open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Արմյանկա-60

**Արմյանկա-60**, ցորենի սորտ։

## Ստացում և նկարագրոթյուն
Ստացվել է Հայաստանի Երկրագործության Գիտահետազոտական Ինստիտուտում՝ բարդ միջսորտային խաչասերման եղանակով։ Հասկնանքիստ է, մերկ, սպիտակ, գլանաձև, խիտ, խոշոր։ Հատիկները չեն թափվում։ Ձմեռնադիմացկունությունը միջինից ցածր է, երաշտադիմացկունությունը՝ միջին։ Գորշ ժանգով վարակվում է միջին չափով, ցողունային ժանգով՝ թույլ, դեղին ժանգով՝ միջինից պակաս, ալրացողի, քարամրիկի, արմատների փտման նկատմամբ դիմացկուն է։ Հատիկը խոշոր է, 1000 հատիկի զանգվածը 46–62 գ է։ Ցողունի բարձրությունը՝ 110–130 սմ։ Բերքատվությունը՝ հացաթխման որակը լավ է։
Հայաստանը մանկական Եվրատեսիլ 2011-ում

Հայաստանը «Մանկական Եվրատեսիլ 2011» երգի մրցույթի իր մասնակցին ընտրել է 2011 թվականի սեպտեմբերի 17-ին կայացած հեռուստատեսային ազգային եզրափակչի միջոցով, որը կազմակերպել էր Հայաստանի ազգային հեռարձակողը՝ Հայաստանի հանրային հեռուստաընկերությունը (ARMTV): Ընտրվել է Դալիթան ՝ «Welcome To Armenia» երգով։

## Մանկական Եվրատեսիլից առաջ
### Ազգային մրցույթ
Հավակնորդների հայտերը ներկայացվել են 2011 թվականի հունիսի 21-ից մինչև 2011 թվականի օգոստոսի 20-ը։ Հեռարձակողն ստացել է 135 հայտ, եզրափակիչ անցած 16 մասնակիցները որոշվել են 2011թ. սեպտեմբերի 10-ին, իսկ նրանց ելույթների հերթականությունը պարզելու նպատակով վիճակահանությունը տեղի է ունեցել նույն օրը Երևանի դելֆինարիումում։

#### Եզրափակիչ
Եզրափակիչը կայացել է 2011 թվականի սեպտեմբերի 17-ին։ Հաղթողը որոշվել է SMS քվեարկության արդյունքների (50%) և «փորձագիտական» ժյուրիի անդամների տված ձայների (50%) համակցությամբ։ 

## Եվրատեսիլում
### Քվեարկություն

Հայաստանը ներկայացրած Դալիթան «Բարի գալուստ Հայաստան» երգով վերջնական հաշվարկով գրավել է հինգերորդ տեղը։

## Նշումներ



## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումեր
* (անգլերեն) AMRTV website

Կատեգորիա:2011 Հայաստանում
Կատեգորիա:Երկրներ Մանկական Եվրատեսիլ երգի մրցույթում
Կատեգորիա:ՀԹՎ 2023 հոդվածներ
Կատեգորիա:Մանկական Եվրատեսիլ երգի մրցույթ
Նունե Մելքումյան

**Նունե Վալերիի Մելքումյան**(), արցախցի քաղաքական գործիչ, Արցախի Հանրապետության Ազգային ժողովի պատգամավոր՝ «Միասնական հայրենիք» կուսակցությունից։ Մասնագիտությամբ բժշկուհի է։

## Կենսագրություն
Նունե Մելքումյանը ծնվել է 1974 թվականի մայիսի 18-ին, Արցախի Ասկերանի շրջանի Խնապատ գյուղում։ 1991 թվականին ավարտել է ծննդավայրի միջնակարգ դպրոցը։ 1997 թվականին ավարտել է Երևանի Մխիթար Հերացու անվան բժշկական համալսարանը։ Մեկ տարի անց ընդունվել է նույն համալսարանի ինտերնատուրայի բաժինը։

1998 թվականից նշանակվել է Արցախի Հանրապետության Առողջապահության Նախարարության «Արևիկ» ԲՄ ՓԲԸ-ում տեղամասային մանկաբույժ։

2020 թվականի մարտի 31-ի խորհրդարանական ընտրություններում «Միասնական Հայրենիք» կուսակցության համամասնական ցուցակով ընտրվել է Արցախի Հանրապետության 7-րդ գումարման Ազգային ժողովի պատգամավոր։

Ամուսնացած է, ունի չորս զավակ։

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
*Արցախի նորընտիր Ազգային ժողովի պատգամավորներն արդեն գրանցվել են և վկայականներ ստացել
*Թիվ 4 ընտրատարածքում գերակշռող են կուսակցական թեկնածուները

Կատեգորիա:Արցախի Հանրապետության Ազգային ժողովի պատգամավորներ
Կատեգորիա:ՀԹՎ 2023 հոդվածներ
Կատեգորիա:Հայ քաղաքական գործիչներ
Կատեգորիա:Հայ բժշկուհիներ
Գոհար Սարգսյան

**Գոհար Գենադիի Սարգսյան** () արցախցի քաղաքական գործիչ, Արցախի Հանրապետության Ազգային ժողովի պատգամավոր՝ «Միասնական հայրենիք» կուսակցությունից։

## Կենսագրություն
Գոհար Սարգսյանը ծնվել է 1982 թվականի մարտի 21-ին, Ստեփանակերտ քաղաքում։

Կրթություն է ստացել Ստեփանակերտի Եղիշե Չարենցի անվան թիվ 7 միջնակարգ դպրոցում, որն ավարտել է 1999 թվականին։ 2003 թվականին ավարտել է Արցախի պետական համալսարանի իրավագիտության բաժինը։

2006-2013 թվականներին Գոհար Սարգսյանը «Ստելլեր» ՍՊԸ-ում աշխատել է որպես գործավար։

2015-2019 թվականներին եղել է Արցախի Հանրապետության Արդարադատության նախարարության աշխատակազմի Քաղաքացիական կացության ակտերի գրանցման Ստեփանակերտի տարածքային բաժնի առաջին կարգի մասնագետի պաշտոնակատար։

2020 թվականի մարտի 31-ի խորհրդարանական ընտրություններում «Միասնական Հայրենիք» կուսակցության համամասնական ցուցակով ընտրվել է Արցախի Հանրապետության 7-րդ գումարման Ազգային ժողովի պատգամավոր։

Ամուսնացած է, ունի մեկ զավակ։

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
*Արցախի Հանրապետության 7-րդ գումարման Ազգային ժողովի պատգամավորները գրանցվել և ստացել են վկայականներ

Կատեգորիա:Արցախի Հանրապետության Ազգային ժողովի պատգամավորներ
Կատեգորիա:ՀԹՎ 2023 հոդվածներ
Կատեգորիա:Հայ քաղաքական գործիչներ
Թորամանյան

**Թորամանյան**, հայկական ազգանուն։

## Ազգանունը կրողներ
* Արշավիր Խորենի Թորամանյան (1927-2009), ճարտարապետության պատմաբան։
* Թորոս Հարությունի Թորամանյան (1864-1934), ճարտարապետ, ճարտարապետության տեսաբան, հնագետ, լուսանկարիչ։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Հայկական ազգանուններ
Կատեգորիա:Ազգանուններ այբբենական կարգով
Կատեգորիա:Յան վերջածանցով ազգանուններ
Կատեգորիա:Մականվանական հիմքով ազգանուններ
Կատեգորիա:Թուրքերեն հիմքով ազգանուններ
Թորոյան

**Թորոյան**, հայկական ազգանուն։

## Ազգանունը կրողներ
* Արթուր Թորոյան (ծնվ․ 1992), ֆուտբոլիստ։
* Հայկ Վահանի Թորոյան (1985-2016), մայոր։
* Մանուկ Հարությունի Թորոյան (1864-1958), վիպասաց։
* Վասակ Հովհաննեսի Թորոյան (ծնվ․ 1949), տնտեսագետ։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Հայկական ազգանուններ
Կատեգորիա:Ազգանուններ այբբենական կարգով
Կատեգորիա:Յան վերջածանցով ազգանուններ
Թորանյան

**Թորանյան**, հայկական ազգանուն։

## Ազգանունը կրողներ
* Թորոս Խաչերի Թորանյան (1928-2021), գրող, հրապարակախոս, արձակագիր, հասարակական գործիչ, բժիշկ։
* Վալերի Թորանյան (*[[Կոյուջումյան]]*, ծնվ․ 1962), գրող, ֆեմինիստ, լրագրողուհի։

## Տես նաև
* Թորամանյան

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Հայկական ազգանուններ
Կատեգորիա:Ազգանուններ այբբենական կարգով
Կատեգորիա:Յան վերջածանցով ազգանուններ
Կատեգորիա:Մականվանական հիմքով ազգանուններ
Կատեգորիա:Թուրքերեն հիմքով ազգանուններ
Արսեն Առստամյան

**Արսեն Արամայիսի Առստամյան** (), արցախցի քաղաքական գործիչ, Արցախի Հանրապետության Ազգային ժողովի վեցերորդ գումարման պատգամավոր։

## Կենսագրություն
Արսեն Առստամյանը ծնվել է 1980 թվականի սեպտեմբերի 21-ին, Ստեփանակերտ քաղաքում։ 1997 թվականին ավարտել է ծննդավայրի Խ. Աբովյանի անվան թիվ 1 միջնակարգ դպրոցը։

2004 թվականին ավարտել է Արցախի պետական համալսարանը, ստացել է բանասիրության, մանկավարժության բակալավրի աստիճան «Հայոց լեզու և գրականություն» մասնագիտությամբ։ 2007 թվականին ավարտել է նույն համալսարանի մագիստրատուրան, ստացել է բանասիրության մագիստրոսի աստիճան՝«Հայ գրականություն» մասնագիտությամբ։

1998-2009 թվականներին ծառայել է Հայաստանի զինված ուժերում, զբաղեցնել է տարբեր պաշտոններ։ 2009-2010 թվականներին եղել է Հայաստանի պաշտպանության նախարարության տեղեկատվության և հասարակայնության հետ կապերի վարչության գլխավոր մասնագետ։

2003 և 2008-2009 թվականներին ծառայությանը զուգահեռ, համատեղության կարգով որպես խմբագիր-հաղորդավար աշխատել է Արցախի «Հանրային հեռուստառադիոընկերություն» ՓԲԸ-ում։ 2010-2011 թվականներին եղել է նույն հեռուստառադիոընկերության «Օր» լրատվական ծրագրի հաղորդավար, 2011-2015 թվականներին՝ նույն լրատվական ծրագրի գլխավոր խմբագիր։

1995 թվականից զբաղվել է լրագրողական գործունեությամբ, պարբերաբար հանդես է եկել Արցախի պետական հեռուստատեսությամբ շաբաթը մեկ անգամ եթեր հեռարձակվող «Կարկաչ» մանկապատանեկան ծրագրով։

Ունի ահեստազորի մայոր զինվորական կոչում և քաղաքացիական հատուկ ծառայության 3-րդ դասի խորհրդականի դասային աստիճան։

2015 թվականի մայիսի 3-ի խորհրդարանական ընտրություններում ընտրվել է Արցախի Ազգային ժողովի պատգամավոր՝ մեծամասնական ընտրակարգով, թիվ 2 ընտրատարածքից։

Եղել է Ազգային ժողովի պետական-իրավական հարցերի մշտական հանձնաժողովի նախագահի տեղակալ։

Անկուսակցական է։

## Պարգևներ
*«ՀՀ Զինված ուժեր 20 տարի» մեդալ։
*«Անբասիր ծառայության համար» առաջին աստիճանի 
*«Ծովակալ Իսակով» մեդալ
*«ՀՀ Զինված ուժեր 20 տարի» մեդալ։

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
*Արցախի ԱԺ պատգամավոր Արսեն Առստամյանը հրաժարականի դիմում է ներկայացրել

Կատեգորիա:Արցախի Հանրապետության Ազգային ժողովի պատգամավորներ
Կատեգորիա:ՀԹՎ 2023 հոդվածներ
Կատեգորիա:Հայ քաղաքական գործիչներ
Սպարտիոն Նազարյան

**Սպարտիոն Եղոյի Նազարյան** (), գյուղատնտեսական արտադրության կազմակերպիչ, ՀԽՍՀ վաստակավոր գյուղատնտես (1975), սոցիալիստական աշխատանքի հերոս (1976), ԽՄԿԿ անդամ։

## Կենսագրություն
Ծնվել է 1927 թվականի նոյեմբերի 12-ին՝ Կապուտան քաղաքում (այժմ՝ Մարալիկ)։ Ավարտել է Հայկական գյուղատնտեսական ինստիտուտը։

1954-1994 թվականներին եղել է ՀԽՍՀ Անիի շրջանի Ձերժինսկու անվան կոլտնտեսության (1980-ական թվականներից՝ Մարալիկի ագրոֆիրմա-կոլտնտեսության) նախագահը։ Նրա ղեկավարած տարիներին կոլտնտեսությունը ճանաչվել է Հայաստանի, ինչպես նաև ԽՍՀՄ առաջավոր տնտեսություններից մեկը։

1989 թվականից ԽՍՀՄ ժողովրդական պատգամավոր՝ միավորված Կոլտնտեսությունների միութենական խորհրդի կողմից։

Մահացել է 2014 թվականին։

## Պարգևներ
* Յոթերորդ հնգամյա պլանի առաջադրանքները վաղաժամկետ կատարելու համար նրան շնորհվել է Աշխատանքային կարմիր դրոշի շքանշան (03/22/1966), Ութերորդ հնգամյա պլանի կատարման համար՝ Լենինի շքանշան (04/08/1971)
* Իններորդ հնգամյա պլանի կատարման համար՝ Լենինի շքանշան և «Ոսկե աստղ» մեդալ (03/10/1976):
* Հոկտեմբերյան հեղափոխության շքանշան (16.03.1981), 
* ԽՍՀՄ ԺՏՆՑ-ի ոսկե, արծաթե և բրոնզե մեդալներ։

## Ծանոթագրություններ

## Աղբյուրներ
* *Юрий Грибов* Когда встает солнце // «Современник», 1983. 384 с.
* Асрян А. Г. Герои Социалистического Труда Советского Союза // Герои армяне. — Ер.: Амарас, 2015. — С. 253—328. — 360 с.

Կատեգորիա:Հայ գյուղատնտեսներ
Կատեգորիա:ԽՄԿԿ 25-րդ համագումարի պատվիրակներ
Կատեգորիա:ՀԹՎ 2023 հոդվածներ
Կատեգորիա:ԽՄԿԿ անդամներ
Կատեգորիա:ՀԽՍՀ վաստակավոր ագրոնոմներ
Մուշեղ Սարվարյան

**Մուշեղ Սարվարյան** (; հայտնի է նաև որպես **Մուշեղ Սարվարի**, ), իրանահայ կինոռեժիսոր։

Սարվարյանը ստեղծել է բազմաթիվ ֆիլմեր, որոնցից է նաև 1956 թվականին նկարահանված «Խնջույք դժոխքում» ֆիլմը, որի համահեղինակն է Սամուել Խաչիկյանը։ Ֆիլմը կարևոր դեր է խաղացել Իրանի ֆիլմագրության մեջ։ Այն ներկայացվել է Բեռլինի 8-րդ միջազգային կինոփառատոնին։

## Ֆիլմագրություն
* *Mahtabe Khoonin* (Արյունոտ լուսնի լույսը) (1956)
* *Shab-Neshini dar Jahannam* (Խնջույք դժոխքում) (1956)
* *Haji Jabbar dar Paris* (Պարոն Ջաբարը Փարիզում) (1961)
* *Shahname Akharesh Khoshe* (1966)

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:1920 ծնունդներ
Կատեգորիա:Իրանցի կինոռեժիսորներ
Կատեգորիա:Իրանցի սցենարիստներ
Կատեգորիա:ՀԹՎ 2023 հոդվածներ
Կատեգորիա:Ռեժիսորներ
Գագիկ Բաղունց

**Գագիկ Միքայելի Բաղունց** (), հայ պետական, քաղաքական և կուսակցական գործիչ, Արցախի Ազգային Ժողովի նախագահի տեղակալ (2020 թվականի մայսի 21-ից), Արցախի Հանրապետության Ազգային ժողովի 6-րդ գումարման պատգամավոր (2015-2020)։ «Միասնական հայրենիք» կուսակցության անդամ։

## Կենսագրություն
Ծնվել է 1964 թվականի մարտի 22-ին, Արցախի Մարտակերտ քաղաքում։ Կրթություն է ստացել ծննդավայրի թիվ 1 միջնակարգ դպրոցում, որն ավարտել է 1980 թվականին։

1985 թվականին ավարտել է Երևանի պետական համալսարանի ֆիզիկայի ֆակուլտետը և նույն թվականին ընդունվել է ՍՄԳԱ Մթնոլորտի ֆիզիկայի ինստիտուտի նպատակային ասպիրանտուրան։

1990 թվականին Գագիկ Բաղունցը Մոսկվայում պաշտպանել է ֆիզմաթ գիտությունների թեկնածուական թեզը։ Որպես ֆիզիկայի լաբորատորիայի վարիչ նույն թվականին ընդունվել է Երևանի ճարտարագիտական ինստիտուտի Ստեփանակերտի բաժանմունք։ 1993 թվականին ընտրվել է Արցախի պետական համալսարանի բնագիտական ֆակուլտետի դեկան։

1992-1997 թվականներին ծառայել է Արցախի Հանրապետության Պաշտպանության բանակում՝ որպես Հակաօդային պաշտպանության գնդի շտաբի պետ։ 1998 թվականին նշանակվել է Հայաստանի Սեյսմիկ պաշտպանության ազգային ծառայության Արցախի բաժանմունքի պետի տեղակալ։

2003 թվականին Գագիկ Բաղունցը նշանակվել է Արցախի պետական համալսարանի ֆիզիկայի ամբիոնի դոցենտ, 2009 թվականին ընտրվել է ճարտարագիտական ֆակուլտետի դեկան։

2015 թվականի մայիսի 3-ի Արցախի խորհրդարանական ընտրություններում ընտրվել է Արցախի Ազգային ժողովի պատգամավոր՝ «Շարժում-88» կուսակցության համամասնական ցուցակով։

2015-2020 թվականներին եղել է Ազգային ժողովի գիտության, կրթության, մշակույթի, երիտասարդության և սպորտի հարցերի մշտական հանձնաժողովի անդամ։

2020 թվականի մարտի 31-ի խորհրդարանական ընտրություններում «Միասնական Հայրենիք» կուսակցության համամասնական ցուցակով ընտրվել է Արցախի Հանրապետության 7-րդ գումարման Ազգային ժողովի պատգամավոր։

Նույն թվականի մայիսի 21-ի Արցախի Հանրապետության 7-րդ գումարման Ազգային ժողովի առաջին նիստում ընտրվել է Ազգային ժողովի նախագահի տեղակալ։

Ազգային ժողովի գիտության, կրթության, մշակույթի, երիտասարդության և սպորտի հարցերի մշտական հանձնաժողովի անդամ է։

Ամուսնացած է, ունի երկու դուստր։

2002 թվականին պարգևատրվել է «Արիության համար» մեդալով (Արցախի նախագահի թիվ 314 հրամանագիր, 16.05.2002թ.):

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Արցախի ԱԺ-ում քննարկել են առաջիկա նիստի օրակարգը. ներառված են նաև հարցեր Արցախի նախագահին
* Ստեփանակերտում հարգանքի տուրք են մատուցել Մեծ Հայրենականում և Արցախյան պատերազմներում նահատակվածների հիշատակին

Կատեգորիա:Արցախի Հանրապետության Ազգային ժողովի 6-րդ գումարման պատգամավորներ
Կատեգորիա:Արցախի Հանրապետության Ազգային ժողովի 7-րդ գումարման պատգամավորներ
Կատեգորիա:ՀԹՎ 2023 հոդվածներ
Կատեգորիա:Հայ կուսակցական գործիչներ
Կատեգորիա:Հայ պետական գործիչներ
Կատեգորիա:Հայ քաղաքական գործիչներ
Լյուդմիլա Բարսեղյան

**Լյուդմիլա Անուշավանի Բարսեղյան** (), արցախցի քաղաքական գործիչ, Արցախի Հանրապետության Ազգային ժողովի վեցերորդ գումարման պատգամավոր՝ «Արցախի ժողովրդավարական կուսակցությունից»։

## Կենսագրություն
Լյուդմիլա Բարսեղյանը ծնվել է Ստեփանակերտ քաղաքում, 1950 թվականի հուլիսի 21-ին։ Միջնակարգ կրթությունը ստացել է ծննդավայրի թիվ 3 միջնակարգ դպրոցում։ Այն ավարտելուց հետո ընդունվել է Երևանի պոլիտեխնիկական ինստիտուտ, որից հետո՝ 1975-1980 թվականներին, սովորել է Ստեփանակերտի մանկավարժական ինստիտուտի «Տարրական ուսուցման մանկավարժություն և մեթոդիկա» ֆակուլտետում։

1975-1978 թվականներին որպես ավագ պիոներական ջոկատավար աշխատել է Ստեփանակերտի թիվ 5 միջնակարգ դպրոցում, 1978-1979 թվականներին որպես դասվար՝ Ստեփանակերտի թիվ 10 միջնակարգ դպրոցում։ 1979-1982 թվականներին եղել է Ստեփանակերտի քաղաքային պիոներների և դպրոցականների տան տնօրենը։ Այդ ընթացքում ընտրվել է Կոմերիտմիության երկու համագումարների պատգամավոր։

1982 թվականի հուլիսին Լյուդմիլա Բարսեղյանը ընտրվել է Լեռնային Ղարաբաղի Լուսավորության աշխատողների, բարձրագույն դպրոցի և գիտական հիմնարկների արհմիության մարզկոմի քարտուղար, որտեղ աշխատել է մինչև 1987 թվականը։ 1987-1993 թվականներին որպես դպրոցական տեսուչ աշխատել է Ստեփանակերտի քաղգործկոմի բաժնում։ 1993 թվականի մայիսի 21-ին նշանակվել է Ստեփանակերտի մանկապատանեկան ստեղծագործական կենտրոնի տնօրեն։ 2015 թվականին նշանակվել է նույն կենտրոնի խորհրդի նախագահ։

2005 թվականի հունիսի 19-ին Լյուդմիլա Բարսեղյանը համամասնական ընտրակարգով ընտրվել է Արցախի չորրորդ գումարման Ազգային ժողովի պատգամավոր։ 2010 թվականի մայիսի 23-ին վերընտրվել է Արցախի չորրորդ գումարման Ազգային ժողովի պատգամավոր։

Եղել է Ազգային ժողովի պետական-իրավական հարցերի մշտական հանձնաժողովի անդամ։

2015 թվականի մայիսի 3-ի խորհրդարանական ընտրություններում ընտրվել է Արցախի վեցերորդ գումարման Ազգային ժողովի պատգամավոր` համամասնական ընտրակարգով Արցախի ժողովրդավարական կուսակցության ցուցակով։

Եղել է Արցախի ժողովրդավարական կուսակցության, Ազգային ժողովի «Ժողովրդավարություն» խմբակցության և սոցիալական և առողջապահության հարցերի մշտական հանձնաժողովի անդամ

Ամուսնացած է, ունի երեք զավակ։

## Պարգևներ
*«Վաչագան Բարեպաշտ» մեդալ (ԼՂՀ նախագահի թիվ 47-Ա հրամանագիր, 30.08.2012թ.)
*«Մայրական երախտագիտություն» մեդալներ
*Արցախի վաստակավոր մանկավարժ

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
*Լեռնային Ղարաբաղում մեկնարկել են խորհրդարանական ընտրությունները
*ԼՂՀ նորընտիր ԱԺ-ի առաջին նստաշրջանը հրավիրվել է մայիսի 21-ին 

Կատեգորիա:ՀԹՎ 2023 հոդվածներ
Կատեգորիա:Հայ մանկավարժներ
Կատեգորիա:Հայ քաղաքական գործիչներ
Խնջույք դժոխքում (ֆիլմ)

***Խնջույք դժոխքում*** (), 1957 թվականի իրանական ֆիլմ, որը նկարահանել են ռեժիսորներ Սամուել Խաչիկյանը և Մուշեղ Սարվարյանը։

Ֆիլմը ներկայացվել է Բեռլինի 8-րդ միջազգային կինոփառատոնին։

## Դերակատարներ
* Ռեզա Արհամ Սադըրը՝ Ահմադի դերում
* Իբրահիմ Բագհերի
* Մեհդի Ռեյսֆիրուզ
* Ռուֆիա
* Էզաթոլլահ Ոսողը՝ Հաջի Ջաբարի դերում
* Ալի Զանդի

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* 

Կատեգորիա:1957 ֆիլմեր
Կատեգորիա:Բեռլինի կինոփառատոն
Կատեգորիա:Իրանական ֆիլմեր
Կատեգորիա:Իրանահայ կինո
Կատեգորիա:ՀԹՎ 2023 հոդվածներ
Կատեգորիա:Պարսկերեն ֆիլմեր
Փիթեր Քութուջյան

**Փիթեր Ջոնի Քութուջյան** (), ամերիկահայ քաղաքական գործիչ, Մասաչուսեթսի Միդլսեքս շրջանի շերիֆ և Մասաչուսեթսի Ներկայացուցիչների պալատի նախկին անդամ։

## Մասաչուսեթսի Ներկայացուցիչների պալատ
Քութուջյանը ծագումով հայ է։ 1996 թվականին ընտրվել է Մասաչուսեթսի Ներկայացուցիչների պալատի անդամ, որից առաջ եղել է Միդլսեքս շրջանի նախկին շրջանային դատախազի օգնականը։ 2001-2005 թվականներին եղել է Առողջապահության հարցերով զբաղվող համատեղ հանձնաժողովի անդամ, իսկ 2003-2005 թվականներին՝ հանձնաժողովի նախագահը։ 2005-2009 թվականներին Քութուջյանը եղել է Հանրային առողջապահության հարցերով զբաղվող համատեղ հանձնաժողովի նախագահ։ 2009 թվականից մինչև Ներկայացուցիչների պալատից հեռանալը եղել է Ֆինանսական ծառայությունների համատեղ հանձնաժողովի նախագահ։

## Միդլսեքս շրջանի շերիֆ
2011 թվականի հունվարի 14-ին Քութուջյանը նահանգապետ Դևալ Պատրիկի կողմից նշանակվել է Միդլսեքս շրջանի դատական և վարչական ղեկավար՝ ստանալով Ջեյմս ԴիՊաոլայի լիազորությունները, որը մահացել է 2010 թվականի նոյեմբերի 26-ին։

## Ընտրական քարոզարշավ
Քութուջյանը 2013 թվականին առաջադրվել է Դեմոկրատական կուսակցության թեկնածու ԱՄՆ Ներկայացուցիչների պալատի հատուկ ընտրություններում։ Նա առաջադրվել է Մասաչուսեթսի 5-րդ շրջանի ներկայացուցիչ։ Դեմոկրատական կուսակցության նախնական ընտրություններում Քութուջյանը զբաղեցրել է երկրորդ տեղը։

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
*Peter Koutoujian for Congress
*Middlesex Sheriff Peter J. Koutoujian official government site
*Peter Koutoujian for Middlesex Sheriff

Կատեգորիա:Ամերիկահայ քաղաքական գործիչներ
Կատեգորիա:Ամերիկացիներ իռլանդական սերմամբ
Կատեգորիա:ՀԹՎ 2023 հոդվածներ
Սիլվա Քելեգյան

**Սիլվա Քելեգյան** (), ամերիկահայ դերասանուհի։

## Կարիերա
Քելեգյանը նկարահանվել է այնպիսի ֆիլմերում, ինչպիսիք են «*[[Օրենք ու կարգ։ Հատուկ կորպուս]]», «[[Հուսահատ տնտեսուհիները]]», [[Փախուստ բանտից]]* և «*Սթիվեն Քինգի հուսահատությունը*»։ Նա նաև մարմնավորել է Այվի Սթարնեսին 2001 թվականի «*Ատլանտը պարզեց թևերը»* ֆիլմում՝ Այն Ռանդի համանուն վեպի հիման վրա։

## Կենսագրություն
Քելեգյանը ծնվել է 1962 թվականի փետրվարի 22-ին Նյու Յորքում։ 1997 թվականին ամուսնացել է երգիչ և դերասան Ջուդ Չիկոլելայի հետ։

## Ֆիլմագրություն
### Ֆիլմեր

### Հեռուստատեսություն

## Արտաքին հղումներ
* 

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:21-րդ դարի ամերիկացի կանայք
Կատեգորիա:21-րդ դարի դերասանուհիներ
Կատեգորիա:Ամերիկահայ դերասանուհիներ
Կատեգորիա:Ամերիկացի հեռուստատեսային դերասանուհիներ
Կատեգորիա:Դերասանուհիներ այբբենական կարգով
Կատեգորիա:ՀԹՎ 2023 հոդվածներ
Ալյոշա Գաբրիելյան

**Ալյոշա Գրիգորիի Գաբրիելյան** (), արցախցի քաղաքական գործիչ, Արցախի Հանրապետության Ազգային ժողովի վեցերորդ գումարման պատգամավոր՝ «Հայ Հեղափոխական դաշնակցություն» կուսակցությունից։

## Կենսագրություն
Ալյոշա Գաբրիելյանը ծնվել է 1948 թվսականի հունվարի 1-ին, Ասկերանի շրջանի Վերին Ղլիժբաղ գյուղում։ 1966 թվականին ավարտել է Ասկերանի շրջանի Խնապատ գյուղի միջնակարգ դպրոցը։ 1967-1971 թվականներին սովորել է Երևանի Խ. Աբովյանի անվան պետական մանկավարժական ինստիտուտի ֆիզիկայի ֆակուլտետում։ 1971-1972 թվականներին որպես ֆիզիկայի ուսուցիչ աշխատել է Արտաշատի շրջանի Վերին Արտաշատ գյուղի միջնակարգ դպրոցում։

1972-1973 թվականներին ծառայել է ԽՍՀՄ Զինված ուժեր։

1973-1978 թվականներին աշխատել է Ասկերանի շրջանի Խրամորթ գյուղի միջնակարգ դպրոցում, եղել է ֆիզիկայի, այնուհետև՝ ռազմագիտության ուսուցիչ։

1978 թվականի սեպտեմբերին նշանակվել է Ասկերանի շրջանային գործադիր իշխանության կրթության բաժնի մեթոդկաբինետի վարիչ, 1987 թվականի փետրվարին՝ Ասկերանի շրջանային գործադիր իշխանության կրթության բաժնի վարիչ։

1991 թվականի ապրիլին Ալյոշա Գաբրիելյանը ընտրվել է ժողովրդական պատգամավորների Ասկերանի ավանային խորհրդի գործկոմի նախագահ։ 1991 թվականի դեկտեմբերի 28-ին Ասկերանի թիվ 32 ընտրատարածքից ընտրվել է Արցախի առաջին գումարման Գերագույն խորհրդի պատգամավոր։ Մեկ տարի անց նշանակվել է Արցախի կառավարության լիազորված ներկայացուցիչ Ասկերանի շրջանում։

1994 թվականի դեկտեմբերից եղել է Ասկերանի միջնակարգ դպրոցի զինղեկ, այնուհետև՝ առաջին կարգի մասնագետ՝ կրթության Ասկերանի շրջանային բաժնում։ 1998 թվականի հունվարին Ալյոշա Գաբրիելյանը նշանակվել է նոր կազմակերպված շրջանային մանկապատանեկան մարզադպրոցի տնօրեն։

2000 թվականի հունիսի 18-ին ընտրվել է երրորդ գումարման Ազգային ժողովի պատգամավոր, եղել է սոցիալական ոլորտի մշտական հանձնաժողովի փոխնախագահ։ 2009 թվականին Ալյոշա Գաբրիելյանը ընտրվել է Ասկերանի քաղաքային համայնքի ղեկավար, նույն պաշտոնում վերընտրվել է 2013 թվականի ապրիլին։

2015 թվականի մայիսի 3-ի խորհրդարանական ընտրություններում ընտրվել է Արցախի Հանրապետության 6-րդ գումարման ԱԺ պատգամավոր՝ համամասնական ընտրակարգով, «Հայ Հեղափոխական դաշնակցություն» կուսակցության ընտրացուցակով, եղել է Ազգային ժողովի արտադրության և արտադրական ենթակառուցվածքների մշտական հանձնաժողովի նախագահի տեղակալ, «Դաշնակցություն» խմբակցության քարտուղար։

Ամուսնացած է, ունի երեք զավակ։

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
*ՀՅԴ-ն ներկայացրել է Արցախի խորհրդարանական ընտրություններում իրենց կուսակցության ցուցակը 
*Աշոտ Ղուլյանը հաստատել է ԼՂՀ ԱԺ բարեկամության խմբերի կազմերը
*Հայտնի է ԼՂՀ ԱԺ նորընտիր կազմը

Կատեգորիա:Արցախի Հանրապետության Ազգային ժողովի պատգամավորներ
Կատեգորիա:ՀԹՎ 2023 հոդվածներ
Կատեգորիա:Հայ քաղաքական գործիչներ
ArmeniaNow

***ArmeniaNow***, անկախ առցանց լրատվական պարբերական, որը հիմնվել է Երևանում։

Պարբերականը լույս է տեսել հայերենով և անգլերենով։ Հիմնադրվել է 2002 թվականի հուլիսին, իսկ վերջին հրատարակումը արել է 2016 թվականի հունիսին։ Այն ճանաչվել է Հայաստանի գլխավոր վեբ պարբերականներից մեկը։ Ունեցել է 20 լրագրողներից բաղկացած աշխատակազմ, որի գլխավոր խմբագիրը Ջոն Հյուզն է եղել։ Հյուզը ամերիկացի առաջադեմ է։

*ArmeniaNow* պարբերականը վկայակոչվել է տարբեր քաղաքական վերլուծաբանների, հեղինակների և միջազգային այնպիսի կազմակերպությունների կողմից, ինչպիսիք են *[[Human Rights Watch]]*-ը, *Amnesty Internationa*l-ը և Ֆրիդըմ Հաուսը։

## Տես նաև
*Հայաստանի թերթերի ցանկ

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:ՀԹՎ 2023 հոդվածներ
Կատեգորիա:Հայաստանի լրատվական կայքեր
Կատեգորիա:Հայկական էլեկտրոնային թերթեր
Ժան (Հովհաննես) Երիցյան

**Ժան (Հովհաննես) Երիցյան** (), հայ գեղանկարիչ, ռեալիզմի մեթոդի հետևորդ։

## Կյանք և ստեղծագործական ուղի
Ծնվել է 1878 թվականին Զմյուռնիայում։ Պատանի հասակում տեղափոխվել է Մոսկվա, ստացել նախնական և մասնագիտական կրթություն, այնտեղից տեղափոխվել է Փարիզ։
Սովորել է Փարիզի Գեղեցիկ արվեստների դպրոցում՝ Կորմոնի և բոնայի արվեստանոցներում ուսանելով մեկական տարի։
Նա շատ օժտված երիտասարդ էր, Փարիզի գեղարվեստական միջավայրը նպաստել է նրա շնորհի կատարելագործմանը։ Պետությունը նրանից գնել է գնդացրի գյուտարար ֆրանսիացի Մ․Մարտենի դիմանկարը։
Ժան երիցյանի շատ գործեր անհայտ են, սակայն մեզ հասած մի քանի աշխատանք հնարավորություն է տալիս պատկերացում կազմել նրա վարպետության ու նկատելի հաջողությունների մասին։ 
***«Գերուհին»** նկարը կատարված է հավանաբար 1915 թվականին՝ Հայոց ցեղասպանության ողբերգական դեպքերի կապակցությամբ։ Հայտնի է, որ այդ շրջանում հայ կանանց ու աղջիկներին հափշտակել են ու գերեվարել։
Գերուհին մի երիտասարդ կին է, ինչ-որ նկուղ նետված, մերկ վիճակում։ Դատարկ խցում գեղեցիկ, բարեկազմ կինն է՝ գլխիկոր, հուսահատ իր ճակատագրին սպասելիս։ Դիտողը չի կարող չապրումակցել, չհամակվել կարեկցանքի զգացումով անօգնական զոհի հանդեպ։
Կնոջ մարմինը մշակված է դասական արվեստի բծախնդրությամբ, ռեալիստորեն։
***«Ամուրը և Պսիքեան»** պատկերը լիովին հակադիր է նախորդին։ Առասպելական թեմայով այս աշխատանքը բազմաթիվ նկարիչների է ոգևորել։ Երիցյանի այս գործը մոտ է Բուշեի, Ֆրագոնարի այդ թեմայով աշխատանքներին։ Նկարիչը վարպետորեն է ներկայացրել մերկ մարմնի պլաստիկան։ Պսիքեան պատկերված է կենդանի մարդու ֆիզիկական տվյալներով։ Նրա շարժումը ևս նպատակային է ու բնական, համապատասխանում է թեմային։

## Գրականություն
* Եղ․ Մարտիկյան, Հայկական կերպարվեստի պատմություն, Երևան, 1987։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Հայ գեղանկարիչներ
Կատեգորիա:Հայ նկարիչներ
Թեոդոր Թոբլեր

**Թեոդոր Թոբլեր** (, ), շվեյցարացի շոկոլադագործ, հրուշակագործ և ձեռնարկատեր, Շվեյցարական Toblerone շոկոլադի ապրանքանիշի ստեղծող (Էմիլ Բաումանի հետ միասին)։

## Վաղ կյանք և կարիերա
Թոբլերը ծնվել է 1876 թվականի հունվարի 24-ին Բեռնում՝ Ավստրիայի սահմանի մոտ գտնվող Ապենցել-Աուսերոդենի Լուցենբերգ քաղաքի հրուշակագործ Յոհան Յակոբ Թոբլերի (1830-1905) և Ադելինա Լորենց Բաումանի ընտանիքում։ 1885-1892 թվականներին սովորել է Բեռնի դպրոցում, բայց հեռացել է առանց դասընթացը ավարտելու։ Առևտրային կրթություն ստանալով Ժնևում և Վենետիկում՝ Թոբլերը սկսեց իր հոր բիզնեսը 1894 թվականին։ Քանի որ հետագա տարիներին նրանց պահանջարկն ավելացավ, 1899 թվականին Յոհան Յակոբ Թոբլերը հրուշակեղենի խանութը վերածեց շոկոլադի գործարանի՝ անվանելով այն *Fabrique de Chocolat Berne, Tobler & Cie*։ 1900 թվականի հունիսի 19-ին հայրը Թոբլերին է հանձնել ընկերությունը։

1908 թվականին Թոբլերը և նրա զարմիկը՝ Էմիլ Բաումանը, ով ընկերության արտադրության ղեկավարն էր, ստեղծեցին Toblerone շոկոլադե սալիկը՝ ապրանքը անվանելով Թոբլեր ազգանվան և իտալական torrone բառի միացումով, որը նշանակում է մեղրից և նուշի նուգայից բաղկացած արտադրանք։ 1909 թվականին Tobler-ը արտոնագիր է ներկայացրել Բեռնում Toblerone շոկոլադե սալիկների արտադրության գործընթացի համար, նույն թվականին ապրանքանիշը գրանցվեց Բեռնում գտնվող Շվեյցարիայի մտավոր սեփականության դաշնային ինստիտուտում՝ դառնալով առաջին արտոնագրված կաթնային շոկոլադը, որը պատրաստված է նուշից և մեղրից։

Թոբլերը լքեց ընկերությունը 1933 թվականին և 1934 թվականին գնեց բեռնում գտնվող Klameth հրուշակեղենի ընկերությունը։ Այն բանից հետո, երբ Klameth-ում մաստակի արտադրության փորձերը անհաջող էին, ընկերությունը ձեռք բերեց Wrigley մաստակի բաշխման իրավունքները Շվեյցարիայում։ Դրանից հետո նա ուսումնասիրեց Typon AG-ը Բուրգդորֆում, որը թեստեր էր անցնում տպագրական արդյունաբերության համար։

Նա ականատես է եղել մասոնականության անունից Բեռնի դատավարությունում։

Թոբլերը մահացել է բեռնում 1941 թվականի մայիսի 4-ին։

## Անձնական կյանք
1903 թվականին Թոբլերն ամուսնացավ Թեդ Բորնի հետ։ Ամուսնությունը տևեց մինչև 1919 թվականը։ Այդ տարի Թոբլերն ամուսնացավ Բերտա Աշմանի հետ։

1902 թվականից Բեռնի zur Hoffnung Մասոնական օթյակի անդամ է եղել։

Պացիֆիստ և համաեվրոպական, Թոբլերը հիմնադիրներից մեկն էր 1934 թվականին Եվրոպական միության Բազելում, եվրոպական ֆեդերալիզմին աջակցող կազմակերպություն, որը Շվեյցարիայում ժամանակակից նոր եվրոպական շարժման նախորդն է, որը պաշտպանում է Շվեյցարիայի ամբողջական անդամակցությունը Եվրամիությանը։ 1935 թվականին Թոբլերը հիմնադրեց Եվրոպական միությունը, որը հիմնադրվել է 1936 թվականին։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Շվեյցարացի գործարարներ
Կատեգորիա:Շվեյցարական շոկոլադ
Կատեգորիա:Շվեյցարացի պացիֆիստներ
Սալոմեն Հովհաննես Մկրտչի գլխի հետ (նկար, Լուինի)

«**Սալոմեն Հովհաննես Մկրտչի գլխի հետ**» (), իտալացի նկարիչ, Լեոնարդո դա Վինչիի աշակերտ ու էպիգոն Բեռնարդինո Լուինիի նկարներից։ Այս ստեղծագործությունը հեղինակը վրձնել է մոտավորապես 1527 թվականին։ Նկարված է յուղաներկով՝ փայտե տախտակին, որի չափերն են 51 × 58 սմ։

Այսօր «Սալոմեն Հովհաննես Մկրտչի գլխի հետ» ստեղծագործությունը պահպանվում և ցուցադրվում է Ուֆֆիցիում (Ֆլորենցիա, Իտալիա)։

## Պատմություն
Երբ «Սալոմեն Հովհաննես Մկրտչի գլխի հետ» ստեղծագործությունը գտնվում էր Ֆլորենցիայում, այն վերագրում էին Լեոնարդո դա Վինչիին, սակայն հետո, 1890 թվականին, գույքագրման ժամանակ, այն հաստատվեց որպես Բեռնարդինո Լուինիի նկար։ Նկարում Դա Վինչիի ազդեցությունը հատկապես տեսանելի է Սալոմեի դեմքից, որը քննադատները հաճախ համեմատում են Լեոնարդոյի «Աղջկա գլուխը» նկարի հետ։

## Նկարագիր
«Սալոմեն Հովհաննես Մկրտչի գլխի հետ» ստեղծագործությունում պատկերված է դահիճը, որը գլխատել և ձեռքում է պահել Հովհաննես Մկրտչի գլուխը։ Գլուխը պահել է Սալոմեի մեկնած սկահակի վրա։ Ձախ կողմից այդ տեսարանին հետևում է գլուխը քողով ծածկած տարիքով մի կին, որը, հնարավոր է, Սալոմեի ծառան է։ Դահճի դեմքը պատկերված է գրեթե ծաղրանկարային դիմագծերով, որն ընդգծում է նրա այլանդակությունն ու չարությունը՝ ի հակադրություն Մկրտչի նուրբ ու անկյանք դիմագծերի։ Հատուկ ուշադրության են արժանի Սալոմեի շքեղ զգեստն ու հմտորեն հյուսած վարսերը, որոնք բնորոշ են XVI դարասկզբի նորաձևությանը։

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* «Սալոմեն Հովհաննես Մկրտչի գլխի հետ» ստեղծագործությունը թանգարանի պաշտոնական կայքում

Կատեգորիա:1527 նկարներ
Կատեգորիա:Բեռնարդինո Լուինիի նկարներ
Կատեգորիա:Իտալիայի արվեստ
Կատեգորիա:Կանանց դիմապատկերներ
Կատեգորիա:Նկարներ մահվան մասին
Կատեգորիա:Նոր Կտակարանի սյուժեով նկարներ
Կատեգորիա:Ուֆֆիցի պատկերասրահի նկարներ
Կատեգորիա:Քրիստոնեական արվեստը մահվան մասին
Հովհաննես Հայ

**Հովհաննես Հայ** (), բյուզանդական պաշտոնյա և զորավար։ Սպանվել է Վանդալական պատերազմի ժամանակ` 533 թվականին։

Հովհաննես Հայը բյուզանդական առաջապահ զորագնդի հրամանատարն էր Ադ Դեցիմումի ճակատամարտում և Կարթագենի մոտ սպանեց վանդալների թագավոր Գելիմերի եղբորը՝ Ամմատասին : Հաջորդ՝ Տրիկամարումի ճակատամարտում նրա զորագունդը կռվել է բյուզանդական բանակի կենտրոնում։ Այս անգամ նույնպես բյուզանդացիները հաղթանակ են տարել, և Բելիսարիոսը, Հովհաննեսին տալով 200 հեծելազորային, հանձնարարել է հետապնդել Գելիմերին։ Հովհաննեսը գրեթե հասել է Գելիմերին, բայց պատահաբար սպանվել է Բելիսարիոսի թիկնապահներից մեկի՝ Ուլիարիսի անակնկալ հարվածից։ Ըստ Պրոկոպիոսի, Հովհաննես Հայը չափազանց սիրված էր, և նրա մահը շատերն են սգացել533 թվականի դեկտեմբերին Հյուսիսային Աֆրիկայում Տրիկամարոնի ճակատամարտից հետո, որտեղ հռոմեացիները հաղթանակ տարան վանդալների դեմ, զորավար Բելիսարիոսը Հովհաննես Հային երկու հարյուր ձիավորներով ուղարկեց Գելիմերին հետապնդելու և Կարթագենում վանդալների կուտակած գանձերի ու գերիների անվտանգ պահպանությունն ապահովելու։ . . . Յովհաննես Հայը հինգ օր շարունակ հետապնդելով՝ արդեն քիչ էր մնում հասներ Գելիմորին, երբ սպանվեց իր իսկ զինվորներից մեկի պատահական հարվածից։ Բելիսարիոսը, որ  կապված էր Հովհաննեսի հետ ամենասերտ բարեկամական կապերով, արցունքներ թափեց նրա մահվան գույժն առնելով և ամենամյա վարձատրություն նշանակեց ու վճարեց նրա գերեզմանի պահպանման և վերանորոգման համար։ Այդուհանդերձ՝ նա ներեց ակամա մարդասպանին, ոչ միայն այն պատճառով, որ վերջինս պատսպարվել էր սրբավայրում, այլև որովհետև մահամերձ Հովհաննեսի խոսքերը վկայում էին նրա անմեղության մասին։ Եվ Բելիսարիոսը հանդիսավոր երդումով վստահեցրեց նրա ընկերներին, որ նրան պատժի չի ենթարկի։ Այս շնորհաշատ սպայի կորուստը կասեցրեց նրա հրամանատարության տակ գտնվող հեծելազորի առաջընթացը և նպաստեց Գելիմերի փախուստին։Աղբյուր՝ «Բելիսարիուսի կյանքը», Ֆիլիպ Հենրի Սթենհոուփ 

## Ծանոթագրություններ

* Հովհաննես Հայը հանրաճանաչ կերպար է «Տոտալ պատերազմ. Աթիլլա» ֆիլմում։

## Արտաքին հղումներ
*
*
*

Կատեգորիա:Բյուզանդիայի զորավարներ
Կատեգորիա:Զորավարներ
Կատեգորիա:Ծննդյան տարեթիվն անհայտ
Կատեգորիա:ՀԹՎ 2023 հոդվածներ
Կատեգորիա:Հայերը Բյուզանդական կայսրությունում
Քրիստինա Լյալկո

**Քրիստինա Ալեքսեևնա Լյալկո** (), բելառուս գրող, թարգմանիչ, լրագրող։

## Կենսագրություն
Տարնովսկայայի միջնակարգ դպրոցն ավարտելուց հետո (1973) աշխատել է Լիդյանսկի շրջանի Ռադիվոնիշկովսկի գյուղական խորհրդում որպես հաշվապահ։ Ավարտել է Բելառուսի պետական համալսարանի բանասիրական ֆակուլտետը։ Աշխատել է Յանկա Կուպալայի գրական թանգարանում, «Լիտարատուրա և արվեստ» շաբաթաթերթում, «Բելառուս» ամսագրում։ Եղել է «Մեր հավատքը» և «Ավե Մարիա» կաթոլիկ ամսագրերի գլխավոր խմբագիրը։

## Ստեղծագործություն
Իր առաջին բանաստեղծությունները տպագրել է 1971 թվականին Լիդյանսկի  թերթում «Уперад», «Дарога пад гару », «Світанак над бярозамі» արձակ գրքերի և «На далонях любові» պոեզիայի գրքի հեղինակ։ Իր մշակմամբ հրատարակվել է «Աշխարհից խորամանկ չես լինի» ժողովրդական հեքիաթների ժողովածուն։ Նա բելառուսերեն է թարգմանել Վլադիսլավ Սիրոկոմլիի «Մինսկ» էսսեն, Հռոմի Պապ Հովհաննես Պողոս II-ի «Անցնել հույսի շեմը», «Պարգև և առեղծված», «Վեր կաց, գնանք», «Հիշողություն և ինքնագիտակցություն», շրջագայություններ, «Fides et ratio», «Ecclesia de Eucharistia», «Առաքելական նամակ վարդարանի մասին» Rosarium Virginis Mariae», Յան Տվարդովսկու աշխատությունները և աստվածաբանական այլ աշխատություններ։

## Գրականություն
* Саламевіч І. У. Лялько́ Хрысціна Аляксееўна // Беларуская энцыклапедыя: У 18 т. Т. 9: Кулібін — Малаіта (белор.) / Рэдкал.: Г. П. Пашкоў і інш. — Мн.: БелЭн, 1999. — С. 422. — 10 000 экз. — ISBN 985-11-0155-9.

## Մատենագիտություն
* Світанак над бярозамі / Хрысціна Лялько. — Мінск: Юнацтва, 1989. — 223 с., 4 л.іл. ISBN 6-7880-0065-3

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Բելառուս կին գրողներ
Կատեգորիա:Բելառուս թարգմանիչներ
Կատեգորիա:Բելառուս լրագրողներ
Կատեգորիա:Բելառուսի պետական համալսարանի շրջանավարտներ
Կատեգորիա:Բելառուս բանաստեղծներ
Կատեգորիա:Բելառուս հրապարակախոսներ
Սատուրնը որդուն հոշոտելիս (նկար, Ռուբենս)

«**Սատուրնը որդուն հոշոտելիս**» (), նիդերլանդացի (ֆլամանդացի) գեղանկարիչ, բարոկկոյի արվեստի հիմնադիրներից, դիվանագետ և կոլեկցիոներ Պիտեր Պաուլ Ռուբենսի նկարներից։ Այս ստեղծագործությունը հեղինակը վրձնել է 1636-1638 թվականներին։ Յուղաներկով կտավի չափերն են 182,5 × 87 սմ։

Այսօր «Սատուրնը որդուն հոշոտելիս» ստեղծագործությունը պահպանվում և ցուցադրվում է Պրադո թանգարանում (Մադրիդ, Իսպանիա)։

## Պատմություն
«Սատուրնը որդուն հոշոտելիս» ստեղծագործությունը Իսպանիայի թագավոր Ֆիլիպ IV-ը պատվիրել է հեղինակին Տորրե դե լա Պարադայի՝ որսորդական տան համար։ Այսօր կտավը Պրադոյի թանգարանում է գտնվում։

## Նկարագիր
Ստեղծագործությունում ակնհայտ է Միքելանջելոյի ազդեցությունը հեղինակի՝ Ռուբենսի վրա, որն ազդվել է դեպի Իտալիա կատարած ճանապարհորդության ժամանակ։ Կտավի վերևի մասում պատկերված երեք աստղերը Սատուրն մոլորակն է, որը նկարագրել է Գալիլեո Գալիլեյը՝ նկարը ստեղծելուց մի քանի տարի առաջ։ Կենտրոնական աստղը՝ բուն մոլորակն է, իսկ մնացած երկուսը՝ Գալիլեյի կողմից նկարագրված նույն հարթության վրա գտնվող աստղերը։ Իրականում դրանք Սատուրնի այն Սատուրնի օղակն է։

Ավանդական մեկնաբանության համաձայն՝ նկարում պատկերված էր Կռոնոսը, որը վախենում էր իր զավակների կողմից տապալվել, դրա համար էլ խժռում է բոլորին։ Ի տարբերություն հունական դիցաբանության դասական սյուժեին, որտեղ խելագար Կռոնոսը կուլ է տալիս իր բարուրված երեխաներին, այստեղ խելագար Կռոնոսը պատառոտում նրանց մարմինները։

Նկարից ազդվել է նաև Գոյան՝ ստեղծելով նույնանուն կտավը։

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* «Սատուրնը որդուն հոշոտելիս» ստեղծագործությունը

Կատեգորիա:1636 նկարներ
Կատեգորիա:Դիցաբանությունն արվեստում
Կատեգորիա:Պիտեր Պաուլ Ռուբենսի նկարներ
Կատեգորիա:Պրադո թանգարանի նկարներ
Կատեգորիա:Նկարներ մահվան մասին
Պտուկ

**Կրծքի պտուկ** (), կաթնասունների կաթնագեղձերի արտաքին արտացցված շրջանաձև հատված, որից երեխան կաթ է ծծում։

## Անատոմիա
մինի|Կաթնագեղձի և պտկի անատոմիա
Պտուկը տեղակայված է կաթնագեղձի կենտրոնից քիչ ներքև, մոտավոր չորրորդ միջկողային կամ հինգերորդ կողի մակարդակի վրա։ Օրինաչափորեն չծննդաբերած կանանց պտուկն ունի կոնաձև կառուցվածք, իսկ ծննդաբերածներինը՝ գլանաձև կառուցվածք։ Այն շրջապատված է արեոլայով (), որն ունի 3-5 սմ շառավիղ։ Արեոլի և պտկի գունավորումը տարբերվում է մաշկի մնացած հատվածից, այն ավելի մուգ է։ Հղիության ժամանակ գունավորումն ուժեղանում է։ Հարպտկային օղում կան քիչ քանակության ռուդիմենտար կաթնագեղձեր, որոնք կոչվում էն Մանգոմերիի գեղձեր (), որոնք պտկի շուրջ որոշակի բարձրություն են առաջացնում։ Պտկի մաշկը ունի մանր կնճիռներ։ Պտկի գագաթին տեղակայված է փոքր անցքեր՝ կաթնային ծակոտիներ (), որոնք իրենցից ներկայացնում են կաթնային ծորանների վերջավորությունները (), որոնք գալիս են կաթնային բլթակների () վերին հատվածներից։ 
մինի|Կանացի պտուկ

## Պտկի էրեկցիա
Սեռական գրգռվածության ժամանակ, ինչպես նաև օվուլյացիայի շրջանում՝ նկատվում է պտուկների էրեկտիլության և զգայունության բարձրացում։ Պտկի էրեկցիան պայմանավորված է իր մեջ գտնվող մկանային թելերի կծկումով, և ի տարբերություն կլիտորի էրեկցիայի՝ կապ չունի արյունամատակարարման հետ։

## Գործառույթներ
Պտուկների կենսաբանական նշանակությունը՝ նորածնին կաթով ապահովվում է, որն արտադրվում է կանացի կաթնագեղձերով՝ լակտացիայի ժամանակ։ Նորածնի կողմից պտուկների խթանումը բերում է օքսիտոցինի ձերբազատման, որը նպաստում է արգանդի կծկմանը նույնիսկ ծննդաբերությունից հետո։

Արգանդի ուժեղ կծկումները, որոնք պայմանավորված են մոր պտուկների խթանումով՝ օգնում են արգանդին կծկվել, որպեսզի արգանդային զարկերակները սեղմվեն։ Դա անհրաժեշտ է հետծննդաբերական արյունահոսությունները կանխելու նպատակով։

### Կաթնասուն արուների մոտ
Գրեթե բոլոր կաթնասուններն ունեն պտուկներ։ Տղամարկանց մոտ դրանց առկայությունը բազում հետազոտությունների պատճառ է դարձել։ Սեռերի միջև տարբերությունը՝ սեռական դիմորֆիզմը, կենսաբան-էվոլյուցիոնիստների կողմից դիտարկվում է որպես ուղղակի կամ անուղղակի սեռային ընտրություն։ Գոյություն ունի ընդհանրացված կարծիք, որ արուների մոտ պտուկների թե՛ առկայությունը, թե՛ բացակայությունը չունի ոչ մի առավելություն։

## Մշակույթ
մինի|Պտուկները մշակույթի մեջ
Արևմտյան մշակույթում կանացի պտուկները ծածկելու մշակույթը առավել արտահայտվել է 19-րդ դարում։

Շատ մշակույթներում կանացի պտուկները սեռականացված են և կարող են ընկալվել որպես սեռական ենթատեքստով առարկաներ։

## Պտուկների որոշ ախտաբանություններ
* Աթելիա՝ ի ծնե պտուկների բացակայություն
* Հիպերթելիա՝ միակողմանի կամ երրկողմանի պտուկների հիպերտրոֆիա
* Պոլիթելիա՝ հավելյալ պտուկների առկայություն՝ պտկային գծով։
* Տափակ կամ ներքաշված պտուկներ, որոց առկայությունը կարող է կրծով կերակրման բարդություններ առաջացնել 
* Պտուկների ճաքեր
* Գալակտորեա
* Պտկի ադենոմա
* Պեդժետի քաղցկեղ

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Ամառային երիտասարդական վիքիճամբարի հոդվածներ
Կատեգորիա:Անատոմիա
Կատեգորիա:Գեղձեր
Կատեգորիա:Կաթ
Կատեգորիա:Կաթնասունների անատոմիա
Կատեգորիա:Մարդու անատոմիա
Կատեգորիա:Մարդու մարմին
Կատեգորիա:Մարդու սեռականություն
Կատեգորիա:Սեռ
Ջեյմս Թուրբեր

**Ջեյմս Թուրբեր** (, ), ամերիկացի երգիծական կոմիքսների նկարիչ, գրող և հումորիստ, որը երկար ժամանակ աշխատել է *[[The New Yorker]]* ամսագրում։ Նա համարվել է իր ժամանակի Միացյալ Նահանգների ամենահայտնի երգիծական արտիստներից մեկը, որը ծաղրել է հասարակության տարբեր արատները։

## Կենսագրություն
Ծնվել է ձկնորս Չարլզ Թուրբերի և Մերի Ագնեսի ընտանիքում։ Ծնողները մեծ ազդեցություն են ունեցել նրա վրա։ Նա մորն անվանել է բնածին դերասանուհի և կատակերգու։ Նրա հայրը «փոքր» քաղաքական գործիչ է եղել և ցանկացել է դառնալ իրավաբան։ Արդյունքում նա դարձել է Ջեյմսի որոշ պատմվածքների նախատիպը։

Եղբոր հասցրած վնասվածքի հետևանքով փոքր տարիքում Թուրբերը կորցրել է մեկ աչքը և կյանքի ընթացքում աստիճանաբար կուրացել է։

1913-1918 թվականներին սովորել է Օհայոյի համալսարանում, սակայն տեսողության հետ կապված խնդիրների պատճառով չի ավարտել այն։ 1918-1920 թվականներին՝ Առաջին համաշխարհային պատերազմի ավարտից հետո, Թուրբերը Պետդեպարտամենտի համար աշխատել է որպես գաղտնագրող- քարտուղար, սկզբում՝ Վաշինգտոնում, այնուհետև՝ Փարիզի ամերիկյան դեսպանատանը (Ֆրանսիա)։ Դրանից հետո Թուրբերը վերադարձել է Կոլումբուս (Օհայո), որտեղ 1921-1924 թվականներին աշխատել է որպես *Columbus Dispatch*-ի թղթակից։ Այդ ընթացքում նա գրել է գրքերի, ֆիլմերի և պիեսների ակնարկներ «Հավատամքներ և հուշանվերներ» կոչվող շաբաթական սյունակում, որի անվանումը հետագայում տրվել է իր ստեղծագործությունների հետմահու ժողովածուին։ Նա նաև գրել է *Chicago Tribune*-ի և այլ թերթերի համար։

1925 թվականին նա տեղափոխվել է Գրինվիչ Վիլիջ՝ աշխատանքի անցնելով որպես *New York Evening Post* թերթի թղթակից, իսկ 1927 թվականին աշխատանքի է ընդունվել *The New Yorker* թերթում։ 1930-1950 թվականներին Թուրբերը հումորային կոմիքսներ է նկարել այս թերթի համար։

Բացի նկարներից, նա նաև մեծ թվով վեպերի, պատմվածքների և առակների հեղինակ է։ Նրա ամենահայտնի գրական ստեղծագործություններից է՝ «Ուոլթեր Միտիի գաղտնի կյանքը»։

Թուրբերը մահացել է թոքաբորբից և ինսուլտի հետևանքներից։

## Ստեղծագործություններ
* Դ․ Թուրբեր, White Alvin Brook. Հեքիաթներ և առակներ. Թարգմանություն անգլերենից։ SPB 1994. 608 էջ.
* Դ․ Թուրբեր, Սպիտակ եղնիկ. Հեքիաթ երեխաների և մեծերի համար.
* 20-րդ դարի ամերիկյան գրական հեքիաթ. ԱՄՆ գրականության գրադարան.

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
*Ջեյմս Թուրբերի պաշտոնական կայքը

Կատեգորիա:Ամերիկացի նկարիչներ
Կատեգորիա:Ամառային երիտասարդական վիքիճամբարի հոդվածներ
Կատեգորիա:20-րդ դարի ամերիկացի տղամարդ գրողներ
Կատեգորիա:Ամերիկացի վիպասաններ
Կատեգորիա:Ամերիկացի լրագրողներ
Կատեգորիա:Թոքաբորբից մահացածներ
Օնորե դը Յուրֆե

**Օնորե դը Յուրֆե** (, ), ֆրանսիացի մաներիզմ դարաշրջանի գրող։

## Կենսագրություն
Օնորե դը Յուրֆեն Կլոդ դը Յուրֆեի թոռն է, որը ներկայացրել է Հենրի II-ի շահերը Վատիկանում։ Մայրը՝ Մարկիզա դե Բոժեն, եղել է Ռենե Սավոյսկու թոռնուհին, լասկարիսների ժառանգը Տանդում։ Հորը թունավորել են 1574 թվականին։ Տոհմական սեփականությունը ժառանգել է գրողի ավագ եղբայրը՝ Ժան դը Յուրֆեն՝ մարկիզ դե Բոժեն, որի դուստր Ժենևևան ամուսնացած էր առաջին դուքս դե Կրուայի հետ։

Օնորեն՝ անվանակոչված իր հորեղբոր՝ Ֆրանսիայի մարշալի անվամբ, մանկության տարիներն անցկացրել է Բաստիի մանկական ամրոցում, որը հայտնի է իր հսկայական գրադարանով, իսկ հետո ութ տարվա ընթացքում սովորել է Հիսուսի միաբանություն քոլեջում՝ Փարիզում։ 1590 թվականին միացել է Կաթոլիկ լիգային, այնուհետև 1595 թվականին գերի է ընկել և սկսել գրել իր «Բարոյական ուղերձները» (*«Epistres morales»*, երեք հատորով, հրապարակվել է 1598 թվականից մինչև 1608 թվականը), ինչին փորձել է կցել փիլիսոփայական թեորիաներ (գլխավոր գաղափարները՝ նեոպլատոնականությունը և նեոստոիցիզմը) սեփական կյանքի իրադարձություններից։ Երբ լիգայի գործը վերջնականապես պարտվել է, Յուրֆեն անցել է թոշակի Կառլ Էմանուել Մեծի դատարան, որը նրա նման սերվել էր Ֆիլլիպ II-ից (1438-97)։

Եղբոր ամուսնալուծությունից հետո Էնն Յուրֆեն 1600 թվականին ամուսնացել է եղբոր նախկին կնոջ՝ Դիանա դե Շատոմորանի հետ ոչ այնքան սիրուց դրդված, որքան հաշվարկով՝ ցանկանալով բարելավել ընտանեկան հարաբերությունների խաթարված վիճակը․ 1613 թվականին ամուսինները բաժանվել են։ Օնորեի ընկերների թվում էր աստվածաբան Ֆրանցիսկոս Սալսկին։ Յուրֆեն մահացել է Սավոյայի դուքսի և Ջենովայի Հանրապետության բանակի հետ ճակատամարտում։

## Բանաստեղծություններ
* Հովվերգական վեպ «Աստրեիա» (1607-27), 2007 թվականին էկրանավորվեց «Աստրեի և Սելադոնայի սերը» անվանմամբ
* Հովվերգական վեպ «Սիրեն» (фр. «*Le Sireine*», 1606)
* Անվերջ հերոսական էպոպեա «Սավուազիադա»(фр. «*La Savoysiade*», գրված է տաս երգ)։
* Ֆրանսաիական թատրոնի պատմության մեջ համարվում է եզակի դեպք՝ անհանգ հովվերգական ոտանավոր-պիես «Սիլվանիրա կամ Կենդանի ննջեցյալը» (фр."*Sylvanire, ou La Morte-Vive*", 1625), հիմնված է գրված նովելներից մեկի՝ «Աստրեի»-ի հիման վրա։

## Ծանոթագրություններ

## Գրականություն
* 

## Արտաքին հղումներ
* *Чекалов К. А.* Оноре д’Юрфе: «Я ничего не представляю глазу, но только лишь уху» // *Чекалов К. А.* Маньеризм во французской и итальянской литературах. — : ИМЛИ РАН. — 2001. — С. 153—203. — ISBN 5-9208-0068-2

Կատեգորիա:Ֆրանսիացի գրողներ
Կատեգորիա:1567 ծնունդներ
Կատեգորիա:Ֆրանսալեզու գրողներ
Կատեգորիա:Ֆրանսիացի բանաստեղծներ
Կատեգորիա:Ֆրանսիացի դրամատուրգներ
Կատեգորիա:17-րդ դարի գրողներ
Կատեգորիա:Ֆրանսիայի ազնվականություն
Կատեգորիա:17-րդ դարի ֆրանսիացի գրողներ
Կատեգորիա:Ամառային երիտասարդական վիքիճամբարի հոդվածներ
Կատեգորիա:Ֆրանսիացի վիպասաններ
Սարգիս Տոնոյան

**Սարգիս Տոնոյան** (), հունահռոմեական ոճի հայ ըմբշամարտիկ։

Ըմբշամարտի 2010 թվականի աշխարհի գավաթի խաղարկությանը Տոնոյանը մասնակցել է որպես հունահռոմեական ըմբշամարտի հայկական հավաքականի անդամ։ Հայկական թիմը զբաղեցրել է երրորդ տեղը։ Տոնոյանը եղել է նաև 2013 թվականի Ըմբշամարտի աշխարհի գավաթի հայկական հավաքականի կազմում, որտեղ հայերը զբաղեցրել են չորրորդ տեղը։ Տոնոյանը անձամբ նվաճել է ոսկե մեդալ։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Ըմբշամարտի աշխարհի առաջնության մեդալակիրներ
Կատեգորիա:Ըմբշամարտի մեդալակիրներ
Կատեգորիա:Ըմբշամարտիկներ այբբենական կարգով
Կատեգորիա:ՀԹՎ 2023 հոդվածներ
Կատեգորիա:Հայ ըմբշամարտիկներ
Մակաբուծային հիվանդություն

**Մակաբուծային հիվանդություն**, կամ **պարազիտոզ,** մակաբույծներով հարուցված ինֆեկցիոն հիվանդություն։ Մակաբույծներն օրգանիզմներ են, որոնք ապրում են տիրոջ օրգանիզմում՝ պատճառելով վնաս։ Մակաբույծներով կամ մակաբուծային հիվանդություններով զբաղվող գիտությունը կոչվում է պարազիտոլոգիա։ Բժշկական պարազիտոլոգիան առնչվում է մակաբույծների երեք հիմնական մեծ խմբերի հետ՝ մակաբուծային նախակենդանիներ, հելմինթներ և մակաբուծային հոդվածոտանիներ։ Այսպիսով, մակաբուծային հիվանդությունները պատկանում են այն հիվանդություններին, որոնք հարուցվում են կենդանիների թագավորությանը կամ նախակենդանիների թագավորությանը պատկանող ախտածիններով։

## Տերմինաբանություն
Քանի որ բակտերիալ օրգանիզմերը նույնպես կարող են վարել մակաբուծային կյանք, «մակաբուծային հիվանդություն» տերմինը ավելի սահմանափակ է։ Այս հիվանդությունները հարուցող երեք հիմնական օրգանիզմերի խմբերն են նախակենդանիները (հարուցում են նախակենդային հիվանդություններ), հելմինթները (հելմինթիազներ) և էկտոպարազիտները։ Նախակենդանիները և հելմինթները սովորաբար էնդոպարազիտներ են (ապրում են տիրոջ օրգանիզմի ներսում), մինչդեռ էկտոպարազիտները հիմնականում ապրում են տիրոջ օրգանիզմի մակերեսներին։ Նախակենդանիները միաբջիջ, մանրադիտակային օրգանիզմեր են, որոնք պատկանում են Նախակենդանիների թագավորությանը։ Հելմինթները, մյուս կողմից, մակրոսկոպիկ, բազմաբջջային օրգանիզմներ են, որոնք պատկանում են կենդանիների թագավորությանը։ Նախակենդանիներն իրենց սնունդը ստանում են պինոցիտոզի կամ ֆագոցիտոզի ճանապարհով։ Ցեստոիդների և տրեմատոդների խմբին պատկանող հելմինթները ներծծում են սննդանյութերը, մինչդեռ նեմատոդները սնունդը ստանում են սննդանյութի կլլման արդյունքում։ Այսպիսով, «մակաբուծային հիվանդություն» տերմինն ավելի շատ վերաբերում է էնդոպարազիտներին։

## Փոխանցման ուղիներ
Կաթնասունները մակաբույծներով վարակվում են սննդից կամ ջից, միջատների խայթոցից, սեռական ճանապարհով, կամ կենդանիների և մակաբուծակիր մարդկանց հետ շփման արդյունքում։

Մակաբուծային հիվանդությունների ձեռք բերման միջոցներ կարող են լինել նաև բոբիկ քայլելը, հիվանդ մարդու կամ կենդանիների կղանքով աղտոտված իրերի հետ շփումը, հիգիենայի կանոններին պատշաճ կերպով չհետևելը, ոչ լավ եփված, լավ չլվացած սնունդ օգտագործելը։

## Բուժում
Մակաբուծային հիվանդությունները սովորաբար բուժվում են հակապարազիտային դեղորայքով։ Նախակենդանիներով հարուցված հիվանդությունների բուժման մեջ առաջարկվում է կիրառել նաև որոշ վիրուսներ։

## Տես նաև
* Լյամբլիոզ

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ

Կատեգորիա:Ամառային երիտասարդական վիքիճամբարի հոդվածներ
Կատեգորիա:Մակաբուծային հիվանդություններ
Կատեգորիա:Մակաբուծություն
Կատեգորիա:Վարակիչ հիվանդություններ
Ամբիորիքս (զորավար)

**Ամբիորիքս** (*Ambiorix*), զորավար, էբուրոն ցեղի ղեկավար, հայտնի է հռոմեական զորավար Հուլիոս Կեսարի դեմ կազմակերպված դիմադրությամբ։ Հենց Հուլիոս Կեսարն է հավերժացրել բարբարոսի անունը իր «Նոթեր գալլական պատերազմի մասին» հուշերում։ 19-րդ դարում Ամբորիքսն արժանացել է Բելգիայի ազգային հերոսի կոչման։

Մ.թ.ա. 57 թվականին Հուլիոս Կեսարը գրավել է Գալլիան, ինչպես նաև այժմյան Բելգիան և Նիդերլանդները՝ հասնելով մինչև Հռենոս գետը։ Այդ վայրերում ապրում էին միմյանց հանդեպ թշնամաբար տրամադրված մի քանի ցեղեր։ Էբուրոնների ղեկավարներն էին Ամբիորիքսը և Կատուվոլկը։ Մ․թ․ա․ 54 թվականին Կեսարի զորքերը ավելի շատ պաշարների կարիք ունեին, և տեղացի ցեղերը ստիպված տալիս էին իրենց առանց այդ էլ չնչին բերքի մի մասը։ Այս իրավիճակը առաջացրեց էբուրոնների դժգոհությունը, իսկ Կեսարը հրամայեց ստեղծել ճամբարներ բարբարոսների բնակավայրերի մոտ՝ պարենի տեղափոխումը վերահսկելու համար։

Այս ամենը ի վերջո հանգեցրեց էբուրոնների ապստամբությանը, սակայն, հասկանալով հակառակորդի հնարավորությունները, էբուրոնների ղեկավարները հնարամիտ քայլ արեցին։ Նրանք համոզեցին հռոմեացիներին, որ թշնամի չեն՝ հայտնելով իրենց հավատարմությունը, ինչպես նաև զգուշացրին Հռենոսի կողմից գերմանական ցեղերի հնարավոր հարձակման վերաբերյալ։ Հռոմեացիները որոշեցին վերախմբավորվել այնպես, որ կարողանան լավ դիմավորել հակառակորդին։ Այս արշավանքի ժամանակ էբուրոններն անսպասելիորեն լավ դաս տվեցին հռոմեացիներին՝ կոտորելով հռոմեական լեգեոնին, թշնամուն պատճառելով մոտ ութ հազար զինվորի կորուստ։

Կեսարի վրեժը սարսափելի էր։ Մոտ հիսուն հազար հռոմեացի զինվորների և հպատակ բարբարոս ցեղերի միասնական ուժերով ավերեցին տարածքը, որից հետո Էբուրոն ցեղը ընդմիշտ անհետացավ։ Ենթադրվում է, որ Ամբիորիքսը և նրա շրջապատը կարողացել են ողջ մնալ և փախչել Հռենոսից այն կողմ։

## Տես նաև
* 

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Անհետ կորած անձինք
Կատեգորիա:Բելգիայի պատմություն
Կատեգորիա:Թագավորներ
Կատեգորիա:Գալլական պատերազմներ
Կատեգորիա:Հին Հռոմի թշնամիներ
Կատեգորիա:Հուլիոս Կեսար
Կատեգորիա:Անձինք այբբենական կարգով
Կատեգորիա:Եվրոպացի միապետներ
Կատեգորիա:Բնօրինակում անաղբյուր հոդվածներ
Կատեգորիա:Ամառային երիտասարդական վիքիճամբարի հոդվածներ