Միկլոշ Հարաստի

**Միկլոշ Հարաստի** (, ), հունգարացի գրող, լրագրող և իրավապաշտպան։

## Կենսագրություն
Միկլոշ Հարաստին ծնվել է 1945 թվականի հունվարի 2-ին Երուսաղեմում։ Նրա հայրը՝ բուդապեշտցի ժամագործը, 1939 թվականին փախել է հարկադիր աշխատանքներից, որոնք իրեն, որպես հրեա, սպառնում էին հորտիստական Հունգարիայում՝ ենթամանդատային Պաղեստինում։ Ծագումով Անդրկարպատյան Մուկաչևո քաղաքից մայրը 1941 թվականին նույնպես հայտնվել է այնտեղ։ 1948 թվականին ընտանիքը վերադարձել է Հունգարիա։

1964 թվականից մինչև 1967 թվականը և 1968 թվականից մինչև 1970 թվականը Բուդապեշտի Լորանդ Էտվյոշի անվան համալսարանում սովորել է հունգարական բանասիրություն և փիլիսոփայություն։ 1963 թվականից գրում և հրատարակում է բանաստեղծություններ, երգեր և հոդվածներ։ 1969 թվականին լույս է տեսել նրա թարգմանությունների ժողովածուն` «Պոետներ, երգեր, հեղափոխություններ»։

1969-1970 թվականներին մասնակցել է անօրինական ձախ արմատական ուսանողական կազմակերպությանը (իշխանությունները նրան ճանաչել են որպես մաոիստական և անարխիստական. Հաշպար Միկլոշ Թամաշը Հարաստիի այն ժամանակվա հայացքները նկարագրում է որպես գևարիստական), ինչի համար 1970 թվականին դրվել է ոստիկանական հսկողության տակ։ Հարաստիի և նրա համախոհ Դյորդ Դալոշի հետապնդումը դադարեցնելու խնդրանքով Յանոշ Կադարին դիմել է փիլիսոփա-մարքսիստ Դյորդ Լուկաչը։ 1970-1971 թվականներին Գանց-ՄԱՎԱԳ մեքենաշինական և «Կարմիր աստղ» տրակտորի գործարաններում աշխատել է ֆրեզորդ։

1976 թվականին եղել է «Հունգարական ժողովրդավարական օպոզիցիայի շարժման» հիմնադիրներից մեկը։

1981 թվականից մինչև 1989 թվականը եղել է սամիզդատական «Բիսիլյո» պարբերականի խմբագիրը։

1989 թվականին մասնակցել է ազատ ընտրության մասին բանակցությունների։ Եղել է Ալյանսի ազատ ժողովրդավարների հիմնադիրների թվում։ Ներկայացնելով այն` 1990 թվականից մինչև 1994 թվականը եղել է Հունգարիայի խորհրդարանի պատգամավոր։

2000-ական թվականներին պարբերաբար հանդես է եկել հունգարական մամուլում, այդ թվում՝ պատմական «Historia» և «Rubicon» ամսագրերում՝ հունգարական սոցիալիզմի դարաշրջանի մասին նյութերով։

2004 թվականի մարտի 9-ին նշանակվել է ԵԱՀԿ ԶԼՄ-ների ազատության ներկայացուցիչ` այդ պաշտոնում փոխարինելով Ֆրայմութ Դուվեին։ 2007 թվականի մարտի 8-ին նույն պաշտոնում նշանակվել է երկրորդ անգամ։ 2010 թվականի մարտի 10-ին լրացել է նրա լիազորությունների ժամկետը և նրան հաջորդել է Դունյա Միյատովիչը։

2012 թվականին նշանակվել է Բելառուսում ՄԱԿ-ի Մարդու իրավունքների հարցերով հատուկ զեկուցող։

Կոլումբիայի իրավաբանական համալսարանի պրոֆեսոր է (Նյու Յորք)։ «Աշխատավորն աշխատավորների պետությունում» և «Թավշյա բանտ» գրքերի հեղինակ է, որոնք թարգմանվել են օտար լեզուներով։

## Մատենագիտություն
* «Költők, dalok, forradalmak» (1965)
* «Darabbér» (առաջին անգամ հրատարակվել է 1975 թվականին Բեռլինում, վերահրատարակվել` 1980 թվականին Փարիզում)
* «L'Artist d'Etat» (Փարիզ, 1983)
* «A cenzúra esztétikája» (1986)
* «The Velvet Prison» (Նյու Յորք, 1987)
* «Kései bevezetés a Kádár-rendszerbe» (1980, հրատարակվել է 1990 թվականին)

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Հարցազրույց Միկլոշ Հարաստիի հետ «Մոսկվայի դարաշրջան» ռադիոկայանի «Շրջադարձ» ծրագրում (2007 թվականի մայիսի 29)
* Հարցազրույց Միկլոշ Հարաստիի հետ «Մոսկվայի դարաշրջան» ռադիոկայանի «Շրջադարձ» ծրագրում (2009 թվականի հոկտեմբերի 8)

Կատեգորիա:Հունգարացի լրագրողներ
Կատեգորիա:Հունգարիայի քաղաքական գործիչներ
Կատեգորիա:Այլախոհներ
Կատեգորիա:Հունգարացի գրողներ
Կատեգորիա:ՄԱԿ-ի պաշտոնյաներ
Կատեգորիա:ՄԱԿ-ի հատուկ զեկուցողներ
Կատեգորիա:Հունգարացի թարգմանիչներ
Կատեգորիա:Բուդապեշտի համալսարանի շրջանավարտներ
Կատեգորիա:Իրավապաշտպաններ