open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Բոգոնիո

**Բոգոնիո** (), քաղաք Իտալիայի Պիեմոնտ մարզի Նովարա գավառում։

Բնակչությունը՝ 1251 մարդ (2010 թվականի տվյալներով)։ Բնակչության խտությունը՝ 148 մարդ/կմ²։ Տարածքը՝ 8 կմ²։ Փոստային ինդեքսը՝ 28010։ Հեռախոսային կոդը՝ 0322։

Բնակավայրի հովանավորն է համարվում սուրբ Ագնեսան։

## Ժողովրդագրություն
Բնակչության թվաքանակի փոփոխությունները.

Colors=
 id:lightgrey value:gray(0.9)
 id:darkgrey value:gray(0.7)
 id:sfondo value:rgb(1,1,1)
 id:barra value:rgb(0.6,0.8,0.6)
ImageSize = width:455 height:373
PlotArea = left:50 bottom:50 top:30 right:30
DateFormat = x.y
Period = from:0 till:2500
TimeAxis = orientation:vertical
AlignBars = justify
ScaleMajor = gridcolor:darkgrey increment:500 start:0
ScaleMinor = gridcolor:lightgrey increment:100 start:0
BackgroundColors = canvas:sfondo
BarData=
 bar:1861 text:1861
 bar:1871 text:1871
 bar:1881 text:1881
 bar:1901 text:1901
 bar:1911 text:1911
 bar:1921 text:1921
 bar:1931 text:1931
 bar:1936 text:1936
 bar:1951 text:1951
 bar:1961 text:1961
 bar:1971 text:1971
 bar:1981 text:1981
 bar:1991 text:1991
 bar:2001 text:2001
 bar:2011 text:2011
PlotData=
 color:barra width:20 align:left
 bar:1861 from:0 till: 1353
 bar:1871 from:0 till: 1359
 bar:1881 from:0 till: 1599
 bar:1901 from:0 till: 1946
 bar:1911 from:0 till: 2014
 bar:1921 from:0 till: 2054
 bar:1931 from:0 till: 1759
 bar:1936 from:0 till: 1560
 bar:1951 from:0 till: 1487
 bar:1961 from:0 till: 1333
 bar:1971 from:0 till: 1200
 bar:1981 from:0 till: 1139
 bar:1991 from:0 till: 1122
 bar:2001 from:0 till: 1159
 bar:2011 from:0 till: 1325
PlotData=
 bar:1861 at: 1353 fontsize:S text: 1353 shift:(-8,5)
 bar:1871 at: 1359 fontsize:S text: 1359 shift:(-10,5)
 bar:1881 at: 1599 fontsize:S text: 1599 shift:(-10,5)
 bar:1901 at: 1946 fontsize:S text: 1946 shift:(-10,5)
 bar:1911 at: 2014 fontsize:S text: 2014 shift:(-10,5)
 bar:1921 at: 2054 fontsize:S text: 2054 shift:(-10,5)
 bar:1931 at: 1759 fontsize:S text: 1759 shift:(-10,5)
 bar:1936 at: 1560 fontsize:S text: 1560 shift:(-10,5)
 bar:1951 at: 1487 fontsize:S text: 1487 shift:(-10,5)
 bar:1961 at: 1333 fontsize:S text: 1333 shift:(-10,5)
 bar:1971 at: 1200 fontsize:S text: 1200 shift:(-10,5)
 bar:1981 at: 1139 fontsize:S text: 1139 shift:(-10,5)
 bar:1991 at: 1122 fontsize:S text: 1122 shift:(-10,5)
 bar:2001 at: 1159 fontsize:S text: 1159 shift:(-10,5)
 bar:2011 at: 1325 fontsize:S text: 1325 shift:(-10,5)
TextData=
 fontsize:S pos:(20,20)
 text:Ըստ ISTAT-ի տվյալների


## Կոմունայի վարչակազմ
* Հեռախոսահամար։ 0322 808805
* Էլեկտրոնային հասցե։ municipio@comune.bogogno.no.it
* Գլխավոր կայք։ http://www.comune.bogogno.no.it/

## Արտաքին հղումներ
* Բնակավայրի գլխավոր կայք 
* Ազգային ինստիտուտի վիճակագրություն 

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Իտալիայի բնակավայրեր
Բորգո Տիչինո

**Բորգո Տիչինո** (), քաղաք Իտալիայի Պիեմոնտ մարզի Նովարա գավառում։

Բնակչությունը 4500 մարդ է (2010 թվականի տվյալներով)։ Բնակչության խտությունը 296 մարդ/կմ² է։ Տարածքը 13 կմ² է։ Փոստային ինդեքսը՝ 28040։ Հեռախոսային կոդը՝ 0321։

Բորգո Տիչինոն սահմանակից է Ագրատե Կոնտուրբիա, Կաստելետո սոպրա Տիչինո, Կոմինյագո, Դիվինյանո, Վարալո Պոմբիա և Վերունո մունիցիպալիտետներին։

Բնակավայրի հովանավորն է համարվում սուրբ Ռոկոն։

## Ժողովրդագրություն
Բնակչության աճը

Colors=
 id:lightgrey value:gray(0.9)
 id:darkgrey value:gray(0.7)
 id:sfondo value:rgb(1,1,1)
 id:barra value:rgb(0.6,0.8,0.6)
ImageSize = width:455 height:373
PlotArea = left:50 bottom:50 top:30 right:30
DateFormat = x.y
Period = from:0 till:5000
TimeAxis = orientation:vertical
AlignBars = justify
ScaleMajor = gridcolor:darkgrey increment:500 start:0
ScaleMinor = gridcolor:lightgrey increment:100 start:0
BackgroundColors = canvas:sfondo
BarData=
 bar:1861 text:1861
 bar:1871 text:1871
 bar:1881 text:1881
 bar:1901 text:1901
 bar:1911 text:1911
 bar:1921 text:1921
 bar:1931 text:1931
 bar:1936 text:1936
 bar:1951 text:1951
 bar:1961 text:1961
 bar:1971 text:1971
 bar:1981 text:1981
 bar:1991 text:1991
 bar:2001 text:2001
 bar:2011 text:2011
PlotData=
 color:barra width:20 align:left
 bar:1861 from:0 till: 2257
 bar:1871 from:0 till: 2331
 bar:1881 from:0 till: 2537
 bar:1901 from:0 till: 2701
 bar:1911 from:0 till: 2450
 bar:1921 from:0 till: 2240
 bar:1931 from:0 till: 1900
 bar:1936 from:0 till: 1717
 bar:1951 from:0 till: 1994
 bar:1961 from:0 till: 2436
 bar:1971 from:0 till: 2938
 bar:1981 from:0 till: 3112
 bar:1991 from:0 till: 3329
 bar:2001 from:0 till: 3853
 bar:2011 from:0 till: 4929
PlotData=
 bar:1861 at: 2257 fontsize:S text: 2257 shift:(-8,5)
 bar:1871 at: 2331 fontsize:S text: 2331 shift:(-10,5)
 bar:1881 at: 2537 fontsize:S text: 2537 shift:(-10,5)
 bar:1901 at: 2701 fontsize:S text: 2701 shift:(-10,5)
 bar:1911 at: 2450 fontsize:S text: 2450 shift:(-10,5)
 bar:1921 at: 2240 fontsize:S text: 2240 shift:(-10,5)
 bar:1931 at: 1900 fontsize:S text: 1900 shift:(-10,5)
 bar:1936 at: 1717 fontsize:S text: 1717 shift:(-10,5)
 bar:1951 at: 1994 fontsize:S text: 1994 shift:(-10,5)
 bar:1961 at: 2436 fontsize:S text: 2436 shift:(-10,5)
 bar:1971 at: 2938 fontsize:S text: 2938 shift:(-10,5)
 bar:1981 at: 3112 fontsize:S text: 3112 shift:(-10,5)
 bar:1991 at: 3329 fontsize:S text: 3329 shift:(-10,5)
 bar:2001 at: 3853 fontsize:S text: 3853 shift:(-10,5)
 bar:2011 at: 4929 fontsize:S text: 4929 shift:(-10,5)
TextData=
 fontsize:S pos:(20,20)
 text:Ըստ ISTAT-ի տվյալների


## Կոմունային վարչակազմ
* Հեռախոսահամար։ 0321 90271
* Էլեկտրոնային հասցե։ sindaco@comuneborgoticino.it
* Գլխավոր կայք։ http://www.comuneborgoticino.it/

## Արտաքին հղումներ
* Բնակավայրի պաշտոնական կայք
* Վիճակագրության ազգային ինստիտուտ 
* http://www.istat.it/english/ 

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Իտալիայի բնակավայրեր
Կիպրական արաբերեն

**Կիպրական արաբերեն**, Սեմա-քամյան լեզվաընտանիքին պատկանող լեզու։ Կիպրական արաբերեն խոսում են մարոնիները՝ Կիպրոսում, նրանց թիվը անցնում է 1000-ից։ Կիպրական արաբերեն մինչ 1974 թվականը տարածված էր միայն Կորմակիտիս գյուղում, սակայն թուրքական ներխուժումների հետևանքով մարոնիները լքեցին գյուղը և հաստատվեցին քաղաքներում, դրա հետ էլ կիպրական արաբերենը տարածվեց քաղաքներում։ Կիպրական արաբերեն ճանաչված փոքրմասնության լեզու է լեզու է Կիպրոսում։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Արաբերենի բարբառներ
Կատեգորիա:Կիպրոսի լեզուներ
Կատեգորիա:Մեռնող լեզուներ
Հրանդ Դարպասյան

**Հրանդ Դարպասյան** (), հայ բժիշկ, դեղագործ, ազգային և հասարակական գործիչ։

## Կենսագրություն
Հրանդ Դարպասյանը ծնվել է 1887 թվականին, Կարինում։ Ավարտել է Կարինի Արծնյան վարժարանը։ 1908 թվականին ավարտել է Կոստանդնուպոլսի Օսմանյան դեղագործական վարժարանը։ Կարինում, Եգիպտոսում և Կ. Պոլ­սում դեղագործ է աշխատել։ 1914 թվականին Առաջին աշխարհամարտի ժամանակ ծառայել է օսմանյան բանակի 2-րդ զորաբանակի դեղապահեստում։ 1918 թվականին անցել է Հայաստան և ծառայել հայկական բանակում։ 1920 թվականին հոկտեմբերի 30-ին Կարսի գրավման ժամանակ գերի է ընկել թուրքերին։ 1922 թվականի վերջերը Վրաստանի ճանապարհով անցել է Կ. Պոլիս, ապա՝ Չանաքկալէ, ապա՝ Հունաստանի Սալոնիկ քաղաքը, ուր բժիշկ Հ. Գալենտերյանի օգնական է աշխատել Խնամատարական առողջապահական ճյուղում։ Խնամատարությունը լուծարվելուց հետո պաշտոնավարել է Հայ Կարմիր խաչում։

Մի շարք ազգային պաշտոններ է վարել և եղել մի շարք միությունների վարչությունների անդամ։

## Աղբյուրներ
* 

## Գրականություն
* Պոտուրեան Մկրտիչ, Հայ հանրագիտակ, Պուքրէշ, 1940։
* Յարման Արսեն, Հայերը օսմանյան առողջապահության ծառայության մեջ և պատմություն սուրբ Փրկիչ հայոց հիվանդանոցի (թուրքերեն), Ստամբուլ, 2001։

Կատեգորիա:Հայ բժիշկներ
Կատեգորիա:Հայոց ցեղասպանության զոհեր
Կատեգորիա:Հայ դեղագործներ
Կատեգորիա:Հայ հասարակական գործիչներ
Radioactive (երգ)

**Radioactive՝** ամերիկյան Imagine Dragons ռոք խմբի սինգլը առաջին ստուդիական Night Visions ձայնասկավառակից։ Առաջին անգամ հայտնվել է ռադիոյում՝ 2012 թվականի ապրիլի 2–ին։ Երգը ստացել է Գրեմմի մրցանակ «Լավագույն ռոք կատարման» համար՝ 2014 թվականի հունվարի 26–ին, ինչպես նաև առաջադրվել է որպես տարվա լավագույն ձայնագրություն։ Rolling Stone ամսագիրը այս սինգլն անվանել է տարվա ամենամեծ ռոք հիթ։

## Պատմություն
Երգը առաջին անգամ հայտնվել է ռադիոյում 2012 թվականի ապրիլի 2–ին։ *Radioactive*–ը Billboard Hot 100 չարթում հայտնվեց № 96 հորիզոնականում 2012 թվականի սեպտեմբերին՝ ձայնասկավառակի թողարկումից հետո, և երկար ժամանակ չարթի ցածր հորիզոնականներում էր գտնվում։ Միայն 2013 թվականի ապրիլի երգը մտավ լավագույն տասնյակ՝ գրավելով № 7 հորիզոնականը, իսկ ավելի ուշ՝ № 3։ Երգը հասավ № 3 հորիզոնական ''Billboard'' Hot 100–ում 2013 տարվա ընթացքում՝ «Thrift Shop» և «Blurred Lines» երգերից հետո։ Երգը 23 շաբաթ (ռեկորդային ցուցանիշ) № 1 հորիզոնականում էր Hot Rock Songs ռոք չարթում։ Բացարձակ ռեկորդ էր սահմանվել ռոքի պատմության ավելի քան կեսդարյա պատմության մեջ․ 87 շաբաթ*Billboard* Hot 100–ում (մայիս 2014)։

;Imagine Dragons խումբ
*Դեն Ռեյնոլդս՝ վոկալ
*Ուեյն Սերմոն (Wayne Sermon)՝ կիթառ
* Բեն ՄաքՔի (Ben McKee)՝ բաս կիթառ
* Դեն Պլատցման (Daniel Platzman)՝ հարվածային գործիքներ, թավջութակ

;Լրացուցիչ երաժիշտներ
* J Browz՝ կիթառ

;Լրացուցիչ անձնակազմ
* Ալեքսանդր Գրանտ՝ համահեղինակ, պրոդյուսեր 
* Ջոշ Մոսեր (Josh Mosser)՝ համահեղինակ
* Մանի Մարոքուին (Manny Marroquin)՝ միքս՝ 
* Ջո ԼաՊորտա (Joe LaPorta) մշակում

## Մրցանակներ և առաջադրումներ

## Հիթ-շքերթներ

### Շաբաթական հիթ-շքերթներ

### Տարեվերջյան հիթ-շքերթներ

## Հավաստագրեր

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Տեսահոլովակ — youtube.com
* MetroLyrics 

Կատեգորիա:2012 երգեր
Կատեգորիա:Imagine Dragons երգեր
Continental Airlines

մինի|աջից|Boeing 747-200
**Continental Airlines** (), չորրորդ խոշորագույն ավիաընկերությունն է Ամերիկայի Միացյալ Նահանգներում։ Ավիաընկերության գրասենյակը գտնվում է Հյուստոն, Տեխասում։ Continental Airlines-ը պաշտոնապես միավորվեց United Airlines-ի հետ։ 2010 թվականի հոկտեմբերի 10-ին ավիաընկերությունը սկսեց գործել United Airlines-ի անվան տակ։ Այս նոր ավիաընկերությունը դարձել է խոշորագույն ավիաընկերություններից աշխարհում։

Continental Airlines-ը իրականացրել է ավելի քան 3 միլիոն չվերթ 1 օրում, ավելի քան 190 ուղղություններով 151 օդանավակայաններում։ Ավիաընկերության երթուղային ցանցը ներառում է հետևյալ քաղաքները՝ Կանադա, Լատինական Ամերիկա, Եվրոպա, Ամերիկայի Միացյալ Նահանգներ և ողջ Ասիա-Խաղաղօվկիանոսյան տարածաշրջանը։

2005 թվականի սեպտեմբերին Continental ավիաընկերությունը լիիրավ դաշինքի անդամ դարձավ SkyTeam ավիաընկերության հետ, որն մինչ օրս ունեն ամուր համագործակցություն, այդ դաշինքի ավիաընկերություններից են՝ Northwest Airlines, Delta Air Lines, Air France, KLM, Aeromexico և Alitalia։

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Պաշտոնական կայք Continental Airlines
* Ամսագիր Continental Airlines 
* Continental Airlines Cargo
* Continental Airlines industry consolidation website 
* Mechanic sucked into jet engine *[[CNN]]*

Կատեգորիա:Ավիաընկերություններ
Բոկա (քաղաք)

**Բոկա** (), քաղաք Իտալիայի Պիեմոնտ մարզի Նովարա գավառում։

Բնակչությունը 1186 մարդ է (2010 թվականի տվյալներով)։ Բնակչության խտությունը 132 մարդ/կմ² է։ Տարածքը 9 կմ² է։ Փոստային ինդեքսը՝ 28010։ Հեռախոսային կոդը՝ 0322։

Բնակավայրի հովանավորն է համարվում սուրբ Սան Գաուդեզիոն։ Տոնը նշվում է նոյեմբերի 22-ին։

## Ժողովրդագրություն
Բնակչության թվաքանակի փոփոխությունները.

Colors=
 id:lightgrey value:gray(0.9)
 id:darkgrey value:gray(0.7)
 id:sfondo value:rgb(1,1,1)
 id:barra value:rgb(0.6,0.8,0.6)
ImageSize = width:455 height:373
PlotArea = left:50 bottom:50 top:30 right:30
DateFormat = x.y
Period = from:0 till:2000
TimeAxis = orientation:vertical
AlignBars = justify
ScaleMajor = gridcolor:darkgrey increment:500 start:0
ScaleMinor = gridcolor:lightgrey increment:100 start:0
BackgroundColors = canvas:sfondo
BarData=
 bar:1861 text:1861
 bar:1871 text:1871
 bar:1881 text:1881
 bar:1901 text:1901
 bar:1911 text:1911
 bar:1921 text:1921
 bar:1931 text:1931
 bar:1936 text:1936
 bar:1951 text:1951
 bar:1961 text:1961
 bar:1971 text:1971
 bar:1981 text:1981
 bar:1991 text:1991
 bar:2001 text:2001
 bar:2011 text:2011
PlotData=
 color:barra width:20 align:left
 bar:1861 from:0 till: 1452
 bar:1871 from:0 till: 1678
 bar:1881 from:0 till: 1829
 bar:1901 from:0 till: 1583
 bar:1911 from:0 till: 1767
 bar:1921 from:0 till: 1766
 bar:1931 from:0 till: 1384
 bar:1936 from:0 till: 1347
 bar:1951 from:0 till: 1178
 bar:1961 from:0 till: 1170
 bar:1971 from:0 till: 1047
 bar:1981 from:0 till: 1125
 bar:1991 from:0 till: 1125
 bar:2001 from:0 till: 1186
 bar:2011 from:0 till: 1227
PlotData=
 bar:1861 at: 1452 fontsize:S text: 1452 shift:(-8,5)
 bar:1871 at: 1678 fontsize:S text: 1678 shift:(-10,5)
 bar:1881 at: 1829 fontsize:S text: 1829 shift:(-10,5)
 bar:1901 at: 1583 fontsize:S text: 1583 shift:(-10,5)
 bar:1911 at: 1767 fontsize:S text: 1767 shift:(-10,5)
 bar:1921 at: 1766 fontsize:S text: 1766 shift:(-10,5)
 bar:1931 at: 1384 fontsize:S text: 1384 shift:(-10,5)
 bar:1936 at: 1347 fontsize:S text: 1347 shift:(-10,5)
 bar:1951 at: 1178 fontsize:S text: 1178 shift:(-10,5)
 bar:1961 at: 1170 fontsize:S text: 1170 shift:(-10,5)
 bar:1971 at: 1047 fontsize:S text: 1047 shift:(-10,5)
 bar:1981 at: 1125 fontsize:S text: 1125 shift:(-10,5)
 bar:1991 at: 1125 fontsize:S text: 1125 shift:(-10,5)
 bar:2001 at: 1186 fontsize:S text: 1186 shift:(-10,5)
 bar:2011 at: 1227 fontsize:S text: 1227 shift:(-10,5)
TextData=
 fontsize:S pos:(20,20)
 text:Ըստ ISTAT-ի տվյալների


## Կոմունայի վարչակազմ
* Հեռախոսահամար։ 0322 87129
* Էլեկտրոնային հասցե։ info@comune.boca.no.it
* Գլխավոր կայք։ http://www.comune.boca.no.it/

## Արտաքին հղումներ
* Բնակավայրի գլղավոր կայք 
* Ազգակին ինստիտուտի վիճակագրությունը 
* http://www.istat.it/english/ 

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Իտալիայի բնակավայրեր
Մահագիտություն

[right|thumb|350px|''Դիահերձում'' (1890) [Էնրիկ Սիմոն.]]
**Մահագիտություն**, **տանատոլոգիա** (՝ մահ, ՝ գիտություն), գիտություն, որն ուսումնասիրում է օրգանիզմի վիճակը կյանքի ավարտին, մահանալու դինամիկան, գործընթացը և մեխանիզմները, մահվան պատճառները, կլինիկական, ձևաբանական և կենսաքիմիական հատկանիշները։ Մահագիտությունն ուսումնասիրում է նաև մարմնում կատարվող փոփոխությունները դատաբժշկական տեսանկյունից, ինչպես նաև մահվան հետ առնչվող սոցիալական գործընթացներն ու առանձնահատկությունները։

Բառը ունի հունական ծագում։ Հունական դիցաբանության մեջ Թանատոսը (θάνατος՝ մահ) մահվան անձնավորումն էր։ *[[-լոգիա]]* վերջածանցը հին հունարենից թարգմանաբար նշանակում է գիտություն (-λογια՝ խոսացող)։

## Պատմություն
1903 թվականին ռուս գիտնականի Իյլա Մեչնիկովը, ով հայտնի էր միկրոկենսաբանության հետազոտությունների և ֆագոցիտոզի հայտնաբերման համար, հայտարարեց, որ առանց մահվան հանդեպ ուսումնասիրության, բնական գիտությունները լիարժեք չեն կարող լինել։ Մեչնիկովը միաժամանակ հիմնեց նաև մահվանն առնչվող գիտական սկզբունքների ամբողջությունը, որն անվանեց տանատոլոգիա։

Երկրորդ համաշխարհային պատերազմից հետո, երբ աշխարհում գոյություն ունեին բազմաթիվ զոհեր, շատ էկզիստենցիալ փիլիսոփաներ սկսեցին քննարկել կյաքնի և մահվան խնդիրները։ Ամերիկացի հոգեբան Հերման Ֆեյֆելը ժամանակակից մահվան շարժման հիմնադիրն է։ Ֆեյֆելը առաջինը կոտրեց մահվան մասին քննարկումներ անելու տաբուն, իր՝ «Մահվան իմաստը» գրքով։ Մահվան իմաստը մահագիտության կարևոր գրքերից մեկն է։ Պոլ Լուի Լանդսբերգի «Մահվան փորձ», Մարտին Հայդեգերի «Գոյությունը և ժամանակը», ինչպես նաև գեղարվեստական գրականության շատ գրքեր, օրինակ՝ Ալեքսանդր Տոլստոյի «Բժիշկ Իվան Իլյիչ» և Վիլյամ Ֆոլքների «Երբ մեռնելուց պառկում եմ» այս շարքի այլ կարևոր գրքեր են։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Մահ
Կատեգորիա:Մահագիտություն
Երվանդ Դարբինյան

**Հրանդ Դարպասյան** (), հայ բժիշկ, դեղագործ, ազգային և հասարակական գործիչ։

## Կենսագրություն
Երվանդ Դարբինյանը ծնվել է 1883 թվականին, Սեբաստիայի նահանգի Ամասիայի գավառի կենտրոն Ամասիա քաղաքում։ Դեղագործական կրթություն է ունեցել և դեղագործ աշխատել։ 1915 թվականի ամռանը ձերբակալվել է։ Սպանվել է 1915 թվականի հունիսին, Ամասիայից ոչ հեռու՝ Հելվաճի Փունարում՝ 32 տարեկանում։

## Աղբյուրներ
* 

## Գրականություն
*Թէոդիկ, Գողգոթայ հայ հոգեւորականութեան, ՆիւԵորք, 1985։
*Խաչատրյան Լուսինե և Բաբլումյան Արփինե (կազմողներ), Ցուցակ Հայոց ցեղասպանության զոհերի(1915-1923 թթ.), գիրք 1, Սեբաստիայի նահանգ, Երևան, 2004։

Կատեգորիա:Հայ բժիշկներ
Կատեգորիա:Հայոց ցեղասպանության զոհեր
Կատեգորիա:1883 ծնունդներ
Կատեգորիա:1915 մահեր
Կատեգորիա:Հայ դեղագործներ
Կատեգորիա:Հայ հասարակական գործիչներ
Դավուդ (բժիշկ)

**Դավուդ**, հայ բժիշկ։

## Կենսագրություն
Բարձրագույն բժշկական կրթություն է ունեցել։ Կոստանդնուպոլսում բժիշկ (դոկտոր) է աշխատել։ Աքսորվել է Կիլիկիա։ 1909 թվականի ապ­րի­լի 12-ին, հայկական ջարդերի ժամանակ, գտնվել է Կիլիկիայի Ադա­նայի սանջակի Միսիս ավանում։ Թուրք ոճրագործները հարձակվել են Միսիսի բնակիչ Եփրեմ աղայի տան վրա, որտեղ ապաստանել էին հայերը և այլ քրիստոնյաներ։ Դահիճները բոլորին դուրս են բերել ընդարձակ բակ և կոտորել։ Եփրեմ աղայի տանը ապաստանածների մեջ է եղել նաև «պոլ­սե­ցի մի աք­սո­րա­կան` դոկտոր Դավուդը, որը բավական դիմադրեց դահիճներին, բայց ի վերջո, ընկրկեց»։

## Աղբյուրներ
* 

## Գրականություն
*Սիմոնյան Հրաչիկ, Հայերի զանգվածային կոտորածները Կիլիկիայում (1909 թ. ապրիլ), Երևան, 2009։

Կատեգորիա:Հայ բժիշկներ
Կատեգորիա:Հայոց ցեղասպանության զոհեր
Պանգենեզիս

**Պանգենեզիս**, (պան․․․ և — ծագում), ժառանգականության և զարգացման մտահայեցողական հիպոթեզ։ Հիպոկրատը սերունդների նմանությունը ծնողներին բացատրում էր այն բանով, որ «*մարդու և կենդանիների սերմը դուրս է գալիս ամբողջ մարմնից*»։ Նման հայացքներ են զարգացրել Ջ․ Բորելլին (17-րդ դարի) և Ժ․ Բյուֆոնը (18-րդ դարի)։ 19-րդ դարի պանգենեզիսի գաղափարն առաջ է քաշել Չ․ Դարվինը և ձևակերպել «Պանգենեզիսի ժամանակավոր հիպոթեզը» (1868)։ Ձգտելով մեկ տեսության մեջ ընդգրկել անհատական և պատմական զարգացման, ժառանգականության և փոփոխականության երևույթները՝ Դարվինը ենթադրում էր, որ օրգանիզմի բոլոր մասերից անջատվում են ենթամանրադիտակային (սուբմիկրոսկոպիական) սաղմեր՝ հեմուլներ, որոնք տեղափոխվում են սեռական բջիջներ և ապահովում սերունդներում ծնողական, այդ թվում և ձեռքբերովի, հատկանիշների զարգացումը։

Դարվինի հիպոթեզը չգտավ ո՛չ պաշտպանություն, ո՛չ փորձնական հաստատում, սակայն դրա պատմական նշանակությունը կայանում է ժառանգականության նյութական հիմքի հետագայում հաստատված ընդհատ (մասնիկային) բնույթի պատկերացման մեջ։ Ներբջջային Պ․ Հ․ Դե Ֆրիզի առաջ քաշած հիպոթեզն (1889) է, ըստ որի ժառանգական նախադրյալները կապված են կենդանի բջջում առկա նյութական մասնիկների՝ պանգենների հետ։ Նա գտնում էր, որ յուրաքանչյուր բջջի կորիզում ի սկզբանե պարունակվում են տվյալ անհատին հատուկ բոլոր պանգենները։ Դե Ֆրիզի հիպոթեզի տարրերը պահպանել են իրենց նշանակությունը ժամանակակից կենսաբանության մեջ, ըստ որի գենետիկական ողջ ինֆորմացիան ամփոփված է մարմնի բջիջների կորիզում։

Կատեգորիա:Կենսաբանության պատմություն
Կատեգորիա:Էվոլյուցիոն կենսաբանություն
Կատեգորիա:Զարգացման կենսաբանություն
Արծաթաղբերք (գետ)

**Արծաթաղբերք**, *Աղբուլաղ, Ջալաչայ, Սպիտակաղբյուր*, գետ Գեղարքունիքի մարզում։ Սկիզբ է առնում Արեգունի լեռների Կարկտասար գագաթի հարավարևելյան լանջերից և թափվում է Սևանա լիճ։ Երկարությունը 12 կմ է։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Գեղարքունիքի մարզի գետեր
Կատեգորիա:Սևանա լճի ավազանի գետեր
Գայլաձոր (գետ, Արգիճիի վտակ)

**Գայլաձոր** (Ավդոյդերե, Գյոլդարա), գետ Հայաստանի Գեղարքունիքի մարզում։ Սկիզբ է առնում Վարդենիսի լեռների հյուսիսային լանջից և Մադինա գյուղից 7,5 կմ հարավ–արևմուտք աջից միախառնվում Արգիճի գետին։ Երկարությունը 22 կմ է։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Արգիճի գետի վտակներ
Կատեգորիա:Գեղարքունիքի մարզի գետեր
Գայլաձոր (գետ, Գռիձորի վտակ)

**Գայլաձոր**, գետ Հայաստանի Գեղարքունիքի մարզում, Գռիձոր գետի ձախ վտակը։ Սկիզբ է առնում Գեղամա լեռների կենտրոնական մասից և Գավառ քաղաքից 1 կմ հարավ միախառնվում մայր գետին։ Երկարությունը 20 կմ է։ Գետին ձախից միախառնվում է 13 կմ երկարություն ունեցող Գոմերի առուն, որը սկիզբ է առնում Գեղամա լեռների արևելյան լանջերից։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Գեղարքունիքի մարզի գետեր
Կատեգորիա:Գռիձոր գետի վտակներ
Կորեական կղզեխումբ

**Կորեական կղզեխումբ**, կղզիների խումբ Դեղին ծովում, Կորեական նեղուցում, Ջեջու կղզուց հյուսիս։ Բաղկացած է ավելի քան 3.5 հազար կղզիներից։ Պատկանում է Հարավային Կորեա։

Կղզեխումբը խոշորագույն կղզիներն են Կոջեդոն, Նամհեդոն և Չինդոն են։ Կղզիների ափերը ատամնավոր կտրատված են։ Ռելիեֆում գերակշռում են բլուրներն ու ցածրադիր լեռները՝ ծածկված մշտադալար մերձարևադարձային անտառներով և թփերով։

Տարածված է ձկնորսությունն ու խեղեմորթերի արդյունահանումը։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Դեղին ծովի կղզիներ
Կատեգորիա:Հարավային Կորեայի կղզիներ
Կրակային պատրաստություն

մինի|Հայ զինվորների երթ
**Կրակային պատրաստություն,** մարտական պատրաստության կարևորագույն մասերից մեկը, անձնակազմի ուսուցման համակարգ՝ հաստիքային զենքի կիրառման գիտելիքների և հմտությունների յուրացման ու կատարելագործման նպատակով։ Այս բաժինը ընդգրկում է հիմնականում զենքի հիմնական մասերի, հրաձգության հիմունքների, ձևերի ու կանոնների, մարտի դաշտի հեռավորության որոշման նռնակի հետ գործողությունների կատարման ինչպես նաև հրաձգության վարժությունների կատարման հիմունքները։ Զենքի նյութական մասի ուսուցումը ընդգրկում է զենքի մարտական հատկությունները, մասերի ու մեխանիզմների կառուցվածքը և դրանց նշանակությունը։ Կարևոր նշանակություն ունի նաև ինքնաձիգի կամ որևէ մարտական զենքի պահպանությունը, խնամքը և մի շարք այլ գործողություններ։ Հրաձգության կանոնների իմացությունն ամենակարևոր պայմաններից է մարտի դաշտում։ 
Ձեռքի նռնակի նետման ուսուցումը նպատակ ունի սովորեցնել մարտական իրավիճակի տարբեր պայմաններում ճիշտ ուղղությամբ նետել նռնակը և ճիշտ նշանակետին հասցնել։

**Կրակային պատրաստության մակարդակի չափանիշը հակառակորդի առաջին իսկ կրակոցով ոչնչացնելու ունակությունն է**

## Անվտանգության կանոնները կրակային պատրաստությունում
**Պարապմունքի ժամանակ**
* Պարապմունքից առաջ ղեկավարի հրամանով կամ ինքնուրույն ստուգել լիցքը
* Կտրականապես արգելվում է զենքն ուղղել մարդկանց ուղղությամբ
* քանդել-հավաքելու ժամանակ պահպանել 2 մետր հեռավորությունը

**Հրաձգության ժամանակ**
* հրաձգարանից հեռացնել շնչավոր էակներին
* Զենքը թույլատրվում է լիցքավորել միայն ԿՐԱ՛Կ հրամանից հետո
* Կրակի դադարեցման գծում լիցքաթափե՛լ զենքը

## Կանոններ կրակ վարելու և դադարեցնելու մասին
**Արգելվում է կրակ վարել՝**
* այն ուղղությամբ որտեղ վտանգ կա
* Արգելվում է կրակել ԴԱԴԱ՛Ր հրամանից հետո
* մինչև կրակի վարման սահմանագծից դուրս գալը
* անսարք զենքով

**Կրակն անմիջապես դադարեցվում է՝**
* թիրախային դաշտում մարդկանց կամ կենդանիների հայտնվելու պահին
* սպիտակ դրոշի բարձրացման ժամանակ

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Զինված ուժեր
Մարադո

**Մարադո** (հանգըլ։ 마라도), կղզի Կորեական նեղուցում։ Պատկանում է Հարավային Կորեային։

## Տեղադրություն
Մարադոն տեղակայված է Ջեջու կղզուց 8 կմ հարավ։ Վարչականորեն Սոգվիփո քաղաքի մաս է կազմում։ Որոշ կղզիների հետ միասին Հարավային Կորեայի ամենահարավային կետն է համարվում։

Կղզում կա հիմնական դպրոց, ոստիկանական բաժին, եկեղեցի և փարոս։

## Աշխարհագրություն
Կղզու ընդհանուր մակերեսը 0,3 կմ² է, ջրափնյա գծի երկարությունը՝ 4.2 կմ, ափամերձ ժայռերի բարձրությունը՝ 30-35 սմ, ամենաբարձր կետը՝ ծովի մակարդակից 39 մ։

Մարադոյում մերձարևադարձային կլիմա է։ Կղզին էլ համարվում է պաշտպանվող բնական տարածք, իսկ 2000 թվականի հուլիսի 18-ից՝ № 423 ազգային հուշարձան։ Ծառեր կղզու վրա գրեթե չկան։

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* A Tourist Boat Nudges Women Out of the Driver’s Seat

Կատեգորիա:Հարավային Կորեայի կղզիներ
Որձաքար (լեռ)

**Որձաքար**, լեռնագագաթ Հայաստանի Սյունիքի մարզում, Մեղրու լեռների համակարգում, Ներքին Հանդ գյուղից 3 կմ հարավ։ Բարձրությունը 1794 մ է։ Ծավ գետի աջ կողմում։ Լանջերը անտառապատ են։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Լեռներ այբբենական կարգով
Կատեգորիա:Հայաստանի լեռնագագաթներ
Կատեգորիա:Սյունիքի մարզի լեռներ
Արշակ Գասապյան

**Արշակ Գասապյան** (?, Սամսոն, Օսմանյան կայսրություն - 1915, Նարման, Օսմանյան կայսրություն), հայ բժիշկ։

## Կենսագրություն
Արշակ Գասապյանը ծնվել է Տրապիզոնի նահանգի Սամսոն նավահանգստային քաղաքում։ Բժշկական կրթություն է ունեցել և բժիշկ աշխատել։ Սպանվել է 1915 թվականին Կարսի մոտ, Նարմանի մեջ։

## Աղբյուրներ
* 

## Գրականություն
* «Հայ բժշկութեան տուած զոհերը, ցուցակագրուած վաւերական փաստերով», Կ. Պոլիս, 1919
* Սահակյան Լիլիկ «Ոճրագործները չխնայեցին նույն իսկ մարդու կյանքը փրկողներին», «Առողջապահություն», Երևան, 1965, թ. 4

Կատեգորիա:Հայ բժիշկներ
Կատեգորիա:Հայոց ցեղասպանության զոհեր
Կատեգորիա:Սամսուն քաղաքում ծնվածներ
Կատեգորիա:1915 մահեր
Սուրբ Հովհաննես (լեռ)

**Սուրբ Հովհաննես**, լեռնագագաթ Սյունիքի մարզում, Գլուտի լեռներում, Կարճևան գյուղից 2,5 կմ հարավ–արևմուտք։ Բարձրությունը 1495 մ է։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Լեռներ այբբենական կարգով
Կատեգորիա:Հայաստանի լեռնագագաթներ
Գլուտի լեռնաշղթա

**Գլուտի լեռնաշղթա** կամ *Գլուտի լեռներ*, լեռնաշղթա Հայաստանի Սյունիքի մարզում, Զանգեզուրի լեռնահամակարգում, Ագարակ քաղաքից 2 կմ արևմուտք։ Ամենաբարձր գագաթը Գողթնաքար լեռն է՝ 1935 մ բարձրությամբ։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Սյունիքի մարզի լեռնաշղթաներ
Կատեգորիա:Գլուտի լեռնաշղթա
Ջեջու կղզի

**Ջեջու** (հանգըլ՝ 제주도 ― Ջեջուդո, հանջա՝ 濟州島), հրաբխային կղզի Արևելաչինական ծովում, Կորեական թերակղզուց հարավ-արևմուտք։ Պատկանում է Հարավային Կորեային։ Վարչականորեն կազմում է Ջեջու նահանգը։ Կղզում է գտնվում Հարավային Կորեայի ամենաբարձր կետը՝ Հալասան հրաբուխը։

## Անվանում
Կորեերենում «դո»-ն չինարեն (島) ― «կղզի» և (道) ― «նահանգ» հիերոգլիֆների հնյունային տառադարձությունն է։ Այսպիսով Ջեջուդո անվանումը նշանակում է ինչպես կղզի, այնպես էլ վարչական միավոր։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Դեղին ծովի կղզիներ
Կատեգորիա:Կղզիներ այբբենական կարգով
Կատեգորիա:Հարավային Կորեայի կղզիներ
Գողթնաքար

**Գողթնաքար**, լեռ Հայաստանի Սյունիքի մարզում, Գլուտի լեռներում։ Տեղակայված է Կարճևան գյուղից 2 կմ հարավ–արևմուտք։ Բարձրությունը 1935 մ է։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Սյունիքի մարզի լեռներ
Կատեգորիա:Գլուտի լեռնաշղթա
Ծակքարի լեռնաշղթա

**Ծակքարի լեռնաշղթա** կամ *Ծակքարի լեռներ*, լեռնաշղթա Հայաստանի Սյունիքի մարզում, Ճակատեն գյուղից 3 կմ հարավ–արևմուտք։ Ամենաբարձր գագաթը համանուն լեռն է՝ 1957 մ։ Երկարությունը 2 կմ է։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Սյունիքի մարզի լեռնաշղթաներ
Կատեգորիա:Բարգուշատի լեռնաշղթա
Կամբոջական սարյակ

**Կամբոջական սարյակ** (), Սարյակների ընտանիքի թռչուն։ Ապրում են երամներով։ Հանդիպում են Հնդկաչինում` Մյանմայում, Կամբոջայում, Վիետնամում, Լաոսում։ Հազվադեպ հանդիպում են Չինաստանի հարավ-արևմուտքում։ Հանդիպում են բաց տարածություններում, այդ թվում՝ մարդաշատ վայրերում` այգիներ, զբոսայգիներ, մարգագետիններ։

Սովորաբար բնակվում են միայնակ, բայց ցուրտ եղանակներին կարող են հավաքվել ոչ մեծ խմբերով։ Ժամանակի մեծ մասն անցկացնում են հողի վրա, բաց տարածության մեջ, խոտերի մեջ։ Ապրում են երամներով։ Բույնը կառուցում են ծառերի փչակներում։

## Արտաքին տեսք
Ոչ մեծ թռչուն, որի մարմնի երկարությունը 21-24 սմ է։ Գլխի, պարանոցի, կրծքի վերին հատվածների փետուրները բաց մարմնագույն ունեն։ Կրծքի ներքևի մասերը վարդագույն-մոխրագույն է։ Մեջքը մուգ մոխրագույն է, երբեմն թույլ մետաղական փայլով։ Թևերի երկարությունը 112-122 սմ է, կլորավուն։ Առաջնային փետուրները մուգ գորշագույն են՝ ծայրերում մարմնագույն։ Երկրորդային փետուրները խամրած շագանակագույն են, ավելի բաց գունավորում ունեն, քան առաջնայինները։ Գլխի փետուրները երկար են։ Աչքի ծիածանաթաղանթը շագանակագույն է։ Կտուցը գրեթե այնքան երկար է, որքան գլուխը։ Կտուցի վերջնահատվածը նարնջադեղնավուն է։ Ոտքերը նույնպես նարնջագույն երանգ ունեն։ Արուներն ու էգերը միմյանցից չեն տարբերվում։ Երիտասարդների գլուխն ու մեջքը դարչնագույն են։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Սարյակներ
Ծակքար (լեռ)

**Ծակքար**, լեռնագագաթ Հայաստանի Սյունիքի մարզում, Ծակքարի լեռներում, Ճակատեն գյուղից 3 կմ հարավ–արևմուտք։ Բարձրությունը՝ 1957 մ է։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Լեռներ այբբենական կարգով
Կատեգորիա:Հայաստանի լեռնագագաթներ
Կատեգորիա:Սյունիքի մարզի լեռներ
Դավիթ Հովհաննիսյան (այլ կիրառումներ)

**Դավիթ Հովհաննիսյան** անուն-ազգանունը կարող է վերաբերել հետևյալ անձանց.

* Դավիթ Ալեքսանի Հովհաննիսյան - ՀՀ պետական գործիչ, ՀՀ տնտեսական մրցակցության պաշտպանության պետական հանձնաժողովի անդամ։
* Դավիթ Արտաշեսի Հովհաննիսյան - հայ արևելագետ, դիվանագետ։
* Դավիթ Հովհաննիսյան - ռումինահայ օպերային երգիչ։
* Դավիթ Հրաչյայի Հովհաննիսյան (Դավիթ Հովհաննես) - հայ բանաստեղծ։
Մարանո Տիչինո

**Մարանո Տիչինո** (), կոմունա Իտալիայի Պիեմոնտ մարզի Նովարա գավառում։

Բնակչությունը կազմում է 1407 մարդ (2008 թվականի տվյալներով)։ Բնակչության խտությունը՝ 201 մարդ/կմ²։ Տարածքը՝ 7 կմ²։ Փոստային ինդեքս՝ 28040։ Հեռախոսային կոդ՝ 0321։

## Ժողովրդագրություն
Բնակչության աճը

Colors=
 id:lightgrey value:gray(0.9)
 id:darkgrey value:gray(0.7)
 id:sfondo value:rgb(1,1,1)
 id:barra value:rgb(0.6,0.8,0.6)
ImageSize = width:455 height:373
PlotArea = left:50 bottom:50 top:30 right:30
DateFormat = x.y
Period = from:0 till:1600
TimeAxis = orientation:vertical
AlignBars = justify
ScaleMajor = gridcolor:darkgrey increment:500 start:0
ScaleMinor = gridcolor:lightgrey increment:100 start:0
BackgroundColors = canvas:sfondo
BarData=
 bar:1861 text:1861
 bar:1871 text:1871
 bar:1881 text:1881
 bar:1901 text:1901
 bar:1911 text:1911
 bar:1921 text:1921
 bar:1931 text:1931
 bar:1936 text:1936
 bar:1951 text:1951
 bar:1961 text:1961
 bar:1971 text:1971
 bar:1981 text:1981
 bar:1991 text:1991
 bar:2001 text:2001
 bar:2011 text:2011
PlotData=
 color:barra width:20 align:left
 bar:1861 from:0 till: 907
 bar:1871 from:0 till: 933
 bar:1881 from:0 till: 1017
 bar:1901 from:0 till: 1207
 bar:1911 from:0 till: 1217
 bar:1921 from:0 till: 1010
 bar:1931 from:0 till: 932
 bar:1936 from:0 till: 904
 bar:1951 from:0 till: 945
 bar:1961 from:0 till: 981
 bar:1971 from:0 till: 1096
 bar:1981 from:0 till: 1285
 bar:1991 from:0 till: 1328
 bar:2001 from:0 till: 1407
 bar:2011 from:0 till: 1554
PlotData=
 bar:1861 at: 907 fontsize:S text: 907 shift:(-8,5)
 bar:1871 at: 933 fontsize:S text: 933 shift:(-10,5)
 bar:1881 at: 1017 fontsize:S text: 1017 shift:(-10,5)
 bar:1901 at: 1207 fontsize:S text: 1207 shift:(-10,5)
 bar:1911 at: 1217 fontsize:S text: 1217 shift:(-10,5)
 bar:1921 at: 1010 fontsize:S text: 1010 shift:(-10,5)
 bar:1931 at: 932 fontsize:S text: 932 shift:(-10,5)
 bar:1936 at: 904 fontsize:S text: 904 shift:(-10,5)
 bar:1951 at: 945 fontsize:S text: 945 shift:(-10,5)
 bar:1961 at: 981 fontsize:S text: 981 shift:(-10,5)
 bar:1971 at: 1096 fontsize:S text: 1096 shift:(-10,5)
 bar:1981 at: 1285 fontsize:S text: 1285 shift:(-10,5)
 bar:1991 at: 1328 fontsize:S text: 1328 shift:(-10,5)
 bar:2001 at: 1407 fontsize:S text: 1407 shift:(-10,5)
 bar:2011 at: 1554 fontsize:S text: 1554 shift:(-10,5)
TextData=
 fontsize:S pos:(20,20)
 text:Ըստ ISTAT-ի տվյալների


## Կոմունայի վարչակազմ
* Հեռախոս։ 0321 923022
* Էլեկտրոնային փոստ։ segreteria@comune.maranoticino.no.it 
* Պաշտոնական կայք։ http://www.comune.maranoticino.no.it/

## Արտաքին հղումներ
* Պաշտոնական կայք 
* Վիճակագրության ազգային ինստիտուտ 
* http://www.istat.it/english/ 

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Իտալիայի բնակավայրեր
Another Love (երգ, Թոմ Օդել)

**Another Love**, բրիտանացի երգիչ և երգահան Թոմ Օդելի երգն է, իր դեբյուտային երգերի շարքից Songs from Another Love (2012)։ Այն նաև Թոմ Օդելի Long Way Down (2013) դեբյուտային ստուդիական ալբոմի երրորդ սինգլն է։ Սկզբում թողարկվել է որպես գովազդային երգ 2012 թվականի հոկտեմբերին, իսկ Մեծ Բրիտանիայում թվային ներբեռնմամբ հասանելի է դարձել 2013 թվականի հունիսի 17-ին։ Նույն թվականի հունիսի 29-ին այն զբաղեցրել է 10-րդ տեղը Մեծ Բրիտանիայի հիթ-շքերթում (UK Singles Chart)։ Երգը նույնպես անվանակարգվել է Բելգիայում, Իրլանդիայում և Նիդերլանդներում։ Երգն օգտագործվել է նաև «Վամպիրի օրագրերը» սերիալի վեցերորդ եթերաշրջանի յոթերորդ դրվագում։

## Տեսահոլովակը
Երգի տեսահոլովակը Յութուբում առաջին անգամ հրապարակվել է 2012 թվականի նոյեմբերի 5–ին, չորս րոպե ութ վայրկյան տևողությամբ։ Տեսահոլովակում նկարահանվել է դերասանուհի և մոդել Հանակո Ֆութմանը։ Պատկերում Օդելը նստած է բազկաթոռին տեսախցիկի դիմաց, իսկ Ֆութմանը փորձում է գրավել նրա ուշադրությունը։ Վերջում ըստ երևույթին Ֆութմանը հեռանում է Օդելից։

## Երգերի շարքը

## Հիթ-շքերթներ և հավաստագրումներ

### Շաբաթական իիթ-շքերթներ

### Տարեկան հիթ-շքերթներ

### Հավաստագրեր

## Տես նաև
* Թոմ Օդել
* Can't Pretend

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:2012 երգեր
Կատեգորիա:Բրիտանական երգեր
Հովհաննես Էժտահարյան

**Հովհաննես Կ. Էժտահարյան** (), հայ բժիշկ։

## Կենսագրություն
Հովհաննես Էժտահարյանը ծնվել է Խար­բեր­դի նա­հան­գի Խար­բեր­դի գա­վա­ռի Արաբկիր քաղաքում։ Ավարտել է Բեյ­րու­թի Ամե­րի­կյան հա­մալ­սա­րա­նի բժշկական ֆակուլտետը և նույն համալսարանի հիվանդանոցում բժիշկ աշխատել։

Վերադարձել է Արաբկիր՝ հարազատների մոտ։ 1915 թվականին սպանվել է Մեծ Եղեռ­նի ժամանակ։

## Գրականություն
Փոլատեան Ս., Պատմութիւն հայոց Արաբկիրի, Նիւ Եորք, 1969։

## Աղբյուրներ
*

Կատեգորիա:Հայ բժիշկներ
Կատեգորիա:1915 մահեր
Կատեգորիա:Արաբկիր քաղաքում ծնվածներ
Կատեգորիա:Բեյրութի ամերիկյան համալսարանի շրջանավարտներ
Կատեգորիա:Հայոց ցեղասպանության զոհեր
Էդման էֆենդի

**Էդման էֆենդի** (), հայ բժիշկ։

## Կենսագրություն
Էդման էֆենդին ծնվել է Բեյ­րու­թում։ 1914 թվականին Առա­ջին հա­մաշ­խար­հա­յին պա­տե­րազ­մի ժամանակ զորակոչվել է օսմանյան բանակ և 50-րդ սանիտարական վաշտում զինվորական բժիշկ ծառայել՝ կապիտանի աստիճանով։

Ռազմաճակատում ստացած վերքից 1917 թվականի նո­յեմ­բե­րի 3-ին մահացել է Գա­զայում (Պա­ղես­տին)։

## Գրականություն
Յարման Արսեն, Հայերը օսմանյան առողջապահության ծառայության մեջ և պատմություն սուրբ Փրկիչ հայոց հիվանդանոցի (թուրքերեն), Ստամբուլ, 2001։

## Աղբյուրներ
*

Կատեգորիա:Հայ բժիշկներ
Կատեգորիա:1917 մահեր
Կատեգորիա:Բեյրութ քաղաքում ծնվածներ
Կատեգորիա:Առաջին համաշխարհային պատերազմի մասնակիցներ
Զիհնի Միհրան էֆենդի

**Զիհնի Միհրան էֆենդի** (), հայ բժիշկ։

## Կենսագրություն
Զիհնի Միհրան էֆենդին ծնվել է Կ. Պոլ­սում։ Դեղագործական կրթություն է ստացել և դեղագործ աշխատել։ 1914 թվականի Առա­ջին հա­մաշ­խար­հա­յին պա­տե­րազ­մի ժամանակ զորակոչվել է օսմանյան բանակ և Կարինում դեղագործ ծառայել՝ լեյտենանտի աստիճանով։

Մահացել է 1915 թվականի փետր­վա­րի 27 (մարտի 12)-ին, ժան­տախ­տից։

## Գրականություն
* Հայ բժշկութեան տուած զոհերը, ցուցակագրուած վաւերական փաստերով, Կ. Պոլիս, 1919։
* Յարման Արսեն, Հայերը օսմանյան առողջապահության ծառայության մեջ և պատմություն սուրբ Փրկիչ հայոց հիվանդանոցի (թուրքերեն), Ստամբուլ, 2001։

## Աղբյուրներ
*

Կատեգորիա:Հայ բժիշկներ
Կատեգորիա:1915 մահեր
Կատեգորիա:Կոստանդնուպոլիս քաղաքում ծնվածներ
Կատեգորիա:Առաջին համաշխարհային պատերազմի մասնակիցներ
Կատեգորիա:Հայ դեղագործներ
Կատեգորիա:Ժանտախտից մահացածներ
Զիրվեն էֆենդի

**Զիրվեն էֆենդի (Զիրվան)**, հայ բժիշկ։

## Կենսագրություն
1914 թվականի Առա­ջին հա­մաշ­խար­հա­յին պա­տե­րազ­մի ժամանակ զորակոչվել է օսմանյան բանակ և 131-րդ զորագնդի 1-ին գնդի Ան­տի­ո­քի (Անթաքիա) զինվորական հիվանդանոցում զինվորական բժիշկ ծառայել։

1916 թվականի նո­յեմ­բե­րի 3-ին մահացել է նույն հիվանդանոցում։

## Գրականություն
* Ատաշ Ադնան, 20-րդ դարի նահատակ եղած բժիշկները (թուրքերեն), Թուրքիա, 1997։
* Յարման Արսեն, Հայերը օսմանյան առողջապահության ծառայության մեջ և պատմություն սուրբ Փրկիչ հայոց հիվանդանոցի (թուրքերեն), Ստամբուլ, 2001։

## Աղբյուրներ
*

Կատեգորիա:Հայ բժիշկներ
Կատեգորիա:1916 մահեր
Կատեգորիա:Նոյեմբերի 3 մահեր
Կատեգորիա:Անտիոք քաղաքում մահացածներ
Կատեգորիա:Առաջին համաշխարհային պատերազմի մասնակիցներ
Սիսիանի ջրանցք

**Սիսիանի ջրանցք**, *Սպանդարյանի ջրանցք*, ջրանցք Հայաստանի Սյունիքի մարզում։ Սկիզբ է առնում Շառաչող գետի ձախ ափից և հոսում դեպի հարավ–արևելք։ Ոռոգում է Սյունիքի մարզի հողերը։ Ոռոգման համակարգի երկարությունը 40 կմ է։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Սյունիքի մարզի ջրանցքներ
Կատեգորիա:Սիսիանի շրջան
Ալեքսանդր Բելյաև (աստվածաբան)

**Ալեքսանդր Բելյաև** (), ռուս աստվածաբան, աստվածաբանության դոկտոր։

## Կենսագրություն
Ծնվել է 1852 թվականի հուլիսի 23-ին Ռուսական կայսրության Ռանենբուրգ քաղաքում, մահացել է 1919 թվականի հոկտեմբերի 29-ին՝ 67 տարեկանում։

Սովորել է Մոսկվայի հոգևոր ակադեմիայում, 1876 թվականին արժանացել է Մոսկվայի հոգևոր ակադեմիայի դոցենտի կոչմանը։

1880 թվականի արժանացել է աստվածաբանության դոկտորի կոչման՝ իր «Աստվածային սեր» աշխատության համար։

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Կենսագրությունը աստվածաբանական պորտալում, Մատենագիտություների ցանկ 

Կատեգորիա:Գիտնականներ այբբենական կարգով
Կատեգորիա:Ռուս աստվածաբաններ
Կատեգորիա:Աստվածաբանական գիտությունների դոկտորներ
Ալեքսանդր Բելյաև (այլ կիրառումներ)

**Ալեքսանդր Բելյաև** անուն ազգանունը կարող է վերաբերել հետևյալ անձանց՝
* Ալեքսանդր Բելյաև, ռուս աստվածաբան
* Ալեքսանդր Բելյաև, ռուս գրող
Can't Pretend

**Can't Pretend**, բրիտանացի երգիչ և երգահան Թոմ Օդելի թողարկած առաջին սինգլը, իր դեբյուտային ալբոմից՝ Long Way Down (2013)։ Երգը Մեծ Բրիտանիայում հրապարակվել է 2013 թվականի մարտի 6–ին։ Այն եղել է The Newsroom–ի երկրորդ մասի թրեյլերը։ Հայտնի է նաև The Blacklist–ի Milton Bobbit դրվագում և The 100–ի Earth Skills դրվագում։

## Կենդանի կատարումներ
2013 թվականի փետրվարի 23–ին The Jonathan Ross Show շոուի ժամանակ է կատարվել։

## Երգերի շարքը

## Աղյուսակներում
{|
 |
 

## Տես նաև
* Թոմ Օդել
* Another Love (երգ, Թոմ Օդել)

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:2013 երգեր
Կատեգորիա:Բրիտանական երգեր
Ծղուկի լեռնաշղթա

**Ծղուկի լեռնաշղթա** կամ *Ծղուկի լեռներ*, լեռնաշղթա Հայաստանի Սյունիքի մարզի և Արցախի սահմանագլխին, Սյունիքի բարձրավանդակում։ Ամենաբարձր գագաթը Թրասար լեռն է՝ 3594 մ։ Երկարությունը 9 կմ է։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Սյունիքի մարզի լեռնաշղթաներ
Կատեգորիա:Արցախի լեռնաշղթաներ
Կատեգորիա:Սյունիքի բարձրավանդակ
Թրասար

**Թրասար** լեռնագագաթ Հայաստանի Սյունիքի մարզի և Արցախի սահմանագլխին, Սյունիքի բարձրավանդակում, Ծղուկի լեռների ամենաբարձր գագաթը՝ 3594 մ, Սառնակունք գյուղից 16 կմ հյուսիս–արևելք։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Լեռներ այբբենական կարգով
Կատեգորիա:Հայաստանի լեռնագագաթներ
Կատեգորիա:Սյունիքի մարզի լեռներ
Կատեգորիա:Արցախի լեռնագագաթներ
Մոխրագլուխ սարյակ

մինի

**Մոխրագլուխ սարյակ** (), Սարյակների ընտանիքի ներկայացուցիչ թռչուն։ Փոքրամարմին, երգեցիկ թռչուն։ Բնակվում է Հնդկաստանի հարթավայրային և լեռնային շրջաններում, Հնդկաչինի երկրներում։ Անվանումն ստացել է Արաբական ծովի և Հարավային Հնդկաստանի միջև գտնվող պատմական Մալաբար (മലബാര്‍) տարածքի անունից։

Լավ հարմարվում է ուրբանիզացված տարածքներին, երբեմն հավասար համեմատականով, հանդիպում է մարդաբնակ վայրերում։ Ի տարբերություն այլ սարյակների, կյանքի մեծ մասն անցկացնում է ավելի շատ ծառերի, քան հողի վրա։ Սովորաբար բնակվում է ոչ մեծ երամներում։ Որոշ աղբյուրներում ներկայացված է Փոքրիկ սարյակների ցեղում և կոչվում է *Sturnia malabarica*։ Բաժանվում է 2 ենթատեսակների՝ *Sturnus malabaricus nemoricola* և *Sturnus malabaricus blythii*։

## Նկարագիր
Շարժուն թռչնատեսակ, որն ունի 17—22 սմ երկարություն և 32—44 գրամ քաշ։ Վզի փետուրները սպիտակամոխրագույն է։ Այտերը, վզի հետին մասը և գլխի առջևի հատվածը արծաթամոխրագույն են։ Փետուրներն այդ շրջաններում ավելի երկար են։ Կտուցը հիմնականում կապավուն երանգ ունի, միջնահատվածում կանաչավուն է, իսկ վերջնամասը՝ դեղին։ Աչքի ծիածանաթաղանթը սպիտակամոխրագույն է։ Որովայնի փետրածածկը շագանակագույն է։ Պոչը մոխրագույն է՝ մուգ շագանակագույն երանգով։ Ոտքերը նույնպես շագանակագույն են կամ գորշ ձիթապտղագույն։ Արուներն ու էգերն արտաքին տեսքով չեն տարբերվում միմյանցից։ Երիտասարդ թռչունների մոտ գերակշռում է մոխրագույն-դարչնագույն գունավորումը։

## Տարածում
Հանդիպում է Հնդկաստանի ողջ տարածքում, բացառություն է կազմում երկրի հյուսիս-արևելքը։ Տարածված է նաև Չինաստանում՝ Սիչուան, Յուննան։ Բնական արեալը հասնում է մինչև Հնդկաչին թերակղզի։ Հիմնականում նստակյաց կամ չվող թռչուն է։ Բնակվում է մարգագետիններում աճող ծառերի սաղարթներում։ Լեռնային վայրերում բնակվում է ծովի մակարդակից մինչև 800 մ բարձրության վրա։ Այս թռչնի տարածված է 3,370,000 կմ2 մակերեսի վրա։

## Բազմացում
Բազմացման սեզոնը տևում է փետրվարի սկզբից մինչև հուլիսի վերջ։ Բնադրում են 3—12 մ բարձրության վրա գտնվող ծառերի փչակներում, հաճախ զբաղեցնում է փայտփորների և *Megalaima* թռչունների հին բները։ Առավել հաճախ ձվադրում են մարտին։ Ձվադրում են 3—5 ձու (սովորաբար՝ 3)՝ կապտականաչավուն երանգով և առանց պուտերի։ Ինկուբացիոն շրջանը տևում է 17 օր։ Արուն և էգը միասին են բույն հյուսում և նստում ձվերի վրա։ Ձագերը թռչել սկսում են ձվից դուրս գալուց 19—21 օր հետո։

## Սնունդ
Ինչպես սարյակների ցեղի այլ տեսակները, այնպես էլ Մոխրագլուխ սարյակն ամենակեր է։ Սնվում են տերմիտներով, բզեզներով, թրթուրներով, երկթևանիներով։ Ոտում են նաև բույսերի սերմեր և պտուղներ, այդ թվում՝ *Erythrina*, *Grevillea*, *Salmalia*։ Հասունացման շրջանում սնվում է լանտանայով (*Lantana*), *Zizyphus*, թզի և *Albizzia* ծաղկի պտուղներով։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Սարյակներ
Իթաքա (ֆիլմ)

**Իթաքա**, 2015 թվականին նկարահանված հոլիվուդյան ֆիլմ։ Պրեմիերան տեղի է ունեցել 2015 թվականի հոկտեմբերի 23-ին։ Ֆիլմը նկարահանվել է ամերիկահայ գրող Վիլյամ Սարոյանի «Մարդկային կատակերգություն» վեպի հիման վրա։ The Hollywood Reporter ամսագիրը այն ընդգրկել է տարվա հարյուր ամենասպասված ֆիլմերի ցանկում։ Ֆիլմում խաղում է ռեժիսորը՝ Մեգ Ռայանը՝ որպես հերոսի մայր, Մելանի Գրիֆիտը, Սեմ Շեփարդն ու Լուիս Ռոբբինսը։

## Ծանոթագրություններ

## Աղբյուրներ
* Վիլյամ Սարոյանի մարդկային կատակերգություն գրքի հիման վրա հոլիվուդյան ֆիլմի պրեմիերան՝ դեկտեմբերի 31-ին

Կատեգորիա:2010-ականների ամերիկյան ֆիլմեր
Կատեգորիա:2010-ականների անգլերեն ֆիլմեր
Կատեգորիա:2015 դրամա ֆիլմեր
Կատեգորիա:2015 ֆիլմեր
Կատեգորիա:Ամերիկյան դրամա ֆիլմեր
Կատեգորիա:Ամերիկյան վեպերի էկրանավորումներ
Կատեգորիա:Գրական ստեղծագործությունների էկրանավորումներ
Կատեգորիա:Մեգ Ռայանի ֆիլմեր
Կատեգորիա:Մերիլենդում նկարահանված ֆիլմեր
Կատեգորիա:Ֆիլմեր, որոնց գործողությունները տեղի են ունենում 1942 թվականին
Կատեգորիա:Վիրջինիայում նկարահանված ֆիլմեր
Արտաշես Կարագեդով

**Արտաշես Կարագեդով**, հայ բժիշկ։

## Կենսագրություն
Մինչև 1919 թ. Բաք­վում բժիշկ է աշխատել։ Ռուսի նման շեկ կին և մեկամյա որդի է ունեցել։ 1919 թվականին տեղափոխվել և բնակություն է հաստատել Կար­սում, որի քաղաքային հիվանդանոցում բժիշկ է աշխատել։ Այդ հիվանդանոցում աշխատում էին գլխավոր բժիշկ կաղզվանցի Արմենակ Ասոյանը, գլխավոր վիրաբույժ թիֆլիսեցի Լևոն Արեշյանը, բժիշկ Անահիտ Յաղջօղլյանը, բուժքույրեր Շուրա Սարգսյանը, Էլիչկան, Մարուսյան, բուժակներ Կարո Շահխաթունին, Կարպ Ղուկասյանը, Լևոն Տեր-Գրիգորյանը և այլք։ Այնուհետև զորակոչվել է բանակ և ծառայել Կարսի ամրոցի զինվորական հիվանդանոցում, որի գլխավոր բժիշկն էր գնդապետ Մելքոնյանը։ Նրա դասալքությունից ու փախուստից հետո հիվանդանոցը ղեկավարել է միայնակ։ Այստեղ Կարագեդովի տրամադրության տակ եղել են 2 բուժակ և 6 սանիտար։

1920 թվականի հոկտեմբերի 30-ին թուրքական զորքը, չհանդիպելով հայկական բանակի դիմադրությանը, գրավել է Կարսը։ Թուրքերը ձերբակալել են Կարսի 1-ին տեղամասի կոմիսարի օգնական Կարագեդովին, բանտարկել և բոլոր գերիների պես ամբողջովին մերկացրել։ Սակայն մի քանի օրից նրան հաջողվել է ազատվել բանտից։ Նույն օրը 5 թուրք ասկյարներ շրջապատել են բժշկին (որի գրկին որդյակն էր, իսկ կողքին՝ կինը) և բոլորին դուրս հանել իրենց
տան բակից։ Բժիշկը նկատելով որբանոցի՝ հեռվում կանգնած մայրապետին, փորձել է երեխային տալ նրան՝ ռուսերեն աղերսելով. «Սպա­սի­տե րե­բյոն­կա» («Փրկեք երե­խա­յին»), սակայն կողքից քայլող ասքյարը հրացանի կոթով
բժշկին հրել է առաջ։ Նրանք այլևս չվերադարձան։

## Աղբյուրներ
* 

## Գրականություն
* Ալեքսանդրյան Արտաշես, Կարս. 1920-21, Երևան, 1986։
* Ալեքսանդրյան Արտաշես, Մղձավանջ, Երևան, 2001։
* Ներսիսյան Մկրտիչ, Հայոց ցեղասպանության անհերքելի փաստաթղթեր, Երևան, 2005։

Կատեգորիա:Հայ բժիշկներ
Սաբահ ալ-Սաբահ

**Սաբահ ալ-Ահմադ ալ-Ջաբեր ալ-Սաբահը** (, ) Քուվեյթի Էմիրն է։ Ծնվել է՝ 1929 թվականի հունիսի 6-ին։ 2003 թվականի հուլիսի 13-ից մինչ 2006 թվականի փետրվարի 7-ը եղել է Քուվեյթի Վարչապետը։ 2006 թվականի հունվարի 24-ից Քուվեյթի Էմիրն է։ Սաբահ ալ-Ահմադ ալ-Ջաբեր ալ-Սաբահը Շեյխ Ահմեդ Ալ Սաբահի չորրորդ որդին է։

## Ծանոթագրություններ

## Աղբյուրներ
* Սաբահ Ալ-Սաբահ 

Կատեգորիա:«Իտալիայի Հանրապետությանը մատուցած ծառայությունների համար» շքանշանի մեծ խաչի ասպետներ
Կատեգորիա:Քուվեյթի վարչապետներ
Կատեգորիա:Բաղնիքի շքանշանի Մեծ Խաչի ասպետներ
Մկրտիչ Կարագյոզյան

**Մկրտիչ (Միքէ, Միքայել, Մայք) Կարագյոզյան** (1880/90, Կ. Պոլիս - 15 ապրիլի, 1915), հայ բժիշկ։

## Կենսագրություն
Ծնվել է 1880(1890) թվականին Կոստանդնուպոլսում։ Նախնական կրթությունն ստացել է Կ. Պոլսի թաղային
վարժարաններից մեկում։ 1914 թվականին ավարտել է Կ. Պոլսի Օսմանյան կայսերական բժշկական վարժարանը։
1914 թվականին՝ Առաջին համաշխարհային պատերազմն սկսվելուց հետո, զորակոչվել է օսմանյան բանակ և ծառայել Վանի գավառի Սարայի (Սարոյի) գավառակի զինվորական հիվանդանոցի զինվորական բժիշկ։

1915 թվականին՝ հիվանդանոցում ծառայության ժամանակ ձերբակալել են նրան, պոկել հարյուրապետի զինվորական ուսադիրները, վերցրել սպայական սուրը և բանտարկել։

1915 թվականի ապրիլի 15-ին Վա­նի նահանգապետ Ջևդեթ բեյի հրահանգով դաժանորեն սպանվել է Սարայի զինվորական հիվանդանոցի մոտակայքում՝ իր իսկ բուժած թուրք զինվորի ձեռքով՝ 25 կամ 35 տարեկանում։

## Գրականություն
*Հայ բժշկութեան տուած զոհերը, ցուցակագրուած վաւերական փաստերով, Կ. Պոլիս, 1919։
*Կարոյեան Գասպար, Մեծ Եղեռնի նահատակ հայ բժիշկները (անոնց պատգամները), Պոսթոն, 1957։
*Յուշամատեան Մեծ Եղեռնի (1915-1965), պատրաստեց Գերսամ Ահարոնեան, Պէյրութ, 1965։
*Թէոդիկ, Յուշարձան նահատակ մտաւորականութեան, Բ. տպագրութիւն, Երեւան, ապրիլ 24, 1985։
*Հայրապետյան Վանիկ, Էջեր Հայաստանի դեղագործության պատմությունից, Երևան, 1990։
## Աղբյուրներ
*

Կատեգորիա:Հայ բժիշկներ
Կատեգորիա:Կոստանդնուպոլիս քաղաքում ծնվածներ
Կատեգորիա:1915 մահեր
Կատեգորիա:Ապրիլի 15 մահեր
Կատեգորիա:Հայոց ցեղասպանության զոհեր
Կաուֆբոյրեն

**Կաուֆբոյրեն** (), քաղաք Գերմանիայում, Բավարիա երկրամասում։

Գտնվում է Շվաբիա վարչական ծրջանի ենթակայության ներքո։ Բնակչությունը 41&nbsp;843 մարդ է (2010 թվականի դեկտեմբերի 31–ի տվյալների)։ Զբաղեցնում է 40,02 կմ² տարածք։ Պաշտոնական կոդը՝ *09 7 62 000*։

Քաղաքը ստրաբաժանվում է 5 քաղաքային համայնքների․
# Կաուֆբոյրեն (Kaufbeuren)
# Նոյգաբբլոնց (Neugablonz)
# Հաքեն (Haken)
# Օբերբոյրեն (Oberbeuren)
# Հիրշցել (Hirschzell)

## Պատկերասրահ

Պատկեր:Townhall kaufbeuren de.JPG|Ռատուշա 
Պատկեր:Stadtmauer Kaufbeuren.jpg|
Պատկեր:Fünfknopfturm-kaufbeuren.jpg| 
Պատկեր:Kaufbeurer Altstadt.jpg| 


## Հայտնի բնակիչներ
* Ռոդոլֆ Ռյոսլեր (1897—1958)՝ Երկրորդ համաշխարհային պատերազմի ամենաարդյունավետ գործակալներից մեկը։
* Ռոբերտ Դիտրիխ (1986—2011)՝ «Լոկոմոտիվի» և Գերմանիայի ազգային հավաքականի հոկեիստ, մահացել է իր թիմի հետ 2011 թվականի սեպտեմբերի 7–ի ավիավթարի հետևանքով։

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Պաշտոնական կայք

Կատեգորիա:Գերմանիայի բնակավայրեր
Կարապետ էֆենդի

**Կարապետ էֆենդի** (? - 23 մարտի, 1915, Կարին), հայ բժիշկ։

## Կենսագրություն
Ունեցել է բժշկական բարձրագույն կրթություն։ 1914 թվականին՝ Առաջին համաշխարհային պատերազմի ժամանակ զորակոչվել է օսմանյան բանակ և Կարինի 3-րդ դաշտային հիվանդանոցում ծառայել որպես զինվորական բժիշկ՝ կապիտանի աստիճանով։

1915 թվականի մարտի 23-ին մահացել է Կարինում։

## Գրականություն
*Ատաշ Ադնան, 20-րդ դարի նահատակ եղած բժիշկ ները (թուրքերեն), Թուրքիա, 1997։
*Յարման Արսեն, Հայերը օսմանյան առողջապահության ծառայության մեջ և պատմություն սուրբ Փրկիչ հայոց հիվանդանոցի (թուրքերեն), Ստամբուլ, 2001։

## Աղբյուրներ
*

Կատեգորիա:Հայ բժիշկներ
Կատեգորիա:1915 մահեր
Կատեգորիա:Մարտի 23 մահեր
Կատեգորիա:Կարին քաղաքում մահացածներ
Կատեգորիա:Հայոց ցեղասպանության զոհեր
Ջաբար ալ-Սաբահ

**Ջաբեր ալ-Մուբարաք Ալ-Համադ ալ-Սաբահը** (, ), 2011 թվականի դեկտեմբերի 4-ից մինչև 2019 թվականի նոյեմբերի 19-ը եղել է Քուվեյթի վարչապետը։ Ջաբեր ալ-Մուբարաք Ալ-Համադ ալ-Սաբահը 2006 թվականի փետրվարի 7-ից մինչև 2011 թվականի դեկտեմբերի 4-ը եղել է Քուվեյթի պաշտպանության նախարարը։

## Ծանոթագրություններ

## Աղբյուրներ
* Ջաբար Ալ-Սաբահ

Կատեգորիա:Քուվեյթի վարչապետներ
Կատեգորիա:Քուվեյթի քաղաքական գործիչներ
Կատեգորիա:Պատվո լեգեոնի շքանշանի Մեծ խաչի ասպետներ
Կատեգորիա:Կառավարության ղեկավարներ
Կատեգորիա:Պաշտպանության նախարարներ
Մինաս Կարապետյան

**Մինաս Կարապետյան** (1867, Կեմերեկ, Սեբաստիայի նահանգ - 1916), հայ բժիշկ։

## Կենսագրություն
Ծնվել է 1867 թ., Սեբաստիայի նահանգի Կեմերեկ քաղաքում։ Նախնական կրթությունն ստացել է Կեմերեկի ազգային վարժարանում։ Քաջալերվելով Չիկագոյում հաստատված ազգականներով, մեկնել է ԱՄՆ։ Նյութական մեծ դժվարություններ կրելուց հետո ընդունվել է Չիկագոյի բժշկական համալսարան։ Ուսումնառության ավարտին բժշկի վկայականով վերադարձել է Կեմերեկ՝ ծնողների մոտ, ամուսնացել և երեխաներ ունեցել։ Եղել է հայ և թուրք հասարակայնությունից հարգված բժիշկ։

Կաստեմունիի նահանգի Քյուրե քաղաքի թաղապետական բժիշկ է աշխատել։ 1915 թվականին Մեծ Եղեռնի ժամանակ ընտանիքի հետ բռնի տարագրվել է Դեյր-էլ-Զո­րի անապատները։ 1916 թվականին ընտանիքի հետ միասին զոհվել է Դեյր-էլ-Զորի ահավոր ջարդերի ժամանակ։

## Գրականություն
*Մեզպուրեան Արթօ, Հայ եւ ծագումով հայ բժիշկներ. Այբուբենական համառօտ անուանացանկ (1688-1940), Իսթանպուլ, 1940։
*Կարոյեան Գասպար, Մեծ Եղեռնի նահատակ հայ բժիշկները (անոնց պատգամները), Պոսթոն, 1957։
## Աղբյուրներ

Կատեգորիա:Հայ բժիշկներ
Կատեգորիա:1867 ծնունդներ
Կատեգորիա:1916 մահեր
Կատեգորիա:Կերեմեկ քաղաքում ծնվածներ
Կատեգորիա:Հայոց ցեղասպանության զոհեր
Անդենվիլ

**Անդենվիլ** (), հյուսիսային Ֆրանսիայի Պիկարդիայի մարզի Սոմ գավառում։

## Բնակչություն

## Տես նաև
* Ֆրանսիայի վարչական բաժանում

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* INSEE
* Անդենվիլ քարտեզը www.mapquest.com կայքում։

Կատեգորիա:Ֆրանսիայի բնակավայրեր
Ալբեր (Սոմի գավառ)

**Ալբեր** (), Սոմ դեպարտամենտում Պիկարդիայի երկրամաս հյուսիսային Ֆրանսիա։

## Տեսարժան վայրեր
* Նոտր Դամ տաճար Գոտիկների վերածնունդի ոճով
* Ալբերի Քաղաքապետարանը
* Սոմեի ճակատամարտի թանգարան 1916 թ։

## Տնտեսություն
Կառուցվածքը զբաղվածության։
* Գյուղատնտեսությունը 0.8%
* Արդյունաբերություն - 23.3%
* Շինարարության 4.7%
* Առևտրի, տրանսպորտի և ծառայություններ - 37.4%
* Պետական և համայնքային ծառայություններ - 33.9%

## Հայտնի մարդիկ
* Օլիվեր Շարլիեր (* 1961), ջութակահար

## Բնակչություն

## Քույր քաղաքներ
* , Ուլվերստոն
* , Ալդենհովեն
* , Նիսկի

## Տես նաև
* Ֆրանսիայի վարչական բաժանում

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Պաշտոնական կայք 
* Թանգարանի կայք
* Ալբերի տաճարի լուսանկարներ

Կատեգորիա:Ֆրանսիայի քաղաքներ