open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Արամ Պապայան

**Արամ Պետրոսի Պապայան** (), հայ դրամատուրգ, լրագրող, ԽՍՀՄ գրողների միության անդամ 1944 թ.-ից։

## Կենսագրություն
Ծնվել է Փոթի քաղաքում։ Սովորել է Նովոռոսիյսկի 9-ամյա հայկական դպրոցում։ 1937 թվականին ավարտել է Երևանի ռուսական մանկավարժական ինստիտուտը։ Աշխատել է Երևանի ռադիոկոմիտեում, «Կոմսոմոլեց» թերթի խմբագրությունում։ 1941-1943 թվականներին մասնակցել է Հայրենական մեծ պատերազմին, եղել «Զաշչիտնիկ օտեչեստվա» զինվորական թերթի խմբագրի տեղակալը։ 1943-1945 թվականներին աշխատել է Երևանի զինկոմիսարիատում, 1945 թվականին՝ «Կոմունիստ» ռուսերեն թերթի խմբագրությունում։ Հորեղբոր՝ Աշոտ Պապայանի հետ գրել է «Մեծ հարսանիք» (բեմադրվել է 1944 թվականին, Երևանի Հ. Պարոնյանի անվան երաժշտական կոմեդիայի թատրոնում), «Սեր առանց խարդավանքի», «Բախտավորյալները» պիեսները։ Մահացել է Երևանում։

## Ա. Պապայանի երկերի մատենագրություն
* Պիեսների ժողովածու (գրքում տեղ է գտել Արամ և Աշոտ Պապայանների «Մեծ հարսանիք» պիեսը), Երևան, Կուլտլուսհրատ, 1950, 116 էջ։
* Պիեսների ժողովածու, գիրք երկրորդ (գրքում տեղ են գտել Արամ և Աշոտ Պապայանների «Մեծ հարսանիք» պիեսը), Երևան, Հայպետհրատ, 1951, 344 էջ։
* Պիեսներ (գրքում տեղ է գտել Արամ և Աշոտ Պապայանների «Ուզում եմ տեսնել» պիեսը), Երևան, Կուլտլուսհրատ, 1951, 183 էջ։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:20-րդ դարի արևելահայ դրամատուրգներ
Կատեգորիա:Հայ լրագրողներ
Կատեգորիա:Հայրենական մեծ պատերազմի հայ մասնակիցներ
Ուիլյամ Վորդսվորթ

**Ուիլյամ Վորդսվորթ** (, ), անգլիացի բանաստեղծ։

Ուիլյամ Վորդսվորթը Սամուել Քոլրիջի հետ հեղինակել է «Քնարական բալլադաներ» (1798) երկհատոր ժողովածուն։ Գրել է «Պրելյուդիա կամ Բանաստեղծի գիտակցության զարգացում» (1798-1805) ինքնակենսագրական պոեմը, բանաստեղծություններ, սոնետներ, «Զբոսանք» (1814) փիլիսոփայական պոեմը։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:19-րդ դարի անգլիացի գրողներ
Կատեգորիա:Անգլիացի բանաստեղծներ
Կատեգորիա:Անգլիացի գրողներ
Արֆո Պետրոսյան

**Արֆո (Արփենիկ) Ավետիսի Պետրոսյան** (), հայ գրականագետ, բանասիրական գիտությունների դոկտոր, ԽՍՀՄ գրողների միության անդամ 1952 թվականից։

## Կենսագրություն
Արֆո Պետրոսյաը ծնվել է Շուշի քաղաքում։ 1936 թվականին ավարտել է Մոսկվայի ժուռնալիստիկայի կոմունիստական ինստիտուտը։ 1938-1945 թթ. աշխատել է ԽՄԿԿ Կենտկոմի ապարատում։ 1946-1951 թթ. եղել է ԽՍՀՄ Նախարարների խորհրդին առընթեր արվեստի գործերի վարչության նախագահի տեղակալը։ 1951-1970 թթ. աշխատել է Մաքսիմ Գորկու անվան համաշխարհային գրականության ինստիտուտում (1955 թվականից՝ տնօրենի առաջին տեղակալ), ղեկավարել է ԽՍՀՄ ազգային գրականությունների մատենաշարի և «Բազմազգ խորհրդային գրականության պատմություն» վեցհատորյակի ստեղծման աշխատանքները։ 1970 թվականից «ԽՍՀՄ ժողովուրդների էպոսները» ակադեմիական մատենաշարի գլխավոր խմբագիրն էր։

Ռուսերեն լույս են տեսել նրա «Գրականության կուսակցականությունը» (1952, Մոսկվա), «Ժողովրդական պատմությունը և նրա էպոսը» (նվիրված «Սասնա ծռերին», 1982, Մոսկվա) և այլ գրքեր։ Պարգևատրվել է Հոկտեմբերյան հեղափոխության շքանշանով։ Մահացել է Մոսկվայում։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Բանասիրական գիտությունների դոկտորներ
Կատեգորիա:Հայ գրականագետներ
Կատեգորիա:Հայ խմբագիրներ
Ամպեր (այլ կիրառումներ)

**Ամպեր** կարող է վերաբերել՝

* Ամպեր - էլեկտրական հոսանքի ուժի միավոր։
* Ամպեր - ամպ բառի հոգնակին

**Անձնանուններ**
* Անդրե Մարի Ամպեր - ֆրանսիացի ֆիզիկոս։
* Ժան Ժակ Ամպեր - ֆրանսիացի գրականագետ, պատմաբան, Անդրե Մարի Ամպերի որդին։
Ժան-Ժակ Ամպեր

**Ժան-Ժակ Ամպեր** (, ), ֆրանսիացի գրականագետ, պատմաբան։

Ֆիզիկոս Անդրե Մարի Ամպերի որդին։

Հեղինակել է ուսումնասիրություններ ֆրանսիական գրականության պատմության, ինչպես նաև՝ Դանթեի ստեղծագործության, գերմանական և սկանդինավյան էպոսների մասին։

Փարիզում Ամպերը դասավանդել է Սորբոնի համալսարանում, 1848 թվականից եղել է Ֆրանսիական ակադեմիայի անդամ։

1841 թվականին Ամպերն իր ընկերների հետ, որոնց թվում էր Պրոսպեր Մերիմեն, այցելել է Հյուսիսային Աֆրիկա, այնուհետև՝ Հունաստան և Իտալիա։ Այդ ճանապարհորդության արդյունքում 1848 թվականին Ամպերը հրատարակում է «Հունաստանը, Հռովմը և Դանտեն» (Grèce, Rome et Dante) աշխատությունը, որը Ֆրանսիայում մեծ հետաքրքրություն է առաջացնում Դանտեի ստեղծագործության հանդեպ։

Դրանից հետո և մինչև իր մահանալը նա աշխատում էր «L’Histoire romaine à Rome» մոնումենտալ գործի վրա, ինչպես նաև հրատարակում է իր բանաստեղծությունների ժողովածուն։ Ամպերի բոլոր ստեղծագործություններն աչքի են ընկնում իրենց առողջ քննադատությամբ, լայնախոհությամբ և պարզ, համակրելի շարադրությամբ։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Գրադարանավարներ
Կատեգորիա:Լիոն քաղաքում ծնվածներ
Կատեգորիա:Պատվո լեգեոնի շքանշանի սպաներ
Կատեգորիա:Փարիզի համալսարանի դասախոսներ
Կատեգորիա:Ֆրանսիական ակադեմիայի անդամներ
Կատեգորիա:Ֆրանսիացի գրադարանավարներ
Կատեգորիա:Ֆրանսիացի գրականագետներ
Կատեգորիա:Ֆրանսիացի գրաքննադատներ
Կատեգորիա:Ֆրանսիացի գրողներ
Կատեգորիա:Ֆրանսիացի լեզվաբաններ
Կատեգորիա:Ֆրանսիացի ճանապարհորդներ
Կատեգորիա:Ֆրանսիացի պատմաբաններ
Ֆեռնան Բալդենսպերժե

**Ֆեռնան Բալդենսպերժե** (, ), ֆրանսիացի գրականագետ։ 1899 թվականին ստացել է հումանիտար գիտությունների դոկտորի աստիճան։ 1940 թվականին ընտրվել է արվեստների և գիտությունների ամերիկյան ակադեմիայի անդամ։

1936-1945 թվականներին աշխատել է ԱՄՆ-ում։ Համեմատական գրականագիտության խոշորագույն դեմքերից է։ Հեղինակել է «Համեմատական գրականագիտության մատենագիտություն» հիմնարար աշխատությունը (1950, Վ. Ֆրեդերի հետ միասին)։ Աշխատությունների մեծ մասը նվիրված է ֆրանսիական, անգլիական և գերմանական գրականություններին։

## Աշխատությունների ընտրանի
* *Quae in Oehlenschlaegerii carmine “Aladdin” inscripto e germanicis litteris pendeant* (1899)
* *Goethe en France* (1904)
* *Bibliographie critique de Goethe en France* (1907)
* *L'Avant-guerre dans la littérature française* (1919)
* *Le mouvement des idées dans l'émigration française* (1925)
* *La littérature. Création, succès, durée* (1934)
* *Lat littérature française entre les deux guerres (1919–1939)* (1943)

## Գրականություն Ֆեռնան Բալդենսպերժեի մասին
* *Mélanges d'histoire littéraire générale et comparée offerts à Fernand Baldensperger.* Paris 1930. 2 tomes
* *Fernand Baldensperger*, in: *Internationales Biographisches Archiv* 13/1949 vom 21. März 1949,.

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Գիտությունների դոկտորներ
Կատեգորիա:Հարվարդի համալսարանի դասախոսներ
Կատեգորիա:Ֆրանսիացի բանասերներ
Կատեգորիա:Ֆրանսիացի գրականագետներ
Կատեգորիա:Ֆրանսիացի գրաքննադատներ
Կատեգորիա:Ֆրանսիացի խմբագիրներ
Կատեգորիա:Ֆրանսիացի մանկավարժներ
Սուրբ Հովհաննես Մկրտիչ տաճար (Փարիզ)

**Փարիզի հայկական Սուրբ Հովհաննես Մկրտիչ եկեղեցի** () տաճար Փարիզի ութերորդ թաղամասում՝ Ալմա հրապարակի մոտակայքում, կառուցվել է 1904 թվականին 20-րդ դարի խոշորագույն հայ գործարար և բարերար Ալեքսանդր Մանթաշյանցի միջոցներով, ֆրանսիացի ճարտարապետ Ալբեր Դեզիրե Գիլբերտի նախագծով։

## Պատմություն
Եկեղեցին գտնվում է համար 15 Ժան Գուժոն փողոցում՝ Փարիզի 8-րդ շրջանում Ելիսեյյան դաշտերի հարևանությամբ։ Եկեղեցու կառուցման համար  հայ բարերարը վճարել է այն ժամանակների համար աստղաբաշխական մի գումար՝ 1.100. 000 հազար ֆրանկ, որից 450.000 ֆրանկը միայն հողի ձեռք բերման համար։ Այս շռայլության համար նախագահ Էմիլ Լուբեն Մանթաշովին պարգևատրեց Պատվավոր լեգիոնի շքանշանով։ 1922 թվականին գեներալ Անդրանիկ Օզանյանի պսակադրությունը տեղի է ունեցել այս տաճարում։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:20-րդ դարի հայկական վանքեր և եկեղեցիներ
Կատեգորիա:Եկեղեցիներ այբբենական կարգով
Կատեգորիա:Փարիզի եկեղեցիներ
Կատեգորիա:Ֆրանսիայի հայոց թեմի վանքեր և եկեղեցիներ
HIStory: Past, Present and Future, Book I

**HIStory։ Past, Present and Future, Book I**-ը Մայքլ Ջեքսոնի 9-րդ ստուդիական ալբոմն է։ Ալբոմը թողարկվել է 1995 թվականի հունիսի 16-ին։ Այն իրենից ներկայացնում է երկսկավառականի ալբոմ/լավագույն հիթերի հավաքածու։ Առաքին սկավառակը լավագույն հիթերի հավաքածու է, իսկ երկրորդ սկավառակը ստուդիական ալբոմ՝ նախկինում չթողարկված երգերով։ Այս ալբոմը բեսթսելլեր է երկսկավառանի թողարկումների մեջ։ Այն վաճառվել է 20 միլիոն օրինակով։ Ալբոմը արժանացել է «Գրեմմի» մրցանակի Best Music Video նոմինացիայում, «Scream» սինգլի համար (զուգերգ Ջանեթ Ջեքսոնի հետ)։ Այդ տեսհոլովակը մինչ այժմ համարվում է ամենաթանկը, այն արժի 7 միլիոն դոլար։

## Ձայնագրությունը
Ալբոմի ձայնագրման աշխատանքները սկսվել են 1994 թվականի սեպտեմբերից և ավարտվել են 1995 թվականի մարտին։ Ջեքսոնը գրել է երգերի մեծամասնությունը հիմնվելով իր սեփական կյանքի իրավիճակներից՝ անչափահասների բռնաբարության մեղադրանքներ, դեղին մամուլի հետապնդումները։ «Tabloid Junkie» և «This Time Around» երգերը քննադատում էին դեղին մամուլին։

Մայքլի և Ջանեթի զուգերգը դարձավ այն երգերից, որոնք ստեղծվել են Մայքլի և կոմպոզիտորներ Ջիմմի Ջեմի, Թերրի Լյուիսի համատեղ աշխատանքից («HIStory», «Tabloid Junkie»), ինչպես նաև այս ալբոմում փայլեցին կոմպոզիտորներ Դալլաս Ոստինը («This Time Around»), Առ. Քելլին «You Are Not Alone» բալլադում, Չարլի Չապլինը, ով գրել էր «Smile» երգը, և իհարկե ինքը Ջեքսոնը, ով գրել էր «They Don't Care About Us», «Earth Song», «Stranger in Moscow», «D.S.», «Money», «Little Susie» երգերը։ Փաստորեն Մայքլի գործերը այս ալբոմում գերակշռում էին, նա հաշվի չէր առնում այն թեմաները որոնց դիպչում էր՝ ռասսիզմը, էկոլոգիան և այլ սեփական զգացմունքները (մասնավորապես «D.S.» երգը ուղղված էր Ջեքսոնի գործով դատախազի դեմ՝ Թոմաս Սնեդդոն)։ Ինչպես նախորդ ալբոմներում, այս ալբոմում էլ Մայքլի հետ ելույթ ունեցան տարբեր աստղեր։ Ռեփփեր Notorious BIG-ը կատարեց «This Time Around» երգի ռեփփային մասը, սոուլ խումբ Boyz II Men-ը կատարեց «HIStory» երգի բեկ վոկալը, «2 Bad» երգում օգտագործվեց բասկետբոլի աստղ Շաքիլ Օ'նիլի բանաստեղծությունը։ Չնայած նրան, որ ալբոմում տեղ էին գտել 14 նոր երգ, Մայքլը ալբոմի երգացանկ ներառեց The Beatles-ի «Come Together» երգի ռիմեյքը, որը նա ձայնագրել էր 1988 թվականին «Moonwalker» ֆիլմի համար։ «HIStory» ալբոմում տեղ գտած ռիմեյքը օրիգինալից ավելի կարճ էր, իսկ օրգինալը թողարկվել էր 1992 թվականին լույս տեսած «Remember The Time» սինգլում։

## Երգացանկ

## Շրջագայություն
մինի|Եվրոպայում HIStory: Past, Present and Future, Book I սկավառակի գովազդային աջակցության նպատակով տեղադրված բազմաթիվ արձաններից մեկը։ 1995 թ.
Ալբոմի առաջխաղացումը ապահովելու համար Մայքլը սկսեց իր HIStory համաշխարհային շրջագայությունը, որին մասնակցեցին ավելի քան 4 միլիոն մարդ։ «Sony»-ն թողարկեց պրոմո հոլովակ որում Մայքլը ղեկավարում էր հազարավոր զինվորականների, և Մայքլի հսկա արձանը երթևեկում էր նավերի վրա Եվրոպայի շուրջ, ինչպես նաև Եվրոպական տարբեր քաղաքներում տեղադրվեցին Մայքլի հսկա արձաններ, Սոնին ծախսեց մոտ 30 միլիոն դոլար ալբոմի փիառի համար։

## «Tabloid Junkie» (Թերթային թմրամոլ) երգի բառերը

## Զբաղեցրած հորիզոնականներ

## Աղբյուրներ


Կատեգորիա:1995 ալբոմներ
Կատեգորիա:Billboard 200 գլխավորած ալբոմներ
Կատեգորիա:Անգլալեզու ալբոմներ
Կատեգորիա:Մայքլ Ջեքսոնի ալբոմներ
Լեսբոս

**Լեսբոս** (, արդի հունարենով արտասանվում է Լեսվոս), կղզի Հունաստանի կազմում, Փոքր Ասիա թերակղզու ափի մոտ։ Գտնվում է Եգեյան ծովի հյուսիսարևելյան մասում։ Տարածքը՝ 1632 կմ²։

Այս կղզին Սապփոյի ծննդավայրն է։ Նա անտիկ հունական բանաստեղծուհի էր, ում շնորհիվ առաջացել է լեսբի տերմինը։

## Անվանում
Անվանումը հին հունարեն բառացի նշանակում է «անտառոտ»։ Գլխավոր քաղաքի անունով կոչվել է նաև *Միտիլինի*, որը ոմանք ենթադրում են, որ առաջացել է մի տեսակ խեցեմորթի հին հունական *միտիլոս* անունից։ Ոմանք էլ գտնում են, որ առաջացել է Միտիոն «նորագույն» բառից։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Կղզիներ այբբենական կարգով
Կատեգորիա:Հունաստանի կղզիներ
Կատեգորիա:Միջերկրական ծովի կղզիներ
Բիսեքսուալություն

մինի|աջից|Բիսեքսուալների դրոշը
**Երկսեռական** կամ **բիսեքսուալ** (), յուրաքանչյուր անհատ, որը զգացմունքային և/կամ սեռական գրավչություն ունի մեկից ավելի սեռերի նկատմամբ։

## Երկսեռական կողմնորոշում
Բիսեքսուալները սեռականության աշխարհում յուրահատուկ տեղ գրավող մարդկանց խումբ են։ Հաճախ տեղ գտնելով հոմոսեքսուալ և հետերոսեքսուալ կողմնորոշման միջակայքում, բիսեքսուալ մարդիկ շատերի կողմից դիտվում են որպես այս երկուսի խառնուրդ։ Իրականում դա, իհարկե, ճիշտ չէ։

Ինչպես բոլոր սեռական կողմնորոշումների դեպքում, բիսեքսուալ մարդկանց նախասիրությունները կախված են բազմաթիվ նրբություններից։ Շատ բիսեքսուալ մարդիկ բոլորին չեն համարի հավասարապես գրավիչ. նրանց կարող են ավելի շատ դուր գալ որոշ մարդիկ, քան մյուսները, նրանք կարող են նույնիսկ որոշ գենդերային ինքնություն ունեցող մարդկանց ավելի շատ հավանել, քան մյուսներին։ Ինչպես և հետերոսեքսուալ և ԼԳԲՏ մարդկանց դեպքում է` մի փոքր սահմանումը երբեք չի կարող բնորոշել մի ամբողջ խումբ մարդկանց։ Բոլոր մարդիկ տարբեր են, ու թեև մարդիկ կարող են ունենալ նույն սեռական կողմնորշումը, դա չի նշանակում, որ նրանք բոլորը նույնն են։

Կատեգորիա:Երկսեռականություն
Ֆայյում (օազիս)

մինի|300px|Ֆայյում օազիսը 2008 թվականին

**Ֆայյում**, օազիս Կահիրեից հարավ-արևմուտք։ Կենտրոնը Ֆայյում քաղաքն է։ Բաժանված է Կահիրեից Լիբիական անապատի ավազաթմբերով։ Տեկտոնական իջվածք է, ծովի մակերևույթից 43 մ ցածր է։ Տարածքը 1270-1700 կմ² է։ 

## Ծանոթագրություններ

## Տես նաև
* Ֆայյում (քաղաք)
* Ֆայյումյան դիմանկար

Կատեգորիա:Եգիպտոսի աշխարհագրություն
Կատեգորիա:Եգիպտոսի օազիսներ
Ֆայյում (այլ կիրառումներ)

**Ֆայյում** կարող է վերաբերել՝ 
*Ֆայյում (օազիս) - օազիս է Կահիրեից հարավ-արևմուտք։
*Ֆայյում (քաղաք) - քաղաք է միջին Եգիպտոսում, համանուն օազիսի կենտրոնում։
* Ֆայյումյան դիմանկար - հոգեհանգստյան գեղանկարչական դիմանկարներ, հայտնաբերվել են 1887 թվականին Լիբիական անապատի Ֆայյում օազիսում։
Եգեյան ծով

**Եգեյան ծով** կամ **Էգեյան ծով**, կիսափակ ծով Միջերկրական ծովի ավազանում, Բալկանյան, Փոքր Ասիա թերակղզիների ու Կրետե կղզու միջև։ Ողողում է Հունաստանի և Թուրքիայի ափերը։ Հյուսիսարևելքում Դարդանելի նեղուցով միանում է Մարմարա ծովին։ Մակերեսը 191 հազար կմ2 է, առավելագույն խորությունը 2561 մ (հարավում)։ Կան շատ կղզիներ՝ Հարավային և Հյուսիսային Սպորադներ, Կիկլադներ, Կրետե, Հոնիական և այլն։ Գլխավոր նավահանգիստներն են Պիրեան, Սալոնիկը և Իզմիրը։

## Անվանում
Ենթադրում են, որ անվանումն առաջացել է հին հունարեն այգես «ալիքներ» բառից, այսինքն՝ «ալեկոծվող ծով»։ Ըստ հին հունական մի առասպելի՝ անվանումն առաջացել է Աթենքի Եգեսա արքայի անունից։ Երբ Եգեոսի որդին՝ Թեսևսը, մեկնեց Կրետե կղզի Մինոտավրես հրեշին սպանելու և այդպիսով Աթենքը ազատելու Կրետեին ստորացուցիչ հարկ տալուց, Եգեոսն իր որդու հետ պայմանավորվեց, որ հաղթանակով վերադառնալու դեպքում նա նավի սև առագաստները կփոխարինի սպիտակներով։

Բայց հաղթանակից հետո Թեսևսը մոռացավ փոխել առագաստները։ Եգեոսը, տեսնելով սև առագաստներով վերադարձող նավը, կարծեց, թե որդին պարտվել է և իրեն առափնյա քարափից ծովը նետեց։ Այդ օրվանից ծովը կոչվեց Եգեյան։

## Պատմությունը
Ընթացիկ առափնյա գիծը եղել է մ.թ.ա. 4000 տարի առաջ;  Դրանից առաջ վերջին սառցե դարաշրջանի գագաթնակետին (մոտ 18,000 տարի առաջ) ծովի մակարդակը 130 մետր ցածր էր, իսկ հսկայական առափնյա հարթավայրերը գտնվում էին Հյուսիսային Եգեյան ծովի մեծ մասի տեղում։ Երբ առաջին անգամ գաղութացան ժամանակակից կղզիները, ներառյալ Միլոսը` օբսիդիանոսի իր կարևոր արտադրությամբ, հավանաբար դեռ կապված էին մայրցամաքի հետ։ Ափամերձ գծի ժամանակակից ձևը ձևավորվել է մոտ 9 հազար տարի առաջ, իսկ սառցե դարաշրջանից հետո ծովի մակարդակը շարունակում էր բարձրանալ ևս 3000 տարի։

## Պատկերասրահ

Պատկեր:Aegean sea.jpg|Եգեյան ծովի տեսքը Օլիմպոսից
Պատկեր:Sunset Sounion Cape 2009-08-1.jpg|Մայրամուտը Եգեյան ծովում


## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Եգեյան ծով
Կատեգորիա:Թուրքիայի ծովեր
Կատեգորիա:Հունաստանի աշխարհագրություն
Կատեգորիա:Հունաստանի ծովեր
Կատեգորիա:Մարդկանց անունով կոչված ծովեր
Կատեգորիա:Միջերկրական ծովի ծովեր
Կատեգորիա:Չանաքքալեի մարզի ռելիեֆ
Ոչ մի տեղ չտանող խճուղին

**Ոչ մի տեղ չտանող խճուղին** (*Lost Highway*), ռեժիսոր Դեյվիդ Լինչի կողմից 1997 թվականին նկարահանած ամերիկյան հոգեբանական թրիլլեր։ Սցենարի համահեղինակն է Բարի Գիֆորդը։ Գլխավոր դերերում հանդես են գալիս Բիլ Փուլմանը, Պատրիսիա Արկետը և Բալտազար Գեթին։

Ֆիլմը բազմաթիվ քննադատների կարծիքով գտնվում է նեո-նուար և սյուրռեալիզմ ժանրերի միջև։

## Ծանոթագրություններ

## Գրականություն
* 
* 
* 
* 
* 
* 

## Արտաքին հղումներ
* «Ոչ մի տեղ չտանող խճուղին» ֆիլմը allmovie կայքում 
* «Ոչ մի տեղ չտանող խճուղին» ֆիլմը Rotten Tomatoes կայքում 
* «Ոչ մի տեղ չտանող խճուղին» ֆիլմը LynchNet.com կայքում 
* «Ոչ մի տեղ չտանող խճուղին» ֆիլմի սցենարը LynchNet.com կայքում 

Կատեգորիա:1990-ականների ամերիկյան ֆիլմեր
Կատեգորիա:1990-ականների անգլերեն ֆիլմեր
Կատեգորիա:1997 ֆիլմեր
Կատեգորիա:Ամերիկյան անկախ ֆիլմեր
Կատեգորիա:Ամերիկյան դրամա ֆիլմեր
Կատեգորիա:Ամերիկյան թրիլեր ֆիլմեր
Կատեգորիա:Անգլերեն ֆրանսիական ֆիլմեր
Կատեգորիա:Դեյվիդ Լինչի ֆիլմեր
Կատեգորիա:Լոս Անջելեսում նկարահանված ֆիլմեր
Կատեգորիա:Կալիֆոռնիայում նկարահանված ֆիլմեր
Կատեգորիա:Նուար ֆիլմեր
Կատեգորիա:Սյուրռեալիստական ֆիլմեր
Կատեգորիա:Ֆիլմեր ամուսնական դավաճանության մասին
Կատեգորիա:Ֆիլմեր, որոնց գործողությունները տեղի են ունենում Լոս Անջելեսում
Կատեգորիա:Ֆրանսիական դրամա ֆիլմեր
Կատեգորիա:Ֆրանսիական թրիլեր ֆիլմեր
Կատեգորիա:Ֆրանսիական ֆիլմեր
Կատեգորիա:1990-ականների ֆրանսիական ֆիլմեր
Ամանակ

**Ամանակ, մորա** ( - ժամանակամիջոց), անտիկ տաղաչափության մեջ ժամանակի նվազագույն միավորը։

Ամանակը ցույց էր տալիս կարճ վանկի արտասանության ժամանակամիջոցը։ Բանաստեղծության մյուս միավորները ամանակի կրկնապատկումներն են։ Երկար վանկն իր տևողությամբ հավասար է երկու ամանակի։ Հետևաբար, երկվանկ ոտքերը (քորեյ, յամբ), որոնք կազմաված են մեկ երկար և մեկ կարճ վանկերից, ունեն երեք ամանակ, իսկ եռավանկ ոտքերը (դակտիլ, ամֆիբրաքոս, անապեստ)՝ չորս ամանակ և այլն։ Բանաստեղծության տողերն ունեին նույն թվով ամանակներ, և նրանց արտասանության ժամանակամիջոցը հավասար է։

*Ամանակ* տերմինը գործածվում է նաև երաժշտության մեջ՝ ժամանակի միավորի հասկացությամբ։ Այս առումով ամանակը գործածվում է նաև ռազմագիտության և ֆիզկուլտուրայի մեջ։

## Հայերեն
Թրակացու քերականության մեջ հայերեն թարգմանության մեջ հունարենի հետևողությամբ հայերենում ևս ընդունվել է երկու ամանակի նշան՝ երկար (հունարեն տեքստերում՝ «—», հայերենում՝ «-») և սուղ (հունարեն տեքստերում՝ «-», հայերենում՝ «.»): Այս նշանները հետագայում աստիճանաբար մերժվեցին, առաջինը հունական պարույկի տեսքով՝ «῀» դառնում է զգացմունքային ինտոնացիայի հետ կապված բացականչական, երկարության նշան, իսկ երկրորդը՝ դուրս ընկնում լիովին։ Սա պատճառաբանվում է հայերենում երկար ու կարճ ձայնավորների բացակայությամբ։

## Աղբյուրներ

## Գրականություն
* Մելս Սանթոյան, Գրականագիտական բառարան, Ե., «Վան Արյան», 2009։
* Լ. Տիմոֆեև, Ն. Վենգրով, Գրականագիտական տերմինների համառոտ բառարան, Ե., Հայպետուսմանկհրատ, 1957։

Կատեգորիա:Տաղաչափություն
Գևորգ Պետրոսի Պետրոսյան

**Գևորգ Պետրոսի Պետրոսյան** (), հայ արձակագիր, ԽՍՀՄ գրողների միության անդամ 1947 թ.-ից։

## Կենսագրություն
Ծնվել է Բաքվում։ Ավարտել է Բաքվի մանկավարժական ինստիտուտը։ Երկար տարիներ աշխատել է Բաքվի «Կոմունիստ» (հայերեն) թերթի խմբագրությունում։ Մասնակցել է Հայրենական մեծ պատերազմին։ Մահացել է 1961 թ.-ին։

## Գ. Պետրոսյանի երկերի մատենագիտություն
* Պատմվածքների ժողովածու, Բաքու, Ազերնեշր, 1939, 172 էջ։ 
* Ծաղիկ (պատմվածքներ), Բաքու, Ազերնեշր, 1947, 136 էջ։ 
* Թիկունքում, Երևան, Հայպետհրատ, 1952, 319 էջ։ 
* Համրը (պատմվածքներ), Բաքու, Ազերնեշր, 1955, 112 էջ։ 
* Ծովի վրա, Բաքու, Ազերնեշր, 1957, 136 էջ։ 
* Հետքերը մնում են, Բաքու, Ազերնեշր, 1960, 192 էջ։ 
* Ծովափին, Բաքու, Ազերնեշր, 1962, 184 էջ։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:20-րդ դարի արևելահայ արձակագիրներ
Կատեգորիա:ԽՍՀՄ գրողների միության անդամներ
Կատեգորիա:Հայ արձակագիրներ
Կատեգորիա:Հայրենական մեծ պատերազմի հայ մասնակիցներ
Անախրոնիզմ

**Անախրոնիզմ** (հունարեն՝ ανά — ետ և χρόνος — ժամանակ), պատմական հերոսների և դեպքերի, կյանքի ու կենցաղի նկարագրության մեջ թույլ տրված ժամանակագրական խախտում կամ տեղափոխություն։

Անախրոնիզմը կարող է սխալի, թյուրիմացության արդյունք լինել, կարող է նաև գիտակցված բնույթ կրել՝ որևէ գաղափար ընդգծելու համար։ Օրինակ, Րաֆֆին «Պարույր Հայկազն» վիպակում գիտակցաբար անախրոնիզմ է թույլ տվել. 4-րդ դարում Հունաստանում ապրած հայազգի փիլիսոփա Պարույրին և 5-րդ դարի մեծ պատմիչ Մովսես Խորենացուն նա ներկայացրել է իբրև ժամանակակիցների, որպեսզի ավելի ցայտուն հակադրի կոսմոպոլիտիզմն ու իրական հայրենասիրությունը։

## Աղբյուրներ

Կատեգորիա:Ժամանակագրություն
Ֆայում

**Էլ Ֆայում** (), քաղաք Եգիպտոսում, Ֆայում օազիսի կենտրոնում և շրջապատված է Լիբիական անապատի ավազաթմբերով։

## Պատմություն
12-րդ հարստության փարավոնները հաճախ էին լինում Ֆայյումում, որը այն ժամանակ անվանվում էր Շեդիթ։ Դրա մասին են վկայում Փիթրի Ֆլենդերսի հնագիտական պեղումների արդյունքները, տաճարների մնացորդները։ Ավելի ուշ Շեդիթը հայտնի էր որպես սողունների քաղաք, կամ Կոկորդիլոսաքաղաք։ Այստեղ էր գտնվում հռչակավոր Լաբիրինթոսը։ Բազմաթիվ հնագիտական գտածոների մեջ Ֆայյումին հայտնի են դարձրել Ֆայյումյան դիմանկարները։

## Ծանոթագրություններ
Անրի Ֆոսիյոն

**Անրի Ֆոսիյոն** (, ), ֆրանսիացի արվեստաբան։

Ծնվել է Դիժոն քաղաքում փորագրիչ Լուի Վիկտոր Ֆոսիյոնի ընտանիքում։ Ֆոսիյոնը բանասիրություն է ուսանում Փարիզի Էկոլ Նորմալ Սյուպերիոր հաստատությունում, այնուհետև Բուրժ և Շարտր քաղաքներում, իսկ 1913 թ.-ից, շուրջ տասը տարի, աշխատում է որպես Լիոնի պատկերասրահի տնօրեն և միաժամանակ դասավանդում է արվեստի պատմություն։

Նրա առաջին ուսումնասիրությունները նվիրված են դասական արվեստին, մասնավորապես արձանագրություններին («Աֆրիկայի լատիներեն արձանագրությունները», 1904 թ.)։ Նա աշխատություններ է գրել Բենվենուտո Չելլինիի, Պիեռո դելլա Ֆրանչեսկայի, Կալլոյի, Ալբրեխտ Դյուրերի, Ռեմբրանդտի, Տիեպոլոյի մասին։ Հետագայում Ֆոսիյոնը իր ուշադրությունը բևեռում է Արևելքի արվեստին («Հոկուսայ», 1914 թ., «Բուդդհայական արվեստ», 1921 թ.)։ Նրան հատկապես հետաքրքրում են արևելյան և արևմտյան արվեստների կապերը։ Այս բոլոր աշխատությունները, որոնց կոնցեպտուալ հիմնավորումը պետք է դառնար «Ձևերի կյանքը», կազմում են միաձույլ և ամբողջական տեսություն։

1918 թ.-ին Ֆոսիյոնը Փարիզի համալսարանում պաշտպանում է իր դոկտորական թեզը Պիրանզիի մասին, որը տպագրվել է նույն թվականին, 1930 թ.-ին՝ «Էստամպի վերպետները» աշխատությունները։ 1924 թ.-ին ստանում է պրոֆեսորի կոչում և դասավանդում Սորբոնի համալսարանում միջնադարյան հնագիտություն՝ ստանձնելով նախկինում Էմիլ Մալի ղեկավարած այդ հռչակավոր ամբիոնը։ 1925 թ.-ին դառնում է նույն համալսարանի նորաստեղծ Միջին դարերի արվեստի պատմության ինստիտուտի պրոֆեսոր, որտեղ կրթում է ֆրանսիացի գիտնականների մի ամբողջ սերունդ։

1931 թ.-ին Ֆոսիյոնը Պոլ Վալերիի հետ ներկայացնում է Ֆրանսիան Ազգերի Լիգայի գրականության և արվեստի մշտական կոմիտեում։ 1938 թ.-ին նա որպես արվեստի պատմության պրոֆեսոր դասավանդում է նաև Կոլլեժ դը Ֆրանսում։ Լույս է տեսնում Ֆոսիյոնի թերևս ամենահայտնի գիրքը՝ «Արևմուտքի արվեստը» (1937 թ.), որում հեղինակը հետազոտում է ռոմանական և գոթական ոճերի զարգացման պատմությունը։ Այս ծավալուն աշխատությունների հետ մեկտեղ Ֆոսիյոնը գրում է նաև բազմաթիվ հոդվածներ, գրախոսականներ, քննադատություններ արվեստի և գրականության ամենատարբեր հարցերի շուրջ։ 1938 թ.-ի հոկտեմբերին նա տեղափոխվում է Յեյլի համալսարան (Նյու Հեյվեն)։ 1940 թ.-ին դառնում է Վաշինգտոնի Դումբարտոն Օուքս հետազոտական կենտրոնի առաջին թղթակից անդամ գիտնականը։ Երկրորդ համաշխարհային պատերազմը խոչընդոտում է Ֆրանսիա վերադառնալուն, և նա մնում է ԱՄՆ-ում, որը դառնում է Ֆոսիյոնի երկրորդ հայրենիքը։ Այստեղ էլ կնքում է մահկանացուն։

## Աղբյուրներ

Կատեգորիա:Դիժոն քաղաքում ծնվածներ
Կատեգորիա:Ֆրանսիացի արվեստաբաններ
Քաոս

**Քաոս՝** հունական դիցաբանության աստվածներից։ Ըստ դիցաբանության՝ Քաոսից է սկիզբ առնում ամեն ինչը։ Քաոսն ապրել է մթության մեջ, որի պատճառով նրա կերպարանքը հնարավոր չէ նկարագրել։

Ըստ հունական դիցաբանության՝ ամենից առաջ գոյություն է ունեցել միայն հավիտենական, անսահման մթին Քաոսը։ Նրա մեջ էր ամփոփված աշխարհի կյանքի աղբյուրը։ Ամեն ինչ առաջացել է Քաոսից՝ ամբողջ աշխարհն ու անմահ աստվածները։ Քաոսից է առաջացել նաև Երկրի աստվածուհին՝ Գեան։

Քաոսից է առաջացել Տարտարոսը՝ ահավոր անդունդը, լեցուն հավիտենական խավարով, Սերը՝ Էրոսը՝ ամեն ինչին կենդանություն տվող։

Սկսելով աշխարհի ստեղծումը՝ անսահման Քաոսը ծնեց հավերժական Խավարը՝ Էրեբոսը և մութ Գիշերը՝ Նիկտային։ Իսկ Խավարից ու Գիշերից առաջ եկան հավերժական Լույսը՝ Եթերը, պայծառ օրը՝ Հեմերան։ Գիշերն ու ցերեկը սկսեցին հաջորդել իրար։

Այլ հավատալիքներում ասվում է, որ Քաոսն անսահման ժամանակի ծնունդն է։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Հին հունական դիցաբանություն
Քաոս (այլ կիրառումներ)

**Քաոս** կարող է վերաբերել՝

* Քաոս - հին հունական դիցաբանության աստված, ամեն ինչի սկիզբը։
* Քաոս (վեպ) - Շիրվանզադեի վեպերից։
* Քաոս (ֆիլմ) - Լաերտ Վաղարշյանի կողմից 1974-ին նկարահանած ֆիլմ։
* Քաոսի խաղ - մաթեմատիկական տերմին։
Շլեգել (այլ կիրառումներ)

**Շլեգել** կարող է վերաբերել՝

* Ֆրիդրիխ Շլեգել - 1772-ին ծնված գերմանացի քննադատ, մշակույթի փիլիսոփա, լեզվաբան, գրող։
* Ավգուստ Վիլհելմ Շլեգել - 1767-ին ծնված գրականության պատմաբան, քննադատ, բանաստեղծ և թարգմանիչ։
Ավգուստ Վիլհելմ Շլեգել

**Ավգուստ Վիլհելմ Շլեգել** (*August Wilhelm Schlegel*, ), գրականության գերմանացի պատմաբան, քննադատ, բանաստեղծ և թարգմանիչ։ Ֆրիդրիխ Շլեգելի եղբայրը:

1818-ից դասախոսել է Բոննի համալսարանում, զբաղվել է սանսկրիտաբանությամբ, համեմատական լեզվաբանության հիմնադիրներից է։ Իր աշխատություններում [բեռլինյան դասախոսություններ՝ գրականության և արվեստի մասին (1801–04, հրտ․ 1884), վիեննական դասախոսություններ՝ դրամատիկական արվեստի և գրականության մասին (1808, հրտ․ 1809–11)] տվել է ռոմանտիզմի պատմագեղարվեստական ըմբռնման առաջին դասակարգված շարադրանքը, որը համաեվրոպական ճանաչում է գտել։ Նոր, ռոմանտիկական արվեստին որոշակիորեն հակադրել է հինը, անտիկը։ Շլեգելը հայտնի է նաև որպես գեղարվեստական թարգմանության տեսաբան,ուսումնասիրել է հին և իր ժամանակի ռոմանտիկական գրականությունը, թարգմանել է Շեքսպիր, Կալդերոն, Պետրարկա՝ մշակելով գեղարվեստական թարգմանության տեսությունը։ Շլեգելի սեփական ստեղծագործությունը («Չափածո երկեր», 1811, դրամաներ) զարգացել է կլասիցիզմի ուղղությամբ: 

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Գերմանացի գրականագետներ
Կատեգորիա:Գերմանացի բանաստեղծներ
Կատեգորիա:Գերմանացի թարգմանիչներ
Կատեգորիա:1767 ծնունդներ
Կատեգորիա:Սեպտեմբերի 8 ծնունդներ
Կատեգորիա:1845 մահեր
Կատեգորիա:Մայիսի 12 մահեր
Կատեգորիա:Գերմանացի պատմաբաններ
Կատեգորիա:19-րդ դարի թարգմանիչներ
Կատեգորիա:19-րդ դարի բանաստեղծներ
Կատեգորիա:Գյոթինգենի համալսարանի շրջանավարտներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գիտությունների ակադեմիայի արտասահմանյան անդամներ
Կատեգորիա:Պրուսիայի գիտությունների ակադեմիայի անդամներ
Կատեգորիա:Բոննի համալսարանի շրջանավարտներ
Կատեգորիա:Գերմանացի լեզվաբաններ
Կատեգորիա:Գերմանացի գիտնականներ
Կատեգորիա:Գերմանացի փիլիսոփաներ
Կատեգորիա:Գերմանացի վիպասաններ
Կատեգորիա:Գրաքննադատներ
Կատեգորիա:Գերմանացի դրամատուրգներ
Կատեգորիա:Բանաստեղծներ այբբենական կարգով
Կատեգորիա:Գերմանացի արևելագետներ
Կատեգորիա:Գերմանացի բանասերներ
Կատեգորիա:Բեռլինի գեղարվեստի ակադեմիայի անդամներ
Կատեգորիա:Ռոմանտիստ արվեստագետներ
Ֆրիդրիխ Շլեգել

**Ֆրիդրիխ Շլեգել** (, ), գերմանացի քննադատ, մշակույթի փիլիսոփա, լեզվաբան, գրող։

Ավգուստ Վիլհելմ Շլեգելի եղբայրն է։

«Յենայի դպրոցի» ռոմանտիզմի տեսաբան։ Տեսական գրականագիտական աշխատություններից են՝ «Քննադատական դրվագներ» (1797), «Գաղափարներ» (1800), «Խոսակցություններ պոեզիայի մասին» (1800), «Դասախոսություններ հին և նոր գրականության մասին» (1813)։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:19-րդ դարի փիլիսոփաներ
Կատեգորիա:Գերմանացի արձակագիրներ
Կատեգորիա:Գերմանացի բանասերներ
Կատեգորիա:Գերմանացի բանաստեղծներ
Կատեգորիա:Գերմանացի գրականագետներ
Կատեգորիա:Գերմանացի թարգմանիչներ
Կատեգորիա:Գերմանացի լեզվաբաններ
Կատեգորիա:Գերմանացի պատմաբաններ
Կատեգորիա:Գերմանացի վիպասաններ
Կատեգորիա:Գերմանացի փիլիսոփաներ
Կատեգորիա:Գյոթինգենի համալսարանի շրջանավարտներ
Կատեգորիա:Գրաքննադատներ
Կատեգորիա:Լայպցիգի համալսարանի շրջանավարտներ
Կատեգորիա:Խմբագիրներ
Կատեգորիա:Քաղաքական փիլիսոփաներ
Մադաթ Պետրոսյան

**Մադաթ Պետրոսյան** (), հայ արձակագիր, Վրացական ԽՍՀ աշխատանքի հերոս (1928), ԽՍՀՄ գրողների միության անդամ 1934 թ.-ից։

## Կենսագրություն
Ծնվել է Կոթի (հետո Նոյեմբերյանի շրջանի Շավարշավան) գյուղում։ 1886 թվականին ավարտել է Թիֆլիսի արհեստավորաց դպրոցը, ապա աշխատանքի անցել Ավճալայի ջրմուղում որպես մեքենավար։ Խորհրդային իշխանության հաստատումից հետո բնակվելով Թիֆլիսում, զբաղվել է հասարակական աշխատանքով, ղեկավարել Թիֆլիսի կաշվի գործարանի գրական խմբակը, աշխատակցել տեղի պարբերականներին։ Մահացել է 1944 թ.-ին, Թբիլիսիում։ ԽՄԿԿ անդամ 1918 թվականից։

## Մ. Պետրոսյանի երկերի մատենագիտություն
* Պատմվածքներ, Թիֆլիս, տպարան «Հերմես», 1906, 112 էջ։ 
* Պատմվածքներ, գրքույկ երկրորդ, Թիֆլիս, տպարան «Էպոա», 1911, 72 էջ։ 
* Նոր դարբնոց, Թիֆլիս, հայ պրոլետգրողների ասոցացիա, 1925, 32 էջ։ 
* Պատմվածքներ, Երևան, Պետհրատ, 1930, 187 էջ։ 
* Պատմվածքներ, գիրք երկրորդ, Երևան, Պետհրատ, 1931, 157 էջ։ 
* Պիոներները հնգամյակում, Թիֆլիս, Սախելգամի, 1932, 48 էջ։ 
* Միշտ պատրաստ (պատմվածք), Երևան, Պետհրատ, 1932, 16 էջ։ 
* Փոքրիկ մեքենավարը, Թիֆլիս, Սախելգամի, 1934, 60 էջ։ 
* Պատմվածքներ, Թիֆլիս, հրատ. «Պրոլետար» օրաթերթի, 1935, 45 էջ։ 
* Մանկություն, Թիֆլիս, Սախելգամի, 1935, 115 էջ։ 
* Մանկական պատմվածքներ, Երևան, Հայպետհրատ, 1940, 32 էջ։ 
* Պատմվածքներ, Երևան, Հայպետհրատ, 1949, 116 էջ։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:20-րդ դարի արևելահայ արձակագիրներ
Կատեգորիա:Հայ արձակագիրներ
Կատեգորիա:ԽՍՀՄ գրողների միության անդամներ
Արքմենիկ Նիկողոսյան

**Արքմենիկ Հրայրի Նիկողոսյան** (), հայ գրականագետ, խմբագիր, բանասիրական գիտությունների թեկնածու (2008), ՀԳՄ անդամ 2007 թվականից, ՀԳՄ երիտասարդական բաժանմունքի նախագահ 2006 թվականից։

## Կենսագրություն
Ծնվել է Վարդենիսի շրջանի (այժմ Գեղարքունիքի մարզ) Ծովակ գյուղում։ Սովորել է տեղի միջնակարգ դպրոցում, որն ավարտելուց հետո ընդունվել է ԵՊՀ բանասիրական ֆակուլտետը։ 2001 թ.-ին ավարտել է բակալավրիատը, 2003 թ.-ին՝ մագիստրատուրան, նույն թվականին ընդունվել է ՀՀ ԳԱԱ Մ. Աբեղյանի անվան ինստիտուտի ասպիրանտուրա (ստացիոնար)։ 2001 թվականից ուսմանը զուգահեռ հայ գրականության պատմություն և գրականության տեսություն է դասավանդել Վարդենիսի մանկավարժական ինստիտուտում։ 2004-2005 թվականներին աշխատել է «Գրական թերթ»-ի խմբագրությունում՝ որպես գրաքննադատության բաժնի վարիչ։ 2005 թվականից Հայ գրականություն է դասախոսում Երևանի Մաշտոցի անվան համալսարանում։

2008 թ.-ին «Առաքել Դավրիժեցու «Պատմությունը» իբրև գրական երկ» թեմայով պաշտպանել է թեկնածուական ատենախոսություն և ստացել բանասիրական գիտությունների թեկնածուի աստիճան։ 2008 թվականից աշխատում է ՀՀ ԳԱԱ Մ. Աբեղյանի անվան գրականության ինստիտուտի հայ հին և միջնադարյան գրականության բաժնում որպես ավագ գիտաշխատող։ Մասնակցել է ՀԳՄ «Գրեթերթ» պարբերականի ստեղծման աշխատանքներին։ 2009 թվականից ՀԳՄ վարչության ու նախագահության անդամ է։ 2011 թվականից «Անտարես» հրատարակչության գլխավոր խմբագիրն է։ Գրական մամուլում հանդես է եկել մի քանի տասնյակ գրականագիտական հոդվածներով։

## Երկերի մատենագիտություն
* Գրառումներ ընթացքից (հոդվածների ժողովածու), Երևան, ՀԳՄ. հրատ., 2007։
* Առաքել Դավրիժեցու Պատմությունն իբրև գրական երկ, Ե., Անտարես, 2012։
* Խոսքի տարածությունը (հոդվածների ժողովածու), Ե., Անտարես, 2015, 312 էջ:

## Ա. Նիկողոսյանի հրապարակումները մամուլում
* Ուրիշ պատասխանատվություն, «Գարուն», 2016, № 1:

## Կազմած և խմբագրած գրքերը
* Աշոտ Գաբրիելյան, Հրեշտակները ասեղի ծայրին (բանաստեղծություններ), Երևան, Տոներ, 2001։
* Ռոման Կյուրեղյան, Երբ անձրևի են սպասում... (բանաստեղծություններ), Երևան, ՀԳՄ «Նոր-դար» հրատ., 2003։
* Հասմիկ Սիմոնյան, Լուսնոտ բառեր (բանաստեղծություններ), Երևան, ՀԳՄ հրատ., 2005։
* Արեգ Ազատյան, Զատիկի ոտքից բռնված (պատմվածքներ), Երևան, Ապոլոն, 2006։
* Գուրգեն Խանջյան, Լուր չկա (վեպ), Երևան, ՀԳՄ հրատ., 2006։
* Հովհաննես Գրիգորյան, Գիշերահավասար, (բանաստեղծությունների ընտրանի), Երևան, ՀԳՄ հրատ., 2006։
* Մհեր Բեյլերյան, Սկյութների ստվերները (վիպակ), Երևան, ՀԳՄ հրատ., 2007։
* Մհեր Արշակյան, Պատմվածքներ, Երևան, ՀԳՄ հրատ., 2008։
* Գուրգեն Խանջյան, Նամակներ ընթացքից (պատմվածքներ, Էսսեներ, կոլաժներ), Երևան, հեղ. հրատ., 2009։
* «18-33. արդի հայ արձակ» (անթոլոգիա), Երևան, Համազգային հայ կրթական և մշակութային միություն, 2009։
* Կարեն Անտաշյան, անտաշատ. պոեզիա 78%, Երևան, հեղ. հրատ.2009։
* Հրաչյա Սարիբեկյան, Հովհաննես Պետրոսյան (մատենագետի կյանքն ու գործունեությունը), Երևան, Դար, 2009։
* Հասմիկ Սիմոնյան, Թափթփված սենյակներ (բանաստեղծություններ), Երևան, Իրավունք, 2010։
* Նառա Վարդանյան Արգելված պտուղ, Սատիրիկոն հրատ., 2014։

## Պարգևներ
* Մովսես Խորենացու մեդալ (2017)

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Բանասիրական գիտությունների թեկնածուներ
Կատեգորիա:Հայ գրականագետներ
Կատեգորիա:Հայ խմբագիրներ
Անապեստ

**Անապեստ**, **Վերջատանջ** ( - ետ մղված), եռավանկ բանաստեղծական ոտքի տեսակ։

Հին հունական պոեզիայում այդպես էին կոչում սկզբում երկու կարճ և վերջում մեկ երկար վանկ ունեցող ոտքը։ Ժամանակակից վանկա-շեշտական տաղաչափության մեջ անապեստը բաղկացած է երկու անշեշտ և վերջում մեկ շեշտված վանկից։ Այսպիսով՝ անապեստյան տողի մեջ շեշտ են կրում 3, 6, 9, 12-րդ վանկերը։

Անապեստյան չափը լայնորեն օգտագործվում է նաև հայ բանաստեղծության մեջ, քանի որ համապատասխանում է հայերենի հիմնական սկզբունքին (շեշտը բառի վերջին վանկի վրա)։ Գրվել են երկու, երեք և ավելի ոտքերից բաղկացած անապեստյան տողեր։ Օրինակ.


Դու բյուրե՛ղ բարձունքու՛մ մի երա՛զ՝
Լուսազա՛րդ, և քնքու՛շ, և գողտրի՛կ,
Մի երա՛զ սրբափա՛յլ և անհա՛ս,
Հավիտյա՛ն հեռավո՛ր մի աստղի՛կ։
(Ավետիք Իսահակյան)


## Աղբյուրներ
Հայիթի կղզի

**Հայիթի**, կղզի Մեծ Անթիլյան կղզիախմբում, Վեստ Ինդիայում, Կարիբյան ծովում։ Հայտնագործել է Քրիստափոր Կոլումբոսը 1492 թվականին և կոչել Էսպանյոլ։

## Անվանում
Անվանումը կարիբյան հնդկացիների լեզվով բառացի նշանակում է «լեռնոտ»։ Կղզին 1492 թվականին հայտնագործել է Քրիստափոր Կոլումբոսը։ Այն իր բնությամբ Կոլումբոսին հիշեցրեց հայրենի Իսպանիան, և նա կղզին անվանեց *Էսպանյոլա* (իսպաներենից բառացի՝ «իսպանական»)․ այդ անունով էլ կղզին հայտնի էր գաղութային ամբողջ ժամանակաշրջանում (1492-1804)։

Իսպանական գաղութային տիրապետության շրջանում՝ 16-րդ դարի սկզբից կղզին կոչվել է նաև Սանտո Դոմինգո՝ 1496 թվականին այստեղ հիմնադրված Սանտո Դոմինգո քաղաքի անունով, որը իսպաներեն բառացի նշանակում է «սուրբ կիրակի»։ Սակայն հետագայում պահպանվեց կղզու հնդկացիական Հայիթի անվանումը։ Հնում կոչվել է Քիսքեա։

## Աշխարհագրություն
Տարածությունը մոտ 77 հազ կմ², բնակչությունը 17 մլն-ից ավել (2009)։ Ափերը կտրտված են առավելապես ռիասային տիպի։ Կազմված է հրաբխային և նստվածքային ապարներից։ Ռելիեֆը լեռնային է և մասնատված։ Առավելագույն բարձրությունը 3175 մ է (Դուարտե լեռ)։ Կղզում են գտնվում Հայիթիի Հանրապետությունը և Դոմինիկյան Հանրապետությունը։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Դոմինիկյան Հանրապետության աշխարհագրություն
Կատեգորիա:Երկրների միջև բաժանված կղզիներ
Կատեգորիա:Կարիբյան ծովի կղզիներ
Կատեգորիա:Կղզիներ այբբենական կարգով
Կատեգորիա:Հայիթիի կղզիներ
Անեկդոտ

**Անեկդոտ** (հունարեն՝ *το ανεκδοτо* - անտիպ), ոչ մեծ պատմություն զվարճալի բովանդակությամբ։

Անեկդոտները հիմնականում անանուն ստեղծագործություններ են և տարածվում են մեծ մասամբ բանավոր կերպով։ Նրանց մեջ երգիծվում են կենցաղի, հասարակական-քաղաքական կյանքի զանազան ծիծաղաշարժ դեպքեր, մարդկային բնավորության բացասական գծեր։ Անեկդոտն աչքի է ընկնում սուր երգիծական բովանդակությամբ, անսպասելի ավարտով։ Անեկդոտներ են գրել նաև անհատ հեղինակներ։

Հրաչյա Աճառյանի «Պոլսահայ անգիր բանահյուսություն» գրքի «Առակներ» բաժնում
ընդգրկված 55 նմուշներից 31-ը անեկդոտներ են՝ ժողովրդական երգիծապատումներ և զվարճախոսություններ։

օրինակ`Էս մուկը չղջիկա տենում ասումա վայ հրեշտակ

Աբարանցին մեռնումա կնիկը թրաշա պահում

Աբարանի թազա կոդնա երեք ույու չորս

## Աղբյուրներ

* Անեկդոտներ 

Կատեգորիա:Ժողովրդական բանահյուսություն
Ուրանոս

**Ուրանոս** ( - երկինք), Հունական դիցաբանության աստվածներից, մարմնավորում է երկինքը։ Գեայի ամուսինն է։ Գեան և Ուրանոսն ունեցան 6 դուստր, 6 որդի, որոնց ասում են տիտաններ։

Ըստ դիցաբանության՝ Գեան՝ Երկիրը, ծնունդ է տալիս Երկնքին՝ Ուրանոսին, և Երկինքը տարածվում է Երկրի վրա։ Դեպի Ուրանոսն են խոյանում Գեայի ծնած բարձրագագաթ լեռները։ Գեան ծնունդ է տալիս նաև ծովերին. նրանք հայր չունեն։

Ուրանոսը տիրակալ է դառնում աշխարհին։ Նա կնության առավ Գեային։ Նրանցից ծնվեցին լեռները, Պոնտոս ծովը, ինչպես նաև նիմփերը, տիտանները, կիկլոպները և հարյուրձեռքանի հսկա հեկատոնքեիրները։ Ուրանոսն ատում էր սարսափելի տեսքով իր երեխաներին և նրանց թաքցրեց իրենց մոր որովայնում։

Նրանց որդին՝ տիտան Օվկիանոսը և Թետիսը լույս աշխարհ բերին բոլոր գետերը։ Տիտան Հիպերիոնն ու Թեան աշխարհ բերեցին Արևը՝ Հելիոսը, Լուսինը՝ Սելենեն և բոսորագույն արշալույսը՝ Էոսը (Ավրորա)։

## Աղբյուրներ

Կատեգորիա:Գերագույն աստվածներ
Կատեգորիա:Հին հունական դիցաբանություն
Օվկիանոս (այլ կիրառումներ)

**Օվկիանոս** կարող է վերաբերել՝

* Օվկիանոս - Երկիր մոլորակի ջրոլորտի հիմնական բաղադրիչը։
* Օվկիանոս - Հին հունական դիցաբանության աստվածներից՝ Գեայի և Ուրանոսի որդին։
Տիտան (այլ կիրառումներ)

**Տիտան** կարող է վերաբերել՝

* Տիտան (դիցաբանություն) - Հունական դիցաբանության մեջ այսպես են անվանում Գեայի և Ուրանոսի որդիներին ու դուստրերին։

## Գիտություն և տեխնիկա
* Տիտան - Մենդելեևի աղյուսակի 22-րդ տարրը։
* Տիտան (արբանյակ) - Սատուրն մոլորակի ամենամեծ արբանյակը։
* Տիտան (կրող հրթիռ) - ամերիկյան կրող հրթիռների շարք, որոնք ծառայում են գիտական, ռազմական նպատակներով։
** Титан-1 - ամերիկյան միջմայրցամաքային բալիստիկ հրթիռ, հետագայում դարձել է առաջին այս շարքի կրող հրթիռը։
** LGM-25C Տիտան II - ամերիկյան միջմայրցամաքային բալիստիկ հրթիռ։
*** Տիտան II GLV - «Ջեմինի» ծրագրով տիեզերանավերի արձակման կրող հրթիռ։
*** Տիտան 23G - կրող հրթիռ ստեղծվել է 1980-ականների երկրորդ կեսին «Տիտան II» միջմայրցամաքային բալիստիկ հրթիռների հիման վրա։
** Տիտան IIIE - կրող հրթիռ, օգտագործվել է 1970-ական թվականներին։

## Տեղանուններ
* Տիտան (լեռ) - լեռ Թեսալիայում (Հունաստան)։
* Տիտան (Խամուրի գավառ) – գյուղ Արևմտյան Հայաստանում, Էրզրումի վիլայեթի Խամուրի գավառում
* Տիտան – գյուղ Ռուսաստանի Մուրմանսկի մարզի Կիրովսկ քաղաքային օկրուգի կազմում
Վազաշեն

**Վազաշեն,** գյուղ Հայաստանի Տավուշի մարզի Իջևան համայնքում։

## Անուն
1978 թվականին գյուղը վերանվանվել է Վազաշեն։ Դրանից առաջ այն որոշ ժամանակ կոչվել է Լալիգյուղ։

## Աշխարհագրություն
Վազաշենը տեղակայված է Հախումի լեռների լանջին՝ հայ-ադրբեջանական շփման գծից 1 կմ հեռավորության վրա։

Մարզկենտրոն Իջևան քաղաքից հեռու է մոտ 15 կմ դեպի հյուսիս-արևելք։

## Պատմություն
### Պատմամշակութային հուշարձաններ

Գյուղից հյուսիս-արևելք գտնվում է "Աղբեն Խաչ" մատուռը։

## Բնակչություն
Ստորև աղյուսակի տեսքով ներկայացված է Վազաշեն գյուղի բնակչության թվաքանակի մասին վիճակագրական տեղեկություններ ըստ տարիների

## Տնտեսություն
Բնակչությունը զբաղվում է այգեգործությամբ, պտուղբանջարեղենի մշակությամբ և անասնապահությամբ։ Մարդիկ չունեն աշխատանք, գյուղի՝ սահմանապահ լինելու պատճառով։

## Կրթություն
Վազաշենն ունի միջնակարգ դպրոց, որտեղ 2022 թվականի դրությամբ սովորում են 80 աշակերտ։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Հայ-ադրբեջանական շփման գծի բնակավայրեր հայկական կողմից
Կատեգորիա:Վազաշեն
Կատեգորիա:Տավուշի մարզի բնակավայրեր
Կատեգորիա:Տավուշի մարզի գյուղեր
Toolchain

Ծրագրային ապահովման մեջ, **գործիքների բազմությունը** (անգլ. **toolchain**) համակարգչային ծրագրերի հավաքածու է, որն օգտագործվում է արտադրանք (հիմնականում այլ համակարգչային ծրագիր կամ ծրագրերի համակարգ) ստեղծելու համար։ Ծրագրային գործիքներն օգտագործվում են հաջորդականորեն այնպես, որ յուրաքանչյուր գործիքի ելքային տվյալը հաջորդի համար հանդիսանում է մուտքային։ Այս տերմինը նաև լայնորեն օգտագործվում է ցանկացած փոխկապակցված գործիքների բազմության վրա հղվելու համար։
Պարզ ծրագրային մշակման գործիքների բազմությունը պարունակում է տեքստային խմբագրիչ՝ սկզբնական կոդը խմբագրելու համար, կոմպիլյատոր և linker՝ սկզբնական կոդը կատարվողի վերածելու համար, գրադարաններ՝ օպերացիոն համակարգի ինտերֆեյս ապահովելու համար և դեբագեր։ Բարդ արտադրանքին, ինչպիսին հանդիսանում է վիդեոխաղը, անհրաժեշտ են ծրագրային գործիքներ, որոնց միջոցով կարելի է ստանալ ձայնային էֆեկտներ, երաժշտություն, տեքստուրա, եռաչափ մոդելավորում, շարժապատկերում, ինչպես նաև այլ գործիքներ, որոնք այս ռեսուրսները կվերածեն վերջնական արտադրանքի։

## Տես նաև
* Linux From Scratch

Կատեգորիա:Ծրագրավորման գործիքներ
Եվա Էնսլեր

Էվ Էնսլեր (անգլ. *Eve Ensler*, ), հրեա է իր հոր կողմից։ Նա աշխարհահռչակ ֆեմինիստ գրող և թատերագիր է, որի ամենաճանաչված աշխատանքը՝ Հեշտոցի Մենախոսություններ (*The Vagina Monologues*) թատերախաղը, թարգմանվել է ավելի, քան 45 լեզվով և բեմադրվել ավելի, քան 119 երկրում։ Էնսլերի ուղությունը դեպի այսպես ասած «ռադիկալ ֆեմինիզմ» սկսվում է իր երիտասարդ տարիներին։ Տուժել է ընտանեկան բռնությունից, հայրն իրեն չարաշահել է, նա հաճախակի հավաստել է իր վիրավորված մանկության մասին։
1975 թ. նա ավարտեց Middlebury վարժարանը։ Ամուսնացավ Ռիչարդ Մակդերմոթի հետ 1978 թ և տասը տարի հետո լքեց նրան՝ միաժամանակ որդեգրելով Դիլանին, իր ամուսնու 15 տարեկան տղային։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:1953 ծնունդներ
Կատեգորիա:21-րդ դարի ամերիկացի կանայք
Կատեգորիա:Ամերիկացի կին դրամատուրգներ
Կատեգորիա:Ամերիկացի ֆեմինիստ գրողներ
Կատեգորիա:Հրեա ֆեմինիստներ
Կատեգորիա:Ֆեմինիստ գրողներ
Կատեգորիա:Կանանց իրավունքների իրավապաշտպաններ
Կատեգորիա:Ամերիկացի կինոռեժիսորներ
Վինչենցո Բելլինի

**Վինչենցո Սալվատորե Կարմելո Ֆրանչեսկո Բելլինի** (, ), իտալացի օպերային կոմպոզիտոր։ Գրել է 11 օպերաներ, որոնցից առավել հայտնի են՝ «Լուսնոտը» (1830 թ.), «Նորմա» (1831 թ.) և «Պուրիտաններ» (1835 թ.)։

## Կենսագրություն
Վինչենցո Բելլինին սերել է երաժիշտների ընտանիքից (հայրը՝ դիրիժոր, պապը՝ երգեհոնահար և երգահան)։ Ուսանել է Նեապոլի երաժշտանոցում։ Գրել է 11 օպերա, որոնցից այսօր առավել հաճախ կատարվողներն են «Կապուլետներ և Մոնտեկիներ» (առաջին կատարումը՝ 1830 թ., «Ֆենիչե» թատրոն, Վենետիկ), «Լուսնոտը» (1831 թ., «Կարկանո» թատրոն, Միլան), «Պուրիտաններ» (1835 թ., Իտալական թատրոն, Փարիզ).

Առավել նշանավոր ստեղծագործությունը «Նորմա» օպերան է (1831 թ., «Լա Սկալա», Միլան)։

Բելլինին իտալական բելկանտո ոճի խոշորագույն վարպետներից է։ Նրա երաժշտության աչքի է ընկնում վառ մեղեդայնությամբ, ճկունությամբ, զարգացման անընդհատությամբ։

Մահացել է 1835 թ. սեպտեմբերի 23-ին Փարիզի արվարձաններից մեկում։

## Օպերաներ
* «Ադելսոն և Սալվինի» («Adelson e Salvini»), 1825 թ.
* «Բիանկա և Ջերնանդո» («Bianca e Gernando»), 1826 թ.. «Բյանկա և Ֆեռնանդո» («Bianca e Fernando») անվան տակ՝ 1828 թ.
* «Ծովահենը» («Il pirata»), 1827 թ.
* «Օտարերկրուհին» («La straniera»), 1829 թ.
* «Զաիրա» («Zaira»), 1829 թ.
* «Կապուլետներ և Մոնտեկիներ» («I Capuleti e i Montecchi»), 1830 թ.
* «Էռնանի» (անավարտ), 1830 թ.
* «Լուսնոտը» («La sonnambula»), 1831 թ.
* «Նորմա» («Norma»), 1831 թ.
* «Բեատրիչե դի Տենդա» («Beatrice di Tenda»), 1833 թ.
* «Պուրիտաններ» («I puritani»), 1835 թ.

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Իտալացի երգահաններ
Կատեգորիա:Իտալացի կոմպոզիտորներ
Կատեգորիա:Պատվո լեգեոնի շքանշանի ասպետներ
Կատեգորիա:Պեր Լաշեզ գերեզմանատանը թաղվածներ
Կատեգորիա:Օպերային կոմպոզիտորներ
Կատեգորիա:Իտալացի երաժիշտներ
Էռնստ Ռոբերտ Կուրցիուս

**Էռնստ Ռոբերտ Կուրցիուս** (, ), գերմանացի գրականագետ։

Հարել է Կ. Ֆոսլերի դպրոցին, որն ուսումնասիրության կենտրոնում դնում էր գրողի բառամթերքի, անհատական ոճի վերլուծությունը։

Հիմնական աշխատություններն են՝ «Բալզակ» (1923), «Ֆրանսիական ոգին նոր Եվրոպայում» (1925), «Ջեյմս Ջոյս» (1929)։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Գերմանացի գրականագետներ
Կատեգորիա:1886 ծնունդներ
Կատեգորիա:1956 մահեր
Կատեգորիա:Հումբոլդտի համալսարանի շրջանավարտներ
Կատեգորիա:Ստրասբուրգի համալսարանի շրջանավարտներ
Կատեգորիա:Բոննի համալսարանի շրջանավարտներ
Կատեգորիա:Գերմանացի բանասերներ
Կատեգորիա:Գերմանացի լեզվաբաններ
Կատեգորիա:Գերմանացի թարգմանիչներ
Կատեգորիա:Գերմանացի վիպասաններ
Կատեգորիա:Գերմանացի գրողներ
Կատեգորիա:Բրիտանական ակադեմիայի թղթակից-անդամներ
Կատեգորիա:Գրաքննադատներ
Կատեգորիա:Գերմանացի գիտնականներ
Ջվարի (քաղաք)

**Ջվարին** (վրացերեն՝ჯვარი՛ թարգ. «խաչ») քաղաք Վրաստանի Սամեգրելո և Զեմո-Սվանեթի շրջանում։ Բնակչությունը՝ ։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Վրաստանի քաղաքներ
Սյորեն Կիերկեգոր

**Սիորեն Օբյու Կիերկեգոր** (, ), դանիացի փիլիսոփա, բողոքական աստվածաբան և գրող։ 19-րդ դարի առաջին կեսում եվրոպական փիլիսոփայության մեջ ձևավորված իռացիոնալիստական ուղղության խոշորագույն դեմքերից մեկը։ Ի հակադրություն գերմանական դասական իդեալիզմի ուսմունքի (իսկ ավելի ճիշտ՝ այն զարգացմանը, որը նրան հաղորդեց Հեգելը) պնդում էր ռացիոնալականության երկրորդական բնույթի վրա՝ առաջնությունը տալով մաքուր կեցությանը (էքզիստենցիային), որը անձի որոշակի դիալեկտիկական զարգացման ուղի անցնելուց հետո պետք է գտնի իր իմաստը հավատի մեջ։

Գրել է շուրջ 28 հատոր աշխատություն, որի մեծ մասը օրագրեր են։ Նրա հիմնական փիլիսոփայական երկերն են՝ «Հեգնանքի հասկացության մասին» (1841), «Կամ-կամ» (1843), «Կյանքի ճանապարհի վաղերը» (1845), «Եզրափակող ոչ գիտական հետգրություն» (1846) և ուրիշներ։

Կիերկեգորի փիլիսոփայության կենտրոնում մարդն է, ընդ որում, ոչ թե վերացական, այլ կոնկրետ մարդը, անհատի էկզիստենցիան, որը լինելով եզակի, անկրկնելի էակ, չի կարող մտածվել բանականության հասկացությունների միջոցով։ Բանականությունը գործառում է վերացական, ընդհանուր հասկացություններով, որոնց միջոցով հնարավոր չէ արտահայտել եզակին, անհատականը, առհասարակ գոյությունը։ Այս կապակցությամբ նա սուր քննադատության է ենթարկում Հեգելի փիլիսոփայությունը, նշելով, որ մարդը նրա փիլիսոփայության մեջ ոտնակոխ է արվում բացարձակ ոգու կողմից։ Հեգելի համակարգում մարդը դիտվում է որպես բացարձակ ոգու «գործիք», րնդամենը միջոց՝ այդ ոգու ինքնաբացահայտման ու զարգացման գործընթացում։ Կիերկեգորի կարծիքով, էկզիստենցիան չի ենթարկվում օբյեկտիվացման, հետևաբար այն չի կարող ուսումնասիրվել որպես օբյեկտ։ Իսկ դա նշանակում է, որ էկզիստենցիայի էությունն անհասանելի է բանականության և գիտության համար, դրան կարելի է հասու լինել միայն զգայական ապրումների, ինտուիցիայի, ինքնահայեցողության և հավատի միջոցով։

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ

* Սյորեն Կիերկեգոր «Զրույցներ» (մաս 1)
* Սյորեն Կիերկեգոր «Զրույցներ» (մաս 2)
* Սյորեն Կիերկեգոր «Զրույցներ» (մաս 3)
* Սյորեն Կիերկեգոր «Զրույցներ» (մաս 4)
* Սյորեն Կիերկեգոր «Գայթակղեցնողի օրագիրը» (հատվածական թարգմ.)

Կատեգորիա:Դանիացի փիլիսոփաներ
Կատեգորիա:Կոպենհագեն քաղաքում ծնվածներ
Կատեգորիա:19-րդ դարի փիլիսոփաներ
Կատեգորիա:Գրական կեղծանուններով հայտնի հեղինակներ
Կատեգորիա:Կոպենհագենի համալսարանի շրջանավարտներ
Կատեգորիա:Դանիացի հումանիստներ
Կատեգորիա:Տուբերկուլոզից մահացածներ
Կատեգորիա:Դանիացի վիպասաններ
Կատեգորիա:Դանիացի գրողներ
Կատեգորիա:Փիլիսոփայական գիտությունների դոկտորներ
Կատեգորիա:Դանիացի բանաստեղծներ
Կատեգորիա:Դանիացի գիտնականներ
Կատեգորիա:Անձինք նամականիշերի վրա
Հովհան Մամիկոնյան

**Հովհան Մամիկոնյան** (VII–VIII դարեր), միջնադարյան հայ պատմիչ, որի, ինչպես նաև Ս. Կարապետ վանքի վանահայր Զենոբ Գլակ Ասորու անունով մեզ է հասել «Տարոնի պատմություն» աշխատությունը։ Աշխատանքի առաջին մասում ներկայացված է IV դարում Մեծ Հայքի Տարոն գավառում քրիստոնեության տարածման հանգամանքները։ Երկրորդ մասը՝ քրիստոնեության տարածումից հետո օտար զավթիչների դեմ (Բյուզանդիա, Սասանյան Պարսկաստան) Տարոնի հայության դյուցազնական պայքարի էպիկական-գեղարվեստական պատկերումն է։ Հայագետների կողմից «Տարոնի Պատմությունը» համարվում է VII-IX դարերի սահմաններում գրված կամ հավաքված-խմբագրված ժողովածու։

## Աշխատություններ և թարգմանություններ
* Պատմութիւն Տարօնոյ
* Հովհան Մամիկոնյանի «Տարոնի պատմության» թվային տեքստը
* *Հովհան Մամիկոնյան, Տարոնի պատմություն, թարգմանությունը, ներածությունը և ծանոթագրությունները Վարդան Վարդանյանի, Երևան, 1989:*

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
*Հովհան Մամիկոնյան 
*Յովհան Մամիկոնեան

Կատեգորիա:Հայ պատմիչներ
Կատեգորիա:Հայ մատենագիրներ
Կատեգորիա:Մամիկոնյաններ
Ցոլակ Պողոսյան

**Ցոլակ Խաչատուրի Պողոսյան** (), հայ թարգմանիչ, ԽՍՀՄ գրողների միության անդամ 1977 թվականից։ ԽՄԿԿ անդամ 1945 թվականից։

## Կենսագրություն
Ծնվել է Վրացական ԽՍՀՄ Ախալքալաքի շրջանի Չամդուրա գյուղում։ 1957 թվականին ավարտել է Երևանի Խ. Աբովյանի անվան հայկական մանկավարժական ինստիտուտի հեռակա բաժինը, 1961 թվականին՝ Մոսկվայի բարձրագույն կուսակցական դպրոցը։ Ուսումնառությանը տարիներին աշխատել է Ախալքալաքի դպրոցում որպես հայոց լեզվի ու գրականության ուսուցիչ, ապա շրջանային թերթի խմբագրությունում։ 1961 թվականին տեղափոխվել է Երևան և աշխատանքի անցել ՀԿԿ Երևանի Սպանդարյանի շրջկոմում, որպես հրահանգիչ, ապա կազմակերպչական բաժնի վարիչ, իսկ 1967-1970 թվականներին՝ շրջկոմի երկրորդ քարտուղար։ 1970-1971 թվականներին աշխատել է «Հայաստանի ժողովրդական տնտեսություն» և «Սովետական մանկավարժ» ամսագրերի խմբագրություններում, 1971-1973 թվականներին «Հայաստան» հրատարակչությունում որպես թարգմանական գրականության խմբագրության վարիչ։ 1973-1978 թվականներին եղել է Երևանի Հակոբ Մեղապարտի անվան պոլիգրաֆ կոմբինատի տնօրենը։ Մահացել է Երևանում։ Թաղված է Երևանի Թոխմախի գերեզմանատանը։

## Ց. Պողոսյանի կատարած թարգմանությունները (ռուսերենից)

* Ստոյանով Ծ., Մենք և Արչին, Երևան, Հայպետհրատ, 1963, 162 էջ։
* Կրուստեն Է., Գարնան որոնումներ, Երևան, Հայպետհրատ, 1964, 312 էջ։
* Մոլնար Գ., Մարթա, Երևան, «Հայաստան», 1965, 424 էջ։
* Ամադու Ժ., Կարմիր ծիլեր, Երևան, «Հայաստան», 1967, 400 էջ։
* Կոնստանդին Թ., Կեսգիշերին կընկնի աստղը, Եչրան, «Հայաստան», 1969, 468 էջ։
* Արդամատսկի Վ., Հատուցում, Երևան, «Հայաստան», 1971, 644 էջ։
* Սիլվաշի Լ., Սև պատուհանները, Երևան, «Հայաստան», 1972, 416 էջ։
* Չեխով Ա., Սարսափ, Երևան, «Հայաստան», 1973, 16 էջ։
* Չակովսկի Ա., Բլոկադա, հ. 1, Երևան, «Հայաստան», 1973. 792 էջ։
* Տիտով Վ., Վիրավոր Կիվիվը, Երևան, «Հայաստան», 1974, 16 էջ։
* Չակովսկի Ա., Բլոկադա, հ. 2, Երևան, «Հայաստան, 1974, 728 էջ։
* Սավա Դանգուլով, Կուզնեցկի մոստ, հ. 1, Երևան, «Հայաստան», 1975, 640 էջ։
* Չակովսկի Ա., Բլոկադա, հ. 3, Երևան, «Սովետական գրող», 1977, 896 էջ։
* Սավա Դանգուլով, Կուզնեցկի մոստ, հ. 2, Երևան, «Սովետական գրող», 1978, 576 էջ։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Երևան քաղաքում մահացածներ
Կատեգորիա:Թոխմախի գերեզմանատանը թաղվածներ
Կատեգորիա:ԽՄԿԿ անդամներ
Կատեգորիա:ԽՍՀՄ գրողների միության անդամներ
Կատեգորիա:ՀՊՄՀ շրջանավարտներ
Կատեգորիա:Հայ թարգմանիչներ
Կատեգորիա:Ռուսերենից հայերեն թարգմանիչներ
Ոսկեբերանի վանք

Ոսկեբերանի վանք|աջից|մինի|150 px
**Ոսկեբերանի վանք**, ոչնչացված վանք, գտնվել է ՌԴ-ի մայրաքաղաք Մոսկվայում։

Ըստ գոյություն ունեցող տեղեկությունների հիմնվել է 15-րդ դարում, առաջին հիշատակումը հանդիպում է 1412 թ.։

1918 թվականին վանքը փակվել է, իսկ եկեղեցականները կախաղան են բարձրացվել։

## Արտաքին հղումներ

* Ոսկեբերանի վանքը temples.ru կայքում

## Գրականություն
* Златоустовский монастырь // Энциклопедический словарь Брокгауза и Ефрона։ В 86 томах (82 т. и 4 доп.). - СПб., 1890 - 1907.
* Цеханский Р. В. Златоустовский монастырь в структуре Белого города Москвы // Архитектура в истории русской культуры ։ Сб. - М., 1995.
* Зибров С. Храм Святителя Иоанна Златоуста в селе Новлянском. - М., 2007.

Կատեգորիա:Մոսկվայի վանքեր
Կատեգորիա:Ուղղափառ վանքեր
Կատեգորիա:Արական վանքեր
Կատեգորիա:Ռուսաստանի ոչնչացված վանքեր
Էրիխ Աուերբախ

**Էրիխ Աուերբախ** (, ), գերմանացի գրականագետ, ռոմանական լեզուների ու գրականության մասնագետ։

Աուերբախի գլուխգործոցն է նշանավոր «Միմեսիս» (''