open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Հուլիսի 10

**Հուլիսի 10**, տարվա 191-րդ (նահանջ տարիներին՝ 192-րդ) օրն է։
* Տարվա ավարտին մնում է 174 օր։

## Դեպքեր
աջից|160px
* 1890 - Վայոմինգը դարձավ ԱՄՆ 44-րդ նահանգը
### Աղետներ և պատահարներ
* 2000 - Նիգերիայում խողովակաշարից արտահոսած բենզին հավաքելու ժամանակ առաջացած հրդեհից վառվում և մահանում է շուրջ 250 գյուղացի
## Ծնունդներ
* 1509 - Ժան Կալվին Jean Calvin շվեյցարացի կրոնական բարեփոխական
* 1856 - Նիկոլա Տեսլա Никола Тесла սերբ ծագումով ամերիկացի ֆիզիկոս
* 1870 - Վարդան Հացունի, հայ բանասեր, ազգագրագետ
* 1871 - Մարսել Պրուստ Marcel Proust ֆրանսիացի գրող
* 1874 - Սերգեյ Կոնյոնկով Сергей Коненков ռուս քանդակագործ
* 1888 - Ջորջո դե Կիրիկո Giorgio de Chirico իտալացի նկարիչ
* 1895 - Կառլ Օրֆ Carl Orff գերմանացի կոմպոզիտոր
* 1904 - Բորիս Սուպյան, տանկային զորքերի գեներալ-մայոր
* 1931 - Էլիս Մանրո Alice Munro կանադացի գրող
* 1937 - Գալյա Նովենց, դերասանուհի
* 1942՝ 
** Ռոնի Ջեյմս Դիո Ronnie James Dio ամերիկացի երգիչ-երգահան
** Պյոտր Կլիմուկ Пётр Ільіч Кліму́к բելառուս գեներալ, տիեզերագնաց
* 1945 - Ժիրայր Լիպարիտյան ամերիկահայ պատմաբան
* 1953 - Փոլ Բաղդադլյան սփյուռքահայ երգիչ
* 1967 - Ժիրայր Սեֆիլյան, հայ ազատամարտիկ, զորահրամանատար, պետական, հասարակական գործիչ
* 1972 - Թիլո Վոլֆ գերմանա-շվեյցարացի երգիչ-երգահան և դաշնակահար
* 1980 - Թոմաս Յեն Նիկոլաս Thomas Ian Nicholas ամերիկացի դերասան և երգիչ

## Մահեր
* 138 - Հադրիանոս, Հռոմի կայսր
* 1584 - Վիլհելմ Լռակյաց Նասաուի կոմս, Օրանի արքայազն
* 1836 - Անդրե Մարի Ամպեր, ֆրանսիացի ֆիզիկոս և մաթեմատիկոս, էլեկտրադինամիկայի հիմնադիրներից (ծ. 1755)
* 1851 - Լուի Դագեր Louis Daguerre ֆրանսիացի նկարիչ և գյուտարար
* 1910 - Յոհան Գալլե Johann Gottfried Galle գերմանացի աստղագետ
* 1915 - Վաժա Փշավելա ვაჟა ფშაველა վրացի գրող 
* 1978 - Ջո Դևիս, նշանավոր Անգլիացի պրոֆեսիոնալ սնուկերիստ 
* 1989 - Տատյանա (Թագուհի) Մախմուրյան, դերասանուհի
* 1992 - Լենա Հակոբյան, Արցախի պատերազմի մասնակից
* 1993 - Դմիտրի Նալբանդյան, նկարիչ
* 1996 - Վրույր Գալստյան, նկարիչ
* 1996 - Ալեք Մանուկյան, մեծահարուստ բարերար, ճարտարագետ, արդյունաբերող
* 2020 - Կարեն Վարդանյան, տեղեկատվական տեխնոլոգիաների ոլորտի գործիչ

## Տոներ
* Անկախության օր՝ 
** Բահամյան Կղզիներ
* Նիկոլա Տեսլայի օր
Հուլիսի 11

**Հուլիսի 11**, տարվա 192-րդ (նահանջ տարիներին՝ 193-րդ) օրն է։
* Տարվա ավարտին մնում է 173 օր։

## Դեպքեր
* 1848 - Լոնդոնում բացվում է Վաթերլոո երկաթուղային կայարանը
* 1859 - Սանկտ Պետերբուրգում օծվում է Սբ. Իսահակի տաճարը
* 1919 - Նիդերլանդներում մտցվում է ութժամյա աշխատանքային օր
* 1950 - Պակիստանը միանում է Արժույթի միջազգային հիմնադրամին
* 1971 - Փիթսբուրգում կայանում է Հիսուս Քրիստոս գերաստղ ռոք-օպերայի առաջին ներկայացումը
### Պատահարներ
* 1983 - Էկվադորում Boeing 737-ի վթարից զոհվում է 119 մարդ
* 1995 - Կուբայում Ան-24 ինքնաթիռն ընկնում է Կարիբյան ծովը, զոհվում է 44 մարդ
* 2005 - Ռուսաստանի Ուխտա քաղաքի առևտրի կենտրոնում ծագած հրդեհից զոհվում է 25 մարդ
## Ծնունդներ
* 1825 - Գաբրիել Սունդուկյան հայ գրող և դրամատուրգ
* 1911 - Էդուարդ Թոփչյան, հայ գրականագետ, բանասիրական գիտությունների թեկնածու (մ. 1975)
* 1916 - Ալեքսանդր Պրոխորով Александр Прохоров ռուս ֆիզիկոս
* 1958 - Ուգո Սանչես, մեքսիկացի ֆուտբոլիստ
* 1979 - Իմ Սու Ջոնգ, հարավկորեացի դերասանուհի
## Մահեր
* 969 - Օլգա, Կիևի իշխանուհի
* 1906 - Հայնրիխ Գելցեր Heinrich Gelzer, գերմանացի պատմաբան, հայագետ
* 1937 - Ջորջ Գերշվին George Gershwin, ամերիկացի կոմպոզիտոր
* 1941 - Արթուր Էվանս Arthur John Evans, անգլիացի հնագետ
* 1951 - Առնոլդ Շյոնբերգ, ավստրիացի կոմպոզիտոր, երաժշտական տեսաբան
* 1967 - Կարապետ (Կարպիս) Ավագյան (ռումիներեն՝ Garabed Avachian), ռումինահայ ջութակահար
* 1995 - Գեորգի Ֆարմանյանց, ռուսաստանցի հայազգի բալետմեյստեր
* 1999 - Կարեն Ոսկանյան, Արցախի պատերազմի մասնակից
* 2003 - Բիշամ Սահնի, հնդիկ գրող, դերասան
* 2011 - Թոմ Գերելս Anton M.J. "Tom" Gehrels, հոլանդական ծագումով ամերիկացի աստղագետ

## Տոներ
* Աշխարհի բնակչության համաշխարհային օր
* Շոկոլադի համաշխարհային օր
Հուլիսի 12

։**Հուլիսի 12**, տարվա 193-րդ (նահանջ տարիներին՝ 194-րդ) օրն է։
* Տարվա ավարտին մնում է 172 օր։

## Դեպքեր
* 1543 - Հենրի VIII-ն ամուսնանում է վեցերորդ և վերջին անգամ՝ Եկատերինա Պարրի Catherine Parr հետ
* 1776 - Ջեյմս Կուկն սկսում իր երրորդ ճանապարհորդությունը
* 1920՝ Սովետական Ռուսաստանը Վիլնյուսը ճանաչում է որպես Լիտվայի մաս
* 1962 - The Rolling Stones խմբի առաջին համերգը
* 1979 - Կիրիբատի կղզի երկիրն անկախություն է ձեռք բերում Միացյալ Թագավորությունից
* 1988 - Լեռնային Ղարաբաղի մարզային խորհուրդը հայտարարում է Ադրբեջանի կազմից դուրս գալու մասին
* 1998 - Ֆրանսիայի ֆուտբոլի ազգային հավաքականն առաջին անգամ դառնում է աշխարհի չեմպիոն
* 2006 - Սան Տոմե և Պրինսիպին անկախանում է Պորտուգալիայից
* 2020- Հայ-ադրբեջանական ընդհարումներ (հուլիս, 2020)

## Ծնունդներ
աջից|130px
* մ.թ.ա. 100 - Հուլիոս Կեսար, Հին Հռոմի ականավոր քաղաքական գործիչ (մահ. մ.թ.ա. 44)
* 1817 - Հենրի Դեյվիդ Թորո Henry David Thoreau ամերիկացի գրող և փիլիսոփա
* 1851 - Խուան Գուալբերտո Գոնսալես, 1890-94 թթ. Պարագվայի նախագահ
* 1884 - Մոդիլիանի, իտալացի հանրահայտ գեղանկարիչ և քանդակագործ, էքսպրեսիոնիզմի ներկայացուցիչ (մ. 1920)
* 1904 - Պաբլո Ներուդա Pablo Neruda, չիլիցի գրող, Գրականության Նոբելյան մրցանակակիր
* 1936 - Կարլեն Աբրահամյան, հայ արձակագիր
* 1958 - Վալերի Կիպելով Валерий Кипелов, ռուս ռոք-երաժիշտ
* 1950 - Սարգիս Նաջարյան, հայ հաղորդավար, դերասան, թարգմանիչ, ասմունքող
* 1974 - Շարոն դեն Ադել Sharon den Adel հոլանդացի երգչուհի
* 1977 - Բրոք Լեզնար Brock Lesnar ամերիկացի մարտարվեստների վարպետ
* 1978 - Միշել Ռոդրիգես Michelle Rodriguez ամերիկացի դերասանուհի
* 1985 - Ջանլուկա Կուրչի Gianluca Curci իտալացի ֆուտբոլիստ
* 1989 - Ֆիբի Թոնքին, ավստրալիացի դերասանուհի
* 1991 - Խամես Ռոդրիգես, կոլումբիացի ֆուտբոլիստ, կիսապաշտպան
## Մահեր
աջից|130px
* 1536 - Էրազմ Ռոտերդամցի, հոլանդացի ականավոր հումանիստ գրող (ծ. 1466)
* 1938 - Ֆրեդերիկ Մակլեր ֆրանսիացի գիտնական, հայագետ
* 1955 - Նորայր Դաբաղյան, հայ գրականագետ, (ծ. 1904)
* 1969 - Նաիրի Զարյան, գրող
* 1974 - Երվանդ Տեր-Մինասյան, լեզվաբան
* 2007 - Սարգիս Մուրադյան, նկարիչ

## Տոներ
* Անկախության օր՝ 
** Կիրիբատի
** Սան Տոմե և Պրինսիպի
* Ավստրալիա՝ Աբորիգենների օր

## Ծանոթագրություններ
Հուլիսի 14

**Հուլիսի 14**, տարվա 195-րդ (նահանջ տարիներին՝ 196-րդ) օրն է։
* Տարվա ավարտին մնում է 170 օր։

## Դեպքեր
* 1099 - խաչակիրներն սկսում են Երուսաղեմի գրոհը, հաջորդ օրն այն գրավում են
* 1789 - Բաստիլի գրավումով սկսվեց Ֆրանսիական մեծ հեղափոխությունը
* 1867 - Ալֆրեդ Նոբելը փորձարկում է իր ստեղծած դինամիտը
* 1897 - Ռուսական կայսրությունում կիրակին պաշտոնապես հայտարարվում է հանգստյան օր
* 1917 - Ռուսական կայսրություն՝ 
** Ֆինլանդիայում հռչակվում է ինքնավարություն
** ժամանակավոր կառավարությունը հրապարակում Ուկրաինայի ինքնավարության հռչակագիրը
* 1969 - Միացյալ Նահանգներում շրջանառությունից հանվում են 500, 1000, 5000 և 10000 դոլլարանոցները

## Ծնունդներ
աջից|130px
* 1602 - Ջուլիո Մազարինի Giulio Raimondo Maz(z)arino իտալացի և ֆրանսիացի քաղաքական գործիչ
* 1913՝
** Ադամ Ջոնսոն Adam Johnson անգլիացի ֆուտբոլիստ
** Ջերալդ Ֆորդ Gerald Ford ԱՄՆ-ի 38-րդ նախագահ
* 1918 - Ինգմար Բերգման Ingmar Bergman, շվեդ ռեժիսոր, դրամատուրգ
* 1922 - Կաբի Լարետեյ Käbi Alma Laretei, էստոնացի դերասանուհի
* 1923 - Ռոբերտ Զիլջյան Robert Zildjian, ամերիկահայ գործարար
* 1928 - Նոդար Դումբաձե ნოდარ დუმბაძე, վրացի գրող
* 1934 - Ժիրայր Անանյան, դրամատուրգ
* 1939 - Երվանդ Գոջաբաշյան, քանդակագործ
* 1959 - Ռուզան Սարյան, արվեստաբան
* 1974 - Աշոտ Ալեքսանյան, Արցախի պատերազմի մասնակից
* 1988 - Արամ Սաֆրաստյան, պատմագետ

## Մահեր
* 1198 - Ներսես Լամբրոնացի, հայ մատենագիր, գիտնական, փիլիսոփա, բանաստեղծ, երաժիշտ, թարգմանիչ (ծ. 1153)
* 1827 - Օգյուստեն Ֆրենել Augustin-Jean Fresnel, ֆրանսիացի ֆիզիկոս
* 1910 - Մարիուս Պետիպա Marius Petipa Мариус Петипа, ֆրանսիացի և ռուսաստանցի բալետմեյստեր
* 1922 - Սիմոն Տեր-Պետրոսյան (Կամո), հայ բոլշևիկ հեղափոխական գործիչ, ՌՍԴԲԿ անդամ։
* 1958 - Ֆեյսալ II, 1939-58 թթ. Իրաքի թագավոր
* 1968 - Կոնստանտին Պաուստովսկի Константин Паустовский, ռուս գրող
* 1992 - Էդիկ Առաքելյան, Արցախի պատերազմի մասնակից
* 2011 - Օտիա Իոսելիանի ოტია იოსელიანი վրացի գրող

## Տոներ
* Իրաք՝ Հեղափոխության օր
* Ֆրանսիա - Բաստիլի գրավման օր
Հուլիսի 7

**Հուլիսի 5**, տարվա 188-րդ (նահանջ տարիներին՝ 189-րդ) օրն է։
* Տարվա ավարտին մնում է 177 օր։

## Դեպքեր
* 1923 - Ադրբեջանական ԽՍՀ կազմում ստեղծվում է Լեռնային Ղարաբաղի Ինքնավար Մարզը (ԼՂԻՄ)
* 1978 - Սողոմոնյան Կղզիներն անկախություն են ստանում Միացյալ Թագավորությունից
* 1983 - Ուիմբլդոնի մրցաշարում 17 տարեկան Բորիս Բեքերը դառնում է ամենաերիտասարդ հաղթողը
* 1990՝ ժամանակի երեք նշանավոր տենորներ Լուչիանո Պավարոտին, Պլասիդո Դոմինգոն և Խոսե Կարերասն առաջին անգամ միասին ելույթ են ունենում Հռոմում

## Ծնունդներ
* 1746 - Ջուզեպպե Պյացցի Giuseppe Piazzi իտալացի աստղագետ
* 1860 - Գուստավ Մալեր Gustav Mahler ավստրիացի կոմպոզիտոր
* 1882 - Յանկա Կուպալա Янка Купала բելարուսների ազգային բանաստեղծ
* 1887 - Մարկ Շագալ, ազգությամբ հրեա, ֆրանսիացի նկարիչ (մ. 1985)
* 1892 - Պավել Կորին Павел Корин ռուս նկարիչ
* 1907 - Ռոբերտ Հայնլայն Robert Anson Heinlein ամերիկացի ֆանտաստ գրող
* 1911 - Ջան Կարլո Մենոտտի Gian Carlo Menotti իտալացի ծագումով ամերիկացի կոմպոզիտոր
* 1927 - Հրաչ Բարթիկյան պատմաբան, բյուզանդագետ, հայագետ
* 1940 - Ռինգո Սթար Ringo Starr անգլիացի ռոք-երաժիշտ
* 1947 - Կառլոս Սանտանա, մեքսիկացի երգիչ և երաժիշտ
* 1948 - Լուիս Էստրադա, մեքսիկացի ֆուտբոլիստ, հարձակվող
* 1950 - Կարինե Սարգսյան, հաղորդավարուհի
* 1998 - Դիլան Սփրեյբերրի ,ամերիկացի դերասան

## Մահեր
* 1816 - Ռիչարդ Բրինսլի Շերիդան Richard Brinsley Sheridan իրլանդացի գրող և քաղաքական գործիչ
* 1930 - Արթուր Կոնան Դոյլ Sir Arthur Conan Doyle անգլիացի գրող 
* 1956 - Գոթֆրիդ Բեն Gottfried Benn գերմանացի գրող (ծ. 1886)
* 1967 - Վիվիեն Լի Vivien Leigh անգլիացի դերասանուհի
* 2006 - Սիդ Բարրեթ Syd Barrett անգլիացի երաժիշտ

## Տոներ
* Իվան Կուպալայի գիշեր (հուլիսի լույս 7-ի գիշերը)
** Բելառուս
** Լեհաստան
** Ուկրաինա
** Ռուսաստան
Հուլիսի 15

**Հուլիսի 15**, տարվա 196-րդ (նահանջ տարիներին՝ 197-րդ) օրն է։ 
* Տարվա ավարտին մնում է 169 օր։

## Դեպքեր
աջից|200px
* 1776 - Միլանում բացվում է Լա Սկալա թատրոնը
* 1795 - «Մարսելյեզը» պաշտոնապես դառնում է Ֆրանսիայի օրհներգը
* 1910 - իր գրքում Էմիլ Կրեպելինը իր նկարագրած հիվանդությանը տալիս է իր գործընկեր Ալոիս Ալցհայմերի անունը
* 1983 - Փարիզի Օրլի օդանավակայանում ԱՍԱԼԱ-ի թուրքական օդանավի դեմ կազմակերպած զինված գործողության ժամանակ սպանվում է 8, վիրավորվում՝ 55 մարդ
* 2006 - հիմնադրվում է Թվիթթեր միկրոբլոգային ծառայությունը
* 2009 - Տու-154 օդանավը Երևան թռչելիս Թեհրանի օդանավակայանից օդ բարձրանալուց 16 րոպե անց ենթարկվում է վթարի, զոհվում են օդանավի բոլոր 168 ուղևորներն ու անձնակազմի անդամները

## Ծնունդներ
* 1606 - Ռեմբրանդ վան Ռեյն հոլանդացի գեղանկարիչ
* 1812 - Բեննո Ադամ, Մյունխենի գերմանացի նկարիչ
* 1898 - Վարսենիկ Աղասյան, հայ բանաստեղծուհի, դրամատուրգ
* 1909 - Վալտեր Արամյան, հայ արձակագիր, թարգմանիչ
* 1911 - Աղավնի, հայ բանաստեղծուհի, արձակագիր, թարգմանչուհի
* 1930 - Ժակ Դերիդա ֆրանսիացի փիլիսոփա
* 1940՝ 
** Մկրտիչ Մինասյան, ճարտարապետ
** Խոսե Սարուխան, մեքսիկացի կենսաբան
* 1961 - Ֆորեսթ Ուիթակեր ամերիկացի դերասան
* 1965 - Դեյվիդ Միլիբենդ անգլիացի քաղաքական գործիչ
* 1973 - Ջոն Դոլմայան ամերիկահայ երաժիշտ
* 1986 - Ստոյա ամերիկացի պորնոդերասանուհի և մոդել
* 1990 - Զաք Պողոսյան ամերիկահայ հոկեյիստ

## Մահեր
* 1890 - Գոտֆրիդ Կելլեր շվեյցարացի գրող
* 1904 - Անտոն Չեխով ռուս գրող և դրամատուրգ
* 1916 - Իլյա Մեչնիկով ռուս կենսաբան 
* 1977 - Կոնստանտին Ֆեդին ռուս գրող
* 1979 - Խուանա դե Իբարբուրու, ուրուգվայցի բանաստեղծ
* 2011 - Դոնարա Մկրտչյան, դերասանուհի
* 2012 - Սելեստա Հոլմ ամերիկացի դերասանուհի
* 2017 - Մարիամ Միրզախանի իրանցի մաթեմատիկոս

## Տոներ
* Բոթսվանա՝ Նախագահի օր
* Բրունեյ՝ Սուլթանի օր
* Մ.Ա.Վ.Ա. - ԸՆԿԵՐՈՒԹՅԱՆ ՕՐ
Հուլիսի 17

**Հուլիսի 17**, տարվա 198-րդ (նահանջ տարիներին՝ 199-րդ) օրն է։
* Տարվա ավարտին մնում է 167 օր։

## Դեպքեր
* 1868 - Ճապոնիայի մայրաքաղաքը Կիոտոյից տեղափոխվում է Տոկիո
* 1955 - Դիսնեյլենդի բացումը Կալիֆոռնիայում
* 1992 - Չեխոսլովակիայի կազմից Սլովակիայի դուրս գալու պատճառով հրաժարական է տալիս երկրի նախագահ Վացլավ Հավելը
* 1996՝ ստեղծվում է «Պորտուգալախոս երկրների գործակցություն» կազմակերպությունը
* 2007 - Սան Պաուլուի օդանավակայանում ինքնաթիռի վթարից զոհվում է 199 մարդ
* 2016 - Երևանում սկսվեց զինված ապստամբություն

## Ծնունդներ
աջից|100px
* 1894 - Ազատ Վշտունի, հայ բանաստեղծ
* 1899 - Ջեյմս Կեգնի James Cagney ամերիկացի երգիչ, պարող
* 1954 - Անգելա Մերկել Angela Merkel Գերմանիայի 8-րդ կանցլերը
* 1975 - Արարատ Ամադյան, հայ երգիչ և երգահան
* 1975 - Ելենա Անայա Elena Anaya իսպանացի դերասանուհի
* 1987 - Տիգրան Համասյան, հայ ջազ դաշնակահար, կոմպոզիտոր
* 1889թ - Ալեքս Խաչատրյան,հայ զորահրամանատար,Քաջարանի ինքնապաշտպանության ղեկավար հայ-թաթարական բախումների ժամանակ(1904-1905թթ)

## Մահեր
* 1790 - Ադամ Սմիթ Adam Smith անգլիացի տնտեսագետ և փիլիսոփա
* 1903 - Ջեյմս Էբբոտ Մաք-Նեյլ Ուիսթլեր James Abbot McNeill ամերիկացի նկարիչ
* 1912 - Հենրի Պուանկարե, ֆրանսիացի մաթեմատիկոս, աստղագետ, փիլիսոփա
* 1920 - Պայծառ Ֆասուլաճյան, դերասանուհի
* 1944 - Վիլյամ Ջեյմս Սիդիս William James Sidis ամերիկացի վունդերքինդ
* 1971 - Սողոմոն Տարոնցի, հայ բանաստեղծ և թարգմանիչ
* 1980 - Գրիգոր Ահարոնյան, քանդակագործ, 
* 1966 - Գրիգոր Քեպինյան (Քեպինով) քանդակագործ
* 2005 - Սպարտակ Միշուլին Спартак Мишулин ռուս դերասան
* 2006 - Միքի Սփիլլեյն Mickie Spillane ամերիկացի գրող

## Տոներ
* Արդարադատության համաշխարհային օր
* ՝ Սահմանադրության օր
Հուլիսի 18

**Հուլիսի 18**, տարվա 199-րդ (նահանջ տարիներին՝ 200-րդ) օրն է։
* Տարվա ավարտին մնում է 166 օր։

## Դեպքեր
* 1925 - լույս է տեսնում Ադոլֆ Հիտլերի «Մայն Քամփֆ» աշխատությունը
* 1932 - Թուրքիան դառնում է Ազգերի լիգայի 56-րդ անդամը
* 1957 - ԱՄՆ-ում սկսվում է նշել Հոթ դոգի օրը

## Ծնունդներ
* 1552 - Ռուդոլֆ II Սրբազան Հռոմի կայսր
* 1811 - Ուիլյամ Մեյքփիս Թեքերեյ William Makepeace Thackerey անգլիացի գրող
* 1821 - Պոլինա Վիարդո-Գարսիա Pauline Viardot ֆրանսիացի սոպրանո
* 1837 - Վասիլ Լևսկի Васил Левски բուլղարացի հասարակական գործիչ
* 1853 - Հենդրիկ Լորենց Hendrik Lorentz հոլանդացի ֆիզիկոս, Նոբելյան մրցանակակիր
* 1872 - Յուրի Վեսելովսկի Юрий Веселовски ռուս գրականագետ, հայագետ
* 1876 - Անդրեաս Արզումանյան, բժիշկ
* 1894 - Վահան Թոթովենց,հայ բանաստեղծ 
* 1897՝ 
** Եղիա Չուբար, հայ հրապարակախոս, կինոսցենարիստ
** Միքայել Արուտչյան, նկարիչ
* 1917 - Բաբկեն Ներսիսյան, դերասան
* 1918 - Նելսոն Մանդելա Nelson Mandela Հարավ Աֆրիկյան Հանրապետության առաջին սևամորթ նախագահը
* 1921 - Աարոն Բեկ Aaron T. Beck ամերիկացի հոգեբան
* 1932 - Եվգենի Եվտուշենկո Евгений Евтушенко ռուս պոետ
* 1938 - Պերճ Զեյթունցյան, հայ արձակագիր, դրամատուրգ և թարգմանիչ
* 1951 - Միմի Սարկիսյան Mimi Sarkisian հայազգի ամերիկացի դերասանուհի
* 1966 - Ապրես Հովսեփյան Արցախի պատերազմի մասնակից
* 1967 - Վին Դիզել ամերիկացի դերասան, ռեժիսոր
* 1975 - Տարոն Մալաքյան Daron Malakian երգիչ-երգահան
* 1977 - Ալեքսանդր Մորոզևիչ, ռուս շախմատիստ, գրոսմայստեր
* 1980 - Քրիստեն Բել Kristen Bell ամերիկացի դերասանուհի և երգչուհի
* 1982 - Նազենի Հովհաննիսյան, դերասանուհի և հաղորդավարուհի
* 1985 - Չեյս Քրոուֆորդ Chase Crawford ամերիկացի դերասան

## Մահեր
* 1610 - Կարավաջո Michelangelo Merisi da Caravaggio իտալացի նկարիչ
* 1872 - Բենիտո Խուարես Մեքսիկայի ազգային հերոս
* 1938 - Վահան Թոթովենց, հայ արձակագիր, դրամատուրգ և բանաստեղծ
* 1958 - Անրի Ֆարման Henry Farman ֆրանսիացի ավիատոր
* 1965 - Անուշավան Արզումանյան, տնտեսագետ
* 1980 - Քրիստիան Պետերս Christian Peters գերմանա-ամերիկացի աստղագետ
* 1998 - Վալենտին Պոդպոմոգով Валентин Подпомогов հայաստանցի նկարիչ

## Տոներ
* Նելսոն Մանդելայի համաշխարհային օր]]
* Սահմանադրության օր
** Ուրուգվայ
Հուլիսի 16

**Հուլիսի 16**, տարվա 197-րդ (նահանջ տարիներին՝ 198-րդ) օրն է։ 
* Տարվա ավարտին մնում է 168 օր

## Դեպքեր
* 622՝ իսլամական օրացույցի սկիզբը
* 1661՝ Շվեդիայում թողարկվում են Եվրոպայի առաջին թղթադրամները
* 1782՝ առաջին անգամ ցուցադրվում է Վոլֆգանգ Ամադեուս Մոցարտի Առևանգում հարեմից օպերան
* 1999 - Մայքրոսոֆթ ընկերության ակցիաների գինը, որը Բիլ Գեյթսի սեփականությունն է, հասավ 100 միլիարդ դոլարի
* 2016 - Թուրքիայում տեղի ունեցավ հեղաշրջման փորձ

## Ծնունդներ
* 1486 - Անդրեա դել Սարտո, իտալացի նկարիչ
* 1746 - Ջուզեպպե Պյացցի Giuseppe Piazzi իտալացի մաթեմատիկոս, աստղագետ
* 1855 - Ժորժ Ռոդենբախ Georges Rodenbach բելգիացի գրող
* 1860 - Հանս Օտտո Հարրի Եսպերսեն, դանիացի լեզվաբան
* 1872 - Ռուալ Ամունդսեն Roald Amundsen նորվեգացի բնախույզ
* 1893 - Շարա Տալյան, երգիչ
* 1928 - Անդրեյ Դեմենտև Андрей Дементьев ռուս բանաստեղծ
* 1930 - Հրաչ Սաֆարյան, հայ բանաստեղծ
* 1931 - Վիկտոր Բալայան, հայ արձակագիր, լրագրող
* 1932 - Վիլեն Նիկողոսյան, մանրէաբան
* 1936 - Նորատ Տեր-Գրիգորյանց, գեներալ-լեյտենանտ
* 1937 - Ադա Ռոգովցևա Роговцева (Роговець) Ада Миколаївна ուկրաինացի դերասանուհի
* 1956 - Էդվարդ Նալբանդյան 2008 թ.-ից Հայաստանի արտգործնախարար
* 1960 - Սերգեյ Թովմասյան, հայ դերասան
* 1964՝ 
** Աշոտ Անաստասյան, շախմատի գրոսմայստեր
** Նինո Բուրջանաձե ნინო ბურჯანაძე վրաց քաղաքական գործիչ
* 1965 - Վահրամ Պողոսյան Արցախի պատերազմի մասնակից
* 1967 - Ուիլ Ֆերրել Will Ferrell ամերիկացի դերասան, դրամատուրգ
* 1968 - Լարի Սանգեր Larry Sanger ամերիկացի իլիսոփա
* 1981՝ 
** Զաք Ռենդոլֆ Zach Randolph ամերիկացի բասկետբոլիստ
** Կարինա Դանելյան, հայ հաղորդավար, սցենարիստ և պրոդյուսեր
* 1983 - Դավիթ Սամվելյան հայ արձակագիր
* 1988 - Սերխիո Բուսկետս Sergio Busquets իսպանացի ֆուտբոլիստ
* 1989 - Գարետ Բեյլ Gareth Bale ուելսցի ֆուտբոլիստ
* 1991 - Անդրոս Թաունսենդ անգլիացի ֆուտբոլիստ

## Մահեր
* 1963 - Նիկոլայ Ասեև, ռուս պոետ
* 1989 - Հերբերտ ֆոն Կարայան, ավստրիացի դիրիժոր
* 2012 - Ջոն Լորդ, բրիտանացի երաժիշտ

## Տոներ
* Ուկրաինա՝ Ինքնիշխանության հռչակման օր
* Ուրուգվայ՝ Ֆուտբոլի աշխարհի չեմպիոն դառնալու օր
Հուլիսի 19

**Հուլիսի 19**, տարվա 200-րդ (նահանջ տարիներին՝ 201-րդ) օրն է։
* Տարվա ավարտին մնում է 165 օր։

## Դեպքեր
* 1900՝ բացվեց Փարիզի մետրոյի առաջին գիծը
* 1926՝ Եկատերինոսլավ քաղաքն ստանում է Դնեպրոպետրովսկ Днiпропетровськ անունը
* 1949 - Լաոսն անկախություն է ստանում Ֆրանսիայից
* 1952 - Հելսինկիում բացվեցին XV օլիմպիական խաղերը

## Ծնունդներ
* 1819 - Գոտֆրիդ Կելլեր շվեյցարացի բանաստեղծ
* 1834 - Էդգար Դեգա ֆրանսիացի նկարիչ
* 1893 - Վլադիմիր Մայակովսկի ռուս պոետ
* 1896 - Արչիբալդ Ջոզեֆ Քրոնին շոտլանդացի ֆիզիկոս և գրող
* 1898 - Հերբերտ Մարկուզե գերմանա-ամերիկացի սոցիոլոգ և փիլիսոփա
* 1934 - Սիպիլ, գրող, մանկավարժ
* 1938 - Վախթանգ Կիկաբիձե վրաց դերասան
* 1944 - Հաղթանակ Շահումյան, նկարիչ
* 1947 - Բրայան Մեյ բրիտանացի երգիչ, երգահան, կիթառահար, պրոդյուսեր և աստղաֆիզիկոս (Քուին)
* 1960 - Ատոմ Էգոյան կանադահայ ռեժիսոր
* 1972 - Էբբե Սանդ դանիացի ֆուտբոլիստ
* 1975 - Սուրեն Թադևոսյան, հայ ռեժիսոր և պրոդյուսեր (մ․ 2016)
* 1982 - Ջարեդ Պադալեկի ամերիկացի դերասան
* 1982 - Էդուարդ Մատենցյան, հայ կինոռեժիսոր և մոնտաժող
* 1984 - Ադամ Մորիսոն, ամերիկացի նախկին բասկետբոլիստ
* 1989 - Մասիս Ալեքսանյան, Արցախյան ազատամարտի մասնակից

## Մահեր
* 1374՝ Ֆրանչեսկո Պետրարկա
* 1908 - Եղիա Տեմիրճիպաշյան արևմտահայ գրող, փիլիսոփա
* 1956 - Պաուլ Ռորբախ Ռուբեն գերմանացի քաղաքական և հասարակական գործիչ
* 1984 - Ֆաինա Ռանևսկայա,ԽՍՀՄ դերասանուհի
* 1993 - Էյմար Կլոս Elmar Klos չեխ ռեժիսոր
* 2010 - Ռաֆայել Նահապետյան, գրող
* 2011 - Կարեն Խաչատրյան Карэн Хачатурян ռուսաստանցի հայազգի կոմպոզիտոր
* 2013 - Միխայիլ Գորշենյով Михаил Горшенев ռուս րոք-երաժիշտ

## Տոներ
* Անկախության օր՝ 
** Լաոս
Հուլիսի 21

**Հուլիսի 21**, տարվա 202-րդ (նահանջ տարիներին՝ 203-րդ) օրն է։
* Տարվա ավարտին մնում է 163 օր։

## Դեպքեր
* 1922 - Հայոց ցեղասպանության պատասխանատուներից Ջեմալ փաշայի սպանությունը Թբիլիսիում
* 1970 - Եգիպտոսում ավարտվում է Ասուանի ամբարտակի շինարարությունը
* 1983 - Անտարկտիդայի սովետական «Վոստոկ» կայանում գրանցվում է ամենացածր՝ -89.2&nbsp;°C ջերմաստիճանը
## Ծնունդներ
* 1880 - Լուիս Ալբերտո Ռիարտ Luis Alberto Riart 1924 թ. Պարագվայի նախագահ
* 1885 - Ժակ Ֆեյդեր Jacques Feyder բելգիացի դերասան և ռեժիսոր
* 1899 - Էռնեստ Հեմինգուեյ Ernest Hemingway ամերիկյան գրող և լրագրող
* 1905 - Անդրանիկ Իոսիֆյան, գիտնական
* 1907 - Արտավազդ Ավագյան, բուսաբան
* 1920 - Իսահակ Շտերն Iсаак Стерн հրեա ծագումով լեհ թավջութակահար
* 1942 - Կլոդ Մութաֆյան, ֆրանսահայ մաթեմատիկոս, պատմաբան
* 1951 - Ռոբին Ուիլյամս Robin Williams ամերիկացի դերասան
* 1975 - Արթուր Օհանյան, Արցախի պատերազմի մասնակից
* 1978՝
** Դեմիան Մառլի Damian Marley ջամայկացի երգիչ, Բոբ Մառլիի կրտսեր որդին
** Ջոշ Հարթնեթ Josh Hartnett ամերիկացի դերասան
* 1988 - Դեանդրե Ջորդան DeAndre Jordan ամերիկացի բասկետբոլիստ

## Մահեր
աջից|120px
* 735 - Ստեփանոս Սյունեցի, աստվածաբան
* 1796 - Ռոբերտ Բըրնս Robert Burns բրիտանացի պոետ
* 1922 - Ջեմալ փաշա Cemal Paşa թուրք քաղաքական և ռազմական գործիչ
* 1947 - Ստեփան Մալխասյանց, ակադեմիկոս, բանասեր, լեզվաբան
* 1948 - Արշիլ Գորկի Arshile Gorky ամերիկահայ նկարիչ
* 1955 - Անտոն Ստաուս Anton Staus գերմանացի աստղագետ
* 1990 - Սերգեյ Փարաջանով (Սարգիս Փարաջանյան), կինոռեժիսոր
* 1992 - Հովհաննես Զարդարյան, նկարիչ
* 1995 - Մամիկոն Առուստամյան, փիլիսոփա, մանկավարժ
* 1997 - Էդմոնտ Յաղճյան, նկարիչ
* 2000 - Վլադիմիր Բաղիրով շախմատիստ, ինժեներ-մեխանիկ
* 2005 - Վլադիկ Ներսեսյանց ռուսաստանցի գիտնական-իրավաբան
* 2010 - Լուիս Կորվալան չիլիացի քաղաքական գործիչ

## Տոներ
* Բելգիա՝ Ազգային օր
* Գուամ՝ Ազատության օր
Հուլիսի 22

**Հուլիսի 22**, տարվա 203-րդ (նահանջ տարիներին՝ 204-րդ) օրն է։ 
* Տարվա ավարտին մնում է 162 օր

## Դեպքեր
* 1502 - Ամերիգո Վեսպուչին պորտուգալական արշավախմբի կազմում վերադառնում է Լիսաբոն
* 1910 - Յասնայա Պոլյանայում հրդեհից ոչնչանում են Լև Տոլստոյի ձեռագրերը։
* 1927 - հիմնադրվում է իտալական «Ռոմա» ֆուտբոլային ակումբը։
* 1956 - շահագործման է հանձնվում Երևանի կայարանի նոր շենքը։
## Ծնունդներ
* 1713 - Ժակ Ժերմեն Սուֆլո, ֆրանսիացի ճարտարապետ
* 1839 - Յակոբ Հուրտ, էստոնացի բանահավաք, աստվածաբան, լեզվաբան
* 1849 - Էմմա Լազարուս, ամերիկացի բանաստեղծուհի
* 1878 - Յանուշ Կորչակ, լեհ մանկաբույժ և գրող
* 1886 - Շավարշ Քրիսյան, հայ մարզական գործիչ, լրագրող
* 1928 - Վահան Խորենյան, հայ նկարիչ
* 1946 - Դենի Գլովեր, ամերիկացի դերասան, ռեժիսոր և արտադրող
* 1949 - Մուհամեդ իբն Ռաշիդ ալ-Մաքթում, Էմիրաթների քաղաքական գործիչ
* 1954 - Էլ Դի Մեոլա, ամերիկացի գիթարահար, երգահան
* 1963 - Էմիլիո Բուտրագենիո, իսպանացի ֆուտբոլիստ, հարձակվող
* 1965 - Շոն Մայքլզ, ամերիկացի ըմբիշ
* 1978 - Դեննիս Ռոմմեդալ, դանիացի ֆուտբոլիստ
* 1982 - Իգոր Լոլո, Կոտ դ'Իվուարցի ֆուտբոլիստ, պաշտպան
* 1992 - Սելենա Գոմես, ամերիկացի դերասանուհի և երգչուհի
## Մահեր
* 2012 - Գալյա Նովենց, հայ անվանի դերասանուհի (ծն. 1937)

## Տոներ
Հուլիսի 3

**Հուլիսի 3**, տարվա 184-րդ (նահանջ տարիներին՝ 185-րդ) օրն է։
* Տարվա ավարտին մնում է 181 օր։

## Դեպքեր
մինի|աջից|180px|Բոսֆորի կամուրջը Ստամբուլում
* 1890 - Այդահոն դառնում է ԱՄՆ 43-րդ նահանգը
* 1944 - սովետական զորքերը ֆաշիստներից ազատագրում են Մինսկը
* 1948 - Ալբանիան սկսում է երկրից վտարել Հարավսլավիայի քաղաքացիներին
* 1956 - Լեհաստանի կառավարությունը հրեաներին թույլատրում է արտագաղթել Իսրայել
* 1996 - Բորիս Ելցինը երկրորդ անգամ ընտրվում է Ռուսաստանի նախագահ
* 2006՝ 2004 XP 14 աստերոիդն անցնում է Երկրի մակերևույթից 432 308&nbsp; կմ հեռավորության վրա;

## Ծնունդներ
* 1854 - Լեոշ Յանաչեկ չեխ կոմպոզիտոր (մ.1928)
* 1883 - Ֆրանց Կաֆկա Franz Kafka չեխ գրող (մ.1924)
* 1939 - Անջելո Սորմանի,իտալացի ֆուտբոլիստ, հարձակվող և գլխավոր մարզիչ
* 1946 - Բոլո Յանգ, չինացի կինոդերասան, մարտարվեստի վարպետ
* 1953 - Միքայել Գրիգորյան, հայ ռազմական գործիչ
* 1962 - Թոմ Քրուզ Tom Cruise ամերիկացի դերեսան
* 1971 - Ջուլիան Ասանժ Julian Assange ավստրալիացի լրագրող
* 1986 - Մարկո Անտոնիո Դե Մատտոս Ֆիլյո բրազիլացի ֆուտբոլիստ
* 1992 - Մոլլի Սանդեն շվեդ երգահան

## Մահեր
* 1904 - Թեոդոր Հերցլ Theodor Herzl ավստրիացի լրագրող (* 1860)
* 1911 - Ղազարոս Աղայան հայ գրող, մանկավարժ (* 1840)
* 1918 - Մուհամմեդ V օսմանյան սուլթան (* 1844)
*1962 - Հակոբ Մելքումյան, հայազգի խորհրդային ռազմական գործիչ (* 1885)
* 1971 - Ջիմ Մորիսոն Jim Morrison ամերիկացի երգիչ-երգահան (* 1943)
* 1974 - Հովհաննես Թադևոսյան, հայ նկարիչ
* 1992 - Դուշման՝ Վարդան Ստեփանյան, Արցախյան պատերազմի հերոս
* 2014 - Ռաֆայել Աթոյան, նկարիչ

## Տոներ
* Անկախության օր՝ 
** Ալժիր
** Բելառուս
Հուլիսի 20

**Հուլիսի 20**, տարվա 201-րդ (նահանջ տարիներին՝ 202-րդ) օրն է։
* Տարվա ավարտին մնում է 164 օր։

## Դեպքեր
## Ծնունդներ
* մ.թ.ա. 356 - Ալեքսանդր Մակեդոնացի Ἀλέξανδρος ὁ Μέγας Մակեդոնիայի թագավոր
* 1304 - Ֆրանչեսկո Պետրարկա Francesco Petrarca իտալացի բանաստեղծ
* 1914 - Հունան Ավետիսյան, Երկրորդ համաշխարհային պատերազմի մասնակից հայ զինվոր, ստացել է ԽՍՀՄ հերոսի կոչում (հետմահու)
* 1919 - Էդմունդ Հիլարի Edmund Perc Hillary նորզելանդացի լեռնագնաց
* 1928 - Մինաս Ավետիսյան, հայ նշանավոր գեղանկարիչ (մ. 1975)
* 1936 - Միքայել Գերբեր Michael Gerber ամերիկացի գրող
* 1941 - Յուրի Պետրոսյան, քանդակագործ
* 1947՝
** Արգամ Այվազյան, պատմաբան
** Կառլոս Սանտանա Carlos Santana մեքսիկացի ծագումով երգիչ-երգահան, կիթառահար
* 1949 - Սամվել Ղազարյան, քանդակագործ
* 1966 - Էնրիկե Պենիա Նիետո Enrique Peña Nieto Մեքսիկայի 57-րդ նախագահը
* 1973 - Ռոբերտո Օրսի, ամերիկացի և մեքսիկացի սցենարիստ և կինոպրոդյուսեր
* 1975 - Ռեյ Ալլեն Ray Allen ամերիկացի բասկետբոլիստ
* 1980 - Ջիզել Բունդշեն, բրազիլացի մոդել և դերասանուհի
* 2003 - Հրանտ-Լեոն Ռանոս, հայ ֆուտբոլիստ

## Մահեր
աջից|120px
* 1320 - Օշին Ա, Կիլիկիայի թագավոր
* 1943 - Արուս Ոսկանյան, դերասանուհի
* 1949 - Մաքս Մաքսուդյան, ֆրանսիահայ դերասան
* 1955 - Գալուստ Գյուլբենկյան Calouste Gulbenkian մեծանուն գործարար և բարերար
* 1965 - Արմեն Արմենյան, դերասան
* 1966 - Ալեքսանդր Բաժբեուկ-Մելիքյան, վրացահայ նկարիչ
* 1973 - Բրյուս Լի Bruce Lee կինոդերասան, ռեժիսոր, ֆիլմերի բեմադրիչ
* 1991 - Ջիվան Աբրահամյան ՀՀ ազգային հերոս
* 2006 - Մարիամ Ասլամազյան, նկարչուհի
* 2011՝
**Թինաթին Ասաթիանի, თინათინ ასათიანი վրացական ծագումով հայաստանցի ֆիզիկոս
** Լյուսյեն Ֆրոյդ, գերմանական և հրեական ծագումով անգլիացի նկարչուհի
** Պարույր Մուրադյան, հնագետ

## Տոներ
* Շախմատի միջազգային օր
* Հունաստան - Զևսի և Հելիոսի տոն
* Անկախության օր՝ 
** Կոլումբիա
Հուլիսի 23

**Հուլիսի 23**, տարվա 204-րդ (նահանջ տարիներին՝ 205-րդ) օրն է։
* Տարվա ավարտին մնում է 161 օր։

## Դեպքեր
* 1873՝ նկարիչ Գյուստավ Կուրբեն ընդմիշտ հեռանում է Ֆրանսիայից
* 1903՝ Ford Motor Company-ն վաճառքի է հանում իր արտադրած առաջին ավտոմեքենան
* 1974 - Հունաստանում տապալվում է «Սև գնդապետների» իշխանությունը
* 1975 - Կանադան իր ատլանտյան նավահանգիստները փակում է խորհրդային ձկնորսանավերի համար
* 1979 - Իրանի հոգևոր առաջնորդ այաթոլլա Խոմեյնին երկրում արգելում է երաժշտության հեռարձակումը
* 1980՝ Սոյուզ-37 տիեզերանավով թռչում է առաջին ասիացի (վիետնամցի) տիեզերագնաց Ֆամ Տուանը
* 1992 - Աբխազիան հայտարարում է Վրաստանից անկախանալու մասին
* 1993 - Արցախյան ազատամարտ. Աղդամի ազատագրումը

## Ծնունդներ
* 1938 - Չառլզ Հարելսոն Charles Harrelson ամերիկացի վարձու մարդասպան (մ. 2007)
* 1961 - Վուդի Հարելսոն Woody Harrelson ամերիկացի դերասան
* 1970 - Քարիզմա Կարպենտեր Charisma Carpenter ամերիկացի դերասանուհի
* 1977 - Լուիզա Ներսիսյան հայ դերասանուհի և հաղորդավար
* 1982՝
** Ջերալդ Ուոլաս Gerald Wallace ամերիկացի բասկետբոլիստ
** Փոլ Ուեսլի Paul Wesley ամերիկացի դերասան
* 1987 - Իվան Մարկանո, իսպանացի ֆուտբոլիստ, պաշտպան
* 1989 - Դենիել Ռեդկլիֆ Daniel Radcliffe անգլիացի դերասան և երգիչ

## Մահեր
* 1757 - Դոմենիկո Սկարլատի Domenico Scarlatti իտալացի կոմպոզիտոր (* 1685)
* 1926 - Վիկտոր Վասնեցով, ռուս նկարիչ (* 1848)
* 1948 - Դեյվիդ Ուորկ Գրիֆիթ D.W. Griffith ամերիկացի կինոռեժիսոր և դերասան (* 1875)
* 1966 - Մոնտգոմերի Կլիֆտ Montgomery Clift ամերիկացի դերասան (* 1920)
* 1971 - Ուիլյամ Տաբմեն, Լիբերիայի պետական և քաղաքական գործիչ
* 1986 - Ադոլֆո Բալոնչերի, իտալացի ֆուտբոլիստ, կիսապաշտպան
* 1999 - Հասան II, 1961-99 թթ. եղել է Մարոկկոյի թագավորը (* 1929)
* 2011 - Էմի Ուայնհաուս Amy Winehouse անգլիացի երգչուհի (* 1983)

## Տոներ
* Եգիպտոս՝ Հեղափոխության օր
* Օման՝ Վերածննդի օր
* Ռասթաֆարյաններ՝ Հայլե Սելասյեի ծննդյան օր
Հուլիսի 27

**Հուլիսի 27**, տարվա 208-րդ (նահանջ տարիներին՝ 209-րդ) օրն է։
* Տարվա ավարտին մնում է 157 օր։

## Դեպքեր
* 1890 - Վինսենթ վան Գոգը կրակում է իր վրա և մահանում է երկու օր հետո
* 1944 - սովետական զորքերն ազատագրում են Լվովը
* 1945 - Ալեքսանդր Սոլժենիցինը դատապարտվում է ութ տարվա ուղղիչ աշխատանքների՝ «հակասովետական քարոզչության համար»
* 1953 - Կորեական պատերազմն ավարտվում է Հյուսիսային և Հարավային Կորեաների միջև բաժանարար գոտու ստեղծումով
* 1983՝ «Հայկական հեղափոխական բանակ» կազմակերպությունը Լիսաբոնում պատանդ է վերցնում Թուրքիայի դեսպանատան աշխատողներին, սպանելով երկու հոգու՝ թուրք դիվանագետի կնոջը և պորտուգալացի մի ոստիկանի։ Գործողությունն իրականացրած հինգ անդամները տեղում սպանվում են։
* 1994 - Հնդկաստանի խորհրդարանը ծնողներին արգելում է իմանալ ապագա երեխայի սեռը
* 2012 - Լոնդոնի օլիմպիական խաղերի բացումը

## Ծնունդներ
* 1612 - Մուրադ IV օսմանյան կայսրության սուլթան (մ. 1640)
* 1824 - Ալեքսանդր Դյումա (որդի) - ֆրանսիացի գրող (մ. 1895)
* 1827 - Պյոտր Շուվալով - ռուս գեներալ (մ. 1889)
* 1830 - Ադել Հյուգո, Վիկտոր Հյուգոյի և Ադելի դուստրը
* 1835 - Ջոզուե Կարդուչչի  - իտալացի բանաստեղծ (մ. 1907)
* 1853 - Վլադիմիր Կորոլենկո - ռուս գրող (մ. 1921)
* 1889 - Օտո Սկուլմե,լատվիացի խորհրդային նկարիչ
* 1895 - Ումբերտո Էլիա Տեռաչինի, իտալական բանվորական շարժման գործիչ
* 1897 - Ադոլֆո Բալոնչերի, իտալացի ֆուտբոլիստ, կիսապաշտպան
* 1923 - Մասուտացու Օյամա, քյոքուշինքայ կարատեի հիմնադիր վարպետն է
* 1927 - Մարգարիտա Սաենկո, խորհրդային թատերական քննադատ, լրագրող և դրամատուրգ
* 1938 - Հակոբ Իշխանյան, քանդակագործ, գրաֆիկ
* 1942 - Կլոդ Մութաֆյան - ֆրանսահայ մաթեմատիկոս, հայագետ և պատմաբան
* 1973 - Ելենա Բորիսենկո, հայ դերասանուհի
* 1975 - Արա Աբրահամյան  - հայազգի շվեդական ըմբիշ
* 1981 - Էդվարդ Մանուկյան հայ կոմպոզիտոր
* 1987՝
** Հռիփսիմե Խուրշուդյան հայ ծանրամարտիկ
** Մարեկ Համշիկ սլովակ ֆուտբոլիստ

## Մահեր
* 1841 - Միխայիլ Լերմոնտով - ռուս բանաստեղծ և նկարիչ (1814)
* 1882 - Մոդեստ Բոգդանովիչ, ռուսական ռազմական պատմաբան
* 1909 - Կաետան Աբգարովիչ - հայ ծագումով լեհ գրող, ազնվական (1856)
* 1914 - Թեոդոր Կոխեր - շվեյցարացի ֆիզիկոս (1841)
* 1936 - Արշակ Հարությունյան, հայ դերասան, ՀԽՍՀ վաստակավոր արտիստ
* 1960 - Էթել Լիլիան Վոյնիչ - իռլանդուհի գրող (1864)
* 1981 - Ուիլյամ Ուայլեր - ֆրանսիական ծագումով ամերիկացի ռեժիսոր (1902)

## Տոներ
* Հյուսիսային Կորեա՝ Հաղթանակի օր
Հուլիսի 28

**Հուլիսի 28**, տարվա 209-րդ (նահանջ տարիներին՝ 210-րդ) օրն է։
* Տարվա ավարտին մնում է 156 օր։

## Դեպքեր
* 1741 - Վիտուս Բերինգի նավը հասնում է Ալյասկայի ափերին
* 1794 - Փարիզում մահապատժի են ենթարկվում Ֆրանսիական հեղափոխության քսաներկու գործիչ
* 1814 - Պերսի Բիշի Շելլին տասնվեց տարեկան Մերի Գոդվինի հետ Անգլիայից փախչում է Ֆրանսիա
* 1821 - Պերուն անկախացավ Իսպանիայից
* 1914 - Ավստրո-Հունգարիան պատերազմ է հայտարարում Սերբիային։ Սկսվում է Առաջին համաշխարհային պատերազմը
* 1928 - Ամստերդամում բացվում են IX ամառային օլիմպիական խաղերը
* 1951 - տեղի է ունենում Ուոլթ Դիսնեյի «Ալիսը հրաշքների աշխարհում» անիմացիոն ժապավենի առաջին ցուցադրությունը
* 1984 - Լոս Անջելեսում բացվում են XXIII օլիմպիական խաղերը
* 1993 - Անդորրան դառնում է ՄԱԿ անդամ
* 1995 - Հնդկաստանի իշխանությունների որոշումով Բոմբեյ քաղաքն ստանում է Մումբայ անունը

## Ծնունդներ
* 1804 - Լյուդվիգ Ֆոյերբախ Ludwig Feuerbach գերմանացի փիլիսոփա (մ. 1872)
* 1902 - Կարլ Փոփեր Karl Raimund Popper բրիտանացի փիլիսոփա և սոցիոլոգ (մ. 1994)
* 1915 - Չարլզ Հարդ Թաունս Charles Hard Townes ամերիկացի ֆիզիկոս
* 1928 - Ռեյ Աղայան,հագուստի դիզայներ
* 1929 - Ժաքլին Քենեդի Jacqueline Kennedy Onassis ամերիկացի լրագրողուհի (մ. 1994)
* 1937 - Ֆրանսիս Վեբեր Francis Veber ֆրանսիացի ռեժիսոր
* 1943 - Ռիչարդ Ռայթ Richard Wright անգլիացի ռոք-երաժիշտ (Փինք Ֆլոյդ) (մ. 2008)
* 1954 - Ուգո Չավես Hugo Rafael Chávez Frías 1999-2013 թթ. Վենեսուելայի նախագահ (մ. 2013)
* 1981 - Մայքլ Կարիկ Michael Carrick անգլիացի ֆուտբոլիստ
* 1985 - Մաթյո Դեբյուշի, ֆրանսիացի ֆուտբոլիստ
* 1987 - Արման Փաշիկյան, շախմատիստ

## Մահեր
* 1741 - Անտոնիո Վիվալդի, իտալացի նշանավոր երգահան, ջութակահար, մանկավարժ (* 1678)
* 1750 - Յոհան Սեբաստիան Բախ Johann Sebastian Bach գերմանացի կոմպոզիտոր ( *1685)
* 1962 - Ֆրանց Կոնվիչնի Franz Konwitschny գերմանացի դիրիժոր (* 1901)
* 2000 - Արմենուհի Սրապյան,հայ խորհրդային բանասեր, բնագրագետ։ Բանասիրական գիտությունների դոկտոր (1974)
* 2004 - Բորիս Ստուկալին,խորհրդային պետական և կուսակցական գործիչ

## Տոներ
* Հեպատիտի դեմ պայքարի միջազգային օր
* Պերու՝ Անկախության օր
* Սան Մարինո՝ Ազատության օր
Հուլիսի 30

**Հուլիսի 30**, տարվա 211-րդ (նահանջ տարիներին՝ 212-րդ) օրն է։
* Տարվա ավարտին մնում է 154 օր։

## Դեպքեր
* 1971՝ Ապոլոն-15-ը երկու աստղագնացներով վայրէջք է կատարում Լուսնի վրա
* 1974 - Քվեբեկում ֆրանսերենը հայտարարվում է միակ պաշտոնական լեզու
* 1980՝
** Վանուատուն ձեռք է բերում անկախություն
** Իսրայելի Քնեսեթը Երուսաղեմը հայտարարում է երկրի մայրաքաղաք

## Ծնունդներ
* 1511 - Ջորջո Վազարի Giorgio Vasari իտալացի նկարիչ, ճարտարապետ (մ. 1574)
* 1818 - Էմիլի Բրոնտե, անգլիացի գրող, բանաստեղծուհի և վիպասան (մ. 1848)
* 1859 - Եսայի Ջանփոլադյան, բարերար, հասարակական գործիչ
* 1863 - Հենրի Ֆորդ Henry Ford ամերիկացի գործարար (մ. 1947)
* 1886 - Գեորգի Վերեյսկի, սովետական նկարիչ
* 1896 - Սեդրակ Շարիմանյան, հայ նշանավոր վիրաբույժ, Հայաստանում ժամանակակից վիրաբուժության հիմնադիրներից մեկը (մ. 1989)
* 1902 - Հովիկ Մելիքյան, հայ արձակագիր, գրականագետ
* 1909 - Սիրիլ Նորքոթ Պարկինսոն Cyril Northcote Parkinson անգլիացի պատմաբան և գրող (մ. 1993)
* 1923 - Հրանտ Շահինյան, հայ մարմնամարզիկ, օլիմպիական չեմպիոն (մ. 1996)
* 1929 - Սուրեն Նազարյան,հայ քանդակագործ (1980)
* 1936՝
** Նորայր Ադալյան, հայ արձակագիր
** Բադի Գայ Buddy Guy ամերիկացի երգիչ-երգահան և կիթառահար
* 1947 - Առնոլդ Շվարցենեգեր Arnold Schwarzenegger դերասան, նահանգապետ
* 1948 - Ժան Ռենո Jean Reno մարոկկացի դերասան
* 1961 - Սամվել Գևորգի  Կարապետյան, հուշարձանագետ, պատմաբան, բանահավաք
* 1964 - Յուրգեն Կլինսման գերմանացի ֆուտբոլիստ
* 1968 - Թերի Քրյուզ Terry Crews ամերիկացի ֆուտբոլիստ և դերասան
* 1969 - Սայմոն Բեյքեր, ամերիկացի դերասան, ռեժիսոր և պրոդյուսեր
* 1970 - Քրիստոֆեր Նոլան Christopher Nolan անգլո-ամերիկացի կինոռեժիսոր
* 1974 - Հիլարի Սուենկ Hilary Swank ամերիկացի դերասանուհի
* 1991 - Դայանա Վիկերզ Diana Vickers անգլիացի երգիչ-երգահան և դերասանուհի

## Մահեր
* 1898 - Օտտո ֆոն Բիսմարկ Otto von Bismarck Գերմանական կայսրության 1-ին կանցլերը (* 1815)
* 1944 - Սմբատ Դանիելյան,հայ զինվորական գործիչ
* 1945 - Գաբրիել Էլ-Ռեգիստան, հայազգի խորհրդային լրագրող
* 1996 - Կլոդետ Կոլբեր Claudette Colbert ամերիկացի դերասանուհի (* 1905)
* 2007 - Ինգմար Բերգման Ernst Ingmar Bergmann շվեդ ռեժիսոր (* 1918)
*2019- Երվանդ Ղազանչյան, հայ բեմադրիչ, պրոֆեսոր, ՀՀ ժողովրդական  արտիստ։ (ծնվ.1937թ.)
*

## Տոներ
Ամբողջ աշխարհում հուլիսի 30-ը տոնվում է որպես ընկերության միջազգային օր:
Հուլիսի 24

**Հուլիսի 24**, տարվա 205-րդ (նահանջ տարիներին՝ 206-րդ) օրն է։
* Տարվա ավարտին մնում է 160 օր։

## Դեպքեր
* 1704՝ ռուսական զորքերը շվեդներից գրավում են Տարտուն
* 1901՝ գրող Օ. Հենրին ազատվում է բանտից
* 1990 - Ուկրաինայում առաջին անգամ Կիևի քաղաքապետարանի շենքին բարձրացվում է կապտադեղին դրոշը

## Ծնունդներ
* 1783 - Սիմոն Բոլիվար, լատինամերիկյան զինվորական և պետական գործիչ (մ. 1830)
* 1802 - Ալեքսանդր Դյումա Alexander Dumas ֆրանսիացի գրող, դրամատուրգ (մ. 1870)։
* 1803 - Ադոլֆ Ադան Adolphe Adam ֆրանսիացի կոմպոզիտոր (մ. 1856)։
* 1857 - Հենրիկ Պոնթոպիդան Henrik Pontoppidan դանիացի գրող և հրապարակախոս (մ. 1943)։
* 1879 - Ագրիպինա Վագանովա, սովետական բալետի արտիստուհի, բալետմայստեր և մանկավարժ
* 1895 - Ռոբերտ Գրեյվս Robert Graves անգլիացի գրող (մ. 1985)
* 1897 - Ամելիա Էրհարթ Amelia Earhart ամերիկացի օդաչու և գրող (մ. 1937)
* 1902 - Սիմոն Ալաջալով,հայ թատերական նկարիչ, ՀԽՍՀ արվեստի վաստակավոր գործիչ
* 1918 - Ռուջերո Ռիչի Ruggiero Ricci ամերիկացի ջութակահար (մ. 2012)
* 1921 - Ջուզեպպե դի Ստեֆանո Giuseppe Di Stefano (մ. 2008)
* 1933 - Վազգեն Սեմերջյան, հայ սրտաբան
* 1963 - Կարլ Մելոուն Karl Melone ամերիկացի բասկետբոլիստ
* 1969 - Ջենիֆեր Լոպես, հանրահայտ ամերիկացի երգչուհի, նաև երգահան ու դերասանուհի
* 1971 - Դինո Բաջո Dino Baggio իտալացի ֆուտբոլիստ
* 1985 - Թիգան Փրեսլի Teagan Presley ամերիկացի պորնոդերասանուհի
* 1985 - Ռոբերտ Արզումանյան,հայ ֆուտբոլիստ, պաշտպան
* 1986 - Վուգար Հաշիմով Ադրբեջանը ներկայացնող շախմատիստ (մ. 2014)

## Մահեր
* 1910 - Արխիպ Կուինջի Архип Куинджи հույն ծագումով ռուսաստանցի նկարիչ (* 1841)
* 1950 - Միքայել Թումանյան, հայ խորհրդային բուսաբույծ, գիտության վաստակավոր գործիչ

## Տոներ
* Սիմոն Բոլիվարի օր (Բոլիվիա, Էկվադոր, Կոլումբիա և Վենեսուելա)
Հուլիսի 25

**Հուլիսի 25**, տարվա 206-րդ (նահանջ տարիներին՝ 207-րդ) օրն է։
* Տարվա ավարտին մնում է 159 օր։

## Դեպքեր1897 տեղի է ունեցել Խանասարի արշավանքը
* 1895 - Պիեռ Կյուրիի և Մարիա Սկլոդովսկայի ամուսնությունը
* 1857 - Թունիսում վերացվում է միապետական կարգը, հաստատվում է հանրապետություն
* 1995՝ իսլամիստները Փարիզի մետրոյում իրականացնում են ռումբերի պայթյուններ, զոհվում է ութ մարդ
### Շոու-բիզնես
* 1965 - Բոբ Դիլանն առաջին անգամ նվագում է էլեկտրակիթառ և հաջողություն չի ունենում
## Ծնունդներ
* 1848 - Արթուր Ջեյմս Բալֆուր Arthur Balfour Միացյալ Թագավորության 33-րդ վարչապետը (մ. 1930)
* 1883 - Ալֆրեդո Կազելլա Alfredo Casello իտալացի դաշնակահար, կոմպոզիտոր և դիրիժոր (մ. 1947)
* 1894 - Ուոլտեր Բրենան Walter Brennan ամերիկացի դերասան և երգիչ (մ. 1974)
* 1903 - Միխայիլ Դերժավին,ռուս դերասան
* 1975 - Արմեն Աշոտյան, քաղաքական գործիչ
* 1983 - Նենադ Կրստիչ Ненад Крстић սերբ բասկետբոլիստ
* 1986 - Հալք Hulk բրազիլացի ֆուտբոլիստ
* 1988 - Պաուլինիո Paulinho բրազիլացի ֆուտբոլիստ

## Մահեր
*373 - Ներսես Ա Մեծ, ամենայն հայոց կաթողիկոս, Հայ Առաքելական Եկեղեցու տոնելի սրբերից մեկը
*1471 - Թովմա Գեմբացի, գերմանացի հոգևորական (* 1380)
* 1826 - Պյոտր Կախովսկի ռուս ազնվական, դեկաբրիստ (* 1799)
* 1834 - Սամուել Քոլրիջ Samuel Taylor Coleridge անգլիացի փիլիսոփա (* 1772)
* 1875 - Նիկողայոս Հովհաննիսյան Ալադաթյան, հասարակական, քաղաքական, պետական գործիչ
* 1972 - Լեոնիդ Ենգիբարյան, կրկեսի դերասան, ծաղրածու (* 1935)
* 1980 - Վլադիմիր Վիսոցկի Владимир Высоцкий ռուս դերասան, երգիչ (* 1938)
* 1989 - Նատալյա Մելիքյան կենսաբան, պրոֆեսոր (* 1906)
* 1996 - Միքայել Թարիվերդիև, հայ կոմպոզիտոր (* 1931)
* 2011 - Միխալիս Կակոյանիս Μιχάλης Κακογιάννης հույն ռեժիսոր և դրամատուրգ
* 2017 - Էդուարդ Դանիելյան, հայ պատմաբան

## Տոներ
* 35px Իսպանիա - Գալիսիայի օր
* 35px Հին Հռոմ - Ֆուրինալիա
Հուլիսի 31

**Հուլիսի 31**, տարվա 212-րդ (նահանջ տարիներին՝ 213-րդ) օրն է։
* Տարվա ավարտին մնում 153 օր։

## Դեպքեր
* 1658 - Հնդկաստանում Աուրանգզեբը դառնում է մողուլների կայսր
* 1961 - Իսրայել է ժամանում միլիոներորդ հայրենադարձը
* 1991՝ սովետական զորքը հարձակում է գործում Լիտվայի Մյադինինկայի մաքսակետի վրա, սպանվում է յոթ սպա
* 1992՝
** Վրաստանը դառնում է ՄԱԿ անդամ
** թայլանդական ավիաընկերության օդանավը վթարի է ենթարկվում Կատմանդուից հարավ գտնվող լեռներում, զոհվում է 113 մարդ
** չինական ավիաընկերության օդանավի վթարից զոհվում է այնտեղ գտնված 116 մարդուց 108-ը
* 2002 - Երուսաղեմի հրեական համալսարանում ռումբի պայթյունից զոհվում է ինը մարդ
* 2006 - Ֆիդել Կաստրոն իշխանությունը հանձնում է իր եղբայր Ռաուլ Կաստրոյին
## Ծնունդներ
* 1914 - Լուի դը Ֆյունես Louis de Funes ֆրանսիացի դերասան (մ. 1983)
* 1958 - Մարկ Քյուբան Mark Cuban ամերիկացի գործարար
* 1962 - Ուեսլի Սնայփս Wesley Snipes ամերիկացի դերասան
* 1965 - Ջոան Ռոուլինգ Joanne Rowling բրիտանացի գրող
* 1969 - Դավիթ Սիրավյան, հայ նկարիչ
* 1969 - Անտոնիո Կոնտե, իտալացի ֆուտբոլիստ և գլխավոր մարզիչ
* 1978 - Սիբիլ Բեքթորոսօղլու, թուրքահայ երգչուհի
* 1984 - Աննա Ավանեսյան, հայ հաղորդավարուհի, լրագրողուհի
* 1987 - Մայքլ Բրեդլի, ամերիկացի ֆուտբոլիստ, կիսապաշտպան
* 1987 - Լոուջան Հատլուլ, Սաուդյան Արաբիայի բնակչուհի, հասարակական գործիչ, այլադավան, կանանց իրավունքների պաշտպանության և սոցիալական մեդիայի շարժման ակտիվիստ

## Մահեր
* 1784 - Դենի Դիդրո ֆրանսիացի գրող, փիլիսոփա (* 1873)
* 1849 - Շանդոր Պետեֆի հունգարացի բանաստեղծ (* 1823)
* 1886 - Ֆերենց Լիստ հունգարացի դաշնակահար, կոմպոզիտոր (* 1811)
* 1914 - Ժան Ժորես ֆրանսիացի քաղաքական գործիչ (* 1859)
* 1940 - Արշակ Ներսիսյան (Սեպուհ), հայ ազգային ազատագրական շարժման գործիչ, ֆիդայի։(ծ.1872թ)
* 1944 - Անտուան դը Սենտ-Էքզյուպերի ֆրանսիացի գրող (* 1900)
* 1947 - Համո Օհանջանյան, Հայաստանի առաջին Հանրապետության վարչապետ (ծ. 1873)
* 2013 - Մարկ Սաղաթելյան, դերասան, հումորիստ, շոումեն (ծ. 1971)

## Տոներ
* Հավայներ՝ Դրոշի օր
1797

## Իրադարձություններ

* Հունվար 1 - Ալբանի քաղաքը դարձավ Նյու Յորք նահանգի մայրաքաղաքը

## Ծնունդներ
* Ալֆրեդ Վիկտոր դը Վինյի, ֆրանսիացի գրող, կոմս
* Ադեմար Բառե դը Սեն-Վենան, մեխանիկայի բնագավառի ֆրանսիացի գիտնական
## Մահեր

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:1797
Կատեգորիա:Տարեթվեր
1757

## Իրադարձություններ

* Հունվար 2 - Միավորված Թագավորությունը գրավում է Հնդկաստանի Կալկուտա քաղաքը

## Ծնունդներ

## Մահեր

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:1757
Կատեգորիա:Տարեթվեր
1557

Հանդիսանում է 16-րդ դարի վեցերորդ տասնամյակի՝ 1550-ականների տարեթիվ, որը հանդիսանում է 1556 և 1558 թվականների միջև ընկած տարին։

## Իրադարձություններ

## Ծնունդներ

## Մահեր
* Հունվար 2 - Պոնտորմո, իտալացի նկարիչ (ծ.1494)

## Ծանոթագրություններ
Օգոստոսի 18

**Օգոստոսի 18**, տարվա 230-րդ (նահանջ տարիներին՝ 231-րդ) օրն է։
* Տարվա ավարտին մնում է 135 օր։

## Դեպքեր
* 1681 - Ռուսական կայսրությունում գահակալում է Պետրոս Մեծ կայսրը
* 1782 - Սանկտ Պետերբուրգում բացվում է Պետրոս Մեծի արձանը, որն ստանում է «Բրոնզե հեծյալ» անունը
* 1868՝ ֆրանսիացի աստղագետ Փիեռ Ժանսենը Pierre Janssen հայտնաբերում է հելիումը
* 1877՝ Ասաֆ Հոլը Asaph Hall հայտնաբերում է Մարսի Ֆոբոս արբանյակը
* 1958 - Միացյալ Նահանգներում լույս է տեսնում Վլադիմիր Նաբոկովի «Լոլիտա» վեպը
* 1991 - Ղրիմի Ֆորոս ավանում տնային կալանքի է ենթարկվում Միխայիլ Գորբաչովը

## Ծնունդներ
* 1750 - Անտոնիո Սալիերի (Antonio Salieri) իտալացի կոմպոզիտոր և դիրիժոր
* 1769 - Նապոլեոն Բոնապարտ Ֆրանսիական Հանրապետության առաջին կոնսուլ 
* 1828 - Մկրտիչ Պեշիկթաշլյան, բանաստեղծ
* 1830 - Հակոբ Վարդովյան դերասան, ռեժիսոր
* 1906 - Մարսել Կառնե (Marcel Carné) ֆրանսիացի ռեժիսոր և դրամատուրգ
* 1918 - Ալեքսան Կիրակոսյան, խորհրդային կուսակցական և պետական աշխատող
* 1920 - Արմինե Կալենց, հայ նկարչուհի
* 1922 - Աշոտ Սուքիասյան, հայ լեզվաբան, բանասիրական գիտությունների դոկտոր, պրոֆեսոր, ՀԽՍՀ գիտության վաստակավոր գործիչ (մ. 2007)
* 1952 - Պատրիկ Սուեյզի (Patrick Swayze) ամերիկացի դերասան և երգիչ
* 1954 - Յանուշ Վիշնևսկի (Janusz Leon Wiśniewski) լեհ գրող և գիտնական
* 1965 - Սամվել Կարապետյան, գործարար
* 1969 - Էդվարդ Նորթոն (Edward Norton) ամերիկացի դերասան, երգիչ և պրոդյուսեր
* 1976 - Վադիմ Զվյագինցև, ռուս շախմատիստ, գրոսմայստեր (1994)
* 1983 - Միկա (Մայքլ Հոլբրուք Փենիման) (Mika) լիբանանյան ծագումով բրիտանացի երգիչ
* 1986 - Թամարա Պետրոսյան, հայ դերասանուհի, երգչուհի և հաղորդավարուհի
* Արցախի պատերազմի մասնակիցներ՝
** 1958 - Բենիամին Այվազյան
** 1971 - Արթուր Աղաջանյան

## Մահեր
[մինի|աջից|140px|Վազգեն I-ի գերեզմանի տապանաքարը<br />Մ. [1994 թ.]]
* 1850 - Օնորե դը Բալզակ, ֆրանսիացի գրող
* 1994 - Վազգեն Ա (Լևոն Բալջյան), ամենայն հայոց 130-րդ կաթողիկոս
* 1994 - Ռիչարդ Սինգ, անգլիացի կենսաքիմիկոս
* 1999 - Արթուր Փինաջյան, ամերիկացի հայազգի նկարիչ
* 2004 - Էլմեր Բեռնստայն, ամերիկացի կոմպոզիտոր և դիրիժոր

## Տոներ
1939

## Իրադարձություններ

* Սեպտեմբեր 1 - Երկրորդ համաշխարհային պատերազմ
## Ծնունդներ

* Հունվար 1 - Միշել Մերսյե, Ֆրանսիական դերասանուհի
* Հունվարի 1 - Յուրի Մկրտումյան, հայ ազգագրագետ, դիվանագետ, արտակարգ և լիազոր դեսպան
* Հունվարի 8 - Կարոլինա Հերերա, վենեսուելացի-ամերիկացի դիզայներ
* Հունվար 27 - Տիգրան Մանսուրյան, կոմպոզիտոր
* Փետրվարի 6 - Սիմոն Աչիկգյոզյան, ինժեներ-երկրաբան, Արցախյան պատերազմի ազատամարտիկ, «Արաբո» ջոկատի հրամանատար
* Ապրիլի 13 - Շեյմաս Հինի, իռլանդացի բանաստեղծ, արձակագիր, թարգմանիչ, Նոբելյան մրցանակի դափնեկիր
* Մայիսի 5 - Ռուբեն Հովսեփյան, հայ գրող
* Հունիսի 12 - Գևորգ Քիլիմջյան, արդի հայ պատմաբան
* Հուլիսի 3 - Անջելո Սորմանի, իտալացի ֆուտբոլիստ, հարձակվող և գլխավոր մարզիչ
* Օգոստոսի 16 - Անդրաշ Բալցո, հունգարացի հնգամարտիկ, օլիմպիական խաղերի եռակի (1960, 1968, 1972), աշխարհի տասնակի չեմպիոն
* Սեպտեմբերի 25 - Արթուր Չիլինգարով, հայազգի մեծանուն բևեռախույզ, գիտնական, հասարակական-քաղաքական գործիչ
* Հոկտեմբերի 16 - Ամանսիո, իսպանացի ֆուտբոլիստ, հարձակվող
* Հոկտեմբերի 27 - Ժան Ջորկաեֆ, ֆրանսիացի ֆուտբոլիստ և ֆուտբոլային մարզիչ։
* Նոյեմբերի 11 - Բեսիկ Խարանաուլի, վրացի բանաստեղծ։
* Նոյեմբերի 16- Ռոբերտ Ամիրխանյան, հայ կոմպոզիտոր
* Դեկտեմբերի 11 - Գրետա Գալստյան, հայ դերասանուհի։ ՀԽՍՀ վաստակավոր արտիստ (1983)
* Ալեքսանդր Թոփչյան - գրող, գրականագետ, դրամատուրգ, արձակագիր

## Մահեր
* Մարտի 21 - Էվալդ Աավ, էստոնացի կոմպոզիտոր, խմբավար (ծ. 1900):
* Ապրիլի 20 - Ուիլյամ Միտչել Ռամզի, շոտլանդացի հնագետ, պատմաբան, հայագետ (ծն. 1851)։
* Ապրիլի 21 - Իվան Գուբկին, ռուս խորհրդային երկրաբան, խորհրդային նավթային երկրաբանության հիմնադիր, ԽՍՀՄ ԳԱ ակադեմիկոս։
* Սեպտեմբերի 18 - Էմին Տեր-Գրիգորյան, հայ դրամատուրգ, մշակութային գործիչ
* Հոկտեմբերի 25 - Ֆրանց Յուլի Լեվինսոն-Լեսինգ, երկրաբան և պետրոգրաֆ
* Դեկտեմբերի 18 - Գրիգոր Սյունի, հայ կոմպոզիտոր և խմբավար
* Գեորգի Սոկոլովսկի, պրոֆեսիոնալ հեղափոխական մանկավարժ, Երևանի բոլշևիկյան կազմակերպության հիմնադիր անդամներից
* Անդրեյ Մանդելշտամ, ռուս դիվանագետ

Կատեգորիա:1939
Կատեգորիա:Տարեթվեր
1515

Հանդիսանում է 16-րդ դարի երկրորդ տասնամյակի՝ 1510-ականների տարեթիվ, որը հանդիսանում է 1514 և 1516 թվականների միջև ընկած տարին։

## Իրադարձություններ

### Ֆրանսիա
* Հունվար 1 - մահանում է Լուի XII թագավորը
* Հունվարի 25 - թագադրվում է Ֆրանսուա I թագավորը (իշխ. մինչև 1547 թ.)
* Սեպտեմբերի 13-14 - Մարինյանոյի ճակատամարտը։  (Երկու օր տևած ճակատամարտում շնորհիվ ժամանակին հասած վենետիկցիների, Ֆրանսուա I-ի բանակը հաղթում է շվեյցարացիներին։ Միլանն անցնում է Ֆրանսիայի հսկողության տակ։ )
### Անամսաթիվ
#### Ամերիկա
* Կոնկիստադոր Դիեգո Վելասքես դե Կուելյարը հիմնում է Հավանան, Կուբա։ 
#### Ասիա
* Օսմանյան Սելիմ I սուլթանը զավթում է Պարսկաստանը, սակայն, չի կարողանում պահի։ 
* Ուզբեկները հիմնադրում են Խիվայի խանությունը։ 
#### Արվեստ
* Ալբրեխտ Դյուրերն ստեղծում է «Ռնգեղջյուր» փորագրանկարը։
Կիլիկիա Հայաստանը կործանվեց Օսմայան Կայսրության կողմից

## Ծնունդներ
* Սեպտեմբերի 22 - Աննա Կլեվացի՝ Անգլիայի Հենրի VIII թագավորի չորրորդ թագուհին (մ. 1557);

## Մահեր
* Սարգիս Գ Մյուսայլ, Ամենայն Հայոց կաթողիկոս 1484-ից։ Հաջորդել է Հովհաննես Է Աջակիրին
* Հունվար 1 - Լուի XII, Ֆրանսիայի արքա (ծ. 1462)
* Դեկտեմբերի 16 - Աֆոնսու դե Ալբուքերքի, պորտուգալացի ծովագնաց (ծն. 1453)
## Սրահ
մինի|ձախից|220px|Դյուրեր, «Ռնգեղջյուր», 1515 թ.
## Ծանոթագրություններ
Օգոստոսի 2

**Օգոստոսի 2**, տարվա 214-րդ (նահանջ տարիներին՝ 215-րդ) օրն է։
* Տարվա ավարտին մնում է 151 օր։

## Դեպքեր
* 1790 - ԱՄՆ-ում անց է կացվում առաջին մարդահամարը
* 1934 - Ադոլֆ Հիտլերը հայտարարվում է Գերմանիայի ֆյուրեր
* 1990 - Իրաքը ներխուժեց Քուվեյթ

## Ծնունդներ
* 1851 - Պողոս Նուբար Փաշա ՀԲԸՄ առաջին նախագահը
* 1912 - Դմիտրի Խոդուլով Дмитрий Ходулов սովետական դերասան
* 1922 - Գաբրիել Արկալիյան Agárdy Gábor հայկական ծագումով հունգարացի դերասան
* 1927 - Փոլ Գարաբեդյան Paul Garabedian հայկական ծագումով ամերիկացի կիրառական մաթեմատիկոս և թվային վերլուծաբան
* 1932 - Պիտեր Օ'Թուլ Peter O'Toole անգլիացի դերասան
* 1939 - Ալբերտ Նալչաջյան, հոգեբան
* 1944 - Գուրգեն Գալստյան, ծաղրանկարիչ
* 1949 - Բերտալան Ֆարկաշ Farkas Bertalan հունգարացի առաջին տիեզերագնացը
* 1955 - Տիգրան Բարսեղյան, ճարտարապետ
* 1976 - Սեմ Ուորթինգթոն Sam Worthington անգլիայում ծնված ավստրալիացի դերասան
* 1977 - Էդվարդ Ֆերլոնգ Edward Furlong ամերիկացի դերասան
* 1979 - Վահե Ավետյան, բժիշկ
* 1983 - Միշել Բաստոս Michel Bastos բրազիլացի ֆուտբոլիստ
* 1984 - Ջամպաոլո Պացցինի Giampaolo Pazzini իտալացի ֆուտբոլիստ
* 1987 - Յուրա Մովսիսյան, ֆուտբոլիստ
* 1993 - Սերգեյ Նիգոյան Сергiй Нiгоян Ուկրաինայի Եվրամայդանի ակտիվիստ

### [[Արցախի պատերազմ]]ի մասնակիցներ
* 1964 - Հովիկ Աղաջանյան, տանկիստ
* 1956 - Միքայել Պողոսյան
## Մահեր
* 1589 - Ֆրանսիայի թագավոր Հենրի III
* 1788 - Թոմաս Գեյնսբորո, անգլիացի նկարիչ
* 1809 - Հովսեփ Էմին, հայ ազատագրական պայքարի գործիչ
* 1923 - Լազար Նիկոլա Կառնո, ֆրանսիացի պետական և ռազմական գործիչ
* 1921 - Էնրիկո Կարուզո, իտալացի օպերային տենոր երգիչ
* 1922 - Ալեքսանդր Բելլ, ամերիկացի գյուտարար
* 1928 - Ուորեն Հարդինգ, ԱՄՆ 29-րդ նախագահ
* 1945 - Պիետրո Մասկանի, իտալացի երգահան
* 1953 - Բորիս Կուֆտին, հնագետ և ազգագրագետ
* 1976 - Ֆրից Լանգ, գերմանացի ռեժիսոր, սցենարիստ
* 1985 - Ֆրենկ Ֆայլեն, ամերիկացի դերասան
* 1997 - Ջեյմս Քրյուս, գերմանացի գրող, մանկագիր (ծ. 1926)
* 2013 - Ազատ Գասպարյան, կինոյի և թատրոնի հայ դերասան

## Տոներ
* Գանա՝ Ազատության օր
* Մակեդոնիա՝ Հանրապետության օր