Զավոլժսկ

**Զավոլժսկ,** քաղաք (1954 թվականից) Ռուսաստանում, Իվանովոյի մարզի Զավոլժսկի շրջանի վարչական կենտրոն։

## Աշխարհագրություն
Այն գտնվում է Վոլգա գետի ձախ ափին (Գորկի ջրամբար)՝ Կինեշմա քաղաքի դիմաց, որի հետ այն միացված է Իվանովո քաղաքից 105 կմ հյուսիս-արևելք գտնվող Կինեշմա ավտոմոբիլային կամուրջով։ Գտնվում է Հյուսիսային երկաթուղու նույնանուն կայարանից 4 կմ հեռավորության վրա։

## Պատմություն
Կոստրոմայի մարզի Կինեշեմսկի շրջանի Վլադիչնոյե գյուղը ( Բոգոյավլենսկոյե՝ Բոգոյավլենիա տաճարի անունից) հայտնի է առնվազն 17-րդ դարից սկսած։ 19-րդ դարի կեսերին այժմյան քաղաքի տարածքում կառուցվել են մանածագործական և ջուլհակային գործարաններ (հետագայում՝ մանրաթելային գործարան), 1871 թվականին՝ ծծմբաթթվային գործարան (Ռուսաստանի ամենահին քիմիական ձեռնարկություններից մեկը, որի 140 տարին լրացել է 2011 թվականին)։ 1934 թվականի փետրվարի 20-ին Համառուսական կենտրոնական գործադիր կոմիտեի նախագահությունը որոշում է կայացրել «Քիմիական գործարանին, ինչպես նաև «Ֆիբրա» և «Պրիվոլժանկա» գործարաններին կից ստեղծել  աշխատողների բնակավայր՝ Զավոլժիե անունով, Կինեշեմսկի շրջանի հետևյալ բնակավայրերի կազմում՝  Կուժլևկա, Ժիլինսկի, Տիխոմիրովսկի,  Նովի, Չիրկովսկի, Ալեքսինսկի, Վլադիչնի, Չիրկով, Սկրիպցով, Ժիլին, Ուրակով, Մյասնեև  և  Ռյաբինսկի՝ Զավոլժսկու հիվանդանոցով»։

1954-ի հոկտեմբերի 4-ին, ստանալով քաղաքի կարգավիճակ, այն վերանվանվեց Զավոլժսկ։ 1968-ի հոկտեմբերի 9-ին այն դարձավ տարածաշրջանային կենտրոն։

## Բնակչություն

2019 թվականի հունվարի 1-ի դրությամբ բնակչության տեսակետից քաղաքը գտնվել է Ռուսաստանի Դաշնության 1115  քաղաքներից 929-րդ տեղում ։

## Տնտեսություն
### Զավոլժսկի հիմնական արդյունաբերական ձեռնարկություններ
կենտրոն|մինի|800x800փքս|Քիմիական գործարան

* «Մ. Վ. Ֆրունզեի անվան Զավոլժսկու  քիմիական գործարան» (ներկանյութերի արտադրություն և այլն)
* Քաղաքաշինական ձեռնարկություն
* Մանրաթելային գործարան (թիթեղի մանրաթելեր, ճամպրուկներ և այլն
* «Զարեչյե-սերվիս» (սպիտակեղեն, վերնաշապիկ, գուլպաներ)
* «Զավոլժսկլեն»
* «Զավոլժսկժելեզոբետոն»
* Սննդի արդյունաբերության ձեռնարկություններ
* Փայտանյութի արդյունաբերություն։

## Տեսարժան վայրեր
* Քաղաքի տեսարժան վայրերից մեկը Աստվածահայտնության եկեղեցին է (Բոգոյավլենիա)1778 ։
* Զավոլժսկի ծայրամասում ՝ Բրեդիխինո գյուղում է գտնվում աստղագետ Ֆ. Ա. Բրեդինխինի Պոգոստ կալվածքը։ Նա թաղվել է ընտանեկան դամբարանում 1904 թվականին։ Գիտնականի հուշահամալիրի թանգարանը, որը գտնվում էր այս կալվածքում, այրվել է 1994 թվականինին։  Քաղաքային գեղարվեստական-գավառագիտական թանգարանը, որը գտնվում է Բուռնաև-Կուրոչկին առանձնատան տարածքում։

### Մշտական ցուցահանդեսներ
* Ռուսաստանի ժողովրդական նկարիչ Վ. Ն. Տելինի անվան պատկերասրահ
* Աստղագետ Ֆ.Ա.Բրեդխինի կյանքը և գիտական գործունեությունը
* Զավոլժսկու քիմիական գործարանի պատմությունը
* Գյուղացիական կենցաղավարության սրահ
* Քարե խաչ Մերեժկա գետից
* Քաղաքի օր` մայիս ամսվա վերջին շաբաթ օրը (201)-ին` 60-ամյակ)։

## Պատկերասրահ

Պատկեր:Руины усадьбы Погост 19.jpg|Պոգոստի կալվածքի փլատակներ
Պատկեր:Склеп Бредихина 02.jpg|Բրեդիխինի դամբարան
Պատկեր:Церковь Богоявления - panoramio.jpg|Աստվածահայտնության տաճար
Պատկեր: Часовня Спаса Преображения, Заволжск.jpg|Զավոլժսկ: Փրկչի կերպարանափոխության մատուռ:


## Էկոլոգիա
Քաղաքի  էկոլոգիական իրավիճակը չափավոր բարենպաստ է։ Էկոլոգիայի վրա հիմնականում ազդում են քիմիական գործարանը և «Գլոբուս-1»-ի միջուկային փորձարկումները, որոնք անցկացվել են 1971 թվականին քաղաքից 30 կմ հեռավորության վրա գտնվող Գալկինո գյուղում։ 2015 թվականի վերջին կատարվել է  «Գլոբուս -1»-ի պլանայի հիմնանորոգում։ Այժմ այն բավարարում է սանիտարահիգիենիկ ստանդարտների պահանջները։

## Տրանսպորտ
մինի|Զավոլժսկ, փողոց Միր
### Ավտոմոբիլային
Ավտոբուսային երթուղիներ դեպի Կոստրոմա մարզ, Օստրովսկոյե, կանոնավոր գրաֆիկ դեպի Կինեշմա յուրաքանչյուր 15-20 րոպեի ընթացքում և այլն։

### Երկաթուղային
«Զավոլժսկ» բեռնատար կայան։ Ուղևորափոխադրումներ չկան։ Ուղևորափոխադրմամբ ամենամոտ կայարանը գտնվում է Կինեշմա քաղաքում։

## Զանգվածային լրատվամիջոցներ
**Թերթեր**

* «Ավանգարդ» - հասարակական-քաղաքական թերթ

## Ծանոթագրություններ



## Գրականություն
* Զավոլժսկ// Ռուսական մեծ հանրագիտարան[ 35 հ.] /գլխ. խմբ. Յու.Ս. Օսիպով, Մ: Ռուսական մեծ հանրագիտարան, 2004-2017 թթ.
* Զավոլժսկ// Սովետական մեծ հանրագիտարան [ 30 հ.] /գլխ. խմբ. Ա. Մ Պորոխով , 3-րդ հրատարակություն, Մ.,Սովետական հանրագիտարան, 1969-1978թթ.
* Ս. Վ. Կասատկինա, Զավոլժսկ, պատմություն նկարներում, Իվանովո, նավիգատոր-մեդիա, 2009 թ., էջ 80, 1000 օրինակ
* Մ. Պ. Շիլով, Զավոլժսկ քաղաքի և նրա շրջակա միջավայրի բնության  հուշարձանները // « Պելսյան V ընթերցումներ» գիտաժողովի նյութեր, 1994թ»,Էջ 10-13։
* Ս. Վ. Կասատկինա, Զավոլժիեի տնտեսությունները, Մ., «Պլանետա», 2012, 240 Էջ,  1000 օրինակ, SBN 978-5-903162-30-7.
* Հուշեր Հայրենական մեծ պատերազմի մասին  /Կազմողներ՝ Ս. Վ. Կասատկինա, Տ. Ն. Կիշկարյովա, Իվանովո, «Ռեֆերենտ» հրատարակչություն, 2015թ, էջ 128, 1050 օրինակ
* Զավոլժցիներ,Ռ. Ֆ., «Ավանգարդ» թերթ,  «Եդինայա Ռոսիա» կուսակցության մերձվոլգյան մասնաճյուղ։ Կայքը պատմում է Իվանովոյի շրջանի Զավոլժսկի քաղաքային շրջանի մարդկանց մասին, 2017 թվականի փետրվարի 1։

## Արտաքին հղումներ

Կատեգորիա:Իվանովոյի մարզ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի Իվանովոյի մարզի Զավոլժսկի շրջանի բնակավայրեր
Կատեգորիա:Ռուսաստանի բնակավայրեր ըստ վարչական միավորների
Կատեգորիա:Ռուսաստանի քաղաքներ