open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Վալենտին Առնոլդ

**Վալենտին Առնոլդ** (, իսկական անունը` Վալենտին Վասիլևիչ Վասիլև, ), Երկրորդ Մոսկովյան գործընթացի դերակատարներից է, մինչև ձերբակալման պահը  եղել է Կուզբասի մի շարք հանքավայրերի մատակարման բաժնի պետ և գարաժի վարիչ։ Դատապարտվել է  10 տարվա ազատզրկման, 1941 թվականի աշնանը գնդակահարվել է Օրյոլի տակ, գերմանական զորքերի մոտեցման հետ կապված։

## Կենսագրություն
Վալենտին Առնոլդը ծնվել է  1894 թվականին Սանկտ-Պետերբուրգում։  Մասնակցել է Առաջին համաշխարհային պատերազմին, դասալքվել է ցարական բանակից,  1917-1923 թվականներին ծառայել է ամերիկյան բանակում։ 1923 թվականին Առնոլդը եկավ ԽՍՀՄ, աշխատեց Կեմերովո քաղաքի մի շարք կազմակերպություններում, այդ թվում «Կուզնեցկշին»-ում, «Էներգաշին»-ում, «Կուզբասշին»-ում։ 1924 թվականին նա ընդունվել է ՀամԿ (բ)Կ շարքերը։ Ձերբակալման պահին Առնոլդը զբաղեցնում էր գարաժի վարիչի և Կուզբասի Պրոկոպևսկի ու Անժերի հանքերի մատակարարման բաժնի պետի պաշտոնները։

Ձերբակալվել է  1936 թվականին, եղել է Երկրորդ Մոսկովյան գործընթացի դերակատարներից մեկը։ Դատարանում նա իրեն մեղավոր ճանաչեց դատապարտյալներ Մուրալովի Շեստովի հետ համատեղ ԽՍՀՄ նշանավոր պետական գործիչներ Մոլոտովի և Օրջոնիկիձեի դեմ մահափորձ կազմակերպելու գործում։  Վերջին խոսքում Առնոլդը խնդրեց խնայել իր կյանքը։ 1937 թվականի հունվարի 30-ին  ԽՍՀՄ Ներքին գործերի ժողովրդական կոմիսարիատը Վալենտին Առնոլդին մեղավոր ճանաչեց ՌՍՖՍՀ Քրեական օրենսգրքի  19, 58-8 և 58-11 հոդվածներով նախատեսված հանցագործությունների կատարման մեջ և դատապարտեց  10 տարվա ազատազրկման։ 1941 թվականի սեպտեմբերի 11-ին  Առնոլդը 157 քաղբանտարկյալների հետ գնդակահարվեց ԽՍՀՄ ՆԳԺԿ-ի աշխատակիցների կողմից, Օրյոլի անտառներում, գնդակահարության հրամանը տրվել էր Ստալինի կողմից, Օրյոլին գերմանական զորքերի մոտենալու հետ կապված։ 1988 թվականի հունիսի 13-ին Առնոլդը հետմահու արդարացվեց  ԽՍՀՄ Գերագույն դատարանի Ռազմական կոլեգիայի որոշմամբ։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Առաջին համաշխարհային պատերազմի մասնակիցներ
Կատեգորիա:ԽՍՀՄ-ում բռնադատվածներ
Ջերդապ (ազգային պարկ)

**Ջերդապ**, ազգային պարկ Սերբիայի արևելյան մասում, Ռումինիայի հետ սահմանին։ Ազգային պարկի ընդհանուր մակերեսը կազմում է 63 608 հա, իսկ պաշտպանված գոտու հետ միասին` 93 968 հա։ Այս տարածքի գլխավոր բնական երևույթը (ֆենոմենը) հսկայական Ջերդապի լեռնաձորն է, որի միջով հոսում է Դանուբ գետը։

## Աշխարհագրական դիրքը
Ազգային պարկը տարածվում է Դունայ գետի աջ ափի երկայնքով մոտ 100 կմ, Գոլուբացայից մինչև Կլադովո։ Գտնվում է Բրանիչևի և Բորի շրջանում (օկրուգում)։

## Բնությունը
##### Ռելիեֆ
Պարկը գտնվում է լեռնային շրջանում, ծովի մակարդակից մոտավորապես 50-ից 800 մետր բարձրության վրա։

##### Ֆլորա և ֆաունա
Պարկի բուսականությունը բնութագրվում է ոչ միայն բազմազանությամբ և հարստությամբ, այլ նաև ռելիկտային բույսերի տեսակների մեծ թվով։ Այստեղ աճում են 1100-ից ավելի բուսատեսակներ։

Այստեղ ապրում են արջեր, գայլեր, շնագայլեր, լուսաններ, սպիտակապոչ արծիվ, բվեճներ, սև արագիլներ և բազմաթիվ այլ կենդանատեսակներ։

## Պատմական հուշարձաններ
Պարկի տարածքում են գտնվում տարբեր հնագիտական բացահայտումներ և պատմա-մշակութային հուշարձաններ։
# Լեպենսկի-Վիրի միջին քարեդարյան որսորդների կանգառը
# Տրայանոսի անտիկ կամուրջը
# Միջնադարյան Գոլուբաց ամրոցը

## Աղբյուրներ
# Աշխարհագրական բառարան։ աշխարհագրական անվանումը / Խմբ.` Ա. Ֆ. Տրյոշնիկով. — 2-րդ հրատարակ.: Սովետական հանրագիտարան, 1989.-Ս. 583. — 210 000. — ISBN 5-85270-057-6.

Կատեգորիա:Համաշխարհային ժառանգության օբյեկտներ այբբենական կարգով
Կատեգորիա:Համաշխարհային ժառանգություն Սերբիայում
Կատեգորիա:Սերբիայի ազգային պարկեր
Կատեգորիա:Սերբիայի աշխարհագրություն
Կատեգորիա:Կատեգորիա ԲՊՀՄ II
Կատեգորիա:1974 հիմնադրված բնության հատուկ պահպանվող տարածքներ‎
Աթարա Հայկական

**Աթարա Հայկական** (, ), գյուղ Աբխազիայի Օչամչիրայի շրջանում, Օչամչիրայից 32 կմ դեպի հյուսիս-արևմուտք, Կոդոր գետի ձախ ափին։ Գտնվում է ծովի մակարդակից 230 մ բարձրության վրա։ 1948-1955 թվականներին գյուղը պաշտոնապես կոչվում էր Երկրորդ Աթարա (Меоре Атара):

## Ընդհանուր սահմանները
Գյուղի հյուսիսային սահմանը հանդիսանում է Կոդորի լեռնաշղթան։ Արևելքում այն սահմանակից է Ջգերդա, իսկ հարավում` Աթարա գյուղերին։ Արևմուտքում, Կոդոր գետի երկայնքով` գյուղը սահմանակից է Գուլրիփշի շրջանին։

## Բնակչությունը
1968 թվականի տվյալներով, գյուղում բնակվում էր 2126 մարդ, հիմնականում հայեր։ 1989 թվականին, արդեն 1640 մարդ, իսկ 2011 թվականի տվյալներով` 110 մարդ, հիմնականում կրկին հայեր։ Ստալինյան տարիներին գյուղի հյուսիսային Նաա կոչվող հատվածում բնակեցրել էին Վրաստանի Մեստիայի շրջանի սվան գյուղացիների։

Բնակչությունն զբաղվում է ծխախոտի, եգիպտացորենի, թեյի մշակությամբ և այգեգործությամբ։ Խորհրդային տարիներին գյուղն ուներ միջնակարգ և երեք տարրական դպրոցներ, ակումբ, գրադարան, կինո և հիվանդանոց։

## Պատմական տեղեկություն
Գյուղը հիմնադրել են Օրդուից գաղթած համշենահայերը` 1902-1903 թվականներին։ 1992-1993 թվականներին տեղի ունեցած աբխազա-վրացական ընդհարումների ժամանակ գյուղը մեծ վնասներ է կրել, այրվել են տներ։ Այդ բախումներից հետո սվանները լքել են գյուղը։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Աբխազիայի գյուղեր
Կատեգորիա:Աբխազիայի հայաբնակ գյուղեր
Իվան Դոկուկինի հուշարձան

**Իվան Դոկուկինի հուշարձան** (), հուշարձան Ռուսաստանի Դաշնության Ռոստովի մարզի Զվերևո քաղաքում։ Տեղադրված է Խորհրդային Միության հերոս, օդաչու Իվան Դոկուկինի պատվին։

## Ստեղծման պատմություն
Հուշարձանը պատվանդանի վրա տեղադրված ռազմական ինքնաթիռ է, որը պատրաստված է սպորտային «Յակ-52»-ի մակետով։ Ինքնաթիռը պատրաստվել է Շախտիի ինքնաթիռանորոգման գործարանում։ Հուշարձանի ստեղծման մոնտաժային աշխատանքներն ավարտվել են 2010 թվականի ապրիլին` Հայրենական մեծ պատերազմում տարած հաղթանակի 65-ամյակի տոնակատարության նախօրեին։

Հուշարձանը ստեղծելու գաղափարը պատկանել է Զվերևոյի քաղաքապետ Ալեքսանդր Չումակովին։ Օդաչուի թաղման վայրում կառուցվելիք հուշահամալիրի ստեղծման աշխատանքները (ըստ տեղացի նկարչուհի Ելենա Զուբկովայի էսքիզների) սկսվել են 2009 թվականին։ Հուշահամալիրը նվիրված է այդ վայրում թաղված Հայրենական մեծ պատերազմում զոհված զինվորներին։ Հուշահամալիրում ասֆալտե մայթուղիներ են, մուտքը դեպի տարածք կատարվել է գրանիտե սալիկներով դարպասի տեսքով, որոնց վրա գրված են այստեղ թաղված պատերազմի հերոսների անունները։

Հուշարձանը գտնվում է Խորհրդային, 1 հասցեում։ Նրա հանդիսավոր բացումը տեղի է ունեցել 2010 թվականի մայիսի 6-ին։

## Պատմական ակնարկ
Սերպուխովի օդաչուների ռազմական ավիացիոն դպրոցն ավարտելուց անմիջապես հետո Իվան Դոկուկինը 1941 թվականի հունիսին զորակոչվել է Կարմիր բանակ։ Կատարելով մարտական թռիչքներ Իլ-2 ինքնաթիռով` Դոկուկինը մարտական ընկերների հետ հաջողությամբ գրոհել և ոչնչացրել է թշնամու հետևակի գումարտակներ, տանկեր և հրետանային զենք, կրակակետեր, ռազմական տրանսպորտ, Վերմախտի զորքերի բլինդաժներ, ինքնաթիռներ և Լյուֆտվաֆեի գրաված օդանավակայանները։ Դոկուկինն իր ստորաբաժանումում կատարել է ամենաշատ մարտական թռիչքները, հաճախ նրան հաջողվել է հաջողությամբ կատարել է մարտական առաջադրանքները բարդ եղանակային պայմաններում` վատ տեսանելիության ժամանակ, երբ թշնամին ամենից քիչ էր սպասում օդային հարվածի։ ԽՍՀՄ Գերագույն խորհրդի 1943 թվականի փետրվարի 8-ի հրամանագրով ռազմաճակատում մարտական առաջադրանքներն օրինակելի կատարելու և ցուցաբերած խիզախության ու հերոսության համար Իվան Դոկուկինին շնորհվել է Խորհրդային Միության հերոսի կոչում` Լենինի շքանշանի և «Ոսկե աստղի» շնորհումով։ 

1943 թվականի ամռանը Միուս գետի վրա օդային մարտում Դոկուկինը զոհվեց։ Հուշարձանը տեղադրվել է եղբայրական գերեզմանի վրա, որտեղ թաղված է օդաչուն։

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Открытие памятника Герою Советского Союза Ивану Архиповичу Докукину 
* Памятник лётчику И.А. Докукину

Կատեգորիա:2010 հիմնադրումներ
Կատեգորիա:Հուշարձաններ այբբենական կարգով
Կատեգորիա:Ռոստովի մարզի հուշարձաններ
Հյուսիսային պարբերական

**«Հյուսիսային պարբերական»**` (, Сѣверный Вѣстникъ), 19-րդ դարի ռուս գրական ամսագիր, որը լույս է տեսել Ռուսական կայսրության մայրաքաղաք Սանկտ Պետերբուրգում 1885-1895 թվականներին։
## Պատմությունը
«Հյուսիսային պարբերական» ամսագիրը հրապարակվել է 1885 թվականին Անտոնինա Սաբաշնիկովայի կողմից, Աննա Եվրեինովայի խմբագրությամբ։

1884 թվականին «Հայրենական գրառումներ» ամսագրի փակումից հետո դարձել է նարոդնիկների խմբի ապաստանը Նիկոլայ Միխայլովկսու գլխավորությամբ։ «Հյուսիսային պարբերական» ամսագրում տպագրվում են Գլեբ Ուսպենսկին, Վլադիմիր Կորոլենկոն, Անտոն Չեխովը, Կոնստանտին Ստանյուկովիչը, Պյոտր Գոլուբևը, Իվան Գոլիշևը, Ալեքսանդր Տիմոֆեևը։

Այնուհետև հրատարակիչների մի խումբ, վիճեցին Նիկոլայ Միխայլովսկու հետ (վերջինս «Պարբերեկանից» տեղափոխվել էր  «Ռուսական հարստություն» ամսագիր) ըթերցողների մեծ մասին կորցնելու պատճառով ստիպված են եղել փակել ամսագիրը։ Այդ ամենից օգտվեցին երիտասարդ գրողների մի խումբ, որոնք ակտիվորեն մասնակցում են ամսագրի 1880-ական թվականների վերջերն, և 1890 թվականի մայիսին « Հյուսիսային պարբերական» ամսագիրն անցավ բաժնետերերի ձեռքը՝ Ալեքսանդր Կաուֆմանի, Միտրոֆան Սվեշնիկովի և Բորիս Գլինսկու, որը 1890-1891 թվականներին փաստացի ղեկավարել է ամսագիրը։ Ընդ որում  փաթեթը պատկանում էր Պետերբուրգի հայտնի մանկավարժի դստերը՝ գրող, թարգմանչուհի Լյուբով Գուրևիչին, որը իր իրավունքները հանձնեց փիլիսոփա և քննադատ Ակիմ Վոլինսկուն:

1891 թվականին Գլինսկին ստիպված էր հեռանալ «Հյուսիսային պարբերականից»։ Նրա տեղը զբաղեցրեց Լյուբով Գուրևիչը, Վոլինսկին ստսցավ ամսագիրը առանց որևէ բաժանման, որը և կանխորոշեց նրա կառավարման կտրուկ փոփոխությունը։
1890- ական թվականներից դեկադենտների անդամ, որտեղ ակտիվորեն համագործակցոըւմ էին Դմիտրի Մերեժկովսկին, Կոնստանտին Բալմոնտը, Զինաիդա Գիպպիուսը, Ֆյոդր Սոլոգուբը, Նիկոլայ Մինսկին և ուրիշներ։

## Հասցեներ Սանկտ Պետերբուրգում
1890 թվական – «Հյուսիսային պարբերական»  ամսագրի խմբագրություն Տրոիցկայա փողոց (1929 թվականից՝ Ռուբինշտեյի փողոց), տուն 9։
## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ

* 
* Фундаментальная электронная библиотека: Литературная энциклопедия

Կատեգորիա:Ռուսերեն ամսագրեր
Կատեգորիա:Ռուսական կայսրության ամսագրեր
Կատեգորիա:Գրական ամսագրեր
Կատեգորիա:1885 հիմնադրումներ Ռուսաստանում
Մակաոյի ամենաբարձր շենքերի ցանկ

**Մակաոյի բարձր շենքերի ցուցակը** շենքի բարձրության վրա հիմնված վարկանիշները Emporis, Skyscraper Source Media и Council on Tall Buildings and Urban Habitat.

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Ցանկեր
Նավեստի (այլ կիրառումներ)

**Նավեստի**, կարող է վերաբերել՝
* Նավեստի - գյուղ Էստոնիայի Վիլյանդիմաա նահանգի Սուուռե-Յաանի շրջանում
* Նավեստի - գետ Էստոնիայի հյուսիս-արևմուտքում
Նավակում (այլ կիրառումներ)

**Նավակում**, կարող է վերաբերել՝
* Նավակում - ֆրանսիացի նկարիչ Էդուարդ Մանեի կտավը՝ նկարված 1874 թվականին
* Նավակում - ռուս նկարիչ Կոնստանտին Կորովինի կտավը՝ ստեղծված 1888 թվականին
Նավթ (այլ կիրառումներ)

**Նավթ**, կարող է վերաբերել՝
* Նավթ - բնական եղանակով հայտնվող, երկրի նստվածքային թաղանթում տարածված, յուղանման, յուրահատուկ հոտով, դյուրավառ հեղուկ
* Նավթ - 2007 թվականին նկարահանված ամերիկյան ֆիլմը
Նատալինո (այլ կիրառումներ)

**Նատալինո**, կարող է վերաբերել՝
* Նատալինո - գյուղ Ուկրաինայի Խարկովի մարզի Կրասնոգրադի շրջանում
* Նատալինո - գյուղ Ռուսաստանի Նիժնի Նովգորոդի մարզի Նավաշինսկի շրջանի կազմում
Նատալևկա (այլ կիրառումներ)

**Նատալևկա**, կարող է վերաբերել՝
* Նատալևկա - գյուղ Ռուսաստանի Ռոստովի մարզի Նեկլինովսկի շրջանում։ Մտնում է Նատալևսկի գյուղական համայնքի կենտրոնի կազմի մեջ
* Նատալևկա - գյուղ Ռուսաստանի Լենինգրադի մարզի Գատչինսկի շրջանի կազմում
Նարա (այլ կիրառումներ)

**Նարա**, կարող է վերաբերել՝
* Նարա - գյուղ Արևմտյան Հայաստանում, Կիլիկիայի Պելյանի գավառակում
* Նարա - գետ Ռուսաստանում
* Նարա - քաղաք Ճապոնիայում
Նարիման (այլ կիրառումներ)

**Նարիման**, կարող է վերաբերել՝
* Նարիման - գյուղ Արևելյան Հայաստանում, Կարսի մարզում
* Նարիման - գյուղ Ռուսաստանի Վոլգոգրադի մարզի Սվետլոյարսկի շրջանի կազմում
* Նարիման, հին պարսկական անուն, որը նշանակում է «հավատք և պայծառություն», նաև Շահնամեի կերպարներից մեկը:
Մատվեյ Պլատովի հուշարձան (Սեմիկարակորսկ)

**Մատվեյ Պլատովի հուշարձան** (), հուշարձան Ռուսաստանի Դաշնության Ռոստովի մարզի Սեմիկարակորսկ քաղաքում։ Նվիրված է Դոնի կազակական զորքի ատաման, հեծելազորի գեներալ, Ռուսական կայսրության XVIII դարի վերջի - XIX դարի սկզբի բոլոր պատերազմների մասնակից Մատվեյ Իվանովիչ Պլատովին (1753-1818)։ Բացվել է 2010 թվականին։

## Պատմություն
Մատվեյ Պլատովը ծնվել է Դոնի կազակության մայրաքաղաք Չերկասկում (այժմ` գյուղ Ստարոչերկասկայա)։

Պլատովը Դոնի կազակության հերոս է, նա կյանքի 47 տարին նվիրել է մարտերին ու ճակատամարտերին։ Մ. Պլատովը ռուս-թուրքական պատերազմների մասնակից է, Ալեքսանդր Վասիլևիչ Սուվորովի աջակիցը։ Մասնակցել է Օչակովի և Իզմայիլի գրավմանը, 1812 թվականի Հայրենական պատերազմի հերոս է, Դոնի կազակական զորքի ռազմական ատաման։ Ռուսական բանակի արտասահմանյան արշավների ժամանակ Պլատովը ղեկավարել է կազակական կորպուսը։ Նրա առաջնորդությամբ կազակները հաղթել են ֆրանսիական, թուրքական և թաթարական զորքերին։

2010 թվականին Ռոստովի մարզի Սեմիկարակորսկ քաղաքում, ի հիշատակ ատամանի և նրա մատուցած ծառայությունների, բացվեց հուշարձան։ Հուշարձանը ստեղծելու նախաձեռնողներն էին «Արդար Ռուսաստան» կուսակցության տեղական բաժանմունքի ղեկավարը և պահեստազորի սպաների «Մեգապիր» միավորումը։

Հուշարձանը կառուցվել է Սեմիկարակորսկ, Նովոչերկասկ, Վոլգոդոնսկ, Տալլին և այլ քաղաքների ժառանգական կազակների, ագարակատերերի և գործարարների միջոցներով։

Հուշարձանի հեղինակն է ռոստովցի քանդակագործ Վլադիմիր Բելյակովը։

## Նկարագրություն
Մատվեյ Պլատովի հուշարձանը տեղադրված է ոչ բարձր պատվանդանի վրա, որն իր հերթին կանգնած է քարերի բլրակին։ Ատամանի բրոնզե քանդակը պատրաստված է ողջ հասակով։ Նրա հագին հուսարական համազգեստ է։ Պատվանդանին փակցված է հուշարձանի նկարագրությամբ տախտակ։

Հուշարձանի տարածքը բարեկարգված է։

## Գրականություն
* В Семикаракорске открыт памятник атаману Платову // Московский комсомолец на Дону. 2010. 16–23 июня. С. 12.

## Արտաքին հղումներ
* Семикаракорск. Бюсты известных земляков
* В Семикаракорске открыт памятник атаману Платову 
* Памятник Платову в Семикаракорске
* В городе Семикаракорске Ростовской области открыт памятник атаману Платову
* В Семикаракорске Ростовской области открыт памятник атаману Платову

Կատեգորիա:2010 հիմնադրումներ
Կատեգորիա:Ռոստովի մարզի հուշարձաններ
Նեապոլ (այլ կիրառումներ)

**Նեապոլ**, կարող է վերաբերել՝
* Նեապոլ - քաղաք Իտալիայում
* Նեապոլ - Մետրոպոլիտենական քաղաք Իտալիայում
Նեղոս (այլ կիրառումներ)

**Նեղոս**, կարող է վերաբերել՝
* Նեղոս - գետ Աֆրիկայում
* Նեղոս - աստվածություն Հին Եգիպտոսում
* Նեղոս - շաբաթաթերթ, լույս է տեսել 1889 թվականին, Ալեքսանդրիայում
Նեմահա շրջան (այլ կիրառումներ)

**Նեմահա շրջան**, կարող է վերաբերել՝
* Նեմահա շրջան - ԱՄՆ Կանզաս նահանգի 105 վարչական միավորներից մեկը
* Նեմահա շրջան - ԱՄՆ Նեբրասկա նահանգի 93 վարչական միավորներից մեկը
Նեմրութ (այլ կիրառումներ)

**Նեմրութ**, կարող է վերաբերել՝
* Նեմրութ - 2134 մ բարձրությամբ լեռ
* Նեմրութ - բազմածին հրաբուխ Հայկական լեռնաշխարհում, Վանա լճի մոտակայքում
Նեյի լը Ռեալ (այլ կիրառումներ)

**Նեյի լը Ռեալ**, կարող է վերաբերել՝
* Նեյի լը Ռեալ - համայնք Ֆրանսիայում
* Նեյի լը Ռեալ - կանտոն Ֆրանսիայում
Վալդիվիայի միջազգային կինոփառատոն

**Վալդիվիայի միջազգային կինոփառատոն** (), միջազգային կինոցուցահանդես, մրցույթ, որն ամեն տարի տեղի է ունենում Չիլիի Լոս Ռիոս տարածաշրջանի Վալդիվիա քաղաքում։

## Պատմություն
Փառատոնը սկսվել է 1993 թվականին՝ տոնելու Չիլիի Հարավային համալսարանի Սինե ակումբի ( Cine Club) 30-ամյա հոբելյանը։ Հաջորդ տարի կինոփառատոնին ավելացավ նաև «Valdivia Cine & Video» մրցույթը։ Այդ միջոցառումը կարևոր ուղենիշ դարձավ Հարավային Չիլիի մշակութային գործունեության համար։ Փառատոնի վաղ տարբերակները անդրադառնում էին բնապահպանական խնդիրներին, և ստեղծվեց բնորոշ հաղթանշանային
մրցանակը՝ Պուդուն (Pudú: պուդուն Հարավային Չիլիին բնորոշ եղջերուի փոքր տեսակ է)։ 2001 թվականին մեկնարկեց խաղարկային ֆիլմերի մրցույթ-փառատոնը, որը Չիլիում  դարձավ  կարևորագույն ֆիլմ-իրադարձություն։
մինի|պուդու

## Մրցանակներ

I. - Միջազգային լիամետրաժ ֆիլմեր
* Լավագույն խաղարկային ֆիլմ
* Ժյուրիի հատուկ մրցանակ
* Ժյուրիի հատուկ հիշատակում մրցանակ

II. - Չիլիի Խաղարկային ֆիլմեր
* Լավագույն խաղարկային ֆիլմ
* Ժյուրիի հատուկ մրցանակ

III. - Միջազգային կարճամետրաժ ֆիլմեր
*Լավագույն կարճամետրաժ ֆիլմի մրցանակ

IV. - Ֆիլմ-դպրոցներ
*Լավագույն կարճամետրաժ ֆիլմի մրցանակ

## Անվանակարգեր
I. - Լիամետրաժ միջազգային ֆիլմեր. Չիլիական և օտարալեզու ֆիլմեր, առնվազն 60 րոպե տևողությամբ, գեղարվեստական կամ վավերագրական։ Այն ֆիլմերը, որոնք այս անվանակարգում նախկինում ցուցադրվել են Չիլիում ցանկացած իրավիճակում, չեն ընդունվում։

II. - Լիամետրաժ չիլիական ֆիլմեր. միայն չիլիական արտադրության ֆիլմեր, առնվազն 60 րոպե տևողությամբ, գեղարվեստական կամ վավերագրական։  Այն ֆիլմերը, որոնք այս անվանակարգում նախկինում ցուցադրվել են Չիլիում ցանկացած իրավիճակում, չեն ընդունվում։

Մուտքի ձևաչափը երկու անվանակարգերի համար է։ Թիմը կորոշի, թե որ չիլիական ֆիլմերը կընտրվեն յուրաքանչյուր մրցույթի համար։

III. - Լատինամերիկյան կարճամետրաժ ֆիլմեր, ընդունվում են խաղարկային, վավերագրական, փորձարարական և / կամ անիմացիոն կարճամետրաժ ֆիլմեր, ցանկացած ձևաչափով. ֆիլմերը պետք է լինեն ոչ ավելի, քան 30 րոպե տևողությամբ, չիլիական և լատինամերիկյան ֆիլմեր։

IV. - Ֆիլմ-դպրոցների կարճամետրաժ ֆիլմերի մրցույթ. ընդունվում են խաղարկային, վավերագրական, փորձարարական և / կամ անիմացիոն կարճամետրաժ ֆիլմեր՝ ստեղծված տեսալսողական կամ ֆիլմերի բաժնի ուսանողների կողմից (բակալավրիատ կամ ասպիրանտներ), ֆիլմերը կարող են լինել ցանկացած ձևաչափով և պետք է լինեն ոչ ավելի, քան 30 րոպե տևողությամբ։ ֆիլմերը պետք է լինեն չիլիական ընկերությունների կողմից կամ լատինամերիկյան ռեժիսորների աշխատանքներ։
 
Միջազգային պաշտոնական ընտրությանն ու Չիլիի պաշտոնական ընտրությանը մասնակցող խաղարկային ֆիլմերը եթե այլ լեզվով են, պետք է ունենան անգլերեն ենթագրեր։

Լատինական Ամերիկայի կարճամետրաժ ֆիլմերի ընտրության կարճամետրաժ իսպաներեն ֆիլմերը պետք է ներկայացնեն ցուցադրության պատճենը  անգլերեն ենթագրերով։ Այն կարժամետրաժ ֆիլմերը, որոնք իսպաներեն չեն, պետք է ունենան իսպաներեն ենթագրեր։

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Պաշտոնական կայք
* Sitio oficial del Centro Cultural de Promoción Cinematográfica de Valdivia

Կատեգորիա:Կինոմրցանակներ
Կատեգորիա:Կինոփառատոներ
Կատեգորիա:Միջազգային կինոփառատոներ
Նեելովկա (այլ կիրառումներ)

**Նեելովկա**, կարող է վերաբերել՝
* Նեելովկա - գյուղ Ուկրաինայի Խարկովի մարզի Չուգուևի շրջանում
* Նեելովկա - գյուղ Ռուսաստանի Սարատովի մարզի Տատիշչևսկի շրջանի կազմում
Նեկտար (այլ կիրառումներ)

**Նեկտար**, կարող է վերաբերել՝
* Նեկտար - քաղցրահամ հեղուկ, որն արտադրվում է մեղրատու բույսերի նեկտարանոցներում
* Նեկտար - հին հունական առասպելաբանությունում՝ աստվածների ըմպելիք, որը պարգևում էր անմահություն և հավերժական երիտասարդություն
Նեոռեալիզմ (այլ կիրառումներ)

**Նեոռեալիզմ**, կարող է վերաբերել՝
* Նեոռեալիզմ - ուղղություն իտալական կինոյում և գրականության մեջ
* Նեոռեալիզմ - բուրժուական փիլիսոփայության ուղղություն
Ներսիսյան

**Ներսիսյան**, հայկական ազգանուն։

## Ազգանունը կրողներ

* Աիդա Գառնիկի Ներսիսյան (ծ. 1948), հաղորդավարուհի։
* Անահիտ Սերգեյի Ներսիսյան (ծ. 1954), դաշնակահար։
* Աշխեն Գրիգորի Ներսիսյան (1893–1965), օդերևութաբան։
* Աշոտ Ներսիսյան (ծ. 1962), պատմաբան։
* Աշոտ Պավելի (Պարույրի) Ներսիսյան (1904–1984), դերասան։
* Բաբկեն Պողոսի Ներսիսյան (1917–1986), թատրոնի դերասան։
* Բարսեղ Վասիլի Ներսիսյան (1899–1937), պետական գործիչ։
* Գայանե Հրանտի Ներսիսյան (ծ. 1949), երգչուհի։
* Գրիգոր Միրզայի Ներսիսյան (1887–1937), բանաստեղծ։
* Ժենյա Առաքելի Ներսիսյան (ծ. 1931), դերասանուհի։
* Լեմս Սուրենի Ներսիսյան (ծ. 1946), նկարիչ։
* Լեոնիդ Ներսեսի Ներսիսյան (1925–2012), կուսակցական աշխատող։
* Լուիզա Աշոտի Ներսիսյան (ծ. 1977), դերասանուհի։
* Լևոն Հրաչյայի Ներսիսյան (1931–1999), գրականագետ, գեղագետ, դերասան։
* Խաչատուր Ռուբենի Ներսիսյան (1923–2001), քամանչահար, երգահան։
* Կամո Ռուբենի Ներսիսյան (1936-2011) տնտեսագետ։
* Կարեն Արտակի Ներսիսյան (1997–2016), զինվորական։
* Հովիկ Ներսիսյան (1921–2009), բանասեր, հայագետ։
* Հրաչյա Բաղդասարի Ներսիսյան (ծ. 1964), ֆիզիկոս-տեսաբան։
* Հրաչյա Ներսեսի Ներսիսյան (1895–1961), դերասան։
* Մարտին Սահակի Ներսիսյան (1926–1996), դիրիժոր։
* Մկրտիչ Գառնիկի Ներսիսյան (ծ. 1959), հոգևորական։
* Մկրտիչ Գեղամի Ներսիսյան (1910–1999), պատմաբան։
* Ներսես Հովհաննեսի Ներսիսյան (1885–1937), հասարակական գործիչ։
* Ռոբերտ Ալբերտի Ներսիսյան (ծ. 1958), հունա-հռոմեական ոճի ըմբիշ։
* Սերգեյ Ռուբենի Ներսիսյան (1924–1992), ճարտարապետ։
* Ստեփան Սարգսի Ներսիսյան (1892–1965), պատմաբան, մանկավարժ։
* Ստեփանոս Հակոբի Ներսիսյան (1807–1884), նկարիչ։
* Վալենտինա Մկրտչի Ներսիսյան (1924–2009), արյունաբան։
* Վարագ Սենիկի Ներսիսյան (1937–2012), գրականագետ։
* Սլավա Երվանդի Ներսիսյան (ծնվ․ 1946), անասնաբույժ։
* Տիգրան Բաբկենի Ներսիսյան (ծ. 1966), դերասան, հաղորդավար։
* Տիգրան Յաշայի Ներսիսյան (ծ. 1966), գործարար։

## Տե՛ս նաև
* Ներսեսյան
* Ներսիկյան
* Տեր-Ներսիսյան

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Հայկական ազգանուններ
Կատեգորիա:Ազգանուններ այբբենական կարգով
Կատեգորիա:Անձնանվանական հիմքով ազգանուններ
Կատեգորիա:Յան վերջածանցով ազգանուններ
Կատեգորիա:Պահլավերեն հիմքով ազգանուններ
Գոհար Վարդանյան

**Գոհար Լևոնի Վարդանյան** (), հայազգի հետախույզ, օպերատիվ կեղծանունը՝ «Անիտա», նշանավոր հետախույզ Գևորգ Վարդանյանի կինը։

## Կենսագրություն
thumb|left| Գոհար Վարդանյանը Վլադիմիր Պուտինի հետ, մարտի 8, 2005 թվական
Գոհար Վարդանյանը ծնվել է 1926 թվականին Լենինականում։ 1930 թվականին նա ընտանիքով տեղափոխվել է Իրան։ 16 տարեկան հասակում անդամագրվել է իր ապագա ամուսին և զինակից Գևորգ Վարդանյանի լրտեսական խմբին, որի հետ միասին կատարել է բազմաթիվ հետախուզական աշխատանքներ։ 1943 թվականի նոյեմբերի 30-ին այդ խմբավորմանը հաջողվել է կանխել Թեհրանում կայանալիք կոնֆերանսի ժամանակ Եռյակ դաշինքի ղեկավարների՝ Իոսիֆ Ստալինի, Ֆրանկլին Դ. Ռուզվելտի և Ուինսթոն Չերչիլի դեմ գերմանական հատուկ ծառայությունների մահափորձը։ Մահափորձը ծրագրավորված էր իրականացնել Ուինսթոն Չերչիլի ծննդյան տարեդարձին։ 1946 թվականին Գոհարն ամուսնացել է Գևորգ Վարդանյանի հետ։ Հարսանիքի արարողությունը տեղի է ունեցել Թեհրանի հայկական եկեղեցում և եղել է զույգերի երեք ամուսնություններից առաջինը։ Ելնելով իրենց աշխատանքի բնույթից՝ նրանք ամուսնացել են երեք անգամ։ 1951 թվականին Վարդանյանների խնդրանքով գաղտնի խմբակցության կենտրոնը նրանց հնարավորություն է տալիս ստանալու բարձրագույն կրթություն և նույն թվականին նրանք վերադառնում են ԽՍՀՄ։ 1956 թվականին Վարդանյաններն ավարտել են Երևանի օտար լեզուների ինստիտուտը, որից հետո «Անիտա» և «Անրի» օպերատիվ կեղծանուններով ընդհատակյա վիճակում աշխատել են տարբեր երկրներում։ Իտալիայում աշխատելու տարիներին հսկողության տակ են վերցրել ՆԱՏՕ-ի հարավային թևը։ Այստեղ նրանք ծանոթություններ են հաստատել նախարարների, նախագահի և ամերիկյան ծովային սպաների հետ։ 1986 թվականին նրանք վերադարձել են Հայաստան։ Մի քանի ամիս անց Գոհարն անցել է թոշակի, իսկ Գևորգը շարունակել է ծառայությունը մինչև 1992 թվականը։

2019 թվականի դեկտեմբերի 13-ին հետմահու պարգևատրվել է Պատվո շքանշանով։

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Ճանաչենք Մերոնց․ Գոհար Վարդանյան
* Հայաստանի նախագահը հեռախոսով շնորհավորում է Գոհար Վարդանյանի ծննդյան 90-ամյա տարեդարձը

Կատեգորիա:Խորհրդային հետախույզներ
Կատեգորիա:Կեղծանուններ
Կատեգորիա:Կին հետախույզներ
Կատեգորիա:Հայրենական մեծ պատերազմի հայ մասնակիցներ
Ոչ ֆորմալ կրթություն

**Ոչ ֆորմալ կրթություն**, ցանկացած տեսակի կազմակերպված և համակարգված կրթական գործունեություն է, որը կարող է չհամընկնել դպրոցների, քոլեջների, բուհերի և ֆորմալ կրթության մեջ մտնող այլ կազմակերպությունների գործունեության հետ։ Հասարակական գիտություններում և ժամանակակից մանկավարժական պրակտիկայում տերմինը կիրառվում է «շարունակական կրթություն», «հավելյալ կրթություն», «ինքնակրթություն» հասկացությունների ներքո, որը ցույց է տալիս, որ ժամանակակից կյանքում անձի կայացման համար կարևոր է կրթվել և զարգանալ ողջ կյանքի ընթացքում։ Որպես կանոն, ոչ ֆորմալ կրթությունը հակադրվում է ֆորմալ կրթությանը, որը իրականացվում է պետական կրթական հաստատություններում, կրթության վերաբերյալ պաշտոնապես ընդունված փաստաթղթերով, թեպետ ոչ ֆորմալ կրթության իրականացման համար հավաստագրի բացակայությունը պարտադիր պայման չէ։

Ոչ ֆորմալ կրթությունը կարևոր դեր է խաղում այն երեխաների ու մեծահասահասկների կրթության գործում, ովքեր չեն ունեցել դպրոց հաճախելու հնարավորություն։ Ոչ պետական հաստատությունները, որոնք զբաղվում են կրթությամբ և անձի զարգացմամբ, հիմնականում իրականացնում են ոչ ֆորմալ կրթություն։

Ոչ ֆորմալ կրթությանը նպաստում է ՅՈՒՆԵՍԿՕ-ն։

## Ոչ ֆորմալ կրթության օրինակներ
Ոչ ֆորմալ կրթություն են օրինակներ են
* ընդլայնված կրթական կենտրոնները,
* մեծահասակների համար գրագիտության խմբերը,
* աշխատանքային հմտությունների ուսուցումը, մասնագիտական վերապատրաստումը հենց աշխատավայրում,
* հեռավոր մարզերում ապրողների համար հեռակա ուսուցումը,
* զարգացած և զարգացող երկրներում հասարակագիտության և կրթության շարունակականության ուսուցումը երիտասարդների և մեծահասակների համար,
* բարձրագույն ոչ ֆորմալ կրթությունը։

## Ոչ ֆորմալ կրթության հիմնական սկզբունքներ
Ոչ ֆորմալ կրթությունը հիմնականում տարբերվում է ֆորմալ կրթությունից հետևյալով.
* ուսուցում ըստ անհրաժեշտության և կարիքի,
* կապը պրակտիկայի հետ,
* ճկուն կրթական ծրագրերը, դասացուցակը և իրականացման վայրի ընտրությունը։

## Ոչ ֆորմալ կրթությունը միջազգային համալսարաններում
Բոլոնյան համակարգի փաստաթղթերում, ՄԱԿ-ի, ՅՈՒՆԵՍԿՕ-ի, ԵՄ-ի, ԵԽ-ի հրապարակումներում բարձրագույն ոչ ֆորմալ կրթությունը համարվում է առաջնային։

Ոչ ֆորմալ կրթությամբ զբաղվող առաջին համալսարանը ԱՊՀ և Բալթյան երկրների տարածքում եղել է Քրիստոնեական հումանիտար-տնտեսագիտական բաց համալսարանը, որը ստեղծվել է 1997 թվականին Օդեսա քաղաքում ռուս և ուկրաինացի մտավորականների ու հոգևորականների կողմից։ Համալսարանը պատրաստում է տնտեսագետներ, իրավաբաններ, հոգեբաններ, լրագրողներ և այլ մասնագետներ՝ հիմնվելով քրիստոնեական աշխարհայացքի ոչ պետական ծրագրերի վրա։ Համալսարանի շրջանավարտները աշխատում են պետական, մասնավոր, միջազգային և կրոնական հաստատություններում։

## Արտադասարանային ուսուցում
Ոչ ֆորմալ է համարվում նաև դպրոցական դասերից հետո երեխաների խմբակային զբաղվածությունը։ Արվեստի, սպորտի, արհեստի, ձեռագործի, երգի ու պարի և այլ առարկաներ հնարավորություն են տալիս երեխային զարգացնելու հմտությունները, նոր հորիզոններ բացահայտելու, նոր բաներ սովորելու, սակայն դա անում են ոչ ֆորմալ մեթոդներով։

## Տես նաև
* Ֆորմալ կրթություն
* Կրթություն

## Ծանոթագրություններ

## Աղբյուրներ
* European Commission պաշտոնական կայք

Կատեգորիա:Կրթություն
Նեուկեն (այլ կիրառումներ)

**Նեուկեն**, կարող է վերաբերել՝
* Նեուկեն - քաղաք Արգենտինայում, գտնվում է Նեուկեն և Լիմայ գետերի միջագետքում
* Նեուկեն - պրովինցիա արգենտինական Պատագոնիայում
Նեպի (այլ կիրառումներ)

**Նեպի**, կարող է վերաբերել՝
* Նեպի - կոմունա Իտալիայում, գտնվում է Լացիո մարզում
* Նեպի - գյուղական ավան Էստոնիայի Լյաենե-Վիրումաա նահանգի Սիմեռու շրջանում
Նեսո (այլ կիրառումներ)

**Նեսո**, կարող է վերաբերել՝
* Նեսո - կոմունա Իտալիայում
* Նեսո - Նեպտուն մոլորակի անկանոն բնական արբանյակ
Նեստերիխա (այլ կիրառումներ)

**Նեստերիխա**, կարող է վերաբերել՝
* Նեստերիխա - գետ Ռուսաստանում, Լետկայի վտակը
* Նեստերիխա - գյուղ Ռուսաստանի Նիժնի Նովգորոդի մարզի Վետլուժսկի շրջանի կազմում
Ներսեսյան

**Ներսեսյան**, հայկական ազգանուն։

## Ազգանունը կրողներ
* Արթուր Ներսեսյան (ծնվ․ 1958), վիպասան, դրամատուրգ, բանաստեղծ։
* Արման Բեհրուզի Ներսեսյան (ծնվ․ 2001), ֆուտբոլիստ։
* **[[Արմեն Ներսեսյան (այլ կիրառումներ)|Արմեն Ներսեսյան]]**
** Արմեն Կոնստանտինի Ներսեսյան (ծնվ․ 1952), փորձարար-ուռուցքաբան, գենետիկ։
** Արմեն Պետրոսի Ներսեսյան (ծնվ․ 1964), ֆիզիկոս։ 
* Եղիա Ներսեսյան (ծնվ. 1978), բնապահպան ակտիվիստ, լուսանկարիչ, հասարակական գործիչ։
* Ժաքի Ներսեսյան (ծնվ․ 1950), դերասան։
* Լաուրա Բախշիի Ներսեսյան (ծնվ․ 1937), ֆիզիոլոգ։ 
* Լևոն Ներսեսյան, դեղագործ։
* Հանրի Բարսեղի Ներսեսյան (ծնվ․ 1936), մաթեմատիկոս։
* Հովհաննես Ներսեսյան (ծնվ․ 1986), օպերային երգիչ (բաս)։
* Պետրոս Մանուկի Ներսեսյան (ծնվ․ 1927), գյուղատնտես-ախտաբան։
* Ստեփան Կարապետի Ներսեսյան (ծնվ․ 1953), դերասան, քաղաքական գործիչ։
* Վարուժան Վազգենի Ներսեսյան (ծնվ․ 1973), դիվանագետ։

## Հաստատություններ
* Ներսեսյան վարժարան, երկսեռ երկրորդական վարժարան Կ․ Պոլսում։

## Տես նաև
* Ներսիսյան

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Հայկական ազգանուններ
Կատեգորիա:Ազգանուններ այբբենական կարգով
Կատեգորիա:Անձնանվանական հիմքով ազգանուններ
Կատեգորիա:Յան վերջածանցով ազգանուններ
Կատեգորիա:Պահլավերեն հիմքով ազգանուններ
Նետ (այլ կիրառումներ)

**Նետ**, կարող է վերաբերել՝
* Նետ - հնագույն հեռահար զենք
* Նետ - ամերիկյան արկածային հեռուստասերիալ
Նեստերովկա (այլ կիրառումներ)

**Նեստերովկա**, կարող է վերաբերել՝
* Նեստերովկա - գյուղ Ռուսաստանի Սմոլենսկի մարզի Խոլմ-Ժիրովսկի շրջանի կազմում
* Նեստերովկա - գյուղ Ուկրաինայի Խարկովի մարզի Վելիկոբուրլուկիի շրջանում
Նեվիկ (այլ կիրառումներ)

**Նեվիկ**, կարող է վերաբերել՝
* Նեվիկ - գյուղ Արևմտյան Հայաստանում, Բիթլիսի վիլայեթի Մշո գավառում։ Գյուղը հիմնադրվել է գետի ձախ կողմում գտնվող լքված ու ամայի Նեվիկ գյուղի բնակիչների կողմից՝ XX դարի սկզբին
* Նեվիկ - գյուղ Արևմտյան Հայաստանում, Բիթլիսի վիլայեթի Մշո գավառում։ Բնակիչները տեղափոխվել են գետի մյուս ափը և հիմնել նոր Նեվիկ բնակավայր
The Day (Day6 EP)

«the Day» (), հարավկորեական ռոք Day6 խմբի դեբյուտային պիես։ Այն 2015 թվականի սեպտեմբերի 7–ին թողարկել է *JYP Entertainment*-ը։ Մինի ալբոմում կան վեց երգեր։

## Եգերի լսումներ

## Շքերթեր

## Վաճառք

## Թողարկման պատմություն

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:2015 ալբոմներ
Կատեգորիա:Կորեերեն մինիալբոմներ
Ներդաշնակություն (այլ կիրառումներ)

**Ներդաշնակություն**, կարող է վերաբերել՝
* Ներդաշնակություն - հարմոնիա, երաժշտական արտահայտչամիջոց, որ միավորում է լադային ակորդների, ինչպես և ամբողջական լադա-տոնայնությունների տրամաբանված հաջորդականությունից գոյացող դինամիկան ու երանգավորությունը
* Ներդաշնակություն - փիլիսոփայական-գեղագիտական կատեգորիա, որը նշանակում է մասին ամբողջի, ներքինի և արտաքինի, ձևի ու բովանդակության համաչափություն և միասնություն
Ներկա (այլ կիրառումներ)

**Ներկա**, կարող է վերաբերել՝
* Ներկա - ամսագիր, լույս է տեսել 1961-1970 թվականներին Բուենոս Այրեսում
* Ներկա - գրական, հասարակական ամսագիր, լույս է տեսել 1949-1950 թվականներին, Փարիզում
Ներկայացուցչություն (այլ կիրառումներ)

**Ներկայացուցչություն**, կարող է վերաբերել՝
* Ներկայացուցչություն - քաղաքացիական իրավունքում որոշակի լիազորություններով որևէ անձի (ներկայացողի) անունից ու նրա օգտին մյուսի (ներկայացուցչի) կնքած գործարքը կամ իրավաբանական այն գործողությունների կատարումը, որով ներկայացվողի համար առաջանում, փոփոխվում և դադարում են քաղաքացիական իրավունքներն ու պարտականությունները
* Ներկայացուցչություն - իրավաբանական անձի գտնվելու վայրից դուրս տեղակայված նրա առանձնացված ստորաբաժանումը, որը ներկայացնում է իրավաբանական անձի շահերը և իրականացնում դրանց պաշտպանությունը։
Ներկարար (այլ կիրառումներ)

**Ներկարար**, կարող է վերաբերել՝
* Ներկարար - եվրոպական ներկարար, ներկարարների ընտանիքի թռչուն
* Ներկարար - լեռնագագաթ Լոռու մարզում, Փամբակի լեռների հյուսիսային ճյուղավորություններում, Ծաղկաբեր գյուղից 3 կմ արևմուտք
Ներոն (այլ կիրառումներ)

**Ներոն**, կարող է վերաբերել՝
* Ներոն - հռոոմեական կայսր 54 թ. հոկտեմբերի 13-ից առ 68 թ. հունիսի 9-ը, Հուլիոսների-Կլավդիոսների հարստության վերջին ներկայացուցիչ
* Ներոն - կոմունա Ֆրանսիայում, մտնում է Ռոն Ալպեր մարզի կազմի մեջ
Ներվա (այլ կիրառումներ)

**Ներվա**, կարող է վերաբերել՝
* Ներվա - Հռոմի կայսր 96 թ. սեպտեմբերի 18-ից առ 98 հունվարի 27-ը
* Ներվա - քաղաք և համայնք Իսպանիայում
Ներվան (այլ կիրառումներ)

**Ներվան**, կարող է վերաբերել՝
* Ներվան - գյուղ Արևմտյան Հայաստանում, Դիարբեքիրի վիլայեթի Մարդինի գավառում
* Ներվան - գյուղ Արևմտյան Հայաստանում, Վանի վիլայեթի Հեքյարիի գավառում
Ներքին Գետաշեն (այլ կիրառումներ)

**Ներքին Գետաշեն**, կարող է վերաբերել՝
* Ներքին Գետաշեն - գյուղ Հայաստանի Գեղարքունիքի մարզում
* Ներքին Գետաշեն - գյուղ Արևելյան Հայաստանում, ներկայիս Ադրբեջանական Հանրապետության Շամքորի շրջանում
Նիգատուն (այլ կիրառումներ)

**Նիգատուն**, կարող է վերաբերել՝
* Նիգատուն - գյուղ Հայաստանի Արագածոտնի մարզում
* Նիգատուն - գետ Հայաստանի Արագածոտնի մարզում
Նիզի (այլ կիրառումներ)

**Նիզի**, կարող է վերաբերել՝
* Նիզի - գյուղ Ռուսաստանի Սմոլենսկի մարզի Դեմիդովսկի շրջանի կազմում
* Նիզի - քաղաքատիպ ավան Ուկրաինայի Սումիի մարզի Սումիի շրջանում
Նիժնեսոլենի (այլ կիրառումներ)

**Նիժնեսոլենի**, կարող է վերաբերել՝
* Նիժնեսոլենի - գյուղ Ռուսաստանի Ռոստովի մարզի Ռոդիոնովո-Նեսվետայսկի շրջանում
* Նիժնեսոլենի - գյուղակ (խուտոր) Ռուսաստանի Դաշնության Ռոստովի մարզի Վեսյոլիի շրջանում
Նիկիտա (այլ կիրառումներ)

**Նիկիտա**, կարող է վերաբերել՝
* Նիկիտա - քաղաքատիպ ավան Ուկրաինայի Ղրիմի Ինքնավար Հանրապետության Յալթայի քաղաքային խորհուրդում
* Նիկիտա - ռեժիսոր Լյուկ Բեսոնի ֆիլմերից
Նիկանորովկա (այլ կիրառումներ)

**Նիկանորովկա**, կարող է վերաբերել՝
* Նիկանորովկա - սլոբոդա Ռուսաստանի Դաշնության Ռոստովի մարզի Միլլերովսկի շրջանում
* Նիկանորովկա - գյուղ Ուկրաինայի Դոնեցկի մարզի Դոբրոպոլսկի շրջանում
Նիկոլայ Սլավյանով (այլ կիրառումներ)

**Նիկոլայ Սլավյանով**, կարող է վերաբերել՝
* Նիկոլայ Սլավյանով - ռուս գյուտարար, մետաղների աղեղային էլեկտրաեռակցման ստեղծողներից
* Նիկոլայ Սլավյանով - սովետական հիդրոերկրաբան
Նիկոլաևի շրջան (այլ կիրառումներ)

**Նիկոլաևի շրջան**, կարող է վերաբերել՝
* Նիկոլաևի շրջան - շրջան Ուկրաինայի Լվովի մարզում
* Նիկոլաևի շրջան - շրջան Ուկրաինայի Նիկոլաևի մարզում
Ծիրանավոր Ծաղկավանք

**Ծիրանավոր-Ծաղկավանք եկեղեցի**,  (5-րդ դար), գտնվում է Լոռու մարզի Օձուն գյուղի արևելյան մասում` Դեբեդի կիրճի վրա կախված ժայռերից մեկի գլխին։

## Կառուցվածք
Սրահավոր միանավ դահլիճ է` 12,0×8,2 մ արտաքին ընդհանուր չափերով։ Մեզ է հասել կիսավեր վիճակում. պահպանված են արևելյան և հյուսիսային պատերը, մասամբ նաև՝ արտաքին սյունասրահը։ Աղոթասրահն ունի արևելք-արևմուտք շեշտված ձգվածություն։ Ծածկված է եղել կիսագլանաձև թաղով, առանց թաղակիր կամարների։ Խորանը ինչպես հատակագծում, այնպես էլ գմբեթարդի մասում պայտաձև է։ Պահպանված տվյալներից երևում է, որ սյունասրահը նախապես ունեցել է կամարակապ երեք բացվածք, փայտաշեն միաթեք ծածկ և արևելյան կողմում ավարտվել է բաց խորանով։ Կամարները հենվել են պարզ խոյակներով պսակված, ուղղանկյուն կտրվածքի սյուների վրա։ Հետագայում` հավանաբար XII-XIII դդ. սյունասրահը ենթարկվել է վերակառուցման. մեծացվել է նրա բարձրությունը, փակվել է արևելյան կամարի բացվածքը, ավելացվել է լայնական պատ` բաց խորանը ներառելով քառակուսի հատակագծով սենյակի մեջ։ Հուշարձանն ունի  ժամանակին բնորոշ ճարտարապետական զուսպ ձև, գեղարվեստական արտահայտչամիջոցների ժլատ կիրառություն։ Կառուցված է տեղական մուգ կապտավուն բազալտի մաքրատաշ ոչ խոշոր քարերով։ Կամարները, ինչպես նաև սրահի վերակառուցված մասերն  դեղնականաչավուն ֆելզիտից են։

## Ավանդազրույց
Ըստ ավանդության` եկեղեցին Ծաղկավանք անունն ստացել է մանկական ծաղիկ հիվանդությունը բուժելու զորության համար։ Կառույցի երկրորդ` Ծիրանավոր անունն էլ կապված է ծիրանազգեստ Մարիամի պաշտամունքի հետ։

## Պատկերասրահ

Tsiranavor-Tsaghkavank Church, Odzun 03.jpg
Tsiranavor-Tsaghkavank Church, Odzun 01.jpg
Tsiranavor-Tsaghkavank Church, Odzun 02.jpg


## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Վանքեր այբբենական կարգով
Նիկել (այլ կիրառումներ)

**Նիկել**, կարող է վերաբերել՝
* Նիկել - քիմիական տարր
* Նիկել - գյուղական ավան Ռուսաստանի Դաշնության Ադըղեայի Հանրապետության Մայկոպի շրջանի կազմում
Նիկոլաևսկի գյուղական խորհուրդ (այլ կիրառումներ)

**Նիկոլաևսկի գյուղական խորհուրդ**, կարող է վերաբերել՝
* Նիկոլաևսկի գյուղական խորհուրդ - Ուկրաինայի Սումիի մարզի Բուրինսկի շրջանում
* Նիկոլաևսկի գյուղական խորհուրդ - Ուկրաինայի Խարկովի մարզի Զաչեպիլովսկի շրջանում
* Նիկոլաևսկի գյուղական խորհուրդ - Ուկրաինայի Խարկովի մարզի Դվուրեչանսկի շրջանում
* Նիկոլաևսկի գյուղական խորհուրդ - Ուկրաինայի Սումիի մարզի Ռոմենսկի շրջանում
* Նիկոլաևսկի գյուղական խորհուրդ - Ուկրաինայի Սումիի մարզի Սումսկի շրջանում
Նիկոլսկի շրջան (այլ կիրառումներ)

**Նիկոլսկի շրջան**, կարող է վերաբերել՝
* Նիկոլսկի շրջան - մունիցիպալ շրջան Ռուսաստանի Դաշնության Վոլոգդայի մարզում
* Նիկոլսկի շրջան - մունիցիպալ շրջան Ռուսաստանի Դաշնության Պենզայի մարզում
Նիկոնցի (այլ կիրառումներ)

**Նիկոնցի**, կարող է վերաբերել՝
* Նիկոնցի - գյուղ Ռուսաստանի Սմոլենսկի մարզի Ռուդնյանսկի շրջանի կազմում
* Նիկոնցի - գյուղ Ուկրաինայի Սումիի մարզի Սումիի շրջանում
Նիմ (այլ կիրառումներ)

**Նիմ**, կարող է վերաբերել՝
* Նիմ - քաղաք Ֆրանսիայի հարավում
* Նիմ - գետ Ռուսաստանում, Փոքր Սունայի վտակը
Նինոծմինդա (այլ կիրառումներ)

**Նինոծմինդա**, կարող է վերաբերել՝
* Նինոծմինդա - քաղաք Վրաստանի հարավում, Սամցխե-Ջավախք մարզի Նինոծմինդայի մունիցիպալիտետի վարչական կենտրոնը
* Նինոծմինդա - գյուղ Վրաստանում։ Գտնվում է Կախեթի մարզի Սագարեջոյի շրջանում
Նիշա (այլ կիրառումներ)

**Նիշա**, կարող է վերաբերել՝
* Նիշա - գյուղ Արևմտյան Հայաստանում, Վանի վիլայեթի Հեքյարիի գավառում
* Նիշա - գյուղ Ռուսաստանի Ուդմուրթական հանրապետության Մոժգինսկի շրջանի կազմում
Նիկոլսկի (այլ կիրառումներ)

**Նիկոլսկի**, կարող է վերաբերել՝
* Նիկոլսկի - գյուղակ (խուտոր) Ռուսաստանի Դաշնության Ռոստովի մարզի Զավետինսկի շրջանում
* Նիկոլսկի - քաղաքատիպ ավան Ռուսաստանի Լենինգրադի մարզի Պոդորոժսկի շրջանի կազմում
Նյովիկ (այլ կիրառումներ)

**Նյովիկ**, կարող է վերաբերել՝
* Նյովիկ - համայնք Ֆրանսիայում, Պուատու Շարանտա մարզի Ծովափնյա Շարանտի գավառում
* Նյովիկ - Ֆրանսիայի կանտոն
Նյու Հեմփշիր (այլ կիրառումներ)

**Նյու Հեմփշիր**, կարող է վերաբերել՝
* Նյու Հեմփշիր - ոչ մեծ նահանգ ԱՄՆ-ի հյուսիս-արևելքում՝ Նոր Անգլիա շրջանում
* Նյու Հեմփշիր - մսաձվատու հավերի ցեղ
Նիո (այլ կիրառումներ)

**Նիո**, կարող է վերաբերել՝
* Նիո - համայնք Ֆրանսիայում, որը գտնվում է Միջին Պիրենեյան մարզի Արյեժ գավառում
* Նիո - շրջան Էստոնիայի Տարտումաա նահանգում
* Նիո - գյուղական ավան Էստոնիայի Տարտումաա նահանգի Նիո շրջանում
Նիքս (այլ կիրառումներ)

**Նիքս**, կարող է վերաբերել՝
* Նիքս - աստվածություն հին հունական դիցաբանությունում
* Նիքս - Պլուտոնի արբանյակ
Նյուխչա (այլ կիրառումներ)

**Նյուխչա**, կարող է վերաբերել՝
* Նյուխչա - գետ Ռուսաստանում, Պինեգայի վտակը
* Նյուխչա - գյուղ Ռուսաստանի Կարելիայի հանրապետության Բելոմորսկի շրջանի կազմում
Նյուտոն շրջան (այլ կիրառումներ)

**Նյուտոն շրջան**, կարող է վերաբերել՝
* Նյուտոն շրջան - ԱՄՆ Ինդիանա նահանգի 92 վարչական միավորներից մեկը
* Նյուտոն շրջան - ԱՄՆ Միսսիսիպի նահանգի 82 վարչական միավորներից մեկը
* Նյուտոն շրջան - ԱՄՆ Միսսուրի նահանգի 114 վարչական միավորներից մեկը
* Նյուտոն շրջան - ԱՄՆ Ջորջիա նահանգի 159 վարչական միավորներից մեկը
* Նյուտոն շրջան - ԱՄՆ Տեխաս նահանգի 254 վարչական միավորներից մեկը
Ծաղկավան (Տավուշի մարզ)

**Ծաղկավան**, գյուղ է Հայաստանի Տավուշի մարզում։

## Պատմություն
Այստեղի բնակչությունը տեղափոխվել է Հախում (Վարագավան) գյուղից 1908-1910 թվականներին, որը տեղի է ունեցել ինչպես ազնվականների ճնշման, այնպես էլ հողասակավության պատճառով։ Չնայած որպես գյուղ առանձին միավոր էր կազմում 1910 թվականից, բայց առաջին անգամ որպես առանձին գյուղ Վելի անունով, մարդահամարի է ենթարկվել 1922 թվականին, որի տվյալներով Վելիում բնակվում էր 501 բնակիչ։ 1931 թվականի մարդահամարով՝ 873 բնակիչ, իսկ 1966 թվականի տվյալներով Ծաղկավանում, որ արդեն այդ անունով էր կոչվում, բնակվում էր 1926 բնակիչ։ Գյուղը բաղկացած էր 201 տնտեսությունից։ 1973 թվականին գյուղում առկա էր 254 տնտեսություն։ Մինչև 1920 թվականը Հախումի և Վելիի ամբողջ հողային տարածությունները խառն էին, հարկերը և գյուղին վերաբերվող պարտավորությունները իջեցվում էին միատեղ՝ համայնական կարգով։
Հախումից Վելի տեղափոխված տոհմերն ու տոհմաճյուղերն էին Հայրապետանք, Ծատուրանք, Բալդրանք, Նաբինանք, Չիթչունք, Ղայթմազանք, Խեչոյանք, Թանդիլանք, Գյուլումանք, Բաղդասարանք, Խալաթանք, Ղլեչունք, Դարբնանք, Աղաջանանք, Զանինանք, Աթոյանք։
Այժմյան Ծաղկավանը նախկինում կոչվում էր Վելիգեղ։ «Վելի» բառր պարսկական ծագում ունի, այն «Վալիջան» բառի փոփոխված ձևն է, որը նշանակում է «տեր, պաշտպան»։ 
Նման անունը չէր համապատասխանում սովետական գյուղին, որի համար 1939 թվականին գյուղի հասարակությունը դիմում է ՀՍՍՀ կառավարությանը՝ այն փոխարինելու Ծաղկավան անունով:Կառավարությունը հաստատում է և դրանից հետո գյուղն անվանվում է Ծաղկավան։
Ուշագրավ է, որ Հախում գետի հովտում դեռևս 13-րդ դարում գոյություն ուներ մի գյուղ, որ կոչվում էր Ծաղկագյուղ։ Այդ մասին հիշատակված է Նոր Վարագա վանքի վիմագիր առձանագրություններից մեկում։

## Կրթություն
Վելիում առաջին պաշտոնական դպրոցը հիմնադրվել է 1920 թվականից հետո։

## Աշխարհագրություն
Գյուղը գտնվում է Հախում գետի ձախակողմյան մասում։
## Աղբյուրներ
Տավուշ (Շամշադին) Արտակ Կարապետի Տեր-Գրիգորյան, «Եգեա» ՍՊԸ,2013թ.:

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Գյուղերի ցանկեր
Կատեգորիա:Բնակավայրեր այբբենական կարգով
Կատեգորիա:Տավուշի մարզի գյուղեր
Կատեգորիա:Տավուշի մարզի բնակավայրեր
Կատեգորիա:Հայ-ադրբեջանական շփման գծի բնակավայրեր հայկական կողմից
Նյուրնբերգ (այլ կիրառումներ)

**Նյուրնբերգ**, կարող է վերաբերել՝
* Նյուրնբերգ - քաղաք Գերմանիայում
* Նյուրնբերգ - շրջան Գերմանիայում
Նյուրնբերգյան դատավարություն (այլ կիրառումներ)

**Նյուրնբերգյան դատավարություն**, կարող է վերաբերել՝
* Նյուրնբերգյան դատավարություն - ռազմական դատվարությունների շարք, որ անցկացվեց Երկրորդ համաշխարհային պատերազմում հաղթանակած տերությունների կողմից պատերազմից հետո, որտեղ դատարանի առաջ կանգնեցին ֆաշիստական Գերմանիայի քաղաքական, ռազմական, արդարադատության հայտնի գործիչները, ովքեր ծրագրել, իրականացրել կամ մասնակցություն էին ունեցել Հոլոքոստին և այլ պատերազմական հանցագործությունների
* Նյուրնբերգյան դատավարություն - Երկրորդ համաշխարհային պատերազմից հետո հայտնի Նյուրնբերգյան դատավարությունների հիման վրա 1961 թվականին նկարահանված ամերիկյան ֆիլմ
Սանդրինգհեմյան պալատ

**Սանդրինգհեմյան պալատ** (), Վինձորյան արքայատոհմին պատկանող կալվածք, որը գտնվում է Նորֆոլկ]]ի 20 հազար ակր   որսատեղիում։ Կալվածքը ձեռք է բերել Վիկտորյա թագուհին 1862 թվականին լորդ Պալմերստոնի որդեգրից Ուելսի արքայազնի խնդրանքով, երբ վերջինս պատրաստվում էր ամուսնանալ Ալեքսանդրա Դանիացու հետ։ Որպեսզի ձմռանը ավելի երկար ժամանակ անցկացնի որսատեղիում, արքայազնը հրամայեց, որ Սանդրինգհեմում ժամացույցների սլաքները կես ժամով առաջ տան։ Այս կարգադրությունը ուժի մեջ մնաց մինչև 1936 թվականին Էդուարդ VIII-ի գահ բարձրանալը։

Ալեքսանդրային դուր էր գալիս Սանդրինգհեմը, և այն դարձել էր նրա ժամանցի հիմնական վայրը «Նոր արքունիքում»։ Նրանց ընտանիքի աճին զուգընթաց հին կալվածքը սկսեց փոքր թվալ։ 1860-ական  թվականներին այն դարձյալ էականորեն ընդարձակվեց, ընդունելով ներկայիս տեսքը՝ Թյուդորների և Աննա թագուհու ժամանակների ոճերի միասնությամբ։ Վիկտորիական դարաշրջանի համար կալվածքի ներքին կառուցվածքը համարվում էր հարմարավետության գագաթնակետ։ Այն լուսավորվում էր ցնցուղի նմանվող գազային լուսավորությամբ։

Ամուսնու մահից հետո Ալեքսանդրա թագուհին շարունակեց ապրել Սանդրինգհեմում մինչև մահ։ Այստեղ են մահացել նաև նրա որդի Գեորգ V-ը և թոռը՝ Գեորգ VI-ը։ Նրանցից առաջինի բնակվելու համար այգում կառուցվել էր ոչ մեծ տուն՝ (Յորք-տնակը), իսկ երկրորդը ստիպված էր գնել կալվածքը (ոչպես մասնավոր, ոչ պետական սեփականություն) իր ավագ եղբորից՝ Էդուարդ VIII-ից,  գահից վերջինիս հրաժարվելուց հետո։ Մեծ Բրիտանիայի ներկայիս թագուհին՝ Եղիսաբեթ Երկրորդը, ևս առնչություն ունի Սանդրինգհեմյան պալատի հետ։ Այստեղ նա հարազատների հետ հանդիպել է հոր մահվան ժամանակ, շարունակել է նրանց հետ հանդիպել սեփական թագադրման տարելիցների ժամանակ, ինչպես նաև Ծննդյան տոներին ու Ամանորին։

Սանդրինգհեմյան կալվածքի Էփլթոն հաուսում մինչև Նորվեգիայի անկախություն ձեռք բերելը ապրում էր այդ երկրի ապագա թագավոր Հոկոն VII-ը իր բրիտանացի կնոջ հետ։ Այստեղ ծնվել է նրանց միակ որդին` արքայազն Ալեքսանդրը (ապագա Ուլաֆ V-ը)։

## Ծանոթագրություններ
Նյու Յորք (այլ կիրառումներ)

**Նյու Յորք**, կարող է վերաբերել՝
* Նյու Յորք, Ամերիկայի Միացյալ Նահանգների ամենամեծ քաղաքը և աշխարհի ամենամեծ քաղաքներից մեկը
* Նյու Յորք, նահանգ ԱՄՆ-ի հյուսիսարևելյան մասում
* Նյու Յորք, քաղաքատիպ ավան Ուկրաինայի Դոնեցկի մարզի Ձերժինսկի քաղաքային խորհուրդում
Սավոնլինա

**Սավոնլինա** (), քաղաք և ինքնավար քաղաք-շրջան՝ 35․504 բնակչությամբ  (2016 թվականի մարտի 31-ի տվյալներով), որը գտնվում է Ֆինլանդիայի հարավ-արևելքում, Սայմա լճի տարածաշրջանի սրտում։ Ֆիններեն քաղաքի անունը նշանակում է «Սավոնիայի ամրոց», իսկ շվեդերեն՝ «Նոր ամրոց»։

Բնակչությունը՝ ։

## Պատմություն
Քաղաքը հիմնադրվել է 1639 թվականին, Օլավինլինա ամրոցի վրա։ Ամրոցը հիմնադրվել է Էրիկ Աքսելսոն Տոտտիի կողմից 1475 թվականին, ջանալով պաշտպանել Սավոնիան և վերահսկելու Շվեդիայի Թագավորության անկայուն սահմանը և իր ռուս հակառակորդին։ Ռուս-շվեդական պատերազմի ընթացքում (1741–1743) ամրոցը գրավվեց Մարշալ Պյոտր Լասսիի կողմից ։  1743 թվականից մինչև 1812 թվականը այն գտնվում էր Ռուսաստանի ենթակայության տակ, և ետ վերադարձվեց Ֆինլանդիային, որպես «Հին Ֆինլանդիայի» մի մաս։ 1973 թվականին Սեյմինկի ինքնավար  շրջանը միավորվեց Սավոնլինային։ 2009 թվականի սկզբներին Սավոնրանտա ինքնավար շրջանը և Էնոնկոսկի ինքնավար շրջանի 31․24 կմ²  հողատարածք, որը գտնվում էր Սավոնլինայի և Սավոնրանտայի միջև, միավորվում են Սավոնլինային։

## Փոխադրամիջոց
Քաղաքը գտնվում է Ֆինլանդիայի մայրաքաղաք Հելսինկիից 335 կիլոմետր հեռավորության վրա (գնացքով չորս ժամվա ճանապարհ)։ Քաղաքում կա օդանավակայան, և դեպի Հելսինկի ինքնաթիռը հասնում է 40-60 րոպեում։ Օդանավակայանը կառուցված է կղզիների մի շղթայի վրա, որոնք գտնվում են մի շարք խոշոր լճերի տարածքում։

## Կրթություն
Արևելյան Ֆինլանդիայի համալսարանը ունի համալիր Սավոնլինայում ՝ հիմնականում ուսուցիչների կրթության համար։

## Ատրակցիոններ
Քաղաքում տեղի է ունենում ամենամյա հայտնի *Միջազգային Օպերայի փառատոնը*։ Օպերաները ներկայացվում են ամրոցի ներսում կառուցված բեմի վրա։ 
Քաղաքում է անցկացվում նաև *Բջջային  հեռախոսների նետման առաջնությունը*, որը սպորտաձև է համարվում։  Առաջին անգամ այն տեղի է ունեցել 2000 թվականին և անցկացվում է ամեն տարի։

## Պատկերասրահ

File:Savonlinna from bridge.jpeg|Օլավինլինա ամրոց
File:Savonlinnan tuomiokirkko 1 AB.JPG|Սավոնլինա տաճար
File:Salama in Savonlinna.JPG|Սալամա նավակը Սավոնլինայի նավահանգստում
File:Rauhalinna summer.jpg|Ռաուհալինա վիլա
File:Kerimaki church exterior.jpg|Կերիմեկի․աշխարհի խոշորագույն փայտե եկեղեցին
File:Savonlinna Museo 1.JPG|Սավոնլինայի մարզային թանգարան
File:Lusto 1 AB.jpg|Լուստո․ազգային պարկ
File:Savonlinna Airport AB.JPG|Սավոնլինա օդանավակայան
File:Boat Houses.jpg| Նավ֊տնակներ Կերիմեկիում


## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
*Town of Savonlinna – Official site
*Visit Savonlinna official tourism site
*
*World66  – Open source travel guide
*Map of Savonlinna

Կատեգորիա:1475 թվականին հիմնադրված բնակավայրեր
Կատեգորիա:Վերանվանված քաղաքներ
Կատեգորիա:Ֆինլանդիայի քաղաքներ
Նոլե (այլ կիրառումներ)

**Նոլե**, կարող է վերաբերել՝
* Նոլե - կոմունա Իտալիայում
* Նոլե - Ֆրանսիայի կանտոն
Նոյ (այլ կիրառումներ)

**Նոյ**, կարող է վերաբերել՝
* Նոյ - հինկտակարանյան նահապետ
* Նոյ - բիբլիական էպիկական ֆիլմ Դարրեն Արոնոֆսկու կողմից
Նոյհաուզեն (այլ կիրառումներ)

**Նոյհաուզեն**, կարող է վերաբերել՝
* Նոյհաուզեն - կոմունա Գերմանիայում, Բադեն Վյուրտեմբերգի տարածքում
* Նոյհաուզեն - կոմունա Գերմանիայում, մտնում է Բրանդենբուրգ երկրամասի մեջ
Նոսովո (այլ կիրառումներ)

**Նոսովո**, կարող է վերաբերել՝
* Նոսովո - գյուղ Ռուսաստանի Դաշնության Ռոստովի մարզի Նեկլինովսկի շրջանում
* Նոսովո - գյուղ Ռուսաստանի Մոսկվայի մարզի Վոլոկոլամսկի շրջանի կազմում
Նովա Օլինդա (այլ կիրառումներ)

**Նովա Օլինդա**, կարող է վերաբերել՝
* Նովա Օլինդա - համայնք Բրազիլիայում՝ Պարաիբա նահանգի կազմում
* Նովա Օլինդա - համայնք Բրազիլիայում՝ Տոկանտինս նահանգի կազմում
Նովայա Բերեզովկա (այլ կիրառումներ)

**Նովայա Բերեզովկա**, կարող է վերաբերել՝
* Նովայա Բերեզովկա - ավան Ուկրաինայի Խարկովի մարզի Խարկովի շրջանում
* Նովայա Բերեզովկա - գյուղ Ռուսաստանի Բաշկորտոստան հանրապետության Իգլինսկի շրջանի կազմում
Ռուսական մշակույթ

**Ռուսական մշակույթ,** ռուս ազգի մշակույթ. ֆորմալ և ոչ ֆորմալ ինստիտուտների միավորում, որոնք նպաստում են հոգևոր արժեքների պահպանման, տարածման, զարգացման և ցուցադրության վրա (էթնիկ, էսթետիկ, ինտելեկտուալն և այլ)։

## Ռուս մշակույթի պատմություն
### Հին Ռուսաստան

Հին Ռուսաստանի մշակույթի համար բնորոշ են հետևյալ գծերը․

* Զարգացման դանդաղ տեմպ։ Կարևոր դեր էր խաղում նախորդ սերունդների փորձը, ավանդույթները
* Մեկուսացում և տնտեսական հետաքրքրության բացակայում
* Հայրենասիրություն, ռուս հերոսի մեծարում
* Արմատացած բարոյական սկզբունքներ
* Կրոնական ազդեցություն

### Ռուսական մշակույթը XIII—XVII դարերում
[thumb|left|250px|[Ռոստովի Կրեմլ.  1911 թվական]]
Մշակութային զարգացման կարևոր կետեր․
* Ռուսական ազգային ինքնադրսևորման պահանջմունք, ինչի հետևանքով ձևավորվեց ընդհանուր ռուսական մշակույթը։
* Ուղղափառ եկեղեցու երկրպագումը և այն դիտարկումը իբրև մշակութաքաղաքական ավանդույթների միակ կրող․
* Ռուսաստանի մեկուսացումը ոչ միայն մուսուլմանական այլ նաև կաթոլիկ երկրներից։

### Ռուսական կայսրություն
[thumb|left|200px|[Հուշարձան «Հազարամյա Ռուսաստան»]]

Ռուսական կայսրության ժամանակաշրջանում մշակույթը հարստացվեց հարավեվրոպական շնչով։ Դա, իհարկե, տեղի էր ունենում պատմական որոշ հանգամանքներից ելնելով։ Եվրոպայի ներկայությունը ռուսական մշակույթի մեջ կիսել էր հասարակությանը երկու մասի։ Համարվում էր, որ եվրոպամետները հեռանում էին արմատներից և չէին հետևում սովորույթների։ Սակայն, չի կարելի անտեսել եվրոպական մշակույթի ազդեցությունը ռուսական մշակույթի վրա և դրա հետևանքով համաշխարահային մշակույթի հարստացումը։

### Խորհրդային պետություն

ԽՍՀՄ մշակույթ է համարվում ԽՍՀՄ կազմում գտնվող երկրների, տարիների ընթացքում փոխ առած, միմյանց սերտորեն կապված մշակույթների միությունը։ Այդ ժամանակահատվածում ինտենսիվ զարգացում էին ապրում թատերական արվեստը, կինոարվեստը և գեղարվեստը։ Կազմակերպվում էին թեմատիկ ցուցահանդեսներ և փառատոներ։

### Նորագույն պատմություն
Ռուսական մշակույթի նորագույն պատմություն է համարվում կայսերական Ռուսաստանի մշակույթի բաղադրիչների վերականգնումը և ներմուծումը հասարակության մեջ։ Ակտիվ վերականգնվում են Քրիստոնեական տաճարները և ծեսերը, վերածնունդ է ապրում բարեգործության ինստիտուտը, վերականգնվող արժեքների հետ մեկտեղ, ներմուծվում արտերկրյա մշակութային շունչ, որը խորհրդային հասարակության համար երկար տարիներ արգելված է եղել, օրինակ՝ թեյախմությունների արարողակարգը։ Կազմակերպվում են բազում համերգներ, ցուցադրություններ, որոնք կոչված են ցույց տալ, որ Ռուսաստանը ունի հարուստ մշակույթ։

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Modernism and the Spiritual in Russian Art: New Perspectives
* Культура России по векам охватывает все периоды (схемы и таблицы)
* Интернет-портал «Культура России» Министерства культуры РФ 
* Реестр объектов культурного наследия России

Կատեգորիա:Ռուսական գրականություն
Նովայա Ուկրաինա (այլ կիրառումներ)

**Նովայա Ուկրաինա**, կարող է վերաբերել՝
* Նովայա Ուկրաինա - գյուղ Ռուսաստանի Ռոստովի մարզի Ռոդիոնովո-Նեսվետայսկի շրջանում
* Նովայա Ուկրաինա - գյուղ Ուկրաինայի Պոլտավայի մարզի Կոզելշչինայի շրջանում