open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Ո՜նց է ժըպտում իմ հոգին

**«Ո՜նց է ժըպտում իմ հոգին»**, Հովհաննես Թումանյանի ստեղծագործություններից, որը գրվել է 1918 թվականի հունվարի 4-ին։

## Պատմություն
Թումանյանի ընտանեկան արխիվում պահվում են երկու ինքնագրեր։ Առաջին անգամ ստեղծագործությունը տպագրվել է 1918 թվականին՝ Թիֆլիսում լույս տեսնող «Ժողովրդի ձայն» թերթի 13-րդ համարում, այնուհետև՝ Թիֆլիսում հրատարակված Հովհաննես Թումանյանի «Քառյակներ» ժողովածուի 14֊րդ էջում, ապա՝ Թումանյանի երկերի ժողովածուի առաջին հատորի 207-րդ էջում։ Ստեղծագործությունն արտատպվում է Կ․ Պոլսում լույս տեսած «Բանաստեղծություններ» ժողովածուից։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Հովհաննես Թումանյանի քառյակներ
Ալեքսանդր Գոլովին (դիվանագետ)

**Ալեքսանդր Գոլովին** (, ), ռուս դիվանագետ։

## Կենսագրություն
Ավարտել է Մոսկվայի Միջազգային հարաբերությունների պետական ինստիտուտը (1971)։ Տիրապետում է գերմաներեն, անգլերեն և ֆրանսերեն լեզուներին։ Իրավաբանական գիտությունների թեկնածու։

Դիվանագիտական գործունեությամբ սկսել է զբաղվել 1971 թվականից։
* 1971-1993 թվականներին՝ նա տարբեր պաշտոններ Է զբաղեցրել ԽՍՀՄ և ՌԴ ԱԳՆ կենտրոնական ապարատում և արտերկրում։
* 1993-1996 թվականներին՝ Գերմանիայում Ռուսաստանի դեսպանատան ավագ խորհրդական։
* 1996-2000 թվականներին՝ Ռուսաստանի ԱԳՆ Եվրոպական չորրորդ դեպարտամենտի տնօրեն։
* 2000 թվականի օգոստոսի 4-ից-2004 թվականի օգոստոսի 6-ը՝ Ավստրիայում Ռուսաստանի Դաշնության արտակարգ և լիազոր դեսպան։
* 2004-2009 թվականներին՝ ՌԴ ԱԳՆ հատուկ հանձնարարություններով դեսպան։
* 2009 թվականի հունվարի 25-ից-2012 թվականի փետրվարի 20-ը՝ Ռուսաստանի Դաշնության նախագահի հատուկ ներկայացուցիչը, ԱՊՀ մասնակից պետությունների հետ Ռուսաստանի Դաշնության պետական սահմանի սահմանազատման և  Կասպից ծովի շուրջ բազմակողմ բանակցություններում ռուսական պատվիրակության ղեկավարը։ Հատուկ հանձնարարություննեով դեսպան։
* 2012 թվականի փետրվարի 21-ից-2016 թվականի դեկտեմբերի 9-ը՝ Շվեյցարիայում և Լիխտենշտայնում Ռուսաստանի Դաշնության արտակարգ և լիազոր դեսպան՝ համատեղության կարգով։

## Պարգևներ
* Պատվո շքանշան (2009 թվականի դեկտեմբերի 16)՝ *Ռուսաստանի Դաշնության արտաքին քաղաքական կուրսի իրականացման գործում ունեցած մեծ ավանդի, երկարամյա անբասիր դիվանագիտական ծառայության համար*։
* Ռուսաստանի Դաշնության Նախագահի Շնորհակալությունը (2011 թվականի հունվարի 16)՝ *Ռուսաստանի Դաշնության և Ադրբեջանի Հանրապետության միջև ռազմավարական գործընկերության ամրապնդման գործում ունեցած մեծ ավանդի համար*։
* Ռուսաստանի ԱԳՆ պատվոգիր։

## Դիվանագիտական աստիճան
* 2-րդ դասի արտակարգ և լիազոր դեսպանորդ (1996 թվականի սեպտեմբերի 18)
* 1-ին դասի արտակարգ և լիազոր դեսպանորդ (1999 թվականի փետրվարի 20)
* Արտակարգ և լիազոր դեսպան (2003 թվականի մայիսի 6)

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Կենսագրությունը Ռուսաստանի ԱԳՆ պաշտոնական կայքում

Կատեգորիա:Դիվանագետներ այբբենական կարգով
Կատեգորիա:Ռուս դիվանագետներ
Կատեգորիա:Մոսկվայի միջազգային հարաբերությունների պետական ինստիտուտի շրջանավարտներ
Կատեգորիա:Իրավաբանական գիտությունների թեկնածուներ
Կատեգորիա:Պատվո շքանշանի ասպետներ (Ռուսաստան)
Պիեռ Աբրահամ

**Պիեռ Աբրահամ** (, իսկական անունը` Պիեռ Բլոկ,  ), ֆրանսիացի գրող, գրականագետ և լրագրող, հասարակական գործիչ։ Եղել է Դիմադրության շարժման մասնակից, Ֆրանսիայի կոմունիստական կուսակցության անդամ։ Գրող Ժան-Ռիշար Բլոկի փոքր եղբայրն է։

## Կենսագրություն
250px|մինի|Պիեռ Աբրահամը վիետնամական պատվիրակության հետ Եվրոպայի գրասենյակում
Ծնվել է 1892 թվականի մարտի 1-ին, Փարիզի 8-րդ շրջանում, ինժեներ Ռիշար Բլոկի ընտանիքում։ Ինքը նույնպես սովորել է ինժեների մասնագիտությունը (ավարտել է Պոլիտեխնիկական դպրոց)։ Առաջին համաշխարհային պատերազմի ժամանակ ծառայել է օդուժում։ 1927 թվականից աշխատել է որպես պրոֆեսիոնալ լրագրող, որոշ ժամանակ` որպես դերասան։ 1933-1965 թվականներին Ֆրանսիական հանրագիտարանի () տպագրության ժամանակ ղեկավարել է գրականությանն  ու արվեստին նվիրված հատորների աշխատանքը։ Երկրորդ համաշխարհային պատերազմի ժամանակ մասնակցել է Դիմադրության շարժմանը, օդուժի գնդապետի կոչումով մասնակցել է Նիսի ազատագրմանը, որտեղ կոմունիստ քաղաքապետ Ժան Մեդեսենի ընտրությամբ 1947 թվականին դարձել է քաղաքային խորհրդական և զբաղեցրել է այդ պաշտոնը մինչև 1959 թվականը։ 1949 թվականից մինչև իր կյանքի վերջը եղել է «Եվրոպա» գրական ամսագրի գլխավոր խմբագիրը, որը հիմնադրվել է 1923 թվականին Ռոմեն Ռոլանի կողմից։ Մինչև 1960 թվականը համագործակցել է «Ֆրանսիական նամակներ» հրատարակչության հետ։ Մահացել է 1974 թվականի մայիսի 20-ին Փարիզի 4-րդ շրջանում։

## Ստեղծագործություն
Պիեռ Աբրահամը Բալզակի (1929) և Մարսել Պրուստի (1929) ստեղծագործությունների մասին մատենագրությունների հեղինակ է, որոնք ջերմորեն են ընդունվել քննադատության կողմից։ Նաև գրել է թատերագիտական աշխատություններ։ 1951 թվականին լույս է տեսել նրա առաջին և միակ` «Ամուր եղեք» վեպը, որը դարձել է հեղինակի` հակաիմպերիալիստական գաղափարների համախոհ լինելու արտացոլումը և պատմում է Նիսի աշխատավորների` խաղաղության համար և կառավարության «ատլանտյան» ագրեսիվ քաղաքականության դեմ պայքարի մասին։ Ֆրանսերեն թարգամանել է Բերտոլդ Բրեխտի և գերմանական գրականության այլ ստեղծագործություններ։

## Աշխատանքներ
* «Բալզակ»  (ֆր.` Balzac, 1929)
* «Կերպարներ» (ֆր.` Figures, 1929)
* «Պրուստ» (ֆր.` Proust, 1930)
* «Մարդիկ Բալզակի մոտ» (ֆր.` Créatures chez Balzac, 1930)
* «Թատրոնի ֆիզիկա» (ֆր.` Le physique au théâtre, 1933)
* «Մեկ կերպար, երկու դեմք» (ֆր.` Une figure, deux visages, 1934)
* «Երեք եղբայր», ինքնակենսագրություն (ֆր.` Les trois frères, 1971)
* «Ֆրեյդ» (ֆր. Freud, 1974)

## Ծանոթագրություններ

## Գականություն
* Gamarra P., Le premier roman de Pierre A., «Europe», 1951, №67—68. 

Կատեգորիա:Ֆրանսիացի գրողներ
Կատեգորիա:Ֆրանսիացի գրականագետներ
Կատեգորիա:Ֆրանսիացի լրագրողներ
Կատեգորիա:Ֆրանսիացի հասարակական գործիչներ
Կատեգորիա:Կենսագիրներ
Կատեգորիա:Ֆրանսիացի գրաքննադատներ
Կատեգորիա:Ֆրանսիացի կոմունիստներ
Կատեգորիա:Ֆրանսիացի խմբագիրներ
Մարգարե (Հովհաննես Թումանյան)

«**Մարգարե**», Հովհաննես Թումանյանի բանաստեղծություններից՝ գրված 1890 թվականին։

## Պատմություն
Հովհաննես Թումանյանն այս բանաստեղծությունը գրել է 1890 թվականի մայիսի 1-ին Գրիգոր Արծրունու հրապարակախոսական գործունեության քսանհինգամյակի կապակցությամբ։ Այս բանաստեղծության վերաբերյալ Տիգրան Փիրումյանը ասել է․ «․․․Նույն Արծրունուն էր վերաբերվում նաև «Մարգարեն», բայց Թումանյանը կամեցավ այդտեղ իդեալական կերպարանք տալ, աչքի առաջ ունենալով նաև Քրիստոսին»։

Թումանյանի ընտանեկան արխիվում պահվում է 13-24 տողերի ինքնագիրը։

Առաջին անգամ տպագրվել է 1890 թվականին Մոսկվայում լույս տեսած Հովհաննես Թումանյանի բանաստեղծությունների առաջին հատորում (էջ 97-98)։ Այնուհետև՝ Երևանում 1940-1959 թվականներին լույս տեսած Հովհաննես Թումանյանի երկերի ժողովածուի գիտական հրատարակության առաջին հատորում (էջ 36)։

Արտատպվում է Մոսկվայում 1890 թվականին տպագրված Հովհաննես Թումանյանի բանաստեղծությունների առաջին հատորից։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Հովհաննես Թումանյանի բանաստեղծություններ
Սեդեֆ Չաքմաք

**Սեդեֆ Չաքմաք** (, ), թուրք քաղաքական գործիչ, ԼԳԲՏ իրավունքների համար պայքարող ակտիվիստ։ Առաջին բացահայտ հոմոսեքսուալ անձնավորությունն է, որը Թուրքիայում ընտրվել է որպես պաշտոնյա։

## Գործունեություն
Սեդեֆ Չաքմաքը մեծացել է Անկարայում։ Սոցիոլոգիայի բակալավրի աստիճան է ստացել Գալաթասարայի համալսարանից։

2000 թվականից ի վեր ակտիվ գործունեություն է ծավալում թուրքական ԼԳԲՏ շարժման մեջ։ 2004 թվականին դիմել է թուրքական ԼԳԲՏ «Լամբդա Ստամբուլ» կազմակերպությանը համալսարանի թերթում Թուրքիայի ԼԳԲՏ խնդիրների վերաբերյալ գրելու համար և, այլ ԼԳԲՏ-ի անձանց հետ շփվելով, իր համար բացահայտել է լեսբուհի լինելու ինքնությունը։ Այնուհետև ակտիվ գործունեություն է ծավալել Լամբդա Ստամբուլում, եղել Միջազգային հարաբերությունների հանձնաժողովի և Ակադեմիական հետազոտական հանձնաժողովի անդամ։ 2011-2013 թվականներին համահիմնադրել և ղեկավարել է *SPoD LGBTI* կազմակերպությունը։

2014 թվականին  Բեշիքթաշ շրջանի քաղաքային խորհրդի տեղական ընտրությունների ժամանակ առաջադրվել է Թուրքիայի  ժողովրդահանրապետական կուսակցությունից՝ չբացահայտելով իր սեռական կողմնորոշումը և ընտրվել է։ Մանդատը ստացել է 2015 թվականի մարտի 2-ին։ Նախքան պաշտոնը ստանձնելը եղել է Բեշիկթաշի քաղաքապետի ԼԳԲՏ-ի հարցերով խորհրդական։

2017 թվականի հոկտեմբերին դարձել է Եվրոպական սոցիալիստների կուսակցության շրջանակներում ԼԳԲՏ պլատֆորմների ցանց *Rainbow Rose*-ի խորհրդի նախագահ։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Գալաթասարայի համալսարանի շրջանավարտներ
Կատեգորիա:Թուրքիայի Ժողովրդահանրապետական կուսակցության քաղաքական գործիչներ
Կատեգորիա:Թուրքիայի կին քաղաքական գործիչներ
Կատեգորիա:ԼԳԲՏ անձինք
Կատեգորիա:ԼԳԲՏ իրավունքների ակտիվիստներ
Կատեգորիա:Լեսբուհի քաղաքական գործիչներ
Այսատու Տունկարա

**Այսատու Տունկարա** (), ֆրանսիացի ֆուտբոլիստ, որը Ատլետիկո Մադրիդ իսպանական ակումբի պաշտպանն է։

## Կարիերայի վիճակագրություն
### Ակումբային
thumb|left|Այսատու Տունկարան 2012 թվականի դեկտեմբերի 9-ին ''Juvisy''-ի (Պարի ՖԱ (կանայք)) թիմի հետ խաղում դեղին քարտ ստանալիս

Տունկարան իր կարիերան սկսել է Բյուտ Շոմոն ՖԱ ակումբում, որտեղ նա մնացել է մինչև 2008 թվականի աշուն, երբ դարձել է Իսսի լե Մուլինո կանանց ֆուտբոլային ակումբի (*Football Féminin Issy-les-Moulineaux*) անդամ, որի թիմը այնուհետև Ֆրանսիայի ֆուտբոլի կանանց առաջնությունում էր հանդես գալիս։ 2010 թվականի մրցաշրջանի ավարտին Տունկարան դարձել է Juvisy (Պարի ՖԱ (կանայք)) ակումբի անդամ Ֆրանսիայի ֆուտբոլի կանանց առաջնությունում։

### Միջազգային
Տունկարան ֆրանսիական տարբեր երտասարդական թիմերի անդամ է եղել։ Նրա առաջնախաղը Ֆրանսիայի մինչև 16 տարեկանների առաջնությունում եղել է 2011 թվականի հուլիսի 4-ին Նորվեգիայի հետ։ Տունկարան Ֆրանսիան ներկայացրել է նաև միջազգային մրցույթներում։ 2012 թվականին նա ՈՒԵՖԱ-ի կանանց մինչև 17 տարեկանների առաջնությունում Ֆրանսիայի հավաքականի անդամ էր, որտեղ Ֆրանսիան գրավել է երկրորդ հորիզոնականը։ Նույն տարվա սեպտեմբերին նա հրավիրվել է ներկայացնելու Ֆրանսիան ՖԻՖԱ-ի մինչև 17 տարեկան կանանց 2012 թվականի գավաթին Ադրբեջանում։ Տունկարան նվաճումների է հասել մրցախաղի ամբողջ ընթացքում և խաղացել է եզրափակիչ խաղում, որտեղ Ֆրանսիան պարտության է մատնել Հյուսիսային Կորեայի մինչև 17 տարեկան կանանց հավաքականին տասնմեկ մետրանոց հարվածներով և դարձել է չեմպիոն։ 2013 թվականի օգոստոսին Տունկարան Ուելսում ներկայացրել է Ֆրանսիան մինչև 19 տարեկանների ՈՒԵՖԱ-ի 2013 թվականի առաջնությունում։ Հավաքականը պարտության է մատնել Անգլիայի հավաքականին եզրափակիչ մեծ խաղում և ստացել է չեմպիոնի տիտղոսը։ 2014 թվականի օգոստոսին Այսատուն հրավիրվել է ներկայացնելու Ֆրանսիան ՖԻՖԱ-ի մինչև 20 տարեկանների կանանց աշխարհի գավաթի ժամանակ Կանադայում։ Ֆրանսիայի հավաքականը գրավել է երրորդ հորիզոնականը։ 2017 թվականին նա Ֆրանսիայի հավաքականի կազմում ներկայացրել է Ֆրանսիան ՈՒԵՖԱ-ի կանանց 2017 թվականի առաջնությունում։

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* 
* 
* Player's Profile at Foot o Feminin
* Player's Profile at Paris FC 

Կատեգորիա:2019 ՖԻՖԱ-ի կանանց աշխարհի գավաթի խաղարկության մասնակիցներ
Կատեգորիա:Ֆուտբոլիստուհիներ
Կատեգորիա:Կանանց ֆուտբոլի պաշտպաններ
Զախար Դուբենսկի

**Զախար Վլադիմիրովիչ Դուբենսկի** (, ), ռուս ֆուտբոլիստ, կիսապաշտպան։

## Կարիերա
Կարիերան սկսել է «Ռոտոր-2» ակումբում։ Հետո խաղացել է «Տորպեդո-Վիկտորիա» և «ԿԱՄԱԶ» ակումբներում։ 2001 թվականին խաղացել է «Ռոտորում»։ 2004 թվականին խաղացել է «Ֆակել» և «Օլիմպիա» ակումբներում։ 2006 թվականին տեղափոխվել է լատվիական «Վենտսպիլս» ակումբ, որի կազմում դարձել է երկրի եռակի չեմպիոն։ 2009 թվականին վերադարձել է Ռուսաստան՝ տեղափոխվելով «Ալանիա» ակումբ։ Օգոստոսի 28-ին հանվել է հայտացուցակից։ 2009 թվականի դեկտեմբերի 23-ին հայտարարվել է, որ Դուբենսկին պայմանագիր է կնքել «Լուչ-Էներգիա» ակումբի հետ։ 2011 թվականին ավարտել է կարիերան «Վոլգար-Գազպրոմ» ակումբում։

## Ձեռքբերումներ
* Լատվիայի չեմպիոն **(3) -** 2006, 2007, 2008
* Լատվիայի գավաթի դափնեկիր - 2007
* Բալթիական լիգայի եզրափակչի մասնակից - 2007
* Ռուսաստանի երկրորդ դիվիզիոնի «Կենտրոն» տարածաշրջանի հաղթող - 2004
* ՌՖՊԼ երկրորդ կազմերի մրցաշարի հաղթող - 2001

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Зхар Дубенский. Простые истины 
* 
* 

Կատեգորիա:Ալանիայի ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Ռուս ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի Պրեմիեր Լիգայի խաղացողներ
Կատեգորիա:Տղամարդկանց ֆուտբոլի կիսապաշտպաններ
Կատեգորիա:Տորպեդո-Վիկտորիայի ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Ֆակելի ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Վոլգարի ֆուտբոլիստներ
Շատերի նման նա էլ խեղդվեցավ...

«**Շատերի նման նա էլ խեղդվեցավ...**», Հովհաննես Թումանյանի բանատեղծություններից՝ գրված 1890 թվականին։

## Պատմություն
Այս բանաստեղծությունը Թումանյանը գրել է 1890 թվականի ապրիլի 22-ին։

Ըստ Տ․ Փիրումյանի հուշերի՝ բանաստեղծությունը ուղղված է այն մարդկանց դեմ, որոնք դատապարտել են «*Չոփուռի տղաներին*»  և նրանց նման «գաղափարական»  ավազակներին՝ առանց հաշվի առնելու ավազակության սոցիալական  պատճառները։

Թումանյանի ընտանեկան արխիվում պահվում է 12-16-րդ տողերի ինքնագիրը։

Առաջին անգամ տպագրվել է Մոսկվայում՝ 1890 թվականին լույս տեսած Հովհաննես Թումանյանի բանաստեղծությունների առաջին հատորում ( էջ 92), այնուհետև՝ Երևանում, 1940-1959 թվականներին լույս տեսած Հովհաննես Թումանյանի երկերի ժողովածուի գիտական հրատարակության առաջին հատորում (էջ 35)։

Արտատպվել է Մոսկվայում՝ 1890 թվականին լույս տեսած Հովհաննես Թումանյանի բանաստեղծությունների առաջին հատորից։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:1890 աշխատություններ
Կատեգորիա:Բանաստեղծություններ
Կատեգորիա:Հովհաննես Թումանյանի բանաստեղծություններ
Ոչ խանդս է մարել…

«**Ոչ խանդս է մարել…**», Հովաննես Թումանյանի ստեղծագործություններից, գրության թվականը ստույգ հայտնի չէ։

## Պատմություն
Ենթադրվում է, որ գրված է ձեռագրից՝ 1900-ական թվականներին։

Մեկ սևագիր-ինքնագիր պահվում է Եղիշե Չարենցի անվան գրականության և արվեստի թանգարան Թումանյանի ֆոնդի 240 համարում։

Առաջին անգամ տպագրվել է Հովհաննես Թումանյանի «Երկերի լիակատար ժողովածու»-ի I հատորի 517 էջում։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Հովհաննես Թումանյանի բանաստեղծություններ
Ինչ էլ բաշխեն…

«**Ինչ էլ բաշխեն…**», Հովհաննես Թումանյանի ստեղծագործություններից է, գրվել է 1920 թվականի մարտի 15-ին։

## Պատմություն
Ինքնագիրը պահվում է Թումանյանի ընտանիքի արխիվում, սադաֆե կազմով մի ծոցատետրում։

Առաջին անգամ հրատարակել է Ջ․ Ավետիսյանը։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Բանաստեղծություններ
Կատեգորիա:Հովհաննես Թումանյանի ստեղծագործություններ
Քեզ, գոված մուսա, ես չեմ ճանաչում…

«**Քեզ, գոված մուսա, ես չեմ ճանաչում…**», Հովհաննես Թումանյանի ստեղծագործություններից, գրության թվականը հայտնի չէ։

## Պատմություն
Ինքնագիրը պահվում է Թումանյանի ընտանիքի արխիվի № 10 ծոցատետրում, որտեղ եղած նյութերը վերաբերում են 1891-1892 թվականներին։ Այստեղից ենթադրվում է, որ բանաստեղծությունը ևս գրված է նույն ժամանակ։

Առաջին անգամ տպագրվել է 1972 թվականին լույս տեսած Բանբեր Երևանի համալսարանի ամսագրի առաջին համարի 154-րդ էջում, որտեղ հրատարակող Ա․ Ինճիկյանը գրության հավանական թվականը համարում է 1895-ը։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Հովհաննես Թումանյանի բանաստեղծություններ
Օլես Տերեշչենկո

**Օլես (Ալեքսեյ) Տերեշչենկո** (, ), Ուկրաինայի առաջին ազգային ալիքի նախկին հաղորդավար, Ուկրաինայի վաստակավոր լրագրող (2005)։

## Կենսագրություն
Ծնվել է 1975 թվականի հունվարի 9-ին, Դոնեցկում, լրագրող Վլադիմիր Տերեշչենկոյի ընտանիքում. վերջինս Դոնեցկի մարզում աշխատել է որպես «Ուկրաինական հեռուստատեսության» թղթակից։ Միջնակարգ դպրոցում ուսանելիս հաճախել է Դոնեցկի համալսարանին կից լրագրության դպրոցի պարապմունքներին, իսկ 1991-1996 թվականներին սովորել է Տարաս Շևչենկոյի անվան Կիևի ազգային համալսարանի ժուռնալիստիկայի ֆակուլտետում։

1997 թվականին «1+1» հեռուստաալիքի «Післямова» ծրագրի նոր թիմի կազմում նա ստեղծել է «Հեռուստատեսասյին լրատվական ծառայությունը»։ Համատեղել է եթերրն ու նորությունների միջազգային բաժնի ղեկավարումը, ռեպորտաժները տարբեր երկրներից, վավերագրական ֆիլմերի նկարահանումները, հատուկ նախագծերը ուղիղ եթերում։ Նարնջագույն հեղափոխությունից հետո դարձել է «ТСН. Підсумки» շաբաթաթերթի ղեկավար և վարող։ Սակայն 2008 թվականին հրաժարվել է «ТСН»-ի ղեկավարի պաշտոնից` «1+1»-ի սեփականատիրոջ և խմբագրական քաղաքականության փոփոխության պատճառով։

2009 թվականի հունվարից եղել է Ուկրաինայի առաջին ալիքի հաղորդավար, վարել է նորությունների գլխավոր թողարկումները (մինչև 2010 թվականը), իսկ հետո անցել է «Про головне» թոք-շոուին։

2017 թվականի օգոստոսի 2-ին դիմել է լայն հանրությանը՝ խնդրելով օգնություն ցուցաբերել ծանր ուռուցքային հիվանդության բուժման հարցում։

Մահացել է 2018 թվականի մարտի 12-ին, ժամը 18:40-ին, Կիևի հիվանդանոցում։ Թաղված է Բերկովեց գերեզմանատանը։

## Մրցանակներ
* Ուկրաինայի վաստակավոր լրագրող (2005)
* «Տարվա մարդ» մրցանակ (2005)
* «Հեռուստահաղթարշավ» մրցանակ (2005, «ТСН. Підсумки» ծրագրի թիմի հետ)
* Ուկրաինայի կառավարության պատվո հավաստագիր (2010)

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ

Կատեգորիա:Ուկրաինացի հաղորդավարներ
Կատեգորիա:Գրողներ այբբենական կարգով
Կատեգորիա:Քաղցկեղից մահացածներ
Կատեգորիա:Ուկրաինացի լրագրողներ
Համընդհանուր ընտրություններ Գվատեմալայում (2019)

**Գվատեմալայում համընդհանուր ընտրությունները** տեղի կունենան 2019 թվականի հունիսի 16-ին։ Այդ ընտրություններում կընտրվեն նախագահ, Հանրապետության Կոնգրեսի 160 պատգամավորներ, ինչպես նաև 340 քաղաքապետեր։ Անհրաժեշտության դեպքում նախագահական ընտրությունների 2-րդ փուլը տեղի կունենա 2019 թվականի օգոստոսի 11-ին։ Նախագահ Ջիմի Մորալեսը չի կարող առաջադրվել երկրորդ ժամկետով։

## Ընտրական համակարգ
Գվատեմալայի նախագահն ընտրվում է բացարձակ մեծամասնության համակարգով։

Գվատեմալայի կոնգրեսը բաղկացած է 158 անդամից։ Պատգամավորներն ընտրվում են երկու տարբերակով՝ 127 տեղ բաշխվում են 22 բազմամանդատ ընտրատարածքներով, համապատասխան դեպարտամենտներով, իսկ մնացած 31-ը՝ միասնական համազգային ընտրատարածքով։ Տեղերը բաշխվում են փակ կուսակցական ցուցակներով՝ ըստ <bdi>Դոնթի մեթոդ</bdi>ի հաշվարկվող համամասնական ներկայացուցչության հիման վրա։

## Թեկնածուներ
Սելմա Ալդանայի թեկնածությունը Սեմիլյա կուսակցությունից որակազրկվել է այն պատճառով, որ նա ներգրավված է եղել կոռուպցիոն գործում։ Նա հերքել է մեղադրանքներն ու իր դեմ գործը հայտարարել քաղաքական գործիչների ու գործարարների ղեկավար շարքերից կոռուպցիոներների պակտով։ Նա, որպես նախկին գլխավոր դատախազ, բացահայտել է մի քանի խոշոր կոռուպցիոն գործեր։

2019 թվականի ապրիլին ԱՄՆ-ի իշխանությունների կողմից Մայամիում ձերբակալվել էր աջ կենտրոնամետ թեկնածու Մարիո Էստրադան՝ Սինալաա կարդինալների հետ կապ ունենալու մեղադրանքով, ինչից նա 10-ից մինչև 12 մլն դոլար է ստացել ընտրարշավի համար, և իր մրցակիցների սպանությունները պատվիրելու համար։

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* 
* 

Կատեգորիա:2019 ընտրություններ
Եթե իմ վերջին հայացքը մնա...

«**Եթե իմ վերջին հայացքը մնա...**», Հովհաննես Թումանյանի բանաստեղծությունից՝ գրված 1890 թվականին։

## Պատմություն
Հովհաննես Թումանյանն այս բանաստեղծությունը գրել է 1890 թվականի ապրիլի 1-ին, ինչպես թվագրված է առաջին հրատարակությունում։

Ըստ Տ․ Փիրումյանի հուշերի՝ այս բանաստեղծության  ներշնչանքի աղբյուրը եղել է մի ծանոթ աղջիկ, որին երկար ժամանակ սիրել է բանաստեղծը։

Ինքնագիրը չի պահպանվել։

Առաջին անգամ տպագրվել է Մոսկվայում՝ 1890 թվականին լույս տեսած Հովհաննես Թումանյանի բանաստեղծությունների առաջին հատորում (էջ 83)։ Այնուհետև՝ Երևանում 1940-1934 թվականներին լույս տեսած Հովհաննես Թումանյանի երկերի ժողովածուի գիտական հրատարակության առաջին հատորում (էջ 32)։

Արտատպվում է Մոսկվայում՝ 1890 թվականին լույս տեսած Հովհաննես Թումանյանի բանաստեղծությունների առաջին հատորից։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:1890 աշխատություններ
Կատեգորիա:Հովհաննես Թումանյանի բանաստեղծություններ
Ֆիտոֆտորոզ

մինի|աջից|250px|լոլիկի ֆիտոֆտորոզ
**Ֆիտոֆտորոզ** ( — «բույսը» +  — «քանդող, ոչնչացնող, մահաբեր»), բույսերի հիվանդություններ, որոնք հարուցվում են ֆիաոֆտոորա ցեղի սնկերով։

Առավել վնասակար է կարտոֆիլի, լոլիկի և մորմազգիների ընտանիքի շատ բույսերի ֆիտոֆտորոզի հարուցիչ Phytophthora infestans սունկը։ Եվրոպայում և Ասիայում առավել հաճախ հասունանում է մայիսի վերջերից մինչև օգոստոս։ Հատկապես արագ է տարածվում անձրևաշատ տարիներին, նաև գիշերվա և ցերեկվա ջերմաստիճանների կտրուկ փոփոխության ժամանակ, երբ եղանակը ուղակցվում է մառախուղով և ցողով։

## Կարտոֆիլի ֆիտոֆտորոզ

Կարտոֆիլի ֆիտոֆտորոզան բնութագրվում է տերևների (մեծ մասամբ եզրերի) վրա խոշոր բծերի առաջացմամբ։ Տերևի հակառակ կողմում խոնավ եղանակին առաջանում է սպիտակ փառ՝ սնկի բազմացման օրգանները (կոնիդիումակիրներ և կոնիդիումներ)։ Հիվանդ տերևները մահանում են։ Պալարների վրա հիվանդությունն սկսվում է գորշ, մոխրակապարագույն բծերի առաջացմամբ, որոնք, աստիճանաբար խորանալով, առաջացնում են պալարների փտում։

### Պայքարի միջոցառումները

Կարտոֆիլի ֆիտոֆտորոզի դեմ պայքարը կատարվում է առողջ տնկանյութի (պալարների) ընտրություն, դրանց թունաքիմիկատներով մշակմամբ, բուկլիցի ժամկետների պահպանման, ֆոսֆոր–կալիումական պարարտանյութերով սնուցման, պղինձ պարունակող միկրոպարարտանյութերով սրսկման միջոցով, սնկասպաններով, բերքահավաքից առաջ փրերի հեռացում, ինչպես նաև ֆիտոֆտորոզի նկատմամբ դիմացկուն սորտերի ցանքով։

## Լոլիկի ֆիտոֆտորոզ
Լոլիկի ֆիտոֆտորոզը վնասում է հասուն բույսերին, տերևների հակառակ կողմում առաջանում են գորշ բծեր սպիտակ փառով, ցողունների վրա՝ գորշ բծեր առանց փառի, պտուղների վրա գորշ փտում։

Պայքարի միջոցառումներն են կարտոֆիլի և լոլիկի դաշտերի առանձնացումը, սնուցումը ֆոսֆոր–կալիումական պարարտանյութերով, սնկասպանների սրսկումը, պտուղների վաղ բերքահավաքը։ Տարածված են նաև լոլիկի հարավային ֆիտոֆտորոզ (վնասում է սածիլները և հասուն բույսերը), ցիտրուսայինների ֆիտոֆտորոզ, խնձորենու ֆիտոֆտորոզ և այլն։

## Phytophthora  fragariae
*[[Phytophthora fragariae]]* Hick, այս տեսակը ներկայացվում է հատուկ ձևերով՝  *fragariae* և *rubi*: Ելակի և ազնվամորու բերքի հիվանդությանը ամեն տարի համաշխարհային տնտեսությանը այս հիվանդության հետևանքով պատճառվում է մոտ 10 միլիոն եվրո վնաս։ Այս տեսքով առաջին անգամ հիվանդության այս տեսակը նկարագրվել է Մեծ Բրիտանիայում։ Ներկայումս հարուցիչը լայն տարածված է Եվրոպայում և Հյուսիասային Ամերիկայում։ Ռուսաստանի Դաշնությունում եզակի դեպքեր են հայտաբերվել Կրասնոդարի երկրամասում.

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Բույսերի հիվանդություններ
Պավել Պավլով

**Պավել Պավլով** (, ), ռուսական դիվանագետ։

## Կենսագրություն
Ավարտել է ԽՍՀՄ ԱԳՆ Մոսկվայի Միջազգային հարաբերությունների պետական ինստիտուտը (1962) և ԽՍՀՄ ԱԳՆ դիվանագիտական ակադեմիան (1976)։ Իրավաբանական գիտությունների թեկնածու։ Տիրապետում է անգլերեն, ֆրանսերեն և գերմաներեն լեզուներին։ Դիվանագիտական գործունեությամբ սկսել է զբաղվել 1962 թվականից։

*1962-1966 թվականներին՝ Լաոսում ԽՍՀՄ դեսպանատան աշխատակից։
*1968-1974 թվականներին՝ Նյու Յորքում և Ժնևում ՄԱԿ-ի քարտուղարության աշխատակից։
*1980-1987 թվականներին՝ ԱՄՆ-ում ԽՍՀՄ դեսպանատան աշխատակից։
*1989-1993 թվականներին՝ Նամիբիայում ԽՍՀՄ դեսպանության, ապա (1991 թվականից) Ռուսաստանի դեսպանորդ։
*1993-1994 թվականներին՝ ՌԴ ԱԳՆ Աֆրիկայի և Մերձավոր Արևելքի վարչության պետի տեղակալ։
*1994-1997 թվականներին՝ Ռուսաստանի ԱԳՆ Աֆրիկայի դեպարտամենտի փոխտնօրեն։
* 1997 թվականի սեպտեմբերի 6-ից-2002 թվականի ապրիլի 4-ը՝ Գանայում Ռուսաստանի Դաշնության արտակարգ և լիազոր դեսպան։
* 1999 թվականի ապրիլի 6-ից-2002 թվականի ապրիլի 4-ը՝ Լիբերիայում Ռուսաստանի Դաշնության արտակարգ և լիազոր դեսպան՝ համատեղության կարգով։

Ամուսնացած է։ Ունի երկու աղջիկ երեխա։

## Դիվանագիտական աստիճան
*1-ին դասի արտակարգ և լիազոր դեսպանորդ (1999 թվականի հունվարի 6)

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Կենսագրությունը ''africana.ru կայքում'' 

Կատեգորիա:Դիվանագետներ այբբենական կարգով
Կատեգորիա:Ռուս դիվանագետներ
Կատեգորիա:Մոսկվայի միջազգային հարաբերությունների պետական ինստիտուտի շրջանավարտներ
Կատեգորիա:Իրավաբանական գիտությունների թեկնածուներ
Արտակ Ա

**Արտակ Ա** (, *անհայտ* – մ․թ․ա․ 63 թվական, Մցխեթ, Վիրք), Վիրքի (Իբերիայի) թագավորության արքա Արտաշեսյանների հարստությունից, ով կառավարել է մ․թ․ա․ 78-ից մինչև մ․թ․ա․ 63 թվականը։ Վրացական սկզբնաղբյուրների համաձայն՝ Արտակը եղել է Իբերիայի թագավոր Արշակ Ա-ի որդին և իրավահաջորդը՝ Արտավազդի Ա-ի թոռը։ Տարբեր սկզբնաղբյուրներում (հիմնականում՝ հունահռոմեական) Արտակը հայտնի է նաև «Արտագ», «Արիգ», «Ռոկ», իսկ տեղական գրություններում՝ «Ադերկ» անուններով։

Միջնադարում շարադրված վրացական աղբյուրներն Արտակ Ա Արտաշեսյանի կառավարման մասին հայտնում են չափազանց կծկտուր տեղեկություններ։ Մասնավորապես, Լեոնտի Մրովելին իր «Քարթլիս ցխովրեբա» աշխատությունում գրում է, որ Արտակի կառավարման տարիներին Վիրքը ենթարկվում է պարթևաց հրոսակների ասպատակություններին։ Այնուամենայնիվ, հռոմեացի պատմիչներ Պաուլուս Օրոսիուսի, Ֆեստուս Ռուփուսի, Ապպիանոս Ալեքսանդրացու և Դիոն Կասսիոսի գրվածքները ամբողջացնելով պարզ է դառնում, որ Արտակը շարունակելով հոր՝ Արշակի քաղաքականությունը, նշյալ ժամանակահատվածում դաշնակցել է Պոնտոսի գահակալ Միհրդատ Զ Եվպատորի և Մեծ Հայքի «արքայից արքա» Տիգրան Բ Մեծի հետ։

Աղվանից թագավորության նվաճումից հետո, Վիրքը հռոմեական ներխուժումից և սպասվելիք արյունահեղություններից զերծ պահելու համար Արտակը ձևականորեն ընդունում է «Հռոմի բարեկամի և դաշնակցի» կարգավիճակը։ Դեռևս մ․թ․ա․ 92 թվականին, Տիգրան Մեծը հպատակեցրել էր Վիրքը՝ Գառնիի ճակատամարտում հաղթանակ տանելով Փառանջոմի նկատմամբ։ Սենատի գիտակցում էր, որ Հայքի ազդեցության ոլորտում գտնվող Իբերիան չէր կարող այդօրինակ հավատարմություն ցուցաբերել արևմուտքի նկատմամբ․ արդյունքում՝ Տիգրան Մեծի հետ Արտաշատի պայմանագրի ստորագրումից հետո Գնեոս Պոմպեոսը արշավանք է կազմակերպում դեպի Վիրք։ Կարճ ժամանակահատվածում հռոմեական լեգեոնները Գուգարաց աշխարհից ներթափանցում են Իբերիայի թագավորություն և բանակում Մցխեթայի շրջակայքում գտնվող Արմազ կոչվող տարածքում։ Արտակն այրում է իր թագավորության միջանցիկ կամուրջները և փախչում դեպի երկրի անտառային շրջանները։ Հընթացս հռոմեացիները սրի ու թրի եմ մատնում ամբողջ Վիրքը՝ կողոպտելով բնակչությանն ու զավթելով բերդերն ու ամրոցները։ Շարունակական ավերից և կոտորածություններից հետո «անպարտելի լեգեոններին» ընդառաջ են դուրս գալիս վրաց ռազմիկները, որոնք սակայն անհավասար պայքարում նախաձեռնությունը զիջում են թշնամուն։ Մ․թ․ա․ 63 թվականին Արագվայում Պոմպեոսը հայտնաբերում է թագավորական ընտանիքին՝ մահվան դատապարտում Արտակին, իսկ նրան որդիներին՝ գերեվարում Հռոմ։ Արշակին հաջորդում է որդին՝ Փառավազը, որը դառնում է Վիրքի գահին բազմած վերջին Արտաշեսյան արքա։

## Տես նաև

* Վիրքի Արտաշեսյան արքայատոհմ

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Վիրքի թագավորներ
Կատեգորիա:Արտաշեսյաններ
Մի՛ որոնիր մի ժամանակ...

«**Մի՛ որոնիր մի ժամանակ...**», Հովհաննես Թումանյանի բանաստեղծություններից՝ գրված 1890 թվականին։

## Պատմություն
Հովհաննես Թումանյանն այս բանաստեղծությունը գրել է 1890 թվականի ապրիլի 21-ին։

Ըստ Տ․ Փիրումյանի հուշերի՝ Հովհաննես Թումանյանն այս բանաստեղծությունը հասցեագրել է իրենց տուն եկած մի օրիորդի, որին ժամանակին սիրել է, որն այցի ժամանակ համակրանքի ուշացած ցույցեր է արել նրան։

Առաջին անգամ տպագրվել է «N-ին» խորագրով 1890 թվականին Մոսկվայում լույս տեսած բանաստեղծությունների ժողովածուի առաջին հատորում (էջ 81)։ Այնուհետև նույնը, առանց վերնագրի, 1893 թվականին Թիֆլիսում լույս տեսած «Դաշնակներ» գրքում և առանց վերնագրի՝ 1908 թվականին Բաքվում լույս տեսած բանաստեղծությունների գրքում։

Արտատպվում է 1908 թվականին Բաքվում լույս տեսած բանաստեղծությունների գրքից։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Հովհաննես Թումանյանի բանաստեղծություններ
Պաչոտնու տրտունջը

«**Առաջ մեր գյուղում պաչոտնի մարդը…**», Հովհաննես Թումանյանի ստեղծագործություններից։ Գրվել է 1898 թվականի օգոստոսին, Շուլավերում։

## Ստեղծման պատմություն
Գրվել է 1898 թվականի օգոստոսին, Շուլավերում, ինչը երևում է Փիլիպոս Վարդազարյանին և Արիստակես Զարգարյանին հեղինակի գրած նամակներում։

Սևագիր-ինքագրերից մեկը պահվում է Եղիշե Չարենցի անվան գրականության և արվեստի թանգարանում։ Ինքնագրից առաջին անգամ տպագրվել է Հովհաննես Թումանյանի երկերի լիակատար ժողովածուի I հատորում՝ 471-473 էջեր։

## Բանաստեղծության ստեղծման շարժառիթներ
Բանաստեղծության ստեղծման շարժառիթների մասին Թումանյանը գրում է․ 

Սակայն ներկայացման ժամանակ այդ բանաստեղծությունը չի կարդացվել։ Այդ առիթով Թումանյանը գրել է․

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Հովհաննես Թումանյանի բանաստեղծություններ
Մաքսին Ուոթերս

**Մաքսին Մուր Ուոթերս** (, ի ծնե **Քառ** (), ), ամերիկացի քաղաքական գործիչ, 2013 թվականի հունվարից ԱՄՆ Ներկայացուցիչների պալատի անդամ՝ 43-րդ ընտրատարածքից (իսկ ավելի վաղ 35-րդ և 29-րդ ընտրատարածքներից), ներկայացնում է Դեմոկրատական կուսակցությունը։

1991 թվականից ի վեր Դեմոկրատական կուսակցության անդամ է, ներկայումս ԱՄՆ Կոնգրեսում ներկայացված 12 կանանցից ամենամեծն է, ինչպես նաև հանդիսանում է Կոնգրեսի Սև կոկուսի անդամ և նախկին նախագահ։ Նախքան Կոնգրեսի անդամ դառնալը նա ծառայել է Կալիֆոռնիայի վեհաժողովում (Կալիֆոռնիայի օրենսդիր մարմնի ստորին պալատ), որտեղ առաջին անգամ ընտրվել է 1976 թվականին։ Որպես վեհաժողովի անդամ, Ուոթերսը հանդես է եկել Հարավային Աֆրիկայում ապարտեիդի ռեժիմի վերացման օգտին։ Կոնգրեսում նա Իրաքի պատերազմի բացահայտ հակառակորդն էր։

Մաքսին Ուոթերսին մեղադրանք է առաջադրվել էթիկական սկզբունքները խախտելու համար։ 2008 թվականին նա ենթադրաբար կազմակերպել էր հանդիպում, որի ընթացքում քննարկվել է բանկին ֆինանսական օգնություն տրամադրելու հնարավորությունը, որի բաժնետերը քաղաքական գործչի ամուսինն էր։ Սակայն մեղադրանքն անհիմն է ճանաչվել, իսկ հետաքննությունը փակվել է։

2017 թվականի սկզբին Մաքսին Ուոթերսը դարձել է պրանկի զոհ, որի ընթացքում, մասնավորապես, պատրաստակամություն է հայտնել հակազդել ռուս հաքերներին, որոնք իբր միջամտել են գոյություն չունեցող Լիմպոպո պետության ընտրություններին, տապալել նախագահ Բարմալեյին և «Կրեմլի խամաճիկը» դարձրել Այբոլիտին։

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Congresswoman Maxine Waters official U.S. House site
* Maxine Waters for Congress
* Top Blacks — Maxine Waters: Distinguished Congresswoman 2001 profile

Կատեգորիա:20-րդ դարի ամերիկացի քաղաքական գործիչներ
Կատեգորիա:21-րդ դարի ամերիկացի քաղաքական գործիչներ
Կատեգորիա:ԱՄՆ-ի դեմոկրատական կուսակցության անդամներ
Կատեգորիա:ԱՄՆ-ի կին քաղաքական գործիչներ
Կատեգորիա:Ամերիկացի մանկավարժներ
Ռենատ Դուբինսկի

**Ռենատ Վյաչեսլավովիչ Դուբինսկի** (), ռուսական և ղազախական ֆուտբոլիստ, պաշտպան։

## Կարիերա
### Ակումբային
Ակտաուի ֆուտբոլի սան է։ Կարիերան սկսել է «Ագիդել» ակումբում, որի կազմում խաղացել է երկրորդ լիգայում և Ուֆայի առաջնությունում։ Հետագայում խաղացել է «Բալթիկա», Չերկեսկի «Նարտ» և Ստավրոպոլի «Դինամո» ակումբներում։ 2001-2005 թվականին խաղացել է «Շիննիկ» ակումբում։ 2005 թվականին տեղափոխվել է «Ուրալ» ակումբ։  2006 թվականին խաղացել է «Ակտոբեում», 2007 թվականին՝ Բալթիկայում, իսկ մրցաշրջանի ավարտից հետո ներկայացվել է տրանսֆերի։ 2008 թվականի սեպտեմբերին վերադարձել է «Շիննիկ» որպես Զավոլժսկի և Ձերժինսկի շրջանների ՄՊՄՄԴ մասնաճյուղերի 2001 թվականին ծնված երեխաների սկզբնական պատրաստության խմբի մարզիչ։ 2009 թվականին խաղացել է «ՄԱԶ-Սերվիս» սիրողական ակումբում։

### Թիմային
Ղազախստանի հավաքականում 2003-2006 թվականներին անցկացրել է 13 խաղ։

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* 
* 

Կատեգորիա:Ղազախ ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Ռուս ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի Պրեմիեր Լիգայի խաղացողներ
Կատեգորիա:Տղամարդկանց ֆուտբոլի պաշտպաններ
Խորհրդածություն

«**Խորհրդածություն**», Հովհաննես Թումանյանի բանաստեղծություններից՝ գրված 1890 թվականին։

## Պատմություն
Հովհաննես Թումանյանն այս բանաստեղծությունը գրել է 1890 թվականի ապրիլ ամսին։ Եղիշե Չարենցի անվան գրականության և արվեստի թանգարանում Հովհաննես Մալխասյանի ֆոնդի № 152-ում պահվում է 1-18 տողերի ինքնագիրը, որը  Թումանյանը նվիրել է Մալխասյանին հետևյալ ընծայականով․ «Հիշատակ պ․ Հ․ Մալխասյանին, 29-ին հունվարի, 1891 թ․ Թիֆլիս»։

Առաջին անգամ տպագրվել 1891 թվականին «Մուրճի» № 7-8-ում, (էջ 877-878), այնուհետև՝ 1892 թվականին Մոսկվայում լույս տեսած Հովհաննես Թումանյանի բանաստեղծությունների երկրորդ հատորում (էջ 160-161)՝ թվագրված «1890 թ․ ապրիլ», ապա Երևանում՝ 1940-1959 թվականներին լույս տեսած Հովհաննես Թումանյանի երկերի ժողովածուի գիտական հրատարակության առաջին հատորում (էջ 36-37)։

Արտատպվում է 1892 թվականին Մոսկվայում լույս տեսած Հովհաննես Թումանյանի բանաստեղծությունների երկրորդ հատորից։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Հովհաննես Թումանյանի բանաստեղծություններ
Հիշողություն հայրենիքից

«**Հիշողություն հայրենիքից**», Հովհաննես Թումանյանի բանաստեղծություններից՝ գրված 1890 թվականին։

## Պատմություն
Հովհաննես Թումանյանն այս բանաստեղծությունը գրել է 1890 թվականի հուլիսի 5-ին։

Թումանյանի ընտանեկան արխիվում պահվում են այս բանաստեղծության մեկ թերի սևագիր-ինքնագիր և մի քառատող, որը Թումանյանը դուրս է թողել Մոսկվայում՝ 1890 թվականին լույս տեսած բանաստեղծությունների երկրորդ հատորից։ Այս բանաստեղծությունը հրատարակել է Ա․ Ինճիկյանը։

Այս բանաստեղծությունն առաջին անգամ տպագրվել է Մոսկվայում՝ 1892 թվականին լույս տեսած Հովհաննես Թումանյանի բանաստեղծությունների երկրորդ հատորում (էջ 89-92)։ Այնուհետև Երևանում՝ 1940-1959 թվականներին լույս տեսած Հովհաննես Թումանյանի երկերի ժողովածուի գիտական հրատարակության առաջին հատորում (էջ 44-46)։

Արտատպվել է Մոսկվայում՝ 1892 թվականին լույս տեսած Հովհաննես Թումանյանի բանաստեղծությունների երկրորդ հատորից։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Հովհաննես Թումանյանի բանաստեղծություններ
Համերգ (Հովհաննես Թումանյան)

«**Համերգ**», Հովհաննես Թումանյանի բանաստեղծություններից՝ գրված 1890 թվականին։

## Պատմություն
Հովհաննես Թումանյանն այս բանաստեղծությունը գրել է 1890 թվականի դեկտեմբերի 2-ին։

Ինքնագիրը չի պահպանվել։

Առաջին անգամ տպագրվել է 1891 թվականին լույս տեսած «Մուրճի» № 5-ում, (էջ 621) այնուհետև Մոսկվայում՝ 1892 թվականին լույս տեսած Հովհաննես Թումանյանի բանաստեղծությունների երկրորդ հատորում (էջ 79)՝ թվագրված «1890 թ․ դեկտ․ 2»։

Արտատպվում է 1922 թվականին Կոստանդնուպոլսում լույս տեսած Հովհաննես Թումանյանի բանաստեղծությունից, (էջ 13) ապա՝ Երևանում՝ 1940-1959 թվականներին լույս տեսած Հովհաննես Թումանյանի երկերի ժողովածուի գիտական հրատարակության առաջին հատորում (էջ 51)։

Արտատպվում է 1922 թվականին Կոստանդնուպոլսում լույս տեսած Հովհաննես Թումանյանի բանաստեղծությունների գրքից։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Հովհաննես Թումանյանի բանաստեղծություններ
Էտրետա

**Էտրետա ** (), քաղաք Ֆրանսիայի Ծովամերձ Սեն դեպարտամենտում։ Ունի շուրջ  1640  բնակիչ։ Քաղաքի անվանումը սկանդինավյան ծագում ունի և թարգմանաբար նշանակում է *արմատներ*։
 
Էտրետան գտնվում է Լա Մանշի ափին և հայտնի է իր բնական կամարներով և ափամերձ գեղատեսիլ ժայռերով։ Այն համարվում է Ֆրանսիայի զբոսաշրջության խոշոր կենտրոններից մեկը։ Վերոհիշյալ ժայռերը կազմությամբ կավճային են, դրանցից երեքը բնական կամարներ ունեն, իսկ մեկը, որին Ասեղ անվանումն են տվել, սրածայր է և ծովի մակերևույթից բարձրանում է մոտավորապես յոթանասուն մետր։ Որոշ ժայռերի բարձրությունը հասնում է իննսուն մետրի։ Այդ ժայռերն ու դրանց առընթեր առողջարան-լողափը գրավել են այնպիսի նկարիչների, ինչպես՝ Գուստավ Կուրբեն, Կլոդ Մոնեն, Էժեն Բուդենը, ովքեր այստեղ ստեղծել են իրենց հանրահայտ բնանկարների մի մասը։ Ի դեպ, նրանց կերպարները հանդես են բերված Մորիս Լեբլանի «Տափակ ասեղ» վեպում (1909 թ.) և Լյուկ Բեսոնի «Լյուսի» կինոնկարում (2014 թ.):

Էտրետան հայտնի է նաև գոլֆի ակումբով, որը գտնվում է հենց ծովի ափին.:
 
Էտրետայում է գտնվում Մորիս Լեբլանի տուն-թանգարանը։ Այս քաղաքում է էկրանավորվել Ժորժ Սիմենոնի «Մեգրեն և ծեր տիկինը» վեպը։ Ֆիլմը նկարահանվել է 1974 թվականին, ԽՍՍՀ պետհեռուստաընկերության կողմից։ Գլխավոր դերում հանդես է եկել Բորիս Տենինը։

## Նշանավոր մարդիկ
* Ադրիան Դեկուրսել (1821—1892) — ֆրանսիացի դրամատուրգ։

## Պատկերասրահ

File:Etretat Chapelle Notre-Dame de la Garde.jpg
Պատկեր:La Falaise d'Étretat après l'orage - Gustave Courbet.jpg|Գուստավ Կուրբե. *Բնական կամարներ*
File:Поленов Рыбацкая лодка. Этрета. Нормандия.jpg
Պատկեր:Claude Monet The Cliffs at Etretat.jpg|Կլոդ Մոնե, *Կամարներ*
File:Cliffs etretat.jpg
File:Etretat-aiguille.jpg
Պատկեր:Museum Maurice Leblanc.jpg|Մորիս Լեբլանի տուն-թանգարան


## Գրականություն
* 

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* 
* Համայնքի պաշտոնական կայք 

Կատեգորիա:Բնական կամարներ
Կատեգորիա:Իմպրեսիոնիզմի հասցեներ
Կատեգորիա:Ֆրանսիայի լողափեր
Blackpink In Your Area

**Blackpink In Your Area**, հարավկորեական BLACKPINK գըրլ բենդի առաջին ստուդիական ճապոներեն ալբոմը։ Թողարկվել է 2018 թվականի դեկտեմբերի 5-ին՝  YG Entertainment և Avex Trax լեյբլներում։ Թվային տարբերակով թողարկվել է նոյեմբերի 23-ին։

## Նախաբան և թողարկում
2018 թվականի հոկտեմբերի 19-ին հայտարարվեց, որ խումբը կթողարկի իր առաջին ճապոներեն ալբոմը։ Պարզվեց, որ ալբոմը կթողարկվի դեկտեմբերի 5-ին՝ երկու տարբերակով։ Նոյեմբերի 13-ին հաղորդվեց, որ խումբը, ալբոմի թողարկման համար, համագործակցել է *Shiseido*-ի հետ։ Նաև հայտնի դարձավ, որ ալբոմը իր մեջ ներառելու է վաղ թողարկված՝ «*Forever Young*», «*Really*», և «*See U Later*» սինգլների ճապոներեն տարբերակները, որոնք նրանց առաջին՝ ''Square Up'' ալբոմից են։

Նոյեմբերի 22-ին հայտնի դարձավ, որ ալբոմը, թվային խանութներում, թողարկվելու է նոյեմբերի 22-ին, որը իր մեջ ներառելու է խմբի իննը սինգլների ճապոներեն տարբերակները։ Թվային տարբերակով ալբոմը թողակվել է 2018 թվականի նոյեմբերի 23-ին։

## Առևտրային հաջողություն
Թողարկման առաջին օրը ալբոմը, 8-րդ հորիզոնականով, դեբյուտ է կատարել ''Oricon Albums'' չարթում, երկրորդ օրը բարձրացել է 7-րդ հորիզոնական, երրորդ օրը իջել է 11-րդ հորիզոնական, չորրորդ օրը 17-րդ հորիզոնական, իսկ հինգերորդ օրը բարձրացել է մինչև № 10-րդ հորիզոնական, իսկ վեցերորդ օրը իջել է 16-րդ հորիզոնական։

Առաջին շաբաթվա ընթացքում ալբոմը, *Oricon Albums* չարթում դեբյուտ է կատարել 9-րդ հորիզոնականով՝ վաճառվելով 13,878 ֆիզիկական օրինակով և երկրորդ շաբաթվա ընթացքում իջել է 30-րդ հորիզոնական՝ վաճառվելով 3044 լրացուցիչ օրինակով։ Ալբոմը, 91-րդ հորիզոնականով, դեբյուտ է կատարել *Billboard Japan's Top Download Albums* չարթում, այնտեղ անցկացնելով երկու շաբաթ, մինչ երրորդ շաբաթվա ընթացքում 77-րդ հորիզոնական հասնելով։ Այն նաև 12-րդ հորիզոնականով դեբյուտ է կատարել *Billboard Japan's Hot Albums* չարթում, հասնելով 9-րդ հորիզոնական և 14,710 օրինակ վաճառվելով։

## Երգացանկ

## Չարթեր

## Թողարկման պատմություն

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:2018 ալբոմներ
Կատեգորիա:Blackpink խմբի ալբոմներ
Կատեգորիա:Ալբոմներ այբբենական կարգով
Պալեն մենակ է աշխարհում (մուլտֆիլմ)

**«Պալեն մենակ է աշխարհում»**, 1981 թվականի խորհրդային տիկնիկային մուլտֆիլմ, որը հիմնված է դանիացի գրող Ենս Սիգսգորդի համանուն հեքիաթի վրա և պատմում է մի տղայի մասին, որը մնացել է բոլորովին միայնակ։

## Սյուժե
Բակում ֆուտբոլ խաղալուց հետո վերադառնալով տուն՝ Պալեն գնում է քնելու։ Երբ նա արթնանում է, արդեն լուսացել էր, և Պալեն սենյակում տեսնում է գրություն. «Մենք հայրիկի հետ անհետացել ենք, բայց անպայման կհայտնվենք։ Մայրիկ»։ Պալեն փնտրում է ծնողների ամբողջ տնով՝ մտածելով, թե նրանք կատակում են, բայց նրանք իսկապես տանը չեն։ Պալեն դուրս է գալիս, բայց այնտեղ նույնպես ոչ ոք չկա։ Նա մտնում է սրճարան և քանի որ դեռ չէր նախաճաշել, ուտում է մի քանի չափաբաժին պաղպաղակ՝ թողնելով գրություն վաճառողի համար։ Պալեն շրջում է դատարկ քաղաքի փողոցներում՝ դիտելով խանութների ցուցափեղկերը։ Նա բարձրանում է դատարկ հրշեջ մեքենայի մեջ և բարձրացնում նրա սանդուղքը, բայց չի կարող նորից ծալել։ Խաղալիքների խանութում նա նախ փորձում է դիպուկ արձակել նետը՝ նշան բռնելով փոքրիկ զինվորի վրա, որն արտասանում է՝ «Գրողը տանի, ես սպանված եմ»։ Բայց իրականում Պալեն չի կարողանում նետով հարվածել նրան և մտածում է, որ նա կատակում է։ Ապա նա հայելու մեջ տեսնում է իր արտացոլանքը՝ կարծելով, թե ուրիշ տղա է, բայց կրկին հասկանում է, որ ինքը բոլորովին մենակ է, ինչից տխրում է։ Մենակության զգացումից ազատվելու համար Պալեն կավճով կամրջի վրա նկարում է երեխաների ֆիգուրներ։ Բարձրանալով տան տանիք՝ նա հեռվում տեսնում է շապիտո-կրկես և վազում է այնտեղ՝ մտածելով, որ մարդիկ վերադարձել են։ Սակայն կրկեսը դատարկ է, և նստարանին Պալեն գտնում է մոռացված թավշե արջուկ։ Նա վերցնում է արջուկն ու գնում կայարան, որտեղ դիտում է գնացքը, բայց այնտեղ նույնպես ոչ ոք չկա։ Արջուկը ձեռքին թափահարելով՝ Պալեն նստում է նստարանին, սկսում լացել ու արթնանում է իր անկողնում։ Նրա սենյակ է մտնում մայրը, իսկ պատուհանից լսվում են խաղացող երեխաների ծիծաղն ու աղմուկը։

## Տարբերություններ գրքից
Մուլֆտիլմի սյուժեն հիմնված է գրքի վրա, սակայն նրանից տարբերվում է բազմաթիվ դետալներով. այսպես, գրքում Պալեն պաղպաղակ չի ուտում, կավճով չի նկարում կամրջի վրա և չի գնում կրկես։ Ընդհակառակը, մուլտֆիլմում չի ցուցադրվում այն, թե ինչպես է Պալեն տրամվայ քշում, բանկից փող վերցնում, գնում ռեստորան և վերջում ինքնաթիռով թռչում տիեզերք ու բախվում լուսնին։

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* 
* Творческое объединение «ЭКРАН»

Կատեգորիա:Խորհրդային մուլտֆիլմեր
Կատեգորիա:Գրական ստեղծագործությունների էկրանավորումներ
Կատեգորիա:1981 մուլտֆիլմեր
Կատեգորիա:Իոսիֆ Դոուկշայի մուլտֆիլմեր
Կատեգորիա:Մայա Բուզինովայի մուլտֆիլմեր
Կատեգորիա:«Էկրան» ստեղծագործական միության մուլտֆիլմեր
Կատեգորիա:Մուլտֆիլմեր երեխաների մասին
Վակայամա

, Ճապոնիայի կենտրոնական քաղաքը, Վակայամա պրեֆեկտուրայի վարչական կենտրոնը։

Քաղաքի մակերեսը կազմում է 209,23 կմ², բնակչությունը՝ 364 380 մարդ (2014 թվականի օգոստոսի 1-ի տվյալների համաձայն), բնակչության խտությունը՝ 1741,53 մարդ/կմ²։ Այս քաղաքում է տեղակայված պրեֆեկտուրայի բնակչության 40 %-ը։ Չնայած այն հանգամանքին, որ *Sumitomo Steel* ընկերությունն իր ակտիվի նշանակալի մասը տեղափոխել է Չինաստան, քաղաքի բնակչությունը շարունակում է աճել։

Քաղաքը հիմնվել է 1889 թվականի ապրիլի 1-ին։

Կինոկավա գետը Վակայամա գետը բաժանում է երկու մասի։ Դեպի հյուսիս քաղաքի սահմանները հասնում են Օսակա պրեֆեկտուրային։ Քաղաքը հայտնի է Տորաֆուսու լեռան վրա գտնվող ամրոցով, որտեղից Էդոյի ժամանակաշրջանում կառավարում էր Տոկուգավա Յոսիմունեն, ով Տոկուգավա տոհմի ութերորդ սյոգունն է։

## Եղբայր քաղաքներ
Վակայաման հետևյալ քաղաքների եղբայր քաղաքն է.

*  Բեյկերսֆիլդ, ԱՄՆ (1961),
*  Ռիչմոնդ, Կանադա (1973),
*  Ցզինան, ՉԺՀ (1983),
*  Ջեջու, Հարավային Կորեա (1987):

## Կլիմա
Վակայամա քաղաքն ունի մերձարևադարձային մուսսոնային կլիմա (ըստ Կյոպպենի կլիմաների դասակարգման աղյուսակի (*Cfa*)), ինչին բնորոշ են շոգ ամառները և սառը ձմեռները։

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* * ОՃապոնական Վակայամա քաղաքի պաշտոնական վեբկայք

Կատեգորիա:1889 թվականին հիմնադրված բնակավայրեր
Կատեգորիա:Ճապոնիայի քաղաքներ
Գրիգոր Բոյաջիև

**Գրիգոր Ներսեսի Բոյաջիև** (), թատերագետ։ Արվեստագիտության դոկտոր (1958), պրոֆեսոր (1960)։

## Կենսագրություն
Գրիգոր Բոյաջիևը ծնվել է 1909 թվականի մարտի 3 (14)-ին Ռուսաստանի Ռոստովի մարզում, հայկական ընտանիքում։ Դպրոցն ավարտելուց հետո տպագրվել է տեղական թերթերում, իսկ 19 տարեկանում սկսել է դասավանդել մանկավարժական ինստիտուտի աշխատավորների բաժնում։ 1930 թվականին ավարտել է Ռոստովի պետական համալսարանի մանկավարժական ֆակուլտետի գրականության բաժինը։ Ուսանողական տարիներից տարվել է թատրոնով, մասնակցել Աշխատավոր երիտասարդության թատրոնի աշխատանքներին, բեմադրել ներկայացումներ։ Յուրի Զավադսկու ղեկավարոել է Մոսկվա, և Բոյաջիևը նրա հետ տեղափոխվել է մայրաքաղաք է։ Սովորել է Ռուսաստանի թատերական արվեստի համալսարանի ասպիրանտուրայում, որտեղ հետագայում դասավանդել է արևմտաեվրոպական թատրոնի պատմության դասընթաց։

Մեծ հայրենական պատերազմի տարիներին՝ 1941-1945 թվականներին, եղել է Կարմիր բանակի կենտրոնական թատրոնի գրական բաժնի վարիչ։ 1945 թվականից ղեկավարել է Ռուսաստանի թատերական արվեստի համալսարանի արտասահմանյան թատրոնի բաժինը, 1946-1960 թվականներին և 1967 թվականից մինչև մահը եղել է Արվեստի պատմության ինստիտուտի ավագ գիտաշխատող։ 1958 թվականին պաշտպանել է դոկտորական ատենախոսություն Մոլիերի դրամատուրգիայի վերաբերյալ։ Եղել է Տագանկայի թատրոնի գեղարվեստական խորհրդի անդամ։ Հրատարակել է «Գրիգոր Բոյաջիևը պատմում է թատրոնի մասին» (1968) հոդվածների ժողովածուն։

Բնակվել է Մոսկվայի Գոգոլևսկի բուլղարի 17 և Չերնյախոսկի փողոցի 4 հասցեներում։

## Հիշատակ
2009 թվականին հանդիսավորությամբ նշվել է Բոյաջիևի ծննդյան 100-ամյակը։

## Մահ
Մահացել է 1974 թվականի մայիսի 14-ին Ռուսաստանի մայրաքաղաք Մոսկվայում։ Թաղված է Վեդենսկոե գերեզմանատանը։

## Մատենագիտություն
* Маленькая мама. Свердловск, 1942
* Нюрка. М.: Профиздат, 1942
* Князь Владимир. М.-Л., 1943 (в соавт. с О. Форш)
* Театральность и правда. М.: Искусство, 1945
* В. П. Марецкая. Творческий путь актрисы. М.. 1954
* Поэзия театра. М.: Искусство, 1960
* Театральный Париж сегодня. М.: Искусство, 1960
* Шесть рассказов об американском театре. М., 1963 (в соавторстве с А. Аникстом)
* Мольер. М., Искусство, 1967
* Итальянские тетради. М.: Искусство, 1968
* От Софокла до Брехта. М.: Просвещение, 1969
* Мольер на советской сцене. М.: Знание, 1971
* Вечно прекрасный театр эпохи Возрождения. Л.: Искусство, 1973
* Душа театра. М.: Молодая гвардия, 1974

## Պարգևներ
* «Պատվո նշան» շքանշան

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Արվեստագիտության դոկտորներ
Կատեգորիա:Թատերական քննադատներ
Կատեգորիա:Խորհրդային գիտնականներ
Կատեգորիա:Խորհրդային թատերագետներ
Կատեգորիա:Խորհրդային պրոֆեսորներ
Ադրիան Դեկուրսել

**Ադրիան Դեկուրսել** (, ), 19-րդ դարի ֆրանսիացի թատերագիր, բանաստեղծ, արձակագիր։

Պիեռ-Անրի-Ադրիան Դեկուրսելը շուրջ մեկ տասնամյակում՝ 1845 և 1855 թվականների միջակայքում, գրել է մոտավորապես յոթ տասնյակ թատերախաղ՝ հիմնականում կատակերգություններ ու վեդևիլներ, ընդ որում՝ դրանց մի մասը՝ Թեոդոր Բառիերի կամ այլ թատերագրի համահեղինակությամբ։ Միաժամանակ եղել է հաջողակ շանսոնիե:

1851 թվականին ամուսնացել է ֆրանսիացի մեկ այլ թատերագրի՝Ադոլֆ դ՛Էներիի զարմուհու՝ Կարոլին Լամբերի հետ: Նրանց որդին՝ Պիեռ Դեկուրսելը (1856-1926 թթ.), նույնպես գրող է դարձել, հեղինակել թատերախաղեր, վեպեր, ընտրվել է Գրչի մարդկանց ընկերակցության (*Société des gens de lettres*) նախագահ, պարգևատրվել *Պատվո լեգեոն* շքանշանով։ Էներիի մահից հետո՝ 1899 թվականին ներգրավվել է իրավական վեճերի մեջ։

Ադրիան Դեկուրսելը հուղարկավորվել է Փարիզի նշանավոր Պեր Լաշեզ գերեզմանատանը:

## Երկերի ընտրանի
250px|մինի|Ադրիան Դեկուրսելի շիրիմը
*1848: *Un vilain monsieur*, թատերախաղ՝ Թեոդոր Բառիերի համահեղինակությամբ, առաջին անգամ բեմադրվել է Théâtre des Variétés-ում
*1850: *Les Petits Moyens*, թատերախաղ՝ Էժեն Լաբիշի և Գուստավ Լմուանի համահեղինակությամբ, առաջին անգամ բեմադրվել է Théâtre du Gymnase-ում
*1895: *La Belle Épicière*, օպերետ, Անրի Կերուի համահեղինակությամբ, երաժշտությունը՝ Լուի Վառնեյի, առաջին անգամ ներկայացվել է  Théâtre des Bouffes-Parisiens-ում

## Մեծարանք
* Պարգևատրվել է *Պատվո լեգեոնի* շքանշանով։

## Ծանոթագրություններ

## Գրականություն
* Domenico Gabrielli, *Dictionnaire historique du cimetière du Père-Lachaise (XVIIIe – XIXe siècles)*, Paris, éd. de l'Amateur, 2002, .
* *Revue d'art dramatique*, tome 27, 1892, (p.&nbsp;248).

## Արտաքին հղումներ
* Adrien Decourcelle sur *artlyriquefr.fr*
* Adrien Decourcelle on 

Կատեգորիա:Պեր Լաշեզ գերեզմանատանը թաղվածներ
Կատեգորիա:Ֆրանսիացի թատերագիրներ
Կատեգորիա:Ֆրանսիացի բանաստեղծներ
Կատեգորիա:Ֆրանսիացի արձակագիրներ
Կատեգորիա:19-րդ դարի բանաստեղծներ
Կատեգորիա:Ֆրանսիացի գրողներ
Կատեգորիա:Ֆրանսիացի դրամատուրգներ
Կատեգորիա:Բանաստեղծներ այբբենական կարգով
Երկար ճանապարհ դեպի ազատություն

**Երկար ճանապարհ դեպի ազատություն** (), Նելսոն Մանդելայի հուշարձանը, որ հեղինակել է նկարիչ Մարկո Ցիանֆանելին։ Տեղադրվել է 2012 թվականին ՀԱՀ Դուրբան քաղաքից ոչ հեռու գտնվող Խովիկ փոքր քաղաքում։ Ստեղծվել է 6-9 մետր երկարությամբ 50 պողպատե սյուներից, որոնք ամրացված են հիմքին միմյանցից առանձին։

## Պատմություն
1962 թվականի օգոստոսի 5-ին  հարավաֆրիկյան Խովիկ ոչ մեծ քաղաքում ծայրամասում տեղի է ունեցել մի իրադարձություն, որն ունեցել է հեռահար հետևանքներ ամբողջ աշխարհում։ Դուրբանի արվարձանից դեպի մայրցամաքի խորքը տանող R103 մայրուղու անապատային հատվածում ապարտհեյդի ոստիկանությունը կանգնեցնում է մեքենա, որի ղեկին Աֆրիկյան ազգային կոնգրեսի ընդհատակյա կազմակերպության առաջնորդներից մեկը՝ Նելսոն Մանդելան։ Այդ ժամանակ նա արդեն 17 ամիս գտնվում էր հետախուզության մեջ, և նրան գտնել հաջողվել է միայն Կենտրոնական հետախուզական վարչության մասնագետների աջակցության շնորհիվ։ Պետական հեղաշրջում նախապատրաստելու մեղադրանքով Մանդելան դատապարտվել է ցմահ ազատազրկման և բանտում անցկացրել 27 տարի։ Ըստ Մանդելայի խոսքերի՝ «դա եղել է դեպի ազատություն տանող երկար ճանապարհի սկիզբը»։

## Ստեղծում
Հուշարձանի հեղինակը հարավաֆրիկացի քանդակագործ Մարկո Ցիանֆանելին է, որ ծնվել է Յոհաննեսբուրգում։ 1992 թվականին ավարտել է Վիտվատերսրանդի համալսարանի գեղեցիկ արվեստների ֆակուլտետը և շուտով հայտնի է դարձել իր արտասովոր աշխատանքներով, որոնցում համադրել է օրիգինալ գեղարվեստական լուծումներ, նորագույն  տեխնոլոգիաների վարպետորեն օգտագործում և հայեցակարգային խորը ենթատեքստ։

Ըստ Մարկո Ցիանֆանելիի խոսքերի՝ արձանն ստեղծվել է ի նշանավորումն Նելսոն Մանդելայի ձերբակալության 50-ամյա տարելիցի, ինչն իր արտացոլումն է գտել քանդակը կազմող ուղղահայաց սյուների քանակի մեջ։ Հուշարձանի հանդիսավոր բացումը տեղի է ունեցել 2012 թվականին։

## Ճարտարապետություն
Հուշարձանը կազմված է 6,5-9,5 մետր բարձրություն ունեցող և ածխածնի քիչ պարունակությամբ պողպատե 50 սյուներից, որոնք միաժամանակ խորհրդանշում են բանտի ճաղավանդակը և Մանդելայի ձերբակալության 50-րդ տարին։ Հուշարձանի տարածքում ներառված է հյուսիսային կողմից արձանին հարող ոչ մեծ ծառուղի, որ նախագծվել է ճարտարապետ Ջերեմի Ռոզի կողմից։ Ծառուղու ամենակենտրոնում՝ արձանից  35 մետր հեռավորության վրա, գտնվում է հուշատախտակ։ Այդ կետից Մանդելայի դիմանկարը վերածվում է ամբողջական պատկերի։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:2012 հիմնադրումներ
Կատեգորիա:Նելսոն Մանդելա
Մի հավք զարկի ես մի օր

**«Մի հավք զարկի ես մի օր»** Հովհաննես Թումանյանի քառյակներից՝ գրված 1918 թվականի  փետրվարի 2-ին։

## Պատմություն
Թումանյանի ընտանիքի արխիվում պահվում է երկու ինքնագիր։ Ստեղծագործությունը 1918 թվականին առաջին անգամ տպագրվել է Թիֆլիսում լույս տեսնող «Ժողովրդի ձայն» թերթի  13-րդ համարում, այնուհետև  Թիֆլիսում հրատարակված Հովհաննես Թումանյանի «Քառյակներ» ժողովածուի 18-րդ էջում, Սուրխաթյանի «Գրական գոհարներ» քրեստոմատիայի 489-րդ էջում, Կոստանդնուպոլսում լույս տեսած «Բանաստեղծություններ» ժողովածուի 52-րդ էջում, ապա՝ Թումանյանի երկերի ժողովածուի առաջին հատորի 208-րդ էջում։ Ստեղծագործությունն արտատպվում է Կ․ Պոլսում լույս տեսած «Բանաստեղծություններ» ժողովածուից։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Հովհաննես Թումանյանի քառյակներ
Լյուսիեն Լավիսքաունթ

**Լյուսիեն Լիոն Լավիսքաունթ** (, ), բրիտանացի դերասան։

## Կարիերա
Կարիերան սկսել է 2002 թվականին՝ նկարահանվելով Marks & Spencer ապրանքանիշի գովազդում և «Clocking Off» հեռուստասերիալի էպիզոդներից մեկում։ Նա հետագայում ավելի հայտնի դարձավ «Grange Hill» (2007-08), «Coronation Street» (2009) և «Waterloo Road» (2010-11) հեռուստասերիալներում նկարահանվելու շնորհիվ։

2011 թվականին նկարահանվել է «Celebrity Big Brother» ռեալիթի շոուում։ 2012 թվականին SK Records ձայնագրման լեյբլի միջոցով թողարկել է իր «Dance with You» սինգլը համագործակցությամբ ամերիկացի ռեփեր MANN-ի հետ։ 2015 թվականին նկարահանվել է «Scream Queens» հեռուստասերիալում, որտեղ մարմնավորել է Ըրլ Գրեյին։ 2017 թվականին նկարահանվել է ամերիկացի ռեփեր Ազիլիա Բենքսի «Love Beats Rhymes» երաժշտական ֆիլմում։ 2017-18 թվականներին մարմնավորել է գլխավոր հերոսներից մեկի կերպարը «Snatch» հեռուստասերիալում։

## Անձնական կյանք
Լավիսքաունթի ծնողները տրինիդադյան ծագում ունեն։ Նա ունի երկու եղբայր` Լուիս և Ջուլս։

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* 

Կատեգորիա:Բրիտանացի դերասաններ
Կատեգորիա:Բրիտանացի հեռուստատեսային դերասաններ