Գնացք աշխարհի վերջում

**Գնացք աշխարհի վերջում** ( ), կամ **Տիերա դել Ֆուեգոյի հարավային երկաթուղին** (), նեղ գծով երկաթուղի Արգենտինայի Հրո Երկիր, Անտարկտիդա և Հարավային Ատլանտիկայի կղզիներ նահանգում, որը դեռ օգտագործում է շոգեքարշ: Այն ի սկզբանե կառուցվել է Ուշուայայի բանտին ծառայելու համար, մասնավորապես փայտանյութ տեղափոխելու համար: Այն այժմ գործում է որպես ժառանգության երկաթուղի Հրո Երկիր ազգային պարկում: Այն համարվում է աշխարհում գործող բոլոր երկաթուղիներից ամենահարավայինը։

## Պատմություն
19-րդ դարի վերջում Հրո երկիր արշիպելագում հիմնվել է պատժիչ գաղութ։ Առաջին բանտարկյալներն այնտեղ են ժամանել 1884 թվականին։ 1902 թվականին սկսվել է սպասարկող անձնակազմի համար նախատեսված շենքերի համալիրի շինարարությունը։ Փայտե ռելսերի վրա երկաթուղի է անցկացվել նաև շինանյութի, հիմնականում քարերի, ավազի և փայտի տեղափոխման համար։ Սկզբում երկաթուղու ձգողական ուժը եղել են եզներն, որոնք վագոնները քաշում էին 1 մ-ից պակաս լայնությամբ նեղ մետրի վրա։ 1909 թվականին գաղութի տեսուչը տեղեկացրել է Արգենտինայի կառավարությանը երկաթուղու բարելավման անհրաժեշտության մասին, իսկ 1909-1910 թվականներին շոգեքարշի համար 600 մմ (1 ֆունտ 11 5⁄8 դյույմ) լայնությամբ նոր ուղիներ են անցկացվել։ Այս վերանորոգված երկաթուղին կապել է գաղութը անտառտնտեսության հետ և անցել է ափի երկայնքով դեպի արագ զարգացող Ուշուայա քաղաքը։ Երկաթուղին հայտնի է եղել որպես «Բանտարկյալների գնացք» ()։

Երբ հատվել են շրջակա անտառները, երկաթուղին աստիճանաբար շարժվել է դեպի կղզու խորքը՝ Պիպո գետի հովտի երկայնքով։ Երկաթուղու մշտական կառուցումը հնարավորություն է տվել ընդլայնել գաղութն ու քաղաքը։

1947թվականին փակվել է պատժիչ գաղութը և դրա փոխարեն ստեղծվել ռազմածովային բազա։ Երկու տարի անց՝ 1949 թվականին, Հրո Երկրում տեղի ունեցած երկրաշարժը ավերել է ճանապարհի մեծ մասը։ Կառավարությունը ջանքեր է գործադրել գիծը մաքրելու և երկաթուղային հաղորդակցությունը վերականգնելու համար՝ չնայած բանտարկյալների բացակայությանը: Սակայն երկաթուղային գիծը անշահավետ եղավ և փակվեց 1952 թվականին։

## Ճանապարհի վերածնունդ՝ որպես զբոսաշրջային գրավչություն
1994 թվականին երկաթուղին ունեցել է 500 մմ (19 3⁄4 դյույմ) չափ և սկսել է նորից գործել, թեև նախկին բանտային տարբերակի համեմատ այն դարձավ պարզապես շքեղության: 1995 թվականին երկաթուղին Մեծ Բրիտանիայից ձեռք է բերել նոր 2-6-2T շոգեքարշ, որը ստացել է «Կամիլա» անունը, ձեռք է բերվել մեկ այլ՝ արգենտինական 4-4-0 մոդել, որը ստացել է «Պորտա» անունը։ Բացի այդ շոգեքարշերից, երկաթուղու համար գնվել են ևս երեք դիզելային լոկոմոտիվ և երկու Գարատ շոգեքարշ։ 2006 թվականին երկաթուղու վրա հայտնվել է մեկ այլ շոգեքարշ, որը կոչվել է «Զուբիետա»՝ ի պատիվ նավաշինող և Հրո Երկրում զբոսաշրջության առաջին խթանող Հեկտոր Ռոդրիգես Զուբիետայի։

Վերանորոգված երկաթուղու վրա գնացքները մեկնում են «Աշխարհի վերջ» կայարանից (Ուշուայա օդանավակայանից մոտավորապես 10 կմ հեռավորության վրա): Գնացքի երթուղին անցնում է Պիկոյի հովտով մինչև Տորոյի կիրճ, այնուհետև դեպի *Կասկադա դե լա Մակարենա* կայարան, որտեղ գնացքը 15 րոպե կանգառ է կատարում, որի ընթացքում այցելուները կարող են ավելին իմանալ Յագան ցեղի, Տիերա դել Ֆուեգոյի բնիկ ժողովրդի պատմության և կյանքի մասին, ինչպես նաև բարձրանալ դեպի դիտահարթակ: Այնուհետև գնացքը շարունակում է դեպի ազգային պարկ, որը ընկած է լեռների միջև ընկած հովտում, և վերջապես հասնում է վերջնական կայարան՝ El Parque, որտեղից այցելուները կարող են վերադառնալ մեկնարկային կայարան նույն գնացքով կամ շարունակել շրջագայությունը Հրո Երկրով։

## Ժողովրդական մշակույթում
Գնացքը աշխարհի վերջում ոգեշնչել է ամերիկացի երգիչ Մայքլ Գրեյվսին և երգիճը 2013 թվականին գրել է իր «Train to the End of the World» երգը։

## Պատկերասրահ

Պատկեր:Tfm_gente.jpg|Ուշուայայի բանտի աշխատակիցները շոգեքարշի կողքին, 1920 թվական
Պատկեր:Tren_trasport_presos.jpg|Ոստիկանության հսկողության տակ գտնվող բանտարկյալներին տեղափոխող գնացք
Պատկեր:Tfm_vieja.jpg|Երկաթուղային գիծ անտառում, 1920 թվական
Պատկեր:Tren_trasport_ushuaia.jpg|Գնացք ուղեւորներով, 1930 թվական
Պատկեր:Locom_carcel_ushuaia_1931.jpg|Մի խումբ բանտարկյալներ, որոնք սպասարկում են գնացքը, 1931 թվական
Պատկեր:Estação_do_Trem_do_Fim_do_Mundo_(5466319103).jpg|«Աշխարհի վերջ» կայանը
Պատկեր:Cruzada_en_La_Macarena.jpg|Գնացք ձմռանը 2008 թվական
Պատկեր:End_of_The_World_Train_at_station.jpg|Գնացք Cascada de la Macarena կայարանում
Պատկեր:Garratt_L_D_Porta.jpg|Լոկոմոտիվներից մեկը
Պատկեր:Vias_del_Tren_del_fin_del_Mundo.jpg|Աշխարհի վերջի գնացքի ուղին


## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* 
* 
* 

Կատեգորիա:1909 հիմնադրումներ Արգենտինայում
Կատեգորիա:Տրանսպորտն Արգենտինայում