Իլուկստե

**Իլուկստե** (, , , ), քաղաք Լատվիայի հարավ-արևելքում, գտնվում է Դաուգավպիլսիից 25 կմ հեռավորության վրա։ Վարչական կենտրոնը գտնվում է Իլուկստսկոիի երկրամասում, սակայն մինչև 2009 թվականի հուլիսի 1-ը եղել է Դաուգավպիլսիի շրջանում։ Մշակութային ոլորտում մտնում է Սելիա քաղաքի մեջ, բայց այսօրվա վարչական բաժանմամբ պատկանում է Լատգալիային։

## Պատմություն
thumb|left|Քաղաքի տեսարանը 1915 թվականին

Իլուկստե քաղաքը առաջին անգամ հիշատակվում է մոտ 1550 թվականին։ Արհեստագործական և առևտրային բնակավայրերը հիմնադրվել են Լուկշտա գետի աջ ափին, որից քաղաքը ստացել է իր անվանումը։ Գետը մինչև 1795 թվականը կազմում էր Քոուռլանդ դքսության մի մասը։ Քաղաքում առաջին ուսումնական հաստատությունը բացվել է 1596 թվականին։ 1754-1769 թվականներին կառուցվել է նոր կաթոլիկ եկեղեցի՝ բարոկկո ոճով, որը ոչնչացվել է Առաջին համաշխարհային պատերազմի ժամանակ։ 1795 թվականին Իլուկստե քաղաքը համարվել է Իլուկստեի նահանգի կենտրոնը։

1897 թվականին քաղաքում ապրել է 3592 բնակիչ, ուղղափառներ` 388 մարդ, կաթոլիկներ` 2021 մարդ, հրեաներ` 842 մարդ։

Առաջին համաշխարհային պատերազմի տարիներին ՝ 1915 թվականին քաղաքը մեծապես տուժել է ռազմական գործողությունների և Դվինսկա քաղաքի պաշտպանության ժամանակ։ 1915 թվականի հոկտեմբերի 10-ին Ռուսական բանակի և գերմանական զորքերի  ռազմական գործողությունների ընթացքում ավերվել են կաթոլիկ եկեղեցին, վանքը և բնակելի տները։ Սակայն, 1917 թվականին Իլուկստեն ստացել է քաղաքի կարգավիճակ։

Լատվիայի Հանրապետության ձևավորումից հետո քաղաքը վերանավանվել է Իլուկստե։ Առաջին հանրապետությունում եղել է մի քաղաք, որի կենտրոնը Իլուկստեի շրջանն էր։ 1941 թվականին գերմանական զորքերը օկուպացրել են քաղաքը, սակայն 1944 թվականի հուլիսին այն ազատագրվել է։ 1950 թվականի հունվարի 1-ից քաղաքը համարվել է Իլուկստեի շրջանի կենտրոնը։ 2003 թվականին Լատվիայի վարչատարածքային բարեփոխումների ժամանակ Դաուգավպիլս մարզի կազմում ձևավորվել է Իլուկստեի շրջանը Իլուկստե կենտրոնով։

## Արդիականություն
Քաղաքը գտնվում է Իլուկստե գետի և Դաուգավա գետի ձախ վտակի վրա։

Քաղաքում կա՝ ավտոկայան, երկու միջնակարգ, երաժշտական և մարզական դպրոցներ, քաղաքային գրադարան, մշակույթի կենտրոն, ֆուտբոլային մարզադաշտ, հռոմեական, կաթոլիկ, լյութերական, ուղղափառ եկեղեցիներ։ Գետի վրա կառուցված է փոքր ՀԷԿ։ Մինչև 2000-ական թվականները քաղաքում կար հիվանդանոց։

Քաղաքը հպարտանում է իր «Զիբենս/ Զեմեսսարդզե» և մանկա-պատանեկան սպորտ-դպրոցի «Իլուկստե/ՄՊՍԴ» ֆուտբոլային ակումբներով։

Քաղաքը եկեղեցական առումով մտնում է Հռոմի Կաթոլիկ եկեղեցու Լատվիայի Ելգավայի թեմի մեջ։

1990 թվականին № 1 միջնակարգ դպրոցում տեղադրվել է քանդակագործ, բանաստեղծ Ինդուլիսա Ֆոլկմանիսայի և հասարակական գործիչ Ռայնիույի հուշարձանը, որպես 1927 թվականին դպրոցի բացման խորհրդանիշ։

## Բնակչություն
Առաջին համաշխարհային պատերազմի նախօրեին Իլուկստե քաղաքում ապրում էր ավելի քան 4 հազար մարդ։ 2009 թվականի հուլիսի 1-ի տվյալներով բնակչությունը կազմում է 2.829 մարդ, նրանց թվում՝ լատիշներ - 55 %, ռուսներ - 22 %, լեհեր - 15 %, բելառուսներ - 3 %, այլ ազգության - 5 %։

## Տրանսպորտ
### Ավտոճանապարհներ

Քաղաքում գործում է հետևյալ տարածաշրջանային **P72** Իլուկստե - Բեբրենե - Բորայի ավտոճանապարհը։ Տարանցիկ ճանապարհներից է **P71** ավտոճանապարհը, որը կապում է Իլուկստե քաղաքը մարզային **P70** Սվենտե ավտոճանապարհի հետ, որը սահմանակից է Լիտվային (Սուբատե)**։**

Տեղական ավտոճանապարհների շրջանում հարկ է նշել **V711** Իլուկստե - Ռուբանիշկի - Դաուգավպիլս, և **V783** Եկաբպիլս - Դիգնայա - Իլուկստե ավտոճանապարհները։

### Միջքաղաքային ավտոբուսային հաղորդակցություն
Հիմնական երթուղիներն են. 
* Իլուկստե - Սուբատե - Ակնիստե - Ռիգա 
* Իլուկստե - Դաուգավպիլս 
* Իլուկստե - Էկաբպիլս - Պլյավինյաս - Ռիգա։

## Հայտնի բնիկներ
* Անժեյ Բենեդիկտ Կլոնգեվիչ (1767—1841), հայտնի կրոնական գործիչ, վիլենսկի եպիսկոպոս, Վիլնյուսի համալսարանի աստվածաբանության պրոֆեսոր։

## Պատկերասրահ

Պատկեր:Ilūkstes pilsētas zīme.jpg|Քաղաքի մուտքը
Պատկեր:католическая церковь в илуксте.JPG|Կաթոլիկ եկեղեցի
Պատկեր:Ilūkste Lutheran Church.jpg|Լյութերական եկեղեցի
Պատկեր:дом в илуксте.JPG|Տուն
Պատկեր:школа в илуксте.JPG|Դպրոց
Պատկեր:автовокзал илуксте.JPG|Ավտոկայան
Պատկեր:Brīvības iela 17 (Ilūkste).jpg|Բրիվիբաս փողոցը


## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Официальный сайт Илукстского края 
* Информация об Илуксте на туристическом портале mesta.lv 
* Информация об Илуксте в топонимической базе данных
* Илуксте (Iłłukszta) в Географическом словаре Царства Польского и других славянских стран 

Կատեգորիա:Լատվիայի քաղաքներ