Hispano-Suiza

**La Hispano-Suiza, Fábrica de Automóviles, S.A.** (Ավտոմոբիլների իսպանաշվեյցարական ֆաբրիկա), ավտոմեքենաշինական ընկերություն։ Հիմնադրվել է 1904 թվականին և ի սկզբանե զբաղվել է «լյուքս» դասի մեքենաների արտադրությամբ։ Սկսած Առաջին համաշխարհային պատերազմի տարիներից` արդեն թողարկել է նաև ավիացիոն շարժիչներ։ Ընկերության հիմնադիրները եղել են շվեյցարացի ինժեներ Մարկ Բիրկիգտը, ով նախկինում իր ուժերն արդեն փորձարկել էր ավտոմոբիլաշինության մեջ, ինչպես նաև իսպանացի ձեռնարկատերեր Խուան Կաստրոն (Juan Castro) և Դամիան Մատեուն (Damián Mateu):

*Hispano-Suiza*-ի մեքենաները եղել են թանկարժեք և պատկանել են «լյուքս» դասին, սակայն առաջին և երկրորդ համաշխարհային պատերազմներից հետո Եվրոպայում ստեղծված տնտեսական ծանր վիճակի պատճառով դրանց պահանջարկն այնքան էլ մեծ չէր։ Ընկերության մի քանի օրինակներ ձեռք են բերել թագավորական ընտանիքի մերջավորները։

## Պատմություն
### Վաղ տարիներ
1898 թվականին Էմիլիո դե լա Կվադրան Բարսելոնայում հիմնադրել է ֆաբրիկա,որը *La Cuadra* մակնիշի տակ արտադրում էր օմնիբուսներ, սակայն շուտով ցանկացել է արտադրել ներքին այրման շարժիչով մեքենաներ։ 1898 թվականին նա հանդիպել է երիտասարդ տաղանդավոր ինժեներ Մարկ Բիրկիգտի հետ և նրան աշխատանքի ընդունել իր ընկերությունում։

Մինչև 1903 թվականի դեկտեմբերը հասցրել են պատրաստել վեց մեքենա, ինչից հետո ընկերությունը լուծարվել է։

Օգնության է հասել բանկիր Խուան Կաստրոն, ով գնել է բարսելոնյան ընկերությունը և այն վերանվանել «J. Castro Fabrica Hispano-Suiza de Automoviles», սակայն 1904 թվականին այս ընկերությունը ֆիասկո է ապրել։

Շուտով ընկերությունը գնել են իսպանացի ֆինանսիստներ Դամիան Մատեուն և Ֆրանսիսկո Սեյոն։ 1904 թվականի հունիսի 14-ին Բարսելոնայում հիմնադրվել է «La Hispano-Suiza Fabrica de Automoviles S.A.» ընկերությունը, որտեղ Մարկ Բիրկիգտը զբաղեցրել է գլխավոր տնօրենի և գլխավոր կոնստրուկտորի պաշտոնները։

### 1918-1936 թվականներ
thumb|right|300px|Մեքենայի` արագիլի տեսքով մասկոտը
1919 թվականին թողարկվել է ընկերության ամենահայտնի մոդելներից մեկը` *Hispano-Suiza Н6*-ը, որը ներկայացուցչական դասի մեքենա էր։ Ավելի ուշ երևան են եկել նրա մոդիֆիկացիաները` *Н6В* և *Н6С*: *Н6В* մեքենայով 1921 թվականին շահել են Բուալոյի գավաթը, իսկ ավեի ուշ` նաև *Н6С*-ով։

1931 թվականին ավտոմոբիլային հերթական ցուցահանդեսի ժամանակ ներկայացվել է *լյուքս* դասի մի մեքենա` *Hispano-Suiza Т68* (կամ U12), որն ուներ 9.5 լ ծավալով շարժիչ, 200 ձիաուժ հզորություն։ Առավելագույն արագությունը կազմում էր 174 կմ/ժ։

### Արտադրության անկում
1938 թվականին չեարկվում է *J12* մոդելի արտադրությունը։ Բարսելոնայում *Hispano-Suiza*  մակնիշի մեքենաների թողարկումը շարունակվել է մինչև 1944 թվականը։ Ընկերությունում պատրաստվել են *K6* մոդելի մեքենաներ, ինչպես նաև ֆուրգոններ ու բեռնատարներ։

Պատերազմից հետո Մարկ Բիրկիգտը նախագծել է *V8* շարժիչով ավտոմոբիլ, սակայն 1949 թվականին կարողացել է պատրաստել մեքենայի միայն մեկ օրինակ։ Առավել շահավետ է համարվել ինքնաթիռների շասսիների արտադրության պետպատվերը։

## Հետագա տարիներ
1944 թվականին ընկերությունը գնել է *Pegaso*-ն, որը մտնում էր *ENASA* խմբի մեջ։ Երկրորդ համաշխարհային պատերազմից հետո *Hispano-Suiza* ընկերությունն առաջին հերթին զբաղվում էր աերոտիեզերական ոլորտի նախագծերով։

2000 թվականին Ժնևի ավտոսալոնում ներկայացվել է *Hispano-Suiza HS21* կոնցեպտը, որը ստեղծվել էր իսպանական *Mazel Car Engineering and Prototypes* ընկերության կողմից` նպատակ ունենալով մակնիշի տերերին հետաքրքրել ավտոմիբիլային արտադրությամբ։ Կոնցեպտը ցուցադրում էր միայն հնարավոր արտաքին տեսքը և ի վիճակի չէր տեղաշարժվելու։ Հաջորդ տարի Ժնևում *Mazel* ընկերությունը ներկայացրել է լյուքս դասի *Hispano-Suiza K8* սեդանը, որը տեսականորեն կարող էր մասնակցել «Լա Մանի 24 ժամ» մրցարշավին։

2010 թվականին բրենդը նորից վերածնվում է` Ժնևի ավտոսալոնում ներկայացնելով *Audi R8*-ի հիմքով կոնցեպտը։ Այն ուներ  5,2 լ ծավալով V10 շարժիչ և արժեր 700.000 դոլար։

## Մոդելների շարք

## Պատկերասրահ

Պատկեր:1912 Hispano-Suiza Alphonso XIII.JPG|*Hispano-Suiza Alphonso XIII* (1912)
Պատկեր:Hispano-Suiza 1924 H6B Million-Guiet Dual-Cowl Phæton.jpg|*Hispano-Suiza H6B Million-Guiet Dual-Cowl Phaeton* (1924)
Պատկեր:Hispano-Suiza HS26 Junior Ballot 1928 vr TCE.jpg|*Hispano-Suiza HS26 Junior Ballot* (1928)
Պատկեր:Hispano Suiza J 12 (1934), Paris Motor Show 2018, IMG 0329.jpg|*Hispano-Suiza Coupe Chauffeur J12* (1934)
Պատկեր:Hispano-SuizaH6CXenia.jpg|*Hispano-Suiza H6C Xenia*թափքը պատրաստված է նշանավոր օդաչու և ավտոմրցարշավորդ Անդրե Դյուբոնեի պատվերով
Պատկեր:Hispano E-30 -Aeronautica Naval H-5.jpg|*Hispano Suiza E-30*
Պատկեր:2001 Hispano-Suiza K8 (6322090439).jpg|*Hispano-Suiza K8* սեդանի կոնցեպտ


## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Ամեն ինչ ''Hispano Suiza'' մեքենաների մասին (Испано Сюиза)

Կատեգորիա:Ավտոարտադրողներ
Կատեգորիա:Իսպանիայի ընկերություններ