Քեթի Բերբերյան

**Քեթրին Անահիտ Բերբերյան** (), ծագումով հայ մեծանուն ամերիկյան դասական երգչուհի (մեցցո-սոպրանո) և երգահան։ Հատկապես հայտնի է Կլաուդիո Մոնտեվերդիի, ժամանակակից ավանգարդ ոճի երաժշտության, հայկական ժողովրդական երգերի, ինչպես նաև իր սեփական ստեղծագործությունների կատարմամբ։

## Կենսագրություն
Քեթի Բերբերյանը ծնվել է ԱՄՆ-ի Մասաչուսեթս նահանգի Աթլբորո քաղաքում՝ Երվանդ և Լուսինե Բերբերյանների ընտանիքում։ Մինչև 12 տարեկան ապրել են Աթլբորոյում, այնուհետև ընտանիքը տեղափոխվել է Նյու Յորք, որտեղ 1937 թվականին ավարտել է իգական Ջուլիա Ռիչման ավագ դպրոցը։ Վաղ հասակից հետաքրքրություն է ցուցաբերել ինչպես հայկական ժողովրդական երգ ու երաժշտության, այնպես էլ օպերային երաժշտության հանդեպ։ Հաճախել է դաշնամուրի, վոկալի և հայկական պարերի դասերի։ Դպրոցական տարիներին եղել է հայկական ժողովրդական երգի խմբի տնօրենն ու մենակատարը։ Ընդունվել է Նյու Յորքի համալսարան, սակայն ուսումը կիսատ է թողել և միացել Կոլումբիայի համալսարանի թատրոնի և երաժշտության երեկոյան դասընթացներին։ 1948 թվականին Փարիզում երաժշտության դասեր է առել Մարիա Ֆրյուդից։ 1949 թվականին սովորել է Միլանի կոնսերվատորիայում։

Առաջին անգամ բեմ է բարձրացել 1957 թվականին, Նեապոլում։ Կատարել է դասական և օպերային, աշխարհի տարբեր ժողովուրդների երգեր, ջազ և ռոք երգեր։ Մշտապես իր համերգներում տեղ է տվել հայկական երգին։ Ունեցել է ձայնամարզության սեփական ստուդիա, զբաղվել մանկավարժությամբ, գրել երաժշտական գործեր։ Կատարել է նաև Կլաուդիո Մոնթեվերդիի, ժամանակակից ավանգարդ ոճի երաժշտության, հայկական ժողովրդական երգերի, ինչպես նաև իր սեփական ստեղծագործությունները։ Նրա ամենահայտնի գործը «Ստրիպսոդիա» վոկալ ստեղծագործությունն է (Stripsody, 1966)։

## Սկավառակագրությունը
* *The fairy Queen Suite* (Angelicum, 1957) by Henry Purcell, orchestra conducted by Bruno Maderna.
* *Ora Mi Alzo* and * Autostrada* music by Luciano Berio and words by Italo Calvino from *Allez hop* (Philips, 1960), orchestra conducted by Bruno Maderna
* *Elegy for J.F.K.* recorded in December 1964 and included in *Recent Stravinsky-Conducted by the Composer* (Columbia)
* *Rounds with voice* by Luciano Berio, included in the Lp *Das Moderne Cembalo Der Antoinette Vischer* (Wergo, 1965)
* *[[Beatles Arias]]* (Philips, 1967) published in France and the UK (Polydor, 1967) with the same title. Published in the US as *Revolution* (Fontana Philips, 1967) and in Germany as *Beatles arias for special fans* (Philips, 1967)
* *Roman Haubenstock-Ramati. Credential or think, think lucky* (Wergo, 1967)
* *Henri Pousseur-Michel Butor. Jeu de Miroirs de Votre Faust* (Wergo, 1968)
* *Claudio Monteverdi. L'Orfeo*, as Messaggera and Speranza. Concertus musicus Wien conducted by Nikolaus Harnoncourt (Telefunken, 1969)
* *Chem Grna Khagha* and *Karoun A*, both especially recorded for the double Lp *The music of Komitas* (KCC, 1970) made to celebrate the centenary of the birth of Komitas Vartabed.
* *magnifiCathy: the many voices of Cathy Berberian* (Wergo 1971) recorded in Milan, Italy.
* *Recital I for Cathy* (RCA, 1973)
* *Cathy Berberian at the Edinburgh Festival* (RCA, 1974) published in USA as *There are faires at the bottom of our garden* (RCA, 1974)
* *Claudio Monteverdi. L'incoronazione di Poppea*, as Ottavia. Concertus musicus Wien conducted by Nikolaus Harnoncourt (Telefunken, 1974)
* *Claudio Monteverdi. Lettera Amorosa-Lamento d'Arianna-Orfeo-Poppea* (Telefunken, 1975)
* *Wie einst in schoner'n Tagen-Salonmusik der Grunderzeit* (EMI, 1976)
* *William Walton. Façade and Façade 2* (OUP, 1980)
* *Cathy Berberian's Second Hand Songs* (TAT, 1981) recorded live on 17 and 18 October 1980 at the Theater Am Turm in Frankfurt, Germany.

### Վերաթողարկումներ և հավաքածուներ
* *magnifiCathy: the many voices of Cathy Berberian* (1988)
* *Ella Fitzgerald/Elisabeth Schwarzkopf/Cathy Berberian* (Stradivarius, 1988) contains Bruno Maderna *Hyperion*. Live recording from the Festival di Musica Contemporanea in Venice. Recorded on 6 September 1964.
* *Cathy Berberian interpreta Berio, Pousseur, Cage* (Stradivarius, 1989). Contains live recordings dated 1966, 1967 and 1969.
* *Luciano Berio: Passaggio/Visage* (BMG Ricordi, 1991) contains *Visage* for magnetic tape and voice.
* *Claudio Monteverdi. L'Orfeo* (Teldec, 1992)
* *Claudio Monteverdi. L'incoronazione di Poppea* (Teldec, 1993)
* *Nel labirinto della voce* (Ermitage, 1993 and Aura, 2002)
* *The Unforgettable Cathy Berberian* (CO, 1993)
* *Bruno Maderna. Musica elettronica* (Stradivarius, 1994) contains *Dimensioni II (Invenzioni su una voce).
* *Berio: Recital I for Cathy/Folk Songs* (BMG Classic, 1995)
* *Cathy Berberian sings Monteverdi* (Teldec, 1995)
* *Hommage à Cathy Berberian* (Accord, 1997)
* *Beatles Arias* (Telescopic, 2005)
* *Berio Sequenza III/Chamber Music* (Lilith, 2006). Also available on vinyl.
* *Wie einst in schoner'n Tagen'' (Electrola Collection EMI Classic 2013)

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Քեթի Բերբերյանը zarkfoundation.com կայքում

Կատեգորիա:Ամերիկահայ երգչուհիներ
Կատեգորիա:Ամերիկահայ կոմպոզիտորներ
Կատեգորիա:Ամերիկացի մեցցո-սոպրանոներ
Կատեգորիա:20-րդ դարի թարգմանիչներ
Կատեգորիա:20-րդ դարի ամերիկացի երգչուհիներ
Կատեգորիա:20-րդ դարի ամերիկացի կին գրողներ
Կատեգորիա:20-րդ դարի օպերային երգչուհիներ
Կատեգորիա:20-րդ դարի դասական կոմպոզիտորներ
Կատեգորիա:Ամերիկահայ թարգմանիչներ
Կատեգորիա:Ամերիկահայ երաժիշտներ