Մարիա Վինոգրադովա

**Մարիա Վինոգրադովա** (, ), թատրոնի և կինոյի ռուս և խորհրդային դերասանուհի։ ՌԽՖՍՀ վաստակավոր դերասանուհի (1987 թվական)։

## Կենսագրություն
Ծնվել է 1922 թվականի հուլիսի 13-ին, Նավոլոկի գյուղում։ 1943 թվականին ավարտել է Մոսկվայի Գերասիմովի անվան կինեմատոգրաֆիայի համառուսական պետական ինստիտուտի դերասանական ֆակուլտետը (Գրիգորի Ռոշալի արվեստանոց) և դարձել է «Սոյուզդետֆիլմ» կինոստուդիայի դերասանուհի, որտեղ սկսել է նկարահանվել մինչև 1940 թվականը։ 1945-1949 և 1952-1991 թվականներին եղել է Կինոդերասանի թատրոն-ստուդիայի դերասանուհի։ 1949-1952 թվականներին եղել է Գերմանիայի խորհրդային զորքերի խմբի դրամատիկական թատրոնի թատերախմբի դերասանուհի։

Չնայած այն, որ Վինոգրադովան շատ է նկարահանվել կինոյում, 1950-ական թվականներին նրա դերերը աստիճանաբար սկսել են դառնալ երկրորդական և ոչ հիմնական։ Այդ ժամանակ նա սկսել է համագործակցել «Սոյուզմուլտֆիլմ»  կինոստուդիայի հետ, մասնակցելով հնչյունավորմանը և կրկնօրինակմանը։ Քանի որ նրա հիմնական թատերական ամպլուան եղել է տրավեստին, նա հաճախ հնչյունավորում էր տղաներին։

Եղել է ամենազբաղված խորհրդային և հետխորհրդային կինոյի դերասանուհի` նկարահանվել է ավելի քան հարյուր կինոֆիլմերում (հիմնականում` ոչ հիմնական դերերում), հնչյունավորել է շուրջ երեք հարյուր մուլտֆիլմեր, մասնակցել է արտասահմանյան ֆիլմերի կրկնօրինակմանը։

Մահացել է 1995 թվականի հուլիսի 2-ին, Մոսկվայում` 73 տարեկան հասակում, կաթվածից։ Թաղված է Խովանսկոյե գերեզմանատանը, ամուսնու` խորհրդային դերասան Սերգեյ Գոլովանովի կողքին։ Վինոգրադովայի դուստրը` դերասանուհի Օլգա Գոլովանովան (ծն. 1963 թվական), այժմ շարունակում է մոր գործը, կրկնօրինակում է շատ արտասահմանյան ֆիլմեր և մուլտֆիլմեր։

## Ստեղծագործություն

**Ֆիլմագրություն**

* 1940 թվական` Սիբիրցիները` *Գալկա, 6-րդ դասարանի աշակերտուհի* 
* 1943 թվական` Մենք Ուրալից` *Սոնյա, արտադրության հարվածային կին, «դնեպրոպետրովսկյան կոճակ»*
* 1944 թվական` Զոյա` *Վինոգրադովա, Զոյայի դասընկերուհի (լուսագրերում նշված չէ)*
* 1944 թվական` Կար-չկար մի աղջիկ` *դրվագ (լուսագրերում նշված չէ)*
* 1944 թվական` Հարազատ դաշտը` *Կլանկա* 
* 1945 թվական` Փիղը և պարանիկը` *հարևանուհի (լուսագրերում նշված չէ)*
* 1948 թվական` Վերջին էտապ (Լեհաստան)` *Նադյա, բժիշկ Եվգենիայի օգնական լազարեթում*  
* 1948 թվական` Երիտասարդ գվարդիա` *երիտասարդ գվարդեյկան գեստապոյի բանտում (լուսագրերում նշված չէ)*   
* 1953 թվական` Ձրիակեր` *կազաչոկ Վասկան*  
* 1956 թվական` Կամայական անձնավորությունը` *Ուլիտա*
* 1956 թվական` Երկու կյանքեր (կարճամետրաժ ֆիլմ)` *դրվագ (լուսագրերում նշված չէ)*
* 1957 թվական` Աստղային տղան` *Աստղային տղա* 
* 1958 թվական` Կամավորները` *սերժանտ Վալյա Կուխնարենկո* 
* 1960 թվական` Հարություն` *Խորոշավկա (լուսագրերում նշված չէ)* 
* 1960 թվական` Պարզ պատմությունը` *գրքավաճառուհի ավտոկրպակից*   
* 1963 թվական` Այրվել է աշխատանքի ժամանակ (կարճամետրաժ ֆիլմ)` *դրվագ* 
* 1963 թվական` Ես քայլում եմ Մոսկվայով` *տնային աշխատողը շան հետ*  
* 1964 թվական` Ֆիտիլ` *գնորդ (սերիա № 23, «Վարքի գեղեցկությունը»)*
* 1964 թվական` Տվեք բողոքի գիրքը ` *Պառավը, փնտրում է վերարկու փեսայի համար*   
* 1965 թվական` Երեսուներեք` *ատամնաբույժ Ռաիսա Յակովլևնա* 
* 1966 թվական` Մենակ (կարճամետրաժ ֆիլմ)` *Մարֆա* 
* 1966 թվական` Պորտֆելով սատանան` *լրագրողուհի Մարիա Կոլիչևա* 
* 1967 թվական` Տուն 13/15 (կարճամետրաժ ֆիլմ)` *դրվագ* 
* 1968 թվական` Գյուղի խուզարկուն` *խիստ մայրիկը պատուհանին (լուսագրերում նշված չէ)*
* 1969 թվական` Մարզիչը` *դասղեկ*
* 1969 թվական` Հեռավոր ձյան արձագանքը 
* 1970 թվական` Առաջին սիրո քաղաք` տրակտորի գործարանի շինարարուհի (սերիա «Ստալինգրադ` 1929 թվական»)
* 1970 թվական` Չայկովսկի` *կանչող ոստիկանություն* 
* 1970 թվական` Տան ճանապարհը` *Մաշայի մայրիկ* 
* 1970 թվական` Խնամակալը` *Վերա Ալեքսանդրովնա, հանգիստ հորաքույր Տեբենկովայի հարևանուհի* 
* 1971 թվական` Մահացու թշնամի` *քաղցած գաղթականուհի*
* 1973 թվական` Չիպոլինո` *քաղաքի բնակչուհի*
* 1973 թվական` Այդ պատուհանի մոտ...` *նավաստու մայրիկ*  
* 1973 թվական` Կարմիր բռնչենին` *Զոյա, Պյոտրի կին* 
* 1973 թվական` Նավամատույց` *Պոլինա Մատվեևնա*
* 1974 թվական` Ձեր ճի՞շտը` Քսենիա Լոդոչկինա, *ուսուցչուհի* 
* 1974 թվական` Նյարդային երեխան (կարճամետրաժ ֆիլմ)` *Լենոչկայի տատիկ* 
* 1975 թվական` Աշխարհի եզրին...` Մարիա Վասիլևնա` *հերթապահի կին*   
* 1975 թվական` Ինչի մասին չգիտեն տրիբունները` *Բորիի մայրիկ (լուսագրերում նշված չէ)* 
* 1975 թվական` Պոշեհոնյան եղելավեպ` *Աննուշկա* 
* 1976 թվական` Դատարկ բան է` *Պակոնյա* 
* 1976 թվական` Վերջին զոհը` *Միխեևնա* 
* 1976 թվական` Ծագումը` *համայնքապետուհի*
* 1977 թվական` Կարմիր Գլխարկի մասին` *երրորդ տատիկ*
* 1977 թվական` Չար կատակ` *Աննա Եֆրեմովնա*
* 1977 թվական` Ճակատագիր` *խոհարարուհի Գլաշա* 
* 1977 թվական` Եկվոր` *Ալեքսանդրա Պետրովնա (հորաքույր Սաշա), տան տիրուհի, որտեղ ապրում է Մարիա Նեստերովան*
* 1977 թվական` Նստիր կողքիս, Միշկա` *Նաստյա հորաքույր, դայակը հիվանդանոցում*
* 1977 թվական` Կանչիր ինձ պայծառ հեռու` *հյուրերը ռեստորանում*
* 1977 թվական` Երկխոսություն` *գուշակուհի ֆրաու Բուխիլե* 
* 1977 թվական` Ջելսոմինոյի կախարդական ձայնը` *Ջելսոմինոյի հարևանուհի* 
* 1977 թվական` Ծառայողական սիրավեպ` *գույքագրման հանձնաժողովի անդամ* 
* 1977 թվական` Ճահիճ` *պառավը պապի տանը*
* 1977 թվական` Չորրորդ բարձրություն` *Կորոլյովայի հարևանուհի* 
* 1977 թվական` Դժբախտությունը` *Կլավա, բուֆետապանուհի*
* 1978 թվական` Արշալույսները համբուրում են` *ընդունիչը պահասենյակում* 
* 1978 թվական` Տղաները` *աշխատանքի գործարան* 
* 1978 թվական` Երիտասարդություն` *տան տիրուհին, որտեղ ապրում էր ոստիկան Պուլեբյակինը (սերիա 1, «Կոլկա-օպերա»)* 
* 1979 թվական` Նեդոպյոսոկ Նապոլեոն III` *դպրոցի հավաքարարուհի*
* 1979 թվական` Կինը հեռացել է` *կոնդուկտոր*
* 1979 թվական` Ունայնություն ունայնությանց` *տաքսու ուղևորուհի* 
* 1979 թվական` Ընդունեք հեռագիրն որպես պարտք` *արևածաղկի սերմերի առևտրական*  
* 1979 թվական` Ավտոտնակ` *հավի, կենդանի գետածածանի և կանաչ վետչինայի հոսաշիթերի հետ աշխատակից*    
* 1980 թվական` Անպետքը` *Տիխոնշա (դերը հնչյունավորել է մյուս դերասանուհին)*
* 1980 թվական` Ո՞վ է վճարելու հաջողության համար` *կինը դատարանում (լուսագրերում նշված չէ)*
* 1980 թվական` Հանգստացողների կյանքից` *Մարգարիտա Սերաֆիմովնա (Մարգո)*
* 1980 թվական` Կանայք հրավիրում են տղամարդկանց` *հորաքույր Կլավա* 
* 1981 թվական` Ուզում եմ, որ նա գնա` *Շուրայի, ավտոբուսի վերահսկչի, թատրոնի աշխատավորուհու և գանձապահուհու հարևանուհի*   
* 1981 թվական` Ձմռանից ձմեռ` *հորաքույր Դաշան, Նիկոլայ Շկուրատովի և Նինայի ծանոթը*  
* 1982 թվական` Գտիր և վնասազերծիր` *գանձապահ, Պաշա Սոլովյովի հորաքույր*
* 1982 թվական` Վշտացնել չկար` *ծիծաղելի հարևանուհին սիամական կատվի հետ*
* 1982 թվական` Բաց սիրտ` *Զինաիդա, Ալեքսանդրա Իլինիչնայի ընկերուհի* 
* 1982 թվական` Ահա ինչպիսի հրաշք` *հերթապահ Մարիա Կուզնեցովա* 
* 1982 թվական` Սերմնաքաղները` *Եվդոկիա Գրաչ, մայր*  
* 1983 թվական` Միրգորոդը և նրա բնակիչները` *Գրիգորի Ստորչենկոյի մայր* 
* 1983 թվական` Անսպասելիորեն` *նոտար*
* 1983 թՎական` Դու իմ զմայլանք, իմ տառապանք...` *դրվագ*  
* 1983 թվական` Փոթորիկն անսպասելիորեն է գալիս` *դրվագ*  
* 1983 թվական` Խոստանում եմ լինել` *Թամարա Տիմոֆեևնա, պիոներական ճամբարի վարիչ*
* 1983 թվական` Այստեղ քո ճակատն է` *Դարիա Մարկելովա, մայր* 
* 1984 թվական` Աներևույթ մարդը` *կենվորը Գրիֆինի տանը*  
* 1984 թվական` Ապագայից հյուրը` *փոքրիկ նստարանի աջ կողմում նստած պառավը (լուսագրերում նշված չէ)*
* 1984 թվական` Երրորդը հինգերորդ շարքում` *Պոլինա Զախարովնա, տեղկոմի նախագահ*
* 1984 թվական` Մեռած հոգիները` *Մավրա, Պլյուշկինի մատակարարուհի*  
* 1984 թվական` Տիեզերքի քաղաքացիներ` *Դաշա Գուշչինայի տատիկ*  
* 1984 թվական` Սնձենու գիշերներ` *Մանյա տատիկ*  
* 1984-1992 թվականներ` Երալաշ` տարբեր կերպարներ (45-րդ, 57-րդ, 60-րդ, 92-րդ և 94-րդ թողարկումներ)
* 1984 թվական` Պրոխինդիադան, կամ վազքը մի տեղում
* 1984 թվական` Ճանապարհ քեզ համար` հորաքույր Սիմա (դերը հնչյունավորել է այլ դերասանուհի)
* 1985 թվական` Զգույշ, Տերեփուկ` *Նադի տատիկ*   
* 1985 թվական` Անկեղծորեն Ձեր...` *հերթապահ թանգարանում* 
* 1985 թվական` Գեղեցկության սրահ` *Վերոչկա, գեղեցկության սրահում հավաքարարուհի*
* 1985 թվական` Արևը գրպանում` *Անյա Իվանովայի տատիկ* 
* 1985 թվական` Միայն սկիզբն է դժվար` *Թամարա Բերեզինայի մայր* 
* 1985 թվական` Ուշադրությո՛ւն։ Բոլոր դիրքերին` *կին, տան կողքին, որը սպանել է թագավորական ոստիկանին*
* 1986 թվական` Հարգելի Էդիսոն!` *Սերաֆիմա Կուզմինիչնա, հավաքարարուհի գործարանի լաբորատորիայում*  
* 1986 թվական` Խալ` *զոքանչ («Ելքի որոնումներում» կինոալմանախներում)*
* 1986 թվական` Տեսակցության ժամ` Մակավեիխա` *Վալերկայի հարևանուհի* 
* 1986 թվական` Միայնակ ավտոբուսը անձրևի տակ` *Ցիրինայի հարևանուհի* 
* 1986 թվական` Զարմանալի գտածոն կամ ամենասովորական հրաշքներ` *Մաքսիմի տատիկ*   
* 1987 թվական` Ամուսնության վարկ` *Վարվառա Պետրովնայի մայր*
* 1987 թվական` Ամառը հիշողություններում` *Սանկայի տատիկ* 
* 1987 թվական` Երալաշ (թողարկում № 60, «Ոչ մի խոսք կեֆիրի մասին» դրվագ)` *տատիկ* 
* 1987 թվական` Իմպրովիզացիա կենսագրության թեմայով` *դասղեկ* 
* 1987 թվական` Գլուխկոնծի` Նինա Ստեփանովնա, *վաճառուհի խանութում*   
* 1987 թվական` Հինգ հրաժեշտ նամակ` *դրվագ*
* 1987 թվական` Գիշերային անձնակազմ` *ուսուցչուհի* 
* 1987 թվական` Տաք հաց (կարճամետրաժ)` *Ֆիլկայի տատիկ*  
* 1987 թվական` Ամեն անգամ նույնը չի լինում`  *պառավը կայարանում* 
* 1988 թվական` Տիեզերքի կամքը` *տատիկ*
* 1988 թվական` Երկուսը և մեկը` *սանդուղքային հրապարակի հարևանուհի*
* 1988 թվական` Տիկինը թութակի հետ` *Սերգեյի մայր (լուսագրերում նշված չէ)*
* 1988 թվական` Արգելափակ գոտի` *տուժած կին* 
* 1988 թվական` Բոմժ. Առանց որոշակի բնակավայրի` *կինը օդանավակայանում (լուսագրերում նշված չէ)*
* 1988 թվական` Դիմումի ներման մասին մեկնաբանություններ` *Կլավդիա Իվանովնա, հաշվապահ*
* 1988 թվական` Քաղաքացիական հայց` *Բուտովի հարևանուհի (լուսագրերում նշված չէ)*
* 1988 թվական` Երկրային ուրախություններ` *տիկին Տիմոշ*
* 1989 թվական` Երգ, հուշող սարսափ` *սանիտարուհի*
* 1989 թվական` Ինտերաղջիկ (ԽՍՀՄ, Շվեդիա)` *բուժքույր Սերգեևնա* 
* 1989 թվական` Շնագայլեր` դռնապան (տիտրերում` Մարգարիտա Վինոգրադովա)
* 1989 թվական` Երկու նետ. Քարի դարի խուզարկու` *Տարեց*
* 1989 թվական` Խաղաղ գերեզմանատուն` *գերեզմանատան հսկիչ*
* 1989 թվական` Ավարիան՝ ոստիկանի դուստրը` *վերահսկիչ*
* 1989 թվական` Իշխան Ուդաչա Անդրեևիչ` *Կուկուևկայի գրադարանավար*   
* 1990 թվական` Գլխարկ` *Դաշա, Կարետնիկովայի տնային աշխատող*
* 1990 թվական` Գործընթաց` *Ալևտինա Սազոնովա*
* 1990 թվական` Արկադիա Ֆոմիչայի կոմիտե` *դրվագ* 
* 1991 թվական` Թիթեռնիկներ` Էմմա Մարկովնա, *հանրակացարանի հարևանուհի* 
* 1991 թվական` Աննա Կարամազոֆ (ԽՍՀՄ, Ֆրանսիա)` *նեգրուհի սպասավորուհին կինոստուդիայում (լուսագրերում նշված չէ)*
* 1991 թվական` Մերձակա շրջան (Իտալիա, ԱՄՆ, ԽՍՀՄ)` *Ֆեդոսիա*
* 1991 թվական` Միլիոնների խաղ` *Մաշա, խնայդրամարկղի աշխատակից*
* 1991 թվական` Կոկտեյլ-միրաժ` *Մուսյա* 
* 1991 թվական` Ավետյաց երկինք` *պառավ*
* 1991 թվական` Գիշերային զվարճանքներ` *Պոլինա, ամանեղեն լվացողը ռեստորանում*   
* 1991 թվական` Գայլախեղդ` *բնակարանի տիրուհի*
* 1992 թվական` Կեշկան և մոգը` *Շուրա տատիկ, Կեշկայի տատիկ* 
* 1992 թվական` Օդային ծովահեններ` *ուղևորուհի* 
* 1992 թվական` Ոսկե քանդականկարի որոնումներում` *կախարդուհի*
* 1992 թվական` Մեր ամերիկացի Բորյան` *դրվագ*   
* 1992 թվական` Պարող ուրվականներ` *գյուղի բնակչուհի*  
* 1992 թվական` Ֆանդանգո կապիկների համար` *թոշակառու*
* 1992 թվական` Գոնգոֆեր` *պառավ*
* 1992 թվական` Սիրո այբուբեն` *դրվագ*    
* 1992 թվական` Սև քառակուսի` *Սաշայի հարևանուհի* 
* 1993 թվական` Ատրճանակ խլարարի հետ` *գեներալին կից հիվանդապահուհի*  
* 1993 թվական` Ես ինքս` բնիկ Վյատսկայայից եմ` *Վարվառա, Կիրպիկովի կինը* 
* 1993 թվական` Ռուսական ռեգթայմ` *Զինաիդա Պետրովնա* 
* 1993 թվական` Վայրի սերը` *Զառամյալների տան տնօրեն` Մարիա Սերգեևնա* 
* 1993 թվական` Ստալինի կտակը` խանդավառ պառավ  
* 1993 թվական` Պապիկը լավն է, բայց... Չի ասում, որտեղ է պահել գումարները` *կոմունալ հարևանուհի*  
* 1993 թվական` Վիտկա Շուշերան և ավտոմոբիլը` տիրուհի քույրը գիշերօթիկ դպրոցում    
* 1994 թվական` Կես թերթ թղթեր` *դրվագ («Բարև, երիտասարդ ժողովուրդ...» կինոալմանախներում)*
* 1994 թվական` Ոստիկանական ակադեմիա 7` Միսիան Մոսկվայում` *պայուսակով պառավը Գորկու այգում* 
* 1994 թվական` Զինվոր Իվան Չոնկինի կյանքը և արտասովոր արկածները (Մեծ Բրիտանիա, Իտալիա, Ռուսաստան, Ֆրանսիա, Չեխիա)` *Դունյա տատիկ* 
* 1994 թվական` Խագի Տրագգեր` *Սերաֆիմա Իվանովնա, Սեմագինի հարևանուհի* 
* 1995 թվական` Տան ոգին և ժանեկագործուհին` Վերա Կուզմինիչնա 
* 1995 թվական` Երեկոյան (կարճամետրաժ)` *դրվագ* 
* 1995 թվական` Պիոներուհի Մերի Պիկֆորդ` *դրվագ* 
* 1995 թվական` Ինքնարար ճշմարտություն` (կարճամետրաժ)` *դրվագ*  
* 1995 թվական` Տրամվայը Մոսկվայում (Ռուսաստան, Ֆրանսիա) (կարճամետրաժ)` *Տասյա, ուղևորուհի, Նատաշայի ընկերուհի*
* 1996 թվական` Թագուհի Մարգո` *դահիճի կինը*

**Մուլտֆիլմերի հնչյունավորում**

* 1954 թվական` Թավուտում` *Գորշուկ*
* 1954 թվական` Մոյդոդիր` *տղա (լուսագրերում նշված չէ)*
* 1954 թվական` Հեքիաթում նետը թռչում է` *Վովա Գալկին* 
* 1955 թվական` Փոստատար ձնեմարդը` *տղա* 
* 1956 թվական` Կախարդական ջրհորը` *Լենիվիցա* 
* 1956 թվական` Անտառային պատմություն` *նապաստակ (լուսագրերում նշված չէ)*
* 1956 թվական` Երկնային արարած (տիկնիկային ներկայացում)
* 1957 թվական` Ձյունե թագուհին` *Փոքրիկ ավազակ (կրկնօրինակման վերականգնված տարբերակը Գորկու անվան կինոստուդիայում, 1982 թվական)*
* 1958 թվական` Սպորտլանդիա` *Միտյա*
* 1958 թվական` Ոսկե հասկեր` *տղա Յանկա* 
* 1958 թվական` Չտեսնված գեղեցկություն` *թխուհի Մարիա*  
* 1958 թվական` Մենք գնում ենք արևի հետևից` *բադիկ*
* 1958 թվական` Կատվի տունը` *աքլորիկ / գոճիներ (դրվագները, (լուսագրերում նշված չէ)*
* 1959 թվական` Բուրատինոյի արկածները` տղան, որն այբուբենը գնեց Բուրատինոյից (տիտրերում չէ)
* 1959 թվական` Լեգենդ մավրի կտակի մասին` *Մարկիտա* 
* 1960 թվական` Մուրզիլկան արբանյակի վրա` *տղա (տիտրերում չէ)* 
* 1961 թվական` Մեծ անախորժություններ` *Աղջիկ* 
* 1961 թվական` Պարծենկոտ մրջյունը` *Մրջյուն* 
* 1961 թվական` Ո՞վ է ամենաուժեղը` *տղա Նյակոչի*
* 1963 թվական` Բարանկին, մարդ եղիր` *Կոստյա Մալինին*
* 1963 թվական` Խոզ-խնայատուփ` *պուպս / մկնիկ*
* 1963 թվական` Երեք հաստլիկ` *ժառանգ Տուտտի*   
* 1963 թվական` Կատակներ` *բադիկ*
* 1963 թվական` Ուզում եմ համարձակ լինել` *արջուկ*
* 1964 թվական` Փոստ` *տեքստը հեղինակից* 
* 1964 թվական` Լուսատտիկ № 5 (ժողովածու)` *տղա Վոլոդյա* 
* 1964 թվական` Ալյոշայի հեքիաթները` *տեքստը կարդում է* 
* 1965 թվական` Ո՞ւմ կոներն են անտառում` *Գորտուկ*
* 1965 թվական` Ստորակետի ու կետի արկածները` *Կետ*
* 1965 թվական` Ռիկի Տիկի Տավի` *Դարզի թռչուն*  
* 1965 թվական` Լուսատտիկ № 6 (ժողովածու)` *մրջյուն / գորտուկ*
* 1965 թվական` Տաք քարը` *Իվաշկա* 
* 1965 թվական` Որտե՞ղ եմ ես նրան տեսել` *Գուրվինեկ (լուսագրերում նշված չէ)*  
* 1965 թվական` Ճանապարհորդ գորտը` *գորտուկ (լուսագրերում նշված չէ)*
* 1966 թվական` Արջուկը և գետակում ապրողը` *Նապաստակ* 
* 1966 թվական` Չար խորթ մոր մասին` *Տոմա* 
* 1967 թվական` Շոգեքարշը Ռոմաշկովոյից` *պիոներ* 
* 1967 թվական` Երգն անտառում` *ոզնի*
* 1967 թվական` Մեկ, երկու, բոլորս միասին` *Մրջյուն* 
* 1967 թվական` Հեքիաթ ոսկե աքլորիկի մասին` *Ոսկե աքլորիկ*
* 1967 թվական` Չորսը մի բակից` *Ուլիկ*
* 1967 թվական` Ինչպես դառնալ մեծ` *տատիկ-կատու / ջրշուն / արջուկ*
* 1967 թվական` Դե և շիկակարմիր!` *Բոբիկ*
* 1968 թվական` Մաուգլի` *Մաուգլի («Առևանգումը» սերիա)*
* 1968 թվական` Մանչուկն ու Կառլսոնը` *կռվարար տղա, շնիկի տերը (լուսագրերում նշված չէ)*
* 1968 թվական` Լուսատտիկ № 8 (ժողովածու)` *Բոբիկ / մուրացկան տղայի մայր / Արջուկ*
* 1968 թվական` Սպիտակ մորթին` *Կատու / մկնիկ* 
* 1968 թվական` Չունյա` *Նապաստակ (լուսագրերում նշված չէ)*
* 1969 թվական` Չսովորած դասերի երկրում` *Վիկտոր Պերեստուկին* 
* 1969 թվական` Արևի սերմնահատիկ` *Ծովաձի / խեցի-պառավ*
* 1969 թվական` Ձմեռ պապը և ամառը` *տղա* 
* 1969 թվական` Տաս տարի անց 
* 1969 թվական` Ագահ Կուզյան` *տեքստը կարդում է* 
* 1970 թվական` Ջրշունները գնում են հետքերով` *Ջրշուն* 
* 1970 թվական` Քենթերվիլյան ուրվականը` *ամերիկացու որդի*
* 1970 թվական` Կապիկը Սարուգասիմա կղզուց` *դելֆին (լուսագրերում նշված չէ)*
* 1970 թվական` Վարունգի արկածները` *շնիկ / նապաստակ / Վարունգ* 
* 1970 թվական` Ծեր նավաստու պատմվածքները. Տարօրինակ ճանապարհորդությունը` *շուն Բոբիկը* 
* 1970 թվական` Կար-չկար` *տղա* 
* 1970 թվական` Փոքրիկ թյուրիմածությունները` *Տիմոտիկ, սև կատվիկ* 
* 1970 թվական` Իմ ընկեր Մարտինը` *կանաչ գլխարկով տղան* 
* 1971 թվական` Ծեր նավաստու պատմվածքները. Անմարդաբնակ կղզին` *շուն Բոբիկը* 
* 1971 թվական` Չեբուրաշկա` *պիոներ* 
* 1971 թվական` Վերնատնակ` *Նապաստակ (լուսագրերում նշված չէ)*
* 1971-1973 թվականներ` Անգետիկի և նրա ընկերների արկածները` *[[Անգետիկը]]* 
* 1972 թվական` Իսկ ո՞վ է հրաշագործը!` *խուլիգան տղան* 
* 1972 թվական` Անտուն Կոնգուրջան` *Նապաստակ* 
* 1972 թվական` Անջատակի բարեկամություն` *շունիկ Ձյունիկ*  
* 1972 թվական` Կոլյան, Օլյան ու Արքիմեդը` *Կոլյա* 
* 1972 թվական` Ո՞ւր ես թռչում, Վիտար` *սարյակ Վիտար* 
* 1972 թվական` Ուրախ կարուսել № 4. Տարօրինակ գորտի մասին` *Գորտուկ* 
* 1972 թվական` Ծեր նավաստու պատմվածքները. Անտարկտիդա`  *շուն Բոբիկը* 
* 1972 թվական` Էքսպոնատ (Ֆիտիլ № 121)` *տատիկ*
* 1973 թվական` Ավրորա` *անհովար գլխարկով տղան*
* 1973 թվական` Ինչպես էր կատուն շան հետ` *շնիկ Կիկան*
* 1973 թվական` Ուրախ կարուսել № 5. Ո՞վ է արածում մարգագետնում
* 1973 թվական` Նոր մեծ անախորժություններ` *Աղջիկ*  
* 1973 թվական` Վասիլյոկ` *շիկակարմիր տղա* 
* 1973 թվական` Ռատիբորի մանկությունը` *Ռատիբոր*
* 1973 թվական` Բզեզ` կոր բլուր` *մրջյուն* 
* 1973 թվական` Շնորհակալություն` *կարդում է տեքստը* 
* 1973 թվական` Ո՞վ է ինձ հրել` *տղա* 
* 1973 թվական` Անտեսանելի գլխարկը` *Անբան Տիմկան*
* 1973 թվական` Ուրախ կարուսել № 5. Հրաշք` *տեքստը կարդում է* 
* 1973 թվական` Կենսափորձ (Ֆիտիլ № 135)` *տղա* 
* 1974 թվական` Ատամ (Ֆիտիլ № 141) *տղա* 
* 1974 թվական` Ինչպես էր այծիկը պահում երկիրը` *Այծիկ*
* 1974 թվական` Հրաշագործը զմրուխտե քաղաքից` *Տիմ*  
* 1974 թվական` Բիմը, Բամը, Բոմը և գայլը` *գոճի Բիմը* 
* 1974 թվական` Հանելուկային մոլորակ` *տղա / աստղագնաց Ֆեդյան*
* 1974 թվական` Կոսկա նապաստակը և աղբյուրը` *Կոսկա նապաստակ*
* 1974 թվական` Պրոդելկինը դպրոցում` *Պրոդելկին (տեքստը կարդում է)*
* 1974 թվական` Փոքրիկ Ջրարջը` *Փոքրիկ կապիկ*
* 1974 թվական` Տոլիկն ու Տոբիկը` *Տոլիկ (վոկալ, տեքստը կարդում է)*
* 1974 թվական` Տասներորդ համարով տրամվայը գնաց` *տղա («Ձիավորը» նորավեպ) / վոկալ*
* 1975 թվական` Ոզնին մշուշում` *Ոզնի* 
* 1975 թվական` Հրաշագործ Բահրամի ժառանգությունը` *Մաշա* 
* 1975 թվական` Անտառային արահետում` *Աղվես*
* 1975 թվական` Հրեղեն քուռկիկը` *Իվան* 
* 1975 թվական` Սև հավ` *Ալյոշա (ռեպլիկայի մասը, մնացած խոսքերը հնչյունավորել է [[Կլարա Ռումյանովա]]ն)*
* 1975 թվական` Սերգեյ Միխալկովի առակները («Աքաղաղը գնացել է հյուր» նորավեպ)` *այծիկ* 
* 1975 թվական` Հյուր գնալ թզուկներին` *Մարդուկ / շիկակարմիր երկրաբան տղան* 
* 1975 թվական` Եվ մայրիկը ինձ կների` *տեքստը կարդում է (լուսագրերում նշված չէ)*
* 1975 թվական` Ինչպես ուղտիկը և ավանակը դպրոց գնացին` *Ավանակ, ուղտիկ*
* 1975 թվական` Մեր դայակը` *տղա Պետյա*
* 1975 թվական` Սարդիկի մասին, ում հետ ոչ ոք չընկերացավ` *Սարդիկ* 
* 1975 թվական` Կախարդական փոքրիկ տոպրակը` *արջուկ Իվաշկան* 
* 1976 թվական` Նապաստակը, Ճռռոցը և ջութակը` *Նապաստակ*    
* 1976 թվական` Ժամանակի հայելին` *Տղա* 
* 1976 թվական` Լեգենդ հին փարոսի մասին` *տղա*    
* 1976 թվական` Կրակիկ` *մտրուկ կրակիկ / տղա / գետնասկյուռ*
* 1976 թվական` Հենց այնպես` *Շնիկ* 
* 1976 թվական` Տարի թռչնակը` *Ծկնկուլ / վոկալ*
* 1976 թվական` Սեմբոն` *Կապիկ (լուսագրերում նշված չէ)*
* 1976 թվական` Անագե տոկուն զինվորիկը` *Տոկուն զինվորիկ*  
* 1976 թվական` Իսկական ընկերները` *Մկնիկ*
* 1976 թվական` Գավ անունով փիսիկը` *Գնդակ*
* 1976 թվական` Նապաստակը մագնիտոֆոն է ձեռք բերել` *Նապաստակ*
* 1976 թվական` Առողջություն, կանաչ անտառ` *Տղա / մրջյուն*
* 1976 թվական` Խիզախ ձիարշավորդները` *ավագ տղա (լուսագրերում նշված չէ)*
* 1976 թվական` Հեքիաթ Այ Պո պապիկի մասին` *երեխաներ*
* 1976 թվական` Վաղորդյան երգ
* 1977 թվական` Գավ անունով փիսիկը` *Գնդակ*
* 1977 թվական` Իսկական արջուկը` *արջուկ*
* 1977 թվական` Վերջին թերթիկը` *Վիտյա* 
* 1977 թվական` Վառարանային ծղրիդի գաղտնիքը` *փոքրիկ [[Վոլֆգանգ Ամադեուս Մոցարտ|Մոցարտը]]* 
* 1977 թվական` Դնչիկը` *Եղեգնաթռչնակ*
* 1978 թվական` Վագոնիկ` *Կաչաղակ*
* 1978 թվական` Սպիտակ ուղտիկը
* 1978 թվական` Կախարդական ձմերուկը 
* 1978 թվական` Ձմեռ պապը և գորշ գայլը` *նապաստակ*
* 1978 թվական` Դժբախտությունը` *Գնդիկ Բոքոնիկ, Ագռավ, Նապաստակ* 
* 1978 թվական` Անտառային հեքիաթներ` *Սկյուռիկ / Ագռավ*
* 1978 թվական` Մեր ընկեր Կարդագրին (թողարկում 1)` *Կոլյա / «Կ» տառ*
* 1978 թվական` Երեքը Պրոստոկվաշինոյից` *Քեռի Ֆյոդոր*  
* 1978 թվական` Հրաշքներ օրը ցերեկով` *Վիտյա* 
* 1978 թվական` Արևային նապաստակ` *Նապաստակ*
* 1979 թվական` Հյուր գնալ` *Կոստյա* 
* 1979 թվական` Մարզիչ Վովկան` *Բուրիգին (լուսագրերում նշված չէ)*
* 1979 թվական` Կախարդական մատանի` *Իվանի մայր / Մաշկա կատու*
* 1979 թվական` Դեղին փիղը` *դարչնագույն գլխարկով տղան, շնիկի տերը* 
* 1979 թվական` Գավ անունով փիսիկը (թողարկում 3)` *Գնդակ* 
* 1979 թվական` Մեր ընկեր Կարդագրին (թողարկում 2)` *Կոլյա / եղնիկ / «Յա» տառ* 
* 1979 թվական` Վերջին կախարդները` *տղա / Հաղորդավար (լուսագրերում նշված չէ)*
* 1979-1982 թվականներ` Կախականջը և նրա ընկերները` *(«Երբ արջուկը արթնանում» բացի մուլտֆիլմից)` բոլոր կերպարներ / տեքստը հեղինակից* 
* 1980 թվական` Դե, սպասիր (թողարկում 13)` *ճապոնացի նապաստակը*
* 1980 թվական` Սոլնիշկինի ծովագնացությունը` *Սոլնիշկին*
* 1980 թվական` Արձակուրդները Պրոստոկվաշինոյում` *Քեռի Ֆյոդոր*  
* 1980 թվական` Գավ անունով փիսիկը (թողարկում 4)` *Գնդակ* 
* 1980 թվական` Մեր ընկեր Կարդագրին (թողարկում 3)` *Կոլյա* 
* 1980 թվական` Հեքիաթ Մոծակ Մոծակյանի մասին` *Մեղվիկ*
* 1980 թվական` Տարօրինակ գազանը` *Վագրիկ*
* 1980 թվական` Յոթ եղբայրները` *Կարմիր մատիտ / Դեղին մատիտ* 
* 1981 թվական` Նա բռնվեց` *Եղեգնաթռչնակ*
* 1981 թվական` Կար-չկար մի Սաուշկին կար  
* 1981 թվական` Ինչպե՞ս է առողջությունդ եղբայր աղվես` *Աղվես* 
* 1981 թվական` Պղտոր թագավորությունում, մոխրագույն պետությունում` *Կանաչ մատիտ* 
* 1982 թվական` Ճիշտ միջոց` *Նապաստակ* 
* 1982 թվական` Պապիկի հեռադիտակը` *Կատու* 
* 1982 թվական` Ծղրիդը` *Նապաստակ* 
* 1982 թվական` Դեղին թփի գաղտնիքը` *Աղվես* 
* 1982 թվական` Կախարդական դեղամիջոցը` *Վալերա*
* 1982 թվական` Իմ ընկեր հովանոցը` *Նապաստակիկ*
* 1982 թվական` Գավ անունով փիսիկը` *Գնդակ* 
* 1982 թվական` Ինչո՞ւ է նապաստակը թաքնվում` *Նապաստակ*
* 1983 թվական` Բռնվեց նա, որ կծում էր` *Եղեգնաթռչնակ*
* 1983 թվական` Բարի անտառ` *Եղեգնաթռչնակ*
* 1983 թվական` Թռչող ընձուղտը 
* 1984 թվական` Ձմեռը Պրոստոկվաշինոյում` *Քեռի Ֆյոդոր* 
* 1984 թվական` Հեքիաթ թագավոր Սալտանի մասին` *Խոհարարուհի* 
* 1984 թվական` Ինչպե՞ս շնիկը լողալ սովորեց` *Գայլաձուկ*
* 1984 թվական` Կրեմ-բրյուլե` *Ճագարամուկ*
* 1984 թվական` Ո՞վ է ուժեղ` *Բարձրահասակ խուլիգան մարդ*
* 1984 թվական` Փոքրիկ ավանակի երազանքը` *Ավանակ* 
* 1984 թվական` Գիշերային ծաղիկը` *Կատվիկ* 
* 1984 թվական` Կախարդական բահը` *Վասյա*  
* 1984 թվական` Որմզդեղն` *կապույտ գլխարկով տղան* 
* 1984 թվական` Ձևանալով` *կատու*
* 1984 թվական` Փղիկը գնում է սովորելու` *մկնիկ* 
* 1984 թվական` Երաշտահավի օրացույցը. Աշուն` *Նապաստակ* 
* 1985 թվական` Երկու տոմս դեպի Հնդկաստան` *Դիմա Սեմյոնով*
* 1985 թվական` Աքլորիկը` *հորթ*
* 1985 թվական` Պապիկի շվիկը` *տղա / մայր*
* 1986 թվական` Տատիկի դասը` *Պետյա*  
* 1986 թվական` Կորել է Պետյա աքաղաղը` *Ագռավ* 
* 1986 թվական` Ինչպես պապիկը գնաց անձրևի հետևից` *տատիկ / կայծակ*
* 1986 թվական` Մկնիկը և կարմիր արևը 
* 1986 թվական` Թանկարժեք բանդերոլը` *Ագռավ* 
* 1986 թվական` Հիշողությունը` *տատիկ* 
* 1987 թվական` Բուն` *բու* 
* 1987 թվական` Խաղալիքների գաղտնիքը` *բոլոր դերերը* 
* 1987 թվական` Շնիկը և հին հողաթափը` *Հողաթափ / բադ*
* 1987 թվական` Սպիտակ խոտը` *ոչխար* 
* 1987 թվական` Ծիծաղ և վիշտ Սպիտակ ծովում` *Իվանի մայր / Մաշկա կատու* 
* 1987 թվական` Ինչպես հեքիաթում` (Ֆիտիլ № 305)` *տատիկ*
* 1988 թվական` Առյուծը և ինը բորենիները` *բորենի-տատիկ*
* 1989 թվական` Երկու դյուցազունները` *[[Բաբա Յագա]]* 
* 1989 թվական` Երաժշտական խանութը` *ճանճ Տուպչոն* 
* 1989 թվական` Գնալ ճնճղուկի ճանապարհով` *Ճնճղուկ*
* 1990 թվական` Թևավորը, բրդոտը և յուղոտը` *Աղվես* 
* 1991 թվական` Ինչպես ծերունին պառավի հետ հյուր գնաց
* 1991 թվական` Փոքրիկ կախարդուհին` *պառավ*  
* 1991 թվական` Հյուր` *պառավ*  
* 1992 թվական` Կապիկը և կրիան` *Կապիկ*  
* 1993 թվական` Քաղցրաբլիթը` *Ճայեկաձագ*
* 1994 թվական` Երևակայողները Ուգոր գյուղից` *Անտոշկա / Սպիտակ սագ*
* 1995 թվական` Ուրախ կարուսել № 29. Հեքիաթ հիմար Վոլոդյայի մասին` *[[Միավորված ազգերի կազմակերպություն|Միավորված ազգերի կազմակերպության]] գլխավոր քարտուղարի դուստր*  

**Կրկնօրինակում և կադրի դուրս հնչյունավորում**

* 1956 թվական` Պատերազմ և խաղաղություն` *[[Նատաշա Ռոստովա]] (դեր` [[Օդրի Հեփբըրն]])* 
* 1956 թվական` Փարիզի Աստվածամոր տաճարը` *[[Էսմերալդա (կերպար)|Էսմերալդա]] (դեր` [[Ջինա Լոլոբրիջիդա]])*  
* 1957 թվական` Մորու բացատը` *Սառա (դեր` [[Բիբի Անդերսոն]])* 
* 1960 թվական` Սպարտակ` *Վարինիա (դեր` [[Ջին Սիմոնս (դերասանուհի)|Ջին Սիմոնս]])* 
* 1967 թվական` Սերգեյ Լազո` *Աննա Յանովսկայա` (դեր` Զինաիդա Սլավինա)* 
* 1969 թվական` Ուրվական նավը` *Հայատո (դեր` Մասակո Նոդզավա)* 
* 1969 թվական` Կոշկակար կատուն` *երկրորդ մարդասպան կատուն (1971 թվականի կրկնօրինակում, Իսամու Տանոնակայի դերը)* 
* 1970 թվական` Առանց ընտանիք` *կապիկ* 
* 1972 թվական` Շոկ և Շեր` *Շեր*  
* 1975 թվական` Ստորջրյա թագավորության արքայադուստրը` *դելֆին Ֆրից (դեր` Մարիկո Միյաջի)*
* 1981 թվական` Մարիա, Միրաբելա` *Կվակի (Անդի Կելուգերյանու)*
* 1982 թվական` Վուկ` *հավ (դեր` Յուդիտ Ցիգանի)*
* 1982 թվական` Ժամանակի տիրակալները` *Յուլա (դեր` Պիերա Տուրներա)*
* 1989 թվական` Սուպերգիրք (սեզոն 1)` *Քրիստոֆեր Պիպեր*
* 1992 թվական` Հրաշքները վիրաժներում` *Կիտ Վետրոգոն*
* 1993 թվական` Սև թիկնոց` *Անուշադրուհին (դեր` Միտցի ՄակԿոլա)*

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Мария Виноградова — Энциклопедия отечественного кино (архивировано 03.09.2013)
* RUSКИНО.ru
* Сайт «Ёжик в тумане»
* Могилы знаменитостей
* Жизнь и смерть Марии Виноградовой
* Фильм из цикла «Короли эпизода» телеканала «ТВ Центр» (2017)
* Рассказ актрисы...
* «Самая народная незаслуженная артистка»: Из-за чего Мария Виноградова не получала главных ролей в кино
* Мария Виноградова называла себя «Ежиком в тумане»
*  Королевы эпизода, затмившие главных героинь
*  Актриса, сыгравшая в последнем фильме Василия Шукшина вместо Людмилы Гурченко, сгинула в психушке
* Мария Виноградова: ее голосом говорит Ежик в тумане и Дядя Федор из Простоквашина
* Мечта поэта. Королевы эпизода советских фильмов

Կատեգորիա:Ռուս դերասանուհիներ
Կատեգորիա:Խորհրդային դերասանուհիներ
Կատեգորիա:Ռուս կինոդերասանուհիներ
Կատեգորիա:Ռուս հեռուստատեսային դերասանուհիներ
Կատեգորիա:Կաթվածից մահացածներ