Միության բանակ

**Միության բանակ (Դաշնային բանակ, Հյուսիսային բանակ)** ( *Federal Army*, *Northern Army*) - ռազմական կազմավորում, որը պայքարում էր Միությունը պահպանելու համար 1861-1865 թվականների Ամերիկյան քաղաքացիական պատերազմի ժամանակ։

Այն ներառում էր Միացյալ Նահանգների կանոնավոր բանակը, որը համալրվել էր մեծ թվով ժամանակավոր ստորաբաժանումներով՝ բաղկացած կամավորներից և ժամկետային զինծառայողներից։ Միության բանակը կռվել և ջախջախել է Համադաշնության բանակին քաղաքացիական պատերազմի ժամանակ։ Պատերազմի ողջ ընթացքում միության բանակում ծառայած 2,129,000 մարդկանցից ավելի քան 94%-ը կամավորներ էին։ Պատերազմի արդյունքում միութենական բանակում զոհվել է մոտ  զինվոր,  000՝ վիրավորվել, ՝ դասալքվել։
[ձախից|մինի|300x300փքս| ''[Մերիլենդում գտնվող Բենթոն ճամբարի սպաները, 1861 թ.*, [[Ուինսլոու Հոմեր]]ի նկարը]]
[[Պատկեր:Union_Private_infantry_uniform.png|աջից|մինի|334x334փքս| Միության բանակի հետևակ]]

== Պատմություն ==
[[Պատկեր:Recruiting_poster_New_York_Mounted_Rifles.jpg|ձախից|մինի|283x283փքս| Նյու Յորքի հեծելազորային գնդի 1-ին գումարտակ ընդունվելու կոչով պաստառ]]
Երբ սկսվեց Ամերիկայի քաղաքացիական պատերազմը, 1861 թվականի ապրիլի սկզբին, ԱՄՆ կանոնավոր բանակում կար ընդամենը 16,367 մարդ, այդ թվում՝ 1108 սպա։ Սպայական կորպուսի մոտավորապես 20%-ը հրաժարական տվեց և միացավ [[Ամերիկայի Համադաշնային պետությունների բանակ|Համադաշնության բանակին]]։ [[ԱՄՆ Ռազմական ակադեմիա|Վեստ Փոյնթի]] շուրջ 200 շրջանավարտներ, ովքեր նախկինում լքել էին բանակը, պատերազմի սկզբին վերադարձան զինվորական ծառայության. նրանցից 92-ը միացան Համադաշնության բանակին, 102-ը՝ միության բանակին։

ԱՄՆ բանակը բաղկացած էր հետևակի տասը գնդից, չորս հրետանուց, երկու հեծելազորից, երկու վիշապային ստորաբաժանումներից և երեք հեծյալ հետևակային ստորաբաժանումներից։ 1861 թվականի հուլիսի 22-ին [[ԱՄՆ Կոնգրես|Կոնգրեսը]] լիազորեց ստեղծել 500 000-անոց կամավորական բանակ։ Ավելի քան 10 000 գերմանացի Նյու Յորքում և Փենսիլվանիայում արձագանքեցին զորակոչին, ֆրանսիացիները նույնպես արագ կամավոր ներկայացան։ Սակայն նրանք դեռ պետք է դիմեին զինվորականներին տրվող դրամական վճարներին և հարկադիր զորակոչին։ Այնուամենայնիվ, 1861 թվականի ապրիլից մինչև 1865 թվականի ապրիլը առնվազն 2,129,000 տղամարդ ծառայում էին Միության բանակում, որոնց մեծ մասը կամավորներ էին։ 1863 թվականի հուլիսին միության բանակի չափը հասավ առավելագույնը 698,000 մարդու և մնաց մոտավորապես նույն մակարդակի վրա հաջորդ 2 տարիների ընթացքում, երբ դրան հակադրվող [[Ամերիկայի Համադաշնային պետությունների բանակ|Համադաշնության բանակի]] չափը, հասնելով իր գագաթնակետին1862 թվականի ապրիլին, այնուհետև սկսեց միայն կայուն անկում ապրել։

[[Ուլիսես Ս. Գրանթ|Ուլիսես Գրանտի]] և [[Ուիլյամ Թեքումսե Շերման|Ուիլյամ Շերմանի]] վճռական հաղթանակները հանգեցրին [[Ամերիկայի Համադաշնային պետությունների բանակ|Համադաշնության բանակի]] հանձնմանը։ Բեկումնային պահը [[Հյուսիսային Վիրջինիայի բանակ]]ի հանձնումն էր [[Ռոբերտ Էդվարդ Լի|Ռոբերտ Լիի]] հրամանատարությամբ և [[Ջոնսթոն, Ջոզեֆ|Ջոնսթոն Ջոզեֆի]] պարտությունը, որը ղեկավարում [[Թենեսիի բանակ (Հարավային)|էր Թենեսիի բանակը]]։ Հետագա շաբաթներին համադաշնության մյուս բանակները հանձնվեցին։

Ամերիկյան պատմության մեջ ամենաարյունալի պատերազմն ավարտվեց, և սկսվեց [[Հարավի վերակառուցում|Վերակառուցման]] դանդաղ գործընթացը։

== Բանակի կազմավորում ==
[[Պատկեր:Our_Peace_Commissioners_for_1865_(4072747768).jpg|աջից|մինի|323x323փքս| Հաղթանակի անդամներ]]
Դաշնակից բանակը բաղկացած էր տարբեր դիվիզիաներից (միավորներից), որոնք ընդհանուր առմամբ կազմակերպված էին աշխարհագրորեն.

* *'Դիվիզիաներ** (օրինակ ''՝ Միսիսիպիի'' ռազմական բաժին, ''միջին ռազմական բաժին'' )
* **Բաժանմունքներ** (օրինակ ''՝ Թենեսիի'' ''դեպարտամենտ, Քամբերլենդի'' ''դեպարտամենտ, Խաղաղօվկիանոսյան'' ''դեպարտամենտ, Նոր Անգլիայի դեպարտամենտ'' )
* **Շրջաններ** (օրինակ ''՝ Կահիրեի'' ''շրջան, Արևելյան Թենեսիի շրջան'' )
* **Բանակներ*' (հրամանատարները հիմնականում գեներալներ էին)
** *Քամբերլենդի* [[Քամբերլենդի բանակ|բանակ]]
** Վրաստանի *բանակ* 
** *Ծոցի բանակ*
** *Ջեյմսի բանակը*
** Միսիսիպիի *բանակ* 
** Օհայոյի բանակ 
** *Պոտոմակի* [[Պոտոմակի բանակ (հյուսիս)|բանակ]]
** Շենանդոայի բանակ 
** *Թենեսիի* [[Թենեսիի բանակ (Հյուսիս)|բանակ]]
** [[Վիրջինիայի բանակ|Վիրջինիայի]] *բանակ*

Բանակի զինվորական անձնակազմը կազմակերպված էր ըստ ծառայության ճյուղերի և ներառում էր հետևակ, հեծելազոր, հրետանի և այլ ստորաբաժանումներ, ինչպիսիք են [[ԱՄՆ ծովային հետևակի կորպուս|ծովային հետևակային կորպուսը]] և Կապի կորպուսը, որն առաջին անգամ ստեղծվեց և գործարկվեց գեներալ [[Մայեր, Ալբերտ Ջեյմս|Ալբերտ Մայերի]] ղեկավարությամբ։ . Բանակներում զինվորները հիմնականում բաժանվում էին գնդերի, որոնց հրամանատարներն էին [[գնդապետ]]ի, [[փոխգնդապետ]]ի և, հնարավոր է, [[մայոր]]ի կոչում ունեցող սպաները։ Ըստ -ի «Հրաձգային և թեթև հետևակային մարտավարության» ( *Rifle and Light Infantry Tactics*, 1855), յուրաքանչյուր գնդում սովորաբար տասը ընկերություն կար [[Կապիտան|կապիտանի հրամանատարությամբ]]։ Որոշ գնդեր ունեին ընդամենը չորսից ութ ընկերություն, որոնք սովորաբար կոչվում էին գումարտակներ։ Գնդերը սովորաբար ձևավորվում էին միևնույն նահանգում և սովորաբար կոչվում էին նահանգի հերթական համարով և անվանմամբ, օրինակ՝ [[Մասաչուսեթսի 54-րդ կամավորական հետևակային գունդ]], [[20-րդ Մեյնի հետևակ|Մեյնի 20-րդ հետևակային գունդ]]։ Գնդերը սովորաբար խմբավորվում էին բրիգադների՝ [[բրիգադի գեներալ|բրիգադի գեներալի հրամանատարությամբ]]։ Սակայն բրիգադները հեշտությամբ փոխվում էին՝ կախված իրավիճակից։

=== Հրամանատարներ ===
[[Պատկեր:Union_uniforms_(13147911754).jpg|աջից|մինի|500x500փքս| Միության բանակի գեներալների և սպաների համազգեստ]]
Միության բանակի հրամանատարներն էին․ (հետագայում հայտնի դարձան որպես բանակի շտաբի պետեր)

# [[Ուինֆիլդ Սքոթ]] (հուլիսի 5, 1841 - նոյեմբերի 1, 1861)
# [[ՄաքՔելլան, Ջորջ|Ջորջ ՄաքՔելլան]] (նոյեմբերի 1, 1861 - մարտի 11, 1862)
# [[Հալեկ, Հենրի|Հենրի Հալեք]] (23 հուլիսի, 1862 - մարտի 9, 1864)
# [[Ուլիսես Ս. Գրանթ|Ուլիսես Ս․ Գրանթ]] (մարտի 9, 1864 - մարտի 4, 1869)

1862 թվականի մարտի 11-ից հուլիսի 23-ն ընկած ժամանակահատվածում ղեկավարում էր անմիջականորեն Նախագահ [[Աբրահամ Լինքոլն]]ը [[ԱՄՆ Ռազմական նախարար|պատերազմի քարտուղար]] [[Սթենթոն, Էդվին|Էդվին Սթենթոնի]] և ոչ պաշտոնական Պատերազմական խորհուրդի հետ, որը ստեղծվել էր 1862 թվականի մարտի 17-ին։ Խորհուրդը կազմված էր բարձրաստիճան սպաներից։

=== Էթնիկ կազմ ===
[[Պատկեր:Flag_of_the_3rd_United_States_Colored_Troops_(obverse).png|մինի|3-րդ գունավոր գնդի դրոշ]]
Միութենական բանակը կազմված էր բազմաթիվ էթնիկ խմբերից, այդ թվում՝ մեծ թվով ներգաղթյալներից։ Միության բանակում ծառայած սպիտակամորթների մոտ 25%-ը օտարերկրացիներ էին։ Մոտ  զինվորներ և նավաստիներ եղել են Միացյալ Նահանգների բնիկները, այդ թվում՝ մոտ  [[աֆրոամերիկացիներ]]։ Մոտ 200 000  զինվոր ծնվել է գերմանախոս երկրներում, նույնքան էլ՝ [[Իռլանդիա]]յում։ [[Միություն (ԱՄՆ)|Միության]] կողմից կռվածների թվում էին ներգաղթյալներ [[Կանադա]]յից, [[Անգլիա]]յից, [[Շոտլանդիա]]յից, [[Մալթա]]յից, [[Իտալիա]]յից, [[Հնդկաստան]]ից և [[Ռուսական կայսրություն|Ռուսաստանից]]։ Նրանց շարքերում էին [[մեքսիկացիներ]] և [[հրեաներ]]։

Ընդհանուր առմամբ, պատերազմի ողջ ընթացքում միության բանակում ծառայում էին մոտ 900.000 էմիգրանտներ և մոտ 210.000 [[աֆրոամերիկացիներ]]։

== Նշումներ ==


== Գրականություն ==
* Eicher, John H., David J. Eicher. *Քաղաքացիական պատերազմի բարձր հրամանատարություններ* . Սթենֆորդ, Կալիֆոռնիա։ Սթենֆորդի համալսարանի հրատարակչություն, 2001 թ.  .
* [[Ուլիսես Ս. Գրանթ|Grant, Ulysses S.]] [http://www.gutenberg.org/etext/4367 *Personal Memoirs of US Grant*] Архивная копия   ում։ 2 հատոր. Charles L. Webster & Company, 1885-86.  .
* Glatthaar, Joseph T. Forged *in Battle: The Civil War Alliance of Black Soldiers and White Ofs* . Նյու Յորք։ Ազատ մամուլ, 1990 թ.  .
* Hattaway, Herman, եւ Archer Jones. *Ինչպես հաղթեց հյուսիսը. Քաղաքացիական պատերազմի ռազմական պատմություն*։ Ուրբանա։ Իլինոյսի համալսարանի հրատարակչություն, 1983 թ.  .
* McPherson, James M. *Ինչի համար նրանք պայքարեցին, 1861-1865''։ Բաթոն Ռուժ։ Լուիզիանայի պետական համալսարանի հրատարակչություն, 1994 թ.  .

## Արտաքին հղումներ
* Կանոնավոր բանակը քաղաքացիական պատերազմից առաջ Архивная копия   ում )
* Քաղաքացիական պատերազմի տուն. էթնիկ խմբերը միության բանակում Архивная копия   ում )