Պա Շու մշակույթ

**Պա Շու մշակույթը** վերաբերում է տարածաշրջանային մշակույթի, որը կենտրոնացած է Սիչուան նահանգի և Չունցին քաղաքի շուրջ, ներառելով նաև Յուննանի, Գույչժոուի, հարավարևմտյան Շանսիի (հատկապես Հանչժոնի) մասերը և հարակից շրջանները, որտեղ խոսում են հարավարևմտյան մանդարին չինարենով։ Պատմականորեն կենտրոնացած Յանցզի գետի շուրջ, այն ձևավորվել է որպես Շու և Պա թագավորությունների մշակույթների միաձուլում՝ Ցին կայսրության կողմից նրանց նվաճումից հետո։ 1986 թվականին Սանսինդուի Շու հնավայրի և 2001 թվականին Ջինշայի հայտնաբերումը Պա Շու մշակույթի տարիքը հաստատել է գրեթե չորս հազարամյակ. հետևաբար, այն սովորաբար համարվել է չինական քաղաքակրթության և մշակույթի օրրաններից մեկը։ Պա Շու մշակույթը շարունակվել է մինչև մեր օրերը և ներկայումս հայտնի է իր այնպիսի կողմերով, ինչպիսիք են խոհանոցը և Սիչուանի օպերան։

## Ծագում
### Շու մշակույթ
Շու թագավորությունը ծագել է Սանսինդուի մշակույթից և ծաղկել է մ.թ.ա. 2-րդ հազարամյակից մինչև Ցին կայսրության կողմից նրա կործանումը մ.թ.ա. 316 թվականին, ժամանակակից լինելով Ժունյուան տարածաշրջանում գտնվող, ոչ լիովին հաստատված Սյա դինաստիային, որը տևել է ընդհանուր մեկ կամ երկու հազարամյակ: Շու մշակույթն ունեցել է մետաղագործության հարուստ ավանդույթ (հատկապես բրոնզի հետ աշխատանքում) և արտադրել է բազմաթիվ նշանավոր արտեֆակտներ, որոնցից հարյուրավորները հայտնաբերվել են Սանսինդուիում և Ջինշայում գտնվող զոհաբերության փոսերում: Այս արտեֆակտները ներառում են բրոնզե արձաններ, գլուխներ և դիմակներ, մի քանի բրոնզե ծառեր (որոնցից մեկը՝ Բրոնզե Սուրբ Ծառը, վերականգնվել է), դաշույններ, հարյուրավոր խեցեղենի նմուշներ և Ոսկե Արևի Թռչունը: Բացի այդ, Շու մշակույթը նշանավոր է արտաքին ազդեցություններին դիմադրելու իր ունակությամբ և գրեթե անփոփոխ է մնացել մոտակա այլ մշակույթների ազդեցությունից մինչև մ.թ.ա. 316 թվականին Ցին կայսրության կողմից նվաճվելը:

### Պա մշակույթ
Պա մշակույթը և Պա պետությունը պատմականորեն կենտրոնացած էին Երեք Կիրճերի տարածքի շուրջ: Պա ժողովուրդը պաշտում էր սպիտակ վագրին, որը նրանց տոտեմն էր, և պատրաստում էր բազմաթիվ բրոնզե արտեֆակտներ՝ հիմնված դրա ձևի և նախշերի վրա: Նրանք ունեին կատարողական արվեստի հարուստ ավանդույթ՝ յուրահատուկ գործիքներով և ծեսերով, ինչպիսին է Պայու պարը: Սակայն, Պա մշակույթին պատկանող նույնականացվող արտեֆակտների և մշակույթի մասին գիտելիքների պակաս կա, քանի որ գրեթե բոլորը խառնվել են հարակից թագավորությունների մասունքների հետ: Բացի այդ, բացակայում են Պա մշակույթի մասին գրավոր հիշատակություններ, որոնք կարող էին արվել ժամանակակից պետությունների կամ Շանգ դինաստիայի կողմից:

## Ուտելիքի մշակույթ

Պատկեր:Authentic Mapo Tofu.jpg|Մապո տոֆու
Պատկեր:Sichuan signature spicy bon bon chicken.jpg|Բոն բոն հավ
Պատկեր:Zhangcha tea smoked duck.jpg|Թեյի վրա խաշված բադ


## Այլ

Պատկեր:Main altar before Shangqing Temple on Qingchengshan, in Chengdu, Sichuan.jpg|Տաոսական Շանկինգ տաճարի տաղավարը Չենդուի Քինգչեն լեռան վրա
Պատկեր:China - Mount Emei - EmeiShan - Sichuan 11.jpg|Չինական բուդդայական ավանդույթի Էմեի լեռան ոսկե տաճար
Պատկեր:Litang8.jpg|Բուդդաների արձանները տիբեթյան բուդդայական ավանդույթի Լիթանգ վանքում
Պատկեր:巴巴寺.JPG|Բաբա մզկիթ, սիչուանական սուֆիական մզկիթ Լանգչժոնգում
Պատկեր:St John's Cathedral, Paoning.jpg|Սուրբ Հովհաննեսի տաճար, Լանգչոնգ (անգլիկան)
Պատկեր:Cathedral of the Immaculate Conception, Chengdu.png|Անբասիր հղիության տաճար, Չենդու (կաթոլիկ
Պատկեր:Joek Sat Tong.jpg|Սուրբ Ջոզեֆի տաճար, Չունցին (կաթոլիկ)


## Տես նաև
*Ցինհայ
*Յուննան

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
*The Center for Bashu Cultural Studies of Sichuan Normal University (English website) 

Կատեգորիա:Չինաստանի մշակույթ