open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Սուրբ Հռիփսիմե եկեղեցի (Յալթա)

**Սուրբ Հռիփսիմե եկեղեցի**, հայկական առաքելական եկեղեցի, գտնվում է Ուկրաինայի Ղրիմի Ինքնավար Հանրապետության Յալթա քաղաքում։ Կառուցվել է 1909-1914 թվականներին (ավարտվել է 1917 թվականին) ճարտարապետ Գաբրիել Տեր-Մելիքյանի (1874-1949) կողմից, նկարիչ Վարդգես Սուրենյանցի էսքիզներով։

Հանդիսանում է Յալթա քաղաքի ճարտարապետական կոթողներից մեկը, գտնվում է Դարսան բլուրի լանջին։ Նախագիծը իրականացվել է նավթային մագնատ Պողոս Տեր-Ղուկասյանի (1858-1937) միջոցներով։ Որպես նախատիպ է ընդունվել Սուրբ Հռիփսիմեի եկեղեցին Էջմիածնում (Հայաստան, 618 թվական)։

Եկեղեցին կառուցվել է ֆորոսյան հրաբխային տուֆից, և պսակված է կոնաձև գմբեթով։ Եկեղեցու պատերը զարդարված են զարդաքանդակներով, նախշերով և վարդաքանդակներով։ Եկեղեցին հայտնի է իր յուրօրինակ ակուստիկայով։

Դիմային պատի վրա կա գրառում՝ «Ի հիշատակ այս եկեղեցու բարերար Պողոս Տեր-Ղուկասյանի, որը կառուցեց այս եկեղեցին իր վաղաժամ հեռացած աղջկա հիշատակին 1909-1917 թվականներին»։

Եկեղեցու հասցեն` ք. Յալթա, Զագորոդնայա փողոց, թիվ 3։

## Պատկերասրահ


Вірменська 1церква1.jpg
Armenian Church Yalta Crimea.JPG|Սուրբ Հռիփսիմե եկեղեցին Յալթայում
Պատկեր:Вірменська1 церква3.jpg|Ներքին հարդարանքը
Պատկեր:Вірменська церква21.JPG|Համայնապատկեր
Պատկեր:Вірменська церква4.JPG|Արտաքին տեսքը այգուց
Պատկեր:Вірменська церква55.JPG|Եկեղեցու տարածք մտնելու դարպասները
File:Saint Hripsime in Yalta (inner view).jpg|Սուրբ Հռիփսիմեն Յալթայում (ներքին տեսք)
File:The Khachkar near Saint Hripsime Church.jpg|Խաչքարը Սուրբ Հռիփսիմե եկեղեցու մոտ
 


## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Հայկական եկեղեցին Յալթայում
* Հայկական եկեղեցին Յալթայում

հ
Կատեգորիա:Եկեղեցիներ այբբենական կարգով
յ
Կոնտրաբաս ֆլեյտա

**Կոնտրաբաս ֆլեյտա** (), ֆլեյտաների ընտանիքին պատկանող փայտյա փողային գործիք, հնչողությամբ ամենացածր գործիքներից մեկն այս ընտանիքում։ Կոնտրաբաս ֆլեյտայի ամենացածր նոտան մեծ օկտավայի դոն է։

## Օգտագործումը
Կոնտրաբաս ֆլեյտան չունի շատ լայն օգտագործում։ Այն հիմնականում օգտագործվում է ֆլեյտաների նվագախմբերում։ Կոնտրաբաս ֆլեյտա նվագում են ֆլեյտահարները, ովքեր նվագում են բոլոր տիպի ֆլեյտաներ։ Այս ֆլեյտան հիմնականում պատրաստվում է հատուկ ֆլեյտա պատրաստողների կողմից։ Այն պատրաստվում է մետաղից և իր քաշով բավական ծանր է։ Ֆլեյտահարը այս ֆլեյտան նվագելու ժամանակ պետք է կանգնած լինի, քանի որ այն երկար է։ Ինչպես և կոնտրալտո ֆլեյտան այն ունի հայերեն "Գ" տառի շրջված տեսքը։ Սովորական համերգային ֆլեյտայից այն ցածր է երկու օկտավա, իսկ կոնտրալտո ֆլեյտայից՝ մեկ օկտավա։ Կոնտրաբաս ֆլեյտայի համար գրվել են բազմաթիվ սոլո և նվագախմբային ստեղծագործություններ։ Այս ֆլեյտան ուշադրության կենտրոնում է հայտնվել հիմանականում ժամանակակից կոմպոզիտորների կողմից։ Սոլո ստեղծագործությունները գրվել են 21-րդ դարում։

Կատեգորիա:Փայտյա փողային գործիքներ
Կատեգորիա:Ֆլեյտաներ
Բորիս Անանև

**Բորիս Գերասիմի Անանև** (, ), ծագումով հայ ռուսական հոգեբան։ Հոգեբանական գիտությունների դոկտոր (1939)։ ԽՍՀՄ մանկավարժության ԳԱ ակադեմիկոս (1968): Նախնիները եղել են Անանյաններ։

## Կենսագրություն
Բորիս Անանևը ծնվել է 1907 թվականի օգոստոսի 1-ին, Վլադիկավկազում։ 1968 թվականին ավարտել է Վլադիկավկազի կապի մանկավարժական ինստիտուտը։    1929-1942 թվականներին աշխատել է Լենինգրադի Ուղեղի ինստիտուտում, 1937 թվականին՝ հոգեբանության բաժանմունքի վարիչ։ 1944 թվականին եղել է Լենինգրադի պետական համալսարանի հոգեբանության ամբիոնի հիմնադիր-վարիչ։ 1967 թվականից եղել է Պետերբուրգի համալսարանի հոգեբանության բաժնի դեկանը։ Հեղինակ է «Զգացողության տեսությունը» (1961), «Մարդն իբրև իմացության առարկա» (1968) և այլ աշխատությունների։

Աշխատությունները վերաբերում են հոգեբանության պատմությանը, զգայությունների ուսումնասիրությանը, զգայական իմացությունից մտածողության անցմանը, ներքին խոսքին, տարիքային, դիֆերենցիալ և կիրառական հոգեբանության հարցերին։

## Երկեր
* Современная Армения: Очерки, 1926, т.л. (Б. Ананьев).  
* Ананьев Б. Г., К. Д. Ушинский, Великий русский психолог, Ленинград, 1946.
* Ананьев Б. Г., Очерки истории русской психологии XVIII-XIX веков. Москва, 1947.
* Օգնություն միջնակարգ դպրոցների հոգեբանության դասատուներին։ Մեթոդական նյութերի ժողովածու, 1950, տիտղթ. (Խմբ.՝ Բ. Գ. Անանև)։  
* Ананьев Б. Г., Человек как предмет познания. Ленинград, 1960. 
* Ананьев Б. Г. Избранные психологические труды, том 1-2, Москва, 1980.
* О проблемах современного человекознания, 2001, т.л. (Б. Г. Ананьев), конц. (Ананьев Борис Герасимович).

## Գրականություն
* Պողոսյան Վ. Վ., Բորիս Գերասիմի Անանև, «Հոգեբանությունը և կյանքը», 2002, № 2:

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Հայ հոգեբաններ
Կատեգորիա:Ռուս հոգեբաններ
Կատեգորիա:Հոգեբանական գիտությունների դոկտորներ
Կատեգորիա:Մանկավարժական գիտությունների դոկտորներ
Արբատի սլաք

**Արբատի սլաք** կամ **Արբատի ցամաքալեզվակ** (, ), նեղ և երկար ցամաքալեզվակ Ղրիմի Ինքնավար Հանրապետության և Խերսոնի մարզի տարածքում, որը կազմված է հիմնականում խեցիվոր նյութերից։ Ցամաքալեզվակը բաժանում է Սիվաշ ծովածոցը Ազովի ծովից։ Երկարությունը ավելին քան 100 կմ, լայնությունը 270 մ-ից մինչև 8 կմ։

Հյուսիսում Արբատի սլաքը բաժանվում է մայրցամաքից նեղ Գենիչեսկի նեղուցով։ Գենիչեսկի նեղուցով Սիվաշ ծովածոցը միանում է Ազովի ծովին։

Վարչական առումով բաժանված է Ղրիմի Ինքնավար Հանրապետության (հարավային մաս) և Խերսոնի մարզի (հյուսիսային մաս) միջև։ Ցամաքալեզվակի տարածքում են գտնվում հետևյալ բնակավայրերը՝ Գենիչեսկայա Գորկա, Պրիոզյորնոե, Սչասլիվցեվո և Ստրելկովոե գյուղերը։

Արբատի սլաքը հանդիսանում է հանգստի վայր։ Ջրի ջերմաստիճանը Ազովի ծովի ծանծաղուտներում ամռանը հասնում է +29&nbsp;°C, իսկ օդը հարուստ է բրոմի և յոդի իոններով։

Արբատի սլաքի հյուսիսային, ավելի բարձրադիր և լայն մասում գոյություն ունեն Չեկրակսկոե և Գենիչեսկոե լճերը, վերջինում արտադրվում է աղ։

Արբատի սլաքի հիմքի մոտ գտնվող ծովածոցը անվանվում է Արբատյան։

## Տես նաև
* Պերեկոպ-Չոնգարսկի օպերացիա (1920)

## Արտաքին հղումներ
* Ուղեցույց Արբատի սլաքով 1978 
* Արբատի սլաք
* Արբատի սլաք 
* Արբատի սլաքով 
* Արբատի սլաք

Կատեգորիա:Ղրիմի թերակղզիներ
Կատեգորիա:Ազովի ծովի ցամաքալեզվակներ
Կատեգորիա:Ուկրաինայի ցամաքալեզվակներ
Կատեգորիա:Բաժանված տարածաշրջաններ
Michael (ալբոմ, Մայքլ Ջեքսոն)

***Michael***-ը Մայքլ Ջեքսոնի ստեղծագործությունների վրա հիմնված առաջին ետմահու թողարկված ալբոմն է։ Այն թողարկվել է 2010 թ.-ի դեկտեմբերի 10-ին Epic Records-ի և Sony Music Entertainment-ի համատեղությամբ։ Այս ալբոմը առաջին թողարկումն է, որը հիմնված է նախորդում չհրապարակված երգերի հիման վրա, վերջին անգամ նոր երգերով լույս տեսած սկավառակը 2001 թ.-ի թողարկված Invincible ալբոմն է։ Ալբոմի ձայնագրմանը նաև մասնակցել են Էյքոնը, 50 Centը և Լենի Կռավիցը։

Ալբոմից տարանջատվել են 4 սինգլ՝ "Hold My Hand", թողարկված 2010 թ.-ի նոյեմբերի 15-ին և զբաղեցրած 39-րդ տեղը ''Billboard'' Hot 100 հիթ շքերում, "Hollywood Tonight", թողարկված 2011 թ.-ի փետրվարի 11-ին և Behind the Mask", թողարկված 2011 թ.-ի փետրվարի 21-ին։ "Hold My Hand" երգի հիման վրա ստեղծված տեսահոլովակը Մարկ Փելինգթոնի ղեկավարությամբ, թողարկվել է համաշխարհային տարբերակով 2010 թ.-ի դեկտեմբերի 9-ին։ "Hollywood Tonight"-ի տեսահոլովակը Wayne Isham-ի ղեկավարությամբ թողարկվել է 2011 թ.-ի մարտի 10-ին։ "(I Like) The Way You Love Me" երգը իբրև սինգլ թողարկվել է Կորեայում 2011 թ.-ի հունվարի 18-ին թվային սինգլ Իտալիայում և Չինաստանում ռադիո սինգլ տարբերակներով 2011 թ.-ի հուլիսին։

2010 թ.-ի դեկտեմբերի 10-ին, ալբոմի փիառ-ի համար Անգլիայի Միդլեքս կոմսությունում տեղադրված պլակատը ճանաչվել է ամենամեծը աշխարհում (2,701 մ2) Գինեսի ռեկորդների գրքի կողմից։

## Երգացանկ

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:2010 ալբոմներ
Կատեգորիա:Հետմահու ալբոմներ
Կատեգորիա:Մայքլ Ջեքսոնի ալբոմներ
Pred da se razdeni

**Pred da se razdeni** (մակեդոներենից թարգմանած՝ նշանակում է *Արևածագից առաջ*), մակեդոնացի երգիչներ Էսմա Ռեջեպովայի և Վլատկո Լոզանոսկիի երգը, որով ներկայացրել են Մակեդոնիան Եվրատեսիլ 2013 երգի մրցույթում։ Երգի խոսքերի և երաժշտության հեղինակներն են՝ Լազար Չվետովսկին և Դարկո Դիմիտրովը։

Երգը մրցույթի կիսաեզրափակիչ փուլում զբաղեցրել է 16-րդ հորիզոնականը 28 միավորով։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:2013 երգեր
Կատեգորիա:2013 սինգլներ
Կատեգորիա:Եվրատեսիլ 2013 երգի մրցույթի երգեր
Zee TV

**Zee TV**, հնդկական հեռուստաալիք «Zee Network» հեռուստացանցի կազմում, որը պատկանում է Essel Group մեդիախմբին։ Հինդի լեզվով առաջին կաբելային հեռուստաալիքն է Հնդկաստանում։ Հեռուստակենտրոնը գտնվում է Մումբայ քաղաքում։ Hera84akvwum 1 1992 թվականի հոկտեմբերի 2-ից։ Հեռուստաալիքի լսարանը ընդգրկում է մոտ 650 միլիոն դիտորդ աշխարհի շուրջ 168 երկրներում։ Հեռարձակումը իրականացվում է հինդիլեզվով։ Հնդկաստանի ամենապահանջված ժամանցային հեռուստաալիքների եռյակում է, «Star» և «Colors» հեռուստաալիքների հետ համատեղ, և ամենադիտվողն է Պենջաբ և Մահարաշտրա նահանգներում։

Հեռուստաալիքը հիմնականում ցուցադրում է սեփական արտադրության կամ իր կողմից պատվիրված հեռուստահաղորդումներ, բացառուցյամբ Բոլլիվուդյան ֆիլմերից։

Հայաստանում հեռուստաալիքը հասանելի է արբանյակային տիրույթներում (Intelsat 15 և Express АМ3), ուր հեռարձակվում է հեռուստաալիքի Ռուսաստանյան տարբերակը։

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Պաշտոնական կայք 
* Zee TV Ռուսաստան  
* Zee TV Ասիա  
* Պաշտոնական վիդեոալիքը ՅուԹյուբ կայքում

Կատեգորիա:Հնդկաստանի հեռուստաընկերություններ
Կատեգորիա:Ռուսալեզու հեռուստաալիքներ
Էմմի (մրցանակաբաշխություն)

**«Էմմի մրցանակ»** կամ պարզապես «**Էմմի**» (), ամերիկյան հեռուստատեսային մրցանակաբաշխություն. «Էմմին» համարվում է «Օսկար» (կինոյում), «Գրեմմի» (երաժշտության բնագավառում) և «Թոնի» (թատերական արվեստում) մրցանակների համարժեքը հեռուստատեսության բնագավառում։

Մրցանակաբաշխությունը ներկայացնում են երեք կազմակերպություններ.
* Ամերիկյան հեռուստատեսային ակադեմիա () շնորհում է մրցանակներ բոլոր հեռուստատեսային հաղորդումներին, բացի սպորտայիններից։
* Ամերիկյան ազգային հեռուստատեսային ակադեմիա () շնորհում է մրցանակներ առավոտյան, սպորտային, լրատվական և փաստագրական հաղորդումներին։
* Միջազգային հեռուստատեսային ակադեմիա () շնորհում է մրցանակներ հեռուստատեսային հաղորդումներին, որոնք թողարկվել և հեռարձակվում են ԱՄՆ տարածքից դուրս։

«Էմմի» մրցանակաբաշխության շրջանակներում կատարվում է հետևյալ միջոցառումները.
* **Պրայմ-թայմ Էմմի մրցանակաբաշխությունը** (), գլխավոր մրցանակ։ Սովորաբար շնորհվում է սեպտեմբերի կեսին։ Մինչև 1972 թվականը այն կրում էր «Էմմի» մրցանակ անվանումը ()։
* **«Էմմի» առավոտյան մրցանակ** (). Շնորհվում է սկսած 1972 թվականից։
* **«Էմմի» սպորտային մրցանակ** (). Շնորհվում է գարնանը։
* **«Էմմի» տեխնիկական մրցանակ** ()
* **«Էմմի» շրջանային մրցանակ** - Շնորհվում է ԱՄՆ-ի 12 տարբեր շրջաններում։
* **«Էմմի» միջազգային մրցանակ** - Շնորհվում է նոյեմբերին։
* և այլ մրցանակներ։

ԱՄՆ-ից դուրս ավելի հայտնի է երեկոյան «Էմմին»։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Կինոմրցանակներ
Էկլիզի-Բուրուն

**Էկլիզի-Բուրուն** (, ), Չատիր-Դաղի սարահարթի ամենաբարձր լեռնագագաթը (1527 մ)։ Լեռան անվանումը ունի խառը հունա-թուրքական ծագում և թարգմանվում է որպես «Եկեղեցական հրվանդան» (*εκκλησıα*  - «եկեղեցի» թարգմանված հունարենից, *burun*  - «հրվանդան» թարգմանված ղրիմի թաթարերենից)։ Լեռան վրա են գտնվում համարյա ամբողջովին ավերված հունական եկեղեցու ավերակները, այն կոչվում էր Պանագիա (Παναγıα  - «Օրհնված»), այստեղ տեղի հույները բարձրանում էին տարին մի անգամ աղոթքների համար։ Պոտյոմկինի կողմից քրիստոնեաների Ղրիմից վերաբնակեցումից հետո 1778 թվականին, եկեղեցին թողնվել է և ժամանակի հետ ավերվել, ինչպես և թերակղզու վրա գտնվող բազմաթիվ եկեղեցիներ։

Էկլիզի-Բուրունի տակ Այ-Չոկրակ բնավայրում հայտնաբերվել են միջնադարյան պաշտպանական կառույցի հետքեր։ Հարավային ափեզրի պաշտպանության նպատակով, բյուզանդական Հուստինիանոս Ա-ի կողմից մ.թ. VI դարում կառուցվում էին պաշտպանական պարիսպներ։ Հնարավոր է, որ այս պարիսպի մնացորդները պատկանում էին բյուզանդացիների կողմից կառուցված պաշտպանական համակարգին։ Այս պատը գտնվում էր դեպի ծովը տանող հինավուրց ճանապարհներից մեկի վրա, այնտեղ, որտեղ կառուցված էր մերծովյան Ալուստոն ամրոցը (ժամանակակից Ալուշտա)։

Լեռան գագաթից ոչ հեռու, 1500 մետր ծովի մակերևույթից բարձրության վրա գտնվում է Ղրիմի ամենաբարձր քարանձավը՝ Էկլիզի-Կոբան։

## Արտաքին հղումներ
* Գագաթի լուսանկարներ 
* Էկլիզի-Կոբա քարանձավի մասին

Կատեգորիա:Ղրիմի լեռներ
Կատեգորիա:Ուկրաինայի լեռներ
Զեյտին-Կոշ

**Զեյտին-Կոշ**, *Բալիկ-Կաշին-Կայասի* (թարգմանաբար՝ «զեյթուն լեռ»), լեռնագագաթ Ղրիմի լեռների հիմնական լեռնաշղթայի կենտրոնական մասում, Ղրիմի լեռների բարձրությամբ երրորդ գագաթը, տեղաբաշխված է Բաբուգան-Յայլայի հարավարևելյան ստորոտներում։

Բարձրությունը ծովի մակերևույթից 1534 մ է (11 մ ցածր քան Ռոման-Կոշը)։ Գագաթը լերկ կոնաձև է, զառիվայր լանջերով, հարավից և արևելքից շրջապատում են ցցված ժայռեր։ Անվանումը առաջացել է ղրիմի թաթարերեն *զեյտին* - ձիթապտուղ բառից։

Լեռը կազմված է կրաքարերից։ Աճում են լեռնային-մարգագետնային-տափաստանային բույսեր։ Զեյտին-Կոշը գտնվում է Ղրիմի բնության արգելոցի տարածքում։ Պաշտոնապես արգելոց մուտքը արգելվում է։

## Արտաքին հղումներ
* Ղրիմի առցանց քարտեզ
* Ղրիմի առցանց տոպոգրաֆիկ քարտեզ 
* Զեյտին-Կոշ լուսանկարներ  Кримській стежинці  կայքում

Կատեգորիա:Ղրիմի լեռներ
Կատեգորիա:Ուկրաինայի լեռներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի լեռներ
Բումերանգ (հեռուստաալիք)

**Boomerang**, ամերիկյան մանկական հեռուստաալիք Cartoon Network հեռուստացանցի կազմում. Որպես ինքնուրույն արբանյակային հեռուստաալիք հեռարձակվում է 2000 թվականի ապրիլի 1-ից։ Գործում է հեռուստաալիքի բրիտանական, ավստրալիական, գերմանական, իսպանական, ֆրանսիական, բրազիլական և լեհական տարբերակները։

## Պաշտոնական կայք
* Պաշտոնական կայք  
* Բրիտանական կայք 

Կատեգորիա:Ամերիկյան հեռուստաընկերություններ
Կատեգորիա:Մանկական հեռուստաընկերություններ
Կատեգորիա:Անգլալեզու հեռուստաալիքներ
Կատեգորիա:Գերմանալեզու հեռուստաալիքներ
Կատեգորիա:Իսպանալեզու հեռուստաալիքներ
Կատեգորիա:Իտալալեզու հեռուստաալիքներ
Կատեգորիա:Լեհալեզու հեռուստաալիքներ
Կատեգորիա:Ռուսալեզու հեռուստաալիքներ
Կատեգորիա:Ֆրանսալեզու հեռուստաալիքներ
Անգարա-Բուրուն

**Անգարա-Բուրուն**, լեռնագագաթ Ղրիմի լեռների հիմնական լեռնաշղթայի կենտրոնական մասում, տեղաբաշխված է Չատիր-Դաղ զանգվածի արևելյան մասում, Վերին Կուտուզովկա ավանից (Ալուշտա) 6 կմ հյուսիս-արևմուտք։

Գագաթը կոնաձև է, զառիվայր հարավային և արևմտյան լանջերով, արևելյան մասը զառիվեր ժայռոտ պատեր են, որոնք իջնում են մինչև անտառոտ ստորոտները։

Բարձրությունը ծովի մակերևույթից 1453 մ է։ Կազմված է կրաքարերից։ Ստորոտներին հաճարենու անտառներ են, գագաթային մասը ծածկված է լեռնային մարգագետիններով։

Անվանումը ծագում է Անգարա գետից, որն էլ իր հերթին ծագում է թուրքերեն *անգարա* - «ճեղք», «ձոր», «կիրճ» բառից։

## Անգարա-Բուրուն լեռան մոտ գտնվող հայտնի վայրեր
* Գեղձիի ձոր - ոչ մեծ կիրճ Անգարա-Բուրունի գագաթից հյուսիս, Չատիր-Դաղի հարավային լանջերին։ Մի մասում աճում են գեղձիներ։
* Հաճարենիների բացատ - զբոսաշրջիկական կայանատեղի Անգարա-Բուրունի ստորոտում, գագաթից հարավ-արևելք։
* Դպրոցական բացատ - զբոսաշրջային կայանատեղի Անգարա-Բուրունի ստորոտում, գագաթից հարավ։

## Տես նաև
* Շաքարագլուխ (Ղրիմ, Անգարա-Բուրուն)

## Պատկերասրահ

Ангара-Бурун2.JPG|Անգարա-Բուրուն լեռը, տեսարան հարավից
Ангар-Бурун і Цукрова голівка.JPG|Անգարա-Բուրուն և Շաքարագլուխ լեռները, տեսարան հյուսիսից
Ангар-Бурун11.JPG|Անգարա-Բուրուն լեռնագագաթը, 2012 թ.
Anghar-Burun.jpeg|Անգարա-Բուրուն և Շաքարագլուխ լեռները Անգարայի լեռնանցքից։
Бук.JPG‎|Գեղձիի ձոր։


## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Ղրիմի լեռներ
Կատեգորիա:Ուկրաինայի լեռներ
Կրիվայա ցամաքալեզվակ

**Կրիվայա ցամաքալեզվակ** (թարգմանաբար՝ *Կեռ ցամաքալեզվակ*, ), լվացվող ավազային ցամաքալեզվակ, գտնվում է Ազովի ծովի հյուսիսարևելյան, ուկրաինական ափին։

Մտնում է Դոնեցկի մարզի տարածքի մեջ։ Գտնվում է Մարիուպոլ քաղաքից մոտ 50 կմ և Բելոսարայսկի ցամաքալեզվակից մոտ 100 կմ հեռավորության վրա։ Ցամաքալեզվակը ծովի մեջ է ձգվում 9 կմ, ձևով հիշեցնում է կեռ թուր։ Նրա արևելյան մասը ունի բավականին զառիվեր լանջեր, արևմտյան կողմից գտնվում են փոքր ծոցեր, որտեղ աճել են եղեգներ և ջրիմուռներ։

Կատեգորիա:Ազովի ծովի ցամաքալեզվակներ
Կատեգորիա:Ուկրաինայի ցամաքալեզվակներ
L'Essenziale

**«L'essenziale»** (*Էական*), իտալացի երգիչ Մարկո Մենգոնիի երգն է, որով ներկայացրել է Իտալիան Եվրատեսիլ 2013 երգի մրցույթում։ Երգի հեղինակներն են Մարկո Մենգոնի, Ռոբերտո Կազալինո, Ֆրանչեսկո դե Բենեդետիս։

Երգը մրցույթում զբաղեցրել է 7-րդ հորիզոնականը 126 միավորով։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:2013 երգեր
Կատեգորիա:2013 սինգլներ
Կատեգորիա:Եվրատեսիլ 2013 երգի մրցույթի երգեր
ՆՏՎ Պլյուս

**ՆՏՎ Պլյուս** (), արբանյակային հեռուստատեսության առաջին օպերատորը Ռուսաստանում, հիմնվել է 1996 թվականին Վլադիմիր Գուսինկու կողմից։

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Պաշտոնական կայք 
* ՆՏՎ Պլյուս Ուկրաինա  

Կատեգորիա:ՆՏՎ Պլյուս
Օբիտոչնայա ցամաքալեզվակ

**Օբիտոչնայա ցամաքալեզվակ** (), ավազային ցամաքալեզվակ Ազովի ծովի հյուսիսային ափին, Ուկրաինայի Զապորոժիեի մարզի տարածքում։ Շովի մեջ է ձգվում 30 կմ-ով Օբիտոչնի, Բերդյանսկի ծովածոցերի միջև։ Կազմված է ավազներից և խեցիներից։ Ձևավորվել է Օբիտոչնայա գետի բերածոների հաշվին։ Այս ցածրադիր ցամաքալեզվակը ծածկված է խոտով։ Արևմտյան ափը կտրտված է, կան մի քանի ծովախորշեր, այն ցածրադիր։

Ցամաքալեզվակի արևմտյան ափի դիմաց, մոտավորապես միջին մասում, գտնվում են ղամիշով ծածկված մի քանի կղզյակներ։

Հատակը հիմնականում խեցիներ են, կամ ավազ խեցիների հետ։

1920 թվականի սեպտեմբերի 15-ին Օբիտոչնայա ցամաքալեզվակի մոտ տեղի է ունեցել ծովային ճակատամարտ կարմիր և սպիտակ նավատորմերի միջև։

Կատեգորիա:Ազովի ծովի ցամաքալեզվակներ
Կատեգորիա:Ուկրաինայի ցամաքալեզվակներ
Նյու Դելիի Հեռուստատեսություն

**New Delhi Television Limited (NDTV)**, հնդկական մասնավոր հեռուստաընկերություն, հիմնվել է 1988 թվականին Փրանոյ Ռոյի կողմից, որը ներկայումս զբաղեցնում է NDTV Group մեդիախմբի տնօրենի պաշտոնը։ Համարվում է Հնդկաստանի խոշորագույն հեռուստաընկերություններից մեկը, մասնաճյուղեր ունի Հնդկաստանի 23 քաղաքներում։ 2012 թվականին հեռուստաընկերության շահույթը կազմել է 90,27 միլիոն ԱՄՆ դոլար։ Ընկերության հիմքն են համարվում համազգային երեք հեռուստաալիքները՝ NDTV 24x7 (անգլերեն), NDTV India (հինդի) և NDTV Profit :

## NDTV Group հեռուստաալիքներ
* NDTV 24x7 – լրատվական հեռուստաալիք անգլերեն լեզվով
* NDTV India – լրատվական հեռուստաալիք հինդի լեզվով
* NDTV Profit – բիզնեսի նորություններ
* NDTV Good Times – հասարակական ուղղվածության հեռուստաալիք
* NDTV Hindu - անգլերեն լեզվով հեռուստաալիք

### Միջազգային
* ATN NDTV 24x7
* NDTV Worldwide

## Արտաքին հղումներ
* Պաշտոնական կայք 
* NDTV Worldwide 
* NDTV Worldwide 

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Հնդկաստանի հեռուստաընկերություններ
Կատեգորիա:Մեդիաընկերություններ
Մարկո Բորիելլո

**Մարկո Բորիելլո** (, ), Իտալացի ֆուտբոլիստ, հարձակվող։ Իտալիայի հավաքականի նախկին ֆուտբոլիստ, հռոմեական Ռոմայից վարձավճարով հանդես է գալիս Ջենոայում։

## Սերիա A-ի խաղերի վիճակագրություն

## Նվաճումներ
* Սերիա A-ի հաղթող՝ 2005/06

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:1982 ծնունդներ
Կատեգորիա:Անգլիայի լեգեոներ ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Իտալացի ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Իտալիայի հավաքականի ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Հունիսի 18 ծնունդներ
Կատեգորիա:Միլանի ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Յուվենտուսի ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Պրեմիեր Լիգայի ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Ռոմայի ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Տղամարդկանց ֆուտբոլի հարձակվողներ
Կատեգորիա:Էմպոլիի ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Ջենոայի ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Սամպդորիայի ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Ատալանտայի ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Ռեջինայի ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Վեստ Հեմ Յունայթեդի ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Կալյարիի ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Կարպիի ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Տրիեստինայի ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Տրևիզոյի ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:ՍՊԱԼ-ի ֆուտբոլիստներ
Դետսկի միր (հեռուստաալիք)

**Դետսկի միր** (), Ռուսաստանում հիմնված առաջին մանկական հեռուստաալիք, հեռարձակվում է 1997 թվականի նոյեմբերի 29-ից։ 2001 թվականից պատկանում է «RTVi» հեռուստաընկերությանը։ Հեռուստաալիքը ներկայացնում է ԽՍՀՄ արտադրած մուլտֆիլմեր, մանկական ֆիլմեր, հեռուստահեքիաթներ և այլ մանկական ուղղվածության հաղորդումներ։

## Տես նաև
* Տելեկլուբ

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Ռուսաստանի հեռուստաընկերություններ
Կատեգորիա:Մանկական հեռուստաընկերություններ
Կատեգորիա:Ռուսալեզու հեռուստաալիքներ
Ալյոնա Մուն

**Ալյոնա Մուն** (ռումիներեն` *Aliona Munteanu*, ), մոլդովացի երգչուհի, ով 2013 թվականի մայիսին «O mie» երգով ներկայացրել է Մոլդովան Եվրատեսիլ 2013 երգի մրցույթում և եզրափակիչ փուլում զբաղեցրել է 11-րդ հորիզոնականը։

## Կարիերա
2010 թվականին Ալյոնա Մունը մասնակցել է «Աստղերի ֆաբրիկա 2» ազգային երաժշտական շոուին, որտեղ զբաղեցրել է 3-րդ հորիզոնականը։ «Աստղերի ֆաբրիկա 2» ազգային երաժշտական շոուին մասնակցելուց հետո ստեղծել է «Thumbs Up» խումբը։ 2012 թվականին Բաքվում ելույթ է ունեցել «Եվրատեսիլ 2012» երգի մրցույթում, որպես Պաշա Պարֆենիի բեք-վոկալիստ, որը «Lautar» երգով զբաղեցրել է 11-րդ հորիզոնականը։

### Եվրատեսիլ 2013
2013 թվականի մայիսի 14-ին Մալմյոյում կայացած Եվրատեսիլի առաջին կիսաեզրափակչում Ուկրաինայի, Իռլանդիայի, Ռուսաստանի, Բելառուսի, Լիտվայի, Էստոնիայի, Նիդեռլանդների, Բելգիայի և Դանիայի ներկայացուիչների հետ միասին դուրս է եկել եզրափակիչ։

2013 թվականի մայիսի 18-ին կայացած մրցույթի եզրափակիչում Ալյոնա Մունը հանդես է եկել 3-րդ համարի ներքո՝ Լիտվիայի մասնակցից հետո։ Արդյունքում Ալյոնան զբաղեցրել է 11-րդ հորիզոնականը (Մոլդովան գրավել է նույն հորիզոնականը 2012 թվականին, երբ այն ներկայացնում էր Ալյոնայի պրոդյուսեր, կոմպոզիտոր և դաշնակահար՝ Պաշա Պարֆենին)։

Մինչ ժյուրին կհասցներ հայտարարել Մոլդովայի ներկայացուցչի անունը, երգչուհուն մեղադրել են բանագողության մեջ։ Պարզվում է, որ Ալյոնա Մունի հանդերձանքը հիշեցնում է ամերիկացի երգչուհի Քերի Անդերվուդի զգեստը, որով երգչուհին «Գրեմմի» արարողության ժամանակ տարբեր նկարներում է հայտնվել։

### Եվրատեսիլից հետո
2014 թվականին Ալյոնան եղել է «Vocea României» նախագծի և «Ձայն» հեռուստաշոուի ռումինական տարբերակի մասնակից, որտեղ զբաղեցրել է չորրորդ հորիզոնականը։

## Տեսահոլովակներ
* Aliona Moon — O mie — Eurovision 2013 Moldova (official video)
* Aliona Moon — Loc pentru dragoste (official video)

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:1989 ծնունդներ
Կատեգորիա:21-րդ դարի երգչուհիներ
Կատեգորիա:«The Voice» հեռուստաշոուի մասնակիցներ
Կատեգորիա:Եվրատեսիլ 2013 երգի մրցույթի մասնակիցներ
Կատեգորիա:Մայիսի 25 ծնունդներ
Կատեգորիա:Մոլդովացի երգիչներ
Մատչ Իգրա

**Մատչ Իգրա** () (նախկինում հայտնի էր 2012-2016 թթ․-ին՝ որպես **Սպորտ** ()), ռուսական պետական հեռուստաալիք՝ սպորտային ուղղվածությամբ։ Գտնվում է ՎԳՏՌԿ մեդիահոլդինգի կազմում։ Հեռուստաալիքը եթեր է հեռարձակվում 2011 թվականի ապրիլի 4-ի 12։ 00-ից։ 2015 թվականի հոկտեմբերին անցել է «Գազպրոմ-Մեդիա Հոլդինգ» ԲԲԸ վերահսկողության ներքո։ 2016 թվականի հունվարի 25-ին անունը փոխվեց Մատչ Իգրա։

## Պատկերանիշներ

Պատկեր:Logo of Sport (Russian TV channel, 2011).jpg|Սպորտ պատկերանիշը (2012-2016)


Կատեգորիա:Ռուսաստանի հեռուստաընկերություններ
Կատեգորիա:Ռուսալեզու հեռուստաալիքներ
Կատեգորիա:ՎԳՏՌԿ
Կատեգորիա:Մարզական հեռուստաընկերություններ
Կատեգորիա:2011 հիմնադրումներ Ռուսաստանում
Առաջին ազգային (Ուկրաինա)

**Առաջին ազգային** (), Ուկրաինական ազգային հեռուստաալիք, հեռարձակվում է առաջին մետրային հաճախականությամբ։ Հեռուստաալիքի շենքը գտնվում է Կիևում, և հանդիսանում է Եվրոպայի խոշորագույն հեռուստակենտրոններից։
Հեռուստաալիքի գլխավոր տնօրենն է Եգոր Բենկենդորֆը։

Հեռուստաալիքի առաջին փորձնական եթերը կատարվել է 1939 թվականի փետրվարի 1-ին՝ 40 րոպե տևողությամբ։ 1951 թվականին մեկնարկեց Կիևի հեռուստակենտրոնը «Վելիկա զագրավա» ֆիլմի ցուցադրությամբ, իսկ Կիևյան հեռուստատեսությունը պարբերական եթեր սկսեց դուրս գալ 1956 թվականի նոյեմբերից։

1965 թ. հունվարի 20-ից հեռուստաէկրաններին հայտնվեց «ՈՒՏ» պատկերանիշը, ինչը խորհրդանշում էր Ուկրաինայի համահանրապետական հեռուստատեսության սկիզբը։ Այդ ժամանակից շաբաթվա ընթացքում հեռարձակվում էր 200 եթերաժամ։ 1969 թվականից սկսեց գունավոր հեռարձակումը։ 1972 թ. մարտի 6-ից սկսեց հեռարձակվել Ուկրաինայի հեռուստատեսության երկրորդ ծրագիրը (ՈՒՏ 2)։

Ներկայում հեռուստաալիքի ծածկույթը հասանելի է Ուկրաինայի 97 % տարածում։

2002 թվականից սկսել է միջազգային արբանյակային հեռարձակումը։

2005 թվականի արդյունքներով հեռուստաալիքի բաժինը ուկրաինական հեռուստաշուկայում կազմել է 2 %, Ուկրաինայում հեռարձակվեղ հեռուստաալիքների շարքում զբաղեցնելով 9-րդ տեղը։

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Պաշտոնական կայք  

Կատեգորիա:Ուկրաինայի հեռուստաընկերություններ
Կատեգորիա:Ուկրաինալեզու հեռուստաալիքներ
Մատչ Արենա

**Մատչ Արենա** () (նախկինում հայտնի էր 2010-2016 թթ․-ին՝ որպես **Սպորտ-1** ()), ռուսական սպորտային ուղղվածությամբ հեռուստաալիք ՎԳՏՌԿ պետական մեդիահոլդինգի կազմում։ իսկ 2011 թ. օգոստոսի 13-ից անցել շուրջօրյա հեռարձակման։ Հեռարձակվում է կաբելային և արբանյակային տիրույթներում։ Ավելի ուշ ալիքը ձեռք է բերվել «Գազպրոմ Մեդիա» ընկերության կողմից և վերանվանվել Մատչ Արենա։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Ռուսաստանի հեռուստաընկերություններ
Կատեգորիա:ՎԳՏՌԿ
Կատեգորիա:Մարզական հեռուստաընկերություններ
Կատեգորիա:Ռուսալեզու հեռուստաալիքներ
Կատեգորիա:2010 հիմնադրումներ Ռուսաստանում
Մոյա պլանետա

**Մոյա պլանետա** (), ռուսական պետական ՎԳՏՌԿ մեդիաընկերության կողմից հիմնած ուսուցողական հեռուստաալիք։ Ներկայացնում է սեփական արտադրության հաղորդումներ ճանապարհորդությունների, գիտության, պատմության և հանճարեղ մարդկանց մասին։ Հեռարձակվում է 2009 թվականի նոյեմբերի 1-ից կաբելային և արբանյակային տիրույթներում։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Ռուսաստանի հեռուստաընկերություններ
Կատեգորիա:Ռուսալեզու հեռուստաալիքներ
Կատեգորիա:Ուսուցողական հեռուստաընկերություններ
Կատեգորիա:ՎԳՏՌԿ
Դավիթ Սաֆարյան (ըմբիշ)

**Դևիդ Հովիկի Սաֆարյան**, ավելի հայտնի որպես **Դավիթ Սաֆարյան**. ազատ ոճի ըմբշամարտիկ, 66 կգ քաշային կարգ։ Դավիթ Սաֆարյանը ծնվել է Ռուսաստանի Կրասնոդար քաղաքում, 1989 թ. օգոստոսի 1-ին։
2011 թ. Հայաստանի հավաքականի անդամ։ Եվրոպայի պատանեկան առաջնության հաղթող է (2006, 2007), աշխարհի պատանեկան առաջնության հաղթող (2006), երիտասարդների Եվրոպայի և աշխարհի առաջնությունների արծաթե մեդալակիր (2009), Եվրոպայի առաջնության բրոնզե մեդալակիր (2012)։ 2013 թ.

Եվրոպայի առաջնության ոսկե մեդալակիր Թիֆլիս։
2013 թ.

Աշխարհի առաջնության ոսկե մեդալակիր Բուդապեշտ։

2013 թ. դեկտեմբերի 23-ին Հայաստանի Նախագահի հրամանագրով պարգևատրվել է «Հայրենիքին մատուցած ծառայությունների համար» 2-րդ աստիճանի մեդալով։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:1989 ծնունդներ
Կատեգորիա:«Հայրենիքին մատուցած ծառայությունների համար» 2-րդ աստիճանի մեդալակիրներ
Կատեգորիա:Ըմբշամարտի աշխարհի առաջնության մեդալակիրներ
Կատեգորիա:Հայ օլիմպիական ըմբշամարտիկներ
Կատեգորիա:Ռուսահայ ըմբշամարտիկներ
Կատեգորիա:Օգոստոսի 1 ծնունդներ
Սեբաստիան Մլադեն

**Սեբաստիան Մլադեն** (, ), ռումինացի ֆուտբոլիստ, Ռումինիայի մինչև 21 տարեկանների հավաքականի նախկին ֆուտբոլիստ, իտալական Ռոմա ֆուտբալային ակումբի սան, ներկայումս վարձավճարով հանդես է գալիս ռումինական Վիտորուլ ակումբում։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:1991 ծնունդներ
Կատեգորիա:Դեկտեմբերի 11 ծնունդներ
Կատեգորիա:Իտալիայի լեգեոներ ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Ռոմայի ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Ռումինացի ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Տղամարդկանց ֆուտբոլի պաշտպաններ
Պաոլո Ֆրասկատորե

**Պաոլո Ֆրասկատորե** (; ), իտալացի ֆուտբոլիստ, Իտալիայի մինչև 21 տարեկանների հավաքականի և իտալական «Ռոմա» ֆուտբալային ակումբի սան, 2012-2013 թվականներին վարձավճարով հանդես է եկել Սերիա B-ն ներկայացնող «Սասուոլո» ակումբում։ 2013-2014 մրցաշրջանում խաղացել է Սերիա B-ի «Ռեջինա», այնուհետև «Պեսկարա» թիմերում։ 2014 թվականից խաղում է «Պիստոիեզե» թիմում։

## Աղբյուրներ
* Պաոլո Ֆրասկատորեն football.it կայքում
* Խաղերի վիճակագրությունը 

Կատեգորիա:1992 ծնունդներ
Կատեգորիա:Իտալացի ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Ռոմայի ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Տղամարդկանց ֆուտբոլի պաշտպաններ
Կատեգորիա:Փետրվարի 4 ծնունդներ
Կատեգորիա:Տերնանայի ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Սասուոլոյի ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Կարպիի ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Ռեջինայի ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Պադովայի ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Պեսկարայի ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Ավելինոյի ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Տրիեստինայի ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Բենևենտոյի ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Սալեռնիտանայի ֆուտբոլիստներ
Ստեֆանո Սաբելլի

**Ստեֆանո Սաբելլի** (, ծնվել է 1993 թվականի հունվարի 13-ին Հռոմում), իտալացի ֆուտբոլիստ, Իտալիայի մինչև 21 տարեկանների հավաքականի և իտալական Բարի ֆուտբալային ակումբի պաշտպան։

## Արտաքին հղումներ
* UEFA
* FIGC  
* Պրոֆիլը Սերիա B-ում 
## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Իտալացի ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Ռոմայի ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Տղամարդկանց ֆուտբոլի պաշտպաններ
Ուկրաինայի ազգային ծառ

[մինի|Ուկրաինայի ազգային ծառերից մեկը՝ [Մաքսիմ Ժելեզնյակի կաղնին]]
**Ուկրաինայի ազգային ծառ** (), կոչում է, որը տրվել է 2010 թվականին Ուկրաինայի ամենահայտնի և ճանաչված 17 ծառերին։ Նախկինում այս ծառերից շատերը պետության հովանավորության ներքո էին, որպես բուսաբանական հուշարձաններ և հաշվառված էին Ուկրաինայի բնության արգելոցներ հիմնադրամում։

## Մրցույթը
2009 թվականի դեկտեմբերի 8-ին Ուկրաինայի Շրջակա միջավայրի նախարարարի հրամանով և Կիևի բնապահպանա-մշակութային կենտրոնի նախաձեռնությամբ հաստատվեց Ուկրաինայի ազգային ծառ որոշող մրցույթը։ Ըստ մրցույթի կանոնների Ուկրաինայի ցանկացած քաղաքացի կամ կազմակերպություն կարող էր թեկնածու առաջադրել և մասնակցել ընտրությանը։

Որոշվեցին չորս անվանակարգ՝
* **ամենահին ծառեր**, անվանակարգում մասնակցում էին 9 ծառ 300 տարեկանից մեծ (Պյոտր Մագիլայի շագանակենին) և մինչև 2000 տարեկան (Նիկիտինսկի բուսաբանական այգու ձիթենին),
* **հիշատակի ծառեր**, 10 ծառ, որոնք կապված են հայտնի մարդկանց կյանքի և հիշատակի հետ,
* **պատմական ծառեր**, 8 ծառ, որոնք կապված են պատմական իրադարձությունների հետ, կամ պատմական խորհրդանիշներ են,
* **գեղագիտական արժեք ներկայացնող ծառեր**, 8 ծառ։
Մրցույթը կայացավ 2010 թվականի փետրվարից մինչև հուլիսի 1-ը, հուլիսի 6-ին համաձայն մրցույթի արդյունքների հրապարակվեց Ուկրաինայի Շրջակա միջավայրի նախարարարի հրամանը 17 ծառի «Ուկրաինայի ազգային ծառ» կոչումը շնորհելու մասին։

2010 թվականի հուլիսի 13-ին Կիևի կենդանաբանական այգում տեղի ունեցած «Ուկրաինայի ազգային ծառերի» շնորհահանդեսի ժամանակ ներկա էին ավելի քան 40 ուկրաինական և արտասահմանյան լրագրողներ, իրադարձությունը լուսաբանում էին 14 հեռուստաալիք։ Շնորհանդեսից հետո մասնակիցները այցելեցին Կիևի Գրյունեվալդի կաղնուն, որը պատվավոր կոչմանը արժանացած ծառերից մեկն էր։

2010 թվականի սեպտեմբերի 1-ին տեղի ունեցավ «Ուկրաինայի ազգային ծառ» կոչման առաջին մրցանակաբաշխությունը։

## Արտաքին հղումներ
* 
* 
* 
* 
* 
* 

Կատեգորիա:Հայտնի ծառեր
Մոսկվա 24

**Մոսկվա 24** (), ռուսական պետական հեռուստաալիք՝ լրատվական ուղղվածությամբ։ Հիմնվել է Համառուսաստանյան պետական հեռուստառադիոընկերություն կողմից Մոսկվայի քաղաքապետ Սերգեյ Սոբյանինի առաջարկությամբ։ Հեռարձակվում է 2011 թվականի սեպտեմբերի 5-ից լուծարված «Ստոլիցա» հեռուստաալիքի հաճախականությամբ։ Հեռուստաալիքի հիմնական նպատակն է հեռուստադիտողներին օպերատիվ կարգով տեղեկացնել Մոսկվայում իրավիճակի մասին՝ քաղաքային իրադարձություններից մինչ ճանապարհների խցանումներն ու եղանակի տեսությունը։

## Արտաքին հղումներ
*m24.ru Պաշտոնական կայք 
*Արցանց հեռարձակում  

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Ռուսաստանի հեռուստաընկերություններ
Կատեգորիա:Ռուսալեզու հեռուստաալիքներ
Կատեգորիա:Լրատվական հեռուստաընկերություններ
Կատեգորիա:ՎԳՏՌԿ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի հեռուստաալիքներ
Կատեգորիա:2011 հիմնադրումներ Ռուսաստանում
CCTV-3

**CCTV-3**, Չինաստանի կենտրոնական հեռուստատեսության երրորդ ազգային հեռուստաալիք։ Հեռարձակվում է 1969 թվականից։ Հասանելի է Չինաստանի ողջ տարածքում, նաև Հոնկոնգ և Մակաու քաղաքներում։ 1995 թվականի նոյեմբերի 30-ից ունի մշակութային և արվեստային ուղղվածություն։

## Արտաքին հղումներ
* Պաշտոնական կայք 
* Արցանց հեռարձակում 

Կատեգորիա:Չինալեզու հեռուստաալիքներ
Կատեգորիա:Չինաստանի հեռուստաընկերություններ
CCTV-4

**CCTV-4** ( - *Zhong Guo Zhpng Yang Dian Shi Tai Zhong Wen Guo Ji Pin Dao*), Չինաստանի կենտրոնական հեռուստատեսության միջազգային արբանյակային հեռարձակմամբ ազգային հեռուստաալիք։ Հեռարձակվում է 1992 թվականի հոկտեմբերի 1-ից, արբանյակային հեռարձակմամբ հասանելի է ամբողջ աշխարհում։ Միջազգային հեռարձակումը իրականացվում է երեք տարբերակով՝ Ասիայի, Եվրոպայի և Ամերիկայի համար։ Հեռուստաալիքը ներկայացնում CCTV այլ հեռուստաալիքների լավագույն արտադրանքը՝ լրատվական, վավերագրական, երաժշտական և մանկական հաղորդումներ, հեռուստասերիալներ, մարզական հանդիպումներ, մուլտֆիմներ։

## Արտաքին հղումներ
* CCTV-4 Asia 
* CCTV-4 Europe  
* CCTV-4 America  
* CCTV-4 Europe արցանց հեռարձակում 

Կատեգորիա:Չինալեզու հեռուստաալիքներ
Կատեգորիա:Չինաստանի հեռուստաընկերություններ
CCTV-5

**CCTV-5**, Չինաստանի կենտրոնական հեռուստատեսության մարզական ուղղվածության հեռուստաալիք։ Հեռարձակումը սկսել է 1995 թվականի հունվարի 1-ից, իրականացնում է շուրջօրյա եթեր և հասանելի է Չինաստանի ողջ տարածքում։ Ներկայացնում է Չինաստանի և միջազգային տարբեր մարզատեսակների հանդիպումներ։

## Արտաքին հղումներ
* Պաշտոնական կայք 
* Արցանց հեռարձակում  
* Արցանց հեռարձակում  

Կատեգորիա:Չինաստանի հեռուստաընկերություններ
Կատեգորիա:Մարզական հեռուստաընկերություններ
Կատեգորիա:Չինալեզու հեռուստաալիքներ
ICTV

**ICTV** (), Ուկրաինայի համազգային հեռուստաընկերություն։ Հեռուստաալիքը հիմնվել է 1992 թվականի հունիսի 15-ին։ 2000 թվականից իրականացնում է շուրջօրյա եթեր։ 2008 թվականի դրությամբ հեռուստաալիքի ծածկույթը հասանելի էր Ուկրաինայի բնակչության 60 %-ին, և այդ ցուցանիշով զբաղեցրել է 4-րդ տեղը։ 2012 թվականին լսարանը կազմել է 8,38 %, իսկ 2012-ին՝ 11,14%։ Հեռուստաալիքը նախատեսված է 25-45 տարեկատ հեռուստադիտողների համար։ Հեռուստաալիքը գտնվում է StarLightMedia մեդիախմբի կազմում։ Հեռուստաալիքի սեփականատերն է մեծահարուստ գործարար Վիկտոր Պինչուկը։

## Լոգոն
Հեռուստաալիքը փոխել է 6 տարբերանշան։ Ներկայիսը 7-րդն է անընդմեջ։ Գտնվում է վերին ձախ անկյունում։ 2017 թվականի սեպտեմբերի 22-ի դրությամբ լոգոն անհետանում է հայտարարությունների ցուցադրման ժամանակ։ 2000 թվականից ալիքի տարբերակիչ առանձնահատկությունը նարնջագույն գույնն է:

* 1992 թվականի հունիսի 15-ից մինչև 1995 թվականի օգոստոսի 27-ը ալիքի տարբերանշանը դեղին գույնով «ICTV» մակագրությունն էր, որը ցանկացած պարագայում անթափանց էր:
* 1995 թվականի օգոստոսի 28-ից մինչև 2000 թվականի սեպտեմբերի 17-ը ալիքի լոգոն կապույտ և դեղին աստղ էր:
* 2000 թվականի սեպտեմբերի 18-ից մինչև 2003 թվականի օգոստոսի 31-ը ալիքի լոգոն դեղին աստղի տեսքով էր, որի տակ դեղին շերտագիծ էր։
* 2003 թվականի սեպտեմբերի 1-ից մինչև 2005 թվականի հոկտեմբերի 31-ը ալիքի տարբերանշանը նարնջագույն աստղի տեսքով էր, որին հաջորդում էր փոքրատառերով «ictv» նարնջագույն մակագրությունը:
* 2005 թվականի նոյեմբերի 1-ից մինչև 2015 թվականի օգոստոսի 31-ը օգտագործվել է նույն լոգոն, միայն «ICTV» մակագրությունը փոքրացել է և մի փոքր շարժվել դեպի ներքև։
* 2015 թվականի հունիսի 1-ից մինչ օրս տարբերանշանը ծառայում է որպես «ICTV» նարնջագույն մակագրություն՝ 16:9 ձևաչափով: Գտնվում է նաև այնտեղ։
* 2015 թվականի սեպտեմբերի 1-ից մինչև 2017 թվականի սեպտեմբերի 21-ը ալիքի լոգոն նարնջագույն աստղ էր, որի աջ կողմում մեծատառերով գրված էր «ICTV» բառը։
* 2017 թվականի սեպտեմբերի 22-ից մինչ օրս տարբերանշանը ուռուցիկ նարնջագույն աստղ է, որից աջ կողմում պատկերված է «ICTV» մակագրությունը, որի չափը նվազել է մոտավորապես 2 անգամ։

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Պաշտոնական կայք   

Կատեգորիա:Ուկրաինալեզու հեռուստաալիքներ
Կատեգորիա:Ուկրաինայի հեռուստաընկերություններ
Կատեգորիա:Ռուսալեզու հեռուստաալիքներ
5 կանալ

**«5 կանալ»**, Ուկրաինական ազգային լրատվական հեռուստաալիք։ Հիմնվել է 2003 թվականին բրիտանական BBC հեռուստաալիքի հեռարձակման չափանիշներով, լիցենզավորվել Ուկրաինայի հեռուստառադիոյի ազգային խորհրդի կողմից։ Տարբերվում է ամենժամյա լրատվական թողարկումներով և հյուրերի մասնակցությամբ։ Իր պահանջարկությամբ զբաղեցնում է երրորդ տեղը, զիջելով միայն Ինտեր և 1+1 հեռուստաալիքներին։ Հեռուստաալիքը մեծ համբավ ձեռք բերեց 2004 թվականին անցկացվող նախագահական ընտրությունների ժամանակ, միակ հեռուստաալիքն էր, որը նախընտրական եթերաժամ էր հատկացրել ընդիմադիր թեկնածուներին։ Այդ ժամանակ սկսեց շուրջօրյա հեռարձակումը։ 2005 թվականին «5 կանալ»-ը իրեն հայտարարեց որպես «առաջին տեղեկատվական ալիք»` եթերից հանվեցին ֆիլմերը և զվարճալի հաղորդումները, սկսեց ցուցադրել միայն լուրերի թողարկումներ, վերլուծական և հասարակական հաղորդումներ, վավերագրական ֆիլմեր։

Հեռուստաալիքը վերահսկվում է «Էքսպրեսսինֆորմ Ստուդիա», «Cacao and Sugar International» (Բելգիա) և «Տրանսատ-Բրոկ» ընկերությունների կողմից։

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Պաշտոնական կայք 

Կատեգորիա:Ուկրաինայի հեռուստաընկերություններ
Կատեգորիա:Ուկրաինալեզու հեռուստաալիքներ
Կատեգորիա:Լրատվական հեռուստաընկերություններ
CCTV-2

**CCTV-2**, Չինաստանի կենտրոնական հեռուստատեսության երկրորդ ազգային հեռուստաալիք։ Հեռարձակվում է 1963 թվականից։ Հասանելի է Չինաստանի ողջ տարածքում, նաև Հոնկոնգ և Մակաու քաղաքներում։ Մինչ 2009 թվականը ուներ «տնտեսագիտական» ուղղվածություն, 2009 թ. օգոստոսի 24-ից՝ ֆինանսական։ Հեռարձակվում է չինարենի «մանդարին» բարբառով։

## Արտաքին հղումներ
* Պաշտոնական կայք  
* Արցանց հեռարձակում 

Կատեգորիա:Չինալեզու հեռուստաալիքներ
Կատեգորիա:Չինաստանի հեռուստաընկերություններ
Նաշե կինո (հեռուստաալիք)

**Նաշե կինո** (), ռուսական ՆՏՎ Պլյուս մեդիաընկերության կողմից հիմնված առաջին արբանյակային հեռուստաալիքն է։ Ցուցադրում է ԽՍՀՄ ժամանակում նկարահանված գեղարվեստական կինոնկարներ։ Հեռարձակվում է 1996 թվականի սեպտեմբերի 1-ից։

## Արտաքին հղումներ
Պաշտոնական կայք

Կատեգորիա:ՆՏՎ Պլյուս
Կատեգորիա:Ռուսալեզու հեռուստաալիքներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի հեռուստաընկերություններ
Կատեգորիա:Ֆիլմային հեռուստաընկերություններ
Մաաստրիխտի պայմանագիր

**Մաաստրիխտի պայմանագիր** (պաշտոնապես՝ Պայմանագիր Եվրոպական Միության մասին) ստորագրվել է 1992 թ.-ի փետրվարի 7-ին Նիդեռլանդների Մաաստրիխտ քաղաքում, որով ստեղծվել է Եվրոպական Միությունը։

Պայմանագիրն ուժի մեջ է մտել 1993 թ.-ի նոյեմբերի 1-ին։ Պայմանագիրը լուծեց եվրոպական երկրների դրամական և քաղաքական համակարգերի կարգավորման հարցը։ Պայմանագրի ստորագրման արդյունքում ներմուծվեց եվրոն՝ որպես եվրոպական դրամական միավոր։ Պայմանագիրը նաև հաստատեց միության երեք հիմքերը՝ տնտեսական և սոցիալական քաղաքականությունը, միջազգային հարաբերությունները և անվտանգությունը, արդարությունը և ներքին գործերը։

## Արտաքին հղումներ
* Եվրոպական Միության պայմանագրերը 
* Եվրոպական Միության պատմությունը, Մաաստրիխտի պայմանագիրը

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Եվրո
Կատեգորիա:Պայմանագիր Եվրոպական միության մասին
ՍՏԲ (հեռուստաընկերություն)

**ՍՏԲ** (), Ուկրաինայի համազգային հեռուստաընկերություն։ Հեռուստաալիքը հիմնվել է 1997 թվականի հունիսի 2-ին։

## Արտաքին հղումներ
* Պաշտոնական կայք  

Կատեգորիա:Ուկրաինայի հեռուստաընկերություններ
Կատեգորիա:Ուկրաինալեզու հեռուստաալիքներ
Կատեգորիա:Ռուսալեզու հեռուստաալիքներ
Չեզարե Պրանդելլի

**Կլաուդիո Չեզարե Պրանդելլի** (, ), իտալացի ֆուտբոլային մարզիչ, նախկին ֆուտբոլիստ։

## Նվաճումներ
**Որպես ֆուտբոլիստ՝ **
* Իտալիայի չեմպիոն՝ 1980/81, 1981/82, 1983/84
* Իտալիայի գավաթ՝ 1982/83
* Գավաթակիրների գավաթ՝ 1983/84
* ՈՒԵՖԱյի սուպերգավաթակիր՝ 1984
* Եվրոպայի Չեմպիոնների գավաթ՝ 1983/84

**Որպես մարզիչ՝ **
* Իտալիայի տարվա լավագույն մարզիչ՝ 2009
* Եվրոպայի առաջնություն փոխչեմպիոն՝ 2012

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Իտալացի ֆուտբոլային մարզիչներ
Կատեգորիա:Իտալացի ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Յուվենտուսի ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Ռոմա ՖԱ մարզիչներ
Կատեգորիա:Տղամարդկանց ֆուտբոլի կիսապաշտպաններ
Կատեգորիա:Օգոստոսի 19 ծնունդներ
Կատեգորիա:Ֆուտբոլային մարզիչներ այբբենական կարգով
Կատեգորիա:Ատալանտայի ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Ֆիորենտինա ՖԱ մարզիչներ
Կատեգորիա:Կրեմոնեզեի ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Իտալիայի հավաքականի ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Իտալիայի ակումբների ֆուտբոլիստներ
Մելիքսեթ Խաչիյան

**Մելիքսեթ Խաչիյան** (ծնվել է 1970-ի հուլիսի 6-ին, Բաքվում), հայ շախմատիստ, գրոսմայստեր (2006), այժմ ներկայացնում է ԱՄՆ-ը, ԱՄՆ-ի կանանց հավաքականի մարզիչն է։

## Կենսագրություն
Մելիքսեթ Խաչիյանը ծնվել է 1970-ին, Բաքվում։ Շախմատ սկսել է խաղալ ութ տարեկանում։ Երկու տարի անց հաղթել է Բաքվի պատանեկան առաջնությունում՝ լրացնելով առաջին կարգ։ 12 տարեկանում դարձել է ԽՍՀՄ վարպետության թեկնածու։ Եվս վեց տարի անց նա ստացել է վարպետի կոչում։ Մանկական տարիներին՝ 1983-1984 թթ.-ին, նրան շախմատի դասեր է տվել աշխարհի 9-րդ չեմպիոն Տիգրան Պետրոսյանը։ Նրան մարզել են նաև անվանի մարզիչներ Ալեքսանդր Նիկիտինը և Ալեքսանդր Շաքարովը, որոնք հայտնի են աշխարհի 13-րդ չեմպիոն Գարի Կասպարովի հետ աշխատանքով։ 1995 թ.-ին նա ստացել է միջազգային վարպետի կոչում։ Գրոսմայստերի կոչում ստացել է 2006 թ.-ին՝ ԱՄՆ մշտական բնակության տեղափոխվելուց հետո։

Հայաստանի երկրորդ հավաքականի կազմում մասնակցել է 1996 թ.-ին Երևանում կայացած համաշխարհային օլիմպիադային, որտեղ երկրորդ խաղատախտակի վրա 8 հնարավորից վաստակել է 3½ միավոր։ 1997 թ.-ին Լյուցեռնում (Շվեյցարիա) մասնակցել է նաև աշխարհի թիմային առաջնությանը, որտեղ եղել է երկրորդ պահեստային խաղացողը (2 հնարավորից՝ 1 միավոր)՝ արժանանալով թիմային բրոնզե մեդալի։

Շախմատիստի կարիերային զուգահեռ 1990 թ.-ից Մելիքսեթ Խաչիյանը սկսել է ծավալել նաև մարզչական գործունեություն։ 1991-1997 թթ.-ին նա եղել է Հայաստանի շախմատի այսօրվա առաջատար Լևոն Արոնյանի առաջին մարզիչը։ Այդ տարիներին Լևոնը երրորդ կարգային շախմատիստից դարձավ միջազգային վարպետ։ 1995 թ.-ին Արոնյանը, հաղթելով ֆրանսիացի Էթիեն Բաքրոյին, դարձավ պատանիների աշխարհի չեմպիոն։ Դա Մելիքսեթ Խաչիյանի մարզչական կարիերայի ընթացքում մեծագույն նվաճումն է։ Բացի Արոնյանից Խաչիյանի ևս երեք աշակերտ՝ Էլմիրա Սկրիպչենկո-Աղաբաբյանը, Էլինա Դանիելյանը և Սթիվեն Ցիրկը, դարձել են տարբեր տարիքային խմբերի աշխարհի չեմպիոն։ 1995 թ.-ին արժանացել է Հայաստանի Հանրապետության վաստակավոր մարզչի կոչմանը։ Նույն թվականին նրան շնորհվել է նաև Մոլդովայի Հանրապետության վաստակավոր մարզչի կոչմումը։

1998 թ.-ին նա բացել է շախմատի փորձարարական դպրոց, որի ամենահայտնի շրջանավարտներից է Հայաստանի ուժեղագույն գրոսմայստերներից մեկը՝ Տիգրան Լ. Պետրոսյանը։ Նա այսօր էլ համացանցի օգնությամբ խորհուրդներ է ստանում Մելիքսեթ Խաչիյանից։

2001 թ.-ին Խաչիյանը մշտական բնակության է տեղափոխվել ԱՄն։ Այնտեղ նա մասնակցել է մի շարք հեղինակավոր մրցաշարերի և դարձել հաղթող։

Այժմ նա ԱՄՆ-ում մարզում է մի շարք տաղանդավոր պատանի շախմատիստների, որոնց թվում է խոստումնալից Սամվել Սևյանը։

2010 թ.-ից մինչ օրս Մելիքսեթ Խաչիյանը ԱՄՆ-ի կանանց հավաքականի մարզիչն է։

Մելիքսեթ Խաչիյանը ընտանիքի հետ ապրում է Գլենդեյլում (Կալիֆոռնիա)։ Նրա հետ են բնակվում հայրը՝ Զավենը, կինը՝ Լադան, որդին՝ Դավիթը։

## Վարկանիշի փոփոխության գրաֆիկ

## Ծանոթագրություններ

## Աղբյուրներ
* Մելիքսեթ Խաչիյանի անձնական քարտը ՖԻԴԵ-ի կայքում 
*Մելիքսեթ Խաչիյանի խաղացած պարտիաներից
*Մելիքսեթ Խաչիյանի պաշտոնական կայքը

Կատեգորիա:Ամերիկահայ շախմատիստներ
Կատեգորիա:Հայ գրոսմայստերներ
Սլովենիայի ռադիոհեռուստատեսություն

**Սլովենիայի ռադիոհեռուստատեսություն** (), Սլովենիայի ազգային հեռուստաընկերութունը։ Հիմնվել է 1958 թվականին։

## Հեռուստատեսություն
### Ազգային
* **TV Slovenija 1**
* **TV Slovenija 2**
* **TV Slovenija 3**

## Կաբելային
* **TV Slovenija 1 HD**
* **TV Slovenija 2 HD**

### Մարզային
* **TV Koper/Capodistria**
* **Televizija Maribor**

## Ռադիո
### Ազգային
* **Prvi program** (առաջին ծրագիր)
* **Val 202**
* **ARS**

### Մարզային
* **Radio Koper**
* **Radio Capodistria**
* **Radio Maribor**
* **MMR – Pomurski madžarski radio** (, հեռարձակվում է հունգարերեն լեզվով)

### Միջազգային
* **Radio Slovenia International** (RSi; հեռարձակվում է անգլերեն և գերմաներեն լեզուներով)

## Արտաքին հղումներ
* Պաշտոնական կայք 

Կատեգորիա:Սլովենիայի հեռուստաընկերություններ
Գեղանիստ (այլ կիրառումներ)

**Գեղանիստ** անվանումը կարող է վերաբերել

* Գեղանիստ (Շիրակի մարզ), գյուղ ՀՀ Շիրակի մարզում։
* Գեղանիստ (Արարատի մարզ), գյուղ ՀՀ Արարատի մարզում։
CCTV-10

**CCTV-10**, Չինաստանի կենտրոնական հեռուստատեսության գիտության և ուսուցողական ուղղվածությամբ հեռուստաալիք։ Հեռարձակումը սկսել է 2001 թվականի հուլիսի 9-ից, իրականացնում է շուրջօրյա եթեր և հասանելի է Չինաստանի ողջ տարածքում։

## Արտաքին հղումներ
* Պաշտոնական կայք 
* Արցանց հեռարձակում 

Կատեգորիա:Չինաստանի հեռուստաընկերություններ
Կատեգորիա:Չինալեզու հեռուստաալիքներ
Նաշե նովոե կինո (հեռուստաալիք)

**Նաշե նովոե կինո** (), ռուսական ֆիլմային ուղղվածության շուրջօրյա արբանյակային հեռուստաալիք ՆՏՎ Պլյուս մեդիաընկերության կազմում։
Հեռարձակվում է 2005 թվականի նոյեմբերի 1-ից։

## Արտաքին հղումներ
Պաշտոնական կայք

Կատեգորիա:Ռուսաստանի հեռուստաընկերություններ
Կատեգորիա:Ռուսալեզու հեռուստաալիքներ
Կատեգորիա:Ֆիլմային հեռուստաընկերություններ
Կատեգորիա:ՆՏՎ Պլյուս
Նյուրնբերգ

**Նյուրնբերգ** (), քաղաք Գերմանիայում։ Տեղակայված է Բավարիայի կենտրոնական մասում, Պեգնից գետի մոտ։

Կա մի քանի վարկած, թե որտեղից է առաջացել Նյուրնբերգ անունը։ Ամենատարածված վարկածն այն է, որ այդ անունը առաջացել է «nor» բառից, որը թարգմանաբար նշանակում է «քարքարոտ ժայռ»։

Նյուրնբերգն աշխարհում հայտնի է իր Խաղալիքների թանգարանով։ Միջնադարում հենց Նյուրնբերգ քաղաքն էր համարվում խաղալիքների արտադրության կենտրոն։ Նյուրնբերգ քաղաքը հայտնի է նաև որպես Ադոլֆ Հիտլերի ամենասիրելի վայրերից մեկը։

Նյուրնբերգի կարևոր յուրահատկություններից է նաև Սուրբծննդյան շուկան։ Քաղաքի կենտրոնական հրապարակները լցվում են բազմաթիվ առևտրականներով ու կրպակներով, և այդ տոնակատարությունը տևում է 3-4 շաբաթ՝ մինչև Սուրբ Ծնունդ։ Այդ ընթացքում Նյուրնբերգ են այցելում ավելի քան 2 միլիոն զբոսաշրջիկ։

## Հետաքրքիր տվյալներ
1835 թվականի դեկտեմբերի 8-ին Նյուրնբերգից Ֆյուրտ երկաթգծով շարժվեց Գերմանիայում առաջին գնացքը։ Ա․ Դյուրերի և Հ․ Սաքսի հայրենիքն Է։ Առաջին անգամ հիշատակվում է 1040-ին։

## Տես նաև
* Նյուրնբերգյան դատավարություն

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Գերմանիայի քաղաքներ
Ուկրաինացիները Հայաստանում

**Ուկրաինացիները Հայաստանում** () հաստատվել են 19-րդ դարի կեսերին, երբ «Փոքր Ռուսիայից» Անդրկովկաս են փոխադրվել «կոզակներ»՝ Ռուսական կայսրության հարավային սահմանները ամրապնդելու համար։ Ուկրաինացիների մեծ մասը զբաղվում էր գյուղատնտեսությամբ։

1989 թ. տվյալներով ՀԽՍՀ-ում բնակվում էր 8,3 հզ ուկրաինացի, սակայն անկախությանը հաջորդող և տնտեսական ճգնաժամի տարիներին նրանց մեծ մասը հեռացել են։ 2001 թվականին Հայաստանում բնակվում էր 1,6 հզ ուկրաինացի։ 2012 թ. պայմաններով Հայաստանում բնակվում է 2.000 ուկրաինացի:

## Կազմակերպություններ
* Հայաստանում ուկրաինացիների ֆեդերացիա (
* «Ուկրաինա» բարեգործական հիմնադրամ
* «Դնիպրո», «Ձվինոչոկ», «Վերբիչենկա», «Մալյատկո» երգչախմբեր և պարի խմբեր

## Ծանոթագրություններ

Ուկրաինացիներ
Հայաստանում
Ուկրաինայի ժողովրդական հանրապետություն

**Ուկրաինայի Ժողովրդական Հանրապետություն** (), ստեղծվել է անմիջապես Փետրվարյան հեղափոխությունից հետո՝ ուկրաինական հողերի վրա, որոնք նախկինում պատկանում էին Ռուսական կայսրությանը։ Հանրապետությունը ստեղծվել է 1917 թ. նոյեմբերի 20-ին, անկախ է հռչակվել 1918 թ. հունվարի 22-ին՝ Կենտրոնական խորհուրդը (Центральна Рада) որոշմամբ։

Սկզբնապես հանրապետությունը իրեն համարում էր Ռուսական հանրապետության մաս, սակայն Փետրվարյան հեղափոխությունից հետո այն փորձում էր լիովին անկախ լինել։ 1919 թ. սկզբին այն իրեն միացրեց արևմտաուկրաինական շրջանները, որոնք առանձնացել էին Ավստրո-Հունգարիայից։ Սակայն շուտով երկիրը գրավել է Կարմիր բանակը։ 1919 թ. հունվարի 14-ին ստեղվեց Ուկրաինական ԽՍՀ-ն։

Կատեգորիա:Ուկրաինայի պատմություն
Կատեգորիա:Եվրոպայի պատմական երկրներ
Կատեգորիա:Պատմական սլավոնական երկրներ
Կատեգորիա:1917 հիմնադրված պետություններ և տարածքներ
2+2 (հեռուստաալիք)

**2+2**, ուկրաինական հեռուստալիք։ Հեռուստաալիքը հիմնվել է 2006 թվականի հուլիսի 1-ին։

## Արտաքին հղումներ
*Պաշտոնական կայք 

Կատեգորիա:Ուկրաինայի հեռուստաընկերություններ
Կատեգորիա:Ուկրաինալեզու հեռուստաալիքներ
Նաուկա 2.0

**Նաուկա 2.0** (), ռուսական գիտության և բարձր տեխնոլոգիաների թեմատիկայով ուսուցողական հեռուստաալիք։

Կատեգորիա:ՎԳՏՌԿ
Կատեգորիա:Ուսուցողական հեռուստաընկերություններ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի հեռուստաընկերություններ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի հեռուստաալիքներ
Կատեգորիա:Ռուսալեզու հեռուստաալիքներ
Նորշեն (Շիրակի մարզ)

**Նորշեն**, գյուղ Հայաստանի Շիրակի մարզում, Բագրավանից 7 կմ հարավ-արևմուտք, Ախուրյանի ձախ ափին, պատմական Անի մայրաքաղաքի դիմաց։

## Անուն
Հիմնադրվելուց հետո գյուղը ստացել է Նոր գյուղ անունը, որը թուրքերի կողմից ուղիղ թարգմանությամբ կոչվել է Ենիքեյ։ Նիկողայոս Մառը հիշատակում է բնակավայրի Էնիկեյ և Խարկով անվանումները։ Գյուղը Ենիքյոյ անվանմամբ նախկինում ընդգրկված է եղել Երևանի նահանգի Ալեքսանդրապոլի գավառում։ Չնայած գյուղի Խարկով անունը ասոցացվում է Ուկրաինայի Խարկով քաղաքի անվան հետ, սակայն բնակիչների շրջանում առավել տիրապետող է այն տեսակետը, որ այն առաջացել է հայերեն «խարկվել» բառից և փոփոխվելով դարձել է Խարկով։

Խարկովը Նորշեն է վերանվանվել 2006 թվականի հուլիսի 4-ին։

## Աշխարհագրություն
Գյուղի տեղանքը լեռնային է։ Գյուղի հարակից տարածքը հարուստ է քարհանքերով։

### Կլիմա
Ամռանը կլիման շոգ է, կիզիչ։

## Պատմություն
Գյուղը հիմնել են 1894 թվականին Շիրակավանից եկածները։ Մինչ բնակավայրի հիմնադրումը նրա տարածքում եղել են ամառանոցներ։

### Պատմամշակութային կառույցներ
Նորշենի դիմաց, Ախուրյանի աջ ափին, փռված են Անիի ավերակները։

Գյուղից հարավ-արևմուտք, Անի տանող ճանապարհից 500 մ հարավ, ինչպես նաև գյուղի հարավ-արևելյան և հյուսիս-արևելյան կողմերում կան մ.թ.ա. III-I հազարամյակների դամբարանադաշտեր։ Իսկ գյուղից 300 մ դեպի հյուսիս-արևելք և հարավ-արևմտյան կողմերում կան IX-XVI դդ. և XVII-XX դդ. գյուղատեղիներ, որոնց շրջակայքում, ինչպես նաև Ախուրյան գետի ձախ ափին` քարհանքի մոտ, պահպանվել են VII-XVII դդ. գերեզմանոցներ, որտեղ առկա են XIII-XIV դդ. խաչքարեր։ Ախուրյան գետի ափին պահպանվել է XI-XII դդ. կամուրջի ձախափնյա խելը։ Իսկ գյուղի հարավարևմտյան մասում` գերեզմանոցից հարավ, գտնվում է IX-XIV դդ. քարայր-կացարանների համալիրը։

## Բնակչություն
Նորշենի ազգաբնակչության փոփոխությունը.

1965 թվականին գյուղում կար տարրական դպրոց, սակայն դպրոցը 70-ականներին արդեն փակվել էր։

1970-ականներին Խարկովը միավորել են Բագրավանին և ստեղծել մեկ գյուղական միավոր։

Խաչկովը վերջնականապես լքվել է 2009-10 թվականներին։ Ներկայում Խարկովում բնակվող մեկ անձ կա։

## Տնտեսություն
Բնակչությունը զբաղվում էր անասնապահությամբ, հացահատիկի մշակությամբ և մեղվաբուծությամբ։

Գյուղի տնտեսության մաս է կազմում քարհանքերի շահագործումը։

## Տես նաև
* Խարկովի պատմության և մշակույթի անշարժ հուշարձանների ցանկ (Շիրակի մարզ)

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Շիրակի մարզի գյուղեր