Ինգրիդ Հեբլեր

**Ինգրիդ Հեբլեր** (. ), ավստրիացի դաշնակահարուհի և մանկավարժ:

## Կենսագրություն
Ինգրիդը ծնվել է 1929 թվականին Վիեննայում, գործարանատեր, բարոն Արմին ֆոն Հեբլերի և Շառլոտ ֆոն Շյուխի ընտանիքում։ Մանկությունն ու պատանեկությունն անց է կացրել Լեհաստանում։ Մոր ղեկավարությամբ՝ վեց տարեկանից դաշնամուր նվագել է սովորել և մանուկ հասակից ստեղծագործելու փորձեր է կատարել։ Բազմաթիվ անվանի երաժիշտներ են հաճախակի հյուրընկալվել նրանց հարկի տակ, այդ թվում՝ Կլաուդիո Առաուն, Ռոբերտ Կասադեսուսը, Բրոնիսլավ Հուբերմանը: Հենց Կասադեսուսն էլ նկատել ու գնահատել է աղջնակի երաժշտական օժտվածությունը և նրան փայլուն ապագա է կանխագուշակել: 

Երկրորդ համաշխարհային պատերազմի սկզբին Հեբլերների ընտանիքը Լեհաստանից տեղափոխվել է Զալցբուրգ, որտեղ էլ 11-ամյա աղջնակը տվել է իր առաջին հրապարակային համերգը՝ կատարելով Մոցարտի և իր սեփական ստեղծագործությունները։ Պատերազմից հետո նա սովորել է Վիեննայի երաժշտական ակադեմիայում և Զալցբուրգի Մոցարտեումում, որն ավարտել է 1949 թվականին։ Այդ նույն տարում էլ, մասնակցելով երաժշտական մրցույթների, արժանացել է մոցարտյան միջազգային հիմնադրամի սահմանած *Լիլի Լեմանի մեդալի* / Lilli Lehmann Medal of the International Mozarteum Foundation: 1950 թվականին Ինգրիդ Հեբլերը սովորել է Ժնևում, ապա՝ Փարիզում՝ վարպետության դասեր առնելով համապատասխանաբար ՝ Նիկիտա Մագալոֆից և Մարգարիտ Լոնգից։

Նա երկու անգամ երկրորդ մրցանակի է արժանացել Ժնևի միջազգային դաշնամուրային մրցույթում, 1954 թվականին առաջին տեղն է գրավել ԳԴՀ-ի հեռուստատեսային առաջին ալիքի՝ ARD-ի նախաձեռնությամ կազմակերպված երաժիշտ-կատարողների միջազգային մրցույթում: Այս հաջողությունները միջազգային ճանաչում ու համբավ են բերել երիտասարդ դաշնակահարուհուն, նա համերգային փայլուն շրջագայություն է կատարել արտասահմանյան մի շարք երկրներում՝ հիմնականում կատարելով Մոցարտի դաշնամուրային և կամերային ստեղծագործություններից: Ընդ որում՝ մեծ արդյունավետությամբ հաճախ համագործակցել է մեքսիկացի ջութակահար Հենրիկ Շերինգի հետ: 

1969 թվականից Ինգրիդ Հեբլերը Զալցբուրգի Մոցարտեումի պրոֆեսոր էր:

Նա մահացել է 2023 թվականի մայիսի 14-ին՝ 93 տարեկան հասակում:

## Պարգևներ
* 1949 - Լիլի Լեմանի մեդալ
* 1951 - Ժնևի միջազգային դաշնամուրային մրցույթում 2-րդ մրցանակ
* 1952 - Ժնևի միջազգային դաշնամուրային մրցույթում 2-րդ մրցանակ
* 1954: ARD-ի միջազգային երաժշտական մրցույթում 1-ին մրցանակ
* 1954 - Շուբերտյան մրցույթի 1-ին մրցանակ
* 1957 - Հարիեթ Քոհենի անվան միջազգային երաժշտական մրցանակ. Բեթհովենի մեդալ
* 1970 թ. - Վիեննայի Մոցարտյան ընկերության կողմից շնորհված Մոցարտի մեդալ
* 1979 թ. - Զալցբուրգի Մոցարտեումի կողմից շնորհված Մոցարտի արծաթե մեդալ
* 1986 թ. - Վիեննա քաղաքի պատվավոր մեդալ
* 2000 թ. -՝ պրոֆեսորի կոչում

## Սկավառակագրություն (ընտրյալ)
* Ինգրիդ Հեբլեր։ Ֆիլիփսի ժառանգությունը – Յ.Ս. Բախի, Յ.Կ. Բախի, Մոցարտի, Բեթհովենի, Հայդնի, Շուբերտի, Շոպենի, Շումանի և Ֆրանկի ստեղծագործությունները՝ տարբեր կատարողների և նվագախմբերի հետ (1953–1980; 2022, 58 CD, Decca) OCLC 1343877845
* J.C. Bach , 12-րդ դաշնամուրային կոնցերտ Op. 1 և 7 – Ինգրիդ Հեբլեր, դաշնամուր; Vienna Capella Academica, դիրիժոր՝ Էդուարդ Մելկուս (1969, 1972, 1977, 2CD Philips) OCLC 30673144
* Յ.Կ. Բախ, 6 սոնատ op. 5 – Ինգրիդ Հեբլեր, դաշնամուր (Philips)
*  JC Bach, 6 Sinfonias op. 3/6, դաշնամուրի կոնցերտներ, օպ. 13 – Ինգրիդ Հեբլեր, դաշնամուր: Վիեննա, Կապելլա Ակադեմիկա, դիրիժոր Էդուարդ Մելկուս (1997, Ֆիլիփս)
* Յ.Ս. Բախ , Ֆրանսիական սյուիտ № 6 մի մաժոր, BWV 817 (1966, Philips)
* Բեթհովեն , Ջութակի սոնատներ, հատ. I և II – Սիրավեպեր – Հենրիկ Սզերինգ , Ինգրիդ Հեբլեր; Royal Concertgebouw Orchestra , դիրիժոր Բեռնարդ Հայտինկ (1971–80, Philips) OCLC 937703523
* Շոպեն , Նոկտյուրններ (1956, 2LP Vox PL) OCLC 11954007
* Շոպեն, Վալս (LP Vox GBY 11970)
* Հայդն , Դաշնամուրային կոնցերտ թիվ 11 Ռե մաժոր, Նիդեռլանդների կամերային նվագախումբ, դիրիժոր՝ Շիմոն Գոլդբերգ (9 հուլիսի, 1960թ.), Philips 875 040CY
* Հայդն, Դաշնամուրային սոնատներ № 35, 36, 37, 38 և 39 (1969, Philips) OCLC 659214726
* Հայդն, Դաշնամուրային սոնատ թիվ 52 (Philips, մոնո)
* Haydn, Andante Con Variazioni In F Minor, Hob XVII 6 (Philips)
* Մոցարտ , Երաժշտություն երկու դաշնամուրների համար – Ինգրիդ Հեբլեր, Լյուդվիգ Հոֆման , Յորգ Դեմուս , Պոլ Բադուրա-Սկոդա (1971–78, 2CD Philips 422 516-2) OCLC 154641529
* Մոցարտ, Դաշնամուրային կոնցերտներ թիվ 6 և 8, Վիեննայի Pro Musica նվագախումբ, դիրիժոր՝ Հենրիխ Հոլռայզեր (1954, LP Vox PL 9290)
* Մոցարտ, Դաշնամուրի կոնցերտ թիվ 13, Վիեննայի Pro Musica նվագախումբ, դիրիժոր՝ Հենրիխ Հոլռայզեր (LP Vox, մայիսի 7, 1956)
* Մոցարտ, Դաշնամուրային կոնցերտներ թիվ 15 և 18 – Հեբլեր; Վիեննայի սիմֆոնիկ նվագախումբ , դիրիժոր՝ Հենրիխ Հոլռայզեր (1953, LP Vox PL 8300) OCLC 4741984
* Մոցարտ, Դաշնամուրային կոնցերտներ թիվ 17 և 26 – Հեբլեր; Բամբերգի սիմֆոնիկ նվագախումբ, Վիեննայի սիմֆոնիկ նվագախումբ, դիրիժոր՝ Հենրիխ Հոլռայզեր (1955, LP Vox PL 9390)
* Մոցարտ, Դաշնամուրային կոնցերտներ թիվ 19 և 20 – Հեբլեր; Վիեննայի սիմֆոնիկ նվագախումբ, դիրիժոր՝ Կառլ Մելես (1958, Vox) OCLC 1855840
* Մոցարտ, Դաշնամուրային կոնցերտներ No 12 & 27 (1954, LP Vox PL 8710) OCLC 4742005
* Մոցարտ, Դաշնամուրային կոնցերտներ թիվ 13 և 24 – Հեբլեր; Վիեննայի սիմֆոնիկ նվագախումբ, դիրիժոր՝ Պոլ Վալտեր (LP Vox PL 10.080) OCLC 658817701
* Մոցարտ, Դաշնամուրային կոնցերտներ – Ինգրիդ Հեբլեր, դաշնամուր (1-4); Capella Academica Wien, cond. Էդուարդ Մելկուսը (1-4); Լոնդոնի սիմֆոնիկ նվագախումբ , կոնդ. Witold Rowicki , Alceo Galliera, Colin Davis (10CD Philips 454 352-2) OCLC 222291004
* Մոցարտ, Դաշնամուրային սոնատներ K. 279, 290, 281, 282, 283, 284, 309, 310, 311, 330, 331, 332, 333, 457, 533+594, 545, 570, 576 (1966–70, Philips)
* Մոցարտ, դաշնամուրի սոնատներ K. 279, 290, 281, 282, 283, 284, 309, 310, 311, 330, 331, 332, 333, 457, 533+594, 507, 284, 309, 310, 332, 333, 457, 533+594, 507,5, C, 507, 284, 330, 332, 333, 457, 533+594, K. 475 (1986–91, 5CD Denon COCQ-83689) OCLC 36419870
* Մոցարտ, Վարիացիաներ դաշնամուրի համար K.455, 352, 179, 500 և K.24, 25, 180, 265, 254, 398 (3-9 նոյեմբերի/2-9 դեկտեմբերի 1975թ., 2 սկավառակ Philips)
* Մոցարտ, Սոնատներ դաշնամուրի և ջութակի համար K. 296, 301, 306 – Հենրիկ Շերինգ, Հեբլեր (1969/1972, Philips)
* Մոցարտ, Սոնատներ դաշնամուրի և ջութակի համար K. 378, 380, 454 – Հենրիկ Շերինգ, Հեբլեր (1969/1972, Philips)
* Մոցարտ, Դաշնամուրային քառյակ – Շվալբե, Կապնե, Բորվիցկի (Ֆիլիպս) OCLC 658577213
* Մոցարտ, Կվինտետ դաշնամուրի և փողային գործիքների համար, և Բեթհովեն, Կվինտետ op. 16 – Հեբլեր; Բամբերգի փողային կվինտետի անդամներ (սեպտեմբերի 19-22, 1971, Philips)
* Schubert , Impromptus (1955, LP Vox PL 8940)
* Շուբերտ, Դաշնամուրի սոնատներ (12), Էքսպրոմտ, Moments musicaux, Fantasy in F minor* – Haebler, Ludwig Hoffmann* (1960/1970, 7CD Philips 456 367-2 / Decca) OCLC 51748844
* Schumann , Kinderszenen, op. 15, (28 օգոստոսի, 1959) Philips 698039
* Շուման, Դաշնամուրի կոնցերտ, Concertgebouw Orchestra, cond. Eliahu Inbal , (1*  հունիսի, 1972 թ.), Philips 6500 414

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
*"Celebrated musicians' concert tours of Southern Africa 1953–1978" Ingrid Haebler 1969, touring Southern Africa
* Изложение передачи на радио Немецкая волна, посвящённой 65-летию И. Хеблер
* Elisabeth Th. Hilscher: ''Haebler, Ingrid''. In: *Oesterreichisches Musiklexikon online*; abgerufen am 30. Juni 2020.
* Manuskript einer Sendung der Deutschen Welle zu Ingrid Haeblers 65. Geburtstags
* Hörbeispiel: Schubert Impromptu Op.142 D935 Nr. 4 f-moll. YouTube-Video.

Կատեգորիա:Ավստրիացի ակադեմիկոսներ
Կատեգորիա:Ավստրիացի դաշնակահարներ
Կատեգորիա:Ավստրիացի երաժիշտներ
Կատեգորիա:Ավստրիացի կին երաժիշտներ
Կատեգորիա:Մանկավարժներ այբբենական կարգով