Պապուա Նոր Գվինեայի կինա

**Պապուա Նոր Գվինեայի կինա** (ISO 4217 արժույթի կոդը՝ PGK, արժույթի խորհրդանիշը՝ K), Պապուա Նոր Գվինեայի արժույթը։ Բաժանվում է 100 տոեայի։ Կինա անվանումը ծագել է Տոլայ շրջանի Կուանուա լեզվից՝  վերաբերվում է մարգարիտի պատյանին, որն օգտագործվում է առևտրի համար ինչպես երկրի ափամերձ, այնպես էլ լեռնաշխարհում։

## Պատմություն
Կինան ներկայացվել է 1975 թվականի ապրիլի 19-ին և շրջանառվել է ավստրալիական դոլարի հետ միասին մինչև 1975 թվականի դեկտեմբերի 31-ը։ Երկու արժույթները արժեքով հավասար են եղել (K1 = A$1): Հաջորդ օրը Պապուա Նոր Գվինեայում դոլարը դադարեց օրինական վճարում լինելուց։

Կինան պատմականորեն կայուն արժույթ է եղել. տնտեսությունը երբեք չի ունեցել դրամավարկային գնաճի չափազանց մեծ տեմպեր։

Իր սկզբնական տարիներին կինան արժեւորվել է ավստրալական դոլարի նկատմամբ՝ հասնելով մոտավորապես 1,30 ավստրալական դոլարի արժեքին 1980 թվականին։ 1986 թվականին կինան հասել է ավստրալական դոլարի համեմատ գագաթնակետին (K1 = 1,54 ավստրալիական դոլար)։ Կինան կայուն մնաց մինչև 1995 թվականը, երբ երկրում սկսեցին նկատվել տարեկան երկնիշ գնաճի տեմպեր, ինչի հետևանքով դրա արժեքը աստիճանաբար իջավ։ 1996 թվականին կինան իջավ ավստրալիական դոլարից ցածր։ Գնաճի բարձր տեմպերը պահպանվեցին, և մինչև 2002 թվականը կինայի արժեքը իջավ 0,50 A$-ից ցածր։ Այդ ժամանակվանից ի վեր ժամանակի մեծ մասը, բացառությամբ 2008 թվականի սեպտեմբերից մինչև 2009 թվականի մարտ, կինան վաճառվում էր 0,50 ավստրալիական դոլարից ցածր։

Մեկ կինոյի միջին փոխարժեքը 2022 թվականի սեպտեմբերին եղել է K1 = 0,2840 ԱՄՆ դոլար, ինչը նշանակում է, որ 1 ԱՄՆ դոլար = K3,52:

## Մետաղադրամներ
1975 թվականին ներկայացվեցին մետաղադրամներ 1, 2, 5, 10 և 20 տոեայի և 1 կինայի համար։ Տոեայի 1-ին և 2-րդ թիթեղները հատվել են բրոնզից, մյուսները՝ կուպրոնիկելից։ 1 կինան կլոր է և կենտրոնում անցք է, այս անվանական արժեքի չափը կրճատվել է 2006 թվականից սկսած, իսկ ավելի մեծ մետաղադրամը ապամոնետիզացվել է 2008 թվականի դեկտեմբերի 31-ից։ 2008 թվականին ներկայացվել է նաև երկմետալ 2 կինա մետաղադրամը, որը նախատեսված է փոխարինել 2 կինային թղթադրամին։

1-ին և 2-րդ համարի մետաղադրամների դուրսբերումը տեղի է ունեցել նաև 2006թ.-ին և 2007թ. ապրիլի 19-ից նույնպես այլևս օրինական վճարամիջոց չեն։ 1 ոտանի մետաղադրամի դիմերեսին պատկերված է թռչնաթև թիթեռ, մինչդեռ 2 ոտնանոց մետաղադրամի դիմերեսին առյուծաձուկ է։ 1980 թվականին շրջանառության մեջ դրվեց 50 մետաղադրամ, բայց թողարկվեց միայն հուշատախտակի տեսքով՝ առանց ստանդարտ դիզայնի։ 2021 թվականին ընդհանուր շրջանառության համար թողարկվել է 50 ոտանի մետաղադրամ՝ օգտագործելով թռչնաթև թիթեռի ձևավորումը, որը նախկինում օգտագործվում էր այժմ հանված 1 ոտանի մետաղադրամի վրա։

## Թղթադրամներ
1975 թվականի ապրիլի 19-ին ներկայացվեցին 2, 5 և 10 կինային թղթադրամներ, որոնք փոխարինում էին ավստրալիական դոլարին, ուստի գունային սխեման նույնն էր։ Դրանք շրջանառվում էին դոլարի հետ միասին մինչև 1976 թվականի հունվարի 1-ը, երբ դոլարը դադարեց օրինական վճարման միջոց լինելուց։ 20 կինան ներկայացվել է 1977-ին, 50 կինան 1988-ին, որին հաջորդում է 100 կինան 2005-ին։ Առանձին անվանական արժեքների բոլոր գույները նույնն են, ինչ ներկայիս և նախկին Ավստրալիայի տասնորդական արժույթը։ 1991 թվականից սկսած Պապուա Նոր Գվինեայի թղթադրամներն արտադրվել են պոլիմերից, թեև 2009-ին բանկը թողարկել է Kina & Toea օրվա հուշադրամներ թղթե հիմքերի վրա։

Թողարկվել է թղթադրամների նոր թողարկում՝ սկսած 1999թվականիցից սկսած 50 կինա, ապա 2005թ.՝ 100 կինա, 2007թ.-ին՝ 2 և 20 կինա և  2008վականից 5 ր 10 կինա։ Թղթային թղթադրամները դադարեցվել են PNG բանկի կողմից 2014 թվականի դեկտեմբերի 31-ից ընդունվելուց և այլևս օրինական վճարամիջոց չեն:.

## Տես նաև
* Պապուա Նոր Գվինեայի տնտեսություն

## Ծանոթագրություններ


## Հղումներ
* Currency (Official Bank of PNG)
* Bank of Papua New Guinea PDF
* Papua New Guinea Paper Money 

Կատեգորիա:Դրամագիտություն
Կատեգորիա:Դրամական միավորներ
Կատեգորիա:Դրամական միավորներ ըստ երկրի
Կատեգորիա:Պապուա Նոր Գվինեա
Կատեգորիա:Տնտեսություն
Կատեգորիա:Օվկիանիա