Լուցիուս Ֆուրիուս Պուրպուրիոն

**Լուցիուս Ֆուրիուս Պուրպուրիոն** (; ), Հռոմեական զորավար և քաղաքական գործիչ՝ Ֆուրիի պատրիկ ընտանիքից, հյուպատոս մ.թ.ա. 196 թվականին։ Նա պայքարել է գալերի դեմ և անհաջող կերպով պայքարել գրաքննության համար մ.թ.ա. 184 թվականին։

## Կենսագրություն
Լուցիոսը պատկանում էր Ֆուրիի պատրիկական ընտանիքին, որի անդամները Հռոմ էին գաղթել Տուսկուլումից: Կապիտոլիական Ֆաստիի համաձայն, նրա հայրն ու պապը կրում էին «Սպուրիուս» պրենոմենը:

Լուսիոս Ֆուրիոսի մասին աղբյուրներում առաջին հիշատակումը թվագրվում է մ.թ.ա. 210 թվականին, երբ Իտալիայում ընթանում էր Հաննիբալի դեմ պատերազմը: Պուրպուրիոնը ռազմական տրիբուն էր (մեկ տարբերակի համաձայն՝ քսան տարեկանում) Մարկոս ​​Կլավդիոս Մարցելոսի բանակում, որը գործում էր Ապենինյան թերակղզու հարավում: Մ.թ.ա. 200 թվականին, ենթադրաբար 30 տարեկան հասակում, նա դարձել է պրետոր և ստացել է Ցիսալպյան Գալիայի վերահսկողությունը։ Այս ժամանակ գալլերը ապստամբեցին կարթագենցի Համիլկարի հրամանատարությամբ և թալանեցին Պլացենտիան: Պրետորը գլխավորել է կոնսուլական բանակը (կոնսուլն ինքը դեռ չէր ժամանել) և, պաշարված Կրեմոնա Կրեմոնային օգնելու հասնելով, խոշոր ճակատամարտում ջախջախել է ապստամբներին, որի արդյունքում, ըստ Լիվիայի, սպանվել է և գերի է ընկել 35,000 մարդ: Որոշ աղբյուրների համաձայն, Համիլկարը նույնպես զոհվել է այս ճակատամարտում։

Լուցիոս Ֆուրիոսը գրեթե ավարտել էր պատերազմը, երբ կոնսուլ Գայոս Ավրելիոս Կոտտան ժամանել է Գալլիա։ Վերջինս, հիասթափված լինելով, որ այլևս չէր կարող վայելել հաղթանակի ողջ փառքը, իր պրետորին ուղարկել է Էտրուրիա և սկսել է թալանել գալլական հողերը։ Այնուհետև Ֆուրիոսը, անսպասելիորեն, ժամանել է Հռոմ և պահանջել է հաղթանակ։ Որոշ սենատորներ առարկեցին, քանի որ Ֆուրիոսը ճակատամարտում հրամանատարել էր օտար բանակ և կամավոր լքել էր նահանգը, բայց, ի վերջո, որոշումը դրական էր։ Ֆուրիոսի հաղթանակը առանձնացել է զինվորների և գերիների բացակայությամբ։

Մ.թ.ա. 196 թվականին Լյուսիուս Ֆուրիուսը հյուպատոս է դարձել Մարկուս Կլավդիուս Մարցելուսի հետ միասին։ Իտալիան երկուսին էլ հատկացվել է որպես նահանգ, չնայած կոնսուլներից յուրաքանչյուրը ցանկանում էր ձեռք բերել Մակեդոնիան, որտեղ այդ ժամանակ պաշտոնապես դեռևս պատերազմ էր ընթանում Ֆիլիպ թագավորի հետ։ Պուրպուրիոն և Մարցելոսը ներխուժեցին Գալլիա։ Սկզբում նրանք գործեցին առանձին, ապա միավորվեցին, թալանեցին Բոյերի և Լիգուրացիների հողերը և խոշոր ճակատամարտում ջախջախեցին Բոյերին։ Հռոմ վերադառնալուց հետո նրանցից յուրաքանչյուրը հաղթանակ է տարել.Կլավդիոսը հաղթել է Ինսուբրեսին, Ֆուրիոսը՝ Բոյերին (քանի որ վերջիններս ավելի վաղ հաղթել էին Մարցելոսին արշավանքի ժամանակ)։

Մ.թ.ա. 192 թվականին Կապիտոլիումում օծվեցին Յուպիտերի երկու տաճարներ, որոնք կառուցվեցին Լուցիոս Ֆուրիոսի երկու երդումների համաձայն։ Առաջին երդումը տրվել է նրա պրետորության, իսկ երկրորդը՝ կոնսուլության ժամանակ։

Սիրիական պատերազմի վերջին փուլերում Լուցիուս Ֆուրիուսը դարձել է Սենատի կողմից Ասիայում պատերազմից հետո սահմանները պաշտոնականացնելու համար նշանակված դեցեմվիրներից մեկը (մ.թ.ա. 189)։ Պրոկոնսուլ Գնեոս Մանլիուս Վուլսոյի հետ միասին դեկեմվիրները Ապամեայում խաղաղություն կնքեցին Անտիոքոս III-ի հետ, որի համաձայն թագավորը պարտավորվում էր զորքերը դուրս է բերել Փոքր Ասիայից, ոչնչացնել գրեթե ամբողջ նավատորմը, բոլոր ռազմական փղերը հանձնել Հռոմին և վճարել հսկայական վճար։ Մ.թ.ա. 187 թվականի գարնանը, Հռոմ վերադառնալուց հետո, Վուլսոնը պահանջել է հաղթանակ գաղատացիների նկատմամբ տարած հաղթանակի համար, սակայն Լուցիոս Ֆուրիոսը բողոքեց՝ պնդելով, որ պրոկոնսուլը փորձել էր գերի վերցնել Անտիոքոսին, գործել էր Պերգամոնի շահերից ելնելով և առանց թույլտվության պատերազմ էր սկսել գաղատացիների դեմ։ Այնուամենայնիվ, Գնեոս Մանլիոսին հաղթանակ է շնորհվել։ Որոշ աղբյուրների համաձայն, երբ Լուցիոս Կոռնելիոս Սկիպիոն Ասիատիկուսը մեղադրվել է Սիրիական պատերազմի ավարը թաքցնելու մեջ, Լուցիոս Ֆուրիոսը առաջարկել է ընդլայնել հետաքննության շրջանակը՝ ներառելով իր հին թշնամի Գնեոս Մանլիուսին։

Մ.թ.ա. 185 թվականին Լուցիոս Ֆուրիոսը առաջադրվել է գրաքննության համար։ Թեժ պայքար է ծավալվել ինը թեկնածուների միջև, այդ թվում՝ Մարկոս Պորկիոս Կատոնի։ Մյուս բոլոր թեկնածուները, բացի Լուցիոս Վալերիոս Ֆլակոսից, միավորվեցին Կատոնի դեմ որպես «Homo novus», բայց ընտրություններում հաղթեցին Կատոնը և Ֆլակոսը։

Մ.թ.ա. 183 թվականին Լուցիոս Ֆուրիոսը գալլական ցեղի երեք դեսպաններից մեկն էր, որը հատել էր Ալպերը և բնակություն հաստատել Հռոմի տարածքում: Այս գալլերին վերադարձվել է նրանց նախկինում բռնագրավված ունեցվածքը և ստիպեցին հեռանալ։ Սա Պուրպուրիոնի վերջին հայտնվելն է աղբյուրներում։

## Ծանոթագրություն

## Գրականություն
# 

Կատեգորիա:Հին Հռոմի զորավարներ
Կատեգորիա:Հին Հռոմի քաղաքական գործիչներ
Կատեգորիա:Հռոմեական հանրապետության կոնսուլներ
Կատեգորիա:Մ.թ.ա. 3-րդ դարի ծնունդներ