Ջոն-Անտուան Նո

**Ջոն-Անտուան Նո**, (1860-1918), իրական անունը՝ **Էժեն Լեոն Էդուարդ Տորկե**, ֆրանսիացի բանաստեղծ և գրող էր։ Ջոն-Անտուան Նոն առավել հայտնի էր իր «Թշնամու ուժը» վեպով, որը 1903 թվականին արժանացավ առաջին Գոնկուրյան մրցանակին։

## Կյանքը
Ջոն-Անտուան Նո ծնվել է 1860 թվականի նոյեմբերի 19-ին Սան Ֆրանցիսկոյում, Կալիֆորնիա։ Ջոն-Անտուան Նոն եղել է Ամերիկայի քաղաքացի։  Ջոն-Անտուան Նոյի հայրը՝ ինժեներ և գործարար էր, Ֆրանսիայից գաղթել է Կալիֆոռնիա մոտ 1845 թվականին և դարձել բնականացված քաղաքացի։  1864 թվականին նա մահացավ տիֆից՝ թողնելով այրի կնոջ և երեք երեխաների։  1866 թվականին նրանք վերադարձան Ֆրանսիա, նախ՝ Հավր, ապա՝ Փարիզ։ 1881 թվականին՝ 21 տարեկան հասակում, Ջոն-Անտուան Նոն բարձրացավ եռաստիճան նավի վրա, որը բիզնեսով էր զբաղվում Հաիթիում և Արևմտյան Հնդկաստանում ՝ որպես օդաչուի օգնական։  Ավելի ուշ Ջոն-Անտուան Նոն դարձավ հանձնակատարի օգնական և այցելեց Կոլումբիա, Վենեսուելա և Նյու Յորք։

Ջոն-Անտուան Նոն վերադարձավ Ֆրանսիա 1883 թվականին։ Ջոն-Անտուան Նոն ամուսնացավ 1885 թվականին։ Մեղրամսի համար Ջոն-Անտուան Նոն և նրա հարսնացուն գնացին Մարտինիկա՝ պլանավորելով մնալ այնտեղ, բայց ընտանեկան պարտավորությունները ստիպեցին նրանց վերադառնալ Ֆրանսիա։ Ջոն-Անտուան Նոն երբեք չի վերադառնա Մարտինիկա։ 1886 թվականին Ջոն-Անտուան Նոն ապրել է Սան Ռաֆայելում, 1887 թվականին՝ Պիրիակում, ապա այլ վայրերում։  Ապրելով Լա Մանշի Քարթերեթ քաղաքում, Ջոն-Անտուան Նոն գրել է իր առաջին բանաստեղծական գիրքը՝ «Հույսի շեմին», որը հրատարակել է 1897 թվականին իր հաշվին։  Ջոն-Անտուան Նոն 37 տարեկան էր։  Այնուհետև դեպի Մալյորկա 1898 թվականին՝ Կանարյան կղզիների Տեներիֆեում։ Պուերտո դե լա Օրոտավայում Ջոն-Անտուան Նոն սկսեց գրել իր վեպը, որն ավարտեց Անդալուսիայում։ 1903-1906 թվականներին Ջոն-Անտուան Նոն հաստատվել է Սեն Տրոպեում։ 1903 թվականին, կրկին իր հաշվին, Ջոն-Անտուան Նոն հրատարակեց Թշնամու ուժը գիրքը։  Վեպը առևտրային ձախողում է ունեցել և նույնիսկ չի վերանայվել, քանի որ հեղինակը այն չի ուղարկել քննադատներին։ Բայց Ջոն-Անտուան Նոն երբեք չի գրել ապրուստ վաստակելու համար։ Ջոն-Անտուան Նոն գրել է միայն իր հաճույքի համար։ Ջոն-Անտուան Նոն յոթ տարի տեղափոխվեց Ալժիր, Այնուհետև Կորսիկա (նրա պատմությունը)։ Պատերազմը ստիպեց նրան վերադառնալ Փարիզ 1916-1917 թվականներին, այնուհետև Տրեբուլ Բրետանում, որտեղ Ջոն-Անտուան Նոն մահացավ 1918 թվականի մարտի 17-ին՝ 57 տարեկան հասակում։

1903 թվականին, 43 տարեկան հասակում, Ջոն-Անտուան Նոն արժանացել է առաջին Գոնկուրյան մրցանակի՝ իր առաջին վեպի ՝ Թշնամու ուժի համար։  Այն պատմում է Ֆիլիպ Վյուլիի մասին, բանաստեղծ, ով ուշքի է գալիս խենթ տանը։  Նա չգիտի, թե ինչպես է այնտեղ հայտնվել կամ ինչու, բայց ժամանակի ընթացքում կիմանա այդ մասին։ Նա սիրահարվում է կին բանտարկյալին, ով ի վերջո հեռանում է, նրա մեջ բնակություն է հաստատում մեկ այլ մոլորակից մի արարած, խոշտանգվում է այդ հաստատության բժիշկների կողմից, նա փախչում է և ճանապարհորդում աշխարհով մեկ՝ փնտրելով նախկին հիվանդին։ Լցված մռայլ հումորով և երգիծանքով՝ այն շատերի կողմից համարվում է գիտական ֆանտաստիկայի մոռացված գլուխգործոց։

Ասում են, որ Ջոն-Անտուան Նոյի ընտանիքն ու ընկերները նրան անվանել են Նո, և, հետևաբար, նրա անունը արտասանվում է այնպես, ինչպես Ջոն-Անտուան Նոն ֆրանսերեն,  և որ դա նրա ամերիկյան ծագման և ֆրանսիական ժառանգության (Անտուան) խառնուրդ էև որ Ջոն-Անտուան Նո կատալոներեն նշանակում է Անոթ՝ ցույց տալով նրա սերը ծովի հանդեպ և որ դա հարգանքի տուրք է Հաիթիի բանաստեղծ Իգնաս Նաուին կամ վերը նշվածներից բոլորը կամ ոչ մեկը։

Ջոն-Անտուան Նոյի ստեղծագործություններից շատերը մահից հետո մնացել են չխմբագրված և 2011 թվականի դրությամբ չեն հրապարակվել։

## Գոնկուրյան Մրցանակ
1903 թվականին մի խումբ գրողներ հավաքվեցին Փարիզում և «Թշնամու ուժ» - ին շնորհեցին առաջին Գոնկուրյան մրցանակը (6 կողմ, 4 դեմ)։  Էդմոնդ դե Գոնկուրն իր կտակում նշել է, որ մրցանակը շնորհվելու է արձակ գեղարվեստական ստեղծագործության համար՝ նշելու և աջակցելու երիտասարդ, խոստումնալից գրական դեբյուտը։ Այդ առաջին տարում Ջոն-Անտուան Նոն խաղաղությամբ հանգստացավ։ Ջոն-Անտուան Նոն 43 տարեկան էր։  Հեղինակը գրեթե ամբողջովին անհայտ էր, բացառությամբ մի քանի էկզոտիկ պատմությունների։ Այդ ժամանակ Ջոն-Անտուան Նոն ապրում էր Սեն Տրոպեում և նույնիսկ չէր վերադարձել Փարիզ՝ իր մրցանակը ստանալու համար։  Ջոն-Անտուան Նոյի «թափառական» կարգավիճակը զայրացրել է շատ քննադատների, բայց դա միայն բարձրացրել է նրա կարգավիճակը ժյուրիի և այլ երիտասարդ գրողների շրջանում։ 1906 թվականին Պոլ Լեոտոն ասել է՝ «Գոնկուրյան մրցանակն իսկապես շնորհվել է միայն մեկ անգամ՝ առաջին անգամ Ջոն-Անտուան Նոյին»։  «Դա լավագույն պարգևն էր, որը մենք երբևէ ստացել ենք»։

## Անգլերեն Թարգմանություններ
*Թշնամու ուժը (Մայքլ Շրիվի հարմարեցումը և ներդրումը), Սև վերարկու մամուլ, 2010 թվական, 
*Զմրուխտե աչքեր (թարգմանել է Մայքլ Սրիվան),  2009 թվական օգոստոս, արխիվացված օրիգինալից-ից 2011 թվականի օգոստոսի 19-ին, վերցված է 2009 թվականի օգոստոսի 19-ին,
*

## Հրապարակումներ
* Մինչև կյանքի վերջ՝  պոեզիա (հույսի շեմին), Լեոն Վանիեր,  1897 թվական,
* 1903 թվական՝ Ուժի թշնամին-վեպ (Թշնամու ուժ, Մայքլ Շրիվի հարմարեցում և ներածություն,  2010թվական, 978-1-935558-49-1)
* 1904 թվական՝ Գրողի օրագիրը, թարգմ. Ֆյոդոր Դոստոևսկին (գրողի օրագիրը)
* 1904թվական՝ Երեկվա կապույտ օրերը, պոեզիա,  Լեոն Վանյեի գրադարան, խմբագիր, Ա. Մեսեն, 
* 1905 թվական՝ Սիրո պահապանը, վեպ,
* 1906 թվական՝ Ամուսնություն (Լա Գեննիա) վեպ, 
* 1912 թվական՝ Քրիստոբալ պոետ վեպ,
* 1914 թվական՝ Թափառումներով շրջապատված, պոեզիա (ճայերից հետո)։

Հետմահու հրապարակումներ՝

* 1921 թվական՝ Թերեզա Դոնատի, Իմ կորսարները վեպը (Թերեզա Դոնատի, Կորսիկյան սովորույթներ),
* 1923 թվական՝ Անտիմ Բուդինի Գալանտությունը վեպ,
* 1923 թվական՝ Աշակերտ օդաչուներ վեպը,
* 1923 թվական՝ պատմություններ Բենինյո Ռեյեսի երեք սիրո մասին,
* 1924 թվական՝ Չնչին և միստիկ պոեմներ,
* 1929 թվական՝ Կարաիբ արշիպելագ,  պատմվածքներ (Կարիբյան արշիպելագ),
* 1933 թվական՝ էկզոտիկ նամակներ,
* 1949՝ նամակներ Կորսիկայի և Բրետանիի բնակիչների կողմից (նամակներ, որոնք գրվել են Կորսիկայից և Բրետանիից),
* 1972  թվական՝ Անթիլյան Պոեզիա։ Նկարազարդումներ Անրի Մատիսի կողմից (Անտիլյան բանաստեղծություններ)։

## Արտաքին հղումներ
*John-Antoine Nau at the French Wikisource

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Գրական կեղծանուններով հայտնի հեղինակներ
Կատեգորիա:Գրողներ այբբենական կարգով
Կատեգորիա:Ֆրանսիացի բանաստեղծներ
Կատեգորիա:Ֆրանսիացի գրողներ
Կատեգորիա:Ֆրանսիացի վիպասաններ
Կատեգորիա:Ֆրանսիացի թարգմանիչներ
Կատեգորիա:Ֆրանսիացի արձակագիրներ
Կատեգորիա:Ֆրանսիացի ֆանտաստ գրողներ