Ստյուարտ Միլներ-Բարի

**Սըր Ֆիլիպ Ստյուարտ Միլներ-Բարի** (), բրիտանացի շախմատիստ, շախմատային գրող, Երկրորդ համաշխարհային պատերազմի գաղտնազերծող և պետական ​​ծառայող։ Նա Անգլիան շախմատում ներկայացրել է ինչպես Երկրորդ համաշխարհային պատերազմից առաջ, այնպես էլ դրանից հետո։ Երկրորդ համաշխարհային պատերազմի ժամանակ նա աշխատել է Բլեթչլի պարկում և ղեկավարել է «Հաթ 6» բաժինը, որը պատասխանատու էր գերմանական Էնիգմա մեքենայի միջոցով գաղտնագրված հաղորդագրությունների վերծանման համար:Նա Բլեթչլիի չորս առաջատար գախտնազերծողներից մեկն էր, ովքեր խնդրեցին այն ժամանակվա վարչապետ Ուինսթոն Չերչիլին ուղղակիորեն ավելի շատ ռեսուրսներ տրամադրել իրենց աշխատանքի համար:Պատերազմից հետո նա աշխատել է Գանձապետարանում, իսկ ավելի ուշ ղեկավարել է Բրիտանական պատվավոր համակարգը։ Շախմատում նա ներկայացրել է Անգլիան միջազգային մրցաշարերում և իր անունը տվել է բացման չորս տարբերակների։

## Վաղ տարիք և կրթություն
Ֆիլիպ Ստյուարտը ծնվել է Լոնդոնի Հենդոն քաղաքում, Ֆիլիպ Ստյուարտը վեց երեխաներից երկրորդն էր Հյուսիսային Ուելսի համալսարանական քոլեջի գերմանական և տևտոնական բանասիրության պրոֆեսոր Էդվարդ Լեոպոլդ Միլներ-Բարիի և նրա կնոջ՝ Էդիթ Մերիի,վեց երեխաներից երկրորդն էր, ով մահացել է սրտի անբավարարությունից 1917 թվականին:Նրա պապը Ուիլյամ Բեսանթն էր՝ Քեմբրիջի Սենթ Ջոնս քոլեջի մաթեմատիկոս:Նրա ավագ քույրը՝ Ալդա Միլներ-Բարրին, աշխատել է MI1b-ում Առաջին համաշխարհային պատերազմի ժամանակ և ապա դարձել է Գոլուեյ համալսարանական քոլեջի գերմաներենի պրոֆեսոր և Քեմբրիջի Նյունհեմ քոլեջի փոխտնօրեն։

Տաղանդավոր շախմատիստ Միլներ-Բարին հաղթել է Բրիտանական Տղաների առաջին առաջնությունը 1923 թվականին:Նա Չելթենհեմ քոլեջի աշակերտ էր և ստանում  էր կրթաթոշակ Քեմբրիջի Թրինիթի քոլեջում, որտեղ նա առաջինն էր դասական և բարոյական գիտություններում:Նաբշախմատում ներկայացնում էր Քեմբրիջը։ Քեմբրիջում նա ընկերացավ մեկ այլ շախմատիստի՝ C.H.O'D. (Հյու) Ալեքսանդրի հետ, և կազմեց մի շարք շախմատային գլուխկոտրուկներ:1929-1938 թվականներին նա եղել է քաղաքային բորսային միջնորդ, թեև դժգոհ էր աշխատանքից։ 1938 թվականից եղել է Դը Թայմսի շախմատային թղթակիցը, որին հաջորդել է Հարրի Գոլոմբեկը 1945 թվականին։

### Շախմատում վաղ շրջանի ներդրումները
Նա իր նորամուտը նշեց միջազգային կարգի շախմատում 1932 թվականի Լոնդոնի ուժեղ մրցաշարում, որում հաղթեց աշխարհի չեմպիոն Ալեքսանդր Ալյոխինը։ Միլներ-Բարրիի միջազգային մրցումներում լավագույն արդյունքները ձեռք են բերվել երեք տարի անընդմեջ մրցաշարերում 1937-ից 1939 թվականներին Մարգեյթ և 1938-ին Հասթինգս մրցաշարերում։ Բոլոր չորս իրադարձություններում նա ավարտեց միջինից մի փոքր բարձր՝ ուժեղ դաշտերի դեմ, կատարողականի վարկանիշով (ինչպես հաշվարկել է Չեսսմետրիքսը) 2538-ից 2565-ի միջև:Սա նրան դնում է գրոսմայստերի ամուր ստանդարտի վրա, չնայած նա երբեք չի ստացել այս կոչումը։ 1941 թվականի հունիսից օգոստոս ընկած ժամանակահատվածում նա հասել է աշխարհում մինչև 65-րդ համարը, ըստ Չեսսմետրիքսի,որը պատմական շախմատային ելույթները դասակարգում է հետահայաց՝ օգտագործելով ժամանակակից ալգորիթմներ։

Նա Անգլիան  ներկայացրել է շախմատում, խաղացել է 1937 և 1939 թվականների շախմատի միջազգային օլիմպիադաներում։ Արգենտինայի Բուենոս Այրես քաղաքում անցկացված վերջին մրցաշարը համընկավ 1939 թվականի սեպտեմբերին Մեծ Բրիտանիայի կողմից Գերմանիային պատերազմի հայտարարման հետ։ Միլներ-Բարին թիմակիցների հետ, որոնց թվում էին Հյու Ալեքսանդրը (այն ժամանակ շախմատի բրիտանական չեմպիոնը) և Հարի Գոլոմբեկը, անավարտ թողեցին մրցաշարը, և վերադարձան Բրիտանիա։ Նրա ամբողջական օլիմպիադայի արդյունքները թվարկված են հոդվածում ավելի ուշ։

## Բլեթչլի Պարկ
[մինի|280x280փքս|The original [Hut 6 building (photographed in 2004). Milner-Barry joined Hut 6 in early 1940, and worked in the section throughout World War II. He became head of Hut 6 in Autumn 1943.]]
Վերադառնալուց հետո երեքն էլ շուտով միացան Բլեթչլի Պարկում գտնվող Կառավարական օրենսգրքի և Սայֆերի դպրոցին (GC&CS): Միլներ-Բարրին հավաքագրվել է մաթեմատիկոս Գորդոն Ուելչմանի կողմից, ով նրա ժամանակակիցն էր Թրինիթի քոլեջում, իր հերթին Միլներ-Բարին հավաքագրեց Հյու Ալեքսանդրին:Ժամանելով 1940 թվականի սկզբին՝ նա միացավ Ուելչմանի «Հաթ 6» բաժնին, որի խնդիրն էր լուծել Էնիգմա գաղտնագրման մեքենան, որն օգտագործվում էր գերմանական բանակի և օդային ուժերի կողմից։

1993 թվականին Միլներ-Բարին գրել է, որ «մինչ օրս ես չէի կարող պնդել, որ ես լիովին հասկանում եմ, թե ինչպես է աշխատում մեքենան, չխոսելով այն մասին, թե ինչ է ներառված Էնիգմա ծածկագիրը կոտրելու և կարդալու հետ» : Այնուամենայնիվ, գերմաներենի իմացությամբ նա ուսումնասիրեց գաղտնագրերը և պարզեց, որ դրանք պարունակում են կարծրատիպային օրինաչափություններ և հասցեների ձևեր, որոնք կարող են օգտագործվել որպես «շտեմարանների»՝ վստահելի ենթադրություններ պարզ լեզվով հաղորդագրության համար, որը համապատասխանում է գաղտնագրված տեքստի տվյալ հատվածին:Հուսալի շտեմարաններ գտնելը շատ կարևոր խնդիր էր Հաթ 6-ի համար, քանի որ Enigma-ն կոտրվել էր հիմնականում «ռումբերի»՝ մեծ էլեկտրամեխանիկական մեքենաների օգնությամբ, որոնք ավտոմատ կերպով փնտրում էին ճիշտ պարամետրերի մասեր:Հաջողության հասնելու համար ռումբերը կախված էին հարմար շտեմարանի վրա։ 1940 թվականի աշնանը Միլներ-Բարրին նշանակվեց «Շտեմարանի սենյակի» պատասխանատուն։

Նրան բաժանել են Ալեքսանդրի հետ, ով աշխատում էր Հաթ 8-ում, որը նույնն էր ինչ Հաթ 6ը, որն աշխատում էր գերմանական ծովային Էնիգմայի վրա։ Նրանց մտերիմ բարեկամությունը թույլ է տալիս նրանց հեշտությամբ լուծել իրենց բաժինների մրցակցային կարիքները սահմանափակ հասանելի ռմբակոծման ժամանակի համար:1941 թվականի հոկտեմբերին նա Ուելչմանի օրոք եղել է Հաթ 6-ի ղեկավարի տեղակալ։ Այս պահին Բլեթչլի Պարկը հոգևոր անձնակազմի պակաս էր զգում, ինչը հետաձգում էր Էնիգմայի վրա աշխատանքը, և GCCS-ի ղեկավարությունը, կարծես, չէր կարողանում ձեռք բերել անհրաժեշտ ռեսուրսները:Դա ազդեց և՛ Հաթ 6-ի, և՛ Հաթ 8-ի վրա, որը ղեկավարում էր մաթեմատիկոս Ալան Թյուրինգը, որի տեղակալն էր Հյու Ալեքսանդրը։ Միասին Ուելչմանը, Միլներ-Բարրին, Թյուրինգը և Ալեքսանդրը շրջանցեցին հրամանատարության շղթան և հուշագիր գրեցին անմիջապես վարչապետ Ուինսթոն Չերչիլին՝ ուրվագծելով իրենց դժվարությունները։ 1941 թվականի հոկտեմբերի 21-ին Միլներ-Բերիին հանձնարարվեց անձամբ ուղարկել հաղորդագրությունը Դաունինգ Սթրիթ 10 հասցե։ Հաջորդ օրը Չերչիլը պատասխանեց. «Գործեք այս օրը. Համոզվեք, որ նրանք ունեն այն ամենը, ինչ ցանկանում են ծայրահեղ առաջնահերթության վրա և զեկուցեք ինձ, որ դա արվել է»:Մեկ ամսվա ընթացքում նրանց կարիքները բավարարվել են։

1943 թվականի աշնանը Միլներ-Բարրին ստանձնեց Հաթ 6-ի ղեկավարի պաշտոնին, որն այդ ժամանակ արդեն հասցրել էր ավելի քան 450 անձնակազմի&nbsp;, Ուելչմանը նշանակվել է Բլեթչլի պարկի մեխանիզացիայի տնօրենի օգնական:Նա ղեկավարում էր մինչև պատերազմի ավարտը՝ ղեկավարելով մի շարք տեխնիկական մարտահրավերներ, որոնք ներկայացվել էին գերմանական Էնիգմային լրացուցիչ անվտանգության սարքերի ներդրմամբ, ներառյալ Էնիգմա Uhr-ը և վերալիցքավորվող «ռեֆլեկտոր» աղեղը:Օքսֆորդի ազգային կենսագրության բառարանում նրա գրառումը նշում է, որ «թեև նա ավելի ու ավելի էր զգում, որ Հաթ 6-ը կորցնում է Էնիգմայի վերծանման կարողությունը, այն պահպանվեց մինչև պատերազմի ավարտը, և դա ոչ փոքր մասով պայմանավորված էր նրա շնորհալի ղեկավարությամբ»։ Հաթ 6-ի պաշտոնական պատմությունը, որը գրվել է Երկրորդ համաշխարհային պատերազմի ավարտից անմիջապես հետո, մեկնաբանում է նրա վաղ «ամենակարևոր տեխնիկական նվաճումը» շտեմարաններ գտնելու և նրա «վարչական և դիվանագիտական ​​տաղանդների» մասին՝ բաժնի ղեկավարի հետագա դերում։

## Երկրորդ համաշխարհային պատերազմից հետո
Միլներ-Բարրին միացել է Գանձապետարանին 1945 թվականին՝ ստանալով տնօրենի կոչում։ 1947 թվականին նա ամուսնացել է Թելմա Թենանտ Ուելսի հետ, որից ունեցել է մեկ որդի և երկու դուստր։ Նույն թվականին նա ստացել է քարտուղարի օգնականի կոչում, իսկ 1954 թվականին՝ դարձել փոխքարտուղար:Բացի 1958-1960 թվականներին Առողջապահության նախարարությունում աշխատելուց, նա մնաց գանձապետարանում մինչև 1966 թվականը, իսկ 60 տարեկան հասակում նա հասել էր պետական ​​ծառայության այն ժամանակվա նորմալ կենսաթոշակային տարիքին:Փոխարենը նրան համոզեցին շարունակել որպես հանդիսավոր սպա՝ ղեկավարելով պատվավոր համակարգը։ Այս դերում նա աջակցել է he Սըր Փելհամ Գրենվիլ Վուդհաուսի և Սըր Նոել Փիրս Քաուարդի ասպետներին:Միլներ-Բարրին ի վերջո թոշակի անցավ 1977 թվականին։ Նա արժանացել է Բրիտանական կայսրության շքանշանին 1946 թվականին Երկրորդ համաշխարհային պատերազմում իր աշխատանքի համար, 1962 թվականին՝ Բաղնիքի շքանշանին  և 1975 թվականին՝ Վիկտորիանական թագավորական շքանշանին։

## Շախմատային հետագա ներդրումները
 Նա նաև շարունակել էր շախմատ խաղալ՝ 1952 և 1956 թվականներին մասնակցելով շախմատի 10-րդ և 12-րդ շախմատային օլիմպիադային։ 1956-ի օլիմպիադայի այցը Մոսկվա ռիսկային էր, քանի որ Մեծ Բրիտանիան և ԽՍՀՄ-ը, որոնք դաշնակիցներ էին Երկրորդ համաշխարհային պատերազմի ժամանակ, մինչ այդ փակված էին Սառը պատերազմի մեջ, և Միլներ-Բարրիի պատերազմի ժամանակ գաղտնազերծող գիտելիքները մեծ հետաքրքրություն կառաջացնեին Խորհրդային Միության համար. Հենց այն փաստը, որ Մեծ Բրիտանիան մեծ մասշտաբով կոտրել էր գերմանական ծածկագրերը, գաղտնի էր պահվում մինչև 1974 թվականը, երբ լույս տեսավ Ֆրեդերիկ Ուինթերբոթեմի «Ուլտրա գաղտնիքը» գիրքը։ 1953թ. Հասթինգսում (Հասթինգս 1953-ում զիջելով միայն Դանիել Յանոֆսկուն) բրիտանական շախմատի առաջնությունում նա գրավեց երկրորդ տեղը՝ 8/11 հաշվով; սա նրա լավագույն արդյունքը կլինի Մեծ Բրիտանիայի առաջնությունում։

Նա եղել է Բրիտանական շախմատի ֆեդերացիայի նախագահ 1970-ից 1973 թվականներին, մասնակցել է Մեծ Բրիտանիայի առաջնությանը մինչև 1978 թվականը, և դեռևս մասնակցել է ակումբային և շրջանային մակարդակի մրցաշարերին և հանդիպումներին մինչև 80 տարեկանը։ Անկախություն առցանց թերթում նրա մահախոսականը հիշեցրեց նրա «վայրագ արդյունավետ հարձակման ոճը, որը կատարելության է հասել մի շարք «լուրջ ընկերական խաղերի» միջոցով իր հին մրցակից Հյու Ալեքսանդրի դեմ»։ 1972 թվականին Ջորջ Կոլտանովսկին գրել է, որ «նրա ոճը շատ հաճելի էր հանդիսատեսին, քանի որ նա միշտ փնտրում էր վտանգավոր շարունակություններ և բավականին հաճախ էր դրանք գտնում»:Նրա անունը կապված է շախմատի բացման չորս տարբերակների հետ.

* Միլներ-Բարի Նիմզո-Հնդկական պաշտպանության տարբերակ(*ECO* E33): 1.d4 Nf6 2.c4 e6 3.Nc3 Bb4 4.Qc2 Nc6
* Միլներ-Բարի Գամբիթը Ֆրանսիայի պաշտպանությունում (*ECO* C02): 1.e4 e6 2.d4 d5 3.e5 c5 4.c3 Nc6 5.Nf3 Qb6 6.Bd3 cxd4 7.cxd4 Bd7 8.0-0!? Nxd4 9.Nxd4 Qxd4 10.Nc3
* Միլներ-Բարիի տարբերակ Petroff պաշտպանության մեջ (*ECO* C42): 1.e4 e5 2.Nf3 Nf6 3.Nxe5 d6 4.Nf3 Nxe4 5.Qe2 Qe7 6.d3 Nf6 7.Bg5 Nbd7
* Միլներ-Բարիի վարիացիա թագավորի գամբի մեջ(*ECO* C31): 1.e4 e5 2.f4 d5 3.Nc3

### Օլիմպիադայի արդյունքները
Միլներ-Բարրիի մանրամասն արդյունքները Անգլիայի համար շախմատային օլիմպիադաներում հանդես գալու ժամանակ հետևյալն են.

* Ստոկհոլմ 1937. տախտակ 3, 3/9 (+2−5=2)
* Բուենոս Այրես 1939. տախտակ 3, 4/5 (+3−0=2)
* Հելսինկի 1952. տախտակ 3, 5½/12 (+2−3=7)
* Մոսկվա 1956. տախտակ 4, 6/12 (+5−5=2)

Ընդհանուր առմամբ նա հաղթեց (+12−13=13), 18½/38, 48,7 տոկոսով։

## Վերջին տարիներ
1985-ին Միլներ-Բարրին կատաղի կերպով պաշտպանեց Գորդոն Ուելչմանի հեղինակությունը, ով հետմահու քննադատության էր ենթարկվել «Հաթ 6»-ի պատերազմի ժամանակաշրջանի աշխատանքի մասին մանրամասներ հրապարակելու համար։ 1992 թվականին, կրկնելով Դաունինգ Սթրիթ,10 իր պատերազմական այցը, Միլներ-Բարրին կուսակցության անդամ էր, որը միջնորդություն ներկայացրեց վարչապետին՝ կոչ անելով կառավարությանը օգնել պահպանել Բլեթչլի պարկը, որն այն ժամանակ ոչնչացման վտանգի տակ էր։

Նա մահացել է 1995 թվականի մարտի 25-ին Լոնդոնի Լյուիշեմ հիվանդանոցում։ Հունիսի 15-ին Վեստմինստերյան աբբայությունում տեղի ունեցավ նրա հիշատակի արարողությունը։

Նրա անունով կա կոնֆերանս սենյակ՝ Քաղաքացիական ծառայության ակումբում, Լոնդոն, 13-15  Մեծ Սքոթլենդ Յարդ SW1A 2HJ.

## Ծանոթագրություններ


## Արտաքին հղումներ
* The Papers of Sir (Philip) Stuart Milner-Barry held at Churchill Archives Centre
* 
* Milner-Barry and his Attack
* West London Chess Club Gazette February 1946

Կատեգորիա:Լոնդոն քաղաքում ծնվածներ
Կատեգորիա:Լոնդոն քաղաքում մահացածներ
Կատեգորիա:Շախմատային օլիմպիադաների մասնակիցներ
Կատեգորիա:Շախմատիստներ այբբենական կարգով
Կատեգորիա:Սեպտեմբերի 20 ծնունդներ
Կատեգորիա:Քեմբրիջի Թրինիթի քոլեջի շրջանավարտներ
Կատեգորիա:Քեմբրիջի համալսարանի շրջանավարտներ
Կատեգորիա:Բաղնիքի շքանշանի ասպետներ
Կատեգորիա:Անգլիացի մաթեմատիկոսներ
Կատեգորիա:Անգլիացի շախմատիստներ
Կատեգորիա:Բաղնիքի շքանշանի Մեծ Խաչի ասպետներ