Օյա

**Օյա** կամ **Իյա** (), փոքր քաղաք և նախկին համայնք Հունաստանի Հարավային Եգեյան կղզիներ պերիֆերիայում՝ Կիլադների մաս կազմող Սանտորինի կղզու վրա։

2011 թվականի վարչական բաժանման վերաբերյալ բարեփոխումներից հետո Օյան մտնում է Սանտորինիի նոմոսի կամ տարածաշրջանային միավորի կազմի մեջ։ Գտնվում է Սանտորինի կղզու հյուսիսարևմտյան հատվածում։ Օյա քաղաքի գլխավոր փողոցը անվանվել է ի պատիվ Նիկոլաու Նոմիկուի։

Ըստ 2011 թվականի մարդահամարի տվյալների՝ Օյայի բնակչությունը կազմում է 1,545 մարդ։ Զբաղեցնում է մոտ 20 կմ քառակուսի տարածք։

Օյան նախկինում հայտնի է եղել **Ապանո Մերիա** անվանմամբ (): Հին հունական ժամանակահատվածում Օյան եղել է Հին Թիրայի գլխավոր նավահանգիստներից մեկը և ունեցել է առևտրական կարևոր նշանակություն։

Օյան հասել է իր բարգավաճման գագաթնակետին 19-րդ դարի վերջին և 20-րդ դարի սկզբին։ Նրա տնտեսական բարգավաճումը պայմանավորված էր վաճառական նավատորմի զարգացմամբ, որը առևտրական նկատառումներով Արևելյան Միջերկրականից (հիմնականում՝ Ալեքսանդրիայից) հասնում էր մինչև Ռուսաստան։ Ներկայումս Օյան Հունաստանի գլխավոր զբոսաշրջային կենտրոններից է և ամենաայցելվող կղզային բնակավայրն է։

## Պատմություն
ձախից|265x265px|thumb|Օյա քաղաքի համայնապատկերը
Օյա քաղաքի անվանումը հիշատակված է Վենետիկի հանրապետության տիրապետության շրջանում, որպես զբոսաշրջային կարևոր ուղղություն։

1207 թվականին Մարկո Սանուդոն Եգեյան կղզիներում հիմնադրում է Նաքսոսի դքսությունը և տարածում ավատատիրական կարգերը Սանտորինիում։ Տարբեր ժամանակներում քաղաքը հիշատակվում է նաև Ապանո Մերիա անվանումով։

1537 թվականին քաղաքը գրավվում է Հեյրեդին Բարբարոսայի և Սելիմ Ահեղի զորքերի կողմից։ Սակայն քաղաքում շարունակվել է վենետիկյան տիրապետությունը մինչև 1566 թվականը։ 16-ից 19-րդ դարերում Օյան հիշատակվում է *Ապանոմերիա* անվանմամբ։ 17-րդ դարի կեսին Ժան դը Տևենոն այն հիշատակում է *Կաստելի Սան Նիկոլա* անվանմամբ։

19-րդ դարի վերջին և 20-րդ դարում Օյան եղել է նավաստիների քաղաք և սկսել է բարգավաճել, որպես միջերկրածովյան կարևոր առևտրային քաղաք։ Նրա տնտեսական բարգավաճումը պայմանավորված էր վաճառական նավատորմի զարգացմամբ, որը առևտրական նկատառումներով Արևելյան Միջերկրականից (հիմնականում՝ Ալեքսանդրիայից) հասնում էր մինչև Ռուսաստան։

1890 թվականին Օյան ունեցել է շուրջ 2500 բնակիչ և մոտ 130 ծովագնացություն նավեր։ Տեղի բնակչությունը զբաղվում էր գինեգործությամբ։ Օյայում արտադրված գինիները արտահանվում էն Ֆրանսիա և այլ երկրներ։ Աթենքի մոտ գտնվող Պիրեյոս նավահանգստի զարգացումից հետո գնալով մարեց Օյայի դերն ու նշանակությունը։ Պիրեյոսը դարձավ երկրի գլխավոր առևտրական նավահանգիստը և տնտեսական կենտրոնը։ Դա է պատճառը, որ Օյայում գյուղատնտեսությունն ու գինեգործությունը ևս անկում ապրեց։

[265x265px|thumb|[Հույն ուղղափառ եկեղեցի, որը գտնվում է Օյա քաղաքում]]20-րդ դարի ազգային-ազատագրական պատերազմները վերջնականապես կազմալուծեցին քաղաքի տնտեսությունը։ 1956 թվականին այստեղ տեղի ունեցավ 7.8 մագնիտուդ ուժգնությամբ երկրաշարժ, որը զգալի վնաս հաղորդեց Օյային և ամբողջ Սանտորինիին։ Երկրաշարժի էպիկենտրոնը գտնվում էր Սանտորինիի հյուսիսում։

Երկրաշարժին հաջորդեց արտագաղթը, որի արյունքում քաղաքն ամբողջովին մարդաթափվեց։ Դա է պատճառը, որ 1977 թվականին Օյան ուներ ընդամենը 306 բնակիչ։

Երկրաշարժից հետո բնակավայրը վերակառուցվեց և դարձավ Կիկլադյան կղզիների ամենագրավիչ և զբոսաշրջային քաղաքը։

Ներկայումս Օյան Սանտորինի կղզու գլխավոր քաղաքն է։ Այն լեփ-լեցուն է ամառային սեզոնին։

## Աշխարհագրություն
Օյան գտնվում է Եգեյան ծովում գտնվող Կիկլադյան կղզիների մաս կազմող Սանտորինի զբոսաշրջային կղզու հյուսիսարևմտյան հատվածում։

Կղզին գտնվում է ծովի մակարդակից 70-100 մետր բարձրության վրա։ Բարձր լեռնագագաթները բացակայում են։ Բնորոշ է միջերկրածովային կլիման։ Ձմեռը տարվա ամենացուրտ եղանակն է, իսկ ամառը` ամենատաքը։ Դեկտեմբերյան միջին ջերմաստիճանը կազմում է 0&nbsp;°C, իսկ հուլիսյան առավելագույն ջերմաստիճանը՝ 40&nbsp;°C և ավելի։

## Պատկերասրահ

Santorini, Oia (6247078090).jpg
Santorini Oia Windmills.JPG
GR-santorini-oia-2.jpg
Colors of Oia. Santorini island (Thira), Greece.jpg


## Տես նաև
* Զբոսաշրջությունը Հունաստանում
* Սանտորինի

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Հունաստանի քաղաքներ