Ռուսական երկաթուղիներ

**Ռուսական երկաթուղիներ** (), ռուսական պետական ուղղահայաց ինտեգրված երկաթուղային ընկերություն:

Ընկերությունը կառավարում է ենթակառուցվածքները և շահագործում բեռնատար և ուղևորատար գնացքների ծառայությունները, և գրեթե մենաշնորհ ունի Ռուսաստանում երկար հեռավորության գնացքների ուղևորափոխադրումների հարցում։

Ընկերությունը հիմնադրվել է 2003 թվականի սեպտեմբերի 18-ին, երբ երկաթուղիների պահպանումն ու շահագործումը Ռուսաստանի Դաշնության Երկաթուղիների նախարարությունից առանձնացնելու մասին ընդունվել է որոշում, որն իր հերթին ԽՍՀՄ Երկաթուղիների նախարարության իրավահաջորդն էր։ Ռուսաստանի Դաշնության Երկաթուղիների նախարարությունը գտնվում է Մոսկվայում՝ Նովայա Բասմաննայա փողոց, 2 հասցեում։ Աշխատակազմի կենտրոնական մասի գործառնական ստորաբաժանումները գտնվում են Կալանչևսկայա փողոց, 35 հասցեում։

Ուկրաինայի ռուսական օկուպացված տարածքներում գտնվող երկաթուղիները վերահսկում են Ղրիմի երկաթուղին և Նովոռոսիական երկաթուղին, որոնք անկախ են Ռուսական երկաթուղուց։

## Պատմություն
### Պատմության սկիզբ և 2003 թվականի բարեփոխում

1991 թվականին Խորհրդային Միության փլուզումից հետո Ռուսաստանի Դաշնությունը ժառանգել է նախկին Խորհրդային Երկաթուղիների 32 շրջաններից 17-ը։

1990-ականների կեսերին Ռուսաստանի Երկաթուղիների նախարարության երկաթուղային տրանսպորտի շահութաբերությունը նվազել է մինչև բացասական արժեքներ, նախարարության բյուրոկրատացումը հրապարակայնորեն քննադատվել է, ինչը դարձավ բարեփոխումների առիթ։ 2000 թվականին Ռուսաստանի նախագահ ընտրվելուց կարճ ժամանակ անց Վլադիմիր Պուտինը հաստատել է երկաթուղային տրանսպորտի բարեփոխման գաղափարը, որի համաձայն երկաթուղու բոլոր տնտեսական գործառույթները պետք է փոխանցվեին 100% պետական մասնակցությամբ բաժնետիրական ընկերությանը։ Ռուսաստանի երկաթուղային ոլորտի բարեփոխման պետական ծրագրի մեկնարկը տրվել է 2003 թվականի հոկտեմբերին Ռուսական երկաթուղիներ ընկերության ստեղծմամբ։ Նոր ընկերությունը ստացավ Ռուսաստանի Դաշնության Երկաթուղիների նախարարությանը պատկանող ակտիվների ավելի քան 95%-ը։

2003 թվականին «Երկաթուղային տրանսպորտի մասին» դաշնային օրենքով Երկաթուղիների նախարարությունը բաժանվել է Դաշնային երկաթուղային տրանսպորտի գործակալության և Ռուսական երկաթուղիներ ընկերության։ Բարեփոխումը նաև պահանջել է, որ Ռուսական երկաթուղիները երկաթուղային ենթակառուցվածքներին հասանելիություն ապահովեն այլ փոխադրողների և օպերատորների համար: Քանի որ օրենքը պահանջում է, որ փոխադրողները ծառայություններ մատուցեն հաճախորդներին Ռուսաստանի ցանկացած վայրում, Ռուսական երկաթուղիները պահպանել են իրենց գերիշխող դիրքը:

Ավելի ուշ՝ 2003 թվականին, թիվ 585 հրամանագրով Ռուսական երկաթուղիները ստեղծվել է որպես բաժնետիրական ընկերություն, որը դարձավ 63 դուստր ընկերությունների, այդ թվում՝ Տրանսկոնտեյների, ՌեյլՏրանԱվտոյի, Երկաթուղային ուղևորների վարչության, Ռուսական տրոյկայի, ՏրանսԳրուպի և Ռեֆսերվիսի հոլդինգ: Ռուսական երկաթուղիները ձեռք են բերել 987 ընկերություն (ակտիվների արժեքի 95%-ը)՝ MR համակարգը կազմող 2046 ընկերություններից: Երկաթուղիների նախարար Գենադի Ֆադեևը դարձել է ընկերության առաջին նախագահը:

Բարեփոխումը հանգեցրել է անցի շարժակազմի մասնավորեցումից հետո նոր շուկայական հատվածի ստեղծմանը: Ընկերությունը իր վագոնների նավատորմի մեծ մասը բաժանել է երկու նոր շահագործող ընկերությունների՝ Freight One-ի (որը հետագայում սեփականաշնորհվել է) և Freight Two-ի (2012 թվականին վերանվանվել է Federal Freight) միջև, ինչպես նաև շուկա մտնող մասնավոր խաղացողների միջև, ինչպիսին է GlobalTrans-ը։
### 2000-ականներ

2003 թվականին Ռուսական երկաթուղիները մեկնարկել է Սախալինի երկաթուղու նեղ լայնագիծը Ռուսաստանի մնացած մասում օգտագործվող լայն լայնագիծով փոխարինելու նախագիծ, որը պաշտոնապես ավարտվել է 2019 թվականի օգոստոսին։ Բեռնափոխադրումների մեջ մասնավոր վագոնների բաժինը 2005 թվականին աճել է մինչև ընդհանուրի մեկ երրորդը։ 2006 թվականի մայիսի 18-ին ընկերությունը պայմանագիր է կնքել Siemens-ի հետ՝ ութ արագընթաց գնացք մատակարարելու համար։

2007 թվականի մայիսի 23-ին Ռուսական երկաթուղիները ընդունել է նոր կորպորատիվ ոճ, որը փոխել է ընկերության արտաքին աշխարհին տեսողականորեն ներկայանալու ձևը։ Կորպորատիվ ինքնության փոփոխությունը մի քանի փուլով է անցել 2007-2010 թվականների ընթացքում։ Լոգոյի վերջնական տարբերակը մշակել է BBDO Branding-ն։

BBDO Branding-ի պատվերով նաև HardCase Design գործակալությունը ստեղծել է RussianRail կորպորատիվ տառատեսակների ընտանիք, որը բաղկացած էր 15 տառատեսակից։ Ընկերության նոր լոգոյում օգտագործվել է Sans-serif RussianRail Grotesque Medium-ը։ 2008 թվականին Ռուսական երկաթուղիներ ընկերության նոր լոգոն զբաղեցրել է WOLDA '08 միջազգային դիզայնի մրցույթի մրցանակի երկրորդ տեղը։

Ռազմավարություն 2030ը, որը երկաթուղային ցանցի ընդլայնման և արդիականացման ներդրումային ծրագիր է, հաստատել է Ռուսաստանի կառավարությունը 2008 թվականին։ 2008 թվականից ի վեր, երկաթուղային տրանսպորտի կառուցվածքային բարեփոխումների շրջանակներում, տրանսպորտային գործունեության ծառայությունների ենթակառուցվածքների տարանջատմամբ և մրցակցային միջավայրի ի հայտ գալով, Ռուսական երկաթուղիները վերափոխվել է ուղղահայաց կողմնորոշված հոլդինգային ընկերության։

2009 թվականին ներդրումային բյուջեն կազմել է 262,8 միլիարդ ռուբլի (առանց ԱԱՀ-ի), որից 47,4 միլիարդը՝ Սոչիի Օլիմպիական խաղերի նախապատրաստման և անցկացման հետ կապված նախագծերի համար, իսկ 58,7 միլիարդը՝ շարժակազմի վերանորոգման համար (ներառյալ Սապսանի գնացքների մատակարարումը)։
### 2010-ականներ

2010 թվականին Ֆեդերալ ուղևորատար ընկերությունը ստեղծվել է որպես Ռուսական երկաթուղիների լիիրավ սեփականության ներքո գտնվող դուստր ընկերություն, որը մատուցում էր երկար հեռավորության ուղևորափոխադրումներ ինչպես Ռուսաստանում, այնպես էլ արտերկրում: 2013 թվականի վերջին այն շահագործում էր բոլոր երկար հեռավորության երթուղիները, բացառությամբ Սապսանի արագընթաց գծերի, որոնք շահագործում են Ռուսական երկաթուղիները: Ռուսական երկաթուղիները թողարկել են իր առաջին դոլարային պարտատոմսերը 2010 թվականին՝ ներգրավելով 1.5 միլիարդ դոլար: 2011 թվականի հոկտեմբերի 28-ին Ռուսական երկաթուղիների դուստր ընկերություն Ֆրեյթ Ուան բաժնետիրական ընկերությունը վաճառել է իր բաժնետոմսերի 75%-ը՝ հանած երկու բաժնետոմս՝ 125.5 միլիարդ ռուբլով (մոտ 4 միլիարդ դոլար) Վլադիմիր Լիսինին պատկանող Անկախ տրանսպորտային ընկերությանը: Այսպիսով, Լիսինը, որպես Ռուսաստանի շարժակազմի խոշորագույն օպերատոր, ձեռք է բերել բեռնափոխադրումների շուկայի մեկ քառորդի վերահսկողություն:

Իր բարեփոխումների շրջանակներում Ռուսական երկաթուղիները զանգվածաբար կրճատել են իր աշխատուժը՝ 1990-ականների 2.2 միլիոնից հասնելով 934,000 մարդու 2012 թվականին: 2012 թվականին այն դարձել է աշխարհի երեք խոշորագույն տրանսպորտային ընկերություններից մեկը։

Ռոյթերս գործակալության հարցման համաձայն՝ Ռուսական երկաթուղիներ ընկերության 2012 թվականին գնումների գործունեությունը կազմել է 22.5 միլիարդ դոլար, որի մի մասը շնորհվել է մասնավոր կապալառուներին, որոնք իրականում իրական գործունեություն չեն ծավալել ոչ մրցակցային մրցույթներում։ Հայտարարված մրցույթներում նշված ընկերությունների որոշ հասցեներ եղել են մասնավոր բնակարաններ, մեքենաների վերանորոգման արհեստանոցներ կամ հանրախանութներ։ Պնդվում էր, որ կապալառուները իրականում կեղծ ընկերություններ էին, որոնք օգտագործվում էին Ռուսական երկաթուղիներ ընկերության նախագահ Յակունինի մտերիմ գործընկերներին միլիարդավոր դոլարների մրցույթներ փոխանցելու համար։

Ռուսական երկաթուղիներ ընկերության անշարժ գույքի ստորաբաժանումը՝ Ժելդորիպոտեկան, պարզվել է, որ խոշոր քաղաքներում երկաթուղային կայարանների մոտ գտնվող հողամասեր է վաճառել Ռուսական երկաթուղիներ ընկերության նախագահ Վլադիմիր Յակունինի որդուն։ Ֆար Իսթ Լենդ Բրիջ ընկերությունը, որը համագործակցում է Ռուսական երկաթուղիներ ընկերության դուստր ընկերության հետ, նույնպես կապված էր Յակունինի որդու հետ։

2012 թվականի հոկտեմբերի 16-ին Ռուսական երկաթուղիներըը ավարտել է մրցակցային բանակցությունները Ֆրեյթ Ուան ԲԲԸ-ի մնացած 25 տոկոս գումարած 1 բաժնետոմսի պոտենցիալ գնորդների հետ: Լավագույն պարտավորեցնող առաջարկը ստացվել է Անկախ տրանսպորտային ընկերություն ԲԲԸ-ից: Ակտիվները վաճառվել են 50 միլիարդ ռուբլով:

2012 թվականի նոյեմբերի սկզբին Ռուսական երկաթուղիներըը հայտարարել է ֆրանսիական Gefco SA լոգիստիկ ընկերության 75%-ի գնման մասին: Գործարքի ընդհանուր արժեքը կազմել է 800 միլիոն եվրո, վաճառողը PSA Peugeot Citroen-ն է՝ Gefco-ի մայր ընկերությունը: Բայկալ-Ամուրյան երկաթուաղային մայրուղու արդիականացման ծրագիրը մեկնարկել է 2013 թվականին, որի արժեքը մինչև 2018 թվականը կազմել է 4 միլիարդ ֆունտ ստեռլինգի համարժեք:

2015 թվականին միջազգային Ռուսական երկաթուղիները շահել է 1.2 միլիարդ եվրոյի պայմանագիր՝ Իրանում Գարմսար-Ինչե Բուրուն գծի էլեկտրաֆիկացման համար:

2015 թվականի օգոստոսին ընկերության նախագահ Վլադիմիր Յակունինը ազատվել է աշխատանքից, ենթադրաբար՝ վատ աշխատանքի և անարդյունավետ կառավարման պատճառով։ Յակունինին փոխարինել է Օլեգ Բելոզյորովը։

Միջազգային Ռուսական երկաթուղիներ 2016 թվականին սկսել է սերբական Վինարչի - Ջորջևո գծի վերակառուցման աշխատանքները։ Ռուսական երկաթուղիներ դուստր ընկերություն Ռոսժելդորպրոյեկտի նախագծած և կառավարած Մոսկվայի կենտրոնական շրջանաձև երկաթուղին բացվել է 2016 թվականի սեպտեմբերին։ 2018 թվականի հուլիսին ընկերությունը հայտարարել է մինչև 2025 թվականը երկար հեռավորության գնացքներում երրորդ դասի վագոնները փուլ առ փուլ հանելու ծրագրերի մասին։

### 2020-ականներ
2022 թվականի ապրիլի 8-ին Ընդհանուր նավագնացության ընկերությունը հայտարարել է ֆրանսիական Gefco SA լոգիստիկ ընկերությունը ձեռք բերելու մասին Ռուսական երկաթուղիներից և փոքրամասնության բաժնետեր Stellantis-ից:

2022 թվականի ապրիլի 11-ին Wall Street Journal-ը և Ռոյթերսը հայտնել է, որ Սվոփերի և դերիվատիվների միջազգային ասոցիացիան որոշել է, որ «վճարման չկատարման» վարկային իրադարձություն է տեղի ունեցել 250 միլիոն շվեյցարական ֆրանկի արժողությամբ վարկային մասնակցության պարտատոմսերի վրա, որոնք կապված են Ռուսական երկաթուղիների հետ կապված կազմակերպության՝ Russian Railways Capital-ի հետ: Այս որոշումը համարվում է վարկային դեֆոլտ սվոփի գործարկման առաջին քայլը։

2023 թվականի դեկտեմբերին VR Group-ի՝ Ֆինլանդական երկաթուղիների հետ համատեղ ձեռնարկությունը, որը պետք է շահագործեր Կարելյան գնացքները, դադարեցրել է իր գործունեությունը, գնացքները դադարել են երթևեկել 2022 թվականի մարտին՝ Ռուսաստանի՝ Ուկրաինա ներխուժումից հետո, և Ռուսական երկաթուղիները չկարողացան կատարել իրենց ֆինանսական պարտավորությունների բաժինը, VR Group-ը ստանձնել է ամբողջ ֆինանսական պարտավորությունները և ստանձնել է շարժակազմը:

## Նախագծեր
### Նախատեսված նախագծեր
2016 թվականի մարտին Ռուսական երկաթուղիներ-ը հաստատել է մինչև 2030 թվականը արագընթաց երկաթուղու զարգացման ծրագրի թարմացված տարբերակը: 5 տրիլիոն ռուբլու արժողությամբ ծրագիրը ներառում է Մոսկվա-Կազան-Եկատերինբուրգ, Մոսկվա-Ադլեր և Մոսկվա-Սանկտ Պետերբուրգ արագընթաց գծերի, ինչպես նաև տարածաշրջանային քաղաքները միացնող այլ արագընթաց գծերի կառուցումը։

Շինարարական ծրագիրը բաժանված է երեք փուլի: Մինչև 2020 թվականը Ռուսական երկաթուղիներ-ը նախատեսում էր շահագործման հանձնել Մոսկվա-Կազան (1.2 տրիլիոն ռուբլի), Մոսկվա-Տուլա (268.6 միլիարդ ռուբլի), Չելյաբինսկ-Եկատերինբուրգ (122.6 միլիարդ ռուբլի), Տուլա-Բելգորոդ (86.8 միլիարդ ռուբլի), Եկատերինբուրգ-Նիժնի Տագիլ (12.9 միլիարդ ռուբլի) և Նովոսիբիրսկ-Բառնաուլ (62.3 միլիարդ ռուբլի) արագընթաց երկաթուղային հատվածները: Ծրագրի մաս է կազմում նաև Ուստ-Լուգայի ամենամեծ կոնտեյներային նավահանգստի նախագծումը, որը նախատեսված է Չինաստան-Եվրոպա երթուղով կոնտեյներային բեռների ընդունման և բաշխման համար։

2021-2025 թվականների ընթացքում Ռուսական երկաթուղիները նախատեսում է կառուցել Ռոստով-Կրասնոդար-Ադլեր, Տուլա-Վորոնեժ արագընթաց երկաթուղի և Կազան-Ելաբուգա արագընթաց երկաթուղու ընդլայնում, ինչպես նաև այլ տարածաշրջանային արագընթաց երկաթուղային կապեր։

Ծրագրի 2026-2030 թվականների երրորդ փուլի ընթացքում Ռուսական երկաթուղիներ-ը կկառուցի Մոսկվա-Սանկտ Պետերբուրգ արագընթաց երկաթուղու հատվածը. երկաթուղային գիծը կերկարացվի Ելաբուգայից մինչև Եկատերինբուրգ, իսկ Վորոնեժից՝ մինչև Դոնի Ռոստով։

### Առաջարկվող նախագծեր
2015 թվականի մարտին Ռուսաստանի Գիտությունների ակադեմիայի նիստում Վլադիմիր Յակունինը ներկայացրել է Տրանսեվրասիական գոտու զարգացում անվամբ նոր տրանսպորտային երթուղի, որը կանցներ «Ռուսաստանով՝ որպես մեգա ճանապարհային և արագընթաց երկաթուղային ցանցով՝ Ասիան Եվրոպային կապելու համար» և հնարավորություն կունենար գնալու Չուկոտկա և Բերինգի նեղուց, ապա՝ Ամերիկյան մայրցամաք»՝ Ալյասկա՝ հնարավոր դարձնելով Մեծ Բրիտանիայից ԱՄՆ (Մանչշլի թունելով) ցամաքային ուղևորությունները։

Սահմանափակ երկաթուղային հզորությունը ռուսական ածխի Ասիա արտահանման հիմնական խոչընդոտն է։ Եվրոպայում ռուսական ածխի պահանջարկը նվազել է էներգետիկ անցման և Ուկրաինա ներխուժման պատճառով, և սա ամրապնդում է Ռուսաստանի՝ Ասիա ածխի արտահանումը վերաուղղորդելու անհրաժեշտությունը։ Հետևաբար, տարբեր ռուս գործիչներ առաջարկել են երկրի դեպի արևելք երկաթուղային հզորությունների արագ ընդլայնում։

## Սեփականատերեր և կառավարում

Ռուսաստանի Դաշնությունը Ռուսական երկաթուղիներ ԲԲԸ-ի հիմնադիրն ու միակ բաժնետերն է: Բաժնետերերի անունից լիազորություններն իրականացնում է Ռուսաստանի Դաշնության կառավարությունը: Այն հաստատում է ընկերության նախագահին, ամեն տարի ձևավորում է տնօրենների խորհուրդը և հաստատում տարեկան հաշվետվությունները:

Ընկերության առաջնային հրապարակային առաջարկը քննարկվել է 2012 թվականին, սակայն այն հետաձգվել է մինչև 2020 թվականից հետո:

Ռուսական երկաթուղիներ ԲԲԸ-ի տնօրենների խորհրդի նախագահը Օլեգ Բելոզերովն է: Նրանից առաջ այս պաշտոնը 2011 թվականի սեպտեմբերից մինչև 2015 թվականի հունիսը զբաղեցրել է Կիրիլ Անդրոսովը, իսկ նախկինում՝ Ալեքսանդր Ժուկովը՝ 2004 թվականի հուլիսի 20-ից մինչև 2011 թվականի սեպտեմբեր, և Վիկտոր Խրիստենկոն՝ 2003 թվականի հոկտեմբերի 16-ից մինչև 2004 թվականի հուլիսի 20-ը։

Գենադի Ֆադեևը Ռուսական երկաթուղիներ ԲԲԸ-ի նախագահն էր 2003 թվականի սեպտեմբերի 23-ից մինչև 2005 թվականի հունիսի 14-ը։ Նրան հաջորդել է Վլադիմիր Յակունինը 2005 թվականի հունիսի 14-ից մինչև 2015 թվականի օգոստոսի 20-ը։ Օլեգ Բելոզյորովը ընկերության նախագահն է 2015 թվականի օգոստոսի 20-ից։

### Դուստր ընկերություններ
2013 թվականի դեկտեմբերի դրությամբ Ռուսական երկաթուղիներ-ը վերահսկիչ բաժնեմաս ունի հետևյալ ընկերություններում՝[1]

* Federal Passenger Company (100%);
* Gefco S.A. (75%);
* Federal Freight (100%);
* TransContainer (50.6%);
* Refservice (100%);
* RailTransAuto (51%);
* Բարձր արագությամբ երկաթուղային գծեր (100%);
* RZDstroy (100%);
* Roszheldorproject (55.56%);
* Russian Railways Trading Company (50% + 1)
* TransTeleCom (100%);
* Zhilsocipoteka (100%);
* Zheldoripoteka (100%);
* TransWoodService (100%);
* BetElTrans (100%);
* First Nonmetallic Company (100%);
* Zeleznodorozhnaya Torgovaya Kompaniya (100%);
* Վագոնների վերանորոգման ընկերություն – 1 (100%);
* Վագոնների վերանորոգման ընկերություն – 2 (100%);
* Վագոնների վերանորոգման ընկերություն – 3 (100%);
* Կալուգայի Ռեմպուտմաշ գործարան (100%);
* Միավորված էլեկտրատեխնիկական գործարաններ (50 + 1):

### Պատժամիջոցներ
2022 թվականի փետրվարի 24-ին, ի պատասխան Ուկրաինա ներխուժման, ԱՄՆ նախագահ Ջո Բայդենը հայտարարել է մի քանի ռուսական ընկերությունների, այդ թվում՝ Ռուսական երկաթուղիների դեմ տնտեսական պատժամիջոցների մասին։

## Գործունեություն

Ռուսական երկաթուղիներ-ի հիմնական գործունեությունը բեռնափոխադրումներն ու ուղևորափոխադրումներն են։ Ռուսաստանում երկաթուղիները տեղափոխում են բեռնափոխադրումների ընդհանուր ծավալի 42%-ը և ուղևորափոխադրումների մոտ 33%-ը։ Ուղևորների որոշ կատեգորիաներ, ինչպիսիք են թոշակառուները, խորհրդարանի անդամները և խորհրդային ու ռուսական պետական պարգևատրվածները, ստանում են անվճար կամ սուբսիդավորված տոմսեր։

### Բեռնափոխադրումներ
2013 թվականին երկաթուղիները տեղափոխել են Ռուսաստանի բեռնափոխադրումների գրեթե 90%-ը՝ բացառությամբ խողովակաշարերի: 2014 թվականին երկաթուղային ենթակառուցվածքները և շոգեքարշային ծառայությունները կազմել են ընկերության ընդհանուր եկամտի 74%-ը:

Բեռնափոխադրումների սակագնի արժեքը որոշում է Դաշնային սակագնային ծառայությունը՝ զուտ արժեքով կամ ավելի բարձր:

Երկաթուղու սահմանափակ հզորությունը ռուսական ածխի արտահանումը Ասիա սահմանափակող հիմնական գործոնն է:

### Երկար հեռավորությամբ ճանապարհորդություն
Ռուսական երկաթուղիները գրեթե մենաշնորհ ունի երկար հեռավորության գնացքներով ուղևորափոխադրումների ոլորտում, որի դուստր ընկերությունը՝ Դաշնային ուղևորափոխադրող ընկերությունը, 2017 թվականին կազմել է ուղևորափոխադրումների ընդհանուր ծավալի 90%-ը: Ուղևորափոխադրումները 2017 թվականին կազմել են ընկերության եկամտի 10.6%-ը: Երկար հեռավորության ուղևորափոխադրումների նավատորմը 2017 թվականի դրությամբ ներառում է 19,386 երկաթուղային վագոն, որոնց միջին տարիքը կազմում է 19.1 տարի: Երկար հեռավորության ուղևորների ավելի քան 60%-ը ճանապարհորդում է երրորդ դասի քնած վագոններով:

Երկար հեռավորության երկաթուղային ուղևորափոխադրումների բիզնեսը գտնվում է ավիաընկերությունների կողմից աճող մրցակցության տակ՝ նրանց ագրեսիվ ներքին գնային քաղաքականության և 1000 կմ-ից պակաս երթուղիների համար ընդհանուր առմամբ ավելի կարճ ճանապարհորդության ժամանակի պատճառով: Միջազգային երկաթուղային ուղևորափոխադրումները 2013 թվականի 19.4 միլիոն ուղևորից նվազել են մինչև 6.8 միլիոն 2017 թվականին:

2005–2010 թվականներին Ռուսական երկաթուղիներ ԲԲԸ-ն մեկնարկել է նոր արագընթաց գնացքներ ներդնելու ծրագիր: Առաջին գնացքը՝ Սապսանը, սկսել է գործել 2009 թվականի դեկտեմբերին և միացնում է Սանկտ Պետերբուրգը, Մոսկվան և Նիժնի Նովգորոդը, և աշխատում է գերմանական Siemens ընկերությունը արտադրված գնացքներով։

Երկրորդ գնացքը՝ Ալլեգրոն, Սանկտ Պետերբուրգից դեպի Հելսինկի՝ Վիբորգով, երթևեկում է 2010 թվականի դեկտեմբերից և պատկանում է և շահագործվում է ֆիննական VR Group-ի հետ համատեղ։

«Սապսանը» Ռուսական երկաթուղիներ ԲԲԸ-ի ամենահաջողակ ուղևորատար գնացքն էր՝ 84.5% զբաղվածության մակարդակով (ըստ Ռուսական երկաթուղիների» 2010 թվականի տվյալների) և 30% շահութաբերությամբ (չնայած կապիտալ ծախսերը չեն ներառվել դրա հաշվարկում)։

#### Երկար հեռավորության գնացքների սակագները

Ուղևորների սակագները (բացառությամբ խցիկներում, VIP-վագոններով ճանապարհորդելու) հաստատում է պետությունը, որը ներկայացնում է Դաշնային սակագնային ծառայությունը՝ իր երթևեկության ծախսերի սոցիալական ուղղվածությամբ։ Ուղևորների սակագինը բաժանված է երկու բաղադրիչի՝ «տոմս» (որը ներառում է տրանսպորտային ենթակառուցվածքների, լոկոմոտիվի քարշակի և կայարանի բաղադրիչի արժեքը) և «ամրագրված նստատեղ» (վագոնի սեփականատեր հանդիսացող տրանսպորտային ընկերության սպասարկում)։ 2003 թվականից ի վեր երկար հեռավորության գնացքներով ճանապարհորդելու համար կիրառվում են ճկուն սակագներ.

* Մեծ պահանջարկի ժամանակահատվածում սակագինը տարեկան միջինից բարձր է 5-20%-ով (նախկինում այն կազմում էր մինչև +45%),
* Տարվա մոտավորապես երրորդ կեսին գործում է բազային սակագինը,
* Ուղևորների հոսքի նվազման ժամանակահատվածներում սակագինը ցածր է 5-20%-ով։ Տարվա որոշակի օրերին (1-ից 3 օր, տարբեր ժամերին՝ 31.12, 01.01 և մայիսի 9-ի շուրջ ամսաթվերով) գործում է 45-50% ցուցանիշը, երբ տոմսերը կրկնակի էժան են։

Ճկուն չվացուցակի սակագինը հաշվարկվում է այնպես, որ խրախուսի ուղևորներին ուղևորություն կատարել ամենացածր ինդեքսով ամսաթվին: 2010 և 2011 թվականներին օրացուցային ժամանակահատվածների միջին կշռված ինդեքսը կազմել է 0.97, իսկ ուղևորափոխադրումների միջին ծավալը՝ 1.00: Ռուսական երկաթուղիներ ԲԲԸ-ի հայտարարության համաձայն՝ ուղևորափոխադրումները, բացառությամբ որոշ բարձր եկամտաբեր ուղղությունների, շահութաբեր չեն: Այս կորուստները մասամբ փոխհատուցվում են բյուջեից, իսկ մեծ մասամբ՝ բեռնափոխադրումներից ստացված եկամուտների միջոցով՝ խաչաձև սուբսիդիաների միջոցով:

### Արվարձանային ուղևորափոխադրող ընկերություններ

2009 թվականից ի վեր ընկերությունը չի հանդիսանում արվարձանային ուղևորափոխադրողների անմիջական փոխադրող։ Արվարձանային տրանսպորտն այժմ իրականացնում է Ռուսաստանի Դաշնության գործադիր մարմինների, Ռուսական երկաթուղիներ ընկերության և մասնավոր ներդրողների հիմնադրած ուղևորափոխադրող ընկերությունները։ 2016 թվականի դրությամբ գործում է 25 արվարձանային ուղևորափոխադրող ընկերություն, որոնցից 19-ում Ռուսական երկաթուղիները մեծամասնական բաժնեմասի սեփականատերն է։

Հատկապես արվարձանային ուղևորափոխադրող ընկերությունների համար սահմանվել է երկաթուղային ենթակառուցվածքների օգտագործման զրոյական սակագին։ Ռուսական երկաթուղիները տարեկան պետությունից ստանում է 25 միլիարդ ռուբլի սուբսիդիաներ որպես փոխհատուցում։ Ամբողջ ցանցում ուղևորափոխադրումների ծավալը 2011 թվականին աճել է 5.6%-ով և կազմում է մոտ 878.33 միլիոն մարդ։ Ռուսաստանի մարզերում երկաթուղային ուղևորափոխադրումների ծավալը կազմում է ուղևորափոխադրումների ընդհանուր ծավալի 5%-ից մինչև 30%։

### Հովանավորչություն
2003 թվականին հիմնադրվելուց ի վեր Ռուսական երկաթուղիները Ռուսաստանի Պրեմիեր լիգայում հովանավորում է Մոսկվայի Լոկոմոտիվին։

2016 թվականի փետրվարից Ռուսական երկաթուղիները Ռուսաստանի գնդակով հոկեյի սուպերլիգայում հանդես եկող Ռոդինա Կիրով բենդիի թիմի հովանավորն է։

## Ենթակառուցվածքներ
### Մասնաճյուղեր
2009 թվականի դեկտեմբերի 31-ի դրությամբ երկաթուղու ընդհանուր շահագործման երկարությունը կազմում է 85 281 կմ, այդ թվում՝ 1520 մմ երկաթուղու լայնությունը՝ 84 446 կմ, անընդհատ եռակցված ռելսերի երկարությունը՝ 74.4 հազար կմ, երկաթուղային ցանցը շահագործվում է 166 975 անջատիչով, 138 թունելով և 30 727 կամուրջով։

Ավտոմատ բլոկով և կենտրոնացված կառավարմամբ հագեցած գծերի երկարությունը կազմում է 62 055 կմ կամ 72.9%: Ռուսաստանի երկաթուղային ցանցում երկաթուղային ավտոմատացման և հեռակառավարման սարքերը սպասարկվում են 203 հեռավորությունների ազդանշանային, կենտրոնացման և արգելափակման համակարգերով և ավտոմատացման և հեռակառավարման մեկ տեխնիկական կենտրոնով։

Ռուսական երկաթուղիներն ունեն հետևյալ 16 երկաթուղային ճյուղերը․

### Միջազգային համագործակցություն
*Աբխազիա - Ռուսական երկաթուղիները 2009-2019 թվականներին 10 տարվա կառավարման վարձակալության պայմանագիր ուներ Աբխազական երկաթուղու հետ.
*Հայաստան - Ռուսական երկաթուղիները տիրապետում և շահագործում է Հարավկովկասյան երկաթուղին Հայաստանում։
*Մոնղոլիա - Ռուսական երկաթուղիները նաև կառավարում է Ուլան Բատորի երկաթուղու 50% բաժնեմասը՝ Ռուսաստանի կառավարության անունից։

### Շարժակազմ

Քարշակային շարժակազմը ներառում է դիզելային շոգեքարշներ, էլեկտրական շոգեքարշներ, էլեկտրական գնացքներ, դիզելային գնացքներ, երկաթուղային վագոններ, երկաթուղային ձեռնասայլակներ, այլ ինքնագնաց սարքավորումներ և ոչ քարշակային շարժակազմ՝ տարբեր վագոններ (ուղևորատար, բեռնատար) և հատուկ շարժակազմ։

Ուղևորատար վագոնների հիմնական արտադրողը (95%) Տվերի վագոնագործական գործարանն է։

2012 թվականի վերջին շարժակազմի պաշարը ներառում էր 20,618 շոգեքարշ, այդ թվում՝ 2,543 էլեկտրական ուղևորատար շոգեքարշ, 578 դիզելային ուղևորատար շոգեքարշ, 7,837 էլեկտրական բեռնատար շոգեքարշ, 3,556 դիզելային բեռնատար շոգեքարշ, 6,104 մանևրային շոգեքարշ։

2017 թվականին Ռուսական երկաթուղիները ձեռք է բերել 459 շոգեքարշ, այդ թվում՝ չորս EP1M, 13 EP2K, 19 TEP70 և չորս EP20 ուղևորային միավոր, ինչպես նաև 84 2ES6, 10 2ES10, 51 2ES5K, 45 3ES5K, չորս 3ES4K, 86 2TE25KM և հինգ 4ES5K բեռնատար միավոր։

2013 թվականին Ռուսական երկաթուղիների հոլդինգին պատկանում էր 252,900 բեռնատար վագոն, այդ թվում՝ 54,200-ը ուղղակիորեն պատկանում էր Ռուսական երկաթուղիներին, իսկ մնացածը՝ ընկերության դուստր ընկերություններին և կից ընկերություններին, ինչպիսիք են Ֆեդերալ Ֆրեյթը և ՏրանսԿոնտեյները։

## Արդյունավետության ցուցանիշներ
Ռուսական երկաթուղիներ ԲԲԸ-ն տարեկան տեղափոխում է ավելի քան 1 միլիարդ ուղևոր և 1 միլիարդ տոննա բեռ։

2011 թվականին Ռուսական երկաթուղիներ ընկերության բեռնափոխադրումների ծավալը կազմել է մոտ 1.4 միլիարդ տոննա: Ուղևորափոխադրումների ծավալը 2011 թվականին հասել է 992.4 միլիոն մարդու:

2011 թվականի հոկտեմբերին ցանցում միջին աշխատավարձը կազմել է ամսական 31 հազար ռուբլի։ 2012 թվականի բեռնման ծավալը կազմել է 1 միլիարդ 274.7 միլիոն տոննա (2011 թվականի համեմատ՝ 2.7%), երկրի ընդհանուր շրջանառության մեջ (բացառությամբ խողովակաշարերի) մասնաբաժինը կազմել է 85.5%։ 2012 թվականին ցանցը տեղափոխել է 1 միլիարդ 56.7 միլիոն ուղևոր (2011 թվականի համեմատ՝ 6.4%)։ Ռուսական Ընդհանուր ընդունված հաշվապահական սկզբունքների կիրառմամբ հիմնական գործունեությունից ստացված զուտ եկամուտը 2012 թվականին կազմել է գրեթե 5.3 միլիարդ ռուբլի, ինչը գրեթե 3 անգամ պակաս է 2011 թվականի համեմատ (13.7 միլիարդ ռուբլի)։ Ընկերության եկամուտը 2021 թվականին կազմել է 2 տրիլիոն ռուբլի։

Ընդհանուր առմամբ, Ռուսական երկաթուղիները տարեկան կառավարությունից ստանում է 112 միլիարդ ռուբլի (մոտ 1.5 միլիարդ ԱՄՆ դոլար)։

## Աշխատակիցներ

## Ծանոթագրություններ

## Գրականություն
* Collins, D. N. "The Franco-Russian Alliance and Russian Railways, 1891–1914." *Historical Journal* 16, no. 4 (1973): 777-88. online.
* Haywood, Richard M. "The question of a standard gauge for Russian railways, 1836–1860." *Slavic Review* 28.1 (1969): 72-80 online.
* Starns, Karl Edward McDaniel. "The Russian Railways and Imperial Intersections in the Russian Empire." (Diss. 2013). online
* Westwood, John Norton. *A history of Russian railways* (G. Allen and Unwin, 1964).
* Westwood, J. *Soviet railways to Russian railways* (Springer, 2001).

### Ռուսերեն գրականություն
*Госкомстат СССР (Gov't Statistical Committee ) "Народное хозяйство СССР: статистический ежегодник" (The national economy of the USSR, statistical yearbook),Финансы и статистика, Москва (various years till 1990).
*Госкомстат СССР (Уманский, Л.), "Народное хозяйство СССР за 70 лет: юбилейный статистический ежегодник". Москва,  "Финансы и статистика", 1987.
*Госкомстат СССР "Транспорт и связь СССР: Статистический сборник" (USSR Transportation and Communications: statistics). Москва. 1990 (and other editions: 1967, 1972, etc.)
*ЖТ = Железнодорожный Транспорт (Railroad Transportation) a monthly magazine published since 1826.  The month designation is numeric; e.g. 10-1998 is the November issue.
*Плакс, А.В. & Пупынин, В.Н., "Электрические железные дороги" (Electric Railroads), Москва, "Транспорт", 1993. 
*Резер, С.М., "Взаимодействие транспортных систем", Москва, "Наука", 1985.
*Шадур, Л.А. ed., "Вагоны: конструкция, теория и расчёт" (Railroad cars: construction, theory and calculations), Москва, "Транспорт", 1980.
*Федеральная служба государственной статистики (Federal government statistical service) "Транспорт в России" (Transportation in Russia) (annual) Available online
*Филиппов, М.М. (editor), "Железные дороги. Общий курс" (Railroads, General Course) Москва, Транспорт, 3rd ed. 1981.  4th ed. 1991 with new editor: Уздин, М.М.
*Шафиркин, Б.И, "Единая транспортная система СССР и взаимодействие различных видов транспорта" (Unified Transportation System of the USSR and interaction of various modes of transportation), Москва, "Высшая школа", 1983.
*Шадур. Л. А. (ed.), "Вагоны" (Railway cars), Moscow, "Транспорт", 1980.

## Արտաքին հղումներ
* Russian Railways Official Site 
* 
* Financial Information

Կատեգորիա:1992 հիմնադրումներ Ռուսաստանում
Կատեգորիա:1992 հիմնադրված ընկերություններ
Կատեգորիա:2003 հիմնադրումներ
Կատեգորիա:2003 հիմնադրումներ Ռուսաստանում
Կատեգորիա:2003 հիմնադրված ընկերություններ
Կատեգորիա:Ընկերություններ այբբենական կարգով
Կատեգորիա:ԽՍՀՄ երկաթուղային տրանսպորտ
Կատեգորիա:Մոսկվա
Կատեգորիա:Ռուսաստանի ապրանքանիշեր
Կատեգորիա:Ռուսաստանի ընկերություններ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի տրանսպորտ