open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Ռոմբային համակարգ

**Ռոմբային համակարգ**, ստորին կարգի բյուրեղագիտական համակարգ, բնութագրվում է երեք հատուկ ուղղություններով, որոնք համընկնում են երկրորդ կարգի առանցքի կամ համաչափության հարթությունների նկատմամբ տարված նորմալների հետ։ Ռոմբային համակարգին են պատկանում համաչափության 3 տեսակ (ռոմբա-բուրգային — mm, ռոմբա-տետրաէդրային-222, ռոմբա-երկբուրգային — mmm)։ Ռոմբային համակարգի բյուրեղներին հատուկ է ուղղանկյուն կոորդինատային համակարգը, որի առանցքները համընկնում են բյուրեղի  հատուկ ուղղությունների հետ։ Բյուրեղացանցի պարամետրերն են՝ a \neq b \neq c \neq, \alpha =  \beta = \gamma = 90^{\circ}։

Կատեգորիա:Բյուրեղագիտություն
Ռոսսի ծով

**Ռոսսի ծով**, Խաղաղ օվկիանոսի ծայրամասային ծով Անտարկտիդայի մոտ։ Գտնվում է Ադեր և Կոլբեկ հրվանդանների միջև։ Մակերեսը 435 հզ կմ² է, խորությունը՝ մինչև 2972 մ։ Ափերը լեռնոտ են, խիստ կտրտված։ Ծովի հարավային մասը ծածկված է Ռոսսի մայրցամաքային ծանծաղուտի սառցադաշտով, հյուսիսային մասը՝ լողացող սառույցներով։ Շատ կան սառցասարեր։ Ջրի միջին տարեկան ջերմաստիճանը ցածր է — 1&nbsp;°C-ից։ Աղիությունը՝ 33,75—34 ‰ է։ Հոսանքների շրջապտույտներն ունեն ժամացույցի սլաքի ուղղություն։ Մակընթացությունը կեսօրյա է, բարձրությունը՝ 1 մ։ Կան փոկեր, կետեր։ Անվանվել է ի պատիվ Ջ ․Ք. Ռոսսի։

Կատեգորիա:Հարավային օվկիանոսի ծովեր
Կատեգորիա:Մարդկանց անունով կոչված ծովեր
Իլոնա Էլեկ

**Իլոնա Էլեկ** (, ), հայտնի է նաև որպես **Կարոլին Շախերեր** և **Լասլոն Խեպ**, հրեական ծագմամբ հունգարացի սուսերամարտիկ, օլիմպիական ու աշխարհի բազմակի չեմպիոն։ Էլեկը՝ որպես կին սուսերամարտիկ, արժանացել է ամենաշատ միջազգային տիտղոսների։

## Կենսագրություն
Իլոնա Էլեկը ծնվել է 1907 թվականի մայիսի 17-ին Բուդապեշտում։ 1933 թվականին հաղթել է սուսերամարտի աշխարհի թիմային առաջնությունում։ 1934 և 1935 թվականներին հաղթել է աշխարհի անհատական ու թիմային առաջնություններում։ 1936 թվականին Բեռլինում տեղի ունեցած Ամառային Օլիմպիական խաղերի ժամանակ վաստակել է ոսկե մեդալ։ 1937 թվականին կրկին դարձել է աշխարհի չեմպիոն։

Երբ Երկրորդ համաշխարհային պատերազմից հետո նորից սկսեցին անցկացվել մարզական մրցումներ, Իլոնա Էլեկը կրկին սկսեց զբաղեցնել պատվո հարթակի բարձր աստիճաններ։ 1948 թվականին նա Լոնդոնում անցկացվող Ամառային Օլիմպիական խաղերում արժանացավ ոսկե մեդալի, իսկ 1952 թվականին Հելսինկիում անցկացվող Օլիմպիական խաղերում՝ արծաթե մեդալի։ 1951 թվականից մինչ 1955 թվականն ամեն տարի դարձել է աշխարհի առաջնության հաղթող։ Նա համարվում է սպորտի պատմության մեջ լավագույն կին սուսերամարտիկը։

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Օլիմպիական ռեկորդ
* Կենսագրությունը Օլիմպիական խաղերի կայքում
* Օլիմպիակա վիճակագրությունը 

Կատեգորիա:Հունգարացի սուսերամարտիկներ
Կատեգորիա:Հունգարացի օլիմպիական չեմպիոններ
Ռոսսի շելֆային սառցադաշտ

thumb|Անտարկտիդայի ամենամեծ շելֆյան սառցադաշտեր

**Ռոսսի շելֆային սառցադաշտ**, ամենամեծ շելֆային սառցադաշտը Անտարկտիդայում։ Տարածությունը 527.000 կմ² է, ձգվածությունը՝ հարավից հյուսիս մոտ 850 կմ, արևելքից արևմուտք՝ մոտ 1000 կմ, բարձրությունը՝ մոտ 60 մ։ Հյուսիսում առաջացնում է անջրպետ 50 մ բարձրությամբ, որն ուղղաձիգ իջնում է Ռոսսի ծովի մեջ։ Սառցի հաստությունը արտաքին ծայրամասերում 150—200 մ է, թիկունքային մասում՝ մինչև 700 մ։ Տարեկան շարժման միջին արագությունը արևելյան կեսինը 800 մ է, արևմտյանինև՝ 1500 մ։ Հայտնագործել է Ջ․ Ք․ Ռոսսի անգլիական արշավախումբը, 1841 թվականին։ Սկզբում կոչվել է Ռոսսի անջրպետ, 1929—1959 թվականներին Ռոսսի շելֆային սառցադաշտի վրա ընդմիջումներով եղել է ամերիկյան անտարկտիկական Լիթլ-Ամերիկա արշավախմբի բազան։

Կատեգորիա:Անտարկտիդայի սառցադաշտեր
Խուան Մանուել Ռոսաս

**Խուան Մանուել Խոսել Դոմինգո Օրտիս դե Ռոսաս ի Լոպես դե Օսորնիո** (, ), Արգենտինայի պետական գործիչ, գեներալ (1828 թվականից)։ 1829—1832 թթ. Բուենոս Այրես նահանգի նահանգապետ, 1835 թվականից՝ երկրի փաստական դիկտատոր։ Հաստատել է տեռորիստական վարչակարգ, վերականգնել գաղութային ժամանակաշրջանի շատ հաստատություններ կաթոլիկ եկեղեցու արտոնությունները, օժանդակել օտարերկրյա կապիտալի (հիմնականում 4 անգլիացի) ներթափանցմանը։ Ձգտելով իրեն ենթարկել Ուրուգվայը՝ կազմակերպել է Մոնտեվիդեոյի շրջափակումը (1843—1851)։ Երկրում աճող հակասությունների հետևանքով Ռուսասի վարչակարգը թուլացել է, իսկ 1852 թ. փետրվարին՝ տապալվել։ Ռուսասը վտարանդվել է Մեծ Բրիտանիա։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Արգենտինայի նախագահներ
Կատեգորիա:Արգենտինայի քաղաքական գործիչներ
Կատեգորիա:Արգենտինացի ռազմական գործիչներ
Կատեգորիա:Թոքաբորբից մահացածներ
Ենթակեղևային գոյացություններ

մինի|Չափահաս մարդու գլխուղեղի հորիզոնական կտրվածք
**Ենթակեղևային գոյացություններ**, գորշ նյութի կուտակումներ գլխուղեղի մեծ կիսագնդի հաստության մեջ։

Ենթակեղևային գոյացություններ են պոչավոր կորիզը (ո․ caudatus), կճեպը (putamen), դժգույն կորիզը (globus pallidus), պատնեշը (claustrum), նշաձև կորիզը (ո․ amygdale)։ Պոչավոր կորիզի և կճեպի բջջային կառուցվածքի ու ֆունկցիոնալ նմանության համար Կապերսը (1908) նրանց միավորել է և անվանել նոր զոլավոր մարմին (corpus neostriatum)։ Ներկայումս պոչավոր կորիզը, կճեպը և դժգույն կորիզը միասին անվանում են ստրիոպալիդար համակարգ։ Վերջինս բազմաթիվ առբերող թելերով կապված է տեսաթմբերի (որտեղից ստանում է զգայական և տեսողական գրգիռներ), գլխուղեղի մեծ կիսագնդերի զգայաշարժական գոտու և ուղեղիկի հետ։ Զոլավոր մարմինը արտատար թելերով կապված է դժգույն կորիզի, իսկ վերջինս՝ միջանկյալ և միջին ուղեղի շարժիչ կորիզների հետ։ Ցածրակարգ ողնաշարավոր կենդանիները գլխուղեղի կեղև չունեն, նրանց ենթակեղևային գոյացություններն են ապահովում միջավայրի պայմաններին հարմարվելը, վարքը։ Կաթնասունների և մարդու գլխուղեղի կեղևի զարգացման ու հիմնական ֆունկցիաների կեղևայնացման շնորհիվ ենթակեղևային գոյացությունները կորցրել են իրենց այդքան կարևոր ֆունկցիան և պայմանավորում են չգիտակցված, ինքնաբեր շարժումներ, ինչպես նաև պաշտպանական և հուզական-արտահայտչական որոշ գործողություններ։ Ենթակեղևային գոյացություններ ախտահարվելիս նկատվում է կամայական շարժումների սահունության և ճկունության կորուստ, շարժումները դառնում են աններդաշնակ, կոպիտ, սխեմատիկ։ Զոլավոր մարմինը դժգույն կորիզի նկատմամբ ունի արգելակող ազդեցություն։ Առաջինի մեկուսի ախտահարումից նկատվում է շարժումների աշխուժացում։ Առաջանում են աննպատակ, անկանոն շարժումներ, հատկապես ծայրանդամների հեռադիր հոդերում։

Կատեգորիա:Գլխուղեղի մեծ կիսագնդեր
Կիլակոնե Սիփհոնեքսայ

**Կիլակոնե Սիփհոնեքսայ** (), լաոսցի աթլետ։ 2012 թ. Օլիմպիական խաղերի մասնակից։

Կիլակոնեի առաջին մեծ միջազգային մրցաշարը եղել է 2012 թվականի Լոնդոնի Օլիմպիական խաղերը։

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Կիլակոնե Սիպխոնեկսայի պրոֆիլը IAAF կայքում 

Կատեգորիա:1990 ծնունդներ
Կատեգորիա:Լաոսցի աթլետներ
Կատեգորիա:Մայիսի 2 ծնունդներ
Կատեգորիա:Վիենտյան քաղաքում ծնվածներ
Ստուդենկա (Իվնիցայի վտակ)

**Ստուդենկա** (), գետ Ռուսաստանում, հոսում է Վորոնեժի մարզում։ Գետաբերանը տեղակայված է Իվնիցա գետի աջ ափին՝ 12 կմ հեռավորության վրա։ Գետի երկարությունը 18 կմ է,ավազանի տարածքը 85,4 կմ2 է։ Ստուդենկաի ակունքը գտնվում է Պչելնիկի գյուղի մոտ։

## Ջրային գրանցամատյանի տվյալներ
Ռուսաստանի ջրային գրանցամատյանի տվյալների համաձայն՝ պատկանում է Դոնի ավազանային շրջանին, գետի ջրատնտեսային տեղամասը՝ Տոլուչևկա գետն է։ Գետի գետային ավազանը՝ Դոնի ավազանի վտակներից մինչև Խոպրա։ Ենթավազանը՝ Դոն։

Տվյալներն ըստ ջրային ռեսուրսների ֆեդերատիվ տեսչության.

* *Ջրային օբյեկտի, պետական ջրային գրանցման կոդը* - **05010100612107000003173**
* *Հիդրոլոգիական ուսումնասիրությունների կոդը* - **107000317**
* *Ավազանի կոդը* - **05.01.01.006**
* *Հիդրոլոգիական ուսումնասիրությունների հատորի համարը* - **07**
* *Թողարկումն ըստ հիդրոլոգիական ուսումնասիրությունների* - **0**

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* ՌԴ ջրային ռեսուրսների էկոլոգիան 

Կատեգորիա:Ռուսաստանի գետեր
Տոնայնություն

**Տոնայնություն** (, ), լադի հնչյունաշարի բացարձակ բարձրությունը, լադի հնչյունաշարի դիրքը ըստ բացարձակ բարձրության։ Կոչվում է նաև լադատոնայնություն։ Հավասարաչափ տեմպերացված համակարգում գոյություն ունեն 12 մաժոր և 12 մինոր տոնայնություններ։ Անհավասարաչափ տեմպերացված համակարգերում ամեն մի լադ, որպես կանոն, կապված է հնչյունաշարի որևէ աստիճանին, ուստի դիատոնիկ հնչյունաշարի ամեն մի աստիճանից սկսվում է մի նոր լադատոնայնություն։ Հայկական ժողովրդական երաժշտության մեջ դիատոնիկ հնչյունաշարի սահմաններում միևնույն լադը կարող է ունենալ մաքուր կվարտա հեռավորության վրա գտնվող տարբեր տոնայնություններ։ Դասական ստեղծագործությունը սկսվում և ավարտվում է մեկ՝ գլխավոր տոնայնությամբ, որով և հաճախ անվանվում է։ Ստեղծագործության ընթացքում փոխհաղորդվում են այլ՝ երկրորդական տոնայնություններ։ 20–րդ դարի երաժշտության վերաբերմամբ տոնայնություն հասկացությունը ստացել է ավելի լայն տարողություն՝ միավորելով երաժշտական ստեղծագործության ձայնաբարձրական կազմակերպման բազմաթիվ նոր տարրեր և օրինաչափություններ։ Ժամանակակից երաժշտության մեջ տոնայնությունյան նոր, լայն մեկնաբանումը հաճախ գոյատևում է հին, դասական մեկնաբանման հետ։

Կատեգորիա:Երաժշտության տեսություն
Կատեգորիա:Երաժշտական եզրույթներ
Ֆեստի

**Ֆեստի** (հունարեն՝ Θέστιος), հունական դիցաբանության մեջ հանդիսանում է Էտոլիայի արքա։ Ֆեսան հանդիսանում է Արեսի և Դեմոնիկայի որդին։ Ֆեստիի երկու որդիները Կալիդոնյան որսորդության մասնակիցներ են։

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
*Myth Index - Thestius

Կատեգորիա:Հին հունական գրականություն
Ֆարինդոլա

**Ֆարինդոլա ** (), կոմունա Իտալիայում, գտնվում է Աբրուցո մարզում՝ Պեսկարա գավառում։

Բնակչությունը կազմում է 1805 մարդ, բնակչության խտությունը կազմում է 40 մարդ/կմ²։ Զբաղեցնում է 45 կմ² մակերես։ Փոստային ինդեքս՝ 65010, հեռախոսային կոդ՝ 085:

Բնակավայրի հովանավորն է Սուրբ Նիկողայոս Զմյուռնացին՝ Միրլիկիի հրաշագործը։ Տոնը նշվում է ամեն տարի դեկտեմբերի 6-ին։

## Արտաքին հղումներ
* Բնակավայրի պաշտոնական կայք 

 

Կատեգորիա:Իտալիայի բնակավայրեր
Կունոլի

**Կունոլի** (), կոմունա Իտալիայում, գտնվում է Աբրուցո մարզում՝ Պեսկարա գավառում։

Բնակչությունը կազմում է 1666 մարդ, բնակչության խտությունը կազմում է 111 մարդ/կմ²։ Զբաղեցնում է 15 կմ² մակերես։ Փոստային ինդեքս՝ 65020, հեռախոսային կոդ՝ (+39) 085:

Բնակավայրի հովանավորն է Սուրբ Ստեփանոսը։ Քաղաքի օրը նշվում է ամեն տարի սեպտեմբերի 19-ին։

 

Կատեգորիա:Իտալիայի բնակավայրեր
Լուֆթհանզա

**Lufthansa (հայ.՝ Լուֆթհանզա)**, Գերմանիայի և Եվրոպայի խոշորագույն ավիաընկերություններից մեկը. ավիաընկերության անվանումը ծագում է գերմանական «Luft» բառից, որը թարգմանաբար նշանակում է «օդ» և Hansa՝ Հանզեական լիգան է։ Օգտագործելով իր ֆրանկֆուրտյան և մյունիխյան հանգույցները` Լուֆթհանզանն ներկայումս թռիչքներ է իրականացնում 74 երկրների շուրջ 211 ուղղություններով. հիմնականում չվերթներ իրականացնում է Եվրոպայում։ Ավիաընկերության չվերթը բաղկացած է 620 ինքնաթիռից, և 2013 թվականի ավիաընկերությունը տեղափոխել է ավելի քան 104,5 միլիոն ուղևոր։ Ավիաընկերության գրասենյակը գտնվում է Քյոլն քաղաքում։ Ավիաընկերությունը հիմնադրվել է 1926 թվականի հունվարի 6-ին։ Ավիաընկերությունը դաշինք է կնքել Star Alliance-ի հետ 1977 թվականին։ Lufthansa-ի ավիացիոն ծառայությունները ներառում են լոգիստիկ, MRO (սպասարկում, նորոգում և կապիտալ վերանորոգում), քեյթրինգ, լրացուցիչ այլ ծառայություններ և խմբային գործառույթներ։ Վերջիններիս մեջ մտնում են նաև Lufthansa AirPlus, Lufthansa Aviation Training և IT ընկերություններ։ Lufthansa-ն իր ամրագրումների և ուղևորների սպասարկման համակարգի բոլոր բաղադրիչները 1990-ականներին ամբողջությամբ հանձնել է արտաքին կառավարման՝ հանձնելով այն Ամադեուսին։ Ընկերության կարգախոսն է. «Լուֆթհանզա. Թռչելու ավելի լավ տարբերակ չկա։»։ Lufthansa-ն բրիտանական հեղինակավոր SKYTRAX-ի կողմից գնահատվել է որպես **5-**աստղանի ավիաընկերություն՝ իր օդանավակայանի, ինչպես նաև օդանավերի և անձնակազմի սպասարկման որակի համար։ 2020 թ.-ի մարտի 19-ին Լուֆթհանզան չեղյալ հայտարարեց իր թռիչքների 95 տոկոսը` COVID-19 համաճարակով պայմանավորված։ Այնուամենայնիվ, որպես եվրոպական առաջատար ավիաընկերությունների խումբ, Lufthansa- ն մշտապես դիմագրավել է ավիացիոն շուկայի մարտահրավերներին և անընդհատ արդիականացվել է։

## Չվերթը
2014 թվականի օգոստոսին, ավիաընկերության չվերթը բաղկացած էր հետևյալ ինքնաթիռներից՝:




## Տուրիզմ
2006 թվականին ընկերությունը փոխադրել է ավելի 53,43 միլիոն ուղևոր։ Lufthansa ավիաընկերության հասույթը 2006 թվականին կազմել է € 19,85 մլրդ, իսկ մաքուր շահույթը € 803 միլիոն։ Լուֆթհանզան թռիչքներ է իրականացնում Ֆրանկֆուրտից Երևան։

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Պաշտոնական կայք 

Կատեգորիա:Օդային տրանսպորտի միջազգային ասոցիացիայի անդամներ
Չիվիտակուանա

** Չիվիտակուանա** (), կոմունա Իտալիայում, գտնվում է Աբրուցո մարզում՝ Պեսկարա գավառում։

Բնակչությունը կազմում է 123069 մարդ, բնակչության խտությունը կազմում է 3652 մարդ/կմ²։ Զբաղեցնում է 34 կմ² մակերես։ Փոստային ինդեքս՝ 65100, հեռախոսային կոդ՝ 085:

## Ժողովրդագրություն
Բնակչություն

Colors=
  id:lightgrey value:gray(0.9)
  id:darkgrey  value:gray(0.7)
  id:sfondo value:rgb(1,1,1)
  id:barra value:rgb(0.6,0.8,0.6)
ImageSize = width:480 height:373
PlotArea = left:50 bottom:50 top:30 right:30
DateFormat = x.y
Period = from:0 till:150000
TimeAxis = orientation:vertical
AlignBars = justify
ScaleMajor = gridcolor:darkgrey increment:50000 start:0
ScaleMinor = gridcolor:lightgrey increment:10000 start:0
BackgroundColors = canvas:sfondo
BarData=
  bar:1861 text:1861
  bar:1871 text:1871
  bar:1881 text:1881
  bar:1901 text:1901
  bar:1911 text:1911
  bar:1921 text:1921
  bar:1931 text:1931
  bar:1936 text:1936
  bar:1951 text:1951
  bar:1961 text:1961
  bar:1971 text:1971
  bar:1981 text:1981
  bar:1991 text:1991
  bar:2001 text:2001
PlotData=
  color:barra width:20 align:left
  bar:1861 from:0 till:9449
  bar:1871 from:0 till:11566
  bar:1881 from:0 till:12561
  bar:1901 from:0 till:16165
  bar:1911 from:0 till:21564
  bar:1921 from:0 till:26073
  bar:1931 from:0 till:37966
  bar:1936 from:0 till:45445
  bar:1951 from:0 till:65466
  bar:1961 from:0 till:87436
  bar:1971 from:0 till:122470
  bar:1981 from:0 till:131330
  bar:1991 from:0 till:122236
  bar:2001 from:0 till:116286
PlotData=
  bar:1861 at: 9449 fontsize:S text:9.449 shift:(-8,5)
  bar:1871 at: 11566 fontsize:S text:11.566 shift:(-10,5)
  bar:1881 at: 12561 fontsize:S text:12.561 shift:(-10,5)
  bar:1901 at: 16165 fontsize:S text:16.165 shift:(-10,5)
  bar:1911 at: 21564 fontsize:S text:21.564 shift:(-10,5)
  bar:1921 at: 26073 fontsize:S text:26.073 shift:(-10,5)
  bar:1931 at: 37966 fontsize:S text:37.966 shift:(-10,5)
  bar:1936 at: 45445 fontsize:S text:45.445 shift:(-10,5)
  bar:1951 at: 65466 fontsize:S text:65.466 shift:(-10,5)
  bar:1961 at: 87436 fontsize:S text:87.436 shift:(-10,5)
  bar:1971 at: 122470 fontsize:S text:122.470 shift:(-10,5)
  bar:1981 at: 131330 fontsize:S text:131.330 shift:(-10,5)
  bar:1991 at: 122236 fontsize:S text:122.236 shift:(-10,5)
  bar:2001 at: 116286 fontsize:S text:116.286 shift:(-10,5)
TextData=
  fontsize:S pos:(20,20)
  text:Ըստ ISTAT-ի տվյալների


## Կապի տվյալներ
* Հեռախոսահամար՝ 8542831
* Էլեկտրոնային հասցե՝ http://web.tiscali.it/civitaquanaservizi/

## Արտաքին հղումներ
* Բնակավայրի պաշտոնական կայք 
* Վիճակագրության ազգային ինստիտուտ 
* http://www.istat.it/english/ 

 

Կատեգորիա:Իտալիայի բնակավայրեր
Լորետո Ապրուտինո

**Լորետո Ապրուտինո** (), կոմունա Իտալիայում, գտնվում է Աբրուցո մարզում՝ Պեսկարա գավառում։

Բնակչությունը կազմում է 7611մարդ, բնակչության խտությունը կազմում է 129 մարդ/կմ²։ Զբաղեցնում է 59 կմ² մակերես։ Փոստային ինդեքս՝ 65014, հեռախոսային կոդ՝ (+39) 085:

## Արտաքին հղումներ
* http://www.loretoaprutino.org/ 

 

Կատեգորիա:Իտալիայի բնակավայրեր
Տուրիվալինյանի

**Տուրիվալինյանի** (), կոմունա Իտալիայում, գտնվում է Աբրուցո մարզում՝ Պեսկարա գավառում։

Բնակչությունը կազմում է 845 մարդ, բնակչության խտությունը կազմում է 141 մարդ/կմ²։ Զբաղեցնում է 6 կմ² մակերես։ Փոստային ինդեքս՝ 65020, հեռախոսային կոդ՝ 085:

## Ժողովրդագրություն
Բնակչություն

Colors=
  id:lightgrey value:gray(0.9)
  id:darkgrey  value:gray(0.7)
  id:sfondo value:rgb(1,1,1)
  id:barra value:rgb(0.6,0.8,0.6)
ImageSize = width:455 height:373
PlotArea = left:50 bottom:50 top:30 right:30
DateFormat = x.y
Period = from:0 till:1500
TimeAxis = orientation:vertical
AlignBars = justify
ScaleMajor = gridcolor:darkgrey increment:500 start:0
ScaleMinor = gridcolor:lightgrey increment:100 start:0
BackgroundColors = canvas:sfondo
BarData=
  bar:1861 text:1861
  bar:1871 text:1871
  bar:1881 text:1881
  bar:1901 text:1901
  bar:1911 text:1911
  bar:1921 text:1921
  bar:1931 text:1931
  bar:1936 text:1936
  bar:1951 text:1951
  bar:1961 text:1961
  bar:1971 text:1971
  bar:1981 text:1981
  bar:1991 text:1991
  bar:2001 text:2001
PlotData=
  color:barra width:20 align:left
  bar:1861 from:0 till:674
  bar:1871 from:0 till:746
  bar:1881 from:0 till:752
  bar:1901 from:0 till:992
  bar:1911 from:0 till:1112
  bar:1921 from:0 till:1129
  bar:1931 from:0 till:1167
  bar:1936 from:0 till:1171
  bar:1951 from:0 till:1330
  bar:1961 from:0 till:1008
  bar:1971 from:0 till:834
  bar:1981 from:0 till:819
  bar:1991 from:0 till:902
  bar:2001 from:0 till:858
PlotData=
  bar:1861 at: 674 fontsize:S text:674 shift:(-8,5)
  bar:1871 at: 746 fontsize:S text:746 shift:(-10,5)
  bar:1881 at: 752 fontsize:S text:752 shift:(-10,5)
  bar:1901 at: 992 fontsize:S text:992 shift:(-10,5)
  bar:1911 at: 1112 fontsize:S text:1.112 shift:(-10,5)
  bar:1921 at: 1129 fontsize:S text:1.129 shift:(-10,5)
  bar:1931 at: 1167 fontsize:S text:1.167 shift:(-10,5)
  bar:1936 at: 1171 fontsize:S text:1.171 shift:(-10,5)
  bar:1951 at: 1330 fontsize:S text:1.330 shift:(-10,5)
  bar:1961 at: 1008 fontsize:S text:1.008 shift:(-10,5)
  bar:1971 at: 834 fontsize:S text:834 shift:(-10,5)
  bar:1981 at: 819 fontsize:S text:819 shift:(-10,5)
  bar:1991 at: 902 fontsize:S text:902 shift:(-10,5)
  bar:2001 at: 858 fontsize:S text:858 shift:(-10,5)
TextData=
  fontsize:S pos:(20,20)
  text:Ըստ ISTAT-ի տվյալների


## Կապի տվյալներ
* Հեռախոսահամար՝ 085 8541277
* Էլեկտրոնային հասցե՝ com.turri@tiscali.it

## Արտաքին հղումներ
* Վիճակագրության ազգային ինստիտուտ 
* http://www.istat.it/english/ 

 

Կատեգորիա:Իտալիայի բնակավայրեր
Երկու հոգի. ես և իմ ստվերը

**Երկու հոգի. Ես և իմ ստվերը** (), ընտանեկան ֆիլմ նկարահանված ԱՄՆ-ում, գլխավոր դերերում՝ Օլսեն քույրեր։

## Բովանդակություն
Մեկ գլուխը լավ է, երկուսն՝ էլ ավելի։ Շատախոս և անհանգիստ Ամանդան (որբ է և փնտրում է սիրելի ծնողներին) և լուռ, խաղաղ Ալիսան (մայրը մահացել է, բայց հայրը ողջ է) երկվորյակ քույրեր չէին, բայց ջրի երկու կաթիլի պես նման էին միմյանց, ովքեր պատահաբար էին հանդիպել իրար։ Աղջիկները որոշում են փոխվել տեղերով կանխելու Ալիսայի հոր ամուսնությունը և միավորել երկու միայնակ սրտեր։

## Դերերում
* Դիանա (Ամանդայի խնամակալուհին) - Կյորտսի Էլլի
* Ռոդջեր (Ալիսայի հայրը) - Սթիվ Գուտտենբերգ
* Ամանդա (որբ, Դիանայի հավատարիմը և Ալիսայի ընկերուհին) - Մերի-Քեյթ Օլսեն
* Ալիսա (Ռոդջերի աղջիկը և Ամանդայի ընկերուհին) - Էշլի Օլսեն
* Վինչենցո (Ալիսայի և Ռոդջերի ընկերը) - Ֆիլիպ Բոսկո
* Կլարիսսա (ագահ, Ռոդջերի հիմար հարսնացուն) - Ջեյն Սիբբետտ

## Նկարահանող անձնակազմ
* Հագուստ - Մոլլի Մագիննս
* Երաժշտություն () - Շերման և Ռեյ Ֆուտ
* Պրոդյուսերներ (երկրորդային) - Լաուրա Ֆրիդման, Էնդի Կոն
* Խմբագիր () - Ռոդջեր Բոնդելիի
* Արտադրության նախագծող () - Էդվարդ Պիսոնի
* Օպերատոր () - Կեննետ Դ. Զունդեր
* Գործադիր պրոդյուսերներ - Քեյթ Սամպլես, Մել Էֆրոզ
* Սցենարի հեղինակ - Դեբորա Դին Դևիս
* Պրոդյուսերներ () - Ջեյմս Օրր և Ջիմ Կրուիկշանիկ
* Ռեժիսոր () - Էնդի Տեննանտ

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* 

Կատեգորիա:1990-ականների ամերիկյան ֆիլմեր
Կատեգորիա:1990-ականների անգլերեն ֆիլմեր
Կատեգորիա:1995 ֆիլմեր
Կատեգորիա:Warner Bros. ֆիլմեր
Կատեգորիա:Ամերիկյան ընտանեկան ֆիլմեր
Կատեգորիա:Ամերիկյան կինոկատակերգություններ
Կատեգորիա:Ամերիկյան մելոդրամա ֆիլմեր
Կատեգորիա:Ամերիկյան ռոմանտիկ կինոկատակերգություններ
Կատեգորիա:Էնդի Թեննանտի ֆիլմեր
Կատեգորիա:Ֆիլմեր երեխաների մասին
Կատեգորիա:Ֆիլմեր որբերի մասին
Չիտա Սանտ Անջելո

**Չիտա Սանտ Անջելո** (), կոմունա Իտալիայում, գտնվում է Աբրուցո մարզում՝ Պեսկարա գավառում։

Բնակչությունը կազմում է 13239 մարդ, բնակչության խտությունը կազմում է 221 մարդ/կմ²։ Զբաղեցնում է 62 կմ² մակերես։ Փոստային ինդեքս՝ 65013, հեռախոսային կոդ՝ 085:

## Ժողովրդագրություն
Բնակչություն

Colors=
  id:lightgrey value:gray(0.9)
  id:darkgrey  value:gray(0.7)
  id:sfondo value:rgb(1,1,1)
  id:barra value:rgb(0.6,0.8,0.6)
ImageSize = width:455 height:373
PlotArea = left:50 bottom:50 top:30 right:30
DateFormat = x.y
Period = from:0 till:15000
TimeAxis = orientation:vertical
AlignBars = justify
ScaleMajor = gridcolor:darkgrey increment:5000 start:0
ScaleMinor = gridcolor:lightgrey increment:1000 start:0
BackgroundColors = canvas:sfondo
BarData=
  bar:1861 text:1861
  bar:1871 text:1871
  bar:1881 text:1881
  bar:1901 text:1901
  bar:1911 text:1911
  bar:1921 text:1921
  bar:1931 text:1931
  bar:1936 text:1936
  bar:1951 text:1951
  bar:1961 text:1961
  bar:1971 text:1971
  bar:1981 text:1981
  bar:1991 text:1991
  bar:2001 text:2001
PlotData=
  color:barra width:20 align:left
  bar:1861 from:0 till:6341
  bar:1871 from:0 till:6635
  bar:1881 from:0 till:6938
  bar:1901 from:0 till:8204
  bar:1911 from:0 till:9042
  bar:1921 from:0 till:9453
  bar:1931 from:0 till:8988
  bar:1936 from:0 till:9371
  bar:1951 from:0 till:9488
  bar:1961 from:0 till:8310
  bar:1971 from:0 till:8509
  bar:1981 from:0 till:9244
  bar:1991 from:0 till:10164
  bar:2001 from:0 till:11952
PlotData=
  bar:1861 at: 6341 fontsize:S text:6.341 shift:(-8,5)
  bar:1871 at: 6635 fontsize:S text:6.635 shift:(-10,5)
  bar:1881 at: 6938 fontsize:S text:6.938 shift:(-10,5)
  bar:1901 at: 8204 fontsize:S text:8.204 shift:(-10,5)
  bar:1911 at: 9042 fontsize:S text:9.042 shift:(-10,5)
  bar:1921 at: 9453 fontsize:S text:9.453 shift:(-10,5)
  bar:1931 at: 8988 fontsize:S text:8.988 shift:(-10,5)
  bar:1936 at: 9371 fontsize:S text:9.371 shift:(-10,5)
  bar:1951 at: 9488 fontsize:S text:9.488 shift:(-10,5)
  bar:1961 at: 8310 fontsize:S text:8.310 shift:(-10,5)
  bar:1971 at: 8509 fontsize:S text:8.509 shift:(-10,5)
  bar:1981 at: 9244 fontsize:S text:9.244 shift:(-10,5)
  bar:1991 at: 10164 fontsize:S text:10.164 shift:(-10,5)
  bar:2001 at: 11952 fontsize:S text:11.952 shift:(-10,5)
TextData=
  fontsize:S pos:(20,20)
  text:Ըստ ISTAT-ի տվյալների


## Կապի տվյալներ
* Գլխավոր կայք՝ http://www.comune.cittasantangelo.pe.it/

## Արտաքին հղումներ
* Բնակավայրի պաշտոնական կայք 
* Վիճակագրության ազգային ինստիտուտ 
* http://www.istat.it/english/ 

 

Կատեգորիա:Իտալիայի բնակավայրեր
Մեչետ (գետ)

**Մեչետ** (), գետ Ռուսաստանում, հոսում է Վորոնեժի մարզում։

## Աշխարհագրություն
Գետաբերանը տեղակայված է Բիտյուգ գետի ձախ ափում՝ 53 կմ հեռավորության վրա։ Գետի երկարությունը 26 կմ է, ավազանի տարածքը 162 կմ2 է։ Մեչետի ակունքը գտնվում է հարավ-արևմուտք,Աննովկա գյուղի մոտ։

## Ջրային գրանցամատյանի տվյալներ
Ռուսաստանի ջրային գրանցամատյանի տվյալների համաձայն՝ պատկանում է Դոնի ավազանային շրջանին, գետի ջրատնտեսային տեղամասը՝ Տոլուչևկա գետն է։ Գետի գետային ավազանը՝ Դոնի ավազանի վտակներից մինչև Խոպրա։ Ենթավազանը՝ Դոն։

Տվյալներն ըստ ջրային ռեսուրսների ֆեդերատիվ տեսչության.

* *Ջրային օբյեկտի, պետական ջրային գրանցման կոդը* - **05010100912107000004269**
* *Հիդրոլոգիական ուսումնասիրությունների կոդը* - **107000426**
* *Ավազանի կոդը* - **05.01.01.009**
* *Հիդրոլոգիական ուսումնասիրությունների հատորի համարը* - **07**
* *Թողարկումն ըստ հիդրոլոգիական ուսումնասիրությունների* - **0**

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* ՌԴ ջրային ռեսուրսների էկոլոգիան 

Կատեգորիա:Ռուսաստանի գետեր
Ֆոլքենշվանդ

**Ֆոլքենշվանդ** (), կոմունա Գերմանիայում՝ Բավարիա երկրամասում։

Ենթարկվում է Ստորին Բավարիա վարչական կենտրոնին։ Գտնվում է Կելհայմի շրջանում։ Բնակչությունը կազմում է 1662 մարդ (2010 թվականի դեկտեմբերի 31-ի տվյալներով)։ Տարածքը 29,24 կմ² է։ Պաշտոնական կոդը՝ *09 2 73 178*։

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Պաշտոնական կայք

Կատեգորիա:Գերմանիայի բնակավայրեր
Ուղղաթիռ

մինի|Ուղղաթիռ 1922
մինի|Ուղղաթիռ
մինի|Ուղղաթիռ
**Ուղղաթիռ**, ուղղաձիգ վերսլացք–վայրէջքով՝ օդից ծանր թռչող ապարատ, որի վերամբարձ ուժը և հորիզոնական ուղղությամբ քարշուժն ստեղծում են գրեթե հորիզոնական հարթության մեջ պտտվող մեկ կամ մի քանի կրող պտուտակները։ Ուղղաթիռի հնացած անվանումն է հելիկոպտեր։ Ուղղաթիռը կատարում է ուղղաձիգ վերսլացք առանց թափառքի և ուղղաձիգ վայրէջք առանց արգելակման ճանապարհ անցնելու, անշարժ «կախվում» է տրված բարձրության վրա և պտտվում ուղղաձիգ առանցքի շուրջը ցանկացած ուղղությամբ։ Թռիչքի ընթացքում շարժիչի հարկադրական անջատման դեպքում ուղղաթիռը կարող է ճախրավայրէջք կատարել՝ օգտագործելով կրող պտուտակների ինքնապտույտ (ավտոռուոացիան)։ Թիակների շուրջը հոսքի խախտումը կանխելու և թռիչքի արագությունը մեծացնելու համար որոշ ուղղաթիռներին ավելացնում են մի փոքր թև։ Ըստ սկզբունքային սխեմաների ուղղաթիռները լինում են միապտուտակ, երկպտուտակ և բազմապտուտակ։ Դրանցից առավել տարածված են պոչային պտուտակով միապտուտակ (առանց թևի և թևով), երկպտուտակ համառանցք և երկայնական սխեմայով ուղղաթիռները։ Ցանկացած սխեմայի ուղղաթիռ բաղկացած է ճախրասավառնակից (ֆյուզելաժ, շասսի, կառավարման օրգաններ, էլեկտրա-, ռադիո- և նավարկության սարքավորում են), պտուտակային կրող համակարգից (կրող պտուտակներ), շարժիչային (ուժային) տեղակայանքից, փոխհաղորդակից։ Մեխանիկական հաղորդակով ուղղաթիռները բացի այդ, ունեն նաև պոչային պտուտակ և վերջինիս կառավարման համակարգ։ Ուղղաթիռը կարող է զարգացնել 350—370 կմ/Ժ արագություն։ Բեռնունակությունը 40 տ է, թռիչքի հեռավորությունը՝ 2000 կմ։ Ռուսաստանում ուղղաթիռի կառուցման առաջին փորձը կատարել է Ի․ Սիկորսկին։ 1908—1911-ին նա կառուցել է երկու ուղղաթիռ, որոնք, սակայն, չէին թռչում։ 1912-ին Բ․ Ցուրևը կառուցել է միապտուտակ սխեմայով հելիկոպտերի մոդելը իսկական չափերով, որը ցուցադրվել է Մոսկվայում Օդանավագնացության երկրորդ միջազգային, ցուցահանդեսում և արժանացել ոսկե մեդալի։ 1930-ին նա կառուցել է առաջին փորձարարական ուղղաթիռ, որով և հիմք է դրվել հայրենական ուղղաթիռաշինության զարգացմանը։ Ուղղաթիռների սերիական արտադրությունը ԽՍՀՄ-ում սկսվել է 1951-ին՝ Մի-1 եռատեղ ուղղաթիռի թողարկումով։ Ուղղաթիռաշինությունը առավել մեծ զարգացում է ստացել ԽՍՀՄ-ում, ԱՄՆ-ում, Ֆրանսիայում և Իտալիայում։ Ուղղաթիռները լայնորեն կիրառվում են ԽՍՀՄ ժողովրդական տնտեսության մեջ՝ գյուղատնտեսության, տրանսպորտային և ուղևորների փոխադրումների համար, երկրաբանահետախուզական աշխատանքների ժամանակ, շինարարության մեջ (ուղղաթիռ-կռունկ), փրկարարական աշխատանքների համար, ռազմական գործում և այլուր։ Ուղղաթիռները մտնում են բոլոր խոշոր պետությունների զինված ուժերի կազմի մեջ և կիրառվում ըստ դրանց նշանակման։ Ուղղաթիռ օգտագործում են նաև ականազերծման, տրալների և նավերի բուքսիրման, ծովում և ցամաքում փրկիչ գործողություններ կատարելու, հրամանատարության կապն ապահովելու համար, որպես օդային հրամանատարական կետեր և այլն։

մինի

Կատեգորիա:Ուղղաթիռներ
Կատեգորիա:Ինքնաթիռների դասակարգում
Մոնտեբելո դի Բերտոնա

**Մոնտեբելո դի Բերտոնա** (), կոմունա Իտալիայում, գտնվում է Աբրուցո մարզում՝ Պեսկարա գավառում։

Բնակչությունը կազմում է 1120 մարդ, բնակչության խտությունը կազմում է 53 մարդ/կմ²։ Զբաղեցնում է 21 կմ² մակերես։ Փոստային ինդեքս՝ 65010, հեռախոսային կոդ՝ (+39) 085:

 

Կատեգորիա:Իտալիայի բնակավայրեր
Աքսոն

մինի|աջից
**Աքսոն**, նյարդային բջջի երկար ելուստ, որը նեյրոնի մարմնից ազդակները հաղորդում է նյարդավորվող բջջին։

Յուրաքանչյուր նեյրոն սովորաբար կազմված է 1 աքսոնից և մի քանի դենդրիտներից, կախված այն բանից, թե նեյրոնները միաբևեռ են, երկբևեռ կամ բազմաբևեռ։ Նյարդային ազդակը աքսոնին հաղորդվում է դենդրիտից կամ նեյրոնի մարմնից։ Եթե աքսոնը նյարդային հյուսվածքում կապված է հաջորդ նյարդային բջջի մարմնի հետ, ապա այդպիսի սինապսը կոչվում է աքսո-սոմատիկ, դենդրիտի հետ՝ աքսո-դենդրիտային, իսկ այլ աքսոնի հետ՝ աքսո-աքսոնային։

## Հատկություններ
Աքսոնի սնուցումը և աճը կախված է նեյրոնի մարմնից։ Նեյրոնի մարմնից անջատման դեպքում ծայրամասային մասում աքսոնը մահանում է, իսկ մարմնից սկսվող հատվածը մնում է կենսունակ։

Աքսոնները կարող են լինել մի քանի միկրոմետրից մինչև 1 մետր, օրինակ ողնուղեղային նեյրոնների աքսոնները, որոնք սկսվում են ողնուղեղից և վերջանում վերջույթներում։ Շատ անողնաշարավորների մոտ հայտնաբերվել են հսկայական աքսոններ՝ հարյուրավոր միկրոմետր հաստությամբ, օրինակ կաղամարի մոտ՝ 2-3 միկրոմետր։ Սովորաբար այդ աքսոնները պատասխանատու են մկանային ազդակների համար։ Աքսոնի մեծ տրամագիծը ավելացնում է ազդակի հաղորդման արագությունը։

## Կառուցվածք
Միելինային պատյանը հանդիպում է միայն ողնաշարավորների մոտ։ Դրանք ձևավորվում են Շվանային բջիջներից։

Միելինազուրկ աքսոններն ավելի փոքր են չափսերով և ավելի դանդաղ են հաղորդում ազդակները։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Բջջաբանություն
Կատեգորիա:Նյարդային համակարգ
Կատեգորիա:Նեյրոկենսաբանություն
Կատեգորիա:Հյուսվածաբանություն
Տորե դե Պասերի

**Տորե դե Պասերի** (), կոմունա Իտալիայում, գտնվում է Աբրուցո մարզում՝ Պեսկարա գավառում։

Բնակչությունը կազմում է 3156 մարդ, բնակչության խտությունը կազմում է 631 մարդ/կմ²։ Զբաղեցնում է 5 կմ² մակերես։ Փոստային ինդեքս՝ 65029, հեռախոսային կոդ՝ 085:

Սահմանակից է հետևյալ կոմունաներին՝ Ալաննո, Բոլոնյանո, Կաստիլիոնե ա Կազաուրիա, Պիետրանիկո, Սկաֆա։

 

Կատեգորիա:Իտալիայի բնակավայրեր
Ուղղաձիգ գոտիականություն

**Ուղղաձիգ գոտիականություն**, բարձունքային գոտիականություն, լեռներում բնական երևույթների ու պրոցեսների օրինաչափ փոփոխությունը՝ պայմանավորված ըստ բարձրության օդի խտության, ճնշման, ջերմաստիճանի՝, խոնավության և փոշու պարունակության նվազումով։ Մթնոլորտում ջրային գոլորշիների հիմնական մասը կենտրոնացած է երկրամերձ շերտում (մինչև 1,5-2 կմ բարձրության վրա)։ Դրանք նպաստում են ըստ բարձրության արեգակնային ճառագայթման լարվածության մեծացմանն ու երկրի մակերևույթից երկարալիք ճառագայթման և մթնոլորտի հանդիպակաց ճառագայթման հոսքի նվազմանը։ Տրոպոսֆերայում յուրաքանչյուր 1 կմ բարձրության վրա օդի ջերմաստիճանը նվազում է միջին հաշվով մոտ 5-6&nbsp;°C։ Ըստ բարձրության խտանում են մթնոլորտում եղած ջրային գոլորշիները, ավելանում՝ ամպամածությունը և որոշակի բարձրության վրա ձևավորվում է առավելագույն տեղումների գոտի։ Այս բոլորն առաջացնում են կլիմայական Ուղղաձիգ գոտիականություն, որն իր հերթին պայմանավորում է լանդշաֆտների ու նրանցում ընթացող պրոցեսների օրինաչափ գոտիական փոփոխությունը։ Լեռնային երկրների մակրոդիրքադրությունների կամ առանձին լեռնաշղթաների կոնկրետ լանջերի բարձունքային գոտիների ամբողջականությունն ընդունված է անվանել գոտիական սպեկտր (տարապատկեր)։ Յուրաքանչյուր լայնակի զոնայի համապատասխանում է Ուղղաձիգ գոտիականությունյան իրեն բնորոշ սպեկտրը։ Վերջինս բնութագրվում է գոտիների թվով, կազմով, հաջորդականությամբ ը այլն։ Քանի որ ամեն մի լեռնային երկիր գտնվում է որոշակի լայնակի զոնայում (երբեմն՝ զոնաներում), ապա տվյալ լեռնային երկրին կից նախալեռնային հարթավայրերը ներկայացնում են լայնակի զոնային բնորոշ լանդշաֆտները, և Ուղղաձիգ գոտիականությունյան ներքին օղակը (գոտին) բնութագրում է տվյալ լայնակի զոնան։ Օրինակ, Հայկական լեռնաշխարհը գտնվում է չոր մերձարևադարձային կիսաանապատային զոնայում, հետևաբար նրա տարածքի Ուղղաձիգ գոտիականությունյան սպեկտրի ներքին աստիճանը սկսում է կիսաանապատից։ Լեռնային երկրներում միջլեռնային խոշոր գոգավորություններն ունեն լանդշաֆտային գոտիականության սպեկտրի ուրույն պատկեր։ Առանձին լեռնաշղթաներով ու լեռնաբազուկներով դրանց մեկուսացումը նպաստում է գոգավորության հատակում օդային հոսանքների խիստ ձևափոխմանը և կլիմայի ցամաքայնությանը։ Միջլեռնային գոգավորություններում առաջանում են որոշակի լանդշաֆտային գոտիներ, որոնք տիպական չեն տվյալ աշխարհագրական լայնությանը բնորոշ զոնային։ Ուղղաձիգ գոտիականությունյան սպեկտրը կտրուկ փոփոխվում է ծովերից դեպի ցամաքի խորքը։ Առանձնանում են Ուղղաձիգ գոտիականությունյան մերձծովյան (օվկիանոսային), ցամաքային և անցողիկ տարբերակները։ Մերձծովյան լեռնային շրջաններում իշխող լանդշաֆտային գոտին անտառայինն է։ Լեռնային երկըրներում Ուղղաձիգ գոտիականություն նկատելի ազդեցություն է ունենում տնտեսության վրա։ Ըստ բարձրության կրճատվում են վեգետացիայի ժամկետները, դժվարանում կամ անհնար դառնում ջերմասեր կուլտուրաների մշակումը, նվազում է թթվածնի քանակը, և մարդու օրգանիզմում առաջանում է որոշակի ֆիզիոլոգիական պրոցեսների խանգարում։ Ուղղաձիգ գոտիականությունյան մասին ժամանակակից գիտական տեսությունը սկզբնավորվում է Վ․ Վ․ Դոկուչաևից, որը հայտնաբերեց բնության կենդանի և անկենդան տարրերի միջև փոխազդեցությունների ու միասնության կախվածությունը աշխարհագրական զոնաներից ու ուղղաձիգ գոտիներից։

Կատեգորիա:Աշխարհագրություն
Dare (La La La)

**«Dare (La La La)»**, կոլումբիացի երգչուհի Շակիրայի Shakira 10-րդ ստուդիական ալբոմի երրորդ սինգլը՝ թողարկված 2014 թվականի մարտի 28-ին։

Երգի նախնական տարբերակը «La La La (Brazil 2014)» անվամբ թողարկվել է մարտի 27-ին որպես երաժշտական թեմա 2014 թվականի ֆուտբոլի աշխարհի առաջնության համար։ Երգը ուներ նոր տեքստ և ձայնագրությանը իր մասնակցությունն էր ունեցել բրազիլացի երաժիշտ Կարլինոս Բրաունը։

## Տեսահոլովակները
«Dare (La La La)» և «La La La (Spanish version)» երգերի տեսահոլովակները թողարկվել են 2014 թվականի մայիսի 7-ին Շակիրայի VEVO պաշտոնական էջում։ Տեսահոլովակները նկարահանվել են Լիսսաբոնում, Պորտուգալիայում։

## Երգացանկ
;CD single - Original version
# «Dare (La La La)» - 3։06

;CD single - Brazil 2014 version
# «La La La (Brazil 2014)» (featuring Carlinhos Brown) - 3։17

;Spanish CD single - Original version
# «La La La» (Spanish version) - 3։06

;Spanish CD single - Brazil 2014 version
# «La La La (Brazil 2014)» [Spanish version] (featuring Carlinhos Brown) - 3։17

;European CD single
# «Dare (La La La)» - 3։06 
# «La La La (Brazil 2014)» (featuring Carlinhos Brown) - 3։17

;Remixe
# «Dare (La La La)» [Chuckie Remix] - 4։20
# «Dare (La La La)» [Chus & Ceballos Brazil Fiesta Remix] - 4։45

## Հիթ-շքերթներ

### Շաբաթական հիթ-շքերթներ

### Տարեվերջյան հիթ-շքերթներ

## Հավաստագրումներ

**Dare (La La La)**

**La La La (Brazil 2014)**

!scope="col" colspan="3"| Streaming
|-	

## Թողարկման պատմություն

;«Dare (La La La)»

;«La La La (Brazil 2014)»

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:2014 երգեր
Կատեգորիա:Շակիրայի երգեր
Ինֆրակարմիր ճառագայթներ

250px|մինի|Շան պատկերն ինֆրակարմիր ճառագայթմամբ

**Ինֆրակարմիր ճառագայթներ,** էլեկտրամագնիսական ճառագայթներ, որոնք զբաղեցնում են տեսանելի ճառագայթման կարմիր մասի (ալիքի երկարությունը՝ λ=0.74 մկմ) և կարճալիք ռադիոճառագայթման (λ~1-2մմ) միջև ընկած սպեկտրային տիրույթը։ Սպեկտրի ինֆրակարմիր տիրույթը պայմանականորեն բաժանում են մոտիկ (0.74-ից մինչև 0.5 մկմ), միջին (2.5-50 մկմ) և հեռու (50-2000 մկմ) տիրույթների։ Ինֆրակարմիր ճառագայթները հայտնաբերել է Վ. Հերչելը՝ Արեգակի սպեկտրն ուսումնասիրելիս (1800 թ.)։ Հերչելի հայտնագործած այդ անտեսանելի ճառագայթները ջերմային էֆեկտ էին առաջացնում։ Հետագայում (1835 թ.) Ա. Ամպերն առաջ քաշեց այն ենթադրությունը, որ «ջերմային» (ինֆրակարմիր) և տեսանելի ճառագայթները միևնույն բնույթն ունեն, դրանք էլեկտրամագնիսական ալիքներ են։

## Աղբյուրները

Ինֆրակարմիր ճառագայթների աղբյուրները բազմազան են։ Այդպիսի ճառագայթում տալիս են բոլոր ատոմները։ Եթե ատոմների հիմնական ռեզոնանսային անցումներից կարելի է ստանալ ուլտրամանուշակագույն և տեսանելի տիրույթի ճառագայթում, ապա երկրորդ և հաջորդ ռեզոնանսային անցումներից որպես կանոն ստացվում է մոտիկ և հեռու ինֆրակարմիր տիրույթների ճառագայթում։ Ինֆրակարմիր ճառագայթներ ստացվում են նաև մոլեկուլներից։ Մոլեկուլային սպեկտրները կազմված են էլեկտրոնային, տատանողական և պտտական սպեկտրներից։ Էլեկտրոնային սպեկտրն ընկած է տեսանելի տեսանելի և մոտիկ ինֆրակարմիր տիրույթներում, տատանողական սպեկտրը՝ հիմնականում ինֆրակարմիր (2.5-50 մկմ), իսկ պտտական սպեկտրը՝ հեռու ինֆրակարմիր և ռադիոալիքային տիրույթներում։ 1911 թվականին գերմանացի գիտնականներ Գ. Ռուբենսը և Օ. Բայերը ինֆրակարմիր ճառագայթներ հայտնաբերեցին սնդիկի գոլորշիներում (340 մկմ)։ Ինֆրակարմիր ճառագայթների հարուստ աղբյուր է Արեգակը, որի ճառագայթած էներգիայի մոտ կեսն ընկած է սպեկտրի ինֆրակարմիր տիրույթում։ Ինֆրակարմիր ճառագայթների աղբյուր են նաև շիկացման լամպերը և ընդհանրապես բացարձակ զրոյից տարբեր ջերմաստիճան ունեցող բոլոր մարմինները։ Մարմնի ջերմաստիճանի փոքրացմանը զուգընթաց ճառագայթման մաքսիմումը տեղաշարժվում է դեպի հեռու ինֆրակարմիր տիրույթը։

## Կիրառությունը
Նյութերի հետ ունեցած փոխազդեցության առանձնահատկությունների շնորհիվ ինֆրակարմիր ճառագայթներն ունեն կիրառության որոշակի ոլորտ։ Ինֆրակարմիր ճառագայթները կլանվում են ընտրողաբար։ Որոշ նյութեր (էբոնիտ, ֆիբր, կաշի) թափանցիկ են ինֆրակարմիր տիրույթում։ Այս հատկությունը հնարավորություն է տալիս ուսումնասիրել և չափել նյութերի բնութագրիչ որոշ պարամետրեր։ Ինֆրակարմիր ճառագայթները համեմատաբար քիչ են ցրվում մթնոլորտում և առանց նկատելի կորուստների կարող են տարածվել մի քանի տասնյակ կմ։ Ինֆրակարմիր ճառագայթների այդ հատկությունն օգտագործվում է աստղաֆիզիկական հետազոտություններում, լուսանկարչության բնագավառում (ինֆրակարմիր լուսանկարչություն)։ Ինֆրակարմիր ճառագայթների կիրառության ոլորտը սկզբունքորեն ընդլայնվեց և խորացավ արհեստական հզոր աղբյուրների՝ լազերների ստեղծումից հետո։

Կատեգորիա:Էլեկտրամագնիսական ճառագայթում
Կատեգորիա:Ֆիզիկա
Կատեգորիա:Լույս
Կատեգորիա:Օպտիկա
Կատեգորիա:Ճառագայթում
Հումուսի օր

250px|մինի|Հումուս
**Հումուսի օր**, ամենամյա տոնվող օր է, սկսած 2012 թվականից։ Տոնվում է մայիսի 13-ին։ Միջոցառումը սկսվել է Թել Ավիվի հաքաթոնի ժամանակ, Բեն Լանգի նախաձեռնությամբ։ և ստեղծման պահից ի վեր նշվում է հազարավոր մարդկանց կողմից։

Հումուսը միջին արևելյան, արաբական կերակուր է։ Պատրաստման համար օգտագործում են սիսեռ, թահին (քունջութի մածուկ), կիտրոն, ձիթապտղի յուղ և սխտոր։ Հումուսը օգտագործում են նախաճաշին, ճաշին և ընթրիքին։

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Պաշտոնական կայքը

Կատեգորիա:Օրեր
Քոմփթոնի էֆեկտ

մինի|Կոմպտոնի էֆեկտը լուսաբանող սխեմա։  <math>\lambda</math> ալիքի երկարությամբ ճառագայթումն ուղղված է ձախից աջ։ Էլեկտրոնի հետ փոխազդելուց հետո ալիքի երկարությունը փոխվում է՝ դառնալով  <math>\lambda'</math>։   <math>\ \theta</math>-ն անկյունն է սկզբնական ուղղության նկատմամբ։ Սլաքով պատկերված է ֆոտոնի հետ փոխազդող էլեկտրոնի շարժման ուղղությունը։
**Քոմփթոնի էֆեկտ**, էլեկտրամագնիսական ալիքի երկարության մեծացումը՝ ազատ կամ թույլ կապված լիցքավորված մասնիկից, օրինակ, էլեկտրոնից ցրվելիս։ Հայտնագործել է Արթուր Քոմփթոնը 1922 թվականին, իսկ առաջին տեսությունը՝ քվանտային պատկերացումների հիման վրա, միմյանցից անկախ մշակել են Արթուր Քոմփթոնը և Պետեր Դեբայը։

## Նկարագրություն
Քվանտային տեսության համաձայն, էլեկտրամագնիսական ալիքների ցրումը լիցքավորված մասնիկներից դիտարկվում է որպես մասնիկների և էլեկտրամագնիսական դաշտի քվանտների՝ ֆոտոնների առաձգական բախման արդյունք։ Ֆոտոնի էներգիան հավասար է հʋ-ի, որտեղ հ-ը Պլանկի հաստատունն է, ʋ-ն՝ էլեկտրամագնիսական ալիքի հաճախականությունը։ Ֆոտոնի և էլեկտրոնի բախման ժամանակ էներգիայի մի մասը փոխանցվում է էլեկտրոնին, իսկ ֆոտոնը, որի էներգիան ավելի փոքր է, շարժվում է այլ ուղղությամբ։ Քանի որ նվազ էներգիայով ֆոտոնին համապատասխանում է փոքր հաճախականություն, ապա ցրված լույսի ալիքի երկարությունն ավելի մեծ է, քան ընկնող լույսինը։ Ցրման ժամանակ ալիքի երկարության փոփոխությունը կախված չէ ընկնող լույսի հաճախականությունից։

Քոմփթոնի էֆեկտի հայտնագործումը լույսի քվանտային տեսության առաջին փորձնական ապացույցներից էր։ Եթե այն էլեկտրոնները, որոնցից առաձգականորեն ցրվում է էլեկտրամագնիսական ճառագայթումը, ռելյատիվիստական են, ապա ֆոտոնների էներգիան կաճի էլեկտրոնների էներգիայի հաշվին, այսինքն՝ ցրվելիս ալիքի երկարությունը կփոքրանա։ Այս երևույթը կոչվում է *հակադարձ Քոմփթոնի էֆեկտ*։ Այն հաճախ օգտագործում են տիեզերական աղբյուրների՝ ռենտգենյան ճառագայթման մեխանիզմը բացատրելիս և այլ դեպքերում։

Կատեգորիա:Ատոմային ֆիզիկա
Կատեգորիա:Քվանտային էլեկտրադինամիկա
Կատեգորիա:Ֆիզիկական էֆեկտներ և երևույթներ
HDMI

250px|մինի|աջից|HDMI լար
**HDMI** կամ **High Definition Multimedia Interface**, բարձր որակի մուլտիմեդիայի համար ինտերֆեյս, որը թույլ է տալիս հաղորդել բարձր թույլտվությամբ թվային վիդոտվյալները և բազմաալիք աուդիոտվյալները՝ պաշտպանելով նրանց պատճենումից ()։

HDMI-ի հիմնադիրներն են Hitachi, Matsushita Electric Industrial, Panasonic/National/Technics/Quasar, Philips, Silicon Image, Sony և Thomson (RCA) ընկերությունները։

## Բնութագիր
250px|մինի|աջից|HDMI-ի լոգոն
* Լարի երկարությունը կարող է հասնել մինչև 10 մ։
* Պահպանում է CEC և AV.link վարկանիշների արձանագրությունները
* HDMI լարը կարող է մտնել համակարգչի մեջ նաև DVI ելքից
* HDMI և DVI ելքերը գրեթե նման են

## Տեսակները
* mini-HDMI
* micro-HDMI

## Լարի կառուցվածքը
250px|մինի|աջից|HDMI լար
* Ներքին թաղանթ
* Մետաղաթղթից պատրաստված գլան
* Ներքին լարեր
* Ռետինե լարային պատյաններ
* Արտաքին ընդհանուր ռետինե պատյան
* Մետաղե HDMI գլխիկ

## HDMI, DisplayPort և DVI լարերի տարբերությունը

## Դասակարգում

## Տես նաև
* DisplayPort
* Thunderbolt
* Unified Display Interface (UDI)
* Mobile HDMI
* EDID

## Ծանոթագրություններ

## Գրականություն
* Крис Дженкинс HDMI - идеальный интерфейс? DVD Эксперт - 2011, էջ 18-20

## Արտաքին հղումներ
* Պաշտոնական կայք
* HDMI 
* Ներկայի և ապագայի օգնություն

Կատեգորիա:Հեռուստատեսային տերմինաբանություն
Կատեգորիա:Ճապոնական հայտնագործություններ
Կատեգորիա:Տեխնիկա
Արմեն Նարգիզյան

**Արմեն Բյուզանդի Նարգիզյան** (), հայ բժիշկ, սրտաբան։ Բժշկական գիտությունների դոկտոր (2003)։

## Կենսագրություն
1969 թվականին ավարտել է Մայակովսկու անվան դպրոցը, 1975 թվականին՝ Երևանի բժշկական ինստիտուտը։ Եղել է Չարենցավանի քաղաքային հիվանդանոցի բժիշկ, 1978-1980 թվականներին՝ Երևանի պետական բժշկական համալսարանի կրտսեր գիտաշխատող։ 1980-1983 թվականներին եղել է Համամիութենական գիտական սրտաբանական կենտրոնի ասպիրանտ։ 1983 թվականին պաշտպանել է թեկնածուական թեզը «Միոկարդիալ մետարոլիզմի որոշ սուբստրատների արտերիովենոզ տարբերությունը շողացող առիթմիայով հիվանդների մոտ սինուսային ռիթմի վերականգնումից առաջ և հետո» թեմայով։

1984 թվականից եղել է սրտաբանության գիտահետազոտական ինստիտուտի գիտաշխատող, 2004 թվականից՝ սրտային անբավարարության բաժանմունքի գիտական ղեկավար, 2006 թվականից՝ ընդհանուր սրտաբանության բաժանմունքի վարիչ։

2001 թվականին պաշտպանել է դոկտորական գիտական թեզը «Իշեմիկ ծագման քրոնիկ սրտային անբավարարության ֆարմակոթերապիայի օպտիմիզացումը» թեմայով։

1995 թվականից եղել է Հայաստանի սրտաբանների ընկերության, 1996-1999 թվականներին՝ հիմնադիր քարտուղար, 2000 թվականից՝ Սրտաբանների եվրոպական միության անդամ։

## Ստեղծագործություններ և ճանաչում
Ուսումնասիրել է սրտի իշեմիկ հիվանդությունը, սրտի ռիթմի խանգարումները, մասնավորապես՝ շողացող առիթմությունը, իմունային համակարգի ներգրավումը սրտային ախտահարումների ժամանակ։

Հեղինակ է 150 գիտական աշխատությունների, 1 մենագրության, 40 զեկույցների։

## Երկեր
Хроническая сердечная недостаточность, Е., 2003 (համահեղինակ).

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:1952 ծնունդներ
Կատեգորիա:2007 մահեր
Կատեգորիա:Բժշկական գիտությունների դոկտորներ
Կատեգորիա:Երևան քաղաքում ծնվածներ
Կատեգորիա:Երևանի պետական բժշկական համալսարանի շրջանավարտներ
Կատեգորիա:Հայ բժիշկներ
Կատեգորիա:Հայ սրտաբաններ
Կատեգորիա:Մարտի 18 ծնունդներ
Մոնտեսիլվանո

** Մոնտեսիլվանո** (), կոմունա Իտալիայում, գտնվում է Աբրուցո մարզում՝ Պեսկարա գավառում։

Բնակչությունը կազմում է 49&nbsp;128 մարդ, բնակչության խտությունը կազմում է 2136 մարդ/կմ²։ Զբաղեցնում է 23 կմ² մակերես։ Փոստային ինդեքս՝ 65016, հեռախոսային կոդ՝ (+39) 085:

Բնակավայրի հովանավորն է համարվում Անտոնին Պադուացին։

## Արտաքին հղումներ
*  Բնակավայրի պաշտոնական կայք 

 

Կատեգորիա:Իտալիայի բնակավայրեր
Մոնակոյի օլիմպիական կոմիտե

**Մոնակոյի օլիմպիական կոմիտե** (ֆր.` Comité Olympique Monégasque, անգլ.` Monaco Olympic Committee), կազմակերպություն, որը աշխարհի օլիմպիական խաղերին է ներկայացնում Մոնակոյի մարզիկներին։ Հիմնադրվել է 1907 թվականին։ ՄՕԿ-ի կազմի մեջ է մտնում 1953 թվականից։

Գլխավոր գրասենյակը գտնվում է հենց Մոնակոյում։ Նաև ԵՕԿ-ի անդամ է։

## Տես նաև
* Օլիմպիական խաղեր

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Պաշտոնական կայք

Կատեգորիա:Օլիմպիական խաղեր
Կատեգորիա:Մոնակո
Berstorff

**Berstorff** կամ **Berstorff GmbH**, գերմանական կազմակերպություն, որը զբաղվում է մեխանիկական սարքերի արտադրությամբ։ Գլխավոր գրասենյակը Հաննովերում է։ Ստեղծվել է 1897 թվականին Հերման Բերսթորֆֆի կողմից։ Berstoff-ը համագործակցում է Plastics Machinery Gruppe-ի հետ։

## Տարածում
Berstorff կազմակերպությունը ստեղծել է այնպիսի սարքեր, որոնք կարողանում են վերամշակել կաուչուկը և պլաստմասսան։

Գլխավոր գրասենյակի աշխատողների թիվը հասնում է մինչև 654-ի։ 2005 թվականի տվյալներով, կազմակերպության բյուջեն կազմել է 152,1 միլիոն եվրո։

## Արտաքին հղումներ
* Պաշտոնական կայք 
* Տեղեկություն ռուսերեն լեզվով 

Կատեգորիա:Գերմանիայի ընկերություններ
Մեծ էլզասյան ջրանցք

**Մեծ էլզասյան ջրանցք** (), արհեստական ջրանցք Էլզասում։

Ջրանցքի երկարությունը 50 կմ է։ Շատ կարևոր դեր ունի Էլզաս քաղաքի համար։ Կառուցվել է 1932 թ.: Կառուցումը ընդհատվել էր երկրորդ համաշխարհային պատերազմի ժամանակ, սակայն հետագայում շինարարությունը շարունակվել է։ Ջրանցքի բացումը կայացել է 1959 թ.: Ջրանցքը գտնվում է Կամբ և Ֆոգելգրյուն կոմմունաների մեջտեղում։

Ջրանցքի վրա կառուցված են 4 ջրաէլեկտրակայան։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Ջրանցքներ այբբենական կարգով
Կատեգորիա:Ֆրանսիայի ջրանցքներ
Վիլիա

**Վիլիա** (, ), **Նյարիս** (), գետ Բելառուսում ու Լիտվայում։ Նեմանի աջ վտակն է։ Գետն ունի 510 կմ երկարություն, որից 228 կիլոմետրը հոսում է Լիտվայում։ Նրա ջրահավաք ավազանը 24&nbsp;942,3&nbsp;կմ² է, որից Լիտվայի տարածքում է գտնվում 13&nbsp;849,6&nbsp;կմ²&nbsp;(56&nbsp;%)։

## Վիլիան Բելառուսում
thumb|left|220px|Նարոչ գետի՝ Վիլիա գետի մեջ թափվելու տեղը
Գետի ափին են տեղակայված Վիլեյկա ու Սմորգոն քաղաքները։

Վիլեյկայից վերև տեղակայված է Վիլիայի ջրամբարը, որ ջուր է ապահովում Մինսկի համար (Վիլիա-Մինսկի ջրամատակարարման համակարգ), ինչպես նաև նրա ջուրն օգտոգործվում է Վիլիայի ջրաէլեկտրակայանի համար։

Վիլիայի ավազանի տարածքում է գտնվում Պավիլյե () պատմական շրջանը։

### Վտակներ
* *Աջ* - Նարոչ, Սերվաչ, Ստրաչա,
* *Ձախ* - Իլիա, Ուշա, Օշմյանկա։

## Ներիսը Լիտվայում
thumb|''Ներիսը Լիտվայի քարտեզում''|150px|left
Լիտվայում Ներիսը (Նյարիս), ինչպես այնտեղ կոչվում է Վիլիա գետը, երկրի երկրորդ ամենաերկար գետն է, որն իրար է միացնում Լիտվական մեծ իշխանության երկու հին մայրաքաղաքները՝ ենթադրյալ մայրաքաղաք Կերնավեն ու Վիլնյուսը։ Ափի երկայքնով պահպանվել են հեթանոսական գերեզմանների հետքեր, սուրբ քարեր և այլն։

Գետի ափին են տեղակայված Նեմենչինե, Վիլնյուս, Գրիգիշկես, Իոնավա, Կաունաս քաղաքները։ Ունի «մեկուսացած» նավարկելի հատված։

### Խոշոր վտակներ
* Շվենտոյի (*Շվյանտոյի*) 
* Ժեյմենա , Վիլիայի է միանում Պաբրադե քաղաքի մոտ
* Վոկե (*Վակա*) , Վիլիայի է միանում Վիլնյուսից ներքև
* Վիլնյա (*Վիլնյալե*) , Վիլիայի է միանում Վիլնյուս քաղաքում
* Սայդե 
* Մուսե 

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ

* Neris  
* Лойка П. Унутраная палітыка ВКЛ (XIV — сярэдзіна XV ст.)  // Библиотека исторических статей. 
* Мястэчка Буйвіды над Віліяй атрымала герб  // Рэгіянальная газета 
* Экспедыцыя — не паўтарэнне пройдзенага  // Рэгіянальная газета 
* Вяз, з вышыні якога бачныя адразу тры гарады — Маладзечна, Вілейку і Смаргонь  // Рэгіянальная газета 

Կատեգորիա:Բելառուսի գետեր
Կատեգորիա:Լիտվայի գետեր
Վիլդշպիտցե

**Վիլդշպիտցե** (, թարգմանաբար նշանակում է *Վայրի բարձունք*, 3768 մ), լեռ Ավստրիայում, Էցտալյան Ալպերի ու Հյուսիսային Տիրոլի ամենաբարձր գագաթը։ Տեղակայված է Վայսկամ (Weißkamm) լեռնազանգվածում։

Վիլդշպիտցեից հյուսիս տեղակայված է Տաշախֆերներ (Taschachferner) սառցադաշտը, հարավ-արևելքում՝ Ռոֆենկարֆերներ (Rofenkarferner) սառցադաշտը։ Լեռն ունի երկու գագաթ՝ հարավային (3768 մ, այլ տվյալներով՝ 3770 մ) և հյուսիսային (3765 մ)։
thumb|Վիլդշպիտցեն արևմուտքից
Վիլդշպիտցեի գագաթը նվաճելու առաջին գրանցված փորձը եղել է 1847 թվականին, երբ Հերման և Ադոլֆ Շլագինտվեյտները հասել են հավանաբար մինչև 3,552 մ բարձրության լեռան հյուսիսարևելյան կողմից։ Վիլտշպտցեի գագաթն առաջինը բարձրացել է Լեանդեր Կլոտցը (Leander Klotz) 1848 թվականին։ Բարձրանալը դժվար չէ, բայց խոչընդոտներ կարող են առաջացնել սառցի ճեղքվածքները։

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Wildspitze on Summitpost
* Wildspitze on Peakware  - photos

Կատեգորիա:Ալպեր
Կատեգորիա:Ալպերի լեռներ
Կատեգորիա:Ավստրիայի լեռներ
Ռոբերտ քոլեջ

**Ռոբերտ Կոլեզ**, հիմնադրվել է 1869 թվականին Կոստանդուպոլսում, ամերիկացի մեծահարուստ Քրիստոֆեր Ռոբերտի նվիրատվությամբ, միսիոներ Ս․ Հեմլինի նախաձեռնությամբ Համարվել է Նյու Յորքի համալսարանի ճյուղը։

## Նպատակ
Նպատակն էր այլազգիներից պատրաստել կադրեր, որոնք ունենան ամերիկյան կողմնորոշում և ձգտեն տարածել նրա կրոնական ու քաղաքական ազդեցությունն Արևելքում։ Նախապատրաստական բաժնում ուսման տևողությունը 3 տարի էր, գիմնազիականում՝ 5, համալսարանականում՝ 4 (ուներ արվեստների ու գրականության, գիտությունների ու մեքենագիտության մասնաճյուղեր)։

Շրջանավարտները ստանում էին «պսակավոր արվեստից»,«պսակավոր գիտութեանց», «մագիստրոս արվեստից» կոչումներ։

## Ուսուցում
Ուսուցումը անգլերեն էր, սակայն յուրաքանչյուր ուսանող պարտավոր էր ուսումնասիրել նաև իր մայրենի լեզուն, ազգությունն, դպրությունն ու պատմությունը։ Սովորում էին 35 ազգերի ներկայացուցիչներ, գերակշռում էին հայերը, բուլղարացիներն ու հույները։

## Շրջանավարտներ
1869-1904 թվականներին ունեցել է 448 շրջանավարտ, որից հայ՝ 152-ը, բուլղարացի՝ 169-ը, հույն՝ 53-ը։ Ռոբեռտ Կոլեզին կից գործել է «Հայ սանուց միությունը», որը հրատարակել է «Միություն» խորագրով ձեռագիր թերթը։ Փակվել է 1933 թվականին։

Կատեգորիա:Թուրքիայի հայկական դպրոցներ
Կատեգորիա:Սփյուռքահայ համալսարաններ
Կատեգորիա:Բոսֆոր
Կատեգորիա:Բեշիքթաշ
Կատեգորիա:1863 հիմնադրումներ Օսմանյան կայսրությունում
Աննա (Բատյուգի վտակ)

**Աննա** (), գետ Ռուսաստանում, հոսում է Վորոնեժի մարզում։ Գետաբերանը տեղակայված է Բատյուգա գետի ափին։ Գետի երկարությունը 22 կմ է։

## Ջրային գրանցամատյանի տվյալներ
Ռուսաստանի ջրային գրանցամատյանի տվյալների համաձայն՝ պատկանում է Դոնի ավազանային շրջանին, գետի ջրատնտեսային տեղամասը՝ Տոլուչևկա գետն է։ Գետի գետային ավազանը՝ Դոնի ավազանի վտակներից մինչև Խոպրա։ Ենթավազանը՝ Դոն։

## Արտաքին հղումներ
* ՌԴ ջրային ռեսուրսների էկոլոգիան 

Կատեգորիա:Մինչև 50 կմ երկարությամբ գետեր
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գետեր