Լիոնել Ֆեյնինգեր

**Լիոնել Ֆեյնինգեր** (, ), գերմանա-ամերիկացի նկարիչ, գրաֆիկ և ծաղրանկարիչ։

## Կյանք և ստեղծագործական գործունեություն
Ծնվել է գերմանական ծագում ունեցող երաժիշտների ընտանիքում։ Ծնվել և մեծացել է Նյու Յորքում։ 1887-1888 թվականներին ծնողների հետ Գերմանիա ետ վերադառնալուց հետո սովորել է Համբուրգի գեղարվեստի դպրոցում, իսկ 1889-1892 թվականներին Բեռլինի գեղարվեստի ակադեմիայում։ Դեռ ուսումնառության ընթացքում դրսևորել է գեղանկարչի իր տաղանդը և աշխատել «Հումորային էջեր» թերթում։ 1892 թվականին Ֆեյնինգերը սովորել է Փարիզի Կոլարոսի ակադեմիայում, 1893 թվականին վերադարձել է Բեռլին, որտեղ աշխատել է տարբեր թերթերում որպես ծաղրանկարիչ։
[thumb|330px|left|<small>'''''Տաճար Հալլեում, 1931:''''' ''Կտավ, յուղաներկ 86.5 × 124.5 սմ.<br>Մորիցբորգ, [Հալլե*</small>]]

1906 թվականին գեղարվեստական կրթությունը շարունակելու նպատակով նկարիչը կրկին վերադարձել է Փարիզ։ Այստեղ նա վերջնականապես որոշել է իրեն նվիրել նկարչությանը։ 1907 թվականինն Ֆեյնինգերն իր համար բացահայտել է [[Պիկասո]]յի և [[Ժորժ Բրաք|Բրաքի]] կողմից զարգացրած «վերլուծական [[կուբիզմ]]ը», որը օբյեկտները բաժանում է երկրաչափական հարթ և ստերեոմետրիկ խորանարդ տարրերի։ Իտալական [[Ֆուտուրիզմ|ֆուտուրիստների]] ազդեցության ներքո, որոնք նույնպես օգտագործել են այդ գեղարվեստական ոճը, Ֆեյնինգերն ստեղծել է «Հեծանվորդ» կտավը (1912)։

1908-1919 թվականներին Ֆեյնինգերն ապրել է Բեռլինում։ Նկարել է «ծովային» նկարների շարք՝ [[Կասպար Դավիդ Ֆրիդրիխ]]ի ոգով։ 1913 թվականին, Ֆեյնինգերը մասնակցել է Բեռլինում տեղի ունեցող գերմանական Աշնանային սալոնի առաջին ցուցահանդեսին։ 1917 թվականին Բեռլինի «Շտուրմ» պատկերասրահում տեղի է ունեցել Ֆեյնինգերի առաջին անհատական ցուցահանդեսը, որը նրան ճանաչում է բերել։ Այդ ժամանակահատվածում նկարիչը համագործակցել է Էքսպրեսիոնիստների հետ, որոնք համախմբվել էին «Շտուրմ» պատկերասրահի շուրջ։ Նրանց ազդեցության տակ Ֆեյնինգերը ստեղծել է բազմաթիվ գրաֆիկական աշխատանքներ։
[[Պատկեր:Gedenktafel Potsdamer Str 29 Lyonel Feininger.JPG|thumb|270px|<small>*Լիոնել Ֆեյնինգերի հուշատախտակը Պոտսդամի փողոցում Պոտսդամի փողոցում, Բեռլին*</small>]]

[[Առաջին համաշխարհային պատերազմ]]ի ավարտից հետո Ֆեյնինգերը 1919-1933 թվականներին սովորել է «[[Բաուհաուզ]]ում» ([[Վայմար]]ում, 1925 թվականից՝ [[Դեսաու]]ում), միաժամանակ կատարելով գրաֆիկական արհեստանոցների ղեկավարների պարտականությունները։ Այդ ժամանակ իր բազմաթիվ կտավների թեման եղել է եվրոպական քաղաքների տեսարանները։ 1924 թվականին Ֆեյնինգերը դարձել է «Կապույտ քառյակ» ցուցահանդեսային ընկերության հիմնադիրներից մեկը (): 1933 թվականին, «Բաուհաուզի» փակմումից հետո, Ֆեյնինգերը վերադարձել է Բեռլին, որտեղ [[Նացիոնալ-Սոցիալիզմ|նացիստների]] կողմից հայտարարվել է որպես [[Դեգեներատիվ արվեստ|«դեգեներատիվ» նկարիչ]]։

1938 թվականին Ֆեյնինգերը մեկնել է Նյու Յորք, որտեղ շատ զբաղվել է որմնանկարչությամբ։ Նրա ոճը կրկին փոխվել է, կտավներում ավելի շատ գրաֆիկական տարրեր են ավելացել («Մանհեթենի տեսարանը։ Մայրամուտ»։ 1944թ. Քեմբրիջ, [[Մասսաչուսեթս]])։

Լիոնել Ֆեյնինգերի որդին է լուսանկարիչ և լուսանկարչության տեսաբան [[Անդրեաս Ֆեյնինգեր]]ը։

== Ծանոթագրություններ ==


== Գրականություն ==
* Enzyklopädie des Wissens, Bd.4 Köln 1990.
* Die Welt der Malerei, Gütersloh-Amstelveen 1997.
* 
* 
* Haskell, Barbara. *Lyonel Feininger: At The Edge of the World*. Exhibition Catalogue. New York: Whitney Museum of American Art, 2011
* 
* 
* Muir, Laura and Nathan Timpano. *Lyonel Feininger: Photographs, 1928-1939*. Cambridge: Harvard Art Museums and Hatje Cantz Verlag, 2011
* Nisbet, Peter. *Lyonel Feininger: Drawings and Watercolors''. Cambridge: Harvard Art Museums and Hatje Cantz Verlag, 2011

## Արտաքին հղումներ
* Լիոնել Ֆեյնինգեր
* Կենսագրություն

Կատեգորիա:Ամերիկացի գրաֆիկներ
Կատեգորիա:Ամերիկացի ծաղրանկարիչներ
Կատեգորիա:Ամերիկացի նկարիչներ
Կատեգորիա:Արվեստի և գրականության ամերիկյան ակադեմիայի անդամներ
Կատեգորիա:Գերմանացի նկարիչներ
Կատեգորիա:Կոլարոսի ակադեմիայի շրջանավարտներ
Կատեգորիա:Կոմիքս գրողներ