Դուգլաս Դայմոնդ

**Դուգլաս Ուորեն Դայմոնդ** (), ամերիկացի տնտեսագետ։ նա Չիկագոյի համալսարանի Բութ Բիզնեսի դպրոցի Ֆինանսների գծով մերթոն Հ. Միլլերի վաստակավոր պրոֆեսոր է։ Դայմոնդը մասնագիտացած է ֆինանսական միջնորդների, ֆինանսական ճգնաժամերի և հոսունության ուսումնասիրության մեջ։ Նա Ամերիկյան ֆինանսների ասոցիացիայի (2003) և Արևմտյան ֆինանսական ասոցիացիայի (2001-02) նախկին նախագահն է։

2022 թվականի հոկտեմբերին Դայմոնդը Բեն Բեռնանկեի և Ֆիլիպ Դիբվիգի հետ համատեղ արժանացել է Տնտեսական գիտությունների Նոբելյան մրցանակի։ Մրցանակը շնորհվել է ի նշան տնտեսագետների «բանկերի և ֆինանսական ճգնաժամերի վերաբերյալ հետազոտությունների» հավանության։

Դայմոնդը առավել հայտնի է ֆինանսական ճգնաժամերի և բանկային գործառույթների վերաբերյալ իր աշխատանքով, մասնավորապես՝ 1983 թվականին հրապարակված ազդեցիկ Դայմոնդ-Դիբվիգ մոդելով և 1984 թվականին՝ պատվիրված մոնիտորինգ Դայմոնդի մոդելով։ 2016 թվականին նա արժանացել է «CME Group-MSRI Prize innovative Quantitative Applications» մրցանակին։

## Վաղ տարիք և կրթություն
Դուգլաս Ուորեն Դայմոնդը ծնվել է 1953 թվականի հոկտեմբերի 25-ին։ Նա մեծացել է Չիկագոյի Հայդ Պարկ թաղամասում միայնակ մոր կողմից։

Դայմոնդը դեռահաս տարիքում մտադիր էր ուսումնասիրել մոլեկուլային կենսաբանություն։ Դայմոնդը ընդունվել է Բրաունի համալսարան, որտեղ նա  Միլթոն Ֆրիդմանի և Աննա Շվարցի «Միացյալ Նահանգների դրամական պատմությունը» թեմայով դասընթաց անցնելուց հետո, որոշել է տնտեսագիտություն սովորել։ 1975 թվականին նա ավարտել է Բրաունը՝ ստանալով տնտեսագիտության բակալավրի աստիճան։ 1977 թվականին Դայմոնդը ստացավ մագիստրոսի կոչում, իսկ 1980 թվականին Յեյլի համալսարանում պաշտպանեց դոկտորական թեզը, տնտեսագիտության ոլորտում։

Դայմոնդի դոկտորական ատենախոսության երրորդ գլուխը՝ «Էսսեներ տեղեկատվության և ֆինանսական միջնորդության մասին», 1984 թվականին վերահրատարակվել է «Տնտեսական հետազոտությունների վերլուծություն» ժողովածուում, «Ֆինանսական միջնորդություն և պատվիրակված մոնիտորինգ»A վերնագրով։" Այս հրատարակությունը ներմուծեց. «պատվիրակված մոնիտորինգ» տերմինը և նկարագրեց Դայմոնդի պատվիրակված մոնիտորինգի ֆորմալ մոդելը։ Համաձայն Տնտեսական գիտությունների Նոբելյան մրցանակի կոմիտեի, Դայմոնդի մոդելը համարվում է «ֆինանսական միջնորդության առաջին իսկապես միկրո-հիմնավորված տեսությունը»։

## Կարիերա
1979 թվականից ի վեր Դայմոնդը դասավանդում է Չիկագոյի համալսարանի Booth բիզնես դպրոցում։ Նա 2000 թվականի հուլիսից զբաղեցրել է Մերթոն Միլլերի անվանի պրոֆեսորի կոչումը, նախկինում ունեցել է Theodore O. Yntema պրոֆեսորական կոչու։ 2010-ից 2014 թվականներին Դայմոնդը ղեկավարել է Չիկագոյի համալսարանի Ֆինանսական հետազոտությունների Fama-Miller կենտրոնը։

Դայմոնդը եղել է Բոննի համալսարանի (1983թ.) և Ճապոնիայի Բանկի (1999թ.) այցելու գիտնական, Հոնկոնգի Գիտության և տեխնոլոգիայի համալսարանի և MIT Սլոանի կառավարման դպրոցի հրավիրյալ պրոֆեսոր, ինչպես նաև Յեյլի կառավարման դպրոցի պրոֆեսոր և դասավանդող։
### Տնտեսագիտության Նոբելյան հուշամրցանակ
Վաղ 2010-ականներին Դայմոնդը բազմիցս առաջադրվել է որպես տնտեսական գիտությունների Նոբելյան մրցանակի հավակնորդ։ 2011 թվականին Դայմոնդը թվարկվել է Thomson Reuters-ի կողմից որպես «հետազոտողներից մեկը, ով հավանաբար կհավակնի Նոբելյան մրցանակի՝ իր հրապարակված հետազոտությունների մեջբերվածության հիման վրա»։  2013 թվականին, նա կրկին մրցանակի հավակնորդ է անվանվել տնտեսագետ Հյուբերտ Ֆրոմլետի, *[[The Wall Street Journal]],* և Քեթրին Ռեմփելի կողմից։

2022 թվականի հոկտեմբերի 10-ին Դայմոնդը Տնտեսական գիտությունների Նոբելյան մրցանակ ստացավ, իր երկարամյա գործընկեր Ֆիլիպ Դիբվիգի և Դաշնային պահուստային համակարգի նախկին նախագահ Բեն Բեռնանկեի հետ համատեղ։ Աշխատանքի մեծ մասը, որի համար մրցանակը շնորհվել է, բխում է 1980-ականների սկզբին «Դայմոնդ և Դիբվիգ»-ի հրապարակած աշխատությունից։

## Անձնական կյանք
Դայմոնդը 1982 թվականից ամուսնացած է Էլիզաբեթ Քամաք Դայմոնդի հետ։ Զույգն ունի երկու երեխա։ Նրանց դուստրը տնտեսագետ Ռեբեկա Դայմոնդն է։

Նա հոգեբույժ Լեոն Դայմոնդի և սոցիալական աշխատող և պրոֆեսոր Մարգարետ Գյունկել Զեեհաֆերի որդին է։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Ամերիկացի տնտեսագետներ
Կատեգորիա:Ամերիկացի գիտնականներ