Ատամի պսակ

thumb|upright|
thumb|upright|
thumb|upright=0.6|Պսակն օգտագործվում է որպես իմպլանտի վերականգնման մաս
thumb|upright|Ոսկե պսակ
thumb|upright|Նախապես ձևավորված պսակներ, որոնք պատրաստված են չժանգոտող պողպատից
thumb|upright|Ճենապակյա պսակներ, որոնք պատրաստվել են ատամի մոդելի հիման վրա, այնուհետև ցեմենտով ամրացվել են վերին կենտրոնական առջևի ատամների վրա՝ օգտագործելով փայլուն ապակե իոնոմեր մածուկ
thumb|upright|Ցիրկոնե պսակներ
thumb|upright|Լնդերի ռետրակտիկ թելեր
thumb|upright|<small>Էնդոդոնտիկ բուժման ենթարկված ատամների կոտրվածքները զգալիորեն մեծանում են ատամնաշարի հետին մասերում, երբ պսակը չի ապահովում կասպալ ոսկորի պաշտպանությունը (1-25 տարի հետո)</small>
**Ատամի պսակ,** օրթոպեդիկ կառուցվածք, ոչ շարժական միկրոպրոթեզ, որը ծածկում է ատամի պսակային մասը կամ մակերեսի առանձին հատվածը։ Օգտագործվում է ատամների արատների վերականգնման համար, որոնք ենթակա չեն պակաս ինվազիվ բուժման (պլոմբավորւմ, ներդիր), ձևի, դիրքի (ռոտացիա, դիստոպիա) և ատամների գույնի փոփոխման համար։

Տեղադրված պսակի գույնը, նույնիսկ տարբեր լուսավորության դեպքում, չպետք է տարբերվի ատամի բնական գույնից, ձևը պետք է լինի անատոմիորեն ճշգրիտ բոլոր երեք ուղղություններով, ինչը նշանակում է, որ չպետք է տեսանելի լինի պսակից ատամին անցման տեղը, պսակի շուրջ լնդերը պետք է ազատորեն տեղավորվեն դրա եզրերին և լինեն առողջ, չվնասված (լինեն նուրբ վարդագույն և չարյունահոսեն ատամները լվանալիս կամ ատամի թել օգտագործելիս)։

## Դասակարգում
**Դասակարգում ըստ պատրաստման մեթոդի**
# Դրոշմված պսակներ,
# Ձուլված պսակներ,
# Զոդված,
# Պոլիմերացման մեթոդով ստացված (պլաստիկ, կոմպոզիտային նյութերից),
# Թրծման մեթոդով ստացված (ճենապակյա, կերամիկական),
#Աղացած,
#3D տպիչով տպված։

**Դասակարգումն ըստ կառուցվածքի կամ ըստ ատամի ծածկույթի չափի և մեթոդի**

# Ամբողջական․
## Ամբողջական,
## Տելեսկոպիկ,
## Շտիֆտային։
# Մասնակի․
## Հասարակածային,
## Կիսապսակներ,
## Երեք քարորդական,
## Վերջնական կամ ֆենսթեր-պսակներ։

**Դասակարգում ըստ օգտագործվող նյութերի**

# Մետաղական․
## Ոսկու համաձուլվածքներ,
## Չժանգոտող պողպատ,
## Տիտանի համաձուլվածքներ,
## Կոբալտի և քրոմի համաձուլվածքներ,
## Արծաթի և պալադիումի համաձուլվածքներ։
# Ոչ մետաղական․
## Կերամիկական,
## Պլաստմասսային,
## Ցիրկոնիումի օքսիդից ստացված։
# Համակցված (երեսպատված)․ 
## Մետաղակերամիկական,
## Մետաղապլաստմասսային։

**Դասակարգում ըստ նպատակի**

# Վերականգնողական․
# Աջակցող, օժանդակող,
# Ամրացնող,
# Կառուցողական,
# Ժամանակավոր (պրովիզոր),
# Օրթոդոնտիկ,
# Կանխարգելիչ,
# Էսթետիկ,
# Իմպլանտոլոգիական։

## Պսակների օգտագործման ցուցումներ
Պսակների օգտագործման ցուցումներն են․
# Ատամի քայքայումը ավելի քան 60%։
# Ամրացում կամրջաձև պրոթեզներով բուժման ժամանակ։
# Ձևի, գույնի, կառուցվածքի անոմալ փոփոխություն։
# Պարոդոնտալ հիվանդությունների և ծնոտների կոտրվածքների ժամանակ:.
# Էսթետիկ թերություններ։

## Պսակների պատրասման եղանակներ
Պսակները պատրաստվում են մի քանի փուլերով, որոնք իրենց հերթին լինում են կլինիկական և լաբորատոր։

**Պսակի պատրաստման կլինիկական փուլեր**
# Բժիշկը կատարում է հետազոտություններ և ստեղծված նկարապատճենների օգնությամբ պատրաստում է ժամանակավոր պսակներ (դրանք նախատեսված են ժամանակավոր էսթետիկ տեսք ստեղծելու համար, կանխելու լնդերի ընդարձակումը, կանխելու ատամների միկրոտեղաշարժը, ատամների միջև օկլյուզիվ շփումները պահպանելու համար, հիվանդի հարմարավետության համար)։ Կարող է կատարվել առաջիկա աշխատանքների նախնական մոմե մոդելավորում, եթե ենթադրվում է ատամի կամ ատամների խմբի ձևի կամ չափի փոփոխություն։
# Բժիշկը պատրաստում է ատամները ըստ ընտրված դիզայնին համապատասխանող մեթոդի (պսակի տեսակի)։ Լնդերի տարածքում տեղադրում է ռետրակտիկ թելեր՝ սահմանների ավելի հստակ արտահայտման համար։ Ստանում է արտատիպ։ Պատրաստում և ամրացնում է ժամանակավոր պսակներ ժամանակավոր ցեմենտի վրա։
# Արտատիպն ուղարկվում է լաբորատորիա։
# Կատարվում է պսակների կարկասների չափսափորձում այն դեպքում, եթե ընտրված աշխատանքը ենթադրում է կարկասի առկայություն։
# Կատարվում է կերամիկայով պատված պսակների չափսափորձում, ստուգվում են միջատամնային և կծվածքի շփումները, ինչպես նաև ատամների գույնն ու ձևը, անհրաժեշտության դեպքում կատարվում է ուղղում, այս փուլը կրկնվում է մինչև բավարար արդյունքի հասնելը։ Աշխատանքն ուղարկվում է լաբորատորիա ջնարակման։
# Պսակների չափսափորձում և ամրացում մշտական ցեմենտի վրա։

## Պատկերասրահ

Biologic width (dentistry).png|Կենսաբանական լայնություն
FerruleEffectDentistry.gif|«Ծալքավոր օղակի էֆեկտին» հասնելու համար պատրաստված պսակի չափերը
Wortel fractuur.jpg|Արմատային կոտրվածքով պսակ
Dental imprint 5unitimp.jpg|Լրիվ կամարակապ սիլիկոնե հավելանյութ (պոլիվինիլսիլօքսան) դրոշմակնիք՝ օգտագործելով «դրոշմակնիք» մեթոդը
Временная коронка из HARZ Labs Dental Sand A1-A2.jpg| Ժամանակավոր պսակ, որը պատրաստվել է HERZ Labs Dental Sand A1-A2 իզոտոպոլիմերի ստերեոլիտոգրաֆիայի վրա 3D տպագրության միջոցով
Dental squadron makes Travis smile, trains Airmen 160502-F-OT558-001.jpg|CAD/CAM-ի օգտագործում ատամնաբուժարանում
Creation-fenetre-wamkey.gif|WamKey-ի միջոցով պսակի հեռացում, մաս 1
Descellement-wamkey.gif|WamKey-ի միջոցով պսակի հեռացում մաս 2
Sliding hammer.jpg|Սահող մուրճ
Aufgetrennte Goldkrone EKr 36 2018-05-09-6.JPG|Վոլֆրամի կարբիդ պարունակող հատվածային ոսկե պսակ


## Տես նաև
* Ատամների պրոթեզավորում

## Ծանոթագրություններ

*

## Գրականություն
* Ն. Գ. Աբոլմասով, Ն․ Ն․ Աբոլմասով, Վ․ Ա․ Բիչկով, Ա. Ալ-Հաքիմ «Օրթոպեդիկ ստոմատոլոգիա», 2003

Կատեգորիա:Ատամնաբուժություն
Կատեգորիա:Ատամներ
Կատեգորիա:Բժշկություն