Սպիլիկիններ

link=https://ru.wikipedia.org/wiki/%D0%A4%D0%B0%D0%B9%D0%BB:Bierki.JPG|մինի|250x250փքս|Լեհական սպիլիկիններ՝ bierki
**Սպիլիկիններ**, մանր խաղալիքների՝ իրերի (ամաններ, սանդուղք, գլխարկներ, փայտիկներ և այլն) կամ փայտիկների հավաքածու, ազգային հնագույն սեղանի խաղ,  որ տարածված է Արևելյան Եվրոպայի որոշ երկրներում։

## Պատմություն
link=https://ru.wikipedia.org/wiki/%D0%A4%D0%B0%D0%B9%D0%BB:Spillikins_1895.jpg|մինի|220x220փքս|Մ. Պերեպելկին, Սպիլիկիններ, 1895, Ռուսական թանգարանի հավաքածու
Խաղի հայտնագործման ժամանակը հայտնի չէ։ Հնարավոր է, որ դա ստեղվծել և ձևավորվել է Արևելքում՝ Չինաստանում։ Լեհաստանում խաղը () հայտնի է Լեհ-լիտվական համագործակցության ժամանակներից (18-րդ դար)։ Ռուսաստանում եղել է խաղի 2 տեսակ։ Երբ խաղում են փայտիկներով, մետաղալարերով կամ ծղոտներով (դրանք ավելի պարզ տեսակներ են) տարածված էր գյուղական վայրերում։ Քաղաքային տարբերակը սպիլիկինների հավաքածու էր, որը պատրաստվել էր խառատահաստոցով: 19-րդ դարում սպիրիլկանները խճճվում էին, պատրաստված տարբեր տեսակի փայտից կամ փղոսկրից, որը դարձել է սրահային ամենատարածված զվարճանքներից մեկը։ 20-րդ դարի սկզբին խաղը ձեռք է բերել  ընդհանուր ճանաչում։ Մոսկվայում սպիլիկիններ բազմազան տեսականին դրվում էր նվերների տուփերի և արկղիկների մեջ, հաճախ խնձորի կամ ուրիշ մրգերի կամ բանջարեղենների տեսքով, վաճառվում էին կոնֆետների տուփերի հետ միասին։

## Խաղի կանոնները
«Խաղ բոլոր տարիքայինների համար» հավաքածուն ստեղծվել է նախքան 1917 թվականի հեղափոխությունը, պարզվում է, որ հավաքածուից դուրս է գալիս փայտիկներ կամ մեկից երկու դյույմ երկարությամբ ծղոտներ, հավաքածուի մեջ իրերի քանակը տատանվում է 60-ից մինչև 100 (որոշ աղբյուրներ նշում են 32 իր)։

Խաղի իմաստը այն է, որ այդպիսի խաղալիքների կույտերից մատներով կամ հատուկ կեռիկով հանել մեկ խաղալիքը մյուսից հետո, առանց մնացածին դիպչելու կամ շարժելու։ Որպիսի սպիլիկինները  հարմար լինեն դիպչելու, դրանք պատրաստում են իրերի ձևով,  ունենալով ականջներ կամ անցքեր, օրինակ՝ բաժակների, թեյամանների կամ այլնի տեսքով: Երբեմն սպիլիկինները պատրաստում են ապստրակտ ձևով կտորների տեսքով, որոնցում մի քանի փոքր անցքեր են փորված: Ինչպես խաղի ամենավաղ տարբերակում, կարող եք նաև օգտագործել իմպրովիզացված առարկաներ որպես սպիլիկիններ՝ ծառ, եղեգ, ոսկորներ, ծղոտ, կամ լուցկի: Սպիլիկների հայտնի հավաքածու պապե-մաշեից կամ հյուսված մետաղալարից, սակայն ավանդական սպիլիկինները պատրաստվում էին լավ փայտից, ինչպիսիք են տանձենին կամ կարելյան կեչին։ Երբեմն փայտիկները պատրաստվում են տարբեր, որպիսի սեղանի վրա լցնելուց դրանք չգլորվեն: Որքան ավելի բարդ է հանել քանդված արձանիկը, այդքան շատ ջանք է պահանջվում, որ ընդհանուր կույտից ճիշտ հեռացնեն: Լիկինո գյուղի արհեստավորները հայտնի էին սպիլիկինների խաղի համար ամենափոքրիկ առարկաներ պատրաստելու իրենց ունակությամբ, որ օգտագործում էին պարզ խառատահաստոց և մեծ սղոցներ։ Այդ հավաքածուները տեղավորում էին հունական ընկույզի կեղևի տուփում, դա նախատեսված չէին խաղի համար, այլ եղել են օրիգինալ հուշանվեր:
մինի
Սպիլիկինները թափվում են կույտով լցվում են հարթ մակերեսի վրա: Խաղացողեները հատուկ կեռիկով, հերթականությամբ հանում են սպիլիկինները, փորձելով չխանգարել հարևաններին։ Հարևան սպիրլիկը տեղափոխողը փոխանցում է քայլը հաջորդ խաղացողին: Խաղը շարունակվում է մինչ այն պահը, մինչ խաղացողները չեն վերցնում անբողջ կույտը: Հաղթում է այն խաղացողը, որը հավքում է ավելի շատ սպիլիկիններ, կամ առաջինը, ով հավաքում է դրանց նախապես համաձայնեցված քանակը:

Փայտիկներ-սպիլիկիններ խաղի ժամանակ խաղն սկսողը սեղմում է մի փունջ փայտիկներ։ Կույտի մեջ չընկնող սպիլիկը մի կողմ են դրվում մինչև հաջորդ խաղը։ Խաղացողները հերթականությամբ հանում են փայտիկը կույտից, չտեղաշարժելով մյուսներինը: Այն խաղացողը ով ճիշտ հանում է փայտիկը, մնում է խաղում: Առաջին փայտիկի օգնությամբ հանվում են մյուսներ: Ով որ շարժեց մյուս փայտիկները, հերթը փոխանցում է հաջորդ խաղացողին: Խաղի վերջանալուց հետո, հաշվում են խաղացողների փայտիկները: Խաղի մեկ այլ տարբերակ ներառում է առարկաների շարելը, հաղթում է նա, ում խաղալիքների շարքն ամենաերկարն է:

Երբեմն (խաղի լեհական տարբերակում) ամեն իր ունի իր «գինը», այդ ժամանակ հաղթում է այն մասնակիցը, ով հավաքել է «արժեքավոր» իրերի ամենամեծ քանակը։ Խաղաքարերի և փայտիկների անունները երբեմն փոխառվում էին այլ սեղանի խաղերից՝ շախմատ և շաշկի:

Փոխաբերական իմաստով՝ «խաղալ սպիրլիկներով» արտահայտությունը նշանակում է զբաղվել մանրուքներով՝ անհեթեթություն, կարևորը մի կողմ թողնելով:

## Իմաստ
Մասնագետներ նշում են, որ խաղը չափազանց օգտակար է երեխայի զարգացման համար: Սպիրլիկիններով խաղալով երեխաները հաղորդակցում են խաղընկերների հետ, մատների շարժումների միջոցով խթանվում են ուղեղի խոսքի կենտրոնները: Նրանք մարզում են ձեռքերը, զարգացնում են մանր մոտորիկան և շարժումների համակարգումը, մատների մկանների լարվածության և թուլացման միջոցով:

## Անալոգներ
* «Միկադո» խաղը նմանատիպ խաղ է, որում նույնպես օգտագործվում են երկար փայտիկներ։

## Ծանոթագրություններ

## Գրականություն
* 

## Արտաքին հղումներ
* 
* «Бирюльки, волшебный мешочек и куча-мала» (статья из журнала «ИГРА и ДЕТИ»)

Կատեգորիա:Երեկույթի խաղեր
Կատեգորիա:Մանկական խաղեր
Կատեգորիա:Սեղանի խաղեր այբբենական կարգով