Վասիլի Բերկով

**Վասիլի Իվանովիչ Բերկով** (, ), հոլանդական ծագմամբ ռուս նավաշինարար, նավագործ, Սանկտ Պետերբուրգի քաղաքային նավաշինարանի պետ, գործող պետական խորհրդական, եվրոպական լեզուներից ռուսերեն նավաշինության գրականության թարգմանիչ։

## Կենսագրություն
Ծնվել է հոլանդական Ֆրիզենֆեյն գյուղում, ատաղձագործ Ալբերտ Բերենդս Բերխոֆի () և նրա կնոջ՝ Բերենդինայի () ընտանիքում։ Վաղ տարիքում մեկնել է Սանկտ Պետերբուրգ, որտեղ դաստիարակվել է իր պապի՝ Ֆրեդերիկ վան դեն Բոշի և տատի՝ Կլասինա դե Վրիսի կողմից։

1804 թվականի  նոյեմբերի 24-ին ընդունվել է Նավաշինական ուսումնարան։ 1810 թվականին տեղափոխվել է նորաբաց Երկաթուղային ինժեներների կորպուսի ինստիտուտ։ 1815 թվականին հանձնել է Նավաշինական ուսումնարանի դասընթացի քննությունը, իսկ 1816 թվականի փետրվարի 17-ին նրան շնորհվել է Թիմերմանի 12-րդ կարգի կոչում և արշավախմբի կազմում նշանակվել է գլխավոր վերահսկիչ։

1816–1817 թվականներին աշխատել է Լոդեյնոպոլսկի նավաշինարանում, որտեղ կառուցել է երկու տրանսպորտային և մի քանի բեռնանավ։ 1816 թվականին կարճ ժամանակով գործուղվել է Սանկտ Պետերբուրգ՝ Նոր Ադմիրալտությունում նավաշինարար Իլյա Ռազումովի կողմից ստեղծված՝ 84 թնդանոթ ունեցող «Ֆերշամպենուազ» ռազմանավի շինարարությունն ավարտին հասցնելու համար։ Նավի կառուցման գործում ցուցաբերած ջանասիրության համար պարգևատրվել է 100 ռուբլի բնակարանային գումարով։ 1817 թվականի վերջին վերադարձել է Լոդեյնոպոլսկի նավաշինարան, որտեղ էլ ավարտել է մարդատար նավերի կառուցումը։

1821–1823 թվականներին կառուցել է թիավարական նավակներ, գալետներ (երկկայմ առագաստանավ) և վերանորոգել լաստային նավեր (մանր նավահանգստային լողացող միջոցներ)։ Այնուհետև Օխտինսկի նավաշինարանում, նավաշինարար Ալեքսանդր Պոպովի ղեկավարությամբ կառուցել է «Պրեդպրիյատիե» շլյուպը, որը 1823–1826 թվականներին կապիտան-լեյտենանտ Օտտո Կոցեբուի հրամանատարությամբ կատարել է շուրջերկրյա ճանապարհորդություն։

Եղել է մասոն։ Մոտավորապես 1820 թվականին եղել է Պետերբուրգի «Ռուսական արծիվ» մասոնական օթյակի անդամ, այնուհետև նրա 2-րդ ստյուարդ։

1824 թվականից Բերկովը գործուղվել է Դոն գետի հատվածում գտնվող Կազալինսկայա Ստանիցա՝ կոմս Վիկտոր Կոչուբեյի (1768–1834) համար նավեր պատրաստելու նպատակով, որոնք նախատեսված են եղել նրա և ընտանիքի՝ Ղրիմ կատարելիք ճամփորդության համար։ Այնուհետև Բերկովը տեղափոխվել է Գրուզինո գյուղ (Նովգորոդի նահանգ) կոմս Ալեքսեյ Արակչեևի (1769-1834) մոտ՝ «Վոլխով» զբոսանավը և բուերը վերանորոգելու համար։

1825 թվականին Բերկովը գործուղվել է Սանկտ Պետերբուրգի քաղաքային նավաշինարան՝ նավաշինարար նշանակվելու համար։ 1826 թվականի դեկտեմբերի 22-ին դարձել է Նավաշինական ինժեներների կորպուսի ենթասպա և Բրյուն դե Սեն-Կատերինի մոտ նշանակվել է նույն կորպուսի տեսուչ՝ նավաշինության գործնական և տեսական մասերի գործերը վարելու համար։ Զուգահեռաբար նավաշինության տեսություն է դասավանդել Նավաշինական ճարտարապետության ուսումնարանի սաներին, որն այդ ժամանակ վերանվանվել է որպես Ուսումնական նավատորմի ուղեկցորդական վաշտ։ 

1828 թվականի փետրվարի 3-ին իր իսկ խնդրանքով ազատվել է ծառայությունից՝ ստանալով լեյտենանտի կոչում, իսկ 1829 թվականի ապրիլի 25-ին նրան նշանակել են կոլեժի քարտուղար և Սանկտ Պետերբուրգի քաղաքային նավաշինարանի ղեկավար, այդ պաշտոնում մնացել է մինչև նավաշինարանի փակումը, որը տեղի է ունեցել 1868 թվականին: Այս պաշտոնում նա զբաղվել է նավերի տեխնիկական զննմամբ։ 1841 թվականի փետրվարի 14-ին նրա պաշտոնը բարձրացվել է և նա դարձել է կոլեժի խորհրդական։ Ավելի ուշ նա նաև ծառայել է որպես հատուկ հանձնարարությունների պաշտոնյա Ֆինանսների նախարարությունում: 1866 թվականի մարտի 17-ին դարձել է իսկական պետական խորհրդական:

Վասիլի Իվանովիչ Բերկովը մահացել է 1870 թվականի ապրիլի 5-ին։ Նա թաղվել է Սանկտ Պետերբուրգի լյութերական Վոլկովսկոյե գերեզմանատանը:

## Մատենագրություն
Բերկովը կատարելապես տիրապետել է անգլերեն, ֆրանսերեն, գերմաներեն և հոլանդերեն լեզուներին։ Բարլովի մագնիսականության և Գալի ծովային հաշվարկների առաջին թարգմանությունները հրապարակվել են 1827 թվականին «Պետական ծովակալության դեպարտամենտի նշումներում»։ Նավաշինական գրականության մեջ հայտնի է եղել որպես հետևյալ գրքերի թարգմանիչ, որոնք հրատարակվել են Բարձրագույն հրամանատարության կողմից՝

# Исследование способов, принятых для сохранения судов в английском флоте, от начала оного до настоящего времени. Ноульса. —  Мор. тип., 1832. — 283 с.
# Правила построения мореходных и речных пароходов / Пер. с англ. Василий Берков. — Тип. К. Вингебера, 1835. — 81 с.
# Собрание статей, относящихся до корабельной архитектуры, извлеченное из лучших современных авторов В. Берковым. — тип. В. Газенбергера, 1836. — 216 с.
# Начальные правила, или теоретические основы корабельной архитектуры, собранные Давидом Стилем / С англ. перевел корабел. мастер Василий Берков. [Кн. 1]. —  тип. К. Вингебера, 1836. — 28 с.
# *Торше де Буамеле* Всеобщая история о мореходстве. — : Печатано в Морской типографии. (перевёл 4—7 части; 1821—1826).

## Մրցանակներ
* Սուրբ Աննայի կայսերական թագով 2-րդ աստիճանի շքանշան (19.10.1840)
* Սուրբ Ստանիսլավի 2-րդ աստիճանի շքանշան (21.08.1836)
* Սուրբ Վլադիմիրի 4-րդ աստիճանի շքանշան (23.03.1834)
* Սուրբ Աննայի 3-րդ աստիճանի շքանշան (1832)
* «1853-1856 թվականների պատերազմի հիշատակի» մեդալ
* «1853-1856 թվականների պատերազմի հիշատակի» մեդալ
* XV տարվա անբասիր ծառայության համար շքանշան (22.08.1831)
* XX տարվա անբասիր ծառայության համար շքանշան (22.08.1836)
* XL տարվա անբասիր ծառայության համար շքանշան (1857)

## Ընտանիք
1821 թվականի մայիսի 13-ին ամուսնացել է Ալեքսանդրա Իվանովնայի (ի ծնե՝ Վոլկովա) (1804 – 1870 թվականից հետո) հետ, որը եղել պալատական գինու մառանների և կայսերական սեղանին մատուցվող գինու կառավարիչ Իվան Վոլկովի դուստրը։ Հարսանիքը տեղի է ունեցել Սուրբ Նիկողայոսի ծովային տաճարում։ Ունեցել են վեց երեխա, չորս դուստր՝ Ելենան (ծնվել է 1828 թվականին), Նադեժդան (ծնվել է 1834 թվականին), Ալեքսանդրան (ծնվել է 1840 թվականին), Մարիան (ծնվել է 1842 թվականին) և երկու որդի՝ Վիկտորը (ծնվել է 1837 թվականին) և Ալեքսանդրը (ծնվել է 1844 թվականին): 1846 թվականին Բերկովները ընդունել են Ռուսաստանի քաղաքացիություն, իսկ հաջորդ տարի ստացել են ռուսական ժառանգական ազնվականություն։ Վասիլի Իվանովիչ Բերկովը շարունակել է կապ պահպանել Սանկտ Պետերբուրգի հոլանդական առևտրային համայնքի հետ մինչև իր կյանքի վերջը:

## Ծանոթագրություններ

 
Կատեգորիա:Ռուս լեզվաբաններ