Ջավահառլալ Ներու

300px|մինի|Ջավահառլալ Ներուն և Մահաթմա Գանդին /1946 թ./
**Ջավահառլալ Ներու** ( Javāharlāl Nehrū, հայտնի է նաև որպես **Պանդիտ** (*Գիտնական*) **Ներու**, ), հնդիկ քաղաքական գործիչ։ Եղել է հնդկական ազգային ազատագրական շարժման ձախ թևի առաջնորդը, Մահաթմա Գանդիի առաջադրմամբ գլխավորել է Հնդկական ազգային կոնգրեսը, 1947 թվականի օգոստոսի 15-ին բրիտանական գաղութային լծից Հնդկաստանի ազատագրումից հետո դարձել է այդ երկրի առաջին վարչապետը և պետական բարձր այդ պաշտոնը վարել մինչև 1964 թվականի մայիսի 27-ը, երբ վախճանվել է սրտի կաթվածից։

Հնդկաստանի երրորդ վարչապետ Ինդիրա Գանդիի հայրն է և յոթերորդ վարչապետ Ռաջիվ Գանդիի պապը։

## Պատմություն
Ջավահառլալ Ներուն Հնդկաստանի վարչապետի պաշտոնը վարելու ընթացքում արտաքին քաղաքականության բնագավառում չեզոք դիրք է գրավել՝ իր առաջնահերթ խնդիրը  համարելով ապահովել Հնդկաստանի անկախությունը թե՛ արևմտյան և թե՛ արևելյան բլոկներից։ Այդ նկատառումով նա Եգիպտոսի և Հարավսլավիայի ղեկավարների՝ Գամալ Աբդել Նասերի և Իոսիպ Բրոզ Տիտոյի  հետ անց է կացրել եռակողմ խորհրդակցություններ՝ նախապատրաստելով Չմիավորման շարժման ստեղծումը, շարժում, որին միացան այն երկրները, որոնց տնտեսությունները մեծապես տարբերվում էին և՛ ազատական կապիտալիզմից, և՛ խորհրդային էտատիզմից (պետականացումից)։ Սակայն հետագայում Ներուն խոստովանել է, որ ագրեսիվ քաղաքականություն վարող միջազգային կոմունիզմի նկատմամբ չեզոք դիրք գրավելը սակավ արդյունավետ էր։ Իսկ երբ կոմունիստական բլոկի մաս կազմող Չինաստանի Ժողովրդական Հանրապետությունը ռազմական հարձակում գործեց Հնդկաստանի վրա, Ներուն հարկադրված էր վերջ տալ չեզոքությանը և մերձենալ ՆԱՏՕ-ի երկրների հետ (ի դեպ, մերձավորները նշում են, որ Չինաստանի ռազմական հարձակման լուրը խորապես ցնցել է նրան, հանգեցրել առողջական վիճակի կտրուկ վատացման, սրտի կաթվածի ու մահվան։):

Ներքին քաղաքականության բնագավառում նա դիրիժիզմի կողմնակից էր, բայց և միաժամանակ մեծ տեղ էր տալիս մասնավոր նախաձեռնությանը՝ այն համարելով տնտեսական ու հասարակական ներդաշնակ զարգացման գործուն շարժիչ ուժ։

## Աշխատություններ
*  Gopal, S. amd Uma Iyengar, eds *The Essential Writings of Jawaharlal Nehru* (Oxford University Press, 2003) 
* *Autobiography: Toward freedom*, Oxford University Press
* *Letters for a Nation: From Jawaharlal Nehru to His Chief Ministers 1947–1963* (Penguin UK, 2015).
* *Letters from a father to his daughter* by Jawaharlal Nehru, Children's Book Trust
* *Independence and After: A collection of the more important speeches of Jawaharlal Nehru from September 1946 to May 1949* (1949). Delhi: The Publications Division, Government of India.
* ''A Tryst With Destiny'' historic speech made by Jawaharlal Nehru on 14 August 1947
* 

## Տես նաև
* Մահաթմա Գանդի
* Ինդիրա Գանդի
* Հնդկական ազգային կոնգրես

## Ծանոթագրություններ

## Գրականություն
* 
*  (в пер.)
* 
* Литман А. Д. Философские взгляды Дж. Неру // Мировоззрение Джавахарлала Неру. М., 1973;
* 
* 
*  (в пер.)
* 
* 
* 
* 
300px|մինի|Ներուն և հնդիկ նշանավոր բանաստեղծ Ռաբինդրանաթ Թագորը
*''A Tryst With Destiny'' historic speech made by Jawaharlal Nehru on 14 August 1947
**Nehru: The Invention of India* by Shashi Tharoor (November 2003) Arcade Books 
**Jawaharlal Nehru* (Edited by S. Gopal and Uma Iyengar) (July 2003) *The Essential Writings of Jawaharlal Nehru* Oxford University Press 
**Autobiography:Toward freedom*, Oxford University Press
**Jawaharlal Nehru: Life and work* by M. Chalapathi Rau, National Book Club (1 January 1966)
**Jawaharlal Nehru by M. Chalapathi Rau.* [New Delhi] Publications Division, Ministry of Information and Broadcasting, Govt. of India [1973]
**Letters from a father to his daughter* by Jawaharlal Nehru, Children's Book Trust
**Nehru: A Political Biography* by Michael Brecher (1959). London:Oxford University Press.
**After Nehru, Who* by Welles Hangen (1963). London: Rupert Hart-Davis.
**Nehru: The Years of Power* by Geoffrey Tyson (1966). London: Pall Mall Press.
**[https://www.questia.com/read/2379634?title=Independence%20and%20after%3a%20A%20Collection%20of%20Speeches%2c%201946-%201949 Independence and After: A collection of the more important speeches of Jawaharlal Nehru from September 1946 to May 1949] * (1949). Delhi: The Publications Division, Government of India.
*
*"The Challenge to Indian Nationalism." by Selig S. Harrison *Foreign Affairs* vol. 34, no. 2 (1956): 620–636.
*"Nehru, Jawaharlal." by Ainslie T. Embree, ed., and the Asia Society. *Encyclopedia of Asian History.* Vol. 3. Charles Scribner's Sons. New York. (1988): 98–100.

* Tariq Ali: *Die Nehrus und die Gandhis. Eine indische Dynastie.* Hugendubel, Kreuzlingen 2005, ISBN 3-7205-2602-X.
* Shashi Tharoor: *Die Erfindung Indiens. Das Leben des Pandit Nehru.* Insel, Frankfurt 2006, ISBN 3-458-17303-X.
* Alex von Tunzelmann: *Indian Summer. The Secret History of the End of an Empire.* Simon & Schuster, UK 2007, ISBN 978-1-4165-2225-6

300px|մինի|Ներուի կիսանդրին Լոնդոնում /Մեծ Բրիտանիա/

## Արտաքին հղումներ
*Profile of Nehru in *[[India Today]]*
*Nehru's legacy to India
*Nehru on Communalism
*Jawaharlal Nehru materials in the South Asian American Digital Archive (SAADA)
*

ՀՍՀ|հատոր=8|էջ=261}}

Կատեգորիա:Անձինք նամականիշերի վրա
Կատեգորիա:Կաթվածից մահացածներ
Կատեգորիա:Հնդիկ հումանիստներ
Կատեգորիա:Հնդիկ պետական գործիչներ
Կատեգորիա:Հնդիկ սոցիալիստներ
Կատեգորիա:Հնդկաստանի վարչապետներ
Կատեգորիա:Հնդկաստանի քաղաքական գործիչներ
Կատեգորիա:Քեմբրիջի համալսարանի շրջանավարտներ
Կատեգորիա:Հնդիկ գրողներ
Կատեգորիա:Արվեստի և գրականության ամերիկյան ակադեմիայի անդամներ
Կատեգորիա:Հնդիկ փիլիսոփաներ
Կատեգորիա:Հնդիկ ակտիվիստներ