open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Ջո Ուիլոկ

**Ջո Ուիլոկ** (, ), անգլիացի պրոֆեսիոնալ ֆուտբոլիստ։ Ներկայումս հանդես է գալիս Արսենալի կազմում։ Խաղում է կենտրոնական կիսապաշտպանի դիրքում։

## Ակումբային կարիերա
### Արսենալ
Ուիլոկը Արսենալի ակադեմիայի սան է։ 2017-18 մրցաշրջանում ընդգրկվեց Արսենալի առաջին կազմում։ Իր պրոֆեսիոնալ դեբյուտը Ուիլոկը նշեց 2017 թվականի սեպտեմբերի 20-ին՝ փոխարինելով Ռիս Նելսոնին Անգլիայի լիգայի գավաթի Դոնկաստեր Ռովերսի դեմ խաղում։ Առաջին հանդիպումը եվրոպական առաջնություններում անցկացրեց 2017 թվականի սեպտեմբերի 28-ին՝ թիմի մեկնարկային կազմում խաղադաշտ դուրս գալով Եվրոպայի Լիգայի ԲԱՏԷ Բորիսովի դեմ խաղում։ Նոյեմբերի 3-ին Ուիլոկը երկարաձգեց իր պայմանագիրը Արսենալի հետ մինչև 2021 թվականը։ Իր դեբյուտը Պրեմիեր Լիգայում անգլիացին նշեց 2018 թվականի ապրիլի 15-ին՝ Նյուքասլ Յունայթեդի դեմ խաղում։ Իր առաջին մրցաշրջանում Ուիլոկը անցկացրեց 11 հանդիպում։

Իր առաջին գոլը պրոֆեսիոնալ կարիերայում Ուիլոկը խփեց 2018 թվականի նոյեմբերի 29-ին՝ Եվրոպայի Լիգայի խմբային փուլի Վորսկլա Պոլտավայի դեմ խաղում։ 2019 թվականի հունվարի 5-ին նա դուբլ ձևակերպեց Անգլիայի գավաթի Բլեքփուլի դեմ խաղում՝ օգնելով իր թիմին հաղթել 3-0 հաշվով։ 2019 թվականի մայիսի 29-ին անգլիացին փոխարինեց Մեզութ Օզիլին ՈՒԵՖԱ Եվրոպայի Լիգայի եզրափակչի Չելսիի դեմ խաղում, սակայն Արսենալը պարտվեց 4-1 հաշվով։ 2018-19 մրցաշրջանում Ուիլոկը անցկացրեց 6 հանդիպում առաջին թիմի կազմում՝ դառնալով 3 գոլի հեղինակ։

2019-20 մրցաշրջանում Ուիլոկը սկսեց ավելի շատ խաղաժամանակ ստանալ Պրեմիեր Լիգայում։ 2019 թվականի սեպտեմբերի 12-ին անգլիացին երկարաձգեց իր պայմանագիրը մինչև 2023 թվականը։ Սեպտեմբերի 19-ին նա գոլի հեղինակ դարձավ Եվրոպայի Լիգայի խմբային փուլի Այնտրախտ Ֆրանկֆուրտի դեմ խաղում՝ օգնելով իր թիմին հաղթել 3-0 հաշվով։ Հոկտեմբերի 30-ին Ուիլոկը գոլ խփեց Անգլիայի լիգայի գավաթի Լիվերպուլի դեմ խաղում, իսկ հանդիպման հիմնական ժամանակը ավարտվեց 5-5 հաշվով և Արսենալը պարտվեց հետխաղյա 11-մետրանոցների հարվածաշարում։

## Միջազգային կարիերա
Ուիլոկը ներկայացրել է Անգլիան տարբեր տարիքային երիտասարդական հավաքականներում։ Անգլիայի Մ19 հավաքականի կազմում իր դեբյուտը նշեց 2017 թվականի սեպտեմբերի 1-ին՝ Լեհաստանի դեմ խաղում։

## Կարիերայի վիճակագրություն
### Ակումբային վիճակագրություն
*2019 թվականի նոյեմբերի 22-ի դրությամբ*

## Նվաճումներ
### Ակումբային
**Արսենալ**

* ՈՒԵՖԱ Եվրոպայի Լիգա. երկրորդ տեղ. 2018–19
* Անգլիայի սուպերգավաթ. 2017

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Ուիլոկի պաշտոնական Տվիտերի էջը
* Ուիլոկի պաշտոնական Ինստագրամի էջը
* Ուիլոկը transfermarkt-ում
* Ուիլոկը soccerbase.com-ում
* Ուիլոկը WhoScored.com կայքում
* Ուիլոկը Արսենալի պաշտոնական կայքում
* Ուիլոկը Պրեմիեր Լիգայի պաշտոնական կայքում
* Ուիլոկը ՈՒԵՖԱ-ի պաշտոնական կայքում

Կատեգորիա:Անգլիացի ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Արսենալի ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Պրեմիեր Լիգայի ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Տղամարդկանց ֆուտբոլի կիսապաշտպաններ
Կատեգորիա:Նյուքասլ Յունայթեդի ֆուտբոլիստներ
Էլսե Մարիա Յակոբսեն

**Էլսե Մարիա Յակոբսեն** (, ), նորվեգացի դիզայներ, տեքստիլ նկարիչ։

## Կենսագրություն
մինի|«Fra tornekrone til seierskrone» խորանի գոբելեն աշխատանք Տյոնսբերգի Սյոնդրե Սլագեն եկեղեցում
Յակոբսենը ծնվել և մեծացել է Նորվեգիայի Քրիստիանսանդ քաղաքում։ 1951 թվականին ավարտել է Նորվեգիայի արհեստագործական և արվեստի արդյունաբերության ազգային ակադեմիան (այժմ՝ Օսլոյի արվեստի ազգային ակադեմիա)։ 1950 թվականին Նիդերլանդներում սովորել է գոբելենագործություն։ 1951 թվականին դիզայներ և տեքստիլ արդյունաբերության բնագավառի նկարչուհին սկսում է զբաղվել գոբելենագործությամբ։ 1966 թվականին Օսլոյում առաջին անգամ մասնակցել է Նկարիչների միության (*Kunstnerforbundet*) ցուցահանդեսին
:

Որպես տեքստիլ նկարիչ, շահել է Բերգենի համալսարանի գիտական շենքի (90 մետր), Erkebispegården-ի, Թրոնհեյմ (30 մետր) և Քրիստիանսանդի շրջանային դատարանի դեկորատիվ մրցույթները։ Էլսե Մարիա Յակոբսենն առավել հայտնի է  խորանների համար իր ստեղծած աշխատանքներով։ Նորվեգիայում և այլուր ստեղծել է 33 խորանային նկարներ, այդ թվում՝ Կոպենհագենում, Իսպանիայում, Արաբական Միացյալ Էմիրություններում։ Ստեղծել է ավելի քան 500 գոբելեններ մասնավոր տների և հասարակական կառույցների համար։

Յակոբսենը ցուցահանդեսների է մասնակցել Ռիգայում, Վիլնյուսում, Մյունստերում, Կոպենհագենում, Օռլեանում և Սլովակիայում, փոփոխվող ցուցադրություններ է ունեցել ԱՄՆ-ում և Դանիայում։ Մասնակցել է նաև Լոզանի գոբելենագործության միջազգային բիենալեին։

Էլսե Մարիա Յակոբսենը կյանքի մեծ մասն ապրել է Քրիստիանսանդում։ Մինչև մահը իր մի շարք գործեր նվիրել է Քրիստիանսանդի Վեստ-Ագդեր թանգարանին։

## Մրցանակներ
Արժանացել է տարբեր մրցանակների և Նորվեգիայի աստվածաբանական դպրոցի պատվավոր աստիճանի։ Արժանացել է նաև Սուրբ Օլավի 1-ին կարգի ասպետի կոչման։

## Գրականություն
* Joseph Jobe (ed) Le Grand Livre de la Tapisserie (Lausanne, Switzerland: Edita, 1965).
* Randi Nygaard Lium: Ny norsk billedvev (C. Huitfeldt. 1992) ISBN 978-8270031085.
* Knut Berg (ed) Norsk kunsthistorie (Oslo: Gyldendal, 1981-83) ISBN 9788205122642.
* Gunvald Opstad: Else Marie Jakobsen, biography, 128 pages, (J. M. Stenersens Forlag. 1987).
* Gunvald Opstad: Else Marie Jakobsen, catalogue, 88 pages, 2003.

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
*Else Marie Jakobsen, Æresdoktorforedrag  Agder Vitenskapsakademi Årbok 2009 
*The Lausanne International Tapestry Biennials (1962-1995)

Կատեգորիա:Նորվեգացի արվեստագետներ
Կատեգորիա:Նորվեգացի դիզայներներ
Կատեգորիա:Նորվեգացի նկարիչներ
Հորթոն (մուլտֆիլմ)

**«Հորթոն»**, 2008 թվականին նկարահանված անիմացիոն ֆիլմ ըստ գրող և մուլտիպլիկատոր «Horton Hears a Who!» մանկական գրքի մոտիվների։

Մուլտֆիլմի կարգախոսն է. «Կարևոր չէ, թե ինչ չափերի ես դու, այլ կարևոր է` արդյո՞ք դու գոյություն ունես»։

## Սյուժե
Հորթոն անունով փիղը գտնում է մի փետուրով ծաղիկ, որի ներսում, ինչպես պարզվում է, կար մի ամբողջ քաղաք, որտեղ ապրում էին փոքրիկ արարածներ, իսկ այդ քաղաքի ղեկավարը խելառ քաղաքապետն էր, ով ուներ 96 դուստր և միայն մեկ որդի։ Հորտոնը որոշում է նրանց համար ապահով տեղ գտնել, այնպիսին, ինչպիսին ջունգլին է, տարբեր կենդանիներով, որոնք սիրում են ծաղիկ ուտել։ Փիղն այս պատմության մասին պատմում է մի քանի երեխաների։ Դրան դեմ էր միշտ փնթնփնթան կենգուրու Սուրին, ով միշտ մտածում է, թե ինքն ճիշտ է և միշտ կռվում է բարեհոգի Հորթոնի հետ, իր երեխա Ռուդիին մենակ է մեծացնում և չի թողնում նրան փղի մոտ։ Այդ ժամանակ քաղաքապետը իմանում է մի նորահայտ վտանգի մասին։ Հորթոնը ճանապարհ է ընկնում դեպի բարձր լեռան գագաթ, որտեղ աճում է արևածաղիկ և որտեղ, ըստ նրա, քաղաքն անվտանգ կլինի։ Սուրը, ով հասկացել էր, որ պարզապես չի կարող ստիպել Հորթոնին ծաղիկը դեն նետել, սկսում է նրա դեմ դավեր նյութել։ Նա վարձում է վատ համբավ ունեցող անգղ Վլադին, որ նա ծաղիկը գողանա։ Այս մասին իմանում է մկնիկ Մորտոնն ու վտանգի մասին տեղյակ է պահում փղին։ Վլադն ընկնում է փղի հետևից և կարողանում է ծաղիկը խլել` այն նետելով ծաղիկների անսահման դաշտ։ Հորտոնը փորձում է գտնել փետուրով ծաղիկը։ Միայն քաղելով շատ ծաղիկներ` նա գտնում է հենց այդ ծաղիկը և շարունակում է ուղևորությունը։ Սուրը, լսելով այդ մասին, որոշում է այլ կերպ վարվել. նա համոզում է անտառի բնակիչներին, որ Հորթոնը վտանգավոր է և նա թունավորում է երեխաների ուղեղները հեքիաթներով։ Դրանից հետո նրանք շատ արագ գտնում են Հորթոնին և բռնում։ Սուրն առաջարկում է փղին, որ նա կամ կմնա իր կարծիքին և կընկնի վանդակը, կամ էլ կխոստովանի, որ ինքը ճիշտ է և ազատ կմնա։ Հորթոնը որոշում է չհամաձայնվել, և նրան փակում են վանդակում, երբ նա հասցնում է ասել բնակիչներին, որ պետք է աղմկել։ Աղմուկը չի կարող դուրս գալ փետուրով ծաղկից դուրս, որը հիշեցնում է խիտ ամպեր կամ բամբակի ամպիկ։ Ծաղիկը փորձում են վառել կաթսայի մեջ, տաք յուղով և միայն քաղաքապետի տղան հասցնում է ճեղքել ամպը, նախքան ծաղիկը կընկներ կաթսայի մեջ։ Կենդանիները հասկանում են, որ Հորթոնը ճիշտ էր։ Նրան ազատում են, բայց փիղը, լինելով բարեհոգի, ներում է կենգուրուին։ Վերջում կենդանիները Հորթոնի գլխավորությամբ բարձրանում են սար։

## Դերերի հնչյունավորողներ
* Ջիմ Քերրի-Հորթոն
* Սթիվ Քէրել-քաղաքապետ Նեդ
* Այլա Ֆիշեր- Բժիշկ Մերի Լու Լարու
* Քերոլ Բերնետ — Կենգուրու Սուր
* Ուիլ Արնետ — Գիշանգղ Վլադ 
* Սետ Ռոգեն — Մորտոն
* Ջոնա Հիլ — Տոմմի
* Ջեյմի Պրեսլի — Տիկին Կվալիգան
* Ջեսի Մակարտնի— Ջոջո
* Դեն Ֆոգլեռ — Խորհրդի անդամ
* Չառլս Օսգուդ — Հեքիաթասաց
* Բիլ Ֆարմեր — Արջ Վալի
* Իզաբելա Ակրես — Երկրորդական անդամներ

## Տես նաև
Ես ձեզ լսում եմ (մուլտֆիլմ)

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* 

Կատեգորիա:2000-ականների անգլերեն ֆիլմեր
Կատեգորիա:2008 մուլտֆիլմեր
Կատեգորիա:20th Century Fox ֆիլմեր
Կատեգորիա:Ամերիկյան մուլտֆիլմեր
Կատեգորիա:Դոկտոր Սուսի ստեղծագործությունների էկրանավորումներ
Կատեգորիա:Մուլտֆիլմեր փղերի մասին
Կատեգորիա:Ֆիլմեր կենդանիների մասին
Կատեգորիա:Ֆիլմեր փղերի մասին
Իդուն Ռեյթեն

**Իդուն Ռեյթեն** (), նորվեգացի մաթեմատիկոս, պրոֆեսոր։ Համարվում է նորվեգացի ժամանակակից մեծագույն մաթեմատիկոսներից մեկը։

## Կարիերա
Իդուն Ռեյթենը փիլիսոփայության դոկտորի կոչում ստացել է 1971 թվականին Իլինոյսի համալսարանում։ 1982 թվականին որպես պրոֆեսոր աշխատել է Թրոնհեյմի համալսարանում, որը ներկայումս կոչվում է Գիտության և տեխնոլոգիայի նորվեգական համալսարան։

Նրա հետազոտությունների ոլորտն ընդգրկում է ներկայացուցչական տեսությունը Արթինյան հանրահաշվի, տեղափոխական հանրահաշվի և հոմոլոգիական հանրահաշվի համար։ Մորիս Աուսլանդերի հետ նրա աշխատանքը այժմ կազմում է Արթինյան հանրահաշվի ուսումնասիրության մի մասը՝ հայտնի իբրև Աուսլանդեր-Ռեյթենի տեսություն։

## Մրցանակներ
2007 թվականին Ռեյթենը պարգևատրվել է Մոբիուսի մրցանակով, իսկ 2009 թվականին՝ «Հաջողված հետազոտողների համար Ֆրիտյոֆ Նանսենի մրցանակով» (մաթեմատիկայի և բնական գիտությունների ոլորտում) և «Մեծ արժեք ունեցող հետազոտությունների համար Նանսենի մեդալով»։

2007 թվականին ընտրվել է որպես Շվեդիայի գիտությունների թագավորական ակադեմիայի անդամ։ Նա նաև Նորվեգիայի գիտությունների ակադեմիայի և Գիտությունների նորվեգական թագավորական հանրության և Եվրոպական ակադեմիայի անդամ է։

2010 թվականին մաթեմատիկոսների միջազգային համագումարում մասնակցել է Էմմի Նեթթերի դասախոսությանը։

2012 թվականին դարձել է Ամերիկյան մաթեմատիկական հանրության անդամ։

2014 թվականին Նորվեգիայի թագավորը Ռեյթենին շնորհել է Սուրբ Օլավի մեդալ «որպես մաթեմատիկոս իր կատարած աշխատանքի համար»։

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Պաշտոնական կայք
* Իդուն Ռեյթենը Mathematics Genealogy Project-ում
*Publikasjonsliste
* Հրատարակությունների ցանկ Mathematical Reviews-ում

Կատեգորիա:20-րդ դարի մաթեմատիկոսներ
Կատեգորիա:Կին մաթեմատիկոսներ
Կատեգորիա:Նորվեգացի կին մաթեմատիկոսներ
Կատեգորիա:Շվեդիայի գիտությունների թագավորական ակադեմիայի անդամներ
Կատեգորիա:Փիլիսոփայական գիտությունների դոկտորներ
Խաղալիքների պատմություն 4

**«Խաղալիքների պատմությունը 4»**, ամերիկյան 3D կատակերգական մուլտֆիլմ, որի պրեմիերան տեղի է ունեցել 2019 թվականի հունիսի 20-ին։ Այն «Խաղալիքների պատմությունը» ֆիլմի չորրորդ մասն է։ Արտադրությամբ զբաղվել է Pixar անիմացիոն ստուդիան, տարածման իրավունքը Walt Disney Pictures-ինն է։ Ռեժիսորներն են Ջոն Լեսսետերը և Ջոշ Կուլին։

## Սյուժե
Սյուժեն խաղալիքներ Վուդիի, Բազե Լայտերեի և նրանց ընկերների վրա է կենտրոնացած։ Գործողությունները տեղի են ունենում այն բանից հետո, երբ նրանց նախկին սեփականատեր Էնդին դրանց տալիս է Բոնի անունով մի աղջկա։ Սյուժեն կառուցված է Վուդիի շուրջ, ով ցանկանում է վերամիավորվել Բո Պիպի հետ, ում տվել են այլ մարդկանց մինչև «Խաղալիքների պատմություն 3»-ում տեղի ունեցած իրադարձությունները։

## Հնչյունավորում

## Արտադրություն
Լի Անկրիչը ի սկզբանե հայտարարել է, որ «Խաղալիքների պատմությունը» մուլտֆիլիմի չորրորդ մասը չի ծրագրվում. «Ես ցնցված եմ նրանով, որ մարդիկ հարցնում են դրա մասին։ Դա ինձ հիշեցնում է այն մասին, թե ինչպես են մարդիկ սիրում հերոսներին, սակայն ինձ համար ֆիլմում ամենակարևորն այն է, որ մենք ուղղակի չենք ստեղծում ևս մեկ սերիալ, ուղղակի չենք ստեղծել ևս մեկ ֆիլմի կցորդ, որը ստեղծված է մեկ այլ ֆիլմի մոտիվներով»։ Նաև հաղորդվել է, որ Հենքսոնի և Ալենի հետ պայմանագրեր են կնքվել «Խաղալիքների պատմությունը» մուլտֆիլմի չորրորդ մասի վերաբերյալ։ BBC-ի հետ հարցազրույցի ժամանակ Հենքսը ասել է, որ Pixar-ն աշխատում է մուլտֆիլմի ուղղությամբ։ Walt Disney-ը հերքել է այդ խոսակցությունները։

Walt Disney Pictures-ը պաշտոնապես հայտարարվել է մուլտֆիլմի վրա աշխատանքների սկզբի մասին ներդրողների հետ խոսակցության ժամանակ, 2014 թվականի նոյեմբերի 6-ին։ Ջոն Լեսետերը կդառնա ռեժիսորը, իսկ սցենարը կգրվի Ռաշիդ Ջոնսի և Վիլ ՄըքՔորմակի կողմից։ Լեսետերը հայտարարել է, որ Pixar-ը որոշել է թողարկել շարունակությունը` մուլտֆիլմի հանդեպ հետաքրքրվածության պատճառով։ Լասետերը ակնարկել է, որ «Խաղալիքների պատմություն 4» լինելու է սիրո մասին։ 2015 թվականի մարտին Pixar-ի նախագահը Ջին Մարիսը հայտարարել է, որ ֆիլմը չի լինի 3-րդ մասի շարունակությունը, այն կունենա անկախ սյուժե։ Նույն ամսում Ջոն Կուլին դառնում է «Խաղալիքների պատմություն 4» ֆիլմի ռեժիսոր։ 2015 թվականի օգոստոսին Լեսետերն ասել է, որ ֆիլմը նվիրված կլինի Վուդիի և Բո Պիպի սիրավեպին։ 2016 թվականի մայիսին Հենքսը հաստատել է, որ նա վերջացրել է Վուդիի կրկնօրինակման առաջին մասը։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:2010-ականների անգլերեն ֆիլմեր
Կատեգորիա:2010-ականների սիքվել ֆիլմեր
Կատեգորիա:2019 ֆիլմեր
Կատեգորիա:3D մուլտֆիլմեր
Կատեգորիա:IMAX ֆիլմեր
Կատեգորիա:Pixar-ի լիամետրաժ մուլտֆիլմեր
Կատեգորիա:Walt Disney Pictures ֆիլմեր
Կատեգորիա:Ամերիկյան եռաչափ ֆիլմեր
Կատեգորիա:Ամերիկյան մուլտֆիլմեր
Կատեգորիա:Ամերիկյան ռոմանտիկ կինոկատակերգություններ
Կատեգորիա:Ամերիկյան սիքվել ֆիլմեր
Կատեգորիա:Համակարգչային անիմացիոն ֆիլմեր
Կատեգորիա:Օսկար լավագույն անիմացիոն լիամետրաժ ֆիլմի համար
Էմիլ Օտտո Գրունդման

**Էմիլ Օտտո Գրունդման** (, ), ամերիկացի և գերմանացի նկարիչ։

## Կենսագրություն
Ծնվել է 1844 թվականին Մայսենում։ Նկարչություն սովորել է բելգիացի նկարիչ Հենդրիկ Լեյսի հետ Անտվերպենում, հետո Դյուսելդորֆում։ Դրանից հետո նա տեղափոխվում է Ամերիկա, դառնալով հայտնի նկարիչ։ Սկսելով զբաղվել ուսուցչի աշխատանքով նա դառնում է Բոստոնի արվեստի թանգարանի առաջին տնօրենը, որի հիմնադիրներից էր իր Անտվերպենցի ընկեր՝ Ֆրենսիս Միլլը։ Նրա գործընկերը Ջոզոֆ դե Կամպը աշխատել է իր հետ դպրոցում։ Ամերիկացի շատ հայտնի նկարիչներ հաճախել են իր դասերին  և Էմիլ Օտտոն ազդեցություն է ունեցել նրանց եվրոպական գաղափարների վրաի վրա։ Նրա աշակերտներից էին Էդմունդ Թարբելը, Էդվարդ Փոթերը, Ռոբերտ Ռիդը, Էռնեստ Ֆենոլլոսան, Ֆրենկ Բենսոնը եւ Չարլզ Թյորները։ Մահացել է 1890 թվականի օգոստոսի 27-ին Դրեզդենում։ Նրա անունով է կոչվում Մայսենի փողոցներից մեկը։ 

File:Emil Otto Grundmann00.jpg|
File:Emil Otto Grundmann01.jpg|


## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Emil Otto Grundmann 
* Emil Otto Grundmann 

Կատեգորիա:Ամերիկացի նկարիչներ
Կատեգորիա:Գերմանացի նկարիչներ
Կատեգորիա:19-րդ դարի ամերիկացի նկարիչներ
Կատեգորիա:Գերմանացի դիմանկարիչներ
Սոլվեյգ Քրիստով

**Սոլվեյգ Քրիստով** (, ծննդյան անունը՝ Ֆրեդրիքսեն,  ), նորվեգացի վիպասան, կարճ պատմվածքների հեղինակ, դրամատուրգ։

## Կենսագրություն
Սոլվեյգ Ֆրեդրիքսենը ծնվել է Դրամենում` էլեկտրիկ Ֆրեդրիկ Ադոլֆ Ֆրեդրիքսենի և Սոլվեյգ Հենրիեթ Հենրիքսենի ընտանիքում։ Ամուսնացել է երեք անգամ` Ռոլֆ Նորման Բեքքեի հետ 1941-1946 թվականներին, գործարար Պաալ Թինն Քրիստոֆերսենի հետ 1947-1959 թվականներին և հրատարակիչ Հերալդ Գրիգի հետ 1960 թվականից։ 1949 թվականից օգտագործել է Քրիստով գրական անունը։

## Գրական գործունեություն
Քրիստովը գրական գործունեությունը սկսել է 1949 թվականին *Det blomstrer langs blindveien* վեպով, որին հաջորդել են *På veiene til og fra* (1951) և *Torso* (1952) վեպերը։ 1950-ական թվականներին գրել է *Syv dager og netter* (1955), *Demningen* (1957) սիրավեպը, *Korsvei i jungelen* (1959) հոգեբանական վեպը։ Քրիստովի *Elskerens hjemkomst* (1961) վեպն անդրադառնում է Էրոտիկ թեմաների։ Քրիստովը հրատարակել է նաև կարճ պատմվածքների ժողովածու՝  *Jegeren og viltet* (1962), ավելի ուշ՝ *I dag er vårt liv* (1974): Նրա *Tilfellet Martin* (1970) և *Knivsliperens dagbok* (1976) վեպերը խելացնորության մասին են։

Քրիստովի *Det hemmelige regnskap* (1957) և *På rødt pass* (1958) պիեսները բեմադրվել են Նորվեգիայի ազգային թատրոնում։ *Veversken* մենախոսությունը 1968 թվականին ներկայացվել է Նորվեգիայի հեռարձակող ընկերության Fjernsynsteatret հեռուստաթատրոնում։ Նորվեգիայի հեռարձակող ընկերությունը ներկայացրել է նրա *To guitarer* և *Terminal* աուդիոպիեսները։ *Sub Rosa* պիեսը 1971 թվականին բեմադրվել է Բերգենի միջազգային փառատոնում։

## Մրցանակներ
1962 թվականին արժանացել է Riksmål գրական միավորման մրցանակին։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Նորվեգացի գրողներ
Կատեգորիա:Նորվեգացի կին դրամատուրգներ
Կատեգորիա:Նորվեգացի վիպասաններ
Սուրբ Երրորդության եկեղեցի (Ժոլկվա)

**Սուրբ երրորդություն եկեղեցի** (), Լվովի շրջանի Ժոլկվա քաղաքում գտնվող փայտաշեն եկեղեցի է, որը կառուցվել է 1720 թվականին։ Այն հանդիսանում է գալիցկյան դպրոցի մշակույթի մոնումենտալ ճարտարապետության հուշարձան։ 2013 թվականին հունիսի 21-ին ՅՈՒՆԵՍԿՕ-ի համաշխարհային ժառանգության կոմիտետի 37-րդ նստաշրջանի ժամանակ, որն անցկացվում էր Կամբոջայում, Սուրբ երրորդություն եկեղեցին, Կարպատյան շրջանի մյուս փայտաշեն եկեղեցիների հետ միասին, ներառվեց ՅՈՒՆԵՍԿՕ-ի համաշխարհային ժառանգության ցուցակի մեջ։

## Նկարագիր
Եկեղեցու առաջին շինությունը կառուցվել է 1601 թվականին։ 1719 թ. հունիսի 17-ին քաղաքում բռնկվում է հրդեհ, որի ժամանակ էլ այրվում է Սուրբ Երրորդության տաճարը։ Նոր եկեղեցին, որն առ այսօր պահպանված է, կառուցվել է 1720 թ., արքայազն Վլադիսլավ Սոբեսկոյի եկեղեցական ծառայողների միջոցներով՝ արքայազն Վլադիսլավ Սոբեսկոյի այրման տեղում։ Եկեղեցին իրենից ներկայացնում է փայտաշեն եռաժանի կառույց, որն հետագայում լրացվել է աղյուսե խորանով։ Պատուհանների և շքամուտքերի երիզումը սպիտակ քարերով, կատարվել է քանդված և եկեղեցի տեղափոխված աշտարակից։ Տաճարում է գտնվում հնգաշար պատկերակալը, որը պարունակում մոտ 50 սրբապատկերներ, որոնք ստեղծվել են Ժովկիվյան գեղանկարչության և քանդակի դպրոցի վարպետ Իվան Ռուկտովիչի կողմից XVIII դարի դարասկզբին։ Սրբանկարչության մեջ մարմնավորված է նորարական լուծումներ՝ սրբերի կերպարանքներն օծտված են ուկրաինական տիպային առանձնահատկություններով։ Պատկերակալը պատրաստված է լորենուց, որի դեկորը քանդակազարդ է. դրա հեղինակը Իգնատիոս Ստոբենսկին է։ 1978-1979 թթ. եկեղեցին և պատկերակալը վերականգնվել են։ Եկեղեցու շենքը տրամադրվել է թանգարանին, իսկ արդեն անկախության տարիներին սկզբում ուղղափառ, այնուհետև՝ 1993 թվականին հույն կաթողիկե (կաթոլիկ) համայնքին։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Ուկրաինայի շենքեր և կառույցներ
Ռասպուտիցա

**Ռասպուտիցա**, ժամանակաշրջան, երբ գրունտային ճանապարհները դառնում են անանցանելի կամ դժվարանցանելի։ Տերմինը մեծ մասամբ տարածված է Ռուսաստանում, Բելառուսում և Ուկրաինայում։ Գոյություն ունի աշնանային (մոտավորապես հոկտեմբերի կեսից մինչև նոյեմբերի վերջ) և գարնանային (մարտի կեսից մինչև ապրիլի վերջ) ռասպուտիցա։ Առաջինն առաջանում է անձրևների, իսկ երկրորդը` ձյան հալման հետևանքով։ Ռասպուտիցան առավել արտահայտված է լինում ճահճային տարածքում։
Ռասպուտիցան մի քանի անգամ «փրկել է» Ռուսաստանը պատերազմների ժամանակ։ Ռուսիայի վրա մոնղոլների արշավանքների ժամանակ թաթար-մոնղոնլների զորքը չի հասել Նովգորոդ գարնանային ռասպուտիցայի պատճառով։
Ռասպուտիցան մեծ խոչընդոտ է եղել Նապոլեոնի զորքերի համար 1812 թվականի հայրենական պատերազմի ժամանակ։ Այն մեծապես ազդել է բանակի տեղաշարժման արագության վրա։
Հայրենական մեծ պատերազմի տարիներին ռասպուտիցան օգնել է հաղթել Մոսկվայի ճակատամարտը։ Գերմանացիների տեխնիկան ջարդվում էր, մեծապես նվազում էր զորքերի շարժունակությունը։
Ֆինլանդիայում գոյություն ունի նմանատիպ երևույթ, որը կոչվում է «rospuutto»: Ֆինլանդիայի չասֆալտապատված ճանապարհների մեծ մասը ռասպուտիցայի ժամանակ առհասարակ անօգտագործելի են։ Ֆիննական ռասպուտիցան հիմնականում տեղի է ունենում գարնանը, երբ ձյունը հալվում է, և գարնանային անձրևներ են տեղում։
Արևմտյան պատմագրության մեջ մտել է *rasputíts* տերմինը, որը նշանակում է Ռուսաստանում ռազմական գործողություններին խանգարող ամպրոպային անձրևների շրջան։

## Արվեստում
### Գեղանկարչություն
[thumb|Ալեքսեյ Սավսարով ''Ռասպուտիցա'', [1894]]
* Ալեքսեյ Սավսարով. *Ռասպուտիցա*
* Արխիպ Կուինջի. *Աշնանային ռասպուտիցա*
* Անաստասիա Շվեցովա. Ռասպուտիցա

### Գրականություն
* Էդուարդ Կոնովալով. Ռասպուտիցա (ժողովածու)

### Ֆիլմեր
* Դեպի ռասպուտիցա, Անդրեյ Ռազումովսկու ֆիլմը

## Պատկերասրահ

File:Bundesarchiv Bild 183-B15500, Russland, Dorf vor Moskau.jpg|Գյուղական փողոց Մոսկվայի մոտ, 1941 թվական, նոյեմբեր
File:Bundesarchiv_Bild_146-1981-149-34A,_Russland,_Herausziehen_eines_Autos.jpg|Վերմախտի զինվորները մեքենան հանում են ցեխից, նոյեմբեր, 1941
File:Bundesarchiv Bild 101I-289-1091-26, Russland, Pferdegespann im Schlamm.jpg|Վերմախտի ձին կառքը հանում է խորը ցեխից Կուրսկի մարզում, 1942 թվական, մարտ-ապրիլ


## Տես նաև
* Ցեխ

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Բնական երևույթներ
Կատեգորիա:Բնության երևույթներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի բնություն
Էլսե Հալինգ

**Էլսե Հալինգ** (, ), նորվեգացի տեքստիլ նկարիչ։ Հայտնի է հին նորվեգական գոբելենների վերականգնման աշխատանքներով և մանածագործություն է դասավանդել Թրոնհեյմում, Դրամենում և Օսլոյում։ Պատկերազարդել է պետական կառույցներ, ինչպիսիք են Օսլոյում գտնվող Թագավորական պալատը, Աքերսհուս ամրոցը, Սթորթինգի շենքը և Օսլոյի քաղաքապետարանը։

## Կենսագրություն
[thumb|right|[Օսլոյի քաղաքապետարանի գոբելենային նկարազարդումները, դիզայներ՝ Կորե Յոնսբորգ, գործել է Էլսե Հալինգըվ]]
[thumb|right|''Սղոցամեքենա'', գոբելենը գործել է Էլսե Հալինգը, դիզզյաներ՝ Կորե Յոնսբորգ, [Օսլոյի քաղաքապետարան]]
Հալինգը ծնվել է Էվրե Էյքերում՝ քահանա Յոհաննես Սվենսենի և Մարի Հալինգի ընտանիքում։ Նա քահանա և աշխատանքային շարժման ռահվիրա Հոնորոտուս Հալինգի տատիկն է, մանկավարժ Սիգուրդ Հալինգի զարմուհին։ Մահացել է Օսլոյում 1987 թվականին։

## Գործունեություն
Հալինգը սովորել է Քրիստիանիայում Նորվեգիայի արհեստագործական և արվեստի արդյունաբերության ազգային ակադեմիայում, հետագայում ուսումնասիրություններ է կատարել Շվեդիայում, Դանիայում, Ֆինլանդիայում, Ֆրանսիայում և Ավստրիայում։ 1925-1928 թվականներին Թրոնհեյմում ղեկավարել է մանածագործության մասնավոր դպրոց, 1931-1934 թվականներին 
դասավանդել է Դրամենում, 1936-1940 թվականներին Օսլոյում ունեցել է իր մասնավոր դպրոցը։ Համագործակցել է  Նորվեգիայի դեկորատիվ արվեստի եւ դիզայնի թանգարանի հետ, վերականգնել հին նորվեգական գոբելեններ՝ օգտագործելով  ներկման հին տեխնիկա և spælsau տեսակի ոչխարի մանվածք։ 1941-1963 թվականներին գոբելենագործություն է դասավանդել *Statens Kvinnelige Industriskole-ում*։ 1951-1968 թվականներին եղել է *Norsk billedvev* ստուդիայի գեղարվեստական ղեկավար, որի միջոցով պատկերազարդել է մի շարք պետական կառույցների, այդ թվում` Թագավորական պալատի, Աքերսհուս ամրոցը, Սթորթինգի շենքը և Օսլոյի քաղաքապետարան շենքերը։

Հալինգի նախագծած գորգերից են *St. Hallvard* (դիազյներ՝ Էլսե Պուլսոն), *Bataljer på Lilletorvet* (դիազյներ՝ Կորե Յոնսբորգ), *Sagbruket* (Յոնսբորգ) և *Kjølhalingsplassen* (Յոնսբորգ), բոլորը գտնվում են Օսլոյի քաղաքապետարանում։

Օսլոյի թագավորական պալատում գտնվող *Kongeteppet* աշխատանքի դիզայները Ալֆ Ռոլֆսենն է, իսկ Սթորթինգի շենքի երեք գորգերը *Solens gang* նախագծել է Քարեն Հոլսմարկը։ Ֆինլանդիայի պառլամենտում գտնվող *Heroica* աշխատանքը նախագծել է Հոկոն Սթենստադվոլդը։

## Մրցանակներ
Պարգևատրվել է Հայրենիքին մատուցած ծառայությունների համար ոսկե մեդալով, 1967 թվականին՝ Սուրբ Օլաֆի 1-ին աստիճանի ասպետի շքանշանով։

## Գրականություն
* 
* 

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Նորվեգացի կին արվեստագետներ
Կատեգորիա:Նորվեգացի նկարչուհիներ
Լուի Վալտա

**Լուի Վալտա** (, ), ֆրանսիացի նկարիչ և փորագրիչ։ Պոստիմպրեսիոնիզմի ներկայացուցիչ, ֆովիզմի հիմնադիրներից մեկը։

## Կենսագրություն
Եղել է հարուստ նավատերի որդի։ Նրա ծնունդից հետո ընտանիքը մեկնել է Փարիզի արվարձան` Վերսալի պալատ, որը հնում ֆրանսիական թագավորների նստավայր է եղել։ Վերսալ քաղաքում Լուին կրթություն է ստացել Գոշի լիցեյում, իսկ հետո` Փարիզի Գեղեցիկ արվեստների դպրոցում, որտեղ ծանոթացել է Գուստավ Բուլանժեյի, Ժան Ժոզեֆ Բենժամեն Կոնստանի և Ժյուլ Լեֆեվրեի հետ։ 1887 թվականին շարունակել է ուսումը Ժուլիանի ակադեմիայում, եղել է Ժյուլ Դյուպրեի աշակերտը։ Նրա համակուրսեցին է եղել Ալբերտ Անդրեն (1869-1954 թթ.), ով հետագայում դարձել է նրա ամենամտերիմ ընկերը։ 1890 թվականին հիմնել է իր սեփական ստուդյան  Փարիզում։ 1893 թվականին Լուի Վալտան առաջին անգամ ներկայացել է Անկախների սալոնում և Անրի դը Տուլուզ-Լոտրեկի հետ միասին աշխատել է Փարիզյան L’Oeuvre թատրոնի դեկորների վրա։
Այդ տարիներին նրա պատկերած նկարներում գերակշռում էին հետագայում ֆովիզմ անվանումն ստացած ուղղության տարրերը։ Ֆովիզմի փառքի գագաթնակետն է եղել 1905 թվականին Աշնանային սալոնում կազմակերպված երիտասարդ նկարիչների ցուցահանդեսը, որին մասնակցել է և Լուի Վալտան։ Ցուցահանդեսը մեծ քննադատության և դժգոհության է արժանացել ֆրանսիական հասարակության կողմից։

Իր նկարները ցուցադրել է ոչ միայն Ֆրանսիայում, այլ նաև 1900 թվականին Բրյուսելում, 1903 թվականին՝ Վիեննայում, 1906 թվականին՝ Դրեզդենում, ինչպես նաև` Բեռլինում, Բուդապեշտում, Պրահայում և 1908 թվականին Մոսկվայում` Տրետյակովյան պատկերասրահում։

Երկար տարիներ Լուի Վալտան տառապել է թոքախտով և գլաուկոմայով, որը նրան պարփակել է Շեվրեզ հովտում գտնվող իր տանը և դարձել է նրա սահմանափակ կյանքի պատճառ։ Գեղանկարչական բնապատկերները, որոնք նրան ոգեշնչել են, ստեղծել է բազմաթիվ գլուխգործոցներ։ Աշնանը և ձմռանը Լուի Վալտան իր հանգիստը նախընտրել է անց կացնել Միջերկրական ծովի ափին, Սան Տրոպում։ 1914 թվականին նկարիչը աշխատել է Ռուանայի և Վերսալյան պալատի մոտակայքում։
Նրա նկարների սյուժեները պատկերվել են գունային համադրությամբ, նկարել է նաև բնանկարներ և կենցաղային դրվագներ։
Հասուն տարիքում Վալտան շատ հազվադեպ էր բացակայում իր ստուդիայից, որը գտնվում էր Փարիզի դե Վագրամ պողոտայում, որտեղ և նկարված են եղել իր վերջին աշխատանքները` թվագրված 1948 թվականին, երբ գլաուկոման վերջնականապես զրկել է նրան տեսողությունից։

Մահացել է 1952 թվականին Փարիզում։

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ

* Louis Valtat 

Կատեգորիա:Ֆովիզմ
Կատեգորիա:19-րդ դարի ֆրանսիացի նկարիչներ
Կատեգորիա:20-րդ դարի ֆրանսիացի նկարիչներ
Կատեգորիա:Ֆրանսիացի նկարիչներ
Կատեգորիա:Պատվո լեգեոնի շքանշանի ասպետներ
Կատեգորիա:Ֆրանսիացի փորագրիչներ
Կատեգորիա:Իմպրեսիոնիստ գեղանկարիչներ
Կատեգորիա:Ֆրանսիացի արվեստագետներ
Մելովին

**Կոնստանտին Միկոլայեվիչ Բոչարով** (,  ապրիլի 11, 1997 թվական, Օդեսա, Ուկրաինա), ուկրաինացի երգիչ և երգահան, ով ավելի հայտնի է իր բեմական անունով՝ Մելովին։ Նա հայտնի դարձավ, երբ հաղթեց Ուկրաինական Իքս ֆակտորը։
Նա ներկայացրել է Ուկրաինան 2018 թվականի Եվրատեսիլ երգի մրցույթում իր «*Under the Ladder»* երգով։

## Վաղ կյանք
Բոչարովը ծնվել է Օդեսայում Նիկոլայ Բոչարովի և Վալենտինա Բոչարովայի ընտանիքում։ Նա հետաքրքրվել է երաժշտությամբ դեռևս մանկուց և այդ ժամանակվանից էլ համերգներ է տվել իր դպրոցում։ Նա ավելի ուշ սկսել է հաճախել երաժշտական դպրոց, սակայն ուսումը կիսատ է թողել։ Ավելի ուշ նա ներկայացել է թատերական դպրոց, որը հաջողությամբ ավարտել է։

## Կարիերա
### 2015-2016։ Իքս ֆակտոր Ուկրաինա
Բոչարովը մասնակցել է ուկրաինական Իքս ֆակտորին 3 անգամ, բայց երբեք չի անցել հեռուստատեսային փուլ։ Այնուամենայնիվ, նրան հաջողությունը ժպտացել է շոուի 6-րդ եթերաշրջանում 2015 թվականին։ Նա հասել է եզրափակիչ և կարողացել ստանալ հաղթողի տիտղոսը։ Հետագայում շոուի ավարտից հետո, նա ողջ Ուկրաինայով շրջագայությունների է գնացել շոուի ֆինալիստների հետ:

### 2017։ Եվրատեսիլյան փորձեր
2017 թվականի հունվարի 17-ին Բոչարովն ընդգրկվել է 23 մասնակիցների մեջ *Vidbir  2017-ին* (Ուկրաինական Եվրատեսիլ երգի մրցույթի ազգային ընտրություն)՝ "Wonder" երգով։
Կիսաեզրափակչում նա ստացել է ամենաբարձր միավորները հեռուստադիտողների կողմից, բայց չորրորդ տեղը գրավել ժյուրիի միավորների հետ միասին։ Եզրափակիչը տեղի է ունեցել 2017 թվականի փետրվարի 25-ին։ Բոչարովը գրավել է 3-րդ հորիզոնականը՝ նորից հեռուստադիտողների կողմից ստանալով ամենաբարձր միավորները, բայց ժյուրիի միավորները չեն համընկել հեռուստադիտողների կարծիքի հետ։

Հաջորդ տարի Բոչարովը հաստատել է, որ նորից վերադառնում է  2018 թվականի հունվարի 18-ին իր *Vidbir* "Under the Ladder" երգով։ Նա մասնակցել է երկրորդ կիսաեզրափակչին՝ 2018 թվականի փետրվարի 17-ին, որը նրան ուղղորդել է եզրափակիչ՝ ստանալով հեռուստադիտողների կողմից ամենաբարձր միավորները և ժյուրիի կողմից  երկրորդ ամենաբարձր միավորները։ Ժյուրիի կազմում էին Ջամալան, Դանիլկոն և Յոգեն Ֆիլատովը։ Նա հաղթեց եզրափակչում փետրվարի 24-ին և հիմա կներկայացնի Ուկրաինան 2018 թվականի Եվրատեսիլ երգի մրցույթին։

## Սկավառակագրություն

### Երգեր

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:21-րդ դարի երգիչներ
Կատեգորիա:Բեմական կեղծանուններ
Կատեգորիա:Եվրատեսիլ երգի մրցույթի մասնակիցներ
Կատեգորիա:Ուկրաինացի երաժիշտներ
Կատեգորիա:Ուկրաինացի երգահաններ
Կատեգորիա:Ուկրաինացի երգիչներ
Ստեֆանո Բեննի

**Ստեֆանո Բեննի** (, ), իտալացի արձակագիր, բանաստեղծ, երգիծաբան, դրամատուրգ, կինոդրամատուրգ, լրագրող։

## Կենսագրություն
Ստեֆանո Բեննին իր գրական գործունեությունը սկսել է 1976 թվականին՝ հրատարակելով «Bar Sport» երգիծական պատմվածքների ժողովածուն։ 1997 թվականի հրատարակում է այդ ժողովածուի շարունակությունը՝ «Bar Sport 2000» պատմվածքների ժողովածուն, իսկ 1987 թվականին հրատարակել էր «Il bar sotto il mare» սյուրռեալիստական պատմվածքների ժողովածուն։

Ստեֆանո Բեննի ստեղծագործություններն հրատարակվել են իտալական բազմաթիվ պարբերականներում, այդ թվում՝ «Panorama»-ում և «MicroMega»-ում, սակայան ամենից շատ ճանաչում է ստանում  «Cuore»-ում տպագրված երգիծական պատմվածքներով, որտեղ գրոտեսկային ու սյուրռեալիստական մոտիվներով ներկայացնում է Իտալիայի հասարակական կյանքի թերությունները։ Բացի այդ, Ստեֆանո բեննին աշխատակցել է «Libération», «la Repubblica», «il manifesto», «L'Espresso» և արաբական «Ալ Դոհա» պարբերականներին։ 1989 թվականին իր «Comici spaventati guerrieri» գրքի հիման վրա ռեժիսոր Ումբերտո Անջելուչչիի հետ նկարահանում է  «Musica per vecchi animali» («Երաժշտություն ծեր կենդանիների համար») ֆիլմը, որտեղ հանդես են գալիս դասական և ջազային երաժշտության բազմաթիվ ներկայացուցիչներ։ Առաջին վեպը՝ «Երկիր» («Terra!»), լույս է տեսնում Ջանջակոմո Ֆելիտրինելլիի հրատարակչությունում։ 1987 թվականին գրում է  «Topo Galileo» («Գալիլեյ մկնիկը») կատակերգության սցենարը, որը նկարահանում է ռեժիսոր Ֆրանչեսկո Լաուդադիոն։ Արժանացել է բազմաթիվ գրական մրցանակների։

## Ստեֆանո Բեննին՝ հայերեն
* Բումերանգ, Գարուն ամսագիր

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Իտալացի արձակագիրներ
Կատեգորիա:Իտալացի բանաստեղծներ
Կատեգորիա:Իտալացի գրողներ
Կատեգորիա:Իտալացի դրամատուրգներ
Կատեգորիա:Իտալացի լրագրողներ
Կատեգորիա:Իտալացի կինոռեժիսորներ
Կատեգորիա:Իտալացի ռեժիսորներ
Կատեգորիա:Իտալացի սցենարիստներ
Սուրբ Աստվածամոր ծննդյան եկեղեցի (Նիժնի Վերբիժ)

**Սուրբ Աստվածամայր Աստվածամոր ծննդյան եկեղեցի** ()՝ փայտաշեն եկեղեցի է, որը գտնվում է  Իվանո-Ֆրանկովյան շրջանի Նիժնի Վերբիժ գյուղում՝ կառուցված 1756 թ.-ից 1808 թվականներին։ Ճարտարապետության և մոնումենտալ մշակույթի հուշարձան է։ 2013 թվականի հունիսի 21-ի ՅՈՒՆԵՍԿՕ-ի Համաշխարհային ժառանգության 37-րդ նստաշրջանին, որն անցկացվում էր Կամբոջայում, Սուրբ Աստվածամոր ծննդյան եկեղեցին, Կարպատյան շրջանի մյուս փայտաշեն եկեղեցիների հետ միասին, ներառվեց ՅՈՒՆԵՍԿՕ-ի Համաշխարհային ժառանգության ցանկի մեջ։

## Պատմություն
Սուրբ Աստվածամոր ծննդյան եկեղեցին գտնվում է գյուղի արևմտյան հատվածում՝ թմբի լանջին։ Ավանդույթի համաձայն՝ ներկայիս Սուրբ Աստվածամոր ծննդյան եկեղեցին կառուցել է Գրիգոր Մելնիկը, որն ապրել էր 114 տարի և թաղված է եկեղեցում։ Եկեղեցու կառուցման հետ կապված Ավստրիայի կայսր Ֆերդինանտը պարգևատրել է Մելնիկին՝ իր կատարած ծառայությունների համար ոսկյա մեդալով։ Տեղի գավառագետներ Միխայիլ Լասիյչուկը և Իվան Լուդչակը կարծում են, որ եկեղեցու շինարարությունը սկսվել է 1756 թվականից։ Եկեղեցու պատմությունը հետազոտող Նադեժդա Բաբիի կարծիքով Սուրբ Աստվածամոր ծննդյան եկեղեցին չի պատկանում  գուցուլական  փայտաշեն կառույցների տիպաբանական խմբին, այլ կրկնում է Պոդոլի և Սլոբոժանշինի սրբազան շինությունների ձևը։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Համաշխարհային ժառանգություն Ուկրաինայում
Կատեգորիա:Ուկրաինայի շենքեր և կառույցներ
Անդրեյ Կորկունով

**Անդրեյ Կորկունով** (, ), ռուս գործարար, Ա. Կորկունով հրուշակեղենի գործարանի հիմնադիր, «Ռուսաստանի հենարան» փոքր և միջին բիզնեսի համառուսաստանյան հասարակական կազմակերպության փոխնախագահ։

## Կենսագրություն
Ծնվել է 1962 թվականի սեպտեմբերի 4-ին Տուլայի մարզի Ալեքսին քաղաքում։ 1985 թվականին ավարտեց Մոսկվայի էներգետիկայի համալսարանը։

1987-1991 թվականներին ծառայել է Զինված ուժերում։ Հոկտեմբերյան հեղափոխության 50-ամյակի կապակցությամբ բաշխումը ընկավ Պոդոլսկի էլեկտրամեխանիկական գործարանում, այնուհետև նա տարբեր պաշտոններ է զբաղեցրել Կոլոմենի ճարտարագիտական բյուրոյում։

Դեմոբիլիզացիայից հետո նի իր ուժերը փորձեց տարբեր բիզնեսների ոլորտներում՝ գրասենյակային սարքավորումների վաճառքից մինչև ջինսե և սպորտային հագուստի արտադրություն։

1993 թվականին հիմնադրել է հրուշակեղենի ընկերությունը։ 1997 թվականին ընկերությունը սկսել է իր սեփական հրուշակեղենի արտադրությունը։ Շինարարական նախագիծը իրականացվել է «Գրաժդանպրոեկտ» ԲԲԸ-ի կողմից։ 2 տարի շարունակ Օդինցովոյի շրջանում կառուցում է շոկոլադի արտադրության նոր համալիր, որը հագեցած է Իտալիայից և Գերմանիայից բերված սարքավորումներով։ 1999 թվականի սեպտեմբերին գործարանը արտադրում է առաջին արտադրանքը` Ա. Կորկունով ապրանքանիշով։ Գործարանի արտադրանքը վաճառվում էր ոչ միայն Ռուսաստանում, այլև Գերմանիայում, Կանադայում, ԱՄՆ-ում, Հնդկաստանում և Ճապոնիայում։

2006 թվականի հուլիսի 12-ին Կորկունովը զբաղվում էր անշարժ գույքի ծրագրերով, իսկ 2006 թվականի դեկտեմբերի 22-ին նա ազատվել էր հրուշակեղենի գործարանից։ 2008 թվականի հուլիսին գործընկերների հետ միասին ձեռք է բերել Կազանի «Տատեկոբանկը»  և ղեկավարել այդ բանկի տնօրենների խորհուրդը։

2009 թվականի օգոստոսի 21-ին բանկը վերանվանվեց «Անկոր։ Խնայողությունների բանկ»։

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Անդրեյ Կորկունովի կենսագրությունը
* Անդրեյ Կորկունովի հարցազրույց, «Նոր թերթ» 

Կատեգորիա:Ռուս գործարարներ
Ինե Մարիե Էրիքսեն Սյորայդե

**Ինե Մարիե Էրիքսեն Սյորայդե** (), (), նորվեգացի քաղաքական գործիչ, որը 2017 թվականից ի վեր արտաքին գործերի նախարար է, առաջին կինը, որը զբաղեցնում է այդ պաշտոնը։ Նախկինում՝ 2013-2017 թվականներին եղել է պաշտպանության նախարար։ Պաշտոնը զբաղեցրել է 2013 թվականին։ Նորվեգիայի Պահպանողական կուսակցության անդամ։ 2005 թվականին ընտրվել է Օսլոյի Սթորթինգի անդամ։

Սյորայդեն նշանակվել է Նորվեգիայի արտաքին գործերի նախարար 2017 թվականի հոկտեմբերի 20-ին։

Ծնվել է Լյորենսկուգում, 1995 թվականից Էրիքսեն Սյորայդեն սովորել է Թրոմսյոյի համալսարանում, որտեղ էլ միացել է Պահպանողական կուսակցությանը և զբաղվել տեղական քաղաքականությամբ։ 2000 թվականին դարձել է Կոնսերվատիվ կուսակցության Կենտրոնական գործադիր կոմիտեի և Նորվեգիայի Երիտասարդ պահպանողականների խորհրդի անդամ։

Էրիքսեն Սյորայդեն սկսել է աշխատել որպես *«Metropol»* հեռուստաընկերության պրոդյուսեր, նաև ընտրվել է Օսլոյի Սթորթինգի պատգամավոր։ «Մետրոպոլի» փակման հետևանքով Էրիքսեն Սյորայդեն միացել է «Գրետտե» իրավաբանական ֆիրմային որպես ստաժյոր,  առաջին անգամ Սթորթինգի անդամ է ընտրվել 2005 թվականի սեպտեմբերին, կրկին ընտրվել է՝ 2009 թվականի սեպտեմբերին։

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Ine Marie Eriksen Søreide im Store norske leksikon 
* 
*  
* Արտաքին գործերի նախարար՝ Ինե Մարիե Էրիքսեն Սյորայդե

Կատեգորիա:Արտաքին գործերի կին նախարարներ
Կատեգորիա:Նորվեգացի դիվանագետներ
Կատեգորիա:Նորվեգացի իրավաբաններ
Կատեգորիա:Նորվեգիայի կին քաղաքական գործիչներ
Կատեգորիա:Նորվեգիայի քաղաքական գործիչներ
Կատեգորիա:Պաշտպանության կին նախարարներ
Արցախի Հանրապետության անկախության հանրաքվե

**Արցախի Հանրապետության անկախության հանրաքվեն**, անցկացվել է 1991 թվականի դեկտեմբերի 10-ին։ Որոշվում էր Արցախի Հանրապետության անկախության հարցը։ Անցկացվել է նախկին Լեռնային Ղարաբաղի ինքնավար մարզի, հարակից Շահումյանի շրջանի ու Ադրբեջանական ԽՍՀ-ի Գեյգյոլի շրջանի մի մասի տարածքներում։ Հանրաքվեն բոյկոտել են Լեռնային Ղարաբաղի ադրբեջանական բնակչությունը, որոնք կազմում էին ինքնահռչակ հանրապետության բնակչության 20 %-ը։

Պատրաստումը, անցկացումն ու հանրաքվեի արդյունքների ամփոփումը իրանակացվեց ըստ «Լեռնային Ղարաբաղի Հանրապետության հանրաքվեի անցկացման ժամանակավոր կանոնակարգի»։ Որոշումը համարում են ընդունած, եթե նրա օգտին քվեարկում են ընտրողների ամենաքիչը 2/3 մասը, իսկ ընտրողների մասնակցությունը պետք է կազմի ամենաքիչը 50%։

Քվեաթերթիկները պարունակում էն հարցը հայերեն, ադրբեջաներեն ու ռուսերեն լեզուներով, ինչպես նաև «ԱՅՈ» ու «ՈՉ» բառերը (անցանկալին պետք էր ընդգծել)։

Հանրաքվեի անցկացման ընթացքին հետևում էր անկախ դիտորդների խումբը, որը Լեռնային Ղարաբաղի Հանրապետության անկախության հանրաքվեի արդյունքների վերաբերյալ իր եզրակացությունն ամփոփեց համապատասխան Ակտում։ Դիտորդները ներկա էին գտնվել Հանրապետության բոլոր 30 ընտրատեղամասերում, և եզրակացրել, որ հանրաքվեն անցկացվել էր այդ պահին գործող օրենքներին համապատասխան և արտացոլում էր Լեռնային Ղարաբաղի բնակչության ցանկությունը։

Քվեարկության գործընթացի լուսաբանման համար ԼՂՀ էին ժամանել «Радио России», «Эхо Москвы», «Известия», «Московские новости», «Мегаполис-экспресс», «Столица», «Панорама», «Լիտերատուրնայա գազետա», «Le Quotidien de Paris», «France-Presse», մի շարք այլ պարբերականների ու գործակալությունների, ինչպես նաև Ռուսաստանի, ԱՄՆ, Բուլղարիայի հեռուստաընկերությունների լրագրողներ և թղթակիցներ։

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Berg-Karabach (Aserbeidschan), 10. Dezember 1991 : Unabhängigkeit — Direct Democracy
* МИД Нагорного Карабаха. Референдум. 

Կատեգորիա:1991 թվականի հանրաքվեներ
Կատեգորիա:Անկախության հանրաքվեներ
Կատեգորիա:Արցախի Հանրապետության քաղաքականություն
Կատեգորիա:Արցախի Հանրապետության պատմություն
Կատեգորիա:1991 թվականի դեկտեմբեր
Կատեգորիա:Դեկտեմբերի 10-ի իրադարձություններ
Կատեգորիա:1991 Արցախում
Բյուզանդ Սելվինազյան

**Բյուզանդ Սարհատի Սելվինազյան** (), հայ տնտեսագետ։ Տնտեսագիտության դոկտոր (1988), պրոֆեսոր (1991)։

## Կենսագրություն
Բյուզանդ Սելվինազյանը ծնվել է 1937 թվականին Երևանում։ 1959 թվականին ավարտել է Երևանի պետական համալսարանի երկրաբանական, 1963 թվականին՝ տնտեսագիտական ֆակուլտետները։ 1967 թվականից աշխատել է ՀԽՍՀ ԳԱ տնտեսագիտության ինստիտուտում, 1978-1982 թվականներին եղել է գիտական մշակումների տնտեսական հիմնավորման լաբորատորիայի, 1982-1991 թվականներին՝ նյութատեխնիկական պաշարների օգտագործման տնտեսական արդյունավետության բաժնի վարիչ, 1991-1997 թվականներին՝ Հայաստանի պետական տնտեսագիտական համալսարանի նյութական պաշարների կառավարման, 1997 թվականից՝ մարքեթինգի ամբիոնների վարիչ։

Աշխատանքները վերաբերում են տնտեսության կառավարման, գնագոյացման, արտադրության արդյունավետության գնահատման, հանքահումքային պաշարների արդյունավետ օգտագործման, ՀՀ հանքարդյունաբերության զարգացման, մարքեթինգային գործունեության հարցերին։ Համահեղինակ է «Զբոսաշրջության մարքեթինգ» (2003) ուսումնական ձեռնարկի։

Թաղված է Թոխմախի գերեզմանոցում։

## Երկեր
* Սելվինազյան, Բյուզանդ (1985) С. А. Мелкумян, Индустрия камня Армянской ССР, Изд-во «Айастан», Ереван, 1984, 221 с. Ս. Ա. Մելքումյան, Հայկական ՍՍՀ քարի ինդուստրիան, «Հայաստան» հրատարակչություն, Երևան, 1984, 221 էջ. Լրաբեր Հասարակական Գիտությունների, № 8 . pp.&nbsp;86–88. ISSN 0320-8117:
* Սելվինազյան, Բյուզանդ (1986) Արդյունաբերական արտադրության տնտեսական արդյունավետության չափանիշը և ցուցանիշները. Լրաբեր Հասարակական Գիտությունների, No. 9 . pp.&nbsp;3–13. ISSN 0320-8117:
* Սելվինազյան, Բյուզանդ (1977) Ընդերքում հանքային հումքի հետախուզված պաշարների գնի որոշումը. Լրաբեր Հասարակական Գիտությունների, № 6 . pp.&nbsp;3–13:
* Սելվինազյան, Բյուզանդ, Ղազարյան, Ելիզավետա, Միքայելյան, Միքայել (1981) Խորդենու եթերայուղի արտադրության արդյունավետության բարձրացման ուղիները. Լրաբեր Հասարակական Գիտությունների, № 5 . pp.&nbsp;36–44. ISSN 0320-8117:
* Սելվինազյան, Բյուզանդ (1984) Հայաստանի հանքահումքային ռեսուրսների ռացիոնալ օգտագործման ուղիները. Լրաբեր Հասարակական Գիտությունների, № 6 . pp.&nbsp;3–11. ISSN 0320-8117:
* Սելվինազյան, Բյուզանդ (1978) Հիմնական արտադրական ֆոնդերի վերարտադրությունը արդյունաբերության արդյունահանող ճյուղերում. Լրաբեր Հասարակական Գիտությունների, № 1 . pp.&nbsp;3–15. ISSN 0320-8117:

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Հայ տնտեսագետներ
Կատեգորիա:Հայ պրոֆեսորներ
Կատեգորիա:ԵՊՀ շրջանավարտներ
Կատեգորիա:Տնտեսագիտական գիտությունների դոկտորներ
Սուրբ Աստվածածին եկեղեցի (Արմավիր)

**Սուրբ Աստվածածին եկեղեցի, Արմավիր** քաղաքում գտնվող կրոնական կառույց։ Պատկանում է Մայր Աթոռ Սուրբ Էջմիածնի Հարավային Ռուսաստանի հայոց թեմին, գտնվում է Ռուսաստանի Դաշնության Կրասնոդարի երկրամասում։ Համակարգում է քաղաքում և շրջակա գյուղերում բնակվող առաքելական ռուսահայության հոգևոր կյանքը։ Կառուցվել է 1861 թվականին։ Առաջին պատարագն անցկացվել է նույն թվականի օգոստոսին (այդ ժամանակ էլ կատարվել է տաճարի օծումը)։

## Պատմություն
Սուրբ Աստվածածին հայկական եկեղեցին Կուբանի հնագույն տաճարներից է։ Նրա կառուցումը սկսվել է 1840 թվականին։ Տաճարի կառուցման գաղափարը պատկանում է Արմավիրի աուլի հիմնադիր Գրիգորի Զասին, սակայն այդ գաղափարը ծնվել է շատ ավելի վաղ։ Եկեղեցու շինարարության համար միջոցները հատկացրել է անձամբ կայսր Նիկոլայ I-ը, եկեղեցին մասամբ կառուցվել է նաև աուլի բնակիչների նվիրատվություններով։ Եկեղեցին կառուցվել է փայտից՝ քարե հիմքի վրա։ Շինարարությունն ընթացել է բավական արագ։ Բառացիորեն օծումից հետո եկեղեցին ամբողջությամբ այրվել է հրդեհից։ Որոշվել է կրկին կառուցել փայտե եկեղեցի, սակայն շինարարությունն անհայտ պատճառներով ձգձգվել է։
մինի|ձախից|պատմական լուսանկար
1842 թվականի օգոստոսին կայսրը որոշում է կայացրել կառուցել նոր՝ քարե եկեղեցի, որի շինարարության համար անհրաժեշտ գումարը հատկացվել է պետական գանձարանից։ Քարե եկեղեցու նախագիծը ստեղծել է Աֆանասի Ֆարաֆոնտևը, այն հաստատվել է 1844 թվականին։ Շինարարությունն սկսվել է 1846 թվականին։

Գծագիրը կազմելիս թույլ տրված բավական լուրջ անճշտությունների պատճառով շենքը սկսել է ճաքճքել և քանդվել։ Առաստաղի մի մասը փլվել է։ 1857 թվականին նախագիծը վերամշակվել է։ Աղոթասրահում, նախկին փլուզվածների փոխարեն, տեղադրվել է չորս սյուն։

Երկրորդ համաշխարհային պատերազմի տարիներին եկեղեցին ռմբակոծություններից չի տուժել։ Եկեղեցում գործում է կիրակնօրյա դպրոց։

## Հոգևորականություն
Ներկայում եկեղեցու վանահայրն է ավագ քահանա տեր Մակարը։

## Պատկերասրահ

Armavir-Armenian-Church-18.JPG|Եկեղեցու արտաքին տեսքը
Убранство армяно-григоринской церки ч4.JPG|Եկեղեցու ներքին տեսքը
Убранство армяно-григоринской церки ч6.JPG|Եկեղեցու ներքին տեսքը
Убранство армяно-григоринской церки ч3.JPG|Եկեղեցու ներքին տեսքը
Armavir-Armenian-Church-48.jpg|Պսակադրության արարողություն եկեղեցում


## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:1840 հիմնադրումներ
Կատեգորիա:1861 հիմնադրումներ
Կատեգորիա:19-րդ դարի հայկական վանքեր և եկեղեցիներ
Կատեգորիա:Արմավիր (Ռուսաստան) եկեղեցիներ
Կատեգորիա:Եկեղեցիներ այբբենական կարգով
Կատեգորիա:Կրասնոդարի երկրամասի հայկական վանքեր և եկեղեցիներ
Կատեգորիա:Ռուսահայ առաքելական վանքեր և եկեղեցիներ (Հարավային Ռուսաստան)
Սրբուհի Գալֆայան

**Սրբուհի Նշանի Գալֆայան** (), միանձնուհի, բարերար, ժանեկագործ, ասեղնագործող վարպետ, Գալֆայան վարժարանի հիմնադիր։

## Կենսագրություն
Սրբուհի մայրապետ Նշանի Գալֆայանը ծնվել է Կոստանդնուպոլսից քիչ հեռու գտնվող Քարթալ գյուղում։ Սրբուհին ընտանիքի վեց զավակներից առաջինն էր։ 12 տարեկանում՝ հոր մահից հետո, ստիպողաբար ամուսնությունից խուսափելու համար ցանկանում է մտնել կուսանոց։ 1837 թվականին Սրբուհին հիվանդանում է ժանտախտով։ Ապաքինվելուց հետո մոր հետ տեղափոխվում Կոստանդնուպոլիս հորեղբոր՝ գյուղատնտես, Թուրքիայի փոստ-հեռագրատան, այնուհետև հասարակական շինությունների նախարար Աղաթոն Գրիգոր էֆենդիի տուն։ 1840 թվականին Կոստանդնուպոլսում դառնում է մայրապետ։

Սրբուհի Գալֆայանը եղել է ձեռագործության վարպետ։ Գումար վաստակելով՝ նա Խասգյուղում տուն է գնում և 1850 թվականին այստեղ բացում երկսեռ արհեստանոց, ներգրավում աշակերտների և սովորեցնում իր արվեստը։

1868 թվականին Սրբուհի Գալֆայանն իր գործերն ուղարկել է Անտվերպենի (Բելգիա) ցուցահանդեսին և արժանացել առաջին մրցանակին։ Գալֆայանին հրավիրել են եգիպտական արքունիք, ապա 1858 թվականին Յուսուֆյան Գեորգ բեյի կնոջ հետ մեկնել է Իտալիա (Նեապոլ, Հռոմ, Ֆլորենցիա, Միլան), մեկ տարի անց՝ նաև Երուսաղեմ և Աթենք՝ կատարելու Հունաստանի թագուհու և պալատական տիկինների պատվերները։

1865 թվականին՝ խոլերայի համաճարակի ժամանակ հավաքել է ծնողազուրկ հայ երեխաներին և իր տան սենյակները տրամադրել է նրանց խնամելու, կրթելու, դաստիարակելու համար։ Միջոցների սղության պատճառով հանգանակություն է սկսում և 1866 թվականին հիմնադրվում են Գալֆայան միաբանությունն ու Գալֆայան որբանոց-վարժարանը։

1870 թվականին  Սրբուհի մայրապետը 20 որբուհիների հետ ներկայանում է Սուլթան Ազիզին և ստանում 50 ոսկի նվիրատվություն և օրական 45 ֆունտ հաց և 23 ֆունտ միս որբերի համար։ 1871 թվականին  Սրբուհի մայրապետը մասնակցում է Խասգյուղի Դաքեսյան առանձնատան աճուրդին և 950 ոսկի առաջարկելով՝ հաղթում է մրցակիցներին՝ գրպանում ունենալով միայն 110 փարա։ 8 օրվա ընթացքում հանգանակությամբ 650 ոսկի է հավաքվում, մնացած 300 ոսկի գումարը վճարում են երկու ամսվա ընթացքում։ 1871 թվականին Դաքեսյան վերանորոգված առանձնատունը դառնում է Գալֆայան որբանոց (այժմ՝ Գալֆայան երկսեռ դպրոց), որից հետո որբերին կրթությամբ ապահովելու համար մայրապետը ձեռնամուխ է լինում նաև վարժարանի հիմնադրմանը։

## Մահ
Սրբուհի Գալֆայանը մահացել է 1899 թվականի հուլիսի 4-ին Կ. Պոլսում՝ շաքարախտից։ Թաղված է հայկական եկեղեցու բակում։

## Գրականություն
* Ա. Հարությունյան, «Երևելի տիկնանց դարը», Երևան, 2005, Հոգևոր Հայաստան, ISBN 99930-932-1-1:
* Սերգեյ Ավագյան, «Նշանավոր հայուհիներ», Երևան, ՎՄՎ-ՊՐԻՆՏ, 2006, ISBN 99941-53-21-8:
* Մարգարյան Գ., Կենսագրութիւն Սրբուհի մայրապետի Նշան-Գալֆաեան, Կ. Պ, 1892։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Ասեղնագործող վարպետներ
Կատեգորիա:Հայ մայրապետներ
Կատեգորիա:Հայերն Օսմանյան կայսրությունում
Կատեգորիա:Անձինք:Ստամբուլ
Կատեգորիա:Օսմանյան կայսրության անձինք
Կատեգորիա:Հայ բարերարներ
Կատեգորիա:Հայ առաքելական քրիստոնյաներ
Տարաս Շևչենկոյի կիսանդրի (Կրասնոդար)

**Տարաս Շևչենկոյի կիսանդրի** (), ուկրաինացի մեծանուն բանաստեղծ Տարաս Գրիգորևիչ Շևչենկոյի հուշարձանը Ռուսաստանի Դաշնության Կրասնոդար քաղաքում։ Բացվել է 1980 թվականին՝ նրա անվան փողոցի և քաղաքի տրանսպորտային գլխավոր զարկերակներից մեկի` Ստավրոպոլսկայա փողոցի խաչմերուկում։ Կիսանդրին Ռուսաստանի Դաշնության մշակութային ժառանգության տարածաշրջանային նշանակության օբյեկտ է և պահպանվում է պետության կողմից։

## Տվյալներ
Հուշարձանը հայտնի մոնումենտալիստ քանդակագործ Իվան Պետրովիչ Շմագունի քանդակագործական ստեղծագործությունն է։ Նրա աշխատանքներից են ոչ միայն Ստավրոպոլսկայա և Շևչենկոյի փողոցների խաչմերուկում տեղադրված Տարաս Շևչենկոյի կիսանդրին, այլև շատ այլ կոթողներ Կրասնոդարում և այլ քաղաքներում։ Կիսանդրու ճարտարապետն է Վալերի Տիմոֆեևիչ Գոլովերովը։
250px|մինի|ձախից
Կիսանդրու բացումը տեղի է ունեցել 1980 թվականին։ Կիսանդրին տեղադրված է Ստավրոպոլսկայա փողոցի թիվ 85 շենքի հարևանությամբ։

Կիսանդրին պատրաստված է բետոնից` մարմարի փշրանքի հավելումով։ Բանաստեղծը պատկերված է տարեց հասակում, առանց գլխարկի։ Նրա ձեռքերը ծալված են կրծքի մոտ։ Կիսանդրին ասես դուրս է գալիս պատի միջից։ Կիսանդրու պատվանդանին փակցված է ուկրաինացի բանաստեղծի ստորագրությունը։

Ուկրաինացի բանաստեղծ Տարաս Շևչենկոյի կիսանդրին Կրասնոդարում Ռուսաստանի Դաշնության մշակութային ժառանգության տարածաշրջանային նշանակության օբյեկտ է և պահպանվում է պետության կողմից։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Կրասնոդարի հուշարձաններ
Կատեգորիա:Հուշարձաններ այբբենական կարգով
Կատեգորիա:Տարաս Շևչենկոյի հուշարձաններ
Քարափաբնակները (կտավ)

***Քարափաբնակները*** (1913),  Ջորջ Բելոուզի կտավը։ Այն 102×107 սմ չափերով յուղանկար է։ Կտավն այժմ Լոս Անջելեսի շրջանի արվեստի թանգարանի հավաքածուի մասն է. թանգարանն այն ձեռք է բերել 1916 թվականին։ 
*Քարափաբնակներում* Ջորջ Բելոուզը ցուցադրում է Նյու Յորք քաղաքի Ներքին Իսթ-սայդը, որտեղ ամառային շոգ օր է։ Մարդիկ դուրս են թափվել բազմաբնակարան շենքերից դեպի փողոցներ։ Լվացքը ծածանվում է նրանց գլխավերևում, և փողոցային վաճառականն իր ապրանքն է վաճառում ձեռնասայլակի վրա, երթևեկության մեջտեղում։ Հետևի ֆոնին տրոլեյբուսը շարժվում է դեպի Վիսի փողոց։

## Վերլուծություն
Նկարում պատկերված ստվերները տարածություն են ապահովում շենքերի միջև, ինչպես նաև` ամբոխն ավելի խորն է երևում։ Մեծ ամբոխի ընկալումը հակադրվում է առաջին պլանին։ *Քարափաբնակների* հաջորդ առանձնահատկությունը օգտագործված գույների համադրությունն է։ Բելոուզի կտավների մասին արված մեկնաբանության մեջ ասվում է.

Բելոուզը հրաժարվել է իրեն բնորոշ ներկապնակից ու ընտրել է միատոն գույներ` ցույց տալու համար, թե որքան եզակի է այս գործն իր համար և թե ինչպես է այն տարբերվում մյուս աշխատանքներից ոչ միայն թեմատիկայով, այլև` գույներով։

## Պատմական համատեքստ
1913 թվականին նկարված կտավը ցույց է տալիս Նյու Յորքի նոր դեմքը։ 1870 թվականից մինչև 1915 թվականը քաղաքի բնակչությունը 1.5 միլիոնից հասել էր 5 միլիոնի, հիմնականում` ներգաղթի շնորհիվ։ Իտալացի, հրեա, իռլանդացի, չինացի շատ ներգաղթյալներ բնակվում էին Ներքին Իսթ-Սայթում` Բրուքլինի կամուրջի հյուսիսային, Հոուսթոն փողոցի հարավային և Բովերիի արևելյան շրջանների բազմաբնակարանային շենքերում։ Նրանց մեջ էին հազարավոր հրեաներ Արևելյան Եվրոպայից, ովքեր ժամանակավոր ապաստան էին գտել այնպիսի փողոցներում, ինչպիսիք են Արևելյան Բրոդվեյը, որը պատկերված է «Քարափաբնակներում»։ Քաղաքը դրանից առաջ երբևէ այդքան ծանրաբեռնված չէր եղել։ 
«Քարափաբնակներում» դիտողը կարող է տեսնել գերծանրաբեռնվածություն և գերբնակեցում։ 
Կտավում ցուցադրվում են մարդկանց բնակության ծանր, անտանելի պայմանները, նրանց փոքրիկ բնակարանները։ Նրանք ապրում են մի քանի քառակուսի մետրի վրա, ճիշտ նույն միջավայրում, որում աշխատում են գործարաններում։ Փոքր, հոծ ու մութ տները, որոնք պարզ երևում են կտավում, օգնում են հասկանալ, թե ինչպես է արդյունաբերությունն ազդում աշխատավոր դասակարգի կենսակերպի վրա։  	
Նյու Յորքի իրականությունը պատկերողները քննադատների կողմից կոչվել են «հեղափոխական սև խումբ» և «տգեղության առաքյալներ»։ Ըստ քննադատներից մեկի, 20-րդ դարի ամերիկյան արվեստի գլխավոր ուղղություններից մեկի` Աղբամանների դպրոցի սկիզբը դրել են այս նկարիչները։

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
**American Realism*, Gerry Souter, 1991, p.&nbsp;110, https://books.google.am/books?id=BqZZ4qpYzjoC&pg=PA251&dq=cliff+dwellers+george+bellows&hl=en&sa=X&ei=uB2vUejCE8SM0QGkhYDwCw&ved=0CFYQ6AEwCA#v=onepage&q=cliff%20dwellers%20george%20bellows&f=false
**George Bellows and Urban America*, Marianne Doezema, 1992, Yale University Press, p.&nbsp;195, https://books.google.am/books?id=6qM1aojciyYC&printsec=frontcover&dq=%22george+bellows%22&hl=en&sa=X&ei=4DKvUauNMfKx0QG_k4D4Cg&ved=0CDMQ6AEwAA#v=onepage&q=cliff&f=false
**The Paintings of George Bellows.*, Young, Mahonri, Sharp and George Bellows, 1973, New York: Watson-Guptill Publications.

Կատեգորիա:Ժամանակակից արվեստ
Կատեգորիա:1913 նկարներ