Բրագի մրցանակ

**Բրագի մրցանակ** (), նորվեգական գրական մրցանակ, որ ամեն տարի շնորհվում է Նորվեգիայի գրքային մրցանակային հիմնադրամի () կողմից Նորվեգիայի հրատարակիչների միության հետ համատեղ նորվեգական գրականության՝ ոչ վաղ անցյալում հրատարակված նմուշների համար։ Մրցանակը կոչվել է գերմանա-սկանդինավյան դիցաբանության Բրագի աստված-սկալդերի անունով։ Բրագի մրցանակը շնորհվում է 1992 թվականից սկսած (ամեն աշուն) հետևյալ անվանակարգերում․

* Բելետրիստիկա (արձակ ստեղծագործություններ)
* Մանկական գրականություն
* Վավերագրական գրականություն
* Բաց դաս (փոխվում է ամեն տարի)

Բրագի մրցանակի գոյության առաջին տարիներին այն շնորհվում էր նաև հետևյալ անվանակարգերում՝

* Քնարերգություն
* Դասագրքեր
* Նկարազարդ գրքեր
* Ընդհանուր գրականություն

Դրանցից բացի շնորհվում է նաև Բրագի պատվավոր մրցանակ, որը հեղինակին տրվում է ոչ թե առանձին ստեղծագործության համար, այլ նորվեգական գրականության մեջ ունեցած ընդհանուր ներդրման համար։

Որպես մրցանակ տրվում է քանդակագործ Բյորե Լարսենի կողմից ստեղծված արձանիկ և դրամական պարգև 75 000 նորվեգական կրոնի չափով։ Մրցանակակիրը որոշվում է ըստ գրական ընդհանուր արժանիքների ու ստեղծագործության նկատմամբ գոյություն ունեցած հասարակական հետաքրքրության։

## Մրցանակակիրներ
### Բելետրիստիկա
[thumb|Գրող [Փեր Փեթերսոնը, ով Բրագի մրցանակի է արժանացել «Բելետրիստիկա» անվանակարգում 2000 և 2008 թվականներին]]
* 1992 – Կարստեն Ալնես, *«Trollbyen»* վեպի համար
* 1993 – Էյնստեյն Լյոն (), «Թրանեի մեթոդ» () նովելի համար
* 1994 – Սիգմունդ Մյելվե (), *«Område aldri fastlagt»* բանաստեղծությունների ժողովածու
* 1995 – Ինգվար Ամբյորնսեն, «Թռչունների պարը» () վեպի համար
* 1996 – Բերգլոտ Հուբեկ Հաֆ (), «Ամոթ» () վեպի համար
* 1997 – Լիվ Կյոլտցով (), *«Verden forsvinner»* վեպի համար
* 1998 – Խյարտան Ֆլյոգստադ (), *«Kron og mynt»* վեպի համար
* 1999 – Ֆրուդե Գրյուտեն (), «Երգեր Բիկուբեից» () պատմվածքների ժողովածուի համար
* 2000 – Փեր Փեթերսոն, «Նավահետքում» () վեպի համար
* 2001 – Լարս Սոբի Քրիստենսեն, «Կիսաեղբայր» () վեպի համար
* 2002 – Նիլս Ֆրեդերիկ Դալ (), *«På vei til en venn»* վեպի համար
* 2003 – Ինգեր Էլիզաբեթ Հանսեն (), *«Trask»* բանաստեղծությունների ժողովածուի համար
* 2004 – Հաննե Էրստավիկ, «Պաստորի կինը» () վեպի համար
* 2005 – Մարիտա Ֆոսում (), *«Forestill deg»* վեպի համար
* 2006 – Դագ Սոլսթադ, «Արմանդ Վ։ Թաղված վեպի ծանոթագրություններ» () վեպի համար
* 2007 – Կարլ Ֆրուդե Թիլեր, «Բարդացում» () վեպի համար
* 2008 – Փեր Փեթերսոն, «Ես անիծում եմ ժամանակի գետը» () վեպի համար
* 2009 – Կարլ Ուվե Կնաուսգոր, «Իմ պայքարը» () ինքնակենսագրության առաջին հատորի համար
* 2010 – Գյոութե Հեյվոլ (), *«Før jeg brenner ned»* վեպի համար
* 2011 – Թոմաս Եսպեդալ, *«Imot naturen»*
* 2012 – Լարս Ամունդ Վաագե, *«Syngja»*
* 2013 – Ռութ Լիլեգրավեն, *«Urd»*
* 2014 – Ռունե Քրիստիանսեն, *«Ensomheten i Lydia Ernemans liv»*
* 2015 – Լարս Սոբի Քրիստենսեն, *«Magnet»*

### Մանկական գրականություն
[thumb|Գրող Դալե Գրուն () և նկարազարդող Սվեյն Նիհուսը (), որ Բրագի մրցանակի են արժանացել «Մանկական գրականություն» անվանակարգում [2002 թվականին]]
* 1992 – Ռագնար Հուվլան (), *«Ein motorsykkel i natta»*
* 1993 – Էյդե Տուրիլ (), *«Skjulte ærend»*
* 1994 – Կլաուս Հագերյուպ (), «Մարկուս և Դիանա» () վեպի համար
* 1995 – Լիվ Մարի Էուստրեմ () և Ակին Դյուզակին (, նկարազարդող), *«Tvillingbror»*
* 1996 – Էյրիկ Նյուտ (), *«Jakten på sannheten»*
* 1997 – Հարալդ Ռոսենլյով Էեգ (), *«Vrengt»*
* 1998 – Սթեյն Էրիկ Լյունդե (), *«Eggg»*
* 1999 – Էռնա Ուսլան (), *«Salamanderryttaren»*
* 2000 – Ռունի Բելսվիկ (), *«Ein naken gut»*
* 2001 – Աննե Բիրկեֆելդտ Ռագդե (), *«Biografien om Sigrid Undset. Ogsaa en ung Pige»* ( Ունսետ Սիգրիդի կենսագրությունը)
* 2002 – Գրու Դալե () և Սվեյն Նիհուս (, նկարազարդող), *«Snill»*
* 2003 – Հելգա Գուներիուս Էրիկսեն () և Գրյու Մոուրսուն (), *«Flugepapir»*
* 2004 – Հարալդ Ռոսենլյով Էեգ (), *«Yatzy»*
* 2005 – Առնե Սվինգեն (), *«Svart elfenben»*
* 2006 – Սթիան Հոլե (), «Գերմանի ամառը» () գրքի համար
* 2007 – Լին Սունե (), *«Happy»*
* 2008 – Յուհան Հարստադ (), *«Darlah – 172 timer på månen»*
* 2009 – Մարիա Փար, «Տոնյա Գլիմերդալ» () վիպակի համար, նկարազարդումները՝ Օսհիլդ Իրգենսի ()
* 2010 – Հիլդե Քրիստին Կվալվոգ (), *«Fengsla»*
* 2011 – Ինգա Սետրե, *«Fallteknikk»*
* 2012 – Կարի Ստաի, *«Jakob og Neikob. Tjuven slår tilbake»*
* 2013 – Ռութ Լիլեգրավեն, *«Så vakker du er»*
* 2014 – Ռունե Քրիստիանսեն, *«Badboy: Steroid»*
* 2015 – Տորուն Լիան, Օյվինդ Նորդսլետեն, *«Reserveprinsesse Andersen»*

### Վավերագրական արձակ
* 1992 – Առնե Ֆորսգրեն, նրա խմբագրած *«Rockleksikon»* ռոք-հանրագիտարանի համար
* 1993 – Թրոնդ Բերգ Էրիկսեն (), Դանթե Ալիգիերիի «Աստվածային կատակերգությանը» վերաբերող*«Reisen gjennom helvete. Dantes inferno»* գրքի համար
* 1994 – Էյնար-Առնե Դրիվենես (), Մարիտ Աննե Հյոուան () և Հելգե Վոլդ, Նուր Նորգեի պատմությանը նվիրված *«Nordnorsk kulturhistorie»* գրքի համար, որ խմբագրել էին նրանք
* 1995 – Էսպեն Դիետիրիկս () և Լայֆ Յերստադ, գլխուղեղի աշխատանքին վերաբերող *«Vår fantastiske hjerne»* գիտահանրամատչելի գրքի համար
* 1996 – Արիլ Ստուբհաուգ (), նորվեգացի մաթեմատիկոս Նիլս Հենրիկ Աբելի կենսագրության՝ *«Et foranskutt lyn. Nils Henrik Abel og hans tid»* գրքի համար
* 1997 – Աննե Վիկսթրյոմ, 19-րդ դարի նորվեգացի նկարիչներ Օդա Կրոգի, Հարիեթ Բաքերի, Օստա Հանսթեենի () և այլոց նվիրված *«Kvinneliv, kunstnerliv. Kvinnelige malere i Nørge før 1900»* գրքի համար
* 1998 – Լայֆ Ռյուվարդեն ( և Կլաուս Հյոյլան, սնկերի մասին *«Er det liv, er det sopp»* գիտահանրամատչելի գրքի համար
* 1999 – Տուրբյորն Ֆերյովիկ (), Հնսկաստանին նվիրված *«India – Stevnemøte med skjebnen»* գրքի համար
* 2000 – Յուհան Գալտունգ (), *«Johan uten land. På fredsveien gjennom verden»* ինքնակենսագրության համար
* 2001 – Աթլե Նես (), Գալիլեո Գալիլեյ *«Da jorden stod stille. Galileo Galilei og hans tid»* կենսագրության համար
* 2002 – Իվո դե Ֆիգեյրեդո (), Յուհան Բերնհարդ Յորտի ( *«Fri mann»* կենսագրության համար
* 2003 – Կնուտ Խելստադլի (), նրա խմբագրած *«Norsk innvandringshistorie»* եռահատորյակի համար
* 2004 – Թուր Բուման-Լարսեն (), Խոկոն 7-րդ թագավորին և Մոդ թագուհուն նվիրված գրքերի շարքի երրորդ՝ *«Folket. Haakon & Maud II»* գրքի համար
* 2005 – Օդ Քարսթեն Թվեյթ (), արաբաիսրայելական հակամարտությունում Նորվեգիայի ունեցած դերին նվիրված *«Krig og diplomati. Oslo–Jerusalem 1978-1996»* գրքի համար
* 2006 – Բենթ Սուֆուս Թրանյոյ (), *«Markedets makt over sinnene»* գրքի համար, որում նա քննադատում է շուկայական ֆունդամենտալիզմը
* 2007 – Ֆրանկ Ռոսավիկ (), նորվեգացի քաղաքական գործիչ Էյներ Ֆյորդի ( *«Stikk i strid»* կենսագրության համար
* 2008 – Բյորն Վեստլի (), *«Fars krig»* գրքի համար, որը նրա հոր՝ Պետեր Վեստլիի մասին է, որը Երկրորդ համաշխարհային պատերազմի ժամանակ ծառայել է ՍՍ (կազմակերպություն)-ում
* 2009 – Խյեթիլ Ստենսվիկ Էստլի (), *«Politi og røver»* գրքի համար, որ նվիրված է քրեական հանցագործների ու ոստիկանության հակամարտությանը
* 2010 – Թունե Հուսե (), *«Tøyengata»* գրքի համար, որ նվիրված է Օսլոյի Տյոնենգատա () փողոցում տեղի ունեցող ինտեգրացման գործընթացներին, որտեղ մի քանի տասնամյակ բնակվում են ներգաղթյալներ Ասիայից ու Աֆրիկայից

### Բաց դաս
* 1996 – **Էսսե**՝ Սվեն Քերուպ Բյորնեբու (), *«Jerusalem, en sentimental reise»*
* 1997 – **Նկարազարդ գրքեր երեխաների համար**՝ գրող Լիվ Մարի Էուսթրեմ () և նկարազարդող Ակին Դյուզակին (), *«Tvillingsøster»*
* 1998 – **Գրական թարգմանություններ**՝ Քրիստիան Ռուգսթադ (), Ժոզե Սարամագոյի «Ռիկարգո Ռեյսի մահվան տարին» (, ) վեպի թարգմանության համար
* 1999 – **Կենսագրություններ**՝ Хегер, Андерс|Андерс Хегер (), նորվեգացի գրող Ագնար Մյուլքեի կենսագրության՝ *«Mykle. Et diktet liv»* աշխատության համար
* 2000 – **Քրեական դրամաներ**՝ Քարին Ֆոսսում, «Համր ճիչեր» () դետեկտիվի համար, որ ընդգրկված է Կոնրադ Սեյերի () մասին գրքերի շարքում
* 2001 – **Քնարերգություն**՝ Աննի Ռիիս (), *«Himmel av stål»* բանաստեղծությունների ժողովածու
* 2002 – **Գրքեր պատանիների համար**՝ Սինե Սուն Լյոես (), *«Å spise blomster til frokost»*
* 2003 – **Գրքեր ճանապարհորդությունների մասին**՝ Թուրբյորն Ֆերյովիկ (), *«Kina. En reise på livets elv»* պատմվածքը Յանցզի գետով կատարված ճանապարհորդության մասին
* 2004 – **Պատմվածքներ**՝ Առնե Լյուգրե, *«Tid inne»* պատմվածքների ժողովածուի համար
* 2005 – **Կոմիքսներ**՝ Յոն Առնե Սետերյոյ (, առավել հայտնի է «Jason» կեղծանունով), *«La meg vise deg noe…»*
* 2006 – **Դպրոցական դասագրքեր 1-10-րդ դասարանների համար**՝ Կատինկա Բլիքֆելդտ, Թուր Գունար Հեգեմ և Էլեն Լարսեն, *«Kontekst. Basisbok i norsk for ungdomstrinnet»*
* 2007 – **Վավերագրական արձակ երեխաների համար**՝ գրող Յուն Էվո () և նկարազարդող Բյորն Օուսլանդ (), Նորվեգիայի Հոկոն 3-րդ թագավորի կենսագրության՝ *«Fortellingen om et mulig drap»* աշխատության համար
* 2008 – **Քնարերգություն**՝ Էյվինդ Ռիմբերեյդ (), *«Herbarium»* բանաստեղծությունների ժողովածու
* 2009 – **Գրական թարգմանություններ**՝ Բյոռն Ալեքս Հերման, Հերման Մելվիլի «Մոբի Դիկ» () վեպի թարգմանության համար
* 2010 – **Նկարազարդ գրքեր մեծահասակների ու փոքրերի համար**՝ Սթիան Հոլե (), *«Garmanns hemmelighet»*

### Պատվավոր մրցանակ
[thumb|Բանաստեղծուհի Հալդիս Մուրեն Վեսոսը, ով Պատվավոր մրցանակի է արժանացել [1994 թվականին]]
[thumb|Դրամատուրգ Ֆոսե Յունը, ով Պատվավոր մրցանակի է արժանացել [2005 թվականին]]
* 1992 – Գրականության պրոֆեսոր Սիգմունդ Սքար
* 1993 – *մրցանակը չի շնորհվել*
* 1994 – Բանաստեղծուհի Հալդիս Մուրեն Վեսոս
* 1995 – Մանկական գրող Աննե-Կատարինա Վեսթլի
* 1996 – Գրող Հել Ասքիլդսեն
* 1997 – Բանաստեղծ Յան Էրիկ Վոլդ ()
* 1998 – Գրող Դագ Սոլսթադ
* 1999 – Նկարիչ Հել Էուկրուսթ ()
* 2000 – Բանաստեղծուհի Էլդրիդ Լունդեն
* 2001 – Գրող Յուն Բինգ
* 2002 – Գրող Յուսթեյն Գորդեր
* 2003 – Գրող Էարսթեն Ալնես
* 2004 – NORLA պետական ոչ առևտրական գրական գործակալություն (Նորվեգական գրականություն արտասահմանում)
* 2005 – Դրամատուրգ Յուն Ֆոսե
* 2006 – Գրական թարգմանիչներ Քարի Ռիսվիկ () և Քյել Ռիսվիկ ()
* 2007 – Det Norske Samlaget հրատարակչության գլխավոր խմբագիր, մանկական գրող Գուրի Վեսոս
* 2008 – Գրող Քյարթան Ֆլյոգսթադ
* 2009 – Ֆանտաստ գրող Թուր Օգե Բրինգսվյարդ
* 2010 – Գրող Հերբյորգ Վասմու

### Նախկին անվանակարգեր
#### Պոեզիա
thumb|Յան Էրիկ Վոլդ (), «Պոեզիա» անվանակարգում մրցանակի է արժանացել 1993 թվականին

* 1992 – Պոլ Հելգե Հաուգեն (), *«Sone 0»* բանաստեղծությունների ժողովածու
* 1993 – Յան Էրիկ Վոլդ (), *«IKKE: skillingstrykk fra nittitallet»* բանաստեղծությունների ժողովածու
* 1995 – Էյվին Բերգ (), *«Forskjellig»* բանաստեղծությունների ժողովածու

#### Դասագրքեր
* 1992 – Հոկոն Ասկելան և այլք, *«Soria Moria»*
* 1993 – պատմաբան Թուրե Լինե Էրիքսեն, *«Norge og verden fra 1850-1940»*
* 1994 – Էյսթեյն Բենեսթադ, Հեյր Բոթեն, Ինգվիլ Հուլդեն, Ասբյոռն Լոնե և Բյոռն Սքոր, *«Tallenes tale – Matematikk for 5 timers grunnkurs»*
* 1995 – Ասթրիդ Կառլսոն, Սվեյն Օլաֆ Դրանգեյդ և Լինդ Թրուլս, *«Humanbiologi»*

#### Նկարազարդ գրքեր
* 1992 – Գրող Սիսել Սուլբյորգ Բյուգն () և նկարազարդող Ֆամ Էքման (), *«Jente i bitar»*
* 1993 – Գրող Էլսե Ֆերդեն () և նկարազարդող Սիսել Երսում (), *«Garnnøstet som forsvant»*

#### Ընդհանուր գրականություն
* 1992 – Պատմաբան Իդա Բլում, *«Cappelens kvinnehistorie»* եռահատորյակի համար, որ հրատարակվել է նրախմբագրմամբ
* 1993 – Գրող և գրաքննադատ Թուրդիս Էրյասեթեր (), *«Menneskenes hjerter»* Սիգրիդ Ունսեթի կենսագրության համար

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* 

Կատեգորիա:Գրական մրցանակներ
Կատեգորիա:Նորվեգիայի գրականություն