Տրոլ տիկնիկը

**Տրոլ տիկնիկ**ը (*Gjøltrold*) պլաստմասսայից պատրաստված տիկնիկի տեսակ է, որն առանձնանում է մորթե տեսքով սանրված վեր կանգնած մազերով և պատկերում է տրոլի կերպար: Այն նաև հայտնի է որպես **Դամի տիկնիկ**՝ իր ստեղծող՝ դանիացի փայտահատ Թոմաս Դամի անունով։ Տրոլ տիկնիկների ստեղծման գաղափարը ոգեշնչված է սկանդինավյան հին բանահյուսության տրոլներից: Խաղալիքները հայտնի են նաև որպես **հաջողակ տրոլներ**:

Տրոլ տիկնիկները առաջին անգամ ստեղծվել են 1956 թվականին կամ ավելի վաղ: Դրանք ավելի մեծ էին և պատրաստված էին ավելի փափուկ, ռետինե նյութից, որոնք հայտնի դարձան 1959 թվականին, մինչև 1960-ականների սկզբին դառնալը՝ Միացյալ Նահանգների խաղալիքների ամենամեծ մոդաներից մեկը: Դրանք կարճ ժամանակով կրկին հայտնի դարձան 1970-ականներից մինչև 1990-ական թվականները և պատճենվեցին մի քանի արտադրողների կողմից տարբեր անուններով: 1990-ականների ընթացքում տրոլ տիկնիկների հիման վրա ստեղծվեցին մի քանի տեսախաղեր և տեսահոլովակ։

2003 թվականին *Dam* ընկերությունը վերականգնեց Միացյալ Նահանգներում տրոլների համար հեղինակային իրավունքները, դադարեցնելով չլիցենզավորված արտադրությունը։

2005 թվականին Dam ընկերությունը ապրանքանիշը լիցենզավորեց DIC Entertainment-ին, որը փորձեց արդիականացնել ապրանքանիշը՝ ստեղծելով Trollz անունով մուլտֆիլմ, բայց այն տևեց ընդամենը մեկ սեզոն: Ձախողված մուլտֆիլմը նաև հանգեցրեց դատական գործի, որը փոխհրաձգության սկզբունքով շեղվեց հակինդդեմ հայցով։

2013 թվականին ապրանքանիշը գնեց DreamWorks Animation-ը, 2016 թվականին թողարկված «Trolls» անիմացիոն գեղարվեստական ​​ֆիլմով, որին հաջորդում են երկու շարունակություններ՝ թողարկված 2020 և 2023 թվականներին։

## Խաղալիքի պատմություն
Տրոլ տիկնիկները առաջին անգամ հասանելի էին ավելի մեծ չափսերով՝ պատրաստված ավելի ճկուն նյութից 1956 թվականին, իսկ ավելի փոքր տարբերակները հայտնի դարձան 1959 թվականին, երբ դրանք ստեղծեց դանիացի ձկնորս և փայտահատ Թոմաս Դամը։ Դամը սկզբում հացթուխ էր, բայց երբ ալյուրի պաշարները տուժեցին, նա շատ աշխատանքներ փնտրեց, այդ թվում՝ ձկնորսություն և գերանների վաճառք։ Երբ տանն էր, նա փոքրիկ փայտե տիկնիկներ էր փորագրում իր երեխաների համար, հատկապես դստեր՝ Լիլայի համար։ Ի վերջո, նա սկսեց վաճառել իր խաղալիքները և մշակել արձաններ հանրախանութների համար ամբողջ Սկանդինավիայում, բայց 1959-ին, երբ նա չէր կարողանում թույլ տալ Սուրբ Ծննդյան նվեր իր դստեր համար, իր երևակայությունից ծնվեց ցնցող մազերով տրոլ տիկնիկը։ Դանիայի Գյոլ քաղաքում այլ երեխաներ տեսան այդ տիկնիկը և ցանկացան ունենալ։ Dam Things ընկերությունը սկսեց արտադրել տիկնիկներ պլաստիկից՝ Good Luck Trolls անունով: I1960-ականների սկզբին տրոլ տիկնիկները հայտնի դարձան եվրոպական մի շարք երկրներում՝ Միացյալ Նահանգներում դրանց ներդրումից անմիջապես առաջ: Նրանք դարձան Միացյալ Նահանգների խաղալիքների ամենամեծ մոդայիկներից մեկը 1963 թվականի աշնանից մինչև 1965 թվականը: Բնօրինակ տրոլ տիկնիկները ճանաչվում էին ամենաբարձր որակով, որոնք հայտնի էին որպես *Dam* տիկնիկներ՝ ոչխարի բրդյա մազերով և ապակե աչքերով: Նրանց հանկարծակի ժողովրդականությունը, համակցված Թոմաս Դամի օրիգինալ արտադրանքի հեղինակային իրավունքի ծանուցման սխալի հետ, հանգեցրեց ավելի էժան իմիտացիաների արտադրությանը:
ձախից|մինի|Տրոլ տիկնիկների հավաքածու
*Dam* ընկերությունը երբեք չի դադարեցրել տրոլների արտադրությունը Դանիայում, որտեղ դրանք միշտ հայտնի ապրանք էին: 1980-ականների վերջերին Դամի տրոլները սկսեցին հերթական վերադարձը Հյուսիսային Ամերիկայում: *Ե.Ֆ.Ս. Marketing Associates, Inc.*-ը եղել է այն սակավաթիվ կորպորացիաներից մեկը, որին թույլտվություն տրվեց ներմուծել և վաճառել Թոմաս Դամի տրոլները Միացյալ Նահանգներում վերավաճառքի համար: Այս տրոլները շուկայահանվել են *Norfin Trolls* ապրանքային անունով՝ պիտակների վրա լինելով «Adopt A Norfin Troll» լոգոն:

Տրոլ տիկնիկների հանրաճանաչության ժամանակաշրջանում, 1990-ականների սկզբից մինչև կեսերը, մի քանի փորձեր արվեցին երիտասարդ տղաներին շուկա հանել տրոլները: Սա ներառում էր գործողությունների կերպարներ, ինչպիսիք են *The Original Battle Trolls*՝ Hasbro-ից, *Stone Protectors* ֆրանշիզը և *Teenage Mutant Ninja Turtle Trolls*-ները: Հանրաճանաչ *Mighty Max* շարքը նույնպես ներառում էր մի շարք, որը կոչվում էր *Hairy Heads*, նաև հայտնի որպես *Dread Heads*:

2003 թվականին Դամի հեղինակային իրավունքը վերականգնվել է Ուրուգվայի շրջանի համաձայնագրերի ակտի միջոցով: Uneeda Doll Company-ն, որը ԱՄՆ-ում տրոլ տիկնիկներ արտադրելով միլիոնավոր դոլարներ էր վաստակում, մարտահրավեր է նետել վերականգնել հեղինակային իրավունքը: ԱՄՆ Երկրորդ շրջանի վերաքննիչ դատարանը հաստատել է ստորին դատարանի նախնական արգելանքը, որով Uneeda-ին արգելվել է «Wish-nik» տրոլ տիկնիկների արտադրությունը, բաշխումը կամ վաճառքը: Տրոլ տիկնիկները 20-րդ դարի 100 ամենահիշվող և ամենաստեղծագործական խաղալիքներից մեկն է:

2005 թվականին Dam ընկերությունը տրոլների կերպարները արտոնագրեց DIC Entertainment-ին՝ Trollz նախագծի շրջանակներում: Այս նախաձեռնությունը նպատակ ուներ տրոլների տիկնիկները դարձնել ավելի գրավիչ երիտասարդ աղջիկների համար՝ շեշտը դնելով նորաձև տիկնիկների և արդի ոճային աքսեսուարների վրա: Քարոզարշավը ձախողվեց և ի վերջո հանգեցրեց դատական ​​գործընթացի:

2013 թվականին DreamWorks Animation-ը ձեռք բերեց Trolls ֆրանշիզայի մտավոր սեփականության իրավունքները Dam Family-ից և Dam Things-ից՝ դառնալով ապրանքային իրավունքների բացառիկ արտոնագրող ամբողջ աշխարհում՝ բացառությամբ Սկանդինավիայի, որտեղ արտոնագրման իրավունքը շարունակում է պատկանել Dam Things-ին:

## Ժամանց
### Հեռուստատեսություն և կինո
1991 թվականին «Créativité & Développement»-ը թողարկեց հատուկ մուլտֆիլմ՝ «The Magic Trolls and the Troll Warriors»-ը, «Magic Trolls»-ը, որոնք կռվում էին թագավոր Նոլաֆի և նրա Troll Warriors-ի դեմ:

1992 թվականին DIC-ը (որը հետագայում, 2005 թվականին, արտադրեց Trollz-ը) թողարկեց կեսժամյա հատուկ ֆիլմ՝ **Super Trolls** անվամբ: Ֆիլմում ներկայացվում էին երեք հերոսական տրոլներ, որոնք պայքարում էին Քրեյվեն անունով չար տրոլի դեմ: Այս հատուկ թողարկումը հանդիսատեսին հասավ VHS ձևաչափով՝ Buena Vista Home Video-ի միջոցով:

Նույն տարում թողարկվեց հատուկ տեսահոլովակ՝ **The Trollies Radio Show** անվամբ, որտեղ տիկնիկային տրոլները կատարում էին հայտնի հիթեր, ինչպիսիք են «Kokomo», «Woolly Bully» և «Do Wah Diddy», ինչպես նաև մի քանի ինքնատիպ երգեր։

Նույն 1992 թվականին GoodTimes Entertainment-ը թողարկեց հատուկ տեսահոլովակներ՝ **Treehouse Trolls** սերիայի շրջանակում։ Դրանցից երկուսն էին՝ **Treehouse Trolls Forest of Fun and Wonder** և **Treehouse Trolls Birthday Day**։

1993 թվականին Graz Entertainment-ը և Sachs TV Entertainment-ը ստեղծեցին մարտաֆիլմ՝ **Stone Protectors** անվամբ, որը հիմնված էր տրոլ տիկնիկների վրա։ Սյուժեն զարգանում էր բյուրեղներից կազմված թագավորությունում, որը հարձակման էր ենթարկվել սաուրյանների՝ սողունների նման տրոլների կողմից։ Նրանց առաջնորդ Զոկը ցանկանում էր տիրանալ հզոր բյուրեղներին, որոնք պաշտպանում էր կայսրուհին։ Զոկի ներխուժման ընթացքում բյուրեղները պայթում են և թռչում դեպի Երկիր, բացելով պատմության հիմնական գործողությունների սկիզբը։

2005 թվականին DIC-ը և Dam-ը իրենց արտոնագրման արշավի շրջանակներում ներկայացրին **Trollz** մուլտսերիալը։ Պատմության կենտրոնում էին հինգ դեռահաս աղջիկ տրոլներ՝ Ամեթիստ, Ռուբի, Շափյուղա, Տոպազ և Օնիքս, որոնց անունները համապատասխանում էին իրենց որովայնի կոճակների գոհարներին։ Նրանք իրենց անվանում էին «Կյանքի լավագույն ընկերներ» և ապրում էին կախարդական **Տրոլզոպոլիս** քաղաքում։ Հերոսուհիները կախարդանք էին կիրառում առօրյա կյանքում և պաշտպանում աշխարհը չար գրեմլին Սայմոնից ու նրա կարմիր հրեշ շան՝ Սնարֆից։

2016 թվականին, երբ DreamWorks Animation-ը ձեռք բերեց տրոլների իրավունքները, թողարկվեց **Trolls** երաժշտական կատակերգական անիմացիոն ֆիլմը, որը հիմնված էր Troll տիկնիկների վրա։ Ֆիլմը հայտնվեց մեծ էկրաններին 2016 թվականի նոյեմբերի 4-ին։ Նրա ռեժիսորն էր Մայք Միտչելը, իսկ համատեղ ռեժիսորը՝ Ուոլթ Դորնը, Աննա Քենդրիկը և Ջասթին Թիմբերլեյքը ապահովում էին Փոփիի և Բրենչի ձայները։ **Trolls World Tour**-ի թողարկումը նախատեսված էր 2020 թվականի ապրիլի 10-ին Հյուսիսային Ամերիկայում։ Սկզբում պլանավորված էր ֆիլմը ցուցադրել միայն կինոթատրոններում, սակայն COVID-19 համաճարակի պատճառով սովորական կինոթատրոնների փակման արդյունքում այն միաժամանակ թողարկվեց դրայվ-ին կինոթատրոններում և Premium VOD հարթակներում։ Ֆիլմը հասանելի դարձավ ԱՄՆ-ում, Կանադայում, Միացյալ Թագավորությունում, Հարավային Կորեայում և Իտալիայում։ Այս իրավիճակը ազդեց ֆիլմի եկամուտների կանխատեսումների և դրամարկղային ցուցանիշների վրա։ Երբ համաճարակային սահմանափակումները թուլացան, ֆիլմը կրկին ցուցադրվեց սովորական կինոթատրոններում։ Ֆրանշիզայի հաջորդ շարունակությունը՝ **Trolls Band Together**, բացառապես կինոթատրոններում թողարկվեց 2023 թվականի նոյեմբերի 17-ին։

### Տեսախաղեր
1993 թվականին Amiga, DOS և Commodore 64 հարթակների համար թողարկվեց **Trolls** անվանումով վիդեոխաղ։ Այս հարթակային խաղը առանձնանում էր իր գունեղ գրաֆիկայով և տրոլների թեմատիկայով։ 

Այնուհետև թողարկվեցին այլ խաղեր, որոնք համալրում էին տրոլների թեման։ Դրանցից էին՝

* **Trolls on Treasure Island**՝ արկածային խաղ, որտեղ տրոլները փնտրում էին թաքնված գանձեր։
* **Dudes with Attitude**-ի վերաթողարկված տարբերակը՝ փոփոխված մեխանիզմներով։
* **The Trolls in Crazyland**՝ Doki-ի տեղայնացված տարբերակը, որը կոչվում էր **Crazy Land Daisakusen** և թողարկվել էր **Nintendo Entertainment System**-ի համար։
* **Super Troll Islands**՝ խաղ **Super Nintendo Entertainment System**-ի համար, որն առաջարկում էր հետաքրքիր արկածներ տրոլների հետ։

### Փոփ մշակույթի անդրադարձներ այլ շոուներում և ֆիլմերում
**[[Ուոլթ Դիսնեյ ընկերություն|Disney]]/[[Փիքսար|Pixar]]'s [[Խաղալիքների պատմություն|Toy Story]]** սերիայում, 1, 2 և 3 մասերում, Էնդին ուներ տրոլ տիկնիկ՝ կապույտ բիկինիով և սպիտակ ծաղիկներով։ **Toy Story 3**-ում տրոլները նաև հայտնվում են որպես խաղալիքներ, երբ Էնդին խաղում էր իր խաղալիքների հետ ու օգտագործում էր երևակայությունը։ Իսկ **Sunnyside Daycare**-ում ցուցադրվում են տրոլներ։

**Fox**-ի **[[Սիմփսոնները|The Simpsons]]** շոուում Բարթ Սիմփսոնը եկեղեցում խաղում էր տրոլ տիկնիկի հետ։ **The King of the Hill**-ում Բոբի Հիլլը իր ննջասենյակում ուներ տրոլ տիկնիկների հավաքածու։

**Annoying Orange** վեբ-սերիալում երեք տրոլներ պատմում էին կատակներ Orange-ին, Pear-ին, Midget Apple-ին և Marshmallow-ին։ Իսկ **Guardians of the Galaxy** ֆիլմում Star-Lord-ը Յոնդուին տալիս է տրոլ տիկնիկ **Power Stone**-ի փոխարեն՝ ի ուրախություն վերջինիս։

## Հղումներ

## Արտաքին հղումներ
* Company website