open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Վոլքսայմ

**Վոլքսայմ** (), համայնք Ֆրանսիայի Գրանդ Էստ մարզի Ստորին Հռենոս գավառում։

Բնակչությունը 2014 թվականի դրությամբ կազմում է 936 մարդ, բնակչության խտությունը` 320.55 մարդ/կմ²։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 2.92 կմ² տարածք։

## Աշխարհագրություն
Գտնվում է Փարիզ քաղաքից 380 կմ արևելք, Ստրասբուրգ քաղաքից` 18 կմ արևմուտք։

## Բնակչություն
**Բնակչության քանակը ըստ տարիների**

Աղբյուրներ` Ֆրանսիայի սոցիոլոգիական գիտությունների բարձրագույն դպրոցի տվյալներ

## Տնտեսություն
2010 թվականին ուներ 568 աշխատունակ (15-64 տարեկան)  բնակիչ, որոնցից ակտիվ էին 450-ը, իսկ ոչ ակտիվները` 118։ Ակտիվության ցուցանիշը կազմում է 79,2 %։ 450 աշխատունակ մարդկանցից աշխատել է 429 անձ (223 տղամարդ և 206 կին)։ Գործազուրկ են եղել 21 անձ (14 տղամարդ և 7 կին)։ 118 անաշխատունակներից 35-ը եղել են աշակերտներ կամ ուսանողներ, 49-ը` թոշակառուներ, իսկ 34-ը չեն աշխատել տարբեր պատճառներով։

## Տես նաև
* Ստորին Հռենոս գավառի համայնքների ցանկ

## Արտաքին հղումներ
*INSEE

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Ֆրանսիայի բնակավայրեր
Կատեգորիա:Ֆրանսիայի համայնքներ
Յոնաս Լյուշեր

**Յոնաս Լյուշեր** (, ), շվեյցարացի-գերմանացի գրող և էսսեիստ։

## Կյանք
Լյուշերը մեծացել է Բեռնում։ 1994-1998 թվականներին ուսանել է Մարիսթալդենի Ավետարանական մանկավարժական դպրոցում` ստանալով տարրական դպրոցի ուսուցչի որակավորում։
Մի քանի տարի աշխատելով Մյունխենի ֆիլմարտադրությունում որպես սցենարիստ ու խմբագիր` նա 2005-2009 թվականներին սովորել է Մյունխենի փիլիսոփայության դպրոցում` ավարտելով մագիստրոսի աստիճանով։ Միևնույն ժամանակ աշխատել է որպես ֆրիլանսեր խմբագիր։
Այնուհետև երկու տարի հետազոտություն է արել Մյունխենի Լյուդվիկ Մաքսիմիլիան համալսարանում, գիտության էթիկայի ոլորտում։
2001 թվականին Լյուշերը տեղափոխվել է Տեխնոլոգիաների Շվեյցարիայի Դաշնային ինստիտուտ Ցյուրիխում։ Այստեղ նա դիսերտացիոն աշխատանք է սկսել փիլիսոփա Մայքլ Համփի ղեկավարությամբ` ուսումնասիրելով Ռիչարդ Ռորթիի աշխատանքը։ 2012-13 թվականներին Լյուշերը պարգևատրվել է Շվեյցարիայի կառավարության կողմից` հնարավորություն ստանալով ինը ամիս անցկացնել Սթենֆորդի համալսարանի համեմատական գրականության ֆակուլտետում որպես ուսումնասիրող-դիտորդ։ 2014 թվականի վերջին Լյուշերը թողել է Տեխնոլոգիաների ինստիտուտը` առանց ավարտելու իր դիսերտացիոն աշխատանքը։
Լյուշերը Գերմանիայի «Գրիչ» կենտրոնի () անդամ է և ապրում է Մյունխենում 2001 թվականից։
Նրա առաջին վեպը («Բարբարոս Գարունը», , ) 2013 թվականին ներկայացվել է և՛ Շվեյցարիայի Գրքի մրցանակի և Գերմանիայի Գրքի մրցանակի, ստացել է այլ պարգևներ։ 2017 թվականի օգոստոսին հայտարարվել է, որ 2016-ին գրված նրա Kraft վեպն առաջադրվել է Գերմանիայի Գրքի մրցանակ 2017-ի համար։
[250px|մինի|Լյուշերը [Լայպցիգ (քաղաք)|Լայպցիգի գրքի տոնավաճառին, 2017]]

## Ստեղծագործություններ
* Jetzt, լիբրետո Մաթիս Նիթշկեի օպերայի համար։
* Frühling der Barbaren, վեպ, Մյունխեն, 2013. Թարգմանվել է Փիթեր Լեվիսի կողմից։ Անգլերեն հրատարակություն` Լոնդոն, 2014։
* Kraft, վեպ, Մյունխեն, 2016։

## Պարգևներ
* 2013 Franz-Hessel-Preis «Բարբարոս Գարունը» վեպի համար
* 2013: Kanton Bern գրական պարգև
* 2013: Bayerischer Kunstförderpreis
* 2016: Hans Fallada Prize «Բարբարոս Գարունը» վեպի համար

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Йонас Люшер: Весна варваров
* Йонас Люшер: «Однажды людям захочется новой правды»
* Йонас Люшер

Կատեգորիա:21-րդ դարի շվեյցարացի գրողներ
Կատեգորիա:Գերմանացի գրողներ
Կատեգորիա:Գերմանիայի մշակույթ
Կատեգորիա:Շվեյցարացի արձակագիրներ
Կատեգորիա:Շվեյցարացի գրողներ
Վոլֆսկիրշեն

**Վոլֆսկիրշեն** (), համայնք Ֆրանսիայի Գրանդ Էստ մարզի Ստորին Հռենոս գավառում։

Բնակչությունը 2014 թվականի դրությամբ կազմում է 361 մարդ, բնակչության խտությունը` 34.45 մարդ/կմ²։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 10.48 կմ² տարածք։

## Աշխարհագրություն
Գտնվում է Փարիզ քաղաքից 350 կմ արևելք, Ստրասբուրգ քաղաքից` 60 կմ հյուսիս-արևմուտք։

## Բնակչություն
**Բնակչության քանակը ըստ տարիների**

Աղբյուրներ` Ֆրանսիայի սոցիոլոգիական գիտությունների բարձրագույն դպրոցի տվյալներ

## Տնտեսություն
2010 թվականին ուներ 225 աշխատունակ (15-64 տարեկան)  բնակիչ, որոնցից ակտիվ էին 171-ը, իսկ ոչ ակտիվները` 54։ Ակտիվության ցուցանիշը կազմում է 76,0 %։ 171 աշխատունակ մարդկանցից աշխատել է 159 անձ (92 տղամարդ և 67 կին)։ Գործազուրկ են եղել 12 անձ (3 տղամարդ և 9 կին)։ 54 անաշխատունակներից 21-ը եղել են աշակերտներ կամ ուսանողներ, 16-ը` թոշակառուներ, իսկ 17-ը չեն աշխատել տարբեր պատճառներով։

## Տես նաև
* Ստորին Հռենոս գավառի համայնքների ցանկ

## Արտաքին հղումներ
*INSEE

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Ֆրանսիայի բնակավայրեր
Կատեգորիա:Ֆրանսիայի համայնքներ
Աշխարհի ամենախոշոր ջրամբարների ցանկ

**Աշխարհի ամենախոշոր ջրամբարների ցանկը** ցույց է տալիս ամենաբարձր և ամենաերկար (արհեստական) պատնեշների (այսինքն, փակման կառույցները, շփոթված դամբարանի հետ) և ամենաբարձր (բնական) դամբարանի ընտրությունը։ Բացի այդ, ըստ այդ չափանիշների, ցանկը պարունակում է Գերմանիայի, Ավստրիայի և Շվեյցարիայի 3 ամենաբարձր և ամենաերկար պատվարների ցանկը։ Կան նաև ջրհորներ, որոնք ավերվել են սողանքների միջոցով։

Սկզբնական տեսքով բարձրությամբ դասավորված աղյուսակները կարող են դասավորված լինել սյունակի վերնագրերի պատկերակները սեղմելով։

## Երկրի ամենաբարձր և ամենաերկար (արհեստական) ամբարտակները
Այս ցանկում ներկայացված են 150 մ բարձրություն և 3000 մ երկարություն ունեցող երկրի ամենաբարձր ջրամբարները։

## Պատկերասրահ
200px|Բնական ջրամբար, Մուրգաբ գետի վրա, որի բարձրությունը 567 մետր է

200px
200px
200px
200px
200px
200px

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Ամենաբարձր կառույցների ցանկեր
Լը Տինե

**Լը Տինե** (), համայնք Ֆրանսիայի հարավ-արևելքում՝ Պրովանս-Ալպեր-Լազուրե ափ երկրամասի Ծովափնյա Ալպեր դեպարտամենտի Գրաս շրջանի Գրաս 1 կանտոնում։ Մինչև 2015 թվականի մարտը կոմունան վարչականորեն ընդգրկված էր Սեն Վալյե դե Տիե լուծարված կանտոնի կազմում (Գրաս շրջան)։

Կոմունայի տարածքը կազմում է 11.26 կմ², բնակչությունը՝ 3024 մարդ (2006) աճի միտումով։ 3225 մարդ (2012), բնակչության խտությունը՝ 286.4 մարդ/կմ²։

## Բնակչություն
Կոմունայի բնակչությունը  2001 թվականին կազմել է 3182 մարդ, 2012 թվականին՝ 3225 մարդ.

Բնակչության թվաքանակի դինամիկան։


ImageSize = width:450 height:300
PlotArea = left:50 right:30 top:20 bottom:20
TimeAxis = orientation:vertical
AlignBars = justify
Colors =
  id:gray1 value:gray(0.9)
DateFormat = yyyy
Period = from:0 till:3500
ScaleMajor = unit:year increment:800 start:0 gridcolor:blue
ScaleMinor = unit:year increment:200 start:0 gridcolor:gray1
PlotData =
  bar:1962 color:pink width:1
   from:0 till:267 width:15 text:267 textcolor:black  fontsize:8px
  bar:1968 color:pink width:1
   from:0 till:397 width:15 text:397 textcolor:black  fontsize:8px
  bar:1975 color:pink width:1
   from:0 till:643 width:15 text:643 textcolor:black  fontsize:8px
  bar:1982 color:pink width:1
   from:0 till:1123 width:15 text:1123 textcolor:black  fontsize:8px
  bar:1990 color:pink width:1
   from:0 till:1945 width:15  text:1945 textcolor:black  fontsize:8px
  bar:1999 color:pink width:1
   from:0 till:2763 width:15  text:2763 textcolor:black  fontsize:8px
  bar:2006 color:pink width:1
   from:0 till:3024 width:15  text:3024 textcolor:black  fontsize:8px
  bar:2012 color:pink width:1
   from:0 till:3225 width:15  text:3225 textcolor:black  fontsize:8px


## Տնտեսություն
2010 թվականին աշխատունակ տարիքի (15-64 տարեկան) 2052 բնակիչներից 1429-ը եղել են տնտեսապես ակտիվ, 623-ը՝ ոչ ակտիվ (ակտիվության գործակիցը կազմել է 69.6 %, 1999 թվականին եղել է 67.3 %: Աշխատունակ տարիքի 1429 ակտիվ բնակիչներից աշխատում էին 1333-ը (723 տղամարդ և 610 կին), 96 հաշվառված էին որպես գործազուրկ (45 տղամարդ և 51 կին)։ Աշխատունակ տարիքի 623 ոչ ակտիվ բնակիչներից 206-ը եղել են աշակերտներ կամ ուսանողներ, 206-ը՝ թոշակառուներ, իսկ 217-ը՝ ոչ ակտիվ են եղել այլ պատճառներով։

2010 կոմունայում հաշվառված են եղել 1254 հարկատու տնային տնտեսություններ, որտեղ ապրում էր 3036 մարդ։ Մեկ հարկատուին բաժին ընկնող շահույթը կազմել է 22414 եվրո։

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Լը Տինե կոմունայի քաղաքապետարանի պաշտոնական կայք 

Կատեգորիա:Ֆրանսիայի բնակավայրեր
Քնած աղջիկը

**«Քնած աղջիկը»**, հոլանդացի նկարիչ Յան Վերմեերի կտավը։

Նկարում պատկերված է սեղանի կողքին նստած աղջիկ։ Նա փակել է իր աչքերը և ձեռքով պահում է իր գլուխը։ Առաջնային պլանում սեղանի վրա դրված է մրգերով լի վազը և գինով լցված սափորը։ Կտավում սեղանի վրա խառնաշփոթ թափթփվածություն է, որը նկարիչը չի թաքցրել, ինչպես նաև հետևի պլանում գտնվող սենյակի աղքատիկ ինտերյերը։ Դիտորդը սենյակի բաց դռան միջոցով, որտեղ նստած է քնած աղջիկը, կարող է նաև տեսնել հարևան սենյակը։ Ռենտգեն հետազոտությունը պարզել է, որ Յան Վերմերը սկզբից նկարի համար այլ ֆոն է մտածել և պատկերել։ Այսինքն, աղջկա հետևում պետք է կանգնած լիներ տղամարդ, իսկ դռան մոտ շուն նստած լիներ։ Վերմերը գինով լցված սափորը պատկերելով առաջին պլանում` ցանկացել է այդպիսով բացատրել աղջկա քնելու պատճառը, որն էլ որոշում է կտավի անունը։ 1696 թվականի մայիսի 16-ին Ամստերդամում նկարը վաճառվել է հետևյալ անվանումով «Een dronke slafende Meyd aen een Tafel» (Խմած և քնած աղջիկը սեղանի վրա)։ Իսկ հաջորդ անգամ գեղանկարը վաճառվել է «Een slapent vrouwtje, van de Delfse van der Meer» (Քնած երիտասարդ կինը, Դելֆտից Վան դե Մերայի կողմից) անունով։

Նկարում պատկերված աղջիկը աղախին չէ, նրա թանկարժեք հագուստը խոսում է այն մասին, որ նա ամուսնացած տնային տնտեսուհի է։ Նրա դիրքորոշումը ընկալվում է երկու ձևով` կամ որպես այլաբանական մելամաղձություն, կամ էլ ծուլություն, որը միջնադարյան աստվածաբանության մեջ մահացու մեղք էր համարվում։

## Գրականություն
* Schneider Norbert, *Tout l’oeuvre peint de Vermeer*, «Taschen», 2004, ISBN 3-8228-0971-3.
* Blankert Albert, *Vermeer van Delft*, Warszawa: Wydawnictwa Artystyczne i Filmowe, 1991, ISBN 83-221-0534-7.

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* «Քնած աղջիկը» Մետրոպոլիտենի թանգարանի կայքում
* Կտավի ինտերակտիվ վերլուծություն 

Կատեգորիա:1657 նկարներ
Կատեգորիա:Մետրոպոլիտեն թանգարանի նկարներ
Կատեգորիա:Յան Վերմեերի նկարներ
Ավզաբերդ (Բալուի գավառ)

**Ավզաբերդ**, գյուղ Արևմտյան Հայաստանում, Դիարբեքիրի վիլայեթի Բալուի գավառակում։ Գտնվում էր Բալու քաղաքից 85 կմ հյուսիս-արևելք, Փերի գետի ակունքի տարածքում։

## Աշխարհագրություն
Տարածքն անտառազուրկ սարալանջ էր։

## Տես նաև
* Դիարբեքիրի նահանգի հայաբնակ բնակավայրեր

## Ծանոթագրություններ

## Աղբյուրներ
* «Հայաստանի և հարակից շրջանների տեղանունների բառարան» (5 հատորով), 1986-2001 թթ., Երևանի Համալսարանի հրատարակչություն

Կատեգորիա:Արևմտյան Հայաստանի գյուղեր
Լը Կաննե

**Լը Կաննե** (), համայնք Ֆրանսիայի հարավ-արևելքում՝ Պրովանս-Ալպեր-Լազուրե ափ երկրամասի Ծովափնյա Ալպեր դեպարտամենտի Գրաս շրջանի Կանն 1 կանտոնում։ Մինչև 2015 թվականի մարտը կոմունան վարչականորեն ընդգրկված էր Մուժեն լուծարված կանտոնի կազմում (Գրաս շրջան)։

Կոմունայի տարածքը կազմում է 7.71 կմ², 2006 թվականին բնակչությունը կազմել է 42 531 մարդ, 2012 թվականին՝ 42531 մարդ, բնակչության խտությունը՝ 5592,1 մարդ/կմ²։

## Բնակչություն
Կոմունայի բնակչությունը  2001 թվականին կազմել է 42754 մարդ, 2012 թվականին՝ 43115 մարդ.

Բնակչության թվաքանակի դինամիկան։


ImageSize = width:450 height:300
PlotArea = left:50 right:30 top:20 bottom:20
TimeAxis = orientation:vertical
AlignBars = justify
Colors =
  id:gray1 value:gray(0.9)
DateFormat = yyyy
Period = from:0 till:45000
ScaleMajor = unit:year increment:10000 start:0 gridcolor:blue
ScaleMinor = unit:year increment:2500 start:0 gridcolor:gray1
PlotData =
  bar:1962 color:pink width:1
   from:0 till:15499 width:15 text:15499 textcolor:black  fontsize:8px
  bar:1968 color:pink width:1
   from:0 till:23231 width:15 text:23231 textcolor:black  fontsize:8px
  bar:1975 color:pink width:1
   from:0 till:33892 width:15 text:33892 textcolor:black  fontsize:8px
  bar:1982 color:pink width:1
   from:0 till:37411 width:15 text:37411 textcolor:black  fontsize:8px
  bar:1990 color:pink width:1
   from:0 till:41842 width:15  text:41842 textcolor:black  fontsize:8px
  bar:1999 color:pink width:1
   from:0 till:42158 width:15  text:42158 textcolor:black  fontsize:8px
  bar:2006 color:pink width:1
   from:0 till:42531 width:15  text:42531 textcolor:black  fontsize:8px
  bar:2012 color:pink width:1
   from:0 till:43115 width:15  text:43115 textcolor:black  fontsize:8px


## Տնտեսություն
2010 թվականին աշխատունակ տարիքի (15-64 տարեկան) 25415 բնակիչներից 18776-ը եղել են տնտեսապես ակտիվ, 6639-ը՝ ոչ ակտիվ (ակտիվության գործակիցը կազմել է 73.9 %, 1999 թվականին եղել է 71.8 %: Աշխատունակ տարիքի 18776 ակտիվ բնակիչներից աշխատում էին 16551-ը (8482 տղամարդ և 8069 կին), 2225 հաշվառված էին որպես գործազուրկ (1114 տղամարդ և 1111 կին)։ Աշխատունակ տարիքի 6639 ոչ ակտիվ բնակիչներից 2175-ը եղել են աշակերտներ կամ ուսանողներ, 1999-ը՝ թոշակառուներ, իսկ 2465-ը՝ ոչ ակտիվ են եղել այլ պատճառներով։

2010 կոմունայում հաշվառված են եղել 21522 հարկատու տնային տնտեսություններ, որտեղ ապրում էր 44745 մարդ։ Մեկ հարկատուին բաժին ընկնող շահույթը կազմել է 18731.5 եվրո։

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Լը Կաննե կոմունայի քաղաքապետարանի պաշտոնական կայք  

Կատեգորիա:Ֆրանսիայի բնակավայրեր
Ավջի (Բիթլիսի գավառ)

**Ավջի**, գյուղ Արևմտյան Հայաստանում, Բիթլիսի վիլայեթի Բիթլիսի գավառում։ Գտնվում էր Բիթլիս քաղաքից հարավ-արևելք։

Բնակչության մասին տեղեկություններ չեն պահպանվել։

## Տես նաև
* Բիթլիսի նահանգի հայաբնակ բնակավայրեր

## Ծանոթագրություններ

## Աղբյուրներ
* «Հայաստանի և հարակից շրջանների տեղանունների բառարան» (5 հատորով), 1986-2001 թթ., Երևանի Համալսարանի հրատարակչություն

Կատեգորիա:Արևմտյան Հայաստանի գյուղեր
Բեր լե Ալպ

**Բեր լե Ալպ** (), կոմունա Ֆրանսիայի հարավ-արևելքում՝ Պրովանս-Ալպեր-Լազուրե ափ շրջանի Ծովափնյա Ալպեր դեպարտամենտի Գրաս շրջանի Կոնտ կանտոնում։

Կոմունայի տարածքը կազմում է 9.58 կմ², 2006 թվականին բնակչությունը կազմել է 1257 մարդ աճի միտումով, 2012 թվականին՝ 1278 մարդ, բնակչության խտությունը՝ 133.4 մարդ/կմ²։

## Բնակչություն
Կոմունայի բնակչությունը 2011 թվականին կազմել է 1280 մարդ, 2012 թվականին՝ 1278 մարդ.

Բնակչության թվաքանակի դինամիկան։


ImageSize = width:450 height:300
PlotArea = left:50 right:30 top:20 bottom:20
TimeAxis = orientation:vertical
AlignBars = justify
Colors =
  id:gray1 value:gray(0.9)
DateFormat = yyyy
Period = from:0 till:1300
ScaleMajor = unit:year increment:200 start:0 gridcolor:blue
ScaleMinor = unit:year increment:50 start:0 gridcolor:gray1
PlotData =
  bar:1962 color:pink width:1
   from:0 till:325 width:15 text:325 textcolor:black  fontsize:8px
  bar:1968 color:pink width:1
   from:0 till:570 width:15 text:570 textcolor:black  fontsize:8px
  bar:1975 color:pink width:1
   from:0 till:819 width:15 text:819 textcolor:black  fontsize:8px
  bar:1982 color:pink width:1
   from:0 till:949 width:15 text:949 textcolor:black  fontsize:8px
  bar:1990 color:pink width:1
   from:0 till:857 width:15  text:857 textcolor:black  fontsize:8px
  bar:1999 color:pink width:1
   from:0 till:1162 width:15  text:1162 textcolor:black  fontsize:8px
  bar:2006 color:pink width:1
   from:0 till:1257 width:15  text:1257 textcolor:black  fontsize:8px
  bar:2012 color:pink width:1
   from:0 till:1278 width:15  text:1278 textcolor:black  fontsize:8px


## Տնտեսություն
2010 թվականին աշխատունակ տարիքի (15-64 տարեկան) 832 բնակիչներից 604-ը եղել են տնտեսապես ակտիվ, 228-ը՝ ոչ ակտիվ (ակտիվության գործակիցը կազմել է 72.6 %, 1999 թվականին եղել է 68.8 %: Աշխատունակ տարիքի 604 ակտիվ բնակիչներից աշխատում էին 549-ը (299 տղամարդ և 250 կին), 55 հաշվառված էին որպես գործազուրկ (21 տղամարդ և 34 կին)։ Աշխատունակ տարիքի 228 ոչ ակտիվ բնակիչներից 34-ը եղել են աշակերտներ կամ ուսանողներ, 81-ը՝ թոշակառուներ, իսկ 74-ը՝ ոչ ակտիվ են եղել այլ պատճառներով։

2010 կոմունայում հաշվառված են եղել 484 հարկատու տնային տնտեսություններ, որտեղ ապրում էր 1128 մարդ։ Մեկ հարկատուին բաժին ընկնող շահույթը կազմել է 20916 եվրո։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Ֆրանսիայի բնակավայրեր
Կարլո Ամատի

**Կարլո Ամատի** (, ), իտալական դասականության ճարտարապետ։

## Ստեղծագործական գործունեություն
Վաղ երիտասարդությունից միլանական ակադեմիայում (Accademia di belle arti di Brera) զբաղեցրել է պրոֆեսորի պաշտոն, ունեցել է շատ աշակերտներ, հիմնովին նրանց ծանոթացրել է դասական ճարտարապետությանը։ Պավիայի տաճարի հաջող ձևավորումը Ամատիին բերեց Նապոլեոնից հրաման` վերջնականապես ավարտելու Միլանի տաճարը (1806), ըստ առաջին ճարտարապետի նախագծի։ Դիամոյի ճակատին գրած աշխատանքում շինարարը շարադրել է նկարագրություն «Iconografia ed ortografia del Duomo di Milano» (Միլան)։ Ամատին ակադեմիայի անդամ էր` Վիենայում, Պետերբուրգում և Ամստերդամում։ Մահացել է 1852 թվականին, թաղվել է Միլանի իր վերակառուցած Սբ. Կարլա Բորոմեո եկեղեցում (Chiesa di San Carlo al Corso):

## Հրապարակումներ
Օգտատերը հայտնի է որպես արվեստի մասին գրող, գրել է`
* «Gli ordini di Architettura del Vignola»
* «Regole del Chiaroscuro in Architettura»
* «Apologia di M. Vitruvio»
* «L’Architettura di M. Vitruvio»
Նրա ստեղծագործությունը  «Antichità di Milano esistenti presso San Lorenzo» (1822) նկարագրում է հնագույն մարմարե աշխատանքը` ճարտարապետական և քանդակային զարդանկարների ընտրությամբ։

## Ծանոթագրություններ

## Գրականություն
* Ամատի, Կարլո // Ռուսական գիտնականների և գրողների կողմից կազմված հանրագիտարանային բառարան - Սանկտ Պետերբուրգ, 1861:

Կատեգորիա:Իտալացի ճարտարապետներ
Արաքյոյ (Թուզլու գետից ձախ)

**Արաքյոյ**, գյուղ Արևմտյան Հայաստանում, Էրզրումի վիլայեթի Էրզրումի գավառում։ Գտնվում էր Էրզրում քաղաքից 37 կմ հարավ-արևմուտք, Եփրատ գետի վտակ Թուզլուի օժանդակներից մեկի ձախ կողմում։

Տարածքը հարթավայրային էր։

## Բնակչություն
XX դարի սկզբին ուներ 35 տուն բնակիչ։

## Տնտեսություն
Բնակչության հիմնական զբաղմունքն անասնապահությունն ու երկրագործությունն էր։

## Տես նաև
* Էրզրումի նահանգի հայաբնակ բնակավայրեր

## Ծանոթագրություններ

## Աղբյուրներ
* «Հայաստանի և հարակից շրջանների տեղանունների բառարան» (5 հատորով), 1986-2001 թթ., Երևանի Համալսարանի հրատարակչություն
* Արեւմտահայաստանի եւ Արեւմտահայութեան Հարցերու Ուսումնասիրութեան Կեդրոն

Կատեգորիա:Արևմտյան Հայաստանի գյուղեր
Ծննդյան օր

**Ծննդյան տոն (օր)**, մարդու ծնվելու օրը։ Սովորաբար նշում են որպես տնային (ընտանեկան) տոն, թեպետ գոյություն ունի նաև սովորույթ, որ շնորհավորում են աշխատատեղի գործընկերները։

## Տոնի ստեղծման պատմություն
Հայտնի է, որ ծննդյան տոնը նշել են նաև հնագույն ժամանակներում։

### Արևելքի ժողովուրդներ

Ծննդոց գրքում մանրամասնորեն նշվում է, որ եգիպտացի փարավոնը իր ծննդյան օրը «խնջույք էր կազմակերպել իր բոլոր ծառաների համար» (Ծնն. 40:20–22):

Եգիպտացիների պես ծննդյան տոները նշում էին նաև պարսիկները (ըստ Հերոդոտոսի և Պլատոնի)։ Ծննդյան տոնը խնջույքով և հոբելյարին նվերներով շնորհավորելը սովորույթ էր, որ հայտնի էր նաև այլ արևելյան ժողովուրդներին։

## Հին Հունաստան և Հին Հռոմ
Հին հույների մոտ այս սովորույթը սկսել է գործել Ալեքսանդր Մակեդոնացու ժամանակներից, դրանից հետո այն ընդունել են նաև հռոմեացիները։
## Հրեաներ
Այս սովորույթին գրեթե չէին հետևում հին հրեաները, որոնք ընդունում էին այն որպես հեթանոսական տոն և չէին յուրացրել՝ հազվադեպ բացառություններով։ Մասնավորապես Ֆլավիոսը («Հին ժամանակներ», XIX, 7, §) հաղորդում էր, որ Ագրիպպա 1-ինը, նշելով իր ծննդյան տոնը, հրամայում էր բաց թողնել շնորհազուրկ գեներալ Սիլասին և հրավիրել նրան պալատ՝ խնջույքի։ Բացի, այդ Ավետարանից հայտնի է Հերովդես թագավորի ծննդյան տոնակատարությունը, որն ավարտվել է Հովհաննես Մկրտչի մահով (Մատթեոս 14:6—11, Մարկոս 6:21—28)։

Շատ ավելի ուշ՝ 14-րդ դարից հրեաների մոտ ի հայտ է եկել սովորույթ՝ նշել տասներեքերորդ ծննդյան տոնը, որը համընկնում էր կրոնական չափահասության ձեռքբերման հետ (տե՛ս Բար Միցվա և Բաթ Միցվա)։

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Մի ծննդյան օրվա պատմություն
* Ռոբերտ Բյոռնսի ծննդյան օրը

Կատեգորիա:Ծննդյան օրեր
Կատեգորիա:Տոներ
Սառա Լի Բոլջեր

**Սառա Լի Բոլջեր** (, ), իռլանդացի դերասանուհի։ Ավելի հայտնի է «Թյուդորներ» ֆիլմում խաղացած արքայադուստր Մերիի դերով և «Սպայդերվիկ. Ժամանակագրություններ» ֆիլմի Մելլորի Գրեյսի դերով։

## Կենսագրություն
Սառա Բոլջերը ծնվել է 1991 թվականի փետրվարի 28-ին՝ մսագործ Դերեկ Բոլջերի և նրա կնոջ Մոնիկայի ընտանիքում։ Նա նաև ունի կրտսեր քույր-դերասանուհի Էմման (ծնվել է 1996 թվականի հունվարի 5-ին)։ Նա ավարտել է Դուբլինի *The Young People’s Theatre School* և *Loreto High School* դպրոցները։

2003 թվականին իր քրոջ Էմմայի հետ նկարահանվել է Ջիմ Շերիդանի «Ամերիկայում» ֆիլմում, որտեղ խաղացել է տասամյա Քրիստիի դերը, ով իր քրոջ Արիելի հետ օգնում է ծնողներին փրկվել փլուզումից։ 2006 թվականին եղել է Սաբինայի դերի՝ Ալեքս Պետտիֆերի խաղակիցը «Գրոմոբոյ» ֆիլմում։ 2008 - 2010 թվականներին նա խաղացել է Հենրիխ 8-րդ թագավորի ավագ աղջկա՝  արքայադուստր Մերիի դերը «Թյուդորներ» հեռուստասերիալում։ Նաև 2008 թվականին դուրս է եկել «Սպայդերվիկ. Ժամանակագրություններ» ֆիլմ-ադապտացիան, որտեղ նա խաղում էր Մելլորի Գրեյսի դերը։

2010 թվականի մայիսին Սառան միանում է Լիլի Կոուլի և Սկոթթի Սպիդմենի հետ Մերի Հերրոնի «The Moth Diaries» նախագծին։ Նա խաղում էր ուսանող Ռեբեկայի դերը, ով կասկածում է նորեկին (Քոուլ) վապիրիզմում։

2011 թվականին սկսվեց ցուցադրվել նոր Սթիվեն Սփիլբերգի միստիկական սերիալը՝ «Locke & Key», որտեղ նա խաղում էր Ջո Հիլլիի և Սառայի հետ, Կինսի Լոկի դերում'։ Նաև պատրաստվում է ռեժիսոր Ֆրանչեսկո Լյուսենթի  «Starbright» ֆիլմի նկարահանումներին, որտեղ Բալջերը պետք է խաղա Պամելայի դերը։

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
*
Լա Գոդ

**Լա Գոդ** (), համայնք Ֆրանսիայի հարավ-արևելքում՝ Պրովանս-Ալպեր-Լազուրե ափ երկրամասի Ծովափնյա Ալպեր դեպարտամենտի Գրաս շրջանի Կան սյուր Մեր 2 կանտոնում։ Մինչև 2015 թվականի մարտը կոմունան վարչականորեն ընդգրկված էր Վանս լուծարված կանտոնի կազմում (Գրաս շրջան)։

Կոմունայի տարածքը կազմում է 13.1 կմ², 2006 թվականին բնակչությունը կազմել է 6608 մարդ աճի միտումով, 2012 թվականին՝ 6695 մարդ, բնակչության խտությունը՝ 511.1 մարդ/կմ²։

## Բնակչություն
Կոմունայի բնակչությունը  2011 թվականին կազմել է 6836 մարդ, 2012 թվականին՝ 6695 մարդ.

Բնակչության թվաքանակի դինամիկան։


ImageSize = width:450 height:300
PlotArea = left:50 right:30 top:20 bottom:20
TimeAxis = orientation:vertical
AlignBars = justify
Colors =
  id:gray1 value:gray(0.9)
DateFormat = yyyy
Period = from:0 till:7000
ScaleMajor = unit:year increment:2000 start:0 gridcolor:blue
ScaleMinor = unit:year increment:500 start:0 gridcolor:gray1
PlotData =
  bar:1962 color:pink width:1
   from:0 till:1072 width:15 text:1072 textcolor:black  fontsize:8px
  bar:1968 color:pink width:1
   from:0 till:1631 width:15 text:1631 textcolor:black  fontsize:8px
  bar:1975 color:pink width:1
   from:0 till:2309 width:15 text:2309 textcolor:black  fontsize:8px
  bar:1982 color:pink width:1
   from:0 till:3097 width:15 text:3097 textcolor:black  fontsize:8px
  bar:1990 color:pink width:1
   from:0 till:4951 width:15  text:4951 textcolor:black  fontsize:8px
  bar:1999 color:pink width:1
   from:0 till:6170 width:15  text:6170 textcolor:black  fontsize:8px
  bar:2006 color:pink width:1
   from:0 till:6608 width:15  text:6608 textcolor:black  fontsize:8px
  bar:2012 color:pink width:1
   from:0 till:6695 width:15  text:6695 textcolor:black  fontsize:8px


## Տնտեսություն
2010 թվականին աշխատունակ տարիքի (15-64 տարեկան) 4483 բնակիչներից 3169-ը եղել են տնտեսապես ակտիվ, 1314-ը՝ ոչ ակտիվ (ակտիվության գործակիցը կազմել է 70.7 %, 1999 թվականին եղել է 70.1 %: Աշխատունակ տարիքի 3169 ակտիվ բնակիչներից աշխատում էին 2941-ը (1519 տղամարդ և 1422 կին), 228 հաշվառված էին որպես գործազուրկ (99 տղամարդ և 129 կին)։ Աշխատունակ տարիքի 1314 ոչ ակտիվ բնակիչներից 474-ը եղել են աշակերտներ կամ ուսանողներ, 469-ը՝ թոշակառուներ, իսկ 371-ը՝ ոչ ակտիվ են եղել այլ պատճառներով։

2010 կոմունայում հաշվառված են եղել 2557 հարկատու տնային տնտեսություններ, որտեղ ապրում էր 6518 մարդ։ Մեկ հարկատուին բաժին ընկնող շահույթը կազմել է 25202 եվրո։

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Լա Գոդ կոմունայի քաղաքապետարանի պաշտոնական կայք  

Կատեգորիա:Ֆրանսիայի բնակավայրեր
Կատեգորիա:Ֆրանսիայի կոմունաներ
Կուրսեգուլ

**Կուրսեգուլ** (), համայնք Ֆրանսիայի հարավ-արևելքում՝ Պրովանս-Ալպեր-Լազուրե ափ երկրամասի Ծովափնյա Ալպեր դեպարտամենտի Գրաս շրջանի Վանս կանտոնում։ Մինչև 2015 թվականի մարտը կոմունան վարչականորեն ընդգրկված էր Կուրսեգուլ լուծարված կանտոնի կազմում (Գրաս շրջան)։

Կոմունայի տարածքը կազմում է 40.98 կմ², 2006 թվականին բնակչությունը կազմել է 425 մարդ աճի միտումով, 2012 թվականին՝ 497 մարդ, բնակչության խտությունը՝ 12.1 մարդ/կմ²։

## Բնակչություն
Կոմունայի բնակչությունը  2011 թվականին կազմել է 484 մարդ, 2012 թվականին՝ 497 մարդ.

Բնակչության թվաքանակի դինամիկան։


ImageSize = width:450 height:300
PlotArea = left:50 right:30 top:20 bottom:20
TimeAxis = orientation:vertical
AlignBars = justify
Colors =
  id:gray1 value:gray(0.9)
DateFormat = yyyy
Period = from:0 till:530
ScaleMajor = unit:year increment:100 start:0 gridcolor:blue
ScaleMinor = unit:year increment:25 start:0 gridcolor:gray1
PlotData =
  bar:1962 color:pink width:1
   from:0 till:132 width:15 text:132 textcolor:black  fontsize:8px
  bar:1968 color:pink width:1
   from:0 till:134 width:15 text:134 textcolor:black  fontsize:8px
  bar:1975 color:pink width:1
   from:0 till:155 width:15 text:155 textcolor:black  fontsize:8px
  bar:1982 color:pink width:1
   from:0 till:201 width:15 text:201 textcolor:black  fontsize:8px
  bar:1990 color:pink width:1
   from:0 till:260 width:15  text:260 textcolor:black  fontsize:8px
  bar:1999 color:pink width:1
   from:0 till:322 width:15  text:322 textcolor:black  fontsize:8px
  bar:2006 color:pink width:1
   from:0 till:425 width:15  text:425 textcolor:black  fontsize:8px
  bar:2012 color:pink width:1
   from:0 till:497 width:15  text:497 textcolor:black  fontsize:8px


## Տնտեսություն
2010 թվականին աշխատունակ տարիքի (15-64 տարեկան) 327 բնակիչներից 244-ը եղել են տնտեսապես ակտիվ, 83-ը՝ ոչ ակտիվ (ակտիվության գործակիցը կազմել է 74.6 %, 1999 թվականին եղել է 68.3 %: Աշխատունակ տարիքի 244 ակտիվ բնակիչներից աշխատում էին 228-ը (128 տղամարդ և 100 կին), 16-ը հաշվառված էին որպես գործազուրկ (7 տղամարդ և 9 կին)։ Աշխատունակ տարիքի 83 ոչ ակտիվ բնակիչներից 23-ը եղել են աշակերտներ կամ ուսանողներ, 23-ը՝ թոշակառուներ, իսկ 37-ը՝ ոչ ակտիվ են եղել այլ պատճառներով։

2010 կոմունայում հաշվառված են եղել 210 հարկատու տնային տնտեսություններ, որտեղ ապրում էր 511 մարդ։ Մեկ հարկատուին բաժին ընկնող շահույթը կազմել է 18194 եվրո։

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Կուրսեգուլ կոմունայի քաղաքապետարանի պաշտոնական կայք 

Կատեգորիա:Ֆրանսիայի բնակավայրեր
Կատեգորիա:Ֆրանսիայի կոմունաներ
Տեուլ սյուր Մեր

**Տեուլ սյուր Մեր** (), համայնք Ֆրանսիայի հարավ-արևելքում՝ Պրովանս-Ալպեր-Լազուրե ափ երկրամասի Ծովափնյա Ալպեր դեպարտամենտի Գրաս շրջանի Մանդելյո լա Նապուլ կանտոնում։ Մինչև 2015 թվականի մարտը կոմունան վարչականորեն ընդգրկված էր Արևմտյան Մանդելյո-Կանն լուծարված կանտոնի կազմում (Գրաս շրջան)։

Կոմունայի տարածքը կազմում է 10.49 կմ², 2006 թվականին բնակչությունը կազմել է 1499 մարդ աճի միտումով, 2012 թվականին՝ 1526 մարդ, բնակչության խտությունը՝ 145.5 մարդ/կմ²։

## Բնակչություն
Կոմունայի բնակչությունը  2011 թվականին կազմել է 1538 մարդ, 2012 թվականին՝ 1526 մարդ.

Բնակչության թվաքանակի դինամիկան։


ImageSize = width:450 height:300
PlotArea = left:50 right:30 top:20 bottom:20
TimeAxis = orientation:vertical
AlignBars = justify
Colors =
  id:gray1 value:gray(0.9)
DateFormat = yyyy
Period = from:0 till:1600
ScaleMajor = unit:year increment:400 start:0 gridcolor:blue
ScaleMinor = unit:year increment:100 start:0 gridcolor:gray1
PlotData =
  bar:1962 color:pink width:1
   from:0 till:755 width:15 text:755 textcolor:black  fontsize:8px
  bar:1968 color:pink width:1
   from:0 till:733 width:15 text:733 textcolor:black  fontsize:8px
  bar:1975 color:pink width:1
   from:0 till:798 width:15 text:798 textcolor:black  fontsize:8px
  bar:1982 color:pink width:1
   from:0 till:1010 width:15 text:1010 textcolor:black  fontsize:8px
  bar:1990 color:pink width:1
   from:0 till:1216 width:15  text:1216 textcolor:black  fontsize:8px
  bar:1999 color:pink width:1
   from:0 till:1296 width:15  text:1296 textcolor:black  fontsize:8px
  bar:2006 color:pink width:1
   from:0 till:1499 width:15  text:1499 textcolor:black  fontsize:8px
  bar:2012 color:pink width:1
   from:0 till:1526 width:15  text:1526 textcolor:black  fontsize:8px


## Տնտեսություն
2010 թվականին աշխատունակ տարիքի (15-64 տարեկան) 996 բնակիչներից 720-ը եղել են տնտեսապես ակտիվ, 276-ը՝ ոչ ակտիվ (ակտիվության գործակիցը կազմել է 72.3 %, 1999 թվականին եղել է 72.9 %: Աշխատունակ տարիքի 720 ակտիվ բնակիչներից աշխատում էին 654-ը (379 տղամարդ և 275 կին), 66 հաշվառված էին որպես գործազուրկ (26 տղամարդ և 40 կին)։ Աշխատունակ տարիքի 276 ոչ ակտիվ բնակիչներից 64-ը եղել են աշակերտներ կամ ուսանողներ, 96-ը՝ թոշակառուներ, իսկ 116-ը՝ ոչ ակտիվ են եղել այլ պատճառներով։

2010 կոմունայում հաշվառված են եղել 741 հարկատու տնային տնտեսություններ, որտեղ ապրում էր 1457.5 մարդ։ Մեկ հարկատուին բաժին ընկնող շահույթը կազմել է 20542 եվրո։

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Տեուլ սյուր Մեր կոմունայի քաղաքապետարանի պաշտոնական կայք 

Կատեգորիա:Ֆրանսիայի բնակավայրեր
Կատեգորիա:Ֆրանսիայի կոմունաներ
Ռոզա Բոնյոր

*Ռոզա Բոնյոր* (, ամբողջական անունը` Marie Rosalie Bonheur, ), ֆրանսիացի անիմալիստ-նկարիչ։ Նրա պատվին է կոչվել է Վեներայի վրայի Ռոզա Բոնյոր հարթավայրը։

## Կյանք և ստեղծագործություն
thumb|left|192px|<center>Ռոզա Բոնյոր (1890-ականների նկար)

Ռոզա Բոնյորը 19-րդ դարի ֆրանսիացի ամենահայտնի նկարիչ-անիմալիստներից է։ Ռոզայի` գեղանկարչության վարպետ դառնալու գործում մեծ օժանդակություն է ցույց տվել նրա հայրը, Ռայմոն Բոնյորը, ով բնապատկերների վարպետ նկարիչ էր։ Նա էլ նկարչուհու առաջին և միակ ուսուցիչն էր։
Իր քաղաքական հայացքներով Ռայմոն Բոնյորը սոցիալիստ էր, սեռերի իրավահավասարության կողմնակից, այդ պատճառով էլ հետողականորեն օգնում էր աղջկան իր նախաձեռնություններում։ Դեռ պատանի նկարչուհին հասկացել էր, որ կենդանիներն իր նկարներում որոշող դեր են ունենալու։ 
Ռոզա Բոնյորը պրոֆեսիոնալ նկարչուհի էր, իսկ կին-պրոֆեսիոնալը 19-րդ դարի համար քիչ հանդիպող երևույթ էր։ Առաջին անգամ Ռոզան ցուցադրում է կենդանիների պատկերներով իր երկու կտավները 1841 թվականին Բորդոյում։   
1848 թվականին նա ցուցադրել է իր «Կովերի նախիրը» կտավը Փարիզյան սալոնում։ 1853 թվականին սալոնի հայտնությունն է դառնում Բոնյորի «Ձիերի տոնավաճառ» կտավը (պահվում է Նյու Յորքի Մետրոպոլիտեն թանգարանում)։ Այս կտավը գնել է ամերիկացի միլիոներ Կորնելիուս Վանդերբիլթը, ով հետագայում այն նվիրաբերել է նյույորքյան թանգարանին։ Բոնյորի վրձնով պատկերված կենդանիներն անթերի են։ Նրա ստեղծագործությունները հայտնի ու սիրված են հատկապես Անգլիայում։   
Ռոզա Բոնյորը մահացել է 1899 թվականի մայիսի 25-ին, Ֆոնտենբլոյում և թաղվել է Փարիզում, Պեր-Լաշեզի գերեզմանոցում։
Նրա կրտսեր եղբայրը` Օգյուստ Բոնյորը, ևս գնացել է հոր ու քրոջ հետքերով և դարձել է նկարիչ-անիմալիստ ու լանդշաֆտային գեղանկարիչ։

## Պատկերասրահ


Պատկեր:Rosa Bonheur, The Horse Fair, 1852–55.jpg|Ձիերի տոնավաճառ 1835 (1853)
Պատկեր:Rosa Bonheur Calves 1879.jpg|Ուլիկներ(1879)
Պատկեր:Rosa Bonheur - Relay Hunting.jpg|Որսի ժամանակ (1887)
Պատկեր:Study of a cow by Rosa Bonheur.jpg|Կովերի պատկերի էտյուդ (մոտ. 1840)
Պատկեր:Rosa Bonheur Grand Griffon Vendeen.jpg|Մեծ գրիֆոն (1880-ականներ).


## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Ֆրանսիացի նկարիչներ
Կատեգորիա:19-րդ դարի ֆրանսիացի նկարիչներ
Կատեգորիա:Պեր Լաշեզ գերեզմանատանը թաղվածներ
Կատեգորիա:Լեսբուհի արվեստագետներ
Կատեգորիա:Պատվո լեգեոնի շքանշանի ասպետներ
Կատեգորիա:Ֆրանսիացի քանդակագործներ
Լա Կոլ սյուր Լու

**Լա Կոլ սյուր Լու** (), համայնք Ֆրանսիայի հարավ-արևելքում՝ Պրովանս-Ալպեր-Լազուրե ափ երկրամասի Ծովափնյա Ալպեր դեպարտամենտի Գրաս շրջանի Վիլնյով Լյուբի կանտոնում։ Մինչև 2015 թվականի մարտը կոմունան վարչականորեն ընդգրկված էր Արևմտյան Կան սյուր Մեր լուծարված կանտոնի կազմում (Գրաս շրջան)։

Կոմունայի տարածքը կազմում է 9.82 կմ², 2006 թվականին բնակչությունը կազմել է 7434 մարդ աճի միտումով, 2012 թվականին՝ 7726 մարդ, բնակչության խտությունը՝ 786.8 մարդ/կմ²։

## Բնակչություն
Կոմունայի բնակչությունը  2011 թվականին կազմել է 7701 մարդ, 2012 թվականին՝ 7726 մարդ.

Բնակչության թվաքանակի դինամիկան։


ImageSize = width:450 height:300
PlotArea = left:50 right:30 top:20 bottom:20
TimeAxis = orientation:vertical
AlignBars = justify
Colors =
  id:gray1 value:gray(0.9)
DateFormat = yyyy
Period = from:0 till:8000
ScaleMajor = unit:year increment:2000 start:0 gridcolor:blue
ScaleMinor = unit:year increment:500 start:0 gridcolor:gray1
PlotData =
  bar:1962 color:pink width:1
   from:0 till:2096 width:15 text:2096 textcolor:black  fontsize:8px
  bar:1968 color:pink width:1
   from:0 till:2611 width:15 text:2611 textcolor:black  fontsize:8px
  bar:1975 color:pink width:1
   from:0 till:3700 width:15 text:3700 textcolor:black  fontsize:8px
  bar:1982 color:pink width:1
   from:0 till:4749 width:15 text:4749 textcolor:black  fontsize:8px
  bar:1990 color:pink width:1
   from:0 till:6025 width:15  text:6025 textcolor:black  fontsize:8px
  bar:1999 color:pink width:1
   from:0 till:6697 width:15  text:6697 textcolor:black  fontsize:8px
  bar:2006 color:pink width:1
   from:0 till:7434 width:15  text:7434 textcolor:black  fontsize:8px
  bar:2012 color:pink width:1
   from:0 till:7726 width:15  text:7726 textcolor:black  fontsize:8px


## Տնտեսություն
2010 թվականին աշխատունակ տարիքի (15-64 տարեկան) 4751 բնակիչներից 3472-ը եղել են տնտեսապես ակտիվ, 1279-ը՝ ոչ ակտիվ (ակտիվության գործակիցը կազմել է 73.1 %, 1999 թվականին եղել է 66.7 %: Աշխատունակ տարիքի 3472 ակտիվ բնակիչներից աշխատում էին 3185-ը (1616 տղամարդ և 1567 կին), 287 հաշվառված էին որպես գործազուրկ (136 տղամարդ և 151 կին)։ Աշխատունակ տարիքի 1279 ոչ ակտիվ բնակիչներից 512-ը եղել են աշակերտներ կամ ուսանողներ, 390-ը՝ թոշակառուներ, իսկ 377-ը՝ ոչ ակտիվ են եղել այլ պատճառներով։

2010 կոմունայում հաշվառված են եղել 3062 հարկատու տնային տնտեսություններ, որտեղ ապրում էր 7958.5մարդ։ Մեկ հարկատուին բաժին ընկնող շահույթը կազմել է 26005 եվրո։

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Լա Կոլ սյուր Լու կոմունայի քաղաքապետարանի պաշտոնական կայք

Կատեգորիա:Ֆրանսիայի բնակավայրեր
Կատեգորիա:Ֆրանսիայի կոմունաներ
Էսկրանոլ

**Էսկրանոլ** (), համայնք Ֆրանսիայի հարավ-արևելքում՝ Պրովանս-Ալպեր-Լազուրե ափ երկրամասի Ծովափնյա Ալպեր դեպարտամենտի Գրաս շրջանի Գրաս 1 կանտոնում։

Կոմունայի տարածքը կազմում է 25.48 կմ², 2006 թվականին բնակչությունը կազմել է 505 մարդ աճի միտումով, 2012 թվականին՝ 620 մարդ, բնակչության խտությունը՝ 24.3 մարդ/կմ²։

## Բնակչություն
Կոմունայի բնակչությունը  2011 թվականին կազմել է 607 մարդ, 2012 թվականին՝ 620 մարդ.

Բնակչության թվաքանակի դինամիկան։


ImageSize = width:450 height:300
PlotArea = left:50 right:30 top:20 bottom:20
TimeAxis = orientation:vertical
AlignBars = justify
Colors =
  id:gray1 value:gray(0.9)
DateFormat = yyyy
Period = from:0 till:650
ScaleMajor = unit:year increment:200 start:0 gridcolor:blue
ScaleMinor = unit:year increment:50 start:0 gridcolor:gray1
PlotData =
  bar:1962 color:pink width:1
   from:0 till:117 width:15 text:117 textcolor:black  fontsize:8px
  bar:1968 color:pink width:1
   from:0 till:119 width:15 text:119 textcolor:black  fontsize:8px
  bar:1975 color:pink width:1
   from:0 till:110 width:15 text:110 textcolor:black  fontsize:8px
  bar:1982 color:pink width:1
   from:0 till:193 width:15 text:193 textcolor:black  fontsize:8px
  bar:1990 color:pink width:1
   from:0 till:326 width:15  text:326 textcolor:black  fontsize:8px
  bar:1999 color:pink width:1
   from:0 till:384 width:15  text:384 textcolor:black  fontsize:8px
  bar:2006 color:pink width:1
   from:0 till:505 width:15  text:505 textcolor:black  fontsize:8px
  bar:2012 color:pink width:1
   from:0 till:620 width:15  text:620 textcolor:black  fontsize:8px


## Տնտեսություն
2010 թվականին աշխատունակ տարիքի (15-64 տարեկան) 382 բնակիչներից 278-ը եղել են տնտեսապես ակտիվ, 104-ը՝ ոչ ակտիվ (ակտիվության գործակիցը կազմել է 72.8 %, 1999 թվականին եղել է 68.5 %: Աշխատունակ տարիքի 278 ակտիվ բնակիչներից աշխատում էին 242-ը (134 տղամարդ և 108 կին), 36 հաշվառված էին որպես գործազուրկ (14 տղամարդ և 22 կին)։ Աշխատունակ տարիքի 104 ոչ ակտիվ բնակիչներից 24-ը եղել են աշակերտներ կամ ուսանողներ, 43-ը՝ թոշակառուներ, իսկ 37-ը՝ ոչ ակտիվ են եղել այլ պատճառներով։

2010 կոմունայում հաշվառված են եղել 197 հարկատու տնային տնտեսություններ, որտեղ ապրում էր 479.5 մարդ։ Մեկ հարկատուին բաժին ընկնող շահույթը կազմել է 17002 եվրո։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Ֆրանսիայի բնակավայրեր
Վինգերսայմ լե Քատր Բան

**Վինգերսայմ լե Քատր Բան** (), համայնք Ֆրանսիայի Գրանդ Էստ մարզի Ստորին Հռենոս գավառում։

Բնակչությունը 2013 թվականի դրությամբ կազմում է 2265 մարդ, բնակչության խտությունը` 122.30 մարդ/կմ²։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 18.52 կմ² տարածք։

Բնակավայրը ստեղծվել է 2016 թվականի հունվարին` Ժենսայմ, Միթելոզեն, Օատսենայմ և Վինգերսայմ համայնքների միավորման արդյունքում։

## Վարչական բաժանում

## Տես նաև
* Ստորին Հռենոս գավառի համայնքների ցանկ

## Արտաքին հղումներ
*INSEE

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:2016 թվականին հիմնադրված բնակավայրեր
Կատեգորիա:Ֆրանսիայի բնակավայրեր
Կատեգորիա:Ֆրանսիայի համայնքներ
All I Want (երգ)

"**All I Want**", երգ, որը ձայնագրվել է Իռլանդական Kodaline խմբի կողմից և դարձել նրանց *[[In a Perfect World (ալբոմ)|In a Perfect World]]* ալբոմի երգերից մեկը։ All I Want-ը ալբոմի չորրորդ սինգլն էր, որը իռլանդական չարթերում կարողացել է զբաղեցնել 15-րդ հորզոնականը։ Այն նաև մեծ հաջողություններ է գրանցել Մեծ Բրիտանիայում՝ չարթերում զբաղեցնելով 67-րդ հորիզոնականը։

## Շաբաթական չարթեր

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:2012 սինգլներ
Կատեգորիա:Ռոք երգեր
Կատեգորիա:2013 երգեր
Ծննդանշան (պատմվածք)

**«Ծննդանշան»** (), ռուս խորհրդային գրող Միխայիլ Ալեքսանդրովիչ Շոլոխովի պատմվածքը` գրված 1924 թվականին։

## Հրապարակումներ
«Ծննդանշան» պատմվածքն առաջին անգամ հրապարակվել է  «Երիտասարդ լենինյան» թերթի 1924 թվականի  դեկտեմբերի 14-ի № 144 համարում,  ընդգրկվել է  «Դոնի պատմվածքներ», հրատ. «Նովայա Մոսկվա», Մ. 1926, «Հանրապետության հեղռազմխորհրդի նախագահը», հրատ. ՀամԿԽ, Մ. 1930, ժողովածուների մեջ։ 1923 թվականին ամսագրերում և թերթերում սկսեցին հրապարակվել Շոլոխովի պատմվածքները, որոնք հետագայում ընդգրկվեցին «Դոնի պատմվածքներ» և «Լազորևյան տափաստան» ժողովածուների մեջ (երկուսն էլ 1926 թ.): Այդ ստեղծագործությունների հիմնական թեման Դոնի քաղաքացիական պատերազմն էր։

## Սյուժե
«Ծննդանշան» պատմվածքում պատմվում է այն մասին, թե ինչպես երիտասարդ կարմիրբանակային հրամանատար Նիկոլկան Գերմանիայի հետ պատերազմում կորցնում հորը, այնուհետև մորը։ Ծնողներից նրան մնում է  ձիերի նկատմամբ սերը և ձիու ոտքի վրա ձվի մեծությամբ նշանը։ Առավոտյան, Դոնի ափին գտնվող նրա տուն է գալիս մի կազակ և զեկուցում, որ հրաման է եկել լիկվիդացնելու հերթական տեղական բանդան։ Վերին Դոնի բանդիտիզմի դեմ պայքարի մասին պատմող ստեղծագործության գագաթնակետն է դառնում, մարտի դաշտում երիտասարդ տասնութ տարեկան կարմիր հեծելավաշտի հրամանատար, կոմերիտական Նիկոլկա Կոշևոյի հանդիպումը, հոր բանդայի ատամանի հետ։ Ատամանը սպանում է Նիկոլկային, բայց դրանից հետո ճանաչելով սպանված որդուն, վերջ է տալիս իր կյանքին։
 
## Գործող անձիք
* Բանդայի ատաման՝ գլխավոր հերոս Նիկոլայ  Կոշևոյի անանուն հայրը։ Առաջին համաշխարհայինի ժամանակ անհայտ կորել է, գերի է  ընկել, յոթ տարի հետո Դոն վերադարձել  և գլխավորել բանդան։ Վերջում, որդուն սպանելուց հետո ինքնասպան է լինում։ 
* Դասակի հրամանատար` անանուն կարմիրբանակային, որը հաղորդում է Նիկոլայ Կոշևոյին սուրհանդակի  ստանիցայից գալստյան և բանդայի մասին լուր բերելու վերաբերյալ։  
* Զինկոմ՝ անանուն անձ, որը Նիլոլայ Կոշևոյի հետ լողանում է Դոնում։  
* Լուկիչ՝ ծերուկ ջրաղացպան, որից բանդիտները խլում են ցորենը։ Բանդիտների դեմ բողոքով ներկայանում է կարմիր հեծելավաշտի հրամանատար Նիկոլայ Կոշևոյին։  
* Սուրհանդակ՝ անանուն կարմիրբանակային, ստանիցայից բերում է  ծրար հեծելավաշտի հրամանատար Նիկոլայ Կոշևոյին։ 
* Նիկոլայ (Նիկոլկա) Կոշևոյ` պատմվածքի գլխավոր հերոս, կազակ, կարմիր հեծելավաշտի հրամանատար, կոմերիտմիության անդամ, 18 տարեկան։ Երկար տարիների բաժանումից հետո մարտի դաշտում հանդիպում է հոր բանդայի ատամանի հետև սպանվում նրա ձեռքով։  
* Ուղեկցող՝ անանուն կարմիրբանակային, ուղեկցում է  ջրաղացպան  Լուկիչին հրամանատարի մոտ։  
* Տնտեսուհի՝ անանուն կազակուհի, որը հանդիսանում է Նիկոլայ Կոշևոյի խրճիթի տնտեսուհին։

## Ադապտացիա
Միխայիլ Շոլոխովի «Շիբալկովո ընտանիքը» և «Ծննդանշան» պատմվածքների մոտիվներով 1964 թվականին «Լենֆիլմ» կինոստուդիայում նկարահանվում է «Դոնի վիպակ» գեղարվեստական ֆիլմը։ Ռեժիսոր-բեմադրողն է Վ. Ա. Ֆետինը, սցենարիստը`  Ա. Վիտոլյան։

## Գրականություն
* Шолоховская энциклопедия/ Колл. авторов; глав. ред. Ю.А. Дворяшин; вступ. ст. М.М. Шолохов. - М.: Издательский дом "СИНЕРГИЯ", 2013. - 1216 с.: ил. ISBN 978-5-94238-022-9.

## Արտաքին հղումներ
* Михаил Александрович Шолохов (1905 – 1984). Родинка
* Анализ рассказа М.А. Шолохова «Родинка»

Կատեգորիա:Միխայիլ Շոլոխովի ստեղծագործություններ
Կատեգորիա:1924 պատմվածքներ
Կատեգորիա:Պատմվածքներ
Տղաները (պատմվածք)

**«Տղաները»** (), Անտոն Պավլովիչ Չեխովի պատմվածքը` գրված 1887 թվականին։ Առաջին անգամ հրապարակվել է 1887 թվականի դեկտեմբերի 21-ին՝ «Պետերբուրգյան թերթի» 350 համարում, ենթավերնագրով (Сценка) և Ա. Չեխոնտե կեղծանունով։

## Սյուժե
Սուրբ ծննդյան տոների ժամանակ Կորոլյովների ընտանիքին հյուր է գալիս 2-րդ դասարանի գիմնազիայի աշակերտ Վոլոդյան։ Նրա հետ գալիս է իր ընկեր Չեչևիցինը։ Վոլոդյայի քույրերին նա ներկայանում է Մոնտիգոմո՝ անհաղթների առաջնորդ։ Վոլոդյան, սովորաբար, չի խաղում քույրերի հետ, չի մասնակցում ընտանիքի  նախատոնական պատրաստություններին, իսկ առանձնատանը ինչ որ բան է պայմանավորվում Չեչևիցինի հետ։ Քույրերն ականջ են դնում և տեղեկանում, որ տղաները պատրաստվում են փախչել Ամերիկա։ Սակայն նրանք չեն կարողանում հեռու փախչել. նրանց մոտակա քաղաքի հյուրանոցից հետ են վերադարձնում, որտեղ նրանք գտել էին վառոդի գնման հնարավորություն։

## Հրատարկման պատմություն, նկարագրություն
Բացի 1887 թվականին Սանկտ Պետերբուրգյան թերթում հրապարակվելը, պատմվածքն ընդգրկվել է Չեխովի երկերի ժողովածուի առաջին հատորում՝ հրատարակված 1899-1901 թվականներին Ադոլֆ Մարքսի կողմից։ Հատկապես այս հրատարակության համար Չեխովը հանել է ենթավերնագրերը և էականորեն վերանայել աշխատանքի տեքստը. նա փոփոխություններ ու լրացումներ է կատարել, ավելի հստակ պատկերել երեխաների հոգեբանությունը (մասնավորապես ավելացրել է Վոլոդյայի աղոթքը)։ Բացի այդ, փոփոխել է նաև վեջաբանը։ Երկու տղաների հակադիր բնավորությունների փոփոխության արդյունքում հրատարակման սկզբի աննկատելին դարձել է վառ արտահայտված։  Տեքստի վրա աշխատելիս Չեխովը հեռացրել է գռեհիկ և խոսակցական արտահայտությունները։

Չեխովի կենդանության օրոք պատմվածքը թարգմանվել է գերմաներեն, նորվեգերեն, ֆիններեն և չեխերեն։

## Քննադատների տեսակետ
Լև Տոլստոյն այս աշխատանքը համարել է Չեխովի լավագույն պատմություններից մեկը։ Վիկտոր Գոլցևը, Չեխովի պատմություններն առաջարկել է ընտանեկան շրջանակներում ընթերցելու համար՝ այն նույնպես անվանելով «Տղաներ»։ Ըստ Գոլցևի՝ Չեխովը պատկանում է այն արվեստագետների թվին, որոնք կարողանում են ստեղծել մանկական հերոսների վառ պատկերներ և ցույց տալ «ինչ է կատարվում երեխայի հոգում, ինչը հաճախ մեծահասակները չեն հասկանում »:

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Անտոն Չեխովի ստեղծագործություններ
Կատեգորիա:1887 պատմվածքներ
Կատեգորիա:Պատմվածքներ
Ռեգիա

**Ռեգիա** (), կառույց Հին Հռոմում։ Տեղակայված է Պալատին բլրի ստորոտում, Հռոմի ֆորումի Վիա Սակրա գլխավոր փողոցի վրա։ Սկզբում եղել է արքայական նստավայր, իսկ ավելի ուշ՝ մեծ պոնտիֆեքսի կենտրոն։ Ռեգիայի գտնվում է Վեստայի տաճարի դիմաց, Կեսարի տաճարի կողքին։ Պահպանվել է կայսերական ժամանակաշրջանի շինության հիմքը։ Ֆորումի այլ կառույցների պես այն մի քանի անգամ քանդվել և նորից վերանորոգվել է։ Պեղումների արդյուքնում հայտնաբերվել են մի շարք շինություններ, որոնք կառուցված են եղել այդ հատվածում։ Դրանցից ամենահինը թվագրվում է Մ․ թ․ ա 7-6 դարերին, որը համարվում է էստրուսկյան ոճով կառուցված տուն։

## Պատմություն
մինի|Խեցու բեկոր, հայտնաբերվել է պեղումների ժամանակ
Ըստ ավանդույթի Ռեգիան կառուցվել է Հռոմի երկրորդ կայսր Նումա Պոմպիլիոսի կողմից։ Նաև հիշատակվում է, որ վերջինս կառուցել է նաև Վեստայի տաճարը։ Երբ Հուլիոս Կեսարը դարձել է մեծ պոնտիֆեքս (մեծ քուրմ), իր գործունեությունը ծավալել է Ռեգիայում։ Լատիներեն *regia* բառը նշանակում է «կայսերական տուն»։

Բացի քրմերի արխիվներից այնտեղ պահպանվել են նաև բոլոր տեսակի աղոթքների, երդումների, զոհաբերությունների ձևերը, սուրբ օրերի պետական օրացույցներ, «annāles», որոնք հասարակական իրադարձությունների՝ կանոնադրության, ամուսնության, մահվան և ժառանգության ամենամյա վկայագրեր էին։ Կառույցի հարավարևմտյան պատին կային կոնսուլական և հաղթական մակագրություններ։

Մ․ թ․ ա 390 թվականին գալլերի Հռոմի թալանումից հետո Ռեգիան քանդվեց։ Դրանից հետո այն երեք անգամ այրվել է Մ․ թ․ ա 210, 148 և 36 թվականների, Հուլիոս Կեսարի սպանությունից հետո։ Այնուհետև Գնեոս Դոմիցիոս Կալվինոսը վերականգնել է մամարե քարով։ Մ․ թ․ ա 12 թվականին Օկտավիանոս Օգոստոսը կառույցի մի մասը նվիրել է վեստալուհիներին։ Ներոն և Կոմմոդոս կայսրերի օրոք ևս տաճարն այրվել է։ Դրա վերջին վերականգնումը վերագրվում է Սեպտիմիուս Սևերոսին և Կարակալային։

## Ճարտարապետություն
մինի|Խեցու բեկոր՝ «Rex» մակագրությամբ։ Հայտնաբերվել է Ռեգիայում կատարված պեղումների ժամանակ
Ռեգիայի ներկայիս ավերակները հավանաբար սկզբնական կառույցինը չեն։ Վերակառուցված շինությունը, որը մասնավոր բնակելի շինություն է եղել, ձևափոխվել է 7-8-րդ դարերում։ Այն ունի ոչ կանոնաձև փակ կցակառույց, որը պատված է եղել տուֆով և փայտե սյունաշարով։
Ինտերիերը բաժանված է երեք սենյակի, մուտքը կենտրոնական սենյակից է, որը բացվում է դեպի բակ։

Հարավային կողմի արևմտյան սենյակում Մարսի դամբարանն էր՝ *sacrarium Martis*, որտեղ պահվում էր նրա վահանը։ Այստեղ էին գտնվում նաև Մարսին նվիրված 12 բրոնզե վահաններն ու նիզակները՝ *hastae Martiae*։

Արևելյան սենյակում եղել է Օպա աստվածուհու սրբվայրը, որտեղ մուտք են գործել միայն մեծ քրմերն ու վեստալուհիները։

Ռեգիայի տեղանքում անցկացվել են հնագիտական պեղումներ, և վայրի ավերակներն առաջին անգամ բացվել են 1872-1875 թվականներին։ 1886 թվականին Նիկոլսը բնորոշել է տեղը, որպես Ռեգիա։ 1889 թվականին գերմանացի պատմաճարտարագետ Քրիստիան Հյուլսենը ուսումնասիրություններ է անցկացրել այդտեղ։ 1899 թվականին իտալացի հնէաբան Ջակոմո Բոնին նույնպես պեղումներ է կատարել Ռեգիայում, իսկ 1930 և 1960-ականներին՝ ամերիկացի հնագետ Ֆրանկ Բրաունը։ Վերջինիս պեղումների արդյունքները հրապարակվել են 1995 թվականին։

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* 
* The Regia (from Samuel Ball Platner, ''A Topographical Dictionary of Ancient Rome'', 1929)

Կատեգորիա:Հին Հռոմ
Կատեգորիա:Հին Հռոմի ճարտարապետություն
Ծինուբան (Ախալցխայի շրջան)

**Ծինուբան** (վրացերեն՝ წინუბანი), հայաբնակ գյուղ Վրաստանի Սամցխե-Ջավախք մարզի Ախալցխայի շրջանում, Ախալցխայից 12 կմ հարավ-արևմուտք։ Գտնվում է ծովի մակարդակից 1330 մ բարձրության վրա։ Վրացերենից թարգմանվում է դիմացի հարթ։ Հայտնի է նաև Շորաբեթ և Զեմո-Գլտե անուններով։

## Բնակչությունը
Համաձայն 2002 թվականի տվյալների, գյուղն ուներ 425 բնակիչ, հիմնականում հայեր, որոնցից 193 տղամարդ և 232 կին։ 2014 թվականին գյուղում ապրում էր 251 մարդ, որոնցից 119 տղամարդ և 132 կին։ Բնակիչներն զբաղվում են հացահատիկային բույսերի և կարտոֆիլի մշակությամբ, բանջարաբուծությամբ, այգեգործությամբ, ինչպես նաև անասնապահությամբ։

Գյուղն ունի միջնակարգ դպրոց, ակումբ, գրադարան և բուժկայան։ Գյուղը մտնում է Ծղալթբիլայի գյուղական համայնքի կազմի մեջ։ 1913 թվականի դրությամբ գյուղում գործում էր դպրոց 38 աշակերտներով։ 1960 թվականին կառուցվել է գյուղի դպրոցի նոր շենքը, որն էլ 1968 թվականից դարձել է միջնակարգ։ 1994-1995 ուստարում դպրոցում սովորում էր 107 աշակերտ։

## Պատմությունը
Բնակիչների նախնիները եկել են Էրզրումի նահանգի   Արծաթի և Կամպիր գյուղերից 1830 թվականին։ Երկրորդ աշխարհամարտին գյուղից մասնակցել է 115 մարդ, որից զոհվել է 56-ը։ Նրանց հիշատակի համար կանգնեցվել է հուշարձան քանդակագործ Ռուբեն Պապոյանի նախաձեռնությամբ։ Գյուղի Սուրբ Աստվածամայր եկեղեցին կառուցվել է 1869 թվականին։ Այն ուղղանկյուն հատակագծով, երկթեք տանիքով կառույց է, որն ունի երկու մուտք և եռահարկ զանգակատուն։ Եկեղեցին գործել է մինչև 1936 թվականը, ապա վերածվել է հացահատիկի ամբարի։ Խորհրդային կարգերի փլուզումից հետո եկեղեցին բարեկարգվել է և դարձել է սրբավայր։ Գյուղի մյուս հայտնի ուխտատեղին Կույս Վերոնն է, որը կառուցվել է 1919-1924 թվականներին։

Նույնանուն գյուղ կա նաև Ախալցխայի շրջանի Ագարայի գյուղական համայնքի կազմում, որտեղ մինչ 19-րդ դարի վերջերը, ապրել են Էրզրումից գաղթած հայերը, իսկ այժմ վրացաբնակ է։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Ախալցխայի շրջան
Կատեգորիա:Վրաստանի գյուղեր
Ծիրա

**Ծիրա** (վրացերեն՝ წირა), հայաբնակ գյուղ Վրաստանի Սամցխե-Ջավախք մարզի Ախալցխայի շրջանում, Ախալցխայից 6 կմ հյուսիս-արևմուտք։ Գտնվում է ծովի մակարդակից 1350 մ բարձրության վրա։

## Բնակչությունը
Համաձայն 2002 թվականի տվյալների, գյուղն ուներ 426  հայ բնակիչ, որից 206 տղամարդ և 220 կին։ 2014 թվականին գյուղում արդեն ապրում էր 451 մարդ, որից 215 տղամարդ և 236 կին։

Բնակիչներն զբաղվում են հացահատիկային բույսերի մշակությամբ, բանջարաբուծությամբ, այգեգործությամբ և անասնապահությամբ։ Գյուղն ունի նաև դպրոց, գրադարան և բուժկայան։

## Պատմությունը
Գյուղի բնակիչների նախնիները գաղթել են Էրզրումի նահանգի Սոգութլու կամ Սեոյիթլի գյուղից՝ 1830 թվականին։ 1918 թվականի սկզբին, երբ երիտթուրքական նվաճողները ներխուժել են Հարավային Կովկաս, Ծիրայի հայերը հարկադրված տեղափոխվել են Ախալցխա և տեղի բնակչության հետ վեց ամիս շարունակ հերոսաբար դիմադրել են թշնամուն։ Թուրքերը ավերել են Ծիրա գյուղը։

Գյուղի սրբավայրն է Սուրբ Գևորգ կամ Սուրբ Հրեշտակապետաց եկեղեցին, որը կառուցվել է 1860 թվականին։ Սկզբում այն փայտաշեն էր, նորոգվել է 1882 թվականին, իսկ վերջին անգամ՝ 2007 թվականին։ Այն ուղղանկյուն հատակագծով, փայտաշեն տանիքով կառույց է։ 1876 թվականին գյուղի քահանա է հիշատակվում Մկրտիչ Տեր-Սարգսյանը, ով եղել է հարևան Ծուղրութի քահանան և նշանավոր հայագետ Գալուստ Տեր-Մկրտչյանի հայրը։

1983 թվականին դպրոցն ութամյա էր, որը 2005-2006 ուստարում ուներ 20 աշակերտ։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Վրաստանի բնակավայրեր
Կատեգորիա:Վրաստանի գյուղեր