Առևտրային նշանների հաշվարկային կենտրոն

**Առևտրային նշանների կենտրոն,** վավերացված և գրանցված ապրանքանիշերի տվյալների բազա, որը ստեղծվել է ICANN-ի կողմից ապրանքանիշի տերերի՝ դոմենաին անունների համակարգում իրավունքների խախտումը կանխելու համար: Միասնական արագ կասեցման համակարգի (URS) հետ համատեղ, սա ICANN-ի երկրորդ նշանակալի փորձն է՝ լուծելու «Առևտրային նշանի դիլեման»։ Առաջին փորձը դոմենային անունների վեճերի լուծման միասնական քաղաքականությունն էր։

Առևտրային նշանների հաշվարկային կենտրոնը ապրանքային նշանների գրասենյակ չէ: Իրավունքների տերերը, ովքեր իրենց ապրանքային նշանները գրանցում են առևտրային նշանների հաշվարկային կենտրոնում, պետք է գրանցվեն իրենց երկրի ապրանքային նշանների գրասենյակում: Առևտրային նշանների հաշվարկային կենտրոնի հիմնական նպատակն է պահպանել դոմենային անունների համակարգի համար հաստատված ապրանքային նշանների համաշխարհային տվյալների բազան։

Առևտրային նշանների հաշվարկային կենտրոնը նախատեսված է բացառապես երկրորդ մակարդակի դոմենային անունների համար: Գոյություն ունեն այլ մեխանիզմներ՝ նոր gTLD-ներում ապրանքանիշը պաշտպանելու համար։ Բոլոր նոր gTLD գրանցողները պարտավոր են օգտագործել Trademark Clearinghouse-ը և URS-ը՝ երկրորդ մակարդակի դոմենների պաշտպանության համար։

## Պատմություն
ICANN-ի ստեղծման սկզբնական խնդիրներից մեկը այսպես կոչված «Առևտրային նշանի դիլեմայի» հետ գործ ունենալն էր, որը որոշում է դոմենային անունների սեփականատերերի և ապրանքանիշերի սեփականատերերի միջև իրավունքների համապատասխան հավասարակշռությունը: Այսպիսով, 1999 թվականի դեկտեմբերին ICANN-ը գործարկել է դոմենային անունների վեճերի լուծման միասնական քաղաքականությունը: Սկսած 2008 թվականից ICANN-ը սկսել է նոր ծրագիր՝ ավելի շատ նոր ընդհանուր վերին մակարդակի դոմեններ գործարկելու համար: Այս ծրագրի շրջանակներում ICANN-ը նախատեսել է միասնական դոմենային անունների վեճերի լուծման քաղաքականության փոխարինող ծրագիր:

2009 թվականի մարտի 6-ին ICANN-ը աշխարհի տարբեր ծայրերից ներգրավել է մտավոր սեփականության 18 փորձագետների՝ «Իրականացման առաջարկությունների թիմ» (IRT) անվամբ: Նրանք 2009 թվականի մայիսի 29-ին զեկույց են կազմել՝ մտավոր սեփականության իրավունքների տերերին պաշտպանելու բազմաթիվ առաջարկություններով: Զեկույցում առաջարկվում էր ստեղծել մտավոր սեփականության կենտրոն՝ միասնական արագ կասեցման համակարգի (URS) հետ համատեղ։

Մտավոր սեփականության տեղեկատվական կենտրոնի առաջարկությունը դարձել է առևտրային նշանների տեղեկատվական կենտրոնի հիմքը և URS-ի հետ միասին ի վերջո փոխարինել դոմենային անունների վեճերի լուծման միասնական քաղաքականությանը։

2010 թվականի մայիսի 28-ին ICANN-ը հրապարակել է առևտրային նշանների վերաբերյալ տեղեկատվական կենտրոնի առաջարկը: Առաջարկը ծագել է ICANN-ի նիստից, որը տեղի է ունեցել Նայրոբիում 2010 թվականի մարտի 7-ից 12-ը: Առաջարկում և՛ առևտրային նշանների կենտրոնը, և՛ համընդհանուր արագ կասեցման ծրագիրը առաջարկվել են որպես միասնական դոմենային անունների վեճերի լուծման քաղաքականության հնարավոր փոխարինողներ:

2012 թվականի նոյեմբերին ICANN-ը հանդիպումներ է կազմակերպել Լոս Անջելեսում և Բրյուսելում՝ նոր բարձր մակարդակի դոմենների համար առևտրային նշանների կենտրոն ծրագրի ներդրումը քննարկելու համար: Այս հանդիպումների արդյունքը առևտրային նշանների հաշվարկային կենտրոնի համար մի պարզ առաջարկ էր:

2013 թվականի մարտին գործարկվել է առևտրային նշանների հաշվարկային կենտրոնը:

### Հակասություն
Նոր gTLD ծրագիրը սկզբում խիստ քննադատության է արժանացել բազմաթիվ ապրանքանիշերի սեփականատերերի կողմից։ Մասնավորապես, ազգային գովազդատուների ասոցիացիան ստեղծել է մի կազմակերպություն՝ «Կոալիցիա պատասխանատու ինտերնետային տիրույթի վերահսկողության համար» (CRIDO) անվամբ և սկսել լոբբինգ անել ICANN-ում՝ նոր gTLD-ների ներդրումը կասեցնելու համար: Ապրանքանիշի սեփականատերերը ավելի շատ gTLD-ների ստեղծումը համարել են իրենց ապրանքանիշերը կիբերզավթումներից պաշտպանելու լրացուցիչ ծախս: Նրանք ցանկացել են, որ ապրանքանիշերի ուժեղ պաշտպանությունը ներառված լինի նոր gTLD ծրագրում։

Սիրաքյուսի համալսարանի պրոֆեսոր և ICANN-ի հաճախակի քննադատ Միլթոն Մյուլլերը պնդել է, որ առևտրային նշանների հաշվարկային կենտրոնի ստեղծումն ամբողջությամբ զավթվել է գովազդի և մտավոր սեփականության շահագրգիռ կողմերի կողմից, հիմնականում՝ ազգային գովազդատուների ասոցիացիայի (ANA) նման խմբերի կողմից: Նա պնդել է, որ ICANN-ի աշխատակազմը անտեսել է դրա սահմանված ներքևից վերև գործընթացները, երբ դա իրենց չէր համապատասխանում, և փոխարենը իրականացրել է «ծղոտե մարդու» առաջարկը՝ հակառակ ընդհանուր անվանումների աջակցման կազմակերպության (GNSO), ոչ առևտրային շահագրգիռ կողմերի խմբի (NCSG) և բազմաթիվ այլ շահագրգիռ կողմերի կամքին։

DomainIncite.com DNS լրատվական կայքը նույնպես քննադատաբար է արտահայտվել Trademark Clearinghouse-ի մշակման գործընթացի վերաբերյալ։

#### Բրյուսելի և Լոս Անջելեսի հանդիպումներ
Շատ ոչ առևտրային դիտորդներ քննադատել են ICANN-ին այն եղանակի համար, որով զարգացել է առևտրային նշանների հաշվարկային կենտրոնը: Այս քննադատության մեծ մասը բխել է Լոս Անջելեսի և Բրյուսելի հանդիպումների գործընթացների վերաբերյալ թափանցիկության պակասից: Այս քննադատությանը ի պատասխան ICANN-ի օմբուդսմենը 2012 թվականի դեկտեմբերին հետաքննություն է սկսել այդ հանդիպումների փակ դռների հետևում։

ICANN-ի ոչ առևտրային շահագրգիռ կողմերի խմբի (NCSG) նախագահ Ռոբին Գրոսը պնդել է, որ NCSG-ն մեծապես անտեսվել է գործընթացի ընթացքում, մինչդեռ գործարար և մտավոր սեփականության խմբերը գերակշռող կերպով են ներկայացված եղել։ ICANN-ի փաստաթղթային տեղեկատվության բացահայտման ծրագրի (DIDP) գործընթացը, որը ICANN-ի FOIA հարցման տարբերակն է, NCSG-ն խնդրել է Լոս Անջելեսի և Բրյուսելի հանդիպումների վերաբերյալ բոլոր տեղեկությունները: Ի պատասխան՝ NCSG-ն որևէ նոր տեղեկատվություն չի ստացել։

Ազգային անվտանգության խորհուրդը քննադատել է Բրյուսելում տեղի ունեցած հանդիպումը դրանից անմիջապես առաջ։ Ի պատասխան՝ ICANN-ի գործադիր տնօրեն Ֆադի Շեհադեն Բրյուսելում կայացած հանդիպման նպատակը բացատրել է որպես պարզապես ոչ պաշտոնական սպիտակ տախտակի շուրջ գաղափարների փոխանակման նիստ։ Հանդիպումից հետո Շեհադը բլոգում գրառում է կատարել՝ մանրամասն նկարագրելով Բրյուսելի հանդիպման ժամանակ տեղի ունեցածը։

#### Կարմիր խաչ
2014 թվականի հունիսի 25-ին ICANN-ի կառավարական խորհրդատվական կոմիտեն (GAC) հրապարակել է«Կարմիր խաչի անվանումների պաշտպանությունը» վերնագրով հաղորդագրություն։ Հաղորդագրությունը «Կարմիր խաչի  հետ կապված տերմիններն ու անվանումները» ազատել ապրանքային նշանի պաշտպանությունից՝ միաժամանակ պահպանելով դրանց պաշտպանության կարգավիճակը։ Հաղորդագրությունը խորհուրդ էր տալիս, որ անվանումները չենթարկվեն ապրանքային նշանին վերաբերող քաղաքականության նկատառումներին, քանի որ դրանք չեն կարող համապատասխան վերաբերմունք ստանալ ապրանքային նշանի մասին օրենքի շրջանակներում։ Դրա փոխարեն պետք է հաստատվի այդ անվանումների մշտական ​​պաշտպանությունը։

Ի պատասխան, ICANN-ի Ջեներիկ անունների աջակցման կազմակերպությունը (GNSO) առաջարկել է անունները պարզապես ավելացնել առևտրային նշանների տեղեկատվական կենտրոնին: Հարցը դեռևս քննարկվում է։

## Պաշտպանության ծառայություններ
Առևտրային նշանների հաշվարկային կենտրոնն ինքնին իրավունքների պաշտպանության մեխանիզմ չէ: Փոխարենը, առևտրային նշանների հաշվարկային կենտրոնի հետ զուգակցված լրացուցիչ մեխանիզմները օգնում են ապրանքային նշանների սեփականատերերին պաշտպանել իրենց իրավունքները: Կան երկու հատուկ ժամանակահատվածներ, երբ ապրանքային նշանների տերերին տրվում է հատուկ վերաբերմունք՝ շարունակական ծանուցման ծառայություններ և URS: Կան նաև տարբերակված ծառայություններ, որոնք առաջարկվում են հատուկ գրանցամատյանների կողմից: Սրանք հիմնված են առևտրային նշանների հաշվարկային կենտրոնի վրա՝ առևտրային նշանների հաշվարկային կենտրոնում հաստատված ապրանքային նշաններ ունեցող ապրանքային նշանների տերերին հատուկ վերաբերմունք տրամադրելու համար։

### Արևածագի շրջան
Արևածագի ժամանակահատվածը TLD-ի գործարկումից անմիջապես առաջ ընկած ժամանակահատվածն է: Առևտրային նշանների կենտրոնների գրանցողները առաջնահերթ մուտք են ստանում իրենց ապրանքանիշերին կապված պահուստային դոմենային անուններին՝ ընդհանուր մուտքից առաջ։ Նոր gTLD գրանցամատյանները պարտավոր են առաջարկել առնվազն 30 օրվա sunrise period։

### Պահանջների ժամկետը
Հայցերի ներկայացման ժամանակահատվածում այն ​​գրանցողները, որոնք փորձում են գրանցել երկրորդ մակարդակի դոմենային անուն TLD-ի ներքո, որն օգտագործում է առևտրային նշանների հաշվարկման կենտրոնը, կստանան նախազգուշացում, եթե անունը համընկնի առևտրային նշանների հաշվարկման կենտրոնում գրառման հետ։ Եթե ​​գրանցողը այնուամենայնիվ գրանցի անունը, իրավունքների սեփականատերը կստանա ծանուցում ապրանքային նշանի պահանջների համակարգից։ Պահանջների ներկայացման ժամկետը պետք է տևի նոր gTLD-ի սկզբնական թողարկումից հետո առնվազն 90 օր։

### Ընթացիկ ծանուցումներ
Առևտրային նշանների հաշվարկային կենտրոնում գրանցված ապրանքանիշերի իրավունքների տերերը կարող են լրացուցիչ ծանուցումներ ստանալ պահանջների ժամկետի լրանալուց հետո: Պահողները կտեղեկացվեն առևտրային նշանների հաշվարկային կենտրոնում գրանցված անունների ճշգրիտ համընկնումների մասին: Այս ծառայությունը կամավոր է և անվճար։

### Դոմենի պաշտպանված նշանների ցանկ
Դոմենի պաշտպանված նշանների ցանկը (DPML) ծառայություն է, որը առաջարկվում է որոշակի նոր gTLD գրանցամատյանի օպերատորների կողմից՝ հիմնված առևտրային նշանների մաքրման կենտրոնի վրա: Այն ստանդարտ ծառայություն չէ, որը առաջարկվում է առևտրային նշանների մաքրման կենտրոնում գրանցված իրավունքների տերերին, և ոչ էլ ստանդարտացված է ICANN-ի կողմից: Տարբեր գրանցամատյաններ տարբեր կերպ են ներդնում DPML-ը՝ որպես շուկայի տարբերակման միջոց: Սովորաբար գրանցամատյանները առաջարկում են պաշտպանականորեն արգելափակել այն գրանցումները, որոնք ավելին են, քան պարզապես ճշգրիտ համընկնումներ։

## Միատեսակ արագ կասեցում
Նոր gTLD ծրագրի շրջանակներում ICANN-ը մշակել է ապրանքանիշերի տերերի համար ուղեկցող իրավունքների պաշտպանության մեխանիզմ, որը կոչվում է միատեսակ արագ կասեցում (URS): URS-ի վրա աշխատանքները սկսվել են 2012 թվականի սեպտեմբերին՝ ICANN-ի կողմից տրված RFI-ով։ Այն վերջնականապես հաստատվել է 2014 թվականի հունվարին։

URS-ը նախատեսված չէ փոխարինելու միասնական դոմենային անվանումների վեճերի լուծման քաղաքականությանը, այլ՝ այն լրացնելու: UDRP-ի համեմատ, URS-ը նախատեսված է որպես թեթև, մատչելի և արագացված արբիտրաժային գործընթաց՝ ապրանքանիշային իրավունքների ակնհայտ խախտումները լուծելու համար։ Ի տարբերություն UDRP-ի, URS-ի հաջողված հայցերը հանգեցրել են միայն դոմենի անվան կասեցման և վերահասցեավորման, այլ ոչ թե առգրավման։ Բացի այդ, URS-ը նախատեսված չէ օգտագործելու համար այն դեպքերում, երբ կասկածի տակ են դրվում փաստերը։ URS-ի որոշումների կայացումը կարող է տևել ընդամենը մեկ շաբաթ։

Նոր gTLD ծրագրին մասնակցող գրանցամատյանները և գրանցողները պարտավոր են ներդնել URS-ը։ URS-ի համատեքստում նրանք կոչվում են մատակարարներ։

### Ինչպես է այն աշխատում
URS-ի յուրաքանչյուր հայց սկսվում է ապրանքային նշանի տիրոջ կողմից ներկայացված հայցով՝ ընդդեմ այն ​​դոմենային անվան գրանցողի, որը, նրանց կարծիքով, խախտում է իր ապրանքային նշանը։ Բողոքաբերը պետք է նաև վճարի միանվագ չվերադարձվող 375 դոլար վճար։ Բողոքը ներկայացնելուց հետո երկու օրվա ընթացքում URS մատակարարը անցկացնում է վարչական վերանայում։

Եթե ​​այս վերանայումը որոշի, որ բողոքը կարգին է, դոմենի անունը կարգելափակվի՝ կանխելով DNS-ի փոփոխությունները, և ենթադրաբար խախտող գրանցողին կտեղեկացվի բողոքի մասին: Այնուհետև գրանցողն ունի 14 օրացուցային օր բողոքին պատասխանելու համար, նախքան բողոքը կհասնի լռելյայն վիճակի։

Բողոքը ներկայացնելուց և պատասխան ստանալուց կամ բողոքը չքննարկվելուց հետո, արդյունքը որոշում է մատակարարի կողմից ընտրված մեկ քննիչ։ Այնուհետև քննիչը պետք է ուսումնասիրի ապացույցները և որոշում կայացնի՝ օգտագործելով հստակ և համոզիչ ապացույցների չափանիշ։

Քննողը պետք է որոշում կայացնի բողոքարկողի օգտին, եթե՝ գրանցված դոմենի անունը նույնական է կամ շփոթեցնող կերպով նման է բառային նշանին, բողոքարկողն ունի վիճելի նշանի վավեր և գործող ազգային կամ տարածաշրջանային գրանցում, այս նշանը գրանցված և վավերացված է առևտրային նշանների հաշվարկային կենտրոնում, գրանցողը չունի օրինական իրավունք կամ շահագրգռվածություն դոմենի անվան նկատմամբ, և դոմենի անունը գրանցվել և օգտագործվում է անբարեխղճորեն: Քննողը պետք է բավարարի բոլոր չափանիշները, որպեսզի որոշում կայացնի բողոքարկողի օգտին։

Եթե ​​քննիչը որոշի, որ դոմենի անունը չի խախտում իրավունքները կամ արդար օգտագործում է, բողոքը պետք է մերժվի։ Սակայն, URS ուղեցույցները չեն սահմանում «արդար օգտագործում» հասկացությունը, ինչպես նաև չեն նշում, թե որ կոնկրետ իրավասության տարածքում պետք է օգտագործվի «արդար օգտագործում» հասկացությունը։

### Օրինակներ
2014 թվականի հոկտեմբերին radisson.club և radissonblu.club դոմենային անունները կասեցվել են URS-ի միջոցով: Սարավանան Դհանդեպանին, որը գործում էր որպես ազգային արբիտրաժային ֆորումի (NAF) և ասիական դոմենային անունների վեճերի լուծման կենտրոնի (ADNDRC) առաջին քննիչ, որոշել է, որ այս երկու դոմենային անունները խախտում են Radisson հյուրանոցների ապրանքանիշը։

## Գնագոյացում
2014 թվականի հոկտեմբերի դրությամբ մեկ ապրանքանիշի գրանցումը մեկ տարվա համար կարող է արժենալ 95-ից 150 դոլար: Երեք և հինգ տարվա գրանցումները նույնպես հասանելի են զեղչված գներով, ինչպես նաև մեծածախ զեղչերով: Ընդհանուր առմամբ, մեկ ապրանքանիշի գրանցումը մեկ տարով միշտ կլինի ամենաթանկ տարբերակը, մինչդեռ մի քանի ապրանքանիշերի գրանցումը ավելի երկար ժամանակահատվածով կպահանջի ավելի մեծ զեղչ։

Գրանցողները գրանցման համար վճարում են 7,000-10,000 դոլար միանվագ վճար։

### Հիմնական վճարի կառուցվածքը
Հիմնական վճարային կառուցվածքը նախատեսված է փոքր թվով նշանների գրանցման համար: Այն հասանելի է միայն իրական ապրանքանիշի տերերին, այլ ոչ թե ապրանքանիշի գործակալներին: Մեծածախ զեղչեր չկան, սակայն զեղչեր են տրամադրվում ապրանքանիշերի ավելի երկար ժամանակահատվածով գրանցման համար։

* 150 դոլար 1 տարվա համար
* 435 դոլար 3 տարվա համար
* $725 5 տարվա համար

### Ընդլայնված վճարների կառուցվածքը
Նախնական վճարի կառուցվածքը նախատեսված է մեծ թվով նշանների գրանցման համար: Այն հասանելի է ապրանքանիշի սեփականատերերի և գործակալների համար և պահանջում է նախավճարային հաշվի բացում: Հասանելի են զեղչեր մեծածախ և ավելի երկար ժամանակահատվածով գնումներ կատարելիս:

Նախապես վճարված վճարի կառուցվածքը օգտագործում է հավատարմության ծրագիր՝ ապրանքանիշերի գրանցումների ավելացումը խրախուսելու համար: Այն օգտագործող գրանցողները միավորներ են վաստակում յուրաքանչյուր գրանցման համար: Որքան շատ միավորներ են վաստակվում, այնքան հաջորդական մակարդակներ են հասնում, ինչը նվազեցնում է գրանցումների հաջորդ խմբաքանակի արժեքը: Ամփոփելով՝ որքան շատ գրանցումներ է կատարում գրանցողը, և որքան երկար են դրանց տևողությունը, այնքան ավելի էժան է նա ստանում։

## Իրականացում
ICANN-ը առևտրային նշանների հաշվարկային կենտրոնի ֆունկցիոնալության մեծ մասը ենթակապալային պայմանագրով հանձնել է IBM-ին և Deloitte-ին: IBM-ը զբաղվում է ապրանքային նշանների տվյալների բազայի տեխնիկական ներդրմամբ, կառավարմամբ և աջակցությամբ: Deloitte-ը պատասխանատու է ապրանքային նշանների իսկության և վավերացման համար։

## Օգտագործում
2013 թվականի մարտի 25-ին առևտրային նշանների հաշվարկային կենտրոնը հայտարարել է, որ «ուղարկել է ավելի քան 500,000 ապրանքային նշանների պահանջների ծանուցում և կանխել է ավելի քան 475,000 ապրանքային նշանների գրանցումը»։

Նոր gTLD-ների տարածումը արագ է եղել. 2014 թվականի հոկտեմբերի 17-ի դրությամբ ինտերնետում ներկայացվել է 426 նոր gTLD։

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* 
* The Trademark Clearinghouse FAQ
* Trademark Clearinghouse at ICANN Wiki 
* ICANN Uniform Rapid Suspension Program
* ICANN New gTLD Program
* Domain Fight

Կատեգորիա:Իրավարություն