Վանտաա

**Վանտաա** (, ), քաղաք և համայնք Ֆինլանդիայում, Ուսիմաա նահանգում, Ֆիննական ծոցի ափին մոտ։ 247 հազար բնակիչ ունեցող Վանտան (2023) Ֆինլանդիայի չորրորդ ամենամեծ քաղաքն է։

Գտնվում է Վանտաանջոկի գետի վրա, Հելսինկիից 19 կմ հեռավորության վրա։

Ֆինլանդիայի մայրաքաղաք Հելսինկիի այս արբանյակային քաղաքը գտնվում է նրանից հյուսիս և հյուսիս-արևելք: Հարևան մյուս մունիցիպալիտետները ներառում են Էսպոոն արևմուտքում, Նուրմիջարվի, Կերավան և Տուուսուլան հյուսիսում, Սիպուն արևելքում: Հելսինկին, Էսպուն, Վանտաան և Կաունյաինենը կազմում են Մեծ Հելսինկին։ Քաղաքի հիմնական շրջաններն են՝ Տիկկուրիլան, Մարտինլաակսոն, Կոյվուկուլյան և Կորսոն։

Քաղաքի վարչական կենտրոնը գտնվում է Տիկկուրիլում ()։

## Տեսարժան վայրեր
Այնտեղ է գտնվում Ֆինլանդիայի ամենամեծ օդանավակայանը՝ Հելսինկի-Վանտաա օդանավակայանը, ինչպես նաև Էվրիկա գիտական ​​և զվարճանքի կենտրոնը։

Տիկուրիլում երկաթուղային կայարանի մոտ կա քաղաքի թանգարան։ Թանգարանը զբաղեցնում է Ֆինլանդիայի ամենահին երկաթուղային կայարանի շենքը, որը կառուցվել է 1861 թվականին ճարտարապետ Կարլ Ալբերտ Էդելֆելտի կողմից։ Թանգարանի ցուցահանդեսը նվիրված է տեղական պատմության թեմաներին։

Վանտաայի տարածքը կազմում է 242,66 կմ², որից 1,90 կմ²-ը՝ ջուրը։ Բնակչության խտությունը՝ 790,10 մարդ/կմ²։ Վանտաա անվանումը գործածության մեջ է մտել 1972 թվականին, երբ քաղաքապետարանը ստացել է քաղաքի կարգավիճակ։

## Պատմական անդրադարձ
Տարածքը առաջին անգամ հիշատակվել է որպես Հելսինգե 1351 թվականին, երբ Շվեդիայի թագավոր Մագնուս II-ը Վանտա գետի վրա սաղմոն ձկնորսության իրավունք է շնորհել էստոնական ցիստերցիական Փադիսե վանքին։

2002 թվականի հոկտեմբերի 11-ին քաղաքը ցնցվեց ռումբի պայթյունից Մյուրմաննի առևտրի արկադում, որի հետևանքով զոհվեց 7 մարդ, այդ թվում՝ պայթուցիկ սարքը գործած անձը՝ Էսպու-Վանտաա տեխնոլոգիական ինստիտուտի 19-ամյա ուսանողը։

## Հայտնի մարդիկ
Վանտաան հայտնի է որպես ֆինն հայտնի ավտոարշավորդ, Ֆորմուլա 1-ի առաջնության հաղթողը Միկա Հյակկինենի ծննդավայրը։ Մրցարշավի ավտոարշավորդ Յուրկի Յարվիլետոն նույնպես ապրում էր Ֆորմուլա 1-նի երկու ապագա վարորդներն ապրում էին Մարտինլաակսոյի տարածքում և սովորում էին նույն դպրոցում:

Այստեղ է ծնվել փիլիսոփա-տրամաբան Յաակկո Հինտիկկան։ Այստեղ է ծնվել նաեւ հոկեյիստ Միկկո Կոսկինենը։ Այստեղ է ծնվել նաև Սամպսա Աստալան՝ Լորդիի նախկին թմբկահար և Stala & SO խմբի ներկայիս վոկալիստը։ Այնտեղ է ծնվել նաև ֆին բասկետբոլիստ Լաուրի Մարկկանենը, ով այժմ հանդես է գալիս «Չիկագո Բուլզում» (NBA):

## Սպորտ
Քաղաքում է գտնվում Մյուրմակի մարզադաշտը, որտեղ իր հանդիպումներն է անցկացնում կանանց ֆուտբոլային PK-35 ակումբը, որը հանդես է գալիս Ֆինլանդիայի կանանց առաջնությունում։ Մարզադաշտը 2018 թվականին ընդունել է նաև Եվրոպայի ամերիկյան ֆուտբոլի առաջնությունը։

2006 թվականին կառուցվել է Էներգետիայի մարզադաշտը՝ բազմաֆունկցիոնալ փակ սպորտային համալիր։ 2007 թվականից մարզադաշտը Ֆինլանդիայի տղամարդկանց և կանանց բասկետբոլի ազգային թիմերի տնային դաշտն է։

Քաղաքում է գտնվել Տիկկուրլիա Սառույց Արենան, որտեղ գտնվում է Վանտաայի հոկեյի ակումբը, որը հանդես է գալիս Ֆինլանդիայի երկրորդ ուժեղագույն լիգայում։ Արենայում տեղի են ունեցել նաև 1999 թվականի հոկեյի կանանց աշխարհի առաջնության հանդիպումների մի մասը։

## Բիզնես
մինի|Այցելություն Ֆազերի գործարանի կենտրոն
Վանտաա քաղաքն ունի բիզնես այգի, ուստի պատահական չէ, որ այստեղ են գտնվում բազմաթիվ խոշոր ֆիննական ընկերությունների գլխամասային գրասենյակները.
* Finnair
*Շտաբ-բնակարան Fazer
* Rosendahl Nextrom
*Okmetic plc
* Onninen
*Ramirent plc
* Suunto
* Uponor
* Գործարանի կամպանիան Vailo

## Երկվորյակ քաղաքներ
* , Կինեշմա
*  Մատե Յեհուդա(1967 թվականից)
* , Մլադա Բոլեսլավ

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* 
* ВСЕВЕД — Ванта

Կատեգորիա:1428 թվականին հիմնադրված բնակավայրեր
Կատեգորիա:1972 թվականին հիմնադրված բնակավայրեր
Կատեգորիա:Բնակավայրեր այբբենական կարգով
Կատեգորիա:Եվրոպայի քաղաքներ
Կատեգորիա:Ֆինլանդիայի քաղաքներ