Էսթեր Բալլեստրինո

**Էսթեր Բալլեստրինո դե Կարեագա** (, ), պարագվայցի ակտիվիստ և կենսաքիմիկոս։ Իշխանությունների կողմից առևանգված անհայտ կորած երեխաների մայրերի բողոքի ցույցեր կազմակերպող «Պլազա դե Մայոյի մայրեր»-ի (Մայիսյան հրապարակի մայրեր) հիմնադիրներից մեկը։ Նրա բռնի անհետացումը (առևանգումը և սպանություն) տեղի է ունեցել Արգենտինայում՝ «Ազգային վերակազմավորման գործընթացի» (1976–1983) և դրա Կեղտոտ պատերազմի ռազմական դիկտատուրայի ժամանակ։

## Կենսագրություն
Բալլեստրինոն ծնվել է Պարագվայում, որտեղ ստացել է կենսաքիմիայի դոկտորի կոչում։ Եղել է սոցիալիստական Ֆեբրերիստա հեղափոխական կուսակցության քաղաքական ակտիվիստ։ Հետագայում հիմնադրել և ղեկավարել է «Պարագվայի կանանց շարժումը»։ Իհինիո Մորինիգոյի ռազմական կառավարման ներքո քաղաքական գործունեությունը վտանգավոր է եղել և 1947 թվականին նա ստիպված է եղել լքել երկիրը։ Արգենտինայում ամուսնացել է և երեք դուստր ունեցել։ Աշխատել է Բուենոս Այրեսի Հիքեթիե-Բախման լաբորատորիայի սննդի բաժնում, որտեղ նրա ենթականերից է եղել Խորխե Մարիո Բերգոլիոն, որը հետագայում դարձել է Հռոմի պապ Ֆրանցիսկոսը։ Պապը հիշում է, թե ինչպես է աշխատել նրա համար, և ինչ մեծ ուշադրություն էր Բալլեստրինոն դարձնում մանրուքների վրա։ Հետագայում նա ասել է, որ մարքսիստները կարող են լավ մարդիկ լինել, և Բալլեստրինոն իր վրա մեծ ազդեցություն է ունեցել։ Բալլեստրինոն համարվում է առաջին կինը, ով եղել է  ապագա Հռոմի պապի ղեկավարը։

1976 թվականին նրա երկու որդիները՝ Մանուել Կառլոս Կուևասը և Իվ Դոմերգը, առևանգվել են։ Բալլեստրինոյին է վերագրվում Պլազա դե Մայոյի մայրերին հայտնաբերելու հարցում օգնելը, որտեղ ներգրավված էին անհայտ կորած երեխաների մայրերը, ովքեր բողոքի ցույց էին անում Մայիսյան հրապարակում։ Հաջորդ տարի նրա հղի դուստրը՝ Անա Մարիա Կարեգան նույնպես առևանգվել է իշխանությունների կողմից 1977 թվականի դեկտեմբերին և խոշտանգումների ենթարկվել։ Բալլեստրինոն կապ է հաստատել Խորխե Մարիո Բերգոլիոյի հետ և խնդրել նրան գալ հոգեհանստի արարողություն անցկացնելու համար։ Կաթոլիկ Բերգոլիոն  զարմացել է, քանի որ գիտեր, որ Բալլեստրինոն հավատում է մարքսիստական ​​ուսմունքներին։ Երբ նա եկել է, տեղեկացել է, որ Բալլեստրինոյի իրական նպատակն է եղել ստիպել իրեն մաքսանենգ ճանապարհով դուրս բերել ընտանիքի կոմունիստական ​​գրքերի հավաքածուն։ Բալլեստրինոն վախեցել է, որ այդ գրքերը իրեն ձերբակալելու պատճառ կդառնան, եթե իր տունը խուզարկեն։ Բերգոլիոն արել է այնպես, ինչպես իրեն խնդրել է Բալլեստրինոն, և մաքսանենգ ճանապարհով դուրս է հանել գրքերը։

1977 թվականի դեկտեմբերին Բալլեստրինոն, նրա քույրերը՝ Ալիսը և Լեոնին, Մայիսյան հրապարակի մյուս մայրերի հետ միասին հարցում են պատրաստել անհայտ կորածների անունների վերաբերյալ և խնդրել կառավարությանը հայտնել նրանց գտնվելու վայրի մասին։ Պատասխանը տպագրվել է *La Nación* թերթում 1977 թվականի դեկտեմբերի 10-ին։ Ռազմածովային նավատորմի կապիտան Ալֆրեդո Աստիսը ներթափանցել է «Պլազա դե Մայոյի մայրեր», և իշխանությունները հանդես են եկել սադրիչների դեմ։ Բալլեստրինոն և Մարիա Պոնսե դե Բյանկոն ձերբակալվեցին ոստիկանության կողմից Բուենոս Այրեսի կենտրոնում գտնվող Սանտա Կրուս եկեղեցում։

Արգենտինայի անվտանգության ուժերը կանանց տեղափոխել են կալանավայր, որտեղ նրանց խոշտանգել են, իսկ հետո ինքնաթիռից ծովը նետել, ենթադրաբար, երբ նրանք դեռ ողջ են եղել։

## Մասունքների որոնում
1977 թվականի դեկտեմբերի 20-ին Սանտա Տերեսիտայի և Մար դել Տույուից ոչ հեռու հայտնաբերվել են մասունքներ։ Բժիշկը պարզել է, որ մահվան պատճառը «մեծ բարձրությունից կոշտ մակերևույթի հետ բախումն է եղել»։ Այդ եզրակացությունն արվել է ելնելով ստացված ոսկրային կոտրվածքների տեսակից։ Առանց հետագա հետաքննության, մասունքները թաղվել են Գեներալ Լավալիե քաղաքի գերեզմանատան անհայտ գերեզմաններում։ Նրանք այնտեղ մնացել են որոշ ժամանակ։

1984 թվականին «Մարդկանց անհետացումների գործերով հանձնաժողովը» և «Խունտաների դեմ դատարանը» մասունքների արտաշիրիմում են կատարել գեներալ Լավալիե գերեզմանոցում։ Հետաքննության ընթացքում հայտնաբերվել են ոսկորներ, որոնք պատկանել են Սան Բերնարդո դել Տույու և Լա Լուսիլա դել Մար լողափներում հայտնաբերված մարմիններին։ Այդ ապացույցը խունտայի դեմ դատավարության ժամանակ օգտագործվել է դատավոր Հորացիո Կատանիի կողմից։ Միայն 2003 թվականին էր, որ հետագա տեղեկատվությունը հանգեցրել է արգենտինական դատա-մարդաբանական խմբի կողմից նոր արտաշիրիմման, որի արդյունքում նույնականացվել են ութ դիեր, այդ թվում՝ հինգ կանանց, ովքեր անհետացել են 1977 թվականին։ Այդ դիերը նույնականացվել են Բալլեստրինոյի, Ասուսենա Վիլաֆլորի, Մարիա Պոնսե դե Բյանկոյի, Անժելա Աուադիի և Լեոնի Դյուկետի քրոջ հետ։

Արգենտինական օրենքների ընդունումը, որոնք հայտնի էին որպես *Ley de Punto Final* և *Ley de Obediencia Debida*, վերջ են դրել հետագա հետաքննությանը, քանի որ ենթադրվում էր, որ գործում ներգրավվածները հրամաններ են կատարել։ Կատանին ապացույցներ է ունեցել, որոնք 1995 թվականին նկարագրվել են որպես «40 քառակուսի մետր»։

Բոլոր դիերը վերաթաղվել են Սանտա Կրուս եկեղեցու այգում։ Միանձնուհի Ալիսա Դոմոնի մասունքները չեն գտնվել և անհետացել են։

## ԱՄՆ կառավարության տեղեկություններ
2002 թվականին գաղտնազերծված Միացյալ Նահանգների կառավարության փաստաթղթերը ապացուցում են, որ ամերիկյան կառավարությունը 1978 թվականին տեղյակ է եղել, որ ֆրանսիացի միանձնուհիներ Ալիսա Դոմոնի և Լեոնի Դյուկեի, ինչպես նաև Ասուկենա Վիլյաֆլորի, Էսթեր Բալլեստրինոյի և Մարիա Պոնսի մասունքները հայտնաբերվել են Բուենոս Այրես պրովինցիայի լողափներում։ Այս գաղտնիքը բացահայտվել է թիվ 1978-BUENOS-02346 փաստաթղթում, որը պատրաստել է Արգենտինայում ԱՄՆ նախկին դեսպան Ռաուլ Կաստրոն ԱՄՆ պետքարտուղարի համար։ Այն թվագրված է 1978 թվականի մարտի 30-ով և կրում է «Հաղորդագրություն միանձնուհիների մահվան մասին» վերնագիրը։ Փաստաթղթում ասվում է.

# Ա.Ֆ.Պ. Մարտի 28-ին Փարիզից հաղորդագրություն է ստացվել, որ երկու ֆրանսիացի միանձնուհիների (Ալիս Դոման և Ռենե Դուգուայ) մարմինները, որոնք առևանգվել են դեկտեմբերի կեսերին տասնմեկ այլ իրավապաշտպանների հետ միասին, ճանաչվել են Բաիյա-Բլանկայի մոտ գտնվող դիակների մեջ։  
# Բուենոս Այրեսում նման լուրեր են տարածվել ավելի քան մեկ ամիս առաջ՝ հիմնվելով Ատլանտյան ծովի երկայնքով անսովոր ուժեղ քամիների պատճառով ափ դուրս բերված մի շարք դիակների հետ կապված տեղեկությունների վրա, որոնք հայտնաբերվել են Լա Պլատա գետի գետաբերանի մոտ գտնվող տարածքում, Բաիյա-Բլանկայից մոտավորապես 300 -350 մղոն հյուսիս։
# (Անունը փոխված է), ով փորձել է հետևել այս լուրերին, գաղտնի տեղեկատվություն ունի այն մասին, որ միանձնուհիները առևանգվել են Արգենտինայի անվտանգության գործակալների կողմից և ինչ-որ պահի տեղափոխվել բանտ, որը գտնվում է Ջունին քաղաքում՝ Բուենոս Այրեսից 150 մղոն դեպի արևմուտք։  
# Դեսպանատունը գաղտնի տեղեկատվություն ունի նաև Արգենտինայի կառավարության (պաշտպանված) աղբյուրից, որ մի քանի շաբաթ առաջ Մար դել Պլատայի մերձակայքում գտնվող լողափում յոթ դի է հայտնաբերվել։ Ըստ այդ աղբյուրի՝ դրանք երկու միանձնուհիների և հինգ մայրերի դիերն են եղել, որոնք անհետացել էին 1977 թվականի դեկտեմբերի 8-ից 10-ն ընկած ժամանակահատվածում։ Մեր աղբյուրը հաստատել է, որ այդ մարդիկ ի սկզբանե ձերբակալվել են ահաբեկիչների և դիվերսանտների դեմ լայն մանդատով գործող անվտանգության ուժերի կողմից։ Աղբյուրը նաև պնդում է, որ կառավարությունում քչերն են իմացել այդ տեղեկատվության մասին։
# Աղբյուրը հավաստի է համարվում նախկինում եղած հաղորդագրությունների պատճառով  և մենք հիմքեր ունենք ենթադրելու, որ այն վստահելի է անհետացման հետ կապված հարցերի վերաբերյալ։

## Այլ տեղեկություններ
2014 թվականին Հռոմի Պապ Ֆրանցիսկոսը հանդիպել է Շվեդիայում բնակվող Բալլեստրինոյի ամուսնու հետ։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Արգենտինացի ֆեմինիստներ
Կատեգորիա:Արգենտինացի իրավապաշտպաններ
Կատեգորիա:Իրավապաշտպաններ
Կատեգորիա:Կենսաքիմիկոսներ
Կատեգորիա:Սպանվածներ
Կատեգորիա:Ուրուգվայցի հասարակական գործիչներ
Կատեգորիա:Արգենտինացի մանկավարժներ