Բուրկինա Ֆասոյի ռազմական հեղաշրջում (2022)

**Բուրկինա Ֆասոյի ռազմական հեղաշրջում**, Բուրկինա Ֆասոյի զինված ուժերի իրականացրած ռազմական հեղաշրջում է, որի ժամանակ, ըստ տեղեկությունների, կալանավորվել է Բուրկինա Ֆասոյի նախագահ Ռոկ Մարկ Քրիստիան Կաբորեն։

## Նախապատմւթյուն
2014 թվականին Բուրկինա Ֆասոյում տեղի է ունեցել ապստամբություն, որի ժամանակ գահընկեց է արվել Բուրկինա Ֆասոյի նախագահ Բլեզ Կոմպաորեն, ով երկիրը ղեկավարում էր 1987 թվականից։ 2015 թվականից երկիրը ղեկավարել է Ռոկ Մարկ Քրիստիան Կաբորեն։

2015 թվականից Բուրկինա Ֆասոյում ակտիվ են «Իսլամական պետություն», «Անսար ուլ-Իսլամ» և «Ալ-Կաիդա» կազմակերպությունները։ 2021 թվականին ահաբեկիչները երկրում սպանել են ավելի քան 2000 խաղաղ բնակչի։ 2019 թվականից ահաբեկիչների գործունեության պատճառով Բուրկինա Ֆասոյի որոշ նահանգներում արտակարգ դրություն է մտցվել։ 2022 թվականի հունվարին Բուրկինա Ֆասոյի վարչապետ Լասինա Զերբոն հայտարարել է, որ ահաբեկչությունը սպառնալիք է երկրի ամբողջականության համար։

2021 թվականի նոյեմբերին Բուրկինա Ֆասոյում զանգվածային բողոքի ցույցեր են բռնկվել այն բանից հետո, երբ ահաբեկիչները  երկրի հյուսիսում գտնվող ոսկու հանքում սպանել են 49 զինվորականի և 4 խաղաղ բնակչի։ Բողոքի ակցիայի մասնակիցները դժգոհություն են հայտնել անվտանգության անբավարար մակարդակի և զինված ուժերի մթերքով անբավարար ապահովման կապակցությամբ։ Բողոքի ցույցերի արդյունքում երկրի վարչապետը հրաժարական է տվել։

2022 թվականի հունվարի 11-ին զինվորականներ են ձերբակալվել ռազմական հեղաշրջում նախապատրաստելու կասկածանքով։

2022 թվականի հունվարի 19-ին Բուրկինա Ֆասոյում սահմանափակվել է Ֆեյսբուք սոցիալական ցանցի մուտքը, որը իշխանությունները անվանել են «երկրի ապակայունացման գործիքներից մեկը»։ Եղել են նաև տեղեկություններ ինտերնետի խափանումների մասին։

## Հեղաշրջում
Հունվարի 22-ին Ուագադուգուում կրկին բողոքի ցույցեր են սկսվել։ Ցուցարարները պահանջել են կառավարության հրաժարականը և իշխանությունը փոխանցումը զինվորականներին։

Հունվարի 22-ի լույս 23-ի գիշերը տեղեկություններ են ստացվել նախագահական նստավայրի մոտ կրակոցների մասին։ Իշխանությունները կատարվածն անվանեցին «զինվորականների դժգոհության դրսևորման ակտեր»։ Զինվորականները պահանջել էին կառավարության հրաժարականը, զինվորականների թվաքանակի ավելացում, ահաբեկիչների դեմ պայքարի համար լրացուցիչ միջոցների հատկացում և զոհված զինվորականների ընտանիքներին փոխհատուցում։ Կրակոցների ժամանակ վնասվել է նախագահի մեքենան։

Ըստ տեղեկությունների հունվարի 23-ին երկրում բջջային կապը և ինտերնետի աշխատանքը խափանումներով են աշխատել։ Սահմանվել է պարետային ժամ, որը գործել է 20։ 00-ից 05։ 30-ը։

Ցուցարարները հրկիզել են իշխող «Ժողովրդական շարժում հանուն առաջընթացի» կուսակցության շտաբը։ Բողոքի ցույցեր են սկսվել երկրի այլ քաղաքներում, ցուցարարները հայտարարել են իրենց համերաշխությունը զինվորականների հետ։

Հունվարի 24-ի առավոտյան հայտարարվել է Քրիստիան Կաբորեին ռազմակայաններից մեկում ձերբակալելու մասին, զինվորականները պահանջել են, որ նա հրաժարական տա։ Լրատվամիջոցները հայտնել են, որ նախագահի ընտանիքը լքել է երկիրը։ Զինվորականները նաև ազատ են արձակել գեներալ Ժիլբեր Դինդերեին, որը դատապարտվել էր 2015 թվականին հեղաշրջման փորձի համար։

Հունվարի 24-ին Բուրկինա Ֆասոյի նախագահը իր Թվիթերում հրապարակել հետևյալ հաղորդագրությունը՝

Նախագահը չի նշել իր գտնվելու վայրը։

Հունվարի 24-ին 14 զինվորականներից բաղկացած խումբը պետական հեռուստատեսության ուղիղ եթերում հայտարարել է, որ զինվորականները վերցրել են իշխանությունը երկրում, ցրել կառավարությունն ու խորհրդարանը, կասեցրել սահմանադրությունը և փակել Բուրկինա Ֆասոյի սահմանները մինչև հետագա հայտարարությունը։.

## Տես նաև
* Ռազմական հեղաշրջում Բուրկինա Ֆասոյում (2015)

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Քաղաքական հեղաշրջումներ ըստ երկրի
Կատեգորիա:Բուրկինա Ֆասո
Կատեգորիա:Հունվարի 24-ի իրադարձություններ
Կատեգորիա:Բուրկինա Ֆասոյի պատմություն
Կատեգորիա:2022 քաղաքականությունում
Կատեգորիա:2022 հակամարտություններ