open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Աղյուսակ

**Աղյուսակ** ( տախտակ), տվյալների կառուցվածքի միջոց է։ Դա տվյալների բաշխումն է տողերի և սյունակների վրա։

Աղյուսակները լայնորեն օգտագործվում են տարբեր ուսումնասիրությունների և տվյալների վերլուծության մեջ։ Աղյուսակներ հանդիպում են նաև ԶԼՄ-ներում, ձեռագիր նյութերում, համակարգչային ծրագրերում և ճանապարհային ցուցանակներում։

## Նկարագրություն
մինի|Աղյուսակ
Աղյուսակը բաղկացած է տողերի և սյունակների դասավորված շարքերից.
* տողերի տարրերը հավասարեցվում են միմյանց հետ և ունեն իմաստային կապ
* սյունակում թվարկված են այս տարրերի հատկությունները, որոնցով հավասարեցվում են
* սովորաբար սյունակը վերնագիր ունի
* դրա անունը կարող է լինել բառ, արտահայտություն կամ թիվ
* տողի և սյունի հատումը հանդիսանում է աղյուսակի բջիջ։

Աղյուսակի տարրերը կարող են խմբավորվել կամ դասավորվել տարբեր ձևերով։ Բացի այդ, աղյուսակը կարող է ներառել մետատվյալներ, ծանոթագրություններ, վերնագիր, էջախորագիր։

## Պարզ աղյուսակ
Հետևյալ օրինակը ներկայացնում է պարզ աղյուսակ՝ երեք սյունակով և վեց տողով։ (առաջին շարքը անտեսվում է, քանի որ այն օգտագործվում է միայն սյունակի անունները ցուցադրելու համար)։ Այս աղյուսակը վերնագիր ունի։

## Բազմաչափ աղյուսակներ
Ցանկացած պարզ աղյուսակ կարող է դառնալ բազմաչափ՝ տվյալների արժեքները կարգավորված հիերարխիայի նորմալացնելով (օրինակ՝ մարդկանց և նրանց տարիքի մասին պարզ աղյուսակից օգտագործելով տվյալներ, կարող եք ստեղծել բազմաչափ տարիքային աղյուսակ)։

Բազմաչափ աղյուսակի լավ օրինակ է բազմապատկման աղյուսակը։

Ծանոթագրություն. Բազմաչափ աղյուսակում շարքի վերնագրի և սյունակի վերնագրի արժեքների յուրաքանչյուր համադրություն կունենա յուրահատուկ արժեք (այն չի կարող փոխվել).

* 1-ին սյունակի և 1-ին տողի հատման կետը կհամապատասխանի միայն 1-ին, այսինքն՝ արժեքը կլինի 1։
* 1-ին սյունակի և 2-րդ տողի հատման կետը կհամապատասխանի միայն 2-ին, այսինքն՝ արժեքը կլինի 2 և այլն։

Տարիքային աղյուսակը կառուցվածքային առումով նման է բազմապատկման աղյուսակին։

## Կիրառություն
 
### Հրատարակություն
* խաչաձև հղումներ

### Մաթեմատիկա
*թվաբանություն (բազմապատկման աղյուսակ)
*տրամաբանություն (ճշմարիտ կամ ճշտության աղյուսակ)

### Բնական գիտություններ
* քիմիա (պարբերական աղյուսակ)
* օվկիանոսագիտություն (մակընթացության աղյուսակ)

### Ինֆորմացիոն տեխնոլոգիաներ
Աղյուսակներն օգտագործվում են ինչպես ծրագրերում, այնպես էլ դրանց նախագծման մեջ։
Ժամանակակից ծրագրերը թույլ են տալիս ստեղծել, ձևավորել և խմբագրել աղյուսակներ։ Դրանք են՝

* տեքստային խմբագրիչներ
* ծրագրեր` շնորհանդեսներ ստեղծելու համար
* HTML

## Տես նաև
*Օգնություն:Ինչպես ստեղծել աղյուսակներ

Կատեգորիա:Տվյալների վիզուալացում
Կատեգորիա:Տվյալների մոդելավորում
Ալեքսան Մակյան

**Ալեքսան Հարությունի Մակյան** (), հայ մանկավարժ։ ԽՄԿԿ անդամ (1940): Հայրենական մեծ պատերազմի մասնակից։

## Կենսագրություն
Ալեքսան Մակյանը ծնվել է 1914 թվականին, Շամշադինի շրջանի Այգեձոր գյուղում։ 1936 թվականին ավարտել է Բերդի միջնակարգ դպրոցը և զորակոչվել է կարմիր բանակ։ Ծառայել է Կ. Ե. Վորոշիլովի անվան 228-րդ լեռնահրաձգային դիվիզիայի երրորդ գնդում՝ որպես հրետանավոր-նշանառու։ Բանակից զորացրվելուց հետո աշխարհագրության ուսուցիչն աշխատել է հայրենի Այգեձորի դպրոցում։ Աշխատել է նաև շրջանի Նավուր և Թովուզ գյուղերի մանկավարժական կոլեկտիվներում։

Պատերազմի առաջին օրերից Մակյանը զորակոչվել է։ Զինվորական ուսումնարանն ավարտելուց հետո լեյտենանտի կոչումով մեկնել է ռազմաճակատ։ 284-րդ հրաձգային դիվիզիայի 1043 գնդի առաջին գումարտակի ականանետային վաշտում Մակյանր, որպես դասակի հրամանատար, մարտնչել է Կուրսկի մատույցներում։ Կռվել է Ստալինգրադյան ճակատամարտում, լեգենդար 62-րդ բանակի կազմում։ Արժանացել է «Խիզախության համար» մեդալի, հետագայում՝ «Ստալինգրադի պաշտպանության համար» մեդալի։ Մարտերից մեկում Մակյանը վիրավորվել է, հոսպիտալում ապաքինվելուց հետո գործուղվել է  զինվորական ծառայության թիկունքում (որպես երրորդ կարգի հաշմանդամ)։ 1940 թվականին ընդունվել է կուսակցության շարքերը։ 1943-1946 թվականներին աշխատել է Դոնի Ռոստովի մարզի Մյասնիկյանի շրջանի զինկոմիսարիատում։

1946 թվականի ապրիլին, բանակից զորացրվելուց հետո, Մակյանն աշխատել է «Շամշադինի կոլխոզնիկ» թերթի խմբագրությունում, որպես պատասխանատու քարտուղար։ Մեկ տարի հետո տեղափոխվել է հայրենի գյուղ և անցել մանկավարժական աշխատանքի։ Ավարտել է Երևանի պետական հեռակա մանկավարժական ինստիտուտի աշխարհագրական ֆակուլտետը։ Հայրենի գյուղի դպրոցում եղել է զինղեկ։

## Պարգևներ
* «Խիզախության համար» մեդալ
* «Ստալինգրադի պաշտպանության համար» մեդալ

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Հայ մանկավարժներ
Կատեգորիա:Ստալինգրադի ճակատամարտի հայ մասնակիցներ
Կատեգորիա:«Խիզախության համար» մեդալով պարգևատրվածներ (ԽՍՀՄ)
Կատեգորիա:Հայրենական մեծ պատերազմի հայ մասնակիցներ
Ռեհեմա Նանֆուկա

**Ռեհեմա Նանֆուկա** (, ), կինոյի, թատրոնի և հեռուստատեսության ուգանդացի գործիչ, դերասանուհի և ռեժիսոր, ով լայն ճանաչում ու համբավ է ձեռք բերել հատկապես *Imani*, *Veronica's Wish*, *Imbabazi*, *Haunted Souls*, *The Road We Travel*, *Queen of Katwe*, *Imperial Blue* ֆիլմերում ու սերիալներում իր տպավորիչ դերակատարումների, ինչպես նաև ռեժիսորական մի շարք աչքի ընկնող աշխատանքների շնորհիվ։

*Imani* ֆիլմում Նանֆուկայի դերակատարումը նրան բերել է աֆրիկյան կինոակադեմիայի 2010 թվականի մրցանակ «*Ամենախոստումնալից դերասանուհի*» անվանակարգում և իսպանական Կորդովա քաղաքում անցկացվող աֆրիկյան ֆիլմերի ամենամյա փառատոնի մրցանակ՝ «*Լավագույն դերասանուհի*» անվանակարգում։ Բացի այդ, նրա դերասանական ուշագրավ աշխատանքն արժանացել է անվանի մի շարք քննադատների դրվատանքին։

Իրեն դրսևորելով նաև որպես շնորհալի կինոռեժիսոր՝ Նանֆուկան 2018 թվականին նկարահանել է *Veronica's Wish* («*Վերոնիկայի ցանկությունը*») ֆիլմը, որը Ուգանդայի մայրաքաղաք Կամպալայում 2018 թվականին անցկացված կինոփառատոնում մրցանակ է շահել «*Լավագույն ռեժիսուրա*» անվանակարգում։ Այդպիսով՝ Նանֆուկան դարձել է նման բարձր պարգևի արժանացած ուգանդացի առաջին կին կինոռեժիսորը։ Այդ կինոնկարը մրցանակներ է ստացել ընդհանուր առմամբ ութ անվանակարգում (սահմանված տասներկու անվանակարգերից)։

## Մրցանակներ և առաջադրումներ

## Ֆիլմագրություն
### Կինո

### Հեռուստատեսություն

### Թատրոն

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* 
* 
* https://www.ama-awards.com/amaa-2010-winners.html 

Կատեգորիա:Կին սցենարիստներ
Կատեգորիա:Մակերերեի համալսարանի շրջանավարտներ
Կատեգորիա:Ուգանդացի դերասանուհիներ
Կատեգորիա:Ուգանդացի կինոռեժիսորներ
Կատեգորիա:Ուգանդացի սցենարիստներ
Ռյոտարո Շիբա

**Ռյոտարո Շիբա** (, ), Ճապոնիայի ամենահայտնի հեղինակներից, որը գրել է պատմական թեմաներով։ Իրական անունն է Թեյիչի Ֆուկուդա (): Ծնվել է Օսակա քաղաքում, ուսումնասիրել է մոնղոլերեն լեզու Օսակայի օտար լեզուների դպրոցում (այժմ՝ Օսակայի համալսարանի օտար լեզունների ֆակուլտետ): Երկրորդ համաշխարհային պատերազմի ժամանակ ծառայության են ուղարկել Չինաստան։ Պատերազմի ավարտից հետո աշխատել է «Սանկեյ» թերթում՝ որպես թղթակից։ 1960 թվականին ստացել է Նաոկիի անվան մրցանակ՝ «Բուի ամրոցը» ֆիլմի համար։ 1962 թվականին գրել է մեկ այլ վեպ՝ «Քամու աստծո դարպասը»։

Նրան մեծ համբավ է բերել «Այրվիր, իմ սուր» (1962), «Երկրի միավորման լեգենդը» (1963), «Ամպերը բլուրների վրա» (1968-1972) վեպերը։

1982 թվականին «菜 の 花 の» վեպը նրան դարձնում է ոչ միայն սիրված գրող, այլև ազդեցիկ հասարակական գործիչ։

## Ստեղծագործություններ
* «Բուի ամրոց» (1962)
* «Քամու աստծո դարպաս»(1962)
* «Այրվիր, իմ սուր» (1962)
* «Ամպերը բլրի վրա» (1982)
* «Երկիրը Մեյձիի դարաշրջանում» (1989)
* «Մեր պետության ձևը» (1990—1996),
* «Ռուսաստանի մասին. Հյուսիսի նախասկզբնական պատկեր», 1996 թվականին հրատարակվել է ռուսերեն թարգմանությունը։

## Էկրանավորում
* 2009-2011 թվականներին Ճապոնիայում նկարահանվել է 13 մասից բաղկացած  «Ամպերը բլուրների վրա» հեռուստասերիալը՝ հիմնված համանուն վեպի վրա։

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Ռյոտարո Շիբայի թանգարան
* 
* Synopsis of ''Kukai the Universal: Scenes from His Life'' (''Kukai no Fukei'') at JLPP (Japanese Literature Publishing Project) 

Կատեգորիա:20-րդ դարի ճապոնացի գրողներ
Կատեգորիա:20-րդ դարի վիպասաններ
Կատեգորիա:Ճապոնացի վիպասաններ
Կատեգորիա:Ճապոնացի գրողներ
Կատեգորիա:Գրական կեղծանուններով հայտնի հեղինակներ
Կատեգորիա:Հասարակական գործիչներ
Վիրտուալիզացիա

**Վիրտուալիզացիան** թարգմանաբար նշանակում է գոյություն ունեցող համակարգի վիրտուալ գործընկերոջ ստեղծում, ինչպիսիք են աշխատասեղանը, սերվերը, ցանցային ռեսուրսը կամ գործառնական համակարգը։ դա տեխնիկա է, որը թույլ է տալիս բազմաթիվ օգտվողների կամ կազմակերպությունների իրենց միջև օգտագործել մեկ ռեսուրսային թել կամ ծրագիր։

Համակարգչում վիրտուալացումը լայն հասկացություն է, որը վերաբերում է համակարգչային ռեսուրսների ցրվածությանը։ Վիրտուալիզացիան իրենից օգտվողներից թաքցնում է հաշվողական ռեսուրսների ֆիզիկական բնութագրերը ՝ լինեն դրանք ծրագրեր, թե վերջնական օգտագործողներ։ Սա ներառում է մեկ ֆիզիկական ռեսուրսի (օրինակ ՝ սերվեր, օպերացիոն համակարգ, ծրագիր կամ պահեստային սարք) փոխարինումը բազմաթիվ վիրտուալ ռեսուրսների, այն կարող է ներառել նաև այն, որ բազմաթիվ ֆիզիկական ռեսուրսներ (օրինակ ՝ պահեստավորման սարքեր կամ սերվերներ) դառնան մեկ վիրտուալ ռեսուրս։ Այլ կերպ վիրտուալիզացիան կարելի է սահմանել հետևյալ ձևով՝ մեկ ֆիզիկական ռեսուրսից շատ վիրտուալ ռեսուրսների ստեղծում կամ մեկ և ավելի ֆիզիկական ռեսուրսից մեկ վիրտուալ ռեսուրսի ստեղծում։ Վիրտուալիզացիան շատ կարևոր դեր է խաղում cloud computing տեխնոլոգիայի մեջ, սովորաբար ամպային համակարգչում, օգտատերերը կիսում են ամպերում առկա տվյալները, բայց իրականում վիրտուալացման միջոցով օգտատերերը կիսում են *Ինֆրաստրակտուրան* (ենթակառուցվածք)։

Կան վիրտուալացման տարբեր տեսակներ, դրանցից են՝

• Օպերացիոն համակարգի վիրտուալացում

• Սերվերի վիրտուալացում

• Հաճախորդի / աշխատասեղանի / ծրագրի վիրտուալացում

• Պահեստի վիրտուալացում

• Ծառայությունների / կիրառական ենթակառուցվածքների վիրտուալացում

և այլն։ Այս դեպքերի մեծ մասում կա՛մ տեղի է ունենում մեկ ֆիզիկական ռեսուրսի վիրտուալացում շատ վիրտուալ աղբյուրների, կա՛մ շատ ֆիզիկական ռեսուրսներ մեկ վիրտուալ ռեսուրսի վերածում։

## Պատմություն
Վիրտուալիզացիան նոր հասկացություն չէ։ Ոլորտի վաղ աշխատանքներից մեկը Քրիստոֆեր Ստրեյչիի «Ժամանակի փոխանակումը արագ համակարգիչներում» հոդվածը։ IBM (international business machines)-ն իր CP-40 և M44 / 44X հետազոտական համակարգերով սկսեց ուսումնասիրել վիրտուալացումը։ Դրանք իրենց հերթին բերում են առևտրային CP-67 / CMS: Վիրտուալ մեքենայի գաղափարը օգտատերերին տարանջատեց ՝ յուրաքանչյուրի համար լիովին ինքնուրույն համակարգիչ մոդելավորելով։

80-ականներին և 90-ականների սկզբին արդյունաբերությունն անցավ եզակի հիմնական համակարգից դեպի փոքր և էժան x86 սերվերների։ Արդյունքում վիրտուալիզացիայի հայեցակարգը դառնում է քիչ հետաքրքրող։ Դա փոխվեց 1999 թ.-ին, երբ VMware-ը ներմուծեց VMware աշխատանքային կայանը։ Դրան հաջորդեց VMware- ի ESX սերվերը, որն աշխատում է մերկ մետաղի վրա և չի պահանջում ընդունող օպերացիոն համակարգ։

## Աղբյուրներ
https://www.infoq.com/articles/virtualization-intro/

https://www.mygreatlearning.com/blog/virtualization-in-cloud-computing/

https://www.citrix.com/ru-ru/glossary/what-is-virtualization.html

## Գրականություն
Քրիստոֆեր Ստրեյչի՝ "Time-Sharing in Large Fast Computers", էջ 336-341

Ջ. Վենկատաի, Օ. Մալկոլմի և Փ. Գրեգի՝ "Cloud Computing", էջ 1-87

Կ. Ի. Վիգերսի և Ջոհն Բիթթի "Development of software requirements":

Կատեգորիա:Ինֆորմատիկա
Կատեգորիա:Տեղեկատվական տեխնոլոգիաներ
Վարազգոմի եկեղեցի

**Վարազգոմի եկեղեցի**,Հայ Առաքելական Սուրբ Եկեղեցի, գտնվում է Արցախի Հանրապետության Քաշաթաղի շրջանում։ Մերի և Ղուշչի գյուղերի միջև՝ Աղավնագետի ձախ կողմում, գետափից 2 կմ հեռավորությամբ։

Եկեղեցին խիստ վթարային վիճակում է, բայց դեռևս կանգուն։ Վարազգոմի եկեղեցի երկխորան-գմբեթավոր, խաչաձև, եզակի հորինվածքով չափազանց ուշագրավ ու արժեքավոր մի եկեղեցի է։

Վարազգոմի եկեղեցու առաջին նկարագրությունը տրվել է 1982թ.: Հայտնի է, որ խաչաձև-գմբեթավոր հորինվածքը հայ ճարտարապետության մեջ բավական տարածված է եղել հատկապես վաղ միջնադարում։ 
Այդ հորինվածքով եկեղեցիները իրենց հերթին միմյանցից տարբերվում են խորանների քանակով։ Եզակի այս տաճարը՝ Վարազգոմը, կառուցված է կոփածո և սրբատաշ քարերով, կրաշաղախով։ Ներքուստ սվաղված է։ Արտաքուստ (հատկապես արևմտյան ճակատում) կրում է 16-17-րդ դարերի նորոգման հետքեր։

Թմբուկի վեղարն ու հարավային պատը փլված են։ Տեղացի քրդերի ձեռքով քանդված են նաև պատերի (հատկապես արևելյան ճակատի) երեսպատի ստորին շինվածքները։ Շինարվեստն ու կառուցողական առանձնահատկությունները նման են Սյունիքի 4-6-րդ  դարերի այլ պաշտամունքային կառույցներին (Տաթև, Որորտնավանք և այլն)։ Թմբուկը և՛ ներքուստ, և՛ արտաքուստ բոլորաձև է (գլանաձև)։ Գմբեթակիր որմնասյուներից անցումը գմբեթարդին արված է ինչպես զույգ տրոմպների (արևելյան կողմում), այնպես էլ առագաստների (արևմուտքում) միջոցով։ Դրանց մեջ չորս ավետարանիչների բարձրաքանդակներն են։ Եկեղեցու արտաքին չափերն են՝ 10,55×10,00 մ, իսկ պահպանված բարձրությունը մինչև թբուկի քիվագոտու գագաթը (երբեմնի վեղարի սկիզբը) 9,60 մ է։ Պատերի հաստությունը՝ 95 սմ է։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Եկեղեցիներ այբբենական կարգով
Կատեգորիա:Քաշաթաղի շրջանի վանքեր և եկեղեցիներ
Սեմյոն Պեգով

**Սեմյոն Վլադիմիրովիչ Պեգով** (, ), ռուս ռազմական լրագրող, WarGonzo նախագծի հեղինակ։

## Կենսագրություն
Սեմյոն Պեգովը ծնվել է 1985 թվականի սեպտեմբերի 9-ին Սմոլենսկ քաղաքում։ Ավարտել է Սմոլենսկի պետական համալսարանի բանասիրության ֆակուլտետը, ստացել է լրագրողի որակավորում։ Որպես հեռուստալրագրող  աշխատել է Համառուսաստանյան պետական հեռուստառադիոընկերությունում։ 23 տարեկանում մեկնել է Աբխազիա՝ աշխատելու տեղական հեռուստաընկերությունում, որտեղ էլ հայտնվել է պատերազմական գոտում։ Աբխազիայում, Եգիպտոսում, Սիրիայում, Կիևում, Ղրիմում, Դոնբասում, Արցախում ականատես է եղել մի շարք ռազմական գործողությունների։

Սեմյոն Պեգովի բանաստեղծությունները տպագրվել են ռուսական մի շարք ալմանախներում։ Մասնակցել է «Լիպեցկ 2011» երիտասարդ գրողների ֆորումին։

## Հայ-ադրբեջանական պատերազմ

Որպես ռազմական լրագրող ակտիվորեն լուսաբանել է Հայ-ադրբեջանական պատերազմը՝ հիմնականում գտնվելով ռազմական գործողությունների վայրում։

2020 թվականի հոկտեմբերին Ադրբեջանի գլխավոր դատախազությունը քրեական գործ է հարուցել Սեմյոն Պեգովի նկատմամբ՝ Հայաստանի տարածքից Արցախի Հանրապետություն մուտք գործելու համար։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Գրողներ այբբենական կարգով
Կատեգորիա:Լրագրողներ այբբենական կարգով
Կատեգորիա:Ռուս լրագրողներ
Կատեգորիա:Ռազմական թղթակիցներ
Կատեգորիա:Ռուս բլոգերներ
Կատեգորիա:44-օրյա պատերազմի մասնակիցներ հայկական կողմից
Կատոսավանք

**Կատոսավանք**, գտնվում է Արցախի Հանրապետության Քաշաթաղի շրջանում։ Շեյլանլիից ընդամենը 1,5 կմ հարավ-արևելք, Հոչանց գետից 1 կմ հարավ (աջ կողմում) և ծովի մակերևույթից 1640-1760 մ բարձրության վրա (գետափից շուրջ 280 մ միջին բարձրությամբ) գտնվում է պատմական անվանումը պահպանած Կատոս գյուղը։ Վերջին երկու հարյուրամյակում հարևան գյուղերի նման Կատոսը նույնպես բնակեցված է եղել քրդերով, ընդհուպ մինչև 1985 թ.:

1567 թ. Հակարու երկրի Գետուզ գյուղում գրված մի ձեռագիր «Ավետարան»-ի գոյությունը կարծել է տալիս, թե Գետուզն ու Կատոսը միևնույն գյուղի քիչ այլակերպված արտասանություններն են։ Կատոս գյուղից 1 կմ հյուսիս, Հոչանց գետի աջ ափից 20 մ բարձրությամբ մի բլրալանջի պահպանված է բազիլիկ եկեղեցու ավերակները։ Կոփածո քարով ու կրաշաղախով (անկյունաքարերը սրբատաշ են, քարատեսակը՝ բազալտ) կառուցված միանավ շինությունն արևելք-արևմուտք ուղղությամբ ունի բավականին նեղ ու ձգված հորինվածք։

Շինության բուն հորինվածքում ավանդատներ նախատեսված չեն եղել, բայց այդպիսիք կառուցվել են եկեղեցուն կից՝ հյուսիսային և հարավային կողմերից։ Այդ ավանդատների մուտքերն առանձին են եղել և եկեղեցու ներսից հաղորդակցում չեն ունեցել։ Դրա ու նաև նկատելի ընդարձակ չափերի (հարավայինը՝ 7,60x3,50 սմ, հյուսիսայինը՝ 6,90x2,25 սմ) շնորհիվ ավանդատներն ավելի շուտ մատուռների կամ փոքր եկեղեցիների տպավորություն են թողնում։ Եկեղեցու պահպանված որմերին արձանագրություններ չկան։ Ունի խիստ և զուսպ արտաքին հարդարանք։ Այդ տեսակետից բացառություն է կազմում հարավային ճակատից բացված լուսամուտի պսակը։ Պատերի հաստությունը տատանվում է 1,0-1,1 մետրի մեջ։ Արտաքին չափերն են 16,7x6,9 մ։ Հատագծային, հորինվածքային և կառուցողական առանձնահատկությունները թերևս հնարավորություն են տալիս եկեղեցու կառուցումը թվագրել  IX-XI դարերին։

Եկեղեցու հարավ-արևելյան կողմում տարածված է միջնադարյան գերեզմանոցը։ Այս հնավայրը միտումնավոր կերպով և հիմնահատակ ավերման է ենթարկվել 1989-1992թթ.: Ներկայումս բոլոր շիրմաքարերը տեղահան արված ու կոտրտված վիճակում են, իսկ միակ արձանագիր խաչքարը անհետացել էր։ Խաչքարի եզրագոտով ձգվող արձանագրության սկզբնամասն արդեն հողմնահար վիճակում էր։ Վիմագրի վերծանությունը հետևյալն է.

Հուշարձանախմբից արևելք և արևմուտք տարածված են հին գյուղատեղիների ավերակներ։ Դրանցից առավել ընդարձակն է արևմտակողմինը։ Հնավայրում բազմաթիվ են անմշակ քարով շարված երբեմնի բնակարանների հիմնապատերը։

Կատոս գյուղի մերձակայքի կարևոր հուշարձաններից է նաև վանքից շուրջ 800 մ արևմուտք, Հոչանց գետի վրա գցված միջնադարյան մի մեծաթռիչք կամրջի մնացորդները։ Կամրջի առավել լավ պահպանված ձախափնյա խելն ունի 7,50 սմ լայնություն, իսկ թռիչքի երկարությունը եղել է ավելի քան 12 մ։ Կամուրջն ամբողջապես կառուցված է սրբատաշ կապտամանուշակագույն բազալտից կրաշաղախով։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:16-րդ դարի հայկական վանքեր և եկեղեցիներ
Կատեգորիա:Վանքեր այբբենական կարգով
Կատեգորիա:Քաշաթաղի շրջանի վանքեր և եկեղեցիներ
Ադրբեջանցիները Բելառուսում

**Ադրբեջանցիները Բելառուսում** (), ադրբեջանական փոքր համայնք Բելառուսում։ Նրանց մեջ կան նաև մարդիկ, որոնք հանդիսանում են Բելառուսի քաղաքացիներ և էթնիկ ադրբեջանական ծագում ունեցող մշտական բնակիչներ։ Ադրբեջանն ու Բելառուսը եղել են Ռուսական կայսրության կազմում, ինչից հետո մտել են Խորհրդային Միության կազմի մեջ։ Ներկայումս նրանց թիվը կազմում է 5567 (0,1%)։

Բելառուսի ամենահայտնի հաղորդավարներից մեկը՝ Լեյլա Իսմայիլովան, նույնպես ադրբեջանցի է։

## Ժողովրդագորւթյուն

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Բելառուսի ազգեր
Կատեգորիա:Ադրբեջանական սփյուռք
Ադրբեջանցիներն Ուկրաինայում

**Ադրբեջանցիները Ուկրաինայում**, ադրբեջանցիների համայնք Ուկրաինայում։ Ադրբեջանը և Ուկրաինան մտել են նախ Ռուսական կայսրության, իսկ հետո՝ Խորհրդային Միության կազմ։ Ներկայումս Ուկրաինայում բնակվում է ավելի քան 45,000 ադրբեջանցի։ Նրանց մեծ մասը բնակվում Է Դոնեցկի (8 հազար), Խարկովի (5-6 հազար) և Դնեպրոպետրովսկի (5-6 հազար մարդ) մարզերում։ Էթնիկ խմբի ներկայացուցիչների թվաքանակը շատ արագ է աճել։ Հատկապես 1960-1990 թվականներին այն աճել է 5.5 անգամ, ինչի պատճառը հիմնականում Անդրկովկասում տիրող անկայունությունն էր։ Այսօր Ուկրաինան մեծությամբ 7-րդ ադրբեջանական համայնքն է աշխարհում։

Ադրբեջանցիների վերաբնակեցումն Ուկրաինայի տարածքում տեղի է ունեցել որոշակի պատմական իրադարձությունների արդյունքում, որոնցում գերակշռում էին տնտեսական բնույթ ունեցող միգրացիոն գործընթացները։ Մոտ 2300 ադրբեջանցի ուկրաիներենի կրող է։

Ադրբեջանցիների մեծ մասը մուսուլման է, հիմնականում՝ շիաներ։ Ադրբեջանցիները աշխարհի ամենաքիչ կրոնական ազգերից են։ Նրանք պարբերաբար չեն կիրառում իրենց կրոնը, ինչպես նաև իրենց հագնվելու ոճով նույնպես չեն հետևում կրոնին։

Ներկայումս Ուկրաինայի 15 շրջանում գործում են ադրբեջանցիների ազգային-մշակութային կազմակերպություններ։ Շրջաններից ութում կան կիրակնօրյա դպրոցներ, որոնք ուսումնասիրում են ադրբեջաներեն և գրականություն։ *«Ադրբեջանի ձայն»* (ադրբեջաներեն և ուկրաիներեն) ամսագրի հրատարակությունն սկսվել է Կիևում 1998 թվականին։ Ուկրաինայում առաջին ադրբեջանական *«Միլլեթ»* թերթը լույս է տեսնում 1991 թվականից Ղրիմում։

## Իրադարձություններ

2011 թվականի հունվարի 20-ին Ադրբեջանի դեսպանատանը և Ուկրաինայի ադրբեջանցիների կոնգրեսում տեղի է ունեցել Խոջալուի կոտորածին, Մարտյան օրերին և Սև հունվարին նվիրված հիշատակի արարողություն։ Ուկրաինայի ադրբեջանցիների կոնգրեսի տարածաշրջանային կազմակերպությունների ղեկավարները, Ադրբեջանցիների համաշխարհային կոնգրեսի՝ Ուկրաինայում առաքելություն անցկացնող անդամները, մտավորականները, երիտասարդները, սփյուռքի ուսանողներն ու ակտիվիստները նշում են այնպիսի ազգային տոներ, ինչպիսիք են Հանրապետության օրը և Ազգային փրկության օրը։

2011 թվականի մայիսին Սևաստոպոլում բացվել է 77-րդ դիվիզիայի ադրբեջանցի զինվորների վերականգնված հուշարձանը։

Քանի որ ադրբեջանցիների մեծ մասն ապրում է Ուկրաինայի արևելյան մասում, գրեթե բոլորը փախել են Թուրքիա կամ Արևմտյան Ուկրաինա։ Շատերը նշում էին, որ իրենք չեն կարող մնալ, քանի որ բախվում են Էթնիկ ազգայնականության վերածնունդ ապրող բնակչության կողմից իրականացվող խտրականության։

## Վերաբնակեցում և լեզու

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ

* Ուկրաինայի ավանդույթներն ու սովորությունները
* Ուկրաինայի դեսպանատունն Ադրբեջանում
* Ադրբեջանի դեսպանատունն Ուկրաինայում

Կատեգորիա:Ուկրաինայի ազգեր
Կատեգորիա:Ադրբեջանական սփյուռք
Հակոբոս Իսավերտենց

**Հակոբոս Իսավերտենց** (), հայ բանասեր, թարգմանիչ, խմբագիր։ Վենետիկի Մխիթարյան միաբանության անդամ, քահանա (1854)։ 1871-1872 թվականներին եղել է «Բազմավեպ» հանդեսի խմբագիրը։

## Կենսագրություն
Ծնվել է 1835 թվականին Զմյուռնիա քաղաքում։ 1854 թվականից եղել է Վենետիկի Մխիթարյան միաբանության անդամ։

Գրել է հայերեն, անգլերեն և ֆրանսերեն աշխատություններ՝ նվիրված Հայոց եկեղեցու ծիսակարգին, արարողություններին, հայոց պատմությանը։ Կատարել է թարգմանություններ։ Մասնավորապես, Էդուարդ Սիրունյանի հետ ֆրանսերեն է թարգմանել Ղևոնդ Ալիշանի «Սիսուան» աշխատությունը։

Հակոբոս Իսավերտենցը մահացել է 1902 թվականին Իտալիայի Ազոլո քաղաքում։

## Աշխատություններ
* Իսավերտենց Հ., Ուղեւորութիւն ի Պոմպէյ Հնդկաց, 1887։
* Իսավերտենց Հ., Գաղղիա եւ Բրուսիա, 1870։
* Իսավերտենց Հ., Լճակիս ձկնորսը:Երեկոյան ժամուց խորհրդածութիւնք, 1873։
* Իսավերտենց Հ., Կրթարան անգղիական լեզուի, հ. 1-2, 1880-1881:
* Իսավերտենց Հ., Histoire de l’Armenie, 1888.

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Հայ բանասերներ
Կատեգորիա:Հայ թարգմանիչներ
Կատեգորիա:Հայ խմբագիրներ
Կատեգորիա:Հայ կաթողիկե քահանաներ
Կատեգորիա:Մխիթարյան միաբանության անդամներ
Ադրիան Լամո

**Ադրիան Լամո** կամ **Ադրիան Ալֆոնսո Լամո Ատվուդ** ( , ), ամերիկյան սպառնալիքների վերլուծաբան, նախկին հակեր։

## Գործունեություն
Ամերիկացի նախկին հակեր Ադրիան Լամոն իր գործնեությամբ կարողացել է վնասներ հասցնել այնպիսի խոշոր ընկերությունների ինչպիսիք են՝ Մայքրոսոֆթ և NY Times ընկերությունները։ Լամոն համացանցի հետ ունեցած կապերը կարողացել է օգտագործել ամենուր՝ սրճարաններում, Kinko -ում և գրադարաններում իր հմտությունները բարելավելու նպատակով։ Դա  հետագայում օգնել է նրան կայքեր կոտրելու ժամանակ։ Այդ ամենի համար, նա վաստակել է «**Անտուն հակեր**» մականունը։ Լամոն անվտանգության մեջ հաճախակի գտել է սխալներ, որոնք օգտագործել է կայքերը կոտրելու համար։ Սխալների մասին նա հաճախակի է տեղյակ է պահել ընկերություններին։

Լամոյի հաղթանակների ցուցակում ներգրավված են եղել այնպիսի ընկերություններ, ինչպիսիք են՝ Yahoo, Citigroup, Bank of America և Cingular։

Հակեր գործընկերների կարծիքով, Լամոյի հարձակումները հայտնի կորպորացիաների վրա, պայմանավորված են եղել համընդհանուր ուշադրության և փառքի ծարավով։ Լամոյի ներխուժումը NY Times համակարգչային ցանց, գրավել է կիբերհանցագործությունների հակառակորդների ուշադրությունը։ Դրա համար Լամոն դատապարտվել է երկու տարվա պայմանական ազատազրկման, 6 ամիսը՝ տնային կալանքի և պարտավորվել է վճարել 65․000 դոլար փոխհատուցում։ Փորձաշրջանն ավարտվել է 2007 թվականի հունվարին։

Լամոն եղել է հայտնի դասախոս և լրագրող, անվտանգության հարցերով անկախ խորհրդատու, միաժամանակ խուսափել է ցանկացած վարձու գրասենյակային աշխատանքից։

## Կյանքի վերջին տարիներ
2010 թվականի մայիսի վերջերին Լամոն ԱՄՆ  իշխանություններին հայտնում է, թե ինչպես զինծառայող Բրեդլի Մենինգն այլ փաստաթղթերի հետ WikiLeaks է փոխանցել ամերիկյան ռազմական ուղղաթիռով Իրաքում մի խումբ քաղաքացիական անձանց գնդակահարության ձայնագրությունը։ Այդ մասին Մենինգը Լամոյին պատմել է մտերմիկ զրույցի ընթացքում, որից հետո Մենինգը ձերբակալվել է։

Ադրիան Լամոյի մահվան մասին սոցիալական ցանցում գրառում է կատարել նրա հայրը։ Դեպքի հանգամանքների մասին տեղեկություններ չկան։ Մարիո Լամոն գրել է «Մեծ տխրությամբ և կոտրված սրտով ես պետք է տեղեկացնեմ Ադրիանի բոլոր ընկերներին և ծանոթներին, որ նա մահացել է։ Պայծառ միտք ու կարեկից հոգի ունեցող իմ սիրելի որդին անհետացել է»։

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* 
* 

Կատեգորիա:ԱՄՆ-ի ինֆորմատիկայի ոլորտի գիտնականներ
Կատեգորիա:Ամերիկացի լրագրողներ
Կատեգորիա:Ամերիկացի ծրագրավորողներ
Կատեգորիա:Ամերիկացի հանցագործներ
Կատեգորիա:Ամերիկացի հասարակական գործիչներ
Կատեգորիա:Բոստոն քաղաքում ծնվածներ
Կատեգորիա:ՎիքիԼիքս
Գենիրե Փաշաևա

**Գենիրե Էլեսգեր կըզը Փաշաևա** (, ), ադրբեջանցի հասարակական-քաղաքական գործիչ, լրագրող, ԱՀ Միլլի Մեջլիսի պատգամավոր։

## Կենսագրություն
Գենիրե Փաշաևան ծնվել է 1975 թվականի մարտի 7-ին Թովուզի շրջանի Դուզ Գիրիգլի գյուղում։

Ավարտել է Ադրբեջանի պետական բժշկական համալսարանի մանկաբուժական ֆակուլտետը և Բաքվի պետական համալսարանի միջազգային իրավունքի ֆակուլտետը։

Տիրապետում է ադրբեջաներեն, ռուսերեն և անգլերեն։

1998 թվականից աշխատել է ՝ որպես թղթակից, խմբագիր, առաջատար խմբագիր, գլխավոր խմբագիր, գլխավոր խմբագրի տեղակալ ՛ ANS հեռուստաընկերությունում։ 2005 թվականին նա եղել է Հեյդար Ալիևի Հիմնադրամի հասարակայնության հետ կապերի բաժնի ղեկավար։

Նա Ադրբեջանի Հանրապետության Միլլի Մեջլիսի III, IV, V և VI գումարման պատգամավոր է։ Նա Միլի մեջլիսի մշակույթի հանձնաժողովի նախագահն է։ Նա Վրաստանի պատվավոր քաղաքացի է։ 2012 թվականին Գանիրա Փաշաեւան երկու շաբաթ աշխատել է որպես մանկաբույժ Սոմալիում ՝ օգնելով բնակիչներին։

2011 թվականին սեպտեմբերի 30-ին «Ռեֆորմիստների երիտասարդներ» հասարակական միությունը հայտարարել է Գանիրա Փաշաևային որպես «Խազար» ազգային մրցանակի դափնեկիրներից մեկի։ 

Պատկեր:Deputat Qənirə Paşayeva Somalidə - VOA - 01.jpg|Պատգամավոր Գենիրե Փաշաևան Սոմալիում
Պատկեր:Deputat Qənirə Paşayeva Somalidə - VOA - 02.jpg
Պատկեր:Deputat Qənirə Paşayeva Somalidə - VOA - 03.jpg
Պատկեր:Deputat Qənirə Paşayeva Somalidə - VOA - 05.jpg


## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Ադրբեջանի կին քաղաքական գործիչներ
Կատեգորիա:Ադրբեջանցի ազգայնականներ
Կատեգորիա:Պատվո շքանշանի ասպետներ (Վրաստան)
Be (ալբոմ)

**Be**, հարավկորեական BTS բոյ բենդի հինգերորդ կորեերեն ստուդիական ալբոմը (ընդհանուր իններորդ)։ Այն թողարկվել է 2020 թվականի նոյեմբերի 20-ին Big Hit Entertainment-ում և Columbia-ում։

## Արտադրություն
BTS-ը թողարկել է իր չորրորդ կորեերեն ստուդիական ալբոմը՝ «Map of the Soul: 7», որը 2020 թվականի փետրվարին ստացել է մեծ հայտնիություն և քննադատական արձագանքներ։ Ալբոմի համար խումբը պետք է սկսեր իր չորրորդ համաշխարհային համերգային շրջագայությունը՝ Map of the Soul Tour, 2020 թվականի ապրիլին, որը ի վերջո հետաձգվել է COVID-19 համավարակի պատճառով։ 2020 թվականի ապրիլի 17-ին Նամջունը յություբում ուղիղ եթերի ժամանակ հաստատել է, որ խումբն աշխատում է նոր ալբոմի վրա։

Ապրիլի 24-ին Յունգին մի հաղորդման ժամանակ խոսել է ալբոմի մասին, ասելով․ «Սկսելուց առաջ մենք որոշեցինք, թե ով ինչի համար է պատասխանատու։ Ով կհետևի մնացած բոլորին, ովքեր կհետևեն երաժշտությանը, մենք կիսում ենք այդ ամենը։ Մենք քննարկել ենք դա իրար հետ և որոշում ենք կայացրել»։ Մայիսի 1-ին յություբյան ուղիղ եթերի ժամանակ Չիմինը պատմել է, որ իրեն նշանակել են երաժշտական նախագծի մենեջեր։ Խոսելով իր դերի մասին, Չիմինը բացատրել է. «Ես դեռ չգիտեմ, թե ինչպես եմ գործելու, բայց ես ջանասիրաբար աշխատում եմ օգտակար լինելու համար։ Ես կարող եմ հիմա հարցնել մասնակիցներին, թե ինչպես են նրանք ուզում աշխատել, ինչ պատմություն են ուզում պատմել, թե քանի երգ են ուզում գրել»։

Մայիսի 7-ին Թեհյոնը, Հոսոկը և Նամջունը հաղորդել են, որ նրանք քննարկել են ալբոմի հայեցակարգը, պիջակների լուսանկարները և հագուստի ոճը։ Հունիսի 16-ին Չիմինը պատմել է թե ինչպես է գրում և ձայնագրում ալբոմը։ Օգոստոսի 13-ին Big Hit Entertainment-ը հաստատել է, որ BTS-ի նոր ալբոմը թողարկվելու է 2020 թվականի չորրորդ եռամսյակում։

## Փրոմոուշեն
2020 թվականի սեպտեմբերի 27-ին Big Hit-ը հրապարակել է ալբոմի ետնանկարը, ինչպես նաև հայտարարել է թողարկման ամսաթիվը։ Հոկտեմբերի 30-ին խումբը իր թվիթթերյան էջում հրապարակել է ալբոմի առաջատար սինգլի անվանումը՝ «Life Goes On»։

## Թողարկման ամսաթիվ

## Ծանոթագրություն

Կատեգորիա:BTS խմբի ալբոմներ
Կատեգորիա:2020 ալբոմներ
Կատեգորիա:Billboard 200 գլխավորած ալբոմներ
Կատեգորիա:Կորեերեն ալբոմներ
Life Goes On

«**Life Goes On**» (), հարավկորեական BTS բոյ բենդի երգը։ Այն թողարկվել է «Be» ալբոմի հետ միասին, 2020 թվականի նոյեմբերի 20-ին Big Hit Entertainment-ում և Columbia-ում։

## Արտադրություն
COVID-19 համավարակի պատճառով Map of the Soul Tour շրջագայության չեղարկումից հետո խումբը սկսել է աշխատել նոր ալբոմի վրա։ Խմբի լեյբլը պաշտոնապես հայտարարել է «Be» ալբոմի մասին 2020 թվականի սեպտեմբերի 27-ին։ Հոկտեմբերի 30-ին խումբը իր թվիթթերյան էջում հրապարակել է ալբոմի առաջատար սինգլի անվանումը՝ «Life Goes On»։

## Երաժշտական տեսահոլովակ
Նոյեմբերի 17-ին լեյբլը թողարկել է 26 վայրկյան տևողությամբ թրեյլերը։ Դրանից հետո թողարկվել է երկրորդ թրեյլերը, որը ունեցել է 22 վայրկյան։ Երաժշտական տեսահոլովակը թողարկվել է ալբոմի հետ միասին, տեսահոլովակը խմբագրել է Չոնգուկը։

Տեսահոլովակում խմբի անդամներն անգործության են մատնվում կարանտինի ժամանակ, Վին նրանց համար վարում է մեքենա, նրանք դիտում են իրենց ձայնագրությունները և կատարում երգը դատարկ մարզադաշտում։

## Կենդանի ելույթ
BTS-ը «Life Goes On» և «Dynamite» երգերը կատարել է 48-րդ ամերիկյան երաժշտական մրցանակաբաշխությունը նոյեմբերի 22-ին։

## Չարթեր

### Շաբաթական չարթեր

### Տարեվերջյան չարթեր

## Թողարկման պատմություն

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:BTS խմբի երգեր
Կատեգորիա:2020 երգեր
Կատեգորիա:2020 սինգլներ
Կատեգորիա:Billboard Hot 100 գլխավորած սինգլներ
Պանագիա Խալկեոն

**Պանագիա Խալկեոն** (՝ մետաղագործների Աստվածամայր), խաչա-գմբեթային եկեղեցի՝ նվիրված Աստվածածնին Սալոնիկ քաղաքում։ 1998 թվականին վաղ քրիստոնեական և բյուզանդական հուշարձանների կազմում Սալոնիկը ներառվեց Համաշխարհային ժառանգության օբյեկտների ցանկում։

## Ստեղծման պատմություն
Եկեղեցու ստեղծման մասին պատմում է տաճարի արևմտյան գլխավոր դարպասների վրայի արձանագրությունը։ Այն հաղորդում է․ «*Այս վայրը, որը նախկինում պղծվել էր, նվիրվել է Աստվածամոր տաճարին ամենահռչակավոր թագավորական աստիճանավորի և Լոնգոբարդիայի կառավարչի՝ Քրիստոֆորի, իր կնոջ՝ Մարիայի և երեխաների՝ Նիկիֆորի և Աննայի կողմից 6537 թվականին սեպտեմբերին՝ աշխարհի արարչագործությունից հետո*»։ Նույն եկեղեցու արձանագրությունները հավելյալ հաղորդում են, որ եկեղեցին կառուցվել է Քրիստոֆորի կողմից, իր և հարազատների համար, «*փրկության և մեղքերի թողության համար*»։ Քրիստոֆորի շիրիմը գտնվում է տաճարի հյուսիսային պատի մոտ, մի փոքր դուրս ցցված նրանից։

Աշխարհի ստեղծումից հետո 6537 տարեթիվը համարժեք է 1028 թվականին (ըստ բյուզանդական ժամանակագրության) կամ 1044 թվականին (ըստ ալեքսանդրյան ժամանակագրության)։ Հետախույզները համարում են, որ եկեղեցու կառուցման առավել ճշգրիտ թվական է համարվում 1028 թվականը։

Եկեղեցին վերածվել է մզկիթի 1430 թվականին, և նրան տրվել է Կազանտզիլար դզամի անվանումը, քանի որ այն գտնվում էր պղնձի արհեստանոցների տարածաշրջանում։ Դրանից էլ գալիս է եկեղեցու այժմյան՝ Խալկեոն անվանումը։

## Ճարտարապետական առանձնահատկությունները
thumb|left|200px|Նավի գմբեթը և լուսամուտախորշերը
Եկեղեցին կառուցված է դեկորատիվ տպավորություն ստեղծող աղյուսից (մեծաքանակ սլաքաձև կամարները վանքը շրջապատում են ատամնավոր ժապավենները)։ Վանքը չունի պատկերասրահ, գմբեթը հենված է վանքի քառակուսաձև կենտրոնական հատվածի չորս սյուների վրա։ Խորանի հատավածը ունի երեք աբսիդ (զոհասեղան, խորան, ավանդատուն)։ Արևմտյան մասում վանքն ունի նավ, որը միանում է վանքի հիմնական մասին երեք դարպասներով։ Նավին մոտ է գտնվում ավելի ուշ կառուցված պատկերասրահը։

Մինչև 1934 թվականը եկեղեցին մինչև հորիզոնական քարային գոտին ծածկված էր հողով։ Պեղումներ կատարել է պրոֆեսոր Դիմիտրի Եվանգելիդիսը, ով վերականգնողական աշխատանքների սկզբում տաճարին տվեց իր նախասկզբնական տեսքը։

## Ներքին կահավորում
Տաճարում գտնվում են իր կառուցման ժամանակների վատ պահպանված ֆրեսկոներ։ Գմբեթը զարդարված է *Հիսուսի Համբարձման* ֆրեսկոյով․ Քրիստոսի պատկերի շուրջը տեղակայված է Աստվածածինը՝ շրջապատված երկու հրեշտակներով, ինչպես նաև տասներկու առաքյալներով։ Գմբեթի թմբուկի պատերից ներքև կան աստվածաշնչյան մարգարեների պատկերները՝ ձեռքերում թուղթ, որոնց վրա գրված են նրանց նախագուշակումները Հիսուս Քրիստոսի վերաբերյալ։

Խորանի հատվածը զարդարված է Խորհրդավոր ընթրիքի, Սուրբ Ծննդյան, Տյառնընդառաջի և Աստվածածնի վերափոխման տեսարանների ֆրեսկոներով։ Նավում հիմնական ֆրեսկո համարվում է *Երկրորդ Գալստյան* կոմպոզիցիան։

Ճարտարապետական զարդարանքներից պահպանվել են միայն գմբեթը պահող չորս սյուների խորաքանդակներով և խաչերով զարդարված խոյակները։

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ

* Министерство культуры Греции. Панагия Халкеон 
* The church of the Panayia Chalkeon
* Лазарев В.Н. Фрески Салоник

## Գրականություն
* Папахатзис Н. *Памятники Салоник*. 

## Նշումներ

Կատեգորիա:Բնօրինակում անաղբյուր հոդվածներ
S Դորադուս

**S Դորադուս կամ Ոսկե ձուկ** ( ) պայծառ աստղ է Մեծ Մագելանյան ամպի մեջ, մեր Գալակտիկայի արբանյակն է։ Այն հիպերհսկա է, գիտությանը հայտնի ամենավառ աստղերից մեկն է, բայց մեզանից շատ հեռու է, ուստի անզեն աչքով տեսանելի չէ։ Մեզանից աստղի հեռավորությունը որոշվում է 169,000 լուսային տարի։ Այն նաև պատկանում է NGC 1910 աստղերի բաց կուտակմանը, որը գտնվում է LMC- ի կենտրոնական գոտու հյուսիսային մասում։

S- Դորադուսը զանգվածով 24 անգամ գերազանցում է մեր Արեգակին, լուսավորության առումով` 500 000 անգամ։ Նման աստղերն այնքան արագ են սպառում իրենց միջուկային վառելիքը, որ նրանց կյանքը չի տևում ավելի քան մի քանի միլիոն տարի։ Այս պայծառության շնորհիվ S-Դորադուի մակերևույթի վրա լույսի ճնշումը հասնում է հսկայական արժեքի, որն առաջացնում է աստղային նյութի վիթխարի արտանետումներ արևային քամու տեսքով ։

Աստղը փոփոխական աստղերի նախատիպ է՝ դասակարգված ըստ S Dorado տեսակի *(S Dor):*

## Տես նաև

* Ամենազանգվածային աստղերի ցուցակ

## Նշումներ

## Արտաքին հղումներ
* Սիմբադի աստղագիտական տվյալների շտեմարան )
* Գիտության հանրագիտարան )

Կատեգորիա:Փոփոխական աստղեր
Señorita

«**Señorita**», Ջասթին Թիմբերլեյքի «Justified» առաջին ալբոմի չորրորդ սինգլը։ Թողարկվել է 2003 թվականին The Neptunes պրոդյուսերների թիմի կողմից և հասել 27-րդ հորիզոնականին Billboard Hot 100 հիթ-շքերթում և 13-րդ հորիզոնականին Մեծ Բրիտանիայում։

## Կոմերցիոն հաջողություն
ԱՄՆ-ում սինգլը պաշտոնապես թողարկվել է ռադիոյով 2003 թվականի սեպտեմբերին։ «Señorita» երգըն ընդգրկվել է *Billboard Hot 100*-ում՝ առաջին շաբաթում զբաղեցնելով 27-րդ հորիզոնականը։ Այն հասել է 5-րդ հորիզոնականին *Mainstream Top 40*-ում, 10-րդ հորիզոնականին *Top 40 Tracks*-ում և 29-րդին՝ Rhythmic-ում։

Սինգլը միջին մարդակի հաջողություններ է ունեցել, երբ այն թողարկվել է միջազգային մակարդակով։ Երգը Մեծ Բրիտանիայում նորամուտը նշել է 13-րդ հորիզոնականում այն շաբաթում, որն ավարտվել է 2003 թվականի սեպտեմբերի 27-ին։ Երգը չի կարողացել ավելի բարձր դիրք գրավել և զբաղեցրել է ավելի ցածր հորիզոնականներ հետագա ութ շաբաթների ընթացքում, մինչև դուրս է մնացել հիթ-շքերթից։ Իռլանդիայում թրեքը *Irish Singles Chart*-ում ընդգրկվել է 15 համարի ներքո։ Այն յոթ շաբաթ մնացել է հիթ-շքերթում և չի կարողացավ զբաղեցել ավելի բարձր հորիզոնական։ Նոր Զելանդիայում երգը հայտնվել է հիթ-շքերթներում 2003 թվականի սեպտեմբերի 14-ին՝ զբաղեցնելով 9-րդ հորիզոնականը։ Հաջորդ չորս շաբաթվա ընթացքում այն հասել է 4-րդ հորիզոնականին և այն զբաղեցրել է երկու շաբաթվա ընթացքում։ Երգն անցկացրել է 15 շաբաթ հիթ-շքերթում։ Ավստրալիայում երգը հասել է 6-րդ հորիզոնականին և դուրս մնացել հիթ-շքերթից այն բանից հետո, երբ այնտեղ անցկացրել է 11 շաբաթ։ Եվրոպական երկրների հիթ-շքերթներում երգը հայտնվել է թոփ-10-ում և թոփ-20-ում։

## Երգացանկ
;European CD single
# «Señorita» (Album version) — 4:54
# «Señorita» (Instrumental) — 4:54
# «Señorita» (Eddie's Extended Club Mix) — 6:27
# «Rock Your Body» (Vasquez Club Anthem) — 9:15
# «Señorita» (Video) — 4:33
;UK CD single
# «Señorita» (Radio Edit Short Intro) — 4:16
# «Señorita» (Eddie's Crossover Rhythm Mix) — 4:18
# «Señorita» (Eddie's Extended Dance Mix) — 6:27
# «Señorita» (Dr. Octavo 2-Step Mix) — 3:50

## Հիթ-շքերթ

### Շաբաթական հիթ-շքերթներ

### Տարեկան հիթ-շքերթներ

## Հավաստագրումներ

## Թողարկման պատմություն

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* 

Կատեգորիա:Ջասթին Թիմբերլեյքի երգեր
Էլեկտրոնային աղյուսակ

thumb|OnlyOffice առցանց էլեկտրոնային խմբագրիչ
**Էլեկտրոնային աղյուսակ** (), համակարգչային ծրագիր, որը թույլ է տալիս երկչափ զանգվածների տեսքով ներկայացված տվյալներով կատարել հաշվարկներ, որոնք նմանեցվում են թղթային աղյուսակներին։

Էլեկտրոնային աղյուսակները հարմար գործիք են հաշվարկներն ավտոմատացնելու համար։ Բազմաթիվ հաշվարկներ, մասնավորապես հաշվապահական հաշվառման ոլորտում, իրականացվում են աղյուսակային տեսքով․ հաշվապահական հաշվեկշիռները, ծախսերի նախահաշիվները, հաշվեցուցակները և այլն։ Բացի այդ, մի շարք թվային մեթոդներով մաթեմատիկական խնդիրներ հարմար է լուծել  աղյուսակային տեսքով։ Աղյուսակներում մաթեմատիկական բանաձևերի օգտագործումը թույլ է տալիս ներկայացնել որոշակի իրական համակարգի տարբեր պարամետրերի միջև փոխադարձ կապը։ Հաշվարկային շատ խնդիրների լուծումները, որոնք նախկինում հնարավոր է եղել իրականացնել միայն ծրագրավորման միջոցով, այժմ հնարավոր է դարձել իրականացնել էլեկտրոնային աղյուսակներում մաթեմատիկական մոդելավորման միջոցով։

## Պատմություն
Առաջին անգամ էլեկտրոնային աղյուսակների գաղափարը ձևակերպել է ավստրիական ծագմամբ ամերիկացի գիտնական Ռիչարդ Մատեսիչը (), ով 1961 թվականին հրատարարակել է «Budgeting Models and System Simulation» վերնագրով հետազոտությունը։ Կոնցեպցիան լրացվել է 1970 թվականին Ռենե Փարդոյի () և Ռեմի Լանդաուի () կողմից, ովքեր դիմել էին արտոնագիր ստանալու համար։ Արտոնագրային վարչությունը մերժել է դիմումը, սակայն հեղինակները որոշումը ստացել են դատարանի միջոցով։

Ընդհանուր առմամբ էլեկտրոնային աղյուսակների, որպես ծրագրային ապահովման առանձին դասի հիմնադիր համարվում է Դանիել Բրիկլինը, ով 1979 թվականին Ռոբերտ Ֆրենկստոնի հետ համատեղ մշակել է «VisiCalc» ծրագրիրը։ Էլեկտրոնային աղյուսակները Apple II-ի համար դարձել էին շատ հանրաճանաչ, որոնք անհատական համակարգիչը խաղալիքից վերածել էին հիմնական բիզնես գործիքի։

Հետագայում այս դասի բազմաթիվ ապրանքներ հայտնվեցին շուկայում․ SuperCalc, Microsoft MultiPlan, Quattro Pro, Lotus 1-2-3,  Microsoft Excel, OpenOffice.org Calc, AppleWorks-ի աղյուսակները և gnumeric, մինիմալիստական Spread32։

Գոյություն ունեն էլեկտրոնային աղյուսակներ սմարթֆոնների, գրպանի անհատական համակարգիչների՝ մասնավորապես SpreadCE-ի համար։

## Ծրագրերի ցուցակ

Բացի այդ, ժամանակին բավականին հայտնի ծրագրեր էին.
*Quattro Pro, 
*SuperCalc,
*VisiCalc։

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* *Колесников, Е. А.* Эволюция электронных таблиц, 2008. (1.7 МБ)
* VisiCalc — первые в мире электронные таблицы 
* A Spreadsheet Programming article on DevX
* comp.apps.spreadsheets FAQ by Russell Schulz
* Extending the Concept of Spreadsheet by Jocelyn Paine
* 
* Spreadsheet&nbsp;– Its First Computerization (1961–1964) by Richard Mattessich
* CICS history and introduction of IBM 3270 by Bob Yelavich
* Autoplan & Autotab article  by Creative Karma
* Spreadsheets in Science

Կատեգորիա:Ամերիկյան հայտնագործություններ
Գրաքննությունը Թուրքիայում

աջից|մինի|Բողոքի ցույցեր ընդդեմ համացանցային գրաքննության Թուրքիայում, 2011 թվական
**[[Գրաքննություն]]ը [[Թուրքիա]]յում,** կարգավորվում է ներքին և միջազգային իրավունքով, ընդ որում, վերջինս (համենայն դեպս, տեսականորեն) ազգային օրենսդրության նկատմամբ գերակայություն ունի Թուրքիայի սահմանադրության 90-րդ հոդվածին համապատասխան (2004 թվականին ընդունված փոփոխություններով)։

Չնայած օրենսդրական դրույթներին՝ ԶԼՄ-ների ազատությունը Թուրքիայում վատացել է 2010 թվականից ի վեր։ 2016 թվականի հուլիսին տեղի ունեցած պետական հեղաշրջման փորձից հետո այն հատկապես կտրուկ կերպով կրճատվել է։ Նախագահ Ռեջեփ Էրդողանի օրոք ձերբակալվել են հարյուրավոր լրագրողներ, փակվել կամ գրավվել են տասնյակ լրատվամիջոցներ, շատ լրագրողների հավատարմագրերը չեղյալ են հայտարարվել։ Որոշ տվյալներով՝ ներկայումս Թուրքիային բաժին է ընկնում ամբողջ աշխարհում բանտարկված բոլոր լրագրողների մեկ երրորդը։

## Նկարագրություն
2013 թվականից «Freedom House»-ը Թուրքիան որակում է որպես «անազատ» երկիր։ «Լրագրողներ առանց սահմանների» կազմակերպությունը Թուրքիային ավելի քան 180 երկրների շարքում դասել է 149-րդ տեղում՝ Մեքսիկայի և Կոնգոյի ԴՀ միջև՝ 44,16 արդյունքով։ 2015 թվականի երրորդ եռամսյակում թուրքական «Bianet» անկախ մամուլի գործակալությունն «Արդարություն և զարգացում» (ԱԶԿ) կուսակցության ժամանակավոր կառավարության օրոք արձանագրել է ընդդիմադիր ԶԼՄ-ների վրա հարձակումների ուժեղացում։ «Bianet»-ի՝ 2015 թվականի դիտարկման վերջնական զեկույցը հաստատել է այդ միտումը և ընդգծել, որ այն բանից հետո, երբ ԱԶԿ-ն ժամանակավոր կառավարման շրջանից հետո վերականգնել է իր դիրքը խորհրդարանում, Թուրքիայի կառավարությունն ավելի է ուժեղացրել իր ճնշումը երկրի ԶԼՄ-ների վրա։

2012 և 2013 թվականներին Լրագրողների պաշտպանության կոմիտեն Թուրքիային որակել է որպես վատագույն երկիր բանտում նստած լրագրողների քանակով (առջևում Իրանն ու Չինաստանն են)․ 2012 թվականին 49 լրագրող եղել է անազատության մեջ, իսկ 2013 թվականին՝ 40 լրագրող։ 2014 թվականին «Twitter»-ի ներկայացրած թափանցիկության զեկույցը ցույց է տվել, որ 2014 թվականի երկրորդ կեսին Թուրքիան «Twitter»-ում 5 անգամ ավելի շատ բովանդակություն հեռացնելու հարցում է ներկայացրել, քան ցանկացած այլ երկիր, ընդ որում, 2015 թվականին հարցումների քանակն ավելացել է ևս 150%-ով։

Իր 12-ամյա կառավարման ընթացքում ԱԶԿ-ն աստիճանաբար ընդլայնել է իր վերահսկողությունը ԶԼՄ-ների նկատմամբ։ Այսօր բազմաթիվ թերթեր, հեռուստաալիքներ և ինտերնետ-պորտալներ, որոնք ստացել են «Yandaş Medya» («կուսակցական լրատվամիջոցներ») կամ «Havuz Medyası» («մեդիայի լողավազան») անվանումը, շարունակում են իրենց ակտիվ կառավարամետ քարոզչությունը։ Մեդիա խմբերից մի քանիսը ստանում են արտոնյալ ռեժիմ՝ ԱԶԿ-ի խմբագրական քաղաքականությանը բարեկամանալու դիմաց։ Այս լրատվամիջոցներից որոշները ԱԶԿ-ի բարեկամական ձեռնարկություններ են դարձել կասկածելի հիմնադրամների և ընթացակարգերի միջոցով։ Մյուս կողմից՝ ԱԶԿ-ի ոչ լոյալ լրատվամիջոցներն ահաբեկման, ստուգումների և տուգանքների սպառնալիքի տակ են։ Այդ մեդիա խմբերի սեփականատերերը բախվում են նմանատիպ սպառնալիքների իրենց մյուս ձեռնարկությունների համար։ ԱԶԿ կուսակցության ղեկավարական կազմին քննադատելու համար աշխատանքից հեռացվող տեսաբանների քանակը զգալիորեն աճել է։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Գրաքննությունը Թուրքիայում
Կատեգորիա:Գրաքննություն ըստ երկրի
Մարտիրոս Մաղաքյան

**Մարտիրոս Բեգլարի Մաղաքյան** (), հայ մանկավարժ։ ԽՄԿԿ անդամ (1943): Հայրենական մեծ պատերազմի մասնակից։

## Կենսագրություն
Մարտիրոս Մաղաքյանը ծնվել է 1923 թվականին, Կալինինոյի շրջանի Շահնազար գյուղում։ 1940 թվականին ավարտել է հայրենի գյուղի միջնակարգ դպրոցը, աշխատել է ավագ ջոկատավար, միաժամանակ դասավանդել ֆիզիկա և մաթեմատիկա։

1941 թվականի դեկտեմբերին զորակոչվել է կարմիր բանակ։ Ծառայել է հայկական 409-րդ դիվիզիայում։ Ավագ սերժանտի կոչումով 1942 թվականի օգոստոսին մեկնել է ռազմաճակատ։ Մաղաքյանի մարտական ուղին սկսվել է Հյուսիսային Օսեթիայից, Օրջոնիկիձե քաղաքի մատույցներից։ 276-րդ դիվիզիայի կազմում մասնակցել է Պյատիգորսկի, Էսենտուկի, Կիսլովոդսկի, Ստավրոպոլի քաղաքների ազատագրմանը։ Մարտերում խիզախություն ցուցաբերելու համար պարգևատրվել է «Արիության համար» մեդալով։ 1943 թվականի մայիսին Մաղաքյանը ընդունվել է կուսակցության շարքերը։ Մասնակցել է նաև Ժիտոմիրի, Ռավնոյի և ուկրաինական մի շարք ուրիշ քաղաքների ու գյուղերի ազատագրմանը։ Այդ մարտերում ցուցաբերած քաջության համար Մաղաքյանն արժանացել է «Մարտական ծառայությունների համար» մեդալի և մի շարք շքանշանների։

Մաղաքյանը ռազմաճակատից տուն է վերադարձել1945 թվականի հոկտեմբերին։ Ավարտել է Երևանի մանկավարժական ինստիտուտը և շուրջ երեսուն տարի ֆիզիկա և մաթեմատիկա է դասավանդել ծննդավայրի միջնակարգ դպրոցում։

## Պարգևներ
* «Արիության համար» մեդալ
* «Մարտական ծառայությունների համար» մեդալ

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Հայ մանկավարժներ
Կատեգորիա:Հայրենական մեծ պատերազմի հայ մասնակիցներ
Կատեգորիա:Արիության մեդալակիրներ
Կատեգորիա:«Մարտական ծառայությունների համար» մեդալով պարգևատրվածներ
Մսաղաց

մինի|Ապամոնտաժված մեխանիկական մսաղաց|310x310փքս
մինի|Ապամոնտաժված մեխանիկական մսաղաց.<br>'''1.''' իրան,<br>'''А.''' մսի ընդունիչ;<br>'''Б.''' ամրակման սեղմակ,<br>'''2.''' բռնակ,<br>'''3.''' պտուտակային լիսեռ,<br>'''4.''' առանցքակալի սռնակ,<br>'''5.''' 4 շեղբանի դանակ,<br>'''6.''' ցանց,<br>'''7.''' մանեկ,<br>'''8.''' բռնակի ամրացման կապող հեղույս|290x290px

**Մսաղաց** (), մեխանիկական կամ էլեկտրակական սարք նախատեսված միս կամ այլ մթերքներ աղալու համար։ Օգտագործվում է նաև արիշտա, սպագետի, թխվածքաբլիթ, մրգերից և բանջարեղենից հյութ պատրաստելու համար։ Սննդի արդյունաբերության մեջ օգտագործվող նմանատիպ սարքը կոչվում է աղաց։

Մսաղացը ստեղծվել է 19-րդ դարում, բարոն Կարլ Դրեզի կողմից։

## Կառուցվածք
Ձեռքի դասական մսաղացը բաղկացած է հետևյալ մասերից.

*մսի ընդունիչ
*պտուտակային լիսեռ
*դանակ
*ցանց
*բռնակ

Միսը կամ մթերքը մսաղացի ընդունիչի միջով անցնում է պտուտակային լիսեռի վրա, որի օգնությամբ այն սեղմվում է ցանցին, այնուհետև դանակով կտրվում։ Մսաղացի ընդունիչի մեջ կան եզրեր, որոնց օգնությամբ մի կտոր մսից ավելի փոքր կտորներ են կտրվում, որպեսզի միսը պտուտակային լիսեռի միջով անցնելիս ավելի փոքր լինի։ Ի տարբերություն բլենդերի, մսաղացի մեջ մթերքի մանրացումը տեղի է ունենում անընդհատ. մթերքը դրվում է մսի ընդունիչի մեջ և դուրս գալիս ցանցի միջով։

Ձեռքի մսաղացը իր աշխատանքի համար պահանջում է բռնակի վրա բավականաչափ մեծ ջանքեր գործադրել, ինչը նշանակում է, որ մսաղացը պետք է ամուր կցված լինի սեղանին։ Այդ պատճառով ձեռքի մսաղացները հագեցած են սեղմակով։ Էլեկտրական շարժիչով մսաղացները սեղմիչ չեն պահանջում և պատրաստվում են սեղանի կամ հարթ առարկայի վրա դնելու տարբերակով։ Կենցաղային էլեկտրական մսաղացները սովորաբար ունենում են ավելի նեղ և երկար պարանոցով ընդունիչ, որպեսզի մատները չմտնեն պտուտակային լիսեռի մեջ։ Էլեկտրական մսաղացի համար խորհուրդ է տրվում միսն ավելի փոքր կտորների բաժանել, նոր աղալ։

## Մսաղացի գլխիկներ
Մսաղացի վրա համապատասխան գլխիկ ավելացնելով կարելի է օգտագործել նաև այլ խոհարարական գործողություններ կատարելու համար.
*Բանջարեղենի դանակ, թույլ է տալիս կոշտ բանջարեղենը կտրել շերտերի, խորանարդների և ձողիկների։
*Kebbe գլխիկը նախատեսված է սնամեջ նրբերշիկ ստանալու համար` հետագայում լցոնով լցնելու և տապակելու համար։
*Երշիկեղենի գլխիկ՝ նախատեսված տնական երշիկեղենի, նրբերշիկների և սարդելկաների պատրաստման համար։
*Աղացած մսի մոդելավորման գլխիկը թույլ է տալիս աղացած միսը բաշխել հավասար մասերի։
*Լոլիկի համար նախատեսված գլխիկը թույլ է տալիս լոլիկի հյութ և տոմատի մածուկ պատրաստել։
*Մամլիչ-գլխիկը օգնում է հյութեր պատրաստել փափուկ մրգերից և բանջարեղենից։
*Քերիչ-գլխիկը թույլ է տալիս մսաղացը օգտագործել որպես քերիչ։
*Խմորի համար նախատեսված գլխիկը օգտագործվում են արիշտա, սպագետի պատրաստելու համար։

## Պատկերասրահ

Պատկեր:Мясорубка в сборе.jpg|Մսաղաց հավաքված վիճակում
Պատկեր:Решётка от мясорубки.jpg|Դասական մսաղացի ցանց
Պատկեր:Mesko EM-2.JPG|Կենցաղային էլեկտրական մսաղաց
Պատկեր:Нутро мясорубки.png|Մսաղացի ներսի կողիկներ
Պատկեր:Mischwolf ME130-3 klein.jpg|Արդյունաբերական մսաղաց


## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Խոհանոցային գործիքներ
Կատեգորիա:Կենցաղային սարքեր
Սուրբ Ղազանչեցոց եկեղեցու հրթիռակոծություն (2020)

**Սուրբ Ղազանչեցոց եկեղեցու հրթիռակոծություն** կամ **Սուրբ Ամենափրկիչ Ղազանչեցոց եկեղեցու հրետանային ռմբակոծություն**, Ադրբեջանի զինված ուժերի կողմից երկու անգամ Շուշիի Սուրբ Ղազանչեցոց եկեղեցու հրթիռակոծություն, ինչի հետևանքով փլուզվել է տանիքի մի մասը։ Հրետանակոծությունը տեղի է ունեցել Արցախի վիճելի տարածքի համար Հայաստանի և Ադրբեջանի միջև մղվող ինտենսիվ զինված պատերազմի 11-րդ օրը։

Երկրորդ հարվածի հետևանքով ծանր վիրավորվել է ռուս լրագրող․ վիրավորվել է նաև 10 այլ խաղաղ բնակիչ։

ՀՀ ԱԳՆ-ն Ղազաչեցոց եկեղեցու թիրախավորման վերաբերյալ տարածել է հետևյալ հայտարարությունը․ *«Սա Ադրբեջանի ռազմաքաղաքական ղեկավարության հերթական հանցագործությունն է, որը բացահայտում է նրա հակամարդկային Էությունը։ Այնուհանդերձ, այս քայլը լիովին տեղավորվում է տասնամյակներ ի վեր իրականացվող  հայատյացության  քաղաքականության մեջ։ Ադրբեջանը, որն ամբողջովին բնաջնջել է հայկական մշակութային ժառանգությունը Նախիջևանում և հայ ժողովրդի պատմական հայրենիքի այլ մասերում, այժմ փորձում է Արցախի դեմ սանձազերծած ռազմական ագրեսիայի շրջանակներում հայրենիքից և պատմական հիշողությունից զրկել արցախահայությանը»*։ Ադրբեջանի պաշտպանության նախարարությունը պաշտոնապես հերքել է իր մասնակցությունն այս հրետանակոծությանը, իսկ ադրբեջանական պետական լրատվական գործակալությունը պնդել է, որ հարձակման հետևում կանգնած է Հայաստանը։

## Պատկերասրահ

Armenian wedding in damaged Ghazanchetsots Cathedral in Artsakh, Shushi.png|Հայկական հարսանիք հրթիռակոծված Սուրբ Ղազանչեցոց եկեղեցում
Damaged Ghazanchetsots Cathedral in Shushi 3.png|Սուրբ Ղազանչեցոց եկեղեցու վնասված տանիքը
Damaged Ghazanchetsots Cathedral in Shushi 4.png|Սուրբ Ղազանչեցոց եկեղեցու վնասված տանիքը
Damaged Ghazanchetsots Cathedral in Shushi 5.png|Վնասված Սուրբ Ղազանչեցոց եկեղեցին
-Ղազանչեցոց եկեղեցի.jpg|Սուրբ Ղազանչեցոց եկեղեցին մինչև հրթիռակածությունը


## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Արցախի Հանրապետության պատմություն
Կատեգորիա:2020 Հայաստանում
Կատեգորիա:Ադրբեջանի պատերազմական հանցագործություններ
Կատեգորիա:44-օրյա պատերազմ