Հոնկոնգի տնտեսություն

**[[Հոնկոնգ|Հոնկոնգի]] տնտեսություն** (), աշխարհի ամենազարգացած տնտեսություններից, Արևելաասիական զարգացման մոդելներից մեկը։ Այն իր ներկայիս վիճակով մեծապես պայմանավորված է պատմական զարգացման առանձնահատկություններով՝ խոշոր նավահանգստի գործունեությամբ, որը գաղութային ժամանակներից ի վեր եղել է արտաքին առևտրի «շոգեքարշը», անգլիական օրենսդրության առկայությամբ, ձեռներեցության ազատությամբ և տեղի բնակիչների աշխատասիրությամբ։ Որպես Ասիայի ամենամեծ ֆինանսական կենտրոն և Հարավային Չինաստանի ամենակարևոր առևտրային և տրանսպորտային հանգույց՝ Հոնկոնգը զգալի, թեև աստիճանաբար նվազող դեր է խաղում երկրի արտաքին տնտեսական հարաբերություններում։ Հոնկոնգի տնտեսությունը առանձնանում է ներդրումների պաշտպանության բարձր մակարդակով, ինչպես նաև առևտրի և կապիտալի շարժման նվազագույն սահմանափակումներով։ 2012 թվականի դրությամբ Հոնկոնգը եղել է աշխարհի ամենազարգացած ֆինանսական շուկան, աշխարհի ամենաազատ տնտեսությունը և բիզնես միջավայրի բարենպաստության առումով զբաղեցրել է երկրորդ տեղը։ Այն նաև բիզնես վարելու համար աշխարհի երեք լավագույն երկրներից մեկն է, ինչպես նաև ներդրողների համար աշխարհի երեք ամենագրավիչ քաղաքներից մեկը և մրցակցության առումով աշխարհի տասը երկրներից մեկը։

Հոնկոնգի տնտեսության թույլ կողմերից են հետարդյունաբերական քաղաքի համար շատ ցածր նվազագույն աշխատավարձը (ժամում 3.87 դոլար), աղքատության գծից ցածր ապրող մարդկանց մեծ քանակը (20%) և միջին խավի համար բնակարանների սուր պակասը: 2013 թվականին Bloomberg-ը Հոնկոնգին ճանաչել է աշխարհի լավագույն երկիր/տարածք բիզնես վարելու համար և զբաղեցրել է առաջին տեղը Heritage Foundation-ի և Wall Street Journal-ի փորձագետների հաշվարկած տնտեսական ազատության վարկանիշային աղյուսակում: Հոնկոնգի տնտեսությունը աստիճանաբար միաձուլվում է չինական ընդհանուր տնտեսության հետ, եթե 1998 թվականին քաղաքի ՀՆԱ-ն կազմել է Չինաստանի ՀՆԱ-ի 16%-ը, ապա 2014 թվականին այդ մասնաբաժինը նվազել է մինչև 3%:

## Պատմություն
### 19-րդ դար
1842 թվականին Չինաստանը Հոնկոնգ կղզին զիջել է բրիտանացիներին և գաղութը շուտով կարևոր տարածաշրջանային առևտրային և ֆինանսական կենտրոն է դարձել։ Եթե 1840-ականների սկզբին Հոնկոնգում ապրել է 7,5 հազար չինացի և մի քանի հարյուր եվրոպացի, ապա 1850-ականների վերջին այնտեղ ապրել են ավելի քան 85 հազար չինացի և մոտ 1,6 հազար օտարերկրացի (հիմնականում բրիտանացիներ և հնդիկներ)։ Սկզբում Հոնկոնգի տնտեսությունը կենտրոնացել է արտաքին առևտրի սպասարկման վրա (բեռնման և բեռնաթափման գործողություններ, բանկային և ապահովագրական գործողություններ), սակայն բնակչության աճին զուգընթաց բիզնեսի դիվերսիֆիկացիան ազդել է ծառայությունների ոլորտի և ներքին շուկային ուղղված մանրածախ առևտրի վրա։ Բացի այդ, զարգացել են նավաշինությունն ու նավերի վերանորոգումը, որոնք սերտորեն կապված են եղել բրիտանական ռազմածովային բազայի և առևտրային ընկերությունների մասնավոր նավատորմերի սպասարկման հետ։ 19-րդ դարի վերջին գաղութում բավականին զարգացած են եղել շաքարի և ցեմենտի արդյունաբերությունը, սառույցի արտադրությունը, ինչպես նաև տեղացի չինացիներին պատկանող մեծ թվով փոքր և միջին արհեստանոցներ։ 1860 թվականին Կոուլուն թերակղզին միացվել է բրիտանական Հոնկոնգին, իսկ 1898 թվականին ստեղծվել են այսպես կոչված Նոր տարածքները, որտեղ զարգացած էին հիմնականում գյուղատնտեսությունն ու ձկնորսությունը:

### 20-րդ դարի առաջին կես
20-րդ դարի առաջին կեսին Չինաստանում տեղի ունեցած խոշոր ցնցումները նույնպես ուժեղ ազդեցություն են ունեցել Հոնկոնգի տնտեսության վրա: Մեծ ճգնաժամը և 1930-ական թվականներին արծաթի միջազգային շուկայի տատանումները հատկապես մեծ վնաս են հասցրել գաղութի արտաքին առևտրին: 1937 թվականին Չինաստանը պատերազմի մեջ է մտել Ճապոնիայի հետ, իսկ Երկրորդ համաշխարհային պատերազմի ավարտից հետո հայտնվեց Գոմինդանի և Կոմունիստական կուսակցության միջև քաղաքացիական պատերազմի էպիկենտրոնում: Այս ամենը, ինչպես նաև 1941-1945 թվականներին տեղի ունեցած Հոնկոնգի օկուպացիան ճապոնական բանակի կողմից չափազանց բացասական ազդեցություն են ունեցել Հոնկոնգի տնտեսության վրա, որը սերտորեն կապված է եղել Չինաստանի արտաքին առևտրի սպասարկման հետ: Այդ անհանգիստ շրջանի քիչ դրական գործոններից մեկը ձեռնարկատերերի և պարզապես հարուստ մարդկանց փախուստն է եղել Շանհայից և Չինաստանի այլ խոշոր առևտրային կենտրոններից դեպի համեմատաբար հանգիստ և կայուն Հոնկոնգ, ինչը կապիտալի զգալի ներհոսքի է հանգեցրել դեպի բրիտանական գաղութ:

### 20-րդ դարի երկրորդ կես
1949 թվականին Չինաստանի Ժողովրդական Հանրապետության հիմնադրումից հետո երկիրը հայտնվեց տնտեսական մեկուսացման մեջ (մասամբ գաղափարախոսական պատճառներով, մասամբ՝ կոմունիստական ռեժիմի հետ առևտրի վրա ԱՄՆ-ի կողմից սահմանված էմբարգոյի պատճառով): Հոնկոնգը դարձավ մայրցամաքային Չինաստանը կապիտալիստական աշխարհի հետ կապող միակ «պատուհանը» (բացի այդ, գաղութից ջրի, սննդի և հումքի ներմուծումը Չինաստանի համար ծառայում էր որպես արտարժույթի եկամտի կարևոր աղբյուր): Շնորհիվ չինական էժան ներմուծման՝ Հոնկոնգի իշխանությունները կարողացան զսպել ներքին գները և ցածր պահել աշխատավարձերը 1950-ականներին սկսված արդյունաբերականացման շրջանում (արդյունաբերական աճը նպաստել է նաև Չինաստանից փախստականների և կապիտալի անընդհատ հոսքը) :

Շանհայից փախած գործարարները Հոնկոնգում ստեղծեցին բամբակագործության արդյունաբերություն, որը հիմք է դրել տեքստիլ արդյունաբերության զարգացմանը: 1960-ական թվականներին արտադրված արտադրանքի տեսականին զգալիորեն ընդլայնվեց հագուստի, էլեկտրոնիկայի, ժամացույցների և պլաստմասսայե արտադրանքի շնորհիվ, որոնք հիմնականում արտահանվել են: Արդյունաբերականացումը ուղեկցվել է ոչ թե համախմբմամբ, այլ փոքր և միջին ձեռնարկությունների թվի աճով (եթե 1955 թվականին գաղութի արդյունաբերական ձեռնարկությունների 91%-ը վարձում էր 100-ից պակաս աշխատող, ապա 1975 թվականին այդ ցուցանիշը բարձրացավ մինչև 96.5%): Մինչև 1960-ականների վերջը Հոնկոնգի իշխանությունները գործնականում չեն մասնակցել տնտեսական պլանավորմանը, նախ՝ կենտրոնանալով գաղութում հաստատված ներգաղթյալների մեծ ալիքի հրատապ սոցիալական խնդիրների լուծման վրա, իսկ հետո արդեն՝ աջակցելով ազատ շուկայական հարաբերություններին: Ի տարբերություն այլ «ասիական վագրերի», որոնց տնտեսություններում պետական, կիսապետական կամ օտարերկրյա կապիտալը զգալի դեր է խաղում՝ Հոնկոնգի «տնտեսական հրաշքի» հիմնասյուներն են եղել տեղական մասնավոր ձեռներեցները (հիմնականում փոքր և միջին), ցածր հարկերը, ազատ առևտուրը և թույլ աշխատանքային օրենսդրությունը:

Չնայած Հոնկոնգի կառավարությունը որոշակի ազդեցություն է ունեցել տեղական տնտեսության վրա՝ զսպելով աշխատուժի ծախսերը և անուղղակիորեն սուբսիդավորելով արդյունաբերությունը՝ ֆինանսավորելով զանգվածային բնակարանային ծրագրեր, հողերի զարգացում, ենթակառուցվածքների ընդլայնում և նոր արդյունաբերական գոտիների ու քաղաքների ստեղծում: Բյուջետային զգալի միջոցներ են ծախսվել մատչելի կրթության և առողջապահության զարգացման վրա (1954-ից 1961 թվականներին տարրական դպրոցներում ստեղծվեց ավելի քան 300,000 նոր տեղ, մինչև 1966 թվականը դպրոցական տարիքի երեխաների 99.8%-ը սովորել է տարրական դպրոցում, իսկ 1978 թվականից ի վեր իշխանությունները ներդրել են անվճար միջնակարգ կրթություն մինչև 15 տարեկան բոլոր երեխաների համար): Բարենպաստ տնտեսական կլիմայի և ազատ առևտրի շնորհիվ Հոնկոնգի արտահանումը 1960-ականների ՀՆԱ-ի 54%-ից աճել է մինչև 1970-ականներին գրանցված 64%: Հոնկոնգի արտահանողների, մասնավորապես՝ տեքստիլի և հագուստի արտադրանքի զգալի հաջողությունները հանգեցրին նրան, որ շատ երկրներ (ներառյալ Մեծ Բրիտանիան) օրենսդրական սահմանափակումներ են մտցրել գաղութից ապրանքների ներմուծման վերաբերյալ: Այս խոչընդոտներին չնայած՝ Հոնկոնգի առևտրականների մեծ մասը, իրենց ճկունության և հաճախորդների պահանջներին հարմարվելու ունակության շնորհիվ արագորեն նոր խորշեր և շուկաներ են գտել:

Հոնկոնգի տնտեսության համեմատաբար կայուն զարգացումը, այնուամենայնիվ, ուղեկցվեց մի շարք ֆինանսական ճգնաժամերով և ցնցումներով։ 1967-1968 թվականներին ֆոնդային շուկայի փլուզումը պայմանավորված է եղել գաղութում զանգվածային անկարգություններով՝ Չինաստանում մշակութային հեղափոխության ֆոնին, 1973-1975 թվականներին լուրջ տնտեսական անկման վրա ազդեց նավթային ճգնաժամը, 1980-ականների սկզբին Հոնկոնգից ակտիվների զգալի արտահոսք պայմանավորված է եղել գաղութը ՉԺՀ ինքնիշխանության ներքո անցնելու հեռանկարով։ 1970-ականների վերջին Չինաստանում տնտեսական բարեփոխումների սկսմամբ Հոնկոնգի տնտեսության համար նոր փուլ է սկսվել։ Արտաքին առևտրի վերածնունդը և օտարերկրյա կապիտալի տպավորիչ ներհոսքը հանգեցրել են Չինաստանի և Հոնկոնգի տնտեսությունների միջև զգալի մերձեցման, ինչը, ի վերջո, թույլ է տվել Հոնկոնգին ստանձնել իր սովորական դերը՝ որպես առևտրային և ֆինանսական միջնորդ ՉԺՀ արտաքին տնտեսական հարաբերություններում:

1978-ից 1997 թվականներին Հոնկոնգի և Չինաստանի միջև առևտուրը տարեկան աճել է միջինը 28%-ով: 1970-ականների վերջից ի վեր Հոնկոնգի ընկերությունները ակտիվորեն տեղափոխել են աշխատատար, էներգատար և շրջակա միջավայրի համար վնասակար արտադրությունը հարևան Գուանդուն (հատկապես Պերլ գետի դելտա շրջան) և այլ ափամերձ նահանգներ: 1997 թվականի վերջին Հոնկոնգի ուղղակի ներդրումները Գուանդունում գնահատվել են 48 միլիարդ դոլար, որը կազմում է նահանգում բոլոր օտարերկրյա ներդրումների գրեթե 80%-ը, իսկ Հոնկոնգի կապիտալով ստեղծված ձեռնարկություններում աշխատանքի է ընդունվել մոտ 5 միլիոն մարդ: Այս ոլորտների մեծ մասը աշխատատար է եղել և մասնագիտացած արտահանման ապրանքների վրա, բայց 1997 թվականից ի վեր Հոնկոնգի ներդրումների զգալի մասն ուղղվել է Չինաստանի ծառայությունների ոլորտ, մասնավորապես՝ ֆինանսական ոլորտ, մանրածախ առևտուր, բնակելի և առևտրային անշարժ գույք և զբոսաշրջություն:

1980-ական և 1990-ական թվականներին արդյունաբերական գործունեության մեծ մասը տեղափոխվեց Հոնկոնգից դուրս, սակայն նույն ժամանակահատվածում ակտիվությունը տեղափոխվեց ծառայությունների ոլորտ, որը գերիշխող դիրք է գրավել տնտեսությունում (մանրածախ և մեծածախ առևտուր, արտահանման-ներմուծման գործառնություններ, ֆինանսական ծառայություններ, ապահովագրություն, անշարժ գույքի գործառնություններ): Ծառայությունների ոլորտում զբաղվածությունը 1981 թվականի 52%-ից աճել է մինչև 80%՝ 2000 թվականին, մինչդեռ արդյունաբերության մեջ զբաղվածությունը նույն ժամանակահատվածում նվազել է 39%-ից մինչև 10%: Հոնկոնգի անցումը չինական ինքնիշխանությանը 1997 թվականին համընկել է ասիական ֆինանսական ճգնաժամի սկսվելու հետ, որը ծանր հարված է հասցրել տեղական տնտեսությանը: Ճգնաժամը ուղեկցվեց ֆոնդային շուկայի և անշարժ գույքի գների անկմամբ, ինչպես նաև վարկերի զանգվածային չվճարումներով, սակայն կառավարությունը կարողացել է կանխել Հոնկոնգի դոլարի արժեզրկումը:

### 21-րդ դար
Ճգնաժամը Հոնկոնգի տնտեսությունն ավելի սերտորեն կապեց մայրցամաքային Չինաստանի հետ, որը կարողացել էր խուսափել անկումից: Հոնկոնգի հաջորդ տնտեսական անկումը սկսվեց 2002 թվականին և պայմանավորված էր SARS համաճարակով: 2003  հուլիսին Չինաստանը և Հոնկոնգը ստորագրել են CEPA գործընկերության համաձայնագիրը, որը, հետագա փոփոխություններով հանդերձ, շատ էական ազդեցություն է ունեցել Հոնկոնգի տնտեսական զարգացման վրա: 2008 թվականի աշնանը տնտեսությունը տուժել է նոր ֆինանսական ճգնաժամից, որն ամենաշատն է հարվածել անշարժ գույքի շուկային և ֆինանսական ոլորտին: 2010–2011 թվականներին Հոնկոնգը հաստատեց աշխարհի ամենաարագ զարգացող տնտեսություններից մեկի կարգավիճակը ( 2010 թվականին աճը կազմել է 7.1%, իսկ 2011 թվականին՝ 5%): 2012 թվականին տնտեսական աճը դանդաղել է՝ տարվա առաջին կեսին կազմելով 0.9%: Ապրանքների արտահանման որոշակի լճացմանը չնայած, ծառայությունների արտահանումը, մասնավոր սպառումը, ներդրումային ծախսերը և մանրածախ վաճառքը շարունակեցին աճել: Գործարարությանը աջակցելու համար իշխանությունները ներդրեցին մի շարք հարկային արտոնություններ և արտոնություններ, ինչպես նաև միջոցներ ձեռնարկեցին առողջապահության, կրթության և առաջադեմ տեխնոլոգիաների ոլորտում գիտատեխնիկական հետազոտությունների ֆինանսավորումը պահպանելու համար:

2019 թվականի վերջին Հոնկոնգում գրանցված տեղական ընկերությունների ընդհանուր թիվը կազմել է մոտ 1.38 միլիոն, ինչը տարեկան մոտ 1.5%-ով պակաս է։ 2019 թվականին Հոնկոնգում գրանցվել է 124,741 նոր տեղական ընկերություն և 2,000 նոր ոչ տեղական ընկերություն (տարեկան աճ՝ 67.64%)։ 2019 թվականի վերջին Հոնկոնգում ոչ տեղական ընկերությունների ընդհանուր թիվը հասել է 12,496-ի, ինչը տարեկան աճ է կազմում 12.96%-ով։

## Համախառն ներքին արդյունք
1976-1996 թվականներին ՀՆԱ-ի տարեկան միջին աճը կազմել է 5.6%: 2009 թվականին Հոնկոնգի ՀՆԱ-ն կազմել է 208 միլիարդ դոլար (նախորդ տարվա համեմատ -2.6%), 2010 թվականին՝ 223.3 միլիարդ դոլար (+7.1%), 2011 թվականին՝ 243.2 միլիարդ դոլար (+5%): 1962 թվականից մինչև 1973 թվականի նավթային ճգնաժամը մեկ շնչի հաշվով ՀՆԱ-ի միջին աճի տեմպը կազմել է տարեկան 6.5%: 2009 թվականին մեկ շնչի հաշվով ՀՆԱ-ն կազմել է 29.8 հազար դոլար, 2010 թվականին՝ 31.8 հազար դոլար, 2011 թվականին՝ 34.4 հազար դոլար, 2012 թվականին՝ 34.5 հազար դոլար: 2009 թվականին գնաճի աճը կազմել է 0.5%, 2010 թվականին՝ 2.4%, 2011 թվականին՝ 5.3%։

2010 թվականին առևտուրը և լոգիստիկան կազմել են ՀՆԱ-ի 25.5%-ը, ֆինանսական ծառայությունները կազմել են 15.4%-ը, բիզնես ծառայությունները կազմել են 12.8%-ը, այլ ծառայությունները կազմել են 8.4%-ը (բժշկական և կրթական ծառայություններ, նորարարություն և տեխնոլոգիա, փորձարկման և հավաստագրման ծառայություններ, շրջակա միջավայրի պաշտպանություն), իսկ զբոսաշրջությունը՝ 4.4%-ը:

## Զբաղվածություն և սոցիալական ապահովություն
1982-1997 թվականներին գործազրկության միջին մակարդակը կազմել է 2.5%, սակայն 1998–2003 թվականներին այն աճել է մինչև 6% (ասիական ֆինանսական ճգնաժամի և SARS համաճարակի պատճառով): 2005 թվականին սեզոնային ճշգրտված գործազրկության մակարդակը կազմել է 5.6%, 2006 թվականին՝ 4.8%, 2007 թվականին՝ 4%, 2008 թվականին՝ 3.6%, 2009 թվականին՝ 5.4%, 2010 թվականին՝ 4.4%, 2011 թվականին՝ 3.4%, իսկ 2012 թվականի կեսերի դրությամբ՝ 3.2%: 2000 թվականին թերզբաղվածության մակարդակը կազմել է 2.8%, 2005 թվականին՝ 2.7%, իսկ 2010 թվականին՝ 2%: 2002 թվականի վերջի դրությամբ, ՓՄՁ-ները կազմել են Հոնկոնգի բոլոր ձեռնարկությունների 98%-ը՝ ապահովելով մասնավոր հատվածի զբաղվածության 60%-ը:

1980-ականների վերջին մեկ շնչի հաշվով եկամուտը կազմում էր մոտ 4000 դոլար: 2010 թվականի առաջին կեսին Հոնկոնգում աղքատության գծից ցածր ապրել է 1.26 միլիոն մարդ կամ ընդհանուր բնակչության 18.1%-ը: 2010 թվականին անվանական աշխատավարձի ինդեքսը (1992 թվականի սեպտեմբերի դրությամբ՝ 100) կազմել է 161.3 (2005 թվականին՝ 146.4), իսկ իրական աշխատավարձի ինդեքսը՝ 121.7 (2005 թվականին՝ 115.3): 2011 թվականին Հոնկոնգի իշխանությունները վերջապես ընդունեցին օրինագիծ, որը ներմուծեց նվազագույն աշխատավարձի հայեցակարգը (այդ տարվա գարնան դրությամբ այն կազմում էր 28 Հոնկոնգյան դոլար կամ ժամում 3.60 ԱՄՆ դոլար): 2011 թվականին մանրածախ գները աճել են 5.3%-ով, իսկ 2012 թվականի առաջին կիսամյակում՝ 4.7%-ով:

2000-2010 թվականներին Հոնկոնգի բնակչությունը 6.665 միլիոնից աճել է մինչև 7.068 միլիոն, իսկ աշխատունակ տարիքի քաղաքացիների թիվը 3.374 միլիոնից աճել է մինչև 3.654 միլիոն (նվազել է ընդհանուր բնակչության 61.4%-ից մինչև 59.7%): 2012 թվականի վերջի դրությամբ աշխատունակ տարիքի քաղաքացիների թիվը կազմել է 3.796 միլիոն (ընդհանուր բնակչության 60.6%-ը), որոնցից 131,000-ը (կամ 3.4%-ը) գործազուրկ էին: 2010 թվականին արտահանման-ներմուծման գործողություններում և մեծածախ առևտրում աշխատել է 564.9 հազար մարդ (2000 թվականին՝ 576.1 հազար), սոցիալական ապահովագրության և սպառողական ծառայությունների ոլորտում՝ 432.8 հազար մարդ (2000 թվականին՝ 289.8 հազար), մասնագիտական և գործարար ծառայությունների ոլորտում՝ 314.3 հազար (2000 թվականին՝ 235.1 հազար), հյուրանոցային ոլորտում և հանրային սննդի ոլորտում՝ 255.3 հազար (2000 թվականին՝ 219.2 հազար), մանրածախ առևտրում՝ 248.3 հազար (2000 թվականին՝ 212.7 հազար), ֆինանսական և ապահովագրական ոլորտում՝ 196.4 հազար (2000 թվականին՝ 158.7 հազար), տրանսպորտում, պահեստավորման, փոստային և սուրհանդակային ծառայություններում՝ 161.5 հազար (2000 թվականին՝ 129.6 հազար), արդյունաբերության մեջ՝ 117.6 հազար մարդ (2000 թվականին): - 207.8 հազար), 112.5 հազար՝ անշարժ գույքի ոլորտում (2000 թվականին՝ 81.2 հազար), 88.9 հազար՝ հեռահաղորդակցության և տեղեկատվական տեխնոլոգիաների ոլորտում (2000 թվականին՝ 88.1 հազար), 55.4 հազար՝ շինարարության ոլորտում (2000 թվականին՝ 83.9 հազար): 2012 թվականի հունիսի դրությամբ, 817.8 հազար մարդ զբաղված էր մանրածախ և մեծածախ առևտրում, արտահանման-ներմուծման գործողություններում, 450.6 հազար՝ սոցիալական ապահովագրության և սպառողական ծառայությունների ոլորտում, 207 հազար՝ ֆինանսական և ապահովագրական ոլորտում, 166.7 հազար՝ տրանսպորտի, պահեստավորման, փոստային և սուրհանդակային ծառայությունների ոլորտում:

Արտասահմանից եկած միգրանտ աշխատողները գնալով ավելի կարևոր դեր են խաղում զբաղվածության գործում: Հարևան Գուանդուն նահանգից մարդիկ ավանդաբար աշխատում են նավահանգստում, ծառայությունների, կոմունալ ծառայությունների և շինարարության ցածր վարձատրվող աշխատանքներում: Հնդիկներն ու պակիստանցիները հիմնականում աշխատում են մանրածախ (հաճախ փողոցային) առևտրում, մինչդեռ Ֆիլիպիններից, Ինդոնեզիայից և Թաիլանդից եկած կանայք աշխատում են որպես աղախիններ, սպասուհիներ և մատուցողուհիներ:

Հոնկոնգում նվազագույն և միջին աշխատավարձերը զգալիորեն բարձր են, քան ՉԺՀ-ում: 2019 թվականի մայիսի 1-ի դրությամբ Հոնկոնգում ոչ ուղղակի օտարերկրյա ներդրումներ կատարող աշխատողների համար նվազագույն աշխատավարձը կազմել է ժամում 37.50 Հոնկոնգյան դոլար (ժամում 4.78 դոլար): 2023 թվականի մայիսի 1-ի դրությամբ Հոնկոնգում ոչ ուղղակի օտարերկրյա ներդրումներ կատարող աշխատողների համար նվազագույն աշխատավարձը ժամում 40.00 Հոնկոնգյան դոլար է (ժամում 5.12 դոլար):

## Ֆինանսներ
Հոնկոնգը Ասիայի ամենամեծ ֆինանսական կենտրոնն է և երրորդը՝ աշխարհում (Նյու Յորքից և Լոնդոնից հետո): Հոնկոնգի ֆինանսական հատվածը համաշխարհային նշանակություն ունի այնպիսի ոլորտներում, ինչպիսիք են սկզբնական հանրային առաջարկները (IPO), ապահովագրությունը, բանկային գործունեությունը և մասնավոր կապիտալը (Հոնկոնգը Ասիայի երկրորդ խոշորագույն մասնավոր կապիտալի կենտրոնն է՝ կազմելով շուկայի 18%-ը): Հոնկոնգը նաև Ասիայում օտարերկրյա ուղղակի ներդրումների երկրորդ ամենամեծ աղբյուրն է՝ Ճապոնիայից հետո, և Ասիայում արտասահմանյան ուղղակի ներդրումների երկրորդ ամենամեծ ստացողն է՝ մայրցամաքային Չինաստանից հետո: Հոնկոնգը նաև ոսկու և արժույթի հիմնական մատակարարն է Չինաստանի համար (Հոնկոնգը կազմում է համաշխարհային արտարժույթի շուկայի շրջանառության 5%-ը):

### Հարկում
2014 թվականի դրությամբ Հոնկոնգը աշխարհում զբաղեցնում է 3-րդ տեղը՝ բիզնես վարելու հեշտության առումով: Հոնկոնգը նաև աշխարհում 5-րդ տեղում է հարկային համակարգերի առումով: Համաշխարհային բանկի տվյալներով՝ Հոնկոնգը գանձում է երեք հարկ՝ 17.6% կորպորատիվ եկամտային հարկ, 5.1% աշխատանքային հարկ և 0.1% այլ հարկեր: Ընդհանուր հարկային դրույքաչափը կազմում է 22.8%:

## Ծանոթագրություններ

## Գրականություն
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 

Կատեգորիա:Հոնկոնգ
Կատեգորիա:Հոնկոնգի տնտեսություն