Կենտրոնական բանկերի թվային արժույթների պատմությունը ըստ երկրների

Վերջին տարիներին **կենտրոնական բանկերի թվային արժույթների (CBDC) պատմությունը** նշանավորվել է շարունակական ուսումնասիրություններով ու զարգացման աշխատանքներով։ Մինչ 2024 թվականի մարտ ամիսը՝ ավելի քան 130 երկիր ակտիվորեն ներգրավված են եղել CBDC-ների հետազոտության մեջ։ Նրանցից երեքը (երկիր, տարածք կամ արժութային միություն) արդեն գործարկել են իրենց թվային արժույթները, իսկ 36-ը իրականացնում էին փորձնական ծրագրեր։

## Ավստրալիա
2022 թվականի օգոստոսի 9-ին Ավստրալիայի պահուստային բանկը հայտարարեց թվային արժույթի հնարավոր ներդրումը ուսումնասիրող հետազոտական ծրագրի մեկնարկի մասին՝ համագործակցելով Թվային ֆինանսների համատեղ հետազոտական կենտրոնի (DFCRC) հետ։

## Բահամյան կղզիներ
2020 թվականի հոկտեմբերի 20-ին Բահամյան կղզիների կենտրոնական բանկը շրջանառության մեջ դրեց «Ավազե դոլարը»՝ որպես թվային օրինական վճարամիջոց, համարժեք ավանդական բահամյան դոլարին։

## Բրազիլիա
Բրազիլիայի կենտրոնական բանկը 2021 թվականի մայիսին սահմանված ուղեցույցների հիման վրա մշակում է ազգային արժույթի թվային տարբերակը՝ Drex անվամբ, նպատակ ունենալով մինչև 2024 թվականի վերջը գործարկել կենտրոնական բանկի թվային արժույթը (ԿԲԹԱ)։ Այն արժանացել է Արժույթի միջազգային հիմնադրամի (IMF) գովեստին՝ Լատինական Ամերիկայում ֆինանսական նորարարության խթանման և թվային ֆինանսական ծառայությունների ընդլայնման մեջ իր ունեցած դերի համար։

## Չինաստան
Չինաստանի կենտրոնական բանկը 2014 թվականից սկսած աշխատել է DCEP (Թվային արժույթ՝ էլեկտրոնային վճարում) կամ թվային յուան նախագծի վրա, որը հաճախ կոչվում է նաև «թվային յուան», քանի որ ապահովվելու է յուանով։

2017 թվականի ավարտին Չինաստանի կենտրոնական բանկը մի շարք բանկերի և հաստատությունների մասնակցությամբ կազմակերպեց համատեղ աշխատանք՝ DCEP համակարգի մշակման ուղղությամբ։ 2020 թվականի ապրիլին DCEP-ը սկսեց փորձարկվել Չինաստանի չորս խոշոր քաղաքներում՝ Շենժեն, Սուչժոու, Սյոնգան և Չենդու։

Շենժենի և Սուչժոուի փորձնական ծրագրերում մասնակիցները ընտրվում էին վիճակահանությամբ և հնարավորություն էին ստանում օգտագործել DCEP-ը որոշակի սահմանված տարածքներում։ Շենժենի փորձարկումները նախատեսված էին միայն առցանց վճարումների համար՝ հիմնականում QR կոդերի միջոցով, ինչպես Alipay-ը և WeChat Pay-ը։ Իսկ Սուչժոուի փորձարկումները, բացի առցանց վճարումներից, ներառում էին նաև անլար կապով (NFC) անցկացման հնարավորությամբ օֆլայն վճարումներ՝ հատուկ նախագծված գյուղական բնակավայրերի համար, որտեղ ինտերնետ հասանելիությունը ոչ հուսալի է։

CBDC-ի հաջող փորձարկումից հետո Սուչժոուի քաղաքային կառավարությունը հուշագիր ստորագրեց Նյու Յորքում հիմնված բլոկչեյն սթարթափ Cypherium-ի հետ՝ համագործակցելու քաղաքի թվային արտադրանքների զարգացման գործում։

2021 թվականին Չինաստանի քաղաքները հետագա քայլեր ձեռնարկեցին թվային յուանի (պաշտոնապես՝ e-CNY) օգտագործման ընդլայնման ուղղությամբ՝ ինտեգրելով այն հասարակական տրանսպորտի համակարգերում։ Չենդուն դարձավ առաջին քաղաքը, որը e-CNY վճարումները կիրառեց ամբողջ հասարակական տրանսպորտային ցանցում՝ ներառյալ բոլոր ավտոբուսներն ու մետրոյի գծերը։ Այս ինտեգրումը մի մաս էր կազմում փորձնական լայնածավալ ծրագրի, որի նպատակն էր գնահատել թվային արժույթի կիրառելիությունն ու օգտակարությունը առօրյա գործարքներում։ Հետագայում նաև Պեկինն ու Սուչժոուն ընդգրկեցին e-CNY-ն իրենց հասարակական տրանսպորտում․ Պեկինը e-CNY վճարումները հասանելի դարձրեց մետրոյի բոլոր 24 գծերում, իսկ Սուչժոուն՝ իր նոր բացված հինգերորդ գծում։ Այս ընդլայնումը կարևոր քայլ էր Չինաստանի՝ ազգային արժույթի թվայնացման ռազմավարության շրջանակներում՝ ցուցադրելով կառավարության նպատակադրումը e-CNY-ի կիրառելիությունն հասարակության լայն շրջանակների համար ապահովելու հարցում։

2021 թվականի վերջին e-CNY-ի փորձնական ընդլայնված ծրագրում գրանցված էր 261 միլիոն օգտագործող, ովքեր իրականացրել էին ընդհանուր 13.8 միլիարդ ԱՄՆ դոլարին համարժեք գործարքներ։ Թվային յուանը ներկայացվեց նաև 2022 թվականի Պեկինի Ձմեռային Օլիմպիական խաղերի ժամանակ՝ օտարերկրյա մասնակիցների համար, սակայն կիրառման ծավալները սահմանափակ էին՝ պայմանավորված առկա թվային վճարային հարթակների գերիշխությամբ (օրինակ՝ Visa), ինչպես նաև e-CNY-ի վերաբերյալ թույլ իրազեկմամբ։

2022 թվականի մարտի 31-ին Չինաստանի Ժողովրդական բանկը հայտարարեց, որ փորձարկումները ընդլայնվում են ևս վեց տարածաշրջաններում՝ Թիենծին, Չունցին, Գուանչժոու, Ֆուժոու, Սյամին, ինչպես նաև Ճեծյանի նահանգի վեց քաղաքներում, որոնք հյուրընկալելու էին 2022 թվականի Ասիական խաղերը (Հանճոու, Նինբո, Վենժոու, Հուջոու, Շաոշին և Ջինհուա)։ Մեկ այլ հաղորդագրության համաձայն՝ Պեկինն ու Ժանճյակոուն նույնպես ընդգրկվել են փորձարկման շրջանակում 2022 թվականի Օլիմպիական խաղերից հետո։

## Արևելյան Կարիբյան տարածաշրջան
Արևելյան Կարիբյան Կենտրոնական Բանկը (ECCB) 2021 թվականի մարտին գործարկեց «DCash» անվանումով ԿԲԹԱ-ն (կենտրոնական բանկի թվային արժույթ)՝ այն նախ ներկայացնելով Անտիգուա և Բարբուդայում, Գրենադայում, Սենթ Քիթս և Նևիսում, ինչպես նաև Սենթ Լյուսիայում՝ դառնալով առաջին ԿԲԹԱ-ն, որը ներդրվել է արժութային միության շրջանակներում։ Այնուհետև DCash-ը տարածվեց Արևելյան Կարիբյան պետությունների կազմակերպության մյուս անդամների վրա, այդ թվում՝ Սենթ Վինսենթ և Գրենադիններ, Դոմինիկա, Մոնսեռատ և Անգիլիա։

2024 թվականի հունվարի 12-ին DCash-ի աշխատանքը դադարեցվեց՝ խնդիրների պատճառով, որոնք խոչընդոտում էին օգտատերերին մուտք գործել իրենց թվային դրամապանակներ։ DCash 2.0 տարբերակի գործարկումը նախատեսվում է 2026 թվականին։

On 12 January 2024, DCash was closed for problems that prevented user from accessing their digital wallets. DCash 2.0 was anticipated to be launched in 2026.

## Էկվադոր
Մանրածախ ԿԲԹԱ-ի (կենտրոնական բանկի թվային արժույթ) առաջին օրինակներից մեկն իրականացվել է Էկվադորում 2014-ից 2018 թվականներին, երբ կենտրոնական բանկը ստեղծեց հանրության համար լայնորեն հասանելի պիլոտային մանրածախ ԿԲԹԱ, որը գործում էր քաղաքացիների բջջային հեռախոսների միջոցով (այն չէր օգտագործում բլոքչեյն տեխնոլոգիա) և կրում էր «Dinero Electrónico» (DE) անվանումը։ Թեև որոշ հեղինակներ որպես ծրագրի անհաջողության հիմնական պատճառ նշում են քաղաքացիների կողմից ցածր ներգրավվածությունը, այն այնուամենայնիվ հասել էր ավելի քան 400,000 հաշվի և ավելի քան 10 միլիոն ԱՄՆ դոլարի ավանդների ցուցանիշի։ Ծրագիրը կարող էր փակվել մի շարք գործոնների համադրությամբ, այդ թվում՝ թերի իրագործման, պետական ծախսերում առավելագույն կիրառման մեխանիզմների բացակայության, և գլխավորապես՝ առևտրային բանկերի հակադրման պատճառով։*Ներկա գործող բանկերը դիտում էին DE-ն իրենց վճարումների բիզնեսի համար սպառնալիք։ Սպառնալիքների թվում էին վճարումների մշակման միջոցով եկամտի կորստի հնարավորությունը և հաճախորդների բազայի նվազեցման հավանականությունը։ Ներկա գործող բանկերը կոշտ կերպով ահազանգում էին DE-ի հնարավոր զարգացումը որպես ինքնիշխան արժույթ (Asobanca, անհայտ թվական), ինչը ենթադրում էր դե ֆակտո դոլարից հրաժարում, որը կբերեր ինֆլյացիայի և անկայունության Էկվադորի տնտեսությունում։ Սա էր բանկերի գլխավոր հանրային քննադատությունը, ինչպես հստակ նշել է BCE-ի գլխավոր տնօրենը՝ «[նրանք] ուզում էին համադրել բջջային հեռախոսներում հասանելի վճարային համակարգի օգտագործումը դոլարից հրաժարման գործընթացի հետ» (La Hora, 2016)։ Վերջապես, բանկային ոլորտի ընդդիմությունը զգալիորեն նպաստեց DE-ի փլուզմանը, ինչն ընդունել է նոր կառավարության BCE-ի գլխավոր տնօրենը (Արտոլա, 2017)**։*

## Եվրագոտի
Եվրագոտում Իսպանիայի բանկի նախկին ղեկավար Միգել Անխել Ֆերնանդես Օրդոնյեսը հորդորել է ներդնել թվային եվրո, սակայն Եվրոպական կենտրոնական բանկը (ԵԿԲ) այս պահի դրությամբ հրաժարվել է այդ հնարավորությունից: Այնուամենայնիվ, 2019 թվականի դեկտեմբերին ԵԿԲ-ն հայտարարել է, որ «ԵԿԲ-ն նաև կշարունակի գնահատել կենտրոնական բանկի թվային արժույթի (CBDC) թողարկման ծախսերն ու օգուտները՝ ապահովելու համար, որ հանրությունը շարունակ կարողանա օգտագործել կենտրոնական բանկի փողերը, նույնիսկ եթե ֆիզիկական կանխիկի օգտագործումը ի վերջո նվազի»: 2020 թվականի հոկտեմբերի 2-ին Եվրոպական կենտրոնական բանկը (ԵԿԲ), այդուամենայնիվ, հրապարակեց թվային եվրոյի վերաբերյալ զեկույց և սկսեց երկամյա ուսումնասիրության փուլ՝ կենտրոնական բանկի թվային արժույթի վերաբերյալ որոշման նախապատրաստման նպատակով:

Ուսումնասիրության փուլը ավարտելուց հետո ԵԿԲ-ն 2023 թվականի հոկտեմբերի 18-ին որոշեց անցնել պատրաստման փուլ՝ թվային եվրոյի հնարավոր թողարկման համար:

2025 թվականի հունվարի 24-ին՝ Դոնալդ Թրամփի ստորագրած գործադիր հրամանի հաջորդ օրը, որը խրախուսում էր ԱՄՆ դոլարին կապված կայուն արժույթները, Եվրոպական կենտրոնական բանկի տնօրեն Պիերո Չիպոլոնեն ասաց․ «Կարծում եմ, այստեղ [Թրամփի հրամանում] հիմնական բառը “աշխարհայնացված” է» և «Այս լուծումը, ինչպես գիտեք, ավելի է հեռացնում բանկերը միջնորդությունից, քանի որ նրանք կորցնում են վճարներ, կորցնում հաճախորդներ... Ահա թե ինչու մեզ անհրաժեշտ է թվային եվրո»:

## Ֆրանսիա և Շվեյցարիա
2021 թվականի հունիսին Շվեյցարիայի ազգային բանկն ու Ֆրանսիայի բանկը սկսեցին սահմանից դուրս CBDC վճարումների փորձնական ծրագիր, որը նախատեսված էր մեծածախ (բանկից բանկ, ոչ թե սովորական սպառողների հետ) գործարքների համար: Շվեյցարիան նախապես փորձարկել էր թվային շվեյցարական ֆրանկը՝ արագ գործարքների համար SIX շվեյցարական բորսայում, իր գլխավոր ֆոնդային բորսայում:

2024 թվականի հունիսին Շվեյցարիայի ազգային բանկը (SNB) հայտարարել է փորձնական ծրագիրը (Project Helvetia III) երկարաձգելու մասին՝ նոր օգտագործման դեպքեր ուսումնասիրելու և ծավալը ընդլայնելու նպատակով։ Ըստ հաղորդումների՝ երկարաձգումը կազմելու է 2 տարի:

## Հնդկաստան
2020 թվականի դեկտեմբերի 16-ին Հնդկաստանի պահուստային բանկը (RBI) հայտարարեց կանոնակարգային փորձարկման հարթակի ստեղծման մասին՝ հաջորդ սերնդի տեխնոլոգիաները սահմանագծային վճարումների ոլորտում փորձարկելու համար՝ իրական դաշտում փորձարկման տվյալներ և ֆինանսական էկոհամակարգի առավելությունների ու ռիսկերի վերաբերյալ ապացույցներ հավաքելու նպատակով: 2021 թվականի հունվարի 29-ին Հնդկաստանի կառավարությունը առաջարկել է օրինագիծ, որով արգելվում է կրիպտոարժույթներով առևտուրը և ներդրումները, միաժամանակ RBI-ին տրվում է իրավասություն՝ զարգացնելու CBDC:

2022 թվականի Հնդկաստանի միավորված բյուջեի ներկայացման ժամանակ ֆինանսների նախարար Նիրմալա Սիտհարամանը հայտարարել է թվային ռուպիայի գործարկման մասին՝ սկսած 2023 թվականից: 2022 թվականի հունիսի 17-ին հրապարակված RBI-ի «Վճարումների տեսլական 2025» փաստաթղթում նշվում է, որ CBDC-ն կօգտագործվի ներքին և միջազգային վճարումների մշակման ու կարգավորման համար: RBI-ն CBDC-ն դասակարգել է որպես մանրածախ CBDC՝ անհատական ֆինանսական կարիքները բավարարելու նպատակով և մեծածախ CBDC՝ որը կփոխանցվի RBI-ի, պետական և մասնավոր բանկերի միջև՝ արժույթի տարածման և տնտեսական կայունության ապահովման նպատակով:

Թվային ռուպիայի փորձնական ծրագիրը մեկնարկել է 2022 թվականի նոյեմբերի 1-ին:

## Ինդոնեզիա
2022 թվականի նոյեմբերի 30-ին Ինդոնեզիայի Կենտրոնական բանկը մեկնարկեց «Garuda» նախագիծը՝ ուղղված կենտրոնական բանկի թվային արժույթի՝ թվային ռուպիայի մշակմանը։ Ինդոնեզիայի Կենտրոնական բանկը հրապարակեց սպիտակ գիրք՝ թվային ռուպիայի մշակման վերաբերյալ։ «Ֆինանսական ոլորտի զարգացման և ամրապնդման մասին» օրենքի ընդունմամբ թվային ռուպիան իրավաբանորեն ճանաչվել է որպես ռուպիայի ձև։

## Իրան
2016-2018 թվականներին Իրանի՝ կենտրոնական բանկի թվային արժույթներով (CBDC) հետաքրքրված լինելը ամերիկյան վերլուծաբանների կողմից վերագրվում էր ԱՄՆ-ի կողմից սահմանված պատժամիջոցները շրջանցելու նպատակին։

## Ճամայկա
Ճամայկան իր կենտրոնական բանկի թվային արժույթը՝ «Jam-Dex»-ը, գործարկեց 2022 թվականի հուլիսին։ Ճամայկայի կենտրոնական բանկը ճանաչեց Jam-Dex-ը որպես օրինական վճարամիջոց՝ դարձնելով Ճամայկան առաջին երկիրը աշխարհում, որը օրինականացրեց CBDC-ն։

## Մյանմա
2022 թվականի հունիսի 26-ին Մյանմայի Ազգային միասնության կառավարությունը (NUG) հրապարակեց պաշտոնական հայտարարություն՝ DMMK-ի ստեղծման մասին, ինչպես նաև դրա ուղեկից շարժական դրամապանակի՝ NUGPay-ի վերաբերյալ, թեև այս նորությունը ավելի վաղ էր հայտարարվել։ Ըստ NUG-ի Պլանավորման, Ֆինանսների և Ներդրումների նախարարության՝ 1 DMMK-ն համարժեք է 1 կյատի, իսկ փոխարժեքը կհայտարարվի ամեն շաբաթ։

## Նիգերիա
2021 թվականի մայիսին Նիգերիայի կենտրոնական բանկը հայտարարեց, որ երկիրը կստեղծի թվային արժույթ Հուլիսին բանկը հավելեց, որ պիլոտային ծրագիրը կսկսի 2021թվականի հոկտեմբերի 1-ին։ Այս հայտարարություններից հետո՝ 2021 թվականի օգոստոսին, կենտրոնական բանկը որպես տեխնիկական գործընկեր ընտրեց Bitt Inc․ ընկերությունը՝ Նիգերիայի թվային արժույթի՝ ENaira-ի մշակման համար։

## Նեպալ
2025 թվականի ապրիլին Նեպալի Կենտրոնական բանկը նախատեսում է սկսել Նեպալում ԿԲԹԱ-ի (կենտրոնական բանկի թվային արժույթի) նախնական փորձարկումները։ Հնարավոր թվային արժույթը կկապվի 1:1 հարաբերակցությամբ նեպալական ռուփիի հետ։

## Նոր Զելանդիա
2021 թվականի սեպտեմբերին Նոր Զելանդիայի պահուստային բանկը նախաձեռնել է հանրային խորհրդակցություն՝ նվիրված կենտրոնական բանկի թվային արժույթին։ Նախատեսվող թվային արժույթը կունենա 1:1 համարժեքություն նորզելանդական դոլարի հետ։

## Նորվեգիա
2021 թվականի ապրիլին, չորս տարվա ուսումնասիրություններից հետո, Նորվեգական բանկը հայտարարեց առաջիկա երկու տարիների ընթացքում ԿԲԹԳ-ի տեխնիկական լուծումների փորձարկման պլանների մասին։

## Ռուսաստան
2020 թվականի հոկտեմբերին Ռուսաստանի կենտրոնական բանկը հրապարակեց խորհրդատվական փաստաթուղթ թվային ռուբլու վերաբերյալ։ Նպատակն էր մինչև 2021 թվականի վերջը պատրաստել նախատիպը և 2022 թվականին սկսել փորձնական օգտագործում և փորձարկումներ։

## Սինգապուր
2023 թվականի հունիսի 21-ին Սինգապուրի դրամավարկային վարչությունը (MAS) հրապարակեց սպիտակ գրություն, որն առաջարկում էր ընդհանուր արձանագրություն՝ թվային արժույթների, այդ թվում՝ ԿԲԹԱ-ների (կենտրոնական բանկի թվային արժույթների), բաշխված հաշվառման համակարգում օգտագործման պայմանները սահմանելու համար։ Սպիտակ գրությունը մշակվել էր համագործակցությամբ՝ Արժույթի միջազգային հիմնադրամի, Իտալիայի բանկի, Կորեայի բանկի, ֆինանսական հաստատությունների և ֆինթեք ընկերությունների հետ։

## Շվեդիա
Շվեդիայի բանկը՝ Ռիկսբանկը, 2016 թվականի նոյեմբերին առաջարկեց «է-կրոնա» (e-krona) թվային արժույթը, իսկ 2020 թվականին սկսեց դրա փորձնական մոդելի փորձարկումը։ 2020 թվականի փուլի ընթացքում իրականացվեցին ներքին մոդելավորումներ միայն Ռիկսբանկի շրջանակներում։ 2021 թվականի երկրորդ փուլում ներառվեցին գործարքներ արտաքին կողմերի՝ մասնավորապես առևտրային բանկերի հետ։ 2022 թվականի երրորդ փուլում ուշադրությունը կենտրոնացած է եղել պահանջների սահմանման վրա։

## Թուրքիա
2021 թվականի հունվարին Թուրքիայի կենտրոնական բանկը (CBRT) հայտարարեց, որ նախատեսում է թվային արժույթի փորձնական ծրագիր սկսել 2021 թվականի երկրորդ կեսին։

2023 թվականի հունվարին կենտրոնական բանկը հաջողությամբ իրականացրեց թվային լիրայով առաջին վճարային գործարքը և նախատեսեց 2023 թվականի ընթացքում շարունակել հաջորդ փուլերի փորձարկումները՝ մասնակցության շրջանակը ընդլայնելու նպատակով։

## Արաբական Միացյալ Էմիրություններ
2023 թվականի մարտին Արաբական Միացյալ Էմիրությունների կենտրոնական բանկը (CBUAE) հայտարարեց CBUAE-ի կենտրոնական բանկի թվային արժույթի (CBDC) ռազմավարության իրականացման մեկնարկի մասին։

2023 թվականի հոկտեմբերին Արաբական Միացյալ Էմիրություններում ընդունվեց 2023 թվականի թիվ 54 ֆեդերալ օրենքը, որով ընդլայնվեց արժույթի հասկացությունը՝ ներառելով «ազգային թվային արժույթը»։ Փոփոխված օրենքը հրապարակվեց 2023 թվականի հոկտեմբերի 31-ին։

2024 թվականի հունվարին ԱՄԷ-ն իրականացրեց առաջին սահմանագծային վճարումը թվային դիրհամով։ 50 միլիոն դիրհամի ($13.6 միլիոն) վճարումը կատարվեց Չինաստանի հասցեով։

## Ուկրաինա
2018 թվականի դեկտեմբերին Ուկրաինայի ազգային բանկը փորձարկեց թվային արժույթ՝ e-գրիվնյա, մոտ 5,500 տոկենով։ Բանկը քննարկում է, թե ինչպես տեխնիկական առումով առաջ շարժվել ազգային մասշտաբով թողարկման ուղղությամբ։

## Միացյալ Թագավորություն
2015 թվականի սեպտեմբերին  Անգլիայի բանկը իր գլխավոր տնտեսագետ Էնդրյու Ջ. Հալդեյնի ելույթում քննարկեց կենտրոնական բանկի արժույթը՝ հիմնված բլոքչեյն տեխնոլոգիայի վրա, որպես բացասական տոկոսադրույքներ կիրառելու հնարավոր ուղիներ։ 2016 թվականի մարտին Բեն Բրոդբենթի՝ բանկի դրամավարկային քաղաքականության փոխնախագահի ելույթը ֆինանսական քաղաքականության ոլորտում համարվում է «կենտրոնական բանկի թվային արժույթի» (CBDC) տերմինի առաջին գործածումը, որտեղ նշվում է Բիթքոինի ուղիղ ներշնչանքը։ 2021 թվականի ապրիլին Անգլիայի բանկը և  Նորին Մեծության գանձապետարանը հայտարարել են համատեղ CBDC հանձնաժողովի ստեղծման մասին՝ Միացյալ Թագավորությունում CBDC-ի հնարավորությունը ուսումնասիրելու համար։

## Միացյալ Նահանգներ
2021 թվականի մայիսին Դաշնային պահուստի նախագահ Ջերոմ Փաուելը հայտարարեց կենտրոնական բանկի թվային արժույթի վերաբերյալ քննարկման թուղթ հրապարակելու ծրագրի մասին՝ կենտրոնանալով ԱՄՆ CBDC-ի հնարավոր թողարկման վրա: Փաուելը կարծում էր, որ հնարավոր CBDC-ն կհամակարգվի դրամի և բանկային ավանդների հետ, այլ ոչ թե կփոխարինի դրանց: 2022 թվականի փետրվարին Բոստոնի Ֆեդերալ Ռեզերվի Բանկը հրապարակեց Project Hamilton-ի նախնական մանրամասները, որը կարող է դառնալ ԱՄՆ CBDC: Այն, թեև մասամբ կդիմի բիթքոյնի ճարտարապետությանը, չի լինի դեկենտրալիզացված և չի ունենա մայնինգ:

2021 թվականի մայիսին նաև Digital Dollar Project-ը, որը կապված չէ Միացյալ Նահանգների կառավարության հետ, ծրագրեց սկսել հինգ փորձնական ծրագիր՝ ԱՄՆ-ում կենտրոնական բանկի թվային արժույթի հնարավոր օգտագործումը փորձարկելու համար։

2022 թվականի մարտի 9-ին նախագահ Ջո Բայդենը ստորագրեց թվային ակտիվների պատասխանատու զարգացումն ապահովող գործադիր հրամանը, հաղորդեց Սպիտակ տունը:

2022 թվականի նոյեմբերի 15-ին Նյու Յորքի դաշնային պահուստային բանկի նորարարության կենտրոնը (NYIC) հայտարարեց 12-շաբաթյա proof-of-concept փորձնական ծրագրի մասին։ Այն կկառուցի պրոտոտիպ և կթեստավորի կարգավորված պարտավորությունների ցանց (RLN) կոչվող տեսական ցանցը։ Ցանցը նպատակ ունի տրամադրել «... բազմաարժույթային, մշտական, ծրագրավորվող ենթակառուցվածք՝ թվային ներկայացումներով կենտրոնական բանկի, առևտրային բանկերի և կարգավորված ոչ բանկային լիցենզավորված պարտավորությունների՝ ամերիկյան դոլարով չափագրված»։ Փորձնական ծրագիրը կկատարվի փորձնական միջավայրում և կօգտագործի միայն «սիմուլյացված տվյալներ»՝ բացառապես ԱՄՆ դոլարով գործող RLN-ի տարբերակով։ Առևտրային բանկերը կթողարկեն սիմուլյացված թվային գումար՝ որպես փոխարինելի տոքեններ, որոնք կներկայացնեն հաճախորդների ավանդները, և կվճարվեն սիմուլյացված կենտրոնական բանկի պահուստների միջոցով՝ բազմագործակալ հաշվառման համակարգով։ Փորձնական ծրագրին մասնակցում են մի շարք մեծ ամերիկյան բանկեր, այդ թվում՝ BNY Mellon, Citi, HSBC, Mastercard, PNC Bank, TD Bank, Truist, U.S. Bank և Wells Fargo։ Swift-ը կաջակցի միջազգային ինտերպերացիային։

2025 թվականի հունվարի 23-ին նախագահ Դոնալդ Թրամփը ստորագրեց գործադիր հրաման, որը սահմանում է, որ «Իրականացնելով օրենքի պահանջները, գործակալություններին արգելվում է ստեղծել, թողարկել կամ խթանել CBDC-ներ ԱՄՆ տարածքում կամ արտերկրում», և որ «Ամեն գործող պլան կամ նախաձեռնություն՝ կապված CBDC ստեղծման հետ ԱՄՆ տարածքում, պետք է անմիջապես դադարեցվի, և հետագա գործողություններ չեն իրականացվելու»։

## Ուրուգվայ
2017 թվականի նոյեմբերին Ուրուգվայի կենտրոնական բանկը հայտարարեց թվային ուրուգվայական պեսոյի թողարկման փորձնական փուլ սկսելու մասին։

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Atlantic Council CBDC Tracker

Կատեգորիա:Դրամական բարեփոխումներ