Կիրովի շրջան (Սանկտ Պետերբուրգ)

**Կիրովսկի շրջան**, վարչատարածքային միավոր Սանկտ Պետերբուրգի հարավ-արևմուտքում։ Անվանվել է Սերգեյ Կիրովի պատվին։ Այն ունի ելք դեպի Ֆիննական ծոցի Նևա ծոցի ափ: Հյուսիսում շրջանի սահմանը Ադմիրալտեյսկի շրջանի հետ անցնում է Եկատերինոֆկա գետի և Ստաչեկի հրապարակի երկայնքով, արևելքում՝ Մոսկովսկի շրջանի հետ, երկաթուղային գծով դեպի Լոմոնոսով և Գատչինա, իսկ հարավում՝ Կրասնոսելսկի շրջանով։ Մարշալ Ժուկովի պողոտայի և Կրասնենկայա գետի երկայնքով: Շրջանն ընդգրկում է միկրոշրջաններ՝ Նարվսկայա Զաստավա, Ավտովո, Դաչնոե, Ուլյանկա և Լիգովոյի արևելյան հատվածը, ինչպես նաև Նևայի ծոց- Գուտուևսկի, Կանոներսկի և Բելի կղզիները: Մինչ հեղափոխությունը քաղաքի սահմանները ներառել են շրջանի ժամանակակից տարածքի միայն հյուսիսը և հյուսիս-արևմուտքը (Տարականովկա գետից հյուսիս): Կիրովսկի շրջանը Սանկտ Պետերբուրգի 18 շրջաններից 14-րդն է կյանքի որակով:

## Նկարագրություն
Շրջանի բնակչությունը մոտավորապես 335 հազար մարդ է, շատերը նույնպես այստեղ են գալիս աշխատելու, շրջանի բնակչության մոտավորապես մեկ երրորդը թոշակառուներ են, իսկ 15%-ը երեխաներ և դեռահասներ։
Շրջանը, ի տարբերություն Մոսկվայի, ունի ոչ այնքան թանկ անշարժ գույք։ Թեև տարածքում գործնականում չկա շքեղ բնակարաններ, այն լայնորեն մատակարարվում է սուպերմարկետներով և այլ առևտրային և արդյունաբերական ձեռնարկություններով: Տարածքն ունի լավ զարգացած սոցիալական ենթակառուցվածք, կան մանկապարտեզներ, դպրոցներ, լիցեյներ, բարձրագույն ուսումնական հաստատություններ, բազմաթիվ մարզական հաստատություններ։

Կիրովի շրջանում կան ավելի քան 60 արդյունաբերական ձեռնարկություններ, 19 շինարարական կազմակերպություններ, ավելի քան 30 տրանսպորտային ձեռնարկություններ, հինգ գիտահետազոտական և զարգացման կազմակերպություններ, երեք համալսարաններ և գրեթե 16,000 փոքր բիզնեսներ և ձեռնարկատերեր: Մասնավորապես, այստեղ են գտնվում հայտնի Կիրովի գործարանը (Պուտիլովսկի Զավոդ) և խոշոր ռազմական և քաղաքացիական «Հյուսիսային նավաշինարանը»։ Տարածաշրջանում գործում են Սանկտ Պետերբուրգի Մեծ նավահանգստի մաս կազմող երեք նավատորմ ընկերություններ՝ ԲԲԸ Սանկտ Պետերբուրգի ծովային նավահանգիստը, ԲԲԸ Պետրոլեսպորտը, ՍՊԸ Ծովային ձկնորսական նավահանգիստը:

Պայմանականորեն Կիրովսկի շրջանը կարելի է բաժանել հյուսիսային և հարավային մասերի։ Հարավային մասում ( Կնյաժևո, Ուլյանկա, Դաչնոյե) շինարարությունն իրականացվել է 1960-1970-ական թվականներին, իսկ բնակարաններն այստեղ շատ բազմազան են՝ «խրուշչովներ», բլոկավոր, «բրեժնևներ» և նոր շարքեր: Հյուսիսային մասում (Նարվսկայա Զաստավա, Ավտովո) հիմնականում  «ստալինյան» տներ են։ Արևելյան կողմից տարածքը սահմանակից է Ռուսական երկաթուղու Բալթյան գծով «Բրոնևայա», «Լենինսկի պողոտա», «Դաչնոե», «Ուլյանկա» կայարաններով։ Գլխավոր մայրուղին Ստաչեկի պողոտան է։

Տարածքի գլխավոր գրավչությունը Նարվայի հաղթանակի կամարն է: Պահպանվել են նաև պետերհոֆ ճանապարհի մի շարք նախկին կալվածքներ ՝ Կիրյանովո, Սիվերսի Ամառանոց (Ֆորելի հիվանդանոց), Վորոնցովի Ամառանոց և Ալեքսանդրինո։

**Մետրո**

Սանկտ Պետերբուրգի մետրոյի առաջին փուլի ութ կայաններից երեքը, որոնք բացվել են 1955 թվականին, կառուցվել են Կիրովսկի շրջանում։ Նաև 1966 - 1977 թվականներին գործել է մետրոյի «Դաչնոե» ժամանակավոր կայարանը ։ Թաղամասի հյուսիսարևելյան հատվածում տրանսպորտային վիճակը բավարար է, իսկ արևմտյան հատվածը գտնվում է մետրոյի կայարաններից հեռավորության վրա։

Մետրոպոլիտենի 1-ին գծի հարավային հատվածում ծանրաբեռնվածության խնդիրը հրատապ է։ Այն կարող է մեղմել նոր գծի 6-ի առաջացումը, որը կվերցնի հարևան Կրասնոսելսկի շրջանի ուղևորափոխադրումների մի մասը: Հետագայում մետրոյի 7-րդ գիծը կարող է անցնել Կիրովսկի շրջանի արևմտյան մասով։

link=Кировско-Выборгская линия|27x27փքս Նարվսկայա (1955 թվական)

link=Кировско-Выборгская линия|27x27փքս Կիրովի գործարան (1955 թվական)

link=Кировско-Выборгская линия|27x27փքս Ավտովո (1955 թվական)

link=Кировско-Выборгская линия|27x27փքս Լենինյան պողոտա ( 1977 թվական)

link=Кировско-Выборгская линия|27x27փքս Վետերանների պողոտա ( 1977 թվական)

link=Кировско-Выборгская линия|27x27փքս Ալեքսանդրինո (պլանավորված)

link=Кировско-Выборгская линия|27x27փքս Մարշալ Ժուկովի պողոտա (նախատեսված)

link=Красносельско-Калининская линия|27x27փքս Պուտիլովսկայա ( 2022 թվական) (կառուցման փուլում) →link=Кировско-Выборгская линия|27x27փքս Կիրովի գործարան

link=Красносельско-Калининская линия|27x27փքս Հարավ-Արևմուտք ( 2022 թվական) (կառուցման փուլում)

link=Адмиралтейско-Охтинская линия|27x27փքս Դվինսկայա (մետրոյի կայարան) (նախատեսված)

link=Адмиралтейско-Охтинская линия|27x27փքս Գուտուևսկայա (պլանավորված)

link=Адмиралтейско-Охтинская линия|27x27փքս Կանոներսկայա (պլանավորված)

link=Кольцевая линия (Санкт-Петербург)|27x27փքս Դվինսկայա 2 (պլաններում) →link=Адмиралтейско-Охтинская линия|27x27փքս Դվինսկայա

## Բնակչություն
**Ազգային կազմ**

2020 թվականի մարդահամարի արդյունքների համաձայն՝ ապրել են հետևյալ ազգություններըը:

## Պատմություն
Մինչ հեղափոխությունը շրջանի ժամանակակից տարածքի հյուսիսային մասում եղել է Նարվա քաղաքամուտքը, որը քաղաքը պարսպապատել է հարավ-արևմուտքից։ Նույնիսկ Պետրոս I-ի օրոք ճանապարհ է կառուցվել դեպի Պետերհոֆ գյուղական բնակավայր, որի երկայնքով, մասնավորապես, շրջանի ժամանակակից տարածքում, առաջացել է կալվածքների մի ամբողջ շղթա, եղել են նաև մի շարք բնակավայրեր (Տենտելևա, Վոլինկինա, Ավտովո, Վոլոգոդսկո-Յամսկայա Սլոբոդա, Նովայա, Լիգովո, 19-րդ դարում առաջացավ գերմանական գաղութ Կրասնենկայան)։

1801 թվականին Կրոնշտադտի երկաթի ձուլարանը՝ ապագա Պուտիլովսկին, այժմ Կիրովսկին, Կրոնշտադտից տեղափոխվել է Ավտովո գյուղից հյուսիս գտնվող տարածք։ Ժամանակի ընթացքում հիմնադրվել են մի շարք գործարաններ նախկին որոշ կալվածքների տեղում, մոտակայքով անցել է Բալթյան երկաթուղային գիծը և կառուցվել է Ծովային ջրանցքը։ Սա Նարվա քաղաքամուտք տարածքը վերածել է Սանկտ Պետերբուրգի արդյունաբերական արվարձանի, որտեղ եղել է բանվորների համար զորանոցներ և բազմաբնակարան շենքեր: Չի եղել կոյուղի և հոսող ջուր։ Մինչև 1916 թվականը միակ հասարակական տրանսպորտը եղել է ձիաքարշ երկաթուղին, որը հետագայում փոխարինվել է տրամվայով։

Վարչականորեն ապագա Կիրովսկի շրջանի տարածքը մտել է արվարձան Պետերհոֆի տարածքի մեջ, որը ենթակա է եղել մայրաքաղաքի քաղաքային իշխանությանը, մինչդեռ տնտեսապես տարածքը ենթակա է եղել Սանկտ Պետերբուրգ/Պետրոգրադ շրջանի իշխանություններին։ Նարվա դարպասի տարածքի մի փոքր մասը, ինչպես նաև Նևայի գետաբերանից հարավ գտնվող կղզիները պատկանել են 1811 թվականին ստեղծված քաղաքի Նարվա հատվածին:

Նարվայի քաղաքամուտքի աշխատակիցները մասնակցել են հակակառավարական ցույցերին։ 1905 թվականին ցուցարարներին գնդակահարել են Արյունոտ կիրակի օրը։ 1917 թվականին հեղափոխական իրադարձությունների ժամանակ զգալի թվով բանվորներ անցել են բոլշևիկների կողմը։ Եվ հետո Նարվա հատվածը և Պետերհոֆ տեղանքը վերածվել են քաղաքային թաղամասերի, իսկ 1919 թվականին դրանք միավորվել են մեկ Նարվա-Պետերհոֆ թաղամասի: 1922 թվականին այս տարածքը դարձել է նոր Մոսկվա-Նարվա շրջանի մի մասը։ 1930 թվականին Նարվա թաղամասը (ներառյալ նախկին Պետերհոֆի տարածքի զգալի մասը) կրկին առանձնացվել է առանձին վարչական միավորի, իսկ 1934 թվականի դեկտեմբերին Կիրովի սպանությունից հետո, այն վերանվանվել է Կիրովսկի։

1920-ական թվականներին սկսվել է տարածքի բարեկարգման գործընթացը, փայտյա շինությունները փոխարինվել են քարե շենքերով։ 15 քարե շենքերի առաջին շարքը կառուցվել է այսօրվա Տրակտորնայա փողոցի տեղում, այնուհետեւ ձևավորվել է Ստաչեկի և Կիրովսկայայի հրապարակների ժամանակակից տեսքը։ Հենց այս ժամանակաշրջանում կառուցվել են կոնստրուկտիվիստական ոճով բազմաթիվ շենքեր՝ կազմելով ժամանակակից Նարվա ֆորպոստի ճարտարապետական համույթները (վերջինիս շինարարությունը վերջնականապես ավարտվեց հետպատերազմյան տարիներին)։ Տիպիկ օրինակներ են՝ Կիրովի շրջանային խորհրդի շենքը, Ա.Մ. Գորկու անվան մշակույթի պալատը, Գազայի անվան մշակույթի պալատը, հոկտեմբերի 10-ամյակի դպրոցը («Մուրճի և Մանգաղի դպրոց»)։

Լենինգրադի պաշարման ժամանակ տարածքը հայտնվել է պաշտպանության առաջնագծին մոտ և ենթարկվել է զանգվածային հրետանային գնդակոծության ու ռմբակոծության։

Շրջանը ստացել է իր ժամանակակից սահմանները 1973 թվականի ապրիլին, երբ նրա հարավ-արևմտյան մասը դարձել է նոր Կրասնոսելսկի շրջանի մի մասը:

## Հուշարձաններ
alt=Нарвские триумфальные ворота|ձախից|մինի|Նարվայի հաղթանակի կամար
alt=Памятник «Блокадному трамваю»|մինի|240x240փքս|«Շրջափակված տրամվայի» հուշարձան
alt=Мемориал «Передний край обороны Ленинграда»|մինի|240x240փքս|«Լենինգրադի պաշտպանության առաջին գիծ» հուշահամալիր
alt=Памятник «Танк-победитель»|մինի|240x240փքս|«Հաղթող տանկ» հուշարձան

### Նարվայի հաղթանակի կամար
Ամպիր ճարտարապետական ոճով հուշարձան է Սանկտ Պետերբուրգում։ Գտնվում է Ստաչեկ հրապարակում՝ «Նարվսկայա» մետրոյին կից։

Հաղթական կամարը կառուցվել են 1827-1834 թվականներին (ճարտարապետ Վասիլի Ստասով, քանդակագործներ Ստեփան Պիմենով, Վասիլի Դեմուտ-Մալինոկսկի (ձիակառք, զինվորների արձաններ, վեց ձիեր), 1812 թվականի հայրենական պատերազմին նվիրված առաջին գործը։ Բարձրություն՝ ավելի քան 30 մ, լայնություն՝ 28 մ, թռիչքի լայնություն՝ ավելի քան 8 մ, թռիչքի բարձրություն՝ 15 մ։

### «Շրջափակված տրամվայի» հուշարձան
Ստաչեկի պողոտայում (թիվ 8 տրամվայի դեպոյի մոտ), թիվ 114 տան մոտ, 2007 թվականի օգոստոսի 22-ին կանգնեցվել է շրջափակված տրամվայի հուշարձանը։ Հուշարձանի համար որպես պատվանդան օգտագործվել են մի քանի մետրանոց ռելսեր, որտեղ տեղադրված են եղել պաշտպանական կառույցներ շրջափակման ժամանակ։ Հուշարձանի պաշտոնական բացումը տեղի է ունեցել 2007 թվականի սեպտեմբերի 8-ին։

### Կիրովի հուշարձան
Կիրովի հուշարձանը կանգնեցվել է Կիրովի հրապարակում 1938 թվականին: Հուշատախտակի վրա գրված է՝

### Լենինգրադի պաշտպանության հուշարձաններ
* Խորհրդային Միության մարշալ Գովորովի հուշարձան (Ստաչեկի հրապարակ),
* Խորաքանդակ՝ ի պատիվ զոհված կիրովցիների՝ պաշարված Լենինգրադի բնակիչների (Մարշալ Գովորովի փող․ 29),
* Լենինգրադի պաշտպանության առաջատար եզրը (Նարոդնայա միլիցիայի պող.- Լիգովո երկաթուղային կայարանի մոտ),
* Զինվորական գերեզմանատուն «Կրասնենկոյե գերեզմանատուն» (Ստաչեկի պող․ 100),
* Զինվորական գերեզմանատուն «Յուժնոյե» (Կրասնոպուտիլովսկայա փող, տուն 44),
* Զինվորական գերեզմանատուն «Դաչնոյե» (Ժողովրդական աշխարհազորի պող․ 143-145),
* «Հաղթող տանկ»  հուշարձան Կնյազևում,
* Հուշարձան «զոհված զինագործներին» (Զինագործների կղզի),
* Բալթյան նավաստիների Հերոսների հուշարձան,
* Լենինգրադի պաշտպանների կոթող (Ստաչեկի պող. և Մարշալ Ժուկովի պող. անկյուն)։

## Կրթություն
2011 թվականի սեպտեմբերի 1-ի դրությամբ Կիրովսկի շրջանում եղել է 50 հանրակրթական հաստատություն, այդ թվում՝ 4 գիմնազիա, 6 լիցեյ, առարկաների խորացված ուսուցմամբ 12 դպրոց, 22 հանրակրթական դպրոց, 2 ուսումնական կենտրոն, 3 ուղղիչ և մեկ գիշերօթիկ դպրոց։ Տարածքում գործում են նաև երեք մասնավոր դպրոցներ՝ «Վզախ», «Դելտա» և «Խոսակցական լեզուների դպրոց»։

## Էկոլոգիա
Տարածքում էկոլոգիական վիճակը ծանր է։ Կիրովսկի շրջանին բաժին է ընկնում օդ վնասակար նյութերի արտանետումների 18%-ը և ջրային մարմիններ արտանետումների 30%-ը: Նևսկու, Վիբորգսկու, Կալինինսկու, Ֆրունզենսկու և Կրասնոգվարդեյսկու հետ միասին Կիրովսկի շրջանը քաղաքի ամենակեղտոտ տարածքներից մեկն է։

## Ծանոթագրություններ

## Գրականություն
* ;
* ;
* М. И. Мительман. Нарвская застава — Кировский район. Л., 1939 г.;
* А. Ф. Дубов. Новь рабочей заставы. Л., 1981 г.

## Արտաքին հղումներ
* Սանկտ Պետերբուրգի վարչակազմի պաշտոնական պորտալ
* Սանկտ Պետերբուրգի Կիրովի շրջանի վարչակազմ
* Կիրովսկի շրջան
* Պետերբուրգի Կիրովի շրջանի ներդրումային անձնագիր:docx Վիճակագրություն

Կատեգորիա:Սանկտ Պետերբուրգի շրջաններ
Կատեգորիա:ՎՀ/թեմա 1