XVIII լեգեոն

**XVIII լեգեոն** () կամ, ինչպես նշված է մի արձանագրության մեջ, XIIX լեգեոն (), Հանրապետության և կայսրության դարաշրջանի հռոմեական լեգեոն։

Հիմնադրվել է, հավանաբար, մ.թ.ա. 41/40 թվականներին։ Ենթադրաբար, ստորաբաժանումը մասնակցել է հանրապետության վերջին տարիների քաղաքացիական պատերազմներին, արշավներին Գերմանիայում։ Լեգեոնը ջախջախվել է Տևտոբուրգյան անտառում 9 թվականին։ Հնարավոր է, որ ունեցել է «Գերմանական» կամ «Գալիական» մականունը:

Լեգեոնի խորհրդանիշն անհայտ է:

## Լեգեոնի պատմություն
XVIII լեգեոնի պատմության մասին քիչ տեղեկություններ կան։ Մեկ XVIII լեգեոն կռվել է Կիլիկիայի պրոկոնսուլ Պուբլիուս Կոռնելիուս Լենտուլուս Սպինտերի գլխավորությամբ մ.թ.ա. 56-53 թվականներին: Հնարավոր է, որ նա նույնական է Տևտոբուրգյան անտառում ջախջախված XVIII լեգեոնին:

Մ.թ.ա. 49-45 թվականների քաղաքացիական պատերազմի ժամանակ, որը տեղի էր ունենում Գայոս Հուլիոս Կեսարի և Գնեոս Պոմպեոս Մեծի միջև, հակամարտող կողմերի բանակներում եղել են XVIII համարի լեգեոններ, սակայն հայտնի չէ, թե ինչ է պատահել նրանց հետ, թեև միանգամայն հավանական է, որ Պոմպեոսի տասնութերորդ լեգեոնը նույնական է եղել Լենտուլոս Սպինտերի լեգեոնին։ Կարծիք է հայտնվել, որ Կեսարի լեգեոնները, որոնց հրամանատարն էր Գայոս Սկրիբոնիոս Կուրիոնը, ոչնչացվել են Աֆրիկայում, բայց դա, այնուամենայնիվ, վարկած է: Ավելի հավանական է թվում այն վարկածը, որ ստորաբաժանումը հիմնադրվել է մ.թ.ա. 41 կամ 40 թվականներին Փիլիպպոսի ճակատամարտից հետո, որի ընթացքում պարտություն են կրել Կեսարի մարդասպաններ Կասսիոսը և Բրուտոսը։ Լեգեոնի հիմնադիրը, ըստ երևույթին, եղել է Կեսարի ժառանգորդ Օկտավիանոսն, որին նոր կազմավորումներ են անհրաժեշտ եղել Սիցիլիան գրաված Սեքստոս Պոմպեոսի դեմ պայքարելու համար, որը սպառնում էր ընդհատել հացահատիկի մատակարարումը Հռոմ։ Ստորաբաժանումը հավաքագրվել է, ըստ երևույթին, Բրուտոսի և Կասսիոսի զորքերի վետերաններից։ Արձանագրություններից կարելի է եզրակացնել, որ մյուս նորակոչիկները ծագումով Հյուսիսային Իտալիայից էին: Հնարավոր չէ բացառել նաև այն, որ XVIII լեգեոնը կարող է նույնացվել Մարկոս Անտոնիոսի բանակի XVIII Լիբիական լեգեոնի հետ ():

Մ.թ.ա. 30 կամ 14 թվականին լեգեոնի վետերանները բնակություն են հաստատել վենետիկյան Ատեստե քաղաքում, ինչը հուշում է, որ զինակոչիկների մի մասը Ցիզալպյան Գալիայից էին: Այնուամենայնիվ, անկախ նրանից, թե տասնութերորդը որ ստորաբաժանումից է սկիզբ առել՝ Սպինտերի, Կեսարի, Պոմպեոսի, թե Անտոնիոսի լեգեոնից, ինչ-որ ժամանակ (գուցե մ.թ.ա. 15 թվականին) այն տեղափոխվել է Հռենոսի սահման՝ XVI Գալլական և XVII լեգեոնների հետ միասին: Հնարավոր է, բայց կրկին, սա միայն վարկած է, որ տասնութերորդը որոշ ժամանակով Ակտիումի ճակատամարտի և Հռենոսում վերատեղակայվելու միջև գտնվել է Ակվիտանիայում:

18-րդ լեգեոնը, ենթադրաբար, մասնակցել է Դրուզի և Տիբերիոսի գերմանական արշավանքներին։ Այդ ժամանակաշրջանում այն, ամենայն հավանականությամբ, տեղակայված է եղել Կաստրե Վետերում։ Այլ վայրեր, որտեղ կարող էր գտնվել լեգեոնը, են Օբերադենը կամ Հալտերնը։ 6 թվականին Տիբերիոսը ութ լեգեոնից (VIII Օգոստոսյան, XV Ապոլլոնյան, XX Վալերիոս Հաղթող, XXI Արագընթաց, XIII Զույգ, XIV Զույգ և XVI Գալլական և ևս մեկ անհայտ) բանակը տարել է մարոմանների թագավոր Մարոբոդի դեմ հարավից, միաժամանակ I Գերմանականը, V Ճնճղուկները, XVII, XVIII և XIX-ը պետք է հարձակվեին հյուսիսից։ Այս լայնածավալ արշավին խանգարեց Իլլիրիական մեծ ապստամբությունը:Երեք տարի անց XVIII լեգեոնը՝ XVII և XIX լեգեոնների հետ միասին ոչնչացրել են Տևտոբուրգյան անտառում ապստամբ գերմանացիները, որոնց առաջնորդել է Արմինիուսը։ Մարտում զոհվել է նաև Գերմանիայի կառավարիչ Պուբլիուս Կվինտիլիուս Վարը։ Լեգեոնի արծիվը վերադարձվել է Տիբերիոսի կամ Կալիգուլայի օրոք: Ի հիշատակ XVIII լեգեոնին պատահած դժբախտության, նրա համարն այլևս չի շնորհվել այլ լեգեոններին: Երեք XVIII լեգեոնում ծառայած մարդկանցից անուններով հայտնի են՝ ռազմական տրիբուն Գայ Պոմպեյ Պրոկուլը Հռոմից, հարյուրապետ Մարկ Ցելիուս,Տևտեբուրգի անտառում մարտի ժամանակ ընկած (նրա կենոտաֆը պահվում է Քսանտենի թանգարանում) և պարզ լեգեոներ Տիտ Ատիդիուս Պորցիոնը Ատեստեից:

## Ծանոթագրություններ

## Գրականություն
# 
# 
# 
# 

## Արտաքին հղումներ
# 
# 
# 

## Տես նաև
* Հռոմեական լեգեոնների ցանկ

Կատեգորիա:9
Կատեգորիա:Հին Հռոմի լեգեոններ
Կատեգորիա:Մ.թ.ա. 41