Ջոն Սայգենթալեր

**Ջոն Լոուրենս Սայգենթալեր** (, ), ամերիկացի լրագրող, գրող և քաղաքական գործիչ, ԱՄՆ արդարադատության նախարարի նախկին օգնական։ «USA Today» թերթի առաջին գլխավոր խմբագիրը: Նա հայտնի էր որպես ԱՄՆ Սահմանադրության Առաջին ուղղման իրավունքների (խոսքի և մամուլի ազատություն) կարևոր պաշտպաններից մեկը։

## Կենսագրություն
Ջոն Լոուրենս Սայգենթալերը ծնվել է 1927 թվականի հուլիսի 27-ին Նեշվիլում՝ պետական ծառայող Մերի Բրյուի և շինարարական կապալառու Ջոն Լ. Սայգենթալերի ընտանիքում։ Նա եղել է ութ երեխաներից ավագը և կրթություն է ստացել «Father Ryan High School»-ում։ 
1946-1949 թվականներին ծառայել է ԱՄՆ ռազմաօդային ուժերում, որտեղ ստացել է սերժանտի կոչում։ Բանակից վերադառնալուց հետո սկսել է աշխատել որպես լրագրող «The Tennessean» թերթում: Նա նաև հաճախել է Կոլումբիայի համալսարանի լրագրողների համար նախատեսված Ամերիկյան մամուլի ինստիտուտը։

Սայգենթալերը լրագրության մեջ իր կարիերան սկսել է որպես ոստիկանության թեմաներով թղթակից «The Tennessean» թերթի քաղաքային բաժնում՝ այն բանից հետո, երբ նրա հորեղբայրը խմբագրին պատմել էր նրա տաղանդի մասին։ Ժամանակի ընթացքում Սայգենթալերը կարողացավ իր տեղը հաստատել խմբագրակազմում՝ դիմանալով խիստ մրցակցությանը, որի մեջ կային նաև ապագայում նշանավոր դարձած լրագրողներ Դևիդ Հալբերսթամը և Թոմ Ուիքերը։

Նա առաջին մեծ ճանաչումը ձեռք բերեց 1953 թվականին լրագրողական հետաքննության շնորհիվ, ինչպես նաև 1954 թվականի հոկտեմբերի 5-ին Շելբի փողոցի հետիոտնային կամրջից ինքնասպանություն փորձած անձին փրկելուց հետո։ Հետագայում՝ 2014 թվականի ապրիլի 29-ին, կամուրջը վերանվանվեց նրա պատվին (Ջոն Սայգենթալերի հետիոտնային կամուրջ)։

1960 թվականին Սայգենթալերը հիասթափվել է«The Tennessea»n հրատարակչության ղեկավարությունից և հեռացել թերթից՝ քաղաքականությամբ զբաղվելու նպատակով։ Նույն թվականին նա դարձել է նոր գլխավոր դատախազ Ռոբերտ Քենեդիի վարչական հարցերով օգնականը։  1962 թվականին «The Tennessean»-ի նախկին խմբագիր Էվանսը մահից հետո նա դարձել է թերթ խմբագրի։ 1968 թվականին նա ժամանակավորապես հեռացել է թերթի իր աշխատանքից՝ մասնակցելու իր ընկեր Ռոբերտ Ֆ․ Քենեդիու նախագահական ընտրարշավին, որի ավարտին Քենեդին ողբերգականորեն զոհվել է մարդասպանի ձեռքով։ 1973 թվականի փետրվարի 8-ին նա  դարձել է «The Tennessean»-ի հրատարակիչը։ 

1982 թվականի մայիսին նա նշանակվել է «USA Today» թերթի առաջին գլխավոր խմբագիրը։ Այդ ժամանակահատվածում նա ընդգրկվել է Ամերիկյան թերթերի խմբագիրների ընկերության տնօրենների խորհրդում, իսկ 1988-1989 թվականներին դարձել է դրա նախագահը։ 1991 թվականին Սայգենթալերը հեռացել է «The Tennessean»-ի հրատարակչի, նախագահի և գլխավոր տնօրենի պաշտոններից, ինչպես նաև «USA Today»-ից։ 

Ջոն Սայգենթալերը մահացել է հաստ աղու քաղցկեղի բարդություններից, 2014 թվականի հուլիսի 11-ին՝ 86 տարեկան հասակում, ընտանիքի շրջապատում, իր տանը։

Ջոն Լոուրենս Սայգենթալերը, բացի ամեն ինչից, հայտնի է եղել որպես քաղաքացիական իրավունքների ակնառու պաշտպան, հատկապես Առաջին փոփոխությամբ երաշխավորված իրավունքների և ազատությունների ոլորտում։ 1996 թվականին նա արժանացել է Էլայջա Փերիշ Լավջոյի անվան մրցանակի, ինչպես նաև Քոլբի քոլեջի իրավաբանական գիտությունների պատվավոր դոկտորի կոչմանը։

## Վերաբերմունքը Վիքիպեդիային

Նա բազմալեզու առցանց Վիքիպեդիա հանրագիտարանին բնութագրել է որպես «ոչ ճշգրիտ և անպատասխանատու հետազոտական գործիք»՝ իր կեղծ կենսագրության շուրջ առաջացած սկանդալից հետո, որը 2005 թվականին Վիքիպեդիայում հրապարակվել էր անանուն հեղինակի կողմից։ Հոդվածում նշվել է Սայգենթալերի՝ ԽՍՀՄ-ում իբր բազմամյա բնակության և Ջոն Քենեդու և Ռոբերտ Քենեդու սպանություններին նրա մասնակցության մասին։

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ

* «Համացանցում գտել են Վիքիպեդիայի ստախոսին» ՝ Նյու Յորք Թայմսից Քեթրին Սիլայի կողմից
*John Seigenthaler Chair of Excellence in First Amendment Studies
*A Word on Words official website
*Civil Rights & the Press
*
* Oral History Interview with John Seigenthaler Sr. at Oral Histories of the American South

Կատեգորիա:1955 ծնունդներ
Կատեգորիա:ԱՄՆ-ի գրականություն
Կատեգորիա:Ամերիկացի գրողներ
Կատեգորիա:Ամերիկացի լրագրողներ
Կատեգորիա:Ամերիկացի խմբագիրներ
Կատեգորիա:Ամերիկացի հասարակական գործիչներ
Կատեգորիա:Ամերիկացի տղամարդ գրողներ
Կատեգորիա:Անգլերեն գրականություն
Կատեգորիա:Գրողներ այբբենական կարգով
Կատեգորիա:Լրագրողներ այբբենական կարգով
Կատեգորիա:Ոչ գեղարվեստական գրողներ