open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Արցախյան ազատամարտի հուշարձան (Մարտունի, Գեղարքունիքի մարզ)

**Արցախյան ազատամարտի հուշարձան**, Արցախյան ազատամարտի մարտունեցի զոհերին նվիրված հուշարձան Գեղարքունիքի մարզի Մարտունի քաղաքում՝ քաղաքապետարանի դիմաց, Հայրենական պատերազմի զոհերին նվիրված հուշարձանի հարևանությամբ։ Բացվել է 2012 թվականի նոյեմբերի 11-ին։

## Պատմություն
Հուշարձանը բացվել է 2012 թվականի նոյեմբերի 11-ին։ Այն օծել է Հայ առաքելական եկեղեցու Գեղարքունիքի թեմի առաջնորդ Մարկոս եպիսկոպոս Հովհաննիսյանը։ Արցախյան ազատամարտում Հայաստանի Մարտունու վարչական շրջանը տվել է ավելի քան 100 զոհ, 150 վիրավոր, այդ թվում` 10 զոհ, 2 անհայտ կորած և 30 վիրավոր՝ Մարտունի քաղաքից։

Մարտունի քաղաքում Արցախյան գոյամարտում զոհված մարտունեցիների հիշատակը և գոյամարտի խորհուրդը հավերժացնող հուշարձանի նախաձեռնողը Մարտունի քաղաքի բնակիչ, Հայաստանի նկարիչների միության անդամ Արամայիս Խլղաթյանն է, ում նախաձեռնությամբ Մարտունի քաղաքում կազմակերպվել է քանդակագործության սիմպոզիում, որի շրջանակներում ձեռնարկվել է Արցախյան ազատամարտում զոհված մարտունեցիների հուշարձանի ստեղծումը։ Սիմպոզիումը փակվել է սեպտեմբերի սկզբին, սակայն քանդակագործներ Արտիկ Քոչարյանը, Արամայիս Խլղաթյանը և Ռաֆիկ Սարգսյանը շարունակել են հուշարձանի ստեղծման աշխատանքներն՝ այն ավարտելով նոյեմբերի սկզբներին։

Հուշարձանի բացման արարողությանը մասնակցել են Հայաստանի պաշտպանության նախարարության, Գեղարքունիքի մարզպետարանի, Երկրապահ կամավորականների միության ներկայացուցիչներ, Մարտունի քաղաքի և տարածաշրջանի համայնքների ներկայացուցիչներ, քանդակագործության սիմպոզիումը նախաձեռնող խմբի անդամներ, բարեգործներ և հովանավորներ։ Հուշարձանը բացել են զոհված ազատամարտիկ Արամ Խլոյանի մայր Տատյանա Խլոյանը և զոհված ազատամարտիկ Գեիմ Գուլեյանի հայր Ռաֆիկ Գուլեյանը։

## Նկարագրություն
Հուշարձանը շուրջ 4 մետր բարձրությամբ քանդակ է, որի վրա պատկերված են կենաց ծառը և զոհված ազատամարտիկը, ով երկինք է համբարձվում Հազարան Բլբուլի թևերի վրա։ 

## Հեղինակներ
Հուշարձանը հեղինակել է Հայաստանի նկարիչների միության անդամ, Արցախյան ազատամարտի մասնակից Արտիկ Քոչարյանը։ Հուշարձանի համահեղինակներն են Արամայիս Խլղաթյանը և Ռաֆիկ Սարգսյանը։

Հուշարձանը ստեղծվել է Մարտունի քաղաքի բնակիչ Իշխան Գրիգորյանի բարերարությամբ։ Ստեղծման գործում իրենց աջակցությունն են ունեցել Ռաֆիկ Գրիգորյանը, բարերարներ Սևակ Շահինյանը, Ավետիք Նազարյանը, Դավիթ Երանոսյանը։ Հուշարձանի պատվանդանի կառուցման և այլ ընթացիկ աշխատանքներն իրականացրել է Մարտունու քաղաքապետարանը։

## Պատկերասրահ

Artsakh War Memorial (Martuni, Armenia) (1).jpg|Մարտունու քաղաքապետարանի շենքը: Աջ կողմում՝ Արցախյան ազատամարտի հուշարձան
Artsakh War Memorial (Martuni, Armenia) (2).jpg|Հուշարձանի տեսքը
Artsakh War Memorial (Martuni, Armenia) (4).jpg|«Ուժն է ծնում իրավունք» մակագրություն հուշարձանի վրա
Artsakh War Memorial (Martuni, Armenia) (5).jpg|«Արցախյան գոյամարտի զոհերի հիշատակին» մակագրություն հուշարձանի վրա


## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:2012 հիմնադրումներ Հայաստանում
Կատեգորիա:Արցախյան ազատամարտի հուշարձաններ
Կատեգորիա:Գեղարքունիքի մարզի հուշարձաններ
Կատեգորիա:Ռաֆիկ Սարգսյանի քանդակներ
Կատեգորիա:2012 քանդակներ
Ռամիզ Կուլիև

**Ռամիզ Էյյուբ օղլի Կուլիև** (, ), ադրբեջանցի երաժիշտ,  թառահար, Ադրբեջանական ԽՍՀ ժողովրդական արտիստ (1988);

## Կենսագրություն
Ծնվել է 1947 թվականի ապրիլի 30-ին Աղդամում։ 1954 թվականին ընդունվել է Աղդամի 7-ամյա երաժշտական դպրոց։ 1960 թվականին ընդունվել է Ուզեիր Հաջիբեկովի անվան Աղդամի միջնակարգ դպրոցը։ 1964-1969 թվականներին սովորել է Ուզեիր Հաջիբեկովի անվան Ադրբեջանի պետական կոնսերվատորիայում `թառի և դիրիժորական մասնագիտությունների գծով։

## Գործունեություն
Նա մասնակցել է բազմաթիվ մրցույթների և փառատոների ՝«Շուր» ժողովրդական գործիքների համույթի կազմի մեջ։ 1961 թվականին մասնակցել է Մոսկվայում կայացած «Ազգային տնտեսական նվաճումների ցուցահանդես»-ին և պարգևատրվել մեդալներով և պատվոգրերով։ Եղել է Աբդուռահիմ Հախվերդովի անվան Աղդամի դրամատիկական թատրոնի երաժշտության բաժնի տնօրենը։

Աշխատել է որպես ուսուցիչ, ավագ դասախոս, դոցենտ, պրոֆեսոր 1963-1964 թվականներին Աղդամի թիվ 1, 1965-1974 թվականներին թիվ 1 և 20 երաժշտական դպրոցներում և 1974 թվականից մինչև 1992 թվականը ՝Ու.Հաջիբեկովի անվան Ադրբեջանի պետական կոնսերվատորիայի ժողովրդական գործիքների բաժնում։ 1964-1994 թվականներին եղել է Ադրբեջանի պետական ֆիլհարմոնիայի և Պետական համերգների միության մենակատար։

1981 և 1984 թվականներին ընտրվել է XVIII և XIX գումարումների Նասիմիի շրջանի ժողովրդական պատգամավորների խորհրդ։

## Կոչումներ ու պարգևներ
* Ադրբեջանական ԽՍՀ Համամիութենական Լենինյան Կոմերիտմիության Մրցանակներ-1978
* Ադրբեջանական ԽՍՀ վաստակավոր արտիստ-1982
* Ադրբեջանական ԽՍՀ ժողովրդական արտիստ-1988
* «Փառք» օրդեն-2007
* «Պատվո» շքանշան-2017

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Ադրբեջանական ԽՍՀ ժողովրդական արտիստներ
Սպիտակավիզ արագիլ

**Սպիտակավիզ արագիլ** () արագիլների ընտանիքի թռչուն։

## Բնութագիր
Սպիտակավիզ արագիլը ունի 80-90 սմ երկարություն։ Թռչնի գլխին կա սև գլխարկ։ Պարանոցի և գլխի հետևի մասից մինչև կրծքավանդակի առջևի մասը նրանք ունեն սպիտակ փափկամազ փետուրներ։ Ուսերի փետուրների մնացած մասը սև գույնի է կարմրավուն երանգներով, բացառությամբ որովայնի և պոչի ստորին մասի, որոնց փետորները սպիտակ են։ Թևերը շրջապատող փետուրները ունեն մուգ կանաչավուն գույն։

## Կենսակերպ
Սպիտակավիզ արագիլը հանդիպում է զույգերով կամ փոքր խմբերով ջրային տարածքների մոտ։ Այն սնվում է ձկներով, գորտերով և դոդոշներով, օձերով և մողեսներով, ինչպես նաև անողնաշարավոր կենդանիներով։

## Ենթատեսակներ
* *Ciconia episcopus episcopus* -բնակվում է Հնդկաստանում, Հնդկաչինում և Ֆիլիպիններում
* *Ciconia episcopus microscelis* -Արևադարձային Աֆրիկա (Ուգանդա և Քենիա)
* *Ciconia episcopus neglecta* -Յավայի և Ուոլլեսայի լայնություններում

## Պատկերասրահ

Պատկեր:Ciconia episcopus LC0186.jpg
Պատկեր:Ciconia.episcopus.neglecta.6873.jpg
Պատկեր:Woolly necked stork (Ciconia episcopus) 4.jpg
Պատկեր:Ciconia episcopus (31035601157).jpg
Պատկեր:Ciconia episcopus.jpg
Պատկեր:Woolly-necked Stork (Ciconia episcopus) taking off from the fields near Hodal I.jpg
Պատկեր:Woolly-necked Stork - Ciconia episcopus - P1030874.jpg
Պատկեր:Ciconia episcopus 1.jpg
Պատկեր:Ciconia episcopus (45974518891).jpg
Պատկեր:Woolly-necked Stork (Ciconia episcopus) with Black-headed Ibises W2 IMG 9730.jpg
Պատկեր:Woolly-necked Stork (Ciconia episcopus) (33248969105).jpg
Պատկեր:Woolly necked stork 1 (Ciconia episcopus) കരിങ്കൊക്ക് .jpg
Պատկեր:Woolly necked stork 8 (Ciconia episcopus) കരിങ്കൊക്ക് .jpg
Պատկեր:Woolly necked stork 12 (Ciconia episcopus) കരിങ്കൊക്ക് .jpg
Պատկեր:Ciconia episcopus -Nanded, Maharashtra, India -flying-8.jpg


## Ծանոթագրություններ

## Գրականություն
* Richard Grimmett, Carol Inskipp, Tim Inskipp: *Birds of India, Pakistan, Nepal, Bangladesh, Bhutan, Sri Lanka and the Maldives.* Christopher Helm, London 1998, ISBN 0-691-04910-6

Կատեգորիա:Ասիայի թռչուններ
Կատեգորիա:Արագիլներ
Կատեգորիա:Աֆրիկայի թռչուններ
Արմինե Հարությունյան

**Արմինե Վահագնի Հարությունյան** (), հայ մոդել, կինոյի և թատրոնի նկարիչ, դիզայներ։

## Կենսագրություն
Արմինե Հարությունյանը ծնվել է 1995 թվականին Երևան քաղաքում։ Սովորել է Փանոս Թերլեմեզյանի անվան գեղարվեստի պետական քոլեջի  դիզայնի բաժնում, այնուհետև ուսումը շարունակել  Երևանի պետական գեղարվեստա-թատերական ինստիտուտում և որպես գրաֆիկ-դիզայներ աշխատանքի անցել «ԲեթԿոնստրակտ» ընկերությունում։

## Կարիերա
2019 թվականի գարնանը Բեռլինի փողոցներից մեկում Արմինեն լուսանկարվելու առաջարկ է ստացել, ինչից հետո Գուչի նորաձևության տան կողմից որպես մոդել հրավեր է ստացել և սեպտեմբերի 22-ին մասնակցել Միլանի նորաձևության շաբաթվա համար նախատեսված «Գարուն-ամառ» հավաքածուի ցուցադրության քասթինգին։ Արմինեն ներառվել էր «սպիտակ հանդերձանքով» մոդելների առաջին խմբում, ցուցադրել այնպիսի զգեստներ, որոնք վաճառքի չեն հանվելու խանութներում և արժանացել հավանության։ Նա դարձավ առաջին հայ մոդելը ով երևացել է հանրահայտ ապրանքանիշի նորաձևության ցուցադրությանը։

Նոյեմբերին, նա բացեց Թբիլիսիում կայացած 2019 թվականի Mercedes Benz նորաձևության շաբաթի ցուցադրություններից մեկը։

## Ընտանիք
*Մայրը՝ Իզաբելլա Ազիզյան, բժշկուհի
*Պապը՝ Խաչատուր Ազիզյան, նկարիչ
*Տատը Սվետլանա Սարգսյան, նկարչուհի

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:1995 ծնունդներ
Կատեգորիա:Երևան քաղաքում ծնվածներ
Կատեգորիա:Երևանի պետական գեղարվեստաթատերական ինստիտուտի շրջանավարտներ
Կատեգորիա:Հայ դիզայներներ
Կատեգորիա:Հայ թատերական նկարիչներ
Կատեգորիա:Հայ մոդելներ
Կատեգորիա:Մոդելներ այբբենական կարգով
Կատեգորիա:Նոյեմբերի 11 ծնունդներ
Կատեգորիա:Փանոս Թերլեմեզյանի անվան գեղարվեստի պետական քոլեջի շրջանավարտներ
Ջորջ Մարագոս

**Ջորջ Մարագոս** (, ), ազգությամբ հույն ամերիկացի գործարար և քաղաքական գործիչ, Նասոյի շրջանի 13-րդ ֆինանսական վերահսկիչը։ ԱՄՆ հունական համայնքի ակտիվ անդամ։

## Կենսագրություն
### Վաղ տարիներ, ընտանիք և կրթություն
Ծնվել է Լեֆկադա կղզում (Հունաստան) աղքատ ընտանիքում, որը սկզբում ներգաղթել է Կանադա, իսկ հետո՝ ԱՄՆ։

Ավարտել է ՄաքԳիլի համալսարանը՝ էլեկտրատեխնիկայի բնագավառում բակալավրի աստիճանով (Կանադա, 1973) և Փեյսի համալսարանը՝ ֆինանսների բնագավառում բիզնեսի կառավարման մագիստրոսի աստիճանով (1983)։

### Կարիերա
Կարիերան սկսել է «Bell-Northern Research» հեռահաղորդակցային R&D ընկերությունում, որտեղ դարձել է ամենաերիտասարդ մենեջերներից մեկը։

1978 թվականին միացել է «Booz Allen Hamilton» խորհրդատվական ընկերությանը, որտեղ աշխատել է հրամանատարության և կառավարման ամերիկյան ռազմական համակարգերի վրա։ Ավելի ուշ համակարգել է լուծումների մշակումը խոշոր միջազգային հաճախորդների համար։

1981 թվականին սկսել է աշխատել «Chase Manhattan Bank» ընկերությունում, որտեղ գլխավորել է տվյալների փոխանցման և դրամական փոխանցումների ցանցի ստեղծմամբ զբաղվող խումբը։ Ավելի ուշ դարձել է փոխնախագահ։

1986 թվականին զբաղեցրել է «Citibank»-ի փոխնախագահի պաշտոն։

1989 թվականին հիմնադրել է սեփական «SDS Financial Technologies» ընկերությունը, և 20 տարի եղել է ընկերության նախագահն ու գլխավոր տնօրենը։

2010 և 2012 թվականներին մասնակցել է ԱՄՆ սենատում հանրապետական կուսակցության փրայմերիզին։

2016 թվականին իր տիկնոջ հետ 5 400 դոլար Է հատկացրել Դեմոկրատական կուսակցության թեկնածու Հիլարի Քլինթոնի նախագահական ընտրարշավի համար։

## Քաղաքական հայացքներ
Որոշակի փուլում Մարագոսը մտահոգությամբ էր արտահայտվում միասեռ զույգերի ամուսնության իրավունքի մասին՝ հայտարարելով, որ նրանց օրինականացումը կարող է արդյունքում հանգեցնել բազմակնության օրինականացմանը, իսկ հարցազրույցներից մեկում նա ասել է․ *«որոշ մարդիկ կցանկանային նույնիսկ ամուսնանալ իրենց ընտանի կենդանիների հետ»*։ Նույն ժամանակահատվածում նա հանդես է եկել աբորտների դեմ, բացառությամբ մոր կյանքի պահպանման, բռնաբարության և արյունապղծության դեպքերի։ Սակայն ավելի ուշ աբորտի և նույնասեռ ամուսնությունների իրավունքների վերաբերյալ նրա դիրքորոշումը փոխվել է ճիշտ հակառակը։

## Անձնական կյանք
thumb|right|250px|Ջորջ և Անժելա Մարագոսներ (2012)
1973 թվականին ամուսնացել է Անժելա Մարագոսի հետ, ունի երկու որդի՝ Փիթերը (ծնված՝ 1976 թվականին) և Անջելոն (ծնված՝ 1985 թվականին)։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:21-րդ դարի ամերիկացի քաղաքական գործիչներ
Կատեգորիա:ԱՄՆ-ի դեմոկրատական կուսակցության անդամներ
Կատեգորիա:ԱՄՆ-ի հանրապետական կուսակցության անդամներ
Կատեգորիա:ԱՄՆ-ի քաղաքական գործիչներ
Կատեգորիա:Ամերիկացի գործարարներ
Ջեյմս Հարիսոն

**Ջեյմս Քրիստոֆեր Հարիսոն** (), հայտնի է՝ որպես «**Մարդ՝ ոսկե արյունով**» (), արյան պլազմայի ավստրալիացի դոնոր։ Նրա յուրահատուկ արյան շնորհիվ ստեղծվել է  Rho (D) հակամարմինների  պատվաստանյութը։  1173 անգամ արյան պլազմայի դոնոր է դարձել։ Գրանցված է Գինեսի ռեկորդների գրքում։

## Կենսագրություն
Ջեյմս Հարիսոնը ծնվել է  1936 թվականի դեկտեմբերի 27-ին։ 14 տարեկանում նա կրծքավանդակի լուրջ վիրահատության է ենթարկվել և նրան անհապաղ անհրաժեշտ է եղել  շուրջ 13 լիտր դոնորական արյուն։ Վիրահատությունից հետո նա հիվանդանոցում է մնացել շուրջ երեք ամիս։ Հասկանալով, որ դոնորական արյունը փրկել է իր կյանքը, նա խոստացել է, որ 18 տարեկան դառնալուն պես ինքն էլ է դոնորական արյուն հանձնելու։

Հարիսոնը  1954 թվականից սկսել է արյուն հանձնել։ Շուտով պարզվել է, որ նրա արյունը պարունակում է անսովոր ուժեղ և կայուն հակամարմիններ՝ D ռեզուս գործոնի հակամարմինների նկատմամբ։ Հարիսոնի արյունն այնքան յուրահատուկ է, որ նրա կյանքն ապահովագրվել է մեկ միլիոն դոլարով։

Ջեյմս Հարրիսոնի արյունն իր տեսակի մեջ բացառիկ է․ նրա արյան պլազմայում առկա են հատուկ հակամարմիններ, որոնց շնորհիվ կարելի է կանխել հղի կնոջ և նրա պտղի միջև առաջացող ռեզուս կոնֆլիկտը։ Նրա արյան պլազմայի հիմքի վրա ստեղծվել է շիճուկ, որը ներարկվելով արյան բացասական ռեզուս ունեցող այն հղի կանանց, որոնց պտուղն ունի արյան դրական ռեզուս, պտղի արյան մեջ հակամարմինների զարգացումը կանխվում է։

Հարիսոնն 57 տարի շարունակ արյուն է հանձնել միջինում երեք շաբաթը մեկ անգամ։ 2011 թվականի մայիսին նա արյուն էր հանձնել արդեն 1000 անգամ, ինչը համաշխարհային ռեկորդ էր։ Մինչև 2015 թվականը  Ավստրալիայի բոլոր հակառեզուսային  պրեպարատները պատրաստվել են Հարիսոնի պլազմայից։ 2018 թվականի մայիսին, 81 տարեկան հասակում նա վերջին անգամ է արյուն հանձնել՝ կենսաբանական տարիքի սահմանափակումներից ելնելով։

Այս ընթացքում Հարիսոնի արյունն ավելի քան երկու միլիոն նորածնի կյանք է փրկել՝  ներառյալ իր թոռնուհու։

## Մրցանակներ
Հարիսոնը Ավստրալիայի շքանշանի մեդալ է ստացել (OAM): Նա ներկայացվել է տարվա ավստրալիացի անվանակարգում, բայց չի հաղթել։

2015 թվականի նոյեմբերի 25 -ին նրա պատվին անվանակոչվել է Ջեյմսհարիսոն (22136) աստղակերպը։

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* 
* 
* 

Կատեգորիա:Ավստրալիայի հասարակություն
Կատեգորիա:Արյունաստեղծում
Կատեգորիա:Բարեգործներ
Կատեգորիա:Գինեսի գրքի ռեկորդակիրներ
Կատեգորիա:Սիդնեյ քաղաքում ծնվածներ
Կատեգորիա:20-րդ դարի ծնունդներ
Կատեգորիա:Ավստրալիայում մահացածներ
Skate America 2019

**Skate America 2019,** գեղասահքի 2019/2020 մրցաշրջանի Գրան պրիի առաջին փուլը։ Մրցումներն առաջին անգամ տեղի կունենան ԱՄՆ Լաս Վեգաս քաղաքում 2019 թվականի հոկտեմբերի 18-20-ը։ Մրցաշարի կազմակերպիչն Է ԱՄՆ-ի գեղասահքի ասոցիացիան՝ չմշկավազքի միջազգային միության աջակցությամբ։ Մարզիկները հանդես կգան հետևյալ կատեգորիաներում՝ տղամարդկանց և կանանց մենասահք, զուգասահք գեղասահք և սառույցի վրա պարեր։

Լաս Վեգասը դարձել է ԱՄՆ-ի 23-րդ քաղաքը, որն ընդունել է այս մրցաշարը։

## Արդյունքներ
### Տղամարդիկ

### Կանայք

### Սպորտային զույգեր

### Պարեր սառույցի վրա

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Ինֆորմացիա  մրցաշարի մասին ISU կայքում
* Ինֆորմացիա  մրցաշարի մասին 
* Արդյունքները isuresults.com կայքում

Կատեգորիա:2019 գեղասահքում
Կատեգորիա:2019 հոկտեմբեր
Մադամ Դաութֆայեր (վեպ)

**Մադամ Դաութֆայեր**, ԱՄՆ-ում հայտնի է նաև Ալիաս միսսիս Դաութֆայր անունով, 1987 թվականին գրված անգլերեն վեպ։ Հեղինակը Էնի Ֆայնեն է, նախատեսված է պատանի և երիտասարդ հանդիսատեսի համար։ Վեպ բաժանված ընտանիքի մասին է։ 1993 թվականի նոյեմբերին, դրա հրապարակումից 6 տարի անց, վեպի հիման վրա նկարահանվել է Միսսիս Դաութֆայեր ֆիլմը, որի գլխավոր դերերում են Ռոբին Ուիլյամսը և Սալլի Ֆիլդը։

## Սյուժե
Դանիել և Միրանդա Հիլարդները բաժանված են։ Հաջողակ բիզնեսլեդի Միրանդան խստորեն սահմանափակում է Դանիելի` գործազուրկ դերասանի շփումն իրենց 3 երեխաների` Լիդիայի, Քրիստոֆերի և Նատալիի հետ։

Երբ Միրանդան որոշում է դայակ վարձել, Դանիելը իրեն որպես կին է ներկայացնում և աշխատանք է ստանում։ Երկու ավագ երեխաները միանգամից հասկանում են, թե ով է «տիկին Դաութֆայերը», բայց ամենափոքրն ու Միրանդան չեն հասկանում։ Դանիելն օգտագործում է իր կերպարանափոխումը երեխաների հետ շատ ժամանակ անցկացնելու համար։ Միրանդան ասում է, որ տունը երբեք ավելի լավ չի ղեկավարվել։

Այն բանից հետո, երբ Միրանդան բացահայտում է Դանիելի գաղտնիքը և ևս մեկ սարսափելի վեճից հետո երկու ծնողներն էլ ընդունում են իրենց սխալները և պայմանավորվում են, որ Դանիելը կարող է իր երեխաներին ավելի հաճախ տեսնել։

## Պարգևներ և առաջադրումներ
* 1987, Guardian-ի մանկական գեղարվեստական գրականության մրցանակ (ընդգրկվել է կարճ ցանկում)
* 1987, Observer-ի պատանիների համար նախատեսված գեղարվեստական գրականության մրցանակ (ընդգրկվել է կարճ ցանկում)
* 1987, Whitbread մանկական գրքերի մրցանակ (ընդգրկվել է կարճ ցանկում)

## Ֆիլմի վերամշակում

Գեղարվեստական ֆիլմի վերամշակումn արվել է 20th Century Fox ստուդիայի կողմից և թողարվել է 1993 թվականի նոյեմբերի 24-ին։ Վերամշակումը նկարահանվել է Քրիստոֆեր Կոլումբոսի կողմից, սցենարի հեղինակներն են Ռանդի Մայեմ Սինգերը և Լեսլի Դիքսոնը։ Ռոբին Ուիլյամսը խաղում է տիկին Դաութֆայերի դերը, իսկ Սալլի Ֆիլդը` Միրանդայի դերը։

Ֆիլմում նրա կերպարանափոխումն այնքան լավ էր արված, որ սկզբից նրա ընտանիքից ոչ ոք չի ճանաչում նրան, և դայակն ու Միրանդան շատ մտերմանում են։ Գրեգ Քեննոմը, Վե Նեիլը և Յոլանդա Թոուսիենգը Օսկար մրցանակ են ստացել Լավագույն դիմահարդարում անվանակարգում` տիկին Դաութֆայերին ստեղծելու համար։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:1987 վեպեր
Կատեգորիա:Անգլերեն վեպեր
Կատեգորիա:Անգլիական գրականություն
Կատեգորիա:Էկրանավորված բրիտանական վեպեր
Կատեգորիա:Մանկական վեպեր
Ֆանտիկ (նախնադարյան պատմություն)

**Ֆանտիկ (նախնադարյան պատմություն)** (), խորհրդային նկարված մուլտիպլիկացիոն ֆիլմ, որը ստեղծվել է 1975 թվականին, ռեժիսոր Եֆիմ Գամբուրգի կողմից։ Սցենարի հեղինակն է Բորիս Զախոդերը։

## Սյուժե
Մուլտֆիլմը փոքրիկ փղիկ Ֆանտիկի և սարսափելի հրեշի` չար Շտուշե-Կուտուշեի մասին է, որն ամբողջ ջունգլիով մեկ հետապնդում է «փոքրիկ, քաղցրիկ» փղիկին` Ֆանտիկին։ Փոքրիկ փղիկ Ֆանտիկը շտապում էր լճակի մոտ, որպեսզի ջրի իր` ծարավից արտասվող փուշը, սակայն անընդհատ շեղվում էր, որպեսզի օգնի ընկերներին և ակամա խուսափում էր Շտուշե-Կուտուշեի հետ հանդիպելուց։ Արդյունքում փոքրիկ փուշը ծառ է դառնում և կախարդական պտուղներ է տալիս, որոնք կատարում են բոլոր ցանկությունները։ Մեծանում է նաև Ֆանտիկը, և նրա անունն այժմ արդեն Էլիֆանտ է։ Եվ նրա ականջներն արդեն էլ չեն կախվում։

## Հեղինակներ

## Մրցանակներ
* 1976 թվականի 9-րդ համամիութենական կինոփառատոն (Ֆրունզե), Ֆանտիկ մուլտֆիլմն արժանացել է երկրորդ կարգի մրցանակի։

## Մուլտֆիլմի մասին
* Մուլտֆիլմը հարուստ է այդ ժամանակվա համար զարմանալի ձայնային էֆեկտներով, որոնք ձայնագրվել են էլեկտրոնային երաժշտության փորձարառական ստուդիայում։ 
* Նկարիչ Դանիել Մենդելեիվիչը բոլոր կերպարներին պատկերել է սև ֆոնի վրա` բարակ գունավոր գծերով, ինչի պատճառով անտառն ու դրա բնակիչները դարձել են ավելի հեքիաթային ու խորհրդավոր։
* «Երեկոյան Մոսկվա» թերթի վարկանիշային ցանկում «Ֆանտիկը» մտել է Եֆիմ Գամբուրգի 10 լեգենդար մուլտֆիլմերի ցանկի մեջ։  
* Մուլտֆիլմի հակահերոս Շտուշա-Կուտուշան ընդգրկվել է խորհրդային մուլտիպլիկացիայի ոսկե ֆոնդի ամենայուրահատուկ սարսափ կերպարների շարքի մեջ, որոնք ստեղծվել են խորհրդային մուլտիպլիկատորների երևակայության շնորհիվ։

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* 
* 
* [Մուլտֆիլմը BCDb կայքում](http://www.bcdb.com/cartoon/70232-Fantik_(Pervobytnaya_Istoriya).html) 
* Մուլտֆիլմի ֆան-կայքը

Կատեգորիա:«Սոյուզմուլտֆիլմ» ստուդիայի մուլտֆիլմեր
Կատեգորիա:1975 մուլտֆիլմեր
Կապիտոլինյան եռյակ

[thumb|200px|[Յուպիտեր (դիցաբանություն)|Յուպիտեր, հռոմեացիների գերագույն աստվածը, երկնքի և երկրի արարիչը։]]
**Կապիտոլինյան եռյակը**,  աստվածների խումբ Հին Հռոմեական դիցաբանության մեջ՝ բաղկացած երեք աստվածներից՝ Յուպիտեր, Յունոնա, Միներվա։ Նրանց երկրպագության վայրը գտնվում էր Կապիտոլիա բլրի վրա։ Նրանք հռոմեական դիցաբանության երեք գլխավոր աստվածներն էին։

## Եռյակը
Երեք դիցերը, որոնց հաճախ կոչում են նաև Կապիտոլյան  եռյակ, Յուպիտերն է` աստվածների աստվածը, երկնքի և երկրի արարիչը, Յունոնան` Յուպիտերի կինը և քույրը, և Միներվան՝ Յուպիտերի դուստրը, հաղթանակի աստվածուհին։ Աստվածությունների այս խումբը՝ մեկ աստված և երկու աստվածուհի, անսովոր է հին հնդեվրոպական հավատալիքների մեջ։ Ակունքը կարելի է փնտրել Տինիայի էտրուսական եռյակից՝ գերագույն աստվածությունից, Ունիից, նրա կնոջից և Միներվայից, նրանց դստերից, որն իմաստության աստվածուհին էր։

Կապիտոլյան անվանունը ստացել է նրա համար, որ վերոնշյալ դիցերի սրբավայրը գտնվել է  Հռոմի Կապիտոլինյա բլրի վրա։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Գերագույն աստվածներ
Կատեգորիա:Դիցաբանություն
Կատեգորիա:Հռոմեական աստվածներ և աստվածուհիներ
Կատեգորիա:Հռոմեական դիցաբանություն
Աբգար Թ

**Աբգար Թ** (նաև՝ **Աբգար IX**, , , ), Օսրոյենեի թագավոր (179-214), Աբգար Ը-ի որդին, Մանու Թ-ի հայրը։

## Կենսագրություն
Հակոբ Մանանդյանը, հիմնվելով Հերոդիանոսի վկայությունների վրա, ցույց է տալիս, որ Հռոմեական կայսրության մեջ ծագած գահակալական կռիվների ժամանակ Օսրոյենեի թագավոր Աբգար Թ-ն, Պարթևաց արքա Վաղարշ Դ-ն (191-208) և Հատրայի թագավոր Բարսեմիոսը հռոմեական կայսր են ճանաչել Պեսկեննիոս Նիգերին։ Աբգարը և Բարսեմիոսը նույնիսկ ռազմական օգնություն են ցույց տվել նրան։ Հռոմեական կայսրության խառնակ վիճակին վերջ դնելով և հաղթելով Նիգերին, Սեպտիմիոս Սևերոս կայսրը 195 թվականին արշավում է Արևելք։ Գալով Միջագետք, նա վտարում է ապստամբներին, հպատակեցնում տեղի կախյալ թագավորություններին և նույնիսկ նոր երկրամասեր նվաճում։ Մեկ տարի անց, 196 թվականին Սևերոսի և Ալբինոսի միջև է ծագում գահակալական նոր պատերազմ, որը օգտագործելով, Պարթևական արքա Վաղարշ Դ-ն վերագրավում է Միջագետքը և պաշարում Մծբին քաղաքը։

197 թվականին Սևերոսը հաղթելով Ալբինոսին, նորից գալիս է Ասորիք։ Օսրոյենեի թագավոր Աբգար Թ-ն վերստին հայտնում է իր հպատակության մասին կայսրությանը, իսկ Վաղարշ Դ-ն վերացնելով Մծբինի պաշարումը ետ է քաշվում։

## Քրիստոնեության ընդունումը
Աբգար Թ-ն համարվում է Օսրոյենեի առավել նշանավոր թագավորը, ով ընդունել է քրիստոնեությունը 207 թվականին։ Աբգար Թ-ի դարձի ավանդական պատմությունը, որի գրառումը վերագրվում է նրա քարտուղար Լաբուբնային, երկրորդ անգամ խմբագրվել և ճոխացվել է 4-րդ դարի վերջին։ Ըստ մի տեսակետի Աբգար Թ-ին Հիսուս Քրիստոսի ժամանակակիցը դարձնելու և իրենց եկեղեցու հեղինակությունը բարձրացնելու միտումով ասորի պատմիչներն աբգարյան ավանդությունը կապել են Աբգար Ե-ի (1-ին դար) անվան հետ և 3-րդ դարի եղելությունները փոխադրել 1-ին դար։ Աբգարի մասին եղած առասպելի օբյեկտիվ վերլուծությամբ հաստատված է, որ Եդեսիայի նշանավոր տիրակալը, որ քրիստոնեություն ընդունեց, Աբգար Թ-ն է, ով ապրել է 2-րդ դարի վերջերին, իսկ առասպելը՝ պատմական իրական դեպքը ետ է տարել մինչև մեր թվարկության սկիզբը և վերագրել մեկ այլ արքայի՝ Քրիստոսին ժամանակակից Աբգար Ե-ին։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Օսրոյենեի թագավորներ
Մերկապարուհիները (ֆիլմ, 2019)

**«Մերկապարուհիները»** (անգլ. Hustlers), ամերիկյան կատակերգական դրամա, ռեժիսոր Լորին Սկաֆարիայի կողմից։ Ֆիլմը հիմնված է 2015 թվականի «New York Magazine»-ում հրատարակված Ջեսիկա Փրեսլերի «Մերկապարուհիների փոխհատուցումը» հոդվածի վրա։

Ֆիլմի համաշխարհային պրեմիերան տեղի է ունեցել 2019 թվականի սեպտեմբերի 13-ին։

## Սյուժե
Ֆիլմի սյուժեն պատմում է մի քանի մերկապարուհիների մասին, ովքեր կորցրել են իրենց խնայողությունները 2007-2008 թվականների ֆինանսական ճգնաժամից հետո։ Նրանք վդրովված են այն բանից, որ, իրենց կարծիքով, ճգնաժամի մեղավորները պատիժ չեն կրել, այլ հակառակը, հարստացել են։ Ռամոնա Վեգան, ով փորձառու մերկապարուհի է, և Դեսթինի Դորոտին, ով միայնակ մայր է, շահախարդախություն են մտածել, որի մեջ ներգրավելու են Ուոլ Սթրիթի ունևոր հաճախորդներին։

## Դերասանական կազմ
* Կոնստանս Վու՝ *Դորոտի / Դեսթինի*
* Ջենիֆեր Լոպես՝ *Ռամոնա Վեգա*
* Քարդի Բի՝ *Դայմոնդ*
* Լիլի Ռեյնհարթ՝ *Անաբել*
* Կիկի Պալմեր՝ *Մերսեդես*
* Ջուլիա Սթայլզ՝ *Էլիզաբեթ*
* Լիզզո՝ *Լիզ*
* Մերսեդես Ռուել՝ *Մամա*
* Թրեյս Լիսետ՝ *Թրեյսի*
* Աշեր՝ *ինքն իր դերում*
* Մեթե Տաուլի՝ *Ջասթիս*
* Մադլեն Բրյուեր՝ *Դոն*
* Սթորմի Մայյա՝ *Էնջլ*
* Ֆրենկ Ուեյլի՝ *Ռիզ*
* Բրենդոն Կիներ՝ *Ալֆա*
* Սթիվեն Բոյեր՝ *Դագ*
* Ջոն Գլեյզեր՝ Մարկ
* Պոլ Է Նիլսոն՝ *դետեկտիվ Հանթեր*
* Քերսթի Բրայան՝ Էմի
* Դևին Ռետրեյ՝ Սթիվեն
* Ռիզ Կոյրո՝ Սպենսեր

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* 

Կատեգորիա:2010-ականների ամերիկյան ֆիլմեր
Կատեգորիա:2010-ականների անգլերեն ֆիլմեր
Կատեգորիա:2019 ֆիլմեր
Կատեգորիա:STX Entertainment ֆիլմեր
Կատեգորիա:Ամերիկյան քրեական դրամա ֆիլմեր
Կատեգորիա:Ամերիկյան քրեական թրիլեր ֆիլմեր
Կատեգորիա:Ամերիկյան քրեական ֆիլմեր
Կատեգորիա:Նյու Յորքում նկարահանված ֆիլմեր
Կատեգորիա:Ֆիլմեր, որոնց գործողությունները տեղի են ունենում Նյու Յորքում
Կատեգորիա:Ֆիլմեր, որոնց գործողությունները տեղի են ունենում 2015 թվականին
Կատեգորիա:Ֆիլմեր, որոնց գործողությունները տեղի են ունենում 2014 թվականին
Կատեգորիա:Ֆիլմեր, որոնց գործողությունները տեղի են ունենում 2013 թվականին
Կատեգորիա:Ֆիլմեր, որոնց գործողությունները տեղի են ունենում 2012 թվականին
Կատեգորիա:Ֆիլմեր, որոնց գործողությունները տեղի են ունենում 2011 թվականին
Կատեգորիա:Ֆիլմեր, որոնց գործողությունները տեղի են ունենում 2009 թվականին
Կատեգորիա:Ֆիլմեր, որոնց գործողությունները տեղի են ունենում 2008 թվականին
Կատեգորիա:Ֆիլմեր, որոնց գործողությունները տեղի են ունենում 2007 թվականին
Կատեգորիա:Ֆիլմեր, որոնց գործողությունները տեղի են ունենում 2010-ականներին
Կատեգորիա:Գրաքննված ֆիլմեր
Կանաչ

**Կանաչ**, լույսի երեք հիմնական գույներից (կարմիր, կանաչ, կապույտ, անգլերեն՝ RGB) մեկը։ Գտնվում է տեսանելի լույսի (էլեկտրամագնիսական ճառագայթման) ալիքների երկարության 510-550 նանոմետր տիրույթի մեջ (երբեմն տիրույթը ավելի լայն է լինում՝ 495-570 նմ)։ Տեսանելի ճառագայթման սպեկտրի մեջ գտնվում է կապույտի և դեղինի միջև։ Պոլիգրաֆիայի (տպագրական գործի բոլոր ճյուղերի ամբողջությունը) CMYK և այլ համակարգերում, որոնք օգտագործվում են նկարչության և տպագրության մեջ, կանաչը ստացվում է դեղինի և կապտականաչի (խաժ, ցիան) կամ դեղինի և կապույտի խառնուրդից։ RGB գունային մոդելում օգտագործվում է հեռուստատեսությունում և համակարգչային էկրաններում։ Այն կարմիրի և կապույտի պես հիմնական հավելանյութերից է, որոնց տարբեր զուգակցումներով ստեղծվում են մյուս բոլոր գույները։ Բնության մեջ կանաչ հիմնականում ստեղծում է քլորոֆիլը, որը քիմիական նյութ է, որով բույսերը կատարում են ֆոտոսինթեզ և արևի լույսը վերածում քիմիական էներգիայի։ Բազմաթիվ արարածներ հարմարվել են իրենց կանաչ միջավայրին` իրենց վրա որպես քողարկում կանաչ երանգ վերցնելով։ Որոշ հանքանյութեր կանաչ գույն ունեն, ինչպես զմրուխտը, որին կանաչ գունավորում է տվել պարունակած քրոմը։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Գույներ
Կատեգորիա:Բնություն
Կատեգորիա:Օպտիկա
Կատեգորիա:Կերպարվեստ
Կատեգորիա:Հերալդիկա
Մարկո Դրագո

**Մարկո Դրագո** (), իտալացի հետդոկտորանտ, որը զբաղվում է կարճաժամկետ գրավիտացիոն ալիքների որոնմամբ։

Մարկո Դրագոն 2007-2010 թվականներին սովորել է Պադուայի համալսարանի ասպիրանտուրայում։ 2010 թվականին պաշտպանել է իր «Հայտնի ալիքաձևով անցումային գրավիտացիոն ալիքի ազդանշանների որունում LIGO Virgo ինտերֆերոմետրային դետեկտորների ցանցում, օգտագործելով ամբողջովին համաձայնեցված ալգորիթմ» անվանմամբ թեկնածուական թեզը Պադուայում։

2010-2014 թվականներին Մարկո Դրագոն աշխատել է Տրենտոյի համալսարանում որպես հետդոկտորանտ։

2014 թվականից Մարկո Դրագոն աշխատել է որպես հետդոկտորանտ Գերմանիայի Հանովեր քաղաքում գտնվող Մաքս Պլանկի գրավիտացիոն ֆիզիկայի ինստիտուտում։

2017 թվականին Մարկո Դրագոն վերադարձել է Իտալիա՝ աշխատելու Gran Sasso գիտական ինստիտուտում։

Նա նվագում է դասական դաշնամուր և հրատարակել երկու ֆանտաստիկ վեպ։

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Մաքս Պլանկի գրավիտացիոն ֆիզիկայի ինստիտուտի կայք 

Կատեգորիա:Ապրող անձինք
Կատեգորիա:Իտալացի աստղագետներ
Կատեգորիա:Իտալացի գիտնականներ
Microsoft OneNote

**Microsoft OneNote** (նախկին անվանումը՝ Microsoft Office OneNote), արագ գրառումներ ստեղծելու և անձնական տեղեկատվության համակարգման ծրագիր։ Այն գրառումների աստիճանակարգային կառուցվածք ունեցող նոթատետր է, կարող է ծառայել որպես սովորական նոթատետրի նմանօրինակ։ Ներառված է Microsoft Office փաթեթի մեջ։ 2014 թվականի մարտի 17-ից այն դարձել է անվճար, կարելի է առանձին ներբեռնել «Microsoft»-ի կայքից։

## Կիրառություն
Ծրագիրը ստեղծվել է «Microsoft Tablet PC» հարթակի զարգացման հետ կապված։ «OneNote»-ը նախատեսված է կարճ գրառումներ կատարելու համար։ Այն հատկապես հարմար է պլանշետային համակարգիչներ օգտագործողների համար, որոնցում առկա է ձեռագիր տեքստի մուտքագրման և գրառումներ ավելացնելու հնարավորություն։

Ծրագիրը կարող է օգտագործվել նաև «Microsoft Windows» և «macOS» օպերացիոն համակարգերով աշխատող սովորական սեղանադիր համակարգիչներում։ Կարելի է տեղադրել նաև «OneNote»-ի բջջային տարբերակը բջջային օպերացիոն համակարգերի համար՝ «Windows Phone» (7; 8; 8.1; 10), iOS, Symbian Belle (Nokia Belle) և «Android»։

## Նկարագրություն
«OneNote»-ի աշխատանքային տարածքը դատարկ թերթ է, որի ցանկացած հատվածում կարելի է կատարել տեքստային և ձեռագիր նշումներ, նկարներ, ինչպես նաև ձայնային մեկնաբանություններ։ «OneNote»-ի տեղեկատվությունները կարելի է նաև մկնիկով տեղափոխել դիտարկիչի պատուհանից։ Այս ծրագրում բացակայում է «Պահպանել» պատկերակը, քանի որ մուտքագրված տվյալները պահվում են ավտոմատ կերպով։

Թերթերը միավորվում են բաժինների մեջ, իսկ բաժինները՝ նոթատետրերում։ Բաժնի թերթերի ցանկը գտնվում է ընթացիկ թերթից աջ, բաժինների ցանկը՝ վերև, իսկ բաց գրառումների ցուցակը՝ ձախ։

Գրառումները կարող են ուղարկվել էլեկտրոնային փոստով՝ HTML ձևաչափով կամ որպես կցված «OneNote» ֆայլ։

Առաջին անգամ «Microsoft OneNote»-ը թողարկվել է 2003 թվականի հոկտեմբերին և ներառվել «Microsoft Office System 2003» փաթեթի կազմում։

«Windows»-ի օպերացիոն համակարգերում «Microsoft OneNote»-ն ունի պլագինների աջակցություն, որը թույլ է տալիս ընդլայնել հավելվածի ֆունկցիոնալությունը։ Ստեղծվել են բազմաթիվ օգտակար հավելումներ, որոնք թույլ են տալիս, օրինակ, ստեղծել և կիսել սեփական մակրոսները (https://getonetastic.com/), օգտագործել Աստվածաշնչի ուսումնասիրության համար լրացուցիչ հնարավորություններ (http://biblenote.ru/) և այլն։

## Տարբերակների պատմություն

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* «Microsoft OneNote»-ի պաշտոնական կայք
* Տեղեկատվություն, օգնություն և ուսուցում «Microsoft OneNote»-ի համար

Կատեգորիա:IOS-ի ծրագրային ապահովում
Կատեգորիա:Անդրոիդի ծրագրային ապահովում
Կատեգորիա:Ծրագրային ապահովում այբբենական կարգով
Կատեգորիա:Մայքրոսոֆթ Օֆիս
Կատեգորիա:Վինդոուզի ծրագրային ապահովում
Կատեգորիա:Տեքստային խմբագրիչներ
Կատեգորիա:Օֆիսային ծրագրաշարային փաթեթներ
Կատարինա վերելակ

**Կատարինա վերելակ** (, Կատարինահիսեն), ուղևորատար վերելակ Ստոկհոլմում, որ միացնում է Սլուսեն շրջանը (ամբարտակի տարածք) Սյոդերմալմի բարձունքներին։ Շվեդիայի մայրաքաղաքի տեսարժան վայրերից մեկն է։ Վերելակը կարճ ճանապարհ է Կատարինավագենի (), Սլուսենի () և Մոսբեք հրապարակ () միջև։ Սլուսենից ավելի քան 30 մետր բարձրությամբ դիտման հարթակից բացվում է Գամլաստանի և հարակից ջրային տարածքի ընդարձակ համայնապատկեր։

Բնօրինակ վերելակը կառուցվել է 1881 թվականին, սակայն ներկայիս կառուցվածքը տեղծվել է Սլուսեն տրանսպորտային հերթափոխի վերակառուցման ժամանակ՝ 1936 թվականին։ Վերելակը փակվել է 2010 թվականից` շինարարության մեջ անվտանգության պատճառով։ Վերելակի կառուցվածքը նորոգելուց հետո այն կվերսկսի շահագործումը 2019 թվականին։

## Հին վերելակ
1881 թվականին ինժեներ Կնուտ Լինդմարկին թույլ տվեցին կառուցել վերելակ և կամուրջ Ստադսգարդենի և Մոսբեք հրապարակի () միջև, որպեսզի մարդկանց համար ավելի հեշտ տեղաշարժվեն Սյոդերմալմի տարբեր բարձունքների միջև։ Վերելակը բացվեց 1883 թվականի մարտի 19-ին։ Առաջին ամսվա ընթացքում մոտավորապես 1500 ուղևոր ամեն օր բարձրացել է վերելակ։ Այդ ժամանակ դեպի վեր բարձրանալու արժեքը կազմել է 5, իսկ իջնելը՝ 3 օրե ():

Վերելակը և կամուրջը կառուցել է բելգիական *Lecoq & Comp* ընկերությունը՝ օգտագործելով ամերիկյան *Weeks & Halsey* ֆիրմայի մեխանիզմը։ Բնօրինակ շոգեշարժիչը 1915 թվականին փոխարինվել է էլեկտրական շարժիչով։

Վերելակը ցուցադրվում է *[[Նոբելյան մրցանակը (1963, ֆիլմ)|Նոբելյան մրցանակը]]* ֆիլմի տեսարաններում, գլխավոր դերում՝ Փոլ Նյուման։

## Վերելակի բոլոր ժամանակի լուսանկարներ

Katarinahissen 1933 färg.jpg|1933 (Վերելակ)
Katarinahissen 1960.jpg|1960
Katarinahissen 1978.jpg|1978
Katarinahissen 2006.jpg|2006
Katarinahissen clouds.jpg|2006
Katarinahissen dec 2010a.jpg|2010
Katarinahissen topp 2012.jpg|2012
Katarinahissen nov 2013b.jpg|2013


## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Stockholmskällan har media angående Katarinahissen
* Vy från "Gondolen" över Slussen, Gamla stan och Saltsjön; live webcam 

Կատեգորիա:Ստոկհոլմի կառույցներ
Կատեգորիա:1883 հիմնադրումներ Շվեդիայում
Կատեգորիա:1883 թվականի տրանսպորտային ենթակառուցվածքներ
Ֆաթմա Մուխտարովա

**Ֆաթմա Աբբաս ղիզի Մուխտարովա** (, ), ադրբեջանցի օպերային երգչուհի, Ադրբեջանական ԽՍՀ ժողովրդական արտիստ (1940), Վրացական ԽՍՀ վաստակավոր արտիստ (1936); Պարգևատրվել է Աշխատանքային կարմիր դրոշի շքանշան և «Պատվո» շքանշանով։

## Կենսագրություն
Ֆաթմա Մուխտարովան ծնվել է 1893 թվականի մարտի 26-ին Ուրմիայում (Պարսկաստանի հյուսիս-արևմուտք, այժմ՝ Իրանի Արևմտյան Ադրբեջան օստան) պարսիկ, այլ տվյալներով՝ ադրբեջանցի երգիչ և թառահար Աբբաս Ռզաևի և լեհա-լիտվական թաթարուհի Սառա Խասենևիչի ընտանիքում։ Վաղ տարիքում նա ընտանիքի հետ տեղափոխվել է Ռուսաստան։ 1910 թվականին ընտանիքը տեղափոխվել է Սարատով։ Ֆաթմա Մուխթարովան սովորել է Սարատովի կոնսերվատորիայում։ 1913 թվականին Ֆաթմա Մուխտարովան առաջին անգամ եկավ Բաքու։ 2 տարի կոնսերվատորիայի կրթություն ստանալուց հետո նա մեկնել է Մոսկվա, որտեղ հանդիպել է հայտնի երաժիշտ Ֆեոդոր Շալյապինի հետ։

## Գործունեություն
Սարատովի կոնսերվատորիան ավարտելուց հետո աշխատել է  Մոսկվայի, Սարատովի, Սանկտ Պետերբուրգի, Կիևի, Խարկովի, Օդեսայի և այլ քաղաքների օպերային թատրոններում։ 1938-1853 թվականներին եղել է Ադրբեջանի Օպերայի և բալետի թատրոնի մենակատար։ Այնուհետև Շալյապինի միջոցով նրան հրավիրել են «Զիմինի» օպերայի թատոն և աշխատել այնտեղ մինչև 1917 թվականը։ 1920 թվականից ի վեր ներկայացվել է Կազան, Լենինգրադ, Կիև, Խարկով, Օդեսա, Թբիլիսի և այլ քաղաքների օպերային թատրոններում։

Ֆաթմա Մուխթարովան մահացել է 1972 թվականի հոկտեմբերի 19-ին Բաքվում։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Ադրբեջանական ԽՍՀ ժողովրդական արտիստներ
Կատեգորիա:Ադրբեջանցի երգիչներ
Կատեգորիա:Օպերային երգչուհիներ
Կատեգորիա:20-րդ դարի օպերային երգիչներ
Կատեգորիա:Խորհրդային օպերային երգիչներ և երգչուհիներ
Քեթրին Կորտես Մաստո

**Քեթրին Կորտես Մաստո** (, ), ամերիկացի իրավաբան և քաղաքական գործիչ, դեմոկրատական կուսակցության անդամ, Նևադայից ԱՄՆ սենատոր (2017 թվականի հունվարի 3-ից)։ Իսպանալեզու համայնքի առաջին կին ներկայացուցիչը ԱՄՆ Սենատում։

## Կենսագրություն
Լաս Վեգասի հյուսիսի աղքատ շրջանում մեծացած Մենի Կորտեսի դուստրը։ Նա մասնակցել Է Կորեական պատերազմին, որի ավարտին ամուսնացել է իտալուհի Ջոաննա Մուսոյի հետ։ Բացի Քեթրինից, ամուսինները ևս մեկ դուստր ունեն` Սինթիյան։ Մենի Կորտեսը զբաղեցրել է Las Vegas Convention and Visitors Authority մասնավոր-պետական ընկերության գլխավոր գործադիր տնօրենի պաշտոնը, որը զբաղվում է Լաս Վեգաս զբոսաշրջիկների ներգրավմամբ։

1986 թվականին ստացել է արվեստի բակալավրի աստիճան Նևադայի համալսարանում, 1990 թվականին՝ իրավունքի դոկտորի աստիճան Գոնզագի համալսարանում։

1990 թվականին ընդունվել է Նևադայի փաստաբանների կոլեգիա և աշխատանքի է ընդունվել Լաս Վեգասի իրավաբանական ընկերությունում՝ մասնագիտանալով քաղաքացիական իրավունքի ոլորտում։ 1995 թվականին նահանգապետ Բոբ Միլլերը Կորտես Մաստոյին նշանակել Է Հարավային Նևադայում նահանգապետի գրասենյակի ղեկավար, այնուհետև՝ նահանգապետի վարչակազմի ղեկավար։ 2000 թվականին դարձել է Վաշինգտոնում դատախազի օգնական, 2002 թվականին՝ Կլարկ շրջանի կառավարչի օգնական։

2007-2015 թվականներին զբաղեցրել է Նևադայի գլխավոր դատախազի պաշտոնը և հայտնի է դարձել «ֆինանսապես անկայուն գնորդների համար» Ամերիկայի բանկի կողմից տոկոսադրույքների բարձրացման դեպքերի հետաքննության շնորհիվ։

2016 թվականի նոյեմբերի 8-ին, նկատի ունենալով դեմոկրատ Հարի Ռիդի հրաժարականը, որը երեք տասնամյակ ԱՄՆ-ի սենատոր է եղել Նևադայից, մասնակցել է ընտրություններին և հաղթել Հանրապետական Ջո Հեկին։ Նա իր քարոզարշավը հիմնել է միևնույն ժամանակ Հանրապետական կուսակցությունից ԱՄՆ-ի նախագահի թեկնածու Դոնալդ Թրամփի՝ այդ թվում Մեքսիկայից անօրինական ներգաղթի կանխման, ինչպես նաև վետերանների ու կանանց մասին նրա ոչ միանշանակ արտահայտությունների հակազդման վրա։ Կորտես Մաստոն դարձել է Նևադայի պատմության մեջ առաջին կինը՝ ԱՄՆ սենատորի պաշտոնում, ինչպես նաև պատմության մեջ իսպանալեզու համայնքի առաջին կին ներկայացուցիչը ԱՄՆ Սենատում։

## Անձնական կյանք
Ամուսնացած է ԱՄՆ Գաղտնի ծառայության նախկին գործակալ Փոլ Մաստի հետ։

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* 

Կատեգորիա:21-րդ դարի ամերիկացի քաղաքական գործիչներ
Կատեգորիա:ԱՄՆ-ի դեմոկրատական կուսակցության անդամներ
Կատեգորիա:Ամերիկացի իրավաբաններ
Կատեգորիա:Ամերիկացի փաստաբաններ
Էրիոն Վելիայ

**Էրիոն Վելիայ** (, ), Ալբանիայի պետական և քաղաքական գործիչ, 2015 թվականի հուլիսի 21-ից զբաղեցնում է Տիրանայի քաղաքապետի պաշտոնը։

## Կենսագրություն
Ծնվել է 1979 թվականի դեկտեմբերի 17-ին Ալբանիայի ժողովրդական Սոցիալիստական Հանրապետության մայրաքաղաք Տիրանայում։ Էրիոնը ԱՄՆ Միչիգան նահանգի Գրանդ Վելի պետական համալսարանում ստացել է քաղաքագիտության բակալավրի աստիճան։ Այնուհետև ստացել է մագիստրոսի աստիճան Մեծ Բրիտանիայի Սուսեքս համալսարանի Եվրոպական ինտեգրման գծով։ Վելիայն ակտիվ մասնակցություն է ունեցել հասարակական և միջազգային կազմակերպությունների, ինչպես նաև զանգվածային լրատվության միջոցների միջոցառումներին։ 2003 թվականին նա հիմնադրել է Ալբանիայի MJAFT! երիտասարդական կազմակերպությունը, որը 2004 թվականին ՄԱԿ-ի քաղաքացիական հասարակության մրցանակ է ստացել։ Էրիոնը ղեկավարում էր MJAFT! շարժումը մինչև 2007 թվականի նոյեմբերը, ապա միացավ Եվրոպական միության ընդլայնման նախաձեռնությանը։ 2011 թվականին Վելիայն անդամակցել է Ալբանիայի սոցիալիստական կուսակցությանը, որտեղ դարձել է երիտասարդության և արտագաղթի հարցերով կուսակցության քարտուղար։ 2013 թվականին ընտրվել է Ազգային ժողովի անդամ։ 2013 թվականի սեպտեմբերից մինչև 2015 թվականի հուլիսը եղել է Ալբանիայի երիտասարդության և բնակչության սոցիալական պաշտպանության նախարար Էդի Ռամայի կառավարությունում։ Ազատ տիրապետում է անգլերեն և իտալերեն լեզուներին, ունի գերմաներեն և ֆրանսերեն լեզուների իմացություն։ 2016 թվականին մասնակցել է Մոսկվայի ուրբանիստական համաժողովին։

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Էրիոն Վելիայի կենսագրությունը  

Կատեգորիա:Ալբանացի թարգմանիչներ
Կատեգորիա:Ալբանիայի խորհրդարանի պատգամավորներ
Կատեգորիա:Ալբանիայի նախարարներ
Կատեգորիա:Ալբանիայի քաղաքական գործիչներ
Միկելոցո դի Բարտոլոմեո

**Միկելոցո դի Բարտոլոմեո** (, ), Վերածննդի իտալացի ճարտարապետ և քանդակագործ։ Միկելոցոն Մազոլինո դա Պանիկալեի և Կորենցո Գիբերտի հետ միասին նշանակալի դեր է խաղացել վերածննդի գեղարվեստական լեզվի տարածման մեջ։

## Կենսագրություն
Բուրգունդիայի ներգաղթյալների որդի։ 1417 թվականից 1924 թվականը որպես ձուլման և դաջման վարպետ եղել է Լորենցո Գիբերտիի օգնականը, 1425-1438 թվականներին ընդհանուր արհեստանոցում աշխատել է Դոնատելլոյի հետ։ Միկելոցոն և Դոնատելլոն ստեղծել են հակապապ Հովհաննես XXIII-ի գերեզմանաքարը (շուրջ 1422-1428 թվականներ) և Պրատոյում տաճարի խորանը (1428-1438 թվականներ)։

1920-1927 թվականների ընթացքում Միկելոցոն կառուցել է Սան-Ֆրանչեսկո-ալ-Բորսկո-այ-Ֆրատի եկեղեցին Սան Պիեռո ա Սիևեում։

1433 թվականին Միկելոցոն աքսորում ուղեկցում է իր հովանավոր Կոզիմո Մեդիչիին։ Վերջինս, վերդառնալով Ֆլորենցիա, 1444 թվականին ճարտարապետին հանձնարարում է կառուցել պալատ, որը ներկայումս հայտնի է Մեդիչի-Ռիկարդի պալատ անվանմամբ։ Ինչպես նաև Միկելոցոյին վստահվեց Ֆլորենցիայի Սան Մարկո վանքի կառուցումը (1436-1443 թվականներ)։ 1454 թվականին ավարտվեց վանքի գրադարանի շինարարությունը։ Վերջինիս տարածքը ճարտարապետը բաժանեց երեք նավերի՝ իոնիական սյունակարգերի և ավազքարից կամարների, տարածքը լուսավորվում է կողմային պատուհանների միջոցով. այն Վերածննդի համար դարձավ տրպիկ գրադարան։ 1458-1461 թվականներին Միկելոցոն ղեկավարում էր Ֆլորենցիայի մերձակայքում՝ Ֆիեզոլեում գտնվող Մեդիչի վիլլայի կառուցումը։ 1462 թվականին ճարտարապետը աշխատել է Միլանում։

189x189px|right|Մեդիչի-Ռիկարդի պալատ,ճարտարապետի 20 տարվա աշխատանքի պտուղը

## Ծանոթագրություններ

## Գրականություն

* Giorgio Vasari, Le vite de' più eccellenti pittori, scultori e architettori, 1560, 1568.
* Ottavio Morisani, Michelozzo architetto, Torino, Einaudi, 1951 («Collana storica di architettura», 1).
* Harriet McNeal Caplow, Michelozzo, New York-London, Garland, 1977 («Outstanding Dissertations in the Fine Arts»).
* Miranda Ferrara, Francesco Quinterio, Michelozzo di Bartolomeo, prefazione di Franco Borsi, Firenze, Salimbeni, 1984.
* Gabriele Morolli Michelozzo scultore e architetto, 1396—1472, Atti del Convegno tenuto a Firenze e a San Piero a Sieve nel 1996, Firenze, Centro Di, 1998 («ADSI, Associazione dimore storiche italiane, Sezione Toscana»).

Կատեգորիա:Իտալացի ճարտարապետներ
Կատեգորիա:Իտալացի քանդակագործներ
Կատեգորիա:Քանդակագործներ այբբենական կարգով
Կատեգորիա:Իտալացի արվեստագետներ
Ռիչարդ Քեբրալ

**Ռիչարդ Քեբրալ** (, ), ամերիկյան դերասան, գրող և երաժիշտ։ «Ամերիկյան հանցագործություն» հեռուստասերիալում խաղացած դերի համար առաջադրվել է Էմմի մրցանակաբաշխությանը։

## Վաղ տարիներ
Ռիչարդը ծնվել և մեծացել է Լոս Անջելեսում, ԱՄՆ գաղթած մեքսիկացիների երկրորդ սերնդում։ Վաղ տարիքից  ակտիվ գործունեություն է ծավալել հանցախմբում։ Entertainment Tonight-ի հետ հարցազրույցի ժամանակ նա հայտարարել է, որ իր ընտանիքը 1970-ական թվականներից կապ է ունեցել հանցախմբերի հետ։ 13 տարեկանում բանտարկվել է դրամապանակի գողության համար։ Մինչև 15 տարեկան հասակը կախվածություն է ունեցել կրեկ կոկաինից։ Ավարտել է միջնակարգ դպրոցը, բայց դրանից հետո կրկին խնդիրներ է ունեցել օրենքի հետ։ Նա բանտարկության է դատապարտվել հրազենով հարձակման համար։ 25 տարեկանում ազատվել է բանտից։

## Կարիերա
Ընկերները, փորձելով փոխել նրա կյանքը, առաջարկում են նրան «Homeboy Industries» ծրագիրը։ 2009 թվականին Ռիչարդը հայտնվել է «Սաութլենդ» հեռուստասերիալում։ 2010 թվականին նկարահանվել է Բրունո Մարսի «Grenade» տեսահոլովակում։ 2015 թվականին Ռիչարդը նկարահանվել է «Ամերիկյան հանցագործություն» հեռուստասերիալում։ Հեկտոր Թոնզի դերում խաղալու համար առաջին անգամ առաջադրվել է Էմմի մրցականաբաշխության՝ մինի-սերիալում կամ ֆիլմում խաղացած տղամարդկային լավագույն երկրորդական դերի համար։

2016 թվականին Ռիչարդ Քեբրալը Ռոբերտ Իգանի հետ գրել է «Ստվերի պայքարը» մոնոներկայացումը․ հանցախմբի նախկին անդամի փորձի մասին, որը իր կյանքի մի մասն անցկացրել է բանտում։

## Դիսկագրություն
Ռիչարդը նաև **Baby Jokes** կեղծանվան տակ ձայնագրել է թրեկեր հիփ-հոփ ժանրում։ Ներկայումս ունի 4 ալբոմ։

## Ֆիլմագրություն

## Մրցանակներ
**Մրցանակներ**
* «Հեռուստասերիալի լավագույն դերասանական կազմ» անվանակարգում արժանացել է «Ուղեկից» մրցանակի (2015)
**Անվանակարգեր**
* «Մինի-սերիալում կամ ֆիլմում խաղացած տղամարդկային լավագույն երկրորդական դերի» համար առաջադրվել է  «Էմմի» մրցանակի (2015)

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:1984 ծնունդներ
Կատեգորիա:21-րդ դարի ամերիկացի գրողներ
Կատեգորիա:Ամերիկացի գրողներ
Կատեգորիա:Ամերիկացի երաժիշտներ
Կատեգորիա:Ամերիկացի ռեփերներ
Կատեգորիա:Ամերիկացի տղամարդ հեռուստատեսային դերասաններ
Կատեգորիա:Անձինք այբբենական կարգով
Կատեգորիա:Դերասաններ այբբենական կարգով
Կատեգորիա:Երաժիշտներ այբբենական կարգով
Կատեգորիա:Լոս Անջելես քաղաքում ծնվածներ
Կատեգորիա:Օգոստոսի 28 ծնունդներ
Բուդդան Աֆրիկայում

**«Բուդդան Աֆրիկայում»** (), 2019 թվականի շվեդ-հարավաֆրիկյան կենսագրական վավերագրական ֆիլմ, որի պրոդյուսերը, սցենարիստն ու ռեժիսորը Նիկոլ Շաֆերն է։ Ֆիլմում նկարահանվում է միայն մեկ կերպար՝ Էնոկ Ալուն։ Ֆիլմը ներկայացնում է աֆրիկյան տարածաշրջանում բուդդայականության վրա հիմնված փաստերը, ինչպես նաև անդրադառնում է Չինաստանում բուդդայականության թեմային։ Նկարահանման շրջանը սկսվել է 2012 թվականին և ուշացումով հեռարձակվել է 2019 թվականին։ Ֆիլմի թատերական թողարկումը կայացել է 2019 թվականի ապրիլի 27-ին և տարբեր ակնարկներ է ստացել քննադատներից։ Ֆիլմը ցուցադրվել է մի քանի կինոփառատոներում։

## Համառոտագիր
Ֆիլմը ներկայացնում է հեռավոր գյուղական վայրի մալավիացի որբուկ Էնոկ Ալուին, որը մեծանում է հակադրվող աֆրիկյան մշակույթի և կոնֆուցիական, բուդդայական համակարգի խիստ կարգերի միջև։

## Սյուժե
Էնոկը վեց տարեկան էր, երբ նրան տեղափոխեցին Կոնֆուցիական բուդդայական մանկատուն և նրան տվեցին չինական Ալու անունը։ Անվանափոխությունից հետո նրան անվանեցին Էնոք Ալու։ Նա հմտանում է ակրոբատիկայի ոլորտում։ Բայց հանկարծ նա ստիպված է լինում ընտրություն կատարել վերամիավորվել Աֆրիկայի մշակույթին կամ գրանցվել հինգ տարի Թայվանում սովորելու համար։

## Արտադրություն
2011 թվականին Դուրբանի միջազգային կինոփառատոնում ֆիլմը ստացել է *IDFA*-ի (Ամստերդամի վավերագրական կինոյի միջազգային փառատոն) առավել խոստումնալից վավերագրական ֆիլմի մրցանակը։ Այնուհետև այն ստացել է միջազգային ֆինանսավորում՝ նախքան 2018 թվականին Քեյփթաունի միջազգային կինոփառատոնում Շուկայական աշխատանքների լաբորատորիայում ընտրվելը։

## Թողարկում
Ֆիլմի համաշխարհային պրեմիերան տեղի է ունեցել 2019 թվականին «Hot Docs» կանադական միջազգային վավերագրական ֆիլմերի փառատոնում։ Այնուհետև ֆիլմը ցուցադրվել է մի շարք կինոփառատոներում, այդ թվում՝ Քեմբրիջի կինոփառատոն, Հարավաֆրիկյան հանդիպումների փառատոնում, Սիդնեյի կինոփառատոնում։

Դուրբանի միջազգային կինոփառատոնում արժանանալով Հարավային Աֆրիկայի լավագույն վավերագրական մրցանակին, ֆիլմն ինքնաբերաբար առաջադրվել է Ակադեմիայի մրցանակ։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:2019 դրամա ֆիլմեր
Կատեգորիա:2019 ֆիլմեր
Կատեգորիա:Հարավաֆրիկյան ֆիլմեր
Չոնգուրիս

«**Չոնգուրիս**», Հովհաննես Թումանյանի ստեղծագործություններից, որի գրելու տարեթիվը ստույգ հայտնի չէ։

## Պատմություն
Ձեռագրից պարզ է դառնում, որ գրված է 1890-ական թվականներին։

Եղիշե Չարենցի անվան գրականության և արվեստի թանգարանի Թումանյանի ֆոնդի 11-րդ համարում պահվում է մեկ ինքնագիր։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Բանաստեղծություններ
Հրաշագործ Բահրամի ժառանգությունը

**Հրաշագործ Բահրամի ժառանգությունը** (), մուլտիպլիկացիոն ֆիլմ ռեժիսոր Ռոման Կանչանովի կողմից։

## Սյուժե
Խորհրդային սովորական դպրոցական Մաշային, որը մոռացել էր հագնել դպրոցական համազգեստը և տղայի նման էր հագնված, սխալմամբ գողանում է ստորգետնյա գանձերի հսկիչ և կախարդ Բահրամի սպասավոր Զիլզիլյան։ Երբ սխալը բացահայտվում է, Զիլզիլյան համոզում է կախարդին պահել իրեն դուր եկած աղջկան։

Չցանկանալով հավերժ մնալ ստորգետնյա թագավորությունում և չխաբվելով ո՛չ հրաշքներով, ո՛չ գանձերով` Մաշան փորձում է հնարավոր ամեն ինչ` տուն վերադառնալու համար, սակայն արդյունքում պարզվում է, ստորերկյա հրաշագործն այնքան էլ վատ մարդ չէ։

## Հեղինակներ
* Ռեժիսոր` Ռոման Կաչանով
* Սցենարի հեղինակներ` Ռոման Կաչանով, Էդուարդ Ուսպենսկի
* Բեմադրող նկարիչ` Ելենա Պրորոկովա
* Նկարիչ-մուլտիպլիկատորներ` Յուրի Բուտիրին, Մարինա Ոսկանյանց, Վիկտոր Լիխաչյով, Ռենատա Միրենկովա, Մարինա Ռոգովա, Օլեգ Սաֆրոնով, Վիկտոր Շեկով, Արկադի Տյուրին 
* Նկարիչներ` Իննա Զարուբա, Վ. Մաքսիմովիչ, Վ. Խարիտոնովա
* Կինոօպերատոր` Բորիս Կոտով
* Կոմպոզիտոր` Միխայիլ Մեերովիչ
* Հնչյունային օպերատոր` Գեորգի Մարտինյուկ
* Օգնականներ` Ե. Տուրանովա, Ե. Գոլոլոբովա, Ն. Նիկոլաևա, Մ. Պոպովա
* Մոնտաժող` Օլգա Վասիլենկո
* Խմբագիր` Նատալյա Աբրամովա
* Դերերը հնչյունավորել են.
** Գեորգի Վիզին` Բահրամ
** Վասիլի Լիվանով` Զիլզիլյա
** Մարիա Վինոգրադովա` Մաշա
** Հնչյունային ևավորող` Ալեքսանդր Բարանով
** Մուլտֆիլմի տնօրեն` Ֆյոդոր Իվանով

## Արձագանքներ

## Հետաքրքիր փաստեր
Մուլտֆիլմում սպասովոր Բահրամի անունը (Էդուարդ Ուսպենսկու գրքի մեջ նրա անունը Անֆիլոխի էր) և նրա կախարդական խոսքերը վերցված են թուրքական լեզուներից. «զիլզիլա» նշանակում է «երկրաշարժ», «բիր-իկե» համընդհանուր կախարդական խոսքը նշանակում է «մեկ-երկու», մարդուն հինգ րոպեով քար դարձնող «բեշ դեկիկա» խոսքը թարգմանաբար նշանակում է «հինգ րոպե»։

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* 
* 
* «Հրաշագործ Բահրամի ժառանգությունը» Կադրեր մուլտֆիլմից

Կատեգորիա:«Սոյուզմուլտֆիլմ» ստուդիայի մուլտֆիլմեր
Կատեգորիա:Ռոման Կաչանովի մուլտֆիլմեր
Իվաշկոն ու Բաբա Յագան

**«Իվաշկոն և Բաբա Յագան»** (), 1938 թվականի խորհրդային նկարված մուլտֆիլմ-հեքիաթ, որը նկարահանել են Վալենտինա և Զինաիդա Բրումբերգները «Իվաշկո» ռուսական ժողովրդական հեքիաթի հիման վրա։

## Սյուժե
Բաբա Յագան հափշտակում է Իվաշկոյին, որը ձուկ էր որսում լճում, ու պատրաստվում է նրան տապակել և ուտել, բայց խորամանկ տղան իր փոխարեն վառարանի թիակի վրա նստեցնում է չար ագռավին։ Սագ-կարապները Իվաշկոյին տանում են տուն՝ տատիկի և պապի մոտ, որոնք ուրախությամբ դիմավորում են թոռանը։

## Ֆիլմի վրա աշխատել են
* Սցենարիստներ և ռեժիսորներ՝ Վալենտինա Բրումբերգ, Զինաիդա Բրումբերգ
* Նկարիչներ՝
**Բորիս Դյոժկին
** Ֆաինա Եպիֆանովա 
** Լիդիա Ռեզցովա
** Ֆեոդոր Խիտրուկ
** Բորիս Տիտով
** Նադեժդա Պրիվալովա
** Կ. Մալիշև
* Օպերատոր՝ Քսենյա Կռիլովա
* Կոմպոզիտոր՝ Անատոլի Ալեքսանդրով
* Հնչյունային օպերատոր՝ Սերաֆիմ Ռենսկի
* Դերերը հնչյունավորել են՝
** Կլավդիա Կորենևա – Իվաշկո
** Օսիպ Աբդուլով — Բաբա Յագա 
* Ֆիլմի վերականգնման վրա աշխատել են Նիկոլայ Մայորովը, Վլադիմիր Կոտովսկին։

## Վերահրատարակում DVD-ով
2000-ականների կեսերին մուլտֆիլմը թողարկվել է DVD-ով «Խոշոր պլան» միավորման կողմից «Հեքիաթի թագավորությունը» մուլտֆիլմերի ժողովածուում։

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* 
* 
* 

Կատեգորիա:1938 մուլտֆիլմեր
Կատեգորիա:«Սոյուզմուլտֆիլմ» ստուդիայի մուլտֆիլմեր
Կատեգորիա:Խորհրդային մուլտֆիլմեր
Կատեգորիա:Վալենտինա և Զինաիդա Բրումբերգների մուլտֆիլմեր
Օր. Ն. Ս.-ին

«**Օր. Ն. Ս.-ին**», Հովհաննես Թումանյանի ստեղծագործություններից, որը գրվել է 1893 թվականի հունվարի 14-ին։

## Պատմություն
Չարենցի անվան գրականության և արվեստի թանգարանի Թումանյանի ֆոնդի 636-րդ համարում (լրացուցիչ) պահվում է Նունե Սողալյանի ալբոմը և դրա մեջ՝ ինքնագիրը՝ թվագրված՝ «93 1/14»։

Առաջին անգամ տպագրվել է 1972 թվականին՝ *[[Բանբեր Երևանի համալսարանի]]* առաջին համարի 152-րդ էջում։ Հրատարակել է Արամ Ինճիկյանը հետևյալ ծանոթագրությամբ. 

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Բանաստեղծություններ
Հայոց ապաբախտ գըրողը նըստած...

«**Հայոց ապաբախտ գըրողը նըստած...**», Հովհաննես Թումանյանի ստեղծագործություններից, որի գրելու տարեթիվը ստույգ հայտնի չէ։

## Պատմություն
Դատելով ձեռագրից և բովանդակությունից, պետք է գրված լինի 1890-ական թվականների վերջերին, նույն ժամանակ, երբ Թումանյանը գրում էր «Պոետն ու Մուսան»։

Եղիշե Չարենցի անվան գրականության և արվեստի թանգարանի Թումանյանի ֆոնդի 43-րդ համարում պահվում են երկու ինքնագիր։ Դրանցից մեկը նախնական գրառումն է, իսկ մյուսն արտագրված է դրանից, բայց 48-64-րդ տողերը չունի։

Առաջին անգամ տպագրվել է *Երկերի լիակատար ժողովածուի* I հատորի 489-490-րդ էջում։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Բանաստեղծություններ