open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Էլեկտրիկ բլյուզ

**Էլեկտրիկ բլյուզը** ()՝ համարվում է բլյուզի այն բոլոր տեսակներից, որոնց բնորոշ են ուժեղացված հնչողությունը։ 1930 և 40-ականների վերջերին այս ժանրի հիմանական գործիք էր համարում կիթառը։ 1950-ականներին միացավ նաև շրթնահարմոնը։ 1960-ական թվականների սկզբներց էլեկտրական բաս կիթառին կամա-կամաց փոխարինելու եկավ կոնտրաբասը։

Կատեգորիա:Բլյուզ
Կատեգորիա:Երաժշտական ոճեր
Բարոկկո-փոփ

**Բարոկկո փոփ**, **բարոկկո ռոք** (բարոկ ռոք), կամ **Բրիտանական բարոկկո**, հաճախ անվանում են նաև **չեմբեր փոփ/ռոք** փոփ ռոք երաժշտության ենթաժանրերից է, որը ստեղծվել է Միացյալ Թագավորություն և Միացյալ Նահանգներում։ Այն հիմնադրվել է 1960-ական թվականներին՝ փոփ ռոքի, դասական երաժշտության, օրկեստրալ փոփի և բարոկկո երաժշտության միախառնումից։

Այս ժանրի ամենահայտնի ներկայացուցիչներին են The Beach Boys-ը, The Beatles-ը, The Rolling Stones-ը և այլն։ Բարոկկո փոփի ակտուալությունն ընկնում է, քանի որ առաջ են գալիս փանկ ռոք-ը, դիսկոն և հարդ ռոքը։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Ռոք երաժշտության ժանրեր
Սքոթ Իսթվուդ

**Սքոթ Իսթվուդ** (), ի ծնե անունը **Սքոթ Կլինտոն Ռիվզ** (, ), ամերիկյան դերասան, մոդել։

## Կենսագրություն
Սքոթ Իսթվուդը ծնվել է Մոնտերեյում, նահանգ Կալիֆորնիա, դերասան Քլինթ Իսթվուդի և ստյուարդեսսա Ժասլին Ռիվզի ընտանիքում և մեծացել է Հավայիներում։

2008 թվականին ավարտել է *Loyola Marymount University*-ն Լոս Անջելեսում։

Սքոթը սկսել է դերասանական կարիերան իր մոր Ռիվզ ազգանունով, բայց որոշ ժամանակ հետո փոխել է ազգանունը Իսթվուդ։

Երկարատև ճանապարհորդություն ֆիլմի նկարահանման ժամանակ Սքոթը կարողացել է մնալ ցլի վրա ընդամենը 2,5 վայրկյան։

20015 թվականին Սքոթ Իսթվուդը դարձավ Davidoff Cool Water-ի նոր դեմքը, մահացած Փոլ Ուոկերի փոխարեն։

## Ֆիլմագրություն

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:1986 ծնունդներ
Կատեգորիա:21-րդ դարի ամերիկացի տղամարդ դերասաններ
Կատեգորիա:Ամերիկացի մոդելներ
Կատեգորիա:Ամերիկացի տղամարդ կինոդերասաններ
Կատեգորիա:Ամերիկացի տղամարդ հեռուստատեսային դերասաններ
Կատեգորիա:Ամերիկացիներ իռլանդական սերմամբ
Կատեգորիա:Մարտի 21 ծնունդներ
Գուրգեն Մուշեղյան

**Գուրգեն Ներսեսի Մուշեղյան** (), հայ ճարտարապետ։ Հայաստանի վաստակավոր ճարտարապետ (1981)։ ՀՃԱ ակադեմիկոս (1996)։ ՌԴ ճարտարապետության և շինարարության ԳԱ արտասահմանյան անդամ (1999)։

Ջազային երգչուհի Արաքսյա Մուշեղյանի հայրը։

## Կենսագրություն
մինի|Գուրգեն Մուշեղյանի 85-ամյակին նվիրված ցուցահանդեսի բացմանը
1959 թվականին ավարտել է Երևանի պոլիտեխնիկական ինստիտուտի շինարարական ֆակուլտետի ճարտարապետական բաժինը։ 1959-1962 թվականներին եղել է Հայպետնախագիծ ինստիտուտի ավագ ճարտարապետ, 1962-1964 թվականներին՝ Գյումրիի գլխավոր ճարտարապետը, 1964-1967 թվականներին՝ Երևանի գլխավոր ճարտարապետի տեղակալը։ 1982-1990 թվականներին զբաղեցրել է Երևանի գլխավոր ճարտարապետի պաշտոնը։ 2001-2009 թվականներին եղել է Երևաննախագիծ ՓԲԸ գործադիր տնօրենը։ Դասավանդել է Երևանի ճարտարապետաշինարարական ինստիտուտում (պրոֆեսոր)։ 1963 թվականից Հայաստանի ճարտարապետների միության անդամ է, Ռուսաստանի ճարտարապետության և շինարարական ԳԱ օտարերկրյա անդամ, Հայաստանի ճարտարապետության ակադեմիայի ակադեմիկոս։

Համահեղինակել է մի շարք հայտնի շինություններ՝
* Երևանի Հրազդան մարզադաշտը, 1971, ՀԽՍՀ պետական մրցանակ, 1979
* Գյումրու օդանավակայանը, 1982
* Մարզահամերգային համալիրը, 1984, ԽՍՀՄ պետական մրցանակ, 1987
Մուշեղյանի ղեկավարությամբ 1991-1995 թվականներին կազմվել են ՀՀ քաղաքների վճարովի հողօգտագործման, սեյսմիկ գոտիներում քաղաքաշինության համակարգերի կայունության ու հուսալիության նախագծեր, Երևանի 2006-2020 թվականների գլխավոր հատակագիծը (2001-2005)։ Համահեղինակ է «Քաղաքային հողօգտագործումը շուկայական տնտեսության պայմաններում» ուսումնական ձեռնարկի, 1990։

## Պարգևներ
* ՀՀ պետական մրցանակի դափնեկիր, 1979
*«Տարվա լավագույն ստեղծագործություն» համամիութենական ստուգատեսի դափնեկիր, 1986
* ԽՍՀՄ պետական մրցանակի դափնեկիր, 1987 
* ԽՍՀՄ բազմակի չեմպիոն սուսերամարտի ոլորտում, Խորհրդային Միության սպորտի վարպետ
* ՀՀ «Անանիա Շիրակացի» մրցանակ, 2007
* Հայնախագիծ ինստիտուտի պատվոգիր, 2014
* Հայաստանի շինարարների, ճարտարապետների միությունների և Երևանի ճարտարապետության և շինարարության համալսարանի պատվոգիր և բուհի ոսկե հուշամեդալ
* ՀՀ վարչապետի շնորհակալագիր (2014)։

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Պաշտոնական կայք

Կատեգորիա:20-րդ դարի ճարտարապետներ
Կատեգորիա:Անանիա Շիրակացու մեդալակիրներ
Կատեգորիա:ԽՍՀՄ Պետական մրցանակի դափնեկիրներ
Կատեգորիա:Խորհրդային ճարտարապետներ
Կատեգորիա:ՀԽՍՀ պետական մրցանակի դափնեկիրներ
Կատեգորիա:ՀԽՍՀ վաստակավոր ճարտարագետներ
Կատեգորիա:ՀՊՃՀ շրջանավարտներ
Կատեգորիա:Հայ ճարտարապետներ
Կատեգորիա:Հայաստանի ճարտարապետների միության անդամներ
Կատեգորիա:ՀԽՍՀ վաստակավոր ճարտարապետներ
Կատեգորիա:ԽՍՀՄ սպորտի վարպետներ
Կյանքն ինչպես որ է (ֆիլմ)

**«Կյանքն ինչպես որ է»** (), ամերիկյան մելոդրամա, նկարահանված 2010 թվականին` Գրեգ Բարլանտիի կողմից։

## Սյուժե
Փոքրիկ Սոֆիի ծնողները` Պիտերն ու Էլիսոն, մահանում են ավտովթարից, իսկ աղջկա խնամակալությունը հանձնում են ծնողների լավագույն ընկերներին՝ Հոլիին և Մեսսերին։ Երիտասարդների միջև չի եղել որևէ կապ, սակայն նրանք ստիպված էին ապրել մի տանիքի տակ և լինել լավ ծնողներ փոքրիկ Սոֆիի համար։

## Դերերում
* Քեթրին Հեյգլ - Հոլի Բերենսոն
* Ջոշ Դյուամել - Էրիկ Մեսսեր
* Ջոշ Լուկաս - Սեմ
* Հեյս Մակարտուր - Պիտեր Նովակ
* Քրիստինա Հենդրիքս - Էլիսոն Նովակ
* Մելիսա Մաքքարթի - Դիդի
* Ջին Սմարթ - Հելեն Բերենսոն
* Ֆեյսոն Լավ - Ուոլտեր
* Մախանդրա Դելֆինո - Ջենա

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* 
* 
* 

Կատեգորիա:2000-ականների ռոմանտիկ կինոկատակերգություններ
Կատեգորիա:2010 դրամա ֆիլմեր
Կատեգորիա:2010 ֆիլմեր
Կատեգորիա:2010-ականների ամերիկյան ֆիլմեր
Կատեգորիա:2010-ականների անգլերեն ֆիլմեր
Կատեգորիա:2010-ականների ռոմանտիկ դրամա ֆիլմեր
Կատեգորիա:2010-ականների ռոմանտիկ կինոկատակերգություններ
Կատեգորիա:Lionsgate ֆիլմեր
Կատեգորիա:Warner Bros. ֆիլմեր
Կատեգորիա:Ամերիկյան դրամա ֆիլմեր
Կատեգորիա:Ամերիկյան կատակերգական դրամա ֆիլմեր
Կատեգորիա:Ամերիկյան կինոկատակերգություններ
Կատեգորիա:Ամերիկյան մելոդրամա ֆիլմեր
Կատեգորիա:Ամերիկյան ռոմանտիկ կատակերգական դրամա ֆիլմեր
Կատեգորիա:Ամերիկյան ռոմանտիկ կինոկատակերգություններ
Կատեգորիա:Ամերիկյան ռոմանտիկ ֆիլմեր
Կատեգորիա:Ատլանտայում նկարահանված ֆիլմեր
Կատեգորիա:Ֆիլմեր դիսֆունկցիոնալ ընտանիքների մասին
Սարփ

**Սարփ** (), գյուղ Աջարիայում, Սև ծովի ափին, Բաթումից 30 կմ հարավ, Թուրքիայի սահմանին։ Բնակչությունը լազեր են՝ 826 մարդ` ըստ 2014 թվականի մարդահամարի։ Գյուղում կա միջնակարգ դպրոց։ Գյուղում գտնվում է Վրաստանի և Թուրքիայի միջև սահմանային անցակետը, որը բացվել է 1989 թվականին։

Աջարիայի Գերագույն խորհրդի 1991 թվականի հոկտեմբեր 16-ի որոշմամբ մաքսատունը անցել է Ինքնավար Հանրապետության իրավասության տակ։ Մինչև աջարական ճգնաժամը Աջարիան փոխանցում է հանրապետության բյուջե էր փոխանցում մաքսատան եկամուտների միայն 30 %-ը։

## Պատկերասրահ

Sarpi, Georgia.jpg
Sarpi Village, Georgia.jpg
Waterfall in Sarfi (Adjara region. Georgia).jpg


## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Աջարիայի բնակավայրեր
Կատեգորիա:Թուրքիայի պատմություն
Էյս Վենտուրա 2։ Երբ կանչում է բնությունը

**Էյս Վենտուրա 2։ Երբ կանչում է բնությունը** (), ռեժիսոր Ստիվ Օդեկերկի ֆիլմ։ Գլխավոր դերում հանդես է գալիս Ջիմ Քերրին։ Ֆիլմը «Էյս Վենտուրա։ Ընտանի կենդանիների խուզարկուն» (1993) ֆիլմի հաջորդն է։ Առաջին անգամ ցուցադրվել է 1995 թվականի նոյեմբերի 10-ին։

## Սյուժե
Խուզարկու Էյս Վենտուրան, ում մարմնավորում է Ջիմ Քերրին, զբաղվում է անհետացած կենդանիների փնտրտուքով, հանգամանքների բերումով հայտնվում է մոնախների մոտ։ Նրան առաջարկում են մեծ գումարներ և նա որոշում է վերադառնալ հին և սիրելի աշխատանքին։

Նրա թիրախն անհետացած սպիտակ չղջիկն է՝ աֆրիկյան ցեղի սրբազան կենդանին, որին պետք է գտնել մինչև առաջնորդի դստեր ամուսնությունը։ Թեև հերոսը վախենում է թռչող կենդանիներից, այնուամենայնիվ ստանձնում է առաջադրանքը և անցնում գործի։

Երբ հետախուզման ժամանակ Էյսի վրա հարձակվում են, նա որոշում է պաշտպանություն գտնել հարակից ցեղախմբի տարածքում։ Էյս Վենտուրայի ձեռքն է ընկնում Վաչուտի անունով որսորդի նետը, որն էլ նրան որոշակի հուշումներ է տալիս կենդանուն որոնելիս։

Մեդիտացիայի ժամանակ Վենտուրան կարողանում է ձեռք գցել հիպնոսացնելու համար նախատեսված վզնոցը։ Էյսն ուղևորվում է իր գործատուի մոտ և հայտնում, որ չղջիկին կոնկրետ նպատակներով են առևանգել։

Էյսին այնուամենայնիվ հաջողվում է հայտնաբերել սրբազան կենդանուն։

## Դերակատարներ
* Ջիմ Քերրի - Էյս Վենտուրա
* Իեն Մակնիս - Ֆուլտեն Գրինվոլ
* Սայմոն Քելոու - Վինսենտ Քեբի
* Մեյնարտ Էզիաշի - Ուդա
* Բոբ Գանտն - Բարտոն Քուին
* Սոֆի Օկոնետո - Վաչատիի արքայադուստր
* Ջեյմոն Ստենդիֆեր - Վաչատիի առաջնորդ
* Արսենիո "Սոննի" Տրինիդադ - Աշրամ Մոնկ
* Դեննի Դենիելս - Վաչատուի կախարդ
* Էնդրյու Ստիլ - Միկ Քեթի
* Բրյուս Սպենս - Գաջի
* Ադեվալե Ակինուոյե Ագաբաջե - Խիտու

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:1990-ականների ամերիկյան ֆիլմեր
Կատեգորիա:1990-ականների անգլերեն ֆիլմեր
Կատեգորիա:1995 ֆիլմեր
Կատեգորիա:Warner Bros. ֆիլմեր
Կատեգորիա:Ամերիկյան կինոկատակերգություններ
Կատեգորիա:Ամերիկյան սիքվել ֆիլմեր
Կատեգորիա:Էյս Վենտուրա
Ալման

**Ալման**, գյուղ Արևմտյան Հայաստանում, Սեբաստիայի վիլայեթում, պատմական Մեծ Հայքում։ Գտնվում էր Շապին Գարահիսար քաղաքից 5 կմ արևմուտք՝ սարահարթում՝ Էնդերես գետի աջ վտակ Դորաբուլի շրջանում։

## Տես նաև
* Սեբաստիայի նահանգի հայաբնակ բնակավայրեր

## Ծանոթագրություններ

## Աղբյուրներ
* «Հայաստանի և հարակից շրջանների տեղանունների բառարան» (5 հատորով), 1986-2001 թթ., Երևանի Համալսարանի հրատարակչություն
* Արեւմտահայաստանի եւ Արեւմտահայութեան Հարցերու Ուսումնասիրութեան Կեդրոն

Կատեգորիա:Արևմտյան Հայաստանի գյուղեր
Ալմանդին (Դիարբեքիրի գավառ)

**Ալմանդին**, գյուղ Արևմտյան Հայաստանում, Դիարբեքիրի վիլայեթի Դիարբեքիրի գավառում։ Գտնվում է Ֆարկին գյուղաքաղաքից 24-25 կմ հարավ՝ Բաթմանսու գետի ձախ ափին։

## Բնակչություն
XX դարի սկզբին ուներ 100 տուն բնակիչ։

## Տնտեսություն
Բնկաիչների հիմնական զբաղմունքը երկրագործությունն ու անասնապահությունն էր։

## Տես նաև
* Դիարբեքիրի նահանգի հայաբնակ բնակավայրեր

## Ծանոթագրություններ

## Աղբյուրներ
* «Հայաստանի և հարակից շրջանների տեղանունների բառարան» (5 հատորով), 1986-2001 թթ., Երևանի Համալսարանի հրատարակչություն
* Արեւմտահայաստանի եւ Արեւմտահայութեան Հարցերու Ուսումնասիրութեան Կեդրոն

Կատեգորիա:Արևմտյան Հայաստանի գյուղեր
Դիրեկտորիա

**Տնօրենիա**, Ֆրանսիական Հանրապետության 1795 թվականի նոյեմբերի 4-ից 1799 թվականի նոյեմբերի 10-ի կառավարությունը։ Բաղկացած էր 5 անդամներից՝ տնօրեններից, որոնք ընտրվում էին հինգհարյուրի խորհրդի և ավագների խորհրդի կողմից։ Ամեն տարի տնօրենիայի անդամներից մեկը վիճակահանությամբ դուրս էր գալիս, և նրա տեղը ընտրվում էր մեկ ուրիշը։ Տնօրենիան մեծ իշխանություն ուներ. նշանակում էր մինիստրների, կոմիսարների, դեսպանների և այլն։ Նրա ներքին քաղաքականությունը ուղղված էր հեղափոխական շարժման դեմ, իսկ արտաքինը ուներ զավթողական բնույթ։ Տնօրենիայի գոյությանը վերջ տրվեց Նապոլեոն Բոնապարտի Բրյումերի 18-ի պետական հեղաշրջմամբ։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Ֆրանսիական մեծ հեղափոխություն
Կատեգորիա:Համատեղ երկրի ղեկավար
Կատեգորիա:1795 հիմնադրումներ Ֆրանսիայում
Վիոլա Վալենտինո

**Վիոլա Վալենտինո** (, իրական անունը **Վիրջինիա Մինետտի**, Virginia Minetti, ), իտալացի էստրադային երգչուհի և դերասանուհի։

## Կենսագրություն
1968 թվականին սկսել է երգչուհու կարիերան։ Այն ժամանակ կեղծանունն էր Virginia (Վիրջինիա)։ Նրա առաջին սինգլն էր Dixie-ն։ Որոշ ժամանակ անց սկսեց երգել ամուսնու հետ դուետում, որը ստացավ Renzo & Virginia անունը։
 
* 1978 թվականին թողարկեց իր ալբոմը Fantasy ռոք խմբի կազմում։
* 1979 թվականին երգչուհին փոխեց իր բեմական անունն ու սկսեց հանդես գալ Viola Valentino կերծանունով։
* 1982 թվականին առաջին անգամ մասնակցեց հռչակավոր Սան Ռեմոյի երաժշտական փառատոնին՝ ներկայացնելով Romantici երգը։
* 1983 թվականին նորից մասնակցեց Սան Ռեմոյի փառատոնին Arriva Arriva երգով։

## Հետաքրքիր փաստեր
Որոշ ժամանակ Վիոլան անուսնացած է եղել իտալական հայտնի երգիչ Ռիկարդո Ֆոլիի հետ։ Նա մեծ ազդեցություն ունեցավ երգչուհու հայտնիության վրա։ Սակայն նրանք բաժանվեցին։

Վիոլա Վալենտինոյի լուսանկարը երկու անգամ հայտնվել է «Playboy» ամսագրի շապիկին։

## Երգեր

## Ֆիլմեր
* Delitto sull'autostrada (1982)
* Due strani papà (1983)
* Le volpi della notte (1986)
## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
Պաշտոնական կայք 

Կատեգորիա:Իտալացի երգչուհիներ
Կատեգորիա:Իտալացի դերասանուհիներ
Կատեգորիա:Կեղծանուններ
Կատեգորիա:Իտալացի մոդելներ
Աննա Հեքեքյան

**Աննա (Էլմիաննա) Արտյոմի Հեքեքյան** (, Երևան), հայ կինոռեժիսոր, սցենարիստ։ Բնական գիտությունների եվրոպական ակադեմիայի իսկական անդամ է, ակադեմիկոս (2006)։

## Կենսագրություն
1978 թվականին ավարտել է Երևանի գեղարվեստա-թատերական ինստիտուտի ռեժիսորական ֆակուլտետը, 1980 թվականին՝ Մոսկվայի թատերական արվեստի պետական ինստիտուտի բեմական խոսքի ամբիոնի ասպիրանտուրան։ 1980-1981 թվականներին եղել է Հայաստանի ազգային ռադիոյի ռեժիսոր, 1990 թվականից աշխատում է ռադիոյի մշակութային հաղորդումների խմբագրությունում, որտեղ հեղինակել է «Սատիրա և հումոր», «Մեկ դերասանի թատրոն», «Փաթեթ համար...» և այլ հաղորդումներ։ 1983-1988 թվականներին եղել է Երևանի գեղարվեստա-թատերական ինստիտուտի բեմական խոսքի ամբիոնի լաբորանտ. դասավանդում է նույն ամբիոնում, 2003 թվականից՝ դոցենտ։

1992 թվականից աշխատում է «Հայաստանի փոքրիկ երգիչներ» երգչախմբում, որի տնօրենն է։ 1975-1977 թվականներին դասավանդել է Երևանի Խորեոգրաֆիայի պետական, մինչ 1990 թվականին՝ Երևանի Ռոմանոս Մելիքյանի անվան երաժշտական ուսումնարաններում, 1980-1986 թվականներին՝ Երևանի Կոմիտասի անվան պետական կոնսերվատորիայում։ 1975-1977 թվականներին եղել է Երևանի Մյասնիկյանի շրջանի պատգամավոր, 1993 թվականին՝ «Աշտարակ-93» առաջին միջազգային հայկական փառատոնի կազմակերպիչը։ 2003 թվականից դասավանդում է նաև ՀՀ ԳԱԱ գիտակրթական կենտրոնի մագիստրատուրայում։ 2016 թվականից Հայաստանի ազգային մշակութային հեռուստաընկերության մրցանակաբաշխության մասնագիտական ժյուրիի կազմում է։

## Հաղորդաշարեր,հեռուստաֆիլմեր
* «Կոմիտասը աշխարհի բեմերում»
* «Քրիստոսի ծնունդից մինչ մեր օրերը»
* «Փոքրիկ երգիչներն Եգիպտոսում»

## Մրցանակներ
* ՀՀ «Մարշալ Բաղրամյան» մեդալ, 2010
* ՀՀ վարչապետի հուշամեդալ, 2014
* Մովսես Խորենացու մեդալ, 2018

## Ընտանիք
* Մայրը՝ Էլմիրա Հեքեքյան
* Եղբայրը՝ Տիգրան Հեքեքյան

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Մեր մեջ ասած, Աննա Հեքեքյան 
* Չակերտներ, Աննա Հեքեքյան 

Կատեգորիա:1955 ծնունդներ
Կատեգորիա:Երևանի պետական գեղարվեստաթատերական ինստիտուտի շրջանավարտներ
Կատեգորիա:Հայ կինոռեժիսորներ
Կատեգորիա:Հայ ռեժիսորներ
Կատեգորիա:Հայ սցենարիստներ
Կատեգորիա:Մովսես Խորենացու մեդալակիրներ
Կատեգորիա:Օգոստոսի 15 ծնունդներ
Կատեգորիա:ՀՀ վարչապետի հուշամեդալակիրներ
Արսեն Քարամյան

**Արսեն Ռոբերտի Քարամյան** (), ՀՀ պետական գործիչ, ՀՀ սպորտի և երիտասարդության հարցերի նախարարի տեղակալ (2009-2018)։

## Կրթություն
* 1980-1990 թթ. - սովորել և ավարտել է Կապանի թիվ 7 միջնակարգ դպրոցը։
* 1991-1996 թթ. - սովորել և ավարտել է ԵՊՀ պատմության ֆակուլտետը։
* 2003-2007 թթ. - սովորել և ավարտել է ԵՊՀ տնտեսագիտության ֆակուլտետը։

## Աշխատանքային գործունեություն
* 1995-1996 թթ. - աշխատել է ՀՀ ԳԱԱ պատմության ինստիտուտում որպես գիտաշխատող։
* 1996-1998 թթ. - ծառայել է Հայաստանի զինված ուժերում որպես զորամասի հրամանատարի տեղակալ անձնակազմի հետ տարվող աշխատանքների գծով։
* 1996-1999 թթ. - «Նժդեհյան սերունդ» շաբաթաթերթի գլխավոր խմբագիր։
* 1998-1999 թթ. - Երևանի պետական համալսարանի ավագ գիտաշխատող։
* 1999-2003 թթ. - Երևանի պետական համալսարանի ուսումնական վարչության ուսանողների հետ տարվող աշխատանքների բաժնի պատասխանատու։
* 2006 թ. հունվարի 21-ին ՀՀ վարչապետի որոշմամբ նշանակվել է ՀՀ վարչապետի օգնական։
* 2006-2009 թթ. - ԵՊՀ պրոռեկտոր ուսանողների, շրջանավարտների և հասարակայնության հետ կապերի գծով։
* 2009 թ. մայիսի 4-ին ՀՀ Վարչապետի որոշմամբ նշանակվել է Հայաստանի Հանրապետության սպորտի և երիտասարդության հարցերի նախարարի տեղակալ, 2018 թ. ազատվել է զբաղեցրած պաշտոնից։

## Հասարակական գործունեությունը
* 1988-1990 թթ. - Կապանի թիվ 7 միջնակարգ դպրոցի կոմերիտական կազմակերպության առաջին քարտուղար, ՀԼԿԵՄ Կապանի շրջանային խորհրդի անդամ։
* 1992-1994 թթ. - եղել է «Երիտասարդ Հայաստան» միության խորհրդի անդամ։
* 1993-1995 թթ. - ԵՊՀ Ուսանողական խորհրդի պատասխանատու քարտուղար։
* 2003 թվականից - «ԵՊՀ շրջանավարտների միավորում» հասարակական կազմակերպության նախագահ։

## Պարգևներ և կոչումներ
* ԵՊՀ 75-ամյակին նվիրված պատվոգիր (ուսանողական համայնքում մեծ ներդրման և ուսման գերազանց առաջադիմության համար) (1994)։
* «Հայկյան» մրցանակ (երիտասարդության ոլորտն ամփոփող լավագույն տեսաֆիլմի համար) (2002)։
* ԵՊՀ ոսկե հուշամեդալ (2002)։
* Մովսես Խորենացու մեդալ (2013)։

Հայաստանի Հանրապետական կուսակցության անդամ է։

## Ընտանիք
Ամուսնացած է, ունի երեք դուստր։ Արսեն Քարամյանը ՀՀ վաստակավոր բժիշկ Ռոբերտ Քարամյանի որդին է։

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Պաշտոնական կայք 

Կատեգորիա:ԵՊՀ պատմության ֆակուլտետի շրջանավարտներ
Կատեգորիա:Հայաստանի պետական գործիչներ
Կատեգորիա:ՀՀԿ անդամներ
Կատեգորիա:Հայ պատմաբաններ
Կատեգորիա:Հայ տնտեսագետներ
Կատեգորիա:Հայ քաղաքական գործիչներ
Կրնկակոխ հետապնդում

**«Կրնկակոխ հետապնդում»** (), 1987 թվականի արկածային կատակերգություն, ռեժիսորը Սթիվեն Լիսբերգերն է։

## Սյուժե
Դենը ուսանող է։ Նա ընկերություն է անում գեղեցկուհի Լորիի հետ։ Նրանք պիտի միասին գնային հանգստանալու Կարիբներում։ Բայց կատարվում է անսպասելին. Դենը վիճում է Լորիի հետ, առավոտյան ուշ է արթնանում և արդյունքում չի հանձնում քիմիայի քննությունը։ Հիմա նա պետք է մնա վերաքննության։ Դենի ընկերուհին հուսհատված է և մեկնում է Կարիբներ առանց նրա, իր ծնողների հետ։

Դենին գտնում է իր քիմիայի դասավանդողը՝ պրոֆեսորը։ Նա ապշած է, քանի որ Դենը կիսամյակի ընթացքում ջանասիրաբար է աշխատել է, իսկ վերջում՝ չի հանձնել քննությունը։ Պրոֆեսորը ինքն է քննություն վերցնում տղայից նորից, և Դենը հանձնում է այն։ Դենը որոշում է հասնել իր ընկերուհուն և Կարիբներ է մեկնում ինքնաթիռով։

Այսպես սկսվում է նրա «կրնկակոխ հետապնդումը», որը լի է բազմաթիվ արկածներով։ Սկզբում նա ուշանում է ինքնաթիռից, հետո նա կորում է Կարիբների անտառում, ապա ծանոթանում է մի կղզիաբնակ աղջկա հետ, ընկնում է նավաբեկության մեջ, շփվում է բանտից փախած հանցագործների հետ, իսկ վերջում պայքարում է ավազակների խմբի հետ, ովքեր ցանկանում էին սպանել Լորիին և նրա ընտանիքին։

## Դերերում
* Ջոն Քյուսաք
* Ռոբերտ Լոջիա
* Ուենդի Գաելլի
* Ջերի Սթիլեր
* Մոնտի Մարկեմ
* Շելլի Ֆաբարես
* Բեն Սթիլեր
* Դահ-Վե Չոդան

## Նկարահանման անձնակազմ
* Սցենարի հեղինակներ. Սթիվեն Լիսբերգեր և Սթիվեն Կարաբասթոս
* Ռեժիսոր. Սթիվեն Լիսբերգեր
* Օպերատոր. Ֆրենկ Թայդի
* Մոնտաժ. Միտչել Սայնոուեյ
* Պրոդյուսերներ. Թեոդոր Պարվին և Պիեր Դավիդ
* Կոմպոզիտոր. խումբ «Ռեվյու»
* Նկարիչ. Ուիլյամ Կրիբեր
* Հագուստներ. Թերին Դե Շիլլիս

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* 
* «Կրնկակոխ հետապնդում» film.ru կայքում

Կատեգորիա:1980-ականների ամերիկյան ֆիլմեր
Կատեգորիա:1980-ականների անգլերեն ֆիլմեր
Կատեգորիա:1987 ֆիլմեր
Կատեգորիա:Paramount Pictures ֆիլմեր
Կատեգորիա:Ամերիկյան արկածային կինոկատակերգություններ
Կատեգորիա:Ամերիկյան արկածային ֆիլմեր
Կատեգորիա:Ամերիկյան դրամա ֆիլմեր
Կատեգորիա:Ամերիկյան էքշն կինոկատակերգություններ
Կատեգորիա:Ամերիկյան կինոկատակերգություններ
Կատեգորիա:Ամերիկյան մարտաֆիլմեր
Կատեգորիա:Ֆիլմեր ծովահենների մասին
Փշամանդիկ կովկասյան

**Փշամանդիկ կովկասյան** (), մատիտեղազգիների կան հնդկացորենազգիների ընտանիքի տերևաթափ թուփ կամ թփիկ՝ 0.3-0.8 մ բարձրությամբ, որն ուժեղ թփակալում է անմիջապես գետնի մակերեսից։ Կեղևը մոխրագույն է, գորշամոխրավուն, դեղնագորշավուն, անհարթ, որն անջատվում է երկար շերտերով։ Ճյուղերը հաճախ ավարտվում են փշով։ Տերևները թվաթև են կամ գծանման, 0.3 մմ մինչև 6 սմ երկարությամբ, կոշտ, կաշվեկերպ, մսալի։ Ծաղիկները ծոցային են, 1-3-ական՝ հավաքված ողկույզներով։

## Տարածումը
Տարածված է Կովկասում, Իրանում, Փոքր Ասիայում։ Հայաստանի տարածքում հանդիպում է Սևանի ավազանում և Վայքում, որտեղ աճում է չոր, քարքարոտ թեքությունների վրա, կիրճերում։

## Մշակումը և օգտագործումը
Արտակարգ չորադիմացկուն և երաշտադիմացկուն բույս է։ Դիմացկունությունը պայմանավորված է խորը գնացող արմատային համակարգով, որը խոնավություն է հայթայթում գրունտային ջրերից։ Լուսասեր է, արտակարգ շոգադիմացկուն։ Աչքի է ընկնում նաև աղադիմացկունությամբ։ Անգնահատելի տեսակ է անապատային և կիսաանապատային գոտիների անտառապատման և կանաչապատման համար։ Կարելի է օգտագործել նաև չոր, ցամաքային շրջանների բնակավայրերի կանաչապատման գործում։ Փշամանդրիկն աչքի է ընկնում նաև գազա-ծխադիմացկունությամբ։ Բազմանում է սերմերի միջոցով։

Զանգեզուրում տարածված է Տուրնեֆորի փշամանդիկը, որն իր կենսաբանական առանձնահատկություններով այս տեսակից գրեթե չի տարբերվում։

## Նայիր նաև
* **[[Փշամանդիկ]]**

## Գրականություն
*Լ.Վ. Հարությունյան - «Քո շրջապատի թփերը», «Սովետական գրող» հրատարակչություն, 1984 թվական, 224 էջ

Կատեգորիա:Հնդկացորենազգիներ
Կատեգորիա:Հայաստանի թփատեսակներ
Կոնսուլ

[մինի|Ֆլավիուս Անաստասիոս (517), Արևելյան Հռոմեական կայսրության կոնսուլ, կոնսուլական հանդերձանքով՝ ձեռքին գավազան և մապպա՝ շորի մի կտոր, որով տրվում էր [մարտակառքերի մրցավազքի մեկնարկը:]]
**Կոնսուլ** (, consulo-խորհրդակցել, քննարկել), Հին Հռոմում հանրապետության շրջանում պատրիկներից ընտրված բարձրագույն կառավարման ավատական պաշտոնյաների տիտղոս։ 
Եղել է երկու կոնսուլ, որոնց ընտրել են ցենտուրիական կոմիտիաներում մեկ տարով։ Նախապես ընտրվել են միայն պատրիկներից, մ. թ. ա. 367 կամ 366 թվականից՝ նաև պլեբեյներից։ Կոնսուլն օժտված է եղել քաղաքական ու զինվորական բարձրագույն իշխանությամբ, հրավիրել է սենատ, կոմիտիաներ, նշանակել դիկտատոր և այլն։ Արտակարգ պայմաններում սենատը Կոնսուլին օժտել է անսահմանափակ լիազորություններով։

Ֆրանսիայում Նապոլեոն Բոնապարտի հեղաշրջումից (1799 թվական) մինչև նրա կայսր դառնալը Ֆրանսիայում գործադիր իշխանությամբ օժտված երեք անձերից յուրաքանչյուրը ունեցել է այդ տիտղոսը։

Կայսրության ժամանակաշրջանում Կոնսուլը կորցրել է փաստական իշխանությունը, պաշտոնը դարձել է պատվավոր տիտղոս։

Կատեգորիա:Հռոմեական կայսրության պաշտոններ
Ցաքի փշոտ

**Ցաքի փշոտ** (), դժնիկազգիների ընտանիքի տերևաթափ, խիստ փշավոր, ցանցառ տերևապատ թուփ՝ 2-3 մ բարձրությամբ։ Ճյուղերը անկյունավոր ծռմռված են, երիտասարդները ծածկված են դարչնագույն աղվամազով, հասունները մերկ են, կարմրագորշավուն, կեղևն անջատվում է թաղանթման։ Տերևները թեք ձվաձև են, բութ կամ թեթևակի սրածայր, 2-4 սմ երկարությամբ և 1,3-3 սմ լայնությամբ, մանրսղոցաեզր, երբեմն՝ ամբողջաեզր, ամուր, կաշվեկերպ, վերևից մոխրականաչավուն, մերկ, փայլուն, ներքևից՝ ավելի բաց գույնի։ Ծաղիկները մանր են, աստղանման, դեղնականաչավուն։ Պտուղը տափակ սկավառակ է՝ միջին մասը (որտեղ գտնվում է սերմը) ուռուցիկ, 1,3-2,8 սմ տրամագծով, հարդադեղնավունից մինչև կարմրադարչնագույն։ Ծաղկում է մայիս-հունիսին, պտուղները հասունանում են հուլիսին։

## Տարածվածություն
Տարածված է Կովկասում, Արևմտյան Եվրոպայում, Միջերկրական ծովի ափերին, Փոքր Ասիայում, Իրանում, Ղրիմի հարավային ափերին, Միջին Ասիայում։ Հայաստանում հանդիպում է հյուսիսային և կենտրոնական շրջաններում, ինչպես նաև՝ Վայքում և Զանգեգուրում՝ չոր, էրոզիայի ենթարկված լանջերին, ստորին անտառային գոտում՝ ծովի մակերևույթից մինչև 1100մ բարձրությունների վրա։

## Մշակում և օգտագործում
Պտուղներն ու կեղևը պարունակում են դաբաղանյութեր, իսկ տերևները՝ 167մգ/% վիտամին C։ Հայաստանի անտառային շրջաններում բույսն օգտագործում են անանցանելի, փշապատ ցանկապատ ստեղծելու համար։ Ավանդական բժշկության մեջ կեղևն ու տերևներն օգտագործվում են վերքերը կապելու, փաթաթելու համար։

## Տես նաև
* **[[Ցաքի]]**

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Դժնիկազգիներ
Կատեգորիա:Հայաստանի թփատեսակներ
Կատեգորիա:Թփեր
Կատեգորիա:1753 թվականին նկարագրված բույսեր
Եվգենի Կոնոպլյանկա

250px|frameless|աջից
**Եվգենի Օլեգովիչ Կոնոպլյանկա** (, ), Ուկրաինացի ֆուտբոլիստ։ Իսպանական «Սևիլյա» թիմի և Ուկրաինայի ազգային հավաքականի կիսապաշտպան։ Նախկինում հանդես է եկել «Դնեպր» ակումբում։ 7 տարեկանում հաճախել է կարատեի։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:1989 ծնունդներ
Կատեգորիա:Բունդեսլիգայի ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Լա Լիգայի ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:ՈՒԵՖԱ Եվրո 2012-ի ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:ՈՒԵՖԱ Եվրո 2016-ի ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Ուկրաինացի ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Սեպտեմբերի 29 ծնունդներ
Կատեգորիա:Տղամարդկանց ֆուտբոլի կիսապաշտպաններ
Կատեգորիա:Սևիլյայի ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Շալկե 04-ի ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Դնեպրի ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Շախտյոր Դոնեցկի ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Կլուժի ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Կրակովիայի ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Ուկրաինայի հավաքականի ֆուտբոլիստներ
Մասրենի Զանգեզուրի

**Մասրենի Զանգեզուրի** (), վարդազգիների ընտանիքի տերևաթափ թուփ՝ 0.8-1.2 մ բարձրությամբ։ Ճյուղերը ծածկված են կարմրավուն կեղևով և կապտավուն մոմաշերտով։ Տերևները բարդ են, կենտ փետրաձև, կազմված 7-9 տերևիկներից, հակառակ ձվաձև կամ էլիպսաձև, գագաթները կլորավուն կամ սրածայր, մերկ։ Ծաղիկները միայնակ են կամ 2-3-ական, սպիտակ կամ բաց վարդագույն, 3-4 սմ տրամագծով։ Պտուղները մանր են, կարմրավուն։ Ծաղկում է ապրիլ-մայիսին, պտուղները հասունանում են սեպտեմբեր-հոկտեմբերին։

## Տարածումը
Համարվում է զուտ հայկական տեսակ (էնդեմիկ), որը հանդիպում է միայն Զանգեզուրում՝ միջին լեռնային գոտու թփուտներում։

## Մշակումը և օգտագործումը

Համարվում է զուտ հայկական տեսակ(էնդեմ),որը հանդիպում է միայն Զանգեզուրում՝ միջին լեռնային գոտւմ՝ թփուտներում։ Աչքի է ընկնում ցրտադիմացկունությամբ և շոգադիմացկունությամբ։ Պահանջկոտ չէ հողի նկատմամբ, չորադիմացկուն է և երաշտադիմացկուն։ Լուսասեր է։ Բազմանում է սերմերով և արմատային մացառներով։ Պիտանի է հակաէրոզիոն տնկարկներում մշակելու համար։ Պտուղները բավականին արժեքավոր են, քանի որ պարունակում են մեծ քանակությամբ զանազան վիտամիններ և օրգանական թթուներ։ Ծաղկի թերթիկները և պտուղներն օգտագործվում են թեյի մեջ։

Կանաչապատման մեջ ևս այս տեսակը մեծ հեռանկար ունի, քանի որ հրաշալի պատվաստակալ է հանդիսանում կուլտուրական վարդի բազմաթիվ տեսակների համար։ Մյուս կողմից, որպես հազվագյուտ և անհետացող տեսակ՝ պահպանության խիստ կարիք է զգում։

## Նայիր նաև
* **[[Մասրենի]]**

## Ծանոթագրություններ

## Գրականություն
*Լ.Վ. Հարությունյան - «Քո շրջապատի թփերը», «Սովետական գրող» հրատարակչություն, 1984 թվական, 224 էջ

Կատեգորիա:Վարդազգիներ
Կատեգորիա:Հայաստանի թփատեսակներ
Պասկալ Մերսիե

**Փիթեր Բիերի** (գերմ. Peter Bieri, ), ժամանակակից շվեյցարացի գրող և փիլիսոփա է, ով հայտնի է **Պասկալ Մերսիե** (Pascal Mercier) գրական կեղծանունով և իր լայն ճանաչություն վայելող «Գիշերային գնացք դեպի Լիսաբոն» վեպի շնորհիվ։

## Մանկության և երիտասարդության
Բիերին մեծացել է միջին խավի ընտանիքում Բեռնի արվարձաններից մեկում։ Նրա հայրը եղել է կոմպոզիտոր։ Մանուկ հասակում Փիթերը կարդացել է Կարլ Մայի 53 վեպը և հաճույքով խաղացել ֆուտբոլ։ Իր խոսքերով, 1954 թվականի ֆուտբոլի աշխարհի առաջնության եզրափակիչը նա առաջին անգամ դիտել է հեռուստացույցով։ Ավարտել է Բերնի Կիրխենֆելդ (Kirchenfeld) գիմնազիան։ Ավագ դպրոցում նա սովորել է լատիներեն, հունարեն և եբրայերեն։

## Ուսում
Բիերին ուսուցանել է փիլիսոփայություն, Անգլիայի և Հնդկաստանի երկրագիտություն Լոնդոնում և Հայդելբերգում. Նա ստանում է դոկտորի գիտական աստիճանը, ունենալով Դիթեր Հենրիխին /Dieter Henrich/ և Էրնեսթ Տուգենդատին /Ernst Tugendhat/ որպես իր գիտական ղեկավարներ իր ժամանակի փիլիսոփայության վերաբերյալ աշխատանքի շնորհիվ։ Դոկտորականի հաստատումից հետո Բիերին աշխատեց որպես դասախոս Հայդելբերգի համալսարանում։

## Գրական աշխատություններ
Պասկալ Մերսիե (Pascal Mercier) կեղծանունով Փիթեր Բրիերին հրապարակել է չորս վեպ՝
* *Պերլմանի լռությունը* (Perlmanns Schweigen). վեպ, Albrecht Knaus հրատարակություն, Մյունխեն 1995, ISBN 3-442-72135-0.
* *Դաշնամուր լարողը* (Der Klavierstimmer). վեպ, Albrecht Knaus հրատարակություն, Մյունխեն 1998, ISBN 3-442-72654-9.
* *[[Գիշերային գնացք դեպի Լիսաբոն (վեպ)]].* (Nachtzug nach Lissabon) վեպ, Hanserհրատարակություն, Մյունխեն 2004, ISBN 3-446-20555-1.
* *Լիա* (Lea) նովել, Hanser հրատարակություն, Մյունխեն 2007, ISBN 978-3-446-20915-2.

2006 թվականին նրան շնորհվել է Մարի-Լուիզ Կախսնիցի մրցանակ իր գրական աշխատանքների համար։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Փիթեր Բրիերի
Կատեգորիա:Բեռնում ծնվածներ
Կատեգորիա:21-րդ դարի գրողներ
Կատեգորիա:Գերմանալեզու գրողներ
Կատեգորիա:Ժամանակակից փիլիսոփաներ
Կատեգորիա:Գրական կեղծանուններով հայտնի հեղինակներ
Կատեգորիա:Շվեյցարացի փիլիսոփաներ
Կատեգորիա:Հարվարդի համալսարանի շրջանավարտներ
Կատեգորիա:Շվեյցարացի գրողներ
Կատեգորիա:Շվեյցարացի արձակագիրներ
Գառնիկ Ավալյան

**Գառնիկ Ավալյան** (), ԽՍՀՄ և հայ ֆուտբոլիստ, հարձակվող։ 2013 թվականի հունվարից համարվում է Ռյազանի «Զվեզդա» ակումբի գլխավոր մարզիչը։

## Կենսագրություն
Ռյազանի «Տորպեդոն», որում խաղացել է Ավալյանը, 2 տարի անընդմեջ «Կռիլյա Սովետովի» հետ խաղաց երկրորդ լիգայում։ Մարզիչ Վիկտոր Անտիխովիչը համոզում էր Ավալյանին գալ «Կռիլյա» և շարունակեց դա նույնիսկ այն դեպքում, երբ իր թիմը հայտնվեց Բարձրագույն դիվիզիոնում, մինչև որ Գառնիկ Ավալյանը չհամոզվեց։ Այսպես, 30 տարեկանում նա առաջին անգամ սկսեց խաղալ Բարձրագույն դիվիզիոնում, առաջին խաղը անցկացնելով Կռիլյա Սովետովի կազմում՝ 1993 մարտի 8-ին։

Հայաստանի հավաքականի կազմում խաղացել է 8 խաղ և խփել 2 գոլ։

## Անձնական կյանք
Ամուսնացած է, ունի 2 աղջիկ։

## Կարիերա
Առաջնություններ

Ռուսաստանի գավաթներ

## Ձեռքբերումներ
* Սպորտի վարպետ
* Համարվել է «Կրիլիա Սովետովի ավագը», 2009 թվականին ստացել է «Կրիլյա Սովետովի վաստակավոր վետերան»ի կոչում
* Խաղացել է Ռուսաստանի ուսանողական և Հայաստանի ազգային հավաքականների կազմերում (9 խաղ, 1 գոլ)
* Ռուսաստանի առաջնությունում անցկացրել է 228 խաղ, խփել է 42 գոլ
* 2002 թվականի հուլիսից մինչև 2010 թվականի հունվարը (ընդհատումներով) համարվել է «Ռյազանի» գլխավոր մարզիչը

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Պրոֆիլը armfootball.tripod.com կայքում 
* Պրոֆիլը footballdatabase.eu կայքում 

Կատեգորիա:Խորհրդային ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Հայ ֆուտբոլային մարզիչներ
Կատեգորիա:Հայաստանի հավաքականի ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Ռուսահայ ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի Պրեմիեր Լիգայի խաղացողներ
Կատեգորիա:Տղամարդկանց ֆուտբոլի հարձակվողներ
Կատեգորիա:Ֆուտբոլային մարզիչներ այբբենական կարգով
ԲՈՏԱՍ

**ԲՈՏԱՍ** (), սպորտային կոշիկ արտադրող Սկուտեչ քաղաքում հիմնված չեխական ընկերություն։

## Պատմություն
Հիմնվել է 1949 թվականի հուլիսի 4-ին, ազգայնացված Թոմաշ Բատային պատկանող Melezinkových կոշիկի ֆաբրիկայի հիման վրա, և կոչվել Բոտանա ()։ 1963 թվականին Բոտաս բրենդային անվան տակ, որը ստեղծվել էր ԲՈՏԱ—Սկուտեչ կամ ԲՈՏԱ—սպորտ հապավումներից, սկսել է թողարկել սպորտային կոշիկ։ 2000 թվականին ընկերությունը ստացել է իր ներկայիս բրենդային անունը՝ ԲՈՏԱՍ։

## Բոտաս 66
Պրահայի համալսարանի գրաֆիկական դիզայնի ուզանողներ՝ Յան Յակուբ Կլոսըը և Կորաուսը 2007 թվականին որպես կուրսային նախագիծ ընտրել են 1966 թվականին Բոտաս ընկերության արտարած կոշիկի նոր դիզայնը, աննշան փոփոխություններով և բոլորովին այլ գուշնային լուծումներով։ ԲՈՏԱՍ ընկերությնը դուր է եկել այս նախագիծը և սկսել է ուսանողների նախագծով կոշիկի արտադրություն։ Մինչև կոշիկի թողարկումը նախագիծը European Design Awards 2008 Grand Design առաջին տեղերից մեկն է գրավել, ինչպես նաև չեխական Grand Design 2008 մրցույթում երրորդ տեղ է գրավել։ Այս նախագծի առաջին 13 մոդելները սկսել են վաճառվել 2009 թվականին, մեկ տարի անց նրանց ավելացել են ևս 12 մոդել։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Սպորտային արտահագուստ
Կատեգորիա:Նորաձևություն
Սովը

**Սովը** (), նորվեգացի գրող Կնուտ Համսունի վեպն է, որը տպագրվել է 1890 թվականին։ 1888 թվականին գրքի որոշ հատվածներ տպագրվել են դանիական «Նոր աշխարհ» ամսագրում։ Վեպը համարվում է 20-րդ դարի գալուստ ավետող վեպերից, և բացի այդ համարվում է առաջին հոգեբանական վեպը գրականության նորագույն շրջանում։ Գրքի հիման վրա նկարահանվել են երկու ֆիլմեր։ Առաջինը 1966 թվականին, իսկ երկրորդը 2001 թվականին։

## Սյուժե
Պատմողը ապրում է խղճուկ ձեղնահարկում։ Նրան տանջում է մշտական սովը։ Սկսնակ գրողը փորձում է գումար վաստակել հոդվածներ և ակնարկներ գրելով, սակայն խմբագրությունների վճարած գումարները չեն բավարարում։ 
Նա միշտ սրտխառնուք և գլխապտույտ է զգում։ Ցերեկները անցկացնում է զբոսայգում, որտեղ մտածում է գրելիք նյութի մասին։ Ամեն բան գրավադրել է՝ տան իրերը և գրքերը։ Սովը տանջում է անդադար և նա ծամում է փայտիկի կտորը, կամ բաճկոնից կտրված կոճակը։ Գետնից վերցնում է նարնջի կճեպը և փորձում է դանով հագեցնել իր սովը։ Փորձում է առևտրականի մոտ հաշվապահի աշխատանքի անցնել, սակայն չի հաջողվում։ Հերոսին թվում է, թե Աստված որոշել է կործանել իրեն։ Վարձը վճարելու գումար չկա, վտանգ կա հայտնվելու փողոցում։ Գիշերը 15 էջանոց հոդված է գրում, սակայն հոնորարը երկար չի դիմանում նրա ձեռքին։ Տանտիրուհին առաջարկում է նրան ուրիշ բնակարան գտնել և հերոսը գիշերն անցկացնում է անտառում։
Սովից գրեթե ուշաթափության վիճակի հասած հերոսը որոշում է մտնել հացի խանութ և ուտելիք խնդրել։ Հետո մսագործից ոսկոր է խնդրում, իբրև թե շան համար է և արտասվելով կրծում է այն։ Մի գիշեր էլ ինքնակամ անց է կացնում ոստիկանատանը։
Մտածում է, որ կարող էր առանց մտածելու յուրացնել որևէ դպրոցական աղջկա թղթապանակը։
Փողոցում բախվում է թերթի խմբագիրներից մեկին, որը գթասրտորեն տալիս է նրան գալիք հոնորարի մի մասը։ Կարողանում է խղճուկ բնակարան վարձել։ Մոմ է գնում որպեսզի աշխատի գիշերով։ Վաճառողը ավել գումար է վերադարձնում նրան։ Ուրախացած վերցնում է, սակայն հետո տանջվելով խղճի խայթից, տալիս է այն մի անցորդ կնոջ։ 
Մի օր զբոսայգում քարշ է գալիս երկու երիտասարդ կանանց ետևից. պահում է իրեն լկտի և հիմար ձևով։ Սակայն այդ պատմությունը շարունակություն է ստանում։ Ապագա վեպի մասին երևակայական մտքերը տանում են հեռու, և նա անծանոթուհուն կնքում է Իլայալի անունով։
Նորից սկսվում է սովահար կյանքը։ Նորից ինքամփոփություն և անբավարարություն։
Որոշելով, որ կյանքը պետք է արմատապես փոխել՝ հերոսը գրանցվում է նավի վրա որպես նավաստի։

## Մեջբերումներ
* Անտանելի է մտածել, որ մեկը թիկունքից հետևում է քեզ։
* Սեփական բանականությունից մարդուն օգտվելու համար անհրաժեշտ է ինքնավստահություն ու հանգիստ։
* Գիտակցությունը, որ մնացել եմ ազնիվ, իրավունք էր տալիս գլուխս բարձր պահել։ Ես լի էի այն սքանչելի զգացումով, որ ամուր կամք ունեմ։
* Սովից մարդ կարող է սատանա, կենդանի հրեշ դառնալ։
* Ես նաև պիտի գնահատել իմանամ։

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Սովը յուփաբում 
* **[https://books.google.am/books?id=RdUoCgAAQBAJ&printsec=frontcover&hl=hy&source=gbs_ge_summary_r&cad=0#v=onepage&q&f=false Սովը]**

Կատեգորիա:Հոգեբանական վեպեր
Ագելաուս

**Ագելաուս** () —

* ըստ հունական առասպելների, ըստ Ապոլոդորի, Հերկուլեսի և Օմֆալայի որդին, Կրեզի նախնին։
* Կալեդոնիայի արքա Էնեյի և Ալթեայի որդին, Մելագրի եղբայրը, սպանվել է կալեդոնցիների և կուրետների պատերազմի ժամանակ։
* Դամաստորի որդին, Պենելոպեի փեսացուներինց մեկը (Հոմերոսի «Ոդիսական»-ում)։ Չնայած այն բանին, որ նա փեսացուներից ամենախիզախն էր, այնուամենայնիվ, սպանվում է Ոդիսևսի նիզակից։
* Թեմենի որդին, Հերկուլեսի հեռավոր ազգականը։
* Տրոյական արքա Պրիամոսի գլխավոր հովիվը։ Արքան Ագելաուսին հանձնարարում է սպանել նորածին Պարիսին, որը, ըստ մարգարեների կանխագուշակումների, պետք է դառնար Տրոյաի կործանման մեղավորը։ Ագելաուսի փափկասրտությունը թույլ չի տալիս իրեն օգտագործել պարան կամ սուր, նա երեխային ուղղակի թողնում է Իդա լեռան վրա, որտեղ նրան կերակրում է արջը։ Հինգ օր անց (ըստ այլ վարկածի՝ մեկ տարի անց) վերադառնալով լեռան վրա և տեսնելով կենդանի նորածնին, Ագելաուսը այնպես է ցնցվում, որ որոշում է վերցնել լխված երեխային և նրան բերում է տուն, որպեսզի նրան մեծացնի իր նոր ծնված որդու հետ։ Ի ապացույց այն բանի, որ նա կատարել է Պրիամոսի կամխը, Ագելաուսը արքային է տանում շան կտրված լեզուն։ Որոշները ասում են, որ Հեկուբան՝ Պարիսի մայրը, կաշառել է Արգելաուսին, որպեսզի վերջինս չսպանի իր որդուն։ Երբ մեծացած Պարիսը առաջ է բերում Պրիամոսի որդիների զայրույթը՝ նրանց հաղթելով մարզական մրցումների ժամանակ և վերջիններս, մերկացնելով սրերը հարձակվում են նրա վրա, Ագելաուսը Պրիամոսին հայտնում է, որ Պարիսը նրա որդին է։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Հին հունական դիցաբանություն
Գալե

**Գալե** (), հայ ֆիդայի, ազգային-ազատագրական շարժման գործիչ։
## Կենսագրություն
Ծնվել է Սասունի Սպաղանք գյուղում։ Սպաղանցի Մակարի քրոջ որդին, ազգակից էր նաև ֆիդայիներ Ազեին և Ազոյին։ 1892 թվականից զենք է վերցրել և պայքարել Օսմանյան կառավարության դեմ՝ մասնակցելով Սպաղանաց Մակարի և Գևորգ Չաուշի գլխավորած բոլոր մարտական գործողություններին։ 1894 թվականի Սասունի ապստամբության ժամանակ մասնակցել է Տալվորիկի և Գելիեգուզանի կռիվներին։ 1896-1900 թվականներին Գալեն դարձել է Գևորգ Չաուշի ամենահուսալի գործակիցը։ 1900 թվականին, երբ քուրդ ցեղապետ Բշարե Խալիլը կոտորում է Սպաղանքի բնակիչներին, Մակարն ու Գալեն երդվում են վրեժ լուծել իրենց հարազատների արյան համար։ Խալիլը նենգաբար սպանել էր նաև ֆիդայապետ Աղբյուր Սերոբին։ Տարոնի մյուս ֆիդայիներն էլ իրենց հերթին երդվել էին լուծել Սերոբի վրեժը։ 1900 թվականին Տարոնի հայդուկները Գևորգ Չաուշի, Սպաղանաց Մակարի, Անդրանիկի գլխավորությամբ վերջապես իրականացնում են վրեժխնդրությունը՝ գլխատելով Բշարե Խալիլին, իսկ Գալեն այդ գործողության ընթացքում դրսևորում է արտակարգ հնարամտություններ։

Սասունի 1904 թվականի ապստամբության ժամանակ Գալեն հաջողությամբ պաշտպանում էր նաև Հրայրից իրեն վստահված Գրեգոլի դիրքը։ Այնուհետև Գալեն Գևորգ Չաուշի հետ մասնակցում է Բերդակի հաղթական կռիվներին։ Գալեն զոհվում է 1907 թվականի մայիսի 25-ին Գևորգ Չաուշի հետ Սուլուխի կռվում։ Թաղված է Քուրդմեյդան գյուղում։

## Գրականություն
* Ստեփան Պողոսյան, Կարո Պողոսյան «Ինձ բահ տվեք․․․», Երևան, 1989, 448 էջ։
* Ռուբէն «Սպաղանաց Գալէն», «Յեղափոխական ալպօմ», հատ. 4, Պէյրութ, 1962, էջ 27-32։
* Ռուբէն «Հայ յեղափոխականի մը յիշատակները», հատ. Գ, Դ, Թեհրան, 1982, Երեւան, 1990-1991։
* Կարօ Սասունի «Պատմութիւն Տարօն աշխարհի», Պէյրութ, 1957, 1252 էջ։
* Կարօ Սասունի «Սարերու ասլանը», Պէյրութ, 1967, 667 էջ։
* Աւօ «Գէորգ Չաւուշ», Պէյրութ, 1972, 416 էջ։

Կատեգորիա:Հայ ֆիդայիներ
Կատեգորիա:1907 մահեր
Բրիտ Ռոբերտսոն

**Բրիտտանի Լեաննա «Բրիտ» Ռոբերտսոն** (, ), ամերիկացի դերասանուհի։ Դարձել է հայտնի որոշ կարճամետրաժ սերիալների և ֆիլմերի հետևանքով. դրանցից են՝ «Կյանքը անկանխատեսելի է» (2010-2011) և «Գաղտնի շրջան» (2011-2012), «Առաջին անգամ» (2012), «Դիմիր ինձ յուրաքանչյուր հարցով» (2014), «Երկարատև ճանապարհորդություն»(2015), «Ապագայի երկիրը» (2015)։

## Վաղ տարիները
Ռոբերտսոնը ծնվել է Շարլոտում, նահանգ Հյուսիսային Կարոլինա, բայց մեծացել է Գրինվիլդում, Հարավային Կարոլինա։ Նա ամենամեծն է իր 3 քույրերի և 3 եղբայրների մեջ։ 14 տարեկան հասակում նա տեղափոխվել է Լոս Անջելես, որտեղ ապրել է իր տատիկի տանը, միաժամանակ փնտրելով աշխատանք հեռուստատեսությունում։ Արդեն 16 տարեկանում նա ստացել էր դեր մի սիտկոմում, բայց այն այդպես էլ չի հեռարձակվել։

## Կարիերա
Ռոբերտսոնի առաջին լուրջ դերը եղել է Սթիվ Քարելի պատանի աղջկա դերը «Սիրահարվել եղբոր հարսնացուին» ֆիլմից, 2007 թվական։ Հաջորդ տարում նա նկարահանվել է CBS-ի «Սվինգերների քաղաքը» սերիալում, որը փակվել է ընդամենը մի սեզոնից հետո։ Ինչպես նաև Ռոբերտսոնը խաղացել է «C.S.I.. Հանցագործության վայրը», «Օրենք և կարգ ու կանոն. Հատուկ դասակ» և «Օրենք և կարգ ու կանոն. Մտադրված հանցագործություն»։ 2010 թվականին նա ստացել է հաղորդավարի դեր The CW-ի «Կյանքը հիասքանչ է» սերիալում։ Շոուն հաճելի էր քննադատներին, բայց ուներ թույլ ռեյտինգ, այդ իսկ պատճառով այն փակվեց երկու կարճ սեզոններից հետո։ Այն նրան տարավ գլխավոր դերի The CW-ի մի այլ սերիալում՝ «Գաղտնի շրջան», որը փակվել է մեկ սեզոն նկարահանվելուց հետո։

2012 թվականին Ռոբերտսոնը խաղացել է գլխավոր դեր «Առաջին անգամ» ֆիլմում։ Այնուհետև նա ստացել էր մի երկրորդական դեր CBS-ի «Գմբեթի տակ» սերիալում։ Նա լքել է սերիալը երկրորդ սեզոնի առաջին էպիզոդում 2014 թվականի հունիսին։ 2013 թվականի ամռանը նա ստացել է գլխավոր դեր ռեժիսոր Բրեդ Բրդի «Ապագայի երկիրը» ֆիլմում, որը ուներ շատ մեծ բյուջե։ Այնուհետև նա ստացավ ևս մի գլխավոր դեր «Երկարատև ճանապարհորդություն» ֆիլմում, որի սցենարը մշակվել է Նիկոլաս Սփարքսի համանուն ռոմանի հիման վրա։ Դրանից հետո նա նկարահանվել է Բրյուս Բերեսֆորդի «Խոհարարը» ֆիլմում։

## Ֆիլմագրություն
### Ֆիլմեր

### Հեռուստատեսություն

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ

* 
* 
* 

Կատեգորիա:Ապրիլի 18 ծնունդներ
Կատեգորիա:1990 ծնունդներ
Կատեգորիա:Ամերիկացի հեռուստատեսային դերասանուհիներ
Կատեգորիա:Ամերիկացի կինոդերասանուհիներ
Կատեգորիա:21-րդ դարի ամերիկացի դերասանուհիներ
Կատեգորիա:20-րդ դարի ամերիկացի դերասանուհիներ
Կատեգորիա:Ամերիկացի երեխա դերասանուհիներ
Անդրեյ Եգորչև

**Անդրեյ Եգորչև** (), ռուսական վոլեյբոլիստ, արժանացել է սպորտի վարպետ տիտղոսին, աջակողմյան հարձակվող (կենտրոնական մեկուսացնող)։

## Արտաքին հղումներ
* Անձի պրոֆիլը  

Կատեգորիա:Ռուս վոլեյբոլիստներ
Կատեգորիա:2004 թվականի Ամառային օլիմպիական խաղերի բրոնզե մեդալակիրներ
Անատոլիա Եղյան

**Անատոլիա Բենյամինի Եղյան** (), հայ դերասանուհի, ՀԽՍՀ վաստակավոր արտիստ (1962)։

Դերասան Գուրգեն Գաբրիելյանի կինը։

## Կենսագրոււթյուն
Անատոլիա Եղյանը ծնվել է 1912 թվականին։ Եղել է Երևանի Գաբրիել Սունդուկյանի անվան թատրոնի դերասանուհի։ Մարմնավորել է մի շարք դերեր։

## Դերեր
* «Մեր կոլխոզի մարդիկ», 1939 
* «Լալվարի որսկանը», 1966

## Մրցանակներ
* ՀԽՍՀ վաստակավոր արտիստ, 1962 
* Ստալինյան մրցանակ, 1952

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Հայ դերասանուհիներ
Ավետիք Ջրաղացպանյան

**Ավետիք Ջրաղացպանյան** (օգոստոսի 27, 1917 - նոյեմբերի 19, 1982, Երևան), հայ դերասան։ Եղել է Երևանի Գաբրիել Սունդուկյանի անվան ազգային ակադեմիական թատրոնի դերասան։ Մահացել է Երևանում։

## Դերեր
Նկարահանվել է նաև մի շարք ֆիլմերում՝
* «01-99» (1959),
* «Պարոն Ժակը և ուրիշները» (1964),
* «Լալվարի որսկանը» (1966 թ,),
* «Չախ-չախ թագավորը» (1969),
* «Մորգանի խնամին» (1970),
* «Հայրիկ» (1972),
* «Երևանյան օրերի խրոնիկա» (1972),
* «Ժայռ» (1973),
* «Նահապետ» (1977),
* «Սերոբի ծառը» (1978),
* «Խոշոր շահում» (1980),
* «Թռիչքն սկսվում է երկրից» (1980),
* «Կտոր մը երկինք» (1980),
* «Գիքոր» (1982)

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Հայ դերասաններ
Փոփոխական մեծություն

**Փոփոխական**, ֆիզիկական կամ վերացական համակարգի ատրիբուտ, որը կարող է փոխել իր թվային արժեքը։ Փոփոխականի հասկացությունը լայնորեն կիրառվում է այնպիսի բնագավառներում, ինչպիսիք են մաթեմատիկան, բնական գիտությունները, տեխնիկան և ծրագրավորումը։ Փոփոխականների օրինակներ կարող են ծառայել. օդի ջերմաստիճանը, ֆունկցիայի պարամետրը և այլն։ Փոփոխականը բնութագրվում է միայն այն արժեքների բազմությամբ, որոնք նա կարող է ընդունել։ Փոփոխականը նշանակում են այնպիսի սիմվոլով, որն ընդհանուր է նրա արժեքներից յուրաքանչյուրի համար։

## Փոփոխականներ ֆիզիկայում
Ֆիզիկայում փոփոխականը իրական ֆիզիկական պրոցեսի մոդելի որոշակի ատրիբուտ /բնորոշ հատկանիշ / է, որն ընդունում է քանակական արժեքներ, ֆիզիկական մեժություն է։ Արժեքների բազմությունը, որոնք կարող է ընդունել կոնկրետ փոփոխականը, որոշվում է ֆիզիկական դատողություններից։ Ֆիզիկական փոփոխականները միմյանց հետ կապվում են ֆիզիկական օրենքներով, որի արդյունքում ստացվում են տարբեր աստիճանի բարդությամբ մաթեմատիկական մոդելներ։ Փոփոխականները ֆիզիկայում, որպես կանոն, քանակական արժեքներից բացի բնութագրվում են նաև չափողականությամբ։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Տարրական մաթեմատիկա
Կատեգորիա:Մաթեմատիկական տերմիններ
Կատեգորիա:Հանրահաշիվ
Կառլ Աուգյուստեսեն

**Կառլ Աուգյուստեսեն** (, , Դանիա), դանիացի աստղագետ, Բրորֆելդե աստղադիտարանի աշխատակից, ով նշանակալի ավանդ է ներդրել փոքր մոլորակների, աստերոիդների հայտնաբերման գործում։

1984-1987 թթ․ ընթացքում այլ աստղագետների հետ հայտնաբերել է ընդհանուր առմամբ 7 աստերոիդ։

Որպես Աուգյուստենի վաստակի ճանաչման արտահայտություն՝ նրա պատվին անվանվել է (5171) Աուգյուստեսեն աստերոիդը։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:20-րդ դարի աստղագետներ
Կատեգորիա:Աստերոիդ հայտնաբերողներ
Կատեգորիա:Դանիացի աստղագետներ
Կատեգորիա:Կառլ Աուգյուստեսենի կողմից հայտնաբերված աստերոիդներ
Նենդելն

**Նենդելնը** () քաղաքային փոքր բնակավայր է Լիխտենշտայնում` ընդգրկված Էշեն համայնքի սահմաններում։ Բնակչության թիվը 1357 մարդ է։ Փոստային ինդեքսն է` 9492։

Գյուղը տեղակայված է ավստրիական Ֆելդկիրխ և շվեյցարական Բուկս քաղաքները միացնող ճանապարհի վրա։ Մոտակա բնակավայրերն են՝ Շանվալդ, Մաուրեն, Էշեն և Պլանկեն։

Միջին բացարձակ բարձրությունը կազմում է 486 մ։

Գրավոր աղբյուրներում Նենդելնը 14-18-րդ դարերի ընթացքում չի հիշատակվում։ Սակայն հանդիպում է բարբառային «Nendla» բառը, ինչպես նաև «Endlen» կամ «Änndlen» նմանահունչ անվանումները, հավանաբար՝ կելտական «Nantu» բառից։

Նենդելնում հայտնաբերվել են Հռոմեական կայսրության ժամանակաշրջանի ամրաշինական կառույցների պատեր։ Քաղաքում գտնվում են ս․ Սեբաստյանի և ս․ Ռուխուսի (1639 թ․) եկեղեցիները։

Նենդելնում զարգացած են արդյունաբերությունը, առևտուրը և ծառայությունների ոլորտը։ Բացի ավտոմոբիլային ճանապարհներից, գյուղի մոտակայքով անցնում է նաև երկաթուղի, գործում է Նենդելնի կայարանը ։

## Ծանոթագրություն

## Արտաքին հղումներ
* Պաշտոնական կայք

Կատեգորիա:Լիխտենշտայնի քաղաքներ
Ստանիսլավ Երյոմին

**Ստանիսլավ Երյոմին** (, ), ռուսական վոլեյբոլիստ, խաղում է Լոկոմոտիվ խմբում և Ռուսաստանի լողափային վոլեյբոլի հավաքականում։ Որպես դասական վոլեյբոլ խաղացող՝ տարբեր տարիների հանդես է եկել Բելգորոդի «Դինամո-Բելոգորիե», Մոսկվայի ԲԿՄԱ, Ուֆայի «Ուրալ», Կալինինգրադի «Դինամո-Յանտար», Կրասնոդարի «Դինամո», Նովոսիբիրսկի «Լոկոմոտիվ», Սոսնովի Բորի «Դինամո-ԼՄ», Մոսկվայի «Դինամո» թիմերում, նվաճել ռուսաստանի առաջնության և գավաթի խաղարկության արծաթե ու բրոնզե պարգևներ, ճանաչվել մարզական տարեշրջանի լավագույն ընդունող կամ խաղարկող։

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Անձի պրոֆիլը

Կատեգորիա:Ռուս վոլեյբոլիստներ
Կառլ Քվաչ

**Կառլ Քվաչ** (), ավստրալիացի աստղագետ։

Սայդինգ Սփրինգի աստղադիտարանում 1989 թ․ հոկտեմբերի 2-ին հայտնաբերել է (4264) Կառլջոզեֆին աստերոիդը։

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* THE ASTRONOMER Electronic Circular n. 352 14 ottobre 1989 con l'annuncio della scoperta attribuita a Cwach 

Կատեգորիա:Ավստրալիացի աստղագետներ
Մարյա Վյայսյալյա

**Մարյա Իլմատար Վյայսյալյա** (, ), ֆին մաթեմատիկայի և բնական գիտությունների ուսուցչուհի, սիրողական աստղագետ։

Մարյա Վյայսյալյան ֆին հռչակավոր աստղագետ, օպտիկ և գեոդեզիստ Իրյո Վյայսյալյայի աղջիկն է։ Մեկնել է Նամիբիա՝ տեղի դպրոցներում մաթեմատիկա դասավանդելու նպատակով։

Տուրկուի աստղադիտարանում 1942 թ․ սեպտեմբերի 14-ին հայտնաբերել է (1718) Նամիբիա և (2437) Ամնեստիա աստերոիդները։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Ֆինն աստղագետներ
Կատեգորիա:Հելսինկի քաղաքում ծնվածներ
Կատեգորիա:Ֆինն մաթեմատիկոսներ
Կատեգորիա:Ֆինն մանկավարժներ
Կատեգորիա:Աստերոիդ հայտնաբերողներ
Կատեգորիա:Երկարակյացներ
Քառակուսի մատրից

300px|մինի|4-րդ կարգի քառակուսային մատրիցա:

Մաթեմատիկայում քառակուսի մատրիցն այնպիսի մատրից է, որում տողերի և սյուների քանակները համընկնում են։ Այդ քանակն արտահայտող թիվը կոչվում է մատրիցի կարգ։ Միևնույն կարգի ցանկացած երկու քառակուսային մատրիցաներ կարելի է գումարել և բազմապատկել։

Քառակուսի մատրիցները հաճախ օգտագործվում են պարզ գծային ձևափոխություններն արտահայտելու համար, ինչպիսիք են դեֆորմացիան կամ պտույտը։

## Գլխավոր անկյունագիծ
*a**ii* (*i* = 1, ..., *n*) տարրերը կազմում են քառակուսի մատրիցի գլխավոր անկյունագիծը։ Այս տարրերը գտնվում են վերին ձախ անկյունից դեպի ստորին աջ անկյունն անցնող ուղղի վրա։ Օրինակ, նկարում պատկերված 4х4 մատրիցայի գլխավոր անկյունագիծը պարունակում է հետևյալ տարրերը.
*a*11 = 9, *a*22 = 11, *a*33 = 4, *a**44* = 10։

Քառակուսի մատրիցի անկյունագիծը, որն անցնում է ստորին ձախ և վերին աջ անկյուններով, կոչվում է կողմնակի կամ երկրորդական։

## Մասնավոր տեսակներ
:

### Անկյունագծային և եռանկյուն մատրիցներ
Եթե գլխավոր անկյունագծի վրա չգտնվող բոլոր տարրերը զրոյական են, **A** մատրիցն կոչվում է անկյունագծային։ Եթե գլխավոր անկյունագծից ներքև (վերև) գտնվող բոլոր տարրերը զրոյական են, **A** - ն կոչվում է ստորին (վերին) եռանկյուն մատրից։

### Միավոր մատրից

*n* չափի **E***n* միավոր մատրիցն *n*×*n* մատրից է, որում գլխավոր անկյունագծի բոլոր տարրերը հավասար են 1-ի, իսկ մնացած տարրերը՝ 0-ի, այսինքն՝ 
:
E_1 = \begin{bmatrix} 1 \end{bmatrix}
, \ 
E_2 = \begin{bmatrix}
     1 & 0 \\
     0 & 1 
   \end{bmatrix}
, \ \cdots, \ 
E_n = \begin{bmatrix}
     1 & 0 & \cdots & 0 \\
     0 & 1 & \cdots & 0 \\
     \vdots & \vdots & \ddots & \vdots \\
     0 & 0 & \cdots & 1
   \end{bmatrix}

Միավոր մատրիցով բազմապատկելիս մատրիցն մնում է անփոփոխ. 
*n*×*n* ցանկացած **A** մատրիցի համար.
:**AE***n* = **E***n***A** = **A**  :

### Օրթոգոնալ մատրից

## Գործողություններ
### Որոշիչ
### Սեփական արժեքներ և սեփական վեկտորներ
## Հղումներ
#Р. Хорн, Ч. Джонсон. Матричный анализ. — Мир, 1989. — ISBN 5-03-001042-4.
#William C. Brown. Matrices and vector spaces. — New York: NY: Marcel Dekker, 1991. — ISBN 978-0-8247-8419-5.
#Leonid Mirsky. An Introduction to Linear Algebra. — Courier Dover Publications, 1990. — ISBN 978-978-0-486-66434-7.

Կատեգորիա:Գծային հանրահաշիվ
Je Suis Malade (երգ)

**Je Suis Malade** (), երգը ստեղծվել է 1973 թվականին։ Խոսքերի հեղինակն է Սերժ Լաման, երաշտությանը՝ Ալիս Դոնան։

## Երգի պատմությունը
1973 թվականին ֆրանսիական երգիչ Սերժ Լաման գրում է երգի խոսքերը իր սիրելի աղջկա հիշատակին, որը մահացել էր։ Ալիս Դոնան խոսքերի համար գրում է երաժշտություն։

Երգն առաջին անգամ կատարում է լեգենդար Դալիդան և ունենում է մեծ հաջողություն։ Երգը կատարել են նաև հեղինակները՝ Սերժ Լաման և Ալիս Դոնան։ Հետագայում երգը կատարում է նաև ֆրանսիացի երգչուհի Լառա Ֆաբիանը։

## Կատարողներ
Երգի առաջին կատարողն է իտալական ծագմամբ հայտնի ֆրանսիական երգչուհի Դալիդան։ Կարելի է ասել, որ *Je Suis Malade*-ն նրա ամենահայտնի երգն է։ Դալիդան բեմում այս երգը միշտ կատարում էր մեծ ցավով, քանի որ նրա հետ կատարվել էր հենց այն, ինչ նկարագրված է երգում։ 1987 թվականին Փարիզի հռչակավոր Օլիմպիա համերգասրահում իր համերգի ժամանակ Դալիդան չկարողացավ զսպել իրեն և ուղղակի ողբալով կատարեց երգը։

Դալիդայի կյանքում մեծ նշանակություն ուներ այս երգը։ Նրա ծանոթները պատմում են, որ 1987 թվականի ինքնասպանությունից առաջ, տևական ժամանակ Դալիդայի մտքում անընդհատ միայն այս երգն էր։

1995 թվականին Սերժ Լամայի մեծ աջակցությամբ երգը կատարում է նաև Լառա Ֆաբիանը։ Նրա շնորհիվ երգը դարձավ հայտնի ամբողջ աշխարհում։ Դրա պատճառով հաճախ նրան շփոթում են օրիգինալ կատարողի հետ։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Ֆրանսերեն երգեր
YG (ռեփեր)

**Քինոն Դեյքուոն Ռեյ Ջեքսոն** (, ), ավելի հայտնի է **YG** (արտասանվում է «ՈւայՋի») բեմական կեղծանվամբ, ամերիկացի ռեփեր։ 2010 թվականին թողարկել է իր առաջին՝ «Toot It and Boot It» սինգլը (Ty Dolla Sign-ի մասնակցությամբ), որը զբաղեցրել է 67-րդ հորիզոնականը Billboard Hot 100 հիթ շքերթում։ Այդ սինգլի հաջողությունից հետո նա սկսում է թողարկել միքսթեյպներ։

2014 թվականի մարտին թողարկվել է նրա «My Krazy Life» անվանումը կրող դեբյուտային ալբոմը, որը Billboard 200 ալբոմների հիթ շքերթում զբաղեցրել է երկրորդ հորիզոնականը։ Ալբոմի «My Nigga» (Յանգ Ջիզիի և Rich Homie Quan-ի մասնակցությամբ) սինգլը, որը Միացյալ Նահանգներում ստացել է երկու պլատինե սերտիֆիկատ և զբաղեցրել է հորիզոնականներ միջազգային մի շարք հիթ շքերթներում։

## Սկավառակագրություն
;Ստուդիական ալբոմներ
* «My Krazy Life» (2014)
* «Still Brazy» (2016)

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Պաշտոնական կայք

Կատեգորիա:21-րդ դարի ամերիկացի ռեփերներ
Կատեգորիա:Ամերիկացի գործարարներ
Կատեգորիա:Ամերիկացի դերասաններ
Կատեգորիա:Ամերիկացի հիփ հոփ երաժիշտներ
Կատեգորիա:Ամերիկացի հիփ հոփ երգիչներ
Կատեգորիա:Ամերիկացի ռեփերներ
Կատեգորիա:Բեմական կեղծանուններ