open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Ռոման Ջիգկաև

**Ռոման Տայմուրազովիչ Ջիգկաև** (, ), ռուս ֆուտբոլիստ, «Զենիթ-Իժևսկ» ակումբի կիսապաշտպան։

## Կարիերա
Վոլգոգրադական ֆուտբոլի սան է։ Կարիերան սկսել է «Վոլգոգրադի» երկրորդ թիմում։ Այնուհետև տեղափոխվել է Նիժնի Նովգորոդի «Վոլգայի» երիտասարդական կազմ։ 2012 թվականին գտնվել է չեխական «Բանիկ» ակումբում, որից հետո խաղացել է Պեշելանի «Շախտյոր» ակումբում։ 2013/14 մրցաշրջանում խաղացել է մոլդովական «Զիմբրու» ակումբում, որի կազմում դարձել է Մոլդովայի գավաթի դափնեկիր։ 2014/15 մրցաշրջանում Արմավիրի «Տորպեդո» ակումբի կազմում հաղթել է Ռուսաստանի երկրորդ դիվիզիոնի «Հարավ» տարածաշրջանում։ 2015 թվականի ամռանը տեղափոխվել է «Կոլոմնու»։ 2016 թվականի հունիսին պայմանագիր է կնքել «Լուչ-Էներգիա» ակումբի հետ, մեկ տարի անց տեղափոխվել է «Զենիթ-Իժևսկ»։

## Ձեռքբերումներ
* Մոլդովայի գավաթի դափնեկիր – 2013/14
* Ռուսաստանի երկրորդ դիվիզիոնի «Հարավ» տարածաշրջանի հաղթող – 2014/15

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Ֆուտբոլիստի էջը *Sportbox.ru* կայքում
* 

Կատեգորիա:Ռուս ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Տղամարդկանց ֆուտբոլի կիսապաշտպաններ
The Weirdness

**The Weirdness**, ամերիկյան The Stooges ռոք խմբի չորրորդ ստուդիական ալբոմը, որը թողարկվել է 2007 թվականի մարտի 6-ին։ Սա խմբի առաջին ալբոմն է, որը բաղկացած է նոր նյութից՝ Raw Power (1973) ժամանակներից, և վերջին ալբոմը՝ Ռոն Էշթոնի հետ, որը մահացել է 2009 թվականի սկզբին։

## Երգերի ցանկ
Բոլոր երգերը գրված են Իգի Փոփի, Ռոն Էշթոնի և Սքոթ Էշթոնի կողմից։ 
# «Trollin’» — 3:05
# «You Can’t Have Friends» — 2:22
# «ATM» — 3:15
# «My Idea of Fun» — 3:17
# «The Weirdness» — 3:45
# «Free & Freaky» — 2:39
# «Greedy Awful People» — 2:07
# «She Took My Money» — 3:48
# «The End of Christianity» — 4:19
# «Mexican Guy» — 3:29
# «Passing Cloud» — 4:04
# «I’m Fried» — 3:44

## Ձայնագրման մասնակիցներ
### The Stooges
* Իգի Փոփ՝ վոկալ
* Ռոն Էշթոն՝ կիթառ
* Սքոթ Էշթոն՝ հարվածային գործիքներ
* Մայք Ուոտ՝ բաս կիթառ

### Հրավիրված երաժիշտներ
* Սթիվ Մաքեյ՝ սաքսաֆոն
* Բրենդան Բենսոն՝ բեք վոկալ («Free & Freaky»)

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:2007 ալբոմներ
Կատեգորիա:The Stooges խմբի ալբոմներ
Կատեգորիա:Անգլալեզու ալբոմներ
Նիկոլայ Դերգաչյով

**Նիկոլայ Ալեքսանդրովիչ Դերգաչյով** (, ), ռուս ֆուտբոլիստ, Ռամենսկոեի «Սատուրն» ակումբի կիսապաշտպան և հարձակվող։

## Կարիերա
«Մաստեր Սատուրն» օլիմպիական ռեզերվի ուսումնարանի սան է։ Իր պրոֆեսիոնալ կարիերան սկսել է մերձմոսկովյան «Սատուրն-2» ակումբում։ Շուտով խաղացողին նկատել են ԲԿՄԱ-ում, ուր Դերգաչյովը տեղափոխվել է 2012 թվականին։ Սակայն հարձակվողը չորս տարիների ընթացքում հանդես է եկել միայն ակումբի երիտասարդական կազմում։ ԲԿՄԱ-ի հիմնական կազմում անցկացրել է մեկ խաղ 2014/15 Ռուսաստանի գավաթի խաղարկությունում։

2015 թվականին վարձավճարով տեղափոխվել է չեխական Սինոտ լիգայի «Դուլկա» ակումբ, որտեղ վնասվածքի պատճառով անցկացրել է միայն մեկ խաղ։

2016 թվականին խաղացել է ՊՖԼ-ի «Դոլգոպրուդնի» ակումբում։ Այնուհետև պայմանագիր է կնքել Սարատովի «Սոկոլ» ակումբի հետ։

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* 
* 
* 

Կատեգորիա:ԲԿՄԱ Մոսկվայի ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Ռուս ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Տղամարդկանց ֆուտբոլի կիսապաշտպաններ
Կատեգորիա:Տղամարդկանց ֆուտբոլի հարձակվողներ
Անդրեյ Կարպովիչ

**Անդրեյ Վլադիմիրովիչ Կարպովիչ** (, ), ղազախ ֆուտբոլիստ (կիսապաշտպան), ֆուտբոլային մարզիչ

## Կարիերա
### Ակումբային
Սեմապլատինսկի ֆուտբոլային դպրոցի սան է։ Հանդես է եկել ղազախական «Սպարտակ» (Սեմիպալատինսկ), «Իրտիշ» (Պավլոդար) և «Կայրատ» (Ալմա Աթա) ակումբներում։

2002-2003 թվականներին խաղացել է ռուսական «Ռոստով» ակումբում։ 2007-2008 թվականներին հանդես է եկել մոսկովյան «Դինամո» ակումբում, խաղացողը հիմնական կազմում չի եղել, խաղադաշտ է դուրս եկել հազվադեպ  և 2009 թվականին լքել է ակումբը՝ տեղափոխվելով Աստանայի «Լոկոմոտիվ» ակումբ, որտեղ դարձել է առաջատար խաղացողներից մեկը դաշտի կենտրոնում։ 2010 թվականին հանդես է եկել «Ակտոբե» ակումբի կազմում։ 2010 թվականի դեկտեմբերին վերադարձել է «Լոկոմոտիվ» ակումբ՝ կնքելով երկամյա պայմանագիր։

2012 թվականին մոտ է եղել Կոստանայի «Տոբոլ» ակումբ տեղափոխվելուն, բայց տրանսֆերը չի կայացել։ Արդյունքում պայմանագիր է կնքել Շիմկենտի «Օրդաբասի» ակումբի հետ։

### Հավաքականում
2004 թվականի սեպտեմբերի 8-ին խփել է իր առաջին գոլը Ղազախստանի հավաքականի կազմում ՈՒԵՖԱ-ի հովանու ներքո անցկացվող մրցաշարում՝ աչքի ընկնելով 2006 թվականի աշխարհի առաջնության ընտրական փուլի առաջին՝ Ուկրաինայի հավաքականի դեմ խաղում։

### Մարզչական
2017 թվականի մայիսին Կարպովիչն ընդգրկվել է «Կայրատ» ակումբի մարզչական շտաբում, որ գլխավորում էր  իսպանացի Կարլոս Ալոս Ֆերերը։

## Ձեռքբերումներ
### Թիմային
* Ղազախստանի չեմպիոն – 1998, 2004
* Ղազախստանի առաջնության արծաթե մրցանակակիր – 2009, 2010
* Ղազախստանի առաջնության բրոնզե մրցանակակիր – 2005 
* Ղազախստանի Գավաթի խաղարկության եզրափակչի մասնակից – 2000/01, 2005
* Ղազախստանի Սուպերգավաթի դափնեկիր – 2011, 2012
* Ռուսաստանի առաջնության բրոնզե մրցանակակիր – 2008
* Ռուսաստանի Գավաթի խաղարկության եզրափակչի մասնակից – 2002/03
### Անձնական
* Լավագույն կենտրոնական կիսապաշտպանը Ղազախստանում – 2004, 2005

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* 
* 
* 
* Ֆուտբոլիսի էջը fannet.org կայքում
* Ֆուտբոլիստի էջը Մոսկվայի «Դինամոյի» երկրպագուների կայքում
* 
* Ֆուտբոլիստի էջը National Football Teams կայքում 

Կատեգորիա:Դինամո Մոսկվայի ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Ղազախստանի հավաքականի ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Ռոստովի ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Ռուս ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի Պրեմիեր Լիգայի խաղացողներ
Կատեգորիա:Տղամարդկանց ֆուտբոլի կիսապաշտպաններ
Կատեգորիա:Ֆուտբոլային մարզիչներ այբբենական կարգով
Ալեքսանդր Դանիշևսկի

**Ալեքսանդր Վլադիմիրովիչ Դանիշևսկի** (, ), ռուս ֆուտբոլիստ, հարձակվող։

## Կարիերա
Ալեքսանդր Դանիշևսկին իր պրոֆեսիոնալ կարերայի ընթացքում հանդես է եկել «Սպարտակ» (Մոսկվա), «Խիմկի», մոսկովյան «Տորպեդո», «Կուբան», «Ռոստով», Կիևի «Արսենալ», «Սպորտակադեմկլուբ» ակումբներում։

Եղել է «Սպարտակ» ակումբի միակ գոլի հեղինակը ՈՒԵՖԱ Չեմպիոնների լիգայի 2002/03 մրցաշրջանում։ Առաջին խմբային փուլն ակումբի համար ավարտվել է 6 պարտություններով 1:18 ընդհանուր հաշվով։ Դանիշևսկին]] իր առաջին գոլը խփել է «Լիվերպուլ» ակումբի դեմ խաղում հոկտեմբերի 22-ին «Դինամո» մարզադաշտում։

2009 թվականի մարտին վերջին տեղափոխվել է «Անժի» ակումբ՝ կնքելով պայմանագիր մինչև 2009 թվականի վերջը։ 2010 թվականին եղել է «Ժեմչուժինա-Սոչի» ակումբի խաղացող։ 2013 թվականի հուլիսի 31-ին տեղափոխվել է բելառուսական «Բելշինա» ակումբ։ Իր նորամուտը  կատարել է օգոստոսի 3-ին՝ փոխարինման դուրս գալով «Գոմել» ակումբի դեմ խաղի 72-րդ րոպեին, և արդեն 3 րոպե անց աչքի է ընկել գոլով՝ վերջնական հաշիվը դարձնելով 3:1 հօգուտ իր թիմի։ 2014 թվականի մարտից մինչև մայիս խաղացել է Կիրովոգրադի «Զվեզդա» ակումբում։ 2014 թվականի օգոստոսին ընդգրկվել է ՍԿՉՖ ակումբի կազմում, որտեղից հեռացել է դեկտեմբերին։

## Վիճակագրություն

## Ձեռքբերումներ
*Ռուսաստանի չեմպիոն – 2001
* Ռուսաստանի առաջնության բրոնզե մրցանակակիր – 2002
* Ռուսաստանի Գավաթի դափնեկիր – 2002/03 
* Ռուսաստանի գավաթի խաղարկության եզրափակչի մասնակից – 2004/05
* Ուկրաինայի առաջին լիգայի հաղթող – 2012/13

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* 
* Ֆուտբոլիստի էջն Ուկրաինայի ֆուտբոլի ֆեդերացիայի կայքում 

Կատեգորիա:Անժիի ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Արսենալ Կիևի ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Խիմկիի ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Կուբանի ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Ուկրաինացի ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Ռոստովի ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Ռուս ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի Պրեմիեր Լիգայի խաղացողներ
Կատեգորիա:Սպարտակ Մոսկվայի ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Տղամարդկանց ֆուտբոլի հարձակվողներ
Կատեգորիա:Տորպեդո Մոսկվայի ֆուտբոլիստներ
Իլյա Դոլմատով

**Իլյա Ալեքսեևիչ Դոլմատով** (, ), ռուս ֆուտբոլիստ, հարձակվող։

## Կարիերա
### Ակումբային
Մոսկովյան «Սպարտակ-2» օլիմպիական ռեզերվի մանկապատանեկան մարզադպրոցի սան է։ Պրոֆեսիոնալ կարիերան սկսել է 2002 թվականին մոսկովյան «Սպորտակադեմկլուբ» ակումբում, որի կազմում հանդես է եկել մինչև 2005 թվականի հուլիս՝ այդ ընթացքում անցկացնելով 78 խաղ, որոնցում խփել է 18 գնդակ։ Ապա տեղափոխվել է Յարոսլավլի «Շիննիկ» ակումբ, որտեղ խաղացել է մեկ մրցաշրջան՝ անցկացնելով 3 խաղ Պրեմիեր լիգայում և 4 հանդիպում երկրորդ կազմերի մրցաշարում։ 2006 թվականի մրցաշրջանը վարձավճարային հիմունքներով անցկացրել է «Սիբիր» ակումբ, որի կազմում անցկացրել է 19 խաղ և խփել 1 գոլ առաջնությունում, ինչպես նաև մասնակցել 3 խաղի Ռուսաստանի գավաթի խաղարկությունում։ 2007 թվականին հանդես է եկել Երկրորդ դիվիզիոնի «Կենտրոն» տարածաշրջանի Նիկա ակումբում (Մոսկվա), անցկացրել 20 խաղ լիգայում, որոնցում խփել է 8 գոլ, ինչպես նաև մասնակցել 1 հանդիպման Ռուսաստանի գավաթի խաղարկությունում։

2008 թվականին Ալեքսանդր Թարխանովի կողմից հրավիրվել է «Կուբան» ակումբ, որտեղ էլ սկսել է մրցաշրջանը՝ անցկացնելով 16 խաղ և խփելով 3 գոլ առաջնությունում, ինչպես նաև մասնակցելով մեկ հանդիպման Ռուսաստանի գավաթի խաղարկությունում։ 2008 թվականի հուլիսին մինչև մրցաշրջանի ավարտը վարձավճարային հիմունքներով տեղափոխվել է «Կրասնոդար» ակումբ, որի կազմում անցկացրել է 9 խաղ և խփել 1 գոլ։ Ապա վերադարձել է «Կուբան» ակումբ, որտեղ 2009 թվականի մրցաշրջանում անցկացրել է 2 խաղ հիմնական կազմում (երկու անգամն էլ դուրս է եկել փոխարինման) և 7 խաղ երիտասարդական կազմում, որում խփել է 4 գոլ (նրանցից 2-ը 11 մետրանոցից։

2009 թվականի նոյեմբերի 30-ին տեղեկություն է հայտնվել, որ «Կուբանը» չի երկարաձգելու պայմանագիրը Դոլմատովի հետ։ 2010 թվականի փետրվարին մեկնել է դիտումների Սանկտ Պետերբուրգի «Դինամո» ակումբ։

2011 թվականի հունվարի 23-ին հայտարարվել է, որ Դոլմատովը դիտումների է մասնակցում Մոսկվայի «Տորպեդո» ակումբում։ Սակայն արդյունքում նա պայմանագիր է կնքել «Իստրա» ակումբի հետ։

2011 թվականի դեկտեմբերի 9-ին Դոլմատովը պայմանագիր է կնքել Սարատովի «Սոկոլ» ակումբի հետ։

2013 թվականի հունիսի 21-ին պայմանագիր է կնքել «Տոսնո» ակումբի հետ։ 2014 թվականի փետրվարի 17-ին հանվել է թիմի հայտացուցակից։

## Ձեռքբերումներ
### Թիմային
; «Կուբան»
* Ռուսաստանի առաջին դիվիզիոնում գրավել է 2-րդ տեղը (անցում բարձրագույն լիգա) – 2008

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Ֆուտբոլիստի էջը «Սոկոլ» ակումբի պաշտոնական կայքում
* Интервью на сайте kp.ru
* 
* 

Կատեգորիա:Կրասնոդարի ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Ռուս ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի Պրեմիեր Լիգայի խաղացողներ
Կատեգորիա:Տղամարդկանց ֆուտբոլի հարձակվողներ
Կատեգորիա:Կուբանի ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Սոկոլի ֆուտբոլիստներ
Շեննոն Լուսիդ

**Շեննոն Մատիլդա Ուեելս  Լուսիդ**, (, ), ամերիկացի կին տիեզերագնաց և կենսաքիմիկոս, կատարել է 5 տիեզերական թռիչք, «Միր»  ուղեծրային կայանում մնացել է 188 օր, 4 ժամ և սահմանել կանանց տիեզերագնացների ռեկորդ (1996-ի մարտից-սեպտեմբեր)։ Այդ թռիչքի համար նա պարգևատրվել է Կոնգրեսի Տիեզերական պատվո շքանշանով (տիեզերագնացների ամենաբարձր պարգև)։ Շեննոնը միակ կին տիեզերագնացն է, որն արժանացել է այդ մրցանակին։ Նրան են պատկանում նաև 3 անընդմեջ համաշխարհային ռեկորդ՝ առաջին կին տիեզերագնացը, որը կատարել է 3-րդ, 4-րդ և 5-րդ տիեզերական թռիչքներ։

## Կենսագրություն
Շեննոնը ծնվել է Շանհայում, ամերիկացի բապտիստ միսիոների ընտանիքում։ Նրա ծնողները (Օսկար և Միրտլ) ծնունդով Օկլահոմա նահանգի Բեթանի քաղաքից են։ Մանուկ հասակում Շեննոնը ծնողների հետ ներկալվել է ճապոնական ճամբար։ Նա կենսաքիմիկոսի իր մասնագիտությունը 1973 թվականին ստացել է Օկլահոմայի համալսարանում։

1968 թվականին ամուսնացել է Մայքլ Ֆ․ Լուսիդի (Ինդիանապոլիս) հետ, ունեն երկու դուստր, մեկ որդի և 5 թոռ։

## Կարիերան ՆԱՍԱ-ում
left|thumb|250px|Շեննոն Լուսիդը ռուսական «Միր» տիեզերական կայանում ստուգում է աճեցրած բույսերը
1978 թվականին ընդգրկվել է ՆԱՍԱ-ի կազմում։ Վեց կին թեկնածուներից այդ ժամանակ միայն ինքն էր մայր։

2002-2003 թվականներին ծառայությունը շարունակել է ՆԱՍԱ-ում՝ որպես գիտական բաժնի ղեկավար։
Ավելի ուշ՝ STS-114՝ 2005, STS-116՝ 2006, STS-118 և STS-120՝ 2007, STS-122, STS-124 և STS-126՝ 2008, STS-125 և STS-127՝ 2009 թվականների առաքելություննրի ժամանակ եղել է CAPCOM-ի մասնագետ (capsule communicator, Երկրի վրա պատասխանատու տիեզերագնաց, որն  անհրաժշտության դեպքում ուղիղ կապով անհետաձգելի խորհուրդներ է տալիս ուղեծրային թիմին)։

2012 թվականին հեռացել է ՆԱՍԱ-ից։

## Տիեզերական թռիչքներ
*1985 թվականին կատարել է իր առաջին տիեզերական թռիչքը՝ «Դիսքավրի» տիեզերանավով։ Իր հաջորդ թռիչքների ժամանակ (1989, 1991, 1993) նա արդեն մասնագետ էր։
*1996 թվականին սահմանել է ռեկորդ՝ կանանց թռիչքների տևողությամբ մնալով «Միր» կայանում 188 օր։ Այդ ընթացքում Շենոնը կատարել է բազմաթիվ  ֆիզիկական և բժշկական փորձեր։ Միայն 16 տարի անց նրա ռեկորդը գերազանցել է Սունիտա Ուիլյամս՝ Միջազգային տիեզերական կայանում։

## Տիեզերական առաքելության ժամանակաընթացք




## Պարգևներ
* Կոնգրեսի Տիեզերական պատվո շքանշան (1996)
* Անունն ընդգրկվել է Օկլահոմայի կանանց փառքի սրահում (1993)
* Ռուսաստանի Բարեկամության շքանշան (1996)
* Մեդալ՝ «Տիեզերքի յուրացման վաստակի համար»

## Փաստ
2005 թվականին կամեո դերով նկարահանվել է «Հեռավոր կապույտ բարձունքներ» ֆիլմում։

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Космическая энциклопедия
* Official NASA Bio
* Биография
* 

Կատեգորիա:Ամերիկացի աստղագնացներ
Կատեգորիա:Ամերիկացի կենսաքիմիկոսներ
Կատեգորիա:Ամերիկացի քիմիկոսներ
Կատեգորիա:Բարեկամության շքանշանի ասպետներ
Կատեգորիա:Կին տիեզերագնացներ
Վարդան Մկրտչյան (այլ կիրառումներ)

**Վարդան Մկրտչյան** կարող է վերաբերվել.

* Վարդան Վանիկի Մկրտչյան (ծնվ. 1982), հայ դերասան։ Գաբրիել Սունդուկյանի անվան ազգային ակադեմիական թատրոնի տնօրեն (2017)։
* Վարդան Սուրենի Մկրտչյան (ծնվ. 1950), ինքնաշխատ կառավարման բնագավառի հայ գիտնական։
* Վարդան Առաքելի Մկրտչյան (հոկտեմբերի 3, 1954, Երևան, Հայկական ԽՍՀ, ԽՍՀՄ), Հայաստանի Հանրապետության ազգային ժողովի նախկին պատգամավոր։
Մարիա Կորիտցևա

**Մարինա Սերգեևնա Կորիտցևա** (, ), ուկրաինացի թենիսիստուհի, Կանանց թենիսի ասոցիացիայի (*[[WTA]]*) վեց մրցաշարի հաղթող։

## Կենսագրություն
Մարինա Սերգեևնա Կորիտցևան ծնվել է 1985 թվականի մայիսի 25-ին Կիևում (Ուկրաինա)՝ նկարչուհի Ելենա Չելնոկովայի և ֆիզիկոս Սերգեյ Կորիտցևի ընտանիքում։ Նաև նա ունի Անաստասիա անունով քույր։

Ծնողները Մարինային թենիս են բերել վեց տարեկանում, իսկ մայրը մինչ օրս մարզիչ է համարվում։

Մարինան նախընտրում է կավե կոշտ ծածկույթը։

Կորիտցևան տիրապետում է ռուսերենին, ուկրաիներենին և անգլերենին։

## Սպորտային կարիերա
Մարինան 2008 թվականին Ուկրաինայի թենիսի հավաքականի կազմում մասնակցել է Պեկինում անցկացվող Ամառային օլիմպիական խաղերին։

2012 թվականին թենիսիստուհին հայտարարել է իր պրոֆեսիոնալ կարիերայի ավարտի մասին։

## Վարկանիշ տարվա վերջին

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Էջը Ֆեդերացիայի Գավաթի կայքում 
* Էջը ITF-ի կայքում 
* Էջը WTA-ի կայքում

Կատեգորիա:Ուկրաինացի թենիսիստներ
Կատեգորիա:Ամառային օլիմպիական խաղերի մարզիկներ
Վարդան Մկրտչյան (գիտնական)

**Վարդան Սուրենի Մկրտչյան** (), ինքնաշխատ կառավարման բնագավառի հայ գիտնական։ Տեխնիկական գիտությունների դոկտոր (1990), պրոֆեսոր (1993): ԽՍՀՄ վաստակավոր գյուտարար (1991):

## Կենսագրություն
Վարդան Մկրտչյանը ծնվել է 1950 թվականի փետրվարի 18-ին, Երևանում։ 1972 թվականին ավարտել է Երևանի պոլիտեխնիկական ինստիտուտը։ 1976-2001 թվականներին աշխատել է Հայաստանի պետական ճարտարագիտական համալսարանում, 2001-2004 թվականներին՝ Ավստրալիայի Նյու Սաութ Վեսթ համալսարանում, 2004 թվականից՝ Համահայկական համացանցային համալսարանի (Սիդնեյ) գլխավոր կառավարիչ։

Աշխատանքները վերաբերում են էներգատար ջերմային շարժընթացների ինքնաշխատ կառավարմանը, միկրոպրոցեսորային տեխնիկական և ծրագրային միջոցների ստեղծմանը։ Հեղինակ է բուհական ուսումնական ձեռնարկների։

## Պարգևներ և մրցանակներ
* ԽՍՀՄ երիտասարդ գյուտարարների համամիութենական մրցանակ (1979
* ՀԼԿԵՄ մրցանակ (1980)
* ԽՍՀՄ վաստակավոր գյուտարար (1991)

## Երկեր
* Խոնավ նյութերի վերամշակման արդյունավետության բարձրացումը կառավարման սահող ռեժիմում, Երևան, 1992։
* Эффективные системи автоматического управления режимами сушки табака в скользящих режимах, М., 1987.
* Микропроцессорные системы управления тепловыми процессами в скользящих режимах, Минск, 1993.

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Семинар от доктора технических наук, профессора Мкртчяна В.C.

Կատեգորիա:ԽՍՀՄ վաստակավոր գյուտարարներ
Կատեգորիա:ՀՊՃՀ շրջանավարտներ
Կատեգորիա:Հայ գիտնականներ
Կատեգորիա:Հայ պրոֆեսորներ
Կատեգորիա:Տեխնիկական գիտությունների դոկտորներ
Գինու գավաթով աղջիկը

**«Գինու գավաթով աղջիկը»** (հոլ.՝ Dame en twee heren), Յան Վերմեերի նկարներից՝ նկարված 1659-1660 թվականներին։ Ներկայումս այն պահպանվում է դուքս Անտոն Ուլրիխի թանգարանում,որը գտնվում է Գերմանիայի Բրաունշվայգ քաղաքում։ Նկարի ներքևի ձախ մասում ապակու վրա երևում է հեղինակի ստորագրությունը «IV Meer»:

Առաջին անգամ նկարը հիշատակվում է 1696 թվականի մայիսի 16-ին կայացած Հակոբ Դիսսուիսի կազմակերպած աճուրդի ժամանակ՝ «Ուրախ ընկերակցություն է տոնվում սենյակում» անունով՝ նախնական 73 ֆլորինով։ Հետագայում այն հայտնվում է Անտոն Բրաունշվերի հավաքածուի 1710, 1744 և 1776 թվականների գույքագրի մեջ։ Նապոլեոնյան պատերազմների ժամանակ մինչև 1815 թվականը պահվում է որպես նվաճում։

Նկարն ակնհայտորեն նման է և էսթետիկական մոտեցում ունի Վերեմեերի մյուս երկու «Գինու գավաթը» և «Երաժշտության ընդհատված դաս» ստեղծագործությունների հետ։ Մի քանի տարրեր ամբոջությամբ նույնն են, օրինակ՝ բաց պատուհան՝ վիտրաժային նկարներով (հավանաբար Ժանետտա Վոգել, Վերմեերի կնոջ հարևանուհին)):

Նկարում պատկերված է մի տղամարդ, որը մի բաժակ գինի է մատուցում կնոջը: Կինը վառ կարմիր մետաքսե զգեստ է հագել՝ հավանաբար գայթակղելու նպատակով։ Նա ժպտալով նայում է նկարը դիտողին: Նրա հայացքի մեջ կարելի է կարդալ կոկետություն, թեթև արբածություն։ Ֆոնի հետին մասում նստած է երկրորդ տղամարդը, որը, ձեռքը սեղանին հենած, մտազբաղ նայում է մի կողմ։ Նրա արտաքին տեսքը մելանխոլիկ է, որը կարող է առաջացած լինել խանդի պատճառով։ Կապույտ սփռոցով ծածկված և լավ լուսավորված սեղանի վրա պատկերված է նատյուրմորտ՝ մետաղական սկուտեղի մեջ մրգեր և կերամիկական սափոր՝ սպիտակ կտորի վրա դրված։

Այդպիսի թեմաներ հաճախ էր հանդիպում այդ ժամանակաշրջանի գեղանկարչության մեջ (օրինակ՝ Պիտեր դե Հոոխի «Զինվորների հետ խմող կինը» (1658 թվական) գտնվում է Լուվրում)): Միայն թե Վերմեերի գործերն առանձնանում են կերպարներ ավելի խորը հոգեբանական մշակմամաբ։ Կտավի իմաստը, հավանաբար, չափավորության կոչ է՝ արտահայտված այլաբանությամբ։ Պատուհանի վիտրաժները հակադրվում են սենյակում գտնվողների վարքագծին:Պատից կախված նախնիներից մեկի դիմանկարը, հավանաբար, նույն նպատակին է ծառայում։

Պատկերի անթերի խորությունը հստակ տեսանելի է նկարի սկզբնամասի լուսավորված սալիկապատված հատակի վրա։ Նկարը համարվում է վարպետի հասուն դարաշրջանի գլուխգործոցներից մեկը։ Տարբեր տեխնիկայի օգտագործումը՝ քողարումից մինչև ամենափոքր տարրեր, հնարավորություն է տալիս ավելի իրատեսորեն փոխանցել տարբեր օբյեկտների մակերեսները։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:1660 նկարներ
Կատեգորիա:Յան Վերմեերի նկարներ
Արաքսյա Անանյան

**Արաքսյա Ոսկանի Անանյան** (), հայ օպերային երգչուհի (կոնտրալտո), բեմադրիչ։ ՀԽՍՀ վաստակավոր արտիստ (1939):

## Կենսագրություն
Արաքսյա Անանյանը ծնվել է 1908 թվականին, Բաքվում։ 1933 թվականին ավարտել է Երևանի պետական կոնսերվատորիան։ 1930-ական թվականների սկզբից եղել է Երևանի օպերայի և բալետի թատրոնի հիմնադիր կազմում, նախ եղել է մեներգչուհի, ապա՝ 1960-ական թվականներից, թատրոնի ռեժիսոր։ Թատրոնի առաջին ներկայացման՝ Ալեքսանդր Սպենդիարյանի «Ալմաստ» օպերայի ժամանակ կատարել է Գայանեի դերերգը։ Հանդես է եկել տարբեր օպերային ներկայացումներում, այդ թվում՝ Պյոտր Չայկովսկու «Եվգենի Օնեգին» (Օլգա), Շառլ Գունոյի «Ֆաուստ» (Զիբել), Ջակոմո Պուչինիի «Չիո-Չիո-Սան» (Սուզուկի) և այլն։ Երաժշտական գործունեությանը զուգահեռ զբաղվել է նաև բեմադրական աշխատանքով։ Բեմադրել է Ռուջերո Լեոնկավալոյի «Պայացներ», Ցեզար Կյուիի «Կոշկավոր կատուն» և այլ օպերաներ, մասնակցել է Արմեն Տիգրանյանի «Անուշ», Տիգրան Չուխաջյանի «Արշակ Երկրորդ», Ռիխարդ Վագների «Տանհոյզեր» օպերաների բեմադրական աշխատանքներին։

## Դերերգեր

## Պարգևներ
* ՀԽՍՀ վաստակավոր արտիստ, 1939
* «Աշխատանքային գերազանցության համար» մեդալ, 1939

## Մահ
Մահացել է Երևանում։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Երևանի Կոմիտասի անվան պետական կոնսերվատորիայի շրջանավարտներ
Կատեգորիա:ՀԽՍՀ վաստակավոր արտիստներ
Կատեգորիա:Հայ բեմադրիչներ
Կատեգորիա:Հայ օպերային երգիչներ
Արմեն Ղունյան

**Արմեն Էդուարդի Ղունյան** (հունիսի 3, 1972, Մեծ Թաղեր, Հադրութի շրջան, ԼՂԻՄ, Ադրբեջանական ԽՍՀ, ԽՍՀՄ - մայիսի 10, 1992, Սառնաղբյուր, Ասկերանի շրջան, Արցախ), հայ բժիշկ-ազատամարտիկ, Արցախյան պատերազմի մասնակից, «Նիկոլ Դուման» ջոկատի անդամ։

## Կենսագրություն
Արմեն Ղունյան ծնվել է 1972 թ. հունիսի 3-ին ԼՂԻՄ Հադրութի շրջանի Մեծ Թաղլար գյուղում։ 1978 թ. ընդունվել է գյուղի միջնակարգ դպրոցը։ Միջնակարգ դպրոցն ավարտելուց հետո 1989 թ. ընդունվել է Երևանի պետական բժշկական համալսարանի բուժական ֆակուլտետը։ Երկրորդ կուրսում տարկետում է վերցնում և հատուկ առաջադրանքով մեկնում քաղաք Մոսկվա։ Այնտեղ կազմակերպում է մարդասիրական օգնություն։ 1990 թ.-ից մասնակցել է ՀՀ Արարատի (Երասխի), Նոյեմբերյանի և ԱՀ Ասկերան (Սառնաղբյուր) շրջանների ինքնապաշտպանական մարտերին։ 1991 թ., լինելով համալսարանի երկրորդ կուրսում, անդամագրվում է «Նիկոլ Դուման»  ջոկատին։ 1992 թ. ապրիլի 1-ին ջոկատը,որի ոգին էր Արմենը, հատուկ առաջադրանքով մոտեցավ Ասկերանի շրջանի Աղբուլաղ գյուղին։ Գյուղը շրջափակման մեջ էր, և Արեմնն իր երկու ընկերների հետ մարտի է բռնվում. ուժերն անհավասար էին։ Արմենը տանկի արձակած արկից խոցվեց։ Աշոտն (Արմենի ընկերը) կրակն իր վրա է վերցնում։ Նա կարողանում է թաքցնել Արմենի մարմինը, բայց մահացու վիրավորվում է։ Թշնամին խոշտանգում է նրանց մարմինները։ Իսկ երրորդ ազատամարտիկի՝ Սլավիկի ճակատագիրն առայսօր մնում է անհայտ։ Յոթ օր անց մի խումբ ազատամարտիկներ դուրս բերեցին Արմենի և Աշոտի դիակները։ 1992 թ. մայիսի 10-ին՝ 19 տարեկան հասակում, Աղբուլաղ (Սառանաղբյուր) գյուղի պաշտպանության կատաղի կռվում Արմեն Ղունյանը հերոսաբար մահացել է։

## Պարգևներ
Արմեն Ղունյանը Արցախյան պատերազմում կատարած իր գործունեության համար հետմահու պարգևատրվել է՝ Երկրորդ աստիճանի «Մարտական խաչ» շքանշանով

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Հայ ազատամարտիկներ
Կատեգորիա:Հայ բժիշկներ
Ժողովրդի ծառա (կուսակցություն)

**«Ժողովրդի ծառա»** (), ուկրաինական քաղաքական կուսակցություն, որը նախկինում անվանվում էր «**Վճռական փոփոխությունների կուսակցություն**»։ Պաշտոնական գրանցումը տեղի է ունեցել 2017 թվականի դեկտեմբերի 2-ին։ Կուսակցության նույն անունն է կրում նաև 2015-2019 թվականներին նկարահանված կատակերգրական քաղաքական՝ «Ժողովրդի ծառա» սերիալը։

## Նկարագրություն
Ուկրաինայի արդարադատության նախարարության տվյալներով՝  «Ժողովրդի ծառա» կուսակցությունը գրանցվել է 2016 թվականի ապրիլի 13-ին «Վճռական փոփոխությունների կուսակցություն» անվանմամբ։ Այդ ժամանակ այն ղեկավարում էր Եվգենի Յուրդիգան։

2018 թվականի նոյեմբերի 27-ի դրությամբ, կուսակցության առաջնորդն է Իվան Բականովը, որը 2013 թվականից ղեկավարում է ուկրաինական հումորային «Թաղամաս 95» ստուդիան։

Համաձայն կուսակցության հաշվետվության՝ 2018 թվականի երկրորդ քառորդում նրանք անվճար օգտագործում են Կիևում գտնվող 4մ² տարածքով գրասենյակը, որը նրանց տրամադրվել է հովանավորը։ Կուսակցությունը չունի ոչ մի միջոց ու ոչ մի վճարումներ չի կատարում։

2017 թվականի դեկտեմբերին Ռազումկովի կենտրոնի անցկացրած հարցման արդյունքում կուսակցությունը հավաքել է 4% ձայն։ «Ռեյտինգ» սոցիալական խմբի կողմից 2018 թվականի ապրիլին անցկացված հարցումներով, հարցվողների 9%-ը Ուկրաինայի խորհրդարանական ընտրությունների ժամանակ պատրաստ է իրենց ձայնը տալ կուսակցությանը։ 2018 թվականի հունիսին «Ռեյտինգի» տվյալներով կուսակցության օգտին պատրաստ են քվեարկել ընտրողների 10,5%-ը։ 2019 թվականի փետրվարի սկզբին «Ժողովրդի ծառա» կուսակցության վարկանիշը Կիևի միջազգային սոցիոլոգիայի համալսարանի կողմից անցկացված հարցման արդյունքում աճել է մինչև 24,6%, այն առաջին անգամ կարողացել է առաջ անցնել մնացած կուսակցություններից։

Ենթադրվում է, որ նախագահի թեկնածու Վլադիմիր Զելենսկու թիմի մի մասը կարող է անդամագրվել կուսակցությանը։

2019 թվականի հունվարի 21-ին «Ժողովրդի ծառա» կուսակցությունը Վլադիմիր Զելենսկուն առաջադրել է որպես նախագահի թեկնածու։

2019 թվականի մարտի 31-ին տեղի ունեցավ Ուկրաինայի նախագահական ընտրությունների առաջին փուլը, որի արդյունքներով երկրորդ փուլ անցան Վլադիմիր Զելենսկին ու Պետրո Պորոշենկոն։ 2019 թվականի ապրիլի 21-ին ընտրությունների երկրորդ փուլում հաղթանակ տարավ Վլադիմիր Զելենսկին (73,22 %):

2019 թվականի մայիսի 17-ին անցկացված սոցիլոգիական հարցումների տվյալներով, «Ժողովրդի ծառա» կուսակցությունը հավաքեց 39,9 %, մինչևդեռ «Ընդդիմադիր դաշինք՝ խաղաղության և զարգացման կուսակցությունը» հավաքեց 10,9 %, «Եվրոպական համերաշխությունը»՝ 10,6 %, «Հայրենիքը»՝ 9,1 %:

2019 թվականի մայիսի 20-ին Վլադիմիր Զելենսկին երդմնակալությունից հետո հայտարարեց Վերին Ռադան ցրելու ու արտահերթ խորհրդարանական ընտրություններ անցկացնելու մասին, որին մասնակցելու է նաև «Ժողովրդի ծառա» կուսակցությունը։

2019 թվականի մայիսի 27-ին կուսակցությունը մամլո ասուլիս հրավիրեց, որում հայտարարվեց, որ «Ժողովրդի ծառա» կուսակցության ղեկավարն է դարձել Դմիտրի Ռազումկովը։

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* 2019 թվականի Ուկրաինայի նախագահական ընտրություններին իր թեկնածությունը դրած Զելենսկու նախընտրական կայք
* Պաշտոնական կայք 

Կատեգորիա:2018 հիմնադրումներ Ուկրաինայում
Կատեգորիա:2018 հիմնադրված կուսակցություններ
Կատեգորիա:Կուսակցություններ այբբենական կարգով
Կատեգորիա:Ուկրաինայի եվրոպամետ կուսակցություններ
Իմպերատոր (Հին Հռոմ)

**Իմպերատոր** (, ղեկավար, տեր, զորավար), հին հռոմեական պատվավոր զինվորական կոչում, ավելի շատ տարածում է գտել Ուշ հանրապետության շրջանում։ Անգլերեն *emperor* բառն առաջացել է հին ֆրանսերեն *Empereür* բառից։

Պատվավոր տիտղոսը առաջացել է Պունիկյան երկրորդ պատերազմի ժամանակ, առաջին իմպերատոր է դարձել Պուբլիոս Կոռնելիուս Սկիպիոն Աֆրիկացին։ Որպես կանոն՝ զինվորները իրենց զորավարին անվանեցին իմպերատոր մեծ ճակատամարտում հաղթելուց հետ։ Զորավար-իմպերատորը տրիումֆի՝ հաղթահանդեսի իրավունք էր ստանում և հնարավորություն էր ունենում տիտղոսը կրելու իր ամբողջական անվամբ։ Այն որևէ իրավական կարգավիճակի փոփոխություն չէր տալիս։ Ընդ որում՝ իմպերատորի տիտղոսը և տրիումֆը առավելագույն ձեռքբերումներն էին հռոմեական հրամանատարների համար։ Հռոմեական իմպերատորները իրենց հեղինակավոր էին համարվում, երբ կրում էին ոչ թե մեկ, այլ՝ մի շարք տիտղոսներ։

Օգոստոս Օկտավիանոսը առաջինն էր, որ օգտագործեց այս տիտղոսն իր անունից առաջ, իսկ նրանից հետո սա արդեն կարգ դարձավ։ Վերջին՝ արդեն ոչ թե իմպերատոր, այլ՝ պրինցեպս դարձավ Քվինտուս Հուլիոս Բլեզուսը։ Կոչվել է պրինցեպս, քանի որ Պրիցիպատի ժամանակ հռոմեացի տիրակալները այս տիտղոսը կրել են որպես իրենց տիտղոսաշարի մի տարր։ Ի դեպ, հենց պրինցեպս բառից է առաջացել անգլերեն *prince* բառը։ Մեր թվարկության 22 թվականից հետո իմպերատորի տիտղոսը կրելու արտոնություն ունեցան միայն Հռոմի կայսրերը։ Իսկ ավելի ուշ այն սկսեցին կրել նաև Հռոմում իշխելու հավակնություն ունեցող մարդիկ։ Արդյունքում՝ տերմինը հիմնականում գերագույն քաղաքական առաջնորդի իմաստ ստացավ։

## Արտաքին հղումներ
* 
* *Леус В. А.* Сципион Африканский и титул ''imperator'' в политической системе Римской республики // Известия Саратовского университета. — 2010. Т. 10. История и международные отношения. — С. 82-84.

Կատեգորիա:Հին Հռոմի զինված ուժեր
Կատեգորիա:Ազնվական տիտղոսներ
Սեռա դա Կանաստրա ազգային պարկ

**Սեռա դա Կանաստրա ազգային պարկ** (), ազգային պարկ Մինաս Ժերայս նահանգի Կանաստրա կոչվող լեռներում, Բրազիլիա։

## Տեղագրություն
Սեռա դա Կանաստրա ազգային պարկը գտնվում է Մինաս ժերայսի հարավ-արևմուքում՝ Ռիո Գրանդի գետի հյուսիսում։ Այն մտնում է Սեռադո բիոմի մեջ։ Պարկը ստեղծվել է 1972 թվականի ապրիլի 3-ին 70.355 հրամանագրով։ Ընդգրկում է 197810 հա տարածք և կառավարվում է Չիկո Մենդեսի Կենսաբազմազանության պահպանության ինստիտուտի կողմից։ Ազգային պարկը սփռված է Սան Ռոկի դի Մինաս, Սակրամենտու, Կապիտոլիու, Վարժեն Բոնիտա, Սան Ժուան Բատիստա դու Գլորիա ու Դելֆինոպոլիս մունիցիպալիտետներում՝ Մինաս Ժերայս նահանգում։ 2016 թվականի դրությամբ, Կանաստրայի սարահարթում միայն պարկի 70000 հա տարածքն էր կանոնակարգված նախկին սեփականատերերի փոխհատուցմամբ։

Պարկն ընկած է Սան Ֆրանցիսկու և Պարանա գետերի ջրկիցում։ Այն պաշտպանում է Սան Ֆրանցիսկու գետի ակունքը, որը հոսում է պարկից դեպի արևելք։ Հարավում այն սնուցում է Ռիո Գրանդին, իսկ հարավում՝ Արագուարի գետը, որը հանդիսանում է Պարանաիբա գետի վտակը։ Ռիո Գրանդի և Պարանաիբա գետերը հոսելով դեպի արևմուտք՝ առաջացնում են Պարանան։

Պարկը գտնվում է 750-1490 մետր բարձրության վրա։ Ճանապարհը հատում է պարկի ամենաբարձր հատվածը՝ արևելքից արևմուտք, ավելի քան 60 կիլոմետր։ Ազգային պարկը ներառում է մի շարք գեղատեսիլ վայրեր, ինչպիսիք են քարափները՝ կտրուկ ջրվեժներով, ներառյալ Կասկա Դ'անտան, որն առաջին ջրվեժն է Սան Ֆրանցիսկու գետի վրա՝ 186 մետր անկումով։ Մյուս տեսարժան վայրերն են Գարագեմ դե Պեդրասը և Կուրրալ դե Պեդրասը։ Դիտակետերին կարելի է հասնել՝ անցնելով հողային ճանապարհով լավ եղանակին։ Ամենաբարձր գագաթներն ունեն գրեթե 1500 մետր բարձրություն։

## Շրջակա միջավայր
Ջերմաստիճանը տատանվում է 1-ից մինչև 29&nbsp;°C, իսկ միջինը՝ 18&nbsp;°C է։ Տարեկան տեղումների միջին քանակը 1250 մմ է։ Բուսականության մեծ մասը ժայռոտ դաշտերն են և Սեռադո՝ գետեզերյա անտառի հովիտներով և կիրճերով։ Պարկում կան բուսական աշխարհի 45 էնդեմիկ տեսակներ։ Դրանց թվում են *Hololepis*, հալևորուկը, սղոցին, երջնակը և այլն։

Կենդանական աշխարհն ընդգկում է թփուտների շուն, պամպաների եղնիկ, բաշավոր գայլ, հսկայական զրահակիր, մեծ ջրասամույր, պումա, գուան և այլն։

## Պահպանություն
Պարկը դասվում է Բնության պահպանության միջազգային միության II կատեգորիային (ազգային պարկ)։ Նպատակն է՝ պահպանել բնական էկոհամակարգերը և նպաստել գիտական հետազոտությունների զարգացմանը, բնապահպանական կրթական գործունեության բարելավմանը, ինչպես նաև ապահովել բացօթյա հանգիստ ու էկոտուրիզմ։

Պարկում պահպանվող թռչուններից են *Alectrurus tricolor*, *Amazona vinacea*, *Coryphaspiza melanotis*, ինչպես նաև  օնցիլլան (Leopardus tigrinus), օցելոտը (Leopardus pardalis), Leopardus pajeros։

## Պատկերասրահ

Canastra.jpg
Cachoeira São Francisco - Serra da Canastra.jpg|Սան Ֆրանցիսկու ջրվեժ
Caraça!.jpg
Artificial lake Mascarenhas de Moraes.jpg


## Ծանոթագրություններ

## Աղբյուրներ
*
*
*

Կատեգորիա:Ազգային պարկեր
Կատեգորիա:Բրազիլիայի ազգային պարկեր
Կատեգորիա:Կատեգորիա ԲՊՀՄ II
Կատեգորիա:1972 հիմնադրված բնության հատուկ պահպանվող տարածքներ‎
Էլիզաբեթ Սոֆի Մեկլենբուրգցի

**Էլիզաբեթ Սոֆի Մեկլենբուրգցի, Բրունսվիկ-Լյունեբուրգի դքսուհի** (), գերմանացի միջնադարյան բանաստեղծուհի և երգահան։

## Կենսագրություն
Էլիզաբեթը երաժշտություն սովորել է իր հոր՝ Մեկլենբուրգի դուքս Յոհան Ալբերտ Երկրորդի պալատում, որտեղ կար անգլիացի համբավավոր երաժիշտներից կազմված, լավ նվագախումբ։ Երեսնամյա պատերազմի ժամանակ, 1628 թվականին, երբ վտանգ էր սպառնում Մեկլենբուրգին, նա տեղափոխվել է Կեսսել, որը նույնպես համբավված էր երաժշտական լավ ավանդույթներով։ 1635 թվականին Էլիզաբեթն ամուսնացել է մի ուսյալ ազնվականի՝ Բրունսվիկ-Լյունեբուրգի դուքս Ավգուստ Կրտսերի հետ։

Նա մեծ եռանդով ու սիրով զբաղվել է պալատական նվագախումբ ստեղծելու և դրա կատարողական բարձր մակարդակն ապահովելու գործով և այդ աշխատանքների ընթացքում սերտորեն գործակցել է Հայնրիխ Շյուտցի հետ, որը 1655 թվականին նշանակվել էր պալատական կապելմայստեր։ Ենթադրվում է, որ Էլիզաբեթը եղել է վերջինիս «Թատերական ներկայացում Մարիամ Մագթաղինացու մասին» (*Theatralische neue Vorstellung von der Maria Magdalena*) ստեղծագործության արիաների (մեներգերի) համահեղինակը։

Էլիզաբեթ Սոֆիի ստեղծագործությունների մեծ մասը եկեղեցական-կրոնական օրհներգեր ու արիաներ են. որոնցից մի քանիսը հրատարակվել են 1651 և 1667 թվականներին։ Ընդ որում՝ 1651 թվականին լույս ընծայված «Ավետարանչական խաղողի այգին» *Vinetum evangelicum, Evangelischer Weinberg* արիան համարվում է Գերմանիայում կին հեղինակի տպագրված առաջին երաժշտական ստեղծագործությունը։ Էլիզաբեթը կարևոր դեր է խաղացել նաև պալատում դիմակահանդեսներ, պարահանդեսներ, թատերախաղեր, բալետային ներկայացումներ կազմակերպելու գործում, որոնց համար հաճախ հորինել է սցենարներ, լիբրետոներ, երաժշտություն։ Նրա դրամատիկական երկերից երկուսը՝ *Friedens Sieg*-ը (1642, Brunswick) և *Glückwünschende Freudensdarstellung*-ը (Lüneburg, 1652)
հասել են մինչև մեր օրերը։

Միջնադարյան գրող, թարգմանչուհի Սիբիլլա Ուրսուլա ֆոն Բրաունշվայգ-Լյունեբուրգը Էլիզաբեթ Սոֆիի խորթ դուստրն էր՝ ծնված Ավգուստ Կրտսերի երկրորդ կնոջից։

## Գրականություն
* Horst Walter. «Sophie Elisabeth, Duchess of Brunswick-Lüneburg»
* Judith Tick. «Women in music, §II: Western classical traditions in Europe & the USA 3. 1500—1800»
*Sophie Elisabeth, Duchess of Brunswick-Lüneburg|author=Horst Walter|access-date=July 15, 2007}} (similar text in Grove Opera article by same author)
*Women in music, §II: Western classical traditions in Europe & the USA 3. 1500–1800.|author=Judith Tick|access-date=July 14, 2007}}
* Hermann Kretzschmar: *Geschichte des Neuen deutschen Liedes*. Breitkopf & Härtel, Leipzig 1911, S. 36.
* Barbara Becker-Cantarino: *Der lange Weg zur Mündigkeit*. 1987, ISBN 3-476-00612-3, S. 248–252.
* Linda Maria Koldau: *Frauen – Musik – Kultur. Ein Handbuch zum deutschen Sprachgebiet der Frühen Neuzeit*. Köln/ Weimar 2005, ISBN 3-412-24505-4, S. 189–198 (Vorschau auf Google Books).

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ

* ''Haus Mecklenburg''

Կատեգորիա:Գերմանացի բանաստեղծուհիներ
Կատեգորիա:Գերմանացի կին կոմպոզիտորներ
Կատեգորիա:Կին դասական կոմպոզիտորներ
Կատեգորիա:Միապետների դուստրեր
Անդրեյ Գովորով

**Անդրեյ Գովորով** (, ), ուկրաինացի լողորդ, սպորտի վաստակավոր վարպետ, Սինգապուրի առաջին պատանեկան Օլիմպիական խաղերի կրկնակի չեմպիոն, 50 մ Բաթերֆլայ մարզաձևի աշխարհի ռեկորդակիր, պատանիների աշխարհի և Եվրոպայի առաջնությունների բազմակի չեմպիոն և մրցանակակիր, Եվրոպայի առաջնությունների բազմակի մրցանակակիր, 50 մ բատերֆլայ մարզաձևի Եվրոպայի կրկնակի ռեկորդակիր, Ուկրաինայի վեցակի ռեկորդակիր 50 մ և 100 մ ազատ ոճերի և 50 մ բատերֆլայ կարճ լողավազաններում։ Լոնդոնի Օլիմպիական խաղերում 50 մետր ազատ ոճում հասել է կիսաեզրափակիչ՝ 22,09 վայրկյան ցուցադրելով առավոտյան նստաշրջանին և 22,12 վայրկյան՝ օգոստոսի 2-ի երեկոյան նստաշրջանին։

## Կենսագրություն
2013 թվականի հուլիսին Կազանի 27-րդ համաշխարհային ամառային ունիվերսիադայում 50 մ բատերֆլայ մրցատարածության եզրափակչում ոսկե մեդալ նվաճեց
։

Անդրեյի մարզիչը՝ Ուկրաինայի վաստակավոր մարզիչ Կոնստանտին Կարտաշովն է։

2015 թվականի օգոստոսին Մոսկվայում լողի աշխարհի գավաթի առաջին փուլում ստացել է ոսկե և բրոնզե պարգևներ։

2015 թվականի դեկտեմբերին Նետանիայում (Իսրայել) կարճ ջրում 22.36 ժամանակի ընթացքում նվաճել է ոսկե մեդալ։

2016 թվականի հունիսի 10-ին հաղթել է Մարե Նոստրում (Բարսելոնա) մրցաշարի եզրափակիչ փուլում՝ թարմացնելով մրցումների ռեկորդը՝ 23,16 վրկ, լող 50 մ բատերֆլայ։

Բուդապեշտում ջրային մարզաձևերի աշխարհի առաջնությունում (2017) բրոնզ է ստացել 50 մետր բատերֆլայ մրցատարածությունում։

## Լավագույն արդյունքներ
### Ժամային ցուցանիշներով
* 50 մ ազատ ոճ՝ 21,46 (Ռիո, Ամառային օլիմպիական խաղեր 2016)
* 50 մ ազատ ոճ՝ 20,96 (Փարիզ, Աշխարհի գավաթ 2016)
* 50 մ բաթերֆլայ՝ 22,27 (Հռոմ, հուլիսի 1 2018 թ․, երկար ալիքներ)
* 50 մ բաթերֆլայ՝ 22,36 (Գերնինգեն, դեկտեմբերի 15, կարճ ալիքներ, 2013)
* 100 մ ազատ ոճ՝ 49,12 (Խարկով, ապրիլի 17, 2015 թ․)
* 100 մ ազատ ոճ՝ 47,58 (Բեռլին, նոյեմբերի 14, կարճ ալիքներ, 2009)

## Պետական մրցանակներ
* «Մատուցած ծառայությունների համար» III աստիճանի շքանշան (հուլիսի 25 2013 ), Կազանում 27-րդ համաշխարհային ամառային ունիվերսիադայում բարձր մարզական արդյունքների հասնելու, անձնվիրության և հաղթանակի կամքի դրսևորման, Ուկրաինայի միջազգային հեղինակության բարձրացման համար

## Անձնական կյանք
Ավարտել է Դնեպրոպետրովսկի ֆիզիկական կուլտուրայի բարձրագույն ուսումնարանը։ Այժմ Անդրեյը Օլես Գոնչարի անվան Դնեպրոպետրովսկի ազգային համալսարանի ուսանող է։ Ամուսնացած է։

## Տես նաև
*Ամառային պատանեկան օլիմպիական խաղեր 2010
*Ուկրաինան ամառային օլիմպիական խաղերում 2012

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* https://vk.com/govorov_a 
* Андрей Говоров. Профиль на сайте Лондона 2012
* На сайте Федерации плавания Украины 
* На сайте swimrankings.net
* На сайте ДВУФК 
* Украинские пловцы на Олимпиаде 2012 в Лондоне 
* Украинец побил рекорд и одержал победу на турнире по плаванию

Կատեգորիա:Ուկրաինացի լողորդներ
Լեռնային պար (խմբաքանդակ)

**«Լեռնային պար»**, արձանախումբ Երևանի Արաբկիր վարչական շրջանում՝ Մերգելյանի պուրակում։ 1984-2024 թվականներին գտնվել է «Դվին» հյուրանոցի դիմաց։

## Պատմություն
«Լեռնային պար» *խմբաքանդակի* աշխատանքները սկսվել են 1979 թվականին՝ Գեղարվեստի կոմբինատում։ Հավաքական կերպար ներկայացնող արձանախմբի պատրաստման համար պահանջվել է 4 տարի։ 1973 թվականին «Լեռնային պար» արձանախմբի փոքր տարբերակը քանդակագործ Տիգրան Արզումանյանը ներկայացրել է Հայաստանի նկարիչների միությունում բացված աշնանային ցուցահանդեսին։ Ցուցահանդեսից հետո քննարկումներ են ծավալվել արձանախմբի մեծ տարբերակը ստեղծելու և այն քաղաքի հայտնի վայրերից մեկում տեղադրելու մասին։ «Դվին» հյուրանոցի կառուցումից հետո առաջարկվել է արձանախմբի մեծ տարբերակը տեղադրել այնտեղ։ 1984 թվականին արձանախումբը տեղադրվել է հյուրանոցի տարածքում։ Նախնական գաղափարի համաձայն՝ այն պետք է լիներ բրոնզից, սակայն հետո նախընտրություն տրվել է պղնձին։

### Վանդալություն
1990-ական թվականներին «Դվին» հյուրանոցը դադարել է գործել։ Դրա շուրջ ցանկապատ է կառուցվել, և արձանախումբը մոռացության մատնվել։ Այդ ընթացքում հուշարձանի գոտկատեղից ներքև ընկած պղնձաձույլ հատվածը գողացել են, ու արձանախումբն ավերվել է։

### Վերականգնում
«Դվին» հյուրանոցի տնօրինության աջակցությամբ քանդակագործ Տիգրան Արզումանյանը 2015 թվականին սկսել է արձանի վերականգնման աշխատանքները։ Քանդակագործը դրվագող վարպետի օգնությամբ նորից քանդակել է գոտկատեղից ներքև ընկած հատվածը, գիպսից կաղապար պատրաստել, բետոնապատել և նորից պղինձ տեղադրել։

Չորս տոննա կշռող պղնձաձույլ արձանախումբը կրկին տեղադրվել է «Դվին» հյուրանոցի մոտ։

### Տեղափոխում
2024 թվականին խմբաքանդակը տեղափոխվել է Մաթեմատիկական մեքենաների գիտահետազոտական ինստիտուտի առջևի պուրակ (Մերգելյանի պուրակ), որի վերաբացումը հիմնանորոգումից հետո տեղի է ունեցել հոկտեմբերի 25-ին։

## Հեղինակ
* Քանդակագործ՝ ՀՀ վաստակավոր նկարիչ Տիգրան Արզումանյան

## Պատկերասրահ

Lernayin Par sculpture (2).jpg
Lernayin Par sculpture (1).jpg


## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Երևանի հուշարձաններ
Կատեգորիա:Տիգրան Արզումանյանի քանդակներ
Ելենա Սոտնիկ

**Ելենա Սոտնիկ** (, ), ուկրաինացի իրավաբան, քաղաքական գործիչ, Ուկրաինայի Գերագույն ռադայի 8-րդ գումարման Ժողովրդական պատգամավոր Ինքնօգնության կուսակցությունից։ Կոմիտեի քարտուղարը և Եվրամիության օրենսդրությանը ուկրաինական օրենսդրության ադապտացման, Եվրոպայի խորհրդի շրջանակներում Ուկրաինայի պարտավորություններին նրա պատասխանատվության ապահովման և Ուկրաինայի Գերագույն ռադայի կոմիտեի Եվրոպական ինտեգրման ոլորտում միջազգային-իրավական պարտավորությունների օրինագծերի համապատասխանության գնահատման հարցերով ենթակոմիտեի ղեկավարը։

## Կրթություն
2005 թվականին ավարտել է Ուկրաինայի ներքին գործերի ազգային ակադեմիան՝ ստանալով Իրավագիտություն մասնագիտությամբ գերազանցության դիպլոմ։ Նույն տարում ավարտել է Համայնքային կառավարման ակադեմիան՝ ստանալով գերազանցության դիպլոմ՝ «Տնտեսագետ մենեջեր» որակավորում և «Քաղաքային ինքնակառավարում» լրացուցիչ մասնագիտություն։ 2011-2012 թվականներին սովորել է Ուկրաինայի քաղաքական հետազոտությունների դպրոցում (Եվրոպայի խորհրդի նախագիծը Ուկրաինայում)։ 2012 թվականին ավարտել է Մ.Պ. Դրագոմանովի անվան ազգային մանկավարժական համալսարանը՝ «Հոգեբանություն» մասնագիտությամբ։

## Խորհրդարանական գործունեություն
2014 թվականի խորհրդարանական ընտրություններում առաջադրվել է «Ինքնօգնության» կուսակցության կողմից 10-րդ համարի ներքո։  Զբաղեցնում է հետևյալ պաշտոնները։

* Միջխորհրդարանական միությունում ազգային խորհրդարանական խմբի գործադիր կոմիտեի անդամ
* Ասոցիացիայի խորհրդարանական կոմիտեի ուկրաինական մասի անդամ
* Եվրոպայի խորհրդի Խորհրդարանական վեհաժողովում մշտական պատվիրակության անդամ
* Բելգիայի հետ միջխորհրդարանական կապերի խմբի ղեկավար
* ԱՄՆ-ի հետ միջխորհրդարանական կապերի խմբի անդամ
* Կանադայի հետ միջխորհրդարանական կապերի խմբի անդամ
* Ֆրանսիայի հետ միջխորհրդարանական կապերի խմբի անդամ
* Գերմանիայի հետ միջխորհրդարանական կապերի խմբի անդամ
* Մեծ Բրիտանիայի հետ միջխորհրդարանական կապերի խմբի անդամ
* Շվեյցարիայի հետ միջխորհրդարանական կապերի խմբի անդամ

## Այլ ձեռքբերումներ
2016 թվականից Մոդելային շրջան նախագծի մասնակիցն է, որի նպատակն է նպաստել Ուկրաինայի Գերագույն ռադայի կայացմանը։ 2019 թվականի փետրվարին դարձել է Յելի համալսարանի ծրագրի առաջին ուկրաինացի կին կրթաթոշակառու (ԱՄՆ-ում «World Fellows» 16 կրթաթոշակառուներից մեկը։

## Ընտանիք
Ամուսինը՝ գործարար Անատոլի Ամելինն է, ինչպես Ելենան, նա նույնպես 2012 թվականին ավարտել է Ուկրաինայի քաղաքական հետազոտությունների դպրոցը և ընդգրկված էր Ասպեն-Ուկրաինա շրջանավարտների ասոցիացիայի համակարգող խորհրդի կազմում։ Անատոլի Ամելինը Ուկրաինայի ապագայի ինստիտուտի (Ukrainian Institute for the Future) հիմնադիրներից է, որն իրեն ներկայացնում է որպես անկախ վերլուծական կենտրոն։

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Профиль на сайте Ассоциации юристов Украины  

Կատեգորիա:21-րդ դարի կին քաղաքական գործիչներ
Կատեգորիա:Գերագույն ռադայի պատգամավորներ
Կատեգորիա:Ուկրաինայի կին քաղաքական գործիչներ
Կոսիորի փողոց (Կրասնի Սուլին)

**Կոսիորի փողոց** (), փողոց Ռուսաստանի Ռոստովի մարզի Կրասնի Սուլինի շրջանի և Կրասնոսուլինսկի քաղաքային շրջանի վարչական կենտրոն Կրասնի Սուլին քաղաքի Սկելևատկա միկրոշրջանում։ Անվանվել է խորհրդային պետական և կուսակցական գործիչ Ստանիսլավ Վիկենտևիչ Կոսիորի (1889-1939) պատվին։ Սկիզբ է առնում Մեժևայա և Կիրովի փողոցների հանգույցից՝ Գնիլուշա գետի վրայով անցնող Սկելևատսկի կամրջից, և ավարտվում քաղաքի ծայրամասում՝ «Շախտոչկա» տեսարժանության մոտակայքում։ Երկարությունը 2100 մետր է։

## Նկարագրություն
Կրասնի Սուլին քաղաքի Կոսիորի փողոցը սկսվում է Մեժևայա և Կիրովի փողոցների հանգույցից՝ Գնիլուշա գետի վրայով անցնող Սկելևատսկի կամրջից, հատում Սևեռնայա փողոցը, 1-ին Սկելևատսկի, 4-րդ Սկելևատսկի, Ուչիտելսկի, 2-րդ Շկոլնի, 8-րդ Սկելևատսկի նրբանցքները, Կրասնոպարտիզանսկայա փողոցը և ավարտվում քաղաքի ծայրամասում՝ «Շախտոչկա» տեսարժանության մոտակայքում։ Երկարությունը 2100 մետր է։ Փողոցում կա համարակալված 180 շինություն։

Կոսիորի փողոցի փոստային դասիչն է՝ 346360։

Փողոցն անվանվել է խորհրդային պետական և կուսակցական գործիչ Ստանիսլավ Վիկենտևիչ Կոսիորի (1889-1939) պատվին։ Ստանիսլավ Կոսիորը 1928-1934 թվականներին եղել է Ուկրաինայի կոմունիստական կուսակցության կենտրոնական կոմիտեի գլխավոր, ապա՝ մինչև 1938 թվականը՝ առաջին քարտուղարը։ 1938 թվականի հունվարին նշանակվել է ԽՍՀՄ կառավարության նախագահի տեղակալ, սակայն նույն թվականի մայիսին զրկվել է բոլոր կոչումներից ու պաշտոններից և ձերբակալվել։ 1939 թվականին դատապարտվել է գնդակահարության։ 1956 թվականին նա արդարացվել է։ 2010 թվականին Կիևի վճռաբեկ դատարանը Կոսիորին ճանաչել է 1932-1933 թվականների Հոլոդոմորի՝ Ուկրաինայում արհեստական սովի կազմակերպիչներից մեկը։

## Ծանոթագրություններ

## Աղբյուրներ
*Улица Косиора в Красном Сулине
*Подробная карта улица Косиора, город Красный Сулин со спутника с номерами домов, индекс и маршруты, Яндекс, Гугл карты 

## Արտաքին հղումներ
*г. Красный Сулин, улица Косиора 

Կատեգորիա:Կրասնի Սուլինի փողոցներ
Կիրովի փողոց (Կրասնի Սուլին)

**Կիրովի փողոց** (), փողոց Ռուսաստանի Ռոստովի մարզի Կրասնի Սուլինի շրջանի և Կրասնոսուլինսկի քաղաքային շրջանի վարչական կենտրոն Կրասնի Սուլին քաղաքի Սկելևատկա միկրոշրջանում։ Անվանվել է կոմունիստական կուսակցության և խորհրդային պետության գործիչ Սերգեյ Միրոնովիչ Կիրովի (1886-1934) պատվին։ Սկիզբ է առնում Ստեպան Ռազինի և Կոմսոմոլսկայա փողոցների միջնամասից՝ Գնիլուշա գետի ափի մոտից, և ավարտվում Մեժևայա և Կոսիորի փողոցների հանգույցում՝ Գնիլուշա գետի վրայով անցնող Սկելևատսկի կամրջի մոտ։ Երկարությունն ընդամենը 450 մետր է։

## Նկարագրություն
Կրասնի Սուլին քաղաքի Կիրովի փողոցը սկսվում է Ստեպան Ռազինի և Կոմսոմոլսկայա փողոցների միջնամասից՝ Գնիլուշա գետի ափի մոտից, շարունակվում է Գնիլուշա գետին զուգահեռ, հատում դեպի ձախ շրջադարձ կատարած Ստեպան Ռազինի փողոցը և ավարտվում Մեժևայա և Կոսիորի փողոցների հանգույցում՝ Գնիլուշա գետի վրայով անցնող Սկելևատսկի կամրջի մոտ։ Կարճ փողոց է. նրա երկարությունն ընդամենը 450 մետր է։ Փողոցում կա համարակալված 38 շինություն։

Կիրովի փողոցի փոստային դասիչն է՝ 346350։

Փողոցն անվանվել է կոմունիստական կուսակցության և խորհրդային պետության գործիչ Սերգեյ Միրոնովիչ Կիրովի (1886-1934) պատվին։ Սերգեյ Կիրովը եղել է Անդրֆեդերացիայի հիմնադիրներից և ղեկավարներից։ 1926 թվականի փետրվարից՝ ՀԱՄԿ(բ)Կ Լենինգրադի նահանգկոմի և ՀԱՄԿ(բ)Կ ԿԿ Հյուսիսարևմտյան բյուրոյի առաջին քարտուղար, ՀԱՄԿ(բ)Կ ԿԿ քաղբյուրոյի անդամության թեկնածու։ 1930 թվականից՝ ԱՄԿ(բ)Կ ԿԿ քաղբյուրոյի անդամ, 1934 թվականից՝ ԱՄԿ(բ)Կ ԿԿ քարտուղար և կազմբյուրոյի անդամ, ԽՍՀՄ ԿԴԿ նախագահության անդամ։ Սպանվել է Սմոլնիում՝ 1934 թվականին՝ ենթադրաբար Ստալինի գաղտնի կարգադրությամբ։ Հետմահու պարգևատրվել է Լենինի շքանշանով։ Աճյունն ամփոփված է Կրեմլի պատի մեջ։

## Ծանոթագրություններ

## Աղբյուրներ
*Улица Кирова в Красном Сулине
*Подробная карта улица Кирова, город Красный Сулин со спутника с номерами домов, индекс и маршруты, Яндекс, Гугл карты 

## Արտաքին հղումներ
*г. Красный Сулин, улица Кирова 

Կատեգորիա:Կրասնի Սուլինի փողոցներ
Ստեպան Ռազինի փողոց (Կրասնի Սուլին)

**Ստեպան Ռազինի փողոց** (), փողոց Ռուսաստանի Ռոստովի մարզի Կրասնի Սուլինի շրջանի և Կրասնոսուլինսկի քաղաքային շրջանի վարչական կենտրոն Կրասնի Սուլին քաղաքի Սկելևատկա միկրոշրջանում։ Անվանվել է Ռուսաստանում 1670-1671 թվականների գյուղացիական պատերազմի առաջնորդ Ստեպան Տիմոֆեևիչ Ռազինի (մոտ 1630-1671) պատվին։ Սկիզբ է առնում Գնիլուշա գետի ափի մոտից, և ավարտվում՝ հատվելով Կոմսոմոլսկայա փողոցի հետ։ Երկարությունն ընդամենը 180 մետր է։

## Նկարագրություն
Կրասնի Սուլին քաղաքի Ստեպան Ռազինի փողոցը սկսվում է Գնիլուշա գետի ափի մոտից, 60 մետր շարունակվում գետին զուգահեռ, այնուհետև շրջադարձ է կատարում դեպի ձախ, հատում Կիրովի փողոցը և ավարտվում՝ հատվելով Կոմսոմոլսկայա փողոցի հետ։ Կարճ փողոց է. նրա երկարությունն ընդամենը 180 մետր է։ Փողոցում կա համարակալված 10 շինություն. փողոցի ձախ կողմում (կենտ համարներ) կա 3 շենք, աջում (զույգ համարներ)՝ 7։

Ստեպան Ռազինի փողոցի փոստային դասիչն է՝ 346350։

Փողոցն անվանվել է Ռուսաստանում 1670-1671 թվականների գյուղացիական պատերազմի առաջնորդ Ստեպան Տիմոֆեևիչ Ռազինի (մոտ 1630-1671) պատվին։ Ռուսաստանում ֆեոդալա-ճորտատիրական կարգերի դեմ ապստամբելու գաղափարը հղացել է Դոնի կազակների ազատությունների վրա ինքնակալության հարձակումների և, մասնավորապես, եղբոր՝ Իվանի նկատմամբ իշխան Դոլգորուկովի դաժան հաշվեհարդարի կապակցությամբ։ 1670 թվականի արշավանքը Վոլգա վերածվել է հզոր գյուղացիական պատերազմի, որն ընդգրկել է Պովոլժիեն և երկրի մի շարք այլ շրջաններ։

## Ծանոթագրություններ

## Աղբյուրներ
*Улица Степана Разина в Красном Сулине
*Подробная карта улица Степана Разина, город Красный Сулин со спутника с номерами домов, индекс и маршруты, Яндекс, Гугл карты

## Արտաքին հղումներ
*Отделение почты КРАСНЫЙ СУЛИН Почтовый индекс 346350

Կատեգորիա:Կրասնի Սուլինի փողոցներ
Ստեպան Ռազինի փողոց (այլ կիրառումներ)

**Ստեպան Ռազինի փողոց** հասկացությունը կարող է վերաբերել.

* Ստեպան Ռազինի փողոց (Սամարա)
* Ստեպան Ռազինի փողոց (Կրասնի Սուլին)
Իսլամը Պապուա Նոր Գվինեայում

**Իսլամը Պապուա Նոր Գվինեայում** փոքրամասնության կրոն է `ավելի քան 5000 հետեւորդ։  Մուսուլմանների մեծամասնությունը սուննիի հետևորդ է:

## Պատմություն
Նոր Գվինեա կղզու բնակիչները առևտուր էին անում Չինաստանի եւ Մալայական կայսրության հետ։ Վերջինս իսլամադավան էր սկսած 16-րդ դարից։  1988-ին Պապուա Նոր Գվինեայում մուսուլմանները ստեղծեցին առաջին իսլամական կենտրոնը Մալազիայում գործող իսլամական կազմակերպությունների եւ Սաուդյան Իսլամական գործերի նախարարության օգնությամբ։  1996 թ.-ին իսլամական համաշխարհային լիգայի օգնությամբ ստեղծվեց ևս երեք իսլամական կենտրոն։  Այսօր երկրում յոթ իսլամական կենտրոն կա։  Առաջին մզկիթը , որը կոչվում է Բիթուլ Կարիմ մզկիթ, կառուցվել է 1988 թ. Քիմբե քաղաքում։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Իսլամ ըստ երկրի
Կատեգորիա:Նոր Գվինեայի մշակույթ
Արմեն Մնացականյան

**Արմեն Սերգեյի Մնացականյան** (), հեռակառավարման ռադիոտեխնիկայի բնագավառի հայ գիտնական։ Տեխնիկական գիտությունների դոկտոր (1955), պրոֆեսոր (1957):

## Կենսագրություն
Արմեն Մնացականյանը ծնվել է 1918 թվականի հոկտեմբերի 7-ին, Նամանգան (Ուզբեկստան) քաղաքում։ 1941 թվականին ավարտել է Տաշքենդի միջինասիական ինդուստրիալ ինստիտուտը։ 1953 թվականից աշխատել է Մոսկվայի Ճշգրիտ սարքերի գիտահետազոտական ինստիտուտի ռազմական ձեռնարկությունում։ 1960-1987 թվականներին եղել է գլխավոր կոնստրուկտոր, 1955-1987 թվականներին միաժամանակ դասախոսել է Մոսկվայի ռադիոտեխնիկայի, էլեկտրոնիկայի և ավտոմատիկայի ինստիտուտում։

Աշխատանքները վերաբերում են ռեակտիվ սարքերի (ծովային, ավիացիոն, ցամաքային), ինքնաթիռ-թիրախների, կործանիչ ինքնաթիռների, տիեզերական ապարատների հեռակառավարման ռադիոտեխնիկական համակարգերին։ Մշակել է Երկրի արհեստական արբանյակներից տեղեկությունների ընդունման, մշակման և բաշխման համակարգեր, ստեղծել տիեզերանավերի, տիեզերական կայանների միակցման, ռիեզերքում ապարատների ինքնաշխատ հավաքման ռադիոտեխնիկական համակարգեր։ Մասնակցել է ԽՍՀՄ-ում հակաարբանյակային զենքի ստեղծմանը։

## Մահ
Մահացել է 1991 թվականին Մոսկվայում։ Թաղված է Մոսկվայի Նովոդևիչյան գերեզմանատան կոլումբարիումում (9-րդ հատվածի հակառակ կողմում գտնվող կոլումբարիումի պատի հատվածում)։

## Պարգևներ
* Լենինյան մրցանակ (1967)
* ԽՍՀՄ Պետական մրցանակ (1978)

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Լենինյան մրցանակի դափնեկիրներ
Կատեգորիա:ԽՍՀՄ Պետական մրցանակի դափնեկիրներ
Կատեգորիա:Հայ գիտնականներ
Կատեգորիա:Հայ պրոֆեսորներ
Կատեգորիա:Տեխնիկական գիտությունների դոկտորներ