Մարիան Անդերսոն

**Մարիան Անդերսոն**, (, ), Ֆիլադելֆիա, 20-րդ դարի ամերիկյան երգչուհի, վառ արտահայտված կոնտրալտո։ 1925 թ. մեներգիչների Նյու Յորքի մրցույթում շահել է առաջին մրցանակ։ Համերգներ է տվել շատ երկարներում (ԽՍՀՄ-ում՝ 1935 թ.)։ Օպերային բեմ է բարձրացել 1955 թ.. երգել է Նյու Յորքի «Մետրոպոլիտեն օպերա» թատրոնում (եղել է այդ թատրոնում հանդես եկած առաջին սևամորթ երգչուհին)։ Բացառիկ հարուստ ու մեծածավալ կոնտրալտոն հնարավորություն է ընձեռել Անդերսոնին կատարելու տարբեր բնույթի և ոճի ստեղծագործություններ։  Երգացանկում ընդգրկել է Բախի, Շուբերտի, Վերդիի, Սեն-Սանսի, Բրամսի, Սիբելիուսի, Մալերի ստեղծագործություններ, ինչպես նաև աֆրոամերիկացիների հոգևոր երգեր (սպիրիչուելներ)։

## Պարգևներ

* 1939: Սփինգարնի մեդալ
* 1963: Ազատաթյան նախագահական մեդալ
* 1973: Փենսիլվանիայի համալսարանի Գլի ակումբի մրցանակ վաստակի համար (University of Pennsylvania Glee Club Award of Merit)
* 1973: ԱՄՆ-ի Կանանց ազգային փառքի սրահ (**National Women's Hall of Fame**)
* 1977: Միավորված ազգերի կազմակերպության Խաղաղության մրցանակ (United Nations Peace Prize)
* 1977: Նյու Յորք քաղաքի կողմից՝ Հենդելի մեդալիոն (New York City – Handel Medallion)
* 1977: ԱՄՆ Կոնգրեսի ոսկե մեդալ (Congressional Gold Medal)
* 1978: Քեննեդու անվան կենտրոնի պարգև (Kennedy Center Honors)
* 1980: ԱՄՆ գանձարանի հուշանվերային ոսկե մեդալ (United States Treasury Department gold commemorative medal)
* 1984: Նյու Յորք քաղաքի Էլեոնոր Ռուզվելտի անվան՝ մարդու իրավունքների մրցանակ (Eleanor Roosevelt Human Rights Award of the City of New York)
* 1986: Արվեստների ազգային մեդալ (National Medal of Arts)
* 1991: «Գրեմմի» մրցանակ՝ ստեղծագործական ողջ կյանքի ընթացքում ձեռք բերած նվաճումների համար (Grammy Lifetime Achievement Award)
* Պատվավոր դոկտորի կոչումներ՝ շնորհված Հովարդ և Թեմփլ համալսարանների, Սմիթ քոլեջի կողմից

## Ծանոթագրություններ

## Գրականություն
* Marian Anderson. My Lord, What a Mornin’. — New York: The Viking Press, 1956. (автобиография)
* Vehanen K. Marian Anderson, A Portrait. — New York; London: McGraw-Hill Book Company; Whittlesey House, 1941.
* Albus H.J. The 'Deep River' Girl: The Life of Marian Anderson in Story Form. — Grand Rapids : W.B. Eerdmans Publishing Co, 1949.
* Stevenson J. Marian Anderson: Singing to the World. — Chicago: Encyclopedia Britannica Press, 1963.
* Newman S.P. Marian Anderson: Lady from Philadelphia. — Philadelphia: Westminster Press, 1966.
* Tobias T. Marian Anderson. — New York: Ty Crowell Co, 1972.
* Sims J.L. Marian Anderson: An Annotated Bibliography and Discography. — Connecticut: Greenwood Press, 1981.
* Ferris J. What I Had Was Singing: The Story of Marian Anderson. — Minneapolis: Carolrhoda Books,1994.
* Keiler A. Marian Anderson: A Singer’s Journey. — New York: Scribner, 2000.
* Broadwater A. Marian Anderson: Singer and Humanitarian. — Berkeley Heights: Enslow Publishers, 2000.
* Freedman R. The Voice that Challenged a Nation: Marian Anderson and the Struggle for Equal Rights. — New York: Clarion Books, 2004.

## Արտաքին հղումներ
*Marian Anderson Historical Society
*The singer's former practice studio, now the Marian Anderson Studio, relocated to the Danbury Museum and Historical Society
*Metropolitan Opera performances  (MetOpera database)
* PBS American Masters "Marian Anderson: The Whole World in Her Hands"
* Marian Anderson Biography , Sophia Smith Collection, Smith College
* University of Pennsylvania exhibitions and collections:
** Online exhibition at the University of Pennsylvania Library, largest online collection of images, includes Anderson's papers, audio and film archives.
**Marian Anderson papers , supplementary records, Kislak Center for Special Collections, Rare Books and Manuscripts, University of Pennsylvania
** Diaries and Notebooks of Marian Anderson, From the Page, University of Pennsylvania
* , FBI file
* Voice of America segment on Marian Anderson

Կատեգորիա:Ամերիկացի երգչուհիներ
Կատեգորիա:«Գրեմմի» մրցանակի դափնեկիրներ
Կատեգորիա:20-րդ դարի ամերիկացի երգչուհիներ
Կատեգորիա:20-րդ դարի օպերային երգչուհիներ
Կատեգորիա:RCA Records-ի արտիստներ