Աննա Պոլիտկովսկայայի սպանություն

**Աննա Պոլիտկովսկայայի սպանություն**, ռուս հայտնի լրագրող Աննա Պոլիտկովսկայայի սպանությունը, որը տեղի է ունեցել 2006 թվականի հոկտեմբերի 7-ին Մոսկվայում։ Պոլիտկովսկայան գնդակահարվել է իր շենքի վերելակում, որը գտնվում էր Մոսկվայի հենց կենտրոնում՝ Լեսնայա փողոցի 8-րդ շենքում։ Ոստիկանության աշխատակիցները հայտնաբերել են Մակարովի` խլացուցիչով ատրճանակ, իսկ մարմնի մոտ՝ 4 պարկուճ։ Առաջին վկայությունները փաստում էին պատվիրված սպանության մասին, քանի որ արձակվել էր 4 կրակոց, ներառյալ՝ գլխի ուղղությամբ «ստուգիչ» կրակոցը։

Մեղադրանք է առաջադրվել 9 մարդու։ 2008 թվականի մայիսին ՌԴ Քննչական կոմիտեի ներկայացուցիչները հայտարարեցին, որ սպանության անմիջական կատարողը եղել է Ռուստամ Մախմուդովը ու նրա նկատմամբ հայտարարվել է միջազգային հետախուզում։ Հունիսի սկզբին կալանավայրից ազատ արձակվեցին մեղադրյալներից 4-ը, այդ թվում՝ սպանության ենթադրյալ կազմակերպիչը։ Հունիսի 18-ին հայտարարվեց նախաքննության ավարտի մասին։ Բացի այդ, պատկան մարմինները նաև նշեցին, որ քննությունը այդ պահին շարունակում է դիտարկել չորս մեղադրյալի։ 2008 թվականի հոկտեմբերին ՌԴ Գլխավոր դատախազությունը գործով նյութերը փոխանցեց դատարանին։ Դատական առաջին լսումները կայացան 2008 թվականի հոկտեմբերի 15-ին։ Նոյեմբերի 17-ին դատարանը որոշեց, որ նիստերը պետք է կայանան բաց ռեժիմով։ Սակայն նոյեմբերի 19-ի նիստի ժամանակ այդ որոշումն անսպասելի կերպով փոխվեց։ Նոյեմբերի 25-ին էլ հայտարարվեց, որ այսուհետ նիստերը դարձյալ բաց կլինեն։

2009 թվականի փետրվարի 19-ին երդվյալ ատենակալների կոլեգիան Աննա Պոլիտկովսկայայի սպանության գործով միաձայն արդարացրեց Իբրահիմ և Ջաբրայիլ Մախմուդովներին՝ համարելով, որ քննությանը չի հաջողվել ապացուցել հանցագործության իրականացմանը նրանց մասնակցությունը։ Մեղադրյալներն ազատ արձակվեցին դատարանի դահլիճից։ Ավելի ուշ, որոշումը փոխվեց։ 2014 թվականի մայիսի 20-ին երդվյալ ատենակալների կոլեգիան Գայտուկաևին, Խաջիկուրբանովին և Մախմուդով եղբայրներին մեղավոր ճանաչեց լրագրողի սպանության կազմակերպման մեջ։ Նրանց կարծիքով՝ ներման արժանի էր միայն Իբրահիմ Մախմուդովը։

15 տարի անց՝ 2021 թվականի հոկտեմբերի 7-ին լրացավ Աննա Պոլիտկովսկայայի սպանության գործով վաղեմության ժամկետը։ Պատվիրատուն մինչ օրս չի հայտնաբերվել։

## Սպանության վարկածներ
Լրագրողներն ու վերլուծաբաններն առաջ են քաշել Պոլիտկովսկայայի սպանության մի քանի վարկածներ։ Դրանցից մեկի համաձայն, որն ամենաշրջանառվողն է, սպանության պատվիրատուն եղել է Չեչենական Հանրապետության ղեկավարությունը, իսկ մեկ այլ վարկածի համաձայն՝ ռուսական իշխանություններն ու անձամբ Վլադիմիր Պուտինը։ Հետաքննության ընթացքում դիտարկվել են նաև սպանության կազմակերպմանը Կադիրովի կամ նրա հակառակորդների մասնակցության, «արտասահմանից» պատվիրատուների վարկածները։ Բացի այդ, կար վարկած նաև այն մասին, որ այս սպանությամբ փորձում էին վարկաբեկել Ռուսաստանի հեղինակությունը։ Կրեմլամետ հայացքներ ունեցող քաղաքագետները և լրագրողները պնդում էին, որ Կրեմլն ու ռուսական հատուկ ծառայությունները Պոլիտկովսկայայի սպանության հետ որևէ առնչություն չեն ունեցել, և որ սպանությունը ձեռնտու է եղել ոչ թե Պուտինին, այլ՝ Արևմուտքին։ Այսպես, «Российской газеты»-ի լրագրող Նատալյա Կոզլովան ենթադրում էր, որ սպանությունը կազմակերպել է Բորիս Բերեզովսկին կամ Ահմեդ Զակաևը՝ ռուսական իշխանություններին քննադատելու առիթ ստեղծելու նպատակով։ Կար վարկած նաև այն մասին, որ Պոլիտկովսկայայի սպանությունը, որը տեղի էր ունեցել Վլադիմիր Պուտինի ծննդյան օրը, կարող էր սադրանք լինել նրա ու Ռամզան Կադիրովի դեմ։ Ինքը Կադիրովը հայտարարել է, որ Պոլիտկովսկայան սպանվել է Բորիզ Բերեզովսկու պատվերով։

Խորհրդային և ռուսական պետական անվտանգության նախկին փոխգնդապետ Ալեքսանդր Լիտվինենկոն իր վերջին մամուլի ասուլիսի ժամանակ պնդում էր, որ սպանության պատվիրատուն Վլադիմիր Պուտինն է։ Այդ հայտարարությունից 12 օր անց Լիտվինենկոն թունավորվեց և մի քանի շաբաթ անց մահացավ հիվանդանոցում։ Բրիտանական կառավարության կարծիքով՝ Լիտվինենկոյի վերացումը ՌԴ Անվտանգության դաշնային ծառայությանը հանձնարարել էր Պուտինը։ Լիտվինենկոն նաև պնդում էր, որ Պուտինն անձամբ էր սպառնալիքներ փոխանցում Պոլիտկովսկայայային։ Ըստ նրա՝ դա արվում էր ռուսաստանցի քաղաքական գործիչ Իրինա Խակամադայի միջոցով։ Վերջինս այդ պնդումը «զառանցանք» է անվանել։

Իրավապաշտպան Լյուդմիլա Ալեքսեևան համոզված է, որ Պոլիտկովսկայային սպանել են իր մասնագիտական գործունեության համար, այն պատճառով, որ նա «բացահայտում էր բռնություններն ու պաշտպանում այդ բռնության զոհերին»։ ՌԴ Պետդումայի պատգամավոր Վլադիմիր Ռիժկովն էլ կարծում էր, որ սպանության համար շարժառիթներ դարձան Բեսլանի և «Նորդ Օստի» ահաբեկչությունների հետաքննությունները, ինչպես նաև Չեչնիայում կոռուպցիայի մասին լրագրողի հրապարակումները։ Սպանության հնարավոր մի քանի մոտիվներ է առաջ քաշել «Новая газета»-ի թղթակից Վյաչեսլավ Իզմայլովը։ Այսպես, նա կարծում էր, որ սպանությունը կարող էր կազմակերպված լինել ռուսական հատուկ ծառայությունների կողմից՝ չեչենների օգնությամբ, որոնք կապված էին հատուկ ուժայինների հետ կամ էլ անձամբ Ռամզան Կադիրովի կողմից, ինչի պատճառը մի շարք առևանգումների ու սպանությունների բացահայտումն էր, որոնք, հավանաբար, տեղի էին ունեցել նրա հրամանով։ Իզմայլովը նաև հավանական էր համարում նաև այն վարկածը, որ Պոլիտկովսկայայի սպանությունը եղել էր Նիժնեվարտովսկի օմօնականների վրեժը, որոնցից մեկը՝ «Կադետ» մականունով Սերգեյ Լապինը, Պոլիտկովսկայայի հոդվածների հետևանքով, դատապարտվել էր Չեչնիայում առևանգումների և սպանությունների համար։

Պոլիտկովսկայայի սպանության հետ կապված հիշատակվումմ էր «ռուս ժողովրդի թշնամիների ցուցակ»-ը, որը 2006 թվականին հրապարակվել էր համացանցում։ «Эхо Москвы» ռադիոկայանի գլխավոր խմբագիր Ալեքսեյ Վենեդիկտովը նշել է. «Ես կցանկանայի ձեզ հիշեցնել, այսպես կոչված, «ռուս ժողովրդի թշնամիների ցուցակ»-ի մասին, որը հրապարակվել էր մի քանի ամիս առաջ ու հովանավորվում էր, եթե ես ճիշտ եմ հիշում պատգամավոր Կուրյանովիչի կողմից։ Այդ ցանկում Աննա Պոլիտկովսկայան նշված էր որպես «արևմտյան հատուկ ծառայությունների գործակալ»։ Նրա անունը գտնվում էր Վալերի Պանյուշկինի, ով ևս «Коммерсант»-ի լրագրող էր և «Времена» հաղորդաշարի հաղորդավար Վլադիմիր Պոզների միջև։ Կա նաև այս հետքը»։

## Հետաքննություն
2007 թվականի օգոստոսի 27-ին ՌԴ Անվտանգության դաշնային ծառայության Սեփական անվտանգության վարչության պետը հայտարարեց, որ Աննա Պոլիտկովսկայայի սպանության մեջ մեղադրվում է Մոսկվայի կենտրոնական վարչական շրջանի անվտանգության դաշնային ծառայության աշխատակից, փոխգնդապետ Պավել Ռյագուզովը։

2007 թվականի սեպտեմբերի 21-ին քննչական մարմինը Չեչնիայի Հանրապետության Աչխոյ-Մարտանի շրջանի նախկին ղեկավար Շամիլ Բուրաևին մեղադրանք առաջադրեց ՌԴ Քրեական օրենսգրքի 33-րդ և 105-րդ հոդվածներով (սպանությանը հանցակից լինելը)։ Քննչական մարմինը կարծում էր, որ Բուրաևը դիմել է Ռյագուզովին՝ խնդրելով պարզել Պոլիտկովսկայայի բնակության հասցեն ու այնուհետ դա փոխանցել Մախմուդով եղբայրներին։

2008 թվականի սկզբին ՌԴ Դատախազությանը կից Քննչական կոմիտեի գլխավոր քննչական վարչության պետ Դմիտրի Դովգին հայտարարեց, որ Պոլիտկովսկայայի սպանության պատվիրատուն Բորիս Բերեզովսկին է, որն իր գաղափարն իրագործել է չեչեն հանցավոր «հեղինակություն» Խոժ-Ահմեդ Նուխաևի օգնությամբ։ Դովգինի խոսքով՝ սպանությունը կապված է ոչ թե լրագրողի հրապարակումների, այլ նրա ինքնության հետ։

Քննչական մարմնի տվյալներով՝ հանցավոր խմբի կազմակերպիչը եղել է «Լազանսկայա» խմբավորման առաջնորդներից մեկը՝ Մագոմեդ Դեմելխանովը։ Վերջինս 2006 թվականի գարնանն ստացել էր Պոլիտկովսկայայի սպանության պատվերը, քանի որ լրագրողի նկատմամբ «Չեչնիայի մեծ մարդիկ լուրջ պահանջներ» ունեն։ Պատվերի իրագործումը հանձնարարվեց Մախմուդով եղբայրներին, որոնք գործի իրականացման մեջ ներգրավեցին շուկայական առևտրական և խմբավորման վարորդ Ահմեդ Իսաևին։ Փորձելով պարզել Պոլիտկովսկայայի հասցեն՝ հանցագործները դիմեցին ՌԴ ՆԳՆ կազմակերպված հանցավորության դեմ պայքարի տարածաշրջանային վարչության նախկին օպերատիվ աշխատակից Սերգեյ Խաջիկուրբանովին, որը նրանց կապեց փոխգնդապետ Պավել Ռյագուզովի հետ, որն աշխատում էր Մոսկվայի կենտրոնական վարչական շրջանի անվտանգության դաշնային ծառայությունում։ Հենց այդ շրջանում էլ բնակվում էր Պոլիտկովսկայան։ Ռյագուզովը տվյալների բազայում գտել է Պոլիտկովսկայայի հասցեն ու դա փոխանցել Չեչնիայի Հանրապետության Աչխոյ-Մարտանի շրջանի նախկին ղեկավար Շամիլ Բուրաևին։ Ռյագուզովը խմբավորմանը տվյալներ է փոխանցել նաև լրագրողի հեռախոսազանգերի վերաբերյալ։ Բացի այդ, Խաջիկուրբանովը կազմակերպել է Պոլիտկովսկայայի նկատմամբ հսկողությունը՝ դրա համար դիմելով ՆԳՆ Մոսկվա քաղաքի գլխավոր վարչության օպերատիվ-որոնողական վարչության աշխատակիցներ Դմիտրի Լեբեդևին, Դմիտրի Գրաչյովին և Օլեգ Ալիմովին։ Գործին ներգրավվել է նաև նախկին ոստիկան Ալեքսեյ Բերկինը, որն աշխատում էր անվտանգության մասնավոր ծառայություններից մեկում։ «Время новостей» թերթի տվյալներով՝ ուժային կառույցների բոլոր ներկայացուցիչները, որոնք անցնում էին Պոլիտկովսկայայի սպանության գործով, «չեն իմացել, թե հենց ինչի մասին է խոսքը, ծանոթ չեն եղել մարդասպանի և պատվիրատուի հետ ու ապօրինի գործունեություն ծավալել են փողի դիմաց»։

Ինչպես կարծում էր քննչական մարմինը, սպանության անմիջական կատարողը եղել է Ռուստամ Մախմուդովը՝ Իբրահիմ, Ջաբրայիլ և Թամերլան Մախմուդովների եղբայրը։

«Новая газета»-ի գլխավոր խմբագիր Դմիտրի Մուրատովը հայտարարել էր, որ գոհ է, թե ինչպես է ընթանում սպանության հետաքննությունը։ «Քննության փաստարկները չափազանց համոզիչ են ու պրոֆեսիոնալ»,- նշել էր նա։

2007 թվականի օգոստոսին Պոլիտկովսկայայի սպանության գործով ձերբակալվել էր 10 մարդ, այդ թվում՝ Ալեքսեյ Բերկինը, Դմիտրի Լեբեդևը, Թամերլան Մախմուդովը, Ջաբրայիլ Մախմուդովը, Իբրահիմ Մախմուդովը, Օլեգ Ալիմովը, Մագոմեդ Դեմելխանովը, Ահմեդ Իսաևը, Սերգեյ Խաջիկուրբանովը և Դմիտրի Գրաչյովը։ Դրանից հետո ձերբակալվեցին նաև Ռյագուզովը և Բուրաևը։ Սակայն, լրատվամիջոցների տվյալներով, ապացույցների ոչ բավարար լինելու պատճառով կալանավորումից շուտով ազատ էր արձակվել ոստիկան Բերկինը, այն դեպքում, երբ Խաջիկուրբանովը, լրատվամիջոցների տվյալներով, ալիբի ուներ (2004 թվականից մինչև 2006 թվականի վերջ եղել է բանտում)։ Այլ տվյալներով՝ Խաջիկուրբանովը ազատ էր արձակվել մինչև Պոլիտկովսկայայի սպանությունը («Новая газета»-ի տվյալներով՝ սեպտեմբերին)։

ՌԴ գլխավոր դատախազ Յուրի Չայկան նախագահ Վլադիմիր Պուտինի հետ հանդիպման ժամանակ նշել է, որ սպանությունը նախապատրաստվել է երկու խմբերի կողմից։ Առաջինը հետևում էր լրագրողին, իսկ երկրորդը՝ վերահսկում առաջինին։ Աննա Պոլիտկովսկայայի նկատմամբ հսկողության մեջ կասկածվում էին Մոսկվա քաղաքի գլխավոր վարչության օպերատիվ-որոնողական վարչության նախկին աշխատակիցները՝ Ալեքսեյ Բերկինը, Դմիտրի Լեբեդևը, Դմիտրի Գրաչյովը և Օլեգ Ալիմովը։ Երկրորդ խումբն էլ հիմնականում բաղկացած էր Չեչնիայի բնակիչներից՝ Ջաբրայիլ Մախմուդովը, նրա եղբայրներ Թամերլանը և Իբրահիմը, խմբի ենթադրյալ ղեկավար Մագոմեդ Դեմելխանովը, ինչպես նաև ՌԴ ՆԳՆ կազմակերպված հանցավորության դեմ պայքարի տարածաշրջանային վարչության նախկին օպերատիվ աշխատակից Սերգեյ Խաջիկուրբանովը։

Որպես հանցագործության մոտիվ գլխավոր դատավորը նշել է.

2007 թվականի օգոստոսին այդպես էլ բացահայտ չհայտարարվեց սպանության պատվիրատուի անունը, չնայած դատախազությունը հայտարարել էր, որ այդ մարդն ապրում է արտասահմանում և անձամբ ծանոթ է եղել Պոլիտկովսկայայի հետ։ Պատահարից 3 օր անց նման եզրահանգման եկավ նաև ՌԴ նախագահ Վլադիմիր Պուտինը ref>Нашли убийцу Анны Политковской РБК daily, 28 августа 2007]։

## Հետաքննության ընթացքի մասին հրապարակումները լրատվամիջոցներում
Լրատվամիջոցներում հրապարակված տեղեկությունների համաձայն՝ հետաքննության ընթացքն այսպես է եղել։ Քննչական խմբին, որոնք վերլուծել էին տեսահսկման համակարգերի տվյալները, հաջողվել էր պարզել այն ավտոմեքենան, որով շենքին էին մոտեցել ենթադրյալ մարդասպանները։ Ավտոմեքենան պատկանում էր Չեչնիայից վարձու մարդասպաններ Մախմուդով եղբայրներին, որոնք, այսպես կոչված, «Լազանսկայա» խմբավորման անդամներ էին։ Խմբավորումն իր անվանումն ստացել էր Մոսկվայի Պյատնիցկի փողոցում գտնվող «Լազանյա» ռեստորանի անունից։ Այլ աղբյուրների համաձայն՝ խմբավորումն իր անվանումը վերցրել էր «Ալազան» ռեստորանից։ Խմբավորման ղեկավար Նուխաևը մեղադրվում էր մեկ այլ լրագրող Փոլ Խլեբնիկովի սպանության մեջ։ Նաև պարզվել է, որ սպանությունից ոչ շատ առաջ (սեպտեմբերին) Պոլիտկովսկայայի հասցեն ԱԴԾ տվյալների բազայից «վերցրել է» ԱԴԾ գնդապետ Պավել Ռյագուզովը, որը դրանից անմիջապես հետո զանգահարել է իր վաղեմի ծանոթին՝ Չեչնիայի Աչխոյ-Մարտանի շրջանի նախկին ղեկավար Շամիլ Բուրաևին։ Քանի որ Պոլիտկովսկայան բնակվում էր նոր հասցեում, ապա նրա տեղակայման նոր վայրի պարզման համար ենթադրյալ մարդասպանները վարձել էին ոստիկանական հսկողության խմբի։ Հետաքննության կարծիքով՝ խմբերին կապող օղակը ՌԴ ՆԳՆ կազմակերպված հանցավորության դեմ պայքարի տարածաշրջանային վարչության նախկին օպերատիվ աշխատակից, Ռյագուզովի մտերիմ Սերգեյ Խաջիկուրբանովն էր

## Դատեր և դատավճիռներ
### Դմիտրի Պավլյուչենկով (2012 թվականի դեկտեմբերի 14)
2012 թվականի դեկտեմբերին Մոսկվայի քաղաքային դատարանը 11 տարվա խիստ ռեժիմի ազատազրկման և Պոլիտկովսկայայի երեխաներին 3 միլիոն ռուբլի տուգանքի վճարման դատապարտեց ՌԴ ՆԳՆ Մոսկվա քաղաքի գլխավոր վարչության նախկին աշխատակից, ոստիկանության փոխգնդապետ Դմիտրի Պավլյուչենկովին՝ նրան մեղավոր ճանաչելով «Новая газета»-ի թղթակից Աննա Պալիտկովսկայայի սպանության գործով։ Պավլյուչենկովի գործը դիտարկվել է հատուկ կարգով` առանց ապացույցների հետազոտության և վկաների հարցաքննության։ Պատճառն այն էր, որ Պավլյուչենկովը նախադատական համաձայնություն էր ձեռքբերել քննչական մարմինների հետ, որի շրջանակներում նա ամբողջությամբ ընդունել էր մեղքը և հայտնել ավելի վաղ անհայտ համարվող տեղեկատվություն։ Ընդորում, երկու կողմերը հայտարարեցին դատավճռի բողոքարկման մտադրության մասին։ Իր վերջին խոսքի ժամանակ նախկին ոստիկանը քննչական մարմինների հետ համագործակցությունն անվանել է չպարտադրված, այլ՝ կամավոր։ Բացիա յդ, նա ներողություն է խնդրել հանցագործության մեջ իր մասնակցության համար ու ներողություն խնդրել Պոլիտկովսկայայի երեխաներից։ Մեղադրանքի համաձայն՝ Պավլյուչենկովն անդամակցում էր այն խմբին, որն իրագործել է սպանությունը։ Սպանության կազմակերպիչը եղել է Լոմ-Ալի Գայտուկաևը, իսկ Պավլյուչենկովի պարտականությունների մեջ մտնում էր Պոլիտկովսկայայի գտնվելու վայրի պարզումը, նրա օրակարգի ուսումնասիրությունը, նրա տեղաշարժին հետևելը։ Բացի այդ, նա էր ձեռք բերել կրակելու համար վերափոխված մարտական փամփուշտներով գազային ատրճանակը, որը փոխանցել էր Գայտուկաևին և Սերգեյ Խաջիկուրբանովին։

Պավլյուչենկովի դատավճռում հիշատակվում էր անանուն ևս հինգ կերպար, որոնք նոր պետք է կանգնեին դատարանի առաջ և ծանոթանում էին գործի նյութերին։

2012 թվականի դեկտեմբերի 21-ին Պոլիտկովսկայայի ընտանիքի փաստաբանը բողոքարկեց Պավլյուչենկովի դատավճիռը, քանի որ կարծում էին որ այն անարդարացի էր։ Ընտանիքի պնդմամբ՝ պատիժը չէր համապատասխանում կատարված հանցանքի ծանրությանը։ Փաստաբանը նաև հայտարարեց, որ համաձայն չէ գործի դիտարկման հատուկ կարգի կիրառմանը։

### Մնացած հինգը
2014 թվականի մայիսի 20-ին երդվյալ ատենակալների կոլեգիան Գայտուկաևին, Խաջիկուրբանովին և Մախմուդով եղբայրներին մեղավոր ճանաչեց լրագրող Աննա Պոլիտկովսկայայի սպանության կազմակերպման մեջ։ Նրանց կարծիքով՝ ներման արժանի էր միայն Իբրահիմ Մախմուդովը։ Բոլոր հինգ մեղադրյալները չէին ընդունում մեղքը։

Հունիսի 9-ին հրապարակվեց դատավճիռը։ Ռուստամ Մախմուդովը և Լոմ-Ալի Գայտուկաևը դատապարտվեցին ցմահ, Սերգեյ Խաջիկուրբանովը՝ 20 տարվա, իսկ Ջաբրայիլ և Իբրահիմ Մախմուդովները, համապատասխանաբար, 14 և 12 տարվա ազատազրկման։ 2015 թվականի հունիսի 26-ին ՌԴ Գերագույն դատարանը Ջաբրայիլ Մախմուդովի պատիժը մեղմացրեց՝ իջեցնելով մինչև 13,5 տարվա, իսկ մնացածինը մնաց անփոփոխ։

2018 թվականին Մարդու իրավունքների եվրոպական դատարանը 5 կողմ 2 դեմ հարաբերակցությամբ որոշեց, որ սպանության հետաքննության ընթացքում պետությունը թույլ է տվել մի շարք խախտումներ։

2023 թվականի նոյեմբերին Սերգեյ Խաջիկուրբանովը, Ուկրաինայի դեմ Ռուսաստանի սանձազերծած պատերազմին մասնակցելու պատճառով, համաներման արժանացավ։

## Տես նաև
*Փոլ Խլեբնիկով

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Anna Politkovskaya - International Women's Media Foundation
* Досье // Криминал / Убийство / Политковская, Анна // newsru.com
* Убийство Анны Политковской на Лента.ру

Կատեգորիա:Աննա Պոլիտկովսկայա
Կատեգորիա:Հայտնիների սպանություններ
Կատեգորիա:Սպանություններ Ռուսաստանում
Կատեգորիա:Քրեական գործեր