Փոսթ-ռոք

«Պոստռոք»-ը փորձարարական ռոքի ենթաժանր է, որը բնորոշվում է տեքստուրաների և տեմբրերի ուսումնասիրությամբ, ինչպես նաև ոչ ռոքի ոճերի կիրառմամբ, հաճախ առանց կամ շատ քիչ վոկալների, որտեղ ավելի քիչ կարևորություն է տրվում ավանդական երգերի կառուցվածքներին կամ ռիֆերին, քան՝ մթնոլորտին՝ երաժշտական ազդեցություն առաջացնելու նպատակով։ Պոստռոքի արտիստները հաճախ համադրում են ռոքային գործիքավորում և ռոքային ոճեր՝ էլեկտրոնիկայի և թվային արտադրության հետ, որպեսզի հնարավոր դառնա տեքստուրաների, տեմբրերի և տարբեր ոճերի ուսումնասիրությունը։ Այս ժանրը առաջացել է 1980-ականների և 1990-ականների ինդի և ենթամշակութային երաժշտական շարժումներից, սակայն երբ որ այն լքեց ռոքին հատուկ ավանդույթները, այն սկսել է ավելի քիչ նմանվել ավանդական ինդի ռոքի։ Պոստռոքի առաջին ալիքները ներշնչվել են տարբեր երաժշտական աղբյուրներից՝ այդ թվում՝ ամբիենտից, էլեկտրոնիկայից, ջազից, krautrock-ից, հոգեբանական երաժշտությունից, դաբից և մինիմալիստական դասական երաժշտությունից, այս ազդեցությունները կարևոր դեր են խաղացել նաև ամբիենտ պոպի ենթազանգվածի ձևավորման գործում։

Պոստռոքի այս ոճի հիմքերը դրել են արտիստներ, ինչպիսիք են Talk Talk-ը և Slint-ը, որոնք 1980-ականների վերջին և 1990-ականների սկզբին ստեղծեցին այս ոճի հիմնարար աշխատանքները։ «Պոստռոք» տերմինը հայտնի դարձավ, երբ լրագրող Simon Reynolds-ը այն կիրառեց իր գրախոսականում՝ նվիրված Bark Psychosis-ի 1994 թվականին թողարկված *Hex* ալբոմին, որն հրապարակվել էր *Mojo* ամսագրի 1994 թվականի մարտի համարում։ Tortoise-ի 1996 թվականին թողարկված *Millions Now Living Will Never Die* ալբոմի հետ պոստռոքն ընդունվեց որպես այս երաժիշտների համայնքի համար հասկանալի և տարածված տերմին։ Տերմինը հետագայում սկսել է կիրառվել այն խմբերի մասին, որոնք ստեղծում են դրամատիկ և լարվածությամբ լեցուն գործիքային ռոք՝ սա դարձնելով վեճերի և քննարկումների առարկա լսողների և երաժիշտների շրջանում։

## Ծագումնաբանություն
«Պոստռոք» բառի գաղափարը առաջին անգամ մշակվել է Սայմոն Ռեյնոլդսի կողմից 1994 թվականի մայիսին *[[The Wire (magazine)|The Wire]]* ամսագրում՝ որպես երաժշտության նկարագրություն, որն օգտագործում է ռոքային գործիքներ՝ ոչ ռոքային նպատակներով, որտեղ գիթառները հանդես են գալիս որպես տեմբրի և տեքստուրաների ստեղծման գործիքներ, այլ ոչ թե ռիֆերի կամ ուժեղ ակորդների։ Նա ավելի մանրամասն բացատրեց, որ տերմինը վերաբերում է ոչ միայն տեխնո երաժշտության մեթոդների ընդունմանը, այլև մի տեսակ մերձեցման՝ կենդանի նվագի և թվային էֆեկտների ու բարելավումների օգտագործման միջև՝ որը կարելի է անվանել «կիբերգանգ ռոք»։}}

Ռեյնոլդսը 2005 թվականի հուլիսին իր բլոգում նշել է, որ «պոստռոք» տերմինը օգտագործել էր դեռ *[[Mojo (magazine)|Mojo]]* ամսագրում հայտնվելուց առաջ՝ նշելով այն *[[Melody Maker]]* երաժշտական թերթում հրապարակված Insides խմբի մասին հոդվածում: Նա նաև նշել է, որ ավելի ուշ հայտնաբերել է, որ տերմինը նախապես օգտագործվել էր ավելի քան տաս տարի։ 2021 թվականին Ռեյնոլդսը անդրադարձավ պոստռոքի զարգացմանը՝ ասելով, որ 21-րդ դարում այն ստացավ նոր իմաստ՝ այլևս չլինելով «մեծ Բրիտանիայի գիթառային խմբերի աստիճանական ձախողման և տեքստուրաների, էֆեկտների մշակման հետազոտման» նշան, այլ այն հասկացվեց որպես «էպիկական և դրամատիկ գործիքային ռոք, որը չի համապատասխանում իր իսկ անվանմանը»:

Տերմինի ավելի վաղ օգտագործումները ներառում են այն 1975 թվականին ամերիկացի լրագրող James Wolcott-ի կողմից Todd Rundgren-ի մասին հոդվածում՝ սակայն այլ նշանակությամբ: Այն նաև հիշատակվել է *[[Rolling Stone Album Guide]]*-ում՝ որպես ոճ, որն նման է «ավանգարդ ռոք»-ին կամ «արտ-ռոք»-ին: Ռեյնոլդսի կողմից նշված տերմինի ամենահին օգտագործումը փաստորեն եղել է 1967 թվականի սեպտեմբերին՝ *[[Time (magazine)|Time]]* ամսագրում, որտեղ նշվում է, որ «The Beatles»-ը, շնորհիվ George Martin-ի, հեղափոխություն է ստեղծում՝ ռոք երաժշտությունը վերածելով արվեստի մի նոր ձևի՝ «այնպիսի մի ձայն, որն այն ժամանակ չէինք ճանաչում»։ Պոստռոքի նախնական օգտագործման ևս մեկ օրինակ հանդիպում է 1992 թվականին, երբ Ստիվեն Ուոլքերը *Juke* ամսագրում գրում է «պոստռոքային աղմկոտ փառք»-ի մասին։

## Հատկություններ

Պոստռոք երաժշտությունը միավորում է տարբեր երաժշտական ժանրերի և ոճերի առանձնահատկությունները, այդ թվում՝ krautrock, ամբիենտ, սայքոդելիա, prog rock, space rock, math rock, tape music և այլ փորձարարական ձայնագրման տեխնիկաներ, minիմալիստական դասական, Բրիտանական IDM, ջազ (այդ թվում՝ ավանգարդ և cool), դաբ, ինչպես նաև post-punk, free jazz, ժամանակակից դասական երաժշտություն և avant-garde էլեկտրոնիկա. Այն նաև կարող է նմանություններ ունենալ drone music-ի և psychedelic rock-ում օգտագործվող դրոնների հետ։ Սկզբնական պոստռոք խմբերը հաճախ կրել էին 1970-ականների krautrock-ի ազդեցությունը, հատկապես՝ «motorik» ռիթմի տարրերի կիրառմամբ։

Պոստռոք ստեղծագործությունները հաճախ հենվում են երաժշտական մոտիվների կրկնության ու նուրբ փոփոխությունների վրա՝ համարձակ դինամիկայով։ Սա նման է Steve Reich, Philip Glass և Brian Eno-ի երաժշտությանը՝ մինիմալիզմի պիոներներ, որոնք ներշնչել են պոստռոքի առաջին ալիքի խմբերին։ Պոստռոք ստեղծագործությունները հաճախ ունեն երկարություն և գործիքային բնույթ՝ մեջբերելով կրկնվող ձևավորումներ՝ տեմբրերի, դինամիկայի և տեքստուրաների մեջ։ Պոստռոքում երգերը հաճախ բացակայում են, սակայն դա չի նշանակում, որ դրանք ամբողջությամբ չկան։ Երբ երգեր ընդգրկվում են, դրանց օգտագործումը սովորաբար ոչ ավանդական է. որոշ խմբեր երգերը դիտարկում են որպես երաժշտության մաս, այլ ոչ թե որպես ավանդական գործիքներ, որոնց հիմնական նպատակը բանաստեղծական և լեզվաբառարանային իմաստն է։ Երբ երգեր կան, դրանք սովորաբար մեղմ կամ դրոնային են, հաճախ հազվադեպ են հայտնվում կամ անկանոն դադարներով, և ունեն մաքուր կամ անհայտ բառեր։ Sigur Rós, խմբերից մեկը, որը հայտնի է իր յուրահատուկ երգերով, ստեղծեց մի լեզու՝ «Hopelandic» («Vonlenska» իսլանդերեն), որը նրանք բնութագրել են որպես «անիմաստ երգեր, որոնք համահունչ են երաժշտությանը և գործում որպես այլ գործիք»

Պոստռոք խմբերը ավանդական ռոք կառուցվածքների՝ օրինակ՝ verse-chorus form, փոխարեն հաճախ ուշադրություն են դարձնում ձայնային միջավայրերի ստեղծմանը։ Simon Reynolds-ը իր «Պոստռոք» էսսեում, որը ընդգրկվել է *Audio Culture*-ում, նշում է. «Պոստռոքի ճանապարհը ռոքի միջոցով անցնում է՝ սկսած պատմողական բառերից՝ դեպի ստրիմ-օֆ-կոնշիոսնես, հետո՝ ձայնը որպես տեքստ, և վերջում՝ լիովին գործիքային երաժշտություն» Ռեյնոլդսի եզրակացությունը պարզում է ձայնային դաշտում և բառերի միջոցով պոստռոքի անցումը, որտեղ օրինակները մանիպուլացվում են, ձգվում ու կրկնվում։

## Պատմություն
### Առաջին քայլեր
The Velvet Underground-ը և նրանց «դրոնոլոգիա»-ն համարում են որպես «տերմին, որը մոտավոր նկարագրում է այսօր պոստռոքի գործունեության 50%-ը»։ Մյուս նախադեպերը ներառում են Faust, Neu! և Can, որոնք ազդեցություն են ունեցել Stereolab և Mogwai-ին։

This Heat, որը ստեղծվել է 1976 թվականին, համարվում է ժանրից առաջ, միաժամանակ՝ ազդեցություն թողած խմբերի վրա, որոնք եղել են պոստռոքի առաջին ալիքում։ Նրանց երաժշտությունը համեմատվել է ուղղակիորեն Slint, Swans և Stereolab-ի հետ։

*[[Stylus Magazine]]*-ը նշել է, որ David Bowie-ի 1977 թվականի ալբոմը *[[Low (David Bowie album)|Low]]* կհամարվեր պոստռոք, եթե այն թողարկվեր քսան տարի ավելի ուշ, իսկ Louder-ը անգլիական art punk խումբ Wire-ին համարել է «ժանրի աստվածներ», ընդգծելով նրանց 1979 թվականի ստուդիական ալբոմը *[[154 (album)|154]]* որպես վաղ նախադեպ, որը նշանավորվել է պոստռոքի սկիզբը։

Բրիտանական post-punk խումբ Public Image Ltd (PiL) նույնպես եղել է նախապահող, որը *[[NME]]*-ի կողմից բնութագրվել է որպես «հնարավոր ամենաբառացի պոստռոք խումբ»։ Նրանց երկրորդ ալբոմը *[[Metal Box]]* (1979) գրեթե լիովին հրաժարվել է ավանդական ռոք ուռածներից՝ ընտրելով խիտ, կրկնվող դաբ և krautrock-ի ոգեշնչած ձայնային լանդշաֆտներ, որտեղ John Lydon-ի մթագնած, ինքնազոհաբերական բառերը դիտարկվել են որպես արձագանքած հոսանք-մտածողության տեքստեր։ Ալբոմի թողարկման մեկ տարի առաջ PiL-ի բասիստ Jah Wobble-ը հայտարարել էր, որ «ռոք երաժշտությունը այլևս մոդայիկ չէ»։