open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Անբախտություն (վեպ)

«**Անբախտություն**» (), հունգարացի գրող, 2002 թվականի Գրականության Նոբելյան մրցանակի դափնեկիր Իմրե Կերտեսի վեպն է, հրատարակվել է 1975 թվականին։

Գիրքը պատմում է հրեա դեռահասի մասին, ով սկզբում հայտնվել էր Օսվենցիմում, այնուհետև Բուխենվալդում։ Վեպը ինքնակենսագրական է։

Վեպը եռագրության առաջին մասն է, որի մեջ նեռարված են` «Ֆիասկո» (1988) և «Կադեշ չծնված մանկան համար» (1990)։

## Սյուժե
Վաղ գարնանը, գլխավոր հերոսի հորը՝ Դյորդ Կյովեշին ուղարկում են աշխատանքային ճամբար։ Ըթրիք են կազմակերպում, որի ժամանակ բարեկամներն ու նրա հարազատները հրաժեշտ են տալիս նրան։ Ամռան սկզբին Դյորդեն պարտավոր էր աշխատել նավթամշակման գործարանում։ Նրան հարմար չէր. Նա աշխատում է իր հասակակիցների շրջանում, և թույլտվություն ուներ այցելել քաղաքի հեռավոր շրջաններ։

Մի անգամ ավտոբուսը, որով տեղափոխում ին բանվորներին, կանգնեցնում են և բոլոր հրեաներին հրամայում դուրս գալ։ Նույն բանը անում են հաջորդ ավտոբուսների հետ։  Այնուհետև հավաքված մարդկանց, ուղարկում են Գերմանիա աշխատանքի։

Սկուզբում բոլորին տանում են Օսվենցիմ, որտեղ բաժանում են երկու խմբի, որոնցից մեկին ուղարկում են գազի խուց։ Մյուսներին սափրում և ախտահանում են։ Շուտով բանտարկյալներին, այդ թվում գլխավոր հերոսին ուղարկում են Բուհենվալդ։ Օսվենցիմի կարգերց հետո, Բուհենվալդը ընկալվում է, որպես գոյատևման համար զգալիորեն ավելի լավ կենսապայմաններով վայր։

Որոշ ժամանակ անց, անհարմար կոշիկներից և կեղտից Դյորդի ոտքերը սկսում են թարախածորել և նա հայտնվում  հոսպիտալում, որտեղ մնում է մինչև դաշնակիցների կողմից ճամբարի ազատագրումը։

Դյորդը վերադառնում է Բուդապեշտ։ Տրամվայում նրան լրագրող է դիմում և հետաքրքրվում թե ինչպիսի վիճակ էր տիրում Բուխենվալդում, և այցեքարտ է տալիս, ոսելով, որ նրա պատմությունը ամբողջ աշխարհի գործն է։ Բայց Դյորդը դեն է նետում այցեքարտը, երբ լրագրողը անհետանում է։ Տանը, որտեղ նա ապրում էր, այժմ այլ մարդիկ են ապրում։ Հարևաններից տեղեկանում է, որ հայրը մահացել է Մաունտխաուզենում, իսկ խորթ մայրը ամուսնացել է։ Դյորդը ուղևորվում է մոր մոտ։

## Էկրանավորում
2005 թվականին վեպը էկրանավորվել է հունգարացի կինոռեժիսոր Լայոշ Կոլտայի կողմից։ Սցենարի հեղինակը Իմրե Քերթեսն է։ Դյորդ Քյովեշի դերում նկարահանվել է երիտասարդ դերասան Մարցել Նադը։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:1975 վեպեր
Կատեգորիա:Գրքեր Հոլոքոստի մասին
Կատեգորիա:Ինքնակենսագրական վեպեր
Բնական պատմության ազգային թանգարան (Նյու Դելի)

**Բնական պատմության ազգային թանգարան**, բնական պատմության թանգարան, որը գտնվում է Նյու Դելիում։ Բացվել է 1978 թվականին։ Կառավարվում էր Հնդկաստանի շրջակա միջավայրի և անտառային տնտեսության նախարարության կողմից։ 2016 թվականի ապրիլի 26-ին այրվել է հրդեհի հետևանքով։

## Պատմություն
Թանգարանի ստեղծումը սկսվել է 1972 թվականին, այն Հնդկաստանի անկախության 25-ամյակին նվիրված միջոցառումների մի մասն էր։ Թանգարանի բացումը տեղի է ունեցել 1978 թվականի հունիսի 5-ին։

2016 թվականի ապրիլի 26-ի վաղ առավոտյան թանգարանի տարածքում հրդեհ է բռնկվել և այն ամբողջությամբ այրվել է։ Հայտնի է, որ թանգարանի շենքում եղել է հրդեհաշիջման համակարգ, սակայն այն գտնվել է ոչ աշխատանքային վիճակում։

## Առաքելություն
Բնական պատմության ազգային թանգարանի առաքելությունը աջակցելն է բնապահպանական կրթությանը ինչպես մայրաքաղաքում, այնպես էլ երկրի այլ մասերում գտնվող բնական պատմության տարածաշրջանային թանգարաններում, ապահովել այնպիսի ռեսուրսներ, ինչպիսիք են դպրոցական վարկերի հավաքածուները բնապահպանական կրթության դպրոցներում օգտագործելու համար. համակարգել բնական պատմության ծրագրերը այլ հաստատությունների և կազմակերպությունների հետ, ինչպես ազգային, այնպես էլ միջազգային մակարդակներում, և իրականացնել բնական-պատմական հետազոտություններ։ Թանգարանի տնօրեն Բ. Վենուգոպալը նաև շեշտը դրել է թանգարանում «ոչ նյութական բնական ժառանգության» (ՅՈՒՆԵՍԿՕ-ի կողմից հորինված հայեցակարգ) վրա։

## Պատկերասրահ

India National Museum of Natural History (6547371219).jpg
India National Museum of Natural History (6547391953).jpg
India National Museum of Natural History (6547419535).jpg
Display National Museum of Natural History Delhi 2011 (2).jpg
Display National Museum of Natural History Delhi 2011 (3).jpg
Peacock National Museum of Natural History Delhi.jpg
Reptiles National Museum of Natural History Delhi.jpg


## Տես նաև
* Ազգային գիտական կենտրոն (Նյու Դելի)

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:1972 հիմնադրված թանգարաններ
Կատեգորիա:Հնդկաստանի թանգարաններ
Կատեգորիա:Անհետացած թանգարաններ
Կատեգորիա:Բնագիտական թանգարաններ
Կատեգորիա:Դելի
Կատեգորիա:1972 հիմնադրումներ Հնդկաստանում
Աննա Գեյգեր

**Աննա Գեյգեր** (, ), լեհ-հրեական ծագում ունեցող բրազիլացի նկարչուհի, Լաժե զբոսայգու Դիտարվեստ դպրոցի պրոֆեսոր։ Բնակվում է Ռիո դե Ժանեյրոյում։ Նրա աշխատանքները պահվում են ինչպես պատկերասրահներում, այնպես էլ ԱՄՆ-ի, Չինաստանի, Բրազիլիայի և Եվրոպայի մասնավոր հավաքածուներում։

## Կենսագրություն
Աննա Բելլա Գեյգերի ծնողները մեծացել են Օստրովեց-Սվենտոկշիսկի քաղաքում (Լեհաստան)։ Նրանք Բրազիլիա են տեղափոխվել դստեր ծնվելուց տասը տարի առաջ։ Նրա հայրը արհեստավոր էր։

Գեյգերը սկզբում Ռիո դե Ժանեյրոյի դաշնային համալսարանում սովորել է գրականություն և լեզվաբանություն, այնուհետև՝ 1950-ականներին, սովորել է արվեստ Ռիո դե Ժանեյրոյի Ֆայգի Օստրովերի ինստիտուտում։ 1954 թվականին Գեյգերը տեղափոխվել է Նյու Յորք, որտեղ արվեստի պատմության դասեր է ստացել Մետրոպոլիտեն թանգարանում, իսկ հաջորդ տարի վերադարձել է Ռիո դե Ժանեյրո։ 1965 թվականին Գեյգերը սկսել է այցելել Մեխիկոյի ժամանակակից արվեստի թանգարանում գտնվող փորագրման դասընթացներին, որտեղ երեք տարի անց ինքն է սկսել դասավանդել։ 1969 թվականին նա կրկին ժամաել է Նյու Յորք՝ դասավանդելու Կոլումբիայի համալսարանում, իսկ 1970 թվականին կրկին վերադարձել է Ռիո դե Ժանեյրո։

1970-ական թվականներին Գեյգերը, աշխատելով աբստրակցիոնիզմի ուղղությամբ, սկսել է իր ստեղծագործություններում ներառել ներկայացուցչական տարրեր և օգտագործել լուսանկարչական փորագրություն, ֆոտոմոնտաժ, ասամբլաժ, քանդակ և վիդեո։ 1980-ական թվականներին նա կենտրոնացել է գեղանկարչության վրա, իսկ 1990-ականների սկզբին՝ մետաղի մեջ թափված քարտեզագրական պատկերների և արխիվային արկղերի երկաթե կառուցվածքների վրա, որոնք ներառում են մետաղական հյուսելը և տաք մոմով նկարելը (*encaustic*)։

1983 թվականին Գեյգերը դարձել է Ջոն Սայմոն Գուգենհայմի հիշատակի հիմնադրամի անդամ։

## Ծանոթագրություններ

## Գրականություն
* Shtromberg, Elena. (2016); Art Systems: Brazil and the 1970s (University of Texas Press)
* Sansi-Roca, Roger (2007); *Fetishes and monuments: Afro-Brazilian art and culture in the 20th century*; Berghahn Books, New York 
* Ministerio da Cultura (2008); *Anna Bella Geiger*. BrasilArte Contemporânea. Arco Madri 3 Oct 2009.
* Navas, Adolfo M. (2007); *Anna Bella Geiger: Territorios Passagens Situacoes*; Casa Da Palavra 
* Butler, Cornelia; Mark, Lisa Gabrielle (2007) *Wack!: Art and the Feminist Revolution* MIT Press 
* Amaral, Aracy A.; Toral, Andre (2005); *Arte e sociedade no Brasil*; São Paulo: Callis 
* Sullivan, Edward; Ramirez, MariCarmen (2004); «Inverted Utopias: Avant-Garde Art in Latin America». Издательство Йельского университета .
* Heller; Jules; Heller, Nancy G. (1997) *North American Women Artists of the Twentieth Century: A Biographical Dictionary (Garland Reference Library of the Humanities)* Routledge 
* Puerto, Cecilia (1996); *Latin American Women Artists, Kahlo and Look Who Else: A Selective, Annotated Bibliography (Art Reference Collection)* Greenwood Press 
* 

Կատեգորիա:20-րդ դարի նկարչուհիներ
Կատեգորիա:21-րդ դարի կին արվեստագետներ
Կատեգորիա:Բրազիլացի ժամանակակից արվեստագետներ
Կատեգորիա:Բրազիլացի կին արվեստագետներ
Կատեգորիա:Բրազիլացի նկարիչներ
Նեկտարիոս Տավերնարակիս

**Նեկտարիոս Նիկոլայու Տավերնարակիս** (, , ), հույն կենսաբան, զբաղվում է ծերացման գործընթացով, նեկրոզով և նեյրոգեներացիայով։ Այժմ Կրետեի համալսարանի(Հերակլոն և Ռեթիմնո, Կրետե, Հունաստան) բժշկական ֆակուլտետի մոլեկուլային համակարգային կենսաբանության պրոֆեսոր է։ Ինչպես նաև Հերակլոնի FORTH հետազոտական կենտրոնում Մոլեկուլային կենսաբանության և կենսատեխնոլոգիայի ինստիտուտի տնօրենն է, որտեղ նա ղեկավարում է նեյրոգենետիկայի և ծերության լաբորատորիան։

## Կրթություն և գիտական կարիերա
1989 թվականին Սալոնիկում ավարտել է Արիստոտելի անվան համալսարանի կենսաբանության աստիճանը ստանալով գիտությունների բակալավրի աստիճան, իսկ Կրետեի համալսարանի կենսաբանության ֆակուլտետի մոլեկուլային գենետիկա բաժնում ստացել է փիլիսոփայության դոկտորի աստիճան։ Հետդոկտորական հետազոտություններ է կատարել Ռատգերսի համալսարանի (Նյու Ջերսի, ԱՄՆ) մոլեկուլային կենսաբանության և կենսաքիմիայի ֆակուլտետում, որից հետո 2002 թվականին սկսել է աշխատել FORTH գիտահետազոտական կենտրոնի մոլեկուլային կենսաբանության և կենսատեխնոլոգիայի ինստիտուտում։

2010 թվականին ընտրվել է Կրետեի համալսարանի կենսաբանության ֆակուլտետի մշտական պրոֆեսոր։

2013 թվականից զբաղեցնում է FORTH կենտրոնի մոլեկուլային կենսաբանության և կենսատեխնոլոգիայի ինստիտուտի տնօրենի պաշտոնը։

## Գիտական ներդրում
Մեծ ներդրում է ունեցել նեկրոզի, նեյրոգեներատիվ հիվանդությւոնների և ծերության, ինչպես նաև հիշողության և ուսուցման մեխանիզմների հետազոտման գործընթացում, ինչը արձանագրվել է համաշխարհային մակարդակի գիտական գրականության մեջ։

## Մրցանակներ
* Գալենի մրցանակ գիտական հետազոտությունների համար (2017)։
* Honorary Education Business Award (2017):
* Եվրոպայի հետազոտական խորհրդի գիտխորհրդի անդամ է (2016)։
* Եվրոպայի հետազոտական խորհրդի մրցանակ(2016)։
* Santé հիմնադրամի մրցանակ (2015)։
* Աթենքի Գիտությունների ակադեմիայի մրցանակ (2014)։
* Եվրոպական ակադեմիայի անդամ (2014)։
* Էմբիրիկոն հիմնադրամի մրցանակ (2012)։
* Կրետեի համալսարանի կենսաբանության ֆակուլտետի պրոֆեսոր (2010)։
* Մոլեկուլային կենսաբանության եվրոպական կազմակերպության անդամ (2009)։
* Եվրոպական հետազոտական խորհրդի մրցանակ2008)։
* FORTH կենտրոնի մրցանակ(2007)։
* Ֆրիդրիխ Վիլհելմ Բեսելի մրցանակ Ալեքսանդր ֆոն Հումբոլդ հիմնադրամից (2007)
* *Faculty of 1000 անդամ*  (2006)։
* «Բոդոսակիս» հիմնադրամի բժշկագիտության և կենսաբանության գիտական մրցանակ (2005).
* Մոլեկուլային կենսաբանության եվրոպական կազմակերպության երիտասարդ հետազոտող (2002—2005):
* Ֆելոու *HFSPO* (1996—2000).

## Ընտրյալ մատենագիտություն

* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Tavernarakis Lab
* Institute of Molecular Biology and Biotechnology
* Foundation for Research and Technology — Hellas
* University of Crete Medical School

Կատեգորիա:Հույն գիտնականներ
Կատեգորիա:Հույն կենսաբաններ
Կատեգորիա:Սալոնիկի համալսարանի շրջանավարտներ
Եղբայր Հորտենսիո Ֆելիքս Պարավիսինոյի դիմանկար

**«Եղբայր Հորտենսիո Ֆելիքս Պարավիսինոյի դիմանկար»** (, ), հունական ծագմամբ իսպանացի նկարիչ Էլ Գրեկոյի 1609 թվականի յուղաներկով կտավ, որն այժմ գտնվում է Բոստոնի Գեղարվեստի թանգարանում։ Նկարում պատկերված է Հորտենսիո Ֆելիքս Պարավիսինոն, որը եղել է Սուրբ Երրորդության ուխտի վանական և իսպանացի բանաստեղծ, ինչպես նաև նկարչի մոտ ընկերն էր։ Նկարում նա Սուրբ Երրորդության ուխտի հագուստով է։ 1641 թվականին հետմահու հրատարակվել են Հորտենսիո Ֆելիքս Պարավիսինոյի աշխատանքները, որտեղ չորս սոնետներ նվիրված էին Էլ Գրեկոյին։

## Ծանոթագրություններ

## Գրականություն
* ÁLVAREZ LOPERA, José, *El Greco*, Madrid, Arlanza, 2005, Biblioteca «Descubrir el Arte», (colección «Grandes maestros»). . 
*  SCHOLZ-HÄNSEL, Michael, *El Greco*, Colonia, Taschen, 2003. . 
* Gudiol, José; Doménikos Theotokópoulos, El Greco ; Ediciones Polígrafa, S.A.; Barcelona-1982; ISBN 84-343-0031-1
* Àlvarez Lopera, José; *El Greco, La Obra esencial* ; Ediciones Sílex S.L.; Madrid-2014; ISBN 978-84-7737-8600
* Wethey, Harold Edwin; El Greco y su Escuela (Volumen-II) ; Ediciones Guadarrama; Madrid-1967.

## Արտաքին հղումներ
* Catalogue entry
* ArteHistoria.com. «Fray Hortensio Félix Paravicino» [Consulta: 03.01.2011]. 

Կատեգորիա:Էլ Գրեկոյի նկարներ
Կատեգորիա:Բոստոնի գեղեցիկ արվեստների թանգարանի նկարներ
Կատեգորիա:1609 նկարներ
Ջեյմս Բլեյք

**Ջեյմս Բլեյք Լիթերլանդ** (, ), անգլիացի երգիչ, երգերի հեղինակ, բազմագործիքավորող և ձայնային պրոդյուսեր Լոնդոնից։ Նա առաջին անգամ ուշադրության կենտրոնում է հայտնվել 2010 թվականին՝ իր մինի ալբոմների շարքի («CMYK» և «Klavierwerke» ներառյալ) և «James Blake» դեբյուտային ալբոմի շնորհիվ։ Նրա երկրորդ ալբոմը՝ «Overgrown»-ը, թողարկվել է 2013 թվականին՝ նրան միջազգային ուշադրություն բերելով, ինչից հետո նա առաջադրվել է Mercury Prize-ին։ 2016 թվականին թողարկվել է նրա երրորդ՝ «The Colour in Anything» ալբոմը, իսկ 2019-ին՝ չորրորդ՝ «Assume Form» ալբոմը։ Երկուսն էլ դրական գնահատականներ են ստացել, իսկ վերջինս դարձել է նրա ալբոմներից US Billboard 200 հիթ-շքերթում բարձրագույն՝ 21-րդ հորիզոնական զբաղեցրածը։

Իր կարիերայու ընթացքում, Բլեյքը համագործակցել է այնպիսի արտիստների հետ, ինչպիսիք են Mount Kimbie-ն և Bon Iver-ը, և մասնակցել է այնպիսի արտիստների երգերի արտադրությանն, ինչպիսիք են Քենդրիկ Լամարը, Բիյոնսեն, Վինս Սթեյփլզը, Ֆրենկ Օուշենը և Թրևիս Սքոթը։ Բլեյքը նաև թողարկել է ռեմիքս աշխատանքներ Harmonimix կեղծանվան տակ։

Նա հաղթել է Mercury Prize երկու անվանակարգերում, Գրեմմի՝ հինգ անվանակարգերում, ներառյալ «Լավագույն նոր արտիստ» մրցանակը 2014 թվականին; և Brit Awards՝ երեք անվանակարգերում։

## Վաղ տարիներ
Ջեյմս Բլեյքը երաժիշտ Ջեյմս Լիթերլանդի որդին է։ Նա ուժեղ հետաքրքրություն էր ցուցադրում երաժշտության հանդեպ դեռ մանուկ հասակից։ Ջեյմսը դաշնամուրի դասական կրթություն է ստացել։ Իր սկզբնական կրթությունը նա ստացել է Grange Park Primary School, իսկ միջնակարգ կրթությունը՝ The Latymer School-ում։ Հետո նա ընդունվել է Գոլդսմիթի համալսարանն, որտեղ Հայտնի երաժշտության աստիճան է ստացել։

## Անձնական կյանք
Բլեյքը հարաբերությունների մեջ էր գտնվում ամերիկացի երաժիշտ Թերեզա Ուայմանի հետ՝ Warpaint ինդի ռոք խմբից։ 2015 թվականից Ջեյմսը հարաբերությունների մեջ է բրիտանացի դերասանուհի Ջամիլա Ջամիլի հետ։

## Երաժշտական ոճ
Քննարկելով Բլեյքի ոճական զարգացումը, քննադատ Մարկ Ֆիշերը գրել է, որ «նորից լսելով Բլեյքի ձայնագրությունները ժամանակագրական շարքով հասկանում եմ, որ դա նման է դրան, թե ոնց է ուրվականը նյութական ձև ստանում»։ Մեդիսոն Մուրը նշել է մինիմալիզմի և լռության հաճախակի օգտագործումը Բլեյքի աշխատանքներում։

## Սկավառակագրություն
### Ստուդիական ալբոմներ

### Մինի ալբոմներ

### Սինգլներ

### Հիթ-շքերթներում ընդգրկված այլ երգեր

### Որպես հյուր

**որպես Harmonimix**

* 2012: Confidence Boost՝ Harmonimix և Trimbal

### Ռեմիքսներ

### Տեսահոլովակներ

**որպես Harmonimix**

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* 

Կատեգորիա:Բրիտանացի երգիչներ
Կատեգորիա:Բրիտանացի երաժիշտներ
Կատեգորիա:Բրիտանացի ռոք երաժիշտներ
Կատեգորիա:Անգլիացի երգիչ-երգահաններ
Կատեգորիա:Անգլիացի երգիչներ
Կատեգորիա:Անգլիացի երաժիշտներ
Կատեգորիա:Անգլիացի ռոք երաժիշտներ
Կատեգորիա:Փոփ երաժիշտներ
Կատեգորիա:Փոփ երգիչներ
Կատեգորիա:Անգլիացի կոմպոզիտորներ
Կատեգորիա:Անգլիացի դիջեյներ
Կատեգորիա:Երաժշտական պրոդյուսերներ
Կատեգորիա:Էլեկտրական երաժշտության ժանրի երաժիշտներ
Կատեգորիա:«Գրեմմի» մրցանակի դափնեկիրներ
Բյույուքդերե պողոտա

{
  "type": "FeatureCollection",
  "features": [
    {
      "type": "Feature",
      "properties": {},
      "geometry": {
        "type": "Point",
        "coordinates": [
          29.006481170654297,
          41.08818199624163
        ]
      }
    }
  ]
}
[thumb|280px|Բյույուքդերե պողոտան [Լևենտ (Ստամբուլ)|Լևենթ թաղամասի խճուղու հատվածում։ Ձախում հատվում է O-2 ավտոմայրուղին։]]
[thumb|280px|Բյույուքդերե պողոտան [Մասլաքում:]]

**Բյույուքդերե պողոտա** (), խոշոր պողոտա Ստամբուլի եվրոպական հատվածում, որն անցնում է Շիշլի (Էսենթեփե թաղամաս), Բեշիքթաշ (Լևենթ թաղամաս) և Սարըյեր (Մասլաք թաղամաս) շրջաններով։ Պողոտան սկսվում է Շիշլիի մզկիթի մոտից և շարժվում է դեպի արևելք, որտեղ հատվում է O-1 ավտոմայրուղու հետ։ Այնուհետև պողոտան անցնում է Մեջիդիեքյոյի և Էսենթեփեի միջով, որտեղ հասնելով Զինջիրլիքույու թաղամաս, միանում է Բարբարոս բուլվարին և շարժվելով դեպի հյուսիս, հասնում Լևենթ և Մասլաք։ Պողոտան վերջանում է Սարըյեր շրջանի Հաջըօսման թաղամասի մոտ։ Պողոտայի ընսհանուր երկարությունը 14 կիլոմետր է (8,7 մղոն)։ Զինջիրլիքույույից Մասլաք հատվածում, պողոտան ձևավորում է Քյաղըթհանե և Բեշիքթաշ շրջանների սահմանագիծը, որտեղ Քյաղըթհանեն ընկնում է դեպի արևելք, իսկ Բեշիքթաշը՝ արևմուտք։ Պողոտան իր անվանումն ստացել է Սարըյեր շրջանի Բյույուքդերե թաղամասի անվանումից։

Ստամբուլի մետրոյի M2 գիծը (Ենիքափը-Հաջըօսման) անցնում է պողոտային զուգահեռ և Շիշլիից ձգվում Հաջըօսման։ Մետրոյի գիծը բաղկացած է մետրոյի 9 կայարաններից։ Վերջին տարիներին պողոտայի երկայնքով կառուցվել են մի շարք բանկերի կենտրոնակայաններ, բիզնես կենտրոններ, առևտրի կենտրոններ, էլիտար հյուրանոցներ և երկնաքերներ՝ դարձնելով այն ֆինանսական, բիզնես և սոցիալական կարևոր կենտրոն։

Պողոտայի երկայնքով կառուցված երկնաքերների թվում են Diamond of Istanbul-ը, Sapphire Tower-ը, Isbank Tower 1-ը, Sabancı Center-ը, Kanyon Towers-ը, Finansbank Tower-ը և այլն։ Պողոտայի վրա են գտնվում նաև Zorlu Center, Kanyon Shopping Mall, MetroCity AVM և Özdilek Park առևտրի կենտրոնները։

Կրթական հաստատություններից պողոտայի վրա են գտնվում Հալիչ համալսարանը, Ճարտարապետության բարձրագույն դպրոցը, Ստամբուլի տեխնիկական համալսարանի Մասլաքի կամպուսը, Իշըք համալսարանը և Յըլդըզ տեխնիկական համալսարանի վարժարանը։

Պողոտայի վրա են գտնվում նաև Մեջիդիեքյոյի իտալա-հրեական և Զինջիրլիքույու գերեզմանատները։

2003 թվականի նոյեմբերի 20-ին «HSBC Bank Turkey» բանկի գլխամասի մոտ, որը գտնվում էր Բյույուքդերե պողոտայի վրա, «Ալ-Կաիդայի» մահապարտ ահաբեկիչը պայթեցրել է իրեն, որի արդյունքում զոհվել և վիրավորվել է մի քանի տասնյակ մարդ։ Շուրջ 10 ժամ ահաբեկչության պատճառով պողոտան փակ է եղել։

File:İstanbul metrosu00020.JPG|Ստամբուլի մետրոյի Լևենթ կայարանը Բյույուքդերե պողոտայի վրա
File:LeventPano3.jpg|Բյույուքդերե պողոտան Լևենթ թաղամասում
File:İstanbul view from İstanbul Sapphire observation deck Aug 2014, p9.JPG|Բյույուքդերե պողոտան Լևենթ թաղամասում
File:Metrocity Kanyon.JPG|Բյույուքդերե պողոտան Լևենթ թաղամասում


## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Շիշլի
Կատեգորիա:Ստամբուլի փողոցներ
Օննի Օկկոնեն

**Օննի Օկկոնեն** (), ֆին արվեստագետ, արվեստի պատմաբան, արվեսագիտության դոկտոր, ակադեմիկոս, Հելսինկիի համալսարանի պրոֆեսոր։

## Կենսագրություն
Ծնվել է Հյուսիսային լադոգայում։ 1914 թվականին արվեստագիտության ոլորտում ստացել է փիլիսոփայության դոկտորի աստիճան։ 1927 թվականին նշանակվել է Հելսինկիի համալսարանի արվեստի պատմության պրոֆեսոր և այս պաշտոնում մնացել է մինչև 1945 թվականը։

1956 թվականին Օննի Օկկոնենը ճամփորդել է Չինաստան, որտեղ հավաքել է Չինաստանի պատմության տարբեր դարաշրջանների տպավորիչ հավաքածու։

Օննի Օկկոնենի հետազոտությունների հիմնական ուղղությունն էր Ֆինլանդիայի արվեստը և իտալական վերածննդի դարաշրջանի կերպարվեստը։

Օննի Օկկոնենը 1923-30-ականների ֆիննական մշակույթի և արվեստի ամենանշանավոր դեմքերից է։ Նա մի շարք հայտնի գիտական գրքեր է գրել համաշխարհային մշակույթի և արվեստի մասին։ Օննի Օկկոնենը մեծապես նպաստել է, որ անկախ Ֆինլանդիան կարողանա գտնել իր տեղը համաեվրոպական մշակութային տարածքում։

Նրա հիմնական գործերից են Ֆիննական արվեստի պատմության ուսումնասիրություն *«Suomen taiteen historia»* (1945) աշխատությունը, որն անգլերենով թարգմանվել է 1946 թվականին, ինչպես նաև Վյայնյո Աալտոնենի, Յուհո Ռիսսանենի և Ակսելի Գալլեն-Կալլելայի մասին մենագրությունները։

Օննի Օկկոնեն արվեստին վերաբերվող թեմաների շրջանակում ակտիվ համագործակցել է *Uusi Suomi* թերթի հետ։

1962 և 1974 թվականններին նախկին արվեստի պրոֆեսոր Օննի Օկկոնեն Յոենսուու քաղաքի գեղարվեստի թանգարանին նվիրեց իր հարուստ արվեստի հավաքածուն։

Օննի Օկկոնեն եղել է նաև ֆանտաստիկ ոճի գրող և նկարիչ

1937-ից 1942 թվականներին ղեկավարել է *Կալեվալայի հասարակության* աշխատանքները։ 1948-1956 թվականներին եղել է Ֆինլանդիայի ակադեմիայի անդամ։

Թաղված է Հելսինկիի Հիետանիեմիի գերեզմանոցում։

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Биография

Կատեգորիա:1886 ծնունդներ
Կատեգորիա:1962 մահեր
Կատեգորիա:Անձինք այբբենական կարգով
Կատեգորիա:Արվեստագիտության դոկտորներ
Կատեգորիա:Հելսինկի քաղաքում մահացածներ
Կատեգորիա:Մայիսի 18 մահեր
Կատեգորիա:Օգոստոսի 20 ծնունդներ
Կատեգորիա:Ֆինլանդիայում ծնվածներ
Կատեգորիա:Ֆինն ակադեմիկոսներ
Կատեգորիա:Ֆինն արվեստագետներ
Կատեգորիա:Ֆինն գրողներ
Կատեգորիա:Ֆինն նկարիչներ
Կատեգորիա:Ֆինն պատմաբաններ
Աննա Հակոբյան (թարգմանիչ)

**Աննա Արշալույսի Հակոբյան** (), հայ թարգմանչուհի, բանասիրական գիտությունների դոկտոր, դոցենտ, Հայաստանի գրողների միության անդամ 2007 թվականից։

## Կենսագրություն
Աննա Հակոբյանը ծնվել է 1949 թվականի նոյեմբերի 29-ին, Լենինական քաղաքում (այժմ՝ Գյումրի)։ Ավարտել է Երևանի պետական համալսարանի բանասիրական ֆակուլտետի ռոմանագերմանական բաժինը և Պրովանսի համալսարանի լեզվագիտական ֆակուլտետը։ Սկսած 1995 թվականից՝ ԵՊՀ ռոմանական բանասիրության ամբիոնի ֆրանսերեն լեզվի և թարգմանաբանության դասախոս է։

Հեղինակել է 30-ից ավելի գիտական հոդվածներ և մենագրություններ, որոնցից «Թարգմանության տեսության հիմունքները» (2 հատորով) որպես ձեռնարկ օգտագործվում է ԵՊՀ ռոմանագերմանական և մյուս ֆակուլտետներում։

Հայաստանի շախմատի կանանց բազմակի չեմպիոնուհի է, Հանրապետության շախմատի հավաքականի անդամ։ Սպորտի վարպետ է, միութենական կարգի մրցավար։

Հիմնադրել և մինչև օրս էլ ղեկավարում է «ԱևՄ» հրատարակչատունը (1993 թվական), որը տպագրում է միայն ֆրանսիական բարձրարժեք գրականություն։ Միջազգային P.E.N. ընկերակցության հայկական կենտրոնի նախագահն է (1999 թվական)։

Թարգմանել և տպագրել է մոտ 30 գիրք։
## Թարգմանական աշխատանքներ
* Ալբեր Կամյու, 1-ին հատոր («Ժանտախտը»), Երևան, 2012։
** 2-րդ հատոր («Շվեդական ճառեր», «Օտարը», «Ամուսնություններ», «Երջանիկ մահ», «Արդարադատներ»), Եր, 2002։
* Անդրե Ժիդ, 1-ին հատոր («Հովվերգական սիմֆոնիա»), Երևան, 1998։
** 2-րդ հատոր («Նեղ դուռը»), Եր., 1994,
* Պոլ Վալերի, Պարոն Տեստ, Երևան, 1996։
* Սեն-Ժոն Պերս, 1-ին հատոր («Գովեստներ», «Անաբասիս», Երևան, 1995։
** 2-րդ հատոր («Ծովեզերք), Երևան, 1993։
* Արթյուր Ռեմբո, Պայծառացումներ, Մի եղանակ դժոխքում, Երևան, 1992։
## Պարգևներ
* 2011 թվական՝ ՀԳՄ և Մայր Աթոռ Ս. Էջմիածնի «Կանթեղ» մրցանակ։
* 2012 թվական՝ ՀԳՄ «Գրական վաստակի համար» մեդալ։
## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Հայ թարգմանիչներ
Կատեգորիա:Բանասիրական գիտությունների դոկտորներ
Կատեգորիա:ԵՊՀ շրջանավարտներ
Կատեգորիա:Հայաստանի գրողների միության անդամներ
Ռեյչել Հովարդ

**Ռեյչել Հովարդ** (, ), ժամանակակից բրիտանացի նկարիչ։

## Կենսագրություն
Ռեյչել Հովարդը մեծացել է քվակերների ընտանիքում։ 1992 թվականին ավարտել է Գոլդսմիթի քոլեջը,  1992-1996 թվականներին աշխատել է որպես Դեմիեն Հիրսթի ասիստենտ։

## Ստեղծագործություն
2005-2008 թվականների ընթացքում՝ ընկերոջ կորստից հետո, աշխատանքների մի մասը նվիրել է ինքնասպանության լուսաբանման թեմային՝ նյութ վերցնելով դատական թեմաներով կայքերից։

Մի քանի տարվա ընթացքում կրոնը մշտապես առաջացող թեմաներից մեկն էր։ Նրա «Sin Paintings»-ը ցուցադրվել է Նյու Յորքում՝ Bohen Foundation-ում։

2005-2009 թվականներին Հովարդը աշխատել է  իր առաջին պատվերի վրա, որը կոչվում էր «Repetition is Truth - via dolorosa»։ Շարքը հիմնված է խաչաձև քայլի ավանդույթի վրա, բայց նաև ավելի լայն մեկնաբանություն է միմյանց նկատմամբ մարդկային իրավունքների և  մարդկային դաժանությունների։

Հովարդը օգտվել է կենցաղային փայլուն ներկից՝ ստեղծելով  նյութի օգտապաշտության և զգացմունքային իրավիճակի միջև լարվածություն, որոնք արտացոլվում են նրա աշխատանքներում։ Նա օգտագործել է երկրի ձգողականության ուժը, որպեսզի ուղորդի ներկերի հոսքը, որոնց շերտերը, հստակության և պատահականության համադրությունը որոշում են աշխատանքի բնապատկերից։ Հովարդի գեղանկարչության մեջ չկան նկատելի վրձնախազեր, գծեր, որոնք արտացոլեին նկարչի ձեռքի հպումը։

## Անհատական ցուցահանդեսներ

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Сайт Рейчел Ховард 
* ArtNet
* Галерея Haunch of Venison
* Выставка в Галерее Гагосяна, 2007

Կատեգորիա:1969 ծնունդներ
Կատեգորիա:Անձինք այբբենական կարգով
Կատեգորիա:Նկարիչներ այբբենական կարգով
Կատեգորիա:Նկարչուհիներ
Կատեգորիա:Բրիտանացի նկարիչներ
Կատեգորիա:Բրիտանացի նկարչուհիներ
Կատեգորիա:Կին արվեստագետներ
Մշկավանքի վիմական արձանագրությունների ցանկ

thumb|Մշկավանք|305x305փքս

Ստորև ներկայացված է Տավուշի մարզի Կողբ գյուղից 3 կմ հարավ-արևմուտք գտնվող Մշկավանքի վիմական արձանագրությունները՝

## Արձանագրություններ

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Մշկավանք
Կատեգորիա:Կողբ
Կատեգորիա:Վիմական արձանագրություններ
Մեսինայի համալսարան

**Մեսինայի համալսարան** (, UNIME), Մեսինա իտալական քաղաքում տեղակայված բարձրագույն ուսումնական հաստատություն, որը հիմնադրվել է 1548 թվականին։ Համալսարանի 11 ֆակուլտետներում սովորում են մոտ 40.000 ուսանող։

## Պատմություն
Մեսինայի համալսարանը հենվում է բարձրագույն կրթության երկար ավանդույթների վրա։ Այդ վայրերում իրավագիտության դպրոցն գործել է 13-րդ դարի վերջին։ 1548 թվականին Իգնատի Լոյոլան հիմնադրել է ճիզվիտի քոլեջը։ 17-րդ դարում համալսարանում դասավանդել են այնպիսի գիտնականներ, ինչպիսիք են Ջովանի Բորելին և Մարչելո Մալպիգին։ 1678 թվականի հակաիսպանական ապստամբությունը հանգեցրել է համալսարանի փակմանը։

Համալսարանը կրկին հիմնադրվել է 1838 թվականին Ֆերդինանդ II թագավորի կողմից։ 1847 թվականին հակաիբուրբոնական հեղափոխությանը մասնակցելու համար համալսարանը կրկին փակվել է, և կրկին բացվել միայն երկու տարի անց, ընդ որում արգելվել է Սիցիլիայից դուրս ուսանողների հավաքագրումը։

1908 թվականի երկրաշարժի ժամանակ համալսարանի շատ շենքեր ոչնչացվել են, սակայն մեկ տարի անց իրավագիտության ֆակուլտետը վերաբացվել է։ Դեղագիտության, բժշկության և բնական գիտությունների ֆակուլտետները վերաբացվել են 1914 թվականից մինչև 1915 թվականը։

## Կառուցվածք
Համալսարանում այժմ կան 11 ֆակուլտետ։
* Տնտեսական ֆակուլտետ
* Մանկավարժական ֆակուլտետ
* Ինժեներական ֆակուլտետ
* Հումանիտար ֆակուլտետ
* Իրավաբանական ֆակուլտետ
* Բնագիտական ֆակուլտետ
* Медицинский ֆակուլտետ
* Դեղաբանական ֆակուլտետ
* Քաղաքագիտության ֆակուլտետ
* Վիճակագրության ֆակուլտետ
* Անասնաբուժության ֆակուլտետ

Համալսարանը ներկայումս Մեսինայում զբաղեցնում է չորս հողամաս։ Կենտրոնական վարչության շենքը և չորս ֆակուլտետներ (տնտեսական, քաղաքագիտություն, իրավաբանական և մանկավարժական) տեղադրվում են քաղաքի կենտրոնում։ Պոլիկլինիկա կամպուսում, որը գտնվում   քաղաքիէ հարավային մասում, գտնվում է բժշկութային ֆակուլտետը։ Պապարդո կամպուսը, որտեղ տեղակայված են բնագիտական և ճարտարագիտական ֆակուլտետները, գտնվում է Մեսինի նեղուցի հյուսիսային ափին։ Աննունցիատի գոտում տեղակայված են հումանիտար, անասնաբուժական և դեղագիտական ֆակուլտետները։

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* University of Messina Website 
*https://international.unime.it/

Կատեգորիա:1540-ականներին հիմնադրված կրթական հաստատություններ
Կատեգորիա:1838 հիմնադրված կրթական հաստատություններ
Կատեգորիա:Իտալիայի համալսարաններ
Կատեգորիա:Կրթությունը Սիցիլիայում
Կատեգորիա:Մեսինայի համալսարան
Օրա արենա

**Օրա արենա**, Ստամբուլում ստեղծված կենդանի զվարճանքի առաջին կենտրոնը, որը կարող է տեղավորել մինչև 6 300 մարդ, ներառյալ թվով 10 VIP սրահները, որոնցից յուրաքանչյուրը բաղկացած է մինչև 12 հյուրերի համար։ Բացօթյա տարածքը, որը գտնվում է Ստամբուլի Բայրամփաշա շրջանում, Ora համալիրի բաղկացուցիչ մասն է, որը համարվում է Թուրքիայի առաջին բազմախառն կիրառման նախագիծը։ Նախագծի իրականացման համար ծախսվել է 25 միլիոն եվրո։

Այնպիսի նախագծեր, ինչպիսիք են Cirque du Soleil, Դիսնեյի կերպարները սառույցի վրա, ինչպես նաև X Factor-ի թուրքական տարբերակները կայացել են Օրա արենայում։ Բացի այդ, այստեղ են կայացել նաև Դինո Մերլինի և Արմին վան Բյուրենի համերգները։

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
*  (թուրքերեն)

Կատեգորիա:2011 հիմնադրումներ Թուրքիայում
Կատեգորիա:Ստամբուլի թատրոններ
Կատեգորիա:Ստամբուլի համերգասրահներ
Զինաիդա Բելոուսովա

**Զինաիդա Բելոուսովա** (, ), խորհրդային և ռուս պատմաբան, ԽՍՀՄ Գիտությունների ակադեմիայի պատմության ինստիտուտի գիտական քարտուղար։

## Կենսագրություն
Զինաիդա Բելոուսովան ծնվել է 1926 թվականի հուլիսի 12-ին։ 1950 թվականին ավարտել է Մոսկվայի պետական համալսարանի պատմության ֆակուլտետը։ Աշխատել է ԽՍՀՄ Գիտությունների ակադեմիայի պատմության ինստիուտում (այժմ՝ Ռուսաստանի գիտությունների ակադեմիայի համընդհանուր պատմության ինստիտուտ)՝ որպես գիտական, ավագ, գլխավոր գիտաշխատող, Ինստիտուտի գիտական քարտուղար, գլխավոր գիտական աշխատակից-խորհրդատու։

1962 թվականին «Ֆրանս-խորհրդային հարաբերությունները և Ֆրանսիայի անվտանգության խնդիրը (1935 թվականի խորհրդա-ֆրանսիական պայմանագրից մինչև Մյունխեն)» թեմայով պաշտպանել է թեկնածուական ատենախոսությունը։ 1977 թվականին «Ֆրանսիա և եվրոպական անվտանգություն (1929-1939 թվականներ)» թեմայով պաշտպանել է դոկտորական ատենախոսությունը։

Գիտական հետաքրքրությունների ոլորտներն են Ֆրանսիայի պատմությունը, միջազգային հարաբերությունների պատմությունը և ԽՍՀՄ արտաքին քաղաքականությունը։

## Ընտրյալ աշխատանքներ
* Французская дипломатия накануне Мюнхена. М., 1964;
* Франция и европейская безопасность (1929—1939 гг.). М., 1976;
* Сталин и космополитизм. 1945—1953. Документы Агитпропа ЦК. М., 2005 (в соавт.);
* «История Франции», т. 3. М., 1973 (в соавт.);
* Вопросы внешней политики СССР и межд. отношений: Сб.ст. памяти акад. В. М. Хвостова. М., 1976 (в соавт.);
* Европа в межд. отношениях, 1918—1939. М., 1979 (в соавт. и ред.).;
* Из истории Европы в новое и новейшее время. М., 1984 (в соавт.);
* Европа XX века: проблемы мира и безопасности". М., 1985 (в соавт.);
* XX век: Основные проблемы и тенденции межд. отношений. М., 1992 (в соавт.);
* Предвоенный кризис 1939 года в документах. М., 1992 (в соавт., отв. ред.);
* Европа между миром и войной, 1918—1939. М., 1992 (в соавт., ред.);
* Кампания против космополитизма в СССР. 1945—1953. Документы. М., 2004 (сост.) и др.

## Ծանոթագրություններ

## Գրականություն
* Современная советская историография (всеобщая история). М., 1985. С. 15-16

## Արտաքին հղումներ
* 

Կատեգորիա:20-րդ դարի պատմաբաններ
Կատեգորիա:21-րդ դարի պատմաբաններ
Կատեգորիա:Խորհրդային պատմաբաններ
Կատեգորիա:Կին պատմաբաններ
Կատեգորիա:Մոսկվայի պետական համալսարանի պատմության ֆակուլտետի շրջանավարտներ
Կատեգորիա:Պատմական գիտությունների դոկտորներ
Կատեգորիա:Ռուս գիտնականներ
Կատեգորիա:Ռուս պատմաբաններ
Մարգարիտա Բիչկովա

**Մարգարիտա Բիչկովա** (, ), խորհրդային և ռուս պատմաբան։ Պատմական գիտությունների դոկտոր (1998)։

## Կենսագրություն
Մարգարիտա Բիչկովան ծնվել է 1936 թվականի նոյեմբերի 6-ին, Մոսկվայում։ 1959 թվականից աշխատել է ԽՍՀՄ գիտությունների ակադեմիայի պատմության ինստիտուտում, որից հետո եղել է Ռուսաստանի գիտությունների ակադեմիայի ռուսական պատմության ինստիտուտի գլխավոր գիտաշխատող։

1998 թվականին «Ռուսական պետություն և Լիտվական մեծ իշխանություն 15-րդ դարի վերջից մինչև 1569 թվականը՝ Քաղաքական կարգի համեմատաբար-պատմական ուսումնասիրության փորձը» թեմայով պաշտպանել է դոկտորական ատենախոսությունը։

Մասնագիտացել է Ռուսաստանի 15-17-րդ դարերի քաղաքական պատմության, ծագումնաբանության մեջ։

Եղել է Մոսկվայում ռուսական ծագումնաբանական ընկերության և Մոսկվայում Պատմա-տոհմաբանական ընկերության պատվավոր անդամ։

Մարգարիտա Բիչկովան մահացել է 2014 թվականի հուլիսի 5-ին, 77 տարեկան հասակում։

## Ընտրյալ աշխատանքներ
* 
* 
*  (Фрагмент )
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
*  (Фрагмент )

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Институт российской истории РАН сегодня. — М., 2011. — С. 111.
* М. Е. Бычкова на сайте ИРИ РАН
* Памяти М.Е. Бычковой | Институт российской истории РАН
* Маргарита Евгеньевна Бычкова (1936—2014) // Российская история. 2015. № 3. С. 215-218. http://unis.shpl.ru/Pages/Search/BookCard.aspx?Id=1149025
* *Хоруженко О. И.* Маргарита Евгеньевна Бычкова (8 ноября 1936 – 5 июля 2014) // Вестник РГГУ. Серия «История. Филология. Культурология. Востоковедение». —  2015. — Вып. 9 (152). — С. 148-150.

Կատեգորիա:20-րդ դարի պատմաբաններ
Կատեգորիա:21-րդ դարի պատմաբաններ
Կատեգորիա:Խորհրդային պատմաբաններ
Կատեգորիա:Կին պատմաբաններ
Կատեգորիա:Պատմական գիտությունների դոկտորներ
Կատեգորիա:Ռուս գիտնականներ
Կատեգորիա:Ռուս պատմաբաններ
Ռազմիկ Կուռոյան

**Ռազմիկ Հակոբի Կուռոյան**  (), հայ քիմիկոս-օրգանիկ։ Քիմիական գիտությունների դոկտոր (1985), պրոֆեսոր (1988):

## Կենսագրություն
Ռազմիկ Կուռոյանը ծնվել է 1938 թվականի դեկտեմբերի 26-ին, Նոր Բայազետ (այժմ`Գավառ) քաղաքում։ Միջնակարգ դպրոցն ավարտելուց հետո 1961 թվականին ընդունվել է Երևանի պետական համալսարանի՝ քիմիայի ֆակուլտետը։ 1963 թվականին գործուղվել է  Սանկտ-Պետերբուրգ՝ բարձրամոլեկուլային միացությունների ինստիտուտում քիմիական միացությունների կառուցվածքի որոշման օպտիկական եղանակներն ուսումնասիրելու համար։ 1964 թվականին ընդունվել է ՀԽՍՀ գիտությունների ակադեմիայի օրգանական քիմիայի ինստիտուտի ասպիրանտուրան։ 1968 թվականին պաշտպանել է թեկնածուական ատենախոսություն, ստացել քիմիական գիտությունների թեկնածուի գիտական աստիճան և աշխատանքի անցել Արմենակ Մնջոյանի անվան՝ նուրբ օրգանական քիմիայի ինստիտուտում սկզբում որպես կրտսեր, իսկ 1972 թվականից՝ ավագ գիտաշխատող։ 1984 թվականին Ռազմիկ Կուռոյանը պաշտպանել է դոկտորական ատենախոսություն և ստացել քիմիական գիտությունների դոկտորի գիտական աստիճան, իսկ 1988 թվականին՝ պրոֆեսորի կոչում։

Աշխատանքները վերաբերում են ազոտ պարունակող սպիրոտարացիկլային միացությունների՝ ազասպիրանների սինթեզին։ Համահեղինակ է 2 նոր պատրաստուկների, որոնցից մեկը («Սպիրատին» պայմանական անունով) հակաընկճումային, հակապսիխոզային միջոց է և անցնում է մինչկլինիկական փորձարկում։

Հեղինակ է ավելի քան 180 գիտական աշխատությունների։

Ռազմիկ Կուռոյանը մահացել է 2001 թվականի դեկտեմբերի 1-ին, Երևանում։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Հայ քիմիկոսներ
Կատեգորիա:Քիմիական գիտությունների դոկտորներ
Կատեգորիա:Հայ պրոֆեսորներ
Կատեգորիա:ԵՊՀ շրջանավարտներ
Կատեգորիա:Հայ օրգանիկներ
Ներսես Կրիկորյան

**Ներսես Հաջիքի Կրիկորյան (Գրիգորյան)** (**, ), ամերիկահայ քիմիկոս։ Լոս Ալամոսի Ազգային լաբորատորիայի աշխատակից։ Առավել հայտնի է բարձր ջերմաստիճանում քիմիայի ոլորտում կատարած աշխատանքների համար։ Փրկվելով Հայոց ցեղասպանությունից՝ 4 տարեկանում հանգրվանել է ԱՄՆ-ում։ Ներգրավված է եղել Մանհեթենյան նախագծում և մահվան պահին եղել է նախագծում ներգրավված վերջին գիտնականներից մեկը։

Նիագարայի համալսարանի (2005) և ՀՀ ԳԱԱ պատվավոր դոկտոր (2005):

## Կենսագրություն
Ներսես Կրիկորյանը ծնվել է 1921 թվականի հունվարի 23-ին, Խարբերդ քաղաքում (Թուրքիա), հայազգի Հրաչիկ և Լյուսի Կրիկորյանների ընտանիքում, ովքեր ամուսնացել էին 1919 թվականին։ Ընտանիքը վերապրել է Հայոց ցեղասպանությունը։ Նա ուներ երկու եղբայր (Արթուր և Մայք), մեկը ծնվել էր Սիրիայի Հալեպ քաղաքում, իսկ կրտսերը՝ ԱՄՆ-ում, և քույր՝ Դորոթի Կրիկորյանը։ Ընտանիքը փախել է նախ Հունաստան, ապա Ֆրանսիա, Կանադա և, ի վերջո, Միացյալ Նահանգներ 1925 թվականին։ Ընտանիքը հաստատվել է Նիագարայի ջրվեժում, Նյու Յորք, որտեղ հայրն աշխատում էր գործարանում, իսկ մայրը տնային տնտեսուհի էր։ Նրա ծնողները խոսում էին հայերեն, թուրքերեն և քրդերեն, բայց երբեք ամբողջությամբ չեն տիրապետել անգլերենին։ Նա մեծացել է Նիագարայի ջրվեժում և սկզբում հայերեն էր խոսում միայն ծնողների պնդմամբ։ Նա նաև սովորել է հայոց պատմություն և գիտեր իր հայկական ժառանգությունը։

1943 թվականին Ներսես Կրիկորյանն ավարտել է Նիագարայի համալսարանը (Նյու Յորք, ԱՄՆ)։ 1946-1972 թվականներին աշխատել է Լոս Ալամոսի ազգային լաբորատորիայում (Նյու Մեքսիկո, ԱՄՆ), 1972-1991 թվականներին՝ զանգվածային ոչնչացման զենքի տարածման կանխման կենտրոնում (IPP):

Աշխատանքները վերաբերում են միջուկային հետազոտություններին և դրանց առնչվող հարցերին։ Մասնավորապես ներդրումներ ունի ճառագայթային անօրգանական ֆիզիկային, բարձրջերմաստիճանային քիմիայի հիմնարար և կիրառական հետազոտություններում։ Մասնակցել է զանգվածային ոչնչացման զենքի տարածման կանխման հիմնարար մշակումներին ու ծրագրերին։

## Անձնական կյանք և մահ
Կրիկորյանը Լոս Ալամոսում է հանդիպել իր կնոջը՝ Քեթրին Փաթերսոնին։ Նա եղել է Կանանց բանակային կորպուսի (WACs) անդամ և աշխատել է որպես քարտուղար Մանհեթեն նախագծի ժամանակ։ Նրանք ամուսնացել են 1948 թվականի մարտին և 1951 թվականին ունեցել են իրենց միակ զավակը՝ Դեբրա Կրիկորյանին, որը դարձել է բանակի փոխգնդապետ։

Կրիկորյանը Լոս Ալամոսի միացյալ եկեղեցու հիմնադիր անդամներից էր։ Նա թարգմանում էր հայկական պոեզիա և կարողանում էր արտասանել Օմար Խայամի «Ռուբայաթը»։

Ներսես Կրիկորյանը մահացել է Լոս Ալամոսի իր տանը 2018 թվականի ապրիլի 18-ին և թաղվել կնոջ կողքին Սանտա Ֆե ազգային գերեզմանատանը։

## Անդամակցություն
* Լոս Ալամոսի ազգային կենտրոնի գիտական խորհրդի անդամ (1985)

## Պարգևներ
* Լոս Ալամոսի մեդալ (2004)

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Ամերիկահայ քիմիկոսներ
Կատեգորիա:Անձինք Խարբերդից
Կատեգորիա:Հայոց ցեղասպանությունից փրկվածներ
Կատեգորիա:Թուրքիայից ԱՄՆ արտագաղթածներ
Կատեգորիա:Ամերիկահայ գիտնականներ
Բաբկեն Ղազարյան

**Բաբկեն Կիրակոսի Ղազարյան** (), հայ լեզվաբան։ Բանասիրական գիտությունների դոկտոր (1989):

## Կենսագրություն
Բաբկեն Ղազարյանը ծնվել է 1933 թվականի հոկտեմբերի 12-ին, Արագած գյուղում (Հայաստան, Արմավիրի մարզ)։ 1955 թվականին ավարտել է Երևանի ռուսաց և օտար լեզուների մանկավարժական ինստիտուտը։ 1966 թվականից եղել է ՀԽՍՀ գիտությունների ազգային ակադեմիայի Լեզվի ինստիտուտի գիտաշխատող։

Լույս է ընծայել «Վերաբերականները հայերեն տեքստում» (1987), «Տեքստի յուրահատկությունները» (1990), «Ներտեքստային կապերը ժամանակակից հայերենում» (1991) աշխատությունները։ Ուշագրավ է Ղազարյանի «Ժամանակակից հայոց լեզվի հաճախականության բառարանը» (1982), որտեղ նորագույն մեթոդներով առանձնացված է հայերենի համեմատաբար առավել գործածական բառապաշարը։

## Երկեր
* Երկխոսության կառավարում։ Երևան, Տնտեսագետ, 2001 (համահեղինակ)։
* Հայոց լեզու։ Հնչյունաբանություն, բառագիտություն, 2-րդ հրատարակություն, Երևան, Պարույր Սևակ, 2001 (համահեղինակ)։
* Խոսքի մասերի տեքստային գործառությունները։ Ղազարյան Բաբկեն Կիրակոսի, Երևանի պետական ժողովրդական տնտեսության ինստիտուտ, Երևան, Տնտեսագետ, 1998։
* Ժամանակակից հայոց լեզվի հաճախականության բառարան։ Մոտավորապես 36200 բառ, Հրաչյա Աճառյանի անվան լեզվի ինստիտուտ, ՀԽՍՀ ԳԱ, Երևան, ՀԽՍՀ ԳԱ հրատարակություն, 1982 (համահեղինակ)։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Հայ լեզվաբաններ
Կատեգորիա:Բանասիրական գիտությունների դոկտորներ
Կատեգորիա:ԵՊԼՀ շրջանավարտներ
Կատեգորիա:Ոչ գեղարվեստական գրողներ
Թամրազյան

**Թամրազյան**, հայկական ազգանուն։

## Ազգանունը կրողներ
* Անահիտ Միքայերի Թամրազյան (1964), ազատամարտիկ, բուժքույր։
* Արտուշ Արամի Թամրազյան (ծնվ․ 1947), երկրաֆիզիկոս։
* Գուրգեն Պավելի Թամրազյան (1929-1991), երկրաբան։
* Լևոն (Լավրենտ) Մայիլի Թամրազյան (1957-1993), ազատամարտիկ։ 
* Հրանտ Սմբատի Թամրազյան (1926-2001), գրականագետ։ 
* Հրաչյա Հրանտի Թամրազյան (1953-2016), բանաստեղծ, թարգմանիչ, գրականագետ։ 
* Մարուսյա Զաքարի Թամրազյան (1927-1968), դերասանուհի։ 
* Շուշանիկ Հրաչյա Թամրազյան (1978), բանաստեղծ, թարգմանիչ։
* Սլավիկ Էդիկի Թամրազյան (1971-1993), ազատամարտիկ։ 
* Վարդուշ (Վարդուհի) Զաքարի Թամրազյան (1922), դերասանուհի։ 
 
## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Հայկական ազգանուններ
Կատեգորիա:Յան վերջածանցով ազգանուններ
Կատեգորիա:Ազգանուններ այբբենական կարգով
Կատեգորիա:Անձնանվանական հիմքով ազգանուններ
Էսթեր Էքսպոսիտո

**Էսթեր Էքսպոսիտո** (, ), իսպանացի դերասանուհի։ Առավել հայտնի է Նեթֆլիքս հեռուստաալիքի թողարկած «Էլիտա» հեռուստասերիալում Կառլա Ռոսոնի դերով։

## Կենսագրություն և կարիերա
Ծնվել է Իսպանիայի Մադրիդ քաղաքում։ Խաղացել է թատրոնի այնպիսի ծրագրերում, որոնք եղել են ուշադրության կենտրոնում։ Ծնողների աջակցությամբ 6 տարեկան հասակում նկարահանվել է ֆիլմերում։ 2013-2014 թվականներին ստացել է մրցանակ Մադրիդի հանրային թատրոնի մրցույթներում կնոջ լավագույն դերի համար։ Նա ազատ տիրապետում է անգլերենին։

2016 թվականին նկարահանվել է «Թրումանի շոուն» ֆիլմում։ Նույն թվականին նկարահանվել է «Centro Medico» վավերագրական սերիալում։

2017 թվականին ստացել է Ռութի դերը *Estoy Vivo* ֆանտաստիկ սերիալի առաջին եթերաշրջանում։

2018 թվականին Էսթերը նկարահանվել է *Թու Հիջո* դրամատիկական ֆիլմում։ Հետագայում դերասանուհին գտնվել է դրամատիկ մինիսերիալ *Լա Կազա։ Մոնտեպերդիդո* քասթինգում։

2018 թվականին սկսել է հանդիպել Ալվարո Ռիկոյի հետ։ Նույն թվականին սկսել է նկարահանվել Նեթֆլիքսի թողարկած «Էլիտա» հեռուստասերիալում, մարմնավորելով Կառլայի դերը։ Սերիալում նկարահանվել է Դաննա Պաոլայի, Արոն Պիպերի, Մինա Էլ Համանիի և Խորխե Լոպեսի հետ։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Իսպանացի կինոդերասանուհիներ
Կատեգորիա:Իսպանացի դերասանուհիներ
Կատեգորիա:21-րդ դարի դերասանուհիներ
Կատեգորիա:Հեռուստատեսային դերասանուհիներ
Կատեգորիա:Իսպանացի մոդելներ
Կատեգորիա:Իսպանացի հեռուստատեսային դերասանուհիներ
Cutthroat Boyz

**Cutthroat Boyz**, ամերիկյան հիփ հոփ խումբ Կալիֆոռնիայից։ Տրիոն կազմված է ռեփերներ Վինս Սթափլզից ու Ասթոն Մեթյուզից և ռեփեր պրոդյուսեր Ջոուի Ֆաթսից։ Խումբը ձևավորվել է 2012 թվականին և պայմանագիր ունի Cutthroat Records լեյբլի հետ։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:2012 հիմնադրված երաժշտական խմբեր
Կատեգորիա:Ամերիկացի հիփ հոփ երգիչներ
Կատեգորիա:Ամերիկացի ռեփերներ
Կատեգորիա:Ամերիկյան հիփ հոփ խմբեր
Կատեգորիա:Հիփ-հոփ խմբեր
Կատեգորիա:Ռեփերներ
Լիդիա Իովլևա

**Լիդիա Իվանովնա Իովլևա** (, ), խորհրդային և ռուս արվեստագետ, ռուսական ու խորհրդային արվեստին նվիրված գրքերի և կատալոգների հեղինակ, Ռուսաստանի գեղարվեստի ակադեմիայի իսկական անդամ (2012), Ռուսաստանի Դաշնության մշակույթի վաստակավոր աշխատող (1993), Ռուսաստանի Դաշնության արվեստի վաստակավոր գործիչ (1996)։ Երկար տարիներ աշխատել է որպես Տրետյակովյան պատկերասրահի գլխավոր տնօրենի առաջին տեղակալ։

## Կենսագրություն
Լիդիա Իովլևան ծնվել է 1931 թվականի նոյեմբերի 3-ին Ռուսաստանի ներկայիս Տվերի մարզի տարածքում։ 1954 թվականին ավարտել է Լենինգրադի պետական համալսարանի պատմության ֆակուլտետը։ Դրանից հետո ուղարկվել է Պերմի պետական պատկերասրահում, որտեղ աշխատել է երկու տարի։

1956 թվականին Լիդիա Իովլևան տեղափոխվել է Մոսկվա և սկսել է աշխատել Տրետյակովյան պատկերասրահում։ Սկզբում աշխատել է պատկերասրայի էքսկուրսիաների բյուրոյում, ապա դարձել է 19-րդ դարի երկրորդ կեսի գեղանկարչության բաժնի ավագ գիտաշխատող, իսկ հետո նշանակվել է բաժնի վարիչ։ Մինչև 2013 թվականը եղել է Տրետյակովյան պատերասրահի գլխավոր տնօրենի առաջին տեղակալ գիտական աշխատանքի գծով։

1993 թվականին Լիդիա Իովլևային շնորհվել է Ռուսաստանի Դաշնության մշակույթի վաստակավոր աշխատողի կոչում, իսկ 1996 թվականին՝ Ռուսաստանի Դաշնության արվեստի վաստակավոր գործչի կոչում։

Լիդիա Իովլևան հեղինակել է ավելի քան 60 հրապարակում՝ նվիրված ռուսական արվեստի պատմությանը, ինչպես նաև թանգարանային գործին։ Նա եղել է Տրետյակովյան պատկերասրահի հավաքածուի արվեստի ստեղծագործությունների բազմահատոր կատալոգի պատասխանատու խմբագիր։

Ամուսինը՝ Գենրիխ Գունկինը (1930-2006), եղել է արվեստագետ, լրագրող և գրող։

Լիդիա Իովլևան մահացել է 2018 թվականի օգոստոսի 17-ի լույս 18-ի գիշերը Մոսկվայում։ Թաղվել է Շչերբինսկի գերեզմանատանը։

## Աշխատություններ
* Վիկտոր Միխայլովիչ Վասնեցով (), Լենինգրադ, Художник РСФСР, 1964։
* Գեղարվեստական շրջիկ ցուցահանդեսների ընկերություն (), Լենինգրադ, Художник РСФСР, 1971։
* Վիկտոր Վասնեցով (), Մոսկվա, Трилистник, 1998։

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Иовлева Лидия Ивановна , Российская академия художеств — www.rah.ru

Կատեգորիա:Ռուս արվեստագետներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի Դաշնության արվեստի վաստակավոր գործիչներ
Սոբոթի ջրամբար

**Սոբոթի ջրամբար** ( կամ , ), արհեստական լիճ Ավստրիայում, որ ստեղծվել է 1990 թվականին, Դրավա գետի ձախակողմյան վտակ Բիստրիցայի (գերմաներեն՝ *Ֆայստրից* - ) ջրահոսքի առջև ամբարտակ բարձրացնելու միջոցով, որպեսզի գործարկվի Կորալպեի հիդրոէլեկտրակայանը։

Ջրամբարը գտնվում է Կորալպեի լեռներում, ծովի մակերևույթից 1080 մետր բարձրության վրա, սլովենա-ավստրիական պետական սահմանի մոտ, Սոբոթ գյուղի և նույնանուն լեռնանցքի մերձակայքում, Լաբոթից Գրաց տանող ավտոմայրուղու եզրին։ Նրա ջրահավաք ավազանը շուրջ 30 քառակուսի կիլոմետր է։ Արհեստական լիճն ունի 2 կիլոմետր երկարություն, 500 մետր լայնություն, 80 մետր խորություն։ Զուլալ ջուրը, մեղմ կլիման, եղևնու անտառներով պատված ափերը նպաստել են, որ ջրամբարն ու նրա շրջական վերածվեն առողջարանային ու հանգստի գրավիչ վայրի։ Ամռանն այս վայրերում հանգստանում, ապաքինվում ու կազդուրվում են հազարավոր մարդիկ
:

## Էլեկտրակայանը
Կորալպեի հիդրոէլեկտրակայանը կառուցվել 1987-ից 1991 թվականներին։ Նրա հզորությունը մեծացնելու նպատակով 2009-2011 թթ. շահագործման է հանձնվել նաև պոմպակայան։ 50 մեգավատտ հզորություն ունեցող էլեկտրակայանը տեղակայված է Դրավա գետի ափին, Լաբոթ (գերմաներեն՝ Լավամյունդ) քաղաքի մերձակայքում, ծովի մակերևույթից 339 մետր բարձրության վրա։ Արհեստական լճից ջուրը էլեկտրական կայան է մղվում հինգ կիլոմետրանոց թունելով ու երեք կիլոմետրանոց, բարձր ճնշման խողովակաշարով։ Ջուրն ահռելի թափով գահավիժում է 735,5 մետր բարձրությունից։

## Պատկերասրահ

Sobothstausee mit Gradischkogel.jpg|
Soboth von St Leonhard zum Stausee.jpg|
Sobothstausee Südostteil5.jpg|


## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ

Կատեգորիա:Ավստրիայի ջրամբարներ
Կատեգորիա:Էլեկտրակայաններ
Կորալպե

**Կորալպե (Կորալպեր, Կորալմ)** (, ), լեռնաշղթա Ավստրիայի հարավում, որը արևելյան Կարինթիան բաժանում է Շտիրիայից։ Հարավային մասում լեռնաշղթան ձգվում է Սլովենիա։ Հյուսիսից ձգվում է հարավ, արևմուտքում սահմանակցում է Լավանտ գետին, իսկ արևելքում՝ Զյուլմ գետին։ Հարավում՝ Սլովենիայի տարածքում, Կորալպեն սահմանակցում է Կոզյակ լեռնաշղթային։ Կորալպե լեռնաշղթայի արևելյան լանջերին ձգվում է Զեկար Բերենտալի՝ պահպանության տակ գտնվող տարածքը։

## Լեռնագագաթներ
Լեռնաշղթային ամենաբարձր գագաթը Գրոսեր Շպայկոգելն է՝ 2140 մ բարձրությամբ։ Այն արշավային զբասաշրջության հանրաճանաչ վայր է։ Լեռան վրա տեղադրված են հեռուստա-ռադիո ալեհավաքներ, նաև ավստրիական բանակի ռադիոտեղորոշիչ սարքեր։ Լեռնաշղթայի հյուսիսարևելյան հատվածում է խոյանում Ռայնիշկոգել գագաթը (1463 մ)։ Այն զբոսաշրջային կարևոր ուղղություն է Գրաց քաղաքի բնակիչների ու զբոսաշրջիկների համար։

## Աշխարհագրություն
Կորալպե լեռնաշղթան բաղկացած է հիմնականում մետամորֆ հանքապարներից, որոնց որոշ տեսակներ զգալի հետաքրքրություն են ներկայացնում աշխարհագրագետների ու կիսաթանկարժեք քարերի հավաքորդների համար։ Միջին հատվածում և Վայնեբենի շրջակայքում (հանրաճանաչ զբոսաշրջային ուղղություններ են) կան պեգմատիտային շերտեր, որոնք պարունակում են զգալի քանակությամբ սպոդումեն, ինչի շնորհիվ այն լիթիումի ծագման ամենահայտնի տեղն է Եվրոպայում։ Դաշտային սպաթների ու քվարցի հանքաշերտերը և խիտ անտառները ապակու, կերամիկայի, ճենապակու և մեկուսիչ նյութերի արդյունաբերական արտադրության հիմք են հանդիսացել նախկինում։

## Երկաթուղային տրանսպորտ
մինի|Ապագա թունելի արևմտյան հատվածը
Կորալպեում երկաթուղին կառուցման ընթացքում է։ Այն պետք է կապի նահանգային մայրաքաղաքներ Կլագենֆուրտը և Գրացը Կորալպեի թունելի միջոցով։ Շինարարության ավարտը նշված է 2022 թվականը։ Թունելի նախագծային երկարությունը 32,9 կմ է։ Շինարարութան ավարտից հետո այն պետք է դառնա աշխարհի ամենաերկար թունելներից մեկը։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Ավստրիայի լեռներ
Գավառի Դարի Գլուխ ամրոցի վիմական արձանագրությունների ցանկ

Ստորև ներկայացված է Գեղարքունիքի մարզի Գավառ քաղաքից հյուսիսարևելք գտնվող Դարի գլուխ ամրոցի արձանագրությունները՝

## Արձանագրություններ

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Վիմական արձանագրություններ
Նիսիո

**Նիսիո** (ճապ. 西尾市 *Նիսիո-սի*), քաղաք Ճապոնիայում, գտնվում է Այչիի պրեֆեկտուրայի հարավային մասում՝ Յահագի գետի ստորին հոսանքների ափին, որը թափվում է խաղաղօվկիանոսյան Միկավայի ծովածոց։ Այն հիմնադրվել է 1953 թվականի դեկտեմբերի 15-ին՝ Հաձու գավառի Նիսիո և Հիրասակա գյուղերի միավորման միջոցով։ Քաղաքը մասնագիտանում է բամբակի, թեյի և ավտոպահեստամասերի մեջ։

Քաղաքի տարածքը 30.17 կմ² է, բնակչությունը՝ 99.215 մարդ (2014 թվականի հունիսի 1), բնակչության խտությունը՝ 3288.53 մարդ/կմ²։

## Դեմոգրաֆիա
2014 թվականի հունիսի 1-ի մարդահամարով քաղաքի բնակչությունը եղել է 99.215 մարդ։ Ճապոնիայի մարդահամարի տվյալներով՝ վերջին 70 տարիների ընթացքում Նիսիոյի բնակչությունը կայուն աճել է։

## Կառավարում
Նիսիոն ունի քաղաքապետ-կառավարման ձև՝ ուղղակիորեն ընտրված քաղաքապետով և 30 հոգուց բաղկացած քաղաքային օրենսդիր իշխանությամբ։ Քաղաքային օրենսդիր իշխանությունից երկու անդամ է մասնակցում Այչիի պրեֆեկտուրայի ժողովին։

## Տնտեսություն
Նիսիոն տարածաշրջանային առևտրային կենտրոն է և ձկնորսական նավահանգիստ, թեթև արտադրության և գյուղատնտեսության խառը տնտեսություն։ Այն նաև Ճապոնիայում փոշիացված կանաչ թեյի խոշորագույն արտադրողն է։ Իշիկիի ձկնորսական նավահանգստում կա ձկնորսության հասարակական շուկա։ Ճապոնիայի ավտոմոբիլային արդյունաբերության բազմաթիվ մատակարարներ, ինչպիսիք են Denso-ն և Aishin-ը, Nishio-ն և նրա շուրջը ձևավորված արտադրական կայանները։

## Քույր քաղաքներ
* Պորիրուա, Նոր Զելանդիա
*Էչիզեն, Ֆուկուի, Ճապոնիա
*Էնա, Գիֆու, Ճապոնիա

## Տես նաև
*Ճապոնիայի քաղաքների ցանկ

## Ծանոթագրություններ

## Հղումներ
* Официальный сайт

Կատեգորիա:Ճապոնիայի պրեֆեկտուրաներ
Կատեգորիա:Ճապոնիայի քաղաքներ
Զագրեբի երկրաշարժ (2020)

**Զագրեբի երկրաշարժ**, տեղի է ունեցել 2020 թվականի մարտի 22-ին  Խորվաթիայի Զագրեբ քաղաքում, տեղական ժամանակով առավոտյան ժամը 6:24-ին,  5,3 բալ ուժգնությամբ։ Էպիկենտրոնը Զագրեբից 7 կմ դեպի հյուսիս։ Երկրաշարժը զգացվել է նաև Սլովենիայում։ 5,1 բալ ուժգնությամբ հետցնցում է գրանցվել ժամը 7:00-ին, իսկ հետևել է  ժամը 7:42-ին 3,7 բալ ուժգնությամբ ևս մեկը։

1880 թվականից հետո սա ամենաուժեղն էր Խորվաթիայում։

## Վնասներ
Հաղորդվել է մեկ զոհի մասին, կան փլատակների տակ մնացած մարդիկ։ Վնասվել են Զագրեբի հին քաղաքի շենքերը, Զագրեբի մայր տաճարի աշտարակներից մեկը ավերվել է արքեպիսկոպոսարանի վրա.: Վնասվել է Զագրեբի Հիսուսի սրբագույն սրտի բազիլիկը։ Փլվել է Խորվաթական պառլամենտի շենքի տանիքի մի մասը։ Որոշ շրջաններ մնացել են առանց էլեկտրականության։ Մեքենաներ են մնացել շենքերի փլուզված ճակատային մասերի տակ։

Զագրեբից հյուսիս-արևելք, 50 կմ հեռու գտնվող Կռշկոյի ատոմային էլեկտրակայանը չի վնասվել և շարունակում է նորմալ աշխատել։

## Կառավարության արձագանք
Նախագահ Զորան Միլանովիչը և վարչապետ Անդրեյ Պլենկովիչը հանդես են եկել հայտարարությամբ՝ կոչ արել տները լքած մարդկանց հեռու մնալ միմյանցից՝ նոր կորոնավիրուսի համաճարակից խուսափելու համար։ Խորվաթիայի Պաշտպանության նախարարությունը մոբիլիզացրել է զորքը բնակչությանը օգնելու նպատակով։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:2020 Եվրոպայում
Կատեգորիա:2020 երկրաշարժեր
Կատեգորիա:Զագրեբ
Կատեգորիա:Խորվաթիայի երկրաշարժեր