Ստեփան Մարգարյան (մեքենագետ)

**Ստեփան Ենոքի Մարգարյան** (), հայ մեքենագետ։ Տեխնիկական գիտությունների դոկտոր (1971), պրոֆեսոր (1976): ՀԳԳԱ ակադեմիկոս (1994): Ամերիկյան կենսագրական ինստիտուտի կողմից ընդգրկվել է «20-րդ դարի նշանավոր մարդ» անվանական պարգևատրման ցանկում։

Արմեն Մարգարյանի հայրը։

## Կենսագրություն
Ստեփան Մարգարյանը ծնվել է 1930 թվականի օգոստոսի 31-ին, Երևան քաղաքում։ 1955 թվականին ավարտել է Հայկական գյուղատնտեսական ինստիտուտը` «ինժեներ-մեխանիկի» որակավորմամբ։ 1961-1972 թվականներին եղել է Գյուղատնտեսության մեքենայացման և էլեկտրիֆիկացման գիտահետազոտական ինստիտուտի բաժնի վարիչ, 1972-1978 թվականներին՝ Գյուղատնտեսության մեքենայացման և էլեկտրիֆիկացման հայկական գիտահետազոտական ինստիտուտի գլխավոր տնօրենի տեղակալ, 1978-1994 թվականներին՝ Երևանի անասնաբուծական-անասնաբուժական ինստիտուտի Գյուղատնտեսության մեքենայացման և էլեկտրիֆիկացման ամբիոնի վարիչ,1994-2008 թվականներին՝ Հայկական գյուղատնտեսական ակադեմիայի Գյուղատնտեսական տեխնիկայի շահագործման ամբիոնի վարիչ, 2008 թվականից՝ ՀԱԱՀ Գյուղատնտեսական տեխնիկայի շահագործման ամբիոնի պրոֆեսոր։

Գիտական հետազոտությունները վերաբերում են կերարտադրության և անասնապահության մեքենայացմանը, նրա ղեկավարությամբ ստեղծվել և արտադրությունում ներդրվել են երեք տասնյակից ավելի նոր տեխնոլոգիաներ ու մեքենաներ, այդ թվում` ԽՍՀՄ-ում առաջին բրիկետավորող կոմբայնը, բրիկետավորող, հատիկավորող սարքավորումների ՕՊԿ-2 հավաքածուում կերի խառնիչը, լեռնային մոդիֆիկացիայի կթի ագրեգատը, օրգանական պարարտանյութեր ցրող սարքավորումը և այլն։
Հայաստանի պայմանների համար Ս.Ե. Մարգարյանը նախագծել է քար, գոմաղբ, թռչնաղբ հավաքող մեքենաներ, գոմաղբի (թռչնաղբի) աերոբ, անաերոբ և կենսաբանական մշակման կատարելագործված տեխնոլոգիաներ ու մեքենաներ, տարբեր կերատեսակների մանրացման փոքրաչափ և ունիվերսալ մեքենաներ, խոնավ կերախառնուրդների ու գոմաղբածղոտային խառնուրդի հատիկավորման արտադրամասեր և այլն։ Հեղինակ է շուրջ 400 գիտական հոդվածի, 9 գրքի, ստացել է 56 հեղինակային վկայագիր, 18 արտոնագիր, 4 պատենտ (Ֆրանսիայում, Կանադայում, ԳՖՀ-ում և ԳԴՀ-ում)։

## Պարգևներ
* «Պատվո նշան» շքանշան
* Մեդալներ և պատվոգրեր

## Անդամակցություն
* ՀՀ Ֆերմերների ազգային միության նախագահության անդամ (1998)

## Երկեր
* Ուսումնական ձեռնարկ «Անասնապահական ֆերմաների մեքենայացում» առարկայից լաբորատոր աշխատանքներ կատարելու համար։ Ուսումնական ձեռնարկ / Ս. Ե. Մարգարյան, Գ. Հ. Դանիելյան, Լ. Գ. Անտոնայան, խմբ.` Ս. Ռ. Պետրոսյան, ՀՀ Կրթության և գիտության նախարարություն, Հայաստանի ազգային ագրարային համալսարան, Գյուղատնտեսական տեխնիկայի շահագործման ամբիոն։ Երևան, ՀԱԱՀ, 2015։
* Մեթոդական ցուցումներ «Անասնապահական ֆերմաների մեքենայացում» առարակայից լաբորատոր աշխատանքներ կատարելու համար / Ս. Ե. Մարգարյան, Օ. Հ. Հովհաննիսյան, Ա. Գ. Մազմանյան, Գ. Լ. Վարդանյան։ Երևան, ՀՊԱՀ, 2011։
* Մեթոդական ցուցումներ «Անասնապահական ֆերմաների մեքենայացում» առարկայից լաբորատոր աշխատանքներ կատարելու համար։ Հովհաննիսյան Օ. Հ, Դանիելյան Գ. Վ., Գիշյան Հ. Հ., ՀՀ կրթության և գիտության նախարարություն, Հայաստանի պետական ագրարային համալսարան։ Երևան, ՀՊԱՀ, 2010։
* Գյուղատնտեսական արտադրության մեքենայացում։ Ուսումնական ձեռնարկ, Մարգարյան, Ստեփան Ենոքի, Պապյան, Սերյոժա Խաչատուրի, Երևան, «Մեկնարկ» ՍՊԸ,  2007։
* Կերի նախապատրաստման մեքենաներ (Տեխնոլոգիա, կառուցվածք, տեսություն և հաշվարկ), Թարվերդյան Արշալույս Պողոսի, Մարգարյան Ստեփան Ենոքի։ Երևան, ՀՊԱՀ, 2006։
* Անասնապահության մեքենայացման գիտատեխնիկական առաջընթացը / Ս. Ե. Մարգարյան, Պատ. խմբ.՝ Շ. Ս. Թայիրյան։ ՀՍՍՀ «Գիտելիք» ընկերություն։ Երևան, Ա. հ., 1988:
* Մեթոդական ցուցումներ «Անասնապահության մեքենայացում և էլեկտրիֆիկացում» առարկայի կուրսային նախագծի կատարման համար /Պետական ագրոարդյունաբերական կոմիտե ՍՍՀՄ | Երևանի անասնաբուծական-անասնաբուժական ինստիտուտ, Գյուղատնտեսական արտադրության մեքենայացման և էլեկտրիֆիկացման ամբիոն։ Երևան, Ա. հ., 1987:
* Մեթոդական ցուցումներ «Աշխատանքի պաշտպանություն» առարկան ուսումնասիրելու և ստուգողական աշխատանք կատարելու համար։ (1506 - «Անասնաբուծություն» և 1507 - «Անասնաբուժություն» մասնագիտություններ հեռակա ուսուցման ուսանողների համար), ԽՍՀՄ Պետական ագրոարդյունաբերական կոմիտե | Երևանի անասնաբուծական-անասնաբուժական ինստիտուտ, Գյուղատնտեսության արտադրության մեքենայացման և էլէկտրաֆիկացման ամբիոն, Երևան։ Ա. հ., 1986:
* Մեթոդական ցուցումներ «Անասնապահության մեքենայացում» առարկան ուսումնասիրերու և ստուգողական աշխատանք կատարելու համար։ (1507-«Անասնաբուժություն» Պետական ագրոարդյունաբերական կոմիտե ՍՍՀՄ | Երևանի անասնաբուծական-անասնաբուժական ինստիտուտ, Գյուղատնտեսական արտադրության մեքենայացման և էլեկտրիֆիկացման ամբիոն։ Երևան, Ա. հ., 1986:
* Շահումյանի շրջանի Հաղթանակ գյուղի անասնապահական ֆերմայի փորձը / Ս. Ե. Մարգարյան։ Երևան, «Հայաստան», 1975։
* Գյուղական հնարագետներին գյուտարարության և ռացիոնալիզացիայի մասին։ Տեղեկատու / Թարգմ.՝ Ս. Ե. Մարգարյան, ՀՍՍՀ Մինիստրների սովետի հանրապետ. միավորում «Հայգյուղտնտտեխնիկա»։ Երևան, Ա. հ., 1967:
* Անասնապահական ֆերմաների մեքենայացման փորձը։ Երևան, «Հայաստան», 1965։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Հայ մեքենագետներ
Կատեգորիա:Տեխնիկական գիտությունների դոկտորներ
Կատեգորիա:Հայ պրոֆեսորներ
Կատեգորիա:ՀԱԱՀ շրջանավարտներ