Ուկրաինայի արվեստի ազգային թանգարան

**Ուկրաինայի արվեստի ազգային թանգարան** (), ուկրաինական արվեստին նվիրված ամենամեծ թանգարանն է։ Տեղակայված է Կիևի Գրուշևսկու փողոցում գտնվող հատուկ թանգարանի համար Պյոտր Բոյցովի նախագծով և ճարտարապետ Վլադիսլավ Գորոդեցկու կառուցած շենքում, քանդակային լուծումները՝ Էմիլիո Սալյայի։

## Պատմություն
Թանգարանը հիմնադրվել է Կիևում 1899 թվականին որպես «Հնաոճ իրերի և արվեստի քաղաքային թանգարան»։ Ի սկզբանե տարածքի առաջին հարկում ցուցադրվել են Վիկենտի Խվոյկայի հնագիտական գտածոները։ Թանգարանի պաշտոնական բացումը տեղի է ունեցել 1904 թվականի դեկտեմբերի 23-ին և անվանվել է «Կայսր Նիկոլայ Ալեքսանդրովիչի անվան Կիևի արվեստի և արդյունաբերության գիտական թանգարան», ոչ պաշտոնապես կոչվել է նաև «Հնաոճ իրերի և արվեստի թանգարան»։ Թանգարանի առաջին տնօրենն է եղել պատմաբան Նիկոլայ Բիլյաշիվսկին։ Թանգարանի ստեղծման առաջին տարիներին թանգարանի հավաքածուն համալրվել է կիևցի հովանավորների հաշվին, շատ աշխատանքներ թանգարանում հայտնվել են հեղափոխության տարիներին մասնավոր հավաքածուների ազգայնացման արդյունքում։ 1936 թվականին թանգարանը վերանվանվել է «Ուկրաինական արվեստի Կիևի պետական թանգարան», 1964 թվականին՝ «ՈւԽՍՀ դեկորատիվ արվեստի պետական թանգարան»։

## Հավաքածու
[thumb|right|150px|«Կարմիր գլխարկով աղջկա դիմանկարը», [Ալեքսանդր Մուրաշկո]]
Ուկրաինայի արվեստի ազգային թանգարանի ֆոնդում առկա է շուրջ 40 հազար ցուցանմուշ, այդ թվում ուկրաինական և արտասահմանյան գեղանկարչության, քանդակագործության և գրաֆիկայի գլուխգործոցներ Կիևյան Ռուսիայի ժամանակներից մինչև մեր օրեր։ Թանգարանն ունի Ուկրաինայում սրբապատկերների ամենահարուստ հավաքածուն (Տիրամոր սրբապատկերը, Սուրբ Գևորգի սրբապատկերը)։ Ներկայացված են նաև 19-րդ դարի, ուկրաինական ավանգարդի, գեղանկարչության դասական նմուշներ, 20-21-րդ դարերի գեղանկարչական նորագույն ուղղվածությունները։

### 12-19-րդ դարերի ուկրաինական սրբապատկերներ
Թանգարանի սրբապատկերների հավաքածուն համարվում է ամենահայտնի և կարևոր հավաքածուներից մեկը Ուկրաինայում։ Այն պատկանում է հազվագյուտ և եզակի հավաքածուների թվին։

Ուկրաինական սրբապատկերները եզակի երևույթ են ոչ միայն ազգային մշակութային, այլև համաշխարհային մշակույթի համատեքստում։ Սերելով բյուզանդական արվեստի աղբյուրներից և հետագայում կրելով արևմտյան ազդեցություններ՝ ուկրաինական սրբապատկերն ունի իր տարբերակիչ ոճը, որտեղ պատկերն արտահայտված է «ուկրաինական ծագմանը» բնորոշ կերպարով։


Պատկեր:Св.Георгій в житії. ХІІ ст..jpg|Սուրբ Գևորգ, 12-րդ դար
Պատկեր:Покрова. ХІІ-ХІІІ ст.jpg|Բարեխոսություն, 12-13-րդ դարեր
Պատկեր:Деісус. 1760-ті рр.jpg|«Deesis», 1760-ական թվականներ
Պատկեր:Страсті Христові. Галичина. XVI ст..jpg|Քրիստոսի չարչարանքները, 16-րդ դար
Պատկեր:Св.Петро і Павло. XIII-XIV ст.jpg|Սուրբ Պողոս-Պետրոս,13-14-րդ դարեր
Պատկեր:Св.Варвара і Катерина. 1740-ві рр.jpg|Սուրբ Վարվառա և Եկատերինա, 1740-ական թվականներ



### Ուկրաինական գեղանկարչությունը 19-րդ դարի վերջում 20-րդ դարի սկզբում
19-րդ դարի վերջը և 20-րդ դարի սկիզբը ուկրաինական արվեստի պատմության մեջ հայտնի է որպես գեղարվեստական ձեռքբերումների և տաղանդների ժամանակաշրջան և համարվել է «ոսկե դար»։

Ուկրաինական գեղանկարչությանը, ինչպես ռուսական և եվրոպական գեղանկարչությանը, բնորոշ են ժամանակի քաղաքական և սոցիալական փոփոխությունները, գիտատեխնոլոգիական առաջընթացի ձեռքբերումները։


Պատկեր:Аполлон Мокрицький.jpg|Ա. Մոկրիցկու «Կնոջ դիմանկարը»
Պատկեր:Пимоненкоg.jpg|Նիկոլայ Պիմոնենկո
Պատկեր:Orlovskyy big.jpg|Վլադիմիր Օռլովսկի



### Ուկրաինական արվեստը 20-րդ դարում
Ուկրաինայի արվեստի ազգային թանգարանն ունի 20-րդ դարի արվեստի շուրջ 4000 գործեր, որոնք աչքի են ընկնում բարձր պրոֆեսիոնալիզմի մակարդակով։ Այս հավաքածուն ներկայացնում է Ուկրաինայի 20-րդ դարի գեղարվեստական վերնախավի գեղարվեստական և կենսական ուղին։

Հնությունների և արվեստի քաղաքային թանգարանը (թանգարանի անվանումը 1899-1904 թվականներին) իր ստեղծման առաջին իսկ օրերից դարձել է այն մշակույթի կենտրոնը, որտեղ համալրվել են ֆոնդերը, իրականացվել են գիտական աշխատանքներ և ինտենսիվ ցուցահանդեսային գործունեություն։

Թանգարանի երկրորդ հարկի ցուցասրահները վարձակալում էր Կիևի գեղարվեստի ընկերությունը, որի VI ցուցահանդեսով սկիզբ դրվեց թանգարանի ցուցահանդեսային գործունեությանը։


Պատկեր:Олександр Мурашко. Квіткарки.jpg|Ալեքսանդր Մուրաշկո
|Роман Сельский. Натюрморт



## Պատկերասրահ

Ekster Three women figures.jpg|Ալեքսանդրա Էքստեր, Երեք կանանց ֆիգուրներ, 1909-1910, կտավ, յուղաներկ
VaslkivskyStorozhaZaporozkihVolnostey.jpg|Սերգեյ Վասիլկովսկի, «Կազակները տափաստանում», կտավ, յուղաներկ, 1900-ական թթ.
Annunciation by A. Murashko.jpg
Springtime at Kurenivka.jpg


## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Ուկրաինայի Գեղարվեստի ազգային թանգարանի պաշտոնական կայքը 
* Թանգարանը «Антикварный салон» կայքում 

Կատեգորիա:Կիևի թանգարաններ
Կատեգորիա:1899 հիմնադրված թանգարաններ
Կատեգորիա:Ուկրաինայի պատկերասրահներ