Հրում վարժություն

**Հրում վարժություն,** բազային ֆիզիկական վարժություն, կատարվում է պլանկա դիրքում՝ ձեռքերի միջոցով մարմնի բարձրացմամբ և իջեցմամբ գետնի, նստարանի, սեղանի, պատի և այլնի վրա։ Հնարավոր է կատարել լրացուցիչ բեռով։ Հրման ժամանակ գործում են կրծքավանդակային մկանները, ուսի եռագլուխ մկանները, դելտայաձև, նախաբազկի և ուսային գոտու մկանները ամբողջապես։

## Ստուգաբանություն
Ամերիկաանգլիական եզրույթը՝ *push-up,* առաջին անգամ օգտագործվել է 1905-1910 թվականներին, իսկ բրիտանաանգլիական եզրույթը՝ *press-up,* սկսվել է օգտագործվել 1945-1950 թվականներին։

## Կատարման տեխնիկա
thumb|right|260px
Վարժության կատարման համար հարկավոր է ընդունել պառկած դիրք հատակի վրա՝ ձեռքերի միջոցով կրծքավանդակը վեր պահելով հատակից, որին հաջորդում է ձեռքերի ծալումը՝ արմունկների նկատմամբ մարմինը պահելով զուգահեռ դիրքում գետնի հանդեպ։ Այնուհետև մարմինը բարձրանում է ձեռքերի հաշվին՝ արմունկները բացելով վերադառնալով սկզբնական դիրքին։ Բոլոր այս գործողությունների համադրությունը հաշվվում է 1 հրում։ Մարմնի դիրքերի փոփոխությունը օգնում է համակենտրոնացնել ճնշումը տարբեր մկանների վրա։

### Ճնշման տեղայնացում մարմնի դիրքերի փոփոխության հետևանքով
* Վերին մասում զարգանում են կրծքային մեծ մկանները, երբ ոտքերը գտնվում են բարձր։
* Ներքին մասում զարգանում են կրծքային մեծ մկանների մասերը, երբ ձեռքերը գտնվում են վերևում։

### Ճնշման տեղայնացում ափերի դիրքերի փոփոխության հետևանքով
* Կրծքային մեծ մկանների արտաքին մասը զարգանում է ափերի լայն դրվածքով։
* Կրծքային մեծ մկաննեի ներքին մասը զարգանում է ափերի նեղ դրվածքով։

### Ձեռքերի տեղակայման տարբերակներ
մինի|Հրումներ գնդակի վրա
* 1-ին եղանակ․ ձեռքերը տեղակայել այնպես, որ դրանք ծալելիս ուսից մինչև արմունկ ուղղահայաց լինեն իրանին։
* 2-րդ եղանակ․ ձեռքերը տեղակայել այնպես, որ դրանք ծալելիս ուսից մինչև արմունկ զուգահեռ լինի իրանին։ Տվյալ տարրը ունի «մորեխի հրում» ժարգոնային անվանումը։ Այս հրումների ժամանակ ամենաշատը գործում է ուսի եռագլուխ մկաններից երկար գլուխը։

### Ձեռքերի հենման տարբերակներ
* Ձեռքի ափերի վրա, որն ամենատարածվածներից մեկն է։
* Բռունցքների վրա, բացի իր հիմնական գործառույթը կոփում է նաև բռունցքի հարվածային մակերեսը, որը հաճախ կիրառվում է ռազմական արվեստում։
* Ձեռքի մատների վրա, իր հիմնական գործառույթից բացի ամրացնում է մատները։
* Դաստակների վրա։
* Ափի հետին մասով, օգնում է դաստակների ամրացմանը, օգտագործվում է մարտական արվեստներում ափի ներքին հատվածով հարվածելու համար։
* Ափերի եզրերով, ամրացնում է դաստակները։
* Դանակի բռնվածքի ձևով, ամրացնում է դաստակները, այնուամենայնիվ, դանակի շեղբը գտնվում է պատյանի մեջ։ Օգտագործվում է դանակների դեմ կռվի ուսուցման մեջ։ Տարբերակումներից են ուղիղ (շեղբը տեղակայված է բութ մատի կողմում) և հակադիր (շեղբը տեղակայված է ճկույթի կողմում) բռնվածքները։
* «Ընձառյուծի թաթ», կատարվում է 4 ֆալանգային մատների վրա՝ հեռավոր ֆալանգները սերտորեն մոտեցնելով։ Տվյալ տարբերակը կարող է կատարվել ավելի դյուրին՝ բութ մատի հենման արդյունքում։ Այն հատկապես ամրացնում է դաստակի գոտին։
* Հրումներ մեկ ձեռքի վրա, մեկ ձեռքը տարվում է մեջքի հետևը, ոտքերը միասին և չպետք է լինեն լայն տարածված։ Այն ոչ հասարակ տարբերակ է, քանի որ մարմնի քաշը բաշխվում է ձեռքերի և ոտքերի միջև, որի կեսից ավելին՝ 60-70%, բաժին է ընկնում ձեռքերին․ ստացվում է, որ մեկ ձեռքով պետք է անել հրում մարմնի քաշի կեսից ավելիի բարձրացմամբ։ Տվյալ տեսակի հրման ժամանակ ոտքերը սովորաբար տեղադրվում են լայն դիրքում։ Մեկ ձեռքով հրումներ կատարելու տարբերակները․ անհրաժեշտ է, որպեսզի ոտքերը լինեն միասին, կամ պետք է բարձրացնել մեկ ձեռքը և մեկ ոտքը և հավասարակշռել հրումները մեկ ոտքի և մեկ ձեռքի վրա։
* Հրումների ամենածանր տեսակը մարմնի ծանրության օգտագործմամբ հրումն է մեկ ձեռքի վրա՝ ուղիղ կանգնած՝ առանց հենման կետի (պատ)։

## Տարբերակներ
Գոյություն ունեն հրումների բազմազան տեսակներ, որոնց դեպքում մարմինը աշխատում է այլ կերպ։

***Դենդա (dand)**
thumb|Դենդա, նաև հայտնի է որպես հինդուիստական հրումներ։ Դա այն հիմնային տարբերակն է, որը նման է Բրյուս Լի-ի կատարածին, որը կոչվել է կատվի ձգում։
:Դենդայի ամենահիմնական ձևը սկսվում է շան վայրէջք դիրքից, այնուհետև անցում է կատարում կոբրայի դիրք։ Վերոհիշյալ հրման տեսակը հայտնի է նաև հինդուիստական հրումներ անվանմամբ։ Դա լայն տարածում է գտել հնդկական ֆիզկուլտուրայի համակարգում և հանդիսանում է հնդկական ռազմական մշակույթ, հատկապես Փեխլվանիում։ Բրյուս Լին նույնպես օգտագործել է տվյալ տեսակը իր մարզանքներում և անվանել կատվի ձգում։

***Նեղ հրումներ**
:Կատարել հասարակ հրումներ ձեռքերով, որոնք գտնվում են կրծքի տակ՝ միմյանցից պահպանելով մի քանի դյույմ հեռավորություն։

***Լայն հրումներ**
:Նման է հասարակ հրումներին, սակայն ձեռքերի ավելի լայն տեղակայմամբ։ Տվյալ տեսակի հրումները զարգացնում են ուսի և կրծքի մկանները։

## Ռեկորդներ
Առաջին ռեկորդը առանց ընդմիջման հրումների համար գրանցվել է Գինեսի ռեկորդների գրքում 1965 թվականի հոկտեմբերի 5-ին ամերիկացի Չարլզ Լինսթերի (Charles Linster) կողմից, որը կատարել է 6006 հրում։ 1976 թվականի փետրվարի 5-ին Ռոբերտ Լյուիս Կնեխտը գերազանցել է այդ ռեկորդը՝ կատարելով 7026 հրում։ 1977 թվականի սեպտեմբերի 1-ին Հենրի Ս․ Մարշալը գերազանցել է վերջինիս ռեկորդը՝ կատարելով 7650 հրում առանց դադարի։ Վերջին ռեկորդը գրանցվել է 1980 թվականի հոկտեմբերին ճապոնացի Մինորու Յոսիդոյի կողմից, որը կատարել է 10507 հրում առանց ընդհատման։

24 ժամվա ընթացքում հրումների թվով համաշխարհային ռեկորդ է սահմանել Չարլզ Սերվիցոն՝ 1993 թվականին կատարելով 46001 հրում 21 ժամ 6 րոպեի ընթացքում։

Առավելագույն հրումների քանակը 1 ժամվա համար կատարել է հնդիկ Բիջենջեր Սինգխը 1988 թվականին՝ կատարելով 3877 անգամ (համաձայն Լիմկայի ռեկորդների գրքի)։ Գինեսի ռեկորդների գրքում գրանցվել է ռեկորդ շվեյցարացի Ռոման Դոսենբախի կողմից, որը 2016 թվականի նոյեմբերին կատարել է 2393 հրում (Roman Dossenbach):

Կանադացի Դագ Պրուդեն սահմանել է 13 ազգային և 9 համաշխարհային ռեկորդ՝ կատարելով տարբեր տեսակի հրումներ, օրինակ՝ 1382 անգամ 30 րոպեում 1 ձեռքով և 546 անգամ 10 րոպեում (2003 թվականի հուլիսի 30), 1025 անգամ 1 ժամում 1 ձեռքի ափի հետին մասով (2008 թվականի նոյեմբերի 8), 5557 անգամ բռունցքների վրա 3 ժամ 2 րոպե 30 վայրկյանում (2004 թվականի հուլիսի 9), 1000 անգամ բռունցների վրա կատարել է 18 րոպե 13 վայրկյանում (2003 թվականի հուլիսի 9)։

Նորվեգացի Ահմեդ Վալենտինո Կերիգոն (Ahmed «Iron Monkey» Valentino Kerigo)՝ «Երկաթե կապիկ» մականվամբ, հաստատել է համաշխարհային ռեկորդ 2013 թվականի մարտի 22-ին բարձր թռիչքներով հրումներ տեսակում՝ կատարելով թռիչք պառկած դիրքից՝ ոտքերով և ձեռքերով հենվելով 136 սմ բարձրություն ունեցող աշտարակների վրա և բարձրացնելով մարմինը։

Բրիտանացի Պոլ Լինչը (Paul Lynch) 1992 թվականի ապրիլի 21-ին Լեսթեր-Սքվեր հրապարակում կատարել է 124 անընդմեջ հրում 1 մատով****։

Պակիստանցի Սաիդ Տայ Մուհամմեդը (Syed Taj Muhammad) 2016 թվականի մարտի 20-ին 1 ժամում բռունցքների վրա կատարել է 2175 հրում։ Կանանց մեջ ռեկորդը պատկանում է ավստրալիացի Եվա Քլարկին (աշխատում է որպես անհատական ֆիտնես մարզիչ, ունի 3 երեխա, եղել է սպորտային կազմակերպիչ Ավստրալիայի ռազմաօդային ուժերում)։ Նա 2014 թվականի հունվարի 31-ին կատարել է 1206 հրում «Al Wahda Mall» առևտրի կենտրոնում։

Ռահիմ Կուրիև (Վազաև)՝ հինգամյա տղա Դյուբա Յուրտ գյուղից (Չեչնիա, Շալինսկի շրջան), սահմանել է համաշխարհային ռեկորդների շարք իր տարիքային խմբի համար։ Կատարել է 3202 հրում 2 ժամ 30 րոպեում, 2559 հրում՝ 2 ժամում, 2000 հրում՝ 1 ժամ 30 րոպե 47 վայրկյանում, 1419 հրում՝ 1 ժամում, 1000 հրում՝ 40 րոպե 57 վայրկյանում, 3000 հրում՝ 2 ժամ 22 րոպե 9 վայրկյանում։

## Իրադարձություններ և ակցիաներ
2009 թվականի մարտի 28-ին Նոր Զելանդիայի Վելինգտոն մայրաքաղաքում տեղի է ունեցել «Հրումների աշխարհի առաջնություն»։

2016 թվականի ավարտին և 2017 թվականի սկզբին հանրաճանաչություն է ձեռք բերել «22 հրման մարտահրավեր» ֆլեշմոբը (#22KILL), որի նպատակն էր օգնել Հետտրավմատիկ սթրեսային խանգարում ունեցող վետերաններին, օգնություն տրամադրել զինվորներին և քարոզել առողջ ապրելակերպ։ Ակցիայի մասնակիցները տեսախցիկի առջև կատարում էին 22 հրում և փոխանցում էստաֆետան հաջորդ մասնակցին։

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Ինչպես են հրումներ կատարում տարբեր մայրցամաքներում
* Հրում վարժություն՝ կրծքավանդակի մկանների զարգացման ծրագիր
* Գետնից հրում կատարելու տարբերակներ (տեսանյութ)
* 

Կատեգորիա:Ֆիզկուլտուրա
Կատեգորիա:Բոդիբիլդինգ
Կատեգորիա:Սպորտային եզրույթներ