Ավե Մարիա (Բախ/Գունո)

**«Ավե Մարիա»** (լատին․՝ Ave Maria՝ *Ցնծա՛, Մարիամ*) «Ավե Մարիա» աղոթքի հանրաճանաչ և շատ ձայնագրված տարբերակն է, որն ի սկզբանե հրապարակվել է 1853 թվականին որպես «**Méditation sur le Premier Prélude de Piano de S. Bach**»։ Ստեղծագործության հիմքում ընկած է ֆրանսիացի ռոմանտիկ կոմպոզիտոր Շառլ Գունոյի մեղեդին, որը նա գրել է Բախի Պրելյուդ համար 1-ին, դո մաժոր BWV 846 նախերգանքից, միայն մի փոքր փոփոխված տարբերակի վրա և իր 1722 թվականի «Լավ տեմպերացված կլավիր» առաջին գրքից։ 1853 թվականի հրատարակությունն ունի ֆրանսերեն տեքստ, բայց դա 1859 թվականի լատիներեն տարբերակն է «Ave Maria»-ից, որը հայտնի դարձավ։

## Պատմություն
Գունոն իմպրովիզացրել է մեղեդին, իսկ նրա ապագա սկեսրայր Պիեռ-Ժոզեֆ-Գիյոմ Ցիմերմանը արտագրել է իմպրովիզացիան և 1853 թվականին ջութակի (կամ թավջութակի), դաշնամուրով և ֆիսհարմոնով մշակում է կատարել։ Նույն թվականին այն երևան է եկել Ալֆոնս դը Լամարթինի «Le livre de la vie» («Կյանքի գիրքը») բանաստեղծության խոսքերով։ 1859 թվականին Ժակ-Լեոպոլդ Հոյգելը հրապարակել է մի տարբերակ՝ ծանոթ լատիներեն տեքստով։ Գունոդի օգտագործած Բախի նախերգանքի տարբերակը ներառում է «Շվենկեի չափումը» (մ.23), որն իբր ավելացրել է Քրիստիան Ֆրիդրիխ Գոտլիբ Շվենկեն՝ փորձելով ուղղել այն, ինչ նա կամ մեկ ուրիշը սխալմամբ համարել է «սխալ»։

Շուբերտի «Ավե Մարիա»-ի կողքին Բախ/Գունոդ «Ավե Մարիա»-ն դարձել է հուղարկավորությունների, հարսանյաց արարողությունների ժամանակ հնչող մնայուն ստեղծագործություն։ Կան բազմաթիվ տարբեր գործիքային վերադաշնակումներ, այդ թվում՝ ջութակի և կիթառի, լարային քառյակի, դաշնամուրի (մենակատար), թավջութակի և նույնիսկ տրոմբոնների կատարմամբ։ Օպերային երգիչներ, ինչպիսիք են Նելլի Մելբան, Ֆրանկո Կորելլին և Լուչանո Պավարոտտին, ինչպես նաև երգչախմբերը՝ քսաներորդ դարում հարյուրավոր անգամներ ձայնագրել են այն։

Ավելի ուշ, Գունոն իր կարիերայի ընթացքում ստեղծել է Ave Maria-ի չորս մասից բաղկացած SATB երգչախմբի համար տարբերակը։

## Կոմպոզիցիա

Գունոն աշխատանքը հիմնել է Բախի նախերգանքի վրա, որը ակորդների ներդաշնակության ուսումնասիրություն է։ Նա օգտագործել է առաջին չորս չափերը նախերգանքի համար՝ կրկնելով դրանք ձայնի առաջին մուտքի համար։ Նա օգտագործել է Բախի կոմպոզիցիան՝ օրիգինալ 22-ից հետո ներդրված չափով տարբերակում, այսպես կոչված, «Schwencke-measure», որն այն ժամանակ տարածված էր։ Այս չափով ձայնն ունի կրկնվող արտահայտիչ «Մարիա»։ Նա ավելացրել է տեմպերի արտահայտիչ նշաններ, Moderato, ոտնակով գծանշումներ դաշնակահարի համար և դինամիկ գծանշումներ։

## Ձայնագրություն
Ալեսանդրո Մորեշկին՝ վերջին կաստրատ երգիչներից մեկը, կատարել է «Ավե Մարիա» և մի քանի այլ ստեղծագործություններ «Gramophone & Typewriter Company»-ի համար 1900-ականների սկզբին։

Նոան (Աչինոամ Նինի) 1994 թվականին Վատիկանում կատարել է իր սեփական երգերը՝ ուղղված «Ավե Մարիա»-ին, Հռոմի Պապ Հովհաննես Պողոս II-ի համար։

2003 թվականին «Erasure synthpop» դուետը կատարել է երգի քավր, որը թողարկվեց իրենց «Solsbury Hill» սինգլի համար։

2017 թվականի «Ոսկյա արմավենու ճյուղի» հաղթող շվեդական «Քառակուսի» ֆիլմում, որպես գլխավոր թեմա օգտագործվել է Յո-Յո Մա և Բոբի Մաքֆերինի կատարումը։

Հատվածը նաև ցուցադրվում է Դիսնեյի «Սուրբ Ծննդյան պատմության» ժամանակ։

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Free sheet music for voice and piano on *Cantorion.org*

Կատեգորիա:1853 ստեղծագործություններ
Կատեգորիա:1859 ստեղծագործություններ
Կատեգորիա:Յոհան Սեբաստիան Բախի ստեղծագործություններ
Կատեգորիա:Քրիստոնեական երաժշտություն