Ժորա Հարությունյան

**Ժորա (Գևորգ) Սաղաթելի Հարությունյան** (), հայ դրամատուրգ։ ՀԽՍՀ արվեստի վաստակավոր գործիչ (1975)։ ՀԽՍՀ պետական մրցանակի դափնեկիր (1979, «Խաչմերուկ» ներկայացման համար)։ ԽՍՀՄ գրողների միության անդամ 1964 թվականից։ ԽՄԿԿ անդամ 1970 թվականից։

## Կենսագրություն
մինի|Ժորա Հարությունյանի հուշատախտակը Երևանում
Ժորա Հարությունյանը ծնվել է 1928 թվականին, Երևանում։ 1946 թվականին ավարտել է Երևանի բժշկական տեխնիկումը, 1962 թվականին՝ Երևանի բժշկական ինստիտուտը։ 1950-1965 թվականներին աշխատել է Երևանի բժշկական տարբեր հիմնարկություններում։ 1964 թվականին եղել է ԽՍՀՄ գրական ֆոնդի հայկական բաժանմունքի պոլիկլինիկայի գլխավոր բժիշկը, 1965 թվականից՝ ԽՍՀՄ գրական ֆոնդի հայկական բաժանմունքի տնօրեն (ընդմիջում է ունեցել ընդամենը 5 ամիս՝ 1976 թվականի հունիսից մինչև դեկտեմբերի 15-ը)։ 1969-1995 թթ. եղել է ՀԳՄ գրականության ֆոնդի տնօրեն։ Ռուսերեն լույս է տեսել նրա «Գլխի գինն է 50 միլիոն» դրաման (Մոսկվա, 1969, բեմադրվել է Երևանի Հակոբ Պարոնյանի անվան երեժշտական թատրոնում)։

Առաջին պիեսը «Սրտի արատ» կատակերգությունն է (բեմադրում՝ Գաբրիել Սունդուկյանի անվան թատրոնում, 1957, ռեժիսոր Վարդան Աճեմյան)։ Հայաստանի տարբեր թատրոնների խաղացանկում տեղ են գտել նրա «Հիվանդ  N 199» (1960), «Ղազարը գնում է պատերազմ» (1968), «Հարսնացու հյուսիսից» (1973, Երևանի Գաբրիել Սունդուկյանի անվան թատրոն), «Խաչմերուկ» (1978, ՀԽՍՀ պետական մրցանակ 1979, բեմադրվել է նաև Հունգարիայում, 1980), «Քո վերջին հանգրվանը» (Հրաչյա Ղափլանյանի անվան դրամատիկական թատրոն, Գյումրիի Վարդան Աճեմյանի անվան թատրոն, ՀԳՄ Գաբրիել Սունդուկյանի անվան մրցանակ 1983), «Բախտավոր մարդիկ» (1987), «Մեր այս տարիքում» (1991) և այլ կատակերգություններ, որոնց մի մասը բեմադրվել է Արցախում և արտասահմանում։ Հարությունյանի պիեսներին բնորոշ են կյանքի հրատապ խնդիրների արծարծումը, կատակերգական ցայտուն իրավիճակները։ Նա վեր է հանում ժամանակակից իրականության սոցիալական և մարդկային հարաբերությունների ստվերոտ կողմերը՝ դրանց հակադրելով ազգային բարոյականության ավանդներն ու հոգևոր կայուն արժեքները։

## Ֆիլմեր Ժ. Հարությունյանի սցենարով
Հարությունյանի սցենարներով Հայֆիլմ և հեռուստատեսային ֆիլմերի «Երևան» ստուդիաներում նկարահանվել են մի շարք կարճամետրաժ և լիամետրաժ գեղարվեստական կինոնկարներ, այդ թվում՝
* «Ոսկե ցլիկ» (համահեղինակ, 1953)
*«Շրթներկ N 4» (1967)
* «Ձախորդ Փանոսը» (1970)
* «Հուշարձան» (1973)
* «Հարսնացու հյուսիսից» (1974)
* «Խոշոր շահում» (1982)
* «Հրդեհ» (1984)
* «Խաչմերուկի դեղատունը» (1988)

## Պարգևներ
* ՀԽՍՀ արվեստի վաստակավոր գործիչ, 1975
* «Պատվո նշան» շքանշան, 1978
* ՀԽՍՀ պետական մրցանակ, 1979
* ՀԳՄ Գաբրիել Սունդուկյանի անվան մրցանակ, 1983

## Երկեր
* Պիեսների ժողովածու (գրքում տեղ է գտել նաև Ժորա Հարությունյանի «Ժամադրություն» պիեսը), Երևան, «Հայաստան», 1971։
* Խաչմերուկ, պիեսների ժողովածու, Երևան, «Սովետական գրող», 1979։
* Քո վերջին հանգրվանը, պիեսներ, կինոպատումներ, 1986։
* Ընտիր երկեր, պիեսներ, Սովետական գրող, 1988, 541 էջ։
*Իմ լռությունը, Էդիթ Պրինտ, 2003, 140 էջ։

## Գրականություն
* Պատուհան դեպի հավերժություն. Ժորա Հարությունյան, Էդիթ Պրինտ, 2013, 396 էջ։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:ԽՍՀՄ գրողների միության անդամներ
Կատեգորիա:ՀԽՍՀ արվեստի վաստակավոր գործիչներ
Կատեգորիա:ՀԽՍՀ պետական մրցանակի դափնեկիրներ
Կատեգորիա:Հայ դրամատուրգներ
Կատեգորիա:Հայ տղամարդ գրողներ
Կատեգորիա:Հայ ռեժիսորներ
Կատեգորիա:Հայ սցենարիստներ