open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Լիլլեբիլ Իբսեն

**Լիլլեբիլ Իբսեն** (, ), նորվեգացի դերասանուհի, երգչուհի։

## Անձնական կյանք
Լիլլեբիլ Իբսենը ծնվել է Քրիստիանայում, ճարտարագետ Գեորգ Մոնրադ Կրոնի և դերասանուհի Գիդա Մարթա Քրիստինե Անդերսենի դուստրը։ 1919 թվականի օգոստոսի 25-ին ամուսնացել է օդաչու և ռեժիսոր Թանկրեդ Իբսենի հետ։

## Կարիերա
Լիլլեբիլ Իբսենը բալետի դասեր է ստացել վաղ տարիքից՝ մոր մոտ, որը պրոֆեսիոնալ խորեոգրաֆ էր և բալետի հրահանգիչ։ Որպես պարուհի առաջնախաղն ունեցել է 1911 թվականին՝ Նորվեգիայի ազգային թատրոնում՝ Հանս Քրիստիան Անդերսենի Արքայադուստրը սիսեռահատիկի վրա հեքիաթի հիման վրա ստեղծված պանտոմիմա-բալետային ներկայացմանը։ Այնուհետև սովորել է Հանս Բեքի մոտ՝ Կոպենհագենում, հետագայում՝ ռուս պարուսույց Միխայիլ Ֆոկինի մոտ։ Բեռլինում իր ելույթներով սկսել է հանդես գալ Մաքս Ռայնհարդի ղեկավարությամբ, երբ տասնվեց տարեկան էր։ 1915 թվականին, Քրիստիանայի ազգային թատրոնում որպես դերասանուհի, իր առաջնախաղն է ունեցել *«Den uskikkelige lille prinsesse»* մանկական կատակերգությունում։ Կինոյում առաջին դերակատարումն ունեցել է *Sången om den eldröda blomman* ֆիլմում՝  1918 թվականին։ 1929-1956 թվականներին աշխատել է Օսլոյի *Det Nye Teater*- ում, որտեղ դասական կոմեդիայի դերեր է խաղացել։ 1956-1969 թվականներին հանդես է եկել Ազգային թատրոնում, որտեղ խաղացել է ինչպես դրամատիկ, այնպես էլ կատակերգական դերեր։ Նաև խաղացել է հեռուստատեսային թատրոնում (*Fjernsynsteatret*):

Լիլլեբիլ Իբսենը գրել է իր ինքնակենսագրականը (Det begynte med dansen): 1969 թվականին արժանացել է Սուրբ Օլաֆի շքանշանի։ Մահացել է 1989 թվականին՝ Օսլոյում։

## Պատկերասրահ

File:ErnestMarini-and-LillebilIbsen-1921-OB.RP12187a.jpg|Անգլո-իտալական բալետի պարող Էռնեստ Մարինի (–1967) և Լիլլեբիլ Իբսեն, Օսլո, 1921թ.
File:Lillebil and Tancred Ibsen.jpg|thumb|Լիլլեբիլ Իբսեն և Թանկրեդ Իբսեն, ԱՄՆ, (1893-1978)
File:Portrett av Lillebil Ibsen, 1953 - no-nb digifoto 20150410 00103 bldsa ib0132.jpg|Լիլլեբիլ Իբսեն, 1953
File:Portrett av Lillebil Ibsen - no-nb digifoto 20150410 00104 bldsa ib0138.jpg|Լիլլեբիլ Իբսեն


## Ծանոթագրություններ

## Գրականություն
* *Det begynte med dansen* (1961), selvbiografi

## Արտաքին հղումներ
* http://www.imdb.com/name/nm0159838/
* Nationaltheatret rolleliste
* http://www.imdb.com/name/nm0159838/
* http://www.svenskfilmdatabas.se/en/item/?type=person&itemid=59408
* https://web.archive.org/web/20070927200309/http://nt.xmodus.no/Default.aspx?tabid=37&personId=485e723b-150d-4ac0-9ab1-30b4767d9986

Կատեգորիա:Կին ինքնակենսագիրներ
Կատեգորիա:Նորվեգացի դերասանուհիներ
Կատեգորիա:Նորվեգացի երգչուհիներ
Կատեգորիա:Նորվեգացի պարուհիներ
Nokia N950

250px|tumb|right|Nokia N950
**Nokia N950** (գործարանային մակնիշ-680) —  QWERTY-ստեղնաշարով սմարթֆոն, թողարկված 2011թվականից, Nokia ընկերության կողմից։ Համարվում է առաջին սարքավորումը, որն աշխատել է MeeGo օպերացիոն համակարգով։ Թողարկվել է 5000  նմուշ և անվճար տրամադրվել է օպերացիոն համակարգի մասնագետներին, 250 հատ տրվել է  open-source- MeeGo ընկերության հետ համագործակցող անձանց, մնացածը՝ Nokia Developer Network  ընկերության աշխատակիցներին։

## Նկարագրություն

Nokia N950- ի հիմնական առանձնահատկությունն այն է, որ ունի «հորիզոնական սահիկ»։ Նրա վրա տեղադրված է չորսշարքանի   QWERTY-մստեղնաշարը։ Nokia E7-ի նման ունի սահող մեխանիզմ, սակայն տարբերվում է հիմնականում ստեղնաշարի դիրքով՝ այն ձգված է էկրանի ստորին եզրագծով։ Սարքի կաղապարը պատրաստված է սև ալյումինից, պլաստիկ ներդիրով։ Հակառակ կողմոիւմ տեղադրված են տեսածցիկի աչքը և երկու սեղմակներ։ Ձախ կողմում սլաքի պատկերով բացվող կաթարիչն է, որի տակ գտնվում է SIM-քարտի համար նախատեսված ստանդարտ չափսերով փոսիկը։ Աջ կողմում տեղադրված է ձայնի կարգավորման վահանակը։ Վերևում գտնվում է mini-jack և MicroUSB միացման փոսիկը, ինչպես նաև անջատիչը։ Ստորին հատվածում  խոսափողն է։ Ծրագրային ապահովումը նման է իր նախորդների կառուցվածքին։
## Ծրագրային ապահովում
## Բնութագրեր
## Նշումներ

Կատեգորիա:Սմարթֆոններ
Կոտլովի առանձնատուն

**Կոտլովի առանձնատուն** (),  առևտրական Դմիտրի Ալեքսեևիչ Կոտլովի առանձնատունը, որը գտնվում է Սանկտ Պետերբուրգի Տորեզա պողոտայի թիվ 8 հասցեում։ Հայտնի է նաև որպես «Կոտլովի տուն» և «Շալյապինի ամառանոց»։

## Պատմություն
Հողատարծքը, որտեղ գտնվում է առանձնատունը, Կոտլովը ձեռք է բերել 1911 թվականին առևտրական Մեդվեդևից, այնուհետև 1913 թվականին ճարտարապետ Նիկոլայ Տովստոլեսը սկսել է առանձնատան շինարարությունը։ Ըստ նախագծի՝ տունը պետք է կառուցվեր մոդեռն ոճով` նրան տալով միջնադարյան դղյակի առանձնահատկություն։ Շինարարությունն ավարտվել է 1914 թվականին։

1917 թվականից հետո առանձնատունն ազգայնացվել է, և մինչև 1930-ական թվականներին նրա շենքում տեղակայված է եղել տարրական դպրոցը (երկու առաջին և երկու երկրորդ դասարաններ)։ Այնուհետև տունը փոխանցվել է Ալեքսանդր Սերաֆիմովիչի անվան գրադարանին, որն իր գործունեությունը շարունակել է նույնիսկ Լենինգրադի շրջափակման օրերին և գոյատևել է մինչև 1967 թվական։

Շենքում է տեղակայված եղել «Լենդորստրոյ-2» ԲԲԸ-ի թիվ 6 շինարարական վարչությունը։ Այժմ Կոտլովի ամառանոցը մասնավոր սեփականություն է և այստեղ նախատեսվում է կառուցել բժշկական կենտրոն։ Շենքի ինտերիերը հիմնականում չի պահպանվել, սակայն 2018 թվականին նոր կորպորատիվ սեփականատիրոջ հրահանգով սկսվել են վերականգնման աշխատանքները։

## Հետաքրքիր փաստեր
* Չնայած առանձնատան հայտնի անվանը («Շալյապինի ամառանոց»), մեծ արվեստագետը երբեք չի ապրել այս տանը, թեև կարող էր հյուր լինել այստեղ։
* 2001 թվականին շենքը ներառվել է «Պատմական, գիտական, գեղարվեստական կամ այլ մշակութային արժեքներ հանդիսացող նոր բացահայտված օբյեկտների ցանկում» (հաստատություն՝  668):
* Վիտալի Մելնիկովի նկարահանած «Վարիոոնովի վերջին գործը» ֆիլմում, ըստ ֆիլմի սցենարի՝ շենքում է գտնվում  «Դելտա-Զեթ» ընկերությունը, որտեղ ֆիլմի գլխավոր հերոսն աշխատում է որպես  էքսպեդիտոր։

## Պատկերասրահ

Kotlov Mansion-4.jpg|Շենքի արևմտյան ճակատը
Kotlov Mansion-5.jpg|Շենքի տեսքը Տորեզի պողոտայից
Kotlov Mansion-6.jpg|Շենքի տեսքը Մուժեստվա հրապարակից
Kotlov Mansion-3.jpg|Բարձրաքանդակ
Kotlov Mansion-2.jpg|Աշտարակ


## Ծանոթագրություններ

## Գրականություն
* Глезеров С. Е. Исторические районы Петербурга от А до Я. - М.: Центрполиграф, 2010. - 496 с. - 3000 экз. - ISBN 978-5-227-02109-0.

Կատեգորիա:1914 հիմնադրումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի մշակութային ժառանգության օբյեկտներ
Կատեգորիա:Սանկտ Պետերբուրգի առանձնատներ
Պապիկներ (ծես)

300px|thumb|Պապիկներ, ծնողական օր
**Պապիկներ** (բելառ.՝ Дзяды, ուկր՝. Діди, լեհ.՝ Dziady, լատ.՝. Ilgės) հիշատակի օրեր (ծնողական շաբաթներ) Բելառուսի և Ուկրաինայի, ինչպես նաև Բելառուսին սահմանակից ժողովուրդների ազգային օրացույցներում։ Օրերն անցկացվում են տարվա մեջ մի քանի անգամ(3-ից 6). դրանց օրերը և կարևորությունը առանձնացված են գավառներով։ Հավատալիքի համաձայն՝ այս օրերին մահացածները (պապիկները, հոգիները, ծնողները) գնում են իրենց տուն հիշատակի ընթրիքի, որը նույնպես կարող է անվանվել «պապիկներ»։

## Ծիսակատարություն
Հիշատակի ծիսակատարությունները կատարվում են տարեկան մի քանի անգամ, միշտ անցկացվում են շաբաթ օրերին։ Սլավոնական ժողովուրդների մոտ այս ծեսերը ասոցացվում և նույնացվում են ծնողական շաբաթների հետ։ Դրա պատճառով էլ այս և այլ նման ծեսերի ծագումը քրիստոնեական կամ լեզվական ավանդույթներով որոշելը դժվար է։

Պապիկները տոնում էին իրենց տանը, սպասելով իրենց նախնիների հոգիների ժամանմանը, որոնք տարբերվում էին իրենց նվերներով, երբ գնում էին գերեզմանոց։

Կենտրոնական անտառուտում Պապիկները տոնում էին 2 օր(ուրբաթ և շաբաթ, այս դեպում անվանվում են պապիկների ուրբաթ և տատիկների շաբաթ, կամ ուղղակի տատիկներ և պապիկներ)։ Ուրբաթ օրը երեկոյան պատրաստում են պասուց ճաշեր, իսկ շաբաթ օրը ուտիսի ճաշ (փվածեղով, կաթնային ճաշերով) որպես նախաճաշ։

«Պապիկների» օրերի հիշատակի սնունդը պետք է լինի տաք, որպեսզի հոգիները իրենց համար պատրաստված ճաշի գոլորշիների մեջ ներթափանցեն։ Դնում են սեղաններին հավելյալ գդալներ՝ հանգուցյալների համար։ Հաճախ յուրաքանչյուր հանգուցյալի իր անունով են կոչում։

Ընդհանուր առմամբ, տարվա ընթացքում հիշատակի արարողությունները կատարվում են նմանատիպ սցենարներով, թեև յուրաքանչյուր ծիսակարգի համար կան առանձնահատկություններ (սեղանի վրա հատուկ ուտեստների, որոշակի քանակությամբ ուտեստների, արարողությունների անհրաժեշտություն և այլն)։

Բելառուսները և ուկրաինացիները, հատկապես, ընդունում են Դմիտրիվից առաջ շաբաթ օրը կայացած խնջույքը(Դմիտրիստյան շաբաթ)։

Ժողովրդի՝ իրենց նախնիների հիշատակի ծեսը գեղարվեստորեն նկարագրված է Ադամ Միցկևիչի «Պապիկներ» պոեմում։

## Գրականություն
* *Վինոգրադովա Լ. Ն., Տոլստայա Ս. Մ.* Деды  // Սլավոնական դիցաբանություն. Հանրագիտարանային բառարան. — Մ.: Էլլիս Լակ, 1995. — С. 155–156. — ISBN 5-7195-0057-X
* Պապիկներ/ Վինոգրադովա Լ. Ն., Տոլստայա Ս. Մ. // Սլավոնական անցյալ։ Հանրագիտարանային բառարան / Սլավոնական ինստիտուտ. — Մ. : միջազգ. հարաբերություններ, 1999. —  էջ 45. — ISBN 5-7133-0982-7
* Народная демонология Полесья. Публикации текстов в записях 80-90-х гг. XX века /Ե. Լեվկիեվսկայա, Լ. Վինոգրադովա. — Litres, 2014. — Տ. 2 Մահացած մարդկանց դեմոնոլոգիա. — ISBN 5457526550
* *Տոլստայա Ս. Մ.* Լեհական ազգային օրացույց. — Մ.: Ինդրիկ, 2005. — 600 էջ. —. — ISBN 5-85759-300-X

## Արտաքին հղումներ
* Деды в Беларуси  (Գ. Է. Ադամովիչի գրքից. Սլավոնական ծես)
* *Օլեգ Կարպովիչ* Дзяды // Սովետական Բելառուս, 01.11.2003
* Осенние Деды в Беларуси (calend.ru)
* Деды  // Սվարոգի տուն (pagan.ru)
* Дзяды. (Культура Беларуси) (youtube.com)

Կատեգորիա:Բելառուսի տոներ
Կատեգորիա:Ուկրաինայի տոներ
Կատեգորիա:Սլավոնական տոներ
Անհետ կորած անգերեզման զինվորների հուշարձան

**Անհետ կորած անգերեզման զինվորների հուշարձան** (), Ռուսաստանի Դաշնության մայրաքաղաք Մոսկվայի տեսարժան վայրերից մեկը, որը 1995 թվականին տեղադրվել է Պոկլոննայա լեռան վրա Հաղթանակի զբոսայգում։

Հեղինակն է ուկրաինացի քանդակագործ Վալենտին Զնոբան (1929-2006)։

## Պատմություն
Անհետ կորած անգերեզման զինվորների հուշարձանը հանդիսավորությամբ բացվել է 1995 թվականին Հայրենական մեծ պատերազմում տարած հաղթանակի 50-ամյակի առթիվ։ Հորինվածքը տեղադրվել է Հաղթանակի զբոսայգում գտնվող տանկիստների ծառուղում արհեստական փոքր բլրի վրա՝ Սուրբ Գևորգ եկեղեցու գլխավոր մուտքի անմիջական հարևանությամբ։ Հուշարձանը նվեր է ուկրաինական ժողովրդից։

Քանդակի պատճենը տեղադրված է նաև Կիևում՝ Ազգային թանգարանից ոչ հեռու։ Հուշարձանի հիմքի մոտ միշտ կենդանի ծաղիկներ են։

Այլոց թվում հուշարձանը նվիրված է նաև հետևյալ զինվորներին.
* Դուխովչենկո Վիկտոր Վասիլևիչ (21.03.1954 - 27.04.1985)
* Զվերկովիչ Ալեքսանդր Անատոլևիչ (24.12.1964 - 27.04.1985)
* Կորշենկո Սերգեյ Վասիլևիչ (26.06.1964 - 27.04.1985)
* Պիլիպեց Վիկտոր Նիկոլաևիչ (10.08.1963 - 03.02.1982)
* Շևչենկո Նիկոլայ Իվանովիչ (13.10.1956 - 27.04.1985)

## Նկարագրություն
Անհետ կորած անգերեզման զինվորների հուշարձանը պատկերում է վիրավորված զինվորի, որի դեմքը թաքցված է, ինչը շատ խորհրդանշական է։ Հուշակոթողում չեն նկատվում նուրբ մանրամասներ, սակայն հստակ տեսանելի են զինվորական հանդերձանքի տարրեր։ Բրոնզե քանդակը տեղադրված է գրանիտե երկարավուն պատվանդանի վրա։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:1995 հիմնադրումներ
Կատեգորիա:Հուշարձաններ այբբենական կարգով
Կատեգորիա:Մոսկվայի հուշարձաններ
Զիլյա Վալեևա

**Զիլյա Ռախիմյանովնա Վալեևա** (, ),  Թաթարստանի Հանրապետության պետական գործիչ, Ռուսաստանի Դաշնության մշակութային գործիչ, բանասիրական գիտությունների թեկնածու (2010)։

1992-2012 թվականներին եղել է Թաթարստանի  քաղաքական կյանքի առանցքային գործիչներից մեկը և ամենաազդեցիկ կին քաղաքական գործիչը Թաթարստանում։

2012 թվականից զբաղեցնում է Կազանի Կրեմլ պետական պատմա-ճարտարապետական և գեղարվեստական արգելոց-թանգարանի տնօրենի պաշտոնը, «Թաթարստանի կանայք» հանրապետական հասարակական կազմակերպության նախագահն է, ՅՈՒՆԵՍԿՕ-ի հարցերով Թաթարստանի  հանձնաժողովի նախագահ։

## Կենսագրություն և գործունեություն
Զիլյա Վալեևան ծնվել է 1952 թվականին Ուֆայում։ Ավարտել է Մոսկվայի պետական համալսարանը։ 
1970-1980 թվականներին եղել է  Ուֆայի «Լենինեց» հանրապետական երիտասարդական թերթի թղթակից, գրականության և արվեստի բաժնի վարիչ, 1980-1982 թվականներին՝ «Վեչերնայա Կազան» թերթի թղթակից, 
1982-1990 թվականներին՝  «Սովետսկայա Թաթարիա» թերթի թղթակից, սոցիալական հարցերի բաժնի վարիչ, 1990-1992 թվականներին՝  «Իզվեստիյա Թաթարստանա» թերթի քաղաքական բաժնի խմբագիր։ 1992-1995 թվականներին եղել է Թաթարստանի Գերագույն Խորհրդի նախագահի առաջին տեղակալ, 1995-1999 թվականներին՝  Թաթարստանի Պետխորհրդի նախագահի տեղակալ, 1999-2001 թվականներին՝  Թաթարստանի մամուլի, հեռուստատեսության և ռադիոյի հեռարձակման և զանգվածային հաղորդակցության նախարար, 2001-2005 թվականներին՝  Թաթարստանի փոխվարչապետ, 2005-2011 թվականներին՝ Թաթարստանի փոխվարչապետ-մշակույթի նախարար, 2011 թվականի մարտից մինչև 2012 թվականի մայիս՝ Թաթարստանի փոխվարչապետ։

2012 թվականի մայիսի 17-ից զբաղեցնում է «Կազանի Կրեմլ» պետական պատմա-ճարտարապետական և գեղարվեստական արգելոց-թանգարանի տնօրենի պաշտոնը։

## Պարգևներ
* Բարեկամության շքանշան (2008)
* «Սանկտ Պետերբուրգի 300-ամյակի հիշատակի» մեդալ (2003)
* «Կազանի 1000-ամյա հիշատակի» մեդալ (2005)
* Մշակույթի ոլորտում Ռուսաստանի Դաշնության կառավարության մրցանակի դափնեկիր (2009)
* «Անձնվեր աշխատանքի» մեդալ
* Թաթարստանի Հանրապետության պատվոգիր (2002)
* Թաթարստանի նախագահի շնորհակալագիր (2007)

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Բանասիրական գիտությունների թեկնածուներ
Կատեգորիա:Բարեկամության շքանշանի ասպետներ (Ռուսաստան)
Կատեգորիա:Խորհրդային լրագրողներ
Կատեգորիա:Մոսկվայի պետական համալսարանի շրջանավարտներ
Կատեգորիա:Պետական գործիչներ
Կատեգորիա:ՌԴ կառավարության մրցանակի դափնեկիրներ
Կատեգորիա:Ռուս լրագրողներ
Կատեգորիա:Ռուս կին քաղաքական գործիչներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի մշակութային գործիչներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի նախարարներ
Կատեգորիա:Փիլիսոփայական գիտությունների թեկնածուներ
Dart

**Dart**, Գուգլ ընկերության ստեղծած ծրագրավորման լեզու։ Dart-ը ստեղծվել է որպես JavaScript լեզվին փոխարինող/այլընտրանք։ Լեզվի ստեղծողներից Մարկ Միլերը գրել է, որ JavaScript լեզուն ունի «հիմնարար թերություններ» («Javascript has fundamental flaws…»), որոնք հնարավոր չէ շտկել։ Դրա համար էլ ստեղծվեց *Dart*-ը։

Լեզվի մասին առաջին հրապարակային մատչելի տեղեկատվությունը հայտնվեց 2011 թվականի սեպտեմբերի 12-ին Goto ծրագրավորողների կոնֆերանսի ժամանակ։ 2011 թվականի հոկտեմբերի 10-ին տեղի ունեցավ Google Dart լեզվի պաշտոնական ներկայացումը։

Լեզվի ստեղծողների առաջ դրված խնդիրները․
* Ստեղծել վեբ ծրագրավորման համար կառուցվածքային և միաժամանակ ճկուն լեզու
* Ուսումը պարզեցնելու համար լեզուն դարձնել գոյություն ունեցողներին նման 
* Ստեղծված ծրագրերի բարձր արագագործություն ինչպես դիտարկիչում, այնպես էլ այլ միջավայրներում, սկսած սմարթֆոններից մինչև սերվերներ։

Նախապես առաջարկվել է Dart ծրագրի օգտագործման երկու տարբերակ․ վիրտուալ մեքենայի օգտագործմամբ կամ միջանկյալ թարգմանություն JavaScript-ում։

2013 թվականի նոյեմբերի 15-ին Գուգլ ընկերությունը թողարկեց իր **Dart** լեզվի առաջին կայուն SDK 1.0 տարբերակը։ 2014 թվականի հուլիսի 4-ին ECMA-ն հաստատեց լեզվի առաջին չափորոշիչները, որը տացավ ECMA-408 անվանումը։

## Օրինակ
Hello, world! ծրագրի պարզունակ օրինակ․

```java
main() {
    print('Hello World!');
}
```

Ֆիբոնաչիի n-երորդ թիվը հաշվելու ֆունկցիա․

```java
int fib(int n) {
    return (n <= 2) ? 1 : (fib(n - 1) + fib(n - 2));
}

main() {
    print('fib(20) = ${fib(20)}');
}
```


Պարզունակ դաս


```ecmascript
// sqrt() ֆունկցիայի հասանելիության համար math գրադարանի կցում
import 'dart:math' as math;

// Point դասի ստեղծում
class Point {

    // Որպես final հայտարարված փոփոխականները չեն կարող փոփոխվել ինիցիալիզացիայից հետո
    // Երկու թվային դաշտի հայտարարում
    final num x, y;

    Point(this.x, this.y);

    Point.origin() : x = 0, y = 0;

    // Դասի մեթոդ
    num distanceTo(Point other) {
        var dx = x - other.x;
        var dy = y - other.y;
        return math.sqrt(dx * dx + dy * dy);
    }
}

// Dart-ի բոլոր ֆունկցիաները սկսվում են «main()»-ով
main() {
    // Point դասի երկու օբյեկտների ստեղծում 
    var p1 = new Point(10, 10);
    var p2 = new Point.origin();
    var distance = p1.distanceTo(p2);
    print(distance);
}
```


## Տես նաև
* TypeScript
* CoffeeScript

## Ծանոթագրություններ

## Գրականություն
* 

## Արտաքին հղումներ
* http://www.dartlang.org
* http://www.dartdocs.org/

Կատեգորիա:Գուգլ
Քրիստոնյա Հայաստան հանրագիտարան

**Քրիստոնյա Հայաստան հանրագիտարան**, կրճատ՝ **ՔՀՀ**, հայալեզու կրոնական հանրագիտարան։ Նվիրված է հայոց մեծ դարձի 1700 ամյակին։ Հրատարակվել է 2002 թվականին։  Գիրքը լույս է տեսել Ամենայն հայոց կաթողիկոս Ն.Ս.Օ.Տ.Տ. Գարեգին Բ Ներսիսյանի Հայրապետական օրհնությամբ։

## Քրիստոն Հայաստան հանրագիտարանի խմբագրական խորհուրդ
* Հովհաննես Այվազյան (գլխավոր խմբագիր-տնօրեն),
* Հայկ Խաչատրյան (պատասխանատու քարտուղար),
* Կոնստանտին Խուդավերդյան
* Մուրադ Հասրաթյան
* Արտաշես Ղազարյան (խմբագրության վարիչ),
* Արամ Սարգսյան (գլխավոր խմբագիր-տնօրենի տեղակալ),
* Հակոբ Քյոսեյան,
* Շահե արքեպիսկոպոս Աճեմյան,
* Եզնիկ եպիսկոպոս Պետրոսյան,
* Մեսրոպ քահանա Արամյան

## Տես նաև
* Հայերեն հանրագիտարանների ցանկը, որը ներառում է վերոնշյալ պայմանագրի շրջանակներում բաց շրջանառության մեջ գտնվելու թույլտվությամբ մյուս հանրագիտարանները

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Հայերեն հանրագիտարաններ
Կատեգորիա:2002 գրքեր
Մոնիքա Հանսեն

**Մոնիքա Հանսեն** (, ), նորվեգացի մոդել և 1997 թվականի Միսս Նորվեգիա։

## Վաղ տարիներ
Մոնիքա Հանսենը ծնվել և մեծացել է Տյոնսբերգում։

## Մոդելային կարիերա
Հանսենն իր մոդելային կարիերան սկսել է «Էլիտ» մոդելային գործակալության հետ։ Ընկերոջ կողմից որպես կատակ մասնակցել է 1997 թվականի «Միսս Տիեզերքի» Նորվեգիայի մրցույթին և հաղթել՝ դառնալով 1997 թվականի Միսս Նորվեգիա։ Հաղթանակից հետո, հիվանդության պատճառով չի մասնակցել «Միսս Տիեզերքին»։ Մրցույթին մասնակցելու համար օդանավակայան գնալու ճանապարհին ունեցել է սուր ցավ և վիրահատության անհրաժեշտություն է առաջացել՝ հեռացրել են լեղապարկը։ 1997 թվականին հայտնվել է *«Perfect 10»* հանդեսում, Էշլի Դեգենֆորդից հետո զբաղեցրել է երկրորդ հորիզոնականը։ 1999 թվականին որպես մոդել նկարահանվել է *Pax TV* հեռուստաընկերության *Destination Stardom* հեռուստասերիալում, նկարահանումները տեղի են ունեցել Հոնոլուլույում, Հավայան կղզիներ։

Հանսենը հանդես է եկել այնպիսի ամսագրերերում, ինչպիսին են *[[Esquire]]-ը*, Maxim-ը, Stuff-ը։ 2006 թվականին ճանաչվել է «Maxim» ամսագրի «Տարվա կին»։ Նույն տարում ճանաչվել է նաև «Փլեյբոյի» «Ամսվա գեղեցկուհի» և հայտնվել է ամսագրերի շապիկներին, այդ թվում Elle ամսագրի։ 2009 թվականին Հանսենը հաղթել է դատական հայցը, ըստ որի նրա լուսանկարները որպես գովազդ առանց թույլտվության օգտագործվել էին պլաստիկ վիրաբուժության կայքում։ Մոնիքա Հանսենը նաև եղել է նորվեգական *«Ja, Vi Elsker Hollywood»*հեռուստատեսային շոուի գլխավոր հերոսը։

thumbnail|left|Մոնիքա Հանսենը սեփական մոդելավորած լողազգեստով

2013 թվականի դեկտեմբերին Մոնիքա Հանսենը ստեղծում է կալիֆորնիական ընկերություն՝ «Մոնիքա Հանսեն լողազգեստ» ՍՊԸ անունով։ Իր դեբյուտային՝ 2016 թվականի հավաքածուն ներկայացրել է Մայամիում Mercedes-Benz նորաձևության շաբաթում՝ 2015 թվականի հուլիսին։

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
*Պաշտոնական կայք 
* 

Կատեգորիա:Նորվեգացի մոդելներ
Վիկտորյա Լոբա

**Վիկտորյա Լոբա** (, ), ռուսական ծագմամբ մակեդոնացի էստրադային երգչուհի։

## Կենսագրություն
Վիկտորյան ծնվել է Տագանրոգում, տեղափոխվել է Մակեդոնիա 8 տարեկանում։ Վաղ տարիքից նկարահանվել է հեռուստատեսությունում և հանդես է եկել բեմում։ 15 տարեկանում առաջին անգամ հանդես է եկել Մանկական Եվրատեսիլ 2003 երգի մրցույթում Մարիա Արսովսկայայի հետ՝ կատարելով «Ти не ме познаваш» («Դու ինձ չես ճանաչի») երգը և զբաղեցնելով 12-րդ տեղը։ 2004 թվականին նվաճել է Մոսկվայում կայացած «Քամիների վարդը» փառատոնի առաջին մրցանակը։ 2008-2010 թվականներին եղել է լատինամերիկյան երաժշտության «Tumbao Salsa Band» խմբի վոկալիստը։ Վիկտորյան նաև հանդես է եկել Алфа ТВ հեռուստաալիքի «Cotton Club» շոուում, իսկ 2007 թվականին խաղացել է Մակեդոնիայի դրամատիկական թատրոնում «Լոլիտա» պիեսի բեմադրության մեջ՝ ըստ Վ. Նաբոկովի համանուն ստեղծագործության։ Նկարահանվել է «One Telecommunications» և «Пелистерка» ընկերությունների գովազդային հոլովակներում։

2010 թվականին Վիկտորյան ստացել է «Ճանաչման ոսկե թիթեռ» մրցանակը՝ որպես տարվա բացահայտում։ 2011 և 2012 թվականներին Օհրիդում հանդես է եկել «Սեր և երջանկություն» ամառային փառատոնում, 2011 թվականին նվաճել է Ohrid Fest փառատոնի երկրորդ մրցանակը և երգերի «Девет работи» միջազգային երեկոյի երրորդ մրցանակը։ Ռոբերտ Բիլբիլովի հետ «Ти си виновна» երգով հանդես է եկել տեսահոլովակների OGAE Video Contest 2012 մրցույթում և զբաղեցրել է 11-րդ հորիզոնականը։

2012 թվականին Վիկտորյան բացել է Մակֆեստ ռոք փառատոնը դրա «Почувствуваj го ритамот» (Զգա ռիթմը) հիմնով, հանդես է եկել թուրքական հեռուստատեսության «Azerinlə bir avaz» ծրագրում՝ որպես Ադրբեջանի վաստակավոր արտիստուհի Ազերինի հյուր։

2013 թվականին «Summer Love» երգով Եվրոպայի տաղանդների դասակարգման մեջ զբաղեցրել է 1-ին տեղը հոլանդական վարկածով։ 2013 թվականին Մակֆեստում «Само моj» երգով շահել է մրցանակ որպես լավագույն կատարում, նկարահանվել է թմրանյութերի դեմ պայքարի սոցիալական հոլովակում։

2014 թվականին Վիկտորյան «Една единствена» երգով պայքարել է Եվրատեսիլ 2015 մեկնելու համար, սակայն զբաղեցրել է 7-րդ տեղը (հաղթանակ է տարել Դանիել Կայմակոսկին)
## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Viktorija Loba najbolja za "Kišu i sunce"  
* ИНТЕРВЈУ СО ВИКТОРИЈА ЛОБА 

Կատեգորիա:Մակեդոնացի երգչուհիներ
Կատեգորիա:Ռուս երգչուհիներ
Կատեգորիա:21-րդ դարի երգչուհիներ
Կատեգորիա:Մանկական Եվրատեսիլի մասնակիցներ
Ռուսաստանի գեղարվեստի ակադեմիայի թանգարան

**[[Ռուսաստանի գեղարվեստի ակադեմիա]]յի գիտահետազոտական թանգարան** (), գեղարվեստի թանգարան Վասիլևյան կղզու Համալսարանի առափնյա փողոցում գտնվող  Սանկտ Պետերբուրգի գեղարվեստի ակադեմիայի շենքում։

## Պատմություն
1757 թվականին Գեղարվեստի ակադեմիայի հիմնադրումից հետո ակադեմիայի նախագահ Իվան Շուվալովը կտավների և գծանկարների իր հավաքածուն, այդ թվում Վերոնեզեի և Ռեմբրանտի գործերը նվիրեց այդ հաստատությանը։

XVIII-XIX դդ. թանգարանային հավաքածուն համալրվել է այլ ազնվականների՝ Եկատերինա II-ի և նրա իրավահաջորդների կողմից։ Նախապատվությունը տրվել է դասական ոճի չոր և խիստ նկարչությանը (Նիկոլա Պուսեն, Կլոդ Լորեն, Անտոն Ռաֆայել Մենգս և այլն)։ XVIII դարի սկզբից պահպանվել են  հռոմեական անտիկ ձուլակտորներ, հռոմեացի վարպետ Կիկիի կողմից ձուլված հնագույն քանդակների գլուխգործոցներ։

Համաձայն ակադեմիական կանոնադրությանը՝ թանգարանը 1859 թվականին դարձավ հանրամատչելի։ 1897 թվականից ծառայել է որպես ռուսական թանգարանում տեղադրվելիք աշխատանքների հանրային ներկայացման վայր՝ «Արվեստագետների ստեղծագործությունները պետք է 5 տարի տեղադրվեն Գեղարվեստի թագավորական ակադեմիայի շենքում, որից հետո  կարող են ներկայացվել կասր Ալեքսանդր III-ի անվան թանգարանում՝ ղեկավարության համաձայնությամբ և ընտրությամբ»։

Հոկտեմբերյան հեղափոխությունից հետո թանգարանի ամենաթանկարժեք ցուցանմուշները, որոնք ներկայացնում էին արևմտաեվրոպական գեղանկարչության զարգացումը, տեղափոխվեցին Էրմիտաժ, որտեղից էլ շատերը տեղափոխվեցին Պուշկինի թանգարան։

Տարբեր ժամանակներում թանգարանապահներ են եղել Ի. Ի. Սպիտցը (1864 թվականից), ճարտարապետ Ֆ. Ա. Կլագեսը (1887 թվականից), Գեղարվեստի ակադեմիայի նկարիչներ և իսկական անդամներ Ալեքսանդր Սոկոլովը (1892 թվականից) և Էմիլ Վիզելը (1907 թվականից)։

## Շենք և հավաքածու
thumb|Գեղարվեստի ակադեմիայի թանգարանը 1836 թվականի նկարում
Թանգարանը զբաղեցնում է պատմական շենք, որը կառուցվել է 1764-1788 թթ. Ալեքսանդր Կոկորինովի և Ժան Բատիստ Միշել Վալեն Դելամոտյի նախագծով։ Այժմ այնտեղ, Գեղարվեստի ակադեմիայի թանգարանին կից գտնվում է  Սանկտ Պետերբուրգի Ի. Ե. Ռեպինի անվան գեղանկարչության, քանդակագործության և ճարտարապետության ինստիտուտը, արխիվը, գրադարանը, լաբորատորիաները և արվեստանոցները։

Առաջին հարկում է գտնվում հնաոճ իրերի հավաքածուն, երկրորդ հարկում՝ Գեղարվեստի ակադեմիայի նշանավոր շրջանավարտների դիպլոմային աշխատանքները, երրորդ հարկում` Սանկտ Պետերբուրգի հայտնի շենքերի նախագծային մոդելները («XVIII-XIX դարերի Սանկտ Պետերբուրգի ճարտարապետությունը մոդելներով, նկարներում և գծանկարներում»)։ Հանդիսությունների դահլիճներում ցուցադրվում են Վատիկանի կայարանների որմնանկարների կրկնօրինակները և իտալացի վարպետների այլ գլուխգործոցների օրինակները, որոնք ստեղծվել են 19-րդ դարի կեսերին ակադեմիայի թոշակառուների կողմից Իտալիայում գտնվելու ընթացքում։

## Թանգարանի մասնաճյուղեր
* Իսահակ Բրոդսկու տուն-թանգարան
* Իլյա Ռեպինի առանձնատուն
* Պավել Չիստյակովի տուն-թանգարան
* Արխիպ Կուինջիի տուն-թանգարան

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Ռուսաստանի գեղարվեստի ակադեմիայի գիտահետազոտական թանգարանի կայք

Կատեգորիա:1757 հիմնադրումներ Ռուսաստանում
Կատեգորիա:1757 հիմնադրված թանգարաններ
Կատեգորիա:Սանկտ Պետերբուրգի թանգարաններ
Մակեդոնիայի կանանց հակաֆաշիստական ճակատ

**Մակեդոնիայի կանանց հակաֆաշիստական ճակատ** (, հապավման տեսքով՝ **ԱՖԺ**, ֆեմինիստական, հակաֆաշիստական շարժում Մակեդոնիայում՝ Երկրորդ համաշխարհային պատերազմի ընթացքում։ Այն ստեղծվել է 1942 թվականին մակեդոնացի կին կամավորների կողմից։ Եղել է Հարավսլավիայի կանանց չորս հակաֆաշիստական ճակատներից մեկը, որի գործությունեությունը վերաճում է դիմադրության շարժման։

Շարժման նշանավոր գործիչներից առանձնացվում է Մակեդոնիայի ազգային ազատագրական պատերազմի վետերան և մակեդոնացի ժողովրդի ազատագրման հակաֆաշիստական ժողովի անդամ Վեսելինկա Մալինսկան, ով մասնակցել է 1903 թվականի Իլինդենյան ապստամբությանը։ Շարժումը սերտորեն կապված է եղել Հունաստանի քաղաքացիական պատերազմի կազմակերպության և ազգային ազատագրական ճակատի հետ, որոնք էլ ունեցել են զգալի քանակությամբ կին կողմնակիցներ։

Մակեդոնիայի կանանց հակաֆաշիստական ճակատի նպատակներից էր ֆեմինիստական դպրոցների բարելավումը և նրանց գրագիտության մակարդակի բարձրացումը։ Պատճառն այն էր, որ ժամանակի անգրագետների մեծ մասը կանայք էին։ Կազմակերպության դաշնակիցներն էին ազգային ազատագրական ճակատը և Հունական Մակեդոնիայի ազգային ազատագրական ասոցիացիան։ Երկրորդ համաշխարհային պատերազմից հետո Հունաստանի կառավարությունը մակեդոնացիներին անվանում է «ավազակներ»։

Մակեդոնիայի կանանց հակաֆաշիստական ճակատի մասին տեղեկությունների մեծ մասը մեզ հաղորդել է մակեդոնացի պատմաբան  Վերա Վեսկովիչի-Վանգելին։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Հյուսիսային Մակեդոնիայի Հանրապետության կազմակերպություններ
Կատեգորիա:Կանանց կազմակերպություններ
Կատեգորիա:Հյուսիսային Մակեդոնիայի Հանրապետության պատմություն
Զորաց Սուրբ Աստվածածին եկեղեցի

**Զորաց Սուրբ Աստվածածին եկեղեցի**, կրոնական կառույց Հայաստանի Վայոց ձորի մարզի Եղեգիս գյուղի արևելյան եզրին։

## Պատմություն
Ըստ արևելյան պատի շինության արձանագրության՝ կառուցել է Սյունյաց Ստեփանոս Տարսայիճ եպիսկոպոսը 14-րդ դարի 20-ական թվականներին։

## Ճարտարապետություն
Եկեղեցին ունի հայկական ճարտարապետության մեջ եզակի հորինվածք. բաղկացած է միայն խորանից և երկու ավանդատնից։ Աղոթասրահին փոխարինում է եկեղեցու առջևի պարսպապատ հրապարակը։ Ենթադրվում է, որ եկեղեցին ծառայել է պատերազմ մեկնող զորքերի համար. հայկական եկեղեցու կանոնների համաձայն, ժամասացություն թույլատրվում է միայն անշարժ պատարագամատույց սեղանի առկայությամբ։

Զորաց Սուրբ Աստվածածին եկեղեցու շուրջը 14-րդ դարի տապանաքարեր են։ 1977 թվականին նորոգվել է եկեղեցու արևմտյան ճակատը։

## Տես նաև

* Եղեգիսի պատմության և մշակույթի անշարժ հուշարձանների ցանկ (Վայոց ձորի մարզ)
* Եղեգիսի հրեական գերեզմանատուն

## Ծանոթագրություններ

## Գրականություն

* Ալիշան Ղևոնդ, Սիսական, Վենետիկ, 1893։ 
*Լալայան Ե., Վայոց ձոր. նշանավոր վանքեր, ԱՀ, Թ., 1916, գիրք 26։ 
* Դիվան հայ վիմագրության, պր. 3, Երևան, 1967։ 
* Թամանյան Յու., Քարե տարեգրության վերականգնումը, Երևան, 1981։

Կատեգորիա:Վայոց ձորի թեմի վանքեր և եկեղեցիներ
Կատեգորիա:Եկեղեցիներ այբբենական կարգով
Կատեգորիա:14-րդ դարի հայկական վանքեր և եկեղեցիներ
Վերա Կարալի

**Վերա Կարալի** (, ), ռուսական բալետի պարուհի, համր կինոյի դերասանուհի, բալետի մանկավարժ։ Արտագաղթելով Ռուսաստանից աշխատել է Եվրոպայում։

## Կենսագրություն
Վերա Կարալին ծնվել է  1889 թվականի հուլիսի 27-ին Մոսկվայում արտիստի ընտանիքում։ Հայրը՝ գավառական անտրեպրենյոր էր, Կարալի Տորցովի անվան Յարոսլավի թատրոնի ռեժիսոր, մայրը՝ Օ. Կարալին, դրամատիկական թատրոնի դերասանուհի էր (ի ծնե՝ Կրուշենկովա)։ 1906 թվականին ավարտել է թատերական ուսումնարանը՝  Ալեքսանդր Գորսկու ղեկավարությամբ։

1909 թվականին, ինչպես նաև 1919 և1920 թվականներին շրջագայել է արտասահմանում՝ լինելով Սերգեյ Դյագիլևի «Ռուսական բալետի» կազմում։  Որպես մենակատար հանդես է եկել Մեծ թատրոնում, այդ թվում՝ «Փարավոնի դուստրը», «Կյանքը թագավորի համար», «Կարապի լիճ», «Սալամբո» բալետային ներկայացումներում և այլն։ Հաճախ պարել է Միխայիլ Մորդկինի հետ։ 1914 թվականին Կարալին առաջին անգամ նկարահանվեց կինոյում՝  Պետրոս Չարդինինի «Դու հիշում ես արդյո՞ք» դրամայում, որտեղ նրա գործընկերներն էին, ինքը՝ Չարդինին և Իվան Մոզժուխինը։ Շուտով դառնում է առաջին ռուս կինոաստղերից մեկը, 1915 թվականին թողարկելով ութ նկար։ Հիմնականում դերասանուհին նկարահանվել է Չարդինինի մոտ և ռուսական կինեմատոգրաֆիայի ևս մեկ պիոներ՝ Եվգենի Բաուերի մոտ։

1917 թվականի հեղափոխությունից հետո Կարալին ներգաղթել է, ապրել է Լիտվայում, որտեղ Կաունասում դասավանդել է պարի արվեստ, աշխատել է Ռումինիայում, նկարահանվել է Ֆրանսիայում և Ավստրիայում։ Ի վերջո, նա հաստատվում է Վիեննայում, որտեղ բալետային հմտության դասեր է տվել։ Վերա Կարալին մահացել է Ավստրիայի Բադեն քաղաքում 1972 թվականի նոյեմբերի 16-ին,  ութսուն երեք տարեկան հասակում։

Դիմում է ներկայացրել՝ խնդրելով վերադառնալ հայրենիք, 1972 թվականի նոյեմբերի 1-ին ստացել է խորհրդային անձնագիր, սակայն երկու շաբաթ անց մահանում է։
* «Կարապի լիճ»՝  Օդետա Օդիլիա
* «Բայադերուհի»՝  *Նիկիա*
* «Դոն Կիխոտ»՝ *Կիտրի*
* «Ռայմոնդա»՝ Ռայմոնդա
* «Փարավոնի դուստրը» ՝ Ասպիչիա
* *«*Ապարդյուն նախազգուշություն»՝  *Լիզա*
* «Ժիզել» *Ժիզել* 
*Մեռնող կարապ*

## Ռասպուտինի մահը
Կարալին եղել է մեծ իշխան Դմիտրի Պավլովիչի  սիրուհին  և, ինչպես արդեն հաղորդվել է, թաքցրել է 1916 թվականի Ռասպուտինի սպանության մանրամասները։ Նա այդ գիշեր Ֆելիքս Յուսուպովի պալատում երկու կանանցից մեկն էր։ Սպանության հանցակիցները երբեք և ոչ ոքի չեն պատմել այդ կանանց մասին։

## Ֆիլմագրություն

## Գեղարվեստական կենսագրություն
2009 թվականին հրատարակվել է Գենադի Կագանի կողմից գրված Վերա Կարալի գեղարվեստական կենսագրությունը։ Հաստատապես դերասանուհու  կյանքի հայտնի փաստերը այս հրատարակությունում զուգորդվում են պատմական իրականությունից, հեղինակը բավական մանրամասն ներկայացնում է ժամանակագրությունը և միջոցառումների հաջորդականությունը։

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Դերասանուհու լուսանկարները
* Կենսագրական տեղեկություն
* *[[Վլադիմիր Կրեմեն]]* Վերա Կարալի՝ «Այդ նամակը ես ձեռնոցներով եմ գրել…» : Վավերագրական ֆիլմ «Կղզիներ» շարքից (Ռուսաստան, Կուլտուրա հեռուստաալիքը, 2010)

Կատեգորիա:Բալետի պարուհիներ
Կատեգորիա:Համր կինոյի դերասաններ
Կատեգորիա:Ռուս բալերինաներ
Կատեգորիա:Ռուս դերասանուհիներ
Կատեգորիա:Ռուս խորեոգրաֆներ
Կատեգորիա:Ռուս մանկավարժներ
Կատեգորիա:Ռուս պարուհիներ
Մերգելյանի թեորեմ

**Մերգելյանի թեորեմ**, կոմպլեքս անալիզի հայտնի արդյունք՝ ապացուցված հայ մաթեմատիկոս Սերգեյ Մերգելյանի կողմից 1951 թվականին։ Այն պնդում է հետևյալը.

Դիցուք, *K*-ն **C** կոմպլեքս հարթության կոմպակտ ենթաբազմություն է այնպես, որ **C**∖*K* -ն կապակցված է, այսինքն՝ չենք կարող այն տրոհել երկու ոչ դատարկ ենթաբազմությունների այնպես, որ դրանցից յուրաքանչյուրը ընդհանուր կետ չունենա մյուս ենթաբազմության փակման հետ։ Այդ դեպքում՝ ցանկացած *f*: *K* →**C** անընդհատ ֆունկցիա, որի  նեղացումը int(*K*)-ի վրա հոլոմորֆ է, կարելի է *K*-ի վրա հավասարաչափ մոտարկել բազմանդամներով։ Այստեղ int(*K*)-ն *K* ենթաբազմության ներքին տիրույթն է։

Մերգելյանի թեորեմը Վայերշտրասի մոտարկման թեորեմի և Ռունգեի թեորեմի վերջնական կատարելագործումն ու ընդհանրացումն է։ Այն տալիս է բազմանդամներով մոտարկման բարդ դասական խնդրի լուծումը։

Այն դեպքում, երբ **C**∖*K* -ն կապակցված չէ, նախնական մոտարկման խնդրում բազմանդամները պետք է փոխարինվեն ռացիոնալ ֆունկցիաներով։ Ռացիոնալ մոտարկման խնդրի լուծման կարևոր քայլը ևս առաջարկվել է Մերգելյանի կողմից 1952 թվականին։ Ռացիոնալ մոտարկման վերաբերյալ հետագա խորքային քայլերը հիմնականում արվել են Ա․ Գ․ Վիտուշկինի կողմից։

Վայերշտրասի և Ռունգեի թեորեմները առաջարկվել են 1885 թ.-ին, միչդեռ Մերգելյանի թեորեմը թվագրվում է 1951 թ.-ին։ Ժամանակային այս հսկայական տարբերությունը զարմանալի չէ, քանի որ Մերգելյանի թեորեմի ապացույցը հիմնված է հզոր մեթոդի վրա, որը ստեղծել է Մերգելյանը։ Վայերշտրասից և Ռունգեից հետո մի շարք մաթեմատիկոսներ (մասնավորապես ՈՒոլշը, Կելդիշը և Լավրենտևը) նույնպես աշխատել են նույն խնդրի վրա։ Մերգելյանի առաջարկած լուծումը կառուցողական է և մինչ օրս մնում է միակը իր տեսակի մեջ։

## Գրականություն
* Lennart Carleson, *Mergelyan's theorem on uniform polynomial approximation*, Math. Scand., V. 15, (1964) 167–175.
* Dieter Gaier, *Lectures on Complex Approximation*, Birkhäuser Boston, Inc. (1987), ISBN 0-8176-3147-X.
* W. Rudin, *Real and Complex Analysis*, McGraw–Hill Book Co., New York, (1987), ISBN 0-07-054234-1.
* A. G. Vitushkin, *Half a century as one day*, Mathematical events of the twentieth century, 449–473, Springer, Berlin, (2006), ISBN 3-540-23235-4/hbk.

## Արտաքին հղումներ
* Մերգելյանի թեորեմ - Հայաստանի Հանրապետություն
* Mergelyan theorem - Encyclopedia of Mathematics
* Mergelyan's Theorem -- from Wolfram MathWorld

Կատեգորիա:Մաթեմատիկական անալիզի թեորեմներ
Էլիզաբեթ Շվայգաարդ Սելմեր

**Էլիզաբեթ Շվայգաարդ Սելմեր** (, ), նորվեգացի քաղաքական գործիչ, Նորվեգիայի Պահպանողական կուսակցության իրավաբան։

Նացիստների կողմից Նորվեգիայի օկուպացիայի ժամանակ Էլիզաբեթ Շվայգաարդն ընդգրկվել է Նորվեգական Դիմադրության շարժման մեջ՝ ընդդեմ Քուիսլինգի նացիստական վարչակարգին։ Էլիզաբեթն այդ ժամանակ ընդամենը դեռահաս էր։

## Անձնական կյանք
Էլիզաբեթ Շվայգաարդը ծնվել է Քրիստիանայում, Նիլս Անքեր Սթանգ Շվայգաարդի (1884–1955 թթ.) և Բեթթի Ռայմերսի (1886–1968 թթ.) դուստրն է։ Ունեցել է երկու ավագ քույր, Տելլեֆ Դահլլ Շվայգաարդի թոռնուհին է։ Ամուսնացել է իրավագիտության պրոֆեսոր Քնութ Սելմերի հետ։

## Կարիերա
1941 թվականին հակա-նացիստական վարքի պատճառով վտարվում է Օսլոյի կաթոլիկ դպրոցից։ 1945 թվականին ընդունվել է որպես ուսանող և ավարտել որպես իրավաբանական գիտությունների թեկնածու՝ 1949 թվականին։ Նորվեգիայի գերմանական օկուպացիայի ժամանակ նա մասնակցել է նորվեգական դիմադրությանը։ Ուսումն ավարտելուց հետո աշխատել է արդարադատության և ոստիկանության նախարարությունում որպես քարտուղար, բայց հետո՝ 1950 թ.-ից 1955 թվականներին աշխատել է որպես փաստաբան։ Հետագայում նորից վերադարձել է Արդարադատության նախարարություն, իսկ 1962 թվականին աշխատում է որպես քարտուղարի օգնական։ 1951 թ.-ից 1955 թվականներին Սելմերը եղել է Օսլոյի քաղաքային խորհրդի անդամ։

1965 թվականին նշանակվել է Արդարադատության և ոստիկանության նախարար, առաջին կինն էր, որ զբաղեցրել է այդ պաշտոնը։ 1970 թվականի հոկտեմբերի 3-ին թողել է Արդարադատության նախարարի պաշտոնը։ Այնուհետև՝ 1971 թ.-ից 1990 թվականներին ծառայության է անցել Նորվեգիայի գերագույն դատարանում, նշանակվել է 1970 թվականին։

Շվայգաարդ Սելմերը եղել է բազմաթիվ խորհուրդների և գերատոսչությունների անդամ։ 1975 թվականից 1978 թվականը եղել է Նորվեգիայի ֆեդերացիայի փոխնախագահ և խորհրդի երկարատև անդամ։ Նաև ընդգրկված է եղել Օսլո քաղաքի թանգարանի, Նորվեգիայի մշակույթի պատմության թանգարանի և Նորվեգիայի դիմադրողական թանգարանի խորհրդների կազմում։ Եղել է Նորվեգիայի լեզվի և գրականության ակադեմիայի անդամ։ 1980 թվականին պարգևատրվել է Սուրբ Օլաֆի շքանշանով և արժանացել է Նորվեգիայի 1940-1945 թթ.-ի պաշտպանության մեդալի։

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Utdypningsartikkel snl.no 
* Կենսագրություն stortinget.no 

Կատեգորիա:Արդարադատության կին նախարարներ
Կատեգորիա:Նորվեգիայի դիմադրության անդամներ
Կատեգորիա:Նորվեգիայի կին քաղաքական գործիչներ
Կատեգորիա:Նորվեգիայի քաղաքական գործիչներ
Կատեգորիա:Նորվեգիայի նախարարներ
Կատեգորիա:Նորվեգացի դատավորներ
Կատեգորիա:Նորվեգացի իրավաբաններ
Կատեգորիա:Նորվեգիացի քաղծառայողներ
Ուսեմ Աուար

**Ուսեմ Աուար** (, ), ֆրանսիացի պրոֆեսիոնալ ֆուտբոլիստ։ Ներկայումս հանդես է գալիս Օլիմպիկ Լիոնի կազմում։ Խաղում է կենտրոնական կիսապաշտպանի դիրքում։

## Ակումբային կարիերա
### Օլիմպիկ Լիոն
Աուարը Օլիմպիկ Լիոնի ակադեմիայի սան է։ Ակումբի առաջին թիմ տեղափոխվել է 2017 թվականին։ Իր պրոֆեսիոնալ դեբյուտը նշեց 2017 թվականի փետրվարի 16-ին՝ ԱԶ Ալկմարի դեմ խաղում։ Իր առաջին գոլը խփել է 2017 թվականի փետրվարի 23-ին՝ ԱԶ Ալկմարի դեմ պատասխան խաղում։ Իր դեբյուտը Լիգա 1-ում նշեց 2017 թվականի ապրիլի 16-ին՝ Բաստիայի դեմ խաղում։ Իր առաջին մրցաշրջանում Աուարը մասնակցեց 5 խաղի՝ դառնալով 1 գոլի հեղինակ։

## Միջազգային կարիերա
Աուարը 1 հանդիպում է անցկացրել Ֆրանսիայի մինչև 17 տարեկանների հավաքականի կազմում։ Ֆրանսիայի մինչև 21 տարեկանների հավաքականի կազմում իր դեբյուտը նշել է 2017 թվականի նոյեմբերի 9-ին՝ Բուլղարիայի դեմ խաղում։

## Կարիերայի վիճակագրություն
### Ակումբային վիճակագրություն
*2018 թվականի մարտի 24-ի դրությամբ*

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Աուարի պաշտոնական Տվիտերի էջը
* Աուարի պաշտոնական Ինստագրամի էջը
* Աուարը transfermarkt-ում
* Աուարը WhoScored.com կայքում
* Աուարը Լիոնի պաշտոնական կայքում
* Աուարը ՈՒԵՖԱ-ի պաշտոնական կայքում
* Աուարը Ֆրանսիայի ֆուտբոլի ֆեդերացիայի կայքում 

Կատեգորիա:Ալժիրի հավաքականի ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Ալժիրցի ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Ռոմայի ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Տղամարդկանց ֆուտբոլի կիսապաշտպաններ
Կատեգորիա:Օլիմպիկ Լիոնի ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Ֆրանսիայի հավաքականի ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Ֆրանսիացի ֆուտբոլիստներ
Ադրբեջանի տոներ և հիշատակի օրեր

thumb|right|250px|«Քոս քոսա» ազգային ներկայացումը, 1930 թվական
**Ադրբեջանի տոներ և հիշատակի օրեր** (), Ադրբեջանում պաշտոնապես հաստատված ազգային, մասնագիտական տոներն ու հիշատակի օրերը։

## Ադրբեջանի տոներ
### Ազգային տոներ

### Այլ տոներ

### Այլ տոներ և հիշատակի օրեր

## Ծանոթագրություններ

## Աղբյուրներ
* Ադրբեջանի տոներ

Կատեգորիա:Ադրբեջանի տոներ
SVG-edit

**SVG-edit**, վեբ հիմքով ազատ և անվճար վեկտորային գրաֆիկական խմբագրիչ։ Այն կարող է օգտագործվել վեբ դիտարկչում Scalable Vector Graphics (SVG) պատկերի ստեղծման և խմբագրման համար։ Խմբագրիչի աշխատանքի համար անհրաժեշտ չէ լրացուցիչ ծրագրային ապահովում։

## Դիտարկիչների աջակցություն
SVG-edit-ն աշխատում է բոլոր ժամանակակից վեբ դիտարկիչներում․
* Firefox 1.5+
* Opera 9.50+
* Safari 4+
* Chrome 1+
* Internet Explorer 6+ աջակցում են 2.6 տարբերակը (Chrome Frame հավելվածի միջոցով), սակայն միայն «IE 9+»-ը կաջակցի հետագայում։

SVG-edit-ը բազմապլատֆորմ վեբ հիմքով, JavaScript շարժիչով վեբ գործիք է, որը ստեղծված է նաև դիտարկչի հավելվածի ներսում, ինչպիսիք են Firefox-ի հավելվածը, Chrome App-ը Օպերայի համար առանձին վիջեթները։ MediaWiki-ն SVG պատկերի փորձնական խմբագրման համար օգտագործում է SVG-edit-ը։

## Բաղադրիչներ
SVG-edit-ը բաղկացած է երկու հիմնական բաղադրիչներից՝ svg-editor.js և svgcanvas.js։ Այս բաղադրիչներն աշխատում են համատեղ։ svgcanvas.js ֆայլը կարող է օգտագործվել SVG-edit-ից դուրս՝ մասնագետներին թույլ տալով ստեղծել կանվասի այլընտրանքային ինտերֆեյս։Պետք չէ այս տերմինը շփոթել HTML5 Canvas element-ի հետ։ Կանվասն այստեղ նկարչական տարածքն է։

## Տարբերակներ
SVG-edit-ն առաջին անգամ ներկայացվել է 2009 թվականի փետրվարի 6-ին Նարանդրա Սիսոդիյայի կողմից 2.0 տարբերակը ստեղծվել է Պավոլ Ռոսնակի կողմից և ներկայացվել է 2009 թվականի հունիսի 3-ին։ Ներկա կայուն տարբերակը 2.8.1-ն է։

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* SVG-edit
* Archived GoogleCode project

Կատեգորիա:Ազատ վեկտորային գրաֆիկական խմբագրիչներ
Դարվինի պետական թանգարան

**Դարվինի պետական թանգարան** (), Մոսկվայի ամենամեծ թանգարաններից մեկը։

## Պատմություն
Թանգարանի ստեղծման նախաձեռնությունը պատկանում է կենդանաբան Ալեքսանդր Կոտսին, որը թանգարանը հիմնադրել է 1907 թվականին։ Պյոտր Սուշկինի և Նիկոլայ Կոլցովի հրավերով Կոտսը Մոսկվայի կանանց բարձրագույն դասընթացներում սկսեց կարդալ էվոլյուցիոն ուսուցման դասեր՝ որպես տեսողական նյութ  օգտագործելով կենդանիների խրտվիլակների հավաքածուն, որը 1913 թվականին նվիրել է դասընթացների կենդանաբանական լաբորատորիային։

Դրանից հետո Դևիչի պոլեի դասընթացների շենքում տեղակայված հավաքածուն հայտնի դարձավ որպես Մոսկվայի կանանց բարձրագույն դասընթացների էվոլյուցիոն տեսության թանգարան։ Այդ ժամանակ որոշվեց թանգարանի փաստացի հիմնադիրների կազմը`Ա. Ֆ. Կոտս, Ն. Ն. Լատիգինա-Կոտս, Վասիլի Վատագին և Ֆ. Ե. Ֆեդուլով։

Իր օրագրում 1918 թվականին Կոտսը գրել է.

1922 թվականին ստեղծվել է ինքնուրույն պետական հաստատություն՝ Դարվինի թանգարանը։

1964 թվականին թանգարանի տնօրենի պաշտոնում շարունակել է աշխատել Ա. Ֆ. Կոտսը։

Մինչև 1989 թվական թանգարանի հավաքածուի հիմնական պահապանն է եղել Վալենտինա Օրեշնիկովան (1946-1989), ով մինչև 1970 թվականը եղել է թանգարանի խրտվիլակագործը։ Նրա շնորհիվ թանգարանի հավաքածուն համալրվել է արժեքավոր ցուցանմուշներով և նկարիչների 1970-1980 թվականներին արվեստի գործերով, այդ թվում՝ Ալեքսանդր Բելաշովի, Անդրեյ Մարցի և այլոց։ Դարվինի թանգարանը դարձավ անիմալիստական ոճի գեղանկարներ ներառող երկրի ամենահարուստ հավաքածուի սեփականատերը։ Այն շարունակեց Ա. Ֆ. Կոտցի և Վ. Ա. Վատագինի դպրոցի թանգարանային ավանդույթները, պատրաստվելով նոր շենք տեղափոխելու ցուցանմուշները։

### Թանգարանի նոր շենք
1995 թվականին բացվել է թանգարանի նոր շենքը, որի շինարարությունը տևել է քսան տարի։ 
Այսօր Դարվինի թանգարանը Եվրոպայի ամենամեծ բնագիտական թանգարանն է։ Ներկայացվող ցուցադրությունները պատմում են էվոլյուցիայի տեսության պատմության ձևավորումը, Երկրի վրա կյանքի բազմազանությունը, փոփոխականության և ժառանգականության, բնական ընտրության և բնության մեջ գոյատևման պայքարի մասին։ Ֆոնդերի եզակի մասն են կազմում աբեռացիոն ձևերի հավաքածուն, ալբինիզմի և մելանիզմի հավաքածուն, մահացած շնաձկների ատամների  հավաքածու, հազվագյուտ գրքեր, անիմալիստական արվեստի գործեր։ Թանգարանի սրահներում կան համացանցին միացված համակարգիչներ, որոնք հնարավորություն են տալիս մանրամասն տեղեկատվություն ստանալ ոչ միայն թանգարանի, այլև Ռուսաստանում բազմաթիվ այլ խոշոր բնագիտական թանգարանների մասին։

1988 թվականից թանգարանը գլխավորել է Աննա Կլյուկինան։

## Նշանավոր աշխատակիցներ
* Վասիլի Վատագին, նկարիչ-անիմալիստ
* Ալեքսանդր Կոտս, առաջին տնօրեն
* Վալենտինա Օրեշնիկովա, գլխավոր թանգարանապահ
* Պյոտր Սմոլին, գիտաշխատող, էքսկուրսավար, դասախոս, գլխավոր թանգարանապահ
* Ալեքսանդր Ֆորմազով, կենդանաբան և աշխարհագրագետ

## Ցուցանմուշներ


Darvinovskiy museum3.jpg
Darvinovskiy museum5.jpg
Darvinovskiy museum8.jpg
Vulpes_vulpes_colour_variations.jpg



## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Պաշտոնական կայք

Կատեգորիա:1907 հիմնադրումներ Ռուսական կայսրությունում
Կատեգորիա:1907 հիմնադրված թանգարաններ
Կատեգորիա:Մոսկվայի թանգարաններ
Հյուսիսային Մակեդոնիա-ԵՄ հարաբերություններ

**Հյուսիսային Մակեդոնիայի Հանրապետությունը** Եվրոպական միության անդամակցության թեկնածու է հանդիսանում 2005 թվականից, սակայն անդամակցության մասին բանակցությունները դեռ չեն սկսվել։ Մակեդոնիայի Հանրապետությունը հայտը անդամակցության հայտը ներկայացրել է 2004 թվականին, տասներեք տարի անց՝ Հարավսլավիայից անկախանալուց հետո։

2014 թվականի հունիսին Մակեդոնիայի Հանրապետությունը համարվում էր վեց թեկնածու երկրներից մեկը՝ Ալբանիայի, Իսլանդիայի, Չեռնոգորիայի, Սերբիայի և Թուրքիայի հետ միասին։ Լիիրավ անդամակցության համար կարևոր խոչընդոտ են համարվում Հունաստանի մշտական առարկությունները երկրի անվանումների վերաբերյալ։

Եվրոպական միությունը պաշտոնապես երկիրը անվանում է ժամանակավոր տեղանվանբ՝ «Նախկին Հարավսլավիայի  Մակեդոնիայի Հանրապետություն», այլ ոչ թե իր սահմանադրական անունով՝ Մակեդոնիայի Հանրապետություն։ Խնդիր են նաև համարվում մակեդոնա-բուլղարական հարաբերությունները. Բուլղարիան չի ճանաչում մակեդոնացիներին որպես առանձին էթնիկական խումբ։ Անդամակցությունը ԵՄ-ն երկրի կառավարության համար որոշված էր որպես բարձրագույն ռազմավարական առաջնահերթություն։  Ներկայումս անդամակցությունը նկարագրված է միջին-երկարաժամկետ հեռանկարում։

Քարոզարշավի նշանաբանը եվրամիությանն անդամակցելու համար հետևյալն է՝ «արևը նույնպես աստղ է»՝ այստեղ նկատի ունի արևը, որը պատկերված է Մակեդոնիայի Հանրապետության դրոշին։ Նույն արևը, որը պատկերված է Եվրոպական միության այլ երկրների դրոշներին՝  դա ընկերության պաշտոնական լոգոն է։

## Վիզային ռեժիմի ազատականացում
2008 թվականի հունվարի 1-ից վիզաների դյուրացմումը Մակեդոնիայի և ԵՄ-ի  միջև ուժի մեջ է մտել։ Մակեդոնիան ԵՄ-ի հետ արտոնագրերի ռեժիմի ազատականացման երկխոսությունը սկսել է նույն տարվա փետրվարին և ավելացվել է առանց վիզայի ռեժիմի երկրների ցանկում 2009 թվականի դեկտեմբերի 19-ին, դրանովՄակեդոնիայի Հանրապետության քաղաքացիների համար առանց վիզաների կենսաչափական անձնագրերով թույլ էր տրվում մուտքը դեպի Շենգենյան գոտի, Բուլղարիա, Կիպրոս և Ռումինիա։

## Բանակցությունների գործընթաց

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Եվրոպական միության հարաբերություններ երրորդ երկրների հետ
Սուրբ Հովհաննես եկեղեցի (Իշխանիգոմ)

**Սուրբ Հովհաննես եկեղեցի**, հայկական առաքելական կիսավեր եկեղեցի պատմական Վասպուրական նահանգի Հայոց ձոր գավառում՝ Վանա լճից 2.5 կմ արևելք գտնվող Իշխանիգոմ, ներկայիս Թուրքիայի Հանրապետության Վանի նահանգի Էդրեմիտ (նախկին Արտամետ) շրջանի Բաքըմլը գյուղում։

Համաձայն հուշարձանագետ Սամվել Կարապետյանի ուսումնասիրությունների՝ եկեղեցին հիմնադրվել է 14-ից 15-րդ դարերում։

Եկեղեցու մասին առաջին հիշատակումները հանդիպում են 1613 թվականից։ Հայտնի է, որ 19-րդ դարում վերանորոգման աշխատանքներ են իրականացվել։

1894-1896 թվականներին Օսմանյան Թուրքիայի հայ ազգաբնակչության կոտորածների ժամանակ Սուրբ Հովհաննես եկեղեցին ենթարկվել է թուրքերի և քրդերի հարձակմանն ու թալանվել։

2013 թվականի դրությամբ եկեղեցին եղել է կիսավեր, քայքայված վիճակում և հանդիսացել է գյուղի քուրդ ընտանիքներից մեկի սեփականությունը։

## Ճարտարապետություն
Սուրբ Հովհաննես եկեղեցին ունեցել է միանավ բազիլիկ հորինվածք, եղել է թաղածածկ։ Արտաքին չափերն են եղել 7․85x6․2 մ։ Թաղածածկ տանիքը պահել են որմնակամարաշարով ամրացված երկայնական որմերը։ Միակ մուտքը եղել է արևմտյան կողմում։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:14-րդ դարի հայկական վանքեր և եկեղեցիներ
Կատեգորիա:Եկեղեցիներ այբբենական կարգով
Կատեգորիա:Վանի մարզի հայկական վանքեր և եկեղեցիներ
Ամին Գուիրի

**Ամին Գուիրի** (, ), ֆրանսիացի պրոֆեսիոնալ ֆուտբոլիստ։ Ներկայումս հանդես է գալիս Օլիմպիկ Լիոնի կազմում։ Խաղում է կենտրոնական հարձակվողի դիրքում։

## Ակումբային կարիերա
### Օլիմպիկ Լիոն
Գուիրին Օլիմպիկ Լիոնի ակադեմիայի սան է։ 2017 թվականին տեղափոխվել է թիմի առաջին կազմ։ Իր առաջին պրոֆեսիոնալ պայմանագիրը կնքել է 2017 թվականի հուլիսի 3-ին։

Իր պրոֆեսիոնալ դեբյուտը Գուիրին նշեց 2017 թվականի նոյեմբերի 19-ին՝ Մոնպելիեի դեմ խաղում՝ փոխարինելով Տանգի Նդոմբելեին հանդիպման 73-րդ րոպեին։ Եվրոպական առաջնություններում իր դեբյուտը նշեց 2017 թվականի դեկտեմբերի 7-ին՝ Եվրոպայի Լիգայի Ատալանտայի դեմ խաղում։

## Միջազգային կարիերա
Գուիրին հանդես է եկել Ֆրանսիայի բոլոր տարիքային երիտասարդական հավաքականներում։ 2017 թվականի մինչև 17 տարեկանների Եվրոպայի առաջնությանը Գուիրին դարձավ առաջնության լավագույն ռմբարկուն՝ խփած 7 գոլերով։ Առաջնությունից հետո Գուիրիի խաղով սկսեցին հետաքրքրվել մի շարք եվրոպական ակումբներ, իսկ The Guardian-ը ընդգրկեց նրան լավագույն երիտասարդ ֆուտբոլիստների ցանկում։ Գուիրին մասնակցեց նաև 2017 թվականի մինչև 17 տարեկանների աշխարհի առաջնությանը։ Իր առաջին՝ Նոր Կալեդոնիայի դեմ խաղում նա դուբլ ձևակերպեց, իսկ ամբողջ առաջնությունում դարձավ 5 գոլի հեղինակ։

## Կարիերայի վիճակագրություն
### Ակումբային վիճակագրություն
*2018 թվականի մարտի 24-ի դրությամբ*

## Նվաճումներ
### Անհատական
* Եվրոպայի մինչև 17 տարեկանների առաջնության լավագույն ռմբարկու․ 2017
* Եվրոպայի մինչև 17 տարեկանների առաջնության խորհրդանշական հավաքական․ 2017

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Գուիրիի պաշտոնական Ինստագրամի էջը
* Գուիրին transfermarkt-ում
* Գուիրին soccerbase.com-ում
* Գուիրին WhoScored.com կայքում
* Գուիրին Լիոնի պաշտոնական կայքում
* Գուիրին ՈՒԵՖԱ-ի պաշտոնական կայքում
* Գուիրին Ֆրանսիայի ֆուտբոլի ֆեդերացիայի կայքում 

Կատեգորիա:Տղամարդկանց ֆուտբոլի հարձակվողներ
Կատեգորիա:Օլիմպիկ Լիոնի ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Ֆրանսիացի ֆուտբոլիստներ
Արտմուզա

**Արտմուզա** (), ժամանակակից արվեստի թանգարան և  ստեղծագործական տարածք Սանկտ Պետերբուրգում`Վասիլևյան կղզում։ 2013 թվականից գտնվում է «Մուզդետալ» երաժշտական գործիքների նախկին գործարանի տարածքում։

## Պատմություն
XIII գծում գտնվող մեխանիկական գործարանը հիմնադրվել է 1938 թվականին, և նրա առաջին արտադրանքը չհրկիզվող պահարաններ, մահճակալներ և հաշվիչներ են եղել։ Մինչև 1991 թվականը ընկերությունն արտադրել է սպորտային սարքավորումներ, առանցքակալներ, խաղալիքներ և սեղանի խաղեր։ 1991 թվականին գործարանն անվանվել է «Մուզդետալ»  և սկսել է արտադրել ակուստիկ կիթառներ։

Երաժշտական գործիքների պահանջարկի անկումից հետո ձեռնարկությունը վերածվեց բիզնես կենտրոնի։ Տարածքները վարձակալությամբ հանձնվեցին տարբեր ձեռնարկությունների։ 2008 թվականի տնտեսական ճգնաժամից հետո վարձակալները սկսեցին հեռանալ շենքից և տարբեր ստեղծագործական հարթակների բացման ալիքի ներքո ձեռնարկության ղեկավարությունը որոշեց գնալ այդ ճանապարհով։ 2013 թվականից Արտմուզան սկսել է գործել որպես ցուցասրահ, որի պաշտոնական բացումը տեղի է ունեցել  2014 թվականի հունվարի 8-ին։ Բացման առաջին տարիներից ի վեր կազմակերպվում է երիտասարդ նկարիչների «Մուսան պետք է աշխատի» մրցույթը։

Թանգարանի ինքնանունն է «Արտմուզայի ստեղծագործական խումբ»։

## Նախագծեր, ցուցադրություններ
Արտմուզայում ցուցադրվել են Նիկոլայ Բլոխինը (հունվարի 8 -փետրվարի 20, 2014 թ.), Ալեքս Անդրեևը («Տիեզերական գեներատոր» նախագիծ Իգոր Իվանովի հետ), Ռոման Լյապինը, Բեն Հայնեն, Դմիտրի Ստրիժովը, Անդրեյ Սիկորսկին, Պոլ Նիկլենը։

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
Պաշտոնական կայք

Կատեգորիա:2013 հիմնադրումներ Ռուսաստանում
Կատեգորիա:2013 հիմնադրված թանգարաններ
Կատեգորիա:Ժամանակակից արվեստի թանգարաններ
Կատեգորիա:Սանկտ Պետերբուրգի թանգարաններ
Կատեգորիա:Սանկտ Պետերբուրգի ցուցասրահներ
Նիկոլայ Կրիստոֆարիի հուշարձան (Մոսկվա)

**Նիկոլայ Կրիստոֆարիի հուշարձան** (), Ռուսաստանի խնայողական բանկի առաջին ավանդատու Նիկոլայ Անտոնովիչ Կրիստոֆարիի հուշարձանը, որը տեղադրված է Մոսկվայի Ակադեմիական շրջանի Վավիլովի փողոցում։

## Պատմություն
Նիկոլայ Անտոնովիչ Կրիստոֆարին, ամեն ինչից զատ, հայտնի է նաև նրանով, որ 1842 թվականի մարտի 13-ին դարձել է կառավարական առաջին խնայողական դրամարկի խնայողական թիվ 1 գրքույկի սեփականատեր՝ իր հաշվին ներդնելով տասը ռուբլի։ Այս նշանակալի իրադարձությունը նշվել է 165 տարի անց՝ 2007 թվականին, Նիկոլայ Կրիստոֆարիի հուշարձանի ստեղծումով։ Քանդակը տեղադրված է Ակադեմիական շրջանի Վավիլովի փողոցում՝ Ռուսաստանի խնայբանկի Կենտրոնական գրասենյակ մուտքի մոտ։

Հուշարձանի հեղինակն է Ռուսաստանի Դաշնության ժողովրդական նկարիչ Ալեքսանդր Իուլիանովիչ Ռուկավիշնիկովը։ Երեքմետրանոց արձանը պատկերում է Կրիստոֆարիին ամբողջ հասակով, նրա հագին ֆրակ է, ձախ ձեռքին՝ գլանագլխարկ, իսկ աջ ձեռքով նա հենվում է ձեռնափայտին։ Հուշարձանի պատվանդանին փորագրված է.

Պատվանդանի վրայի քարե ցուցատախտակների  վրա պատմվում է Կրիստոֆարիի կենսագրության, առաջին խնայողական գրքույկը բացելու և հուշարձանի պատմության մասին։

Հուշարձանի հանդիսավոր բացմանը, որը տեղի է ունեցել 2007 թվականի մարտի 13-ին, ներկա են եղել Ռուսաստանի խնայբանկի վարչության նախագահ Անդրեյ Կազմինը, Մոսկվայի քաղաքապետ Յուրի Լուժկովը, ինչպես նաև Մոսկվայի տարածաշրջանային բանկերի ղեկավարները։

## Աղբյուրներ
* 
* 
* 
* 

Կատեգորիա:2007 հիմնադրումներ
Կատեգորիա:Բրոնզե արձաններ
Կատեգորիա:Հուշարձաններ այբբենական կարգով
Կատեգորիա:Մոսկվայի հուշարձաններ