Մկրտիչ Մկրտչյան

**Մկրտիչ Ասատուրի Մկրտչյան** (), հայ արձակագիր, բանաստեղծ, դրամատուրգ, թարգմանիչ, Հայաստանի գրողների միության անդամ։

## Կենսագրություն
Մկրտիչ Ասատուրի Մկրտչյանը ծնվել է 1941 թվականի հունիսի 27-ին ներկայիս Եղեգնաձորի շրջանի Ռինդ գյուղում։ Ապրել և ստեղծագործել է Երևանում։

Ծնվելով Հայրենական մեծ պատերազմի ժամանակ, Մկրտիչ Մկրտչյանը դժվար մանկություն է ունեցել։ Գրողի հայրը՝ Ասատուրը (1941-1945) հայրենական մեծ պատերազմից չի վերադարձել, փոքրիկ Մկրտիչին խնամել է մայրը՝ Հասմիկը, անվանակից պապի՝ Մկրտիչի հետ մեկտեղ։ Բացառիկ ընդունակությունների շնորհիվ 7 տարեկանի փոխարեն 6 տարեկանում՝ 1947 թվականին ընդունվել է տեղի միջնակարգ դպրոցը, որը գերազանց ավարտել է 1957 թվականին՝ 16 տարեկանում։

1960-1961 թվականներին աշխատել է տեղի միջնակարգ դպրոցում, որպես ավագ կազմակերպիչ,միաժամանակ 1957 թվականից հեռակայել է  Երևանի պետական մանկավարժական ինստիտուտի կուլտուրայի ֆակուլտետի գրադարանային բաժնում։ Ուսումը թողնելով թերի, 20 տարեկանում կամավոր դիմել և մեկնել է բանակ։ 1961-1964 թվականներին ծառայել է խորհրդային զինված ուժերում։ 1964 թվականին բանակից զորացրվելուց հետո գործերը ետ վերցնելով Մանկավարժական ինստիտուտից քննություններ հանձնելով ընդունվել է Երևանի պետական համալսարանի բանասիրական ֆակուլտետի ժուռնալիստիկայի բաժինը, որն ավարտել է 1968 թվականին։

Ամուսնացել է 1974 թվականին, ունեցել երկու զավակ։ 1969-2000 թվականներին աշխատել է գեղարվեստական հրատարակչության ավագ խմբագիր։ Հեղինակի ստեղծագործությունների մեծ մասը տպագրվել է գրական մամուլում, հնչել ռադիոյով և հեռուստատեսությամբ, թարգմանվել օտար լեզուներով՝ գնահատվելով ըստ արժանվույն։ Գրողի ստեղծագործական ներաշխահը կյանքն է՝ իր բազմաբնույթ դրսևորումներով։ Հեղինակը տպագրել է չափածո, արձակ, թատերգությունների և թարգմանությունների ժողովածուներ։

Մահացել է 2005 թվականի ապրիլի 2-ին։

## Ստեղծագործություններ
Մկրտչյանը թարգմանել է ռուսական, ուկրաինական, մոլդովական, ամերիկյան տասնյակ բանաստեղծների մի շարք ստեղծագործություններ. ուսանողական տարիներին թարգմանություններ է կատարել նաև գերմաներենից։ Պուշկինյան քնարերգության լավագույն թարգմանությունների համար 1999 թվականին Մկրտչյանը արժանացել է գրողների միջազգային P.E.N. ընկերակցության հայկական կենտրոնի առաջին մրցանակին։ Իր ծննդավայրին է նվիրված «Գեղանիստ» անվանումը կրող գիրքը։

Գրողի ստեղծագործությունների զգալի մասը անտիպ են, որոշ մասը տպագրվել են հանրապետական թերթերում և ամսագրերում։ Մկրտչյանը ոսկեղենիկ գրաբարից հատվածաբար թարգմանել է նաև Գրիգոր Նարեկացու «Մատյան ողբերգության» պոեմը, որը ևս անտիպ է։

## Երկեր
#Արևոտ անուրջեր (բանաստեղծություններ) «Հայաստան» հրատարակչություն, Երևան, 1970։
# «Ցայտաղբյուր» (բանաստեղծություններ) «Հայաստան» հրատարակչություն, Երևան, 1973։
# «Գեղանիստ» (պոեմ) «Սովետական գրող» հրատարակչություն, Երևան, 1977։
# «Ոսկե հովիտ»(բանաստեղծություններ և պոեմներ) «Սովետական գրող», հրատարակչություն, Երևան-1981
# «Կավե սափոր» (բանաստեղծություններ, պոեմներ) «Սովետական գրող», հրատարակչություն Երևան-1985
# «Սիրո լույսը» (բանաստեղծություններ, պոեմներ) Երևան «Սովետական գրող» հրատարակչություն, 1989
# «Նոյան տապան կամ աստղյաին պատերազմ», Յոթնապատում վեպ (երկու գրքով)։ Գիրք առաջին, Երևան, «Նաիրի» հրատարակչություն, 1990։ Գիրք երկրորդ, Երևան «Նաիրի» հրատարակչություն, 2000։
# «Քաջ Նազար» (Արևելյան սատիրիկոն/Երգիծական դրամատիկական պոեմ) Երևան, «Գթություն» հրատարակչություն, 1999։
# «Բիբլիական դրամաներ» (Դրամաներ) «Հայաստան», Երևան,  2000։
# «Շուրջօրյա տոնավաճառ» (Պատմվածքներ) ՀԳՄ, Հրատարակչություն 2004։

### Թարգմանություններ (ռուսերենից)
# Գումարած յոթ կլինի տասներկու», Զորեֆ Մանֆրեդ, «Հայաստան» հրատարակչություն, Երևան, 1973։
# «Տաջիկական քնար» (Ժողովածուի մեջ մտնող գործերի մի մասը թարգմանել է Մ. Մկրտչյանը), «Հայաստան» հրատարակչություն, Երևան, 1973։

### Թարգմանություններ (անգլերենից)
# «Վերադարձի օր», Դայանա Տեր-Հովհաննիսյան (բանաստեղծություններ) (ժողովածույում ներառնված բանաստեղծությունների զգալի մասը թարգմանել է Մ. Մկրտչյանը, որի խորագիրն է «Միակ սեր»), ՀԳՄ Հրատարակչություն, Երևան-2002։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:ԵՊՀ շրջանավարտներ
Կատեգորիա:Հայ արձակագիրներ
Կատեգորիա:Հայ բանաստեղծներ
Կատեգորիա:Հայ դրամատուրգներ
Կատեգորիա:Հայ թարգմանիչներ
Կատեգորիա:Հայաստանի գրողների միության անդամներ
Կատեգորիա:Ռինդ գյուղում ծնվածներ
Կատեգորիա:Ռուսերենից հայերեն թարգմանիչներ