Պլատոն Վորոնկո

**Պլատոն Նիկիտովիչ Վորոնկո** (ուկրաիներեն՝ *Плато́н Мики́тович Воронько́*. ), ուկրաինացի խորհրդային բանաստեղծ։ Ստալինյան մրցանակի 3-րդ աստիճանի դափնեկիր (1951)։

## Կենսագրություն
Ծնվել է1913 թվականի նոյեմբերի 18-ին   Չեռնետչինա գյուղում (ներկայումս՝ ՝ Ուկրաինայի Սումիի մարզի Ախտիրսկի շրջան): Հայրը դարբին էր, պապը՝ կոբզար։

10 տարեկանից մեծացել է Ախտիրսկի մանկական ավանիկում, որտեղ ավարտել է յոթամյա դպրոցը։

1932 թվականին ավարտել է ավտոմոբիլային տեխնիկումը և նույն տարվա գարնանը կոմերիտմիության Կենտկոմի ուղեգրով մեկնել է Տաջիկստան ՝ Վախշի շինարարությանը մասնակցելու։ Հենց այդտեղ էլ գրելէ իր առաջին բանաստեղծությունները։ 1935 - 1937 թվականներին ծառայել է Կարմիր բանակում: 1938 - 1941 թվականներին սովորել է Մոսկվայի Գորկու անվան գրական ինստիտուտում: Կամավոր մասնակցել է 1939-1940 թվականների խորհրդա-ֆիննական պատերազմին.  դահուկավորների գումարտակի մարտիկ էր, հակառակորդի թիկունքում գործող խմբի հրամանատար։

Հայրենական մեծ պատերազմի տարիներին կռվել է կործանիչ գումարտակի կազմում (в истребительном батальоне), իսկ 1943 թվականի մայիսից՝ Ս.Ա.Կովպակի պարտիզանական միավորումում։ Ականապատող-պայթեցնողների խմբի, ապա՝  Օլևսկի պարտիզանական ջոկատի հրամանատարն էր։ 1943 թվականից անդամագրվել է Համամիութենական կոմունիստական (բոլշևիկների) կուսակցությանը։ Մասնակցել է Կարպատյան ռազմարշավին։ 1944 թվականի ձմռանը ծանր վիրավորվել է. առաջնագիծը ճեղքելով՝ նրան սահնակով հասցրել են Կիև։

1945-1946 թվականներին աշխատել է «Դնեպր» ամսագրի խմբագրությունում։ Լոնդոնում մասնակցել է դեմոկրատ երիտասարդության համաշխարհային համաժողովի աշխատանքներին: 1947-1948 թվականներին եղել է ԽՍՀՄ գրողների միության՝ երիտասարդ հեղինակների հետ աշխատանք տանող հանձնաժողովի գործադիր քարտուղարը։ Ընտրվել է նաև Ուկրաինական ԽՍՀ գրողների միության նախագահության վարչության անդամ։ 1950 թվականին ընտրվել է աշխատավորական պատգամավորների Կիևի քաղաքային խորհրդի պատգամավոր և Ուկրաինական ԽՍՀ գրողների միության վարչության և նախագահության անդամ։ Ընտրվել է նաև Ուկրաինական ԽՍՀ 10-11-րդ գումարումների Գերագույն խորհրդի պատգամավոր։

Մահացել է 1988 թվականի օգոստոսի 10 - ին: Թաղվել է Կիևի Բայկովյան գերեզմանատանը։

## Ստեղծագործություն
1946 թվականին Կիևում լույս է տեսել «Պարտիզանական գեներալ Ռուդնև» վիպակը: Հրատարակել է «Իմ աշխարհը», «Բարի լույս» (1950 թ.), «Փառահեղ խաղաղություն» (1950 թ.), «Թանկագին ընկերներ» (1959 թ.), «Հանուն քո կամքի» (1974 թ.), «Բիստրինա» (1983) և այլ բանաստեղծական ժողովածուներ։ Վորոնկոյի բանաստեղծությունները նվիրված են պարտիզաններին, երիտասարդությանը, խաղաղության համար մղվող պայքարին, ժողովուրդների բարեկամությանը, սոցիալիստական շինարարությանը։ Դրանք բնութագրվում են կյանք հաստատող ինտոնացիաներով և ազգային վառ կոլորիտով։ Դրանցից շատերը դարձել են հայտնի երգեր («Կոմերիտականներ, առաջ», «Սև ձի» և այլն): Բանաստեղծը գրել է նաև երեխաների համար։ Նրա հիշարժան մանկական բանաստեղծություններից են՝ «Մեր երջանկությունը», «Ստալինին», «Չորս քամի», «Ծաղկած երկիր», «Քո գիրքը» և այլն։

## Պարգևներ
* Ստալինյան մրցանակ, 3-րդ աստիճան (1951) - «Բարի լույս» և «Փառավոր խաղաղություն» բանաստեղծությունների ժողովածուների համար;
* երկու անգամ Լենինի շքանշան (10.12.1973; 16.11.1984);
* Կարմիր դրոշի շքանշան ;
* Հայրենական պատերազմի 1-ին աստիճանի շքանշան (11.03.1985);
* Հայրենական պատերազմի 2-րդ աստիճանի շքանշան ;
* Աշխատանքային կարմիր դրոշի երեք շքանշան (24.11.1960; 30.11.1963; 28.10.1967);
* «Հայրենական պատերազմի պարտիզանի» 1-ին աստիճանի մեդալ ;
* «Մոսկվայի պաշտպանության համար» մեդալ 
* այլ մեդալներ;
* Ուկրաինական ԽՍՀ Շևչենկոյի անվան պետական մրցանակ (1972) - «Ջրհեղեղ» գրքի համար.
* Ուկրաինայի լենինյան կոմերիտմիությանՆ.Ա. Օստրովսկու անվան մրցանակ (1962) - «Թանկագին ընկերներ» բանաստեղծական ժողովածուի համար (1959 թ.);
* Լեսյա Ուկրաինկայի անվան մրցանակ (1976) - «Բոլորին՝ յոթական», «Ընթերցարան», «Վառվում է ձյունե աստղը», «Կռունկը թռավ» բանաստեղծական ժողովածուների համար։

## Հիշատակ
* Օխտիրկա քաղաքի փողոցներից մեկը կոչվել է Պլատոն Վորոնկոյի անունով:
* «Перець» ամսագրի 1973 թ. №&nbsp;23-ում բանաստեղծի ծննդյան 60-ամյակի կապակցությամբ տպագրվել է Ա Հարությունյանցի ընկերական շարժը:
* 2018 թվականին Ուկրաինայի գրողների միությունը սահմանել է Պլատոն Վորոնկոյի անվան գրական մրցանակ՝ ուկրաինացի լավագույն մանկագիրներին խրախուսելու համար:

## Ծանոթագրություններ

## Գրականություն
* *Г.&nbsp;П.&nbsp;Герасимова* Воронько Платон Микитович  // ЕІУ|1|635
* *Л.&nbsp;Н.&nbsp;Горлач* Воронько Платон Микитович  // 
* Лауреати Шевченківської премії. 1962—2001: Енциклопедичний довідник.&nbsp;— К., 2001.&nbsp;— С. 80–81.
* *Рудаков Микола Іванович* Співець величі народної // Лен.правда.&nbsp;— Суми.&nbsp;— 1983.&nbsp;— 18 листопада.
* *Рудаков Микола Іванович* Автографи майстрів.&nbsp;— Київ: Міжнародний доброчиний фонд «Українська хата», 2005.&nbsp;— 128 с.: фотогр., с. 19—22.&nbsp;— ISBN 966-7025-05-5.

## Արտաքին հղումներ
* Біографія П.Воронька на ''ukrlit'' 
* Твори Платона Воронька на Читанці 
* Пісні на слова Платона Воронька 
* Біографія і твори Платона Воронька на «Українському Центрі» 

## Աղբյուրներ
* Воронько, Платон Никитович // Енциклопедія сучасної України :  у 30 т. / НАН України, Наукове товариство ім. Шевченка, Институт энциклопедических исследований НАН Украины. — Київ, 2001—…. — .
* Стихи для детей Платона Воронька в библиотеке «TOU»

Կատեգորիա:1913 ծնունդներ
Կատեգորիա:1988 մահեր
Կատեգորիա:«1941-1945 թթ. Հայրենական մեծ պատերազմում Գերմանիայի դեմ տարած հաղթանակի համար» մեդալակիրներ
Կատեգորիա:«Մոսկվայի պաշտպանության համար» մեդալով պարգևատրվածներ
Կատեգորիա:Անձինք այբբենական կարգով
Կատեգորիա:Աշխատանքային կարմիր դրոշի շքանշանի ասպետներ
Կատեգորիա:Բանաստեղծներ այբբենական կարգով
Կատեգորիա:Բնօրինակում անաղբյուր հոդվածներ
Կատեգորիա:Դեկտեմբերի 1 ծնունդներ
Կատեգորիա:Լենինի շքանշանի ասպետներ
Կատեգորիա:ԽՄԿԿ անդամներ
Կատեգորիա:ԽՍՀՄ գրողների միության անդամներ
Կատեգորիա:Խորհրդային բանաստեղծներ
Կատեգորիա:Կարմիր դրոշի շքանշանի ասպետներ
Կատեգորիա:Կիև քաղաքում մահացածներ
Կատեգորիա:Հայրենական մեծ պատերազմի պարտիզաններ
Կատեգորիա:Հայրենական պատերազմի 1-ին աստիճանի շքանշանակիրներ
Կատեգորիա:Հայրենական պատերազմի 2-րդ աստիճանի շքանշանակիրներ
Կատեգորիա:Մաքսիմ Գորկու անվան գրականության ինստիտուտի շրջանավարտներ
Կատեգորիա:Ուկրաինացի մանկագիրներ
Կատեգորիա:Ստալինյան մրցանակի դափնեկիրներ
Կատեգորիա:Օգոստոսի 10 մահեր