Ցիցի Դանգարեմբգա

**Ցիցի Դանգարեմբգա** (, ), գրող և կինոռեժիսոր Զիմբաբվեից։

## Կենսագրություն
Երկու տարեկանում իր ընտանիքի հետ միասին տեղափոխվել է Մեծ Բրիտանիա, որտեղ և մեծացել է` գրեթե մոռանալով հարազատ շոնայի լեզուն։ Ուսումն սկսել է Բրիտանիայում, բայց 1965 թվականին ուսումը շարունակել է Մուտարեի միսիոներական դպրոցում։ Այնուհետև նորից սովորել է Մեծ Բրիտանիայում, իսկ 1977 թվականից բժշկություն է սովորել Քեմբրիջի համալսարանում, բայց Զիմբաբվեի` անկախությունը նվաճելուց հետո, 1980 թվականին նորից վերադարձել է իր հայրենիք։ Հոգեբանություն է սովորել Զիմբաբվեի համալսարանում, բայց աշխատել է մարքեթինգային ֆիրմայում։ Սկսել է պիեսներ գրել։ 1985 թվականին հրապարակել է իր առաջին պատմվածքը, իսկ 1987 թվականին` իր առաջին պիեսը։ Նրա դեբյուտային վեպը (1988 թվական) լավ է ընդունվել հասարակության և քննադատության կողմից։ Սակայն նա չի սկսել շահագործել իր հաջողությունը և ընդունվել է Բեռլինի գերմանական կինոակադեմիա, այնուհետև Հարարեում հիմնադրել է պրոդյուսերական ընկերություն, որպես պրոդյուսեր հանդես է եկել մի քանի վավերագրական ֆիլմերում և 1996 թվականին ցույցադրել է ինքնուրույն խաղարկային ֆիլմ, ելույթ է ունեցել որպես Զիմբաբվեի առաջին կինը, որը գեղարվեստական ֆիլմ է նկարահանել։      
        
Ասպիրանտուրան ավարտել է Բեռլինի Հումբոլդտի համալսարանում։ Նա աշխատում է աֆրիկյան կինոյի մասին ընկալման վերաբերյալ իր դոկտորական դիսերտացիայի վրա։

2021 թվականի հոկտեմբերին Ցիցի Դանգարեմբգան ստացավ Խաղաղության մրցանակ Ֆրանկֆուրտի գրքի տոնավաճառից։ Այս շատ հեղինակավոր մրցանակը, որն օժտված է 25000 եվրո պարգևով, հրատարակչական աշխարհում կարևորագույններից մեկն է։

## Ստեղծագործություն

##### Գրականություն
* Նամակը/ *The Letter*, 1985 թվական (նորավեպ)
* Նա այլևս չի լացում/ *She No Longer Weeps*, 1987 թվական (պիես)
* Նյարդացնող հանգամանքներ/ *Nervous Conditions*, 1988 թվական (վերահրատարակվել է 1989 թվականին Ամերիկայի Միացյալ Նահանգներում, ինքնակենսագրական վեպ, Բրիտանական ընկերակցության գրականության մրցանակ, 2002 թվականին համաաֆրիկյան հեղինակավոր ժյուրիի կողմից անվանվել է Աֆրիկայի 20-րդ դարի 12 լավագույն գրքերի շարքում, վերատպել է Ayebia Clarke, 2004 թվական) 
* Անէության գիրքը/ *The Book of Not: A Sequel to Nervous Conditions*, Ayebia Clarke, 2006 թվական (վեպի շարունակություն)

##### Կինո
* The Puppeter, 1996 թվական
* Մեզանից յուրաքանչյուրի երեխան/ Everyone's Child, 1996 թվական
* The Elephant People, 2000 թվական
* On the Border, 2000 թվական
* High Hopes, 2004 թվական
* Մայրերի օրը/ *Kare Kare Zvako*, 2004 թվական
* Ջրում/ Pamvura (2005 թվական)
* Ասա իմ անունը/ Peretera Maneta (2006 թվական)
* Ungochani (2010 թվական)
* Նյամի Նյամին և չարիքի սաղմը/ Nyaminyami amaji abulozi (2011 թվական)

## Ծանոթագրություններ

## Գրականություն
* Negotiating the Postcolonial emerging perspectives on Tsitsi Dangarembga/ Ann Elizabeth Willey and Jeanette Treiber, eds. Trenton: Africa World Press, 2002
* Collins W.P. Tracing Personal Expansion: Reading Selected Novels as Modern African Bildungsroman. Lanham: UP of America, 2006
* Green L.M. Literary identification in women's novels of formation from Charlotte Brontë to Tsitsi Dangarembga. Columbus: Ohio State UP, 2012

## Արտաքին հղումներ
* Պաշտոնական կայք
* Կենսագրություն, մատենագրություն
* IMDB կայքում

Կատեգորիա:Հումբոլդտի համալսարանի շրջանավարտներ
Կատեգորիա:21-րդ դարի վիպասաններ
Կատեգորիա:Զիմբաբվեցի գրողներ
Կատեգորիա:Զիմբաբվեցի վիպասաններ
Կատեգորիա:BBC 100 կին
Կատեգորիա:Աֆրիկացի կինոռեժիսորներ
Կատեգորիա:Կին դրամատուրգներ