Ֆիզիկական անկարողություն

**Ֆիզիկական անկարողություն**, մարդու ֆիզիկական գործունեության, շարժունակության, ճկունության և կենսունակության սահմանափակում։ Այլ ֆիզիկական անկարողություններ են առօրյա կյանքի այլ կողմեր սահմանափակող խանգարումները, ինչպիսիք են շնչառական խանգարումները, կուրությունը, էպիլեպսիան և քնի խանգարումները։

## Պատճառներ
Պրենատալ կամ նախածննդյան անկարողությունները ձեռք են բերվում մինչև ծննդաբերությունը։ Սրանք կարող են պայմանավորված լինել հիվանդություններով, որոնք կինն ունեցել է կամ նյութերով, որոնք կինն օգտագործել է հղիության ընթացքում, սաղմնային կամ պտղի զարգացման և գենետիկական խանգարումներով։

Պերինատալ անկարողությունները ձեռք են բերվում այն ժամանակահատվածում, որն ընդգրկում է մի քանի շաբաթ մինչև ծննդաբերությունը և չորս շաբաթ ծննդաբերությունից հետո։ Սրանք կարող են պայմանավորված լինել թթվածնի երկարատև անբավարարությամբ, շնչուղիների խցանմամբ, ծննդաբերության ժամանակ գլխուղեղի վնասմամբ (օրինակ՝ մանկաբարձական աքցանի պատահաբար սխալ օգտագործման պատճառով) և երեխայի վաղաժամ ծննդաբերությամբ։ Սրանք կարող են առաջանալ նաև գենետիկ խանգարումների կամ դժբախտ պատահարների պատճառով։

Պոստնատալ կամ հետծննդյան անկարողությունները ձեռք են բերվում ծննդաբերությունից հետո։ Դրանք կարող են պայմանավորված լինել դժբախտ պատահարներով, վնասվածքներով, ճարպակալմամբ, վարակներով և այլ հիվանդություններով։ Դրանք կարող են առաջանալ նաև գենետիկ խանգարումների պատճառով։

## Տեսակներ
Շարժունակության խանգարումը ներառում է վերին և ստորին վերջույթների կորուստը կամ արատները, ձեռքերի թույլ ճկունությունը և մարմնի մեկ կամ մի քանի օրգանների վնասվածքները։ Շարժունակության անկարողությունը կարող է լինել բնածին, ձեռքբերովի և այլ հիվանդության հետևանք։ Կոտրված կմախքային կառուցվածք ունեցող մարդիկ նույնպես մտնում են այս կարգի մեջ։

Տեսողության խանգարումը ֆիզիկական խանգարման մեկ այլ տեսակ է։ Կան հարյուր հազարավոր մարդիկ, ովքեր ունեն տեսողական թեթև խնդիրներից ընդհուպ մինչև աչքի բազմաթիվ լուրջ վնասվածքներ և տեսողական խանգարումներ։ Այս տեսակի վնասվածքները կարող են հանգեցնել նաև լուրջ խնդիրների և այնպիսի հիվանդությունների, ինչպիսիք են կուրությունը և ակնային տրավման։ Տեսողության խանգարման որոշ այլ տեսակներ են քերծված եղջերաթաղանթը, սպիտակապատյանի քերծվածքները, շաքարախտի հետ կապված աչքի հիվանդությունները, չոր աչքի համախտանիշը, եղջերաթաղանթի փոխպատվաստուկը, մակուլյար դեգեներացիան ծերության շրջանում և ցանցաթաղանթի շերտազատումը։

Լսողության կորուստը լսելու մասնակի կամ լրիվ անկարողությունն է։ Խուլ և լսողական խնդիրներ ունեցող մարդիկ ունեն հարուստ մշակույթ և շահում են ժեստերի լեզուն հաղորդակցման նպատակով սովորելուց։ Այն մարդիկ, ովքեր միայն մասամբ են խուլ, երբեմն կարող են օգտագործել լսողական սարքեր՝ բարելավելու իրենց լսելու ունակությունը։ Խոսքային և լեզվական անկարողությունը խոսքային և լեզվական գործընթացների խանգարումներն են, որոնք որոշակի միջավայրում ընդունելի խանգարումների շրջանակից դուրս են և խոչընդոտում են մարդկանց սոցիալական և կրթական լիարժեք զարգացմանը։

Ֆիզիկական խանգարումները կարող են վերագրվել նաև այն խանգարումներին, որոնք, ի թիվս այլ բաների, առաջացնում են քնի անբավարարություն, քրոնիկ գորհոգնածություն, քրոնիկ ցավ և նոպաներ։

## Ծանոթագրություններ


## Գրականություն
* Danielle Gourevitch & Mirko Grmek. (1998). *Les maladies dans l'art antique*, Paris.
* Mirko Grmek. (1983). *Les maladies à l'aube de la civilisation occidentale*, Paris.

Կատեգորիա:Հաշմանդամություն