open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Պաավո Ուոտիլա

**Պաավո Ուոտիլա** (), ֆինն ճարտարապետ, ով հիմնականում աշխատել է  Վիբորգում, եղել քաղաքի գլխավոր ճարտարապետը (1912-1928)։

## Կենսագրություն
Պաավո Ուոտիլան ծնվել է 1881 թվականի ապրիլի 4-ին, գյուղացու ընտանիքում։ 1900 թվականին ավարտել է Թամերֆորսի լիցեյը և ընդունվել Հելսինգֆորսի պոլիտեխնիկական ուսումնարան։ Դեռևս ուսանող՝ 1903 թվականին նա հաղթել է դաստակերտի նախագծման ճարտարապետական մրցույթում, իսկ 1904 թվականին՝ Հելսինգֆորսի երկաթուղային կայարանի մրցույթում զբաղեցրել է 2-րդ տեղը։ 1905 թվականին ճարտարապետի դիպլոմ ստանալուց հետո աշխատել է տարբեր ճարտարապետական արվեստանոցներում, մասնավորապես՝ Վիբորգում գտնվող Ալլան Շուլմանի արվեստանոցում։ 1912 թվականին նշանակվել է Վիբորգի գլխավոր ճարտարապետ և աշխատել այդ  պաշտոնում մինչև 1928 թվականը։

Պաավո Ուոտիլան հայտնի է նաև որպես Ռակկոլանիոկսկու խեցեգործական ֆաբրիկայի վառարանների դիզայներ։ Ուոտիլայի նախագծով պատրաստված վառարանները պահպանվել են Վիբորգի, Սանկտ Պետերբուրգի և այլ քաղաքների շատ տներում։

## Շենքեր և շինություններ
* Սիիտոնենի տունը (Սորտավալա, Վյանյամեյնինի փողոց 6), 1907
* Վաճառական Ֆեոդոր Մոսկվինի տունը (Վիբորգ, Սուվորովի պողոտա 25), 1907
* Պեսոնենի տունը (Վիբորգ, Լենինգրադյան մայրուղի 12), 1908
*  «Ֆ. Սերգեև և որդիներ» ընկերության շենքը (Վիբորգ, Երկաթուղայինների փողոց 4), 1908
*  Գորիշինի տունը (Վիբորգ, Լենինգրադյան մայրուղի  3), 1908
* *Sampo* ընկերության բնակելի շենք։ Զգալիորեն տուժել է Երկրորդ համաշխարհային պատերազմի ժամանակ, վերականգնվել է գեղազարդման  ամբողջական կորստով (Վիբորգ, Պուտեյսկայա փողոց 8), 1908
* Բազմաբնակարան բնակելի շենք (Վիբորգ, Սուվորովյան պողոտա 1), 1909
* Վաճառական Կոնկոնենի տունը (Վիբորգ, Լենինի պողոտա 16), 1910
* Բազմաբնակարան բնակելի շենք (Վիբորգ, Կուտուզովի բուլվար10), 1910
* Բնակելի շենքեր  խանութներով (Վիբորգ, Հյուսիսային փողոց 8), 1910-1928
* Մասսինենի տունը (Վիբորգ, Լենինգրադյան մայրուղի, 15, մասնաշենք Կուտուզովի պուրակում), 1910
* Պյայվալայի տունը (Վիբորգ, Ռոստովսկայա փողոց 5), 1910
*  Մաքսային պահեստ, այժմ՝ մշակութային կենտրոն (Յոէնսուու, Ռանտակատու 2), 1910
* Հյուրանոց (Վիբորգ, Երկաթուղայինների փողոց 9), 1914
* Պապուլսկու ժողովրդական դպրոց, այժմ թիվ 37 դպրոցը (Վիբորգ, Լեռնային  փողոց 10), 1914
*  Հեռախոսային կայան (համահեղինակ՝ Ունո Ուլբերգ) (Վիբորգ, Խաղաղության փողոց 6), 1921
* Ն. Լամմետմայի  տունը, հետագայում Չեխոսլովակիայի հյուպատոս Մ. Վիլսկայի տուն (Վիբորգ, Կուտուզովի բուլվար 2), 1921
* Քաղաքի մանկատունը  (Վիբորգ, Սուխովի փողոց 2), 1927

## Ընտանիք
* Կին՝ Տյունե Պորտան (*Tyyne Porthan*, 1883-1942)
*  Երեխաներ՝  Ուլլա Մայա (*Ulla Maija*, 1909-?), Անտտի Վիլլե (Antti Ville, 1910-1979)

## Պատկերասրահ

Vyborg SuvorovAvenue25 006 8339.jpg|Ֆեոդոր Մոսկվինի նախկին առևտրային տունը
File:Vyborg,_Finnish_building,_Torkkelinkatu_16.jpg|Վաճառական Կոնկոնենի տուն
Meriya.jpg|Վաճառական Սիիտոնենի տուն
File:Pakkahuone_Joensuu.jpg|Մաքսային պահեստ Յոէնսուում


## Ծանոթագրություններ

## Գրականություն
* Otto-Ivar Meurman : Viipurin arkkitehdit, Viipurin Suomalaisen Kirjallisuusseuran toimitteita 2, Helsinki 1977, Uotilan elämäkerta s. 74-78
## Արտաքին հղումներ
* Печи по проекту Пааво Уотила в Санкт-Петербурге

Կատեգորիա:Ֆինն ճարտարապետներ
Կատեգորիա:Վիբորգի ճարտարապետներ
Կատեգորիա:Հելսինկիի պոլիտեխնիկական համալսարանի շրջանավարտներ
A320-ի վթար Կարաչիի մերձակայքում

**A320-ի վթար Կարաչիի մերձակայքում** խոշոր ավիավթար, որը տեղի է ունեցել 2020 թվականի մայիսի 22-ին։ Airbus A320-214 «Պակիստանի միջազգային ավիաուղիներ»-ին (PIA) պատկանող ինքնաթիռը իրականացնում էր չվերթ` Լահորից դեպի Կարաչի։ Սակայն օդանավը բնակելի տարածքում ՝ Կարաչիի օդանավակայանում երկրորդ վայրէջքի ժամանակ հրդեհվել է։ Վթարը տեղի է ունեցել այն բանից հետո, երբ Կարաչիի ԱԹՍ-ն կորցրել է կապը ինքնաթիռի հետ։ Ինքնաթիռում 99 մարդուց (91 ուղևոր և անձնակազմի 8 անդամ)ընդամենը 2-ն են փրկվել, 8 մարդ վիրավորվեց (նրանցից 1-ը մահացավ մայիսի 31-ին):

## Ինքնաթիռ
Airbus A320-214 ինքնաթիռը արտադրվել է 2004 թվականին (առաջին չվերթը իրականացրել է նույն թվականի օգոստոսի 17-ին)։ Սեպտեմբերի 17-ին ինքնաթիռը գնվել է China Eastern Airlines-ի կողմից և ստացել է կողային համար` B-6017: 2014 թվականի հոկտեմբերի 30-ին ինքնաթիռը գնվեց Pakistan International Airlines-ի կողմից։

Մինչ ինքնաթիռի կործանումը օդանավը իրականացրել է ավելի քան 25 886 չվերթ, և օդում է գտնվել ավելի քան 47 124 ժամ։

## Ուղևորներ և անձնակազմի անդամներ
- Օդանավի հրամանատար - Սաջադ Ղուլ
 - Երկրորդ հրամանատար - Ուսման Ազամ

Օդանավի տնակում աշխատում էին 6 թռիչքային սպասավորներ։

Ինքնաթիռում գտնվող ուղևորների թվում էր նաև պակիստանցի նորաձևության դերասանուհի Զառա Աբիդը։

## Հետաքննություն
Վթարից մի քանի ժամ անց հայտնաբերվեց վթարի ենթարկված ինքնաթիռի թռիչքի առաջին ռեկորդակիրը (սև արկղ)։

Մայիսի 24-ին Կարաչիի օդանավակայանի մերձակայքում «Airbus A320» ինքնաթիռի վթարի պատճառների ուսումնասիրման հատուկ հանձնաժողովը երեք ամսվա ընթացքում կավարտի իր հետաքննությունը, հայտարարել է Պակիստանի ավիացիոն նախարարը։

Նախարարի խոսքով՝ զոհվածների ընտանիքները կստանան փոխհատուցում մոտ 6 հազար ԱՄՆ դոլարի չափով։

## Տես նաև
* Катастрофа A320 под Мухарраком

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Описание катастрофы на Aviation Safety Network

Կատեգորիա:Ավիավթարներ
Միջնադարյան տեխնիկա

**Միջնադարյան տեխնիկա**,  բնութագրում է մարդկության տեխնոլոգիական մակարդակը աշխարհագրական մեծ հայտնագործությունների նախօրյակին։

Չնայած Միջնադարի՝ որպես լճացման և ճգնաժամի դարաշրջանի վատ համբավին, հենց այդ շրջանում է կատարելագործվել ջրային տրանսպորտը (կարակկա), որը թույլ է տվել կատարել շուրջերկրյա նավարկություններ։ Հեռավոր նավարկությունները  հնարավոր են դարձել  կողմնորոշիչ  սարքերի՝ աստրոլաբի  և կողմնացույցի  շնորհիվ։ Ժամանակը որոշելու համար X դարից սկսած սկսել են օգտագործվել մեխանիկական ժամացույցներ, որոնք տեղադրվել են եվրոպական քաղաքների ռատուշաների աշտարակների վրա։ Ռոջեր Բեկոնը հայտնագործել է ակնոցը (XIII դ.): Զարգացել են նաև տեղեկատվական տեխնոլոգիաները. հայտնագործվել է թուղթը, որի վրա թանաքի և փետուրների օգնությամբ նշաններ են գրվել։
մինի|Շինարարության մեջ օգտագործվող ամբարձիչի հայտնագործումը (XIII դար)
Գոթական տաճարները բարձրությամբ գերազանցել են Հին Եգիպտոսի բուրգերին։ Քեոփսի բուրգն ունեցել է 46 մետր բարձրություն և համարվել աշխարհի յոթ հրաշալիքներից մեկը, սակայն XIV դարի սկզբին կառուցված Լինկոլնի տաճարը 15 մետրով գերազանցել է Քեոփսի բուրգին։ Լայն տարածում են գտել ինչպես ջրաղացները, այնպես էլ հողմաղացները։ Եթե ջրաղացը հայտնի էր դեռ Վիտրուվիոսին, ապա  հողմաղացներն Իրանում հայտնվել են VII դարում։ Եթե սկզբում աղացները օգտագործվում էին հացահատիկն աղալու համար, ապա հետագայում պտտվող լիսեռը սկսել է կիրառվել մանուֆակտուրային արտադրության տարբեր տեսակներում, այդ թվում և մահուդի արտադրության, հանքաքարի մանրացման, թղթի պատրաստման, փայտի սղոցման կամ դարբնոցների հնոցները շարժման մեջ դնելու համար։ Կատարելագործվել է գյուղատնտեսական տեխնիկան, հայտնագործվել են անվավոր գութանը և լուծը (IX դ,)։ Անտիկ անվակառքերին փոխարինելու է եկել միջնադարյան հեծելազորը, որն անհնար կլիներ առանց խթանի գյուտի։

XIV-XV դարերում հայտնագործվել են հողափոր մեքենան, ամբարձիչը։

Միջնադարում է ստեղծվել նաև հրազենը, նոր բարձրունքների է հասել մետաղամշակությունը։ Տարածում են ստացել պողպատե երկար սրերը (Դամասկոսի պողպատ)։ Միջնադարի վերջին մետալուրգիական վառարանին փոխարինում է դոմնային վառարանը (XIV դ.), որը թույլ է տվել հասնել  1200 С աստիճան ջերմության և հալել թուջ, ինչն անհրաժեշտ է եղել թնդանոթների և նրանց արկերի ձուլման համար։

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Развитие техники в эпоху Средневековья

Կատեգորիա:Միջնադար
Կատեգորիա:Տեխնոլոգիայի պատմություն
Կատեգորիա:Գիտության պատմություն
Մյուրեյ Ուոքեր

**Մարի (Մյուրեյ) Ուոքեր** (, ), անգլիացի լրագրող  և հեռուստատեսային մեկնաբան։ Առավել հայտնի է  որպես «Ֆորմուլա-1»ավտոմրցաշարերի մեկնաբան։ Իր աշխատանքային գործունեության մեծ մասը նա աշխատել է Բի-Բի-Սի հեռուստալիքում, բայց երբ ավարտվել է ավտոմրցաշարերերի հեռարձակման պայմանագրի ժամկետը, տեղափոխվել է ITV ընկերություն, Ուոքերը շարունակել է սպորտային մեկնաբանի իր աշխատանքն արդեն նոր ալիքում։

Վերջերս բրիտանական մամուլի հոդվածներից մեկում գրվել է, որ լեգենդար սպորտային մեկնաբան Մարի Ուոքերի մոտ քաղցկեղ է ախտորոշվել։

## Ծանոթագրություններ

## Աղբյուրներ
* 

## Արտաքին հղումներ
* Murray's F1 Video Blog
* Murray Walker Agency Profile
* Murray Walker quotes
* Мюррей Уолкер на сайте Британский институт кино

Կատեգորիա:Անգլիացի լրագրողներ
Կատեգորիա:Անգլիացիներ
Կատեգորիա:Բրիտանացիներ
Կատեգորիա:Սանդհերստի Թագավորական ռազմական ակադեմիայի շրջանավարտներ
Կատեգորիա:Մարզական լրագրողներ
Կատեգորիա:Բրիտանացի հաղորդավարներ
Կատեգորիա:Բրիտանացի երկարակյացներ
ԱՄՆ-ի բնական պատմության ազգային թանգարան

**ԱՄՆ-ի բնական պատմության ազգային թանգարան**, () Ամերիկայի Միացյալ Նահանգներում գտնվող թանգարան։ Այն կառավարվում է Սմիթսոնյան ինստիտուտի՝ ամերիկյան հետազոտական և հանրաճանաչության ամենակարևոր հաստատություններից մեկի կողմից, որն իր մեջ ներառում է բազմաթիվ այլ թանգարաններ՝ Ամերիկյան պատմության ազգային թանգարան, Արվեստի և արդյունաբերության տաղավար և այլք։

Միացյալ Նահանգների բնական պատմության ազգային թանգարանը գտնվում է ԱՄՆ-ի մայրաքաղաք Վաշինգտոնում։

## Պատմություն
Սմիթսոնյան ինստիտուտը, նախքան բնական պատմության մեջ մասնագիտացված թանգարան լինելը, 1846 թ.-ին, իր հիմնադրման հենց սկզբում, որոշել էր օժտել իրեն, այսպես կոչված, «ազգային» թանգարանով։ Շինարարությունն ավարտվելուց հետո  ազգային թանգարանը իր դռները  բացեց 1858 թ.-ին։ Սմիթսոնյան ինստիտուտի շենքը հանդիսանում է հաստատության ներկայիս կենտրոնը, որը հայտնի է որպես « Ամրոց »։ 19-րդ դարի այս ազգային թանգարանը բնության թանգարան չէր, որը խիստ մասնագիտացված էր բնական պատմության մեջ, այն իրար հետ բերեց Սմիթսոնյան բնական պատմության նմուշներ,նաև այլ հավաքածուներ, որոնք կապ չունեինբնական գիտությունների հետ։ Անցան տարիներ. տարածքի անհրաժեշտություն եղավ, և հավաքածուների մի մասը ուղարկվեց 1879 թ.-ին կառուցված նոր շենք։ Այս շենքը ներկայումս հանդիսանում է Արվեստի և արդյունաբերության տաղավար։

Ժամանակի ընթացքում հավաքածուները տեղավորելու համար կրկին տարածքի անհրաժեշտություն է առաջացել և 1902 թվականի հունիսի 28-ին ԱՄՆ Կոնգրեսը հավանություն տվեց նոր շենքի կառուցմանը։ 1910 թվականի մարտի 17-ին շենքն իր դռները բացեց այցելուների առջև։

## Ընդհանուր նկարագրություն
Թանգարանի հավաքածուները այժմ հասել են 125 միլիոն նմուշի։ Հավաքածուները ներառում են ինչպես բույսերի, այնպես էլ կենդանիների նմուշներ, ինչպես նաև հանածոներ, հանքանյութեր, միներալներ և ապարներ, ազգագրական առարկաներ։

Այս թանգարանը երկրորդ ամենահայտնի հաստատությունն է Սմիթսոնյան կառույցների շրջանում։ Բացի հասարակության համար բաց հավաքածուներից, այն նաև կարևոր հետազոտական կենտրոն է, որտեղ աշխատում են 185 գիտնական։

Հավաքածուներում ընդգրկված են մասնավորապես դինոզավրերի 46 տիպի ամբողջական նմուշներ ( Ստեգոզավր, Կամպտոզավր ..):

Թանգարանի ամենահայտնի կտորներից է «Հոուփի ադամանդը», որը տեսնելու են գալիս տարեկան 6 միլիոն այցելուներ, Լուվրում գտնվող Մոնա Լիզա կտավից հետո (տարեկան 8 միլիոն այցելու )։

## Պատկերասրահ

Պատկեր:Hope Diamond.jpg|«Հոուփի ադամանդը»
Պատկեր:Ocean Hall Smithsonian Museum of Natural History.jpg|ԱՄՆ բնական պատմության ազգային թանգարան, Օվկիանոսի սրահ
Պատկեր:National Museum of Natural History, Washington.jpg|Թանգարանի շենքը


## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Վաշինգտոնի թանգարաններ
Կատեգորիա:1910 հիմնադրված թանգարաններ
Կատեգորիա:Բնագիտական թանգարաններ
Կատեգորիա:1910 հիմնադրումներ ԱՄՆ-ում
Բարրի Մաբբոտ

**Բարրի Մաբբոտ** (, ), նորզելանդացի թիավար, ով 1980-ականներին հանդես է եկել Նոր Զելանդիայի ակադեմիական թիավարության հավաքականի կազմում։ Լոս Անջելեսում կայացած ամառային օլիմպիական խաղերի բրոնզե մեդալակիր է, աշխարհի չեմպիոն, Համերաշխության խաղերի արծաթե և բրոնզե մեդալակիր, ազգային նշանակության բազմաթիվ ռեգատաների հաղթող և մեդալակիր։ Հայտնի է նաև որպես սպորտային գործիչ։

## Կենսագրություն
Բարրի Մաբբոտը ծնվել է 1960 թվականի նոյեմբերի 19-ին, Նոր Զելանդիայի Կարտերտոն քաղաքում։

Ադակեմիական թիավարությամբ սկսել է զբաղվել, երբ սովորում էր Westlake Boys High School ավագ դպրոցում (Օքլենդ), իսկ այնուհետև մարզվել է North Shore Rowing Club ակումբում։

Դիտարկվել է որպես 1980 թվականին Մոսկվայում կայացած Ամառային օլիմպիական խաղերի մասնակցության թեկնածու, որտեղ նա պետք է մասնակցեր երկբերան թիավարման քառյակների ծրագրին, սակայն Նոր Զելանդիան, արևմտյան մի շարք այլ երկրների հետ միասին, քաղաքական պատճառներով բոյկոտել է խաղերը։

1982 թվականին Մաբբոտը դարձել է նորզելանդական ազգային հավաքականի անդամ` որպես միայկան թիավար և մասնակցել է Լյուցերնի համաշխարհային մրցույթին` այստեղ որակավորվելով միայն B եզրափակչում և մրցույթի արդյունքներով զբաղեցնելով 11-րդ տեղը։

1983 թվականին մասնակցել է Դույսբուրգի աշխարհի առաջնությանը, որտեղ երկբերան թիավարման ությնակի մրցույթում շահել է ոսկե մեդալ։

Մի շարք հաջող ելույթների շնորհիվ իրավունք է ստացել երկիրը ներկայացնել Լոս Անջելեսում կայացած 1984 թվականի Օլիմպիական խաղերում։ Չորստեղանի խմբի կազմում, որի մեջ էին նաև թիավարողներ Քևին Լոտոնը, Դոն Սայմոնը, Ռոս Թոնգը և ղեկավար Բրետ Հոլիստերը, նա եզրափակիչ փուլում գրավել է երրորդ տեղը` զիջելով Մեծ Բրիտանիայի և ԱՄՆ-ի թիմերին` այդպիսով նվաճելով օլիմպիական բրոնզե մեդալ։

Լոս Անջելեսի Օլիմպիական խաղերից հետո Մաբբոտը որոշ ժամանակ մնացել է Նոր Զելանդիայի ակադեմիական թիավարության հավաքականի հետ և շարունակել է մասնակցել միջազգային խոշորագույն ռեգատաների։ Այսպիսով, 1986 թվականին նա ելույթ է ունեցել Էդինբուրգի Համերաշխության խաղերում, որտեղ դարձել է արծաթե մեդալակիր երկբերան թիավարման զույգերի և բրոնզե մեդալակիր` ութնյակների մրցույթում։ Նաև այս մրցաշրջանում նա մասնակցել է Նոթինգհեմում կայացած աշխարհի առաջնությանը, սակայն այստեղ չի կարողացել հայտնվել մրցանակակիրների շարքում` ութնյակի մեջ հայտնվելով յոթերորդ տեղում։

Ավելի ուշ նա սկսել է աշխատել շինարարական բիզնեսում։ Իրեն դրսևորել է նաև որպես մարզական գործիչ` լինելով Նոր Զելանդիայի Թիավարման ֆեդերացիայի հանձնակատարը։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Նորզելանդացի ակադեմիական թիավարներ
Չարլզ Ատլաս

**Չարլզ Ատլաս** (),  բոդիբիլդինգի  և դրա հետ կապված ֆիզիկական վարժությունների ծրագիր ստեղծողը, որոնք առավել հայտնի դարձավ գովազդային արշավի ժամանակ Ատլասի անվան և կետպարի օգտագործման շնորհիվ, այն համարվում է բոլոր ժամանակների ամենաերկար և ամենահիշվող գովազդային արշավներից մեկը։

1904 թվականին մոր հետ Իտալիայից  գաղթել է ԱՄՆ՝ բնակություն հաստատելով Բրուքլինում։ Ատլասի խոսքով ՝ ինքը մարզվել և զարգացրել է սեփական մարմինը ՝ մտացածին վարժությունների միջոցով, որոք օգնել  են «նիհար թուլամորթ» վիճակից  դառնալ իր ժամանակի ամենաճանաչված բոդիբիլդերը։ Նա վերցրեց «Չարլզ Ատլաս» անունը այն բանից հետո, երբ նրա ընկերը ասաց, որ նա նման է Քոնի-Այլենդ հյուրանոցի վերևում գտնվող  տիտան  Ատլասի արձանին։ Իրավաբանորեն փոխել է իր անունը 1922 թվականին։ Նրա ընկերությունը՝ Charles Atlas Ltd, հիմնադրվել է 1929 թվականին և շարունակում է գոյություն ունենալ մինչ օրս։

## Կարիերա
### Ֆիթնես
Չարլզ Ատլասը մշակել է վարժությունների սեփական համակարգը։ Իբր գաղափարը եկել է նրա մոտ, երբ նա կենդանաբանական այգում տեսել է ձգվող առյուծին ։ Նա այդ մեթոդը անվանել է"դինամիկ ձգում"։ Այսօր այն կոչվում է իզոտոնիկ ։

Ատլասի բիզնեսի սկզբնական շրջանում հաջող չէր, բայց 1928 թվականին գովազդտու Չարլզ Ռոմանի հետ ծանոթանալուց հետո այն նար շունչ առավ։ Ատլասը Ռոմանին առաջարկել է դառնալ համասեփականատեր և շարունակել կառավարել բիզնեսը։

### Մոդելային բիզնես
Քանդակագործ, բարերար Գերտրուդ Վանդերբիլթ Ուիթնիի հետ ծանոթության շնորհիվ, Չարլզ Ատլասը հայտնի քանտակաների մոդել  դարձավ, որոնք զարդարում են ամերիկայի քաղաքները։ Դրանցից են Վաշինգտոն-սքվերի և Նյու Յորքում Բրուքլինի համայնքապետարանի շենքի արձանները։

Ատլասի լուսանկարները հաղթել են մրցույթներում։ Նրանց շնորհվել են «Աշխարհի ամենագեղեցիկ մարդը» և «Աշխարհի ամենակատարյալ մարդը» տիտղոսները.

## Անձնական կյանք
Չարլզ Ատլասը վարել է համեստ կենսակերպ։ Գրեթե ողջ կյանքում նա կնոջ և երկու երեխաների հետ ապրում էր Բրուքլինում՝ չորս սենյականոց բնակարանում։ Նա զբաղվում էր բարեգործությամբ, մասնավորապես, աջակցում էր բոյսքաութների շարժմանը։

## Ծանոթագրություններ

## Գրականություն
*

Կատեգորիա:Ամերիկացի բոդիբիլդերներ
Laticauda semifasciata

**Laticauda semifasciata** ծովային օձերից է։ Ընդհանուր երկարությունը հասնում է 70-80 սմ, առավելագույն երկարությունը՝ 170 սմ։ Նկատվում է սեռական երկիմորիզմ` արուները ավելի մեծ են, քան էգերը։ Մարմնի վերին մասի գունավորումը մոխրագույն կամ կանաչավուն է՝ 30-42 շագանակագույն լայնակի կապանքներով, որովայնը՝ դեղնավուն:Վերին շրթունքը դարչնագույն է։ Միջմաքսիլային ափսեի ստորին մասը գրեթե հավասար է իր լայնության երկարությանը։ Նախածննդյան սալերի միջև գոյություն ունի չվճարված սկուտ։ Պարիետալ սկուտերը շփման մեջ են գտնվում ստորին աչքի վահանի հետ։
21-23 շարքերի կշեռքները ձգվում են ամբողջ մարմնում։ Որովայնի սկուտերներ - 195-205, կանացի ենթամաշկային բծախնդրություններ `32-36 զույգ, տղամարդկանց մոտ` 38-43։ Թարմ ջուր խմելու անհրաժեշտության պատճառով օձը պարբերաբար ուղևորվում է երկիր` ջուր խմելու նպատակով։
Գարնանային օձ` իգական սեռը հողի վրա դնում է մինչև 10 ձու։

## Զարգացում
Սևամորթ ծովային նեղուցի արական սեռի կանայք և տղամարդիկ հասնում են սեռական հասունության հասունությանը, համապատասխանաբար իգական սեռի ներկայացուցիչները 4-5 ամսվա ընթացքում ձվադրում են 2-3 ձու։

## Գտնվելու վայր
Ինչպես արդեն նշվեց, սևամորթ ծովային օձերը կարելի է գտնել արևմտյան Խաղաղ օվկիանոսի տաք ջրերում։ Հետազոտողները վերջերս օձերի տեսակներից հայտնաբերել են Հարավային Կորեայի հարավում` հարակից ջրերում։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Կենդանիներ այբբենական կարգով
Արցախի ֆուտբոլային լիգա

**Արցախի ֆուտբոլային լիգա**, Արցախի Հանրապետության բարձրագույն ֆուտբոլային առաջնություն։ Թեև 2004 թվականից Արցախում ֆուտբոլային առաջնություն է անցկացվել, այս ընթացիկ լիգան ձևավորվել է 2018 թվականին՝ կազմված լինելով ութ ակումբներից։ Այն ընդլայնվել է 2019 թվականի մրցաշրջանին ընդառաջ՝ հայտարարված 4 լրացուցիչ թիմերով, ինչի շնորհիվ լիգայի մասնակից ակումբների թիվը հասել է 12-ի։ Քանի որ Արցախի ֆուտբոլի ֆեդերացիան ՖԻՖԱ-ի կամ ՈՒԵՖԱ-ի անդամ չէ, դրա ակումբները չեն կարող մասնակցել որևէ միջազգային մրցաշարի։

## Նկարագրություն
Առաջնությանը մասնակցում են Արցախի Հանրապետության մի շարք շրջանների ակումբներ, իսկ խաղերն անցկացվում են երկու շրջանով։ Խաղերը սպասարկում է տեղի մրցավարական կորպուսը։

## Ընթացիկ մրցաշրջանի մասնակիցներ

## Մրցաշրջաններ

## Տիտղոսների քանակ

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Եվրոպայի ֆուտբոլի բարձրագույն լիգաներ
Կատեգորիա:Ֆուտբոլի ազգային ակումբային մրցություններ
Վալենտին Կիրեև

**Վալենտին Ալեքսանդրովիչ Կիրեև** (), սովետական քիմիկոս, ԽՍՀՄ ԳԱ Հեռավոր արևելյան մասնաճյուղի քիմիայի ինստիտուտի (Վլադիվոստոկ) (1935-1937), Մոսկվայի ինժեներաշինարարական ինստիտուտի (1937-1973) տնօրեն, ԽՍՀՄ Պետական մրցանակի դափնեկիր։

Զբաղվել է քիմիական թերմոդինամիկայի ոլորտի հետազոտություններով։ Մեծ ներդրում է ունեցել քիմիական ռեակցիաների և ֆազային անցումների թերմոդինամիկական պարամետրերի, ինչպես նաև առանձին նյութերի թերմոդինամիկական հատկությունների հաշվարկման մեթոդների մշակման գործում։

## Կենսագրություն
Վալենտին Կիրեևը ծնվել է 1899 թվականի հոկտեմբերի 16-ին Պերմում։ 1924 թվականին ավարտել է Մոսկվայի պետական համալսարանը, որից հետո 1927-1933 թվականներին աշխատել է Ֆիզիկաքիմիայի ինստիտուտում (մինչև 1931 թվականը՝ Կարպովի անվան քիմիայի ինստիտուտ)։

Կիրեևի հիմնական գիտական գործունեությունը նվիրված է քիմիական թերմոդինամիկայի ուսումնասիրությանը։ 1931-1940 թվականներին նա ստեղծել է էլեկտրոլիտների լուծույթների և դրանցում ֆազային հավասարակշռության ուսումնասիրման մեթոդների մի ամբողջ շարք։ Այնուհետև 1953-1965 թվականներին զարգացրել է առանձին նյութերի թերմոդինամիկական հատկությունների հաշվարկման մեթոդները։ Նրա աշխատանքների արդյունքները ներկայացվել են «Քիմիական ռեակցիաների գործնական հաշվարկների մեթոդները թերմոդինամիկայում» (1970, 2-րդ հր. 1975) մենագրության մեջ։

«Քիմիայի կարճ դասընթաց» (1959, 5-րդ հր. 1978), «Ֆիզիկական քիմիայի դասընթաց» (1955, 3-րդ հր. 1975) և «Քիմիական ռեակցիաների գործնական հաշվարկների մեթոդները թերմոդինամիկայում» դասագրքերի հեղինակն է։

Քիմիական թերմոդինամիկայի բնագավառում իր գիտական գործունեության համար արժանացել է ԽՍՀՄ Պետական մրցանակի (1969)։

Աճյունասափորը պահվում է Դոնսկոե գերեզմանատանը (Մոսկվա)։

## Արտաքին հղումներ
* 
* 

Կատեգորիա:Խորհրդային քիմիկոսներ
Կատեգորիա:Ռուս քիմիկոսներ
Կատեգորիա:ԽՍՀՄ Պետական մրցանակի դափնեկիրներ
Կատեգորիա:Խորհրդային գիտնականներ
Մայք Կրիգեր

**Մայքլ Կրիգեր** (), բրազիլաամերիկացի ձեռնարկատեր և ծրագրավորող, ով Քևին Սիսթրոմի հետ միասին ստեղծել է Ինստագրամը և դարձել դրա CTO-ն։ Երբ Կրիգերը դարձել է  CTO, ինստագրամը մի քանի միլիոն օգտատերերից անցում է կատարել ամսական 1 միլիարդ ակտիվ օգտատիրոջ։

2018 թվականի սեպտեմբերի 24-ին հայտարարվել է, որ Կրիգերը և Սիսթրոմը հրաժարվում են Ինստագրամից։

## Կյանք և կարիերա
Կրիգերը ծնվել է Բրազիլիայի Սան Պաուլո քաղաքում, իսկ 2004 թվականին տեղափոխվել է Կալիֆոռնիա, որպեսզի սովորի Սթենֆորդ համալսարանում։ Սթենֆորդում՝ որտեղ նա սովորում էր մաթեմատիկական լեզվաբանություն, ծանոթացել է Քևին Սիսթրոմի հետ։ Երկուսով 2010 թվականին հիմնադրել են Ինստագրամը։ Կրիգերը և Սիսթրոմը մտադիր էին ստեղծել check-in հավելված, որը միայն նկարների համար էր։ Առաջին օրերին ինժեներների և օգտատերերի մի մասը ստեղծվել էր Կրիգերի կողմից։ Ինստագրամի առաջին օրերի հետ կապված պատմություններից մեկը, որը գրառելել է Կրիգերը, հետևյալն է.Մի անգամ ես արթնացա և  տեսա էլեկտրոնային նամակը, որ կայքը ստեղծվել է, և ես ցանկանում էի իմանալ, թե ով է այն շտկել։ Շե՛յն, դու՞ ես շտկել։ Քև՛, դու՞ ես շտկել։ Ոչ։ Եվ, վերջապես, տերմինալում սեղմում եք և հասկանում, թե որն էր ձեր մուտքագրած վերջին բանը։ Այսպիսով, ըստ երևույթին, առավոտյան 3:30-ին ես ինչ-որ կերպ կարողացա, հարբած վիճակում, վերակենդանացնել Ինստագրամը։ Ահա, թե ինչքան էինք պայքարում այդ օրերին։Ինստագրամից հետո նա ձեռք է բերել  Facebook-ը, Կրիգերը պարտավորվել է ինքնուրյույն կառուցել և զարգացնել Ինստագրամը։ Քանի որ օգտագործողների բազան ընդլայնվում էր, Կրիգերը վստահեցրել է, որ պլատֆորմը փոքր բիզնեսին հնարավորություն է տալիս զարգանալ, և որ այն շարունակում է մնալ անվտանգ դեռահասների համար։

2020 թվականի ապրիլի 18-ին Մայք Կրիգերը Քևին Սիսթրոմի հետթիմ է կազմել և նորից սկսել իր առաջին արտադրանքը թողարկել՝ Facebook-ից, Rt.live-ից դուրս գալուց հետո։ Rt.live-ը կայք է, որը ցույց է տալիս  թե որքան արագ է տարածվում COVID-19-ը յուրաքանչյուր երկրում։

## Բարեգործություն
2015 թվականի ապրիլին Կրիգերը հայտարարել է, որ GiveWell ընկերության հետ առաջիկա երկու տարում կնվիրաբերի 750,000 ԱՄՆ դոլար։ Հիմնադրամը պետք է օգնի այն գործողություններին, որոնք 90%-ով հատկացված են «Բաց մարդասիրության նախագծի» կողմից հավանության արժանացած դրամաշնորհներին։

## Անձնական կյանք
Կրիգերն ամուսնացել է Քեյթլին Թրիգգերի հետ։

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* CEO Secrets: Instagram boss on how to avoid 'burnout', *BBC News 2015*

Կատեգորիա:ԱՄՆ-ի ինֆորմատիկայի ոլորտի գիտնականներ
Կատեգորիա:Ամերիկացի ծրագրավորողներ
Կատեգորիա:Ամերիկացի ձեռնարկատերեր
Կատեգորիա:Ամերիկացի ճարտարագետներ
Կատեգորիա:Ամերիկյան տեխնոլոգիական ընկերության հիմնադիրներ
Կատեգորիա:Բրազիլացի գործարարներ
Մութ արտացոլանքներ

**«Մութ արտացոլանքներ»** (), ֆանտաստիկ թրիլլեր, հիմնված է Ալեքսանդրա Բրակենի վեպի վրա։ Գլխավոր դերում նկարահանվել է Ամանդլա Սթենբերգը։ Համաշխարհային պրեմիերան տեղի է ունեցել 2018 թվականի օգոստոսի 1-ին։

## Սյուժե
Անհայտ հիվանդությունը սպանում է ամերիկացի երեխաների 98%-ին, փրկվածներին կառավարությունը տանում է հատուկ ճամբար։ 16-ամյա Ռուբի Դեյլին փախչում է  ճամբարից և միանում է մի խումբ այլ դեռահասների, որոնք թաքնվում են կառավարությունից։

## Դերերում
* Ամանդլա Ստենբերգ՝ Ռուբի Դալի, դեռահաս, մարդկանց հոգին ներթափանցելու հոգեբանական ունակությամբ։
** Լիդիա Ջյուեթ՝ փոքրիկ Ռուբի
* Մենդի Մուր՝ Քեյթ, բժիշկ և հակակառավարական խմբի անդամ։
* Բրեդլի Ուիթֆորդ՝ Նախագահ Գրեյ, Քլենսսի հայր։
* Հարիս Դիկինսոն՝ Լիամ Ստյուարտ, 
* Պատրիկ Գիբսոն՝ Քլենսի Գրեյ, նախագահի որդին
* Սկիլան Բրուքս՝  Չաբս
* Միյա Չեղ՝ Զու, էլեկտրոկինեզիզացման ունակություն ունեցող երեխա։
* Գվենդոլին Քրիսթի՝ Լեդի Ջեյն
* Ուեյդ Ուիլյամս՝ կապիտան
* Մարկ Օ'Բրայեն՝ Ռոբ Մեյդովս, Քեյթի ընկերը։
* Ուոլաս Լանգհամ՝ բժիշկ Վիսերոյ
* Գոլդեն Բրուքս՝ Մոլի Դեյլի, Ռուբիի մայրը։
* Սեմմի Ռոտիբի՝ Փոլ Դելլի, Ռուբիի հայրը։

## Քննադատություն
Ֆիլմը բացասական արձագանքների է արժանացել կինոքննադատների կողմից։ Rotten Tomatoes-ում ֆիլմը ունի 17% վարկանիշ, որը հիմնված է 132 կինոքննադատների կարծիքի վրա՝ 10.4-ից միջին գնահատական 10-ով։ Metacritic կայքում ֆիլմը գնահատվում է 100-ից 39՝ հիմնվելով 28 քննադատական գնահատականի հիման վրա։ CinemaScore կայքում հեռուստադիտողները ֆիլմին տվել են B վարկանիշ, A +-ից մինչև F-ի մասշտաբով։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:2010-ականների ամերիկյան ֆիլմեր
Կատեգորիա:2010-ականների անգլերեն ֆիլմեր
Կատեգորիա:2018 ֆիլմեր
Կատեգորիա:20th Century Fox ֆիլմեր
Կատեգորիա:IMAX ֆիլմեր
Կատեգորիա:Ամերիկյան ֆիլմեր
Կատեգորիա:Գիտաֆանտաստիկ ֆիլմեր
Կատեգորիա:Գրքերի էկրանավորումներ
Կատեգորիա:Հակաուտոպիական ֆիլմեր
Կոստյա Ուլման

**Կոստյա Ուլման** (, ), գերմանացի դերասան։

## Կենսագրություն
Կոստյա Ուլմանը ծնվել է 1984 թվականի մայիսի 30-ին Համբուրգում։

Կոստյայի հայրը, լինելով դերասան, որդուն տարել է իր դերասանական գործակալություն, և արդեն 11 տարեկան հասակում նա թատրոնում ստացել է իր առաջին դերասանական փորձը։ 1998 թվականին «Մայորկայի արքան» հեռուստաֆիլմի էպիզոդիկ դերով առաջնաելույթ է ունեցել էկրաններին, որին հաջորդել են նաև տարբեր հեռուստասերիալների («Երկու տղամարդ խոհանոցում», «Մեծ քաղաքի ոստիկանական բաժանմունք» և այլն) և հեռուստաֆիլմերի («Ամուսնական մղձավանջ», «XXL ընտանիք» և այլն) էպիզոդիկ դերեր։

2004 թվականին առաջնաելույթ է ունեցել կինոյում՝ ռեժիսոր Մարկո Կրոյցպայնտերի «Ամառային փոթորիկ» դրամայում, որի դերի համար նա հեռացել է թատերական դպրոցից։ Ավելի ուշ գլխավոր դերերում նկարահանվել է «Դպրոցական ուղևորություն» (կատակերգություն ավագ դպրոցականների մասին, որոնք ուղևորվում են դեպի Զաուերլանդ) և «Գաղտնի սեր» (խաղում է ավագ դպրոցականի, որը սիրահարվում է տարեց կնոջ) հեռուստաֆիլմերում։

2006 թվականին նկարահանվել է երիտասարդի և տարեց կնոջ հարաբերությունների մասին պատմող ևս մեկ ֆիլմում՝ «Հետապնդվողը», որտեղ նա խաղում է 16-ամյա պայմանական դատապարտյալ Յան Վինկլերի դերը, որը ԲԴՍՄ հարաբերություններ էր կառուցում իր հսկողության ծառայության տեսուչ Էլզա Զայֆերտի հետ, որի դերը խաղում էր Մարեն Կրոյմանը։ Լոկարնոյի կինոփառատոնի ժամանակ ֆիլմը հաղթել է *Ոսկե հովազ - Ներկա ժամանակների կինեմատոգրաֆիստներ* () անվանակարգում, որը տրվել է իտալական մոդայի տան կողմից։

2008 թվականին «Հրաշք Բեռլինում» հեռուստաֆիլմի համար առաջադրվել է «Bayerischen Fernsehpreis» մրցանակին՝ *Հեռուստաֆիլմի լավագույն դերասան անվանակարգում*։ 2009 թվականի «Անառակ որդի» ֆիլմում խաղացել է երիտասարդ գերմանացու դեր, որն ընդունել է իսլամ և կասկածվում է տեռորիզմի մեջ։ 2010 թվականին նկարահանվել է Մարկ Ռոտեմունդի նոր ֆիլմում՝ «Երկրպագուհիները նախաճաշին չեն մնում»։ 2013 թվականին էպիզոդիկ դերով նկարահանվել է «Թայմլես։ Սուտակե գիրք» ֆիլմում։

2016 թվականից Կոստյա Ուլմանն ամուսնացած է գերմանացի դերասանուհի Ջանին Ռեյնհարթի հետ։

## Ֆիլմագրություն

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Պաշտոնական կայք
* 

Կատեգորիա:1984 ծնունդներ
Կատեգորիա:21-րդ դարի դերասաններ
Կատեգորիա:Գերմանացի դերասաններ
Կատեգորիա:Գերմանացի կինոդերասաններ
Կատեգորիա:Թատրոնի դերասաններ
Կատեգորիա:Համբուրգ քաղաքում ծնվածներ
Կատեգորիա:Հեռուստատեսային դերասաններ
Կատեգորիա:Մայիսի 30 ծնունդներ
Թան Ին

**Թան Ին** (, ), հայտնի է նաև որպես **Թանգ Բոհու** (),  չինացի նկարիչ, գեղագիր և բանաստեղծ, եղել է Մին դինաստիայից։

## Կենսագրություն
Եղել է մեծահարուստ վաճառականի ընտանիքից, որը ստացել է գերազանց կրթություն։ Պեկինում քննությունները հանձնելուց առաջ նրան բացահայտել են անազնիվ արարքի մեջ (նա ընկերոջ հետ կաշառել է քննություն իրականացնողներից մեկի ծառային՝ հարցերի բովանդակությունը պարզելու համար), վերադարձել է հայրենիք և հրաժարվել  կարիերայից։ Նրա կյանքը դարձել էր հանրաճանաչ պատմությունների առարկա։ Հեղինակ է բնապատկերների, տնային և պալատական կյանքից տեսարանների։

## Ստեղծագործական գործունեություն
Թան Ինի ստեղծագործական գործունեության հետ կապում են  ժեն-ու ժանրային-թեմատիկ ուղղության զարգացման այնպիսի կարևոր փուլ, ինչպիսին է «գեղեցկուհիներ» (շի-նյույ) կտավի ստեղծումը, և այս ուղղության երկու հիմնական ոճական տարբերակների հաստատումը՝ «դասական» և «ռոմանտիկ»։ Երկու դեպքում էլ պատկերված էին կամ միայնակ կանայք, կամ, ավելի հաճախ, կանանց մասնակցությամբ տեսարաններ, որոնք, որպես կանոն, սկիզբ էին առնում դիցաբանություններից,լեգենդներից կամ գրական սյուժեներից։ Շի-նյուի «դասական» տարբերակում մանրակրկիտ մշակվել են կոմպոզիցիայի բոլոր դետալները, ներառյալ կերպարների արտաքին տեսքը։
Թան Ինի  ամենահայտնի ստեղծագործություններից է  ճանաչվել «Շու թագավորություն տիրակալի պալատի պարուհիները», մյուս անվանումը՝ «Չորս գեղեցկուհի»։ Այն պատկերում է հարուստ հանդերձանքով մի խումբ կանգնած աղջիկների, որոնք ցուցադրում են վաղ դարաշրջանների պալատական հագուստը։

## Պատկերասրահ

T'ang Yin 001.jpg|Լեռնային ճանապարհի ձայնային քարտեզ
T'ang Yin 002.jpg|Ընտանեկան տեսարան
Court Ladies of the Former Shu by Tang Yin.jpg|Վաղ Շուի պալատական տիկնայք
Tang Yin Whispering Pines.jpg|Շշնջացող քորոցներ
Tao Gu Presents a Poem by Tang Yin.JPG|Տաոգուի շնորհը
Watching the Spring and Listening to the Wind by Tang Yin.jpg|Նայեք գարնանը և լսեք քամին

650px|մինի|կենտրոն|Ձկնորսն աշնանային գետում

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Страница в ''Британской энциклопедии''
* Работы в музеях мира
* Живопись on line
* Образцы каллиграфии

Կատեգորիա:Մին դինաստիայի նկարիչներ
Կատեգորիա:Չինացի արվեստագետներ
Կատեգորիա:Չինացի բանաստեղծներ
Կատեգորիա:Չինացի նկարիչներ
Լիզա Բոյլ

**Լիզա Դենիս Բոյլ** (, ), ամերիկյան դերասանուհի, ֆոտոմոդել և լուսանկարիչ։

## Կենսագրություն
Լիզա Բոյլը ծնվել է 1964 թվականի օգոստոսի 6-ին, Չիկագոյում։ Կինոդերասանուհու կարիերան Լիզան սկսել է 1988 թվականին։ 1993- 2001 թվականներին նա բազմիցս նկարահանվել է Փլլեյբոյ ամսագրի համար։ 1988 թվականին կայացել է նրա դերասանական դեբյուտը, ինչից հետո նա հայտնվել է հայտնի ֆիլմերի շարքում («Վատ տղաները», «», «Ոչ մի տեղ չտանող խճուղին»), ինչպես նաև եղել է մի շարք տարբեր հեռուստանախագծերի հյուր։ Դերասանական կարիերայի ավարտից հետո նա սկսել է պրոֆեսիոնալ զբաղվել լուսանկարչությամբ՝ լուսանկարելով այլ մոդելների՝ իր կայէջի համար։

## Ֆիլմագրություն

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Լիզա Բոյլի պաշտոնական կայքէջը
* 
* 

Կատեգորիա:Ամերիկացի կինոդերասանուհիներ
Կատեգորիա:Ամերիկացի մոդելներ
Կատեգորիա:21-րդ դարի ամերիկացի կանայք
Կատեգորիա:Ամերիկացի լուսանկարիչներ
Տանջանքների թանգարան

**Տանջանքների թանգարան**, Ամստերդամ։ Գտնվում է Բլոենմարկտ ծաղիկների խանութի հարևանությամբ՝ Սինգլ ջրանցքի դիմաց։ Այն ներառված է աշխարհի ամենատարօրինակ թանգարանների շարքում։ Թանգարանն Ամստերդամի 50 թանգարանից մեկն է և համարվում  է զբոսաշրջիկների սիրելի վայրերից։ Ամստերդամում է գտնվում տանջանքների վերաբերյալ ևս մեկ ՝ «Միջնադարյան տանջանքների գործիքներ» թանգարանը։ Այն գտնվում է Դամրակ 33 հասցեում՝ քաղաքի կենտրոնին մոտ։ Երկու թանգարանն էլ իրար հետ որևէ կապ չունեն։

## Թանգարանի կառուցվածքը
thumb|300px|alt=text|Տանջանքների թանգարանի ցուցանակը, Ամստերդամ

Թանգարանը կազմված է փոքր, մութ, խճճված սենյակներից։ Յուրաքանչյուրում կան մեկ կամ երկու տանջանքների սարք, որոնցից մի քանիսը գտնվում են ապակու հետևում, բայց շատերն ազատ տեղակայված են սենյակներում և  թույլատրվում է դրանց դիպչել։ Յուրաքանչյուր գործիք համադրված է հին գրքերից կամ հոդվածներից վերցրած  խոշորացված նկարով, որտեղ ներկայացված է թե ինչու և ինչպես է այն օգտագործվել։ Բոլոր հոդվածները գրված են անգլերեն, հոլանդերեն, ֆրանսերեն, գերմաներեն, իտալերեն և իսպաներեն լեզուներով։ Դրանց միջոցով ծառայություններ են մատուցվում այն մեծաքանակ զբոսաշրջիկներին, ովքեր այցելում են թանգարան։ Թանգարանի մթությունն ու թատերական ձևավորումն առաջացնում են մռայլ տրամադրություն։

## Ցուցադրման իրեր
[thumb|150px|Ամոթի ֆլեյտա [Ամստերդամ ]]
Թանգարանում կա հետաքրքիր գործիքների բազմազանություն՝ սկսած շատ հայտնի Գիլիոտինից, կախիչից, քարերից, մինչև մատները կտրելու գործիք և խայտառակության ֆլեյտա։ Այնտեղ գտնվող մյուս գործիքներից են երկաթե կույսը, հուդայի աթոռը, Կատերինի անիվը, ամոթի դիմակը և այլն։ Դրանցից շատերը պահպանված են անտիկ ժամանակներից, սակայն մեծամասնությունը հին գրքերից և տեքստերից  վերցրած պատկերների ժամանակակից վերակառուցումներ են։

## Կարևորություն
Չնայած թանգարանի փոքր չափսերին, այն ունի մեծ ազդեցություն․  պարբերաբար հայտնվում է «Աշխարհի ամենատարօրինակ թանգարաններ»-ի շարքում։ Այնտեղ հաճախակի այցելություններ են լինում, որոնք հիմնականում կապված են տանջանքների գործիքների լայն շրջանակի հետ։ Դրանցից շատերը դառնում են հումոր ստեղծելու ներշնչման աղբյուր, կամ փոփ մշակույթի մի մաս։ Մի քանի գրքերում նույնիսկ  խոսվել է « Տանջանքների թանգարան»-ի մասին, ինչպիսին է Էդվարդ Փիթրսի «Տանջանքներ» գիրքը Torture
։

## Այցելություններ թանգարան
Թանգարանը բաց է ամեն օր՝ 10։ 00-ից մինչև 23։ 00։ Մուտքն արժե 7,50 եվրո մեծահասակների և 4,00 եվրո  փոքրերի համար։ Այն չի ընդունում ուսանողական զեղչեր կամ անվճար մուտք։ Թանգարանը տանջանքների պատմության և գործիքների վերաբերյալ մեծ տեղեկատվության աղբյուր է և ունի բազմաթիվ կրթական շրջայցեր և ծրագրեր։

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
*http://www.torturemuseum.com/
*http://www.torturemuseum.nl/ 

Կատեգորիա:Ամստերդամի թանգարաններ
Վեկտորային գրաֆիկական խմբագրիչ

մինի|Xfig վեկտորային գրաֆիկական խմբագրիչ
Վեկտորային գրաֆիկական խմբագրիչները թույլ են տալիս օգտագործողին ստեղծել և խմբագրել վեկտորային պատկերները անմիջապես համակարգչի էկրանին, ինչպես նաև պահպանել դրանք տարբեր վեկտորային ձևաչափերով`CDR, AI, EPS, WMF կամ SVG:

## Վեկտորային խմբագրիչների հիմնական գործիքներ
* *Բեզիեյի կորը* թույլ է տալիս ստեղծել հանգուցային կետերով անցնող ուղիղ, բեկյալ և սահուն կորեր՝ այս կետերում որոշակի շոշափողներով,
* *Գունալցումը* թույլ է տալիս սահմանափակ տարածքները ներկել` որոշակի գույնով կամ գրադիենտով,
* *Տեքստ* գործիքի միջոցով ստեղծվում է տեքստեր, որոնք կարող են նաև վերածվել կորերի՝ ապահովելով պատկերը դիտումը անկախ համակարգչում առկա կամ ոչ առկա տառատեսակներից,
* *Երկրաչափական պատկերներ*,
* *Մատիտը* թույլ է տալիս էկրանին գծեր նկարել այնպես, ինչպես սովորական մատիտով՝ թղթի վրա։ Նման գծերը ստեղծելիս մեծ հանգուցային կետեր են առաջանում, որոնք հետագայում ցանկության դեպքում կարող են հարթեցվել։

## Վեկտորային և կետայի խմբագներիչների համեմատություն
Վեկտորային խմբագրիչներին հաճախ հակադրում են կետայինի խմբագրիչներին։ Իրականում, նրանց հնարավորությունները հաճախ լրացնում են միմյանց։

Վեկտորների խմբագրիչներն ընդհանուր առմամբ ավելի հարմար են էջերի գծանշման, տիպոգրաֆիայի, պատկերանշանների ստեղծման, գեղարվեստական և տեխնիկական նկարազարդման, դիագրամների և բլոկսխեմաների ստեղծման համար։

Կետային խմբագրիչներն ավելի հարմար են լուսանկարների մշակման և ռետուշման, ֆոտոռեալիստական նկարազարդման, կոլաժների և գրաֆիկական պլանշետի օգնությամբ նկարներ ստեղծելու համար։

Կետային խմբագրիչների վերջին տարբերակները (ինչպիսիք են GIMP-ը կամ Photoshop-ը) օգտագործողին տրամադրում են նաև վեկտորային գործիքներ (օրինակ՝ ձևափոխվող կորեր), իսկ վեկտորի խմբագրիչներիները՝ (CorelDRAW, Adobe Illustrator, Xara Designer, Adobe Fireworks, Inkscape, SK1 և այլն) նույնպես իրականացնում են կետային էֆեկտներ ( օրինակ՝ գունալցում), չնայած երբեմն որոշ չափով սահմանափակ՝ կետային խմբագրիչների հետ համեմատ։

## Առավել հայտնի վեկտորայի խմբագրիչներ
* *[[CorelDraw]]* - հանրաճանաչ վեկտորային խմբագրիչ է, որը մշակվել է կանադական Corel կորպորացիայի կողմից։
* *[[Inkscape]]*- հարմար է ինչպես գեղարվեստական, այնպես էլ տեխնիկական նկարազարդումներ ստեղծելու համար։
* *OpenOffice.org Draw* - համեմատելի է CorelDRAW-ի հետ,  OpenOffice.org-ի մաս է կազմում։
* *Skencil* (Sketch) - հարմար է նկարազարդումների, դիագրամների և այլ նպատակների համար։
* *[[Adobe Illustrator]]* - Adobe Systems-ի կողմից մշակված և տարածված հանրաճանաչ վեկտորային խմբագրիչներից մեկը։
* *Adobe Flash* - Adobe Engagement Platform-ի մուլտիմեդիա մշակման ծրագիր (օրինակ՝ վեբ հավելվածներ, խաղեր և մուլտֆիլմեր)։
* *Xfig* - անվճար վեկտորայական գրաֆիկայի խմբագրիչ է։ Աշխատում է X Window համակարգի միջավայրում։ UNIX համատեղելի հարթակներում։

## Տես նաև
* Գրաֆիկական խմբագրիչ
* Կետային գրաֆիկական խմբագրիչ

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Բնօրինակում անաղբյուր հոդվածներ
Կատեգորիա:Գրաֆիկական ծրագրային ապահովումներ
Կատեգորիա:Համակարգչային գրաֆիկա
Կատեգորիա:Վեկտորային գրաֆիկական խմբագրիչներ
Քալաթ ալ Բահրեյն

**Քալաթ ալ-Բահրեյն**, **Քալաթ ալ-Բահրեյն** ( «Բերդ Բահրեյն»), հնագիտական տեղանք Բահրեյնում։ Արհեստական բլուր է, որը ձևավորվել է՝ Մ.թ.ա. 2300 թվականից մինչև 1700 թվականները մշակութային հաջորդական շերտերի կողմից։ Սա խոսում է այս ժամանակահատվածում մարդու մշտական ներկայության մասին։ Ի թիվս այս շերտի տպավորիչ է Պորտուգալիական ամրոցը, դրա տակ գտնվել է հնագույն ամրոց, որը նախկինում Դիլմուն մայրաքաղաքին էր, որը («կալա, կալաթ»-«բերդ») անունը տվեց պեղումների ամբողջ վայրին։ Պահպանվել է հնագիտական հարուստ ժառանգություն, որը բնութագրում է այս քաղաքակրթությունը, որը նախկինում հայտնի էր միայն Շումերական աղբյուրներում։ 2005 թվականին այդ վայրը ներառվեց ՅՈՒՆԵՍԿՕ-ի Համաշխարհային ժառանգության ցանկում։

Մինչ օրս պեղվել է օբյեկտի մոտ 25%-ը, հայտնաբերվել են բնակելի, առևտրային, հասարակական, ռազմական և կրոնական տարբեր նպատակների կառույցներ։ Այս կառույցների առկայությունը հաստատեց այս վայրում մեծ առևտրային նավահանգստի գտնվելու վայրը։

## Պատկերասրահ

Պատկեր:Bahrain Fort (Panorama View).jpg|Պանորամա տեսարան Բահրեյնի ամրոցի մասին:
Պատկեր:Bahrain Fort overview.jpg|Բահրեյնի բերդի ակնարկ
Պատկեր:Bahrain Fort 3.jpg|Բերդեր ներկա են բերդում
Պատկեր:Bahrain Fort.jpg|Ամրոցի արտաքին տեսքը
Պատկեր:Dilmun06.jpg|Դիլմունի ավերակները բերդի մոտ
Պատկեր:Dilmun03.jpg|Ավերակներ բերդի մոտ


## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* 
*

Կատեգորիա:Ամրոցներ այբբենական կարգով
Կատեգորիա:Ասիայի անհետացած քաղաքներ
Կատեգորիա:Բահրեյն
Կատեգորիա:Բահրեյնի աշխարհագրություն
Կատեգորիա:Բահրեյնի պատմություն
Կատեգորիա:Բնակավայրեր այբբենական կարգով
Կատեգորիա:Համաշխարհային ժառանգություն Բահրեյնում
Կատեգորիա:Հնագիտական օբյեկտներ
Կատեգորիա:ՅՈՒՆԵՍԿՕ-ի Համաշխարհային ժառանգություն
Պոնտա Դելգադա

**Պոնտա Դելգադա** (; []), քաղաք և նավահանգիստ Պորտուգալիայում,  Ազորյան ինքնավար շրջանի կազմում  նույնանուն  մունիցիպալ կենտրոն։ Տեղակայված է Սան Միգել կղզում։ Բնակչության թիվը՝ 46,1 հազար մարդ 2004 թվականի դրությամբ։ Զբաղեցնում է 231,90 կմ² տարածք։ Քաղաքի հովանավորն (պաշտպանն) է Սուրբ Սեբաստիան () նահատակ երկրպագվող քրիստոնյա սուրբը։

## Դասավորությունը
left|200px|thumb|Քաղաքի գլխավոր հրապարակը 1899-ական թվականներին
Քաղաքը գտնվում է Պորտուգալիայի մայրաքաղաք Լիսաբոնից 1448 կմ արևմուտք, Սան Միգել կղզու հարավային ափին։

Մունիցիպալիտետը սահմանակից  է.
*Հյուսիսից` Ատլանտյան օվկիանոսին
*Արևելքից` Ռիբիրա -Գրանդեի մունիցիպալիտետները,Լագոա
*Հարավից` Ատլանտյան օվկիանոսին
*Արևմուտքից` Ատլանտյան օվկիանոսին

## Կլիմա

Աղբյուր՝ Համաշխարհային օդերևութաբանական կազմակերպություն

## Պատմություն
Քաղաքը հիմնադրվել է 1449 թվականին։ 19-րդ դարի վերջին և 20-րդ դարի սկզբին Պորտուգալիան թողարկեց առանձին փոստային նամականիշներ Պոնտա Դելգադա քաղաքի համար։

## Բնակչություն

## Մունիցիպալիտետի կազմ
Մունիցիպալիտետը ներառում է հետևյալ շրջանները.

*Աժուդա դա Բրետանյա                             
*Արրիֆես                                               
*Բրետանյա                                     
*Կանդելարիա                                        
*Կապելաս                                 
*Կովոադա                                              
*Ֆաջա դե Բաիքսո                            
*Ֆաջա դա Սիմա                         
*Ֆենայս դա Լուս
*Ֆետեյրաս 
*Ժինետես 
*Լիվրամենտու 
*Մոստեյրոս 
*Պիլար դա Բրետանյա  
*Ռելվա
*Ռեմեդիոս
*Սանտա-Բարբարա  
*Սանտա-Կլարա
*Սանտու Անտոնիու
*Սենտե Սիդադեշ
*Սան Ժոզե 
*Սան-Պետրու
*Սան Ռոկե
*Սան Սեբաստյան
*Սան Վիսենտե Ֆերրիրա

## Պատկերասրահ

Image:The Portas da Cidade.jpg|thumb|Պատմական դարպաս դեպի քաղաք
Image:Sao Miguel - Ponta Delgada - Marina.jpg|thumb|Քաղաքի համայնապատկեր նավահանգստից


## Տես նաև
*Ազորյան կղզիներ(ինքնավար մարզ)

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Պաշտոնական կայք
* Պոնտա Դելգադայի լուսանկարները
* Պոնտա Դելգադա. լուսանկարներ եղանակ, քարտեզ

Կատեգորիա:15-րդ դարում հիմնադրված բնակավայրեր
Կատեգորիա:Պորտուգալիայի բնակավայրեր
Ուլու-ջամի (Տևրիկ)

**Ուլու Ջամ** () Ջումա մզկիթի և հոսպիտալի համալիրը գտնվում է Թուրքիայի Տևրիկ քաղաքում և ՅՈՒՆԵՍԿՕ-ի Համաշխարհային ժառանգության մաս է կազմում։ Մզկիթը հիմնել է Ահմեդ Շահը Սելջուկյան սուլթանության՝ Բեյ Մենգուչակի օրոք, իսկ հիվանդանոցը հիմնել է նրա կինը՝ Թուրան Մելեքը։
Երկրորդ համաշխարհային պատերազմի տարիներին Թոփքափը ամրոց համալիրն օգտագործվել է որպես զարդերի պահեստ։

## Ճարտարապետություն
Համալիրը կազմված է մզկիթից և հարակից հոսպիտալից։ Մզկիթը հարավային պատով կցված է հիվանդանոցին։ Մզկիթի գլխավոր մուտքը հյուսիսային կողմից է, ունի բարձր շքամուտք, որն առանձնանում է բարձր կարգի քարե փորագրությամբ։ Մզկիթի մյուս երկու մուքերը գտնվում են արևմտյան և արևելյան կողմերում։ Ըստ երևույթին, արևելյան կողմը ծառայել է որպես թագավորական մուտք՝ իշխանների համար նախատեսված հատուկ հարթակով։
Հոսպիտալի մուտքը արևմտյան կողմից է։ Ի տարբերություն մզկիթի հյուսիսային մուտքի, հոսպիտալի մուտքը զարդարված է մոնումնետալ կամարով և մեջտեղում՝ պատուհանով։ Քարի փորագրությունն այստեղ էլ նույնն է, ինչ մզկիթինտ, սակայն ոչ այնքան արտահայտված, իսկ որոշ հատվածներում կարելի է ասել՝ անավարտ։
Մզկիթի և հոսպիտալի ներսում փորագրված է գլխավոր ճարտարապետի անունը։
Համալիրն իր փորագրություններով և ճարտարապետությամբ համարվել է Անատոլիայի ճարտարապետության լավագույն աշխատանքներից, իսկ 1985 թվականին ներառվել է ՅՈՒՆԵՍԿՕ-ի Համաշխարհային ժառանգությունների ցանկում։

## Պատկերասրահ

Պատկեր:Divrigi,Moschee1.jpg|Մզկիթի ինտերիեր
Պատկեր:Divrigi,Hospital-I1.jpg|Հոսպպիտալի ինտերիեր
Պատկեր:Divrigi,Moschee-P1.jpg|Մզկիթի պորտալ
Պատկեր:Divrigi,N-P2.jpg|Դետալներ շինությունից


## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Описание на сайте ЮНЕСКО
* Улу-джами на arch.net

Կատեգորիա:Թուրքիայի արվեստ
Կատեգորիա:Թուրքիայի մզկիթներ
Կատեգորիա:Իսլամական ճարտարապետություն
Կատեգորիա:Կենտրոնական Անատոլիա
Կատեգորիա:Համաշխարհային ժառանգություն Թուրքիայում
Կատեգորիա:Մզկիթներ այբբենական կարգով
Կատեգորիա:ՅՈՒՆԵՍԿՕ-ի Համաշխարհային ժառանգություն
Կատեգորիա:Սիվասի մարզ
Հովանոցային արմավենի

**Հովանոցային արմավենի** կամ **հովանոցային պապիրուս** (), խոտանման բույս, բոշխազգիների ընտանիք։

## Մշակում
alt=|ձախից|մինի|Հովանոցային արմավենին որպես դեկորատիվ, սենյակային բույս
Աշխարհում հովանոցային արմավենին առավել հաճախ աճեցվում է որպես դեկորատիվ բույս։ Այն տնկվում է հողում, ամանների մեջ, այգիներում, լճակներում, հանդիսանում է նաև սենյակային բույս։ Բույսը տարածվում է արմատների բաժանմամբ և դրա համար պահանջում է առատ քանակությամբ ջուր։ Հովանոցային արմավենին կարող է ունենալ մինչև 150-200 սմ բարձրություն ունեցող թփեր։ Նրա տերևները նեղ են, ունեն մինչև 20 սմ երկարություն և 1 սմ լայնություն։ Ծաղիկները մանր են, աննկատ, իսկ հոտը մեծ մասամբ բացակայում է։ Պտուղը շատ փոքր, գնդաձև կամ եռանկյունաձև ընկույզ է։

Հովանոցային արմավենու գույնզգույն (Variegatus) տեսակն ունի երփներանգ տերևներ և փոքր չափեր։
alt=|մինի|Հովանոցային արմավենու Variegatus տեսակը

## Տարածում և էկոլոգիա
Բույսի հայրենիքը Հնդկական օվկիանոսի արևմտյան մասի կղզիներն են, որոնցից ամենամեծը Մադագասկարն է։

Բնական պայմաններում հովանոցային արմավենին աճում է գետերի, ճահճուտների և լճերի ափին՝ ջրի հարևանությամբ և ջրի հետ շփման մեջ։ Մեծամասամբ աճում է ստվերոտ վայրերում։

## Բազմացում
Բազմանում է սերմերով, բույսերի բաժանմամբ և վերին ցողունային հատումներով։

Բույսը լայնորեն օգտագործվում է շատրվանների, ակվարիումների, արհեստական ջրվեժների, ձմեռային ջրային այգիների ձևավորման և զարդարման համար։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Դեկորատիվ բույսեր
Կատեգորիա:Սենյակային բույսեր
Սելմա Բլեր

**Սելմա Բլեր Բեյթներ** (, ), ամերիկացի դերասանուհի։

## Վաղ տարիներ
Ծնվել է Էլիոտ Բեյթների և Մոլլի Էննի ընտանիքում։ Նրանից բացի, ընտանիքում կար ևս երեք դուստր` Քեթրինը, Էլիզաբեթը և Մարին։ Սելման հաճախել է Հիլելի հրեական ցերեկային դպրոցը Ֆարմինգթոն Հիլզում և Բլումֆիլդ Հիլզում գտնվող Քրանբրուկ Քինգսվուդի դպրոցը, երկուսն էլ` Միչիգանում։ Ավարտել է Միչիգանի համալսարանը (1994 թվական, բակալավրի աստիճան)։

## Կարիերա
90-ականներին մի շարք երկրորդային դերերից հետո 1999 թվականին նա նկարահանվել է «Դաժան խաղեր» ֆիլմում և «Zoe, Duncan, Jack and Jane» հեռուստասերիալում։

Այնուհետև նա նշանակալի դերեր է խաղացել հոլիվուդյան «Օրենքով շիկահերը» (2001), «Լավիկը» (2002), «Հելլբոյ. Հերոս դժոխքից» (2004) և «Հելլբոյ 2. Ոսկե բանակը» (2008) ֆիլմերում։ 2012 թվականից նա նկարահանվել է «Զայրույթի կառավարում» հեռուստասերիալում` կատարելով գլխավոր դերերից մեկը, բայց հետո հեռացել է Չարլի Շինի հետ տարաձայնությունների պատճառով։

## Անձնական կյանք
2004-2006 թվականներին Սելման ամուսնացած էր դերասան և երաժիշտ Ահմեթ Զապայի հետ։

2010-2012 թվականներին Սելման հանդիպել է դիզայներ Ջեյսոն Բլիկի հետ, որից նա որդի ունի՝ Արթուր Սենտ Բլիկը (ծնվ. 25 հուլիսի 2011)։

2018 թվականի հոկտեմբերի 20-ին Սելման խոստովանել է, որ նույն տարվա օգոստոսի 16-ին նրա մոտ ախտորոշվել է բազմակի սկլերոզ, որը նա, հավանաբար, ունեցել է առնվազն վերջին տասնհինգ տարվա ընթացքում։ Հիվանդության պատճառով նա շարժվում է ձեռնափայտով։ 2019 թվականի փետրվարի 26-ին նա հայտարարել է, որ տառապում է սպազմիկ դիսֆոնիայիով, ինչը վնասել է նրա ձայնը։

## Ֆիլմագրություն

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Միչիգանի համալսարանի շրջանավարտներ
Կատեգորիա:Ամերիկացի կինոդերասանուհիներ
Կատեգորիա:Ամերիկացի հեռուստատեսային դերասանուհիներ
Կատեգորիա:21-րդ դարի ամերիկացի դերասանուհիներ
Կատեգորիա:20-րդ դարի ամերիկացի դերասանուհիներ
Play (երգ, Յուրի Փոթսման)

**«Play»** (), էստոնացի երգիչ Յուրի Փոթսմանի երգը, որով ներկայացրել է Էստոնիան Եվրատեսիլ 2016 երգի մրցույթում։ Երգը գրվել է Ֆրեդ Կրիգերի, Վալլո Կիկասի և Ստիգ Ռաստայի կողմից։

Էստոնիայում և ամբողջ աշխարհում երգը թողարկվել է 2016 թվականի հունվարի 4-ին՝ Universal the Music լեյբլի միջոցով։

## Եվրատեսիլ երգի մրցույթ

2016 թվականին Էստոնիան Եվրատեսիլ 2016 երգի մրցույթին իր պատվիրակին ընտրել է «Eesti Laul»-ի միջոցով։ Երգիչը հանդես է եկել ընտրության երկրորդ կիսաեզրափակչում և անցել եզրափակիչ։ Եզրափակիչի  ժամանակ երգչին արժանացել է ժյուրիի ամենաբարձր գնահատականներին, ինչը նրան թույլ է տվել անցնել սուպեր եզրափակիչ, որտեղ հանդիսատեսի քվեարկության արդյունքում Յուրի Փոթսմանը։ Եվրատեսիլ 2016 երգի մրցույթի կիսաեզրափակչի վիճակահանության արդյունքների համաձայն, որը տեղի է ունեցել 2016 թվականի հունվարի 25-ին Ստոկհոլմի քաղաքապետարանում (Շվեդիա), Էստոնիան ելույթ է ունեցել առաջին կիսաեզրափակչում, որը տեղի է ունեցել 2016 թվականի մայիսի 10-ին։ Յուրիի հետ միասին հանդես են եկել բեք-վոկալիստներ՝ Կահիրե Վիլհաթսը, Դագմար Օյան և Սիլվեր Լաասը։

Յուրին առաջին կիսաեզրափակչում հանդես է եկել 13 համարի ներքո, Յուրիին չի հաջողվել անցնել եզրափակիչ՝ կիսաեզրափակչում գրավելով 18-րդ (վերջին) հորիզոնականը՝ ստանալով 24 միավոր, ինչը Էստոնիայի համար համարվում է ամենավատ արդյունքը մրցույթի պատմության մեջ։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:2016 սինգլներ
Կատեգորիա:Եվրատեսիլ 2016 երգի մրցույթի երգեր
Կատեգորիա:Էստոնիան Եվրատեսիլ երգի մրցույթում
Գալինա Վոդյանիցկայա

**Գալինա Վոդյանիցկայա** (, ), թատրոնի և կինոյի խորհրդային դերասանուհի։ Առաջին աստիճանի Ստալինյան մրցանակի դափնեկիր։

## Կենսագրություն
Ծնվել է 1918 թվականի օգոստոսի 26-ին, Խարկովում։ Հայտնի գիտնական-կենսաբաններ Վլադիմիր Վոդյանցիկու և Նինա Մորոզովա-Վոդյանցիկայայի դուստրն է։

1936-1939 թվականներին սովորել է Մոսկվայի պետական համալսարանում։

1944 թվականին ավարտել է Մոսկվայի Գերասիմովի անվան կինեմատոգրաֆիայի համառուսական պետական ինստիտուտի դերասանական բաժինը։

«Զոյա» ֆիլմի հաջողությունից հետո, որտեղ Վոդյանիցկայան դեռ ուսանողուհի լինելով, խաղացել է կոմերիտուհի Զոյա Կոսմոդեմյանսկայայի դերը, նա եղել է Կաննի կինոփառատոնում խորհրդային առաջին պատվիրակության կազմում։ Միխայիլ Կալատոզովը, որը եղել է Կաննում խորհրդային պատվիրակության ղեկավարը, կինոֆորումի արդյունքների մասին ԽՍՀՄ Կենտրոնական կոմիտեին տված իր հաշվետվությունում 1946 թվականի հոկտեմբերին դերասանուհու մասին գրել է. «Ի դեմս նրա օտարերկրացիներն առաջին անգամ տեսել են կենդանի խորհրդային «կինոաստղի», և դա դարձել է թեժ քննարկումների առարկա, իսկապես սենսացիա»։

1946-1947 թվականներին եղել է Լենկոմ թատրոնի դերասանուհի։

1950-1951 թվականներին եղել է Սանկտ Պետերբուրգի Ն․ Ակիմովի անվան կոմեդիայի ակադեմիական թատրոնի դերասանուհի, դրանից հետո աշխատել է Կինոդերասանի թատրոն-ստուդիայում։

1964 թվականից եղել է արտասահմնայան ֆիլմերի` ռուսերենով կրկնօրինակման հնչյունային ռեժիսոր։

Առաջին ամուսինը (1943-1946 թվականներին) կինոռեժիսոր Իլյա Ֆրեզն էր, երկրորդ ամուսինը` կինոռեժիսոր Ս. Վասիլևը, երրորդ ամուսինը կինոռեժիսոր Լեո Արնշտամն էր։

Գ. Վոդյանիցկայան մահացել է 2007 թվականի հուլիսի 13-ին։ Թաղված է Մոսկվային Նովոդևիչյան գերեզմանատանը (№ 8 հատվածում)։

## Ֆիլմագրություն
* 1944 թվական` Զոյա` Զոյա Կոսմոդեմյանսկայա
* 1956 թվական` Մեծ բլուրներ` Աննա
* 1958 թվական` Հոկտեմբերի օրերին` ամերիկացի լրագրող Լուիզա Բրայանտ
* 1964 թվական` Թեթև կյանք` դասավանդող
* 1971 թվական` Լաուտարներ` գնչուհի Լյանկան ծեր ժամանակ

## Մրցանակներ և պարգևներ
* Ստալինյան առաջին աստիճանի մրցանակ (1946 թվականին)` «Զոյա» ֆիլմում գլխավոր դերի կատարման համար (1944 թվականին)։

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* 

Կատեգորիա:«Հայրենական մեծ պատերազմի ժամանակ կատարած անձնվեր աշխատանքի համար» մեդալակիրներ
Կատեգորիա:Թատրոնի դերասանուհիներ
Կատեգորիա:Խորհրդային դերասանուհիներ