Շիրանա Շահբազի

**Շիրանա Շահբազի** (, ), Իրանում ծնված լուսանկարիչ: Ապրում և ստեղծագործում է Շվեյցարիայում: Կոնցեպտուալ լուսանկարչության բնագավառում ստեղծում է ինստալացիաներ և մեծ տպագրություններ:

## Կենսագրություն
Շիրանա Շահբազին ծնվել է Թեհրանում։ 1985 թվականին տեղափոխվել է Գերմանիա, 1995-1997 թվականներին Դորտմունդի Կիրառական գիտությունների և արվեստի համալսարանում սովորել է լուսանկարչություն և դիզայն: 1997-2000 թվականներին հաճախել է Ցյուրիխի գեղարվեստի համալսարան՝ մասնագիտանալով լուսանկարչության բնագավառում։ Ապրում և աշխատում է Ցյուրիխում։ Իրանում ստեղծված «Goftare Nik/Good Words» գունավոր լուսանկարների շարքի համար (հրատարակվել է որպես գիրք 2001 թվականին Հաջե Կանցի հետ) 2002 թվականին արժանացել է Citibank Private Bank լուսանկարչական մրցանակի։ 2002 թվականին *The Garden* անվանումով ներկայացրել է Շվեյցարիայի պատկերների շարք։ 2003 թվականին Վենետիկի բիենալեի կենտրոնական տաղավարում, զարդարված իրանցի նկարիչների որմնանկարներով՝ ստեղծված ըստ Շահբազի լուսանկարների, ներկայացրել է *The Annunciation* («Ավետում») հսկայածավալ ինստալյացիան և շուշաներով առաստաղը։ 2019 թվականին դարձել է Prix Meret Oppenheim մրցանակի դափնեկիր։

## Ստեղծագործություններ
Շահբազիի *Meanwhile* ինստալյացինաերի շարքը (2007) միավորում է բնապատկերների, դիմանկարների և նատյուրմորտների առօրյա պատկերները իր շրջագայություններից, որոնցից մեկը իրանցի գովազդային արվեստագետի կողմից ընդլայնվել է պաստառի չափերով: Մյուս լուսանկարները վերարտադրվել են որպես նկարներ, ընդհուպ մինչև գորգեր։ Վինտերտուրի լուսանկարչության թանգարանում ներկայացված *Then Again* (2012) 18 լայնաֆորմատ աշխատանքները ցույց են տալիս, թե ինչպես լուսանկարը իրականության պատկերումից կարելի է վերածել երկրաչափական աբստրակցիայի։ Ըստ Ադամ Ջասպերի Artforum-ի՝ Շահբազիի լուսանկարները իրական աբստրակցիա են, դրանք ոչ միայն ներկայացվող լուսանկարներ են, այլ իրական առարկաներ, որոնք բարձր են կառուցված: Շարունակելով աշխատել անալոգային լուսանկարչական մեթոդներով՝ Շահբազին ստեղծում է երկրաչափական ձևերի աշխատանքներ, որոնք ֆիքսված են փայլեցված հայելիների վրա՝ գունավոր բարակ թաղանթներով։

Շահբազին աշխատում է նաև հանրային տարածքներում նախագծերի վրա: 2005 թվականին Շահբազին մասնակցել է Ցյուրիխի Հարդաու թաղամասում պաստառների արշավին։ Օստերմունդիգենում գտնվող Swisscom Tower-ի շինհրապարակում 2020 թվականի սկզբից մինչև կեսերը վերանորոգման ընթացքում Շահբազին և Դանիայում ծնված և Ցյուրիխում բնակվող նկարիչ Քրիստիան Անդերսենը կերամիկական թիթեղներից պատրաստված երկրաչափական ինստալյացիա են ստեղծել:

2024 թվականին Շահբազին Բեռնի Վայլերգուտ դպրոցում ստեղծել է 1949 թվականից պահպանված ռասիստական և գաղութատիրական առումով խնդրահարույց որմնանկարի փոխարինող տարբերակը, որը դպրոցի աշակերտները պետք է ավարտեն երեք տարվա ընթացքում:

Շիրանա Շահբազիի աշխատանքներից ներկայացվել և գտնվում են մի շարք հանրային հավաքածուներում։

## Մրցանակներ
* Deutsche Börse-ի ֆոտոմրցանակ, 2002
* Prix Meret Oppenheim, 2019

## Գրականություն
*Shahbazi, Shirana (2007). Meanwhile. JRP Ringier. 
*
*
*Shahbazi, Shirana (2017). *[https://www.amazon.com/Shirana-Shahbazi-First-Things-German/dp/3956793242/ref=sr_1_1?ie=UTF8&qid=1520543860&sr=8-1&keywords=9783956793240 Shirana Shahbazi : first things first]*. Sternberg Press. 

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
*Shirana Shahbazi at Galerie Peter Kilchmann
*Shirana Shahbazi at The Breeder, Athens
*Michele Robecchi interview with Shirana Shahbazi, Flash Art, November 2003

Կատեգորիա:21-րդ դարի կին արվեստագետներ
Կատեգորիա:Իրանցի արվեստագետներ
Կատեգորիա:Իրանցի կին արվեստագետներ
Կատեգորիա:Իրանցի նկարչուհիներ
Կատեգորիա:Կին լուսանկարիչներ
Կատեգորիա:Շվեյցարացի արվեստագետներ
Կատեգորիա:Ցյուրիխի գեղարվեստի համալսարանի շրջանավարտներ