Զրահատանկային տեխնիկա

**Զրահատանկային տեխնիկա**, **զրահային և տանկային տեխնիկա** (**ԶՏՏ**, նաև **զրահատեխնիկա**)՝ մարտական և օժանդակ (հատուկ) զրահապատ զինվորական մեքենաներ (տեխնիկա), որոնք ստեղծվում են զրահատանկային տեխնիկայի հիման վրա կամ նախատեսված են դրանց սպասարկման համար (ինչպես անվավոր, այնպես էլ թրթուրավոր, որոշ տեսակները նաև ոչ զրահապատ), այդ թվում նաև երկաթուղային։

Երբեմն «զրահապատ տեխնիկա» տերմինը օգտագործելուց հասկանում են միայն մարտական զրահապատ մեքենաներ (ՄԶՄ), որոնք համարվում են հիմնական, բայց ոչ միակ «զրահապատ տեխնիկայի» տեսակը։

## Զրահապատ սպառազինություն
Քաղաքակրթության զարգացման ընթացքում ռազմական գործի զարգացման և կատարելագործման հետ կապված, բազմաթիվ երկրների զինված ուժերում սկսել է ի հայտ գալ մոտորիզացումը և մեքենայացումը։ Այսպես, առաջին անգամ համեմատաբար խոշոր մասշտաբներով Առաջին համաշխարհային իմպերիալիստական պատերազմի ժամանակ ի հայտ են եկել զրահային ուժերի կազմավորումները, օրինակ՝ առաջին ավտոմոբիլային գնդացրային վաշտ, իսկ մինչ այս պատերազմը 19-րդ դարի վերջից և 20-րդ դարի սկզբից ռազմական գործողություններին մասնակցում էին միայն առանձին զրահապատ գնացքներ, երկաթուղային հրետանի և զրահապատ մեքենաներ: Գրականության մեջ ԽՍՀՄ-ում 1930-ական թվականներին պետության ցամաքային զորքերին զրահատեխնիկայով հագեցած և ներքին այրման շարժիչով շարժվող զենք մատակարարելու գործընթացը կոչվում էր բանակի մեքենայացում։ Այս առնչությամբ ռազմական փորձագետները առաջարկել են դասակարգել զինված ուժերում սպառազինության մեջ մտնող զենքերը և տեխնիկան։ Տեսակներից մեկը **զրահապատ սպառազինությունն** է՝ նախկինում գոյություն ունեցող **ԶՏՏ** անվանումն, որը ներառում էր մարտական զրահամեքենաներ, ներառյալ հետևյալը.
* զրահապատ գնացքներ,
* մոտորային զրահապատ վագոններ,
* զրահապատ օդասլաց մեքենաներ
* զրահապատ երկաթուղասայլակնեեր
* զրահամեքենաներ,
* զրահապատ մոտոցիկլետներ
* և մի քանի ուրիշներ:


Պատկեր:БСЭ1. Автоброневик 1.jpg|Զրահապատ ավտոմեքենա
Պատկեր:VragKapitala.jpg| Ռուսաստանում քաղաքացիական պատերազմի ժամանակների Օստին-Պուտիլովեց զրահապատ ավտոմեքենայի պատմական վերակառուցում Կուբինկայի զրահատանկային թանգարանում, 2010 թվական։
Պատկեր:Tanks.jpg|Mk I առաջին տանկերից մեկի լուսանկարը, կյուրեղագիր մակագրությամբ «Զգույշ։ Պետրոգրադ»։
Պատկեր:Strela.jpg|Ռուսական քաղաքացիական պատերազմի ժամանակների Ստրելա զրահապատ երկաթուղասայլակ։ Կիրառվել է 1915 թվականից և Առաջին համաշխարհային պատերազմի ժամանակ։
Պատկեր:Verkhnyaya Pyshma Tank Museum 2015 02.jpg|БП-3 զրահապատ գնացքի տեսակի պատմական վերակառուցում


## Զրահատեխնիկայի տեսակներ
Ժամանակակից զրահատանկային տեխնիկայի հիմնական տեսակներին են դասվում․
* տանկերը (հիմնական և հատուկ),
* Հետևակի մարտական մեքենաները (ՀՄՄ),
* դեսանտային մարտական մեքենա (ԴՄՄ),
* Զրահափոխադրիչներ
* Զրահապատ հետախուզա-դետքային մեքենաներ (ԶՀԴՄ),
* մարտական հետախուզութան մեքենաներ (ՄՀՄ),
* զրահատեխնիկայի վրա հիմնված կառավարվող մեքենաներ,
* զրահապատ մեքենաներ վերանորոգման և տարհանման համար, տանկերի հիման վրա, ՀՄՄ և զրահափոխադրիչներ,
* քարշակներ 
* մոտոցիկլետներ։

Նաև զրահատանկային տեխնիկայի մեջ են մտնում տեխնիկայի այլ տեսակներ, այդ թվում՝
* Ինքնագնաց հրետանային կայանքները՝ տանկերի հիման վրա, ՀՄՄ,  զրահափոխադրիչներ, ԴՄՄ,
* Տեխնիկական օգնության մեքենաները (ՏՕՄ), այդ թվում նաև ոչ զրահապատ ավտոմեքենաների հիման վրա,
* Շարժական տանկային վերանորոգման արհեստանոցները (ՇՏՎԱ)՝ ոչ զրահապատ ավտոմեքենաների հիման վրա,
* Վարորդական սիմուլյատորները՝ հիմնված տանկերի, զրահափոխադրիչների և ՀՄՄ-ների վրա,
* Ինժեներական զրահապատ մեքենաները՝
** Ինժեներական (սակրավորային) տանկերը,
** Արգելապատնեշահանման ինժեներական մեքենաներ՝ հիմնված տանկերի և ՀՄՄ-ների վրա,
** Տանկային կամրջատեղադրիչներ՝ հիմնված տանկերի և ՀՄՄ-ների վրա։

## Դասակարգում՝ ըստ շահագործման խմբերի
* Մարտական խմբեր
* Ուսումնամարտական խմբեր։


Պատկեր:T34bryansk.jpg|Կարմիր բանակի Т-34 հիմնական տանկը Հայրենական մեծ պատերազմի ժամանակ
BMP-3 0027 copy.jpg|Հետևակի մարտական մեքենա ՀՄՄ-3
Պատկեր:OT-62-Topas-latrun-2.jpg|Թրթուրավոր զրահափոխադրիչ OT-62C TOPAS (1958-1972)
Պատկեր:VIU-55 Munja.jpg|Т-55 տանկի հիման վրա արտադրված սերբական VIU-55 Munja
Պատկեր:ХТВ64.jpg|Т-64А տանկի հիման վրա արտադրված վարորդական սիմուլյատոր ХТВ-64 
Պատկեր:M728 Combat Engineer Vehicle woodland from right.jpg|Սակրավորային տանկ M728
Պատկեր:IMR in Technical museum Togliatti - 4284.JPG|Արգելապատնեշահանման ինժեներական մեքենա ИМР-1՝ Т-55 տանկի հիման վրա
Պատկեր:An MTU tracked bridge layer with bridge element in Military-historical Museum of Artillery, Engineer and Signal Corps in Saint-Petersburg, Russia.jpg| Տանկային կամրջատեղադրիչ МТУ
Պատկեր:Мотоцикл М-72 во Владивостоке ф1.JPG|thumb|М-72 մոտոցիկլետը Դեգտարևի գնդացրով
Պատկեր:ParkPatriot2015part13-422.jpg|МВ-650М մոտոցիկլետ՝ «Днепр» մոտոցիկլետի տարատեսակ]]


## Տես նաև
Հետևակի մարտական մեքենա

## Ծանոթագրություններ

## Գրականություն
* Бронетанковая техника. Военный энциклопедический словарь. // Министерство обороны Российской Федерации; Ред. А. Э. Сердюков. — : Военное издательство, 2007. — 831 с. — 24400 экз. — ISBN 5-203-01990-8 (в пер.).
* Военный энциклопедический словарь. – : Эксмо, 2007. – 1024 с.
* Учебник сержанта автомобильной службы. Глава 4. 4.1 Общие положения. 4.1.1 Основные понятия, связанные с эксплуатацией автомобильной техники. 2-е издание. Военное издательство Министерства обороны СССР. 1983.

Կատեգորիա:Զրահատեխնիկա