Հայ-ադրբեջանական ռազմական բախում (հունվարի 6, 2015)

**Հայ-ադրբեջանական ռազմական բախում Արցախում**, արցախա-ադրբեջանական շփման գծում արձանագրված սահմանային միջադեպ Արցախի պաշտպանության բանակի և Ադրբեջանի զինված ուժերի միջև, որը տեղի է ունեցել 2015 թվականի հունվարի 5-ին և հունվարի 6-ի գիշերը։ Բախումները ընթացել են հրադադարի խախտումների զգալի աճով և խոշոր տրամաչափի զինատեսակների կիրառմամբ։ Հայկական կողմը պատժիչ գործողություններ էր իրականացներ շփման գծի տարբեր ուղղություններով, ինչի հետևանքով ադրբեջանական կողմի կրակակետերը դադարեցրել էին կրակը: Բախումների արդյունքում հայկական կողմը ունեցել էր 2 զոհ, իսկ ադրբեջանական կողմը՝ 3 (այլ տեղեկություններով՝ առնվազն 7 զոհ):

## Նախապատմություն
2014 թվականից սկսած՝ շփման գծում լարվածությունը աճել էր։ 2015 թվականի հունվարի 3-ին Ադրբեջանը ձեռնարկել էր դիվերսիոն ներթափանցման մի քանի փորձ Արցախի արևելյան և հարավային ուղղությամբ։ Ըստ Արցախի պաշտպանության բանակի՝ դիվերսիոն խմբերը հայտնաբերվել և հետ էին շպրտվել ելման դիրքեր՝ տալով կորուստներ։ Դիվերսիոն գործողության ձախողումից հետո շփման գծում արձանագրվեց կրակի ինտենսիվության աճ։

## Պատմություն
Արցախի պաշտպանության բանակի օպերատիվ տվյալների համաձայն՝ հունվարի 5-ին և հունվարի 6-ի գիշերը Ադրբեջանի զինված ուժերը շփման գծում շուրջ 320 անգամ խախտել են հրադադարի ռեժիմը։ Հայ դիրքապահների ուղղությամբ արձակվել է ավելի քան 5000 կրակոց տարբեր տրամաչափի հրաձգային զինատեսակներից, այդ թվում՝ 60 և 82 մմ-ոց ականանետերից ու ՁՀՆ-7 տիպի նռնականետերից։ Արցախի պաշտպանության նախարարության մամուլի ծառայությունից հայտնել են, որ Ադրբեջանի զինված ուժերի ակտիվությունը ճնշելու նպատակով Պաշտպանության բանակի հատուկ նշանակության ստորաբաժանումները դիմել են պատասխան գործողությունների, որի արդյունքում շարքից հանվել է ադրբեջանական կողմի առնվազն 3 զինծառայող։ Պաշտպանության բանակի գործողություններից հետո ադրբեջանական կրակակետերը լռել էին:

## Կորուստներ
### Ադրբեջանական կողմ
Ադրբեջանական կողմի կորուստները նախնական տվյալներով գերազանցել են պաշտոնապես նշված թվերը։ Եթե սկզբում, Ըստ Արցախի պաշտպանության նախարարության՝ հաղորդվում էր առնվազն երեք սպանվածի մասին, ապա հետագա տեղեկությունների համաձայն ադրբեջանական կողմը ունեցել է առնվազն 7 զոհ։ Սպանվածներից մեկը Ադրբեջանի բանակի 703-րդ բրիգադի ենթասպա Էլդար մամեդովն է։ Ադրբեջանը պաշտոնապես չի հաստատել այդ կորուստները։

### Արցախյան կողմ
Հայկական կողմը ունեցել է 2 զոհ։ Զոհվածները՝ պահմանագրային զինծառայողներ էին, ովքեր ապրում էին Արցախում։

## Հետևանքներ
Հունվարի 6-ի միջադեպը դիտարկվում է որպես հունվարի 3-ի դիվերսիոն գործողության շարունակություն և ընդհանուր սրացման մաս։ Դրանք վկայում էին հրադադարի խախտումների ինտենսիվության աճի մասին։ 

2025 թվականի հունվարի 6-ին, բախումների տասներորդ տարելիցի օրը, Հայաստանի Ազգային ժողովի «Պատիվ ունեմ» խմբակցության քարտուղար Տիգրան Աբրահամյանը գրել է, որ 2015 թվականի հունվարի 6-ին Պաշտպանության բանակի հատուկ նշանակության ստորաբաժանումները առաջնագծի տարբեր ուղղություններով իրականացրել էին պատժիչ գործողություններ, ինչի հետևանքով ադրբեջանական կողմը ունեցել էր առնվազն 3 կորուստ: Նրա խոսքով՝ հայկական կողմին պատասխան քայլերի էին մղել ադրբեջանական ուժերը, որոնք մի քանի օր շարունակ կրակ էին բացում հայկական դիրքերի ուղղությամբ նռնականետերից, ականանետերից և խոշոր տրամաչափի զինատեսակներից: Աբրահամյանի պնդմամբ՝ Պաշտպանության բանակի զսպիչ գործողություններից հետո ադրբեջանական կրակակետերը լռել էին:

## Արձագանք
*  20px Հայաստանի Ազգային ժողովի «Օրինաց երկիր» խմբակցության քարտուղար Մհեր Շահգելդյանը հայտարարեց, որ 2015 թվականին Հայաստանը պետք է պատրաստ լինի Ադրբեջանի կողմից հրադադարի շարունակական խախտումներին թե՛ հայ-ադրբեջանական սահմանին, թե՛ արցախյան շփման գծում։ Նրա խոսքով՝ Իլհամ Ալիևը ոչ միայն գնում է զինվելու և հայերի հանդեպ ատելության ուժգնացման ճանապարհով, այլև փորձում է ցույց տալ, որ մեծ ջանքեր է գործադրում իր երկրի անվտանգությունն ապահովելու համար, ինչը բնորոշ է արևելյան ավտորիտար հասարակություններին։ Նրա գնահատմամբ՝ Ադրբեջանը շարունակելու է իր «խավիարային դիվանագիտությունը», թեև Եվրոպայի երկրներում այն արդեն հակազդեցություն է առաջացնում։

## Տես նաև
* Ադրբեջանական դիվերսիոն գործողություն Արցախում (2015)

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:2015 Արցախում
Կատեգորիա:2015 Ադրբեջանում
Կատեգորիա:2015 հակամարտություններ
Կատեգորիա:Հայ-ադրբեջանական զինված ընդհարումներ
Կատեգորիա:Արցախյան հակամարտություն