Ահմադ Աբդ ալ-Ղաֆուր Ատտառ

**Ահմադ Աբդ ալ-Ղաֆուր Ատտառ** (, ) սաուդյան արաբ գրող, լրագրող և բանաստեղծ, որն առավել հայտնի է 20-րդ դարի իսլամական մարտահրավերների մասին իր աշխատություններով։ Ծնվել է Հիջազի Հաշիմյան թագավորության մայրաքաղաք Մեքքայում։ Նա ստացել է տարրական կրթություն և 1937 թվականին ավարտել է Սաուդյան գիտական ​​ինստիտուտը, ստացել կրթաթոշակ Կահիրեի համալսարանում բարձրագույն կրթություն ստանալու համար, այնուհետև վերադարձել է իր երկիր և աշխատել որոշ պետական ​​​​պաշտոնյաներում, նախքան գրականությանը և հետազոտություններին նվիրվելը: Ատտառը գրել է բազմաթիվ աշխատություններ արաբական լեզվաբանության և իսլամագիտության մասին և հայտնի է դարձել որպես մուսուլման ջատագով, հակակոմունիստ և հակասիոնիստ, ով հավատում էր իսլամական իրավագիտության ճկունությանը ժամանակակից դարաշրջանի համար։ Աբբաս Մահմուդ ալ-Ակկադի կողմից գովաբանված՝ նա նաև հայտնի էր արդի գրական արաբերենի պաշտպանությամբ խոսակցական կամ խոսակցական արաբերենի դեմ։ 1960-ականներին նա հիմնադրեց հայտնի «Ուքազ» թերթը (Ուքազի շուկայի անվամբ), ապա՝ «Քալիմաթ ալ-Հակկ» ամսագիրը, որը գոյություն ունեցավ ընդամենը մոտ ութ ամիս։ Նա մահացավ 74 տարեկան հասակում Ջիդդայում։

## Կենսագրություն
### Վաղ տարիներ
մինի|Ատտառը, երբ նա Կահիրեի Դար ալ Ուլում դպրոցի աշակերտ էր, 1937 թվականին։
Նրա կեղծանունը Ահմադ բին Աբդ ալ-Ղաֆուր բին Մուհամմադ Նուռ իբն Բաքքու Ատտառն է, որը բենգալական ծագում ունեցող ընտանիքից է, որը 19-րդ դարի կեսերին Բենգալիայից գաղթել է Հիջազ և բնակություն հաստատել Մեքքայում։ Նա ծնվել է 1334 թվականի Զուլ-Հիջջայի 14-ին/1916 թվականի հոկտեմբերի 11-ին Մեքքայի Ջաբալ ալ-Քաաբա թաղամասում՝ Հիջազի Հաշիմյան Թագավորության մայրաքաղաքում, և մեծացել է Միսֆալա թաղամասում: Նրա հայրը՝ հանաֆի սուննի մուսուլման գիտնական, աշխատել է օծանելիքի, մետաքսե գործվածքների և չալմաների առևտրով: Նա նաև ուսումնասիրել է Ղուրանը և Սուննան, իսկ մայրը նրան սովորեցրել է այբուբենը և գիրը։ Մանկության տարիներին նա հաճախել է սովորական դպրոցներ՝ Ալ-Ֆայիզին դպրոց, ապա Ալ-Ֆալահ դպրոց, որտեղից տեղափոխվել է Ալ-Մասաա դպրոց: Նա հանաֆիական իրավագիտություն է սովորել հորից: Նա նաև ուսումնասիրել է որոշ կրոնական գիտություններ և Ղուրանի ընթերցանություն ալ-Մասջիդ ալ-Նաբավիում 1926 թվականին, քանի որ նրա ծնողները այդ տարի մեկնել էին Մադինա։ Նա ստացել է միջնակարգ դպրոցի դիպլոմը Մեքքայի Սաուդյան գիտական ​​ինստիտուտից 1936 թվականին: Հաջորդ տարի Սաուդյան կառավարության կողմից ուղարկվել է Եգիպտոսի թագավորության մայրաքաղաք Կահիրեի Դար ալ-Ուլում դպրոց: Նա այնտեղ անցկացրել է մեկ տարի, որի ընթացքում համատեղել է Դար ալ-Ուլումի դասընթացները և ունկնդրությունը Ֆուադ I համալսարանի արվեստի ֆակուլտետում: Սակայն ընտանեկան հատուկ հանգամանքները նրան ստիպել են թողնել բարձրագույն կրթությունը այս երկու ինստիտուտներում և ստիպված է եղել վերադառնալ Սաուդյան Արաբիա։ Շարունակել է ուսումը որպես ինքնուս՝ արաբական գրականության, լեզվի, փիլիսոփայության, կրոնի և տարբեր գիտելիքների լայնածավալ ուսումնասիրությամբ։

Ահմադ Ատտառը երեք տարի աշխատել է որպես Սաուդյան Արաբիայի հանրային անվտանգության տեսուչ, ապա հրաժարվել է իր ծառայողական կարիերայից՝ նվիրվելով լրագրությանը և գրականությանը։ 1949 թվականին նա հրատարակել է «Ալ-Բայան» թերթը։

### Լրագրողական և գրական կարիերա
Գրական կարիերան սկսել է վաղ տարիքից, երբ ուսանող էր Սաուդյան գիտական ​​ինստիտուտում: Նա հրատարակեց «Իմ գիրքը» (Քիթաբի) (1936) գրական հոդվածների ժողովածուն, որը նա հրապարակել էր «Ումմ ալ-Կուրա» (Աբդ ալ-Ռահման ալ-Քաուաքիբիի համանուն՝ «Քաղաքների մայրը» աշխատության անունով) և «Ալ-Հիջազ» թերթերում: Այն նաև պարունակում է արձակ պոեզիայի օրինակներ, որոնք այդ ժամանակ ընդունվել էին սաուդյան մտավորականների շրջանում՝ ազդված «Մահջար» պոեզիայից: 1946 թվականին նա հրատարակեց իր միակ բանաստեղծական ժողովածուն՝ «Կիրք և երիտասարդություն» (ալ-Հավա վա-ալ-շաբաբ)։ Նախաբանը գրել է Տահա Հուսեյնը, որը նրան անվանել է Սաուդյան Արաբիայում ժամանակակից պոեզիան վերածնածը և գովաբանել նրա խոսքերի իմաստը։ Բաֆակիհի խոսքերով՝ նրա պոեզիան հատկապես ռոմանտիկ բնույթ ունի, դրսևորվում է բնական ոճով և հուզական արտահայտությամբ, ունի ոճի ուժ, ինտենսիվություն և տեքստերի պարզություն: Աբբաս Մահմուդ ալ-Ակկադի ազդեցությունը նրա վրա ակնհայտ է իմացաբանական տեսանկյունից և արաբական գրական թշնամանքին դիմակայելու նրա համարձակությամբ: Նա հայտնի դարձավ «Ալ-Ակկադի» հետ իր կապով և դարձավ նրա հայտնի պաշտպանը։

Այնուհետև Ատտառը դիմեց պատմությանը և թատրոնին: Նա 1947 թվականին հրատարակել է իր «Ես ուզում եմ տեսնել Աստծուն» (Urīdu an ará Allāh) պատմվածքների ժողովածուն, իսկ նույն թվականին՝ «Միգրացիա (Հիջրա)» պիեսը։ 1950-ականներին նա բենգալերենից թարգմանել է Թագորի «Կարմիր օլեանդրներ» պիեսը (1951)։ Այնուհետև 1981 թվականին գրել է իր ինքնակենսագրությունը՝ «Բանտի և աքսորի միջև» (Bayna al-sijn wa-al-manfá), որում պատմել է 1937 թվականին իր բանտարկության մասին։ Նա հարաբերություններ է ունեցել եգիպտացի քրիստոնյա գրող Սալամա Մուսայի հետ, և այդ կապի պատճառով Ալ-Ատտառը մեղադրվել է «Սաուդյան Արաբիայի թագավորության և նրա կառավարության դեմ վնասակար քարոզչություն տարածելու» մեջ։ Նա բանտարկվել է դրա համար, և Ատտառը գրել է այս դեպքի մասին իր գրքում։ Գիրքը պատմում է նրա մեղադրանքի և 1936 թվականին ինը ամիս կալանքի մասին, որը նա անցկացրել է Մեքքայի Ալ-Ֆուրն բանտում, ապա՝ ալ-Ռիադի Ալ-Մասմաք բանտում։ Երբ Ատտառը անմեղ ճանաչվեց իր դեմ առաջադրված մեղադրանքում, որը եգիպտական ​​թերթերում «Սաուդյան թագավորության դեմ գրելն էր», ապա թագավոր Աբդուլազիզ Ալ Սաուդը հրամայեց նրան ազատ արձակել և գնահատել նրան։ Բանտում նա գրել է բանտի գործակալ Աբդ ալ-Աազիզ Ալ-Ուհաիդիբի գրքի նախաբանը՝ Նաբաթեական պոեզիայի մասին։ Ատտառը նաև դժգոհ էր իմամից, որին վարչակազմը բերել էր բանտարկյալների համար՝ իր շարիաթական և լեզվական սխալների պատճառով, ուստի նա մեկ անգամ հանդիպել է նրա հետ՝ նրան սովորեցնելու համար։
մինի|«Ուքազի» առաջին համարի առաջին էջը, 1960 թվականի մայիսի 28։
Նա հիմնադրել է «Ուքազ» անունով թերթ, որի առաջին համարը լույս է տեսել 1960 թվականի ապրիլի 28-ին, և դարձել է դրա գլխավոր խմբագիրը։ 1964 թվականին նա հիմնադրել է «Ուքազ» կազմակերպությունը՝ մամուլի և հրատարակչության համար։ Նա «Ուքազի» մեջ հրապարակել է իր բազմաթիվ հոդվածներ, ինչպես նաև Մեքքայից հրատարակել է «Քալիմաթ ալ-Հակկ» անունով ամսագիր, որի հրատարակությունը դադարեցվել է չորս համարից հետո, նա դադարեցրել է այն ֆինանսական հանգամանքների պատճառով։ Որպես լրագրող՝ նա նրանցից մեկն է, ովքեր... Սաուդյան մամուլի ռահվիրաներից է և մասնակցել է սաուդյան արձակի մասին ակնարկների մշակմանը: Նրա հոդվածների և ակնարկների թեմաները տատանվում էին քննադատության, գրականության, լեզվի, սոցիոլոգիայի և կրոնի միջև, հրապարակվել է բազմաթիվ սաուդյան թերթերում և ամսագրերում, բացառությամբ «Ուքազի»։ «Ուքազի» հրատարակությունը շարունակվել է մինչև Սաուդյան Արաբիայում մամուլի ինստիտուտների համակարգի լուծարումը 1963 թվականին՝ անհատների սեփականությունից մինչև հաստատությունների սեփականություն. Ուքազը միացել է նույն անունը կրող հաստատությանը։ Նա բազմաթիվ քննադատական ​​հոդվածներ է գրել «Ումմ ալ-Կուրա», «Սավթ Ալ-Հիջազ», «Ալ-Մանհալ» և «Ալ-Բիլադ» թերթերում, որոնցում հստակ արտահայտել է իր տեսակետները. պաշտպանել է «իսկական» արաբական պոեզիան, քննադատել «ազատ» պոեզիայի շարժումը և մասնակցել է ժամանակի որոշ գրական վեճերի: Նրա հոդվածները հրապարակվել են «Ալ-Մակալաթ» (1947), «Ալ-Բայան» (1949) և «Քալամ ֆի ալ-Ադաբ» (1964) ժողովածուներում։ Նա նաև նշանակվել է թագավորական արքունիքի խորհրդական։ Ատտառը հիմնադրել է «Քալիմաթ ալ-Հաք» ամսագիրը: 1967 թվականին։ Հրատարակությունը երկար չապրեց ֆինանսական դժվարությունների պատճառով։

Ատտառը նաև ամուր միջանձնային հարաբերություններ է զարգացրել իր ժամանակի որոշ գրողների, մասնավորապես՝ եգիպտացիների հետ։ Նա մասնակցել է Մուհամմադ Աբդ ալ-Սալամ Հարունի դասական լեզվաբանական հետազոտություններին։ Գրական կարիերայի վերջին շրջանում նրա գրական ստեղծագործությունները նվազել են, և նա զբաղվել է լեզվի, պատմության և կրոնի ոլորտներում հետազոտություններով, որոնք ոգեշնչել են նրա որոշ գրքեր։ Նրա լեզվական աշխատանքը ներառում էր «խոսակցական արաբերենի» կողմնակիցների դեմ պայքարի և գրական արաբերենի գերակայության պաշտպանության վերաբերյալ հետազոտություններ։ Այնուամենայնիվ, նրա ամենաուժեղ հարաբերությունները եղել են մեկ այլ եգիպտացի գրողի՝ Աբբաս Մահմուդ ալ-Ակկադի հետ։

### Քաղաքական հետաքրքրություններ
Ատտառը գրել է բազմաթիվ հակակոմունիստական ​​և հակասիոնիստական ​​աշխատություններ, և նա համարվում է 20-րդ դարի ամենահայտնի սաուդյան քննադատական-քաղաքական գրողներից մեկը։ Նրա կենսագիր Զուհեյր Քութուբիի խոսքերով՝ Ատտառը ակնհայտ հակումներ ուներ Եգիպտոսի Մուսուլման եղբայրների նկատմամբ։ Քութուբին 2015 թվականի մայիսին հայտարարել է, որ Ատտառը «մեծ, զգայուն և ազդեցիկ դեր» ուներ Սաուդյան Արաբիայում Իխվանների գաղափարախոսությունը տարածելու գործում և Սայիդ Քութբի ընկերն էր. «Ալ-Ատտառը, որքանով ես գիտեմ, միակ սաուդցին է, ով Եղբայրության միջազգային կազմակերպության անդամ է և Իրշադի գրասենյակի ոչ մշտական ​​անդամ հիսունական թվականներից ի վեր»։ Նա հաճախ էր հանդիպում՝ Սայիդ Քութբի, Հասան ալ-Բաննայի և նրանից հետո եկած մյուսների հետ Կահիրեում, և նա հիանալի մտավոր և մշակութային դիրքեր ուներ նրանց մոտ՝ Ֆեյսալ թագավորի աջակցությամբ։

## Անձնական կյանք
Նա ամուսնացած էր Մուզային Հաքիի հետ, ով բացառիկ գրող էր։ 2011 թվականի մարտին Ջիդդայում նրա պատվին տեղի ունեցավ մտքերի հավաք, որի մասնակիցները նրա թոռնուհիներն էին։

Նա ուներ մեծ մասնավոր գրադարան, որը պարունակում էր ավելի քան 25,000 հատոր, որոնք իր կտակով 1987 թվականին տեղափոխվեցին Մեքքայի Մեծ մզկիթի գրադարան։

## Մահ
Նա ծերության տարիներին կաթված է ստացել։ Դրանից հետո նա երկարատև բուժում է ստացել, կուրացել և թույլ քայլել։ Նա մահացել է 1411 թվականի Ռաջաբի 17-ին / 1991 թվականի փետրվարի 1-ին Ջիդդայում։ Ալ-Ռիադ քաղաքում նրա անունով անվանակոչվել է Ար Ռուվայդհա փողոց։

## Պատվոգրեր և պարգևներ
* Պատվոգրեր Սիրիայի և Իրաքի գիտությունների ակադեմիայի կողմից
* 1984թ.՝ Գրականության պետական ​​գնահատանքի մրցանակ։ Նույն թվականին նա մրցանակի մրցանակը նվիրաբերել է աֆղան մոջահեդներին։
* Սաուդյան Արաբիայի վաստակի մեդալ

## Ծանոթագրություններ

## Աղբյուրներ
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 

## Գրականություն
* 

## Արտաքին հղումներ
* , Khalejia TV, May 2020 program about Ahmad Abd al-Ghafur Attar (Arabic)
* at archive.alsharekh.org (Arabic)

Կատեգորիա:20-րդ դարի արաբներ
Կատեգորիա:Արաբ բանաստեղծներ
Կատեգորիա:Արաբ գրողներ
Կատեգորիա:Սաուդցի բանաստեղծներ
Կատեգորիա:Սաուդցի գրողներ