open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
1933 թվականը գրականության մեջ

## Մրցանակներ
### Միջազգային
* Գրականության Նոբելյան մրցանակ- Իվան Բունին, «Խիստ վարպետության համար, որով նա զարգացնում է ռուսական դասական արձակի ավանդույթները»։

### Ֆրանսիա
* Գոնկուրյան մրցանակ- Անդրե Մալրո, «Մարդկային բախտ»
* Ռենոդո մրցանակ- Charles Braibant, Le roi dort
* Ֆեմինա մրցանակ- Geneviève Fauconnier, Claude

## Գրքեր
* «Ինչ-որ մեկը պետք է զգուշանա» - Էտել Լինա Ուայթի ստեղծագործությունը
* «Անչափահաս Վիտուշիշնիկովը»- Յուրի Տինյանովի ստեղծագործությունը
* «Դատարկ դաշտ»- Մարսել Էմեի ստեղծագործությունը
* «Հեքիաթ ռազմական գաղտնիքի, Մալչիշ-Կիբալչիշի և իր անփոփոխ խոսքի մասին»- Արկադի Գայդարի հեքիաթը

### Վեպեր
* «Սովորական մարդկանց բույնը» - իռլանդացի գրող Շոն Օ՛Ֆաոլեյնի վեպը
* «Պարոն դը Մոլյերի կյանքը» - Միխայիլ Բուլգակովի վեպը
* «Թռիչք դեպի ոչինչ» - Ալեքսանդր Բելյաևի վեպը
* «Պարոն Էջվերի մահը» - Ագաթա Քրիստիի վեպը
* «Հմայված հոգին» - Ռոմեն Ռոլանի վեպ-դյուցազներգությունը

### Փոքր արձակ
* «Արարածը շեմին»- Հովարդ Լավրկաֆտի պատմվածքը
* «Ինչով են մարդիկ մեռած»- Սիգիզմունդ Կրժիժանովակու նովելների ժողովածուն
* «Սև ցելերի սերմնացանը», Ակսել Բակունցի պատմվածքների ժողովածուն։
* «Հարալեզներուն դավաճանությունը», Շահան Շահնուրի պատմվածքների ժողովածուն։

### Պիեսներ
* «Դոստիգաևն ու մյուսները»- Մաքսիմ Գորկու պիեսը
* «Ինտերմեցցո»- Ժան Ժիրոդուի պիեսը
* «Մամլոկ պրոֆեսորը»- Ֆրիդրիխ Վոլֆի պիեսը

### Պոեզիա
* «Երկիրն ու երկաթը» (նորվեգերեն՝ Jord og jern)- Ռոլֆ Յակոբսենի ստեղծագործությունների առաջին ժողովածուն
* «Մրգահաս», Գուրգեն Մահարու բանաստեղծությունների ժողովածուն։
* «Երկաթե ոտնաձայներ», Գեղամ Սարյանի բանաստեղծությունների ժողովածուն։
* «Սեր», Վահան Թեքեյանի բանաստեղծությունների ժողովածուն։

## Ծնվել են
* Ապրիլի 13- Վասիլի Բարանովսկի- ռուս գրող
* Ապրիլի 15- Բորիս Ստրուգացկի - ռուսական խորհրդային գրող-ֆանտաստ

## Մահացել են
* Հուլիսի 13- Նար-Դոս, հայ գրող (ծնվել է 1867 թվականին)
* Ապրիլի 29- Յուոզաս Տումաս-Վայժգանտաս, լիտվացի գրող, գրականագետ և հասարակական գործիչ (ծնվել է 1869 թվականին)

Կատեգորիա:1933
Կաբասես

**Կաբասես ** ( Cabacés) մունիցիպալիտետ Իսպանիայում։ Գտնվում է Տառագոնա պրովինցիայում (Կատալոնիա ինքնավար համայնքում)։ Մունիցիպալիտետը գտնվում է *Պրիորատ* շրջանում։ Տարածքը կազմում է 31․3 կմ2, բնակչությունը՝ 347 մարդ (2010 թվականի տվյալներով)։

## Բնակչություն

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Պաշտոնական կայք
* Información de la Generalitat de Catalunya 
* Información del Institut d’Estadística de Catalunya
* Información general 
* Datos de Cabacés

Կատեգորիա:Իսպանիայի բնակավայրեր
Կատեգորիա:Իսպանիայի քաղաքներ
Կամբրիլս

մինի|Կամբրիլս
**Կամբրիլս** (), մունիցիպալիտետ Իսպանիայում, գտնվում է Տառագոնա պրովինցիայում (Կատալոնիա ինքնավար համայնքում)։ Մունիցիպալիտետը գտնվում է *Բաիշ Կամպ* շրջանում։ Տարածքը կազմում է 35,26 կմ²։ Բնակչությունը՝ 32422 մարդ (2010 թվականի տվյալներով)։

մինի|ձախից|Զբոսավայր է ափամերձ գոտում

## Ժողովրդագրություն

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Պաշտոնական կայք 
* Información histórica y cultural de la ciudad 
* Datos generales 
* Información meteorológica a tiempo real
* Diario Digital Revista Cambrils
* Bus Plana

Կատեգորիա:Իսպանիայի բնակավայրեր
OK Computer

**OK Computer**, Radiohead ռոք խմբի 3-րդ ալբոմը։ OK Computer ալբոմը լույս է տեսել 1997 թվականին։ Այս ալբոմի ամենահայտնի երգերն են՝ «Paranoid Android»-ը, «Karma Police»-ը և «No Surprises»-ը։ 1998 թվականին «Գրեմմի»-ի ժամանակ, այս ալբոմը առաջադրցել էր որպես «տարվա լավագույն ալբոմ», բայց չի ընտրվում։ Ընտրվում է մեկ այլ առաջադրումում, դա՝ «լավագույն այլընտրանքային ալբոմ»-ն էր։ Կան նաև այլ երգեր, որոնք նույնպես հայտնություն են ձեռք բերել, դրանք են՝ «Airbag» և «Exit Music» երգերը։

## Կոմպոզիցիաների ցանկ
* Airbag - 4։44
* Paranoid Android - 6։23
* Subterranean Homesick Alien - 4։27
* Exit Music (For a Film) - 4։24
* Let Down - 4։59
* Karma Police - 4։21
* Fitter Happier - 1։57
* Electioneering - 3։50
* Climbing Up the Walls - 4։45
* No Surprises - 3։48
* Lucky - 4։19
* The Tourist - 5։24

## Սինգլներ
* Paranoid Android - մայիսի 26, 1997 թվական
* Karma Police - օգոստոսի 25, 1997 թվական
* No Surprises - հունվարի 12, 1998 թվական

## Տես նաև
* Թոմ Յորք

## Արտաքին հղումներ
* Radiohead’s album scoops accolade
* Greatest Albums of All Time 

Կատեգորիա:Երաժշտական ալբոմներ
Aporinellus sexmaculatus

**Aporinellus sexmaculatus**, ճանապարհային կրետների ցեղ է (Pompilidae)։

## Տարածումը
Հյուսիսային Ամերիկա և Եվրոպա՝ Ավստրիա, Բելգիա, Ալբանիա, Միացյալ Թագավորություն, Գերմանիա, Իսպանիա, Իտալիա, Պորտուգալիա, Ռուսաստան, Սլովակիա, Չեխիա, Շվեյցարիա։

## Նկարագրություն
Որսում են և ձվեր են դնում սարդերի վրա։

## Ծանոթագրություններ

## Գրականություն
* Harris, A. C. 1987. Pompilidae (Insecta։ Hymenoptera). Fauna of New Zealand. DSIR Science Information Publishing Centre. 12։1-154.

## Արտաքին հղումներ
* Տեսքը 
* Pompilidae

Կատեգորիա:Ճանապարհային կրետներ
1960 թվականը գրականության մեջ

## Մրցանակներ
### Միջազգային
*Գրականության Նոբելյան մրցանակ - Սեն - Ջոն Պերս «Բարձրարժեքության ու կերպավորման համար, որ բանաստեղծական միջոցներով արտացոլում են մեր ժամանակի հանգամանքները»։

### ԽՍՀՄ
*Գրականության Լենինյան մրցանակ՝
**Միխայիլ Շոլոխով - «Հերկած խոպան» վեպի համար
**Միրզա Տուրսուն - Զադե - «Հասան - արբակեշ» և «Ասիայի ձայնը» բանաստեղծությունների շարքի համար
**Մաքսիմ Ռիլսկի - «Հեռավոր հորիզոններ» և «Վարդեր և խաղող» բանաստեղծական շարքերի համար

### ԱՄՆ
*Պուլիտցերյան մրցանակ *գեղարվեստական ստեղծագործություն` գրված ամերիկացի գրողի կողմից* անվանակարգում - Ալեն Դրուրի «Խորհուրդ և համաձայնություն»
*Պուլիտցերյան մրցանակ *թատրոնի դրամատիկական աշխատանք* անվանակարգում - Ժերոմ Վեյդման, Ջորջ Էբբոտ, Ջերրի Բոկ և Շելդոն Հարնիկ
*Պուլիտցերյան մրցանակ պոեզիա անվանակարգում - Ուիլյամ Դյուիտ Սնոդգրասս «Ասեղը սրտում» բանաստեղծությունների ժողովածու

### Ֆրանսիա
*Գոնկուրյան մրցանակ - Վինտիլա Գորիա «Աստված ծնվեց աքսորում»
*Ռենոդո մրցանակ - Ալֆրեդ Կերն «Փխրուն երջանկություն»
*Ֆեմինա մրցանակ - Louise Bellocq, La Porte retombée

## Գրքեր
### Վեպ
*«Երկու շաբաթ մեկ այլ քաղաքում» - Իրվին Շոու
*«Փնտրիր քեզ զույգ» - Կինգսլի Էմիս
*«Խաչակրած արշավանք դեպի երկինք» - Պոլ Անդերսոն
*«Նապաստակ, վազիր» - Ջոն Ապդայկ
*«Բանտարկյալները տիեզերքում» - Ժոզեֆ Գրին
*«Պտուտակաձև ժամանակը» - Գեորգի Մարտինով
*«Սպանել ծաղրասայրակին» —Հարպեր Լիի վեպը
*«Կարգավիճակի քաղաքակրթության » - Ռոբերտ Շեկլիյի գիտաֆանտաստիկական վեպը

### Փոքր արձակ
*«Այծետոմար» - Համաստեղի պատմվածքների ժողովածուն
*«Սուրբ Ծննդյան կարկանդակի արկածները» - Ագաթա Քրիստիի պատմվածքների ժողովածու
*«Միայն ձեր աչքերի համար» - Յան Ֆլամենգի պատմվածքների ժողովածուն

### Պոեզիա
*«Մեծ քաղաքը» - Զահրատի բանաստեղծությունների ժողովածուն
*«Նամակ լույսին» - Ռոլֆ Յակոբսենի բանաստեղծությունների ժողովածու

## Ծնվել են
*Փետրվարի 19 - Հելեն Ֆիլդինգ, անգլիացի գրող
*Մայիսի 21 - Ջոն Օ'Բրայեն, ամերիկացի գրող
*Նոյեմբերի 10 - Նիլ Գեյման, անգլիացի ֆանտաստ գրող

## Մահացել են
*Հունվարի 4 - Ալբեր Կամյու, ֆրանսացի գրող (ծնվել է 1913 թվականին)
*Հունվարի 12 - Շյուտ Նևիլ, անգլիացի գրող (ծնվել է 1899 թվականին)
*Մայիսի 30 - Բորիս Պաստեռնակ, խորհրդային գրող և բանաստեղծ (ծնվել է 1890 թվականին)
* Հունիսի 9 - Վիվան, (Անուշավան Մարգարի Ջիդեջյան), հայ արձակագիր, թարգմանիչ, ԽՍՀՄ գրողների միության անդամ 1934-ից (ծնվ. 1899)
*Սեպտեմբերի 4 - Ռիչարդ Ռայթ, ամերիկացի գրող (ծնվել է 1908 թվականին)
1977 թվականը գրականության մեջ

## Իրադարձություն
* Փարիզում լույս է տեսնում «Ապոլոն-77» գրական ալմանախը։

## Մրցանականեր
### Միջազգային
* Գրականության Նոբելյան մրցանակ - Վիսենտե Ալեյքսանդրե, «Պոեզիայի հանդեպ մեծ նվիրվածության համար, որը արտացոլում էր մարդու վիճակը տիեզերքում և ժամանակակից հասարակությունում, միևնույն ժամանակ արտացոլում է իսպանական ժողովրդական ավանդույթների վերածնունդը համաշխարհային երկու պատերազմների միջև ընկած ժամանակահատվածում»։
* Համաշխարհային մրցանակ ամենալավ ֆանտաստիկ վեպի համար - Ուիլյամ Կոտցվինկլ, «Doctor Rat» վեպ։

### Մեծ Բրիտանիա
* Բուքերյան մրցանակ - Փոլ Սքոտ, «Մնալով»

### ԽՍՀՄ
* Լենինյան մրցանակ գրականության բնագավառում - չի շնորհվել 
* ԽՍՀՄ պետական մրցանակ
** Յուրի Բոնդարև, «Ափ» վեպ
** Մումին Կանոատ, «Ստալինգրադի ձայները», «Մոր դեմք» պոեմներ
** Միխայիլ Մատուսովսկի, վերջին տարիների բանաստեղծություններ
** Վալենտին Ռասպուտին, «Ապրիր և հիշիր» վիպակ
* Մ. Գորկու մրցանակ
** Վլադիմիր Ժուկով, «Ոսկեսարյակ» բանաստեղծություններ
** Տանզիլիա Զումակուլովա, «Գաղտնիություն» բանաստեղծությունների գիրք
** Յուրի Պրոկուշև, «Սերգեյ Եսենին։ Կերպար, բանաստեղծություններ, դարաշրջան»
** Վլադիմիր Չիվիլիխին, «Քաղաքներով և գյուղերով» գիրք

### ԱՄՆ
* Պուլիտցերյան մրցանակ *գեղարվեստական ստեղծագործություն` գրված ամերիկացի գրողի կողմից* կատեգորիայում - չի շնորհվել
* Պուլիտցերյան մրցանակ պոեզիայի կատեգորիայում - Ջեյմս Մերիլ, «Աստվածային կատակերգություններ»

### Ֆրանսիա
* Գոնկուրյան մրցանակ - Դիդյե Դեկուա, «Ջոն Դժոխք»
* Ռենոդո մրցանակ - Ալֆոնս Բուդար, Les Combattants du petit bonheur
* Ֆեմինա մրցանակ - Ռեժի Դեբրե, La neige brûle

## Գրքեր
* «Լավալիտյան աշխարհ» - Ֆիլլիպ Խոսե Ֆարմերի գիտաֆանտաստիկական գրքերի շարքի 5-րդ գիրքը
* «Ձին, որը կորցրել էր ակնոցը» - Հաննու Մյակելյայի գիրքը
* «Մութ մտահղացում» - Ֆիլիպ Հոսե Ֆարմերի պենտալոգիայի 3-րդ գիրքը 
### Վեպեր
* «Անքնություն» - Ալեքսանդր Կրոն
* «Օլիվերի պատմությունը» - Էրիկ Սիգալ
* «Անիծված ժառանգությունը» - Իոաննա Խմելևսկայա
* «Բնում երգողները» - Կոլին Մակալոու
* «Չափից դուրս աղմկոտ մենակություն» - Բոգումիլա Գրաբալի փիլիսոփայական վեպը
* «Դոսադիի փորձը» - Ֆրենկ Հերբերտ
* «Մարող լույս» - Ջորջ Մարտին

### Վիպակներ
* «Կամուրջ դեպի Թերաբիտիա» - Քեթրին Փաթերսոն
* «Չալիկ շուն, որ վազում ես ծովի եզրով» - Չինգիզ Այթմատով
* «Սպասում սիրո», «Սպասում փառքի», «Սպասում բախտի» - Մուշեղ Իշխան

### Փոքր արձակ
* «Fragments of a Hologram Rose» - Ուիլյամ Գիբսոն

### Պիեսներ
* «Սպասում» - Ալեքսեյ Արբուզով
### Պոեզիա
* «Յոթնապատում» - Հովհաննես Շիրազի քառյակների ժողովածուն
* «Իրիկնահաց» - Համո Սահյանի բանաստեղծությունների ժողովածուն
* «Mammy, blue» - Էլդրիր Լունդեն
* «Հավերժական միս» - Անդրեյ Վոզնեսենսկի
* «Անապատի պատշգամբը» - Ռոլֆ Յակոբսեն

### Գրականագիտություն
* «Երեսունականներից յոթանասունականներ, գրականագիտական-քննադատական հոդվածներ» - Լև Անինսկի

### Գիտահանրամատչելի գրականություն
* «Սառույց և կրակ» - Իվան Պապանին

## Մահացել են
* Հուլիսի 2 - Վլադիմիր Նաբոկով, ռուս և ամերիկյան գրող (ծնվել է 1899 թվականին)
* Օգոստոսի 18 - Տիբոր Դերի (Déry Tibor) (ծնվել է 1894 թվականին)
Կամառլես

**Կամառլես ** (), մունիցիպալիտետ Կատալոնիայում։ Գտնցում է Տառագոնա պրովինցիայում, Կատալոնիա ինքնավար համայքնի կազմում։
Տարածքը կազմում է 25,2 կմ²։ Բնակչությունը՝ 3&nbsp;617 մարդ։

## Բնակչություն

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Պաշտոնական էջ 
* Datos generales 
* Datos estadísticos

Կատեգորիա:Իսպանիայի բնակավայրեր
Կատեգորիա:Իսպանիայի քաղաքներ
LG Group

**LG Group** (), Հարավային Կորեայի ֆինանսա-արդյունաբերական չորրորդ խոշորագույն խումբն է (Հարավային Կորեայում այդպիսի խմբերը անվանում են չեբոլներ)։ Հիմնական գործունեությունը ծավալում է էլեկտրոնիկայի, քիմիական արտադրանքի և հեռահաղորդակցման սարքավորման ոլորտում։

Շտաբ-գրասենյակը գտնվում է Սեուլում (Հարավային Կորեա), բացի դրանից ընկերությունը ունի 200 գրասենյակներ ավելին քան 80 երկրներում։

LG կազմավորվել է երկու ընկերություններից՝ Lucky (樂喜 — ուրախ) և Goldstar (金星 — վեներա)։ Որոշվեց նոր ընկերությանը անվանել Lucky-Goldstar, ինչը հետո կրճատվեց և դարձավ LG։ Դրա հիման վրա էլ ստեղծվեց ընկերության կարգախոսը «Life’s Good»։

## Ընդհանուր տեղեկություն
Ընկերության գլխավոր տնօրենը Կու Բոն-Մուն(Koo Bon-Moo) է։ Վաճառքի ընդհանուր չափը 2010 թվականին կազմել է 141 տրիլլիոն կորեական վոն (~$ 124.2 մլրդ)։ Աշխատակիցների ընդհանուր թիվը անցնում է 220,000-ը։

Խմբի կազմի մեջ մտնում են 44 կազմակերպություններ։

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Ընկերության պաշտոնական կայքը 

Կատեգորիա:1947 հիմնադրումներ
Կատեգորիա:Բջջային հեռախոս արտադրողներ
Կատեգորիա:Հարավկորեական ընկերություններ
Նատրիումի դինեպտունատ(VI)

**Նատրիումի դինեպտունատ(VI)**, NaNpO քիմիական բանաձևով անօրգանական միացություն, նեպտունի և նատրիումի օսքիդ։ Գտնվում է բյուրեղների տեսքով, առաջացնում է բյուրեղահիդրատներ։

## Ստացում
* Նատրիումի դինեպտունատ(VI) ստանում են տաքացնելով նատրիումի և նեպտունի օքսիդները։

## Ֆիզիկական հատկություններ
Նատրիումի դինեպտունատը առաջացնում է շեղանկյան սինգոնիայի և **P bcn** տարածական խմբի բյուրեղներ։ Բյուրեղացանցի տարրական բջջի պարամետրերն են՝ *a* = 0,391 նմ, *b* = 0,727 նմ, *c* = 1,711 նմ Z = 3։

Առաջացնում է NaNpO•3HO քիմիական բանաձևով բյուրեղահիդրատներ։

## Գրականություն
* Бекман И. Н., Нептуний. Учебное пособие, 2010
* The Chemistry of the Actinide and Transactinide Elements, Lester R. Morss,Norman M. Edelstein,J. Fuger, Springer, 2010

Կատեգորիա:Նատրիումի միացություններ
Կատեգորիա:Նեպտունատներ
Կատեգորիա:Օքսիդներ
1919 թվականը գրականության մեջ

## Դեպքեր
*Վլադիմիր Նաբոկովը հեռացավ Ռուսաստանից։

## Մրցանակներ

### Միջազգային
*Նոբելյան մրցանակ գրականության մեջ, Կառլ Շպիտելեր, ««Օլիմպիական գարուն» անօրինակ էպոսի համար»։

### Մեծ Բրիտանիա
*Գոտորդենիական մրցանակ - տեղի ունեցավ առաջին մրցանակաբաշխությունը, որտեղ մրցանակակիրը դարձավ Էդվարդ Շանկսը, «Չինաստանի թագուհին»։

### ԱՄՆ
*Պուլիտցերյան մրցանակ, գեղարվեստական ստեղծագործություն՝ գրված ամերիկացի գրողի կողմից - Բուտ Տարկինգտոնը, «Հիասքանչ Էմբերսոնները»։
*Պուլիտցերյան մրցանակ, պոեզիա, Կառլ Սենդբերգ և Մարգարետ Վիդեմեր։

### Ֆրանսիա
*Գոնկուրյան մրցանակ, Մարսել Պրուստ, «Ծաղկող աղջիկների ստվերում»։
*Ֆեմինա մրցանակ, Ռոլան Դորժելե, «Փայտե խաչեր»։

## Գրքեր

### Վեպեր
*«Դեմիան», Հերման Հեսսեի վեպը։
*«Լուսինը և վեցպենսանոցը», Սոմերսեթ Մոեմի վեպը։
*«Ուայսբուրգ, Օգայո», Շերվուդ Անդերսոնի վեպը։
*«Յուրգեն, Կատակերգություն արդարադատության», Ջեյմս Կեյբելի վեպը։
### Դրամաներ
*«Հովնան Մեծատուն», Դերենիկ Դեմիրճյանի դրաման։
### Գիտական գրականություն
*«Խաղաղության տնտեսական հետևանքները», Ջոն Մեյնարդ Կեյնսի աշխատությունը։
## Ծնվածները
*Հունվարի 1, Ջերոմ Դեյվիդ Սելինջեր, ամերիկացի գրող։
*Հունվարի 7, Ռոբերտ Դանկեն, ամերիկացի պոետ։
*Հունվարի 20 - Սիլվա Կապուտիկյան, հայ գրող ու բանաստեղծուհի (վ. 2006)
*Հուլիսի 26, Անատոլի Յանովսկի, խորհրդային գրող, արձակագիր, դրամատուրգ։
*Հուլիսի 36, Պրիմո Լևի, իտալացի պոետ։
*Սեպտեմբերի 30 - Գևորգ Էմին, հայ բանաստեղծ (վ. 1998)
*Հոկտեմբերի 22, Դորիս Լեսսինգ, բրիտանացի ֆանտաստ գրող։
*Նոյեմբերի 26, Ֆրեդերիկ Պոլ, ամերիկացի ֆանտաստ գրող։
* Դեկտեմբերի 8 - Հրաչյա Հովհաննիսյան, հայ բանաստեղծ։
## Մահացել են
*Մայիսի 6, Լայմեն Ֆրենկ Բաում, ամերիկացի գրող (ծնվել է 1856)։

Կատեգորիա:1919
1975 թվականը գրականության մեջ

## Մրցանակներ
### Միջազգային
*Նոբելյան մրցանակ գրականության համար - Էուջենիո Մոնտալե «Պոեզիայում ունեցած ձեռքբերումների համար, որը աչքի է ընկնում հսկայական թափանցելիությամբ և կյանքի վերաբերյալ հայացքների արտահայտմամբ, բոլորովին զուրկ պատրանքներից»
* Ֆենտեզի համաշխարհային մրցանակ լավագույն վեպի համար - Պատրիցիա Մակկիլլիպ, «The Forgotten Beasts of Eld» վեպի համար

### Մեծ Բրիտանիա
*Բուքերովյան մրցանակ - Ռութ Ջաբվալա, «Տոթ և փոշի»

### ԽՍՀՄ
* Գրականության Լենինյան մրցանակ - չի տրվել
*ԽՍՀՄ պետական մրցանակ գրականության ոլորտում
**Ֆյոդոր Աբրամով - «Пряслины» եռագրության համար
**Անդրեյ Լուպան - «Магистрали» բանաստեղծական շարքի համար
**Բորիս Օլեյնիկ - «Стою на земле» բանաստեղծական ժողովածուի համար
**Գավրիիլ Տրոեպոլսկի - «Белый Бим Чёрное ухо» պատմվածքի համար
**Բորիս Սուչկով - «Исторические судьбы реализма» գրքի համար
* Մ.Գորկու անվան մրցանակ - Վիկտոր Աստաֆև, Եվգենի Նոսով, Յուլիա Դրունինա

### ԱՄՆ
*Պուլիտցերյան մրցանակ, *Թատրոնի համար դրամատիկ ստեղծագործություն* կատեգորիա - Էդվարդ Օլբի «Ծովանկար»
*Պուլիտցերյան մրցանակ, գեղարվեստական ստեղծագործություններ՝ գրված ամերիկացի գրողների կողմից - Մայքլ Շաարա, «Մարդասպան հրեշտակներ»
*Պուլիտցերյան մրցանակ պոեզիայի կատեգորիայում - Հարի Սնայդեր, «Կրիաների կղզի»

### Ֆրանսիա
*Գոնկուրյան մրցանակ - Էմիլ Աժար, «Կյանքն առջևում է»
*Ռենոդո մրցանակ - Ժան Ժոբեր, L’Homme de sable
*Ֆեմինա մրցանակ - Claude Faraggi, Le Maître d’he

## Գրքեր

### Վեպեր
*«Ամբողջ կյանքն առջևում է» - Էմիլ Աժար
*«Գումբոլդի շնորհը» - Սոլ Բելլոու
*«Սալիմի բախտը» - Սթիվեն Քինգ
*«Վարագույր» - Ագաթա Քրիստի
*«Միաեղջյուրի նշանը» - Ռոջեր Ժելյազնի
*«Ավազի գիրքը» - Խորխե Լուիս Բորխես
*«Նահապետի աշունը» - Գաբրիել Գարսիա Մարկես
*«Պարտիզանական պատերազմ» - Վիդիադխար Նայպոլ
*«Մեծ մոլորակի լողացող թատրոնները» - Ջեք Վենս
*«Ռեգթայմ» - Էդգար Դոկտորոու
*«Սյոգուն» - Ջեյմս Քլավելլ
*«Դեպի Արարատ» - Մայքլ Արլեն Կրտսեր
*«Փողոցում ընկած մի մարդ» - Վահե Քաչա

### Պոեզիա
*«Дубовый лист виолончельный» - Անդրեյ Վոզնեսենսկու պոեմների և բանաստեղծությունների ժողովածուն
*«Խուսափում» - Էլդրիդ Լունդենի բանաստղծությունների ժողովածուն
*«Բանաստեղծություններ» - Բելլա Ախմադուլինայի բանաստեղծությունների ժողովածուն
*«Վարժություններ շնչառության համար» - Ռոլֆ Յակոբսենի բանաստեղծությունների ժողովածուն
*«Օրերի խորքից» - Մարո Մարգարյանի բանաստեղծությունների ժողովածուն

## Ծնվել են
*Հունվարի 3 - Դանիել Կելման, ավստրո-գերմանացի գրող
*Հոկտեմբերի 27 - Զեդի Սմիթ, բրիտանացի գրող

## Վախճանվել են
*Փետրվարի 14 - Պելեմ Գրենվիլ Վուդհաուզ, բրիտանացի գրող և դրամատուրգ (ծնվել է 1881 թվականին)
* Ապրիլի 17 - Վիգեն Խեչումյան - հայ արձակագիր (ծ. 1916)
*Մայիսի 8 - Մյուրրեյ Լեյնսթեր, ամերիկացի ֆանտաստ գրող (ծնվել է 1896 թվականին)
*Սեպտեմբերի 20 - Սեն-Ժոն Պերս, ֆրանսիացի բանաստեղծ (ծնվել է 1887 թվականին)
*Հոկտեմբերի 9 - Իվո Անդրիչ, հարավսլավացի գրող, Գրականության Նոբելյան մրցանակ դափնեկիր (ծնվել է 1892 թվականին)
*Դեկտեմբերի 7 - Տորնտոն Ուայլդեր, ամերիկացի գրող և դրամատուրգ (ծնվել է 1897 թվականին)
1893 թվականը գրականության մեջ

## Գրքեր
* «Մանուկը» - Ժյուլ Վեռնի վեպը
* «Լուսնի վրա» - Կոնստանտին Ցիոլկովսկու պատմվածքը
* «Պելեաս և Մելիզանդ» - Մորիս Մետերլինկի պիեսը
* «Անհայտ մարդու պատմվածքը» - Անտոն Չեխովի պատմվածքը
* «Մոխրավզիկը» - Դմիտրի Մամին-Սիբիրյակի պատմվածքը
* «Տելենի կամ մեդալի հակառակ կողմը» անանուն անգլիական վեպ` ստեղծված ենթադրաբար Օսկար Ուայլդի գլխավորությամբ մի խումբ երիտասարդների կողմից
* «Աստվածային թագավորությունը ձեր մեջ է» Լև Տոլստոյի տրակտատ

## Ծնվել են
* հունիսի 7 - Վլադիմիր Մայակովսկի, ռուս խորհրդային գրող (մահացել է 1930 թվականին)
* օգոստոսի 20 - Վիտաուտաս Բիչյունաս, լիտվացի գրաքննադատ, դրամատուրգ, ռեժիսոր, արձակագիր, նկարիչ (մահացել է 1945 թվականին)
* սեպտեմբերի 10 - Ալեքսեյ Լոսև, ռուս փիլիսոփա և բանասեր (մահացել է 1988 թվականին)

## Մահացել են
* հունվարի 31 - Ֆրանց Երժաբեկ, չեխ դրամատուրգ (ծնվել է 1836 թվականին)
* հունիսի 6 - Գի դը Մոպասան, ֆրանսիացի գրող (ծնվել է 1850 թվականին)
* սեպտեմբերի 8 - Միշել Լենց, պոետ, Լյուքսեմբուրգի հիմնի՝ «Ons Hémécht»-ի հեղինակ (ծնվել է 1820 թվականին)
* օգոստոսի 8 - Ալեքսեյ Պլեշչեև, ռուս գրող, պոետ, թարգմանիչ (ծնվել է 1826 թվականին)
* նոյեմբերի 1 - Ժոզե Էժեն Բոննեմեր, ֆրանսիացի պատմաբան և գրող (ծնվել է 1813 թվականին)

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:1893
1888 թվականը գրականության մեջ

## Ստեղծագործություններ
* «Ռուսական գյուղացիությունը, նրա տնտեսական վիճակը, հասարակական կյանքը և կրոնը» - Սերգեյ Ստեպնյակ-Կրավչինսկու գիրքը
* «Արջ» - Անտոն Չեխովի պիեսը
* «Պան Վոլոդիևսկի» - լեհ գրող Հենրիկ Սենկևիչի վեպը
* «Առաջարկություն» - Անտոն Չեխովի պիեսը
* «Պիեռ և ժան» - Գի դը Մոպասանի վեպը
* «Քնել եմ ուզում» - Անտոն Չեխովի պատմվածքը
* «Տափաստան» - Անտոն Չեխովի պատմվածքը

## Ծնվել են
* ապրիլի 14 - Վլադիմիր Նարբուտ, ռուս պոետ (մահացել է 1938 թվականին)
* ապրիլի 30 - Վարվառա Ադրիանովա-Պերեց, ռուս խորհրդային գիտնական-գրականագետ, հին ռուսական սատիրայի, ֆոլկլորի, պոեզիայի հետազոտող (մահացել է 1972 թվականին)

## Մահացել են
* ապրիլի 5 - Վսևոլոդ Գարշին, ռուս գրող (ծնվել է 1855 թվականին)
* մայիսի 6 - Րաֆֆի (ծնվել է 1835 թվականին)
* մայիսի 13 - Յակով Գոլովացկի, ուկրաինացի պոետ, գրող (ծնվել է 1814 թվականին)

## Ծանոթագրություններ
Կանետ դ'Ադրի

**Կանետ դ'Ադրի** (, , ), մունիցիպալիտետ Իսպանիայում, գտնվում է Խիրոնա պրովինցիայում (Կատալոնիա ինքնավար համայնքում)։ Մունիցիպալիտետը գտնվում է *Ժիռոնես* շրջանում։ Տարածքը կազմում է 45,19 կմ²։ Բնակչությունը՝ 618 մարդ (2010 թվականի տվյալներով)։

## Բնակչություն

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Página web del Ayuntamiento 
* Información de la Generalidad de Cataluña 
* Información del Instituto de Estadística de Cataluña

Կատեգորիա:Իսպանիայի բնակավայրեր
1985 թվականը գրականության մեջ

*

## Մրցանակներ
### Միջազգային
* Նոբելյան մրցանակ գրականությունից — Քլոդ Սիմոն

### Իսրայել
* Իսրայելի պետական մրցանակ։
**արևելյան հրեական գրականության համար— Իցխակ Բեն-Ցվիի համալսարան։
**Իդիշով գրականության համար - Ավրոմ Սուցկեվեր

### ԱՄՆ
* Համաշխարհային ֆենտեզի մրցանակ լավագույն վեպի համար ստացել են Բերրի Հյուերտը «Թռչունների կամուրջ» վեպի համար և Ռոբերտ Հոլդստոկը «Mythago Wood»-ի համար։

### Ֆրանսիա
*Գոնկուրյան մրցանակ — Յան Կեֆելեկ, «Բարբարոսական հարսանիք»։
* Դալի անվան մրցանակ — Ֆելիքս Սվետով, «Կենսագրական փորձ»։

## Գրքեր
* «Ճակատագրի խաղաքարտեր» — Ռոջեր Ժելյազնիի գիրքը։
* «Մեկ օրվա աշխարհ» — Ֆիլիպ Խոսե Ֆերմերի «Մեկ օրվա աշխարհ»գիտա-ֆանտաստիկ եռերգության առաջին գիրքը։

### Վեպեր
* «Ակվարիում» — Վիկտոր Սուվորովի վեպը։
* «Գալապագոսներ» — Կուրտ Վոննեգուտի վեպը։
* «Էնդերի խաղը» — Օրսոն Սքոթ Կարդի գիտա-ֆանտաստիկ վեպը։
* «Կապ» — Կառլ Սագանի վեպը։
* «Սեր ժանտախտի ժամանակ» — Գաբրիել Գարսիա Մարկեսի վեպը։
* «Վեպ Պերոնայի մասին» () — արգենտինացի գրող Թոմաս Էլոյ Մարտինեսի պատմական վեպը։
* «Կիկիի առաքման ծառայություն» — ճապոնացի գրող Էյկո Կադոնոյի մանկական ֆանտաստիկ վեպը։ 
* «Մահը - միայնակ գործ է» — Ռեյ Բրեդբերիի վեպը։

### Պիեսներ
* «Дощатовские трагедии» — Նիկոլայ Կոլյադայի պիեսը
* «Մեծ լռություն» — Պերճ Զեյթունցյանի թատերգությունը

### Պոեզիա
* «Բաց է մինչև ուշ» () — Ռոլֆ Յակոբսենի բանաստեղծությունների վերջին ժողովածուն։
* «Վերջապես» — Դայանա Տեր-Հովհաննիսյանի բանաստեղծությունների ժողովածուն

## Մահացել են
* Դեկտեմբերի 2 — Ֆիլիպ Լարկին, անգլիացի գրող և ջազային քննադատ (ծնվել է 1922 թվականին)

## Տես նաև
* Գրականություն

Կատեգորիա:1985
1999 թվականը գրականության մեջ

Տարվա առավել նշանակալի իրադարձություններից էր ռուս մեծ պոետ Ա. Ս. Պուշկինի 200-րդ հոբելյանը։ Այս հոբելյանին նվիրված էին շատ միջոցառուներ։ 1999 թվականի Նոբելյան մրցանակակիրն էր գերմանացի գրող Գրաս Գյուտերը։ Այդ տարի հարատարակվել էր Վիկտոր Պելևինի «Պի» generation պաշտամունքային սիրավեպ։

[thumb|none|1999 թվականի գրականության Նոբելյան մրցանակակիր գերմանացի գրող [Գյունտեր Գրասը]]։

## Իրադարձություններ
* Սեպտեմբերին դուրս է եկել «Նովայա Պոլշա» ռուսերեն ամսագրի առաջին համարը՝ մշակույթի, գրականության, հասարակության և պատմության մասին։
* Ճապոնիայում սկսեց հրատարակվել Ultra Jump ամսագիրը Սեյնեն Մանգայի մասին։
* Սանկ Պետերբուրգում ստեղծվել է ամենամսյա «Նովայա Ռուսկայա Կնիգա» քննադատա-գրագիտական ամսագիրը (գոյություն է ունեցել մինչև 2002)։
* Պ. Պ. Բաժովայի 120-րդ հոբոլյանին նվիրված հիմնվեց իր անունով մրցանակ։
* Ռուսաստանում հիմնադրվեց նոր գրականական գրքերի շարք «Գոլոսա։ Վեկ XX»
* Մայիս ամսից Իզրաելում սկսեց թողարկեվել «Իռուսալիմսկի ժուռնալ», եռամսյա հրապարակումը ժամանակակից Իզռաելիան գրականություն ռուսերենով։

## Միջոցառումներ
* Հունիսի 14-ից 17 Ռուսաստանի գրականության ինստիտուտում անցկացվեց համառուսական երիտասարդ մասնագետների կոնֆիրենս «Սլավոնա-Ռուսական ձեռագիր ժառանգության հարցեր».։
* Գատչինայում կայացավ հինգերորդ ռուսական կինոֆիստիվալը «Գրականություն և կինո»։
* Սեպտեմբերի 22-26 կայացավ Առաջին Մոսկովյան միջազգային պոետների փառատոն։
* Դեկտեմբերի 21-24 կայացավ «Անճանաչելի գրականություն. պատմության և տիպաբանության հարցերը» գիտական կոնֆերենցիան։

## Հոբելյաններ
150px|thumb|Ռուսական բանկի Ա. Ս. Պուշկինի կոպեկ
* Փետրվարի 3, Լաո Շեի 100-րդ հոբելյան
* Մարտի 7, Չեխ պոետ և բանահավաք Ֆրանտիշեկ Լադիսլավ Չելակովսկիի 200-րդ հոբելյան
* Ապրիլի 22, Ռուս գրող Վլադիմեր Վլադիմիրի Նաբոկովի 100-րդ հոբելյան
* Մայիսի 20, Օնրո դե Բալզակ ֆրանսիացի գրողի 200-րդ հոբելյան
* Մայիսի 23, Անգլիացի պոետ Տոմաս Գուդի 200-րդ հոբելյան
* Հունիսի 6, Ռուս մեծ պոետ Ա. Ս. Պուշկինի 200-րդ հոբելյան
* Հուլիսի 21, Ամերիկացի գրող Նեբելյան մրցանակակիր Էռնեստ Միլեռ Հեմինգվեյի 100-րդ հոբելյան
* Օգոստոսի 24, Արգենտիանցի գրող, պոետ և հրապարակախոս Խորխե Լուիս Բորխեզի 100-րդ հոբելյան
* Օգոստոսի 28, Ռուս գրող Անդրեյ Պլատոնովի 100-րդ հոբելյան .։

## Մրցանակներ
### Միջազգային
* Գյունտեր Գրասը ստացել է Նոբելյան մրցանակ գրականությունից «Իր խաղային և մռայլ առակները լուսավորեւմ են պատմության կերպարը» ձևակերպման համար
* Բուկերյան մրցանակ - Ջ. Մ. Կուտզեն ստաել է «Խայտառակություն»
* Դուբլինյան գրականական մրցանակ - Միլեռ Էնդրյու «Ստեղծարար ցավ»
* Երուսաղեմի մրցանակ - Դոն Դելիլո
* Արքայազն Աստուրիսկիի գրականության մրցանակ - Գյունտեր Գրաս
* Ագաթի մրցանակ - Իրլին Ֆլովեր «Mariner’s Compass» վեպ
* Գրինցան Կավուրի մրցանակ - Վ. Ս. Նայպոլ
* Վիլենիցայի մրցանակ - Էրիկ Պեդրետի

## Ծանոթագրություններ
Aphodius pusillus

**Aphodius pusillus** (), Բզեզների տեսակ Aphodiinae ենթաընտանիքից։
Նրա երկարությունը 3,5-4,7 մմ է։ Մարմինը սև է նախակուրծքը անկյուններից կարմրավուն։ Վերնաթևերը կարմրավուն - շագանակագույն, հաճախ թեթև կետեր առջևի իրանի վրա։ Ոտքերը կարմրավուն և շագանակագույն են։ Բզեզները, որոնք բնութագրվում է հետևյալ հատկանիշներով.

* փոքր
* գծիկավոր կամ պարզապես հարթ իրանով։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Բզեզներ
Նատրիումի մոնոֆտորֆոսֆատ

**Նատրիումի մոնոֆտորֆոսֆատ**, անօրգանական միացություն է, նատրիումի աղի և մոնոֆտորֆոսֆատ թթվի NaPOS բանաձևով անգույն թթվի, որը լուծվում է ջրում առաջացնելով բյուրեղահիդրատներ։

## Ստացումը
* Թեոտրիքլորիդ ֆոսֆորի հիդրոլիզի լուծույթով նատրիումի հիդրոքսիդի հետ։
::\mathsf{ PSCl_3 + 6NaOH \ \xrightarrow{100^oC}\ Na_3PO_3S + 3NaCl + 3H_2O }
* հիդրոլիզի տետրոֆոսֆորի դեկացուլֆիտի լուծույթով նատրիումի հեդրօքսիդի հետ։
::\mathsf{ P_4S_{10} + 24NaOH \ \xrightarrow{50^oC}\ 4Na_3PO_3S + 6Na_2S + 12H_2O }
* նատրիումի տրիմոտրոֆոսֆոտի և նատրիումի տրիսուլֆիդի խառնուրդից։
::\mathsf{ Na_2P_3O_9 + 3Na_2S \ \xrightarrow{500-700^oC}\ 3Na_3PO_3S }

## Ֆիզիկական բաղադրություն
Նատրիումի մոնոֆտորֆոսֆատ առաջացնում է անգույն բյուրեղներ։ Լուծվում է ջրում, իսկ խառնուրդն ունի բռնկվող ռեակցիա։

Կազմում է բյուրեղահիդրատի կազմված՝ NaPOS•*n* HO, որտեղ *n* = 5 և 12։

Բյուրեղահիդրատի կազմված NaPOS•12HO — անգույն բյուրեղներ, որոնք լողում են ջրի մակերևույթին 60°С ջերմաստիճանում, հեշտ տարածվող են օդում։

## Քիմիական բաղադրություն
* Ջրային խառնուրդների թթվայանացնելու դեպքում ենթարկվում է լրիվ հիդրոլիզի։
::\mathsf{Na_3PO_3S + H_2O \ \xrightarrow{}\ Na_3PO_4 + H_2S}

## Գրականություն
* 
* 

Կատեգորիա:Ծծումբի միացություններ
Կատեգորիա:Նատրիումի միացություններ
Կատեգորիա:Ֆոսֆատներ
Լա Գալերա

**Լա Գալերա** ( La Galera)՝ մունիցիպալիտետ Իսպանիայում։ Գտնվում է Տառագոնա պրովինցիայում (Կատալոնիա ինքնավար համայնքում)։ Մունիցիպալիտետը գտնվում է *Մոնստիա* շրջանում։ Տարածքը կազմում է 27․5 կմ2, բնակչությունը՝ 897 մարդ (2010 թվականի տվյալներով)։

## Բնակչություն

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Պաշտոնական կայք
* Información general 
* Información e imágenes 
* Datos estadísticos

Կատեգորիա:Իսպանիայի բնակավայրեր
Կատեգորիա:Իսպանիայի քաղաքներ
Նատրիումի դիթիոֆոսֆատ

**Նատրիումի դիթիոֆոսֆատ**, Ոչ օրգանական միացություն, նատրիումի և թթվի դիթիոֆոսֆատի աղ՝ Na3PO2S2 բանաձևով, անգույն բյուրեղները, լուծվելով ջրում, ձևավորում են բյուրեղահիդրատներ։

## Ստացումը
* Ֆոսֆրի սուլֆիդի հիդրոլիզը նատրիումի հիդրոքսիդի խառնուրդի հետ.
::\mathsf{ P_4S_{10} + 16NaOH \ \xrightarrow{50-55^oC}\ 4Na_3PO_2S_2 + 2Na_2S + 8H_2O }

## Ֆիզիկական հատկություններ
Նատրիումի դիթոֆոսֆատը ձևավորում է անգույն բյուրեղներ։

Լուծվում է ջրում, չի լուծվում էթանոլի մեջ։

Ձևավորում է NaPOS•11HO բանաձևով բյուրեղահիդրատ, որը հալվում է 45-46&nbsp;°C ջերմաստիճանում, բջիջների պարամետրերն են.

**a = 1,2481 նմ, b = 0,9452 նմ, c = 1,3831 նմ, Z = 4 **

## Ծանոթագրություններ

## Աղբյուրներ
* Անօրգանաակն սինթեզի՝ Ռեդ. Բրաուերի ձեռնարկ, էջ 338

Կատեգորիա:Նատրիումի միացություններ
Կատեգորիա:Սուլֆիդներ
Aegosoma scabricorne

**Aegosoma scabricorne** , բզեզ-երկարաբեղիկների տիպ պրիոնինների ընտանիքից։ Տարածված են Եվրոպայում (Ավստրիա, Ալբանիա, Բելառուս, Բոսնիա և Հերցեգովինա, Բուլղարիա, Հունգարիա, Գերմանիա, Հունաստան, Իրան, Իսպանիա, Իտալիա, Կորսիկա, Մակեդոնիա, Ռումինիա, Սարդինիա, Սերբիա, Սիցիլիա, Սլովակիա, Սլովենիա, Ուկրաինա, Ֆրանսիա, Մոնտենեգրո, Չեխիա, Խորվաթիա, Շվեյցարիա), Թուրքիայում և Ռուսաստանում։ Կերային Բույսերով բուժման մեթոդներ են սովորական կոնսական շագանակը, այլանթ բարձրաբունը, տնկովի շագանակը, սովորական ոսպնյակները, եվրոպական հաճարենին, հունական ընկույզը, տնային խնձորենին, սպիտակ մետաքսը, սոսին, սև բարդին և լայմը ։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Միջատներ
Agabus melanarius

**Agabus melanarius**, լողաբզեզների ընտանիքին և Agabinae ենթաընտանիքին պատկանող բզեզ։

## Տարածում
Տարածված է՝ Ավստրիայում, Բելգիայում, Բոսնիա և Հերցեգովինայում, Միացյալ Թագավորությունում, Բուլղարիայում, Չեխիայում, Դանիայում, Էստոնիայում, Ֆինլանդիայում, Ֆրանսիայում, Գերմանիայում, Հունգարիայում, Իտալիայում, Կալինինգրադում, Լիտվայում, Լյուքսեմբուրգում, Նորվեգիայում, Լեհաստանում, Ռուսաստանում (բացի հարավից), Սարդինիայում, Սլովակիայում, Շվեդիայում, Շվեյցարիայում, Նիդերլանդներում, Ուկրաինայում և Հարավսլավիայում։

## Արտաքին հղումներ
* ''Agabus melanarius'' at Fauna Europaea 

Կատեգորիա:Միջատներ
The Bends

**The Bends**, Radiohead ռոք խմբի 2-րդ ալբոմը։ «The Bends» ալբոմը լույս է տեսել 1995 թվականին։ Այս ալբոմի ամենահայտնի երգերն են՝ «The Bends»-ը, «Bones»-ը և «My Iron Lung»-ը։ Ժողովրդի կողմից սիրվեց մի հիասքանչ երգ, որի անւունն է՝ «Street Spirit»: «Street Spirit» երգը «The Bends» ալբոմի վերջին երգն է։ Կան նաև այլ երգեր, որոնք նույնպես հայտնություն են ձեռք բերել, դրանք են՝ «Bullet Proof… I Wish I Was» և «Black Star» երգերը։

## Կոմպոզիցիաների ցանկ
* Planet Telex - 4:19
* The Bends - 4:04
* High and Dry - 4:20
* Fake Plastic Trees - 4:51
* Bones - 3:08
* (Nice Dream) - 3:54
* Just - 3:54
* My Iron Lung - 4:37
* Bullet Proof… I Wish I Was - 3:29
* Black Star - 4:07
* Sulk - 3:43
* Street Spirit (Fade Out) - 4:12

## Տես նաև
* Թոմ Յորք
** Pablo Honey (ալբոմ)
** OK Computer (ալբոմ)

## Արտաքին հղումներ
* Album online 

Կատեգորիա:1995 ալբոմներ
Կատեգորիա:Երաժշտական ալբոմներ
Լես (Լիեդա)

**Լես (Լիեդա)** (), մունիցիպալիտետ Իսպանիայում, գտնվում է Լեյդա պրովինցիայում (Կատալոնիա ինքնավար համայնքում)։ Մունիցիպալիտետը գտնվում է *Վալ դԱռան* շրջանում։ Տարածքը կազմում է 23.45 կմ²։ Բնակչությունը ՝ 968 մարդ (2010 թվականի տվյալներով)։

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Página web del Ayuntamiento
* Turismo Les
* Información de la Generalidad de Cataluña 
* Información del Instituto de Estadística de Cataluña

Կատեգորիա:Իսպանիայի բնակավայրեր
Լիես դե Սերդանիա

**Լիես դե Սերդանիա** (), մունիցիպալիտետ Իսպանիայում, գտնվում է Լեյդա պրովինցիայում (Կատալոնիա ինքնավար համայնքում)։ Մունիցիպալիտետը գտնվում է *Վալ դԱռան* շրջանում։ Տարածքը կազմում է 101,51 կմ²։ Բնակչությունը ՝ 268 մարդ (2010 թվականի տվյալներով)։

## Արտաքին հղումներ
* Pàgina web de l'Ajuntament 
* Informació de la Generalitat de Catalunya 
* Informació de l'Institut d'Estadística de Catalunya

Կատեգորիա:Իսպանիայի բնակավայրեր
1943 թվականը գրականության մեջ

## Մրցանակներ
### Միջազգային
* Գրականության Նոբելյան մրցանակ - չի տրվել

### ԽՍՀՄ
* Ստալինյան մրցանակ գրականության բնագավառում՝
** Գեղարվեստական արձակ
*** Առաջին աստիճան - Ալեքսեյ Տոլստոյ («Ճանապարհ դեպի Գողգոթա» եռապատում), Վանդա Վասիլևսկայա ( «Ծիածան» վիպակ)
***Երկրորդ աստիճան - Պավել Բաժով («Մալաքիտե զարդատուփ»), Լեոնիդ Սոբոլև ( պատմվածքների ժողովածու «Ծովային հոգի»)։
** Քնարերգություն՝
*** Առաջին աստիճան - Մաքսիմ Ռիլսկի (բանաստեղծությունների ժողովածու «Слово про рiдну матiр», «Свiтова зоря», և «Мандрiвка в молодiсть» պոեմ), Միխայիլ Իսակովսկի (հանրահայտ երգերի տեքստեր)։
*** Երկրորդ աստիճան - Մարգարիտա Ալիգեր («Զոյա» պոեմ)
** Դրամատուրգիա՝
*** Առաջին աստիճան - Ալեքսանդր Կորնեյչուկ («Ճակատ» պիես), Լեոնիդ Լեոնով («Ներխուժում» պիես)։
***Երկրորդ աստիճան - Կոնստանդին Սիմոնով («Ռուս մարդիկ» պիես)։

### ԱՄՆ
* Պուլիտցերյան մրցանակ՝
* «Գեղարվեստական ստեղծագործություն` գրված ամերիկյան գրողների կողմից» - Էպտոն Սինկլեր, «Վիշապի ատամները»
* «Դրամատիկական ստեղծագործություն թատրոնի համար» - Տորնտոն Ուայլդեր, «Մահվան եզրին»
* «Պոեզիա» — Ռոբերտ Ֆրոսթ, բանաստեղծությունների ժողովածու «Ծառ-վկան»

### Ֆրանսիա
* Գոնկուրյան մրցանակ - Մորիուս Գրու, «Մարդու անցումը» 
* Ռենոդո մրցանակ - Անդրե Սուբիրան, J'étais médecin avec les chars
* Ֆեմինա մրցանակ - չի տրվել

## Գրքեր
### Վեպեր
* «Վարդանանք» - Դերենիկ Դեմիրճյանի վեպը (առաջին հատորը հրատարակվել է 1943 թ., երկրորդ հատորը՝ 1946 թ.)
* «Նավը լեռան վրա» - Կոստան Զարյանի վեպը (վեպի վերամշակված տարբերակը լույս է տեսել 1963 թ.)
* «Առաքյալը» - Շոլոմ Աշի վեպը
* «Վախի գերատեսչություն» - Գրեմ Գրինի վեպը
* «Ուլունքախաղ» - Հերման Հեսսեի վերջին վեպը
* «Ամառային ճանապարհորդություն» - Տրումեն Կապոտեի վեպը
* «Նա մահացավ որպես լեդի» - Ջոն Կարի վեպը

### Փոքր արձակ
* «Գրեմլիններ» - Ռոնալդ Դալի մանկական գիրքը
* «Փոքրիկ իշխանը» - Անտուան դը Սենտ Էքզյուպերի

### Պիեսներ
* Առաքինի պոռնիկ - Ժան-Պալ Սարտր
* Եվ ոչ ոք չի մնացել - Ագաթա Քրիստիի պիեսը
* Շվեյկը երկրորդ համաշխարհային պատերազմում - Բերթոլդ Բրեխտի պիեսը

### Քնարերգություն
* Պոեմ առանց հերոսի - Աննա Ախմատովայի պոեմը
* «Ди бройне бестие» - Լեյզեր Վոլֆի պոետական ժողովածուն
* «Հայերգություն» - Վահան Թեքեյանի բանաստեղծությունների ժողովածուն

## Ծնվել են
* ապրիլի 30 - Փոլ Ջենինգս, ավստրալիացի գրող։
* մայիսի 7 - Փիթեր Քերի, ավստրալիացի գրող, Բուկերովյան մրցանակի դափնեկիր։
* հուլիսի 16 - Ռեյնալդե Արենաս, կուբացի գրող և դրամատուրգ։

## Մահացել են
* հուլիսի 28 - Բեատրիս Փոթեր, բրիտանացի գրող (ծ. 1866)։
* Զապել Եսայան - հայ գրող, թարգմանիչ, հրապարակագիր (ծ. 1878)
Aphodius sordidus

**Aphodius sordidus**, թիթեղաբեղավոր բզեզի տեսակ, որը պատկանում է աֆոդին ենթաընտանիքին։ Տարածված է Հյուսիսային և Կենտրոնական Եվրոպայում և Ասիայից Ճապոնիա։
Հասուն միջատի երկարությունը 5-7 մմ։ Ծածկույթն ունի շագրենագույն գունավորում, հաճախ մարմնի վրա լինում են սև հետքեր։

## Ծանոթագրություններ

## Աղբյուրներ
* Մակարով - հասուն միջատի լուսանկար

Կատեգորիա:Բզեզներ
Կատեգորիա:Միջատներ
Acmaeops smaragdulus

**Acmaeops smaragdulus** բեղավոր բզեզների ընտալնիքից և բեղիկավորների ենթաընտանիքից։

## Նկարագրություն
Բզեզի երկարությունը 7-ից 12 մմ։ Տարիքով մեծ բզեզի թռիչքի լինում է հունիսից օգոստոս։

## Տարածում
Բզեզսները տարածվում են Հյուսիսային Եվրոպայում, Ալպյան լեռներում և Ռուսաստանում։

## Էկոլոգիա և բնակության
Այս բզեզները ապրում են երկու տարի։ Բզեզները սնվում են հետևյալ ծառերի կևյեղներով Եղևնի (), Սոճի (), Խեժափիճի (), Փշատերևազգիներ ()

## Արտաքին հղումներ
* cerambyx.uochb.cz  Acmaeops septentrionis Thomson, 1866
* Триба Rhagiini: Acmaeops smaragdulus (F., 1792) - фотографии О.Э.Берлова

Կատեգորիա:Բզեզներ
Agriphila tristella

**Agriphila tristella** , թեփուկաթևավորների տեսակ Crambidae ընտանիքից։ Տարածված է Եվրոպայում, Փոքր Ասիայում, Հարավային Կովկասում։ Թևերի չափերը 24-29 մմ է։

## Տես նաև
* Agriphila aeneociliella
* Agriphila biarmica
* Agriphila deliella
* Agriphila inquinatella
* Agriphila poliella
* Agriphila selasella
* Agriphila straminella

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Թիթեռներ
Կանտալոպս

**Կանտալոպս ** (), մունիցիպալիտետ Իսպանիայում։ Գտնվում է Ժիրոնա պրովինցիայում, Կատալոնիա ինքնավար համայնքի կազմում։

## Արտաքին հղումներ
* Պաշտոնական էջ 
* Sitio web de la página del Ayuntamiento de Cantallops 
* Información de la ''Generalitat de Catalunya'' 
* Información del ''Institut d'Estadística de Catalunya''

Կատեգորիա:Իսպանիայի բնակավայրեր
1988 թվականը գրականության մեջ

## Մրցանակներ
### Միջազգային
*Գրականության նոբելյան մրցանակ- Նագիբ Մահֆուզ
*Ագատա մրցանակ- Կարոլին Հարթ,«Something Wicked» վեպ

### Իսրայել
*Իսրայելի պետական մրցանակ.
**եբրայերեն գրականության համար - Մոշե Շամիր
**պոեզիայի համար - Հաիմ Գուրի

### Նորվեգիա
*Իբսենի մրցանակ - Օդդ Սելմեր

### ԱՄՆ
Համաշխարհային ֆանտազիա մրցանակ լավագույն վեպի համար, որը տրվել Էկեն Հրիմվուդին «Replay» վեպի համար։

### Ֆրանսիա
*Գոնկուրյան մրցանակ - Էրիկ Օրսեննա, «Գաղութային ցուցահանդես»

## Գրքեր
*«Ալքիմիկոս»- Պաուլո Կոելիոյի վեպը
*«Դեղագործ»- Վլադիմիր Օրլովի վեպը
*«Քույրիկի իրերը»- Տերրի Պրատչետտայի հումորային ֆանտազիա
*«Տեսարան»- Իգոր Սաղնովսկու բանաստեղծությունների շարք
*«Դենս, դենս, դենս»- Հարուկի Մուրակամիի վեպը
*«Երկաթ, ժանգոտված երկաթ»- Էնտոնի Բյորջենսսի վեպը
*«Սեմյոնա Բուզիկինայի ստուդիայի ձայնագրությունները»- Վիկտորա Կուրոչկինա
*«Առաջին կուրսեցին»- Օլգա Սլավնիկովա
*«Սատանայական բանաստեղծություններ» - Սալման Ռուշդիի վեպը
*«Գանձը» - Իոաննա Հմելևսկայայի վեպը
*«Սև քարեր» - Անատոլի Ժիգուլին 
*«Ծննդավայր» - Վահագն Դավթյան 
*«Հատիսի ակրոբատները»- Աղասի Այվազյան 
### Գրականագիտություն
* «Երեք հերետիկոս»- Լև Աննինսկու գիրքը
* «Տյուտչև»- Վադիմ Կոժինովի գիրքը

### Հանրահայտ գիտական գրականություն
*«Ժամանակի կարճ պատմությունը»- ֆիզիկոս Ստիվեն Հոնինգի հանրահայտ գիտական գիրքը

## Մահեր
*փետրվարի 17-Ալեքսանդր Նիկոլաևիչ Բաշլաչյով, խորհրդային գրող, երաժիշտ (ծնվել է 1960)
*մայիսի 8- Ռոբերտ Հայնլայն, ամերիկացի ֆանտաստ գրող (ծնվել է 1907)
*մայիսի 23- Ալեքսանդր Ֆյոդրովիչ Լոսև, ռուս փիլիսոփա (ծնվել է 1893)
*հոկտեմբերի 19-Նատալիա Պետրովնա Կոնչալովսկայա, խորհրդային մանկական գրող, պոետ և թարգմանիչ (ծնվել է 1903)
*նոյեմբերի 24-Լև Իվանովիչ Դավիդիչև, խորհրդային մանկական գրող (ծնվել է 1927)
*դեկտեմբերի 30- Յուլի Մարկովիչ Դանիել, խորհրդային գրող, թարգմանիչ (ծնվել է 1925)

Կատեգորիա:1988
Լա Սենիա

**Լա Սենիա** ( La Cenia), մունիցիպալիտետ Իսպանիայում։ Գտնվում է Տառագոնա պրովինցիայում (Կատալոնիա ինքնավար համայնքում)։ Մունիցիպալիտետը գտնվում է *Մոնստիա* շրջանում։ Տարածքը կազմում է 108․41 կմ2, բնակչությունը՝ 6087 մարդ (2010 թվականի տվյալներով)։

## Բնակչություն

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Պաշտոնական կայք
* Información de la Generalidad de Cataluña 
* Información del Instituto de Estadística de Cataluña
* Datos generales 

Կատեգորիա:Իսպանիայի բնակավայրեր
Կատեգորիա:Իսպանիայի քաղաքներ
Acanthoderes obscurior

**Acanthoderes obscurior**, բեղիկավոր բզեզի տեսակ՝ լամին ենթաընտանիքից։ Ավելի հաճախ հանդիպում են Լեհաստանում, Ռուսաստանում, Մոնխոլիայում։ Թրթուրների բուսական սնունդը համարվում է անգլիական կաղնին ()։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Երկարաբեղիկներ
Կամոս (Ժիրոնա)

**Կամոս ** (), մունիցիպալիտետ Իսպանիայում։ Գտնցում է Ժիրոնա պրովինցիայում, Կատալոնիա ինքնավար համայքնի կազմում։ Տարածքը կազմում է 15,7 կմ²։ Բնակչությունը՝ 681 մարդ։

## Արտաքին հղումներ
* Página web del Ayuntamiento
* Información de la Generalidad de Cataluña 
* Información del Instituto de Estadística de Cataluña
* Club Futbol Camós

Կատեգորիա:Իսպանիայի բնակավայրեր
Նատրիումի պենտացիանոամինֆերատ(III)

**Նատրիումի պենտացիանոամինֆերատ(III)**-անօրգանական բարդ բանաձևը՝ Na2[Fe(CN)5NH3], մուգ դեղին բյուրեղներ, ջրի մեջ լուծելի չէ, բյուրեղային ձևեր։

## Ստացում
* Նատրիումի նիտրոպրյուսսիդի վերականգնումը նատրիումի նիտրիտի միջավայրում՝
::\mathsf{Na_3[Fe(CN)_5NO] + NaNO_2 + CH_3COOH \ \xrightarrow{0^oC}\  } 
::::::::\mathsf{ \xrightarrow{0^oC}\ Na_2[Fe(CN)_5NH_3] + NO + NaOH + CH_3COONa + 2H_2O }

## Ֆիզիկական հատկություններ
Նատրիումի պենտացիանոամինֆերատ(III)-ը կազմվում է մուգ դեղին բյուրեղներից։

Լուծվող է ջիր մեջ, բայց ոչ լուծելի։

Բյուրեղային ձևերը Na2 [Fe (CN) 5NH3] • N H2O, որտեղ n = 1-ի և 2 ռոմբիկներով բյուրեղներ, տիեզերական խումբը P nnm, բջջային պարամետրեր a = 0,6110 նմ, b = 1,1899 նմ, c = 1,5623 նմ, Z = 4։

## Գրականույթուն
* Руководство по неорганическому синтезу։ В 6-ти т. / Ред. Брауэр Г.. — М.։ Мир, 1985. — Т. 5. — 360 с.

Կատեգորիա:Նատրիումի միացություններ
Կատեգորիա:Հեքսացիանոֆերատներ
Կալվ

**Կալվ** (), քաղաք, տարածաշրջան Գերմանիայում, տեղակայված է Բադեն-Վյուտեմբուրգում։

Ստորադասված է Կարլսրուե վարչական շրջանին։ Մտնում է Կալվ տարածաշրջանի կազմի մեջ։ Բնակչությունը կազմում է 23 230 մարդ։ Տարածքը կազմում է 59,88 կմ2։ Պաշտոնական կոդ՝ 08 2 35 085։

Քաղաքը բաժանված է վարչական 4 շրջանների։

Հերման Հեսսեի հարազատ բնակավայրն է։ Կալվում է գտնվում Հերման Հեսսեի թանգարանը։

## Պատկերասրահ

image:Hirsau-1907.jpg|Կալվը 1907 թվականին
image:Calw-marktplatz01.jpg
image:Calw-marktplatz02.jpg
image:Calw-nikolauskapelle.jpg
image:Calw-stadtkirche.jpg| Հերման Հեսսեի թանգարանը
image:Calw Marktplatz.jpg
image:Calw nikolausbruecke.jpg
image:Hermann Hesse Calw 3.jpg|Հերման Հեսսեի արձանը Կալվում


## Ծանոթագրություններ
Նատրիումի պրոպիոնատ

**Նատրիումի պրոպիոնատ**, օրգանական միացություն, նատրիումի աղ և պրոպիոնիկ թթու C2H5COONa բանաձևով, անգույն բյուրեղներ, լուծվում է ջրում, ունի բյուրեղահիդրատների տեսք։

## Ստացումը
* Նատրիումի հիդրօքսիդի հետ չեզոքացումը.
::\mathsf{ NaOH + C_2H_5COOH \ \xrightarrow{}\ C_2H_5COONa + H_2O }

## Ֆիզիկական հատկություններ
Նատրիումի պրոպիոնատը պարունակում է անգույն բյուրեղներ, մոլեկուլի տվյալները a = 0,3569 նմ, b = 0,5306 նմ, c = 1,1188 նմ, β = 92,86°։
Պարունակում է բյուրեղահիդրատ C2H5COONa•H2O տեսքով։
Լուծվում է ջրում։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Նատրիումի միացություններ
Կատեգորիա:Պրոպիոնատներ
Բովերա

** Բովերա ** ()՝ մունիցիպալիտետ Իսպանիայում։ Գտնվում է Լեյդա պրովինցիայում (Կատալոնիա ինքնավար համայնքում)։ Մունիցիպալիտետը գտնվում է Գառիգես շրջանում։ Տարածքը կազմում է 65,2 կմ²։ Բնակչությունը՝ 16905 (2010 թվականի տվյալներով)։

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Página web del Ayuntamiento 
* Información de la Generalitat de Catalunya 
* Información del Institut d'Estadística de Catalunya

Կատեգորիա:Իսպանիայի բնակավայրեր
Իսովոլ

**Իսովոլ ** (), մունիցիպալիտետ Իսպանիայում։ Գտնցում է Ժիրոնա պրովինցիայում, Կատալոնիա ինքնավար համայքնի կազմում։ Տարածքը կազմում է 10,74 կմ²։ Բնակչությունը՝ 10,74 մարդ։

## Բնակչություն

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Informació de la Generalitat de Catalunya  
* Informació de l'Institut d'Estadística de Catalunya

Կատեգորիա:Իսպանիայի բնակավայրեր
Լա Գրանջա դե Էսկարպ

**Լա Գրանջա դե Էսկարպ** (), մունիցիպալիտետ Իսպանիայում, գտնվում է Լեյդա պրովինցիայում (Կատալոնիա ինքնավար համայնքում)։ Մունիցիպալիտետը գտնվում է *Սեգռիա* շրջանում։ Տարածքը կազմում է 38,67 կմ²։ Բնակչությունը ՝ 986 մարդ (2010 թվականի տվյալներով)։

## Բնակչություն

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Pàgina oficial de l'Ajuntament 
* Informació de la Generalitat de Catalunya 
* Informació de l'Institut d’Estadística de Catalunya

Կատեգորիա:Իսպանիայի բնակավայրեր
Amnesiac

**Amnesiac**, Radiohead ռոք խմբի 5-րդ ալբոմը։ «Amnesiac» ալբոմը լույս է տեսել 2001 թվականին։ Այս ալբոմի վերնագիրը թարքմանաբար նշանակում է՝ «մարդ, ով տառապում է ամնեզիայով»։ Այս ալբոմի ամենահայտնի երգերն են՝ «Pyramid Song»-ը, «I Might Be Wrong»-ը և «Knives Out»-ը։ Կան նաև այլ երգեր, որոնք նույնպես հայտնություն են ձեռք բերել, դրանք են՝ «Dollars and Cents» և «Hunting Bears» երգերը։

## Երգացանկ
* Packt Like Sardines in a Crushd Tin Box - 4։00
* Pyramid Song - 4։49
* Pulk/Pull Revolving Doors - 4։07
* You and Whose Army? - 3։11
* I Might Be Wrong - 4։54
* Knives Out - 4։15
* Morning Bell/Amnesiac - 3։14
* Dollars and Cents - 4։52
* Hunting Bears - 2։01
* Like Spinning Plates - 3։57
* Life in a Glasshouse - 4։34

## Սինգլներ
* Pyramid Song - մայիսի 21, 2001 թվական
* I Might Be Wrong - հունիսի 4, 2001 թվական
* Knives Out - օգոստոսի 6, 2001 թվական

## Տես նաև
* Թոմ Յորք
** Pablo Honey (ալբոմ)
** OK Computer (ալբոմ)
** The Bends (ալբոմ)

## Արտաքին հղումներ
* Интервью с Томом об альбоме
* Интервью со Стенли Донвудом
* Все треки по 30 секунд на last.fm

Կատեգորիա:Երաժշտական ալբոմներ
The King of Limbs

**The Kings of Limbs**, Radiohead ռոք խմբի 8-րդ ալբոմը։ «The Kings of Limbs» ալբոմը լույս է տեսել 2011 թվականին։ Այս ալբոմի լույս տեսնելու մասին տեղեկություններ են ստացել Radiohead խմբի պաշտոնական կայքից։ Այս ալբոմի ամենահայտնի երգերն են՝ «Bloom»-ը, «Feral»-ը և «Lotus Flower»-ը։ Կան նաև այլ երգեր, որոնք նույնպես հայտնություն են ձեռք բերել, դրանք են՝ «Codex» և «Separator» երգերը։

## Երգացանկ

## Տես նաև
* Թոմ Յորք
** Pablo Honey (ալբոմ)
** OK Computer (ալբոմ)
** The Bends (ալբոմ)

## Արտաքին հղումներ
* Radiohead–ի The King of Limbs ձայնասկավառակի պաշտոնական կայք

Կատեգորիա:Անգլալեզու ալբոմներ
Լես Լյոսես

**Լես Լյոսես** (կատ․՝ Les Llosses), մունիցիպալիտետ Իսպանիայում։ Գտնվում է Ժիրոնա պրովինցիայում (Կատալոնիա ինքնավար համայնքում)։ Մունիցիպալիտետը գտնվում է *Ռիպոլիես* շրջանում։ Տարածքը կազմում է 114 կմ2, բնակչությունը՝ 221 մարդ (2010 թվականի տվյալներով)։

## Բնակչություն

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Քաղաքապետարանի կայքը
* Տեղեկություններ Կատալոնիայի կառավարման համակարգի մասին 
* Informació de l'Institut d'Estadística de Catalunya
* Տեղեկություններ և լուսանկարներ 

Կատեգորիա:Իսպանիայի բնակավայրեր
Կատեգորիա:Իսպանիայի քաղաքներ
1932 թվականը գրականության մեջ

## Մրցանակներ

### Միջազգային
* Գրականության Նոբելյան մրցանակ - Ջոն Գոլսուորս, «Հանուն վիպական արվեստի, որի բարձրակետն է համարվում «Ֆորսայթների պատմությունը»։

### Գերմանիա
* Գյոթեի մրցանակ - Գերհարդ Հաուպտման։

### Ֆրանսիա
* Գոնկուրյան մրցանակ- Գի Մազելին, «Գայլեր»։
* Ռենոդո մրցանակ- Լուի Ֆերդինանդ Սելին, «Ճանապարհորդություն դեպի գիշերվա վերջ»։
* Ֆեմինա մրցանակ- Րամոն Ֆերնանդես, Լե Պարի։

## Գրքեր
* «Հեռավոր երկրներ» - Արկադի Գայդարի ստեղծագործություն։
* «Ուխտագնացություն դեպի Արևելքի երկիր» - Հերման Հեսսեի ստեղծագործություն։
* «Մահ առագաստի տակ» - Չարլզ Սնոուի դետեկտիվ ստեղծագործությունը։
* «Երջանիկ Մոսկվա»- Անդրեյ Պլատոնովի ստեղծագործություն։
* «Չերնիգովսկյան գունդը սպասում է»- Յուրի Տինյանովի ստեղծագործություն։
* «Կյանքի բովից», Շիրվանզադեի հուշագրությունը։

### Վեպեր
* «Նշումներ կատուների քաղաքի մասին»- Լաո Շեի երկիգիծական պամֆլետ։
* «Ինչպես կոփվեց պողպատը» - Նիկոլայ Օստրովսկու վեպը։
* «Նոր սքանչելի աշխարհ» - Օլդոս Հակսլիի վեպը։

### Վիպակներ
* «Էնդհաուզի հանելուկը» - Ագաթա Քրիստիի վիպակը։
* «Պատմություն ապագա օրերի մասին» - Բեռալուս գրող Յանկա Մավրայի վիպակը։

### Փոքր արձակ
* «Ամռան գիշերվա խելագարություն» - իռլանդացի գրող Շոն Օ,Ֆաոլեյնի պատմվածքների ժողովածու։
* «Մահ կեսօրից հետո»- Էռնեստ Հեմինգուեյի պատմվածքը։

### Պիեսներ
* «Եգոր Բուլիչովը և ուրիշները» - Մաքսիմ Գորկու պիեսը։
* «Օշին Պայլ», Լևոն Շանթի թատերգությունը։
### Պոեզիա
* «Պիոներներ մահը»- Էդուարդ Բագրիցկու պոեմ։
* «Աշխատանքը եռում է»- Էմիլիան Բուկովի բանաստեղծությունների ժողովածուն։

### Գրականագիտություն
* «Տուրգենևի կյանքը։ Կենսագրություն»- Բորիս Զայցևի գիրքը։

## Ծնունդներ
* Հունվարի 5- Ումբերտո Էկո, իտալացի գրող և գիտնական-փիլիսոփա, պատմաբան, սեմիոտիկայի մասնագետ։ 
* Օգոստոսի 9 - Վարդգես Պետրոսյան - հայ գրող։
* Նոյեմբերի 28- Բեն Բովա, ամերիկացի հայտնի ֆանտաստ գրող, գիտության հանրայնացման մասնագետ և հասարակական գործիչ։
* Դեկտեմբերի 7- Կարլո Պենտի Լինկոլա, ֆինն գրող և փիլիսոփա։
## Մահեր
* Հուլիսի 8- Ալեքսանդր Գրին - ռուս գրող, արձակագիր, ռոմանտիկ ռեալիզմի ներկայացուցիչ (ծնվել է 1880 թվականին)։
* Դեկտեմբերի 27- Արվիդ Յարնեֆելտ () - ֆինն գրող (ծնվել է 1861 թվականին)։
* Դեկտեմբերի 4- Գուստավ Մայրինկ (), ավստրիացի գրող։
Բադիա դել Վալյես

**Բադիա դել Վալյես** (կատ.՝ Badia del Vallès, բասկ.՝ Badia del Valles), մունիցիպալիտետ Իսպանիայում, գտնվում է Բարսելոնա պրովինցիայում (Կատալոնիա ինքնավար համայնքում)։ Մունիցիպալիտետը մտնում է Վալես Օկսիդենտալ շրջանի կազմի մեջ։ Տարածքը կազմում է 0,69կմ2։ Բնակչությունը 13703 մարդ (2010 թվականի տվյալներով)։ Գտնվում է պրովինցիայի վարչական կենտրոնից 15 կմ հեռավորության վրա։

## Արտաքին հղումներ
* պաշտոնական կայք
* Informació de la Generalitat de Catalunya 
* Informació de l'Institut d'Estadística de Catalunya
* Vilaweb Badia del Vallès 

Կատեգորիա:Իսպանիայի բնակավայրեր
Լա Վաժոլ

**Լա Վաժոլ** (), մունիցիպալիտետ Իսպանիայում։ Գտնցում է Ժիրոնա պրովինցիայում, Կատալոնիա ինքնավար համայքնի կազմում։ Տարածքը կազմում է 4,7 կմ²։ Բնակչությունը՝ 98 մարդ։

## Բնակչություն

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Ayuntamiento de La Vajol
* Instituto de Estadística de Cataluña

Կատեգորիա:Իսպանիայի բնակավայրեր
Ammophila sabulosa

** Amophilia sabulosa**, Ամոֆիլիա (Ammophila) ցեղին պատկանող փորող կրետների տեսակ (Sphecidae)։

## Նկարագրություն
Երկարությունը մոտ 2 սանտիմետր։ Բարակ, երկարամարմին կրետները ունեն թաղանթավոր թևեր։ Առաջին որովայնի՝ առաջին տերգիտի հատվածում որովայնի խոռոչը շատ երկար է և սեղմված կողքերին։
Մարմնի հիմնական գունավարումը սև է, որովայնային հատվածը (մասամբ նաև ոտքերը) հիմնականում կարմրա-կոճապղպեղի գույնի են։

Բույնը դնում են հողի մեջ։


Podalonia cf hirsuta01.jpg


## Արտաքին հղումներ
* Ammophila на biolib.cz
* Ammophila տեսակների անատոմիական ցուցակ  на California Academy of Sciences.
* Ammophila sabulosa

Կատեգորիա:Թաղանթաթևավորներ
Կատեգորիա:Միջատներ
Կամպդևվանոլ

**Կամպդևվանոլ ** (, )(), մունիցիպալիտետ Իսպանիայում, գտնվում է Լեյդա պրովինցիայում (Կատալոնիա ինքնավար համայնքում)։ Մունիցիպալիտետը գտնվում է *Սոլսոնես* շրջանում։ Տարածքը կազմում է 32,6 կմ²։ Բնակչությունը ՝ 34999 մարդ (2010 թվականի տվյալներով)։ Հեռավորությունը պրովինցիոն վարչական կենտրոնից 75 կմ։

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Веб мэрии 
* Информация Правительства Каталонии 
* Informació de l’Institut d0Estadística de Catalunya

Կատեգորիա:Իսպանիայի բնակավայրեր
Aphodius scrofa

**Aphodius scrofa**, աֆոդին ենթաընտանիքի թերթաբեղիկավորների տեսակ։ Տարածված է Եվրոպայում, Կենտրոնական Ասիայում, ինչպես նաև հյուսիսային Ամերիկայում։

Իմագոն ունի 3-4.1 մմ երկարություն։ Մարմնի վերին մասը ծածկված է մանր, մոխրագույն մազիկներով, անփայլ, սև։ Ենթաթևերը և կողմնային եզրերի առաջնամեջքերը երբեմն շագանակագույն-գորշ են։ Բզեզները բնութագրվում են հետևյալ առանձնահատկություններով.
* նեղ, փոքր վահանակ,
* տարբեր երկարություններ ունեցող միջին և հետին սրունքներ։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Թերթաբեղիկավորներ
Լա Սելյերա դե Տեր

**Լա Սելյերա դե Տեր** (), մունիցիպալիտետ Իսպանիաում, գտնվում է Ժիրոնա պրովինցիայում (Կատալոնիա ինքնավար համայնքում)։ Մունիցիպալիտետը գտնվում է Սելվա շրջանում։ Տարածքը կազմում է 14,63 կմ2։ Բնակչությունը՝ 2141 մարդ (2010 թվականի տվյալներով)։

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Página oficial del Ayuntamiento 
* Información de la Generalidad de Cataluña 
* Información del Instituto de Estadística de Cataluña

Կատեգորիա:Իսպանիայի բնակավայրեր
Anoplodera sexguttata

**Anoplodera sexguttata**, երկարաբեղիկների ընտանիքի և լեպտուրինների ենթաընտանիքի բզեզ։

## Նկարագրություն
Բզեզի երկարությունը 7-12 միլիմետր է։ Թռիչքի ժամանակահատվածը մայիսից հունիս ամիսներն են։

## Տարածվածություն
Հանդիպում են Եվրոպայում, Կովկասում և Հյուսիսային Աֆրիկայում։

## Էկոլոգիա և գոյության պայմաններ
Կյանքի տևողությունը 2-3 տարի է։ Ապրում են տարբեր սաղարթավոր ծառերի վրա, ինչպիսիք են՝ կաղնին, բոխին, հաճարենին, լաստենին։


Anoplodera sexguttata et al.jpg|Anoplodera sexguttata
Anoplodera sexguttata side.JPG|Anoplodera sexguttata


## Արտաքին հղումներ
* cerambyx.uochb.cz *Anoplodera sexguttata* (Fabricius, 1775) [= Leptura sexguttata Fabricius, 1775]
* Триба Lepturini: Anoplodera (s.str.) sexguttata (F., 1775) 

Կատեգորիա:Միջատներ