Հայկական տաճարի համալիր (Լվով)

**[[Լվով|Լվովի]] հայկական տաճարի համալիր** (), 14-րդ դարի - 20-րդ դարի սկզբի շենքերի համալիր Ուկրաինայում, որը գտնվում է պատմական Լվովի այն հատվածում, որտեղ բնակվել են հայերը (Հայկական փողոց, 7, 7/9)։ Հայկական միջնադարյան ճարտարապետության եզակի հուշարձան է Ուկրաինայում։

## Համալիրի շենքեր
Հայկական տաճարի համալիրը ներառում է.

* Սուրբ Աստվածածնի Վերափոխման տաճար,
* զանգակատուն,
* Հայ արքեպիսկոպոսների պալատ,
* Հայկական բանկ,
* հայ բենեդիկտացի միանձնուհիների վանք,
* Սուրբ Քրիստափորի հուշասյուն,
* «Գողգոթա» զոհասեղան։

Տաճարը ծառայում է որպես համալիրի ճարտարապետական կենտրոն, մնացած բոլոր շինությունները խմբավորված են նրա շուրջը, որոնք կազմում են երեք փոքր փակ բակեր:

## Բակեր
Մայր տաճարի հյուսիսային պատի մոտ գտնվող **վանքի (հյուսիսային) գավիթը** հակառակ կողմից սահմանակից է հայ բենեդիկտացի միանձնուհիների վանքի շենքին, որը կառուցվել է 1682 թվականին։ Նրա առջևում 1881 թվականին կանգնեցվել է Տոմաշ Դիկասի ստեղծած «Խաչով Հիսուսը» արձանը։ Պատկերասրահը, որը ձևավորվել է իտալական լոջիաների օրինակով, ծառայում է որպես անցում վանքից դեպի տաճար, նրա ստորին աստիճանը՝ բաց կամարակապ է, վերինը՝ փակ։ Պատի մեջ ներկառուցված են տեղական կրաքարից պատրաստված երկու ռելիեֆներ (16-րդ դար - 17-րդ դարի սկիզբ)։

**Արևելյան բակը** վանքին միացած է բարոկկո ոճի դարպասով (1671)։ Այն կոչվում է Քրիստափորի անունով, և նրա կենտրոնում կանգնած է Քրիստափորի հուշասյունը (1726): Բոլոր կողմերից բակը պարփակված է նախկին հայկական բանկի (17-րդ դար), արքեպիսկոպոսների պալատի (18-րդ դարի վերջ) շենքերով, զանգակատնով (16 - 18 դարեր), տաճարի աբսիդներով։ Միջանցքը արևելյան բակը միացնում է Լեսյա Ուկրաինկայի փողոցին։ Դարպասի կամարի վրա գրված է «1779» թվականը՝ շենքերի վերականգնման տարեթիվը 1773 թվականի հրդեհից հետո։

**Հարավային բակը** միացված է արևելյան դարպասին բարոկկո ոճի ճակտոնով (1877), Հայկական փողոցից առանձնացված է մետաղական ցանցավոր ցանկապատով: Ցանկապատի պատի որմնախորշում փողոցի կողմից տեղադրված է «1664» թվագրված արձանը՝ 17-րդ դարի երկրորդ կեսի լվովյան քանդակագործությանը բնորոշ նմուշ, որի հեղինակը, ըստ որոշ հետազոտողների, լվովցի վարպետ Մ. Էռլեմբերգն է: Տաճարի հարավային պատի երկայնքով ձգվում է բաց կամարաշար-սրահը, որը կառուցվել է 1437 թվականին: Շենքի խուլ պատի մոտ տեղադրված է 18-րդ դարի փայտե բարձրաքանդակը՝ «Գողգոթա» զոհասեղանը:

## Պատկերասրահ

## Ծանոթագրություններ

## Գրականություն, օրենսդրություն
* *Содомора А., Домбровський М., Кісь А.* Anno Domini. Року Божого: Латинські написи Львова / Автор проекту Василь Ґабор.&nbsp;— Львів: ЛА «Піраміда», 2008.&nbsp;— 288 с.
* S. Barącz.*[http://polona.pl/item/575156/56/ Lwów // Rys dziejów ormiańskich] .&nbsp;— Tarnopol, 1869.&nbsp;— S. 105.*
* Трегубова Т., Мих Р.*Львів. Архітектурно-історичний нарис.&nbsp;— Київ: Будівельник, 1989.&nbsp;— 270 с.*
* *Смірнов Ю.* Вірменський катедральний собор у Львові. — Львів: Авіум, 2011.
* *Смірнов Ю.*  Mons Pius. Історія і сучасність. — Львів: Авіум, 2013.
* *Cielątkowska. R.* Architektura i urbanistyka Lwowa II Rzeczypospolitej. — Gdańsk: Art-Styl, 1998. — S. 76. — ISBN 83-905682-7-6.
* *Aleksander Medyński.* Lwów. Przewodnik dla zwiedzających miasto. Lwów: wyd. nakładem autora, 1937.
* *Grzegorz Rąkowski.* LWÓW. Przewodnik krajoznawczo-historyczny po Ukrainie Zachodniej. Część IV. Pruszków: Oficyna Wydawnicza „Rewasz”, 2008. ISBN 978-83-89188-70-8.
* ''Joanna Wolańska.'' Katedra ormiańska we Lwowie w latach 1902-1938. Przemiany architektoniczne i dekoracja wnętrza. — Warszawa: Ministerstwo Kultury i Dziedzictwa Narodowego, 2010. — ISBN 978-83-929227-9-7. 
* Постанова Ради Міністрів УРСР від 24 серпня 1963 р. N 970 "Про впорядкування справи обліку та охорони пам'ятників архітектури на території Української РСР" 
* Закон України від 23.09.2008 № 574-VI "Про Перелік пам'яток культурної спадщини, що не підлягають приватизації" 

Կատեգորիա:Լվովի հայկական տաճարի համալիր
Կատեգորիա:Համաշխարհային ժառանգություն Ուկրաինայում
Կատեգորիա:Հայաստանյայց Առաքելական Սուրբ Եկեղեցի
Կատեգորիա:Ուկրաինայի հայկական վանքեր և եկեղեցիներ
Կատեգորիա:Քրիստոնեությունն Ուկրաինայում