open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Կորնարդյան անտառ

**«Կորնարդյան անտառ»**, անգլիացի նկարիչ Թոմաս Գեյնսբորոյի՝ 1748 թվականին հեղինակած նկար։ Հանրության շրջանում այն հայտնի է նաև «Գեյնսբորոյի անտառ», «Կորնար անտառ» անվանումներով։

## Ստեղծման պատմություն

Թոմասը «Կորնարդյան անտառ» կտավը նկարել է իր հայրենի Սադբերի քաղաքում, որտեղ նա վերադարձել էր 1748 թվականին հոր հուղարկավորությանը մասնակցելու նպատակով։ Կա ենթադրություն, որ Թոմասը նկարի աշխատանքները դեռ դպրոցական տարիներից է սկսել։ Այդ իսկ պատճառով մասնագետները չեն կարողանում հստակ ասել արդյո՞ք Թոմասը «Կորնարդյան անտառ»-ը 1748 թվականին է նկարել, թե շարունակել է նախկինում սկսած, սակայն անավարտ մնացած աշխատանքը։

## Նկարագիր
Կտավում պատկերված չէ Սադբերի համայնապատկեր։ Նկարիչը իր ստեղծագործությունները պատկերում էր բացառապես արվեստանոցում, որտեղ կար անհրաժեշտ գրեթե ամեն ինչ, այդ թվում՝ ծաղիկներ, ծառեր և նույնիսկ կենդանիներ։ «Կորնարդյան անտառ» կտավը նույնպես ստեղծվել է նկարչի՝ Սադբերում գտնվող արվեստանոցում։

Նկարի աջ կողմում պատկերված գետակի մակարդակը ավելի բարձր է, քան ձախ կողմում պատկերված ճանապարհը, սակայն ջուրը չի ողողում այն։ Թոմասին ամենից քիչն էր հետաքրքրում իրականությունն ու աշխարհագրական հաշվարկները։ Նա այդ տեսարանը հենց այդպիսին էր տեսնում և ոչ այլ կերպ։

Նկարը պատկերված է գեղանկարչության հոլանդական դպրոցի դասական նատուրալիստական ոճով։ Այս ուղղության էտալոնն են համարվում հոլանդացի նկարիչ Անտոնիս վան Դեյքը, ում ստեղծագործությունները ներշնչման աղբյուր են հանդիսացել Գեյնսբորոյի վաղ ստեղծագործական տարիներին։

Նկարում ամեն ինչ շարժման մեջ է գտնվում. արևը լուսավորում է դաշտերը և թվում է, թե հեռվում երևացող գյուղական տների տանիքները կհասնեն ճանապարհին։ Դեպի կտավը դիտողին է շարժվում հոգնած ճանապարհորդը, ով ուսին կրում է ծանր պարկ։ Ձանձրույթը զսպել չկարողացող շունը հետևում է  տիրոջը քայլ առ քայլ։ Ձախ կողմում պատկերված է երիտասարդ, ով բահով փոս է փորում է։ Սակայն ակնհայտ է, որ նրա ուշադրությունը ուղղված է իրեն այցելության եկած նրբագեղ աղջնակը։ Նկարի ստորին հատվածում փայտահատն է, ով ջանասիրաբար կապում է ծառի կտրված ճյուղերը։ Ակներև է, որ նա այդ աշխատանքը վաղուց է սկսել, որովհետև նրա շունը հասցրել է ձանձրանալ ու քնել։ Ճանապարհի աջ կողմում՝ բլրի վրա երկու ավանակ են կանգնած։ Նրանցից մեկը, ականջները ցցած, նայում է ուղիղ նկարը դիտողի աչքերին։

Որքան էլ նկարը խորհրդավորության քողով է ծածկված, այնուամենայնիվ, այն աչքի է ընկնում իր պարզությամբ, ինչին նպաստում են նաև կանաչա-շագանակագույն երանգները։

## Գրականություն
* Леонард Д. Н. "Мир Гейнсборо. 1727—1788.",  М.:Терра, 1998.
* Кроль А. Е. "Английская живопись XVI—XVIII веков в Эрмитаже", Л., 1981.

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Մեծ Բրիտանիայի արվեստ
Կատեգորիա:Բնանկարներ
Կատեգորիա:Թոմաս Գեյնսբորոյի նկարներ
Կատեգորիա:1748 նկարներ
Կատեգորիա:Լոնդոնի ազգային պատկերասրահի նկարներ
Լաշչի եկամտաբեր տուն

**Ա. Է. Լաշչի եկամտաբեր տուն** (, նաև` **Ա. Պ. Լիվուսի եկամտաբեր տուն**, ), շենք Ռուսաստանի Դաշնության Դոնի Ռոստով քաղաքի Պուշկինի փողոցում (շենք թիվ 75)` Մաքսիմ Գորկու անվան մշակույթի և հանգստի զբոսայգու դիմաց։ Շենքը XX դարի սկզբին կառուցել է Ալեքսանդր Էդմունդովիչ Լաշչը։ Եկամտաբեր տան առավել հարուստ բնակարանների պատուհանները նայում էին Պուշկինի փողոց, պակաս կարևորները` բակ։ Ներկայումս սա բազմաբնակարան բնակելի շենք է։ Ըստ Ռոստովի մարզի վարչակազմի ղեկավարի 1998 թվականի հոկտեմբերի 9-ի թիվ 411 որոշման` Լաշչի եկամտաբեր տունն ունի մշակութային ժառանգության տարածաշրջանային նշանակության օբյեկտի կարգավիճակ։

## Ճարտարապետություն
Եկամտաբեր տան ճակատը գտնվում է Պուշկինի փողոցի կարմիր գծի վրա։ Շենքը բաղկացած է չորս հարկից և ձեղնահարկից։ Ճակատի ձևավորման մեջ կան գոթիկայի տարրեր։ Ճակատի ուղղահայաց բաժանումը կատարված է երկու եզրային ելուստավորումների շնորհիվ, որոնք կողքերից զարդարված են սյուներով։ Ելուստավորումներն ավարտվում են ճակտոնապատերով։ Գլխավոր մուտքի դռան վերևում տեղադրված են փոքր դեկորատիվ սյուներ և բուսական նախշազարդ։ Լուսամուտատեղերը զարդարված են կողպեքաքարերով։ Երրորդ և չորրորդ հարկերի միջև ճակատը զարդարում է բուսական զարդանախշերով գոտին։ Հինգերորդը լսողական պատուհաններով ձեղնահարկ է։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Դոնի Ռոստովի շենքեր և կառույցներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի մշակութային ժառանգություն
Հրաչիկ Վարդապետյան

**Հրաչիկ Ռաֆայելի  Վարդապետյան** (), հայ կենսաֆիզիկոս-կենսաքիմիկոս։ Կենսաբանական գիտությունների դոկտոր (1990), պրոֆեսոր (1992)։

## Կենսագրություն
Հրաչիկ Վարդապետյանը ծնվել է 1949 թվականին Թբիլիսիում։ 1971 թվականին ավարտել է Երևանի պետական համալսարանի կենսաբանության ֆակուլտետը։ 1972 թվականից աշխատում է նույն ֆակուլտետի կենսաֆիզիկայի ամբիոնում, 2004 թվականից, միաժամանակ՝ Ռուս-հայկական (Սլավոնական) համալսարանի բժշկական կենսաբանության ֆակուլտետի դեկան։ 1994-1998 թվականներին եղել է ՀՀ բնապահպանության նախարարության փորձագետ, 1999-2001 թվականներին՝  ՀՀ բնապահպանության նախարարության «Հայաստանում անապատացման դեմ պայքարի ազգային ծրագրի գործողության» շրջանակներում փորձագետ, 1999-2003 թվականներին՝ ՀՀ ԱԺ Սոցիալական, առողջապահության և բնապահպանության  հարցերի հանձնաժողովի փորձագետ, 2003-2005 թվականներին՝ Global UNEP-GEF ծրագրի խորհրդատու։

ԱՄՆ-ի, Ճապոնիայի, Գերմանիայի, Ավստրիայի առաջատար գիտական կենտրոնների հետ համատեղ մասնակցել է միջազգային գիտական ծրագրերի իրականացմանը։

Աշխատանքները վերաբերում են ԴՆԹ-ի և քրոմատինի կառուցվածքի, բուսական հորմոնների կարգավորման մոլեկուլային մեխանիզմների, մոլեկուլային ու բջջային կենսաբանության, բջջային և գենային ճարտարագիտության, լուսաքիմիայի ու կենսատեխնոլոգիայի հարցերին։

## Անդամակցություն
* Եվրոպական բուսաքիմիկոսների ընկերության անդամ, 1998 թ.
* Եվրոպական կենսատեխնոլոգների ընկերության անդամ, 1999 թ.
* Եվրոպական կենսաքիմիկոսների ընկերության անդամ, 2001 թ.
* ՀՀ կենսաֆիզիկոսների ընկերության անդամ, 1980 թ.

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:ԵՊՀ դասախոսներ
Կատեգորիա:ԵՊՀ կենսաբանական ֆակուլտետի շրջանավարտներ
Կատեգորիա:Կենսաբանական գիտությունների դոկտորներ
Կատեգորիա:Հայ կենսաքիմիկոսներ
Կատեգորիա:Հայ կենսաֆիզիկոսներ
Կատեգորիա:Հայ պրոֆեսորներ
Գոգենի աթոռը

**«Գոգենի աթոռը»** (), հոլանդացի նկարիչ Վինսենթ վան Գոգի ստեղծած կտավն է։ Այն ստեղծվել է 1888 թվականի նոյեմբեր ամսին՝ Առլում։ Յուղաներկով կտավի չափերն են՝ 90.5 × 72.5 սմ։ Այսօր «Գոգենի աթոռը» ստեղծագործությունը պահպանվում և ցուցադրվում է Վան Գոգի թանգարանում (Ամստերդամ, Նիդերլանդներ)։

## Պատմություն
Վան Գոգի մտերիմ ընկեր և գործընկեր հայտնի ֆրանսիացի նկարիչ Պոլ Գոգենը, 1888 թ. հոկտեմբերին ժամանում է Առլ։ Վինսենթը շատ է ուրախանում նրա ժամանման համար։ Մոտ երկու ամիս արվեստագետներն ապրում են Լամարտին փողոցի վրա գտնվող տանը (տե՛ս Դեղին շենք)։ Այս պատկերը Վան Գոգը ստեղծել է 1888 թ. նոյեմբերի վերջին։ Վան Գոգը ցանկացել է ցույց տալ, որ հենց նման դատարկ աթոռներն են հաճախ ծառայում որպես սեփականատերերի մարմնացում։ Մոտավորապես նույն ժամանակ նա ստեղծել է "Վինսենթի աթոռը հեռախոսով" կտավը, որը համարվում է "Գոգենի աթոռը" պատկերի իմաստային շարունակությունը։ Այս պատկերը գտնվում է Լոնդոնի Ազգային Պատկերասրահում։ Խորհրդանշական Վան Գոգը ցանկացել է այս կտավների միջոցով փոխանցել այն գաղափարը, թե որքան տարբեր կարող են լինել երկու արվեստագետների բնավորությունները։

## Գրականություն
* 

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* «Գոգենի աթոռը»  վան Գոգի թանգարանի կայքում (անգլերեն)

Կատեգորիա:1888 նկարներ
Կատեգորիա:Նիդերլանդների արվեստ
Կատեգորիա:Նկարներ այբբենական կարգով
Կատեգորիա:Վան Գոգի թանգարանի նկարներ
Կատեգորիա:Վինսենթ վան Գոգի նկարներ
Վիլեն Չարչօղլյան

**Վիլեն Չարչօղլյան** (), հայ դիրիժոր։ ՀԽՍՀ արվեստի վաստակավոր գործիչ (1978)։

## Կենսագրություն
Վիլեն Չարչօղլյանը ծնվել է 1934 թվականին Երևանում։ 1958 թվականին ավարտել է Երևանի Կոմիտասի անվան պետական կոնսերվատորիան և աշխատանքի է անցել Երևանի Ալեքսանդր Սպենդիարյանի անվան օպերայի և բալետի ազգային ակադեմիական թատրոնում, որտեղ եղել է սիմֆոնիկ նվագախմբի կոնցերտմայստեր, 1982 թվականից՝ նույն թատրոնի դիրիժոր։ Չարչօղլյանի գլխավորությամբ սիմֆոնիկ նվագախումբը հանդես է եկել ԱՄՆ-ում, Կանադայում, Սիրիայում, Լիբանանում և այլ երկրներում։ Երկար տարիներ եղել է նաև Հակոբ Պարոնյանի անվան երաժշտական կոմեդիայի պետական թատրոնի գլխավոր դիրիժորը։

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Վիլեն Չարչօղլյան, Պոպուրի

Կատեգորիա:Երևանի Կոմիտասի անվան պետական կոնսերվատորիայի շրջանավարտներ
Կատեգորիա:ՀԽՍՀ արվեստի վաստակավոր գործիչներ
Կատեգորիա:Հայ դիրիժորներ
Կատեգորիա:Հայ երաժիշտներ
Ռոմկա, Ֆոմկա, Արտոս

**«Ռոմկա, Ֆոմկա, Արտոս»** (), սովետական երեք սերիայով մուլտֆիլմ, նկարահանված Կ. Լագունովի «Ռոմկա ռամազան» երեք շների արկածների մասին պատմվածք-հեքիաթի մոտիվներով։ 
Մակագրում գրված է, ԽՍՀՄ Պետհետուստատեսություն ռադիոյի Սվերդլովի կինոստուդիա։
* Ֆիլմ 1 — 1987 — 10 ր. 02 վրկ. — սցենարիստ Ա. Մինաև
* Ֆիլմ 2 — 1988 — 9 ր. 58 վրկ. — սցենարիստ Միխայիլ Լիպսկերով
* Ֆիլմ 3 — 1989 — 10 ր. 00 վրկ. — սցենարիստ Ալեքսանդր Ռոզին

## Սյուժե

Մուլտֆիլմը պատմում է այն մասին թե ինչպես Ռոմկա, Ֆոմկա, Արտոս մականունով երեք շներ, ճանապարհվել էին փնտրելու Ռոմկայի տիրոջը։

### Առաջին ֆիլմը
Մի քաղաքում ապրում էր երկրաբան Ստեփան Իվանովիչը։ Նա ուներ մի երիտասարդ շուն` Ռոմկա անունով։ Ռոմկան շատ էր սիրում իր տիրոջը և նա նույն ձևով էր նրան հատուցում։ Ստեփան Իվանովիչը պատրաստվում է դեպի հյուսիս հերթական էքսպեդիցիային և Ռոմկային թողնում է տանը։ Ռոմկան որոշում է տիրոջ հետևից գնալ, իսկ նրա ընկերները՝ Ֆոմկան և Արտոսը, հետևում են Ռոմկային։ Չհասցնելով հեռանալ շնիկները բախվում են սարսափելի հրեշի՝ Ժանիք-Ժանիք Գրումբումբեսոնի հետ, բայց կարողանում են փախչել նրանից։

### Երկրորդ ֆիլմ
Շնիկները լսում են` ինչ-որ մեկն աղեկտուր վնգստում է։ Պարզվում է, որ Գրումբումբեսոն է, որն ուզում է շներին հրապուրելով` իր մոտ` կղզի տանել։ Ճիշտ հաշվարկել էր, որ Ռոմկան Ֆոմկայի և Արտոսի հետ անպայման կարձագանքեն ուրիշի դժբախտությանը` լսելով աղերսական ոռնոցը։ Այդպես էլ լինում է։ Անբաժան եռյակը գնում է ձայնի ուղղությամբ և հայտնվում է կղզում, որը կոչվում էր «Կե'ր, խմի'ր, քնի'ր».

### Երրորդ ֆիլմ
Կղզին, որտեղ մեր շնիկներին հրապուրելով բերել էր հրեշ Գրումբումբեսոն, կազմում է չար Կատվի ծառայություն, պարզվում է կախարդական է, կախարդված։ Կատուն ուներ ամբողջ շնային ցեղի մեծ «ատամը» նրա համար, որ շները մի ժամանակ հետապնդել են և տանջել։ Եվ ահա այժմ, դառնալով կախարդված կղզու միանձնյա սեփականատերը, Կատուն հրապուրել է շներին և նրանց զրկել շնային գլխավոր բնութագրից՝ հավատարմություն, նվիրվածություն, ճարպկություն, արագություն և քաջություն։

## Նկարահանող խումբ

## DVD հրատարակություն
Մուլտֆիլմը թողարկվեց DVD-ով ռեժիսոր Գալինա Տուրգենևի **«Ռոմկա, Ֆոմկա և Արտոս»** մուլտֆիլմերի ժողովածուում։ Մուլտֆիլմերի սկավառակ «Ռոմկա, Ֆոմկա և Արտոս» (Ֆիլմ 1, 2, 3), «Տատիկի դասը» (1986), «Սպիտակ թիթեռնիկ» (1981), «Փոքրիկ իշուկի երազանքը» (1984), «Կուղխը և աղվեսը» (1982), «Քամիների տերը» (1984), «Բռնիր, ձուկը» (1983)։

## Արտաքին հղումներ
* Энциклопедия отечественной мультипликации (авт. Сергей Капков, «Алгоритм», 2006)

Կատեգորիա:Մուլտֆիլմեր շների մասին
Դադարշիշ

**Դադարշիշ**, ազգությամբ հայ աքեմենյան զորավար , Բակտրիայի սատրապության սատրապը։ Ծառայել է Դարեհ I Մեծի գահակալության շրջանում (522-486 թթ. մ.թ.ա.): Դադարշիշին հարամայված էր ճնշել ծագած ապստամբությունները Մարգիանայում և Հայաստանում։ Այս մասին մանրամասն խոսվում է Բեհիսթունյան եռալեզու արձանագրությունում։

## Տես նաև
* Բեհիսթունյան արձանագրության ամբողջական թարգմանությունը

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Աքեմենյան զորավարներ
Դատավարական ժամկետներ

**Դատավարական ժամկետներ**,  ժամանակահատված, որի ընթացքում դատավարության մասնակիցները իրավունք ունեն կամ պարտավոր են կատարել որոշակի դատավարական գործողություններ։ 

Դատավարական ժամկետներ սահմանվում են օրենքով (քրեական գործի նախաքննության ժամկետ, մեղադրանք առաջադրելու ժամկետ և այլն) կամ դատարանի վճռով (լրացուցիչ ապացույցներ ներկայացնելու ժամկետ և այլն)։ Հաշվում են ժամերով, օրերով և ամիսներով։ Որպես կանոն, հաշվի մեջ չի մտնում դատավարական ժամկետի սկսելու ժամն ու օրը։ Օրերով հաշվելու դեպքում դատավարական ժամկետներն ավարտվում են վերջին օրվա ժամը 24-ին, ամիսներով՝ վերջին ամսվա համապատասխան օրը։ Դատավարական ժամկետները պահպանված են համարվում, եթե մինչև ժամկետի ավարտը բողոքը կամ դատավարական փաստաթուղթը հանձնվում է փոստին։ Օրենքով սահմանված դատավարական ժամկետները փոփոխության ենթակա չեն, բացառությամբ օրենսդրությամբ նախատեսված դեպքերի։ Բաց թողնված  դատական ժամկետները հարգելի պատճառների առկայության դեպքում, կարող են վերականգնել դրա իրավունքն ունեցող պաշտոնատար անձինք։

## Գրականություն

Կատեգորիա:Դատավարական իրավունք
Ալեքսանդր Ալլեգրով

**Ալեքսանդր Գրիգորի Ալլեգրով** (իսկական ազգանունը՝ Սարկիսով, , ), օպերետի և կրկեսի խորհրդային դերասան։ Ադրբեջանական ԽՍՀ և ՌԽՖՍՀ (1959) վաստակավոր արտիստ։ Երգչուհի Իրինա Ալլեգրովայի հայրը։

## Կենսագրություն
Ալեքսանդր Ալլեգրովը ծնվել է 1915 թվականի ապրիլի 15-ին Արմավիրում (Ռուսաստանի Դաշնություն, Կրասնոդարի երկրամաս), որոշ տվյալներով՝ Շուշիում (հաստատել է դուստրը՝ Իրինա Ալլեգրովան՝ հարցազրույցներում)։ Հայրը եղել է հաշվապահ-աուդիտոր, մայրը՝ տնային տնտեսուհի։ Ալեքսանդրը եղել է ընտանիքի իններորդ երեխան։ Տասներկու տարեկան հասակում փախել է տանից, աշխատել շրջիկ կրկեսում, բայց նրան գտել ու տուն են վերադարձրել։ Տանից վերջնականապես հեռացել է տասնյոթ տարեկան հասակում։

Մասնագիտական գործունեությունն սկսել է Բաքվի օպերետային թատրոնում։ 1943 թվականին առաջին անգամ նկարահանվել է կինոյում։ 1946 թվականին տեղափոխվել է Դոնի Ռոստով, աշխատել երաժշտական կոմեդիայի թատրոնում, որտեղ էլ հանդիպել է ապագա կնոջը՝ Սերաֆիմա Սոսնովսկայային։ 1961 թվականին թողել է թատրոնը, ընտանիքի հետ տեղափոխվել և աշխատանքի անցել Բաքվի երաժշտական կոմեդիայի թատրոնում։ 1976 թվականին, թողնելով Բաքվի թատրոնը, ընտանիքի հետ տեղափոխվել է Մոսկվա։

## Մահ
Մահացել է 1994 թվականի մայիսի 24-ին Մոսկվայում։ Թաղված է Մոսկվայի հայկական գերեզմանատանը։

## Պարգևներ
* ՌԽՖՍՀ վաստակավոր արտիստ, 1959
* Ադրբեջանական ԽՍՀ վաստակավոր արտիստ

## Ֆիլմեր
* «Սուզանավ T-9»՝ Վասիա Բենկո, նավաստի, 1943
* «Ես կպարեմ»՝ պարուսույց, 1962
* «Մարդն ու շղթաները» (կարճամետրաժ), դրվագներում, 1964

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ

* Կենսագրությունը «Հայազգ» կայքում
* Ալեքսանդր Գրիգորի Ալլեգրով, երաժշտական կոմեդիայի թատրոնի դերասան

Կատեգորիա:Խորհրդային դերասաններ
Կատեգորիա:Կրկեսի հայ դերասաններ
Կատեգորիա:Հայ աճպարարներ
Կատեգորիա:Մոսկվայի հայկական գերեզմանատանը թաղվածներ
Կատեգորիա:ՌԽՖՍՀ վաստակավոր արտիստներ
Կատեգորիա:Ռուսահայ դերասաններ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի Դաշնության վաստակավոր արտիստներ
Ջոն Օթիս Ադամս

**Ջոն Օթիս Ադամս** (, ), ամերիկացի նկարիչ, իմպրեսիոնիզմի կարկառուն ներկայացուցիչ։ Եղել է Ինդիանա նահանգի «Hoosier Group» նկարիչների խմբի անդամ։

## Կենսագրություն
Ջոն Օթիս Ադամսը ծնվել է 1851 թվականին հուլիսի 8-ին Միացյալ Նահանգներում՝ Ինդիանայում։

Պատանեկան տարիներն անցկացրել է Ինդիանա նահանգի Ֆրանկլին, Շելբվիլ և Մարտինսվիլ քաղաքներում։

Հայրենի Ինդիանայում երկու տարի շարունակ սովորել է «*Wabash College»* քոլեջում, որը գտնվում էր Քրոուֆորդսվիլում։ Հետո արվեստ է ուսումնասիրել Լոնդոնի թագավորական քոլեջում՝ «*Royal College of Art»*: 1876 թվականին, ուսումնառությունն ավարտելուց հետո Ջոն Ադամսը վերադառնում է հայրենիք ու հիմնավորվում Ինդիանա նահանգի Մանսի քաղաքում։ Այստեղ նկարիչը բացում է սեփական ստուդիան։ 1880 թվականին Ջոն Օթիս Ադամսը կրկին հեռանում է դեպի Եվրոպա, որպեսզի շարունակի կրթությունը Գերմանիայում։ Այստեղ նա ընդունվում է Մյունխենի գեղարվեստի ակադեմիա։ 1887 թվականին Ջոն Օթիս Ադամսը վերադառնում է Մանսի։ Այստեղ բացի գեղանկարչությամբ զբաղվելուց, սկսում է նաև դասեր տալ։ Ավելի ուշ, «*Hoosier Group*» անդամների հետ Ինդիանապոլիս քաղաքում հիմնադրում է «*Herron School of Art and Design*» դպրոցը։ Կնոջ հետ միասին, ով նույնպես նկարչուհի էր, ինչպես նաև Թեոդոր Սթիլի ու նրա կնոջ հետ որոշ ժամանակ ապրում և աշխատանքի են անցնում Ինդիանայի Բրուքվիլ քաղաքում։ Նրա աշակերտներից է ամերիկացի ևս մեկ իմպրեսիոնիստ Ֆրենսիս Բրաունը։

Ջոն Օթիս Ադամսն իր մահկանացուն կնքել է 1927 թվականի հունվարի 28-ին՝ Ինդիանապոլսում, յոթանասունհինգ տարեկան հասակում։ Նրան հուղարկավորել են Մանսիի «*Beech Grove Cemetery»* գերեզմանատանը։

Կինը Ուինֆրի Բրեդի Ադամսն է (1871-1955)։ Երեխաները՝ Ջոն Ալբան Ադամսը (1900-1971) և Ռոբերտ Բրեդի Ադամսը (1905-1951)։

## Ծանոթագրություններ

## Գրականություն
* 
* 
* 
* 
* 
* 

## Արտաքին հղումներ
* BIOGRAPHY for John Adams
* John Ottis Adams at American Art Gallery
* Ջոն Օթիս Ադամս (John Ottis Adams) 
* Ջոն Օթիս Ադամս՝ աշխատանքների պատկերասրահ 

Կատեգորիա:19-րդ դարի ամերիկացի նկարիչներ
Կատեգորիա:20-րդ դարի ամերիկացի նկարիչներ
Կատեգորիա:Ամերիկացի նկարիչներ
Կատեգորիա:Իմպրեսիոնիստ գեղանկարիչներ
Ձկնաբուծական գործարան

[240px|մինի|Հետազոտական ձկնաբուծական գործարան [Վիրջինիայի պոլիտեխնիկական ինստիտուտում]]
**Ձկնաբուծական գործարան**, ձեռնարկություն, որն զբաղվում է արժեքավոր ձկնատեսակների ձկնկիթի ինկուբացիայով և դրանց մանրաձկան արհեստական աճեցմամբ, ինչպես նաև ձկնաբուծական տնտեսության ջրամբարներում արդյունագործական պաշարների պահպանման և ավելացման համար։ Ձկնաբուծական գործարաններում ստացված մանրաձուկը (նաև փափկամարմինները, խեցգետնակերպերը) հետագայում տեղափոխվում են լճակային տնտեսություններ՝ հետագա աճեցման համար։

Ձկնաբուծական գործարանները կարող են լինել կարպային, ծածանային, սաղմոնային, թառափային և այլն։ Որոշ գործարաններ զբաղվում են միանգամից մի քանի տեսակի աճեցմամբ (ինչպես նաև՝ փափկամարմինների և խեցգետնակերպերի)։

Ունենում են մայրական կազմի նախապատրաստման, ձկնկիթի ստացման և բեղմնավորման արտադրամաս (ինկուբացիայի ցեխ), արտադրող ձկների բուծարաններ կամ լճակներ, ձկնաբուծական համապատասխան սարքավորումներով հագեցած ինկուբացիոն ու կենդանի կերերի արտադրամասեր, աճեցման լճակներ և մի շարք այլ կառուցվածքներ։

Ձկնաբուծական գործարաններում ձկների աճեցման տեխնոլոգիայի հիմնական փուլերն են՝ սեռահասուն արտադրողների ստացումն ու դրանցից սերնդաստացումը, ձկնկիթի բեղմնավորումն ու ինկուբացիան, թրթուրի պահպանումն ու մանրաձկան աճեցումը՝ մինչև ապրանքային ձուկ դառնալը։

## Ծանոթագրություններ

## Գրականություն
* 

Կատեգորիա:Ձկնաբուծություն
Կիբելայի շատրվան (Մեխիկո)

400px|մինի
**Կիբելայի շատրվան** (), Իսպանիայի Կառլ III թագավորի օրոք ճարտարապետ Վենտուրա Ռոդրիգեսի կողմից 1777-1792 թվականներին Մադրիդի Կիբելայի հրապարակում կառուցված շատրվանի բրոնզե կրկնօրինակ Մեխիկոյի Լա Ռոմա շրջանում՝ Օախակա, Դուրանգո, Մեդելին և Էլ Օրո փողոցների հատման վայրում։

Շատրվան-հուշարձանը Մեքսիկայում տեղադրվել է որպես իսպանական և մեքսիկական համայնքների միջև եղբայրության խորհրդանիշ 1980 թվականին։  2011 թվականին Մեխիկոյի քաղաքային իշխանությունների սպասարկման ծրագրի շրջանակներում բարեկարգվել է։ Հրապարակի հետ միասին այն համարվում է քաղաքի առավել խորհրդանշական վայրերից մեկը։

## Պատմություն
Շատրվանի բացման արարողությունը տեղի է ունեցել 1980 թվականի սեպտեմբերի 5-ին։ Բացմանը ներկա են գտնվել Մեքսիկայի նախագահ Խոսե Լոպես Պորտիլյոն, Մադրիդի քաղաքապետ Էնրիկե Տիերնո Գալվան, Մեխիկոյի քաղաքապետ Կառլոս Հանկ Գոնսալեսը։

thumb|Բնօրինակ շատրվանը Մադրիդում
Շատրվանը գտնվում է 19-րդ դարում կառուցված նախկին Միրավիլ հրապարակում՝ Միրավիլի 3-րդ կոմսուհու հողատարածքներ տանող հին ճանապարհի հատման վայրում։ Այժմ այդ հատվածով անցնում են Օախակա և Դուրանգո փողոցները։ Հրապարակից ներքև գտնվող ջրհորը եղել է Էլ Ռոմա շրջանի խմելու ջրի հիմնական աղբյուրը։ Այս շատրվան-հուշարձանը իսպանացի էմիգրանտների նվերն է Մեխիկո քաղաքին։

2011 թվականին Մեխիկոյի քաղաքապետ Մարսելո Էբրարդը հայտարարեց, որ 67 հուշարձաններ կընդգրկվեն պահպանման ու վերակառուցման ծրագրում, այդ թվում նաև շատրվանը։ Վերանորոգման ընթացքում «վերականգնվեցին հուշարձանի կորած կտորները, բրոնզե քանդակները, բարելավվեց ջրային համակարգը, կանաչ տարածքները և լուսավորումը` նվազեցնելով էներգիայի ծախսերը։ Շատրվանի վերաբացումը տեղի ունեցավ 2011 թվականի հունվարի 21-ին, որին մասնակցեցին Մեխիկոյի քաղաքապետը, Մեքսիկայում Իսպանիայի արտակարգ և լիազոր դեսպան Մանուել Ալաբարտը, Մեխիկոյի աշխատանքների և ծառայությունների կառավարման քարտուղար Ֆերնանդո Աբուատիսը։

## Նկարագրություն
Հուշարձանախումբը ունի 12,5 մետր երկարություն, 4,7 մետր լայնություն, 5,5 մետր բարձրություն, կշռում է 12 տոննա։ Ինսուրխենտես մետրոյից և Դուրանգո մետրոբասից գտնվում է երկու թաղամաս հեռավորության վրա՝  Օախական, Դուրանգո, Մեդելին և Էլ Օրո չորս փողոցների հատման վայրում։

Շատրվանը գտնվում է երթևեկության պտույտի կենտրոնում՝ շրջապատված հանրախանութներով ու ռեստորաններով։ Ամեն շաբաթ այստեղ կազմակերպվում է բացօթյա շուկա, որը հայտնի է “el tianguis de la Cibeles” կամ “el bazar de Oro” անուններով։

## Սիմվոլիզմ
Շատրվանը բաղկացած է հռոմեական պտղաբերության աստվածուի Կիբելայի արձանից՝ գլխին թագ, ձեռքին գավազան և բանալի՝ երկրի վրա իր իշխանության խորհրդանիշները, նստած է առյուծներով կառքի վրա, որոնք Հիպոմոնեսի և Ատլանտայի դիցաբանական կերպարներն են։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Մեքսիկայի հուշարձաններ
Կատեգորիա:Շատրվաններ
Գելա Ձագնիձե

**Գելա Բադրեևիչ Ձագնիձե** (), վրացի ֆուտբոլիստ, հարձակվող։ Վրաստանի գավաթի ֆինալիստ 1998/99:

## Կենսագրություն
Ծնվել է Բադրա և Թամարա Ձագնիձեների ընտանիքում։ Սովորել է Քութայիսի համար 31 դպրոցում։ 1997 թվականին ավարտել է Քութայիսի մանկավարժական համալսարանը։

Քութայիսի ֆուտբոլի սան։ Կարիերան սկսել է Թուրքիայում, Տրապիզոնի «Սյուրմենեսպոր» թիմում։ 1992/1993 մրցաշրջանի ընթացքում վերադարձավ Վրաստան և շարունակեց հանդես գալ Քութայիսի «Տորպեդոյում», որտեղ խաղաց երկու տարի։ Հետո տեղափոխվեց «Ռցմենա» (Քութայիս)։ 1996 թվականի ամռանը տեղափոխվեց «Սամգուրալի», որտեղ հաղթեց առաջին լիգայի առաջնությունը 1995/1996,  պատրաստվում է բարձրագույն խմբում իր առաջին մրցաշրջանին։ «Սամգուրալիի» հիմնական կազմում անեց է կացնում չորս մրացաշրջան Վրաստանի հզոր դիվիզիոնում 82 խաղում խփելով 7 գոլ։ 1999/2000 մրցաշրջանում իր թիմին օգնել է հասնել Վրաստանի գավաթի առաջնության եզրափակիչ և եզրափակչում Քութայիսի «Տորպեդոյի» հետ խաղում նա դաշտ դուրս չեկավ։

2001 թվականին տեղափոխվեց Ռուսաստանի երկրորդ լիգայի «Դինամո» (Բրյանսկ)։ 2003 թվականին «Դինամոն» մինչև վերջին տուրը գլխավորում էր երկրորդ լիգայի մրցաշարային աղյուսակը, բայց վերջին տուրում «Ելեցի» դեմ խաղում կորցնելով միավոր (1:1) թիմը չկարողացավ մնալ առաջինը և «Օրյոլի» հետ հավաքեց հավասար 83 միավոր, ըստ կանոնադրության նշանակվեց «ոսկե գնդակ», առաջին լիգա դուրս գալու համար։ «Դինամոն» պարտվեց (1:2), բայց չնայած դրան վաստակեց իրավունք մասնակցել առաջին լիգային, Պետերբուրգյան «Դինամո»։ Ձագնիձեն առաջին լիգայում խաղաց ընդամենը երեք խաղ  և 2004 թվականի կեսին տեղափոխվեց երկրորդ լիգայում հանդես եկող «Լոկոմոտիվ» (Կալուգա), որի կազմում հանդես եկավ ամբողջ մրցաշրջանի ընթացքում։

Հետագայում խաղաց Բրյանսկի «Բեժիցայում» և «Արսենալում», բայց արդեն սիրողական մակարդակում։ Բրյանսկի «Պարտիզանում» աշխատել է երեխաների մարզիչ։

Մահացել է 2015 թվականի հոկտեմբերի 24-ին։

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* 

Կատեգորիա:Ռուս ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Վրացի ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Տղամարդկանց ֆուտբոլի հարձակվողներ
Կատեգորիա:Տորպեդո Քութայիսի ֆուտբոլիստներ
Ամբրուազ Օյոնգո

**Ամբրուազ Օյոնգո** (, ), կամերունցի ֆուտբոլիստ, կանադական «Մոնրեալ Իմպակտ» ակումբի պաշտպան։

## Ակումբային կարիերա
Օյոնգոն սկսել է կարիերան «Կոնտոն Սպորտ» ակումբում։ Ակումբի կազմում նա երեք անգամ դարձել է Կամերունի չեմպիոն, նվաճել ազգային գավաթը և օգնել թիմին դուրս գալ Աֆրիկայի չեմպիոնների գավաթի կիսաեզրափակիչ։ 2013 թվականի ամռանը ֆրանսիական «Լիլ» ակումբը հետաքրքրվել է պաշտպանով, սակայն տեղափոխությունը չի կայացել։

2014 թվականի ամռանը Ամբրուազը տեղափոխվել է ամերիկյան «Նյու Յորք Ռեդ Բուլզ»։ Հունիսի 28-ին կանադական «Տորոնտոյի» դեմ խաղում նա նշեց իր նորամուտը ՄԼՍ-ում։  Առաջին իսկ մրցաշրջանում Օյոնգոն նվաճել է հիմնական պաշտպանի տեղը «կարմիր ցուլերի» թիմում։

2015 թվականին Ամբրուազը տեղափոխվեց կանադական «Մոնրեալ Իմպակտ»։ Մայիսի 24-ին «Դալասի» դեմ խաղում նա նշեց իր նորամուտը նոր թիմի կազմում։ Հունիսի 25-ին «Տորոնտոյի» դեմ խաղում Օյոնգոն խփել է իր առաջին գոլը «Մոնրեալի» կազմում։

## Միջազգային կարիերե
2011 թվականին Կամերունի երիտասարդական հավաքականի կազմում  Օյոնգոն Կոլումբիայում մասնակցել է Ֆուտբոլի աշխարհի երիտասարդական առաջնությանը։ Մրցաշարի ընթացքում նա խաղացել Պորտուգալիայի, Ուրուգվայի, Մեքսիկայի և Նոր Զելանդիայի հավաքականների դեմ։

2013 թվականին Ամբրուազն իր նորամուտը նշեց Կամերունի հավաքական կազմում։ 2015 թվականի սկզբին նա ընդգրկվել է հայտացուցակում Աֆրիկայի Գավաթի խաղարկությանը մասնակցելու համար, որ անցկացվել է Հասարակածային Գվինեայում։ Խմբային փուլի՝ Մալիի հավաքականի դեմ մեկնարկային խաղում նա խփել է իր առաջին գոլը ազգային թիմի կազմում։

2017 թվականին հավաքականի կազմում Աբրաուզը հաղթող է ճանաչվել Աֆրիկայի Գավաթի խաղարկությունում, որ անցկացվում էր Գաբոնում։ Մրցաշարում նա խաղացել Սենեգալի, Գանայի, Եգիպտոսի, Բուրկինա-Ֆացո, Գվինեա Բիսաուի ֆուտբոլի և Գաբոնի հավաքականների դեմ։

### Գոլերը Կամերունի հավաքականում

## Ձեռքբերումներ
**Ակումբային**

 **«Կոտոն Սպորտ»**
*  Կամերունի ֆուտբոլի առաջնություն - 2010
*  Կամերունի ֆուտբոլի առաջնություն - 2011
*  Կամերունի ֆուտբոլի առաջնություն - 2013
* Կամերունի Գավաթակիր - 2011

**Միջազգային**
 **Կամերուն**
*  Աֆրիկայի ազգերի գավաթ - 2017

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Ֆուտբոլիստի էջը soccerway.com կայքում 
* MLS player profile
* WestAfricanFootball.com profile
*  mtnfootball profile 
* 

Կատեգորիա:Կամերունի հավաքականի ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Կամերունցի ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Կոտոն Սպորտի ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Տղամարդկանց ֆուտբոլի պաշտպաններ
Տոկարևի եկամտաբեր տուն

**Ն. Ի. Տոկարևի եկամտաբեր տուն** (), շենք Դոնի Ռոստովի Բոլշայա Սադովայա փողոցում, Չեխովի պողոտայի խաչմերուկի մոտ։ Շենքն ունի մշակութային ժառանգության տարածաշրջանային նշանակության օբյեկտի կարգավիճակ։
մինի|Տոկարևի եկամտաբեր տունը նախահեղափոխական բացիկի վրա

## Պատմություն
Եկամտաբեր տունը կառուցվել է 1905 թվականին ռոստովցի վաճառական և սպիրտի-օղու գործարանի սեփականատեր Նիկոլայ Իլյիչ Տոկարևի կողմից։ Մինչև 1917 թվականի Հոկտեմբերյան հեղափոխությունը եկամտաբեր տանը տեղակայված են եղել Ս. Բաբախանովի հրուշակեղենի խանութը, Ռուսական թատերական ընկերությունը, «Կարագ-Պանիր» խանութը, Մ. Ռոզենբլյումի դեղատնային անոթների և խցանների պահեստը։

Խորհրդային իշխանության հաստատումից հետո եկամտաբեր տունն ազգայնացվեց, և այնտեղ սկսեց գործել քաղաքային տասներորդ հիվանդանոցը։ Հայրենական մեծ պատերազմի տարիներին շենքը գրեթե չի տուժել։ Երբ 1945 թվականին Ուինսթոն Չերչիլի կինը` Կլեմենտինա Չերչիլը, այցելել է Դոնի Ռոստով, նրան տեղավորել են հենց այդ տանը։

1990-ական թվականների վերջում, քաղաքի հոբելյանի առթիվ, նախկին եկամտաբեր շենքը վերանորոգեցին «Սպեցռեստավրացիա» ինստիտուտի աշխատակիցները` ճարտարապետ Յ. Սոլնիշկինի նախագծով։ Ներկայումս շենքում գործում է քաղաքային №10 պոլիկլինիկան։

## Ճարտարապետություն
Եռահարկ եկամտաբեր տունը կառուցվել է էկլեկտիզմի ոգով, նրա ձևավորման մեջ համատեղվում են բարոկկոյի, ռոկոկոյի և կլասիցիզմի տարրեր։ Շենքի ճարտարապետագեղարվեստական նկարագիրը որոշում են ելուստավորումներն ու վրանածածկային եզրերով էրկերները։ Առաջին հարկը ձևավորված է կոպտատաշ քարով։ Լուսամուտատեղերը զարդարված են բազմազան երեսկալներով, երկրորդ հարկում դրանք ավարտվում են եռանկյունաձև, իսկ երրորդում` ուղղանկյունաձև զարդաքիվերով։ Ճակատը զարդարված է բազմաթիվ ծեփակերտ տարրերով, դրասանգներով, վահանազարդերով և ախավեղագեսով։ Երրորդ հարկի միջապատում տեղադրված է օձը և գավաթը ձեռքին կնոջ քանդակ։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Դոնի Ռոստովի շենքեր և կառույցներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի մշակութային ժառանգություն
Իլյա Կանդելակի

**Իլյա Կանդելակի** (; ), վրացի ֆուտբոլիստ։ Հանդես է գալիս Վրաստանի ֆուտբոլի ազգային հավաքականում որպես կիսապաշտպան։

## Կենսագրություն
### Ակումբային կարիերա

Իր պրոֆեսիոնալ կարիերան սկսել է Վրաստանում։ Հանդես է եկել Թբիլիսիի «35- ՊՏՈՒ» և «Դինամո» ակումբներում։ 2000 թվականից մինչև 2005 թվականը հանդես է եկել «Դինամո» ակումբում։ 2005 թվականի ամռանը Իլիան տեղափոխվել է «Չերնոմորեց» ակումբ։ Դեբյուտը Ուկրաինայի առաջնությունում կայացել է 2005 թվականի սեպտեմբերի 11-ին կիևյան «Դինամո» ակումբի դեմ խաղում (0:1)։ 2007 թվականի ամռանը իր հայրենակիցներ Ռևազ Բարաբաձեի, Գեորգի Օնիանիի և Գեորգի Սետուրիձեի հետ տեղափոխվեց գերմանական «Կառլ Յեյս» ակումբ։ Մրցաշրջանի վերջին թիմը դուրս մնաց Երրորդ Բունդեսլիգայից, իսկ Կանդելակին տեղափոխվեց ավստրիական «Շտուրմ» ակումբ։ Ակումբում նա խաղացել է 18 համարի ներքո։ Իլիան կարողացավ հանդես գալ չորս հաղթական խաղերում։ 2008 թվականի հուլիսին Ինտերտոտոյի գավաթի առաջնությունում նա մասնակցեց «Շախտյորի» և հունգարական «Գոնվեդա» ակումբների դեմ խաղերում։ «Շտուրմ»-ից հետո  խաղացել է ՈՒԵՖԱ-ի առաջնության որակավորման փուլում։ Առաջին խաղում ակումբը 1:1 հաշվով ավարտեց հիմնական ժամանակը, սակայն 11 մետրանոց հարվածաշարում պարտվեց 2:4 հաշվով։

2008/09 մրցաշրջանի վերջում՝ Ավստրիայի առաջնությունում, «Շտուրմը» կարողացավ զբաղեցնել 4-րդ տեղը, որը օգնեց թիմին մասնակցելու Եվրոպայի առաջնության որակավորման խաղերին։ Որակավորման փուլում Կանդելակին անցկացրեց 6 խաղ՝ սկզբում բոսնիական «Շիրոկ», ապա ուկրաինական «Մետալուրգ» ակումբների դեմ։ Որակավորման փուլում բարեհաջող հանդես գալու շնորհիվ նրանք մասնակցեցին F խմբի խաղերին։ Ակումբը խմբում պետք է մրցեր «Դինամոյի», թուրքական «Գալաթասարայի» և հունական «Պանաթինաիկոսի» դեմ։

### Կարիերան ազգային հավաքականում
Իլիան հանդես է եկել Վրաստանի թե՛ պատանեկան, թե՛ երիտասարդական հավաքականներում։ 2004 թվականից մինչև 2013 թվականը հանդես է եկել ազգային հավաքականում։

## Ձեռքբերումներ
* 2003 թվականի Վրաստանի չեմպիոն։
* 2002/03, 2003/04 թվականների Վրաստանի գավաթի հաղթող
* 2005/06 թվականի Ուկրաինայի առաջնության բրոնզե մեդալաիր։

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Профиль на сайте legioner.kulichki.com
* 
* 

Կատեգորիա:Դինամո Թբիլիսիի ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Վրաստանի հավաքականի ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Վրացի ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Տղամարդկանց ֆուտբոլի պաշտպաններ
Դավիթ Կակուլիա

**Դավիթ Կակուլիա** (, ), վրացի ֆուտբոլիստ, մոլդովական «Օլիմպ» ակումբի կիսապաշտպան։

## Կարիերա

### Ակումբային
Դավիթը ֆուտբոլով սկսել է զբաղվել դեռևս պատանի տարիքից՝ 7 տարեկանից։ Հանդես է եկել Թբիլիսիի «Լոկոմոտիվ» ակումբի մանկապատանեկան հավաքականում, հետո տեղափոխվել է «Սպարտակ»,  իսկ 13 տարեկան հասակում շարունակել է կարիերան «Դինամո» ակուբում։ 2006 թվականին Դավիթը հրավիրվեց «Օլիմպ» ակումբ, որտեղ նա անցկացրեց մեկ ու կես մրցաշրջան։ Ակումբի կազմում մասնակցել է 12 խաղերի՝ դառնալով 1 գոլի հեղինակ։ 2008 թվականին դեբյուտել է Վրաստանի ֆուտբոլի առաջնություն, հանդես է եկել «Մերանի» ակումբում՝ անցկացնելով 2 խաղ։ 2009 թվականին վերադարձել է «Օլիմպ»։ Մրցաշրջանի կեսին տեղափոխվել է «Լոկոմոտիվ», որտեղ անցկացրել է 5 խաղ։

2010 թվականին տեղափոխվել է մոլդովական «Սֆինտուլ» ակումբ, որի կազմում անցկացրել է 20 խաղ։ 2010/11 մրցաշրջանի կեսին տեղափոխվել է մոլդովական «Օլիմպ» ակումբ, քանի որ թիմը հանդես էր գալիս Մոլդովայի բարձրագույն լիգայում։ Ակումբի կազմում անցկացրել է 3 խաղ։

2012 թվականի փետրվարին վերադարձել է Վրաստան՝ հանդես գալով «Մերանի» ակումբում։ 2012 թվականի օգոստոսին դեբյուտել է «Չիհուրա» ակումբ։

### Ազգային հավաքականում
Դավիթը մասնակցել է Վրաստանի թե՛ պատանեկան, թե՛ երիտասարդական ակումբների խաղերին։ Երիտասարդական հավաքականում անցկացրել է երեք խաղ։

## Ընտանիք
Հայրը՝ Նոդար Կակուլիան, նույնպես ֆուտբոլիստ է։ 1971-1978 թվականներին հանդես է եկել «Դինամո» ակումբում՝ մասնակցելով ԽՍՀՄ-ի Երկրորդ Լիգային։

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Давид Какулия – грузинский «фантазиста»  

Կատեգորիա:Վրացի ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Լոկոմոտիվ Թբիլիսիի ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Դինամո Բաթումի ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Տղամարդկանց ֆուտբոլի կիսապաշտպաններ
Նիկոլայ Այվազյան

**Նիկոլայ Այվազյան** (**Բլբազի Նիկոլ**, ), Ցարական Ռուսաստանի բանակի գնդապետ, ՀՅԴ անդամ, Զորավար Անդրանիկի բանակի հակահետախույզ և խմբապետ։

## Կենսագրություն
Նիկոլայ Այվազյանը ծնվել է Արևմտյան Հայաստանի Բայազետ (Արշակավան) քաղաքում։ Ավարտել է տեղի դպրոցը։ Ուսումը շարունակել է Թիֆլիսի ռազմական ուսումնարանում։ 1890-ական թվականների սկզբին ընդգրկվել է Դաշնակցություն կուսակցության շարքերը։

Ակտիվ մասնակցություն է ունեցել հայ-ազատագրական շարժմանը։ 1914-1919 թվականներին եղել է Զորավար Անդրանիկի բանակի անդամ։ Հայաստանից Անդրանիկի հեռանալուց հետո անդամագրվել է Հայաստանի Դեմոկրատական Հանրապետության բանակին, որի կազմում, որպես խմբապետ, իր զինծառայողների հետ միասին 1919-1920 թվականներին օսմանյան ու մուսաֆաթական տարրերից մաքրել է Սևանա լճին հարակից տարածքները։

Հայաստանի Հանրապետությունը Ռուսական Կարմիր բանակի կողմից գրավվելուց հետո Ն. Այվազյանը ձերբակալվել է։ 1920-1931 թվականներին կնոջ հետ միասին եղել է Ղազախստանի աքսորավայրերում։ 1931 թվականին վերադարձել է Կովկաս և մինչև 1940 թվականը ընտանիքի հետ բնակվել Գանձակ քաղաքում։ Այստեղ աշխատանքի է ընդունվել մսի վերամշակման արտադրամասում որպես պահեստի աշխատող։ Աշխատավայրում ազգությամբ թուրք գործընկերներից մեկը ճանաչելով նրան, նրա անցած մարտական ուղղու մասին հայտնել է իշխանություններին։ 1940 թվականին ձերբակալվել է և տեղափոխվել Բաքու։ Հարազատների միջոցով բանտից ազատվել է և տեղափոխվել Կիև, եղբոր՝ Պյոտր Այվազովի մոտ։ Կարճ ժամանակ անց տեղափոխվել է Գրոզնի, որտեղ գտնվում էր ընտանիքը։ 1942 թվականին ընտանիքի հետ միասին բնակության նպատակով մեկնել է Ելենդորֆ քաղաք (ներկայումս՝ Գյոյգյոլ), որտեղ մինչև 1953 թվականը բնակվել է Սևանի փողոցում։ 1953 թվականին մշտական բնակության նպատակով տեղափոխվել է ՀԽՍՀ մայրաքաղաք Երևան՝ հաստատվելով նախկին Դերժինսկու փողոցում։

Մահացել է 1975 թվականին Երևանում։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Երևան քաղաքում թաղվածներ
Կատեգորիա:ՀՅԴ անդամներ
Կատեգորիա:Հայ գնդապետներ
Կատեգորիա:Հայ ռազմական գործիչներ
Կատեգորիա:Հայ երկարակյացներ
Վլադիմիր Դվալիշվիլի

**Վլադիմիր Դվալիշվիլի** (, ), վրացի ֆուտբոլիստ, «Ատիռաու» ակումբի հարձակվող։

## Կարիերա
Պրոֆեսիոնալ կարիերան սկսել է Թբիլիսիի «Դինամոյում», որտեղ խաղացել է չորս մրցաշրջան և անց է կացրել 59 խաղ՝ խփելով 27 գնդակ։ Երկու անգամ դարձել է երկրի չեմպիոն։

2006 թվականի հունիսին պայմանագիր է կնքել Ռուսթավի «Մետալուրգի» հետ։ Հաջորդ մրցաշրջանում դարձել է չեմպիոն։

2008-2009 թվականին խաղացել է Ռիգայի «Սկոնտո» ակումբում։ Լատվիայի առաջնությունում անց է կացրել 42 խաղ և դարձել 22 գոլի հեղինակ։

2009 թվականի հուլիսի 7-ին Դվալիշվիլին երկամյա պայմանագիր կնքեց իսրայելական «Մաքաբի» հետ։

2009 թվականի հուլիսի 15-ին նորամուտը նշեց Չեմպիոնների Լիգայում, երկրորդ ընտրական փուլում «Գլենտորանի» դեմ խաղում։ Այդ խաղում խփեց երկու գոլ։ Հաջորդ տուրում «Ակտոբեի» Դվալիշվիլին խփեց ևս երկու գոլ։

## «Մաքքաբիում» հանդես գալու վիճակագրությունը

## Նվաճումներ
* Վրաստանի չեմպիոն (1)։ 2004/05
* Իսրայելի չեմպիոն (1)։ 2010/11
* Լեհաստանի չեմպիոն (2)։ 2012/13, 2013/14
* Լեհաստանի գավաթակիր (1)։ 2012/13

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* 
* 
* «Օդենսե» ֆուտբոլային ակումբի պաշտոնական կայք  

Կատեգորիա:Դինամո Թբիլիսիի ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Վրաստանի հավաքականի ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Վրացի ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Տղամարդկանց ֆուտբոլի հարձակվողներ
Լյուլյայլյակոյի երեխաներ

thumb|«Կույս» անվամբ ավագ աղջկա մումիան։
**Լյուլյայլյակոյի երեխաներ**, մումիաներ, որոնց 1999 թվականի մարտի 16-ին հայտնաբերել է Ջոհան Ռեյնհարդը և իր հնագիտական թիմը Լյուլյայլյակո լեռան գագաթին, որը գտնվում է Չիլիի և Արգենտինայի սահմանին։ Մումիաները թաղվել են 500 տարի առաջ։ Ըստ որոշ հնագետների՝ նրանք համարվում են երբևէ ամենալավ պահպանված ինկ մումիաներից։

## Հայտնաբերում
Ռեյնհարդի թիմը, երեք օր ինկերի զոհաբերության վայրեր փնտրելով, հայտնաբերեց գերեզմանոց, որտեղ 2 աղջիկ և մեկ տղա էր թաղված։ Մի քանի ոսկե, արժաթե և խեցուց պատրաստված արձան, գործվածքներ և կավե ամանեղեն ևս պեղվեց։ Կրտսեր աղջկա մարմինը՝ հատկապես դեմքն ու ուսերը, մահվանից հետո վնասվել էր կայծակից․ այրվածքների հետքեր կային։ Մյուս երկու մումիաները չեն կայծակնահարվել։ Թանկարժեք մետաղներից պատրաստված արձանները և գործվածքները գերեզմանում գտնված գտածոների մեջ էին։

## Հետազոտություն
thumb|Տղայի մումիան
Ամենամեծ մումիային՝ մոտ 15-ամյա աղջկան, անվանեցին «La Doncella», որը թարգմանաբար նշանակում է «Կույսը»։ Հետազոտության արդյունքում նրա թոքերում բակտերիայի վարակ հայտնաբերվեց։ Նրա հագին զգեստ կար, մազերը հյուսած էր, գլխին գլխազարդ կար։ ԴՆԹ հետազոտությունը ցույց տվեց, որ երկու աղջիկները խորթ քույրեր էին, իսկ տղան նրանց հետ որևէ բարեկամական կապ չուներ։ «Կույսը» թմրեցվել էր կոկայի տերևներով և եգիպտացորենի գարեջրով, որը հայտնի է չիչա անվամբ։ Մահացել է քնած վիճակում ինչպես իր մյուս բախտակիցները։

Կա վարկած, որ «Կույսը» ակլա էր կամ Արևի կույս, այսինքն՝ նրան ընտրել և օրհնել էին, որպեսզի ապրի մյուս աղջիկների և կանանց հետ, որոնք պետք է թագավորի կանայք կամ քրմուհիներ դառնային կամ զոհ մատուցվեին։ Ինկերի շրջանում ծիսակարգային զոհաբերությունը խորհրդանշում էր առողջություն, հարուստ բերք և նախընտրելի եղանակ։

«La niña del rayo»-ն կամ «Կայծակնահար աղջնակը» մոտավորապես 6 տարեկան էր և զոհաբերված։ Նրա դեմքը և ուսի մի մասը մահվանից հետո վնասվել էր կայծակից։

Տղայի մարմինն այնքան ամուր էին փաթաթել, որ կողոսկրերից մի քանիսը կոտրվել էին, իսկ կոնքը՝ հոդախախտվել։ Տղայի զգեստի վրա կղանքի հետքեր և փսխանք է հայտնաբերվել, որը վկայում է բռնության առկայության մասին։ Փսխանքը կարմիր գունավորում ուներ՝ պայմանավորված ախիոտե պատրանքածին նյութով, որի հետքերը գտնվել են նաև տղայի ստամոքսում և կղանքում։ Ամենայն հավանականությամբ տղայի մահը վրա է հասել շնչահեղձությունից։

Մումիաները ցուցադրվում են Արգենտինայի Բարձրադիր վայրերի հնագիտության թանգարանում (Museo Arqueológico de Alta Montaña)։

## Տես նաև
* Էցի

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:1999 հնագիտական գտածոներ
Կատեգորիա:Արգենտինայի հնագիտություն
Կատեգորիա:Զոհաբերություններ
Կատեգորիա:Մումիաներ
Կատեգորիա:Չիլիի հնագիտություն
Ժողովրդավարական շարժում՝ միասնական Վրաստան

**«Ժողովրդավարական շարժում՝ միասնական Վրաստան»** (), վրացական աջակողմյան կենտրոնամետ քաղաքական կուսակցություն, որը հիմնադրվել է 2008 թվականի նոյեմբերի 24-ին։ Կուսակցության հիմնադիրը Վրաստանի խորհրդարանի անդամ և երկրի նախկին նախագահ Նինո Բուրջանաձեն է։

«Ժողովրդավարական շարժում՝ միասնական Վրաստան»-ը հանդիսանում է ընդիմություն Միխեիլ Սաակաշվիլիի ղեկավարած քաղաքական թևի՝ «Միացյալ ազգային շարժում» կուսակցության նկատմամբ։ Կուսակցության նպատակը Վրաստանը Ռուսաստանի Դաշնության և Եվրոպական Միության հետ մերձեցնելն է։

## Ընտրություններ
«Ժողովրդավարական շարժում՝ միասնական Վրաստան» քաղաքական կուսակցության առաջնորդ Նինո Բուրջանաձեն 2013 թվականին մասնակցել է Վրաստանի նախագահական ընտրություններին։

Վերջինիս գլխավոր հակառակորդները հանդիսանում էին «Վրացական երազանք՝ Ժողովրդավարական Վրաստան» կուսակցության նախագահ Գիորգի Մարգվելաշվիլին և Միխեիլ Սաակաշվիլու հիմնադրած «Միացյալ ազգային շարժում» կուսակցության անդամ Դավիթ Բաքրաձեն։

Նինո Բուրջանաձեն գրավել է երրորդ տեղը ընտրություններում` հավաքելով 165 933 քվե (այն համարժեք էր ամբողջ քվեների 10,18 %-ին)։

## Տես նաև
* Նինո Բուրջանաձե

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Կուսակցության պաշտոնական կայք 

Կատեգորիա:Վրաստանի կուսակցություններ
Լաշա Դեկանոսիձե

**Լաշա Դեկանոսիձե** (), վրացի ֆուտբոլիստ, Մերանի (Մարթվիլի) թիմի անկյունային պաշտպան և կիսապաշտպան։

## Կենսագրություն
Լեշան Թբիլիսիի «Դինամո»  ակումբի սան է։ Երիտասարդ տարիներին խաղացել է ցածր դիվիզիոնի թբիլիսական ակումբներում։ Ֆուտբոլիստը այդ տարիներին պատկանում էր «Դինամոյին»։

2008 թվականի սեպտեմբերին տեղափոխվել է Բորիսովի ԲԱՏԵ ակումբ ազատ գործակալի  կարգավիճակով, ներառվել է ակումբի հայտացուցակում Չեմպիոնների Լիգայի խաղերին մասնակցելու համար։ Սակայն ԲԱՏԵ-ում խաղաց միայն մեկ խաղ՝ 2008 թվականի սեպտեմբերի 7-ին Բելառուսի գավաթի խաղերից մեկում։ 2008/09 մրցաշրջանի միջնամասում լքեց ակումբը։

2009 թվականի առաջին կեսին Դեկանոսիձեն սկսեց խաղալ Թբիլիսիի «Դինամոյի» դուբլում։ 2009/10 մրցաշրջանի սկզբից տեղափոխվել է «Սպարտակ Ցխինվալ», այդ ակումբի կազմում նորամուտը նշել է Վրաստանի առաջնությունում թբիլիսական «Դինամոյի» հետ խաղում։

2010 թվականի ամռանը Դեկանոսիձեն վերադարձավ Բեռալուս Ժոդինոյի «Տորպեդո», բայց նորից չկարողացավ բավականաչափ խաղային փորձ հավաքել։ Նա ակումբի համար խաղացել է ընդամենը երկու խաղ 2010 թվականի հուլիսի 18-ին Բելառուսի գավաթի խաղերից մեկում խաղացել է «Սլոնիմայի» դեմ և հուլիսի 25-ին Մինսկի «Պարտիզանի» դեմ։

2011 թվականին հայտնվել է «Վիպետցկի» տեսադաշտում։ 2011—2012 թվականներին ֆուտբոլիստի ելույթների մասին լուր չկար։ 2013 թվականին Ֆինլանդիայի 3-րդ դիվիզիոնի հետնապահներից մեկի կազմում։

2014 թվականի սկզբին Դեկանոսիձեն վերադարձավ Վրաստան և միացավ В начале 2014 года Деканосидзе вернулся в Грузию и присоединился к клубу «Մերանիին (Մարթվիլի)», 2013/14 մրցաշրջանում անց է կացրել 7 խաղ, իսկ նրա թիմը դուրս է եկել Վրաստանի բարձր լիգայից։

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Профиль на сайте ФК БАТЭ 
* Профиль teams.by

Կատեգորիա:Վրացի ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Տղամարդկանց ֆուտբոլի պաշտպաններ
Կատեգորիա:ԲԱՏԷ-ի ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Դինամո Թբիլիսիի ֆուտբոլիստներ
Հանս Ռոսլինգ

**Հանս Գյոստա Ռոսլինգ** (, հուլիսի 27, 1948, Ուպսալա, Շվեդիա - փետրվարի 7, 2017, Ուպսալա, Շվեդիա), շվեդ բժիշկ, ակադեմիկոս, Կառոլինսկա ինստիտուտի միջազգային առողջապահության հարցերով պրոֆեսոր, վիճակագրության մասնագետ և համաշխարհային ճանաչում ունեցող դասախոս։

1993 թվականին դարձավ «Բժիշկներ առանց սահմանների» միջազգային կազմակերպության Շվեդիայի մասնաճյուղի հիմնադիրներից մեկը։

Հանս Ռոսլինգը Գապմայնդեր հիմնադրամի համահիմնադիրներից մեկն է, որտեղ մշակվեց Տրենդալայզեր ծրագրային ապահովումը, որն օգտագործվում է վիճակագրական տեղեկատվության վիզուալացման և ինտերակտիվ գրաֆիկների օգնությամբ դրա պատկերման համար։

## Կենսագրություն
Հանս Ռոսլինգը ծնվել է Շվեդիայի Ուպսալա քաղաքում։ 1967-1974 թվականներին բժշկություն և վիճակագրություն է ուսումնասիրել Ուպսալայի համալսարանում, իսկ 1972 թվականին՝ հանրային առողջապահություն Հնդկաստանի հարավում՝ Բանգալորում գտնվող Սենթ Ջոնսի բժշկական քոլեջում։ 1976 թվականին Ռոսլինգը բժշկի արտոնագիր է ստանում և 1979-1981 թվականներին որպես բժիշկ աշխատում Մոզամբիկի հյուսիսում՝ Նակալա շրջանում։

1981 թվականի օգոստոսի 21-ին Ռոսլինգը հայտնաբերեց կոնզո (konzo) հիվանդության բռնկում, որն առաջացնում է լուծանք։ Նրա ուսումնասիրություններն այս ոլորտում պսակվեցին Ուպսալայի համալսարանում փիլիսոփայական գիտությունների դոկտորի աստիճանով (1986)։

Ռոսլինգն ուսումնասիրում էր տնտեսության, գյուղատնտեսության, աղքատության և առողջական վիճակի զարգացման մակարդակների միջև եղած փոխկապակցվածությունը։

1993 թվականին նա Շվեդիայում «Բժիշկներ առանց սահմանների» շարժման նախաձեռնողներից էր։

Ռոսլինգը համաշխարհային ճանաչում ձեռք բերեց 2006 թվականին TED-ում ունեցած դասախոսությունից հետո։ Նա դասախոսություններ էր կարդում միջազգային առողջապահության և զարգացման համաշխարհային միտումների մասին։ Իր դասախոսություններում Ռոսլինգը ձգտում էր ցրել աշխարհի երրորդ կարգի երկրներում այդ գործընթացների մասին գոյություն ունեցող առասպելները։ Անիմացիոն վիճակագրության օգնությամբ նա ցույց է տալիս, որ այդ երկրներում բարեկեցության զարգացման հետագծերը և առողջության բարելավումը նման է նրան, ինչ նախկինում եղել է տնտեսապես զարգացած երկրներում։ Որոշ երկրներ այժմ այդ ուղին անցնում են երկու անգամ արագ, քան օրինակ Արևմուտքն էր արել։ Ըստ Ռոսլինգի՝ աշխարհում նկատվում է նաև ծնելիության կրճատում և նրա հաշվարկներով բնակչության աճը կդադարի 2050 թվականին, երբ մոլորակի ընդհանուր բնակչությունը կդառնա մոտավորապես 11 միլիարդ, եթե, իհարկե, կլուծվի աղքատության խնդիրը, որը անմիջականորեն վերաբերվում է Երկրի ծայրահեղ աղքատ բնակչության 2 միլիոնին։

## Ընտանիք
Հայրը՝ Գյոստա Ռոսլինգն է (1917֊1995), մայրը՝ Բրիտա Ռոսլինգը (1921֊2005)։ Կինը՝ Ագնետա Ռոսլինգն (1948) է։ Ունի 3 երեխա (1974, 1975 և 1984)։

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* 

Կատեգորիա:Ակադեմիկոսներ
Կատեգորիա:Գիտնականներ այբբենական կարգով
Կատեգորիա:Շվեդ բժիշկներ
Կատեգորիա:Շվեդ բլոգերներ
Կատեգորիա:Շվեդ գիտնականներ
Կատեգորիա:Շվեդիայի գիտությունների թագավորական ակադեմիայի անդամներ
Կատեգորիա:Շվեդիայի ճարտարագիտական գիտությունների թագավորական ակադեմիայի անդամներ
Կատեգորիա:Ուփսալայի համալսարանի շրջանավարտներ
Կատեգորիա:Փիլիսոփայական գիտությունների դոկտորներ
Կատեգորիա:Քաղցկեղից մահացածներ
Իրվին Քորի

**Իրվին Քորի** (, հուլիսի 29, 1914, Նյու Յորք, ԱՄՆ - փետրվարի 6, 2017, Նյու Յորք, ԱՄՆ), ամերիկացի կատակերգու, կինոդերասան և հասարակական գործիչ։ Հայտնի է նաև *Professor* բեմական անվամբ։

## Կենսագրություն
Քորին ծնվել է 1914 թվականի հուլիսի 29-ին Նյու Յորքում։ Այն բանից հետո, երբ հայրը հեռացավ ընտանիքից, մայրը ստիպված էր նրան և մյուս հինգ երեխաներին որբանոց տանել, որտեղ Քորին մնաց մինչև դեռահասություն։ Այնուհետև տեղափոխվեց Կալիֆորնիա և ընդունվեց Լոս Անջելեսի Բելմոնթի ավագ դպրոց։ Մեծ ճգնաժամի ժամանակ աշխատել է Շրջակա միջավայրի պահպանման քաղաքացիական կորպուսում, այնուհետև վերադարձել Արևելք և «Ոսկե ձեռնոցներ» սիրողական բոքսի մրցաշարում կիսաթեթև քաշային կարգում դարձել չեմպիոն։ 1938 թվականին «Pins and Needles» երաժշտական կատակերգությունում ստանում է սցենարիստի և կատարողի աշխատանք։

## Քաղաքական հայացքներ
Քորին սատարում էր ձախերին։ «Երբ փորձեցի Կոմունիստական կուսակցություն մտնել, նրանք ինձ անարխիստ անվանեցին»,— ասում էր նա։ Նա սատարում էր կուբայացի երեխաներին, Մումիա Աբու Ջամալին և ԱՄՆ-ի կոմունիստական կուսակցությանը։ 1950-ական թվականներին նրա անունը սև ցուցակում է ընդգրկվում։

## Ֆիլմագրություն

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Իրվին Քորիի պաշտոնական կայք

Կատեգորիա:Նյու Յորք քաղաքում ծնվածներ
Կատեգորիա:Նյու Յորք քաղաքում մահացածներ
Կատեգորիա:Ամերիկացի կատակերգուներ
Կատեգորիա:Ամերիկացի սոցիալիստներ
Կատեգորիա:Ամերիկացի հասարակական գործիչներ
Կատեգորիա:Ամերիկացի տղամարդ կինոդերասաններ
Կատեգորիա:Բեմական կեղծանուններ
Կատեգորիա:Ամերիկացի հեռուստատեսային դերասաններ
Կատեգորիա:Ամերիկացի տղամարդ թատերական դերասաններ
Կատեգորիա:Ամերիկացի երկարակյացներ
Բեսիկ Բերաձե

**Բեսիկ Բերաձե** (), վրացի ֆուտբոլիստ։ Խաղացել է կիսապաշտպանի դիրքում։

## Ակումբային կարիերա
Բեսիկը «Սամգուրալի» ակումբի սան է, որի կազմում հանդես է եկել 1986 թվականից մինչև 1992 թվականը։ «Սամգուրալի» ակումբի կազմում մասնակցել է Վրաստանի առաջնությանը։ 1989 թվականին արժանացել է Վրաստանի գավաթի հաղթողի տիտղոսին։ 1992 թվականին տեղափոխվել է Թբիլիսիի «Դինամո» ակումբ, որի կազմում երկու անգամ դարձել է Վրաստանի չեմպիոն։ 1994 թվականին տեղափոխվել է «Տրաբզոնսպոր» ակումբ, որի կազմում անցկացրել է 6 խաղ։ Այնուհետև վերադարձել է «Դինամո»։ Վերադառնալով ակումբ կարողացել է օգնել թիմին հաղթել 1994/1995 թվականների առաջնությունում, նաև 1995 թվականին ակումբն արժանացել է Վրաստանի գավաթին։ 1996 թվականին տեղափոխվել է «Չերնոմորեց», որի կազմում հնարավորություն է ունեցել մասնակցել Բարձրագույն լիգայում։ Ապրիլի 20-ին «Ռոստելմաշա» ակումբի դեմ խաղում դեբյուտել է Ռուսաստանի առաջնություն։ Բարձրագույն լիգայում անցկացրել է 66 խաղ։ Կարիերան ավարտել է իր առաջին ակումբում՝ «Սամգուրալիում»։

Ազգային հավաքականում անցկացրել է 8 խաղ։

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* 

Կատեգորիա:Դինամո Թբիլիսիի ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Թուրքական Սուպերլիգայի ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի Պրեմիեր Լիգայի խաղացողներ
Կատեգորիա:Վրաստանի հավաքականի ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Վրացի ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Տղամարդկանց ֆուտբոլի պաշտպաններ
Կատեգորիա:Տրաբզոնսպորի ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Լոկոմոտիվ Թբիլիսիի ֆուտբոլիստներ
Էդմունդ Յոհանսոն

**Էդմունդ Յոհանսոն** (, հուլիսի 22, 1936, Ռիգա, Լատվիա — փետրվարի 7, 2017, Լատվիա), պետանվտանգության մարմինների խորհրդային, լատվիացի աշխատակից, գեներալ-մայոր, Լատվիական ԽՍՀ Պետական անվտանգության կոմիտեի վերջին նախագահ։

## Կենսագրություն
Ծնվել է Ռիգայում։ 1956 թվականին ավարտել է Ռիգայի արդյունաբերական պոլիտեխնիկումը և աշխատել է Ռիգայի «Ավտոէլեկտրոպրիբոր» գործարանում։ Այնուհետև զորակոչվում է Խորհրդային բանակ։ 1960-1991 թվականներին ԽՄԿԿ անդամ էր։ 1959 թվականից աշխատել է Լատվիայի Երիտասարդության լենինյան կոմունիստական միությունում։ 1963 թվականից Լատվիայի Լենկոմի Բաուսի շրջկոմի առաջին քարտուղարն էր։ 1965 թվականից Ռիգայում Լատվիայի Լենկոմի Կիրովի շրջկոմի առաջին քարտուղարն էր և Լատվիայի Լենկոմի կենտկոմի բաժնի պետը։ 1971 թվականին ավարտել է Լիտվայի ԿԿ Կենտկոմին կից Բարձրագույն կուսակցական դպրոցը և ԽՍՀՄ Մինիստրների խորհրդին կից գործող ՊԱԿ-ի բարձրագույն դպրոցի օպերատիվ անձնակազմի ղեկավարման բարձրագույն դասընթացները։ 1992 թվականի մարտից աշխատել է կոմերցիոն բանկերում և տրանզիտային բիզնեսում։

## ՊԱԿ
1972 թվականից աշխատել է պետանվտանգության մարմիններում։ 1984 թվականից Լատվիական ԽՍՀ ՊԱԿ-ի 5-րդ բաժնի պետն էր։ 1986-1989 թվականներին Լատվիական ԽՍՀ ՊԱԿ-ի նախագահի տեղակալն էր, այնուհետև ԽՍՀՄ ՊԱԿ 5-րդ բաժնի պետի տեղակալը։ 1990 թվականի մարտից 1991 թվականի օգոստոսը Լատվիական ԽՍՀ ՊԱԿ-ի նախագահն էր։

## Ծանոթագրություններ

## Գրականություն
* Э. Йохансон «Записки генерала ЧК» 2006, Рига

Կատեգորիա:Գեներալ-մայորներ
Կատեգորիա:ԽՄԿԿ անդամներ
Կատեգորիա:Կարմիր դրոշի շքանշանի ասպետներ
Գիորգի Բալաշվիլի

**Գիորգի Բալաշվիլի** (, ), վրացի ֆուտբոլիստ։ Հանդես է գալիս ազգային հավաքականում որպես պաշտպան։

## Կարիերա
### Ակումբային
Պրոֆեսիոնալ կարիերան սկսել է 1991 թվականին «Քարթլի» ակումբում։ 1992  թվականին տեղափոխվել է «Դիլու»։ 1997 թվականին շարունակել է կարիերան ռուսական «Անգուշտի» ակումբում՝ հանդես գալով Երկրորդ դիվիզիոնում։ 1988 թվականին վերադարձել է «Դիլու»։ Ակումբում նրան ընդգրկել են մրցաշրջանի Թոփ 22 լավագույն ֆուտբոլիստների ցանկում։ Հետագայում սկսել է հանդես գալ Թբիլիսիի «Լոկոմոտիվում»։ Այնուհետև, վերադառնալով «Դիլե», ավարտել է կարիերան։

### Ազգային հավաքականում
1998 թվականից մինչև 1999 թվականը Գիորգին հանդես է եկել ազգային հավաքականում։ Մասնակցել է 3 խաղերի, բայց չի կարողացել հեղինակել ոչ մի գոլ։

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Պրոֆիլը ''playerhistory.com'' կայքում 
* 

Կատեգորիա:Վրաստանի հավաքականի ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Վրացի ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Տղամարդկանց ֆուտբոլի պաշտպաններ
Կատեգորիա:Լոկոմոտիվ Թբիլիսիի ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Անգուշտի ֆուտբոլիստներ