Աբուլֆազ Կարաև (մանկաբույժ)

**Աբուլֆազ Ֆարաջ օղլու Կարաև** (, ), ադրբեջանցի բժիշկ, մանկաբույժ, պրոֆեսոր, բժշկական գիտությունների դոկտոր, Ադրբեջանի ԽՍՀ վաստակավոր գիտնական։ Համարվում է մանկական հիվանդությունների գծով ադրբեջանցի ամենահայտնի մասնագետը, Խորհրդային Ադրբեջանի ամենահայտնի բուժգործիչներից մեկը։ Խորհրդային հեղինակ Լյուդմիլա Կարագիչևա-Բրետանիցկայի խոսքով՝ Կարաևը նաև խորհրդային բժշկության ակնառու գործիչներից մեկն է, որն Ադրբեջանում հիմնադրել է մանկաբուժության ուղղությունը՝ դառնալով Բաքվի մանկական բուժհաստատությունների ստեղծման հիմնադիրներից ու կազմակերպիչներից մեկը։ Կոմպոզիտոր Կարա Կարաևի ու վիրաբույժ Մուրսալ Կարաևի հայրն է։

## Կենսագրություն
Աբուլֆազ Կարաևը ծնվել է 1885 թվականի ապրիլի 25-ին Բաքվում։ Նրա հայրը՝ Ֆարաջ Հաջի Կարաօղլուն (այստեղից էլ Կարաև ազգանունը) ծնունդով Ֆաթմայը գյուղից էր, որը գտնվում է Ապշերոնյան թերակղզում՝ Բաքու քաղաքից ոչ շատ հեռու։

1907 թվականին Աբուլֆազ Կարաևն ավարտել է Բաքվի գիմնազիան։ Դրանից հետո ընդունվել է Նովոռոսիյսկի կայսերական համալսարան։ 1912 թվականին գերազանցության դիպլոմով ավարտել է համալսարանը։ Մանկական հիվանդությունների կլինիկայում երկու տարի աշխատելուց հետո, Կարաևը 1915 թվականին վերադարձել է Բաքու։ Իր մասնագիտությամբ ծառայել է Ադրբեջանի դեմոկրատական հանրապետության զինված ուժերում։ Ադրբեջաներենից զատ, տիրապետել է նաև գերմաներենին, ռուսերենին և թուրքերենին։ Արդյունքում, ազգային պետական կառույցներում աշխատանքի պատճառով, Կարաևը ենթարկվել է հետապնդումների։

Աբուլֆազ Կարաևը եղել է Ադրբեջանի առաջին մանկաբույժներից մեկը։ Նա Բաքվում հիմնադրել է Երեխայի տունը։ Ընկերություն է արել Միրասադուլա Միրկասիմովի հետ։ Համարվում է Ադրբեջանում մոր և երեխայի առողջության պահպանման համակարգի հիմնադիրը։ Մանկական հանրապետական կլինիկական հիվանդանոցի հիմնադիրներից մեկն է։

Կարաևը եղել է Ադրբեջանական պետական բժշկական ինստիտուտի մանկաբուժության ամբիոնի վարիչ։ Բժշկական ինստիտուտում իր մանկավարժական գործունեության, ինչպես նաև Մոր և մանկան առողջության պահպանության ազգային-հետազոտական ինստիտուտի ղեկավարի տարիներին Աբուլֆազ Կարաևը դաստիարակել է բժիշկների մի քանի սերունդ։

1938 թվականից մինչև իր կյանքի վերջ ղեկավարել է Ադրբեջանի մանկաբույժների միավորումը։ Նույն 1938 թվականին պաշտպանել է իր թեկնածուական ատենախոսությունը։ Իր գիտական հետազոտությունների մեծ մասը նվիրված են եղել աղիքային վարակներին։ Հետազոտել է նաև արյան հիվանդությունների պատճառագիտությունը, ախտածնության և բուժման մեթոդները։ Եղել է Ադրբեջանական ԽՍՀ առողջապահության նախարարության գիտաբժշկական խորհրդի նախագահ, ինչպես նաև Երեխաների պրոֆիլակտիկ-բուժական աջակցության խորհրդի անդամ։

1952 թվականի հոկտեմբերի 24-ին Աբուլֆազ Կարաևի մահվանից հետո նրա անվամբ կոչվել է Ադրբեջանական պետական բժշկական ինստիտուտի մանկական հիվանդությունների կլինիկան, որը ներկայումս կոչվում է Բաքվի թիվ 2 մանկական կլինիկական հոսպիտալ։

## Ընտանիք
Աբուլֆազ Կարաևն ամուսնացած է եղել Սոնա Ախունդովա-Կարաևայի (1898—1971) հետ, որն ադրբեջանցի հայտնի փաստաբան Իսքենդեր բեկ-Ախունդովի ավագ դուստրն է։ Զույգն ունեցել է երկու որդի՝ Կարա և Մուրսալ Կարաևները։ ԽՍՀՄ ժողովրդական արտիստ Կարա Կարաևը դարձել է խորհրդային ամենահայտնի կոմպոզիտորներից մեկը։ Կարա Կարաևի որդին՝ Ֆարաջ Կարաևը, ևս կոմպոզիտոր է ու Ադրբեջանի ժողովրդական արտիստ։ Փոխարենը Մուրսալ Կարաևը դարձել է բժիշկ ու զբաղեցրել Ադրբեջանական ԽՍՀ առողջապահության նախարարության գլխավոր վիրաբույժի պաշտոնը։ Մուրսալ Կարաևի ավագի որդին՝ Ջահանգիր Կարաևը (1951-2013) եղել է հայտնի դաշնակահար և ջազային կոմպոզիտոր, իսկ կրտսեր որդին՝ Աբուլֆաս Կարաևը, 1994-2006 թվականներին զբաղեցրել է Ադրբեջանի երիտասարդության, սպորտի և զբոսաշրջության, 2006 թվականի հունվարի 30-2018 թվականի ապրիլի 20-ը՝ Ադրբեջանի մշակույթի և զբոսաշրջության, իսկ արդեն 2018 թվականի ապրիլի 23-2020 թվականի մայիսի 21-ը՝ Ադրբեջանի մշակույթի նախարարի պաշտոնները։

## Պարգևներ
* «Վաստակավոր բժիշկ» կոչում,
* «Գիտության վաստակավոր գործիչ» կոչում (1940),
* «Աշխատանքային կարմիր դրոշի» կրկնակի շքանշանակակիր

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ

Կատեգորիա:Ադրբեջանցի բժիշկներ
Կատեգորիա:Ադրբեջանցի մանկաբույժներ
Կատեգորիա:Բժշկական գիտությունների դոկտորներ
Կատեգորիա:Խորհրդային բժիշկներ
Կատեգորիա:Խորհրդային մանկաբույժներ