Հրեշտակի անատոմիա

**«Հրեշտակի անատոմիա»** (), Դեմիեն Հիրսթի 2008 թվականի քանդակ, որը գնվել է Օսլո քաղաքի կողմից և տեղադրվել է Էքեբերգփարքեն () քանդակների այգում։

Քանդակը պատրաստված է Կարարայի մարմարից և կատարման ոճով հիշեցնում է դասական կերպար։ Այն ներկայացնում է քարե նստած հրեշտակի․ մարմնի որոշ հատվածները, որոնք հեռացվել են՝ բացահայտում էին մարդկանց մկանների և ոսկորների կառուցվածքը։

## Պատմություն
«Հրեշտակի անատոմիա» քանդակը ստեղծել է Դեմիեն Հիրսթը 2008 թվականին և վաճառվել է Սոթբիս աճուրդում՝ Beautiful Inside My Head Forever («Գեղեցիկը իմ գլխում՝ հավերժ») խորագրով երկու օր տևած միջոցառման շրջանակում՝ ավելի քան մեկ միլիոն ֆունտ ստեռլինգով։

Հիրսթն անձամբ մշակել է քանդակի գաղափարը և մոդելը՝ պատվիրելով դրա իրականացումը Պիետրասանտայում, Կարարայի մարմարից, որն իր ժամանակին ոգեշնչել էր Միքելանջելոյին։ Շատ արվեստագետներ, որոնք պատվիրում են քանդակներ Պիետրասանտայի մարմարագործական արհեստանոցներից, սովորաբար անձամբ չեն մասնակցում քանդակելու գործընթացին։ Իրականում, Հիրսթը երբեք չի այցելել ստուդիան, որտեղ ստեղծվել է նրա «Հրեշտակի անատոմիա» քանդակը։ Նա հաստատել է պատրաստի աշխատանքը՝ լուսանկարների միջոցով։

Հետագայում այս քանդակը ցուցադրվել է երեք կարևոր ցուցահանդեսում՝ 2011 թվականին՝ «Damien Hirst: Artist Rooms» ցուցահանդեսում Թեյթ բրիտանական պատկերասրահ, 2012 թվականին՝ «Damien Hirst» անհատական ցուցադրությունում Թեյթ Մոդեռն արվեստի պատկերասրահում, 2014 թվականին՝ «Crucible 2» խմբակային ցուցահանդեսում Գլոստերի տաճարում։ 2015 թվականին քանդակը ձեռք է բերվել Օսլոյի Էքեբերգփարքեն քանդակների այգու (հիմնադրվել է 2013 թվականին) համար՝ որպես վերջին 130 տարիների եվրոպական արվեստի ներկայացուցչական գործ։ Այն այսօր բաց ցուցադրված է այդ այգում՝ հանրության համար։

## Ընկալում և մեկնաբանում
Քանդակը հիմնված է Ալֆրեդ Բուշեի «L’Hirondelle» դասական աշխատանքի վրա (1920) և արտացոլում է Դեմիեն Հիրսթի հետաքրքրությունը գիտության և անատոմիայի նկատմամբ։ Քանդակում ակնհայտ է նաև արվեստագետի մշտական ստեղծագործական թեման, որը կապված է թևերի հետ, մինչ այդ Հիրսթն իր գործերում բազմիցս օգտագործել էր ճանճեր և թիթեռներ։ Քանդակի ոճաբանական լուծումը հաճախ համեմատվում է Նորման Էմսի անատոմիական մոդելների և Մարկ Քուինի քանդակների հետ։

The Observer թերթի գրախոս Լորա Քամինգը քանդակը բնութագրել է որպես «չափազանց սարսափեցնող» (irredeemably terrible)։ Ստեղծագործությունը խաղում է գեղեցիկի և սարսափելիի, կյանքի և մահվան հակադրությունների վրա, որտեղ վերջինս Հիրսթի արվեստում մշտական ուսումնասիրվող թեմա է։ Քանդակի ոճաբանական լուծումը հաճախ համեմատվում է Նորման Էմսի անատոմիական մոդելների և Մարկ Քուինի քանդակների հետ։

Ընդգծվում է, որ հակադրությունը հրեշտակի՝ որպես երկնային, կրոնական արարածի, և նրա այս դեպքում ամբողջովին մարդկային և երկրային անատոմիայի միջև կարևոր դեր է խաղում «Հրեշտակի անատոմիայի» ընկալման մեջ։ Այդ հակադրության միջոցով արտահայտվում է Հերսթին բնորոշ թեման՝ հավատի համակարգերի ոչնչացումը։ Այս կոնկրետ դեպքում դա դրսևորվում է դեսակրալիզացիայով, երբ մահվան հասանելիությունը տարածվում է անգամ երկնայինի վրա։ Այգու տեսաբանի կարծիքով՝ քանդակը միաժամանակ ցուցադրում է նաև գիտության սրբացման հնարավորությունը, անատոմիական մանրամասները մերկացված են այնպես, կարծես նախատեսված լինեն գիտական ուսումնասիրության համար։

Հիրսթի 2012 թվականի ցուցահանդեսի դիտորդ, Թեյթի Մոդեռնի արվեստի պատկերասրահի պրոֆեսոր Քահիլի կարծիքով՝ քանդակի խնդիրը կայանում է նրա թերի մշակվածության մեջ։ Չնայած այն փորձում է նմանակել Վերածննդի դարաշրջանի ստեղծագործությանը, մշակման մանրամասնությունը չի հասնում այդ ժամանակների չափանիշներին։ Այս հանգամանքը, զուգորդվելով քանդակի «կարամելային» տեսքով, թողնում է տպավորություն, թե գործը ավելի շուտ տեխնիկական հենակ է ինչ-որ բանի համար կամ նման է «կտրատված շաքարեղենից մի կտորի»։

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
*  — статуя на сайте художника.

Կատեգորիա:2008 քանդակներ