Ալիս Բաբս

**Հիլդուր Ալիս Շեբլում** (, ), առավել հայտնի է որպես Ալիս Բաբս (), ծննդյամբ Նիլսոն, ), շվեդ ջազային երգչուհի  և դերասանուհի։  Աշխատել է տարբեր ժանրերում՝ բանահյուսությունից մինչև օպերա, բայց առավել հայտնի է դարձել որպես ջազային երգչուհի։ Մասնակցել է 1958 թվականին Շվեդիայում կայացած Եվրատեսիլ երգի առաջին ամենամյա մրցույթին։ 1972 թվականին դարձել է առաջին ոչ-օպերային երգիչը, ով վաստակել է *Hovsångare* տիտղոսը և արքունական պարգևներ։ Ձայնագրվել է Դյուք Էլլինգթոնի հետ։

## Կենսագրություն
### Մանկություն
Ալիս Բաբսը մեծացել է Սմոլանդի Վեստերվիկ քաղաքում։ Նրա հայրը՝ Յան Նիլսոնը, համր կինոթատրոններում նվագակցել է դաշնամուրին, իսկ մայրը՝ Հիլդուր Նիլսոնը, երգել է։ Որպես երգչուհի՝ իր կարիերան զարգացնելու համար Ալիսը և նրա մայրը տեղափոխվել են Ստոկհոլմ։ 1937 թվականին հոր հետ երեկույթից տուն վերադառնալու ճանապարհին Ալիսը երգել է, ինչը պատահաբար լսել է վոկալի ուսուցչուհի Լինա Բոլդմանը։ Նա այնքան տպավորված է եղել, որ հանդիպել է Ալիսի մորը և առաջարկել աղջկան բնակություն հաստատել Ստոկհոլմում, որպեսզի շնորհալի Ալիսը հնարավորություն ունենա այնտեղ երգելու դասեր ստանալ։

Այն դպրոցի տնօրենը, որտեղ սովորել է 15-ամյա Ալիսը, խորհուրդ է տվել բեմական անուն վերցնել։ Ալիսը երկար ժամանակ չի կարողացել կողմնորոշվել և որոշել է խորհրդատվություն խնդրել *Din egen röst Studio*-ի սեփականատեր Դագմար Սանդստրյոմից, որտեղ նա երգում էր, որը Բաբսին առաջարկել է որպես բեմական անուն ընտրել իր անունը՝ ասելով. «Կարծեմ  հենց ձեր անունը Բաբս է»։

### 1940-ականներ
Ալիս Բաբսը առաջին անգամ հանդես է եկել որպես ռիթմիկ ջազային երգչուհի *Swing it, magistern* ֆիլմում (1940)։ Նա դարձել է նորարարական ջազի երաժշտության խորհրդանիշ, որը բուռն արձագանք է առաջացրել ավելի վաղ սերունդների շրջանում։

Ընդհանուր առմամբ, Ալիս Բաբսը նկարահանվել է քսան մյուզիքլներում։

### 1950-ականներ
Սվենդ Ասմուսենի և Ուլրիկ Նյումմանի հետ միասին Ալիսը 1958 թվականին ձևավորել է *Swe-Danes* վոկալ ջազային եռյակը։ 1959-1960-ական թվականներին նրանք շրջագայել էին ԱՄՆ-ում և ելույթ ունեցել Էդ Սալիվանի շոուում Լոս Անջելեսի «Կոկոնատ Գրոուվ» ակումբում։

1958 թվականին Ալիս Բաբսը դարձել է Շվեդիայի առաջին ներկայացուցիչը Եվրատեսիլ մրցույթում և «*Lilla stjärna*» երգով գրավել չորրորդ տեղը։

### 1960-1970-ականներ
1963 թվականին Ալիս Բաբսը սկսել է համագործակցել ջազային կոմպոզիտոր Դյուք Էլլինգտոնի հետ։ Նա միակ սպիտակամորթ արտիստն է, ով երգել է նրա հետ։ 1966 թվականին Փարիզում նրանք ձայնագրել են *Serenade to Sweden* համատեղ ալբոմը, որով ելույթ են ունեցել ԱՄՆ-ում, մի քանի անգամ Շվեդիայում և նորվեգական հեռուստատեսությամբ։ Ալիսն ունեցել է երեք և կես օկտավա անհավատալի դիապազոն։ Բաբսը երկար տարիներ աշխատել է դաշնակահար և դերասան Չարլի Նորմանի հետ։

Մի քանի համատեղ ձայնագրություններ է թողարկել Պուվել Ռամելի հետ, ով նաև երաժշտություն է գրել նրա համար։ 1969 թվականին Ալիս Բաբսը հատուկ մրցանակ է ստացել Կարլ Գերհարդից։ 1972 թվականին նրան նշանակում են պալատական երգիչ, մինչ այդ այդպիսի կոչում շնորհվել էր միայն օպերային նկարիչներին։ 1974 թվականին նա դառնում է Թագավորական երաժշտական ակադեմիայի անդամ։

## Կյանքի վերջին տարիներ
2008 թվականին *SVT*-ն թողարկել է *Alice Babs, Naturröstens hemlighet* վավերագրական ֆիլմը Ալիս Բաբսի կյանքի մասին։ Ալիսի հետ վերջին մեծ հարցազրույցը *P4 Extra* հեռուստաալիքով կայացել է 2008 թվականի մայիսի 29-ին։

2012 թվականի սեպտեմբերի 17-ին *Fråga doktorn* ծրագրով Տիտտի Շյոբլումը հայտնել է, որ այդ տարվա գարնանը Ալիսը կաթված է ստացել։ 2013 թվականի հունիսի կեսերին Ալիսի ընտանիքը հայտնել է, որ նրա մոտ ախտորոշել են Ալցհայմերի հիվանդություն և անոթային թուլություն և ներկայումս նա բնակվում է խելագարների համար նախատեսված հատուկ բժշկական հաստատությունում։

Ալիս Բաբսը մահացել է 2014 թվականի փետրվարի 11-ին, 90 տարեկան հասակում։

## Ընտանիք
Ալիս Բաբսը 1943 թվականին ամուսնացել է պաշտոնաթող պրապորշչիկ, իսկ այնուհետև՝ տնօրեն Նիլս Իվար Շյոբլումի (1919–2011) հետ և ունեցել երեք երեխա՝ Լիլբու Լագերբեկը (ծնվ. 1945), Լարս-Իվար Շյոբլումը (ծնվ. 1948) և Տիտտի Շյոբլումը  (ծնվ. 1949):

### Ֆիլմագրություն (ընտրանի)
* 1938 — *Blixt och dunder*
* 1940 — *Swing it, magistern!*
* 1941 — *Magistrarna på sommarlov*
* 1941 — *Sjung och le* (kortfilm)
* 1942 — *En trallande jänta*
* 1942 — *Vårat gäng*
* 1944 — *Örnungar*
* 1945 — *Skådetennis* (kortfilm)
* 1947 — *Sången om Stockholm*
* 1950 — *Terras fönster nr 4* (kortfilm)
* 1952 — *Drömsemester*
* 1952 — *H.C. Andersens sagor* (kortfilm)
* 1953 — *I dur och skur*
* 1953 — *Kungen av Dalarna*
* 1953 — *Resan till dej*
* 1955 — *Sommarflickan*
* 1956 — *Swing it, fröken*
* 1958 — *Musik ombord*
* 1959 — *Det svänger på slottet*
* 1967 — *Askungen* (röst)
* 2004 — *Swing it Alice!* (dokumentär)
* 2008 — *Alice Babs, Naturröstens hemlighet* (dokumentär)
* 2013 — *Alice Babs förlorade rättigheter* (dokumentär)

### Ստուդիական ալբոմներ
* *When the Children Are Asleep…* (1958, med Ulrik Neumann)
* *Alice and Wonderband* (1959)
* *Scandinavian Shuffle — The Utterly Fantastic Swe-Danes* (1960, med Svend Asmussen och Ulrik Neumann)
* *Med Swe-Danes på Berns* (1961, livealbum med Svend Asmussen och Ulrik Neumann)
* *På begäran* (1962, livealbum med Svend Asmussen och Ulrik Neumann)
* *Sjung med oss Mamma* (1963, med Titti Sjöblom)
* *Scandinavian Songs with Alice and Svend* (1964, med Svend Asmussen)
* *Den olydiga ballongen* (1965)
* *Serenade to Sweden* (1966, med Duke Ellington)
* *Alice Babs sjunger Bach och Mozart* (1966)
* *Alice Babs '67* (1967)
* *Det hopfällbara slottet* (1968, med Titti Sjöblom m.fl.)
* *Alice Babs sjunger Borghild Arnérs visor — Hej du måne* (1968)
* *Söndag* (1970)
* *Elizabethan Love Songs* (1971)
* *Äntligen! Alice & Svend* (1972, livealbum med Svend Asmussen)
* *Alice in Israel* (1972)
* *Noaks Ark* (1972, med Jan Malmsjö m.fl.)
* *Alice Babs på Gröna Lund* (1973, livealbum)
* *Music with a Jazz Flavour* (1974)
* *Om sommaren sköna* (1974)
* *Alice Babs Serenading Duke Ellington* (1975)
* *Alice Babs sjunger Alice Tegnér* (1975)
* *Glädjen — Alice & Titti på Berns* (1976, livealbum med Titti Sjöblom)
* *Somebody Cares* (1977)
* *Far Away Star* (1978, med Duke Ellington m.fl.)
* *Simple Isn’t Easy* (1979)
* *What a Joy!* (1981)
* *Swingtime Again* (1998)
* *A Church Blues for Alice* (1999)
* *Don’t Be Blue* (2001)
* *Illusion* (2007)
* *As Time Goes By* (2009)

## Պարգևներ
* Մշակութային գործունեության համար պարգևատրվել է Illis Quorum ոսկե մեդալով (2003)։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Բեմական կեղծանուններ
Կատեգորիա:Շվեդ դերասանուհիներ
Կատեգորիա:Շվեդ երաժիշտներ
Կատեգորիա:Շվեդ երգչուհիներ