Սքոթ Հեմիլթոն

**Սքոթ Սքովել Հեմիլթոն** (), ամերիկացի նախկին գեղասահորդ է և Օլիմպիական խաղերի ոսկե մեդալակիր։ Նա հաղթել է ԱՄՆ-ի 4 հաջորդական առաջնություն (1981-1984 թվականներին), 4 հաջորդական Աշխարհի Առաջնություններ (1981-1984 թվականներին) և ոսկե մեդալ 1984 թվականի Օլիմպիական խաղերին։ Նրա հատուկ շարժումը՝ հետ թռիչքը, որը միայն մի քանի գեղասահորդներ կարող են անել,դեմ է ԱՄՆ գեղասահքի և Օլիմպիական խաղերի կանոններին։ Այնուամենայնիվ նա այդ շարժումը ներառում է իր սիրողական և ցուցադրական սահքերի մեջ՝ մարդկանց գոհացնելու համար։ Ավելի ուշ նա օգտագործել է այդ շարժումը իր պրոֆեսիոնալ մրցակցային ծրագրերում։ Նա լայն ճանաչում ունի իր՝ ոտքերի շարժման նորարական մեթոդի համար։ Գեղասահքից դուրս գալուց հետո, նա ներգրավված է եղել բարեգործական աշխատանքներում և գրել է 3 գիրք։

## Կյանքի վաղ շրջան և կրթություն
Հեմիլթոնը ծնվել է 1958 թվականի օգոստոսի 28-ին, Օհայո նահանգի Թոլիդո քաղաքում։ 6 ամսական տարիքում նրան որդեգրում են պրոֆեսոր Դորոթին և կենսաբանության պրոֆեսոր Էրնեստ Ս․ Հեմիլթոնը։ Ընտանիքը բնակվում էր Օհայոյի Բոուլինգ Գրին քաղաքում։ Նա ուներ ավագ քույր՝ Սյուզանը (իր ծնողների կենսաբանական դուստրը) և կրտսեր եղբայր՝ Սթիվենը (ում նույնպես որդեգրել էին)։ Նա հաճախել է Քենվուդի տարրական դպրոցը։ Երբ Հեմիլթոնը 2 տարեկան էր,վարակվեց ինչ-որ անհայտ հիվանդությունով և դադարեց աճել։ Անթիվ անալիզներից և սխալ ախտորոշումներից հետո (ներառյալ Ցիստիկ ֆիբրոզը, որը նրան ապրելու համար 6 ամիս էր տալիս) հիվանդությունը սկսեց ինքն իրեն հետ քաշվել։ Նրանց ընտանեկան բժիշկը Հեմիլթոնին ուղարկեց Բոստոնի մանկական հիվանդանոց տեսնելու բժիշկ Շվաչմանին։ Նրան ասել են,որ բժիշկը չի հասկացել թե ինչն այն չէ և առաջարկել է գնալ տուն,դադարել դիետա պահելը և շարունակել կյանքը իր սովորական հունով։ Տարիներ անց պարզվել է, որ նրա մանկության տարիների հիվանդության պատճառը ուղեղի բնածին ուռուցքն էր։ Սիրողական կարիերայի գագաթնակետին Հեմիլթոնի քաշը 49 կիլոգրամ էր, իսկ հասակը՝ 1․59 մետր, բայց ի վերջո նրա հասակը հասավ 1․63 մետրի։

13 տարեկան հասակում Հեմիլթոնը սկսեց մարզվել նախկին օլիմպիական չեմպիոն Պիեռ Բրունեի մոտ։ Այնուամենայնիվ 1976 թվականին,նա ստիպված էր թողնել գեղասահքը,որովհետև մարզումների վարձը թանկ էր և նա ընդունվեց քոլեջ։ Բայց Հելեն և Ֆրենկ Մըքլորենները որոշեցին Հեմիլթոնին տրամադրել ֆինանսական օգնություն մարզումները շարունակելու համար։ Ավելի ուշ Հեմիլթոնը կաշխատի Մըքլորենների հետ գեղասահքի բարեգործական աջակցությունը շարունակելու համար։ Հեմիլթոնը ընդունվեց Օհայոյի Բոուլինգ Գրինի պետական համալսարանը։ Բոուլինգ Գրինի նախկին Առաջին փողոցը վերանվանվեց Սքոթ Հեմիլթոնի պրոսպեկտ՝ նրա պատվին։

## Կարիերան գեղասահքում
1980 թվականին Հեմիլթոնը երրորդ հորիզոնականը զբաղեցրեց ԱՄՆ-ի գեղասահքի առաջնությունում,իր համար տեղ բացելով ԱՄՆ-ի գեղասահքի Օլիմպիական թիմում։ Այդ ժամանակ նրա մարզիչը Դոն Լոսն էր։ 1980 թվականի Օլիմպիական խաղերում զբաղեցրեց հինգերորդ հորիզոնականը,որտեղ նա նաև արժանացավ ԱՄՆ-ի դրոշը բացման արարարողությանը տանելու պատվին։ Նրա բեկումնային ելույթը 1981 թվականի ԱՄՆ առաջնության շրջանակներում էր։ Նա անթերի ելույթ ունեցավ և ելույթի ավարտից մի քանի վայրկյան առաջ արժանացավ հոտնկայս ծափահարությունների։ Այնուհետև նա ոչ մի սիրողական մրցույթում չպարտվեց։ 1981 թվականին հաղթեց ոսկե մեդալ  գեղասահքի աշխարհի առաջնությունում։ Երկար ծրագրի ընթացքում նա վաստակեց 5․8 և 5․9 միավորները տեխնիկական նվաճումների համար և 5․7, 5․9 գեղարվեստական տպավորության համար բարձրագույն 6․0-ից։ Նա երկար ծրագիրը սկսեց Լութզի եռակի թռիչքով, նրա ամենահստակ և դժվար թռիչքը։ Նա ուժեղ ծրագիր ներկայացրեց, չնայած մի քանի փոքր թերություններին։ Նա նորից ոսկե մեդալ նվաճեց 1982 և 1983 թվականների ԱՄՆ-ի և Աշխարհի առաջնություններում։

1984 թվականի Օլիմպիական խաղերի ժամանակ,նա հաղթեց պարտադիր գեղանշանների ծրագիրը և երկրորդ հորիզոնականը զբաղեցրեց կարճ ծրագրում։ Երկար ծրագրի համար նա նախատեսել էր 5 թռիչք՝ եռակի Լութզ, եռակի թռիչք, եռակի տուլուպ համդրված երկակի թռիչքով, եռակի Ուվալեյ թռիչք և եռակի Սալխով թռիչք։ Տեխնիկական նվաճումների համար ժյուրիի 9 անդամները նրան տվեցին երեք 5․6 միավոր,երկու 5․7 միավոր, երեք 5․8 և 5․9 միավոր։ Գեղարվեստական տպավորության համար նա ստացավ չորս 5․8 և հինգ 5․9 միավոր։ Բրայան Օրսերը հաղթեց երկար ծրագիրը, Հեմիլթոնը երկրորդն էր,բայց Հեմիլթոնը հաղթեց ոսկե մեդալը,որովհետև Օրսերը վերջնական սանդղակում շատ ներքև էր Հեմիլթոնին հասնելու համար։ Նա յոթերորդն էր պարտադիր գեղանշանների ծրագրում,որն այն ժամանակ վերջնական արդյունքի 30%-ն էր կազմում։ Հեմիլթոնի հաղթանակը ավարտեց ԱՄՆ-ի տղամարդկանց գեղասաքի հավաքականի Օլիմպիական ոսկու 24-ամյա երաշտը։ Նա չփորձեց եռակի Աքսել թռիչքը,ավելի դժվար թռիչքը, որը այլ գեղասահորդներին հաջողվեց։ Նա հաղթեց այդ տարվա Գեղասահքի Աշխարհի առաջնությունը և 1984 թվականի ապրիլին դարձավ պրոֆեսիոնալ գեղասահորդ։

Գեղասահքի պատմագիր Էլլին Քեստնբաումը տղամարդ գեղասահորդների իր քննադատության մեջ,1984 թվականի Օլիմպիական խաղերի ընթացքում Հեմիլթոնի կրած համազգեստները անվանեց Դիսկո ոճի ամբողջական համազգեստների (որոնք այդ ժամանակ շատ տարածված էին տղամարդ գեղասահորդների շրջանում) էրոտիկ ազդեցությունը մեղմացնելու փորձ։ Նա Հեմիլթոնի համազգեստը նկարագրեց որպես «պարզ մոնոխրոմատիկ ձգվող համազգեստ, որը զարդարված է մեկ երկրաչափական պատկերով՝ հակադրող գույների»,նման փորձի դուրս գալու համար նախատեսված համազգեստի, որում ընդգծվում էր գեղասահքի «տղամարդկանց սպորտի համար ընդունելի» կողմը։

Պրոֆեսիոնալ գեղասահորդ դառնալուց հետո Հեմիլթոնը շրջագայեց «Ice Capades»-ի հետ մոտ երկու տարի, հետո ստեղծեց «Սքոթ Հեմիլթոնի Ամերկյան շրջագայությունը», որը հետո վերանվանվեց «Աստղերը սառույցի վրա»։ Նա «Աստղերը սառույցի վրա» շոուի համահիմադիրն էր, համապրոդյուսերը և բացի այդ 15 տարի ելույթ էր ունեցել դրա շրջանակներում, մինչև 2001 թվականին շրջագայությունից հեռանալը (չնայած երբեմն մասնակցում էր որոշ ելույթների որպես հյուր)։

Որպես պրոֆեսիոնալ գեղասահորդ Հեմիլթոնը հաճախ ելույթ էր ունենում իր հայտնի հետ թռիչքով, շարժում, որը արգելված է Գեղասահքի Միջազգային Միության կողմից (կազմակերպություն, որը ղեկավարում է գեղասահքը)։ Քեստնբաումը նշում է, որ այդպես ԳՄՄ-ն ճանաչում էր այդ շարժման անօրինական լինելը։

Նա ստացել է գեղասահքի բազմաթիվ պատվավոր կոչումներ, այդ թվում առաջին տղամարդ սոլո գեղասահորդը, որը հաղթել է Ժաք Ֆավարի մրցանակը 1988 թվականին։ 1990 թվականին ընդգրկվել է ԱՄՆ Օլիմպիական փառքի սրահում։
[մինի|Հեմիլթոնը ելույթ է ունենում [«Աստղերը սառույցի վրա» շոուի ընթացքում։]]

## Կարիերան լրատվամիջոցներում
### Հեռուստահաղորդավարի կարիերան
Հեմիլթոնը գեղասահքի մեկնաբան էր CBS ալիքում երկար տարիներ, սկսած 1985 թվականից։ Նա նաև աշխատել է NBC-ում։ 2006 թվականին FOX հեռուստալիքում հեռարձակվող «Գեղասահք աստղերի հետ» հեռուստահաղորդման հաղորդավարն էր։ Ներկայումս նա Միջազգային Հատուկ Օլիմպիադիայի տնօրենների խորհրդի անդամ է։

### Հեռուստատեսային ելույթներ
Հեմիլթոնը հնչունավորել է «Բլրի արքա» մուլտսերիալի «Պարեր շան հետ» սերիայում մեկնաբանին։ 2008 թվականին նա նաև հնչունավորել է «''The Fairly OddParents''» մուլտսերիալի «The Fairy Oddlympics» սերիայում Թիմի Թյորներ-ի հետ խաղերը մեկնաբանող կերպարին։

2008 թվականի օգոստոսի 26-ին նա նաև մասնակցել է «*Wanna Bet?*» հեռուստախաղին,որտեղ զբաղեցրել է  2-րդ հորիզոնականը՝ պարտվելով Բիլ Էնգվալին։ 2009 թվականին մասնակցել է «Celebrity Apprentice» հեռուստախաղին։

Նա նաև խաղացել է ինքն իր դերը Ռոզաննա հեռուստասերիալում՝ մասնակցելով լինոլեումապատ սահադաշտի վրա տեղի ունեցող գեղասահքի մրցույթին։ Նա նաև նկարահանվել է «*Blades of Glory*» ֆիլմի մի քանի կադրում։

2010 թվականի մարտի 8-ին տեղի ունեցավ «*Scott Hamilton: Return to the Ice*» ֆիլմի պրեմիերան Bio Channel ալիքում։ Երկժամյա հատուկ հեռուստատեսային հաղորդումը պատմում է Հեմիլթոնի՝  քաղցկեղի դեմ պայքարից հետո գեղասահք վերադառնալու մասին։

### Հեղինակած գրքեր
1999 թվականին Հեմիլթոնը գրել է «*Landing It*» գիրքը, որտեղ պատմում է իր կյանքի մասին սահադաշտից ներս և դուրս։ 2009 թվականին Հեմիլթոնը գրել է «*The Great Eight*» գիրքը, որտեց բացահայտում էր իր կյանքի մասին գաղտնիքներ և թե ինչպես է ամբողջ կյանքի ընթացքում հաղթահարել բազմաթիվ խոչընդոտներ և հիասթափություններ։ 2018 թվականին նա գրել է «*Finish First: Winning Changes Everything*» գիրքը (հրատարակիչ՝ Թոմաս Նելսոն), մրցակցության արժեքի մասին։

## Անձնական կյանք
### Ընտանիք
2002 թվականի նոյեմբերի 14-ին նա ամուսնացել է սննդաբան Թրեյսի Ռոբինսոնի հետ։ Զույգը ունի 3 որդի և մեկ դուստր։ Ընտանիքը բնակվում է Թենեսի նահանգի Ֆրանկլին քաղաքում։

### Հավատք
Հեմիլթոնը քրիստոնյա է և իր հավատքի մասին ասել է․«Ես հասկանում եմ, որ Հիսուսի հետ ուժեղ կապի շնորհիվ, դու կարող ես ամեն ինչ հաղթահարել։ Աստված միշտ քո կողքին է, որպեսզի ուղղորդի քեզ կյանքի դժվար ժամանակներում։ Աստված ինձ հետ էր ամեն անգամ,ամեն անգամ»։

### Հիվանդություն
1997 թվականին, Հեմիլթոնը պայքարել է ամորձիների քաղցկեղի դեմ։ Նա վերադարձել է գեղասահք հիվանդությունը բուժելուց հետո։ Նրա պատմության մասին հետո գրել են բազմաթիվ ամսագրերում և այն անգամ հայտնվել է հեռուստատեսությունում։ 2004 թվականի նոյեմբերի 12-ին հայտարարվել է, որ Հեմիլթոնը տառապում է ուղեղի բարորակ ուռուցքով, որը բուժել են Քլեվելանդի հիվանդանոցում։

2010 թվականի հունիսի 23-ին Հեմիլթոնը ուղեղի վիրահատություն է ունեցել, որպեսզի կանխի 2004 թվականին հայտնաբերված բարորակ քաղցկեղի կրկնությունը։ Կրանիոֆարինգիոմա անունով ուռուցքը կարող է կուրություն առաջացնել,եթե չբուժվի։ Վիրահատությունը հաջող է ընթացել։ 2010 թվականի նոյեմբերին Հեմիլթոնը նորից հիվանդանոցում էր։ Ուռուցքի հեռացման ընթացքում վնասվել էր ուղեղի զարկերակը։ Արյունահոսությունը դադարել էր, բայց օրեր անց անևրիզմա էր առաջացել։ Այս վիրահատությունը ևս բարեհաջող է ավարտվել։

2016 թվականին Հեմլթոնը ստացել էր ուղեղի 3-րդ ուռուցքի ախտորոշումը։ 2017 թվականի մարտին նա հայտարարեց,որ ուռուցքը փոքրացել է առանց քիմիոթորապիայի։

### Բարեգործական աշխատանք
1990 թվականին, երբ «Make-A-Wish» հիմնադրամը տոնում էր իր բացման 10-ամյակը, Հեմիլթոնը ճանաչվեց հիմնադրամի առաջին «տարվա աստղ բարեգործ»։

Նա հիմնեց «Scott Hamilton Cares» հիմնադրամը, որպեսզի օգնի քաղցկեղով տառապող հիվանդներին։ Նա երկար տարիներ եղել է կամավոր Հատուկ Օլիմպիական խաղերում և ներկայումս հանդիսանում է Հատուկ Օլիմպիական խաղերի պաշտոնական ներկայացուցիչը։ Հեմիլթոնը օգնություն է տրամադրել նաև «Սուրբ Ջուդի անվան մանկական հիվանդանոց»-ին և «Multiple Myeloma Research» հիմնադրամին և հանդիսանում է դրա պատվավոր խորհրդի անդամը։

## Մրցանակներ և ճանաչում
* 1985 –Ֆիլադելֆիայի Սպորտի Գրողների Ասոցացիայի կողմից արժանացել է 1984 թվականի «Ամենաքաջ մարզիկ» մրցանակին։
* 1993 -  Ասսոշեյթեդ պրեսը ներկայացրել է ազգային սպորտի մասին հետազոտության արդյունքները, որտեղ Հեմիլթոնը դասվում էր ԱՄՆ-ի 8 ամենահայտնի մարզիկների շարքում, առաջ անցնելով սպորտային այնպիսի աստղերից, ինչպիսիք են՝ Մայքլ Ջորդանը, Մեջիք Ջոնսոնը, Թրոյ Այկմանը, Դեն Մարինոն, Վեյն Գրեփսկին, Ջո Մոնտանան և Նոլան Ռայանը։
* 1996 - Հեմիլթոնին շնորհվեց ԱՄՆ սպորտի ակադեմիայի «Միլդրեդ Բեյբ Դրդրիկսոն Զահարիաս»-ի քաջության մրցանակը՝ ի գիտություն սպորտում հասած հաջողությունների,չնայած ճանապարհին հանդիպած դժվարություններին։
* 1996 - Հեմիլթոնը նվաճել է Նվաճումների Ակադեմիայի «Ոսկո ափսե» մրցանակը։

## Ծրագրեր

## Մրցույթների արդյունքներ

## Ծանոթագրություններ

## Հետագա ընթերցման համար
* 
* 

## Արտաքին հղումներ
* 
* 
* 
* 

Կատեգորիա:20-րդ դարի ամերիկացիներ
Կատեգորիա:Ամերիկացի գեղասահորդներ
Կատեգորիա:Ամերիկացի օլիմպիական չեմպիոններ
Կատեգորիա:Գեղասահորդներ
Կատեգորիա:Օլիմպիական խաղեր