open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Մով

**Մով** (), համայնք Ֆրանսիայի Օվրեն-Ռոն-Ալպեր մարզի Արդեշ գավառում։

Բնակչությունը 2008 թվականի դրությամբ կազմում է 1151 մարդ, բնակչության խտությունը` 163.26 մարդ/կմ²։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 7.05 կմ² տարածք։

## Աշխարհագրություն
Գտնվում է Փարիզ քաղաքից 470 կմ հարավ-արևելք, Լիոն քաղաքից` 80 կմ հարավ, Պրիվա քաղաքից` 39 կմ հյուսիս-արևելք։

## Բնակչություն
**Բնակչության քանակը ըստ տարիների**

Աղբյուրներ` Ֆրանսիայի սոցիոլոգիական գիտությունների բարձրագույն դպրոցի տվյալներ

## Տնտեսություն
2010 թվականին ուներ 805 աշխատունակ (15-64 տարեկան) բնակիչ, որոնցից ակտիվ էին 595-ը, իսկ ոչ ակտիվները` 210։ Ակտիվության ցուցանիշը կազմում է 73,9 %։ 595 աշխատունակ մարդկանցից աշխատել է 539 անձ (297 տղամարդ և 242 կին)։ Գործազուրկ են եղել 56 անձ (26 տղամարդ և 30 կին)։ 210 անաշխատունակներից 76-ը եղել են աշակերտներ կամ ուսանողներ, 76-ը` թոշակառուներ, իսկ 58-ը չեն աշխատել տարբեր պատճառներով։

## Տես նաև
* Արդեշ գավառի համայնքների ցանկ

## Արտաքին հղումներ
* INSEE

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Ֆրանսիայի բնակավայրեր
Կատեգորիա:Ֆրանսիայի համայնքներ
Մարիակ

**Մարիակ** (), համայնք Ֆրանսիայի Օվրեն-Ռոն-Ալպեր մարզի Արդեշ գավառում։

Բնակչությունը 2008 թվականի դրությամբ կազմում է 692 մարդ, բնակչության խտությունը` 42.22 մարդ/կմ²։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 16.39 կմ² տարածք։

## Աշխարհագրություն
Գտնվում է Փարիզ քաղաքից 470 կմ հարավ, Լիոն քաղաքից` 105 կմ հարավ, Պրիվա քաղաքից` 25 կմ հյուսիս-արևմուտք։

## Բնակչություն
**Բնակչության քանակը ըստ տարիների**

Աղբյուրներ` Ֆրանսիայի սոցիոլոգիական գիտությունների բարձրագույն դպրոցի տվյալներ

## Տնտեսություն
2010 թվականին ուներ 413 աշխատունակ (15-64 տարեկան) բնակիչ, որոնցից ակտիվ էին 318-ը, իսկ ոչ ակտիվները` 95։ Ակտիվության ցուցանիշը կազմում է 77,0 %։ 318 աշխատունակ մարդկանցից աշխատել է 292 անձ (159 տղամարդ և 133 կին)։ Գործազուրկ են եղել 26 անձ (16 տղամարդ և 10 կին)։ 95 անաշխատունակներից 28-ը եղել են աշակերտներ կամ ուսանողներ, 45-ը` թոշակառուներ, իսկ 22-ը չեն աշխատել տարբեր պատճառներով։

## Տես նաև
* Արդեշ գավառի համայնքների ցանկ

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* INSEE

Կատեգորիա:Ֆրանսիայի բնակավայրեր
Կատեգորիա:Ֆրանսիայի համայնքներ
Մարս (Արդեշի գավառ)

**Մարս** (), համայնք Ֆրանսիայի Օվրեն-Ռոն-Ալպեր մարզի Արդեշ գավառում։

Բնակչությունը 2008 թվականի դրությամբ կազմում է 281 մարդ, բնակչության խտությունը` 15.03 մարդ/կմ²։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 18.69 կմ² տարածք։

## Աշխարհագրություն
Գտնվում է Փարիզ քաղաքից 460 կմ հարավ, Լիոն քաղաքից` 95 կմ հարավ-արևմուտք, Պրիվա քաղաքից` 39 կմ հյուսիս-արևմուտք։

## Բնակչություն
**Բնակչության քանակը ըստ տարիների**

Աղբյուրներ` Ֆրանսիայի սոցիոլոգիական գիտությունների բարձրագույն դպրոցի տվյալներ

## Տնտեսություն
2010 թվականին ուներ 162 աշխատունակ (15-64 տարեկան) բնակիչ, որոնցից ակտիվ էին 117-ը, իսկ ոչ ակտիվները` 45։ Ակտիվության ցուցանիշը կազմում է 72,2 %։ 117 աշխատունակ մարդկանցից աշխատել է 101 անձ (53 տղամարդ և 48 կին)։ Գործազուրկ են եղել 16 անձ (9 տղամարդ և 7 կին)։ 45 անաշխատունակներից 12-ը եղել են աշակերտներ կամ ուսանողներ, 15-ը` թոշակառուներ, իսկ 18-ը չեն աշխատել տարբեր պատճառներով։

## Տես նաև
* Արդեշ գավառի համայնքների ցանկ

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* INSEE

Կատեգորիա:Ֆրանսիայի բնակավայրեր
Կատեգորիա:Ֆրանսիայի համայնքներ
Մերկուե

**Մերկուե** (), համայնք Ֆրանսիայի Օվրեն-Ռոն-Ալպեր մարզի Արդեշ գավառում։

Բնակչությունը 2008 թվականի դրությամբ կազմում է 1186 մարդ, բնակչության խտությունը` 156.67 մարդ/կմ²։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 7.57 կմ² տարածք։

## Աշխարհագրություն
Գտնվում է Փարիզ քաղաքից 500 կմ հարավ, Լիոն քաղաքից` 135 կմ հարավ, Պրիվա քաղաքից` 23 կմ հարավ-արևմուտք։

## Բնակչություն
**Բնակչության քանակը ըստ տարիների**

Աղբյուրներ` Ֆրանսիայի սոցիոլոգիական գիտությունների բարձրագույն դպրոցի տվյալներ

## Տնտեսություն
2010 թվականին ուներ 744 աշխատունակ (15-64 տարեկան) բնակիչ, որոնցից ակտիվ էին 499-ը, իսկ ոչ ակտիվները` 245։ Ակտիվության ցուցանիշը կազմում է 67,1 %։ 499 աշխատունակ մարդկանցից աշխատել է 472 անձ (238 տղամարդ և 234 կին)։ Գործազուրկ են եղել 27 անձ (12 տղամարդ և 15 կին)։ 245 անաշխատունակներից 77-ը եղել են աշակերտներ կամ ուսանողներ, 120-ը` թոշակառուներ, իսկ 48-ը չեն աշխատել տարբեր պատճառներով։

## Տես նաև
* Արդեշ գավառի համայնքների ցանկ

## Արտաքին հղումներ
* INSEE

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Ֆրանսիայի բնակավայրեր
Կատեգորիա:Ֆրանսիայի համայնքներ
Մեյրա

**Մեյրա** (), համայնք Ֆրանսիայի Օվրեն-Ռոն-Ալպեր մարզի Արդեշ գավառում։

Բնակչությունը 2008 թվականի դրությամբ կազմում է 832 մարդ, բնակչության խտությունը` 67.59 մարդ/կմ²։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 12.31 կմ² տարածք։

## Աշխարհագրություն
Գտնվում է Փարիզ քաղաքից 490 կմ հարավ, Լիոն քաղաքից` 130 կմ հարավ, Պրիվա քաղաքից` 27 կմ արևմուտք։

## Բնակչություն
**Բնակչության քանակը ըստ տարիների**

Աղբյուրներ` Ֆրանսիայի սոցիոլոգիական գիտությունների բարձրագույն դպրոցի տվյալներ

## Տնտեսություն
2010 թվականին ուներ 523 աշխատունակ (15-64 տարեկան) բնակիչ, որոնցից ակտիվ էին 353-ը, իսկ ոչ ակտիվները` 170։ Ակտիվության ցուցանիշը կազմում է 67,5 %։ 353 աշխատունակ մարդկանցից աշխատել է 310 անձ (165 տղամարդ և 145 կին)։ Գործազուրկ են եղել 43 անձ (18 տղամարդ և 25 կին)։ 170 անաշխատունակներից 36-ը եղել են աշակերտներ կամ ուսանողներ, 66-ը` թոշակառուներ, իսկ 68-ը չեն աշխատել տարբեր պատճառներով։

## Տես նաև
* Արդեշ գավառի համայնքների ցանկ

## Արտաքին հղումներ
* INSEE

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Ֆրանսիայի բնակավայրեր
Կատեգորիա:Ֆրանսիայի համայնքներ
Ապոլինարիա Սուսլովա

**Ապոլինարիա Պրոկոֆևնա Սուսլովա** (, 1840, Պանինո, Ռուսական կայսրություն - 1918, Սիմֆերոպոլ, Ռուսական կայսրություն), ռուս գրող։

Ֆեոդոր Դոստոևսկու սիրեցյալը (1861֊1866) և ռուս փիլիսոփա, գրաքննադատ Վասիլի Ռոզանովի կինը։ Նադեժդա Սուսլովայի քույրը։

Համարվում է Դոստոևսկու վեպերի մի շարք կանացի կերպարների նախատիպը, ամենից առաջ՝ Պոլինայի կերպարը (բոլորն այդպես էին անվանում Սուսլովային) «Խաղամոլը» վեպում, ինչպես նաև Նաստասիա Ֆիլիպովնայի կերպարը «Ապուշ»-ում և այլն։

Հրատարակել է մի քանի վիպակներ՝ սկսած 1861 թվականին Դոստոևսկու «Վրեմյա» ամսագրում տպագրված «Покуда» վիպակից մինչև «Օտարն ու յուրայինը», որը պատմում է Դոստոևսկու և Սուսլովայի հարաբերությունների մասին։

## Ծանոթագրություններ

## Գրականություն
* Суслова А. П. Годы близости с Достоевским. Воспоминания и письма. — М.: Сабашниковы, 1928. — 196 с.
* Суслова А. П. Чужая и свой: Дневник, повесть, письма. — Минск : Універсітэцкае, 1994. — 152 с.
* Сараскина Л. И. Возлюбленная Достоевского. Аполлинария Суслова: биография в документах, письмах, материалах. — М.: Согласие, 1994. — 456 с.

Կատեգորիա:Ֆեոդոր Դոստոևսկի
Կատեգորիա:Ռուս գրողների կանայք
Կատեգորիա:Հայտնի գրողների մուսաներ
Կատեգորիա:20-րդ դարի կին գրողներ
Կատեգորիա:Սանկտ Պետերբուրգի պետական համալսարանի շրջանավարտներ
Կատեգորիա:Ռուս փիլիսոփաներ
Կատեգորիա:Ռուս գրաքննադատներ
Կատեգորիա:Ռուս ֆեմինիստներ
Կատեգորիա:Ռուսական կայսրության կին գրողներ
Մես (Արդեշի գավառ)

**Մես** (), համայնք Ֆրանսիայի Օվրեն-Ռոն-Ալպեր մարզի Արդեշ գավառում։

Բնակչությունը 2008 թվականի դրությամբ կազմում է 1333 մարդ, բնակչության խտությունը` 69.50 մարդ/կմ²։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 19.18 կմ² տարածք։

## Աշխարհագրություն
Գտնվում է Փարիզ քաղաքից 510 կմ հարավ, Լիոն քաղաքից` 130 կմ հարավ, Պրիվա քաղաքից` 17 կմ հարավ-արևելք։

## Բնակչություն
**Բնակչության քանակը ըստ տարիների**

Աղբյուրներ` Ֆրանսիայի սոցիոլոգիական գիտությունների բարձրագույն դպրոցի տվյալներ

## Տնտեսություն
2010 թվականին ուներ 916 աշխատունակ (15-64 տարեկան) բնակիչ, որոնցից ակտիվ էին 653-ը, իսկ ոչ ակտիվները` 263։ Ակտիվության ցուցանիշը կազմում է 71,3 %։ 653 աշխատունակ մարդկանցից աշխատել է 591 անձ (324 տղամարդ և 267 կին)։ Գործազուրկ են եղել 62 անձ (24 տղամարդ և 38 կին)։ 263 անաշխատունակներից 87-ը եղել են աշակերտներ կամ ուսանողներ, 64-ը` թոշակառուներ, իսկ 112-ը չեն աշխատել տարբեր պատճառներով։

## Տես նաև
* Արդեշ գավառի համայնքների ցանկ

## Արտաքին հղումներ
* INSEE

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Ֆրանսիայի բնակավայրեր
Կատեգորիա:Ֆրանսիայի համայնքներ
Մեզիյակ

**Մեզիյակ** (), համայնք Ֆրանսիայի Օվրեն-Ռոն-Ալպեր մարզի Արդեշ գավառում։

Բնակչությունը 2008 թվականի դրությամբ կազմում է 105 մարդ, բնակչության խտությունը` 3.94 մարդ/կմ²։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 26.66 կմ² տարածք։

## Աշխարհագրություն
Գտնվում է Փարիզ քաղաքից 480 կմ հարավ, Լիոն քաղաքից` 115 կմ հարավ, Պրիվա քաղաքից` 22 կմ արևմուտք։

## Բնակչություն
**Բնակչության քանակը ըստ տարիների**

Աղբյուրներ` Ֆրանսիայի սոցիոլոգիական գիտությունների բարձրագույն դպրոցի տվյալներ

## Տնտեսություն
2010 թվականին ուներ 67 աշխատունակ (15-64 տարեկան) բնակիչ, որոնցից ակտիվ էին 48-ը, իսկ ոչ ակտիվները` 19։ Ակտիվության ցուցանիշը կազմում է 71,6 %։ 48 աշխատունակ մարդկանցից աշխատել է 43 անձ (26 տղամարդ և 17 կին)։ Գործազուրկ են եղել 5 անձ (3 տղամարդ և 2 կին)։ 19 անաշխատունակներից 2-ը եղել են աշակերտներ կամ ուսանողներ, 11-ը` թոշակառուներ, իսկ 6-ը չեն աշխատել տարբեր պատճառներով։

## Տես նաև
* Արդեշ գավառի համայնքների ցանկ

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* INSEE

Կատեգորիա:Ֆրանսիայի բնակավայրեր
Կատեգորիա:Ֆրանսիայի համայնքներ
Մոնեստիե (Արդեշի գավառ)

**Մոնեստիե** (), համայնք Ֆրանսիայի Օվրեն-Ռոն-Ալպեր մարզի Արդեշ գավառում։

Բնակչությունը 2008 թվականի դրությամբ կազմում է 55 մարդ, բնակչության խտությունը` 7.42 մարդ/կմ²։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 7.41 կմ² տարածք։

## Աշխարհագրություն
Գտնվում է Փարիզ քաղաքից 440 կմ հարավ, Լիոն քաղաքից` 70 կմ հարավ, Պրիվա քաղաքից` 55 կմ հյուսիս։

## Բնակչություն
**Բնակչության քանակը ըստ տարիների**

Աղբյուրներ` Ֆրանսիայի սոցիոլոգիական գիտությունների բարձրագույն դպրոցի տվյալներ

## Տնտեսություն
2010 թվականին ուներ 34 աշխատունակ (15-64 տարեկան) բնակիչ, որոնցից ակտիվ էին 22-ը, իսկ ոչ ակտիվները` 12։ Ակտիվության ցուցանիշը կազմում է 64,7 %։ 22 աշխատունակ մարդկանցից աշխատել է 21 անձ (15 տղամարդ և 6 կին)։ Գործազուրկ են եղել 1 անձ (1 տղամարդ և 0 կին)։ 12 անաշխատունակներից 3-ը եղել են աշակերտներ կամ ուսանողներ, 7-ը` թոշակառուներ, իսկ 2-ը չեն աշխատել տարբեր պատճառներով։

## Տես նաև
* Արդեշ գավառի համայնքների ցանկ

## Արտաքին հղումներ
* INSEE

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Ֆրանսիայի բնակավայրեր
Կատեգորիա:Ֆրանսիայի համայնքներ
Նոնիեռ

**Նոնիեռ** (), համայնք Ֆրանսիայի Օվրեն-Ռոն-Ալպեր մարզի Արդեշ գավառում։

Բնակչությունը 2008 թվականի դրությամբ կազմում է 206 մարդ, բնակչության խտությունը` 22.06 մարդ/կմ²։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 9.34 կմ² տարածք։

## Աշխարհագրություն
Գտնվում է Փարիզ քաղաքից 470 կմ հարավ, Լիոն քաղաքից` 100 կմ հարավ, Պրիվա քաղաքից` 24 կմ հյուսիս։

## Բնակչություն
**Բնակչության քանակը ըստ տարիների**

Աղբյուրներ` Ֆրանսիայի սոցիոլոգիական գիտությունների բարձրագույն դպրոցի տվյալներ

## Տնտեսություն
2010 թվականին ուներ 133 աշխատունակ (15-64 տարեկան) բնակիչ, որոնցից ակտիվ էին 90-ը, իսկ ոչ ակտիվները` 43։ Ակտիվության ցուցանիշը կազմում է 67,7 %։ 90 աշխատունակ մարդկանցից աշխատել է 82 անձ (49 տղամարդ և 33 կին)։ Գործազուրկ են եղել 8 անձ (3 տղամարդ և 5 կին)։ 43 անաշխատունակներից 12-ը եղել են աշակերտներ կամ ուսանողներ, 16-ը` թոշակառուներ, իսկ 15-ը չեն աշխատել տարբեր պատճառներով։

## Տես նաև
* Արդեշ գավառի համայնքների ցանկ

## Արտաքին հղումներ
* INSEE

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Ֆրանսիայի բնակավայրեր
Կատեգորիա:Ֆրանսիայի համայնքներ
Միստասինի (գետ)

**Միստասինի** (), գետ Կանադայի Քվեբեկ նահանգի կենտրոնում, հոսում է դեպի Քվեբեկի Սեն-Ժան լիճ։ Ունի 298 կմ երկարություն, ջրային մակերեսը կազմում է 21900 քառակուսի կիլոմետր։ Ակունքը Eau Froide և De Vau Lakes լճերի միջև է, Միստասինի գետի չմշակված տարածքի հյուսիսային մասում՝ ընդարձակ Բե-Ջեյմս մունիցիպալիտետի արևելքում։

Չնայած անվանը, Միստասինի լիճը չի գտնվում Միստասինի գետի ջրահեռացման ավազանում, այլ՝ ակունքից մոտ 80 կմ արևմուտք։ Միստասինի գետը հեշտությամբ շփոթում են իր վտակի՝ Միստասիբի գետի հետ։

Գետի վերին հատվածը բնութագրվում է զառիթափերի, ջրվեժների և կասկադների հաջորդականությամբ։ Նավարկելի է միայն գետաբերանից մինչև Դոլբո-Միստասինի վերջին 25 կիլոմետրը։ Միստասինի գետի վտակներից են Պապիլիոն գետը, Rivière des Framboises (Ազնվամորու գետը), Rivière aux Rats (Առնետների գետը) և Միստասիբի գետը։

## Պատմություն
17-րդ դարում և 18-րդ դարի առաջին կեսին Միստասինի գետը համարվում էր Միստասինի լճի վեց հիմնական առաջնային մուտքերից մեկը։ Լուի Ջոլիեթի 1679 թվականին կազմած քարտեզը ցույց է տալիս Կակիգոուա անունով գետ, որը նշանակում է «այնտեղ, որտեղ ավազը կտրվում է ուղղահայաց»։ Հետագայում այլ քարտեզագիրների կողմից, ինչպիսիք են Լոուրը, 1731 և 1732 թվականներին, Ժան Բատիստ Բուրգինյո դ՛Անվիլը 1755 թվականին, Ժակ Նիկոլաս Բելինը 1764 թվականին, գետը կոչվել է Rivière aux Sables (Ավազի գետ)։ Իր ճանապարհորդության ժամանակ բուսաբան Անդրե Միշոն այն անվանում է Միստասինի գետը։ Թվում է, այս անվան առաջին տեղագրական օգտագործումը գալիս է 1825 թվականից։ Նույն տարում Կամուրասկայի տիրակալ Պասկալ Տաշեն հրատարակում է քարտեզագրական փաստաթուղթ, որտեղ գետին նա տալիս է Միստասինի անվանումը։

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* L'Atlas du Canada 

Կատեգորիա:Կանադայի գետեր
Վարի գեղ (Ակնի գավառ)

**Վարի գեղ**, գյուղ Արևմտյան Հայաստանում, Խարբերդի վիլայեթի Ակնի գավառակում։ Գտնվում էր Մաշկերտ գյուղի մոտ, Խալաճյուղ բարձրադիր ժայռի վրա։

## Աշխարհագրություն
Գյուղի շրջակայքով հոսում էին սառնորակ և զուլալ աղբյուրներ։ Գյուղը շրջապատված էր բարդիների, թթենիների և այլ ծառատեսակների փարթամ պուրակներով։

## Պատմություն
Բնակավայրն հայաբնակ էր մինչև 1915 թվականի Մեծ եղեռնը։

## Պատմամշակութային կառույցներ
Վարի գեղն ուներ Ս. Սարգիս անունով եկեղեցի։

## Տես նաև
* Խարբերդի նահանգի հայաբնակ բնակավայրեր

## Ծանոթագրություններ

## Աղբյուրներ
* «Հայաստանի և հարակից շրջանների տեղանունների բառարան» (5 հատորով), 1986-2001 թթ., Երևանի Համալսարանի հրատարակչություն

Կատեգորիա:Արևմտյան Հայաստանի գյուղեր
Մոնտրեալ (Արդեշի գավառ)

**Մոնտրեալ** (), համայնք Ֆրանսիայի Օվրեն-Ռոն-Ալպեր մարզի Արդեշ գավառում։

Բնակչությունը 2006 թվականի դրությամբ կազմում է 529 մարդ, բնակչության խտությունը` 86.02 մարդ/կմ²։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 6.15 կմ² տարածք։

## Աշխարհագրություն
Գտնվում է Փարիզ քաղաքից 510 կմ հարավ, Լիոն քաղաքից` 145 կմ հարավ, Պրիվա քաղաքից` 34 կմ հարավ-արևմուտք։

## Բնակչություն
**Բնակչության քանակը ըստ տարիների**

Աղբյուրներ` Ֆրանսիայի սոցիոլոգիական գիտությունների բարձրագույն դպրոցի տվյալներ

## Տնտեսություն
2010 թվականին ուներ 333 աշխատունակ (15-64 տարեկան) բնակիչ, որոնցից ակտիվ էին 226-ը, իսկ ոչ ակտիվները` 107։ Ակտիվության ցուցանիշը կազմում է 67,9 %։ 226 աշխատունակ մարդկանցից աշխատել է 207 անձ (108 տղամարդ և 99 կին)։ Գործազուրկ են եղել 19 անձ (13 տղամարդ և 6 կին)։ 107 անաշխատունակներից 31-ը եղել են աշակերտներ կամ ուսանողներ, 44-ը` թոշակառուներ, իսկ 32-ը չեն աշխատել տարբեր պատճառներով։

## Տես նաև
* Արդեշ գավառի համայնքների ցանկ

## Արտաքին հղումներ
* INSEE

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Ֆրանսիայի բնակավայրեր
Կատեգորիա:Ֆրանսիայի համայնքներ
Maserati GranTurismo

**Maserati GranTurismo**, մեքենան պատկանում է իտալական Maserati GranTurismo դասին։ Հանրությանը ներկայացվեց 2007 թվականի մարտին Ժնևի ավտոսրահում։

V8 Ferrari շարժիչի ծավալը 4,2 լիտր է, զարգացնում է 298 կվտ հզորություն։ Ունի երկար անվային բազա։ Կարճ ծնոտը ապահովում է բավականին ընդարձակ ներքին տարածություն, ունի չորս դռներ։

## GranTurismo (2007–այժմ)
մինի|ձախից|Maserati GranTurismo (Ֆրանսիա)
Ավտոմեքենան հանրությանն է ներկայացվել 2007 թվականի Ժնևի ավտոսրահում։ GranTurismo-ն ունի 0.33 տ քաշի գործակից։ Ստանդարտ տարբերակ շարժիչի ծավալը կազմում է 4.2 լիտր (4,244 մմ (259.0 մմ))։ 2 + 2 մարմինը ստացվել է Maserati Quattroporte V- ից՝ երկկողմանի ձգվող առջևի կախոցներով և բազմալինային հետևի կասեցմամբ։ Ավտոմեքենան GT (Grand Tourer) է, որը շեշտում է հարմարավետությունն արագության ժամանակ։
### GranTurismo S (2008–2012)
մինի|ձախից|GranTurismo S (Լյուքսեմբուրգ)
S-ի տարբերակը ներկայացվել է 2008 թվականի Ժնևի ավտոսրահում և առանձնանում է 4.7 լիտրանոց (4,691 մմ) V8 շարժիչով, Alfa Romeo 8C Competizione-ի կողմից, որը գնահատվում է 440 հազար դոլար (324 կՎտ, 434 ձիաուժ)։
### GranTurismo MC (2009–2010)
Այն GranTurismo MC Concept-ի վրա հիմնված սահմանափակ արտադրական մեքենա է, սակայն ներառված է 6 բալանոց գոտի։ Ունի ետևի արգելակման սկավառակ, 6 պիզոնային, ճակատային և 4 փխրուն հետևի մագնիսական սկավառակներ, 11x18 անիվներ, 305/645/18 առջևի և 305/680/18 դաստակային անվադողեր, ածխածնային մանրաթելային կախիչներ։

Ավտոմեքենան բացվել է Ֆրանսիայի Պոլ Ռիկար շրջանում։ Այն վաճառվել է 2009-10 թվականներին Maserati Corse-ում, MSRP-ի հետ՝ 135,000 եվրո։
### Ավտոմատ GranTurismo S (2009–2012)
[մինի|աջից|GranTurismo S ավտոմատ ([Իսպանիա)]]
Այն Maserati GranTurismo S-ի ZF 6 արագությամբ ավտոմատ հաղորդման տարբերակն է՝ բազային մոդելի տրանսպորտային միջոցի մեջ։ Maserati-ն այս մոդելն անվանում է կատարյալ gran turismo ավտոմեքենա, հիմնված կատարողականի և շքեղ բաղադրիչների կատարյալ սինթեզի վրա։
Տրանսպորտային միջոցը բացվել է 2009 թվականին Ժնևի ավտոսրահում։

### Սպորտային GranTurismo MC (2009–ներկա)
մինի|ձախից| Սպորտային GranTurismo MC (Ֆրանսիա)
մինի|աջից|Սպորտային GranTurismo MC (Ֆրանսիա)
Սա GranTurismo MC Concept-ի աշխատանքների հիման վրա հարմարեցման մեքենայական ծրագիր է։ Փոփոխությունները ներառում են ածխածնային մանրաթելային հայելիների պահարաններ և դռան բռնակներ, 20 դյույմանոց անվային ձողեր, ածխածնային մանրաթելերի ինտերիեր (գործիքների վահանակ, վահանակ, դռան վահանակ), ուժեղ աղբյուրներ, ցնցող կլանիչներ։ GrantorTurismo S-ի կողմից 2009 թվականին առաջարկվել է ծրագիր, որը առաջարկել է GranTurismo S-ում արտադրական գիծը ընդլայնել բոլոր GranTurismo տրանսպորտային միջոցների և բոլոր Maserati տրանսպորտային միջոցների համար։

2008 թվականին Բոլոնյայի ավտոսրահում ցուցադրվեց GranTurismo S-ի MC սպորտային տարբերակը։

## Տեխնիկական բնութագիր
GranTurismo-ի և GranCabrio-ի ճարտարապետությունը բխում է հինգերորդ սերնդի Quattroporte-ի M139 պլատֆորմից։ Ինչպես Quattroporte-ում, շարժիչը մղվում է առջևի անիվի կենտրոնից դուրս՝ անվի միջանցքի ներսում, առջևի միջանցքային շարժիչով, հետևի անվի շարժիչի տեղադրմամբ։
### Շարժիչներ
Այստեղ թվարկված են Ferrari/Maserati F136-ի արտադրած բոլոր մեքենաները։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:2000-ականների ավտոմեքենաներ
Դարյա Ժուկովա

**Դարյա Ալեքսանդրովնա Ժուկովա** (, ), Մոսկվայի «Գարաժ» ժամանակակից արվեստի թանգարանի հիմնադիր։

## Կենսագրություն
Ծնվել է բիզմեսմեն Ալեքսանդր Բորիսովիչ Ժուկովի և միկրոկենսաբան Ելենա Ժուկովի ընտանիքում։ ՌԻԱ Նովոստի հայտնում է, որ նրա հոր իսկական անունը Ալեքսանդր Շայյաբորխովիչ Ռադկին է (հետագայում վերցրել է կնոջ ազգանունը)։ Դստեր ծնունդից հետո նրա ծնողները բաժանվել են, և մայրը, հրավիրվելով աշխատել ԱՄՆ-ում, դստեր հետ մեկնել է Սանտա-Բարբարա (Կալիֆորնիա)։ Երեք տարի Դարյա Ժուկովան սովորել է հրեական դպրոցում։

16 տարեկանում Դարյան հոր հրավերով, ով ստացել էր Մեծ Բրիտանիայի քաղաքացիություն, տեղափոխվել է Լոնդոն։ Սովորել է Լոնդոնի նատուրոպատիայի ինստիտուտում (*London College of Naturopathic Medicine*):

2006 թվականին Ժուկովան և նրա ընկերուհին՝ Կրիստինա Տանգը, հիմնադրել են մի ընկերություն, որը թողարկում է հագուստ *Kova & T* ապրանքանիշով։ 2007 թվականին բրենդը ներկայացված էր աշխարհի ավելի քան 80 խանութներում. *Kova & T* հագուստ կրել են դերասանուհիներ Քեյթ Մոսսը, Միշա Բարտոնը և Օլսեն քույրերը։ 2010 թվականին Ժուկովան ասաց, որ ընկերության գործունեությունը վերահսկում է իր ընկերուհին։ Մամուլում գրվել է այն մասին, թե նա թենիսիստ Մարատ Սաֆինի ընկերուհին է։

2007 թվականին Ժուկովան Օլեգ Դերիպասկայի կնոջը՝ Օլգային, օգնել է ստեղծել է Spletnik.ru կայքը, որը նվիրված է շոու բիզնեսի նորություններին։

2008 թվականին Ժուկովան հիմնադրել է արվեստի զարգացման ու աջակցման Iris Foundation բարեգործական հիմնադրամը։ Հետագայում հիմնադրամը բացել է «Գարաժ» թանգարանը, Garage ամսագիրը և մասնակցել Սանկտ Պետերբուրգում Նոր Հոլանդիա կղզու վերակառուցման նախագծին։

2008 թվականին Դարյա Ժուկովան դարձել է Մոսկվայի ժամանակակից մշակույթի «Գարաժ» կենտրոնի հիմնադիրը։ Financial Times թերթի արվեստի բաժնի խմբագիր Ջեն Դելլիին Ժուկովային անվանում է «նշանակալի անձ արվեստի աշխարհում». Դելլին գրում է, որ Ժուկովան կարողացել է ստեղծել «համաշխարհային կարգի արվեստի պատկերասրահ, ինչպես նաև արմատապես փոխել Մոսկվայի մշակութային կյանքը»։ 2015 թվականի մարտին «The Art Newspaper Russia» ամսագիրը Դարյա Ժուկովայի և Ռոման Աբրամովիչին ներառեց «100 գլխավոր անձինք ռուսական արվեստում (բացի նկարիչներից)» ցանկի վեցերորդ հորիզոնականում։

2011 թվականին Ժուկովան հիմնադրել է «Garage» անգլերեն ամսագիրը, որը նվիրված էր արվեստին։ 2013 թվականին սկսել է թողարկվել ամսագրի ռուսերեն տարբերակը։

## Ընտանիք
2005 թվականին Դարյա Ժուկովան ծանոթացել է ռուս գործարար և Ռուսաստանի ամենահարուստ մարդկանցից մեկի՝ Ռոման Աբրամովիչի հետ, և մի քանի տարի անց նրանք ամուսնացել են։ 2007 թվականին մի շարք ԶԼՄ-ներ սկսել են Ժուկովային կոչել Աբրամովիչի ընկերուհի, և այդ ծանոթության հետ են կապել գործարարի ամուսնալուծությունը։ Ժուկովան և Աբրամովիչը երկու երեխա ունեն՝ Ահարոն Ալեքսանդրը (ծնվել է 2009 թվականին) և Լեան (ծնվել է 2013 թվականին)։ 2017 թվականին Ժուկովան ու Աբրամովիչը բաժանվել են։

## Նշումներ

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Дарья Жукова — представительница «золотой молодежи». Справка // РИА «Новости», 14 марта 2007
* Интервью Дарьи Жуковой о центре «Гараж» // GQ, октябрь 2009

Կատեգորիա:21-րդ դարի ամերիկացի գործարարներ
Կատեգորիա:Հրեա արվեստագետներ
Կատեգորիա:Ռուս դիզայներներ
Բեոմոնտ պալատ

մինի|աջից|Բեոմոնտ պալատ, 1875 թվական|354x354փքս
**Բեոմոնտ պալատը** գտնվում է Օքսֆորդի հյուսիսում։ Այն կառուցվել է Հենրի Առաջինի կողմից մոտ 1130 թվականին և ծառայում էր որպես թագավորական պալատ, քանի որ այն հարմար էր և մոտ արքայական որսորդական տանը` Վուդստոկին (այժմյան Բլենիմյան պալատի պուրակի մի մասը)։ Դրա մասին առաջին արձանագրությունը կարելի է տեսնել Օքսֆորդի Բեոմոնտ փողոցում։ Այն տեղադրված էր փողոցի հյուսիսային մասում գտնվող սյան վրա՝ Ուոլտոն փողոցի մոտ, իսկ քարի վրա հետևյալ արձանագրությունը․ «Այս տարածքում է գտնվել թագավորական տունը, որը հետագայում հայտնի կդառնա որպես Բեոմոնյան պալատ։ Այստեղ է ծնվել Ռիչարդ առաջին թագավորը 1157 թվականին և Ջոն թագավորը 1167 թվականին»։ «Թագավորական տունը» նույն ինքը պալատն էր իր շրջակայքով։ 1133 թվականին Հենրի Առաջինը Նովա Աուլայում՝ Բեոմոնտի իր «նոր սրահում» մեծ շուքով նշեց Զատիկը և իր թոռան՝ Հենրի երկրորդի ծնունդը։
մինի|ձախից|Պալատի ավերակները, 1800 թվական|392x392փքս
Էդուարդ Առաջինը վերջին թագավորն էր, ով ապրել է Բեոմոնտ պալատում, իսկ 1275 թվականին նա տվեց այն իտալացի փաստաբան Ֆրանչեսկո Ասորսիին, ով այնտեղ դիվանագիտական առաքելություններ էր իրականացնում։ Երբ Էդուրադ Երկրորդը պարտություն կրեց Բանդոկբորնի ճակատամարտում, ասում են, որ կանչել է Մարիամ Աստվածածնին և խոստացել է վերակառուցել Կարմելիտների (Սպիտակ փեշեր) վանքը, եթե կարողանա ապահով փախչել։ Իր խոստումը կատարելով, 1318 թվականին նա վերականգնել է Բոմանոնյան պալատը՝ վերանվանելով Կարմելիտների անունով։ 1318 թվականին Ջոն Դեյրասը կռիվ սկսեց պալատի համար, նա ինքնակոչ էր, ով պնդում էր, որ ինքը Անգլիայի օրինական թագավորն է և պալատը իր սեփականությունն է։ Ի վերջո Ջոն Դեյդրասը մահապատժի ենթարկվեց խռովություն բարձրացնելու համար։ Երբ Սպիտակ Կուսակրոնները փախան Ռեֆորմացիայի ժամանակ, շինության մի մասը քանդվեց, իսկ քարերը վերօգտագործվեցին Քրիստոսի եկեղեցու և Սուրբ Ջոն վարժարանի շինարարության ժամանակ։ «1878» փորագիր արձանագրությունը վկայում է Բեոմոնտ պալատի մնացորդների մասին, իսկ վերջինս ոչնչացվել է 1829 թվականին։

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Օքսֆորդյան արձանագրություններ 

Կատեգորիա:Անգլիայի պալատներ
ABC (սինգլ)

«**ABC**», ամերիկյան Jackson 5 խմբի երգը։ Այն եղել է գրավել է տեղը ԱՄՆ-ում 1970 թվականին։

«ABC» երգը, որը կատարում է Jackson Five խումբը «I Want You Back» երգի հետ մտնում է '500 Songs That Shaped Rock and Roll* ցանկի մեջ։

2015 թվականին ամերիկյան *Billboard* տեղադրեց «ABC» երգը 9-րդ տեղը իր «Michael Jackson's Top 50 Billboard Hits» ցանկում։

Բացի դրանից 2017 թվականին սինգլը երգի հետ միասին The Jackson 5 (1970 թվական) կատարմամբ մտավ Գրեմի մրցանակի փառքի սրահը.

== Շքերթներ ==





== Ծանոթագրություններ ==


== Արտաքին հղումներ ==
* [http://www.jackson5abc.com/albums/abc/abc/ Overview of *ABC'']  All the picture sleeves, Song and remixes to listen
* [ "ABC" song review] from Allmusic website
* "ABC"  as listed on the Rock Band song library.

Կատեգորիա:Billboard Hot 100 գլխավորած սինգլներ
Կատեգորիա:Jackson 5 խմբի երգեր
Կատեգորիա:Jackson 5 խմբի սինգլներ
Կատեգորիա:Մայքլ Ջեքսոնի երգեր
Կումա Մանիչի ջրանցք

**Կումա Մանիչի ջրանցք** (), ոռոգման ջրանցքՌուսաստանի Ստավրոպոլի մարզում։ 1965 թվականին ջրանցքի շինարարությունը ավարտվել է։ Ջրանցքը անցնում է Կումա-Մանիչի իջվածքով։ Կապում է Կումա գետը, որը թափվում է Կասպից ծով, Արևելյան Մանիչ գետի հետ, որը նույնպես թափվում է Կասպից ծով։ Արևելյան Մանիչ գետը չպետք է շփոթել Արևմտյան Մանչի հետ, որը Դոնի վտակն է` հոսում է դեպի Ազովի ծով և միանում Սև ծովին։

## Ժամանակակից ջրանցք
Կումա-Մանիչ ջրանցքը սկսվում է Կումա գետի մոտ գտնվող Նովոկումսկու գյուղից, որը գտնվում է Բուդյոննովսկի և Նեֆեխկսկի քաղաքների միջև։ Դրա սկզբնակետը գտնվում է Կումա գետի փոքրիկ ջրամբարում (), որի մեջ ընդգրկված է նաև Տերկ-Կումա ջրանցքը (Տերեք-կումա ջրանցքը, կառուցվել է 1958թ), որը բերում է Տերեկի Ջուրը հարավից։ Այնտեղից Կումա-Մանիչ ջրանցքը ջուր է բերում դեպի հյուսիս-արևելք, այնուհետև հյուսիս-արևմուտք, ավարտվում է Արևելյան Մանիչ գետի վրա գտնվող Չգրա ջրամբարի հարավային ափին։

## Այլ առաջարկվող ջրանցքները տարածքում
2007 թ. հունիսին Ղազախստանի ղեկավարները առաջարկել են, որ Ռուսաստանը կառուցի շատ ավելի խորը ջրանցք ( Եվրասիական ջրանցք) Կումա-Մանիչ իջվածքի ներքևի մասում, որը հարմար է Կասպից ծովի և Սև ծովի միջև նավատորմի նավագնացության համար։ Ղազախստանի Գիտությունների ակադեմիան սկսեց վերանայել հնարավոր ուղիները։

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Гниловской В. Г. Занимательное краеведение Ставрополь, кн. изд-во, 1974. — 432 с.
* Encyclopædia Britannica

Կատեգորիա:Ստավրոպոլի երկրամաս
Կատեգորիա:Ջրանցքներ այբբենական կարգով
Նոզիեռ (Արդեշի գավառ)

**Նոզիեռ** (), համայնք Ֆրանսիայի Օվրեն-Ռոն-Ալպեր մարզի Արդեշ գավառում։

Բնակչությունը 2008 թվականի դրությամբ կազմում է 254 մարդ, բնակչության խտությունը` 11.66 մարդ/կմ²։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 21.79 կմ² տարածք։

## Աշխարհագրություն
Գտնվում է Փարիզ քաղաքից 460 կմ հարավ, Լիոն քաղաքից` 85 կմ հարավ, Պրիվա քաղաքից` 33 կմ հյուսիս։

## Բնակչություն
**Բնակչության քանակը ըստ տարիների**

Աղբյուրներ` Ֆրանսիայի սոցիոլոգիական գիտությունների բարձրագույն դպրոցի տվյալներ

## Տնտեսություն
2010 թվականին ուներ 181 աշխատունակ (15-64 տարեկան) բնակիչ, որոնցից ակտիվ էին 114-ը, իսկ ոչ ակտիվները` 67։ Ակտիվության ցուցանիշը կազմում է 63,0 %։ 114 աշխատունակ մարդկանցից աշխատել է 95 անձ (56 տղամարդ և 39 կին)։ Գործազուրկ են եղել 19 անձ (7 տղամարդ և 12 կին)։ 67 անաշխատունակներից 12-ը եղել են աշակերտներ կամ ուսանողներ, 27-ը` թոշակառուներ, իսկ 28-ը չեն աշխատել տարբեր պատճառներով։

## Տես նաև
* Արդեշ գավառի համայնքների ցանկ

## Արտաքին հղումներ
* INSEE

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Ֆրանսիայի բնակավայրեր
Կատեգորիա:Ֆրանսիայի համայնքներ
Կատալոնիայի գրադարան

**Կատալոնիայի գրադարան** (), Կատալոնիայի ազգային գրադարան։ Գտնվում է Բարսելոնայում։ Մատենագրական ազգային կենտրոն է, որ պատասխանատու է կատալոնյան մշակութային ժառանգության հավաքման, պահպանման և հանրահռչակման համար։

Գրադարանն զբաղեցնում է 8.820 մ² մակերես։ Նրա ֆոնդերը ներառում են շուրջ երեք միլիոն նմուշ գիրք և այլ նյութեր։ 2000 թվականից սկսվել է գրադարանի ֆոնդերի թվայնացումը։

## Պատմություն
1907 թվականին Անրիկ դա լա Ռիբա Սարան () հիմնադրել է Կատալոնյան հետազոտությունների ինստիտուտը, որին կից բացվել է գրադարան։ Ի տարբերություն Եվրոպայի ազգային այլ գրադարանների, որոնք շարունակում էին արքայական գրադարանների ավանդույթը` Կատալոնիայի գրադարանը հիմնվել էր զրոյից` հիմնականում կատալոնյան ազգային բուրժուազիայի հովանավորությամբ։

1914 թվականին՝ Կատալոնյան համագործակցության ժամանակ, գրադարանը բացվում է լայն հասարակության համար։ Այդ ժամանակ գրադարանի ֆոնդերը պահվում էին Պատգամավորական պալատի () շենքում` Կատալոնիայի կառավարության շենքի հարևանությամբ։ 1917 թվականին ստեղծվում են տպագիր գրքերի բաժանմունքներ, հատուկ և երաժշտական հավաքածուներ, իսկ 1923 թվականին՝ էստամպների, փորագրությունների ու քարտեզների հավաքածուներ։ 1939 թվականին գրադարանը փակվում է, իսկ 1940 թվականին տեղափոխվում Բարսելոնայի Սանտա Կրեու հոսպիտալի շենք։

Պրիմո դե Ռիվերայի և Ֆրանկոյի դիկտատուրայի շրջանում գրադարանը վերանվանվում է *Կենտրոնական գրադարան* (): Այդպիսով, իսպանական իշխանությունները վերացնում էին Կատալոնիայի գոյության ցանկացած ակնարկ։

1981 թվականին գրադարանը հռչակվում է ազգային։ 1994 թվականին ձևավորվում են գրադարանի 4 մեծ բաժանմունքներ` մատենագրություն, գծապատկերներ, ֆոնոտեկա և գեմերոտեկա (որոշակի ժամանակաշրջանի հրատարակությունների հավաքածուներ)։

## Համագործակցություն [[Google]]-ի հետ
250px|մինի|ձախից|Գրադարանի գլխավոր մուտքը
Նպատակ ունենալով լայն հասարակության շրջանում հանրահռչակել կատալոնյան մշակութային ժառանգությունը` 2007 թվականի հունվարի 10-ին Կատալոնիայի գրադարանը և կատալոնյան 4 այլ գրադարաններ հայտարարում են *Google Books Library Project*-ի` թվայնացման գործընթացին միանալը։ Այս գործընթացում Կատալոնիայի գրադարանը ստանձնում է համակարգողի դերը *Google*-ի և մասնակից 4 այլ գրադարանների միջև։ Դրանք են`
* Մոնսարատ մենաստանի գրադարան
* Բարսելոնայի սեմինարիայի հանրային եպիսկոպոսական գրադարան
* Բարսելոնայի զբոսաշրջային կենտրոնի գրադարան
* Բարսելոնյան Ատենեյ գրադարան։

Այդպիսով, կատալոնյան գրադարանների խումբը դառնում է երկրորդը ոչ անգլոսաքսոնական մշակութային հաստատությունների մեջ (Մադրիդի Կոմպլուտենսե համալսարանից հետո) և երրորդը Եվրոպայում (Օքսֆորդի համալսարանից հետո), որ դառնում է *Google Books Library Project* ծրագրի գործընկերը։

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Պաշտոնական կայք

Կատեգորիա:1907 հիմնադրումներ Իսպանիայում
Կատեգորիա:Ազգային գրադարաններ
Կատեգորիա:Բարսելոնայի մշակույթ
Կատեգորիա:Իսպանիայի գրադարաններ
Կատեգորիա:Կատալոնիայի մշակույթ
Լեզ Օլիեռ սյուր Էրիե

**Լեզ Օլիեռ սյուր Էրիե** (), համայնք Ֆրանսիայի Օվրեն-Ռոն-Ալպեր մարզի Արդեշ գավառում։

Բնակչությունը 2008 թվականի դրությամբ կազմում է 921 մարդ, բնակչության խտությունը` 121.50 մարդ/կմ²։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 7.58 կմ² տարածք։

## Աշխարհագրություն
Գտնվում է Փարիզ քաղաքից 490 կմ հարավ, Լիոն քաղաքից` 110 կմ հարավ, Պրիվա քաղաքից` 9 կմ հյուսիս։

## Բնակչություն
**Բնակչության քանակը ըստ տարիների**

Աղբյուրներ` Ֆրանսիայի սոցիոլոգիական գիտությունների բարձրագույն դպրոցի տվյալներ

## Տնտեսություն
2010 թվականին ուներ 556 աշխատունակ (15-64 տարեկան) բնակիչ, որոնցից ակտիվ էին 398-ը, իսկ ոչ ակտիվները` 158։ Ակտիվության ցուցանիշը կազմում է 71,6 %։ 398 աշխատունակ մարդկանցից աշխատել է 353 անձ (188 տղամարդ և 165 կին)։ Գործազուրկ են եղել 45 անձ (21 տղամարդ և 24 կին)։ 158 անաշխատունակներից 19-ը եղել են աշակերտներ կամ ուսանողներ, 80-ը` թոշակառուներ, իսկ 59-ը չեն աշխատել տարբեր պատճառներով։

## Տես նաև
* Արդեշ գավառի համայնքների ցանկ

## Արտաքին հղումներ
* INSEE

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Ֆրանսիայի բնակավայրեր
Կատեգորիա:Ֆրանսիայի համայնքներ
Օզոն (Արդեշի գավառ)

**Օզոն** (), համայնք Ֆրանսիայի Օվրեն-Ռոն-Ալպեր մարզի Արդեշ գավառում։

Բնակչությունը 2008 թվականի դրությամբ կազմում է 348 մարդ, բնակչության խտությունը` 41.83 մարդ/կմ²։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 8.32 կմ² տարածք։

## Աշխարհագրություն
Գտնվում է Փարիզ քաղաքից 450 կմ հարավ-արևելք, Լիոն քաղաքից` 70 կմ հարավ, Պրիվա քաղաքից` 55 կմ հյուսիս։

## Բնակչություն
**Բնակչության քանակը ըստ տարիների**

Աղբյուրներ` Ֆրանսիայի սոցիոլոգիական գիտությունների բարձրագույն դպրոցի տվյալներ

## Տնտեսություն
2010 թվականին ուներ 232 աշխատունակ (15-64 տարեկան) բնակիչ, որոնցից ակտիվ էին 171-ը, իսկ ոչ ակտիվները` 61։ Ակտիվության ցուցանիշը կազմում է 73,7 %։ 171 աշխատունակ մարդկանցից աշխատել է 171 անձ (92 տղամարդ և 79 կին)։ Գործազուրկ են եղել 0 անձ (0 տղամարդ և 0 կին)։ 61 անաշխատունակներից 12-ը եղել են աշակերտներ կամ ուսանողներ, 25-ը` թոշակառուներ, իսկ 24-ը չեն աշխատել տարբեր պատճառներով։

## Տես նաև
* Արդեշ գավառի համայնքների ցանկ

## Արտաքին հղումներ
* INSEE

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Ֆրանսիայի բնակավայրեր
Կատեգորիա:Ֆրանսիայի համայնքներ
Պայարես

**Պայարես** (), համայնք Ֆրանսիայի Օվրեն-Ռոն-Ալպեր մարզի Արդեշ գավառում։

Բնակչությունը 2008 թվականի դրությամբ կազմում է 289 մարդ, բնակչության խտությունը` 14.68 մարդ/կմ²։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 19.69 կմ² տարածք։

## Աշխարհագրություն
Գտնվում է Փարիզ քաղաքից 460 կմ հարավ, Լիոն քաղաքից` 80 կմ հարավ, Պրիվա քաղաքից` 39 կմ հյուսիս։

## Բնակչություն
**Բնակչության քանակը ըստ տարիների**

Աղբյուրներ` Ֆրանսիայի սոցիոլոգիական գիտությունների բարձրագույն դպրոցի տվյալներ

## Տնտեսություն
2010 թվականին ուներ 186 աշխատունակ (15-64 տարեկան) բնակիչ, որոնցից ակտիվ էին 130-ը, իսկ ոչ ակտիվները` 56։ Ակտիվության ցուցանիշը կազմում է 69,9 %։ 130 աշխատունակ մարդկանցից աշխատել է 118 անձ (71 տղամարդ և 47 կին)։ Գործազուրկ են եղել 12 անձ (5 տղամարդ և 7 կին)։ 56 անաշխատունակներից 10-ը եղել են աշակերտներ կամ ուսանողներ, 29-ը` թոշակառուներ, իսկ 17-ը չեն աշխատել տարբեր պատճառներով։

## Տես նաև
* Արդեշ գավառի համայնքների ցանկ

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* INSEE

Կատեգորիա:Ֆրանսիայի բնակավայրեր
Կատեգորիա:Ֆրանսիայի համայնքներ
Պեզակ (Արդեշի գավառ)

**Պեզակ** (), համայնք Ֆրանսիայի Օվրեն-Ռոն-Ալպեր մարզի Արդեշ գավառում։

Բնակչությունը 2008 թվականի դրությամբ կազմում է 489 մարդ, բնակչության խտությունը` 35.69 մարդ/կմ²։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 13.7 կմ² տարածք։

## Աշխարհագրություն
Գտնվում է Փարիզ քաղաքից 510 կմ հարավ, Լիոն քաղաքից` 155 կմ հարավ, Պրիվա քաղաքից` 50 կմ հարավ-արևմուտք։

## Բնակչություն
**Բնակչության քանակը ըստ տարիների**

Աղբյուրներ` Ֆրանսիայի սոցիոլոգիական գիտությունների բարձրագույն դպրոցի տվյալներ

## Տնտեսություն
2010 թվականին ուներ 299 աշխատունակ (15-64 տարեկան) բնակիչ, որոնցից ակտիվ էին 192-ը, իսկ ոչ ակտիվները` 107։ Ակտիվության ցուցանիշը կազմում է 64,2 %։ 192 աշխատունակ մարդկանցից աշխատել է 164 անձ (83 տղամարդ և 81 կին)։ Գործազուրկ են եղել 28 անձ (9 տղամարդ և 19 կին)։ 107 անաշխատունակներից 16-ը եղել են աշակերտներ կամ ուսանողներ, 53-ը` թոշակառուներ, իսկ 38-ը չեն աշխատել տարբեր պատճառներով։

## Տես նաև
* Արդեշ գավառի համայնքների ցանկ

## Արտաքին հղումներ
* INSEE

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Ֆրանսիայի բնակավայրեր
Կատեգորիա:Ֆրանսիայի համայնքներ
Պոգր

**Պոգր** (), համայնք Ֆրանսիայի Օվրեն-Ռոն-Ալպեր մարզի Արդեշ գավառում։

Բնակչությունը 2008 թվականի դրությամբ կազմում է 1978 մարդ, բնակչության խտությունը` 136.98 մարդ/կմ²։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 14.44 կմ² տարածք։

## Աշխարհագրություն
Գտնվում է Փարիզ քաղաքից 440 կմ հարավ-արևելք, Լիոն քաղաքից` 55 կմ հարավ, Պրիվա քաղաքից` 65 կմ հյուսիս։

## Բնակչություն
**Բնակչության քանակը ըստ տարիների**

Աղբյուրներ` Ֆրանսիայի սոցիոլոգիական գիտությունների բարձրագույն դպրոցի տվյալներ

## Տնտեսություն
2010 թվականին ուներ 1317 աշխատունակ (15-64 տարեկան) բնակիչ, որոնցից ակտիվ էին 976-ը, իսկ ոչ ակտիվները` 341։ Ակտիվության ցուցանիշը կազմում է 74,1 %։ 976 աշխատունակ մարդկանցից աշխատել է 918 անձ (486 տղամարդ և 432 կին)։ Գործազուրկ են եղել 58 անձ (23 տղամարդ և 35 կին)։ 341 անաշխատունակներից 117-ը եղել են աշակերտներ կամ ուսանողներ, 136-ը` թոշակառուներ, իսկ 88-ը չեն աշխատել տարբեր պատճառներով։

## Տես նաև
* Արդեշ գավառի համայնքների ցանկ

## Արտաքին հղումներ
* INSEE

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Ֆրանսիայի բնակավայրեր
Կատեգորիա:Ֆրանսիայի համայնքներ
Օրնյակ լ'Ավան

**Օրնյակ լ'Ավան** (), համայնք Ֆրանսիայի Օվրեն-Ռոն-Ալպեր մարզի Արդեշ գավառում։

Բնակչությունը 2008 թվականի դրությամբ կազմում է 537 մարդ, բնակչության խտությունը` 24.59 մարդ/կմ²։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 21.84 կմ² տարածք։

## Աշխարհագրություն
Գտնվում է Փարիզ քաղաքից 530 կմ հարավ, Լիոն քաղաքից` 165 կմ հարավ, Պրիվա քաղաքից` 50 կմ հարավ։

## Բնակչություն
**Բնակչության քանակը ըստ տարիների**

Աղբյուրներ` Ֆրանսիայի սոցիոլոգիական գիտությունների բարձրագույն դպրոցի տվյալներ

## Տնտեսություն
2010 թվականին ուներ 330 աշխատունակ (15-64 տարեկան) բնակիչ, որոնցից ակտիվ էին 250-ը, իսկ ոչ ակտիվները` 80։ Ակտիվության ցուցանիշը կազմում է 75,8 %։ 250 աշխատունակ մարդկանցից աշխատել է 217 անձ (114 տղամարդ և 103 կին)։ Գործազուրկ են եղել 33 անձ (15 տղամարդ և 18 կին)։ 80 անաշխատունակներից 21-ը եղել են աշակերտներ կամ ուսանողներ, 39-ը` թոշակառուներ, իսկ 20-ը չեն աշխատել տարբեր պատճառներով։

## Տես նաև
* Արդեշ գավառի համայնքների ցանկ

## Արտաքին հղումներ
* INSEE

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Ֆրանսիայի բնակավայրեր
Կատեգորիա:Ֆրանսիայի համայնքներ
ՌԻՕ (առևտրաժամանցային կենտրոնների ցանց)

**«ՌԻՕ»**՝ ռուսական առևտրաժամանցային կենտրոնների ցանց, որը մտնում է «Տաշիր» ընկերությունների խմբի մեջ։

2015 թվականի սկզբին ցանցը ներկայացված էր Ռուսաստանի 16 քաղաքներում, այն ուներ 18 առևտրաժամանցային և 2 մասնագիտացված առևտրային կենտրոն։ 2016 թվականին առևտրաժամանցային կենտրոնների շինարարություններ են իրականացվել Արխանգելսկում և Երևանում։

2014 թվականին բիզնես վերլուծաբանները հայտարարեցին «ՌԻՕ» առևտրաժամանցային կենտրոնի ծրագրի իրականացման մասին, որի ընդհանուր տարածքը կազմում էր 175 000 քմ, իսկ ներդրումները կազմում էին գրեթե $300 մլն։

## Պատմություն
* 2005՝ Մոսկվայի Չերեմուշկայի փողոցում բացվեց առաջին «ՌԻՕ» առևտրաժամանցային կենտրոնը։
* 2008՝ «ՌԻՕ» առևտրաժամանցային կենտրոններ են բացվում Մոսկվայում (Դմիտրովյան մայրուղի), Կոլոմանում և Յարոսլավում։
* 2009՝ կենտրոն է բացվում Բելգորոդում և հատուկ կահույքի վաճառքի կենտրոն Մոսկվայում (Լենինգրադյան մայրուղի)։
* 2010՝ կենտրոններ են բացվում Տուլայում և Ռեուտովում и специализированный (текстильный) центр «РИО» в Иваново:
* 2011՝ կենտրոններ են բացվում Վոլոգդայում, Յարոսլավում և Սանկտ Պետերբուրգում։ Նույն թվականին «ՌԻՕ»-ն Մոսկվայի Դմիտրովյան մայրուղու մոտ կառուցեց Ռուսաստանում ամենամեծ օվկիանավազանը։
* 2012՝ «ՌԻՕ»-ներ են բացվում Կալուգայում, Նիժնի Նովգորոդում, Օռլում, Դոնի Ռոստովում և Սարանսկում։
* 2013՝ «ՌԻՕ»-ներ են բացվում Կոստրոմում և Մոսկվայում (Լենինգրադյան պողոտա)։
* 2014՝ կենտրոններ են բացվում Տամբովում։ Սկսվեց ՌԴ տարածքից դուրս առաջին «ՌԻՕ» առևտրաժամանցային կենտրոնի կառուցումը Երևանում։
* 2015՝ կենտրոնի ռեբռենդինգ, Տվերում և Մոսկվայում (Ռումյանցևո) կառուցվեցին նոր կենտրոններ։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:2005 հիմնադրված ընկերություններ
Կիթառահարուհին (նկար)

**«Կիթառահարուհին»** (), բարոկկո դարաշրջանի հոլանդացի հռչակավոր գեղանկարիչ, հոլանդական գեղանկարչության ոսկե դարաշրջանի ներկայացուցիչ Յան Վերմեերի նկարներից։ Կտավը հեղինակը վրձնել է 1670 թվականին։ Յուղաներկով կտավի չափերն են 53 × 46,3 սմ։ Այսօր «Կիթառահարուհին» ստեղծագործությունը պահպանվում և ցուցադրվում է Համսթեդում՝ Քենվուդ-հաուսում (Լոնդոն, Միացյալ Թագավորություն)։

Նկարը պետք է չշփոթել պատճենի հետ, որը կոչվում է «Կիթառ նվագող տիկինը», որի հեղինակն անհայտ է և այսօր պահպանվում և ցուցադրվում է Միացյալ Նահանգների Ֆիլադելֆիայի արվեստի թանգարանում։ «Կիթառահարուհին» կտավը 1974 թվականին գողացվել է Իռլանդիայի հանրապետական բանակի ապստամբների կողմից, որից հետո կրկին վերադարձվել է։

## Նկարագիր
Յան Վերմեերը «Կիթառահարուհին» ստեղծագործությունը վրձնել է ոչ ներդաշնակ և նրան բնորոշ ոչ տիպային ձևով։ Կիթառ նվագող աղջկան հեղինակը տեղավորել է բավականին ձախ, այնքան, որ աջ արմունկը կտավի սահմաններից դուրս է մնացել։ Ինչպես նախկին նկարներում, այստեղ նույնպես ձևերը կտրուկ պահպանված են՝ աղջկա մատները, որոնք լարերի վրա են, հետևի պատին փակցրած նկարի շրջանակը։ Հարթություններն ու երկրաչափական պատկերները հեղինակը նկարել է իմպաստոյի ոճով։ Նկարի գլխավոր հերոսուհին մարմնով թեքված է դեպի աջ, շրթունքները ժպիտ են արտահայտում, դեպի գործիքը հակած գլուխը փաստում է, որ աղջիկը վայելում է երաժշտությունը։ Պատին փակցրած նկարում Վերմեերը պատկերել է հովվերգական բնանկար, որը նմանեցնում են Ադրիան վան դե Վելդեի ոճին. նկարը ևս մեկ անգամ փաստում է, որ այստեղ տիրում է անխռովություն։ Աղջկա ձեռքին պատկերված երաժշտական գործիքը իսպանական կիթառ է՝ հինգ լարերով, որը հայտնի դարձավ 15-րդ դարից սկսյալ։

## Գրականություն
* 

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* «Կիթառահարուհին» ստեղծագործությունը Քենվուդ-Հաուսի թանգարանում
* Om målningen på essentialvermeer.com

Կատեգորիա:1670 նկարներ
Կատեգորիա:Յան Վերմեերի նկարներ
Կատեգորիա:Նիդերլանդների արվեստ
Պերեյր

**Պերեյր** (), համայնք Ֆրանսիայի Օվրեն-Ռոն-Ալպեր մարզի Արդեշ գավառում։

Բնակչությունը 2008 թվականի դրությամբ կազմում է 53 մարդ, բնակչության խտությունը` 4.20 մարդ/կմ²։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 12.63 կմ² տարածք։

## Աշխարհագրություն
Գտնվում է Փարիզ քաղաքից 480 կմ հարավ, Լիոն քաղաքից` 120 կմ հարավ-արևմուտք, Պրիվա քաղաքից` 28 կմ արևմուտք։

## Բնակչություն
**Բնակչության քանակը ըստ տարիների**

Աղբյուրներ` Ֆրանսիայի սոցիոլոգիական գիտությունների բարձրագույն դպրոցի տվյալներ

## Տնտեսություն
2010 թվականին ուներ 23 աշխատունակ (15-64 տարեկան) բնակիչ, որոնցից ակտիվ էին 15-ը, իսկ ոչ ակտիվները` 8։ Ակտիվության ցուցանիշը կազմում է 65,2 %։ 15 աշխատունակ մարդկանցից աշխատել է 11 անձ (6 տղամարդ և 5 կին)։ Գործազուրկ են եղել 4 անձ (1 տղամարդ և 3 կին)։ 8 անաշխատունակներից 0-ը եղել են աշակերտներ կամ ուսանողներ, 4-ը` թոշակառուներ, իսկ 4-ը չեն աշխատել տարբեր պատճառներով։

## Տես նաև
* Արդեշ գավառի համայնքների ցանկ

## Արտաքին հղումներ
* INSEE

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Ֆրանսիայի բնակավայրեր
Կատեգորիա:Ֆրանսիայի համայնքներ
Ալեքսանդր Տուրովերով

**Ալեքսանդր Վասիլևիչ Տուրովերով** (, ), ռուս գրող, ռազմական գործիչ։

## Կենսագրություն
մինի|Սուրբ Աննայի շքանշան
Ալեքսանդր Վասիլևիչ Տուրովերովը ծնվել է տոհմական ազնվականական ընտանիքում, ավարտել է Նովոչերկասկի գիմնազիան և Խարկովի համալսարանի իրավաբանական ֆակուլտետը։ 1848 թվականի հոկտեմբերից աշխատել է զինվորական վարչության գրասենյակում, այնուհետև եղել է զորային եսաուլ և Դոնի կազակական ատամանի համհարզ։ Այդ ընթացքում ստացել է զորային ավագի կոչում, Սուրբ Ստանիսլավի և Սուրբ Աննայի 3-րդ աստիճանի շքանշաններ։ 1861-1863 թվականներին ծառայել է Դոնեցկի մարզի հաշտարար միջնորդ և 1869 թվականին զորացրվել է փոխգնդապետի կոչումով։ 1870 թվականի մարտից Տուրովերովը նորից վերադառնում է ծառայության և համարվել է «գյուղացիական գործերով մարզային ներկայացուցչության մշտական անդամ»։ 1887 թվականի մայիսին ստացել է գեներալ-մայորի կոչում, վերջնականապես հրաժարվում աշխատանքից և անցնում սիրելի զբաղմունքին` բանաստեղծական ստեղծագործությանը։

Ալեքսանդր Վասիլևիչ Տուրովերովը թաղված է Նովոչերկասկ քաղաքում։

## Ստեղծագործական ուղի
Ալեքսանդր Տուրովերովը ճանաչված էր որպես «Կազակական ժամանցներ» (1858) բանաստեղծությունների ժողովածուի հեղինակ, որում զետեղված են «Մարտական նժույգը արշավային բեռնապարկով» և «Վոյսկա Դոնյան բազմաթիվ տարիները» բանաստեղծությունները, որոնք մասսայականություն էին վայելում կազակական լայն շրջանակներում (առաջին բանաստեղծությունը դարձել էր լայն ճանաչում ստացած երգ)։ Բանաստեղծական ստեղծագործության նկատմամբ այդ տոհմական տուրովերովյան տաղանդը հետագայում փոխանցվում է Նիկոլայ Տուրովերովին։

## Գրականություն
* Астапенко М. П., Астапенко Е. М. Николай Туроверов: казак, воин, поэт. — Ростов н/Д, ООО «Терра», 2014. — 100 с. ISBN 978-5-906446-03-9.

## Արտաքին հղումներ
* Генеалогический форум ВГД. Туроверов Александр Васильевич 1833—1890
* КАЗАЧЬЯ ДОЛЯ — ДОН, СТЕПЬ ДА ВОЛЯ. С.293 

Կատեգորիա:Ռուս գրողներ
Կատեգորիա:Ռուս ռազմական գործիչներ
Կատեգորիա:Գրողներ այբբենական կարգով
Կատեգորիա:Խարկովի համալսարանի շրջանավարտներ
Կատեգորիա:Գեներալ-մայորներ
Կատեգորիա:Սուրբ Ստանիսլավի շքանշանի ասպետներ
Կատեգորիա:Բանաստեղծներ այբբենական կարգով
Վյոշենսկայայի կաղնի

**Վյոշենսկայայի կաղնի** (), բնության բուսաբանական հուշարձան, որը գտնվում է ՌԴ Ռոստովի մարզի Շոլոխովսկի շրջանի Վյոշենսկայա ստանիցայից 8 կմ դեպի հյուսիս։ Աճում է Շոլոխովսկի անտառտնտեսության տարածքում։ Դասվում է դաշնային նշանակության հատուկ պահպանվող բնական տարածքների շարքին։ Վյոշենսկայայի կաղնին համարվում Հարավային դաշնային օկրուգի ամենահին ծառը։ Ծառը գտնվում է Միխայիլ Շոլոխովի արգելոց-թանգարանի տարածքում։

## Պատմություն
Համաձայն տեղական ավանդույթների՝ կաղնուց 500 քայլ հեռավորության վրա թաղված է թաթարական խանի գանձ։ Սակայն որ կողմում նրան փնտրել, հայտնի չէ։ Նախկինում շատ կազակներ եկել են կաղնու մոտ՝ փորձելով գտնել գանձը։

1952 թվականին ծառին հարվածել է կայծակը, որը վնասել է երկու բներից մեկը։ Այս մասին վկայում են կաղնու վրա մնացած նշանները։

Ըստ անձնագրի՝ ծառը մոտ 400 տարեկան է, սակայն իրականում այն կարող են տնկած լինել նաև ավելի վաղ, քանի որ հետազոտողները կարծում են, որ Իվան Ահեղի ժամանակ ծառն արդեն աճում էր։

2010 թվականի դրությամբ ծառը եղել է բավարար վիճակում, փրկվել է անտառային հրդեհներից։

2011 թվականի ապրիլին տեղեկություն է հայտնվել այն մասին, որ «Ծառերը կենդանի բնության հուշարձաններ են» համառուսաստանյան ծրագրի սերտիֆիկացիոն հանձնաժողովը հավանություն է տվել Ռոստովի մարզի անտառային տնտեսության վարչության առաջարկին կաղնուն հատուկ կարգավիճակ տալու վերաբերյալ։ Այն բանից հետո, երբ մասնագետները կկատարեն ախտորոշում, ծառին կշնորհվի կենդանի բնության հուշարձանի կարգավիճակ։ Դա նշանակում է, որ նրա վրա կտարածվի պետական պաշտպանություն և վերականգնման միջոցների համալիր միջոցառումներ։

Ռոստովի մարզի վարչակազմի 2006 թվականի հոկտեմբերի 19-ի «Ռոստովի մարզի բնության հուշարձանների մասին» թիվ 418 որոշման համաձայն՝ կաղնին, ինչպես նաև նրան հարակից տարածքը մարզային նշանակության բնության հուշարձան են։

## Նկարագրություն
Վյոշենսկայայի կաղնին ամառային կաղնի է։

Ծառի բունը 1,9 մետր բարձրության վրա բաժանվում է երկու մասի և ձևավորում է երկու ինքնուրույն բուն։ Դրանցից առաջինի բարձրությունը 25 մետր է, տրամագիծը՝ 1,4 մետր։ Երկրորդի բարձրությունը 25,2 մետր է, տրամագիծը՝ 1,6 մետր։ Կաղնու շուրջ բնապահպանական տարածքը 150 հեկտար է, իսկ բնապահպանական գոտին հենց բնության հուշարձանի շուրջ 2,5 հեկտար է։ Կաղնին ունի ամուր, թամբարդով բուն և լայն սաղարթ։

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Легендарный «Вёшенский дуб» 
* Памятники природы

Կատեգորիա:Կաղնիներ
Կատեգորիա:Հայտնի ծառեր
Կատեգորիա:Ռոստովի մարզի հուշարձաններ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի մշակութային ժառանգության օբյեկտներ
Էմիլիայի բազիլիկ

**Էմիլիայի բազիլիկ** (), բազիլիկի ավերակներ Իտալիայի մայրաքաղաք Հռոմում։ Գտնվում է Հռոմի ֆորումում։ Այսօր պահպանված են միայն հատակագիծն ու որոշ վերակառուցված տարրեր։ Բազիլիկի երկարությունը եղել է 100 մ, իսկ լայնություն՝ 30 մ։ Ունեցել է կողմնային երկհարկ 16 կամարներ և երեք մուտք։

## Պատմություն
մինի|300px
Նոր բազիլիկը կառուցվել է Ք․ ա․ 5-րդ դարում tabernae lanienae՝ «մսավաճառի խանութի» տեղում։ Տեղի հրապարակում եղել են երկշարք վաճառակետեր։ Առաջին բազիլիկան կառուցվել է այնտեղ ըստ Տիտոս Մակկիոս Պլավտոսի Ք․ ա․ 210 թվականից Ք․ ա․ 195-191 թվականներն ընկած ժամանակահատվածում։ Հնագիտական ուսումնասիրությունները վկայում են, որ կառույցը բաղկացած է եղել երեք նավից, որոնք սալարկված են եղել Մոնտևերդեից բերված տուֆով։ Ետին ճակատամասն ունեցել է սյունասրահ, որը բացվում էր դեպի Պիսկատորիում Ֆորում։

### Ֆուլվիա-Էմիլիայի բազիլիկա
մինի|300px
Ֆուլվիա բազիլիկան կառուցվել է Ք․ա․ 179 թվականին Մարկոս Ֆուլվիոս Նոբիլիոր ցենզորի կողմից։ Վերջինիս մահից հետո նրա պաշտոնակից Մարկոս Էմիլիոս Լեպիդոսը ավարտին է հասցնում կառուցումը, որը հետագայում հաճախակի վերակառուցվում և վերաձևավորվում է Էմիլիան տոհմի կողմից։ Այդ պատճառով բազիլիկան ստացել է իր ներկայիս անվանումը։ Մ․թ․ա․ 78 թվականին Մարկոս Էմիլիոս Լեպիդոս կոնսուլը և Մ․թ․ա․ 50 թվականին Լուցիոս Էմիլիոս Լեպիդոս Պավլոսը ընդլայնել են շինությունը։ Կառուցվել է երկրորդ հարկը, աստիճանները, որոնցք տանում էին վեր դեպի սյունազարդ պատշգամբ։ Տրիբունան գտնվում էր պատշգամբում։ Ամբողջ բազիլիկան ձևավորված է եղել մարմարով, հատակը նույնպես սալարկված է եղել բազմագույն մարմարով։

Ենթադրվում է, որ կառույցը եղել է շուկա, դատական շինություն կամ էլ բնակիչների հավաքատեղի։ 410 թվականին բազիլիկն ամբողջությամբ այրվել է։ Մեծ սրահն այլևս չի վերականգնվել, սակայն վաճառակետերն ու սյունասրահը 418-420 թվականներին վերակառուցվել են քաղաքի պրեֆեկտի կողմից։

Բազիլիկայի ավերակների տեղում առաջին ուսումնասիրությունները կատարվել են 1899 թվականին Ջակոմո Բոնիի գլխավորությամբ։ 20-րդ դարի 30-ական թվականներին բազիլիկան պեղվել է և մասամբ վերականգնվել։

## Տես նաև
* Հին հռոմեական ճարտարապետություն

## Ծանոթագրություններ

## Գրականություն
* Stierlin, Henri. Imperium Romanum. — Köln: Benedikt Taschen Verlag GmbH, 1996. — ISBN 3-8228-8729-3.

## Արտաքին հղումներ
* Descrizione della basilica Emilia, da Christian Hülsen, "Il Foro Romano - Storia e Monumenti", 1905
* Immagine delle monete fuse durante l'incendio del V secolo sul pavimento marmoreo, dal sito Lacus Curtius

Կատեգորիա:Հին Հռոմի ճարտարապետություն
Կատեգորիա:Հին հռոմեական մշակույթ
Կատեգորիա:Մ.թ.ա. 2-րդ դարում կառուցումն ավարտված շենքեր և կառույցներ
Կատեգորիա:Մ.թ.ա. 1-ին դարում կառուցումն ավարտված շենքեր և կառույցներ
Ռոստրա (ամբիոն)

**Ռոստրա** (, նավի քիթ), ընդարձակ հարթակ Հռոմում հանրապետության և կայսրության ժամանակաշրջանում։ Ճարտասանները կանգնում էին ռոստրայի վրա, դեմքով դեպի կոմիցիումի հյուսիսային կողմն ու ճառ էին արտասանում։ Հաճախ դա վերաբերվում է ամբիոններին կամ տրիբունաներին, որոնց առաջին տարբերակները թվագրվում են Հռոմի թագավորության ժամանակաշրջանին, ինչպիսին օրինակ Վուլկանալն էր։
Տրիբունան ստացել է ռոստրա անվանումը, քանի որ զարդարված է եղել թշնամու նավերի քթերով, որոնք բերվել էին Ք․ ա․ 338 թվականին Անցիումում տարած հաղթանակի ժամանակ (Ք․ ա․ 340-338 թթ)։

## Ռոստրա Վետերա
մինի|300px|Ռոստրա Հռոմի ֆորումում
Առաջին ռոստրաներն ունեին փայտից պատրաստված սովորական հարթակ, որը նման էր հռոմեական տրիբունային։ Ռոստրայի առաջին օրինակը Ռոստրա Վետերան էր, որն իրենից ներկայացնում էր առանձին շինություն Կոմիցիումում։ Կառուցվել է Մ․ թ․ ա․ 500 թվականին։ Հին ռոստրայի մնացորդները տուֆից աստիճանների հետ միասին պեղել են հնագետները։ Այն ունեցել է ամֆիթատրոնի պես կոր ձև, սյուների վրա կառուցված հարթակ, որի վրա կարելի էր բարձրանալ կողմնային աստիճաններով։
Ք․ ա․ 44 թվականին Հուլիոս Կեսարը Հռոմի ֆորումի վերակառուցման ժամանակ վերացրել է Ռոստրա Վետերան։ Ֆորումի կենտրոնական առանցքում կառուցել է նոր ամբիոն, որը նշվում էր որպես Ռոստրա Նովա կամ Կեսարյան Ռոստրա։ Վերջինս անավարտ է մնացել Կեսարի մահվան պատճառով, և դրա կառուցումը ավարտին է հասցրել Օգոստոսը՝ ընդլայնելով այն և ուղղանկյուն դարձներով առջևի մասը։ Այս ռոստրայի հետքերը կարելի է տեսնել առ այսօր։

Ք․ ա․ 29 թվականին Օգոստոսն ավարտին է հասցնում Կեսարի տաճարի կառուցումը, որի բարձրադիր հիմքը ներառում էր մեկ այլ ռոստրա։ Այն գտնվում էր Կեսարյան Ռոստրայի դեմ դիմաց և զարդարված էր Ակտիումի ծովամարտից բերված նավաքթերով։

## Տես նաև
* Հին հռոմեական ճարտարապետություն

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Plan showing location in the Forum Romanum 
* Coin depicting the ships prows attached to the rostra, and photograph showing the length of the rostra
* Further on the history of the rostra in the Forum Romanum
* Graphic reconstruction of the view of the rostra with the ships prows

Կատեգորիա:Հին Հռոմ
Կատեգորիա:Հին Հռոմի ճարտարապետություն
Կատեգորիա:Մ.թ.ա. 1-ին դարում կառուցումն ավարտված շենքեր և կառույցներ