Ռիգայի վագոնաշինական գործարան

thumb|ER2T
right|thumb|AR2-002 railbus
right|thumb|ER9M-390-1
right|thumb|DR1A-283M
**Ռիգայի վագոնաշինական գործարան**, (, **RVR**)&nbsp;, Լատվիայի մեքենաշինական խոշորագույն ձեռնարկություններից մեկը։ 1895 թվականին Ռիգայում հիմնադրել է գործարար Օսկար Ֆրեյվիրտը և անվանել **Phoenix** (**Փյունիկ**)։ *RVR*-ը երկար տարիներ եղել է էլեկտրական ու դիզելային գնացքներ, տրամվայներ, տրոլեյբուսներ և վագոններ արտադրող խոշորագույն ձեռնարկությունը Խորհրդային Միությունում։

## Պատմություն
Գործարանը հիմնադրվել է 1895 թվականին՝ որպես «Fenikss» բաժնետիրական ընկերություն և կարճ ժամանակում դարձել է վագոններ թողարկող խոշորագույն ձեռնարկությունը ռուսական կայսրությունում։

1915 թվականին, գերմանացիների հարձակումից առաջ, Ռիգայի այլ ձեռնարկությունների պես՝ այս գործարանի սարքավորումները ևս տարհանվել են Ռուսաստանի խորքերը։

1936 թվականին *Fenikss*-ը վերակազմավորվել է *Joint Stock Company Vairogs* համատեղ բաժնետիրական ընկերության, որը «*Ford Motor Company*»-ի արտոնագիրն ստանալով՝ սկսել է *Ford-Vairogs* ավտոմեքենաներ արտադրել՝ աստիճանաբար վերածվելով բալթյան երկրների խոշորագույն ավտոմեքենաշինական ձեռնարկության։ Միաժամանակ 1930-1940-ական թվականներին կարգի է գցվել վագոնների արտադրությունը։

Խորհրդային տարիներին գործարանը էլեկտրական ու դիզելային գնացքներ, տրամվայներ ու վագոններ թողարկող խոշորագույն ձեռնարկություն էր դարձել։ Տարբեր տարիների թողարկել է *РВЗ-6* տրամվայներ, *ЭР1, ЭР2, ЭР7, ЭР9* էլեկտրագնացքներ, *ЭР22* (ԽՍՀՄ-ի համար), *ЭР25* (Բուլղարիայի համար), *ЭР31* (Բուլղարիայի ու Հարավսլավիայի/Սերբիայի համար):Բացի այդ, 1973 և 1988 թվականներին արտադրել է խորհրդային միակ ճեպընթաց էլեկտրագնացքի՝ *ЭР200*-ի երկու շարժակազմ։ Վերջին տարիներին արտադրում էր *ER2T, ER2TM и ER9TM* էլեկտրագնացքներ, *DR1B* մակնիշի դիզելային գնացքներ, *RVR-2002* մակնիշի քաղաքային տրամվայներ, վերանորոգում էր երկաթուղային տեխնիկան։

1964-ից 1974 թվականներին գործարանը թողարկել է նաև *«Սարմա», «Վիզմա» ու «Լիգա»* սեռնարաններ (տարեկան մոտավորապես 60.000 հատ), լայն սպառման այլ ապրանքատեսակներ՝ մանկական կահույք, սահնակներ, արդուկելիս օգտագործվող տախտակներ և այլն։

Խորհրդային Միության փլուզումից հետո գործարանն անկում է ապրել՝ աստիճանաբար կորցնելով իր արտադրանքի իրացման հիմնական շուկան։ Ռուսաստանի համար վերջին էլեկտրագնացքն արտադրվել է 1993, Ուկրաինայի համար՝ 2001), Վրաստանի համար՝ 2003 թվականին։
2017 թվականից *RVR*-ի անվճարունակության, սնանկացման գործընթաց է սկսվել։ Այդուհանդերձ, գործարանի ներկայիս ղեկավարությունն ու ինժեներատեխնիկական անձնակազմը ջանքեր են գործադրում արտադրանքը բարելավելու, կատարելագործելու, նոր, լայն պահանջարկ վայելող արտադրատեսակներ թողարկելու միջոցով դրական տեղաշարժ ապահովելու համար։

## Ուշագրավ փաստեր
*1960 թվականին գործարանում նախադիպլոմային պրակտիկա է անցել ապագա գյուտարար Վլադիմիր Վեկլիչը։  Դիպլոմայինի պաշտպանությունից հետո նրան աշխատանքի են նշանակել Կիևում, որտեղ 1966 թվականի հունիսի 12-ին շահագործման է հանձնել աշխարհում առաջին տրոլեյբուսային գնացքը։ Անվանի գյուտարարը միշտ շեշտել է, որ իր աշխատանքում հսկայական դեր է խաղացել *RVR*-ում ձեռք բերած փորձը։ 1973 թվականին նրա գյուտը վերադարձել է Ռիգա, որը Վլադիմիր Վեկլիչի տրոլեյբուսային գնացքների օգտագործման քանակով երրորդ տեղն է գրավել ԽՍՀՄ-ում (1984 թվականին՝ 87 միավոր տրոլեյբուսային գնացք)։

## Պատկերասրահ

File:RVZ-6M2_tram_in_Minsk_01.jpg|RVZ-6M2
File:AR2-01 kcr (27286527850).jpg|Rälsbuss
File:MTV-82_tram_in_Moscow,_Russia.jpg|MTV-82 
RVR-Triebwagen.JPG|ЕМВ ЭР2-8004 
LG ER9M-381M Paneriai 01.JPG|ЕМВ ЭР9М-381M 
412rrr.jpg|JZ - 412-ը սերբական երկաթուղում
БДЖ 32-037.jpg|БДЖ - 32-ը բուլղարական երկաթուղում
DR1A Riga.JPG|DR1A
ZCG 412-050 Podgorica.jpg|ZCG 412-050-ը Չեռնոգորիայի երկաթուղում


## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Офіційний сайт компанії «Ризький вагонобудівний завод»
*  
* 

Կատեգորիա:Լատվիայի տնտեսություն