Վասիլ Վիտկա

**Վասիլ Վիտկա** (, իսկական անունը՝ *Կրիսկո Տիմոֆեյ Վասիլևիչ*, , ), բելառուս գրող, դրամատուրգ, քննադատ, թարգմանիչ, բելառուսական մանկական գրականության դասական։ Բելառուսի ԽՍՀ մշակույթի վաստակավոր գործիչ (1970)։ Բելառուսի ԽՍՀ պետական մրցանակի դափնեկիր (1972)։ ԽՍՀՄ գրողների միության անդամ (1943)։

## Կենսագրություն
Վասիլ Վիտկան ծնվել է 1911 թվականին Մինսկի մարզի Եվլիչի գյուղում։ 1928 թվականին ավարտել է Սլուցկի պրոֆտեխուսումնարանն ու աշխատանքի է անցել Բոբրույսկ փայտամշակման գործարանում (1929-1930), «Камуніст» թերթի խմբագրությունում (Բոբրույսկ, 1930-1933), «Ударнік» (Ժլոբին, 1933-1935), «Чырвоная змена» (1935-1937), «Літаратура і мастацтва» («Գրականություն և արվեստ» շաբաթաթերթ, 1937-1938) և «Полымя рэвалюцыі» ամսագրում («Հեղափոխության կրակ», 1938-1939)։

Արևմտյան Բելառուսիայի մոտ Կրամիր բանակի շարքերում մասնակցել է ազատագրական պայքարին։ Մինչև Հայրենական մեծ պատերազմի սկսվելն եղել է Բելառուսիայի ԽՍՀ գրողների միության Բելաստոկի մարզային բաժանմունքի քարտուղար։ Հայրենական պատերազմի սկզբում աշխատել է «Савецкая Беларусь» թերթի խմբագրությունում, 1942 թվականից՝ օկուպացված տարածքներում զանգվածային լրատվամիջոցների քարոզչության բաժնի խմբագիր։ Համագործակցել է «Партызанская дубінка» և «Раздавім фашысцкую гадзіну» երգիծական ամսագրերի հետ։ «Беларусь» ամսագրի հիմնադրումից ի վեր (1944, հունվար) զբաղեցրել է պատասխանատու քատուղարի պաշտոնը։ 1947 թվականից ԽՄԿԿ անդամ։

1951 թվականին եղել է «Літаратура і мастацтва» («Գրականություն և արվեստ») շաբաթաթերթի խմբագիր, 1951-1957 թվականներին՝ գլխավոր խմբագիր։ 1957-1974 թվականներին եղել է «Вясёлка» մանկական գրական-գեղարվեստական ամսագրի գլխավոր խմբագիր, 1974-1987 թվականներին՝ «Բելառուսֆիլմ» կինոստուդիայի խմբագրական խորհրդի անդամ։

## Պարգևներ, մրցանակներ
* Հոկտեմբերյան հեղափոխության շքանշան 
* Աշխատանքային կարմիր դրոշի շքանշան 
* «Պատվո նշան» շքանշան 
* Ֆրանցիսկ Սկորինայի անվան մեդալ (1991)
* Բելառուսի ԽՍՀ մշակույթի վաստակավոր գործիչ (1970)
* Բելառուսի ԽՍՀ պետական մրցանակի դափնեկիր (1972) 
* Անդերսենի անվան միջազգային պատվո դիպլոմ և ընդգրկում պատվո ցուցակում (1978)

## Հիշատակ
* 2009 թվականին «Вясёлка» մանկական ամսագիր խմբագրական խորհուրդը սահմանել է Վասիլ Վիտկայի անվան գրական մրցանակ։

մինի|Վասիլ Վիտկայի անվան մանկական գրադարան, Մինսկ, Բելառուս

## Ընտանիք
* Դուստր՝ Նատալիա Գավրիլովեց Տիմոֆեևնա, խմբագիր
* Թոռնուհի՝ Յուլյա Չեռնավսկայա, մշակութաբան, գրականագետ
* Թոռնուհի՝ Մարիա Առալովա, պրակտիկ հոգեբան
## Մատենագիտություն


### Բանաստեղծությունների ժողովածուներ
*  («Կոփում») (1943)
*  («Կեսօր») (1946)
*  («Հավատարմություն») (1953)
*  («Վարդ և սվին») (1958)
*  («Ստուգում») (1961)
*  («Բանաստեղծություններ») (1968)
*  («Բելառուսական օրորոցային») (1971)
*  («Հրաժեշտ ամռանը») (1972)
*  («Լույսի գագաթ») (1977)
*  («Слутчина») (1981)
*  («Երրորդ աքլորը») (1988)

### Երգիծական ժողովածու
*  («Տան համար, ալբոմի համար մի քիչ էլ դարի համար») (1983)

### Մանկական բանաստեղծություններ
*  («Բելկինի վիշտը») (1948)
*  («Արագիլի ամառը») (1958)
*  («Հեքիաթ Զուբր թագավորի մասին») (1960)
*  («Սրնգահարը») (1964)
*  («Վասյա Վելյոլկինի այբուբենը») (1965)
*  («Հեքիաթներ») (1968)
*  («Գունավորման քրեսոմատիա») (1971)
*  («Ով է օգնում արևին») (1975)
*  («Հեքիաթներ») (1976)
*  («Ладушки-ладки») (1977)
*  («Մենք մետրո ենք կառուցում») (1979)
*  («Մինսկյան բալադներ») (1982)
*  («Հեքիաթներ և գույներ») (1984)
*  («Հյուրեր») (1984)
*  («Հանելուկ հացահատիկի մասին») (1984)
*  («Երեխաների հատընտիր ժողովածու») (1986)
*  («Բարեկամության տոն») (1987)

### Մանկական արձակ գրքեր
*  («Ջրասուզակ նապաստակը») (1962)

### Օրագրեր, էսսեներ, պատմվածքներ
*  («Երեխաները և մենք») (1977)

### Ակնարկներ
*  («Դասեր») (1982)
*  («Հոգու այբուբեն») (1988)

### Ընթերցանության քրեստոմատիա
*  («Մայրենի խոսք 1-ին, 2-րդ, 3-րդ դասարանների համար») (1969, 1970, 1988)

### Պիեսներ
*  («Ապագայի շող» (1948)
*  («Բանաստեղծի երջանկություն» (1951)

### Հատընտիր
*  («Ընտրանի 2 հատորով» (1973)

### Թարգմանություններ ռուսերենից
Բելառուսերեն է թարգմանել ռուսերենից, ուկրաիներենից, լատիշերենից, բուլղարերենից և լեհերենից։

* «Хорошо!» () Վլադիմիր Մայակովսկի (1940, Գ. Լինկովի հետ համատեղ)
* «Господа Головлёвы» () Միխայիլ Սալտիկով-Շչեդրին (1956)
* «Голубые журавли» () Վասիլի Սուխոմլինսկի (1971)

### Ռուսերեն հրատարակություններ
* Витка, В. Белкино горе : Сказки в стихах / В. Василь; пер. с бел.; Художники Н. Мунц, А. Келейникова. — Москва : Детгиз, 1958. — 64 с.
* Витка, В. Три сказки / В. Василь; Авториз. пер. с бел. А. Шарапова, Н. Кислика; Художник В. Тихонович. — Москва : Госиздат, 1962. — 75 с.
* Витка, В. Свирель : Стихи / В. Василь; Пер. с бел.; Художник Б. Жуков. — Ташкент : Ёш гвардия, 1966.
* Витка, В. Дударик : Игры, шутки, сказки, прибаутки / В. Василь; Пер. с бел. А. Шарапова; Художники Е. Лось, Г. Якубеня. — Минск : Беларусь, 1966. — 47 с.
* Витка, В. Дударик : Стихи / В. Василь; Пер. с бел. А. Жуковского; Художники Е. Лось, Г. Якубеня. — Вильнюс : Вага, 1972. — 48 с.
* Витка, В. Стихи для детей : Чытанка-рисованка / В. Василь; Пер. с бел. М. Веэтами; Художник А. Луцевич. — Таллинн : Ээсти раамат, 1980.
* Витка, В. Трудная дружба : Рассказы / В. Василь; Пер. с бел. — Фрунзе : Мектеп, 1984.
* Витка, В. Полдень : Стихи / В. Василь; Пер. с бел. И. В. Виеру; Художник И. Л. Либерман. — Кишинев : Литература артистикэ, 1984.
* Витка, В. Воробей в гостях / В. Василь; Пер. с бел. П. Стефановича; Художник В. Савич. — Минск : Юнацтва, 1985. — 8 с.
* Витка, В. Бабушкины гости : Стихи / В. Василь; пер. с бел. И. Токмаковой; Художник В. Дувидов. — Москва : Детская литература, 1987. — 14 с.
* Витка, В. Роза и штык : Лирика / В. Василь; Пер. с бел. — Минск : Мастацкая літаратура, 1992. — 173 с.



## Գրականություն
* Лынькоў, М. Шукальнiк запаветнага слова / М. Лынькоў. - «Маладосць». - 1961. - № 5.

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Բելառուս գրողներ
Կատեգորիա:ԽՍՀՄ գրողների միության անդամներ
Կատեգորիա:20-րդ դարի բանաստեղծներ
Կատեգորիա:Խորհրդային գրողներ
Կատեգորիա:Խորհրդային բանաստեղծներ
Կատեգորիա:Խորհրդային թարգմանիչներ
Կատեգորիա:Բելառուս դրամատուրգներ
Կատեգորիա:Քննադատներ
Կատեգորիա:Բելառուս մանկագիրներ
Կատեգորիա:Բանաստեղծներ այբբենական կարգով
Կատեգորիա:Բելառուս թարգմանիչներ
Կատեգորիա:Բելառուս բանաստեղծներ
Կատեգորիա:Բելառուս հրապարակախոսներ
Կատեգորիա:Բելառուս գրաքննադատներ
Կատեգորիա:Խորհրդային դրամատուրգներ
Կատեգորիա:Խորհրդային մանկագիրներ