Վրիժառուները (ֆիլմ, 2012)

**Մարվելի վրիժառուները** (Մեծ Բրիտանիայում և Իռլանդիայում անվանվում է **Մարվելի վրիժառուների միասնությունը**) կամ պարզապես **Վրիժառուները**, 2012 թվականի ամերիկյան սուպերհերոսների մասին պատմող ֆիլմ է, որը հիմնված է Marvel Comics-ի համանուն կոմիքսի վրա, ստեղծվել է Marvel Studios-ի և տեղայնացվել Ուոլթ Դիսնեյ Ստուդիոս Մոուշն Փիքչըրսի կողմից։ Այն Marvel-ի կինեմատոգրաֆիական տիեզերք-ի վեցերորդ էկրանավորումն է։ Ֆիլմը գրվել է նկարահանվել է Ջոշ Վեդոնի կողմից։ Գլխավոր դերերում են Ռոբերտ Դաունի կրտսերը, Քրիս Էվանսը, Մարկ Ռուֆալոն, Քրիս Հեմսվորթը, Սքարլեթ Յոհանսոնը, Ջերեմի Ռեները, Թոմ Հիդլսթոնը, Քլարկ Գրեգը և Քոբի Սմալդերսը։ Ֆիլմում խաղաղապահ կազմակերպության՝ S.H.I.E.L.D.-ի ղեկավար Նիք Ֆյուրին միավորում է Երկաթե մարդուն, Կապիտան Ամերիկային, Հալկին և Թորին, ովքեր պետք է պայքարեն Թորի եղբայր Լոկիի դեմ, որն ուզում նվաճել Երկիրը։

Ֆիլմի զարգացումները սկսեցին այն ժամանակ, երբ Մեռիլ Լինչ ստուդիան 2005 թվականի ապրիլի տվեցին թույլտվություն։ Երկաթե մարդը (2008) ֆիլմի հաջողությունից հետո, Մարվելը հայտարարեց, որ «Վրիժառուները» լույս կտեսնի 2011 թվականի հուլիսին։ Երբ 2009 թվականի մարտին դերասանական կազմում հաստատվեց Յոհանսոնը, ֆիլմի պրեմիերան հետաձգվեց մինչև 2012 թվական։ 2010 թվականի ապրիլին, Վեդոնի հաստատվելով՝ օրիգինալ սցենարը կրկին գրվեց Զաք Փենի։ Նկարահանումները սկսեցին 2011 թվականի ապրիլին Ալբուքերքում (Նյու Մեքսիկո), մինչ Քլիվլենդ, Օհայո և Օգըսթ, Նյու Յորք տեղափոխվելը (սեպտեմբեր)։ Ֆիլմը վերարտադրվել է 3D ֆորմատով։

«Վրիժառուների» պրեմիերան տեղի է ունեցել 2012 թվականի ապրիլին՝ Հոլիվուդի Էլ Կապիտան թատրոնում (El Capitan Theatre) և Միացյալ Նահանգներում պաշտոնական պրեմիերան եղել է 2012 թվականի մայիսի 4-ին։ Ֆիլմն արժանացել է բազմաթիվ քննադատական մրցանակների և անվանակարգերի, ներառյալ Օսկարը և BAFTA-ն՝ լավագույն վիզուալ էֆեկտների համար և սահմանել շահութային ռեկորդ՝ Հյուսիսային Ամերիկայում գրանցելով առաջին հանգստյան օրերի լավագույն արդյունքը։ Այն ունեցել է $1.5 միլիարդ շահույթ ամբողջ աշխարհում և դարձել կինեմատոգրաֆիայի պատմության ամենաշատ շահույթ ստացավ երրորդ և Մարվելի առաջին $1 միլիարդ ստացած ֆիլմը։ Ֆիլմը Blu-ray և DVD սկավառակների վրա լույս է տեսել 2012 թվականի սեպտեմբերի 25-ին։ Ֆիլմի սիքվելը, որի անունն է Վրիժառուները․ Ալտրոնի ժամանակաշրջանը, դուրս է եկել 2015 թվականի մայիսի 1-ին, երբ երկու սպասված շարունակություններ՝ Վրիժառուները․ Անսահման պատերազմը - Մաս 1 և Վրիժառուները․ Անսահման պատերազմը - Մաս 2 ֆիլմերը դուրս կգան 2018 թվականի մայիսի 4-ին և 2019 թվականի մայիսի 3-ին՝ հաջորդաբար։

## Սյուժե
Ասգարդական աստված Լոկին պայման է կնքում այլմոլորակային ռասայի՝ չիտուարաների տիրակալի հետ՝ Տեսերակտի փոխարեն, որն անսահմանափակ էներգիայի աղբյուր է, ունի քառակուսու տեսք։ Չիտուարները զորք են տրամադրում Լոկիին, որպեսզի նա գրավի երկիրը։ Նիք Ֆյուրին՝ S.H.I.E.L.D. գործակալության տնօրենը գալիս է գիտական բազա, որտեղ աստզաֆիզիկ Էրիկ Սելվիթը զբաղվում է Տեսերակտի հետազոտություններով։ Սելվիգն ու գործակալ Մարիա Հիլը հատյնում են Ֆյուրիին, որ խորանարդը ստաբիլ չէ և հնարավոր է էներգիայի արտանետում։ Օբյեկտն ակտիվանում է, բացելով Լոկիի հաամր դեպի Երկիր պորտալը։ Ն առևանգում է Տեսերակտը և իր գավազանի միջոցով իրեն է ենթարկեցնում S.H.I.E.L.D.-ի որոշ գործակալների, որոնց շարքում է Քլինթ Բարթոնը, ով ավելի հայտնի է որպես «Բազեի աչք»։ Նրանց շնորհիվ Լոկին փախչում է, իսկ պորտալն ինքնաոչնչանում է՝ ավերելով բազան։

Ֆյուրին որոշում է վերսկսել նախկինում չիրագործված ծրագիր «Վրիժառուների նախաձեռնությունը»։ S.H.I.E.L.D.-ի գործակալ Նատաշա Ռոմանոֆը, ով հայտնի է 
«Սև այրի» անունով, գնում է Հնդկաստան, որտեղ գտնում է գամմա-ճառագայթների բժիշկ Բրյուս Բեններին։ Սակայն նա չի հասկանում, որ S.H.I.E.L.D.-ն ուզում է օգտագործել նրա ալտեր-էգոյին՝ Հալկին իրենց նպատակներում և նահամաձայնվում է։ Գործակալ Ֆիլ Կոլսոնը այցելում է Երկաթե մարդուն՝ Թոնի Սթարքին և իր օգնական Պեպպեր Փոթսին, համոզելու Սթարքին ավարտին հասցնելու Սելվիգի հետաղոտությունները։ Սեմ Ֆյուրին գնում է Սթիվ Ռոջերսի մետ, ով եղել է առաջին ամերիկացի սուպերհերոսը՝ Կապիտան Ամերիկան, ով դեռևս երկրորդ համաշխարհային պատերազմի ժամանակ սառեցվել էր 70 տարով։ Հերոսները գալիս են Հելիկարրիեր՝ S.H.I.E.L.D.-ի թռչող բազա։

Լոկիին բռնեցնում են Շտուտգարտում։ Մինչ Բազեի աչքը նրա համար ոռևանգում է իրիդիումը, որն անհրաժեշտ է խորադարդի ստաբիլության համար։ Լոկին ստիպողաբար փորձում է հավատ ներշչել բնակիչներին, սակայն Երկաթե մարդուն և Կապիտան Ամերիկային հաջողվում է գերի վերցնել նրան։ Փոխադրման ժամանակ նրանց վրա է հարձակվում է Թորը, ով Լոկիի խորթ եղբայրն է և ամպրոպի աստվածը։ Նա փորձում է համոզել եղբորը վերադարձնել Տեսերակտը և Կապիտան Ամերիկայի և Երկաթե մարդու հետ զրույց ունենալուց հետո հասկանու է, որ նրանք նույնպես այդ նպատակն են հետապնդում և միանում է թիմին։ Լոկիին տեղափոխում են Հելիկարրիերի վրա և տեղավորում այն խցում, որը նախատեսված էր Հալքի համար՝ մինչև խորանարդի գտնելը։ Աշխատելով Բենների հետ, Սթարքը կոտրում է գործակալութայն համակարգիչները և բացահայտում է խորանարդի օգտագործման հետազոտւոթյունները, որը պետք է դառնա զենք՝ հավանական հարձակման դեպքում։ Սթարքը և Ռոջերսը մեղադրում են Ֆյուրիին ստախողության մեջ և հերոսները սկսում են վիճել։ Սև այրին, ով իբրև թե փորձում է Լոկիից ստանալ Բարթոնի ազատությունը, իմանում է, որ նա ինքնակամ է հանձնվել բանակին և իր իրական պլանն է եղել ազատել Հալքին։ Այդ ժամանակ Լոկիի զինվորները, Բազեի աչքի գլխավորությամբ, հարձակվում են ավիաբազայի վրա, որը գտնում են գավազնի միջոցով։ Բազեի աչքը վնասում է շարժիչներից մեկը, որն այնուհետև դժվարությամբ գործի են գցում Կապիտան Ամերիկան և Երկաթե մարդը։ Վթարի պատճառով արթնանում է Հալքը, որին փորձում է պահել Թորը և արդյունքում Հալքն ընկնում է օդանավից։ Բազեի աչքի հետ կռվելով՝ Սև այրիին հաջողվում է գլխիին հարված հասցնելով հանել Լոկիի ղեկավարությունը։

Լաքիին հաջողվում է դուրս պրծնել խցից, այնտեղ փակելով Թորին։ Նա մահացու վիրավորում է իր վրա հարձակվող գործակալ Քոլսոնին, ներքև է շպրտում Թորին նավից և փախչում։ Իր կախարդական մուրճի՝ Մյոլնիրի շնորհիվ Թորը դուրս է գալիս թակարդից։ Ֆյուրին օգտագործում է Քոլսոնի մահը, որպեսզի պատճառաբանի հերոսներին միասնության պատճառը։ Սթարքը և Ռոջերսը հասկանում են, որ Լոկիին պետք է ոչ միայն հաղթել իրենց, այլ նաև ապացուցել իր պայծառկերպությունը մարդկությանը ր բացահայտում են, որ նա օգտագործում է աղեղավոր ատոմային ռեակտոր Նյու Յորքի Սթարք թաուերում, որպեսզի բացի չիթաուրաների համար պոչտալ՝ Երկիրը գրավելու համար։

Վրիժառուներն ուղևորվում են Նյու Յորք, սակայն չեն հասցնում խանգարել պորտալի բացմանը, և սկսում է կռիվը։ Կապիտան Ամերիկյան իր վրա վերցնելով զորքի ղեկավարի պարտականությունը, հրամայում է տարհանել մարդկանց և մյուս հերոսների հետ շարունակում է մարտը։ Մի փոքր ուշ հայտնվում է Բենները, և արդեն վերածված Հալքի՝ օգնում է ոչնչացնել այլմոլորակայինների նավերը, այնուհետև հասնում է մինչև Լոկի և հեշտորեն հաղթում նրան։ Սթարք թաուերի տանիքին Սև այրիին և պրոֆեսոր Սելվիգին հաջողվում է հսկողության տակ վերցնել պորտալը՝ Լոկիի գավազանի միջոցով։ Այդ ժամանակ ղեկավարության կոմիտեն՝ Ֆյուրիի տնօրինությունը պատրաստվում է ոչնչացնել Մանհեթենը ատոմային ռումբերով, սակայն Ֆյուրին չի համաձայնվում դրան։ Չնայած դրան կոմիտեին հաջողվում է տալ հրամանը։ Ֆյուրին վնասազերծում է ռումբերից մեկը, սակայն մյուսին հաջովում է փախչել։ Գործադրումից ոչ շատ ժամանակ առաջ Ֆյուրին վտանգի մասին հայտնում է Երկաթե մարդուն, ով որոշում է փոխել ռումբի ուղղությունը՝ տեղափոխելով այն դեպի պորտալը։ Նրան դա հաջողվում է և ռումբը ոչնչացնում է թշնամու նավը, որից հետո անջատվում են Երկիրը գրավված այլմոլորակայինները։ Սակայն գտնվելով պորտալի մյուս կողմում, Սթարքը դուրս է գալիս իր հագուստից։ Նա կորցնում է գիտակցությունն ու ընկնում Երկիր այն ժամանակ և Սև այրին փակում է պորտալը։ Ընկնող Սթարքին պատրաստվում է բռնել Թորը, սակայն Հալքին դա ավելի շուտ է հաջողվում։ Հերոսները փրկում են երկիրը և ստանում համընդհանուր ճանաչում։ Թորն իր հետ է տանում Լոկիին, իսկ Տեսերակտն՝ Ասգարդ, իսկ Ֆյուրին թույլ է տալիս Վրիժառուներին բաժանվել, կարծելով, որ, եթե մարդկությանը կրկին վտանգ սպառնի, նրանք նորից կգան օգնության։

Տիտրերից հետո, առաջին դրվագում չիտուարաների առաջնորդն իր աշխարհում ներողություն է խնդրում ինչ-որ բարձրահասակ արածից՝ չկարողանալով գրավել Երկիրը։
Երկրորդ դրվագում ամբողջ թիմը լուռ նստած շաուրմա է ուտում այն սրճարանում, որի մասին իրենց ասել էր Սթարքը։

## Դերասանական կազմ
thumb|right|250px| Ֆիլմի դերասանական կազմը և ստեղծողները 2010 թվականի San Diego Comic-Con International-ին 
* Ռոբերտ Դաունի կրտսեր - Թոնի Սթարք / Երկաթե մարդը
: 2008 թվականի հոկտեմբերի վերջին Marvel-ի անցկացրած մամուլի ասուլիսում հայտարարվեց Ռոբերտ Դաունի կրտսերի հետ կնքած պայմանագրի մասին, ըստ որի նա պետք է նկարահանվի ստուդիայի վերջին չորս ֆիլմերում, որոնց կողքին էր արդեն դուրս եկած «Երկաթե մարդը», ինչպես նաև սպասվող «Երկաթե մարդը 2»-ը և «Վրիժառուները»։ Ասուլիսում ասվեց, որ «Երկաթե մարդը 2»-ի և «Վրիժառուներ»-ի սցենարները կունենան ուղիղ կապ։ Այդ ժամանակ Դաունին ինքը ոչ մի սցենարի հետ ծանոթ չէր։
* Քրիս Էվանս - Սթիվ Ռոջերս / Կապիտան Ամերիկա
: 2010 թվականի մարտին հայտնի դարձավ, որ բազմաթիվ լսումներից հետո, Կապիտան Ամերիկայի դերում հաստատվեց Քրիս Էվանսը։ Իր պայմանագիրը ներառում էր նկարահանումներ երեքից ոչ քիչ ֆիլմերում (ինչպես նաև մի քանի կամեոներ), այդ թվում նաև «Առաջին վրիժառուն», որն այդ ժամանակ գտնվում էր նախաարտադրական շրջանում և «Վրիժառուները»։ Էվանսի խոսքերով, այս ֆիլմում Ռոջերսն ավելի մռայլ է, որը բացատրվում է նրանով, որ հերոսին փորձում են հարմարեցնել ժամանակակից աշխարհին։
* Մարկ Ռուֆալո - Բրյուս Բեներ / Հալք
: Ռուֆալով ընտրվեց այս դերի համար այն ժամանակ, երբ հերոսի նախկին դերակատար Էդվարդ Նորթոնը հրաժարվեց նկարահանվել ստուդիայում՝ տարաձայնությունների պատճառով։ Երբ հերթը հասավ Նորթոնին փոխարինելու, Ռուֆալոն ասաց․ - Ես ու Էդն ընկերներ ենք, և այո, դա լավագույն որոշումն է, թողնել նկարահանումները։ Ես տեսնում եմ, որ Էդվարդը որոշել է դերը թողնել ինձ։ Ես դրան նայում եմ որպես ժամանակակից «Համլետ»։ Իր հերոսի բնավորությունը նա տեսնում է այսպես․ - Նա տղա է, ով մարտնչում է իր երկու կեսերի հետ՝ լուսավոր և մութ։ Այդ մարդը իրոք կարող է նայել իր չար մարմնավորմանը Հալքին։ Ինձ դուր է գալիս, որ իմ դեր ունի այդ հատկանիշը։
* Ֆիլմի օրիգինալ տարբերակում Հալքին հնչյունավոր է Լու Ֆերինյոն։
* Քրիս Հեմսվորթ - Թոր
: Ամպրոպի ասգարդական աստված, որը ստեղծվել է սկանդինավյան միֆերի համանուն հերոսի հիման վրա։ Հեմսվորթը, ով արդեն խաղացել էր Թորի դերը, ստորագրեց պայմանագիր մի քանի ֆիլմերի համար։ Նախկինում դերասանն աշխատել էր Ջոս Ուիդոնի հետ «Խրճիթ անտառում» ֆիլմում։ Մինչ «Թոր»-ի նկարահանումները Հեմսվորթը ստիպված եղավ ձեռք բեռել մկանային մասսա, որպեսզի համապատասխանի իր հերոսին։ Դերասանն անկեղծացել է, որ մեծ ջանքեր է թափել կազմվածքը պահպանելու համար, որի համար նա ամեն օր ուտում էր մի քանի հավերի կրծքամիս, ձուկ, սթեյք և ձվեր։
* Ջերեմի Ռեներ - Քլինթ Բարթոն / Բազեի աչք
: S.H.I.E.L.D.-ի գործակալ, բարձր որակի աղեղնավոր։ Ստանդարտ պարապմունքներից բացի, Ռեները ֆիլմի համար ստիպված եղավ սովորել աղեղի հմտություններին տիրապետել։ Դերասանին նախապատրաստել են Օլիմպիական խաղերի մասնակիցները։ Իր դերի մասին Ռեներ ասել է․ - Երբ ես նայում էի «Երկաթե մարդը», ես մտածում էի, որ դա ամենալավ մոտեցումն է սուպերհերոսների նկատմամբ։ Այնուհետև նրանք  ինձ պատմեցին իրենց Բազեի աչք կերպարի մասին և ինձ դուր եկավ, որովհետև այն իրականում սուպերհերոս չէր, այլ ուղղակի տղա-պրոֆեսիոնալ։ Ես կարող էի միանալ դրան։
* Սքարլեթ Յոհանսոն - Նատաշա Ռոմանոֆ / Սև այրի
: S.H.I.E.L.D.-ի փորձառու գործակալ, ով ծագումով ռուս է։ Նատաշա Ռոմանոֆը, նախկին հանցագործ, իսկ հիմա Ֆյուրիի ամենահմուտ լրտեսներց և մարդասպաններից մեկը։ Իր կերպարի և Քլինթ Բարթոնի հետ հարաբերությունների մասին Սքարլեթ Յոհանսոնն ասել է հետևյալը․ - Մեր երեխարներն ունեն հին պատմություն։ Երկար տարիների ընթացքում նրանք միասին են մարտնչել բազմաթիվ կռիվներում և նրանք բարձր կարգի զինվորներ են։ Մենք չունենք  սուպերկարողություններ։ Չնայած Սևայրին անխոս համարվում է խմբի անդամ։ Չնայած նա դերասանական կազմում միայն ռոմանտիկ երանգ տալու կամ աչք շոյելու համար չէ։ Այնտեղ նա մարտնչում է, և ինձ մետ երբեք չի եղել այնպիսի տպավորություն, որ ես միակ աղջիկն էի։ Մենք բոլորս տիրապետում ենք որոշ բաների, և դրա համար նա իրեն զգում է բոլորին հավասար։ Դերասանուհու խոսքերով նա չուներ նման փորձ (բացի «Երկաթե մարդը 2» ֆիլմից)։ Ֆիլմի  նկարահանումները պահանջել են ֆիզիկական պատրաստվածություն և պարապմունքեր, որում մասնակցել են ֆիլմի բոլոր դերասանները։
* Թոմ Հիդլսթոուն - Լոկի
: Թորի խորթ եղբայրը և թշնամին, որը հիմնված է սկանդինավյան միֆալոգիայի համանուն հերոսի վրա։ «Թոր» և «Վրիժառուները» ֆիլմում իր կերպարի տարբերության մասին Հիդլսթոունն ասել է․ - Կարծում եմ, ար այն Լոկիին, որին տեսնում ենք «Վրիժառուներ»-ում առաջ  է գնացել։ Դուք պետք է հարց տաք ինքներդ ձեզ, ինչքան հաճելի է անհայտանալ թունելում, որը ստեղծվել է սուպեր-ատոմային ռումբի ձևով, որը կառուցվել է հենց իր ձեռքերով։ Ուրեմն ես կարծում եմ, որ այն այն ժամանակ, երբ Լոկին հայտնվում է  «Վրիժառուներ»-ում, նա ինչ որ բան է տեսել։

* Սեմուել Ջեքսոն - Նիք Ֆյուրի
: S.H.I.E.L.D. գործակալության տնօրենը, ով նախորդ ֆիլմերում ղեկավարում էր «Վրիժառուների նախաձեռնությունը», որը զբաղվում էր հերոսների նախապատրաստությամբ։ Ջեքսոն պայմանագիր է կնքել Marvel-ի հետ՝ 9 ֆիլմերում նկարահանվելով Նիք Ֆյուրիի դերում, իսկ «Վրիժառուները» եղան նրա հինգերորդ ֆիլմը։

* Քլարկ Գրեգ - Ֆիլ Քուլսոն
* Քոբի Սմալդերս - Մարիա Հիլ
* Սթելան Սքարսգարդ - Բժ․ Էրիկ Սելվիգ
* Սեմյուել Ջեքսոն - Նիք Ֆյուրի
* Գվինեթ Փելթրոու - Պեպպեր Փոթս
* Մաքսիմիլանո Հերնդանդես - Ջասթեր Սիթվել

## Արտադրություն
### Ստեղծում
Ֆիլմի ստեղծման մասին առաջին անգամ հայտնել է Marvel Studios-ի գլխավոր տնօրեն Ավի Արիդը 2005 թվականի ապրիլին, երբ Մարվելը Merrill Lynch բանկից ստացավ $525 միլիոն վարկ։ Դրանով ընկերությունը կարողացավ նկարահանել մոտ տասը ֆիլմեր, որի տեղայնացմամբ պետք է զբաղվեր Paramount Pictures-ը։ Մարվելն իր պլանների մասին հայտնեց փոքր ասուլիսի ժամանակ։ Ֆիլմի ընդհանուր սցենարի գրման համար ստուդիան վարձում է սցենարիստ Զաք Փենին, ով 2008 թվականին գրել է Անհավատալի Հալքը ֆիլմի սցենարը։ Փենը համաձայնվում է, սակայն կասկածում է, որ ծրագիրը կիրականանա շուտով։ 2007-2008 թվականներին տեղի ունեցավ ԱՄՆ-ի սցենարիստների գիլդիան իրականացրեց գործադուլ։ 2008 թվականին Marvel Entertainment-ը գիլդիայի հետ եկավ համաձայնության, որով նրանք պետք է վերադառնային ստուդիայի աշխատանքներին, որն իրենց առաջարկում էր կոմիքսների կերպաներ Կապիտան Ամերիկային, Մրջյուն-մարդուն և Վրիժառուներին։ «Երկաթե մարդը» (2008) ֆիլմի հաջող պրեմիերայից հետո ստուդիան որոշեց 2011 թվականին թողարկել «Վրիժառուներին»։ 2008 թվականի սեպտեմբերին պայմանագիր կնքվեց Paramount-ի հետ, որը վերջինիս թույլ տվեց հինգ ֆիլմերի տարածումը կատարել Marvel Studios-ի անվան տակ։

Լսումները սկսեցին 2008 թվականի հոկտեմբերից, երբ Ռոբերտ Դաունի կրտսերը և Դոն Չիդլը պայմանագր կնքեցին «Երկաթե մարդը» ֆիլմի նկարահանումները շարունակելու համար։ Դաունին կրկնեց Սթարքի դերը, իսկ Չիդլը՝ գնդապետ Ջեյմս Ռոուդսին։ Չնայած նախկին հայտարարություններիին և բազմաթիվ բամբասանքներին, MTV News-ի հարցազրույցի ժամանակ Չիդլը չհաստատեց ֆիլմում հնարավոր հայտնվելու մասին։ Հենց այդ ժամանակ Երկաթե մարդու երկու ֆիլմերի ռեշիսոր Ջոն Ֆավրոն դարձավ ֆիլմի պրոդյուսերը, իսկ Marvel Studios-ը երկարատև պայմանագիր կնքեց կալիֆորնիական ստուդիա Ralei gh Studios-ի հետ, ըստ որի նկարահանվեցին բարձր բյուջեյով երեք ֆիլմեր՝ «Երկաթե մարդը 2»-ը, «Թոր-ը», «Առաջին վրիժառու»-ն։

2009 թվականի հուլիսին Զաք Փեննը պատմեց ֆիլմի սցենարի աշխատանքների մասին։ «Իմաշխատանքը կայանում է  նրանում, որպեսզի համեմատություն կատարել տարբեր ֆիլմերի հետ և համոզվել, որ մենք պատճենել ենք կոմիքսների հիմնական մասը, որի հետ կապված է ամեն ինչ։ Կա բաժանմունք, որն ուսումնասիրում է  այսպիսի բաներ՝ ահա, թե որտեղ է այն, ինչ կատարվում է ֆիլմում․․․ Ես ստիպում եմ  նրանց նկարել որքան հնարավոր է շատ կադրեր, որպեսզի կենդանություն տալ ապգա ֆիլմին, որի նպատակն է հանդիսանում ստեղծել միասնական ֆիզուալ մտքեր, որից մենք միշտ հետ ենք քաշվում»։ Հաջորդ ամիս Քեվին Ֆայգը հայտնեց, որ «Վրիժառուներում» կհայտնվեն շատ կերպարներ, այդ թվում նաև Հալքը։

### Նկարահանումների պատրաստումը
thumb|right|190px|Ֆիլմի ռեժիսոր Ջոս Ուիդոնը San Diego Comic-Con International-ին, 2010 թ.: в 2010
2010 թվականի հուլիսին Ջոս Ուիդոնը, ով օրիգինալ կոմիքսների երկրպագու է, հայտարարվեց որպես «Վրիժառուների» ռեժիսոր, ինչը մեկնաբանեցին Ավի Արադը և կոմիքսի հեղինակ Սթեն Լին։ «Ես կարծում եմ, որ Ջոսը ֆանտաստիկ աշխատանք կկատարի։ Իրեն դուր են գալիս այդ կերպարները, և նա հրաշալի գրող է։ Դա իր կյանքի մի մասն է, և նա կպաշտպանի իրեն։ Ես կարծում եմ, որ իր նման որևէ մեկը պետք է լավացնի սցենարը»։ 2010 թվականի հուլիսին San Diego Comic-Con International-ին Ուիդոնը պատմեց, որ ֆիլմում իրեն գրավել է այն փաստը, որ «այդ մարդիկ չպետք է լինեն նույն սենյակում, չեմ ասում արդեն մի թիմում, իսկ դա էլ հենց ընտանիքի տարբերակումն է»։

Լսումների մեծ մասը շարունակվեցին 2010 թվականին։ Դերասանական կազմին միացան Ջերեմի Ռեները և Գրեգ Քլարկը։ Ռուֆալոն փոխարինեց Էդվարդ Նորթոնին, ով հրաժարվեց դերից՝ ստուդիայի հետ տարաձայնություններ ունենանոլւ պատճառով։

Լսումները վերջացան հաջորդ տարում։ 2011 թվականի փետրվարին Քոդի Սմոլդերսը ստացավ Մարիա Հիլի դերը, որին Սեմուել Ջեքսոնը անվանեց Նիք Ֆյուրիի համագործակիցը։

### Նկարահանումներ
Հիմնական նկարահանումները սկսեցին 2011 թվականի ապրիլի 25-ին, Նյու Մեքսիկոյի Ալբուքերկ քաղաքում։ Հունիս ամսին նկարահանումների հրապարակում տեղի ունեցավ դժբախտ պատահար, կասկադյոր Ջիմի Ֆիցջերալդը վնասեց գլուխը՝ կատարելով թռիչք 9 մետրից։ Ավելի ուշ Մարվելի ներկայացուցիչը հայտնեց, որ չնայած տրավմային՝ Ֆիցջերալդը շարունակեց աշխատանքը հրակապարակում։ Հուլիս ամսին նկարահանումները տևել են մի քանի ժամ՝ Փենսիլվանիա նահանգի Փիթսբուրգ քաղաքի Բաթլեր բլիզ շրջանում։
 
Վազքի կադրերը նկարահանվել են Փենսիլվանիայում գտնվող սնկի աշխարհի ամենամեծ ֆերմայում՝ Քրիկսայդ Մուշրում Ֆարմսում (Creekside Mushroom Farms), որտեղ գտնվում են 150 մղոն երկարությամբ լքված թունելներ։

2011 թվականին նկարահանումները տեղափոխվեցին Քլիվլենդ, որտեղ դրանք շարունակվեցին մոտ չորս շաբաթ։ Մահեթենի 42-րդ փողոցում տեղի ունեցան վերջնական կռվի նկարահանումերը։ Այս հատվածում նկարահանումներին մասնակցեցին ԱՄՆ-ի ցամաքային զորքերի ջոկատերը։ Ավագ սերժանտ Մայքլ Լենդսի խոսքերով, ֆիլմում իսկական զինվորների օգտագործումը, այն դարձնում են ավելի իրական և նրանցհետ ավելի հեշտ է աշխատել, քանի որ նրանք տիրապետում են բոլոր անհրաժեշտ ունակություններին, ի տարբերություն դերասաներին, որոնք ստիպված կլինեին երկար ժամանակ սովորել։

Նկարահանումների վրեջին երկու օրերը տեղի են ունեցել Նյու Յորքի Պարկ-ավենյուում և Կենտրոնական զբոսայգում։ Երեք օրվա ընթացքում վիզուալ էֆեկտների կոորդինատոր Ջեյք Մորիսոնը Նյու Յորքի նկարահումները կատարեց օդից, որն անհրաժեշտ է կադրերի ուղղման համար, որոնք նկարահանվել են Քլիվլենդում, իսկ ըստ սյուժեի՝ Նյու Յորքում։

## Սաունդթրեք
2011 թվականին Marvel-ը հայտարարեց, որ կոմպազիտոր Ալան Սիլվեսթերն է, ով նախկինում է գրել է «Առաջին վրիշառուն» ֆիլմի երաժշտությունը, կաշխատի «Վրիժառուների» երաժշտության վրա։ Ինքը Սիլվեսթրը մեկնաբանել է։ «Փաստորեն դա ինձ համար ունիկալ փորձ է։ Ես աշխատել եմ այս ֆիլմի աստղերիհետ և իհաևկե այնպիսի ֆիլմերում, որտեղ գլխվաոր հերոսները մի քանիսն են։ Սակայն այստեղ այստեղ այդ ամենը հասնում է ծայրահեղության, որովհետև յուրաքանչյուր կերպար ունի իր սեփական աշխարհը և դա լիովին այլ դեպք է։ Շատ դժվար է բոլորինժամանակ հատկացնել, որն իրենց շատ է անհրաժեշտ։ Սակայն դրա հետ մեկտեղ ֆիլմում միավորված են բոլոր հերոսները, որոնք կոչվում են Վրիժառուներ»։

2012 թվականի մարտին ամերիկյան ռոք խումբ Soundgarden-ը իր Facebook-յան էջում հայտարարեց, որ 15 տարի հետո իրենց առաջին երգ «Live to Rise»-ը կլինի «Վրիժառուները» ֆիլի սաունդթրեքերից։ Հնդկական ռոք խումբ Аgnee-ն թողարկեց սինգլ «Hello Andheron»-ը, որը դարձավ ֆիլմի հնդկական տարբերակի սաունդթրեքը։ Հենց այդ ամսում Marvel-ը թողարկեց ֆիլմի ողջ երգացանկը, որը զետեղված էր մի ալբոմում՝ «Avengers Assemble»-ում և 2012 թվականի մայիսի 1-ին լույս տեսավ Hollywood Records լեյբլի անվան տակ։

## Գովազդային ընկերություն
San Diego Comic-Con Internationa-ին, որն անցկացվեց 2010 թվականի հուլիսին, տեղի ունեցավ քննարկման ասուլիս ֆիլմի ստեղծողների և դերասանների հետ։ Հենց այնտեղ ցուցադրվեց ֆիլմի փոքրիկ անոնսը։ 2011 թվականի հունիսին, Լաս Վեգասի Licensing International Expo-ին առաջին անգամ ցուցադրվեց ֆիլմի պրոմո-պաստառը։

[thumb|right|250px|Քրիս Էվանսը, Թոմ Հիդլսթոնը, Քոբի Սմոլդերսը և Քլարկ Գրեգը New York Comic Con-ին, [2011 թվականի հոկտեմբերին]]
2011 թվականի օգոստոսին Disney D23-ը, Ուոլթ Դիսնեյ ընկերությունը, Pixar Animation Studios-ը և Marvel Studios-ը կազմակերպեցին Դիսնեյի արդեն պատրաստ որոշ ֆիլմերի ներկայացում, որոնց շարքում էր նաև «Վրիժառուները»։ Միջոցառմանը մասնակցեցին ֆիլմի դերասանական կազմը և ներկայացրեցին մի քանի կադրեր։ Ավելի ուշ Դիսնեյը աշխատանքից հեռացրերց կատարողական համա-նախագահին, համա-նախագահին և Marvel-ի համաշխարհային մարկետինգի մենեջերին, որոնք կազմումէին ստուդիայի ողջ մարկետինգային մասնաճյուղը։ Վռնդման պատճառն այն էր, որ Դիսնեյը ցանկացավ իր վրա վերցնել այդ ֆունցիաները և զբաղվել «Վրիժառուների» զարգացմամբ, ինչպես նաև Marvel-ի հաջորդ ֆիլմերը։ Հոկտեմբերին տեղի ունեցած New York Comic Con-ին, որին ներկա էին ֆիլմի մի քանի դերասաններ և Քեվին Ֆայդը, ներկայացրեցին նոր կադր և հենց նույն ամսում՝ լիարժեք անոնսը։ Թրեյլերում ցուցադրվեցին Երկաթե մարդու նոր պաշտպանական զգեստը և առաջին անգամ՝ Հալքի նոր տեսքը։ Չնայած դրան, Comic Book Resources կայքը սառնորեն խոսեց թրեյլերի մասին, իսկ «The Hollywood Reporter»-ը ընդհակառակը՝ գովեց այն։ Անոնսը հասանելի էր միայն iTunes Movie-ում և առաջին 24 ժամվա ընթացքում վաճառվեց ավելի քան 10 միլիոն անգամ՝ դառնալով կայքի ամենադիտված թրեյլերը։ Սակայն ռեկորդը երկար չտևեց և երկու ամիս անց նրան անցավ «Մռայլ ասպետը։ Լեգենդի վերածնունդը», որը մեկ օրվա ընթացքում գրանցեց 12,5 միլիոն անգամ։ 2012 թվականի փետրվարին iTunes-ում հասանելի դառավ երկրորդ թրեյլերը, որն առաջին օրը ներբեռնվեց 13,7 միլիոն անգամ՝ կրկին սահմանելով ռեկորդ։

2012 թվականի հունվարին Marvel-ն անցակցրեց Twitter-չատ, որտեղ 30 րոպեի ընթացքում Ջոս Ուիդոնը, Սեմուել Ջեքսոնը և Քլարկ Գրեգը պատասխանեցին օգտատերերի հարցերին։

### Կոմիքսներ
2011 թվականի դեկտեմբերին Marvel-ը հայտարարեց ութ մասից բաղկացած կոմիքսների շարքի մասին, որը կլինի «Վրիժառուների» հիմքը։ «Marvel’s The Avengers Prelude: Fury’s Big Week» կոմիքսը, որի հեղինակներն էին գրողներ Քրիստոֆեր Յոսթը և Էրիկ Փիրսոնը, իսկ նկարիչներ՝ Լյուկ Ռոսսը և Դենիել դե Ռոզան, լույս տեսավ 2012 թվականի մարտին։ 2012 թվականի փետրվարին հայտնի դարձավ, որ «Black Widow Strikes» կոմիքսների շարքի մասին, որի սցենարը գրել է Ֆրեդ Բան Լենթեն։

## Գովազդային հովանավորներ
Փոլ Գիթերը, ով Marvel Entertainment-ի պահանջվող արտադրատեսակների մասնաճյուղի ներկայացուցիչ է, ասաց, որ «Վրիժառուների» գովազդը կարող է կապ ամրապնդել բազմաթիվ առևտրականներ հետ, ովքեր սառն են վերաբերվում ֆիլմին։ Գիթերի կարծիքով հենց նրանց շնորհիվ իրենց արտադրանքը երկար կմնա խանութներ պահարաններին և մեծ տեղ զբաղեցնել շուկայում։

2012 թվականի փետրվարին Marvel-ը կիսվեց JADS ընկերության հետ համագործակցությամասին, որը զբաղվում է օծանելիքի արտադրությամբ և կստեղծի բուրմունք յուրաքանչյուր կերպարի համար։

## Պրեմիերա
2012 թվականի փետրվարին հայտնվեց տեղեկություն, որ Մեծ Բրիտանիայում և Իռլանդիայում ֆիլմը դուրս կգա այլ անվան տակ, որպեսզի տարբերվի բրիտանական համանուն ֆիլմից՝ Վրիժառուներից (1998) և հեռուստասերիալից։«Empire» ամսագիրը հայտնեց, որ ֆիլմը ստացել է «Marvel Avengers Assemble» անվանումը, այն ժամանակ, երբ «The Hollywood Reporter»-ը ասաց, որ ֆիլմի անունը կլինի «Avengers Assemble»:

Ֆիլմը ստացավ 46px վարկանիշ։ «Վրիժառուների» համաշխարհային պրեմիրեան տեղի ունեցավ 2012 թվականի ապրիլին՝ Հոլիվուդի «Էլ-Կապիտան» կինոթատրոնում։ Ապրիլի 28-ին կինոնկարը կատարեց «Թրայբեք» կինոֆառատոնի փակումը։ Համաշխարհային ցուցադրությունը սկսեց ապրիլի 25-ին, իսկ ԱՄՆ-ում մայիսի 4-ին, որին ներկա եղավ նաև ֆիլմի դերասական կազմը։

### Շահույթ
Նախնական տվյալներով հանդիսատեսի մոտ հետաքրքրություն առաջացնելով և օնլայն-տոմսերի պատվիրումների քանակով, Box Office Mojo-ն կանխատեսեց, որ Հյուսիսային Ամերիկայում, ցուցադրման առաջին հանգստյան օրերին այն կարող է հավաքել մոտ 125 միլիոն դոլար, իսկ հետո ավելացրեց մինչև 150 միլիոն։ «Վրիժառուներն» անցան «Մռայլ ասպետին» (2008 թվական, $ 158,4 միլիոն) և Քաղցած խաղերին (2012 թվական, $ 152,5 միլիոն), որոնք ռեկորդ էին սահմանել երկրորդ և երրորդ հանգստյան օրերում հավաքելով այդքան գումար՝ ետ մնալով միայն Հարի Փոթերը և Մահվան Պարգևները՝ մաս 2-ին ($ 168,2 միլիոն)։

«Վրիժառուները» ԱՄՆ-ում հավաքեցին $ 623 357 910 և $ 896 200 000 այլ երկրներում, որն ընդհանուր հաշվով կազմեց։ $ 1 519 557 910 Ֆիլմը զբաղեցրեց պատմության մեջ ամենաշատ շահույթ ստացած ֆիլմերի երրորդ հորիզոնականը, ինչպես նաև 2012 թվականի ամենաշատ շահույթով ֆիլմը։ «Վրիժառուները» դարձավ Ուոլթ Դիսնեյ ընկերության ամենաշատ կոմերցիոն հաջողությունների հասած ֆիլմը, որը հիմնված է կոմիքսների վրա և պատմում է սուպերհերոսների մասին։ Առաջին հանգստյան օրերին ֆիլմը գրանցեց $ 392,5 միլիոն ամբողջ աշխարհում, որը Դիսնեյի հինգերորդ ֆիլմն է, որն անցել է $ 1 միլիարդը։

### Քննադատական կարծիքներ
Ֆիլմը քննադատների կողմից հիմնականում ստացավ դրական կարծիքներ։ Rotten Tomatoes կայքում ֆիլմի վարկանիշը կազմում է 92 % («сertified fresh»)՝ միջին գնահատականը կազմելով 8,1 միավոր և հիմնվելով 248 կարծիքի վրա։ Շատերի կարծիքով ֆիլմն արդարացրեց իր բոլոր սպասելիքները և բաձրացրեց Marvel-ի հետագա ֆիլմերի վարկանիշը։ Ըստ CinemaScore կայքի տվյալների, հեռուստադիտողները ֆիլմին տվել են լավագույն գնահատականը՝ A+: Metacritic կայքում ֆիլմը 100-ից ստացել է 69 միավոր՝ հիմնվելով 63 կարծիքի վրա (հիմնականում դրական)։

## Ծանոթագրություններ

## Աղբյուրներ
* 
*  
* 
* ''The Avengers''  at The Numbers

Կատեգորիա:2010-ականների ամերիկյան ֆիլմեր
Կատեգորիա:2010-ականների անգլերեն ֆիլմեր
Կատեգորիա:2010-ականների արկածային ֆիլմեր
Կատեգորիա:2010-ականների գիտաֆանտաստիկ էքշն ֆիլմեր
Կատեգորիա:2010-ականների էքշն թրիլեր ֆիլմեր
Կատեգորիա:2010-ականների ֆենտեզի ֆիլմեր
Կատեգորիա:2010-ականների ֆիլմեր սուպերհերոսների մասին
Կատեգորիա:2012 դրամա ֆիլմեր
Կատեգորիա:2012 ֆիլմեր
Կատեգորիա:3D ֆիլմեր
Կատեգորիա:IMAX ֆիլմեր
Կատեգորիա:Marvel-ի կինեմատոգրաֆիական տիեզերք
Կատեգորիա:Marvel-ի կինեմատոգրաֆիական տիեզերքի ֆիլմեր
Կատեգորիա:Marvel-ի կոմիքսների էկրանավորումներ
Կատեգորիա:Paramount Pictures ֆիլմեր
Կատեգորիա:Ամերիկյան արկածային ֆիլմեր
Կատեգորիա:Ամերիկյան գիտաֆանտաստիկ էքշն ֆիլմեր
Կատեգորիա:Ամերիկյան գիտաֆանտաստիկ ֆիլմեր
Կատեգորիա:Ամերիկյան եռաչափ ֆիլմեր
Կատեգորիա:Ամերիկյան էքշն թրիլեր ֆիլմեր
Կատեգորիա:Ամերիկյան մարտաֆիլմեր
Կատեգորիա:Ամերիկյան քրեական դրամա ֆիլմեր
Կատեգորիա:Ամերիկյան ֆանտաստիկ ֆիլմեր
Կատեգորիա:Ամերիկյան ֆենտեզի արկածային ֆիլմեր
Կատեգորիա:Ամերիկյան ֆենտեզի ֆիլմեր
Կատեգորիա:Դիսնեյյան ֆիլմեր
Կատեգորիա:Լոս Անջելեսում նկարահանված ֆիլմեր
Կատեգորիա:Նյու Յորքում նկարահանված ֆիլմեր
Կատեգորիա:Ֆիլմեր այլմոլորակայինների մասին
Կատեգորիա:Ֆիլմեր սուպերհերոսների մասին
Կատեգորիա:Ֆիլմեր, որոնց գործողությունները տեղի են ունենում ԱՄՆ-ում
Կատեգորիա:Ֆիլմեր, որոնց գործողությունները տեղի են ունենում Նյու Յորքում
Կատեգորիա:Ֆիլմեր, որոնց գործողությունները տեղի են ունենում Ռուսաստանում
Կատեգորիա:Ֆիլմեր, որոնց գործողությունները տեղի են ունենում 2012 թվականին