open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Հրեշի աշակերտը

, լիամենտրաժ անիմե ֆիլմ, ստեղծել է ճապոնացի մուլտիպլիկատոր Հոսադո Մամորուն 2015 թվականին։ Թողարկվել է 2015 թվականի հուկիսի 11-ին։ 2016 թվականին Ճապոնական ակադեմիայի 37-րդ մրցանակաբաշխությունում ճանաչվել «Տարվա անիմացիա»։ Ճապոնական կինովարձույթում հավաքել է 5,85 միլիարդ իեն։

## Սյուժե
Իննամյա տղա Ռենի մայրը ոչ վաղուց մահացել է, և նրա հարազատները ցանկանում են նրան տանել իրենց մոտ։ Բայց տղան ցանկանում է մնալ հոր մոտ, որից ոչ մի նորություն չկա։ Ռենը որոշում է փախչել իր հարազատներից և սկսում է թափառել Տոկիոյի փողոցներում։ Այնտեղ նրան նկատում են ոստիկանները և ցանկանում են նրան բանտարկել հետաքննության համար։ Փախչելով նրանցից՝ Ռենը թաքնվում է երկար և նեղ նրբանցքում, որը տանում է նրան հրեշներով բնակեցված զուգահեռ աշխարհ (բակեմոնո)։

Կյանքից պատրաստվում է հեռանալ նապաստակի նման Մեծ վարպետ տիրակալը։ Դրանից առաջ նա պետք է իր համար հետնորդ թողնի երկու թեկնածուներից, որոնք մարտարվեստի վարպետներ են՝ հայտնի Խոզը և հզոր Արջը։ Խոզն ունի երկու երեխա և շատ աշակերտներ, նա քաջ է և կշռադատված։ Մյուսը ծույլ է և չունի ո՛չ երեխաներ, ո՛չ աշակերտներ, ինչը նրան դարձնում է Մեծ վարպետի կոչմանը անհամապատասխան։ Ցանկանալով ապացուցել բոլորին, որ ինքն ունակ ուսուցիչ է, նա Ռենին առաջարկում է դառնալ իր աշակերտը։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:2010-ականների արկածային ֆիլմեր
Կատեգորիա:2010-ականների ճապոներեն ֆիլմեր
Կատեգորիա:2010-ականների ֆենտեզի ֆիլմեր
Կատեգորիա:2015 մուլտֆիլմեր
Կատեգորիա:2015 ֆիլմեր
Կատեգորիա:Ճապոնական մուլտֆիլմեր
Կատեգորիա:Ճապոներեն ֆիլմեր
Կատեգորիա:Մուլտֆիլմեր այբբենական կարգով
Կատեգորիա:Ֆիլմեր արջերի մասին
Ասրիկ Ջրդախանի եկեղեցի

**Ասրիկ Ջրդախանի եկեղեցի** (), եկեղեցի ներկայիս Ադրբեջանական Հանրապետության Թովուզի շրջանի Ասրիկ Ջրդախան գյուղի մոտակայքում։

Գյուղը և եկեղեցին գտնվում են Տավուշ քաղաքից 14 կմ հարավ՝ Ասրիկ գետի ձախ ափին՝ Խորանաշատի վանքից 2,5 կմ հյուսիս-արևելք, ծովի մակերևույթից 740-810 մ բարձրության վրա։

## Պատմություն
Համաձայն որոշ տվյալների, եկեղեցին կառուցվել է7-ից 10-րդ դարերի ժամանակահատվածում։ 1770-ական թվականներին գյուղատեղին հայաթափվել է, իսկ այս վայրում հաստատվել են խաշնարած թյուրքախոս ցեղերը, ապա՝ 20-րդ դարի սկզբներին հիմնել Ասրիկ Ջրդախան գյուղը։

Այժմ եկեղեցին գտնվում է քայքայված վիճակում։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Թովուզի շրջանի վանքեր և եկեղեցիներ
Կատեգորիա:Եկեղեցիներ այբբենական կարգով
Կատեգորիա:10-րդ դարի հայկական վանքեր և եկեղեցիներ
Կատեգորիա:Ադրբեջանում ոչնչացված հայկական հուշարձաններ
Ֆուտբոլի Եվրոպայի առաջնություն 2020 (որակավորում)

**ՈՒԵՖԱ-ի Եվրո-2020-ի ընտրական մրցաշար**, տեղի կունենա 2019 թվականի մարտից մինչև 2020 թվականի մարտ, որոշելու է տղամարդկանց այն 24 թիմերը, որոնք կպայքարեն եզրափակիչ մրցաշարի համար։ Որակավորման գործընթացին կմասնակցեն 55 ազգային թիմեր։

## Թիմեր
ՈՒԵՖԱ-ի բոլոր 55 թիմերը կարող են մասնակցել Եվրոպայի ֆուտբոլի 2020 առաջնության ընտրական մրցաշարին։ ՈՒԵՖԱ-ի Ազգերի լիգայի 2018 թվականի խմբային մրցաշարի ընդհանուր մրցաշարային աղյուսակից ելնելով՝ հավաքականները բաժանված են 6 զամբյուղի։

## Մրցաշարի ձևաչափ
Կազմակերպիչ երկրի ավտոմատ որակավորումը չի լինի ՈՒԵՖԱ-ի բոլոր 55 ազգային հավաքականները, այդ թվում` 12 հավաքականներ, որոնց երկրները կանցկացնեն խաղերը. պետք է մասնակցեն որակավորման մրցաշարին՝ վերջնական մրցաշարի 24 տեղերը որոշելու համար։

### Խմբային փուլ
Հիմնական որակավորման գործընթացը սկսվել է 2019 թվականին։ 2016 թվականի մայիսին Կոսովոյի կողմից ՈՒԵՖԱ-ին ընդունվելուց հետո հայտարարվեց, որ ՈւԵՖԱ-ի Ազգերի լիգայի խմբային փուլը ավարտվելուց հետո 55 անդամները բաժանվելու են 10 որակավորման խմբերի, յուրաքանչյուր երկու խմբի լավագույն երկու թիմերը կարող են անցնել Եվրո 2020։ Որակավորման խաղերը կանցկացվեն 2019 թվականի մարտին, հունիսին, սեպտեմբերին, հոկտեմբերին և նոյեմբերին։

### Ժամանակացույց

## <span data-segmentid="309" class="cx-segment">Խմբեր</span>
{|
### Խումբ A

### Խումբ B

### Խումբ C

### Խումբ D

### Խումբ E

### Խումբ F

### Խումբ G

### Խումբ H

### Խումբ I

### Խումբ J

## Ռմբարկուներ
100 խաղում խփվել է 315 գոլ՝ մեկ խաղում միջինը 3,15 գոլ (2019 թվականի հունիսի 11-ի դրությամբ)։

**7 գոլ**
* Էրան Զահավի

**5 գոլ**
*  Կլաուդիու Քեշերյուն
*  Արտյոմ Ձյուբա

**4 գոլ**
*  Մարկո Արնաուտովիչ
*  Ռահիմ Ստերլինգ

**3 գոլ**

*  Էդեն Ազար                
* Ռոմելու Լուկակու
* Պատրիկ Շիկ
* Թեեմու Պուկկի
* Կիլիան Մբապպե
* Մարկո Ռոյս
* Լերոյ Սանե
*Կոստաս Ֆորտունիս
* Մեմֆիս Դեպայ
* Բյորն Մաարս Յոնսեն
* Կշիշտոֆ Պյոնտեկ
* Դենիս Չերիշև
* Ալվարո Մորատա
* Սերխիո Ռամոս
* Վիկտոր Կլասոն
* Վիկտոր Վիտալիի

**2 գոլ**

* Տիգրան Բարսեղյան
* Գևորգ Ղազարյան
* Ալեքսանդր Կարապետյան
* Ռամիլ Շեյդեյև
* Իոաննիս Կուսուլոս
* Պիերոս Սոտիրիու
* Կասպեր Դոլբերգ
* Ռոս Բարքլի
* Հարի Քեյն
* Օլիվիե Ժիրու
* Անտուան Գրիզման
* Վիլի Օրբան
* Ռագնար Սիգուրդսոն
* Նիկոլո Բարելա
* Լորենցո Ինսինյե
* Մոյզե Կեն
* Ֆաբիո Կվալյարելա
* Մարկո Վեռատտի
* Արվիդաս Նովիկովաս
* Ստեֆան Մուգոշա
* Էլիֆ Էլմաս
* Ջոշ Մագեննիս
* Ջոշուա Քինգ
* Ռոբերտ Լևանդովսկի
* Ֆյոդոր Սմոլով
* Ալեքսանդար Միտրովիչ
* Մարեկ Համշիկ
* Յոսիպ Իլիչիչ
* Միխա Զայց
* Կաան Այհան
* Ջենկ Տոսուն
* Եվգենի Կոնոպլյանկա
* Ռոման Յարեմչուկ

**1 գոլ**

* Ամիր Աբրաշի
* Բեկիմ Բալայ
* Սոկոլ Չիկալեշի
* Արմանդո Սադիկու
* Հենրիխ Մխիթարյան
* Գվիդո Բուրգշթալլեր
* Վալենտինո Լազարո
* Միշի Բաչուայի
* Միշի Բաչուայի
* Տիմոտի Կաստան
* Քևին դե Բրույնե
* Դրիս Մերտենս
* Յուրի Տիլեմանս
* Էդին Ջեկո
* Միրալեմ Պյանիչ
* Քրիստիան Դիմիտրով
* Իսմայիլ Իսա
* Իվելին Պոպով
* Բորնա Բարիշիչ
* Անդրեյ Կրամարիչ
* Իվան Պերիշիչ
* Անտե Ռեբիչ
* Գեորգիոս Եֆրեմ
* Կոնստանտինոս Լայֆիս
* Յակուբ Յանկտո
* Մարտին Բրեյտուեյտ
* Հենրիկ Դալսգոր
* Քրիստիան Էրիկսեն

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:2018-19 ՈՒԵՖԱ ֆուտբոլում
Կատեգորիա:2019 ֆուտբոլում
Տատ

right|thumb|320px
**Տատ** (**մեծ մայր**, **տատիկ**), hոր կամ մոր մայրը, պապիկի կինը։ Թոռներ ունեցող կին։

Խոսակցականում այս բառը հաճախ օգտագործում են տարեց կանանց դեպքում։

Տատիկները, ինչպես նաև պապիկները, հանդիսանում են մեծ ընտանիքների կարևոր անդամներ։ Ավանդական մշակույթում տատիկները և պապիկները ունեն հստակ որոշակի դեր, որն արտահայտվում է ընտանիքի փոքր երեխաների խնամքով։ Տատիկների և պապիկների դերը, որպես կանոն, կորչում է՝ միաբջիջ ընտանիք ստեղծելուն պես։

Այն դեպքերում, երբ ծնողները չեն կարողանում ապահովել իրենց երեխաների խնամքը, տատիկը և պապիկը կարող են հանդես գալ որպես ուղեկցող կամ խնամող։ Իսպանիայում, ամեն տարի, սկսած 1998 թվականից հուլիսի 26֊ը, նշվում է տատիկների և պապիկների տոնը։

Ամենաերիտասարդ տատիկը համարվում է ռումինուհի Ռիֆկա Ստանեսկումը։ Նա 12 տարեկանում Մերի անունով երեխա է ունեցել, իսկ վերջինս էլ երեխա է ունեցել 11 տարեկանում։ Արդյունքում Ռիֆկան 23 տարեկանում դարձել է տատիկ։
Ըստ ռուսական օրենքի տատիկը համարվում է երկրորդ հերթի ժառանգորդ։

## Մշակույթում
### Ֆիլմեր
*«Տատիկ» (2015)
*«Տատիկ բոլորի համար»(1987)
*Ես, տատիկը, Իլիկոն և Իլարիոնը (1963)
### Կերպարվեստ

Պատկեր:Olga Boznańska 1889 Imieniny babuni.jpg|Օլգա Բոզնանսկա «Տատիկի անվանակոչության օրը»(1889)
Պատկեր:Grandma's Favorite.jpg|Գեորգիոս Յակովիդիս Տատիկն իր սիրելի թոռնիկի հետ (1893)


### Քանդակագործություն



## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Ազգակցություն և սերում
Կատեգորիա:Կանայք
Նադեժդա Բեգլարյան

**Նադեժդա Պետրոսի Բեգլարյան** (), հայ կենսաբան-գենետիկ։ Կենսաբանական գիտությունների դոկտոր (1971), պրոֆեսոր (1974):

## Կենսագրություն
Նադեժդա Բեգլարյանը ծնվել է 1927 թվականի ապրիլի 4-ին, Երևանում։ 1949 թվականին ավարտել է Երևանի պետական համալսարանի կենսաբանության ֆակուլտետը։ 1953 թվականց աշխատում է ԵՊՀ կենսաբանության ֆակուլտետում։ 1980-1990 թվականներին եղել է գենետիկայի և բջջաբանության ամբիոնի վարիչ, 1981-1991 թվականներին` «Գենետիկական միջտարածաշրջանային գիտական խորհրդի նախագահ»։

Ուսումնասիրել է բարձրակարգ բույսերի ժառանգականության և փոփոխականության վրա ֆիզիկական և քիմիական գործոնների ազդեցությունը, բացահայտել գիբերելինի գենետիկական ակտիվությունը, նրա դերը բույսի ժառանգական ապարատում (ներդրվել է գործնական գյուղատնտեսության մեջ)։ Ստացել է ընտրասերման տեսակետից հեռանկարային, գեղազարդիչ և գյուղատնտեսական բույսերի բազմաթիվ մուտանտ ձևեր։

## Երկեր
* Ձեռքբերովի հատկությունների և հատկանիշների ժառանգման պրոբլեմը միչուրինյան բիոլոգիայի լույսի տակ, Երևան, 1954։
* Ձեռքբերովի հատկությունների և հատկանիշների ժառանգման պրոբլեմը, Երևան, 1956։
* Մատերիալիզմի պայքարը իդեալիզմի դեմ բիոլոգիայում։ Բեգլարյան Նադեժդա Պետրոսի, ՀՍՍՌ Քաղաքական և գիտական գիտելիքների տարածման ընկերություն, Երևան, Ա. հ., 1957:
* Չարլզ Դարվին։ [Կյանքն ու գործունեությունը], Բեգլարյան Նադեժդա Պետրոսի, Երևանի պետական համալսարան, Երևան, ԵՊՀ հրատարակչություն, 1958։
* Ժան Բատիստ Լամարկ։ Բեգլարյան Նադեժդա Պետրոսի, Երևան, Ա. հ., 1975:
* Գիբերելինները դեկորատիվ ծաղկաբուծության սելեկցիայում, Երևան, 1992։
* Էվոլյուցիոն տեսություն։ (Ուսումնական ձեռնարկ), Բեգլարյան Նադեժդա Պետրոսի, Երևան, Երևանի համալսարանի հրատարակչություն, 1998։
* Ընդհանուր կենսաբանություն։ (Դասագիրք), Բեգլարյան Նադեժդա Պետրոսի, Թռչունյան Արմեն Համբարձումի,  [խմբ.] | Երևանի պետական համալսարան, Երևան,  Երևանի համալսարանի հրատարակչություն, 2005։
* Գյուղատնտեսության մեջ ծխախոտի մշակման գործում՝ բուսական հորմոն գիբերելաթթվի (ԳԹ) կիրառման հեռանկարները։ Բեգլարյան Նադեժդա Պետրոսի, Մկրտչյան  Մելանյա Ժորայի, Երևանի պետական համալսարան, Երևան, Երևանի համալսարանի հրատա(ակչություն, 2006։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:ԵՊՀ դասախոսներ
Կատեգորիա:ԵՊՀ կենսաբանական ֆակուլտետի շրջանավարտներ
Կատեգորիա:Կենսաբանական գիտությունների դոկտորներ
Կատեգորիա:Հայ գենետիկներ
Կատեգորիա:Հայ կենսաբաններ
Կատեգորիա:Հայ պրոֆեսորներ
Մարտինա Ռոսուչի

**Մարտինա Ռոսուչի** (), իտալացի ֆուտբոլիստուհի, հանդիսանում է Յուվենտուս ՖԿԱ-ի և Իտալիայի կանանց ֆուտբոլի ազգային հավաքականի անդամ։ 2008 թվականին Իտալիայի Մ19 հավաքականի հետ դարձել է Եվրոպայի Մ19 առաջնության հաղթող։

## Կենսագրություն
Ծնվել է 1992 թվականի մայիսի 9-ին Թուրինում՝ Ռաֆաելե և Անջելա Ռոսուչիների ընտանիքում։ Մարտինան ունի երկվորյակ եղբայր՝ Մատեո անունով։ Մեծացել է Պիեմոնտ գավառի Կոլենո կոմունայում։ Ավարտել է Բրեշիայի համալսարանը։

## Վիճակագրություն
### Ակումբային

## Ծանոթագրություններ

## Աղբյուրներ
# https://www.fifa.com/worldcup/players/player/357385/
# https://it.soccerway.com/players/martina-rosucci/71399/
# http://www.martinarosucci.it/ 
# https://it.uefa.com/teamsandplayers/players/player=250000575/profile/index.html
# http://www.calcio.com/profilo_giocatori/martina-rosucci/
# https://femminile.football.it//schedagiocatore.php?id_giocatore=2193
# https://it.wikipedia.org/wiki/Martina_Rosucci
# https://web.archive.org/web/20140812213111/http://www.donneingol.it/dig/martina-rosucci-al-museo-nazionale-dello-sport-di-torino/

Կատեգորիա:2019 ՖԻՖԱ-ի կանանց աշխարհի գավաթի խաղարկության մասնակիցներ
Կատեգորիա:Իտալացի կին ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Կանանց ֆուտբոլի կիսապաշտպաններ
Կատեգորիա:Իտալիայի հավաքականի ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Յուվենտուսի ֆուտբոլիստներ
Լուսաբացին

**Լուսաբացին**, Հովհաննես Թումանյանի բանաստեղծություններից մեկը, որի գրության թվականը հայտնի չէ։ Ակունքը ժողովրդական է, և չի պահպանվել նաև ինքնագիր։

## Ստեղծման պատմություն
«Լուսաբացին» բանաստեղծությունը առաջին անգամ տպագրվել է 1907 թվականին Լուսաբեր դասագրքի Ա տարիի 45-րդ էջում, ապա՝ 1940-1959 թվականներին Երևանում 6 հատորով լույս տեսած Հովհաննես Թումանյանի երկերի ժողովածուի գիտական հրատարակության 221-րդ էջում։
«Լուսաբացին» բանաստեղծությունն արտատպվել է  Լուսաբեր դասագրքի Ա տարիից։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Հովհաննես Թումանյանի բանաստեղծություններ
Սանտա Կրուզ դել Նորտե

**Սանտա Կրուզ դել Նորտե** (), քաղաք և համայնք Կուբայի Մայաբեկ նահանգում։ Մինչև 2011 թվականը եղել է Հավանա նահանգի մի մասը։ Այն գտնվում է հյուսիսային ափին, Հավանա և Մատանզաս քաղաքների միջև, Սանտա Կրուզ գետաբերանին։

## Ընդհանուր ակնարկ

Քաղաքը հիմնադրվել է 1800 թվականին, այն ժամանակ` որպես ձկնորսական համայնք, և 1931 թվականին ստացել է համայնքի կարգավիճակ։
Այն Havana club ռոմի թորման հիմնական վայրն է. այս ռոմի բոլոր մուգ տեսակներն արտադրվում են Սանտա Կրուզ դել Նորտեում։ Թորման գործընթացին կարող են ականատես լինել զբոսաշրջիկները, քաղաքի հյուրերը։ 
Արդյունաբերության մյուս ճյուղերից քաղաքում զարգացած են էներգիայի արտադրությունը, նավթի արդյունահանումը և ձկնորսությունը։

## Աշխարհագրություն
Համայնքը բաժանված է Սանտա Կրուզ դել Նորտեյի «consejos populares» (պատշաճ քաղաք) և Բակունայագուա, Բոկա դե Խարուկո, Խիբակոա, Էլ Ֆրեիլ, Արկոս դե Կանասի, Էլ Կոմինո, Լա Սիերա, Կամիլո Կիենֆուեգոս, Լոմա դել Տանկու, Էլ Ռուբիո և Պաուլա գյուղերի միջև։ Հերշեյ երկաթուղին քաղաքը կապում է Մատանզասի հետ։ Այն հիմնականում օգտագործում են դիզելային բեռնատար գնացքները։

## Ժողովրդագրություն
2004 թվականին Սանտա Կրուս դել Նորտե համայնքն ունեցել է 32.576 բնակչություն։ Ընդհանուր մակերեսը 376 կմ2 է, բնակչության խտությունը կազմում է 86.6 կմ2։

## Քույր քաղաքներ
* Սանտա Կրուս դե Տեներիֆե, Իսպանիա

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Կուբայի քաղաքներ
Ժամանակն անվերջ, տիեզերքն անհուն…

**Ժամանակն անվերջ, տիեզերքն անհուն․․․**, Հովհաննես Թումանյանի ստեղծագործություններից մեկը, գրված 1907 թվականի սկզբներին։

## Ստեղծման պատմություն
Ե. Չարենցի անվան գրականության և արվեստի թանգարանի Թումանյանի ֆոնդի  №63-ում պահվում է մեկ ինքնագիր, որը վերնագրված է «Անվերջ ու անվերջ»։

Ե. Չարենցի անվան գրականության և արվեստի թանգարան Թումանյանի ֆոնդի №1355-ում պահվում է 1908 թվականին Բաքվում հրատարակված Բանաստեղծություններ շարքում մեկ տպարանական առանձնատիպ, որի վրա Թումանյանը ուղղումներ է կատարել։ Այստեղ վերնագրված է՝ «Անվերջ ու Անվերջ»։ 65-րդ էջում շարվել  է, հետագայում տեղափոխվել 21-րդ էջ։ Այս և նման դեպքերը նկատի ունենալով 1908 թվականի օգոստոսին դստերը՝ Աշխեն Թումանյանին, հղած նամակում բանաստեղծը գրում է․ 

Բանաստեղծությունն առաջին անգամ «Անվերջ․․․» վերնագրով տպագրվել է 1907 թվականի փետրվարի 16-ին Հուշաքար երկշաբաթաթերթի №1 համարի 5-րդ էջում, այնուհետև առանց վերնագրի՝ 1908 թվականին Բաքվում հրատարակված Բանաստեղծություններ շարքի 21-րդ էջում, 1914 թվականին Թիֆլիսում հրատարակված Հայ գրողներ ամսագրի 143-րդ  էջում, ապա՝ 1940-1959 թվականներին Երևանում լույս տեսած Հովհաննես Թումանյանի երկերի ժողովածուի գիտական հրատարակության 148-րդ էջում։
Բանաստեղծությունն արտատպվել է 1914 թվականին Թիֆլիսում հրատարակված Հայ գրողներ ամսագրից։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Հովհաննես Թումանյանի բանաստեղծություններ
Ընտրյալը

**Ընտրյալը**, Հովհաննես Թումանյանի ստեղծագործություններից մեկը, որի գրման տարեթիվը հայտնի չէ։ Չի պահպանվել ինքնագիր։

## Ստեղծման պատմություն
Եղիշե Չարենցի անվան գրականության և արվեստի թանգարան Թումանյանի ֆոնդի  № 1355-ում պահվում է 1908 թվականին Բաքվում հրատարակված Բանաստեղծություններ շարքում հեղինակի սեփական օրինակը, որտեղ Թումանյանը ջնջել է 36-րդ տողի «Նետեց» բառը և լուսանցքում գրել «թողեք»։
«Ընտրյալը» բանաստեղծությունը առաջին անգամ «Ազատության պատմությունից» ենթավերնագրով տպագրվել է 1907 թվականին Թիֆլիսում հրատարակված «ժամանակ» օրաթերթի №71 համարում, այնուհետև՝ 1908 թվականին Բաքվում հրատարակված Բանաստեղծություններ շարքի 46-47-րդ էջերում, առանց ենթավերնագրի՝ 1922 թվականին Կոստանդունոպոլսում լույս տեսած Բանաստեղծություններ շարքի 21-23-րդ էջերում, ապա՝ 1940-1959 թվականներին Երևանում 6 հատորով հրատարակված Հովհաննես Թումանյանի երկերի ժողովածուի 149-150-րդ էջերում։
«Ընտրյալը» բանաստեղծությունն արտատպվել է 1922 թվականին Կոստանդնուպոլսում լույս տեսած Բանաստեղծություններ շարքից։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Հովհաննես Թումանյանի բանաստեղծություններ
Տիգրան Կարապետյան (պետական գործիչ)

**Տիգրան Կարապետյան** (),  ՀՀ ԱԺ 7-րդ գումարման պատգամավոր։

## Կենսագրական տվյալներ
Ծնվել է 1981 թվականի փետրվարի 10-ին Գորիսում։ 2002 թվականին ավարտել է Երևանի պետական համալսարանի տնտեսագիտության ֆակուլտետը։ 2006 թվականին ավարտել է նույն ֆակուլտետի մագիստրատուրան։ 2003-2006 թվականներին աշխատել է «Գորիսի գամմա» ՓԲԸ-ում՝ որպես ապրանքագետ, 2006-2008 թվականներին որպես փոխտնօրեն, 2008-2019 թվականներին՝ գործադիր տնօրեն։ 2005-2008 թվականնեին եղել է Գորիսի ավագանու անդամ։ 2011 թվականից դարձել է  Սյունիքի առևտրաարդյունաբերական պալատի նախագահ։

### Ընտանիք
Ամուսնացած է, ունի երկու տղա, մեկ աղջիկ։

## Քաղաքական գործունեություն
2018 թվականի դեկտեմբերի 9-ին ընտրվել է ԱԺ պատգամավոր՝ «Իմ քայլը» կուսակցությունների դաշինքի թիվ 12 ընտրատարածքի տարածքային ընտրական ցուցակով։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:1981 ծնունդներ
Կատեգորիա:Գորիս քաղաքում ծնվածներ
Կատեգորիա:ՀՀ ԱԺ 7-րդ գումարման պատգամավորներ
Կատեգորիա:ՀՀ ԱԺ պատգամավորների ցանկեր
Կատեգորիա:Հայ պետական գործիչներ
Կատեգորիա:Հայ քաղաքական գործիչներ
Կատեգորիա:Փետրվարի 10 ծնունդներ
Վենդի Ռենար

**Վենդի Թերեզ Ռենար** (), ֆրանսիացի ֆուտբոլիստ, որը խաղում է և ավագն է Ֆրանսիայի ֆուտբոլի կանանց առաջնության Օլիմպիկ Լիոն ակումբում և Ֆրանսիայի կանանց ֆուտբոլի ազգային թիմում։

## Վաղ կյանք
Ռենարը ծնվել է Մարտինիկայում, Կարիբյան ավազանի Ֆրանսիայի կղզի։ Նա չորս դուստրերից ամենափոքրն էր, իսկ նրա հայրը մահացել էր թոքերի քաղցկեղից, երբ նա դեռ ութ տարեկան էր։ Նախքան մայրցամաքային Ֆրանսիա տեղափոխվելը, Ռենարը խաղում էր իր հայրենի կղզի Մարտինիկայի *Essor-Préchotain* թիմում։

Երբ Ռենարը 15 տարեկան էր, թռչել է Ֆրանսիա, փորձելու ընդունվել *INF Clairefontaine* ֆուտբոլի կենտրոն, սակայն նա չի ընդունվել ազգային վերապատրաստման ծրագիր։ Հետագայում նա գնացքով գնացել է Լիոն, և բազմաթիվ հաջող վերապատրաստումից հետո հանգրվանել է Օլիմպիկ Լիոնում։ 16 տարեկանում Վենդին թողել է Մարտինիկան՝ մշտապես բնակություն հաստատելով Լիոնում։

## Ակումբային կարիերա
Ռենարը միացել է Օլիմպիկ Լիոնին 2006 թվականին, իսկ սկսած 2007-2008 թվականների սեզոնից, հերթական հինգ մրցաշարում անընդմեջ հաղթող էր հինգ անվանակարգերում 2006-2011 թվականներին, ինչպես *Challenge de France* -ը 2008 թվականին։ 2010 թվականին Ռենարը ներկայացված էր ՈՒԵՖԱ-ի կանանց չեմպիոնների լիգայում, իսկ 2010-2011 թվականներին օգնել է Լիոնին մրցաշարում։ Նա խփել է խաղի հաշիվը բացող գոլը, որում Պոտսդամի Տուրբինե (*Turbine Potsdam*) ակումբին 2011 թվականի ՈւԵՖԱ-ի կանանց չեմպիոնների լիգայի եզրափակչում հաղթել է 2–0 հաշվով։

## Միջազգային կարիերա
Ռենարը կանանց երիտասարդական միջազգային մրցաշարերի մինչև 19 և մինչև 20 տարեկանների մակարդակի նախկին խաղացող է։ Նրա առաջին խաղը Ֆրանսիայի ֆուտբոլի կանանց ազգային հավաքականում Կիպրոսի 2011 թվականի գավաթի ժամանակ էր Շվեյցարիայի կանանց ֆուտբոլի ազգային հավաքականի հետ խաղում։ Ռենարը ներկայացրել է Ֆրանսիան ՖԻՖԱ-ի կանանց աշխարհի երկու գավաթներում և ամառային երկու օլիմպիադաներում և, սկսած 2013 թվականի սեպտեմբերից, թիմի ավագն է։

## Կարիերայի վիճակագրություն
### Ակումբային
*Վիճակագրությունը ճշգրիտ է 2019 թվականի հունիսի 9-ի դրությամբ*

### Միջազգային

:*(Ճշգրիտ է 2015 թվականի մայիսի 23-ի դրությամբ)*

#### Միջազգային հանդիպումներ

## Մրցանակներ
### Ակումբային
;Լիոն
*Ֆուտբոլի կանանց Ֆրանսիայի առաջնություն. չեմպիոն 2006–2007, 2007–2008, 2008–2009, 2009–2010]], 2010–2011, 2011–2012, 2012–2013, 2013–2014, 2014–2015]], 2015–2016, 2016–2017, 2017-2018, 2018-2019
*Ֆուտբոլի կանանց Ֆրանսիայի գավաթ. չեմպիոն 2007–08, 2011–2012, 2012–2013, 2013–2014, 2014–2015, 2015–2016, 2016–2017, 2018-2019
*Կանանց Եվրոպայի չեմպիոնների լիգա. չեմպիոն 2010–2011, 2011–12, 2015–16, 2016–2017, 2017-2018, 2018-2019
*Կանանց ակումբների միջազգային առաջնություն. չեմպիոն 2012
*Վալաիսի կանանց գավաթ. չեմպիոն 2014։

### Միջազգային
;Ֆրանսիա
*Կիպրոսի գավաթ։ չեմպիոն, 2012, 2014
**SheBelieves Cup*: չեմպիոն, 2017։

### Անհատական
* ՈՒԵՖԱ-ի կանանց առաջնություն բոլոր աստղերի հավաքական. 2013
* ՈՒԵՖԱ-ի կանանց առաջնություն բոլոր աստղերի հավաքական. 2015
* ՈՒԵՖԱ-ի կանանց առաջնություն ''Dream'' հավաքական. 2015
* FIFPro. FIFA FIFPro աշխարհ XI 2015 2016:

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Club profile 
* 
* 
* StatsFootoFeminin profile 

Կատեգորիա:2019 ՖԻՖԱ-ի կանանց աշխարհի գավաթի խաղարկության մասնակիցներ
Կատեգորիա:Ֆուտբոլիստուհիներ
Մաքսիմ Գլուշենկով

**Մաքսիմ Ալեքսանդրովիչ Գլուշենկով** (, ), ռուս ֆուտբոլիստ, Մոսկվայի «Սպարտակի» և Ռուսաստանի երիտասարդական հավաքականի կիսապաշտպան։

## Կենսագրություն
### Կարիերայի սկիզբ
Ֆուտբոլով սկսել է զբաղվել 5 տարեկանում «Սմոլենսկ» ֆուտբոլային ակումբի տեղի խմբակում. առաջին մարզիչը եղել է Սերգեյ Պուչկովը։ Հոր պնդմամբ 11 տարեկանում տեղափոխվել է ավելի հեռանկարային Կոնոպլյովի ֆուտբոլային ակադեմիա (Տոլյատի)։ Երեք տարի հետո տեղափոխվել է Մոսկվայի «Լոկոմոտիվ», բայց հաճախակի վնասվածքների պատճառով չի կարողացել ամրապնդել տեղը թիմում և շուտով հայտնվել է մայրաքաղաքային մեկ այլ դպրոցում՝ «Չերտանովո»։ Սկսել է խաղալ կենտրոնական հարձակվողի դիրքում, բայց ոչ բարձրահասակ լինելու պատճառով աստիճանաբար վերաորակավորվել է որպես եզրային հարձակվող և եզրային կիսապաշտպան։

2016 թվականի հուլիսի 29-ին «Չերտանովոյի» կազմում անցկացրել է իր նորամուտային խաղը ՊՖԼ առաջնությունում ընդդեմ «Կալուգայի», իսկ օգոստոսի 18-ին խփել է առաջին գոլը պրոֆեսիոնալ մակարդակում՝ աչքի ընկնելով «Էներգոմաշ» ակումբի դեմ խաղում։ Իր առաջին մրցաշրջանում անցկացրել է 22 խաղ և խփել 7 գնդակ։ 2017/18 մրցաշրջանում խփել է արդեն 9 գնդակ՝ անցկացնելով 25 խաղ և օգնել է թիմին հաղթել ՊՖԼ առաջնությունում (Արևմուտք տարածաշրջան) և դուրս գալ Ֆուտբոլի ազգային լիգա։ 2018/19 ՖԱԼ առաջնության աշնանային հատվածում խփել է 11 գնդակ՝ դառնալով մրցաշարի երկրորդ ռմբարկուն։

2019 թվականի հունվարի 4-ին իր թիմակից Նաիլ Ումյարովի հետ միասին պաշտոնապես տեղափոխվել է Մոսկվայի «Սպարտակ» ակումբ։ 2019 թվականի մարտի 11-ին կատարել է իր նորամուտը «Սպարտակ-2»-ի կազմում՝ ՖԱԼ առաջնության՝ Զենիթ-2 ֆարմ-ակումբի դեմ խաղում (1:1) խաղադաշտ դուրս գալով թիմի մեկնարկային կազմում և գոլ խփելով հանդիպման 51-րդ րոպեին։ 2019 թվականի մարտի 17-ին կատարել է իր նորամուտը «Սպարտակի» հիմնական կազմում՝ Պրեմիեր լիգայի՝ «Զենիթի» դեմ խաղի 73-րդ րոպեին փոխարինելով Ալեքսանդր Տաշաևին։

### Կարիերան հավաքականում
2017 թվականից հրավիրվել է տարբեր տարիքային խմբերի պատանեկան հավաքականներ։ 2019 թվականի մարտին առաջին անգամ հրավիրվել է Ռուսաստանի երիտասարդական հավաքական։ Մարտի 22-ին իր նորամուտն է կատարել երիտասարդական հավաքականում՝ մասնակցելով Շվեդիայի երիտասարդական (մինչև 21) հավաքականի դեմ ընկերական խաղին (2:0)։

## Անձնական կյանք
Հայրը՝ Ալեքսանդր Անատոլևիչ Գլուշենկով (ծնվել 1971 թվականին), նախկին ֆուտբոլիստ, պաշտպան։ Հայտնի է Սմոլենսկի «Կրիստալ», «Սմոլենսկ» և Բրյանսկի «Դինամո» ակումբներում իր ելույթներով։ 2019 թվականի մարտի տվյալներով՝ Սմոլենսկի «Դնեպր» ակումբի ադմինիստատոր։

## Ձեռքբերումներ
### Ակումբային
 **«Չերտանովո»**
*ՊՖԼ առաջնության հաղթող - 2017/18 (Արևմուտք տարածաշրջան)

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Խիմկիի ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Կռիլյա Սովետովի ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Ռուս ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Սպարտակ Մոսկվայի ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Տղամարդկանց ֆուտբոլի կիսապաշտպաններ
Կատեգորիա:Տղամարդկանց ֆուտբոլի հարձակվողներ
Կատեգորիա:Զենիթի ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Լոկոմոտիվ Մոսկվայի ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի հավաքականի ֆուտբոլիստներ
«Մեծ օվկիանոսի» խորտակումը

**«Մեծ օվկիանոսի» խորտակումը** (), անգլիացի ծովագնաց և գրող Ֆրեդերիկ Մարիեթի՝ ռոբինզոնադայի ժանրի մանկական գեղարվեստական ստեղծագործություն, որն առաջին անգամ հրատարակվել է 1841 թվականին։ Սյուժեն պտտվում է Սիգրև ընտանիքի շուրջը, որը նավաբեկության է ենթարկվում և ստիպված է լինում գոյատևել անմարդաբնակ կղզում։

## Սյուժե
Նոր Հարավային Ուելս (Ավստրալիա) վերադառնալիս «Մեծ օվկիանոս» նավը փոթորիկի մեջ է ընկնում և խորտակվում։  Նավի անձնակազմը փրկվում է նավակներով՝ ուղևորներին թողնելով բախտի քմահաճույքին։ Սիգրև ընտանիքի անդամներն իրենց սևամորթ աղախին Յունոյի և ծեր նավաստի Մասթերման Ռեդիի հետ հայտնվում են անմարդաբնակ կղզում։  Նրանք ստիպված են հաղթահարել բազմաթիվ դժվարություններ, որոնցից ամենասարսափելին ավազակների հարձակումն է (վերջիններս սպանում են Ռեդիին)։ Հերոսները փրկվում են իրենց ազգականի շնորհիվ, որին նրանք մահացած էին համարում։

## Լեյտմոտիվ
«Մեծ օվկիանոսի խորտակումը» մանուկների համար նախատեսված առաջին արկածային պատմական ստեղծագործություններից մեկն է։  Այն ի հայտ է եկել  ի պատասխան Յոհան Վիսի «Շվեյցարական Ռոբինզոն» (1812) գրքի։ Որպես մեծ փորձ ունեցող նավաստի՝ Մարիեթը վրդովված էր, որ Վիսը նավաբեկությունը պատկերել է որպես ռոմանտիկ արկածախնդրություն և հաշվի չի առել բնության դերն իր ստեղծագործության մեջ։ Սիգրևների ընտանիքը բազմաթիվ վտանգներ է հաղթահարում՝ սկսած նավաբեկությունից և ուղևորների ստացած վնասվածքներից։

Գիրքը գրված է խիստ և բարեպաշտ ոգով, դրանում բազմաթիվ հղումներ կան Մասթերման Ռեդիի նախկին ծովային կյանքին, որը կապվում է Աստծո ողորմածության և «Աստվածաշնչի» հետ։ Ընտանիքը դասեր է քաղում բնական պատմությունից և նաև բացահայտում է Աստծո բարեհաճության ապացույցները ամենուր։

## Արձագանքներ
Տարիներ շարունակ ստեղծագործությունը մնացել է երեխաների շրջանում ժողովրդականություն վայելող արկածային պատմություն։ «Նոր անտառի երեխաները» ստեղծագործության հետ միասին այն համարվել է Մարիեթի մանկական գրքերից լավագույնը, և որոշ ժամանակ նույնիսկ կարծիք է եղել, որ «Մեծ օվկիանոսի» խորտակումը» ընդմիշտ ավելի մեծ ժողովրդականություն կվայելի այդ երկուսից՝ հաշվի առնելով բարձրացված թեմայի նկատմամբ չնվազող հետաքրքրությունը։

Ներկայումս ստեղծագործությունը նվազ հայտնի է, քան նախկինում, մասամբ մշտական բարոյախոսությունների պատճառով։ 

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:1841 գրքեր
Կատեգորիա:Անգլերեն գրքեր
Կատեգորիա:Անգլերեն գրքեր
Հոգիս՝ տանը հաստատվել

**«Հոգիս՝ տանը հաստատվել»**, Հովհաննես Թումանյանի քառյակներից՝ գրված 1917 թվականի դեկտեմբերի 27-ին։

## Պատմություն
Եղիշե Չարենցի անվան գրականության և արվեստի թանգարանի Թումանյանի № 106 ֆոնդում պահվում է մեկ ինքնագիր։ Առաջին անգամ տպագրվել է 1934 թվականին լույս տեսած Հովհաննես Թումանյանի «Գեղարվեստական երկեր» գրքի 128-րդ էջում,այնուհետև՝ Հովհաննես Թումանյանի երկերի ժողովածուի առաջին հատորի 538-րդ էջում։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Հովհաննես Թումանյանի քառյակներ
Կանադայի վերաբնակիչները

**«Կանադայի վերաբնակիչները»** (), մանկական արկածային վեպ, անգլիացի ծովագնաց և գրող Ֆրեդերիկ Մարիետի 21-րդ գիրքը, որն առաջին անգամ հրատարակվել է 1844 թվականին։ Ստեղծագործության իրադարձությունները ծավալվում են Վերին Կանադայում 1790-ական թվականներին և ներկայացնում են ներգաղթյալների ընտանիքի արկածները Օնտարիո լճի մոտ, նրանց դիմակայությունը բնության և բնիկ ժողովրդի դեմ։

## Սյուժե
Անգլիայում Քեմփբելլների ընտանիքը ժառանգում է տոհմական կալվածք։  Մեծ որդին ընդունվում է քոլեջ, իսկ երկրորդը մեկնում է ծառայության նավատորմում։ Մի օր հայտնվում է ժառանգության ուրիշ հավակնորդ, որն ապացուցում է իր իրավունքները դրա նկատմամբ։ Քեմփբելլները ստիպված են լինում նահանջել։

Միստր Քեմփբելլը վաճառում է բիզնեսը կալվածքի հարցերը լուծելու համար, և դրանից հետո մնացած փողը բավարար է միայն Կանադա արտագաղթելու և Օնտարիոյի լճի մոտ բնակություն հաստատելու համար։ Խնդիրը համախմբում է ընտանիքի անդամներին, որոնք աշխատում են իրենց ֆերմայի զարգացման համար՝ պայքարելով վատ եղանակի, թշնամաբար տրամադրված հնդկացիների և անտառային հրդեհների դեմ։ Նրանց օգնում է էքսցենտրիկ, բայց պատրաստակամ որսորդ Մալաքի Բոունը, և նրանք ողջունում են նոր ներգաղթյալներին իրենց ֆերմայում։

Ի վերջո, գալիս է մի նամակ ազգականի՝ կալվածքի սեփականատիրոջ մահվան վերաբերյալ։ Կալվածքը նորից անցնում է Քեմփբելլների տնօրինության տակ, միստր և միսիս Քեմփբելլները վերադառնում են Անգլիա, իսկ նրանց երեխաներից յուրաքանչյուրը գնում է իր ուղով։

## Ստեղծում և հրատարակում
Մարիետն այս վեպը գրել է նախորդ ստեղծագործության՝ «Մեծ օվկիանոսի» խորտակումը վեպի հաջողությունից հետո։ Հեղինակը այցելել է Կանադա 1837 թվականին և ձեռք բերել մի քանի հարյուր ակր հող Մեծ լճերի մոտ, որտեղ ծավալվում են նրա վեպի հիմնական իրադարձությունները:.

Վեպի թեմատիկան մոտ է Ջեյմս Ֆենիմոր Կուպերի ստեղծագործություններին և արկածները համատեղում է գաղութային հովվերգության հետ։ Առաջին վերաբնակիչների հոգսերն և բնիկների դեմ պայքարի դժվարությունները Քեմփբելլներին դարձնում են հաջողակ ներգաղթյալներ, որոնք մասամբ ընդունում են բնիկների հմտությունները։

Վեպում (8 գլուխ) առաջին անգամ օգտագործվում է «paddle your own canoe» արտահայտությունը  (բառացի՝ «թիավարեք ձեր մակույկը», որ նշանակում է «հույս դիր միայն ինքդ քեզ վրա»)։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:1844 գրքեր
Կատեգորիա:19-րդ դարի վեպեր
Կատեգորիա:Անգլերեն գրքեր
Կատեգորիա:Անգլերեն գրքեր
Աղվեսը, արջը և անվասայլակով մոտոցիկլետը

**Աղվեսը, արջը և անվասայլակով մոտոցիկլետը** (), խորհրդային մուլտիպլիկացիոն ֆիլմ, որը ստեղծվել է 1969 թվականին, ռեժիսոր-մուլտիպլիկատոր Պյոտր Նոսովի կողմից։

## Սյուժե
Բարի արջը պատրաստում է փայտե մոտոցիկլետ։ Մի անգամ նա տուժում է իր բարությունից` համաձայնելով հատապտուղի մի կողովի փոխարեն վաճառել իր մոտոցիկլետի սայլակը խաբեբա աղվեսին։ Խորամանկ աղվեսը, ստանալով անդորրագիրը և վկայակոչելով այն փաստը, որ սայլակը մոտոցիկլետի հետ է, ստիպում է արջին իրեն տանել այնտեղ, որտեղ ինքը կպատվիրի։

Զարմացած և ընկճված արջը խորհրդակցում է անտառային իրավաբանի` Բուի հետ։ Սակայն վերջինս հաստատում է, որ օրենքի համաձայն, քանի որ սալյակի և մոտոցիկլետի համարը նույնն է, դրանք չեն կարող առանձնացվել։ Եվ արջն այժմ ստիպված է տանել աղվեսին այնտեղ, ուր նրան պետք է։ Մի անգամ, բերելով աղվեսին գայլի խնջույքին, արջը չի դիմանում ծաղրանքին և հեռանում է` թողնելով իր մոտոցիկլետը։ Աղվեսը խնջույքից հետո գայլի հետ նստում է մոտոցիկլետ, և նրանք հեռանում են։ Բայց գայլը կորցնում է կառավարումը և վթարի է ենթարկվում աղվեսի հետ` ջարդելով մոտոցիկլետը։

Արջն այս անգամ փայտե հեծանիվ է պատրաստում, և տեսնում է, որ աղվեսը մտադիր է կրկնել շանտաժը` այս անգամ հեծանիվի բեռնախցիկի հետ։ Արջը խորամանկության է դիմում. համաձայնում է, աղվեսին դնում բեռնախցիկի վրա և խաբեբային կամրջի վրայից նետում է գետը։ Շպրտելով աղվեսին բեռնախցիկը` դառը փորձից դասեր քաղած արջն ասում է. «Դե, գնա, շեկլիկ։ Մնացածն էլ ինքնուրույն կանես»։

## Հեղինակներ
* Սցենարի հեղինակ` Վլադիմիր Կապնինսկի
* Ռեժիսոր` Պյոտր Նոսով
* Բեմադրող նկարիչ՝ Կոստանդին Կարպով
* Կոմպոզիտոր` Միխայիլ Մերովիչ
* Ռեժիսորի օգնական` Գ. Լյուբարսկայա
* Մոնտաժող` Տատյանա Սազոնովա
* Օպերատոր Միխայիլ Դրույան
* Հնչյունային օպերատոր` Գեորգի Մարտինյուկ
* Խմբագիր` Պյոտր Ֆրոլով
* Օպերատորի օգնական` Ն. Նայաշկովա
* Նկարիչ-մուլտիպլիկատորներ` Վլադիմիր Արբեկով, Վադիմ Դոլգիխ, Սվետլանա Ժուտովսկայա, Վլադիմիր Կրումին, Մարինա Ռոգովա, Անատոլի Սոլին, Վլադիմիր Զարուբին
* Նկարիչ-դեկորատորներ` Վ. Խարիտոնովա, Լիդիա Մոդել
* Ֆիլմի տնօրեն` Ֆյոդոր Իվանով

### Դերերը կրկնօրինակել են

* Անատոլի Պապանով` *Արջ*
* Կլարա Ռումյանովա` *Աղվես*
* Մարգարիտա Կորաբելնիկովա` *1-ին մեղու, նապաստակ*
* Յուլյա Յուլսկայա` *2-րդ մեղու*

## Վերաթողարկում
2006 թվականին մուլտֆիլմը DVD ձևաչափով թողարկվել է «Խոշոր պլան» ընկերության «Անտառային պատմություններ» մուլտֆիլմերի ժողովածուում։

## Ծանոթագրություններ

## Գրականություն
Владимир Капнинский. Лиса, Медведь и мотоцикл с коляской // Фильмы-сказки. Сценарии рисованных фильмов. Выпуск 10 / Сост. Борис Воронов. — 2-е издание. — М.: Искусство, 1974. — С. 183—194. — 224 с. — 50 000 экз.

Կատեգորիա:«Սոյուզմուլտֆիլմ» ստուդիայի մուլտֆիլմեր
Կատեգորիա:Մուլտֆիլմեր արջերի մասին
Կատեգորիա:Մուլտֆիլմեր աղվեսների մասին
Կատեգորիա:Պյոտր Նոսովի մուլտֆիլմեր
Կատեգորիա:Խորհրդային մուլտֆիլմեր
Կատեգորիա:1969 մուլտֆիլմեր
Ֆերդինանդ Ղազարյան

**Ֆերդինանդ Կարապետի Ղազարյան** (), հայ մանկավարժ, պետական, հասարակական գործիչ։ Մանկավարժական գիտությունների թեկնածու։

## Կենսագրություն
Ֆերդինանդ Ղազարյանը ծնվել է 1938 թվականի դեկտեմբերի 16-ին Վայքի շրջանի Ազատեկ գյուղում, գյուղացու ընտանիքում։ Սովորել է տեղի յոթնամյա դպրոցում, այնուհետև սովորել Զառիթափի միջնակարգ դպրոցի ութերորդ դասարանում, որն ավարտելուց հետո ընդունվել է Գորիսի մանկավարժական ուսումնարան։ 1958 թվականին ավարտել է ուսումնարանը և ընդունվել է Երևանի Խ. Աբովյանի անվան հայկական մանկավարժական ինստիտուտի պատմա-բանասիրական ֆակուլտետը։ 1962 թվականին ընդունվել է ԽՄԿԿ շարքերը։ Ինստիտուտն ավարտելուց հետո աշխատել է Վայքի N 1 միջնակարգ դպրոցում՝ որպես ուսումնական մասի վարիչ։

## Քաղաքական գործունեություն
1965-1967 թվականներին եղել է ՀԼԿԵՄ Վայքի շրջկոմի առաջին քարտուղար, միաժամանակ՝ հեռակա կարգով ընդունվել և ավարտել Խ. Աբովյանի անվան մանկավարժական ինստիտուտի ասպիրանտուրան։ 1967-1974 թվականներին եղել է ՀԿԿ Վայքի շրջկոմի կազմակերպական բաժնի վարիչ։ 1974 թվականին ընտրվել է ՀԿԿ Վայքի շրջկոմի քարտուղար, 1976 թվականին՝ երկրորդ քարտուղար։ 1985 թվականի դեկտեմբերից մինչև 1991 թվականը աշխատել է Ջերմուկի քաղխորհրդի գործկոմի նախագահ։ 1990 թվականին ընտրվել է Գերագույն խորհրդի պատգամավոր։ Եղել է կրթության, գիտության, լեզվի, մշակույթի հարցերի հանձնաժողովի անդամ, միաժամանակ դասավանդել է Խ. Աբովյանի անվան մանկավարժական ինստիտուտում։

## Հասարակական գործունեություն
1995 թվականից զբաղվել է ակտիվ հասարակական գործունեությամբ և հրապարակախոսությամբ՝ մամուլում հրապարակելով բազմաթիվ հրապարակախոսական հոդվածներ։
Որպես հասարակական պաշտպան՝ մասնակցել է Կ. Բալայանի և «Սեպտեմբերի 26»-ի գործով մյուս մեղադրյալների դատական պաշտպանությանը։ Եղել է «Գերագույն խորհուրդ պատգամավորական ակումբ» հասարակական կազմակերպության հիմնադիր անդամներից, այդ կազմակերպության խորհրդի անդամ։

1978 թվականին գերազանց առաջադիմությամբ ավարտել է ԽՄԿԿ Կենտկոմին առընթեր Մոսկվայի կուսակցական բարձրագույն դպրոցը, այդ նույն տարում պաշտպանել է թեկնածուական դիսերտացիա և ստացել մանկավարժական գիտությունների թեկնածուի գիտական աստիճան։

1985 թվականին հրատարակել է «Դպրոցականների դաստիարակության նկատմամբ կոմպլեքսային մոտեցում» մենագրությունը։ Մամուլում հրապարակվել են մի քանի գիտական հոդվածներ։ Ջերմուկում աշխատելու տարիներին, Վ. Ազատյանի հետ համատեղ, հրապարակել է «Ջերմուկ» գիրք-ուղեցույցը։
մինի|Ֆերդինանդ Ղազարյանի հուշաքարը Ջերմուկի ըմպելասրահից ձգվող ճեմուղում

## Պարգևներ
* ՀԽՍՀ Գերագույն խորհրդի նախագահության պատվոգրեր
* Վ. Ի. Լենինի ծննդյան 100-ամյակի հոբելյանական մեդալ

## Մահ
Մահացել է 1997 թվականի դեկտեմբերի 26-ին։

## Հիշատակ
1999 թվականի Ջերմուկի քաղաքային համայնքի ավագանու որոշմամբ Ջերմուկի ըմպելասրահից մինչև Սառնաղբյուր ձգվող ճեմուղին անվանակոչվել է Ֆերդինանդ Ղազարյանի անունով։ Ճեմուղու սկզբնամասում կանգնեցված է Ֆերդինանդ Ղազարյանի հուշաքարը։

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Ապրած կյանք սերունդների համար

Կատեգորիա:ԽՄԿԿ անդամներ
Կատեգորիա:ՀՀ ԳԽ 1-ին գումարման պատգամավորներ
Կատեգորիա:ՀՊՄՀ շրջանավարտներ
Կատեգորիա:Հայ հասարակական գործիչներ
Կատեգորիա:Հայ մանկավարժներ
Կատեգորիա:Հայ պետական գործիչներ
Կատեգորիա:Հայ քաղաքական գործիչներ
Կատեգորիա:Մանկավարժական գիտությունների թեկնածուներ
Արցախի նախագահական ընտրություններ (1996)

**ԼՂՀ նախագահական ըտնտրություններ (1996)**, նախագահական առաջին ընտրությունները Արցախի Հանրապետությունում, որը կայացել է 1996 թվականի նոյեմբերի 24-ին։ Արդյունքում քվեների մոտ 89%-ը ստանալով հաղթել է անկուսակցական Ռոբերտ Քոչարյանը։

## Արդյունքներ

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Արցախի նախագահի ընտրություններ
Կատեգորիա:1996 Արցախում
Ալիսա Սելեզնյովայի անվան ծառուղի

**Ալիսա Սելեզնյովայի անվան ծառուղի** (), արոսենիների ծառուղի Մոսկվայում՝ Բարեկամության այգու տարածքում։ Նվիրված է Կիր Բուլիչովի «Ալիսայի արկածները» գրքերի շարքի և դրանց մի շարք էկրանավորումների հերոսուհի Ալիսա Սելեզնյովային։

## Պատմություն և վայր
thumb|250px|Ալիսա Սելեզնյովայի ծառուղի, 2017
Ծառուղին տնկվել է 2001 թվականի հոկտեմբերի 6-ին մի խումբ էնտուզիաստների՝ «Հյուր ապագայից» ֆիլմի պաշտոնական՝ mielofon.ru կայքի այցելուների կողմից։ Բրոնզե ցուցանակով գրանիտ քարը տեղադրվել է ավելի ուշ՝ հոկտեմբերի 20-ին։  Ծառուղու ստեղծման համար անհրաժեշտ գումարի 1/3-ից ավելին հատկացրել է ռուսական ծագմամբ ամերիկացի անհայտ անձ՝ Նավիգատոր կեղծանունով։ Դմիտրի Շուլինդին անունով մեկ այլ ռուս ամերիկացի նկարել է բրոնզե ցուցանակի ուրվագիծը։

Արոսենիները տնկել են մասնագետներ Բնության պահպանության ընկերությունից, ծառուղու հիմնադրմանը ներկա են եղել Կիր Բուլիչովը, Նատալյա Գուսևան և նրա ամուսինը՝ Դենիս Մուրաշկևիչը։ Բացման համար նա բերել էր մի քանի շիշ դաղստանյան թանկարժեք կոնյակ, որը Իգոր Վսևոլոդովիչ Մոժեյկոն (Կիր Բուլիչով) իր երկրպագուների հետ խմել է մեկանգամյա օգտագործման բաժակներով։

Ծառուղին գտնվում է Մոսկվայում՝ «Գետային կայարանից» մետրոյի կայարանից ոչ հեռու՝ Բարեկամության այգու տարածքում՝ «Մայրցամաքների բարեկամություն» քանդակի կողքին, որ գտնվում է լճակի մոտ։ «Московский комсомолец» պարբերականը ծառուղու մասին գրել է.

## Հուշաքար
Ծառուղու առջև տեղադրվել է հուշաքար՝ կիսով չափ գետնի մեջ մտած ուղղահայաց գրանիտ քար, որի վրա ամրացված է մետաղե ցուցանակ, որի վրա նշված են ծառուղու անունը, դրա հիմնադրման տարեթիվը և ոճավորված նկար՝ Ալիսայի և նրա ուսին՝ Գովորուն թռչունի պատկերով։ Ալիսայի պատկերը նկարում դիմանկարային մեծ նմանություն ունի Նատաշա Գուսևայի հետ, որը «Հյուր ապագայից» ֆիլմում մարմնավորել է Ալիսային։

## Հետաքրքիր փաստեր
* Գոյություն ունի ավանդույթ, որն ստեղծվել է Կիր Բուլիչովի առաջարկով. ամեն տարի հավաքել արոսենու պտուղները և պատրաստել թրմօղի «Ալիսովկա» անունով։
* Ծառուղու տնկման տարեդարձը նշվում է ամեն տարի հոկտեմբերի առաջին շաբաթ օրը։ Ծառուղու արոսենիները խնամում են կամավորները. դրա համար պահանջվում է տարեկան մոտ 30 000 ռուբլի՝ այգեգործական գործիքների, պարարտանյութերի, վնասատուների և հիվանդությունների դեմ պայքարելու միջոցների, այլ նյութերի, խոզանակների, սպիտակեցման և այլնի համար

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* История создания Аллеи Алисы Селезневой и фотографии
* История на сайте romantiki.r՝
* Кир Булычёв на закладке камня в начале Алл  և имени Алисы Селезневой, 2001 год 
* Памятные места М  և квы, ал:ея Алисы Селезнёвой  на сайте «Прогулки по Москве»
* Наталья Мурашкевич (Гусева). Аллея Алисы Селезневой 10 лет. 2001-2011 годы
* Аллея Алисы Селезневой. Денис и Алеся Мурашкев

Կատեգորիա:Մոսկվայի ծառուղիներ
Կատեգորիա:2001 հիմնադրումներ
Ծովի լռությունը

**«Ծովի լռությունը»** (), ֆրանսիացի գրող Ժան Մարսել Բրյուլերի վեպը, որ նա տպագրել է «Վերկոր» կեղծանունով։ Գերմանացիների կողմից օկուպացված Փարիզում գաղտնի հրատարակված վեպն արագ դարձել է գերմանական զավթիչների դեմ ֆրանսիական դիմադրության խորհրդանիշը, որում դիմադրությունն այլաբանորեն ներկայացվել է որպես ծովի լռություն, որի մակերևույթի տակ փոթորկում են թաքնված զգացմունքներն ու մտքերը։ Վեպը երեք անգամ էկրանավորվել է։

## Սյուժե
Գրքում Վերկորը պատմում է Անդրեի և նրա զարմուհու՝ Ժաննայի դիմադրությունն ընդդեմ գերմանական օկուպանտների։ Նրանց մոտ բնակություն է հաստատում մտավորական գերմանացի սպա Վերներ ֆոն Էբրենակը, որ նախկին կոմպոզիտոր է։ Ժաննան ու Անդրեն ոչ մի կերպ չեն կարող ազդել նրա ներկայության վրա։ Այդ պատճառով տանտերերը բողոքում են միակ մատչելի ձևով՝ լռությամբ։ Վերները երազում է ֆրանսիացի և գերմանացի ժողովուրդների միջև եղբայրության հաստատման մասին։ Նա հիասթափվում է, երբ հասկանում է, որ գերմանական բանակն ստեղծվել է ոչ թե խաղաղության, այլ ավերածությունների համար։ Այնուհետև նա որոշում է լքել Ֆրանսիան և տեղափոխվել Արևելյան ճակատ։

## Էկրանավորում
Առաջին անգամ վեպն էկրանավորվել է պատերազմից հետո՝ 1947 թվականին (վարձույթի է հանվել 1949 թվականին) ռեժիսոր Ժան-Պիեռ Մելվիլի կողմից, ընդ որում՝ Վերկորն սկզբում հրաժարվել է ռեժիսորին տրամադրել կինոնկարի նկարահանման իրավունքը։ «Ծովի լռությունը» ֆիլմը Մելվիլի կողմից նկարահանվել է առանց արհմիության աջակցության, նրա կենսագիր Ռյուի Նոգեյրայի արտահայտությամբ՝ «այն ժամանակվա արտադրական համակարգից բացարձակապես դուրս» 27 օրում, իսկ նկարահանումներն անցկացվել են գրողի տանը։

Երկրորդ էկրանավորումը թողարկվել է Գերմանիայում 1954 թվականին։

Երրորդ՝ բելգիա-ֆրանսիական ֆիլմը, որը հիմնված է Վերկորի վեպի վրա, նկարահանվել է 2004 թվականի ապրիլի 1-28-ը Տուսոնում ռեժիսոր Պիեռ Բուտրոնի կողմից։ Այս ֆիլմը 2004 թվականին Սեն Տրոպեի ֆանտաստիկայի փառատոնում ստացել է երեք մրցանակ.
* Լավագույն հեռուստատեսային ֆիլմ
* Լավագույն դերասանուհի (Ժյուլի Դելարմ)
* Լավագույն երաժշտություն (Անժելիկ և Ժան Կլոդ Նախոններ)։

### Դերասաններ
* Ժյուլի Դելարմ (Ժաննա Լարոզիերա)
* Գալաբրյու (Անդրե Լառոզիեր)
* Թոմա Ժուանե (Վերներ ֆոն Էբրենակ)
* Մարի Բյունել (Մարի)
* Տիմոտի Ֆերան (Պիեռ)

## Հայերեն հրատարակումներ
Վերկորի՝ «Ծովի լռությունը» վեպը լույս է տեսել 1961 թվականին, Երևան, «Հայպետհրատ», 76 էջ, (ֆրանսերենից թարգմանությունը Արմիկ Չիլինգարյանի)։ «Ծովի լռությունը» վեպից բացի գրքում զետեղված են նաև «Անզորություն» և «Վերդենի տպարանը» պատմվածքները։ Գրքի կազմը նկարազարդել է գրաֆիկ, գեղանկարիչ Խաչատուր Գյուլամիրյանը։

## Տես նաև
* Դարի 100 գրքերն ըստ Լը Մոնդ օրաթերթի

## Ծանոթագրություններ

## Գրականություն
* Веркор. Молчание моря. Люди или животные?. Сильва. Плот Медузы. Избранное: Сборник / Сост. С. Великовского; предисл. Т. Балашовой. — М.: Радуга, 1990. — 556 с. ISBN 5-05-002521-4.
**Бегбедер Ф*. Лучшие книги ХХ века. Последняя опись перед распродажей. —  М.: FreeFly, 2005. — 192 с.

## Արտաքին հղումններ
* Les Éditions de Minuit

Կատեգորիա:1942 գրքեր
Կատեգորիա:1942 թվականի ֆրանսիական վեպեր
Կատեգորիա:Գրքեր Երկրորդ համաշխարհային պատերազմի մասին
Կատեգորիա:Ֆրանսիական դիմադրության շարժում
Կատեգորիա:Ֆրանսիական վեպեր
Իմ սու՜ր արթուն ականջում

**«Իմ սու՜ր արթուն ականջում»**
Գրված է 1918 թ. հունվարի 26-ին։Թումանյանի ընտանիքի արխիվում պահվում է երկու ինքնագիր։Առաջին անգամ  տպագրվել է Թիֆլիսում լույս տեսած քառյակների 16-րդ էջում,այնուհետև՝ Կ. Պոլիսում լույս տեսած բանաստեղծությունների 52-րդ էջում,ապա Հովհաննես Թումանյանի Երկեր ժողովածուի առաջին հատորի 207-րդ էջում։

## Պատմություն
Թումանյանի ընտանեկան արխիվում պահվում են երկու ինքնագրեր։ Առաջին անգամ տպագրվել է Հովհաննես Թումանյանի «Քառյակներ» ժողովածուի 16֊րդ էջում և Կ․ Պոլսում լույս տեսած «Բանաստեղծություններ» ժողովածուի 52-րդ էջում, ապա՝ Թումանյանի Երկերի ժողովածուի առաջին հատորի 207-րդ էջում։ Ստեղծագործությունն արտատպվում է Կ․ Պոլսում լույս տեսած «Բանաստեղծություններ» ժողովածուից։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Հովհաննես Թումանյանի ստեղծագործություններ
Ակաիրո (մուլտֆիլմ)

**Ակաիրո**, (), տիկնիկային մուլտիպլիկատոր ֆիլմ-հեքիաթ երեխաների համար, ռեժիսորը դասական ավանդական տիկնիկային դպրոցի ներկայացուցիչ Աիդա Զյաբլիկովան է։

## Սյուժե
Սյուժեն հիմնված է ճապոնական ժողովրդական հեքիաթի հիման վրա։
Բարի և իմաստուն օտարական Խանասական բուժում է հիվանդ երեխային, ում չէին կարողանում բուժել բժիշկները. նա տղայի համար պատրաստում է թղթե խաղալիք օրիգամի` Ակաիրո անունով շնիկը։ Խաղալիք շնիկը, ինչպես և ենթադրվում է հեքիաթում, կենդանանում է և քշում չար դևին, որը տանջում էր երեխային։ Սակայն տղայի խստասիրտ սամուրայ հայրը զայրանում է, որ ծերունին դեղի փոխարեն իր որդուն ինչ-որ խաղալիք է տվել, ծերունու կողմից պատրաստված բոլոր խաղալիքներն այրում է (բացառությամբ Ակաիրոյի, որը տղան պահում է իր վերմակի տակ), իսկ հետո իր ծառային հրամայում է բռնել և սպանել Խանասակային։ Այդ մասին տեղեկանալով` տղան Ակաիրոյի հետ փախչում է տնից, որպեսզի գտնի ծերունուն։ Անցնում է մեկ տարի, սակայն տղան այդպես էլ չի գտնում նրան։ Սակուռայի ծաղկման շրջանում մի օր նա, Ակաիրոյից ներողություն խնդրելով, ծալում է այն թուղթը, որից պատրաստված էր շնիկը, և ինքն է փորձում պատրաստել թղթե կերպարներ։ Երբ տղան կարողանում է նորից ստեղծել շնիկին, և վերջինս կենդանանում է, նա շարունակում է տարբեր կերպարներ ստեղծել սակուռայի թերթիկներից, որոնք նրա ձեռքում դառնում էին թղթեր, և այդ կերպարները ևս կենդանանում են։

## Создатели
* Սցենարի հեղինակ` Իրինա Բարանովա
* Ռեժիսոր` Աիդա Զյաբլիկովա
* Բեմադրող նկարիչ` Գենադի Սմոլյանով
* Օպերատոր` Լեոնարդո Կոլվինկովսկի
* Կոմպոզիտոր` Միխայիլ Մեերովիչ
* Հնչյունային օպերատոր` Վիտալի Ազարովսկի
* Դերերը հնչյունավորել են` Գեորգի Բուրկովը (Խանասակա), Օլգա Գոբզևա (տղա, Ակաիրո), Ռոգվոլդ Սուխովերկո (կարդում է հեղինակի տեքստը)
* Խորհրդատու` Ս. Խարին
* Նկարիչ անիմատորներ` Վլադիմիր Կադուխին, Վալերի Շուլենին
* Նկարչի օգնական` Ն. Արալովա
* Մոնտաժող` Տատյանա Մորգունովա
* Տիկնիկները պատրաստել են` Վ. Շաֆրանյուկ, Գ. Բոգաչյով, Ա. Կուզնեցով, Ե. Պոկրովսկայա, Գ. Կրուգլովա
* Խմբագիր` Վալերիա Կոնովալովա

## Փաստեր
* Ակաիրոն բառացի թարգմանությամբ նշանակում է «կարմիր ծաղիկ», իսկ փոխաբերական իմաստով համապատասխանում է շներին տրվող ընկերական մականունին ()
* Մուլտֆիլմի տիկնիկները պատրաստել են նեցկե կերպարների ոճով
* Մուլտֆիլմի երաժշտությունը եվրոպական է` համադրված ճապոնական մոտիվներով

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* 
* «Էկրան» ստեղծագործական միություն

Կատեգորիա:1980 մուլտֆիլմեր
Կատեգորիա:«Էկրան» ստեղծագործական միության մուլտֆիլմեր
Կատեգորիա:Խորհրդային մուլտֆիլմեր
Կատեգորիա:Տիկնիկային մուլտֆիլմեր
Ալեքսանդր Բատուրինսկի

**Ալեքսանդր Բատուրինսկի** (, ), լատվիացի ֆուտբոլիստ, «Տեվտոնիա Յուլցեն» ակումբի պաշտպան։

## Կարիերա
Ալեքսանդր Բատուրինսկին իր ֆուտբոլի կարիերան սկսել է «Տրանզիտ» ակումբում, որի հետ 2008 թվականին զբաղեցրել է երկրորդ տեղը Լատվիայի առաջին լիգայում։ 2009 թվականին Ալեքսանդր Բատուրինսկին «Տրանզիտի»  կազմում կատարել է իր նորամուտը Լատվիայի Բարձրագույն լիգայում։

2009 թվականի օգոստոսին «Վենստպիլս» ակումբ են տեղափոխվել «Տրանզիտ» ֆարմ-ակումբի չորս խաղացողներ, որոնց շարքում է եղել նաև Ալեքսանդր Բատուրինսկին։ Այդ մրցաշրջանում նա թիմի հետ արծաթե մեդալ է նվաճել  Լատվիայի առաջնությունում։

2010 թվականին Ալեքսանդր Բատուրինսկին վերադարձել է «Տրանզիտ», որի կազմում անցկացրել է ամբողջ մրցաշրջանը։ 2011 թվականին մրցաշրջանից առաջ «Տրանզիտ» վերակազմակերպվել է «Վենտսպիլս-2» ակումբի։

2011 թվականին Ալեքսանդր Բատուրինսկին տեղափոխվել է «Ելգավա» ակումբ, որտեղ դարձել է հիմնական կազմի մշտական խաղացող։

2012 թվականի հուլիսին Ալեքսանդր Բատուրինսկին հրավիրվել է Ռիգայի «Դաուգավա» ակումբ, բայց դեռևս «Ելգավայում» խաղալու ընթացքում ստացած միկրովնասվածքի պատճառով ակումբում իր նորամուտը նշել է միայն մեկ ամիս անց։

## Ձեռքբերումներ
* Լատվիայի գավաթի դափնեկիր – 2014

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* 
* 
* Ֆուտբոլիստի էջը ՈՒԵՖԱ կայքում

Կատեգորիա:Լատիշ ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Տղամարդկանց ֆուտբոլի պաշտպաններ
Յարոսլավ Գոձյուր

**Յարոսլավ Միխայլովիչ Գոձյուր** (, ), ուկրաինական և ռուսական ֆուտբոլիստ, «Ուրալ» ակումբի դարպասապահ։

## Կարիերա
thumb|left|259px|Յարոսլավ Գոձյուրը բաց է թողնում Բոգդան Կարկովսկու խփած գնդակը («Վոլին» — «Դինամո-2» խաղ)
2002-2004 թվականներին հանդես է եկել Ուկրաինայի առաջնության երկրորդ լիգայում՝ «Չերնոգորա» (Իվանո-Ֆրանկովսկ) ակումբի կազմում։ 2004-2006 թվականներին խաղացել է Ուկրաինայի առաջին լիգայի «Գազովիկ-Սկալա» (Ստրի) ակումբում։

2006 թվականի օգոստոսին տեղափոխվել է Սամարայի «Կռիլյա Սովետով» ակումբ, որտեղ հանդես է եկել միայն երկրորդ կազմում. տեղը առաջին թիմում զբաղեցրել էին Մակարովը և Լոբոսը։ 2006 և 2007 թվականների երկրորդ կազմերի մրցացաշարում անցկացրել է 25 խաղ՝ բաց թողնելով 19 գնդակ։ «Կռիլյա Սովետով» ակումբի հիմնական կազմում այդպես էլ չի կարողացել անցկացնել ոչ մի խաղ և 2007 թվականի առաջնությունից հետո հեռացել է ակումբից։

2008 թվականի հունվարին մասնակցել է դիտումների Կիևի «Դինամոյում» և մինչև ամառ խաղացել է երկրորդ թիմում։

2008 թվականի հունիսին մեկնել է դիտումների Գրոզնիի «Թերեք» ակումբում, հուլիսի 18-ին ընդգրկվել է ակումբի հայտացուցակում։ 2008 թվականի օգոստոսի 10-ին իր նորամուտն է կատարել «Թերեք» ակումբի կազմում՝ մասնակցելով Ռուսաստանի առաջնության 17-րդ տուրի՝ «Սպարտակ-Նալչիկ» ակումբի դեմ խաղին, որն ավարտվել է Նալչիկի թիմի հաղթանակով (2:0)։ Գերազանց է խաղացել 2014/15 մրցաշրջանի 9-րդ տուրի՝ «Ռոստովի» դեմ խաղում։

2015/16 մրցաշրջաններում Գոձյուրը դարպասապահի տեղի համար մրցակցությունում պարտվել է Եվգենի Գորոդովին՝ Ռուսաստանի առաջնություն «Թերեք» ակումբի կազմում իր վերջին խաղն անցկացնելով 2016 թվականի սեպտեմբերին ընդդեմ Պերմի «Ամկար» ակումբի։

2017 թվականի հունիսի 4-ին պայմանագիր է կնքել Եկատերինբուգի «Ուրալ» ակումբի հետ։

Ունի երկու քաղաքացիություն՝ Ուկրաինայի և Ռուսաստանի։

## Ծանոթագրություն

## Արտաքին հղումներ
* 
* 
* 
* Ֆուտբոլիստի էջն Ուկրաինայի ֆուտբոլի ֆեդերացիայի կայքում 

Կատեգորիա:Դինամո Կիևի ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Կռիլյա Սովետովի ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Ուկրաինացի ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Ռուս ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի Պրեմիեր Լիգայի խաղացողներ
Կատեգորիա:Տղամարդկանց ֆուտբոլի դարպասապահներ
Կատեգորիա:Ուրալի ֆուտբոլիստներ
Գրիգորիս Մակոս

**Գրիգորիս Մակոս** (, ), հույն ֆուտբոլիստ, «Տրիկալա» ակումբի կիսապաշտպան։ Հանդես է եկել Հունաստանի հավաքականում, 2012 թվականի Եվրոպայի առաջնության մասնակից է։

## Կարիերա
### Ակումբային
Մակոսն «Իլիուպոլի» երիտասարդական թիմի սան է։ 2003 թվականին դարձել է «Պանիոնիոս» ակումբի խաղացող։ Առաջին թիմում իր նորամուտը կատարել է 2004 թվականի մայիսի 23-ի «Պրոոդեֆտիկի» ակումբի դեմ խաղում։ Իր առաջին գոլը «Պանիոնիոսում» խփել է 2005 թվականի հոկտեմբերի 1-ին՝ գրավելով «Լևադիակոս» ակումբի դարպասը։ Մակոսն արագ դարձել է «Պանիոնիոսի» կարևոր խաղացողներից մեկը, իսկ արդեն 2006 թվականին 19 տարեկան հասակում ընտրվել է թիմի ավագ։ Մակոսի վստահ խաղի շնորհիվ նրանով հետաքրքրվել են Հունաստանի առաջատար ակումբները, ինչպես նաև արտասահմանյան թիմեր, ինչպիսիք են գերմանիական «Մյունխեն-1860» ակումբը։ Արդյունքում «Պանիոնիոսը» համաձայնել է վաճառել Մակոսին Աթենքի ԱԵԿ ակումբին.

2009 թվականի հունիսի 24-ին Մակոսը հնգամյա պայմանագիր է կնքել ԱԵԿ-ի հետ։ Գրիգորիսը նշել է, որ ԱԵԿ տեղափոխվելու պատճառներից մեկը եղել է թիմի գլխավոր մարզիչ Դուշան Բաևիչը։ Նոր թիմում Մակոսը շարունակել է հանդես գալ 14 համարով, որով նա խաղում էր երիտասարդ տարիներից սկսած.

Օգոստոսի 20-ին Գրիգորիս Մակոսը կատարել է իր նորամուտը ԱԵԿ-ի կազմում Եվրոպայի լիգայի՝ ռումինիական «Վասլույ» ակումբի դեմ խաղում։ Հունաստանի առաջնությունում իր առաջին խաղը անցկացրել է օգոստոսի 30-ին ընդդեմ «Ատրոմիտոս» ակումբի և օգնել է իր թիմին հաղթել 1:0 հաշվով։ Ընդհանուր առմամբ Մակոսն առաջին մրցաշրջանում ԱԵԿ-ի կազմում անցկացրել է 28 խաղ, որոնցից 21-ը՝ առաջնությունում, 1-ը՝ Հունաստանի գավաթի խաղարկությունում, 6-ը՝ Եվրոպայի լիգայում։ Հաջորդ մրցաշրջանը Մակոսն անցկացրել է բարձր մակարդակում և եղել է ակումբի այն քիչ ֆուտբոլիստներից մեկը, որոնք չեն ենթարկվել քննադատության երկրպագուների կողմից։ Տարվա վերջին նվաճել է առաջին տիտղոսը ԱԵԿ ակումբում՝ հաղթելով Հունաստանի գավաթի խաղարկությունում։

### Հավաքականում
«Պանիոնիոս» ակումբի հիմնական ֆուտբոլիստներից մեկը դառնալուց հետո Մակոսն սկսել է հրավիրվել Հունաստանի երիտասարդական հավաքական։ Երիտասարդական հավաքականում անցկացրել է 17 խաղ։ 2008 թվականի փետրվարի 5-ին կայացած Չեխիայի հավաքականի դեմ խաղում կատարել է իր նորամուտը Հունաստանի ազգային հավաքականում։ Մակոսն ընդգրկվել է հավաքականի հայտացուցակում 2010 թվականի աշխարհի առաջնությունից առաջ, բայց վերջնական հայտացուցակում չի ընդգրկվել։

Մակոսը ընդգրկվել է Հունաստանի հավաքականի հայտացուցակում՝ մասնակցելու 2012 թվականին Եվրոպայի առաջնությանը։ Մրցաշարում անցկացրել է երկու խաղ և թիմի հետ միասին հասել մինչև քառորդ եզրափակիչ։

## Ձեռքբերումներ
* Հունաստանի գավաթի դափնեկիր – 2010/11

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* 
* Ֆուտբոլիստի էջը ''weltfussball.de'' կայքում
* Ֆուտբոլիստի էջը ''FootballDatabase.eu'' Ֆուտբոլիստի էջը
* Ֆուտբոլիստի էջը ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΠΟΔΟΣΦΑΙΡΙΚΗ ΟΜΟΣΠΟΝΔΙΑ կայքում
* Ֆուտբոլիստի էջը ԱԵԿ կայքում
* 

Կատեգորիա:Հույն ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Հունաստանի հավաքականի ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Մյունխեն 1860-ի ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:ՈՒԵՖԱ Եվրո 2012-ի ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Տղամարդկանց ֆուտբոլի կիսապաշտպաններ