Պապուա Նոր Գվինեայի տնտեսություն

**Պապուա Նոր Գվինեայի (PNG) տնտեսությունը** հիմնականում թերզարգացած է, և բնակչության ճնշող մեծամասնությունը ապրում է աղքատության շեմից ցածր։ Այնուամենայնիվ, ըստ Ասիական զարգացման բանկի տվյալների, ակնկալվում է, որ 2022 թվականին ՀՆԱ-ի աճը կկազմի 3,4%, իսկ 2023 թվականին՝ 4,6%:  Տնտեսության մեջ գերակշռում են գյուղատնտեսությունը, անտառային տնտեսությունը և ձկնորսությունը, ինչպես նաև հանքարդյունաբերությունը և էներգետիկան։ Գյուղատնտեսության, անտառային տնտեսության և ձկնաբուծության ոլորտները կազմում են Պապուա Նոր Գվինեայի աշխատուժի մեծ մասը, մինչդեռ հանքարդյունաբերության և էներգետիկայի ոլորտները, ներառյալ ոսկին, պղինձը, նավթը և բնական գազը, կազմում են արտահանման եկամուտների մեծ մասը։

Պապուա Նոր Գվինեայի ՀՆԱ-ի աճը պայմանավորված է արդյունահանող ճյուղերով, իսկ մեկ շնչին ընկնող ՀՆԱ-ի իրական աճը 2000 թվականի կեսերից միջինը կազմել է 4%։ ՊՆԳ-ի ՀՆԱ-ի աճի տեմպը 2021 թվականին կազմել է 1,3%։ Երկիրը զգալի առաջընթաց է գրանցել՝ նավթից և գազից ստացված եկամուտները ներդնելով ենթակառուցվածքների կառուցման մեջ։ Արդյունքում, նրա խոշոր քաղաքները, ինչպիսիք են Պորտ Մորսբին և Լաեն, գրավել են միջազգային ներդրողների ուշադրությունը, ինչը հանգեցրել է աննախադեպ շինարարական բումի՝ երկրի՝ որպես Հարավային Խաղաղօվկիանոսյան տարածաշրջանում տարածաշրջանային տնտեսական առաջատարի, ընձեռած հնարավորություններից օգտվելու համար։ Դրան լավ աջակցում է նրա ռազմավարական դիրքը՝ որպես Խաղաղ օվկիանոսից դեպի Ասիա դարպաս, ինչպես նաև նրա համեմատաբար հսկայական ցամաքային և ժողովրդագրական պատկերը (գրեթե 7 անգամ ավելի, քան Խաղաղօվկիանոսյան կղզիների մնացած փոքր ազգերը)։

Արժույթի միջազգային հիմնադրամը հայտնել է, որ չնայած ՊՆԳ-ի աղքատությանը, այն հարուստ է բնական ռեսուրսներով, սակայն շահագործմանը խոչընդոտում են խորդուբորդ տեղանքը և ենթակառուցվածքների զարգացման բարձր արժեքը։ Գյուղատնտեսությունը բնակչության մեծ մասի համար ապահովում է ապրուստի միջոց։ Օգտակար հանածոների հանքավայրերը, ներառյալ նավթը, պղինձը և ոսկին, կազմում են արտահանման հասույթի 72%-ը։

Ավստրալիայի բյուջետային աջակցությունը և Համաշխարհային բանկի հովանու ներքո զարգացմանն ուղղված օգնությունը շարունակում են պահպանել տնտեսությունը։ Ավստրալիան ՊՆԳ-ի օգնության ամենամեծ դոնորն է և 2023 թվականին կտրամադրի 479,2 միլիոն դոլարի օգնություն։ 2021 թվականի հունիսին Համաշխարհային բանկը հաստատեց 100 միլիոն ԱՄՆ դոլարի (352 միլիոն ֆունտ ստեռլինգ համարժեք) գործողություն՝ աջակցելու Պապուա Նոր Գվինեային COVID-19-ի դեմ պայքարում և կայուն վերականգնման համար կարևոր հիմք դնելու համար։

## Տնտեսություն
Ըստ Պապուա Նոր Գվինեայի ներդրումների խթանման մարմնի՝ հիմնական տնտեսական ոլորտներն են՝ գյուղատնտեսությունը և անասնապահությունը, անտառային տնտեսությունը, հանքարդյունաբերությունը և նավթը, զբոսաշրջությունը և հյուրասիրությունը, ձկնորսությունը և ծովային ռեսուրսները, արտադրությունը, մանրածախ և մեծածախ առևտուրը, շինարարությունը, տրանսպորտը և հեռահաղորդակցությունը, ինչպես նաև ֆինանսները, բիզնեսը և առևտուրը։ Տնտեսությունը, ընդհանուր առմամբ, կարելի է բաժանել կենսապահովման և շուկայական ոլորտների, թեև տարբերությունը լղոզվում է փոքր սեփականատերերի կողմից սուրճի, կակաոյի և կոպրայի մանրածախ գյուղատնտեսությամբ։ Երկրի բնակչության մոտ 75%-ը հիմնականում կախված է գոյատևող հողագործությունից։ Օտարերկրյա ներդրողների կողմից գերակշռում են օգտակար հանածոների, փայտանյութի և ձկան ոլորտները։ Արտադրությունը սահմանափակ է, և, հետևաբար, ֆորմալ աշխատանքային ոլորտը նույնպես սահմանափակ է։

## Հանքային պաշարներ
1999 թվականին հանքարդյունաբերությունը կազմում էր համախառն ներքին արդյունքի 26,3%-ը։ Պղնձի և ոսկու հանքերը ներկայումս արտադրվում են Պորգերայում, Օկ Թեդիում, Միսիմայում, Լիհիրում, Սիմբերիում և Հիդդեն հովտում։ Պանգունա հանքավայրում հանքարդյունաբերությունը վերսկսելու վերաբերյալ բանակցությունները վերսկսվել են 2014 թվականին, երբ ինքնավար Բուգենվիլի կառավարությունը և Պապուա Նոր Գվինեայի ազգային կառավարությունը շահագրգռվածություն են հայտնել այդ տարածքում վերսկսելու հանքարդյունաբերությունը։

Բացահայտվել են նիկելի, պղնձի և ոսկու նոր նախագծեր, որոնք սպասում են ապրանքների գների բարձրացմանը՝ զարգացումը սկսելու համար։ 2011 թվականի սկզբին հաստատումներ կան, որ Mount Suckling նախագիծը գտել է առնվազն երկու նոր մեծ, բարձր հեռանկարային պորֆիրի մարմին Արաբորո Քրիքում և Իոլեու Քրիքում։ «Chevron»-ի գլխավորած կոնսորցիումը նավթ է արտադրում և արտահանում Պապուա Նոր Գվինեայի Հարավային լեռնաշխարհից։ 2001 թվականին ընկերությունը նախատեսում է սկսել երկրի մոտ 640 կմ3 (23 տրիլիոն խորանարդ ֆուտ) բնական գազի պաշարների առևտրայնացումը Պապուա Նոր Գվինեայից մինչև Քվինսլենդ, Ավստրալիա խողովակաշարի կառուցման միջոցով։ Սակայն նախագիծը հետաձգվեց։

2019 թվականին երկիրը 8-րդն էր աշխարհում կոբալտ արտադրող երկրների շարքում և ոսկու արդյունահանման ծավալով՝ 15-րդը։Արծաթի արտադրության մեջ 2017 թվականին երկրում արտադրվել է 90 տոննա։

## Գյուղատնտեսություն, փայտանյութ և ձուկ
Գյուղատնտեսության, անտառային տնտեսության և ձկնորսության հատվածը կազմում է ՊՆԳ-ի աշխատուժի մեծ մասը։ Գյուղատնտեսությունը ներկայումս կազմում է ՀՆԱ-ի 25%-ը և աջակցում է բնակչության ավելի քան 80%-ին։ Գյուղատնտեսության մեծ մասը գոյատևում է, իսկ բերքը արտահանվում է։ Ըստ արժեքի հիմնական մշակաբույսերն են սուրճը, ձեթը, կակաոն, կոպրան, թեյը, կաուչուկը և շաքարավազը։ Փայտամշակման արդյունաբերությունը 1998 թվականին ակտիվ չէր համաշխարհային ցածր գների պատճառով, սակայն վերականգնվեց 1999 թվականին։ Երկրի մոտ 40%-ը ծածկված է փայտանյութով հարուստ ծառերով, իսկ ներքին փայտամշակման արդյունաբերությունը դանդաղ է զարգանում։ Ձկան արտահանումը հիմնականում սահմանափակվում է ծովախեցգետնով, թեև այլ երկրների ձկնորսական նավակները Պապուա Նոր Գվինեայի ջրերում թունա են բռնում լիցենզիայի ներքո։

Պապուա Նոր Գվինեան ունի քաղցր կարտոֆիլի ամենամեծ շուկան Ասիայում։

Պապուա Նոր Գվինեան 2021 թվականին արտադրվել է՝

* 3,0 միլիոն տոննա արմավենու յուղ (աշխարհի 7-րդ ամենամեծ արտադրողը),
* 1,8 միլիոն տոննա կոկոս (7-րդ խոշորագույն համաշխարհային արտադրող),
* 1,3 միլիոն տոննա բանան,
* 1,1 մլն տոննա մրգեր, թարմ մրգեր,
* 699 հազար տոննա քաղցր կարտոֆիլ (17-րդ խոշորագույն համաշխարհային արտադրող),
* 371 հազար տոննա կարտոֆիլ (յամ),
* 361 հազար տոննա արմատ և պալար,
* 353 հազար տոննա շաքարեղեգ,
* 322 հազար տոննա բանջարեղեն,
* 278 հազար տոննա տարո,
* 247 հազար տոննա եգիպտացորեն (կանաչ),
* 156 հազար տոննա կասավա,
* 109 հազար տոննա հատապտուղներ,
* 42 հազար տոննա սուրճ,
* 42 հազար տոննա կակաո։

Ի հավելումն գյուղատնտեսական այլ ապրանքների՝ բնական կաուչուկի (7,7 հազար տոննա) և թեյի (5,5 հազար տոննա) ավելի փոքր արտադրությունների։

## Արդյունաբերություն
Ընդհանուր առմամբ, Պապուա Նոր Գվինեայի տնտեսությունը մեծապես կախված է արտադրված ապրանքների ներմուծումից։ Նրա արդյունաբերական հատվածը, բացառությամբ հանքարդյունաբերության, կազմում է ՀՆԱ-ի ընդամենը 9%-ը և քիչ է նպաստում արտահանմանը։ Փոքր արդյունաբերություններն արտադրում են գարեջուր, օճառ, բետոնե արտադրանք, հագուստ, թղթե արտադրանք, լուցկի, պաղպաղակ, մսի պահածոներ, մրգային հյութեր, կահույք, նրբատախտակ և ներկ։ Փոքր ներքին շուկան, համեմատաբար բարձր աշխատավարձերը և բարձր տրանսպորտային ծախսերը արդյունաբերության զարգացման խոչընդոտներ են։

## Հեռահաղորդակցություն
Մինչև 2007 թվականի երկրորդ կեսը Պապուա Նոր Գվինեայում տեղեկատվական և հաղորդակցական տեխնոլոգիաների (ՏՀՏ) ծառայությունները սահմանափակվում էին միայն քաղաքային կենտրոններով՝ մենաշնորհային օպերատորի՝ «Telikom PNG»-ի ներքո (Mitchel 2008): Այնուհետև իռլանդական «Digicel» կոմունալ ընկերությունը մուտք գործեց բջջային շուկա և ընդլայնեց բջջային ազդանշանի ծածկույթը ողջ երկրում՝ հնարավորություն տալով միանալ բազմաթիվ մարդկանց. բջջային հեռախոսների ներթափանցման մակարդակը մինչև 2014 թվականը հասավ 41 տոկոսի՝ նշանավորելով կապի լանդշաֆտի էական փոփոխություն։ ՊՆԳ-ն ունի 42,68 բջջային հեռախոս օգտագործող 100 բնակչի հաշվով՝  2017թվականի թվյալներով։ ՊՆԳ-ն ունի լայնաշերտ կապի օգտագործման ցածր մակարդակ, որը 2017 թվականին գնահատվել է 0,213 100 բնակչի հաշվով։

## Էներգիա
Հատկապես գյուղական վայրերում կերակուր պատրաստելու համար օգտագործվում են կենսազանգվածի էներգիայի ավանդական աղբյուրներ։

### Էլեկտրականություն
#### Էլեկտրաէներգիայի հասանելիություն
Մինչեւ 2017 թվականը գյուղական բնակչության միայն 50,42%-ն ուներ էլեկտրաէներգիա։ 2017 թվականին քաղաքային բնակչության 80.23%-ն ուներ էլեկտրաէներգիայի հասանելիություն։ Փոխանցման և բաշխման ենթակառուցվածքների սահմանափակումները հանգեցնում են քաղաքային կենտրոններում հաճախակի անջատումների։

#### Սպառումը
Էլեկտրաէներգիա - սպառում. 3,116 միլիարդ կՎտժ (2012 թվական)։

#### Սերունդ
Էլեկտրաէներգիա – արտադրություն՝ 3,35 միլիարդ կՎտժ (2012 թվական)։

#### Փոխանցում և բաշխում
«PNG Power Ltd (PPL)» շահագործում է երեք առանձին ցանցեր։ Գոյություն ունեն երկու հիմնական խոշոր ցանցեր՝ Պորտ Մորսբիի համակարգը, որը սպասարկում է Ազգային մայրաքաղաքային շրջանը և Ռամու խոշոր ցանցը, որը տարածվում է դեպի բարձրադիր վայրեր։ Բացի այդ, PPL-ն շահագործում է Գազել թերակղզու փոքր էլեկտրացանցը, որն սնվում է հիմնականում գետի հոսքի հիդրոէլեկտրակայանով 10 ՄՎտ հզորությամբ։

#### Կազմակերպություններ և հաստատություններ
Էլեկտրաէներգիայի հանձնաժողովը (ELCOM) սեփականաշնորհվել է 2002 թվականի Էլեկտրաէներգիայի հանձնաժողովի (սեփականաշնորհման) ակտի ընդունմամբ։ «PNG Power Limited-ը (PPL)» ուղղահայաց ինտեգրված ընկերություն է, որը պատասխանատու է Պապուա Նոր Գվինեայում էլեկտրաէներգիայի արտադրության, փոխանցման, բաշխման և մանրածախ վաճառքի համար։

#### Էլեկտրաէներգիայի արտադրությունն ըստ աղբյուրի
#### Վերականգնվող էներգիա
«Bloomberg New Energy Finance»-ի կողմից անցկացված ուսումնասիրությունը «PNG»-ին դասել է վերականգնվող աղբյուրների 10-յակում, որոնցից մոտ 2,5 ԳՎտ-ն է շահագործվում, բայց միայն 2%-ն է շահագործվում։

##### Հիդրոէլեկտրական նախագծեր
Յոնկի ամբարտակի նախագիծը, որը սկսվել է 1991 թվականին Ռամու գետի վրա, ունի 77 ՄՎտ (103,000 ձիաուժ) (Ramu 1) գեներացնող հզորություն, գումարած 18 ՄՎտ առաջարկվող լրացուցիչ հզորություն։

###### Առաջարկվող նախագծեր
Նախատեսվող նախագծերի ցանկը ներառում է 2 միլիարդ ԱՄՆ դոլար արժողությամբ «Ramu 2» հիդրո նախագիծը Ռամու գետի վրա, որը կառուցվելու է «Shenzhen Energy Group»-ի հետ պետական-մասնավոր համագործակցության շրջանակներում։

«Edevu Dam»-ը պետք է կառուցվի «PNG Hydro Development Ltd»-ի (PNGHDL) կողմից՝ 50 ՄՎտ (ՄՎտ) արտադրելու համար։

«PNG Power»-ի խորհրդատուները իրականացրել են Նաորո Բրաուն հիդրոէլեկտրակայանի նախագծի տեխնիկատնտեսական հիմնավորումը, որը մինչև 80 ՄՎտ էլեկտրաէներգիա կմատակարարի Պորտ Մորսբիի ցանցին։

## Տրանսպորտ
Պապուա Նոր Գվինեայում տրանսպորտը շատ դեպքերում խիստ սահմանափակված է լեռնային տեղանքով։ Մայրաքաղաք Պորտ Մորսբին ճանապարհով կապված չէ մյուս խոշոր քաղաքներից և շատ բարձրլեռնային գյուղեր կարելի է հասնել միայն թեթև ինքնաթիռներով կամ ոտքով։

Պապուա Նոր Գվինեան չունի հիմնական երկաթուղիներ, սակայն որոշ հանքավայրեր չեն շահագործվում։

Երկիրն ունի 10,940 կմ (6,800 մղոն) ջրային ուղիներ և առևտրային նավահանգիստներ Պորտ Մորսբիում, Ալոտաուում, Օրո Բեյում, Լաեում, Կիմբեում, Կիետա Մադանգում, Բուկայում, Ռաբաուլ/Կոկոպոյում, Կյունգաում, Վևակում և Վանիմոյում։

## Ֆինանսներ
Պապուա Նոր Գվինեայի բանկը (BPNG) Պապուա Նոր Գվինեայի կենտրոնական բանկն է։ Նրա հիմնական գործառույթը արժույթի թողարկումն է և կառավարությանը որպես բանկ և ֆինանսական գործակալ ծառայելը։ Այն նաև պատասխանատու է բանկային և այլ ֆինանսական ծառայությունների կարգավորման համար և կառավարում է Պապուա Նոր Գվինեայի ոսկու, արտարժույթի և ցանկացած այլ միջազգային պահուստները։

«BPNG»-ն զբաղվում է ֆինանսական ներառմանը նպաստող քաղաքականությունների մշակմամբ և հանդիսանում է Ֆինանսական ներառման դաշինքի անդամ, որը ձևավորվել է 2008 թվականին։ 2013 թվականին «BPNG»-ը Մայաների հռչակագրի պարտավորություն ստանձնեց՝ ստեղծելու նպաստավոր միջավայր Պապուայում ներառական ֆինանսական հատված կառուցելու համար։

Պապուա Նոր Գվինեայի արժույթը, որը թողարկվել է «BPNG»-ի կողմից, կինան է, որը ներդրվել է 1975 թվականի ապրիլի 19-ին՝ ավստրալիական դոլարին փոխարինելու նպատակով։

## Առևտուր և ներդրումներ
2014 թվականին Պապուա Նոր Գվինեայի արտահանվող ապրանքներն էին՝
* 41% վառելիք և հանքարդյունաբերություն,
* 23,8% գյուղատնտեսություն,
* 6.2% արտադրություն և
* 29% այլ։

Ապրանքների արտահանման հիմնական ուղղությունները ներառում են Ավստրալիան (39,9%), Եվրամիությունը (20,2%), Ճապոնիան (11,7%), Չինաստանը (6,7%) և Սինգապուրը (5,6%)։

2014 թվականին Պապուա Նոր Գվինեայի ներմուծվող ապրանքնեն էին՝
* 17.8%	 վառելիք և հանքարդյունաբերություն,
* 11.4%	 գյուղատնտեսություն,
* 69.4%	 արտադրություն և
* 1.4%	 այլ։

Ապրանքների ներմուծման հիմնական աղբյուր երկրներն են Ավստրալիան (34,4%), Սինգապուրը (14,3%), Եվրամիությունը (8,3%), Չինաստանը (6,9%) և Ճապոնիան (6,4%)։

Նավթը, հանքարդյունաբերական մեքենաները և ինքնաթիռները եղել են ԱՄՆ-ի հիմնական արտահանումները Պապուա Նոր Գվինեա։ 1999 թվականին, երբ օգտակար հանածոների հետախուզումը և նոր հանքանյութերի ներդրումները նվազեցին, նվազեց նաև Միացյալ Նահանգների արտահանումը։ Հում նավթը դեպի Պապուա Նոր Գվինեա ԱՄՆ-ի ամենախոշոր ներմուծումն է, որին հաջորդում են ոսկին, կակաոն, սուրճը և պղնձի հանքաքարը։

Ամերիկյան ընկերությունները ակտիվ են Պապուա Նոր Գվինեայի հանքարդյունաբերության և նավթի ոլորտների զարգացման գործում։ «Chevron»-ը շահագործում է «Kutubu» և «Gobe» նավթային նախագծերը և զարգացնում է բնական գազի իր պաշարները։ Պորտ Մորսբիում մշակվում է օրական 5000–6000 մ³ (30000–40000 բարել) նավթավերամշակման նախագիծ, որում կա նաև ամերիկյան հետաքրքրություն։

1993 թվականին Պապուա Նոր Գվինեան դարձավ Ասիական և խաղաղօվկանոսյան տնտեսական խորհուրդի (APEC) ֆորումի անդամ։ 1996 թվականին այն միացել է Առևտրի համաշխարհային կազմակերպությանը (ԱՀԿ)։

## Զարգացման ծրագրեր և օգնություն
Պապուա Նոր Գվինեան մեծապես կախված է արտաքին օգնությունից։ Ավստրալիան եղել է ՊՆԳ-ին երկկողմանի օգնության ամենամեծ դոնորը՝ 2016 թվականին տրամադրելով 506 միլիոն ԱՄՆ դոլար (376 միլիոն ԱՄՆ դոլար)։ Բյուջետային աջակցությունը, որը անկախությունից հետո տրամադրվում էր  նվազող չափերով, աստիճանաբար դադարեցվեց 2000 թվականին, իսկ օգնությունը կենտրոնացած էր ծրագրի զարգացման վրա։

Պապուա Նոր Գվինեային օգնության այլ հիմնական աղբյուրներն են Ճապոնիան, Եվրամիությունը, Չինաստանի Ժողովրդական Հանրապետությունը, ՄԱԿ-ը, Ասիական զարգացման բանկը, Արժույթի միջազգային հիմնադրամը և Համաշխարհային բանկը։ Կամավորները մի շարք երկրներից, ներառյալ Միացյալ Նահանգները, և եկեղեցու միսիոներական աշխատողները նաև կրթական, առողջապահական և զարգացման աջակցություն են ցուցաբերում ողջ երկրում։

## Տնտեսական պայմաններ
1999 թվականի կեսերին Պապուա Նոր Գվինեայի տնտեսությունը ճգնաժամի մեջ էր։ Թեև նրա գյուղատնտեսական հատվածը վերականգնվել էր 1997 թվականի երաշտից և փայտանյութի գները աճում էին, քանի որ ասիական տնտեսությունների մեծ մասը վերականգնվել էր 1998 թվականի անկումից, Պապուա Նոր Գվինեայի արտարժույթի եկամուտները տուժեցին հանքանյութի և նավթի համաշխարհային գների պատճառով։ 1999 թվականին հանքանյութերի հետախուզման ծախսերի հաշվարկները կազմում էին 1997 թվականին ծախսվածի մեկ երրորդը։ Արդյունքում ցածր արտարժութային եկամուտները, կապիտալի փախուստը և ընդհանուր կառավարության սխալ կառավարումը հանգեցրին Պապուա Նոր Գվինեայի արժույթի՝ կինայի արժեքի կտրուկ անկմանը՝ հանգեցնելով արտարժութային պահուստների վտանգավոր նվազմանը։ Կինան լողում է 1994 թվականից։ Տնտեսական ակտիվությունը նվազել է ոլորտների մեծ մասում. բոլոր տեսակի ներմուծումները կրճատվել են, իսկ գնաճը, որը 1998 թվականին ավելի քան 21% էր, դանդաղեց մինչև 1999 թվականին գնահատված տարեկան 8% ցուցանիշը։

Նկատի ունենալով նախորդ կառավարության՝ բյուջեի դեֆիցիտը ծածկելու համար ընդունելի առևտրային վարկերի կամ պարտատոմսերի վաճառքի հաջող բանակցություններ վարելու ձախողումը, 1999թ. հուլիսին սըր Մեկերե Մորաուտայի կողմից ձևավորված կառավարությունը հաջողությամբ շտապ օգնություն խնդրեց Արժույթի միջազգային հիմնադրամից և Համաշխարհային բանկից։ Հիմնադրամի և Բանկի աջակցությամբ կառավարությունը զգալի առաջընթաց է գրանցել մակրոտնտեսական կայունացման և տնտեսական բարեփոխումների ուղղությամբ։

2019 թվականի դրությամբ, թեև վիճակագրությունը ցույց է տալիս, որ տնտեսական վերականգնումն շարունակվում է, Պապուա Նոր Գվինեայի տնտեսությունը դեռևս պայքարում է։

### Հիմնական ցուցանիշները
Հետևյալ աղյուսակը ցույց է տալիս 1980–2017 թթ. տնտեսական հիմնական ցուցանիշները՝

## Վիճակագրություն
**Տնային տնտեսությունների եկամուտը կամ սպառումը ըստ տոկոսային մասնաբաժնի՝***ամենացածր՝ 10%:* 4.3%*ամենաբարձր՝ 10%:* 36% (2008 թվական)

**Աշխատուժ՝** 2.078 մլն

**Էլեկտրաէներգիա – արտադրություն՝** 2200 ԳՎտժ (2008 թվական)

**Էլեկտրաէներգիա - արտադրություն ըստ աղբյուրի՝***հանածո վառելիք՝* 67.78%*հիդրո՝* 32.22%*միջուկային՝* 0%*այլ՝* 0% (2008 թվական)

**Էլեկտրաէներգիա – սպառում՝** 2000 ԳՎտժ (2008 թվական)

**Էլեկտրաէներգիայի արտահանում՝** 10 կՎտժ (2008 թվական)

**Էլեկտրաէներգիա – ներմուծում`** 0 կՎտժ (2008 թվական)

**Գյուղատնտեսություն – ապրանքներ՝** սուրճ, կակաո, կոկոս, արմավենու միջուկ, թեյ, կաուչուկ, քաղցր կարտոֆիլ, միրգ, բանջարեղեն; թռչնամիս, խոզի միս, վանիլ

**Արժույթ՝** 1 կինա (K) = 100 տոեա

**Փոխարժեքները՝** կինա (K) ԱՄՆ դոլարի դիմաց 1 – 3,14 (ապրիլ 2016 թվական), 2,7624 (նոյեմբեր 1999 թվական), 2,520 (1999 թվական), 2,058 (1998 թվական), 1,434 (1997 թվական), 1,318 (1996 թվական), 1,956 (1996 թվական)։

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Վերջին (տնտեսական) զարգացումների PNG հետազոտություն. 2014–15 թթ, Ավստրալիայի ազգային համալսարան / Պապուա Նոր Գվինեայի համալսարան, սեպտեմբեր 2015 թվական
* PNG տնտեսագիտություն, Ավստրալիայի և Պապուա Նոր Գվինեայի գանձապետարանի նախկին պաշտոնյա Փոլ Ֆլանագանի բլոգը
* PNG Առևտրի և արդյունաբերական պալատ , Պապուա Նոր Գվինեայում բիզնեսի ներկայացուցչության բարձրագույն մարմին

Կատեգորիա:Պապուա Նոր Գվինեա
Կատեգորիա:Տնտեսություն
Կատեգորիա:Տնտեսություն ըստ երկրի
Կատեգորիա:Տնտեսություն ըստ մայրցամաքի
Կատեգորիա:Տնտեսություն ըստ տարածաշրջանի