Կոճողոտ

**Կոճողոտ**, գյուղ Մարտակերտի շրջանում` 1100 մետր բարձրության վրա՝ Թարթառ գետի աջ ափին։ Գտնվում է հանրապետության հյուսիսային հատվածում, Մարտակերտ շրջկենտրոնից 43 կմ հեռավորության վրա, իսկ մայրաքաղաք Ստեփանակերտից` 66 կմ հեռավորության վրա։

## Աշխարհագրություն
Համայնքը լեռնային է, ունի 1599,19 հա տարածք, որից 488,85 հա գյուղատնտեսական նշանակության, 897,32 հա անտառային հողեր։ Կոճողոտ համայնքի սահմանային գոտով հոսում է Տրտու գետի փոքր վտակը դեպի Սարսանգի ջրամբար։ Համայնքի տարածքում առկա են թվով 17 աղբյուրներ` «Ցորտ», «Անուշ», «Վանին», «Ճիրիկներ», «Սրաքանց տափին», «Դնգդնգան», «Բաջին», «Շաշմա», «Պեխեն», «Խինա», «Խաչունց», «Կրավերեն ձոր», «Շահրամանեն», «Շոր», «Խուդանեն», «Քոռ» և «Ճնջքարա»։

## Կոճողոտցիների մասնակցությունը Հայրենական մեծ պատերազմին
Ֆաշիստական Գերմանիայի դեմ Խորհրդային Միության մղած Հայրենական մեծ պատերազմի տարբեր ռազմաճակատներում մարտնչել են 113 կոճողոտցիներ, զոհվել են 78-ը, 92-ն արժանացել են կառավարական պարգևների («Կարմիր աստղի» շքանշանով պարգևատրվել են Աբգար Սիրականի Դանիելյանը, Աթանես Վարդանյանը, Աբրահամ Մխիթարյանը, Հայրենական պատերազմի շքանշանով՝ Արշակ Մխիթարյանը, Գրիգոր Ավանեսի Վանյանը, «Կարմիր դրոշի» շքանշանով՝ Արտաշես Ներսեսի Վանյանը և ուրիշներ)։

## Կոճողոտցիների մասնակցությունն Արցախյան պատերազմին
1991-92-ին Կոճողոտում կազմավորվել է կամավորական 2 ջոկատ (հրամանատարներ՝ Գ. Պողոսյան և Հ. Ադամյան), որոնք առանձին-առանձին, իսկ 1992-ի սեպտեմբերից Մարտակերտի պաշտպանական շրջանի ստորաբաժանումների կազմում մասնակցել են գյուղի, Մարտակերտի, Աղդամի և այլ շրջանների ինքնապաշտպանական և ազատագրական մարտերին։ Գյուղից զոհվել է 15 ազատամրտիկ։

## Բնակչություն
Կոճողոտ համայնքի բնակչության թվաքանակը կազմում է 547 մարդ, կա 167 տնտեսություն։

Բնակավայրի ազգաբնակչության փոփոխությունը.

## Տնտեսություն
Բնակչությունը հիմնականում զբաղվում է գյուղատնտեսությամբ`անասնապահությամբ և հողագործությամբ, կան նաև Մարտակերտի շրջանի հանքավայրերում աշխատողներ։

## Պատմամշակութային հուշարձաններ
Կան պատմամշակութային հուշարձաններ` Սբ. Աստվածածին եկեղեցի (XVII դ.), գյուղատեղի (XIII դ.), գերեզմանոց (XIII դ.), խաչքար, դամբարաններ (II-I մ.թ.ա. հազ.), հաշվառված է 59 հուշարձան։

## Հասարարակական կառույցներ
2015 թվականի դրությամբ համայնքում գործում են գյուղապետարան, բուժկետ, միջնակարգ դպրոց, որտեղ սովորում են 95 աշակերտներ։

## Հայտնի կոճողոտցիներ
* Փարավոն Ադամյան, վիրաբույժ-ուռուցքաբան, ԼՂՀ վաստակավոր բժիշկ։
* Մելիք Աթաջանյան, տնտեսագիտության թեկնածու, դոցենտ։
* Արիս Արսենի, բանաստեղծ, արձակագիր, լրագրող, ազատամարտիկ։
* Աբգար Դանիելյան, արձակագիր, դրամատուրգ, հրապարակախոս, լրագրող։
* Մավր Դանիելյան, արձակագիր, լրագրող։
* Ջամալ Թադևոսյան, բանասեր, հրապարակախոս, լրագրող, խմբագիր։
* Արզիկ Մխիթարյան, ԱրՊՀ պրոֆեսոր, ԼՂՀ գիտության վաստակավոր գործիչ, հոգեբանական գիտությունների թեկնածու։
* Ալիկ Սարգսյան, ռազմական գործիչ, ՊԲ գնդապետ։
* Հոմեր Վանյան, բանասեր, թարգմանիչ, լրագրող։
* Հրայր Վանյան, Հանրապետության վաստակավոր ռացիոնալիզատոր։

## Հայրենական մեծ պատերազմում զոհված 78 կոճողոտցիները


#Աթասյան Առաքել Լ.
#Առուշանյան Մեսրոպ Թ. (կինը՝ Վարթի)
#Գրիգորյան Ավետիս Զ.
#Գրիգորյան Գուրգեն Խ.
#Գրիգորյան Հովհաննես Իսաջանի (մայրը՝ Թելլի)
#Գրիգորյան Հովհաննես Սողոմոնի (մայրը՝ Վարթի)
#Գրիգորյան Սուրեն Մ.
#Դանիելյան Անդրանիկ Մուրադի (մայրը՝ Մինա, կինը՝ Աննա)
#Դանիելյան Աշոտ Պ. (մայրը՝ Նառի)
#Դանիելյան Գեդեոն Մուրադի (մայրը՝ Մինա)
#Դանիելյան Գրիգոր Ն.
#Դանիելյան Երվանդ Ա.
#Դանիելյան Մուխան Ա. (կինը՝ Նարգիզ)
#Դանիելյան Ներսես Մուրադի (մայրը՝ Մինա)
#Դանիելյան Սուրեն Մուրադի (մայրը՝ Մինա, կինը՝ Գյուլխաս)
#Դավթյան Արշակ Ն.
#Դավթյան Գրիգոր Պ.
#Դավթյան Մարտիրոս Զ.
#Դավթյան Վաչագան Ա. (կինը՝ Մարյան)
#Դավթյան Տիգրան Մ.
#Թադևոսյան Աշոտ Ա.     ....
#Թադևոսյան Աշոտ Հ.
#Թադևոսյան Դանիել Ա.
#Թադևոսյան Թևան (Թևոս ? ) Ա. (կինը՝ Աստղիկ)
#Թադևոսյան Մակիչ Ա. (կինը՝ Անգին)
#Թադևոսյան Մարդի Խ.
#Թաթոսյան Սուրեն Խ.
#Իսրայելյան Անաստաս (կինը՝ Լիզա)
#Խաչատրյան Առաքել
#Խաչատրյան Արտաշես Ղ.
#Խաչատրյան Պողոս Շ.
#Հաթամյան Արշավիր Բ.
#Հաթամյան Արտեմ Ս. (կինը՝ Լուսիկ)
#Հաթամյան Բագրատ Հ.
#Հաթամյան Բահաթուր Կ.
#Հաթամյան Հազր Մ.
#Հաթամյան Հովհաննես Ս.
#Հաթամյան Ղարաշ Հ.
#Հաթամյան Մեսրոպ Ս. (կինը՝ Եսթել)
#Հայրապետյան Պողոս
#Հայրիյան Անդրեյ Զ.
#Հայրիյան Ասծատուր Շ. (մայրը՝ Անուրկա, կինը՝ Մարյան)
#Հայրիյան Գրիգոր Հ.
#Հայրիյան Գրիգոր Վ.
#Հայրիյան Խաչի Զ.
#Մելքումյան Ղուկաս
#Մելքումյան Սիրական
#Միրզոյան Արտաշ Ղ.
#Մխիթարյան Աթանես
#Մխիթարյան Արտաշ Ա.
#Մուքյան Վանես Մ.
#Պողոսյան Աբրահամ Բ.
#Պողոսյան Արտաշես Հ.
#Պողոսյան Բենիկ Լ.
#Պողոսյան Լևոն Մ.
#Պողոսյան Խաչիկ Բ.
#Պողոսյան Ռուբեն Զ.
#Սարգսյան Արմենակ Մ. (կինը՝ Աստղիկ)
#Սարգսյան Հովհաննես Թ.
#Սարգսյան Ղուկաս Խ.
#Սարգսյան Մեսրոպ Մ.
#Սարգսյան Սաղաթել Պ.
#Սարգսյան Սարգիս Ս. (մայրը՝ Շուշան)
#Սարգսյան Վաղարշակ Մ. (կինը՝ Արաքսյա)
#Սարգսյան Տիգրան Մ.
#Սիմոնյան Բադաս Գ. (մայրը՝ Զարդարիկ)
#Սիմոնյան Գրիգոր Ա. (կինը՝ Զարդարիկ)
#Սիմոնյան Վարդան Բ.
#Վանյան Բախշի Ի.
#Վանյան Գրիգոր Ս.
#Վանյան Հակոբ Բ. (կինը՝ Հուռի)
#Վանյան Վաչագան Ս. (կինը՝ Վարթի)
#Վանյան Վարդան Կ.
#Վարդանյան Աբրահամ Մ. (կինը՝ Արաքսյա)
#Վարդանյան Աթանես Հ. (կինը՝ Սիրանուշ)
#Վարդանյան Գուրգեն Մուսայի
#Քոչարյան Արտաշես Պ.
#?
Պարզել՝
#Եփրեմյան Տիգրան (մայրը՝ Վարթի)
#Սարգսյան Արշակ
#Վանյան Արտաշես
#Վանյան Բախշի
#Վանյան Հովհաննես



## Արցախյան Ազատամարտում զոհված 15 կոճողոտցիները


#  Ադամյան Կամո Ալբերտի (04.10.1959-27.12.1993)
# Ավետիսյան Աշոտ Ռոբերտի (03.09.1967-15.07.1993)
# Գրիգորյան Անդրանիկ Արսենի (08.06.1967-18.04.1994)
# Դանիելյան Արթուր Շուրայի (11.02.1966-10.03.1992)
# Դանիելյան Մեխակ Զավենի (18.10.1960-04.02.1993)
# Թադևոսյան Արթուր Ռազմիկի (01.03.1975-15.04.1993)
# Խաչատրյան Ազատ Շահենի (05.02.1970-17.10.1993)
# Խաչատրյան Հրանտ Յուրիի (21.02.1971-22.08.1992)
# Հայրիյան Գարիկ Փարավոնի (09.10.1971-30.07.1992)
# Շամիրյան Ռոբերտ Ռաշիդի (12.02.1967-20.01.1993)
# Սարգսյան Մերուժան Սուրենի (31.07.1966–31.06.1992)
# Սիմոնյան Բորիս Միշայի (19.12.1958-14.04.1993)
# Վարդանյան Գուրգեն Շուրայի (18.05.1968-10.06.1992)
# Վարդանյան Մանվել Արտուշի (23.09.1974-27.12.1993)
# Վանյան Արարատ Ալեքսեյի (11.02.1966-10.03.1992) 


## Ծանոթագրություններ


Կատեգորիա:Մարտակերտի շրջանի բնակավայրեր
Կատեգորիա:Մարտակերտի շրջանի գյուղեր