Արատոս Սոլեցի

**Արատոս Սոլեցի** (, ,  Սոլի, մոտ մ. թ. ա.315 թվականին.մահացել է Պելլայում,  մ.թ.ա.240) թվականին։ Հին հունական  դիդակտիկ բանաստեղծ է։ Ծնվել է Կիլիկիայում, մոտ մ.թ.ա. 276 թվականին  հրավիրվել է Մակեդոնիայի տիրակալ Անտիգոն II Gonata-ի արքունիք։ Մահացել է Մակեդոնիայում։

## Ստեղծագործություն
Արատի գրչին են պատկանում աստղագիտական  «**Երևույթ**» (φαινόμενα) պոեմը՝ 732 հատվածներից և  «**Եղանակի նշաններ** » պոեմը (διοσημεία)` 422 հատվածներից, որոնք ունեն մեկ ընհանուր խորագիր՝ «**Երևույթներ**»։ Բանաստեղծությունը գրված է Հոմերոսի բարբառով և կարող է դիտվել որպես նուրբ հելլենիստական ոճի օրինակ։ Արատի "Երևույթները" հիմնված են Եվդոքսոս Կնիդոսցու արձակ ստեղծագործության վրա։ Պոեմի ներածական մասում նկարագրված է աշխարհի երկրակենտրոն համակարգը՝ Երկրով և դրա շուրջ պտտվող գնդաձև երկնակամարով. թվարկվում են հիմնական մոլորակները, նկարագրվում է Արեգակի շարժումը համաստեղությունների շուրջ էկլիպտիկայի միջոցով։ Այնուհետև թվարկվում են համաստեղությունները, որոնք հնարավոր է դիտել Կնիդի լայնությունից։ Արատը դիտորդ աստղագետ չէր, ուստի, ըստ Հիպարքոսի, նրա պոեմը պարունակում է մի շարք աստղագիտական սխալներ, որոնք առաջացել են դիտարկումների անճշտությունների ժամանակ։ Սակայն ժամանակակից մի շարք հետազոտողներ միմյանցից անկախ հանգել են նման եզրահանգումների.ըստ նրանց հաշվարկների՝ աստղային երկինքը, որը նկարագրված է Արատի կողմից, հենց այդպես է թվացել մ. թ. ա. III հազարամյակում հյուսիսային լայնության 36° շրջանում՝ Կրետե, Կիպրոս և Հյուսիսային Իրան հատող զուգահեռների վրա։ Երկրային առանցքի պրեցեսիան ժամանակի ընթացքում փոխում է համաստեղությունների տեսանելիությունը, և Եվդոքսի տեղեկությունները կարող էին վերցվել ավելի վաղ ձեռագրերից։ Մաունդերը (1909) թվագրվում է սկզբնաղբյուր  մ.թ.ա. 2500 թվական, Կրոմելին (1923),  մ.թ.ա. 2460 թվական, Կանադական աստղագետ Օվենդեն (1966) ,  մոտ մ.թ.ա.2600 թվական, Ա. Ռոյ (1984),  մոտ  մ. թ.ա. 2000 թվական, Ս. Վ. Ժիտոմիր — մոտ մ.թ.ա.1800 թվական։ "Եղանակային նշանները" հիմնված են մասամբ Արիստոտելի "Օդերևութաբանություն" աշխատության վրա, մասամբ՝ Թեոփրաստեսի աշխատության վրա, մասամբ էլ՝ Հեսիոդոսի "Աշխատանքներ և օրեր"–ի վրա։

## Տես նաև
* Նոր Կտակարանի Գործ 17
* Հեսիոդոսի Աստղագիտություն պոեմը

## Գրականություն
* Bing, Peter. 1993. "Aratus and his Audiences." *Materiali e Discussioni* 31:99–109.
* Faulkner, Andrew. 2015. "The Female Voice of Justice in Aratus' Phaenomena." *Greece and Rome.* 62.1: 75-86
* Gee, Emma. 2013. *Aratus and the Astronomical Tradition.* Oxford: Oxford Univ. Press.
* Gee, Emma. 2000. *Ovid, Aratus and Augustus: Astronomy in Ovid’s Fasti.* Cambridge, UK: Cambridge Univ. Press
* Hunter, Richard L. 1995. "Written in the Stars: Poetry and Philosophy in the Phaenomena of Aratus." *Arachnion* 2:1–34.
* James, Alan W. 1972. "The Zeus Hymns of Cleanthes and Aratus." *Antichthon* 6:28–38.
* Katz, Joshua T. 2008. "Vergil Translates Aratus: Phaenomena 1-2 and Georgics 1.1-2." *Materiali e discussioni per l'analisi dei testi classici* 60: 105-123
* Pendergraft, Mary L. B. 1995. "Euphony and Etymology: Aratus’ Phaenomena." *Syllecta Classica* 6:43–67.
* Possanza, Mark. 2004. *Translating the Heavens: Aratus, Germanicus, and the Poetics of Latin Translation.* New York: Lang
* Volk, Katharina. 2010. "Aratus." In *A Companion to Hellenistic Literature.* Edited by James J. Clauss and Martine Cuypers, 197–210. Malden, MA: Wiley-Blackwell.

## Արտաքին հղումներ
* Online text: Aratus, Phenomena, translated by G. R. Mair, 1921
* Online text: Aratus, Phaenomena, Greek text
* Works by  Aratus at Perseus Digital Library
* Audio: ''The Maiden (Virgo)'' an excerpt from ''Phenomena'' read by translator Aaron Poochigian
* The Apostle and the Poet: Paul and Aratus (Dr. Riemer Faber)
* Review of Kidd's translation of the ''Phenomena'' by Mark Possanza, *BMCR* (September 1999).
* (Hellenistic Bibliography, Aratus and Aratea) compiled by Martijn Cuypers
* "Written in the Stars:Poetry and Philosophy in the Phaenomena of Aratus" by Richard L. Hunter, *Arachnion* 2.
* Suda On-Line: Aratus, with a list of works ascribed to Aratus; the *[[Suda]]* is a Byzantine encyclopedia.
* Phaenomena et prognostica, Coloniae Agrippinae 1570 da www.atlascoelestis.com

Կատեգորիա:Հին հույն բանաստեղծներ
Կատեգորիա:Մ.թ.ա. 240 մահեր
Կատեգորիա:Հին հույն գրողներ
Կատեգորիա:Մ.թ.ա. 310-ականների ծնունդներ
Կատեգորիա:Մ.թ.ա. 4-րդ դարի ծնունդներ
Կատեգորիա:Մ.թ.ա. 3-րդ դարի մահեր
Կատեգորիա:Աստղագետներ
Կատեգորիա:Հույն աստղագետներ
Կատեգորիա:Հին հույներ