Booking.com

alt=|thumb|Booking.com կազմակերպության գլխավոր գրասենյակը Ամստերդամում

**Booking.com,** տուրիստական ամենամեծ գործակալություններից մեկը։

Գլխավոր գրասենյակը գտնվում է Ամստերդամում։ Հանդիսանում է Booking Holdings կազմակերպության դուստր ձեռնարկությունը։

2022 թվականին ընկերության բջջային հավելվածն ամենաշատ ներբեռնվողն է եղել տուրիստական գործակալությունների շարքում։

2022 թվականի դեկտեմբերի 31-ի դրությամբ կայքն առաջարկել է բնակարանների ամրագրման ծառայություններ մոտ 2,7 միլիոն կացարանների համար, ներառյալ 400,000 հյուրանոցներ, ռեզորտներ և 2,3 միլիոն տուն, բնակարաններ ավելի քան 220 երկրներում։ Այն նաև առաջարկում է շրջագայություններ և ակտիվ հանգստի տարբերակներ ավելի քան 1200 քաղաքներում։

## Պատմություն
1996 թվականին Տվենտեի (Նիդերլանդներ) համալսարանի ուսանող Գերտ-Յան Բրուինսման հիմնադրել է Bookings.nl-ը։

2000 թվականին ստեղծվել է Booking.com կայքը, այն ժամանակ, երբ Bookings.nl միավորվել է Bookings Online հետ (որը գործել է նախկինում Bookings.org անունով և հիմնադրել են Սիկոն, Ալեք Բեհրենսը, Մարին Մայզերը և Բաս Լեմմենսը)։ Այսպիսով, անունը և կայքի հասցեն () փոխվել են Booking.com-ի, իսկ Սթեֆ Նորդենը նշանակվել է նրա գործադիր տնօրեն։

2005 թվականի հուլիսին Priceline Group կազմակերպությունը գնել է Booking.com կայքը 133 միլիոն դոլարով, իսկ ActiveHotels.com-ին (հյուրանոցների առցանց ամրագրման եվրոպական մի ընկերության) ՝ 161 միլիոն դոլարով։ Վերջիներիս միավորելով ՝ ստեղծել է Booking Holdings անունը կրող կազմակերպությունը։

2010-2012 թվականների ընթացքում ընկերությունը գործարկել է բջջային հավելվածներ iPad-ի, Android, iPhone, iPod Touch, Windows 8 և Kindle Fire համակարգերի համար։

2023 թվականի ամռանը Booking.com կայքը հայտարարել է արհեստական ինտելեկտի վրա հիմնված ճամփորդությունների պլանավորման ծրագրի փորձարկման մեկնարկի մասին։ Այն անվանվել է AI Trip Planner, որը հիմնված է ChatGPT տեխնոլոգիայի վրա։ Այն նախատեսված է օգնելու ընտրել ուղղություն, պլանավորել երթուղին և այլն։

## Ֆինանսական տեղեկատվություն
Booking.com կազմակերպության հիմնական ֆինանսական տվյալները ներկայացված են ստորև (դեկտեմբերի 31-ին ավարտվող ֆինանսական տարվա դրությամբ)․

## Հակասություններ և քննադատություններ
### Մեղադրանքներ հակամրցակցային պայմանների համար
2012 թվականի սեպտեմբերին *Միացյալ Թագավորության մրցակցային մարմինը* ()՝ *Արդար առևտրի գրասենյակը* (, հայտարարություն է տարածել Booking.com, Expedia և IHG Army Hotels ֆիրմաների դեմ՝ պնդելով, որ Booking.com և Expedia կազմակերպությունները առանձին պայմանավորվածություններ են կնքել IHG Army Hotels հետ, որը սահմանափակել է առցանց զբոսաշրջային գործակալի հնարավորությունը՝ զեղչելու հյուրանոցային համարների կացության գինը։

Իսկ կազմակերպություններն առաջարկել են մրցակցային մարմնին փոխել իրենց սահմանափակումները։ OFT-ն ընդունեց առաջարկը, սակայն ավելի ուշ այն մերժվեց բարձրագույն մարմնի կողմից դատարանում։

2015 թվականի ապրիլին Ֆրանսիայի, Շվեդիայի և Իտալիայի՝ մրցակցությունը կարգավորող մարմինները ընդունեցին Booking.com առաջարկը՝ հրաժարվելով «դրույքաչափերի հավասարության» դրույթից և այդպիսով թույլատրել մրցակից զբոսաշրջային գործակալներին առաջարկել հյուրանոցների ավելի ցածր գներ, քան Booking.com-ը։ Booking.com հետագայում համաձայնեց կիրառել այս առաջարկը ԵՄ բոլոր երկրներում։ Հյուրանոցներին դեռևս արգելված է զեղչել գները սեփական կայքերում։

2015 թվականի ապրիլին Եվրամիությունը նախազգուշացրեց, որ Booking.com օնլայն հարթակում գործող ընկերություններից է, որը կարող է անվերադարձորեն շուկայի գերիշխանություն ձեռք բերել։

2017 թվականի մարտին թուրքական դատարանը դադարեցրեց Booking.com գործունեությունը Թուրքիայում՝ թուրքական տուրիստական գործակալների ասոցիացիայի (TÜRSAB) կողմից հարուցված գործով, քանի որ խախտվել էր թուրքական մրցակցային օրենսդրությունը։ Թուրքիայում արգելափակվել է կայքը, սակայն կայքը և հավելվածը կարող են օգտագործվել օտար երկրներից՝ Թուրքիայում հյուրանոցների ամրագրումներ կատարելու համար։

### Հաճախորդների տվյալների արտահոսք
2014 թվականի նոյեմբերին պարզվեց, որ հանցագործները կարողացել են կայքից ստանալ հաճախորդների տվյալները։ Booking.com-ը հայտարարել է, որ հակազդում է խարդախներին և հատուցում է Մեծ Բրիտանիայից, ԱՄՆ-ից, Ֆրանսիայից, Իտալիայից, ԱՄԷ-ից և Պորտուգալիայից տուժած հաճախորդներին։ Խարդախությունից հետո Booking.com-ը փոփոխություններ է կատարել, որպեսզի տվյալները հասանելի լինեն միայն հյուրանոցի սերվերին միացված համակարգիչներին։

Կայքը կրկին հայտնվել է հաքերների թիրախում 2018 թվականի հունիսին։

2021 թվականի ապրիլի 6-ին *Նիդեռլանդների Տվյալների պաշտպանության մարմինը* () 475,000 եվրո տուգանք է կիրառել՝ Տվյալների պաշտպանության ընդհանուր կանոնակարգով սահմանված ժամկետում խախտումը չներկայացնելու համար։ Հանցագործները ձեռք են բերել ավելի քան 4000 հաճախորդների անձնական տվյալներ, ներառյալ գրեթե 300 մարդու վարկային քարտի տվյալներ։

### Գների գանձման միջնորդավճարներ (ներառյալ ԱԱՀ)
2019 թվականի հուլիսին Aldemar հյուրանոցային ցանցը, հղում անելով «[Booking.com-ի կողմից] շուկայի օրենքներին հակասող գործողություններին», դադարեցրեց իր մասնակցությունը Booking.am-ին իր մասնակցությունը։ Հունաստանի հյուրանոցների ասոցիացիան դատապարտել է Bookings.com պրակտիկան՝ տոկոսային վճարը գանձելու ամբողջ սենյակի գնից (ԱԱՀ ներառյալ)։

### Խարդախների ՝ հյուրերի հետ կապ հաստատում
2023 թվականին BBC լրատվականը պարզել է, որ մի շարք խարդախներ հյուրերի հետ կապվել են Booking.com հաղորդագրությունների պաշտոնական համակարգից, կեղծ նամակների և WhatsApp միջոցով, ինչը հանգեցրել է ֆինանսական լուրջ կորուստների և հաճախորդների տվյալների արտահոսքի։ Հյուրերը դժգոհեցին, որ շատ դժվար է կապվել Booking.com-ի հետ այս հարցի շուրջ՝ պատճառաբանելով հաճախորդների վատ սպասարկումը։ Խարդախները հյուրերին ուղղորդում են դեպի Booking.com կայքի կրկնօրինակները, որոնք պարունակում են ամրագրման տվյալները և հյուրի անձնական տվյալները և խնդրում են նրանց վճարում կատարել, գումարի ժամանակավոր փոխանցում կամ քարտի վավերացում։

### Վճարումների ուշացումներ
2023 թվականին Booking.com-ին մեղադրել են հյուրընկալողներին ճիշտ ժամանակին չվճարելու համար։ Այս խնդիրը բարձրաձայնել են մի շարք երկրների հյուրընկալողներ (Շոտլանդիայից, Անգլիայից, Ավստրալիայից, Նոր Զելանդիայից, Շվեդիայից****, Նիդեռլանդներից, Դանիայից, Խորվաթիայից, Հունգարիայից, Ճապոնիայից, Թաիլանդից,Ինդոնեզիայից)։

2023 թվականի հուլիսին, օգոստոսին և սեպտեմբերին հունգարական մամուլում ամենաշատն է լուսաբանվել այս սկանդալը։ Վճարումների սկանդալի նոր մանրամասները մի քանի շաբաթ շարունակ եղել են հունգարական վստահելի լրատվական կայքերի առաջին էջերին։ Հունգարիայի մրցակցային մարմինը () անհրաժեշտ է համարել արագացված հետաքննություն պահանջել՝ հունգարական կացարանների մատակարարներին ունեցած պարտքի գործի շրջանակներում։ Միևնույն ժամանակ Հունգարիայի զբոսաշրջության գործակալությունը () իրավաբանական օգնություն է առաջարկել տուժողներին և հարցաթերթ է ուղարկել հունգարական կացարաններ տրամադրողներին՝ խնդրի չափը գնահատելու համար։

Booking.com-ի գործադիր տնօրեն Գլեն Ֆոգելը նոյեմբերի 7-ին հրապարակած իր նամակով ներողություն է խնդրել այն մարդկանցից, ովքեր տուժել են վճարումների մասին սկանդալից և ժամանակին չեն ստացել իրենց գումարը։ Ավելի քան հետաքրքիր է, որ Ֆոգելը գրել է. «Եթե դուք գործընկեր եք, ով դեռ սպասում է վճարմանը, և մենք ձեզ հետ չենք կապվել այս առնչությամբ, խնդրում ենք տեղեկացնել»։

## Ծանոթագրություն

## Արտաքին հղումներ

*https://www.booking.com/

Կատեգորիա:1996
Կատեգորիա:1996 հիմնադրումներ
Կատեգորիա:1996 հիմնադրումներ Նիդերլանդներում
Կատեգորիա:1996 հիմնադրված ընկերություններ
Կատեգորիա:IOS-ի ծրագրային ապահովում
Կատեգորիա:Անդրոիդի ծրագրային ապահովում
Կատեգորիա:Զբոսաշրջիկների բնակավորում
Կատեգորիա:Համացանցային ընկերություններ
Կատեգորիա:Հյուրընկալության ոլորտ
Կատեգորիա:ՆԱՍԴԱՔ-ում ցուցակված ընկերություններ
Կատեգորիա:Նիդերլանդների ընկերություններ
Կատեգորիա:Որոնողական համակարգեր
Կատեգորիա:Տեղեկատվական տեխնոլոգիաներ