Առաջինների ժամանակը

**«Առաջինների ժամանակը»** (), ռուսական պատմական ֆիլմ` առաջին տիեզերական զբոսանքի մասին, ռեժիսոր՝ Դմիտրի Կիսելև։ Գլխավոր դերերը կատարել են Եվգենի Միրոնովը և Կոնստանտին Խաբենսկին։ Գլխավոր հերոսը՝ տիեզերագնաց Ալեքսեյ Լեոնովը, եղել է ֆիլմի խորհրդատուն։

Պրեմիերան կայացել է 2017 թվականի ապրիլի 6-ին։ Ֆիլմը դրական արձագանքների է արժանացել ռուս կինոքննադատների կողմից.

Ֆիլմի խորագիրն է՝ «Գլուխդ բարձրացրո՛ւ»։

## Սյուժե
Թռիչքի ժամանակ լեյտենանտ Ալեքսեյ Լեոնովի վարած կործանիչի շարժիչը բռնկվում է։ Նրան առաջարկում են իջնել և կատապուլտ լինել, բայց մեխանիկը մոռացել է քորոցը հանել, և կատապուլտը չի աշխատում։ Հետո Լեոնովը գլորում է «տակառը» և սկսում սուզվել անջատված շարժիչով՝ հանգցնելով կրակը։ Շարժիչը միացնելուց հետո նա վայրէջք է կատարում։

Վայրէջք կատարելով՝ Լեոնովը հանում է քորոցը և զգուշորեն հանձնում մեխանիկին։ Գեներալ-լեյտենանտ Կամանինին, ով դիտում էր թռիչքը, պատմել են, որ բոլոր գործողությունները կատարվել են թանկարժեք ինքնաթիռը փրկելու համար։ Զորամասի հրամանատարը խոստանում է պատժել «խելագար» օդաչուին, սակայն գեներալը գովում է Լեոնովին և նրան տանում տիեզերագնացների ջոկատ։

Դրանից հետո ցույց են տալիս փոքրիկ Լեոնովին, որը հոր հետ քայլում է դաշտով։ Այնտեղ նա գտնում է լորի բույնը և հարցնում հորը, թե որտեղ է թռչունը։ Ստանալով պատասխանը, որ տղան ինքը կիմանա ավելի ուշ, Լեոնովը գիշերը փախչում է տնից՝ նորից բույն գտնելու։ Սայթաքելով և ընկնելով խոտերի մեջ՝ տղան հետևում է, թե ինչպես են կայծոռիկները թռչում օդ և ձուլվում աստղային երկնքին՝ ստեղծելով այն զգացողությունը, որ ինքը թռչում է տիեզերքում:

Ներկայում (1963 թվականի թիվ 1 Փորձարարական նախագծման բյուրո) գլխավոր կոնստրուկտոր Սերգեյ Կորոլյովը հայտարարում է ԽՍՀՄ ղեկավարության՝ տիեզերական ծրագրի արագացման մասին որոշումը, որպեսզի «Վոսխոդ-2» տիեզերանավը 1967-ի փոխարեն գործարկվի 1965 թվականին։ Բացի այդ, դրանից պետք է հնարավոր լինի մարդու տիեզերք զբոսանք իրականացնել, առաջ անցնել Ամերիկայի Միացյալ Նահանգներից (ԱՄՆ), որը ծրագրել էր նմանատիպ թռիչք 1965 թվականի մայիսին։ Կորոլյովը դեմ էր, վստահ էր, որ նախ անօդաչու թռիչք էր պետք։

Ալեքսեյ Լեոնովը և Պավել Բելյաևը պատրաստվում են պարաշյուտով ուսումնամարզական ցատկ կատարել, սակայն եղանակային անբարենպաստ պայմանների պատճառով թռիչքը չեղյալ է հայտարարվում։ Լեոնովը, այնուամենայնիվ, ցատկում է, իսկ Բելյաևը հետևում է նրան՝ անհաջող վայրէջքի ժամանակ վնասելով ոտքը։ Բելյաևին ուղարկում են բուժման, Լեոնովին որպես գործընկեր նշանակում են մայոր Եվգենի Խրունովին։

Լեոնովը գաղտագողի մտնում է Բելյաևի սենյակ և փորձում սիմուլյատոր սարքել, որպեսզի իր գործընկերն ավելի արագ վերականգնվի, բայց Պավելն ասում է, որ ինքը Լեոնովի հետ չի թռչի, քանի որ նա չափազանց անխոհեմ է։

Լեոնովն ու Խրունովը շարունակում են մարզվել և անկշռության սիմուլյացիայով հանդերձ՝ թույլ տեղեր են գտնում տիեզերանավերի դիզայնում։ Նրանց առաջարկները չեն կարող կյանքի կոչվել, բայց նրանք իրենց դիտարկումները հայտնում են Կորոլյովին։ Այդ ընթացքում Բելյաևը վերադառնում է հավաքական և սկսում ինտենսիվ մարզվել, սակայն բժշկական հանձնաժողովը թույլ չի տալիս նրան անցնել։ Միայն Լեոնովի խնդրանքի շնորհիվ Կորոլևը որոշում է թույլ տալ Պավելին թռչել։

Անօդաչու թռիչքն ավարտվում է դժբախտ պատահարով, այնուամենայնիվ տիեզերական քայլարշավն ավարտվել է։ Կորոլյովը դեմ է օդաչուների թռիչքին, քանի դեռ ամեն ինչ չի փորձարկվել անօդաչու ռեժիմում։ Նրան կանչում են Բրեժնևի մոտ, և գլխավոր քարտուղարը պահանջում է տիեզերագնացներին ուղարկել թռիչք՝ ամերիկացիներից առաջ անցնելու համար։ Կորոլևը, նորից հրաժարվելով, մեկ օր ժամանակ է ստանում մտածելու, և քիչ անց նա սրտի կաթված է ստանում։

Բելյաևը տուն է գնում, քանի որ չի հավատում, որ թռիչքը տեղի կունենա։ Լեոնովը իր համար կոնյակ է լցնում, և այդ պահին սենյակ է մտնում Կորոլևը։ Տիեզերագնացները նրան վստահեցնում են, որ իրենք լիովին պատրաստ են թռիչքին, իսկ բաժակի մեջ թեյ կա։ Կորոլևը խմում է այն և, առանց ցույց տալու, որ դա թեյ չէ, հրամայում է բոլորին պատրաստվել թռիչքին։

«Վոսխոդ-2»-ի արձակումը հաջող է ընթանում, ինչպես նաև մուտքը ուղեծիր(1965 թվական): Լեոնովը գնում է տիեզերք, և նրա ելքի կադրերը փոխանցվում են Երկիր։ Գլխավոր քարտուղար Բրեժնևն անձամբ է շնորհավորում տիեզերագնացին.

Վերադառնալով նավ՝ տիեզերանավում ճնշման հանկարծակի բարձրացման պատճառով Լեոնովը չի կարողանում մտնել օդային խցիկ։ Առաքելության վերահսկման կենտրոնն առաջարկում է երկու լուծում՝ կրակել օդային կողպեքից և վերադարձնել Բելյաևին Երկիր, կամ թույլ տալ Պավելին փրկել Լեոնովին, բայց այդ ընթացքում ճնշել նավի ճնշումը: Կորոլևը Բելյաևին թույլ է տալիս մտնել օդափոխիչ, բայց Լեոնովին հաջողվում է ինքնուրույն վերադառնալ և նույնիսկ ձեռքով փակել լյուկը ավտոմատացման ձախողումից հետո՝ օդը դուրս հանելով տիեզերական կոստյումից. Այնուհետև Ալեքսեյը սաղավարտը բացելուց հետո ուշագնաց է լինում, քանի դեռ օդախցիկում ճնշումը չի հավասարվել, բայց Բելյաևը նրան ուշքի է բերում:

Տիեզերագնացները պատրաստվում են վերադառնալ Երկիր։ Օդակայանի արձակումից հետո «Վոսխոդ-2»ը սկսում է պտտվել: Այն հնարավոր չէ կանգնեցնել, քանի որ ավտոմատ վայրէջքի համար վառելիք է անհրաժեշտ, և տիեզերագնացներն այս վիճակում կանցկացնեն Երկրի շուրջ 22 պտույտ։

Լեոնովն ու Բելյաևը սկսում են սրտխառնոց զգալ մի փոքր ավելի ուշ՝ սրահում թթվածնի մակարդակը չափազանց բարձր է։ Միկրոճեղքի պատճառով գործարկվել է թթվածնի արտահոսքի սենսորը, և գազը մղվել է խցիկ: Տիեզերագնացները շուտով կտուժեն թթվածնային թունավորումից, որը կավարտվի մահով։ Սենսորն անջատելու համար հարկավոր է բացել պատյանը և հասնել դրան հոսանքի լարերի միջոցով: Լեոնովը դա պետք է անի միայնակ, քանի որ Բելյաևն արդեն սկսել է անջատվել։ Ալեքսեյին օգնում է հասնել սենսորին մանկության հիշողությունը այն մասին, թե ինչպես է թռչունը պաշտպանում ձվերը բնում:

Նստեցումը սկսվում է, նավը գտնվում է լռության գոտում։ Կորոլյովը փրկարարներ է ուղարկում վայրէջքի վայր, սակայն նավի ավտոմատ վայրէջքի համակարգը խափանվում է, և Լեոնովն առաջարկում է մեխանիկական ռեժիմ։ Կորոլյովը հաստատում է այս որոշումը։ Բելյաևը պետք է կողմնորոշի նավը վայրէջքի համար, բայց դա անելու համար, ելնելով «Վոսխոդ-2»-ի նախագծային առանձնահատկություններից, տիեզերագնացներին անհրաժեշտ է փոխել տեղերը: Նրանց մանևրների ընթացքում նավի դիրքը փոխվում է, և այն չի հասնում հաշվարկված վայրէջքի կետին։

Լեոնովն ու Բելյաևը հայտնվում են տայգայում։ Ռադիոփարոսը չի աշխատում, ռադիո մարտկոցը նախատեսված չէ ցածր ջերմաստիճանի համար: Նրանք փնտրում են տիեզերագնացներին, բայց ապարդյուն։ Եղանակը գնալով վատանում է, օդերևութաբանները խոստանում են -35&nbsp;°C։ Այս պահին Կորոլևը ռադիո է ուղարկում թռիչքի ավարտի մասին լուրերի երկու տարբերակ՝ մեկը հաջողության, երկրորդը՝ զոհված անձնակազմի մասին։

Լեոնովը երկու անգամ կրակում է բռնկվող հրացանից, բայց ապարդյուն։ Այնուամենայնիվ, նրա ռադիոազդանշանը, որը փոխանցվում է Մորզեի կոդով, վերցնում է Սախալինի ռադիոսիրողը: Վախենալով պետական ​​կառույցների ուշադրությունից՝ նա չի համարձակվում անմիջապես հայտնել ազդանշանի մասին (ավելի ճիշտ՝ կինը հետ է պահում նրան դա անելուց), իսկ տիեզերագնացների մասին տեղեկություններ է փոխանցում իշխանություններին միայն մի քանի ժամ անց։

Տիեզերագնացները ցրտահարվում են կայանատեղիում, բայց լսվում է ուղղաթիռի աղմուկ, և Լեոնովը ուժ է գտնում կրկին կրակելու բռնկվող հրացանը։ Լեոնովն ու Բելյաևը փրկվում են, և նրանց ընտանիքները դիմավորում են մերձմոսկովյան օդանավակայանում:

## Նկարահանող խումբ
* Սցենարիստներ՝ Օլեգ Պոգոդին, Յուրի Կորոտկով, Իրինա Պիվովարովա, Սերգեյ Կալուժանով, Դմիտրի Պինուչկով
* Ռեժիսոր՝ Դմիտրի Կիսելյով
* Բեմադրող նկարիչ՝  Անգելինա Տերեխովա
* Օպերատոր՝ Վլադիմիր Բաշտա
* Գլխավոր խորհրդատու՝ Ալեքսեյ Լեոնով
* Պրոդյուսերներ՝ Թիմուր Բեկմամբետով, Եվգենի Միրոնով, Սերգեյ Ագեև
* Վիզուալ էֆեկտների պրոդյուսեր՝ Ալեքսանդր Գորոխով

## Ստեղծում
Ի սկզբանե նախատեսվում էր, որ ֆիլմի ռեժիսորը Սերգեյ Բոդրով Ավագն է, իսկ ինքը ֆիլմը էկրան կբարձրանա 2016 թվականի գարնանը։ Ինքը՝ Ալեքսեյ Լեոնովը, դարձել է ֆիլմի խորհրդատու։

2015 թվականին նախագիծը ստացել է ֆինանսական աջակցություն Կինոֆոնդի կողմից՝ անվերադարձ և վերադարձելիության հիմունքներով, Ֆինանսական աջակցություն է ցուցաբերել նաև Ալֆա-Բանկը։ Նկարահանումները տեղի են ունեցել երկու փուլով՝ հուլիսի 1-ից նրանք նկարահանվել են ստուդիաներում և ամառային վայրերում, իսկ նոյեմբերին նկարահանել են տիեզերքը և տիեզերագնացների վայրէջքը տայգայում։

Սկզբում ֆիլմի ռեժիսորը Յուրի Բիկովն էր, բայց երբ ֆիլմն արդեն ավարտված էր 2/3-ով, պրոդյուսերներ Թիմուր Բեկմամբետովը և Եվգենի Միրոնովը հեռացրեցին նրան նախագծից։ Ըստ Բիկովի, պրոդյուսերները «չեն տեսել ֆիլմ, որը կարելի է վաճառել» և ցանկացել են ավելի տպավորիչ ֆիլմ նկարել։ Դրանից հետո Դմիտրի Կիսելևը շարունակեց աշխատել ֆիլմի վրա։ Նա ամբողջությամբ վերանկարահանել է ֆիլմը՝ Բիկովի նյութից թողնելով ընդամենը մի երկու կարճ դրվագ։.

## Կարծիքներ
Ֆիլմը հիմնականում դրական արձագանքներ է ստացել քննադատների կողմից այնպիսի հրատարակություններում, ինչպիսիք են «Аргументы и факты», Film.ru «Российская газета», InterMedia, «Огонёк» և այլն։ Ըստ Kritikanstvo.ru-ի՝ վարկանիշը 100-ից 75-ն է (39 կարծիքների հիման վրա):

«Առաջինների ժամանակի» մասին նրանք գրել են.
* «Ֆիլմը երգ է երգում խիզախների խելագարության համար, բայց հրավիրում է մտածելու։ Այսօրվա մեր կինոյում սա հազվադեպություն է»
* «Ժամանակի» էֆեկտները գրեթե հոլիվուդյան են, բայց հերոսները մեր սեփականն են, մեր սեփական ժողովուրդը»։
* «Ռուսական կինոարդյունաբերության համար անսպասելիորեն համահունչ և իսկապես գրավիչ ֆիլմ»։
* «Ժամանակն է ռուսական կինոդպրոցների և համալսարանների համար դասագիրք գրել «Առաջինների ժամանակի» հիման վրա».

Որոշ քննադատներ ֆիլմը գնահատեցին որպես միջին («Վեհ ֆիլմ, նույնքան պարզ, որքան թռիչքի ուղին դեպի տիեզերք»), սակայն ֆիլմի վերաբերյալ կտրուկ բացասական արձագանքներ չեն եղել:

## Մրցանակներ
* 2017 — Գրան պրի «Վիվատ Սինեմա Ռուսաստանի» XXV կինոփառատոնում։ Սանկտ Պետերբուրգում
* 2018 — Գրան պրի Մոսկվայի «Պայծառ հրեշտակ» XV բարեգործական կինոփառատոնում
* 2018 — Դուրբանի BRICS III կինոփառատոնի մրցանակ երկրորդ պլանի լավագույն դերասանի համար (Վլադիմիր Իլյին)

## Տես նաև
* «Սալյուտ-7»-ը մեկ այլ ռուսական ֆիլմ է՝ նվիրված խորհրդային տիեզերագնացությանը, որը նույնպես թողարկվել է 2017 թվականին (1985 թ.):

## Ծանոթագրություններ

## Հղումներ
* Трейлер фильма на сайте Youtube.
* Страница фильма.

Կատեգորիա:2010-ականների ռուսերեն ֆիլմեր
Կատեգորիա:2017 դրամա ֆիլմեր
Կատեգորիա:2017 ֆիլմեր
Կատեգորիա:Դրամա ֆիլմեր
Կատեգորիա:Իրական դեպքերի հիման վրա նկարահանված ֆիլմեր
Կատեգորիա:Իրական դեպքերի վրա հիմնված դրամա ֆիլմեր
Կատեգորիա:Մոսկվայում նկարահանված ֆիլմեր
Կատեգորիա:Պատմական ֆիլմեր
Կատեգորիա:Ռուսական դրամա ֆիլմեր
Կատեգորիա:Ռուսական թրիլեր ֆիլմեր
Կատեգորիա:Ռուսական պատմական ֆիլմեր
Կատեգորիա:Ռուսական ֆիլմեր
Կատեգորիա:Ռուսերեն ֆիլմեր
Կատեգորիա:Ֆիլմեր, որոնց գործողությունները տեղի են ունենում 1960-ականներին
Կատեգորիա:Ֆիլմեր, որոնց գործողությունները տեղի են ունենում ԽՍՀՄ-ում
Կատեգորիա:Ֆիլմեր, որոնց գործողությունները տեղի են ունենում Ռուսաստանում