Արեոհաստատուն ուղեծիր

thumb|Չորս արբանյակներից բաղկացած խմբի սիմուլացիան արեոհաստատուն ուղեծրում
**Արեոհաստատուն ուղեծիրը**, կամ **արեոսինքրոն հասարակածային ուղեծիրը**, կամ **Մարսի գեոստացիոնար ուղեծիրը** շրջանաձև արեոսինքրոն ուղեծիր է Մարս մոլորակի հասարակածից մոտավորապես 17,032 կմ բարձրության վրա և հետևում է Մարսի պտույտի ուղղությանը։ 

Նման ուղեծրում գտնվող մարմինը ունի Մարսի պտույտի պարբերությանը հավասար ուղեծրային պարբերություն, ուստի մոլորակի մակերևույթի վրա գտնվող դիտորդների համար այն անշարժ է կթվա երկնքում ֆիքսված դիրքում։ Այն գեոհաստատուն ուղեծրի մարսյան անալոգն է։ *Արեո* նախածանցը ծագում է Արես բառից, որը հռոմեական Մարս աստծո հունական համարժեքն է։ 

Չնայած այս ուղեծրում գտնվող արբանյակը թույլ կտար ապահովել անխափան կապ և Մարսի մակերևույթի դիտարկում, այս ուղեծրում արհեստական արբանյակներ չեն տեղադրվել՝ դրանց ստեղծման և պահպանման տեխնիկական բարդության պատճառով:

## Բնութագրեր
Արեոհաստատուն ուղեծրի շառավիղը կարելի է հաշվարկել Կեպլերի երրորդ օրենքի միջոցով։

T^2 = \left({4\pi^2\over{GM}}\right) a^{3}

Որտեղ՝

Մարսի զանգվածը M-ով փոխարինելով, իսկ Մարսի աստղային օրը T-ով և մեծ կիսաառանցքը լուծելով, ստացվում է 20,428 կմ սինքրոն ուղեծրի շառավիղ Մարսի հասարակած նկատմամբ։ Մարսի շառավիղը հանելով՝ ստացվում է 17,032 կմ ուղեծրի բարձրություն։

Գոյություն ունեն երկու կայուն երկայնություններ՝ 17.92° Արևմուտք և 167.83° Արևելք։ Այլ երկայնության վրա տեղադրված արբանյակները ժամանակի ընթացքում հակված կլինեն տեղաշարժվել դեպի այդ կայուն երկայնությունները:

## Հնարավորություններ
Մի քանի գործոններ դարձնում են տիեզերանավի տեղադրումը արեոհաստատուն ուղեծիր ավելի դժվար են, քան գեոստացիոնար ուղեծրի դեպքում։ Քանի որ արեոստացիոնար ուղեծիրը գտնվում է Մարսի երկու բնական արբանյակների՝ Ֆոբոսի (մեծ կիսաառանցք՝ 9,376 կմ) և Դեյմոսի (մեծ կիսաառանցք՝ 23,463 կմ) միջև, ուղեծրում գտնվող ցանկացած արբանյակ կտուժի ուղեծրային կայանի պահպանման ծախսերի ավելացման պատճառով՝ անցանկալի ուղեծրային ռեզոնանսների ազդեցությունների պատճառով: Մարսի գրավիտացիան նաև շատ ավելի քիչ գնդաձև է, քան Երկրի վրա՝ անհավասար հրաբխային գործունեության պատճառով (օրինակ՝ Օլիմպոս լեռ): Սա ստեղծում է լրացուցիչ գրավիտացիոն խանգարումներ, որոնք գոյություն չունեն Երկրի վրա, ինչը ժամանակի ընթացքում անկայունացնում է ուղեծիրը: Ինչպես Երկրի գեոհաստատուն ուղեծրի դեպքում, այստեղ էլ գոյություն ունե արեգակնային ճառագայթման ճնշումը և արևի պատճառով խանգարումները: 
Ի վերջո, նման ուղեծրում արբանյակների տեղադրելն ավելի բարդ է Երկրից հեռավորության հետ կապված մարտահրավերների պատճառով:

## Օգտագործում
Արեոհաստատուն ուղեծրում գտնվող արբանյակները թույլ կտան ավելի մեծ քանակությամբ տվյալներ վերադարձնել Մարսի մակերևույթից ավելի հեշտ, քան ներկայիս մեթոդների կիրառմամբ: Ուղեծրում գտնվող արբանյակները նաև առավելություն կունենան Մարսի եղանակի մշտադիտարկման և Մարսի մակերևույթի քարտեզագրման համար:

2000-ականների սկզբին ՆԱՍԱ-ն ուսումնասիրեց կապի արբանյակներ արեոկենտրոն ուղեծրում տեղադրելու հնարավորությունը որպես Մարսի կապի ցանցի ստեղծում: Այս հայեցակարգի համաձայն, արեոհաստատուն ռելեային արբանյակը պետք է տվյալներ փոխանցեր Մարսի ստորին ուղեծրերում գտնվող սարքերից, վայրէջքի սարքերից և փոքր արբանյակների ցանցից դեպի Երկիր.:

## Տես նաև
*Գեոհաստատուն ուղեծիր
*Ուղեծիր
*Արեոկենտրոն ուղեծիր

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Աստղադինամիկա
Կատեգորիա:Մարս մոլորակ
Կատեգորիա:Ուղեծրեր