Զանգվածային սպանություն Սենդի Հուքի տարրական դպրոցում

**Զանգվածային սպանություն Սենդի Հուքի տարրական դպրոցում**, զանգվածային սպանություն Սենդի Հուքի տարրական դպրոցում (Նյութաուն, Կոնեկտիկուտ, ԱՄՆ)։ 2012 թվականի դեկտեմբերի 14-ի առավոտյան 20-ամյա Ադամ Փիթեր Լենզան տանը գնդակահարել է մորը, այնուհետև գնացել դպրոց, որտեղ սպանել է վեցից յոթ տարեկան քսան երեխաների, վեց մեծահասակների և վիրավորել ևս երկու մարդու, որից հետո ինքնասպան է եղել։ Ընդհանուր առմամբ, նրա ձեռքից զոհվել է 27 մարդ։ Այս զանգվածային սպանությունը դարձել է ԱՄՆ պատմության մեջ տարրական դպրոցում սպանվածների թվով երկրորդը՝ 1927 թվականի մայիսին «Բաթ» դպրոցում տեղի ունեցած զանգվածային սպանությունից հետո և երրորդը՝ ԱՄՆ ուսումնական հաստատությունում սպանվածների թվով՝ զիջելով 2007 թվականի ապրիլին Վիրջինիայի պոլիտեխնիկական ինստիտուտում տեղի ունեցած զանգվածային սպանությանը։

2013 թվականի նոյեմբերին Կոնեկտիկուտի դատախազի գրասենյակը հրապարակել է հետաքննության համապարփակ զեկույց։ Պարզվել է, որ Լենզան նախապես և միայնակ է պլանավորել իր գործողությունները, սակայն բավարար ապացույցներ չեն հայտնաբերվել, որոնք բացատրում են, թե ինչու է նա կատարել հանցագործությունը և ինչու է նա ընտրել «Սենդի Հուք» դպրոցը։

## Նախապատմություն
thumb|left|Սենդի Հուքը 2007 թվականին
2012 թվականի նոյեմբերի դրությամբ Սենդի Հուք տարրական դպրոցում սովորել է 456 աշակերտ՝ մանկապարտեզից մինչև չորրորդ դասարան։ Դպրոցի ներկայացուցիչների խոսքերով՝ դպրոցում վերջերս տեղադրվել է տեսախցիկով տնախոս։ Աշակերտների ժամանումից հետո դպրոցի դռները փակվել են առավոտյան ժամը 9:30-ին։

Նյութաունը հայտնի է որպես հանգիստ նահանգային քաղաք, որտեղ ապրում է 28 հազարից պակաս բնակիչ։ Ոստիկանության մամուլի ծառայությունից հայտնում են, որ նա մարմնական վնասվածքներով տեղափոխվել է հիվանդանոց։

## Դպրոցի միջադեպ
2012 թվականի դեկտեմբերի 14-ին՝ ուրբաթ առավոտյան ժամը 9:30-ից առաջ, Նյութաունի իր տանը Ադամ Փիթեր Լենզան ''.22LR'' տրամաչափի *Savage Mark II* հրացանով կրակել և սպանել է իր մորը՝ հիսուներկուամյա Նենսի Լենզային։ Հետո Նենսին հայտնաբերվել է մահացած իր անկողնում՝ գլխի չորս հրազենային վնասվածքներով։ Այնուհետև Ադամ Լենզան նստել է մոր մեքենան և գնացել Սենդի Հուքի տարրական դպրոց։

Առավոտյան 9:35-ի սահմանում՝ օգտագործելով մոր Bushmaster կիսաավտոմատ հրաձիգը, Լենզան կրակել է դպրոցիկ կենտրոնական մուտքի կողպված ապակե պատուհաններին։ Նա կրել է ռազմական ոճի սև համազգեստ և զրահաբաճկոն։ Ականատեսներն ավելի ուշ նշել են, որ նախնական կրակոցները լսվել են դպրոցական ռադիոկապի համակարգի միջոցով։

Տնօրեն Դաուն Հոուքսպրանգը և հոգեբան Մերի Շերլաքը հանդիպել են դպրոցի անձնակազմի հետ, երբ դրսում սկսել են հնչել կրակոցներ։ Հոուքսպրանգը և Շերլաքը դուրս են վազել սենյակից դեպի ձայները և տեսել Լենզային։ Երկու կանայք էլ մահացել են՝ փորձելով կանգնեցնել հանցագործին։ Հնարավոր է, որ Հոուքսփրանգը կարողացել է միացնել դպրոցի ռադիոկապի համակարգը, քանի որ իննամյա աշակերտը, որը մարզադահլիճում էր, ավելի ուշ հայտնել է, որ լսել է, որ կրակողը բարձրախոսով բղավում է․ «Ձեռքերդ վե՛ր բարձրացրու» և ինչ-որ մեկն ասել է․ «Մի՛ կրակիր»։ Այնուհետև լսվել են ճիչեր և բազմաթիվ կրակոցներ, իսկ մարզասրահում գտնվող երեխաներն ու ուսուցիչը թաքնվել են օժանդակ սենյակում։

Առաջին դասարանցիների դասասենյակում Լորեն Ռուսոն, որը հոկտեմբերից փոխարինել է դեկրետային արձակուրդ գնացած ուսուցչուհուն, սպանվել է դեմքին արձակված կրակոցից։ Նրա դասարանի բոլոր աշակերտները նույնպես գնդակահարվել են, բայց վեցամյա մի աղջիկ հրաշքով կարողացել է ողջ մնալ։ Նա պատմել է, որ ձևացել է մեռած է և չի շարժվել, քանի դեռ դպրոցում աղմուկները չեն հանդարտվել։ Դրանից հետո նա արյունոտված վազել է փողոց և դարձել է առաջին երեխաներից մեկը, որը լքել է դպրոցը։ Նրա մոր խոսքերով, նա իրեն ասել է․ «Մայրի՛կ, ինձ հետ ամեն ինչ կարգին է, բայց իմ բոլոր ընկերները մահացել են»։ Նա մարդասպանին նկարագրել է որպես «շատ չար մարդ»։

Մյուս դասարանի իրադարձությունները մնում են անորոշ։ Ողջ մնացած առաջին դասարանցիները պատմել են, որ իրենց ուսուցչուհին՝ 27-ամյա Վիկտորյա Սոտոն փորձել է աշակերտներին թաքցնել պահարաններում։ Երբ Լենզան ներխուժել է սենյակ, Սոտոն ասել է, որ աշակերտները դահլիճում են։ Որոշ երեխաներ փորձել են դուրս գալ թաքստոցներից և դուրս վազել դասարանից, սակայն սպանվել են հանցագործի կողմից։ Սոտոն շտապել է պաշտպանել աշակերտներին և արդյունքում գնդակահարվել է։ Ողջ մնացած 6 աշակերտները հետո դուրս են եկել պահարաններից, վազել դպրոցից դուրս և թաքնվել մոտակա տանը։ Վեցամյա մի տղայի ծնողների խոսքով՝ իրենց հաջողվել է դուրս փախչել դասարանից այն բանից հետո, երբ հանցագործը գնդակահարել է իրենց ուսուցչուհուն։

Էն Մերի Մերֆին, որը հատուկ ուշադրության կարիք ունեցող աշակերտների հետ աշխատանքի գծով ուսուցչի օգնականն է, իր մարմնով փակել է 6-ամյա Դիլան Հոքլիին կրակոցներից, սակայն նրանք միասին զոհվել են։ Ռեյչել Դևինոն, որը աշխատանքի էր անցել ավելի քան մեկ շաբաթ առաջ և աշխատում էր նույն երեխաների հետ, նույնպես մահացել է՝ փորձելով պաշտպանել իր աշակերտներին։

Դպրոցական բուժքույրը՝ վաթսունամյա Սառա Օքսը, որը թաքնվել էր աշխատանքային սեղանի տակ, ասել է, որ Լենզան, մտնելով իր աշխատասենյակ՝ իրենից 6 մետր հեռավորության վրա է գտնվել, հետո շրջվել է ու դուրս եկել։ Նա և քարտուղարուհի Բարբարա Հալստեդը ահազանգել են «911» փրկարարական ծառայություն և հետագայում մեկ ժամ թաքնվել են դեղորայքի պահարանում։

Երաժշտության ուսուցչուհի հիսունամյա Մերիռոուզ Քրիստոփիքը բարիկադավորվել է չորրորդ դասարանցիների հետ մի փոքրիկ սենյակում։ Նրանք պատմում են, թե ինչպես է Լենզան խփել իրենց դուռը՝ գոռալով «Ներս թողեք ինձ»։ Գրադարանավարներ Իվան Սեկը և Մերիեն Ջեյքոբը տասնութ երեխաների թաքցրել են օժանդակ սենյակում և դուռը բարիկադավորել պահարանով.

Ուսուցչուհի Էբի Քլեմենթսը փրկել է երրորդ դասարանցիների կյանքը՝ քարշ տալով և թաքցնելով նրանց իր դասարանում։ Հարձակման պահին նրանք քայլել են միջանցքով՝ աշակերտների ցուցակը տանելով դպրոցական գրասենյակ։

Ընթերցանության ուսուցիչ Լորա Ֆայնշտեյնը փրկել է երկու աշակերտի՝ նրանց հետ թաքնվելով գրասեղանի տակ քառասուն րոպե՝ մինչև օգնության հասնելը։

Լենզան դադարել է կրակել առավոտյան 9:46-ից 9:53-ը՝ կրակելով 50-ից 100 փամփուշտ։ Իր զոհերից յուրաքանչյուրին նա գնդակահարել է մի քանի կրակոցով։ Աշակերտներից մեկը՝ 6-ամյա Նոա Պոզներին կրակել է 11 փամփուշտով։ Հանցագործը կրակոցների մեծ մասն արձակել է առաջին դասարանցիների երկու դասասենյակներում՝ կենտրոնական մուտքից ոչ հեռու՝ կրակելով մի դասարանում տասնչորս երեխայի, իսկ մյուսում՝ վեց երեխայի։ Զոհերը եղել են վեցից յոթ տարեկան՝ ութ տղա և տասներկու աղջիկ, ինչպես նաև դպրոցի աշխատակիցներից 6 կին։ Լենզան ինքնասպան է եղել՝ կրակելով իր գլխին՝ լսելով մոտեցող ոստիկանության ձայները։

## Հրաձգության զոհեր
thumb|Զոհվածների հիշատակին նվիրված ծաղիկներ

Դպրոցում սպանվել է 20 երեխա, որոնցից 18-ը տեղում մահացել են, իսկ երկուսը մահացել են ավելի ուշ՝ հիվանդանոցում, նաև 6 մեծահասակ, այդ թվում՝ դպրոցի տնօրեն, լրիվ դրույքով հոգեբան, երկու գործող ուսուցիչ և երկու ուսուցչի օգնական։ Բոլոր զոհերը (բացառությամբ ինքնասպանության) ստացել են մեկից ավելի հրազենային վնասվածքներ, մեկ զոհ ստացել է 11 հրազենային վնասվածք։ Զոհերի մեծ մասը սպանվել է մոտ տարածությունից՝ դեմքին երկուսից երեք կրակոցով։ Նախնական տվյալներով՝ բոլոր զոհերը սպանվել կամ վիրավորվել են կիսաավտոմատ հրացանից, իսկ ինքը՝ Լենզան, ատրճանակով կրակել է իր գլխին։

Հանցագործի առաջին զոհը եղել է նրա 52-ամյա մայրը՝ Նենսի Լենզան, սպանվել է իր անկողնում, հրացանից արձակված 4 փամփուշտից։

Դպրոցում սպանվել են

**6 մեծահասակ**
բոլորը կանայք՝
# Դոն Հոքսպրանգ, 47 տարեկան՝ դպրոցի տնօրեն։ Հոքսպրանգը դպրոցի տնօրենն է եղել 2010 թվականից, մինչ այդ 12 տարի աշխատել է դպրոցի ադմինիստրացիայում։ Տեղական լրատվամիջոցները հայտնում են, որ նա ամուսնացած է եղել և ունեցել է երկու դուստր և երեք խորթ աղջիկ։ Մահացել է մարդասպանի վրա հարձակվելուց հետո՝ փորձելով խլել նրա զենքը։
# Մերի Շերլաք, 56 տարեկան՝ դպրոցական հոգեբան։ Մահացել է՝ փորձելով կանգնեցնել մարդասպանին՝ վազելով կրակոցների ձայների ուղղությամբ.
# Լորեն Ռուսո, 30 տարեկան՝ ուսուցչուհի։ Մահացել է դասարանում իր 14 աշակերտների հետ։
# Վիկտորիա Սոտո, 27 տարեկան՝ ուսուցիչ։ Մահացել է՝ փորձելով իր աշակերտներին մարդասպանից թաքցնել դասասենյակի պահարանում։
# Ռեյչել Դևինո, 29 տարեկան՝ ուսուցչի օգնական։ Մահացել է պաշտպանելով աշակերտներին կրակոցներից։
# Էնն Մերի Մյորֆի), 52 տարեկան՝ ուսուցչի օգնական։ Մահացել է 6-ամյա Դիլան Հոքլիի հետ, ում փորձում էր պաշտպանել իր մարմնով։

**Քսան երեխա** 8 տղա և 12 աղջիկ՝
# Դենիել Բարդեն, 7 տարեկան
# Շառլոտա Բեյքոն, 6 տարեկան
# Ժոզեֆին Գեյ, 7 տարեկան
# Չեյս Կովալսկի, 7 տարեկան
# Ջեսսի Լյուիս, 6 տարեկան
# Գրեյս Մաքդոնել, 6 տարեկան
# Անա-Մարկես Գրին, 6 տարեկան
# Ջեյմս Մաթիոլի, 6 տարեկան
# Էմիլի Փարքեր, 6 տարեկան
# Ջեք Փինթո, 6 տարեկան
# Նոա Փոզներ, 6 տարեկան
# Քերոլայն Փրևիդի, 6 տարեկան
# Ջեսիկա Ռիկոս, 6 տարեկան
# Ավիել Ռիչման, 6 տարեկան
# Մեդելին Սյույ, 6 տարեկան
# Էլիսոն Ուայաթ), 6 տարեկան
# Բենջամին Ուիլեր, 6 տարեկան
# Քեթրին Հաբարդ, 6 տարեկան
# Դիլան Հոքլի, 6 տարեկան
# Օլիվիա Էնգել, 6 տարեկան

**Հանցագործ**
# Ադամ Լենզա, 20 տարեկան, ոստիկանների ժամանումից հետո դասարաններից մեկում կրակել է իր վրա։

**Վիրավորներ**
# Նատալի Հեմոնդ, 40 տարեկան՝ փոխտնօրեն, ուսուցչուհի, վիրավորվել է ձեռքից և ոտքից, երբ փորձել է փակ պահել սենյակի դուռը
# Դպրոցի անանուն աշխատակցուհի

## Արտակարգ ծառայությունների անհապաղ արձագանք
Առավոտյան ժամը 9:35-ին Նյութաունի ոստիկանությունը ստացել է առաջին ահազանգը դպրոցում կրակոցների մասին և սկսել է ոստիկաններ ուղարկել դեպքի վայր:։ Ժամը 9:41-ի դրությամբ Կոնեկտիկուտ նահանգի ոստիկանությունը ստացել է ծանուցում և մոբիլիզացրել է գրոհային խումբ SWAT, սակրավորներ, կինոլոգներ և ոստիկանական ուղղաթիռ։

Ոստիկանությունը շրջափակել է դպրոցի շենքը և սկսել ազատել շենքերն ու տարհանել աշակերտներին։ Օրենքի ներկայացուցիչների կողմից կրակոցներ չեն արձակվել։

Ժամը 10:00-ին մոտակա Դենբերիի հիվանդանոցը լրացուցիչ բժշկական անձնակազմ է հավաքել՝ սպասելով բազմաթիվ տուժածների ժամանմանը։ Հետագայում միայն երեք վիրավոր է տեղափոխվել հոսպիտալ, որոնցից երկու երեխաները հետագայում մահացել են։

## Հետաքննություն
Մահացածների մարմինները դուրս են բերվել դպրոցից և պաշտոնապես ճանաչվել դեպքի հաջորդ գիշերը։ Նյու Յորքի դատաբժշկական փորձաքննության բյուրոն օգնության է ուղարկել շարժական դիահերձարան։ Զոհերի քսանվեց ընտանիքներից յուրաքանչյուրին նահանգային ոստիկանության ներկայացուցիչ է նշանակվել՝ պաշտպանելու նրանց անձնական կյանքի ներխուժումից և նախքան մամուլի հաղորդագրությունների հրապարակումը նրանց առաջին ձեռքից տեղեկատվություն տրամադրելու համար։

Դպրոցից հայտնաբերվել է մեծ քանակությամբ չօգտագործված զինամթերք և հարձակվողի կողմից բերված ''Bushmaster'' ֆիրմայի .223 տրամաչափի ''XM15-E2S'' տիպի երեք կիսաավտոմատ հրազեն, 10 միլիմետրանոց փողով *Glock 20 SF* ատրճանակ և 9 միլիմետրանոց փողով *[[SIGARMS|SIG Sauer]] P226* ատրճանակ։ Լանզայի մեքենայում հայտնաբերվել է նաև *Իժմաշ Սայգա-12* հրացան։ Տանը Լենզան ուներ ևս երեք զենքից օգտվելու հնարավորություն՝ 45 միլիմետրանոց փողով Henry ինքնաձիգ, 30 միլիմետրանոց փողով և 22 միլիմետրանոց փողով Marlin։ Լենզան մորը սպանելու համար օգտագործել է «*Marlin*» ֆիրմայի հրացան, բայց իր հետ չի վերցրել այն։ Բոլոր զենքերը օրինականորեն պատկանել են Լենզայի մորը, որը զենքի սիրահար է եղել։

Նահանգային բժիշկ Ուեյն Քարվերի նախնական տվյալներով՝ յուրաքանչյուր սպանված մարդ ստացել է մեկից ավելի հրազենային վնասվածք «երկարափող զենքերից» արձակված կրակոցներից, մահացածներից առնվազն մեկը՝ 11 հրազենային վնասվածք։ Ոստիկանությունը հայտնել է, որ Լենզան օգտագործել է *AR-15* տեսակի Bushmaster հրացան։ Համաձայն Կոնեկտիկուտի օրենքի, քսան-ամյա Լենզային թույլատրվում էր երկար ատրճանակ կրել, սակայն նա դեռ իրավունք չուներ ատրճանակներ ունենալ կամ կրել, որովհետև այն թույլատրվում է կրել 21 տարեկանից հետո։

Քննիչները չեն գտել ինքնասպանության գրություն կամ տեղեկություն, որը բացատրում է հարձակման պատճառը։ Նյութաունի դպրոցի կառավարման ղեկավար Ջենեթ Ռոբինսոնը հայտարարել է, որ ինքը կապ չի հաստատել Լենզայի մոր և «Սենդի Հուք» դպրոցի միջև, ի տարբերություն մամուլի սկզբնական հրապարակումների, ըստ որոնց նա այնտեղ է աշխատել։ Լենզան հարձակվելուց առաջ փչացրել է իր համակարգչի կոշտ սկավառակը՝ թույլ չտալով քննիչներին հետագայում տեղեկատվություն ստանալ դրանից։

Ոստիկանությունը նաև հետաքննել է այն վարկածը, որ դեպքից մեկ օր առաջ Լենզան տարաձայնության մեջ է եղել դպրոցի չորս աշխատակիցների հետ և չորսից երեքը (տնօրեն, հոգեբան, ուսուցչուհի) հետագայում դարձել են նրա հարձակման զոհ։ Նահանգի ոստիկանությունը հայտարարել է, որ նրանք նման անհամաձայնության հաստատում չեն ստացել։

Ոստիկանության պաշտոնյաները սկզբում հայտարարել են, որ Ռայան Լենզան՝ Ադամի եղբայրն է եղել հանցագործը։ Այս սխալը տեղի է ունեցել այն պատճառով, որ Ռայան Լենզայի անունով փաստաթղթեր են հայտնաբերվել Ադամի մոտ։ Ռայանը ինքնակամ հանձնվել է իշխանություններին և հարցաքննության է ենթարկվել Նյու Ջերսիում (որտեղ նա բնակվում է) և Կոնեկտիկուտի ոստիկանությունում, ինչպես նաև Հետաքննությունների դաշնային բյուրոյում։ Ըստ ոստիկանության՝ նա կասկածյալ չի համարվել և բերման չի ենթարկվել։ Ռայանը բացատրել է, որ 2010 թվականից ի վեր չի շփվել եղբոր հետ։ Կոնեկտիկուտ նահանգի ոստիկանությունն իր մտահոգությունն է հայտնել սոցիալական ցանցերում ապատեղեկատվության տարածման վերաբերյալ և զգուշացրել է մեղավորներին հնարավոր քրեական հետապնդման մասին։

Ըստ անանուն աղբյուրների՝ Լենզան դեպքից երկու օր առաջ փորձել է հրազեն գնել սպորտային ապրանքների խանութից, սակայն մերժում է ստացել այն բանից հետո, երբ նա հրաժարվել է անցնել սպասման շրջան և ինքնության պատմության ստուգում։ Ավելի ուշ այդ խանութների ցանցի ներկայացուցիչը հերքել է այդ պատմությունը՝ ասելով, որ «Այժմյան այն պնդումները, որ կասկածյալը անցյալ շաբաթ այցելել է մեր խանութներից մեկը, չեն հաստատվել օրենքի ներկայացուցիչների կողմից»։ ԶԼՄ-ների տեղեկություններով՝ խանութի աշխատակիցը, որն արել է սկզբնական հայտարարությունը, հեռուստացույցով տեսել է Լենզայի լուսանկարը և սխալմամբ ճանաչել նրան, իսկ իրականում խանութ գնացել է մեկ այլ մարդ։

Կոնեկտիկուտ նահանգի ոստիկանության 2013 թվականի հունվարի 4-ի հայտարարության համաձայն՝ միջադեպի հետաքննությունը շարունակվում է, նոր տեղեկատվությունը հրապարակվել է Կոնեկտիկուտ նահանգի Արտակարգ իրավիճակների ծառայությունների և Ժողովրդի պաշտպանության դեպարտամենտի կայքում (Department of Emergency Services & Public Protection)։

2013 թվականի նոյեմբերի վերջին պաշտոնական հետաքննության նյութերը հրապարակվել են cspsandyhookreport կայքում։

## Հանցագործ
20-ամյա Ադամ Փիթեր Լենզան, մոր՝ Նենսիի հետ ապրել է Սենդի Հուքի իր տանը, տարրական դպրոցից ութ կիլոմետր հեռավորության վրա։ Ադամը չի դատվել և չի ունեցել խնդիրներ իրավապահ մարմինների հետ։

Լենզայի ծնողներն ամուսնացել են 1981 թվականին, սակայն ամուսնալուծվել են 2009 թվականի սեպտեմբերին։ Նենսին ապրում էր ամուսնու՝ բարձր վարձատրվող կորպորատիվ աշխատողի ալիմենտներով, ինչը նրան թույլ էր տալիս չաշխատել և զբաղվել Ադամի հետ։

Ըստ քենու՝ Նենսիի, Ադամի մայրը տանը պահել է առնվազն մեկ տասնյակ հրազեն և հաճախ իր որդիներին տարել է հրաձգարաններ։

Ադամ Լենզան ծնվել է 1992 թվականի ապրիլի 22-ին Էքսետեր քաղաքում, Նյու Հեմփշիր, ԱՄՆ։ Նա ընտանիքի երկրորդ երեխան էր և ուներ մեծ եղբայր՝ Ռայանը (ծնվել է 1988 թվականին)։ Նա կարճ ժամանակով հաճախել է Սենդի Հուք տարրական դպրոց։ Ավելի ուշ այցելել է Նյութաունի Սուրբ Ռոուզ Լիմայի կաթոլիկ դպրոցը և Նյութաունի ավագ դպրոցը, որտեղ նա սովորել է գերազանցությամբ։ Ըստ հորաքրոջ՝ Մարշա Լենզայի, Ադամի մայրը տասներորդ դասարանում նրան հանել դպրոցից և նա ավարտել է դպրոցական ծրագիրը տանը։ Արդյունքում 2008-2009 թվականներին ժամանակավորապես սովորել է Արևմտյան Կոնեկտիկուտի համալսարանում։

Դասընկերներն ու ուսուցիչները Լենզային նկարագրել են որպես «խելացի, բայց նյարդային և անհանգիստ»։ Նա խուսափում էր շփվելուց, ուրիշների շրջապատում իրեն անապահով էր զգում և չուներ մտերիմ ընկերներ։

Ադամի եղբոր խոսքերով, ենթադրվել է, որ Ադամը տառապել է թեթև աուտիզմով և անհատականության որոշակի խանգարումով։ Ըստ ոստիկանության խոսնակի և Նենսիի ընկերների՝ Ադամի մոտ ախտորոշվել է Ասպերգերի համախտանիշ։ Այս համախտանիշով տառապող մարդիկ հաճախ ունեն բարձր ինտելեկտ, բայց ունեն թերզարգացած սոցիալական ունակություններ։

Ռաս Հանոմանի կայության համաձայն, որը Լենզա ընտանիքի մտերիմ ընկերն էր, Ադամը եղել է վեգան.

## Սուգ
thumb|300px|right|Բարաք Օբամայի ուղերձը
ԱՄՆ նախագահ Բարաք Օբաման հանդես է եկել ուղերձով և հայտարարել քառօրյա ազգային սուգ։ Ամերիկյան վարչակազմի ղեկավարը կարգադրել է «մինչև դեկտեմբերի 18-ի մայրամուտը» բոլոր կառավարական շենքերում, ռազմակայաններում և ԱՄՆ-ի արտասահմանյան ներկայացուցչություններում իջեցնել դրոշները։ Ներկայացուցիչների պալատի խոսնակ Ջոն Բեյների որոշմամբ իջեցվել են Կոնգրեսի շենքի վրայի դրոշները.

Նախագահ Օբաման, Սպիտակ տանը հայտարարելով այդ ողբերգության մասին, դադար է տվել և մի քանի անգամ սրբել արցունքները։

## Արձագանք
thumb|left|Դեկտեմբերի 21-ին՝ ժամը 9:30-ին Սպիտակ տանը լռության պահ՝ ի հիշատակ Սենդի Հուքի սպանության զոհերի։
Առաջին երկու օրերին հետևյալ երկրների ներկայացուցիչները (կամ պետության ղեկավարները) ցավակցություն են հայտնել՝ Ավստրալիա, Ադրբեջան, Վատիկան, Մեծ Բրիտանիա, Իրանа, Իսրայել, Իսպանիա, Կանադա, Չինաստան, Լեհաստան, Ֆրանսիա, Լիտվա, Մալազիա, Մեքսիկա, Մոլդովա, Ռուսաստան, Ղազախստան, Թուրքմենստան, Թուրքիա, Ֆիլիպիններ, Շվեյցարիա, Ճապոնիա։

## Հետևանքներ
2012 թվականի դեկտեմբերի 18-ին «Cerberus Capital Management» ընկերությունը հայտարարել է իր վերահսկողության տակ գտնվող «Freedom Group» կոնցեռնը վաճառելու մտադրության մասին, որն արտադրում է հրաձգային զենք, այդ թվում՝ *Bushmaster AR-15* հրացաններ, որոնք օգտագործվել են դպրոցում։ ԱՄՆ-ի զենքի խանութները նշել են, որ հրաձգությունից հետո այս տեսակի ինքնաձիգների պահանջարկը զգալիորեն աճել է՝ կապված զենքի վաճառքի սահմանափակումների մտավախության հետ։

ԱՄՆ-ի հրաձգային ազգային ասոցիացիան, որը ներկայացնում է հրաձգային զենքի ազատ շրջանառության կողմնակիցների շահերը, հանդես է եկել ամերիկյան դպրոցներում զինված պահակների ինստիտուտ ներդնելու առաջարկով, սակայն նախագահ Օբաման թերահավատորեն է մոտեցել այդ առաջարկին։

## Դատավարություն
;Ջեյմս Ֆետցեր
2019 թվականի հոկտեմբերի 16-ին Վիսկոնսինի դատարանը պարտավորեցրել է կոնսպիրոլոգ Ջեյմս Ֆեթցերին վճարել 450 հազար դոլար զոհված դպրոցականների ծնողներից մեկին՝ Լեոնարդ Փոզներին՝ այն կարծիքի տարածման համար, թե կրակոցները հորինվածք են եղել, այդ թվում նաև այն, որ զոհված երեխաների անունները նույնպես հորինված են եղել, իսկ ծննդյան վկայականները՝ կեղծ։
; Ալեքս Ջոնս
2022 թվականի օգոստոսի 5-ին դատարանը կոնսպիրոլոգ Ալեքս Ջոնսին պարտավորեցրել է 49,3 մլն դոլար տուգանք վճարել Սենդի Հուքի ողբերգության մասին կեղծ ինֆորմացիայի տարածման համար։ Մեկ օր առաջ դատարանը նշանակել էր 4,1 միլիոն դոլարի չափով վնասի փոխհատուցում։

2021 թվականի հոկտեմբերի 12-ին դատարանը Ջոնսին պարտավորեցրել է 965 մլն դոլար փոխհատուցում վճարել տուժածներին՝ 9 այլ ընտանիքների վնասի համար։ Բացի այդ՝ ՀԴԲ գործակալը, որը հետաքննել է Սենդի Հուքի սպանությունը, պահանջում է 550 մլն դոլարի վնասի փոխհատուցում։

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Հետաքննության պաշտոնական հաշվետվություն / Department of Emergency Services and Public Protection, Connecticut State Police 
* Children and adults gunned down in Connecticut school massacre , CNN, 2012-12-14
* 27 Killed in Connecticut Shooting, Including 20 Children, New-York Times, 2012-12-15
* Complete coverage on Connecticut school shooting at CNN webcite  

Կատեգորիա:Ամառային երիտասարդական վիքիճամբարի հոդվածներ
Կատեգորիա:Սպանություններ
Կատեգորիա:Սպանություններ ԱՄՆ-ում