open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Մարիաս

**Մարիաս** (), Հայասայի արքա մ.թ.ա. 1450-1400-ին։

Մ.թ.ա. 15-րդ դարի վերջին - Մ․թ․ա․ 14-րդ դարի սկզբին խեթերը ժամանակավորապես իրենց են ենթարկել Հայասան, որտեղ իշխել է Մարիաս թագավորը։

## Գրականություն

* *Ադոնց Ն.* «Հայաստանի պատմությունը», Երևան 1972 թ.,
* *Ավետիսյան Հ.Մ.* «Հայկական լեռնաշխարհի և Հյուսիսային Միջագետքի պետական կազմավորումների քաղաքական պատմությունը մ.թ.ա. XVII—IX դդ», Երևան 2002,
* *Թովմասյան Պ.Մ.* «Հայկական լեռնաշխարհը և Միջագետքը», Երևան 2006,
* *Քոսյան Ա.Վ.* «Հայկական լեռնաշխարհի տեղանունները (ըստ խեթական սեպագիր աղբյուրների)», Երևան 2004,
* «Հայոց պատմություն», ՀՍՍՀ ԳԱ Երևան 1968.

## Տես նաև
* Հայասայի արքաների ցանկ
* Հայասա

Կատեգորիա:Հայասայի արքաներ
Գիա Բուգաձե

**Գիա Բուգաձե** (, ), վրացի ժամանակակից նկարիչ։

Թբիլիսիի գեղարվեստի ակադեմիայի ռեկտորը (2003-2012)։

## Կենսագրություն
Գիա (Գիորգի) Բուգաձեն ծնվել է 1956 թվականին, Թբիլիսիում, բժիշկների ընտանիքում։ Արվեստի նկատմամբ հետաքրքրությունը ի հայտ է եկել դեռևս վաղ հասակից։ Նախնական կրթություն ստացել է Պիոներների և աշակերտների պալատում, այնուհետև՝ Նիկոլաձեի անվան ինստիտուտում, 1977–1981 թվականներին սովորել է Թբիլիսիի գեղարվեստի ակադեմիայի գեղարվեստի ֆակուլտետում՝ Գիորգի Տոտիբաձեի և Կոկի Մախարաձեի դասարանում։ 1985 թվականին սովորել է ԽՍՀՄ գեղարվեստի ակադեմիայում՝ Ուշա Ջափարաձեի մոտ։

## Ստեղծագործություններ
Գիա Բուգաձեին հռչակ բերեց «Քարթլիի կյանքը» գեղանկարների շարքը, որից հետո նա սկսեց ներկայանալ դիցաբանական կերպարներով։ Որմնանկարներում արտացոլվում է նրա երևակայական շրջանակը, որից ծնվում են մեծածավալ ստեղծագործություններ։ 2010 թվականին Բաթումում նա ստեղծեց «Ծովային գիշերօթիկ դպրոց» կամարը։

Նրա մեծամասշտաբ որմնանկարները զարդարում են հոգևոր և աշխարհիկ շինությունները՝
* Բեռլինի Մարտին Լյութերի եկեղեցի
* Փարիզի Սուրբ Նինո վրացական եկեղեցի
* Թբիլիսիի պետական համալսարանի գրադարանը և համաժողովների դահլիճը
* Իլիի պետական համալսարանի, Վրաստանի տեխնիկական համալսարանի համաժողովների դահլիճները
* Քաղաքապետարանի շենքը
* Վրաստանի պառլամենտի «Թագավորական պալատը»
* Վրաստանի արդարադատության նախարարության սրահը
* Կլաուդիո Բերլինջիերի բնակարանը Հռոմում
* Լուիզիանայի պետական համալսարանի «Խոսքի ազատության սրահը»
* Թբիլիսիի գեղարվեստական վահանակը

## Մրցանակներ
* Վրաստանի նկարիչների միության տարվա լավագույն մրցանակ, 1985 
* Կանի միջազգային փառատոնի լավագույն ազգային հավաքածու մրցանակ Ֆրանսիայի նախագահի կողմից, 1990
* Յակով Գոգեբաշվիլու մեդալ, Վրաստանի ուսուցիչների ասոցիացիա, 1993 
* Անտոնի Բ կաթողիկոսի շքանշան
* Իվան Ջավախիշվիլիի անվան մեդալ, Թբիլիսիի պետական համալսարան, 2001
*«Կարոլուս Մագնուս» մեդալ (2002, Վատիկան)

## Ընտանիք
* Կինը՝ Անի Կիդիաշվիլի, արվեստի պատմաբան
* Զավակներ՝ Նինո Բուգաձե, ճարտարապետ և Լաշա Բուգաձե, գրող, դրամատուրգ, նոր վրացական մշակույթի ներկայացուցիչ

## Գրականություն
* თბილისის სახელმწიფო სამხატვრო აკადემია (The Tbilisi State Academy of Arts). Tbilisi 2011.ISBN 978-9941-0-3304-9.

## Արտաքին հղումներ
* Գիա Բուգաձեի պաշտոնական կայքը 

Կատեգորիա:Վրացի նկարիչներ
Կատեգորիա:Անձինք Թբիլիսիից
Կատեգորիա:Թբիլիսիի գեղարվեստի ակադեմիայի շրջանավարտներ
Գեորգի Գեգեճկորի

**Գեորգի Գեգեճկորի** (, 23 փետրվարի, 1923 Թբիլիսի, Վրացական ԽՍՀ, ԽՍՀՄ - 11 մարտի, 2003, Թբիլիսի, Վրաստան), թատրոնի ու կինոյի վրացի դերասան։ Վրացական ԽՍՀ ժողովրդական արտիստ (1955)։

## Կենսագրություն
Գեորգի Գեգեճկորին ծնվել է 1923 թվականի փետրվարի 23-ին Թբիլիսիում։

1944 թվականին ավարտել է Թբիլիսիի Շոթա Ռուսթավելու անվան թատերական արվեստի ինստիտուտը։

Շոթա Ռուսթավելու անվան պետական ակադեմիական թատրոնի բեմում խաղացել է 1944 թվականից։ 1948 թվականից եղել է ԽՄԿԿ անդամ։

1955 թվականին արժանացել է Վրացական ԽՍՀ ժողովրդական արտիստի կոչում։

Գեորգի Գեգեճկորին մահացել է 2003 թվականի մարտի 11-ին Թբիլիսիում։ Թաղված է Թբիլիսիի Դիդուբեի պանթեոնում։

## Դերերը թատրոնում
* «Ամեն իմաստունի մեջ պարզություն կա», Ալեքսանդր Օստրովսկի - *Գլումով*
* «Դոն Սեզար դը Բազան», Ֆիլիպ Դյումանուար և Ադոլֆ դ’Էների - *Դոն Սեզար*
* «Արքա Լիր», Շեքսպիր - *Գլոստեր*
* «Ռիչարդ III», Շեքսպիր - *Բեքինգեմ*

## Ֆիլմագրություն
* 1954 - Ճպուռ - *Լևան*
* 1957 - Փուշ - *Վախթանգ*
* 1958 - Կնոջ ճակատագիրը - *Նիկա*
* 1965 - Ես տեսնում եմ արևը - *ուսուցիչ*
* 1967 - Իմ ընկեր Նոդարը - *տրամաբանության ուսուցիչ*
* 1969 - Երջանիկ գյուտերի ժամանակը - *Կոլյա*
* 1970 - Նռան գույնը - *բանաստեղծը ծեր տարիքում*
* 1970 - Հին ջրաղացներ
* 1970 - Ադամ և Խևա - *Ադամ*
* 1971 - Վզնոց իմ սիրելիի համար - *ժանդարմ*
* 1972 - Չարի ռամա
* 1973 - Վերա թաղամասի մեղեդիները - *էպիզոդիկ դեր*
* 1974 - Գիշերային այցելություն - *Գուրամ Գոգոլաձե*
* 1974 - Շրջափակում - *Բաքանիձե*
* 1975 - Իրարանցում
* 1976 - Փախուստ լուսաբացին
* 1976 - Գործը հանձնվում է դատարան - *Սարտանիա*
* 1977 - Երազանքների ծառը - *Չաչիկա*
* 1977 - Դաթա Թութաշխիա
* 1978 - Ողջ կյանքը
* 1979 - Մի՞թե նա մարդ է
* 1983 - Երդմնագիր
* 1985 - Ապահովագրության գործակալ
* 1987 - Արմատներ
* 1987 - Վելդ - *Էռնանդո*
* 1988 - Լինում է - *Գիգա*
* 1992 - Ես խոստացել եմ, ես կգնամ

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Գեորգի Գեգեճկորին Internet Movie Database կայքում
* Գեորգի Գեգեճկորին kino-teatr.ru կայքում

Կատեգորիա:20-րդ դարի դերասաններ
Կատեգորիա:Դիդուբեի պանթեոնում թաղվածներ
Կատեգորիա:Խորհրդային դերասաններ
Կատեգորիա:Պատվո շքանշանի ասպետներ (Վրաստան)
Կատեգորիա:Վրացական ԽՍՀ ժողովրդական արտիստներ
Կատեգորիա:Վրացի կինոդերասաններ
Անտոնինոսներ

**Անտոնինոսներ**, (*Antonini*), Հռոմեական կայսերական դինաստիա (96—192), կոչվել է Անտոնինոս Պիոսի անունով։ Անտոնինոսների առավել նշանավոր ներկայացուցիչներից էին Տրայանոսը, Ադրիանոսը, Մարկոս Ավրելիոսը։

Անտոնինոսների քաղաքականությունը ծառայել է ստրկատիրական արիստոկրատիայի շահերին։ Ի տարբերություն առաջին դարի կայսրերի, հաշվի էին նստում Հռոմի Սենատի հետ։ Համախմբելով իշխող ռազմա-ստրկատիրական խավը՝ Անտոնինոսները կայունացրին կայսրության քաղաքական վիճակը։ Այնուամենայնիվ, Անտոնինոսները չկարողացան խուսափել քաղաքական ճգնաժամերից։ Բանակի մարտունակության անկման պատճառով, Ադրիանոսից սկսած, հրաժարվեցին նվաճողական պատերազմներից և անցան պաշտպանության՝ կայսրության սահմաններում կառուցելով ամրություններ։ Անտոնինոսների օրոք ավելի սաստկացան հպատակ ժողովուրդների ազատագրական շարժումներն ու «բարբարոսների» հարձակումները։

Կատեգորիա:Հռոմեական կայսրություն
Գյոթինգեն

**Գյոթինգեն** (), ուսանողական քաղաք Գերմանիայի հարավում գտնվող Ստորին Սաքսոնիա երկրամասում։ Հանովերից, Բրաունշվայգից, Օսնաբրյուկից և Օլդենբուրգից հետո Գյոթինգենը հինգերորդ ամենամեծ քաղաքն է երկրամասում։ 1964 թվականից նախկին ազատ () քաղաքը մտնում է Գյոթինգեն շրջանի կազմի մեջ։

1965 թվականից քաղաքի բնակչության թվաքանակը գերազանցում է 100 000-ը, որի 20%-ը կազմում են բազմաթիվ երկրներից ժամանած ուսանողները։

## Վարչական բաժանում
Քաղաքը բաղկացած է 18 քաղաքային թաղամասերից։ Յուրաքանչյուր թաղամաս ունի իր սեփական Խորհուրդը, որը բաղկացած է 9-13 անդամից (թաղամասի բնակչության քանակի հեմամատական կերպով)։

## Գյոթինգենի համալսարան

Գեորգ Օգոստոսի անվան Գյոթինգենի համալսարանը () Ստորին Սաքսոնիայի գործող ամենամեծ և ամենահին ուսումնական հաստատություններից մեկն է։ Հիմանդրվել է 1734 թվականին Հանովերի կուրֆյուրստ (կայսր ընտրող իշխան հին Գերմանիայում) և Մեծ Բրիտանիայի արքա Ջորջ II-ի կողմից։ Բացվել է 1737 թվականին։ Համալսարանը արագորեն զարգացել է՝ ուսանողների թիվը հասցնելով 1000-ի, և դրանով դարձել է այդ ժամանակի Եվրոպայի ամենամեծ ուսումնական հաստատություններից մեկը։

## Հայտնի քաղաքացիներ
* Յուլիուս Վեկհաուզեն (), արևելագետ և Աստվածաշնչի հետազոտող։
* Կառլ Գաուս (), մաթեմատիկոս, աստղագետ և ֆիզիկոս։
* Ֆրիդրիխ Վյոլեր (), քիմիկոս։
* Վիլհելմ Էդուարդ Վեբեր (), ֆիզիկոս։
* Սանդրա Նասիչ (), մենակատարուհի, ինչպես նաև «Guano Apes» խմբի վոկալիստն է։
* Ալֆրեդ Ռալֆս (), գերմանացի բողոքական աստվածաբան, գիտնական- немецкий протестантский теолог, ученый-աստվածշնչագետ։

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Քաղաքի պաշտոնական կայք 
* Գյոթինգենի զբոսաշրջային կայք 
* Timber framing in Göttingen 

Կատեգորիա:Գերմանիայի քաղաքներ
Շեր Վոժ (Կեմիսի վտակ)

**Շեր Վոժ** (), գետ Ռուսաստանում, հոսում է Կոմի Հանրապետությունով։ Գետաբերանը գտնվում է Կամիս գետի ձախ ափին՝ 7 կմ հեռավորության վրա։ Գետի երկարությունը կազմում է 23 կմ։

## Ջրագրության տվյալներ
Ռուսաստանի ջրային գրանցամատյանի տեղեկությունների համաձայն՝ գետը պատկանում է Դվինսկո Պեչարսկի ավազանային շրջանին, գետի ջրատնտեսային տեղամասը՝ Վիչեգդա, գետի ենթաավազանը Սիկտիվկառ գետն է մինչև թափվելը Վիչեգդա, գետի գետային ավազանը Հյուսիսային Դվիրա։

Ըստ աշխարհագրական տեղեկատվական համակարգի՝ ջրային բաժնի տարածքում Ռուսաստանի Դաշնության պատրաստած դաշնային գործակալության ջրային ռեսուրսների՝

* Ջրային օբյեկտի կոդը հանրային գրանցմամբ — 03020200212103000021364
* Կոդը ըստ հիդրոլոգիական հետազոտության (ՌԴ) — 103002136
* Ավազանի կոդը — 03.02.02.002
* Ծավալի համարը ըստ ՌԴ-ի — 03
* Թողարկումը ըստ ՌԴ-ի — 0

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Դվինսկո Պեչարսկի ավազանային շրջանի գետեր
Կատեգորիա:Կոմի Հանրապետության գետեր
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գետեր
Մ.թ.ա. 16-րդ դար

**Մ․թ․ա․ 16-րդ դար**, մ.թ.ա. 1600 թվականից մ.թ.ա. 1501 թվականն ընկած մեկ հարյուրամյակ, և մ.թ.ա. 2-րդ հազարամյակի առաջին դարը։ Նախորդել է մ.թ.ա. 17-րդ դարին և հաջորդել մ.թ.ա. 15-րդ դարին։

Համաշխարհային պատմության մեջ հանդիսանում է բրոնզի դարի ընթացք։
## Իրադարձություններ
## Ծնունդներ
## Մահեր

## Ծանոթագրություններ
Վլադիմիր Անտոնով-Օվսեենկո

**Վլադիմիր Ալեքսանդրովիչ Անտոնով-Օվսեենկո** (, կուսակցական ծածկանունը՝ *Շտիկ*, գրականը՝ **Անտոնով Գալոկի**, ), խորհրդային կուսակցական և պետական գործիչ, լրագրող։ ՌՍԴԲԿ անդամ 1903 թվականից։

## Կենսագրություն
Ծնվել է մարտի 9(21)–ին, Չեռնիգովում։ Հեղափոխական շարժումներին մասնակցել է 1901 թվականից, 1905–1906 թվականներին եղել է Նովո Ալեքսանդրիայի (Լեհաստան) և Անաստոպոլի ռազմական ապստամբությունների կազմակերպիչներից։ 1906 թվականին դատապարտվել է մահապատժի, որը փոխարինվել է 20 տարվա տաժանակրության։ Փախել է տաժանավայրից։

1910 թվականին մեկնել է Ֆրանսիա, որտեղ հարել է մենշևիկներին։ 1914 թվականին խզել է կապերը մենշևիկների հետ, 1917 թվականի մայիսին մտել բոլշևիկյան կուսակցության մեջ։ Հոկտեմբերյան հեղափոխության ժամանակ Պետրոգրադի ռազմահեղափոխական կոմիտեի քարտուղարն էր։

Սովետների Համառուսաստանյան 2-րդ համագումարում, 1917 թվականի հոկտեմբերի 26 (նոյեմբեր 8)–ին, ընտրվել է ժողկոմխորհի առաջին կազմում, որպես ռազմական և ծովային գործերի կոմիսարիատի անդամ։ Քաղաքացիական պատերազմի տարիներին ղեկավարել է ուկրաինական ռազմաճակատը։ 1922–1924 թվականներին աշխատել է որպես Ռազմահեղափոխական խորհրդի քաղաքական վարչության պետ։

Եղել է լիազոր ներկայացուցիչ Չեխոսլովակիայում (1924 թվականից), Լիտվայում (1928 թվականից), Լեհաստանում (1930 թվականից), ՌՍՖՍՀ դատախազ (1934 թվականից)։ 1936–1937 թվականին ԽՍՀՄ գլխավոր հյուպատոս էր Բարսելոնայում։

## Գրականություն
* *Ракитин А. В.* А. Антонов-Овсеенко. — Л.։ Лениздат, 1989. — 351 с.
* Гражданская война и военная интервенция в СССР. Энциклопедия. М.։ Советская энциклопедия, 1983.
* Краснознамённый Киевский. Очерки истории Краснознамённого Киевского военного округа (1919—1979). Издание второе, исправленное и дополненное. Киев, издательство политической литературы Украины, 1979.
* Ратьковский И., Ходяков М. История Советской России. Глава 1. V. Боевые действия в конце 1918 — начале 1919 гг.

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Антонов-Овсеенко В. А. В семнадцатом году. Государственное издательство художественной литературы, Москва, 1933 г. 
* Антонов-Овсеенко В. А. Записки о Гражданской войне. Том 1. Октябрь в походе (с 6-ю схемами и 17-ю фотографиями). Издание Высшего Военного Редакционного Совета. Москва. 1924 г. 
* Антонов-Овсеенко В. А. Записки о Гражданской войне. Том 2. Издание Высшего Военного Редакционного Совета. Москва. 1928 г. 
* Антонов-Овсеенко В. А.: Записки о гражданской войне, Т.3. — М.:, — Л.: 1932 
* Антонов-Овсеенко В. А.: Записки о гражданской войне, Т.4. — М.:, — Л.: 1933 
* Марк Васильев «Дневник советского военного консула в Барселоне (1936 год)»

Կատեգորիա:Պետական գործիչներ
Կատեգորիա:Լրագրողներ այբբենական կարգով
Կատեգորիա:Սպանվածներ
Կատեգորիա:Խորհրդային դիվանագետներ
Կատեգորիա:Ռուս հեղափոխականներ
Կատեգորիա:Մահապատժի ենթարկված քաղաքական գործիչներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի իրավաբաններ
Կատեգորիա:Խորհրդային պետական գործիչներ
Կատեգորիա:ԽՍՀՄ քաղաքական գործիչներ
Կատեգորիա:Խորհրդային լրագրողներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի քաղաքացիական պատերազմի մասնակիցներ
Կատեգորիա:Ռուս հուշավիպագիրներ
Կատեգորիա:ԽՄԿԿ անդամներ
Կատեգորիա:Ռուս ռազմական գործիչներ
Տորսիո

**Տորսիո ** (), կոմունա Ֆրանսիայում, Ռոն Ալպեր մարզի Էն գավառում։ Մտնում է Սեն Րանբեր ան Բիուժե կանտոնի մեջ։ Կոմունայի շրջանը՝ Բելլե։

Կոմունայի INSEE կոդը՝ 01421։

## Աշխարհագրություն
Կոմունան Փարիզ քաղաքից գտնվում է 400 կմ հարավ-արևելք, Լիոն քաղաքից 50 կմ դեպի հյուսիս-արևելք, 35 կմ հարավ Բուրկ ան Բրեսից։

## Կլիմա
Կլիման կիսացամաքային է, ձմռանը ցուրտ է, իսկ ամռանը՝ տաք։ Կոմունայում անձրևներ հաճախ են լինում, հիմնականում՝ ամռան ամիսներին։

## Բնակչություն
Կոմունայի բնակչությունը 2010 թվականին կազմել է 698 մարդ։

## Ադմինիստրացիա

## Տնտեսություն
2010 թվականին աշխատունակ տարիք (15-64 տարեկան) ունեցող 473 մարդկանցից 349-ը տնտեսապես ակտիվ են եղել, 124-ը՝ պասիվ (ակտիվության ցուցանիշը՝ 73,8 % է, 1999 թվականին՝ 72,6 %)։ 349 ակտիվ բնակիչներից աշխատել են 337 -ը (181 տղամարդ, 156 կին), գործազուրկ է եղել 12 մարդ (5 տղամարդ և 7 կին)։ 124 պասիվներից 31 մարդ եղել են աշակերտ կամ ուսանող, 58-ը՝ թոշակառու, 35-ը պասիվ են եղել այլ պատճառներով։

## Նկարներ

Vue_de_l%27%C3%A9glise_de_Torcieu_et_de_son_cimeti%C3%A8re.JPG|
Monument_aux_morts_de_Torcieu.JPG|
Aigle_Balmette.JPG|
Map_commune_FR_insee_code_01421.png|


## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Ֆրանսիայի տնտեսական հետազոտությունների և վիճակագրության ազգային ինստիտուտ 
* cassini.ehess.fr. Проверено 12 мая 2014.

Կատեգորիա:Ֆրանսիայի բնակավայրեր
Կատեգորիա:Ֆրանսիայի համայնքներ
Անտոցիաններ

մինի|250px|Անտոցիանների ընդհանուր կառուցվածք
**Անտոցիաններ** (հուն` anthos՝ ծաղիկ, kyanos՝ լազուր, կապույտ), բույսերը գունավորող գլյուկոզիդային բնույթի պիգմենտներ։

## Նկարագրություն
Բույսերի բջջահյութում անտոցիանները լինում են լուծված կամ բյուրեղների ձևով և բույսերի հյուսվածքներին (գլխավորապես՝ պսակաթերթերին, պտղին, տերևներին) տալիս են մանուշակագույն, կապույտ, դարչնագույն, կարմիր, նարնջագույն երանգ։

Անտոցիաններին անվանում են «բուսական քամելեոններ»։ Ծաղիկների և պտուղների բազմերանգությունը պայմանավորված է անտոցիանների բազմատեսակությամբ (բացառությամբ կարմիր ճակնդեղի, որը պարունակում է այլ բնույթի պիգմենտ՝ բետանիդին)։

Անտոցիանների կենսաբանական ֆունկցիան լրիվ պարզաբանված չէ, սակայն բույսերի կյանքում նրանք մեծ նշանակություն ունեն, ծաղիկները գունազարդվելով հեռվից տեսանելի են դառնում բույսերի փոշոտմանը նպաստող միջատներին ու թռչուններին։
900px|frameless|աջից

## Տես նաև
* Ֆլավոնոիդներ

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Գունանյութեր
Տոսիա

**Տոսիա ** (), կոմունա Ֆրանսիայում, Ռոն Ալպեր մարզի Էն գավառում։ Մտնում է Պոն դ'Էն կանտոնի մեջ։ Կոմունայի շրջանը՝ Բուրկ ան Բրես։

Կոմունայի INSEE կոդը՝ 01422։

## Աշխարհագրություն
Կոմունան Փարիզ քաղաքից գտնվում է 380 կմ հարավ-արևելք, Լիոն քաղաքից 60 կմ դեպի հյուսիս-արևելք, 10 կմ հարավ-արևելք Բուրկ ան Բրեսից։

## Կլիմա
Կլիման կիսացամաքային է, ձմռանը ցուրտ է, իսկ ամռանը՝ տաք։ Կոմունայում անձրևներ հաճախ են լինում, հիմնականում՝ ամռան ամիսներին։

## Բնակչություն
Կոմունայի բնակչությունը 2010 թվականին կազմել է 1406 մարդ։

## Ադմինիստրացիա

## Տնտեսություն
2010 թվականին աշխատունակ տարիք (15-64 տարեկան) ունեցող 929 մարդկանցից 734-ը տնտեսապես ակտիվ են եղել, 195-ը՝ պասիվ (ակտիվության ցուցանիշը՝ 79,0 % է, 1999 թվականին՝ 76,4 %)։ 734 ակտիվ բնակիչներից աշխատել են 716-ը (374 տղամարդ, 342 կին), գործազուրկ է եղել 18 մարդ (7 տղամարդ և 11 կին)։ 195 պասիվներից 87 մարդ եղել են աշակերտ կամ ուսանող, 72-ը՝ թոշակառու, 36-ը պասիվ են եղել այլ պատճառներով։

## Քույր քաղաքներ
*  Հակենհայմ (Գեեմանիա, 1992)
*  Ունգուրենի (Ռումինիա, 2001)

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Պաշտոնական կայք
* Ֆրանսիայի տնտեսական հետազոտությունների և վիճակագրության ազգային ինստիտուտ 
* cassini.ehess.fr. Проверено 12 мая 2014.

Կատեգորիա:Ֆրանսիայի բնակավայրեր
Կատեգորիա:Ֆրանսիայի համայնքներ
Ֆուասիա

**Ֆուասիա ** (), կոմունա Ֆրանսիայում, Ռոն Ալպեր մարզի Էն գավառում։ Մտնում է Մոնրևել ան Բրես կանտոնի մեջ։ Կոմունայի շրջանը՝ Բուրկ ան Բրես։

Կոմունայի INSEE կոդը՝ *01163*։

## Աշխարհագրություն
Կոմունան Փարիզ քաղաքից գտնվում է 350 կմ հարավ-արևելք, Լիոն քաղաքից 75 կմ դեպի հյուսիս, 19 կմ հյուսիսԲուրկ ան Բրեսից։

## Կլիմա
Կլիման կիսացամաքային է, ձմռանը ցուրտ է, իսկ ամռանը՝ տաք։ Կոմունայում անձրևներ հաճախ են լինում, հիմնականում՝ ամռան ամիսներին։

## Բնակչություն
Կոմունայի բնակչությունը 2010 թվականին կազմել է 1912 մարդ։

## Ադմինիստրացիա

## Տնտեսություն
2010 թվականին աշխատունակ տարիք (15-64 տարեկան) ունեցող 1181 մարդկանցից 931-ը տնտեսապես ակտիվ են եղել, 250-ը՝ պասիվ (ակտիվության ցուցանիշը՝ 78,8 % է, 1999 թվականին՝ 74.2 %)։ 931 ակտիվ բնակիչներից աշխատել են 869-ը (473 տղամարդ, 396 կին), գործազուրկ է եղել 66 մարդ (33 տղամարդ և 29 կին)։ 250 պասիվներից 90 մարդ եղել են աշակերտ կամ ուսանող, 109 -ը՝ թոշակառու, 51 ը պասիվ են եղել այլ պատճառներով։

## Տեսարժան վայրեր
* Տիրի ագարակ

## Նկարներ

Moulin_Bruno.jpg|
Moulin_de_Bruno_facade_avant_partie_habitation.jpg|


## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Ֆրանսիայի տնտեսական հետազոտությունների և վիճակագրության ազգային ինստիտուտ 
* cassini.ehess.fr. Проверено 12 мая 2014.

Կատեգորիա:Ֆրանսիայի քաղաքներ
Յոն Անտոնեսկու

**Յոն Անտոնեսկու** (, ), Ռումինիայի ֆաշիստական բռնապետ (1940-1944 թթ.), գեներալ։ 1940 թվականի սեպտեմբերի 5-ից Ռումինիայի վարչապետն էր և կոնդուկետորը ( - առաջնորդ)։

Առանցքի ուժերին միանալուց և «Բարբարոսա» գործողությանը (1941 թվականի հունիսի 22) մասնակցելուց հետո Ռումինիային է վերադարձրել Բեսարաբիան և Հյուսիսային Բուկովինան։

1944 թվականի օգոստոսի 23-ին Միխայ I թագավորի ղեկավարմամբ ժողովրդական ապստամբության միջոցով իրականացված պետական հեղաշրջումից հետո Անտոնեսկուն ձերբակալվեց։ Խորհրդային Միությունում կարճատև կալանքից հետո նա վերադարձվեց Ռումինիա, որտեղ պատերազմական հանցագործությունների մեղադրանքով դատապարտումից հետո, Բուխարեստի Ազգային տրիբունալի որոշմամբ, 1946 թվականի հունիսի 1-ին ենթարկվեց մահապատժի։

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Казнь Антонеску. Кинохроника
* Биография Антонеску в интернет-проекте ХРОНОС

Կատեգորիա:Ռումինիայի վարչապետներ
Կատեգորիա:Ֆաշիստ առաջնորդներ
Կատեգորիա:Մահապատժի ենթարկված քաղաքական գործիչներ
Կատեգորիա:Ռումինիայի դիվանագետներ
Կատեգորիա:Ռումինիայի քաղաքական գործիչներ
Կատեգորիա:Հոլոքոստի հանցագործներ
Մերաբ Աբրամիշվիլի

**Մերաբ Աբրամիշվիլի** ( 1957, մարտի 16 - 2006, հունիսի 22), վրացի նկարիչ։ Նրա ստեղծագործությունների վրա մեծ է միջնադարյան արվեստի և եվրոպական նեո-էքսպրեսիոնիզմի ազդեցությունը։

## Կենսագրություն
Մերաբ Աբրամիշվիլին ծնվել է Թբիլիսիում։ 1981 թվականին ավարտել է Թբիլիսիի գեղարվեստի ակադեմիան։ Նրա վրա մեծ ազդեցություն են թողել միջնադարյան վրացական ֆրեսկոները, որոնց ծանոթացել է հոր՝ Վրաստանի արվեստների պետական թանգարանի միջնադարյան արվեստի փորձագետ Գուրամ Աբրամիշվիլու միջոցով։ Տպավորված Աթենի Սիոն եկեղեցու ֆրեսկոներով՝ արվեստագետը որդեգրել է գիպսային տեխնիկան։ Իր յուրօրինակ լեզվական և գեղագիտական տեսլականով նա դարձավ Վրաստանի առաջատար արվեստագետներից մեկը, որը չպարփակվեց խորհրդային կլիշեներով։ Հետխորհրդային անկայուն ժամանակահատվածում Աբրամիշվիլին տարված էր առեղծվածային պատկերներ ստեղծելով։

Նրա ստեղծագործությունները ցուցադրվել են Վրաստանում և արտերկրում։ Գործերից գտնվում են Վրաստանի արվեստի թանգարանում, Թբիլիսիի ազգային պատկերասրահում, Քյոլնի Լյուդվիգ թանգարանում և Ֆինլանդիայի, ԱՄՆ-ի մասնավոր հավաքածուներում։

## Պատկերասրահ

Abramishvili1.JPG
Abramishvili3.JPG
Abramishvili9.JPG
Abramishvili7.JPG


## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Անձինք Թբիլիսիից
Կատեգորիա:Թբիլիսիի գեղարվեստի ակադեմիայի շրջանավարտներ
Կատեգորիա:Վրացի նկարիչներ
Ֆլաքսիո

**Ֆլաքսիո** (), համայնք Ֆրանսիայում, Ռոն Ալպեր մարզի Էն գավառում։ Մտնում է Վիիրյո լը Գրան (կանտոն) համայնքի կազմի մեջ։ Հանդիսանում է Բելլե շրջանի օկրուգը։

Համայնքի INSEE կոդ՝ *01162*։

## Տեղադրություն
Համայնքը տեղակայված է Փարիզից 430 կմ հարավ-արևելք, Լիոն քաղաքից 70 կմ հյուսիս, Բուրակ ան Բրես շրջանից 60 կմ դեպի հարավ-արևմուտք։

## Բնակչություն
Համայնքի բնակչությունը 2010 թվականին կազմում էր 63 մարդ։

## Վարչակազմ

## Տնտեսություն
2010 թվականի տվյալներով 32 աշխատունակ տարիքի մարդկանցից (15-64 տարեկան) 23-ը տնտեսապես ակտիվ էին, 9-ը անգործունակ (Ակտիվության ցուցանիշը — 71,9%, 1999 թվականին եղել է՝ 63,0%)։ 23 աշխատունակ բնակիչներից 23-ը աշխատում էին (12 տղամարդ և 11 կին), ոչ մեկը անաշխատանք չէին։
9 անգործունակ մարդկանցից աշակերտներ կամ ուսանողներ չկաին, 4-ը թոշակառու, 5-ը անաշխատունակ էին այլ պատճառներով։

## Տեսարժան վայրեր
*Սուրբ Մավրիկա եկեղեցի(1483-1485 թվականներին)։ Պատմական հուշարձան 1969 թվականից
*Ֆանտան(1491 թվական)։ Պատմական հուշարձան 1926 թվականից։

## Պատկերասրահ

Պատկեր:Grand Colombier et marais de Lavours.JPG|Ֆլակսյո
Պատկեր:Map commune FR insee code 01162.png|Կոմունաի քարտեզ


## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* 
* 

Կատեգորիա:Ֆրանսիայի բնակավայրեր
Կատեգորիա:Ֆրանսիայի համայնքներ
Շավան սյուր Ռեսուզ

**Շավան սյուր Ռեսուզ ** (), կոմունա Ֆրանսիայում, Ռոն Ալպեր մարզի Էն գավառում։ Մտնում է Պոն դե Վո կանտոնի մեջ։ Կոմունայի շրջանը՝ Բուրկ ան Բրես։

Կոմունայի INSEE կոդը՝ 01094։

## Աշխարհագրություն
Կոմունան Փարիզ քաղաքից գտնվում է 340 կմ հարավ-արևելք, Լիոն քաղաքից 80 կմ դեպի հյուսիս, 31 կմ հյուսիս-արևմուտք Բուրկ ան Բրեսից։

## Կլիմա
Կլիման կիսացամաքային է, ձմռանը ցուրտ է, իսկ ամռանը՝ տաք։ Կոմունայում անձրևներ հաճախ են լինում, հիմնականում՝ ամռան ամիսներին։

## Բնակչություն
Կոմունայի բնակչությունը 2010 թվականին կազմել է 680 մարդ։

## Ադմինիստրացիա

## Տնտեսություն
2010 թվականին աշխատունակ տարիք (15-64 տարեկան) ունեցող 429 մարդկանցից 328-ը տնտեսապես ակտիվ են եղել, 101-ը՝ պասիվ (ակտիվության ցուցանիշը՝ 76,5 % է, 1999 թվականին՝ 72,5 %)։ 328 ակտիվ բնակիչներից աշխատել են 317 -ը (177 տղամարդ, 140 կին), գործազուրկ է եղել 11 մարդ (5 տղամարդ և 6 կին)։ 101 պասիվներից 37 մարդ եղել են աշակերտ կամ ուսանող, 33 -ը՝ թոշակառու, 31-ը պասիվ են եղել այլ պատճառներով։

## Տեսարժան վայրեր
* Մարեսթի դղյակ

## Նկարներ

Chavannes_L%27%C3%A9glise.JPG|
Chavannes_maison_bressanne.JPG|
Map_commune_FR_insee_code_01094.png|


## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Ֆրանսիայի տնտեսական հետազոտությունների և վիճակագրության ազգային ինստիտուտ 
* cassini.ehess.fr. Проверено 12 мая 2014. 

Կատեգորիա:Ֆրանսիայի բնակավայրեր
Կատեգորիա:Ֆրանսիայի համայնքներ
Անտապլեմենտ

**Անտապլեմենտ**, (ֆր. entablement, <table – սեղան, տախտակ), ախավեղագես, դասական ճարտարապետական օրդերի բաղկացուցիչ մաս սովորաբար նստում է սյուների խոյակների վրա։ Անտապլեմենտի մասերն են (ներքևից վերև) արխիտրավը, ֆրիզը, քիվը։ Պատահում է նաև ոչ լրիվ՝ առանց ֆրիզի անտապլեմենտ։

Կատեգորիա:Ճարտարապետական տարրեր
Տուսիո (Էն)

**Տուսիո** (), համայնք Ֆրանսիայում, Ռոն Ալպեր մարզի Էն գավառում։ Մտնում է Ռեյրյո համայնքի կազմի մեջ։ Հանդիսանում է Բուրկ ան Բրես շրջանի օկրուգը։

Համայնքի INSEE կոդ՝ *01423*։

## Տեղադրություն
Համայնքը տեղակայված է Փարիզից 380 կմ հարավ-արևելք, Լիոն քաղաքից 23 կմ հյուսիս, Բուրակ ան Բրես շրջանից 45 կմ դեպի հարավ-արևմուտք։

## Կլիմա
Համայնքում կլիման կիսացամաքային է՝ խիստ ամառ ու ձմեռ։ Անձրևները հաճախակի չեն լինում՝ հիմնականում ամռանը։

## Բնակչություն
Համայնքի բնակչությունը 2010 թվականին կազմում էր 769 մարդ։

## Վարչակազմ

## Տնտեսություն
2010 թվականի տվյալներով 543 աշխատունակ տարիքի մարդկանցից (15-64 տարեկան) 429-ը տնտեսապես ակտիվ էին, 114-ը անգործունակ (Ակտիվության ցուցանիշը — 79,0%, 1999 թվականին եղել է՝ 80,6%)։ 429 աշխատունակ բնակիչներից 404-ը աշխատում էին (210 տղամարդ և 194 կին), անաշխատանք էին 25-ը (14 տղամարդ և 11 կին)։
114 անգործունակ մարդկանցից 61-ը աշակերտներ կամ ուսանողներ են, 35-ը թոշակառու, 18-ը անաշխատունակ էին այլ պատճառներով։

## Պատկերասրահ

Պատկեր:Église Saint-Bonnet de Toussieux - vue latérale.jpg|Սուրբ Բոնիտա եկեղեցի 
Պատկեր:Mairie de Toussieux.JPG|Մերիա
Պատկեր:Monument aux morts de Toussieux - 2.JPG| Զինվորական հուշամատյան
Պատկեր:Croix à Toussieux.JPG|Ճանապարհամերձ խաչ
Պատկեր:Le Morbier à Toussieux.JPG|Մորբե գետ
Պատկեր:Pont sur le Morbier à Toussieux.JPG|Մորբե գետի մոստ 


## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Պաշտոնական կայք 
* 
* 

Կատեգորիա:Ֆրանսիայի բնակավայրեր
Կատեգորիա:Ֆրանսիայի համայնքներ
Շանե (Էն)

**Շանե** (), համայնք Ֆրանսիայում, գտնվում է Ռոն Ալպեր մարզի Էն գավառում։ Մտնում է Սեյսել համայնքի կազմի մեջ։ Հանդիսանում է Բելլե կոմունայի շրջանը։

Համայնքի INSEE կոդ՝ 01318։

## Տեղադրություն
Համայնքը տեղակայված է Փարիզից 410 կմ հարավ-արևելք, Լիոն քաղաքից 80 կմ արևելք, Բուրակ ան Բրես քաղաքից 50 կմ դեպի արևելք։

Համայնքի արևելքով հոսում է Ռոն գետը։ Համայնքի տարածքի մեծ մասը ծածկված է անտառներով։

## Կլիմա
Համայնքում կլիման կիսացամաքային է՝ տաք ամառներով ու խիստ ձմեռներով։ Անձրևներ հաճախակի չեն լինում՝ հիմնականում ամռանը։

## Բնակչություն
Համայնքի բնակչությունը 2010 թվականին կազմում էր 617 մարդ։

## Վարչակազմ

## Տնտեսություն
2010 թվականի տվյալներով՝ 383 աշխատունակ տարիքի մարդկանցից (15-64 տարեկան) 257-ը տնտեսապես ակտիվ էին, 126-ը՝ անգործունակ (Ակտիվության ցուցանիշը — 67,1%, 1999 թվականին եղել է՝ 58,1%)։ 257 աշխատունակ բնակիչներից 237-ը աշխատում էին (110 տղամարդ և 127 կին), գործազուրկ էին 20-ը (10 տղամարդ և 10 կին)։ 126 անգործունակ մարդկանցից 77-ը աշակերտներ կամ ուսանողներ են, 27-ը՝ թոշակառու, 22-ը անաշխատունակ էին այլ պատճառներով։

## Տեսարժան վայրեր
* Դորշ ամրոցի աշտարակ(12-րդ դար)։ Պատմական հուշարձան 1927 թվականից

## Պատկերասրահ

Պատկեր:Premier pont de Pyrimont (ou viaduc de Pyrimont).jpg|Առաջին կամուրջ Պիրիմոն
Պատկեր:Map commune FR insee code 01082.png|Համայնքի քարտեզ


## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* 
* 

Կատեգորիա:Ֆրանսիայի բնակավայրեր
Կատեգորիա:Ֆրանսիայի համայնքներ
Շազե սյուր Էն

**Շազե սյուր Էն** (), համայնք Ֆրանսիայում, Ռոն Ալպեր մարզի Էն գավառում։ Մտնում է Լենյո համայնքի կազմի մեջ։ Հանդիսանում է Բելլե շրջանի օկրուգը։

Համայնքի INSEE կոդ՝ *01099*։

## Տեղադրություն
Համայնքը տեղակայված է Փարիզից 400 կմ հարավ-արևելք, Լիոն քաղաքից 36 կմ հյուսիս, Բուրակ ան Բրես շրջանից 35 կմ դեպի հարավ-արևմուտք։

## Կլիմա
Համայնքում կլիման կիսացամաքային է՝ խիստ ամառ ու ձմեռ։ Անձրևները հաճախակի չեն լինում՝ հիմնականում ամռանը։

## Բնակչություն
Համայնքի բնակչությունը 2010 թվականին կազմում էր 1464 մարդ։

## Տնտեսություն
2010 թվականի տվյալներով 984 աշխատունակ տարիքի մարդկանցից (15-64 տարեկան) 737-ը տնտեսապես ակտիվ էին, 211-ը անգործունակ (Ակտիվության ցուցանիշը — 77,7%, 1999 թվականին եղել է՝ 72,4%)։ 737 աշխատունակ բնակիչներից 678-ը աշխատում էին (353 տղամարդ և 325 կին), անաշխատանք էին 59-ը (27 տղամարդ և 32 կին)։
211 անգործունակ մարդկանցից 82-ը աշակերտներ կամ ուսանողներ են, 73-ը թոշակառու, 56-ը անաշխատունակ էին այլ պատճառներով։

## Տեսարժան վայրեր
* Շոզե Սյուր Էն ամրոց (12-րդ դար)։ Պատմական հուշարձան 1987 թվական։

## Պատկերասրահ

Պատկեր:Château de Chazey-sur-Ain 02.JPG|Շոզե Սյուր Էն ամրոց
Պատկեր:Château de Chazey-sur-Ain 01.JPG|Շոզե Սյուր Էն ամրոց
Պատկեր:Pont supendu de Chazey (détruit).jpg|Կամուրջ Էն գետի վրա (կառուցվել է 20-րդ դարում)
Պատկեր:Map commune FR insee code 01099.png|Կոմունաի քարտեզ


## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Официальный сайт мэрии 
* 
* 

Կատեգորիա:Ֆրանսիայի բնակավայրեր
Կատեգորիա:Ֆրանսիայի համայնքներ
Գեորգի Շենգելայա

**Գեորգի Շենգելայա** (, ), վրացի դերասան և կինոռեժիսոր։ Վրացական ԽՍՀ ժողովրդական արտիստ (1985)։

## Կենսագրություն
Գեորգի Շենգելայան ծնվել է 1937 թվականի մայիսի 11-ին Մոսկվայում, ռեժիսոր Նիկոլայ Շենգելայայի ու Նատո Վաչնաձեի ընտանիքում։

1961 թվականին ավարտել է Ս. Գերասիմովի անվան կինեմատոգրաֆիայի համառուսաստանյան պետական համալսարանի ռեժիսորական ֆակուլտետը (Ալեքսանդր Դովժենկոյի ու Միխայիլ Ճիաուրելիի արվեստանոց), դիպլոմայինը պաշտպանել է 1963 թվականին։

1961 թվականից որպես ռեժիսոր աշխատել է «Վրացֆիլմ» կինոստուդիայում։ Ռեժիսորական արվեստանոց է վարում Թբիլիսիի Շոթա Ռուսթավելու անվան կինոյի ու թատրոնի ինստիտուտում։ 1986 թվականին դարձել է Բեռլինի կինոփառատոնի մրցանակակիր «Ռեժիսոր» անվանակարգում։ 1985 թվականին Գեորգի Շենգելայային շնորհվել է Վրացական ԽՍՀ ժողովրդական արտիստի կոչում։ 1991-1992 թվականներին եղել է Վրաստանի Պետխորհրդի անդամ։ 2001 թվականի մարտին Գեորգի Շենգելայան հիմնադրել է «Վազի վրացական կուսակցություն։ Ռուսաստանի հետ միասին» քաղաքական կազմակերպությունը, որի ղեկավարն է։

Գեորգի Շենգելայան ամուսնացած է եղել դերասանուհի Սոֆիկո Ճիաուրելիի (1937-2008) հետ։ Նրանք ունեցել են երկու որդի՝ Նիկոն, ով նկարիչ է, և Սանդրոն, ով դերասան է։

## Ֆիլմագրություն
### Ռեժիսոր
* 1962 - Ալավերդոբա (նովել «Երկու պատմվածք» կինոժողովածուում)
* 1965 - Մրցանակ (նովել «Անցյալի էջեր» կինոալմանախում)
* 1966 - Մացի Խվատիա
* 1969 - Փիրոսմանի
* 1973 - Վերա թաղամասի մեղեդիները
* 1971 - Արի խաղողի դաշտը
* 1980 - Սերը պետք է բոլորին
* 1985 - Երիտասարդ կոմպոզիտորի ճանապարհորդությունը
* 1987 - Խարեբա և Գոգի
* 1996 - Օրֆեյի մահը
* 1999 - Վրացական խաղող
* 2005 - Եվ գնում է գնացքը

### Սցենարիստ
* 1962 - Ալավերդոբա (նովել «Երկու պատմվածք» կինոժողովածուում)
* 1965 - Մրցանակ (նովել «Անցյալի էջեր» կինոալմանախում)
* 1966 - Մացի Խվատիա
* 1969 - Փիրոսմանի
* 1973 - Վերա թաղամասի մեղեդիները
* 1985 - Երիտասարդ կոմպոզիտորի ճանապարհորդությունը
* 1987 - Խարեբա և Գոգի
* 1996 - Օրֆեյի մահը
* 1999 - Վրացական խաղող
* 2005 - Եվ գնում է գնացքը

### Դերասան
* 1957 - Մեր բակը
* 1957 - Օթարի այրին - *Գեորգի, այրու որդին*
* 1960 - Ասք մի աղջկա մասին
* 1965 - Հիմա ժամանակներն ուրիշ են - *Գոգիա*
* 1976 - Արի խաղողի դաշտ

## Մրցանակներ
* 1974 - Չիկագոյի միջազգային կինոփառատոնի «Ոսկե Հյուգո» մրցանակ («Փիրոսմանի» ֆիլմի համար)
* 1986 - Բեռլինի 36-րդ կինոփառատոնում արժանացել է *Արծաթե արջ* մրցանակի լավագույն ռեժիսուրայի համար («Երիտասարդ կոմպոզիտորի ճանապարհորդությունը» ֆիլմի համար)

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Գեորգի Շենգելայան Internet Movie Database կայքում

Կատեգորիա:20-րդ դարի դերասաններ
Կատեգորիա:Դիդուբեի պանթեոնում թաղվածներ
Կատեգորիա:Խորհրդային սցենարիստներ
Կատեգորիա:Պատվո շքանշանի ասպետներ (Վրաստան)
Կատեգորիա:ՎԳԻԿ-ի շրջանավարտներ
Կատեգորիա:Վրացական ԽՍՀ ժողովրդական արտիստներ
Կատեգորիա:Վրացի դերասաններ
Կատեգորիա:Վրացի կինոռեժիսորներ
Մարկ Անտոկոլսկի

**Մարկ Մատվեևիչ Անտոկոլսկի** (, ), ռուս, քանդակագործ։

## Կենսագրություն
Ծնվել է հոկտեմբերի 21 (նոյեմբերի 2)–ին, Վիլնյուսում, հրեա պանդոկապանի ընտանիքում։ Սովորել է Պետերբուրգի Գեղարվեստի ակադեմիայում (1862-1868 թվականներ), Ն. Ս. Պիմենովի մոտ։ 1871 թվականից՝ Գեղարվեստի ակադեմիայի ակադեմիկոս։ Որպես ինքնակալության մերկացում է ընկալվում «Իվան Ահեղ» արձանը (1871 թվական)։

## Աշխատանքներ
Ռուսաստանի հեռատես բարեփոխիչի կերպարը Անտոկոլսկին մարմնավորել է «Պետրոս I» արձանում (1872 թվական)։ Կերտել է նաև «Տարեգիր Նեստորը» (1889 թվական), «Երմակ» (1891 թվական) արձանները։

## Սենտիմենտալության շեշտեր
Անտոկոլսկիի բարոյա-փիլիսոփայական թեմաներով մի շարք գործերում («Քրիստոսը ժողովրդի դատաստանի առջև», 1874 թվական, «Սպինոզա», 1882 թվական, «Սեֆիստոֆել», 1883 թվական) առկա են սենտիմենտալության որոշ շեշտեր։

Մահացել է հունիսի 26 (հուլիսի 9)–ին, Բադ-Հոմբուրգ-Ֆոր–դեր-Հյոեում (այժմ՝ ԳՖՀ)։

## Գրականություն
* Варшавский Л. Р. Антокольский Марк Матвеевич. М.-Л., 1944.
* Кривдина О.  А. Марк Матвеевич Антокольский. От России - для России. СПб.,  2008. 
* Кузнецова Э. В. М. М. «Антокольский. Жизнь и творчество». Москва, 1989.
* Марк Матвеевич Антокольский։ его жизнь, творения, письма и статьи / Под ред. В. В. Стасова. СПб.-М., 1905.
* Шалимова В.  П. Марк Матвеевич Антокольский. Л., 1970.
* Olga Litvak. Rome and Jerusalem։ The Figure of Jesus in the Creation of Mark Antokol’skii // The Art of Being Jewish in Modern Times. Eds. Barbara Kirshenblatt-Gimblett and Jonathan Karp. Philadelphia, University of Pennsylvania Press, 2007 (Jewish Culture and Contexts)

## Պատկերասրահ

Ivan IV by Antokolsky by shakko 01.jpg|«Իվան Ահեղ»
Antokolsky 0442.jpg|Անտոկոլսկիի տապանաքարը
Mark Antokolsky3.jpg|Մարկ Անտոկոլսկիի նկարը 1890-ական թվականներին
Mark Antokolsky2.jpg|Մարկ Անտոկոլսկի
Mark Antokolsky.jpg||Մարկ Անտոկոլսկի
Mark Antokolski in his studio.jpg|Մարկ Անտոկոլսկիի նկարը Փարիզի ստուդիայում
Mephisto by Mark Antokolski, marble (GTG, after 1883) by shakko 09.jpg|*«Մեֆիստոֆել»* (1883)
Nestor by M. Antokolsky (1890, GTG) 04 by shakko.jpg|*«Նեստոր-տարեգիր»* (1890)
Jesus by Mark Antokolski (1876, GTG) by shakko 04.jpg|*«Քրիստոս»*
Mark Antokolski (GTG, 1887) by shakko 04.jpg|*«Ոչ այս աշխարհից. (Քրիստոնեական տանջարան)»*
2008 Peter the Great Monument.jpg|
Antokolski Wilno.jpg|*Հուշատաղտակ [[Վիլնյուս]]ում*
MAntokolski IvanIV.JPG|*«[[Իվան IV Ահեղ]]»* (1871)
MAntokolski Death of Socrates.JPG|*«[[Սոկրատես]]ի մահտ»* (1875)
Antokolsky 0442.jpg|*Գերեզմանաքարի նկար*
MAntokolski Mermaid.JPG|*«Ջրահարս»* (1900)
MAntokolsky Angel.JPG|*«Հրեշտակ»*
S.S. Polyakov - bust by M.Antokolsky (1877, GTG) by shakko 02.jpg|Կիսանդրի


## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Антокольский Марк (Мордух) Матвеевич. Биография и творчество 
* М. М. Антокольский в Абрамцеве 
* Фото надгробия 
* Любовь Головина. Марк Антокольский: «Я сделал все, что мог». Журнал «Третьяковская галерея», #3 2013(40)

Կատեգորիա:Ռուս քանդակագործներ
Կատեգորիա:Հրեա քանդակագործներ
Կատեգորիա:20-րդ դարի քանդակագործներ
Բեյ Սիթի

**Բեյ Սիթի** (), քաղաք ԱՄՆ-ի հյուսիսարևելյան մասում, Միչիգան նահանգում։ Գտնվում է Հուրոն լճի ափին։ Համարվում է Բեյ Սիթի մետրոպոլիտենյան ստանդարտ տարածքների գլխավոր քաղաքը։ 2010 թ-ի տվյալներով քաղաքում բնակվում է 34 932 մարդ։ Քաղաքով հոսում է Սեգինո գետը։ Բեյ Սիթիում է ծնվել Մադոննան։

## Ժողովրդագրություն

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:1837 թվականին հիմնադրված բնակավայրեր
Կատեգորիա:Միչիգանի քաղաքներ
Համիլտոն (Օնտարիո)

**Համիլտոն** (), անգլալեզու քաղաք Կանադայի հարավարևելյան մասում, Օնտարիո նահանգում։ Բնակչությունը՝ 520 հազ. մարդ (2011 թ-ի տվյալներով), իսկ տարածքը՝ 1 138 կմ²։

## Քույր քաղաքներ


*  Ֆլինտ, ԱՄՆ (1957)
*  Շավինիգան, Կանադա (1958)
*  Մանգալոր, Հնդկաստան (1968)
*  Ֆուկույամա, Ճապոնիա (1976)
*  Ռակալմուտո, Իտալիա (1986)
*  Մաանշան, Չինաստան (1987)
*  Սարասոտա, ԱՄՆ (1991)
*  Մոնտերեյ, Մեքսիկա (1993).


**Համագործակցություն**

*  Պորտու Ալեգրի, Բրազիլիա

## Պատկերասրահ

file:HamiltonOntarioSkylineB.JPG
file:BayStreetFederalBuilding.JPG
file:Dundas Town hall film set.jpg


## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:1846 թվականին հիմնադրված բնակավայրեր
Կատեգորիա:Կանադայի քաղաքներ
Շապկինա (գետ)

**Շապկինա** (), գետ Ռուսաստանում, հոսում է Կոմի Հանրապետությունով։ Գետի երկարությունը կազմում է 499 կմ։

## Ջրագրության տվյալներ
Ռուսաստանի ջրային գրանցամատյանի տեղեկությունների համաձայն՝ գետը պատկանում է Դվինսկո Պեչարսկի ավազանային շրջանին, գետի ջրատնտեսային տեղամասը՝ Պեչորա, գետի ենթաավազանը՝ Պեչորա գետի ավազաների վտակները մինչև թափվելը Ուսա, գետի գետային ավազանը՝ Պեչորա։

Ըստ աշխարհագրական տեղեկատվական համակարգի՝ ջրային բաժնի տարածքում Ռուսաստանի Դաշնության պատրաստած դաշնային գործակալության ջրային ռեսուրսների՝

* Ջրային օբյեկտի կոդը հանրային գրանցմամբ — 03050300212103000081854
* Կոդը ըստ հիդրոլոգիական հետազոտության (ՌԴ) — 103008185
* Ավազանի կոդը — 03.05.03.002
* Ծավալի համարը ըստ ՌԴ-ի — 03
* Թողարկումը ըստ ՌԴ-ի — 0

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Դվինսկո Պեչարսկի ավազանային շրջանի գետեր
Կատեգորիա:Կոմի Հանրապետության գետեր
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գետեր
Սերը պետք է բոլորին

**Սերը պետք է բոլորին** (), 1980 թվականին «Վրացֆիլմ» կինոստուդիայում նկարահանված գեղարվեստական ֆիլմ, քնարական երաժշտական կատակերգություն։ Ռեժիսորներ Միխեիլ Ճիաուրելիի ու Գեորգի Շենգելայայի համատեղ աշխատանքն է։ Ֆիլմի սցենարը գրել է Միխեիլ Ճիաուրելին Լեյլա Բերոշվիլիի հետ համատեղ։ Ֆիլմի երաժշտությունը գրել է Իոսիֆ Բարդանաշվիլին։

## Սյուժե
Այս քնարական կատակերգությունը պատմում է Վրաստանի գյուղերից մեկում տեղի ունեցած մի դեպք և ցույց տալիս երկրի հասարակ ու բարեհոգի մարդկանց կյանքը։

Ֆիլմի գլխավոր հերոսուհին՝ Մաղվալան, ավարտել է կարի տեխնիկումը։ Նա վերադառնում է հայրենի գյուղ, որպեսզի հնարավորինս փոխի նրա առօրյան։
Մաղվալան կարծում է, որ նույնիսկ հեռավոր գյուղի բնակիչները պիտի հագնվեն ժամանակակից նորաձևությանը համապատասխան։ Իր խանդավառ բնավորության շնորհիվ Մաղվալային հաջողվում է հասնել նրան, որ բարձրալեռնային գյուղում կառուցում են նորաձևության սրահ ու հագուստի արհեստանոց։ Այս իրադարձությունն աշխուժացնում է գյուղի՝ մինչ այդ միօրինակ կյանքը։ Վարորդ Դավիթ Բուրնուտը սիրահարվում է Մաղվալային, սակայն իր մեջ համարձակություն չգտնելով խոստովանելու աղջկան իր զգացմունքների մասին, դառնում է ինքնամփոփ ու մելամաղձոտ։ Դավթի ընկերները փորձում են փախցնել աղջկան, սակայն դա նրանց չի հաջողվում։ Դրանից հետո Դավիթը որոշում է որպես հովիվ մեկնել սարը, սակայն Մաղվալան կարողանում է հետ կանգնեցնել նրան այդ մտքից և խոստովանում է, որ սիրում է նրան։

## Դերերում
* Դարեջան Խաչիձե – *Մաղվալա*
* Գիվի Բերիքաշվիլի – *կոլխոզի նախագահ'
* Վախթանգ Պանչուլիձե – *Դավիթ Բուրնուտ*
* [[Կախի Կավսաձե]] – *Կոլա*
* Բերտա Խապավա – *Անիկո*
* Լաուրա Ռեխվիաշվիլի – *Բաբուլա*
* Ամիրան Կադեյշվիլի – *Խիրխալա*
* Ցիալա Գուրգենիձե – *Քեթո*
* Յուրի Վասաձե – *Միխակո*
* Ամիրան Ամիրանաշվիլի – *Բացրո*
* Խաթունա Սոնգուլաշվիլի – *Մամլուցա*
* Իրինա Իրեմաշվիլի – *Կուդչրելա*
* Գոգի Պիրիաշվիլի – *Սիկա*
* Ջիմի Լոմիձե – *գյուղացի''

## Նկարահանող անձնակազմ
* Սցենարի հեղինակներ՝
** Լեյլա Բերոշվիլի
** Միխեիլ Ճիաուրելի
* Բեմադրող ռեժիսորներ՝
** Միխեիլ Ճիաուրելի
** Գեորգի Շենգելայա
* Բեմադրող օպերատորներ՝
** Ջիմշեր Քրիստեսաշվիլի
** Նիկոլոս Սուխիշվիլի
* Բեմադրող նկարիչ՝ Գեորգի Միքելաձե
* Կոմպոզիտոր՝ Իոսիֆ Բարդանաշվիլի
* Հնչյունային ռեժիսոր՝ Գուրամ Շուբլաձե

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* «Սերը պետք է բոլորին»  ֆիլմը russiancinema.ru կայքում 
* «Սերը պետք է բոլորին»  ֆիլմը Наше кино կայքում 
* «Սերը պետք է բոլորին»  Медиатека կայքում 
* «Սերը պետք է բոլորին» ֆիլմը Internet Movie Database կայքում

Կատեգորիա:1980 ֆիլմեր
Կատեգորիա:«Վրացֆիլմ» ստուդիայի ֆիլմեր
Կատեգորիա:Գեորգի Շենգելայայի ֆիլմեր
Կատեգորիա:Խորհրդային մելոդրամա ֆիլմեր
Կատեգորիա:Խորհրդային ֆիլմեր
Կատեգորիա:Վրացական ֆիլմեր
Կատեգորիա:Վրացերեն ֆիլմեր
Օքսիթթուներ

**Օքսիթթուներ**, օքսիկարբոնաթթուներ, օրգանական միացություններ, որոնք մոլեկուլում պարունակում են մեկ կամ մի քանի կարբօքսիլ (–COOH) և հիդրօքսիլ (–ОН) խմբեր, օրինակ, օքսիքացախաթթու (գլիկոնաթթու) НОСН2 COOH, α-օքսիպրոպիոնաթթու (կարնաթթու) CH3CH(OH)COOH և այլն։ 
300px|մինի|աջից|Գլիկոլիկաթթու - դասի ամենապարզ ներկայացուցիչը
## Տեսակներ
Օքսիթթուները տարբերում են ըստ –СООН խմբերի թվի՝ հիմնայնության և –ОН խմբերի ընդհանուր թվի՝ ատոմայնության։ Կախված նշված խմբերի փոխադարձ տեղադրությունից՝ տարբերում են α-, β-, γ-, δ– օքսիթթուներ։ Խիստ ռեակցիոնունակ միացություններ են։ Տաքացնելիս հեշտությամբ անջատում են ջուր, առաջացնելու] α-օքսիթթուներից՝ լակաիդնեբ, γ և δ–օքսիթթուներից՝ լակտոններ և այլն։

## Ստացում
Օքսիթթուները ստացվում էն գլիկոլների օքսիդացմամբ, օքսինիտրիլների օճառացմամբ և այլ եղանակներով։ Օքսիթթուները և նրանց ածանցյալները պարունակվում են բուսական և կենդանական օրգանիզմներում (կաթնաթթու, կիտրոնաթթու, գինեթթուներ և այլն)։ Կարևոր են օքսիթթու-օքսիբենզոյաթթվի (սալիցիլաթթվի) ածանցյալները, որոնք օգտագործվում են որպես դեղորայքներ և ազոներկերի արտադրությունում։

Կատեգորիա:Օքսիդաթթուներ
Սեն (Էն)

**Սեն** (), համայնք Ֆրանսիայում, գտնվում է Ռոն Ալպեր մարզի Էն գավառում։ Մտնում է Իզերնոր համայնքի կազմի մեջ։ Հանդիսանում է Նանտյույա շրջանի օկրուգը։

Համայնքի INSEE կոդ՝ *01067*։

## Տեղադրություն
Համայնքը տեղակայված է Փարիզից 390 կմ հարավ-արևելք, Լիոն քաղաքից 65 կմ հյուսիս, Բուրակ ան Բրես շրջանից 23 կմ դեպի հարավ-արևմուտք։

## Կլիմա
Համայնքում կլիման կիսացամաքային է՝ խիստ ամառ ու ձմեռ։ Անձրևները հաճախակի չեն լինում՝ հիմնականում ամռանը։

## Բնակչություն
Համայնքի բնակչությունը 2010 թվականին կազմում էր 265 մարդ։

## Վարչակազմ

## Տնտեսություն
2010 թվականի տվյալներով 170 աշխատունակ տարիքի մարդկանցից (15-64 տարեկան) 129-ը տնտեսապես ակտիվ էին, 41-ը անգործունակ (ակտիվության ցուցանիշը՝ 75,9%, 1999 թվականին եղել է՝ 78,3%)։ 129 աշխատունակ բնակիչներից 129-ը աշխատում էին (66 տղամարդ և 63 կին), անաշխատանք ոչ մեկ չէր մնացե։
41 անգործունակ մարդկանցից 14-ը աշակերտներ կամ ուսանողներ են, 10-ը թոշակառու, 17-ը անաշխատունակ էին այլ պատճառներով։

## Տեսարժան վայրեր
* Սուրբ Լավրետի եկեղեցի (12-րդ դար)։ Պատմական հուշարձան 1943 թվական։

## Պատկերասրահ

Պատկեր:Ceignes vue general.jpg|Սեն
Պատկեր:Ceignes Etables.jpg|Էտաբլ գյուղ
Պատկեր:Ceignes eglise.JPG|Սուրբ Լեվրենտիա եկեղեցի
Պատկեր:Map commune FR insee code 01067.png|Կոմունաի քարտեզ


## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* 
* 

Կատեգորիա:Ֆրանսիայի բնակավայրեր
Կատեգորիա:Ֆրանսիայի համայնքներ
Սունդսվալ ՖԱ

**Սունդսվալ**, շվեդական ֆուտբոլային ակումբ Սունդսվալ քաղաքում։ Ակումբը հիմնադրվել է 1903 թվականի օգոստոսի 23-ին։ Թիմը իր տնային հանդիպումները անցկացնում է «Նոռպորտեն Արենա» մարզադաշտում, որը կարող ընդունել 8500 հանդիսականի։ Ակումբը սկսել է հանդես գալ Շվեդիայի առաջնությունում 1965 թվականից և անցկացրել է 14 մրցաշրջան։ Թիմի լավագույն արդյունքը Շվեդիայի առաջնությունում եղել է 1988 թվականին, երբ թիմը գրավել է 5-րդ տեղը։

## Ձեռքբերումներ
* Սուպերետան-ի փոխչեմպիոն - 2011

## Հայտնի խաղացողներ
* Հանես Սիգորդսուն
* Դևիդ Մակրիրի
* Թոմաս Բրոլին
* Պեր Նիլսոն

## Հայտնի մարզիչներ
* Ջիմի Միդոուս
* Ստիգ Սունդկվիստ

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Պաշտոնական կայքը

Կատեգորիա:Շվեդական ֆուտբոլային ակումբներ
Օրբելի-Գինեցինսկու երևույթ

**Օրբելի-Գինեցինսկու երևույթ** կամ **Օրբելի-Գինեցինսկու ֆենոմեն**, կմախքային մկանի հոգնածության վերացումը նրա սիմպաթիկ նյարդաթելը գրգռելիս։

## Ֆունկցիաներ և ազդեցություններ
Այս երևույթը հիմնված է սիմպաթիկ նյարդային համակարգի հարմարողական–սնուցողական ֆունկցիայի վրա։ Նկարագրել են Լևոն Օրբելին և Ա․ Գինեցինսկին 1923 թվականին։ Լ. Օրբելին գտնում էր, որ սիմպաթիկ նյարդավորումը կմախքային մկանների վրա կարող է ունենալ այնպիսի ազդեցություն, ինչպիսին ունի ներքին օրգանների հարթ մկանների և սրտամկանի վրա։ Նշված ազդեցության մեջ առանձնացվում է հարմարվողական ազդեցությունը և սիմպաթիկ նյարդերի սնուցողական ֆունկցիան։

Վերջինս առնչվում է հյուսվածքի ֆիզիկաքիմիական վիճակի և նրա նյութափոխանակության դինամիկ փոփոխությունների հետ։ Սիմպաթիկ նյարդը գրգռելիս անուղղակի դրդումից հյուծված կմախքային մկանի ֆունկցիան նորմալանում է, բարձրանում է դրդունակությունն ու կծկողունակությունը, մեծանում մկանի կծկումների ուժը։ Պարզվել է, որ Օրբելի-Գինեցինսկու երևույթի հիմքում ընկած է հումորալ կարգավորման մեխանիզմը՝ կապված սիմպաթիկ նյարդերի դրդման հետևանքով կատեխոլամինների արտազատման հետ։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Սիմպաթիկ նյարդային համակարգ
Շանեն

**Շանեն** (), համայնք Ֆրանսիայում, Ռոն Ալպեր մարզի Էն գավառում։ Մտնում է Սեն Տրիվյո սյուր Մուանյան համայնքի կազմի մեջ։ Հանդիսանում է Բուրկ ան Բրես շրջանի օկրուգը։

Համայնքի INSEE կոդ՝ *01083*։

## Տեղադրություն
Համայնքը տեղակայված է Փարիզից 360 կմ հարավ-արևելք, Լիոն քաղաքից 38 կմ հյուսիս, Բուրակ ան Բրես շրջանից 32 կմ դեպի հարավ-արևմուտք։

## Կլիմա
Համայնքում կլիման կիսացամաքային է՝ խիստ ամառ ու ձմեռ։ Անձրևները հաճախակի չեն լինում՝ հիմնականում ամռանը։

## Բնակչություն
Համայնքի բնակչությունը 2010 թվականին կազմում էր 820 մարդ։

## Վարչակազմ

## Տնտեսություն
2010 թվականի տվյալներով 527 աշխատունակ տարիքի մարդկանցից (15-64 տարեկան) 434-ը տնտեսապես ակտիվ էին, 93-ը անգործունակ (Ակտիվության ցուցանիշը — 82,4%, 1999 թվականին եղել է՝ 71,7%)։ 434 աշխատունակ բնակիչներից 409-ը աշխատում էին (225 տղամարդ և 184 կին), անաշխատանք էին 25-ը (10 տղամարդ և 15 կին)։
93 անգործունակ մարդկանցից 39-ը աշակերտներ կամ ուսանողներ են, 31-ը թոշակառու, 23-ը անաշխատունակ էին այլ պատճառներով։

## Պատկերասրահ

Պատկեր:Église Notre-Dame-en-Dombes de Chaneins.JPG|Նորտ Դամ եկեղեցի
Պատկեր:Fontaine à eau à Chaneins - 2.JPG|Ջրի պոմպ
Պատկեր:Map commune FR insee code 01083.png|Համայնքի քարտեզ


## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* 
* 

Կատեգորիա:Ֆրանսիայի բնակավայրեր
Կատեգորիա:Ֆրանսիայի համայնքներ
Գրետա (ֆիլմ)

**Գրետա** (), դրամատիկական ֆիլմ, նկարահանված 2008 թվականին, ֆիլմի գլխավոր դերակատար և պրոդյուսեր՝ Հիլարի Դաֆ։

## Սյուժե
Մայրն իր տասնութ տարեկան աղջկան՝ Գրետային (Մարգարիտա) ամառային արձակուրդներին ուղարկում է տատիկի և պապիկի տուն՝ ԱՄՆ, Նյու Ջերսի։

Գրետան մի գեղեցիկ աղջիկ էր, բարդ բնավորությամբ։ Նա լի էր սարկազմով ու սրամտություններով, որն արտահայտվում էր իր հուզական անհանգստությամբ։ Նրա մայրը՝ Կարենը իր ամբողջ սերն ու ջերմությունը նվիրում էր իր ամուսնությանը։

Գրետան պատմում էր իր տատիկին ու պապիկին, որ մայրը ցանկանում է սպանել իրեն մինչ ամռան ավարտվելը, կրակելով շրթունքներին մոտ։ Նա ոչինչ չի հիշում իր մանկությունից, իսկ մայրը նրան ցույց չի տվել ոչ մի լուսանկար։

Իր կամիր նոթատետրում, նա գրում էր ինքնասպանության մեթոդներ, որը միշտ իր ձեռքում էր, որպեսզի պահը բաց չթողներ և գրեր To Do List, թե ինչ պետք է անել մինչև ճակատագրական տասնութերորդ տարին՝ կորցնել կուսությունը, ծեծել ամուսնու հետ և այլն։

## Գլխավոր դերերում
* Հիլարի Դաֆ  - *Գրետա*
* Էլեն Բյորստին - *Կատերին*
* Մայքլ Մյորֆի - *Ժոզեֆ*
* Էվան Րոս - *Ջուլի*
* Օրեն Սկուրգ - *Սթիվ*
* Քելի Սալլիվան - *Թրեյսի*

## Սաունթրեք
Հիլարի Դաֆը որոշել է Հնդկական երաժշտական ժանրը։

* Edith Frost - Wonder wonder
* Frankie Avalon - Voyage to the bottom of the sea
* Kristin Hersh - Trouble
* Brett Dennen - She’s mine
* Acid House Kings - This and that
* The Duke Spirit - Wooden Heart
* Clare Bowditch&The Feeding Set - When I was five
* Oh No! Oh My! - Walk in the park
* Sybris - Breathe like you’re dancing
* Starsailor - Tie Up My Hands

Ֆիլմում կարոզ եք նաև լսել՝
* Pink Deville
* Riviera romantique
* Spy guy
* Maraschino moon.

## Ֆրազներ
* I’m Greta, which is just a thinly disguised anagram for «GREAT.»
* She’s a trip. But she’s no vacation.
* The fact is…I՝m gonna kill myself before I turn 18.
* Can’t you see that I’m trying to say I’m sorry??
* What’s the worst that’s gonna happen, Grams? I die?
* No, the worst thing that can happen is that you take somebody with you when you die.
* - You have his eyes.
: - Yeah?
: - And his brains.
: - Well, I’ll try to keep mine inside my skull.

## Տես նաև
* Գրետա - կանացի անուն.
* Գրետա - род бабочек.

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Официальный сайт фильма
* 

Կատեգորիա:2000-ականների ամերիկյան ֆիլմեր
Կատեգորիա:2000-ականների անգլերեն ֆիլմեր
Կատեգորիա:2008 ֆիլմեր
Կատեգորիա:2009 դրամա ֆիլմեր
Կատեգորիա:Ամերիկյան անկախ ֆիլմեր
Կատեգորիա:Ամերիկյան դրամա ֆիլմեր
Կատեգորիա:Նյու Ջերսիում նկարահանված ֆիլմեր
Կատեգորիա:Ֆիլմեր ինքնասպանության մասին
Կատեգորիա:Ֆիլմեր, որոնց գործողությունները տեղի են ունենում Նյու Ջերսիում
Կատեգորիա:Ֆիլմեր մայր-դուստր հարաբերությունների մասին
Կատեգորիա:2009 ֆիլմեր
Տրիտիում

**Տրիտիում** (, նշանակումը՝ 3H կամ T), ջրածնի ռադիոակտիվ իզոտոպ, զանգվածի թիվը՝ 3: 1934 թվականին հայտնագործել են Է․ Ռեզերֆորդը, Մ․ Լ․ Օլիֆանտը և Պ․ Հարտեկը։ Տրիտիումը p-ակտիվ է։ Տրիտիումի միջուկը տրիտոնն է։ Բնության մեջ տրիտիումի աննշան քանակություն գոյանում է ազոտի ատոմների վրա տիեզերական ճառագայթման նեյտրոնների ազդեցությամբ, ինչպես նաև նույն ճառագայթման առաջացրած միջուկային ճեղքումների ժամանակ։ Ստացված տրիտիումի և օդի թթվածնի միացումից առաջացած «գերծանր ջուրը» անձրևի հետ իջնում է երկրի վրա։ Արհեստականորեն տրիտիումը ստացվում է միջուկային ռեակտորում՝ լիթիումային թիրախի նեյտրոնաճառագայթման ժամանակ կամ ցիկլոտրոնում՝ դեյտերիումի կամ բերիլիումի թիրախները դեյտրոնների փնջով ռմբակոծելիս։ Տրիտիումը կիրառվում է ջերմամիջուկային սինթեզի ռեակցիաներում՝ որպես կարևորագույն բաղադրիչ, ջերմամիջուկային ռումբերում՝ որպես վառելիք, ինչպես նաև քիմիական, կենսաբանական և ջրաբանական հետազոտություններում։

Կատեգորիա:Ջրածնի իզոտոպներ
Սենտ Էտիեն սյուր Շալարոն

**Սենտ Էտիեն սյուր Շալարոն** (), համայնք Ֆրանսիայում, գտնվում է Ռոն Ալպեր մարզի Էն գավառում։ Մտնում է Տուասսե համայնքի կազմի մեջ։ Հանդիսանում է Բուրակ ան Բրես շրջանի օկրուգը։

Համայնքի INSEE կոդ՝ *01351*։

## Տեղադրություն
մինի|ձախից
Համայնքը տեղակայված է Փարիզից 360 կմ հարավ-արևելք, Լիոն քաղաքից 45 կմ հյուսիս, Բուրակ ան Բրես շրջանից 30 կմ դեպի հարավ-արևմուտք։

## Կլիմա
Համայնքում կլիման կիսացամաքային է՝ խիստ ամառ ու ձմեռ։ Անձրևները հաճախակի չեն լինում՝ հիմնականում ամռանը։

## Բնակչություն
Համայնքի բնակչությունը 2010 թվականին կազմում էր 1468 մարդ։

## Վարչակազմ

## Տնտեսություն
2010 թվականի տվյալներով 914 աշխատունակ տարիքի մարդկանցից (15-64 տարեկան) 706-ը տնտեսապես ակտիվ էին, 208-ը անգործունակ (Ակտիվության ցուցանիշը — 77,2%, 1999 թվականին եղել է՝ 71,6%)։ 706 աշխատունակ բնակիչներից 645-ը աշխատում էին (353 տղամարդ և 292 կին), անաշխատանք էին 61-ը (35 տղամարդ և 26 կին)։
208 անգործունակ մարդկանցից 79-ը աշակերտներ կամ ուսանողներ են, 62-ը թոշակառու, 67-ը անաշխատունակ էին այլ պատճառներով։

## Տեսարժան վայրեր
* Բամոնի ամրոց (1865 թվական)։ Պատմական հուշարձան 2006 թվական։

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* 
* 

Կատեգորիա:Ֆրանսիայի բնակավայրեր
Կատեգորիա:Ֆրանսիայի համայնքներ
Անվանակարգում (քիմիա)

**Անվանակարգում**, **նոմենկլատուրա**, քիմիական տարրերի և միացությունների անվանումների համակարգ, որը, ինչպես գրավոր, այնպես էլ բանավոր խոսքում ապահովում է նյութի բաղադրությունը ցույց տվող միանիշ անվանումը։

Քիմիայի զարգացման սկզբնական շրջանում նոր հայտնաբերված նյութերին տրվում էին պատահական անուններ, որոնք առաջանում էին նյութի բնորոշ հատկության, օգտագործման կամ ստացման եղանակի, աղբյուրի, արտահանող երկրի կամ հայտնաբերող գիտնականի անուններից (ֆոսֆոր, կերակրի աղ, պիրոգալոլ, միզանյութ, չիլիական բորակ, բերթոլեի աղ և այլն)։ Նրանցից շատերը պահպանվել և օգտագործվում են (ավելի հաճախ՝ տեխնիկայում) մինչե այժմ։

Պատահական անուններ են տրվում նաև դեռևս անհայտ կառուցվածք ունեցող նյութերին։ Քիմիայի զարգացման շնորհիվ հայտնաբերվող բազմաթիվ նյութեր անվանելու համար անհրաժեշտ դարձավ (18-րդ դար) ստեղծել գիտական անվանակարգում։ Առաջին գիտական անվանակարգը մշակեցին Գ. Մորվոե, Ա. Լավուազիեն, Կ. Բերթոլեն և Ա. Ֆուրկրուան (1787 թվական)։ Ավելի ուշ անվանակարգը դարձավ միջազգային քիմիական ընկերության պարբերական քննարկման առարկա։

Միջազգային քիմիայի կոնգրեսը (ժնև, 1892 թվական) հաստատեց անվանակարգը, որը հայտնի է ժնևյան անվանակարգ անունով։ Մաքուր և կիրառական քիմիայի միջազգային միությունը (IUPAC) բազմիցս քննարկել և քննարկում է գիտական անվանակարգման խնդիրները և մշակում քիմիական նյութերի անվանակոչման սկզբունքներ (Լյեժ՝ 1930 թվական, Հռոմ՝ 1938 թվական, Լոնդոն՝ 1947 թվական, Ամստերդամ՝ 1949 թվական, Մյունխեն՝ 1959 թվական և այլն)։

ժամանակակից հայերեն քիմիան գրականության մեջ օգտագործվում են հին հայկական, պատահական և միջազգային ճանաչում գտած որոշումների հիման վրա ստեղծված անվանումներ, ինչպես նաև ռուսերենից և այլ լեզուներից փոխառնված անվանումների ձևեր։ 

Կատեգորիա:Քիմիա
Գաբրնցու Կաժ

**Գաբրնցու Կաժ** , ամառանոց (արոտատեղի) պատմական Տայք աշխարհում, Խոտրջրի շրջանում, Խոտրջրի Գաբրունց թաղամասի մոտակայքում։ Այստեղ կար մի մատուռ։ Հայերից զրկվել է առաջին համաշխարհային պատերազմի տարիներին։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Արևմտյան Հայաստանի բնակավայրեր