open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Օգոստոսի 1

**Օգոստոսի 1**, տարվա 213-րդ (նահանջ տարիներին՝ 214-րդ) օրն է։
* Տարվա ավարտին մնում է 152 օր։

## Դեպքեր
* մ.թ.ա. 30 - Օկտավիանոս Օգոստոսը մտնում է Ալեքսանդրիա, Եգիպտոս, այն ենթարկելով Հռոմի կայսրությանը
* 527 - Հուստինիանոս Ա-ն դառնում է Բյուզանդիայի միակ կառավարողը
* 1192 - Ռիչարդ Առյուծասիրտը դառնում է Յաֆայում և հաղթում է Սալահ ադ Դինի բանակին
* 1831՝ բացվում է Լոնդոնի կամուրջը
* 1834 - Բրիտանական կայսրությունում վերացվում է ստրկությունը
* 1876 - Կոլորադոն դառնում է ԱՄՆ 38-րդ նահանգը
* 1914 - Առաջին համաշխարհային պատերազմում Գերմանիան պատերազմ է հայտարարում Ռուսաստանին
* 1946 - Հունգարիայում մտցվում է ֆորինթ դրամական միավորը
* 1960 - Իսլամաբադը հայտարարվում է Պակիստանի կառավարության դաշնային մայրաքաղաք
* 1964՝ Բելգիական Կոնգոն ստանում է Կոնգոյի Դեմոկրատական Հանրապետություն անունը
* 1984 - Կոկտեբելում բացվել է Մաքսիմիլիան Վոլոշինի տուն-թանգարանը
* 2004 - Պարագվայի Ասունսյոն քաղաքի սուպերմարկետում ծագած հրդեհի զոհ է դառնում 396 մարդ

## Ծնունդներ
աջից|100px
* մ.թ.ա. 10 - Կլավդիոս, Հռոմի կայսր
* 1878 - Խոսե Պեդրո Մոնտերո, 1919-20 թթ. եղել է Պարագվայի նախագահ
* 1903 - Գուրգեն Մահարի, գրող
* 1914 - Գրիգոլ Աբաշիձե გრიგოლ აბაშიძე վրացի սովետական գրող և բանաստեղծ
* 1917 - Ժակ Հակոբյան, բանաստեղծ
* 1917 - Լևոն Բաբայան, հայ պատմաբան
* 1921 - Լիլի Չուգասզյան Lili Chookasian օպերային երգչուհի
* 1932 - Մեիր Կահանե הרב מאיר דוד כהנא իսրայելցի րաբբի, ծայրահեղ ազգայնական գրող
* 1933 - Զորայր Խալափյան, գրող և դրամատուրգ
* 1941 - Ժորդի Սավալ Jordi Savall i Bernadet կատալոնցի դիրիժոր
* 1943 - Մուրազ Սարգսյան, հայ ռազմական գործիչ, գեներալ-լեյտենանտ
* 1946 - Արաքս Մանսուրյան, հայ օպերային երգչուհի, սոպրանո
* 1956 - Անուշավան Դանիելյան, 1994 թ. նշանակվել է Լեռնային Ղարաբաղի Հանրապետության վարչապետ
* 1963 - Ալբերտ Սաֆարյան, դերասան
* 1984 - Բաստիան Շվայնշտայգեր, գերմանացի ֆուտբոլիստ, կիսապաշտպան
* 1985՝ 
** (Իրանում) Գեղարդ Մուսասի Gegard Mousasi հայազգի նիդերլանդցի մարտարվեստի վարպետ
** Դուշան Շվենտո Dušan Švento սլովակ ֆուտբոլիստ
* 1989՝ (Կրասնոդարում) Դավիթ Սաֆարյան, ազատ ոճի ըմբիշ

### [[Արցախի պատերազմ]]ի մասնակիցներ
* 1952 - Նապոլեոն Առաքելյան (Մարտակերտի շրջանի Վերին Հոռաթաղում)
* 1954 - Մավրիկ Ալեքսանյան(Շուշիի շրջանի Հին շենում)
* 1967 - Նորայր Դանիելյան (Մարտակերտի շրջանի Գյուլաթաղում)

## Մահեր
* 1137՝ Լուի VI, Ֆրանսիայի թագավոր
* 1923՝ Հորաս Թատլ, ամերիկացի աստղագետ
* 1936՝ Հովհաննես Աբելյան, դերասան
* 1938՝ Ալեքսանդր Բեկզադյան, սովետական դիվանագետ
* 1953՝  Գաբրիել Հարությունյան, հայ խորհրդային բժշկապատմաբան
* 1959՝ Արտաշես Բաբալյան, նախարար 
* 1964՝  Գրիգոր Ամիրյան, պետական գործիչ
* 1985՝ Ջոզեֆ Ուոքեր, ամերիկացի կինոօպերատոր
* 1990՝
** (Ասկերանի շրջանում) Արարատ Դալլաքյան հրամանատար օդաչու
** (Լաչինի շրջանում) Ժորա Դավթյան Արցախի պատերազմի մասնակից
* 1991 - Յուսուֆ Իդրիս, եգիպտացի արձակագիր, դրամատուրգ, հրապարակախոս, կինոսցենարիստ
* 2009՝ Կորասոն Ակինո, Ֆիլիպինների 11-րդ նախագահ (1986-92 թթ.)

## Տոներ
* Բենին՝ Անկախության օր (Ֆրանսիայից, 1960 թ.)
* Շվեյցարիա՝ Կոնֆեդերացիայի օր
Հոկտեմբերի 9

**Հոկտեմբերի 9**, տարվա 282-րդ (նահանջ տարիներին՝ 283-րդ) օրն է։
* Տարվա ավարտին մնում է 83 օր։ 

## Դեպքեր
* 1446 - Կորեայում հրապարակվում է <big>한글</big> այբուբենը
* 1582 - Իսպանիայում, Իտալիայում, Լեհաստանում և Պորտուգալիայում տարվա այս օրը բաց է թողնված
* 1604 - Երկրի վրա նկատվում է SN 1604 գերնոր աստղի բռնկումը
* 1806 - Պրուսիան պատերազմ է հայտարարում Ֆրանսիային
* 1829 - Խաչատուր Աբովյանը և Դորպատի համալսարանի պրոֆեսոր Ֆրիդրիխ Պարրոտը բարձրացան Արարատի գագաթը
* 1831 - սպանվում է անկախ Հունաստանի առաջին կառավարիչ Իոանիս Կապոդիսթրիասը
* 1888 - բացվում է Վաշինգտոնի հուշարձանը
* 1912 - սկսվեց Առաջին Բալկանյան պատերազմը
* 2006 - Հյուսիսային Կորեան իրականացրեց միջուկային փորձարկում

## Ծնունդներ
2009-Անտիկյան Արաքսի 
* 1757 - Շառլ X Ֆրանսիայի թագավոր (մ. 1836)
* 1835 - Քամիլ Սեն-Սանս Camille Saint-Saens ֆրանս. կոմպոզիտոր 
* 1879 - Մաքս Լաուե Max von Laue գերմանացի ֆիզիկոս, Նոբելյան մրցանակակիր (մ. 1960)
* 1892 - Իվո Անդրիչ, սերբ գրող, Նոբելյան մրցանակակիր
* 1898 - Թաուֆիկ ալ-Հաքիմ, եգիպտացի գրող 
*1906 - Սայիդ Կութուբ, եգիպտացի մուսուլման աստվածաբան, փիլիսոփա և գրող (մ. 1966)
*1932 - Սեդա Վերմիշևա, ռուսահայ բանաստեղծ, տնտեսագետ և հասարակական գործիչ
* 1938 - Հայնց Ֆիշեր Heinz Fisher Ավստրիայի 11-րդ նախագահը
* 1940 - Ջոն Լենոն John Lennon անգլիացի ռոք-երաժիշտ
* 1954 - Թամար Հովհաննիսյան, հայ դերասանուհի, ռեժիսոր, սցենարիստ
* 1965 - Էմմա Պետրոսյան, հայ երգչուհի
*1967 - Էդդի Գերերո, ծագումով մեքսիկացի, ամերիկացի պրոֆեսիոնալ ըմբշամարտիկ (մ. 2005)
* 1970 - Սթիվ Յաբլոնսկի, ամերիկացի կոմպոզիտոր

## Մահեր
* 1924 - Վալերի Բրյուսով, ռուս գրող 
* 1926 - Վասիլի Աբաշիձե, վրացի դերասան
* 1967 - Անդրե Մորուա, ֆրանսիացի գրող
* 1978 - Ժաք Բրել, բելգիացի երգիչ-երգահան, դերասան 
* 1979 - Սուրեն Քոչարյան, խորհրդային էստրադայի հայ արտիստ, ասմունքող 
* 1982 - Աննա Ֆրոյդ, ավստրիական ծագմամբ բրիտանացի հոգեբան և հոգեվերլուծաբան
* 2004 - Ժակ Դերիդա, ֆրանսիացի փիլիսոփա
* 2010 - Մորիս Ալլե, ֆրանսիացի տնտեսագետ, Նոբելյան մրցանակի դափնեկիր

## Տոներ
* Փոստի համաշխարհային օր
* Ռումինիա - Հոլոքոստի հիշատակի օր
* Հարավային Կորեա - հանգըլի օր
* Ճապոնիա՝ Թաքայամա աշնան փառատոն
* Ուգանդա՝ Անկախության&nbsp;օր (Միացյալ Թագավորությունից 1962 թ.)
Օգոստոսի 3

**Օգոստոսի 3**, տարվա 215-րդ (նահանջ տարիներին՝ 216-րդ) օրն է։ 
* Տարվա ավարտին մնում է 150 օր։

## Դեպքեր
* 1914 - Առաջին համաշխարհային պատերազմում Գերմանիան պատերազմ հայտարարեց Ֆրանսիային
* 1912 - Օսմանյան կայսրությունն Ալբանիային շնորհեց սահմանափակ անկախություն դպրոցներում թույլատրեց ալբաներենի դասավանդումը
* 1956 - Սիրիայում կատարվեց ռազմական հեղաշրջում
* 1960 - Նիգերն անկախություն ստացավ Ֆրանսիայից
* 1975 - Մարոկկոյում Բոինգ-707-ը բախվում է լեռանը, զոհվում է 188 մարդ
* 2005 - Մահմուդ Ահմադինեժադը դառնում է Իրանի նախագահ

## Ծնունդներ
աջից|100px

* 1887 - Ավգուստ Կորկ, խորհրդային ռազմական գործիչ
* 1903՝
** Լևոն Հարությունյան, բժիշկ
** Շահան Շահնուր, հայ գրող
* 1923 - Շենուդա Գ Ղպտի ուղղափառ եկեղեցու պատրիարք
* 1930 - Եվգենի Աբրահամյան սովետական ատոմային տեխնիկ
* 1935 - Զազա Ալեքսիձե ზაზა ალექსიძე վրացի պատմաբան, լեզվաբան և հայագետ
* 1937 - Վան Սողոմոնյան, հայ նկարիչ, խեցեգործ
* 1959 - Աշոտ Խաչատրյան, ֆուտբոլիստ
* 1966 - Գագիկ Գինոսյան, պարուսույց

### [[Արցախի պատերազմ]]ի մասնակիցներ
* 1952 - Վլադիմիր Առուստամյան
* 1976 - Նարինե Առաքելյան

## Մահեր
* 1919 - Յոզեֆ Կոհլեր,գերմանացի իրավաբան, բանաստեղծ, գրականագետ
* 1931 - Օլգա Մայսուրյան, դերասանուհի
* 1946 - Վիկտոր Դենի, ռուս խորհրդային գրաֆիկ
* 1984 - Վլադիմիր Տենդրյակով, ռուս խորհրդային գրող
* 1992 - Արցախի պատերազմի եզդի ազգության մասնակից Գագիկ Հաջոյան
* 1993 - Գարեգին Հովսեփյան, գրականագետ
* 1994 - Ինոկենտի Սմոկտունովսկի, ռուս սովետական դերասան
* 1996 - Հովիկ Աբրահամյան, Արցախի պատերազմի մասնակից
* 2000 - Իոան Լիսով, էստոնացի բասկետբոլիստ
* 2003 - Արկադի Տեր-Հակոբյան, ռուսաստանցի իրավաբան 
* 2004 - Անրի Կարտիե Բրեսոն, ֆրանսիացի լուսանկարիչ
* 2008 - Ալեքսանդր Սոլժենիցին, ռուս արձակագիր, հրապարակախոս և հասարակական գործիչ
* 2016 - Հովհաննես Դանիելյան,հայ շախմատիստ

## Տոներ
* Հայաստանում ԼԳԲՏ+ անձանց իրավունքների համար պայքարի ազգային օր
*Նիգեր՝ Անկախության օր (Ֆրանսիայից, 1960 թ.)
* Վենեսուելա՝ Դրոշի օր

## Ծանոթագրություններ
Օգոստոսի 8

Թադևոսյան Վարդուհու ծննդյան օր

## '''Օգոստոսի 8''', տարվա 220-րդ ([[նահանջ տարի]]ներ՝ 221-րդ) օրն է։
* Տարվա ավարտին մնում է 145 օր։

## Դեպքեր
* 1918 - Առաջին համաշխարհային պատերազմ. Ամյենի ճակաատամարտը
* 1960 - Հարավային Քասայի նահանգը հայտարարեց Կոնգոյի Դեմոկրատական Հանրապետությունից դուրս գալու մասին
* 1992 - Ադրբեջանի  զինված ուժերը բռնազավթեցին Արծվաշեն գյուղը
* 2008 - Վրաստանը հարձակվեց Հարավային Օսիայի վրա
* 2008 - Մեկնարկեցին Պեկինի ամառային օլիմպիական խաղերը

## Ծնունդներ
* 1902 - Պոլ Անդրիեն Մորիս Դիրակ, անգլիացի ֆիզիկոս
* 1905 - Վախթանգ Անանյան, արձակագիր և լրագրող
* 1915 - Բիշամ Սահնի, հնդիկ գրող, դերասան
* 1930 - Ջերրի Թարխանյան Jerry Tarkanian հայկական ծագումով ամերիկացի բասկետբոլիստ
* 1937 - Դասթին Հոֆման Dustin Lee Hoffman ամերիկացի կինոդերասան, ռեժիսոր և պրոդյուսեր
* 1943 - Ռուբեն Ավագյան, իրավաբան և քաղաքական գործիչ
* 1951 - Լուի Վան Գալ Louis van Gaal հոլանդացի ֆուտբոլային մարզիչ
* 1952 - Յոսթայն Գորդեր Jostein Gaarder նորվեգացի գրող
* 1967 - Մարսելո Բալբոա, ամերիկացի ֆուտբոլիստ, պաշտպան
* 1976 - Սեմ Ուորթինգտոն Samuel Worthington անգլիացի ծագումով ավստրալիացի դերասան
* 1980 - Արմենչիկ (Արմեն Գոնդրաչյան) ռաբիս երգիչ
* 1981՝
** Արել Սկաթ הראל סקעת իսրայելցի երգիչ և երգահան
** Ռոջեր Ֆեդերեր Roger Federer շվեյցարացի թենիսիստ
* 1988՝
** Դանիլո Գալինարի Danilo Gallinari իտալացի բասկետբոլիստ
** Յորքի արքայադուստր Բեատրիս Princess Beatrice of York
* Արցախի պատերազմի մասնակիցներ՝ 
** 1950 - Վիգեն Գրիգորյան
** 1951 - Աբրահամ Աբրահամյան
** 1955 - Սերյոժա Աբրահամյան
** 1974 - Դավիթ Ալուխանյան
## Մահեր
* 1691 - Եղիազար Ա Այնթափցի, Ամենայն հայոց կաթողիկոս
* 1900 - Սայրուս Համլին, ամերիկացի միսիոներ
* 1950 - Նիկոլայ Մյասկովսկի, ռուս կոմպոզիտոր
* 1984 - Աշոտ Մելքումյան, Փառքի շքանշանի երեք աստիճանների ասպետ
* 1987 - Էդուարդ Աբալյան, հայ դերասան, կինոռեժիսոր (ծ. 1927):
* 1991 - Իվան Կոժեդուբ, աս օդաչու
* 2009 - Արամ Տիգրան, հայազգի քուրդ նվագող երաժիշտ
* Արցախի պատերազմում զոհված ազատամարտիկներ՝ 
**1992 - Արծվաշենի պաշտպանության ժամանակ՝
***Հարություն Աբրահամյան (* 1972 թ. Փարաքար)
*** Վոլոդյա Դարբինյան (* 1969 թ. Կարմիրգյուղ)
*** Սուրեն Եղիազարյան (* 1971 թ. Վաղարշապատ)
*** Արմեն Մակարյան (* 1972 թ. Չարենցավան)
*** Մխիթար Չիլինգարյան (* 1972 թ. Երևան)

## Տոներ
* Լեռնագնացների համաշխարհային օր
* Բութան՝ Անկախության օր (Հնդկաստանից, 1949 թ.)
* ՝ Դրոշի օր
Օգոստոսի 7

**Օգոստոսի 7**, տարվա 219-րդ (նահանջ տարիներին՝ 220-րդ) օրն է։
* Տարվա ավարտին մնում է 146 օր։

## Դեպքեր
* 626 - ավարներն ու սլավոնները դադարեցնում են Կոստանդնուպոլսի պաշարումը
* 1858 - Անգլիայի Վիկտորիա թագուհին որպես Կանադայի մայրաքաղաք է ընտրում Օտտավա քաղաքը
* 1960 - Կոտ դ'Իվուարն անկախություն է ստանում Ֆրանսիայից
* 1968 - ուկրաինական գրողների ճնշումների դեմ բողոքի ելած ցուցարարները Լոնդոնում քարկոծում են ԽՍՀՄ դեսպանատունը
* 2008 - Հարավային Օսիայում սկսվեց պատերազմ

## Ծնունդներ
 
աջից|120px
* 317 - Կոստանդիոս II, Հռոմի կայսր
* 1884 - Նիկոլայ Տրիյկ, էստոնացի նկարիչ
* 1930 - Թողրուլ Նարիմանբեկով, ադրբեջանցի սովետական նկարիչ
* 1932 - Աբեբե Բիքիլա, եթովպացի վազորդ
* 1936 - Էրիկ Մամիջանյան, հայ խորհրդային ֆիզիկոս։
* 1945 - Հովհաննես Գրիգորյան, բանաստեղծ
* 1947 - Սոֆիա Ռոտարու Софiя Ротару երգչուհի
* 1958 - Մուշեղ Անտոնյան, օդաչու
* 1965 - Ժոսլեն Անգլոմա Jocelyn Angloma գվադելուփցի ֆուտբոլիստ
* 1966 - Ջիմմի Ուելս Jimmy Wales ամերիկացի համացանցի ձեռնարկատեր
* 1973 - Միխայիլ Գորշենյով Михаил Горшенев ռուս փանք րոք երգիչ
* 1975 - Շարլիզ Թերոն հարավաֆրիկյան և ամերիկյան կինոդերասանուհի
* 1979 - Սաթենիկ Հազարյան, հայ դերասանուհի, հաղորդավար
* 1982 - Վասիլիս Սպանուլիս Βασίλης Σπανούλης հույն բասկետբոլիստ
* 1986 - Վալտեր Բիրսա Valter Birsa սլովեն ֆուտբոլիստ
* 1987 - Սիդնի Քրոսբի,կանադացի պրոֆեսիոնալ հոկեյիստ, կենտրոնական
* 1989 - Դեմար Դերոզան DeMar DeRozan ամերիկացի բասկետբոլիստ

## Մահեր
* 1893 - իտալացի երգահան Ալֆրեդո Կատալանի
* 1921 - ռուս բանաստեղծ Ալեքսանդր Բլոկ
* 1935 - հայ գրող և թատերագիր Ալեքսանդր Շիրվանզադե
* 1938 - ռուս դերասան և ռեժիսոր Կոնստանտին Ստանիսլավսկի (ծ. 1863) 
* 1941 - հնդիկ բանաստեղծ և արձակագիր Ռաբինդրանաթ Թագոր
* 1974 - կոմպոզիտոր Վարդան Տիգրանյան
* 1978 - արձակագիր և թարգմանիչ Ռաֆայել Արամյան
* 1995 - Արցախի պատերազմի մասնակից Պավել Աղասյան
* 2010 - գերմանացի լեզվաբան, հայագետ Վեռներ Վինտեր

## Տոներ
*  – Անկախության օր
* Ասորի նահատակների օր (Ասորական համայնք)
Օգոստոսի 11

**Օգոստոսի 11**, տարվա 223-րդ (նահանջ տարիներին՝ 224-րդ) օրն է։
* Տարվա ավարտին մնում է 142 օր։
* Հին հայկական տոմարով տարվա առաջին օրն է և համապատասխանում է Նավասարդ ամսվա 1-ին։

## Դեպքեր

## Ծնունդներ
* 1898 - Հայկ Հովակիմյան խորհրդային հետախույզ
* 1918 - Խաժակ Գյուլնազարյան, արձակագիր, գրականագետ
* 1919 - Ժինեթ Նեվյո Ginette Neveu ֆրանսիացի ջութակահար
* 1922 - Թերեզա Միրզոյան, քանդակագործ
* 1947 - Արկադի Անդրեասյան սովետական ֆուտբոլիստ
* 1950 - Սթիվ Վոզնյակ Steve Wozniak ամերիկացի էլեկտրոնիկայի ճարտարագետ
* 1952 - Ռոլանդ Շառոյան, հայ արձակագիր, լրագրող
* 1953 - Հալք Հոգան Hulk Hogan ամերիկացի ըմբիշ և դերասան
* 1963 - Արցախի պատերազմի մասնակիցներ՝ 
** Ալեքսանդր Աբրահամյան
** Գենադի Առաքելյան
* 1965 - Վիոլա Դեվիս Viola Davis ամերիկացի դերասանուհի
* 1967 - Մասսիմիլիանո Ալլեգրի Massimiliano Allegri իտալացի ֆուտբոլային մարզիչ
* 1968 - Մարգարիտ Խաչատրյան, հայ դերասանուհի
* 1975 - Ասմա ալ-Ասադ, Սիրիայի նախագահ Բաշար ալ-Ասադի կինը
* 1981 - Ռիչարդ Մադլենյան, հայ երգիչ, դերասան և կոմպոզիտոր

## Մահեր
* 1818 - Իվան Կուլիբին, ռուս գյուտարար
* 1886 - Լիդիա Կոյդուլա, էստոնացի բանաստեղծուհի
* 1903 - Ալեքսանդր Թարխանյան, թարգմանիչ, թատերական գործիչ
* 1957 - Դավիթ Զավրիյան, քիմիկոս
* 1976 - Միքայել Մանուկյան, խորհրդահայ գիտնական-մեխանիկ
* 1978 - Մարիո Վարլիեն, իտալացի նախկին ֆուտբոլային մարզիչ
* 1987 - Մետաքսյա Սիմոնյան, դերասանուհի
* 1996 - Վանգա, բուլղարացի կույր գեղջկուհի, պայծառատես

## Տոներ
* Հայաստան - Նավասարդի օր
* Չադ - Անկախության օր (Ֆրանսիայից, 1960 թ.)
Օգոստոսի 9

**Օգոստոսի 9**, տարվա 221-րդ (նահանջ տարիներին՝ 222-րդ) օրն է։
* Տարվա ավարտին մնում է 144 օր։

## Դեպքեր
աջից|120px
* 1173 - սկսվում է Պիզայի աշտարակի շինարարությունը
* 1830 - Լուի Ֆիլիպը դառնում է Ֆրանսիայի թագավոր
* 1841 - Էրի լճում շոգենավի վրա ծագած հրդեհի զոհ է դառնում 175 մարդ
* 1945 - ամերիկյան ռմբակոծիչները երկրորդ ատոմային ռումբը նետում են Նագասակի քաղաքի վրա, զոհերի թիվը կազմում է 74 հազար մարդ
* 2014 - սկսել են ցույցեր և անկարգություններ ԱՄՆ Միսսուրի նահանգի Ֆերգյուսոն քաղաքում

## Ծնունդներ
* 1631 - Ջոն Դրայդեն John Dryden անգլիացի բանաստեղծ, թատերագիր և թարգմանիչ
* 1776 - Ամեդեո Ավոգադրո Amedeo Avogadro իտալացի ֆիզիկոս
* 1872 - Ստեփան Գևորգի Լիանոսյան, գործարար և քաղաքական գործիչ
* 1886 - Սարգիս Խաչատուրյան, նկարիչ
* 1925 - Հակոբ Կարապենց ամերիկահայ գրող
* 1932 **- [[Վարդգես Պետրոսյան]]**, հայ արձակագիր, հրապարակախոս, հասարակական գործիչ
* 1938 - Լեոնիդ Կուչմա Леонiд Данилович Кучма Ուկրաինայի 2-րդ նախագահը
* 1943 - Ալեքսանդր Կովալենկո, ֆուտբոլիստ
* 1953 - Ժան Տիրոլ, ֆրանսիացի տնտեսագետ
* 1950 - Վոլոդյա Ամիրջանյան, Արցախի պատերազմի մասնակից
* 1959՝
** Արայիկ Ալեքյան, քանդակագործ
** Մարիա Գուլեգինա (Մեյթարջյան) Марiя Гулегiна հայազգի ուկրաինացի սոպրանո
* 1963 - Ուիթնի Հյուսթոն Whitney Houston ամերիկացի երգչուհի և դերասանուհի
* 1965 - Մասիս Շիրազ, նկարիչ
* 1968՝
** Հաց բերողը
** Ջիլիան Անդերսոն Gillian Anderson ամերիկացի դերասանուհի
** Էրիկ Բանա Eric Bana ավստրալիացի դերասան
* 1973 - Ֆիլիպպո Ինձագի Filippo Inzaghi իտալացի ֆուտբոլիստ
* 1973 - Ալեքսանդր Պոնոմարյով Олександр Пономарьов ուկրաինացի երգիչ
* 1976՝ 
** Ռոնա Միտրա Rhona Natasha Mitra անգլիացի դերասանուհի, մոդել և երգչուհի
** Օդրի Տոտու Audrey Tautou ֆրանսիացի դերասանուհի և մոդել
* 1980 - Ալեքսանդր Թադևոսյան, հայ ֆուտբոլիստ, պաշտպան
* 1981 - Ջարվիս Հեյս Jarvis Hayes ամերիկացի բասկետբոլիստ

## Մահեր
* 117 - Հռոմի կայսր Տրայանոս
* 378 - Հռոմի կայսր Վաղես (Հուլիոս Ֆլավիոս Վալենս)
* (ենթադրաբար) 1516 - Հիերոնիմոս Բոսխ, հոլանդացի նկարիչ
* 1916 - Հովհաննես Հիսարյան արձակագիր (Կ.Պոլսում)
* 1919՝
**Էռնստ Հեկկել, գերմանացի բնախույզ և փիլիսոփա
**Ռուջերո Լեոնկավալո, իտալացի կոմպոզիտոր
* 1962 - Հերման Հեսսե, գերմանացի գրող և նկարիչ
* 1970 - Սահակ Կիրակոսյան, լրագրող
* 1975 - Դմիտրի Շոստակովիչ, ռուս կոմպոզիտոր
* 1996 - Ֆրենկ Ուիթլ, անգլիացի կոնստրուկտոր

### [[Արցախի պատերազմ]]ի [[Արցախյան պատերազմում զոհված ազատամարտիկների ցանկ|մասնակիցներ]]
* 1992՝
** Քյուրաթաղի պաշտպանության ժամանակ
*** Գառնիկ Ալեքսանյան (* 1969 թ.)
*** Ալիկ Առաքելյան (* 1947 թ.)
** Ստեփանակերտում
*** Վալերի Աղաջանյան (Վիրավորվելուց երկու տարի անց, * 1961 թ.)

## Տոներ
* Բնիկ ժողովուրդների համաշխարհային օր
* Սինգապուր՝ Հանրապետության օր
* Կանադա՝ Խաղաղապահների օր

## Ծանոթագրություններ
Օգոստոսի 13

**Օգոստոսի 13**, տարվա 225-րդ (նահանջ տարիներին՝ 226-րդ) օրն է։
* Տարվա ավարտին մնում է 140 օր։

## Դեպքեր
* 582 - Մորիկը դառնում է Արևելյան Հռոմի կայսր
* 1907 - Նյու Յորքում սկսում են աշխատել առաջին տաքսիները
* 2004 - XXVII Ամառային Օլիմպիական խաղերի բացումը Աթենքում, Հունաստան

## Ծնունդներ
* 1842 - Ալբեր Սորել, ֆրանսիացի պատմաբան
* 1882 - Յակուբ Կոլաս Якуб Колас բելառուս գրող
* 1899 - Ալֆրեդ Հիչքոք Alfred Hitchcock անգլիացի կինոռեժիսոր և փրոդյուսեր
* 1926 - Ֆիդել Կաստրո Fidel Castro Ruz կուբացի համայնավար հեղափոխական
* 1929 - Բագրատ Հովհաննիսյան, կինոռեժիսոր
* 1943՝
** Ազատ Գասպարյան, կինոյի և թատրոնի դերասան
** Ռուբեն Ավագյան, պետական և ռազմական գործիչ
* 1948 - Զավեն Աբրահամյան, հայ դերասան
* 1948 - Քեթլին Բեթլ Kathleen Battle ամերիկացի սոփրանո
* 1953 - Մարկուս Վիանա Marcus Viana բրազիլացի ջութակահար և դաշնակահար
** Արցախի պատերազմի մասնակիցներ՝
*** 1955 - Գառնիկ Դանիելյան
*** 1963 - Արթուր Աղաջանյան
* 1957 - Արմեն Խաչատրյան, պետական գործիչ և դիվանագետ
* 1976 - Արթուր Ոսկանյան, ֆուտբոլիստ
* 1979 - Եղիշե Մելիքյան, ֆուտբոլիստ
* 1992 - Լուկաս Մոուրա, բրազիլացի ֆուտբոլիստ, կիսապաշտպան
* 1988 - Էմո, ամերիկացի երգչուհի

## Մահեր
* 1173 - Ներսես Շնորհալի, հայ եկեղեցական գործիչ, աստվածաբան, բանաստեղծ, երաժշտագետ, երգահան, պատմիչ, Ամենայն Հայոց Կաթողիկոս (ծ. 1102)
* 1826 - Ռենե Լաեննեկ, ֆրանսիացի բժիշկ և անատոմ
* 1863 - Էժեն Դելակրուա, ֆրանսիացի նկարիչ
* 1900 - Վլադիմիր Սոլովյով, ռուս փիլիսոփա
* 1912 - Ժյուլ Մասանէ, ֆրանսիացի կոմպոզիտոր
* 1946 - Հերբերտ Ուելս, անգլիացի ֆանտաստ գրող
* 1956 - Յակուբ Կոլաս, բելարուս գրող
* 1984 - Տիգրան Պետրոսյան, հայ շախմատիստ
* 1987 - Գաբրիել Գյուրջյան, նկարիչ
* 1992 - Արցախի պատերազմում զոհվածներ՝
** Սամվել Մանգասարյան
** Սլավիկ Աբրահամյան
* 2000՝ (Տասնութ տարեկանում) Էդգար Էլբակյան Կրտսեր

## Տոներ
* Ձախլիկների միջազգային օր
* Հայաստանում շինարարների օրն է 2003 թվականից
* Կենտրոնաաֆրիկյան Հանրապետություն՝ Անկախության օր (Ֆրանսիայից, 1960 թ.)
Օգոստոսի 16

**Օգոստոսի 16**, տարվա 228-րդ (նահանջ տարիներին՝ 229-րդ) օրն է։
* Տարվա ավարտին մնում է 137 օր։

## Դեպքեր
* 1960 - Կիպրոսն անկախանում է Միացյալ Թագավորությունից
## Ծնունդներ
* 1645 - Ժան դը Լաբրյուեր Jean de La Bruyère ֆրանսիացի փիլիսոփա
* 1795 - Հենրիխ Մարշներ Heinrich Marschner գերմանացի կոմպոզիտոր
* 1832 - Սրապիոն Հեքիմյան, թատերական և մշակութային գործիչ
* 1871 - Զաքարե Փալիաշվիլի, վրաց երաժշտագէտ
* 1886 - Վահան Չերազը, պոլսահայ մարզիկ, հայկական սկաուտական շարժման հիմնադիրներից 
* 1888 - Լոուրենս Արաբացի Lawrence of Arabia բրիտանացի զինվորական և ճանապարհորդ
* 1919 - Գեորգի Առուստամյան, սպա
* 1928 - Արա Գյուլեր Ara Güler հայազգի լուսանկարիչ
* 1936 - Վլադիմիր Բաղիրով շախմատիստ, ինժեներ-մեխանիկ
* 1939 - Անդրաշ Բալցո ,հունգարացի հնգամարտիկ
* 1950 - Էլվինա Մակարյան, երգչուհի, երգահան
* 1954 - Ջեյմս Քեմերոն James Cameron կանադացի ռեժիսոր
* 1956 - Վահան Հովհաննիսյան, հայ քաղաքական գործիչ
* 1958 - Մադոննա Madonna ամերիկացի երգչուհի, դերասանուհի և ռեժիսոր
* 1984 - Հարություն Մերդինյան, հայ մարմնամարզիկ

## Մահեր
* 1949 - ամերիկացի գրող Մարգարետ Միտչել
* 1977 - ամերիկացի երգիչ Էլվիս Փրեսլի
* 1987 - խորհրդային դերասան և երգիչ Անդրեյ Միրոնով
* 2004 - պատմաբան Բաբկեն Առաքելյան

## Տոներ
* Վերածննդի օր՝
** Դոմինիկյան Հանրապետություն

### Կրոնական
* Ամերթաթ (զրադաշտականություն)
Օգոստոսի 17

**Օգոստոսի 17**, տարվա 229-րդ (նահանջ տարիներին՝ 230-րդ) օրն է։ 
* Տարվա ավարտին մնում է 136 օր։
## Դեպքեր
* 1827 - Օշականի ճակատամարտը
* 1999 - Թուրքիայի Իզմիթ քաղաքի երկրաշարժից զոհվում ՝ ավելի քան 17000 մարդ
## Ծնունդներ
* 1686 - Նիկոլա Պորպորա Nicola Porpora իտալացի կոմպոզիտոր
* 1911 - Միխայիլ Բոտվիննիկ Михаил Ботвинник խորհրդային շախմատիստ
* 1926 - Հովհաննես Շարամբեյան, նկարիչ
* 1935 - Օլեգ Տաբակով,ռուս դերասան
* 1937՝ 
** Արաքսի Սարյան, երաժշտագետ
** Նշան Հարությունյան, շինարար-ճարտարապետ
* 1942 - Մուսլիմ Մագոմաև, օպերային և էստրադային երգիչ 
* 1943 - Ռոբերտ Դե Նիրո Robert De Niro ամերիկացի դերասան, ռեժիսոր և դրամատուրգ
* 1949 - Մարիամ Հակոբյան, քանդակագործ
** Արցախի պատերազմի մասնակիցներ՝ 
***1951 - Սուրեն Առուստամյան
* 1960 - Շոն Փեն Sean Penn ամերիկացի դերասան և ռեժիսոր
* 1968 - Իսրայել Միլիտոսյան, ծանրորդ
* 1968 - Սարգիս Հովհաննիսյան,հայ ֆուտբոլիստ
*1982 - Կոնստանտին Ենկոյան, հայ բժիշկ, կենսաքիմիկոս, կենսաբանական գիտությունների դոկտոր, պրոֆեսոր
* 1986 - Ռուդի Գեյ Rudy Gay ամերիկացի բասկետբոլիստ

## Մահեր
* 1886 - Ալեքսանդր Բուտլերով, ռուս քիմիկոս
* 1954 - Սարգիս Թորոսյան, օսմանյան կայսերական զորքերի հրետանավոր
* 1988 - Հրաչյա Ղափլանյան, բեմադրող ռեժիսոր
* 1989 - Վիլեն Ասլանյան, ֆիզիկոս
* 2007 - Էդուարդ Իսաբեկյան, նկարիչ
* 2008 - Ֆրանկո Սենսի, իտալացի նավթային մագնատ
* 2011 - Հրաչ Բարթիկյան, բյուզանդագետ և հայագետ
## Տոներ
* Անտուն կենդանիների պաշտպանության միջազգային օր
* Անկախության օր՝ 
** Գաբոն - Ֆրանսիայից, 1960 թ.
** Ինդոնեզիա - Ճապոնիայից, 1945 թ.
Օգոստոսի 14

**Օգոստոսի 14**, տարվա 226-րդ (նահանջ տարիներին՝ 227-րդ) օրն է։
* Տարվա ավարտին մնում է 139 օր։

## Դեպքեր
* 1769 - Ֆրանսիան նվաճեց Կորսիկան
* 1880 - ավարտվում է Քյոլնի տաճարի շինարարությունը
* 1888 - Օլիվեր Շելենբերգերն արտոնագրում է էլեկտրաէներգիայի հաշվիչը
* 1896 - 31 զինված հայեր Բաբկեն Սյունիի և Արմեն Գարոյի գլխավորությամբ գրավում են Կոստանդնուպոլիսի օսմանյան բանկը
* 1947 - Պակիստան ստանում է անկախություն Միավորված Թագավորությունից
* 1969 - կաթոլիկների և բողոքականների միջև բախումները կանխելու համար Հյուսիսային Իրլանդիա են մտցվում բրիտանական զորքեր
* 1971 - Բահրեյնը անկախացավ Միավորված Թագավորությունից
* 1972 - Արևելյան Բեռլինում օդ բարձրանալուց հետո Իլ-62 օդանավի վթարի զոհ է դառնում 156 մարդ

## Ծնունդներ
աջից|100px
աջից|100px

* 1688 - Ֆրիդրիխ Վիլհելմ I Friedrich Wilhelm I Պրուսիայի թագավոր
* 1864 - Աննա Ելիզարովա-Ուլյանովա, ռուս հեղափոխական
* 1867 - Ջոն Գոլսուորսի John Galsworthy անգլիացի դրամատուրգ և պոետ
* 1875 - Էուսեբիո Այալա Eusebio Ayala իրավաբան, լրագրող
* 1901 - Ֆրանց Կոնվիչնի Franz Konwitscny գերմանացի դիրիժոր
* 1907 - Հովհաննես Խալփախչյան, ճարտարապետ
* 1915 - Դերեկ Պրինսը, բրիտանացի աստվածաբան, քարոզիչ (մ. 2003)
* 1923 - Զեյթունա Նասրետդինովա
* 1945՝ 
** Սթիվ Մարտին Steve Martin ամերիկացի դերասան, երգիչ, փրոդյուսեր և դրամատուրգ
** Վիմ Վենդերս Wim Wenders գերմանացի ռեժիսոր, փրոդյուսեր և դրամատուրգ
* 1949 - Արամ Գ. Սարգսյան, քաղաքական և կուսակցական գործիչ
* 1959 - Մեջիք Ջոնսոն Magic Johnson ամերիկացի բասկետբոլիստ
* Արցախի պատերազմի մասնակիցներ՝
** 1960 - Էդուարդ Խաչիկյան, օդաչու
** 1963 - Ներսես Ամիրջանյան
* 1962 - Գուստավո Ալֆարո Gustavo Alfaro արգենտինացի ֆուտբոլիստ, հետագայում՝ մարզիչ
* 1963 - Ալբերտ Վ. Սարգսյան, ֆուտբոլիստ
* 1966 - Հոլի Բերի Halle Berry ամերիկացի դերասանուհի և նախկին մոդել
* 1971 - Ռաուլ Բովա Raoul Bova իտալացի դերասան և ֆոտոմոդել
* 1981 - Քոֆի Քինգստոն Kofi Kingston գանայական ծագումով ամերիկացի ըմբիշ
* 1983 - Միլա Կունիս Mila Kunis Ուկրաինայում ծնված ամերիկացի դերասանուհի

## Մահեր
* 582 - Տիբերիոս Բ, Բյուզանդիայի կայսր
* 1841 - Յոհան Ֆրիդրիխ Հերբարթ, գերմանացի փիլիսոփա
* 1879 - Իվան Լազարև, ռուսական բանակի հայազգի զինվորական
* 1920 - Ստեփան Ալավերդյան, Հայաստանում խորհրդային կարգերի հաստատման գործիչ
* 1956 - Բերտոլդ Բրեխտ, գերմանացի գրող
* 1958 - Ֆրեդերիկ Ժոլիո-Կյուրի, ֆրանսիացի ֆիզիկոս
** Արցախի պատերազմում զոհված մարտիկներ
** 1993՝
*** Արմեն Աղաջանյան
*** Բենիկ Առստամյան
* 1983 - Հմայակ Սիրաս, հայ արձակագիր, թարգմանիչ (ծ. 1902)
* 2007 - Տիխոն Խրեննիկով, ռուս խորհրդային կոմպոզիտոր

## Տոներ
*  - Անկախության օր
Օգոստոսի 19

**Օգոստոսի 19**, տարվա 231-րդ (նահանջ տարիներին՝ 232-րդ) օրն է։
* Տարվա ավարտին մնում է 134 օր։
## Դեպքեր
* 1761 - Սանկտ Պետերբուրգում դրվում է Սբ. Իսահակի տաճարի հիմնաքարը
* 1944 - Երկրորդ համաշխարհային պատերազմ. Փարիզի ազատագրումը
## Ծնունդներ
* 1830`Յուլիուս Մեյեր Julius Lothar Meyer գերմանացի քիմիկոս
* 1848 - Գյուստավ Կայբոտ Gustave Caillebotte ֆրանսիացի իմպրեսիոնիստ նկարիչ
* 1856 - Նիկողայոս Տիգրանյան, հայ կոմպոզիտոր, դաշնակահար (վ. 1951)։ 
* 1871 - Օրվիլ Ռայթ Orville Wright ամերիկացի օդաչու և գործարար
* 1881 - Ջորջե Էնեսկու George Enesco ռումինացի ջութակահար, դաշնակահար, կոմպոզիտոր և դիրիժոր
* 1883 - Կոկո Շանել, ֆրանսիացի աշխարհահռչակ մոդելյոր, (մ. 1771)
* 1927 - Էդուարդ Ավագյան, հայ բանաստեղծ, արձակագիր, թարգմանիչ
* 1945 - Յան Գիլան, շոտլանդական ծագմամբ անգլիացի ռոք-վոկալիստ, Deep Purple լեգենդար ռոք-խմբի երգիչը
* 1946 - Բիլ Քլինթոն Bill Clinton Միացյալ Նահանգների 42րդ նախագահը
*1951 - Ջոն Դիքոն, բրիտանացի բաս կիթառահար և երգահան (Քուին)
* 1969 - Nate Dogg ամերիկացի րեփեր և դերասան
* 1986 - Քրիստինա Փերրի Christina Perry ամերիկացի երգչուհի և երգերի հեղինակ

## Մահեր
* 14 - Հռոմի կայսրության հիմնադիր Օկտավիանոս Աւգոստոս կայսր
* 1662 - Բլեզ Պասկալ, ֆրանսիացի մաթեմատիկոս, ֆիզիկոս, գրականագետ և փիլիսոփա 
* 1876 - Ջորջ Սմիթ, անգլիացի փորագրիչ 
* 1905 - Ուիլյամ Բուգրո, ֆրանսիացի նկարիչ 
* 1936 - Ֆեդերիկո Գարսիա Լորկա, իսպանացի բանաստեղծ 
* 1937 - Սահակ Տեր-Գաբրիելյան, խորհրդահայ կուսակցական և պետական գործիչ
* 1985 - Երեմ Վարդանյան, քանդակագործ
* 1986 - Գարեգին Բես, խորհրդահայ գրող 
* 1994 - Ռոբերտ Ռոժդեստվենսկի, ռուս խորհրդային բանաստեղծ
* 2006 - Գեղամ Մալխասյան, հայ նկարիչ
* 2012 - Թոնի Սքոթ, ամերիկացի կինոռեժիսոր 
## Տոներ
* Մարդասիրական օգնության համաշխարհային օր
* ԱՄՆ՝ Ազգային ավիացիայի օր
* Աֆղանստան՝ Անկախության օր
Օգոստոսի 20

**Օգոստոսի 20**, տարվա 232-րդ (նահանջ տարիներին՝ 233-րդ) օրն է։
* Տարվա ավարտին մնում է 133 օր։

## Դեպքեր
* 636՝ արաբների լիակատար հաղթանակով ավարտվում է վեց&nbsp;օր տևած Յարմուք գետի ճակատամարտը
* 1925՝ բացվում է Հռոմի մետրոյի առաջին գիծը
* 1988՝ ավարտվում է 1980 թ.-ից ընթացող Իրանա-իրաքյան պատերազմը
* 1991 - Էստոնիան անկախացավ Սովետական Միությունից
## Ծնունդներ
* 1561 - Յակոպո Պերի Jacopo Peri իտալացի կոմպոզիտոր
* 1886 - Տիգրան Մուշեղյան, հայ նշանավոր ֆիզիոլոգ, 1973 թվականից ԵՊՀ ֆիզիոլոգիայի ամբիոնը կրում է նրա անունը (մ. 1935)
* 1890 - Հովարդ Ֆիլիպս Լավքրաֆտ ամերիկացի սարսափ ժանրի գրող
* 1900 - Գրիգոր Շլդյան, հայ նկարիչ (վ. 1985)
* 1935 - Ռոն Փոլ Ron Paul ամերիկացի բժիշկ, գրող և քաղաքական գործիչ
* 1964՝
** Ջուզեպպե Ջանինի, իտալացի նախկին ֆուտբոլիստ
** Թաթուլ Ավոյան, հայ երգիչ
* 1974՝
** Էմի Ադամս Amy Adams ամերիկացի դերասանուհի
** Մաքսիմ Վենգերով Максим Венгеров ջութակահար
* 1982 - Մեգան Օրի Meghan Ory կանադացի դերասանուհի
* 1983՝
** Էնդրյու Գարֆիլդ Andrew Garfield ամերիկացի և բրիտանացի դերասան
** Յուրի Ժիրկով Юрий Жирков ռուս ֆուտբոլիստ
* 1992 - Դեմի Լովատո Demi Lovato ամերիկացի երգչուհի և դերասանուհի

## Մահեր

* 1974՝
** Շահան Շահնուր, հայ գրող
** Ալիսա Կոոնեն, դերասանուհի
* 2007 - Էդուարդ Իսաբեկյան, հայ նշանավոր նկարիչ (ծ. 1914)
* 2008՝
** Սերգեյ Մերգելյան, մաթեմատիկոս
** Խուա Գո Ֆեն, չին քաղաքական և պետական գործիչ
* Արցախի պատերազմում զոհվածներ՝
** 1994 - Հրանտ Անդրյան

## Տոներ
* Էստոնիա՝ Անկախությունը վերականգնելու օր
* Սենեգալ՝ Անկախության օր
Օգոստոսի 21

**Օգոստոսի 21**, տարվա 233-րդ (նահանջ տարիներին՝ 234-րդ) օրն է։
* Տարվա ավարտին մնում է 132 օր։

## Դեպքեր
* 1888՝ ամերիկացի Ուիլյամ Բերոուզն արտոնագրում է գումարումներ կատարող առաջին մեքենան
* 1911 - Լուվրից գողացվում է «Մոնա Լիզա» նկարը
* 1959 - Հավայան կղզիներն ստանում են ԱՄՆ 50-րդ նահանգի կարգավիճակ
* 1991 - Լատվիան հայտարարում է Խորհրդային Միությունից անկախանալու մասին

## Ծնունդներ
* 1798 - Ժյուլ Միշլե Jules Michelet ֆրանսիացի պատմաբան
* 1862 - Էմիլիո Սալգարի Emilio Salgari իտալացի գրող
* 1915 - Ռաքուել Ռաստենի Raquel Rastenny դանիացի երգչուհի
* 1923 - Սուրեն Սաֆարյան հայ նկարիչ
* 1930 - Քրիստիան Լեգրան ֆրանսիացի հայազգի երգչուհի
* 1933 - Ջանեթ Բեյքեր Janet Baker անգլիացի մեցցո-սոպրանո
* 1936 - Ուիլթ Չեմբեռլեն Wilt Chamberlain ամերիկացի բասկետբոլիստ
* 1951՝ 
** Գլեն Հյուզ Glenn Hughes անգլիացի բաս կիթառահար և վոկալիստ
* 1951 - Գարեգին Բ Ոսկեհատցի, Հայ Առաքելական Եկեղեցու 132-րդ Կաթողիկոս 1999-ից։
* 1967 - Սերժ Թանգյան Serj Tankian ռոք երաժիշտ, երգահան
* 1973 - Սերգեյ Բրին Сергей Брин ամերիկացի համակարգչային մագնատ
* 1984 - Ալիզե Alizée ֆրանսիացի պարուհի
* 1988 - Ռոբերտ Լևանդովսկի լեհ ֆուտբոլիստ, հարձակվող

## Մահեր
* 1142 - Պետրոս Աբելյար, միջնադարի ֆրանսիացի փիլիսոփա, աստվածաբան
* 1723 - Դիմիտրիե Կանտեմիր, պատմաբան, արևելագետ
* 1838 - Ադելբերթ ֆոն Շամիսո, բանաստեղծ և բնախույզ 
* 1940 - Լև Տրոցկի, ռուս քաղաքական գործիչ
* 1943 - Հենրիկ Պոնթոպիդան, դանիացի վիպասան 
* 1957 - Մայտ Մետսանուրկ, էստոնացի գրող և դրամատուրգ
* 1991 - Վրույր Ղազարյան, հայ խորհրդային անասնաբույժ
* 2001 - Դավիթ Խզմալյան, հայազգի խորհրդային էներգետիկ
* 2002 - Միքայիլ Աբդուլաև, ադրբեջանցի նկարիչ
* 2017 - Պերճ Զեյթունցյան, հայ արձակագիր, դրամատուրգ, թարգմանիչ

## Տոներ
Օգոստոսի 28

**Օգոստոսի 28**, տարվա 240-րդ (նահանջ տարիներին՝ 241-րդ) օրն է։
* Տարվա ավարտին մնում է 125 օր։

## Դեպքեր
* 1521՝ օսմանյան թուրքերը գրավում են Բելգրադը
* 1789 - Ուիլիամ Հերշելը հայտնաբերում է Սատուրնի Էնկելադուս արբանյակը
* 1859 - Հյուսիսափայլի լույսն այնքան ուժեղ է դառնում, որ տեսանելի է ԱՄՆ, Եվրոպայի որոշ տարածքներում և, նույնիսկ, Ճապոնիայում
* 1910 - Չեռնոգորիան հայտարարում է Օսմանյան կայսրությունից լիակատար անկախության մասին
* 1916 - Առաջին համաշխարհային պատերազմ՝
** Գերմանիան պատերազմ է հայտարարում Ռումինիային
** Իտալիան պատերազմ է հայտարարում Գերմանիային
* 1924 - Վրաստանում հաստատված սովետական իշխանության դեմ տեղի է ունենում ապստամբություն, որը ձախողվում է
* 1990 - Իրաքը հայտարարում է Քուվեյթն իր նոր նահանգ
* 1991 - Միխայիլ Գորբաչովը հրաժարական է տալիս ԽՍՀՄ կոմունիստական առաջնորդի իր պաշտոնից
* 2004 - Սինգապուրում կայացավ ֆիլատելիայի պատմության մեջ առաջին առաջնությունը

## Ծնունդներ
աջից|140px
* 1749 - Յոհան Վոլֆգանգ Գյոթե Johann Wofgang von Goethe գերմանացի գրող (մ. 1832)
* 1867 - Ումբերտո Ջորդանո Umberto Jordano իտալացի կոմպոզիտոր
* 1885՝ Եկատերինա Դուրյան-Արմենյան, դերասանուհի
* 1888 - Գուիդո Արա իտալացի նախկին ֆուտբոլիստ
* 1899 - Անդրեյ Պլատոնով Андрей Платонов ռուս գրող
* 1903 - Բրունո Բետլհեյմ Bruno Bettelheim ամերիկացի մանկական հոգեբան և գրող
* 1904 - Վեներա Հակոբյան, դերասանուհի
* 1905 - Վախթանգ Վռոնսկի,խորհրդային բալետմեյստեր
* 1906 - Ասատուր Մարգարյան, հայ խորհրդային պտղաբույծ
* 1916 - Գերիտ Ֆիշեր Gerrit Fischer հոլանդացի ֆուտբոլիստ
* 1930 - Բեն Գազզարա Ben Gazzara իտալական ծագումով ամերիկացի դերասան
* 1936 - Գրիգոր Գրիգորյան, ճարտարապետ
* 1939 - Արտաշես Յավրյան, գրող (մ.2009 թ.)
* 1945 - Ալյոշա Աբրահամյան, նախկին ֆուտբոլիստ
* 1947 - Ռոլես Աղաջանյան (մ.2014 թ.)
* 1959 - Բրայան Թոմփսոն Brian Thompson ամերիկացի դերասան
* 1962 - Դևիդ Ֆինչեր ամերիկացի ռեժիսոր
* 1969 - Ջեք Բլեք Jack Black ամերիկացի դերասան, գրող և փրոդյուսեր
* 1973 - Արմեն Շահգելդյան, ֆուտբոլիստ
* 1982 - Կարո Փարիզյան, ընդհանուր մենամարտերի ամերիկահայ մարզիկ
* 1986 - Գիլադ Շալիթ  իսրայելցի լրագրող և զինվոր
* 1990 - Բոյան Կրկիչ Бојан Кркић սերբ ազգության իսպանացի ֆուտբոլիստ
* Արցախի պատերազմի մասնակիցներ՝
** 1958 - Գենադի Անանյան
** 1967 - Ալեքսեյ Առստամյան

## Մահեր
* 430 - Օգոստինոս Երանելին, կաթոլիկ եկեղեցու քարոզիչ և աստվածաբան (* 354 թ.)
* 1978 - Սողոմոն Սողոմոնյան, հայ գրականագետ (* 1907 թ.)
* 2000 - Հրաչիկ Փանոյան, հոգեբույժ
* 2010 - Վարուժան Նալբանդյան, արձակագիր (* 1929 թ. Կահիրեում)
* 2020 - Չեդվիկ Բոուզման, ամերիկացի դերասան

## Տոներ
Օգոստոսի 29

**Օգոստոսի 29**, տարվա 241-րդ (նահանջ տարիներին՝ 242-րդ) օրն է։
* Տարվա ավարտին մնում է 124 օր։

## Դեպքեր
* 1541 - օսմանյան զորքերը գրավում են հունգարական թագավորության մայրաքաղաք Բուդան
* 1831 - Մայքլ Ֆարադեյը բացահայտում է էլեկտրամագնիսական ինդուկցիայի երևույթը
* 1907 - Քվեբեքում փլուզվում է կառուցվող կամուրջը, զոհվում է 75 աշխատող
* 1941 - նացիստական Գերմանիան գրավում է Էստոնիայի մայրաքաղաք Տալլինը
* 2004 - XXVII Ամառային Օլիմպիական խաղերի փակմանը արարողությունը Աթենքում, Հունաստան
## Ծնունդներ
* 1619 - Ժան Բատիստ Կոլբեր Jean-Baptiste Colbert ֆրանսիացի քաղաքական գործիչ
* 1632 - Ջոն Լոկ John Locke բրիտանացի մանկավարժ և փիլիսոփա
* 1780 - Դոմինիկ Էնգր Jean-Auguste-Dominique Ingres ֆրանսիացի նկարիչ
* 1862 - Մորիս Մետերլինկ Maurice Maeterlink բելգիացի թատերագիր, բանաստեղծ և էսեների հեղինակ
* 1897 - Լևոն Գենչ, խորհրդային շրջանի հայ նկարիչ
* 1899 - Ստեփան Թարյան (Թարխարարյան), բեմանկարիչ և քանդակագործ (մ. 1954 թ.)
* 1915 - Ինգրիդ Բերգման Ingrid Bergman շվեդ դերասանուհի
* 1928 - Չարլզ Գրեյ Charles Gray անգլիացի դերասան
* 1935 - Ուիլյամ Ֆրիդքին William Friedkin ամերիկացի ռեժիսոր և փրոդյուսեր
* 1946 - Բոբ Բիմոն Bob Beamon ամերիկացի թեթևաթլետ
* 1951 - Հարություն Մովսիսյան, դերասան
* 1958 - Մայքլ Ջեքսոն Michael Jackson ամերիկացի երգիչ (մ. 2009)։
** Արցախի պատերազմի մասնակիցներ՝
*** 1961 - Վալերի Աղաջանյան
* 1965 - Կարինե Մինասյան, պետական գործիչ
* 1982 - Կառլոս Դելֆինո Carlos Delfino արգենտինա-իտալացի բասկետբոլիստ
* 1990 - Նիքոլ Անդերսոն Nicole Gale Anderson ամերիկացի դերասանուհի
* 1993 - Լիամ Փեյն Երգիչ

## Մահեր
աջից|120px
* 886 - Բյուզանդիայի հայազգի կայսր Բարսեղ Ա
* 1780 - Ժակ Ժերմեն Սուֆլո, ֆրանսիացի ճարտարապետ
* 1904 - օսմանյան 33-րդ սուլթան (1876-1904 թթ.) Մուրադ V
* 1938 - ֆրանսիացի բանասեր Ժոզեֆ Բեդիե
* 1953 - դերասան, ռեժիսոր Տիգրան Շամիրխանյան
* 1959 - դերասան Լևոն Զոհրաբյան (* 1894 թ.)
* 1966 - եգիպտացի աստվածաբան, փիլիսոփա և գրող Սայիդ Կութուբ
* 1982 - շվեդ դերասանուհի Ինգրիդ Բերգման 
** Արցախի պատերազմի մասնակիցներ՝
*** 1990 - Երևանում սպանված ազատամարտիկներ՝
**** Գեղազնիկ Միքայելյան
**** Վիտյա Այվազյան

## Տոներ
Օգոստոսի 30

**Օգոստոսի 30**, տարվա 242-րդ (նահանջ տարիներին՝ 243-րդ) օրն է։
* Տարվա ավարտին մնում է 123 օր։

## Դեպքեր
* 1700 - Ռուսաստանի և Շվեդիայի միջև սկսեց Հյուսիսային պատերազմը

## Ծնունդներ
* 1871 - Էռնեստ Ռեզերֆորդ, անգլիացի ֆիզիկոս, միջուկային ֆիզիկայի հիմնադիր
* 1940 - Լևոն Ադյան, հայ արձակագիր, թարգմանիչ
* 1950 - Ռոբերտ Սահակյանց, հայ անիմացիոն ֆիլմերի ռեժիսոր, սցենարիստ, մուլտիպլիկատոր
* 1953 - Ռոբերտ Փերիշ, ամերիկացի բասկետբոլիստ, Փառքի սրահի պատվավոր անդամ
* 1960 - Հասան Նասրալլահ, Հեզբոլլահ կուսակցության գլխավոր քարտուղար
* 1960 - Բակո Սահակյան, Արցախի նախկին նախագահ
* 1995 - Էլեն Սարգսյան, հայ դերասանուհի

## Մահեր
* 1896 - Ալեքսեյ Լոբանով-Ռոստովսկի, ռուս դիվանագետ, իշխան
* 1908 - Մուրացան, հայ գրող (ծ. 1854)
* 1980` Խաչատուր Չալխուշյան, ռուսաստանցի հայ ճարտարապետ
* 1994 - Բաբկեն Քոլոզյան, նկարիչ, մանկավարժ
* 1997 - Ֆրունզե Դովլաթյան, կինոռեժիսոր, սցենարիստ և դերասան (ծ. 1927)
* 1998 - Թելման Գևորգյան (ճարտարապետ), հայ ճարտարապետ
* 1999 - Քրիստափոր Իվանյան, հայ ռազմական գործիչ, Արցախի հերոս
* 2013 - Շեյմաս Հինի, իռլանդացի բանաստեղծ, արձակագիր, թարգմանիչ, Նոբելյան մրցանակի դափնեկիր

## Տոներ
### Հիշարժան օրեր
* ` Բռնի անհետացման զոհերի միջազգային օր։

### Ազգային տոներ
* ` Սահմանադրության օր։
* ` Հաղթանակի օր։
* ` Հանրապետության օր։

### Մասնագիտական տոներ
* ` Արխիվային աշխատակցի օր։
1950

## Իրադարձություններ
* Հունվարի 26 - Հնդկաստանը հռչակվեց անկախ ժողովրդավարական հանրապետություն։
* Հունիսի 25 - Հյուսիսային Կորեան հարձակվեց Հարավային Կորեայի վրա, և սկսվեց Կորեական պատերազմը։

## Ծնունդներ
* Հունվարի 1 - Դավիթ Հակոբյան, թերապևտ, քաղաքական գործիչ
* Հունվարի 5 - Վասիլի Աթաջանյան, պետական, քաղաքական գործիչ
* Հունվարի 21 - Վլադիմիր Եպիսկոպոսյան, հայ դերասան։ ՌԴ վաստակավոր արտիստ (2002)
* Հունվարի 21 - Անխել-Մարիա Վիլյար, իսպանացի ֆուտբոլիստ և սպորտային պաշտոնյա
* Մարտի 10 - Տիգրանուհի Տեր֊Մարկոսյան հայ դերասանուհի,ռեժիսոր, թարգմանիչ
* Մարտի 31 - Անդրաշ Ադորյան,  հունգարացի շախմատիստ, գրոսմայստեր (1973), մարզիչ, շախմատային տեսաբան։
* Մայիսի 9 - Լուչանո Սպինոզի, իտալացի ֆուտբոլիստ և գլխավոր մարզիչ
* Հունիսի 8 - Վարդան Միլիտոսյան, հայ ծանրորդ, օլիմպիական խաղերի արծաթե մեդալակիր (1976)
* Հուլիսի 1 - Հարութ Փամբուկչյան, հայ երաժիշտ, երգիչ
* Հուլիսի 7 - Կարինե Սարգսյան, Հաղորդավարուհի
* Օգոստոսի 12 - Լենա Անթառանյան, հայ բանաստեղծուհի
* Օգոստոսի 26 - Էլվինա Մակարյան, հայ հեղինակ-կոմպոզիտոր, երգիչ
* Օգոստոսի 23 - Լուիջի Դելների, իտալացի ֆուտբոլիստ, կիսապաշտպան և գլխավոր մարզիչ
* Օգոստոսի 30 - Ռոբերտ Սահակյանց, հայ անիմացիոն ֆիլմերի ռեժիսոր, սցենարիստ, մուլտիպլիկատոր
* Սեպտեմբերի 7 - Բորիս Դանիելյան, վիրաբույժ-ուրոլոզ։ ՊԲ բժշկական ծառայության փոխգնդապետ
* Հոկտեմբերի 4 - Արզուման Այվազյան, հայ բանաստեղծ
* Հոկտեմբերի 13 - Աշոտ Եդիգարյան, հայ դերասան
* Հոկտեմբերի 28 - Վեհարի Արտավազդի Սաքանյան, բժիշկ, մոլեկուլային կենսաբան, կենսաբանական գիտությունների դոկտոր (1987), պրոֆեսոր (1989)։ Հայաստանի Գիտությունների Ազգային Ակադեմիա արտասահմանյան անդամ (28.11.2008)։
* Հոկտեմբերի 31 - Զահա Հադիդ, իրաքցի ճարտարապետ
* Դեկտեմբերի 23 - Վիսենտե դել Բոսկե, իսպանացի ֆուտբոլիստ և մարզի
* Կամո Նիգարյան, հայ նկարիչ, դիզայներ, լուսանկարիչ
* Սեպտեմբերի 21 - Էդուարդ Շախիկյան, հայ քանդակագործ, երգիչ
* Սեպտեմբերի 27 - Հենրի Գարուկյան, հայ նկարիչ

## Մահեր
* Փետրվար 7 - Սարգիս Երկանյան, նկարիչ
* Փետրվար 10 - Արմեն Տիգրանյան, հայ երգահան (ծ. 1879)
* Փետրվարի 17 - Տիգրան Փոլատ, հայ գեղանկարիչ, գրաֆիկ
* Ապրիլի 7 - Ուոլտեր Հյուսթոն,  կանադա-ամերիկյան դերասան
* Հուլիսի 24 - Միքայել Թումանյան, հայ խորհրդային բուսաբույծ, գիտության վաստակավոր գործիչ
* Օգոստոս 4 - Եվփիմե Ավետիսյան, արձակագիր (ծ.1872)

Կատեգորիա:1950
Կատեգորիա:Տարեթվեր
Օգոստոսի 27

**Օգոստոսի 27**, տարվա 239-րդ (նահանջ տարիներին՝ 240-րդ) օրն է։
* Տարվա ավարտին մնում է 126 օր։

## Դեպքեր
[մինի|աջից|140px|Օստանկինոյի աշտարակի հրդեհը<br />[2000 թ.]]
* 1911 - Մոսկվայում հիմնադրվեց ԲԿՄԱ ֆուտբոլային ակումբը։
* 1955 - Մեծ Բրիտանիայում լույս տեսավ Գինեսի ռեկորդների գրքի առաջին օրինակը
* 1982՝ հայ զինյալները Կանադայի Օտտավա քաղաքում սպանում են թուրք ռազմական դիվանագետ Աթիլա Ալթըքաթին
* 1991 - Մոլդովան հայտարարեց իր անկախությունը Սովետական Միությունից
* 2000 - Մոսկվայում գտնվող Օստանկինոյի աշտարակում ծագած հրդեհի զոհ է դառնում երեք մարդ
* 2003՝ վերջին 60 հազար տարիների ընթացքում Մարս մոլորակն անցնում է Երկրից ամենամոտ՝ 55 758 005 կմ հեռավորության վրա

### Պատերազմներ
* 1896 - Անգլա-զանզիբարյան՝
** ըստ Գինեսի ռեկորդների գրքի պատմության մեջ ամենակարճատևն է՝ 38 րոպե
* 1916 - Առաջին համաշխարհային՝
** Ռումինիան պատերազմ է հայտարարում Ավստրա-Հունգարիային
* 1922 - Հույն-թուրքական՝
** թուրքերի զորքը հույներից գրավում է Էգեյան Աֆիոն-Կարահիսար քաղաքը

## Ծնունդներ
[մինի|աջից|140px|Հեգել<br />* [1770 թ.]]
* 1770 - Գեորգ Վիլհելմ Ֆրիդրիխ Հեգել գերմանացի փիլիսոփա
* 1856 - Իվան Ֆրանկո ուկրաինացի բանաստեղծ, տնտեսագետ, ազգագրագետ
* 1871 - Թեոդոր Դրայզեր ամերիկացի վիպասան և լրագրող
* 1875 - Մախլուտո զորավար
* 1884 - Ալեքսանդրե Աբաշելի, վրացի բանաստեղծ (մ. 1954)
* 1896 - Ֆաինա Ռանևսկայա, դերասանուհի
* 1906 - Էդ Գեյն ամերիկացի մարդասպան և դիեր գողացող
* 1908 - Լինդոն Բ. Ջոնսոն Միացյալ Նահանգների 36-րդ նախագահը
* 1909 - Մորա Վալվերդե, կոմունիստական շարժման գործիչ
* 1910 - Մայր Թերեզա կաթոլիկ վանուհի
* 1930 - Վիկտոր Աբալակին, ռուս աստղագետ։
* 1941 - Սեզարիա Էվորա երգչուհի (մ. 2011)
* 1945 - Մայմու Բերգ Maimu Berg էստոնացի կին գրող և քաղաքական գործիչ
* 1954 - Ալեքսանդրե Աբաշելի ალექსანდრე აბაშელი վրացի ֆանտաստ գրող
** Արցախի պատերազմի մասնակիցներ՝
*** 1962 - Զագլիկում Մարտակերտի շրջան Սուրեն Անտոնյան (զ. 1994)
*** 1967 - Բերդաշենում Անդրանիկ Մարգարյան (զ. 1994)
*** 1969 - Մարտակերտում Վաչագան Ավագիմյան (զ. 1992)
* 1956 - Կոնստանտին Օրբելյան Կրտսեր, ռուսաստանցի դիրիժոր
* 1972 - Գրեյթ Քալի Dalip Singh Rana հնդիկ ըմբիշ
* 1981 - Մակսուել Կաբելինո Անդրադե Maxwell Cabellino Andrade բրազիլացի ֆուտբոլիստ
* 1984 - Սալլի Մունտարի Sulley Muntary գանացի ֆուտբոլիստ
* 1988 - Դօրիան ժամանակակից արձակագիր, բլոգեր

## Մահեր
* 1576 - «Վերածննդի» դարաշրջանի իտալացի նկարիչ Տիցիան
* 1963 - Դյու Բոյս Դյուբուա, ամերիկացի գրող, պատմաբան, սոցիոլոգ
* 1965 - ֆրանսիացի ճարտարապետ Լե Կորբյուզիե
* 1967՝ մենեջեր Բրայան Էփսթեյն
* 1974՝ նկարիչ Եփրեմ Սավայան
* 1975՝ պետական և կուսակցական աշխատող Պարգև Ղազարյան
* 1991՝ ռուս ռոք երաժիշտ Մայկ Նաումենկո
** Արցախի պատերազմում զոհված մարտիկներ՝
*** Վանյա Ավագիմյան
* 1994՝ քանդակագործ Դերենիկ Դանիելյան 
* 1996՝ բանաստեղծ Վիկտոր Հովսեփյան
* 2007 - Մարկոս Գրիգորյան, ամերիկահայ նկարիչ, գորգագետ, հողարվեստի ուղղության հիմնադիր 
* 2011՝ սովետական և ռուս դերասանուհի Իա Սավվինա

## Տոներ
* Մոլդովա՝ Անկախության օր
1953

## Իրադարձություններ
* Մարտի 3 - Բացվեց հայոց հին ձեռագրերի ամենամեծ պահոցը՝ Մատենադարանը (ճարտարապետ՝ Մարկ Գրիգորյան)։ Մատենադարանի ֆոնդերում պահվում են 13 հազարից ավելի կտոր հին ձեռագրեր և 100 հազարից ավելի արխիվային փաստաթղթեր։
* Մայիսի 25 - Ատոմային հրետանու փորձարկում ԱՄՆ-ի, Նևադա նահանգում։

## Ծնունդներ
*Հունվարի 1 - Դերենիկ Դումանյան,  ՀՀ առողջապահության նախարար (2012-2014), ՀՀԿ գործադիր մարմնի անդամ, բժշկական գիտությունների դոկտոր, պրոֆեսոր
* Հունվարի 5 - Զառա Տոնիկյան, էստրադային ջազ երգչուհի
* Հունվարի 30 - Սթիվեն Զաիլյան, հայ ամերիկյան սցենարիստ, կինոռեժիսոր
* Փետրվարի 14 - Աշոտ Ադամյան, թատրոնի և կինոյի հայ դերասան, բեմադրիչ
*Փետրվարի 19 - Քրիստինա Ֆերնանդես դե Քիրշներ, Արգենտինայի նախագահ
*Մարտի 3 - Արամ Ասատրյան, հայ երգիչ երգահան (մ․ 2006)
*Մարտի 12 - Հրանտ Մովսիսյան, հայ ռեժիսոր, սցենարիստ
*Մարտ 28 - Արմեն Շեկոյան, հայ ժամանակակից գրող, բանաստեղծ և լրագրող
* Ապրիլի 14 - Էրիկ Ցան, հոնկոնգցի դերասան, պրոդյուսեր, ռեժիսոր, սցենարիստ
* Մայիսի 11 - Աուրելիո Անդրեացցոլի, իտալացի ֆուտբոլային մարզիչ
* Մայիսի 19 - Շավարշ Կարապետյան, 11-անգամ աշխարհի ռեկորդակիր, 17-անգամ աշխարհի չեմպիոն, 13-անգամ Եվրոպայի չեմպիոն, ԽՍՀՄ յոթակի չեմպիոն ջրասուզալող սպորտաձևում
* Հունիսի 15 - Սի Ցզինպին, Չինաստանի կոմունիստական կուսակցության գլխավոր քարտուղար, և Չինաստանի կենտրոնական ռազմական խորհրդի նախագահ
* Հուլիսի 3 - Միքայել Գրիգորյան, հայ ռազմական գործիչ, գեներալ-լեյտենանտ։
* Օգոստոսի 2 - Արմեն Սաղաթելյան, Երկրաբան
* Օգոստոսի 9 - Ժան Տիրոլ, ֆրանսիացի տնտեսագետ, Նոբելյան մրցանակակիր (2014 թ.)
* Օգոստոսի 23 - Սանտիլյանա, իսպանացի ֆուտբոլիստ, հարձակվող
* Օգոստոսի 13 - Սեյրան Շահսուվարյան, հայ ռեժիսոր, քաղաքական և ռազմական գործիչ

## Մահեր
### Հունվար
* Հունվար 2 - Գուչիո Գուչի, Գուչիի հիմնադիր (ծ. 1881)։
* Հունվար 9 - Պետրոս Պալթազար, դերասան (ծ. 1866)։

### Փետրվար
* Փետրվարի 8 - Հովիկ Մելիքյան, հայ արձակագիր, գրականագետ, պրոֆեսոր։
* Փետրվարի 25 &ndash; Սերգեյ Վինոգրադսկի, ռուս գիտնական (ծ. 1856)

### Մարտ
* Մարտի 5
** Սերգեյ Պրոկոֆև, ռուս կոմպոզիտոր (ծ. 1891)
** Իոսիֆ Ստալին, ԽՍՀՄ առաջնորդ (ծ. 1878)
* Մարտի 14 &ndash; Կլեմենտ Գոտվալդ, Չեխոսլովակիայի 5-րդ նախագահ (ծ. 1896)
* Մարտի 23 &ndash; Օսկար Լուտս Էստոնացի գրող (ծ. 1887)
* Մարտի 24 &ndash; Մարիա Թեքցի Բրիտանիայի թագավոր Գեորգ V-ի կին (ծ. 1867)
### Ապրիլ
* Ապրիլ 9 - Հանս Ռայխենբախ, գերմանացի փիլիսոփա (ծ. 1891)։
* Ապրիլ 16 - Հրաչյա Աճառյան, հայ լեզվաբան, բանասեր, ՀԽՍՀ ԳԱ ակադեմիկոս (ծ. 1876)։
* Ապրիլ 20 - Էրիխ Վայտներտ, գերմանացի գրող, կոմունիստ (ծ. 1890)։
* Ապրիլ 29 - Կիկի դը Մոնպառնաս, ֆրանսիացի երգչուհի (ծ. 1901)։

### Մայիս
* Մայիսի 1 - Էվերեթ Շին, ամերիկացի նկարիչ (ծ. 1876)։
* Մայիսի 14 - Թամար Աբակելիա, վրացի նկարչուհի, քանդակագործ (ծ. 1905)։
* Մայիսի 16 - Ջանգո Ռեյնհարդ, բելգիացի ջազմեն (ծ. 1910)։
* Մայիսի 31 - Վլադիմիր Տատլին, խորհրդային նկարիչ և քանդակագործ (ծ. 1885)։

### Նոյեմբեր
* Նոյեմբերի 8 - Իվան Բունին, ռուս արձակագիր, բանաստեղծ, Նոբելյան մրցանակի դափնեկիր (ծ. 1870)։
* Ռաֆայել Մանուկյան, կրկեսի հայ արտիստ, էկվիլիբրիստ։
* Հարություն Տիրիդյան (Տիրիթ), հայ գեղանկարիչ։

Կատեգորիա:1953
Կատեգորիա:Տարեթվեր
1955

## Իրադարձություններ
* Հուլիս 17 - Դիսնեյլենդի բացումը Կալիֆոռնիայում

## Ծնունդներ
* Հունվարի 1 - Արմենակ Վարդանյան,  հայ քանդակագործ։ ՀՀ վաստակավոր նկարիչ
* Հունվարի 5 - Կարինե Գլոյան, դիզայներ-նկարչուհի
* Հունվարի 6 - Ռոուեն Ատկինսոն, բրիտանացի դերասան, կատակերգու
* Հունվարի 18 - Քևին Քոսթներ, ամերիկացի դերասան, պրոդյուսեր, ռեժիսոր և երաժիշտ
* Փետրվարի 24 - Սթիվ Ջոբս, ամերիկացի գործարար, ճարտարագետ, գյուտարա, Էփլ (Apple) կորպորացիայի հիմնադիրն էր և գլխավոր տնօրենը
* Մարտի 25 - Մանիկ Աճեմյան, հայ բանաստեղծ, լրագրող
* Հունիսի 6 - Սեմ Սայմոն, ամերիկյան հեռուստասեյաին պրոդյուսեր, դերասան և սցենարիստ 
* Վահե Բերբերյան, հայ երգիծաբան
* Հունվարի 10 - Ֆրանկո Տանկրեդի, իտալացի ֆուտբոլիստ, դարպասապահ, զբաղվել է նաև մարզչական կարիերայով
* Փետրվարի 17 - չինացի հանրահայտ գրող, Գրականության Նոբելյան մրցանակի դափնեկիր Մո Յանը
* Փետրվարի 24 - Ալեն Պրոստ, ֆրանսիացի մրցարշավորդ
* Մարտի 13 - Բրունո Կոնտի, իտալացի ֆուտբոլիստ, կիսապաշտպան և գլխավոր մարզիչ
* Ապրիլի 8 - Ագոստինո Դի Բարտոլոմեյ, իտալացի նախկին ֆուտբոլիստ, կիսապաշտպան
* Ապրիլի 12 - Արամ Սիմոնյան, Երևանի պետական համալսարանի ներկայիս ռեկտոր, պատմագետ, հրապարակախոս։
* Մայիսի 19 - Ջեյմս Գոսլինգ, Օրաքլ ընկերության համահիմնադիրներից
* Հունիսի 8 - Խոսե Անտոնիո Կամաչո, իսպանացի ֆուտբոլիստ և գլխավոր մարզիչ
* Հունիսի 21 - Միշել Պլատինի, ֆրանսիացի նախկին ֆուտբոլիստ և մարզիչ, 2007 թ.-ից՝ ՈՒԵՖԱ-ի նախագահ
* Հոկտեմբեր 12 - Սերժ Վենտուրինի, ֆրանսիացի բանաստեղծ
* Դեկտեմբեր 1 - Սերժ Ավետիքյան, ֆրանսահայ կինոռեժիսոր, դերասան, սցենարիստ, պրոդյուսեր
* Դեկտեմբեր 26 - Վիգեն Չալդրանյան, հայ կինոռեժիսոր, դերասան, սցենարիստ, պրոդյուսեր
* Դեկտեմբերի 12 - Սարգիս Գարուկյան, հայ նկարիչ
* Խորեն Հովհաննիսյան - հայ ֆուտբոլիստ (կիսապաշտպան), միջազգային կարգի սպորտի վարպետ, ՀՀ վաստակավոր մարզիչ

## Մահեր
* Մարտ 13 - Արտաշես Աբեղյան, դոկտոր
* Ապրիլի 10 - Պիեռ Տեյար դը Շարդեն, ֆրանսիացի փիլիսոփա, աստվածաբան (ծ. 1811)։ 
* Ապրիլ 18 - Ալբերտ Այնշտայն, գերմանացի գիտնական (ծ. 1879)։ 
* Հուլիսի 20 - Գալուստ Գյուլբենկյան, հայ գործարար և բարեգործ (ծ.1869)
* Նոյեմբերի 20 - Հակոբ Արամյան, հայ արձակագիր (ծ. 1908)։ 
* Դեկտեմբեր 21 -Գարեգին Նժդեհ, հայ պետական, ռազմական գործիչ և քաղաքագետ-իմաստասեր (ծ. 1886)։ 

Կատեգորիա:1955
Կատեգորիա:Տարեթվեր
1957

## Իրադարձություններ
* Սեպտեմբերի 24-Բարսելոնա ֆուտբոլային ակումբի մարզադաշտի՝ Կամպ Նոուի բացումը։

## Ծնունդներ

* Հունվարի 10 - Հայկազ Նավասարդյան, Արտաշես Շահինյանի անվան ֆիզիկամաթեմատիկական դպրոցի տնօրեն
* Փետրվարի 5 - Ֆլորա Մարտիրոսյան, հայ երգչուհի, Հայաստանի ժողովրդական արտիստուհի (վ. 2012)
* Մարտի 9 - Արամ Մանուկյան (ՀՀՇ), պետական գործիչ, ներկայում ընդդմադիր, ՀՀՇ վարչության նախագահ, «Հայ ազգային կոնգրես» ՀԱԿ ընդդիմադիր կուսակցության փոխնախագահ
* Մարտի 11 - Վիկտոր Ռանխել, մեքսիկացի ֆուտբոլիստ և գլխավոր մարզիչ
* Ապրիլի 14 - Հրաչիկ Նասիբյան, հայ պետական գործիչ
* Մայիսի 7 - Արա Ղևոնդյան, հայ նկարիչ
* Հունիսի 13 - Ռինատ Դասաև, ԽՍՀՄ ֆուտբոլիստ, դարպասապահ
* Հունիսի 15 - Թենի Վարդանյան, հայ նկարչուհի, Հայաստանի վաստակավոր նկարիչ (2010)
* Հուլիսի 4 - Դմիտրի Նազարով, Դերասան, հաղորդավար
* Օգոստոսի 22 - Սթիվ Դևիս, անգլիացի սնուկերիստ
* Սեպտեմբերի 6 - Վահան Ամատունի, հայ լրագրող, լուսանկարիչ
* Սեպտեմբերի 26 - Կլաուս Աուգենտալեր, գերմանացի ֆուտբոլիստ է, խաղացել է պաշտպանի դիրքում, 
* Նոյեմբերի 3 - Դոլֆ Լունդգրեն, դերասան, ռեժիսոր, պրոդյուսեր, սցենարիստ, մարտարվեստային վարպետ։ 
* Նոյեմբեր 25 - Մոնթե Մելքոնյան, հրամանատար (վ. 1993)
* Նոյեմբերի 28 - Պիտր Յարվելեյդ, պատմաբան, իրավագետ
* Դեկտեմբերի 10 - Մայքլ Կլարկ Դունկան, ամերիկացի դերասան, պրոդյուսեր
* Դեկտեմբերի 10 - Դավիթ Պետրոսյան, բանաստեղծ, գրականագետ, մամուլի պատմաբան
* Դեկտեմբերի 15 - Նիկոլայ Գրիգորյան, հայ լրագրող, Հայաստանի պետական գործիչ, Հայաստանի արտակարգ իրավիճակների նախարարության փրկարար ծառայության տնօրենի տեղակալ
* Արտո Թունջբոյաջյան - ավանգարդ ֆոլկ ոճում ստեղծագործող և կատարող, ճանաչված հայ երգիչ

## Մահեր

* Ապրիլի 4 - Արշավիր Շահխաթունի, դերասան, կինոդերասան, սպա, Երևանի զինվորական պարետ
* Սեպտեմբերի 14 - Արամ Եսայան, խորհրդային իրավաբան
* Դեկտեմբերի 14 - Յոզեֆ Լադա, չեխ նկարիչ և գրող
* Դեկտեմբերի 19 - Նուցի Ագոնց, ծագումով հայ ռումինացի նկարչուհի
* Պաուլ Վալդեն, քիմիկոս
* Սերգեյ Մարտիկյան, խորհրդային կուսակցական և պետական գործիչ
* Ապրիլ 4 - Աշոտ Շաղաթունի, դերասան (ծ. 1882)։ 
* Ապրիլի 15 - Արշավիր Խոնդկարյան, հայ թարգմանիչ (ծ. 1889)։ 
* Մայիս 3 - Գրիգոր Ղափանցյան, հայագետ
* Սեպտեմբերի 20 - Նադեժդա Կարդյան, հայ երգչուհի, մանկավարժ
* Հոկտեմբեր 17 - Ավետիք Իսահակյան, գրող (ծ. 1875)

Կատեգորիա:1957
Կատեգորիա:Տարեթվեր
1952

## Իրադարձություններ
* Փետրվարի 14 - 25 - Նորվեգիայի մայրաքաղաքում՝ Օսլոյում անցկացվեցին VI Ձմեռային Օլիմպիական խաղերը։

## Ծնունդներ

* Հունվարի 1 - Նելսոն Ալեքսանյան, հայ թարգմանիչ, լրագրող, հրապարակախոս
* Հունվարի 20 - Իրինա Ալեգրովա, ռուս բեմային երգչուհի
* Հունվարի 25 - Ավետիք Ավետիսյան, հայ նկարիչ
* Փետրվարի 2 - Փակ Կըն Հյե, Հարավային Կորեայի ներկայիս՝ 11-րդ նախագահ
* Փետրվարի 22 - Ջեյմս Բաղյան, հայազգի առաջին տիեզերագնաց
* Մարտի 18 - Հենրիկ Վարդենիկցի, նկարիչ
* Մայիսի 11 - Շոհրե Աղդաշլու, ամերիկացի դերասանուհի իրանական արմատներով
* Հունիսի 4 - Բրոնիսլավ Կոմորովսկի, լեհ քաղաքական գործիչ, Լեհաստանի 5-րդ նախագահ
* Հունիսի 7 - Օրհան Փամուկ, թուրք գրող
* Օգոստոսի 8 - Յոստայն Գորդեր, նորվեգացի գրող, մանկագիր
* Սեպտեմբերի 3 - Հակոբ Մովսես, հայ բանաստեղծ, թարգմանիչ
* Հոկտեմբերի 7 - Վլադիմիր Պուտին, Ռուսաստանի նախագահ
* Հոկտեմբերի 25 - Սամիր Ջաաջաա, լիբանանցի քաղաքական գործիչ
* Նոյեմբերի 5 - Օլեգ Բլոխին, ուկրաինացի ֆուտբոլիստ, հարձակվող և գլխավոր մարզիչ
* Նոյեմբերի 26 - Վահե Աղաբեկյանց, հայ գործարար և քաղաքական գործիչ
* Տաթևիկ Ղափլանյան - Հայաստանի վաստակավոր արտիստ, Հրաչյա Ղափլանյանի դուստրը (վ. 2010)

## Մահեր
* Փետրվար 4 - Հակոբ Մանանդյան, պատմաբան, բանասեր, աղբյուրագետ, ակադեմիկոս, (ծ. 1873)
* Մարտի 1 - Դովլաթ Գարանֆիլյան, նկարիչ, գորգագործ
* Մարտ 11 - Վարդիթեր Ֆելեկյան, դերասանուհի
* Ապրիլի 20 - Անդրանիկ Թերզյան, հայ բանաստեղծ (ծ. 1927)։ 
* Դեկտեմբերի 4 - Կարեն Հորնի, hայտնի հոգեբան, հոգեթերապեևտ և հոգեվերլուծաբան
* Դեկտեմբեր 24 - Անտոն Գագելի, հրապարագիր

Կատեգորիա:1952
Կատեգորիա:Տարեթվեր
Նոյեմբերի 29

**Նոյեմբերի 29**, տարվա 333-րդ (նահանջ տարիներին՝ 334-րդ) օրն է։
* Տարվա ավարտին մնում է 32 օր։

## Դեպքեր
* 1920 - Հայհեղկոմը Հայաստանում հռչակեց խորհրդային կարգեր - Խորհրդային Սոցիալիստական Հանրապետություն։
* 1925` Հիմնադրվել է Երևանի Արաբկիր վարչական շրջանը։
* 1956 - Հայաստանի Հանրային Հեռուստատեսության առաջին եթերը։
* 1967 - Երևանում տեղի ունեցավ Ծիծեռնակաբերդի բարձունքի վրա կառուցված 1915 թ. Մեծ եղեռնի զոհերի հիշատակին նվիրված հուշարձան-կոթողի բացումը։

## Ծնունդներ
* 1797 - Գաետանո Դոնիցետի, իտալացի երգահան (մ. 1848)
* 1895 - Ուիլյամ Տաբմեն, Լիբերիայի պետական և քաղաքական գործիչ
* 1909 - Վարազդատ Հարությունյան, հայ նշանավոր ճարտարապետ, պրոֆեսոր, ՀՀ ԳԱԱ ակադեմիկոս (մ. 2008)
* 1911 - Ռուբեն Աղաբաբյան, հայ բանաստեղծ, ճարտարապետ, ճարտարապետության դոկտոր, պրոֆեսոր (վ. 1970)։
* 1917 - Կոստանդին Մարության, հայ խորհրդային շինարար
* 1919 - Համբարձում Համբարձումյան, հրետանու գեներալ-լեյտենանտ։
* 1921 - Ռաֆայել Արամյան, հայ արձակագիր, թարգմանիչ (վ. 1978)։
* 1924 - Մարուսյա Մարտիրոսյան, հայ խորհրդային դերասանուհի
* 1932 - Ժակ Շիրակ, Ֆրանսիայի նախագահ։
* 1947 - Սերգեյ Սեինյան, օրթոպեդ, ուռուցքաբան
* 1968 - Ռալֆ Սուքե,— գերմանացի փուլիստ։
* 1973 - Ռայան Գիգզ, ուելսցի ֆուտբոլիստ, կիսապաշտպան

## Մահեր
* 1942 - Մաքսիմ Կոնչալովսկի՝ սովետական թերապևտ, ՌԽՖՍՀ գիտության վաստակավոր գործիչ
* 1951 - Լևոն Շանթ, գրող և մանկավարժ (ծ. 1869)
* 1978 - Վարսիկ Աթանեսյան, հայ խորհրդային պետական կուսակցական աշխատող
* 2001 - Ջորջ Հարրիսոն, անգլիացի ռոք-երաժիշտ (ծ. 1943)