Լեքս Լյութոր

**Ալեքսանդր Ջոզեֆ (Լեքս) Լյութոր** (), «DC Comics»-ի սուպերչարագործ և Սուպերմենի ոխերիմ թշնամին։ Ստեղծվել է Ջերի Սիգելի և Ջոզեֆ Շուստերի կողմից։ Նա առավել հայտնի է որպես չարագործ Սուպերմենիի պատմություններում, թեև առաջին անգամ հայտնվել է «Action Comics #23» (1940) կոմիքսում՝ որպես բանջո նվագող։ Կոմիքսի տարբեր տարբերակներում Լեքսի կերպարը տարբերվում է՝ ոգեշնչված խելագար գիտնականից մինչև անսկզբունքային գործարար։ 1960 թվականի կոմիքսների մի տարբերակում Լյութորը պատկերված է որպես չարացած գիտնական, որը մեղադրում է Սուպերմենին լաբորատոր վթարի համար, որի հետևանքով Լյութորը ճաղատացել է։

Լյութորը եղել է Սուպերմենի ոխերիմ թշնամին սուպերհերոսի հայտնվելու մեծ մասում՝ նպատակ ունենալով լինել նրա հակառակորդը՝ բարոյապես կոռումպացված է և հենվում է ինտելեկտի վրա, այլ ոչ թե ուժի։ Լյութորը զավթում է իշխանությունը՝ օգտագործելով իր հանճարությունը, սովորաբար իր շահի համար, այլ ոչ թե լավի համար և սպառնալիք է հանդիսանում ամեն ինչի համար։ Չնայած նրան սկզբում ներկայացնում էին որպես հանցագործ գիտնական՝ նրա կերպարը հետագայում բնութագրվում է որպես անբարեխիղճ արդյունաբերող և սպիտակ օձիք ունեցող հանցագործ (նա նույնիսկ կարճ ժամանակով զբաղեցրել է ԱՄՆ նախագահի պաշտոնը)։ Լյութորի հետագա բնութագրումները ցույց են տվել երկու մեկնաբանությունների տարրերը։

Ներկայումս Լյութորը գիտնական է և բարձր տեխնոլոգիաների ամենահզոր կոնգլոմերատներից մեկի՝ LexCorp-ի նախկին նախագահն է։ Թեև Լեքս Լյութորը DC-ի ամենավտանգավոր կերպարներից մեկն է, այն ինչ Լյութորին առանձնացնում է Սուպերմենի թշնամիների պատկերասրահի մեծ մասից՝ նրա հասարակությունն է նա, նորարար է և չունի գերունակություններ, բացի իր սեփական նենգությունից և խորամանկությունից։ Նա ձգտում է գերազանցել Սուպերմենին։

Ջին Հեքմենը կատարել է Լյութորի դերը «Սուպերմեն» ֆիլմում (1978) և երկու շարունակություններում։ Դերը ժառանգել է Քևին Սփեյսին «Սուպերմենի վերադարձը» (2006) ֆիլմում։ Միքայել Ռոզենբաումը կատարել է երիտասարդ Լեքսի դերը «Սմոլվիլի գաղտնիքը» հեռուստասերիալում։ «Բեթմենն ընդդեմ Սուպերմենի։ Արդարության արշալույսին» (2016) ֆիլմում Լեքսին մարմնավորել է Ջեսսի Այզենբերգը։

2006 թվականին «Wizard» ամսագիրը նրան հատկացրել է 8-րդ հորիզոնականը բոլոր ժամանակների ամենամեծ չարագործների ցանկում, իսկ ըստ World of Fantasy ամսագրի՝ Լյութորն արժանացել է 5-րդ հորիզոնականին խելագար գիտնականների ցանկում։ Լյութորը Սուպերմենի պատմությունների մի քանի կերպարներից մեկն է՝ «ԼԼ» սկզբնատառերով ( ) (ի թիվս այլոց՝ Լոիս Լեյն, Լանա Լանգ և Լորի Լեմարիս, Լայոնել Լյութոր, Լուկաս Լյութոր, Լիլիան Լյութոր, Լաուրա Լանգ, Լյուիս Լանգ, Լյուսի Լեյն, Լինդա Լեյք, Լուի Լիրի, Լյուտեսա Լյութոր (Սմոլվիլի գաղտնիքները) շարքից)։

## Կենսագրություն
### Մինչ Անսահման Հողերի ճգնաժամը
#### Կոմիքսների ոսկե դար
Կերպարի նախաճգնաժամային տարբերակը հայտնի է միայն Լյութոր ազգանունով (): Լյութորն առաջին անգամ հայտնվել է 1940 թվականին, նա պատկերված է ամբողջովին կարմիր մազերով ծածկված գլխով։ 1941 թվականին՝ նկարչի սխալի պատճառով «Սուպերմեն» կոմիքսում Լյութորը հայտնվել է ամբողջովին ճաղատ կերպարանքով։ Շուստերն այնուամենայնիվ նախընտրել է նկարել ճաղատ չարագործներին և Սիգելի թույլտվությունից հետո ավելի ցնցող տեսք է ստացել և դարձել է Լյութորի ապրանքանշանը։ Արտաքին տեսքի փոփոխությունը կարող է լինել նաև մեկ այլ չարագործի՝ Ուլտրա-Հումանիտի հետ շփոթության արդյունք, որը հենց սկզբից եղել է ճաղատ գիտնական։

Գիտական հանճարը փորձել է խանգարել Եվրոպայի խաղաղության կոնֆերանսը, սակայն նրան կանգնեցրել է Սուպերմենը։ Չնայած բացահայտելով Սուպերմենի թուլությունը կրիպտոնիտի նկատմամբ, նրան չհաջողվեց սպանել նրան։ Երբ 1960-ակններին «DC բազմատիեզերքը» սկսել է ձևավորվել՝ կարմիր մազերով Լյութորը հայտարարվել է որպես ճաղատ Լյութորի (հայտնի է որպես Լեքս) կրկնօրինակը «Երկրորդ աշխարհ» հարթությունից և նրան տրվել է Ալեքսեյ () անունը։ Իր կյանքի հաջորդ տարիներին նա հանդիպել է իր «Առաջին երկրի» գործընկերոջը և յուրաքանչյուրը փորձել է հաղթել Սուպերմենի տարբեր տարբերակներին։ Անսահման Երկրների վրա ճգնաժամի ժամանակ կայացած չարագործների պատերազմի ժամանակ, երբ Ալեքսեյը մարտահրավեր է նետել Լեքսի և Բրեյնիակի գործընկերությանը՝ Բրեյնիակը սպանել է Ալեքսեյին հակամարտությունը ճնշելու համար։

### Ճգնաժամից հետո
#### Ժամանակակից Լյութոր
1986 թվականին Ջոն Բիրնի կողմից Սուպերմենի առասպելների սահմանափակ քանակով «վերաթողարկման» մեջ՝ «Պողպատե մարդ», Լեքս Լյութորի կերպարը վերաշարադրվեց «զրոյից»՝ նպատակ ունենալով նրան դարձնել չարագործ, որը կհամապատասխանի 1980-ականների կորպորատիվ սպիտակ օձիգավոր հանցագործ (գաղափարն ի սկզբանե պատկանել է Մարվ Վոլֆմանին)։ Այլ հեղինակների աշխատանքի արդյունքում նա ի վերջո դարձել է հանցավոր ուղեղային կենտրոն, ամենուր ներկա և երբեք ամբողջովին չպարտված կարգավիճակում։ Ի տարբերություն մյուս հանցագործների, որոնք հայտնվում են Սուպերմենի առջև՝ Լյութորը հաճախ ավելի խորամանկ է և հիմնականում գործում է «կուլիսների հետևում»։ Որպես կանոն Լյութորը վայելում է օրինական լինելու հարմարավետությունը և նախընտրում է «ձեռքերը չկեղտոտել» (թեև եղել են բացառություններ)։

Նախաճգնաժամային մանրամասները երբեմն հայտնվում են փոփոխված, բայց ճանաչելի ձևերով։ Դրանց թվում է մարտական կոստյումը, որով Լյութորը պատկերված է «Action Comics» #544-ում, որը նախկինում հայտնվել էր նաև «Man of Steel» #5-ում, որը կրել է նաև Լյութորի կամակատարներից մեկը, որն ըստ երևույթին, հեշտությամբ հաղթել է Սուպերմենին (Լյութորը կրում է մարտական կոստյում, որը շատ նման է իր մինչճգնաժամային տարբերակի կոստյումին)։

#### Ծագում
Համաձայն պողպատե մարդու առասպելաբանությն՝ Լյութորը ծնվել է Մետրոպոլիսի տարածքում գտնվող Ինքնասպան թաղամասերում։ Իր վաղ տարիները Ալեքսանդր Ջոզեֆ «Լեքս» Լյութոր () անցկացրել է մի ընտանիքում, որտեղ նրա դաժան և տաքարյուն հայրը վատ է վերաբերվել մորը և ոչնչացրել է նրա ավելի լավ կյանքի մասին նրա երազանքները։ Նրա միակ ընկերը դասընկեր Փերի Ուայթն է եղել ( ), որը նպաստել է Լեքսի ձգտումներին՝ փախչել վատ թաղամասերից և դառնալ հաջողակ։

Լեքսի միջավայրը դեռահասության տարիներին զարգացրել է նրա անխիղճ ողջախոհությունն ու մանիպուլյացիայի տաղանդը։ Լեքսը ապահովագրության պայմանագիր է կնքել առանց նրանց իմացության մեծ գումարով ապահովագրելով ծնողների կյանքը, իսկ հետո փչացրել նրանց մեքենայի արգելակները՝ սպանելով նրանց։ Լեքսին հանձնել են խնամատարության, որտեղ նա սպասել է մինչև չափահաս դառնալը՝ իր ապահովագրական նպաստները հավաքելու համար։ Շուտով Լեքսը հայտնաբերել է, որ իր խնամակալ ծնողները նույնիսկ ավելի դաժան են, քան իր կենսաբանական ծնողները։ Ագահ ու կառավարված՝ նրանք ծրագրել են գտնել, թե որտեղ են պահվում Լեքսի փողերը և գողանալ նրանից։ Կարճ ժամանակ անց, երբ Լեքսը մեծանում է և կարողանում է ստանալ իր գումարը՝ նա գաղտնի կերպով փոխանցում է այն խնայողական հաշվին՝ ցուցումներով, որ միայն ինքը կարող է գումար հանել հաշվից։ Երբ նրա որդեգրողները գտնում են Լեքսի բանկային փաստաթղթերը, որոնք թաքցված էին իրենցից՝ Լեքսի որդեգրած հայրը գնում է իրենց դստեր՝ Լենայի () մոտ և պահանջում, որ նա գայթակղի Լեքսին (որը սիրահարվել էր Լենային)՝ ծնողներին գումար փոխանցելու համար։

Լենան, որը զգացմունքներ ուներ Լեքսի հանդեպ, հրաժարվում է և դրա համար հոր կողմից ծեծի ենթարկվում։ Լեքսն այդ ժամանակ տանը չի լինում, քանի որ ընկեր Փերին նրան համոզել էր գնալ ֆուտբոլային հանդիպման։ Երբ Լեքսը վերադառնում է տուն, նա վշտի մեջ է հայտնվում՝ գտնելով Լենայի մահացած մարմինը։ Այս իրադարձությունը շրջադարձային է դառնում Լեքս Լյուտորի կյանքում, ով երդվում է ամեն գնով իշխանություն և բացարձակ վերահսկողություն ձեռք բերել իր շրջապատի վրա։ Մեկ տասնամյակ անց այն օրը, երբ ծնվում է Լյութորի դուստրը, Լեքսը վարձում է իր խնամակալ հորը, որպեսզի սպանի Մետրոպոլիսի քաղաքապետին։ Սպանությունից հետո Լեքսը ծառուղում (վճարի պատրվակով) հանդիպել է որդեգրող հորը և անձամբ կրակել նրա վրա։ Լեքսն իր դստերը անվանել է Լենա։

Փերի Ուայթը դառնում է Լեքսի ցասման առաջին թիրախը հենց որ նա ձեռք է բերում իշխանություն։ Լեքսը Փերիին մեղադրում է Լենայի մահվան մեջ և վրեժխնդիր է լինում նրանից՝ գայթակղելով Փերիի կնոջը և նրանից երեխա ունենում։ Ջերի Ուայթի () զավակն իր իսկական ծագման մասին իմացել է իր երիտասարդության վերջին տարիներին, նախքան նրա հետ առնչված տեղական փողոցային հանցախմբի կողմից սպանվելը)։ Մի քանի տարի անց Լեքսը ստացել է «Daily Planet»-ը և փորձել է «վերացնել» թերթը Փերիի հանդեպ ունեցած ատելությունից։

#### Որպես ԱՄՆ նախագահ
#### 52
Գոթեմ քաղաքի ոստիկանության վարչությունը կարծում է, որ Լյութորի մարմինը գտնվում է ծառուղում։ Ջոն Հենրի Այրոնսը զննում է մարմինը STAR լաբորատորիայում և նշում, որ մահից հետո դիակը փոխվել է, որպեսզի նմանվի Լեքս Լյութորին։ Մամուլի ասուլիսի ժամանակ իսկական Լյութորը հրապարակավ հայտարարում է, որ դա այլ Երկրից եկած խաբեբայի մարմինն է և որ այդ խաբեբան է հանցագործությունների իրական մեղավորը, որում մեղադրվում է Լյութորը։ Չնայած նրան, որ Ալեքսանդրի մարմննի վրա բացակայում էր մեկ մատ և տարբերվում էր Լեքսից նրա մահվան պահին, 52-ի խմբագիր Սթիվեն Վաքերը հաստատել է, որ Գոթեմում հայտնաբերված մարմինն իսկապես Ալեքսինն է և որ Լյութորը փոխել էր այն նախքան ոստիկանության կողմից հայտնաբերվելը։

Լյութորն անմիջապես սկսում է եկեղեցի կառուցել, որը նա անվանում է Լյութոր եկեղեցի, նա դառնում է Everyman նaխագծի կողմից ստեղծված նոր ընթացակարգի խոսնակը, որը մշակում է սովորական քաղաքացիներին գերտերություններ զարգացնելու համար։ Ալեքսանդր Լյութոր կրտսերի դիահերձման ժամանակ նա գաղտնի կերպով Ջոն Հենրի Իրոնսին ենթարկում է քիմիական նյութերի ազդեցության, որոնք առնչվում են նրա նոր սուպերհերոսների բանակի ստեղծմանը, Ջոնին դարձնելով սուպերհերոս Պողպատ։ Մոտենալով Ջոնի զարմուհուն՝ Նատաշա Այրոնսին, Լյութորը հաճույքով թույլ է տալիս նրան դառնալ իր առաջին փորձարկվողներից մեկը։ Օգտագործելով Նատաշային և մի քանի այլ կամավորների՝ Լյութորը ձևավորում է սուպերհերոսների իր թիմը, որը նրանք կոչում են որպես նոր Infinity Inc: 21-րդ շաբաթում Infinity Inc.-ը կռվում է Բլոքբաստերի հետ (որը նույնպես ստեղծվել է Լյութորի կողմից), երբ նա ցույց է տալիս, որ կարող է «անջատել» իր յուրաքանչյուր գործակալի ուժերը և դա հանգեցնում է նրա սփիդսթերի հետագծային մահվանը։

Ամանորի կեսգիշերին Լյութորը կատարում է հաշվարկված դավադրություն, որպեսզի վարկաբեկի Սուպերնովային՝ նոր հերոսին, որը Սուպերմենի բացակայության ժամանակ ստանձնել էր Մետրոպոլիսի պաշտպանությունը։ Լյութորը նախաձեռնում է զանգվածային անջատում բոլոր նրանց համար, ովքեր մասնակցել են Everyman ծրագրին, բացառությամբ Infinity Inc.-ի անդամների։ Օդային կարողություններ ունեցող մի քանի մարդ մահանում է ստորգետնյա գազատարի պայթյունից, ինչի արդյունքում լինում են զոհեր, որոնց թվում են լինում նաև խաղաղ բնակիչներ։ Պատճառվում է միլիոնավոր դոլարների վնաս։ Լյութորի սյուժեն ի վերջո ձախողվում է, երբ Սուպերնովան կարողանում է նվազագույնի հասցնել աղետը՝ փրկելով մի շարք մարդկանց։

Ուսումնասիրելով Լյութորին՝ իր շարժառիթը արմատախիլ անելու համար Նատաշա Այրոնսը հայտնաբերում է, որ Լյութորը ստուգում է իրեն՝ համոզվելու համար, որ նա համատեղելի է արհեստական մետագենային բուժման հետ։ Ջոն Հենրի Այրոնսը հարձակվում է Լյութորի շենքի վրա, չնայած կռվի ընթացքում նրա զրահը ոչնչացնելուն՝ Այրոնսը դիմակայում է Լյութորին և պարզում, որ Լյութերը ուժով գերազանցում է նրան, Լյութորը ցույց է տալիս Սուպերմենին բնորոշ գրեթե բոլոր ունակությունները։ Լյութորը մտածում է երկիրը նվաճելու և այն Լեքսոր վերանվանելու մասին։ Այնուամենայնիվ Նատաշան օգտագործում է իր հորեղբոր մուրճը՝ էլեկտրամագնիսական Իմպուլս առաջացնելու համար, որն անջատում է սինթետիկ մետագենը այնքան ժամանակ, որպեսզի Պողպատը ժամանակ ունենա հաղթել Լեքսին։ Արդյունքում Լեքսը խայտառակվում է, իսկ ավելի ուշ նրան մեղադրում են, երբ «Everyone» նախագծի մասնակիցները հասկանում են, որ Լեքսը օգտագործել է նրանց։

## Կոմիքսներից դուրս
### Ֆիլմեր
1978 թվականին նկարահանված «Սուպերմեն» ֆիլմում Ջին Հեքմենը կատարել է Լեքս Լյուտորի դերը, որտեղ նա գլխավոր չարագործն էր։ Հեքմենը կատարել է այդ դերը ֆիլմաշարի երկրորդ և չորրորդ մասերում։

#### Սուպերմենի վերադարձը
«Սուպերմենի վերդրձը» (2006) ֆիլմում Լեքս Լյութորին մարմնավորել է Քևին Սփեյսին։ Անցել է 5 տարի, Լեքսն արդեն ամուսնացած է, բայց շարունակում է իր հանցագործությունները։ Լեքսը և նրա մարդիկ գտնում են Քլարկի ամրոցը և վերցնում կրիպտոնիտները։ Նա հայտնաբերում է, որ կրիպտոնիտն ընդարձակվում է ջրի մեջ և Անտարկտիդայում իր համար կրիպտոնիտե ամրոց է ստեղծում։ Շուտով Լոիսը որդու՝ Ջեյսոնի հետ միասին որոշում է ինչ-որ բան իմանալ նրա մասին և գնում է ամրոց, բայց Լեքսը հայտնաբերում է նրանց և գերի է վերցնում։ Այն բանից հետո, երբ Ջեյսոնը սպանում է իր մարդկանցից մեկին՝ Լյութորը հասկանում է, որ տղայի հայրը Սուպերմենն է։ Ավելի ուշ Կրիպտոնիտե ամրոցում Լեքս Լյութորը խոցում է Քլարկին կրիպտոնիտի շեղբով։ Լեքսը վստահ է, որ Սուպերմենը մահացել է և իր ծրագիրը կիրականանա, բայց հետո տեղի է ունենում երկրաշարժ, որի պատճառով նրա մարդիկ մահանում են և նա կնոջ հետ փախչում է ուղղաթիռով։ Սակայն նրա կինը դավաճանում է նրան՝ վախենալով ամուսնու մեծ, արյունարբու ծրագրերից և դեն է նետում մնացած ադամանդները։ Լեքսը չի հասցնում վերադառնալ նրանց մոտ, ամրոցը ոչնչանում է և նրանք թռչում են։ Բայց հանկարծ նրանց վառելիքը սպառվում է և վայրէջք կատարում ամայի կղզում։

#### DC ընդլայնված տիեզերք
* Ջեսսի Այզենբերգը կատարել է Լեքս Լյուտորի դերը։ Ջեսի Այզենբերգի Լյութորի տարբերակին բնորոշ է հանճարեղությունը, խելագարությունը և բարոյական սկզբունքների իսպառ բացակայությունը։ Երբ նա բանտարկվում է, նրա գլուխը սափրում են և դարձնում ճաղատ (ինչպես մյուս նախորդ տարբերակներում՝ Լյութորը ճաղատ է կամ ինչ-ինչ պատճառներով կորցրել էր մազերը)։ Բանտ գնալուց հետո նրա մոտ գալիս է Բեթմենը։ Լեքսը զգուշացնում է նրան, որ Սուպերմենը մահացել է, Երկիրը պաշտպանելու տարբերակ չկա և շուտով կգան նրանք, ովքեր չգիտեին նրա մասին՝ նրանց անվանելով «Հրեշներ խավարի մեջ»։ Սա ստիպում է Բեթմենին ստեղծել Արդարության լիգա և հավաքել մետամարդկանց՝ այդ ամենը թույլ չտալու համար։
* Ջեսի Էյզենբերգը վերադարձել է Զաք Սնայդերի «Արդարության լիգա» ֆիլմում Լեքս Լյուտորին մարմնավորելու համար։ Նա հանդես է գալիս հետտիտրային հատվածում։ Նա օգնում է Դեստրոուկին հասնել Բեթմենին՝ ասելով նրան Բեթմենի իսկական անունը՝ Բրյուս Ուեյն։

### Հեռուստասերիալներ
* «Լոիս և Քլարկ։ Սուպերմենի նոր արկածները» հեռուստասերիլում դերը կատարել է Ջոն Շին։
* «Սմոլվիլի գաղտնիքը» հեռուստասերիալում դերը կատարել է Միքայել Ռոզենբաումը։
* «Սուպերգրլ» հեռուստասերիալում դերը կատարել է Ջոն Քրայերը
* «Սուպերմեն և Լոիս» հեռուստասերիալում դերը կատարել է Մայքլ Քադլիցը։
* Լեքս Լյութորը հայտնվելու է նաև ապագա «Մետրոպոլիս» հեռուստասերիալում։

### Մուլտսերիալներ
* «Արդարության լիգա»
* «սուպերմեն» (1998—2000)
* «Երիտասարդ Արդարության լիգա»

### Մուլտիպլիկացիոն ֆիլմեր
* «Արդարության լիգա։ Աստվածներ և հրեշներ» անիմացիոն ֆիլմում, որը տեղի է ունենում զուգահեռ տիեզերքում՝ Լեքս Լյութորը նմանություն ունի Սթիվեն Հոքինգի հետ։

### Տեսախաղեր
* Nintendo 64-ի համար Superman խաղի հիմնական հակառակորդը։
* Հայտնվում է Superman: Shadow of Apokolips խաղի մեջ
* Superman Returns: The Videogame-ում Լեքս Լյութորը գլխավոր հերոսներից մեկն է, քանի որ խաղը ստեղծվել է «Սուպերմենի վերդարձը» ֆիլմի հիման վրա։
* DC Universe Online-ում Լեքս Լյութորը հանդես է գալիս որպես սուպերչարագործների երեք մենթորներից մեկը։ Խաղալ հնարավոր է Legends ռեժիմում։
* LEGO Batman 2: DC Super Heroes խաղում հանդիսանում է հիմնական ոճրագործ՝ Ջոկերի հետ միասին։ Խաղարկելի կերպար է
* LEGO Batman 3: Beyond Gotham խաղում շեֆերից մեկն է և խաղարկելի կերպար։

### Mortal Kombat vs. DC Universe
«Mortal Kombat vs. DC Universe» խաղի ավարտի ժամանակ՝ օգտագործելով հատուկ ջոկատներից գողացված տվյալները, Լեքս Լյութորը պորտալ է կառուցում և դրա միջոցով մտնում է Mortal Kombat տիեզերք։ Այնտեղ նա հանդիպում է կախարդ Քուան Չիին։ Նրանց միացած ուժն անպարտելի կլինի։ Շուտով այս նոր մահացու դաշինքը կտիրի երկու տիեզերքներին։ Այստեղ նա խաղային կերպար է։

### Injustice: Gods Among Us
«Injustice: Gods Among Us» խաղում Միացյալ երկրային տիեզերքում Լյութորը բարիացակամ է, որը Սուպերմենից գաղտնի՝ օգնում է Բեթմենին տապալել Ռեժիմը։ Միևնույն ժամանակ նա երբեք չի խախտել օրենքը։ Սպանվել է Սուպերմենի կողմից՝ վրեժ լուծելով իր դավաճանության համար։ Խաղային կերպար է։ Պատմության ռեժիմում Կալ-Էլին հաղթելուց հետո նա ստանում է իր ուզածը և դառնում Երկրի հերոսը, ինչի առաջին ապացույցը երկրի վրա Լեքս Լյութորի արձանի կառուցումն է։

## Քննադատություն և արձագանքներ
2009 թվականին Լեքս Լյութորը IGN-ի 100 ամենամեծ կոմիքսների չարագործների ցանկում զբաղեցրել է 4-րդ հորիզոնականը։

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Ամեն ինչ Լեքս Լյութորի մասին SuperMedia.ucoz.ru կայքում
* Լեքս Լյութորը DC Comics.com կայքում 
* Լեքս Լյութորը Superman Homepage կայքում 
* Լեքս Լյութորը Supermanica կայքում
* The Justice League Watchtower — Լեքս Լյութոր
* գաղտնի տեղեկություն  Լեքս Լյութորի մասին «DC Comics» կայքում
* Lex Luthor Guilty AND Innocent!  — «News article» on how Luthor had his name cleared in *52*
* ''Luthor Wins!''  2000 թվականի նախագահական ընտրություններում Լեքս Լյուտորի հաղթանակի մասին հայտարարությունը «DC Comics»-ի պաշտոնական կայքում
* Superman Homepage — Lex Luthor — Լեքս Լյութորի «հետճգնաժամային»  ամփոփ պատմությունը (3 մասից)
* Supermanica entry on the Pre-''Crisis'' Lex Luthor
* The Captain’s Unofficial Justice League Homepage:Lex Luthor — Լեքս Լյութորի էջը Արդարության լիգայի ոչ պաշտոնական կայքում
* Newsarama: '''''Journey into Comics''' In Defense of Luthor'' 
* The Remaking of Lex Luthor From the Quarter Bin
* The religion of Lex Luthor, Superman’s arch-enemy
* Լեքս Լյութորի կենսագրությունը

Կատեգորիա:DC Comics կերպարներ
Կատեգորիա:Բեթմենի թշնամիներ
Կատեգորիա:Հորինված ամերիկացիներ
Կատեգորիա:Հորինված բռնապետեր
Կատեգորիա:Հորինված զանգվածային մարդասպաններ
Կատեգորիա:Հորինված հանճարներ
Կատեգորիա:Հորինված հանցագործներ
Կատեգորիա:Հորինված մարդասպաններ
Կատեգորիա:Հորինված քաղաքական գործիչներ
Կատեգորիա:Մասաչուսեթսի տեխնոլոգիական ինստիտուտի շրջանավարտներ
Կատեգորիա:Մուլտֆիլմերի կերպարներ
Կատեգորիա:Սուպերհերոսների մասին ֆիլմերի կերպարներ
Կատեգորիա:Ֆիլմերի հերոսներ