Ուկու Մազինգ

**Ուկու Մազինգ** (, ծննդյան անունը՝ **Հուգո Ալբերտ Մազինգ**, , ), էստոնացի աստվածաբան, բանաստեղծ, բանահավաք, փիլիսոփա, լեզվաբան, թարգմանիչ։ Զարգացրել է էստոնական կրոնական փիլիսոփայությունը։ Ստեղծագործել է կրոնական թեմաներով։ Վաղ 1930-ականներին հեղինակել է մեկ վեպ՝ «Rapanui vabastamine ehk Kajakad jumalate kalmistul» («Ռապանույի ազատագրում, կամ Ճայերն աստվածների գերեզմանոցում») վերնագրով։ Վեպը տպագրվել է հետմահու, 1989 թվականին։ Որպես բանահավաք հեքիաթների ականավոր հետազոտող է, աջակցել է միջազգային «Ժողավրդական հեքիաթների հանրագիտարանի» ստեղծմանը։ Եղել է Տարտուի համալսարանի պրոֆեսոր, Իսրայելի Յադ վա Շեմ ինստիտուտի Աշխարհի արդարակյացներ կոչման դափնեկիր։ Հայտնի է նաև որպես պոլիգլոտ և արևելագետ, զբաղվել է գեղանկարչությամբ և բուսաբանությամբ։

## Կենսագրություն
Ծնվել է Էյնու խուտորում (), Ռաիկյուլա, Ռապլամաա նահանգ, 1909 թվականին օգոստոսի 11-ին Ավետարանչական եկեղեցու անդամների ընտանիքում։ Եղել է տաղանդավոր պոլիգլոտ, կարողացել է խոսել չորս լեզվով՝ միջնակարգ դպրոցն ավարտելով, և քառասունով՝ մինչև կյանքի վերջը։ 1926 թվականին սկսել է սովորել Տարտուի համալսարանի աստվածաբանության բաժնում, որն ավարտել է 1930 թվականին՝ ստանալով աստվածաբանության մագիստրոսի կոչում (Հին կտակարանի և սեմագիտության)։ Սովորելու տարիներին և դրանից հետո հրատարակել է բազմաթիվ պոեմներ, թարգմանություններ և էսսեներ։ 1937 թվականի հունվարի 18-ին փոխել է իր Հուգո Ալբերտ անունը և դարձրել Ուկու։ 1939 թվականին ամուսնացել է Էհե Տուուլեմաայի հետ ()։ Պսակադրությունը տեղի է ունեցել Սաարեմաա կղզու Մուստյալա գյուղի Սբ. Աննա եկեղեցում։ 1930-ականներին ընդգրկվել է Տարտուում գործող «Կախարդներ» գրական խմբակում։

Էստոնիայի գերմանական օկուպացիայի ժամանակ կնոջ հետ սեփական տանը թաքցրել է հրեա ուսանող Իսիդոր Լևինին, որը հետագայում դարձավ լեզվաբանական գիտությունների դոկտոր և բանահյուսության պրոֆեսոր։ Կատարել է թարգմանություններ հին հրեերենից, սանսկրիտից, հունարենից, անգլերենից և այլ լեզուներից։ Նրա գրական ժառանգության ուսումնասիրությամբ, պահպանմամբ և տարածմամբ զբաղվում է հատուկ այդ նպատակով ստեղծված Ուկու Մազինգի ժառանգության կոլեգիան։

## Ստեղծագործություններ
### Ընտրյալ գիտական աշխատություններ և էսսեներ
* 1936 "The Word of Yahweh". — Acta et commentationes Universitatis Tartuensis (Dorpatensis). B, Humaniora. XXXIX, Tartu, 1936, pp.&nbsp;1–60.
* 1938 "Der Prophet Obadja. Bd. I: Einleitung in das Buch des Propheten Obadja. Teil I". — Acta et commentationes Universitatis Tartuensis (Dorpatensis). B, Humaniora, XLI, Tartu, 1938, pp.&nbsp;1–176.
* 1938 "Die Proklamation des Tab'alsohnes (Zu Zach. 9)". — In piam memcriam A. von Bulmerincq, Riga, 1938, pp.&nbsp;117–126.
* 1944 "Die Entstehung des Märchens vom gestohlenen Donnerinstrument (Aarne-Thompson 1148B)". — Zeitschrift für deutsches Altertum und deutsche Literatur 81, 1944, pp.&nbsp;23–31.
* 1960 "Das Evangelium des Alten Testaments". — Communio viatorium 2, 1960, pp.&nbsp;123–132.
* 1961 "Confessio amantis". — Communio Viatorum, 1961, pp.&nbsp;139–160.
* 1963 "Panta dynata". — Communio Viatorum 4, pp.&nbsp;242–262.
* 1969 "C. Scott Littleton, The New Comparative Mythology: an anthropological assessment of the theories of Georges Dumézil". — Semiotica 1, 1969, pp.&nbsp;339–355.
* 1973 "De hermeneutica". — Communio Viatorum 1-2, 1973, pp.&nbsp;1–29
* 1974 "Akkadisches miksu in Osteuropa". — Wirtschaft und Gesellschaft im Alten Vorderasien, J. Harmatta and G. Komoróczy (toim.); Acta Antiqua Academiae Scientarum Hungaricae 22, 1974 / 1976, pp.&nbsp;521–526.
* 1976 "Some remarks on the mythology of the people of Catal Hüyük". — Acta et commentationes Universitatis Tartuensis 392: Oriental Studies 3 / Tartu Riikliku Ülikooli Toimetised 392, Töid orientalistika alalt 3, Tartu 1976, pp.&nbsp;75–92.
* 1979 "Elpida echomen". — Communio Viatorum 1, 1979, pp.&nbsp;1–28
* 1981 "Die “Hand” im Alten. Testament und die estnische Übersetzung". — La main et les doigts dans l´expression linguistique, Lacito-Documents Eurasie 6, Paris, SELAF, 1981, pp.&nbsp;213–222.
* 1981 "Der Gegnersucher (AT 650 B). Varianten aus Kaukasien und Sibirien". — Acta et commentationes Universitatis Tartuensis 558 / Oriental Studies VI, Tartu, 1981, lk. 17-35.
* 1982 Isidor Levin, Uku Masing, Armenische Märchen. — Eugen Diedrichs Verlag, Düsseldorf, 1982, 283 pp.
* 1982 "Ocellot, Mal Ocellot". — Folklorica: Festschrift for Felix J. Oinas. Indiana University, Uralic and Altaic Series 141. Bloomington, Indiana: Research Institute for Inner Asian Studies, 1982, pp.&nbsp;173–184.
* 1984 "Esten". — Enzyklopädie des Märchens. Handwörterbuch zur historischen und vergleichenden Erzählforschung 4. Berlin -New York: Walter de Gruyter, 1984, pp.&nbsp;479–491.

### Պոեզիա
* 1923 «Notturno» — առաջին հրատարակված բանաստեղծությունները / Uudismaa 3-4/ 1923, lk.4.
* 1935 «Neemed vihmade lahte» 1930—1934 (հրատարակվել է նաև 1959, 1985 և 2001 թվականներին) / AUS
* 1956 «Džunglilinnud» 1934—1945 (տպագրվել է սխալմամբ «Džunglilaulud» անվամբ, նաև 2001 թվականին) / Vaba Eesti
* 1974 «Udu Toonela jõelt» 1930—1943 (հրատարակվել է նաև 2000 թ., Luule I) / Maarjamaa
* 1974 «Piiridele pyydes» 1945—1950 (հրատարակվել է նաև 2003 թ., Luule IV) / Maarjamaa
* 1983 «Aerutades hurtsikumeistriga» 1937—1947 (հրատարակվել է նաև 2000 թ., Luule I) / Maarjamaa
* 1985 «Kirsipuu varjus» 1948—1949 (հրատարակվել է նաև 2000 թ., Luule I) / Maarjamaa
* 1988 «Ehatuule maa» 1937—1939 (հրատարակվել է նաև 2001 թ., Luule II) / Perioodika
* 2000 «Roheliste radade raamat» 1926—1934 (Eellugu debüütluulekogule. Luule I) / Ilmamaa
* 2001 «Miikaeli liturgiad» 1934—1936 (Luule II) / Ilmamaa
*: «Roosikrantsi palved» 1936 (Luule II) / Ilmamaa
*: «Itkud isale» 1949 (Luule II) / Ilmamaa
*: «Itkud õele» 1983 (Luule II) / Ilmamaa
* 2002 «Hannolaul» 1934—1940 (Luule III) / Ilmamaa
*: «Unenägija tessaraktis» 1952—1956 (Luule III) / Ilmamaa
* 2003 «Lohe vari» 1935—1941 (Luule IV) / Ilmamaa
*: «Hurtsik lammutaks enda» 1947 (Luule IV) / Ilmamaa
*: «Surija sandiristilt» 1951—1958 (Luule IV) / Ilmamaa
* 2004 «1343» 1933 (Luule V) / Ilmamaa
*: «Rubaiid» 1945 (Luule V) / Ilmamaa
*: «Rarbetud õpetussalmid» 1965 (Luule V) / Ilmamaa
*: «Gudea ja Hoosea» (Luule V) / Ilmamaa
*: «Rahast ja võimust» 1958 (Luule V) / Ilmamaa
*: «Georg Müller» 1960 (Luule V) / Ilmamaa
*: «Kurtes Taevaskoja varisevat kallast» 1967—1970 (Luule V) / Ilmamaa
* 2005 «Saadik Magellani pilvest» (Luule VI) / Ilmamaa
* «Arbujad. Valimik uusimat eesti lüürikat» բանաստեղծական անթոլոգիա / Eesti Kirjastuse Kooperatiiv / 1938
* Բանաստեղծական ժողովածուներ, որոնք լույս է ընծայել «Ilmamaa» հրատարակչությունը.
# I — «Roheliste radade raamat», «Udu Toonela jõelt», «Aerutades hurtsikumeistriga», «Kirsipuu varjus» / 2000
# II — «Neemed Vihmade lahte», «Miikaeli liturgiad», «Roosikrantsi palved», «Ehatuule maa», «Džunglilinnud», «Itkud isale», «Itkud õele» / 2001
# III — «Hannolaul», «Unenägija tessaraktist» / 2002
# IV — «Lohe vari», «Piiridele pyydes», «Hurtsik lammutaks enda», «Surija Sandiristilt» / 2003
# V — «1343», «Rubaiid», «Tarbetud õpetussalmid», «Gudea ja Hoosea», «Rahast ja võimust», «Georg Müller», «Kurtes Taevaskoja varisevat kallast» / 2004
# VI — «Saadik Magellani pilvest» I—III / 2005

## Ծանոթագրություններ

## Մազինգի մասին
* Vincent B. Leitch, "Religious Vision in Modern Poetry: Uku Masing Compared with Hopkins and Eliot". - Journal of Baltic Studies 5, 1974, pp.&nbsp;281–294.
* Ivar Ivask, "Uku Masing: A poet between east and west". - Journal of Baltic Studies 8, 1977, pp.&nbsp;16–21.
* Aira Võsa, "Spiegelt Sprache die Seele? Einige Aspekte in der religiösen Identität der Estinnen und Esten in den Augen von Uku Masing". – Journal of the European Society of Women in Theological Research 14, 2006, pp.&nbsp;109–120.
* Peeter Espak, "Sumerian inim, Hebrew דבר יהוה and Polynesian mana in the Early Theories of Uku Masing" . - Forschungen zur Anthropologie und Religionsgeschichte 43, 2012, pp.&nbsp;71–85.
* Urmas Nõmmik, "Uku Masing und das Alte Testament" . - Forschungen zur Anthropologie und Religionsgeschichte 43, 2012, pp.&nbsp;187–198.

## Արտաքին հղումներ
* Ուկու Մազինգը Հոլոքոստի ժամանակ փրկել է հրեաների, Յադ Վաշեմի կայք
* 
* 
* ''Uku Masing compared with Hopkins and Eliot'' by Vincent B. Leich

Կատեգորիա:20-րդ դարի բանաստեղծներ
Կատեգորիա:20-րդ դարի թարգմանիչներ
Կատեգորիա:20-րդ դարի փիլիսոփաներ
Կատեգորիա:Աստվածաշնչի թարգմանիչներ
Կատեգորիա:Բանաստեղծներ այբբենական կարգով
Կատեգորիա:Էստոնացի աստվածաբաններ
Կատեգորիա:Էստոնացի արևելագետներ
Կատեգորիա:Էստոնացի բանահավաքներ
Կատեգորիա:Էստոնացի բանաստեղծներ
Կատեգորիա:Էստոնացի բարբառագետներ
Կատեգորիա:Էստոնացի գրողներ
Կատեգորիա:Էստոնացի թարգմանիչներ
Կատեգորիա:Էստոնացի լեզվաբաններ
Կատեգորիա:Էստոնացի փիլիսոփաներ
Կատեգորիա:Խորհրդային բանաստեղծներ
Կատեգորիա:Խորհրդային թարգմանիչներ
Կատեգորիա:Խորհրդային լեզվաբաններ
Կատեգորիա:Խորհրդային փիլիսոփաներ
Կատեգորիա:Հոլոքոստն Էստոնիայում
Կատեգորիա:Պոլիգլոտներ
Կատեգորիա:Տարտուի համալսարանի շրջանավարտներ
Կատեգորիա:Փիլիսոփաներ այբբենական կարգով
Կատեգորիա:Աշխարհի արդարակյացներ
Կատեգորիա:Էստոնացի բանասերներ
Կատեգորիա:Էստոնացի գիտնականներ