Ալեքսեյ Գորինով

**Ալեքսեյ Ալեքսանդրովիչ Գորինով** (, ), ռուս տեղական ինքնակառավարման մարմնի գործիչ և Մոսկվայի Կրասնոսելսկի շրջանի մունիցիպալ պատգամավոր։ 2022 թվականի հուլիսի 8-ին դատապարտվել է յոթ տարվա ազատազրկման Ռուսաստանի քրեական օրենսգրքի 207.3 հոդվածի համաձայն՝ պատերազմական գործողությունների դեմ ուղղված հայտարարության համար։ Դարձել է առաջին անձը, որը ազատազրկման է դատապարտվել այս հոդվածով։

## Կենսագրություն
Գորինովը ծնվել է 1961 թվականի հուլիսի 26-ին Մոսկվայում։ 1984 թվականին ավարտել է Մոսկվայի գեոդեզիայի, օդալուսանկարչության և քարտեզագրության ինժեներների ինստիտուտը, իսկ 2004 թվականին՝ Մոսկվայի պետական իրավաբանական ակադեմիան։

1990-1993 թվականների եղել է Մոսկվայի Ձերժինսկի շրջանի մունիցիպալ պատգամավոր։ 2017 թվականից՝ Մոսկվայի Կրասնոսելսկի շրջանի մունիցիպալ պատգամավոր (ինքնաառաջադրվել է, ստացած է «Համերաշխություն» շարժման աջակցությունը)։

«Համերաշխություն» շարժման անդամ։ Աշխատել է որպես «Վայնետ Թրեյդինգ» ՓԲԸ-ի գործադիր տնօրեն:

## Քրեական հետապնդում հակապատերազմական հայտարարությունների համար
### Պատգամավորների խորհրդի նիստ

2022 թվականի մարտի 15-ին՝ Ռուսաստանի կողմից Ուկրաինա ներխուժման սկսվելուց կարճ ժամանակ անց, Կրասնոսելսկի քաղաքային շրջանի պատգամավորների խորհրդի հինգերորդ նիստում, երբ համաձայնեցվում էր Կրասնոսելսկի շրջանում բնակչության հետ 2022 թվականի երկրորդ եռամսյակի համար իրենց բնակության վայրում հանգստի, սոցիալական, կրթական, ֆիզիկական դաստիարակության, առողջապահության և սպորտի աշխատանքների համախմբված օրացույցային պլանը, քննարկվել է սկսել մանկական նկարչական մրցույթ:

Գորինովը հայտարարել է, որ Ուկրաինայի հետ պատերազմի ժամանակ նման մրցույթը կնմանվի «խնջույքի ժանտախտի ժամանակ», քանի որ «Ուկրաինայում մոտ հարյուր երեխա է մահացել, երեխաները որբ են դառնում»։ Նրան աջակցել է քաղաքային շրջանի ղեկավար Ելենա Կոտենոչկինան, որը առաջարկել է մրցույթ անցկացնել «երեխաներն ընդդեմ Ուկրաինայի պատերազմի» ձևակերպմամբ։ Ելենա Կոտենոչկինայի դեմ նույնպես քրեական գործ է հարուցվել, և նա լքել է Ռուսաստանը՝ Մոսկվայից թռչելով դեպի Երևան, այնտեղից՝ Թբիլիսի, ապա՝ Վիլնյուս: Հանդիպման ժամանակ Գորինովը նաև հայտարարել է, որ ռուս «Երկրորդ համաշխարհային պատերազմի մասնակիցների թոռներն ու ծոռները այժմ նետվում են Ուկրաինայի տարածքում գտնվող դժոխքի մեջ», Ռուսաստանի կողմից Ուկրաինա ներխուժումը անվանել է պատերազմ, այլ ոչ թե « հատուկ ռազմական գործողություն», ընդգծելով, որ Ուկրաինայում երեխաներ են մահանում:

Ավելի ուշ պատգամավորներ Ալեքսանդր Խինշտեյնը և Օլեգ Լեոնովը բողոք են ներկայացրել Ռուսաստանի գլխավոր դատախազություն քաղաքային շրջանի ղեկավարի դեմ՝ պահանջելով նրան քրեական պատասխանատվության ենթարկել: Գորինովի դեմ քրեական գործ է հարուցվել Ռուսաստանի քրեական օրենսգրքի 207.3 հոդվածի համաձայն՝ Ռուսաստանի զինված ուժերի գործողությունների մասին գիտակցաբար կեղծ տեղեկատվության տարածում՝ ծանրացուցիչ հանգամանքներով: Հետաքննիչների կարծիքով՝ հանցագործությունը կատարվել է նախնական դավադրությամբ, պաշտոնեական դիրքի չարաշահմամբ և ատելության կամ թշնամանքի դրդապատճառներով:

### Քրեական վարույթ
2022 թվականի ապրիլի 26-ին իրավապահ մարմինների աշխատակիցները ձերբակալել են Գորինովին և խուզարկեցին նրա տունը և Պատգամավորների խորհրդի շենքը։ Քրեական հետաքննությունը տևել է հինգ օր՝ ապրիլի 26-ից մինչև մայիսի 1-ը:

Գորինովի գործով առաջին դատական նիստը տեղի է ունեցել հունիսի 1-ին Մոսկվայի Մեշչանսկի շրջանային դատարանում: Մեղադրողը միջնորդել է Գորինովի կալանքի ժամկետը երկարաձգել վեց ամսով, Գորինովը հայտնել է, որ տուբերկուլյոզ ունի և նախնական կալանքի կենտրոնում բավարար բժշկական օգնություն չի ստանում: Դատավորը, սակայն, բավարարել է ժամկետի երկարաձգումը:

Գորինովի դատավարությունը տեղի է ունեցել մասնակիորեն փակ, դատախազությունը հայտարարել է, որ հանդիսատեսը և լրագրողները կարող են «հոգեբանական ճնշում» գործադրել մեղադրանքի կողմի վկաների վրա:

Դատախազությունը հայտարարել է, որ Գորինովը և Կոտենոչկինան լսումների ժամանակ դիտավորյալ դավադրության մեջ են մտել՝ ռուսական զինվորականներին «վարկաբեկելու» համար։

Գորինովի պաշտպանության համար փաստաբանը նշելէ, որ Տեղեկատվական տեխնոլոգիաների և զանգվածային հաղորդակցության բնագավառի վերահսկողության դաշնային ծառայության՝ պատերազմը պատերազմ չանվանելու պահանջը վերաբերում է միայն լրատվամիջոցներին, և ոչ մի օրենք չի պարունակում սովորական ռուսների համար այն պահպանելու պահանջ։

2022 թվականի հուլիսի 8-ին Մեշչանսկի դատարանի դատավոր Օլեսյա Մենդելեևան Գորինովին դատապարտել է յոթ տարվա ազատազրկման ընդհանուր ռեժիմի ուղղիչ գաղութում.

Նիստի ընթացքում Գորինովը բացահայտ դատապարտել է Ռուսաստանի ներխուժումը Ուկրաինա․

2022 թվականի սեպտեմբերի 19-ի դատական նիստում Ալեքսեյի պատժի ժամկետը կրճատվել է մեկ ամսով՝ նրա ընդհանուր պատիժը հասցնելով 6 տարի 11 ամսվա։ Սա պայմանավորված է տեղակալի մեղադրանքի ձևակերպման փոփոխությամբ, որով հանվել է այն մեղադրանքը, որ «մի խումբ անձինք» (մասնավորապես՝ Գորինովը և Կոտյոնոչկինան) «գործել են համաձայնությամբ»։

Իր եզրափակիչ խոսքում Գորինովը ներողություն խնդրեց Ուկրաինայի ժողովրդից պատերազմը չկանգնեցնելու համար և նշել է, որ դատարանի կողմից խաղաղասիրական հայացքների համար մարդկանց հետապնդելու կարողությունը «ամոթ է մեր երկրի համար»:

2022 թվականի նոյեմբերի վերջին Գորինովը տեղափոխվել է Վլադիմիրի մարզի Պոկրովի թիվ 2 ուղղիչ գաղութ։ Այդ ժամանակ իրենց պատիժն են կրել քաղաքացիական ակտիվիստ Կոնստանտին Կոտովը և քաղաքական գործիչ Ալեքսեյ Նավալնին։ Փաստաբան Մարիա Էյսմոնտը նախկինում զբաղվել է Կոտովի գործով և բազմիցս այցելել է թիվ 2 ուղղիչ գաղութ։ Նա կարծում է, որ Պոկրովի գաղութը անում է ամեն ինչ՝ քաղբանտարկյալներին իրենց պաշտպանությունից մեկուսացնելու համար:

2025 թվականի ապրիլի 15-ին Ռուսաստանի Դաշնության Սահմանադրական դատարան է ներկայացվել Գորինովի գործի վերաբերյալ բողոք, որում նշվում է քաղաքացիների սահմանադրական իրավունքների և ազատությունների խախտում թիվ 32 դաշնային օրենքով ներմուծված հոդվածով: Բողոք է ներկայացվել նաև «Ռուսաստանի Դաշնությունում տեղական ինքնակառավարման ընդհանուր սկզբունքների մասին» դաշնային օրենքի 40-րդ հոդվածի 1-ին և 9-րդ մասերի դեմ, քանի որ այն գործնականում անհնար է դարձնում կարծիքի ազատ արտահայտումը, այդ թվում՝ իշխանությունների քննադատությունը, դրանով իսկ սահմանափակելով տեղական ինքնակառավարումը:

### Դատավճռի գնահատումներ
2022 թվականին «Աջակցություն քաղաքական բանտարկյալներին։ Մեմորիալ» անկախ մարդու իրավունքների նախագիծը Ալեքսեյ Գորինովին ճանաչել է որպես քաղբանտարկյալ:

Ըստ «Amnesty International» մարդու իրավունքների կազմակերպության Արևելյան Եվրոպայի և Կենտրոնական Ասիայի փոխտնօրեն Բրյուս Միլլարի՝ դատավճիռը «անարդարացի հաշվեհարդար է իր կարծիքը արտահայտելու համար», և Գորինովը «չի կատարել որևէ միջազգայնորեն ճանաչված հանցագործություն՝ Վլադիմիր Պուտինի պատերազմը Ուկրաինայի դեմ անվանելով այն, ինչ այն կա՝ հանցավոր պատերազմ»:

Իրավապաշտպան Մարինա Լիտվինովիչի խոսքով՝ Գորինովի գործով դատավճիռը ցուցադրական է և նախատեսված է պատգամավորներին և կառավարության այլ պաշտոնյաներին վախեցնելու համար, որպեսզի կառավարության ոչ մի ներկայացուցիչ չհամարձակվի պատերազմի դեմ որևէ բան ասել:

## Ահաբեկչության արդարացման փաստարկ
Գործը հարուցվել է 2023 թվականի աշնանը։ Հետաքննության վարկածով՝ քրեակատարողական հիվանդանոցում մյուս բանտարկյալի հետ զրույցում Ալեքսեյն արդարացրել է Ռուսաստանում ահաբեկչական կազմակերպություն համարվող ուկրաինական «Ազով» գունդը, Կրիմի կամրջի պայթյունը և Ուկրաինայի գլխավոր հետախուզական վարչության «Կրական» հատուկ ստորաբաժանման գործողությունները։

Ալեքսեյի փաստաբանը կարծում է, որ վկայի ցուցմունքը ձեռք է բերվել անօրինական ճանապարհով՝ սադրանքի միջոցով, 2023 թվականի հունվարին Գորինովի բաժանմունքում տեղադրվել է հեռուստացույց, իսկ նրա կողքին նստել են այլ կալանավորներ՝ նրանից լուրերի վերաբերյալ կարծիք հարցնելով: Վկաների ցուցմունքներում կան անհամապատասխանություններ, մյուս կողմից, վկաների հարցաքննության արձանագրությունները նույնական են՝ մինչև կետադրական սխալները, 20 օրվա ընթացքում 14 ժամ տևած աուդիոձայնագրություններից երկու արտահայտություններում հայտնաբերվել են քրեական հանցագործություններ: Գորինովը չի ընդունել մեղքը, բայց իր եզրափակիչ խոսքում նշել է, որ իր «մեղքը կայանում է նրանում, որ ես՝ որպես իմ երկրի քաղաքացի, թույլ եմ տվել, որ այս պատերազմը տեղի ունենա և չկարողացա դադարեցնել այն: Եվ ես խնդրում եմ, որ դա նշվի դատավճռում: Բայց ես կցանկանայի, որ իմ մեղքը և պատասխանատվությունը կիսեն ինձ հետ պատերազմի կազմակերպիչները, մասնակիցները և կողմնակիցները, ինչպես նաև խաղաղության կողմնակիցների հետապնդողները»:

2024 թվականի նոյեմբերին Արևմտյան շրջանի 2-րդ ռազմական դատարանը Ալեքսեյին դատապարտել է ևս երեք տարվա ազատազրկման խիստ ռեժիմի գաղութում: Նոր դատավճռի ուժի մեջ մտնելուց հետո Գորինովը ընդհանուր առմամբ հինգ տարի կանցկացնի խիստ ռեժիմի բանտում (երկու դատավճիռների արդյունքում):

2025 թվականի մարտին Ֆինանսական մոնիտորինգի դաշնային ծառայությունը նրան ներառել է ահաբեկիչների և ծայրահեղականների ցուցակում:

## Առողջության վատթարացում
Մինչև բանտարկությունը Ալեքսեյը եղել է վատառողջ, մի քանի տարի առաջ՝ նախնական կալանքի տակ հայտնվելուց առաջ, ենթարկվել է թոքերի վիրահատության։ Բանտարկյալի պայմանների և համապատասխան բժշկական օգնություն ստանալու անկարողության պատճառով Գորինովի վիճակը վատթարացել է, և 2022 թվականի դեկտեմբերի 9-ին հիվանդացել է։ Բուժբաժանմունք երկօրյա այցելությունից հետո Ալեքսեյը ապաքինման նշաններ չի ցուցաբերել՝ շարունակելով բարձր ջերմություն և շնչառության դժվարություն ունենալ: «Ազատություն» ռադիոկայանի առցանց հրատարակության տվյալներով՝ հանրային բողոքից հետո բանտային իշխանությունները համաձայնել են Գորինովին տեղափոխել Վլադիմիրի մարզի ՔԾ-3 դաշնային ուղղիչ հիմնարկի հիվանդանոց: Հիվանդանոցի գտնվելու վայրի ուղղիչ գաղութը հայտնի է իր խոշտանգումներով, քաղաքական գործիչ Ալեքսեյ Նավալնին նույնպես այնտեղ էր տեղափոխվել բուժման 2021 թվականի ապրիլին:

Մարդու իրավունքների պաշտպանների հաղորդմամբ՝ Ալեքսեյ Գորինովին պահում են խոշտանգման հավասար պայմաններում՝ սառը խցում՝ առանց ներքնակի, վերմակի կամ տաք ջրի, գրանցված է որպես փախուստի և ինքնասպանության հակված (ինչը ենթադրում է արթնանալ յուրաքանչյուր երկու ժամը մեկ), զրկված է ընտանիքի հետ հանդիպումներից և նամակագրությունից, և պարբերաբար պահվում է մենախցում (ներառյալ 48 օր անընդմեջ 2023 թվականին): 2024 թվականի նոյեմբերին, երկրորդ գործի կապակցությամբ, Գորինովը գրանցվել է որպես ահաբեկչական գործողություններ կատարելու հակված՝ նույնիսկ դատավճռի կայացումից առաջ:

## Ընտանիք
Ամուսնացած է, ունի որդի։

## Միջազգային ճանաչում
2022 թվականի նոյեմբերին Գորինովը ստացել է Մագնիտսկու մրցանակը: Այն շնորհվում է 2015 թվականից ի վեր մարդու իրավունքների համար պայքարում իրենց ներդրումն ունեցած հասարակական գործիչներին:

2023 թվականի հունվարի սկզբին Եվրոպական խորհրդարանի 34 անդամներ նամակ են գրել Ալեքսեյ Գորինովի աջակցության համար՝ արտահայտելով իրենց համերաշխությունը խորհրդարանի անդամի հետ «ազատ և խաղաղ Ռուսաստանի ձգտման» հարցում:

Հունվարի 20-ին և 21-ին ավելի քան 20 երկրներում բողոքի ցույցեր են անցկացվել Ռուսաստանում քաղբանտարկյալների աջակցության համար, որտեղ մասնավորապես հիշատակվել է Ալեքսեյ Գորինովը:

2023 թվականի փետրվարին ՄԱԿ-ը, ի պատասխան մարդու իրավունքների պաշտպանների բողոքի, կոչ է արել անհապաղ ազատ արձակել Ալեքսեյ Գորինովին և պահանջել է, որ Ռուսաստանի իշխանությունները անկախ հետաքննություն անցկացնեն:

2024 թվականի օգոստոսի 27-ին Դմիտրի Մուրատովը Կարմիր խաչին խնդրել է միջամտել Ալեքսեյ Գորինովի ճակատագրին: Ըստ «Նովայա գազետայի», Գորինովին չեն տրամադրում ներքնակ կամ վերմակ, նրա խցում բացակայում է տաք ջուր և գործող զուգարան, նա զրկված է գրքերին, նամակներին և հեռախոսազանգերին հասանելիությունից, իսկ մեկուսացման պատճառով սկսել է մոռանալ բառերը:

### Դատավորների նկատմամբ պատժամիջոցներ
2025 թվականի հուլիսին Եվրամիությունը պատժամիջոցներ է կիրառել Ալեքսեյ Գորինովի գործերով որոշումներ կայացրած դատավորների նկատմամբ։ ԵՄ ցուցակում են Մոսկվայի Պրեսնենսկի դատարանի դատավոր Եկատերինա Կիրիչենկոն, որը Գորինովին նախնական կալանքի է ուղարկել ռազմական կեղծիքների գործի կապակցությամբ, Մոսկվայի քաղաքային դատարանի դատավորներ Լարիսա Մարտինովան, Ելենա Ժուրավլևան և Մաքսիմ Սոկոլովսկին, որոնք անփոփոխ են թողել Գորինովի յոթ տարվա ազատազրկման դատավճիռը, և Արևմտյան շրջանի 2-րդ ռազմական դատարանի դատավոր Ռոման Վլադիմիրովը, որը նախկին քաղաքային պատգամավորին դատապարտել է լրացուցիչ երեք տարվա ազատազրկման՝ ահաբեկչությունը արդարացնելու համար:

## Տես նաև
* Իլյա Յաշին

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* 
* Муниципальный депутат из Москвы Алексей Горинов называл войну войной: За это его приговорили к семи годам колонии. «Медуза» рассказывает о первом реальном сроке по статье о «фейках» // Meduza. — 2022. — 8 июля.