Նիկոլայ Ռադլով

**Նիկոլայ Էռնեստովիչ Ռադլով** (, ), ռուս և խորհրդային նկարիչ, արվեստաբան, մանկավարժ։

Էռնստ Ռադլովի որդին և ռեժիսոր Սերգեյ Ռադլովի եղբայրը։

## Կենսագրություն
[ձախից|մինի|[Միխայիլ Կուզմին|խայիլ Կուզմինի դիմանկարը (1926)]]
Նիկոլայ Էռնեստովիչ Ռադլովը ծնվել է 1889 թվականի մարտի 10-ին (22), Սանկտ Պետերբուրգում։ Նրա նախնիները եկել են Չեխիայի Ռադլո քաղաքից, որը պատկերված է նրանց ազնվական զինանշանի վրա։ Ռադլովի պապը բանասեր գիտնական է եղել, հայրը ղեկավարել է Պետրոգրադի հանրային գրադարանը։ Նիկոլայ Էռնեստովիչի մայրը՝ Դավիդովան, նկարիչ Վրուբելի զարմիկն էր։ Ավարտել է *Annenschule* միջնակարգ դպրոցի դասական բաժինը՝ գերմաներեն լեզվի դասավանդմամբ, ինչը նրան իրավունք է տվել համալսարան ընդունվել գիմնազիայի շրջանավարտների հետ հավասար հիմունքներով։

Պապից ու հորից ժառանգած հումանիտար գիտությունների նկատմամբ հետաքրքրությունը նրան տարել է Սանկտ Պետերբուրգի համալսարանի պատմաբանասիրական ֆակուլտետ։ Համալսարանում ուսումը չընդհատելով՝ Ռադլովն ընդունվել է Արվեստի ակադեմիա, սովորել Դմիտրի Կարդովսկու և Եվգենի Լանսերեի մոտ։ 1900 թվականին Դմիտրի Կարդովսկին վերադարձել է Մյունխենից, որտեղ սովորել է Անտոն Աժբեի ստուդիա-դպրոցում։ Մյունխենում Ադոլֆ ֆոն Հիլդեբրանդի «Ձևի խնդիրը կերպարվեստում» գրքի և Աժբեի գաղափարների ազդեցությամբ նկարիչ Կարդովսկին ստեղծել է մեթոդաբանական «երկու տեսողության  տեսություն»։ Ռադլովը, լինելով Կարդովսկու ակադեմիական սեմինարի ղեկավարը, 1913 թվականին կարողացել է այդ տեսությունը ներկայացնել «Ապոլոն» ամսագրի էջերում, իսկ 1935 թվականին լույս է տեսել նրա «Նկարչություն բնօրինակից» գիրքը։

1911 թվականին Ռադլովը հաջողությամբ ավարտել է համալսարանը։ Դեռ սովորելու ընթացքում հրապարակել է իր առաջին հոդվածը հնագիտական ​​պեղումների մասին։ 1912 թվականից սկսել է համագործակցել «Ապոլոն»  ամսագրի հետ։ 1913 թվականին դարձել է «Նոր Սատիրիկոն» ամսագրի աշխատակից։ Օգտվելով մի քանի օտար լեզուների իմացությունից՝ լուսաբանել է Ֆրանսիայի, Անգլիայի, Իտալիայի, Գերմանիայի, Ավստրիայի և Ամերիկայի մշակութային կյանքի իրադարձությունները։ Հետագայում նա անդրադարձել է մայրաքաղաքային ցուցահանդեսների ակնարկներին և ժամանակակից արվեստի խնդիրներին։ 1914 թվականին լույս է տեսել նրա ակնարկը Վալենտին Սերովի մասին։ 1916 թվականին լույս է տեսել «Ժամանակակից ռուսական գրաֆիկան» հարուստ պատկերազարդ գիրքը (2-րդ հրատարակությունը՝ 1917)։

1919 թվականին ակադեմիկոս Սերգեյ Օլդենբուրգի նախագահությամբ կոլեգիան նրան ընտրել է 1912 թվականին կոմս Վալենտին Զուբովի կողմից հիմնադրված Արվեստի պատմության ինստիտուտի պրոֆեսոր։

Ռադլովը մի քանի տարի եղել է ինստիտուտի պրոռեկտոր, գիտական ​​քարտուղար, արվեստի ընդհանուր տեսության և մեթոդիկայի բաժնի նախագահ, դասախոսություններ և զեկուցումներ է կարդացել 19-րդ դարի արևմտաեվրոպական արվեստի վերաբերյալ։ 1921 թվականին Ռադլովը սկսել է նկարչություն դասավանդել Արվեստի ակադեմիայում և ընդհատումներով աշխատել այնտեղ որպես պրոֆեսոր մինչև 1937 թվականին Մոսկվա տեղափոխվելը։ 1923 թվականից եղել է «*Academia*» հրատարակչության խորհրդի անդամ։

մինի|ձախից|Ա. Կամեգուլովի ծաղրանկարը (1926)

1920-1930 թվականներին Ռադլովը համատեղել է իր գիտական ​​և դասախոսական գործունեությունը նկարչի աշխատանքի հետ, նկարել է դիմանկարներ, բնանկարներ, նատյուրմորտներ և մասնակցել ցուցահանդեսների։ 1922-1927 թվականներին եղել է «Տասնվեց» ցուցահանդեսային խմբի անդամ, 1928-1930 թվականներին ղեկավարել է դրա հիման վրա ստեղծված «Գեղանկարիչների ընկերությունը»։

Նկարիչը շատ է աշխատել գրքային  գրաֆիկայի ոլորտում, նկարազարդել է գրքեր, տպագրվել երգիծական ամսագրերում, «Գրական Լենինգրադ» թերթում և «Աշխատավոր և թատրոն» շաբաթաթերթում։ Ղեկավարել է «Բեգեմոտ» ամսագրի գեղարվեստական ​​բաժինը և «Գեղարվեստական գրականություն» հրատարակչության Լենինգրադի մասնաճյուղը, եղել է Լենինգրադի Խորհրդային նկարիչների միության նախագահի տեղակալ և խորհրդի նախագահը։ Գրող Միխայիլ Զոշչենկոյի հետ ստեղծագործական համագործակցությամբ հրատարակել է «Զվարճալի նախագծեր» (1928) և «Ուրախ գաղափարներ» (1931) հումորային նկարների ժողովածուներ, ձևավորել նրա պատմվածքների մի քանի ժողովածուներ, այդ թվում՝ «Անձնական կյանք» (1934) և «Պատմվածքներ» (1939)։ Նկարազարդել է Վյաչեսլավ Շիշկովի, Մարկ Տվենի, Ուիլյամ Շեքսպիրի, Օնորե դը Բալզակի, Անատոլ Ֆրանսի, Կոռնեյ Չուկովսկու, Ալեքսանդր Վոլկովի և այլ խորհրդային և արտասահմանյան գրողների ու բանաստեղծների ստեղծագործությունների հրատարակություններ։ Նրա «Պատմվածքներ նկարներում» ընտանի կենդանիների, թռչունների և գազանների արկածների մասին մանկագիր Ն.Վ. Գերնետի տեքստերով 1937-1986 թվականներին ռուսերեն յոթ հրատարակություն է եղել, որոնցից յուրաքանչյուրի տպաքանակը եղել է 100,000-ից 400,000 օրինակ և թարգմանվել է մի շարք օտար լեզուներով։ 1938 թվականին անգլերեն հրատարակությունը մրցանակի է արժանացել Նյու Յորքի մանկական գրքի ցուցահանդեսում։

1937 թվականից եղել է Մոսկվայի գեղարվեստական ինստիտուտի պրոֆեսոր և Մոսկվայի նկարիչների միության գրաֆիկական բաժնի վարիչ։ Որպես ծաղրանկարիչ համագործակցել է «Կրոկոդիլ» ամսագրի հետ,  պարբերաբար հրապարակել երգիծական նկարներ առօրյա և քաղաքական թեմաներով, մանկական ամսագրերում։

Ռադլովը համարվել է գրողների, երաժիշտների, թատերական գործիչների, հայտնի շախմատիստների ծաղրանկարների անգերազանցելի վարպետ։ Հայրենական մեծ պատերազմի սկզբից եղել է «ՏԱՍՍ-ի պատուհաններ» թողարկման ակտիվ մասնակից։ 1941 թվականի հունիսից մինչև 1942 թվականի հոկտեմբեր ընկած ժամանակահատվածում, երբ հրապարակվել է նրա վերջին պաստառը, նա նկարել է դրանցից մոտ քառասուն հատ։ 1942 թվականին «ՏԱՍՍ-ի պատուհաններ» երգիծական նկարիչների կոլեկտիվը, այդ թվում Ռադլովը, արժանացել են երկրորդ աստիճանի Ստալինյան մրցանակի։ Ռադլովն աշխատել է նաև «Ռազմաճակատային հումոր» ամսագրում։

Նիկոլայ Ռադլովը, որպես 1941 թվականին էկրան բարձրացած «Բարմալեյ» մուլտֆիլմի նկարիչ, կանգնած է խորհրդային մուլտիպլիկացիայի ակունքներում։ Նրա «Պատմություններ նկարներում» գրքի հիման վրա 1960 թվականին ստեղծվել է «Լուսատտիկ № 1» մուլտֆիլմը։

Ռադլովը մահացել է 1942 թվականի դեկտեմբերի 29-ին ծանր հիվանդությունից, որի պատճառը 1942 թվականի հունվարին ստացած վնասվածքն է եղել, երբ ռումբը հարվածել է այն տանը, որտեղ նա բնակվում էր։ Թաղված է Մոսկվայում՝ Նովոդևիչյան գերեզմանատանը (թիվ 2 տեղամաս, գերեզմանի լուսանկարը)։

## Ընտանիք
Ռադլովը երկու անգամ է ամուսնացել, երկու անգամն էլ նկարչուհիների հետ․
* 1912 թվականին ամուսնացել է Կայսերական արվեստի ակադեմիային կից Բարձրագույն գեղարվեստական ուսումնարանի ուսանողուհի Էլզա Յակովլևնա Զանդերի (1888 - նոյեմբեր 1924, Լենինգրադ) հետ, ով գեներալ-մայոր Յակով Յակովլևիչ Զանդերի դուստրն էր։ 
* 1923 թվականին ամուսնացել է Նադեժդա Կոնստանտինովնա Շվեդի հետ, ծննդյամբ՝ Պլանսոն (26 հուլիսի, 1894, Սանկտ Պետերբուրգ – 22 հոկտեմբերի, 1944, Մոսկվա), ով փոխծովակալ Կոնստանտին Պլանսոնի դուստրն էր։

Դուստրը՝ Լիդիա Նիկոլաևնան (1913-1999), եղել է աստղագետ, ֆիզիկամաթեմատիկական գիտությունների թեկնածու։ Նա կազմակերպել է մի շարք ցուցահանդեսներ՝ նվիրված հոր ստեղծագործություններին։

## Երկեր

* 
* 
* 
* 
* 
* *Радлов Н. Э.* Рассказы в картинках. — М., Детиздат, 1940
* 
* *Радлов Н. Э.* Избранные статьи // Николай Эрнестович Радлов (Творческий путь) / М. Л. Иоффе — М.: Сов. художник, 1964. — С. 110—163.

## Գրականություն
* 

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Թատերական նկարիչներ
Կատեգորիա:Խորհրդային արվեստաբաններ
Կատեգորիա:Խորհրդային մանկավարժներ
Կատեգորիա:Խորհրդային նկարիչներ
Կատեգորիա:Ծաղրանկարիչներ
Կատեգորիա:Նովոդևիչյան գերեզմանատանը թաղվածներ
Կատեգորիա:Ռուս մանկավարժներ
Կատեգորիա:Ռուս նկարիչներ
Կատեգորիա:Ռուսական կայսրության նկարիչներ