Գրադա Կիլոմբա

**Գրադա Կիլոմբա** (, ), պորտուգալացի միջդիսցիպլինար նկարչուհի և գրող, ում ստեղծագործությունները քննադատորեն ուսումնասիրում են հիշողությունը, տրավման, գենդերը, ռասիզմը և հետգաղութատիրությունը։ Նա օգտագործում է տարբեր ձևաչափեր՝ արտահայտվելու համար՝ սկսած տեքստից մինչև բեմական ընթերցանություն և կատարում (կատարողական գիտելիքներ)։ Ավելին, նա համատեղում է ակադեմիաան և քնարերգությունը։ 2012 թվականին նա հրավիրյալ պրոֆեսոր է եղել Բեռլինի Հումբոլդտի համալսարանում գենդերային և հետգաղութային հետազոտությունների գծով։

## Կենսագրություն
Գրադա Կիլոմբան ծնվել է Լիսաբոնում, ծագումով Արևմտյան Աֆրիկայից է (Սան Տոմե և Պրինսիպի և Անգոլա)։ Լիսաբոնի Կիրառական հոգեբանության ինստիտուտում (*ISPA*) նա սովորել է կլինիկական հոգեբանություն և հոգեվերլուծություն։ Պորտուգալիայում որպես հոգեբան աշխատելու ընթացքում նա աշխատել է հոգեբուժությամբ պատերազմից տուժած մարդկանց հետ (Անգոլայից և Մոզամբիկից) և նախաձեռնել է տարբեր գեղարվեստական և թերապևտիկ նախագծեր տրավմայի և հիշողության, ինչպես նաև Ֆրանց Ֆանոնի աշխատանքների վերաբերյալ։ Գրադա Կիլոմբան ստացել է կրթաթոշակ Հայնրիխ Բյոլ հիմնադրամից՝ ասպիրանտուրայի համար, որը նա ավարտել է 2008 թվականին Բեռլինի ազատ համալսարանում, որտեղ նա նաև աշխատել է որպես հրավիրյալ դասախոս։

2009-2010 թվականներին եղել է Բեռլինի մշակութային հետազոտությունների ինստիտուտի անդամ։ Հետագա տարիներին նա դասավանդել է հետգաղութային ուսումնասիրություններ, հոգեվերլուծություն և Ֆրանց Ֆանոնի աշխատանքը տարբեր համալսարաններում, այդ թվում՝ Բեռլինի ազատ համալսարանում, Բիլեֆելդի համալսարանում և Գանայի համալսարանում։ Նա նաև եղել է Բեռլինի Հումբոլդտի համալսարանի գենդերային և հետգաղութային հետազոտությունների պրոֆեսոր։ Այնտեղ նա ուսումնասիրություններ է անցկացրել աֆրիկյան սփյուռքների վերաբերյալ, ի թիվս այլ թեմաների, և դասավանդել է ապագաղութային ֆեմինիզմի, գիտելիքի ապագաղութացման և կատարողական գիտելիքի մասին։ Նա դասախոսություններ է կարդում Եվրոպայում և շարունակաբար ցուցադրում է իր արվեստը տարբեր խմբակային և անհատական ցուցահանդեսներում։

Կիլոմբան մեկնաբանել է, թե ինչպես են 1970-ական և 1980-ական թվականներին հետֆաշիստական Պորտուգալիայում ռասիզմի վաղ փորձառությունները ձևավորել նրա աշխարհընկալումը։ 2009 թվականին գերմանական *Bundeszentrale für politische Bildung*-ը մեկնաբանել է. «Նրա գրական ստեղծագործությունը միավորում է հետգաղութային դիսկուրսը և քնարական արձակը՝ ստրկության, գաղութատիրության և առօրյա ռասիզմի հետքերով»։

## Աշխատանքներ
Կիլոմբան մանրամասնում է իր աշխատանքը, որ «Իմ նպատակն է միշտ յուրացնել տարածքները նոր գիտելիքների կոնֆիգուրացիաներով։ Այն քաղաքական աշխատանք է, որը զուգահեռ է իմ գեղարվեստական աշխատանքին։ Մտադրությունն է ապագաղութացնել դիսկուրսը»։ 2008 թվականին նա հայտնի է դարձել, ավելի լայն լսարանի համար իր *Plantation Memories* (2008) գրքի միջոցով, ամենօրյա ռասիզմի դրվագների ժողովածու հոգեվերլուծական պատմվածքների տեսքով, որն առաջին անգամ հրապարակվել է Գրականության միջազգային փառատոնի համար *Haus der Berliner Festspiele*-ում։ Կարճ պատմությունները հիմնված են երիտասարդ աֆրո-գերմանուհիների փորձառությունների վրա և նայում են, թե ինչպես է առօրյա ռասիզմը առնչվում ձայնի և խոսելու իրավունքի, մազերի քաղաքականության, տարածության, սեռի, վնասվածքի, մաշկի քաղաքականության և սեռական քաղաքականության հետ։ Կիլոմբան, օրինակ, հարցնում է.

2013 թվականին Կիլոմբան վերամշակել է *Plantation Memories*-ը (2008)՝ որպես բեմական ընթերցում Բեռլինի *Ballhaus Naunynstraße* թատրոնում։ Թատրոնը գրել է նրա ստեղծագործության մասին. «Գրադա Կիլոմբային իր «Գաղութաբնակեցման հիշողություններ՝ ամենօրյա ռասիզմի դրվագներ» գրքով հաջողվում է իր հակիրճ և խորը լեզվով բացահայտել ռասիստական բռնության և ռասիստական տրավմայի հետևանքները։ Մեկ տարի անց ներկայացումը ցուցադրվել է *Haus der Berliner Festspiele*-ում։ «Իր ներկայացումներում Գրադա Կիլոմբան բանավոր աֆրիկյան ավանդույթը բերում է ժամանակակից համատեքստ՝ օգտագործելով տեքստեր, պատմվածք, պատկերներ և տեսանկարահանումներ՝ վերականգնելու հետգաղութային աշխարհի հիշողություններն ու իրողությունները»։

Վերջին աշխատություններում Կիլոմբան ավելի ու ավելի է մտահոգված տեսական և քաղաքական տեքստերի կատարողական բեմադրությամբ, ներառյալ *Conakry* (2013) ֆիլմն աֆրիկացի ազատամարտիկ Ամիլկար Կաբրալի մասին։ Նա կարճամետրաժ ֆիլմը մշակել է ռեժիսոր Ֆիլիպ Սեզարի և ռադիոյի խմբագիր ու ակտիվիստ Դիանա ՄըքՔարթիի հետ։ *Conakry*-ն իրականացվել է Բեռլինի -ում («Համաշխարհային մշակույթների տուն») և ցուցադրվել *Art Tatler International*-ում, *Institut für Film und Videokunst*-ում և *Fundação Calouste Gulbenkian*-ում (Լիսաբոնի Գյուլբենկյան հիմնադրամ) և այլն։

-ին տված հարցազրույցում Կիլոմբան ժամանակակից ռասիզմի վերաբերյալ ասել է.

thumb|320x320px|Գրադա Կիլոմբան ''Conakry''-ի շնորհանդեսի ժամանակ (2013)
thumb|375px|Գրադա Կիլոմբան ''Kosmos''-ում, Գորկի թատրոն (2016)
2015 թվականից Գրադա Կիլոմբան մշակում է «Գիտելիքի ապագաղութացում. գիտելիքի կատարում» նախագիծը։ Կամպնագելից գրում են նրա «Գիտելիքի ապագաղութացում. գիտելիքի կատարում» դասախոսական ներկայացման մասին. «Իր դասախոսական ներկայացման ժամանակ Գրադա Կիլոմբան բացահայտում է դասական գիտելիքի արտադրության բռնությունը և հարցնում է. շոշափում է այս գաղութային վերքը՝ բացելով հիբրիդային տարածություն, որտեղ ակադեմիական և գեղարվեստական լեզվի միջև սահմանները մշուշոտվում են, և գիտելիքի ու ուժի կառուցվածքները փոխվում են»։

«Գիտելիքի ապագաղութացում. գիտելիքի կատարում»-ը ցուցադրվել է Ամստերդամի համալսարանում, Լինչոպինգի համալսարանում (Շվեդիա) և Վիեննական սեցեսսիոնիզմում, ի թիվս այլոց։ Նախագիծն ուղեկցվում է փորձարարական տեսանյութերով, ինչպիսին է *When I Write* (2015), որտեղ Գրադա Կիլոմբան ուսումնասիրում է հետգաղութային թեմաների համար գրելու գործառույթը։ *When I Write*-ի պրեմիերան տեղի է ունեցել 2015 թվականին Վիեննայի սեցեսսիոնիզմի ժամանակ։ «Կիլոմբան մեզ հնարավորություն է տալիս պատկերացում կազմել մեր նարցիսիստական հասարակության մեջ, որը քիչ բան է առաջարկում խորհրդանիշների, պատկերների և բառապաշարների միջոցով, որոնցով կարելի է զբաղվել ներկայի հետ»։

## Հրապարակումներ
* *Plantation Memories. Episodes of Everyday Racism*
*
*
**"Don't You Call Me Neger!" – *
**Rewriting the Black Body*
*
**Who can speak? Decolonizing Knowledge*
**Asking, We Walk: The South As New Political Imaginary*

## Ցուցադրումներ
* Goodman Gallery Johannesburg, South Africa. Artwork: *Speaking the Unspeakable* (2018), 17 March – 14 April 2018
* 10th Berlin Biennale for Contemporary Art, Berlin, Germany. Artwork: *Illusions Vol. II, Oedipus* (2018), 9 June - 9 September 2018
* Goodman Gallery, Booth R12, Basel, Switzerland. Artwork: *Table Of Goods* (2017), 13–16 June 2018
* Contemporary Art Gallery, Toronto, Canada. Solo Exhibition: *Secrets To Tell*, 23 June - 3 September 2018
* Goodman Gallery, Cape Town, South Africa. Group Exhibition: *In Context This Past Was Waiting For Me*, Artwork: Illusions Vol. II, Oedipus (2018), 30 August - 29 September 2018
* Frieze Art Fair, Goodman Gallery, Booth A08, London, UK. Artwork: *Illusions Vol. II, Oedipus* (2018), 3–7 October 2018
* , São Paulo, Brazil. Group Exhibition: . Artwork: Plantation Memories (2018), 13 November 2018 - 10. January 2019
* E-Flux And Participant Inc., New York, USA. Group Exhibition: *The Black City, Glosses*. Artwork: Illusions Vol. I, Narcissus And Echo (2017), 2 December 2018 - 13. January 2019
* Verbier Art Summit, Verbier, Switzerland. Artwork: *We Are Many. Art, The Political And Multiple Truths*, 1–2 February 2019
* Pavilion Of Contemporary Art, Performing Pac, Milan, Italy. Artwork: *Illusions Vol. II,* Oedipus (2018), 1–3 March 2019
* Wilfried Lentz, Rotterdam, Netherlands. Artwork: *lIlusions Vol. I And Vol. II*. 6 February - 24 March 2019
* Kadist Art Foundation, Paris, France. Group Exhibition *Affective Utopia*, Artwork: *lIlusions Vol. I And Vol. II*, 9 Feb 2019 – 21 Apr 2019 
* Bildmuseet, Umeå University, Sweden. Solo Exhibition: *A World of Illusions*. 11 October 2019 - 8 March 2020
* McLaughlin Gallery, Berlin, Germany. Solo Exhibition: *The Words That Were Missing*. 1 May 2021 - 12 Jun 2021
* Rautenstrauch-Joest-Museum, Cologne, Germany. Group Exhibition: *RESIST! The Art of Resistance*, Artwork: Plantation Memories (2018), 1 April - 5 September 2021

## Ֆիլմեր
* 2011՝ *White Charity*` Կարոլին Ֆիլիպի և Թիմո Քիզելի կողմից
* 2013՝ *Conakry*՝  Դիանա ՄըքՔարթիի և Ֆիլիպ Կեսարի հետ

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
*White Charity (ֆիլմ)

Կատեգորիա:Պորտուգալացի կին գրողներ
Կատեգորիա:Պորտուգալացի կին արվեստագետներ
Կատեգորիա:Պորտուգալացի արվեստագետներ