Անդրե Շաստել

**Անդրե Շաստել** (, ), ֆրանսիացի արվեստաբան, իտալական Վերածննդի պատմաբան։ Ֆրանսիայում այն անվանում են «XX դարի երկրորդ կեսի արվեստի պատմության ամենաազդեցիկ դեմքերից մեկը»։

## Կենսագրություն
Ավարտել է Էկոլ Նորմալ դպրոցը (1933-1937), զուգահեռ Սորբոնում լսել է Անրի Ֆոսիյոնի դասախոսությունները։ Կրել է Էրվինա Պանոֆսկու ազդեցությունը։ Դասավանդել է Հավրում։

Մոբիլիզացվել է 1939 թվականին, գերի է ընկել, եղել է Լյուբենի համակենտրոնացման ճամբարի բանտարկյալ։ Ազատվել է 1942 թվականին, շարունակել է դասախոսական գործունեությունը Շարտրի և Փարիզի լիցեյներում։

Սորբոնի արվեստի և հնագիտության ինստիտուտի աշխատակից (1945-1948)։ Նա պաշտպանել է դոկտորական ատենախոսությունը ֆլորենցիական արվեստի և հումանիզմի վերաբերյալ՝ Լորենցո Մեդիչիի անվան ներքո։ Հետազոտությունների ղեկավար Բարձրագույն հետազոտությունների գործնական դպրոցում, Սորբոնի արվեստի և հնագիտության ինստիտուտի պրոֆեսոր, որտեղ աշխատել է 1955-1970 թվականներին։ Արձանագրությունների և նրբաճաշակ բանավոր խոսքի ակադեմիայի անդամ (1976)։

Մեծ ներդրում է ունեցել Ֆրանսիայի մշակութային ժառանգության նկարագրության և համակարգման գործում։ Լը Մոնդ թերթի մշտական աշխատակից, արվեստի մի քանի ամսագրերի հիմնադիր՝ Ֆրանսիայի արվեստ (1961 թվականից), գեղարվեստական ցուցադրություն (1968 թվականից)։ Ֆրանսիայի և Իտալիայի բազմաթիվ գիտական հասարակությունների և ակադեմիաների անդամ։ Ընկերություն էր անում բազմաթիվ ժամանակակից նկարիչների և (Անդրե Մասոն, Էտիեն Այդու, Նիկոլա դե Ստալ) և գրողների հետ, ինչպես նաև գրել է նրանց մասին։ Նրա աշակերտների թվում են՝ Դանիել Արասը, Ժան Կլերը։

## Հրապարակումներ

* *[[Էդուար Վյուար]]*, Paris, Floury, 1946.
* *Vuillard: peintures, 1890—1930*, Paris, Éd. du Chêne, 1948.
* *[[Լեոնարդո դա Վինչի]]*, Édit. Nagel, 1952.
* *[[Մարսիլիո Ֆիչինո]]*, Droz, Genève, 1954.
* *L’Art italien*, Paris, Larousse, 1956, 2 vol. (վերահրատարկվել է՝ 1982, 1989, 199, իտալ.` 1957-1958, անգլ.`1963)
* *БоттичеллиBotticelli*, Silvana, Milan, 1957.
* *Art et humanisme à Florence au temps de Laurent le Magnifique*, P.U.F, 1959 (վերահրատարակվել է` 1961, 1982)
* *L'Âge de l’humanisme*, Éditions de la connaissance, Bruxelles, 1963 (Ռոբերտ Քլայնի համահեղինակությամբ)
* *Les Arts de l’Italie*, Paris, P.U.F., 1963, 2 vol.
* *Le Grand Atelier d’Italie, 1460—1500*, Gallimard, 1965.
* *Renaissance méridionale, 1460—1500*, Gallimard, 1965.
* *Nicolas de Staël*, Paris, Le Temps, 1968.
* *Le Mythe de la Renaissance, 1420—1520*, Genève, Skira, 1969.
* *La Crise de la Renaissance, 1520—1600*, Genève, Skira, 1969.
* *Staël, l’artiste et l’oeuvre*, Saint-Paul-de-Vence, Fondation Maeght, 1972.
* *Fables, formes, figures*, Paris, Flammarion, 1978, 2 vol.
* *L’Image dans le miroir*, Paris, Gallimard, 1980.
* *Grotesque*, l’Arpenteur, 1980.
* *Chronique de la peinture italienne à la Renaissance, 1250—1580*, Fribourg, Office du Livre, 1983.
* *The Sack of Rome, 1527*, Princeton, Princeton UP, 1983 (фр. изд.: *Le Sac de Rome, 1527: du premier maniérisme à la Contre-réforme*, Paris, Gallimard, 1984)
* *Léon Gischia: rétrospective, 1917—1985*/ Ante Glibota (dir.), textes d’André Chastel, Paris, Paris Art Center, 1985.
* *L’Illustre incomprise, Mona Lisa*, Paris, Gallimard, 1988.

## Հետմահու հրատարակություններ
* *Introduction à l’histoire de l’art français*, Paris, Flammarion, 1993.
* *L’Art français*, Paris, Flammarion, 1993—1996, 4 vol.
* *La Pala ou le retable italien des origines à 1500*, avec le concours de Christiane Lorgues-Lapouge, préface d’Enrico Castelnuovo, Paris, Liana Levi, 1993 (переизд. 2005, ит. пер.)
* *Palladiana*, Paris, Gallimard, 1995
* *La Gloire de Raphaël ou le triomphe d’Éros*, Paris, Réunion des musées nationaux, 1995.
* *L’Italie et Byzance*/ Ed. établie par Christiane Lorgues-Lapouge, Paris, Éditions de Fallois, 1999.

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Статья в Словаре историков искусства 
*  Биография, библиография на сайте Центра Андре Шастеля

Կատեգորիա:Ֆրանսիացի արվեստաբաններ
Կատեգորիա:20-րդ դարի պատմաբաններ
Կատեգորիա:Բրիտանական ակադեմիայի թղթակից-անդամներ
Կատեգորիա:Ֆրանսիացի արվեստագետներ
Կատեգորիա:Պատվո լեգեոնի շքանշանի ասպետներ