Pizza Hut-ի գովազդային հոլովակ Միխայիլ Գորբաչովի մասնակցությամբ

1997 թվականին ԽՍՀՄ նախկին առաջնորդ Միխայիլ Գորբաչովը նկարահանվել է ամերիկյան Pizza Hut պիցցա ցանցի գովազդում:

## Պատմություն
Ռուսաստանում Գորբաչովը կորցրել է իր նախկին ժողովրդականությունը ԽՍՀՄ-ի փլուզումից հետո, բայց արևմուտքում նա դեռևս մնում էր հայտնի և հարգված քաղաքական գործիչ: Այս կապակցությամբ BBDO Group գովազդային գործակալության գեղարվեստական տնօրեն Թեդ Շեյնը և հեղինակային հեղինակ Թոմ Դերբիշիրը որոշեցին օգտագործել այս պատկերը։

Մասաչուսեթսի Ամհերսթի համալսարանի քաղաքագիտության պրոֆեսոր Փոլ Մուսգրեյվը գրում է, որ Pizza Hut-ը արագորեն ընդլայնվում էր 1990-ականներին և ցանկացել է ընդգծել իր առավելությունը ամերիկյան շուկայում իր մրցակիցների՝ Little Caesars-ի և Domino's-ի նման պիցցաների ցանցերի նկատմամբ: Այս ընդլայնումն ուղեկցվել է հզոր գովազդային արշավով։ Այնուամենայնիվ, ԽՍՀՄ փլուզումից հետո ցանցի ընդլայնումը դեպի հետխորհրդային շուկաներ սպառնալիքի տակ էր։ Միաժամանակ, ԽՍՀՄ փլուզումից հետո Միխայիլ Գորբաչովը փողի խիստ կարիք ուներ։ Ռուսաստանում նա ուներ մեծ թոշակի իրավունք, սակայն, հաշվի առնելով հիպերինֆլյացիան, 1994 թվականին այն կազմում էր ամսական մոտ երկու դոլար։ Գորբաչովի ստեղծած հիմնադրամը հակամարտության մեջ է եղել Ռուսաստանի նախագահ Բորիս Ելցինի հետ։ Նույնիսկ ԽՍՀՄ նախկին նախագահի մշտական դասախոսական գործունեությունը չէր կարող հոգալ նրա գոյության ծախսերը։ Մուսգրեյվը կարծում է, որ Գորբաչովը նկարահանվել է գովազդում իր և իր հիմնադրամի ֆինանսական վիճակը բարելավելու նպատակով:

Տեսահոլովակը նկարահանվել է արևմտյան երկրների համար։ Նկարահանումները տեղի են ունեցել Մոսկվայում։ 2007 թվականին «Կոմերսանտ» հրատարակությունը գրել է, որ, ըստ լրատվամիջոցների, տեսահոլովակի բյուջեն, ներառյալ գլխավոր դերասանի հոնորարը, կազմում է մոտ 1 միլիոն դոլար: Գորբաչովի հիմնադրամի մամուլի քարտուղար Վլադիմիր Պոլյակովը հայտնել է, որ ստացված հասույթն օգտագործվել է Գորբաչովի հիմնադրամի արխիվի և գրադարանի համար նոր շենք գնելու համար։

2021 թվականի մարտի 2-ին Գորբաչովի հիմնադրամի մամուլի ծառայության ղեկավար Պավել Պալաժչենկոն ՌԻԱ Նովոստիին ասել է, որ Գորբաչովի մասնակցությունը Pizza Hut ռեստորանային ցանցի և ֆրանսիական Louis Vuitton նորաձևության տան գովազդին, կապված է իր հիմնադրած հասարակական կազմակերպությունների ֆինանսավորման համար միջոցներ ձեռք բերելու անհրաժեշտության հետ:

## Տեսանյութի բովանդակություն
Տեսանյութում պատկերված է սովորական ռուս ընտանիքը արձակուրդում։ Սրճարանում հանդիպում են ԽՍՀՄ նախկին առաջնորդ Միխայիլ Գորբաչովին։ Ընտանիքի անդամները հերթով գովում են նրա քաղաքականությունը և Գորբաչովին մեղադրում անկայունության համար, որը ծագել է նրա իշխանությունից հետո:

Գորբաչովը դառնում է վկան իր «քաղաքական ժառանգության» համար մղվող պայքարին՝ մեկի կողմից՝ բարեփոխումների կրքոտ աջակցողի, մյուսի կողմից՝ խիստ հակագորբաչովյան միջին տարիքի տղամարդու (դերասան՝ Ռիչարդ Մարներ), որոնք, հնարավոր է, հայր ու որդի են։ Հնչում են Գորբաչովի դեմ և նրա պաշտպանության երկու մեղադրանք ու փաստարկ. «Նրա պատճառով մեզ մոտ տնտեսական քաոս է»։ «Նրա շնորհիվ մենք այս հնարավորությունն ունենք։ «Լրիվ քաոս»: «Հույս!»։ Եվ վերջում տարեց մի կին վեճը լուծում է, ասելով․ «Նրա շնորհիվ մենք շատ բաներ ունենք… օրինակ՝ Pizza Hut!»։

## Վարկանիշ
Մուսգրեյվը գրում է, որ Գորբաչովի տեսահոլովակը լրատվամիջոցներում հայտնվում է նախանձելի օրինաչափությամբ, և նրանք «բազմիցս այն նշում են որպես «ամենաամոթալի հայտնիների գովազդներից մեկը»։ Meduza-ն գրում է, որ 2019 թվականին Foreign Policy-ում հրապարակված այս տեսանյութի մասին Մուսգրեյվի հոդվածում հեղինակը գալիս է այն եզրակացության, որ տեսանյութը շատ ավելի հետաքրքիր և ճշգրիտ աշխատանք է ստացվել, քան դրա մասնակիցներն ու ստեղծողները կարող էին պատկերացնել 1990-ականների կեսերին:

Ռուս հետազոտող Ս. Ի. Շամպարովան նշում է, որ այս գովազդային քայլը կարողացել է արտացոլել արևմտյան աշխարհի դրական վերաբերմունքը քաղաքական գործչի նկատմամբ և կարող էր խորհրդանշել Միխայիլ Գորբաչովի քաղաքական կուրսի ամրապնդումը Ռուսաստանի բնակիչների շրջանում:

## Մշակույթի և կրթության մեջ
Հոլովակը նշվում է քաղաքական գովազդի մասնագետ Օլեգ Ֆեոֆանովի 2000 թվականի մարքեթոլոգների համար նախատեսված դասագրքում՝ որպես բնորոշ օրինակ, թե ինչպես կարելի է սեփական հայտնիության արտացոլումը օգտագործել ապրանքի դրական իմիջի ձևավորման համար:

## Ծանոթագրություններ

## Գրականություն
* *Ryan Keintz, Marina Balina* The Pizza Hut Phenomenon: Cultural Contradictions of Russian Capitalism. (April 18, 1998). John Wesley Powell Student Research Conference. — Paper 5.

## Արտաքին հղումներ
* Գորբաչովի «Pizza Hut» գովազդը նրա ամենատարօրինակ ժառանգությունն է: // Ալմանախ, դեկտեմբեր 2019: P. 10-11.

Կատեգորիա:Գովազդ
Կատեգորիա:Պիցցա