Կլոդ

**Կլոդ**, Anthropic-ի կողմից ստեղծված մեծ լեզվական մոդելների ընտանիք։ Առաջին մոդելը թողարկվել է 2023 թվականի մարտին։

Ամենանորը՝ Կլոդ 3 ընտանիքը, թողարկվել է 2024 թվականի մարտին և բաղկացած է երեք մոդելներից՝ արագության համար օպտիմիզացված *Հայկու*, հաշվարկների և կատարողականություն բարելավված հնարավորություններով *Սոննետ*, և *Օպուս*՝ նախատեսված բարդ հիմնավորման առաջադրանքների համար:Այս մոդելները կարող են միաժամանակ մշակել և՛ տեքստը, և՛ պատկերները, ընդ որում Կլոդ 3 Օպուսը ունի  ընդլայնված հնարավորություններ այնպիսի ոլորտներում, ինչպիսիք են մաթեմատիկան, ծրագրավորումը և տրամաբանական դատողությունը, որոնք բացակայում էին նախորդ մոդելերում։

## Ուսուցում
Կլոդ մոդելները գեներատիվ նախապես ուսուցանված տրանսֆորմերներ են։ Դրանք նախապես ուսուցանվել են մեծ ծավալի տեքստերում հաջորդ բառը կանխատեսելու համար։ Այնուհետև դրանք լրացուցիչ կարգավորվել են, հատկապես օգտագործելով սահմանադրական ԱԲ-ն և մարդկային արձագանքների վրա հիմնված ամրապնդված ուսուցումը։

### Սահմանադրական ԱԲ
Սահմանադրական ԱԲ-ն Anthropic-ի կողմից մշակված մոտեցում է ԱԲ համակարգերի ուսուցման համար, մասնավորապես լեզվական մոդելների՝ ինչպես օրինակ Կլոդի, որպեսզի դրանք լինեն անվնաս և օգտակար՝ առանց մարդկային հետադարձ կապի վրա հիմնվելու։ Այս մեթոդը, որը մանրամասն նկարագրված է «Սահմանադրական ԱԲ» հոդվածում, բաղկացած է երկու փուլից՝ վերահսկվող ուսուցում և ամրապնդման ուսուցում։

Վերահսկվող ուսուցման փուլում մոդելը ստեղծում է պատասխաններ հուշումների համար, ինքնուրույն վերլուծում է այդ պատասխանները՝ հիմնվելով սկզբունքների հավաքածուի («սահմանադրության») վրա, և վերափոխում է պատասխանները։

Ամրապնդման ուսուցման՝ ԱԲ-ի հետադարձ կապի փուլում ստեղծվում են պատասխաններ, և ԱԲ-ն համեմատում է դրանց համապատասխանությունը «սահմանադրության» հետ։ Այս ԱԲ-ի հետադարձ կապից կազմված տվյալների հավաքածուն օգտագործվում է նախընտրության մոդել ուսուցանելու համար, որը գնահատում է պատասխանները՝ հիմք ընդունելով այն, թե որքանով են դրանք բավարարում «սահմանադրությանը»։ Այնուհետև Կլոդը համապատասխանեցվում է այս մոդելին։ 

Կլոդի «սահմանադրությունը» ներառում էր 75 կետ, որոնց թվում էին հատվածներ ՄԱԿ-ի Մարդու իրավունքների համընդհանուր հռչակագրից։

## Մոդելներ

Կլոդ անունը ներշնչված է Կլոդ Շենոնից, ով արհեստական բանականության ոլորտի մասնագետ էր։

### Կլոդ
Կլոդը Anthropic ընկերության լեզվական մոդելի սկզբնական տարբերակն էր, որը թողարկվել է 2023 թվականի մարտին։ Կլոդը ցուցադրեց տարբեր առաջադրանքներում բարձր հմտություններ, բայց ուներ որոշ սահմանափակումներ կոդավորման, մաթեմատիկայի և տրամաբանության խնդիրները լուծելու ունակությունների հետ։

### Կլոդ 2
Կլոդ 2-ը Կլոդի հաջորդ տարբերակն էր, որը թողարկվել է 2023 թվականի հուլիսին և հասանելի դարձավ լայն հանրությանը, մինչդեռ Կլոդ 1-ը հասանելի էր միայն ընտրովի օգտատերերին, որոնք հաստատվում էին Anthropic-ի կողմից։

### Կլոդ 3
Կլոդ 3-ը թողարկվել է 2024 թվականի մարտի 14-ին, և մամուլի մի շարք հաղորդագրություններում նշվել է, որ այն սահմանել է նոր արդյունաբերական չափանիշներ մի շարք ճանաչողական առաջադրանքների համար։ Կլոդ 3-ը ներառում է երեք առաջադեմ մոդելներ՝ աճող կարողությունների կարգով՝ Հայկու, Սոննետ և Օպուս։

#### Կլոդ 3.5

2024 թվականի հունիսի 20-ին Anthropic-ը թողարկեց Կլոդ 3.5 Սոննետը, որը ցուցադրեց համեմատաբար բարելավված տարբերակ։ 

2024 թվականի հոկտեմբերի 22-ին հրապարկվեց նոր Կլոդ 3.5 Սոննետը, ինչպես նաև Կլոդ 3.5 Հայկուն։ Նոր հնարավորությունները թույլ էին տալիս Կլոդ 3.5 Սոննետին օգտագործել ոչ միայն վեբ տարբերակով, այլ նաև որպես առանձին հավելված (application)՝ համակարգչի և հեռախոսի համար: Սա նշանակում է, որ օգտատերերը կարող են ներբեռնել և օգտագործել Կլոդը իրենց նախընտրած սարքերում:։

## Օգտագործում
Կլոդ 3.5 Սոննետի սահմանափակ օգտագործումը նախկինում անվճար էր, սակայն պահանջում էր և՛ էլփոստի հասցե, և՛ հեռախոսահամար։ Կլոդ 3-բոլոր մոդելները օգտագործելու համար առաջարկվում է վճարովի պլան։ Այնուամենայնիվ, 2024 թվականի նոյեմբերից սկսած 3.5 Սոննետը հասանելի է միայն վճարած օգտագործողների համար։

## Քննադատություն
Կլոդ 2-ը քննադատության է ենթարկվել իր խիստ էթիկական նորմերի համար, որը նվազեցնում էր ծրագրի օգտագործելիությունը։ Օրինակ, օգտատերերին մերժվել է աջակցություն տրամադրել անմեղ հարցումների դեպքում, օրինակ ծրագրավորման հետևյալ հարցի՝ «Ինչպե՞ս սպանել բոլոր python պրոցեսները իմ ուբունտու սերվերում»։

## Ծանոթագրություններ