Աուդիտի բարձրագույն մարմինների եվրոպական կազմակերպություն

**ԱԲՄԵԿ - Աուդիտի Բարձրագույն Մարմինների Եվրոպական Կազմակերպությունը**, Աուդիտի Բարձրագույն Մարմինների Միջազգային Կազմակերպության (ԱԲՄՄԿ-ի) տարածաշրջանային յոթ աշխատանքային խմբերից մեկն է։
Ներկայումս ԱԲՄԵԿ-ը ունի 50 անդամ. 49 երկրի Աուդիտի Բարձրագույն Մարմինները և Աուդիտորների Եվրոպական Դատարանը։
ԱԲՄՄԿ-ն կազմված է 191 լիիրավ անդամներից. 190 երկրի Աուդիտի Բարձրագույն Մարմիններից (ԱԲՄ) և Աուդիտորների Եվրոպական Դատարանից (ինչպես նաև 4 ասոցիացված անդամներից)։ Այն հանդիսանում է նաև ՄԱԿ-ի աջակից կազմակերպություն։

## Պատմություն

ԱԲՄԵԿ-ը հիմնադրվել է 1990 թվականին՝ ունենալով 30 անդամ (29 երկրի Աուդիտի Բարձրագույն Մարմինները և Աուդիտորների Եվրոպական Դատարանը)։ Այժմ անդամների թիվը հասել է 50-ի (49 երկրի Աուդիտի Բարձրագույն Մարմինները և Աուդիտորների Եվրոպական Դատարանը).Չնայած, որ ԱԲՄԵԿ-ը ԱԲՄՄԿ-ի տարածաշրջանային յոթ խմբերից ամենաերիտասարդն է, ԱԲՄ-ի Եվրոպական կառույցի գաղափարը ծագել էր դեռ ԱԲՄՄԿ-ի հիմնադրման ժամանակ՝ 1953 թվականին։ ԱԲՄԵԿ-ի հիմնադրման ուղղությամբ առաջին ակտիվ քայլերը ձեռնարկվեցին 1974 թվականին՝ Մադրիդում կայացած ԱԲՄՄԿ-ի 8-րդ կոնգրեսի ընթացքում։ 1975 թվականից մինչև 1989 թվականը Իտալիայի և Իսպանիայի ԱԲՄ-ները, հաշվի առնելով/ հենվելով Եվրոպական տնտեսական համագործակցության երկրների ԱԲՄ-ների ղեկավարների կոմիտեի վրա, հարթեցին ԱԲՄԵԿ-ի ճանապարհը՝ նախապատրաստելով ԱՄԲԵԿ-ի Կանոնադրության նախագիծը։ 1989 թվականի հունիսին ԱԲՄՄԿ-ի 13-րդ Կոնգրեսը, որը տեղի ունեցավ Բեռլինում, ընդունեց «Բեռլինի հռչակագիրը», որը ներառում էր ԱԲՄ-ների Եվրոպական կառույց ստեղծելու մասին պայմանագիրը։ 1990 թվականի նոյեմբերին Մադրիդում տեղի ունեցավ Հիմնադիր համաժողովն ու ԱԲՄԵԿ-ի առաջին կոնգրեսը։ Այդ միջոցառման ընթացքում ընտրվեցին ԱԲՄԵԿ-ի առաջին նախագահն ու Կառավարող խորհուրդը, քննարկվեց ու հաստատվեց Կանոնադրությունը, ինչպես նաև հիմնվեցին մշտական քարտուղարությունն ու նստավայրը/գրասենյակը/գլխամասը։

## Խնդիրներ

Կանոնադրության 1-ին հոդվածով սահմանված Կազմակերպության նպատակներն են. նպաստել անդամ ԱԲՄ-ների և այլ կազմակերպությունների միջև մասնագիտական համագործակցությանը, խրախուսել տեղեկատվության ու փաստաթղթերի փոխանակումը, զարգացնել հանրային հատվածի աուդիտի ուսումնասիրումը, խթանել այս ուղղությամբ համալսարաններում ուսուցման կայացմանն ու աշխատանքներ տանել պետական հատվածի աուդիտի տերմինաբանության ներդաշնակեցման ուղղությամբ։

## Կառույցներ
ԱԲՄԵԿ-ն իր գործունեությունն իրականացնում է երեք կառույցների միջոցով, այն է՝ Կոնգրեսը, Կառավարող խորհուրդն ու քարտուղարությունը։

### Կոնգրես
Ըստ կազմակերպության Կանոնադրության, ԱԲՄԵԿ-ի Կոնգրեսը կազմակերպության բարձրագույն մարմինն է և կազմված է իր բոլոր անդամներից։ Այն գումարվում է երեք տարին մեկ։ Մինչ այսօր տեղի են ունեցել հետևյալ Կոնգրեսները.

* 1990։ Մադրիդ, Իսպանիա (հիմնադիր համաժողով)
* 1993։ Ստոկհոլմ, Շվեդիա
* 1996։ Պրահա, Չեխիայի Հանրապետություն
* 1999։ Փարիզ, Ֆրանսիա
* 2002։ Մոսկվա, Ռուսաստանի Դաշնություն
* 2005։ Բոնն, Գերմանիա
* 2008։ Կրակով, Լեհաստան
* 2011։ Լիսաբոն, Պորտուգալիա
* 2014։ Հաագա, Նիդեռլանդներ

Հաջորդ Կոնգրեսը տեղի կունենա 2017 թվականին Թուրքիայում։

### Կառավարող խորհուրդ
Ըստ Կանոնադրության, ԱԲՄԵԿ-ի Կառավարող խորհուրդը բաղկացած է ութ անդամներից. չորս լիիրավ անդամներ (վերջին երկու Կոնգրեսների հերթական նիստերը հյուրընկալած ԱԲՄ-ների ղեկավարներ, հաջորդ հերթական նիստը հյուրընկալող ԱՄԲ-ի ղեկավար ու Կոնգրեսի Գլխավոր քարտուղար), ինչպես նաև վեց տարի ժամկետով Կոնգրեսի կողմից ընտրված չորս անդամներ (երեք տարին մեկ ընտրվող երկու անդամ։ ԱԲՄՄԿ-ի Կառավարող խորհրդի անդամ հանդիսացող ԱԲՄԵԿ-ի անդամները ևս մասնակցում են Կառավարող խորհրդի նիստերին՝ դիտորդի կարգավիճակով։

### Քարտուղարություն
Քարտուղարության գործառույթները մշտապես վերապահված են Իսպանիայի ԱԲՄ-ին (Tribunal de Cuentas), որը միաժամանակ և ԱԲՄԵԿ-ի գրասենյակ/գլխամասն է։

## Ռազմավարական պլան
Լիսաբոնում տեղի ունեցած ԱԲՄԵԿ-ի 7-րդ Կոնգրեսը ընդունեց ԱԲՄԵԿ-ի 2011-2017 թվականների ռազմավարական պլանը։ Այս առաջին ռազմավարական պլանը սահմանում է կազմակերպության տեսլականն, առաքելությունն ու արժեքները.
* Առաքելություն. ԱԲՄԵԿ-ը Եվրոպայի Աուդիտի բարձրագույն մարմինների կազմակերպություն է։ Իր անդամները համագործակցում են ՝ տարածաշրջանում հանրային հատվածի աուդիտն ուժեղացնելու նպատակով, դրանով իսկ աջակցելով ԱԲՄՄԿ-ի աշխատանքներին։
* Տեսլական. ԱԲՄԵԿ-ը խթանում է արդյունավետ կառավարումը, ներառյալ հաշվետվողականությունը, թափանցիկությունն ու ամբողջականությունը / accountability, transparency and integrity/։ Այն ապահովում է համագործակցության դինամիկ շրջանակ և աջակցում է իր անդամներին իրենց մանդատների լավագույնս իրագործման մեջ։
* Արժեքներ. Անկախություն, ամբողջականություն, արհեստավարծություն, վստահելություն, , ներառականություն/inclusiveness, համագործակցություն, նորարարություն, կայունություն, շրջակա միջավայրի նկատմամբ հարգանք/ respect for the environment/։
Այն հիմնվում է կազմակերպությանն անդամակցելու անհրաժեշտությունն ու գերակայությունները արտացոլող ռազմավարական չորս նպատակների վրա .
* Նպատակ 1 – Կարողությունների զարգացում/ Capacity Building. Զարգացնել ԱԲՄ-ի կարողությունները նշանակում է կազմակերպությունն ավելի արդյունավետ դարձնող հմտությունների, գիտելիքի, կառուցվածքի և աշխատելաոճի զարգացում՝ հենվելով գոյություն ունեցող առավելություններին և հղկելով թերություններն ու թույլ կողմերը / dressing gaps and weaknesses/. ԱԲՄԵԿ-ի նպատակն է ուժեղ, անկախ և առավել արհեստավարժ ԱԲՄ-երի զարգացմանը նպաստելը/աջակցելը։
* Նպատակ 2 – Մասնագիտական ստանդարտներ. Գրագետ և պրոֆեսիոնալ կերպով իրենց պարտականությոնների կատարման համար ԱԲՄ-ին անհրաժեշտ է մասնագիպական միջազգային ստանդարտների արդիական շրջանակ։ ԱԲՄՄԿ-ը մշակում է մի շարք նման ստանդարտներ։ Իսկ ԱԲՄԵԿ-ը կխրախուսի ու կաջակցի դրանց ներդրմանը անդամ կառույցների կողմից՝ իրենց խնդիրներին ու կարիքներին հարմարեցված
* Նպատակ 3 – Գիտելիքի փոխանակում/տարածում. Տարածաշրջանում հանրային հատվածի աուդիտի, հաշվետվողականության, արդյունավետ կառավարման և թափանցիկության ամրապնդման նպատակով ԱԲՄԵԿ-ը ձգտում է բարելավել գիտելիքների տարածումը անդամների միջև, ինչպես նաև փոխանակումը արտաքին/ այլ գործընկերների հետ։
* Նպատակ 4 – Կառավարում և հաղորդակցություն. Իր առաքելությունն արդյունավետ իրագործելու և անդամների պահանջներին համապատասխան իր կարողությունները զարգացնելու համար անհրաժեշտ է, որպիսզի ԱԲՄԵԿ-ը լավ կառավարվի։
Ներկայիս ձևաչափը մշակվել է արդյունավետ կառավարման և էֆեկտիվ հաղորդակցման սկզբունքներից ելնելով։ Այս մոդելն արտացոլում է նաև ռազմավարական նպատակները, խրախուսում է անդամ ԱԲՄ-ների հնարավորինս լայն ներգրավումը կազմակերպության աշխատանքներին և կառուցում/ստեղծում է ռազմավարական պլանի իրագործման մեջ ներգրվված ԱԲՄԵԿ-ի բոլոր կառույցների միջև կայուն/ամուր կապեր։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Աուդիտ
Կատեգորիա:Միջազգային տնտեսական կազմակերպություններ