Մարիներ-6 և 7

**Մարիներ 6** և **Մարիներ 7** (), զույգ ամերիկյան ավտոմատ միջմոլորակային կայաններ, որոնք նախատեսված էին Մարսի մոտով անցում կատարելու համար։ Սա առաջին զույգ սարքերի միաժամանակ կատարվող առաքելությունն էր։ Դրանք ՆԱՍԱ-յի միջմոլորակային տարածության ուսումնասիրման համար նախատեսված Մարիներ ծրագրի վեցերորդ և յոթերորդ կայաններն էին։ Կայանները նախագծվել և կառուցվել էին Ռեյնջեր կայանների հիման վրա, Ռեակտիվ շարժման լաբորատորիայում։

Կայանները արձակվեցին Քանավերալ հրվանդանի տիեզերակայանի իրար մոտ գտնվող երկու արձակման հարթակներից՝ 36Ա և 36Բ։ Կայանները կատարեցին անցում Մարսի հասարակածի և հարավային բևեռային շրջանների վրայով, վերլուծելով մթնոլորտն ու մակերեսը և ձայնագրելով ու փոխանցելով հարյուրավոր նկարներ։ Առաքելության նպատակն էր ուսումնասիրել Մարսի մակերեսը և մթնոլորտը մոտ թռիչքների ժամանակ, որպեսզի հիմք ստեղծվի ապագա հետազոտությունների համար։ Մարիներ 6-ը նաև նպատակ ուներ տրամադրել փորձ և տվյալներ, որոնք օգտակար կլինեն ծրագրավորելու Մարիներ 7-ի անցումը հինգ օր անց։

## Արձակում
Առաքելության համար կառուցվել են երեք նույնանման կայաններ, որոնցից երկուսը նախատեսված են թռչելու համար, իսկ մեկը՝ որպես պահեստային՝ առաքելության ձախողման դեպքում։

Մարիներ 6-ը արձակվեց 1969 թվականի փետրվարի 25-ին, իսկ Մարիներ 7-ը՝ մարտի 27-ին։ Երկու դեպքում էլ օգտագործվում էր Ատլաս Կենտավր կրող-հրթիռը։ Երկու կայանների արձակումը անցավ ինչպես պլանավորված էր, առանց միջադեպերի։

## Անցում Վեներայի մոտով
1969 թվականի հուլիսի 29-ին, մոտ մեկ շաբաթ Մարսի մոտով անցումից, Ռեակտիվ Շարժման Լաբորատորիան կորցրեց կապը Մարիներ 7-ի հետ։ Կապը հնարավոր եղավ վերականգնել պահեստային ցածր հաճախության ալեհավաքի միջոցով, որից քիչ անց հնարավոր եղավ վերականգնել նաև հիմնական ալեհավաքով կապը, սա տեղի ունեցավ Մարիներ 6-ի անցումից քիչ անց։ Այս խափանումը վերագրվել է մարտկոցից արտահոսող գազերին (մարտկոցը հետագայում խափանվեց)։ Հիմնվելով Մարիներ 6-ից ստացված տվյալների վրա Մարիներ 7-ը վերածրագրավորվեց թռիչքի ժամանակ, որի արդյունքում հնարավոր եղավ ավելի շատ նկարներ է կատարել և փոխանցել Երկիր քան Մարիներ 6-ն էր կատարել։

Մարիներ 6-ի համար ամենամոտ անցումը տեղի ունեցավ 1969 թվականի հուլիսի 31-ին, ժամը 05:19:07, Մարսի մակերեւույթից 3431 կիլոմետր հեռավորության վրա։ Մարիներ 7-ի համար ամենամոտ մոտեցումը տեղի ունեցավ 1969 թվականի օգոստոսի 5-ին, ժամը 05:00:49, Մարսի մակերեւույթից 3430 կմ հեռավորության վրա։ Սա  ԱՄՆ-ի դեպի Մարս ուղարկված նախորդ Մարիներ 4 սարքի անցած հեռավորության կեսից պակաս էր։

Երկու կայաններն էլ այժմ ապաակտիվացված են և գտնվում են հելիոկենտրոն ուղեծրերում։

## Արդյունքներ
thumb|Մարսի երկու ամբողջական սկավառակի տեսքը Մարիներ 7-ից, երբ այն մոտենում էր, 1969 թ․
thumb|Մարսի մակերևույթի մոտ տարածությունից կատարաված Մարիներ 7-ի լուսանկար
Պատահականորեն, երկու կայաններն էլ անցան խառնարանացված մակերևույթի վրայով և չնկատեցին ինչպես հյուսիսային հսկա հրաբուխները, այնպես էլ ավելի ուշ հայտնաբերված հասարակածային մեծ կիրճը։ Կայաններից ստացված լուսանկարները ծածկում էին մոլորակի մակերեսի մոտ 20 տոկոսը՝ որոնցում նկատվում էին Երկրից դիտարկումների ժամանակ հայտնաբերված մութ գծերը, որոնք անվանվել էին Մարսի ջրանցքներ։

Երբ Մարիներ 7-ը անցավ Մարսի հարավային բևեռի վրայով 1969 թվականի օգոստոսի 4-ին, այն լուսնկարեց սառույցով լցված խառնարաններ և հարավային բևեռային գլխարկի ուրվագծերը։ Չնայած կապի թերություններին այս լուսանկարներն ավելի լավ որակի էին, քան այն, ինչ ուղարկվել էր նրա երկվորյակի՝ Մարիներ 6-ի կողմից մի քանի օր առաջ։ Ընդհանուր առմամբ, երկու կայանների կողմից կատարվել և փոխանցվել են Երկիր 201 լուսանկար։

Մարիներ 6-ը և 7-ի անցումը Մարսի մոտով տեղի ունեցավ Ապոլոն 11-ի Լուսնի վրա վայրէջքից մեկ շաբաթ անց, և հետևաբար կայանների առաքելության արդյունքները ստացան սովորականից քիչ զանգվածային լուսաբանում։

Մարիներ 6-ի և 7-ի ինֆրակարմիր ռադիոմետրերի դիտարկումները կատարեցին գիտական հեղափոխություն Մարսի հետազոտություններում։ Կայանների ինֆրակարմիր ռադիոմետրերից ստացված տվյալները ցույց տվեցին, որ Մարսի մթնոլորտը հիմնականում կազմված է ածխաթթու գազից (CO2), ինչպես նաև հնարավոր եղավ հայտնաբերել Մարսի մակերևույթի վրա ջրի հետքեր։

## Տես նաև
* Մարիներ ծրագիր

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Mariner Mars 1969 Launches - Press Kit
* Tracking and data system support for the Mariner Mars 1969 mission. Volume 1 - Planning phase through midcourse maneuver
* Tracking and data system support for the Mariner Mars 1969 mission. Volume 2: Midcourse maneuver through end of nominal mission
* Tracking and data system support for the Mariner Mars 1969 mission. Volume 3: Extended operations mission
* The Mariner 6 and 7 flight paths and their determination from tracking data
* Two over Mars - Mariner 6 and Mariner 7, February - August 1969
* Mariner 6 Mission Profile by NASA's Solar System Exploration
* Mariner 7 Mission Profile by NASA's Solar System Exploration
* Mariner 6 and 7 Data Set Information (highly technical)
* Mariner 6 and 7 Data Viewer Page (includes many images)
* Page with reprocessed Mariner 7 images
* Mariner 6 and 7 images

Կատեգորիա:1969 հիմնադրումներ
Կատեգորիա:Մարիներ ծրագիր
Կատեգորիա:Մարս մոլորակ
Կատեգորիա:ՆԱՍԱ
Կատեգորիա:Տիեզերանավեր