Ժորիս-Կառլ Հյուիսմանս

**Ժորիս-Կառլ Հյուիսմանս** (, ,), ֆրանսիացի գրող։ Գոնկուրյան ակադեմիայի առաջին նախագահ (1900 թվականից)։ 1866 թվականից մինչև կյանքի վերջը ծառայել է որպես ներքին գործերի նախարարության պաշտոնյա։

## Կենսագրություն և ստեղծագործություն
thumb|left|130px|Լևոն Էննիկ և Ժորիս Կառլ Հյուիսմանս։ Պիեռո անհավատը։ Մնջախաղի պաստառ
thumb|138px|Ֆելիքս Վալոթոն։ Հյուիսմանսի դիմանկարը, 1898 թվական|ձախից
thumb|Հյուիսմանսի գերեզմանը՝ Մոնպառնասի գերեզմանատանը|ձախից
1874 թվականին Հյուիսմանսը հրատարակեց իր առաջին գիրքը՝ «Համեմունքների ծաղկամանը» արձակ բանաստեղծությունների ժողովածուն, որը գրվել է Բոդլերի և Բերթրան Ալոիզիուսի ազդեցությամն տակ։ Այդ պահից սկսած՝ նա օգտագործում էր իր անվան «գերմանահունչ» տարբերակը (Ժորիս Կառլ, ճշգրիտ՝ *Յորիս Կառլ (Հեյսմանս)*՝ ընդգծելու իր հոլանդական արմատները)։ Որպես կանոն՝ նա իր ստեղծագործությունները ստորագրում էր ոչ թե ամբողջական անուն, ազգանունով, այլ՝ սկզբնատառերով՝ Ժ. Կ․ Հյուիսմանս։

1870 –1880 թվականներին Հյուիսմանսը հարել է նատուրալիստական դպրոցին («Մարտա» վեպ, 1876, «Վատար քույրերը», 1879, «Նավամատույցի մոտ», 1887)։ Մասնակցել է «Մեդանի երեկոներ» (1880) հավաքական ժողովածուի հրատարակությանը։ Նա հանդես է եկել նաև որպես արվեստաբան։

1884 թվականին գրված «Ընդհակառակը» (*À rebours*) վեպը համարվում է 19-րդ դարավերջի եվրոպական անկումային արվեստի հրովարտակը։ Վեպի գլխավոր հերոսը արիստոկրատ Դեզ Էսսենտն է, ով, զզվելով իրեն շրջապատող աշխարհից, ամառանոցում ապրում է մենակ և անձնատուր լինում այլասերված հաճույքներին։ Վեպում հսկայական տեղ է հատկացված հնագույն և ժամանակակից հեղինակների նկարագրությանը, որոնց գործերից է բաղկացած Դեզ Էսսենտ գրադարանը։

Այս տարիների ընթացքում Հյուիսմանսը նատուրալիզմից հեռանում է դեպի միստիցիզմ։

1891թվականին հրատարակված «Անդունդ» վեպում, *Là-bas* ստեղծվեց ժամանակակից սատանիստների խմբակ։ Վեպն աչքի է ընկնում նաև սատանիստական ծեսերի նկարագրությամբ։ Միաժամանակ նա աշխատում էր «Այնտեղ ներքևում» վեպի վրա, որն անավարտ մնաց։

1892 թվականին Ժորիս-Կառլ Հյուիսմանսն ընդունել է կաթոլիկություն։ Գրել է գիրք Սուրբ Լիդվին Շիեդամի մասին (1901)։ «Տաճարը» (1898) վեպում փաստեր են բերվել միջնադարյան ճարտարապետության սիմվոլիզմի մասին։

1905 թվականին գրողի մոտ քաղցկեղ է հայտնաբերվում։ Իր կրոնական համոզմունքներին հավատարիմ՝  նա հրաժարվեց բուժումից և երկու տարի անց մահացավ։ Մահվան մահճում պարգևատրվել է Պատվո լեգեոնի շքանշանով։ Հյուիսմանսը թաղվել է Մոնպառնասի գերեզմանատանը։

## Մատենագրություն
thumb|Cover of ''Trois Primitifs'' (1905)
* *Le drageoir aux épices* (1874)
* *Marthe* (1876)
* *Les Soeurs Vatard* (1879)
* *Sac au dos* (1880)
* *Croquis Parisiens* (1880, 2nd ed. 1886)
* *En ménage* (1881)
* ''Pierrot sceptique'' (1881, written in collaboration with Léon Hennique)
* *À vau-l'eau* (1882)
* *L'art moderne* (1883)
* *À rebours* (1884)
* *En rade* (1887)
* *Un Dilemme* (1887)
* *Certains* (1889)
* *La bièvre* (1890)
* *Là-bas* (1891)
* *En route* (1895)
* *La cathédrale* (1898)
* *La Bièvre et Saint-Séverin* (1898)
* *La magie en Poitou. Gilles de Rais.* (1899)
* *La Bièvre; Les Gobelins; Saint-Séverin* (1901)
* *Sainte Lydwine de Schiedam* (1901, France) (on Saint Lydwine de Schiedam) (Nihil Obstat and Imprimatur)
** *Saint Lydwine of Schiedam*, translated from the French by Agnes Hastings (London, 1923, Kegan Paul)
* *De Tout* (1902)
* *Esquisse biographique sur Don Bosco* (1902)
* *L'Oblat* (1903)
* *Trois Primitifs* (1905)
* *Le Quartier Notre-Dame* (1905)
* *Les foules de Lourdes* (1906)
* *Trois Églises et trois Primitifs* (1908)

**Current editions :**
* *Écrits sur l’art (1867-1905)*, edited and introduced by Patrice Locmant, Paris, Éditions Bartillat, 2006.
* ''À Paris'', edited and introduced by Patrice Locmant, Paris, Éditions Bartillat, 2005.
* *Les Églises de Paris*, edited and introduced by Patrice Locmant, Paris, Éditions de Paris, 2005.
* *Le Drageoir aux épices*, edited and introduced by Patrice Locmant, Paris, Honoré Champion, 2003.
* *The Durtal Trilogy*, edited by Joseph Saint-George with notes by Smithbridge Sharpe, Ex Fontibus, 2016.

## Գրականություն
* Baldick R. Vie de J.K. Huysmans. Paris: Denoël, 1975
* Huysmans/Pierre Brunel, André Guyaux, eds. Paris: Editions de l’Herne, 1985
* Borie J. Huysmans, le Diable, le célibataire et Dieu. Paris: Grasset et Fasquelle, 1991
* Locmant P. J.-K. Huysmans, Le forçat de la vie: portrait. Paris: Bartillat, 2007

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
*Joris Karl Huysmans
*Հյուիսմանսը Գուտենբերգի նախագծում
*Against the Grain, by J.-K. Huysmans

Կատեգորիա:Ֆրանսիացի գրողներ
Կատեգորիա:20-րդ դարի ֆրանսիացի վիպասաններ
Կատեգորիա:20-րդ դարի ֆրանսիացի գրողներ
Կատեգորիա:Քաղցկեղից մահացածներ
Կատեգորիա:Գրողներ այբբենական կարգով
Կատեգորիա:Ֆրանսիացի բանաստեղծներ