Խոսե Ռամոն Մելիդա

**Խոսե Ռամոն Մելիդա** (, ), իսպանացի հնագետ և գրող։

## Կենսագրություն
Խոսե Ռամոն Մելիդան ծնվել է Մադրիդում Նիկոլաս Մելիդայի և Լեոնոր Ալինարի ի Ադարյայի ընտանիքում։ Դիվանագիտության ավագ դպրոցում ուսանել է արխիվային գործ։ 1876-1881 թվականներին որպես կամավոր աշխատել է Մադրիդի Ազգային հնագիտական թանգարանի նախնադարի և անտիկ բաժիններում, հրատարակել է հնագիտական վեպեր։ 1884 թվականից աշխատել է թանգարանի պահպանման բաժնում, ստեղծել է իբերյան անտիկ իրերի սրահ, 1916-1930 թվականներին եղել է թանգարանի տնօրեն։ Միաժամանակ՝ 1912-1926 թվականներին եղել է Մադրիդի կենտրոնական համալսարանի հնագիտության ամբիոնի վարիչը։ 1906-1923 թվականներին կատարել է պեղումներ Նումանցիայում, 1910-1932 թվականներին՝ Մերիդայում, որտեղ հայտնաբերել է հռոմեական թատրոն և նախագծել դրա վերակառուցման ծրագիրը։

1909 թվականին եղել է միջազգային կոնվենցիաների և հնագիտության հարցերով Իսպանիայի ներկայացուցիչը Կահիրեում, 1929 թվականին Բարսելոնայում նախագահել է 4-րդ միջազգային հնագիտական համաժողովը։

## Անդամակցություն
* Սան Ֆեռնանդոյի գեղարվեստի թագավորական ակադեմիայի անդամ, (1899)
* Պատմության թագավորական ակադեմիայի անդամ, 1906 
* Գրությունների գեղարվեստական ակադեմիայի թղթակից անդամ
* Գերմանական հնագիտական ինստիտուտի անդամ

## Մատենագիտություն
մինի
* Álvarez-Ossorio, Francisco 1934. "Notas biográficas del Exmo. Sr. D. José Ramón Mélida y Alinari". *Anuario del Cuerpo Facultativo de Archiveros, Bibliotecarios y Arqueólogos* 1: 1-48.
* Casado Rigalt, Daniel 2006. *José Ramón Mélida (1856-1933) y la arqueología española*. Madrid, Real Academia de la Historia.
* Díaz-Andreu, Margarita 2004. "Mélida: génesis, pensamiento y obra de un maestro". J.R. Mélida *Arqueología española * Pamplona, Urgoiti: I-CXCIX.
* Díaz-Andreu, Margarita 2008. "Revisiting the ‘invisible college’: José Ramón Mélida in early 20th century Spain". En N. Schlanger y J. Nordbladh (eds.), *Histories of Archaeology: archives, ancestors, practices*. Oxford, Berghahn Books: 121-129.
* Gómez-Barrera, Juan Antonio 2008. "Aportaciones a la bio-bibliografía de José Ramón Mélida Alinari desde la prensa soriana de su tiempo (1906-1934)". *Sautuola* XIV: 439-464
* *Homenaje que tributan el Patronato y funcionarios facultativos del Museo Arqueológico Nacional a D. José Ramón Mélida y Alinari: notas biográficas y bibliográficas*. Madrid: Museo Arqueológico Nacional, 1934.
* Catálogo electrónico de libros *WorldCat*.

## Ստեղծագործություններ
### Հնագիտական, պատմական և գեղարվեստական ստեղծագործություններ
* *Excavaciones de Mérida. Memoria de los trabajos practicados. Una casa-basílica romano-cristiana* Madrid: Tip. de la "Revista de arch., bibl. y museos, 1917.
* *Excursión a Numancia pasando por Soria y repasando la historia y las antigüedades numantinas* Madrid: Ruiz Hermanos 1922.
* *Excavaciones de Numancia. Memoria que de los trabajos realizados en 1916 y 1917* Madrid: Tip. de la "Revista de archivos, bibl. y museos, 1918.
* *Escorial* Barcelona: H. de J. thomas [1940]
* *Escorial. II* Barcelona: H. de J. Thomas [entre 1911-1929].
* *El disco de Teodosio: resumen de la "Memoria" en que lo dio a conocer Don Antonio Delgado, en 1849, y de los trabajos de sus comentaristas* [S.l.] [s.n.] 1930
* *Catálogo Monumental de España. Provincia de Badajoz (1907-1910)*, Madrid: Ministerio de Instrucción pública y Bellas Artes, 1925-1926.
* *Catálogo monumental de España. Provincia de Cáceres (1914-1916)* Madrid: Ministerio de Instrucción pública y Bellas Artes, 1924.
* *Programa de Arqueología* Madrid, Victoriano Suárez, 1913.
* *Arqueología clásica* Barcelona, 1933.
* *Arqueología española* Barcelona: Editorial Labor, 1942 (2.ª ed.)
* *Provincia de Cáceres (1914-1916)* [Madrid], Ministerio de Instrucción Pública y Bellas Artes [1924]
* *Excavaciones de Mérida. Memoria que de los trabajos realizados en 1915 presenta al Excmo. Sr. Ministro de instrucción pública y bellas artes...*, Madrid: impr. de la Revista de arch., bibl., y museos, 1916.
* *Mérida*, Barcelona: Exposición Internacional, 1929.
* *Excavaciones de Numancia. Memoria acerca de las practicadas en 1919-1920, presentada por... José Ramón Mélida,... y Blas Taracena Aguirre...*, Madrid : Tip. de la "Revista de Archivos, bibliotecas y museos, 1920.
* *Elogio a Don Antonio Ponz con motivo del segundo centenario de su nacimiento* Madrid Sucesor de Nieto y Compañía 1925.
* *El anfiteatro romano de Mérida. Memoria de las excavaciones practicadas de 1916 a 1918* Madrid: Tip. de la "Rev. de arch., bibl. y museos, 1919.
* *Monumentos megalíticos de la provincia de Cáceres* Madrid [s.n.] 1920
* *Excavaciones de Mérida : memoria de los trabajos practicados, una casa-basílica romano-cristiana* Madrid Tip. de la "Revista de Arch. Bibl. y Museos" 1917.
* *Un Morales y un Goya, existentes en la Catedral de Madrid* Madrid Sucesores de Hernando [s.a.]
* *Museo Arqueológico Nacional: Adquisiciones en 1916.- Notas descriptivas* Madrid Rev. de Arch. Bibl. y Museos 1917.
* *Los Velázquez de la casa de Villahermosa*, Madrid, [s.n.] 1905.
* *Tesoro de Aliseda. Noticia y descripción de las joyas que le componen*. Madrid: Museo Arqueológico Nacional, 1921.
* *Monumentos romanos de España: noticia descriptiva*, Madrid: Comisaría Regia del Turismo y Cultura Artística 1925.
* *Álbum de Javier: Recuerdo de la inauguración de la Iglesia elevada en honor de San Francisco Javier por la... Duquesa de Vistahermosa*, [Madrid] Viuda e hijos de M. Tello [1901]
* *Provincia de Cáceres, 1914-1916*. [Madrid,] 1924.
* *Iberia arqueológica ante-romana: discursos leídos ante la Real Academia de la Historia en la recepción pública de José Ramón Mélida el día 8 de diciembre de 1906*. Madrid : Tip. de la viuda e hijos de Tello, 1906.
* *Discursos leídos ante la Real Academia de Bellas Artes de San Fernando en la recepción pública del Señor D. José Ramón Mélida el día 25 de marzo de 1899. [Contestación del Excmo. Señor D. Juan de Dios de la Rada y Delgado]*. Madrid Viuda e Hijos de M. Tello 1899.
* *Monumentos romanos de España, noticia descriptiva*, Madrid: Comisaría de turismo y cultura artística, 1925.
* Con Antonio Vives y Escudero, *Informes sobre el medallón de oro de Augusto*, Madrid: Reus, 1921.
* *El Arte Antiguo y el Greco... Ilustrado con 8 laminas en fototipia*. Madrid, 1915.
* *Excavaciones de Numancia* Madrid [s.n.] 1908
* *La escultura hispanocristiana de los primeros siglos de la era*. Madrid: Bernardo Rodríguez, 1908.
* *Dibujos de Miguel Ángel para la Sibila Líbica* Madrid, [s.n.], 1909
* *El tesoro de Lebrija* Madrid, [s.n.], 1932
* *Excursión á Numancia pasando por Soria y repasando la historia y las antigüedades numantinas*, Madrid: Ruiz hermanos, 1922.
* *El puente de Alcántara*, Madrid: Ramón y Menot. 1924.
* *Sobre los vasos griegos, etruscos e italo-griegos del Museo Arqueológico Nacional*, Madrid: Sucesores de Rivadeneyra, 1882.
* *Museo Arqueológico Nacional : Adquisiciones en 1920. Notas descriptivas*, Madrid, [s.n.], 1922
* *La posescena del teatro romano de Mérida* Madrid, [s.n.], 1932.
* *Excavaciones de Mérida : El circo, los columbarios, las termas, esculturas, hallazgos diversos; memoria de los trabajos practicados en 1926 y 1927*, Madrid: Imprenta de Archivos, 1929.
* *El circo romano de Mérida: memoria de las excavaciones practicadas de 1920 a 1925*, Madrid: Tip. de la Revista de Arch., Bibl. y Mus., 1925.
* *Arquitectura dolménica ibera: Dólmenes de la provincia de Badajoz*, Madrid, [s.n.], 1914.
* *Ruinas de Numancia: memoria descriptiva redactada conforme al plano que acompaña de las mismas* Madrid Tipografía de la "Revista de Archivos, Bibliotecas y Museos" 1924.
* *Los bronces ibéricos y visigodos de la Colección Vives* Madrid, [s.n.], 1912.
* *La religión egipcia: conferencia leída en el Ateneo Científico, Literario y Artístico de Madrid la noche del 6 de mayo de 1884* Madrid [s.n.] 1884
* *El jinete ibérico* Madrid [s.n.] 1900	
* *Ocilis (Medinaceli)։ memoria de las excavaciones practicadas en 1924-1925* Madrid Tipografía de la "Revista de Archivos" 1926.
* *Las Esculturas del Cerro de los Santos: Cuestión de autenticidad* Madrid, [s.n.], 1906
* *Historia de el Arte egipcio*, Madrid: La España Editorial (Imprenta de Felipe Marqués), [s.a.].
* *Historia de el Arte griego*, Madrid: La España Editorial, [s.a.].
* *Significación del Greco y su influencia en la pintura española: Discurso leído*. Madrid, [s.n.], 1914.
* *De arte español: Observaciones referentes a dos obras capitales sobre la materia*. Madrid, [s.n.], 1910.
* *Resumen de las conferencias dadas por D. J. Ramón Mélida en el Museo de Reproducciones artísticas de Madrid en el año de 1911* [S.l.] [s.n.] 1914
* *Historia del casco (apuntes arqueológicos)*, Madrid, [s.n.], 1887.
* *Sobre las esculturas de barro cocido griegas, etruscas y romanas, del Museo Arqueológico Nacional* Madrid, [s.n.], 1884.

### Գրական ստեղծագործություններ
* *El Sortilegio de Karnak: novela arqueológica* Madrid, Medina, 1880.
* *A orillas del Guadarza. Idilios soñados. Las alas rotas. Una noche en Pompeya* Barcelona: Bibl. Arte y Letras, 1887.
* *Don Juan decadente: novela*. Madrid: Sucs. de Rivadeneyra, 1894.
* *La novela del amor*, manuscrito de una pieza teatral en tres actos y en prosa. 	
* *Siete veces feliz: Novela*, Madrid: Sucesores de Rivadeneyra, 1901.
* *La jaula dorada: comedia en tres actos y en prosa*, manuscrito.
* *Salomón, Rey de Israel: Leyenda bíblica* Barcelona: Espasa y Cia., [1894]
* *Plan de la pieza teatral El gran elemento*, manuscrito.
* *Esperanza*, drama en tres actos y en prosa manuscrito.
* *Diamantes americanos: Novela.*, Madrid, [s.n.], 1882.
* *El Demonio con faldas (Memorias de un gato)*. Madrid, [s.n.], 1884
* *Luisa Minerva: Novela.*, Madrid: [s.n.], 1886.

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
*José Ramón Mélida 

Կատեգորիա:Իսպանացի հնագետներ
Կատեգորիա:Իսպանացի գրողներ
Կատեգորիա:Մադրիդ քաղաքում ծնվածներ
Կատեգորիա:Մադրիդի ազգային հնագիտական թանգարանի տնօրեններ
Կատեգորիա:Իսպանացի պատմաբաններ
Կատեգորիա:Իսպանացի արվեստագետներ
Կատեգորիա:Իսպանացի գրադարանավարներ
Կատեգորիա:Իսպանալեզու գրողներ