Կարապետ Յազմաճյան

**Կարապետ Յազմանչյան** (), օսմանահայ նկարիչ։

## Կենսագրություն
Ըստ Քադըքյոյի Սուրբ Թագավոր եկեղեցում մահացածների գրանցման ցուցակի՝ Յազմաճյանը ծնվել է Ուսքյուդարում, և կնոջ անունը Տերունի էր։ Յազմաճյանը ինտրովերտ մարդ էր և հմուտ ջութակահար։ Նրա առաջին կինը՝ Նուբար փաշայի ազգականը, իրենից քսան տարով մեծ էր և մահացավ նրանց ամուսնությունից չորս տարի անց։ Այնուհետև Յազմաճյանի տունն այրվել է, և մի քանի նկարից բացի, ոչինչ չի փրկվել։ Փրկված նկարները ընկերոջ խանութ տանելիս գողերը հարձակվել և ծեծի են ենթարկել նրան, իսկ նկարները գողացել են։ Դրանից հետո որոշ ժամանակ Յազմաճյանը շոկի պատճառով չէր կարողանում խոսել։ Նա որոշ ժամանակ ապրել է այդ ընկերոջ խանութում՝ Քադըքոյում, մինչև որ սիրահարվել է Սրբուհի անունով մի այրի կնոջ, որի աղջիկը Իտալիայում լատիներեն էր սովորում։ Ի վերջո, Սրբուհին և Կարապետն  ամուսնանում են և Սիրպուհի դստեր՝ Ալիսի՝ Իտալիայից վերադառնալուց հետո ընտանիքը տեղափոխվում է Ջևիզլի, սակայն ութ ամիս անց Կարապետ Յազամաճյանը մահանում է սրտի կաթվածից։

## Նկարչական ոճ
Յազմաճյանը օգտագործել է գունային հարմոնիաներ և պատկերել է այնպիսի թեմաներ, որոնք շատ մոտ նման են Մկրտիչ Ճիվանյանի (1848–1906) ստեղծագործությունների թեմաներին։ Յազմաճյանի վրձնահարվածները, սակայն, ավելի ազատ են և անփույթ։  Ինչպես Ճիվանյանը, Յազմաճյանը ևս ստիպված էր շատ նկարներ նկարել, որպեսզի ապահովեր իր ապրուստը։ Նա նկարներ է նկարել նաև տեղի հայկական եկեղեցիների համար։ Այդ նկարներն ավելի մշակված են, ուշադիր և զտված։

Նրա աշխատանքներից է խանութի երկկողմանի ցուցանակը, որը նա նկարել է սեփական բիզնեսի համար։ Կողմերից մեկին նկարիչը պատկերել է ինքն իրեն, իսկ հակառակ կողմում՝ նատյուրմորտ։ Այս հնարքով նա փորձում էր իր պոտենցիալ հաճախորդներին տեղեկացնել, որ նա պատրաստ է ստանալ և՛ դիմանկարի պատվերներ, և՛ նատյուրմորտների։ Խանութի այս ցուցանակը նաև ապացույց է, որ Յազմաճյանը եղել է նաև հմուտ առևտրական։ Այս փաստը նաև հուշում է, որ այդ ժամանակաշրջանում նկարները դիտվում էին որպես առարկաներ։ Դրանք պատվիրվել և դիտվել են որպես ապրանքներ, հատկապես ոչ մուսուլման փոքրամասնությունների շրջանում։

Յազմաճյանի առավել հետաքրքիր գործերից է  *«Գայթակղիչ կինը՝ բերանում թույն»* նկարը։ Այս նկարում պատկերված է մերկ տղամարդ, որի շուրջ փաթաթված է կիսաօձ-կիսամարդ Բազիլիսկը, որն ունի երկար ճանկեր։ Բազիլիսկը կարծես Աստծուն է նայում՝ զայրացած, որ չկարողացավ կատարել իր ցանկությունները։ Քննարկման ենթակա է, թե ինչու է տղամարդը իր ձեռքում պահում կարմիր գավաթը և ինչ նշանակություն և խորհուրդ ունի այն։ Յազմաճյանն այս նկարում առաջարկել է հետաքրքիր գունային լուծումներ․ տղամարդուն պատկերել է բաց գույնի մաշկով, և, ի հակադրություն դրա, օձին պատկերել է կապույտ երանգով։

Կարապեը Յազմաճյանը ստորագրել է գրեթե բոլոր աշխատանքները՝ օգտագործելով իր անվան սկզբնատառը և ազգանունը՝ «Կ․ Եազմաճեան» կամ «G. Yazmadjian»

## Նկարներ

Պատկեր:6549yazmaciyan.jpg|alt=Beyazit'da Yangin (Fire at Beyazit)|Հրդեհ Բայազետում
Պատկեր:3Yazmaciyan.jpg|alt=Galata Tower looking towards Haliç|Գալաթայի աշտարակը, որը նայում է դեպի Հալիչի կողմը
Պատկեր:Storm_at_Sea_by_Garabet_Yazmaciyan.jpg|alt=Storm at Sea (1906)|Փոթորիկ ծովում (1906)
Պատկեր:Lighthouse_at_Fener_by_Garabet_Yazmaciyan.jpg|alt=Lighthouse at Fener|Փարոս Ֆեներում
Պատկեր:Bosphorus_View_by_Garabet_Yazmaciyan.jpg|alt=Bosphorus View (1912)|Բոսֆորի տեսարան (1912)
Պատկեր:Galata_Fire_by_Garabet_Yazmaciyan.jpg|alt=Galata Fire|Հրդեհ Գալաթայում
Պատկեր:Hisar_by_Garabet_Yazmaciyan.jpg|alt=Hisar and Robert College|Հիսարը և Ռոբերտ քոլեջը
Պատկեր:Boaters_by_Garabet_Yazmaciyan.jpg|alt=Boaters (1898)|Նավավարներ (1898)
Պատկեր:Boaters_in_Garden_by_Garabet_Yazmaciyan.jpg|alt=Boating in Gardens (1904)|Նավավարություն այգիներում (1904)
Պատկեր:992rumeliyazmaciyan4.jpg|alt=Rumeli Hisar| Ռումելի Հիսար
Պատկեր:654yazmaciyan346.jpg|alt=Galata Tower during Winter| Գալաթայի աշտարակըձմռանը
Պատկեր:Yazmaciyacansnake.jpg|alt=The Alluring Woman with Poison in her Mouth|Գայթակղիչ կինը՝ թույնը բերանում


## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:19-րդ դարի հայ նկարիչներ
Կատեգորիա:20-րդ դարի հայ նկարիչներ
Կատեգորիա:Անձինք Սկյուտարից
Կատեգորիա:Արտիստներ Ստամբուլից
Կատեգորիա:Հայ դիմանկարիչներ
Կատեգորիա:Հայերն Օսմանյան կայսրությունում