Խորխե Էդվարդս

**Խորխե Էդվարդս Վալդես** (, ), չիլիացի գրող, լրագրող, դիվանագետ։

## Կենսագրություն
Ծնվել է 1931 թվականի հունիսի 29-ին չիլիական հայտնի և հարուստ ընտանիքում, որը սկիզբ է առել անգլիացի նավաստուց, ով Չիլի էր ժամանել 1804 թվականին: Ավարտել է Չիլիի համալսարանի իրավաբանական ֆակուլտետը (1958)։  Պրինսթոնում սովորել է քաղաքական գիտություններ։ 1962-1967 թվականներին եղել է Փարիզում Չիլիի դեսպանատան քարտուղար, որտեղ ծանոթացել է Վարգաս Լյոսայի, Կորտասարի, Մարկեսի հետ։  Հետագայում ղեկավարել է Չիլիի արտաքին գործերի նախարարության Արևելյան Եվրոպայի բաժինը։ 1971 թվականին Սալվադոր Ալյենդեի կառավարությունը նրան նշանակել է Կուբայում Չիլիի դեսպան, բայց Ֆիդել Կաստրոյի կառավարությունը երեք ամիս անց նրան հայտարարել է «պերսոնա նոն գրատա» (գրողը դա արտացոլել է իր համանուն աշխատության մեջ): Այնուհետև նա կրկին ծառայել է որպես Փարիզում դեսպանության քարտուղար, որտեղ ենթակա է եղել Պաբլո Ներուդային:

1973 թվականի հեղաշրջումից և Պինոչետի իշխանության գալուց հետո ստիպված է եղել հրաժարական տալ, մինչև 1978 թվականը ապրել է աքսորում Բարսելոնայում, աշխատել է հայտնի *Seix Barral* (Սեյշ Բարալ) հրատարակչությունում, գրել, զբաղվել լրագրությամբ։  Վերադառնալուց հետո դարձել է խոսքի ազատության պաշտպանության կոմիտեի հիմնադիր, ապա նախագահ։ 1988 թվականին եղել է «Անկախները հանուն ժողովրդավարական կոնսենսուսի» քաղաքական շարժման հիմնադիրներից մեկը։  Երկրում ժողովրդավարության վերականգնումից հետո նշանակվել է ՅՈՒՆԵՍԿՕ-ում Չիլիի դեսպան (1994-1996) նախագահ Էդուարդո Ֆրեյ Ռուիս-Թագլի օրոք։  2010 թվականից Չիլիի նոր նախագահ Սեբաստիան Պինյերան, որին Էդվարդսը հրապարակավ աջակցում էր նախընտրական քարոզարշավի ընթացքում, նրան նշանակել է Փարիզում Չիլիի դեսպան: 2010 թվականին Իսպանիայի թագավոր Խուան Կառլոս I-ը Էդվարդսին շնորհել է Իսպանիայի քաղաքացիություն։ 

Մահացել է 2023 թվականի մարտի 17-ին Մադրիդում։

## Ստեղծագործություններ
### Վեպեր
* *El peso de la noche*/ Գիշերվա բեռը (1965)
* *Persona non grata*/ Պերսոնա նոն գրատա (1973, հրատարակվել է Չիլիում և Կուբայում՝ գրաքննության աղավաղումներով)
* *Los convidados de piedra*/ Քարե հյուրեր (1978)
* *El museo de cera*/ Մոմե արձանների թանգարան (1981)
* *La mujer imaginaria*/ Հորինված կինը (1985)
* *El anfitrión*/ Ամֆիտրիոն (1988)
* *El origen del mundo*/ Աշխարհի ծագումը (1996)
* *El sueño de la historia*/ Պատմության երազը (2000)
* *El inútil de la familia*/ Ավելորդ իր ընտանիքում (2004)
* *La casa de Dostoievsky*/ Դոստոևսկու տունը (2008)

### Նովելներ
* *El patio*/ Բակը (1952)
* *Gente de la ciudad*/ Քաղաքացիները (1961)
* *Las máscaras*/ Դիմակներ (1967)
* *Temas y variaciones*/ Թեմաներ և վարիցիաներ (1969, ընտրյալ նովելներ)
* *Fantasmas de carne y hueso*/ Մարմնավոր տեսիլքներ (1993)

Բացի այդ, Խորխե Էդվարդսը գրել է էսսեներ և հոդվածներ, Պաբլո Ներուդայի կենսագրությունը (1990), որի հետ նա ընկերություն է արել և նամակագրություն է պահպանել, ինչպես նաև այլ ստեղծագործություններ։

## Ճանաչում
* Գուգենհայմի կրթաթոշակ (1979),
* Չիլիի լեզվի ակադեմիայի անդամ (1979),
* Չիլիի գրականության ազգային մրցանակի դափնեկիր (1994), 
* Միգել դե Սերվանտեսի մրցանակ (1999), 
* Ֆրանսիայի արվեստների և գրականության շքանշանի ասպետ, 
* Գաբրիելա Միստրալի շքանշան (2000)։

## Ծանոթագրություններ

## Գրականություն
* Osses Gonzalez P. Acercamiento a Jorge Edwards. Santiago de Chile: Ed. La Noria, 1992
* Schulz Cruz B. Las inquisiciones de Jorge Edwards. Madrid : Editorial Pliegos, 1994
* Pilar Vila M. del. Las máscaras de la decadencia: la obra de Jorge Edwards y el medio siglo chileno. Rosario: B. Viterbo Editora, 2006
* Ampuero R. La historia como conjetura: reflexiones sobre la narrativa de Jorge Edwards. Santiago de Chile: Andrés Bello, 2006
* Santini A. La vulnerable ostentación del orden: la parodía en tres novelas de Jorge Edwards. Santiago de Chile: Catalonia, 2006

## Արտաքին հղումներ
* Խորխե Էդվարդսը Միգել դե Սերվանտեսի վիրտուալ գրադարան կայքում 
* Jorge Edwards Bello 
* Тексты on line 
* [Хорхе Эдвардс в Москве, [2012]]

 
Կատեգորիա:Չիլիացի գրողներ
Կատեգորիա:Չիլիացի դիվանագետներ
Կատեգորիա:Չիլիացի լրագրողներ