Ջոզեֆ Մյուրեյ

**Ջոզեֆ Էդվարդ Մյուրեյը** () ամերիկացի պլաստիկ վիրաբույժ էր, որը հայտնի է որպես «փոխպատվաստման հայր»՝ փոխպատվաստման ոլորտում կարևոր նվաճումների համար, ներառյալ առաջին հաջող մարդու երիկամի փոխպատվաստումը, ուղեղի մահվան սահմանումը, մարդու երիկամների փոխպատվաստման առաջին միջազգային կոնֆերանսի կազմակերպումը և Ազգային երիկամների գրանցամատյանի հիմնադրումը, որը ներկայիս Օրգանների համատեղ օգտագործման Միացյալ ցանցի (UNOS) նախորդն է: 2013 թվականի դրությամբ, աշխարհում օրգանների փոխպատվաստումից օգտվել է ավելի քան մեկ միլիոն հիվանդ:

1990 թվականին Մյուրեյը Դոնալ Թոմասի հետ արժանացել է ֆիզիոլոգիայի կամ բժշկության Նոբելյան մրցանակի՝ «մարդու հիվանդությունների բուժման մեջ օրգանների և բջիջների փոխպատվաստման վերաբերյալ իրենց հայտնագործությունների համար»

## Կենսագրություն
Մյուրեյը ծնվել է 1919 թվականի ապրիլի 1-ին Միլֆորդում, Մասաչուսեթս, հայտնի իրավաբանի և տեղական դատավոր Ուիլյամ Մյուրեյի և ուսուցչուհի Մերի (ծննդով՝ ԴեՊասկուալե) Մյուրեյի ընտանիքում: Նա ուներ իռլանդական և իտալական ծագում: Միլֆորդի ավագ դպրոցի աստղային մարզիկ լինելով՝ նա գերազանցել է ֆուտբոլում, հոկեյում և բեյսբոլում: Ընտանեկան բժշկից տպավորված Մյուրեյը որոշել էր դառնալ վիրաբույժ:

Ավարտելուց հետո Մյուրեյը հաճախել է Սուրբ Խաչի քոլեջ՝ բեյսբոլ խաղալու մտադրությամբ։ Սակայն նրա բեյսբոլի պրակտիկան և լաբորատոր գրաֆիկը հատվում էին, ինչը նրան ստիպեց թողնել սպորտը։ Նա ուսումնասիրում էր փիլիսոփայություն և անգլերեն։ Հետագայում Մյուրեյը հաճախել է Հարվարդի բժշկական դպրոց, 1943 թվականին բժշկական աստիճան ստանալուց հետո Մյուրեյը սկսել է իր ինտերնատուրան Պիտեր Բենտ Բրիգամի անվան հիվանդանոցում։ Այդ ընթացքում նա ընդունվել է ԱՄՆ բանակի բժշկական կորպուս։

Մյուրեյը 1944-ից 1947 թվականներին աշխատել է Փենսիլվանիայի Վալի Ֆորջի գլխավոր հիվանդանոցի պլաստիկ վիրաբուժության բաժանմունքում: Վալի Ֆորջի գլխավոր հիվանդանոցում նա աշխատել է Բրեդֆորդ Քեննոնի՝ հայտնի պլաստիկ վիրաբույժի մոտ և տարվել պլաստիկ վիրաբուժությամբ: Նրա բաժանմունքը զբաղված էր Երկրորդ համաշխարհային պատերազմի մարտադաշտերում վիրավորված հազարավոր զինվորների այլանդակված ձեռքերն ու դեմքերը վերականգնելով։: Փոխպատվաստման նկատմամբ նրա հետաքրքրությունը ծագել է բանակում ծառայելու ընթացքում այրվածքներ ստացած հիվանդների հետ աշխատելուց: Մյուրեյը և նրա գործընկերները նկատել են, որ այրվածքներ ստացածները ժամանակավոր մաշկի պատվաստումները շատ ավելի դանդաղ են մերժել, քան սպասվում էր, ինչը ենթադրում է օրգանների փոխպատվաստման կամ հնարավորություն։ Մասնավորապես, Մյուրեյը տպավորված էր 22-ամյա Չարլզ Վուդսի դեպքով, ով մարմնի 70%-ից ավելի այրվածքներ էր ստացել, այդ թվում՝ դեմքն ու ձեռքերը, ինչը պահանջում էր այրված հատվածները ծածկել դիակների մաշկի պատվաստանյութերով: 24 վիրահատության ընթացքում վիրաբուժական թիմը կարողացավ վերանորոգել նրա կոպերը, քիթը, բերանը և ձեռքերը։ Վիրահատություններից հետո Վուդսը վերականգնվեց  և, ի վերջո, դարձավ հաջողակ գործարար: Մյուրեյը հետագայում կհիշեր. «Չարլզին օգնելու փորձերի ընթացքում բարձրացված հարցերն ու քաղած դասերը որոշեցին իմ մասնագիտական ​​կյանքի մնացած ընթացքը»: Մյուրեյի առաջին շփումը վերականգնողական վիրաբուժության ոլորտի հետ բորբոքեց նրա ողջ կյանքի կիրքը՝ շտկելու սարսափելի ֆիզիկական դեֆորմացիաները և առաջացրեց մեկ այլ հետաքրքրություն՝ փոխպատվաստում, քանի որ Մյուրեյը տեսավ, թե ինչպես կարելի է մեկ մարդու հյուսվածքը օգտագործել մեկ ուրիշի կյանքը փրկելու համար։

2001 թվականին Մյուրեյը հրատարակեց իր ինքնակենսագրությունը՝ «Հոգու վիրահատություն. մտորումներ մի հետաքրքրաշարժ կարիերայի մասին», որտեղ պատմվում է, թե ինչպես է վիրահատությունը բուժում հիվանդի և վիրաբույժի հոգիները, նաև հիվանդությանը:

## Անձնական կյանք և մահ
1945 թվականի հունիսին Ջոզեֆ Մյուրեյն ամուսնացել է ուսանողական տարիների սիրո՝ Վիրջինիա (Բոբբի) ծնված Լինկի հետ։ Նրանք առաջին անգամ հանդիպել էին Բոստոնի սիմֆոնիկ նվագախմբում։ Նրանք ունեցել են 6 երեխա՝ 3 տղա և 3 աղջիկ, 18 թոռ և 9 ծոռ՝ 67 տարի տևած ամուսնության ընթացքում։ Մյուրեյն ինսուլտ է ստացել Բոստոնի արվարձանային իր տանը՝ գոհաբանության օրը, և մահացել է 93 տարեկանում՝ 2012 թվականի նոյեմբերի 26-ին, Բրիգամի և կանանց հիվանդանոցում, հենց այն հիվանդանոցում, որտեղ նա կատարել է օրգանների փոխպատվաստման առաջին վիրահատությունը։

## Ծանոթագրություններ