Դինարա Ասանովա

**Դինարա Կուլդաշեվնա Ասանովա** (, ) , խորհրդային կինոռեժիսոր և դերասանուհի։ ՌԽՖՍՀ արվեստի վաստակավոր գործիչ(1980), ԽՍՀՄ պետական մրցանակակիր (հետմահու, 1985)։

## Կենսագրություն
Դինարա Ասանովան ծնվել է 1942 թվականի հոկտեմբերի 24-ին Ֆրունզեում (այժմ՝ Բիշքեկ, Ղրղզստան)։ Ազգությամբ ղրղըզ է։

Դպրոցն ավարտելուց հետո 1960-1962 թվականներին աշխատել է «Ղրղըզֆիլմ» կինոստուդիայում որպես ռեժիսորի օգնական, նկարահանվել է «Տյան Շանի աղջիկը», «Ամեն մեկն իր ճանապարհն ունի» () ֆիլմերում, այնուհետև աշխատել է Լ. Շեպիտկոյի խմբում «Տապ» ֆիլմի վրա։

1968 թվականին Դինարա Ասանովան ավարտել է ՎԳԻԿ-ի ռեժիսորական ֆակուլտետը, որտեղ նրա դասախոսներն են եղել Մ. Ռոմը և Ա. Ստոլպերը, «ռեժիսորական գործ» մասնագիտության դիպլոմը նա պաշտպանել է 1970 թվականին՝ բեմադրելով «Ռուդոլֆիո» կարճամետրաժ կինոնկարը Վ. Գ. Ռասպուտինի պատմվածքի հիման վրա։

1973 թվականին դարձել է «Լենֆիլմ» կինոստուդիայի ռեժիսոր։

Ռեժիսորի դեբյուտային լիամետրաժ ֆիլմը՝ «Փայտփորիկի գլուխը չի ցավում», որը նկարահանվել է «Լենֆիլմ» կինոստուդիայում և էկրան է բարձրացել 1974 թվականին,  արժանացել է հանդիսատեսի և քննադատների ուշադրությանը։

Ռեժիսորի օգնության կինոյում իրենց աշխատանքն սկսել են Ելենա Ցիպլակովան, Օլգա Մաշնայան, Մարինա Լևտովան, Ասանովայի հետ համագործակցության շնորհիվ բացահայտվել է սցենարիստ և դերասան Վալերի Պրիյոմիխովի տաղանդը։

Դինարա Ասանովան հանկարծամահ է եղել 1985 թվականի ապրիլի 4-ին Մուրմանսկում՝ «Անծանոթուհին» ֆիլմի նկարահանումների ժամանակ։ Թաղվել է Բիշքեկում՝ Ալա Արչինի գերեզմանատանը։

## Ֆիլմագրություն
### Ռեժիսոր
*  – Ամեն մեկն իր ճանապարհն ունի (, *վավերագրական, Ալգիմանտաս Վիդուգիրիսի հետ համատեղ*)
*  – ПСП (*վավերագրական, Ալգիմանտաս Վիդուգիրիսի հետ համատեղ*)
*  – Ռուդոլֆիո (, *կարճամետրաժ*)
*  – Փայտփորիկի գլուխը չի ցավում ()
*  – Բանալի առանց փոխանցման իրավունքի ()
*  – Դժբախտություն ()
*  – Կինը հեռացել է ()
*  – Անպետքը ()
*  – Ի՞նչ կընտրեիր դու ()
*  – Տղաները ()
*  – Երկպառակությունների երեխաները ()
*  – Լավ, թանկագին, սիրելի, միակ․․․ ()
*  — Անծանոթուհին (, *անավարտ*)

### Դերասանուհի
*  – Տյան Շանի աղջիկը ()
*  – Ամեն մեկն իր ճանապարհն ունի () – *Անարա
*  – [[Կինը հեռացել է]] () – *ծովափնյա սրճարանի հաճախորդ

### Սցենարիստ
*  – Ռուդոլֆիո ()
*  – Երկպառակությունների երեխաները () *(Վլադիսլավ Կոնովալովի հետ համատեղ)

== Հիշատակ ==
* Դինարա Ասանովայի հիշատակին է նվիրված «[[Գայթակղություն (ֆիլմ)|Գայթակղություն]]» ֆիլմը։

*'Վավերագրական ֆիլմեր և հեռուստահաղորդումներ*'
*  – Արվեստի վարպետները։ Դինարա Ասանովա ()
*  – Ընկերներ ()
*  – Մինչև 16 ու ավելի մեծ (, *սյուժե)*
*  – Ձեզ բոլորիդ շատ եմ սիրում (, ռեժ.՝ Իգոր Ալիմպիև)
*  – Դինարա (, ռեժ.՝ Վիկտոր Տիտով)
*  – Ի հիշատակ Դինարա Ասանովայի (, ռեժ.՝ Օլեգ Սմիշլյաև)
*  – Մինչև 16 ու ավելի մեծ (, *սյուժե)*
*  – Կինոռեժիսոր։ Մասնագիտություն և ճակատագիր։ Դինարա Ասանովա ()
*  – Ինչպես են հեռացել կուռքերը։ Դինարա Ասանովա ()
*  – Ես ժամանակ չունեմ ոչ ճշմարիտն ասելու համար։ Դինարա Ասանովա ()
*  – Լենֆիլմի պատմություններն ու լեգենդները։ Տղաները ()

== Մրցանակներ ==
* [[ԽՍՀՄ Պետական մրցանակ|ԽՍՀՄ պետական մրցանակ]] ([[1985]] – *հետմահու'' – «Пацаны» ֆիլմի համար, 1983),
* Լենինյան կոմերիտմիության մրցանակ (1977 – «Բանալի առանց փոխանցման իրավունքի» () ֆիլմի համար, 1976),
* ՌԽՖՍՀ արվեստի վաստակավոր գործիչ (1980),
* Դինարա Ասանովայի «Լավ, թանկագին, սիրելի, միակ...» ֆիլմը 1985 թվականին մասնակցել Է Կաննի միջազգային կինոփառատոնի «Հատուկ հայացք» մրցույթին։

## Ընտանիք
* Քույրը՝ Կլարա Ասանովա,
* Ամուսինը՝ Նիկոլայ Յուդին (1939-2008), նկարիչ-միստիկ,
* Որդին՝ Վլադիմիր (Անվար) Ասանով (ծնվ.՝ 2 սեպտեմբերի 1971 թվական), դերասան։

## Ծանոթագրություններ

## Գրականություն
* 
* 
* 

## Արտաքին հղումներ
* Динара Асанова: Профиль на сайте журнала «Сеанс»
* Динара Асанова: Досье
* 70 лет со дня рождения Динары Асановой

Կատեգորիա:Անձինք այբբենական կարգով
Կատեգորիա:Դերասանուհիներ այբբենական կարգով
Կատեգորիա:ԽՍՀՄ Պետական մրցանակի դափնեկիրներ
Կատեգորիա:ԽՍՀՄ կինեմատոգրաֆիստների միության անդամներ
Կատեգորիա:Խորհրդային դերասանուհիներ
Կատեգորիա:Խորհրդային կինոռեժիսորներ
Կատեգորիա:Կին ռեժիսորներ
Կատեգորիա:Կինոռեժիսորներ այբբենական կարգով
Կատեգորիա:ՌԽՖՍՀ արվեստի վաստակավոր գործիչներ
Կատեգորիա:Ռուս կինոռեժիսորներ
Կատեգորիա:ՎԳԻԿ-ի շրջանավարտներ