Վահանապտեր

**Վահանապտեր** (), լեզվապտերազգիների ընտանիքի բազմամյա, կարճ ու հաստ կոճղարմատով խոտաբույսերի ցեղ։ Հայտնի է մոտ 150 տեսակ։

Դասի լատիներեն անվանումը՝ *Dryopteris* ծագել է , որը նշանակում է *կաղնի*, և  - պտեր բառերից։

## Հայաստանում
Հայաստանում 2 տեսակ՝ 
* Վահանապտեր արական () 
* Վահանապտեր աղեղնավոր ()։

Առաջինը տարածված է գրեթե բոլոր, իսկ երկրորդը՝ Լոռու և Կոտայքի մարզերում։ Աճում է խոնավ, ստվերոտ վայրերում, անտառներում, հաճախ առաջացնում միատարր բուսուտներ։

## Կենսաբանական նկարագիր
thumb|left|''D. goldiana''
Կոճղարմատը ծածկված է թուխ թեփուկներով։ Բույսի բարձրությունը 30-150 սմ է։ Տերևները փետրաձև են կամ բարդ-փետրաձև։ Մատղաշ տերևի գագաթը խխունջաձև ոլորված է։ Ամռանը տերևների ստորին մակերեսին առաջանում են կլորավուն սորուսներ (սպորանգիումի խմբեր), որոնք դասավորվում են ջղերի երկարությամբ և ծածկվում կլորավուն կամ երիկամաձև, մի եզրով տերևին ամրացած ծածկաթեփուկով (ինդուզիում)։

## Նշանակություն
Դեղաբույս է. պարունակում է թթուներ, աղաղանյութեր և այլն։ Կոճղարմատի թուրմը ճիճվամուղ է։

## Տեսակներ
մինի|''Dryopteris carthusiana''
մինի|''Dryopteris cristata''
մինի|''Dryopteris erythrosora''
մինի|''Dryopteris villarii''
մինի|''Dryopteris wallichiana''
**[[Dryopteris abbreviata]]*
**[[Dryopteris aemula]]* 
**[[Dryopteris affinis]]* 
**[[Dryopteris alpestris]]*
**[[Dryopteris amurensis]]*
**[[Dryopteris apicisora]]*
**[[Dryopteris arguta]]* 
**[[Dryopteris azorica]]*
**[[Dryopteris barbigera]]*
**[[Dryopteris bissetiana]]*
**[[Dryopteris blandfordii]]*
**[[Dryopteris bodinieri]]*
**[[Dryopteris borreri]]*
**[[Dryopteris cambrensis]]* 
**[[Dryopteris campyloptera]]* 
**[[Dryopteris canaliculata]]*
**[[Dryopteris carthusiana]]* 
**[[Dryopteris caucasica]]*
**[[Dryopteris caudifrons]]*
**[[Dryopteris celsa]]* 
**[[Dryopteris championi]]*
**[[Dryopteris changii]]*
**[[Dryopteris chapaensis]]*
**[[Dryopteris chinensis]]*
**[[Dryopteris chrysocoma]]*
**[[Dryopteris cinnamomea]]* 
**[[Dryopteris clintoniana]]* 
**[[Dryopteris confertipinna]]*
**[[Dryopteris cordipinna]]*
**[[Dryopteris corleyi]]*
**[[Dryopteris costalisora]]*
**[[Dryopteris crassirhizoma]]*
**[[Dryopteris crinalis]]*
**[[Dryopteris crispifolia]]*
**[[Dryopteris cristata]]* 
**[[Dryopteris cyatheoides]]*
**[[Dryopteris cycadina]]*
**[[Dryopteris cyclopeltiformis]]*
**[[Dryopteris decipiens]]*
**[[Dryopteris dehuaensis]]*
**[[Dryopteris dickinsii]]*
**[[Dryopteris dilatata]]* 
**[[Dryopteris discrita]]*
**[[Dryopteris enneaphylla]]*
**[[Dryopteris erythrosa]]*
**[[Dryopteris erythrosora]]* 
**[[Dryopteris expansa]]*
**[[Dryopteris fibrilosa]]*
**[[Dryopteris fibrilosissima]]*
**[[Dryopteris filix-mas]]* -
**[[Dryopteris floridana]]*
**[[Dryopteris formosana]]*
**[[Dryopteris fragrans]]* 
**[[Dryopteris fructuosa]]*
**[[Dryopteris fuscipes]]*
**[[Dryopteris gamblei]]*
**[[Dryopteris goerigiana]]*
**[[Dryopteris goldiana]]* -
**[[Dryopteris gongboensis]]*
**[[Dryopteris guanchica]]*
**[[Dryopteris gushanica]]*
**[[Dryopteris gushiangensis]]*
**[[Dryopteris gymnophylla]]*
**[[Dryopteris gymnosora]]*
**[[Dryopteris hendersoni]]*
**[[Dryopteris hirtipes]]*
**[[Dryopteris huanganshanensis]]*
**[[Dryopteris hupehensis]]*
**[[Dryopteris hwangii]]*
**[[Dryopteris hypophlebia]]*
**[[Dryopteris immixta]]*
**[[Dryopteris inaequalis]]* 
**[[Dryopteris incisolobata]]*
**[[Dryopteris integriloba]]*
**[[Dryopteris integripinnula]]*
**[[Dryopteris intermedia]]* 
**[[Dryopteris junlianensis]]*
**[[Dryopteris juxtaposita]]*
**[[Dryopteris kinkiensis]]*
**[[Dryopteris labordei]]*
**[[Dryopteris lacera]]*
**[[Dryopteris lancipinnula]]*
**[[Dryopteris lepidopoda]]*
**[[Dryopteris lepidorachis]]*
**[[Dryopteris liyangensis]]*
**[[Dryopteris ludoviciana]]* 
**[[Dryopteris macropholis]]*
**[[Dryopteris manshurica]]*
**[[Dryopteris marginalis]]* 
**[[Dryopteris matsumurae]]*
**[[Dryopteris minjiangensis]]*
**[[Dryopteris monticola]]*
**[[Dryopteris montigena]]*
**[[Dryopteris nanpingensis]]*
**[[Dryopteris neolepidopoda]]*
**[[Dryopteris nigrosquamosa]]*
**[[Dryopteris nyalamensis]]*
**[[Dryopteris nyingchiensis]]*
**[[Dryopteris odontoloma]]*
**[[Dryopteris oreades]]* 
**[[Dryopteris pacifica]]*
**[[Dryopteris pallida]]*
**[[Dryopteris paludicda]]*
**[[Dryopteris panda]]*
**[[Dryopteris parasparsa]]*
**[[Dryopteris pedata]]*
**[[Dryopteris peninsulae]]*
**[[Dryopteris podophylla]]*
**[[Dryopteris polita]]*
**[[Dryopteris prosa]]*
**[[Dryopteris pseudo-sikkimensis]]*
**[[Dryopteris pseudoatrata]]*
**[[Dryopteris pseudodontoloma]]*
**[[Dryopteris pseudofibrillosa]]*
**[[Dryopteris pseudomarginata]]*
**[[Dryopteris pseudouniformis]]*
**[[Dryopteris pulcherrima]]*
**[[Dryopteris qandoensis]]*
**[[Dryopteris quatanensis]]*
**[[Dryopteris reflexosquamata]]*
**[[Dryopteris remota]]* 
**[[Dryopteris rigida]]*
**[[Dryopteris rosthornii]]*
**[[Dryopteris sacrosancta]]*
**[[Dryopteris sanmingensis]]*
**[[Dryopteris saxifraga]]*
**[[Dryopteris scottii]]*
**[[Dryopteris semipinnata]]*
**[[Dryopteris sericea]]*
**[[Dryopteris serrato-dentata]]*
**[[Dryopteris shensicola]]*
**[[Dryopteris shibipedis]]*
**[[Dryopteris sichotensis]]*
**[[Dryopteris sieboldii]]*
**[[Dryopteris sikkimensis]]*
**[[Dryopteris silaensis]]*
**[[Dryopteris sino-sparsa]]*
**[[Dryopteris sinoerythrosora]]*
**[[Dryopteris sinofibrillosa]]*
**[[Dryopteris sordidipes]]*
**[[Dryopteris sparsa]]*
**[[Dryopteris squamifera]]*
**[[Dryopteris squamiseta]]*
**[[Dryopteris stenolepis]]*
**[[Dryopteris subatrata]]*
**[[Dryopteris subbarbigera]]*
**[[Dryopteris subexaltata]]*
**[[Dryopteris sublacera]]*
**[[Dryopteris sublaeta]]*
**[[Dryopteris submarginata]]*
**[[Dryopteris submontana]]* 
**[[Dryopteris subtriangularis]]*
**[[Dryopteris tarningensis]]*
**[[Dryopteris tenuicula]]*
**[[Dryopteris tenuissima]]*
**[[Dryopteris thibetica]]*
**[[Dryopteris tieluensis]]*
**[[Dryopteris tokyoensis]]* 
**[[Dryopteris tsangpoensis]]*
**[[Dryopteris tyrrhena]]*
**[[Dryopteris uniformis]]*
**[[Dryopteris varia]]*
**[[Dryopteris venosa]]*
**[[Dryopteris villarii]]*
**[[Dryopteris wallichiana]]*
**[[Dryopteris wenchuanensis]]*
**[[Dryopteris wuyishanensis]]*
**[[Dryopteris yigongensis]]*
**[[Dryopteris yungtzeensis]]*
**[[Dryopteris zayuensis]]*

## Մատենագիտություն
* *Gardeners’ Encyclopedia of Plants & Flowers*. - Dorling Kindersley Limited, London, 1995.
* *Сааков С.&nbsp;Г.* Ջերմոցային և տնային բույսեր։ - Լ.։ Գիտություն.- 1983.

## Ծանոթագրություններ

## Գրականություն
* 

## Արտաքին հղումներ
* Flora of North America: ''Drypopteris'' հաստատվել է մարտի 15, 2009 
* Flora of China: ''Drypopteris'' species list հաստատվել է մարտի 15, 2009
*Flora Europaea: ''Dryopteris''
* Flora of North America: ''Dryopteris''
* Flora of China: ''Dryopteris'' species list

Կատեգորիա:Դեղաբույսեր
Կատեգորիա:Լեզվապտերազգիներ