնդի Գարսիան նկարահանվել է «Մահվան համար 8 միլիոն միջոց» ֆիլմում։

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Watch: Էնդի Գարսիայի հարցազրույցներից մեկը
* Էնդի Գարսիայի հարցազրույցներից մեկը 

Կատեգորիա:20-րդ դարի ամերիկացի տղամարդ դերասաններ
Կատեգորիա:20-րդ դարի դերասաններ
Կատեգորիա:21-րդ դարի ամերիկացի տղամարդ դերասաններ
Կատեգորիա:«Գրեմմի» մրցանակի դափնեկիրներ
Կատեգորիա:Ամերիկացի արվեստագետներ
Կատեգորիա:Ամերիկացի կինոպրոդյուսերներ
Կատեգորիա:Ամերիկացի կինոռեժիսորներ
Կատեգորիա:Ամերիկացի կինոսցենարիստներ
Կատեգորիա:Ամերիկացի կոմպոզիտորներ
Կատեգորիա:Ամերիկացի հակակոմունիստներ
Կատեգորիա:Ամերիկացի հեռուստապրոդյուսերներ
Կատեգորիա:Ամերիկացի հնչյունավորողներ
Կատեգորիա:Ամերիկացի ռեժիսորներ
Կատեգորիա:Ամերիկացի տղամարդ թատերական դերասաններ
Կատեգորիա:Ամերիկացի տղամարդ կինոդերասաններ
Կատեգորիա:Ամերիկացի տղամարդ հեռուստատեսային դերասաններ
Կատեգորիա:Բեմական կեղծանուններ
Կատեգորիա:Հոլիվուդյան դերասաններ
Կատեգորիա:Հոլիվուդյան փառքի ծառուղի
Թբիլիսիի հայկական դրամատիկական թատրոն

**Թբիլիսիի Պետրոս Ադամյանի անվան պետական հայկական դրամատիկական թատրոն** (), հայկական թատրոն Վրաստանի մայրաքաղաք Թբիլիսիում, որ հիմնադրվել է 19-րդ դարի կեսին։ Առաջին ներկայացումը եղել է «Պատվի համար»-ը։ Թատրոնում աշխատում էին Վաղարշ Վաղարշյանը և Հովհաննես Բաղդասարյանը։

## Պատմություն
1824 թվականից Թբիլիսիի Ներսիսյան դպրոցում հայերենով բեմադրվել են ներկայացումներ։ 1880-ականներին թատրոնի բարգավաճման գործում մեծ է եղել Պետրոս Ադամյանի դերը։ Թատրոնի հետագա գործունեությունը կապվում է Հակոբ Պարոնյանի և Ալեքսանդր Շիրվանզադեի ստեղծագործությունների հետ։ Թատրոնը հիմնվել է 1856 թվականին վիրահայ համայնքի ջանքերով։ Դերասանական խումբը ղեկավարել է Գևորգ Չմշկյանը։ Թատրոնի ձևավորման մեջ մեծ ավանդ է ունեցել Գաբրիել Սունդուկյանը, որի «Էլի մեկ զոհ» ու «Պեպո» պիեսները բեմադրվել են թատրոնում։ 1905-1907 թվականներին հայկական թատրոնը ստեղծագործական մեծ վերելք է ապրել։ 1910-ականներին դերասանական կազմի մեջ են եղել բեմի վարպետներ Հասմիկը, Ալիխանյանը, Պետրոս Ադամյանը, Օ. Գուլազյանը, Քնարիկը, Մ. Մանվելյանը, Արուս Ոսկանյանը, Վահրամ Փափազյանը։

1918-1920 թվականները թատրոնի համար եղել են ճգնաժամային։ 1921 թվականի մայիսի 1-ին թատերախումբը ստացել է պետական թատրոնի կարգավիճակ և կոչվում Ստեփան Շահումյանի անվան հայկական թատրոն։ Առաջին ներկայացումը եղել է «Պատվի համար»-ը։ Թատրոնում աշխատում էին Վաղարշ Վաղարշյանը և Հովհաննես Բաղդասարյանը։ 1936 թվականի մարտին թատրոնին հատկացվել է առանձին շենք Հավլաբարում։

1991 թվականին թատրոնը վերանվանվել է Թբիլիսիի Պետրոս Ադամյանի անվան պետական հայկական դրամատիկական թատրոնի։

## Թատրոնում բեմադրված ներկայացումները
* Ալեքսանդր Շիրվանզադեի «Պատվի համար», «Նամուս», «Կործանվածը»
* Ֆրիդրիխ Շիլլերի «Ավազակները»
* Գ. Ալթունյանի «Արտաշես թագավորը և Սաթենիկը», «Սեր և խարդավանքը»
* Կարլ Գուցկովի «Ուրիել Ակոստա»
* Պաոլո Ջակոմետիի «Ոճրագործի ընտանիքը»
* Ալեքսանդր Սուխովո-Կոբիլինի «Կրեչինսկու հարսանիքը»

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Թբիլիսիի թատրոններ
Կատեգորիա:Վրաստանի հայկական թատրոններ
Սեմյուել Լ. Ջեքսոն

**Սեմյուել Լերոյ Ջեքսոն** (, ), ամերիկացի դերասան։

Խաղացել է 120-ից ավելի ֆիլմերում, որոնցից առավել նշանավորներից են՝
* «Փառավոր տղաներ» (1990)
* «Հասարակածային տենդ» (1991)
* «Սպիտակ ավազներ» (1992)
* «Յուրայի դարաշրջանի այգի» (1993)
* «Լիցքավորված զենք» (1993)
* «Քրեական ընթերցվածք» (1994)
* «Պինդ ընկույզ 3. Հատուցում» (1995)
* «187» (1997)
* «Ջեկի Բրաուն» (1997)
* «Աստղային պատերազմներ. Էպիզոդ I. Թաքնված սպառնալիք» (1999)
* «Կապույտ խորը ծովը» (1999)
* «Մարտի կանոները» (2000)
* «Աստղային պատերազմներ. Էպիզոդ II. Կլոնների հարձակումը» (2002)
* «Երեք իքս» (2002)
* «Քլեյթոն բազան» (2003)
* «Թուրքական փողոցի տունը» (2003)
* «Սպանել Բիլին 2» (2004)
* «Աստղային պատերազմներ. Էպիզոդ III. Սիթհերի վրեժը» (2005)
* «Օձի թռիչքը» (2006)
* «1408» (2007)
* «Աստղային պատերազմներ. Կլոնների ռազմիկները» (2008)
* «Տելեպորտ» (2008)
* «Անփառունակ սրիկաները» (հնչունավորում) (2009)
* «Երկաթե մարդը 2» (2010)
* «Թոր» (2011)
* «Առաջին վրիժառուն» (2011)
* «Արենա» (2011) և այլն։

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ

Կատեգորիա:1948 ծնունդներ
Կատեգորիա:20-րդ դարի ամերիկացի տղամարդ դերասաններ
Կատեգորիա:20-րդ դարի դերասաններ
Կատեգորիա:21-րդ դարի ամերիկացի տղամարդ դերասաններ
Կատեգորիա:BAFTA մրցանակի դափնեկիրներ
Կատեգորիա:Ամերիկացի կինոպրոդյուսերներ
Կատեգորիա:Ամերիկացի տղամարդ կինոդերասաններ
Կատեգորիա:Ամերիկացի տղամարդ հեռուստատեսային դերասաններ
Կատեգորիա:Ամերիկացի տղամարդ հնչյունավորողներ
Կատեգորիա:Աֆրոամերիկացիների իրավունքների շարժման ակտիվիստներ
Կատեգորիա:Դեկտեմբերի 21 ծնունդներ
Կատեգորիա:Հոլիվուդյան դերասաններ
Նիկոստրատոս հավալուսնը

**Նիկոստրատոս հավալուսնը** () Էմիր Կուստուրիցայի դերակատարությամբ ֆրանսիացի ռեժիսոր Օլիվիե Օռլեի 2011 թվականի դրամա-կատակերգություն։ Ֆիլմի կարգախոսն է. «ընկերության զարմանալի պատմություն»։

Ֆիլմի նկարահանումները տեղի են ունեցել հունական Սիֆնոս կղզում։

## Սյուժե
Կնոջ մահից հետո այրի տղամարդը փակվել է իր մեջ և չի ցանկանում շփվել որդու՝ Յաննիսի հետ։ Կնոջը կորցնելուց հետո ամեն ինչ նրա համար կորցրել է իմաստը։ Կնոջից մնացել է միայն մի ոսկե խաչ, որը անցել է որդուն։ Նավում պանիր վաճառելու ժամանակ երիտասարդը մի սենյակ է մտնում որտեղ ցածր ճիչ է լսել։ Այնտեղ նա գտավ իրեն անծանոթ թռչնի ձագ։ Տղան տալիս է նավապետին իր խաչը և դրա փոխարեն վերցնում ձագին։ Հետո Յաննիսը իմանում է, որ դա հավալուսն է։ Թռչունը արագ մեծանում էր և շուտով հայրը իմանում է և դրա մասին, և թե ինչպես է որդին ստացել փոքրիկ հավալուսնին, ինչը իրեն դուր չի գալիս։

## Դերակատարներ
* Տիբո Լե Գելլեկ, Յաննիս
* Էմիր Կուստուրիցա, Դեմոսֆեն
* Ֆրանսոա-Քսավիեր Դեմասո, Արիստոտել
* Ջեյդ-Ռոուս Փարքեր, Անգելիկի
* Գեննադիոս Պատսիս, Կոսմաս հայրը
* Վալերիան դե Վիլլենև, տիկին Կարուսոս
* Իվ Նադո, նավապետ

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Dossier de presse sur le side de Warner Bros France
* 
* Ֆիլմի մասին Սիքնոս կղզու կայքում

Կատեգորիա:2010-ականների ֆրանսիական ֆիլմեր
Կատեգորիա:2011 ֆիլմեր
Կատեգորիա:Գրական ստեղծագործությունների էկրանավորումներ
Կատեգորիա:Հունաստանում նկարահանված ֆիլմեր
Կատեգորիա:Ֆիլմեր թռչունների մասին
Կատեգորիա:Ֆրանսերեն ֆիլմեր
Կատեգորիա:Ֆրանսիական դրամա ֆիլմեր
Կատեգորիա:Ֆրանսիական ֆիլմեր
Բեն Գազզարա

**Բեն Գազզարա** (, ), ամերիկացի դերասան։

## Կենսագրություն և կարիերա
Բեն Գազզարան ծնվել և մահացել է Նյու Յորքում։ Սովորել է ինժեների մասնագիտությամբ, սակայն կիսատ է թող այն, ընդունվելով ամերիկյան հայտնի դերասանական դպրոցներից մեկը։ Թենեիս Ուիլյամսի «Կատուն շիկացած տանիքին» պիեսի բեմադրության մեջ հանդես գալուց հետո դառնում Բրոդվեյի դերասան։ Կինոյում սկսել է հանդես գալով սկզբում խաղալով սերիալներում, իսկ առաջին ֆիլմը դարձավ 1957 թ. «Տարօրինակը»։ Դրանից հետո 1959 թ. դեր է ստանում «Սպանության անատոմիա» ֆիլմում, որտեղ նր խաղընկերն էր ամերիկացի հայտնի դերասան Ջեյմս Ստյուարտը։ 1960-ական թթ. Գազզարան հիմնականում խաղում հեռուստաեսային ֆիլմերում, 1969 թ. նկարահանվում է «Ռեմահենյան կամուրջ» ֆիլմում։

1970-ական թթ. նա խաղացել է իր ընկերոջ՝ ռեժիսոր Ջոն Կասսավետիսի մի քանի ֆիլմերում։ Գազզարան միաժամանակ հանդես էր գալիս նաև թատրոնում։

Մահացել է 2012 թ. փետրվարի 3-ին քաղցկեղից։

## Մրցանակներ
Իր կարիերայի ընթացքում Բեն Գազզարան ստացել է 5 կինոմրցանակ, ներկայացվա է եղել ևս 5-ի, այդ թվում.
* 3 անգամ ներկայացվել է Ոսկե Գլոբուսի (1967, 1968, 1969)
* 4 անգամ ներկայացվել է Էմմիի, 2003 թ. արժանացել այդ մրցանակին որպես երկրորդ պլանի լավագույն դերասան
* 3 Տոնի մրցանակի է ներկայացվել (1955, 1975, 1976).

## Ֆիլմագրություն
Խաղացել է ընդհանուր թվով մոտ 130 ֆիլմում և սերիալներում, նաև 4 ֆիլմի ռեժիսոր է։

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Internet Broadway Database
* TCM Movie Database
* AllRovi
* kinopoisk

Կատեգորիա:20-րդ դարի ամերիկացի տղամարդ դերասաններ
Կատեգորիա:20-րդ դարի դերասաններ
Կատեգորիա:21-րդ դարի ամերիկացի տղամարդ դերասաններ
Կատեգորիա:«Դրամա Դեսկ» մրցանակի դափնեկիրներ
Կատեգորիա:Ամերիկացի կինոռեժիսորներ
Կատեգորիա:Ամերիկացի ռեժիսորներ
Կատեգորիա:Ամերիկացի սցենարիստներ
Կատեգորիա:Ամերիկացի տղամարդ կինոդերասաններ
Կատեգորիա:Ամերիկացի տղամարդ հեռուստատեսային դերասաններ
Կատեգորիա:Թատրոնի դերասաններ
Կատեգորիա:Ամերիկացի տղամարդ թատերական դերասաններ
Կատեգորիա:«Էմմի» մրցանակի դափնեկիրներ
Կատեգորիա:Ամերիկացի կինոսցենարիստներ
Կատեգորիա:Քաղցկեղից մահացածներ
Բյուզանդա-արաբական պատերազմներ

300px|մինի|աջից|Իսլամական նվաճումները.

**Բյուզանդա-արաբական պատերազմներ**, մի շարք պատերազմներ արաբական խալիֆայությունների և Բյուզանդական կայսրության միջև 7-12-րդ դարերում։ Այդ պատերազմները սկիզբ առան Իսլամական նվաճումների հետևանքով և տևեցին մինչև Խաչակրաց արշավանքները։
Պատերազմների առաջին փուլը տևեց 634-718 թվականներին և ավարտվեց արաբների կողմից Կոստանդնուպոլսի երկրորդ անհաջող պաշարմամբ։ Իսկ պատերազմների երկրորդ փուլը տևեց 9-րդ դարից մինչև 1169 թվականը։ 9-10-րդ դարերում արաբներին հաջողվեց գրավել Սիցիլիան և տարածքներ հարավային Իտալիայում։ Չնայած դրան, Բյուզանդիան Հայկական հարստության օրոք կարողացավ վերանվաճել մի շարք տարածքներ Սիրիայում և նույնիսկ պատրաստվում էր վերագրավել Երուսաղեմը։ Սակայն սելջուկ-թուրքերի ի հայտ գալով, Բյուզանդիան կորցրեց իր բոլոր նվաճումները և Փոքր Ասիայի միեծագույն մասը։ Այդ նվաճումներն առիթ հանդիսացան Խաչակրաց արշավանքներին։ Աբբասյան ու Ֆաթիմյան խալիֆայությունների միջև Իրաքում, Պաղեստինում, Սիրիայում, Փոքր Ասիայում և հարավային Իտալիայում` արևելյան Միջերկրական ծովում գերիշխելու նպատակով տեղի ունեցան մի շարք պատերազմներ։ Պատերազմի սկզբնական, անվճռորոշ և դանդաղ ընթացող փուլին 10-11-րդ դարերում փոխարինելու եկավ բյուզանդացիների անընդհատ հաղթանակները, որոնք էլ թույլ տվեցին երեք բյուզանդական կայսրի` Նիկեփոր Փոկասին, Հովհաննես Չմշկիկին և Բարսեղ Բ Բուլղարասպանին վերանվաճելու՝ մուսուլման արաբներին 7-րդ դարում **Բյուզանդա-արաբական պատերազմների** հետևանքով կորցրած տարածքները։
Արդեն 11-րդ դարում Բյուզանդիան վերանվաճեց Սիրիայի մեծ մասը՝ այդ թվում Դամասկոսը, Եդեսիան և քրիստոնյաների համար սուրբ քաղաք հանդիսացող Անտիոքը։

Չնայած դրան արաբները մնում էին հզոր հակառակորդ։ Բյուզանդացիները նաև նվաճելով Պաղեստինը անկարող գտնվեցին ազատագրել Երուսաղեմը։ Սակայն Մանազկերտի ճակատամարտումկրած ջախջախիչ պարտության հետևանքով բյուզանդացիները կորցրեցին բոլոր նվաճումները։ Արդեն 1084 թ-ին Անտիոքը նվաճվեց սելջուկ-թուրքերի կողմից։ Չնայած խաչակիրները 1097 թ-ին դարձյալ ազատագրեցին Անտիոքը, այն այլևս երբեք չընդգրկվեց Բյուզանդիայի կազմի մեջ։ Մանուել Ա Կոմնենոսի մահհով 1180 թ-ին, բյուզանդացիները հարձակումից անցան պաշտպանության։ Փոքր ընդհարումները բյուզանդացիների և արաբների միջև շարունակվեցին մինչև երկուսի նվաճումը օսմանյան թուրքերի կողմից 15 և 16-րդ դարերում համապատասխանաբար։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Բյուզանդիայի պատերազմներ
Կատեգորիա:Բյուզանդա-արաբական պատերազմներ
Կատեգորիա:7-րդ դարի պատերազմներ
Արքիմեդի օրենք

thumb|right|210px|Մարմինը լողում է, եթե Արքիմեդի ուժը հավասարակշռում է մարմնի ծանրության ուժին։**Արքիմեդի օրենքը**. Հեղուկի կամ գազի մեջ ընկղմված մարմնի վրա ազդում է դուրս մղող մի ուժ, որն ուղղված է ուղղաձիգ դեպի վեր, հավասար է մարմնի արտամղած հեղուկի կամ գազի կշռին և կիրառված է դուրս մղվող մարմնի ծանրության կենտրոնին։ Այդ ուժի մեծությունը որոշվում է մարմնի վրա գործադրված ճնշման ուժերի տարբերությամբ։ Եթե դուրս մղող ուժը փոքր է մարմնի կշռից, ապա մարմինը սուզվում է, իսկ եթե հավասար է՝ լողում է հեղուկում։ Եթե դուրս մղող ուժը մեծ է մարմնի կշռից, մարմինը դուրս է մղվում այնքան ժամանակ, մինչև որ նրա ընկղմված մասի արտամղած հեղուկի կշիռը հավասարվում է դուրս մղող ուժին։
: FA = \rho gV
որտեղ՝ \rho-ն հեղուկի (գազի) խտությունն է, g-ն՝ ազատ անկման արագացումը, V-ն՝ սուզված մասի ծավալը։
Հեղուկի մեջ գտնվող ցանկացած մարմնի վրա ազդում է երկու ուժ՝ ուղղաձիգ դեպի վեր ուղղված դուրս հրող FԱ ուժը (արքիմեդյան կամ Արքիմեդի ուժ) և ուղղաձիգ դեպի ներքև ուղղված Fծ ծանրության ուժը։ Եթե այդ ուժերը հավասար են՝

: FA=\rho Fծ=FԱ,

ապա մարմինը հավասարակշռության վիճակում է։
Այս հավասարությանն արտահայտում է մարմնի լողալու պայմանը։
Որպեսզի մարմինը լողա, անհրաժեշտ է, որ նրա վրա ազդող ազդող ծանրության ուժը հավասառակշռի դուրս հրող (արքիմեդյան) ուժով։
Մարմինների լողալու պայմանը կարելի ներկայացնել է ներկայացնել այլ տեսքով։ Արքիմեդյան ուժը կարելի է ներկայացնել հետևյալ տեսքով.
 
::: FԱ=\rho_hV_hg

Համանման ձևով կարելի է ներկայացնել նաև մարմնի վրա ազդող ծանրության ուժը։ Մենք գիտենք, որ Fծ=mg, որտեղ m-ն մարմնի զանգվածն է, որը հավասար է մարմնի խտության և նրա ծավալի արտադրյալին՝ m =\rho V, ուստի

::: Fծ=\\rho Vg:

Արքիմեդյան և ծանրության ուժերի արտահայտությունները տեղադրենք Fծ=FԱ հավասարության մեջ.
 
::: \rho Vg=\rho_hV_hg

Հավասարության երկու մասերը բաժանելով g-ի վրա՝ կստանանք մարմինների լողալու պայմանը նոր տեսքով՝

::: \rho V=\rho_hV_h։

## Արտաքին հղումներ
* Ուսուցողական հաղորդում Արքիմեդյան ուժի մասին

Կատեգորիա:Արքիմեդես
Կատեգորիա:Հիդրոդինամիկա
Կատեգորիա:Ուժ
Կատեգորիա:Ֆիզիկայի օրենքներ
Լորեն Բեքոլ

**Լորեն Բեքոլ** (, ), ամերիկացի դերասանուհի։

Ամերիկյան բոլոր ժամանակների ֆիլմերի 100 մեծագույն աստղերի ցանկում 20-րդ տեղում է։ Ամուսնացած է եղել Հոլիվուդյան դերասաններ Համֆրի Բոգարտի և Ջեյսոն Ռոբարդսի հետ։

Ընդհանուր թվով ստացել է 18 կինոմրցանակ, ներկայացված է եղել ևս 7-ի, որոնց թվում՝ 1 անգամ ներկայացվել է Օսկարի, 2009 թվականին ստացել է պատվավոր Օսկար, 2 անգամ արժանացել է Ոսկե Գլոբուս մրցանակի, 3 անգամ ներկայացվել է Էմմի (մրցանակ), 2 անգամ BAFTA-ի, ստացել է նաև 1 Սեզար, Բեռլինի կինոփառատոնի 1 մրցանակ և այլն։

Խաղացել է մոտ 70 ֆիլմում, դրանցից նշանավորներ են.
* «Ունենալ և չունենալ» (1944)
* «Խորը քուն» (1946)
* «Կի-Լարգո» (1948)
* «Ինչպես ամուսնանալ միլիոնատերի հետ» (1953)
* «Քամու վրա գրված խոսքեր» (1956)
* «Ստեղծելով կնոջը» (1957)
* «Ուղիղ կրակող հրաձիգը» (1973)
* «Սպանություն «Արևելյան ճեպընթացում»» (1974)
* «Օտար դաշտ» (1993)
* «Բարձր նորաձևություն» (1994)
* «Հայելին երկու երես ունի» (1996)
* «Դոգվիլ» (2003)
* «Ծնունդ» (2004)
* «Մանդերլեյ» (2005)
* «Քայլողը» (2007) և այլն։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:20-րդ դարի ամերիկացի դերասանուհիներ
Կատեգորիա:21-րդ դարի ամերիկացի դերասանուհիներ
Կատեգորիա:«Թոնի» մրցանակի դափնեկիրներ
Կատեգորիա:«Ոսկե գլոբուս» մրցանակի դափնեկիրներ
Կատեգորիա:«Սեզար» մրցանակի դափնեկիրներ
Կատեգորիա:Ամերիկացի գրողներ
Կատեգորիա:Ամերիկացի երգչուհիներ
Կատեգորիա:Ամերիկացի կին հնչյունավորողներ
Կատեգորիա:Ամերիկացի կինոդերասանուհիներ
Կատեգորիա:Ամերիկացի հեռուստատեսային դերասանուհիներ
Կատեգորիա:Ամերիկացի մոդելներ
Կատեգորիա:Թատրոնի դերասանուհիներ
Կատեգորիա:Կաթվածից մահացածներ
Կատեգորիա:Օսկարակիրներ
Կատեգորիա:Թատրոնի ամերիկացի դերասանուհիներ
Կատեգորիա:20-րդ դարի ամերիկացի հրեաներ
Կատեգորիա:Հոլիվուդյան փառքի ծառուղի
Կատեգորիա:«Դրամա Դեսկ» մրցանակի դափնեկիրներ
Աղջիկները (ֆիլմ)

**«Աղջիկները»** (), 1961 թվականին Խորհրդային Միությունում նկարահանված կատակերգական ժանրի ֆիլմ, հիմքում Բորիս Բեդնիի համանուն գրվածքն է։

Պրեմիերան կայացել է 1962 թ. մարտի 7-ին Կանանց միջազգային օրվա նախօրեին Մոսկվայի կինոյի կենտրոնական տանը.

## Սյուժե
1960 թվականին Չուսովո քաղաքից ոչ հեռու գտնվող ուրալյան մի կոլտնտեսություն աշխատելու է գալիս խոհարարուհի Տոսյա Կիսլիցինան։ Գյուղի «առաջին տղան»՝ անտառահատ Իլյա Կովրիգինը գրազ է գալիս ընկերների հետ ընկերոջ գլխարկի վրա, որ Տոսյան կսիրահարվի իրեն։ Իմանալով այդ մասին, Տոսյան դադարեցնում է ամեն տեսակի հարաբերությունները Իլյայի հետ, իսկ Իլյան հասկանում է, որ իրականում սիրահարված է Տոսյային։

## Դերակատարներ

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* 
* 
* 

Կատեգորիա:1960-ականների ռուսերեն ֆիլմեր
Կատեգորիա:1961 ֆիլմեր
Կատեգորիա:«Մոսֆիլմ» ստուդիայի ֆիլմեր
Կատեգորիա:Գրական ստեղծագործությունների էկրանավորումներ
Կատեգորիա:Խորհրդային կինոկատակերգություններ
Կատեգորիա:Խորհրդային մելոդրամա ֆիլմեր
Կատեգորիա:Խորհրդային սև-սպիտակ ֆիլմեր
Կատեգորիա:Խորհրդային ֆիլմեր
Կատեգորիա:Ռուսական ֆիլմեր
Կատեգորիա:Սև-սպիտակ ֆիլմեր
Կատեգորիա:Ֆիլմեր, որոնց գործողությունները տեղի են ունենում ԽՍՀՄ-ում
Մոսկվայի հայկական դրամատիկական ստուդիա

**Մոսկվայի հայկական դրամատիկական ստուդիան** հիմնադրվել է 1918 թ. դեկտեմբերին։ Հիմնադիրներն են Վահան Տերյանը, Պողոս Մակինցյանը, Աշոտ Հովհաննիսյանը, Կարեն Միքայելյանը և Սուրեն Խաչատրյանը, ով նշանակվում է ստուդիայի ղեկավար։ Ստուդիայում դասավանդել են Եվգենի Վախթանգովը, ով առողջական խնդիրների պատճառով աշխատել է միայն երկու ամիս (մինչև 1919 թ. ամառ), Վալերի Բրյուսովը, Հովսեփ Օրբելին, Նիկողայոս Մառը, Ալեքսեյ Ջիվելեգովը (Ջիվելեգյան), Գեորգի Յակուլովը, Հակոբ Գյուրջյանը, Կոնստանտին Ստանիսլավսկին, Սերաֆիմա Բիրմանը, Ալեքսանդր Գեյրոտը, Գեորգի Բուրջալովը։ Դասընթացները տեղի են ունեցել նախ Հայկական գործերի կոմիսարիատի շենքում, ապա՝ Լազարյան ճեմարանում։

Ստուդիայում սովորելու համար ՌԽՖՍՀ Լուսժողկոմատը 1921 թ.-ին Անդրկովկաս է ուղարկում մի հանձնաժողով՝ Սուրեն Խաչատրյանի գլխավորությամբ, որը պիտի երիտասարդներ ընտրեր ստուդիայում ուսանելու համար։ Թիֆլիսում ընդունելության քննությունների հանձնաժողովի նախագահը Հովհաննես Թումանյանն էր, իսկ հանձնաժողովի անդամները՝ Դերենիկ Դեմիրճյանը, Արուս Ոսկանյանը և Օլգա Մայսուրյանը։ Հանձնաժողովը Երևան է ժամանում 1921 թ. ամռանը և երիտասարդներ է ընտրում այդ ժամանակ Երևանում հանդես եկող Թիֆլիսի Ստեփան Շահումյանի անվան թատրոնի ներկայացումներից։ Ստուդիա են ընդունվում 23 երիտասարդ։ Մոսկվա մեկնող խմբի ղեկավար է նշանակվում Ստեփան Քափանակյանը, ով դառնում է նաև ստուդիայի ուսումնական մասի վարիչը։ Հետագայում՝ 1923 թ.-ին, Հայաստանից ստուդիա են ընդունվում նաև Թադևոս Սարյանը, Կարո Ալվարյանը, Արտաշես Հայ-Արտյանը ևյլն։

Սուրեն Խաչատրյանի հիվանդության պատճառով ստուդիայի ղեկավարությունը ստանձնում է Ռուբեն Սիմոնովը։

1924 թ.-ին ստուդիան հյուրախաղերով ժամանում է Երևան և մեծ հաջողություններ ունենում, այնուհետև վերադառնում է Մոսկվա՝ իր հետ տանելով ութ նոր ուսանողների՝ Վարդան Աճեմյան, Բաբկեն Գաբրիելյան, Աշոտ Ներսիսյան, Գեղամ Աֆրիկյան, Արտաշես Արևշատյան ևյլն։ Մոսկվա վերադառնալով՝ 1925 թ. ապրիլի 20-ին բեմադրում են «Պեպո» ներկայացումը, որով էլ ավարտվում է առաջին ստուդիայի գործունեությունը։ Նրա սաներից Արմեն Գուլակյանը, Վարդան Աճեմյանը, Սուրեն Քոչարյանը, Սարգիս Աբովյանը, Վավիկ Վարդանյանը, Մուրադ Կոստանյանը, Վարդուշ Ստեփանյանը և ուրիշներ, վերադառնում են Անդրկովկաս և աշխատանքի անցնում տարբեր թատրոններում։

1926 թ.-ի վերջերին Ռուբեն Սիմոնովը Մոսկվայում հիմնադրում է թատերական երկրորդ ստուդիան։ Նախկին սաներին միանում են Երևանից և Թիֆլիսից ժամանած երիտասարդները։ 1928 թ. մայիսին Թադևոս Սարյանի ղեկավարությամբ փոքրիկ մի խմբի հետ ժամանում է Հայաստան և ներկայացումներով հանդես գալիս Երևանում և ուրիշ քաղաքներում։ Այդ ժամանակ էլ Հայաստանի Լուսժողկոմատը որոշում է ստուդիայի խմբի հիման վրա ստեղծել Լենինականի Երկրորդ պետթատրոնը։

## Ստուդիայի բեմադրած ներկայացումներ
* Գաբրիել Սունդուկյանի «Պեպո»
* Հակոբ Պարոնյանի «Մեծապատիվ մուրացկաններ»
* Միգել դե Սերվանտեսի «Սալամանկայի քարանձավը»
* «Երկու շաղակրատներ»
* Միքայել Մանվելյանի «Հեքիաթ»

## Աղբյուրներ

Կատեգորիա:Թատրոններ այբբենական կարգով
Կատեգորիա:Հայկական թատրոն-ստուդիաներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի հայկական թատրոններ
Իզրայիլ Գոլդշտեյն

**Իզրայիլ Գոլդշտեյն** (, ), խորհրդային կինոռեժիսոր, օպերատոր և սցենարիստ է։ Մեծացել է Կիև քաղաքում։

## Կենսագրություն
Ընդունվել է Կիևի կինոինստիտուտ, տեղափոխվել է ՎԳԻԿ, որը ավարտել է 1939 թ.-ին։ Աշխատել է Կիևի կինոստուդիայում։ Ռազմաճակատային օպերատոր էր, որը նկարահանում էր Ստալինգրադի պաշտպանությունը։ Ռեժիսոր և օպերատոր էր Կիևի վավերագարական ֆիլմերի ստուդիայում (Укркинохроники) 1940 թ.-ից մինչև 1997 թ.։ Դասավանդում էր КГИТИ-ում (Կիևի թատերական արվեստի պետական ինստիտուտ)։ ՈՒԽՍՀ-ի արվեստի հանրաճանաչ գործիչ էր ճանաչվել 1988 թ.-ին։ Ուկրաինայի արվեստի ակադեմիայի ոսկե մեդալակիր է։ Նրա մասին 2001 թ.-ին ռեժիսոր Օլենդերը նկարահանել է «Անցած դարի ուղևորները» ֆիլմը։

Կատեգորիա:Խորհրդային կինոռեժիսորներ
Կատեգորիա:Հրեաներ
Կատեգորիա:Ուկրաինացի սցենարիստներ
Կատեգորիա:Ստալինգրադի ճակատամարտի մասնակիցներ
Կատեգորիա:Ուկրաինացի կինոռեժիսորներ
Կատեգորիա:Ուկրաինացի մանկավարժներ
Կատեգորիա:ԽՍՀՄ կինեմատոգրաֆիստների միության անդամներ
Կատեգորիա:Խորհրդային կինոօպերատորներ
Արևշատ (Հադրութի շրջան)

300px|մինի|աջից|Արցախի Հանրապետության քարտեզը, որտեղ մուգ շագանակագույնով պատկերված են Ադրբեջանի զինված ուժերի վերահսկողության ներքո գտնվող տարածքները, իսկ մարմնագույնով՝ Արցախի վերահսկողության ներքո գտնվող տարածքները 2021 թվականի հունվարի 1-ի դրությամբ

**Արևշատ**, գյուղական համայնք Արցախի Հանրապետության Հադրութի շրջանում։ Տեղաբաշխված է հանրապետության հարավային հատվածում։ Հադրութ շրջկենտրոնից գտնվում է 62 կմ հեռավորության վրա, իսկ մայրաքաղաք Ստեփանակերտից՝ 135 կմ հեռավորութան վրա։

2020 թվականի Արցախյան երկրորդ պատերազմի արդյունքում գյուղը հայաթափվել և անցել է Ադրբեջանի հսկողության տակ։

## Աշխարհագրություն
Համայնքը լեռնային է, ունի 3085,1 հա տարածք, որից 739,54 հա գյուղատնտեսական նշանակություն, 2261,29 հա անտառային հողեր։

## Բնակչություն
Արևշատ համայնքի բնակչության թիվը կազմում է 211 մարդ, կա 47 տնտեսություն։

Բնակավայրի ազգաբնակչության փոփոխությունը.

## Տնտեսություն
Բնակչությունը հիմնականում զբաղվում է գյուղատնտեսությամբ՝ անասնապահությամբ և հողագործությամբ։

## Պատմամշակութային հուշարձաններ
Կան պատմամշակութային հուշարձաններ՝ «Հանգած եղցի» եկեղեցի (9-10-րդ դարեր), գերեզմանոց (9-10-րդ դարեր), խաչքար (12-13-րդ դարեր)։

## Ծանոթագրություններ

* World Gazetteer&nbsp;&nbsp;-&nbsp;World-Gazetteer.com
* Population of Nagorno-Karabakh Republic (2005) 

## Արտաքին հղումներ
* Հակոբ Ղահրամանյան, ՏԵՂԵԿԱՏՈւ Լեռնային Ղարաբաղի Հանրապետության վարչատարածքային միավորների սոցիալ-տնտեսական բնութագրերի, Երևան, Ճարտարագետ, 2015 թ.

Կատեգորիա:Ադրբեջանի կողմից բռնազավթված տարածքներ
Կատեգորիա:Արցախի Հանրապետության աշխարհագրություն
Կատեգորիա:Արցախի Հանրապետության բնակավայրեր
Կամբյուսես II

**Կամբյուսես II** (հին պարսկերեն՝ *Կամբուջիե*), ծն.թ. անհայտ - մ.թ.ա. 522, պարսից **արքայից արքա** մ.թ.ա. 529-ից։ Աքեմենյանների դինաստիայից։

Եղել է հոր՝ Կյուրոս II Մեծի ավագ որդին և գահակիցը, ապա հաջորդել է նրան։ Կյուրոս II-ը թագադրել է Կամբյուսեսին 539 թ. Բաբելոնը գրավելուց հետո։ Թագադրությունը տեղի է ունեցել ավանդական արարողակարգով՝ 538 թ. նոր տարվա օրը՝ նիսանի 4-ին (մարտի 27-ին)։ Վախենալով մրցակցությունից՝ սպանել է եղբորը՝ Սմերդիսին։ Մ.թ.ա. 526-ին արշավել է Եգիպտոս, Նեղոսի դելտայում՝ Պելուսիոնի մոտ, հաղթել փարավոն Պսամմետիկոս III -ին՝ գրավելով մայրաքաղաք Մեմփիսը, և իրեն հռչակել փարավոն՝ հիմնելով նոր՝ XXVII դինաստիան։ Մ.թ.ա. 522-ին ապստամբություն է բռնկվել ամբողջ տերության մեջ՝ մոգ Գաումատայի գլխավորությամբ, որը ներկայացել է որպես Կամբյուսեսի սպանված եղբայր Սմերդիս։ Աքեմենյանների դեմ ապստամբել է նաև Հայաստանը։ Եգիպտոսից Պարսկաստան վերադառնալու ճանապարհին Կաբմբյուսեսը մահացել է անհայտ հանգամանքներում։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Աքեմենյան արքաներ
Կատեգորիա:Փտախտից մահացածներ
Արտաքսերքսես I

**Արտաքսերքսես I (**մ.թ.ա. մոտ 491 - 25 դեկտեմբեր 424''')''', Աքեմենյան հարստության թագավոր Իրանում։ Գահակալել է մ.թ.ա. 465-424-ին, հոր՝ Քսերքսես թագավորի, և ավագ եղբոր՝ գահաժառանգ Դարեհի, պալատական դավադրությամբ սպանվելուց հետո։ 465-462-ին պատերազմել է թագապահանջ եղբոր՝ Վստասպի, դեմ և, հաղթելով նրան, միանձնյա իշխել։ Շարունակել է պատերազմը Հունաստանի դեմ, 454-ին Նեղոսի գետաբերանում խորտակել աթենական նավատորմիղը։ Սակայն 449-ին Սալամինի ճակատամարտում պարտվել է և ճանաչել Փոքր Ասիայի հունական քաղաքների անկախությունը։ Թաղվել է Նակշ-ի-Ռուստեմում։

## Ծանոթագրություններ

## Գրականություն
* 
* Энциклопедия Ираника: АртаксерксI
* Тураев Б.А.: История древнего Востока
* Дандамаев М. А.: Политическая история Ахеменидской державы
* Дьяконов М. М.: Очерк истории Древнего Ирана
* Эрлихман В.В.: Правители мира

Կատեգորիա:Աքեմենյան արքաներ
Կատեգորիա:Մ․թ․ա․ 5-րդ դարի ծնունդներ
Լևոն III (Հռոմի պապ)

**Լևոն III** (, ) եղել է Հռոմի պապ 795-ից մինչև 816 թվականները։

## Կենսագրություն
Լևոնը եղել է հռոմեացի, ազնվական ծագում չունեցող Ազուպիայի և Ելիզավետայի որդին։ Մանկուց դաստիարակվել է Լաթերանյան պալատում։ Իր ընտրվելու ժամանակ նա եղել է Սանտա Սուսաննա տիտուլյար եկեղեցու կարդինալ-քահանա։ Հռոմի պապ ընտրվել է 795 թվականի դեկտեմբերի 27-ին, փոխարինելով Ադրիանոս I նրա մահվան հաջորդ օրը։ Միանգամայն հնարավոր է, որ այս շտապողականությունը կարող է կապված լինել ընտրությունների արդյունքների հետ։

Պոնտիֆիկատի առաջին իսկ օրերից Լևոն ІІІ դասընթացներ վարեց Կառլոս Մեծի հետ միանալու համար, որին հռոմեացիները, պապի առաջարկով հավատարմության երդում տվեցին։ Դա նշանակում էր, որ ֆրանկների արքան դառնում է Հռոմից անկախ և պապական գրասենյակը անգամ սկսեց փաստաթղթերը ամրագրել արքայի և պապաի կառավարման ամսաթվից։ Կարլ Մեծին ուղղված նամակում տեղեկացվում էր Լևոն ІІІ ըտրության մասին։

## Ծանոթագրություններ
Արտաքսերքսես Գ

**Արտաքսերքսես Գ**, Աքեմեյան հարստության թագավոր Իրանում։ Գահակալել է մ.թ.ա. 358-338-ին։ Սպանելով ավագ եղբայրներին, հաջորդել է հորը՝ Արտաքսերքսես II-ին։ Փորձել է վերականգնել Աքեմենյան պետության ամբողջականությունը։ Դաժանորեն ճնշել է ապսամբական շարժումները Փոքր Ասիայում, Փյունիկիայում, Կիպրոսում։ 341-ին վերանվաճել է Եգիպտոսը։ Սատրապներին արգելել է վարձու զորք պահել։ Սպանվել է իր պալատական ներքինու ձեռքով։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Փարավոններ
Կատեգորիա:Աքեմենյան արքաներ
Կատեգորիա:Սպանվածներ
Արտաքսերքսես II

**Արտաքսերքսես II**, Աքեմեյան հարստության թագավոր Իրանում։ Իշխել է մ.թ.ա. 404-358 թթ.-ին, հաջորդել հորը՝ Դարեհ II -ին։ Գահակալական կռիվներում 401 թ.-ին հաղթել է եղբորը՝ Փոքր Ասիայի կուսակալ Կյուրոսին, որին օգնության եկած 10000 հույն վարձականները հարկադրաբար նահանջել են Հայաստանի վրայով։ 394 թ.-ին Կնիդոս կղզու մոտ ջախջախել է սպարտական նավատորմիղը, այնուհետև Սպարտայի հետ պատերազմել Աթենքի դեմ, Անտալկիդասի պայմանագրով (387-386) վերստին տիրել է Փոքր Ասիայի հունական քաղաքներին, քանդել հունական քաղաքական միությունները։ Այնուհանդերձ նա չի վերականգնել Աքեմենյան պետության հզորությունը։ Կառավարման վերջին շրջանում հսկայական ջանքեր է վատնել նվաճված ցեղերին ու սատրապություններին հնազանդ պահելու համար։ Հայաստանի սատրապ Երվանդ Բ ամուսնացած է եղել նրա դուստր Հռոդոգունեի հետ, որի համար հետագա Երվանդունիները իրենց համարել են Աքեմենյանների շառավիղ։ Սպանվել է դավադրությամբ։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Աքեմենյան արքաներ
Ստեփան Շահումյանի անվան «Որոնումների թատրոն»

**Ստեփան Շահումյանի անվան «Որոնումների թատրոն»**, բացվել է 1921 թվականի մայիսին Թիֆլիսում «Հույսի» կործանումը» ներկայացմամբ։ Թատրոն-ստուդիայի ղեկավարներն էին Լևոն Քալանթարը և Ստեփան Քափանակյանը։ Ստուդիայում սովորող և աշխատող երիտասարդները նոր ուղիներ էին փնտրում արվեստում և ցանկանում էին ստեղծել նոր ժողովրդական թատրոն։ Թատրոնի սաներից էին Սուրեն Քոչարյանը, Արմեն Գուլակյանը, Սարգիս Աբովյանը, Արշավիր Կորկոտյանը, Աստղիկ Աղասյանը և այլն։

## Թատրոնում բեմադրված ներկայացումներ
* Մորիս Մետերլինկի «Սուրբ Անտոնիոսի հրաշագործությունը»
* Ալֆոնս Դոդեի «Սպիտակ մեխակը»
* Դելլա Գրացիայի «Կատաստրոֆա»

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Թբիլիսիի թատրոններ
Կատեգորիա:Վրաստանի հայկական թատրոններ
Թաղուտ

300px|մինի|աջից|Արցախի Հանրապետության քարտեզը, որտեղ մուգ շագանակագույնով պատկերված են Ադրբեջանի զինված ուժերի վերահսկողության ներքո գտնվող տարածքները, իսկ մարմնագույնով՝ Արցախի վերահսկողության ներքո գտնվող տարածքները 2021 թվականի հունվարի 1-ի դրությամբ

**Թաղուտ**, գյուղ Արցախի Հանրապետության Հադրութի շրջանում։ Տեղաբաշխված է հանրապետության հարավարևելյան հատվածում։ Հադրութ շրջկենտրոնից գտնվում է 18 կմ հեռավորության վրա, իսկ մայրաքաղաք Ստեփանակերտից՝ 60 կմ հեռավորության վրա։

## Աշխարհագրություն
Համայնքը լեռնային է, ունի 476.0 հա տարածք, որից 270.64 հա գյուղատնտեսական նշանակություն, 174.44 հա անտառային հողեր։ Թաղուտ համայնքի սահամանային գոտով հոսում է Իշխանագետի վտակը։ Համայնքի տարածքում առկա են թվով 4 աղբյուրներ` «Քաշեն», «Արտեն», «Սիսեռն» և «Սորբեն»։

### Հայ-ադրբեջանական պատերազմ (2020)

2020 թվականի հայ-ադրբեջանական պատերազմի հետևանքով գյուղը հայաթափվել և անցել է Ադրբեջանի զինված ուժերի վերահսկողության ներքո։

## Բնակչություն
Թաղուտ համայնքի բնակչության թվաքանակը կազմում է 205 մարդ, կա 61 տնտեսություն։

Բնակավայրի ազգաբնակչության փոփոխությունը.

## Տնտեսություն
Բնակչությունը հիմնականում զբաղվում է գյուղատնտեսությամբ՝ անասնապահությամբ և հողագործությամբ։

## Պատմամշակութային հուշարձաններ
Համայնքի պատմամշակութային հուշարձաններն են՝ Սբ. Հովհաննես եկեղեցի (19-րդ դար), գերեզմանոց (17-19-րդ դարեր), աղբյուր (17-րդ դար), իջևանատուն (18-րդ դար), հաշվառված է 6 հուշարձան։

## Հասարարակական կառույցներ
Համայնքում գործում են գյուղապետարան, մշակույթի տուն, բուժկետ, միջնակարգ դպրոց, որտեղ սովորում են 25 աշակերտներ։

## Արտաքին հղումներ
* Հակոբ Ղահրամանյան, ՏԵՂԵԿԱՏՈւ Լեռնային Ղարաբաղի Հանրապետության վարչատարածքային միավորների սոցիալ-տնտեսական բնութագրերի, Երևան, Ճարտարագետ, 2015 թ.

## Ծանոթագրություններ

* World Gazetteer&nbsp;&nbsp;-&nbsp;World-Gazetteer.com
* Population of Nagorno-Karabakh Republic (2005) 

Կատեգորիա:Ադրբեջանի կողմից բռնազավթված տարածքներ
Լանդգրաֆ

մինի|Լանդգրաֆի թագը
**Լանդգրաֆ** (), իշխանական տիտղոս Սրբազան Հռոմեական կայսրությունում։ Կոմս, որը ուներ իր հողերում մեծ իշխանություն և չէր ենթարկվում որևէ իշխանի կամ հերցոգի։

## Գրականություն
* Theodor Mayer: *Über Entstehung und Bedeutung der älteren deutschen Landgrafschaften.* Mittelalterliche Studien – Gesammelte Aufsätze, ed. F. Knapp (Sigmaringen 1958) 187–201. также в: Zeitschrift der Savigny-Stiftung für Rechtsgeschichte, Germanische Abteilung 58 (1938) 210–288.
* Theodor Mayer: *Herzogtum und Landeshoheit*, Fürsten und Staat. Studien zur Verfassungsgeschichte des deutschen Mittelalters (Weimar 1950) 276–301.
* T. Eichenberger: *Patria. Studien zur Bedeutung des Wortes im Mittelalter (6.–12. Jahrhundert).* Nationes – Historische und philologische Untersuchungen zur Entstehung der europäischen Nationen im Mittelalter 9 (Sigmaringen 1991).
* F.J. van Droogenbroeck: *De betekenis van paltsgraaf Herman II (1064-1085) voor het graafschap Brabant.* Eigen Schoon en De Brabander 87 (Brüssel 2004) 1–166.
* Wilhelm Franck: *Die Landgrafschaften des heiligen römischen Reichs*, Braunschweig 1873, стр. 76-80 Die Landgrafschaften des heiligen römischen Reichs

Կատեգորիա:Գերմանական ազնվական տիտղոսներ
Կատեգորիա:Ազգային և էթնիկ առաջնորդման կոչումներ
Բանաձոր

300px|մինի|աջից|Արցախի Հանրապետության քարտեզը, որտեղ մուգ շագանակագույնով պատկերված են Ադրբեջանի զինված ուժերի վերահսկողության ներքո գտնվող տարածքները, իսկ մարմնագույնով՝ Արցախի վերահսկողության ներքո գտնվող տարածքները 2021 թվականի հունվարի 1-ի դրությամբ

**Բանաձոր**, գյուղ Արցախի Հանրապետության Հադրութի շրջանում։ Հադրութ շրջկենտրոնից գտնվում է 36 կմ հեռավորության վրա, իսկ մայրաքաղաք Ստեփանակերտից` 122 կմ հեռավորության վրա։

Բանաձոր համայնքի կազմի մեջ ընդգրկված է նաև Ցոր գյուղը։ Ցոր գյուղում բնակվում է 20 մարդ, կա 6 տնտեսություն։

## Աշխարհագրություն
Համայնքը լեռնային է, ունի 3576,5 հա տարածք, որից 2442,03 հա գյուղատնտեսական նշանակության, 1055,02 հա անտառային հողեր։ Համայնքի տարածքում առկա են թվով 3 աղբյուրներ` «Քյարինջ», «Ղուլուշլու» և «Վերին»։

## Պատմություն
2020 թվականի Արցախյան երկրորդ պատերազմի արդյունքում գյուղը հայաթափվել և անցել է Ադրբեջանի հսկողության տակ։ Գյուղը նաև եղել է Ուրարտական ժամանակաշրջանում,հայտնաբերված  Ռուսա առաջինի Ծովինարի ժայռափոր արձանագրությունը և գյուղի հին լինել ապացուցվում է այստեղի պատմական կառույցներով։ Այս գյուղը խորհրդային տարիներին եղել է Առաջինը որ Էլեկտրական Ջրաղաց է ձեռք բերել Հադրութի շրջանում։

Գյուղը Ունեցել է բազմաթիվ անվանումներ որոնցից մեկը  ուրարտական ժամանակների Բերզիրան է եղել  նշանակել է պղնձի ձոր։իսկ  Բանաձոր անվանումը  նշանակոում է աշխատանքի ձոր կամ Աստծո բանի (Աստծո խոսքի )ձոր։նաև գյուղում կա կամարաձվ հին քար որի վրա գրված է Թաթուլի կամ Թաթոսի շեն ,քարի երկու կողմերին կա հայկական հավերժության զարդանախշեր։

## Բնակչություն
Բանաձոր համայնքի բնակչության թվաքանակը կազմում է 175 մարդ, կա 63 տնտեսություն։

Բնակավայրի ազգաբնակչության փոփոխությունը.

## Տնտեսություն
Բնակչությունը հիմնականում զբաղվում է գյուղատնտեսությամբ` անասնապահությամբ և հողագործությամբ։

## Տեսարժան վայրեր
Համայնքի պատմամշակութային հուշարձաններն են՝ Սբ. Աստվածածնի եկեղեցի (17-րդ դար), գերեզմանոց (17-19-րդ դար), կամուրջ (19-րդ դար), մատուռ « Սպիտակ տղա» (12-14-րդ դար)։

## Հասարարակական կառույցներ
Համայնքում գործում են գյուղապետարան, մշակույթի տուն, բուժկետ, հիմնական դպրոց, որտեղ սովորում են 20 աշակերտներ։

## Ծանոթագրություններ

## Գրականություն
* Հակոբ Ղահրամանյան, ՏԵՂԵԿԱՏՈւ Լեռնային Ղարաբաղի Հանրապետության վարչատարածքային միավորների սոցիալ-տնտեսական բնութագրերի, Երևան, Ճարտարագետ, 2015 թ.

## Արտաքին հղումներ
* World Gazetteer&nbsp;&nbsp;-&nbsp;World-Gazetteer.com
* Population of Nagorno-Karabakh Republic (2005) 

Կատեգորիա:Ադրբեջանի կողմից բռնազավթված տարածքներ
Խծաբերդ

300px|մինի|աջից|Արցախի Հանրապետության քարտեզը, որտեղ մուգ շագանակագույնով պատկերված են Ադրբեջանի զինված ուժերի վերահսկողության ներքո գտնվող տարածքները, իսկ մարմնագույնով՝ Արցախի վերահսկողության ներքո գտնվող տարածքները 2021 թվականի հունվարի 1-ի դրությամբ

**Խծաբերդ** (Խիծապէրթ), գյուղ Արցախի Հանրապետության Հադրութի շրջանում։ Գտնվում է հանրապետության հարավային հատվածում, Հադրութ շրջկենտրոնից` 64 կմ հեռավորության վրա, իսկ մայրաքաղաք Ստեփանակերտից` 137 կմ հեռավորության վրա՝ Քիրս լեռան հարավ-արևմտյան մասում։ Պետրոսաշեն, Սպիտակաշեն, Արփագետիկ և Վաղավեր գյուղերի հետ միասին ընդգրկված է Խծաբերդի համայնքի կազմում։

Սպիտակաշեն գյուղում բնակվում է 11 մարդ, կա 3 տնտեսություն, իսկ Արփագետիկ գյուղում բնակվում է 24 մարդ, կա 6 տնտեսություն։

## Աշխարհագրություն
Համայնքը բարձրլեռնային է, ունի 4897,48 հա տարածք, որից 1492,69 հա գյուղատնտեսական նշանակության, 3361,7 հա անտառային հողեր։ Համայնքի սահմանային գոտով հոսում է Հագարի գետի վտակը։ Համայնքի տարածքում առկա են թվով 7 աղբյուրներ` Խծաբերդ գյուղի տարածքում «Տեղուն», «Պյոտուց», «Քուլանեն», «Չիմանեն», «Խաչուն» և «Կետեն», իսկ Սպիտակաշեն գյուղի տարածքում՝ «Շենին» աղբյուրը։

## Բնակչություն
Խծաբերդ համայնքի բնակչության թվաքանակը կազմում է 120 մարդ, կա 39 տնտեսություն։

Բնակավայրի ազգաբնակչության փոփոխությունը.

## Տնտեսություն
Բնակչությունը հիմնականում զբաղվում է գյուղատնտեսությամբ`անասնապահությամբ և հողագործությամբ։

## Պատմություն
1991 թվականի մայիսին գյուղը հրետակոծվել է ադրբեջանցիների կողմից, զոհվել են խաղաղ բնակիչներ, ավերվել են բնակելի տներ։ Արցախյան գոյամարտում գյուղից զոհվել է 7 ազատամարտիկ։ Սակայն հրադադարից հետո Խծաբերդը սկսել է շենանալ։

Ադրբեջանի Հանրապետության զինված ուժերի կողմից Ռուսաստանի Դաշնության պաշտպանության նախարարության խաղաղապահ ուժերի վերահսկողության գոտում գտնվող Արցախի Հանրապետության Հադրութի շրջանի Հին Թաղեր և Խծաբերդ գյուղերի բռնազավթում տեղի է ունեցել 2020 թվականի դեկտեմբերի 12-ին։

## Պատմամշակութային վայրեր
Համայնքի պատմամշակութային հուշարձաններն են` Եղցան ձոր եկեղեցի (XVI-XVII դդ.), գերեզմանոց (XVII-XIX դդ.), խաչքար (XVI-XVII դդ.), ջրաղաց (XIX դ.), հաշվառված է 11 հուշարձան։

Խծաբերդի շրջակայքում պահպանվել են Օձաբերդ, Հազարափրկիչ, Անմտեղ պարսպապատ բերդերը՝ քանդված եկեղեցիներով, խաչքարերով (7-13-րդ դարեր), գյուղատեղիներ, գերեզմանատներ, խաչքարներ (9-17-րդ դարեր), Ղալալվի բերդ-քարայրը։ Նշանավոր է Սլկահան սար բնակատեղին՝ «Հազարափրկիչը», ավերված Սուրբ Աստվածածին եկեղեցին (19-րդ դար)։

Գյուղամիջում եղել է Սուրբ Աստվածածին եկեղեցին՝ սրբատաշ պատերով, եռանավ դահլիճով, որը չի պահպանվել։ Եկեղեցու հիմքի ու քարերի շնորհիվ 1936 թվականին կառուցվել է գյուղի ակումբը։

## Հասարարակական կառույցներ
Համայնքում գործում են գյուղապետարան, մշակույթի տուն, բուժկետ, հիմնական դպրոց, որտեղ սովորում են 25 աշակերտներ։

## Տես նաև
* Հին Թաղերի և Խծաբերդի գրավում

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* World Gazetteer - World-Gazetteer.com
* Population of Nagorno-Karabakh Republic (2005) 

Կատեգորիա:Ադրբեջանի կողմից բռնազավթված տարածքներ
Ծամձոր

300px|մինի|աջից|Արցախի Հանրապետության քարտեզը, որտեղ մուգ շագանակագույնով պատկերված են Ադրբեջանի զինված ուժերի վերահսկողության ներքո գտնվող տարածքները, իսկ մարմնագույնով՝ Արցախի վերահսկողության ներքո գտնվող տարածքները 2021 թվականի հունվարի 1-ի դրությամբ

**Ծամձոր**, գյուղ Արցախի Հանրապետության Հադրութի շրջանում։

## Պատմություն
Գյուղը նախկինում անվանվել է Ծածմնձոր, Ծամձորի, հետո վերանվանվել է Ծամձոր։

### Գյուղը Արցախյան ազատամարտին
1989 թվականին գյուղում կազմավորվել է ինքնապաշտպանական ջոկատ։ 1992 թվականին Հադրութի Առաջին պաշտպանական շրջանի ստորաբաժանումների կազմում մասնակցել են գյուղի, Հադրութի շրջանի Էդիլու ձորակի Էդիլու,Մելիքաշեն, Բլութան, Խրմնջուխ, Հախուլու, Ակնաղբյուր, Մարտունու, Ասկերանի շրջանների և այլ բնակավայրերի ինքնապաշտպանական և ազատագրական մարտերին։ Գյուղի բնակիչները մասնակցել են նաև 1941-1945 թվականների պատերազմին։

### Հայ-ադրբեջանական պատերազմ (2020)

2020 թվականի հայ-ադրբեջանական պատերազմի հետևանքով գյուղը հայաթափվել և անցել է Ադրբեջանի զինված ուժերի վերահսկողության ներքո։

## Աշխարհագրություն
Ծամձոր գյուղը գտնվում է Ղարաբաղի լեռնաշղթայի արևելյան Ջիլանի լեռնաճյուղերի ձորի երկու լանջերի վրա, Կարմրաքար գյուղից վերև, Ստեփանակերտ քաղաքից 121 կմ դեպի հարավ-արևելք։ Գյուղի համայնքի վարչական տարածքում Սարինշեն գյուղը։ Ծամձոր գյուղի հողային տարածությունը կազմում է 3799,52 հա։ Գտնվում է ծովի մակերևույթից 850 մ բարձրության վրա։ Համայնքը լեռնային է, ունի 3799,52 հա տարածք, որից 1300,17 հա գյուղատնտեսական նշանակություն, 2461,5 հա անտառային հողեր։

## Բնակչություն
Գյուղի բնակչության թիվը 1895 թվականի տվյալներով կազմել է 620 հայ բնակիչ, 1907 թվականի տվյալներով կազմել է 917 մարդ, 2005 թվականի մարդահամարի տվյալներով՝ 56 մարդ, իսկ 2010 թվականի տվյալներով՝ 42 մարդ, 21 տնտեսություն։

Բնակավայրի ազգաբնակչության փոփոխությունը.

## Տնտեսություն
Բնակչությունը հիմնականում զբաղվում էր գյուղատնտեսությամբ՝ անասնապահությամբ և հողագործությամբ։

## Պատմամշակութային հուշարձաններ
Կան պատմամշակութային հուշարձաններ՝ Սբ. Աստվածածին եկեղեցի (1696 թվական), գերեզմանոց (16-18-րդ դարեր), կամուրջ (17-19-րդ դարեր), ջրամբար (19-րդ դար), հաշվառված է 5 հուշարձան։

## Կլիմա
Կլիման մեղմ է, տաք, կիսախոնավ, տարեկան միջին ջերմաստիճանը կազմում է +10 աստիճան։ Ամռանը տաք է, հուլիսի ջերմաստիճանը հասնում է +16 աստիճանից +20 աստիճանի, առավելագույն ջերմաստիճանը կազմում է +36 աստիճան։ Ձմեռը մեղմ ցուրտ է, հունվարի միջին ջերմաստիճանը կազմում է -15 աստիճան։ Տարեկան տեղումների քանակը կազմում է 500-600 մմ։

## Հասարարակական կառույցներ
Համայնքում գործում էին գյուղապետարան, բուժկետ, Առաքելի միջնակարգ դպրոցի Ծամձորի մասնաճյուղը, որտեղ սովորում են 8 աշակերտներ։

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Population of Nagorno-Karabakh Republic (2005) 

Կատեգորիա:Ադրբեջանի կողմից բռնազավթված տարածքներ
Կատեգորիա:Արցախի Հանրապետության աշխարհագրություն
Կատեգորիա:Արցախի Հանրապետության բնակավայրեր
Ինֆանտ

մինի|աջից|200px|Իսպանական ինֆանտների թագը
**Ինֆանտ**, կանացի ձևը՝ **ինֆանտա** (, , -ից ` երեխա, զավակ), Իսպանիայի և Պորտուգալիայի արքայազններին և արքայադուստրերին տրվող տիտղոս (մինչև 1910 թվականը, երբ վերացվեց պորտուգալական թագավորական դինաստիան)։

Իսպանիայում ինֆանտը կրում էր Աստրուրիայի իշխանի, իսկ Պորտուգալիայում, մինչև Բրազիլիայի անջատումը` Բրազիլիայի իշխանի կոչում։

14-րդ դարից Արագոնի, Կաստիլիայի, Լեոնի և Նավառայի թագավորություններում գահաժառանգները կոչվում էին արքայազն և արքայադուստրը, իսկ մնացած արքայական զավակները՝ *ինֆանտ*

Կատեգորիա:Իսպանիայի պատմություն
Կատեգորիա:Գահաժառանգների տիտղոսներ
Կատեգորիա:Ազնվական տիտղոսներ
Կատեգորիա:Պորտուգալիայի պատմություն
Դարաքենդ (այլ կիրառումներ)

**Դարաքենդ** կարող է վերաբերել.
*Ձորագյուղ (Լոռու մարզ), գյուղ ներկայիս Հայաստանի Լոռու մարզում։
*Դարաքենդ, գյուղ ներկայիս Ադրբեջանական Հանրապետության Գոբուստանի շրջանում։
*Ծամձոր, գյուղ Արցախի Հանրապետության Հադրութի շրջանում։
*Դարաքենդ, գյուղ Արցախի Հանրապետության Քաշաթաղի շրջանում։
*Դարաքենդ, գյուղ ներկայիս Ադրբեջանական Հանրապետության Շարուրի շրջանում։
*Դարաքենդ, ձոր և գետակ Արաքսի ավազանում։
Կրոնպրինց

[մինի|աջից|290px|Տոկիոյի կայսերական պալատի առջև մարդիկ դիմավորում են կրոնպրինց [Հիրոհիտոյին։ *New York Times* 1916]]
**Կրոնպրինց** (, բառացի թագի իշխան, գերմաներենում գահաժառանգի տիտղոս (սովորաբար արքայի ավագ որդին, այլ ոչ ուրիշ բարեկամ)։ Ռուսերենում՝ նաև այլ երկրների գահաժառանգներ, օրինակ՝ Ճապոնիայի կրոնպրինց։
## Տես նաև
* Կուրպրինց

Կատեգորիա:Գահաժառանգների տիտղոսներ
Կատեգորիա:Ազնվական տիտղոսներ
Լենինականի օպերա-օպերետային խումբ

**Լենինականի օպերա-օպերետային խումբը** բացվել է 1924 թվականին։ Հիմնադիրներն էին բանաստեղծ Ազատ Վշտունին և երգիչ Շարա Տալյանը։ Խմբում աշխատում էին Հայկանուշ Դանիելյանը, Լևոն Իսեցկին (Հովհաննիսյան), Իլյա Արբատովը (Եղիա Յաղուբյան), Աննա Ղումաշյանը, Մարիաննա Սեդմարը, Հայկ Դանզասը, Դ. Վենեցիանովը (Իսահակյան), Մ. Սանամյանը, ռեժիսոր Վ. Վալերյանովը (Չիսլյան), նկարիչ Գրիգոր Շարբաբչյանը, դիրիժոր Ալեքսանդր Մելիք-Փաշայանը։ 1924 թվականի օգոստոսին խումբը հյուրախաղերով հանդես է գալիս Երևանում, որտեղ մեծ հաջողություն է ունենում, սակայն նյութական և այլ դժվարությունների պատճառով թատրոնը մեկուկես տարի անց փակվում է։

## Բեմադրված օպերաները և օպերետները
* «Ֆաուստ»
* «Կարմեն»
* «Դևը»
* «Եվգենի Օնեգին»
* «Սիլվա»
* «Հեյշա»
* «Հարեմի գաղտնիքները»

## Աղբյուրներ

Կատեգորիա:1920 հիմնադրումներ
Կատեգորիա:Գյումրու թատրոններ
Կատեգորիա:Հայաստանի երաժշտական թատրոններ
Կուրպրինց

**Կուրպրինց** (), կուրֆյուրստի ժառանգի տիտղոս Սրբազան Հռոմեական կայսրությունում։ Հավասար էր կրոնպրինցի տիտղոսին։

## Տես նաև
* Կրոնպրինց
* Կուրֆյուրստ

Կատեգորիա:Գահաժառանգների տիտղոսներ
Կատեգորիա:Սրբազան Հռոմեական կայսրություն
Հարթաշեն (Հադրութի շրջան)

300px|մինի|աջից|Արցախի Հանրապետության քարտեզը, որտեղ մուգ շագանակագույնով պատկերված են Ադրբեջանի զինված ուժերի վերահսկողության ներքո գտնվող տարածքները, իսկ մարմնագույնով՝ Արցախի վերահսկողության ներքո գտնվող տարածքները 2021 թվականի հունվարի 1-ի դրությամբ

**Հարթաշեն**, գյուղ Արցախի Հանրապետության Հադրութի շրջանում։ Այն տեղաբախշված է հանրապետության հարավարևելյան հատվածում։ Հադրութ շրջկենտրոնից գտնվում է 30 կմ հեռավորության վրա, իսկ մայրաքաղաք Ստեփանակերտից՝ 71 կմ հեռավորության վրա։

## Աշխարհագրություն
Համայնքը հարթավայրային է, ունի 357,6 հա տարածք, որից 304,16 հա գյուղատնտեսական նշանակության, 3,2 հա անտառային հողեր։

## Բնակչություն
1974 թվականին ուներ 558 հայ և ադրբեջանցի բնակիչ։

2015 թվականի դրությամբ Հարթաշեն համայնքի բնակչության թվաքանակը կազմում է 91 մարդ, կա 31 տնտեսություն։

Բնակավայրի ազգաբնակչության փոփոխությունը.

## Տնտեսություն
Բնակչությունը հիմնականում զբաղվում է գյուղատնտեսությամբ՝ անասնապահությամբ և հողագործությամբ։

## Պատմամշակութային հուշարձաններ
Համայնքի պատմամշակութային հուշարձանն է՝ գերեզմանոց (17-21-րդ դդ.)։

## Հասարարակական կառույցներ
2000 թվականին գյուղն ուներ գրադարան և ակումբ։

2015 թվականին համայնքում գործում են գյուղապետարան, բուժկետ, աշակերները հաճախում են Ուխտաձորի միջնակարգ դպրոցը (6 աշակերտ)։

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Population of Nagorno-Karabakh Republic (2005) 

Կատեգորիա:Ադրբեջանի կողմից բռնազավթված տարածքներ
Հին Թաղեր

300px|մինի|աջից|Արցախի Հանրապետության քարտեզը, որտեղ մուգ շագանակագույնով պատկերված են Ադրբեջանի զինված ուժերի վերահսկողության ներքո գտնվող տարածքները, իսկ մարմնագույնով՝ Արցախի վերահսկողության ներքո գտնվող տարածքները 2021 թվականի հունվարի 1-ի դրությամբ
**Հին Թաղեր**, գյուղ Արցախի Հանրապետության Հադրութի շրջանում։ Գտնվում է հանրապետության հարավային հատվածում՝ Հադրութ շրջկենտրոնից 52 կմ հեռավորության վրա, իսկ մայրաքաղաք Ստեփանակերտից՝ 125 կմ հեռավորության վրա։

## Աշխարհագրություն
Համայնքը բարձր լեռնային է, ունի 4338,61 հա տարածք, որից 982,18 հա գյուղատնտեսական նշանակություն, 3322,52 հա անտառային հողեր։ Համայնքի տարածքում առկա են թվով 6 աղբյուրներ` «Դերունց ծորին», «Թաղուն», «Երե թաղեն», «Ներքե թաղեն», «Շատ» և «Կիզարեն»։

## Պատմություն
### Հայ-ադրբեջանական պատերազմ, 2020
Ադրբեջանի Հանրապետության զինված ուժերի կողմից Ռուսաստանի Դաշնության պաշտպանության նախարարության խաղաղապահ ուժերի վերահսկողության գոտում գտնվող Արցախի Հանրապետության Հադրութի շրջանի Հին Թաղեր և Խծաբերդ գյուղերի բռնազավթում տեղի է ունեցել 2020 թվականի դեկտեմբերի 12-ին։

## Բնակչություն
Հակակու համայնքի բնակչության թվաքանակը կազմում է 96 մարդ, կա 38 տնտեսություն։

Բնակավայրի ազգաբնակչության փոփոխությունը.

## Տնտեսություն
Բնակչությունը հիմնականում զբաղվում է գյուղատնտեսությամբ՝ անասնապահությամբ և հողագործությամբ։

## Պատմամշակութային հուշարձաններ
Համայնքի պատմամշակութային հուշարձաններն են՝ Ամենափրկիչ եկեղեցի (19-րդ դար), գերեզմանոց (17-րդ դար), խաչքար (9-11-րդ դարեր), գյուղատեղի (9-11-րդ դարեր), հաշվառված է 11 հուշարձան։

## Հասարարակական կառույցներ
2015 թվականին համայնքում գործում էր գյուղապետարան, մշակույթի տուն, բուժկետ, հիմնական դպրոց, որտեղ սովորում են 11 աշակերտներ։

## Արտաքին հղումներ
* Population of Nagorno-Karabakh Republic (2005) 

## Տես նաև
* Հին Թաղերի և Խծաբերդի բռնազավթում

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Ադրբեջանի կողմից բռնազավթված տարածքներ