Պակիստանի ֆոնդային բորսա

մինի
**Պակիստանի ֆոնդային բորսա**,  ֆոնդային բորսա Պակիստանում, որն առևտրային հարթակներ ունի Կարաչիում, Իսլամաբադում և Լահորում։  Լահորի ֆոնդային բորսան Սիալկոտում ունի նկուղային հարկ։ Պակիստանի ֆոնդային բորսան 2021 թվականի սեպտեմբերի 8-ին  դասակարգվեց որպես սահմանային շուկա։

Պակիստանի ֆոնդային բորսան ստեղծվել է 2016 թվականի հունվարի 11-ին ՝ Կարաչիի ֆոնդային բորսայի, Լահորի ֆոնդային բորսայի և Իսլամաբադի ֆոնդային բորսայի միաձուլումից։  2022 թվականի հունվարի դրությամբ Պակիստանի ֆոնդային  բորսայում գրանցված է մոտ 375 ընկերություն, որոնց ընդհանուր շուկայական կապիտալը կազմում է 7,756 միլիարդ դոլար (27 միլիարդ ԱՄՆ դոլար)։

Բորսաներում ներդրողները կազմում են 1,886 օտարերկրյա ինստիտուցիոնալ ներդրողներ և 883 տեղական ինստիտուցիոնալ ներդրողներ, ինչպես նաև շուրջ 220,000 մանրածախ ներդրողներ։ Պակիստանի ֆոնդային բորսայի անդամներ են նաև մոտ 400 բրոքերային ընկերություններ և 21 ակտիվների կառավարման ընկերություններ։ Պակիստանի ֆոնդային բորսայի  մաս կազմող ֆոնդային բորսաներից մեկը ՝ Կարաչիի ֆոնդային բորսան, ներառվել է աշխարհի ամենաարդյունավետ սահմանային ֆոնդային բորսաների ցանկում։ Այն 2009-ից 2015 թվականներին տարեկան միջինը 26% եկամտաբերություն է ապահովել։ 2016-ի դեկտեմբերին Պակիստանի ֆոնդային բորսան 85 միլիոն դոլարով վաճառեց ռազմավարական բաժնետոմսերի 40% - ը չինական կոնսորցիումին։

## Պատմություն
Պակիստանի ֆոնդային բորսան ստեղծվել է 2016-ի հունվարին, երբ Պակիստանի կառավարությունը որոշում կայացրեց միավորել երկրի երեք խոշոր բորսայական շուկաները (որոնք գտնվում են Կարաչիում, Լահորում և Իսլամաբադում) մեկ միասնական շուկայի մեջ։

### Կարաչիի ֆոնդային բորսա

Կարաչիի ֆոնդային բորսան հիմնադրվել է 1947 թվականի սեպտեմբերի 18-ին։ Կարաչիի ֆոնդային բորսան  գրանցվել է Պակիստանում։  Այն գտնվում էր ֆոնդային բորսայի շենքում  ֆոնդային բորսաների ճանապարհի վրա, Կարաչի բիզնես թաղամասի սրտում։ Այն Պակիստանի ամենամեծ ֆոնդային բորսան էր, որը 2015-ին մտավ աշխարհի լավագույն 10 ֆոնդային շուկաներ։ Բլումբերգ գործակալության տվյալներով ՝ Պակիստանի ֆոնդային շուկայի ինդեքսը 2009 թվականից ի վեր աշխարհում մեծությամբ երրորդն։ 2015-ի հունիսին Խալիջ Ժամանակները հաղորդեց, որ 2009 թվականից ի վեր Պակիստանի բաժնետոմսերը ԱՄՆ դոլարով ներդրողներին տարեկան 26% եկամուտ են բերել՝ Կարաչին դարձնելով աշխարհի ամենաեկամտաբեր ֆոնդային բորսան։ 2015 թվականի հուլիսի 10-ի դրությամբ ընդհանուր շուկայական կապիտալը հասել է 7,33 տրիլիոն ռուպիի (մոտավորապես 72 միլիարդ ԱՄՆ դոլար)։

### Լահորի ֆոնդային բորսա
Լահորի ֆոնդային բորսան գտնվում էր Պակիստանի Լահոր քաղաքում։ Այն հիմնադրվել է 1970 թվականի հոկտեմբերին Պակիստանի կառավարության արժեթղթերի և բորսաների մասին 1969 թվականի որոշման համաձայն՝ Փենջաբ նահանգի գավառական մետրոպոլիայի կարիքներից ելնելով։  Ի սկզբանե Լահորի ֆոնդային բորսան բաղկացած էր 83 անդամներից և տեղակայված էր  բրոքերային գրասենյակներով լի, վարձակալված շենքում։

### Իսլամաբադի ֆոնդային բորսա
Իսլամաբադի ֆոնդային բորսան, Պակիստանի երեք ֆոնդային բորսաներից ամենաերիտասարդն էր և գտնվում էր երկրի մայրաքաղաք Իսլամաբադում։ Իսլամաբադի ֆոնդային բորսան գրանցվել է որպես սահմանափակ պատասխանատվությամբ ընկերություն 1989 թվականի հոկտեմբերի 25-ին։ Իսլամաբադի ֆոնդային բորսան գտնվում էր սառցե աշտարակներում, 95%-ով  դատարկ 22 հարկանի շենքում՝  էությունից զուրկ ցուցադրությամբ։

### Միաձուլում
Պակիստանի ֆոնդային բորսան գործարկվել է 2016 թվականի հունվարի 11-ին։ Պաշտոնական մեկնարկից առաջ Կարաչիի ֆոնդային բորսան անցկացրեց երկօրյա փորձնական առևտրային նստաշրջան երեք բորսաների բոլոր հավաստագրերի սեփականատերերի համար։ Ակնկալվում է, որ ինտեգրումը կօգնի նվազեցնել շուկայի մասնատումը և ուժեղ հիմքեր կստեղծի  ռազմավարական գործընկերներ ներգրավելու համար, որոնք անհրաժեշտ են տեխնիկական փորձաքննություն և օգնություն տրամադրելու համար։ Երեք բորսաների ինտեգրումն ավարտվել է խորհրդարանի համատեղ նստաշրջանում ընդունված 2012 թվականի ֆոնդային բորսաների ապամոնտաժման և ինտեգրման մասին օրենքի իրականացման երկրորդ փուլում։

## Առևտրի ծավալներ
2021 թվականի մայիսի 27-ին գրանցվել են ռեկորդային բարձր առևտրային ծավալներ՝ հասնելով 2,20 միլիարդ բաժնետոմսերի։  Սա գերազանցել է բորսայի գոյության ողջ ընթացքում առեւտրի նախորդ ռեկորդային ծավալը՝ 1,56 մլրդ բաժնետոմս, որը գրանցվել էր 2021 թվականի մայիսի 26-ին։

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Official website
* Data portal
* Brokerwebsite
*   Data portal