open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Գարեգին (այլ կիրառումներ)

**Գարեգին** անվանումը կարող է ունենալ հետևյալ կիրառումները․

* Գարեգին (անձնանուն)
* Գարեգին Ա Քեսաբցի, նախկին Ծայրագույն Պատրիարք և Կաթողիկոս Ամենայն Հայոց, նաև Գարեգին Բ կաթողիկոս Մեծի Տանն Կիլիկիո
* Գարեգին Բ Ոսկեհատցի, Ծայրագույն Պատրիարք և Կաթողիկոս Ամենայն Հայոց
* Գարեգին Բես (Գարեգին Բախշիի Սարինյան), հայ արձակագիր, դրամատուրգ, թարգմանիչ, արվեստի գործիչ
* Գարեգին Նժդեհ, (Գարեգին Եղիշեի Տեր-Հարությունյան, հայ պետական, ռազմական գործիչ, քաղաքագետ-իմաստասեր, նախկին դաշնակցական գործիչ
* Գարեգին Սևունց (Գարեգին Սևիի Գրիգորյան), հայ արձակագիր, մշակույթի գործիչ
* Գարեգին Սրվանձտյան հայ բանասեր-բանահավաք, ազգագրագետ, հասարակական գործիչ

Կատեգորիա:Անձնանուններ
Բապտիստինայի ընտանիք

350px|մինի|Բապտիստինա աստերոիդը 61 մմ աստղադիտակով դիտարկում։
**Բապտիստինայի ընտանիք**, աստերոիդների խումբ, որը առաջացել է մոտ 170 կմ տրամագծով «ծնող» մարմնի բախումից այլ խոշոր (ենթադրաբար 60 կմ տրամագծով) մարմնի հետ, աստերոիդ կամ գիսաստղ մոտ 165 միլիոն տարի առաջ։ Այս բախման հետևանքով ծնող մարմինը տրոհվել է բազմաթիվ մանր աստերոիդների, որոնք հետագայում ձևավորել են այս աստերոիդների ընտանիքը։ Նրանցից ամենախոշորն է (298) Բապտիստինան, որը պտտվում է Արեգակի շուրջ խմբի ներքին սահմանին մոտ։ Այս ընտանիքի այլ խոշոր աստերոիդները, ամենայն հավանականությամբ պատահաբար են հայտնվել նման ուղեծրերում և հավանաբար այս ընտանիքին չեն պատկանում։ Ընդհանուր առմամբ ընտանիքը ունի 1056 անդամ, այն դեպքում, երբ այն կարող էր պարունակել մոտ մեկ կիլոմետր չափերով մինչև 14000 մարմիններ։

## Տես նաև
* Աստերոիդների ընտանիքներ
* Երկրին մոտեցող աստերոիդներ
* Տրոյացի աստերոիդներ
* Դամոկլոիդներ
* Կենտավրոսներ
* Ապոլոնի աստերոիդներ
* Ամուրի աստերոիդներ
* Ատենի աստերոիդներ

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* «Space pile-up 'condemned dinos» 5 սեպտեմբերի 2007

Կատեգորիա:Աստերոիդների ընտանիքներ
Հիլլի գունդ

[մինի|աջից|300px|Գծերով ցույց են տրված արդյունավետ ձգողության պոտենցիալները երկու մարմինների համակարգի համար (այս պատկերում՝ [Արեգակ - Երկիր համակարգ) և կենրոնախույզ ուժերը պտտվող կոորդինատային համակարգում, որում Երկիրը և Արեգակը մնում են անշարժ **Հիլլի գնդերը** սահմանափակված են Արեգակի և Երկրի շուրջ շրջաններով։]]

**Հիլլի գունդ**, հանդիսանում է տարածություն աստղագիտական մարմնի շուրջ (օրինակ՝ մոլորակի), որում այն կարող է պահել սեփական արբանյակը, չնայած այն մարմնի ձգողությանը, որի շուրջ ինքն է պտտվում (օրինակ՝ աստղ)։ Իր հերթին, արբանյակն էլ ունի Հիլլի գունդ, և այդ սահմաններում գտնվող ցանկացած մարմին պետք է ձգտի դառնալ արբանյակի արբանյակ, այլ ոչ թե մոլորակինը։ այսպիսով, Հիլլի գունդ են անվանում մարմնի ավելի փոքր մաիմինների վրա ձգողության ազդեցության տարածքը, հաշվի առնելով ազդեցությունները, որոնք գործում են այլ ավելի խոշոր մարմինների կողմից։

Ընդ որում, փոքր մարմնի գտնվելը ինչ որ այլ մարմնի Հիլլի գնդում չի նշանակում, որ այդ մարմինը ձգում է փոքր մարմնին ավելի ուժեղ, քան այն մարմինը որի շուրջ պտտվում է ինքը։ Օրինակ, Արեգակը ձգում է Լուսնին 2,2 անգամ ավելի ուժեղ, քան Երկիրը։

Հիլլի գունդը տեղաբաշխված է L1 և L2 Լագրանժի կետերի միջև, որոնք ընկած են երկու մարմինները միացնող գծի վրա։

## Եզրի պատմությունը
Հիլլի գունդը առաջին անգամ սահմանվել է ամերիկյան աստղագետ Ուիլլիամ Հիլլի կողմից, հիմնվելով ֆրանսիացի աստղագետ Էդուարդ Ռոշի աշխատությունների վրա, այդ պատճառով անգլալեզու գրականությունում օգտագործվում է նաև *Ռոշի գունդ* եզրը ()։ Պետք չէ շփոթել այս եզրը Ռոշի խորշերի և Ռոշի սահմանի հետ։

## Տես նաև
* Օորտի ամպ
* N մարմինների ձգողականության խնդիր

## Արտաքին հղումներ
* Կարո՞ղ է արդյոք աստրոնավտը պտտվել ուղեծրով մաքոքի շուրջ 
* Լուսինը, որը բարձրացավ բլուրի վրա, սակայն իջավ մոլորակի վրա 

Կատեգորիա:Երկնային մեխանիկա
Ֆեդերիկո Չավես

**Ֆեդերիկո Չավես Կարեագա** (, ), պարագվայական ռազմական և քաղաքական գործիչ, երկրի նախագահ 1949 թվականից 1954 թվականներին։

Նա պորտուգալացի Ֆեդերիկո Չավեսի և Ֆելիսիա Կարեագայի որդին էր։ 1905 թ. ստացել է իրավունքի դոկտորի աստիճան։ Ղեկավարել է Կոլորադո կուսակցությունը։ Եղել է դեսպան և արտաքին գործերի նախարար։ 1949 թվականին ընտրվել է նախագահ։ 1950-1953 թվականներին իրականացրել է ազգայնական քաղաքականություն և սոցիալ-էկոնոմիկական ռեֆորմ, դեմ գնալով Միջազգային արժույթի հիմնադրամին։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:1882 ծնունդներ
Կատեգորիա:Փետրվարի 15 ծնունդներ
Կատեգորիա:1978 մահեր
Կատեգորիա:Ապրիլի 24 մահեր
Կատեգորիա:Պարագվայի քաղաքական գործիչներ
Ֆուլխենսիո Եգրոս

**Ֆուլխենսիո Եգրոս ի Ֆրանկո դե Տոռես**,  (), պարագվայցի ռազմական և քաղաքական գործիչ, 1811 թվականի անկախության հռչակումից հետո, Պարագվայի ղեկավար։

## Կենսագրություն
Ծնվել է զինվորականների ընտանիքում և Ասունսյոնում կրթություն ստանալուց հետո անցել է զինվորական ծառայության։ Մասնակցել է 1802 թվականի պորտուգալացիների դեմ պատերազմին և 1802 թ. Բուենոս Այրեսի վրա անգլիացիների հարձակման դիմադրությանը, որից հետո 1810 թվականին ստացել է կապիտանի աստիճան և նշանակվել Միսյոնես նահանգի նահանգապետ։ 1811 թ. Եգրոսի բանակը դիմադրություն ցույց տվեց երկիր ներխուժած Արգենտինայի բանակին։ Դրանից հետո, մայիսին Եգրոսը և Պեդրո Խուան Կաբելերոն հայտարարեցին երկրի անկախության մասին ու մտան Գերագույն Խունտայի կազմի մեջ, իսկ մայիսի 27-ին Եգրոսը դարձավ դրա ղեկավարը, հիմնելով երկրում առաջին ռազմական ակադեմիան։ 1813 թ. հոկտեմբերի 12-ին ուժի մեջ մտավ երկրի Սահմանադրությունը, որի համաձայն երկիրը կառավում էին երկու կոնսուլները, 4 ամիս ժամկետով։ Եգրոսի հետ կոնսուլ ընտրվեց Խոսե Գասպար Ռոդրիգես դե Ֆրանսիան։ Եգրոսը կոնսուլի պաշտոնում մնաց 1814 թ. փետրվարի 12-ից հունիսի 12-ը։ Ֆրանսիան, որը զգալի ազդեցություն ուներ քաղաքականության մեջ, երկրորդ անգամ կոնսուլ դառնալուց հետո հեղաշրջում իրականացրեց և ողջ իշխանությունը վերցրեց իր ձեռքը, իսկ Եգրոսը լինելով ավելի շատ զինվորական քան քաղաքական գործիչ, հեռացավ իր կալվածքը։

1820 թվականին Եգրոսը մասնակցեց Ֆրանսիայի դեմ անհաջող դավադրությանը, որից հետո բանտարկվեց և մահացավ բանտում։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:1821 մահեր
Կատեգորիա:Պարագվայի քաղաքական գործիչներ
Պալասի ընտանիք

**Պալասի ընտանիք**, B դասի աստերոիդների խումբ է, որոնք պտտվում են խիստ թեքված ուղեծրերով աստերոիդների հիմնական գոտու կենտրոնական մասում, այն հայտնաբերվել է դեռևս 1928 թվականին ճապոնացի աստղագետ Կիեցուգու Հիրայամայի կողմից։

## Ընտանիքի առանձնահատկությունները
աջից|մինի|350px|Պալասի ընտանիքի տեղաբաշխումը և կառուցվածքը
(2) Պալաս աստերոիդը համարվում է չափերով երկրորդը աստերոիդների գոտում, նրա միջին տրամագիծն է 550 կմ։ Ընտանիքի մյուս աստերոիդները շատ անգամ նրան զիջում են չափեով, օրինակ նրանցից խոշորագույնը՝ (5222) Իոֆֆե աստերոիդը ունի անկյունագծով ընդամենը 22 կմ չափ։ Ընտանիքի մեջ հազվագյուտ B դասի աստերոիդների գերակշիռ քանակը և Պալասի և մյուս անդամների չափերի կտրուկ տարբերությունը վկայում են այն մասին, որ ընտանիքը հանդիսանում է Պալասի մեկ այլ խոշոր մարմնի հետ ընհարման արդյունք, ինչպես և Վեստայի ընտանիքի դեպքում։ Այդ մարմնի Պալասի մակերևույթի հետ ընդհարման պահին թողել է խոշոր հարվածային խառնարան, և դուրս է մղել Պալասից բազմաթիվ մանր բեկորներ, որոնք և հետագայում ձևավորել են ընտանիքը։ Եվս մեկ այս ընտանիքի հնարավոր անդամ է դիտարկվում (3200) Ֆաետոն աստերոիդը, որը հանդիսանում է Գեմենիդներ ասուպային հոսքի աղբյուր։

Իրական ուղեծրի էլեմենտների հիմնական միջակայքը բերված է աղյուսակում՝

Տվյալ աստղագիտական էպոխայում ուղեծրի էլեմենտների միջակայքը, ընտանիքի աստերոիդների հիմնական մասի համար բերված է ստորև`

## Տես նաև
* Աստերոիդների ընտանիքներ
* Երկրին մոտեցող աստերոիդներ
* Տրոյացի աստերոիդներ
* Դամոկլոիդներ
* Կենտավրոսներ
* Ապոլոնի աստերոիդներ
* Ամուրի աստերոիդներ
* Ատենի աստերոիդներ

## Ծանոթագրություններ

## Գրականություն
* A. Lemaitre & A. Morbidelli, *[http://adsabs.harvard.edu/cgi-bin/nph-bib_query?bibcode=1994CeMDA..60...29L&amp;db_key=AST&amp;data_type=HTML&amp;format=&amp;high=43ee033a4816674 Proper elements for highly inclined asteroidal orbits]*, Celestial Mechanics and Dynamical Astronomy, Vol. 60, pp.&nbsp;29 (1994).
* Y. Kozai *[http://adsabs.harvard.edu/cgi-bin/nph-bib_query?bibcode=1979IAUS...81..231K&amp;db_key=AST&amp;data_type=HTML&amp;format=&amp;high=43ee033a4808372 Secular perturbations of asteroids and comets]* In: Dynamics of the solar system; Proceedings of the Symposium, Tokyo, Japan, May 23-26, 1978. Dordrecht, D. Reidel Publishing Co., 1979, p.&nbsp;231-236; Discussion, p.&nbsp;236, 237.
* A. Cellino et al. "Spectroscopic Properties of Asteroid Families", in *Asteroids III*, p.&nbsp;633-643, University of Arizona Press (2002). (Table on page 636, in particular).

## Արտաքին հղումներ
* MPCORB orbit database

Կատեգորիա:Աստերոիդների ընտանիքներ
Մերձնեպտունյան մարմին

**Մերձնեպտունյան մարմին**, աստղագիտական մարմին է, որը հայտնաբերվել է Նեպտունի ուղեծրի սահմաններում։ Այնուամենայնիվ այս եզրը օգտագործվում է սովորաբար այն հեռավոր փոքր մոլորակների համար, որոնք չեն հանդիսանում տրանսնեպտունային մարմիններ՝ այսինքն մարմիններ որոնք պտտվում են Արեգակի շուրջ մոլորակների միջև կամ Նեպտունի հեռավորության վրա, սակայն Յուպիտերի ուղեծրից դուրս։ Այս սահմանումը ներառում է փոքր մոլորակները, որոնք անվանում են Կենտավրոսներ և Նեպտունի տրոյացի աստերոիդները։

Կենտավրոսները պտտվում են Արեգակի շուրջ Յուպիտերի և Նեպտունի ուղեծրերի միջև, հաճախ հատելով հսկա մոլորակների ուղեծրերը։ Գոյություն ունի կարծիք այն մասին, որ կենտավրոսները պարզապես նման են ցրված սկավառակի մարմիններին, սակայն մղվել են Կոյպերի գոտուց ներս, այլ ոչ թե դուրս։

Նեպտունի տրոյացիները, որոնք անվանվել են Յուպիտերի տրոյացիների նմանակմամբ, հաստատուն մարմինների խմբեր են, որոնք կիսում են Նեպտունի հետ նրա ուղեծիրը 2010 թվականի օգոստոսի տվյալներով, բոլոր Նեպտունի տրոյացիները, բացառությամբ մեկի, պտտվում են L4 Լագրանժի կետի մոտակայքում, 60°-ով Նեպտունից առաջ։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Տրանսնեպտունային մարմիններ
Խղճի խայթ 5

**Խղճի խայթ 5** (անգլերեն` Eating Out 5: The Open Weekend), ամերիկյան Ariztical Entertainment կինոընկերության կողմից արտադրված ֆիլմ է, այն 5-րդն է Խղճի խայթ ֆիլմի շարքից։

Մինչև ֆիլմի այս մասը միայն Ռեբեկա Կոչանն է, որ նկարահանվել է բոլոր 5 մասերում։

## Սյուժե
Զաքը և իր նոր ընկեր` Բենջին գնում են հանգստանալու համասեռամոլների համար նախատեսված Պալմ-Սփրինգս կոչվող հանգստյան տանը իրենց մտերիմ ընկերուհու Լիլիի հետ։ Բենջին Զաքին առաջարկում է իրենց հարաբերությունները դարձնել ավելի մասսայական, միայն այդ հանգստի ընթացքում։

Այդ ժամանակ Զաքի նախկին ընկեր՝ Քեյսին իմանալով, որ նրանք այդ հանգստյան տանն են, որոշում է իր ընկերուհու՝ Փենիի հետ գնալ այնտեղ։ Կեյսին գնալով այնտեղ հանդիպում է իր հին ընկերոջը՝ Փիթերին և Զաքի մոտ ձևացնում, որ նրանք միմյանց են սիրահարված։ Սակայն բոլոր ծրագրերը խառնում են այն ժամանակ, երբ Բենջին սիրահարվում է Փիթերին, իսկ Զաքը հասկանում է որ Քեյսիի կարիքն ունի։

## Դերերում

Կատեգորիա:2010-ականների ամերիկյան ֆիլմեր
Կատեգորիա:2010-ականների անգլերեն ֆիլմեր
Կատեգորիա:2010-ականների ռոմանտիկ կինոկատակերգություններ
Կատեգորիա:2010-ականների սիքվել ֆիլմեր
Կատեգորիա:2011 ֆիլմեր
Կատեգորիա:Ամերիկյան ԼԳԲՏ ֆիլմեր
Կատեգորիա:Ամերիկյան անկախ ֆիլմեր
Կատեգորիա:Ամերիկյան ռոմանտիկ կինոկատակերգություններ
Կատեգորիա:Ամերիկյան սիքվել ֆիլմեր
Կատեգորիա:Կալիֆոռնիայում նկարահանված ֆիլմեր
Անդրես Ռոդրիգես

**Անդրես Ռոդրիգես Պեդոտի** (), (հունիսի 19, 1923, Սան Սալվադոր, Պարագվայ - ապրիլի 21, 1997, Նյու Յորք, ԱՄՆ), պարագվայական ռազմական և քաղաքական գործիչ, երկրի սահամանադրական ժամանակավոր նախագահ 1989 թ. փետրվարի 3-ից 1993 թ. օգոստոսի 15-ը։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:1923 ծնունդներ
Կատեգորիա:Հունիսի 19 ծնունդներ
Կատեգորիա:1997 մահեր
Կատեգորիա:Ապրիլի 21 մահեր
Կատեգորիա:Պարագվայի քաղաքական գործիչներ
Վեստայի ընտանիք

**Վեստայի ընտանիք**, հայտնի բավականին մեծ աստերոիդների ընտանիքներից մեկը, որի մեջ ներառված են համարյա բոլոր V սպեկտրալ դասի աստերոիդները, որոնք գտնվում են (4) Վեստա աստերոիդի անմիջական մոտակայքում։ Աստերոիդների հիմնական գոտու բոլոր մարմինների մոտ 6 % պատկանում են այս ընտանիքին։

## Առանձնահատկություններ
աջից|մինի|350px|Վեստայի ընտանիքի կառուցվածքը և տեղադրությունը
Այս աստերոիդների զանգվածի հիմնական մասը կենտրոնացած է Վեստա աստերոիդի մեջ (միջին տրամագիծը 530 կմ), այն հանդիսանում է Արեգակնային համակարգի չափերով երկրորդ աստերոիդը։ Մյուս աստերոիդները չափերով խիստ զիջում են Վեստային և չեն գերազանցում 10 կմ տրամագծի չափերը։ Նրանցից ամենապայծառներն են (1929) Կոլլաա և (2045) Պեկին, սակայն նույնիսկ նրանց աստղային մեծությունը չի անցնում 12,2 m, որը թույլ է տալիս գնահատել նրանց չափերը մոտ 7,5 կմ (եթե համարենք, որ նրանց ալբեդոն նույն քան բարձր է, որքան և Վեստայինը, եթե նրանց մակերևույթը ավելի մութ է, ապա նրանց չափերը կարող են լինել ավելի մեծ)։

Համարվում է, որ ընտանիքը առաջացել է Վեստայի և մեծ աստերոիդի բախման արդյունքում, որը դուրս է շպրտել Վեստայից մեծ քանակով բեկորներ, որոնք և դարձել են ինքնուրույն աստերոիդներ։ Համարվում է նաև որ Վեստայի հարավային կիսագնդում գտնվող հսկայական խառնարանն էլ (չափերը՝ 460 կմ անկյունագծով և 13 կմ խորությամբ, որը համեմատելի է Վեստայի չափերի հետ) հենց այն տեղն է որտեղ հարվածել է աստերոիդը։

Այս ընտանիքի մեջ են մտնում նույնպես մի քանի J դասի աստերոիդներ, որոնք նույնպես հանդիսանում են բախման արդյուն, սակայն ի տարբերություն V դասի աստերոիդների նրանք արտամղվել են Վեստայի ավելի խորը շերտերից։

Վեստայի աստերոիդների ուղեծրի տվյալների վիճակագրական վերլուծության արդյունքում, որոշվել է այս ընտանիքի անդամների ուղեծրային էլեմենտների հիմնական միջակայքը՝

Սա թույլ է տալիս մոտավորապես գնահատել ընտանիքի սահմանները ժամանակակից էպոխայի համար։

Ուսումնասիրությունները ցույց են տալիս, որ 2005 թվականի տվյալներով, այս ընտանիքը ունի 6051 անդամ։

## Բացառությունները
Սպեկտային վերլուծությունը ցույց է տվել, որ այս ընտանիքի մեջ մտնող ոչ բոլոր աստերոիդներն են Վեստայի բեկորներ։ Նրանց սպեկտրների առանձնահատկություններով նրանք չեն պատկանում ոչ V, և ոչ էլ J դասի աստերոիդներին, սակայն նույնպես ունեն ընտանիքի մարմինների ուղեծրերին նման ուղեծրեր։ Դրանցից են հետևյալ աստերոիդները՝

* (306) Յունիտաս
* (442) Էյքսֆիլդիա
* (1697) Կոսկենիեմի
* (1781) Վան Բիսբրուկ

* (2024) ՄակԼաֆլին
* (2029) Բինոմի
* (2086) Նյուվիլ
* (2346) Լիլիո

## Տես նաև
* Աստերոիդների ընտանիքներ
* Երկրին մոտեցող աստերոիդներ
* Տրոյացի աստերոիդներ
* Դամոկլոիդներ
* Կենտավրոսներ
* Ապոլոնի աստերոիդներ
* Ամուրի աստերոիդներ
* Ատենի աստերոիդներ

## Ծանոթագրություններ

## Գրականություն
* S.J. Bus and R.P. Binzel, *Phase II of the Small Main-Belt Asteroid Spectroscopic Survey*, Icarus Vo.. 158, p.&nbsp;106 (2002). Data set online here .
* AstDys site. Proper elements for 96944 numbered minor planets.

Կատեգորիա:Աստերոիդների ընտանիքներ
ԱՄՆ նախագահական ընտրություններ 1924

մինի|աջից|300px|ԱՄՆ նախագահական ընտրությունների արդյունքներ.<span style="color:#C20;">'''կարմիր'''</span> նշված են այն նահանգները, որտեղ հաղթել են Կուլիջը և Դավեսը,
<span style="color:darkblue;">'''կապույտ'''</span> այն նահանգները, որտեղ հաղթել են Դեյվիսը և Բրայանը, իսկ <font color = "darkgreen">կանաչ</font> այն նահանգները, որտեղ հաղթել են Լայայետը և Ուիլլերը։
**ԱՄՆ նախագահական ընտրություններ 1924**, ԱՄՆ 35-րդ նախագահական ընտրություններն են, որում մրցեցին ԱՄՆ հանրապետական կուսակցության թեկնածու, գործող նախագահ Քելվին Քուլիջը և ԱՄՆ դեմոկրատական կուսակցության թեկնածու, նախկին կոնգրեսմեն Ջոն Դեյվիսը։

## Լրացուցիչ տեղեկություններ
* 
* 
* 
* 
* Ranson, Edward. *The Role of Radio in the American Presidential Election of 1924: How a New Communications Technology Shapes the Political Process* (Edwin Mellen Press; 2010) 165 pages. Looks at Coolidge as a radio personality, and how radio figured in the campaign, the national conventions, and the election result.
* 

Կատեգորիա:ԱՄՆ-ի նախագահական ընտրություններ
Օկլահոմա Սիթի

**Օկլահոմա Սիթի** (, ), քաղաք ԱՄՆ-ի հարավային մասում, Օկլահոմա նահանգում։ Օկլահոմա Սիթին Օկլահոմա նահանգի նահանգակենտրոնն է։ 2005 թ-ի տվյալներով քաղաքի բնակչությունը կազմում է 541 500 մարդ։ Քաղաքը հիմնադրվել է 1889 թ-ի ապրիլի 22-ին։

## Կլիմա

## Ամենաբարձր շենքեր

## Քույր քաղաքներ
*  Ուլյանովսկ, Ռուսաստան
*  Յեհուդ, Իսրայել
*  Ամյեն, Ֆրանսիա
*  Պուեբլա, Մեքսիկա
*  Ռիո դե Ժանեյրո, Բրազիլիա
*  Թայնան, Թայվան
*  Թայպեյ, Թայվան

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Օկլահոմա Սիթիի կլիման

Կատեգորիա:1889 թվականին հիմնադրված բնակավայրեր
Կատեգորիա:ԱՄՆ-ի համալսարանական քաղաքներ
Կատեգորիա:Օկլահոմայի քաղաքներ
Օլիմպիա (Վաշինգտոն)

**Օլիմպիա** (), քաղաք ԱՄՆ-ի հյուսիսարևմտյան մասում, Վաշինգտոն նահանգում։ Օլիմպիան Վաշինգտոնի նահանգակենտրոնն է։ 2000 թ-ի տվյալներով քաղաքի բնակչությունը կազմում է 42 514 մարդ։ Հիմնադրվել է 1859 թ-ի հունվարի 28-ին։ Քաղաքից արևմուտք գտնվում է Օլիմպիկ թերակղզին, որտեղ գտնվում է Օլիմպիկ ազգային պարկը։
[մինի|right|200px|[Վաշինգտոն (նահանգ)|Վաշինգտոնի կապիտոլիումը]]

## Կլիմա

## Քույր քաղաքներ
*  Կատո (), Ճապոնիա

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ

* Օլիմպիայի պաշտոնական կայք էջը

Կատեգորիա:1859 թվականին հիմնադրված բնակավայրեր
Կատեգորիա:Վաշինգտոն նահանգի քաղաքներ
Հորոդենկա

**Հորոդենկա** կամ **Գորոդենկա** (), քաղաք, շրջանային կենտրոն Ուկրաինայի Իվանո-Ֆրանկովսկի մարզում։

## Տես նաև
* Սուրբ Աստվածածին եկեղեցի (Հորոդենկա)

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Հոլոքոստի վայրեր Ուկրաինայում
Կատեգորիա:Ուկրաինայի քաղաքներ
Տայգա

աջից|մինի|Տայգայի տարածման շրջանները

**Տայգա** բառը յակուտերեն է և նշանակում է անտառ։ Սակայն ոչ բոլոր անտառներն են տայգա։ Գիտնականները տայգա են անվանում բարեխառն գոտու փշատերև անտառները։ Գիտնականները տարբերում են *մութ փշատերև տայգա, լուսավոր փշատերև տայգա և սոճու անտառներ։* Տայգան փշատերեւ անտառների ենթազոնան է։ Տարածվում է գոտու հյուսիսում զբաղեցնելով ընդարձակ տարածք՝ Սկանդինավյան թերակղզուց մինչև Խաղաղ օվկիանոս։ Հյուսիսային Ամերիկայում տայգան ընդգրկում է Կանադայի կենտրոնական շրջանները՝ Ատլանտյանից մինչև Խաղաղ օվկիանոս։

## Տարածման շրջաններ
[մինի|Տայգան [Հյուսիսային Ամերիկայում]]
Փշատերև անտառների բնական գոտին տարածվում է բարեխառն կլիմայական գոտու հյուսիսում։ Փշատերև անտառներն աճում են Եվրասիայում (Սկանդինավյան թերակղզում, Ռուսական և Արևմտասիբիրական հարթությունների հյուսիսում, Միջին Սիբիրում, հեռավոր արևելքում), Հյուսիսային Ամերիկայում (Կանադական սարահարթում, Ալյասկայի հարավում), Հարավային կիսագնդում (Հարավային Ամերիկայի ծայր հարավում, Թասմանիա և Նոր Զելանդիա կղզիների հարավում)։

## Կլիմա
Կլիման արևմուտքից արևելք դառնում է ցամաքային։ Ձմռանը ցուրտ է, ձնածածկույթը՝ կայուն։ Հունվարի միջին ջերմաստիճանը արևմուտքում -5&nbsp;°C է, իսկ ցամաքի կենտրոնում՝ մինչև -40&nbsp;°C։ Ամռանը տաք է, տեղումների քանակը 700 - 400 մմ. (արևմուտքից արևելք)։

Ամբողջ անտառային գոտում տեղումների քանակը գերազանցում է գոլորշունակությանը։

## Հողեր
[մինի|Տայգան [Ռուսաստանում (Վերխոյանսկ) ձմռանը]]
Հողը հումուսով հարուստ չէ, քանի որ համեմատաբար առատ տեղումները և հողի բարձր խոնավությունը ողողում են սննդարար նյութերը։ Առաջանում են պոդզոլային հողեր (մոխրավուն)։

Գոտում շատ են ճահիճները։

## Բուսական աշխարհ
Տայգայում աճում են փշատերև, ջերմության նկատմամբ ոչ պահանջկոտ ծառեր (եղևնի, եղևենի, սոճի, խեժափիճի, մայրի և այլն)։ Հանդիպում են նաև մանրատերև ծառեր (կեչի, լաստենի, կաղամախի)։

Տայգան մարդուն տալիս է սիբիրյան սոճու «կաղիններ», արժեքավոր դեղաբույսեր՝ մարալարմատ, փշարմավ (չիչխան), կյանքի արմատ՝ ժենշեն։ Տայգայի ճահիճներից հավաքում են լոռամիրգ։ Տայգայում շատ են նաև հատապտուղներն ու սնկերը։ Այստեղ աճում են հապալասենի, թթուհատի, մոշենի, մռամոշի, ազնվամորի, լոռամրգի։

## Կենդանական աշխարհ
աջից|մինի|Գորշ արջ
Տայգայում ապրում են թանկարժեք մորթի ունեցող կենդանիներ (սկյուռներ, սպիտակ նապաստակ, աղվեսներ, սպիտակ կզաքիս, սիբիրական տայգայում՝ սամույր)։

Խուլ թավուտներում ապրում են գորշ արջեր, լուսաններ, շատակերիկներ, անտառների եզրին՝ գայլեր։ Հյուսիսային տայգայում ապրում են հյուսիսային եղջերուներ։

Կան բազմապիսի թռչուններ (խլահավեր, կաքավներ, ցախաքլորներ, մայրահավեր, փայտփորիկներ և այլն)։

## Օգտակար հանածոներ
Տայգայի գոտու ընդերքը հարուստ է ալմաստով ու ոսկով, նավթով ու գազով, արժեքավոր միներալներով ու հանքաքարերով։ Սակայն տայգան, հատկապես նրա արևելյան շրջանները, դեռևս լրիվ ուսումնասիրված չէ, քանի որ նրա ճահճուտներով ու անանցանելի անտառներով անցնելն այնքան էլ հեշտ գործ չէ։

## Յուրացում
Տայգայում, բացի որսորդությունից և ձկնորսությունից, բնակիչները զբաղվում են նաև անտառահատմամբ և գետերով անտառանյութի տեղափոխմամբ։ Անտառներում, առանձնապես եվրոպական տայգայում, կան մշակման հողատարածություններ։ Ողողվող մարգագետիններում, գետերի երկարությամբ, բնակիչները զբաղվում են անասնապահությամբ։

## Տես նաև
* Կանադայի տայգա

Կատեգորիա:Բուսական գոտիներ
Մալթան Մանկական Եվրատեսիլ երգի մրցույթում

Մալթան Մանկական Եվրատեսիլ երգի մրցույթին մասնակցում է մրցույթի հիմնադրման տարվանից՝2003 թվականից։
2011 թվականին Մալթան հրաժարվեց մասնակցությունից։ 2013-ին Մալթան վերադարձավ մրցույթ և կարողացավ հաղթել։ 2 տարի անց 2015 թ. Մալթան կրկին հաջողության հասավ, ստանալով ռեկորդային 185 միավոր։ Մալթան այն 3 երկրներից մեկն է, որին հաջողվել է մրցույթում հաղթել 2 անգամ։

Կատեգորիա:Երկրներ Մանկական Եվրատեսիլ երգի մրցույթում
Սերբիան Մանկական Եվրատեսիլ երգի մրցույթում

Սերբիան Մանկական Եվրատեսիլ երգի մրցույթին մասնակցել է 2006 թվականից։ 2011 թվականին Սերբիան հայտարարեց, որ հրաժարվում է մասնակցությունից։ 3 տարի չմասնակցելուց հետո, Սերբիան 2014 թվականին վերադարձավ։

## Մասնակցումներ

### Սերբիայի Քվեարկությունը (2006 −2015)

## Արտաքին հղումներ
* Տեղեկություններ մրցույթից ESCKAZ.com

Կատեգորիա:Երկրներ Մանկական Եվրատեսիլ երգի մրցույթում
HIStory World Tour

1996 թվականի սեպտեմբերի 7-ին Պրահայի «Լետնա» կայացավ շրջագայության բացումը, որին ներկա էին 125,000 հանդիսատես։ Այս համաշխարհային շրջագայության առաջին մասը վերջացավ 1997 թվականի հունվարին Հոնոլուլույում, իսկ նույն տարվա մայիսի 31-ին Բրեմենում սկսվեց երկրորդ մասը։ Շրջագայության այս հատվածը ավարտվեց 1997 թվականի հոկտեմբերին Հարավային Ամերիկայի Դուբրան քաղաքում։ Ջեքսոնը ելույթ ունեցավ 82 համերգների շրջանակներում, որոնց ներկա էին 4,5 մլն.-ից ավել հանդիսատես 58 քաղաքում, 35 երկրներում և 5 մայրցամաքներում։ Միջինը մեկ համերգին ներկա էին 54,878 մարդ։ 1996 թվականին Սեուլում կայացած համերգը նկարահանվել և թողարկվել է «Sony Music» ընկերության կողմից։

## Աղբյուրներ

Կատեգորիա:Մայքլ Ջեքսոնի համերգային շրջագայություններ
Ռիչմոնդ (Վիրջինիա)

մինի
**Ռիչմոնդ** ( ), քաղաք ԱՄՆ-ի արևելյան մասում՝ Վիրջինիա նահանգում։ Ռիչմոնդը Վիրջինիայի նահանգակենտրոնն է։ 2010 թվականի տվյալներով՝ քաղաքի բնակչությունը կազմում է 204 214 մարդ։ 1865 թվականին քաղաքի 25 %-ը ոչնչացվել է հրդեհից։

## Քույր քաղաքներ
*  Վինդհուկ (), Նամիբիա
*  Օլշթին (), Լեհաստան
*  Ռիչմոնդ (), Անգլիա, Մեծ Բրիտանիա
*  Սայտամա (), Ճապոնիա
*  Ուրավա (), Ճապոնիա
*  Չենչժոու (), ՉԺՀ
*  Յնդոնբու (), Հարավային Կորեա

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Ռիչմոնդի պաշտոնական կայք էջը 

Կատեգորիա:1607 թվականին հիմնադրված բնակավայրեր
Կատեգորիա:ԱՄՆ-ի համալսարանական քաղաքներ
Կատեգորիա:Վիրջինիայի քաղաքներ
Խուան Կարլոս Վասմոսի

**Խուան Կարլոս Մարիա Վասմոսի Մոնտի** (), (դեկտեմբերի 15, 1938, Ասունսյոն), պարագվայական ձեռնարկատեր, ինժեներ և քաղաքական գործիչ, երկրի նախագահ 1993 թ. օգոստոսի 15-ից 1998 թ. օգոստոսի 15-ը։ Եղել է Կոլորադո կուսակցության անդամ։ Նա առաջին քաղաքացիական նախագահն է Ալֆրեդո Ստրեսսներից հետո և 1811 թ.-ից հետո առաջին ժողովրդավարական ձևով ընտրված նախագահը։

Կատեգորիա:1938 ծնունդներ
Կատեգորիա:Դեկտեմբերի 15 ծնունդներ
Կատեգորիա:Պարագվայի քաղաքական գործիչներ
Կատեգորիա:Պետության ղեկավարներ
Ռաշմոր լեռ

մինի|250px|Չորս նախագահների բարձրաքանդակը։

**Ռաշմոր լեռ ազգային հուշարձան** (), գտնվում է ԱՄՆ Հարավային Դակոթա նահանգի Քիսթոմ քաղաքի մոտակայքում, Սև լեռներում։ Երկար ժամանակ Ռաշմոր լեռան դիմաքանդակների հուշարձանը համարվում էր աշխարհում ամենամեծը։  Լեռը հայտնի է գրանիտե ապարի վրայի 18,6 մետր բարձրությամբ ԱՄՆ չորս նախագահների՝ Ջորջ Վաշինգտոնի, Թոմաս Ջեֆերսոնի, Թեոդոր Ռուզվելտի և Աբրահամ Լինքոլնի (ձախից աջ հերթականությամբ) հսկայական դիմաքանդակների  բարձրաքանդակով։ Դիմանկարներից յուրաքանչյուրը  մոտ 18 մ բարձրություն ունի։ Աշխատանքը սկսվել է 1927 թվականին քանդակագործ Հադզոն Բորգլումի  ղեկավարությամբ։ Ժայռաբեկորները ճեղքելու համար դինամիտով պայթեցումներ են կատարվել։

Նախքան Ամերիկայի գաղութացումը այս լեռը տեղաբնակ ցեղերի լեզվով կոչվում էր «Վեց պապեր» (), բայց 1930 թվականին վերանվանվեց Չարլզ Ռաշմորի՝ ամերիկյան բիզնեսմենի անունով (), որը 1885 թվականին կազմակերպել էր առաջինը այս շրջան այցելած արշավախումբը։ Հարավային Դակոտայից ԱՄՆ սենատոր Պետեր Նորբեկը հովանավորել է նախագիծը և ստացել ֆինանսավորում դաշնային կառավարությունից։

Հուշարձանի ստեղծման գաղափարը տեղացի պատմաբան Դոան Ռոբինսոնինն էր, նպատակը՝ Հարավային Դակոտայում զբոսաշրջության զարգացումը։ Քանդակների համար ընտրվեց Ռաշմոր լեռը և Հուդզոն Բորգլումը կարծես որպես մարգարեություն ասաց. «Ամերիկան շարասյուներով կքայլի այս հորիզոնով»։ Նա ընտրեց այս նախագահներին, քանի որ նրանք խորհրդանշում էին Ամերիկայի պատմության առաջին 150 տարիներն ու հանրապետական ոգին։

Կոնգրեսի կողմից թույլատվություն ստանալուց հետո Բորգլումը 1925 թվականին սկսեց աշխատանքները, որը տևեց շուրջ 14 տարի՝ արժենալով 1 մլն ԱՄՆ դոլար։ Քանդակագործը Ջոն Հուդզոն Բորգլումն է ()։ Թեոդոր Ռուզվելտի գլուխը դիրքով մյուսներից խորն է, քանի որ պայթեցումների ժամանակ ապարի մեծ կտոր էր քանդվել։ Քանդակների վրա աշխատել են 400-ից ավել մասնագետներ։ Համարվում է ԱՄՆ պատմական հուշարձան։ Ռաշմոր լեռը համաշխարհային հռչակ է ձեռք բերել։ Ամեն տարի 2 միլիոն մարդ է այցելում այս հուշարձանը։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:ԱՄՆ-ի հուշարձաններ
Կատեգորիա:Հարավային Դակոտա
Տունդրա

մինի|աջից|Տունդրայի տարածման շրջանները
**Տունդրա** ֆիններեն բառը նշանակում է *ամայի վայր*։ Ավելի ուշ այդպես սկսել են անվանել նաև հյուսիսային անտառազուրկ հարթավայրային շրջանները։

Տունդրան համարվում է երկրագնդի բնական գոտիներից մեկը։

## Տարածման շրջաններ
[մինի|աջից|Տունդրան [Գրենլանդիայում]]
Հյուսիսային կիսագնդում այս գոտին տարածվում է Եվրասիայի և Հյուսիսային Ամերիկայի ծայր հյուսիսային ափամերձ շրջաններում, Գրենլանդիայի առափնյա շրջաններում և որոշ այլ կղզիներում։

Հարավային կիսագնդում այն տարածվում է Անտարկտիդա մայրցամաքի Անտարկտիկա թերկաղզու ծայր հյուսիսային շրջաններում և որոշ կղզիներում։

## Կլիմա
[մինի|աջից|Տունդրան [Ռուսաստանում]]
Տունդրայում կլիման մերձանտարկտիկական է։ Նրա հարավային սահմանը համընկնում է հուլիսյան +10&nbsp;°C իզոթերմի հետ։

Ամռանը զով է։ Հուլիսի միջին ջերմաստիճանը +10&nbsp;°C-ից ցածր է, իսկ բացարձակ առավելագույնը հասել է +21&nbsp;°C-ի։

Ձմռանը միջին ջերմաստիճանը տատանվում է -20 -50&nbsp;°C-ի սահմաններում։

Տեղումների տարեկան քանակը 200 - 300 մմ. է։ Այստեղ տեղումները գերազանցում են գոլորշունակությանը։

## Հողեր
[մինի|աջից|Տունդրան [Ալյասկա (նահանգ)|Ալյասկայում]]
Տունդրային բոնորոշ է հողի բազմամյա սառցույթը։ Ամռանը հողի ընդամենը 0,5 - 1,5 մետրանոց շերտ է հալվում, որին անվանում են գործունյա շերտ։

Հողի սառցույթի շնորհիվ հալոցքային ջրերը չեն ներծծվում, իսկ ցածր ջերմաստիճանների պայմաններում՝ չեն գոլորշանում և ձևավորում են ճահճային, տորֆաճահճային և տունդրագլեյան հողեր։

## Բուսական աշխարհ
Սառը, անբարենպաստ կլիմայի պատճառով տունդրայում անտառներ բոլորովին չկան։ Անտառների համար հատկապես կործանարար են Արկտիկայից փչող ուժեղ ու սառը փոթորկալից քամիները։

Տունդրայում տարածված են այն բույսերը, որոնք չունեն խորը գնացող արմատներ, ինչպիսիք են մամուռներն ու քարաքոսերը։

Բուն կամ միջին տունդրայում աճում են նաև բևեռային կակաչ, բևեռային բոշխ, թթուհատ, մռամոշ և այլ հատապտուղներ, իսկ տունդրայի հարավային մասում, որտեղ գործունյա շերտը ավելի հզոր է, աճում են թփուտային գաճաճ ծառեր՝ գաճաճ կաղնի, բևեռային ուռենի, հապալասենի, կեչի և այլն։

## Կենդանական աշխարհ
Տունդրայի բնորոշ կենդանիներից են կրծողները, հյուսիսային եղջերուն, բևեռային նապաստակը, աղվեսը, բուն, արջը, գայլը, կաքավը և այլն։
Այստեղ են բնակվում թռչուններից ՝ բևեռային բուերը, սագերը,բադերը, սպիտակ կաքավները և ուրիշ թռչունները։
Ամռանը այստեղ իրենց «հանգիստն» են անցկացնում բազմաթիվ թռչուններ (կերն առատ է, եղանակը՝ զով), որոնք մերձափնյա ժայռոտ կղզիներում ստեղծում են «թռչնաշուկաներ»։

Ճահճային պայմանները և խոնավ օդը այստեղ ստեղծում են նպաստավոր պայմաններ միջատներ բազմացման համար, հատկապես երկթևանիները(մոծակներ, մակրիցաները, մլակները) ,և նաև այստեղ են բնակվում ՝ մայիսյան բզեզը,  սոճիի ցեց և ուրիշները։

Նաև գետերում և լճերում ապրում են ձկներ (նելմա, օմուլ, մանրաձուկ և այլն)։

## Յուրացում
Տունդրան յուրացնելը դժվար է ոչ միայն դաժան կլիմայի, այլև հավերժական սառցույթի պատճառով։

Այս գոտում հիմնականում զբաղվում են եղջերվապահությամբ և ձկնորսությամբ։

## Օգտակար հանածոներ
Տունդրայում հայտնաբերված են ածխի, երկաթի, նիկելի, պղնձի, գազի և այլն օգտակար հանածոների հսկայական պաշարներ։

Կատեգորիա:Կլիմայական գոտիներ
Կատեգորիա:Տունդրա
RSA

մինի|RSA securityID
**RSA** (Rivest, Shamir ու Adleman ազգանուններից ստեղծված հապավում է), բաց բանալիով գաղտնագրային ալգորիթմ է։ RSA-ը առաջին համակարգն էր, որը կարելի էր օգտագործել և՛ գաղտնագրելու, և՛ թվային ստորագրությունների համար։ Մեծ մասամբ ալգորիթմը օգտագործվում է PGP, S/MIME, TLS/SSL, IPSEC/IKE և այլ գաղտնագրային ծրագրերում։

## Պատմություն
1976 թվականին Ուիթֆիլդ Դիֆֆին և Մարթին Հելլմանը գաղտնագրային համակարգում առաջարկեցին նոր մոտեցում՝ բաց բանալիով գաղտնագրություն, որը փոխեց գաղտնագրության մասին պատկերացումները։ Մասաչուսեթսի տեխնոլոգիական ինստիտուտից (MIT) Ռոն Ռիվեսթը, Ադի Շամիրը և Լեոնարդ Ադլիմանը ուսումնասիրելով Դիֆֆի-Հելլմանի «Նոր ուղղություններ գաղտնագրությունում» (անգլ.՝ «New Directions in Cryptography») հոդվածը՝ սկսեցին փնտրել մաթեմատիկական ֆունկցիա, որը թույլ կտար իրագործել Դիֆֆի-Հելլմանի առաջարկած գաղտնահամակարգի մոդելը բաց բանալիով։ Ավելի քան 40 տարբերարկների վրա աշխատելուց հետո, նրանց հաջողվեց գտնել ալգորիթմ, որի անունն էլ դրեցին երեք գիտնականների ազգանունների սկզբնատառերով RSA։

## Ալգորիթմի գեներացում
# Վերցնում ենք երկու պարզ թիվ՝ p և q, p≠q
# բազմապատկում ենք n=p·q
# հաշվում ենք Էիլերի ֆունկցիան F(n)=(p-1)(q-1)
Գտնում ենք բաց բանալին, որը պիտի բավարարի F(n) > e > 1 և (F(n), e)= (1;1)։ Փակ բանալին գտնում ենք Էվկլիդյան բանաձևի միջոցով՝ d = e-1(mod (F(n))։ Բաց բանալին կլինի e,n զույգը։ Փակ բանալին կլինի d,n զույգը։ Ընտրում ենք բնօրինակ, որը պետք լինի փոքր n-ից (M  p = 7, q = 17, 

:  n = p \cdot q = 119 

:  F(n)= (p-1)(q-1)=96 

:  e=5, 

:  d=e-1 mod (F(n))= 77 

:  PU = (5,119)

:  PB= (77,119)

:  M=19 
:  C=195 mod 119=66 
:  D= 6677 mod 119= 19 

## Ալգորիթմ հաշվարկման համար ab mod n

c ← 0 ; f ← 1 
for i ← k downto 0 
	do c ← 2 x c 
	 	f ← (f **·** f ) mod n 
	if bi=1 
		then c ← c+1 
			f ← (f **·** a) mod n 
return f

## Անվտանգություն
Չորս եղանակ կա RSA ալգորիթմի հարձակման համար
# Կոպիտ գրոհ՝ փորձելով բոլոր հնարավոր փակ բանալիները
# Մաթեմատիկական հարձակում՝ փորձելով հասկանալ, որոնք են ընտրված պարզ թվերը
# Ժամանակային հարձակումներ՝ սա կախված է վերծանման ալգորիթմի ծախսվելիք ժամանակից
# Ընտրված ծածկագրված տեքստի հարձակում, որը օգտագործում է RSA ալգորիթմի հատկությունները

Կատեգորիա:Գաղտնագրություն
Կատեգորիա:Ալգորիթմներ
Հարիսբուրգ (Փենսիլվանիա)

**Հարիսբուրգ** (), քաղաք ԱՄՆ-ի արևելյան մասում, Փենսիլվանիա նահանգում։ Հարիսբուրգը Փենսիլվանիայի նահանգակենտրոնն է։ Գտնվում է Ֆիլադելֆիայից 169&nbsp;կմ դեպի արևմուտք։ Զբաղեցնում է 30,727458 քառակուսի կիլոմետր տարածք: 2000 թվականի մարդահամարի տվյալներով քաղաքի բնակչության թվաքանակը եղել է 48 950։ Այստեղ է գտնվում Փենսիլվանիայի համալսարանի մի ենթաբաժինը։ 2011 թվականին քաղաքը համարվել է սնանկ՝ կապված գլոբալ ֆինանսական ճգնաժամի հետ։

## Պատմություն
Հարիսբուրգի կառույցներից Սայմոն Քեմերոնի տունը, կենտրոնական երկաթուղային կայարանն ու գնացքների պահեստը և Փենսիլվանիայի նահանգային կապիտոլիումի համալիրը ունեն ազգային պատմական հուշարձանի կարգավիճակ։ Քաղաքի կառույցներից ու վայրերից երեսունչորսը (2020 թվականի մարտի 7-ի դրությամբ) գրանցված են Պատմական վայրերի ազգային գրանցամատյանում (NRHP-ում)։

## Ժողովրդագրություն



## Կլիմա

## Քույր քաղաքներ
*  Մաալոտ Տարշիխա, Իսրայել
*  Պաչուկա դե Սոտո, Մեքսիկա

## Ծանոթագրություններ

## Գրականություն
* Barton, Michael. *An Illustrated History of Greater Harrisburg: Life by the Moving Road*. Sun Valley, California: American Historical Press, 2009.
* Eggert, Gerald G. *Harrisburg Industrializes: The Coming of Factories to an American Community*. University Park, Pennsylvania: Pennsylvania State University Press, 1993.

## Արտաքին հղումներ
* 

Կատեգորիա:1719 թվականին հիմնադրված բնակավայրեր
Կատեգորիա:ԱՄՆ-ի բնակավայրեր
Կատեգորիա:ԱՄՆ-ի քաղաքներ
Կատեգորիա:Հյուսիսային Ամերիկայի բնակավայրեր
Կատեգորիա:Փենսիլվանիայի բնակավայրեր
Կատեգորիա:Փենսիլվանիայի քաղաքներ
Կանաչ Էվգլենա

**Կանաչ էվգլենան** (), միաբջիջ կենդանի է։ Կախված պայմաններից լինում է և ավտոտրոֆ, և հետերոտրոֆ

մինի|200px|Նեքին ձևը մանրադիտակի տակ

## Կենսակերպը, կառուցվածքը և շարժումը
Կանաչ էվգլենան, ինչպես և սովորական ամեոբան, ապրում է նեխած տերևներով կեղտոտված լճակներում, ջրափոսերում և կանգնած ջրով այլ ջրամբարներում։ Նրա առջևի ծայրը բութ է, իսկ հետևինը՝սուր։ Էվգլենայի ցիտոպլազմայի արտաքին շերտը խիտ է, այն մարմնի շուրջը առաջացնում է թաղանթ։ Թաղանթի շնորհիվ էվգլենայի մարմնի ձևը շարժման ժամանակ քիչ է փոխվում։ Էվգլենան կարող է միայն թեթևակի կծկվել, որի հետևանքով կարճանում ու լայնանում է։ Էվգլենայի մարմնի առջևի ծայրում գտնվում է ցիտոպլազմայի նուրբ թելանման ելուստ՝մտրակ։ Մտրակը պտուտակաձև շարժելով՝Էվգլենան խրվում է ջրի մեջ և դրա շնորհիվ լողում բութ ծայրով առաջ։
Մեկ կամ մի քանի մտրակներով տեղաշարժվող կենդանիները պատկանում են Մտրակավորների դասին։
Գիտնականները ենթադրում են, որ 1,5 միլիարդ տարի առաջ ապրած հնադարյան մտրակավորներից առաջացել են նախակենդանիների ժամանակակից դասերը։Արմատները սնվում են պատրաստի  օրգանական  նյութերով։Ամեոբան  կեղծ  ոտիկների  օգնությամբ շրջապատում  և  կուլ  է  տալիս  սսնդի  մասնիկը։

## Սննդառությունը
Էվգլենայի ցիտոպլազմայի մեջ կան 20-ից ավելի ձվաձև, կանաչ քլորոպլաստներ, որոնք նրան տալիս են կանաչ գույն։ Քլորոպլաստներում կա քլորոֆիլ։ Էվգլենան սնվում է լույսի պայմաններում, ինչպես կանաչ բույսերը, իր մարմինը կառուցելով օրգանական նյութերից, որոնք առաջանում են լույսի տակ ֆոտոսինթեզի միջոցով։ Ցիտոպլազմայում կուտակվում են օսլայի բաղադրությանը նման պաշարային սննդանյութերի մանր հատիկներ, որոնք ծախսվում են էվգլենայի սոված ժամանակ։ 
Եթե էվգլենային երկար ժամանակ տեղավորենք մթության մեջ, նրա քլորոֆիլը կանհետանա, նա կդառնա անգույն։ Դրա հետևանքով ֆոտոսինթեզը դադարում է, և էվգլենան սկսում է յուրացնել լուծված օրգանական նյութերը, որոնք առաջանում են մահացած տարբեր օրգանիզմների քայքայման ժամանակ։

## Շնչառությունը և արտազատումը
Այն տեղի է ունենում այնպես, ինչպես ամեոբայինը։ Կծկուն վակոուլը գտնվում է էվգլենայի մարմնի առջևի ծայրում։ Դրա միջոցով էվգլենայի օրգանիզմից հեռանում են ավելորդ ջուրն ու արտաթորության նյութերը։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Մտրակավորների դաս
Bad 25

**Bad 25**-ը ամերիկյան երգիչ Մայքլ Ջեքսոնի 7-րդ ստուդիական՝ Bad, ալբոմի թողարկման 25-ամյակի կապակցությամբ հատուկ վերաթողարկում է։ Սա երկրորդ ալբոմն է, որը թողարկվում է 25-ամյակի կապակցությամբ (առաջինը 2008 թվականին թողարկված Thriller 25-ն էր)։ Այն թողարկվել է 2012 թ.-ի սեպտեմբերի 18-ին, լինելով աշխարհի ամենալավ վաճառված ալբոմներից մեկի վերաթողարկում։
Ի տարբերություն օրիգինալ ալբոմի, այն պարունակում է նաև չթողարկված դեմո ձայնագրություններ և «Wembley» մարզադաշտում ունեցած մենահամերգի կենդանի կատարման ձայնագրության սկավառակ։

## Թողարկում և կառուցվածք
Ալբոմի p.r.-ը անց է կացնում Papsi ընկերությունը, որը նախատեսել է թողարկել վիդեո (այն ներառված չի լինի թողարկվող տարբերակների ցանկում) և Ջեքսոնի պատկերով 450 մլ.-նոց հյութեր, որոնք տարածելու են ողջ աշխարհով։ Ալբոմը վերաթողարկվել է 3 տարբերակով՝ delux box set, հատուկ վերաթողարկում և պատկերային վինիլ։ Delux box set տարբերակը նաև պարունակում է համերգի տեսասկավառակը, որը թողարկվում է առաջին անգամ։

## Սինգլ
"I Just Can't Stop Loving You" սինգլը, որը նաև օրիգինալ թողարկման սինգլ է, վերաթողարկվել է CD տարբերակով ԱՄՆ-ում 2012 թ.-ի հունիսի 5-ին Walmart-ի համար բացառապես։ Սինգլը պարունակում է չթողաևկված "Don't Be Messin' 'Round" դեմո ձայնագրությունը։ Սինգլը չի թողարկվել «թվային բեռնում» տարբերակով։ Վերաթողարկված երգը մեկնարկել է Billboard's Hot Singles Sales chart հիթ-շքերթից, ի սկզբանե լինելով 1-ին հորիզոնականում։ Այն վաճառվել է 5,000 օրինակով։

## Երգացանկ

### Դելյուքս տարբերակ

## Աղբյուրներ

Կատեգորիա:Անգլալեզու ալբոմներ
Կատեգորիա:Հետմահու ալբոմներ
Կատեգորիա:Մայքլ Ջեքսոնի ալբոմներ
Սանտա Ֆե (Նյու Մեքսիկո)

**Սանտա Ֆե** (, տառացի «Սուրբ հավատ», լրիվ պատմական անվանում *La Villa Real de la Santa Fé de San Francisco de Asís*), քաղաք ԱՄՆ-ի հարավային մասում, Նյու Մեքսիկո նահանգում։ Սանտա Ֆեն Նյու Մեքսիկոյի նահանգակենտրոնն է։ 2005 թ-ի տվյալներով քաղաքի բնակչությոնը կազմում է 71 000 մարդ։

## Քույր քաղաքներ
*  Բուխարա (, ), Ուզբեկստան
*  Օլգին (), Կուբա
*  Պարրալ (), Մեքսիկա
*  Սանտա Ֆե (), Իսպանիա
*  Սորրենտո (), Իտալիա
*  Ցույամա (), Ճապոնիա

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:1610 թվականին հիմնադրված բնակավայրեր
Կատեգորիա:Նյու Մեքսիկոյի քաղաքներ
Կոնկորդ (Նյու Հեմփշիր)

**Կոնկորդ** (), քաղաք ԱՄՆ-ի հյուսիսարևելյան մասում: Նյու Հեմփշիր նահանգի մայրաքաղաքն է և Մերիմաք շրջանի վարչական կենտրոնը։ Զբաղեցնում է 174,02 կմ² տարածք: 2020 թվականի մարդահամարի տվյալներով բնակչության թվաքանակը եղել է 43.976։ Քաղաքը հիմնադրվել է 1659 թվականին։ Կոնկորդը կառավարվում է 14 անդամներից բաղկացած քաղաքային խորհրդի կողմից։ Քաղաքապետ ընտրվում է երկու տարին մեկ։

## Ժողովրդագրություն

## Ծանոթագրություններ

## Գրականություն
* 

## Արտաքին հղումներ
* Concord School District
* New Hampshire Economic and Labor Market Information Bureau Profile
* New Hampshire Historical Society
* Greater Concord Chamber of Commerce
* Visit Concord NH

Կատեգորիա:1733 թվականին հիմնադրված բնակավայրեր
Կատեգորիա:Նյու Հեմփշիրի քաղաքներ
Օլթենիա

[մինի|Օլթենիան [Ռումինիայի քարտեզի վրա]]
**Օլթենիան** (, ինչպես նաև **Փոքր Վալախիա**), պատմական շրջան է Ռումինիայի հարավարևմտյան մասում։ Հյուսիսում սահմանակից է Տրանսիլվանիային, իսկ արևելքում՝ Մունթենիային։ Օլթենիան ունի պետական սահման Բուլղարիայի և Սերբիայի հետ։ Ամենախոշոր քաղաքը Կրայովան է։
## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Պատմական մարզեր
Մեդիսոն (Վիսկոնսին)

**Մեդիսոն** (, հանդիպում է նաև *Մադիսոն*), քաղաք ԱՄՆ հյուսիսարևելյան մասում, Վիսկոնսին նահանգում։ Հանդիսանում է Վիսկոնսինի վարչական կենտրոնը։ 2007 թվականի տվյալներով քաղաքի բնակչությունը կազմում է 228 775&nbsp;մարդ։ Ամբողջ Վիսկոնսինի տարածքում իր մեծությամբ երկրորդն է Միլուոկիից հետո և 77-րդը՝ ԱՄՆ-ում։

## Կլիմա

## Քույր քաղաքներ
*  Այնարու, Արևելյան Թիմոր
*  Արկատաո, Սալվադոր
*  Վիլնյուս, Լիտվա
*  Կամագուեյ, Կուբա
*  Կուսկո, Պերու
*  Մանագուա, Նիկարագուա
*  Մանտովա, Իտալիա
*  Օբիհիրո, Ճապոնիա
*  Ֆրայսբուրգ, Գերմանիա

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:1836 թվականին հիմնադրված բնակավայրեր
Կատեգորիա:ԱՄՆ-ի համալսարանական քաղաքներ
Կատեգորիա:Վիսկոնսինի քաղաքներ
2012 թ. NBA դրաֆթ

[thumb|upright|'''[Էնթոնի Դեյվիսը**` առաջին ընտրությունը «[[Նյու Օռլեանս Հորնեթս]]ի» կողմից]]
[[Պատկեր:Michael Kidd Gilchrist cropped.jpg|thumb|upright|[[Մայքլ Քիդ-Գիլքրիսթ]]` 2-րդ ընտրությունը «[[Շառլոթ Հորնեթս|Շառլոթ Բոբքեթս]]ի» կողմից կողմից]]
[[Պատկեր:Bradley Beal.jpg|thumb|upright|Բրեդլի Բիլ` 3-րդ ընտրությունը «[[Վաշինգթոն Վիզարդս]]ի» կողմից]]

**2012 թ. NBA-ի դրաֆթը''' տեղի ունեցավ 2012 թ.-ի հունիսի 28-ին՝ Նյուարքի (Նյու Ջերսի նահանգ) Փրուդենշըլ Սենթր մարզապալատում։ Դրաֆթն ԱՄՆ-ում ցուցադրվել է ESPN սպորտային հեռուստաալիքով։ Այս դրաֆթում Բասկետբոլի ազգային ասոցիացիայի (NBA) ակումբները, նախապես բաշխված վիճակահանությամբ տրված ընտրության իրավունքներով, ընտրեցին երիտասարդ սիրողական և պրոֆեսիոնալ բասկետբոլիստների` ԱՄՆ-ից և այլ երկրներից։

Մայիսի 30-ին անցկացված դրաֆթ-վիճակահանության արդյունքում առաջինն ընտրելու իրավունքը ստանում է Նյու Օռլեանս Հորնեթսը, ով ընտրում է 19-ամյա Էնթոնի Դեյվիսին` Կենտակիի համալսարանից։ 2-րդ ընտրություն Մայքլ Քիդ-Գիլքրիսթը, ով ընտրվում է Շառլոթ Բոբքեթսի կողմից, նույնպես Կենտակիի համալսարանից էր։ Ընդհանուր առմամբ երկու ռաունդերում ընտրվել էին 6 կենտակցիներ, ընդ որում՝ առաջին երեքը առաջին կուրսեցիներ էին։

Մրցաշրջանի նորեկի տիտղոսը շնորհվում է Դեմիան Լիլարդին՝ «Պորտլենդ Բլեյզերսից»:

## Դրաֆթ
### Պատկերասրահ

|Դիոն Ուեյթերս՝ 4-րդ ընտրությունը «Կլիվլենդ Կավալիերսի» կողմից
Պատկեր:Thomas Robinson of the Kansas Jayhawks vs Iowa State (cropped).jpg|Թոմաս Ռոբինսոն՝ 5-րդ ընտրությունը Սակրամենտո Քինգսի կողմից
Պատկեր:Damian Lillard against the Cleveland Cavaliers (cropped).jpg|Դեմիան Լիլարդ` 6-րդ ընտրությունը «Պորտլենդ Թրեյլբլեյզերսի» կողմից
Պատկեր:Harrison Barnes cropped.jpg|Հարիսոն Բարնս` 7-րդ ընտրությունը «Գոլդեն սթեյթ Ուորիորսի» կողմից
Պատկեր:Andre Drummond vs Wizards 2014.jpg|Անդրե Դրամոնդ՝ 9-րդ ընտրությունը «Դետրոյթ Փիստոնսի» կողմից
Պատկեր:Austin Rivers closeup.jpg|Օսթին Ռիվերս` 10-րդ ընտրությունը «Նյու Օռլեանս Հորնեթսի» կողմից
Պատկեր:Meyers Leonard 1 crop.jpg|Մեյերս Լեոնարդ` 11-րդ ընտրությունը «Պորտլենդ Թրեյլ Բլեյզերսի» կողմից
Պատկեր:Draymond Green (33053301711).jpg|Դրեյմոնդ Գրին՝ 35-րդ ընտրությունը «Գոլդեն Սթեյթ Ուորիորսի» կողմից
Պատկեր:Khris Middleton (39684853532).jpg|Քրիս Միդլթոուն՝ 39-րդ ընտրությունը «Դետրոյթ Փիստոնսի» կողմից


### Պայմանանշաններ

### Բուն Դրաֆթը

## Նշումներ

## Աղբյուրներ

## Արտաքին հղումներ
* 2012 NBA դրաֆթ - պաշտոնական էջ
* 2012 NBA դրաֆթը ESPN-ի կայքում

Կատեգորիա:Բասկետբոլի ազգային ասոցիացիայի դրաֆթներ
Անգեղակոթ

**Անգեղակոթ**, գյուղ Հայաստանի Սյունիքի մարզի Սիսիան համայնքում։

## Աշխարհագրություն
Անգեղակոթը գտնվում է Որոտան գետի ձախափնյա սարավանդի վրա՝ ծովի մակարդակից 1800 մ բարձրության վրա։ Մարզկենտրոն Կապան քաղաքից հեռու է 108 կմ դեպի հյուսիս-արևմուտք։

## Պատմություն
Անգեղակոթը Հայաստանի հնագույն բնակավայրերից է, որի պատմությունը թվագրվում է հազարամյակներով։

### Հնագույն ժամանակաշրջան
Անգեղակոթը Մեծ Հայքի հնագույն բնակավայրերից է։ Գյուղն առաջին անգամ հիշատակվում է դեռևս V դարում, թեև հայտնի է, որ այն գոյություն է ունեցել շատ ավելի շուտ ժամանակաշրջաններում։ Գյուղի տարածքում հայտնաբերվել են նեոլիթի և բրոնզի դարի դոլմեններ, շրջակայքում կան մ.թ.ա. VIII – I հազարամյակների դամբարանադաշտեր, կիկլոպյան ամրոցի հետքեր, իսկ ավելի ուշ ժամանակաշրջանից՝ միջնադարյան խաչքարեր, գերեզմաններ, ջրաղացներ։ Միջնադարյան հուշարձաններից են Սուրբ Ստեփանոս, Սուրբ Աստվածածին, Սուրբ Հազարափրկիչ եկեղեցիները և մատուռները։ Անգեղակոթի ամենանշանակալից սրբավայրը «Վարդան զորավար» սրբավայրն է, որտեղ ըստ տեղական ավանդապատումների, զետեղված է զորավար իշխան Վարդան Մամիկոնյանի դին, որն այստեղ էր բերվել 451 թվականի Ավարայրի ճակատամարտից վերադարձող զորքերի կողմից։

Նույն դարաշրջանում, Անգեղակոթում էր բնակվում մարզպան Վասակ Սյունին. գյուղի տարածքում կա մի հուշարձան, որի տակ՝ ըստ տեղական ավանդապատումների, թաղված է Վասակ Սյունին։

### Միջնադար
Միջին դարերում Անգեղակոթը Սյունիքի վարչական, մշակութային և հոգևոր կենտրոններից էր։ 16-17–րդ դարերում այն համարվում էր գյուղաքաղաք և իշխանանիստ-մելիքանիստ ավան՝ Մելիք-Սաֆրազյան (Սաֆրազբեկյան) իշխանական տան նստավայրը։

1699 թվականին հայ ազատագրական շարժման գործիչ իշխան Իսրայել Օրին Անգեղակոթում հրավիրել է մի գաղտնի հավաք (Անգեղակոթի ժողովը) որի ընթացքում Սյունիքի հայ իշխանները (մելիքները) քննարկել են Հայաստանի անկախության ծրագրերը։

### Նոր ժամանակաշրջան
1797 թվականին Անգեղակոթը ենթարկվել է պարսիկ Աղա-Մահմեդ Բ խանի հարձակմանը և դատարկվել է։ 1828-1830 թվականներին այն նորից վերաբնակեցվեց՝ Պարսկաստանի Խոյ և Սալմաստ շրջաններից (հիմնականում Ղարաքյավշան գյուղից) գաղթած հայ բնակիչներով, ովքեր հիմնեցին «նոր Անգեղակոթը»։

Նախկինում **Անգելաութ** անվանումով գյուղն ընդգրկված է եղել Ելիզավետպոլի նահանգի Զանգեզուրի գավառում։

### Պատմամշակութային հուշարձաններ
Տարածքում հայտնաբերվել են նեոլիթի, բրոնզե դարի դոլմեններ և դամբարաններ։
Ունի միջնադարյան հուշարձաններ՝ Սուրբ Աստվածածին, Սուրբ Ստեփանոս, Սուրբ Հազարափրկիչ եկեղեցիներ, մի քանի մատուռ, խաչքարեր, «Վարդան Զորավար» սրբավայր։

## Բնակչություն
Անգեղակոթի ազգաբնակչության փոփոխությունը.

## Հայտնի անձինք
Անգեղակոթում է ծնվել ծանրամարտի օլիմպիական խաղերի ու աշխարհի չեմպիոն Օգսեն Միրզոյանը։

## Տնտեսություն
Բնակչությունը զբաղվում է անասնաբուծությամբ, հացահատիկի և ծխախոտի մշակությամբ։

## Պատկերասրահ

-Անգեղակոթի Սուրբ Վարդան սրբավայր 1.jpg|Անգեղակոթի Սուրբ Վարդան սրբավայր


## Տես նաև
* Անգեղակոթի պատմության և մշակույթի անշարժ հուշարձանների ցանկ (Սյունիքի մարզ)

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Սիսիան համայնքի բնակավայրեր
Կատեգորիա:Սյունիքի մարզի գյուղեր
Մուհամմադ Բաղեր Ղալիբաֆ

**Մուհամմադ Բաղեր Ղալիբաֆ** (; ծնված 1961 թ., սեպտեմբերի 23, Մաշհադ), ազգությամբ քուրդ Իրանի պետական գործիչ։ 2005 թվականին ընտրվել է Թեհրանի քաղաքապետ։

Իրանա-իրաքյան պատերազմի ժամանակ եղել է պարսկական բանակի հատուկ ստորաբաժանման անդամ։ 1999 թվականին նշանակվել է Իրանի Իսլամական Հանրապետության ոստիկանապետ։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Թեհրանի համալսարանի շրջանավարտներ
Կատեգորիա:Իսլամական խորհրդակցական ժողովի 11-րդ գումարման պատգամավորներ
Կատեգորիա:Իրանի քաղաքական գործիչներ
Կատեգորիա:Իրանցի գեներալներ
Կատեգորիա:Իրանցի ռազմական գործիչներ
Կատեգորիա:Խորհրդարանի նախագահներ
Կատեգորիա:Քրդեր
Հույները Հայաստանում և Արցախում

**Հույները Հայաստանում**, Հայաստանում և Արցախում բնակվող հույները։

## Պատմություն
Հայաստանում հույները բնակվել են դեռևս Տիգրան Մեծի օրոք, երբ վերջինս գաղթեցրեց նրանց Կիլիկիայից Տիգրանակերտ։ Սակայն հույների մեծ ներհոսք եղավ ավելի քան 2 հարյուր տարի առաջ՝1760-ականներին, երբ Իրակլի թագավորի հրավերով Օսմանյան կայսրությունից մեծ թվով հույն հանքափորներ են տեղափոխվել և բնակություն հաստատել Հայաստան։
Հիմնականում հույների ուժերով է կառուցվել նախ Ախթալայի արծաթաձուլական, իսկ 1770 թվականին՝ Ալավերդու, այնուհետև՝ Շամլուղի պղնձաձուլական գործարանները։

Հայաստանի տարբեր համայնքներում ապրող հույները համախմբված են հունական համայնքներում, որոնց միավորում է «Հայաստանի հունական համայնքների միություն» հասարակական կազմակերպությունը

## Եկեղեցի
Ներկայումս պահպանվել են մի քանի հունական եկեղեցիներ Հանքավանում՝ «Այոս Գեորգիոս» Սուրբ Գևորգը, Յաղդանում, Կապանում, Մադանում։
19-րդ դարում հունական եկեղեցի է գործել նաև Գյումրիում, իսկ 1865 թվականի Կապանի հույն ձեռնարկատերեր Կոնդուրովները կառուցեցին Սուրբ Խարալամբոս եկեղեցին, որին տեղացիներն անվանում էին «բերձենների եկեղեցի»։ Եկեղեցին մինչ օրս կա, սակայն գտնվում է կիսավեր վիճակում։

* Եկեղեցի, Մադան, Ալավերդի
* Սուրբ Գևորգ, Հանքավան
* Սուրբ Խարալամբոս, Կավարտ, Կապան
* Եկեղեցի, Յաղդան

## Բնակության վայրեր
Ներկայումս հունական համայնքներ կան Ալավերդիում, Ստեփանավանում, Վանաձորում, Լոռու մարզի տարբեր գյուղերում, ինչպես նաև Գյումրիում, Նոյեմբերյանում, Հանքավանում  և Երևանում։ Ներկայումս Հայաստանի հունական գյուղերը  Յաղդանը և Կողեսն են։ Հույներ ապրում են նաև Արցախի Մեհմանա գյուղում և Ստեփանակերտում։

### Մադան (Լենհանքեր)
20 տարի առաջ ազգությամբ հույն 800 բնակիչ ունեցող Մադանն այլևս ոչ թե առանձին գյուղ է, այլ 5 կմ հեռավորության վրա գտնվող Ալավերդի քաղաքի մի թաղամասն է, ընդամենը՝ 75 բնակչով։ Ընդ որում, Մադանում ապրող 40 ընտանիքներից միայն 5-ն է հունական՝ հիմնականում ծեր թոշակառուներից բաղկացած։ Մադանում չկա հունական-ուղղափառ եկեղեցի։

## Թվաքանակ
Պաշտոնական տվյալներով Հայաստանում բնակվում է  1000-1500 հույն

## Լեզու
Հայաստանի հույների մի մասը պոնտացիների ժառանգներն են և խոսում են հունարենի պոնտական բարբառով, սակայն Հայաստանի տարբեր քաղաքներում գործող հունական համայնքներում անց են կացվում նոր հունարենի անվճար դասընթացներ։

## Պատկերասրահ

Greeks in Armenia001.JPG|Հունական համայնքի շենքը Ալավերդի քաղաքում
Flags of Armenia and Greece on the wall of one of the houses in Alaverdi (2023).jpg|Հայաստանի և Հունաստանի դրոշները Ալավերդի քաղաքի տներից մեկի պատին


## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* «Պոնտոսցի հույների ժառանգները Հայաստանում նշեցին հունարենի օրը» հոդված-ռադիոհրապարակում Հայաստանի Հանրային ռադիոյի կայքում, *[https://web.archive.org/web/20240219121231/https://hy.armradio.am/archives/550704 (արխիվացված 19․02․2024 թվականին)]*։

Կատեգորիա:Հույները Հայաստանում
Հյուստոն Ռոքեթս

**«Հյուստոն Ռոքեթս»** (), ամերիկյան պրոֆեսիոնալ բասկետբոլային ակումբ։ Տեղակայված է Տեխաս նահանգի Հյուսթոն քաղաքում։ Հանդես է գալիս Բասկետբոլի ազգային ասոցիացիայի (NBA) արևմտյան կոնֆերենցիայի հարավարևմտյան դիվիզիոնում։

Ստեղծվել է 1967 թվականին՝ Սան Դիեգո (Կալիֆորնիա նահանգ) քաղաքում և չորս տարի անց տեղափոխվել Հյուստոն։

1994 և 1995 թվականներին թիմը հռչակվել է NBA-ի չեմպիոն։

## Արտաքին հղումներ
*Պաշտոնական կայք

## Աղբյուրներ

Կատեգորիա:ԲԱԱ ակումբներ
Լիվ Ուլման

**Լիվ Ուլման** (, դեկտեմբերի 16, 1938, Տոկիո, Ճապոնիա), նորվեգացի դերասանուհի, նաև ռեժիսոր և սցենարիստ։ Համաշխարհային ճանաչում է ձեռք բերել խաղալով շվեդ հռչակավոր ռեժիսոր Ինգմար Բերգմանի մի շարք ֆիլմերում։

## Կենսագրություն և կարիերա
Լիվ Ուլմանը ծնվել է 1938 թվականին Տոկիոյում։ Մանկությունն ու պատանեկությունը անց է կացրել Կանադայում, ապա դերասանական վարպետություն է սովորել Լոնդոնում, աշխատելով Ստավանգեր թատրոնում, իսկ ավելի ուշ Օսլոյի Ազգային թատրոնում։

Կինոյում սկսել է նկարահանվել սկսած 1957 թվականից նորվեգական ու շվեդական ֆիլմերում, բայց ճանաչում նրան բերեց 1966 թ. Ինգմար Բերգմանի «Անհատ» ֆիլմում Էլիզաբեթ Ֆոգելի դերը։ Այս ֆիլմից հետո նա նկարահանվեց Բերգմանի շատ ֆիլմերում։ 1966 թվականի օգոստոսի 9-ին Ուլմանը Ինգմար Բերգմանից աղջիկ ունեցավ (չնայած ամուսնացած չէր նրա հետ)՝ Լինն Ուլման, ով դարձավ գրող և լրագրող։

Բացի Բերգմանի ֆիլմերում նկարահանվելուց Լիվ Ումանը նաև հաջողությամբ հանդես էր գալիս Բրոդվեյի բեմերում, խաղալով Հենրիկ Իբսենի պիեսների բեմադրություններում։ 1977 թ. լույս տեսավ նրա ինքնակենսագրականը՝ «Փոխոփություն»։ Ինգմար Բերգմանի հետ վերջին աշտանանքը դարձավ «Սարաբանդա» դրաման։ Սկսած 1990-ական թթ. Լիվ Ուլմանը զբաղվում էր նաև ռեժիսորական աշխատանքներով։

2008 թվականին Լիվ Ուլմանը հրավիրվեց որպես Մոսկովյան երեսուներորդ կինոփառատոնի ժյուրիի նախագահ.

## Ֆիլմագրություն
Ընդհանուր թվով Ուլմանը նկարահանվել է 50-ից ավելի ֆիլմերում, ևս 6 ֆիլմի ռեժիսոր է, 3 ֆիլմի համար գրել է սցենար։ Առավել նշանավոր ֆիլմերից են՝ 
* 1966  - Անհատը / *Persona*
* 1968  - Գայլի ժամը / *Vargtimmen*
* 1968  - Ամոթ / *Skammen*
* 1969  - Կիրք / *En passion*
* 1970  - Սառը քրտինք / *Cold Sweat*
* 1971 - Էմիգրանտները / *Utvandrarna*
* 1972  - Ուղարկվածները / *Nybyggarna*
* 1972  - Շշուկներ և ճիչեր / *Viskningar Och Rop* 
* 1973 - 40 կարատ / *40 Carats*
* 1973  - Տեսարաններ ամուսնական կյանքից / *Scener ur ett äktenskap* 
* 1975  - Երեսով երեսին / *Ansikte Mot Ansikte*
* 1975  - Կախարդական ֆլեյտան / *Trollflöjten*
* 1977  - Օձի փոս / *Das Schlangenei*
* 1977  - Կամուրջը շատ հեռու է/ *A Bridge Too Far*
* 1978  - Աշնանային սոնատ / *Höstsonaten* 
* 1989  - Վարդերի այգին / *The Rose Garden*
* 2003  - Սարաբանդա / *Saraband*

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Նորվեգացի դերասանուհիներ
Կատեգորիա:Շվեդ դերասանուհիներ
Կատեգորիա:Տոկիո քաղաքում ծնվածներ
Կատեգորիա:1938 ծնունդներ
Կատեգորիա:Դեկտեմբերի 16 ծնունդներ
Կատեգորիա:Կին ինքնակենսագիրներ
Կատեգորիա:20-րդ դարի կին գրողներ
Կատեգորիա:Նորվեգացի կինոռեժիսորներ
Կատեգորիա:Հեռուստատեսային դերասանուհիներ
Կատեգորիա:Թատրոնի դերասանուհիներ
Կատեգորիա:Նորվեգացի ռեժիսորներ
Կատեգորիա:Շվեդ սցենարիստներ
Կատեգորիա:ՅՈՒՆԻՍԵՖ-ի բարի կամքի դեսպաններ
Կատեգորիա:«Ոսկե գլոբուս» մրցանակի դափնեկիրներ
Կատեգորիա:Թատերական ռեժիսորներ
Կատեգորիա:Նորվեգացի ֆեմինիստներ
Կատեգորիա:Նորվեգացի արվեստագետներ
Կատեգորիա:Նորվեգացի կին գրողներ