Էմին Տեր-Գրիգորյան

**Էմին Տեր-Գրիգորյան** (), հայ դրամատուրգ, մշակութային գործիչ, ԽՍՀՄ գրողների միության անդամ 1934 թվականից։

## Կենսագրություն
Ծնվել է Երևանում։ Ավարտել է Մոսկվայի Լազարյան ճեմարանը։ Եղել է Երևանի թատրոնի հիմնադիրներից, հանդես է եկել որպես ռեժիսոր, դերասան, նկարիչ։ 1869 թվականին գրել է առաջին պիեսը` «Խեչոյի թուզը»։ Հրատարակել է «Երևանի հայտարարություններ» թերթը։ Գրել է ֆարսեր, վոդևիլներ, դրամաներ, որոնք ժամանակին ներկայացվել են Անդրկովկասի հայկական թատրոններում՝ Երևանում, Թիֆլիսում և այլուր։ Պիեսներում նկարագրել է նահանգական քաղաքի կյանքն ու կենցաղը, ծաղրվել են ձևամոլությունը, տգիտությունը, կեղծ հայրենասիրությունը։ Առավել հայտնի են «Զրկանքի զոհ» (1886) և «Բարեգործության դիմակի տակ» (1895) դրամաները, որոնցում հեղինակը քննադատում է սոցիալական անհավասարությունը, բուրժուական կեղծ բարերարությունը և այլն։ 1906 թվականի սեպտեմբերի 24-ին Մերվ քաղաքում (Թուրքմենիա) տեղի հայ սիրողների ուժերով բեմադրվել է նրա «Վայրենի» վոդևիլը։ Երևանում ունեցել է սեփական տպարան, որտեղ տպագրվել են ոչ միայն իր, այլ բազմաթիվ այլ հայերեն գրքեր։ Տեր-Գրիգորյանի պիեսները հայ կենցաղային թատերագրության բնորոշ նմուշներ են։

1935 թվականին Ստեփան Աղաջանյանը ստեղծել է Էմին Տեր-Գրիգորյանի դիմանկարը (կտավ, յուղաներկ, 68,5x51 սմ), որը գտնվում է Հայաստանի ազգային պատկերասրահի ֆոնդապահոցում։

Մահացել է Երևանում։

## Երկերի մատենագրություն
* Թռչնիկ (զանազան բանաստեղծություններ), Երևան, տպարան Զ. Հակոբյանի, 1876, 124 էջ։ 
* Կրիտիկան և նրա ունեցած մեզնից շատերի հասկացությունը, Երևան, Տպարան Զաքարիա Հակոբյանի, 1876, 38 էջ։ 
* Էլ չարես ինչ կամ երկու սիրահար (դրամա), Երևան, տպարան հեղինակի, 1879, 49 էջ։ 
* Մոդա (դրամա), Երևան, տպարան հեղինակի, 1880, 54 էջ։ 
* Կռվապատճառը ես էի (դրամա), Երևան, տպարան հեղինակի, 1881, 80 էջ։ 
* Զրկանքի զոհ (դրամա), Երևան, տպարան հեղինակի, 1886, 158 էջ։ 
* Չարք, Երևան, տպարան հեղինակի, 1891, 41 էջ։ 
* Սարսափելի իրողություն, Երևան, տպարան հեղինակի, 1891, 17 էջ։ 
* Խեչոյի թուզը (դրամա), Երևան, տպարան հեղինակի, 1894, 30 էջ։ 
* Կռվապատճառը ես էի (դրամա), Երևան, տպարան հեղինակի, 1894, 68 էջ։ 
* Մոդա (դրամա), Երևան, տպարան հեղինակի, 1894, 88 էջ։ 
* Սեր կամ մահ (դրամա), Երևան, տպարան հեղինակի, 1894, 28 էջ։ 
* Վայրենի (վոդևիլ), Երևան, տպարան հեղինակի, 1894, 32 էջ։ 
* Բարեգործության դիմակի տակ (դրամա), Երևան, տպարան հեղինակի, 1895, 186 էջ։ 
* Էլ չարես ինչ կամ երկու սիրահար (դրամա), Երևան, տպարան հեղինակի, 1895, 35 էջ։ 
* Դամոկլյան սուր (դրամա), Երևան, տպարան հեղինակի, 1896, 62 էջ։ 
* Դամոկլյան սուր (դրամա), Երևան, տպարան հեղինակի, 1900, 104 էջ։ 
* Վայրենի (դրամա), Երևան, տպարան հեղինակի, 1905, 30 էջ։ 
* Սուր և հուր (դրամա), Երևան, տպարան հեղինակի, 1906, 196 էջ։ 
* Ինտերվյու, Երևան, տպարան հեղինակի, 1908, 37 էջ։ 
* Անհրաժեշտ ձեռնարկություն Երևան քաղաքի համար, Երևան, 1909, 34 էջ։ 
* Անհրաժեշտ ձեռնարկություն Երևան քաղաքի համար, Երևան, 1910, 34 էջ։

## Թարգմանությունները (ռուսերենից)
* Հերկուլես (դրամա), Երևան, 1891, 44 էջ։ 
* Պ. Ջիակոմետտի, Ոճրագործի ընտանիքը (դրամա), Երևան, 1891, 137 էջ։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:19-րդ դարի արևելահայ դրամատուրգներ
Կատեգորիա:20-րդ դարի արևելահայ դրամատուրգներ
Կատեգորիա:Լազարյան ճեմարանի սաներ
Կատեգորիա:ԽՍՀՄ գրողների միության անդամներ
Կատեգորիա:Հայ դերասաններ
Կատեգորիա:Հայ թարգմանիչներ
Կատեգորիա:Հայ խմբագիրներ
Կատեգորիա:Հայ մշակութային գործիչներ
Կատեգորիա:Հայ նկարիչներ
Կատեգորիա:Հայ ռեժիսորներ
Կատեգորիա:Ռուսերենից հայերեն թարգմանիչներ