Kyuss (խումբ)

**Kyuss** (),  ամերիկյան սթոուներ ռոք խումբ, ձևավորվել է 1987 թվականին Կալիֆոռնիայի Փամ Դեզերթ քաղաքում և համարվում է ժանրի կարևորագույն մեկը։ Խումբը լուծարվել է 1995 թվականին, և մի շարք անդամներ հետագայում դարձել են նշանավոր խմբերի անդամներ կամ հիմնել են նոր խմբեր, այդ թվում՝ «*Queens of the Stone Age*», «*Screaming Trees*», «*Fu Manchu*», «*Dwarves*», «*Eagles of Death Metal*», «*Mondo Generator*», «*Hermano*», «*Unida*», «*Slo Burn*» և «*Them Crooked Vultures*»։

2010 թվականի նոյեմբերին խմբի երեք նախկին անդամներ (բացառությամբ Ջոշ Հոմիի, որը հրաժարվել էր մասնակցել) վերամիավորվեցին՝ շրջագայության համար ընտրելով «*Kyuss Lives!***»** նորացված անունը և ծրագրեցին ձայնագրել նոր ալբոմ։ Սակայն Հոմիի կողմից ներկայացված դաշնային դատական հայցից հետո Օլիվերին լքեց խումբը 2012 թվականի մարտին։ Հինգ ամիս անց դատարանը վճռեց, որ Գարսիան և Բյորկը իրավունք չունեն «*Kyuss Lives!»* անունով ձայնագրություններ թողարկել։ Արդյունքում խումբը փոխեց անունը՝ դառնալով «*Vista Chino***»**։

## Պատմություն
### Որպես «''Katzenjammer''» և «''Sons of Kyuss''» (1987 - 1991)
Խումբը ձևավորվել է 1987 թվականին և սկսել է փորձեր անել «*Katzenjammer»* անունով (գերմաներեն սլենգ՝ «կախազարդ», բառացի՝ «կատվի ողբ»), սակայն ի վերջո ընտրել է «*Sons of Kyuss»* անունը։ Բրենթ Բյորկը ընտրել է այս անունը՝ ներշնչվելով «*Advanced Dungeons & Dragons»* սեղանի խաղում հայտնվող անմահ հրեշից։ 1989 թվականին խումբը ձայնագրեց իր առաջին համանուն EP-ալբոմը՝ «*Sons of Kyuss***»**, որն ընդգրկում էր բաս կիթառահար Քրիս Քոքրելի մասնակցությունը։ 1990 թվականին խումբը ինքնուրույն թողարկեց EP-ն, ինչից հետո բաս կիթառի պարտականությունները հանձվեցին Նիք Օլիվերիին, ով նախկինում նվագել էր երկրորդ կիթառը «*Katzenjammer***»** խմբում։ Նույն ժամանակ խումբը կրճատեց իր անունը՝ դառնալով պարզապես «*Kyuss»*։

### Որպես Kyuss (1991 - 1995)
*«Kyuss»*-ի առաջին կազմը ներառում էր վոկալիստ Ջոն Գարսիային, կիթառահար Ջոշ Հոմիին, բաս կիթառահար Նիք Օլիվերիին և թմբկահար Բրենթ Բյորկին։ Խումբը աստիճանաբար ձեռք բերեց տեղական երկրպագուների բազա Կալիֆոռնիայի Փամ Դեզերթ քաղաքում՝ հաճախ ելույթ ունենալով տարբեր խնջույքներում և երեկույթներում, որոնք կազմակերպվում էին Հարավային Կալիֆոռնիայի անապատային և մեկուսացված վայրերում։ Այս պատահական ու հիմնականում բացօթյա համերգները հայտնի էին որպես **«**գեներատորային խնջույքներ**»**, որտեղ փոքրաթիվ մարդիկ հավաքվում էին, խմում գարեջուր և հոսանք ստանում բենզինով աշխատող գեներատորներից։ Ջոշ Հոմին նշել է, որ անապատում նվագելը «դարձավ խմբի ձևավորող գործոնը», ավելացնելով․ «Այստեղ ակումբներ չկան, այնպես որ կարող ես նվագել միայն անվճար։ Եթե մարդկանց դու դուր չգաս՝ կասեն քեզ։ Չես կարող վատը լինել»։

Այնուհետև խումբը պայմանագիր ստորագրեց անկախ «*Dali Records»* լեյբլի հետ, որը «*Chameleon Records*»-ի դուստր կազմակերպությունն էր և տարածվում էր «*Elektra Records***»** ընկերության միջոցով։ Այս լեյբլն էլ 1991 թ. սեպտեմբերին թողարկեց խմբի դեբյուտային ալբոմը՝ «*Wretch»*։ Ալբոմի մի քանի երգեր նորից ձայնագրված տարբերակներն էին «*Sons of Kyuss***»** EP-ից։ Թեև ալբոմի վաճառքը դանդաղ էր ընթանում, խումբը արագորեն սկսեց տարածվել՝ որպես հզոր կենդանի ելույթներով հայտնի խմբակ։ Կիթառահար Ջոշ Հոմեն շուտով ճանաչում ձեռք բերեց իր յուրօրինակ՝ ցածր ձայնավորված (downtuned), փսիխոդելիկ կիթառային ոճով։ Նա նաև առանձնանում էր նրանով, որ էլեկտրական կիթառը նվագում էր բաս կիթառի համար նախատեսված ուժեղացուցիչների միջոցով՝ ստեղծելով բաս-հագեցած հնչողություն։

1992 թվականին խումբը սկսեց աշխատանքը իր հաջորդ ալբոմի վրա՝ «*Blues for the Red Sun***»**, նոր պրոդյուսեր Քրիս Գոսսի հետ։ Գոսսը լիովին հասկացավ խմբի ոգին և ստուդիայում կարողացավ վերարտադրել նրանց կենդանի հնչողությունը։ Ալբոմը թողարկվեց նույն թվականի հունիսին, արժանացավ քննադատների բարձր գնահատականներին և այժմ համարվում է սթոուներ ռոքի լավագույն ձայնագրություններից մեկը։ 1993 թվականի վերջին «*Kyuss»*-ը հրավիրվեց որպես հյուր-խումբ «*[[Metallica]]»*-ի ավստրալիական շրջագայության ինը համերգների ընթացքում։ Խումբը հաճախ էին համեմատում սթոուներ ռոքի կնքահայրեր «*Black Sabbath»*-ի հետ։ Թեև Հոմեն պնդում էր, որ այդ ժամանակ շատ բան չգիտեր այդ խմբի մասին, Բյորկը նշել է, որ ինքն ու Օլիվերին մեծապես ազդվել էին բրիտանական լեգենդար խմբից։ Ալբոմի ավարտից հետո Օլիվերին լքեց խումբը, և նրան փոխարինեց Սքոթ Ռիդերը, ով դեռևս վեց ամիս առաջ The Obsessed խմբի հետ Արևմտյան ափի շրջագայության ժամանակ հրավիրվել էր միանալ «*Kyuss»*-ին։ Նա առաջին անգամ բեմ բարձրացավ «*Blues for the Red Sun»*-ի թողարկման երեկույթին։

1993 թվականին «*Kyuss»* խումբը տեղափոխվեց «*Dali»*-ից դեպի գլխավոր «*Chameleon Records*'»*** լեյբլը և սկսեց իր երրորդ ալբոմի՝ «''Welcome to Sky Valley»''-ի աշխատանքները''''։ Ինչպես նախորդ ալբոմի դեպքում, պրոդյուսերը կրկին Քրիս '''Գոսսն''' էր, և այս ալբոմում խումբը ցուցադրում էր ավելի [[Փսիխոդելիկ ռոք|փսիխոդելիկ]] և հասուն հնչողություն։ Սակայն այս ժամանակ անձնական խնդիրներ առաջացան․ թմբկահար Բրենթ Բյորկը լքեց խումբը ձայնագրություններից հետո։ Նա իր հեռացման պատճառը նշում էր որպես շրջագայությունների նկատմամբ ուժեղ հակակրանք, ինչպես նաև ճանապարհին զարգացող խմբային հարաբերությունների բարդությունները։ Նրան փոխարինեց Ալֆրեդո Հերնանդեսը, ով 1980-ականների կեսերին «''Across the River»'' խմբում միաժամանակ նվագել էր Սքոթ Ռիդերի հետ։ «''Welcome to Sky Valley»'' ալբոմը ի սկզբանե նախատեսված էր թողարկվել 1994 թվականի հունվարին, սակայն «''Chameleon»'' լեյբլը փակվեց 1993 թվականի նոյեմբերին։ Դրանից հետո «''Elektra Records»'' ընկերությունը վերցրեց խմբի պայմանագիրը և թողարկեց ալբոմը 1994 թվականի հունիսին։ Այն արժանացավ քննադատների բարձր գնահատականներին։ Ալբոմի սինգլներից մեկը՝ «''Demon Cleaner***»**, զբաղեցրեց 78-րդ հորիզոնականը [[Միացյալ Թագավորություն|Մեծ Բրիտանիայի]] սինգլների չարթում։

1995 թ․ հուլիսին «''Kyuss»-ը'' թողարկեց իր չորրորդ և վերջին ալբոմը՝ «''...And the Circus Leaves Town***»*'։ Սա խմբի միակ ալբոմն էր, որն ամբողջությամբ ձայնագրվել էր խոշոր լեյբլի՝ «*Elektra***»**-ի համար։ Այն ներկայացնում էր ավելի պարզ և ուղղակի հնչողություն՝ ի տարբերություն նախորդ՝ ինստրումենտալ հարստությամբ առանձնացող «*Sky Valley***»** ալբոմի։ «*One Inch Man***»** երգը թողարկվեց որպես ալբոմի միակ սինգլ՝ 1995 թվականի հունիսին, որի համար նաև նկարահանվեց տեսահոլովակ։ Ալբոմը կոմերցիոն առումով այնքան հաջող չէր, որքան նախորդը, և ստացավ տարբեր կարծիքներ քննադատներից։ «*Kyuss»* խումբը պաշտոնապես լուծարվեց 1995 թվականի ամռանը։

Խմբի ՝ 1995 թվականի լուծարումից հետո երկրպագուների շրջանում հաճախակի և շարունակական լուրեր ու ենթադրություններ էին շրջանառվում՝ «*Kyuss»*-ի հնարավոր վերամիավորման մասին։ Երբ 2004 թվականի վերջում Ջոշ Հոմեից հարցրին՝ արդյոք խումբը երբևէ կվերամիավորվի, նա պատասխանեց, որ մոտ ապագայում դա քիչ հավանական է։ Սակայն 2005 թվականի դեկտեմբերի 20-ին Ջոն Գարսիան անակնկալ կերպով բեմ բարձրացավ «*Queens of the Stone Age***»** խմբի հետ՝ Լոս Անջելեսի «*Wiltern LG***»** դահլիճում իրենց ելույթի ժամանակ։ Նրանք միասին կատարեցին «*Kyuss***»** երեք երգ՝ *«Thumb», «Hurricane»,«Supa Scoopa» և «Mighty Scoop»։* Հաղորդվում է, որ խումբը բազմաթիվ առաջարկներ է ստացել վերամիավորվելու վերաբերյալ, սակայն բոլորն էլ մերժվել են։

Սքոթ Ռիդերն էլ է մեկնաբանել «*Kyuss*» խմբի հնարավոր վերամիավորումը 2008 թվականի սկզբին՝ ասելով. «Կարծում եմ՝ բոլորը՝ Ջոշից բացի, դա կանեն առանց երկմտելու»։ Նա նաև նշել է, որ «կանի դա նորից նույնիսկ միայն անվճար գարեջրի համար»։

### Լուծարումից հետո (1996 - ներկա)
Խմբի լուծարումից անմիջապես հետո Ջոշ Հոմեն միացավ «*Screaming Trees*» խմբի շրջագայությանը՝ որպես ռիթմ կիթառահար և սկսեց իր աշխատանքը «*The Desert Sessions***»** ձայնագրման նախագծի վրա։ 1997 թ․ դեկտեմբերին թողարկվեց անցումային բնույթի միավոր EP, որտեղ ներառված էին «*Kyuss*» - ի երեք երգեր («*Into the Void*» - «*[[Բլեք Սաբաթ|Black Sabbath]]***»**-ի քավեր տարբերակը, «Fatso Forgotso» և «Flip the Phase») և «*Queens of the Stone Age***»** - ի երեք երգեր («*If Only Everything*», «*Born to Hula*» և «*Spiders & Vinegaroons*»)։ 1998 թվականի Հոմեն և Հերնանդեսը ձևավորեցին «*Queens of the Stone Age»* խումբը և խմբի դեբյուտային ալբոմի ավարտից հետո որպես բաս կիթառահար հրավիրեցին Օլիվերիին։

Ալֆրեդո Հերնանդեսը հետագայում նվագել է «*Yawning Man*», «*Ché***»** և «*Orquesta del Desierto***»** խմբերում։ Նիք Օլիվերին հիմնադրել է «*Mondo Generator*» խումբը, որի անունը վերցված է «*Kyuss»*-ի միակ երգից, որի տեքստն ու երաժշտությունը ամբողջությամբ իրենն են։ Բրենթ Բյորկը հիմնել է «*Brant Bjork and the Bros***»** խումբը, հանդես է եկել «*Fu Manchu***»**-ի և «*Mondo Generator***»**-ի կազմում, ինչպես նաև թողարկել է մի քանի սոլո ալբոմներ։

Ջոն Գարսիան ձևավորեց «*Slo Burn*» խումբը, որը կարճատև կյանք ունեցավ՝ թողարկելով միայն մեկ EP՝ «*Amusing the Amazing***»**, և լուծարվեց 1997 թվականի սեպտեմբերին։ Նա որոշ ժամանակ կապ է ունեցել «*Karma to Burn***»** խմբի հետ։ 1998-ին նա սկսեց համագործակցել «*Unida***»** խմբի հետ՝ թողարկելով մեկ EP, մեկ լիարժեք ալբոմ և մեկ չթողարկված ձայնագրություն։ Նույն ժամանակ սկսեց աշխատանքը «*Hermano***»** խմբի հետ, որի կազմում մինչ այժմ թողարկել է երեք ստուդիական և մեկ կենդանի ելույթի ալբոմ։ Վերջին տարիներին Գարսիան սկսել էր աշխատել սոլո ալբոմի վրա։

1997 թվականին Հոմեն, Բյորկը և Օլիվերին միասին ձայնագրեցին երեք երգ՝ «*13th Floor*», «*Simple Exploding Man*» և «*Cocaine Rodeo*», որոնք ընդգրկվեցին «*Mondo Generator***»** խմբի դեբյուտային «*Cocaine* *Rodeo***»** ալբոմում (թողարկվել է 2000 թվականին)։ Մի երգում նաև մասնակցել են Գարսիան և Քրիս Գոսսը։ Շատ երկրպագուներ այս երգերը համարում են «*Kyuss***»**-ի իսկական վերջին ձայնագրությունները։

2000 թվականին թողարկվեց համերգային և հազվադեպ երգերի հավաքածու՝ «*Muchas Gracias: The Best of Kyuss***»** անվանումով։ Այն ընդգրկում էր խմբի սինգլները, ինչպես նաև կենդանի ելույթների նյութեր։ Թեև «*Kyuss»*-ից մնացել են որոշ հազվագյուտ ձայնագրություններ, դրանց մեծ մասը ներառվել է «*Muchas Gracias***»**-ում, և նոր թողարկումներ համարյա անհավանական են։ 2005 թվականին «*Ջոն Գարսիան***»** «*[[Billboard]]*»-ին տված հարցազրույցում ասել է․

2010 թվականին հայտարարվեց եվրոպական շրջագայություն «*John Garcia plays Kyuss*» անվան ներքո։ 2010 թվականի հունիսին նախկին «*Kyuss»-ի* անդամներ Նիք Օլիվերին և Բրենթ Բյորկը միացան Գարսիային բեմում՝ Ֆրանսիայի Կլիսոն քաղաքում անցկացվող «*Hellfest»* փառատոնի ժամանակ։ Նրանք միասին կատարեցին «*Green Machine***»** և «*Gardenia***»** երգերը, ինչպես նաև միացան Գարսիային շրջագայության մի քանի այլ համերգների ընթացքում։

2010 թվականի նոյեմբերին Գարսիան, Օլիվերին և Բյորկը հայտարարեցին, որ պատրաստվում են շրջագայել նոր անվամբ՝ «*Kyuss Lives!»*, կիթառահար Բրունո Ֆևերիի մասնակցությամբ։ Նոր խմբանվան վերաբերյալ Գարսիան նշել է․ «*Kyuss»* երբեք չի լինի առանց Ջոշ Հոմեի, և հույս ունեմ, որ ապագայում նա և ես կկարողանանք միասին գրելու վրա աշխատել»։ Խումբը հանդես եկավ համերգներով Եվրոպայում, Ավստրալիայում, Նոր Զելանդիայում, Հյուսիսային և Հարավային Ամերիկայում։ Նրանք նաև հայտարարեցին նոր ստուդիական ալբոմի ձայնագրման ծրագրի մասին, որը նախատեսվում էր թողարկել 2012 թվականի ամռանը, ինչպես նաև՝ կենդանի ելույթների ալբոմի մասին։
Սակայն 2012 թվականի մարտին հայտնի դարձավ, որ Ջոշ Հոմեն, համախմբելով բաս կիթառահար Սքոթ Ռիդերի աջակցությունը, դաշնային դատարանում դատական հայց է ներկայացրել Ջոն Գարսիայի և Բրենթ Բյորկի դեմ՝ մեղադրելով նրանց ապրանքանիշի իրավունքների խախտման և սպառողական խաբեության մեջ՝ կապված «*Kyuss*» - ի անվան օգտագործման հետ։ Թեև «*Kyuss» - ի* անվան հեղինակն ի սկզբանե եղել էր հենց Բյորկը, Օլիվերին հրաժարվեց նախագծից նույն ամսվա վերջին, երբ պարզվեց, որ Գարսիան և Բյորկը փորձել են վերահսկողություն հաստատել «*Kyuss»-ի* ապրանքանիշի վրա։

2012 թվականի օգոստոսին դատարանը վճռեց, որ Ջոն Գարսիան և Բրենթ Բյորկը չեն կարող որևէ ձայնագրություն՝ ո՛չ ստուդիական, ո՛չ կենդանի, թողարկել «*Kyuss Lives!***»** անունով։ Թեև նրանց թույլատրվեց շարունակել համերգներ տալ այդ անունով, պայմանով, որ «*Lives!***»** բառը գրվի նույն չափով և անմիջապես *Kyuss* բառի կողքին՝ խառնաշփոթից խուսափելու համար, դատավորը նախազգուշացրեց, որ ապագայում նրանք կարող են խնդիրների բախվել և ավելացրեց․ «Պաշտպանների լավագույն շահերից է բխում նոր անունով բրենդավորումը սկսել»։ 2012 թվականի նոյեմբերի 29-ին հայտարարվեց, որ «*Kyuss Lives!***»** խումբը փոխել է իր անունը՝ դառնալով «*Vista Chino***»**։

2020 թվականի հուլիսին Ջոշ Հոմեն հայտարարել էր, որ բաց է «*Kyuss»*-ի վերամիավորման հնարավորությունը։ Նա ասել էր․ «Եղել են պահեր, երբ մտածել եմ՝ այսպես ավարտվել չի կարող։ Իսկ այժմ միակ ճիշտ ավարտը կնշանակեր՝ ելույթ ունենալ»։ 2021 թվականին Բրենթ Բյորկը նշել է, որ կապ է հաստատել Հոմեի հետ՝ արձագանքելով նրա մեկնաբանություններին, սակայն վերամիավորման հավանականությունը դարձել է կասկածելի՝ Հոմեի կողմից հետագա հաղորդակցության բացակայության պատճառով։

## Ոճ և ժառանգություն
*«Kyuss»* խումբը համարվում է 1990-ականների սթոուներ ռոքի առաջամարտիկներից։ Էդուարդ Ռւվադավիան (*[[Allmusic|AllMusic]]*) խմբի ձայնը նկարագրել է որպես «կեղտոտ, ցածր ձայնով կիթառների, տիեզերական սեսիաների, արագընթաց թրեշ մետալի ռիթմերի և բնական թմբուկների համադրություն»։ Կիթառահար Ջոշ Հոմեն օգտագործել է C ձայնավորումը (նվազեցված տոնայնություն) և նվագել է իր կիթառը բասիմիջոցով՝ « ինտենսիվություն» ստանալու համար։

*«Kyuss»* խմբին հաճախ համեմատում են «*The Velvet Underground***»**-ի հետ՝ ծանր ռոքի և մետալի շրջանակներում, մասնավորապես այն պատճառով, որ նրանք կոմերցիոն մեծ հաջողությունների չհասան, սակայն թողեցին հսկայական ազդեցություն ժանրի վրա։

## Խմբի անդամներ
* Ջոշ Հոմե - կիթառ, բեք վոկալ (1987-1995)
* Ջոն Գարսիա - գլխավոր վոկալ (1987-1995)
* Բրենթ Բյորկ - թմբուկներ (1987-1994)
* Քրիս Քոքրել - բաս կիթառ (1987-1991)
* Նիք Օլիվերի - ռիթմ, կիթառ (1987-1988), բաս կիթառ, բեք և գլխավոր վոկալ (1991-1992)
* Սքոթ Ռիդեր - բաս կիթառ, բեք վոկալ (1992-1995)
* Ալֆրեդո Հերնանդես - թմբուկ (1994-1995)

### Կազմեր

### Ժամանակագրություն

ImageSize = width:700 height:auto barincrement:18
PlotArea = left:100 bottom:80 top:10 right:0
Alignbars = justify
DateFormat  = mm/dd/yyyy
Period = from:01/01/1987 till:09/09/1995
TimeAxis = orientation:horizontal format:yyyy
Legend = orientation:vertical position:bottom columns:4
ScaleMajor = increment:2 start:1987
ScaleMinor = increment:1 start:1987

Colors =
 id:lvocals     value:red         legend:Գլխավոր_վոկալ
 id:bvocals     value:pink        legend:Բեք_վոկալ
 id:lguitar     value:teal        legend:Գլխավոր_կիթառ
 id:rguitar     value:brightgreen legend:Ռիթմ_կիթառ
 id:bass        value:blue        legend:Բաս
 id:drums       value:orange      legend:Թմբուկներ
 id:studio      value:black       legend:Ստուդիո_ալբոմներ
 id:EP          value:gray(0.5)   legend:EPs

LineData =
  layer:back
  at:04/19/1990 color:EP
  at:09/23/1991 color:studio
  at:06/30/1992
  at:06/28/1994
  at:07/11/1995

BarData =
  bar:John    text:"Ջոն Գարսիա"
  bar:Josh    text:"Ջոշ Հոմ"
  bar:Nick    text:"Նիք Օլվերի"
  bar:Chris   text:"Քրիս Քոքրել"
  bar:Scott   text:"Սքոթ Րիդեր"
  bar:Brant   text:"Բրանթ Բյորկ"
  bar:Alfredo text:"Ալֆրեդո Հերնանդեզ"

PlotData=
  width:11 textcolor:black align:left anchor:from shift:(10,-4)
  bar:John    from:start      till:end        color:lvocals
  bar:Josh    from:start      till:end        color:lguitar
  bar:Josh    from:start      till:end        color:bvocals width:3
  Bar:Josh    from:07/01/1988 till:end        color:rguitar width:7
  bar:Nick    from:start      till:06/30/1988 color:rguitar
  bar:Nick    from:06/30/1991 till:08/31/1992 color:bass
  bar:Nick    from:06/30/1991 till:08/31/1992 color:lvocals width:3
  bar:Chris   from:start      till:06/30/1991 color:bass
  bar:Scott   from:08/31/1992 till:end        color:bass
  bar:Scott   from:08/31/1992 till:end        color:bvocals width:3
  bar:Brant   from:start      till:09/01/1994 color:drums
  bar:Alfredo from:09/01/1994 till:end        color:drums


## Դիսկոգրաֆիա
**Wretch* (1991)
* *Blues for the Red Sun* (1992)
**Welcome to Sky Valley* (1994)
**...and the Circus Leaves Town* (1995)

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:1987 հիմնադրված երաժշտական խմբեր
Կատեգորիա:Ամերիկյան երաժշտական խմբեր
Կատեգորիա:Ամերիկյան հևի մետալ երաժշտական խմբեր
Կատեգորիա:Ամերիկյան ռոք խմբեր
Կատեգորիա:Երաժիշտներ
Կատեգորիա:Երաժշտական խմբեր այբբենական կարգով
Կատեգորիա:Ռոք երաժշտություն
Կատեգորիա:Ռոք խմբեր