Ամելիա Ռոսելի

**Ամելիա Ռոսելի** (, ), իտալացի բանաստեղծուհի, երաժիշտ և երաժշտագետ, Ջոն Քեյջի և Կարլհայնց Ստոկհաուզենի մտերիմը։

## Ընտանիք
Ռոսելին անգլիացի քաղաքական ակտիվիստ Մարիոն Քեթրին Քեյվի և իտալական հակաֆաշիստական ​​դիմադրության հերոս Կառլո Ռոսելիի դուստրն էր, որն իր եղբոր՝ Նելլոյի հետ ազատական ​​սոցիալիստական ​​«Արդարություն և ազատություն» շարժման հիմնադիրն էր: Նա և իր եղբայրը սպանվել են Լա Կագուլի՝ ֆաշիստական ​​ռեժիմի գաղտնի ծառայությունների կողմից, մինչդեռ մեծ ընտանիքը ապրում էր աքսորյալ Ֆրանսիայում 1937 թվականին: Այնուհետև ընտանիքը տեղափոխվել է Անգլիա, հետո Միացյալ Նահանգներ, որտեղ էլ Ռոսելին կրթություն էր ստացել: Նա շարունակել է իտալերեն խոսել իր տատիկի՝ Ամելիա Պինչերլե Ռոսելիի շնորհիվ, որը հրեա ֆեմինիստ, դրամատուրգ և թարգմանիչ էր՝ հայտնի իտալական Risorgimento շարժմամբ: Ռոսելին վերադարձել է Իտալիա 1949 թվականին՝ ի վերջո հաստատվելով Հռոմում։ Նա ինքնասպան է եղել 1996 թվականին՝ ցած նետվելով Հռոմի Պիացցա Նավոնա հրապարակի մոտ գտնվող իր հինգերորդ հարկի բնակարանից:

## Հետաքրքրություններ
Ռոսելին իր կյանքն անցկացրել է երաժշտական ​​կոմպոզիցիա և էթնոերաժշտագիտություն ուսումնասիրելով և մասնակցելով հետպատերազմյան Իտալիայի մշակութային կյանքին, հիմնականում որպես բանաստեղծ և գրական թարգմանիչ։ Նրա արտասովոր, խիստ փորձարարական գրականությունը ներառում է անգելերեն, ֆրանսերեն և իտալերեն չափածո և արձակ ստեղծագործություններ: Նրա բնօրինակ բանաստեղծական ստեղծագործությունները խորապես ազդված են ֆրանսիական սյուրռեալիզմում եղած ավանդույթներից:

## Թարգմանություններ
Ռոսելիի ստեղծագործություններ անգլերեն են թարգմանել Լյուսիա Ռեը, Ջենիֆեր Սքափեթոնը, Ջիան Մարիա Աննովին, Դիանա Թոուն, Դեբորա Վուդարդը, Փոլ Վանգելիստին և Քրիստինա Վիտին։

## Բանաստեղծական ժողովածուներ անգլերենով
**Երազ*, Բարրի Շվաբսկու ներածությամբ, 2023 թվական
**Սոննո – Երազ (1953-1966)*, երկլեզու հրատարակություն՝ իտալերեն թարգմանություն Անտոնիո Պորտայի կողմից, 1989 թվական
**Երազ: Բանաստեղծություններ անգլերենով*, երկլեզու հրատարակություն՝ իտալերեն թարգմանություն Էմանուելա Տանդելոյի կողմից, 1992 թվական
**October Elizabethans*, երկլեզու հրատարակություն, իտալերեն խմբագրություն և թարգմանություն Էմմանուելա Տանդելլոյի կողմից, 2015 (հետմահու)

## Բանաստեղծական ժողովածուներ իտալերենով
**Պատերազմի տատանումներ,* 1964 թվական (2003 թվականին թարգմանվել է Լյուսիա Ռեի և Փոլ Վանգելիստիի կողմից)
**Հիվանդանոցային շարք*, 1969 թվական (2015 թվականին թարգմանվել է Դեբորա Վուդարդի, Ռոբերտա Անտոնինիի, Ջուզեպպե Լեպորասի կողմից)
**Փաստաթուղթ (1966-1973)*
**Առաջին գրվածքները 1952-1963*, 1980 թվական
**Էքսպրոմտ. Եռալեզու հրատարակություն,* 1981 թվական (թարգմանվել է Ջիան Մարիա Աննովիի, Դիանա Թոուի, Ժան-Շառլ Վեգլիանտի կողից, 2015)
**Ցրված ու կորած նոտաներ*, 1966-1977 թվականներ 
**Ճպուռը*, 1985 թվական 
**Բանաստեղծական անթոլոգիա*, 1987 թվական 
**Բանաստեղծություններ*, 1997 թվական  
**Ցրված ու կորած գրառումներ․ 1966-1977*, 1997 թվական (հետմահու)
*Հակառակ քամիների կատաղությունը. Վարիացիաներ. հեղինակի չհրապարակված և ցրված տեքստերով, 2007 թվական (հետմահու)
* *Բանաստեղծական ստեղծագործություն,* Ստեֆանո Ջովաննուզիի խմբագրությամբ, 2012 (հետմահու)

## Սկզբնապես գրված անգլերենով կամ իտալերենով գրված ստեղծագործություններ
**Լոկոմոտրիքս. Ամելյա Ռոսելի ընտրված պոեզիան և արձակը*, խմբագրել և թարգմանել է Ջենիֆեր Սքեփեթոնը, Չիկագոյի համալսարանի հրատարակչություն, 2012) (հետմահու)

## Ստեղծագործական արձակ
**Առաջին իտալական արձակը* (1954)
**Նոտա (1967–1968)*
**Բութ օրագիր. 1954-1968* (թարգմանել են Դեբորա Վուդարդի, Ռոբերտա Անտոնինիի, Դարիուս Դե Պասկուալի կողմից, 2018):

## Քննադատական ​​գրություններ
**Հոգնակի գրություն. Էսսեներ և քննադատական ​​ստեղծագործություններ,* խմբագրված Ֆրանչեսկա Կապուտոյի կողմից, 2004 (հետմահու)

## Ծանոթագրություններ

  10. Two Poems by Amelia Rosselli translated in English

Կատեգորիա:20-րդ դարի իտալացի կին գրողներ
Կատեգորիա:Բանաստեղծներ
Կատեգորիա:Ինքնասպան գրողներ
Կատեգորիա:Իտալացի բանաստեղծուհիներ