open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Զրույց (պար)

**«Զրույց»** (չեխերեն՝ beseda), ազգային երգերի մոտիվներով ստեղծված չեխական պարային սյուիտ։ Այն 4 ֆիգուրներից կազմված, իրար դեմ դիմաց կանգնած խաչաձև մակերեսային պար է, որը կատարում են պարողների 4 զույգ։ Ստեղծվել է Յան Ներուդայի խնդրանքով 1863 թվականին պարուսույց Կարել Լինքի (Karel Link) կողմից՝ մի քանի չեխական ազգային պարերը միացնելով մեկ նրբագեղ պալատական կադրիլի ներքո։ 
Ֆիգուրներից յուրաքանչյուրը կազմված է երկու մասերից, որոնից առաջինը ավարտվում է ֆուրիանտով (furiant), բացի դրանից զրույցի մեջ մտնում են՝ *polka ([[Պոլկա (պար)|Պոլկա]]),sousedská, rejdovák (рейдовак) и rejdovačka, obkročák, řezanka, dvojpolka, kalamajka, hulán, kuželka ([[Կեգլի]]) и strašák (խրտվիլակ)*։ Այս պարերի համար օրիգինալ ազգային երաժշտությունը մշակել է Ֆերդիանտ Հելլերը (Ferdinand Heller): Ավելի ուշ ի հայտ եկան Քարել Քլեպիշի (Karel Klepš), Ա.Յա. Սվոբոդայի (A. Jan Svoboda) և Վ.Բ. Յանդայի «զրույցները»։ Դրանք ևս կազմված էին չեխական և սլովակյան ազգային երգերի հիման վրա, սակայն չստացան այնպիսի համբավ, ինչպես Հելլերի «զրույցը»։ Առաջին անգամ «զրույցը» կատարվել է 1863 թվականի նոյեմբերի 24-ին Պրահայի Կոնվիկտ դահլիճում և արագորեն տարածվեց Չեխիայի տարածքով՝ շնորհիվ իր գեղեցիկ և տարատեսակ ֆիգուրներով։

## Գրականություն
 
* Ottův slovník naučný. Illustrovaná encyklopædie obecných vědomostí. 3. díl (B — Bianchi). Praha, 1890. Статья «Beseda (2)», стр. 884.

Կատեգորիա:Պարեր
Ֆրա Դոմինիկոս Սալիթաղեցի

**Ֆրա Դոմինիկոս Սալիթաղեցի** (ծնվել է՝ XIV դար, Սալիթաղ, Երնջակ գավառ), միջնադարյան գրող։

## Կենսագրական տվյալներ
Ֆրա Դոմինիկոս Սալիթաղեցու մասին բավականին քիչ տեղեկություններ են հայտնի։ Նա ծնվել է Երնջակ գավառի Սալիթաղ գյուղում։ Հայրենի բնակավայրի անունից էլ ստացել է Սալիթաղեցի անունը։

## Գրական գործունեություն
Ֆրա Դոմինիկոս Սալիթաղեցին գրական գործունեություն է իրականացրել Քռնա գյուղում գտնվող Սուրբ Աստվածածին վանքում։

1360 թվականին նրա ստեղծած ձեռագրերից մեկը՝ «Համառօտ հաւաքումն Աստուածաբանական ճշմարտութեան, Ալբերտի Մեծի» մատյանը, ներկայում պահպանվում է Երևան քաղաքի Մեսրոպ Մաշտոցի անվան Մատենադարանում թիվ 9068 համարի ներքո։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:14-րդ դարի անձինք
Կատեգորիա:Հայ տղամարդ գրողներ
Հռոմեացի այրի

**«Հռոմեացի այրի»** (կամ **«Dîs Manibus»**, ), անգլիացի պրեռաֆայելիտ նկարիչ Դանթե Գաբրիել Ռոսսետտիի նկարը՝ ստեղծված 1874 թվականին։ Ներկայումս նկարը գտնվում է Պուերտո Ռիկոյի Պոնսեի պատկերասրահի հավաքածուում։

## Տեղեկություն նկարի մասին
Ռոսսետտին սկսել է նկարի աշխատանքը 1873 թվականի հոկտեմբերին։ Ինչպես գրել է ինքը Ռոսսետտին. «սպիտակ մարմարը, ֆոնը և սափորը, սպիտակ վարագուրումը և սպիտակ վարդերը կհամադրվեն իրար, ես հավատում եմ, և կստեղծեն հիանալի տպավորություն, իսկ նկարը իմ կարծիքով կլինի նույնչափ գեղեցիկ և վսեմ, ինչպես իմ ստեղծած յուրաքանչյուրը»։ Գրականության մեջ որոշ դեպքերում նշված է, որ նկարի համար բնորդուհի է եղել Ալեքսա Ուայլդինգը, սակայն նկարչի եղբայր Ուիլյամ Մայքլ Ռոսսետտին և արվեստաբան Հենրի Մարիլյերը պնդել են, որ եղել է Մարիա Սպարտալի Սթիլմանը։ Ռոսսետտին մտադիր է եղել նկարը վաճառել Ֆրեդերիկ Լեյլանդին, սակայն վախեցել է, որ նկարը «չափազանց խստաշունչ և ողբերգական կլինի նրա ճաշակի համար»։

Նկարում պատկերված է հռոմեացի կին, որը նստած է իր ամուսնու գերեզմանի մոտ և երկու երաժշտական գործիք է նվագում։ Հերոսուհին սպիտակ է հագած, ինչը հին հռոմեացիների համար սգո գույն էր։ Նկարի երկրորդ անվանում՝ «Dîs Manibus», կապված է Ռոսսետտիի մակագրության հետ՝ գրված Գյուստավ Ֆլոբերի մահվան առիթով, որով նկարիչը զուգահեռ է անցկացրել Ներոնի ժամանակ Հռոմի անկման և Երկրորդ կայսրության կործանման միջև։ «Dîs Manibus»-ը նաև երաժշտական եղերգության անվանում է, որը նվագում է հերոսուհին տավիղով, և այդ բառերը գրված են աճյունասափորի վրա, որը պատկերված է նկարում ()։

Նկարը կարելի է դասել Ռոսսետտիի 1872—1877 թվականների աշխատանքների շարքին, դրանք են՝ «Վերոնիկա Վերոնեզե», «La Ghirlandata» և «Ծովային հմայություն»։ «Հռոմեացի այրի» նկարի հետ դրանք ունեն գաղափարական և կոմպոզիցիոն մի շարք առանձնահատկություններ, իսկ բոլորը միասին արտահայտում են մեկ կերպարի չորս կողմերը  կամ տեսանկյուններ։ Ինչպես նաև բոլոր այդ չորս նկարներում որևէ ձևով արտահայտված է երաժշտության թեման։ «Հռոմեացի այրի» նկարը ստեղծվել է «Ծովային հմայություն» կտավի հետ միաժամանակ, քանի որ Ֆրեդերիկ Լեյլանդը ցանկացել է գնել մի քանի նման աշխատանքներ, սակայն ավելի ուշ Լեյլանդը հրաժարվել է այդ գաղափարից։

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Commentary on the Rossetti Archive

Կատեգորիա:1874 նկարներ
Կատեգորիա:Դանթե Գաբրիել Ռոսսետտիի նկարներ
Կատեգորիա:Կանանց դիմապատկերներ
Տորատաու

**Տորատաու** (, ,  բաշկիրերենից թարգմանած՝ նշանակում է **Բերդասար**), միայնակ սար՝ շիհան Ուրալյան լեռնաշղթայից հարավ՝ Ռուսաստանի Դաշնության Բաշկորտոստանի Ինքնավար Հանրապետության Իշիմբայի շրջանում։

## Հակիրճ տեղեկատվություն
Տորատաուն ունի խութային ծագում. կազմավորվել է ավելի քան 230 միլիոն տարի առաջ, ստորին պերմյան  (ուշ պալեոզոյան) ժամանակներում, արևադարձային ծովում։ Հնագույն ծագման, ինչպես նաև գեղեցիկ տեսքի շնորհիվ ներառվել է Համաշխարհային երկրաբանական ժառանգության և Ռուսաստանի եզակի երկրաբանական օբյեկների ցանկերում։ Բացի այդ, սարի լանջերին աճում են ռելիկտային բուսատեսակներ, կատարին էլ հայտնաբերվել են հին բնակավայրի ավերակներ, և այդ ամենը նկատի առնելով՝ Տրատաուին շնորհվել է հնագիտության  և բնության համալիր հուշարձանի կարգավիճակ։ Սարն ընդգրկվել է «Ռուսաստանի յոթ հրաշալիքներ» նախագծի կարճ ցանկում։
 
Չնայած այս ամենին՝ սարի ապագան կարող է վտանգվել. իշխանություններն ու սոդայի արտադրության բաշկիրական ընկերությունը շահագրգռված են շահագործելու սարի հանքավայրը։

Մեր օրերում Տորատաուն ոչ միայն զբոսաշրջիկների, այլև պարապլաներիստների սիրած այցելավայր է։ 1999 թվականի հուլիսի 3-ին Վիկտոր Ֆյոդորովը, մեկնարկելով այս սարից, Ռուսաստանի ռեկորդ է սահմանել՝ մեկ անգամից ճախրելով 143 կիլոմետր։
 
Տորատաուն արտացոլված է բազմաթիվ գեղանկարչական, գրական, երաժշտական, բանահյուսային ստեղծագործություններում։ Իշիմբայ քաղաքի և նույնանուն շրջանի խորհրդանիշն է՝ պատկերված դրանց դրոշներին ու զինանշաններին։ Սարի վրա գտնվող հնավայրից հայտնաբերված առարկաները, իրերը ցուցադրվում են Ստեռլիտամակի պատմա-երկրագիտական թանգարանում։

## Ստուգաբանություն
Լայնորեն տարածված վարկածի համաձայն՝ *Տորատաու* անվանումն առաջացել է բաշկիրերեն «*тора*» — «*բերդ*, *ավան*», և «*тау*» — «*սար*» արմատներից։ Սարի գագաթին դեռ երկաթի դարի ժամանակներում սրբավայր է հիմնվել՝ շրջապատված պարսպանման հողաթմբերով։ Ռուսաստանի գիտությունների ակադեմիայի թղթակից անդամ Ռ. Գ. Կուզեևի կարծիքով՝ սարի անվանումը բուլղարների հին լեզվով ստուգաբանվում է որպես *Աստվածասար* (*Դիցասար*) կամ *Սրբատեղի սար*։ Ըստ մեկ ուրիշ՝ այլընտրանքային վարկածի՝ *Տորատաու* նշանակում է «*Բարձրագույն օրենքի սար*»
:

## Ֆիզիկական բնութագիրը
Տորատաուի երկարությունը մոտավորապես մեկ կիլոմետր է, լայնությունը՝ 850 մետր, բարձրությունը Բելայա գետի նկատմամբ՝ 220 մ, գետնից՝ 200 մ, ծովի մակերևույթից՝ 338 մ։ Կոնաձև է։ Լանջերն ունեն 20-30 աստիճան թեքություն, զուրկ են կարծրապար ժայռերից։ Հյուսիսային լանջին՝ հիմքի մոտ աղբյուրներ են բխում, որոնցից մեկը ծծմբային միացություններով հագեցած ջուր է պարունակում։

## Պատկերասրահ

File:Toratau 1.jpg|
File:Shihan Toratau.jpg|
File:Toratau 3938.jpg|Տորատաուն ձմռանը


## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* «Торатау юрматылар өсөн бик ҡәҙерле»: фекер. «Башинформ» мәғлүмәт агентлығы, 7 декабрь 2018 йыл
* Фотографии шихана Тратау с разных сторон
* А. П. Рождественский, И. М. Япаров. Шиханы 
* Фото
* Фото М. Сёминой
* http://www.bashkortostan450.ru/interactive-map/regions/r44/r44_30.html?dost=1&template=46 
* Сферические панорамы с видом на Тратау 
* Ҡәғбә кеүек уның һәр ташы 

Կատեգորիա:Բնության հուշարձաններ
Կատեգորիա:Լեռներ այբբենական կարգով
Կատեգորիա:Ռուսաստանի աշխարհագրություն
Կատեգորիա:Բաշկորտոստանի աշխարհագրություն
LG G7 THINQ

**LG G7 THINQ**, կորեական *LG Electronics* ընկերության Պրեմիում դասի սմարթֆոն։ ThinQ նշանով G շարքի առաջին մոդել (ինչը նշանակում է արհեստական ինտելեկտի առկայություն)։

## Տեխնիկական բնութագրեր
* SoC Qualcomm Snapdragon 845, 8  միջուկ (4 × Kryo 385 @2.8&nbsp;GHz + 4 × Kryo 385 @1.8&nbsp;GHz)
* GPU` Adreno 630
* Օպերացիոն համակարգ` Android 8.0
* Սենսորային էկրան` IPS 6,1 , 3120×1440 (19,5:9), 563 ppi
* Օպերատիվ հիշողություն (RAM)` 4 ԳԲ, ներքին հիշողություն` 64 ԳԲ
* Nano-SIM (2 հատ)
* MicroSD (մինչև 2 TB)
* Ցանցեր՝ GSM/GPRS/EDGE (850/900/1800/1900 ՄՀց)
* Ցանցեր՝ WCDMA/HSPA+ (900/2100 ՄՀց)
* Ցանցեր LTE՝ Cat.18 FDD B1/3/7/8/20, TD B38
* Wi-Fi 802.11 a/b/g/n/ac (2,4 և 5 ԳՀց)
* Bluetooth 5.0
* NFC
* GPS, A-GPS, GLONASS, BDS
* USB Type-C 3.1, USB OTG
* Հիմնական տեսախցիկ՝ 16 Մպ, f / 1,6 + 16 Մպ, f / 1,9, վիդեո 4K @60 fps
* Դիմային տեսախցիկ՝ 8 Մպ, f / 1,9
* Մատնահետքերի սկաներ
* IP68 պաշտպանություն
* Մարտկոց՝ 3000 միլիամպեր · ժ, Quick Charge 4
* Չափսեր՝ 153 × 72×7.9 մմ
* Քաշ՝ 162 գրամ

## Պաշտպանություն
Սմարթֆոնը ռազմական պաշտպանության վկայագիր ստանալու համար (ռազմական ստանդարտ 810G) անցել է 14 դիմակայության թեստեր։ Ոչ պաշտոնական թեստավորման ժամանակ այն դիմացել է ոչ միայն ջրի մեջ ընկղմվելուն և փոշու փոթորկի մեջ ընկնելուն, այլև ջերմաստիճանի կտրուկ տատանումներին, ջրի հզոր շիթերին (օրինակ՝ անձրևների) և ուժեղ վիբրացիաների։ Փորձարկումներից հետո սմարթֆոնը չի տուժել։

## Վաճառք
LG G7 ThinQ-ն առաջին անգամ համաշխարհային շուկաում ներկայացվել է 2018 թվականի մայիսի 2-ին և մեկ օր անց ասիական շուկայում։

Մեկնարկի ժամանակ LG-ին հաջողվել է վաճառել ընդամենը 1,5 մլն սարք՝ նախատեսված 3 մլն սմարթֆոնների փոխարեն։

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* LG-ն ներկայացրեց նոր G7 ThinQ ֆլագման-սմարթֆոնը 
* Обзор LG G7 ThinQ: չինացիներն այդպես չեն կարողանում

Կատեգորիա:LG բջջային հեռախոսներ
Կատեգորիա:Բջջային հեռախոսներ այբբենական կարգով
Կատեգորիա:Սմարթֆոններ
Ելենա Իլյինա

**Ելենա Իլյինա** (, ), խորհրդային և ռուս գրող։

Սամուիլ Մարշակի և Իլյա Մարշակի քույրն է։

## Կենսագրություն
Ծնվել է 1901 թվականի, հունիսի 16-ին Օստրոգոժսկում (այժմ` Վորոնեժի մարզ), հրեաների ընտանիքում։ Սամուիլ Մարշակի և Իլյա Մարշակի քույրն է։ 1926 թվականին ավարտել է Մաքսիմ Գորկու անվան գրականության ինստիտուտի արվեստի բաժինը։

Գրականության մեջ իր դեբյուտը նշել է 1925 թվականին՝ «Նոր Ռոբինզոն» ամսագրում պատմվածք տպագրելով։ Նույն թվականին նա հրատարակել է իր առաջին` «Փչոցներ անիվների վրա» գիրքը։ Հետագայում տպագրել է «Ոզնին», «Ազնվասարեկ», «Խարույկ», «Պիոներ», «Մուրզիլկա» և այլ ամսագրերում։ «Լեռնային արջը» (1936 թվական), «Անցում սահմանով» (1936 թվական), «Քսաներեքերորդ ուղևորը» (1936 թվական), «Չորրորդ բարձրությունը» (Գուլի Կորոլևայի սխրանքի մասին, 1945 թվական), «Դա իմ դպրոցն է» (ի սկզբանե պատմվածքը կոչվում էր «Միշտ պատրաստ», 1955 թվական) պատմվածքների, «Աննկարագրելի ճանապարհորդը. Կարլ Մարքսի մանկությունը, պատանեկությունը և երիտասարդ տարիների» մանկական վավերագրական վիպակի (1964 թվական), «Տնային ղեկավարի կնիքը» (1927 թվական), «Օնորինո», «Ավտոբուսում», «Սպիտակ շիկակարմիրը» (1931) պատմվածքների, ինչպես նաև` «Չորս մայիս» (1941 թվական) վավերագրական պատմվածքների ժողովածուների հեղինակն է։

Ելենա Իլյինան բազմաթիվ պատմվածքների, բանաստեղծությունների և կրտսեր և միջին տարիքի երեխաների համար նախատեսված հեքիաթներ հեղինակ է, որոնցով կազմվել են «Փողոցային Լյոշան», «Երկու մանկատուն» (1928 թվական), «Կաչաղակ ագռավ» (1930 թվական), «Մեր գնացքը» (1930 թվական), «Կատյայի ծննդյան տարեդարձն էր» (1963 թվական), «Աղմուկ և աղմուկ», «Փափկամորթ հյուրը» (1937 և 1959 թվականների երկու տարբերակ), «Տոպ-տոպ» ժողովածուներն ու գրքերը։ Նա նաև զբաղվում էր արտասահմանյան գրականության գործերը ռուսերեն թարգմանելով։ Թարգմանել է բաշկիր բանաստեղծների բանաստեղծությունների «Քաջությունը սրտում» բանաստեղծությունների գիրքը։ Ելենա Իլյինայի շատ գործերն այժմ հազվագյուտ են, որոնք կարելի է գտնել Սանկտ Պետերբուրգի Ռուսաստանի ազգային գրադարանում։

Իլյինայի ոճը բազմազան էր` ըստ ընթերցողների այն տարիքային խմբի, որին տվյալ ժամանակաշրջանում ուղղված էին նրա ստեղծագործությունները։ Ընդհանուր առմամբ, նա միշտ ձգտում էր լուրջ զրույցի նույնիսկ ամենափոքր ընթերցողների հետ, փորձում էր երեխաներին հետաքրքրել իրենց շրջապատող կյանքի իրադարձություններով և երևույթներով։

Մահացել է 1964 թվականի նոյեմբերի 2-ին։ Թաղված է Մոսկվայի Նովոդևիչյան գերեզմանատանը։

## Ծանոթագրություններ

## Գրականություն
* Советские детские писатели: Биобиблиографический словарь (1917—1957). — М., 1961.
* *Исарова Л. Т.* Ильина Е. // Краткая литературная энциклопедия. Т. 3. — М.: Советская энциклопедия, 1966. — Стб. 101—102.

## Արտաքին հղումներ
* Ելենա Իլյինա

Կատեգորիա:Բանաստեղծներ այբբենական կարգով
Կատեգորիա:ԽՍՀՄ գրողների միության անդամներ
Կատեգորիա:Խորհրդային գրողներ
Կատեգորիա:Խորհրդային մանկագիրներ
Կատեգորիա:Մաքսիմ Գորկու անվան գրականության ինստիտուտի շրջանավարտներ
Կատեգորիա:Ռուս բանաստեղծուհիներ
Կատեգորիա:Ռուս գրողներ
Կատեգորիա:Ռուս թարգմանիչներ
Կատեգորիա:Ռուս մանկագիրներ
Կատեգորիա:Ռուս սցենարիստներ
Արքայադստեր թատրոն (Լոնդոն)

thumb|Արքայադստեր թատրոնի ազդագիր, 1847
**Արքայադստեր թատրոն** կամ **Արքայադուստր թատրոն,** թատրոն Լոնդոնի Օքսֆորդ փողոցում։ Շենքը բացվել է 1828 թվականին՝ որպես «Թագուհու շուկա», որի ներսում տեղադրված էր Կլարկսոն Ստենֆիլդի և Դեյվիդ Ռոբերթսի կողմից ստեղծված շարժական բեմ։ Վերափոխվել է թատրոնի և բացվել 1836 թվականին Արքայադստեր թատրոն անվամբ․ անվանվել է արքայադուստր Վիկտորյայի պատվին՝ նախքան վերջինիս թագուհի դառնալը։ Մի շարք անհաջող համերգներից հետո ինտերիերի վրա փոփոխություններ են արվել, որից հետո թատրոնը վերաբացվել է 1842 թվականի դեկտեմբերի 26-ին՝ Վինչենցո Բելինիի «Լուսնոտը» օպերայով։ Թատրոնը, որն այժմ գտնվում էր Ջոն Մեդեքս Մադդոքսի ղեկավարության ներքո, բեմադրում էր  օպերաներ և այլ ժամանցային ներկայացումներ, այդ թվում՝ Գեներալ Թոմ-Թամը։

Թատրոնն առավել լավ հիշվում է Չարլզ Քինի՝ շեքսպիրյան վերաբեմադրություններով, որոնք սկսվել են 1849 թվականից և շարունակվել տասը տարի։ Քինը դրանք ներկայացրել է շռայլ բեմադրություններով, ինչպես նաև ներմուծել ֆրանսիական դրաման։ Դայեն Բուսիկոն դարձել է թատրոնի առաջատար դերասանը, իսկ Էլեն Արիս Տերրին ու Հենրի Իրվինգը իրենց կարիերան են սկսել այս թատրոնում։ Որոշ ժամանակ թատրոնում միայն մելոդրամա է բեմադրվել։ Սկսած 1859 թվականից Հենրի Ջեյմս Բայրոնը թատրոնի համար գրել է Սուրբ Ծննդյան երաժշտական կոմեդիաների շարք, որոնցից էին «*ack the Giant Killer*», «*Harlequin*», «*King Arthur*» և «*ye Knights of ye Round Table*», որոնց հաջորդել են «Ռոբինզոն Կրուզո», «*the King of the Caribee Islands!*» կոմեդիաները։ 1863 թվականին Քեյփթաունից վերջերս վերադարձած Սեֆթոն Փերին «*The Rough Diamond*» ֆարսում կատարել է զարմիկ Ջոյի դերը։ 1864 թվականին թատրոնում բեմադրվել է առանձնապես սիրված «Լոնդոնի լույսերը» դրաման։

Թատրոնը քանդվել և վերակառուցվել է 1879–80 թվականներին, որից հետո շարունակել ներկայացնել մելոդրամաներ, այդ թվում՝ «Լոնդոնի լույսերը» (1881) և «Արծաթե թագավորը» (1882)։

1902 թվականին հաջողությամբ բեմադրած «Ճակատագրական հարսանիք» վերջին ներկայացումից հետո թատրոնը մշտապես փակվել է, և շենքը պահեստ է դարձել։ Ապամոնտաժվել է 1931 թվականին․ տեղում կառուցվել է Woolworth խանութ-սրահը, այնուհետև՝ Oxford Walk առևտրի կենտրոնը։ Տարածքն այժմ զբաղեցնում է սպորտային խանութ։

## Ծանոթագրություններ

*
*
*

Կատեգորիա:1828 կառուցումն ավարտված թատրոններ
Կատեգորիա:Թատրոններ
Սերգեյ Ալեքսեև (գրող)

**Սերգեյ Ալեքսեև** (, ), խորհրդային և ռուս գրող, ԽՍՀՄ Պետական մրցանակի դափնեկիր (1984 թվական)։

## Կենսագրություն
Ծնվել է 1922 թվականի ապրիլի 1-ին, Կիևի նահանգի (այժմ` Վիննիցայի մարզի Պոգրեբիշչեի շրջան) Պլիսկով գյուղում, գյուղական բժշկի ընտանիքում։ 10 տարեկան հասակից ապրել է Մոսկվայում։ Դպրոցից հետո, 1940 թվականին ընդունվել է Պոստավա քաղաքի ավիացիոն ուսումնարան (Արևմտյան Բելառուսում)։ Պատերազմի սկսվելու ժամանակ նա եղել է դաշտային ճամբարում, սահմանի մոտ, բայց կուրսանտ Ալեքսեևը գործուղվել է Օրենբուրգի օդաչուական ուսումնարան։

Առանց ռազմական ուսումնարանում ուսումից կտրվելու ընդունվել է Օրենբուրգի մանկավարժական համալսարանի պատմական ֆակուլտետ, 1 տարի և 5 ամսվա ընթացքում անցել է ամբողջ կուրսը և 1944 թվականին դիպլոմ է ստացել։ Ուսումնարանն ավարտելուց հետո մնացել է այնտեղ որպես հրահանգիչ և մինչև պատերազմի ավարտը զբաղվել է կուրսանտների պատրաստմամբ։ 1945 թվականից եղել է Խորհրդային Միության կոմունիստական կուսակցութան անդամ։ 1945 թվականի վերջին զորացրվել է վնասվածքի պատճառով, որն ստացել էր ուսումնական թռիչքի ժամանակ։ Եղել է «Մանկական գրականություն» հրատարակչության խմբագիրը, 1950 թվականից` պատասխանատու քարտուղար, ավելի ուշ` ԽՍՀՄ գրողների միության մանկական գրականության հանձնաժողովի նախագահ։ 1958 թվականին դարձել է գրողների միության անդամ։ Մանկական գրականության զարգացման հարցերի վերաբերյալ հոդվածների հեղինակ է։ 1965-1996 թվականներին եղել է «Մանկական գրականություն» ամսագրի գլխավոր խմբագիրը։

Սերգեյ Ալեքսեևի առաջին` «ԽՍՀՄ-ի պատմությունը։ Դասագիրք 4-րդ դասարանի աշակերտների համար» (Վլադիմիր Կարցովի հետ համահեղինակությամբ) գիրքը լույս է տեսել 1955 թվականին։ Ալեքսեևը նաև երեխաների համար նախատեսված «Հարյուր հեքիաթ պատերազմի մասին» գրքի հեղինակն է։ 40 տարում գրել է ավելի գան 30 գիրք` նվիրված Ռուսաստանի պատմությանը (16-րդ դարի կեսերից մինչև 20-րդ դարի կեսերը), որոնք հրատարակվել են 50 լեզուներով։

Մահացել է 2008 թվականի մայիսի 16-ին, Մոսկվայում։ Թաղված է Պերեդելկինո գերեզմանոցում։

## Պարգևներ և մրցանակներ
* Արժանացել է ԽՍՀՄ Պետական մրցանակի (1984 թվական)՝ «Բոգատիրյան ազգանուններ» գրքի համար (1978)
* Արժանացել է ՌԽՍԴՀ Ն. Կրուպսկայայի անվան պետական մրցանակին (1970)` «Հարյուր պատմվածք ռուսական պատմությունից» գրքի համար (1966)
* Արժանացել է Համամիութենական Լենինյան Կոմերիտմիության մրցանակի (1979)` «Ընթանում է ժողովրդական պատերազմը», «Բոգատիրյան ազգանուններ», «Հոկտեմբերը քայլում է աշխարհով» մանկական գրքերի համար
* Արժանացել է Հանս Քրիստիան Անդերսենի միջազգային դիպլոմի
* Արժանացել է Մանկական գրքի միջազգային խորհրդի (IBBY) պատվավոր դիպլոմին` «Հարյուր պատմվածք ռուսական պատմությունից» գրքի համար (1978)
* ՌԽՍԴՀ մշակույթի վաստակավոր գործիչ։

## Մատենագրություն
* Собрание сочинений в трёх томах. — М.: Детская литература, 1982-1984:

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Սերգեյ Ալեքսեև, պաշտոնական կայք  
* Публикации в журнале «Кукумбер»; вступительная статья С. Миримского
* Московские могилы. С. П. Алексеев

Կատեգորիա:20-րդ դարի ռուս գրողներ
Կատեգորիա:ԽՍՀՄ գրողների միության անդամներ
Կատեգորիա:Ռուս գրաքննադատներ
Կատեգորիա:Ռուս գրողներ
Կատեգորիա:Ռուս մանկագիրներ
Յանիս Լիեպինշ

**Յանիս Լիեպինշ ** (, ), լատվիացի նկարիչ։ Լատվիական ԽՍՀ ժողովրդական նկարիչ։

## Կենսագրություն

Յանիս Լիեպինշը ծնվել է 1894 թվականի օգոստոսի 6-ին, Ռիգայում, երկաթուղային ծառայողի ընտանիքում։

Սովորել է Յուլի Մադերնիեկի արվեստի ստուդիայում (1910-1911), Կազանի գեղարվեստի դպրոցում (1911-1913), Սանկտ Պետերբուրգի Միխայիլ Բերշտեյնի ստուդիայում (1913-1917)։

1918 թվականին վերադարձել է Լատվիա։ Լատվիայի ազգային թատրոնում և Լատվիայի ազգային օպերայում աշխատել է որպես դեկորատորի օգնական, Լատվիայի գեղարվեստի ակադեմիայում` որպես ուսուցիչ (1940-—1941, 1944-1950), երկրորդ առարկայական արվեստանոցի ղեկավար (1940-1941), Լատվիայի պետական գեղարվեստի ակադեմիայի հաստոցավոր գեղանկարչության արվեստանոցի ղեկավար (1944-1950), պրոֆեսոր (1946)։

Մասնակցել է Ռիգայի նկարիչների խմբի աշխատանքներին (1921-1940)։ Նրան շնորհվել է Լատվիայի մշակույթի հիմնադրամի մրցանակ (1930 և 1934)։ Եղել է Լատվիայի նկարիչների միության անդամ (1945 թվականից)։ Լատվիական ԽՍՀ ժողովրդական նկարիչ (1964)։

Մահացել է 1964 թվականի սեպտեմբերի 2-ին, Ռիգայում, թաղված է Լեսնոյ գերեզմանատանը։

## Ստեղծագործություն
Ցուցահանդեսների սկսել է մասնակցել 1935 թվականից։ Վաղ շրջանում ազդեցություն է ունեցել կուբիզմը, ֆովիզմից և ռուս մոդեռնիստական դպրոցներից։ Հետագայում աշխատել է բելգիական գեղարվեստական դպրոցներին մոտ ոճով։ 1920-ական թվականներից ի վեր նրա ստեղծագործության հիմնական թեման դարձել է լատվիացի ձկնորսների կյանքը, այն արտացոլվում է ժանրային բնանկարներում, նատյուրմորտներում և այդ ժամանակաշրջանում նկարված դիմանկարներում։

Առավել հայտնի աշխատանքներից են «Նատյուրմորտ սպիտակ գավաթով» (մոտ 1923), «Պանդոկ» (1929), «Ինքնադիմանկար խողովակով» (1931), «Չկնորսական սրճարան Դաուգավի ափին» (1932), «Ձկնորսական նավահանգիստ» (1934), «Նավակ» (1936), «Նատյուրմորտ ձկան հետ» (1936), «Ուշացած հյուրեր» (1937), «Ձկնորսների կանայք» (1938) կտավները։

## Ծանոթագրություններ

## Գրականություն
* Jānis Liepiņš. — R.,1964
* Māksla un arhitektūra biogrāfijās. Atb. red. A. Vanaga — Rīga, 2000 — 1. sēj.

## Արտաքին հղումներ
* Марис Бранцис о Янисе Лиепиньше

Կատեգորիա:Լատիշ նկարիչներ
Հեղեղում Կենտրոնական Եվրոպայում (1997)

[300px|մինի|Հեղեղման հետևանքները, [Վրոցլավ, Լեհաստան]]
**Հեղեղում Կենտրոնական Եվրոպայում**, հեղեղում, որ տեղի է ունեցել 1997 թվականին, երբ հուներից դուրս են եկել Օդրա և Մորավա գետերը։ Հեղեղումը վնասակար հետևանքներ է ունեցել Լեհաստանի, Չեխիայի և Գերմանիայի համար։ 114 մարդ համարվել է մահացած, նյութական վնասը կազմել է 4.5 միլիարդ դոլար։

Հեղեղումը սկսվել է Չեխիայում, ապա տարածվել Լեհաստանում ու Գերմանիայում։ Լեհաստանում այն համարվել է ամենամեծ արհավիրքներից մեկը երկրի պատմության ողջ ընթաքցում, որի պատճառով էլ կոչվել է «Հազարամյակի հեղեղում» (): Այս անվանումը կիրառվում է նաև Գերմանիայում ():

## Պատճառներ
մինի|Նշան գյուղից դուրս գալու մասին, Վոլովսկի Պովյատ, Լեհաստան
մինի|Ցոլբրյուկե, Գերմանիա
Հեղեղման պատճառ են հանդիսացել հարավարևմտյան Չեխիայում անձրևաբեր երկու շրջանները՝ հուլիսի 3-10-ը և 17-22-ը։ Մեծ քանակության տեղումները հետևանք են եղել Հենուազի ցիկլոնի, որն Իտալիայի հյուսիսից տարածվել է Մորավիա և Լեհաստան։ Հարավային Լեհաստանը երկար ժամանակ շարունակել է մնալ ցածր ճմշման կենտրոն։

Մի քանի օր շարունակված տեղումները միջին հաշվով համապատասխանել են մի քանի ամսվա տեղումների չափին. նրա մակարդակը կազմել է 300-600 մմ։ Ջրի մակարդակը բարձրացել է 2-3 մ։ Այս անձրևները ամենից ուժեղ տեղումներից են եղել համաշխարհային պատմության մեջ։

1997 թվականի հեղեղումը կոչվել է «Համաշխարհային», քանի որ այդ չափի տեղումների քանակի հնարավորությունը կոնկրետ տարվա ընթացքում 0.1 % է։

## Իրադարձությունների զարգացում
Հեղեղումը սկսվել է Չեխիայում հուլիսի 5-ին, ապա տարածվել Լեհաստանում։ Անձրևները եղել են հորդառատ, և կես օրվա ընթացքում ջրի մակարդակը բարձրացել է 4 մ-ով։

Լեհաստանում առաջին տուժած բնակավայրերն են եղել Գլուխոլազին և նրա շրջակա բնակավայրերը։ Վարչապետ Վլոձիմեժ Ցիմոշևիչը հուլիսի 7-ին այցելել է քաղաք։ Աղետը շուտով պատուհասել է նաև Ռացիբուժ քաղաքը։ Կլոձկո քաղաքում հեղեղման հետևանքով տուժել են մի քանի հին շինություններ, որոնց տարիքն անցնում էր մի քանի հարյուր տարին։ Հուլիսի 8-ին հեղեղումը հասել է Կրապկովիցե։

Օդրա գետը դուրս է եկել իր հունից ու հեղեղել իր ափին գտնվող բոլոր քաղաքները։ Հուլիսի 10-ին հեղեղվել է Օպոլեն, հուլիսի 12-ին՝ Վրոցլավը ու Ռիբնիկը, ավելի ուշ՝ Գլոգուվ քաղաքը։

Լեհ-գերմանական սահմանին հեղեղման արագությունը նվազել է։ Դրա շնորհիվ գերմանական կողմը հասցրել է պատրաստվել աղետին, ինչի շնորհիվ այն ավելի քիչ է վնասել երկիրը։

Հուլիսի 18-ին Լեհաստանի նախագահ Ալեքսանդր Կվասնևսկին երկրում հայտարարել է ազգային սգո օր։

## Ջրի մակարդակ
Ստորև բերվում է աղյուսակ՝ հեղեղման ժամանակ Օդրա գետի ջրի մակարդակով։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:1997 Եվրոպայում
Կատեգորիա:1997 Լեհաստանում
Կատեգորիա:1997 Գերմանիայում
Կատեգորիա:Բնական աղետներ
Կատեգորիա:Ջրհեղեղներ
Մլավա

**Մլավա** (), քաղաք Լեհաստանում, որը ներառված է Մազովեցյան վոևոդության կազմում, Մլավայի շրջան։ Այն ունի քաղաքային համայքի կարգավիճակ։ Զբաղեցնում է 34,86 կմ² տարածք։ Բնակչությունը 31.047 մարդ է ։ Քաղաքը գտնվում է Վկրա գետի վտակ Մլավկա գետի ափին։

## Պատմություն
Առաջին անգամ Մլավա քաղաքը հիշատակվում է որպես Մազովիայի երեք իշխանների 1426 թվականի հունիսի 2-ին հանդիպման վայր, որտեղ նրանք ժամանել են տեղի դատարանի ժողովի համար։ Հայտնի չէ՝ արդյոք Մլավան այդ ժամանակ քաղաքային կենտրոն էր, սակայն երեք տարի անց  1429 թվականին, Մլավան արդեն ունեցել է քաղաքի կարգավիճակ։ 1521 թվականին լեհ-տևտոնական պատերազմի ժամանակ քաղաքը գրավել և թալանել են խաչակիրները։ 1659 թվականին քաղաքը շվեդական զորքերը հրդեհել են այն, իսկ 1795 թվականին՝ Լեհաստանի բաժանումից հետո, Մլավան դարձավ Պրուսիայի մաս։

Նապոլեոնյան պատերազմներից հետո Մլավան ընդգրկվել է Ռուսաստանի կայսրության կազմում, որտեղ նա մնացել է մինչև Առաջին համաշխարհային պատերազմը։ Քանի որ 1914 թվականին քաղաքը գտնվել է ռուս-գերմանական սահմանի մերձակայքում, Մլավայի շրջանում ծանր մարտեր են տեղի ունեցել, և քաղաքը ձեռքից ձեռք է անցել տասնչորս անգամ։ Միջպատերազմյան շրջանում Լեհաստանի երկրորդ հանրապետության կառավարությունն այստեղ կառուցել է մի քանի ամրոց, և Երկրորդ համաշխարհային պատերազմի սկզբնական ընթացքում գերմանական վերմախտը Մլավիայի շրջանում հանդիպել է լեհական բանակի ուժեղ դիմադրությանը։ Օկուպացիայի ժամանակ Մլավայի հրեական գերեզմանովը ամբողջությամբ քանդվել է։ Հրեաների հանդեպ ատելությունն այնքան ուժեղ էր, որ պատերազմից հետո Հոլոքոստի զոհերի հուշարձանը Մլավայում մի քանի անգամ վնասել են լեհերը։

1991 թվականին քաղաքը դարձել է գնչուների դեմ խոշոր ջարդերի վայր։

## Քույր քաղաքներ
Մլավան հանդիսանում է հետևյալ քաղաքների քույր քաղաքը.

## Նկարներ

Պատկեր:Liceum ogólnokształcące Mława.jpg
Պատկեր:Budynek technikum gastronomicznego Mława.jpg
Պատկեր:Mława Rynek.JPG|Շուկա
Պատկեր:Kamienica secesyjna Mława ulŻeromskiego.jpg
Պատկեր:Kamienica secesyjna Mława ulStaryRynek.jpg|Շուկա
Պատկեր:Kamienica secesyjna Mława ZielonyRynek.jpg|Շուկա
Պատկեր:Hala targowa Mława.jpg
Պատկեր:Kościół św trójcy Mława StaryRynek.jpg|Շուկա
Պատկեր:Mława Kościół Św. Wawrzyńca.jpg|Եկեղեցի
Պատկեր:Dom drewniany piętrowy Mława.jpg
Պատկեր:Budynek bankowy w Mławie.jpg


## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
*
* Официальная страница города

Կատեգորիա:Լեհաստանի քաղաքներ
Կատեգորիա:Մազովեցյան վոյեվոդության քաղաքներ
Մելկ

**Մելկ** (нем. Melk), քաղաք Ստորին Ավստրիայում՝ Դանուբ գետի ափին։ Մելկը ՅՈՒՆԵՍԿՕ-ի համաշխարհային ժառանգության օբյեկտների ցանկում ընդգրկված  Վախաու մարզի արևմտյան դարպասն է։

## Պատմություն
Առաջին անգամ Մելկը հիշատակվում է 831 թվականին Մեդիլիկա անունով (Medilica): 976 թվականին  Լեոպոլդ I մարքրաֆը, Բավարիայից վերցնելով երկրի հարավ-արևելյան հատվածները, Հունգարիայի սահմանին Բավարիայից վերցված տարածքների վրա ստեղծում է Արևելյան Մարկան, որի մայրաքաղաք դարձավ, ամենայն հավանականությամբ, Մելկ քաղաքը։ Լեոպոլդ I-ի հետևորդները լցնում են  այն գանձերով և մասունքներով։

1089 թվականին  Լեոպոլդ II-ը Մելկի ամրոցը հանձնում է Բենեդիկտյան միաբանությանը։ Այդ ժամանակից ի վեր Մելկի վանքում ապրում և ստեղծագործում են վանականները։ XII դարում վանքին կից հիմնադվում են դպրոց և գրադարան, որտեղ այսօր հավաքված են թանկագին ձեռագրեր։

1227 թվականին Մելկին իրավունք է վերապահվում առևտուր իրականացնել։

1898 թվականին Մելկը  պաշտոնապես դառնում է քաղաք։

Երկրորդ համաշխարհային պատերազմի ժամանակ Մելկը Մաութհաուզեն համակենտրոնացման ճամբարի մասնաճյուղն էր։

## Տեսարժան վայրեր
[ձախից|մինի|311x311փքս|[Մելկի վանական համալիր]]
Քաղաքի ամենագլխավոր գրավչությունն է Դանուբի վրա կանգնած վեհ, բարոկկո ոճով կառուցված վանքը։  Բացի այդ, քաղաքի տեսարժան վայրերից են քաղաքային եկեղեցին, հին փոստի շենքը, Սուրբ Կոլոմանի աղբյուրը, ինչպես նաև հացի խանութը։ Ջրաղացին գործում են նաև բազմաթիվ թանգարաններ։

1451 թվականից սկսած ՝ ամեն տարի հոկտեմբերի 13-ին նշվում է քաղաքի հովանավորի՝ Սուրբ Կոլոմանի օրը։ Հուլիսին և օգոստոսին քաղաքում տեղի են ունենում Դանուբի շրջանի ամառային խաղերը։ Հոգեգալուստի տոնին Մելկի մենաստանում տեղի են ունենում բարոկկոյի միջազգային օրերը համերգներով։

## Հայտնի բնակիչներ
* Մաքսիմիլիան Շտադրել (1748—1833), կոմպոզիտոր

## Տես նաև
* Մելկի վանական համալիր

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Մելկի պաշտոնական կայք էջ
* Մելկի վանական համալիր

Կատեգորիա:Ստորին Ավստրիայի քաղաքներ
Ղազախստանի ազգային մանկավարժական համալսարան

**Ղազախստանի Աբայի անվան ազգային մանկավարժական համալսարան** (), Ղազախստանի առաջին բարձրագույն ուսումնական հաստատությունը։ Հիմնադրվել է 1928 թվականին։

## Պատմություն
Ուսումնական հաստատության նախատիպը Ղազախստանի լուսավորության ինստիտուտն էր` միջին մասնագիտական ուսումնական հաստատություն, որը հմնադրվել էր 1920 թվականին, Տաշկենտի մանկավարժական ուսումնարանի հիման վրա։ 1920-ական թվականների վերջին Ղազախստանի լուսավորության ինստիտուտը ձևափոխվել է Բուհեր և աշխատանքային ֆակուլտետ ընդունվող ցանկացող բարձր դասարանցիների համար նախատեսված մանկավարժական դասընթացիների։ 1928-1929-ական թվականներին ուսումնական հաստատությւոնը ղեկավարում էր Սակեն Սեյֆուլինը։ 1933 թվականի հոկտեմբերի 15-ին, Ղազախստանի լուսավորության ինստիտուտը փակվել է։

## Ֆակուլտետներ
Ինստիտուտներ.

* Օրենքի և տնտեսության ինստիտուտ
* Մաթեմատիկայի, ֆիզիկայի և ինֆորմատիկայի ինստիտուտ, 
* Պատմության ֆակուլտետ
* Բանասիրության և բազմալեզու կրթության ինստիտուտ
* Մանկավարժության և հոգեբանության ինստիտուտ
* Բնական աշխարհագրության ինստիտուտ
* Արվեստի, մշակույթի և սպորտի ինստիտուտ

## Ռեկտորներ

* 1928-1931 Ասֆենդիյարով Սանժար Ջագպարովիչ
* 1931-1938 - Ալմանով Բայմեն Ալմանովիչ
* 1938-1940 - Տոլըբեկով Սերգալի Եսպեմբետովիչ
* 1940-1942 -Ադիլգերև Խ.
* 1942-1947 - Ահմեդի Իսկակով
* 1947-1950- Տոլըբեկով Սերգալի Եսպեմբետովիչ
* 1950-1953 - Զակարին Ասկար Զակարևիչ
* 1953-1963 - Գաբդուլին Մալիկ
* 1963-1974 - Տոլբեկով Սերգալի Եսպեմբետովիչ
* 1974-1980 - Ժունուսբեկ Ժումաբեկով 
* 1980-1987 - Կասմով Կ.
* 1987-2008 - Սադըկով Տոկմուհամեդ Սալմենովիչ
* 2008-2017 - Պրալիև Սերիկ Ժայլաուովիչ
* 2017 թվականի հունիսից - Բալկբաև Թակիր Օսպանովիչ

## Ծանոթագրություններ



Կատեգորիա:Աշխատանքային կարմիր դրոշի շքանշանով պարգևատրված կազմակերպություններ
Գեորգի Անդրոնիկ

**Գեորգի Նիկոլաևիչ Անդրոնիկ** (, ), մոլդովացի ֆուտբոլիստ, «Ռուխ Բրեստ» ակումբի և Մոլդովայի հավաքականի կիսապաշտպան։

## Կենսագրություն
### Կարիերա
#### Ակումբային
Մեծահասակների ֆուտբոլում նա նորամուտը կատարել է 2009 թվականին «Զիմբրու» ակումբի կազմում, որտեղ անցկացրել է մեկ մրցաշրջան՝ մասնակցելով առաջնության 23 հանդիպման և դառնալով 5 գոլի հեղինակ։

Ապա խաղացել է խորվաթական «Լոկոմոտիվա» ֆուտբոլային ակումբում։

2011 թվականից մինչև 2013 թվականը խաղացել է շվեդական «Վերնամու» և «Դեգերֆորս» ակումբներում, իսկ հետո հարազատ «Զիմբրու» ակումբում։

2013 թվականին տեղափոխվել է «Միլսամի» ակումբ, որտեղ հանդես է եկել մինչև 2019 թվականը և մասնակցել 111 խաղի ազգային առաջնությունում։

#### Կարիերան հավաքականում
2009 թվականից մինչև 2011 թվականը հանդես է եկել Մոլդովայի երիտասարդական հավաքականում, որի կազմում անցկացրել է 8 խաղ՝ խփելով 2 գոլ։

2011 թվականի կատարել է նորամուտը Մոլդովայի ազգային հավաքականի պաշտոնական խաղում։ Հավաքականում անցկացրել է 10 խաղ, որտեղ խփել է 1 գոլ։

### Ձեռքբերումներ
* Մոլդովայի չեմպիոն (1) - 2014/15

### Ընտանիք
* Հայրը՝ Նիկոլայ, Գեորգի Անդրոնիկը ֆուտբոլով զբաղվել սկսել է նրա շնորհիվ,
* Ավագ եղբայր՝ Օլեգ,  
* Ազգականներ՝ Վալերի Անդրոնիկ և Իգոր Անդրոնիկ։

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Ֆուտբոլիստի էջը FlashScore.ru կայքում

Կատեգորիա:Դինամո Զագրեբի ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Լոկոմոտիվայի ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Մոլդովայի հավաքականի ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Մոլդովացի ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Տղամարդկանց ֆուտբոլի կիսապաշտպաններ
Կացիկաս

**Կացիկաս** (), փոքր քաղաք Հունաստանում, Յանինայի հարավային արվարձան։ Տեղակայված է Յանինայի կենտրոնից 6 կիլոմետր դեպի հարավ, ծովի մակարդակից 490 մետր բարձրության վրա, Յանինա լճի հարավային ափին, Թեքմոն() բլրից արևմուտք։ Միացված է Յանինայի համայնքին, Յանինայի ծայրամասային միավորմանը, Էպիրոս պերիֆերիայում։ Բնակչությունը կազմում է 3885 մարդ՝ 2011 թվականի հաշվառման։ Տարածքը 13,548 քառակուսի կիլոմետր է։

## Բնակչություն

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Հունաստանի քաղաքներ
Ալեքսեյ Գորելկին

**Ալեքսեյ Վիկտորովիչ Գորելկին** (), ռուս ֆուտբոլիստ, կիսապաշտպան։

## Կարիերա
Պրոֆեսիոնալ կարիերան սկսել է 2002 թվականին Չելյաբինսկի երկրորդ դիվիզիոնի «Զենիթ» ակումբում։ 2006 թվականին տեղափոխվել է Նովոտրոիցկոեի «Նոստա» ակումբ, որի հետ նորամուտային մրցաշրջանում դուրս է եկել Առաջին դիվիզիոն, սակայն շուտով տեղափոխվել է Իժևսկի «ՍՕՅՈՒԶ-Գազպրոմ» ակումբ։ 2009 թվականին հանդես է եկել Ղազախստանի  «Կիզիլժար» (Պետրոպավլովսկ) ակումբում, որի կազմում առաջնության ընթացքում անցկացրել է 14 խաղ։ 2009 թվականի ամռանը նորից դարձել է «Չելյաբինսկի» ֆուտբոլիստ։

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* 
* 

Կատեգորիա:Ռուս ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Տղամարդկանց ֆուտբոլի կիսապաշտպաններ
Գեորգե Ալբու

**Գեորգե Ալբու** (, ), ռումինացի ֆուտբոլիստ և ֆուտբոլային մարզիչ, 1934 թվականի աշխարհի առաջնության մասնակից։ 1950 թվականին եղել է Ռումինիայի հավաքականի մարզիչ։

## Խաղացողի կարիերա
### Ակումբային
Գեորգե Ալբուն իր կարիերան սկսել է 1924 թվականին՝ խաղալով Արադի ԱՄԵՖ ակումբի երիտասարդական կազմում մինչև 1929 թվականը, որից հետո տեղափոխվել է Արադի մեկ այլ ակումբ՝ «Գլորիա»։ Թիմի հետ հասել է 1929/1930 Ռումինիայի առաջնության եզրափակիչ, որտեղ ակումբը զիջել է Բուխարեստի «Յուվենտուս» ակումբին։ 1933 թվականին տեղափոխվել է Բուխարեստի «Վենուս» ակումբ, որի կազմում չորս անգամ հաղթել է երկրի առաջնությունում։ Խաղացողի կարիերան ավարտել է «Կրայովա» ֆուտբոլային ակումբում, որտեղ խաղացել է 1940 թվականից մինչև 1944 թվականը։

### Հավաքականում
Գեորգե Ալբուն Ռումինիայի հավաքականում նորամուտը կատարել է 1931 թվականի մայիսին՝ Բուլղարիայի դեմ խաղում, որտեղ ռումինացիները հաղթել են 5։2 հաշվով։ Մասնակցել է 1934 թվականի աշխարհի առաջնությանը։ Ընդհանուր առմամբ հավաքականի կազմում անցկացրել է 42 խաղ, որոնցից 19-ում խաղադաշտ է դուրս եկել որպես թիմի ավագ։  Հրաժեշտի հանդիպումը կայացել է 1938 թվականի դեկտեմբերին ընդդեմ Չեխոսլովակիայի (Ռումինիան պարտվել է 1:2 հաշվով)։

## Մարզչական կարիերա
Երկրորդ համաշխարհային պատերազմից հետո մարզել է մի շարք թիմեր, 1950 թվականին գլխավորել է Ռումինիայի ազգային հավաքականը։ 1964 թվականից մինչև կյանքի վերջ աշխատել է Ֆերեգաշի «Նիտրամոնիա» ակումբի ակադեմիայում՝ գլխավորելով պատանեկան թիմեր։

## Ձեռքբերումներ
* Ռումինիայի չեմպիոն - 1993/1934, 1936/1937, 1938/1939, 1939/1940, 1948/1949

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Գեորգե Ալբուի էջը Romanian Soccer կայքում 

Կատեգորիա:Ռումինացի ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Ռումինիայի հավաքականի ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Տղամարդկանց ֆուտբոլի պաշտպաններ
Կատեգորիա:Ֆուտբոլային մարզիչներ այբբենական կարգով
Ղազախա-իսրայելական հարաբերություններ

**Ղազախա-իսրայելական հարաբերություններ,** երկկողմ դիվանագիտական հարաբերություններ Իսրայելի Հանրապետության և Ղազախստանի Հանրապետության միջև։ Հարաբերությունները հաստատվել են 1992 թվականի ապրիլի 10-ին։ Ղազախստանում Իսրայելի դեսպանատունը բացվել է 1992 թվականի օգոստոսին, իսկ Իսրայելում Ղազախստանի դեսպանատունը՝ 1996 թվականի մայիսին։ Իսրայելի դեսպանատունը գտնվում է Աստանայում, իսկ Ղազախստանի դեսպանատունը՝ Թել Ավիվում։

## Պատմություն
2004 թվականին Ղազախստանի վարչապետ Դանիալ Ախմետովը հանդիպել է Ուզբեկստանում Իսրայելի դեսպանի հետ՝ քննարկելու երկու երկրների միջև սոցիալական և տնտեսական հարաբերությունները և Իսրայելի դեսպանատունը Աստանա տեղափոխելու հարցը։

2009 թվականի ապրիլին Ղազախստանի ազգային անվտանգության կոմիտեն պաշտպանության նախարարությանը մեղադրել էր իսրայելական գործարաններում արտադրված անսարք հրետանային կայանքներ ձեռք բերելու մեջ։ Այդ կապակցությամբ ձերբակալվել Է Ղազախստանի պաշտպանության փոխնախարարը։

2009 թվականի հունիսին Իսրայելի նախագահ Շիմոն Պերեսն այցելել էր Ղազախստան։ Մինչ այդ նա մի քանի ուղևորություններ է կատարել այդ երկիր՝ լինելով Իսրայելի ԱԳ նախարար։

Որոշ իսրայելցի քաղաքագետներ կարծում են, որ Իսրայելի համագործակցությունը Կենտրոնական Ասիայի երկրների, այդ թվում Ղազախստանի հետ կապված է նոր մեծ խաղի մեջ երկրի մասնակցության և Կենտրոնական Ասիայի ռազմավարական բնական ռեսուրսները վերահսկելու ցանկության հետ։

2011 թվականին Իսրայելի և Ղազախստանի միջև ապրանքաշրջանառության ծավալը կազմել է 1,544 միլիարդ ԱՄՆ դոլար։

2018 թվականի հոկտեմբերի 21-ին Իսրայելի ԱԳՆ-ում տեղի է ունեցել երկու երկրների այդ գերատեսչությունների ներկայացուցիչների հանդիպումը՝ կապված Իսրայել այցելելիս Ղազախստանի քաղաքացիների համար վիզային ձևականությունների չեղարկման հետ։ Պայմանավորվածություն ձեռք բերվեց ստեղծել աշխատանքային խումբ՝ այդ հարցը լուծելու համար։ 2017 թվականի սկզբին Ղազախստանը միակողմանիորեն չեղարկել է իսրայելցիների համար մուտքի վիզաները։

## Հրեական համայնքը Ղազախստանում
Ղազախստանի հրեական բնակչության թիվը զգալիորեն աճել է Իոսիֆ Ստալինի օրոք։ Երկրորդ համաշխարհային պատերազմի ժամանակ ավելի քան 8,5 հազար հրեաներ փախել են Ղազախստան։ 1989 թվականից մոտ 10 հազար հրեաներ Ղազախստանից տեղափոխվել են Իսրայել։

Այսօր Ղազախստանում բնակվում է ավելի քան 3,3 հազար հրեա, երկրում գործում են ավելի քան քսան հրեական կազմակերպություններ և 14 դպրոցներ։ Ավելի քան 700 աշակերտ հաճախում հրեական դպրոցներ ամբողջ երկրում։ Հրեական գործակալությունը հովանավորում է մի քանի երիտասարդական կենտրոններ Ղազախստանում։ Այդ կենտրոններում դեռահասներին սովորեցնում են հրեական մշակույթի մասին։ 2004 թվականի սեպտեմբերին Աստանայում բացվել է Կենտրոնական Ասիայում խոշորագույն սինագոգը՝ «Բեյթ Ռախե-Հաբադ Լյուբավիչը»։

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Ղազախստանի դեսպանատունը Թել Ավիվում
* Իսրայելի դեսպանատունը Աստանայում

Կատեգորիա:Իսրայելի երկկողմ հարաբերություններ
Կատեգորիա:Ղազախստանի երկկողմ հարաբերություններ
Կապույտ և արծաթագույն նոկտյուրն։ Չելսի

**«Կապույտ և արծաթագույն նոկտյուրն Չելսի»,** ամերիկացի նկարիչ Ջեյմս Էբբոտ Մաք-Նեյլ Ուիսթլերի նկար՝ ստեղծված 1871 թվականին։ Սա լոնդոնյան «նոկտյուրնների» առաջին աշխատանքներից է։

## Նկարագրություն
Աշխատանքը ստեղծվել է արևելյան մշակույթի ազդեցությամբ։ Իր ստեղծագործություններում Ուիսթլերը ձգտել է փոխանցել գիշերային Թեմզայի խորհրդավորության և գեղեցկության զգացողությունը։ Ֆրեդերիկ Լեյլանդն առաջինն էր, որը Ուիսթլերի՝ լուսնի լույսով ողողված տեսարաններն անվանեց «նոկտյուրն», քանի որ նկարաշարը ոչ թե խորհրդանշում էր սոսկ գիշերային տեսարան, այլ ասոցացվում էր երաժշտության հետ։ Ուիսթլերն ընդունում էր նկարների այսօրինակ բնութագրումը։

Բատտերսից բացվում է տեսարան դեպի Չելսի, իսկ հորիզոնում կարելի է նշմարել հին եկեղեցու գմբեթի ուրվագիծը։ Առաջին պլանում նեղլիկ լաստանավը և ձկնորսի մարմինը պատկերվել են նվազագույն դետալներով, իսկ ճապոնական արվեստի ազդեցությունը արտահայտվել է սահմանափակ գունապնակով, նուրբ գծերով և թիթեռների ինքնատիպ պատկերներով։

Նկարը «Մանուշակագույն և կանաչ վարիացիաների» հետ ցուցադրվել է Դադլիի պատկերասրահում՝ 1871 թվականի նոյեմբերին։

«Թայմսի» քննադատը բացառիկ գնահատական է տվել Ուիսթլերի նոկտյուրններին՝ արտահայտվելով այսպես.

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Կապույտ և արծաթագույն նոկտյուրն Չելսի  
* Մանուշակագույն և կանաչ վարիացիաներ

Կատեգորիա:1871 նկարներ
Կատեգորիա:Թեյթ բրիտանական պատկերասրահի նկարներ
Կատեգորիա:Ջեյմս Էբբոտ Մաք-Նեյլ Ուիսթլերի նկարներ
Կատեգորիա:Վաշինգտոնի Արվեստի ազգային պատկերասրահի նկարներ
Սիբել Սիբեր

**Սիբել Սիբեր** (ծննդյան ազգանունը՝ **Ադադեմիր**,  , ), միայն Թուրքիայի կողմից ճանաչված Հյուսիսային Կիպրոսի Թուրքական Հանրապետության քաղաքական գործիչ։ Զբաղեցրել է ՀԿԹՀ վարչապետի պաշտոնը 2013 թվականի հունիսից՝ դառնալով առաջին կինը, որն այդ պաշտոնն զբաղեցրել է 2011 թվականի նոյեմբերից հետո։ 2013-2018 թվականներին եղել է ՀԿԹՀ ընդհանուր ժողովի նախագահ։ Սիբերը Ֆաթիմա Էկենօղլուից հետո երկրորդ կինն է եղել այդ պաշտոնում։

## Կենսագրություն
Ծնվել է 1960 թվականի դեկտեմբերի 13-ին Նիկոսիայում։ Նրա հայրը՝ Ալթայ Ադադեմիրը, եղել է Մելուսեյա գյուղից տարրական դասարանների ուսուցիչ, մայրը՝ Այսելը, տնային տնտեսուհի էր Կլավդիից։ Քանի որ հորը ժամանակ առ ժամանակ տարբեր դպրոցներում են նշանակել, ընտանիքը մշտապես տեղափոխվել է։

16 տարեկանում Սիբելն ընդունվել է Ստամբուլի համալսարանի բժշկական ֆակուլտետ, այդ ժամանակ ընթացել է ուսանողների մասնակցությամբ քաղաքական բուռն միջադեպեր։ 1983 թվականին ավարտել է համալսարանը՝ ստանալով բժշկի որակավորում։ 1987 թվականին նա ավարտել է բժշկական մասնագիտացումը՝ դառնալով ներքին հիվանդությունների մասնագետ, փորձաշրջանն անցկացրել է Շիշլի Էթֆալի հոսպիտալում։ Ուսումն ավարտելուց հետո վերադարձել է Կիպրոս և աշխատել մասնավոր կլինիկայում։ 1989 թվականին դիաբետ և էնդոկրինոլոգիա է սովորել Վիրջինիայի համալսարանում։

1983 թվականին թերթում հրատարակել է այդ ժամանակ ամենաբարձր հետաքրքրությունն առաջացրած հոդված, որում քննադատել է Հյուսիսային Կիպրոսի Թուրքական Հանրապետության առողջապահական համակարգը։

2015 թվականին թեկնածություն է ներկայացրել ՀԿԹՀ նախագահի պաշտոնի համար, սակայն պարտվել է՝ ըստ հավաքած ձայների քանակի զբաղեցնելով 3-րդ տեղը Դերվիշ Էրօղլուից և Մուստաֆա Ակինջիից հետո։

### Անձնական կյանք
1984 թվականին ամուսնացել է ուրոլոգ (միզատար խողովակների հիվանդությունների մասնագետ) Ռիֆաթ Սիբերի հետ։ Ունեն մեկ դուստր՝ Սյումերը (ծնվել է 1985 թվականին)։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Թուրքիայի քաղաքական գործիչներ
Կատեգորիա:Խորհրդարանի նախագահներ
Կատեգորիա:Կին վարչապետներ
Կատեգորիա:Հյուսիսային Կիպրոս
Կատեգորիա:Ստամբուլի համալսարանի շրջանավարտներ
Կատեգորիա:Վարչապետներ
Ամբողջ օր ու գիշեր

«**Ամբողջ օր ու գիշեր**» (), սպասվող ամերիկյան դրամատիկ ֆիլմ, որի հեղինակը և ռեժիսորը Ջո Ռոբերթ Քոուլն է։ Ֆիլմի գլխավոր դերերում են Էշթոն Սանդերսը, Ջեֆրի Ռայթը, Հայհյա Աբդուլ-Մաթին II-ը, Ռեջինա Թեյլորը, Էնդրյու Լոպեզը, Ջոն Քյուն և Քելի Ջենրեթը։

Ֆիլմի թողարկումը պլանավորվում է 2020 թվականի մայիսի 1-ի վրա Նեթֆլիքսի կողմից։

## Սյուժե
Երիտասարդ հանցագործը բանտ է ժամանում, երբ հետ է նայում այն օրերին, որոնք նախորդել են նրա բանտարկությանը։ Նա փորձում է գտնել իր կյանքի ապագայի և գոյատևելու համար բանալիները, հիշելով իր մանկության հանգամանքները։

## Դերասանական կազմ
*Էշթոն Սանդերս՝ Ջահքոր
** Ջալին Հոլ՝ երիտասարդ Ջահքոր
* Ջեֆրի Ռայթ՝ Ջեյ Դի
* Յահյա Աբդուլ-Մաթին II
* Իսայահ Ջոն
* Քելի Ջենրեթ
* Շաքիրա Ջա-նայ Փեյ
* Ռեջինա Թեյլոր
* Քրիսթոֆեր Մեյեր՝ Լանմարք
* Անդրեա Լին Էսլվորթ
* Էնդրյու Լոպեզ՝ Inmate
* Բեյլի Հոփքինս՝ տիկին Ֆերգյուսոն
* Գրեթչեն Քլայն՝ Դեբի
* Անդրայ Ջոնսոն՝ պարոն Հադսոն

## Արտադրություն
2018 թվականի մարտի 20-ին հայտարարվել է, որ Նեթֆլիքսը նոր ֆիլմ է պատրաստում «Ամբողջ օր ու գիշեր» անվանմամբ, որի հեղինակը և ռեժիսորը լինելու է Ջո Ռոբերթ Քոուլը։ 2018 թվականի հուլիսին Էշթոն Սանդերսը, Ջեֆրի Ռայթը, Հայհյա Աբդուլ-Մաթին II-ը, Ռեջինա Թեյլորը, Էնդրյու Լոպեզը, Ջոն Քյուն, Քելի Ջենրեթը, Անդրեա Լին Էլսվորթը և Շաքիրա Ջա-նայ Փեյը միացել են դերասանական կազմին։ 2018 թվականի օգոստոսին Ջալին Հոլը և Քրիսթոֆեր Մեյերը ևս միացել են ֆիլմի դերասանական կազմին։

Նկարահանումները սկսել են 2018 թվականի հուլիսի 30-ին։

## Թողարկում
Ֆիլմի թողարկումը պլանավորվել է 2020 թվականի մայիսի 1-ին Նեթֆլիքսի կողմից։

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* 

Կատեգորիա:2020 ֆիլմեր
Կատեգորիա:2020-ականների ամերիկյան ֆիլմեր
Կատեգորիա:2020-ականների անգլերեն ֆիլմեր
Կատեգորիա:Netflix-ի արտադրության ֆիլմեր
Կատեգորիա:Ամերիկյան դրամա ֆիլմեր
Կատեգորիա:Նեթֆլիքսի բնօրինակ ծրագրեր
Կատեգորիա:Ֆիլմեր, որոնց գործողությունները տեղի են ունենում ԱՄՆ-ում
Romance (ալբոմ)

**«Romance»**, ամերիկա-կուբացի երգչուհի և երգահան Կամիլա Կաբելոյի երկրորդ ստուդիական ալբոմը, որը թողարկվել է 2019 թվականի դեկտեմբերի 6-ին Epic Records և Syco Music լեյբլներում։ Ձայնագրվել է 2018 թվականի նոյեմբերից մինչև 2019 թվականի հոկտեմբեր։ Ալբոմի պրոդյուսերներն են Ֆրենկ Դուկասը, Լյուիս Բելլը, The Monsters and the Strangerz-ը, Ջոն Հիլլը, Էնդրյու Ուոթը, Ֆինիս Օ'Քոնելը և այլք։

Նոյեմբերի 13-ին Կաբելոն հայտարարել է, որ ալբոմը թողարկվելու է 2019 թվականի դեկտեմբերի 6-ին։ Այն փոփ և R&B ալբոմ է, որում առկա են լատինական փոփի և ռոքի տարրեր։

Ալբոմին աջակցելու համար թողարկվել է վեց սինգլ` «Liar»-ը, որը զբաղեցրել է 52-րդ հորիզոնականը Billboard Hot 100 չարթում և «Shameless»-ը, որը զբաղեցրել է 60-րդ հորիզոնականը, «Cry for Me»-ն, «Easy»-ն, «Living Proof»-ը և «My Oh My»-ը ամերիկացի ռեփեր DaBaby-ի մասնակցությամբ։ Ալբոմում նաև առկա է Hot 100 չարթը գլխավորած, կանադացի երգիչ Շոն Մենդեսի մասնակցությամբ «Señorita» դուետ երգը, որը Մենդեսի նույնանուն երրորդ ստուդիական ալբոմից է։

Ալբոմը հիմնականում դրական գնահատականների է արժանացել քննադատների կողմից և առաջին հորիզոնականով դեբյուտ է կատարել Կանադայում, երրորդ հորիզոնականով ԱՄՆ-ում և այլ երկրների թոփ տասերում։ Ալբոմին աջակցելու համար երգչուհին մեկնելու է The Romance Tour համերգային շրջագայության, որը սկսվում է Եվրոպայում, այնուհետև` Հյուսիսային Ամերիկայում։ 2020 թվականի հունվարին Ձայնագրող ընկերությունների ամերիկյան ասոցիացիայի կողմից ալբոմն ոսկե է հավաստագրվել։

## Երգացանկ

### Նշումներ
* ` լրացուցիչ պրոդյուսեր
* ` տարբեր պրոդյուսերներ
* ` վոկալի պրոդյուսեր
* ` վոկալի պրոդյուսեր
* «Living Proof» երգը պարունակում է սեմփլ Էնդի Ջոնսի The Africa Heartwood Project նախագծից։
* «Liar» երգը ընդմիջարկվել է Լայոնել Ռիչիի գրած «All Night Long (All Night)» և Եննի Բերգրենի, Յունաս Բերգրենի, Մելին Բերգրենի և Ուլֆ Էկբերգի գրած «All That She Wants» երգերից։

## Չարթեր

### Շաբաթական չարթեր

### Տարեվերջյան չարթեր

## Հավաստագրումներ

## Թողարկման պատմություն

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:2019 ալբոմներ
Կատեգորիա:Ֆինիս Օ'Քոնելի պրոդյուսերավորած ալբոմներ
Տադեուշ Բոյ-Ժելենսկի

**Տադեուշ Բոյ-Ժելենսկի** (այս տարբերակն ի հայտ է եկել ժամանակակից աղբյուրներում, , ), լեհ թատերական քննադատ, ֆրանսիական գրականության թարգմանիչ, գրականագետ, կրթությամբ բժիշկ։

## Կենսագրություն
Ծնվել է 1874 թվականին Վարշավայում։ Հայրը եղել է կոմպոզիտոր Վլադիսլավ Ժելենսկին։ Տադեուշ Ժելենսկին միացել է կրակովյան երիտասարդ հեղինակներին ու նկարիչների և նրանց հետ 1906 թվականին «Յամա Միխալիկա» սրճարանում հիմնել «Կանաչ գնդակ» կաբարեն` դառնալով սատիրական տեքստերի հեղինակ, որոնք հետագայում տպագրվել են «Բառեր» () վերնագրով։ Առաջին համաշխարհային պատերազմի տարիներին աշխատել է երկաթուղային բժիշկ։ 1919 թվականից գրել է թատերական քննադատություն-վերլուծություններ նախ կրակովյան «Ժամ», ապա վարշավյան «Կուրիեր» թերթում։ 1922 թվականին Կրակովից տեղափոխվել է Վարշավա։

Ֆրանսերենից լեհերեն է թարգմանել բազմաթիվ ստեղծագործություններ, որոնց թվում են Մոլիերի, Ռասինի, Մարիվոյի պիեսները, Ֆրանսուա Վիյոնի, Վոլտերի, Բլեզ Պասկալի, Մոնտեսքյոյի, Շոդերլո դը Լակլոյի, Բրանտոմի, Դենի Դիդրոյի, Միշել Մոնտենի, Ժան-Ժակ Ռուսոյի, Օնորե դը Բալզակի, Մարսել Պրուստի ստեղծագործությունները։ Ստեղծել է մոտ հարյուրհատորանոց գրադարան, որոնք բաղկացած են ֆրանսիական դասականների թարգմանություններից։

«Գրական լուրեր» () շաբաթաթերթում գրել է քաղաքական հոդվածներ։ Գրել է ֆելիետոնների շարքեր` «Մեր զավթիչները», «Կանանց դժոխք» և «Կոնսիստորիայի կույսեր», զբաղվել է կաթոլիկ եկեղեցու`լեհական հասարակության վրա ունեցած մեծ ազդեցության վերլուծությամբ։ Լեհաստանի գրականության ակադեմիայի անդամ է եղել։

Երկրորդ համաշխարհային պատերազմի սկսվելուց հետո` 1939 թվականի սեպտեմբերին, Վարշավայից տեղափոխվել է Լվով և խորհրդային իշխանությունների ներկայացմամբ նույն թվականի հոկտեմբերին նշանակվել է Լվովի համալսարանի ֆրանսիական գրականության պատմության ամբիոնի վարիչ։ «Nowe Widnokręgi» ամսագրի խմբագրական կոլեգիայի անդամ է եղել, հոդվածներ է հրատարակել «Czerwony Sztandar» թերթում։ 1939 թվականի նոյեմբերի 19-ին ստորագրել է լեհ գրողների դիմումը, որը ողջունում էր Արևմտյան Ուկրաինայի միավորումը Ուկրաինայի խորհրդային սոցիալիստական հանրապետությանը։ 1940 թվականի հունվարին 15 այլ հեղինակների հետ սկսել է աշխատել լեհական գրականության եռահատոր դասագրքի շուրջ։

Երբ քաղաքը գրավել են հիտլերյան զորքերը, 1941 թվականի հուլիսի 3-ի լույս 4-ի գիշերը Տադեուշ Բոյ-Ժելենսկին թերապևտ Յան Գրեկի և նրա կնոջ հետ Կառլ Շյոնգարտի ղեկավարությամբ ձերբակալվել է Լվովի լեհ մտավորականությանը վերացնելու ծրագրի շրջանակներում և հենց նույն գիշերն էլ գնդակահարվել։ Գերեզմանատեղին հայտնի չէ։

## Ծանոթագրություններ

## Գրականություն
* Józef Hen, *Błazen — wielki mąż. Opowieść o Tadeuszu Boyu-Żeleńskim*, wyd. Iskry.
* *Boy we Lwowie*, red. Barbara Winklowa, Warszawa: Oficyna Wydawnicza RYTM, 1992.
* Henryk Markiewicz, *Boy-Żeleński*, wyd. Wydawnictwo Dolnośląskie, 2001, seria *A to Polska właśnie*.
* Wojciech Natanson, *Boy-Żeleński* , Warszawa: Ludowa Spółdzielnia Wydawnicza, 1983.

Կատեգորիա:20-րդ դարի գրողներ
Կատեգորիա:Լեհ բանաստեղծներ
Կատեգորիա:Լեհ բժիշկներ
Կատեգորիա:Լեհ գրողներ
Կատեգորիա:Լեհ դրամատուրգներ
Կատեգորիա:Լեհ թարգմանիչներ
Կատեգորիա:Լեհ լրագրողներ
Կարագանդայի կենդանաբանական այգի

**Կարագանդայի կենդանաբանական այգի** (), Ղազախստանի ամենահին կենդանաբանական այգիներից մեկը։ Հիմնադրվել է 1938 թվականին։ Զբաղեցնում է 43,5 հեկտար տարածք, որից միայն 8 հեկտարն է ներկայումս օգտագործվում։

Կենդանաբանական այգու այցելուները առավել մեծ հետաքրքրություն էին դրսևորում Բատիր մականունով հնդկական փղի նկատմամբ, որը վարժվել էր նմանեցնել մարդկային ձայները և «խոսել».:

## Պատմություն
1987 թվականի տվյալներով կենդանաբանական այգում կար 159 տեսակի 700-ից ավելի կենդանի (կաթնասունների 69, թռչունների 25, սողունների 14, երկկենցաղների 3, ձկների 25 տեսակ)։ Ընդ որում՝ այգում պահվող կենդանատեսակներից 15-ը ներառված էր միջազգային Կարմիր գրքում, 14-ը՝ ԽՍՀՄ և 8-ը՝ Ղազախական ԽՍՀ Կարմիր գրքերում։ 1980-ական թվականների վերջերին այստեղ բազմացվում էին 26 կենդանատեսակներ, այդ թվում՝ հովազ ու ընձառյուծ։ Այցելությունների թիվը հասել էր տարեկան մոտավորապես 800 հազարի։

2012 թվականին Կարագանդայի կենդանաբանական այգուն շնորհվել է տեղական նշանակության հատուկ պահպանվող գոտու կարգավիճակ։ 2013 թվականին այստեղ պահվում էր  շուրջ 2700 կենդանի, բայց մինչև 2015 թվականը դրանց թվաքանակը նվազել է և հասել 1600-ի։ Զգալիորեն պակասել է նաև այցելությունների ցուցանիշը. եթե 2013 թվականին այգին ունեցել է 175 հազար այցելու, ապա 2015 թվականին՝ ընդամենը 85 900 այցելու։ Սակայն այգու տնօրինությունը կտրուկ կերպով ավելացրել է ցուցահանդեսների քանակը՝ տարեկան 25-ից հասցնելով 60-ի։

2015 թվականին կենդանաբանական այգու պահպանության նպատակով քաղաքի բյուջեից հատկացվել է 102,5 միլիոն թենգե։ Այդ նույն տարում այգու գլխավոր մասնաշենքը, որ կառուցվել էր 1968 թվականին, վթարային է ճանաչվել և հաջորդ տարում քանդվել է։ Նախատեսվել է առաջիկայում կառռուցել նոր մասնաշենք։

## Պատկերասրահ

Bengal tiger Karaganda Zoo.jpg|Բենգալյան վագրը
G dog.JPG|Շնագայլ
Сине-жёлтый ара (Ara ararauna).jpg|Կապտա-դեղին արաներ
Argali.jpg|Կարագանդայի կենդանաբանական այգու լոգոն


## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
*
* Karaganda Zoo

Կատեգորիա:Կենդանաբանական այգիներ
Կատեգորիա:Ղազախստանի աշխարհագրություն