Լրագրության դպրոց

**Լրագրության դպրոց** կամ **ժուռնալիստիկայի դպրոց,** դպրոց կամ բաժանմունք, որը սովորաբար մտնում է համալսարանի կազմում, որտեղ ուսուցանում են լրագություն։ «J-School»-ը տերմին է, որը դպրոցում կամ քոլեջում հաճախ է օգտագործվում լրագության բաժանմունքի համար։ Երկրի շատ հատվածներում լրագրողները սկզբում պետք է ուսուցում անցնեն համալսարանական մակարդակով, որն իր մեջ ներառում է ինչպես տեխնիկական այնպիսի հմտություններ, ինչպիսին են հետազոտման հմտությունները, հարցազրույզի և սղագրության տեխնիկաները, այնպես էլ ակադեմիական հետազոտություններ ԶԼՄ թեորիայի շրջանում, մշակութային և էթիկայի հետազոտություններ։

## Աֆրիկա
2007 թվականին կրթության, գիտության և մշակույթի հարցերով զբաղվող Միավորված Ազգերի Կազմակերպությունը (ՅՈՒՆԵՍԿՕ) Աֆրիկայում նշեց լրագրության ուսուցման հնարավոր կենտրոնները։ Մանրակրկիտ հետազոտություններից հետո ցանկում կար լրագրության և Զանգվածային լրատվության միջոցների ուսուցման 12 հաստատություն, և դրանք որոշակի հերթականությամբ չէին դասակարգված։

Աֆրիկայում ՅՈՒՆԵՍԿՕ-ի այդ 12 լրագրության ուսուցման պոտենցիալ կենտրոններն էին Հարավային Աֆրիկայում՝ Պրետորիայի Տեխնոլոգիաների Թշվայն համալսարանի լրագրություն ամբիոնը, Ուգանդայում Մակերեի մասսայական հաղորդակցման ամբիոնը, Հարավային Աֆրիկայում՝ Գրեյմսթաունում Ռոդեսի համալսարանի Լրագրության և լրատվամիջոցների ուսումնասիրությունների դպրոց, Նիգերիայում Լագոսի համալսարանի զանգվածային հաղորդակցության դպրոց, հաղորդակցության դպրոց, Իրավաբանական և քարտուղարական ուսումնասիրություններ Նամիբիայի պոլիտեխնիկում, Լրագրության դպրոց Մոզամբիկայում, Սենեգալում Centre d'études des sciences et techniques de l'information, Քենիայում Նաիրոբի անվան լրագրության և մասսայական հաղորդակցման համալսարան, Հարավային Աֆրիկայում Սթելենբոշչ համալսարանում լրագրության ամբիոն, Մարոկկոյում Institut Supérieur de l'Information et de la Communication, Հարավային Աֆրիկայում Ուալթեր Սիսուլուի համալսարանում հաղորդակցման ուսումնասիրությունների դպրոց և Քամերոնում Ecole Supérieure de Sciences et Techniques de l'Information et de la Communication in Cameroon ։

ՅՈՒՆԵՍԿՕ-ի ցանկը սպառիչ չէ, և հետազոտության իրականացման պահից հիմնվել են նոր դպրոցներ։ Համացանցի և սոցիալական կայքերի աճման հետ վերջին հինգ տարիներին աճում է լրագրության այնպիսի դպրոցների հարցումը, որտեղ ենթադրվում է մասնագիտական վերապատրաստում ժամանակակից խնդիրների շուրջ, որոնց բախվում են լրագրողները արագ փոխվող օնլայն-մեդիա-տիրույթում։ Լրագրության և հաղորդակցման E-jicom բարձրագույն դպրոցը Սենեգալում՝ Դակարեում, համարվում է նմանատիպ հաստատություններից մեկը։

## Ասիա
Ամենախիտ բնակեցված մայրցամաքը համարվում է աշխարհում խոշորագույն ժողովրդավարության տունը, իսկ դրա աճման տեմպը և արագ զարգացող տնտեսությունը հանգեցրին մեդիա-ձեռնարկությունների տարածմանը։ Թվային հրատարակչությունների հայտնվելը լրագրության և զանգվածային հաղորդակցման ոլորտում աշխատանքի տեղավորման և ինքնուրույն զբաղվածության նոր հնարավորություններ ստեղծեց։

### Հնդկաստան
Ի տարբերություն մնացած երկրների՝ տպագրական ԶԼՄ-ները շարունակում են աճել և զարգանալ 1.4 միլիարդ բնակչությամբ Հնդկաստանում։ Ավելի քան 900 հեռուստատեսային ալիքները և ավելի քան 100000 գրանցված հրապարակումները թվային հրատարակչությունը միայն մեծացրին հնարավորությունները։ Հնդկաստանում թերթերը այժմ հրատարակվում են 100 տարբեր լեզուներով։ Հնդկաստանի կառավարությունը 1965 թվականին ստեղծեց «Հնդկական զանգվածային հաղորդակցության ինստիտուտը», որը ներկայումս ունի 6 կամպուս ողջ Հնդկաստանում։ Տասնյակ համալսարաններն ու անկախ ինստիտուտները ապահովում են պրոֆեսիոնալ լրագրողների, զանգվածային լրատվության միջոցները և զանգվածային հաղորդակցության ձևավորման ուսումը։ Դրանցից առավել հայտնի են Ջինդալ ընդհանրական համալսարան, Սոնիպատ, որն առաջարկում է կինոյի և մեդիայի, կորպորատիվ հաղորդակցության ոլորտում կուրսեր։

### Պակիստան
Պակիստանը Հարավային Ասիայի ամենամեծ երկիրն է 220 միլիոն բնակչությամբ։ Այն իր մեջ ներառում է զանգվածային տեղեկատվության բոլոր ժամանակակից միջոցները, այսինքն տպագրական, էլեկտրոնային և սոցիալական զանգվածային տեղեկատվությունը, լայնորեն օգտագործվող գաջեթները։ Յուրաքանչյուր պետական և մասնավոր համալսարան ստեղծել է առանձին համալսարան զանգվածային տեղեկատվության, լրագրության և ԶԼՄ ուսուցում։ 2021 թվականին Պակիստանի կառավարությունը հրապարակել է լրագրողների և ԶԼՄ մասնագետների պաշտմանության մասին օրենքը, որպեսզի ապահովվի առավել ապահով և բարենպաստ աշխատանք ինչպես տեղի, այնպես էլ միջազգային լրագրողների միջավայրում։

## Եվրոպա
### Կենտրոնական Եվրոպա
Միջազգային մեդիա-կենտրոնը (Սլովենիա-Ավստրիա-Սերբիա) առաջարկում է Հարավ-Արևելյան եվրոպական մեդիա-կազմակերպություններին (SEEMO) և Հարավ-Արևելյան ու Կենտրոնական եվրոպական  PR-կազմակերպություններին (SECEPRO) մի քանի դասընթացներ՝ ներառյալ մագիստրոսական ծրագիրը։ Հունգարիայում Բալինտ Գեորգիի անվան լրագրության ակադեմիան աշխատում է հունգարական լրագրողների ազգային ասոցիացիայի հովանու ներքո (MÚOSZ)։ Մինչև 1989 թվականը հունգարական լրագրության դպրոցը ծառայել է որպես բարձր ընտրողական ասպիրանտուրա լրագրողների պատրաստման համար Հունգարիայում։ 2003 թվականից Բալինտ Գեորգիի անվան լրագրության ակադեմիան ընդգրկված է մասնագիտական կրթության հավատարմագրված համակարգում։

Բուդապեշտի Մետրոպոլիտեն համալսարանը հիմնադրվել է որպես Բուդապեշտյան հաղորդակցման քոլեջ 2000 թվականին և ուսանողներին տալիս է ժուռնալիստիկայի, հաղորդակցման և մեդիայի մասին գիտելիքներ։ Դպրոցը համագործակցում է Հունգարական հասարակական հեռուստատեսության հետ (MTVA)։

### Դանիա
1998 թվականին Դանիայում Հարավ-դանիական համալսարանում ստեղծվեց լրագրության ուսումնական կենտրոն այն ժամանակվա Լրագրության Կենտրոնում, ինչպես Ռոսկիլդեում, այն բանից հետո, երբ ընդունվեց քաղաքական որոշում Դանիայի մենաշնորհի դադարեցման մասին։ Նպատակը եղել ու մնացել է ժուռնալիստիկայի ոլորտում ուսուցանման և հետազոտման բազմազանությունը։ Իր ստեղծումից ի վեր Լրագրության կենտրոնը թողարկել է մի քանի նորարարական ֆունկցիաներ այս ոլորտում, այդ թվում ներկայումս հայտնի լրագրողների համար տրվող «Լրագողական կրթաթոշակային հասարակություն» մրցանակը և լրագորղի երդման ներմուծումը, որը անալոգային է Հիպոկրատի երդմանը։ Բացի այդ, գիտական հրապարակումների տեսանկյունից դա ամենաարդյունավետ հետազոտական բաժինն է ժուռնալիստիկայի մեջ Դանիայում (մակարդակ․ 2005 թվական)։

### Արևմտյան Եվրոպա
Ռուսաստանում ՄՊՀ ժուռնալիստիկայի ֆակուլտետը համարվում է լրագրության գլխավոր դպրոցը և աշխարհում ժուռնալիստիկայի ամենախոշոր դպրոցը։ Ժուռնալիստկայի դասագրքերի մեծամասնությունը ռուսերեն լեզվով գրվել են ՄՊՀ գիտնականների կողմից։ Մեկ այլ ֆակուլտետը Բարձրագույն տնտեսագիտական դպրոցն է։ Միջազգային ժուռնալիստիկայի գլխավոր դպրոցներից մեկը համարվում է Մոսկվայի միջազգային հարաբերությունների պետական ինստիտուտի միջազգային ժուռնալիստիկա ֆակուլտետը։ Վլադիմիր Մեզենցև լրագրության դպրոցը երիտասարդ լրագրողների հնագույն մեդիադպրոց է։

Մինսկում (Բելառուս) ԲՊԻ ժուռնալիստիկայի ինստիտուտը ԶԼՄ ոլորտում գիտական-կրթական կենտրոններից մեկն է նախկին սովետական երկրների տարածքում։ Այն ունի բարձր գիտական և մանկավարժական ստանդարտներ և նախապատրաստում է մասնագետներ զանգվածային տեղեկատվության միջոցների ոլորտում Բելառուսում և արտերկրում աշխատելու համար։

### Ֆրանսիա
Ֆրանսիայում 14 դպրոցներ ազգային մակարդակով ճանաչված են մասնագիտության համար: Փարիզ-Պանթեոն-Ասաս համալսարանի Centre de Formation des Journalistes (CFJ), հիմնադրվել է 1946 թվականին ՝ դիմադրության երկու առաջնորդների կողմից, չնայած Լիլի համալսարանի École supérieure de journalisme de Lille- ն ավելի վաղ է հիմնադրվել (1924 թվական):

Փարիզի լրագրության այլ դպրոցներ են Sciences Po Journalism School, Սորբոնի համալսարանի CELSA, Փարիզ-Պանթեոն-Ասաս համալսարանի ֆրանսիական մամուլի ինստիտուտը (IFP) և PSL համալսարանի Institut Pratique du Journalisme (IPJ): Ֆրանսիայի տարբեր շրջաններում՝ École de journalisme de Toulouse (EJT), Բորդո Մոնտայնի համալսարանի լրագրության ինստիտուտը (IJBA), Aix-Marseille համալսարանի լրագրության և հաղորդակցության դպրոցը (EJCAM), Ստրասբուրգի համալսարանի լրագրության կրթության կենտրոնը (CUEJ), Ռենսի համալսարանի Լանոնիոնի լրագրության և հաղորդակցության բաժինը կամ Գրենոբլի Ալպերի համալսարանի լրագրության դպրոցը (EJDG):

1899 թվականին Փարիզում հիմնադրված École Supérieure de Journalisme-ը Ֆրանսիան հավակնում է լրագրության առաջին դպրոցի տիտղոսին:

### Գերմանիա
Երորդ ռայխի ընթացքում ազգայինները ստեղծեցին ռայխսմամուլ-դպրոցը (տպագրության թագավորական դպրոց), որտեղ լրագրողներին սովորեցնում էին գրել այն, ինչը ազգային-սոցիալիստական գերմանական աշխատանքային կուսակցությունը ցանկանում էր, որպեսզի գերմանական հասարակությունը մտածեր։

Պատերազմից հետո Գերմանիայում ժուռնալիստիկայի առաջին դպրոցը հիմնադրվել է 1949 թվականին որպես Վերներ Ֆրիդմանի ինստիտուտ։ 1961 թվականին դպրոցն անվանվեց Deutsche Journalistenschule (Գերմանական լրագրության դպրոց)։ 1979 թվականին Համբուրգում ստեղծվել է ժուռնալիստիկայի նոր դպրոց՝ հետագայում վերանվանվելով Stern ամսագրի հիմնադիր Անրի Նաննենի անունով։

### Իսպանիա
Իսպանիայի լրագրության լավագույն դպրոցը, ըստ *El Mundo* ամսագրի, Նավարրա համալսարանն է։ Այն Իսպանիայում լրագրության հնագույն դպրոցն է և աշխարհի համալսարանների թոփ 10-յակում է՝ ըստ QS վարկանիշի։ Բազմաթիվ հեղինակավոր և հայտնի լրագրողներ սովորել են Մադրիդի ամենահեղինակավոր համալսարաններից մեկում՝ Մադրիդի Կոմպլուտենսե համալսարանում։ Իսպանիայի արքայադուստր Լետիցիան լրագրություն է սովորել հենց այդ համալսարանում, որը համարվում է երկրի գլխավոր պետական համալսարանը։ Այլ համալսարաններից են Մադրիդի Կարլ III համալսարանը, Պոմպեո Ֆաբրիի համալսարանը, Բարսելոնայի ինքնավար համալսարանը և Սալամանկայի հայրապետական համալսարանը։

### Միացյալ Թագավորություն
Պատմականորեն այնպես է դասավորվել, որ Միացյալ Թագավորությունում դիմորդները, սկզբում մեդիա-հետազոտության հետ կապ չունեցող դասընթացներ են անցնում, որոնք տալիս են առավելագույն կրթական մտահորիզոն, նախքան ասպիրանտուրային դասընթաց անցնելը։ Սակայն վերջին տարիներին իրավիճակը փոխվել է, երբ լրագրության և կրթության ուսուցանումը անցան բարձրագույն կրթական հաստատություններ։ Ներկայումս Մեծ Բրիտանիայում թվարկվում է ավելի քան 60 համալսարաններ, որոնք առաջարկում են բակալավրի աստիճան ժուռնալիստիկայի ոլորտում։ Հետագա կրթության դասընթացներն ավելի հաստատված են, որոնցից մի քանիսը ճանաչված են Լրագրողների ազգային միության (NUJ) կամ Լրագրողների վերապատրաստման ազգային խորհրդի (NCTJ) կողմից: Լրագրության դիպլոմը հիմնադրվել է Լոնդոնի համալսարանում 1919 թվականին, բայց Մեծ Բրիտանիայում համալսարանական կրթությունը լրագրության ոլորտում նշանակալի զբաղմունք չէր մինչև 1970-ականները, Ուելսի համալսարանի հետագա կրթության ծրագրի ստեղծմամբ: 20-րդ դարի կեսերից ուսուցման մեծ մասը իրականացվում էր Լրագրողների ուսուցման ազգային խորհրդի կողմից:

Շեֆիլդի համալսարանի ժուռնալիստիկայի ամբիոնը լրագության մեջ Մեծ Բրիտանիայում զբաղեցնում է առաջին հորիզոնականը։ 2009 և 2010 թվականների Ազգային ուսանողական հարցման արդյունքում Շեֆիլդի համալսարանը ճանաչվել է No 1 Մեծ Բրիտանիայում

Լոնդոնի քաղաքային համալսարանի ժուռնալիստիկայի բաժնից *[[The Independent]]* մեկնաբանել է, որ քաղաքի ասպիրանտուրան «արդարացիորեն ձեռք է բերել ԶԼՄ լեգենդար կարգավիճակ»։ Guardian ամսաթերթի նախկին խմբագիր Փիթեր Փերսթոնը գրել է․ «Ինչպիսի՞ անձնագիր ժուռնալիստիկայի համար։ Թվացյալ աշտարակներ․․․ Քաղաքային համալսարանից»։ Ֆակուլտետի կազմում էր պրոֆեսոր Ջորջ Բրոքը և Ռոյ Գրինսլեյդը։ Շրջանավարտների կազմում էր BBC-ից Սոֆի Ռաուորթը, Sky-ից Դերմոթ Մուրնագանը և Channel 4 News Economics-ի խմբագիր Ֆեյսալ Իսլամը։

Մեկ այլ ուրիշ հաստատված դասընթացներ է առաջարկում Ժուռնալիստիկայի, ԶԼՄ և մշակութային հետազոտությունների դպրոցը Կարդիֆյան համալսարանում, որը հիմնադրվել է 1970 թվականին Թոմ Հոփկինսոնի կողմից։ Լրագրողների նախապատրաստման դասընթացը Մեծ Բրիտանիայում լավագույնն է ճանաչվել՝ Ազգային խորհրդի գնահատականի համաձայն 2007-2008 թվականների ուսումնական տարվա ընթացքում։

Քնեթի լրագրության կենտրոնը ստեղծվել է պրոֆեսոր Թիմ Լաքխերստի կողմից։ Կենտրոնն իրականացնում է ինչպես բակալավրատ, այնպես էլ ասպիրանտուրա։ Կենտրոնն առաջարկում է երաշխավորված աշխատանք KM ընկերությունում։ Այն ճանաչվել է The Guardian's University Guide լրագրության լավագույն ուսանողական ուսուցում 2015 թվականին և The Times Good University Guide-ում 2016 թվականին, որտեղ այն զբաղեցրել է առաձին հորիզոնականը։

Եվրոպայում լրագրության կրթական ամենահին կենտրոններից մեկը Կենտրոնական Լանկաշիրի համալսարանի Լրագրության, մեդիայի և հաղորդակցության բաժինն է (հայտնի որպես UCLan), որը իր առաջին տպագիր լրագրության դասընթացը սկսել է 1962 թվականին՝ այն ժամանակվա Հարիիս քոլեջում, որը հետագայում դարձավ Կենտրոնական Լանկաշիրի համալսարանի մի մասը։ 2008 թվականին *[[The Times]]* թերթի մի հոդվածում համալսարանի մասին նշվում էր, որ «այն համարվում է լրագրության ուսուցման առաջատար կենտրոններից մեկը Բրիտանիայում»։ 2010 թվականին համալսարանը ստացել է Հեռարձակողական լրագրության ուսուցման խորհրդի գերազանցության ընդհանուր մրցանակը։

Լինքոլնի համալսարանի Լրագրության դպրոցը պաշտոնապես բացվել է լրագրող Ջոն Փիլջերի կողմից 2004 թվականին։ Այն առաջարկում է ծրագրեր բոլոր կրթական մակարդակներում։ Դպրոցի հետազոտությունները կենտրոնացած են մեդիայի էթիկայի, միջազգային մարդու իրավունքների, Միացյալ Թագավորության ռազմական գործողությունների լուսաբանման և գրական լրագրության վրա․ 2008 թվականին հետազոտական արդյունքների 70%-ը գնահատվել է որպես «միջազգային մակարդակով գերազանց» կամ «աշխարհում առաջատար»։ Ուսուցումն ընդգծում է մեդիայի հարթակների միավորման աճող միտումը։ Դասընթացները acreditացված են Հեռարձակվող լրագրության ուսուցման խորհրդի (BJTC) և Պարբերականների ուսուցման խորհրդի (PTC) կողմից։ Բացի այդ, դպրոցը ճանաչված է որպես «Գերազանցությամբ Մասնագիտացած»՝ Եվրոպական լրագրության ուսուցման ասոցիացիայի (EJTA) կողմից։

Մամուլի ասոցիացիան առաջարկում է արագացված 17-շաբաթյա ծրագրով բազմամեդիա և տպագիր լրագրության (NCTJ) դասընթաց։ Դասընթացի կարճ տևողությունը և ինտենսիվությունը այն դարձնում են չափազանց մրցակցային մուտքի տեսանկյունից։ Այն նախկինում պատկանել է *Trinity Mirror* ընկերությանը, և բազմաթիվ ազգային թերթեր իրենց շրջանավարտների ծրագրի շրջանակում ուղարկում են պրակտիկանտներին մասնակցելու առնվազն որոշ PA ուսուցման փուլերին։

Լիվերպուլի Ջոն Մուրսի համալսարանն ու Բորնմութն ունեն բարձր հեղինակություն վայելող լրագրության ծրագրեր։ Քինգստոնի համալսարանը, Բորնմութը և Բիրմինգհեմ Սիթին մշակել ենմիավորված լրագրության դասընթացներ՝ առանց առանձին արտադրական ոլորտների՝ ինչպես ռադիո, թերթ կամ ամսագիր,։ Եվրոպական դիտանկյունից լրագրության դպրոցների գնահատման հարցերը քննարկվել են Եվրոպական լրագրության ուսուցման ասոցիացիայի նախագահի կողմից այս ասոցիացիայի անդամ Մարիան Պիտերսի հետ ունեցած հարցազրույցում։

Լոնդոնի Լրագրության դպրոցը (LSJ) անկախ և բարձր գովեստի արժանացած հաստատություն է, որն ունի լրագրության և գրառման հայտնի ասպիրանտական ծրագրեր։ Այն հիմնադրվել է 1920 թվականին՝ պարոն Մաքս Փեմբերթոնի կողմից։ Քինգստոնի համալսարանն էլ ունի բարձր համբավ ունեցող լրագրության բաժին։ Հիմնադրված լինելով 2003 թվականին՝ նրա դասընթացները կրեդիտավորվել են NCTJ-ի և PTC-ի կողմից։ Համալսարանի լրագրության ուսանողների կողմից ստեղծվող համալսարանային թերթն ու ամսագիրը հաղթել են The Guardian Student Media Awards մրցանակաբաշխության «լավագույն ուսանողական հրատարակություն» անվանակարգում։

## Հյուսիսային Ամերիկա
### Կանադա
Կանադայում լրագրության դպրոցների ցուցակները կազմվել են Canadian-Universities.net կայքի միջոցով։ Ժուռնալիստիկայի դպրոցները թվարկված են և դասակարգված են Canadian Journalism Project նախագծի «J-Schools & Programs» էջում։

Բրիտանական Կոլումբիայի համալսարանի Լրագրության ասպիրանտուրայի դպրոցը մայրցամաքի այն քիչ դպրոցներից է, որոնք առաջարկում են միայն ասպիրանտական կրթություն լրագրության ոլորտում։

### Միացյալ Նահանգներ
մինի|Պուլիիցերի սրահը, որտեղ տեղակայված է Կոլումբիայի համալսարանի Լրագրության ասպիրանտուրայի դպրոցը։
ԱՄՆ-ում Լրագրության և զանգվածային հաղորդակցության կրթության հավատարմագրման խորհուրդը (ACEJMC) համալսարանական ծրագրերը գնահատելիս կիրառում է ութ չափանիշ՝ առաքելություն, կառավարում և ադմինիստրացիա, ուսումնական ծրագիր և դասավանդում, բազմազանություն և ներառականություն, լրիվ դրույքով և մասշտաբային դասախոսական կազմ, գիտագործնական գործունեություն՝ հետազոտություն, ստեղծագործական և մասնագիտական աշխատանք, ուսանողական ծառայություններ, ռեսուրսներ, ենթակառուցվածքներ և սարքավորումներ, մասնագիտական և հասարակական ծառայություն, ինչպես նաև ուսուցման արդյունքների գնահատում։ ACEJMC-ն լրագրության և զանգվածային հաղորդակցության ոլորտում 109 համալսարանական և քոլեջային ուսումնական ծրագրերի է շնորհել հավատարմագրում, սակայն չի փորձում դասակարգել այդ դասընթացները կամ ծրագրերը։ Հավատարմագրումը տրվում է քոլեջներին, դպրոցներին, բաժիններին կամ ստորաբաժանումներին։

Ստորաբաժանման ցանկը հավատարմագրվածների ցանկում նշանակում է, որ ACEJMC-ն այն գնահատել է՝ համապատասխան իր չափանիշներին։ Այդ գնահատականը տրվում է այն բանից հետո, երբ մֆակուլտետի դասախոսական կազմն ու վարչակազմը պատրաստում են ինքնաքննություն, և ուսուցիչների ու ոլորտի մասնագետների կողմից իրականացվում է անկախ գնահատում։ Ցուցիչում ներկայացված են բակալավրի և պրոֆեսիոնալ մագիստրոսի ծրագրերը, որոնք ուսումնասիրվել են միավորի վերջին հավատարմագրման գործընթացի ընթացքում։ Որոշ միավորներ առաջարկում են նաև այստեղ չնշված այլ աստիճաններ։ ACEJMC-ն չի հավատարմագրում PhD աստիճանի ծրագրեր, քանի որ դրանք համարվում են հետազոտական (ոչ մասնագիտական) ծրագրեր։ Խորհուրդը չի կազմում նաև ծրագրերի ուղղությունների կամ մասնագիտացված շեշտադրումների ցանկ։

Միսսուրիի համալսարան հավակնում է «առաջին լրագրության դպրոց» կոչմանը։

Միացյալ Նահանգներում կա միայն երեք լրագրության դպրոց, որոնք առաջարկում են միայն ասպիրանտական ծրագրեր՝ Կոլումբիայի համալսարանի Լրագրության ասպիրանտուրայի դպրոցը, Քրեյգ Նյումարք լրագրության ասպիրանտուրայի դպրոցը և Կալիֆոռնիայի Բերկլիի համալսարանի Լրագրության ասպիրանտուրայի դպրոցը։

Շատ համալսարաններ ունեն և՛ ասպիրանտական, և՛ բակալավրիական ծրագրեր մասնագիտական դպրոցներում։ Այդպիսի երկու օրինակ են՝ Ջորջիայի համալսարանի Հենրի Ու․ Գրեյդիի անվան Լրագրության և զանգվածային հաղորդակցության քոլեջը և Հյուսիսային Կարոլինայի համալսարանի Չապել Հիլլի՝ UNC Hussman Լրագրության և մեդիայի դպրոցը։

*Editor & Publisher* հանդեսը ներկայացրել է առանց դասակարգման առաջատար լրագրության դպրոցների մի ցուցակ, մինչդեռ *[[U.S. News & World Report]]*–ը ամեն տարի հրապարակում է գովազդի, տպագիր լրագրության և այլ ոլորտների լավագույն դպրոցների ցանկերը՝ հիմնվելով դեկաններին և դասախոսներին ուղարկված հարցաշարերի պատասխանների վրա։ Տարբեր աղբյուրների վրա հիմնված մեկ այլ ցուցակ պնդում է, որ ներկայացնում է «Միացյալ Նահանգների ամենահայտնի տաս լրագրության դպրոցները»։ Մի քննադատ նշել է, որ լրագրության դպրոցների մեծ մասի դասակարգումները անեկդոտային բնույթ ունեն, քանի որ բացակայում են լրագրության շրջանավարտների կարիերայի զարգացման արդյունավետ հետագծման մեխանիզմներ։

## Օվկիանիա
### Ավստրալիա
**[[Ավստրալիա]]**յում լրագրության դպրոցների վարկանիշը կազմվել է՝ հիմնվելով շրջանավարտների կողմից իրենց ծրագրերի որակի գնահատման վրա։ Վարկանիշը, որը հիմնված է ուսանողների չորս տարվա ընթացքում տարված բավարարվածության ցուցանիշների վրա, ներառում է հետևյալ հաստատությունները՝ Բրիսբենի Jschool Journalism College-ը, Քվինսլենդի University of the Sunshine Coast-ը, Արևմտյան Սիդնեյ համալսարանը, Արևմտյան Ավստրիալիայի Murdoch University-ն և Սիդնեյի University of Technology-ն։ Տվյալները ցույց են տվել 100 տոկոս բավարարվածություն է ապահովել Bond University-ի և Jschool-ի ուսանողների շրջանում (երկուսն էլ՝ Քվինսլենդում), և 85 տոկոս բավարարվածություն՝ Կանբերայի, Նյուքասլի և Sunshine Coast-ի համալսարանների ուսանողների շրջանում։ Աշխատատեղերի վարկանիշը խառն է․ գնահատվում է, որ համալսարանների լրագրության շրջանավարտների մոտ 20 տոկոսն է կարողանում զբաղեցնել լրագրողական պաշտոններ մեդիա ոլորտում, մինչդեռ Jschool-ը ունի 63 տոկոս աշխատատեղերի ցուցանիշ։ Աշխատանքի անցած լրագրության շրջանավարտների ցանկը ցույց է տալիս, որ քաղաքի տեխնոլոգիական համալսարաններն ունեն մեդիա ոլորտում աշխատող շրջանավարտների ամենաբարձր թվերը, այդ թվում՝ QUT-ը (Բրիսբեն), RMIT-ը (Մելբուրն) և UTS-ը (Սիդնեյ)։ Ձեռնարկությունների շրջանում խոշորագույն գործատուները եղել են Australian Broadcasting Corporation-ը, Channel Nine-ը, Channel Seven-ը, Sydney Morning Herald-ը և Special Broadcasting Service-ը, սակայն տվյալների հավաքումից հետո լրատվական սենյակներում տեղի են ունեցել զգալի կրճատումներ։

### Նոր Զելանդիա
'''Նոր Զելանդիայ'''ի Training Organisation հրապարակել է Նոր Զելանդիայի լրագրության ուսուցման դպրոցների ցուցակը, որոնք ճանաչված են արդյունաբերության կողմից։

Նոր Զելանդիայի Բիզնեսի ուսումնասիրությունների ինստիտուտը ավելի քան 20 տարի է, ինչ դասավանդում է ազատ լուրերի (freelance) լրագրություն և ոչ գեղարվեստական գրություն։ Ուսուցումն այստեղ ավելի քիչ «ակադեմիական» է և ավելի շատ կենտրոնացած է եկամուտ ապահովելու հմտությունների վրա։ Շրջանավարտներին երկու շաբաթը մեկ տրամադրվում է լրագրության թափուր աշխատատեղերի ցուցակ։

## Հարավային Ամերիկա
Լատինական Ամերիկայում լրագրության կրթության զարգացման գնահատումը իրականացվել է Ռոզենթալ Կալմոն Ալվեսի կողմից։

### Կոլումբիա
'''Կոլումբիայում''' բարձր դատարանը 1998 թվականին որոշեց, որ լրագրությունը մասնագիտություն չէ։ Դատարանը հայտարարեց, որ լրագրությունը մարդու իրավունք է, ոչ թե մասնագիտություն։

Կառավարության պատճառով Կոլումբիայում կան բազմաթիվ հաղորդակցության դպրոցներ, որտեղ մարդիկ սովորում են հիմնականում աշխատել ձեռնարկություններում, բայց ոչ զանգվածային լրատվամիջոցներում։

Կան նաև բազմաթիվ լրագրության դպրոցներ․ բակալավրի մակարդակում հիմնականները հետևյալներն են․Անտիոկիայի համալսարանը՝ պետական հաստատություն Մեդելիինում, առաջարկում է լրագրություն՝ հաղորդակցության ֆակուլտետի կազմում, Ռոսարիոյի համալսարանը՝ մասնավոր հաստատություն Բոգոտայում, առաջարկում է Հանրային կարծիքի լրագրություն, Էքստերնադո համալսարանը՝ նույնպես մասնավոր հաստատություն, առաջարկում է Սոցիալական հաղորդակցություն և լրագրություն մասնագիտությունը։

### Չիլի
'''Չիլիում''' լրագրության մասնագիտությունն ուսումնասիրում են ամբողջական հնգամյա ծրագրով։ «Սոցիալական հաղորդակցության բակալավրի» աստիճանով և լրագրողի մասնագիտական կոչումով ներկայումս երկրում գործում է ավելի քան 30 լրագրության դպրոց։ Ազգային համակարգն ունի հավատարմագրման խորհուրդ, որը անկախ կերպով վավերացնում է թե՛ համալսարանները որպես ամբողջություն, թե՛ առանձին մասնագիտությունները։ Այնուամենայնիվ, դրանցից միայն քչերն են հավատարմագրված։

Երկրի առաջատար դպրոցներն են՝ Չիլիի Պոնտիֆիկալ Կաթոլիկ համալսարանի Հաղորդակցության ֆակուլտետը, որն հավատարմագրված է ԱՄՆ ACEJMC-ի կողմից, Չիլիի համալսարանի Հաղորդակցության և պատկերի ինստիտուտը, հավատարմագրված է Ազգային հավատարմագրման խորհրդի (CNA) կողմից, Սանտիագոյից դուրս լավագույնը Վալպարաիսոյի Պոնտիֆիկալ Կաթոլիկ համալսարանի Լրագրության դպրոցն է, որը նույնպես հավատարմագրված է CNA-ի կողմից։

## Քննարկում դերի մասին
Լրագրության դպրոցների վերաբերյալ ամենաշատ մեջբերվող քննադատություններից մեկը եղել է Մայքլ Լյուիսի՝ «The New Republic» ամսագրում 1993 թվականին հրապարակված «J-school ate my brain» («Լրագրության դպրոցը կերավ իմ ուղեղը») հոդվածը, որի վրա կտրուկ արձագանք է տվել Մերիլենդի համալսարան Լրագրության քոլեջի դեկանը՝ Ռիս Կլեգհորնը, «American Journalism Review»-ում։ Լյուիսի բարձրացրած հարցերի քննարկումը նկատելի էր մեկ տասնամյակ անց՝ «Chronicle of Higher Education»-ի լրագրության կրթության վերաբերյալ համաժողովում, «Columbia Journalism Review»-ի «Փնտրելով կատարյալ լրագրության դպրոցը» հոդվածում, ինչպես նաև «The Christian Science Monitor»-ի «Լրագրության դպրոցի շուրջ բանավեճ» նյութում։ Լրագրության կրթության այլընտրանքային մոտեցումներ էին առաջարկվում Ջեք Շեյֆերի «Slate»-ում հրապարակված «Կարո՞ղ է լրագրության դպրոցը փրկվել․ մասնագիտական խորհուրդներ Կոլամբիայի համալսարանին» հոդվածում։ «The Australian» ամսագրի մի հոդվածում քննարկվում է՝ «Ի՞նչն է ձևավորում լավ լրագրության դպրոց»։

Ինտերնետում լրագրության ուսանողները ստեղծել են մի շարք բլոգեր՝ իրենց լրագրության դպրոցների գործունեությունը ներկայացնելու կամ քննադատելու համար։ Օրինակ՝ "jschoolyear", "jschool05", "the pod" blogspot, "jschool" blog, Australia։ Ավստրալիայում համալսարանական լրագրության կրթությունը քննադատող բլոգի օրինակ է «What's wrong with the school»-ը։ Մեծ Բրիտանիայում՝ Վեսթմինսթերի համալսարանում, ստեղծվել է մի հարթակ, որտեղ բոլոր ուսանողները պարտավոր են իրենց մասնակցությունն ունենալ սեփական կրթության և ուսուցման զարգացմանը՝ բլոգեր օգտագործելով։

Լրագրության կրթության վերաբերյալ տարբեր մեկնաբանություններ կապված են ժամանակակից լրատվամիջոցների ստանդարտների և արժեքների քննադատության հետ։ Օրինակներից մեկը Jan Schaffer-ի՝ «J-Lab. Ինտերակտիվ լրագրության ինստիտուտի» գործադիր տնօրենի հոդվածն է։ Ավստրալիայի խոշոր թերթային արդյունաբերության PANPA (Pacific Area Newspaper Publishers Association) կազմակերպությանը ներկայացված պրոֆեսոր Ջոն Հենինգհեմի հակասական հոդվածում՝ «Լրագրությունը նսեմացվում է մեդիա ծրագրերում», նա մեղադրում է ոլորտի հետաքրքրության պակասը և համալսարանների ծախսերի կրճատումը՝ լրագրության կրթության մակարդակի անկման համար։ Կանադայում «Ottawa Citizen»-ի Մարք Անդերսոնը պնդել է, որ բիզնես լրագրությունը ավելի ճիշտ է ուսուցանել քոլեջում, ոչ թե աշխատանքի վայրում։ Կանադացի լրագրության ասպիրանտ պրոֆեսոր Ռիք Մաքլեյնը հակադարձել է Ռոբերտ Ֆուլֆորդի («Ինչի՞ համար է լրագրության դպրոցը») այն քննադատությանը, թե լավագույն ապագա լրագրողները միևնույն է իրենց ճանապարհը կգտնեն մեդիայի մեջ, մինչդեռ լրագրության ներկայիս ուսանողների մեծ մասը հետաքրքրված չէ նորություններով կամ մեդիայով։ Մաքլեյնն առաջ քաշում է, որ լրագրության կրթությունը հնարավորություն է տալիս հասարակության անդամներին հասկանալու, թե ինչպես են գործում մեդիաները։

## Դպրոցների և ծրագրերի ցանկ
* Լրագրության դպրոց Աֆրիկայում
* Լրագրության դպրոց Ասիայում
* Լրագրության դպրոց Եվրոպայում
* Լրագրության դպրոց Հյուսիսային Ամերիկայում
* Լրագրության դպրոց Հարավային Ամերիկայում

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* ACEJMC list of accredited programs (archived 26 July 2014)
* Chart – Real and Fake News (2016)/Vanessa Otero (basis) (Mark Frauenfelder)
* Chart – Real and Fake News (2014)  (2016 )/Pew Research Center

Կատեգորիա:Դպրոցներ
Կատեգորիա:Լրագրություն