Ուկրաինա-ֆիննական հարաբերություններ

**Ուկրաինա-ֆիննական հարաբերություններ**, երկկողմանի դիվանագիտական ​​հարաբերություններ Ուկրաինայի և Ֆինլանդիայի միջև։

## Ուկրաինացիները Ֆինլանդիայում
Ֆինլանդիայում ապրում են մի քանի ուկրաինական ընտանիքներ, որոնք միավորվել են Տուրկուում և Հելսինկիում՝ ստեղծելով Ֆինլանդիայի ուկրաինական ընկերությունը: Յուրի Զուբը՝ ֆիններենից պրոֆեսիոնալ թարգմանիչ, նույնպես աշխատում է այնտեղ՝ պատրաստելով առաջին մասնագիտական ​​ուկրաիներեն-ֆիններեն բառարանը՝ 20,000 գրառումներով: Ֆինլանդիայի համալսարաններում (մասնավորապես՝ Յոենսուում) ձևավորվել է ուկրաինական ուսումնասիրություններով մասնագիտացած գիտնականների խումբ:

## Գրականություն
«Կալևալա» ֆիննական ականավոր էպոսական պոեմը թարգմանվել է Եվգենի Տիմչենկոյի կողմից. ուկրաիներեն թարգմանվել են Կ. Լեյնոյի, Մ. Լասիլայի, Կ. Վալայի և, վերջերս՝ 2000-ականներին, Կիվիի, Ա. Պաասիլիննայի, Մ. Վալտարիի, Լ. Լեգտոլայնենի, Կ. Գոտակայնենի և նույնիսկ Ֆինլանդիայի արքեպիսկոպոս Պավել Օլմարիի («Ինչպես ենք հավատում», 2005) ստեղծագործությունները: Հրատարակության են պատրաստվում ֆիննական գեղարվեստական ​​գրականության նոր թարգմանություններ, մասնավորապես՝ 1939-1940 թվականների ձմեռային պատերազմի մասին: Ֆիններենից հիմնական թարգմանիչներն են Յուրի Զուբը և Ալեքսանդր (Օլես) Զավգորոդնին։ 2009 թվականի նոյեմբերին Կիևում ներկայացվեց Գ. Մեյնանդերի «Ֆինլանդիայի պատմությունը» աշխատության ուկրաիներեն հրատարակությունը (թարգմանությունը՝ Ն. Իվանիչուկ, հրատարակչություն՝ Pyramid Agency)։

## Նոր ժամանակներ
2000-2005 թվականներին Կիևի Տարաս Շևչենկոյի անվան ազգային համալսարանի պատմության ֆակուլտետի ազգագրության և տարածաշրջանային ուսումնասիրությունների ամբիոնը անցկացրեց չորս ուկրաինա-ֆիննական գիտական ​​սիմպոզիում, որոնց արդյունքում հրատարակվեցին հոդվածների ժողովածուներ, Ֆինլանդիայի առաջին դեսպան Հերման Գումերուսի «Ուկրաինան փոխակերպման ժամանակներում» հուշագրությունը և ազգագրագետ Յուրի Պավլովիչի գրաֆիկական աշխատանքների ֆիննական ալբոմը։ Բանասեր Կոստյանտին Տիշչենկոն, պատմաբան Վիկտոր Վլադիմիրովիչ Պիլիպենկոն և Ուկրաինա-Ֆինլանդիա ընկերության նախագահ Բորիս Արխիպովիչ Ցիգանոկը նշանակալի ներդրում են ունեցել ուկրաինա-ֆիննական գիտական ​​կապերի զարգացման գործում։

Ֆինլանդիան Սպիտակ Վարդի շքանշանով պարգևատրել է մի քանի ուկրաինացիների՝ Վիկտոր Պիլիպենկոյին 2004 թվականին, Կոստյանտին Տիշչենկոյին և Բորիս Ցիգանոկին՝ 2005 թվականին, և Ուկրաինայի նախագահ Վիկտոր Յուշչենկոյին 2006 թվականին։

## Դիվանագիտական ​​հարաբերություններ
մինի|Հերման Գումերուս — Ֆինլանդիայի առաջին դեսպանը Ուկրաինայում
Դիվանագիտական ​​հարաբերություններ հաստատվել են Ուկրաինայի պետության և Ֆինլանդիայի թագավորության միջև 1918 թվականին (դեսպանությունների փոխանակում տեղի է ունեցել 1918 թվականին. 1920-ականների սկզբին Ուկրաինայի Ժողովրդական Հանրապետությունը նույնպես պահպանել է հարաբերությունները Ֆինլանդիայի հետ Բեռլինում իր դեսպանության միջոցով. 1918 թվականի օգոստոսի 9-ին Ֆինլանդիայի հյուպատոսներ են նշանակվել Կիևում և Օդեսայում): Պետությունները ճանաչել են միմյանց անկախությունը:

Տնտեսապես Ֆինլանդիան հետաքրքրված էր Ուկրաինայից հացահատիկ և շաքար ստանալու հարցում, և Ուկրաինան կարիք ուներ ֆիննական թղթի։ Սակայն Գերմանիան խոչընդոտում էր ուկրաինա-ֆիննական առևտրային հարաբերությունների հաստատմանը։ Դրան հակառակ, երկար բանակցություններից հետո, 1918 թվականի սեպտեմբերի 30-ին համաձայնագիր կնքվեց «Ֆինլանդական թղթի գործարաններ» ընկերության կողմից Ուկրաինային 1,000,000 ֆունտ թուղթ վաճառելու վերաբերյալ։ Դրա դիմաց Ֆինլանդիային իրավունք տրվեց գնել 250,000 ֆունտ շաքար՝ մեկ պուդի համար 100 կարբովանետով։ Շաքարի առաջին չորս խմբաքանակները պետք է ուղարկվեին Ֆինլանդիա անմիջապես այն բանից հետո, երբ Ֆինլանդիայի դեսպանատունը տեղեկատվություն կստանար, որ թղթի համապատասխան խմբաքանակները, որոնցից յուրաքանչյուրը պարունակում էր 62,500 ֆունտ, արդեն բեռնվել էին Ուկրաինա արտահանման համար։ Պայմանագրի ընդհանուր արժեքը հասավ 30,000,000 ֆիննական մարկ, որի մեկ երրորդը Ուկրաինան պետք է վճարեր որպես կանխավճար։ Գերմանական կառավարությունը այս համաձայնագիրը գնահատեց որպես «անբարյացակամ գործունեություն» և համաձայնեցված ապրանքների տեղափոխումը Ռիգայի միջով, որը գրավված էր գերմանական զորքերի կողմից, պայմանավորեց որոշակի քանակությամբ կարագի Ֆինլանդիայից Գերմանիա մատակարարմամբ։ Սա «Թղթե համաձայնագիրը» հասցրեց փլուզման եզրին։ Երբ խնդիրը վերջնականապես լուծվեց, մատակարարումները անհնար դարձան գերմանական բանակի նահանջի պատճառով (Ուկրաինայի համար նախատեսված ֆիննական թղթի առաջին խմբաքանակը՝ մոտավորապես 4,500,000 մարկ արժողությամբ, մնաց Ռիգայում և բռնագրավվեց բոլշևիկների կողմից 1919 թվականի հունվարին)։

Միջազգային համագործակցության շրջանակներում Ուկրաինան և Ֆինլանդիան մասնակցեցին 1920 թվականի օգոստոսի Բուլդուրիի կոնֆերանսին։ Կոնֆերանսից հետո ստեղծվեցին Բալթյան երկրների լիազոր ներկայացուցիչների խորհուրդը և մասնակից երկրների ռազմական ներկայացուցիչների խորհուրդը։

Միջկառավարական պայմանագրերից են՝ 1918 թվականի սեպտեմբերի 30-ի «Թղթե համաձայնագիրը» և Լեհաստանի, Լատվիայի, Լիտվայի, Ուկրաինայի, Ֆինլանդիայի և Էստոնիայի միջև 1920 թվականի օգոստոսի 31-ի Բուլդուրիի կոնֆերանսից հետո կնքված քաղաքական կոնվենցիայի նախագիծը, որը արտահայտում էր բոլոր կողմերի կողմից դե յուրե փոխադարձ ճանաչման, բոլոր վեճերի խաղաղ կարգավորման, պաշտպանական բնույթի ռազմական կոնվենցիա կնքելու մտադրության մասին և այլն:

Ուկրաինայի քաղաքացիների համար Եվրոպական միություն առանց վիզայի մուտքի նախապատրաստական ​​աշխատանքների ընթացքում Ֆինլանդիան, ըստ պետքարտուղար Օլի-Պեկկա Հեյնոնենի, առաջիններից մեկն էր, որ 2017 թվականին արտահայտվեց դրա օգտին՝ նման ռեժիմ ապահովելով Ուկրաինայի և Վրաստանի քաղաքացիների համար:

2017 թվականի հունվարի 24-ին Ուկրաինայի նախագահ Պետրո Պորոշենկոն պաշտոնական այցով ժամանեց Ֆինլանդիա: Ուկրաինական պատվիրակության կազմում էին նաև փոխվարչապետ Հեննադի Զուբկոն և Ուկրաինայի արտաքին գործերի նախարար Պավլո Կլիմկինը:

## Տես նաև
* Ուկրաինա-էստոնական հարաբերություններ

## Ծանոթագրություններ

ֆ
Կատեգորիա:Ֆինլանդիայի երկկողմ հարաբերություններ