open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Ռիչարդ Մեյեր

**Ռիչարդ Մեյեր** (, ), ամերիկացի ճարտարապետ, նյույորքյան ավանգարդի ներկայացուցի։ Պրիցկերի ճարտարապետական մրցանակի մրցանակակիր է։

## Կյանքը
250px|մինի|ձախից|Արվեստի թանգարան, Ատլանտա
Մեյերը ծնվել է ամերիկյան հրեաների ընտանիքում։ Հայրը` Ջերոմ Մեյերը, զբաղվել է գինու և ոգելից խմիչքների վաճառքով։ Ռիչարդ Մեյերը եղել է ընտանիքի երեք զավակներից ավագը։ Ճարտարապետական կրթություն է ստացել Կոռնելի համալսարանում։ Ուսումնառությունից հետո եղել է Իսրայելում, Հունաստանում, Գերմանիայում, Ֆրանսիայում, Դանիայում, Ֆինլանդիայում։

Մտել է պուրիստ ճարտարապետների «նյույորքյան հնգյակի» մեջ` ամենից ավելի մոտենալով պուրիստական իդեալներին։ 1956-1963 թվականներին աշխատել է «Սկիդմոր, Օուինգս և Մերիլ», «Մարսել Բրյոեր և ընկերություն», «Դևիս, Բրոդի և Վիշնևսկի» ընկերություններում։ 1963 թվականին Նյու Յորքում բացել է սեփական ընկերությունը։

Նրա գաղափարներն արտահայտող լավագույն դրսևորում է Կիրառական արվեստի թանգարանը Մայնի Ֆրանկֆուրտում (1985 թ.), որում աբստրակտ ոճը առավել հասուն տեսք է ձեռք բերել։ Այս կառույցը զգալի նշանակություն է ունեցել 1990-ական թվականների ճարտարապետության մեջ։ Մեյերի` ուշ շրջանի նշանակալի նախագծերից են Գեթի կենտրոնը Լոս Անջելեսում (1997 թ.) և Խաղաղության խորանը Հռոմում (2006 թ.):

Մեյերի կառույցներում վառ դրսևորում են գտել կանոնավորությունն ու հստակությունը, ինչը հակադրվում է շրջապատի արհեստական քաոսին։ Նա շարունակել է ռոմանտիկ մոդեռնիզմի ուղղությունը, որի հիմնադիրը եղել է Լե Կորբյուզիեն։

## Նշանակալից գործեր
* Տուն Բոդրումում, Բոդրում, Թուրքիա, 2010-2014
* Մեծ բանակի հրապարակ, Բրուքլին, Նյու Յորք, 2003-2008
* ECM City Tower, Պրահա, Չեխիա, 2004-2007
* Սան Խոսեի համերգասրահ, Սան Խոսե, Կալիֆոռնիա, 2004-2007
* Գիտական տեխնոլոգիաների ինստիտուտի շենք, Իթաքա, Նյու Յորք, 2007
* Ֆրյոդեր Բուրգի թանգարան, Բադեն-Բադեն, Գերմանիա, 2004
* Սկրենթոնի համալսարանի շենք,  2007
* Բարեգութ Հայր Աստծո եկեղեցի, Հռոմ, Իտալիա 2003
* Սենդրա Օկոնորի նստավայր, Արիզոնա, 2000
* Կամդենի բժշկական կենտրոն, Սինգապուր, 1998
* Գեթի կենտրոն, Լոս Անջելես, Կալիֆոռնիա, 1997
* Ռահովսկի հաուս, Դալլաս, Տեխաս, 1996
* Հեռուստատեսության և ռադիոյի թանգարան, Բևեռլի Հիլզ, Կալիֆոռնիա, 1996
* Էդինբուրգի այգու նախագիծ, 1995
* Ժամանակակից արվեստի թանգարան, Բարսելոն, Իսպանիա, 1995
* Սիթի հոլլ և Կենտրոնական գրադարան, Հաագա, Հոլանդիա, 1995
* Շտադտհաուս, Ուլմ, Գերմանիա, 1994
* Դայմլեր Կրայսլերի կենտրոն, Ուլմ, Գերմանիա, 1992
* Բարձր արվեստի թանգարան, Ատլանտա, Ջորջիա, 1983
* Հարթֆորդի սեմինարիա, Հարթֆորդ, կոնեկտիկուտ, 1981
* Հետազոտական կենտրոն, Բրոնքս, Նյու Յորք, 1976
* Դուգլաս հաուս, Հարբոր Սպրինգս, Միչիգան, 1973
* Սմիթս հաուս, Դարիեն, Կոնեկտիկուտ, 1965-1967
[500px|մինի|կենտրոն|[Գեթի կենտրոն]]

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* «Ռիչարդ Մեյեր և ընկերներ» ընկերության պաշտոնական կայք 
* «Meier Tower» ընկերության պաշտոնական կայք 

Կատեգորիա:Ամերիկայի արվեստների և գիտությունների ակադեմիայի անդամներ
Կատեգորիա:Ամերիկացի արվեստագետներ
Կատեգորիա:Ամերիկացի դիզայներներ
Կատեգորիա:Ամերիկացի ճարտարապետներ
Կատեգորիա:Ամերիկացի քանդակագործներ
Կատեգորիա:Արվեստի և գրականության ամերիկյան ակադեմիայի անդամներ
Կատեգորիա:Կոռնելի համալսարանի շրջանավարտներ
Կատեգորիա:Մոդեռնիստ ճարտարապետներ
Բողոքի ցույցեր Հարավային Կորեայում (2016)

**Բողոքի ցույցեր Հարավային Կորեայում** (հանգըլ՝ 박근혜 대통령 퇴진 운동), բողոքի ցույցներ ընդդեմ Կորեայի Հանրապետության նախագահ Փակ Կըն Հյեին, որոնք սկսվել են 2016 թվականի հոկտեմբերից նոյեմբեր ամիսներին և ընթանում են մինչ օրս։

## Պատմություն
Բողոքի ակցիաները Կորեայի Հանրապետությունում սկսել են 2016 թվականի հոկտեմբերի 26-ին, այն բանից հետո, երբ Փակ Կըն Հյեի մտերիմ ընկերուհին՝ Չհվե Սուն Սիլը սկսեց միջամտել երկրի կառավարմանն ու ներքին գործերին։

Ցույցերի ընթացքում Հարավային Կորեայի մի շարք ցուցարարներ դատապարվելով Փակ Կըն Հյեի ոչ տրամաբանական քայլը սկսեցին պարտադրել նախագահին, որպեսզի նա հրաժարական տա և լքի երկրի կառավարությունը։

2016 թվականի հոկտեմբեր ամսվա վերջին Հարավային Կորեայում հեռարձակվող «JTBC» կաբելային հեռուստատեսությունը հայտնաբերել է մոտ 200 գաղտնի փաստաթղթեր` 2012-2014 թվականների երկրի ներքին և արտաքին գործերի վերաբերյալ, որոնց շարքում է եղել նաև գործող նախագահի մի շարք ելույթները։

Ցուցարարները մեղադրում էին նախագահին խարդախության և լիազորությունների չարաշահման համար։ Տարբեր օրերին ցուցարարների թիվը հասել է մինչև 100 հազար մարդ։

Սեուլում տեղի ունեցող իրավիճակը կառավարությունը վերահսկում էր երկրի ներքին ուժերի՝ ոստիկանության միջոցով։ Փակ Կըն Հյեի հրամանով Սեուլում նախագահի նստավայրին սպառնացող ակցիայի մասնակիցներին վերահսկել են շուրջ 10 հազար ոստիկաններ։ Բացի այդ, իշխանությունները փորձել են կազմակերպել հանրաքվեներ՝ ի պաշտպանություն նախագահի։

## Տես նաև
* Փակ Կըն Հյե

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Բողոքի ակցիաներ
Կատեգորիա:Հարավային Կորեայի քաղաքականություն
Զուչի Կազմող

**Զուչի Կազմող** (ծննդյան և մահվան թվականներն անհայտ են), 16-րդ դարի հայազգի քանդակագործ վարպետ։

Պահպանվել են նրա ստորագրությունը կրող մեկ և անստորագիր վեց օրորոցաձև տապանաքարեր Հայաստանի Հրազդանի շրջանի Քաղսի և Լեռնանիստ գյուղերի գերեզմանատներում։

Դրանց զգալի մասը քանդակային մակերեսները զբաղեցրած են հարսնառ ներկայացնող պատկերներով։

Զուչի Կազմողի անունը կրող տապանաքարերի հարավային երեսին քանդակված հարսանեկան տեսարանում շարքով ներկայացված են մատռվակը՝ սափորը ձեռքին, հարսն ու փեսան, կերուխումի սեղան, նվագածուներ․ հյուսիսային երեսին պատկերված է թամբած ձի, որի սանձից բռնել է մի պատանի, իսկ ձիու ոտքերի տակ՝ եղջերու և այլն։ Վարպետն իր գործերում վերակենդանացրել է 14-րդ դարից հետո մոռացված կենաց ծառի, պարանահյուս զարդի մոտիվները։

## Ծանոթագրություններ

## Գարականություն
* Բարխուդարյան Սեդրակ, «Միջնադարյան հայ ճարտարապետներ և քանդակագործ վարպետներ», Երևան, 1963

Կատեգորիա:Հայ քանդակագործներ
Այնքան սպիտակ սիրտը

**«Այնքան սպիտակ սիրտը»** (), Խավիեր Մարիասի վեպը։
Բնաբան.

Առաջին անգամ հրատարակվել է իսպաներեն 1992 թվականին։ Մարգարիտ Ջուլ Կոստան գիրքը թարգմանել է անգլերեն, որը 1995 թվականին հրատարակել է The Harvill Press-ը։ 1997 թվականին գիրքն արժանացել է Դուբլինի միջազգային գրական մրցանակի։ 2012 թվականին գիրքը հրատարակել է Penguin Books-ը։

Գիրքը իսպաներենից հայերեն է թարգմանել Ռուզաննա Պետրոսյանը, հրատարակել է «Անտարես» հրատարակչությունը, 2016, 384 էջ («Օտար գիր» մատենաշար)։

## Սյուժե
Վեպը գաղտնիքների, դրանց հնարավոր վտանգավորության, ամուսնության, սպանությունների, կասկածի, խոսելու և լռելու մասին է, սպիտակ սրտերի մասին, որոնք կամաց-կամաց ներկվում են՝ դառնալով այնպիսին, ինչպիսին երբեք չէին ցանկանա լինել։

Մասնագիտությամբ թարգմանիչ նորապսակ Խուան Ռանսը ձգտում է օգտագործել իր կնոջը՝ Լուիզային, բացահայտելու հոր նախորդ ամուսնությունների մութ անցյալը, որտեղ (բացի Խուանի մայրը) եղել են երկու այլ կին։ Այդ կանանցից մեկն անանուն է և գաղտնի է պահվում Խուանից, իսկ երկրորդը Խուանի մոր ավագ քույրն է։

Հայերեն թարգմանությունը` Ռուզաննա Պետրոսյանի

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
*Խավիեր Մարիաս «Այնքան սպիտակ սիրտը»
*Բաց քննարկում. Խավիեր Մարիաս «Այնքան սպիտակ սիրտը»

Կատեգորիա:1992 վեպեր
Կատեգորիա:Իսպանական վեպեր
Կատեգորիա:Իսպաներեն վեպեր
Կատեգորիա:Ինքնակենսագրական վեպեր
Երաժշտության դասը (նկար)

**Երաժշտության դասը** () կամ **Տղամարդն ու կինը վիրջինալի մոտ**, Յան Վերմեերի յուղանկարներից է` նկարված 1662-1665 թվականներին։ 
Նկարի նյութը՝ կտավ յուղաներկ է, չափերը՝ 74.6 սմ x  64.1 սմ։

Նկարը գտնվում է Թագավորական հավաքածուում։

## Պատմություն
«Երաժշտության դասը» նկարը Թագավորական հավաքածուի կազմում է գտնվում  Անգլիայի թագավոր Ջորջի III-ի կառավարման ժամանակաշրջանից։ Նկարը ձեռք բերելիս մտածել են, որ կտավի հեղինակը Ֆրանց վան Միրիս ավագն է ստորագրության սխալ վերծանման պատճառով։ 1866 թվականին ֆրանսիացի լրագրող, քննադատ Թեսֆիլե Թորեն նկարը վերագրել է Վերմեերին, թեև որոշ գիտնականներ թերահավատորեն են մոտենում՝ դա Վերմեերի աշխատանքն է, թե՝ ոչ։ Ջորջի III-ը մտադիր չի եղել գնելու «Երաժշտության դասը» կտավը, սակայն աշխատանքը եղել է հյուպատոս Ժոզեֆ Սմիթի վաճառած հավաքածուի մաս, որը ներառել է գրքեր, որոնք անհրաժեշտ էին թագավորին, ուստի նա գնել է նաև նկարը։ Նկարը վաճառվել է Դելֆտում 1696 թվականի մայիսին՝ որպես Յակոբ Դիսուսի հավաքածուի մաս, որը ներառում էր նաև Վերմեերի պարտիտուրան։ 1718 թվականին այն ձեռք է բերել վենետիկցի նկարիչ Ջովաննի Անտոնիո Պելլեգրինին, որի հավաքածուն հետագայում գնել է Սմիթը։

## Գրականություն
* Liedtke, Walter A. (2001). Vermeer and the Delft School. Metropolitan Museum of Art. ISBN 9780870999734.
* Marjorie E. Wieseman, Vermeer and Music: The Art of Love and Leisure, exhibition catalog, National Gallery Company 2013.

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* The Royal Collection, ''A Lady at the Virginals with a Gentleman'' (''The Music Lesson'')
* ''The Music Lesson'' - Analysis and Inspiration
* Johannes Vermeer, ''The Music Lesson'', Colourlex

Կատեգորիա:1662 նկարներ
Կատեգորիա:1665 նկարներ
Կատեգորիա:Յան Վերմեերի նկարներ
Կատեգորիա:Թագավորական հավաքածուի նկարներ
Adobe Illustrator

**Adobe Illustrator**, վեկտորային գրաֆիկական խմբագրիչ է, որը ստեղծվել և հրատարակվել է Adobe Systems ընկերության կողմից։

## Օգտագործում
Adobe Illustrator-ը նախագծված է եղել` ինչպես վեկտորական գրաֆիկայի խմբագրիչ, սակայն դիզայներներն օգտագործում են նրան տարբեր նպատակներով։ Ծրագիրը օժտված է նկարչության գործիքների լայն տեսականով և գույնով ու տեքստով կառավարման հնարավորություն։

## Թողարկումների ցանկ

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Adobe Creative Suite
Կատեգորիա:Adobe ծրագրային ապահովումներ
Կատեգորիա:C++-ով գրված ծրագրեր
Կատեգորիա:Գրաֆիկական ծրագրային ապահովումներ
Խովանշչինա

**«Խովանշչինա»** (), ռուս կոմպոզիտոր Մոդեստ Մուսորգսկու օպերան («ժողովրդական երաժշտական դրամա» ()) հինգ գործողությամբ և վեց պատկերով։ Ռուսերեն լիբրետտոն գրել է ինքը` հեղինակը։

Օպերայի առաջնախաղը տեղի է ունեցել 1886 թվականի փետրվարի 21–ին Պետերբուրգում։ Մուսորգսկին չի հասցրել ավարտել «Խովանշչինա» օպերան. նրա մահից հետո այդ գործը ստանձնել է Նիկոլայ Ռիմսկի-Կորսակովը, որը նաև կատարել է ամբողջ օպերայի գործիքավորումը։ Օպերան համարվում է Մուսորգսկու լավագույն ստեղծագործություններից մեկը և ներկայումս հաճախ բեմադրվում է ռուսական և արտասահմանյան օպերային թատրոնների կողմից։

«Խովանշչինայի» երաժշտությունից առավել հայտնի դրվագներն են նախերգանքը («Արշալույսը Մոսկվա գետի վրա»), Մարֆայի գուշակության տեսարանը 2-րդ գործողությունից («Թաքնված ուժեր, հզոր ուժեր»), Մարֆայի երգը  և Շակլովիտու մեներգը 3-րդ գործողությունից, 4-րդ գործողության անտրակտը («Գոլիցինի ուղևորությունը»), «Պարսկուհիների պարերը» 4-րդ գործողությունից։

Օպերայի սյուժեի հիմքում ընկած են 1682 թ. Ռուսաստանում տեղի ունեցած պատմական իրադարձությունները, մասնավորապես ռուս ցար Պետրոս I կողմից հրացանակիրների (стрельцы) գնդի ընդվզման ճնշումը և ընդվզման պարագլուխներին մահապատժի ենթարկելը։

## Ստեղծման պատմությունը և գործիքավորման տարբերակները
thumb|left|200px|Մ. Մուսորգսկի

«Խովանշչինան» Մուսորգսկու կողմից մտահղացվել է 1872 թվականին։ Կոմպոզիտորն աշխատում էր օպերայի վրա ընդմիջումներով մինչև իր կյանքի վերջ, սակայն այդպես էլ ավարտին չհասցրեց այն։ Մասնավորապես անավարտ մնաց երկրորդ և հինգերորդ գործողությունների երաժշտությունը։ Ինքնագիրների մի մասը կորսվեց։ Մուսորգսկին չհասցրեց նաև գործիքավորել  երաժշտության մեծ մասը։

Ամբողջ օպերան ավարտին հասցրեց և գործիքավորեց Նիկոլայ Ռիմսկի-Կորսակովը։ Հետևելով սեփական մասնագիտական նախապատվություններին և ժամանակի պահանջներին` նա որոշ չափով կրճատեց օպերան, ավելացրեց անհրաժեշտ սյուժետային կապերը, կատարեց այլ լրացումներ և փոփոխություններ։ Ռիմսկի-Կորսակովի տարբերակը հրատարակվեց 1883 թվականին։

1931 թվականին օպերան նոր գործիքավորման ենթարկվեց Բորիս Ասաֆևի կողմից։

Երրորդ անգամ օպերան գործիքավորել է 1958 թվականին Դմիտրի Շոստակովիչը, ով դրա համար օգտագործել է 1932 թ. Պ. Լամմի կողմից հրատարակված հեղինակային կլավիրը։

Կատեգորիա:Մուսորգսկու օպերաներ
Կատեգորիա:Ռուսերեն օպերաներ
Թամամշյան թատրոն

**Թամամշյան թատրոն** (), առաջին թատերական շենքն Անդրկովկասում (ճարտարապետ՝ Ի․ Բ․ Սկուդիերի)։

## Պատմություն

Կառուցվել է 1846-1851 թվականների Թիֆլիսի Երևանյան հրապարակում, պատվավոր քաղաքացի Գաբրիել Թամամշյանի միջոցներով։ Բացվել է 1951 թվականի ապրիլի 12-ին՝ պարահանդես-դիմակահանդեսով, իսկ նոյեմբերի 9-ին իտալական արտիստներից կազմված Բարբիերիի օպերային խումբը ներկայացրել է Դոնիցետտիի «Լյուչիա դի Լամերմուր» օպերան։

Ներկայացվել են նաև Վերդիի «Էռնանի», Ռոսսինիի «Սևիլյան սափրիչ», Բելլինիի «Նորմա» օպերաները։  Այստեղ ելույթներ են ունեցել Թիֆլիսի ռուսական և վրացական դրամատիկական, ինչպես և Պերճ Պռոշյանի, Գևորգ Չմշկյանի ղեկավարած հայկական խմբերը։

1852 թվականի Թամամշյանի թատրոնում է ներկայացվել առաջին բալետական տեսարանը (Շնայցհոֆֆերի «Սելֆիդա»)։ Այս թատրոնում 1863 թվականին, Խորեն Գալֆայանի «Արշակ Երկրորդ» ներկայացումով և իր գործունեությունն է սկսել Թիֆլիսի հայկական դերասանախումբը։

Առաջին անգամ Թամամշյան թատրոնում բեմադրվել Սունդուկյանի «Պեպոն» (1871)։ Այստեղ են ստեղծագործել Գևորգ և Սաթենիկ Չմշկյանները, Քեթևան Արամյանը, Ա․ Սուքիասյանը, Ամիրան Մանդինյանը և ուրիշներ։ 1874 թվականին թատրոնն այրվել է։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Թբիլիսիի թատրոններ
Էրիկ Բոտեակ

**Էրիկ Բոտեակ** (, ), ֆրանսիացի ֆուտբոլիստ, հանդես է գալիս ֆրանսիական «Լիլ» ակումբում որպես կիսապաշտպան։

## Կենսագրություն
Էրիկ Բոտեակը «Սենտ Էտեն» ֆուտբոլային ակումբի սան է։ 2007 թվականի ամռանը տեղափոխվել է ֆրանսիական «Կան» ակումբ։ 2007/08 մրցաշրջանում տոնել է իր դեբյուտը «Կան» ակումբում։ Առաջին գոլը հեղինակել է 2008 թվականի օգոստոսի 16-ին «Բովե» ակումբի դեմ խաղում։ «Կան»-ում Էրիկը անցկացրել է 3 մրցաշրջան՝ խաղալով 77 խաղ և դառնալով 15 գոլի հեղինակ։

2010 թվականի հուլիսին Էրիկ Բոտեակը տեղափոխվեց «Դիժոն» ֆուտբոլային ակումբ, իսկ հուլիսի 30-ին Լիգայի գավաթի առաջին տուրում «Ամեն» ակումբի դեմ խաղաց իր առաջին մրցախաղը, նույն խաղում կարողացավ դառնալ իր առաջին գոլի հեղինակ։ 2010 թվականի օգոստոսի 6-ին տեղի ունեցավ ֆուտբոլային հանդիպում ֆրանսիական «Անժե» ակումբի դեմ, որտեղ երիտասարդ կիսապաշտպանը դեբյուտեց երկրորդ լիգա։ 2010 թվականի օգոստոսի 27-ին «Նիմ Օլիմպիկ» ակումբի դեմ կայացած խաղի 67-րդ րոպեին Էրիկը տոնեց իր առաջին գոլը (նոր ակումբի կազմում), որի շնորհիվ թիմը կարողացավ հաղթել։

2012 թվականի ամռանը Էրիկը տեղափոխվեց «Նից» ակումբ։ Դեբյուտային խաղը կայացել է 2012 թվականի օգոստոսի 1-ին առաջնության առաջին տուրում «Այաչո» ակումբի դեմ խաղում։ Առաջին գոլը Նիցեյի կազմում հեղինակել է 2012 թվականի օգոստոսի 25-ին Լիլ ակումբի դեմ խաղում։

## Վիճակագրություն

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Լիլի ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Տղամարդկանց ֆուտբոլի կիսապաշտպաններ
Կատեգորիա:Ֆրանսիացի ֆուտբոլիստներ
Գրիշա Ղարիբյան

**Գրիշա (Գրիգոր) Ալեքսանդրի Ղարիբյան** (),  հայ տնտեսագետ։ Տնտեսագիտության դոկտոր (1976), պրոֆեսոր (1978): Հայաստանի գիտությունների ազգային ակադեմիայի թղթակից անդամ (2000):

## Կենսագրություն
Գրիշա Ղարիբյանը ծնվել է 1930 թվականին Բորիսովկա գյուղում (այժմ՝ գյուղ Ծղուկ, Հայաստանի Սյունիքի մարզ)։ 1954 թվականին ավարտել է Երևանի պետական համալսարանը։ 1978-1990 թվականներին եղել է ԵՊՀ քաղաքատնտեսագիտության ամբիոնի վարիչ, 1978-1991 թվականներին, միաժամանակ՝ պրոռեկտոր, 1991-1993 թվականներին՝ ընդհանուր տնտեսագիտության ամբիոնի վարիչ, 1993-2000 թվականներին՝ տնտեսագիտության ֆակուլտետի դեկան, 2000 թվականից՝ տնտեսագիտության տեսության ամբիոնի վարիչ։ Աշխատանքները վերաբերում են անհրաժեշտ և հավելյալ արդյունքի, բնակչության կենսամակարդակի բարձրացման սոցիալ-տնտեսական հարցերին, ընտանիքների եկամուտների ու ծախսերի ձևավորման,նվազագույն ապահովվածության,անցման տնտեսությունում աղքատության գոյացման, դրա չափակցման ու հաղթահարման սոցիալ-տնտեսական հարցերին։

2016 թվականին Երևանի Հովհաննես Շարամբեյանի անվան ժողովրդական ստեղծագործության կենտրոնում տեղի է ունեցել Գրիգոր Ղարիբյանի անհատական ցուցահանդեսը։

## Պարգևներ
* Մովսես Խորենացու մեդալ, 2000
* ԵՊՀ-ի ոսկե մեդալ

## Երկեր
* Բնակչության կենսամակարդակը և նրա բարձրացումը Սովետական Հայաստանում, Երևան, 1972։ 
* The Present and Future of Economics Department of Yerevan State Universit, Center of Strategic Social Economics Research, 1995. 
* The Social Problems of Population Living Standard in Armenia, UNESCO, 1995.
* Population Income Differentiation: Poverty and Scanty Means Families, Economic Education and Policy Analysis During the National Transition. Yerevan, 1995. 
* Բուհի դասախոսի սոցիալ-տնտեսական նկարագիրը, «Փոփոխվող հասարակություն» ամսագիր, սոցիալական քաղաքականություն, Երևան, 1997։
* IHE Lecturers: the Unprotected Middle Class, Yerevan, 1998.
* Դասախոսի սոցիալ-տնտեսական նկարագիրը (հատուկ հետազոտության նյութերով), ԵՊՀ-80, Գիտական նստաշրջան, Երևան, 1999։
* «Մարդկային զարգացման հիմունքներ» դասընթացի ուսումնական ծրագիր։ Տնտեսագիտության ֆակուլտետի մագիստրատուրայի կրթական ծրագիր, Երևանի համալսարանի հրատարակչություն, 2004, էջ 25-27  
* Անցումային տնտեսության տեսություն, ԵՊՀ հրատարակչություն, Երևան, 2008։
* Կապիտալի նախասկզբնական կուտակումը և հարստության բևեռացումը, Տարեգիրք, Երևան, 2011։

## Պատկերասրահ

Exhibition at Folk Arts Center, yerevan (4).jpg
Exhibition at Folk Arts Center, yerevan (1).jpg
Exhibition at Folk Arts Center, yerevan (2).jpg
Exhibition at Folk Arts Center, yerevan (3).jpg
Exhibition at Folk Arts Center, yerevan (5).jpg


## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:ԵՊՀ դասախոսներ
Կատեգորիա:ԵՊՀ շրջանավարտներ
Կատեգորիա:ՀՀ ԳԱԱ թղթակից անդամներ
Կատեգորիա:Հայ պրոֆեսորներ
Կատեգորիա:Հայ տնտեսագետներ
Կատեգորիա:Մովսես Խորենացու մեդալակիրներ
Կատեգորիա:Տնտեսագիտական գիտությունների դոկտորներ
Էրմուպոլիս

**Էրմուպոլիս** (), քաղաք Հունաստանի հարավարևելյան հատվածում՝ Հարավային Եգեյան կղզիների Կիկլադներ տարածաշրջանային միավորի մեջ մտնող Սիրոս կղզու վրա։

Համարվում է Սիրոսի գլխավոր բնակավայրն ու մայրաքաղաքը։ Դեռևս հնագույն ժամանակներից ծառայել է, որպես արդյունաբերական, նավաշինական և մշակութային կենտրոն նոմոսի կազմում և դրա հետ միաժամանակ նաև գեղատեսիլ առողջարան։

Էրմուպոլիսում է գտնվում Հունաստանի Եգեյան համալսարանի մասնաճյուղը։ Այն զբոսաշրջային կարևոր կենտրոն է։ Էրմուպոլիսը տարբեր կապերով միացված է Հունաստանի գլխավոր նավահանգստի՝ Պիրեյոսի, ինչպես նաև Կիկլադյան և Դոդեկանեսյան կղզիների մի շարք քաղաքների հետ։

## Պատմություն
Էրմուպոլիս քաղաքը հիմնադրվել է 1820 թվականի Հունաստանի ազգային-ազատագրական հեղափոխության ընթացքում, որն ուղղված էր Օսմանյան կայսրությանը։

Հունաստանի թագավորության հռչակումից հետո Էրմուպոլիսը կարևոր դեր է խաղացել փլուզված տնտեսություն ունեցող երկրի առաջընթացի գործում։ Այն եղել է երկրի գլխավոր նավահանգիստներից մեկը։ 1856 թվականին արդեն Էրմուպոլիսում կայանված էին հունական արտադրության հազարավոր նավեր։

Էրմուպոլիսը, որպես նավահանգստային քաղաք կորցրեց իր դերն ու նշանակությունը այն ժամանակ, երբ 19-րդ դարի վերջին ի հայտ եկավ Պիրեյոսը՝ քաղաքամայր Աթենքի հարևանությամբ։ Վերջին տասնամյակում քաղաքի կարևորությունը նվազել է, սակայն այն ունի իր ուրույն դերը կիկլադյան նավահանգիստների շարքում։

## Բնակչություն
Ըստ 2001 թվականի մարդահամարի տվյալների՝ քաղաքի բնակչությունը կազմում է 19 782 մարդ։ Բնակչության խտությունը կազմում է 1 183 մարդ/կմ²։

Էրմուպոլիսի բնակիչները հույներն են, որոնք խոսում են հունարեն լեզվով։ Բնակչության մեծամասնությունը դավանում է քրիստոնեության հույն ուղղափառ ճյուղը, իսկ մի ստվար զանգված դավանում է նաև կաթոլիկություն։ Գլխավոր վանքը դա Էրմուպոլիսի Սուրբ Նիկոլաոսի մայր տաճարն է։

Քաղաքի բնակիչները հիմնականում զբաղվում են ձկնորսությամբ և սպասարկման ոլորտի աշխատանքներով։

## Կլիմա
Էրմուպոլիսն արևադարձային քաղաք է։ Ափերը ողողում է Միջերկրական ծովի մաս կազմող Եգեյան ծովի ջրերը։ Եգեյան ծովի կարևոր նշանակություն ունի քաղաքի կլիմայի ձևավորման գործում։

Տարվա ամենատաք ամիսը հուլիսն է, իսկ ամենացուրտը՝ հունվարը։

## Տես նաև
* Զբոսաշրջությունը Հունաստանում

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Հունաստանի քաղաքներ
Խոջալուի արյունահեղության զոհերի հուշարձան (Բեռլին)

**«Խոջալուի արյունահեղության զոհերի հուշարձան»** (), Խոջալուի արյունահեղության զոհերին նվիրված հուշահամալիր Գերմանիայի մայրաքաղաք Բեռլինի Շտեգլիս-Ցելենդորֆ շրջանում՝ Գոթֆրիդ Բենի անվան ընթերցասրահի շենքի զբոսայգու տարածքում։ Հուշարձանի հեղինակները հանդիսանում են ադրբեջանցի նկարիչներ Ակիֆ Ասկերովը, Ալի Իբադուլաևը և Սալհաբ Մամեդովը։ Հուշարձանի պատրաստման և տեղադրման նախաձեռնողն է Բեռլինում բնակվող ադրբեջանցի նկարիչ և քանդակագործ Իբրահիմ Ահրարին։

## Ստեղծման պատմություն
Նկարիչ Սալհաբ Մամեդովի կարծիքով հուշարձանի ստեղծման նախագիծը պատկանում է չորս հեղինակների։ Շնորհիվ Բեռլինում բնակվող իրենց նախագծի համախոհների, ինչպես նաև Ադրբեջանի մշակույթի և զբոսաշրջության նախարարության աջակցության սկսվեց արյունահեղության զոհերի հավերժացման գործընթացը։ Հուշարձանը իրենից ներկայացնում է երեք մարդու կերպար՝ հայր, մայր և որդի։

## Հուշարձանի բացում
Ինչպես նշել է հուշարձանի համահեղինակ Սալհաբ Մամեդովը, հուշարձանի բացումը նախատեսված օրից հետաձգվել է տեղի հայերի բողոքի պատճառով, ովքեր այդ քայլը ընդունում են որպես սադրանք։ Հայերի բողոքի պատճառով Գերմանիայում Ադրբեջանի դեսպան Փարվիզ Շահբազովը կանչվում է Գերմանիայի արտաքին գործերի նախարարություն, որտեղ նա ասել է, թե իբր հուշարձանի տեղադրումը որևէ երկրի դեմ չէ ուղղված, այլ «ընդդեմ պատերազմի, հանուն խաղաղության և ժողովուրդների փոխհարաբերության, որպեսզի նման արարք այլևս չկրկնվի»։ Արդյունքում Ադրբեջանի դեսպանատունը ստացավ հուշարձանի տեղադրման և բացման թույլտվություն։

Հուշարձանի բացումը տեղի ունեցավ 2011 թվականի մայիսի 30-ին։ Բացման արարողությանը մասնակցել է Շտեգլիս-Ցելենդորֆ շրջանի ղեկավար Նորբերթ Քոպը, Ադրբեջանի մշակույթի և զբոսաշրջության նախարարի տեղակալ Ադալյատ Վելիևը, Գերմանիայի ադրբեջանական համայնքի ներկայացուցիչներ, գերմանացիներ, Ադրբեջանի գիտության և մշակույթի հայտնի ներկայացուցիչներ։ Հավաքվածների առջև ելույթ ունեցան Շտեգլիս-Ցելենդորֆի կրթության, մշակույթի և քաղաքացիների սպասարկման խորհրդական Կերսթին-Ուլրիխ Կոտովսկին, Գերմանիայում Ադրբեջանի դեսպան Փարվիզ Շահբազովը և հուշարձանի հեղինակ Իբրահիմ Ահրարին։

## Նկարագրություն
Հուշարձանը իրենից ներկայացնում է երեք բրոնզե քանդակ, որոնք իրենցից ներկայացնում են հայր, մայր և որդի, և խորհրդանշում «ժողովուրդների հետագա խաղաղ համակեցության հույս»։ Հուշարձանի վրա ադրբեջաներենով գրված է «Խոջալու» () բառը։ Պավանդանի վրա փակցված է ցուցանակ, որի վրա առկա է հետևյալ գրությունը՝ 


: Հանուն հանդուրժողականության, խաղաղության և ժողովրդավարության,
: ընդդեմ պատերազմի և բռնության։

Նվեր Շտեգլիս-Ցելենդորֆին. Ակիֆ Ասկերով, Սալհաբ Մամեդովը, Ալի Իբադուլաև, Իբրահիմ Ահրարի



Հուշարձանի համահեղինակ Իբրահիմ Ահրարի ասելով՝ հուշարձանի ստեղծման գաղափարն առաջացավ իր մոտ, երբ ինքը ցանկանում էր ստեղծել քանդակ և նվիրել քաղաքին, որը «իրեն հնարավորություն է տվել ամբողջովին նվիրվել մշակույթին»։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Բեռլինի հուշարձաններ
Կատեգորիա:Ադրբեջանի պատմություն
Հրեշի ձայնը (ֆիլմ)

**Հրեշի ձայնը** (), ռեժիսոր Խուանա Անտոնիո Բայոնայի նկարահանած ֆիլմը։ Սցենարը գրել է Պատրիկ Նեսսը 2011 թվականին հրատարակված իր համանուն վեպի հիման վրա։ Համաշխարհային պրիմերիան կայացել է 2016 թվականի սեպտեմբերի 10-ին Տորոնտոյի կինոփառատոնում։ Ֆիլմը թողարկվել է Իսպանիայում 2016 թվականի հոկտեմբերի 7-ին։

## Սյուժե
Տասներեքամյա մի տղայի՝ Քոնորի մոր մոտ քաղցկեղ էր հայտնաբերվել։ Տղան չէր ցանկանում հաշտվել այն մտքի հետ, որ մայրն այլևս չէր լինելու։ Իր ապրումները հաղթահարել նրան օգնում է իր երազների հրեշը, որը ծառանման էր։ Վերջինս տղային պատմում է երեք իրական պատմություններ, իսկ Քոնըրը կիսվում է նրա հետ իր մտավախություններով և պատմությամբ։

## Դերերում
***Լուիս ՄաքԴուգալ** ---- *Քոնոր*
***Լիամ Նիսըն**   ---- *հրեշ*
***Թոբի Քեբբել**   ---- *Քոնորի հայրը*
***Ֆելիսիտի Ջոնս**  ---- *Քոնորի մայրը*
***Սիգուրնի Ուիվեր** ---- *Քոնորի տատիկը*
***[[Ջերալդին Չապլին]]**---- *դպրոցի տնօրեն*
***Ջեյմս Մելվիլ**  ---- *Հարրի /կռվարար դասընկերը*

## Արտադրություն
2014 թվականի մարտին Ֆոքյուս Ֆիչըրսը () գնեց գրքի էկրանավորման իրավունքը։ Ապրիլին հայտնի դարձավ, որ Քոնըրի մոր դերը խաղալու է Ֆելիսիտի Ջոնսը։ Մայիսին նախագծին միացավ Լիամ Նիսընը, որը խաղաց հրեշի դերը։ Օգոստոսին դերասանական կազմին միացան Սիգուրնի Ուիվերը և Թոբի Քեբբելը։ Ֆիլմի նկարահանումները կատարվեցին Իսպանիայում և Անգլիայում՝ սկսած 2014 թվականի սեպտեմբերի 30-ից։

## Քննադատութուն
Կինոքննադատների կողմից ֆիլմը ստացավ բավականին շատ դրական գնահատականներ։ Ռոթթեն Թըմաթոուս () կայքում ֆիլմի վարկանիշը 83% -ի է հասել, 10 միավորից՝ 7.4: Մետակրիտիկ () կայքում ֆիլմը վաստակել է 100-ից 76 միավոր։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:2010-ականների ամերիկյան ֆիլմեր
Կատեգորիա:2010-ականների անգլերեն ֆիլմեր
Կատեգորիա:2010-ականների բրիտանական ֆիլմեր
Կատեգորիա:2010-ականների ֆենտեզի ֆիլմեր
Կատեգորիա:2016 դրամա ֆիլմեր
Կատեգորիա:2016 ֆիլմեր
Կատեգորիա:Universal Pictures ֆիլմեր
Կատեգորիա:Ամերիկյան դրամա ֆիլմեր
Կատեգորիա:Ամերիկյան վեպերի էկրանավորումներ
Կատեգորիա:Ամերիկյան ֆենտեզի ֆիլմեր
Կատեգորիա:Բրիտանական դրամա ֆիլմեր
Կատեգորիա:Բրիտանական վեպերի էկրանավորումներ
Կատեգորիա:Բրիտանական ֆենտեզի ֆիլմեր
Կատեգորիա:Գրական ստեղծագործությունների էկրանավորումներ
Կատեգորիա:Իսպանական դրամա ֆիլմեր
Կատեգորիա:Իսպանական ֆենտեզի ֆիլմեր
Կատեգորիա:Ֆիլմեր մահվան մասին
Կատեգորիա:Ֆիլմեր, որոնց գործողությունները տեղի են ունենում Անգլիայում
Կատեգորիա:Ֆիլմեր բուլինգի մասին
AlphaGo

alt=AlphaGo logo|աջից|մինի|AlphaGo֊ի լոգոն
**AlphaGo**֊ն(ԱլֆաԳո) Գո խաղացող համակարգչային ծրագիր է, որը մշակվել է Գուգլին պատկանող DeepMind ընկերության կողմից Լոնդոնում։2015 թվականին այն դարձավ առաջին համակարգչային ծրագիրը որ կարողացավ հաղթել պրոֆեսիոնալ Գո խաղացողի 19×19 չափսերի տախտակի վրա, առանց handicap-երի(նախնական առավելություն տվող քարեր)։ 2016թ.֊ին առանց handicap֊երի հաղթեց 9 դան ռեյտինգ ունեցող և աշխարհի լավագույն Գո խաղացողներից մեկը համարվող Լի Սեդոլին. Science ամսագիրը սա համարեղ 2016-ի լավագույն հաջողություններից մեկը ։

ԱլֆաԳոն իր խաղը կառուցում է նախկինում մեքենայական ուսուցման, մասնավորապես արհեստական նեյրոնային ցանցի շնորհիվ սովորած քայլերի հիման վրա։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Գուգլ
Կատեգորիա:Համակարգչային ծրագրեր
Այոս Նիկոլաոսի մայր տաճար (Էրմուպոլիս)

**Սիրոսի Այոս Նիկոլաոսի մայր տաճար** (), հույն ուղղափառ եկեղեցի, որը գտնվում է Հունաստանի կղզային Էրմուպոլիս քաղաքում՝ կենտրոնական դիրք գրավող Միաուլիի հրապարակում։

Բյուզանդական ճարտարապետական ոճով կառուցված հունական եկեղեցու վառ օրինակ է։ Համարվում է Էրմուպոլիս քաղաքի մայր տաճարը։

## Պատմություն
Այոս Նիկոլաոսի տաճարի շինարարական աշխատանքները սկսվել են 1848 թվականին՝ հույն անվանի ճարտարապետ Գեորգիոս Մետաքսասի նախագծմամբ։

Շինարարական աշխատանքներն ընթացել են Հունաստանի դրածո թագավոր Օտտոյի կառավարման տարիներին՝ վերջինիս հովանավորությամբ և թույլատրությամբ։ Կրոնական կառույցը սրբագործված է հույն ուղղափառ եկեղեցու սուրբ Այոս Նիկոլաոսի անունով։

Ունի ճոխ ճարտարապետական նախագծում։ Երկհարկանի մոնումենտալ կառուցվածքով այս տաճարը բավականին հարուստ է սրբապատկերներով։ Եկեղեցին զարդարում է մարմարե զանգը, իոնային սյուները և այլն։

Տաճարի շինարարական աշխատանքներին մասնակցել են արտերկրի շատ հույներ, ովքեր իրենց լուման են ներդրել վերջինիս կառուցման գործում։

## Տես նաև
* Սուրբ Նիկողայոս Զմյուռնացի

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Հունաստանի եկեղեցիներ
Արևմտյան կամուրջ (Դոնի Ռոստով)

**Արևմտյան (Գնիլովյան) կամուրջ** (), կամուրջ Ռուսաստանի Դաշնության Դոնի Ռոստով քաղաքում, Դոն գետի վրա։

## Պատմություն

20-րդ դարի երկրորդ կեսին Դոնի Ռոստովում կառուցվեցին երկու երկաթուղային կամրջային անցումներ Դոն գետի վրայով. 1963 թվականին հայտնվեց մենուղի կամուրջ Նախիջևանի վտակի և Դոնի հիմնական հունի վրայով՝ Կանաչ կղզու շրջանում, իսկ 1983 թվականին՝ երկուղի կամուրջ Դոնի վրայով՝ Գնիլովյան շրջանում ռոստովյան հանգույցի արևմտյան շրջանցում, որը համատեղվեց ավոտճանապահայինի հետ (կառուցվել է 1980-ական թվականների վերջին)։

Դեռ նախահեղափոխական ժամանակներից Գլիլովսկայա գյուղում (այժմ՝ Դոնի Ռոստովի Երկաթուղային շրջան), գոյություն են ունեցել երկաթուղային կայարան և կամուրջ։
ձախից|մինի|240x240փքս|Գնիլովյան երկաթուղային կայարանը
Գլիլովսկայա գյուղը գտնվել է Դոնի ցածրադիր հատվածներում և առևտրային ու արդյունաբերական տեսանկյունից զբաղեցրել է նպաստավոր դիրք. գտնվել է գետի աջ կողմում, նրանից հյուսիսային ճյուղի՝ Մյորտվի Դոնեցի անջատման վայրում, Ազովի ծովից քսանվեց վերստ, Նովոչերկասկից քառասուն վերստ և Դոնի Ռոստովից հինգ վերստ հեռավորության վրա։ 1930 թվականի օգոստոսից Գնիլովսկի գյուղը մտավ Դոնի Ռոստովի քաղաքային գծի մեջ և քաղգործկոմի 1954 թվականի մարտի 4-ի № 340 որոշմամբ միացվեց քաղաքի Ժելեզնոդորոժնի շրջանին։

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* ИЗ ИСТОРИИ ЖЕЛЕЗНОДОРОЖНЫХ МОСТОВ ЧЕРЕЗ РЕКУ ДОНУ
* Нижне-Гниловская. Мост через Дон и железнодорожный музей. 

Կատեգորիա:1983 հիմնադրումներ
Կատեգորիա:Կամուրջներ այբբենական կարգով
Կատեգորիա:Ռուսաստանի կամուրջներ
Թանաք

մինի|250x250փքս|Տարբեր գույների թանաքներ
**Թանաք**, գրելու համար գործածվող ներկանյութերի ջրային լուծույթներ։ Հայտնի է նաև *մելան* անունով։

Էրեբունիի պեղումների ժամանակ շենքերի պատերին հայտնաբերված կանաչ, կապույտ, վարդագույն, ծիրանագույն և մուգ բալի գույնի որմնանկարները վկայում են, որ մ․ թ․ ա․ 8-րդ դարում Հայաստանում թանաքը կիրառվել է որմնանկարչության մեջ։

13-18-րդ դարերում հայկական ձեռագրերում պահպանվել են թանաք պատրաստելու բազմաթիվ դեղատոմսեր, ըստ որոնց թանաք ստանալու համար կիրառվել են բուսական (խունկ, գարի, տորոն, գխտոր, կտավատի ձեթ, նռան կեղև և այլն), կենդանական (լեղի, կաթ, ձու, որդան կարմիր և այլն), ինչպես նաև հանքային ծագման (արջասպներ, պաղլեղներ, կիր, պողպատի խարտուք, լեղակ և այլն) նյութեր։

Թանաք ստացվել է տարբեր եղանակներով՝ բույսերի տերևները, ծաղիկներն ու արմատները տրորելով և քամելով, ջրի մեջ եփելով, ծեծելով և այլն։

Սև թանաք հիմնականում ստացվել է գխտորից, կարմիրը՝ որդան կարմիրից, տորոնից, քրքումից կամ դրանց խառնուրդներից, կապույտը՝ լեղակից։

## Ծանոթագրություններ

## Գրականություն
* Հարությունյան Ա․ Ք․, «Ներկերի և թանաքների գործածությունը հին հայկական ձեռագրերում», Երևան, 1941
* Առաքելյան Բ․ Ն․, «Քաղաքները և արհեստները Հայաստանում IX―XIII դդ․», Երևան, 1959

Կատեգորիա:Գրենական պիտույքներ
Հենրիկ Սարգսյան

**Հենրիկ Մուշեղի Սարգսյան** (),  հայ մեքենագետ, ինժեներ-մեխանիկ։ Տեխնիկական գիտությունների դոկտոր  (1992), պրոֆեսոր (1994): Հայաստանի գյուղատնտեսական գիտությունների ակադեմիայի թղթակից անդամ (1996):

## Կենսագրություն
Հենրիկ Սարգսյանը ծնվել է 1942 թվականին Երևանում։ 1949-1959 թվականներին սովորել և ավարտել է Երևանի N 76 միջնակարգ դպրոցը։ 1964 թվականին ավարտել է Հայաստանի գյուղատնտեսական ինստիտուտի գյուղմեքենայացման ֆակուլտետը՝ ստանալով ինժեներ-մեխանիկի որակավորում։ 1979-1981 թվականներին եղել է Կուբայի գյուղատնտեսական բարձրագույն ակադեմիայի, 1981-1988 թվականներին՝ Հայկական գյուղատնտեսական ինստիտուտի դասախոս, 1989-1997 թվականներին՝ ճարտարագիտության ֆակուլտետի դեկան, միաժամանակ՝ կենսագործունեության անվտանգության ամբիոնի վարիչ, 1997 թվականից՝ Հայկական պետական ագրարային համալսարանի շարունակական ուսուցման, վերապատրաստման և ռազմավարական պլանավորման կենտրոնի տնօրեն-պրոռեկտոր։ 1996 թվականից Միջազգային բնապահպանության և կենսագործունեության անվտանգության ակադեմիայի անդամ է, 1997 թվականից՝ Հայաստանի ճարտարագիտական ակադեմիայի անդամ։ 2012 թվականից Ռուսաստանի Կ. Ա. Տիմիրյազևի անվան ագրարային համալսարանի և Մոսկվայի Կ. Ի. Սկրյաբինի անվան անասնաբուժական բժշկագիտության և կենսատեխնոլոգիայի պետական ակադեմիայի երևանյան մասնաճյուղի տնօրենն է

Աշխատանքները վերաբերում են կենսահամակարգերի կառուցվածքի սկզբունքների օգտագործմամբ գյուղատնտեսական մեքենաների կառուցատարրերի կատարելագործման խնդիրներին։ Բացահայտել է արտաքին միջավայրի մեխանիկական բեռնվածությունների ներգործության բնույթը բույսերի կառուցվածքի վրա։

Համահեղինակ է «Աշխատանքի պաշտպանություն» (1985), «Կենսագործունեության անվտանգության գործնական և լաբորատոր աշխատանքներ» (2001) և «Արտադրական սանիտարիա» (2002) ուսումնական ձեռնարկների։ Հեղինակ է շուրջ 105 գիտական հոդվածների։

## Պարգևներ, մրցանակներ
* ԽՍՀՄ կառավարական պատվոգիր
* Մ. Լոմոնոսովի անվան մեդալ (Միջազգային ակադեմիայի կողմից)
* Չեխիայի, Ռուսաստանի և ԱՊՀ այլ երկրների ագրարային բուհերի ոսկե հուշամեդալներ

## Ծանոթագրություններ

## Աղբյուրներ
* Հայկական համառոտ հանրագիտարան, 2003։ հ. 4:

Կատեգորիա:ՀԱԱՀ շրջանավարտներ
Կատեգորիա:Հայ մեխանիկոսներ
Կատեգորիա:Հայ մեքենագետներ
Կատեգորիա:Հայ պրոֆեսորներ
Կատեգորիա:Տեխնիկական գիտությունների դոկտորներ
ԵրԱԶ-762

[մինի|ԵրԱԶ-762 մեքենան [Մոսկվայի փողոցներում]]

**ԵրԱԶ-762** (), խորհրդային շրջիկ ավտոֆուրգոն, որն արտադրվել է 1967 թվականից մինչև 1996 թվականը, Երևանի ավտոմոբիլային գործարանում` ԳԱԶ-21 «Վոլգա» մակնիշի ավտոմեքենայի հենահարթակի վրա։ Ի սկզբանե նախագծվել է որպես ՌԱՖ-977Կ։

## Պատմություն
ՌԱՖ-977Կ մեկ տոննայանոց ավտոֆուրգոնների առաջին խմբաքանակը թողարկվել է Ռիգայի ավտոբուսային ֆաբրիկայում` 1966 թվականին, ՌԱՖ-977Դ «Լատվիա» միկրոավտոբուսի հիման վրա։ ՌԱՖ-ի արտադրական սահմանափակ հզորությունը այն ժամանակ թույլ չէր տալիս սկսելու սերիական արտադրություն և այդ մոդելը փոխանցեցին Երևանի ավտոմոբիլային գործարանին։ Պատմականորեն 1950-ական թվականներին պատկանող այդ մոդելը, չնայած իր հնաձևությանը, Երևանում թողարկվեց մինչև 1996 թվականը, քանի որ փոքր բեռնատարողությամբ շրջիկ ավտոֆուրգոնները ժողովրդական տնտեսություններում ունեին ծայրահեղ պահանջարկ։

Փաստացի, արտադրման երեսուն տարիների պատմության ընթացքում, գործարանի նշված արտադրանքը արդիականացվել էր աննշան կերպով։ 1966 թվականից մինչև 1979 թվականը, թողարկվել են նշված մոդելի մի քանի մոդիֆիկացիաներ։ Օրինակ, ԵրԱԶ-762-ը թողարկվում էր թափքի հարթ պատերով, ԵրԱԶ-762Ա մոդելն արդեն ուներ թափքի պատերին և բեռնասրահի դռների վրա տեղադրված պատուհաններ։ ԵրԱԶ-762Բ-ն ստացել էր ԳԱԶ-24 «Վոլգա» ավտոմեքենայի ագրեգատներ և դետալներ։

Մինչ մեր օրերը հասել են շատ քիչ թվով ԵրԱԶ ավտոմեքենաների նմուշներ, որոնք հիմնականում ԽՍՀՄ վերջին տարիների թողարկվածներն են։ Բացի այդ, նշված ավտոմեքենաների շահագործման ժամկետը սահմանափակվում էր հինգ տարով։ Դա հիմնականում կապված էր թողարկվող ավտոմեքենաների ոչ բարձր որակի հետ։ Ինչևէ, ԵրԱԶ ավտոմեքենաները հայ իրականության մեջ մնացին այն միակ, առաջին ու վերջին ծիծեռնակները, որից հետո ավտոարդյունաբերությունը Հայաստանում իսկապես դարձավ երազ։

## Մոդիֆիկացիաներ
* ԵրԱԶ-762 (1966-1971)
* ԵրԱԶ-762Ա (1971-1976)
* ԵրԱԶ-762Բ (1976-1981)
* ԵրԱԶ-762Վ (1981-1996)
* ԵրԱԶ-762ՎԳՊ (1988-1996) հինգ տեղանոց ֆուրգոն
* ԵրԱԶ-762ՎԴՊ (1992-1996) հինգ տեղանոց պիկապ
* ԵրԱԶ-762Ռ  (սառնավագոն)

## Տեխնիկական բնութագիր
* Երկարությունը - 5060 մմ
* Լայնությունը - 1790 մմ
* Բարձրությունը - 2060 մմ
* Առջևի անվածիրը - 1410 մմ
* Հետին անվածիրը - 1420 մմ
* Բեռնատարողությունը - 1000
* Բենզաբակի տարողությունը - 37-55 լ
* Զանգվածը - 2625 կգ

## Գրականություն

* Шугуров Л. М. Автомобили России и СССР. — М.: ИЛБИ, 1994. — Т. 2. — С. 13, 15. — ISBN 5-87483-006-5

## Արտաքին հղումներ
* «Автомодельное бюро». ЕрАЗ-762 

Կատեգորիա:Ավտոմեքենաներ
Ջուլիան Լուիս Ջոնս

**Ջուլիան Լուիս Ջոնս** (, ), ուելսեցի դերասան։ Նա հիմնականում նկարահանվել է բրիտանական հեռուստասերիալներում, ինչպեսիք են «Որտեղ է սիրտը» և «Կարդիֆ»։ 2009 թվականին խաղացել է Քինթ Իսթվուդի «Ինվիկտուս» ֆիլմում, որպես Նելսոն Մանդելայի թիկնապահների ղեկավար։

Ծագումով լինելով Անգլոսիից, Ջոնսը հիմա ապրում է Նեթգարդիգում։ Ջոնսը սահուն խոսում է վալլիերեն, և շատ է հայտնվել ուելսական ծագում ունեցող *S4C* հեռուստաալիքի ծրագրերում։

Ջոնսը անհայտ դերով հայտնվել է «Արդարության լիգա» ֆիլմում, որը հիմնված է DC Comics-ի սուպերհերոսների համանուն թիմի վրա։

## Ֆիլմագրություն
### Ֆիլմ

### Հեռուստատեսություն

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Հեռուստատեսային դերասաններ
Կատեգորիա:Հեռուստատեսային պրոդյուսերներ
Կատեգորիա:Ուելսցի դերասաններ
Գլեդիս Բերեջիկլյան

**Գլեդիս Բերեջիկլյան** (, ), Նոր Հարավային Ուելսի 45-րդ վարչապետ, Նոր Հարավային Ուելսի Լիբերալ կուսակցության ղեկավար։ 2003 թվականից Նոր Հարավային Ուելսի Օրենսդիր ժողովի անդամ։

Նախկինում զբաղեցրել է Նոր Հարավային Ուելսի գանձապետի և Մայք Բեյրդի երկրորդ կառավարության կազմում Արդյունաբերական կապերի նախարարի պաշտոնը, Մայք Բեյրդի առաջին կառավարության կազմում՝ Տրանսպորտի նախարարի պաշտոնը։ 2014-2017 թվականներին եղել է Նոր Հարավային Ուելսի Լիբերալ կուսակցության ղեկավարի տեղակալ։ 2019 թվականին Նոր Հարավային Ուելս նահանգում տեղի ունեցած ընտրությունների արդյունքում հաղթանակ է տարել՝ դառնալով առաջին կին գործիչը, որն ընտրվել է նահանգի վարչապետի պաշտոնում։

## Կենսագրություն
Բերեջիկլյանը ծնվել է Սիդնեյում, հայ գաղթականներ Գրիգորի և Արշայի ընտանիքում։ Եղել է ընտանիքի ավագ դուստրը, ունեցել է երկու քույր։ Բերեջիկլյանի պապերը վերապրել են 1915 թվականի Հայոց ցեղասպանությունը։ Մինչև հինգ տարեկան հասակ Բերեջիկլյանը խոսել է միայն հայերեն, այնուհետև սովորել է անգլերեն։ Ներգրավված է եղել հայ-ավստրալիական համայնքում, պաշտոնավարել է Ավստրալիայի Հայ ազգային կոմիտեում։ 2015 թվականին Հայաստանում մասնակցել է Հայոց ցեղասպանության 100-րդ տարելիցի միջոցառումներին։

Բերեջիկլյանը սովորել է Ռայդի Պիտեր բորդ պետական երկսեռ ավագ դպրոցում։ Սիդնեյի համալսարանից 1992 թվականին ստացել է արվեստի բակալավրի աստիճան, 1996 թվականին ավարտել է նույն համալսարանի միջազգային ուսումնասիրությունների ֆակուլտետը, 2001 թվականին՝ Նոր Հարավային Ուելսի համալսարանի ֆինանսական ֆակուլտետը։ 1993 թվականին դարձել է Ազատական կուսակցության անդամ, 1997-1998 թվականներին եղել է Նոր Հարավային Ուելսի Երիտասարդ ազատականների ղեկավարը՝ կուսակցության պատմության մեջ դառնալով երրորդ կին ղեկավարը։ 1996-2003 թվականներին Բերեջիկլյանը եղել է Պետական խորհրդի պատվիրակ, 1997-2003 թվականներին՝ ՆՀՈՒ ազատական կուսակցության հանրապետական գործադիր քաղաքային ներկայացուցիչ, 1999 թվականին՝ Ուիլըբիի Պետական նստավայրի քարոզարշավի ղեկավար, 2002 թվականին՝ Կոնվենցիոն կոմիտեի նախագահ։ Բերեջիկլյանը եղել է Փիթեր Քոլինսի, սենատոր Հելեն Կունանի և Ավստրալիայի համագործակցության բանկի գլխավոր մենեջերը։ Բերեջիկլյանը սատարում է Ավստրալիայի հանրապետական շարժմանը։
thumb|float|Բերեջիկլյանը (աջ կողմից) Էնդրյու Սթոների, Վիկտոր Դոմինելոյի և Ազատական կուսակցության առաջնորդ Բերի Օ՛Ֆարելի հետ

## Խորհրդարանական գործունեություն
2003 թվականին Բերեջիկլյանն ընտրվել է Ուիլըբիի անդամ, եղել է Հոգեկան առողջության ստվերային նախարար, 2006 թվականին Փիթեր Դեբմանի կողմից նշանակվել է ընդդիմադիր տրանսպորտի նախարարի պորտֆելում։ 2007 թվականի պետական ընտրություններում Բերի Օ՛Ֆարելի կողմից ստացել է ստվերային քաղաքացիության ընդդիմության պորտֆելը։

Օ՛Ֆարելի կառավության ձևավորումից հետո 2011 թվականի ապրիլի 3-ին նշանակվել է Տրանսպորտի նախարար։ Բերեջիկլյանը դեմ է արտահայտվել նախկին Նոր Հարավային Ուելսի կառավարության գնացքների, ավտոբուսների և լաստանավերի բեռնաթափման աշխատանքներին։ Պաշտոնավարման ընթացքում նրա ձեռքբերումներից է Սիդնեյի թեթևռելսային տրանսպորտի ընդլայնումը, Opal քարտի փուլային ներդրումը և Սիդնեյի մետրոյի հարավարևմտյան ցանցի կառուցման նախաձեռնումը։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:21-րդ դարի կին քաղաքական գործիչներ
Կատեգորիա:Ավստրալահայ քաղաքական գործիչներ
Կատեգորիա:Սիդնեյի համալսարանի շրջանավարտներ
Կատեգորիա:Ավստրալիայի քաղաքական գործիչներ
Միգել դա Պաշ

[thumb|Պիրենեյան թագավորությունները Միգել դա Պաշի կյանքի ընթացքում: Եթե նա ողջ մնար, նա կմիավորեր երեք թագավորությունները (Կաստիլիա և Լեոն, Արագոն ու Պորտուգալիա) և կստեղծեր [Իբերական միությունը:]]

**Միգել դա Պաշ, Պորտուգալիայի և Աստուրիասի արքայազն** (, ), Պորտուգալիայի *[[արքայազն]]*։

Թագավոր Մանուել I-ի և նրա առաջին կնոջ` Իզաբելլա Արագոնացու (1470-1498) որդին:

## Կյանք և մահ
Միգել դա Պաշը ծնվել է 1498 թվականի օգոստոսի 23-ին Սարագոսայում: Նրա մայրը` Իզաբելլա Արագոնացին մահացել է նրա ծնվելուց մեկ ժամ հետո։ Նա համարվեց իբերական որոշ թագավորությունների ժառանգ: Երկու տարեկանում նրա հայրը նրան ճանաչեց Պորտուգալիայի թագավորության, Կաստիլիայի, Լեոնի և Արագոնի ժառանգ, որտեղ գահակալել են նրա պապը կամ տատը` Ֆերդինանդ II-ը և Իզաբելլա I-ը: Այսպիսով նա համարվեց Պորտուգալիայի, Աստուրասի և Ժիրոնայի արքայազն։

Միգելը մահացավ Գրանադայում 1500 թվականի հուլիսի 19-ին իր տատիկի ձեռքերում: Նրան հուղարկավորեցին Կապիլլա Ռեալ գերեզմանատանը, որը գտնվում է Գրանադայում։

1500 թվականի հոկտեմբերին Միգելի հայրը ամուսնացավ Միգելի կրտսեր մորաքրոջ` Մարիա Արագոնացու հետ։ Արդյունքում ծնվեց Մանուելի իրավահաջորդը` Խուան III-ը և այլ երեխաներ:

Իզաբելլա I-ի և Ֆերդինանդ II-ի հուսերը միավորել Պիրենեյան թերակղզու թագավորությունները կորան, երբ մահացավ Միգելը: Նրա մահից հետո Միգելի մյուս մորաքույր Ժուաննան դարձավ Կաստիլիայի, Լեոնի և Արագոնի իրավահաջորդը, ումից ծնվեց Հաբսբուրգների տոհմը Ժուաննայի որդի` Կառլոս V կայսրը։ Այնուամենայնիվ Իբերական միությունը ստեղծվեց 1580 թվականից 1640 թվականներին Ֆիլիպ II Հաբսբուրգի կողմից։

## Ծանոթագրություններ

## Գրականություն
* 
* 

Կատեգորիա:Իսպանիայի քաղաքական գործիչներ
Մելֆի

մինի|ձախից|Նորմանական ամրոցը Մելֆիում

**Մելֆի** (), համայնք Իտալիայում, որը տեղակայված է Բազիլիկատա մարզում՝ Պոտենցա գավառում, Մոնտե-Վուլտուրա հրաբխի ստորոտին, 531 մետր բարձրության վրա։

Քաղաքը գոյություն է ունեցել դեռևս Հին Հռոմի ժամանակաշրջանում։ Նորմանդացիները՝ Գվիսկարի ղեկավարությամբ ետ են նվաճել բյուզանդացիներից և դարձրել Ապոuլիա դքսության մայրաքաղաք։ Ֆրիդրիխ II Հոհենշտաուֆենը այստեղ է կառուցել իր ամենասիրելի ամրոցը, որտեղ էլ ընդունել են Մելֆական սահմանադրությունը։
 
Շտաուֆեններից հետո քաղաքը կորցրել է իր քաղաքական նշանակությունը։ Այն կառավարել են Կարաչոլո ընտանիքը, Ֆիլիբեր դե Շալոնը, Դորիան և Սիցիլական Բուբոնները։ Հին կառուցապատումը հիմնականում ավերվել է երկրաշարժերի պատճառով (ուժեղ երկրաշարժ է տեղի ունեցել 1851 թվականին)։ Պահպանվել են Շտաուֆենների ամրոցը և ռոմանական մայր տաճարը (XII—XIII դդ)։

Քաղաքի բնակչությունը կազմում է 17138 մարդ՝ 2004 թվականի տվյալներով, իսկ բնակչության խտությունը՝ 79 մարդ/կմ2։ Զբաղեցնում է 205.15 կմ2 տարածք։ Փոստային ինդեքսը 85025 է։ Հեռախոսի կոդը՝ 0972:

Բնակավայրի հովանավորը համարվում է սբ. Ալեքսանդրը։ Քաղաքի տոնը ամեն տարի նշվում է փետրվարի 9-ին։

## Արտաքին հղումներ
* http://www.comune.melfi.pz.it/web/home/ 

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Բյուզանդիայի քաղաքներ
ԳԱԶ-69

**ԳԱԶ-69** (), խորհրդային թեթև մարդատար ավտոմեքենա` բարձր անցունակությամբ։ Թողարկվել է 1952 թվականից մինչև 1972 թվականը, իսկ Ռումինիայում` մինչև 1975 թվականը։

## Պատմությունը
ԳԱԶ-69 ավտոմեքենան ստեղծվել է Գորկու ավտոմոբիլային գործարանի կոնստրուկտորների կողմից, որը փոխարինելու էր ԳԱԶ-67Բ մոդելին։ Ավտոմեքենան նախագծվել էր դեռևս 1946 թվականին, իսկ փորձնական նմուշներն արդեն պատրաստ էին 1948 թվականից։ Սերիական արտադրությունն սկսվել է 1953 թվականի օգոստոսից։ Այն Գորկու ավտոմոբիլային գործարանում թողարկվել է մինչև 1956 թվականը, որից հետո արտադրությունը ամբողջովին փոխանցվել է ՈւԱԶ-ին (Ուլյանովսկի ավտոմոբիլային գործարան)։

Ի սկզբանե, այս ավտոմեքենան թողարկվել է երկու մոդիֆիկացիաներով` ԳԱԶ-69 (երկու դռներով և ութ նստատեղ ունեցող թափքով) և ԳԱԶ-69Ա (չորս դռներով և հինգ նստատեղով)։ Վերջին տարբերակը նախատեսված էր գյուղատնտեսության համար և ժողովրդի մեջ հայտնի էր «հրամանատարական» (командирский) անունով։

Արտադրման երկու տասնամյակների ընթացքում թողարկվել է ավելի քան 600 հազար ԳԱԶ-69 և ԳԱԶ-69Ա ավտոմեքենա։ Այն արտահանվում էր նաև աշխարհի 56 երկրներ։ Բացի այդ, 1957 թվականից այդ ավտոմեքենայի զանգվածային արտադրություն սկսվեց նաև Ռումինիայում, իսկ 1962 թվականից` Հյուսիսային Կորեայում։

## Տեխնիկական բնութագիր
* Երկարությունը - 3850 մմ
* Լայնությունը - 1750 մմ
* Բարձրությունը - 2030 մմ (ԳԱԶ-69Ա - 1920 մմ)
* Առջևի անվածիրը - 1440 մմ
* Հետին անվածիրը - 1440 մմ
* Բեռնատարողությունը - 500 կգ
* Բենզաբակի տարողությունը - 48+27 լ (ԳԱԶ-69Ա - 60 լ)
* Զանգվածը - 1525 կգ

## Գրականություն
Автомобили ГАЗ-69 и ГАЗ-69А. Инструкция по эксплуатации. Издание одиннадцатое. г. Ульяновск, 1962 г.

## Ծանոթագրություն

Կատեգորիա:Ավտոմեքենաներ
Մադագասկարյան վահանաոտ կրիա

**Մադագասկարյան վահանաոտ կրիա** (), սողունների դասի կողքավիզ կրիաների ենթակարգին պատկանող ողնաշարավոր կենդանի, որը գրանցված է միջազգային կարմիր գրքի մեջ, որպես կրիտիկական վիճակում գտնվող տեսակ։

Համարվում է Աֆրիկայի հարավում գտնվող Մադագասկար կղզու էնդեմիկ կենդանատեսակ։

## Տարածվածություն և կենսակերպ
Մադագասկարյան վահանաոտ կրիաները հայտնաբերվել են միայն Մադագասկար կղզում և համարվում են աֆրիկյան այս կղզու էնդեմիկ կենդանատեսակ։ Ապրում են կղզու արևմտյան և հյուսիսային շրջաններում, հիմնականում՝ գետի ավազաններում։

Նախընտրում է բնակվել հարթավայրային տարածքներում, սակայն, որպես չափանիշ ապրում է ծովի մակարդակից մինչև 800 մետր բարձրություններում։

Մադագասկարյան վահանաոտ կրիան ցերեկային կենսակերպ վարող սողուն է։ Սնվում է փոքրիկ ձկներով, երկկենցաղներով, կակղամորթներով, իսկ ավելի հաճախ՝ հոդվածոտանիներով։

## Նկարագրություն
Մադագասկարյան վահանաոտ կրիան միջին չափի սողուն է։ Մարմնի ընդհանուր երկարությունը կազմում է միջինում 50 սմ։

Սրա հետ մեկտեղ կողքավիզ այս կրիան ունի բավականին ծանր քաշ և կշռում է շուրջ 15 կգ։ Ընդհանուր հաշվով այս կրիան ունի մարմնի մուգ գունավորում և մաշկում գերակայում է մելանինը։ Ալբինոս առանձնյակներ գրեթե չեն հանդիպում։

Գունավորումը թույլ է արտահայտված փորի հետին շրջանում։ Առջևի և ետին վերջույթները համաչափ են և նույնագույն։

## Տես նաև
* Մադագասկարյան կրիա

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Կրիաներ
Կատեգորիա:Մադագասկարի էնդեմիկ կենդանիներ
Ահարոն Նորիս

**Ահարոն Նորիս** (, ), ամերիկացի կինոդերասան, պրոդյուսեր, ռեժիսոր։

Չակ Նորիսի եղբայրը։

## Կենսագրություն
Ահարոն Նորիսը ծնվել է արհեստավորի ընտանիքում։ Նրա պապիկը իռլանդացի էր, իսկ մայրը ծագումով չերոկի հնդկացի էր։ Վիետնամի պատերազմի ժամանակ նա զինվորագրվեց բանակում, նա ծառայում էր Հարավային Կորեայում։ 1980-ական թվականների կեսերին սկսեց գրել ֆիլմերի սցենարներ, 1988 թվականին որպես ռեժիսոր նկարահանել է իր առաջին ֆիլմը՝ «Braddock: Missing in Action III»:

## Հետաքրքիր փաստեր
Վիետնամական եռերգության երրորդ ֆիլմը «Անհայտ կորածները», որտեղ Բրեդոկա հրամանատարի դերը կատարում էր նրա եղբայր՝ Չակ Նորիսը, նվիրված էր իրենց եղբոր՝ Ուիլանդին, որը զոհվել է Վիետնամական պատերազմի ժամանակ 1970 թվականին՝ 27 տարեկանում։

## Ֆիլմեր
### Դերասան
* 1978 -Լավ տղաները կրում են սև /Good Guys Wear Black
* 1979 - A Force of One
* 1980 - Օկտագոն/The Octagon
* 1981 - Raider Stone
* 1983 - Միայնակ գայլ Մակուեյդը/Lone Wolf McQuade
* 1983 - Deadly force
* 1996 - Overkill
* 2005 - Ювелир /The Cutter

### Ռեժիսոր
* 1988 - «Ջոկի հրամանատար» /Platoon Leader
* 1990 - « «Դելտա» 2 ջոկատը» /Delta Force 2: The Colombian Connection
* 1991 - «The Hitman»
* 1992 - «Կրկնակի հարված» /Sidekicks
* 1993 - «Good Cop/Bad Cop»
* 1994 - «Դժոխքում ծնվածը» /Hellbound
* 1996 - «Անտառի զինվորը» /Forest Warrior
* 1996 - «Սպանել ամեն գնով» / Overkill
* 2013 - «Առաջին կրակոց» /The Novice

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:20-րդ դարի ամերիկացի տղամարդ դերասաններ
Կատեգորիա:21-րդ դարի ամերիկացի տղամարդ դերասաններ
Կատեգորիա:Ամերիկացի կինոպրոդյուսերներ
Կատեգորիա:Ամերիկացի կինոռեժիսորներ
Կատեգորիա:Ամերիկացի կինոսցենարիստներ
Կատեգորիա:Ամերիկացի հեռուստապրոդյուսերներ
Կատեգորիա:Ամերիկացի պրոդյուսերներ
Կատեգորիա:Ամերիկացի ռեժիսորներ
Կատեգորիա:Ամերիկացի սցենարիստներ
Կատեգորիա:Ամերիկացի տղամարդ կինոդերասաններ
Կատեգորիա:Դերասաններ այբբենական կարգով
Մուստաֆա Մանսուր

**Մուստաֆա Կամել Մանսուր** (), եգիպտացի ֆուտբոլիստ, որպես դարպասապահ Եգիպտոսի հավաքականի կազմում մասնակցել է 1934 թվականի աշխարհի առաջնությանը։ Նա աչքի է ընկել նաև նրանով, որ եղել է շոտլանդական լիգային մասնակցած առաջին ոչ բրիտանացիներից մեկը։

## Կենսագրություն
Մանսուրը խաղացել է Կախիրեի «Ալ-Ախլի» ակումբում։ Իր ցուցադրած լավ խաղի շնորհիվ 1934 թվականին հրավիրվել է մասնակցելու Իտալիաում անցկացվող աշխարհի առաջնությանը։ Նա մասնակցել է առաջնության մեկ խաղի, որովհետև Եգիպտոսի հավաքականը առաջին փուլում 4:2 հաշվով պարտվել է Հունգարիայի հավաքականի։
 
Մանսուրը Եգիպտոսի հավաքականի կազմում մասնակցել է 1936 թվականի Բեռլինում անցկացվող Օլիմպիական խաղերին։
 
Աշխարհի գավաթի խաղարկության ժամանակ Եգիպտոսի հավաքականի մարզիչը եղել է Շոտլանդացի Ջեյմս Մաքրեյը, և հնարավոր է, որ նրա ազդեցությամբ է Մանսուրը որոշել մեկնել Շոտլանդիա՝ սովորելու Ջորդանհիլի քոլիջում։ Գլազգոյում սովորելու տարիներին Մանսուրը խաղացել է այդ ժամանակ դեռևս սիրողական մակարդակում հանդես եկող «Քուինզ պարկ» ակումբում։ Այն բանից հետո, երբ Դեսմոնդ Ուայթն ավարտել է իր կարիերան, Մանսուրը դարձել է թիմի հիմնական դարպասապահ 1938/39 մրցաշրջանում։

Մանսուրը Եգիպտոս է վերադարձել Երկրորդ համաշխարհային պատերազմի ժամանակ։ Հետագայում նա եղել է իր նախկին ակումբի՝ «Ալ Ախլիի» մարզիչը, իսկ ավելի ուշ դարձել է նախարար։

Մուստաֆա Մանսուրը մահացել է 2002 թվականի հուլիսի 24-ին՝ իր 88-ամյակից մեկ ամիս առաջ։ Մահվանից ընդամենը մի քանի շաբաթ առաջ նա հարցազրույց էր տվել «BBC Sport»-ին, երբ վերջիններս այցելել էին Կահիրե 2002 թվականի աշխարհի առաջնությունից առաջ։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Եգիպտացի ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Տղամարդկանց ֆուտբոլի դարպասապահներ
Կատեգորիա:Ֆուտբոլային մարզիչներ այբբենական կարգով
Կատեգորիա:Եգիպտոսի հավաքականի ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Եգիպտոսի նախարարներ
Կատեգորիա:Քուինս Պարկի ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Սելտիկի ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Եգիպտոսի քաղաքական գործիչներ
Կատեգորիա:Ֆուտբոլի ղեկավարներ
Դեմիրդաղ (այլ կիրառումներ)

**Դեմիրդաղ**, կարող է վերաբերել՝
* Դեմիրդաղ - բլրաշարք Փոքր Կովկաս լեռնահամակարգում, Երևանի նահանգի սահմաններում
* Դեմիրդաղ - լեռ Փոքր Կովկաս լեռնահամակարգում, Գանձակի լեռնաշղթայում
* Դեմիրդաղ - լեռնաճյուղ (և լեռնագագաթ) Պոնտական լեռներում
Դեմիրչի (այլ կիրառումներ)

**Դեմիրչի**, կարող է վերաբերել՝
* Դեմիրչի - գյուղ Արևմտյան Հայաստանում, Դիարբեքիրի վիլայեթի Արղանամադենի գավառակում
* Դեմիրչի - գյուղ ներկայիս Ադրբեջանական Հանրապետության կազմում գտնվող Նախիջևանի Ինքնավար Հանրապետության Շարուրի շրջանում
* Դեմիրչի - Դամիրջի, գյուղ Արևմտյան Հայաստանում, Բալուի գավառակում
Դեյդ շրջան (այլ կիրառումներ)

**Դեյդ շրջան**, կարող է վերաբերել՝
* Դեյդ շրջան - ԱՄՆ Միսսուրի նահանգի 114 վարչական միավորներից մեկը
* Դեյդ շրջան - ԱՄՆ Ջորջիա նահանգի 159 վարչական միավորներից մեկը
Դեյմոս (այլ կիրառումներ)

**Դեյմոս**, կարող է վերաբերել՝
* Դեյմոս - Մարսի երկու արբանյակներից մեկ
* Դեյմոս - հին հունական դիցաբանությունում Արես և Ափրոդիտե աստվածների որդիներից մեկ