Յակով Բեսպերստով

**Յակով Տարասովիչ Բեսպերստով** (, ), ռուս խորհրդային գեղանկարիչ, մոնումենտալիստ, Սանկտ Պետերբուրգի նկարիչների միության անդամ (մինչև 1992 թվականը՝ ՌԽՖՍՀ նկարիչների միության Լենինգրադյան կազմակերպություն)։

## Կենսագրություն
Յակով Տարասովիչ Բեսպերստովը ծնվել է 1929 թվականի նոյեմբերի 5-ին Սամարայի մարզի Ուտևսկի շրջանի Բոգդանովկա գյուղում։  Պատերազմից հետո ավարտել է գեղարվեստի դպրոցը, այնուհետև Դուշանբեի գեղարվեստի ուսումնարանի երեք կուրսերը։ 1950 թվականին ընդունվել է Լենինգրադի գեղարվեստի բարձրագույն ուսումնարանի մոնումենտալ գեղանկարչության բաժինը։ Սովորել է Գ. Սավինովի, Ի. Ստեպաշկինի, Կ. Յոհանսոնի, Ա. Սոկոլովի մոտ։  1957 թվականին ավարտել է Լենինգրադի գեղարվեստի բարձրագույն ուսումնարանը՝ որպես դիպլոմային աշխատանք ներկայացնելով  Լենինգրադի սննդի արդյունաբերության մշակույթի տան համերգասրահի համար նախատեսված «Երիտասարդության փառատոն» որմնանկարի էսքիզը։  Ավարտելուց հետո աշխատել է մոնումենտալ և դեկորատիվ նկարչության ոլորտում, մասնակցել է Տոմ-Ուսինսկի մշակույթի պալատի, Չերեպովեցի մետալուրգների պալատի, Հյուսիս-Ղազախստանի Պետրոպավլովսկ քաղաքի մշակույթի տան որմնանկարների ստեղծմանը: Միաժամանակ աշխատել է հաստոցային գեղանկարչությունում, որին հետագայում նախապատվություն է տվել։  Ստեղծել է դիմանկարներ, լանդշաֆտներ, հիմնականում քաղաքային, ժանրային նկարներ:

Ցուցահանդեսների մասնակցել է 1950-ականների վերջերից՝ ցուցադրելով իր աշխատանքները Լենինգրադի կերպարվեստի առաջատար վարպետների ստեղծագործությունների հետ միասին։  Բեսպերստովը շատ է ճանապարհորդել երկրով մեկ՝ այցելելով Խակասիա, Արևելյան Սիբիր, Կենտրոնական Ասիա, Անդրկովկաս, Ղրիմ, աշխատել է Լենինգրադի նկարիչների ստեղծագործական բազայում Ստարայա Լադոգայում, այցելել է Իսպանիա, Ալժիր, Իտալիա: 1990-ականներին երկար ժամանակ ապրել և աշխատել է Ֆրանսիայում։  Այդ ուղևորություններից տպավորություններն արտացոլվել են նկարչի աշխատանքներում։  Բեսպերստովի ստեղծած գործերից են՝ «Իլմեն լիճը» (1960), «Գարունը Տաջիկստանում» (1962), «Заневский мост» (1965), «Ալժիր», «Վալդեմոսա։ իսպանիա» (обе 1968), «Իսպանիա։ Արևոտ օր», «Իսպանիա։ Մայորկա», «Գարունը Մարտիշկինում», «Պետրովյան կղզի», «Հարսնացուն» (բոլորը 1969), «Լենինգրադ։ Կարպովկայի ափը» (1970), «Լենինգրադ։ Նոր Հոլանդիա», «Երիտասարդ կոնջ դիմանկարը» (երկուսն էլ 1971), «Խակասուհի Վերա Արաշտաևան», «Լյուբա», «Արտիստուհի Մ. Պախոենկոյի դիմանկարը» (все 1972), «Զոյա Խոմուշկուն Տուվայից», «Ձմեռային ձայներ» (обе 1973), «Ձկնորսուհիները Կազանտիպից» (1975), «Լեռներ Օսեթիայում», «Հեղափոխական Պետրոգրադ», «Հին ամրոցի մոտ: Թեոդոսիա» (բոլորը 1977), «Կոլտնտեսային նավամատույց Կազանտիպում», «Յալթան ձմռանը» (բոլորը 1978), «Վենետիկ» (1979), «Կերչենի ձկնորսները» (1980), «Ծաղիկներով աղջիկ» (1986), «Մոնմարտր ծառուղի» (1992), «Ալթայ», «Ծաղիկների վաճառք Փարիզում» (երկուսն էլ 1995) և այլն։

Մահացել է 1998 թվականի դեկտեմբերի 24-ին Սանկտ Պետերբուրգում՝ կյանքի 70-րդ տարում։ 

Յակով Բեսպերստովի ստեղծագործությունները գտնվում են Ռուսաստանի, Ֆրանսիայի, Բելգիայի, Գերմանիայի, Իսպանիայի, Իտալիայի և այլ երկրների թանգարաններում և մասնավոր հավաքածուներում։

## Ծանոթագրություններ

## Աղբյուրներ
* *Выставка произведений ленинградских художников 1960 года. Каталог*. — Л.: Художник РСФСР, 1963. — С. 7.
* *Осенняя выставка произведений ленинградских художников 1962 года. Каталог*. — Л.: Художник РСФСР, 1962. — С. 8.
* *Каталог весенней выставки произведений ленинградских художников 1965 года.* — Л.: Художник РСФСР, 1970. — С. 8.
* *Осенняя выставка произведений ленинградских художников 1968 года. Каталог*. — Л.: Художник РСФСР, 1971. — С. 16.
* *Весенняя выставка произведений ленинградских художников 1969 года. Каталог.* — Л.: Художник РСФСР, 1970. — С. 8.
* *Выставка произведений ленинградских художников, посвящённая 25-летию победы над фашистской Германией. Каталог.* — Л.: Художник РСФСР, 1972. — С. 5.
* *Весенняя выставка произведений ленинградских художников 1971 года. Каталог*. — Л.: Художник РСФСР, 1972. — С. 7.
* *Наш современник. Каталог выставки произведений ленинградских художников 1971 года.* — Л.: Художник РСФСР, 1972. — С. 8.
* *Богданов А. Ярче показывать жизнь*. // Вечерний Ленинград, 1971, 21 декабря.
* *Вьюнова И. Мерой времени*. // Ленинградская правда, 1971, 31 декабря.
* *Наш современник. Вторая выставка произведений ленинградских художников 1972 года. Каталог*. — Л.: Художник РСФСР, 1973. — С. 5.
* *Наш современник. Третья выставка произведений ленинградских художников 1973 года. Каталог.* — Л.: Художник РСФСР, 1974. — С. 7.
* *Богданов А. Ярче, но и глубже.* // Вечерний Ленинград, 1973, 25 декабря.
* *Весенняя выставка произведений ленинградских художников. Каталог.* — Л.: Художник РСФСР, 1974. — С. 6.
* *Изобразительное искусство Ленинграда. Каталог выставки*. — Л.: Художник РСФСР, 1976. — С. 15.
* *Наш современник. Зональная выставка произведений ленинградских художников 1975 года. Каталог*. — Л.: Художник РСФСР, 1980. — С. 12.
* *Выставка произведений ленинградских художников, посвящённая 60-летию Великого Октября*. — Л.: Художник РСФСР, 1982. — С. 11.
* *Дмитренко А. Человек на своей земле.* // Ленинградская правда, 1977, 20 ноября.
* *Осенняя выставка произведений ленинградских художников. 1978 года. Каталог*. — Л.: Художник РСФСР, 1983. — С. 6.
* *Зональная выставка произведений ленинградских художников 1980 года. Каталог*. — Л.: Художник РСФСР, 1983. — С. 26.
* *Леняшин В. Поиски художественной правды* // Художник. 1981, № 1. — С. 8—17.
* *Справочник членов Ленинградской организации Союза художников РСФСР.* — Л.: Художник РСФСР, 1987. — С. 14.
* *РУССКИЕ ХУДОЖНИКИ peinture russe*: catalogue / ARCOLE / Etude Gros-Delettrez. — Paris: Drouot Richelieu, 18 Fevrier, 1991. — INDEX 28 à 32.
* *Peintures Russes — РУССКИЕ ХУДОЖНИКИ*: catalogue / s.a. Servarts n.v. / Palais Des Beaux-Arts. — Bruxelles: Servarts s.a., 17 Fevrier, 1993. — 64 p. — P. 15.
* *Связь времён. 1932—1997. Художники — члены Санкт-Петербургского Союза художников России. Каталог выставки.* — Санкт-Петербург: ЦВЗ «Манеж», 1997. — С. 283.
* *Иванов С. В. Неизвестный соцреализм. Ленинградская школа.* — Санкт-Петербург: НП-Принт, 2007. — С. 392, 395, 397, 398, 400. ISBN 5-901724-21-6, ISBN 978-5-901724-21-7.
* *Художники Петровской Академии наук и искусств.* — Санкт-Петербург: ИПП «Ладога», 2008. — С. 26—27.
* *Санкт-Петербургская государственная художественно-промышленная академия им. А. Л. Штиглица. Кафедра монументально-декоративной живописи.* — СПб.: Искусство России, 2011. — С. 124.

## Արտաքին հղումներ
* ''Ленинградская школа живописи. Очерк истории.''
* ''Хронология Ленинградской школы живописи.''
 
Կատեգորիա:Ռուս նկարիչներ
Կատեգորիա:Ռուս բնանկարիչներ
Կատեգորիա:Սանկտ Պետերբուրգի նկարիչների միության անդամներ
Կատեգորիա:Խորհրդային նկարիչներ