open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Գեորգի Սարկիսով

**Գեորգի Իլյիչի Սարկիսով** (), ինժեներատեխնիկական ծառայության գեներալ-մայոր (1953), ԽՄԿԿ անդամ (1925)։

## Կենսագրություն
Ավարտել է Թիֆլիսի բանֆակը (1926), ապա Մոսկվայի բարձրագույն ինժեներական-շինարարական ուսումնարանում երեք տարի (1929-1932) սովորելուց հետո՝ Վ․ Վ․ Կույբիշևի անվան ռազմաինժեներական ակադեմիան (1936)։

1936-1941 թվականներին աշխատել է Կիևի զինվորական օկրուգում, եղել զինվորական շինարարական աշխատանքների տեղամասի պետ, գլխավոր ինժեներ, օկրուգի շինվարչության պետ։ Հայրենական մեծ պատերազմի սկզբից նշանակվել է հարավարևմտյան ռազմաճակատի շինվարչության պետ, 1943-1945 թվականներին գլխավորել Մոսկվայի ռազմաշինարարական աշխատանքները։ 1946 թվականից պատասխանատու պաշտոններ է վարել ԽՍՀՄ պաշտպանության նախարարությունում։

## Պարգևներ
Պարգևատրվել է Կարմիր դրոշի և Կարմիր աստղի 2 շքանշաններով։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:ԽՍՀՄ ինժեներատեխնիկական ծառայության հայ գեներալ-մայորներ
Վարագա լեռ

**Վարագա լեռ** (), գմբեթաձև լեռնազանգված Թուրքիայում, Վասպուրականի բարձրավանդակում, Վանա լճից 10 կիլոմետր արևելք։ Բարձրությունը 3250 մետր է, լանջերը զառիթափ են, աստիճանաձև։ Կազմված է վերին կավճի նստվածքային ապարներից։ Արտահայտված է բարձունքային գոտիականությունը։ Բնորոշ են լեռնատափաստանները և ալպյան մարգագետինները։ Վարագա լեռներում կան պատմամշակույթային հուշարձաններ, որոնցից նշանավոր է եղել Վարագավանքը (IX-X դարեր) 4 իրար կից դպրոցով ու մատենադարանով։

Կատեգորիա:Վասպուրականի լեռնաշղթա
Կատեգորիա:Վանի մարզի լեռներ
Ռուբեն Սալտիկով

**Ռուբեն Սալտիկով** (), հայ խորհրդային բժիշկ-իմունաբան։ Բժշկական գիտությունների դոկտոր (1966 թվական), պրոֆեսոր (1966 թվական), բժշկական ծառայության գնդապետ։

ՀԽՍՀ գիտության վաստակավոր գործիչ Սարգիս Սալտիկովի եղբայրը։

## Կենսագրություն
1931 թվականին ավարտել է Հյուսիս-կովկասյան (այժմ՝ Դոնի Ռոստովի) բժշկական ինստիտուտը։ Մասնակցել է Հայրենական մեծ պատերազմին։ 1961 թվականից ղեկավարել է ԽՍՀՄ ԳԱ Լև Տարասևիչի անվան կենսաբանական պատրաստուկների հսկողության և ստանդարտացման պետական ինստիտուտի պատրաստուկների հսկողության և ստանդարտացման բաժինը։ Դիտական աշխատանքները հիմնականում վերաբերում են կիրառական իմունաբանության կարևորագույն պրոբլեմներին, զբաղվել է հատուկ վտանգավոր վարակիչ հիվանդությունների, անաերոբ անատոքսինների դեմ կենդանի վակցինայի մշակման, իմունիտետի մեխանիզմների, արդյունավետ իմունացման հիմնական օրինաչափությունների պարզաբանման հարցերով։ Եղել է ԽՍՀՄ առողջապահության մինիստրության վակցինաների և շիճուկների կոմիտեի անդամ։

## Պարգևներ
Պարգևատրվել է Կարմիր դրոշի և Կարմիր աստղի շքանշաններով։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Բժշկական գիտությունների դոկտորներ
Կատեգորիա:ԽՍՀՄ բժշկական ծառայության հայ գնդապետներ
Կատեգորիա:Հայ իմունաբաններ
Կատեգորիա:Հայ պրոֆեսորներ
Կատեգորիա:Հայրենական մեծ պատերազմի հայ մասնակիցներ
Սարայի լեռնանցք

**Սարայի լեռնանցք**, գտնվում է Վասպուրականի լեռնաշղթայի կենտրոնական մասում, Թուրքիայի և Իրանի սահմանագլխին, Արճակ և Կոտուր գետերի վերնագավառներում։ Բարձրությունը 2450 մ է։ Վանա լճի ավազանը միացնում է Կոտուրի հովտի (Արաքսի ավազան) հետ։ Սարայի լեռնանցքով անցնում է Արճակ-Սարայ-Խոյ ճանապարհը։ Ձմռանը փակվում է։

Կատեգորիա:Հայկական լեռնաշխարհի լեռնանցքներ
Սալուին

**Սալուին՝** գետ Չինաստանում (Նագչու և Նուցզյան անվամբ) և Բիրմայում։ Երկարությունը 2820 կմ է, ավազանը՝ մոտ 325 հզ. կմ²։ Սկիզբ է առնում Տիբեթի Տանգլա լեռնաշղթայի սառցադաշտերից, թափվում Անդամանյան ծով։ Որոշ տեղերում հոսում է մինչև 15 3000 մ խորության կիրճերով։ Սնումը վերին հոսանքում ձնասառցադաշտային է, միջին և ստորին հոսանքներում՝ անձրևային։ Ռեժիմը մուսսոնային է, ամառային հորդացումներով։ Ջրի միջին տարեկան ծախսը գետաբերանում 6700 մ/վրկ է։ Կա անտառանյութի լաստառաքում։ Առանձին հատվածներում նավարկելի է (120 կմ)։ Գետաբերանի մոտ է Մոլամյայն (Բիրմա) ծովային նավահանգիստը։

Կատեգորիա:Չինաստանի գետեր
Կատեգորիա:Մյանմայի գետեր
Կատեգորիա:Թաիլանդի գետեր
Կատեգորիա:Սահմանային գետեր
Կատեգորիա:Ասիայի միջազգային գետեր
Կատեգորիա:Տիբեթի գետեր
Ալեքսանդր Սախիև

**Ալեքսանդր Սերգեյի Սախիև**, (), մեքենաշինության բնագավառի հայ խորհրդային գիտնական։ ՌՍՖՍՀ գիտական և տեխնիկական վաստակավոր գործիչ։ Տեխնիկական գիտությունների դոկտոր (1952)։

Ավարտել է Մոսկվայի երկաթուղային տրանսպորտի ինժեներների (1930) և քիմիական մեքենաշինության (1932) ինստիտուտները։ 1942 թվականից աշխատում է Մոսկվայի տարրօրգանական միացությունների քիմիայի և տեխնոլոգիայի ինստիտուտում։ Հիմնական աշխատանքները վերաբերում են սիլիցիում-օրգանական միացությունների, տետրաէթիլ կապարի արտադրական ստացման եղանակների մշակմանը։ Հեղինակ է ավելի քան 150 գյուտերի և արտոնագրերի, որոնց մի մասը ներդրվել է արտադրության մեջ։ ՍՍՀՄ պետական մրցանակակիր (1959)։ Պարգևատրվել է Աշխատանքային կարմիր դրոշի շքանշանով։

Կատեգորիա:Հայ գիտնականներ
Կատեգորիա:Տեխնիկական գիտությունների դոկտորներ
Լարիսա Սախյանովա

**Լարիսա Պետրովնա Սախյանովա** (), բալետի բուրյաթ խորհրդային արտիստուհի։ ԽՍՀՄ ժողովրդական արտիստուհի (1963 թվական)։

## Կենսագրություն
1937-1942 թվականներին և 1945-1946 թվականներին սովորել է Մոսկվայի պարարվեստի ուսումնարանում։ 1946 թվականից՝ Բուրյաթիայի օպերայի և բալետի թատրոնի (Ուլան Ուդե) մենապարուհի։

Հանդես է եկել ժամանակակից և դասական խաղացանկի հիմնական դերապարերով՝ Սյուիմբիկե (Յարուլինի «Շուրալե»), Ժիզել (Ադանի «Ժիզել»), Օդետա-Օդիլիա (Չայկովսկու «Կարապի լիճը»), Անգարա (Կնիպպերի և Յամպիլովի «Գեղեցկուհի Անգարան», Գլինկայի անվան ՌՍՖՍՀ պետական մրցանակ, 1972 թվական)։

1961-1983 թվականին ղեկավարել է Ուլան Ուդեի պարարվեստի ուսումնարանը։ Հյուրախաղերով հանդես է եկել բազմաթիվ երկրներում։

ԽՍՀՄ VII գումարման Գերագույն խորհրդի պատգամավոր։

Պարգևատրվել է Աշխատանքային կարմիր դրոշի շքանշանով։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Խորհրդային բալետի արտիստներ
Կատեգորիա:Խորհրդային հասարակական գործիչներ
Կատեգորիա:Ռուս հասարակական գործիչներ
Կատեգորիա:Ռուս բալերինաներ
Սալմանասար I

**Սալմանասար I**, գահակալել է մ․թ․ա․ 1274–1245 թվականներին (այլ տվյալներով՝ մ․թ․ա․ 1280–1261 թվականներին)։

Մեծ Զաբի (Զավ) գետաբերանի մոտ, առևտրական ուղիների խաչմերուկում, հիմնել է նոր մայրաքաղաք՝ Քալախը (Քալաք)։ Գահակալման առաջին տարիներին արշավել է հյուսիսային՝ Ուրարտու երկրի ցեղային միությունների դեմ, գրավել ութ երկիր, ընկճել Հայկական լեռնաշխարհի հարավում գտնվող կուտիներին, այդտեղ հիմնել ասուրական գաղթավայրեր։ Օգտվելով Խեթական պետության և Եգիպտոսի միջև պատերազմից՝ ջախջախել է խեթերի դաշնակից Միտաննիի զորքը և նրան օգնության եկած խեթական և արամեական ջոկատները, կործանել Միտաննին։ Սալմանասար I-ի հաջողությունները հարկադրել են եգիպտական փարավոն Ռամզես II-ին և խեթական թագավոր Խատտուսիլի III-ին հաշտություն կնքել և դաշինք ստեղծել Սալմանասար I–ի դեմ։ Խատտուսիլի III Բաբելոնի քասիտական հարստության թագավորներին դրդել է հարձակվել Ասորեստանի վրա, սակայն Սալմանասար I ջախջախել է բաբելական զորքը և ամրապնդել իր դիրքերը հարավում։

Հնագույն Հայաստանի մասին արժեքավոր տեղեկություններ են հայտնում Ք.ա. XIV-VII դարերի ասորեստանյան սեպագիր արձանագրությունները։Դրանցից մեկի մեջ կարդում ենք.

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Ասորեստանի թագավորներ
Սալմանասար III

**Սալմանասար III** (), Ասորեստանի թագավոր (մ.թ.ա. 859-824)։ Հաջորդել է հորը՝ Աշուրնասիրպալ II-ին (Աշշուրնածիրապալ)։

Շարունակել է հոր նվաճողական քաղաքականությունը, կատարել 32 արշավանք։ Արևելքում տիրել է Զամուա երկրին, ավարառության է ենթարկել Պարսուան և Մարաստանը, հարավում իրենից կախման մեջ է գցել Բաբելոնը, գրավել մինչև Պարսից ծոցն ընկած տարածքը, արևմուտքում հաջողությամբ պատերազմել է Փոքր Ասիայի հարավարևելյան և Հյուսիսային Ասորիքի թագավորությունների դեմ, հասել է մինչև Կիլիկիա, իրեն ենթարկել Կարքեմիշը, Հալեպը և Սամալը։ Այնուհետև Սալմանասար III-ն արշավել է Ասորիքի, Պաղեստինի և Փյունիկիայի մանր թագավորությունների հեգեմոն Դամասկոսի վրա։ 853 թվականին և 833 թվականին պարտության է մատնել Դամասկոսի և նրա դաշնակիցների զորքերին, սակայն չի կարողացել իրեն ենթարկել Դամասկոսը։ Իսրայելը, Տյուրոսը և Սիդոնը դարձել են Ասորեստանին հարկատու։ Սալմանասար III իր գահակալման ամբողջ ընթացքում հարկադրված էր պայքարել հյուսիսում՝ ուրարտական ռազմատենչ ցեղերի, նոր կազմավորվող և աստիճանաբար հզորացող Վանի թագավորության դեմ։ Ասորեստանյան զորքերը Սալմանասար III-ի օրոք արշավել են Հայկական լեռնաշխարհ, գրավել են մի շարք քաղաքներ, պատերազմել Վանի արքաներ Արամեի և Սարդուր I-ի դեմ։ Վանի թագավորության աստիճանական ուժեղացումը Ասորեստանին կտրել է Փոքր Ասիայից, Հայկական լեռնաշխարհից և կարևոր հումքի այլ վայրերից, ինչն աստիճանաբար թուլացրել է Ասորեստանը։ Սալմանասար III Ասորեստանի տարածքը բաժանել է 26 նահանգի, որոնք կառավարել են փոխարքաները, ավարտել է դեռևս հոր ժամանակ սկսված զիկկուրատի կառուցումը։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Ասորեստանի թագավորներ
Քայլ Ուոքեր

**Քայլ Էնդրյու Ուոքեր**, (, ), անգլիացի ֆուտբոլիստ, անգլիական Մանչեսթեր Սիթիի և Անգլիայի ֆուտբոլի ազգային հավաքականի պաշտպան։

## Կարիերա
### Շեֆիլդ Յունայթեդ
7 տարեկանում արդեն Շեֆիլդ Յունայթեդի ակադեմիայի սան էր, իսկ 18 տարեկանում արդեն Շեֆիլդ Յունայթեդի պահեստայինների թվում էր։

### Տոտտենհեմ Հոտսպուր
2009 թվականին Ուոքերը լքեց Շեֆֆիլդը և տեղափոխվեց Տոտտենհեմ Հոտսպուր Քայլ Նոթոնի հետ միասին 9 միլիոն ֆունտ ստերլինգի դիմաց։ Հետո Տոտտենհեմը նորից նրան բաց թողեց Շեֆֆիլդ Յունայթեդ, բայց վարձակալությամբ 2009/10 մրցաշրջանի վերջին։

2010/11 մրցաշրջանը Ուոքերը անցկացրեց Քուինս Պարկ Ռեյնջերսում վարձակալությամբ, բայց հիմնական կազմում այդպես էլ չհայտնվեց։ Մրցաշրջանի ավարտին վարձակալությամբ տեղափոխվեց Աստոն Վիլլա։

Աստոն Վիլլա տեղափոխվելիս Քայլը հայտարարեց, որ ուզում է մնալ Աստոն Վիլլայի մշտական կազմում, բայց Լոնդոնցիների գլխավոր մարզիչ Գարրի Ռեդնապը հայտարարեց, որ  պատրաստվում բաց թողնել պաշտպանին և Քայլը պայմանագիր կնքեց Տոտտենհեմի հետ մինչև 2016 թվականը։

2012 թվականի մայիսի 3-ին Ուոքերը երկարացրեց պայմանագիրը Տոտտենհեմի հետ մինչև 2017 թվականը։

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ

* Kyle Walker at tottenhamhotspur.com
* 
* England profile  at thefa.com

Կատեգորիա:2018 թվականի ֆուտբոլի աշխարհի առաջնության մասնակիցներ
Կատեգորիա:Անգլիական ֆուտբոլի լիգայի խաղացողներ
Կատեգորիա:Անգլիայի հավաքականի ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Անգլիացի ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Աստոն Վիլլայի ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Մանչեսթեր Սիթիի ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Նորթհեմպտոն Թաունի ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Շեֆիլդ Յունայթեդի ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:ՈՒԵՖԱ Եվրո 2016-ի ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:ՈՒԵՖԱ Եվրո 2020-ի ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Պրեմիեր Լիգայի ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Տղամարդկանց ֆուտբոլի պաշտպաններ
Կատեգորիա:Տոտտենհեմ Հոտսպուրի ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Քուինս Պարկ Ռեյնջերսի ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:ՈՒԵՖԱ Եվրո 2024-ի ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Միլանի ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Բարնլիի ֆուտբոլիստներ
Նիկոլայ Վատուտին

**Նիկոլայ Ֆեոդորովիչ Վատուտին** (, ), խորհրդային զորավար, բանակի գեներալ 1943, Խորհրդային Միության հերոս (ետմահու, 1965)։ ԽՄԿԿ անդամ 1921 թվականից։

Խորհրդային բանակում ծառայել է 1920 թվականից։ Մասնակցել է Ռուսաստանի քաղաքացիական պատերազմին։ Ավարտել է Ֆրունզեի անվան ռազմական ակադեմիան 1929, նույն ակադեմիայի օպերատիվ ֆակուլտետը 1934 և Գլխավոր շտաբի ակադեմիան 1937։

Երկրորդ համաշխարհային պատերազմի ժամանակ եղել է Հյուսիս-Արևմտյան ռազմաճակատի շտաբի պետ (1941 թվականի հուլիս - 1942 թվականի մայիս), Գլխավոր շտաբի պետի տեղակալ և Ռազմակայանի լիազոր Բրյանսկի ռազմաճակատում։ Եղել է Վորոնեժի (1942 թվականի հուլիս-հոկտեմբեր, 1943 թվականի մարտ-հոկտեմբեր), Հարավ-Արևմտյան (1942 թվականի հոկտեմբեր - 1943 թվականի մարտ), 1-ին ուկրաինական (1943 թվականի հոկտեմբեր - 1944 թվականի մարտ) ռազմաճակատների զորքերի հրամանատար, ակտիվորեն մասնակցել Վորոնեժի պաշտպանությանը, Ստալինգրադի և Կուրսկի ճակատամարտերին, Զախավնյա Ուկրաինայի, Կիևի ու Աջափնյա Ուկրաինայի ագատագրմանը։

Ծանր վիրավորվելուց հետո մահացել և թաղվել է Կիևում, որտեղ նրան հուշարձան է կանգնեցված։ Պարգևատրվել է Լենինի, Կարմիր դրոշի, Մուվորովի 1-ին, Կուտուզովի 1-ին աստիճանների և չեխոսլովակյան շքանշաններով։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Խորհրդային զորահրամանատարներ
Կատեգորիա:Գեներալներ
Կատեգորիա:Խորհրդային Միության հերոսներ
Կատեգորիա:Լենինի շքանշանի ասպետներ
Կատեգորիա:Ստալինգրադի ճակատամարտի մասնակիցներ
Կատեգորիա:ԽՄԿԿ անդամներ
Կատեգորիա:Կարմիր դրոշի շքանշանի ասպետներ
Կատեգորիա:Հայրենական մեծ պատերազմի մասնակիցներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի քաղաքացիական պատերազմի մասնակիցներ
Կատեգորիա:Կուրսկի ճակատամարտի մասնակիցներ
Կատեգորիա:Լենինյան մրցանակի դափնեկիրներ
Կատեգորիա:Երկրորդ համաշխարհային պատերազմի գեներալներ
Easy Ride

**Easy Ride**-ը ամերիկյան լեգենդար ռոք խումբ The Doors-ի երգն է։ Երգը ձայնագրվել է խմբի չորրորդ ստուդիական ալբոմում՝ *[[The Soft Parade]]*-ում 1969 թվականին։ Հենց նույն թվականին երգը թողարկվել է որպես ալբոմի երրորդ «Tell All the People» սինգլի Բ կողմը։ Երգը գրվել է վոկալիստ Ջիմ Մորիսոնի կողմից, խմբի երկրպագուների և որոշ քննադատների կարծիքով այն ալբոմի ամենաթույլ երգերից է։

## Անձնակազմ
* Ջիմ Մորիսոն - վոկալ
* Ռեյ Մանզարեկ - ստեղնաշարային գործիքներ
* Ռոբի Կրիգեր - կիթառ
* Ջոն Դենսմոր - հարվածային գործիքներ

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:The Doors
Show You

«**Show You**», ամերիկացի ռեփեր Թայգայի երգն է, համագործակցությամբ ռեփեր Future-ի հետ։ Երգը թողարկվել է 2013 թվականի օգոստոսի 27-ին, որպես Թայգայի «Hotel California» երրորդ ստուդիական ալբոմի երրորդ սինգլ։ Երգը գրվել է Թայգայի, Future-ի, Ն. Քեշի, Ջ. Ջեսքոնի, Ն. ՖԻշերի և Բ. Սոկոյի կողմից։ Երգի պրոդյուսերն է Detail-ը։

Երգի տեսահոլովակը, որի ռեժիսորն է Քոլին Թիլին, ներկայացվել է 2013 թվականի հուլիսի 23-ին BET հեռուստաընկերության *106 & Park* ծրագրի ընթացքում։

## Երգացանկ
;Թվային ներբեռնում
# «Show You» (Future-ի հետ) - 4։29

## Հիթ շքերթներ

## Թողարկման պատմություն

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Երգի տեսահոլովակը ՅուԹուբում

Կատեգորիա:2013 երգեր
Կատեգորիա:2013 սինգլներ
Կատեգորիա:Future երգեր
Կատեգորիա:Թայգայի երգեր
Թատերական վարագույր

200px|մինի|աջից|Բեմական վարագույր

**Թատերական վարագույր**, բեմի սարքավորման կամ ներկայացման ձևավորման տարր։ Ներկայացման սկզբում և վերջում, առանձին պատկերների միջև, ինչպես և ընդմիջումների ժամանակ բեմը փակող վարագույրը կոչվում է ընդմիջումային, նախաբեմում կատարվող ինտերմեդիաների ժամանակ բեմի մի մասը փակող վարագույրը՝ ինտերմեդիական։ Վարագույրները լինում են բացովի, բարձրացվող-իջեցվող, լուսային (լույսի հարահոսքն ապահովում են լուսավորող սարքերը)։ Հրակայուն՝ հակահրդեհային վարագույրը բեմը հերմետիկորեն մեկուսացնում է հանդիսասրահից։

Վարագույրը կիրառվել է հնուց։ Վերածննդի դարաշրջանում ստեղծվել է բարձրացվող վարագույր, որ սովորաբար նկարազարդվել է (երբեմն խոշոր վարպետի կողմից) դիցաբանական կամ այլաբանական սյուժեներով։ Այդօրինակ վարագույրներ կան 19-րդ դարի և 20-րդ դարում կառուցված բազմաթիվ թատրոններում։ 20-րդ դարում թատրոնում վարագույրը հաճախ ներառվում է ներկայացման ձևավորման մեջ, ստեղծվում որոշակի բեմադրության համար, օրինակ, 1917 թվականին, Ալեքսանդրյան թատրոնում Լերմոնտովի «Դիմակահանդես» պիեսի ներկայացման համար նկարիչ Գոլովինը նկարել է 10 վարագույր (յուրաքանչյուր պատկերի համար)։

1923 թվականին Մարտիրոս Սարյանը ստեղծել Հայաստանի Առաջին պետթատրոնի վարագույրը, որը խորհրդանշել է հայ ժողովրդի կենսունակությունը։ ժամանակակից թատրոնի ներկայացումներում, բեմադրողի մտահղացման համաձայն, երբեմն վարագույրը բոլորովին չի կիրառվում։

Կատեգորիա:Վարագույրներ
Սալմանասար V

**Սալմանասար V** (), գահակալել է մ․թ․ա․ 727-722 թվականներին, Թիգլաթպալասար III–ի որդին և հաջորդը։ Հոր կենդանության օրոք Հյուսիսային Փյունիկիայի և Իսրայելի փոխարքան էր, որտեղ ճնշել է Եգիպտոսի դրդմամբ բռնկած ապստամբությունը։ Սալմանասար V-ը թագավորել է նաև Բաբելոնիայում՝ Ուլուլայ անունով։ Շարունակել է հոր ներքին քաղաքականությունը․ հենվել է բանակի վրա, սահմանափակել է ստրկատերերի, խոշոր հողատերերի, քրմության և առևտրականների իրավունքները, վերացրել է Ասորեստանի և Բաբելոնիայի հին ու սրբազան քաղաքների՝ Աշշուրի, Նիպպուրի, Սիպպարի և Բաբելոնի արտոնությունները և ապահարկությունը։ Դա առաջ է բերել ավագանու, քրմության և արքայական ընտանիքի դժգոհությունը։ 724 թվականին արշավել է դարձյալ ապստամբած Փյունիկիա և Իսրայել, ջախջախել է Իսրայելի բանակը, պաշարել Տյուրոսը և Սամարիան։ Սամարիայի եռամյա պաշարումը մեծ զոհեր է խլել Սալմանասար V-ից։ Օգտվելով ռազմական այդ անհաջողությունից՝ Սալմանասար V-ի հակառակորդները դավադրություն են կազմակերպել և գահընկեց արել նրան՝ գահ բարձրացնելով կրտսեր եղբորը՝ Սարգոն II-ին։

Կատեգորիա:Ասորեստանի թագավորներ
Վասպուրական թատրոն

**«Վասպուրական թատրոն»**, կազմակերպվել է 1861 թվականին, Վանանդեցու և Շահանյանի նախաձեռնությամբ, Զմյուռնիայում՝ Վասպուրական ընկերության հովանավորությամբ։ Խաղացանկը նախապես կազմված է եղել ազգային ֊հայրենասիրական պիեսներից՝ Պեշիկթաշլյանի «Արշակ Բ», Վանանդեցու «Մեծն Ներսես կամ Հայաստանի բարերարը», «Միհրդատ», ինչպես և թարգմանական գործերից, որոնցում հանդես են եկել Վանանդեցին (նաև ռեժիսոր), Շահանյանը, Թուղլաճյանը, Խրիմյանը, Վարժապետյանը, Պայծառ Փափազյանը (հետագայում՝ Ֆասուլաճյան, ամուսնու ազգանունով)։

1862-1863 թվականներին «Վասպուրական թատրոնը» համալրվել է նոր ուժերով («Արևելյան թատրոնից»)՝ Վարդովյան, Մնակյան, Լճեցի, Աճեմյան և ուրիշներ, որոնց գործունեությունը նպաստել է թատրոնի խաղացանկի հարստացմանը և դերասանական արվեստի զարգացմանը։ Թատրոնը առավել նշանակալի գործունեություն է ծավալել 1863-1864 թատերաշրջանում, որը ղեկավարել է էքշյանը։

Այդ շրջանում թատերախմբում էին նաև Արուսյակ Փափազյանը, Պենկլյանը, Թովմաս Ֆասուլաճյանը, Դավիթ Թրյանցը և ուրիշներ, որոնք էլ եղել են խմբի առաջատար ուժերը։

Բեմադրվել են՝ Թերզյանի «Սանդուխտ», Թղլյանի «էլեոնորա», Հեքիմյանի «Վահրամ», Տեր-Պողոսյանի (Լճեցի) «Մխիթար դյուցազն», Մոլիերի «Ակամա բժիշկ», «Բռնի ամուսնություն», «Երևակայական հիվանդ», «Ժորժ Դանդեն», «Պարոն դը Փուրսոնյակ», Հյուգոյի «Անջելո» և այլն։

Թատրոնը ստեղծագործական կապերի մեջ է եդել տեղի իտալական օպերային թատրոնի հետ, որը խրախուսել է հայկական օպերա ստեղծելու գործը։ Թատերախումբը խաղացել է ոչ միայն հայերեն, այլև ֆրանսերեն և թուրքերեն (հատկապես վոդևիլներ)։ «Վասպուրական թատրոնը» փակվել է 1864 թվականին։

Կատեգորիա:Թատրոններ այբբենական կարգով
Կատեգորիա:Թուրքիայի հայկական թատրոններ
Վանդա Վասիլևսկայա

**Վանդա Լվովնա Վասիլևսկայա** (, ), լեհ և խորհրդային գրող, հասարակական գործիչ։ 1939 թվականից ապրել և աշխատել է ԽՍՀՄ-ում։ Գրել է լեհերեն։

## Գործունեությունը
ԽՄԿԿ անդամ 1941 թվականից։ 1927 թվականին ավարտել է Կրակովի համալսարանի բանասիրական ֆակուլտետը։ Մասնակցել է լեհական հեղափոխական շարժմանը։ 1939 թվականին ընդունել է սովետական քաղաքացիություն։ Հայրենական մեծ պատերազմի ժամանակ եղել է խորհրդային բանակի քաղվարչության պրոպագանդիստ։ Գլխավորել է լեհ հայրենասերների միությունը ԽՍՀՄ-ում։ Ետպատերազմյան շրջանում եղել է խաղաղության ակտիվ մարտիկ։ 1921 թվականին մամուլում հանդես է եկել բանաստեղծություններով։ «Օրվա պատկերը» (1934) վիպակում պատկերել է լեհական բանվոր դասակարգի հեղափոխական գիտակցության աճը։ «Երգ ջրերի վրա» եռերգությունում Վասիլևսկայան պատմել է Պիլսուդսկու իշխանության ժամանակ Լեհաստանում ուկրաինացիների մղած պայքարի, Արևմտյան Ուկրաինայի վերամիավորված հողերում սոցիալիստ, շինարարության, լեհ և խորհրդային ժողովուրդների բարեկամության մասին։ Վասիլևսկայան իր վիպակներում պատկերել է Հայրենական մեծ պատերազմի ժամանակ խորհրդային ժողովրդի խիզախությունն ու հերոսությունը («Ծիածան», 1942, ԽՍՀՄ պետական մրցանակ, 1943), առաջադրել է սոցիալիստ, բարոյականության խնդիրներ («Պարզապես սեր», 1944, ԽՍՀՄ պետական մրցանակ, 1946 և «Երբ լույսը վառվի», 1946), գովերգել է լեհ կոմունիստների սխրանքները («ճակատագրական պայքարում», 1958)։ Վասիլևսկայայի ստեղծագործությանը հատուկ են կրքոտ հրապարակախոսայնությունը, սուր կոնֆլիկտայնությունը, հուզականությունը։ ԽՍՀՄ 1-6-րդ գումարումների Գերագույն սովետի պատգամավոր, Խաղաղության համաշխարհային խորհրդի անդամ։ Պարգևատրվել է Լենինի և այլ շքանշաններով։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Լեհ արձակագիրներ
Կատեգորիա:Կրակովի համալսարանի շրջանավարտներ
Կատեգորիա:Լեհ բանաստեղծուհիներ
Կատեգորիա:20-րդ դարի կին քաղաքական գործիչներ
Կատեգորիա:20-րդ դարի կին գրողներ
Կատեգորիա:Լեհ սցենարիստներ
Կատեգորիա:Խորհրդային բանաստեղծուհիներ
Կատեգորիա:Կին սցենարիստներ
Կատեգորիա:Ուկրաինայի կին քաղաքական գործիչներ
Կատեգորիա:Լեհ հասարակական գործիչներ
Կատեգորիա:Լենինի շքանշանի ասպետներ
Կատեգորիա:ԽՍՀՄ գրողների միության անդամներ
Կատեգորիա:ԽՄԿԿ անդամներ
Կատեգորիա:Փիլիսոփայական գիտությունների դոկտորներ
Կատեգորիա:Լեհաստանի քաղաքական գործիչներ
Կատեգորիա:Լեհ լրագրողներ
Կատեգորիա:Սրտամկանի ինֆարկտից մահացածներ
Կատեգորիա:Բանաստեղծներ այբբենական կարգով
Էուրելիո Գոմես

**Էուրելիո դա Սիլվա Գոմես** (պորտ.՝ Heurelho da Silva Gomes, ), բրազիլացի ֆուտբոլիստ, դարպասապահ։ Ներկայումս հանդես է գալիս անգլիական Ուոթֆորդ ակումբում։

## Ակումբային կարիերա
### Ֆլամենգո
Էուրելիո Գոմեսը իր կարիերիան սկսել է իր հարազատ երկրում։ 2002-2004 թվականներին հանդես է եկել բրազիլական Ֆլամենգո ակումբում, որտեղ անցկացրել է 59 խաղ։ Նրա լավ խաղի արդյունքն է լինում ՊՍՎ Էյնդհովեն տեղափոխվելը։

### ՊՍՎ Էյնդհովեն
Նա այս ակումբում առաջին անգամ հանդես է եկել 2004 թվականի օգոստոսի 11-ին, սերբիական Ցրվենա Զվեզդա ակումբի դեմ խաղում։

### Տոտտենհեմ Հոտսպուր
Այս ակումբում հանդես է եկել 6 տարի։ Նա շատ լավ դարպասապահ է եղել Տոտենհեմի համար մինչ այն պահը, երբ 2010-2011 թվականի Չեմպիոնների լիգայի 1/4 եզրափակչի ժամանակ Կրիշտիանու Ռոնալդույի հարվածից նա ստանում է ծանր վնասվածք։ Տոտտենհեմը դուրս է մնում 1/4 եզրափակչից և հետագայում նրա վնասվածքները լրջանում են և նա հեռանում է Տոտտենհեմից։

### Ուոթֆորդ
2014 թվականի մայիսի 24-ին նա 1-ամյա պայմանագիր է կնքում Ուոթֆորդի հետ։

## Ծանոթագրություներ

## Արտաքին հղումներ
* Ֆուտբոլիստի պաշտոնական կայք 
* Վիճակագրությունը soccerbase.com-ում

Կատեգորիա:1981 ծնունդներ
Կատեգորիա:Փետրվարի 15 ծնունդներ
Կատեգորիա:Տղամարդկանց ֆուտբոլի դարպասապահներ
Կատեգորիա:Բրազիլացի ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Տոտտենհեմ Հոտսպուրի ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:ՊՍՎ Էյնդհովենի ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Բրազիլիայի հավաքականի ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Անգլիական ֆուտբոլի լիգայի խաղացողներ
Կատեգորիա:Բունդեսլիգայի ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Պրեմիեր Լիգայի ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Անգլիայի լեգեոներ ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Կրուզեյրոյի ֆուտբոլիստներ
Վիլնյուսի համալսարան

**Վիլնյուսի համալսարան** (), Լիտվայի ամենամեծ և ամենահին բարձրագույն ուսումնական հաստատությունը Վիլնյուսում, խոշոր ուսումնական կենտրոն։

## Պատմություն
Հիմնադրվել է 1579 թվականին, որպես Վիլնյուսի ակադեմիա՝ համալսարանական իրավունքներով ու արտոնություններով։ 1832 թվականին փակվել է, նրա հիմքի վրա ստեղծվել են բժշկավիրաբուժական և հոգևոր ակադեմիաներ, 1842 թվականին առաջինը փոխադրվել է Կիև, երկրորդը՝ Պետերբուրգ։

1919 թվականի սկզբին Լիտվայի խորհրդային կառավարությունը դեկրետ է հրապարակել Վիլնյուսի ազգային համալսարանը վերստեղծելու մասին, սակայն քաղաքի լեհական օկուպացման պատճառով նրա կազմակերպումը դադարեցվել է։ 1919-1939 թվականներին գործել է որպես լեհական համալսարան, իսկ 1939 թվականին՝ Վիլնյուսը Լիտվային վերադարձվելուց հետո, դարձել է ազգային, որի կազմի մեջ մտել են նաև Կաունասի համալսարանի մի քանի ֆակուլտետներ։

1940 թվականին Լիտվայում խորհրդային կարգեր հաստատվելուց հետո Վիլնյուսի համալսարանը վերածվել է խոշոր ուսումնական և գիտական կենտրոնի։

## Պարգևներ
Պարգևատրվել է Աշխատանքային կարմիր դրոշի շքանշանով (1971)։

## Ծանոթագրություններ

## Գրականություն
* Kviečia Vilniaus universitetas 2006. Vilniaus universiteto leidykla, 2005.

Կատեգորիա:Աշխատանքային կարմիր դրոշի շքանշանով պարգևատրված կազմակերպություններ
Կատեգորիա:Ժողովուրդների բարեկամության շքանշանով պարգևատրված կազմակերպություններ
Կատեգորիա:Լիտվայի համալսարաններ
Կատեգորիա:Լիտվայի ուսումնական հաստատություններ
Արմենակ Սալմասլյան

**Արմենակ Հակոբի Սալմասլյան** (), հայ մատենագետ։ Իրավաբանական գիտությունների դոկտոր (1922)։

## Կենսագրություն
Ծնվել է Միխալըճ քաղաքում։ Նախնական կրթությունն ստացել է Կոստանդնուպոլսի Պերպերյան վարժարանում (1900-1906), ապա ուսանել ամերիկյան Ռոբերտ քոլեջում (1906 - 1911)։ 1911 թվականին մեկնել է Փարիզ, սովորել իրավաբանության համալսարանում (1911-1914 թվականներին), արժանանալով դոկտորականի։ 1920-1922 թվականներին աշխատել է որպես քարտուղար Ազգային պատվիրակությունում։ 1922-1930 թվականներին եղել է Փարիզի պարսկական պատվակալ հյուպատոսի՝ Ներսես խան Ներսեսյանի անձնական քարտուղարը։ Ֆրանսիական իրավաբանական գրասենյակում յոթ տարիներ աշխատելուց հետո, 1940–1947 թվականներին եղել է Փարիզի ազգային մատենադարանի արևելյան լեզուների բաժնի վարիչը, 1951 թվականից մինչեւ մահը՝ Նուպարյան մատենադարանի տնօրենը։ Հայագիտական հոդվածներով թղթակցել է «Բյուզանդիոն», «Երևան», «Յառաջ», «Աշխարհ», «Բազմավեպ» և այլ պարբերականների։ 1946 թվականին լույս է տեսել Սալմասլյանի «Հայկական մատենագիտություն» ֆրանսերեն աշխատությունը, որի լրացված և ճշգրտված տարբերակը հրատարակվել է Երևանում, 1969 թվականին։ Այն ներառում է հայագիտության բոլոր բնագավառներում օտար լեզուներով մինչ 1965 թվականը լույս տեսած հետազոտություններ։ 1967 թվականին Սալմասլյանը արժանացել է Երևանի Մատենադարանի «Մեսրոպ Մաշտոց» հուշամեդալին։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Հայ մատենագիրներ
Կատեգորիա:Իրավաբանական գիտությունների դոկտորներ
Կատեգորիա:Հայ գիտնականներ
Շահրիկներ

**Շահրիկներ** (), ճնճղուկանմանների կարգի թռչունների ընտանիք։ Հայտնի է 400, Հայաստանում՝ 27 տեսակ՝ գեղգեղիկներ, եղեգնաթռչնակներ, մորեհավեր, այգու շահրիկ, երգող շահրիկ, մորու շահրիկ, ճուռականման շահրիկ, սևագլուխ շահրիկ, սպիտակաբեղ շահրիկ և այլն։ Որոշ տեսակների (սովորական, գետային, սոխականման ճռիկահավեր և այլն) կենսակերպն ուսումնասիրված է մասնակի։ Հիմնականում չվող, անտառաբնակ ու թփուտաբնակ թռչուններ են։

Կատեգորիա:Ճնճղուկանմաններ
Վոնսան

**Վոնսան** (), քաղաք Կորեայի Ժողովրդա-Դեմոկրատական Հանրապետությունում։ Խոշոր նավահանգիստ է Ճապոնական ծովի ափին, ձկնորսական բազա։ Կանվոնդո նահանգի վարչական կենտրոնն է։

2000 թվականի տվյալներով ունի 94 003 բնակիչ։

## Տնտեսություն
Զարգացած են մեքենաշինությունը, քիմիական, տեքստիլ, սննդի արդյունաբերությունը։

## Քույր քաղաքներ
*  Վլադիվոստոկ, Ռուսաստան

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:1800 թվականին հիմնադրված բնակավայրեր
Կատեգորիա:Հյուսիսային Կորեայի քաղաքներ
Սուլթան Մուհամեդ

**Սուլթան Մուհամեդ** (1470-ական թվականների վերջ, Թավրիզ —1555, Թավրիզ), մանրանկարիչ, Թավրիզի մանրանկարչության դպրոցի ներկայացուցիչ։ Աշակերտել է Աղա Միրաքին։ Աշխատել է շահի գրադարանում։ Եղել Թահմասպ I շահի դաստիարակը։ Սուլթան Մուհամեդի ստեղծագործությունները (ձեռագրերում՝ Հաֆիզի «Դիվան», 1520-ական թվականների վերջ, Ֆոգ թանգարան, Քեմբրիջ, ԱՄՆ, Ֆիրդուսու «Շահնամե», 1526-1527 թթ., Հաուտոնի հավաքածու, ԱՄՆ, Նիզամիի «Խամսե», 1539-1543 թթ., Բրիտանական թանգարան, Լոնդոն և առանձին մանրանկարներ, որ պահվում են Մ․ Ե․ Սալտիկով- Շչեդրինի անվան հանրային գրադարանում, Լենինգրադ) աչքի են ընկնում կոմպոզիցիայի դինամիկությամբ և նուրբ ներդաշնակությամբ, կոլորիտի նրբագույն դեկորատիվությամբ, բնապատկերի մարդկանց և կենդանիների կեցվածքների ու շարժումների պատկերման ռեալիստական գծերով։

## Պատկերասրահ

File:The Court of Gayumars.jpg
File:Sultan Muhammad 6.jpg
File:Sultan Muhammad 005.jpg
File:Sleeping Rustam.jpg
File:"The Feast of Sada", Folio 22v from the Shahnama (Book of Kings) of Shah Tahmasp MET DT463.jpg
File:Miraj by Sultan Muhammad.jpg


Կատեգորիա:Իրանցի մանրանկարիչներ
Նոր ալիք 2014

**Նոր Ալիք 2014** (), 13-րդ մրցույթն է Նոր Ալիքի պատմության մեջ։ Այն տեղի է ունենում Լատվիայի Յուրմալա քաղաքի Ձինտարի համերգասրահում, հուլիսի 22-ից 27-ը։

## Մասնակիցներ

## Առաջին մրցութային օր
Մրցութային առաջին օրը անցկացվել է հուլիսի 23-ին, 2014։ Մասնակիցները ներկայացրել են համաշխարհային հիթեր։

## Երկրորդ մրցութային օր
Մրցութային երկրորդ օրը անցկացվել է հուլիսի 24-ին, 2014։ Մասնակիցները ներկայացել են դուետներով որևէ հայտնի կատարողի հետ։

## Երրորդ մրցութային օր

## Ժյուրիի անդամներ
* Իգոր Կռուտոյ-ժյուրիի նախագահ
* Իգոր Նիկալաև
* Լայմա Վայկուլե
* Լեոնիդ Ագուտին
* Վալերիյ Միլադձե
* Կոնստանդին Միլադձե
* Ֆիլիպ Կիրկորով

## Հանդիսատեսի համակրանք մրցնանակ
Հանդիսատեսի համակրանք մրցնանակի համար newwavestars.eu կայքով և ԷՍ-ԷՄ-ԷՍ քվեարկության արդյունքներով ձևավորված լավագույն եռյակը։

## Այլ մրցանակներ
Ռուսական woman.ru կայքը անցկացրել է մրցույթ Նոր Ալիք 2014-ի մասնակիցների միջև։ Ահա մրցույթի արդյունքներով ձևավորված լավագույն հնգյակը։

## Մրցույթի ծրագիրը
* Հունիսի 22 — Մեծ գալահամերգ նվիրված մրցույթի բացմանը — Հատուկ հյուր — ՕԼԱ.
* Հունիսի 23 — Առաջին մրցութային օր — Համաշխարհային հիթեր — Հատուկ հյուր — «IL VOLO».
* Հունիսի 24 — Երկրորդ մրցութային օր — Քո երկրի հիթը — Հատուկ հյուր — Ալեսանդրո Սաֆինա.
* Հունիսի 25 — Ֆուտբոլի միջազգային մրցարշավ «Նոր ալիքի» գավաթի համար
* Հունիսի 25 — Ալլա Պուգաչովային նվիրված օր. —Հատուկ հյուր —Ալլա Պուգաչովա
* Հունիսի 25 — Դիսկատեկա «МУЗ ТВ».
* Հունիսի 26 — Թենիսի միջազգային մրցարշավ «Նոր ալիքի» գավաթի համար
* Հունիսի 26 — Երրորդ մրցութային օր — Պրեմիերայի օր — Հատուկ հյուր — Լառա Ֆաբիան.
* Հունիսի 27 — Փակման արարողություն։ Իգոր Կռուտոյին նվիրված համերգ. — Հատուկ հյուր — Ռիկի Մարտին.

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Մրցույթի պաշտոնական կայքը

Կատեգորիա:2014 երաժշտությունում
Սալամին

**Սալամին**, (Σαλαμίνα;), կղզի Էգեյան ծովում` Ատտիկայի (Հունաստան) ափերի մոտ։ Հույն–պարսկական պատերազմների ժամանակ` մ․ թ․ ա․ 480 թվականի սեպտեմբերին, այստեղ տեղի է ունեցել ծովամարտ։ Արտեմիսիոն հրվանդանի (Եվբեա կղզի) մոտ տեղի ունեցած ծովամարտում պարսիկների հարձակումը ետ մղելուց հետո հունական նավատորմը (350—380 նավ, գործում Էր Թեմիստոկլեսի մշակած պլանով) ետ է քաշվել Ատտիկայի նեղուց և Ատտիկայի ափի երկարությամբ ընդունել երկգիծ մարտակարգ։ Պարսկական նավատորմը (ավելի քան 800 նավ) Քսերքսես արքայի հրամանատարությամբ դասավորվել է խիտ մարտակարգով (3 գիծ)՝ հունական նավատորմի դիմաց։ Մոտ 200 պարսկական նավեր փակել են նեղուցի ելքերը։ Սեպտեմբերի 28-ի (կամ 27-ի) առավոտյան հունական թեթևաշարժ նավերը հարձակվել են պարսկական նավատորմի աջ թևի վրա և ջախջախել այն։ Պարսիկների խիտ մարտակարգը, խոշոր, դանդաղաշարժ նավերը, որոնք չէին կարողանում մանևրել, հնարավորություն չտվեցին օգտագործել թվական գերակշռությունը։

Կատեգորիա:Հունաստանի կղզիներ
Կատեգորիա:Եգեյան ծովի կղզիներ
Կատեգորիա:Հունաստանի նավահանգիստներ
Անանիա Սուլթանշահ

**Անանիա Պավելի Սուլթանաշահ** (), հայ հասարակական և մշակութային գործիչ։

Միքայել Նալբանդյանի մտերիմն ու գաղափարակիցը։

## Կենսագրություն
Ավարտել է Մոսկվայի համալսարանի բժշկական ֆակուլտետը (1861), որպես բժիշկ պաշտոնավարել Ղզլարում։ 1859 թվականին, «Հյուսիսափայլի» N 10 ամսատետրակում (էջ 774-805) տպագրվել է նրա «Հայոց ազգի լուսավորիչքը» պիեսը, որ Ս․ Ֆեոդորովի՝ «Современник»-пиГ լույս ընծայված «Դաստիարակներ» կատակերգության փոխադրությունն է և ունի «Ցուր պատվելի եղբոր Միքայել Ղազարյան Նալբանդյանցին սիրող և մեծարող սրտի անխարդախ նվեր» բնաբանը։ Այս երկում, որի ստեղծմանը, ըստ Ս․ Շահազիզի, մասնակցել է նաև Միքայել Նալբանդյանը, ծաղրի են ենթարկվել վերջինիս գաղափարական հակառակորդներ Հ․ Ւոսլիբյանը և այլք։ Սուլթանաշահի և Նալբանդյանի նամակագրությունը պարունակում է հայ մեծ դեմոկրատի կյանքին, գործունեությանն ու հետաքրքրությունների շրջանակին վերաբերող կարևոր փաստեր։

Կատեգորիա:Հայ հասարակական գործիչներ
Կատեգորիա:Հայ մշակութային գործիչներ
Վիկտորիա կղզի (Կանադա)

**Վիկտորիա** (), Կանադական Արկտիկական կղզեխմբի ամենախոշոր կըղզիներից։ Տարածությունը 221 հզ կմ² է։ Մակերևույթը դաշտավայրային է, բուսածածկույթը՝ տունդրային։ Կան 300-500 մ բարձրության բլուրներ, բազմաթիվ լճեր։

Հիմնական բնակավայրը՝ Քեմբրիջ Բեյ։

## Գրականություն

* Geological Survey of Canada, J. G. Fyles, D. A. Hodgson, and J. Bednarski. *Quaternary Geology of Wynniatt Bay, Victoria Island, Northwest Territories*. Open file (Geological Survey of Canada), 2718. 1988.
* Geological Survey of Canada, R. H. Rainbird, A. N. LeCheminant, and I. Lawyer. *Geology, Duke of York Inlier, Victoria Island, Northwest Territories*. Open file (Geological Survey of Canada), 3304. 1997.
* Geological Survey of Canada, D. A. Hodgson, and J. Bednarski. *Preliminary Suficial Materials of Kagloryuak River (77F) and Burns Lake (77G), Victoria Island, Northwest Territories*. Open file (Geological Survey of Canada), 2883. 1994.
* Gyselman, E. C., and L. K. Gould. *Data on Amphidromous and Freshwater Fish from Central Victoria Island and Freshwater Systems Draining into Melville Sound and Elu Inlet, N.W.T., Canada*. Winnipeg։ Dept. of Fisheries and Oceans, 1992.
* Jakimchuk, R. D., and D. R. Carruthers. *Caribou and Muskoxen on Victoria Island, N.W.T*. Sidney, B.C.։ R.D. Jakimchuk Management Associates Ltd, 1980.
* McGhee, Robert. *An Archaeological Survey of Western Victoria Island, N.W.T., Canada*. Ottawa, Ont։ National Museums of Canada, 1971.
* Parmelee, David Freeland, H. A. Stephens, and Richard H. Schmidt. *The Birds of Southeastern Victoria Island and Adjacent Small Islands*. Ottawa։ [Queen's Printer], 1967.
* Peterson, E. B., R. D. Kabzems, and V. M. Levson. *Terrain and Vegetation Along the Victoria Island Portion of a Polar Gas Combined Pipeline System*. Sidney, B.C.։ Western Ecological Services, 1981.
* Rainbird, Robert H. *Stratigraphy, Sedimentology and Tectonic Setting of the Upper Shaler Group, Victoria Island, Northwest Territories*. Ottawa։ National Library of Canada = Bibliothèque nationale du Canada, 1991. ISBN 0-315-66301-4
* Washburn, A. L. *Reconnaissance Geology of Portions of Victoria Island and Adjacent Regions, Arctic Canada*. [New York]։ Geological Society of America, 1947.


Կատեգորիա:Կանադայի կղզիներ
Վինիպեգ (քաղաք)

**Վինիպեգ** (), քաղաք Կանադայի հարավում, Մանիտոբա նահանգի վարչական կենտրոնը։ Ունի 663,617 բնակիչ (2011)։ Տրանսպորտային կարևոր հանգույց է, առևտրաբաշխիչ կենտրոն, հացահատիկի համաշխարհային նշանակության շուկա։

## Տնտեսություն
Կա սննդի, թեթև, պոլիգրաֆիական, քիմիական, էլեկտրատեխնիկական արդյունաբերություն, նավթավերամշակում, մետաղամշակում, մեքենաշինություն, շինանյութերի արտադրություն։

Ունի համալսարան, օդակայան։

Կատեգորիա:1738 թվականին հիմնադրված բնակավայրեր
Կատեգորիա:Կանադայի քաղաքներ
Շիկակարմիր իրիկնաչղջիկ

**Շիկակարմիր իրիկնաթռչնակ** (), շեկ իրիկնաչղջիկ, չղջիկների ենթակարգի հարթաքիթ չղջիկների ընտանիքի կաթնասուն կենդանի։ Հայաստանում հանդիպում է հաստաբուն, լայնատերև ծառերով առատ վայրերում։ Ամռանը թաքնվում է, իսկ ձմռանը քուն է մտնում փչակներում։

## Արտաքին կառուցվածք
Խոշոր չղջիկ է։
Մարմնի երկարությունը 64-81 մմ է, պոչինը՝ 46-54 մմ, նախաբազկինը՝ 51-57 մմ։ Կարճ ու հարթ մազերը մեջքի մասում մուգ շիկակարմիր են, դեպի փորը աստիճանաբար դառնում են բաց գույնի։
## Սննդառություն
Սնվում է տարբեր միջատներով (թրթուրներ, բզեզներ, ուղղաթևեր, երկթևանիներ և այլն)։ Որսի է դուրս գալիս մթնշաղին։ Ծնում է 1 ձագ։ Հղիության և ձագերին կերակրելու ընթացքում էգերն առանձնանում են արուներից, կազմում ինքնուրույն խմբեր (երբեք չեն առաջացնում մեծ կուտակումներ)։

Կատեգորիա:Հարթաքիթ չղջիկներ
Կատեգորիա:Ասիայի կաթնասուններ
Համազասպ Բ Արծրունի

**Համազասպ Արծրունի**, Վասպուրականի առաջին գահերեց իշխան։ Ծնվել է Վասպուրականում՝ Արծրունիների իշխանական կալվածքում։ Իշխել է 800-836 թվականներին։

Արաբական խալիֆայությունը Հայաստանը նվաճելուց հետո հայ նախարարներին հնարավորություն էր տվել զբաղեցնել երկու բարձրաստիճան պաշտոն՝ Հայոց իշխան և իշխանաց իշխան։ Նրանցից առաջինը երկիրը կառավարում էր Արմինիայի կուսակալության ոստիկանի հետ, երկրորդը զբաղվում էր ներքին հարցերով՝ ռազմական գործ, հարկահավաքություն և այլն։

9-րդ դարում այս պաշտոններին ավելացել է ևս մեկը՝ Վասպուրականի գահերեց իշխան։ Արծրունիների ազդեցիկ տոհմը, այդպիսով, իր գերիշխանությունն էր հաստատում ոչ միայն Վասպուրականի, այլև Մոկքի, Կորճայքի, Պարսկահայքի հայ իշխանների ու արաբ ամիրաների նկատմամբ։

Համազասպ Արծրունին առաջին գահերեց իշխանն էր։ Նա ամուսնացել էր Հայոց իշխան Աշոտ Մսակեր Բագրատունու դստեր՝ Հռիփսիմեի հետ։ Համազասպին հաջորդում է որդին՝ Աշոտ Ա-ն, ով ընդհատումով իշխում է մինչև 874 թվականը։

 

## Տես նաև

* Վասպուրական
* Արծրունիներ
* Վասպուրականի թագավորություն

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Վասպուրականի պատմություն
Կատեգորիա:Արծրունիներ
Կատեգորիա:Վասպուրականի գահերեց իշխաններ
Աշոտ Աբուլաբբաս

**Աշոտ Արծրունի**, Վասպուրականի երկրորդ գահերեց իշխան։ Ծնվել է Վասպուրականում՝ Արծրունիների իշխանական կալվածքում։ Իշխել է երկու շրջանով՝ 836-852 և 868–874 թվականներին։ Նա մասնակցել է արաբական տիրապետության դեմ հայերի ապստամբությանը։

9-րդ դարում Վասպուրականի իշխան Աշոտի հայրը՝ Համազասպ Արծրունին դառնում է Վասպուրականի առաջին գահերեց իշխանը (800-836)։ Արծրունիների ազդեցիկ տոհմը, այդպիսով, իր գերիշխանությունն էր հաստատում ոչ միայն Վասպուրականի, այլև Մոկքի, Կորճայքի, Պարսկահայքի հայ իշխանների ու արաբ ամիրաների նկատմամբ։

Աշոտ Արծրունին երկրորդ գահերեց իշխանն էր, ում հաջորդում է Գուրգեն Ա-ն (855-857)։

## Տես նաև

* Վասպուրական
* Արծրունիներ
* Վասպուրականի թագավորություն

Աշոտ Աբուլաբբասը գահակալել է 2 փուլով՝

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Վասպուրականի պատմություն
Կատեգորիա:Արծրունիներ
Կատեգորիա:Վասպուրականի գահերեց իշխաններ
Սիմոն Սուլթանյան

**Սիմոն Գրիգորի Սուլթանյան** (), բոլշևիկ հեղափոխական, Կոմունիստական կուսակցության անդամ 1905 թվականից։

## Գործունեություն
1894-1905 թվականներին եղել է հնչակյան կուսակցության անդամ, Սուլթանյանին բոլշևիկյան կուսակցության շարքերն է ընդունել ՌՍԴԲԿ Բաքվի կոմիտեն։ 1907 թվականին «Բանվորի ձայն» թերթի ընդհատակյա հրատարակման գործին մասնակցելու համար ձերբակալվել է և աքսորվել է հյուսիս՝ Մազուրկա բնակավայրը, որտեղ նույնպես շարունակել է հեղափոխական գործունեությունը։ 1917 թվականից աշխատել է «Բակինսկի ռաբոչի» թերթում։

Կատեգորիա:Հայ հեղափոխականներ
Կատեգորիա:1868 ծնունդներ
Կատեգորիա:1924 մահեր
Կատեգորիա:ԽՄԿԿ անդամներ
Վիտիմ (գետ)

**Վիտիմ** (), գետ Բուրյաթիայի և Իրկուտսկի մարզում։ Լենայի աջ վտակն է։ Երկարությունը 1837 կմ է, ավազանը՝ 225 հազար կմ2։ Կազմավորվում է Վիտիմկա և Չինա գետերի միախառնումից։

Վերին և միջին հոսանքում շրջանցում է Վիտիմի սարահարթը, հոսում Ստանովյան բարձրավանդակի տարածքով։ Վորոնցովկա նավակայանից ցած Վիտիմի հունն ու հովիտը լայնանում են և դելտա առաջացնելով՝ միախառնվում Լենային։

Սնումը առավելապես անձրևային է։ Գետաբերանի մոտ ջրի տարեկան միջին ծախսը 2000 մ3/վրկ է։ Վարարում է մայիսից հոկտեմբեր, սառցակալում՝ նոյեմբերից մայիս։

## Վտակներ
Գլխավոր վտակներն են Կոնդան, Կարենգան, Կալականը, Ցիպան, Մույան, Մաման։ Նավարկելի է մինչև Բոդայբո քաղաքը։

Վիտիմի ավազանում կան ոսկու և փայլարի հանքավայրեր։

## Գրականություն

* Владимиров В. Б. Туристские маршруты в бассейне реки Витим. — М.։ Физкультура и спорт, 1971. — 136 с. — (По родным просторам). — 18 000 экз.

Կատեգորիա:Ռուսաստանի գետեր
Սուլինա

**Սուլինա** (), քաղաք Ռումինիայի Տուլչա գավառում, Դանուբի գետաբերանին։ Ռումինիայի գետածովային կարևոր նավահանգիստներից է։ Ունի ձկնարդյունաբերություն։ 19-րդ դարի կեսից Սուլինայում հաստատվել են հայեր։ Զգալի թիվ են կազմել Սասունից և Մշո դաշտից սեզոնային աշխատանքի (հիմնականում նավերի բեռնաթափում) եկած պանդուխտները։ 19-րդ դարի վերջին գոյացել է 3 հազարանոց հայկական գաղթավայր։ 1894 թվականին կառուցվել է Ս․ Գրիգոր Լուսավորիչ (հետագայում վերանվանվել է Ս․ Աստվածածին) հայկական եկեղեցին։ Միառժամանակ գործել է հայկական դպրոց։ Առաջին համաշխարհային պատերազմի տարիներին հայերի քանակը Սուլինայում նվազել է։ 1925 թվականի տվյալներով Սուլինայում բնակվել է 55 հայ։ 1933 թվականին նրանց թիվը հասել է 100-ի։ Նույն թվականին վերաշինվել է հայկական եկեղեցին։ Ներկայումս Սուլինայում բնակվում է մի քանի հայ ընտանիք։ Սուլինաում է ծնվել գրող, հասարակական գործիչ Վահան Մալեզյանը։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Ռումինիայի քաղաքներ
Կատեգորիա:Դանուբի ափին գտնվող քաղաքներ
Վոլգո (լիճ)

**Վոլգո** (), լիճ Ռուսաստանի Կալինինի մարզում, Վալդայան բարձրությունում։ Ամենախոշոր և վեջին լիճը Վերին Վոլգյան լճերի համակարգում, որտեղով անցնում է Վոլգա գետի վերին հոսանքը։ Մակերեսը 61 կմ2 է։

Կատեգորիա:Ռուսաստանի լճեր
Կատեգորիա:Եվրոպայի լճեր
Վեսթմինսթեր

**Վեսթմինսթեր**, **Ուեսթմինսթեր** (անգլ.՝ *Westminster*, բառացի՝ արևմտյան վանք), Լոնդոնի պատմական շրջաններից, Թեմզայի ձախ ափին՝ Սիթիից արևմուտք, Լոնդոնի կոմսության համանուն մայրաքաղաքային շրջանի մասը։ Հիմնադրվել է VII դարում՝ այդտեղ եղած վանքի շուրջը։ 
Վեստմինստերում են գտնվում Մեծ Բրիտանիայի գլխավոր կառավարական հիմնարկությունները՝ պառլամենտը (Վեսթմինսթերյան պալատ) և նախարարությունները (Ուայթ-հոլ փողոցի վրա), ինչպես նաև Մեծ Բրիտանիայի վարչապետի նստավայրը (Դաունինգ-սթրիթի վրա), Բուքինգեմյան պալատը՝ թագավորների նստավայրը, Վեսթմինսթերյան տաճարը։ Վեսթմինսթերյան վանքում է գտնվում թագավորների, պետական գործիչների և նշանավոր մարդկանց, այդ թվում Ի․ Նյուտոնի, Չ․ Դարվինի, Չ․ Դիքենսի գերեզմանները։

Կատեգորիա:Լոնդոն
Կատեգորիա:Լոնդոնի շրջաններ
Շիկակարմիր տառեղ

## Արտաքին կառուցվածք
Մարմնի երկարությունը 78-90 սմ է, թևերի բացվածքը՝ 120-150 սմ։ Գլուխը, վիզը, մարմինը ներքևից նարնջագույն-դարչնագույն են, գլուխը, վիզը՝ շերտավոր նախշերով։ Մուգ գագաթից տարածվում են մուգ գույնի փետրածփքեր, որոնք գլխի վրա բացակայում են, իսկ վզի ստորին մասինը ծածկում են կուրծքը։ Երիտասարդի մեջքի փետուրները բաց գույնի երիզով են, վզի կողքերը և հետին մասը բաց դարչնագույն են։ Առավել գործուն է արշալույսին և մթնշաղին։ Թռիչքի ընթացքում (նեղլիկ գլուխը դեպի մեջքը Ս-աձև ծալած պարանոցով) օձի է նմանվում։ Բնակվում է ձկնաբուծական լճակներում, լճափերին, ծանծաղ ճահճուտներում։

## Սննդառություն
Սնվում է ձկներով, մանր ողնաշարավորներով, ջրային միջատներով։

## Բնադրում
Բները հայտնվում են ապրիլի 2-րդ կեսից։ Բույնը գաղութային է՝ եղեգից հարթակ։ Բնադրում է խիտ եղեգնուտում, զբաղեցնում է բնադրագաղութի խորքային մասերը, վտանգի դեպքում խույս է տալիս առաջինը։ Բնադրագաղութը կարող է կազմել թռչունների այլ տեսակների հետ կամ սեփական տեսակի 6-12 զույգից։ Ձվերը բներում հայտնվում են ապրիլի 3-րդ տասնօրյակից մայիս կամ հունիսի սկզբին։ Թխսակալում են արուն և էգը՝ 27-28 օր։ Ձագերը բներում հայտնվում են հունիսի 2-րդ կեսից, լիարժեք թռչելու ունակություն են ձեռք բերում հուլիսի 3-րդ տասնօրյակից։

## Նշանակություն
Օգտակար է, նպաստում է կրծողների ոչնչացմանը։ Ձկնաբուծությանը հասցրած վնասը նվազագույն է։

Կատեգորիա:Տառեղներ
Կատեգորիա:Եվրասիայի թռչուններ
Կատեգորիա:Աֆրիկայի թռչուններ
Սարգիս Ա Վահրամյան

**Սարգիս Ա Վահրամյան**, Սարգիս Թմոգվեցի (), քաղաքական և ռազմական գործիչ։

Զաքարյանների Վահրամյան տոհմաճյուղից։ Սարգիս Զաքարյանի եղբայր Վահրամի որդին։

## Գործունեություն
1187 թվականին մասնակցել է Դվինի ամիրայության դեմ Զաքարյանների արշավանքին, 1191 թվականին՝ Թաճար թագուհու դեմ Գեորգի Ռուսի (թագուհու առաջին ամուսինը) ապստամբության ճնշմանը։ Ծառայության դիմաց Թամարից ստացել է Թմոգվին (Թմբկաբերդը), իսկ եղբայր Զաքարիան՝ Գագը։ Այդ պատճառով Սարգիս Ա Վահրամյանը և նրա սերունդը հետագա վրաց մատենագրության մեջ հիշատակվում են Թմոգվեցի (վրացերեն՝ Թմոգվելի), իսկ Զաքարիան և նրա սերունդը՝ Գազեցի (վրացերեն՝ Գագելի)։ Սարգիս Ա Վահրամյան այնուհետև եղել է Ջավախքի կուսակալը, պահպանել Հայաստանի և Վրաստանի արևմտյան սահմանները, պայքարել սելջուկյան թուրքերի դեմ՝ Կարսի ազատագրման (1206) համար։ Շատ ուսումնասիրողներ Սարգիս Ա Վահրամյանին նույնացնում են բանաստեղծ և թարգմանիչ Սարգիս Թմոգվեցու հետ, որը Շոթա Ռուսթավելու «Ընձենավորում» (վերերգում) հիշատակվում է որպես «Դիլարգեթիանի» պոեմի (չի պահպանվել) հեղինակ։ Սարգիս Թմոգվեցու անունով պահպանվել է պարսիկ բանաստեղծ Ֆահրեդդին Ասադ Գուրգանիի «Վիս ու Ռամին» պոեմի՝ քրիստոնեական բարոյական պահանջներին հարմարեցված վրացերեն արձակ թարգմանությունը (առաջին հրատարակությունը՝ 1884)։ Թարգմանվել է անգլերեն (1910) և ռուսերեն (1949)։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Միջնադարյան հայ ռազմական գործիչներ
Կատեգորիա:Վահրամյաններ
Ալեքսեյ Վեսելովսկի

**Ալեքսեյ Նիկոլաևիչ Վեսելովսկի** (, ), ռուս գրականագետ, պատմաբան։ Համընդհանուր գրկականության պատմության դոկտոր, Մոսկվայի համալսարանի և Լազարյան ճեմարանի դասախոս (1881 թվականից)։ Ակադեմիկոս Ա․ Ն․ Վեսելովսկու եղբայրը։ Ավարտել է Մոսկվայի համալսարանի բանասիրական ֆակակուլտետը (1863)։ Աշխատել է արտասահմանում (1863-1866 թթ., Գերմանիա, Ավստրո-Հունգարիա), ուսումնասիրել գրականություն, թատրոն և երաժշտություն։ 1876-1888 թվականներին նա դասավանդել է Մոսկվայի օրիորդաց բարձրագույն դասընթացներում։ 1906 թվականին ընտրվել է ԳԱ պատվավոր ակադեմիկոս։ Իր հիմնական հետազոտությունները Ալեքսեյ Վեսելովսկին նվիրել է արևմտաեվրոպական գրկականության պատմությանը։ Նրա մենագրությունները, կենսագրական և պատմական ակնարկները հագեցած են փաստական հարուստ նյութով։ Մշակութապատմական դպրոցի և պատմահամեմատական գրականագիտության ներկայացուցիչներից է։ Վերջինիս բնորոշ գծերը հատկապես դրսևորվել են նրա «Արևմուտքի ազդեցությունը ռուս նոր գրականության վրա» (1883) գրքում։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Ռուս գրականագետներ
Կատեգորիա:Ռուս պատմաբաններ
Կատեգորիա:Մոսկվա քաղաքում մահացածներ
Կատեգորիա:Մոսկվայի պետական համալսարանի պրոֆեսորներ‎
Կատեգորիա:Ռուս գիտնականներ
Կատեգորիա:Ռուս թարգմանիչներ
Կատեգորիա:Ռուսական կայսրության թարգմանիչներ
Կատեգորիա:Ռուսական կայսրության բանասերներ
Molly (երգ, Թայգա)

«**Molly**», ամերիկացի ռեփեր Թայգայի երգն է, համագործակցությամբ Վիզ Խալիֆայի, Սեդրիկ Ժերվեի և Մալի Մոլի հետ։ Այն թողարկվել է 2013 թվականի մարտի 29-ին, որպես Թայգայի «Hotel California» երրորդ ստուդիական ալբոմի երգ։

Երգի տեսահոլովակը, որը ռեժիսորն է Քոլին Թիլինը, նկարահանվել է 2013 թվականի մարտի 21-ին Լոս Անջելեսում, և ներկայացվել է ապրիլի 7-ին, 2013։

## Երգացանկ
;Թվային ներբեռնում
# «Molly» (Վիզ Խալիֆայի, Սեդրիկ Ժերվեի և Մալի Մոլի հետ) - 3։ 39

## Հիթ շքերթներ
### Շաբաթական չարթ

### Տարեվերջյան չարթ

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Երգի տեսահոլովակը ՅուԹուբում

Կատեգորիա:Թայգայի երգեր
Կատեգորիա:Վիզ Խալիֆայի երգեր
Ռոմ Վարշամով

**Ռոմ Ռուբենի Վարշամով** (), կիրառական մաթեմատիկայի բնագավառի հայ խորհրդային գիտնական, ՀԽՍՀ ԳԱ թղթակից անդամ (1977)։

## Կենսագրություն
Ավարտել է Թիֆլիսի համալսարանը (1952 թվական)։ 1955—1968 թվականներին աշխատել է ԽՍՀՄ ԳԱ ավտոմատիկայի և հեռուստամեխանիկայի ինստիտուտում։ 1968 թվականին աշխատել է ՀԽՍՀ ԳԱ և Երևանի համալսարանի միացյալ հաշվողական կենտրոնում, որպես բաժնի վարիչ։ 1970 թվականից եղել է ՀԽՍՀ ԳԱ ոադիոէլեկտրոնիկայի և կիբեռնետիկայի գիտական խորհրդի նախագահ։ Աշխատությունները վերաբերում են ժամանակակից հանրահաշվին, թվերի տեսությանը, կոմբինատորիկային, ինֆորմացիոն կառավարող համակարգերի սինթեզին։ Վարշամովը դրել է գծային կոդավորման տեսության հիմքերը, որոշել սիմետրիկ սխալներ ուղղող կոդերի գոյության հնարավորությունները, որոնք համաշխարհային գրականության մեջ հայտնի են Հիլբերտի սահման անունով։ Վարշամովը նաև վերջավոր դաշտերի վրա բազմանդամների բերման տեսության հեղինակն է։ Լուծել է վերջավոր դաշտերի վրա ցանկացած աստիճանի չբերվող բազմանդամների կառուցման խնդիրը, առաջադրել օբյեկտների բնութագրերի կտրուկ փոփոխությունների նկատմամբ ադապտիկ, տիեզերական կապուղիներով տվյալների հաղորդման համակարգերի մշակման նոր սկզբունքներ։

## Աշխատություններ
Ром Варшамов, Введение в новую нетрадиционную математику,ISBN 5-89638-024-0; 1999 г.

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Հայ մաթեմատիկոսներ
Կատեգորիա:Մաթեմատիկոսներ այբբենական կարգով
Կատեգորիա:20-րդ դարի մաթեմատիկոսներ
Կատեգորիա:Հայ գիտնականներ
Կատեգորիա:Թբիլիսիի պետական համալսարանի շրջանավարտներ
Կատեգորիա:Խորհրդահայեր
Կատեգորիա:Խորհրդային մաթեմատիկոսներ
Կատեգորիա:Ֆիզիկամաթեմատիկական գիտությունների դոկտորներ
Կատեգորիա:ԵՊՀ դասախոսներ
Աղասի Սարգսյան (պետական գործիչ)

**Աղասի Սողոմոնի Սարգսյան** (), խորհրդային պետական և կուսակցական աշխատող, ՀԽՍՀ վաստակավոր իռիգատոր (1960), ԽՄԿԿ անդամ (1932), Հայաստանի Մինիստրների խորհրդի նախագահ (1943-1947)։

## Կրթությունը և գործունեությունը
[մինի|[Գրիգոր Հարությունյան (քաղաքական գործիչ)|Գրիգոր Հարությունյանը (առաջին շարքում ձախից) և Աղասի Սարգսյանը (առաջին շարքում աջից) ԽՍՀՄ Գերագույն Խորհրդի նիստին, 1946|ձախից]]
Ավարտել է Նովոչերկասկի գյուղատնտեսության և մելիորացիայի ինստիտուտը (1930) և ՀամԿ(բ) կ Կենտկոմին կից կուսակցական բարձրագույն դպրոցը (1954)։ 1923-1925 թվականներին եղել է հողաչափ Հայաստանի տարբեր շրջաններում։ 1930 թվականից աշխատել է Այղր լճի ոռոգման համակարգում, ԽՍՀՄ հողժողկոմատի Գլխջուր տնտեսության «Կիրով» ոռոգման վարչությունում։ 1937 թվականից՝ ՀԿ(բ)կ Կենտկոմի բաժնի վարիչ։ 1931-1941 թվականներին դասախոսել է Երևանի գյուղատնտեսական ինստիտուտում։ 1938 թվականին ընտրվել է ՀԿ(բ) կ ԿԿ երրորդ, 1940 թվականին՝ երկրորդ քարտուղար։ 1943-1947 թվականներին ՀԽՍՀ Մինիստրների խորհրդի նախագահն էր։ 1947 թվականից՝ ՌԽՖՍՀ գյուղատնտեսության մինիստրի տեղակալ, 1952 թվականից՝ ՌԽՖՍՀ Մինիստրների խորհրդին կից ջրային տնտեսության գլխավոր վարչության պետի տեղակալ։ 1965 թվականից եղել է միութենական կարգի անհատական թոշակառու։

Եղել է ՀԿ(բ) կ Կենտկոմի անդամ (1938-1950), ՀամԿ(բ) կ 18-րդ կոնֆերանսի և 18-րդ համագումարի պատգամավոր, ԽՍՀՄ 2-րդ, ՀԽՍՀ 1-3-րդ գումարումների Գերագույն խորհրդի դեպուտատ (1942 թվականին ընորվել է ՀԽՍՀ Գերագույն խորհրդի նախագահ)։

Պարգևատրվել է Լենինի 2, Աշխատանքային կարմիր դրոշի, «Հայրենական պատերազմի» առաջին աստիճանի շքանշաններով։

## Ծանոթագրություններ





Կատեգորիա:Հայ պետական գործիչներ
Կատեգորիա:Հայ քաղաքական գործիչներ
Կատեգորիա:ԽՍՀՄ ԳԽ 2-րդ գումարման պատգամավորներ
Գուրգեն Բ Արծրունի

**Գուրգեն Բ Արծրունի** (883-923), Պարսկահայքի իշխան 904 թվականից։ Ծնվել է Վասպուրականում՝ Արծրունիների իշխանական կալվածքում։ Իշխել է ավագ եղբայր Աշոտ-Սարգսի հետ՝ որպես Վասպուրականի գահերեց իշխան՝ 897-904 թվականներին, ապա, Աշոտի մահից և Գագիկ Գ-ի (904-908) գահերեց իշխան դառնալուց հետո՝ Պարսկահայքի իշխան (904-925)։

Գուրգեն Բ Արծրունին Գրիգոր-Դերենիկի որդին էր։

## Ընտանիք

Ստորև ներկայացված են Աշոտ Ա Մեծ թագավորի և Կատրանիդե Ա թագուհու 7 զավակներից երեքը՝ իրենց ընտանիքներով։ Ներառված չեն մյուս 4-ը՝ Սմբատ, Սահակ, Դավիթ և Մարիամ։

## Տես նաև
* Վասպուրական
* Արծրունիներ
* Վասպուրականի թագավորություն

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Պարսկահայք