Նատալյա Դաբիժա

**Նատալյա Դաբիժա** (, ), ռուս և խորհրդային ռեժիսոր-մուլտիպլիկատոր և նկարիչ-մուլտիպլիկատոր, աշխատել է տիկնիկային մուլտիպլիկացիայում։ Ռուսաստանի Դաշնության արվեստի վաստակավոր գործիչ (1996)։

## Կենսագրություն
1967 թվականին ավարտել է Թատերական գեղարվեստատեխնիկական դպրոցը՝ տիկնիկային նկարիչ մասնագիտացմամբ։
1967-1969 թվականներին աշխատել է Ս. Օբրազցովի Կենտրոնական տիկնիկային թատրոնում։
1969 թվականից «Սոյուզմուլտֆիլմ» կինոստուդիայում տիկնիկային կինոնկարների նկարիչ-մուլտիպլիկատոր էր, 1982 թվականից՝ աշխատել է որպես ծավալային մուլտիպլիկացիայի ռեժիսոր (1991–2000 թվականներին՝ «Christmas Films» ստուդիայում, իսկ ավելի ուշ՝ «Սոյուզմուլտֆիլմ» կինոստուդիայում)։
Նա հանդես է գալիս որպես իր բոլոր ֆիլմերի սցենարների համահեղինակ (դրանցից մեծ մասում նրա անունը նշված չի լուսագրերում)։
1979-1980 թվականներին անիմացիա է դասավանդել «Սոյուզմուլտֆիլմի» անիմացիոն նկարիչների դասընթացներում։ Համագործակցել է նկարիչներ Ե. Բոգոլյուբովայի, Ե. Գագարինայի, Ն. Վինոգրադովայի և ուրիշների հետ։

«Դաժան Բամբռը» մուլտֆիլմերի շարքի ռեժիսորն է (1988-1991)։

Ռեժիսորի ամենամեծ հաջողությունն է դարձել «Սևիլյան սափրիչը» ֆիլմ-օպերան` ըստ Պիեռ Բոմարշեի կատակերգության մոտիվների, Մոցարտի երաժշտությամբ, ֆիլմի ֆոնոգրամման ձայնագրել են Ուելսի ազգային օպերայի մեներգիչները, երգչախումբը և նվագախումբը։ Ֆիլմը յոթ բարձրագույն պարգև է ստացել աշխարհի տարբեր երկրներում, այդ թվում` «Կրոկ-95» միջազգային կինոփառատոնի Գրան պրի և «Նիկա» մրցանակ։

Նա աշխատել է որպես նկարիչ-մուլտիպլիկատով այլ ռեժիսորների կինոնկարներում։ «Ձմեռային հեքիաթ» կինոնկարում մասնակցության համար 1994 թվականին ստացել է Էմմի մրցանակ` որպես տարվա լավագույն անիմատոր։

Եղել է «Սոյուզմուլտֆիլմ» կինոստուդիայի խորհրդի անդամ։ Եղել է ««Սոյուզմուլտֆիլմ» միավորման» հասարակական միության խորհրդի հիմնադիր և անդամ։ «Նիկա» կինեմատոգրաֆիական արվեստի ակադեմիայի, Մուլտիպլիկացիոն կինոյի միջազգային ասոցիացիայի անդամ է։

Նկարահանվել է «Սոյուզմուլտֆիլմ` հեքիաթներ և առակներ» «Տիկնիկները մարդկանց աշխարհում», «Հրաշքների ֆաբրիկա» վավերագրական սերիալներում։

## Պարգևատրումներ
* Ռուսաստանի Դաշնության արվետսի վաստակավոր գործիչ (օգոստոսի 30, 1996), արվեստի բնագավառում ունեցած վաստակի համար։
* Ռուսաստանի Դաշնության Մշակույթի նախարարության երախտագիտություն (2012 թ. Սեպտեմբերի 7), անիմացիոն ֆիլմերի զարգացման գործում մեծ ավանդի, երկար տարիների բեղմնավոր աշխատանքի համար և ռուսական անիմացիայի 100-ամյակի կապակցությամբ։

## Փառատոնների մրցանակներ
* «Վանյան և վիշապը» (1984 թվական)՝ Մոսկվայի երիտասարդական կինեմատոգրաֆիստների փառատոնի առաջին մրցանակ
* «Միայնակ դաշնամուրը» (1986 թվական)՝ Պորտուգալիայի միջազգային կինոփառատոնի մրցանակ` լավագույն տեսողական լուծման համար
* «Սևիլյան սափրիչը» (1994 թվական)՝ յոթ բարձրագույն մրցանակներ տարբեր երկրներում, այդ թվում` «Նիկա» մրցանակ և «Կրոկ-95» միջազգային կինոփառատոնի Գրան պրի
* «Աբրահամ» (1995 թվական)՝ մրցանակ լավագույն անիմացիա անվանակարգում` Տարուսի անիմացիոն ֆիլմերի ռուսական բաց փառատոնում
* «Ոսկե խնձորներով ծառը» (1999 թվական)՝ մրցանակ լավագույն անիմացիա անվանակարգում` Տարուսի անիմացիոն ֆիլմերի ռուսական բաց փառատոնում
* «Ոսկե խնձորներով ծառը» (1999 թվական)՝ 8-րդ միջազգային «ԿՐՈԿ» կինոփառատոնի դիպլոմ` տիկնիկային անիմացիայի բարձր մակարդակի համար
* «Ձկնորսի և ձկան մասին»` Սուզդալի անիմացիոն կինոյի բացառ փառատոն (2003)` Մրցանակ «Հայտնի հեքիաթի ռեժիսորական և վիզուալ յուրօրինակ լուծման համար» 
* «Ձկնորսի և ձկան մասին»` «Կրոկ» X միջազգային կինոփառատոնի մրցանակ և դիպլոմ` «Երեխաների համար ֆիլմեր» անվանակարգում

## Ֆիլմագրություն
### Ռեժիսոր
* 1983 թվական՝ Մուկն ու կատուն (Ուրախ կարուսել №13) 
* 1984 թվական՝ Վանյան և կոկորդիլոսը
* 1986 թվական՝ Միայնակ դաշնամուրը 
* 1988 թվական՝ Դաժան Բամբռը
* 1990 թվական՝ Բամբռի հետքերով
* 1990 թվական՝ Կոլաժ
* 1991 թվական՝ Ծուղակ Բամբռի համար 
* 1994 թվական՝ Սևիլյան սափրիչը 
* 1996 թվական՝ Աբրահամ 
* 1999 թվական՝ Ոսկե խնձորներով ծառը 
* 2002 թվական՝ Ձկնորսի և ձկան մասին 
* 2005 թվական՝ Մի գորտի սիրո պատմություն

### Անիմատոր
* 1972` Վարպետը Կլամսիից
* 1973` Նեմուխինյան երաժիշտները 
* 1975` Ամանորյա քամի
* 1975` Հարուստ Սադկոն 
* 1977` Խորովված ծղրիդի գաղտնիքը
* 1978` Թշվառ Լիզա
* 1979` Պեր Գյունտ
* 1980` Բաժանվածները 
* 1982` Կացնով ապուր
* 1982` Ինչպես ծերուկը թուխս նստեց
* 1987` Ստորգետնյա մեծ պարահանդես
* 2011` Լսե՛ք

## Ծանոթագրություններ

## Գրականություն
* Стр. 218-219.

## Արտաքին հղումներ
* Наталия Дабижа — Энциклопедия отечественного кино
* Наталия Дабижа на сайте Аниматор.ру
* ''Сергей Капков'' Сказка о золотой рыбке и переносчике зла 2002 г.

Կատեգորիա:20-րդ դարի մուլտիպլիկատորներ
Կատեգորիա:Խորհրդային կինոռեժիսորներ
Կատեգորիա:Խորհրդային մուլտիպլիկատորներ