Նևենկա Պետրիչ

**Նևենկա Պետրիչ** (, ), սերբ գրող, բանաստեղծ, մանկավարժ, ընտանիքի պլանավորման և գենդերային հարաբերությունների բնագավառի փորձագետ։ Հարավսլավիայի պարտիզաններին միացել է 14 տարեկան հասակում։ Եղել է երիտասարդ առաջնորդ, ապա հարավսլավական տեղական ինքնակառավարման մարմնի առողջապահության և սոցիալական քաղաքականության հարցերի ղեկավար։ Եղել է Հարավսլավիայի կանանց համագումարի անդամ, 1961-1969 թվականներին՝ Հարավսլավիայի կանանց սոցիալական գործունեության համաժողովի գլխավոր քարտուղար, 1968-1976 թվականներին՝ Հարավսլավիայի ընտանեկան պլանավորման խորհրդի նախագահ։ Որպես եվրոպական ներկայացուցիչ հանդես է եկել Ծնողների ֆեդերացիայի միջազգային պլանավորման կենտրոնական խորհրդում, եղել է այդ մարմնի եվրոպական հանձնաժողովի կրթության բաժնի նախագահը։ Պետրիչն աջակցել է ՄԱԿ-ի Բնակչության հիմնադրամի հետազոտական ծրագրերի գործունեությանը, ինչպես նաև ղեկավարել է ՄԱԿ-ի զարգացող երկրներում գենդերային հարաբերությունների և ծնողական հարցերի դասընթացները։ Գրել է և հրատարակել է ընտանիքի պլանավորման և գենդերային հարաբերությունների մասին գրքեր, ինչպես նաև հրատարակել է 4 բանաստեղծական ժողովածուներ։

## Կենսագրություն
thumb|Նևենկայի մայրը՝ Նատալյա Պետրիչը, մանկավարժ, ազատագրության պատերազմի մասնակից 1941 թվականից
thumb|Նևենկայի հայրը՝ Վասո Պետրիչը, վաճառական, Մասլովարեի ղեկավար, տեղական ապստամբության կազմակերպիչ

Նևենկա Պետրիչը ծնվել է 1927 թվականի մարտի 11-ին Մասլովարեում (Կոտոր Վարոշ)։ Տարրական դպրոցն ավարտելուց հետո հաճախել է Բանյա Լուկայի աղջիկների քաղաքացիական դպրոց, սակայն 1941 թվականի ապրիլի 6-ի ներխուժմամբ Հարավսլավիայի բոլոր դպրոցները դադարեցին գործել մինչև 1945 թվականի ազատագրումը։ Նևենկայի կրթությունն ընդհատվեց։ 1941 թվականին ամբողջ ընտանիքը միացավ պարտիզաններին, այդ թվում և 14-ամյա Նևենկան։

### 1941-1945 թթ. ազատագրման պատերազմը
Հարավսլավիայի ազատագրական պատերազմի ժամանակ (1941-1945) Նևենկա Պետրիչը մարտնչել է գերմանացի զավթիչների դեմ, դարձել է իր զորքերի, գումարտակի, միավորի, իսկ ավելի ուշ՝ Բանյա Լուկայի, այնուհետև՝ ամբողջ կենտրոնական Բոսնիայի երիտասարդ առաջնորդ։ Ակտիվորեն զբաղվել է ազատ և գրավյալ տարածքներում, բանակում և քաղաքացիական շարքերում հակաֆաշիստական երիտասարդական կազմակերպություններ ստեղծելու գործով։ Ի սկզբանե եղել են երկու երիտասարդական միավորումներ՝ Բանյա Լուկայում և Պրնյավորում, այնուհետև նոր միավորումներ են ստեղծվել
կենտրոնական Բոսնիա-Վլաշիցում, Տրավնիկում, Դոբոյում, Ուզլոմակում, Դերվենտայում, Տեշանյում, այնուհետև ձևավորվեցին Բոսնիայի 14-րդ, 18-րդ և 19-րդ բրիգադները։ Պատերազմական տարիների գործունեության համար արժանացել է մեդալների ու մրցանակների։

thumb|left|Նևենկա Պետրիչ, 1945

Հարավսլավիայի երիտասարդ կոմունիստների լիգայի Բանյա Լուկայի տարածաշրջանային առաջին կոնֆերանսի ժամանակ Նևենկան ընտրվել է USAOJ (Հարավսլավիայի երիտասարդական հակա-ֆաշիստական միացյալ դաշինք) առաջին նախագահը։ 1944 թվականի սեպտեմբերին Տեսլիչում կայացած Կենտրոնական Բոսնիայի երիտասարդական տարածաշրջանային կոնֆերանսում ընտրվել է երիտասարդության նախագահ (USAOJ) Կենտրոնական Բոսնիայի տարածաշրջանի համար։ Այս ներգրավածությունը հիմք դրեց Նևենկայի քաղաքական գործունեությանը։ 1944 թվականի մայիսի 2-4-ին Դրվարում կազմակերպել է USAOJ երկրորդ կոնգրեսը։
thumb|right|Նևենկան աշխատավայրում, 1970

### Ազատագրումից հետո
1945 թվականին Հարավսլավիայի ազատագրումից հետո Նևենկան անմիջապես աշխատանքի է նշանակվել ազատագրված Բանյա Լուկա քաղաքում։
1945 թվականի ապրիլի 22-ին նշանակվել է Բանյա Լուկայի երիտասարդության նախագահ, այնուհետև ընտրվել է Բանյա Լուկայի տարածաշրջանային խորհրդի USAOJ նախագահ, 1949 թվականին նշանակվել է կազմակերպչական քարտուղար, 1950 թվականից հետո՝ երիտասարդական տարածաշրջանային խորհրդի նախագահ։ Միաժամանակ, 1951–1954 թվականներին սովորել է Բելգրադի բարձրագույն քաղաքական դպրոցում։ 1954 թվականին վերադարձել է Բանյա Լուկա և նշանակվել Բանյա Լուկայի քաղաքային խորհրդի Առողջապահության և սոցիալական հարցերով պաշտոնյա, 1956 թվականին նույն պաշտոնն զբաղեցրել է Ստարի Գրադում։

### Այլ գործունեություն
Պետրիչը եղել է Սերբիայի գրողների ընկերության անդամ, Հարավսլավիայի գրողների ընկերության փոխնախագահ։ Եղել է նաև հանրապետական SUBNOR (1941–1945 թվականների ազատագրական պայքարի մարտնչողների միություն) միջազգային համագործակցության կոմիտեի անդամ։

## Կրթություն
* 1951–1954 թվականներին սովորել է Բելգրադի բարձրագույն քաղաքական դպրոցում
* 1963 թվականին ավարտել է Բելգրադի համալսարանի փիլիսոփայության ֆակուլտետը
* 1987 թվականին Սարաևոյի համալսարանից ստացել է դոկտորի կոչում (թեզի թեման՝ մարդու ազատություն, ծնունդ և ինքնակառավարում)

## Պոեզիա
Նևենկա Պետրիչը 4 բանաստեղծական ժողովածուների հեղինակ է՝
* «Աչքերովս փնտրեցի լույսի մի շող»(1993), 57 էջ
* «Մակագրություններ քամուն» (1994), 65 էջ
* «Գարնանային ակորդներ» (1994), 79 էջ
* «Շաղի մի կաթիլ ծաղկի վրա» (1996)

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Նևենկա Պետրիչի կայքը

Կատեգորիա:Սերբ կին գրողներ
Կատեգորիա:Սերբ ուսուցիչներ
Կատեգորիա:Սերբ հասարակական գործիչներ
Կատեգորիա:Կին հասարակագետներ
Կատեգորիա:Սերբ բանաստեղծուհիներ
Կատեգորիա:Սերբ գրողներ
Կատեգորիա:Սարաևոյի համալսարանի շրջանավարտներ
Կատեգորիա:Բելգրադի համալսարանի շրջանավարտներ
Կատեգորիա:Սերբիայի քաղաքական գործիչներ
Կատեգորիա:Հարավսլավիայի քաղաքական գործիչներ
Կատեգորիա:Գիտությունների դոկտորներ