Կարմիր խաչի և կարմիր մահիկի միջազգային շարժում

**Կարմիր խաչի և կարմիր մահիկի միջազգային շարժում**, տարբեր երկրներում ՝ կամավոր ընկերություններ, որոնք պատերազմի ժամանակ կազմակերպում են օգնություն ռազմագերիներին, վիրավոր և հիվանդ ռազմիկներին, պատերազմական գործողություններում չներգրավված անձանց (ոչ-կոմբատանտներ), իսկ խաղաղ պայմաններում՝ բնական աղետներից տուժածներին և վարակիչ հիվանդություններով տառապողներին։ Ադրբեջանում, Թուրքմենստանում, Ուզբեկստանում, Տաջիկստանում, Աֆղանստանում, Թուրքիայում, Իրանում, Պակիստանում և մի քանի այլ երկրում կոչվում է «Կարմիր մահիկ», Իսրայելում՝ «Դավիթի Կարմիր աստղ» կամ «Կարմիր բյուրեղ» (երկրից դուրս առաքելություն իրականացնելու դեպքում)։

## Պատմություն
1863 թվականին Շվեյցարիայում ստեղծվել է «Հիվանդ ու վիրավոր մարտիկների խնամատարության կոմիտե»։ Հաջորդ տարուց սկսած կազմակերպվել են «Կարմիր խաչի» ազգային ընկերություններ, հետագայում հիմնադրվել է միջազգային «Կարմիր խաչ», ստեղծվել նրա միջազգային կոմիտե։ 1965-ի կանոնադրությամբ՝ միջազգային «Կարմիր խաչի» գերագույն օրգանը կոնֆերանսն է, որը գումարվում է չորս տարին մեկ, իսկ կոնֆերանսների միջև ընկած ժամանակաշրջանում՝ մշտական հանձնաժողովը։ Հայկական Կարմիր Խաչի ընկերությունը հիմնադրվել է 1921 թվականին։ Քաղաքներում ու խոշոր բնակավայրերում կազմակերպել է մասնաճյուղեր, կապ հաստատել հայկական գաղութների հետ։ Հիմնել է տրոպիկական կայաններ, ամբուլատորիաներ, վեներական հիվանդներին օգնող բուժկետեր, առաջին օգնության բուժակային ու բժշկական կետեր։ Կազմակերպել է բժշկական ջոկատներ և ուղարկել շրջանները՝ բծավոր տիֆի, տրախոմայի, վեներական հիվանդությունների դեմ պայքարելու։ Բացել է հիվանդանոցներ, ծննդատներ, երկրաշարժի ժամանակ օգնել տուժածներին։

## Խորհրդանշանի այլ տարբերակներ

## Տես նաև
*Կարմիր բյուրեղ

## Գրականություն
* Bennett, Angela. *The Geneva Convention: The Hidden Origins of the Red Cross*. Sutton Publishing, Gloucestershire, England, 2005. 
* Boissier, Pierre. *History of the International Committee of the Red Cross. Volume I: From Solferino to Tsushima.* Henry Dunant Institute, Geneva, 1985. 
* Bugnion, François. *The International Committee of the Red Cross and the Protection of War Victims.* ICRC & Macmillan (ref. 0503), Geneva, 2003. 
* Dunant, Henry. *A Memory of Solferino.* ICRC, Geneva 1986. 
* Durand, André. *History of the International Committee of the Red Cross. Volume II: From Sarajevo to Hiroshima.* Henry Dunant Institute, Geneva, 1984. 
* Farmborough, Florence. *With the Armies of the Tsar: A Nurse at the Russian Front 1914–1918.* Stein and Day, New York, 1975. 
* Favez, Jean-Claude. *The Red Cross and the Holocaust*, Cambridge University Press, 1999.
* Forsythe, David P. *Humanitarian Politics: The International Committee of the Red Cross.* Johns Hopkins University Press, Baltimore 1978. 
* Forsythe, David P. *The Humanitarians: The International Committee of the Red Cross.* Cambridge University Press, Cambridge 2005. 
* Haug, Hans. *Humanity for All: The International Red Cross and Red Crescent Movement.* Henry Dunant Institute, Geneva in association with Paul Haupt Publishers, Bern, 1993. 
* *Handbook of the International Red Cross and Red Crescent Movement*. 13th edition, International Committee of the Red Cross, Geneva, 1994. 
* Hutchinson, John F. *Champions of Charity: War and the Rise of the Red Cross.* Westview Press, Boulder, Colorado, 1997. 
* Moorehead, Caroline. *Dunant's Dream: War, Switzerland and the History of the Red Cross*. HarperCollins, London, 1998.  (Hardcover edition); HarperCollins, London 1999,  (Paperback edition)
* Willemin, Georges; Heacock, Roger. *International Organization and the Evolution of World Society. Volume 2: The International Committee of the Red Cross.* Martinus Nijhoff Publishers, Boston, 1984. 
* 
**Грибанов Э. Д.* Медицина в необычном // М., Советская Россия, 1988.

## Արտաքին հղումներ

* Международный комитет Красного Креста 
* Российский Красный Крест 
* Волонтёры Российского Красного Креста .
* The International RCRC Movement – Who we are
* The magazine of the international RCRC Movement 
* International Committee of the Red Cross (ICRC)
* International Federation of Red Cross and Red Crescent Societies (IFRC)
* Standing Commission of the Red Cross and Red Crescent
* International Conference of the Red Cross and Red Crescent 

Կատեգորիա:Բալցանի մրցանակի դափնեկիրներ
Կատեգորիա:Բժշկական և առողջապահական կազմակերպություններ
Կատեգորիա:Իրավապաշտպան կազմակերպություններ
Կատեգորիա:Միջազգային կազմակերպություններ
Կատեգորիա:Նոբելյան մրցանակի դափնեկիրներ