Իսլամական թանգարան (Երուսաղեմ)

[մինի| Թանգարանի բակը՝ կապիտալներով։ [Ալ-Ակսա մզկիթը ետևի հատվածում է:]]
**Իսլամական թանգարան** (   ; ), թանգարան Ալ Ակսայում, Երուսաղեմի Հին քաղաքի հատվածում։ Այստեղ ցուցադրվում է իսլամական պատմության տասը ժամանակաշրջանների ցուցանմուշները, որոնք ներառում են մի քանի մուսուլմանական տարածաշրջան։ Թանգարանը գտնվում է Ալ-Ակսա մզկիթի արևմուտքում՝ բակի միջով։

## Պատմություն
Շենքն ի սկզբանե կառուցվել է Տաճարական միաբանության կողմից, ովքեր այն օգտագործել են որպես նախկին Ալ-Ակսա մզկիթում ստեղծված իրենց շտաբի հավելված։ Մուսուլմանների կողմից Երուսաղեմի վերանվաճումից հետո մզկիթը վերականգնվել է 1194 թվականին։

Շենքը ծառայում էր Ֆախր ադ-Դին Մոհամմադ դպրոցի (ալ-Ֆախրիյա) հավաքների դահլիճին, որը մեդրեսե էր, որը կառուցվել էր Ալ-Մանսուր Կալաունի կողմից մ.թ. 1282 թվականին, Մամլուքների կառավրման ժամանակաշրջանում։ Ալ-Ֆախրիա մեդրեսե համալիրի մյուս շինությունների մեծ մասը, որոնք համարվում են Ալ-Ակսա մզկիթի հատված, քանդվել է իսրայելական բանակի կողմից 1969 թվականին։

Շենքում տեղակայված էր նաև **Մաղրեբիների մզկիթը** (,  ), հայտնի է նաև որպես «Մալիքիների մզկիթ», քանի որ մաղրեբի գիտնականների մեծ մասը հետևում էին Մալիքիական մազհաբի իրավագիտության դպրոցին։ Մաղրեբի մզկիթը սահմանակից էր այժմ անհետացած Մաղրեբի թաղամասին, մի թաղամասի, որն ամբողջությամբ ավերվել է իսրայելցիների կողմից 1967 թվականին։

Թանգարանը ստեղծվել է Գերագույն իսլամական խորհրդի կողմից 1923 թվականին։ Շադիա Յուսեֆ Թուքանը այս մտադրության գլխավոր նախագծողն էր։  1927 թվականին Մաղրեբիների մզկիթը վերածվեց իսլամական թանգարանի։

Խադեր Սալամեն թանգարանի նշանավոր գլխավոր համադրողն էր։

## Ցուցանմուշներ
Իսլամական թանգարանը ցուցադրում է մեծ պղնձե ապուրի թեյնիկներ, որոնք օգտագործվում էին Հասեկի Սուլթան Իմարեթում, ապուրի խոհանոց, որը կառուցվել է Սուլեյման Առաջին Հիասքանչի կնոջ՝ Ռոքսելանայի նվիրատվության միջոցով, որը թվագրվում է 16-րդ դարով, ինչպես նաև վիտրաժներ, փայտե վահանակներ, կերամիկական սալիկներ և երկաթե դռներ, որոնք օգտագործել են դեռ Սուլեյման Մեծի օրոք։ Ցուցադրված է նաև թնդանոթ, որն օգտագործվում է Ռամադանի ավարտն ազդարարելու համար, զենքի մեծ հավաքածու, Սալադինի Մինբարի ածխացած մնացորդները (կառուցվել է Նուր ադ-Դին Զանգիի կողմից 1170-ականներին և ավերվել ավստրալացի զբոսաշրջիկի կողմից 1969 թվականին), և 1990 թվականին Տաճարի լեռան վրա անկարգությունների ժամանակ սպանված 17 պաղեստինցիների արյունոտ հագուստը։

### Ղուրանի ձեռագրեր
Թանգարանն ունի Ղուրանի 600 օրինակ, որոնք նվիրաբերվել են Ալ-Ակսա մզկիթին խալիֆների, սուլթանների, էմիրների, ուլամաների և այլ անձանց կողմից Օմայադների, Աբբասների, Ֆաթիմյանների, Այյուբիների, Մամլուքների կողմից, Օսմանյան կայսրության իշխանության օրոք։ Յուրաքանչյուրը տարբերվում է չափերով, վայելչագրությամբ և զարդարանքով։ Մեկը ձեռագիր ղուրանն է, որի տառադարձությունը վերագրվում է Մուհամմեդի ծոռանը։ Մյուսը գրված է կուֆերենով, և թվագրվում է 8-9-րդ դարերով։ Մարոկկոյի 30 մասից բաղկացած մի ռաբա (բազմահատոր ձեռագիր) կտակվել է 1344 թվականին Մարոկկոյի սուլթան Աբու ալ-Հասան ալ-Մարինիի կողմից, այն միակ ձեռագիրն է, որը չի վնասվել երեք հավաքածուներից, որոնք սուլթանը ուղարկել է իսլամի երեք սուրբ քաղաքների մզկիթներ՝ Մեքքա, Մեդինա և Երուսաղեմ։  Բացի այդ, այնտեղ կա մեծ Ղուրան՝ 100-ը 90 սանտիմետրի, որը թվագրվում է 14-րդ դարով։

## Շրջակա միջավայրեր
Այն գտնվում է համալիրի նույն հարավ-արևմտյան անկյունում, որտեղ գտնվում է ալ-Ֆախարիյա մինարեթը։ Թանգարանից հյուսիս գտնվում է Մավրերի դարպասը (անգլերեն՝ Maghrebi Gate / Marocco Gate): Թանգարանի հարավային հատվածը գտնվում է Ալ-Աքսայի գրադարանի մոտ։

Թանգարանից դեպի արևելք գտնվող փոքրիկ բակում կա Յուսուֆ Աղայի գմբեթը և բազմաթիվ սյուների խոյակները։  Արևելյան հատվածում, բակի մյուս կողմում, Ալ-Ասա մզկիթի արևմտյան կողմն է։

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Media related to Islamic Museum (Jerusalem) at Wikimedia Commons
* Islamic Museum (unofficial)

Կատեգորիա:1194 կառուցումն ավարտված շենքեր և կառույցներ
Կատեգորիա:1922 հիմնադրված թանգարաններ
Կատեգորիա:Երուսաղեմի թանգարաններ
Կատեգորիա:Իսլամական արվեստ
Կատեգորիա:Իսլամական թանգարաններ
Կատեգորիա:Իսրայելի հնագիտական թանգարաններ
Կատեգորիա:Իսրայելի պատմության թանգարաններ
Կատեգորիա:Պաղեստինի մշակույթ