Սթեն և Ջեն Բերենշտայններ

**Սթենլի Մելվին Բերենշտայն** (սեպտեմբերի 29, 1923 - նոյեմբերի 26, 2005) և **Ջենիս Մարիան Բերենշտայն** (ծննդյան ազգանունը՝ Գրանտ; հուլիսի 26, 1923 - փետրվարի 24, 2012) ամերիկացի գրողներ և նկարազարդողներ էին, որոնք առավել հայտնի էին «Բերենշտայնի արջուկները» մանկական գրքերի շարքի ստեղծմամբ։

Սթենը և Ջենը ծնվել և մեծացել են Փենսիլվանիա նահանգի Ֆիլադելֆիա քաղաքում։ Ջենը սովորել է Փենսիլվանիա նահանգի Ռադնորի ավագ դպրոցում։ Սթենը հրեա էր, իսկ Ջենը եպիսկոպոսական եկեղեցու հետևորդ Նրանք ամուսնացած են եղել 59 տարի մինչև Սթենի մահը՝ 2005 թվականին։

## Վաղ կարիերա
Նրանք հանդիպել են 1941 թվականին Ֆիլադելֆիայի թանգարանի արդյունաբերական արվեստի դպրոցում իրենց առաջին իսկ օրը։ Երկրորդ համաշխարհային պատերազմի ժամանակ Սթենը ծառայել է բանակում որպես բժշկական նկարազարդող, մինչդեռ Ջենը եղել է բանակի ինժեներական կորպուսի զորակոչային նկարիչ, բացի ինքնաթիռների գործարանում աշխատելուց։ Վերջին աշխատանքից հավաքված ալյումինից Յանը պատրաստեց ամուսնական մատանիների զույգ, և երկուսն էլ ամուսնացան 1946 թվականի ապրիլի 17-ին։

## Գրքեր
Գրքերի մասին հարցազրույցում Բերենշտայնները նշել են, որ իրենց ոգեշնչման հիմնական պատճառը ծնողների հետ ունեցած որոշ փորձառություններն էին, ինչպես նաև մանկության որոշ դժվարությունները, երբ իրենք էլ երեխա էին: Բերենշտայնները նաև նշել են, որ կային որոշ խնդիրներ, որոնք, կարծես, ի հայտ էին գալիս յուրաքանչյուր սերնդի մոտ, օրինակ՝ երեխաների կողմից հասարակական վայրերում զայրույթի դրսևորումները, որոնք կարևոր թեմա էին կազմում իրենց պատմությունների համար։ Այնուամենայնիվ, նրանք միտումնավոր ցանկանում էին խուսափել չափազանց լուրջ խնդիրներից, ինչպիսիք են բռնությունը։ Հետագա տարիներին քննադատները երբեմն անտեսում էին գրքերը՝ 1950-ականներին ամրագրված սոցիալական վերաբերմունքի, արջերի հագուստի ոճի և այնպիսի գործունեության նկատմամբ հակվածության համար, ինչպիսիք են՝ ժայռեր և ցատկեր խաղալը, չնայած դրանք որոշ չափով փոխվեցին ժամանակի հետ՝ ներմուծելով տեսախաղեր և բջջային հեռախոսներ։

1951 թվականին զույգը հրատարակեց «Բերենշտայնների մանկական գիրքը», որը վերաբերում էր հղիության և երեխաների դաստիարակության հարցերին։ Չնայած գործնական խորհուրդներ էր պարունակում, գիրքը օգտագործում էր հումոր և հիշեցնում ծնողներին, որ յուրաքանչյուր իրավիճակ չափազանց լուրջ չընդունեն։ Նրանք հրատարակեցին ևս երկու գիրք ծնող լինելու մասին՝ «Ինչպես սովորեցնել ձեր երեխաներին սեքսի մասին՝ առանց ձեզ լիովին հիմար դարձնելու» և «Ինչ չեն ասել ձեր ծնողները ձեզ մայր կամ հայր լինելու մասին»։

## Մուլտֆիլմեր և մանկական գրքեր
Բերենշտայնները հաջողակ մուլտիպլիկատորներ էին, որոնց անունները գրվել էին մի քանի մեծահասակների համար նախատեսված հումորային գրքերի և ամսագրերի հեղինակային իրավունքներով, նախքան իրենց առաջին «Բերենշտայնների արջեր» գիրքը։

Նրանք միասին 1956-ից 1989 թվականներին Մաքքոլի և «Գուդ Հաուսքեփինգի» կողմից թողարկված «Ամեն ինչ ընտանիքում է» մուլտֆիլմը համատեղ նկարահանեցին։ [մեջբերում անհրաժեշտ է] «Ամեն ինչ ընտանիքում է» (կապ չունի նմանատիպ անվանում ունեցող հեռուստասերիալի հետ) պատմում էր արվարձանային ընտանիքի՝ մոր, հոր, ավագ և կրտսեր որդիների և միջնեկ դստեր հետ կատարած զվարճանքների մասին։ «Ամեն ինչ ընտանիքում է» կոմիքսների հաջորդական շարքի առումով ավանդական կոմիքսների շարք չէր։ Յուրաքանչյուր համարում ներկայացված էր մեկ իրավիճակ, որը հաճախ սեզոնին համապատասխան էր, օրինակ՝ դուստրը առաջին անգամ ընտանեկան ճաշ էր պատրաստում, եփում և մատուցում, կամ կրտսեր երեխայի Սուրբ Ծննդյան ներկայացման զգեստների պատրաստումը, փորձը և ներկայացումը։ Տվյալ համարում «Ամեն ինչ ընտանիքում է» մուլտֆիլմի յուրաքանչյուր նկար առանձին վահանակ էր՝ մակագրությամբ, այլ ոչ թե հաջորդական շարքի մեկ վահանակ, բայց առանձին վահանակները հերթականությամբ պատկերում էին տվյալ համարի ընտանեկան փորձի ամբողջական ընթացքը (պատրաստում, ավարտ, հետևանքներ)։

1960-ականների սկզբին, ոգեշնչվելով իրենց երեխաների՝ «Դոկտոր Սուս» գրքերի նկատմամբ ունեցած ոգևորությամբ, Բերենշտայնները որոշեցին փորձել մի շարք՝ կենդանիների գլխավոր հերոսներով, ընտրելով արջերին՝ ոչ թե նրանց ազգանվան պատճառով, ինչպես ընդունված էր կարծել, այլ որովհետև «արջերը մորթե և գրավիչ են»։ Նրանք հրատարակեցին իրենց առաջին գիրքը՝ «Բերենշտայնարջերի մասին»՝ «Մեծ մեղրի որսը», 1962 թվականին։ Այդ ժամանակ նրանց ոգեշնչող Թեոդոր Գեյզելը (Դոկտոր Սուս) աշխատում էր որպես խմբագիր «Ռանդոմ Հաուս» հրատարակչության մանկական բաժնում և ոգևորությամբ հավանություն տվեց գաղափարին։ Նա խմբագրեց «Բերենշտայնարջեր» շարքի մի քանի գրքեր և ստեղծեց երկարատև ֆրանշիզա, որը ներառում էր շատ ավելի շատ գրքեր, հեռուստասերիալներ, խաղալիքներ և բեմական ներկայացումներ։ Ավելի քան 300 գիրք հրատարակվեց 23 լեզուներով։

Ջենը ընդգրկվել է Ռադնորի ավագ դպրոցի փառքի սրահում 2006 թվականի հոկտեմբերի 20-ին։

## Անձնական կյանք
Բերենշտայնները ամուսնացած են եղել 59 տարի մինչև Սթենի մահը քաղցկեղից իր տանը՝ 2005 թվականի նոյեմբերի 26-ին։ Նրանք ունեցել են երկու որդի՝ Լեոն (ծնված 1948 թվականին) և Մայքը (ծնված 1951 թվականին)։ Մայք Բերենշտայնը գրող/նկարազարդող է, ով հրատարակված հեղինակ է 1976 թվականից։ Նա իր ծնողների հետ աշխատել է «Բերենշտայնի արջուկներ» մի քանի գրքերի վրա և շարունակել է ինքնուրույն ստեղծել նոր գրքեր ֆրանշիզայի շրջանակներում։

Ջեն Բերենշտայնը մահացել է կաթվածից 2012 թվականի փետրվարի 24-ին։

## Ստեղծագործություններ
* *The Berenstains' Baby Book* (1951, MacMillan)
* *Sister* (1952, Schuman cartoons)
* *Tax-Wise* (1952, Schuman)
* *Marital Blitz* (1954, Dutton)
* *Baby Makes Four* (1956, MacMillan)
* *It’s All in the Family* (1958, Dutton)
* *Lover Boy* (1958, MacMillan)
* *And Beat Him When He Sneezes* (1960, McGraw Hill)
** *Have a Baby, My Wife Just Had a Cigar* (1960, Dell, retitled reprint)
* *Bedside Lover Boy* (1960, Dell)
* *Call Me Mrs.* (1961, MacMillan)
* *It's Still in the Family* (1961, Dutton)
* *Office Lover Boy* (1962, Dell)
* *The Facts of Life for Grown-ups* (1963, Dell)
* *Flipsville-Squareville* (1965, Delacorte)
* *Mr. Dirty vs. Mrs. Clean* (1967, Dell)
* *You Could Diet Laughing* (1969, Dell)
* *Be Good or I'll Belt Ya!* (1970, Dell)
* *Education Impossible* (1970, Dell)
* *How to Teach Your Children about Sex without Making a Complete Fool of Yourself* (1970, Dutton)
* *Never Trust Anyone Over 13* (1970, Bantam)
* *How to Teach Your Children about God without Actually Scaring Them out of Their Wits* (1971, Dutton)
* *Are Parents for Real?* (1972, Bantam)
* *The Day of the Dinosaur* (1987, Random House, First Time Readers); illustrated by Michael Berenstain (Mike)
* *After the Dinosaurs* (1988, Random House, First Time Readers)
* *What Your Parents Never Told You about Being a Mom or Dad* (1995) parenting advice
* *Down A Sunny Dirt Road* (2002) autobiography
* *The Berenstain Bears and The Bear Essentials* (2005) parenting advice
* *Nothing Ever Happens at the South Pole* (2012, HarperCollins, published posthumously) children's book

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
*  
*Stan and Jan Berenstain Papers 1954–1965 at Syracuse University (primary source material for several books and Sister)

Կատեգորիա:Ամերիկացի մանկագիրներ
Կատեգորիա:Ամուսնացած զույգեր
Կատեգորիա:Հրեաներն ԱՄՆ-ում