open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Ավետարանոցի գոգավոր կամուրջ

**Ավետարանոցի գոգավոր կամուրջ**, ավերված կամուրջ Արցախի Ավետարանոց գյուղում: Կամուրջը գցված է եղել Ավետարանոց գետի վրայով, որը հոսում է Կուսանաց անապատի ստորոտով: Պահպանվել է կամրջի աջափնյա խելի, որը կառուցված է անմշակ քարով եւ կրաշաղախով:

## Ավետարանոցի այլ կամուրջները
Ավետարանոցում եւ մերձակայքում պահպանվել են նաեւ այլ կամուրջներ: Ակնաղբյուրի կամուրջը նույնպես կառուցվել է ԺԷ դարում՝ գյուղի հյուսիսարեւելյան կողմում, Ավետարանոցի եւ Ակնաղբյուրի միջակայքում։ Այն՝ անմշակ քարով, կրաշաղախով կառուցված միաթռիչք կամուրջ է, որի երկարությունը 6,21 մետր է, անցուղու լայնությունը՝ 2,8 մետր։ Մյուս կամուրջը կառուցվել է ԺԷ–ԺԸ դարերում՝ գյուղից 200 մետր հարավ-արեւմուտք՝ Հղցկոտ գետի վրա, եւ գետի անունով կոչվել է Հղցկոտի կամուրջ։ Շինանյութը եղել է անմշակ գետաքար եւ կրաշաղախ, իսկ թաղակիր կամարի անկյունաքարերը՝ սրբատաշ։ Կամրջի թռիչքի երկարությունը 5,5 մետր է, անցուղու լայնությունը՝ 4,35 մետր, բարձրությունը ջրի մակարդակից՝ 4,25 մետր։ Երրորդ կամուրջը կառուցվել է 1663 թվականին՝ գյուղի հարավարևելյան եզրին՝ Ջաղացներ գյուղ տանող ճանապարհի սկզբնամասում եւ հայտնի է Մահտեսի Արանի կամուրջ անվամբ։ Կամրջի թռիչքի երկարությունը 6 մետր է, անցուղու լայնությունը՝ 3,1 մետր, բարձրությունը ջրի մակարդակից՝ 4,35 մետր։

Ավետարանոցը բռնազավթվել է 2020 թվականի նոյեմբերի սկզբին: Բռնազավթումից հետո՝ հայկական բոլոր բնակավայրերում, այդ թվում՝ Ավետարանոցում մնացած հայկական հուշարձանները շարունակաբար պղծվել եւ/կամ ոչնչացվել են: Ավետարանոցի գոգավոր կամրջի ճակատագիրը պարզ չէ առ 2026 թվականի սկիզբը:

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Արցախի կամուրջներ
Կատեգորիա:Հայաստանի կամուրջներ
Հեգարի լայնիչ

**Հեգարի լայնիչ,** վագինիզմի բուժման, արգանդի վզիկի լայնացման և իմպլանտների տեղադրման համար։

## Նկարագրություն
[մինի|Հեգարի լայնիչ, հեղինակներ` Ա. Հեգար, Ռ. Կալտենբախ,Էնկե ([Էռլանգեն), 1881 թվական|ձախից|221x221փքս]]
Հեգարի լայնիչները ստեղծել է Ալֆրեդ Հեգարը 1879 թվականին՝ գինեկոլոգիական կիրառման համար։ Լայնիչները մետաղյա են, ծայրում ունեն լայնացնող հատված, որի չափը լինում է մի քանի միլիմետրից մինչև 26 միլիմետր։ Ձողերը կլոր են, թեթևակի կորացած և ունեն կոնաձև ծայր։ Որոշ հավաքածուներ կոնաձև ծայրեր ունեն երկու կողմերում, մինչդեռ մյուսների մեկ կողմը հարթեցված է՝ հեշտ օգտագործման համար։ Հեգարի լայնիչները սովորաբար նշվում են Հեգարի համարներով, որը համարժեք է դրանց չափսին ըստ միլիմետրերի (օրինակ՝ Հեգարի 8 չափսի լայնիչը ունի 8 մմ հաստություն): Դրանք վաճառվում են հավաքածուներով բաղկացած 8, 10, կամ 14 գործիքներից։ Յուրաքանչյուր հավաքածու ներառում է չափերի լայն տեսականի՝ սովորաբար 3 մմ-ից մինչև 17 մմ միակողմանի լայնիչների համար կամ 3 մմ/4մմ-ից մինչև 17 մմ/18 մմ երկկողմանի լայնիչների համար, չնայած գոյություն ունեն 1 մմ-ից մինչև 26 մմ չափսերով տեսակներ։

## Վագինիզմի բուժում
Հեգարի լայնիչներն օգտագործվում են վագինիզմը բուժելու համար, որը հայտնի է նաև, որպես կոնք-սեռական շրջանի ցավային համախտանիշ։ Վագինիզմով բուժառուների համար կիրառվում են աստիճանաբար մեծացող չափի Հեգարի լայնիչներ, ինչը հնարավոր է դարձնում զուգընկերոջ ներթափանցումը։ Լայնիչները նաև կիրառվում են կուսաթաղանթի ստենոզի լայնացման համար։

## Արգանդի վզիկի լայնացում
Հեգարի լայնիչները կիրառվում են արգանդի վզիկի լայնացման համար՝ դեպի արգանդ մուտք ստեղծելու նպատակով։

Արգանդի վզիկը անշարժացնելու համար դրվում է գնդաքացան, իսկ լայնացումը կատարվում է քսանյութով՝ սկսելով Հեգարի ամենափոքր լայնիչից։ Լայնիչները կիրառվում են նաև արգանդի ձայնային հետազոտության համար։

Լամինարիայի ձողերը նույնպես կարող են օգտագործվել վզիկը լայնացնելու համար, սակայն դրանք ազդում են դանդաղ, քանի որ լայնացումը կատարվում է ջրի կուտակման մեթոդով։

## Ոչ գինեկոլոգոիական կիրառում
մինի|Առնանդամի իմպլանտ
Ոչ գինեկոլոգիական միջամտություններից զատ, Հեգարի լայնիչը կիառվում է ենթամաշկային ստենոտիկ գաստրոստոմայի համար և ստրիկտուրաների, ստենոզների դեպքում։

## Իմպլանտների տեղադրում
Հեգարի լայնիչները՝ (հիմանականում 11 և 12 համարները), կիրառվում են առնանդամի խորշիկավոր մարմնում իմպլանտներ տեղադրելու համար, սակայն արդյունքները ցույց են տվել, որ լայնացումը վնասում է էրեկտիլ հյուսվածքը։ Այս գլանները փչվում և դատարկվում են պոմպի միջոցով, որը ճնշման տակ տեղափոխում է ստերիլ ֆիզիոլոգիական լուծույթը պահեստային տարայի և գլանների միջև՝ խթանելով կամ դադարեցնելով առնանդամի էրեկցիան։

## Ծանոթագրություն


Կատեգորիա:Բժշկական սարքավորումներ
Կատեգորիա:Գինեկոլոգիա
Օրթոպնեա

**Օրթոպնեա** կամ **օրթոպնոե**, հորիզոնական դիրքում պառկելիս առաջացող հևոց։ Այն սովորաբար դիտվում է որպես սրտային անբավարարության ուշ դրսևորում, որը հետևանք է դեպի կենտրոնական շրջանառություն հեղուկի վերաբաշխման, ինչն առաջացնում է թոքային մազանոթային ճնշման բարձրացում և շնչառության դժվարացում։ Այն նկատվում է նաև որովայնային ճարպակալման կամ թոքային հիվանդությունների դեպքում։ Օրթոպնեան պլատիպնեայի հակապատկերն է հևոցը, որը վատթարանում է նստած կամ կանգնած, ուղղահայաց դիրքում։

## Պատճառներ
Օրթոպնեան հաճախ ձախ փորոքային սրտային անբավարարության և/կամ կարդիոգեն թոքային այտուցի ախտանիշ է: Այն կարող է առաջանալ նաև ասթմա և քրոնիկ բրոնխաբորբ ունեցողների, ինչպես նաև քնի ապնոէով կամ տագնապային խանգարումով տառապողների մոտ: Այն կապված է նաև լյարդի պոլիկիստոզի հետ: Նյարդամկանային տեսանկյունից՝ օրթոպնեան պոտենցիալ կերպով ստոծանու ուժեղ թուլության նշան է: Նման հանգամանքներում պացիենտները կարող են նկարագրել հևոց կռանալիս (օրինակ՝ կոշիկի քուղերը կապելիս), ինչը կոչվում է հևոց կռանալու ժամանակ ():

## Մեխանիզմ
Օրթոպնեան պայմանավորված է դեպի թոքային արյունառություն արյան բաշխման ավելացմամբ, երբ մարդը պառկում է հորիզոնական կամ դրան մոտ դիրքում: Հորիզոնական դիրքը նվազեցնում է ձգողականության այն զսպող ազդեցությունը, որը սովորաբար ունենում է մարմնի ստորին վերջույթներից դեպի սիրտ վերադարձող արյան վրա: Սա մեծացնում է աջակողմյան երակային վերադարձը: Առողջ մարդու մոտ արյան այս վերաբաշխումը քիչ ազդեցություն է ունենում շնչառական ֆունկցիայի վրա, քանի որ ձախ փորոքն ունի բավարար կարողություն՝ հանկարծակի մեծացնելու իր հարվածային ծավալը (որպես Ֆրանկ-Ստարլինգի մեխանիզմի արդյունք): Սրտային անբավարարություն ունեցող անձի մոտ ձախ փորոքն ունի անբավարար կարողություն՝ արձագանքելու թոքային արյունառությունից արյան ավելացված ներհոսքին: Սա հանգեցնում է թոքային շրջանառության մեջ արյան կուտակման: Թոքային ներհյուսվածքային անոթային ճնշման բարձրացումը կարող է հանգեցնել նաև հիդրոստատիկ ճնշման հետ կապված հեղուկի արտահոսքի դեպի ալվեոլներ՝ այդպիսով առաջացնելով կարդիոգեն թոքային այտուց և էլ ավելի վատթարացնելով հևոցը: Հետևաբար, ձախ փորոքային անբավարարություն ունեցող անձի մոտ շնչարգելությունը սովորաբար զգացվում է հորիզոնական դիրքում պառկելուց կարճ ժամանակ անց։ Սա տարբերվում է այն դիսպնոեից, որն զգում է թոքերի պարենխիմատոզ ախտաբանություն (թե՛ ռեստրիկտիվ, թե՛ օբստրուկտիվ) ունեցող անձը պառկելիս, որը հանկարծակի է և փոխարենը կապված է ստոծանու/օժանդակ շնչառական մկանների մեխանիկական առավելության կտրուկ կորստի հետ՝ մարմինը առավել հորիզոնական դիրքի բերելիս:

## Ախտորոշում
Ախտորոշումը հիմնականում հիմնված է կլինիկական պատկերի և ախտանիշների վրա, ինչպես նաև այնպիսի հիմնական պատճառների հայտնաբերման վրա, ինչպիսին է սրտային անբավարարությունը։

## Բուժում
Կախված պատճառից՝ օրթոպնեան կարող է բուժվել շնչառական օժանդակ սարքերի միջոցով, ինչպիսիք են շնչուղիներում օդի շարունակական դրական ճնշմամբ բուժման սարքը (CPAP-սարք)  կամ biPAP-ը։

## Ստուգաբանություն
Օրթոպնեա () բառը կազմված է *ortho-* + *-pnea* բաղադրիչներից, որոնք ծագում են հունարեն *ortho*՝ ուղիղ, կանոնավոր, և *pnoia*՝ շնչառություն բառերից:
## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Շնչառություն
Տուն–դպրոց

***Տուն–դպրոց*** (****; *Home School–Nakrian Tongkhang,  Home School: Students Must Be Imprisoned*), 2023 թվականի թայլանդական հեռուստասերիալ Ջիրավաթ Սուտիվանիչսակի, Հիրունկիտ Չանգկհամի, Մեթիկա Ջիրանորրաֆաթի, Ռաչանուն Մահավանի, Վաչիրավիտ Ռուանգվիվատ, Քեյ Լերցիտիչայ, Ջութապիչ Ինդրաջունդրավետրաին, Բենդիյապաթրաին, Բենդիա Լոունդրաթամի, Ջինպրասոմ, Սուրեյարես Յաքարեսի, Չայապոլ Ջութամասի, Չայակորն Ջութամասի, Թանաթաթ Թանջարարակի և Ատտաֆան Փունսավաթի մասնակցությամբ։*'

Կանիտտա Կվունյուի (Ֆոն) ռեժիսորությամբ և [[GMMTV]]-ի՝ Նար-րա-տորի հետ համատեղ պրոդյուսերությամբ ստեղծված այս սերիալը հեռարձակվել է GMM25 և Prime Video հեռուստաալիքներով 2023 թվականի հունիսի 9-ից մինչև օգոստոսի 4-ը։

== Սյուժե ==
Աղբյուր՝

«Տուն-դպրոցը» նոր այլընտրանքային գիշերօթիկ դպրոց է, որը տեղակայված է հեռավոր անտառի կենտրոնում: Երեք տարին մեկ դպրոցի որակավորմանը համապատասխանող աշակերտները, որոնց խմբում ոչ ավելի, քան 13 աշակերտ կա, կընտրվեն սովորելու հատուկ ծրագրով, որը ոչ մի այլ դպրոց երբևէ չի ունեցել:

Երեք տարվա ընթացքում բոլոր 13 աշակերտները պետք է ապրեն, սովորեն, ուտեն, քնեն և գոյատևեն տուն-դպրոցում: Այն, ինչ մի ժամանակ ենթադրվում էր, որ հարուստ երեխաների համար նախատեսված գիշերօթիկ դպրոց է, որը կարևորում էր հարմարավետությունը, ինչպես ասում է դպրոցի կարգախոսը՝ «Սովորել այնպես, ինչպես տանը», խիստ սահմանափակումների, հարմարությունների, հեռախոսների և ինտերնետի բացակայության պատճառով դարձել է «բանտ» երեխաների համար: Նրանք ստիպված են միասին ուտել, քնել և արթնանալ: Եթե նրանցից մեկը խախտում է կանոնները, մյուսները նույնպես պետք է կրեն հետևանքները: Սակայն, ո՞վ կմտածեր, որ իրենց կյանքը ընդմիշտ կփոխվի այս նոր կիսամյակում:

== Դերասանական կազմ և կերպարներ ==
Աղբյուր՝

=== ԳԼխավոր դերասաններ ===
* Ջիրավատ Սուտիվանիչսակ՝ Նայ
* Մեթիկա Ժիրանորաֆատ՝ Ուայթ
* Հիրունկիտ Չանգխամ՝ Տիբեթ
* Ռաչանուն Մահավան՝ Մակի
* Վաչիրավիտ Ռուանգվիվատ՝ Պենհուն
* Քեյ Լերցիտիչայ՝ Հյուգո
* Ջութապիչ Ինդրախունդրա՝ Ձինձայ
* Բենյապա Ջինպրասոմ՝ Ֆուջի
* Պատրանիտ Լիմպատիյակորն՝ Փհեն
* Սուրեյարես Ջակարեսա՝ Բիու
* Չայապոլ Ջութամաս՝ Մեկ
* Չայակորն Ջութամաս՝ Մոկ
* Թանաթաթ Թանջարարակը՝ Ժան
* Աթթաֆան Ֆունսավատ՝ Ռեն
* Նապպոն Գոմարաչուն՝ Վարպետ Ամին
* Սինդի Սիրինյա Բիշոփը՝ տնօրեն Յան
* Նուենգ Չալադ Նա Սոնգխլա՝ վարպետ Պրասատ

=== Աջակցող ===
* Նաթթարինֆոն Ֆրոմին՝ վարպետ Դելյուքս
* Չոտիրոս Կաևպինիտ՝ Փրաեփոն
* Ֆրոմֆիրիա Թոնգպուտտարուկի՝ վարպետ Չեմպիոն
* Չոտպիպատ Սուտտիջուն՝ Ֆոբան (տնային տնտեսուհի)

=== Հյուր ===
* Մաչիդա Սուտտիկուլֆանիչ՝ երիտասարդ Մակի
* Սուչադա Պունպատանասուկ՝ Սանիտրա
* Սորնչայ Չաթվիրիյաչայ՝ Մանաս
* Սուրասակ Չայաթ՝ Մեթա
* Քիթտիպոլ Քեսմանի՝ Ֆոջ
* Չալի Իմմակ՝ Բիրդ
* Նարուեմոն Ֆոնգսուպապ՝ Վիվիան
* Կրիսադա Ֆաչարապիֆատ՝ Սոնգյոս (Ժանի հայրը)
* Նատտաֆիչամոն Սինգխարավաթ՝ Ջինդա
* Սանտի Սանտիվետչակուն՝ Բոդին
* Սուկոլ Սասիջուլակա Վարպետ՝ Ֆուտ
* Պլոյշոմպու Սուպասապ՝ Ֆինյա
* Արչեն Այդին երիտասարդ՝ Ամին
* Հարիտ Չիվագարուն՝ երիտասարդ Բոդին
* Թանավատ Ռատանակիտպաիսան՝ Զերո



== Հղումներ ==


== Արտաքին հղումներ ==
* [https://www.youtube.com/watch?v=JrkJHCCyjlw *Home School'' (2023) Official Trailer]
* 
* GMMTV
Մոդել 50 (հաուբից)

**Մոդել 50, M50** (), Սառը պատերազմի ժամանակաշրջանի ֆրանսիական 155 մմ-անոց հաուբից, որը մի շարք երկրների սպառազինության մեջ է մնացել մինչև 1990-ական թվականները: Թնդանոթն ուներ սահող հետք, մեծ ակոսավոր փողային արգելակ, չորսանիվ սայլակ և ներքաշվող կրակային հենարան:

## Օպերատորներ
* , Ֆրանսիայի զինված ուժեր, փոխարինվել է TRF1-ով։
* , Իսրայելի պաշտպանության բանակ, փոխարինվել է Soltam M-68 Soltam M-68-ով և Soltam M-71-ով:
* , Լիբիայի զինված ուժեր
* ,Շվեդիայի զինված ուժեր ձեռք է բերել Mk F3 տարբերակի 96 հաուբից: 1950-ականների սկզբին (քանի որ Bofors-ը զբաղված էր այլ խոշոր նախագծերով), 1955-1958 թվականներին Bofors-ը լիցենզիայով արտադրեց ևս մոտ 100 հաուբից։ Հետագայում դրանք փոխարինվեցին FH77A-ով։
* , Շվեյցարիայի զինված ուժեր
* 

## Պատկերասրահ

Պատկեր:Projectiles-155mm-beyt-hatotchan-1.jpg|Իսրայելցիների կողմից «Մոդել 50»-ի համար օգտագործված 155 մմ-անոց արկեր։ Ձախից աջ՝ կասետային զինամթերք, բարձր պայթուցիկությամբ բեկորներ (M107), ծուխ (M110A2) և լուսավորություն։ Բեյթ ՀաՏոտհան թանգարան, Իսրայել։
Պատկեր:Tomatbamizad.jpg|Իսրայելական բանակի M-50 ինքնագնաց հրանոթը՝ 155 մմ Model 50 հաուբիցով։


## Տես նաև
* *M-50 155 mm* — հրետանային ինքնագնաց կայանք M4 Sherman տանկի շասսիի վրա՝ մեծ փակ գերկառուցվածքում տեղադրված 155 մմ «Modèle 50» հաուբիցով, որի փողի երկարությունը 30 տրամաչափ է։

## Ծանոթագրություններ
## Արտաքին հղումներ

* Specifications of Model 50 155 mm howitzer 

Կատեգորիա:Զենք այբբենական կարգով
Կատեգորիա:Հաուբիցներ
Էյնթհովենի եռանկյուն

աջից|մինի|500x500փքս|Ահա Էյնթհովենի եռանկյան գրաֆիկական պատկերը, որը ցույց է տալիս երեք ստանդարտ արտածումների (I, II, III) կապը մարդու մարմնի հետ:
**Էյնթհովենի եռանկյունի** (), էլեկտրասրտագրության (ԷՍԳ) մեջ կիրառվող՝ երկու ուսերի և ցայլքի միջև ձևավորվող վերջույթային երեք արտածումների երևակայական պատկեր: Այս պատկերն իրենից ներկայացնում է շրջված հավասարակողմ եռանկյուն, որի կենտրոնում սիրտն է։ Այն անվանվել է Վիլհելմ Էյնթհովենի պատվին, որը նկարագրել է այս տեսությունը:

Որպես իր առաջին կիրառելի էլեկտրասրտագրի՝ լարային գալվանոմետրի կոնտակտային կետեր, Էյնթհովենն օգտագործել է աղաջրով լի դույլեր, որոնց մեջ պացիենտներն ընկղմում էին իրենց ձեռքերն ու ոտքերը։

## Էլեկտրոդների տեղադրում
* I արտածում — այս առանցքն անցնում է ուսից ուս, բացասական էլեկտրոդը տեղադրվում է աջ ուսին, իսկ դրականը՝ ձախ ուսին: Որով ձևավորում է կողմնորոշման 0 աստիճանի անկյուն։

: 
I = LA - RA


* II արտածում — Այս առանցքն անցնում է աջ ձեռքից դեպի ձախ ոտք, որտեղ բացասական էլեկտրոդը տեղադրվում է աջ ձեռքին, իսկ դրականը՝ ձախ ոտքին: Ձևավորվում է 60 աստիճանի անկյուն տակ։

: 
II = LL - RA


* III արտածում — Այս առանցքն անցնում է ձախ ուսից (բացասական էլեկտրոդ) դեպի ձախ ոտք (դրական էլեկտրոդ)։ Ձևավորում է  +120 աստիճանի անկյուն տակ։

: 
III = LL - LA
'''
Էլեկտրոդները կարող են տեղադրվել վերջույթի ինչպես հեռակա, այնպես էլ մոտակա հատվածներում՝ որը ազդեցություն չունի գրանցվող արդյունքի վրա։ Աջ ոտքի էլեկտրոդը ծառայում է էլեկտրական խոտանների նվազեցման համար և կարող է տեղադրվել ցանկացած վայրում՝ որը ազդեցություն չունի գրանցվող արդյունքի վրա։

Յուրաքանչյուր արտածում գրանցում է այն էլեկտրական դաշտը, որն առաջանում է սրտամկանի բջիջների՝ միոցիտների ապաբևեռացման և վերաբևեռացման հետևանքով։ Այդ դաշտը դիտարկվում է որպես անընդհատ փոփոխվող վեկտոր, որի մեծությունը որոշվում է էլեկտրոդների միջև առկա լարման տարբերությամբ։

## Էլեկտրոդների սխալ տեղադրման հայտնաբերում
Եթե ձեռքերի էլեկտրոդները տեղերով փոխված են, I արտածումը փոխում է իր բևեռականությունը, ինչի հետևանքով II և III արտածումները տեղերով փոխվում են։ Եթե աջ ձեռքի էլեկտրոդը տեղերով փոխված են ոտքի էլեկտրոդի հետ, II արտածումը փոխում է իր բևեռականությունը, ինչի հետևանքով I արտածումը վերածվում է III-ի և հակառակը։ Ձախ ձեռքի և ձախ ոտքի էլեկտրոդների տեղերի փոխվելը  հանգեցնում է III արտածման բևեռականության փոփոխության՝ I  II արտածումների տեղերով փոխվելուն։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Բժշկական ախտորոշում
Կատեգորիա:Սրտաբանություն
Կատեգորիա:Սրտի էլեկտրաֆիզիոլոգիա
Փենսիլվանիայի դրոշ

**Փենսիլվանիայի դրոշ** (), ԱՄՆ Փենսիլվանիա նահանգի պաշտոնական խորհրդանիշներից մեկը։

## Պատմություն և նկարագրություն
Փենսիլվանիայի դրոշը բաղկացած է պետական զինանշանից, որը կենտրոնում է կապույտ ֆոնի վրա: Առաջին դրոշը, որը պատկերում է զինանշանը, հաստատվել է նահանգի Գլխավոր ժողովի կողմից 1799 թվականին: Քաղաքացիական պատերազմի ժամանակ Փենսիլվանիայի միավորումները օգտագործել են ազգային դրոշին նման դրոշ, բայց պատկերելով պետական զինանշանը աստղերի դաշտում։ 1907 թվականի հունիսի 13-ին նահանգի Գլխավոր ժողովը պարտադրել է կապույտը որպես դրոշի ֆոնի գույն օգտագործել։

Հյուսիսամերիկյան վեքսիլոլոգիական ասոցիացիայի կողմից 2001 թվականին անցկացված հարցման համաձայն՝ Փենսիլվանիայի դրոշը զբաղեցրել է 57-րդ տեղը ԱՄՆ նահանգների, ԱՄՆ տարածքների և Կանադայի նահանգների 72 դրոշների շարքում։ Հարցմանը մասնակցել են ասոցիացիայի 100 անդամներ և 20 երկրներից ավելի քան 300 վեքսիլոլոգիայի սիրահարներ, որոնք գնահատել են դրոշների դիզայնը 1-ից 10 միավորային սանդղակով։

### Զինանշան
Փենսիլվանիայի առաջին զինանշանը՝ դրոշի հիմնական տարրը, առաջին անգամ պետական թղթադրամների վրա հայտնվել է 1777 թվականին: Դրա տեսքը գրեթե նույնական էր պետական զինանշանին: 1778 թվականին Ֆիլադելֆիայից Քալեբ Լոունսը ստեղծել է նոր զինանշան: Այն բաղկացած է եղել վահանից, որը պատկերել է պետական զինանշանի խորհրդանիշները՝ նավ, գութան և ցորենի խուրձեր, զինանշանի վրա արծիվ և վահանի եզրերին երկու սև ձի: Զինանշանի կարգախոսն էր՝ «Առաքինություն, ազատություն և անկախություն» (): Վահանի տակ պատկերված են եղել հատվող ձիթենու ճյուղ և եգիպտացորենի ցողուն: Սկզբում ձիերի հետևում պատկերված են եղել նաև եգիպտացորենի ցողուններ, բայց 1805 թվականին դրանք հանվել են զինանշանից: 1873-1883 թվականներին զինանշանի դիզայնում մի քանի փոփոխություններ են կատարվել, որոնք հիմնականում վերաբերում էին ձիերի գույնին և դիրքին: 1874 թվականին պետական օրենսդիր մարմինը նշանակել է հանձնաժողով՝ պաշտոնական զինանշան սահմանելու համար: Հաջորդ տարի՝ 1875 թվականին, հանձնաժողովը հայտարարել է գրեթե մեկ դար առաջ Լոունսի կողմից նախագծված գրեթե անփոփոխ զինանշանի պաշտոնական ընդունման մասին։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:1907 դրոշներ
Կատեգորիա:1907 հայտնություններ
Կատեգորիա:1907 քաղաքականությունում
Կատեգորիա:ԱՄՆ-ի դրոշներ
Կատեգորիա:Դրոշներ այբբենական կարգով
Կատեգորիա:Փենսիլվանիա
Ինդիանապոլիսի դրոշ

**Ինդիանապոլիսի դրոշ,** Ինդիանապոլիս քաղաքի պաշտոնական խորհրդանիշը, Ինդիանա նահանգ, ԱՄՆ։ Այն իրենից ներկայացնում է մուգ կապույտ գույնի դրոշ՝ սպիտակ խաչով մեջտեղում։ Խաչի կենտրոնում կարմիր ֆոնի վրա պատկերված է հնգաթև սպիտակ աստղ, որը խորհրդանշում է Զինվորների և նավաստիների հուշարձանը, իսկ նրա կենտրոնական դիրքը նշանակում է, որ Ինդիանապոլիսը Ինդիանա նահանգի մայրաքաղաքն է։ Կարմիր գույնը նաև խորհրդանշում է «շարժիչ ուժը և առաջընթացի ձգտումը, որի շնորհիվ Ինդիանապոլիս քաղաքը վազում է առաջ», չորս սպիտակ շերտերը նշանակում են Հյուսիսային և Հարավային Մերիդիան-սթրիթը ուղղահայաց և Արևելյան և Արևմտյան Մարկետ-սթրիթը հորիզոնական։ Մուգ կապույտ գույնի չորս հատվածները խորհրդանշում են քաղաքի բնակելի թաղամասերը։

1962 թվականին քաղաքային իշխանությունները որոշել են, որ քաղաքին ավելի ժամանակակից դրոշ է պետք՝ 1915 թվականին ընդունվածի փոխարեն։ Ուստի Ինդիանապոլիսի Առևտրի պալատը հովանավորել է նոր դրոշի մրցույթը՝ լավագույն նախագծի համար սահմանելով 50 դոլար մրցանակ։ Միևնույն ժամանակ, Ինդիանայի համալսարանի Հերոնի արվեստի դպրոցում ուսուցիչներից մեկը պարտավորեցրել է դասարանի բոլոր ուսանողներին աշխատանք ստեղծել մրցույթի համար։ Արդյունքում հաղթեց Ռոջեր Գոլի նախագիծը, որում աստղով շրջանը և ուղղահայաց շերտերը տեղափոխված էին դեպի ձախ, այլ ոչ թե գտնվում էին կենտրոնում։ Գոլը տեղյակ չէր փոփոխություններին, մինչև 1969 թվականին չվերադարձավ քաղաք։

1970 թվականի հունվարի 1-ին Ինդիանապոլիսի դրոշը դե-ֆակտո դարձավ Մարիոն շրջանի դրոշը, երբ քաղաքն ու շրջանը միավորեցին իրենց կառավարությունները։

2004 թվականին Հյուսիսամերիկյան վեքսիլոլոգիական ասոցիացիան Ինդիանապոլիսի դրոշը դասել է 8-րդ տեղում ԱՄՆ քաղաքների 150 լավագույն դրոշների ցանկում։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:1915 դրոշներ
Կատեգորիա:1963 աշխատություններ
Կատեգորիա:1963 դրոշներ
Երկգույն դրոշներ

**Երկգույն դրոշ (բիքոլոր)**, դրոշ, որը բաղկացած է երկու տարբեր գույներից, որոնք սովորաբար դասավորված են հավասար լայնության շերտերով՝ հորիզոնական, ուղղահայաց, իսկ երբեմն նաև անկյունագծով։

## Աշխարհի երկրների երկգույնները
Երկրների շրջանում երկգույնը եռագույնից պակաս տարածված է։ Միայն չորս երկիր է օգտագործում մաքուր երկգույն (առանց զինանշանների կամ այլ խորհրդանիշների). Ինդոնեզիա, Մոնակո, Լեհաստան և Ուկրաինա։

Միևնույն ժամանակ, կան բավականին մեծ թվով երկրներ, որոնց դրոշները երկգույն են՝ զինանշանի պատկերով կամ այլ խորհրդանիշներով։ Այդպիսի դրոշների թվում են, օրինակ, Ալժիրի, Բուրկինա Ֆասոյի, Հայիթիի, Լիխտենշտայնի, Մալթայի, Պորտուգալիայի, Սան Մարինոյի և մի շարք այլ պետությունների դրոշները։

Երկգույն դրոշները նաև անկյունագծով բաժանված դրոշներ են, որոնք կազմված են երկու տարբեր գույների եռանկյունիներից։ Միակ երկիրը, որի դրոշը երկգույն է, այս կերպ կազմված է Պապուա Նոր Գվինեայում։

Երբեմն երկգույն են կոչվում նաև երկուսից ավելի շերտերից բաղկացած դրոշները, բայց միայն երկու գույներից բաղկացածները։ Այդպիսի դրոշներից են, օրինակ, Ավստրիայի, Լատվիայի, Իսպանիայի, Նիգերիայի կամ Պերուի դրոշները:

Երկգույն դրոշները ներառում են նաև դրոշի բաղադրիչ, որը բաղկացած է տարբեր գույների երկու հորիզոնական շերտերից, որոնք զուգորդված են դրոշակաձողի մոտ գտնվող եռանկյունու կամ ուղղահայաց շերտի հետ։ Այդպիսի դրոշներից են, օրինակ, Ֆիլիպինների, Չեխիայի, Բենինի և Մադագասկարի դրոշները։

## Վարչական-տարածքային միավորների և քաղաքների երկգույններ
Պետական ​​դրոշներից բացի, երկգույն դրոշները լայնորեն օգտագործվում են որպես վարչական-տարածքային միավորների և քաղաքների դրոշներ։ Օրինակ՝

## Դրոշներ, որոնք չեն համարվում երկգույն
Սակայն, երկգույն դրոշները, որոնք բաղկացած են երկու գույնից, բայց ոչ երկու շերտերի տեսքով, սովորաբար չեն համարվում երկգույն։ Օրինակ՝ Վիետնամի, Ղազախստանի, Թուրքիայի, Ֆինլանդիայի, Ճապոնիայի և այլ երկրների դրոշները չեն համարվում երկգույն։

## Ծանոթագրություններ

## Գրականություն
* 
* 

Կատեգորիա:Դրոշներ
Ուզբեկական ԽՍՀ դրոշ

**Ուզբեկական ԽՍՀ դրոշ** (), Ուզբեկական Խորհրդային Սոցիալիստական Հանրապետության հանրապետական խորհրդանիշն է եղե։ Հաստատվել է 1952 թվականի օգոստոսի 29-ին։

Խորհրդային հանրապետությունների դրոշների գունավոր շերտերի պաշտոնական մեկնաբանություն չի եղել, սակայն գոյություն են ունեցել տարբեր բացատրություններ։ Մասնավորապես, համարվել է, որ դրոշի կապույտ գույնը խորհրդանշում է երկինքը կամ Ամուդարյա և Սիրդարյա գետերը, սպիտակը՝ բամբակը, իսկ կարմիրը՝ աշխատավոր զանգվածների հեղափոխական պայքարը։ Ոսկեգույն մուրճն ու մանգաղը աշխատավորների և գյուղացիների միասնության խորհրդանիշն են, իսկ հնգաթև աստղը՝ պրոլետարիատի խորհրդանիշը։

## Պատմություն
Մինչ այդ կիրառվել է կարմիր դրոշ՝ ձախ վերին անկյունում ոսկեգույն գրություններով ուզբեկերեն (Ўзбекистон ССР) և ռուսերեն (Узбекская ССР)։

1937 թվականից և 1940-ականների սկզբին նույնպես օգտագործվել է կարմիր դրոշ՝ ձախ վերին անկյունում ոսկեգույն գրությամբ լատինատառ OZBEKISTAN SSR և կիրիլից  Узбекская ССР։

1931–1937 թվականներին դրոշը հաստատվել է ՈւզՍՍՌ (УзССР) հապավումով։

Պատկեր:Flag of the Uzbek Soviet Socialist Republic (1925-1927).svg|1925 թվականի հուլիսի 22-ից մինչև 1926 թվականի հունվարի 9-ը
Պատկեր:Flag of Uzbek SSR (1926-1931).svg|1926 թվականի հունվարի 9-ից մինչև 1931 թվականը
Պատկեր:Flag of Uzbek SSR (1931-1935).svg|1931 թվականից մինչև 1935 թվականի հունվար
Պատկեր:Flag of the Uzbek Soviet Socialist Republic (1935-1937).svg|1935 թվականի հունվարից մինչև 1937 թվականը
Պատկեր:Flag of Uzbek SSR (1937-1941).svg|1937 թվականից մինչև 1941 թվականի հունվարի 16-ը
Պատկեր:Flag of Uzbek SSR (1941-1952).svg|1941 թվականի հունվարի 16-ից մինչև 1952 թվականի օգոստոսի 29-ը
Պատկեր:Flag of the Uzbek SSR.svg|1952 թվականի օգոստոսի 29-ից մինչև 1991 թվականի նոյեմբերի 18-ը


## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
Բրիտանական Կոլումբիայի դրոշ

**Բրիտանական Կոլումբիայի դրոշը** Կանադայի Բրիտանական Կոլումբիա նահանգի խորհրդանիշներից մեկն է: Դրոշը ընդունվել է նահանգի փոխնահանգապետի կողմից 1960 թվականի հունիսի 27-ին:

## Նկարագրություն
Բրիտանական Կոլումբիայի դրոշը կրկնում է հերալդիկա վահանի պատկերը, որը նահանգին շնորհվել է Մեծ Բրիտանիայի թագավոր Էդուարդ VII-ի կողմից՝ 1906 թվականի մարտի 31-ին։ Դրոշի վերին երրորդ մասում գտնվում է Մեծ Բրիտանիայի դրոշը, որը խորհրդանշում է բրիտանական արմատները, իսկ կենտրոնում պատկերված է ոսկեգույն թագ։

Ստորին հատվածում պատկերված է մայրամուտի կիսարև, որը պետք է ցույց տա, որ Բրիտանական Կոլումբիան Կանադայի ամենաարևմտյան նահանգն է։ Դրոշի կենտրոնական մասում կան չորս սպիտակ և երեք կապույտ ալիքաձև շերտեր։ Կապույտ շերտերը խորհրդանշում են Խաղաղ օվկիանոսը, որի ջրերով ողողվում է նահանգը:

Դրոշի երկարությունն ու բարձրությունը հարաբերակցվում են 5։ 3-ի[3], ինչը կապված է մայրամուտի կիսարևի արտաքին տեսքի հետ․ այն հորիզոնական ձգվում է և կորցնում իր տեսքը, եթե հարաբերակցությունը լինի 2։ 1։

## Պատմություն
1871 թվականի հուլիսի 20-ին Բրիտանական Կոլումբիան դարձել է Կանադայի նահանգ։ Միևնույն ժամանակ առաջացել է նահանգային զինանշանի հարցը, որն անհրաժեշտ էր ավելացնել Դոմինիոնի զինանշանին։ Նահանգային զինանշանը ստեղծվել էր Բրիտանական Կոլումբիա գաղութի խորհրդանիշի հիման վրա, և հստակ հայտնի չէ՝ արդյոք այն օգտագործվել է որպես ինքնուրույն խորհրդանիշ։

1895 թվականին առաջարկվելէ զինանշանի նոր ձևավորում, որը ընդունվել է տեղական կառավարության կողմից, սակայն այդպես էլ չի չհաստատվել Կանադայի թագուհու կողմից և պաշտոնական զինանշան չի համարվել։ Փոքր փոփոխություններից հետո զինանշանը պաշտոնապես շնորհվել է նահանգին 1906 թվականի մարտի 31-ին։ Մինչև 1960 թվականը այս խորհրդանիշը նահանգի տարածքում չի օգտագործվել, սակայն օգտագործվել է Լոնդոնում։

1958 թվականին նշվել է Բրիտանական Կոլումբիա գաղութի կազմավորման 100-ամյակը, և առաջ է եկել նահանգի դրոշի գոյության հարցը։ Արխիվներում որոնումները արդյունք չեն տվել, և հոբելյանի խորհրդանիշ դարձել է բազմագույն դրոշ՝ բազմաթիվ տարբեր տարրերով։ Բրիտանական Կոլումբիայի կառավարությունը պատրաստվել է հաստատել այդ դրոշը որպես նահանգի խորհրդանիշ, սակայն քաղաքական խնդիրների պատճառով հրաժարվել է։ Նոր ղեկավարությունը արխիվներում հայտնաբերել է հին զինանշանը, ինչպես նաև պարզել, որ նահանգից դուրս այն օգտագործվել է որպես դրոշ։ 1960 թվականին դրոշը պաշտոնապես հաստատվլ է։

## Ծանոթագրություններ
Psychonaut 4

**Psychonaut 4-ը** վրացական դեպրեսիվ, ինքնասպան բլեք մետալ խումբ է, որը ձևավորվել է 2010 թվականին։

Նրանք թողարկել են հինգ ալբոմ, որոնցից վերջինը*՝* *«Mourning»-ը*, թողարկվել է 2024 թվականին։

Նրանց անունը ծագում է «psychonaut» բառից։ Psychonaut-ը մարդ է, ով խորապես ուսումնասիրում է իր սեփական միտքը (սովորաբար՝ թմրանյութերի օգտագործման միջոցով): Խմբի անվան մեջ «4»-ը վերաբերում է դեքստրոմետորֆան դեղամիջոցի պլատոյի քանակին: Առաջատար վոկալիստ Գրաֆը առաջարկել է «Psychonaut» մասը, իսկ առաջին բասիստ Անդրեն ավելացրել է կողքը «4»-ը: Խմբի երգերի բառերը սովորաբար գրված են լինում վրացերեն, ռուսերեն և անգլերեն լեզուներով։

2020 թվականի դրությամբ նրանք ելույթներ են ունեցել 24 երկրներում։

## Անդամներ
### Ընթացիկ

* Իրակլի Կիրկիտաձե – վոկալ (2024–այսօր)
* Glixxx (Թեմուր Լոմիձե) – կիթառ (2010–այսօր)
* Drifter – կիթառ, բեք վոկալ (2010–այսօր)
* Nepho – հարվածային գործիքներ (2011–այսօր)
* Ալեքս Մենաբդե – բաս կիթառ (2015–այսօր)
* SD Ramirez (Շոթա Դարախվելիձե) – կիթառ, բեք վոկալ (2013–2021, 2022–այսօր)
* Գիորգի Կորձախիա – կիթառ (2023–այսօր)

### Անցյալ
* Graf von Baphomet (Դավիթ Լոմիձե) – վոկալ (2010–2024)
* André (Լաշա Ադամիա) – բաս (2010–2012, 2013–2015)
* Borger – հարվածային գործիքներ (2010–2011)

## Դիսկոգրաֆիա
### Ալբոմներ

* *Have a Nice Trip* (2012)
* *Dipsomania* (2015)
* *Neurasthenia* (2016)
* *Beautyfall* (2020)
* *Scrapes from the past* (2022)

* *...of Mourning* (2024)

### Դեմոներ
* *40%* (2011)

## Հղումներ

Կատեգորիա:2010 հիմնադրված երաժշտական խմբեր
Կատեգորիա:Բլեք-մետալ խմբեր
Էնգին Արդըչ

**Էնգին Արդըչ** (, ), թուրք գրող և սյունակագիր, որի հոդվածները երկար տարիներ տպագրվել են «Sabah» թերթում։ 1990-ական թվականներին աշխատել է նաև որպես հեռուստամեկնաբան։

## Կենսագրություն
Արդըչը ծնվել է 1952 թվականի փետրվարի 1-ին Թուրքիայի սևծովյան ափին գտնվող Տրապիզոն քաղաքում։ Ծնողների աշխատանքի պատճառով վաղ տարիքում Ստամբուլ տեղափոխվելուց հետո՝ մանկությունը հիմնականում անց է կացրել Բեշիքթաշ շրջանում։ 1959 թվականին ընդունվել է Գալաթասարայի վարժարանի տարրական բաժին։

Գալաթասարայի վարժարանն ավարտելուց հետո՝ Արդըչը ընդունվել է Բոսֆորի համալսարան ու ստացել քաղաքագիտության բակալավրի աստիճան։ Թատրոնի նկատմամբ իր հետաքրքրության պատճառով՝ 1970-ական թվականների սկզբին Արդըչի առաջին ստեղծագործությունները հիմնականում թատերական ակնարկներ էին, որոնք տպագրվում էին «Tiyatro» («Թատրոն») ամսագրում։ Նա գրական քննադատություններ է գրել նաև «Yeni Dergi»-ի («Նոր ամսագիր»), «Politika» («Քաղաքականություն») և «Cumhuriyet» («Հանրապետություն») թերթերի համար։ Մինչ իր մահը, եղել է «Sabah» թերթի սյունակագիր։

Նրա գրական ոճը հաճախ պարունակում էր փողոցային արտահայտություններ և խոսելաոճ։ Նա հաճախ մեղադրվում էր կնատյացության ու ատելության խոսքի տարածման մեջ, սակայն չէր ընդունում իր հասցեին նման մեղադրանքները։

Արդըչը մահացել է 71 տարեկան հասակում՝ 2023 թվականի մայիսի 27-ին Ստամբուլի Բաղջըլար շրջանում։

## Աշխատություններ
* «Նա, ով ճիշտն է ասում, վտարվում է 9 գյուղերից...» (1988)
* «Կնոջ կտավներ» (1989)
* «Իսլամը Տեխասում» (1989)
* «Շենգյուլի համամը» (1989)
* «Մուսթաֆա Քեմալն այդքան գյուղացի չի եղել, որքան՝ դու» (1990)
* «Գրամեքենայի համերգները» (1990)
* «Թուրքական բարը» (1991)
* «Ծխնին ծխնու վրա. տխրություն» (1991)
* «Բուրժուազիան ինչ-որ բան է ձեռնարկում...» (1999)

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Biyografi.net – ''Engin Ardıç''
* Ansiklopedik *Turkcebilgi.com* – ''Engin Ardıç''

Կատեգորիա:Թուրք գրողներ
Կատեգորիա:Թուրք լրագրողներ
Կատեգորիա:Թուրք սյունակագիրներ
Երևանի Ալեքսանդր Բլոկի անվան №122 դպրոց

**Երևանի Ալեքսանդր Բլոկի անվան թիվ 122 հիմնական դպրոց** (կարճ՝ Դպրոց №122) Փաստացի հանդիսանում է հանրակրթական հիմնական դպրոց Երևանում, Հայաստանի Հանրապետություն։ Դպրոցը գտնվում է Աջափնյակ վարչական շրջանում՝ Արզումանյան փողոց 5 հասցեում.

### Պատմություն
Դպրոցի պատմությունը սկիզբ է առել դեռ խորհրդային շրջանում, երբ 20-րդ դարի կեսերին հիմնադրվել է առաջին կրթական շենքը՝ որպես հիմնական դպրոց Արաբկիր/Աջափնյակ շրջանում։  
Դպրոցի հիմնադրման հիմնական նպատակն էր ապահովել համայնքի երեխաների համար բարձրորակ կրթություն և մասնակցություն տեղական մշակութային ծրագրերին։  

Արշավները և վերակառուցումները շարունակվել են մինչև 21-րդ դարը, իսկ ներկայիս նորակառույց շենքը պաշտոնապես բացվել է 2023 թվականի նոյեմբերի 27-ին: Բացման արարողությանը ներկա են եղել ՀՀ վարչապետ Նիկոլ Փաշինյանը, Երևանի քաղաքապետ Տիգրան Ավինյանը և այլ պաշտոնյաներ.  

Շինարարությունը սկսվել է 2021թ. հունվարին, իրականացվել է Ասիական զարգացման բանկի Սեյսմիկ անվտանգության բարելավման ծրագրի շրջանակում՝ մոտ 1 մլրդ 948 մլն դրամ տրամադրվելով դպրոցի կառուցման համար.

### Կրթական գործունեություն
Դպրոցը հիմնական կրթություն է տրամադրում շուրջ 800 աշակերտների:  
Այստեղ գործում են տարբեր ուսումնական ծրագրեր և խմբակներ, այդ թվում՝ «Գրական» խմբակի ծրագիրը, որը նպաստում է աշակերտների գիտելիքների, կարողությունների և հմտությունների զարգացմանը:

### Տարածքային առանձնահատկություններ
Հայաստանի տարբեր շրջանների երեխաների համար դպրոցը հարմարեցված է՝ մատչելիության և ժամանակակից կրթական պահանջների հիման վրա:  
- **Հարավային շրջաններ**՝ ավելի շատ ընդգծված կարմիր, երկրաչափական մոտիվներ:  
- **Կենտրոնական շրջաններ**՝ նրբագեղ նմուշներ և բարդ գունային կառուցվածք:  
- **Հյուսիսային և արեւելյան շրջաններ**՝ կենդանական մոտիվներ, հաճախ խորհրդանշում են առասպելական կերպարներ:

### Մշակութային և հասարակական նշանակություն
Դպրոցն ընդգրկված է եվրոպական  ծրագրերում՝ որպես կրտսեր դպրոցների մի մասը, ինչը նպաստում է միջազգային կրթական փոխանակումներին:  
Դպրոցում իրականացվում են երեխաների իրավունքների և քաղաքացիական գիտակցության զարգացման նախագծեր, ինչպես նաև լրագրողական, գիտական և մշակութային միջոցառումներ:

### Ներկայիս իրավիճակ
Դպրոցում աշխատում են 50-ից ավելի ուսուցիչներ, և յուրաքանչյուր դասարան հագեցած է ժամանակակից տեխնիկայով ու լաբորատորիաներով:  
ՄԻՊ այցի ժամանակ ուսումնասիրվել են մատչելիության հարցեր՝ հաշմանդամություն ունեցող անձանց համար համապատասխան պայմաններ ապահովելու նպատակով:

### Հիմնական տվյալներ
* Տեղք: Արզումանյան փողոց, 5, Երևան, Հայաստան  
* Տիպ: Հանրակրթական հիմնական դպրոց  
* Աշակերտներ: մոտ 800  
* Ուսուցիչներ: 50+  
* Շենք: 3 հարկանի

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Դպրոցի պաշտոնական կայք
Հայաստանը Ձմեռային օլիմպիական խաղեր 2006-ում

Հայաստանը պատվիրակություն է ուղարկել մասնակցելու 2006 թվականի ձմեռային Օլիմպիական խաղերին, որոնք անցկացվել են Իտալիայի Թուրին քաղաքում՝ փետրվարի 10-ից 26-ը։ Սա անկախ պետություն դառնալուց հետո Հայաստանի չորրորդ մասնակցությունն է եղել ձմեռային Օլիմպիական խաղերին։

Հայկական պատվիրակությունը բաղկացած է եղել հինգ մարզիկից՝ երկուսը դահուկավազքում, երկուսը գեղասահքում և մեկը՝ լեռնադահուկային սպորտում։

## Լեռնադահուկային սպորտ

## Դահուկավազք
;Հեռավորություն

;Սպրինտ

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Официальный сайт олимпийского комитета Армении 

Կատեգորիա:2006 Հայաստանում
Կատեգորիա:Հայաստանը Ձմեռային օլիմպիական խաղերում ըստ տարեթվի
Հայաստանը Ձմեռային օլիմպիական խաղեր 2010-ում

Հայաստանը պատվիրակություն է ուղարկել մասնակցելու 2010 թվականի ձմեռային Օլիմպիական խաղերին, որոնք անցկացվել են Կանադայի Բրիտանական Կոլումբիա նահանգի Վանկուվեր քաղաքում՝ փետրվարի 12-ից 28-ը։ Սա անկախ պետություն դառնալուց հետո Հայաստանի հինգերորդ մասնակցությունն է եղել ձմեռային Օլիմպիական խաղերին։

Հայկական պատվիրակությունը բաղկացած է եղել չորս մարզիկից՝ երկուսը լեռնադահուկային սպորտում, երկուսը՝ դահուկավազքում։ Թիմի լավագույն արդյունքը գրանցել է Սերգեյ Միքայելյանը, որը տղամարդկանց 15 կիլոմետր ազատ ոճի դահուկավազքի մրցումներում զբաղեցրել է 70-րդ տեղը։

## Նախապատմություն
Հայաստանը կրկին դարձել է անկախ պետություն Խորհրդային Միության փլուզումից հետո՝ 1991 թվականին։ Հայաստանի ազգային օլիմպիական կոմիտեն ճանաչվել է Միջազգային օլիմպիական կոմիտեի կողմից 1992 թվականի դեկտեմբերի 31-ին.։ Հայաստանն իր առաջին մասնակցությունը Օլիմպիական խաղերին ունեցել է 1994 թվականի Լիլեհամերի ձմեռային Օլիմպիական խաղերում և այդ ժամանակից ի վեր պատվիրակություն է ուղարկել յուրաքանչյուր ամառային և ձմեռային Օլիմպիական խաղերի ։

Թեև Հայաստանը բազմաթիվ մեդալներ է նվաճել Ամառային Օլիմպիական խաղերում, մինչև Վանկուվերի այս խաղերի ավարտը երկիրը երբեք մեդալ չի նվաճել Ձմեռային Օլիմպիական խաղերում։

Վանկուվեր մեկնած հայկական պատվիրակությունը բաղկացած է եղել չորս մարզիկից՝ երկուսը լեռնադահուկային սպորտում, երկուսը՝ դահուկավազքում։ Բացման արարողության ժամանակ դրոշակակիր է ընտրվել լեռնադահուկորդ Արսեն Ներսիսյանը, իսկ փակման արարողության ժամանակ՝ դահուկավազորդ Սերգեյ Միքայելյանը։

## Լեռնադահուկային սպորտ
Արսեն Ներսիսյանը Վանկուվերի Օլիմպիական խաղերի ժամանակ եղել է 22 տարեկան և կատարել է օլիմպիական նորամուտը։ Փետրվարի 23-ին նա չի կարողաց ավարտել հսկա ոլորավազքի առաջին փորձը։ Փետրվարի 27-ին նա մասնակցել է ոլորավազքին, սակայն առաջին փորձն անցնելուց հետո՝ 1 րոպե 5 վայրկյան արդյունքով, որակազրկվել է մրցումից «դարպասի ոչ ճիշտ անցման» պատճառով։

Անի-Մաթիլդա Սերեբրակյանը խաղերի ժամանակ 21 տարեկան է եղել և նույնպես առաջին անգամ է մասնակցել Օլիմպիական խաղերին։ Փետրվարի 24-ին, բարդ եղանակային պայմաններում, նա չի կարողացել ավարտել հսկա ոլորավազքի առաջին փուլը։ Երկու օր անց նա որակազրկվել է կանանց ոլորավազքից՝ ըստ տեղեկությունների, թույլատրելի չափային սահմաններից դուրս գտնվող դահուկներ օգտագործելու պատճառով։

## Դահուկավազք
Քրիստինե Խաչատրյանը խաղերի ժամանակ եղել է 20 տարեկան, իսկ Սերգեյ Միքայելյանը՝ 17։ Երկուսն էլ կատարում էին իրենց առաջին օլիմպիական մասնակցությունը։ Միքայելյանը հետագայում ներկայացրեԼ Է Հայաստանը նաև 2014 թվականի Սոչիի ձմեռային Օլիմպիական խաղերում։

Փետրվարի 15-ին Խաչատրյանը մասնակցեԼ Է կանանց 10 կիլոմետր ազատ ոճի մրցմանը՝ գրանցելով 23 րոպե 17 վայրկյան արդյունք, ինչը նրան բերեԼ Է 75-րդ տեղը՝ 77 մասնակիցներից։ Նույն օրը Միքայելյանը մասնակցել է տղամարդկանց 15 կիլոմետր ազատ ոճի մրցմանը՝ ավարտելով 37 րոպե 59 վայրկյան արդյունքով։ Սա Հայաստանի լավագույն արդյունքն էր այդ խաղերում՝ 70-րդ տեղ 95 մասնակիցներից։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Հայաստանը Ձմեռային օլիմպիական խաղերում
Կատեգորիա:Հայաստանն օլիմպիական խաղերում
Հայաստանը Ձմեռային օլիմպիական խաղեր 1998-ում

Հայաստանը պատվիրակություն էր ուղարկել մասնակցելու 1998 թվականի ձմեռային Օլիմպիական խաղերին, որոնք անցկացվում էին Ճապոնիայի Նագանո քաղաքում՝ փետրվարի 7-ից 22-ը։ Սա անկախ պետություն դառնալուց հետո Հայաստանի երկրորդ մասնակցությունն էր ձմեռային Օլիմպիական խաղերին։

Հայկական պատվիրակությունը բաղկացած էր յոթ մարզիկից՝ չորսը գեղասահքում, մեկը դահուկապարում, մեկը դահուկավազքում և մեկը՝ լեռնադահուկային սպորտում։

## Մրցույթներ
Ստորև ներկայացված է խաղերին մասնակցած մարզիկների թվի ցուցակը։

## Լեռնադահուկային սպորտ
Հիմնական հոդված՝ Ալպյան դահուկավազք 1998 թվականի Ձմեռային օլիմպիական խաղերում։

**Տղամարդիկ**

## Դահուկավազք
**Կանայք**

## Գեղասահք
**Զույգեր**

; Սառցե պարեր

## Ազատ ոճի դահուկավազք
Հիմնական հոդված՝ Ազատ ոճի դահուկավազքը 1998 թվականի ձմեռային օլիմպիական խաղերում։

**Տղամարդիկ**

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Հայաստանն օլիմպիական խաղերում
Կատեգորիա:Հայաստանը Ձմեռային օլիմպիական խաղերում
Կատեգորիա:1998 Հայաստանում
Կատեգորիա:Հայաստանը Ձմեռային օլիմպիական խաղերում ըստ տարեթվի
Նատաշա Բոկալ

**Նատաշա Բոկալ**  (, ), սլովենացի լեռնադահուկորդուհի, երեք ձմեռային Օլիմպիական խաղերի մասնակից, 1991 թվականի աշխարհի առաջնության արծաթե մեդալակիր՝ սլալոմ մրցաձևում։

## Մարզական կենսագրություն
1990 թվականի հունվարի 9-ին Նատաշա Բոկալն իր նորամուտը նշել է Աշխարհի գավաթի խաղարկությունում՝ Հինտերշտոդերում անցկացված փուլում։ Մեկ տարի անց՝ 1990/91 մրցաշրջանում, Բոկալը հասել է իր միակ հաղթանակին Աշխարհի գավաթում՝ Սլովենիայի Կրանսկա Գորա քաղաքում տեղի ունեցած սլալոմի մրցաշարում։ Նույն փուլում նա երկրորդ տեղն է զբաղեցրել հսկա սլալոմ մարզաձևում։ Մեկ ամիս անց Ավստրիայի Զալբախ-Հինտերգլեմ քաղաքում կայացած աշխարհի առաջնությունում Նատաշան նվաճել է արծաթե մեդալ սլալոմ մրցաձևում։

1992 թվականին սլովենացի լեռնադահուկորդուհին առաջին անգամ մասնակցել է Ալբերվիլում տեղի ունեցած ձմեռային Օլիմպիական խաղերին։ Այդ խաղերում Բոկալը հանդես է եկել միանգամից չորս մրցաձևում։ Լավագույն արդյունքը նրա համար դարձել է 7-րդ տեղը կոմբինացիայում։ Սլալոմում նա ցույց է տվել 4-րդ արդյունքը, սակայն նրան խանգարել է արագընթաց վայրէջքը, որտեղ նա զբաղեցրել է միայն 24-րդ տեղը։ Հսկա սլալոմում Բոկալը դարձել է 13-րդ, իսկ գերհսկա սլալոմ՝ ընդամենը 32-րդ։ Բոկալը մեծ հույսեր է կապել հատկապես սլալոմ մարզաձևի հետ. առաջին փորձից հետո նա ընթանցել է 4-րդ տեղում՝ առաջատարից հետ մնալով 0,4 վայրկյանով, սակայն երկրորդ փորձից չի չկարողացել ավարտել և դուրս է մնացել պայքարից։

1991 թվականին Բոկալն արժանացել է Սլովենիայի տարվա լավագույն մարզուհու կոչմանը։

1994 թվականի Օլիմպիական խաղերին Բոկալը չի մասնակցել։

1998 թվականին Նագանոյում կայացած ձմեռային Օլիմպիական խաղերին Բոկալը հանդես եկավ երկու մրցաձևում։ Սլալոմում՝ երկու փորձերի արդյունքով նա ցույց է տվել 1:35,59 ժամանակ և զբաղեցրել 11-րդ տեղը, իսկ հսկա սլալոմում Նատաշան զբաղեցրել է 20-րդ տեղը։ 1999/00 մրցաշրջանում Բոկալը երրորդ անգամ իր կարիերայում բարձրացել է Աշխարհի գավաթի փուլերի պատվո հարթակ։ Ավստրիայի Լիենց քաղաքում անցկացված փուլում նա սլալոմ մարզաձևում գրավել է երկրորդ տեղը՝ զիջելով միայն մրցումների տանտիրուհի Սաբինե Էգգերին։

2002 թվականին, արդեն 35 տարեկան, Բոկալը մասնակցել է իր երրորդ ձմեռային Օլիմպիական խաղերին։ Սլովենացի մարզուհին հանդես է եկել միայն սլալոմ մարզաձևում և զբաղեցրել 9-րդ տեղը։

2003 թվականին Բոկալը ավարտել է իր մարզական կարիերան։
Նատաշա Բոկալը մահացել է 2026 թվականի հունվարի 31-ին, 58 տարեկան հասակում՝ քաղցկեղի դեմ երկարատև պայքարից հետո։

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Natasa BOKAL
*
Եզդիները Սիրիայում

**Եզդիները Սիրիայում** բնակվում են հիմնականում երկրի հյուսիսային շրջաններում։ Նրանք Սիրիայում ծնված կամ այնտեղ բնակվող անձինք են, ովքեր դավանում են եզդիականություն, որը խիստ ներամուսնական կրոն է։ Սիրիայում եզդիները հիմնականում ապրում են երկու համայնքներում՝ մեկը ալ-Ջազիրայի տարածքում, մյուսը՝ Քուրդ-Դաղում։ Սիրիայում եզդիների մասին ճշգրիտ տվյալներ չկան, սակայն գնահատվում է, որ Սիրիայում բնակվում է 10,000-50,000 եզդի։

1963 թվականին ազգային մարդահամարի համաձայն՝ համայնքը գնահատվում էր 10,000, որոնք այստեղ էին հայտնվել դեռ եզդիների ցեղասպանության հետևանքով։ սակայն 1987 թվականի թվերը հասանելի չէին։ Այսօր Սիրիայում կարող է լինել մոտ 12,000-ից 15,000 եզդի։ 2014 թվականից ի վեր Իրաքից ավելի շատ եզդիներ են ապաստան գտել Հյուսիսային և արևելյան Սիրիայի ինքնավար վարչությունունում՝ փախչելու ԻԼԻՊ-ի կողմից կազմակերպված եզդիների ցեղասպանությունից։ 2014 թվականին Սիրիայում կար մոտ 40,000 եզդի, հիմնականում՝ Ալ-Ջազիրա և Քուրդ-Դաղ շրջաններում։

Հյուսիսային Սիրիայի թուրքական օկուպացիայի՝ քրդաբնակ Աֆրին շրջանի ընդլայնումից հետո, լուրեր են շրջանառվում Քուրդ-Դաղ շրջանի ժողովրդագրական առումով խառը գյուղերի եզդիների մասին, որոնք թիրախավորվել են Թուրքիայի կողմից աջակցվող Սիրիական ազգային բանակի կողմից՝ իրենց կրոնական պատկանելության պատճառով, ինչպես նաև նրանց սրբավայրերի պղծման մասին։ 2019 թվականի հոկտեմբերին Թուրքիան ներխուժեց Սիրիայի հյուսիսարևելյան մաս. մի քանի եզդիական գյուղեր թիրախավորվել են, և դրանց բնակիչները փախել են այն տարածաշրջան, որը դեռևս գտնվում է Սիրիական ազգային բանակի վերահսկողության տակ։ Եզդի կանանց և աղջիկների առևանգումը Սիրիական ազգային բանակի կողմից և եզդիների այլ հալածանքները շարունակական խնդիրներ են։

## Տես նաև
* Եզդիները Հայաստանում

## Ծանոթագրություններ

## Գրականություն
* 

Սիրիա
Կատեգորիա:Սիրիայի ազգեր
Ուսման իբն ալ-Հուվեյրիթ

**Ուսման իբն ալ-Հուվեյրիթ** () նախաիսլամական շրջանի արաբ գրող էր ալ-կուրեյշ ցեղից։ Նա Մուհամմադի օրոք չորս գլխավոր հանիֆներից (Աբրահամյան ավանդույթի հետևորդներ) մեկն էր, որ քրիստոնեություն էր ընդունել։ 6-րդ դարի վերջին Մեքքայում միաստվածության օգտին կռապաշտության դեմ ապստամբելուց հետո, նա 590 թվականին օգնություն խնդրեց Բյուզանդական կայսրությունից՝ Մեքքայի թագավոր նշանակվելու համար։ Բյուզանդիայում գտնվելու ընթացքում էլ նա հավատափոխ էր եղել։ Նա նաև հայտնի է բանաստեղծական ստեղծագործություններ կազմելու իր կարողությամբ։

## Կենսագրություն
Ուսմանը ծնվել է Ասադ իբն Աբդ-ալ-Ուզզայի տոհմում, որը պատկանում էր Մեքքայի ալ-Կուրեյշ ցեղին։ Նա միաստվածություն էր ընդունել երիտասարդ տարիքում՝ կուրեյշցիների կողմից կազմակերպված կրոնական տոնի ժամանակ, որը նվիրված էր կուռքին կատարված զոհաբերություններին։ Ուսմանը և նրա երեք հարազատները գաղտնի երդում են տվել, որով համաձայնվել են հրաժարվել կուռքերի պաշտամունքից՝ Աբրահամյան կրոնների օգտին։ Նրանք իրենց որոշումը հիմնեցին այն համոզմունքի վրա, որ կուռքերի պաշտամունքը տեքստային կամ հոգևոր հիմք չուներ։

590 թվականին նա դիմեց Բյուզանդական կայսրության միջամտությանը՝ փորձելով իրեն նշանակել Մեքքայի թագավոր և նրա բնակիչներին Աբրահամյան կրոններին հանձնել։ Բյուզանդիա ժամանելուց հետո նա հանդիպեց Կեսար անունով բարձրաստիճան պետական ​​պաշտոնյայի հետ։ Կեսարին ուղղված իր խնդրանքում նա փորձեց համոզել նրան, որ Բյուզանդիայի աջակցությամբ կօգնի ճնշել Սասանյան կայսրության առաջխաղացումը, որի հետ բյուզանդացիները պատերազմում էին։ Կայսրը ընդունեց նրա խնդրանքը և նրան շնորհեց պատրիկ տիտղոսը՝ արաբերեն անվանում, որը նախատեսված է ռազմական հմտություն ունեցողների համար։ Օսմանը նաև քրիստոնեություն ընդունեց կայսեր արքունիքում։

Ուսմանը նաև դիմեց Մեքքայի ժողովրդին՝ նշելով, որ իր թագավորության օրոք առևտրական դասը կծաղկի, քանի որ նրանք կկարողանան ապահովել առևտրային ճանապարհներ դեպի Բյուզանդիայի վերահսկողության տակ գտնվող տարածքներ։ Չնայած նրա ծրագիրը սկզբում հաջողությամբ պսակվեց, վերելքը կտրուկ դադարեց, երբ մեքքացիները հանկարծ որոշեցին մերժել նրա առաջարկը։

Հայտնի չէ, թե արդյոք նա լսել է Մուհամմադի ուղերձը։ Ասում են, որ նա լքել է տարածքը, ամենայն հավանականությամբ, Մուհամմադի ծնունդից առաջ։ Դա պայմանավորված է նրանով, որ նա լքել է այն ժամանակ, երբ Վարական 20 տարեկան էր (Վարական 80 տարեկան էր, երբ մարգարեն մոտ 40 տարեկան էր)։ Նա մեկնել է Հռոմ և ի վերջո դարձել թարգմանիչ։ Նշվում է, որ դրա շնորհիվ նա ի վերջո ընդունել է քրիստոնեությունը և զգալի դիրք է զբաղեցրել Հռոմի հասարակության մեջ։

## 9-րդ դարի պատմագրություն
9-րդ դարի մուսուլման պատմաբան Մուհամմադ իբն Հաբիբը Ուսմանին թվարկում է որպես Մուհամմադի կենդանության օրոք Մեքքայում միակ երկու քրիստոնյաներից մեկը։ 9-րդ դարի մեկ այլ պատմաբան՝ ալ-Յակուբին, մի քանի տարի անց կազմել է նույնանման ցուցակ։ Ուսմանի որդին բազմաստված էր, որը միացել էր ալ-Կուրեյշ ցեղին՝ 624 թվականին Բադրի ճակատամարտում մուսուլմանների դեմ նրանց արշավանքին։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:6-րդ դարի արաբներ
Կատեգորիա:Արաբ բանաստեղծներ
Ջրափոսում խաղացող տղան

**«Ջրափոսում խաղացող տղան»** (), ֆինն նկարչուհի, գրաֆիկական նկարչուհի, նկարազարդող, քանդակագործուհի, դիզայներ և ֆեմինիստ Վենի Սոլդան-Բրոֆելդթի նկարներից։ Այս ստեղծագործությունը հեղինակը վրձնել է 1914 թվականին։ Յուղաներկով կտավի չափերն են՝ 34 × 44 սմ։ 

Այսօր «*Ջրափոսում խաղացող տղան*» ստեղծագործությունը գտնվում է մասնավոր հավաքածուում։

## Պատմություն
«*Ջրափոսում խաղացող տղան*» ստեղծագործությունը հեղինակը վրձնել է 1914 թվականին ֆիննական Հանկո քաղաքի Տվյարմիննե բնակավայրում։

## Նկարագիր
Նկարում պատկերված է շիկահեր մերկ տղա, որը դիտողին թիկունքով է նկարված։ Նա կքանստած դիրքով է․ ձեռքերով կռթնել է ջրափոսի մոտի հողին։ Դատելով ջրի հայելու օղակներից, տղան ջուրն է իջեցրել խաղալիք նավակներ։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:1914 նկարներ
Կատեգորիա:Մասնավոր հավաքածուներում գտնվող նկարներ
Կատեգորիա:Մերկ տղամարդկանց պատկերով նկարներ
Կատեգորիա:Վենի Սոլդան-Բրոֆելդթի նկարներ
Կատեգորիա:Ֆինլանդիայի արվեստ
Աբու ալ-Կասիմ ալ-Շաբբի

**Աբու ալ-Կասիմ ալ-Շաբբի** (, ) թունիսցի բանաստեղծ։ Առավել հայտնի է Թունիսի ներկայիս ազգային օրհներգի («Հայրենյաց պաշտպան», ) վերջին երկու համարները գրելով, որը սկզբնապես գրել է եգիպտացի բանաստեղծ Մուստաֆա Սադիկ ալ-Ռաֆիին:

## Կենսագրություն
Աբու ալ-Կասիմ ալ-Շաբբին ծնվել է Թունիսի Թուզիր քաղաքում 1909 թվականի փետրվարի 24-ին՝ դատավորի ընտանիքում։ 1928 թվականին նա ավարտեց համալսարանը և ստացավ իր ատտաուի դիպլոմը: Նույն թվականին նա ամուսնացավ Չահլա ալ-Շաբբիի հետ, ով նրա զարմուհին էր, և հետագայում ունեցավ երկու որդի՝ Մուհամմադ Սադոկը, ով դարձավ գնդապետ Թունիսի բանակում, և Ջալալը, ով հետագայում դարձավ ինժեներ։

Նա շատ էր հետաքրքրվում հատկապես ժամանակակից գրականությամբ և թարգմանում էր ռոմանտիկ գրականություն, ինչպես նաև հին արաբական գրականություն։ Նրա բանաստեղծական տաղանդը դրսևորվեց վաղ տարիքում, և այս պոեզիան ընդգրկում էր բազմաթիվ թեմաներ՝ բնության նկարագրությունից մինչև հայրենասիրություն։ Նրա բանաստեղծությունները հայտնվել են ամենահեղինակավոր թունիսյան և մերձավորարևելյան ամսագրերում։ Նրա վրա ազդեցություն են ունեցել Ամին ալ-Ռեյհանին և Ջուբրան Խալիլ Ջուբրանը: Նրա ամենաազդեցիկ ստեղծագործություններից են նրա երկու բանաստեղծությունները՝ «Աշխարհի բռնակալներին» և «Ապրելու կամքը» (գրված 1933 թվականին), որոնք դարձան հայտնի կարգախոսներ, որոնք հնչում էին 2011 թվականին Թունիսում, իսկ հետագայում՝ Եգիպտոսում և արաբական աշխարհի ցույցերի ժամանակ:

1930-ականների սկզբին ալ-Շաբբին միացավ արվեստագետների և մտավորականների մի խմբի, որոնց աշխատանքը խորապես ազդված էր այդ ժամանակ առաջ մղվող ազգայնական քաղաքականության վրա։ Նրանք հանդիպել են Թունիսի Մադինա քաղաքում և հայտնի են դարձել որպես «Թահթ ալ-սուր» (բառացիորեն՝ «Պատի տակ»): Նրանք «ցանկանում էին ստեղծել գրական մշակութային միջավայր, որը կկառուցեր ազգային բնավորություն, կդատապարտեր գաղութատիրությունը և կխթաներ սոցիալական և տնտեսական արդարությունը»։
մինի|ձախից|Աբու ալ-Կասիմ ալ-Շաբբիի դամբարանը
Նա մահացել է 1934 թվականի հոկտեմբերի 9-ին Թունիսի ներկայիս Հաբիբ-Թամուր հիվանդանոցում (նախկինում՝ «Իտալական հիվանդանոց»), սրտի հիվանդությունների (միոկարդիտ) երկար պատմությունից հետո: Նրա դիմանկարը պատկերված է ներկայիս 10 DT թղթադրամի վրա: Հետագայում եգիպտացի գրականագետ Շաուկի Դաիֆը նրան համարել է ժամանակակից դարաշրջանի լավագույն արաբ բանաստեղծներից մեկը։

Բանաստեղծը թաղված է իր հայրենի Թուզիր քաղաքում: Նրա դամբարանը բաց է այցելուների համար:

Նրա որդին՝ Ջալալը, մահացել է 2025 թվականի մարտի 30-ին։

## Ժառանգություն
2010 թվականի վերջին և 2011 թվականին Էչեբիի բանաստեղծությունները ոգեշնչման աղբյուր դարձան արաբ ցուցարարների համար «Արաբական գարնան» հեղափոխությունների ժամանակ, որոնք սկսվեցին Թունիսում տեղի ունեցած «Հասմիկի» հեղափոխությամբ։ «Իլա Տուղաթ ալ-Ալամ» բանաստեղծությունը դարձավ հայտնի կարգախոս 2011 թվականին Թունիսի հեղափոխության, իսկ ավելի ուշ՝ Եգիպտոսի հեղափոխության ժամանակ։ Այդ ժամանակվանից ի վեր նրա աշխատանքի և կենսագրության նկատմամբ հետաքրքրությունը վերականգնվել է։

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ

*  Aboul-Qacem Echebbi Website 
*  Website

Կատեգորիա:20-րդ դարի արաբներ
Կատեգորիա:Արաբ բանաստեղծներ
Կատեգորիա:Թունիսցի բանաստեղծներ
Կատեգորիա:Օրհներգերի հեղինակներ
Աբդ ալ-Վահհաբ ալ-Բայաթի

**Աբդ ալ-Վահհաբ ալ-Բայաթի** (, ) իրաքցի արաբ բանաստեղծ։

## Կենսագրություն
Ալ-Բայաթին ծնվել է Բաղդադում։ Նա իրաքցի թուրքմեն բանաստեղծ էր։ Նրա ընկերներից մեկը՝ Ահմադ Աբդ ալ-Մուտի Հեջազին, ասել է, որ «հյուրանոցներն ու հաստատությունները, սրճարաններն ու օդանավակայանները» քաղաքային կենտրոնները իրականում նրա ժամանակավոր բնակության վայրերն էին։ Նա սովորել է Բաղդադի համալսարանում և ուսուցիչ դարձել համապատասխան ուսուցչական քոլեջն ավարտելուց հետո 1950 թվականին, նույն թվականին, երբ հրատարակել է իր առաջին բանաստեղծությունների ժողովածուն՝ «Հրեշտակներ և դևեր»։

## Ստեղծագործություն
1996 թվականին նա հրատարակել է «Վիշապը» բանաստեղծությունը։ Քննադատները «Վիշապը» բանաստեղծությունը մեկնաբանել են որպես Սադդամ Հուսեյնին ուղղված։

## Սուֆիզմ
Ալ-Բայաթին ազդվել է Մերձավոր Արևելքի սուֆի գործիչներից։ Մեկ օրինակ է ալ-Բայաթիի «Այշայի խելագար սիրեկանը» վերնագրով բանաստեղծությունը նրա «Սիրային բանաստեղծություններ աշխարհի յոթ դարպասների մասին» (1971) գրքում. «Այս համատեքստում Ալ-Բայաթիի պոեզիան դառնում է սուֆիական, քանի որ նա ստանձնում է մոդեռնիստի դիրքը, որի երկրային դրախտի ձգտումները չեն իրականացել»։

## Ծանոթագրություններ

## Գրականություն
*Azouqa, Aida. "Defamiliarization in the Poetry of ‘Abd al-Wahhab al-Bayati and T.S. Eliot: a comparative study." *Journal of Arabic Literature* 32.2 (2001): 167–211.
*Boullata, Issa J. "The Masks of ‘Abd al-Wahhab al-Bayyati." *Journal of Arabic Literature* 32.2 (2001): 107–118.
*Kadhim, Hussein N. "‘Abd al-Wahhab al-Wahhab al-Bayyati’s ‘Odes to Jaffa’." *Journal of Arabic Literature* 32.2 (2001): 86–106.
*Musawi, Muhsin Jasim. "Abd al-Wahhab al-Bayati’s Poetics of Exile." *Journal of Arabic Literature* 32.2 (2001): 212–238
*Musawi, Muhsin Jasim. "Engaging Tradition in Modern Arab Poetics." *Journal of Arabic literature* 33.2 (2002): 172–210.
*Noorani, Yaseen "Visual Modernism in the Poetry of ‘Abd al-al-Wahhab al-Bayati." *Journal of Arabic Literature* 32.3 (2001): 239–255.
*Rizk, Kahali Shukrallah. The Poetry of ‘Abd Al-Wahhab Al-Bayyati: thematic and stylistic study, Dissertation (Ph. D), Indiana University: 1981.
*Salama, Mohammad R. "The Mise-en-Scene of ‘Writintg’ in al-Bayati's Al-Kitabah ‘ala al-tin ‘Writing on the Mud’." *Journal of Arabic Literature* 32.2 (2001): 167–211.
*Stetkevych, Suzanne Pinckney. "Perhaps a Poet is Born, or Dies: the poetics of ‘Abd al—Wahhab al- Bayyati." *Journal of Arabic Literature* 32.2 (2001): 88–238.
*Stewart, Desmond, editor and translator. *Poet of Iraq, Abdul Wahab al-Bayati, an introductory essay with translations*. Gazelle Publication: 1976.

## Աղբյուրներ
*Ryding, Karin C. - "A Reference Grammar of Modern Standard Arabic", Page 88, Section 5, "Nouns of intensity, repetition, profession", Cambridge University Press, © Karin C. Ryding 2005

## Արտաքին հղումներ
*Death of Abdul Wahab Al-Bayati, 73; Iraqi Poet and Innovator in His Art
*Man and Woman English translation of one of Al-Bayyati's poems

Կատեգորիա:20-րդ դարի արաբներ
Կատեգորիա:21-րդ դարի արաբներ
Կատեգորիա:Արաբ բանաստեղծներ
Կատեգորիա:Արաբ թարգմանիչներ
Կատեգորիա:Իրաքցի բանաստեղծներ
Կատեգորիա:Իրաքցի գրողներ