Լինա Էքենշտեյն

**Լինա Դորինա Յոհաննա Էքենշտեյն** (), բրիտանացի բազմագետ և պատմաբան, որը ճանաչվել է որպես փիլիսոփա և գիտնական կանանց շարժման մեջ։

## Կենսագրություն
Էքենշտեյնի հայրը հրեա սոցիալիստ էր Բոննայից, ով 1848 թվականի անհաջող հեղափոխությունից հետո փախել էր Գերմանիայից։ Էքենշտեյնը ծնվել է 1857 թվականին Լոնդոնի Իսլինգտոն շրջանում :Նրա կրտսեր եղբայրը՝ Օսկար Էքենշտեյնը, չափազանց անկախ ալպինիստ էր։Էքենշտեյնը տիրապետում էր բազմաթիվ լեզուների, որոնք, ըստ ամենայնի, սովորել էր Շվեյցարիայում կամ Գերմանիայում որևէ կրթական հաստատությունում  ։

Նա հայտնի դարձավ այն բանից հետո, երբ նա միացավ ակումբին, որը հիմնադրել էր մաթեմատիկոս (և հետագայում էուգենիկայի կողմնակից) Կառլ Պիրսոնը։ Ակումբը, որը կոչվում էր «Տղամարդկանց և կանանց ակումբ», գործել է 1880-ականների վերջին և թույլ էր տալիս միջին խավի ռադիկալներին քննարկել սեռականության թեմաները։ Էքենշտեյնը համարվում էր «նոր կին» և ներկայացրել էր իր ուսումնասիրությունները՝ անդրադառնալով հռոմեացիների սեռական հարաբերություններին, ինչպես նաև շվեյցարացի տղամարդկանց և կանանց հարաբերություններին Ռեֆորմացիայի ժամանակաշրջանում։Ակումբում քննարկվում էին ֆեմինիստական և լիբերալ հարցեր, այդ թվում՝ պետության իրավական միջամտության դադարեցումը մարմավաճառության ոլորտում, ինչպես նաև այն հարցը, թե արդյոք մայրությունը պետք է փոխհատուցվի:Կառլ և Մարիա Պիրսոնները, ինչպես նաև նրանց երեխաները՝ Սիգրիդը, Հելգան և Էգոնը, հավիտյան մնացին Էքենշտեյնի ընկերներ։

## Գիտնական
Նա նյութապես ապահովում էր իրեն՝ զբաղվելով գիտական հետազոտություններով, տեքստերի խմբագրմամբ, դասավանդմամբ և թարգմանություններով։Նա կատարել է կարևոր աշխատանք Ալբրխտ Դյուրերի մասին Պիրսոնի ընկեր Մարտին Կոնվեյի համար, և դրա համար նա նշվել է վերջինիս գրքի տիտղոսաթերթում։Էքենշտեյնի ընտանիքը գերմանացի էր, բայց նա նաև տիրապետում էր ֆրանսերենին և իտալերենին, միջին բարձր գերմաներեն, միջին անգլերենին, ինչպես նաև դասական և միջնադարյան լատիներենին ու եվրոպական պատմությանը ։Այս գիտական հաջողությունը նրան ավելի բարձր որակավորեց, քան դաստիարակ լինելը սակայն նա դարձավ Մարգերի Կորբեթի դաստիարակը։*1896 թվականին նա հրապարակեց «Կանայք մենաստանի պայմաններում. գլուխներ Սուրբ Լորայի և վանքային կյանքի մասին 500-ից մինչև 1500թ.»**,որը նա նվիրել է Կարլ և Մարիա Փիրսոններին*: Այս աշխատանքը միավորեց բազմաթիվ աղբյուրներ, որոնցից շատերը նա թարգմանել էր, որպեսզի փաստարկի, որ այն բազմաթիվ ձգտումները, որոնք կանայք ունեցել էին քսաներորդ դարում, մասամբ հասել էին կանանց կողմից կրոնական հաստատություններում՝ հազար տարի առաջ։Նա նկարագրում է Պուատիեում միանձնուհիների ապստամբությունը Ռադեգունդի մահից հետո։ Երկու տարի շարունակ միանձնուհիները հրաժարվում էին ընդունել նոր վանահայր, որը նշանակվել էր արական սեռի կաթոլիկ հիերարխիայի կողմից։Էկենշտեյնի աշխատանքին վերագրվում է Կարիտաս Պիրկհայմերը պատմական անհայտությունից փրկելու համար:Ենթադրվում է, որ այս աշխատանքը նրա հրապարակումներից ամենագիտնականն է, չնայած կասկածելի կամ առասպելական գերմանական պատմության ընդգրկմանը:Այն կարդացել է 19-րդ դարի վերջի անգլիացի վիպասան Ջորջ Գիսինգը 1896 թվականի հուլիսին։

## Ճամփորդ
1902 թվականին նա քայլեց վերին Առնոյի հովտով և հրապարակեց իր ճանապարհորդությունների պատմությունը: Հաջորդ տարի նա սկսեց նոր արշավանք՝ աշխատելով Եգիպտոսում հնագետներ Հիլդայի և Ֆլինդերս Պետրիի հետ: Նա ստանձնեց պեղումների ճամբարը վարելու և գտածոների ճիշտ ցուցակագրումը ապահովելու վարչական դերը: Նա աշխատել է Աբիդոսի, Սակկարայի, Սերաբիթ էլ-Խադիմի և Էլ Շաթթի պեղումներում: Աբիդոսի Օսիրեոնում նա պատճենեց արվեստը պատին:Սետի թագավորի տաճարում նա կապ է տեսել որոշ եգիպտական արվեստի և մանկական օրորոցային երգի միջև։ Նա այնքան հետաքրքրված էր 3,000 տարվա հնության պաշտամունքային նկարի և «Cock Robin-»ի մահվան պատմության միջև կապով, որ 1906 թվականին հրապարակեց մանկական երգերի համեմատական ուսումնասիրություն։ 1921 թվականին նա հրապարակեց «A History of Sinai» գիրքը, որը հիմնված էր իր աշխատանքների վրա Պետրի ընտանիքի հետ՝ հետևելով այդ շրջանի պատմությանը դեռևս եգիպտացիներից առաջ։ Էկենշտեյնը լավ որակավորում ուներ Սինայի մասին գրքեր հրատարակելու համար,քանի որ նա ուղտով անցել էր այն՝ Հիլդա Պետրիի (մոտ 1905) և մեկ միայն առաջնորդի հետ։ : Նա հրատարակեց մի քանի այլ գրքեր, որոնք խառնում էին փաստը երևակայության հետ: 1924 թվականին հրատարակված նրա գրքերից մեկը՝« Tutankh-aten» , Մովսեսի երևակայական մանկության մասին էր։

1908 թվականից նա ավելի շատ ներգրավվեց կանանց իրավունքների բարելավման քարոզարշավին։ Որպես դրա մի մաս, նա աջակցում էր իր նախկին աշակերտին, իսկ այժմ ընկերոջը՝ Մարջերի Քորբեթին Ժնևում 1920 թ.-ին: Նրանք երկուսն էլ մասնակցել են Կանանց ընտրական իրավունքի միջազգային դաշինքի կոնգրեսին, որտեղ Էկենշտեյնը վստահեցրել է, որ գործընթացները հասանելի են եվրոպական տարբեր լեզուներով։

Նա մահացավ 1931 թվականի մայիսի 4-ին հյուծվածությունից և քրոնիկ ցիստիտից Լիթլ Հեմփդենում, Գրեյթ Միսենդեն, Բուքինգհեմշիր:

## Ժառանգություն
Նրա մահից հետո լույս տեսան ևս երկու գիրք՝ «Բառերի ուղղագրություն 1932 թվականին» և «Վաղ քրիստոնեության կանայք» 1935 թ:Առաջինը նվիրված էր Սիգրիդին, Հելգային և Էգոն Փիրսոնին և պնդում է, որ հնդեվրոպական մշակույթի ընդհանուր արմատներ կան։

## Աշխատանքներ
* *Woman under Monasticism: Chapters on Saint-Lore and Convent Life between A.D. 500 and A.D. 1500*, 1896
* *Life and art of Albrecht Dürer*, 1902
* *Through the Casentino*, 1902
* *Comparative Studies in Nursery Rhymes*, 1906
* *Moon cult in Sinai on the Egyptian Monuments*, 1914
* *A History of Sinai*, 1921
* *Tutankh-aten*, 1924
* *A Spell of Words: Studies in Language Bearing on Custom*, 1932
* *The Women of Early Christianity*, 1935

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Բրիտանացի գրողներ
Կատեգորիա:Բրիտանացի կին գրողներ
Կատեգորիա:Բրիտանացի ֆեմինիստ գրողներ