open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Ալեքսանդր Անտիպենկո

**Ալեքսանդր Վալերևիչ Անտիպենկո** (, ), ռուս ֆուտբոլիստ, «Սմենա» ֆուտբոլային ակումբի հարձակվող։

## Կարիերա
Կոմսոմոլսկ-նա-Ամուրե քաղաքի № 3 մանկապատանեկան դպրոցի սան է։ Պրոֆեսիոնալ ֆուտբոլային կարիերան սկսել է Հայաստանի «Միկա» ակումբում 2002 թվականին, ապա հանդես է եկել Ռուսաստանի Առաջին դիվիզիոնի «Կրիստալ» ակումբում (Սմոլենսկ)։ 2003 թվականի ամռանը պայմանագիր է կնքել ԲԿՄԱ ակումբի հետ, սակայն վարձավճարով խաղացել է «Խիմկի», «Տոմ» և «Անժի» ակումբներում։ 2007 թվականից մինչև 2009 թվականը եղել է Պրեմիեր լիգայի «Խիմկի» ակումբի խաղացող։ 2009 թվականի դեկտեմբերի 28-ին երկամյա պայմանագիր է կնքել Նովոսիբիրսկի «Սիբիր» ակումբի հետ։ 2010 թվականի վերջին «Խիմկի» ակումբի կողմից ներկայացվել է տրանսֆերի։ 2011 թվականի մարտի 17-ին մեկուկես տարվա պայմանագիր է կնքել Աստրախանի «Վոլգար-Գասպրոմ» ակումբի հետ։ Հետագայում խաղացել է ռուսական «Ֆակել» «Դոլգոպրուտնի», «Ռյազան» ակումբներում։ 2016 թվականի տեղափոխվել է «Սմենա» ակումբ։

## Ձեռքբերումներ
*  ՊՖԼ Առաջին դիվիզիոնի արծաթե մեդալակիր - 2004
*  ՊՖԼ «Կենտրոն» տարածաշրջանի առաջնության բրոնզե մեդալակիր **(2)** - 2013/14, 2015/16
* Ռուսաստանի գավաթի խաղարկության եզրափակչի մասնակից **(2)** - 2004/05, 2009/10

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Ֆուտբոլիստի էջը Ռուսաստանի Պրեմիեր լիգայի կայքում 
* Ֆուտբոլիստի էջը Sportbox.ru կայքում
* Ֆուտբոլիստի էջը Խիմկի պաշտոնական կայքում 

Կատեգորիա:Անժիի ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:ԲԿՄԱ Մոսկվայի ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Խիմկիի ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Միկայի ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Ռուս ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի Պրեմիեր Լիգայի խաղացողներ
Կատեգորիա:Վոլգարի ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Տղամարդկանց ֆուտբոլի հարձակվողներ
Կատեգորիա:Ֆակելի ֆուտբոլիստներ
Աստղերի ծառուղի (Դոնի Ռոստով)

**«Աստղերի ծառուղի»** (), հիշատակի վայր Ռուսաստանի Դաշնության Դոնի Ռոստով քաղաքի Վորոշիլովի պողոտայում, որտեղ հավերժացվում է քաղաքի նշանավոր անձանց հիշատակը։

## Պատմություն
Ստեղծվել է 2008 թվականի սեպտեմբերի 19-ին` Դոնի Ռոստով քաղաքի Վորոշիլովի պողոտայի հետիոտնային մասում, թիվ 89/80 շենքի դիմաց։ Այստեղ ամեն տարվա գարնանը և աշնանը (սկսած 2010 թվականից) տեղադրվում է քաղաքի որևէ նշանավոր բնակչի աստղը։ 2017 թվականից ընտրվում է տարեկան մեկ դափնեկիր։

«Աստղերի ծառուղում» տեղադրվող հուշանշանը խեցեգրանիտե սալիկ է, որի մեջ անձի անուն-ազգանունով արույրե աստղ է։ Այն զմռսվում է մայթի սալիկի մեջ։

Ծառուղում հավերժացված նշանավոր ռոստովցիներից երեքը հայ են` Գևորգ Վարդանյանը, Գեորգի Բալաևը և Մարտիրոս Սարյանը։

### Անձինք
Ծառուղում արդեն հավերժացված են.

*2010 թվական*
* **Յուրի Ժդանով**` խորհրդային և ռուս գիտնական, քիմիկոս, Ռոստովի պետական համալսարանի ռեկտորը 1957-1988 թվականներին

*2011 թվական*
* **Ալեքսեյ Բերեստ**` խորհրդային սպա, Հայրենական մեծ պատերազմի մասնակից, Ուկրաինայի հերոս
* **Տամարա Իլյինսկայա**` խորհրդային ռեժիսոր, դերասանուհի և մանկավարժ

*2012 թվական*
* **Վլադիլեն Լևշին**` կրկեսային ռեժիսոր, մանկավարժ, Ռոստովի պետական կրկեսի գլխավոր ռեժիսորը
* **[[Գևորգ Վարդանյան]]**` հայ խորհրդային անվանի հետախույզ, ԽՍՀՄ պետական անվտանգության կոմիտեի գնդապետ, Խորհրդային Միության հերոս

*2013 թվական*
* **Իվան Ուդոդով**` խորհրդային ծանրորդ, ծանրամարտում խորհրդային առաջին օլիմպիական չեմպիոնը
* **Գեորգի Բալաև**` խորհրդային և ռուսաստանցի հայազգի կոմպոզիտոր և երաժշտական ձևավորող, էստրադային բազմաթիվ համույթների ղեկավար

*2014 թվական*
* **[[Ալեքսանդր Պեչերսկի]]**` Կարմիր բանակի սպա, Երկրորդ համաշխարհային պատերազմի տարիներին մահվան ճամբարում միակ բարեհաջող ապստամբության ղեկավարը
* **Եվգենի Կոռնիլով**` խորհրդային և ռուս լրագրող և մանկավարժ, բանասիրական գիտությունների դոկտոր, պրոֆեսոր

*2015 թվական*
* **Լեոնիդ Կրասնիչենկո**` խորհրդային գիտնական, տեխնիկական գիտությունների դոկտոր, պրոֆեսոր, բուհական դասագրքերի հեղինակ
* **Եվդոկիա Նիկուլինա**` օդաչու, Խորհրդային Միության հերոս

*2016 թվական*
* **Վլադիմիր Կեգել**` խորհրդային կենսաբան և գավառագետ, Ռոստովի կենդանաբանական այգու հիմնադիրը
* **Ռոման Ռոզենբլիտ**` խորհրդային և ռուսաստանցի խմբագիր, սցենարիստ, ռեժիսոր-վավերագրող, ՌԴ մշակույթի վաստակավոր գործիչ

*2017 թվական*
* **Իոսիֆ Վորովիչ**` խորհրդային մաթեմատիկոս-մեխանիկ, Ռուսաստանի ԳԱ ակադեմիկոս, Հայրենական մեծ պատերազմի մասնակից

*2018 թվական*
* **Էմիլի Մազին**` խորհրդային և ռուս մանկավարժ, ՌԽՖՍՀ դպրոցի վաստակավոր ոուսուցիչ

*2019 թվական*
* **[[Մարտիրոս Սարյան]]**՝ հայ մեծանուն նկարիչ։

*2020 թվական*
* **[[Միխայիլ Գնեսին]]**՝ ռուս և խորհրդային կոմպոզիտոր, մանկավարժ և պրոֆեսոր, երաժշտական-հասարակական գործիչ

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Сайт «Проспект звёзд»
* Проспект звезд на Facebook
* Некоммерческое партнерство «ПРОСПЕКТ ЗВЕЗД ГОРОДА РОСТОВА-НА-ДОНУ» 
* Вандализм на «Проспекте звезд» в Ростове-на-Дону 

Կատեգորիա:2008 հիմնադրումներ
Կատեգորիա:Դոնի Ռոստովի տեսարժան վայրեր
Թուրքիայի գիտությունների ակադեմիա

**Թուրքիայի գիտությունների ակադեմիա** (, TÜBA), ինքնավար գիտական ընկերակցություն, որի նպատակն է Թուրքիայում խթանել գիտական գործունեությունը։ Չնայած համարվում է վարչապետին կից մարմին և ֆինանսավորվում է կառավարության կողմից, պահպանում է ֆինանսական և վարչական ինքնավարություն։

## Պատմություն
Ակադեմիան հիմնադրվել է 1993 թվականի սեպտեմբերին։ Ակադեմիայի գլխամասային գրասենյակը գտնվում է Անկարայում։ Ի լրումն ականավոր գիտնականներին մրցանակներ և կրթաթոշակներ շնորհելուն, ակադեմիան նաև պատասխանատու է որոշելու գիտական գերակա ոլորտները և կառավարությանն առաջարկելու օրենսդրական անհրաժեշտ փոփոխություններ, ֆինանսավորել երիտասարդ գիտնականների ծրագրերը, թուրքերեն լեզվով բուհական դասագրքեր թարգմանել և տպագրել։ Ակտուալ հետազոտական ծրագրերը փաստացի իրականացնում և  կառավարում է Թուրքիայի գիտատեխնոլոգիական հետազոտական խորհուրդը (TUBITAK):

2010 թվականի փետրվարին ակադեմիայի անդամներ են ընտրվել 135 անձ (19 կին և 116 տղամարդ), որոնցից 83-ը՝  իսկական անդամ, 37-ը՝ պատվավոր, 15-ը՝ փոխկապակցված։ Ակադեմիայի 79 անդամներ տեխնիկական գիտությունների բնագավառի գիտնականներ են, 32-ը՝ բժշկական, 24-ը՝ հումանիտար։ Ավանդաբար ակադեմիան ընտրում էր իր երկու անդամներին, սակայն 2011 թվականի նոյեմբերից ակադեմիայի անդամների մեկ երրորդը նշանակվում է  Թուրքիայի գիտատեխնոլոգիական հետազոտական խորհրդի կողմից։ Ակադեմիայի մնացած անդամները ընտրվում են ակադեմիկների կողմից, որի արդյունքում ակադեմիայի գործող 70 անդամներ հրաժարական են տվել և հիմնադրել մեկ այլ ըկերակցություն։

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Պաշտոնական կայք 

Կատեգորիա:1993 հիմնադրված կազմակերպություններ
Կատեգորիա:Գիտությունը Թուրքիայում
Կատեգորիա:Գիտությունների ազգային ակադեմիաներ
Կատեգորիա:Թուրքիայի գիտահետազոտական ինստիտուտներ
Վասո Չուբրիլովիչ

**Վասո Չուբրիլովիչ** (, ), հարավսլավցի սերբ պատմաբան։

## Կենսագրություն
Լինելով գիմնազիայի աշակերտ, եղել է «Մլադա Բոսնա» կազմակերպությունում։ Մասնակցել է Ֆրանց Սարաևոյի մահափորձին։ Դատապարտվել է 16 տարի ազատազրկման։ 1918 թվականին Ավստրո-Հունգարիայի փլուզման ժամանակ բանտից ազատ է արձակվել։

Ավարտել է Սարաևոյի գիմնազիան (1919)։ 1922 թվականին ավարտել է Բելգրադի համալսարանի փիլիսոփայական ֆակուլտետը։

Սրեմսկա-Միտրովիցայի, Սարաևոյի և Բելգրադի գիմնազիաներում աշխատել է որպես պատմության ուսուցիչ։

1937 թվականին կազմել է «Արնաուտովի վտարումը» հուշագիրը (Iseljavanje Arnauta), որում առաջարկել է Թուրքիայից վտարել է մի քանի հարյուր հազար ալբանացիների։ Հուշագիրը ներկայացվել է Ստոյադինովիչի կառավարությանը։

1939 թվականին Բելգրադի համալսարանի պրոֆեսոր էր։

Երկրորդ համաշխարհային պատերազմի ժամանակ  հակա-գերմանական քարոզչության պատճառով ձերբակալվել է գերմանական օկուպացիոն իշխանությունների կողմից, և գտնվում էր անազատության մեջ Բենիցեի համակենտրոնացման ճամբարում։ Ազատվել է 1943 թվականին և մինչև պատերազմի ավարտն ապրել է Բելգրադում։

Հետպատերազմյան տարիներին եղել է Հարավսլավիայի Սոցիալիստական Ֆեդերատիվ Հանրապետության կառավարության նախարար։ 1946-1967 թվականներին եղել է Բելգրադի համալսարանի նոր պատմության ամբիոնի վարիչ։

1961 թվականից՝ Սերբիայի գիտությունների և արվեստի ակադեմիայի ակադեմիկոս։ :

## Աշխատություններ
* *Босански устанак 1875—1878*, Српска краљевска академија наука 1930 LXXXIII; Сарајево, 1962.
* *Босански Фрајкори у Аустро-турском рату 1788—1791*, Братство,1933.
* *Српска православна црква под Турцима од XV до XIX века*, Зборник Филозофског факултета V, Београд, 1960.
* *Порекло муслиманског племства у Босни и Херцеговини*, Југословенски историјски часопис, Београд 1935.
* *Истеривање Албанаца*, Београд, 7. марта 1937.
* *Први српски устанак и босански Срби*, Београд, 1939.
* *Политичка прошлост Хрвата*, Београд, 1939.
* *[http://www.komunikacija.org.rs/komunikacija/casopisi/Hereticus/V_1/28/show_download?stdlang=ser_lat Мањински проблем у новој Југославији] *, Београд, 1944.
* *Историја политичке мисли у Србији 19. века*, Београд 1956; Сарајево, 1960.
* *Терминологија племенског друштва у Црној Гори*, Београд 1959.
* *Српска православна црква под Турцима од XV до XIX века*, Зборник Филозофског факултета V, Београд, 1960.
* *Одабрани историјски радови*, Београд, 1983.

## Ծանոթագրություններ

## Աղբյուրներ

* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
*  
* 
* 
* 

Կատեգորիա:Սերբ պատմաբաններ
Կատեգորիա:Խորվաթիայի պատմություն
Կատեգորիա:Բելգրադի համալսարանի շրջանավարտներ
Կատեգորիա:Հարավսլավիայի քաղաքական գործիչներ
Կատեգորիա:ԽՍՀՄ ԳԱ արտասահմանյան անդամներ
Կատեգորիա:Բոսնիա և Հերցեգովինայի գիտությունների և արվեստի ակադեմիայի անդամներ
Ալեքսանդր Դանիլով

**Ալեքսանդր Անատոլևիչ Դանիլով** (, ), բելառուս ֆուտբոլիստ, կիսապաշտպան։

## Կարիերա
Ալեքսանդր Դանիլովն իր կարիերան սկսել է Գոմելի մանկապատանեկան մարզադպրոցում Բելառուսի ճանաչված մարզիչներ Վիկտոր Կորոտկևիչի ու Վլադիմիր Ագեևի գլխավորությամբ։ Ապա տեղափոխվել է «Գոմելի» ավագ թիմ, որտեղ ոչ մեծ ընդմիջումով խաղացել է մինչև 2005 թվականը։ Դրանից հետո նա հանդես է եկել Խարկովի «Մետալիստ» ակումբում։ 2007 թվականի դեկտեմբերի 31-ին ավարտվել է ակումբի հետ նրա պայմանագրի ժամկետը, իր վերջին հանդիպումը «Մետալիստի» կազմում անցկացրել է 2007 թվականի դեկտեմբերի 1-ին ընդդեմ  «Զակարպարտիեի» (1:0)։ 2008 թվականին նա տեղափոխվել է Դոնեցկի «Մետալուրգ» ակումբ և կնքել երեք տարվա պայմանագիր 2+1 համակարգով։ Առաջին հանդիպումը տեղի է ունեցել 2008 թվականի մարտի 2-ին ընդդեմ Զապորոժիեի «Մետալուրգ» ակումբի (0:1)։

Բելառուս Ալեքսանդր Դանիլովը վերադարձել է 2011 թվականի աշնանը և մրցաշրջանն ավարտել «Գոմելում»։ 2012 թվականի մարտի սկզբին ստորագրել է երկու տարվա պայմանագիր Մինսկի «Դինամո» ակումբի հետ։ Մինսկի ակումբում անցկացրած երկու մրցաշրջանների ընթացքում մասնակցել է 56 հանդիպման՝ խփելով երեք գոլ և կատարելով ութ գոլային փոխանցում։ Հունվարի սկզբին Դանիլովը հեռացել է Մինսկի ակումբից պայմանագրի ժամկետը վերջանալու պատճառով։ 2015 թվականին նա վերադարձել է «Գոմել» ակումբ։

## Ձեռքբերումներ
* Բելառուսի չեմպիոն (1) - 2003 թ.
* Բելառուսի առաջնության բրոնզե մեդալակիր (3) - 2011, 2012, 2013 թթ.
* Բելառուսի գավաթակիր (1) - 2002
* Ուկրաինայի առաջնության բրոնզե մեդալակիր (1) - 2006/2007 թթ.

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Ֆուտբոլիստի էջը «Գոմել» ակումբի կայքում
* 
* 
* Վիճակագրությունն Ուկրաինայի ֆուտբոլի ֆեդերացիայի կայքում
* Ֆուտբոլիստի էջը FootballFacts.ru կայքում

Կատեգորիա:Արսենալ Կիևի ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Բելառուս ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Դինամո Մինսկի ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Մետալիստի ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Տղամարդկանց ֆուտբոլի կիսապաշտպաններ
Կատեգորիա:Տղամարդկանց ֆուտբոլի պաշտպաններ
Բիր դղյակ

**Բիր դղյակ** (), մեծ դղյակ Իռլանդիայի Օֆալի դքսության Բիր քաղաքում։ Հանդիսանում է 7-րդ կոմս Ռոսսի աթոռավայրը և այդ պատճառով հասանելի չէ այցելությունների համար, թեև հողերը և այգիները բաց են հանրության առջև։

Դղյակի տարածքում նաև գտնվում է Իռլանդիաի պատմության գիտական կենտրոնը, թանգարանը նվիրված է իռլանդական գիտնականների անցյալին, նաև նրանց ներդրումները աստղագիտությանը և փիլիսոփայությանը։

## Պատմություն
Դերևս 1170 թվականին այստեղ եղել է Օ՛քերոլների անգլո-նորմանական ամրոցը ():

1620 թվականին Չառլզ ՕՙՔերոլի մահից հետո Բիր Դղյակի 1,277 ակր (5,2կմ²) տարածքն անցնում է Լորենս Պարսոնսին։ Պարսոնսը նույն վայրում նոր դղյակ կառուցելու նպատակով անգլիացի քարագործների է հրավիրում։ Նոր շենքը կառուցվելու էր ոչ թե Օ՛քերոլների Սև դղյակի տեղում, այլ դրա դարպասի մոտ գտնվող պահակային տնակի տեղում։ Տնակի բոլոր կողմերն անկյունագծով ֆլիգելներ են ավելացվում, որոնք էլ արդյունքում ձևավորում են կառույցի ներկայիս գծագիրը։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Իռլանդիայի ամրոցներ
Վադիմ Բրազովսկի

**Վադիմ Միխայլովիչ Բրազովսկի** (, ), բելառուս նախկին ֆուտբոլիստ, մարզիչ։

## Ակումբային կարիերա
Ֆուտբոլ խաղալ սկսել է Մոզիրում, իսկ խորհրդային տարիներին խաղացել է Ժոդինոյի «Տորպեդո» ակումբում։ Հետո հանդես է եկել Բելառուսի ֆուտբոլի  առաջնության բարձրագույն լիգայի տարբեր ակումբներում, որոշ ժամանակ խաղացել է Լատվիայում։ 1999 թվականին նա վերադարձել է «Տորպեդո», որն այդ ժամանակ հանդես էր գալիս Բելառուսի առաջին լիգայում։ Նա ավարտել է իր կարիերան 2002 թվականին «ՄՏԶ-ՌԻՊՕ» ակումբում։

## Մարզչական կարիերա
2003 թվականից Վադիմ Բրազովսկին աշխատել է «Դարիդա» ակումբում։ Եղել է երկրորդ կազմի մարզիչ, երկրորդ մարզիչը, երկու անգամ կատարել է գլխավոր մարզչի պարտականությունները (2006 թվականի հոկտեմբեր-նոյեմբեր և 2007 թվականի հունիս)։ 2008 թվականի հունվարին նշանակվել է «Դարիդայի» գլխավոր մարզիչ։

2008 թվականին «Դարիդան», որ ֆինանսական լուրջ խնդիրներ ուներ, վերջին տեղն է զբաղեցնում Բելառուսի առաջնությունում դադարեցնում իր գոյությունը, իսկ Բրազովսկին նախ տեղափոխվում է Սլոնիմի «Կոմունալնիկ», իսկ 2011 թվականին՝ Ժոդինոյի «Տորպեդո» ակումբ։

2012 թվականի մարտին Վադիմ Բրազովսկին գլխավորել է Ժոդինոյի երկրորդ կազմը, 2012 թվականի մայիսին՝ Սերգեյ Գուրենկոյի հրաժարականից հետո, նշանակվել է գլխավոր մարզչի պաշտոնակատար, իսկ հետագայում գլխավոր մարզիչ։ Սկզբում Բրազովսկու գլխավորությամբ «Տորպեդո-ԲԵԼԱԶ» ակումբը միավորներ է վաստակել, սակայն հետո հայտնվել է սանդղակի վերջին հորիզոնականում, իսկ 2012 թվականի նոյեմբերին (առաջնության ավարտից երկու տուր առաջ) Բրազովսկին ազատվել է պաշտոնից։

2013 թվականի հունվարից աշխատել է որպես «Տորպեդո-ԲԵԼԱԶ» ակումբի երիտասարդական բաժնի վարիչ։

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Ֆուտբոլիստի էջը teams.by կայքում
* Ֆուտբոլիստի էջը pressball.by կայքում

Կատեգորիա:Բելառուս ֆուտբոլային մարզիչներ
Կատեգորիա:Բելառուս ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Տղամարդկանց ֆուտբոլի պաշտպաններ
Կատեգորիա:Ֆուտբոլային մարզիչներ այբբենական կարգով
Լիմա (ֆուտբոլիստ)

**Լիմա** (; ամբողջական անունը՝ ** Ռոդրիգո Ժոզե Լիմա դոս Սանտոս**, ; ), բրազիլացի ֆուտբոլիստ, Արաբական Միացյալ Էմիրությունների «Ալ-Ահլի» ակումբի խաղացող։ Լիման դասական կենտրոնական հարձակվող է, ունի բարձր արագություն, ունի լավ դրիբլինգ և գոլ խփելու հոտառություն, ինչպես նաև լավ հարվածում է աջ ոտքով։ Մինչև 2009 թվականը նա խաղացել է բրազիլական տարբեր ակումբներում, ոչ մի տեղ երբեք երկար ժամանակ չի մնացել և գրեթե ոչնչով աչքի չի ընկել։ Պորտուգալիայի առաջնության ժամանակ՝ Լիման՝ որպես ռմբարկու, իրեն լավ է դրսևորել «Բելենենսեշի», «Բրագայի» և «Բենֆիկայի» կազմում։

## Կենսագրություն
Լիման մեծացել է Պարանա նահանգում և ֆուտբոլային կարիերան սկսել է տեղական ակումբներում։ 20 տարեկան հասակում իր ուժերն է փորձել Եվրոպայի ֆուտբոլում, դառնալով պորտուգալական «Վիզելա» ակումբի խաղացող, որը հանդես էր գալիս երրորդ դիվիզիոնում։ Սակայն Պորտուգալիա տեղափոխվելուց կարճ ժամանակ անց, Լիման կարոտել է հայրենի տունը և մեկ տարի չանցած՝ վերադարձել է հայրենիք։ Բրազիլիայում նա խաղացել է մի շարք ակումբներում, բայց ոչ մի տեղ աչքի չի ընկել։ Հայրենիքում նրա գլխավոր ձեռքբերումները եղել է Լիբերտադորեսի գավաթը, որը նա նվաճել է «Պարանայի» և «Սանթոսի» կազմերում հանդես գալու ժամանակ։

2009 թվականի ամռանը, հաղորդվել էր այն մասին, որ 25-ամյա Լիման կարող է տեղափոխվել Խարկովի «Մետալիստ» ֆուտբոլային ակումբ։ Նա իր գործակալի հետ միասին եղել է Ուկրաինայում և բանակցություններ է վարել ակումբի հետ։ Ենթադրվում էր, որ տրանսֆերի  գումարը կկազմի մեկ միլիոն եվրո։ Սակայն Լիմայի տեղափոխվելու որոշումը ուկրաինական ակումբը չի կայացրել, բայց նա, այնուամենայնիվ, հայտնվել է եվրոպական ֆուտբոլում, դառնալով պորտուգալական «Բելենենսեշի» խաղացող։ Պորտուգալիայում Լիման նորովի բացահայտվեց, դրսևորելով իրեն որպես ուժեղ և շատ արագաշարժ  հարձակվող։ Պորտուգալիայի առաջնության 27 խաղերում դառնալով 7 գոլի հեղինակ՝ Լիման հայտնվել է «Բրագա» ակումբի ուշադրության կենտրոնում, իսկ 2010 թվականի ամռանը Բարձրագույն լիգայից դուրս մնացած «Բելենենսեշից» տեղափոխվել է «Բրագա»։ «Բրագայի» հետ բրազիլացին կնքել է երեք տարվա պայմանագիր։

Արդեն 2010 թվականի օգոստոսին Լիման աչքի է ընկել նոր ակումբում՝ ձևակերպելով հեթ-տրիկ ՈՒԵՖԱ Չեմպիոնների լիգայի որակավորման փուլի շրջանակներում անցկացված իսպանական «Սևիլյայի» հետ մրցավեճում։ Այդ գոլերը «Բրագաին» օգնել են հաղթել և պատմության մեջ առաջին անգամ դուրս գալ խմբային փուլը։ Ապագայում, «Բրագան» դուրս է մնացել Չեմպիոնների լիգայից, բայց շարունակել է ելույթները Եվրոպայի լիգայում, հասնելով եզրափակիչ, որտեղ նվազագույն 0:1 հաշվով պարտվել է «Պորտուին»։ 2011/2012 մրցաշրջանում Լիման անսպասելիորեն իրեն դրսևորել է որպես հարձակվող։ Դեկտեմբերից մինչև մարտ «Բրագան» հաղթել է ազգային առաջնության բոլոր հանդիպումներում, Լիման միայն երկու խաղում է դաշտը լքել առանց գոլ խփելու։ Երկար ժամանակ նա պահպանել է առաջատարի դիրքը ամենաարդյունավետ խաղացողների ցանկում, սակայն մրցաշրջանի վերջում նրան հավասարվել է Օսկար Կարդոսոն, որը նույնպես այդ մրցաշրջանում խփել էր 20 գոլ։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Բենֆիկայի ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Բրագայի ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Բրազիլացի ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Տղամարդկանց ֆուտբոլի հարձակվողներ
Կատեգորիա:Սանտոսի ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Բելենենսիշի ֆուտբոլիստներ
Վալերի Ափինյան

**Վալերի Նիկոլայի Ափինյան** (), հայ նկարիչ։ Ռուսաստանի նկարիչների միության անդամ (1997)։

## Կենսագրություն
Վալերի Ափինյանը ծնվել է 1950 թվականին Շիրակի Մայիսյան գյուղում՝ մանկավարժների ընտանիքում։ 1967 թվականին ավարտել է գյուղի միջնակարգ դպրոցը, ապա Գյումրու նկարչական դպրոցը և նկարչական ուսումնարանը։ Ծառայել է Լեհաստանում, այնուհետև ուսումը շարունակել Լենինգրադի Վ.Մուխինայի անվան բարձրագույն գեղարվեստա-արդյունաբերական ուսումնարանում, 1973-1976 թվականներին Իլյա Ռեպինի անվան գեղարվեստի ակադեմիայում մասնակցել է կերպարվեստի դասընթացներին։

Մի քանի տարի ապրել և ստեղծագործել է Գերմանիայում, Շվեդիայում և Շվեյցարիայում։ Հեղինակել է նաև գրաֆիկական աշխատանքներ, թատերական բեմերի ձևավորումներ։ Աշխատանքները գտնվում են Սանկտ Պետերբուրգի պետական ռուսական թանգարանում, Հայաստանի ազգային պատկերասրահում, Երևանի ժամանակակից արվեստի թանգարանում, Franke Reiche (Մյունխեն), Tamara и Arni Oloffson (Շվեյցարիա), Erman Ilicak Rönesans Holding (Թուրքիա), Wolfgang Tumulka (Գերմանիա), Josef Bruyswyck (Գերմանիա) և մի շարք այլ մասնավոր հավաքածուներում։ Ապրում և ստեղծագործում էր Սանկտ Պետերբուրգում։ Մահացել է 2019 թվականի հունիսի 28-ին։

## Ցուցահադնեսներ
Մասնակցել է բազմաթիվ հանրապետական և միջազգային ցուցահանդեսների աշխարհի տարբեր երկրներում։ Անհատական ցուցահանդեսներ է ունեցել Մյունխենում (1990), Պիտեայում (1991, Շվեդիա), Սանկտ Պետերբուրգում (1991, 2001), Բեռլինում (1994, 2001), Ստոկհոլմում (1997), Փարիզում (2006), Երևանում (2011) և այլուր։

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Պաշտոնական կայք

Կատեգորիա:Հայ արվեստագետներ
Կատեգորիա:Հայ նկարիչներ
Կատեգորիա:Ռուս արվեստագետներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի նկարիչների միության անդամներ
Շտեֆանսպլաց

350px|մինի|Շտեֆանսպլաց
**Շտաֆանսպլաց** (, «Ստեփանոսի հրապարակ»), հրապարակ, որ գտնվում է Վիեննայի Ներքին քաղաքի կենտրոնում։ Հրապարակում է գտնվում Սուրբ Ստեփանոսի մայր տաճարը, որը Ավստրիայի մայրաքաղաքի գլխավոր խորհրդանիշերից է։ Շտեֆանսպլացը Վիեննայից դուրս եկող ավտոճանապարհների զրոյական կիլոմետրն է։ Հրապարակը փայլուն օրինակ է այն բանի, թե ինչպես կարող են ճարտարապետական հին և նոր ոճերը ներդաշնակորեն զուգադրվել։

## Պատմություն
Հրապարակի պատմությունը սերտորեն առնչվում է տաճարի պատմությանը, որի առաջին շինությունը կառուցվել է 1137-1147 թվականներին։ Մինչև 1200 թվականը տաճարը գտնվել է Վիեննայի սահմաններից դուրս։ Քաղաքի` դեպի արևելք ընդարձակման հետ 13-րդ դարում տաճարի շուրջ սկսվել է հրապարակը ձևավորող շինությունների կառուցումը։ 15-րդ դարի սկզբից Շտեֆանսպլացը քաղաքի գլխավոր հրապարակն է։ Մինչև 1732 թվականը հրապարակի տարածքում եղել է գերեզմանոց։ Այնտեղ գտնվել է Սուրբ Մագթաղինեի կապելլան (die Magdalenskapelle), որ ոչնչացել է 1781 թվականի հրդեհից։ Կապելլայի տակ եղել է Սուրբ Վիրգիլիոս (die Virgilkapelle) ստորգետնյա կապելլան, որ բացահայտվել է 1973 թվականին՝ մետրոյի շինարարության ժամանակ։ Սուրբ Վիրգիլիոսի կապելլայի ուրվապատկերը խճանկարով պատկերված է հրապարակում` տաճարից արևելք։

19-րդ դարի վերջին հրապարակը և շրջակա կառույցները վերակառուցվել են, կառուցվել են մի շարք նոր շինություններ։ Դրա արդյունքում Շտեֆանսպլացը միացել է Շտոկ իմ Այզեն հրապարակին, որ ելք ունի Կերնտներշտրասե և Գրաբեն փողոցներ։

1945 թվականին հրապարակը և տաճարը խիստ տուժել են ռմբակոծություններից։

1978 թվականին հրապարակի տակ բացվել է մետրոյի №1 գծի համանուն կայարանը, իսկ 1991 թվականին՝ 3-րդ գծի կայարանը։

1990 թվականին հրապարակի արևմտյան մասում` *Philipp Haas & Söhne* ընկերության շենքի տեղում, կառուցվել է Հաասի տունը (Haas-Haus), որ խիստ առանձնանում է պատմական շենքերի ֆոնին։

Հրապարակը զբոսաշրջիկների շրջանում մեծ հեղինակություն վայելող վայր է Վիեննայում։ Բացի հյուսիսարևելյան կողմից` այն բացառապես հետիոտնային է, որտեղ ելք ունեն տաճարը, մետրոյի կայարանը, մի քանի խանութներ ու սրճարաններ։ Արևելյան անկյունում կա ֆիակրաների կայարան և ստորգետնյա ավտոկայանատեղի։

## Հետաքրքիր փաստեր
1994 թվականին հրապարակում կայացել են «Կոմիսար Ռեքս» հեռուստասերիալի դրվագների նկարահանումներ։

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Շտեֆանսպլացի 360°-ի համայնապատկեր 

Կատեգորիա:Վիեննայի տեսարժան վայրեր
Կատեգորիա:Վիեննայի հրապարակներ
Ազնվականների բույնը

**Ազնվականների բույնը** (), Իվան Տուրգենևի վեպերից, գրված 1856—1858 թվականներին, առաջին անգամ լույս է տեսել 1859 թվականին «Սովրեմեննիկ» ամսագրում։

## Կերպարներ
* Ֆյոդոր Իվանովիչ Լավրեցկի (մայրը մահացել է, դաստիարակել է նրա մորաքույր Գլաֆիրան)
* Իվան Պետրովիչ (Ֆյոդորի հայրը), ապրել է մորաքրոջ մոտ, ապա՝ իր ծնողների, ամուսնացել է մոր սպասուհու՝ Մալանյա Սերգեևնայի հետ)
* Գլաֆիրա Պետրովնա (Ֆյոդորի մորաքույրը), չամուսնացած կին, բնավորությամբ նման է իր գնչուհի տատին
* Պյոտր Անդրեևիչ (Ֆյոդորի պապը, հասարակ վարպետ, Ֆյոդորի պապը կոշտ, հանդուգն մարդ էր, նախատատը՝ վրիժառու գնչուհի էր, ոչնչում չէր զիջում ամուսնուն)
* Սերգեյ Պետրովիչ՝ պետական խորհրդական։
* Մարիա Դմիտրիևնա Կալիտինա՝ հարուստ այրի, կալվածատիրուհի։
* Մարֆա Տիմոֆեևնա Պեստովա՝ Կալիտինայի մորաքույրը, պառաված օրիորդ։
* Վլադիմիր Նիկոլաևիչ Պանշին՝ ազնվական կալվածատեր, հատուկ հանձնարարությունների ղեկավար։
* Լիզա և Լենոչկա (Մարիա Դմիտրիևնայի դուստրերը)։
* Քրիստափոր Ֆյոդորովիչ Լեմ՝ երաժշտության մեծ ուսուցիչ, գերմանացի։
* Վարվարա Պավլովնա Կորոբինա (Վարենկա), Լավրեցկու կինը։
* Միխալևիչ (Ֆյոդորի ընկերը, «Էնտուզիաստ և բանաստեղծ»)
* Ադա (Վարվարայի և Ֆյոդորի դուստրը)
## Վեպի սյուժեն
Վեպի գլխավոր հերոսը ազնվական Ֆյոդոր Իվանովիչ Լավրեցկին է, որը իր բնավորության գծերով նման է Տուրգենևին։ Դաստիարակվելել է հայրական տնից հեռու՝ քաղաքից դուրս, մորաքրոջ տանը, քանի որ վաղ հասակում կորցրել էր մորը։ Քննադատները հաճախ որպես վեպի սյուժեյի հիմք էին ընդունում Իվան Տուրգենևի մանկությունը, նա ևս դաստիարակվել էր մոր կողմից, որը հայտնի էր իր դաժանությամբ։
Լավրեցկին շարունակում է իր կրթությունը Մոսկվայում, և օպերա այցելելու ժամանակ օթյակներից մեկում նկատում է մի աղջկա։ Նրա անունը Վարվարա Պավլովնա էր, և Ֆյոդորը խոստովանում է, որ սիրում է նրան ու խնդրում է նրա ձեռքը։ Ամուսնանալու ժամանակն էր, և զույգը տեղափոխվում է Փարիզ։ Այնտեղ Վարվարա Պավլովնան դառնում է շատ հայտնի և սիրված սրահի ղեկավար, ու սիրավեպ է սկսում մշտական հյուրերից մեկի հետ։ Լավրեցկին իմանում է կնոջ սիրավեպի մասին միայն այն ժամանակ, երբ հանկարծակի կարդում է սիրեկանի գրությունը ուղղված Վարվարա Նիկոլայևնային։ Իմանալով իր սիրելիյի դավաճանության մասին, նա խզում է իր բոլոր կապերը նրա հետ և վերադառնում է իր հայրենի տուն, որտեղ դաստիարակվել էր։
Վերադառնալով տուն Լավրեցկին այցելում է իր իր մորաքրոջ աղջկան՝ Մարիա Դմիտրիևնա Կալիտինային, որն ապրում էր իր երկու դուստրերի՝ Լիզայի և Լենոչկայի հետ։
## Էկրանավորում
Վեպը էկրանավորվել են 1915 թվականին Վլադիմիր Գարդինին և 1969 թվականին Անդրեյ Կոնչալովսկին։ Խորհրդային ֆիլմերում գլխավոր դերերում խաղում էին Լեոնիդ Կուլագինը և Իրինա Կուպչենկոն։
* 1965 թվականին Հարավսլավիայում նկարահանվեց հեռուստաֆիլմ ըստ վեպի, որի ռեժիսորը Դենիել Մարուսիչն էր։
* 1969 թվականին Գերմանիայի Դեմոկրատական Հանրապետության հեռուստաալիքը նկարահանեց ֆիլմ ըստ վեպի։ Ռեժիսորն էր Հանս-Էրիկ Կորբշմիդտը։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:1859 վեպեր
Կատեգորիա:Վեպեր սիրո մասին
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գրականություն
Կատեգորիա:1858 վեպեր
Կատեգորիա:1859 թվականի ռուսական վեպեր
Նեջմիյե Պագարուշա

**Նեջմիյե Պագարուշա** (), ալբանացի հայտնի երգչուհի և դերասանուհի Կոսովոյից, նրան հաճախ անվանում են «ալբանական երաժշտության թագուհի»։

## Կենսագրություն
Նեջմիյե Պագարուշան ծնվել է Պագարուշա անունով փոքր գյուղում` Մալիշևո գյուղի մոտ` Կոսովոյում։ Նա տարրական դպրոցն ավարտել է Մալիշևոյում, այնուհետև մեկնել Բելգրադ, որտեղ 3 տարի հաճախել է երաժշտական դպրոցի սոլո երգեցողության բաժինը։ Նա իր երաժշտական կարիերան սկսել է 1948 թվականին՝ որպես «Ռադիո Պրիստինա»-ի երգչուհի։

Երաժշտության ասպարեզում նրա աշխատանքը տևել է գրեթե 40 տարի, և դժվար է ասել, թե նա ինչ ժանրի է պատկանում, քանի որ նա երգել է գրեթե բոլոր ժանրերում։ Ժողովրդական երաժշտության ժանրում նրա կատարումներն այնքան կատարյալ էին, ինչքան դասական երաժշտությունում, հատկապես` օպերայում։ Պագարուշային անվանում են *Կոսովոյի սոխակ* (Bilbili i Kosovës), *ալբանական երաժշտության թագուհի*, *մադամ Թիթեռնիկ* և այլն։

Նա հայտնի է դարձել ոչ միայն իր հայրենիքում, այլ նաև եվրոպական այլ երկրներում, ինչպիսիք են Ալբանիան, Մակեդոնիան, Բոսնիա և Հերցեգովինան, Բուլղարիան և այլն։ Այդ երկրներում, ինչպես նաև Իսրայելում նա անցկացրել է մի քանի համերգային շրջագայություններ։ Կոսովոյում նա արժանացել է դարի երգչուհու (Këngëtare e shekullit) կոչմանը։

*Baresha* () երգը նրա ամենահայտնի երգերից է։ Դրա հեղինակն իր ամուսինն է` Ռեքսո Մուլիքին, իսկ երգի խոսքերը գրել է Ռիֆաթ Կուկայը։ Պագարուշան խաղացել է շատ թատրոնների բեմերում և ֆիլմերում, ինչպես նաև մրցանակներ է ստացել որպես դերասանուհի։

Իր երաժշտական կարիերան նա ավարտել է 1984 թվականին՝ Սարաևոյում մեծ համերգ անցկացնելուց հետո։ 2000 թվականին՝ 16 տարվա բացակայությունից հետո, նա երգեց Për ty (Քեզ համար) երգը։ Այժմ նա աշխատում է «Ռադիո Կոսովոյում» և «Ռադիո Blue Sky»-ում։

2012 թվականին նա Ալբանիայի նախագահ Բուժար Նիշանիի կողմից պարգևատրվել է Ազգի պատիվ կոչմամբ։

## Սինգլներ

* *Baresha* ()
* *Ani mori nuse* ()
* *Mora testin* ()
* *Kur më shkon si zog n'hava* ()
* *Kur më del në derë* ()
* *Ke selvitë* ()
* *Ç'u ngrit lulja në mëngjes* ()
* *Çil njat zemër plot kujtime* ()
* *Dallëndyshe* ()
* *Një lule* ()
* *Zambaku i Prizrenit* ()
* *Sytë për ty i kam të njomë* ()

## Ֆիլմագրություն
* *Makedonska krvava svadba*, ,  (1967) as Nedžmije Pagaruša
* *Jugovizija*, ,  (1973)
* *Gëzuar viti i ri*,  (1976)
* *E kafshoja terrin*,  (1977)
* *I ikuri*,  (1980)
* *Tre vetë kapërcejnë malin*,  (1981)
* *Lepuri me pesë këmbë*, 
* *Fluturimi i Micakut*, 
* *Daullet e të çmendurve*, 
* *Rexha i nënës në grazhd të kalit*, 
* *Vrasësit bëjnë dasmë natën* (1997), 

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Ալբանացի երգչուհիներ
Կատեգորիա:Ալբանացի դերասանուհիներ
Կատեգորիա:Ալբանացի օպերային երգչուհիներ
Վորոշիլովի պողոտա (Դոնի Ռոստով)

**Վորոշիլովի պողոտա** (), Ռուսաստանի Դաշնության Դոնի Ռոստով քաղաքի կենտրոնական պողոտաներից մեկը։

## Աշխարհագրություն
Հյուսիսից պողոտան հարում է Գագարինի հրապարակին, իսկ հարավային վերջը դուրս է գալիս Դոնի վրայով անցնող Վորոշիլովյան կամրջին։

Շինությունների համարակալումն աճում է հարավից հյուսիս։ Երկարությունը մոտ 2,4 կիլոմետր է։

## Պատմություն
Պողոտան կոչվում է ի պատիվ խորհրդային զորահրամանատար, պետական և կուսակցական գործիչ Կլիմենտ Եֆրեմովիչ Վորոշիլովի։

Նախկինում կոչվել է **Մեծ պողոտա**, իսկ 1912 թվականից` **Մեծ Ստոլիպինյան պողոտա**, 1958 թվականին վերանվանվել է Կարլ Մարքսի պողոտա։ Անվանափոխությունը տեղի է ունեցել Վորոշիլովի անձն անցանկալի հռչակելուց հետո. այդ ժամանակ նրա պատվին անվանակոչված շատ փողոցներ ու բնակավայրեր փոխեցին անվանումները։ 1970 թվականին պողոտան կրկին վերանվանեցին և մինչ օրս այն չի փոխել իր անունը։

1941-1942 թվականներին պողոտայում գտնվում էր ՀՕՊ-ի դիվիզիոնային շրջանի Ռոստովի շտաբը, որը 1943 թվականին վերանվանվեց ՀՕՊ-ի Ռոստովի կորպուսային շրջան։

## Ուշագրավ շենքեր և կառույցներ
* Շենք թիվ 18/18` «Ռոսիա» ապահովագրական ընկերության տուն (1910-ական թվականներ)
* Շենք թիվ 20/17` Մ. Վ. Շիրմանի եկամտաբեր տուն
* Շենք թիվ 25/107` Վ. Մ. Կոտլյարովի եկամտաբեր տուն
* Շենք թիվ 28, լիտեր Ա` Ա. Մ. Գորդոնի եկամտաբեր տուն (XIX դարի վերջ)
* Շենք թիվ 29/83` Պ. Դ. Մուխինի եկամտաբեր տուն, որում գտնվել են հրեական մասնավոր ուսումնական հաստատություններ
* Շենք թիվ 33/93` Ս. Ի. Շենդերովի եկամտաբեր տուն
* Շենք թիվ 59/18` Ֆ. Մ. և Մ. Մ. Դուտիկով եղբայրների բաղնիքի շենք
* Շենք թիվ 105` Ն. Ա. Սեմաշկոյի անվան քաղաքային թիվ 1 հիվանդանոց

## Տրանսպորտ
Վորոշիլովի պողոտան Դոնի Ռոստովի տրանսպորտային գլխավոր զարկերակներից է, այստեղով անցնում են բազմաթիվ ավտոբուսային և մեկ տրոլեյբուսային երթուղիներ։

## Պատկերասրահ

Պատկեր:Big Stolypinsky avenue.jpeg|Մեծ Ստոլիպխինյան պողոտան նախահեղափոխական բացիկին
Պատկեր:Voroshilovsky avenue and Bolshaya Sadovaya street cross.jpg|Բոլշոյ պողոտայի և Բոլշայա Սադովայա փողոցի խաչմերուկը XX դարի սկզբին
Պատկեր:Доходный дом С. Шендерова. Ростов-на-Дону.jpg|Ս. Շենդերովի եկամտաբեր տուն
Պատկեր:Don state technical university.JPG|Դոնի պետական տեխնիկական համալսարան
Պատկեր:Ростов-на-Дону. Ворошиловский проспект.jpg|Շենք Դոնի Ռոստովի մուտքի մոտ
Պատկեր:Отель "Европа", Ростов-на-Дону.jpg|«Եվրոպա» հյուրանոց


## Տես նաև
* Աստղերի պուրակ (Դոնի Ռոստով)

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Большой Столыпинский проспект на плане Ростова-на-Дону 1917 года
* Вороши́ловский проспект в реальном времени 

Կատեգորիա:Դոնի Ռոստովի փողոցներ
Բոհումիլ Կաֆկա

**Բոհումիլ Կաֆկա** (, ), չեխ քանդակագործ և մանկավարժ, պրոֆեսոր, Պրահայի գեղարվեստի ակադեմիայի ռեկտոր։

## Կենսագրություն
1892 թվականից 1896 թվականը սովորել է Գորիցեի քանդակագործության դպրոցում, ապա 1897 թվականին Պրահայի Կիրառական արվեստի բարձրագույն դպրոցում՝ Ստանիսլավ Սուխարդիի և Յոսեֆ Վացլավ Միսլբեկի ղեկավարություն։ Ավելի ուշ շարունակել է Վիեննայում։ Ստացած կրթաթոշակների շնորհիվ 1904-1908 թվականներին ապրել և աշխատել է Փարիզում։ Գտնվել է Օգյուստ Ռոդենի ստեղծագործությունների ուժեղ ազդեցության տակ։

Կաֆկայի առաջին փարիզյան ցուցահանդեսը կազմակերպվել է 1904 թվականին Ֆրանսիայի կրթության նախարարության աջակցությամբ։ Ավելի ուշ, Ֆրանսիայի կառավարությունը քանդակագործին պարգևատրել է Պատվավոր Լեգեոնի շքանշանով։

Նախքան վերադառնալը և բնակվելը Պրահայում, աշխատել է Լոնդոնում, Բեռլինում և Հռոմում։

1912 թվականին իր ուսուցիչ Ստանիսլավ Սուխարդիի հետ միասին Պրահայում մասնակցել է Ֆրանտիշեկ Պալացկի և սուրբ Վացլավի արձանների ստեղծմանը։ Ուսուցչի մահվանից հետո 1916 թվականին նշանակվել է Պրահայի կիրառական արվեստի դպրոցի դեկորատիվ քանդակների պրոֆեսոր։ 1925 թվականին դարձել է Պրահայի գեղարվեստի ակադեմիայի պրոֆեսոր։ Երկու անգամ ընտրվել է վերջինիս ռեկտոր։

Քանդակագործի աշխատանքները կատարվել են, գլխավորապես, սիմվոլիզմի և անիմալիստիկա ոճերով։ Հայտնի է իր դեկորատիվ քանդակներով, բնակելի ճակատների տարրերով և հասարակական շենքերով, կիսանդրիներով, արձաններով ու հուշարձաններով։

Բոհումիլ Կաֆկան համարվում է Չեխոսլովակիայի արվեստի մոդեռնի նոխահայրերից մեկը։

Մահացել է Պրահայում է որդանման ելունի բորբոքումից։ Թաղված է Վիշեգրադյան գերեզմանոցում։

## Պատկերասրահ

Jan Zizka Vitkov Prague CZ 007.jpg
Stefanik statue Observatory Prague CZ 01.JPG


## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Bohumil Kafka 

Կատեգորիա:Նկարիչներ այբբենական կարգով
Կատեգորիա:20-րդ դարի քանդակագործներ
Կատեգորիա:Չեխ քանդակագործներ
Կատեգորիա:Չեխ մանկավարժներ
Կատեգորիա:Չեխ ակադեմիկոսներ
Կատեգորիա:Պատվո լեգեոնի շքանշանի ասպետներ
Կատեգորիա:Չեխ արվեստագետներ
Յուզ Ալեշկովսկի

**Յուզ Ալեշկովսկի** (, իսկական անվանումը՝ *Իոսիֆ Եֆիմովիչ Ալեշկովսկի*, , ), ռուս բանաստեղծ, արձակագիր, երգահան։ 1979 թվականից ապրում է ԱՄՆ-ում։ Արժանացել է Գերմանական Պուշկինյան մրցանակի (2001):

1947 թվականին Ալեշկովսկին զորակոչվել է ծառայության ռազմածովային նավատորմում, ծառայել է Սիբիրում, որտեղ կարգապահությունը խախտելու համար դատապարտվել է չորս տարվա բանտարկության։ 1950-1953 թթ. պատիժը կրել է ճամբարում։ 1950-ականներից սկսել է երգեր գրել իր խոսքերով։

Ալեշկովսկին պաշտոնապես համարվել է մանկական գրքերի և կինոյի ու հեռուստատեսության սցենարների հեղինակ, իսկ ոչ պաշտոնապես հանդես է եկել որպես սեփական երգերի կատարող, որոնցից առավել ճանաչված է Ստալինի մասին գրած երգը։ «Մետրոպոլ» ալմանախում «ճամբարային» երգերի տեքստերի հրապարակումից հետո Ալեշկովսկին ստիպված էր արտագաղթել ԽՍՀՄ-ից։

## Յուզ Ալեշկովսկին հայերեն
* Երգ Ստալինի մասին; Ծխախոտի մնացորդը; Անձնական տեսակցություն; Սովետական զատիկ; Անձրև ու անձրև; Վագոնային; Կուբայական բաժանում; Աշնանային ռոմանս; Ազատության երգ; Բրեզենտե վրանը; Նիկիտան; Ընտանիքը։ Ռուս այլախոհական պոեզիա, Ստեփանակերտ, «Ոգի-Նաիրի», 2015, էջ 7-36։ Թարգմ.՝ Խորեն Գասպարյան։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:21-րդ դարի ռուս գրողներ
Կատեգորիա:Բանաստեղծներ այբբենական կարգով
Կատեգորիա:Գրական կեղծանուններով հայտնի հեղինակներ
Կատեգորիա:Խորհրդային բանաստեղծներ
Կատեգորիա:Խորհրդային երաժիշտներ
Կատեգորիա:Խորհրդային կիթառահարներ
Կատեգորիա:Խորհրդային մանկագիրներ
Կատեգորիա:Խորհրդային սցենարիստներ
Կատեգորիա:Խորհրդային վիպասաններ
Կատեգորիա:Խորհրդային տղամարդ գրողներ
Կատեգորիա:Հրեա բանաստեղծներ
Կատեգորիա:Ռուս արձակագիրներ
Կատեգորիա:Ռուս բանաստեղծներ
Կատեգորիա:Սցենարիստներ այբբենական կարգով
Յուրի Այխենվալդ

**Յուրի Այխենվալդ** (, ), ռուս բանաստեղծ, թարգմանիչ, հուշագիր, իրավապաշտպան։

Յուրի Այխենվալդի պապը` գրաքննադատ, հրապարակախոս, փիլիսոփա Յուլի Այխենվալդը, 1922 թվականին ԽՍՀՄ-ից արտաքսվել է ռուս մշակույթի նշանավոր գործիչների խմբի կազմում։ Հայրը՝ Ալեքսանդր Այխենվալդը, 1933 թվականից բանտարկվել է, ապա գնդակահարվել 1941 թվականին։ 1938 թվականին ձերբակալվել է մայրը, բռնաճնշումների են ենթարկվել նրա հարազատներից շատերը։

Յուրի Այխենվալդը, 1947 թվականին ընդունվելով մանկավարժական ինստիտուտ, 1949 թվականին ձերբակալվել է «հակախորհրդային խոսքերի համար», 10 տարով աքսորվել է Կարագանդա։ Աքսորում կրկին ձերբակալվում է 1951 թվականին «ահաբեկչական խոսքերի համար», 1952-1955 թթ. գտնվել է Լենինգրադի բանտի հոգեբուժական հիվանդանոցում։

Վերականգնվելուց հետո ավարտել է մանկավարժական ինստիտուտը, 1957-1968 թթ. գրականություն է դասավանդել դպրոցի բարձր դասարաններում։ Հրապարակվել է 1957 թվականից։ 1960 թվականից Այխենվալդը և նրա բնակարանը, ուր մշտապես հավաքվում էին ազատական հայացքների տեր մտավորականները, եղել է պետանվտանգության աշխատակիցների սևեռուն ուշադրության նելւբո։ 1968 թվականին նա ստորագրել է Գինզբուրգի և Յուրի Գալանսկովի դատավարության դեմ գրված բողոքի նամակը, ինչի համար վտարվել է դպրոցից։ Հետո վերականգնվել է, բայց այլևս դպրոցում չի աշխատել, եղել է ազատ գրող, գրական և թատերական քննադատ, թարգմանիչ, մշակույթի պատմաբան։ 1975 թվականին դատախազությունում հարցաքննության ժամանակ սրտի ծանր կաթված է տարել։ Թաղված է Դոմոդեդովոյի գերեզմանոցում։

## Յուրի Այխենվալդտ հայերեն
* Աստվածաշնչի մեկնիչը; Նկարչի մահը; «Դանիել-կալանավորը...»; Երգիծանք մեր քաղքենիների մասին; «Ճերմակ ֆոնին սև է ձյունը...»; Էմիգրանտը; «Զարմանալի ժողովուրդ են երազողներն աշխարհում...»; Վագանկովյան հրաշքը; Համլետը 1937 թվականին; «Տանտիրուհուս ատում եմ ես...»: Ռուս այլախոհական պոեզիա, Ստեփանակերտ, «Ոգի-Նաիրի», 2015, էջ 39-56։ Թարգմ.՝ Խորեն Գասպարյան։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Ռուս բանաստեղծներ
Կատեգորիա:Ռուս թարգմանիչներ
Կատեգորիա:Խորհրդային այլախոհներ
Կատեգորիա:20-րդ դարի ռուս բանաստեղծներ
Մարժան Տասովա

**Մարժան Տասովա** (, ), խորհրդային ղազախ մանկավարժ, դպրոցի ուսուցչուհի։ Սոցիալիստական աշխատանքի հերոս (1978), ԽՍՀՄ լուսավորության գերազանցիկ (1974), Ղազախական ԽՍՀ ժողովրդական լուսավորության գերազանցիկ (1961)։

## Կենսագրություն
Մարժան Տասովան ծնվել է 1923 թվականի հոկտեմբերի 22-ին Ղազախստանի Օտրար աուլում (ներկայում՝ Օտրարի շրջան, Հարավ-Ղազախստանյան մարզ)։ 1941 թվականին ավարտել է Թուրքեստանի մանկավարժական ուսումնարանը, իսկ 1943 թվականին՝ Չիմկենտի ուսուցչական ինստիտուտը։ 1945 թվականին անդամակցել է Կոմունիստական կուսակցությանը։ 1956 թվականին Մարժան Տասովան ավարտել է Ղազախստանի պետական համալսարանի բանասիրական ֆակուլտետը։

1941-1943 թվականներին Մարժան Տասովան՝ որպես ղազախերեն լեզվի և գրականության ուսուցչուհի, աշխատել է Տուրեկուլի յոթնամյա դպրոցում։ 1943-1944 թվականներին եղել է դպրոցի տնօրեն Շայան աուլում, իսկ 1944-1947՝ միջնակարգ դպրոցի տնօրեն Օտրար աուլում։ 1946-1948 թվականներին Մարժան Տասովան եղել է Ղազախստանի կոմունիստական կուսակցության Չիմկենտի մարզկոմի տեսուչ կանանց շրջանում աշխատանքների գծով։ Որպես ուսուցիչ աշխատել է Չիմկենտի  № 7 դպրոցում, 1948-1951 և 1953-1960 թվականներին եղել է տնօրենի տեղակալ ուսումնադաստիարակչական աշխատանքների գծով։ 1951-1953 թվականներին եղել է Ղազախստանի կոմունիստական կուսակցության Չիմկենտի քաղկոմի՝ կանանց շրջանում աշխատանքների բաժնի վարիչ։ 1960-1961 թվականներին Մարժան Տասովան եղել է Չիմկենտ քաղաքի № 2 ինտերնատի տնօրեն, իսկ 1961-1984 թվականներին՝ նույն քաղաքի № 12 դպրոց-ինտերնատի տնօրեն։ 1984 թվականին անցել է թոշակի։

Մարժան Տասովան հայտնի է եղել որպես լավ կազմակերպիչ։ Նրա աշխատանքի շնորհիվ № 12 դպրոցը 1974 թվականին ամբողջովին անցել է կաբինետային ուսուցման համակարգի։ Զեկույցներով բազմիցս ելույթներ է ունեցել Մանկավարժական ընթերցումներում, ծավալել է հասարակական գործունեություն։ Մի քանի անգամ ընտրվել է Չիմկենտի քաղաքային և մարզային խորհուրդների պատգամավոր։

Պարգևատրվել է Լենինի, Աշխատանքային Կարմիր դրոշի շքանշաններով ու մեդալներով։

## Հիշատակ
Մարժան Տասովայի անունն է կրում Ղազախստանի Շիմկենտ քաղաքի № 12 հատուկ դպրոց-ինտերնատը, որը նա ղեկավարել է ավելի քան քսան տարի։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Ղազախ մանկավարժներ
Կատեգորիա:Սոցիալիստական աշխատանքի հերոսներ
Կատեգորիա:Լենինի շքանշանի ասպետներ
Կատեգորիա:Աշխատանքային կարմիր դրոշի շքանշանի ասպետներ
Աշտարակով տուն (Նովոչերկասկ)

**Աշտարակով տուն** (), տարածաշրջանային նշանակության մշակութային ժառանգության օբյեկտ Ռուսաստանի Դաշնության Ռոստովի մարզի Նովոչերկասկ քաղաքում։ Գտնվում է Կրասնի զառիվայր փողոց, 17 հասցեում։ Ճարտարապետության հուշարձան է 1992 թվականի դեկտեմբերի 17-ից` Ռոստովի մարզի փոքր մարզային խորհրդի թիվ 325 որոշմամբ։

## Պատմություն
«Աշտարակով տուն» առանձնատունը գտնվում է Նովոչերկասկ քաղաքի Կրասնի զառիվայր փողոցի (մինչև 1917 թվականը` Կրեշչենսկի զառիվայր) և Կովկասյան փողոցի անկյունում։ Շենքը կառուցված է մոտավորապես XIX դարի կեսերին ամպիր ոճով և տասնիններորդ դարի երկրորդ կեսին պատկանել է հանքարդյունաբերության ինժեներ և քաղաքում թուջի ձուլման առաջին գործարանի (որը 1880 թվականին հիմնադրել է գերմանացի գործարանատեր Հերցբերգը) սեփականատեր Ա. Վ. Մինենկովին։ Այդ գործարանում պատրաստվում էին ծպեղային հեծաններ և այլ մետաղական մասեր, ինչպես նաև շղթաներ տասնիններորդ և քսաներորդ դարերի սահմանագծին Երմակի հրապարակում կառուցվող Նովոչերկասկի զորական Հարության վեցգմբեթանի մայր տաճարի (1891-1904 թվականներ, կառուցվել է նորբյուզանդական ոճով ճարտարապետ Ալեքսանդր Յաշչենկոյի նախագծով) և Երմակի հուշարձանի (1903-1904 թվականներ, կառուցվել է քանդակագործներ Միխայիլ Միկեշինի և Վլադիմիր Բեկլեմիշևի նախագծով) ցանկապատերի համար։ 

Ինժեներ Մինենկովը հաճախ է եղել արտասահմանում` Իսպանիայում, Ֆրանսիայում, որտեղ սովորել է արդյունաբերական արտադրություն։

Ըստ հնաբնակների հիշողությունների` Նովոչերկասկում եղել է անվանի գիտնական Դմիտրի Մենդելեևը, որը կանգ է առել Մինենկովի տանը, որի հետ ծանոթ է եղել։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Նովոչերկասկի շենքեր և կառույցներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի մշակութային ժառանգություն
Յուրյուքներ

**Յուրյուքներ** (), թյուրքական էթնիկ խումբ, որը հիմնականում բնակվում է ժամանակակից Թուրքիայի հարավային և հարավարևմտյան հատվածներում։ Վարում են քոչվոր կյանք։ Հիմնականում զբաղվում են ոչխարաբուծությամբ և անասնապահությամբ։ Մասնագիտական ավելի նեղ գրականության մեջ յուրյուքները մտնում են օղուզական խմբի թյուրքական ենթամբի մեջ։ Յուրյուքները թյուրքալեզու մյուս ազգերի հետ միասին գաղթել են Փոքր Ասիա։ Յուրյուքները վերջնականորեն իսլամ են ընդունել Պարսկաստանում։ Ներկայումս Թուրքիայի տարածքում բնակվող յուրյուքների թիվը դժվար է ասել, քանի որ էթնոսը ձուլվում է թուրքերի հետ։ Յուրյուքները պատմականորեն բաժանվել են մի քանի ցեղերի՝
* Աք Սիղիրլի (Aksigirli),
* Ալի Էֆենդի (Ali-Efendi),
* Բահշիշ (Bahsıs),
* Չաքալլար (Cakallar),
* Չոշլու (Coşlu),
* Քեքլի (Qekli),
* Գաչար (Gacar),
* Գյուզելբեյլի (Güzelbeyli),
* Հորզում (Horzum),
* Քարա Էվլի (Karaevli),
* Քարա Խաչիլի (Karahacılı),
* Քարաքոյունլու (Karakoyunlu),
* Քարաքայալի (Karakayalı),
* Քարալար (Karalar),
* Քարաքեչիլի (Karakeçili),
* Մանավլի (Manavlı),
* Մելեմենչի (Melemenci),
* Սանաղալը (San-Agalı),
* Սանխաչիլի (Sanhacılı),
* Սարըքեչիլի (Sarıkeçili),
* Թեքելի (Tekeli) և
* Յենի Օսմանլը (Yeni-Osmanlı):
## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Թուրքիայի ազգեր
Կատեգորիա:Փոքր Ասիա
Կոնստանտինե Գամսախուրդիա

**Կոնստանտինե Գամսախուրդիա** (, ), վրացի խորհրդային գրող։ Վրացական ԽՍՀ Գիտությունների ազգային ակադեմիայի ակադեմիկոս (1944)։
Միխեիլ Ջավախիշվիլիի հետ միասին համարվել են Վրաստանի 20-րդ դարի ազդեցիկ վիպասանները։

## Կենսագրություն
Կոնստանտինե Գամսախուրդիան ծնվել է 1891 թվականին Աբաշա քաղաքում, Սիմոն Կացիևիչ Գամսախուրդիայի և Ելիզավետայի ընտանիքում։ Ավարտել է Քութայիսի միջնակարգ գիմնազիան, այնուհետև ուսումը շարունակել է Սանկտ Պետերբուրգի կայսերական համալսարանում, որտեղ ներկա է գտնվել արևելագետ Ն. Յ. Մարայի դասախոսություններին ու սեմինարներին, սակայն շուտով նրա ջերմեռանդ կողմնակիցը դառնում է մրցակից, թողնում համալսարանը և մեկնում Գերմանիա, որտեղ շարունակել է ուսումը Քյոնիգսբերգում, Լայպցիգում, Մյունխենում և Բեռլինում։ 1919 թվականին ավարտել է Բեռլինի համալսարանը։ 1924 թվականին գլխավորել է «Ակադեմիական ասոցիացիա» գրական միավորումը։ Նույն թվականին լույս է ընծայել «Երկիր, որը ես տեսնում եմ» նովելների ժողովածուն, 1925 թվականին՝ «Դիոնիսիոսի ժպիտը» վեպը, որոնք արտացոլում են հին աշխարհի մարդկանց հոգևոր ճգնաժամը հեղափոխության շրջանում։ «Լուսնի առևանգումը» (հ․ 1-3, 1935-1936) վեպը կոլեկտիվացման շրջանում նորի և հնի հակամարտության գեղարվեստական պատկերն է։ «Վարպետաց վարպետի աջը» (1939) պատմավեպն արտացոլում է ավատատիրության դեմ Գեորգի թագավորի պայքարը։ «Դավիթ Շինարար» (հ․ 1-4, 1946-1958, Ռուսթավելու անվան մրցանակ, 1965) քառահատոր վեպը նվիրված է XI դ․ վրաց ժողովրդի՝ ազատության ու անկախության համար մղած պայքարին։ 1966 թվականին հրատարակել է «Վազի ծաղկումը» վեպը։ Գրել է գրականության, արվեստին նվիրված աշխատություններ։ Վրացերեն է թարգմանել Դանթեի «Աստվածային կատակերգություն»-ը, Գյոթեի «Երիտասարդ Վերթերի տառապանքները», Ստեփան Զորյանի «Խնձորի այգին»։

## Մրցանակներ
* Վրաստանի ԽՍՀ Շոթա Ռուսթավելու անվան պետական մրցանակ «Դավիթ Շինարարի» եռագրության համար (1965)
* Լենինի շքանշան (2)
* Երկու այլ շքանշաններ և մեդալներ

## Հիշատակ
* Գամսախուրդիայի անունով է կոչվում Սուխումիի պետական դրամատիկական թատրոնը
* Թբիլիսիում կանգնեցվել է Գամսախուրդիայի հուշարձան (քանդակագործ Թ. Կիկալիշվիլի, ճարտարապետ` Թ. Թևզաձե)

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Վրացի գրողներ
Կատեգորիա:Վրացի ակադեմիկոսներ
Կատեգորիա:Վրացի դիվանագետներ
Կատեգորիա:20-րդ դարի վիպասաններ
Կատեգորիա:Խորհրդային գրողներ
Կատեգորիա:Վրացի բանաստեղծներ
Կատեգորիա:Հումբոլդտի համալսարանի շրջանավարտներ
Կատեգորիա:Փիլիսոփայական գիտությունների դոկտորներ
Կատեգորիա:20-րդ դարի տղամարդ գրողներ
Կատեգորիա:Վրացի թարգմանիչներ
Կատեգորիա:Էքսպրեսիոնիստ գրողներ
Միխայիլ Գալկին

**Միխայիլ Գալկին** (, ), Ռուսական կայսերական բանակի գեներալ-մայոր, Ռուսաստանի Հարավի զինված ուժերի կազմում սպիտակ շարժման մասնակից, ռազմական հրապարակախոս, լրագրող, թարգմանիչ,  «Պատերազմ և խաղաղություն» ամսագրի խմբագիր  և  «Եղբայրական օգնություն»  ամսագրի խմբագիր-հրատարակիչ։

## Կենսագրություն
Միխայիլ Գալկինը ծնվել է 1866 թվականի դեկտեմբերի 21-ին Պետերբուրգի նահանգի 1-ին գիլդիայի վաճառականի ընտանիքում։ Սկզբում սովորել է Պետրովյան առևտրական ուսումնարանում, այնուհետև ավարտել է  Սանկտ Պետերբուրգի հետևակազորային յունկերական ուսումնարանը (հետագայում վերանվանվել է Վլադիմիրյան ռազմական ուսումնարան), որից հետո գործուղվել է Վիտեբսկյան 27-րդ հետևակային գունդ, 1889 թվականի նոյեմբերի 12-ին ստացել է ենթապորուչիկի կոչում, 1893 թվականի սեպտեմբերի 1-ից` պորուչիկի։ 1900 թվականին Միխայիլ Սերգեևիչ Գալկինը հաջողությամբ ավարտել է Ռուսական կայսերական բանակի Գլխավոր Շտաբի Նիկոլաևյան ակադեմիան։ Մասնակցել է Ռուս-ճապոնական և Առաջին համաշխարհային պատերազմներին։ 1912 թվականի սեպտեմբերի 2-ից մինչև 1914 թվականի դեկտեմբերի 23-ը զբաղեցրել է ռուսական բանակի 46-րդ հետևակային դիվիզիայի շտաբի պետի պաշտոնը, որից հետո մինչև 1916 թվականի փետրվարի 16-ը գնդապետ Գալկինը եղել է 71-րդ Բելյաևսկի հետևակային գնդի հրամանատարը։

1916 թվականին Գալկինը հրամանատարության կողմից արժանացել է գեներալ-մայորի կոչման և նշանակվել 10-րդ հետևակային դիվիզիայի հրամանատար։ 1916 թվականի մայիսի 27-ից մինչև 1916 թվականի սեպտեմբերի 18-ը եղել է 20-րդ հետևակային դիվիզիայի շտաբի պետը։ Դրանից անմիջապես հետո նույն պաշտոնին է նշանակվել Գրենադյան կորպուսում, որտեղ պաշտոնավարել է մեկ ամսից պակաս։ 1917թվականի հոկտեմբերյան հեղաշրջումից հետո Ռուսաստանի Հարավի զինված ուժերի կազմում սպիտակ շարժման շարքերում մարտնչել է բոլշևիկների դեմ։

Միխայիլ Սերգեևիչ Գալկինը մահացել է 1920 թվականի հունվարի կեսերին Օդեսսա քաղաքում։ Որպես զինվորական գրող` հայտնի է ռուսական ամսագրերում բազմաթիվ հրապարակումներով։ Գալկինը որոշ ժամանակ խմբագրել է «Պատերազմ և խաղաղություն» և «Եղբայրական օգնություն» ամսագրերը։

## Պարգևներ
* Սուրբ Ստանիսլավի 3-րդ աստիճանի շքանշան, 1902
* Սուրբ Ստանիսլավի 2-րդ աստիճանի շքանշան սրերով, 1906
* Սուրբ Աննայի 2-րդ աստիճանի շքանշան սրերով, 1906
* Սուրբ Վլադիմիրի 4-րդ աստիճանի շքանշան, 1912
* Սուրբ Վլադիմիրի 3-րդ աստիճանի շքանշան սրերով, 1914
* Սրեր և ժապավեն Սուրբ Վլադիմիրի 4-րդ աստիճանի շքանշան, 1914
* Սուրբ Աննայի 4-րդ աստիճանի շքանշան, 1915
* Սուրբ Աննայի 1-ին աստիճանի շքանշան սրերով, 1916

## Գրականություն
* «Боевая служба 27-го пехотного Витебского полка 1703-1903», 1908).
* «Справочная книга по тактике австро-венгерской армии» Шмида (перевод под его редакцией; Киев, 1911).
* «Измаил и его военно-исторические памятники» (Одесса, 1902 г.).
* «Хейгоутай-Сандепу с 12 по 15 января 1905 года», 1910 год).

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:19-րդ դարի թարգմանիչներ
Կատեգորիա:20-րդ դարի խմբագիրներ
Կատեգորիա:Առաջին համաշխարհային պատերազմի մասնակիցներ
Կատեգորիա:Ռուսական կայսրության թարգմանիչներ
Կատեգորիա:Ռուսական կայսրության խմբագիրներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի քաղաքացիական պատերազմի մասնակիցներ
Կատեգորիա:Սուրբ Ստանիսլավի 2-րդ աստիճանի շքանշանի ասպետներ
Կատեգորիա:Սուրբ Ստանիսլավի 3-րդ աստիճանի շքանշանի ասպետներ
Յուրի Գալանսկով

**Յուրի Գալանսկով** (, ), ռուս բանաստեղծ։

Եղել է հակաբռնության հետևողական կողմնակից։ 1960-1961 թվականներին հանդես է եկել «Համընդհանուր զինաթափման կողմնակիցների համաշխարհային միություն» ստեղծելու նախաձեռնությամբ և նույնիսկ ապագա կազմակերպության համար գրել է ծրագրի նախագիծ։ 1961 թվականին ընդգրկվել է ինքնահրատի (սամիզդատ) «Ֆենիքս» ժողովածուն հրատարակողների խմբում։ 1965 թվականի դեկտեմբերի 5-ին մասնակցել է «հրապարակայնության հանրաքվեին» Մոսկվայում։ 1967 թվականի հունվարի 19-ին ձերբակալվել է։ 1968 թվականի հունվարի 12-ին դատապարտվել է 7 տարվա խիստ ռեժիմով ճամբարային բանտարկության։ Պատիժը կրել է Մորդովիայի 17-ա ճամբարում։ Մահացել է ճամբարի հիվանդանոցում արյան վարակումից, վիրահատությունից հետո։

## Յուրի Գալանսկովը հայերեն
* Մասրենի; Առավոտ; Պատերազմ; Մարդկային մանիֆեստ; Արդարության արյունոտ շուրթերը։ Ռուս այլախոհական պոեզիա, Ստեփանակերտ, «Ոգի-Նաիրի», 2015, էջ 59-76։ Թարգմ.՝ Խորեն Գասպարյան։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Ռուս բանաստեղծներ
Կատեգորիա:Խորհրդային այլախոհներ
Կատեգորիա:Խորհրդային բանաստեղծներ
Կատեգորիա:20-րդ դարի ռուս բանաստեղծներ
Կատեգորիա:Ռուս գրողներ
Կատեգորիա:Ռուս լրագրողներ
Կատեգորիա:Բանաստեղծներ այբբենական կարգով
Կատեգորիա:ԽՍՀՄ-ում բռնադատվածներ
Կատեգորիա:Խորհրդային պատմաբաններ
Կատեգորիա:Ռուս իրավապաշտպաններ
Կատեգորիա:Ռուս հասարակական գործիչներ
Ազգային օրհներգ

**Ազգային օրհներգ** կամ **ազգային հիմն**, օրհներգ, ազգը կամ ազգությունը գովաբանող ու փառաբանող հանդիսավոր երգ։

## Տեսակներ
Ազգային օրհներգները լինում են.
* որևէ ազգի (էթնոսի) օրհներգ. օրինակ, գնչուների օրհներգը` «Ջելամ, Ջելամ»
* հայրենասիրական, ազգայնական կուսակցությունների օրհներգ կամ ազգային-ազատագրական շարժման օրհներգ, որը կուսակցության հաղթանակի դեպքում կարող է դառնալ պետական օրհներգ
«Ազգային օրհներգը» և «պետական օրհներգը» միշտ չէ, որ հոմանիշներ են։ Օրինակ ԽՍՀՄ օրհներգը ազգային չի կարող կոչվել։

## Տես նաև
Պետական և ազգային օրհներգերի ցանկ

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Ազգային օրհներգեր
Կատեգորիա:Գրական ժանրեր
Կատեգորիա:Օրհներգեր
Հռոմեական ամֆիթատրոնների ցանկ

Ձեզ է ներկայացվում Հռոմեական կայսրության ժամանակահատվածում կառուցված ամֆիթատրոնների ցանկը։

## Ամֆիթատրոնների ցանկ

## Գրականություն
* 
* 

## Տես նաև
* Հռոմեական կայսրություն
* Հին հռոմեական ճարտարապետություն
* Ամֆիթատրոն
* ՀՀ վանական համալիրների ցանկ

Կատեգորիա:Հին Հռոմի ճարտարապետություն