Հրդեհ ՀՀ ՊՆ N զորամասում (2023)

**Հրդեհ ՀՀ ՊՆ N զորամասում** (նաև՝ **Ազատի զինվորական կացարանի հրդեհ**), խոշոր հրդեհ, որը տեղի է ունեցել 2023 թվականի հունվարի 19-ին՝ ժամը 01:30-ին, Հայաստանի Գեղարքունիքի մարզի Ազատ գյուղի տարածքում գտնվող Հայաստանի զինված ուժերի 2-րդ բանակային կորպուսի N զորամասի ինժեներասակրավորային վաշտի կացարանում, որի հետևանքով զոհվել է 15 զինծառայող, 7-ը տեղափոխվել է Վարդենիսի հոսպիտալ, իսկ 3-ը՝ ծանր վնասվածքներով տեղափոխվել են Երևանի Այրվածքաբանության ազգային կենտրոն։ 

Դեպքից անմիջապես հետ պաշտոնից ազատվել է 2-րդ բանակային կորպուսի հրամանատար, գնդապետ Վահրամ Գրիգորյանը, և ևս 7 բարձրաստիճան զինվորականներ։ Սա Հայաստանի զինված ուժերի պատմության մեջ ոչ մարտական զոհերի ամենամեծ միջադեպերից է։

## Իրադարձություն
Զորամասում հրդեհը բռնկվել է հունվարի 19-ին` ժամը 01:30-ի սահմաններում։ Կառավարության նիստում Հայաստանի պաշտպանության նախարար Սուրեն Պապիկյանը հայտնել է, որ նախնական վարկածով հրդեհը բռնկվել է զորամասի վառարանը ավտոբենզինով վառելու ընթացքում, ինչն արգելված է Հայաստանի զինված ուժերում։ Նույն նիստում Հայաստանի վարչապետ Նիկոլ Փաշինյանը հայտնել է, որ նախնական տվյալներով՝ փորձ է արվել բացել և բենզինի 5 լիտրանոց տարայով բենզին լցնել վառարանի մեջ, որի հետևանքով հրդեհն անցել է վառարանը վառել փորձող սպային, որն էլ վառվող բենզինը շպրտել է զորամասի կացարանի ուղղությամբ, մեծ հավանականությամբ՝ ոչ դիտավորյալ։ Բռնկված հրդեհը մեկուսացվել է ժամը 02:58-ին, մարվել՝ 06:33-ին։ Այրվել է շինությունը (մոտ 104 քմ)։

## Հետևանքներ
Հրդեհի հետևանքով զոհվել է 15 պարտադիր ժամկետային զինծառայող, 6 պարտադիր ժամկետային զինծառայողներ և մեկ սպա մարմնական վնասվածքներով տեղափոխվել են Գեղարքունիքի կայազորային հոսպիտալ։ 3 զինծառայող ծանր վնասվածքներով տեղափոխվել են Երևանի Այրվածքաբանության ազգային կենտրոն։

Հրդեհին հաջորդել է պաշտպանության նախարարության հաղորդագրությունը, որի համաձայն զբաղեցրած պաշտոններից ազատվել են 2-րդ բանակային կորպուսի հրամանատար գնդապետ Վահրամ Ֆրունզի Գրիգորյանը, 2-րդ բանակային կորպուսի շտաբի պետ-կորպուսի հրամանատարի տեղակալ, գնդապետ Միհրան Սերգեյի Մախսուդյանը, 2-րդ բանակային կորպուսի հրամանատարի տեղակալ թիկունքի և ԿՇԾ գծով, թիկունքի պետ՝ գնդապետ Շիրազ Գևորգի Խաչատրյանը, 2-րդ բանակային կորպուսի հրամանատարի մարտական հերթապահության գծով տեղակալ գնդապետ Արթուր Սերժիկի Օհանյանը, ՀՀ ԶՈւ թիկունքի վարչության հրդեհային անվտանգության ծառայության պետ, գնդապետ Սարգիս Ռոբերտի Մազմանյանը, բրիգադի շտաբի պետ-հրամանատարի տեղակալ, փոխգնդապետ Ռուդիկ Էդիկի Հակոբյանը, բրիգադի հրամանատարի տեղակալ թիկունքի և ԿՇԾ գծով, փոխգնդապետ Գոռ Սերգոյի Աղեկյանը, բրիգադի ինժեներական ծառայության պետ, կապիտան Տիգրան Նվերի Ղազարյանը, բրիգադի ինժեներասակրավորային վաշտի հրամանատար, կապիտան Գոռ Գեղամի Սարգսյանը։

## Քրեական գործ
Հայաստանի քրեական օրենսգրքի 532-րդ հոդվածի 4-րդ մասի հատկանիշներով (զենքի, ռազմամթերքի, ռազմական տեխնիկայի կամ ռազմական այլ գույքի, շրջապատի համար առավել վտանգ ներկայացնող նյութերի, սարքերի կամ առարկաների հետ վարվելու կանոնները խախտելը, որն անզգուշությամբ առաջացրել է երկու եւ ավելի անձի մահ) առերևույթ հանցագործության տարրերի առկայության փաստով կազմված վարույթը՝ 2023 թվականի հունվարի 19-ին ուղարկվել են Հայաստանի քննչական կոմիտեի զինվորական քննչական գլխավոր վարչության 5-րդ կայազորային քննչական բաժին՝ հետագա ընթացքը որոշելու համար։ Նախաձեռնվել է նաև վարույթ՝ Հայաստանի քրեական օրենսգրքի 550-րդ հոդվածի 3-րդ մասով (զինվորական պաշտոնեական անփութության հատկանիշներով, որն անզգուշությամբ առաջացրել է մարդու մահ), որը կցվել է հիմնական վարույթին։ 

## Դատավարություն
Զոհված զինծառայողների ծնողները չեն հավատում պաշտոնական վարկածին։ Նրանք ենթադրում են, որ կատարվածը դիտավորություն է, իս տղաները մահացած են եղել նախքան հրդեհը։ 

2025 թվականի մայիսի 2-ին, Գեղարքունիքի մարզի ընդհանուր իրավասության դատարանի Սևանի նստավայրում ընթանում է Ազատի զինվորական կացարանի հրդեհի գործով դատաքննությունը։

## Արձագանք
*  ԱՄՆ – Հրդեհի հետևանքով զոհերի կապակցությամբ իր ցավակցությունն է հայտնել Հայաստանում ԱՄՆ դեսպանությունը և տուժածներին շուտափույթ ապաքինում մաղթել։
* 25px ՀԱԵ – ՊՆ N զորամասում բռնկված հրդեհի կապակցությամբ իր ցավակցությունն է հայտնել Ամենայն Հայոց Կաթողիկոս Գարեգին Երկրորդը։ 
* Արցախի Հանրապետություն
** Նախագահ Արայիկ Հարությունյանը ֆեյսբուքյան իր էջում գրել է. «Արցախի ժողովրդի, իշխանությունների և անձամբ իմ անունից ցավակցություն ու զորակցություն եմ հայտնում հունվարի 19-ին Գեղարքունիքի մարզի Ազատ գյուղի տարածքում տեղակայված ՀՀ ՊՆ N զորամասի ինժեներասակրավորային վաշտի կացարանում հրդեհի զոհ դարձած զինծառայողների հարազատներին ու մերձավորներին։ Շուտափույթ ապաքինում եմ մաղթում բոլոր տուժածներին։ Այս ծանր պահին մեր եղբայրների հետ միասին կիսում ենք կորստի ցավն ու վիշտը»։
** Զոհված զինծառայողների ընտանիքներին իր խորին ցավակցությունն է հայտնել նաև պետական նախարար Ռուբեն Վարդանյանը։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:2023 Հայաստանում
Կատեգորիա:2023 աղետներ Հայաստանում
Կատեգորիա:Հրդեհներ Հայաստանում