Տորոնտոյի համալսարան

**Տորոնտոյի համալսարան** (), հասարակական, հետազոտական համալսարան Կանադայի Օնտարիո նահանգի Տորոնտո քաղաքում։ Տարածքների հիմնական մասը գտնվում է Արքայական զբոսայգում։ Հիմնադրվել է 1827 թվականին որպես արքայական քոլեջ։ Ղեկավարվելով անգլիկան եկեղեցու կողմից` եղել է ուսումնական առաջին բարձրագույն համալսարանը Վերին Կանադայում։ 1850 թվականին, աշխարհիկ բնույթ ձեռք բերելով, ստացել է «Տորոնտոյի համալսարան» անվանումը։ Այդ ժամանակից էլ համալսարանը կամված է տարաբնույթ ուսուցում իրականացնող մի շարք քոլեջներից, որոնց թիվը ներկայումս 12-ն է։ Քոլեջները տարբերվում են ուսումնական նշանակությամբ, ուղղվածությամբ, ավանդույթներով, ուսումնական բազայի անկախության աստիճանով, ֆինանսավորմամբ և մի շարք այլ հատկություններով։

Համալսարանը, բացի ուսումնառությունից, իրականացնում է նաև ուսանողների հետաքրքիր ժամանցը։ Համալսարանի շրջանակներում գործում են մոտ 40 թիմեր տարբեր մարզաձևերից։ Ուսանողների մշակութային կյանքի կենտրոնը Հարթ հաուսն է (), որը, տեղակայված լինելով Վերածննդի գոթիկայի ոճով կառուցված շենքում, իրականացնում է մշակութային, ինտելեկտուալ բազմաբնույթ միջոցառումներ։

## Ճանաչում

## Ուսումնական մասնաշենքեր
Համալսարան հաճախ են այցելում զբոսաշրջիկները, քանի որ ուսումնական մասնաշենքերը նաև ճարտարապետական հուշարձաններ են։ Այդ է պատճառը, որ Տորոնտոյի համալսարանի տարածքում հաճախ են կինոֆիլմեր նկարահանվում։

Ուսանողական քաղաքը 10 թաղամաս է զբաղեցնում Տորոնտոյի կենտրոնում` Սպադինա (Spadina) փողոցից մինչև Օնտարիոյի կառավարական շենք։ Իր կանաչապատ տարածքներով և բազմաթիվ բակերով համալսարանական տարածքները առանձին շրջան են ձևավորում քաղաքի կենտրոնում։ Շենքերի ճարտարապետությունը իրականացված է ռոմանական և նեոգոթիկայի ոճերով. մասնաշենքերից շատերը թվագրվում են 1858-1929 թվականներին։ Համալսարանի կենտրոնը ավանդաբար համարվում է *Front Campus*-ը։ Ճարտարապետ Ֆրիդրիխ Վիլյամ Կամբերլանդի նախագծով կառուցված շենքը արժանացել է եվրոպացիների հատուկ ուշադրությանը։ Այսպես` լորդ Դաֆերինը գրել է. «Քանի դեռ ես չէի այցելել Կանադա, չէի կարող պատկերացնել, որ ամերիկյան աշխարհամասում ճարտարապետական այսպիսի գլուխգործոցներ կան»։ 1968 թվականին շենքը Կանադայում հռչակվում է ազգային պատմական հուշարձան։

Բացի քաղաքի կենտրոնում գտնվող շենքերից` համալսարանն ունի ուսանողական թաղամասերով մի քանի մասնաշենքեր Տորոնտոյի տարբեր ծայրամասերում։ Համալսարանի տարածքում կան բազմաթիվ հուշարձաններ։ Զինվորի աշտարակը, որն ունի 44 մ բարձրություն, նվիրված է համաշխարհային պատերազմների զոհերի հիշատակին։ Այն ունի 51 զանգեր, որոնք հնչեցվում են հատուկ առիթներով, ինչպես օրինակ`Հիշատակի օրը։

Համալսարանի արևմտյան մասը, որը նախագծվել է Երկրորդ աշխարհամարտից հետո, հիմնականում մոդեռն ոճով է կառուցված։ Այն ներառում է բազմաթիվ լաբորատորիաներ։ Այ մասում առանձնանում է Ռոբարտս գրադարանը (), որը բաղկացած է 10 հարկերից։ Այն կառուցվել է 1972 թվականին և բացվել մեկ տարի անց։

 
Պատկեր:Philosopher's Walk.JPG|Փիլիսոփաների ճեմուղի
Պատկեր:Soldiers Tower 2007.jpg|Զինվորի աշտարակը` նվիրված համաշխարհային պատերազմների զոհերի հիշատակին
Պատկեր:Victoria College.jpg|Օլդ վիք (Old Vic)` Վիկտորյա քոլեջի մասնաշենքը
Պատկեր:Robartslibrary4.jpg|300px|մինի|Ռոբարտս գրադարան
Պատկեր:Uoft conhall-2.jpg| Նիստերի դահլիճ


## Ֆակուլտետներ
300px|մինի|աջից|Hart House. ուսանողների ժամանցի կենտրոն
* Արվեստների և գիտության ֆակուլտետ
* Կիրառական գիտության և տեխնիկայի ֆակուլտետ
* Ճարտարապետության, լանդշաֆտի և դիզայնի ֆակուլտետ
* Երաժշտության ֆակուլտետ
* Անտառային տնտեսության ֆակուլտետ
* Տեղեկատվության ֆակուլտետ
* Բժշկության ֆակուլտետ
* Բուժքույրական գործի ֆակուլտետ
* Դեղագործական ֆակուլտետ
* Ատամնաբուժության ֆակուլտետ
* Կինեզիոլոգիայի և ֆիզիկական դաստիարակության ֆակուլտետ
* Հասարակական առողջապահության` Դալա Լանի անվան դպրոց
* Իրավագիտության ֆակուլտետ
* Մենեջմենթի Ռոտման դպրոց
* Հասարակական քաղաքականության և կառավարման դպրոց
* Կրթության հետազոտության «Օնտարիո» ինստիտուտ
* Սոցիալական աշխատանքի ֆակուլտետ
* Աստվածաբանության «Տորոնտո» դպրոց

## Նշանավոր շրջանավարտներ
300px|մինի|Սուրբ Միքայելի քոլեջ
* Վիլյամ Լայոն Մաքքենզի Կինգ - Կանադայի վարչապետ
* Լեսթեր Փիրսոն - Կանադայի վարչապետ
* Ջոն Քենեթ Հելբրեյթ - տնտեսագետ
* Ջոն Չառլզ Ֆիլդս - մաթեմատիկոս
* Հարոլդ Ադամս Ինիս - տնտեսագետ
* Ֆրեդերիկ Բանտինգ - ֆիզիոլոգ, Նոբելյան մրցանակի դափնեկիր
* Ադրիեն Քլարքսոն - լրագրող, հասարակական գործիչ
* Ֆարլի Մոուետ - արձակագիր, կենսաբան
* Կետրին Համֆրիս - լրագրող, հաղորդավար
* Էլիզաբեթ Բարշոու - բժիշկ
* Ստիվեն Հարբեր - քաղաքագետ
* Մալքոլմ Գլադուել - լրագրող, հրապարակախոս

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Պաշտոնական կայք
* Տորոնտոյի համալսարանի ժառանգություն

Կատեգորիա:Ամերիկյան համալսարանների ասոցիացիա
Կատեգորիա:Կանադայի համալսարաններ