Սքոթլանդ Յարդ

**Սքոթլենդ Յարդը** (պաշտոնապես **Նյու Սքոթլենդ Յարդ**) Մետրոպոլիտեն ոստիկանության շտաբն է, տարածքային ոստիկանական ուժը, որը պատասխանատու է Մեծ Լոնդոնի 32 թաղամասերի ոստիկանության համար։ Նրա անունը ծագել է Մետրոպոլիտենի ոստիկանության շտաբի գտնվելու վայրից՝ 4 Whitehall Place հասցեում, որն ուներ իր հիմնական հանրային մուտքը Վեստմինսթերյան փողոցում, որը կոչվում էր *Great Scotland Yard*: Սքոթլենդ Յարդի մուտքը դարձավ հանրային մուտք, և ժամանակի ընթացքում «Սքոթլենդ Յարդը» սկսեց օգտագործվել ոչ միայն որպես գլխավոր շտաբի շենքի ընդհանուր անվանում, այլ նաև որպես մետոնիմ հենց Մետրոպոլիտեն ոստիկանության ծառայության (MPS) և դրանում ծառայող ոստիկանների, հատկապես՝ հետախույզների համար։ *[[The New York Times]]* 1964 թվականին գրել է, որ ինչպես Ուոլ Սթրիթ անունը տվեց Նյու Յորքի ֆինանսական թաղամասին, Սքոթլանդ Յարդը դարձավ Լոնդոնում ոստիկանության գործունեության անվանումը։

Ուժը 1890 թվականին տեղափոխվեց Գրեյթ Սքոթլենդ Յարդից դեպի նոր ավարտված շենք Վիկտորիա Էմբանկմենտի վրա, և նոր շտաբի համար ընդունվեց «Նյու Սքոթլենդ Յարդ» անվանումը։ Հարակից շենքի կառուցումն ավարտվել է 1906 թվականին։ Երրորդ մասնաշենքն կառուցվել է 1940 թվականին։ 1967 թվականին MPS-ն իր կենտրոնակայանը համախմբեց երեք շենքերի համալիրից մինչև բարձր, նոր կառուցված «Նյու Սքոթլենդ Յարդ» շենք Բրոդվեյում մոտակա Վիկտորիայում, 1996թ. սեպտեմբերի 16-ին։ 2013թ.-ին հայտարարվեց, որ ուժերը կրկին կտեղափոխվեն Վեստմինսթերի Քերթիս Գրին շենքում գտնվող Վիկտորիա ամբարտակ, որը ավանդույթի համաձայն վերանվանվեց «Նոր Սքոթլենդ Յարդ»։ Այս տեղափոխությունը դեպի վերջին Նյու Սքոթլենդ Յարդ ավարտվեց 2016թ։

## Պատմություն
Մետրոպոլիտեն ոստիկանական ծառայությունը պատասխանատու է Մեծ Լոնդոն տարածքում օրենքի կիրարկման համար՝ բացառելով Լոնդոնի քաղաքի քառակուսի մղոնը, որի համար պատասխանատու է Լոնդոնի քաղաքի ոստիկանությունը և Լոնդոնի մետրոպոլիտենը և Ազգային երկաթուղային ցանցերը, որոնք պատկանում են բրիտանական տրանսպորտային ոստիկանությանը։

### 4 Ուայթհոլ Փլեյս
thumb|right|200px|Բնօրինակ Սքոթլանդ Յարդը (ձախ ձախ, ժամացույցով, Հանրային փոխադրումների գրասենյակի կողքին) Ուայթհոլ Փլեյս 4, Վեսթմինստեր, Լոնդոն
thumb|right|139px|Այսօր շենքից դուրս կապույտ հուշատախտակ

Մետրոպոլիտեն ոստիկանությունը ձևավորվել է Ռոբերտ Փիլի կողմից՝ 1829 թվականին խորհրդարանի կողմից ընդունված Մետրոպոլիտենի ոստիկանության ակտի կիրառմամբ։ Փիլը, Էժեն-Ֆրանսուա Վիդոկի օգնությամբ, ընտրել է Ուայթհոլ Փլեյսը սկզբնական վայրը ոստիկանության նոր շտաբի համար։ Առաջին երկու հանձնակատարները՝ Չարլզ Ռոուենը և Ռիչարդ Մեյնը, տարբեր ոստիկանների և անձնակազմի հետ միասին գրավել են շենքը։ 4 Ուայթհոլ Փլեյսը () նախկինում եղել է առանձնատուն։

Այս շենքը ձեռք է գնվել է հիպերմարկետների օպերատոր Lulu Group International-ի կողմից 2015 թվականին և վերակառուցվել է շքեղ հյուրանոցի, որը շահագործում է Hyatt-ը, որը բացվել է 2019 թվականի դեկտեմբերին։

### Վիկտորիա ամբարտակ
[thumb|left|«Նոր» Սքոթլենդ Յարդը (կառուցվել է 1890 և 1906 թվականներին), որն այժմ կոչվում է Նորման Շոուի շենքեր; ծայրամասային աջ կողմում Քերթիս Գրին շենքն է (սպիտակ), որը դարձել է Նյու Սքոթլենդ Յարդը [2016 թվականի նոյեմբերին։]]

1887 թվականին Մետրոպոլիտենի ոստիկանության շտաբը 4 Ուայթհոլ Փլեյսից ընդլայնվել էր մի քանի հարևան հասցեներով, այդ թվում՝ 3, 5, 21 և 22 Whitehall Place; 8 և 9 Great Scotland Yard և մի քանի ախոռներ։ Ի վերջո, ճարտարապետ Ռիչարդ Նորման Շոուի կողմից նախագծված նոր շտաբը կառուցվեց Վիկտորիա ամբարտակի վրա, որը նայում էր Թեմզա գետին, որը այժմ Պաշտպանության նախարարության կենտրոնակայանն է։ 1888 թվականին, նոր շենքի կառուցման ժամանակ, բանվորները հայտնաբերել են կնոջ մասնատված մարմին. գործ, որը հայտնի է որպես «Ուայթհոլի առեղծված», որն այդպես էլ չբացահայտվեց։ 1890 թվականին ոստիկանության շտաբը տեղափոխվեց նոր վայր, որը կոչվում էր Նյու Սքոթլենդ Յարդ։ Այս պահին Մետրոպոլիտենի ոստիկանությունն իր սկզբնական 1000 սպաներից հասել էր մոտ 13000-ի և կարիք ուներ ավելի շատ վարչական անձնակազմի և ավելի մեծ շտաբի։ Ուժի չափի և պարտականությունների հետագա աճը պահանջում էր ավելի շատ ադմինիստրատորներ և տարածք։ Հետևաբար, նոր շենքեր կառուցվեցին և ավարտվեցին 1906 և 1940 թվականներին, այնպես որ Նյու Սքոթլենդ Յարդը դարձավ երեք շենքերի համալիր։ Առաջին երկու շենքերն այժմ I կարգի կառույց են, որը հայտնի է որպես Նորման Շոուի շենքեր։

Ուայթհոլ Փլեյսի 4 հասցեում գտնվող բնօրինակ շենքը դեռևս ունի հետևի մուտքը Մեծ Սքոթլենդ Յարդում։ Հեծյալ ուժերի մի քանիսի ախոռները դեռ գտնվում են Գրեյթ Սքոթլենդ Յարդ 7 հասցեում, առաջին շտաբի դիմացի փողոցում։

### 10 Բրոդվեյ
thumb|upright|Նախկին Նյու Սքոթլենդ Յարդ շենքը Վիկտորիա փողոցում
Մետրոպոլիտենի ոստիկանության շտաբը 1967 թվականին տեղափոխվեց Բրոդվեյ 8–10, նոր շենք, որը կառուցվել էր մի վայրում, որը նույնպես սահմանակից էր Վիկտորիա փողոցին։

2008 թվականին Մետրոպոլիտենի ոստիկանական վարչությունը մոտ 120 միլիոն ֆունտ ստեռլինգով գնեց Բրոդվեյի 10 տարածքը։

10 Բրոդվեյը վաճառվել է Աբու Դաբիի ֆինանսական խմբին 2014 թվականի դեկտեմբերին 370 միլիոն ֆունտ ստեռլինգով, իսկ վեց շենքերի, խառը օգտագործման կառուցապատման վերակառուցման ծրագրերը հաստատվել են 2016 թվականի փետրվարին։ Սեփականության իրավունքը MPA-ից պաշտոնապես փոխանցվել է Աբու Դաբիի ֆինանսական խմբին, երբ տեղափոխումն ավարտվել է 2016 թվականի հոկտեմբերի 31-ին. շենքը սկսեց քանդվել նույն տարվա վերջին։

### Ներկայիս գտնվելու վայրը
thumb|left|Նյու Սքոթլենդ Յարդի ներկայիս վայրը, նախկինում՝ Քերթիս Գրին շենքը

2013 թվականի մայիսին Մետրոպոլիտեն ոստիկանությունը հաստատեց, որ Բրոդվեյում գտնվող Նյու Սքոթլենդ Յարդի շենքը կվաճառվի, և զորքերի շտաբը կտեղափոխվի Վիկտորիա ամբարտակի Քերթիս Գրին շենք։ Ճարտարապետների համար մրցույթ էր հայտարարվել շենքը վերանախագծելու համար, նախքան 2015 թվականին Մետրոպոլիտենի ոստիկանությունը այնտեղ տեղափոխվի։ Այս շենքը նախկինում պատկանում էր Ոստիկանության տարածքային շտաբին և հարում է բնօրինակ Նյու Սքոթլենդ Յարդին (Նորման Շոուի Հյուսիսային շենք)։

thumb|upright|Շարժվող նշան
2015 թվականի դեկտեմբերին ավարտվեցին Քերթիս Գրինի շենքի արտաքին շինարարական աշխատանքները։ 2016 թվականի հոկտեմբերի 31-ին Մետրոպոլիտենի ոստիկանության աշխատակիցները լքեցին Բրոդվեյի 10 հասցեում գտնվող շենքը և տեղափոխվեցին իրենց նոր գլխավոր գրասենյակ։ Նոր Սքոթլենդ Յարդի նոր շենքը պետք է բացվեր թագուհի Եղիսաբեթ IIրդը 2017 թվականի մարտի 23-ին, սակայն նույն օրը հայտարարվեց, որ թագավորական բացումը կհետաձգվի նախորդ օրվա Վեսթմինսթերում ահաբեկչութան պատճառով։ Բացումը վերակազմավորվել է 2017 թվականի հուլիսի 13-ին։ Ինչպես իր բոլոր երեք նախորդները, այստեղ է գտնվում Met's Crime Museum-ը (նախկինում հայտնի է որպես Սև թանգարան), որը հիմնադրվել է 1874 թվականին, հանցավոր հուշանվերների հավաքածու, որը բաց չէ հանրության համար։

## Ժողովրդական մշակույթ
Սքոթլենդ Յարդը հայտնվել է գրքերում, ֆիլմերում, հեռուստատեսությունում և այլն, սկսած Վիկտորիանական դարաշրջանից, երբ այն ցուցադրվել է Ջեք Պատռողի գործերում և Շերլոք Հոլմսի պատմություններում, ներառյալ «Մորիարտի Հայրենասերը» անիմեն։ Ուիլկի Քոլինզի «Լուսնաքարը» (1868) վեպը, որը պատմում է Սքոթլենդ Յարդի հետախույզի մասին, որը հետաքննում է արժեքավոր ադամանդի գողությունը, նկարագրվել է որպես ոստիկանական ընթացակարգային ժանրի, թերևս, ամենավաղ վառ օրինակը։ Ռոբերտ Լուի Սթիվենսոնի «Բժիշկ Ջեքիլի և պարոն Հայդի տարօրինակ դեպքը» (1886) գոթական վեպում տեսուչ Նյուքոմենը՝ Սքոթլանդ Յարդի հետախույզը, ուսումնասիրում է Հայդի ձեղնահարկը Սոհոյում և հայտնաբերում նրա այլասերված կյանքի ապացույցները։

Ալֆրեդ Հիչքոքի 1929 թվականին նկարահանված «Շանտաժ» թրիլլեր ֆիլմում (լայնորեն համարվում է բրիտանական առաջին ձայնային ֆիլմը) ներկայացնում է Սքոթլենդ Յարդի դետեկտիվ Ֆրենկ Ուեբերը (մարմնավորվում է Ջոն Լոնգդենը)։ Մոնթի Փայթոնի 1969 թվականի «Աշխարհի ամենազվարճալի կատակը» կատակերգության մեջ Գրեհեմ Չեփմենը մարմնավորում է Սքոթլենդ Յարդի տեսուչին, ով կատակը ձեռքին դուրս է գալիս տնից՝ նախքան ծիծաղից մահանալը։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Լոնդոն
Կատեգորիա:Մեծ Բրիտանիայի պետական կառուցվածք
Կատեգորիա:Միացյալ Թագավորության իրավապահ մարմիններ