open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Աքքադ

մինի|Միջագետքի պետությունները մոտ մ.թ.ա. 2300 թ.
**Աքքադ**, հնագույն պետություն Միջագետքում մ.թ.ա. XXIV-XXIIդդ.-ում։ Հիմնադրել է սեմացի հողագործ Շառում-Քենը (Սարգոն)։ Նրան հաջողվում է ջախջախել շումերական քաղաք-պետություններին և իրեն ենթարկել ողջ Միջագետքը։ Նա արշավանքներ է ձեռնարկում դեպի Ասորիք, Հայկական Լեռնաշխարհ։ Նրա որդիների կառավարման ժամանակ Աքքադը թուլանում է։ Երկիրը վերստին հզորանում է թոռան՝ Նարամսինի կառավարման ժամանակ։ Նա վերատիրում է ողջ Միջագետքին, արշավանքներ է ձեռնարկում դեպի Իրան, Ասորիք, Փոքր Ասիա, Հայկական Լեռնաշխարհ։ Իր կառավարման վերջին շրջանում արյունալի պատերազմների մեջ է մտնում Կուտիների գլխավորած Հակաաքքադական համադաշնության դեմ և պարտվում։ Նրա որդի Շար-Կալի-Շարին կենաց և մահու կռիվներ է մղում կուտիների դեմ։ Նրա մահից շատ չանցած կուտիները նվաճում են Աքքադը և ազատագրում Շումերը սեմական բռնատիրությունից։

= Աքքադի արքայացանկ =
* Շառում-Քեն Հին մ.թ.ա. 2334-2279
* Ռիմուշ մ.թ.ա. 2278-2270
* Մանիշտուշու մ.թ.ա. 2269-2255
* Նարամսին մ.թ.ա. 2254-2218
* Շար-Կալի-Շարի մ.թ.ա. 2217-2193
* Էլուլու
* Դուդու
* Շու-Թուրուլ

Կատեգորիա:Մերձավոր Արևելքի պատմական պետություններ
Կատեգորիա:Պատմական երկրներ
Կատեգորիա:Աքքադ
Կատեգորիա:Հին աշխարհի պատմական երկրներ
Կատեգորիա:Մ.թ.ա. 3-րդ հազարամյակում հիմնադրված պետություններ և տարածքներ
Կատեգորիա:Արևմտյան Ասիայի պատմություն
2002 թ. NBA դրաֆթ

[thumb|upright|150px|[Յաո Մինգը` 1-ին ընտրությունը]]
** 2002 թ. NBA-ի դրաֆթը** տեղի ունեցավ 2002 թ.-ի հունիսի 26-ին՝ Նյու Յորքի «Մեդիսոն Սքուեր Գարդենի» թատրոնային մասում։ Այն ցուցադրվեց TNT սպորտային հեռուստաալիքով՝ տեղական ժամանակուվ երեկոյան ժամը 7։ 30-ին։ Ըստ NBA-ի՝ բուն դրաֆթում ԱՄՆ-ից ներառվել էին 42 ավագ դպրոցի և համալսարանի սիրողական բասկետբոլիստներ և ընդամենը 17 բասկետբոլիստ՝ այլ երկրներից, որոնցից չինացի Յաո Մինգը ընտրվեց առաջինը «Հյուսթոն Ռոկետսի» կողմից, չնայած որ մինչ վիճակահանությունը ակումբի առաջինն ընտրելու հավանականությունը ցածր էր։
[thumb|upright|150px|[Դրյու Գուդենը` 4-րդ ընտրությունը]]
 ընտրություն Ջեյ Ուիլյամսը խախտեց պայմանագիրը՝ մոտոցիկլետ վարելով, որի պատճառով ենթարկվել էր վթարի ու քիչ էր մնացել կյանքը կորցներ։ Չնայած նա անցավ ինտենսիվ բուժման կուրսեր՝ այնուամենայնիվ երբեք հանդես չեկավ NBA-ում։

## Տարբերանշաններ

## Դրաֆթը

Պատկեր:Amar'e Stoudemire 2008 2009.jpg|Ամարի Սթադոմայեր
Պատկեր:Caron_butler_2008_2009.jpg|Կարոն Բատլեր
Պատկեր:Tayshaun Prince.jpg|Թեյշաուն Փրինս
Պատկեր:Roger Mason.jpg|Ռոջեր Մեյսոն
Պատկեր:Carlos Boozer Jazz (cropped).jpg|Կառլոս Բուզեր


## Նշմարելի չդրաֆտացված բասկետբոլիստներ
* Դի Ջեյ Մբենգա (C), 
* Դևին Բրաուն (SG), 
* Ռեջի Էվանս (PF), 
* Յուդոնիս Հասլեմ (PF), 
* Ջաներո Պարգո (PG), 
* Արվիդաս Մացիժաուսկաս (SG) 
* Սմեշ Փարկեր (PG) 

## Աղբյուրներ

## Արտաքին հղումներ
* NBA.com։ Դրաֆթ 2002
* 2002 NBA դրաֆթ 

Կատեգորիա:Բասկետբոլի ազգային ասոցիացիայի դրաֆթներ
ՎՄ-80

**ՎՄ-80** չինական արտադրության համազարկային կրակի ռեակտիվ համակարգ։

## Արտադրություն
ՎՄ-80 համակարգերի արտադրույթունը սկսվել է 1999 թվականին։ ՎՄ-80 համակարգերը ՎՄ-40 համակարգերի ավելի արդիականացված և հզորացված տարբերակն է։ Արդիականացման նպատակն էր բարձրացնել շարժունակությունը և մարտունակությունը, ավելացել հեռահարությունը և ճշտգրտությունը և այլն։ Ներկայումս ՎՄ-80 համակարգերը արտահանվում են ՆՕՐԻՆԿՈ չինական արտաքին առևտրի կորպորացիայի (China North Industries Corporation) կողմից։ 1999 թվականին 4-8 ՎՄ-80 համակարգեր արտահանվել են Հայաստան։ ՎՄ-80 համակարգերի զարգացումը շարունակվում է մինչ օրս։ 2002 թվականին արտադրվեց նոր ՎՄ-120 տարբերակը։ Այս համակարգերի և ՎՄ-80 համակարգերի տարբերությունը միայն կրակի առավելագույն հեռավորոթյունն է։ Ի տարբերություն ՎՄ-80 համակարգերի՝ ՎՄ-120 համակարգերի կրակի առավելագույն հեռավորոթյունը կազմում է 120 կմ։ ՎՄ-120 համակարգեր արտահվել են Հորդանան։

## Մարտավարատեխնիկական տվյալներ
ՎՄ-80 համակարգը տեղարված է 32 տոննա կշռող 8x8 բարձր շարժունակությամբ բեռնատարի շասսի վրա։ Մեքենան սնուցվում է 500 ձիաուժ հզորությամբ դիզելային շարժիչով, զարգացնելով 70-80 կմ/ժ արագություն։ ՎՄ-80 համակարգի վառելիքի պաշարը կազմում է 550 կմ։ ՎՄ-80 համակարգի երկարությունը կազմում է 9.55 մ, լայնությունը 3.06 մ, իսկ բարձրությունը մոտ 3.3 մ։ ՎՄ-80 համակարգի հրթիռները ունեն ստանդարտ 273-մմ տրամագիծ, երկարությունը կազմում է 4.885 մ և կշռում են 505 կգ։ Այս համակարգի գլխավոր առավելություններից մեկը իր վերալիցքավորման ժամանակն է։ Այս համակարգերը լիցքավորվում են կոնտեյներային տարբերակով, որը կրճատում է վերալիցքավորման ժամանակը։ ՎՄ-80 համակարգերի կրակի հեռահարությունը կազմում է 34-80 կմ։

## Համեմատություն Սմերչ, Ուռագան, ԱՌ1Ա, PHL-03, HIMARS, M270, Աստրոս II և Պինակա [[ՀԿՌՀ]]-երի հետ

## Հայաստանի սպառազինությունում
2011 թվականի անկախության զորահանդեսի ժամանակ նշվեց, որ հայկական ՎՄ-80 համակարգերը զինվել են նոր, արդիականացված հրթիռներով, որոնց հեռահարությունը հասցվել է 120 կմ-ի։ Հայաստանը պաշտոնապես հայտարարել է 4 համակարգերի գնման մասին, բայց բազմաթիվ աղբյուրներում նշվում է, որ մեր զինված ուժերում կա առնվազն 8 համակարգեր (ևս 4 համակարգ գտնվում է ԼՂՀ Զինված ուժերում)։

## Սպառազինություն
մինի|աջից|450px|ՎՄ-80 համակարգեր ունեցող երկրները
* 
*  4-8 հատ ՎՄ-80
*  24 հատ ՎՄ-120

## Տես նաև
*Սմերչ
*HIMARS
*ԲՄ 21 Գրադ
*ԱՌ1Ա
*Աստրոս II
*Պինակա
*ՌՄ-70
*ՎՌ-40 Լանգուստա

## Ծանոթագրություններ

## Աղբյուրներ
*Type 83 273mm rocket WM-80 / WM-120 273mm rocket
*273-мм реактивная система залпового огня WM-80
*Реактивная система залпового огня WM-80
*Զորավարժություններ Հայաստանում՝ WM-80 համակարգի կիրառմամբ (ֆոտո, վիդեո)

Կատեգորիա:Հրթիռային տեխնիկա
Մարիբ

մինի|Գտածո գտնված Մարիբից
**Մարիբ** (), քաղաք Եմենում, Ռուբ ալ Խալի անապատի հարավարևմտյան մասում գտնվող օազիսում, երկրի ներկայիս մայրաքաղաք Սանայից 135&nbsp;կմ դեպի արևելք։  Նույնանուն նահանգի վարչական կենտրոնն է։ Համարվում է Ասիայի ամենահին քաղաքներից մեկը։

Կատեգորիա:Եմենի քաղաքներ
Յաո Մինգ

**Յաո Մինգ** (չին.` 姚明, ), չին նախկին բասկետբոլիստ, կենտրոնական։ Ողջ մասնագիտական կարիերայի ընթացքում հանդես է եկել Չինաստանի բասկետբոլի ասոցիացիայի (CBA) «Շանհայ Շարքս» և Բասկետբոլի ազգային ասոցիացիայի (NBA) «Հյուստոն Ռոքեթս» ակումբներում։ Ակտիվ տարիներին համարվել է NBA-ի ամենաբարձրահասակ բասկետբոլիստը (229 սմ)։

Ծնվել է Շանհայում։ Դեռահաս տարիներից սկսել է պրոֆեսիոնալ կերպով հանդես գալ Չինաստանի բասկետբոլի ասոցիացիայի (CBA)  «Շանհայ Շարքս» ակումբում, որտեղ անցակացրած վերջին մրցաշրջանում հաղթել է CBA-ի առաջնությունը, որից հետո բանակցության մեջ է մտել ակումբի նախագահական կազմի և ասոցացիայի հետ՝ ակումբի կազմից դուրս գալու համար։ CBA-ից հեռանալուց հետո հետո կարողացել է մասնակցության հայտ ներկայացնել NBA-ի 2002 թվականի դրաֆթ, որտեղ ընտրվել է առաջին ռաունդի առաջին իսկ ընտրությամբ՝ «Հյուստոն Ռոքեթսի» կողմից։

NBA-ում անցկացրած կարիերայի ընթացքում ութ անգամ ճանաչվել է աստղ (*NBA All-Star*) բոլոր աստղերի խաղում, ինչպես նաև 5 անգամ ընդգրկվել է «All-NBA» խորհրդանշական հավաքականներում։

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Էջը NBA.com կայքում
* «Յաո Մինգ» հիմնադրամի պաշտոնական կայք
* Էջը Բասկետբոլ-ռեֆերենսում

Կատեգորիա:Բասկետբոլիստներ այբբենական կարգով
Կատեգորիա:1980 ծնունդներ
Կատեգորիա:Սեպտեմբերի 12 ծնունդներ
Կատեգորիա:Չինացի բասկետբոլիստներ
Կատեգորիա:Հյուստոն Ռոքեթսի բասկետբոլիստներ
Դենվեր Նագեթս

**«Դենվեր Նագեթս»** (), ամերիկյան պրոֆեսիոնալ բասկետբոլային ակումբ։ Հանդես է գալիս Բասկետբոլի ազգային ասոցիացիայի (NBA) Արևմտյան կոնֆերենցիայի հյուսիսարևմտյան դիվիզիոնում։

Ստեղծվել է 1967 թվականին, որպես Ամերիկյան բասկետբոլի ասոցացիայի (ABA) մաս՝ և կրելով «Դենվեր Ռոքեթս» անվանումը։ Թիմն անվանափոխվել է «Դենվեր Նագեթսի» և Բասկետբոլի ազգային ասոցիացիայի կազմ մտել 1976 թվականին։ Առաջին տիտղոսն ակումբը նվաճել է 2023 թվականին։

Տան հանդիպումներն անցկացնում է Դենվեր քաղաքի «Բոլ արենա» (նախկինում՝ *Պեպսի սենթր*) մարզապալատում։

## Արտաքին հղումներ
* Պաշտոնական կայք

Կատեգորիա:ԲԱԱ ակումբներ
Արևելյան կոնֆերենցիա (NBA)

**Արևելյան կոնֆերենցիա** (), Բասկետբոլի ազգային ասոցիացիայի (NBA) երկու կոնֆերենցիաներից մեկը։ Կոնֆերենցիայում ընդգրկված են 15 ակումբներ, որոնք 5-ական կերպով բաժանված են 3 դիվիզոնների (բաժանմունք) մեջ։

## Կոնֆերենցիայի այժմյան կառուցվածքը
Արևելյան կոնֆերենցիան ունի հետևյալ տեսքը.

### Նախկին ակումբներ
**Այլևս չգործող**
* Փրովիդենս Ստիմռոլերս
* Տորոնտո Հասկիս
* Վաշինգտոն Կապիտոլս
**Տեղափոխված Արևմտյան կոնֆերենցիա**
* Բաֆըլո Բրեյվզ (տեղափոխվում է Սան Դիեգո և դառնում "Կլիպերս", այժմ՝ Լոս Անջելես Կլիպերս)
* Սինսինատի Ռոյալս (ավելի ուշ՝ Կանզաս սիթի Քինգս, այժմ՝ Սակրամենտո Քինգս)
* Գոլդեն սթեյթ / Ֆիլադելֆիա Ութրիորս
* Հյուսթոն Ռոկետս
* Նյու Օռլեանս / Շառլոթ Հորնեթս
* Սան Անտոնիո Սփըրս
* Յութա / Նյու Օռլեանս Ջազ

Կատեգորիա:Բասկետբոլի ազգային ասոցիացիա
Անդրեու Ֆոնտաս Պրատ

**Անդրեու Ֆոնտասը** (, ), իսպանացի ֆուտբոլիստ, Սելտայի պաշտպան։

## Կարիերա
Ծնվել է 1989 թվականի նոյեմբերի 14-ին Իսպանիայում։ Ֆոնտասը Բարսելոնա է եկել 2007 թվականին Ջիորնայից, որտեղ 1 տարի էր անցկացրել։ Մինչ այդ նա լքել է հարազատ Բանյոլեսը, որտեղ խաղացել է 1996 թվականից։ Մի քանի ամիս խաղալով Խուվենիլ Ա-ում, նա տեղափոխվեց Բարսա Բ, որտեղ անցկացրեց 2, 5 մրցաշրջան։ Այդ ընթացքում նա օգնեց թիմին բարձրանալ մինչ Սեկունդա և այնտեղ գրանցել պատմության մեջ լավագույն արդյունքը՝ 3-րդ հորիզոնական։ 2011 թվականի հուլիսին որոշվեց նրան տեղափոխել առաջին թիմ և ավտոմատ կերպով երկարաձգել պայմանագիրը մինչ 2013 թվականի հունիսի 30-ը։ 2011/2012 մրցաշրջանում Ֆոնտասը կլինի առաջին թիմի լիարժեք անդամ։ Ֆոնտասը հիանալի կենտրոնական պաշտպան է։ Նա ֆիզիկապես շատ ուժեղ է և խելացի է։ Սկզբում նա հանդես էր գալիս հենակետային կիսապաշտպանի դիրքում, սակայն տարիների ընթացքում Անդրեուն վերածվեց հուսալի կենտրոնական պաշտպանի, ով նաև արտակարգ փոխանցումների է տիրապետում։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:1989 ծնունդներ
Կատեգորիա:Բանիոլես քաղաքում ծնվածներ
Կատեգորիա:Բարսելոնայի ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Իսպանացի տղամարդ ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Իսպանիայի ֆուտբոլի երիտասարդական հավաքականի ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Լա Լիգայի ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Նոյեմբերի 14 ծնունդներ
Կատեգորիա:Տղամարդկանց ֆուտբոլի կիսապաշտպաններ
Կատեգորիա:Տղամարդկանց ֆուտբոլի պաշտպաններ
Արևմտյան կոնֆերենցիա (NBA)

**Արևմտյան կոնֆերենցիա** (), Բասկետբոլի ազգային ասոցիացիայի (NBA) երկու կոնֆերենցիաներից մեկը։ Կոնֆերենցիայում ընդգրկված են 15 ակումբներ, որոնք 5-ական կերպով բաժանված են 3 դիվիզոնների (բաժանմունք) մեջ։

## Կոնֆերենցիայի այժմյան կառուցվածքը
Արևմտյան կոնֆերենցիան ունի հետևյալ տեսքը.

## NBA-ի առաջնությունն ամենաշատը նվաճած ակումբները
* 31։Լոս Անջելես Լեյքերս
* 4։ Սան Անտոնիո Սփըրս
* 4։ Հյուսթոն Ռոկետս
* 4։ Ատլանտա / Սեյնթ Լուիս Հոքս
* 3։ Սան ֆրանցիսկո Ուորիորս
* 3։ Պորտլենդ Թրեյլբլեյզերս
* 3։ Սիեթլ Սուպերսոնիքս
* 2։ Ֆորտ Ուեյն Փիստոնս
* 2։ Միլոուքի Բաքս
* 2։ Ֆինիքս Սանս
* 2։ Յութա Ջազ
* 2։ Դալաս Մավերիքս
* 1։ Բալթիմոր Բալեթս
* 1։ Չիկագո Սթեգս
* 1։ Սակրամենտո Քինգս / Ռոչեստեր Ռոյալս

Կատեգորիա:Բասկետբոլի ազգային ասոցիացիա
Շառլոթ Հորնեթս

**«Շառլոթ Հորնեթս»** (), ամերիկյան պրոֆեսիոնալ բասկետբոլային ակումբ։ Հանդես է գալիս Բասկետբոլի ազգային ասոցիացիայի (NBA) Արևելյան կոնֆերենցիայի հարավարևելյան դիվիզիոնում։

Օրիգինալ «Շառլոթ Հորնեթս» ակումբը ստեղծվել է 1988 թվականին, սակայն 2001–02 մրցաշրջանին ընդառաջ տեղափոխվել է Նոր Օռլեան։ Ներկայիս ակումբն ստեղծվել է 2004 թվականին՝ որպես **«Շառլոթ Բոբքեթս»**։ 2013 թվականին Նոր Օռլեանի թիմի նախագահական կազմը որոշում է զիջել «Հորնեթս» անունը և փոխարենը ընտրում «Պելիկանս» տարբերակը, ինչից հետո «Բոբքեթսի» նախագահական կազմը ցանկություն է հայտնում վերականգնել շառլոթյան թիմի նախկին անվանումը։

Թիմի նախկին անվան պաշտոնական վերականգնումը տեղի է ունեցել 2014 թվականի մայիսի 20-ին։

Ակումբի նախագահն է բասկետբոլի լեգենդ Մայքլ Ջորդանը։

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Պաշտոնական կայք

Կատեգորիա:ԲԱԱ ակումբներ
Աֆրիկայի ազգերի գավաթ 1965

1965 թ. **[[Աֆրիկայի ֆուտբոլի կոնֆեդերացիա|ԿԱՖ-ի]]** կողմից կազմակերպվեց **[[աֆրիկյան ազգերի գավաթ]]ի** 5-րդ խաղարկությունը։ Հանդիպումներն անցկացվեցին 1965 թ. նոյեմբերի 12-ից մինչև նոյեմբերի 21-ը Թունիսի մայրաքաղաք Թունիսում, Սֆաքս, Սուս և Բիզերտա քաղաքներում։ Համաձայն մրցաշարի ձևաչափի՝ երեքական թիմերից կազմված երկու խմբերի հաղթողները դուրս էին գալիս եզրափակիչ, իսկ խմբերում երկրորդ տեղ զբաղեցրած թիմերը մասնակցում էին երրորդ տեղի համար հանդիպմանը։

## Որակավորում

## Մասնակիցներ

## Մրցավայրեր

## Հանդիպումներ
### Խմբային փուլ
#### Խումբ A

**Հանդիպումների արդյունքները**
----

----

----

----

#### Խումբ B

**Հանդիպումների արդյունքները**
----

----

----

----

### Փլեյ-օֆֆ
#### Հանդիպում 3-րդ տեղի համար
----

----
#### Եզրափակիչ
----

----

## Ռմբարկուներ


**3 գոլ**`

 Նանա Օսեի '''Կոֆի'''

 Բեն **Աչեմպոնգ**

 Էստաշ **Մանգլե**

## Մրցանակներ և նվաճումներ
Մրցաշարի **[[ոսկե գնդակ (ֆուտբոլ)|«լավագույն ֆուտբոլիստ»]]** ճանաչվեց հարձակվող  Նանա Օսեի '''Կոֆին''', որը ստացավ նաև **[[ոսկե խաղակոշիկ (ֆուտբոլ)|«ոսկե խաղակոշիկ»]]** մրցանակը։

## Մրցաշարային աղյուսակ

## Ծանոթություն

## Արտաքին հղումներ
* 1965 թ. աֆրիկյան ազգերի գավաթը ( ₪,  ₪,  ₪)
* Եգիպտոսի հավաքականը աֆրիկյան ազգերի գավաթում ( ₪)
* Ժերար Դրեյֆուսի ժամանակագրությունը ( ₪ )

Կատեգորիա:Ֆուտբոլի աֆրիկյան ազգերի գավաթ
Հենրիկ Հովհաննիսյան (այլ կիրառումներ)

**Հենրիկ Հովհաննիսյան** կարող է վերաբերել՝
*Հենրիկ Հովհաննիսյան (ռեժիսոր), խորհրդային կինոռեժիսոր։
*Հենրիկ Հովհաննիսյան (արվեստագետ), ԳԱԱ թղթակից անդամ է, արվեստագիտության դոկտոր, պրոֆեսոր, գիտության վաստակավոր գործիչ։
Թել Ավիվի մարզ

**Թել Ավիվի մարզ** (),  Իսրայելի վեց վարչական մարզերից մեկը։
Հայֆա

**Հայֆա** (, , նաև հիշատակվում է որպես **Հեյֆա** և **Հեֆա**), հյուսիսային Իսրայելի ամենամեծ քաղաքը և երրորդը Իսրայելի քաղաքների ցանկում ավելի քան 265.000 բնակչությամբ։ Հայֆան տարածվում է Կարմել լեռան լանջերին և ավելի քան 3000 տարվա պատմություն ունի։ Հայֆայում է գտնվում Բահայի հավատի վարչական և հոգևոր կենտրոնը, այն աշխարհի բոլոր բահայիների համար սուրբ քաղաք է և ուխտավայր։ Այստեղ են գտնվում նաև մի քանի վարչական շինություններ՝ Արդարության Համաշխարհային Տան նստավայրը, ինչպես նաև բահայիների այգիները, Բաբի դամբարանը, որը բնակիչներն անվանում են «Բահայի տաճար»։

## Անվանում
Տարբերակներից մեկով Հայֆա նշանակում է «գեղեցիկ ափ»  «*հոֆ յաֆե*»։

Խաչակիրները քաղաքի անունը կապում էին առաջին քահանա Կայիֆայի անվան հետ, որի ժամանակ Հիսուս Քրիստոսը խաչվել էր:

Մեկ այլ տարբերակի համաձայն այդ անունը ծագել է այդ տարածաշրջանում վաղ տարածված արամեական լեզվից, որով «հաֆֆա» նշանակում է ուղղակի «ափ»։

## Տես նաև
* Իսրայելի քաղաքների ցանկ
* Հայֆայի թատրոն

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:1761 թվականին հիմնադրված բնակավայրեր
Կատեգորիա:Իսրայելի քաղաքներ
Կատեգորիա:Համաշխարհային ժառանգություն Իսրայելում
Կատեգորիա:Հայֆա
Կատեգորիա:Շախմատային օլիմպիադաներ հյուրընկալած քաղաքներ
Մինեսոտա Թիմբերվուլվզ

**«Մինեսոտա Թիմբերվուլվզ»** (), ամերիկյան պրոֆեսիոնալ բասկետբոլային ակումբ։ Հանդես է գալիս Բասկետբոլի ազգային ասոցիացիայի (NBA) Արևմտյան կոնֆերենցիայի հյուսիսարևմտյան դիվիզիոնում։

Ստեղծվել է 1989 թվականին՝ լիգայի ընդլայնման ծրագրի շրջանակներում։ Ինչպես մի շարք նորաստեղծ ակումբներ՝ «Թիմբերվուլվզը» նույնպես խնդիրներ է ունեցել լիգայում հաջող հանդես գալու համար, սակայն իրադարձությունները կտրուկ փոխվում են NBA-ի 1995 թվականի դրաֆթի ժամանակ, երբ ակումբը ձեռք է բերում Քևին Գառնեթին, ում շնորհիվ 8 անգամ անընդմեջ դուրս է գալիս փլեյ-օֆֆ՝ չնայած 7-ի ժամանակ դուրս մնում առաջին իսկ ռաունդում։ 2004 թվականին ակումբին հաջողվում է նվաճել առաջին դիվիզիոն տիտղոսը և հասնել մինչև կոնֆերենցիայի եզրափակիչ։

## Արտաքին հղումներ
* Պաշտոնական կայք

Կատեգորիա:ԲԱԱ ակումբներ
Հուդեա և Սամարիա մարզ

**Հուդեա և Սամարիա մարզ** (, ),  Իսրայելի վեց վարչական մարզերից մեկը։

Կատեգորիա:Իսրայելի պատմություն
Մ51-Սուպերշերման

**«Շերման M-51»**  - ամերիկյան միջին Շերման տանկի իսրայելական մոդիֆիկացիան, որը զինված ֆրանսիական CN-105-F1 տանկային զենքի կարճ մոդիֆիկացիայով։ Տանկը մշակված է եղել 1962 թվականին։

Վեցօրյա պատերազմի սկսզբում Իսրայելի բանակը ուներ «Շերման» տանկերի 515 աշխատող բոլոր մոդիֆիկացիաները, որոնցից M-51 եղել է 177 միավոր։

## Տես նաև
* M4/FL10

## Արտաքին հղումներ
* Thomas Antonsen — Modelers notes: How to build an Israeli M-51 Sherman in 1/35th scale
* Sherman at Israeli-weapons.com
* Global Security’s history of the Super Sherman

Կատեգորիա:Իսրայելի տանկեր
Կատեգորիա:Միջին տանկեր
Կատեգորիա:Տանկեր այբբենական կարգով
Լուիս Ալմագրո

**Լուիս Լեոնարդո Ալմագրո Լեմես** (, ), մասնագիտությամբ իրավաբան, քաղաքական գործիչ և դիվանագետ, 2010 թվականից՝ Ուրուգվայի արտաքին գործերի նախարար։

## Կենսագրություն
Ծնվել է 1963 թվականին Պայսանդու քաղաքում։ 1987 թվականին ավարտել է Մոնտեվիդիոյի պետական համալսարանի իրավագիտության ֆակուլտետը իսկ 1988 թվականին ստացել դիվանագիտության դասընթացներ։ Դիվանագիտական կարիերան սկսել է նույն թվականին նշանակվելով Ուրուգվայի դեսպան ՅՈՒՆԵՍԿՕ-ում։ Հետագայում զբաղեցրել է մի շարք պաշտոններ այլ երկրներում Ուրուգվայի դիվանագիտական հաստատություններում, մասնավորապես՝ Իրանի իսլամական Հանրապետությունում, ԳՖՀ-ում և այլն։

## Տեսակետներ ԼՂՀ վերաբերյալ
2011 թ. սեպտեմբերի 9-ին Հարավային Ամերիկայում «Հայ Դատի» հանձնաժողովի և Ուրուգվայ-Հայաստան խորհրդարանական խմբի նախաձեռնությամբ կազմակերպված հանդիպման ժամանակ, որը նվիրված էր հայ-ուրուգվայական հարաբերություններին, Ուրուգվայի արտաքին գործերի նախարար Լուիս Ալմագրոն անդրադառնալով Լեռնային Ղարաբաղի հակամարտության խնդրին՝ կողմ է արտահայտվել Լեռնային Ղարաբաղի ճանաչմանը։ Լուիս Ալմագրոն, մասնավորապես, ասել է. «Անձնապես հասկանում ենք, որ Լեռնային Ղարաբաղը Հայաստան է ու սերտորեն կապված է մնում Հայաստանի հետ՝ իր հայ բնակչությամբ։ Լավագույն ուղին կամ Լեռնային Ղարաբաղի անկախությունն է, կամ` ապագային, Հայաստանի հետ կցումը»։

ԱԳ նախարարը նշել է նաև, որ քննարկվում է հակամարտության վերաբերյալ իր պետության դիրքորոշման հարցը և սա իր անձնական տեսակետն է։

## Աղբյուրներ

Կատեգորիա:1963 ծնունդներ
Կատեգորիա:Հունիսի 1 ծնունդներ
Կատեգորիա:Ուրուգվայցի իրավաբաններ
Կատեգորիա:Ուրուգվայցի դիվանագետներ
Կատեգորիա:Ուրուգվայի արտաքին գործերի նախարարներ
Կատեգորիա:Ուրուգվայի քաղաքական գործիչներ
Կատեգորիա:Ուրուգվայցի իրավագետներ
Մոդիին Իլիթ

**Մոդիին Իլիթ** (;, Դատավորներ գրքում հիշատակվում է որպես *Քիրյաթ Սեֆեր*), իսրայելական քաղաք, Հուդեա և Սամարիա մարզի մայրաղաքաղաք և խոշորագույն քաղաքը։ Աշխարհագրականորեն գտնվում է Իսրայելի պաշտոնապես ճանաչված տարածքի սահմաններից դուտս՝ Հորդանան գետի արևմտյան ափին։ Բնակչությունը՝ ։

## Տես նաև
* Իսրայելի քաղաքներ

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Իսրայելի քաղաքներ
Էյչ-Էս-Բի-Սի

**Էյչ-Էս-Բի-Սի հոլդինգ պլս** (), աշխարհի ամենամեծ բանկային ընկերություններից մեկը, 2008 թվականին Եվրոպայի ամենամեծ բանկն է ճանաչվել։

## Պատմություն
Էյչ-Էս-Բի-Սի բանկը հիմանդրվել է 1869 թվականին Չինաստանում։ Բանկի նպատակը եղել է ֆինանսավորել Չինաստանի առևտրային կապերը Եվրոպայի հետ սակայն հետագայում բանկը գնել են անգլիացիները և տեղափոխել Մեծ Բրիտանիա մասնավորապես Լոնդոն։

## Տես նաև
*Հայաստանի բանկային համակարգ

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Հայաստանի բանկեր
Պեպսի

230px|մինի|Կապույտ Պեպսի
**«Պեպսի-կոլա»** () կամ պարզապես **«Պեպսի»**, ոչ ալկոհոլային կարբոնացված քաղցրահամ զովացուցիչ ըմպելիք, որը վաճառվում է ամբողջ աշխարհում։ «Պեպսի Կոլա» առևտրային ապրանքանիշի իրավունքները պատկանում են ամերիկյան «ՊեպսիԿո» ընկերությանը։
 
«Պեպսի»-ն արտադրվում է նաև Հայաստանում՝ «Ջերմուկ Ինթերնեյշնլ» ընկերության «Պեպսի Կոլա Բոթլեր Հայաստան» գործարանում։

## Ազդեցությունն օրգանիզմի վրա
Չնայած Պեպսի-Կոլայի վնասակար ազդեցությունը հաստատված չէ, բայց դա միանշանակ օգտակար չէ օրգանիզմի վրա։ Սկզբում ըմպելիքը պարունակում էր Պեպսին հորմոն և վաճառվում էր չգազավորված ջրով։ Համենայն դեպս խորհուրդ չի տրվում օգտագործել այն ստամոքս-աղիքային հիվանդություններով տառապող մարդկանց։
Վնասակար ազդեցություն է ունենում երիկամների վրա։ Առաջացնում է կալցիումի դեֆիցիտ մարդու օրգանիզմում։ Խուսափելու համար այս բոլոր հնարավոր հիվանդություններից կարելի է պարզապես չօգտագործել կամ սահմանափակել Պեպսի-Կոլայի օգտագործումը։
 
## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Պեպսի Արմենիա 
* Պաշտոնական կայք 

Կատեգորիա:Ոչ ալկոհոլային խմիչքներ
Կատեգորիա:1898 հայտնված արտադրանքներ
Դատարանի բարեկամ

**Դատարանի բարեկամը** () անձ է, որը դատարանում կարող է ցուցմունք տալ որպես անշահագրգիռ խորհրդատու կամ այն մարդկանց կամ կազմակերպությունների տեսակետները ներկայացնելու նպատակով, որոնք թեև ուղղակիորեն չեն մասնակցում տվյալ գործին, սակայն դատարանի որոշումը կարող է ազդել նրանց վրա։ Եզրը առավելապես կիրառվում է ԱՄՆ-ի իրավունքում։

## Գրականություն
* 

Կատեգորիա:Հռոմեական իրավունք
Սուրբ Հովհաննես եկեղեցի (Բյուրական)

**Սուրբ Հովհաննես եկեղեցի (Բյուրական)**, կանգուն հայկական առաքելական եկեղեցի Հայաստանի Արագածոտնի մարզի Բյուրական գյուղում։

## Պատկերասրահ

File:Սբ․ Հովհաննես եկեղեցի (Բյուրական).jpg|thumb|Սբ․ Հովհաննես եկեղեցի (Բյուրական)
File:Սբ․ Հովհաննես եկեղեցի (Բյուրական)-1.jpg|thumb|Սբ․ Հովհաննես եկեղեցի (Բյուրական)
File:Սբ․ Հովհաննես եկեղեցի (Բյուրական)-3.jpg|thumb|Սբ․ Հովհաննես եկեղեցի (Բյուրական)
File:Սբ․ Հովհաննես եկեղեցի (Բյուրական)-4.jpg|thumb|Սբ․ Հովհաննես եկեղեցի (Բյուրական)


## Ծանոթագրություններ

հ
բ
Կատեգորիա:Արագածոտնի մարզի տեսարժան վայրեր
Կատեգորիա:Եկեղեցիներ այբբենական կարգով
Կատեգորիա:Բյուրականի շենքեր և կառույցներ
Օրակարգի սահմանում

**Օրակարգի սահմանում** () — օրակարգի վերահսկման արվեստ կամ գիտություն՝ նպաստավոր արդյունք ստանալու հավանականությունն առավելացնելու նպատակով։ Քանի որ նախասիրությունների տվյալ հավաքածուի դեպքում հասարակական ընտրության շատ ընթացակարգեր, կախված քվեարկության հերթականությունից, կարող են հանգեցնել տարբեր արդյունքի, ապա հաճախ հնարավուրություն կա ձեռնավարելու օրակարգի ձևավորմամբ։ Արտահայտությունն ավելի լայն իմաստով նաև վերաբերվում է քաղաքական օրակարգը փոխելու փորձերին՝ հարցեր աավելացնելով կամ հանելով։

## Գրականություն
* 

Կատեգորիա:Լրատվամիջոցներ
Կլիվլենդ Կավալիերս

**«Կլիվլենդ Կավալիերս»** (), ամերիկյան պրոֆեսիոնալ բասկետբոլային ակումբ։ Հանդես է գալիս Բասկետբոլի ազգային ասոցիացիայի (NBA) արևելյան կոնֆերենցիայի կենտրոնական դիվիզիոնում։ Տեղակայված է ԱՄՆ Օհայո Նահանգի Կլիվլենդ քաղաքում։ Հիմնադրվել է 1970 թվականին՝ լիգայի ընդլայնման ծրագրի շրջանակներում։

Պատմության ընթացքում թիմի մարզաշապիկն են կրել այնպիսի բասկետբոլիստներ, ինչպիսիք են Օսթին Քարը, Բրեդ Դոգերթին, Ժիդրունաս Իլգաուսկասը, Մարկ Փրայսը, Լեբրոն Ջեյմսը, Կայրի Իրվինգը, Քևին Լավը, ինչպես նաև թիմում մարզական կարիերայի վերջին տարիներն են անցկացրել նախկին աստղեր Նեյթ Թարմոնդը, Լենի Ուիլկինսը, Ուոլտ Ֆրեյզերը և Շաքիլ Օ'Նիլը։

Տան հանդիպումները թիմն անցկացնում է «Քուիքեն լոունս արենա» մարզապալատում։

NBA-ի առաջին չեմպիոնական տիտղոսը թիմը նվաճել է 2016 թվականին։

## Արտաքին հղումներ

* Պաշտոնական կայք
* «Կավալիերսի» պատմությունը

Կատեգորիա:ԲԱԱ ակումբներ
Դետրոյթ Փիստոնս

**«Դետրոյթ Փիստոնս»** (), ամերիկյան պրոֆեսիոնալ բասկետբոլային ակումբ։ Հանդես է գալիս Բասկետբոլի ազգային ասոցիացիայի (NBA) Արևելյան կոնֆերենցիայի կենտրոնական դիվիզիոնում։

NBA-ի չեմպիոնական տիտղոսն ակումբը նվաճել է 3 անգամ՝ 1989, 1990 և 2004 թվականներին։

## Արտաքին հղումներ
* Պաշտոնական կայք
* «Դետրոյթ Փիստոնսի» պատմությունը

Կատեգորիա:ԲԱԱ ակումբներ
Յութա Ջազ

**«Յութա Ջազ»** (), ամերիկյան պրոֆեսիոնալ բասկետբոլային ակումբ։ Հանդես է գալիս Բասկետբոլի ազգային ասոցիացիայի (NBA) արևմտյան կոնֆերենցիայի հյուսիսարևմտյան դիվիզիոնում։ Հիմնադրվել է 1974 թվականին՝ Նոր Օռլեանում՝ *«Նյու Օռլեանս Ջազ»* անվամբ, այնուհետև՝ 1979 թվականին տեղափոխվել է Սոլթ Լեյք Սիթի՝ ստանալով ներկայիս անվանումը։

Հիմնադրման թվականից ուղիղ 10 տարի անց՝ 1984 թվականին, թիմն առաջին անգամ դուրս է գալիս փլեյ-օֆֆ։ Ուշ 80-ականներին՝ մարզիչ Ջերի Սլոունի օրոք, Խաղարկող Ջոն Սթոքթոնը և ծանր հարձակվող Կարլ Մելոունը ձևավորում են NBA-ի պատմության ամենաարդյունավետ բասկետբոլային զույգը, որոնց միջոցով թիմը 1997 և 1998 թվականներին դուրս է գալիս NBA գերեզրափակիչ, սակայն երկու առիթով էլ պարտություն կրում Մայքլ Ջորդանի «Չիկագո Բուլսի» կողմից։ Երեք տարի անընդմեջ փլեյ-օֆֆները բաց թողնելուց հետո Սթոքթոնը և Մելոունը որոշում են հեռանալ մարզական կարիերայից։ Ակումբը նոր թափով է սկսում հանդես գալ Դերոն Ուիլյամսի հանդես գալու տարիներին, սակայն երբ 2010–11 մրցաշրջանին ընդառաջ Ջերի Սլոունը հեռանում է մարզչական կարիերայից, նոր նշանակված մարզիչ Թայրոն Կորբինը որոշում է փոխանակել Ուիլյամսին։

Հանդիսանում է Յութա նահանգը ներկայացնող միակ բարձրագույն թիմը հյուսիսամերիկյան սպորտային առաջնությունների մեծ քառյակում (MLB, NFL, NBA, NHL)։

## Արտաքին հղումներ
* Պաշտոնական կայք
* «Յութա Ջազի» պատմությունը

Կատեգորիա:ԲԱԱ ակումբներ
Աֆրիկայի ազգերի գավաթ 1968

1968 թ. **[[Աֆրիկայի ֆուտբոլի կոնֆեդերացիա]]ն** կազմակերպեց **[[աֆրիկյան ազգերի գավաթ]]ի** 6-րդ խաղարկությունը։ Երկրորդ անգամ մրցաշարն անցկացվեց Եթովպիայում։ Հանդիպումները տեղի ունեցան հունվարի 12-ից մինչև հունվարի 21-ը Ադիս Աբեբա և Ասմարա քաղաքներում։ Մրցաշարի 1968 թ. խաղարկությունում մասնակից թիմերի թիվն ավելացավ՝ հասնելով ութի։ Համաձայն մրցաշարի ձևաչափի՝ 4-ական հավաքականներից կազմված երկու խմբերից յուրաքանչյուրում հաղթող երկու հավաքականներ շարունակում էին պայքարը կիսաեզրափակչում, որի արդյունքում էլ որոշվում էին երրորդ տեղի համար հանդիպման և եզրափակչի մասնակիցները։

## Որակավորում

## Մասնակիցներ

## Մրցավայրեր

## Հանդիպումներ
### Խմբային փուլ
#### Խումբ A

**Հանդիպումների արդյունքները**
----

----

----

----

----

----

----

#### Խումբ B

**Հանդիպումների արդյունքները**
----

----

----

----

----

----

----

### Փլեյ-օֆֆ

#### Կիսաեզրափակիչ հանդիպումներ
----

----

----

#### Հանդիպում 3-րդ տեղի համար
----

----

#### Եզրափակիչ
----

----

## Ռմբարկուներ


**6 գոլ**`**5 գոլ**`**4 գոլ**`**3 գոլ**`

 Լորան '''Պոկու''' Վիլբերֆորսե '''Մֆում''' Նանա Օսեի '''Կոֆի''' Հասան **Լալմաս**


 Լուչանո '''Վասալո'''


## Մրցանակներ և նվաճումներ
Մրցաշարի **[[ոսկե գնդակ (ֆուտբոլ)|«լավագույն ֆուտբոլիստ»]]** ճանաչվեց դարպասապահ  Կազադի '''Մվամբան'''։ Իսկ մրցաշարի լավագույն ռմբարկու  Լորան '''Պոկուն''' ստացավ **[[ոսկե խաղակոշիկ (ֆուտբոլ)|«ոսկե խաղակոշիկ»]]** մրցանակը։

## Մրցաշարային աղյուսակ

## Արտաքին հղումներ
* 1968 թ. աֆրիկյան ազգերի գավաթը ( ₪,  ₪)
* Եգիպտոսի հավաքականը աֆրիկյան ազգերի գավաթում ( ₪)
* Ժերար Դրեյֆուսի ժամանակագրությունը ( ₪ )

Կատեգորիա:Ֆուտբոլի աֆրիկյան ազգերի գավաթ
Սակրամենտո Քինգս

**«Սակրամենտո Քինգս»** (), ամերիկյան պրոֆեսիոնալ բասկետբոլային ակումբ։ Հանդես է գալիս Բասկետբոլի ազգային ասոցիացիայի (NBA) Արևմտյան կոնֆերենցիայի Խաղաղօվկիանոսյան դիվիզիոնում։ Տեղակայված է ԱՄՆ Կալիֆորնիա նահանգի Սակրամենտո քաղաքում։ Տան հանդիպումներն անցկացնում է «Սլիփ թրեյն արենա» մարզապալատում։

## Արտաքին հղումներ
* Պաշտոնական կայք

Կատեգորիա:ԲԱԱ ակումբներ
Տորոնտո Ռեպտորս

thumb|right|243x243px|«Ռեպտորսի» տնային հանդիպումներից մեկի ժամանակ

**«Տորոնտո Ռեպտորս»** (), կանադական պրոֆեսիոնալ բասկետբոլային ակումբ։ Տեղակայված է Կանադայի Օնտարիո նահանգի Տորոնտո քաղաքում և հանդես է գալիս Բասկետբոլի ազգային ասոցիացիայի (NBA) արևելյան կոնֆերենցիայի ատլանտիկ դիվիզիոնում։

Հիմնադրվել է 1995 թվականին՝ որպես հավելյալ թիմ Կանադայից։ Երբ նույն թվականին ստեղծված «Վանկուվեր Գրիզլիսը» տեղափոխվում է Մեմֆիս (2001), «Ռեպտորսն» ինքնստիքյան դառնում է Միացյալ Նահանգներից դուրս տեղակայված միակ NBA-ի ակումբը։

Ի սկզբանե բասկետբոլիստներն անցկացնում էին ընկերական խաղեր «SkyDome» մարզապալատում, սակայն 1999 թվականին տեղափոխվեցին նոր՝ «Air Canada Centre» մարզապալատ։ Սեփականտերը «Maple Leaf Sports & Entertainment»-ն էր, ում նաև պատկանում էին «Տորոնտո Մեյփլ Լիֆս» և «Տորոնտո Մարլիս» տափօղակով հոկեյի ակումբները, ինչպես նաև՝ «Տորոնտո» ֆուտբոլային ակումբը։

Ինչպես լիգայի թիմերի մեծամասնությունը, «Ռեպորտսն» առաջին տարիների խաղերին թույլ էր հանդես գալիս և միայն 3 տարի անց Վինս Կարտերին ձեռքբերելուց հետո կարողացավ բարելավվել իր վիճակը։ Կարտերն այդ ժամանակ լիգայի առաջատար մարզիկներից մեկն էր, ում շնորհիվ «Ռեպորտսը» հասավ Արևելյան կոնֆերանսի կիսաեզրափակիչ, որը թիմում գրանցված լավագույն արդյունքն էր։

2019 թվականին, Քավայ Լեոնարդի շնորհիվ, ում ակումբը ձեռք էր բերել մրցաշրջանի սկզբնամասում, «Տորոնտո Ռեպտորսը» նվաճել է NBA-ի առաջին չեմպիոնական տիտղոսը։

## Արտաքին հղումներ
* Պաշտոնական կայք

Կատեգորիա:ԲԱԱ ակումբներ
Գոլդեն Սթեյթ Ուորիորս

**«Գոլդեն Սթեյթ Ուորիորս»** (), ամերիկյան պրոֆեսիոնալ բասկետբոլային ակումբ։ Հանդես է գալիս Բասկետբոլի ազգային ասոցիացիայի (NBA) արևմտյան կոնֆերենցիայի
խաղաղօվկիանոսյան դիվիզիոնում։

Հիմնադրվել է 1946 թվականին։ Սկզբնապես գտնվել է Ֆիլադելֆիայում, 1962 թվականից մինչև 1971 թվականը՝ Սան Ֆրանցիսկոյում, որից հետո մինչև 2019 թվականը տեղակայված է եղել Օքելնդում, այնուհետև կրկին վերադարձել Սան Ֆրանցիսկո։

NBA-ի չեմպիոնական տիտղոսը թիմը նվաճել է 6 անգամ՝ 1947, 1956, 1975, 2015, 2017, 2018 և 2022 թվականներին։

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Պաշտոնական կայք

Կատեգորիա:ԲԱԱ ակումբներ
Ֆիլադելֆիա Սևնթի Սիքսերս

**«Ֆիլադելֆիա Սևնթի Սիքսերս»** (, կարճ անվանում՝ *«Սիքսերս»* (*Sixers*)), ամերիկյան պրոֆեսիոնալ բասկետբոլային ակումբ։ Հանդես է գալիս Բասկետբոլի ազգային ասոցիացիայի (NBA) արևելյան կոնֆերենցիայի ատլանտիկ դիվիզիոնում։

## Արտաքին հղումներ
*Պաշտոնական կայք

Կատեգորիա:ԲԱԱ ակումբներ
BookCrossing Armenia

**BookCrossing Armenia**, երիտասարդական շարժում է, որը Հայաստանում սկիզբ է առել 2011 թ. հունիսի 1-ից։

Բուքքրոսինգ (անգլ. bookcrossing-գրքապտույտ), գրքերի ազատման գործընթաց է։ Մարդը՝ գիրքը կարդալուց հետո, թողնում է («ազատում է») այն հասարակական վայրում (զբոսայգի, սրճարան, մետրոյի կայարան և այլն), որպեսզի մեկ այլ անծանոթ մարդ հնարավորություն ունենա գտնել և կարդալ այդ գիրքը։ Գտնողը իր հերթին պետք է կրկնի գործընթացը։ Գրքերի «ճամփորդությանը» հետևելը իրականանում է ինտերնետում հատուկ կայքերի օգնությամբ։

### Պատմություն
Բուքքրոսսինգի գաղափարը առաջարկել է ինտերնետ-տեխնոլոգիաների մասնագետ՝ Ռոն Հորնբեկերը 2001 թվականի մայիսին։ Սկզբի համար նա թողել է 20 գիրք բացատրական գրառումներով իր հյուրանոցում։ Կես տարի անց իր կայքը մոտ 300 ակտիվ օգտվողներ ուներ, ովքեր «ազատում էին» գրքեր և ներգրավում նոր մասնակիցներ։

### Բուքքրոսսինգը Հայաստանում
Հայաստանում այս շարժումը սկիզբ է առել 2011 թվականի հունիսի 1-ին ԵՊԲՀ-ի ուսանողներ՝ Արման Ղազարյանի և Ինեսսա Սաղեյանի շնորհիվ։ Կարճ ժամանակահատվածում մեծ տարածում է գտել, միավորելով գրքասեր հասարակությանը։ Ֆեյսբուքում ստեղծված BookCrossing Armenia էջը մի քանի ամսվա ընթացքում ձեռք բերեց հարյուրավոր հետևորդներ, որոնք ակտիվ հետևում են «ճամփորդող» գրքերի պատմությանը և ցանկանալով կիսվել՝ դարձնում բուքքրոսսինգի մասնակից իրենց սիրելի գրքերը։

Հուլիսի 3-ին տեղի ունեցավ BookCrossing Armenia շարժման առաջին միջոցառումը, որը կրում էր «Կիրակի օրը իմ սիրած գիրքը կնվիրեմ ՔԵԶ» խորագիրը։ Միջոցառման ընթացքում բուքքրոսսերները փոխանակվում էին գրքերով, որոնք ընթերցելուց հերո ուղարկեցին «ճամփորդության»։ Հոկտեմբերի 2-ին տեղի կունենա երկրորդ միջոցառումը, որը իր մասշտաբներով կգերազանցի նախորդին։

### Բուքքրոսսինգը այլ երկրներում
Ամենամեծ տարածումը բուքքրոսսինգը գտել է Իտալիայում, որտեղ իր մասնակցությունն են ունենում լուրջ կազմակերպություններ։ Օրինակ Ֆլորենցիայի կառավարությունը շարժմանը նվիրել է 4000 գիրք, որոնք ցրվել էին քաղաքի շուկաներում և քաղաքապետարանի շենքում։
Ջեննարո Կապուանոի շնորհիվ բուքքրոսսինգը ներխուժեց Ֆրանսիա։ Օֆիցիալ սկսել է գործել 2003 թվականից Փարիզի գրքի Սրահում։ Տարածվել է 2000 գիրք։
Բուքքրոսսինգը Ռուսաստանում հայտնվեց 2004 թվականին www.bookcrossing.ru կայքի ստեղծման հետ միարժամանակ։ Ակտրվ մասնակցություն ունեն հետևյալ երկրները. Մոսկվա, Սանկտ-Պետերբուրգ, Նովոսիբիրսկ և այլն։

### Ինչպես Հայաստանում գիրքը դարձնել բուքքրոսսինգի մասնակից
Գիրքը «ճանապարհորդության» ուղարկելուց առաջ գրանցեք այն Ֆեյսբուքի BookCrossing Armenia էջում, տեղադրելով նկարը, կարճ բովանդակությունը, ցանկության դեպքում թողնելու վայրը
BookCrossing Armenia-ի ընկեր-սրճարաններից (օրինակ ArtBridge Bookstore Cafe, Il Solo Gelato) վերցնում եք տարբերանշանը, գրությունները և փակցնում գրքին
Նախապատրաստված գիրքը թողնում եք այն հասարակական վայրում, որտեղ կցանկանաք (զբոսայգի, սրճարան, մետրոյի կայարան և այլն)

### Արտաքին հղումներ
* BookCrossing Armenia Ֆեյսբուք
* Bookcrossing շարժումը Հայաստանում
* Գրքապտույտ. Երևանը միացավ BookCrossing հասարակական շարժմանը 

Կատեգորիա:Երիտասարդական կազմակերպություններ
Նյու Յորք Նիքս

**«Նյու Յորք Նիքերբոքերս»** (), առավել հայտնի որպես **«Նյու Յորք Նիքս»** (*New York Knicks*), ամերիկյան պրոֆեսիոնալ բասկետբոլային ակումբ։ Հանդես է գալիս Բասկետբոլի ազգային ասոցիացիայի (NBA) արևելյան կոնֆերենցիայի ատլանտիկ դիվիզիոնում։ Տան հանդիպումներն անցկացնում է «Մեդիսոն Սքուեր Գարդեն» մարզապալատում։

Ստեղծվել է 1946 թվականին՝ որպես Ամերիկյան բասկետբոլի ասոցացիայի մաս։

## Արտաքին հղումներ
* Պաշտոնական կայք 

Կատեգորիա:ԲԱԱ ակումբներ
Վալերի Գերգիև

**Վալերի Աբիսալի Գերգիև** (, , ), ռուս դիրիժոր, Սանկտ Պետերբուրգի Մարիինյան թատրոնի գեղարվեստական ղեկավար և գլխավոր տնօրեն (1996 թվականից)։ Ռուսաստանի ժողովրդական արտիստ (1996)։ 2007 թ-ից՝ Լոնդոնի սիմֆոնիկ նվագախմբի գլխավոր դիրիժոր։ Ծագումով օս է։ Վ. Գերգիևն արժանացել է աշխարհի տարբեր երկրների բազմաթիվ պարգևների ու ամենաբարձր կոչումների, այդ թվում՝ Սուրբ Մեսրոպ Մաշտոցի շքանշանի հայ-ռուսական մշակութային կապերում ունեցած ներդրման համար (2009 թ .)։

Նա մեծապես ընդլայնել է Մարիինյան թատրոնի երկացանկը՝ համագործակցելով «Քովենտ Գարդեն», «Լա Սկալա», «Նյու Իսրայել», ինչպես նաև Սան Ֆրանցիսկոյի, Փարիզի օպերային թատրոնների, Վիեննայի և Բեռլինի ֆիլհարմոնիկ նվագախմբերի, Լոնդոնի սիմֆոնիկ նվագախմբի, Թագավորական ֆիլհարմոնիկ նվագախմբի, Ֆրանսիայի ազգային նվագախմբի, շվեդական ռադիոյի սիմֆոնիկ նվագախմբի, Բոստոնի, Տորոնտոյի, Չիկագոյի, Քլիվլենդի, Դալասի, Հյուստոնի, Մինեսոտայի, Մոնրեալի և Բիրմինգհեմի նվագախմբերի հետ։ Գերգիևը ղեկավարել է «Մետրոպոլիտեն» օպերային թատրոնի և Ռոտերդամի ֆիլհարմոնիկ նվագախմբերը։

## Գերգիևի հայաստանյան շրջանը
1981 թ. հայ դասական երաժշտարվեստի ժամանակակից հայտնի կոմպոզիտորներ Էդուարդ Միրզոյանի, Ալեքսանդր Հարությունյանի, Ղազարոս Սարյանի առաջարկով հրավիրվել է Հայաստան, որտեղ 4 տարի ղեկավարել է Հայաստանի պետական ֆիլհարմոնիկ նվագախումբը։ Գերգիևի ղեկավարությամբ նվագախումը այդ շրջանում կատարում է հայ ժամանակակից կոմպոզիտորներ Ղազարոս Սարյանի, Ավետ Տերտերյանի սիմֆոնիկ ստեղծագործությունները՝ նորովի ու թարմ շնչով։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Ռուս դիրիժորներ
Կատեգորիա:Սանկտ Պետերբուրգի կոնսերվատորիայի շրջանավարտներ
Կատեգորիա:ՌԴ պետական մրցանակի դափնեկիրներ գրականության և արվեստի բնագավառում
Կատեգորիա:«Ոսկե դիմակ» մրցանակի դափնեկիրներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գեղարվեստի ակադեմիայի պատվավոր անդամներ
Կատեգորիա:Բարեկամության շքանշանի ասպետներ (Ռուսաստան)
Կատեգորիա:«Հայրենիքին մատուցած ծառայությունների համար» 3-րդ աստիճանի շքանշանի ասպետներ
Կատեգորիա:«Հայրենիքին մատուցած ծառայությունների համար» 4-րդ աստիճանի շքանշանի ասպետներ
Կատեգորիա:Մոսկվայի սուրբ Դանիիլ իշխանի 2-րդ աստիճանի շքանշանակիրներ
Կատեգորիա:ՌԽՖՍՀ արվեստի վաստակավոր գործիչներ
Կատեգորիա:ՌԴ պետական մրցանակի դափնեկիրներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի Դաշնության ժողովրդական արտիստներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի «Հայրենիքին մատուցած ծառայությունների համար» շքանշանակիրներ
Կատեգորիա:Ռուս երաժիշտներ
Կատեգորիա:Ռուս արվեստագետներ
Կատեգորիա:Շվեդիայի երաժշտության թագավորական ակադեմիայի անդամներ
Կատեգորիա:ՌԴ կառավարության մրցանակի դափնեկիրներ մշակույթի բնագավառում
Կատեգորիա:Ռուս կոմպոզիտորներ
Կատեգորիա:Սուրբ Մեսրոպ Մաշտոցի շքանշանի ասպետներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի «Հայրենիքին մատուցած ծառայությունների համար» 2-րդ աստիճանի շքանշանի ասպետներ
Կատեգորիա:«Տրիումֆ» մրցանակի դափնեկիրներ
Լևոն I (Բյուզանդիայի կայսր)

**Լևոն I** () (), Բյուզանդիայի կայսր 457-474 թթ.։ Ծնունդով Դակիայից, այդ պատճառով հայտնի է նաև որպես **Լևոն Թրակիացի** ()։ Վարել է ակտիվ արտաքին քաղաքականություն՝ ուղղված Արևելյան Հռոմեական կայսրության հզորության պահպանմանը, այդ նպատակով աջակցել է Արևմտյան Հռոմեական կայսրությանը գերմանական ցեղերի և հոների դեմ պայքարում։

Կատեգորիա:Դիզենտերիայից մահացածներ
Կատեգորիա:Հռոմեական կայսրության կոնսուլներ
Կատեգորիա:Փլավիոսներ
Վաչե Ա

**Վաչե Ա Ամբերդեցի** (), ռազմական և պետական գործիչ, իշխանաց-իշխան, Վաչուտյան իշխանական տան հիմնադիրը։

## Գործունեությունը
Ծառայել է Զաքարե Բ և Իվանե Ա Զաքարյանների բանակում։ Նրանցից 13-րդ դարի սկզբին, մոտավորապես 1205/1206 թթ-ին, որպես սեփական տիրույթ ստացել է սելջուկներից ազատագրված Արագածոտն գավառի արևելյան մասը և Նիգ գավառը, իշխանաց-իշխան տիտղոս և նշանակվել ամենամեծ իշխանատիրույթի՝ Արարատյան կողմնակալության /ընդգրկել է պատմական Այրարատ նահանգի տարածքը/ հրամանատար-կողմնակալ։ Ամրացրել է Ամբերդ ամրոցը և այն դարձրել իշխանատիրույթի մայրաքաղաք։ Վերաշինել-ամրացրել է իշխանատիրույթի բերդ-ամրոցները, բարեկարգել բնակավայրերը։ Զաքարյան եղբայրների օրինակով ձևավորել է կողմնակալության իշխանական պալատը համապատասխան պաշտոնական հիերարխիայով։ Այդ հիերարխիայում Վաչե Ա-ն կանգնած էր ամենաբարձր աստիճանի վրա։ Նա և իր հաջորդներն իրենց անվանել են մեծ իշխան, իշխանաց-իշխան, պարոն, տեր, իսկ իրենց տիրապետությունը՝ յիշխանութիւն, կողմնակալութիւն, վերակացութիւն։ 1221-1235 թթ-ին նրա հետ համագահակալել է ավագ որդին՝ Քուրդ Ա-ն։

## Շինարարական և մշակութային գործունեությունը
Հայտնի է մշակութանպաստ և շինարարական գործունեությամբ։ Կառուցել է Սանահնի վանքի մեծ գավիթը /1211 թ./, Կեչառիսի Սուրբ Նշան եկեղեցին /1213 թ./, Արա (գյուղ)ի իջևանատունը /1213 թ./, Մակարավանքի գավիթը /1216 թ./, կնոջ՝ Հասանի դուստր Մամախաթունի հետ՝ Սաղմոսավանքի Սուրբ Սիոն կենտրոնագմբեթ եկեղեցին /1215-1217 թթ-ին/, Հովհաննավանքի կենտրոնագմբեթ եկեղեցին /1217-1221 թթ-ին/, Հոռոմոսի գրատունը /1229 թ./։ Միայնակ կամ կնոջ՝ Հասանի դուստր Մամախաթունի հետ նվերներ է տվել Հաղպատի, Սանահինի, Կեչառիսի վանական համալիրներին։ Թաղված է Հովհաննավանքի տոհմական տապանատանը։

## Գրականություն
# Զաքարիա Սարկավագ, Պատմագրութիւն, հ. 3, Վաղարշապատ, 1870 թ.։ 
# Հայկական Սովետական Հանրագիտարան, հ. 11, Երևան, 1985 թ., էջ 283։ 
# Հայկական Հանրագիտարան։ Ով ով է։ Հայեր։ Կենսագրական հանրագիտարան, հ. 2։ Երևան, 2007 թ., էջ 526։ 
# Տիգրան Պետրոսյանց, Վաչուտյաններ, Երևան, 2001 թ., 363 էջ։ 
# Տիգրան Պետրոսյանց, Վաչուտյաններ, Ե., 2023:
# Վիկտոր Պետրոսյանց /Տիգրան Պետրոսյանց/, Վաչուտյան իշխանական տան տոհմածառը, «Բանբեր Երևանի համալսարանի», 1981 թ., թիվ 3։

Կատեգորիա:Հայ իշխաններ
Կատեգորիա:Հայ պետական գործիչներ
Կատեգորիա:Վաչուտյաններ
Սուրբ Աստվածածին եկեղեցի (Կարբի)

**Կարբիի Սուրբ Աստվածածին եկեղեցի**, կանգուն հայկական առաքելական եկեղեցի Հայաստանի Արագածոտնի մարզի Կարբի գյուղում։ Բազիլիկայի կառուցումն ավարտվել է 1691-1693 թթ., իսկ զանգակատունը կառուցվել է 1338 թ-ին։

## Ճարտարապետություն
### Սուրբ Աստվածածնի եկեղեցի
Սուրբ Աստվածածնի եկեղեցին եռանավ բազիլիկա է։

### Զանգակատուն
Զանգակատունը գտնվում է եկեղեցու արևելյան հատվածի դիմաց։

## Պատկերներ

Karbi Church.JPG
Պատկեր:Karbi Belfry Inscription.JPG|Զանգակատան արձանագրություն
Պատկեր:Karbi Khachkar.JPG|Խաչքար եկեղեցուց
Պատկեր:Karbi Khachkar 2.JPG|Խաչքար եկեղեցուց
Պատկեր:Karbi Church Inscription.JPG|Արձանագրություն
Պատկեր:Կարբիի ս. Աստվածածին.JPG|Եկեղեցին 2013 թվականին


## Աղբյուրներ
* 
* 

Կատեգորիա:14-րդ դարի հայկական վանքեր և եկեղեցիներ
Կատեգորիա:Արագածոտնի թեմի վանքեր և եկեղեցիներ
Կատեգորիա:Արագածոտնի մարզի տեսարժան վայրեր
Կատեգորիա:Եկեղեցիներ այբբենական կարգով
Stockholm Syndrome

**Stockholm Syndrome**՝ բրիտանական Muse ռոք-խմբի Absolution ալբոմից առաջին սինգլն է, թողարկվել է 2003 թ. հուլիսի 14-ին Mushroom Records լեյբլի կողմից։ 2003 թ. մարտին "Q" ամսագրի կողմից կազմված "Մոլորակի լավագույն 100 կիթառային հիթերը" ցանկում երգը զբաղեցրել է 44-րդ հորիզոնականը։

## Արտաքին հղումներ
* Սինգլը muse.mu պաշտոնական կայքում 
* Տեսահոլովակը YouTube կայքում

Կատեգորիա:2003 սինգլներ
Կատեգորիա:Muse երգեր
Կառուցողական գործողություն

**Կառուցողական գործողություն** () կամ **դրական խտրականություն**, ազգային ցեղային փոքրամասնությունների, կանանց, հաշմանդամների և պատմականորեն անարդարության զոհ դարձած այլ խմբերի նկատմամբ նախկինում կիրառվող խտրականության վերացմանն ուղղված քաղաքականություն։ Կառուցողական գործողության ջատագովները պնդում են, որ բավարար չե լոկ օրենքներ ընդունել կրթության, աշխատանքի և մարդակային գործունեության այլ որոլտներում խտրականությունը վերացնելու նպատակով։ Նման օրենքները, եթե հասել են հաջողության, կարողացել են խտրականությունը վերացնել երկար ժամանակի ընթացքում։ Սակայն արագ առաջընթաց ապահովելու համար պահանջվում են ավելի կտրուկ միջոցներ։ Օրինակ՝ 1970 թ. ԱՄՆ-ում բարձրագույն կրթություն ստացող շատ ավելի սևամորթներ կային, քան երբևէ։ Սակայն, կազմելով բնակչության 12%-ը, սևամորթներըկազմում էին բժիշկների 2,2%-ը և բժիշկ ուսանողների 2,8%-ը։ 1970-ական թվականներին նման վիճակագրություն հիմք էր ծառայել Կալիֆորնիա նահանգի Դևիսի համալսարանի բժշկության ֆակուլտետում կիրառվող ընդունելության կանոնների համար։ Ըստ այս կանոնների՝ 100 տեղից 16-ը հատկացվում էր ազգային փոքրամասնություններին պատկանող ուսանողներին՝ հիմնականում սևամորթներին, մեքսիկական կամ ասիական ծագում ունեցող ամերիկացիներին։ Ալեն Բակեն՝ սպիտակամորթ մի ուսանող, որը քննությունները հանձնել էր ավելի բարձր գնահատականներով, քան ազգային փոքրամասնություններին պատկանող որոշ ուսանողները համալսարանա չէր ընդունվել։ Նա դիմեց դատարան՝ վիճարկելով այս որոշման օրինականությունը, և հարցն ի վերջո ուղարկվեց ԱՄՆ-ի Գերագույն դատարան։ Հակասական դատավճռի մեջ դատարանը պարզաբանեց, որ բաժնեչափերի կիրառումը հակասում է Սահմանադրության 14-րդ լրացմանը, և կարգադրեց ընդունել Բակեին։ Միևնույն ժամանակ դատավորներն ասացին, որ ընդունելության մասին որոշում կայացնելիս սահմանադրորեն ընդունելի է հաշվի առնել ուսանողի ցեղային պատկանելիությունը։ Այսինքն՝ կառուցողական գործողությունը համարվում էր սահմանադրական։ Այնուհանդերձ, կառուցողական գործողությունը ԱՄՆ-ում շարունակվում է խիստ վիճելի հարց մնալ։ Այդ քաղաքականության հակառակորդները պնդում են, որ այն խարխլում է Ամերիկայի քաղաքական մշակույթի ամենափայփյած արժեքներից մեկը՝ հավատարմության հավասար հնարավորություններին։ Կառուցողական գործողությունը նաև պարսավվում է արժանապետության զարգացմանը խոչընդոտելու համար, այսինքն՝ այնպիսի հասարակություն, որտեղ անձի հաջողությունը հիմնված է անհատի արժանիքների, այլ ոչ թե տոհմին, դասակարգին, ցեղին պատկանելու կամ որևէ այլ շինծու չափանիշի վրա։ Քննադատները նույնպես պնդում են, որ կառուցողական գործողությունն ի վերջո ինքն է խանգարում խտրականության վերացմանը՝ առաջացնելով հակադարձ խտրականություն, երբ սահմանափակվում են սպիտակամորթների, օրինակ՝ Բակեի, հնարավորությունները սոսկ նրանց ցեղի և սեռի հիման վրա։

## Գրականություն
* 

Կատեգորիա:Կրթության պատմություն
Կատեգորիա:Խտրականություն
Կատեգորիա:Նախապաշարմունքներ և խտրականություն
Քրիս Վոլսթենհոլմ

**Քրիսթոֆեր Թոնի Վոլսթենհոլմ**ը (, ), բրիտանական աշխարհահռչակ Muse խմբի բաս-կիթառահարն է և կոմպոզիտորներից մեկը։ Ծնվել է 1978 թվականի դեկտեմբերի 2-ին Մեծ Բրիտանիայում, Յորքշիր կոմսության Ռոթենհեմ քաղաքում։

## Ընտանիք
Քրիսը ամուսնացած է։ Կնոջ անունն է Քելլի Վոլսթենհոլմ։ Ունի 5 երեխա - Էլֆի Թոնի Վոլսթենհոլմ, Ավա Թո Վոլսթենհոլմ, Ֆրենկի Քրիստոֆեր Վոլսթենհոլմ, Էռնի Վոլսթենհոլմ, Բասթեռ Վոլսթենհոլմ։ Այժմ Քրիսը ընտանիքի հետ ապրում է Իռլանդիայի Ֆոքսրոկ քաղաքում։

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
*MUSE: Bassist Chris Wolstenholme 

Կատեգորիա:1978 ծնունդներ
Կատեգորիա:Muse խմբի անդամներ
Կատեգորիա:«Գրեմմի» մրցանակի դափնեկիրներ
Կատեգորիա:Անձինք այբբենական կարգով
Կատեգորիա:Բրիտանացի ռոք երաժիշտներ
Դոմինիկ Հովարդ

**Դոմինիկ Ջեյմս Հովարդ** (, ), անգլիացի երաժիշտ, բրիտանական «Muse» ռոք խմբի թմբկահարը և կոմպոզիտորներից մեկը։

Ծնվել է 1977 թ. դեկտեմբերի 17-ին Անգլիայի Սթոքպորթ քաղաքում։ 9 տարեկան հասակում ծնողների հետ տեղափոխվել է Դևոն կոմսության Թինմութ քաղաք։ Հարվածային գործիքների վրա սկսել է նվագել 11 տարեկանից։ 1994 թվականի սկզբին իր ընկերներ Մեթյու Բելլամիի և Քրիս Վոլսթենհոլմի հետ միասին ստեղծում են "Gothic Plague" խումբը, որը շուտով վերանվանում են "Rocket Baby Dolls", և վերջապես "Muse", և այդ ժամանակից սկսվում է նրա պրոֆեսիոնալ երաժշտական գործունեությունը։

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* MuseWiki
* Երկրպագուների կայքը 

Կատեգորիա:Բրիտանացի ռոք երաժիշտներ
Կատեգորիա:Muse խմբի անդամներ
Կատեգորիա:Անգլիացի թմբկահարներ
Կատեգորիա:«Գրեմմի» մրցանակի դափնեկիրներ
Կատեգորիա:Անգլիացի երաժիշտներ
Կատեգորիա:Անգլիացի կոմպոզիտորներ
Օռլանդո Մեջիք

**«Օռլանդո Մեջիք»** (), ամերիկյան պրոֆեսիոնալ բասկետբոլային ակումբ։ Հանդես է գալիս Բասկետբոլի ազգային ասոցիացիայի (NBA) Արևելյան կոնֆերենցիայի Հարավարևելյան դիվիզիոնում։ Տեղակայված է Օռլանդո (Ֆլորիդա) քաղաքում, 2010 թվականից տնային խաղերն անցկացնում է «Էմվեյ կենտրոն» մարզապալատում։

Հիմնադրվել է 1989 թվականին՝ լիգայի ընդլայնման ծրագրի շրջանակներում, «Մինեսոտա Թիմբերվուլվզի» հետ միաժամանակ։ Տարիների ընթացքում ակումբում հանդես են եկել NBA-ի աստղ ճանաչված բասկետբոլիստներ Շաքիլ Օ'Նիլը, Պատրիկ Յուինգը, Գրանտ Հիլը, Թրեյսի Մակգրեյդին, Բեն Ուելսը, Դուայթ Հովարդը, Անֆերնի Հարդուեյը, Գրանտ Հիլը Վինս Կարտերը և Ռաշարդ Լուիսը։ 24 տարում թիմը 14 անգամ դուրս է եկել փլեյ-օֆֆ, 5 անգամ ճանաչվելով դիվիզիայի չեմպիոն, ինչպես նաև 2 անգամ խաղալով գերեզրափակչում (1995 և 2009 թվականներին)։

Հանդիսանում է Օռլանդո քաղաքը ներկայացնող միակ բարձրագույն սպորտային թիմը Սպորտային առաջնությունների մեծ քառյակում։

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ

* Պաշտոնական կայք

Կատեգորիա:ԲԱԱ ակումբներ
Միլուոքի Բաքս

**«Միլուոքի Բաքս»** (), ամերիկյան պրոֆեսիոնալ բասկետբոլային ակումբ։ Հանդես է գալիս Բասկետբոլի ազգային ասոցիացիայի (NBA) արևելյան կոնֆերենցիայի կենտրոնական դիվիզիոնում։

Հիմնադրվել է 1968 թվականին, լիգայի ընդլայնման շրջանակներում։ Երկար տարիներ ակումբի սեփականատերն էր ԱՄՆ դեմոկրատական կուսակցության սենատոր Հերբ Կոլը։ 2014 թվականին ակումբի բաժնեմասերի վերահսկիչ փաթեթը վաճառվել է միլիարդատեր գործարարներ Ուես Էդենսի և Մարկ Լեսրիի Հեդջ հիմնադրամին։

Պատմության ընթացքում «Բաքսը» 2 անգամ նվաճել է NBA-ի գավաթը (1971, 2021), երեք անգամ Արևելյան կոնֆերենցիայի (1971, 1974, 2021) և 16 անգամ՝ կենտրոնական դիվիզիայի տիտղոսները (1971–1974, 1976, 1980–1986, 2001, 2019, 2020, 2021)։

Ակումբի պատմության առավել հայտնի մարզիկներից են Քարիմ Աբդուլ-Ջաբարը, Սիդնի Մոնքրիֆը, Օսկար Ռոբերթսոնը, Գլեն Ռոբինսոնը, Ռեյ Ալենը, Սեմ Կասելը, Ջունիոր Բրիջմանը, Մայքլ Ռեդը, Վին Բեյքերը, Յաննիս Ադետոկունբոն և այլք։ «Բաքսի» կազմում Աբդուլ-Ջաբարը և Յաննիս Ադետոկունբոն արժանացել են ամենաարժեքավոր խաղացողի (MVP) տիտղոսին։

## Արտաքին հղումներ
* Պաշտոնական կայք

Կատեգորիա:ԲԱԱ ակումբներ
Օկլահոմա Սիթի Թանդեր

**«Օկլահոմա Սիթի Թանդեր»** (), ամերիկյան պրոֆեսիոնալ բասկետբոլային ակումբ։ Հանդես է գալիս Բասկետբոլի ազգային ասոցիացիայի (NBA) արևմտյան կոնֆերենցիայի հյուսիսարևմտյան դիվիզիոնում, նախկինում հայտնի որպես «Սիեթլ Սուպերսոնիքս»։

Տան հանդիպումները թիմն անցկացնում է «Չիզպիկ Էներջի արենա» մարզապալատում։ Օկլահոմա նահանգը ներկայացնող միակ բարձրագույն թիմն է հյուսիսամերիկյան սպորտային առաջնությունների մեծ քառյակում։

NBA-ի զարգացման լիգայում հանդես եկող «Տուլսա Սիքստի Սիքսերս» ֆերմային ակումբն հանդիսանում է «Թանդերի» պաշտոնական կրտսեր ակումբը։

## Արտաքին հղումներ
* Պաշտոնական կայք

Կատեգորիա:ԲԱԱ ակումբներ
ՄիԳ-25

Միկոյան **ՄիԳ-25** (, ՆԱՏՕ-ի անվանմամբ՝ Foxbat)։ Խորհրդային երրորդ սերնդի գերձայնային երկշարժիչ կործանիչ-ուղեհատիչ է, որ նախագծվել է Միկոյանի-Գուրևիչի կոնստրուկտորական բյուրոյում։

## Պատմություն
Հիսունական թվականների կեսերին ԽՍՀՄ-ում նախաձեռնվեց մի ռազմական ինքնաթիռի մշակում, որը պետք է կարողանար դիմակայել ամերիկյան B-58 գերձայնային ռմբակոծիչի, ինչպես նաև նրա մոդիֆիկացիաների ու SR-71 հետախուզական ինքնաթիռի ենթադրյալ սպառնալիքներին։ Միկոյանի ՓԿԲ-ն առաջադրանք ստացավ նախագծել մի կործանիչ, որը պետք է ի զորու լիներ զարգացնել ձայնի եռապատիկ արագություն և թիրախները խոցեր 0-ից 25000 մետր բարձրությունների վրա։

Փորձարարական կոնստրուկտորական բյուրոյում ՄիԳ-25 ինքնաթիռի մշակման հրմանը ձևակերպված է 1961 թ. մարտի 10 ամսաթվով։ Е-155Р-1 փորձնական մեքենայի գործարանային փորձարկումները սկսվել են 1964 թ.-ի մարտի 6-ին, իսկ Е-155П-1 փորձնական մեքենայինը՝ 1964 թ.-ի սեպտեմբերի 9-ին։

1975 թ.-ի ապրիլի 3-ին ՄիԳ-25 ինքնաթիռի պետական փորձարկումներն իրականացնելու համար ԽՍՀՄ վաստակավոր փորձարկող օդաչու Ստեփան Անաստասի Միկոյանն արժանացել է ԽՍՀՄ Հերոսի կոչման։ Փորձարկող-օդաչու Նորայր Վաղինակի Ղազարյանն արժանացել է Լենինի շքանշանի։

1977 թ.-ի օգոստոսի 21-ին փորձարկող-օդաչու Ալեքսանդր Ֆեդոտովը Միգ-25 մեքենայով գրանցեց բարձրության բացարձակ համաշխարհային ռեկորդ՝ 37650 մետր։ ՄիԳ-25 ինքնաթիռով ընդհանուր առմամբ գրանցվել են 29 համաշխարհային ռեկորդներ, որոնցից 14  մինչև եվս  չեն գերազանցվել։

## Կառուցվածք
Ինքնաթիռն իրենից ներկայացնում է երկու պոչերով մոնոպլան՝ սեղանաձև թևի բարձր տեղադրմամբ, երկու շարժիչներով՝ կողերից տեղադրված կարգավորվող օդակլանիչներով, և կայունարարով։ Ինքնաթիռի մարմինը մետաղյա ամբողջակազմ է. այն տեխնոլոգիապես բաժանվում է դիմային հատվածի, ետխցիկային հատվածի, օդակլանիչների, վառելիքի բաքերի հատված, պաչամասի։

## Սպառազինման մեջ
Գտնվում է հետևյալ երկրների Ռազմա-օդային ուժերի մեջ
* Ալժիր
* Ադրբեջան
* Բելառուսիա
* Բուլղարիա
* Թուրքմենիստան
* Իրան
* Իրաք
* Լիբիա
* Հայաստան
* Հնդկաստան
* Ղազախստան
* Ռուսաստան
* Սիրիա
* Վրաստան
* Ուկրաինա

## Ծանոթագրություններ
Պորտլենդ Թրեյլ Բլեյզերս

**«Պորտլենդ Թրեյլ Բլեյզերս»** (), ամերիկյան պրոֆեսիոնալ բասկետբոլային ակումբ։ Հանդես է գալիս Բասկետբոլի ազգային ասոցիացիայի (NBA) արևմտյան կոնֆերենցիայի հյուսիսարևմտյան դիվիզիոնում։

Հիմնադրվել է 1970 թվականին և թերևս միակ NBA գավաթը նվաճել 1977 թվականին։

[upright|right|thumb|[Քլայդ Դրեքսլեր]]

## Արտաքին հղումներ
* Պաշտոնական կայք

Կատեգորիա:ԲԱԱ ակումբներ
Վաշինգտոն Վիզարդս

**«Վաշինգտոն Վիզարդս»** (), ամերիկյան պրոֆեսիոնալ բասկետբոլային ակումբ։ Hանդես է գալիս Բասկետբոլի ազգային ասոցիացիայի (NBA) արևելյան կոնֆերենցիայի հարավարևելյան դիվիզիոնում։ Հիմնադրվել է 1961 թվականին՝ կրելով «Չիկագո Փեքերս» անվանումը։ Տան հանդիպումներն անցկացնում է ԱՄՆ մայրաքաղաք Վաշինգտոնի չայնաթաունյան թաղամասում գտնվող «Վերայզոն սենթր» մարազապալատում։

Գոյության ընթացքում ակումբն NBA-ի գավաթը նվաճել է մեկ անգամ՝ 1978 թվականին՝ պարտության մատնելով «Սիեթլ Սուպերսոնիքսին»։

2001-02 մրցաշրջանի ավարտին ակումբի կազմում իր մարզական կարիերան է ավարտել նշանավոր բասկետբոլիստ Մայքլ Ջորդանը։

## Արտաքին հղումներ
* Պաշտոնական կայք

Կատեգորիա:ԲԱԱ ակումբներ