Սատորի

**Սատորի** (**), ճապոնական բուդդիստական տերմին, որը նշանակում է «արթնացում», «ըմբռնում», «հասկացողություն»։ Բառը ծագում է ճապոնական սատորու («իմանալ» կամ «հասկանալ») բայից։

Զեն բուդդիստական ավանդույթում սատորին վերաբերում է կենշոյի խորը փորձառությանը՝ «տեսնել իր իսկական բնույթը»։ Կեն նշանակում է «տեսնել», շո նշանակում է «բնույթ» կամ «էություն»։

Սատորին և կենշոն սովորաբար թարգմանվում են որպես «լուսավորություն», բառ, որը նաև օգտագործվում է բոդհի, պրաջնա և բուդդայականություն տերմինների թարգմանության համար։

## Սահմանում
Սատորի նշանակում է արթնացման (լուսավորություն) փորձառություն կամ իրականության ճշմարիտ բնույթի գիտակցում։ Այն հաճախ համարվում է փորձառություն, որը չի կարող արտահայտվել բառերով։ Մինչդեռ սատորի տերմինը ծագում է ճապոնական «իմանալ» (սատորու) բայից, այն տարբերվում է գիտելիքի փիլիսոփայական հայեցակարգից, քանի որ ներկայացնում է գիտացողի և գիտելիքի միջև տարբերությունը հաղթահարելը։

Թեյտարո Սուզուկին, ճապոնական գրող, որը գրել է բուդդիզմի, զենի և շինի մասին գրքեր ու ծանոթագրություններ, որոնք ազդեցիկ են եղել Արևմուտքում, նկարագրել է «... իր բնույթի մեջ նայելը կամ սատորիի բացումը» և ասել է՝ «Կյանքի և աշխարհի հետ մեր հարաբերություններում նոր տեսակետի այս ձեռքբերումը ճապոնական զեն ուսանողների կողմից ժողովրդականորեն կոչվում է 'սատորի' (չինարենում վու)։ Սա իրականում լուսավորության (անուտտարա-սամյակ-սամբոդհի) մեկ այլ անուն է»։

## Սատորի և Քենշո
Սատորին հաճախ օգտագործվում է կենշոյի հետ փոխարինելիորեն։ Կենշոն վերաբերում է Բուդդա-բնույթի կամ դատարկության ընկալմանը։ Մինչդեռ տերմինները նույն իմաստն ունեն, սովորաբար սատորին օգտագործվում է լուսավորության լրիվ, խորը փորձառության համար (ինչպիսին Բուդդայինն է), մինչ կենշոն օգտագործվում է լուսավորության առաջին փորձառության համար, որը դեռ կարող է ընդլայնվել։

Այս առաջին պատկերացումից տարբեր՝ դայգո-տետտեյն օգտագործվում է գոյության բնույթի «խոր» կամ մշտական գիտակցման համար։

## Կարևորություն
Ըստ Թեյտարո Սուզուկիի՝
Այս տեսակետը բնորոշ է Ռինզայի համար, որը շեշտադրում է սատորին։ Սոտո դպրոցը մերժում է այս շեշտադրումը և փոխարենը շեշտադրում է «լուռ լուսավորությունը» զազենի պրակտիկայի միջոցով։

## Սատորիի իրականացումը
Ճապոնական բուդդիզմում սատորին «առաջին քայլն» է կամ ճանապարհորդության սկիզբը դեպի Բուդդայություն՝

Ուսանողի մտքը պետք է պատրաստվի խիստ ուսումնասիրությամբ՝ կոանների օգտագործմամբ և մտքի կենտրոնացման համար մեդիտացիայի պրակտիկայով՝ ուսուցչի ղեկավարությամբ։ Կոանները ուսուցիչների և ուսանողների միջև բանավոր փոխանակությունների կարճ անեկդոտներ են, որոնք սովորաբար վերաբերում են Սունգ արքայատոհմի ժամանակաշրջանին և զբաղվում են բուդդիստական ուսմունքներով։ Ռինզայի դպրոցն օգտագործում է կոանների կլասիկ ժողովածուներ, ինչպիսին է առանց դարպասի բարիերը։ Առանց դարպասի բարիերը հավաքել է 13-րդ դարի սկզբի չինացի զեն վարդապետ Ումեն Հուիկային։

Ումենը վեց տարի պայքարել է «Ժաոժոուի շան» կոանի հետ, որը նրան տվել էր Յուելին Շիգուանը (月林師觀; ճապոներեն՝ Գացուրին Շիկան) (1143–1217)՝ կենշո ձեռք բերելուց առաջ։ Այն բանից հետո, երբ նրա հասկացողությունը հաստատեց Յուելինը, Ումենը գրեց հետևյալ արթնացման բանաստեղծությունը՝

## Ծանոթագրություններ

## Աղբյուրներ

*
*
*
*
*

Կատեգորիա:Բուդդայականության հասկացություններ
Կատեգորիա:Բուդդայականություն
Կատեգորիա:Խորհրդապաշտություն
Կատեգորիա:Կրոնական տերմինաբանություն
Կատեգորիա:Կրոնը Ճապոնիայում
Կատեգորիա:Հոգեկան վիճակներ
Կատեգորիա:Հոգևորություն
Կատեգորիա:Ճապոնական փիլիսոփայություն
Կատեգորիա:Ճապոներեն բառեր և արտահայտություններ
Կատեգորիա:Նյու Էյջ