open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Սուն Վեն

**Սուն Վեն** (, ), չինացի ֆուտբոլիստ, հարձակվող։ Ատլանտայի Օլիմպիական խաղերի արծաթե մեդալակիր է։ 20-րդ դարի լավագույն ֆուտբոլիստներից մեկն է։

## Կարիերա
### Ակումբային կարիերա
Չինաստանի առաջնությունում հանդես է եկել Շանհայը ներկայացնող թիմում։

Wusa լիգայի պատմության մեջ առաջին մրցախաղում ընտրվել է «Ատլանտա Բիտի» առաջին համարը։ 2001 թվականին ակումբի կազմում խաղացել է 13 համարով և օգնել է հասնել փլեյ-օֆֆի եզրափակիչ։

2002 թվականին խաղացել է 18 խաղ՝ դառնալով 4 գոլի հեղինակ։ «Ատլանտան» հասել է մինչև Wusa-ի փլեյ-օֆֆի կիսաեզրափակիչ։ 2003 թվականի հունվարին հեռացել է թիմից, որպեսզի կենտրոնանա աշխարհի առաջնությանը նախապատրաստվելու վրա։
### Ազգային հավաքական
Չինաստանի հավաքականում հանդես է գալիս 17 տարեկանից։ Հավաքականի կազմում խաղացել է աշխարհի չորս առաջնություններում։

1996 թվականին նա Ատլանտայի Օլիմպիկան խաղերում նվաճում է արծաթե մեդալ։ Հաջորդ Օլիմպիական խաղերի ժամանակ՝ 2000 թվականին, երեք խաղում խփել է 4 գոլ և դարձել է լավագույն ռմբարկու, սակայն նրա թիմը դուրս չի եկել խմբից։

1999 թվականի Աշխարհի առաջնության խաղարկությունում նա ստացել է մրցաշարի լավագույն ռմբարկուի «Ոսկե խաղակոշիկը» և «Ոսկե գնդակ»՝ մրցաշարի լավագույն ֆուտբոլիստի համար։

2002 թվականին նա FIFA-ի կայքում անցկացված հարցման հիման վրա շահել է 20-րդ դարի լավագույն ֆուտբոլիստի մրցանակը։

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Профиль на sports-reference.com 

Կատեգորիա:Կանանց ֆուտբոլի հարձակվողներ
Ջո Մոնտանա

**Ջո Մոնտանա** (, ), ամերիկյան ֆուտբոլի պրոֆեսիոնալ խաղացող, «Սան Ֆրանցիսկո Ֆորթինայներսի» և «Կանզաս Սիթի Չիֆս» թիմերի նախկին քվոտերբեկը, ընդգրկվել է պրոֆեսիոնալ ֆուտբոլիստների Փառքի սրահում։ 1977 թվականին ամերիկյան ֆուտբոլի ուսանողական մրցաշրջանում հաղթելուց հետո Մոնտանան 1979 թվականին կարիերան սկսել է NFL-ում «Սան Ֆրանցիսկո Ֆորթինայներս» ակումբում, որտեղ խաղացել է 14 մրցաշրջան։ Վերջին 2 տարիներին լիգայում անցկացրել է «Կանզաս Սիթի Չիֆս»-ի կազմում։ Կարիերայի ընթացքում մասնակցել է չորս Սուպերբոուլների և հաղթել յուրաքանչյուրում։ Փառքի սրահում ընդգրկվել է 2000 թվականին, անմիջապես, երբ կանոնները թույլ են տվել։ Իր կարիերայի ընթացքում 3 անգամ ճանաչվել է Սուպերբոուլի ամենաարժեքավոր խաղացող։

1989 և 1990 թվականներին «Ասսոշեյթեդ պրես» հանդեսը Մոնտանային անվանել է NFL-ի ամենաարժեքավոր խաղացողը, իսկ 1990 թվականին նա *[[Sports Illustrated]]*-ի վարկածով ճանաչվել է տարվա մարզիկ։ Չորս տարի վաղ նա ստացել է «Ասսոշեյթեդ պրեսի» վարկածով NFL տարվա վերադարձը։ Մոնտանան ութ անգամ մասնակցել է փորձաշրջանների, ինչպես նաև AP վարկածով երեք անգամ ընդգրկվել է բոլոր աստղերի առաջին հավաքականում՝ 1987, 1989 և 1990 թվականներին։ Նա հինգ մրցաշրջան եղել է պասային վարկանիշի ազգային ֆուտբոլային կոնֆերանսի առաջատարը (1981, 1984, 1985, 1987 և 1989), իսկ 1987 և 1989 թվականներին նա այդ ցուցանիշով առաջատարն էր ամբողջ լիգայում։

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* 
* The Football Database — Joe Montana

Կատեգորիա:Ամերիկացի բարերարներ
Ֆիլիպ Ֆրենսիս Նոլան

**Ֆիլիպ Ֆրենսիս Նոլան** (, ), ամերիկացի գրող, գիտաֆանտաստիկ ստեղծագործությունների հեղինակ։ Առավել հայտնի է որպես *Բաք Ռոջերս* կերպարի ստեղծող։

## Կարիերա
Լինելով Փենսիլվանիայի համալսարանի ուսանող եղել է Mask and Wig ակումբի անդամ և կարևոր դերեր է խաղացել 1907-1909 թվականների ամենամյա բեմադրություններում։ Համալսարանն ավարտելուց հետո թերթում աշխատել է որպես սյունակագիր։ Ամուսնությունից հետո տեղափոխվել է Բալա-Սինվայդ՝ Ֆիլադելֆիայի արվարձան։
Այստեղ նա հորինել է իր ամենահայտնի հերոսին Բաք Ռոջերսին՝ թողարկելով նրա արկածների մասին երկու վեպ և ստեղծելով կոմիքսների շարք՝ համագործակցելով Դիք Կոլքինսի հետ։ Որպես կոմիքսների հեղինակ՝ Նոլանն աշխատել է մինչև 1939 թվականը։ Նոլանը նաև գիտաֆանտաստիկ ժանրի այլ ստեղծագործությունների հեղինակ է եղել, որոնք տպագրվել են պրոֆիլային ամսագրերում։ Նոլանի մահից հետո 1940 թվականին լույս է տեսել «The Girl From Nowhere» դետեկտիվ ֆիլմը։

## Անձնական կյանքը
Ֆիլիպ Նոլանն ամուսնացած է եղել Թերեզա Ջանքերի հետ։ Ունեցել է տասը երեխա` Ֆիլիպ, Մերի, Հելեն, Լուիզա, Թերեզա, Մայք, Լարի, Փեթ, Ջոն և Ջո։

## Մատենագրություն
* *Armageddon 2419 A.D.* (1928)
* *The Girl from Nowhere* (1928)
* *The Airlords of Han* (1929)
* *The Onslaught from Venus* (1929)
* *The Time Jumpers* (1934)
* *The Prince of Mars Returns* (1940)
* *Space Guards* (1940)

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* 
* Работы Филипа Нолана в проекте «Гутенберг»
* 

Կատեգորիա:Ամերիկացի ֆանտաստ գրողներ
Կատեգորիա:Գիտաֆանտաստիկ գրողներ
Կատեգորիա:20-րդ դարի ամերիկացի վիպասաններ
Կատեգորիա:Ամերիկացի տղամարդ վիպասաններ
Կատեգորիա:Ամերիկացի գրողներ
Կատեգորիա:20-րդ դարի ամերիկացի տղամարդ գրողներ
Կատեգորիա:Կոմիքս գրողներ
Կատեգորիա:Ամերիկացի սցենարիստներ
Լանդշաֆտային ճարտարապետություն

մինի|Շենբրուն
**Լանդշաֆտային ճարտարապետություն,** տարածքի ծավալատարածական կազմակերպում, բնական, շինարարական և ճարտարապետական բաղադրիչների միավորում ամբողջական կոմպոզիցիայի մեջ, որն իրականացնում է որոշակի գեղարվեստական ոճ։ Ինչպես ճարտարապետությունը և քաղաքաշինությունը լանդշաֆտային ճարտարապետությունը վերաբերում է տարածական արվեստի ձևերին։

Հարմարավետ և էսթետիկորեն լիարժեք միջավայրի ձևավորումն իրականացվում է բնական նյութերի (ռելիեֆի, ջրի, բուսականության և այլն) և ճարտարապետական կառույցների օգնությամբ`դրանով հանդերձ ենթադրում է պահպանել գոյություն ունեցողը և ստեղծել արհեստական լանդշաֆտներ՝ նախագծելով կանաչապատման համակարգեր և հանգստի գոտիներ։ Ի տարբերություն այգեգործության արվեստի՝ լանդշաֆտային ճարտարապետության ոլորտը շատ ավելի լայն է, այն մարդու կենսագործունեության տարածական միջավայրի շատ բաղադրիչների բաղկացուցիչ մասն է։
[մինի|Տեսարան [Նյու Յորքի Կենտրոնական զբոսայգուց]]

## Լանդշաֆտային ճարտարապետությունը Ռուսաստանում
Ռուսաստանում լանդշաֆտային ճարտարապետության լավագույն օրինակներն են.

* Արխանգելսկոյե— Մոսկվայի մարզի Կրասնոգորսկի շրջանի Արխանգելսկոյե նահանգի պետական թանգարան-առանձնատուն։
* Կուսկովո— Մոսկվայի Կուսկովո թանգարան-առանձնատուն։
* Պետերգոֆի պալատ— Պետերգոֆի պալատական անսամբլ։

[մինի|[Կուսկովո, տեսարան պալատի և եկեղեցու զանգակատնից]]
մինի|Ներքին այգու տեսարան Մեծ Պետերգոֆի պալատից

## Տես նաև
* Այգեգործական արվեստ

## Ծանոթագրություններ

## Գրականություն
* Օժեգեգով, Ս. Լանդշաֆտային ճարտարապետության պատմություն - Մ։ Ճարտարապետություն-Ս, 2003. - 232 էջ.
* Ռոդիչկինա, I. Դ. Լանդշաֆտային ճարտարապետություն - ճարտարապետի համառոտ ուղեցույց —Կիև. Բուդիվելնիկ, 1990. - 336 էջ։

## Արտաքին հղումներ
* Լանդշաֆտային ճարտարապետության պատմություն
* Լանդշաֆտային ճարտարապետների Մոսկվայի ասոցիացիա 

Կատեգորիա:Ճարտարապետություն
Կատեգորիա:Այգեգործություն
Կատեգորիա:Բուսաբուծություն
Ուիլյամ Ադամ

**Ուիլյամ Ադամ** (, ), շոտլանդացի ճարտարապետ, որմնադիր, ձեռնարկատեր, նեոդասական ոճի հիմնադիր և ճարտարապետական նորաձևության օրենսդիր։ Համարվել է Շոտլանդիայում իր ժամանակի գլխավոր և ունիվերսալ ճարտարապետը։

Նա աշխատել է բարոկկո և պալադական ոճերով։

## Կենսագրություն
Ուիլյամ Քրանսթոունի՝ երրորդ լորդ Քրանսթոունի թոռն է (մոր կողմից)։ 15 տարեկանում Ու. Ադամն ավարտել է դպրոցը, այնուհետև ուսանել է սըր Ուիլյամ Բրյուսի մոտ։ Դրանից հետո, շնորհիվ իր որմնադիր հոր, սկսել է յուրացնել քարի որմնադրության արվեստը։
[մինի|Կամուրջ [Թեյ (գետ)|Թեյ գետի վրա (Աբերֆելդի)]]

1714 թվականին Գլեդնիից լորդ Ուիլյամ Ռոբերտսոնի հետ համատեղ կազմակերպել է որմնադիրների ընկերակցությունը, կազմակերպել աղյուսների արտադրություն, մեծ պատվեր ստացել նիդեռլանդացի պատվիրատուներից։ 1717 թվականին դարձել է Քըրքելդի որմնադիրների գիլդիայի անդամ։ Հետո երեք տարի շրջագայել Ֆրանսիայում և Նիդեռլանդներում։

Ուիլյամ Ադամը իր ժամանակի ամենաառաջին շոտլանդացի ճարտարապետներից մեկն էր, որի ճարտարապետական ոճը, սկիզբ առնելով պալադիզմից, ոգեշնչված են մայրցամաքային ճարտարապետությամբ և առանձնանում են շատ մանրամասնություններով։ Իր կարիերայի ընթացքում Ու. Ադամին հաջողվել է նախագծել և կառուցել բազմաթիվ  տներ և հասարակական շենքեր՝ հանդես գալով որպես կապալառու և ճարտարապետ։

Ջոն, Ռոբերտ և Ջեյմս Ադամների հայրն է։

## Ծանոթագրություններ

## Գրականություն
* Colvin, Howard (1978) A Biographical Dictionary of British Architects, 1600—1840, John Murray

## Արտաքին հղումներ
* Կենսագրություն

Կատեգորիա:Շոտլանդացի ճարտարապետներ
Կատեգորիա:Շոտլանդացի ձեռնարկատերներ
Girls in Their Summer Clothes (երգ)

**«Girls in Their Summer Clothes»**, ամերիկացի ռոք երգիչ Բրյուս Սպրինգստինի երգը «Magic» ալբոմից։ Թողարկվել է 2008 թվականի հունվարի 15-ին։ 2009 թվականի փետրվարի 8-ին Գրեմմիի 51-րդ արարողության ժամանակ երգն արժանացել է մրցանակի՝ Լավագույն ռոք-երգի և նոմինացիայի՝ Լավագույն վոկալ ռոք-կատարման համար։

## Պատմություն
Փոփ ուղղվածություն ունեցող երգը, որը ներկայացնում է Բրյուսի հզոր ռոք վոկալը՝ փոփ-նվագախմբային վերադաշնակմամբ հիթ շքերթներում մեծ հաջողություն չի ունեցել. № 95-ը՝ ԱՄՆ-ի Billboard Hot 100-ում, № 67-ը՝ Pop 100-ում, և № 62-ը՝ Hot Digital Songs-ում։

### Ընկալում
«Girls in Their Summer Clothes» երգը անվանվել է ալբոմի եզակի «թարմ» երգ, իսկ Ա․ Սքոթը «The New York Times» լրագրից նկատել է․ «Այնպես չէ, որ այդ 'Girls in Their Summer Clothes' երգը մելանխոլիկ չէ․ դրա հեղինակը, վերջին հաշվով, կանգնում և դիտում է, թե ինչպես են վերնագրի աղջիկները անցնում իր կողքով»։

Ջեյ Լուստինգը «Star-Ledger» թերթից գրել է, որ այս տխուր երգը «բացահայտում է աստիճանաբար և իր էքսցենտրիկ տեմպով, Սպրինգստինի երաժշտությամբ և վոկալով, դառնում ավելի ինտենսիվ»։ Բրյուսն ինքը նման գնահատականի չէր սպասում և Գրեմմի մրցանակով պարգևատրվելու մասին միայն առավոտյան է իմացել թերթերից։

## Ստեղծագործությունների ցուցակ
# «Girls in Their Summer Clothes (Winter Mix)»
# «Girls in Their Summer Clothes (Live)»

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Տեսահոլովակ. youtube.com

* Allmusic: Bruce Springsteen — Girls in Their Summer Clothes. Allmusic.com.

Կատեգորիա:2007 երգեր
Կատեգորիա:2008 սինգլներ
Կատեգորիա:Ամերիկյան երգեր
Կատեգորիա:Երգեր այբբենական կարգով
Կատեգորիա:Ռոք երգեր
Մայքլ Հենրի դե Յանգ

**Մայքլ Հենրի դե Յանգ** (Յունգ) (; ), ամերիկացի լրագրող և գործարար։

Սան Ֆրանցիսկոյի «Ոսկե դարպասներ» զբոսայգում գտնվող *De Young Museum*-ի հիմնադիր։

## Կենսագրություն
Ծնվել է 1849 թվականի սեպտեմբերի 30-ին Միսսուրի նահանգում՝ Սենթ Լուիսում։ Միշել դե Յանգի և Ամելիա Մորագի որդին է։ Հայրը ոսկերիչ էր և վաճառական, Եվրոպայից ԱՄՆ գաղթած հրեական ընտանիքից էր։ Նրա մայրական պապը՝ Բենջամին Մորանգըը, Նապոլեոնի օրոք Ֆրանսիայի դեսպանն էր Իսպանիայում։

Այնուհետև ընտանիքը տեղափոխվել է Սան Ֆրանցիսկո՝ Կալիֆոռնիա, որտեղ դե Յանգը ավարտել է Heald College-ը։  Ապա Մայքլը եղբոր՝ Շառլի հետ հիմնել Է *Daily Dramatic Chronicle* թերթը, որի առաջին համարը լույս է տեսել 1865 թվականի հունվարի 16-ին։ Այս թերթը դարձել է ներկայիս *San Francisco Chronicle*-ի նախակարապետը։  Մի քանի տարի շարունակ Մայքլ դե Յանգը եղել Է «Ասսոշեյթեդ պրես»- ի տնօրենը։

1884 թվականին Մայքլ Դե Յանգին կրակել է գործարար Ադոլֆ Բերնարդ Սփրեքելսը՝ հավանաբար իր հասցեին թերթի բացասական հոդվածի պատճառով, սակայն լրագրողը ողջ է մնացել։ Մայքլ դե Յանգը մահացել է 1925 թվականի փետրվարի 15-ին Սան Ֆրանցիսկոյում և թաղվել Է Կալիֆոռնիայի Սան Մատեո շրջանի Կոլմարի Սուրբ Խաչի կաթոլիկ գերեզմանատանը։

### Ընտանիք
Ամուսնացած էր Քեթրին Դին դե Յանգի հետ (1857-1917), նրանք ունեցել են հինգ երեխա՝ *Չարլզ դե Յանգ* (1881—1913), Հելեն դե Յանգ (1883-1969), Կոստանս Մարի դե Յանգ (1885—1968), Քաֆլին Իվոն դե Յանգ (1888—1954),  *Ֆիլս դե Յանգ* (1892—1988).

Մայքլ դե Յանգը ամերիկացի դերասան Մաքս Տիրիոտի նախապապն է։

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ

* M. H. de Young Biography 
* Michael De Young — Unfinished History 

Կատեգորիա:Ամերիկացի լրագրողներ
Կատեգորիա:Ամերիկացի գործարարներ
Սայմոն Արմիթիջ

**Սայմոն Արմիթիջ** (, ), անգլիացի բանաստեղծ և արձակագիր։

## Կենսագրություն
Սովորել է Պորտսմութի, Լիդսի, Այովայի համալսարաններում։ Դասախոսություններ է կարդացել Մանչեսթերի Մետրոպոլիտեն համալսարանում։

## Ստեղծագործություն և ճանաչում
Արմիթիջը գրում է նաև ռադիոյի, կինոյի և հեռուստատեսության համար։ Նա Ստյուարտ Մաքրեյի «Մահաբեր ծառ» օպերայի լիբրետոյի հեղինակն է (2006)։ Մի քանի մրցանակների դափնեկիր՝ ներառյալ Այվոր Նովելոյի (2003) մրցանակը սեփական երգերի կատարման համար։ 2006 թվականին ընդգրկված էր Գրիֆինի բանաստեղծական մրցանակի և Բուքերյան մրցանակի ժյուրիի կազմում։ Պարգևատրվել է Բանաստեղծական նվաճումների համար թագավորական ոսկե մեդալով (2018):

2019 թվականի մայիսից Մեծ Բրիտանիայի բանաստեղծ-դափնեկիր է։

## Ստեղծագործություններ
### Բանաստեղծություններ

* Zoom! (1989, Կոստի մրցանակի կարճ ցուցակ)
* Xanadu (1992)
* Kid (1992)
* Book Of Matches (1993)
* The Dead Sea Poems (1995)
* CloudCuckooLand (1997)
* Killing Time (1999)
* Mister Heracles (2000)
* Universal Home Doctor (2002)
* Travelling Songs (2002)
* Homer’s Odyssey (2006, բանաստեղծական դրամա)
* Tyrannosaurus Rex Versus The Corduroy Kid (2թ. Ս. Էլիոթի մրցանակի կարճ ցուցակը)
* The Not Dead (2008)
* Out of the Blue (2008)
* Seeing Stars (2010)

### Թարգմանություններ
* Homer's Odyssey (2006)
* Sir Gawain and The Green Knight (2007)
* The Death of King Arthur (2011, Թ. Ս. Էլիոթի մրցանակի կարճ ցուցակը))

### Վեպեր
* Little Green Man (2001)
* The White Stuff (2004)

### Էսսե
* All Points North (1999)

### Ամփոփ հրատարակություններ
* The shout: selected poems (2005)

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* http://www.simonarmitage.com/
* https://web.archive.org/web/20070704044851/http://www.contemporarywriters.com/authors/?p=auth165

Կատեգորիա:20-րդ դարի բրիտանացի գրողներ
Կատեգորիա:Անգլալեզու բանաստեղծներ
Կատեգորիա:Անգլիացի արձակագիրներ
Կատեգորիա:Անգլիացի բանաստեղծներ
Կատեգորիա:Անգլիացի դրամատուրգներ
Կատեգորիա:Անգլիացի թարգմանիչներ
Կատեգորիա:Անգլիացի մարդաբաններ
Կատեգորիա:Անգլիացի վիպասաններ
Կատեգորիա:Բանաստեղծներ այբբենական կարգով
Կատեգորիա:Բրիտանացի բանաստեղծներ
Կատեգորիա:Լիդսի համալսարանի շրջանավարտներ
Ալֆրեդ Էյզենշտադտ

**Ալֆրեդ Էյզենշտադտ** (գերմ.՝ Alfred Eisenstaedt. ), գերմանացի և ամերիկացի լուսանկարիչ ու լրագրող։ Ավելի շատ հայտնի է որպես «Ճապոնիայի դեմ տարած հաղթանակի օրը Թայմս-սքվերում» լուսանկարի հեղինակ։

## Կենսագրություն
Ծնվել է Տչևում՝ հրեական ընտանիքում, 1906 թվականին ամբողջ ընտանիքով տեղափոխվել են Բեռլին։ Լուսանկաչությամբ տարվել է վաղ տարիներից, 14 տարեկանում ստացել է իր առաջին տեսախցիկը։ Առաջին համաշխարհային պատերազմի վերջում զորակոչվել է հրետանային ծառայության, 1918 թվականին վիրավորվել է։  1920-ական թվականներին աշխատել է գալանտերեաների վաճառող, 1928 թվականից վաստակել է լուսանկարչությամբ, 1929 թվականին սկսել է պրոֆեսիոնալ զբաղվել լուսանկարչությամբ։ Որպես լուսանկարիչ Ալֆրեդի առաջին առաջադրանքը եղել է 1929 թվականին՝ Թոմաս Մանի Նոբելյան մրցանակի պարգևատրման հանդիսակարգի ֆոտոռեպորտաժը։ Մինչպատերազմյան շրջանում նրա ամենահայտնի լուսանկարներից մեկը 1933 թվականին Ժնևում կայացած Ազգերի Լիգայի կոնֆերանսում Յոզեֆ Գեբելսի լուսանկարն էր։ 1935 թվականյին Գերմանիայից տարագրվել է ԱՄՆ, որտեղ մինչև կյանքի վերջն ապրել է Նյու Յորքում։ Միացյալ Նահանգներ տարագրվելուց հետո նա սկսել է աշխատել Harper's Bazaar, Վոգ, ինչպես նաև *Town and Country* ամսագրերի համար։ 1936-1972 թվականներին աշխատել է լուսանկարիչ *Life* ամսագրում, իր լուսանկարները հայտնվել են ամսագրերի կազմերին 90 անգամ, ինչպես նաև հրատարակման համար կատարել է ավելի քան 2500 առաջադրանք։ Մարդկանց լուսանկարները Ալֆրեդին օգնեցին գրել իր անունը լուսանկարչության պատմության մեջ։

## Պարգևներ և հիշատակ
* Առաջադիմության մեդալ (Ամերիկայի լուսանկարչական հասարակություն) (1987)
* ԱՄՆ-ի ազգային մեդալ արվեստի բնագավառում (1989) նախագահ Ջորջ Բուշ ավագից։

Նրա անունով է կոչվել 1999 թվականին կոլումբիական համալսարանի լրագրության Բարձրագույն դպրոցի կողմից լավագույն լուսանկարի համար սահմանված մրցանակը։

## Տես նաև
* Ճապոնիայի դեմ տարած հաղթանակի օրը Թայմս-սքվերում — Ա․ Էյզենշտադտի նշանավոր լուսանկարը։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:1898 ծնունդներ
Կատեգորիա:1995 մահեր
Կատեգորիա:Ամերիկացի լուսանկարիչներ
Կատեգորիա:Անձինք այբբենական կարգով
Կատեգորիա:Գերմանացի լուսանկարիչներ
Կատեգորիա:Գերմանացի լրագրողներ
Կատեգորիա:Դեկտեմբերի 6 ծնունդներ
Կատեգորիա:Հումբոլդտի համալսարանի շրջանավարտներ
Կատեգորիա:Օգոստոսի 24 մահեր
Կատեգորիա:Ամերիկացի ֆոտոլրագրողներ
Կատեգորիա:Առաջին համաշխարհային պատերազմի գերմանացի զինվորականներ
Կատեգորիա:Գերմանացի արվեստագետներ
Կատեգորիա:Ամերիկացի ձեռնարկատերեր
Կատեգորիա:Ամերիկացի երկարակյացներ
Ռոշեն գործարան (Լիպեցկ)

**Լիպեցկի հրուշակեղենի «Ռոշեն» գործարան** (), հրուշակեղենի նախկին գործարան, որը գտնվում է Ռուսաստանի Լիպեցկ քաղաքում` Դովատորի փողոց, 3-ա հասցեում։ Գործարանը պատկանել է Ուկրաինայի նախկին նախագահ Պետրո Պորոշենկոյին, որը գործարանը վերահսկում էր Ուկրաինայում գրանցված Կենտրոնական Եվրոպական հրուշակեղենի ընկերության միջոցով։ Վերջինիս է պատկանում «Ռոշեն» կորպորացիան և «Լիպեցկ» ձեռնարկության բաժնետոմսերի 99.93 %-ը։ Գործարանը արտադրում էր հրուշակեղենի լայն տեսականի։ 2013 թվականից մինչև 2015 թվականը գործարանը ռուսական բյուջե է փոխանցել ավելի քան մեկ միլիարդ ռուբլի։

## Պատմություն
Գործարանը հիմնադրվել է Խորհրդային Միությունում 1966 թվականին, Լիպեցկի № 4 հացի գործարանի անունով։ Ի սկզբանե արտադրել է բիսկվիթ, թխվածքաբլիթ, քաղցրաբլիթ, «բատոն» կոնֆետներ, վաֆլե ջնարակված կոնֆետներ։ 1976 թվականին այն վերանվանվել է հացաբուլկեղենի և հրուշակեղենի գործարան։ 1986 թվականին այն դարձել է «Լիպեցկկոնիտերագրոպրոմ», իսկ 1994 թվականին՝ LIKONF բաժնետիրական ընկերություն։

Գործարանը Պետրո Պորոշենկոն ձեռք է բերել 2001 թվականին։

2015 թվականի ապրիլի 16-ին Մոսկվայի Բասմանի շրջանային դատարանը որոշում է ընդունել «Ռոշեն հրուշակեղենի գործարան» ԲԲԸ-ից 180 մլն ռուբլի հարկային պարտք գանձելու մասին։ 2015 թվականի ապրիլի 24-ին Ռուսաստանի Դաշնության քննչական կոմիտեի գլխավոր քննչական վարչությունը այդ որոշման հիման վրա կալանք էր դրել Լիպեցկի գործարանի գույքի վրա։ Կալանավորված գույքի ընդհանուր արժեքը գնահատվում է 2 մլրդ ռուբլի։

2016 թվականի ապրիլի 19-ին Լիպեցկի «Ռոշեն» գործարանը 8 մլն ԱՄՆ դոլար հարկ է վճարել Ռուսաստանի Դաշնության գանձարանին։

2017 թվականի հունվարի 20-ին ընկերության պաշտոնական կայքը հայտարարել է Լիպեցկի մարզում «Ռոշեն» ստորաբաժնման փակման մասին։ Ինչպես նշվել է կորպորացիայի պաշտոնական հաղորդագրության մեջ, այս որոշումը կայացվել է տնտեսական և քաղաքական նկատառումներից ելնելով։ Արտադրության ամբողջական դադարեցումն ու ենթակառուցվածքների ու արտադրական օբյեկտների կոնսերվածումը նախատեսված էր 2017 թվականի ապրիլին։ Ինչպես ավելի վաղ բազմիցս հաղորդվել Է, Ռուսաստանի Դաշնության քննչական կոմիտեի կողմից հարուցված քրեական գործի շրջանակներում Լիպեցկի հրուշակեղենի գործարանի գույքի կալանքը գործարանի վաճառքը անհնար է դարձրել։ Ընկերության 667 աշխատակից աշխատանքից հեռացվել է, իսկ 2017 թվականին ավարտին գործարանում հաշվվել է 72 աշխատող։

## Ծանոթագրություններ

## Գրականություն
# 
# 

Կատեգորիա:1996 հիմնադրումներ Ռուսաստանում
Կատեգորիա:Ընկերություններ այբբենական կարգով
YAMAKASI (ալբոմ)

**YAMAKASI**, վլադիկավկազյան Miyagi & Andy Panda դուետի հինգերորդ ստուդիական կոնցեպտուալ ալբոմն է, որը թողարկվել է 2020 թվականի հուլիսի 17-ին՝ Hajime Records լեյբլի միջոցով։ Այս դուետի սկավառակագրության մեջ առաջին ալբոմն է, որը ձայնագրվել է առանց հրավիրված կատարողների մասնակցության։ YAMAKASI-ն եղել է Ազամատի և Սոսլանի առաջին նախագիծը` 2018 թվականից ի վեր «Hajime, pt. 3» ալբոմից հետո։

## Նկարագրություն
«Մենք փորձեցինք այն դարձնել ամբողջական, ինքնաբավ կտավ, որը կարող է լսելի և հասկանալի լինել,-խոստովանում են Ազամատը և Սոսլանը։ Երաժշտական առումով այս աշխատանքը լի է հուզիչ հնչեղությամբ, ժամանակին հարվածող հուքերով և անվերջ էքսպերիմենտներով»։ Ալբոմն իր անունը ստացել է ֆրանսիական «Յամակասի» մարտական ֆիլմից։

## Պատմություն
Սկզբնապես վլադիկավկազյան դուետը չէր նախատեսում այդքան շուտ թողարկել հինգերորդ ալբոմը։ Դրան նպաստել է Առնելլա Պերսաևայի ընտանիքի ողբերգությունը. 2019-ին երկու տարեկան աղջկա մոտ ախտորոշվել է ողնաշարի մկանային ատրոֆիա։ Բուժման համար անհրաժեշտ էր մոտ 2 միլիոն դոլար, իսկ դուետը չէր կարող անտարբեր մնալ։ Մեկ տարվա ընթացքում Ազամատը և Սոսլանը ձայնագրել են իրենց հինգերորդ ստուդիական ալբոմը, իսկ 2020 թվականի մարտի 5-ին այն ամբողջովին վերաձայնագրվել է։

Որոշակի գումար հավաքելու համար MiyaGi & Andy Panda-ն դեռ 2019 թվականին հայտարարել էր եվրոպական քաղաքներում «Arnella’s Tour» բարեգործական համերգային շրջագայության մասին։ Բայց [կորոնավիրուսային վարակի տարածման պատճառով համերգներ անցկացվել են միայն [Բեռլինում և Պրահայում։ Այնուհետև, 2020 թվականի մարտի 25-ին, դուետը մեկնարկել է #YAMAKASICHALLENGE, որի էությունը երկրպագուների կամավոր նվիրատվությունների միջոցով գումար հավաքելն էր։ Այսպիսով, ի վերջո, հաջողվել է հավաքել 11 միլիոն ռուբլի, և Առնելան հաջողությամբ ստացել է բուժումը։

Այս ընթացքում դուետին հաջողվել է թողարկել «Utopia» և «Мало нам» սինգլներն առաջիկա ալբոմից։ 2020 թվականի հունիսի 5-ին դուետը մի հատված է թողարկել «YAMAKASI»-ի թրեքերից մեկից։

Հունիսի 26-ին Miyagi & Andy Panda-ն հրապարակել են թրեքլիթսը, իսկ հուլիսի 2-ին նրանք հայտարարել են ալբոմի թողարկման ամսաթիվը։

Ալբոմը թողարկվել է 2020 թվականի հուլիսի 17-ին, Apple Music, iTunes, BOOM, Yandex.Music և Spotify թվային հարթակներում։ Ալբոմը iTunes-ի և Apple Music-ի ալբոմների աղյուսակներում սկսել է անմիջապես առաջին հորիզոնականից։

## Երգերի ցուցակ

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:2020 ալբոմներ
Вот так (սինգլ)

**Вот так** (), ռուս տեսաբլոգեր և ռեփ-կատարող Ալիշեր Մորգենշտերնի սինգլը, որը թողարկվել է 2018 թվականի սեպտեմբերի 2-ին՝  Yoola Music լեյբլի միջոցով։

## Նախապատմություն

2018 թվականի օգոստոսի 26-ին Մորգենշտերնի յուԹյուբյան ալիքում 10 րոպե 44 վայրկյան տևողությամբ տեսանյութ է հրապարակվել, որում նա հիշեցրել է 2017 թվականի մայիսյան իրադարձությունները, երբ նա իր տեսանյութերի պատճառով հեռացվել էր համալսարանից։ Տեսանյութում Ալիշերը համեմատում է իր և իր նախկին ռեկտորի վաստակի չափը։ Տեսանյութի մեջ գովազդ է տեղադրվել, որն ըստ Ալիշերի արժեցել է կես միլիոն ռուբլի։ Ըստ տեսանյութի սյուժեի գովազդային պարտականությունները կատարելուց հետո Ալիշերին փողով ծրար է տրվում, որից հետո նա արտասանում է «Գումար աշխատել` հենց այսպես» արտահայտությունը և ընկնում լողավազանի մեջ։ Դրան հաջորդում է սև ներդիր՝ առանց հետագա գործողությունների, որը տևում է 2:48-ից 10:44 րոպեն։

Ավելի ուշ Մորգենսթերնը ինստագրամի իր էջում տեղադրել է մի տեսանյութ, որում նա այրում է հարյուր հազար ռուբլի։

## Պատմություն և հաջողություն
Երգը թողարկվել է 2018 թվականի սեպտեմբերի 2-ին։ Երաժշտական տեսահոլովակում արտիստը բացատրել է իր ցնցող գործողությունները։ Երգի տեսահոլովակը դիտվել է ավելի քան երկու միլիոն անգամ` մեկ օրվա ընթացքում։

## Շքերթներ

## Ծանոթագրություններ
Վարդան Գրիգորյան (ֆուտբոլիստ)

**Վարդան Արամի Գրիգորյան** (, ), հայազգի ռուսաստանցի ֆուտբոլիստ,  պաշտպան։

## Կարիերա
Եղել է Աստրախանի «Վոլգար» ակումբի սան։ Որպես մեծահասակ կարիերան սկսել է «Վոլգարի» երկրորդ ակումբի կազմում։ ֆիզիկական կուլտուրայի խմբերի առաջնությունում անցկացրել է երկու մրցաշրջան (2002-2003)՝ մասնակցել 75 հանդիպման։ 2004 թվականից 10 տարի հանդես է եկել Աստրախանի մեկ այլ պրոֆեսիոնալ ակումբի՝ «Սուդոստրոիտելի» կազմում, որը 2008 թվականին վերանվանվել է «Աստրախան»։ Այդ ակումբում եղել է հիմնական կազմի խաղացող։ Ռուսաստանի երկրորդ դիվիզիոնում հանդես եկող ակումբում անցկացնել է ավելի քան 250 հանդիպում։

2014-ի սկզբին տեղափոխվել է Հայաստանի Ալաշկերտ ակումբ։ Հայաստանի բարձրագույն խմբի առաջնության մեկնարկային խաղը անցկացրել է 2014 թվականի մարտի 2-ին «Ուլիսի» դեմ՝ 24-րդ րոպեին փոխարինել է Հովհաննես Գրիգորյանին։ 2013-2014 մրցաշրջանի գարնանային մրցաշրջանին մասնակցել է բարձրագույն խմբի 9 մրցախաղի։ Հաջորդ մրցաշրջանում խաղադաշտ է դուրս եկել միայն մեկ անգամ։ «Ալաշկերտի» երկրորդ կազմում հանդես է եկել նաև առաջին խմբում։

Ռուսաստան վերադառնալուց հետո ևս մեկ մրցաշրջան է անցկացրել «Աստրախանում»։ Ընդհանուր առմամբ, աստրախանյան ակումբում 281 հանդիպում է անցկացրել Ռուսաստանի առաջնություններում՝ խփել 16 գոլ, ինչպես նաև 12 հանդիպում է անցկացրել Ռուսաստանի գավաթներում։ «Աստրախանի» ռեկորդակիրն է ամբողջ պատմության ընթացքում անցկացրած խաղերի քանակով։

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* 
* 

Կատեգորիա:Հայ ֆուտբոլիստներ
Չինաստանի օրհներգ

**Կամավորների երթ**  () ,  (կիտ.Տրապիզոն. 行行,, KPR. 行行行, Pinyin yìyngngjūn Jìnxíngq,, Pall. Հունցզյուն ցզինսինցյու), Չինաստանի Ժողովրդական Հանրապետության պետական օրհներգը, որը 1935 թվականին գրել է հայտնի բանաստեղծ և դրամատուրգ Թիան Հանը, օրհներգի երաժշտությունը գրել է Նե Էրը)։ Մշակութային հեղափոխության ժամանակ Չինաստանի փաստացի հիմն էր «Ալեետ Արևելք» երգը

## Բնօրինակ տեքստ
起來！不願做奴隸的人們！
把我們的血肉，築成我們新的長城！
中華民族到了最危險的時候，
每個人被迫著發出最後的吼聲。
起來！起來！起來！
我們萬眾一心，
冒著敵人的砲火，前進！
冒著敵人的砲火，前進！
前進！前進！進！

Պարզեցված տեքստ
起来！不愿做奴隶的人们！
把我们的血肉，筑成我们新的长城！
中华民族到了最危险的时候，
每个人被迫着发出最后的吼声。
起来！起来！起来！
我们万众一心，
冒着敌人的炮火，前进！
冒着敌人的炮火，前进！
前进！前进！进！

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Доступные для скачивания аудиофайлы в различных форматах
* Государственный гимн КНР на Youtube 
* «Марш добровольцев» — в инструментальном, а затем в хоровом исполнении.

Կատեգորիա:1935 երգեր
Կատեգորիա:Ազգային օրհներգեր
Կատեգորիա:Բնօրինակում անաղբյուր հոդվածներ
Կատեգորիա:Չինաստանի Ժողովրդական Հանրապետություն
Կատեգորիա:Չինաստանի պետական խորհրդանիշեր
Սարգիս Բալոյան

**Սարգիս Բալոյան** (, ), հայազգի ռուսաստանից ֆուտբոլիստ, հարձակվող։

## Կենսագրություն
Հինգից մինչև տասը տարեկանն զբաղվել է թեկվոնդոյով, եղել է Ռուսաստանի Հարավի չեմպիոն։ Ֆուտբոլով սկսել է զբաղվել Վլադիկավկազի «Պատանեկություն» դպրոցում, առաջին մարզիչը Վալերի Սեմյոնովն էր։ Երկու տարի անց մեկնել է Բեսլան, ՖԱՅՈՒՐ մասնավոր դպրոց, ապա տասնչորս-տասնհինգ տարեկանում տեղափոխվել է Բրազիլական ֆուտբոլի դպրոցի Կաբարդինկայի մասնաճյուղ, որտեղ անց է կացրել ութ ամիս, սակայն ընտանեկան հանգամանքների պատճառով վերադարձել է ՖԱՅՈՒՐ, որտեղ ելույթներից կես տարի առաջ աճուկի ուժեղ վնասվածք է ստացել, ինչի պատճառով կորցրել է մեկ տարի և երկու ամիս։ Բացի այդ, տասնվեց տարեկանում մասնակցել է «Անդերլեխտ» ֆուտբոլային ակումբի դպրոցի դիտումներին։

«Բեսլան-ՖԱՅՈՒՐ» ակումբի կազմում նորամուտը նշել է երկրորդ դիվիզիոնում` 2011/12 մրցաշրջանում անցկացնելով 16 հանդիպում։ 2012/13 մրցաշրջանում «Ալանիա-Դ» ակումբի կազմում անցկացրել է 9 հանդիպում և խփել է 2 գոլ։ 2013-2015 թվականներին հանդես է եկել Հայաստանի «Փյունիկում» և «Բանանցում», դարձել Հայաստանի չեմպիոն և  Հայաստանի ֆուտբոլի գավաթակիր, ընդգրկվել է Հայաստանի մինչև 21 տարեկանների հավաքականում։ Ռուսաստան վերադառնալուց հետո հանդես է եկել «Կուբանսկայա Կորոնա» (Շևչենկո) եւ Պավլովսկի «Կուբան Հոլդինգ» սիրողական թիմերի կազմում։ 2018 թվականին 10 հանդիպում է անցկացրել հայկական «Արցախի» կազմում։ 2019 թվականից հանդես է գալիս ակումբի երկրպագուների և նախկին խաղացողների կողմից վերստեղծած Կրասնոդարի «Կուբանի» կազմում։

## Տիտղոսներ
; 15px Հայաստանի չեմպիոն (1) ։ 2014/2015
; Պատկեր:Cup Winner.png Հայաստանի գավաթի գավաթակիր (3) ։ 2012/2013, 2013/2014, 2015/2016

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Պրոֆիլը ReadFootball.com կայքում

Կատեգորիա:Հայ ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Ռուս ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Ուրարտուի ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Փյունիկի ֆուտբոլիստներ
Տորգիլս Կնուտսսոն

**Տորգիլս (Տորկել) Կնուտսսոն** (, ), պատկանել է Շվեդիայի ամենահզոր ընտանիքներից մեկին. Մագնուս Լադուլոսի թագավորի կառավարման վերջին տարիներին եղել է մարշալ և նրա մահից հետո կառավարել  է պետությունը մանկահասակ թագավոր Բիրյեր Մագնուսսոնի անունից։

Վիբորգի հիմնադիրն է։

## Կենսագրություն
Տորգիլս Կնուտսսոնի նախնիները սերել են Վեստերգյոտլանդ հին ազնվական ընտանիքից, նա կապեր ուներ Ֆոլկունգների արքայական ընտանիքի հետ, և նրանց նման նա իր զինանշանի վրա առյուծ ուներ։ Առաջին անգամ հիշատակվել է 1282 թվականին։ 1288 թվականի փաստաթղթերում հիշատակվում է որպես ասպետ և գաղտնի խորհրդի անդամ (riksråd):

Տորգիլսը երկու անգամ ամուսնացել է։ Առաջին կնոջից, որի ծագումը անհայտ է, Քրիստինա անունով դուստր է ունեցել, որն ամուսնացել է Տորգիլսի սանիկ, հետագայում թշնամի դուքս Վալդեմարի հետ։ Հոր մահապատժից հետո դուքսը մերժել է նրան (քանի որ Վալդեմարն ամուսնացել է Նորվեգիայի Ինգեբորգ Էրիքսդոտիրի հետ)։ Տորգիլսի երկրորդ կինը Ռավենսբերգցի կոմսուհի Հեդվիգն էր։

## Արշավանքներ ռուսների դեմ
 
Տորգիլս Կնուտսսոնը ձեռնարկել է մի շարք արշավանքներ ներկայիս Ֆինլանդիայի տարածքում, որն այդ ժամանակ Նովգորոդի իշխանապետության տարածքն էր։ 1293 թվականին հիմնադրել է Վիբորգի ամրոցը, որը դարձել էր շվեդների տիրապետության պատվարը Կարելական պարանոցում։ 1300 թվականին նա ձեռնամուխ եղավ ռուսների դեմ նոր խոշոր արշավանքի, որի նպատակը Նևայի գետաբերանը Մեծ Նովգորոդից վերցնելն էր։ Օխտայի Նևայի մեջ թափվող հատվածում մեկ ամառվա ընթացքում կառուցվեց Լանդսկրոնա ամրոցը։ Շինարարությանը միջամտելու Ռուսաստանի փորձերը ձախողվեցին։ Բայց երբ շվեդների հիմնական բանակը տուն վերադարձավ, տեղում մնացած կայազորը թուլացավ քաղցից ու լնդախտից և 1301 թվականի մայիսի 18-ին ռուսները գրավեցին ամրոցը, որն էլ նպաստեց մարշալի անկմանը։

## Ներքին քաղաքականություն
Եկեղեցու հետ հարաբերություններում Կնուտսսոնը գործել է ինքնուրույն և, դեմ գնալով Հռոմի Պապ Բոնիֆաս VIII-ի ցանկությանը, որոշել անհրաժեշտության դեպքում ռազմական գործի համար եկեղեցու գույքից նույնպես գանձումներ կատարել։ Երբ Բիրյերը չափահաս է դարձել, Կնուտսսոնը շարունակել է ևս մի քանի տարի գահակալ մնալ, մինչև 1303 թվականին հրաժարական է տվել։

Արքային զրպարտելու համար 1306 թվականին նա գլխատվել է։ Գլխատման արարողությունը տեղի է ունեցել 1306 թվականի փետրվարի 10-ին։ Նրան թաղել են նույն վայրում, որտեղ մահապատժի էին ենթարկել եկեղեցու կողմից չօծված հողում։ Գերեզմանի վրա, ինչպես վկայում է «Էրիկի տարեգրությունը», մի խաչ է կանգնեցվել և «հսկայական վրան», որտեղ խորան կար։ 1306 թվականի մայիսին Տորգիլս Կնուտսսոնի դին տեղափոխվել է Ռիդարհոլմսի եկեղեցի։ Այս տեղը նշվել էր Մարշալի կտակի մեջ, որը նրա կողմից արվել է մահից առաջ։ Տորգիլս Կնուտսսոնի և նրա առաջին կնոջ գերեզմանաքարի վրա Բիրգիտտայի պատկերն է։

## Հիշատակ
1908 թվականին Վիբորգում կանգնեցվել է Տորգիլս Կնուտսսոնի արձանը (քանդակագործ` Վիլլե Վալլգրեն)։

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Торгильс Кнутссон
* Torgils Knutsson

Կատեգորիա:Ռեգենտներ
Կատեգորիա:Շվեդիայի ղեկավարներ
Կատեգորիա:Վիբորգի պատմություն
Կատեգորիա:Բնօրինակում անաղբյուր հոդվածներ
Կատեգորիա:Մահապատժի ենթարկված քաղաքական գործիչներ
Կատեգորիա:Շվեդիայի քաղաքական գործիչներ
Կատեգորիա:Մարշալներ
Ֆրեդ Ադրա

**Ֆրեդ Ադրա** (, իսկական անուն՝ Ֆրեդերիկ Դրաչինսկի (), ), իսրայելցի ռուսալեզու գրող, դրամատուրգ և երաժիշտ, «Չար տիկնիկներ» էթնոխմբերի առաջնորդ։ Մարկ Դալետի կրտսեր խղբայր։ Ծնվել է 1972 թվականին Թբիլիսիում, Վրացական Խորհրդային Սոցիալիստական Հանրապետությունում։ 1990 թվականին տեղափոխվել է Իսրայել։ Այժմ ապրում է Երուսաղեմում։ Կրթությամբ արվեստաբան և հնագետ։

2006 թվականին Էդուարդ Ուսպենսկու գլխավորությամբ ժուրին Ֆրեդ Ադրեին «Թանկագին երազանք» ստեղծագործության համար շնորհեց առաջին մրցանակը, որն առաջին անգամ շնորհվեց երեխաների համար լավագույն ստեղծագործության համար, սակայն քննադատները շուտով հանդես եկան «Միգուցե այդ գիրքը մեծերի համար է՞» հարցով։

## Ստեղծագործություններ
### Պատմվածք
* «Ալեքսը և ձյունե ստվերները», 2004 թվական

### «Լիս Ուլիս» («Лис Улисс») շարք
Պենտալոգիա Մարդամորֆ կենդանիների աշխարհի մասին։ Հրատարակվել է երկու անգամ՝ տարբեր անուններով։
# «Լիս Ուլիս» կամ «Լիս Ուլիսը և թրատամների գանձը» (2006 թվական)
# «Լիս Ուլիսը և աշխարհի ծայրը» կամ «Լիս Ուլիսը և կորցրած քաղաքը» (2007 թվական)
# «Լիս Ուլիսը և ժամանակների կապը» կամ «Լիս Ուլիսը և ժամանակի սրինգը» (2011 թվական)
# «Արթուր կատուն և Երկրի համար նախատեսված ծուղակը» կամ «Լիս Ուլիսը և Երկրի համար նախատեսված ծուղակը» (2012 թվական)
# «Լիս Ուլիսը և երկար ձմեռը» (2018 թվական)

### «Հրաշագործը և Դիջեյը» շարք
Իրար հետ կապ չունեցող պատմվածքներ մարդու մասին, որը կարողանում է շփվել հոգիների հետ։
* «Վերջ դերասանական կարիերային»
* «Անհեթեթություն նկարներում»
* «Դաստիրակը»

### [[Պարոդիա]]ներ
* «Մենք Մելպոմենոյի հետ»
* «Հրեշները»
* «Վիսկի-ս»

### Հեքիաթներ
* «Չարի ուրվագծերը»
* «Մենք անտառ ենք»
* «Մի սիրեք, և սիրված չեք լինի»
* «Փազլ»
* ««Գրոտեսկ» շոու»
* «*Вытель*»

### Մանրանկարներ
* «Ավտոբասա»
* «Վինի-Պուխը և ոչ ոք-ոչ ոք-ոչ ոք»
* «Տաքսի գլյուկ»
* «Երեք գռոշանոց պիես»
* «Նավից պարահանդես»
* «Տիզերքը, ընդունակ ստորության»
* «Ստեղծագործական ավեակներ»
* «Մենության ատրճանակը»
* «Ահել ու ջահել»
* «Եվ մեր բանկերը արագ են»
* «Դժվար օրվա երեկոն»
* «Մեր ժամանակի գլուխգործոցը»
* «Պատմապական ժիշտ»

### Պիեսներ
* «Ավտեբուսը վերադառնում է»
* «Ինչպես հեքիաթում` ես գերության մեջ եմ»
* «Դպրոցիկը»
* «Լիս Ուլիսը և ձմռան ոգին»

### Միկրոպիեսներ
* «Համլետ»
* «Մաքուր կոնկրետ սպանություն»
* «Ախտորոշում»
* «Ճանաչում»
* «Շրջանավարտները»

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Ֆրեդ Ադրայի պաշտոնական կայք
* «''Самиздат''» ամսագիր, Ֆրեդ Ադրայի գրքերը

Կատեգորիա:Գիտաֆանտաստիկ գրողներ
Կատեգորիա:Գրական կեղծանուններով հայտնի հեղինակներ
Կատեգորիա:Իսրայելցի գրողներ
Կատեգորիա:Իսրայելցի երաժիշտներ
Կատեգորիա:Իսրայելցի մանկագիրներ
Նամպուլա

**Նամպուլա** (), քաղաք Մոզամբիկում, հանդիսանում է Նամպուլա նահանգի վարչական կենտրոն։ Գտնվում է երկրի հյուսիսում, ծովի մակարդակից 360 մ բարձրության վրա։

## Պատմություն
Նամպուլան հիմնադրվել է Մոզամբիկում դեռևս պորտուգալական տիրապետության ժամանակ և եղել է Նյասի գաղութի վարչական կենտրոնը։ Քաղաքի կարգավիճակ ստացել է 1956 թվականից։ Քաղաքի կենտրոնը կառուցվել է 20-րդ դարի պորտուգալական գաղութային ճարտարապետության հոյակապ նմուշներով, որոնց թվում առանձնանում է de Nosa Senhora da Conceicao կաթոլիկ տաճարը։

1996 թվականին քաղաքում բացվել է Մոզամբիկի Կաթոլիկ համալսարանը (UCM)։

## Բնակչություն
Բնակչության թվով ( 2007 թվականի տվյալներով 477 900 մարդ ) Նամպուլան երկրի երրորդ քաղաքն է ՝ մայրաքաղաք Մապուտուից և Բեյրայից հետո։

## Տնտեսություն և տրանսպորտ
Նամպուլան Հյուսիսային Մոզամբիկի խոշորագույն տնտեսական կենտրոնն է, նրա արդյունաբերական և բանկային սիրտը։ Նամպուլան հիմնականում կապված է քաղաքի շրջակա տարածքներում գյուղատնտեսական արտադրանքի (բամբակ, բանջարեղեն, եգիպտացորեն, գետնանուշ և սուրճ) մշակման և վերամշակման հետ։

Նամպուլայով անցնում է Նակալա-Լիշինգ երկաթուղու գիծը, որը Աֆրիկայի խորքային շրջանները կապում է Հնդկական օվկիանոսի նավահանգիստների և ափերի հետ։ Ունի միջազգային օդանավակայան։

## Հայտնի տեղաբնակներ
* Աբել Շավիեր - պորտուգալացի ֆուտբոլիստ
* Կարլուշ Կեյրոշ- պորտուգալացի մարզիչ և ֆուտբոլային մասնագետ
* Ռույ Ագուաշ-պորտուգալացի ավտոարշավորդ

## Ծանոթագրություն

Կատեգորիա:1956 թվականին հիմնադրված բնակավայրեր
Կատեգորիա:Աֆրիկայի բնակավայրեր
Կատեգորիա:Աֆրիկայի քաղաքներ
Կատեգորիա:Մոզամբիկ
Կատեգորիա:Մոզամբիկի բնակավայրեր
Կատեգորիա:Մոզամբիկի քաղաքներ
Մարիա Ֆրանչեսկա Ռոսսետտի

**Մարիա Ֆրանչեսկա Ռոսսետտի** (, ), անգլիացի գրող։

Նա նկարիչ Դանթե Գաբրիել Ռոսսետտիի, ինչպես նաև Ուիլյամ Մայքլ Ռոսսետտիի և Քրիստինա Ջորջ Ռոսսետտիի քույրն է. վերջինս իր «Գոբլինների շուկա» պոեմը նվիրել է նրան։

## Կենսագրություն
Նրանց հայրը՝ Գաբրիել Ռոսսետտին () է, իտալացի գրաքննադատ, ռոմանտիկ բանաստեղծ և գիտնական, 1824 թվականին արտագաղթել է Լոնդոն, մայրը Ֆրենսիս Պոլիդորին է։ Մարիան ծնվել է 1827 թվականին Լոնդոնում։

## Գրական և կրոնական կյանք
Մարիա Ֆրանչեսկա Ռոսսետտին եղել է *The Shadow of [[Դանթե Ալիգիերի|Dante]]: Being an essay towards studying himself, his world, and his pilgrimage*-ի հեղինակը (հրատարակվել է 1871 թվականին)։

46 տարեկանում Մարիան միացել է Բոլոր սրբերի միությանը (անգլիական միաբանություն կանանց համար)։

## Անձնական կյանք
Մարիան երբեք չի ամուսնացել։ Նա եղել էր Ջոն Ռասկինի ընկերուհին։ Նրանց ռոմանտիկ հարաբերություններն սկսվել են այն ժամանակ, երբ Մարիան 28 տարեկան էր, և այն բանից հետո, երբ Ռասկինի ամուսնությունը չեղյալ է հայտարարվել։

## Մահ
Մարիան մահացել է 1876 թվականին ձվարանների քաղցկեղից։

## Տես նաև
* Մարիա Ֆրանչեսկա Ռոսսետտին Լուիս Քերոլի լուսանկարներում
## Ծանոթագրություններ

## Գրականություն
* Սյուզան Էլկին, *Ռոսսետտի, Մարիա Ֆրանչեսկա (1827–1876), հեղինակ և անգլիկան միանձնուհի*, http://www.oxforddnb.com/view/printable/24142
*Jan Marsh, *Pre-Raphaelite Sisterhood,* (London: Quartet, 1985)
*Dinah Roe, *The Rossettis in Wonderland. A Victorian Family History* (London: Haus Publishing, 2011), 

Կատեգորիա:Անգլիացի գրողներ
Կատեգորիա:Անգլիացի կին գրողներ
Կատեգորիա:19-րդ դարի անգլիացի գրողներ
Կատեգորիա:19-րդ դարի բրիտանացի գրողներ
Մորիս Սվոդեշ

**Մորիս Սվոդեշ** (, ), ամերիկացի լեզվաբան, մարդաբան, ժամանակագրական լեզվաբանության հիմնադիր։

## Կենսագրություն
Ծնվել է 1909 թվականին Մասաչուսեթս նահանգի Հոլիոկ քաղաքում, պատմական Բեսարաբիայից ներգաղթած հրեաների ընտանիքում։ Սվոդեշը տիրապետում էր իդիշին, ռուսերենին, անգլերենին։ Ավարտել է Չիկագոյի համալսարանի բակալավրիատը և մագիստրատուրան։ Եղել է Էդուարդ Սեպիրի ուսանողը։ Այնուհետև հետևելով Էդուարդ Սեպիրին՝ տեղափոխվել է Եյլի համալսարան, իսկ 1933 թվականին ավարտել է այդ համալսարանի ասպիրանտուրան։

Սվոդեշը 1937-1939 թվականներին դասավանդել է Վիսկոնսին-Մադիսոն համալսարանում, Երկրորդ աշխարհամարտի տարիներին աշխատել է ԱՄՆ-ի բանակում և Ռազմավարական ծառայությունների գրասենյակում։

Պատերազմի ավարտից հետո նա աշխատաքի է անցել Նյու Յորքի քաղաքային քոլեջում, բայց 1949-ին հեռացվել է՝ կոմունիստական կուսակցությանը անդամակցելու պատճառով։

## Գործունեություն
Սվոդեշն առանձնահատուկ հետաքրքրություն է ցուցաբերել Ամերիկայի բնիկների լեզուների նկատմամբ և 1930-ական թվականներին լայնածավալ դաշտային աշխատանքներ է իրականացրել ամբողջ Հյուսիսային Ամերիկայում՝ Կանադայում, Մեքսիկայում և ԱՄՆ-ում։ Նա լեզվաժամանակագրության և լեզվավիճակագրության  առաջատարներից մեկն էր, և հայտնի է նրանով, որ ստեղծել է «Swadesh» ցուցակը․ Սվոդեշի կազմած ցուցակը բաղկացած է 100, 200 կամ 215 բազային լեզվական նշաններից, որոնք ընկած են լեզուների ցեղակցության որոշման մեթոդի հիմքում։

Սվոդեշը կարծում էր, որ իր մեթոդով հնարավոր է խոր կապեր գտնել միմյանց հետ ակնհայտորեն կապ չունեցող լեզուների միջև։ Այդպիսով նա միավորում էր լեզվաընտանիքներն ու ենթադրում մեկ միասնական նախալեզվի գոյությունը։

Նրա տեսությունները, սակայն, հաճախ հակասական էին։

Սվոդեշը մահացել է Մեխիկոյում 1967 թվականի հուլիսին։

## Երկեր

* 1950. "Salish internal relationships", International Journal of American Linguistics 16, 157-167
* 1952. "Lexicostatistic dating of prehistoric ethnic contacts", Proceedings American Philosophical Society 96, 452-463
* 1955. "Towards greater accuracy in lexicostatistic dating", International Journal of American Linguistics 21, 121-137
* 1962. "Linguistic relations across the Bering Strait", American Anthropologist 64, 1262-1291
* La linguistica como instrumento de la prehistoria, Mexico, 1960
* The origin and diversification of language, L., 1971

## Ծանոթագրություններ

## Աղբյուրներ

* Esterhill, Frank. 2000. *Interlingua Institute: A History.* New York: Interlingua Institute.
* Newman, Stanley. 1967. "Morris Swadesh (1909-1967)." *Language* 43.
* Price, David H. 1997. "Anthropologists on trial" , Paper presented at the Annual Meeting of the American Anthropological Association, Washington, D.C., November 1997
* Ruhlen, Merritt. 1994. *On the Origin of Languages: Studies in Linguistic Taxonomy*, Stanford, California: Stanford University Press.

Կատեգորիա:Ամերիկացի լեզվաբաններ
Կատեգորիա:Չիկագոյի համալսարանի շրջանավարտներ
Կատեգորիա:Եյլի համալսարանի շրջանավարտներ
Կատեգորիա:Ամերիկացի մարդաբաններ
Կատեգորիա:Ամերիկացի կոմունիստներ
Կատեգորիա:20-րդ դարի լեզվաբաններ
Կատեգորիա:Ամերիկացի մանկավարժներ
Շիմոյո

**Շիմոյո** (պորտ.՝ Chimoio), քաղաք Մոզամբիկի արևմուտքում, հանդիսանում է Մանիկա նահանգի վարչական կենտրոն։

## Աշխարհագրություն
Շիմոյո քաղաքը գտնվում է Մոզամբիկի արևմտյան մասում՝ այսպես կոչված Բեյրայի միջնամասում։ Շիմոյոն երկրի 5-րդ խոշոր քաղաքն է, որը գտնվում է ռազմավարական նշանակություն ունեցող երկաթուղային գծի վրա, որը կապում է Բեյրա նավահանգիստը Զիմբաբվեի մայրաքաղաք Հարարեի հետ։ Շիմոյոյից ոչ հեռու ՝ Զիմբաբվեի հետ սահմանին, գտնվում է Մոզամբիկի ամենաբարձր սարը ՝ Բինգան (ծովի մակարդակից 2,436 մ)։ Քաղաքը շրջապատված է արևադարձային անտառներով, որտեղ բնակվում են կապիկներ, անտիլոպներ և այլ վայրի կենդանիներ։

## Պատմություն
Նախկինում քաղաքը գտնվում էր Մոնոմոտափա կայսրության տարածքում և կոչվում էր Մանդինգո։ 1916 թվականինին այն պորտուգալացու կողմից վերանվանվեց Վիլա Փերի (անվանվեց Մոզամբիկի այն ժամանակվա նահանգապետի անունով)։ Քաղաքի կարգավիճակ է ստացել 1969 թվականից։ 1975 թվականին Մոզամբիկին անկախություն շնորհելուց հետո այն վերանվանվել է Շիմոյո։

## Բնակչություն
Քաղաքի բնակչության թվաքանակը 2007 թվականի տվյալներով կազմում է 238 976 մարդ։

## Ծանոթագրություն

Կատեգորիա:Մոզամբիկի քաղաքներ
Կատեգորիա:Մոզամբիկի բնակավայրեր
Կատեգորիա:1969 թվականին հիմնադրված բնակավայրեր
Կատեգորիա:Մոզամբիկ
Պորտ Սաիդ (մուհաֆազա)

**Պորտ Սաիդ** (արաբ. بور سعيد‎, *Բուր Սաիդ*), մուհաֆազա Եգիպտոսի Արաբական Հանրապետությունում։ Վարչական կենտրոնը Պորտ Սաիդ քաղաքն է։ Գտնվում է երկրի հյուսիս-արևելքում՝ Սուեզի ջրանցքի մուտքի մոտ։ Մուհամազայի գրեթե ամբողջ տարածքը գրավում է Պորտ Սաիդ քաղաքը։

## Վարչական բաժանում
Մուհաֆազան բաղկացած է Պորտ Ֆուադ քաղաքից և Պորտ Սաիդ քաղաքի 5 հիմնական թաղամասերից.

* Զուխուր (Ծաղկի շրջան)
* Շարք  (Արևելյան շրջան)
* Մանախ (Կլիմայի շրջան)
* Արաբ  (Արաբների շրջան)
* Դաուախի (արվարձաններ)

## Տնտեսություն
Տնտեսության հիմնական ոլորտը առևտուրն է։ 1976 թվականի հունվարի 1-ին Անվար Սադաթի օրոք մուհաֆազան ստեղծվեց ազատ տնտեսական գոտի, որի մեջ ներմուծված բոլոր ապրանքները ենթակա չեն մաքսատուրքերի, ինչը հանգեցրեց Պորտ Սաիդ քաղաքի տնտեսական վերականգնմանը։ Ավելի ուշ այստեղ հիմնադրվել են պատրաստի հագուստի արտադրության մի շարք ձեռնարկություններ, որոնց արտադրանքը մատակարարվում են ԱՄՆ-ին և եվրոպական երկրներին։ Ազատ տնտեսական գոտում աշխատում է մոտ 500,000 աշխատող, որոնք ամեն օր գալիս են այստեղ՝ Ալեքսանդրիայից, Դակահլիայից և Շարկիայից աշխատելու։

## Հայտնի բնիկներ ու բնակիչներ
* Մուհամեդ Զիդան - ֆուտբոլիստ, Եգիպտոսի հավաքականի խաղացող։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Եգիպտոս
Կամո Քոչունց

**Կամո Գրիգորի Քոչունց** (), ՀՀ ռազմական գործիչ, գեներալ-լեյտենանտ (2020)։ ՀՀ զինված ուժերի գլխավոր շտաբի պետի առաջին տեղակալ։

## Կենսագրություն
1984 թվականին ավարտել է բարձրագույն հրամանատարական համազորային ուսումնարանը, 2001 թվականին՝ ՌԴ գլխավոր շտաբի ռազմական ակադեմիան։

1984-1992 թվականներին ծառայել է ԽՍՀՄ զինված ուժերում։ 1985-1987 թվականներին ԽՍՀՄ զորախմբի կազմում գործուղվել է Աֆղանստան, մասնակցել մարտական գործողություններին։ 1992-1994 թվականներին մասնակցել է Արցախյան ազատամարտին։

1992 թվականից ՀՀ ԶՈՒ կազմում զբաղեցրել է տարբեր ղեկավար պաշտոններ։ 2000 թվականի հունիսի 9-ին ՀՀ Նախագահի հրամանագրով նշանակվել է ԶՈՒ գլխավոր շտաբի պետի տեղակալ, 2002 թվականի հունվարի 14-ին` ԶՈՒ գլխավոր շտաբի օպերատիվ վարչության պետ-գլխավոր շտաբի պետի տեղակալ։ 2003 թվականի սեպտեմբերի 20-ին ՀՀ Նախագահի հրամանագրով Կամո Քոչունցին շնորհվել է «գեներալ–մայոր» զինվորական կոչում։ 2007 թվականի հուլիսի 20-ին ՀՀ Նախագահի հրամանագրով նշանակվել է ՀՀ զինվորական կոմիսար, 2009 թվականի հունվարի 26-ին` ԶՈՒ 4–րդ բանակային կորպուսի հրամանատար, 2010 թվականի օգոստոսի 12-ին` ԶՈՒ 5–րդ բանակային կորպուսի հրամանատար, 2013 թվականի հունիսի 10-ին` ԶՈՒ ԳՇ կազմզորահավաքային վարչության պետ։ 2018 թվականի սեպտեմբերի 5-ին ազատվել է զինված ուժերի գլխավոր շտաբի կազմակերպչական-զորահավաքային վարչության պետի պաշտոնից։ 2021 թվականից զբաղեցնում է ՀՀ ԶՈՒ գլխավոր շտաբի պետի առաջին տեղակալի պաշտոնը։

## Կոչումներ
* Գեներալ-լեյտենանտ
* գեներալ–մայոր (2003)

## Պարգևներ, մրցանակներ
* «Սուրբ Վարդան Մամիկոնյան» շքանշան
* «Մարտական խաչ» 2-րդ աստիճանի շքանշան
* ԽՍՀՄ «Կարմիր աստղ» շքանշան
* ՀՀ «Արիության համար» մեդալ
* «Մարտական ծառայության» մեդալ
* «Հայրենիքին մատուցած ծառայության համար» 1-ին և 2-րդ աստիճանների մեդալներ
* ՊՆ «Մարշալ Բաղրամյան» մեդալ
* «Գարեգին Նժդեհ» մեդալ
* «Վազգեն Սարգսյան» մեդալ
* «Անդրանիկ Օզանյան» մեդալ
* «Դրաստամատ Կանայան» մեդալ
* «Անբասիր ծառայության համար» մեդալ

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:«Հայրենիքին մատուցած ծառայությունների համար» 1-ին աստիճանի մեդալակիրներ
Կատեգորիա:«Մարտական խաչ» 2-րդ աստիճանի շքանշանի ասպետներ
Կատեգորիա:Կարմիր աստղի շքանշանի ասպետներ
Կատեգորիա:ՀՀ զինված ուժերի գեներալ-լեյտենանտներ
Կատեգորիա:Մարտական ծառայության մեդալակիրներ
Կատեգորիա:Հայ ռազմական գործիչներ
Կատեգորիա:«Հայրենիքին մատուցած ծառայությունների համար» 2-րդ աստիճանի մեդալակիրներ
Բորն Դունկերբեկ

**Բորն Դունկե****րբեկ (***Björn Dunkerbeck*, ), պրոֆեսիոնալ վինդսերֆեր, որը *PWA* վարկածով աշխարհի չեմպիոնի տիտղոսը նվաճել է ռեկորդային 12 տարի անընդմեջ։ Ընդհանուր առմամբ, Բյորնն  տարբեր մարզաձևերում աշխարհի չեմպիոն է դարձել 41 անգամ։
մինի|Բյորն Դյունկերբեկը Նիդեռլանդներում 2005 թվականի իր շրջագայության ընթացքում
Բորնը հոլանդացոււ և դանիացու որդի է, սակայն E-11 առագաստով ծով է դուրս եկել, քանի որ կյանքի մեծ մասը ապրել է Կանարյան կղզիներում։ Նրա մարզական կարիերան սկսվել է 80-ական թվականների վերջին, և արդեն 1990-ական թվականներին նա հասել է պրոֆեսիոնալ մակարդակի։  Հիմնականում Բյորնի հաղթանակները վինդսերֆինգի մրցավազքում էին, բայց նա նաև չեմպիոն էր Վեյվ մարզաձևում։ Ներկայումս նա հանդես է գալիս SUI-11 առագաստով, քանի որ տեղափոխվել է Շվեյցարիա։

## Մրցանակներ PWA
* Աշխարհի չեմպիոն ընդհանուր միավորներով (1988—1999)
* Աշխարհի չեմպիոն մրցավազքում (1988—1999) և 2011
* Վեյվի աշխարհի չեմպիոն (1990, 1992, 1993, 1994, 1995, 1999, 2001)
* Ֆրիսթայլի աշխարհի չեմպիոն (1998)
* Աշխարհի արագության մրցավազքի չեմպիոն (1994)

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Բյորն Դունկբեկի պաշտոնական կայքում
* PWA profile
* Sail World article 

Կատեգորիա:Դանիացի վինդսերֆերներ
Ուջա

**Ուջա** (, Լիբիա-բերբերերեն. ⵡⴻⵊⴷⴰ), քաղաք Մարոկկոյի հյուսիս–արևելքում։ Մարոկկոյի արևելյան շրջանի վարչական կենտրոն։

## Աշխարհագրական դիրք
Ուջան երկաթուղային և ճանապարհային հանգույց է։ Գտնվում է Մարոկկոյի թագավորության հյուսիս–արևելյան մասում, Ալժիրից 15 կմ արևմուտք և Միջերկրական ծովից 60 կմ հարավ։ Քաղաքի մոտակայքում է գտնվում Անգադս օդանավակայանը։

## Տնտեսություն
Քաղաքում զարգացած են քիմիական, մետաղամշակման, փայտամշակման և սննդային արտադրական ձեռնարկությունները։

## Հայտնի բնիկներ և բնակիչներ
* Աբդել Ազիզ Բութեֆլիկա (1937 թվական) ,  Ալժիրի նախագահ (1999 թվականից).
* Բու Ամամա Մուհամմեդ (1840-1908 թվականներ),  ռազմական և պետական գործիչ։

## Քույր քաղաքներ
*  Թրոուբրիջ, Մեծ Բրիտանիա
*  Լիլ, Ֆրանսիա
*  Ջիդդա, Սաուդյան Արաբիա
*  Սիրտ, Լիբիա
*  Օրան, Ալժիր
*  Էքս ան Պրովանս, Ֆրանսիա
*  Մոլեմբեկ–Սեն–Ժան, Բելգիա
*  Ժուի–Լե–Մուտե, Ֆրանսիա

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Աֆրիկայի բնակավայրեր
Կատեգորիա:Աֆրիկայի քաղաքներ
Կատեգորիա:Մարոկկոյի քաղաքներ
Մոնքան Գանկուն

**Մոնքան Գանկուն** (; , ),  թաիլանդցի երգիչ և դերասան, Մոր-Լամ (թաիլանդական քանթրի) և Լուք Տհունգ (թաիլանդական փոփ-քանթրի) ժանրերում հայտնի և բեղմնավոր արտիստ, որը թողարկել է 9 օրիգինալ ալբոմ։

## Կենսագրություն
Մոնկան Գանկունը ծնվել է 1973 թվականիի հուլիսի 20-ին Յասոթհոնում։ Սովորել է Ապկուչոնի *Loeng Nok Tha High School* -ում։

1991 թվականին դարձել է Սենգ Սիամի ստաժյորը։ Նախքան իր նորամուտը, Մոնկան հայտնվել է Պոնսակ Սինգենգի «Sia Soon Muea Boon Phavet»երաժշտական տեսահոլովակում։ 2008 թվականին՝ 22 տարեկան հասակում, նա GMM Grammy ձայնագրության լեյբլի ներքո թողարկել է ալբոմ։

## Սկավառակագրություն
### Ալբոմ

* 2005 - *Yang Koay Thee Soai Derm*
* 2006 - *Yam Tor Khor Toe Haa*
* 2008 - *Sang Fan Duai Kan Bor*
* 2009 - *Roang Bgan Pit Kid Hot Nong*
* 2010 - *Fan Eek Krang Tong Pueng Ther*
* 2012 - *Trong Nan Kue Na Thee Trong Nee Kue Hua Jai*
* 2016 - *Hai Khao Rak Ther Muean Ther Rak Khaw*
* 2018 - *Ai Hak Khaw Toan Jao Bor Hak*
* 2019 - *San Ya Nam Ta Mae*

### Սինգլ
* 2016 թվական - Kham Wa Hak Kha Mun Hiea Tim Sai

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Երաժիշտներ այբբենական կարգով
Կատեգորիա:Թաիլանդցի դերասաններ
Կատեգորիա:Թաիլանդցի երգիչներ
Օլգա Կարտունկովա

**Օլգա Կարտունկովա** (, օրիորդական ազգանունը` **Ռուդակովա**, ), հումորային ժանրի ռուս դերասանուհի։ ՈՒՀԱ «ГородЪ ПятигорскЪ» թիմի ավագ, ՏՆՏ հեռուստաալիքի «Մի անգամ Ռուսաստանում» կատակերգական շոուի մասնակից։

## Կենսագրություն
Ավարտել է միջնակարգ դպրոցի 9-րդ դասարանը։ Ծնողների պահանջով ընդունվել է իրավագիտության ֆակուլտետ՝ այն ավարտելով 1999 թվականին՝ «գործավարություն» մասնագիտությամբ։ Այնուհետև աշխատել է մշակութային կենտրոնում՝ որպես երեխաների հետ տարվող աշխատանքի մեթոդիստ, որտեղ սկսել է մասնակցել տեղական ՈՒՀԱ խաղերին՝ նախ որպես սցենարիստ և ռեժիսոր, այնուհետև՝ որպես դերասանուհի։ 2006 թվականին մասնակցել է ՈՒՀԱ թիմերի փառատոնին։ 2009 թվականին «Նոյյան տապան» թիմի կազմում հասել է Կենտրոնական Կրասնոդարի ՈՒՀԱ լիգայի եզրափակիչ։ 2010 թվականին դարձել է ՈՒՀԱ թիմի ավագ, որը փոխել է անվանումը «ГородЪ ПятигорскЪ»: Նույն թվականին թիմը դարձել է ՈՒՀԱ Առաջին լիգայի չեմպիոն։ 2013 թվականին «ГородЪ ПятигорскЪ» թիմը դարձել է ՈՒՀԱ Բարձրագույն լիգայի և «Голосящий КиВиН» երաժշտական փառատոնի չեմպիոն, որտեղ Կարտունկովային շնորհվել է հատուկ «Янтарный КиВиН»:

2014 թվականին Comedy Club Production-ի պրոդյուսեր Վյաչեսլավ Դուսմուխամետովի հրավերով դարձել է ՏՆՏ հեռուստաալիքի «Մեկ անգամ Ռուսաստանում» կատակերգական շոուի դերասանուհի։

### Անձնական կյանք
* Ամուսինը (1997-ից, ծանոթացել են ինստիտուտում սովորելու ընթացքում)՝ Վիտալի Կարտունկով.
** Որդին՝ Ալեքսանդր։ Հյուսիս-կովկասյան դաշնային համալսարանի ուսանող է։
** Դուստրը՝ Վիկտորիա։ Կրասնոդարի մշակույթի պետական ինստիտուտի ուսանողուհի է։

## Ֆիլմեր
* 2016, «Փեսացուն», ռեժիսոր` Ալեքսանդր Նեզլոբին։ Դերը՝ գյուղացի կին Լյուբա։
* 2019, «Երկու սնանկ աղջիկ» հեռուստասերիալ։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:21-րդ դարի դերասանուհիներ
Կատեգորիա:Կին սցենարիստներ
Կատեգորիա:Ռուս դերասանուհիներ
Կատեգորիա:Ռուս ռեժիսորներ
Կատեգորիա:Ռուս սցենարիստներ