Ասադ-Սադդամյան հակամարտություն

**Ասադ-Սադդամյան հակամարտություն**, որը նաև հայտնի է որպես Բաաս կուսակցության ներհակամարտություն, կոնֆլիկտ էր մի կողմից ասադական ​​Սիրիայի գլխավորած Բաաս կուսակցության և նրա ենթախմբերի, որոնք հավատարիմ են Բաասական Սիրիային, և սադդամական ​​Իրաքի գլխավորած Բաաս կուսակցության և նրա ենթախմբերի միջև, որոնք հավատարիմ են Բաասական Իրաքին։

## Պատմություն

1947 թվականին հիմնադրվել է «Արաբական սոցիալիստական վերածնունդ» կուսակցությունը, որը հարում էր Խորհրդային Միության կոմունիստական կուսակցությանը։ Թեև կուսակցությունը ստեղծվել էր Սիրիայում, սակայն վերջինս 1958 թվականին դարձել էր Արաբական Միացյալ Հանրապետության մաս՝ Եգիպտոսի հետ միասին։ 1961 թվականի հեղաշրջմամբ Սիրիան դուրս եկավ այդ պետության կազմից։ Հինգ տարի անց՝ 1966 թվականի հեղափոխության արդյունքում տապալվեց Սիրիայի Արաբական Հանրապետության՝ Միշել Աֆլակի և Սալահ ալ-Դին ալ-Բիտարի կառավարությունը, և իշխանության եկան Բաասի «երիտասարդ թևի» ներկայացուցիչները՝ զինվորականների գլխավորությամբ՝ ի դեմս պետական ​​գործիչ Սալահ Ջադիդի և երկրի ապագա երկարամյա ղեկավար Հաֆեզ ալ-Ասադի։ Դրանից հետո ծագեց հակամարտություն կուսակցության իրաքյան թևի հետ․ 1970-ականներին երկու բաասական կուսակցություններին հաջողվեց հաշտվել՝ պայմանավորված նաև 1973 թվականի արաբա-իսրայելական պատերազմով։ Հակամարտությունը կրկին բռնկվեց 1979 թվականին Իրաքում Սադդամ Հուսեյնի նախագահ ընտրվելու արդյունքում:

1980 թվականին, երբ Սադդամ Հուսեյնը ներխուժեց Իրան, ինչը հանգեցրեց պատերազմի, սիրիական Բաասը որոշեց դաշնակցել Իրանի հետ: Սա սկիզբ դրեց սիրիական բաասական դաշինքին շիա իսլամիստների հետ, և իրաքյան բաասական դաշինքին՝ Արևմուտքի և սուննի իսլամիստների հետ: Կուսակացական պայքարի՝ կրոնականի վերածվելը կապ ուներ նաև դրա առաջնորդների հետ․ սուննիադավան Սիրիայում իշխում էին շիաներին հարող փոքրամասնություն կազմող ալավիները, իսկ շիադավան Իրաքում իշխում էին փոքրամասնություն կազմող սուննիները։ Շիաները, առհասարակ, փոքրամասնություն էին կազմում իսլամադավան երկրներում։ Սիրիայի մերձեցումը շիաների հետ կարող էր հանգեցնել շիադավան Իրաքում հեղաշրջման, և դրա հակընդդեմ քայլը Իրաքը կատարեց սուննիադավան մյուս բոլոր պետությունների հետ համագործակցելով։ Իրաքի Բաաս կուսակցությունը աջակցում էր «Մուսուլման եղբայրներին» սիրիական Բաասի դեմ նրանց ապստամբության մեջ:

1990 թվականին Իրաքը ներխուժեց Քուվեյթ։ ՄԱԿ-ի Անվտանգության խորհրդի թույլտվությունից հետո Սիրիան միացավ կոալիցիային, որն ազատագրեց Քուվեյթն իրաքյան օկուպացիայից 1991 թվականին: Սիրիան խզեց հարաբերությունները այն բանից հետո, երբ Իրաքը ներխուժեց Քուվեյթ 1990 թվականին և միացավ արաբական այլ երկրներին՝ ռազմական ուժեր ուղարկելու կոալիցիային, որն Իրաքին ստիպեց հեռանալ Քուվեյթից: Սակայն դեռ 1997 թվականին Սիրիայի նախագահ Հաֆեզ ալ-Ասադը սկսել էր վերականգնել հարաբերությունները Իրաքի նախագահ Սադդամ Հուսեյնի հետ: Հաֆեզը մահացել է 2000 թվականին, և Իրաքն ուղարկել է փոխնախագահ Թահա Մուհիե-Էլդին Մարուֆին՝ մասնակցելու պետական ​​հուղարկավորությանը: 2000 թվականին Բաշար ալ-Ասադի նախագահ դառնալը խթանեց այս գործընթացը: Բաշարի օրոք Սիրիան անտեսեց Իրաքի դեմ պատժամիջոցները և օգնեց Իրաքին ապօրինի նավթ ներկրել:

2003 թվականին Միացյալ Նահանգները ներխուժեց Իրաք և հեռացրեց սադդամականներին իշխանությունից՝ թողնելով Սիրիայի Արաբական Հանրապետությունը որպես միակ մնացած Բաասական պետությունը, մինչև 2024 թվականը Սիրիական ընդդիմության հարձակումը, որը իշխանությունից հեռացրեց Բաասական ռեժիմին:

## Ծանոթագրություններ

## Գրականություն
*
*

Կատեգորիա:Ասադներ
Կատեգորիա:Բաաս կուսակցություն
Կատեգորիա:Իրաքա-սիրիական հարաբերություններ
Կատեգորիա:Նավթային քաղաքականություն