Խիրիշեն գյուղի փայտե եկեղեցի

**Սուրբ Տիրամոր վերափոխման եկեղեցի** (), փայտե ուղղափառ եկեղեցի, կառուցվել է 1642 թվականին, մոլդովական Խիրիշեն գյուղում։ Այժմ եկեղեցին Քիշնևի Գյուղի թանգարանի ցուցանմուշ է։ Քիշնևում կա ևս մեկ Սուրբ Տիրամոր վերափոխման եկեղեցի։

## Պատմություն
Եկեղեցին կառուցվել է 1642 թվականին Խիրիշեն գյուղի բնակիչների կողմից և ի սկզբանե գտնվել է ոչ թե այդ գյուղում, այլ Խիրժաուկա գյուղի վանքում։ 1821 թվականին վանքը տեղափոխվել է այլ վայր, իսկ եկեղեցին քանդվել է և տեղափոխվել Խիրիշեն, որտեղ այն գործել է ինչև 1928 թվականը, երբ այնտեղ կառուցվել է քարե վանք։ Հին եկեղեցին շարունակվել է օգտագործվել որպես հոգեհանգստի ծեսերի անցկացման վայր։

21-րդ դարի սկզբին շենքը շատ վատ դրության մեջ էր։ Այն չուներ տանիք, փայտե պատերը վնասվել էին անձրևից և ձյունից։ Քիշնևի ազգագրության թանգարանը գյուղի բնակիչների հետ բանակցություններ է սկսել` եկեղեցին մայրաքաղաք տեղափոխելու վերաբերյալ։ Ի վերջո բնակիչները համաձայնել են, և 2009 թվականին վանքը մասնատվել է և տեղափոխվել Քիշնև, որտեղ սկսվել են վերականգնման աշխատանքները։
Վերականգնողները ձգտել են պահպանել այնքան նախնական տարրեր, որքան հնարավոր կլիներ, այդ պատճառով նրանք օգտագործել են փայտե յուրօրինակ իրեր ու մշակել են դրանք հատուկ նյութերով` դիմացկություն ապահովելու համար։ Տանիքը նորից է կառուցվել։

2011 թվականին եկեղեցին օծվել է Սուրբ Տիրամոր վերափոխման անունով։ Սա Մոլդովայի Հանրապետության հնագույն կրոնական հուշարձանն է, ինչպես նաև` երկրի ամենամեծ փայտե եկեղեցին` 27 մետր բարձրությամբ։ Ազգագրության թանգարանի քարտուղղար Վարվարա Բուզիլեն հայտարարել է, որ եկեղիցն իր տեսակով միակն է Մոլդովայի Հանարպետությունում (2011 թվականի տվյալներով)։ Նա նշել է. «Եկեղեցու հյուսիսային մոլդովական ոճն այն նմանեցնում է Բուկովինայի եկեղեցիներին։ Ներկայումս մենք այս տեսակի երկրորդ եկեղեցին չունենք»։ Հայտնի է նմանատիպ ևս մեկ եկեղցու գոյության մասին, որը, սակայն, քանդվել է 1980-ական թվականներին։

## Պատկերասրահ
### Հին եկեղեցու քանդում

File:AIRM - Demolition of old wooden church of Hirișeni - 01.jpg|
File:AIRM - Demolition of old wooden church of Hirișeni - 02.jpg|
File:AIRM - Demolition of old wooden church of Hirișeni - 04.jpg|
File:AIRM - Demolition of old wooden church of Hirișeni - 05.jpg|
File:AIRM - Demolition of old wooden church of Hirișeni - 07.jpg|


### Վերականգնում

File:AIRM - Restoration of wooden church of Hirișeni - 01.jpg|
File:AIRM - Restoration of wooden church of Hirișeni - 03.jpg|
File:AIRM - Restoration of wooden church of Hirișeni - 05.jpg|
File:AIRM - Restoration of wooden church of Hirișeni - 02.jpg|
File:AIRM - Restoration of wooden church of Hirișeni - 04.jpg|


### Օծման ծիսակատարություն

File:AIRM - Inauguration of restored wooden church of Hirișeni - 02.jpg|
File:AIRM - Inauguration of restored wooden church of Hirișeni - 03.jpg|
File:AIRM - Inauguration of restored wooden church of Hirișeni - 08.jpg|
File:AIRM - Inauguration of restored wooden church of Hirișeni - 10.jpg|
File:AIRM - Inauguration of restored wooden church of Hirișeni - 13.jpg|


### Եկեղեցին այսօր

File:MD.C.Chișinău - Biserica de lemn din Hirișeni - clopotniță 1 - jun 2015.jpg|
File:MD.C.Chișinău - Biserica de lemn din Hirișeni - clopotul mare 2 - jun 2015.jpg|
File:MD.C.Chișinău - Biserica de lemn din Hirișeni - cruce de lemn rezemată de perete - jun 2015.jpg|
File:MD.C.Chișinău - Biserica de lemn din Hirișeni - cruci de fier rezemate de perete - jun 2015.jpg|
File:MD.C.Chișinău - Biserica de lemn din Hirișeni - Isus răstignit pe un perete - jun 2015.jpg|
File:MD.C.Chișinău - Biserica de lemn din Hirișeni - răstignire - jun 2015.jpg|
File:MD.C.Chișinău - Biserica de lemn din Hirișeni - intrarea principală - jun 2015.jpg|
File:MD.C.Chișinău - Biserica de lemn din Hirișeni - intrare secundară 1 - jun 2015.jpg|
File:MD.C.Chișinău - Biserica de lemn din Hirișeni - piatră funerară - jun 2015.jpg|


## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Старинная деревянная церковь Успения Пресвятой Богородицы (Кишинев)  // ortodox.md

Կատեգորիա:1642 հիմնադրումներ
Կատեգորիա:Տաճարներ այբբենական կարգով