Պաիսա

**Պաիսա** (անգլերեն՝ *Paisa,* տառադարձվում է նաև *pice*, *pesa*, *poysha*, *poisha* և *baisa* բառաձևերով), մի շարք երկրներում գործածվող  դրամական միավոր։ Բառը նաև փողի և հարստության ընդհանրացված իմաստ է արտահայտում։ Հնդկաստանում, Նեպալում և Պակիստանում պաիսա*ն* ներկայումս հավասար է  ռուփիի,​ Բանգլադեշում *պոյշան* հավասար է  բանգլադեշյան թակայի։ Օմանում *բաիսան* հավասար է  օմանյան ռիալի։

## Ստուգաբանություն
*Պաիսա* բառը առաջացել է սանսկրիտի *padāṁśa* տերմինից ( , նշանակել է հիմնական միավոր)․ Վերջինս իր հերթին ծագել է *pada-* ից ( )՝ «հիմքի ոտք / foot կամ քառորդ» և *aṁśa* -ից ( )՝ «մաս կամ միավոր». Պեսան օգտագործվում էր նաև գաղութային Քենիայում։ Փողի բիրմայերեն խոսակցական տերմինը՝ *paiksan* -ը ( ပိုက်ဆံ), բխում է հինդի *paisa* տերմինից ( )։
մինի|Չաուլուկիասը. 9–10-րդ դարեր։ Lot of sixty-eight AR «Gadhaiya Paise»

## Պատմություն
Chaulukya մետաղադրամները հաճախ կոչվում էին «Gadhaiya Paise» (մ.թ. 9-10-րդ դարեր)։ Մինչև 1950-ականները Հնդկաստանում և Պակիստանում (և մինչև 1947 թվականը Բրիտանական Հնդկաստանում ) պաիսան (այն ժամանակ անգլերեն գրվում էր *pice* բառաձևով) համարժեք էր հնդկական 3 փայ-ի,  աննայի,  ռուփիի։ Ոչ տասնորդական արժույթից տասնորդական արժույթի անցնելուց հետո պաիսան հավասարվեց ռուփիի և մի քանի տարի հայտնի էր որպես *naya paisa* («նոր պաիսա»)․ այդպես է կոչվել՝ տարբերելու համար հին պաիսայից, որն արժեցել է  ռուփի։

## Տերմինաբանություն
Հինդի, բենգալերեն, աֆղանական պարսկերեն, ուրդու, նեպալերեն և այլ լեզուներով paisa բառը հաճախ նշանակում է փող կամ կանխիկ դրամ։ Միջնադարյան առևտրային ուղիները, որոնք ձգվում էին Արաբական ծովի, Հնդկաստանի, արաբական շրջանների և Արևելյան Աֆրիկայի միջև, Հնդկական թերակղզու և արաբական արժութային տերմինների գործածությունը տարածեցին  այս տարածքներում։ Արևելաաֆրիկյան լեզուներում, ինչպես, օրինակ, սուահիլիում պ*եսա* բառի գործածումը  փող-ի իմաստով, սկիզբ է առել այդ ժամանակաշրջանից։ Պեսա-ի օգտագործման օրինակ է Քենիայի՝ բջջային հեռախոսների վրա հիմնված դրամական փոխանցումների ծառայությունը՝ M-Pesa-ն (որը նշանակում է «բջջային պեսա» կամ «բջջային փող»)։

## Օգտագործումը
* Պոյշա = բանգլադեշյան  թաքա ( այլևս շրջանառության մեջ չէ)
* Պաիսա = հնդկական ռուփի (ներկայումս միայն 50 պաիսա արժողությամբ մետաղադրամն է փաստացի վավեր, բայց այլևս շրջանառության մեջ չէ)
* Պաիսա = նեպալյան ռուփի (այլևս շրջանառության մեջ չէ)
* Բաիսա = օմանյան ռիալ 
* Պաիսա = պակիստանյան ռուփիի․  գործածությունից հանվել է 2014 թվականի հոկտեմբերի 1-ից)

## Պատկերասրահ

Պատկեր:100_Baisa_Oman_reverso.png|alt=100 Omani Baisa note (reverse)|100 օմանյան բայսա թղթադրամ (դարձերեսը)
Պատկեր:100_Baisa_Oman.png|alt=100 Omani Baisa note (1995)|100 օմանյան բայսա թղթադրամ (1995)
Պատկեր:৫০_পয়সা_২০০১_সালের_নকশা_সম্মূখভাগ_-_50_Paisa_year_2001_Front_Part.png|alt=50 Bangladeshi Poysha (2001)|50 բանգլադեշյան պոյշա (2001)
Պատկեր:৫০_পয়সা_২০০১_সালের_নকশা_-_50_Paisa_year_2001_Back_Part.png|alt=50 Bangladeshi Poysha (2001, reverse)|50 բանգլադեշյան պոյշա (2001, դարձերեսը)


## Տես նաև
* Բանգլադեշյան թակա
* Հնդկական պաիսա

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Ինչպես փոխարկել paise-ը ռուփիի

Կատեգորիա:Ասիական արժույթներ
Կատեգորիա:Բանգլադեշի տնտեսություն
Կատեգորիա:Դրամական միավորներ
Կատեգորիա:Հնդկաստանի մետաղադրամներ
Կատեգորիա:Հնդկաստանի տնտեսություն
Կատեգորիա:Մետաղադրամ
Կատեգորիա:Ռուփի
Կատեգորիա:Փող