Stellantis N.V.

**Stellantis N.V.,** միջազգային ավտոարտադրող: Ստեղծվել է 2021 թվականին՝ իտալա-ամերիկյան Fiat Chrysler Automobiles կոնգլոմերատի և ֆրանսիական Groupe PSA-ի միաձուլման միջոցով։ Ընկերության գլխամասը գտնվում է Նիդեռլանդների Հոֆդորպ քաղաքում։

2025 թվականի փետրվարին, ըստ հաշվետվությունների, Stellantis-ը վաճառքի ծավալով աշխարհի հինգերորդ խոշորագույն ավտոարտադրողն էր՝ զիջելով Տոյոտային, Volkswagen-ին, Hyundai Motor Group-ին և Renault Nissan Alliance-ին։ Նույն թվականին այն զբաղեցնում էր 61-րդ տեղը Forbes Global 2000-ի աշխարհի խոշորագույն հանրային ընկերությունների ցանկում։ Դրա բաժնետոմսերը ցուցակված են Փարիզի ֆոնդային բորսայում, Իտալական ֆոնդային բորսայում և Նյու Յորքի ֆոնդային բորսայում։

Stellantis-ը նախագծում, արտադրում և շուկա է հանում տրանսպորտային միջոցներ 14 ապրանքանիշերի ներքո՝ Abarth, Alfa Romeo, Chrysler, Citroën, Dodge, DS, Fiat, Jeep, Lancia, Maserati, Opel, Peugeot, Ram Trucks և Vauxhall։ Միաձուլման պահին ընկերությունն ուներ մոտ 300,000 աշխատակից, արտադրական գործունեություն մասին 30 երկրներում և առևտրային ներկայություն մասին ավելի քան 130 երկրներում։

## Ստուգաբանություն
Stellantis բառը ծագում է լատինական stello բայից, որը ներկա ժամանակի դերբայով է՝ stellans ածականական արժեքով, և նշանակում է «աստղային», մինչդեռ N.V.-ն հոլանդերեն հապավում է, որը նշանակում է հրապարակային առևտրով զբաղվող ընկերություն, որը համարժեք է բրիտանական PLC-ին և ֆրանսիական S.A.-ին։

## Պատմություն
2019 թվականի սկզբին Fiat Chrysler Automobiles-ը միաձուլման առաջարկով դիմել է ֆրանսիական ավտոարտադրող Renault-ին և կողմերը հասել են նախնական համաձայնության։ Ֆրանսիայի կառավարության բանակցային մոտեցումը՝ ուղղված իր բրենդը պաշտպանելուն, ի վերջո հանգեցրել է գործարքի ձախողմանը, ինչի վերաբերյալ The Economist-ը նշել է, որ «Fiat Chrysler Automobiles-ի համար սա նշանակում էր ապագայում միջամտությունների հավանականություն»։ Nissan-ն նույնպես մտահոգություններ ուներ Renault-ի հետ իր դաշինքի վրա այդ առաջարկի ազդեցության վերաբերյալ։ Այնուհետև Fiat Chrysler Automobiles-ն դիմել է Groupe PSA-ին: 2019 թվականի դեկտեմբերին պայմանավորվածություն է ձեռք բերվել միաձուլման վերաբերյալ, որն արդյունքում ստեղծել է աշխարհում չորրորդ խոշորագույն ավտոարտադրողը՝ գլոբալ վաճառքի ծավալներով՝ տարեկան սպասվող 3.7 միլիարդ եվրո կամ մոտ 4.22 միլիարդ դոլար տնտեսմամբ։

2020 թվականի դեկտեմբերի 21-ին Եվրոպական հանձնաժողովը հաստատել է միաձուլումը՝ նվազագույն պայմաններով՝ ոլորտում մրցակցությունն ապահովելու համար։ 2021 թվականի հունվարի 4-ին գործարքը հաստատվել է ինչպես Fiat Chrysler Automobiles-ի, այնպես էլ Groupe PSA-ի բաժնետերերի կողմից։ Գործարքը ավարտին է հասցվել 2021 թվականի հունվարի 16-ին, իսկ հաջորդ օրը միավորված ընկերությունը վերանվանվել է Stellantis N.V.: Նոր ընկերության սովորական բաժնետոմսերը սկսել են շրջանառվել Միլանի ֆոնդային բորսայում և Euronext Paris-ում 2021 թվականի հունվարի 18-ին, իսկ Նյու Յորքի ֆոնդային բորսայում՝ հունվարի 19-ին՝ STLA սիմվոլով։ Stellantis անվանումը օգտագործվում է բացառապես կորպորատիվ միավորը ներկայացնելու համար, մինչդեռ խմբի բրենդների անուններն ու լոգոտիպերը մնում են անփոփոխ։

Groupe PSA-ն միավորվել և միաձուլվել է Fiat Chrysler Automobiles N.V.-ին, իսկ վերջինս հանդես է եկել որպես միաձուլումից գոյատևած ընկերություն։ 2021 թվականի հունվարի 17-ին միավորված ընկերությունը վերանվանվել է Stellantis N.V.: Համաձայն Միջազգային ֆինանսական հաշվետվության ստանդարտների՝ անհրաժեշտ էր նշել, թե որ ընկերությունն է հանդես գալիս որպես գնորդ։ Հաշվապահական նպատակներով գնորդ է համարվել Peugeot-ը, և ֆինանսական հաշվետվությունները հիմնված են PSA-ի պատմական տվյալների վրա։ Ընկերության կառավարման խորհրդում եղել է 11 տնօրեն՝ 6-ը Groupe PSA-ից և 5-ը Fiat Chrysler Automobiles-ից։

Նոր ընկերության առաջին գլխավոր գործադիր տնօրենը դարձավ Կառլոս Տավարեսը՝ Groupe PSA-ի կառավարման խորհրդի նախկին նախագահը և Groupe PSA խմբի նախկին գլխավոր գործադիր տնօրենը, որը ստանձնել է հինգ տարվա լիազորություն։ Groupe PSA-ի բաժնետերերը նախապես հավելավճար են վճարել Fiat Chrysler Automobiles-ի բաժնետերերին։ Exor-ը՝ Agnelli family-ին պատկանող ընկերությունը, որը Fiat Chrysler Automobiles-ի խոշորագույն բաժնետերն էր, Stellantis-ում պահպանել է ամենամեծ բաժնեմասը՝ 14.4%։ Միաձուլման համաձայնագրերը Peugeot ընտանիքին թույլ են տվել իրենց բաժնեմասը (7.2%) ավելացնել մինչև 1.5%-ով՝ բաժնետոմսեր ձեռք բերելով Ֆրանսիայի պետական Bpifrance վարկատուից, Dongfeng-ից կամ շուկայից։

2021 թվականին գլխավոր տնօրեն Կառլոս Տավարեսը մարտահրավեր է նետել խմբի բրենդներին՝ ապացուցելու իրենց կենսունակությունը 10 տարվա ընթացքում՝ նոր մոդելների ու տեխնոլոգիաների մեջ ներդրում ստանալու փոխարեն։ Խումբը նախատեսել էր մինչև 2021 թվականի ավարտը թողարկել 29 էլեկտրականացված մեքենայի մոդել։ Stellantis-ը նաև պլանավորել էր մինչև 2020-ականների վերջը զարգացնել չորս էլեկտրական հարթակ։ Ընդհանուր առմամբ, ընկերությունը հայտարարել է, որ մինչև 2021 թվականի ավարտը ներդրվելու է ավելի քան 30 միլիարդ եվրո։

2021 թվականի երրորդ եռամսյակում Stellantis-ի վաճառքները նվազել են՝ պայմանավորված մատակարարման շղթայի խնդիրներով՝ հատկապես չիպերի պակասի պատճառով։ Ընկերությունը պայմանագիր է կնքել չիպարտադրող Foxconn-ի հետ՝ չիպեր մատակարարելու Stellantis-ին և ավտոարդյունաբերության այլ ընկերություններին։ 2022 թվականի հունիսին ընկերությունը ժամանակավորապես դադարեցրել է արտադրությունը Ֆրանսիայի երկու գործարաններում՝ նույն խնդիրների պատճառով։

2022 թվականի ապրիլին Stellantis-ը դադարեցրել է գործունեությունը Ռուսաստանում՝ լոգիստիկ խնդիրների և Ուկրաինա ռուսական ներխուժումից հետո կիրառված պատժամիջոցների պատճառով։ Սակայն 2024 թվականի փետրվարի 15-ին ռուսական օպերատորները, համագործակցելով Dongfeng Motor Group-ի հետ, մեկնարկել են նոր Citroën մոդելների արտադրությունը ՌԴ Կալուգա քաղաքում գտնվող Stellantis-ին մասամբ պատկանող գործարանում՝ չնայած այն բանին, որ Stellantis-ը արդեն դադարեցրել էր իր գործունեությունը Ռուսաստանում։ Ընկերությունը հայտարարել է, որ «կորցրել է վերահսկողությունը իր ռուսաստանյան ստորաբաժանումների վրա»։

2022 թվականի մայիսին Stellantis-ը մեղավոր ճանաչվել է քրեական խախտման մեջ և համաձայնվել վճարել 300 միլիոն դոլար՝ կարգավորելու ԱՄՆ Արդարադատության նախարարության՝ դիզելային շարժիչներով մեքենաների արտանետումները թաքցնելու վերաբերյալ տարիներ շարունակ իրականացված հետաքննությունը։ Խոսքը վերաբերում էր ավելի քան 100,000 հին մոդելների։ 2022 թվականի հուլիսի 8-ին Stellantis-ը ձեռք է բերել Share Now ավտոմոբիլային համօգտագործման հարթակը։ Վերջինիս գործառնական կառավարումը փոխանցվեց Free2move-ին։ Նոյեմբերին Stellantis-ը ձեռք է բերել Բուդապեշտում հիմնված ինքնավար մեքենաների տեխնոլոգիական ընկերությունը՝ aiMotive-ը։

2023 թվականի փետրվարի 15-ին Stellantis-ը հայտարարել է, որ կբացի նոր ծրագրային ապահովման մշակման և ինժեներական կենտրոն Լեհաստանի Գլիվիցե քաղաքում։

2023 թվականի հունիսի 20-ին Stellantis-ը և iPhone-ի հավաքող Foxconn-ը հիմնել են 50/50 համատեղ ձեռնարկություն՝ SiliconAuto անվամբ՝ ավտոարդյունաբերության համար չիպեր նախագծելու և վաճառելու նպատակով, սկսած 2026 թվականից։ Ընկերության կենտրոնակայանը, ըստ լուրերի, տեղակայված կլինի Նիդեռլանդներում։

2023 թվականի հոկտեմբերի 26-ին Stellantis-ը ձեռք բերեց չինական էլեկտրամոբիլ արտադրող Leapmotor-ի մոտ 20% բաժնեմասը՝ 1.5 միլիարդ եվրո արժողությամբ գործարքի շրջանակում։ Համաձայն պայմանագրի՝ Stellantis-ը ստացավ բացառիկ իրավունքներ՝ վաճառելու, արտահանելու և արտադրելու Leapmotor-ի ապրանքները Չինաստանի սահմաններից դուրս՝ նորաստեղծ Leapmotor International համատեղ ձեռնարկության միջոցով, որի 51%-ը պատկանում է Stellantis-ին։ Ձեռնարկությունը կգրանցվի Նիդեռլանդներում և ներառում է նաև հնարավորություն՝ արտադրությունը տեղափոխելու Եվրոպա, եթե ԵՄ-ն բարձրացնի չինական մեքենաների մաքսատուրքերը։ Համատեղ ձեռնարկության նպատակն է մինչև 2030 թվականը Չինաստանի սահմաններից դուրս իրականացնել 500,000 վաճառք։

Ընկերությունը 2024 թվականին հայտարարել է 3 միլիարդ եվրոյի (3.2 միլիարդ դոլար) բաժնետոմսերի հետգնման ծրագրի մասին։

2024 թվականի մարտին հայտարարվել է, որ Stellantis-ը բաժնեմաս է ձեռք բերել Ֆրանսիայի Գրենոբլում տեղակայված SteerLight ստարտափում, որը զբաղվում է օպտիկական ռադարների արտադրությամբ՝ նախատեսված ինքնավար վարորդական համակարգերի համար։

2024 թվականի դեկտեմբերի 1-ին կառավարման խորհուրդը ընդունել է Կառլոս Տավարեսի՝ որպես գլխավոր գործադիր տնօրենի հրաժարականը։ Ստեղծվել է ժամանակավոր Գործադիր կոմիտե՝ Ջոն Էլքաննի գլխավորությամբ՝ նոր գլխավոր տնօրենի ընտրության նպատակով։

## Բրենդներ
Stellantis-ի ակտիվ ապրանքանիշերի պորտֆելը 2025 թվականի դրությամբ ներկայացված է ստորև։ Այս ցանկը չի պարունակում ընկերությանը պատկանող դադարեցված ապրանքանիշեր, որոնք ուղղակիորեն կամ նախորդ կազմակերպությունների կողմից դրվել են անգործության մեջ։

## Սեփականություն
Fiat Chrysler Automobiles-ի 50% և Groupe PSA-ի 50% միաձուլումից հետո հիմնական սեփականատերերն էին՝
* Agnelli family (Exor): 14.20%
* Peugeot family (Peugeot Invest): 7.08%
* Bpifrance: 6.09%
* BlackRock: 3.54%

## Առաջնորդություն
### Ղեկավարություն
* *Նախագահ*՝ Ջոն Էլկան (2021 թվականի հունվարից)
* *Փոխնախագահ*՝ Ռոբերտ Պեժո (2021 թվականի հունվարից)
* *Գլխավոր գործադիր տնօրեն՝* Կառլոս Տավարես (2021 թվականի հունվար - 2024 թվականի նոյեմբեր)**

### Տնօրենների խորհուրդ
Stellantis-ի գործադիր խորհուրդը ունի 11 անդամ։ Վեց անդամներ են Groupe PSA-ից և առաջատար բաժնետերերից (Bpifrance, Peugeot Invest), այդ թվում՝ Groupe PSA-ի նախկին գործադիր տնօրեն Կառլոս Տավարեսը, իսկ ևս հինգը՝ Fiat Chrysler Automobiles-ից և դրա հիմնական բաժնետեր Exor-ից։

## Գործող ծրագրեր
### Աֆրիկա

### Ասիա

### Եվրոպա

### Հյուսիսային Ամերիկա

### Հարավային Ամերիկա

### Օվկիանիա

## Տեխնոլոգիա
### Էլեկտրիֆիկացման ռազմավարություն

2021 թվականին Stellantis-ը թողարկել է իր Dare Forward ռազմավարական ծրագիրը, որը նպատակ ունի մինչև 2030 թվականը ներդնել 50 միլիարդ եվրո՝ տրանսպորտային միջոցների էլեկտրաֆիկացման ֆինանսավորման համար և սահմանում է գլոբալ վաճառքի և կայունության նպատակներ: Նպատակների թվում են՝ Եվրոպայում ուղևորատար մեքենաների 100% մարտկոցային էլեկտրական մեքենաների (BEV) վաճառքի և մինչև 2030 թվականը Միացյալ Նահանգներում ուղևորատար մեքենաների և թեթև բեռնատարների վաճառքի 50%-ի հասնելը՝ 75 էլեկտրական մեքենաների մոդելների համար: Stellantis-ը օգտագործում է նիկելի վրա հիմնված և կոբալտ չպարունակող մարտկոցային փաթեթների, իսկ ավելի էժան BEV տարբերակների համար՝ լիթիում-երկաթի ֆոսֆատի փաթեթների խառնուրդ՝ առջևի, հետևի և լիաքարշակ համակարգերով մեքենաները սնուցելու համար՝ 500-ից 800 կիլոմետր (300-500 մղոն) հեռավորության վրա երթևեկելու համար:

## Կայունություն
2023 թվականին Stellantis-ը ներկայացրել է SUSTAINera-ն՝ օգտագործված մասերի վերամշակման և մատակարարման կենտրոն՝ տնտեսության կայունության նպատակները բարելավելու, թափոնները կրճատելու և արտանետումները փոխհատուցելու համար: Նախաձեռնությունը նպատակ ունի նպաստել մինչև 2038 թվականը ածխածնի զրոյական արտանետումների հասնելու նպատակին: Stellantis-ը հույս ունի նաև առաջ մղել այս նպատակները՝ ինտեգրելով իր B-Parts հետվաճառքային հարթակը, որը Groupe PSA-ն ձեռք է բերել 2020 թվականին:

2024 թվականի դեկտեմբերի 12-ին հաղորդվել է, որ Stellantis-ը համաձայնել է համատեղ ձեռնարկություն ստեղծել Contemporary Amperex Technology Co. Ltd.-ի հետ՝ Իսպանիայի Սարագոսա քաղաքում լիթիում-երկաթի ֆոսֆատային մարտկոցների խոշորածավալ գործարանի կառուցման գործում 4.1 միլիարդ եվրո ներդնելու համար: Սա համապատասխանում է նրանց 2038 թվականի զրոյական ածխածնի նպատակին:

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ

* 
STELLANTIS: The name of the new group resulting from the merger of FCA and Groupe PSA, joint press release of FCA and PSA

Կատեգորիա:2021 հիմնադրումներ
Կատեգորիա:2021 հիմնադրումներ Եվրոպայում
Կատեգորիա:2021 հիմնադրված ընկերություններ
Կատեգորիա:2021 հիմնադրված կազմակերպություններ
Կատեգորիա:21-րդ դարում հիմնադրված ընկերություններ
Կատեգորիա:Ամերիկյան ընկերություններ
Կատեգորիա:Ամերիկյան մեխանիկական տրանսպորտային միջոց արտադրողներ
Կատեգորիա:Ավտոարտադրողներ
Կատեգորիա:Ավտոմեքենաներ
Կատեգորիա:Ավտոմեքենաշինական ընկերություններ
Կատեգորիա:Ավտոմեքենաշինություն
Կատեգորիա:Ընկերություններ այբբենական կարգով
Կատեգորիա:Իտալիայի ընկերություններ
Կատեգորիա:Հոլդինգային ընկերություններ
Կատեգորիա:Ձեռնարկություններ
Կատեգորիա:Նիդերլանդների ընկերություններ
Կատեգորիա:Փոխադրամիջոց արտադրող ընկերություններ
Կատեգորիա:Ֆրանսիայի ընկերություններ