Գրենլանդիայի ճգնաժամ

**Գրենլանդիայի ճգնաժամ**, Դոնալդ Թրամփի երկրորդ վարչակազմի օրոք՝ 2025 թվականից Միացյալ Նահանգների կողմից անեքսիայի ենթարկելու մի քանի փորձեր ընդդեմ Գրենլանդիայի, որը Դանիայի Թագավորության ինքնավար տարածք է, ինքնին Եվրոպական Միության մաս է կազմում և որի քաղաքացիները նաև Եվրամիության (ԵՄ) քաղաքացիներ են։ Սա հանգեցրել է մի կողմից Միացյալ Նահանգների, մյուս կողմից՝ Դանիայի Թագավորության, Եվրամիության և ՆԱՏՕ-ի մի քանի անդամների միջև հակամարտության։ Թրամփը նախկինում՝ իր առաջին նախագահության ընթացքում փորձել է գնել Գրենլանդիան, սակայն մերժում է ստացել․ Դանիայի վարչապետ Մետտե Ֆրեդերիկսենն ասել է, որ առաջարկն «աբսուրդ» է։ 2025 և 2026 թվականներին շարունակական սրացումներից հետո գիտնականները և մեկնաբանները ԱՄՆ-ի գործողությունները որակել են որպես հիբրիդային պատերազմի մի ձև, և այդ ամենը 2026 թվականին հանգեցրել է ԱՄՆ-ԵՄ առևտրային պատերազմի։

2024 թվականին վերընտրվելուց ի վեր Թրամփը մի քանի անգամ սպառնացել է ներխուժել Գրենլանդիա և տարածել է կեղծ տեղեկություններ կղզու պատմության և ժամանակակից անվտանգության մասին։ Դանիայի պաշտպանության հետախուզական ծառայության 2025 թվականին հրապարակված պաշտոնական դանիական սպառնալիքի գնահատականում պատմության մեջ առաջին անգամ Միացյալ Նահանգները նշվել է որպես ազգային անվտանգության սպառնալիք՝ Ռուսաստանի և Չինաստանի հետ մեկտեղ։ Դանիական հետախուզությունը զգուշացրել է, որ Գրենլանդիան դարձել է «տարբեր տեսակի ազդեցության քարոզարշավների» թիրախ՝ Դոնալդ Թրամփի համակիր օտարերկրյա դերակատարների կողմից։ 2025 թվականի օգոստոսին Դանիական հեռարձակման կորպորացիան հաղորդել է, որ Դանիայի անվտանգության և հետախուզության ծառայության (PET) վերահսկողության տակ են Դոնալդ Թրամփի հետ կապեր ունեցած առնվազն երեք ամերիկացի տղամարդ՝ Գրենլանդիա ներթափանցելու և Դանիայի հետ նրա հարաբերություններում տարաձայնություններ ստեղծելու փորձերի համար։ Թրամփի գործողությունները համեմատվել են ռուսական հիբրիդային պատերազմի հետ։

Դանիացի քաղաքական գործիչները կոչ են արել փակել Գրենլանդիայում ԱՄՆ հյուպատոսությունը՝ Դանիայի ինքնիշխանությունը խաթարելու գործում ունեցած դերի համար։ Պիտուֆիկ տիեզերակայանի հրամանատար Սյուզաննա Մայերսը՝ Գրենլանդիայում ամենաբարձր աստիճան ունեցող ամերիկացի սպան, հայտարարել է, որ Գրենլանդիայի հասցեին Թրամփի հնչեցրած սպառնալիքները «չեն արտացոլում Պիտուֆիկ տիեզերակայանը», ինչի հետևանքով Թրամփը նրան ազատել է պաշտոնից։ Թրամփը սպառնացել է Գրենլանդիայի հարցում «ինչ-որ բան անել»՝ «ուզեն, թե չուզեն»։ Նա ասել է, որ իրեն «միջազգային իրավունք պետք չէ», և որ ԱՄՆ-ի համար «կարող է ընտրություն լինել» Գրենլանդիան գրավելու և ՆԱՏՕ-ն պահպանելու միջև, հավելելով, որ ինքը կընտրի Գրենլանդիան «դժվարին ճանապարհը», եթե Դանիան չհրաժարվի իր տարածքից։ Թրամփը նշել է, որ անձնական հոգեբանական կարիք ունի «տիրանալու» Գրենլանդիային։ Նա դա կապել է 2025 թվականի Նոբելյան խաղաղության մրցանակը չստանալու հետ և ասել է, որ այլևս պարտավորված չի զգում մտածել «միայն խաղաղության մասին», իսկ Սպիտակ տունը Գրենլանդիայի վերաբերյալ իր պահանջները առաջ է մղել ծայրահեղ աջակողմյան, նեոնացիստական և սպիտակների գերակայության մեմերի միջոցով։ IՀամատեղ հայտարարության մեջ Գրենլանդիայի և Դանիայի վարչապետները նշել են, որ Գրենլանդիայի դեմ ԱՄՆ ճնշման արշավն անընդունելի է, որ Գրենլանդիան ոչ մի դեպքում չի վաճառվում, և որ ԱՄՆ-ն անհարգալից վերաբերմունք է ցուցաբերում։ Թրամփի սպառնալիքները Գրենլանդիայի բնակչությանը տրամադրել են Միացյալ Նահանգների դեմ։ 2025 թվականին Գրենլանդիայում տեղի են ունեցել Միացյալ Նահանգների դեմ ուղղված լայնամասշտաբ բողոքի ցույցեր, իսկ 2026 թվականին Գրենլանդիայում և Դանիայում կրկին անցկացվել են հակաթրամփյան «Ձեռքերդ հեռու Գրենլանդիայից» («Hands off Greenland») բողոքի ակցիաներ։ «Գրենլանդիան վաճառքի ենթակա չէ» արտահայտությունը դարձել է Թրամփի դեմ ուղղված բողոքի ցույցերի հիմնական կարգախոսը։

Դանիայի Թագավորության ինքնիշխանությանը և տարածքային ամբողջականությանը սպառնացող գործողությունները հանցագործություններ են համարվում դանիական քրեական օրենսդրությամբ։ Գրենլանդիայում գտնվող դանիական զորքերը օրենքով պարտավոր են պաշտպանել դանիական տարածքը և, ռազմական օրենքի համաձայն, «անմիջապես սկսել մարտը՝ առանց հրամաններ սպասելու կամ խնդրելու» «դանիական տարածքի վրա հարձակման դեպքում»։  Դանիայի կառավարությունը հաստատել է, որ հրամանը մնում է ուժի մեջ իսկ Պաշտպանության նախարարությունը հայտարարել է, որ դանիական զորքերը անմիջապես ուժով կարձագանքեն Գրենլանդիա ներխուժմանը։ Պաշտպանության կոմիտեի նախագահ Ռասմուս Յարլովը հայտարարել է, որ Դանիան կպաշտպանի իր տարածքը և կկիրառի ՆԱՏՕ-ի 5-րդ հոդվածը, եթե ԱՄՆ-ը հարձակվի։ ԵՄ պաշտպանության հանձնակատար Անդրիուս Կուբիլյուսը հայտարարել է, որ ԱՄՆ-ի կողմից Գրենլանդիա ներխուժումը կլինի ՆԱՏՕ-ի վերջը, և որ ԵՄ անդամները պարտավոր կլինեն օգնության հասնել Դանիային։ Դանիան և ՆԱՏՕ-ի ութ դաշնակիցներ «Արկտիկական դիմացկունություն» գործողության շրջանակում Գրենլանդիա են տեղակայել ռազմական ուժերի ուժեղացումներ՝ տարածքը պաշտպանելու նպատակով։ Համատեղ Արկտիկական հրամանատարությունը ուժեղացնելու նպատակով 200 մարտական պատրաստվածություն ունեցող դանիացի զինծառայողների նախնական տեղակայումից հետո Դանիան հունվարի 19-ին հայտարարել է հետագա «էական» լրացուցիչ տեղակայման մասին։ Ի պատասխան՝ Թրամփը առևտրային պատերազմ է սկսել ԵՄ-ի հետ։ Արդյունքում, ԵՄ առաջնորդները հայտարարել են, որ առաջարկվող ԵՄ-ԱՄՆ առևտրային համաձայնագրի հաստատումը չի կարող շարունակվել և խոստացել են վճռական, ԵՄ-ի մասշտաբով արձագանք, ԵՄ առաջնորդները քննարկել են ԱՄՆ-ի դեմ *Հարկադրանքի դեմ պայքարի գործիքի* աննախադեպ կիրառումը։ YouGov-ի անցկացրած հարցումը ցույց է տվել, որ ամերիկացիների միայն 8 %-ն է աջակցել Թրամփի կողմից Գրենլանդիա ներխուժելու սպառնալիքին, իսկ ԱՄՆ Կոնգրեսի երկկուսակցական պատվիրակությունն աջակցության դրսևորման նպատակով այցելել է Կոպենհագեն։

## Նախապատմություն

Գրենլանդիան Դանիայի թագավորության ինքնավար տարածք է և ավելի քան մեկ հազարամյակ կապված է եղել Դանիայի և Նորվեգիայի սկանդինավյան թագավորությունների հետ՝ սկսած 986 թվականից, երբ այժմյան Նորվեգիայից և Իսլանդիայից սկանդինավյան գաղութարարները բնակություն են հաստատել Գրենլանդիայում։ 13-րդ դարում ժամանել են ինուիտները, որոնք այսօր կազմում են բնակչության մեծամասնությունը՝ դանիական ավելի փոքրաթիվ բնակչության հետ միասին, և մարդկանցից շատերն ունեն խառը ինուիտական և դանիական ծագում։ Գրենլանդացիները, որոնք ԵՄ քաղաքացիներ են, հաճախ սերտ ընտանեկան և մշակութային կապեր ունեն Դանիայի հետ, և այնտեղ ապրում են հազարավոր մարդիկ։ Գրենլանդիան Նորվեգական կայսրության մաս է դարձել 1261 թվականին, որը հետագայում միացել է Դանիայի հետ 1380 թվականին։ 1814 թվականին Գրենլանդիան մնացել է Դանիայի թագի կազմում՝ Նապոլեոնյան պատերազմներից հետո Շվեդիայի հետ կնքված Քիլի հաշտության պայմանագրի շրջանակներում։ 1916 թվականին ստորագրված Դանիական Արևմտյան Հնդկաստանի պայմանագրով ԱՄՆ կառավարությունը բացահայտորեն ճանաչել է Դանիայի ինքնիշխանությունն ամբողջ Գրենլանդիայի նկատմամբ։ Դանիան 1921 թվականին՝ Վերսալյան պայմանագրից հետո, հայտարարել է Գրենլանդիայի լիակատար ինքնիշխանությունն ամբողջ Գրենլանդիայի նկատմամբ։ 1933 թվականին Նորվեգիան, որը գրավել էր Արևելյան Գրենլանդիայի մի մասը, ընդունել է Իհլենի հայտարարության հետ կապված Միջազգային արդարադատության մշտական ​​պալատի որոշումը, որով հաստատվում էր Դանիայի ինքնիշխանությունն ամբողջ Գրենլանդիայի նկատմամբ, և հրաժարվել է իր պահանջից։

Դանիայի 1953 թվականի Սահմանադրությունը վերջ է դրել Գրենլանդիայի գաղութային կարգավիճակին՝ այն լիովին ինտեգրելով դանիական պետությանը որպես կանոնավոր կոմսություն՝ ապագաղութացման ջանքերի շրջանակներում և Գրենլանդիայի նահանգային խորհրդի համաձայնությամբ։ 1979 թվականի Գրենլանդիայի ինքնակառավարման հանրաքվեում Դանիան ինքնավարություն է շնորհել Գրենլանդիային, ինչը հանգեցրել է տեղական ինքնակառավարման մարմնի ստեղծմանը, որը պատասխանատու է տեղական հարցերի համար, սակայն Գրենլանդիան մնում է Դանիայի թագավորության մաս, որտեղ Կոպենհագենի կենտրոնական կառավարությունը միակ պատասխանատուն է պաշտպանության և արտաքին քաղաքականության համար։ 2009 թվականին Գրենլանդիան միջազգային իրավունքի համաձայն ճանաչվել է որպես արտաքին ինքնորոշման իրավունք ունեցող ժողովուրդ։

Որպես Սկանդինավյան տարածաշրջանի և Դանիայի Թագավորության մաս՝ Գրենլանդիան Հյուսիսային խորհրդի ասոցացված անդամ է։ Գրենլանդիան Եվրոպական Միության (ԵՄ) արտասահմանյան երկրներից և տարածքներից մեկն է։ Դանիան ՆԱՏՕ-ի տասներկու հիմնադիր անդամ պետություններից մեկն է և 1951 թվականին ԱՄՆ-ի հետ ստորագրել է Գրենլանդիայի պաշտպանության համաձայնագիրը, որը թույլ է տալիս ԱՄՆ զինված ուժերին գործել Գրենլանդիայում Դանիայի համաձայնությամբ՝ ՆԱՏՕ-ի շրջանակներում։ Այդ համաձայնագրում ԱՄՆ-ն միանշանակ ճանաչել է Դանիայի Թագավորության ինքնիշխանությունը ամբողջ Գրենլանդիայի նկատմամբ։ Առավելագույն շրջանում Գրենլանդիայում տեղակայված է եղել մոտ 10,000 ամերիկացի զինծառայող, որոնցից մոտ 6,000-ը գտնվում էին այժմ Պիտուֆիկ տիեզերակայանի տարածքում։ Սառը պատերազմի ավարտից հետո Գրենլանդիան դարձել է ԱՄՆ համար ավելի ցածր ռազմավարական առաջնահերթություն, և ներկայությունը աստիճանաբար նվազեցվել է մինչև մոտ 150 զինծառայող 2026 թվականի դրությամբ։

Դանիան ուժեղացրել է իր արկտիկական պաշտպանությունը և 2025 թվականին գլխավորել է ՆԱՏՕ-ի խոշոր զորավարժությունները Գրենլանդիայում։ Զորավարժություններին մասնակցել են ավելի քան 550 զինվորներ, այդ թվում՝ հատուկ նշանակության ջոկատայիններ Դանիայից, Նորվեգիայից, Շվեդիայից, Ֆրանսիայից և Գերմանիայից։ Սկանդինավյան երկրները նաև համագործակցում են արկտիկական պաշտպանության շուրջ՝ տարածաշրջանում անցկացվող ՆԱՏՕ-ի զորավարժությունների միջոցով, ինչպիսին է 2025 թվականի «Համատեղ Վիկինգ» զորավարժությունը։ 2025 թվականին Դանիան հայտարարել է 14,6 միլիարդ կրոն չափով ծրագրի մասին՝ Արկտիկայի պաշտպանության ուժեղացման համար։

Գրենլանդիան գտնվում է Արկտիկական միացյալ հրամանատար, դանիացի գեներալ Սյորեն Անդերսենի ռազմական հրամանատարության ներքո։  Արկտիկական հրամանատարությունն ունի մոտ 150 մշտական անձնակազմ, բայց պարբերաբար տեղակայում է Դանիայի պաշտպանական ուժերի ստորաբաժանումներ, այդ թվում՝ Արկտիկական արձագանքման ուժերը՝ ինքնաթիռներով և նավերով, որոնք պատրաստ են աջակցել Գրենլանդիայում գտնվող ուժերին։ Սիրիուսի շների սահնակով պարեկային հատուկ նշանակության ստորաբաժանումը գործում է Գրենլանդիայի հյուսիս-արևելքում գտնվող Դանեբորգի շրջակայքում, որը ազգային պարկ է, բայց կազմում է Գրենլանդիայում Դանիայի և դաշնակիցների ռազմական կարողությունների միայն մի փոքր մասը։ 2026 թվականի դրությամբ ՆԱՏՕ-ի անդամները քննարկումներ են վարում Գրենլանդիայում ՆԱՏՕ-ի մշտական առաքելություն՝ «Արկտիկական պահակախումբ» ստեղծելու շուրջ, որը կառուցված է Բալթյան պահակախմբի մոդելով՝ Գերմանիայի առաջարկից հետո։ Գրենլանդիայի իրավապահ մարմիններում աշխատում է մոտ 350 մարդ։

Թրամփի առաջին վարչակազմի օրոք Միացյալ Նահանգների նախագահ Դոնալդ Թրամփը հայտարարել է, որ ԱՄՆ-ն պետք է գնի Գրենլանդիան։ Դանիայի և Գրենլանդիայի կառավարությունները պարզաբանել են, որ Գրենլանդիան վաճառքի համար չէ և չի կարող վաճառվել Դանիայի սահմանադրության համաձայն, և Դանիայի կառավարությունը միշտ մերժել է նման առաջարկները, որոնք վարչապետ Մետե Ֆրեդերիկսենը անվանել է «աբսուրդային քննարկում»։ Գրենլանդիան հրավիրել է ԱՄՆ ներդրումները՝ հայտարարելով, որ «մենք բաց ենք բիզնեսի համար, բայց վաճառքի ենթակա չենք»։

Թրամփը պաշտոնաթող է եղել 2021 թվականին՝ վերջ դնելով Գրենլանդիան ստանալու նրա սկզբնական ջանքերին։ 2024 թվականի ԱՄՆ նախագահական ընտրություններում Թրամփի հաղթանակից հետո վերսկսել է Գրենլանդիայի դեմ իր թշնամական հռետորաբանությունը, սկսել է այն, ինչը փորձագետները նկարագրել են որպես դանիական տարածքի դեմ հիբրիդային պատերազմի արշավ, ինչը հանգեցրել է դանիական հետախուզության կողմից Միացյալ Նահանգների պաշտոնական դասակարգմանը որպես ազգային անվտանգության սպառնալիք, և սպառնացել է ներխուժել Դանիայի Թագավորություն՝ միաժամանակ սպառնալով Գրենլանդիայի վարչապետին։ Մայքլ Ուոլցն ասել է, որ Թրամփի հետաքրքրությունը Գրենլանդիայի նկատմամբ կապված է «կարևորագույն հանքանյութերի» և «բնական պաշարների» հետ։ Թրամփը մի քանի անգամ տարածել է Գրենլանդիայի վերաբերյալ կեղծ պնդումներ, այդ թվում՝ ենթադրյալ ռուսական և չինական գործունեության մասին, որոնք արտաքին գործերի նախարար Լարս Լյոկե Ռասմուսենը մերժել է որպես ապատեղեկատվություն։

## ԱՄՆ-ի գործողությունները Գրենլանդիայի և Դանիայի դեմ
[thumb|ԱՄՆ փոխնախագահ [Ջեյմս Դեյվիդ Վենսը և նրա կինը՝ Ուշա Վենսը, Պիտուֆիկի տիեզերական բազա չհրավիրված մեկօրյա այցի ժամանակ՝ 2025 թվականի մարտի 28-ին։ Նրանց այցից հետո բազայի հրամանատար Սյուզաննա Մեյերսը աշխատանքից ազատվել է՝ Գրենլանդիայի դեմ ԱՄՆ սպառնալիքներից իրեն և բազան հեռու պահելու համար։]]

2024 թվականին վերընտրվելուց ի վեր Թրամփը մի քանի անգամ սպառնացել է Գրենլանդիային և Դանիային՝ հրաժարվելով բացառել երկրի ներխուժումը և մասնակցել է Դանիայի դեմ սադրանքներ համարվող գործողությունների և մեկնաբանությունների: 2025 թվականին պաշտոնը ստանձնելուց առաջ Թրամփը հայտարարել է, որ չի բացառի Գրենլանդիայի դեմ տնտեսական կամ ռազմական ուժի կիրառումը՝ ասելով, որ իրեն Գրենլանդիան է պետք։

Ըստ Danmarks Radio-ի՝ Գրենլանդիան գրավելու Թրամփի ծրագրերը բաժանված են երեք հիմնական փուլերի, որոնք սկսվել են 2024 թվականի դեկտեմբերից՝ գրավչության քարոզարշավ, ճնշում Դանիայի կառավարության վրա և գրենլանդական հասարակության ներթափանցում։

### 2025 թվական
2025 թվականի հունվարին Դոնալդ Թրամփ կրտսերը մասնավոր այցով մեկնել է Գրենլանդիա։ Գրենլանդիայի լրատվամիջոցները հաղորդել են, որ Թրամփի շքախումբը տեղացիներին բաժանել է MAGA գլխարկներ և փորձել է բնակիչների հետ խոսել բարձրախոսով։ Գրենլանդիայի խորհրդարանի անդամ Պիպալուկ Լինգեն այցն անվանել է «բեմադրված»։

Փետրվարին հանրապետական կոնգրեսական Բադի Քարթերն ԱՄՆ Կոնգրեսում օրինագիծ է ներկայացվել՝ Գրենլանդիան բռնակցելու և այն *«Կարմիր, Սպիտակ և Կապույտ երկիր»* վերանվանելու ջանքերը առաջ մղելու համար։ Դանիացի քաղաքական գործիչներն այն որակել են աբսուրդային և դանիա-ամերիկյան հարաբերություններին վնասակար։

2025 թվականի մարտին ԱՄՆ փոխնախագահ Ջեյ Դի Վենսն առանց հրավերի այցելել է Պիտուֆիկի տիեզերական ռամաբազա և ելույթ ունեցել այն մասին, թե ինչպես է Դանիան հիասթափեցրել գրենլանդացիներին։ Այցը դատապարտել են գրենլանդացի և դանիացի քաղաքական գործիչները և որակվել որպես սադրանք։ Այցի հետ կապված՝ Գրենլանդիայում ԱՄՆ ամենաբարձրաստիճան սպա, հրամանատար Սյուզաննա Մեյերսը հայտարարել է, որ Թրամփի վարչակազմի սպառնալիքները Դանիայի թագավորության դեմ «չեն արտացոլում Պիտուֆիկի տիեզերական բազայի դիրքորոշումը»։ Ի պատասխան՝ Մեյերսը հեռացվել է աշխատանքից․ Թրամփի վարչակազմը մեջբերել է այն պահանջը, որ ռազմական ղեկավարները պետք է մնան անկուսակցական և հավատարիմ հրամանատարական շղթային։

2025 թվականի ապրիլին Դանիան մեղադրել է Թրամփի վարչակազմին գաղտնի մարքեթինգային արշավներ անցկացնելու մեջ, որոնք սոցիալական ցանցերի, գովազդի և առաջխաղացման միջոցով նպատակ են հետապնդել համոզել գրենլանդացիներին անջատվել Դանիայից։ 2025 թվականին ամերիկացի ազդեցիկ ինֆլուենսերները Նուուկի փողոցներում դոլարային թղթադրամներ են բաժանել։ Սա հանգեցրել է նրան, որ 2025 թվականի օգոստոսին Դանիայի անվտանգության և հետախուզության ծառայությունը (PET) հետևել է Թրամփի հետ կապեր ունեցող առնվազն երեք ամերիկացի տղամարդկանց, որոնք փորձել են Գրենլանդիա ներթափանցել Դանիայի հետ տարաձայնություններ ստեղծելու նպատակով՝ օգտագործելով առկա կամ կեղծ անհամաձայնությունները։ Danmarks Radio-ը հաղորդել է, որ հայտնի են այդ երեքի անունները, սակայն, աղբյուրի պաշտպանության նկատառումներից ելնելով, որոշվել է չհանրացնել նրանց անունները։

2025 թվականի դեկտեմբերին Թրամփը Ջեֆ Լենդրիին նշանակել է Գրենլանդիայում հատուկ դեսպան։ Դերը նկարագրվել է որպես ոչ պաշտոնական և միակողմանի։ Լենդրին ասել է, որ կաշխատի Գրենլանդիան ԱՄՆ-ի մաս դարձնելու ուղղությամբ և մտադիր է առանց հրավերի մասնակցել ավանդական շնասահնակով մրցավազքին։ Դանիան կանչել է ԱՄՆ դեսպան Քեն Հաուերիին, իսկ արտաքին գործերի նախարար Լարս Լյոկե Ռասմուսենը Լենդրիի հայտարարություններն անվանել է «լիովին անընդունելի»՝ հավելելով. «Մենք պնդում ենք, որ բոլորը, այդ թվում՝ ԱՄՆ-ն, պետք է հարգանք ցուցաբերեն Դանիայի թագավորության տարածքային ամբողջականության նկատմամբ»։

### 2026 թվական
[thumb|[Սթիվեն Միլեր|Սթիվեն Միլլեր]]

2026 թվականին ԱՄՆ-ի կողմից Վենեսուելայում հարվածներից անմիջապես հետո Սպիտակ տան աշխատակազմի ղեկավարի տեղակալ Սթիվեն Միլերը հայտարարել է, որ ԱՄՆ-ն իրավունք ունի գրավել Գրենլանդիան։  Նրա կինը՝ Քեյթի Միլերը, հրապարակել է Գրենլանդիայի քարտեզը, որը ծածկված էր ԱՄՆ դրոշով՝ «ՇՈՒՏՈՎ» գրությամբ, ինչը լայնորեն դատապարտվել է։ ԱՄՆ հանրապետական սենատոր Թոմ Թիլիսը Սթիվեն Միլերի հայտարարությունն անվանել է «աբսուրդ»։

2026 թվականի հունվարի 6-ին Թրամփի վարչակազմը սպառնացել է ռազմական գործողությամբ՝ Գրենլանդիայի վերահսկողությունն ստանալու հնարավորության հետ կապված։ ԱՄՆ անանուն բարձրաստիճան պաշտոնյան ասել է, որ «դիվանագիտությունը միշտ նախագահի առաջին տարբերակն է ամեն ինչի հարցում, ինչպես նաև գործարքների կնքումը. նա սիրում է գործարքներ», մինչդեռ պետքարտուղար Մարկո Ռուբիոն հայտարարել է, որ նպատակը կղզին Դանիայից գնելն է։

Թրամփը հրամայել է Համատեղ հատուկ գործողությունների հրամանատարությանը մշակել ծրագրեր այն բանի համար, ինչը նա անվանել է «Գրենլանդիայի հնարավոր ներխուժում»։ Այս քայլը հանդիպել է Շտաբների պետերի համատեղ կոմիտեի դիմադրությանը։ Թրամփի կուսակցության մի քանի անդամներ նաև ԱՄՆ Կոնգրեսում առաջ են քաշել Գրենլանդիայի միակողմանիորեն բռնակցումը հայտարարելու առաջարկներ, այդ թվում՝ Գրենլանդիան ԱՄՆ դրոշի գույներով վերանվանելու առաջարկներ*՝ Կարմիր, Սպիտակ և Կապույտ երկիր*։

2026 թվականի հունվարի 9-ին Թրամփը հայտարարել է, որ «ինձ միջազգային իրավունք պետք չէ» և որ ԱՄՆ-ի համար «կարող է ընտրություն լինել» Գրենլանդիան գրավելու և ՆԱՏՕ-ն պահպանելու միջև:  Թրամփը հայտարարել է, որ գոյություն ունեցող պայմանագրային իրավունքները բավարար չեն, պնդելով, որ ամբողջական սեփականությունը «հոգեբանորեն անհրաժեշտ է հաջողության համար»։ Թրամփը սպառնացել է Գրենլանդիայի հարցում «ինչ-որ բան անել»՝ «ուզեն, թե չուզեն», որ նա Գրենլանդիան կվերցնի «կոշտ ճանապարհով», եթե Դանիան չհրաժարվի իր տարածքից, պնդելով, որ «այն փաստը, որ [Դանիան] 500 տարի առաջ այնտեղ նավակ է ունեցել, չի նշանակում, որ նրանք տիրապետում են այդ հողին»։

2026 թվականի հունվարի 12-ին Թրամփը հայտարարել է, որ «Այսպես թե այնպես, մենք ունենալու ենք Գրենլանդիան» և որ «մենք խոսում ենք ձեռք բերելու, այլ ոչ թե վարձակալելու, այլ ոչ թե կարճաժամկետ ունենալու մասին»։ Նույն օրը հանրապետական կոնգրեսական Ռենդի Ֆայնը առաջարկել է, որ ԱՄՆ-ն միացնի Գրենլանդիան, ինչը նա անվանել է «Գրենլանդիայի միացման և պետականության մասին օրենք»։ Ի պատասխան Գրենլանդիայի վարչապետ Յենս-Ֆրեդերիկ Նիլսենի այն հայտարարության, որ Գրենլանդիան չի ցանկանում միանալ ԱՄՆ-ին, Թրամփը շարունակել է սպառնալ նրան և հերքել է, որ ճանաչում է նրան։

Հունվարի 13-ին Թրամփի պաշտոնյաները կրկին սպառնացել են, որ ԱՄՆ նախագահը կարող է ձեռնարկել գործողություններ Գրենլանդիայի նկատմամբ մի քանի շաբաթվա ընթացքում։

2026 թվականի հունվարի 14-ին Թրամփն իր TruthSocial կայքում գրառում է կատարել՝ «ՆԱՏՕ. Ասա Դանիային, որ ՀԻՄԱ դուրս հանի նրանց այստեղից» և կրկնել է այն կեղծ պնդումները, որ Գրենլանդիան պաշտպանող Դանիայի պաշտպանական ուժերը բաղկացած են «երկու շնասահնակներից»։

2026 թվականի հունվարի 17-ին Թրամփը TruthSocial-ում գրառում է կատարել «Արկտիկական դիմացկունություն» գործողությանը մասնակցած երկրների նկատմամբ մաքսատուրքեր սահմանելու մասին՝ սկսած 2026 թվականի փետրվարի 1-ից Դանիայի, Նորվեգիայի, Շվեդիայի, Գերմանիայի, Միացյալ Թագավորության, Նիդեռլանդների և Ֆինլանդիայի նկատմամբ սահմանվելիք 10% ներմուծման մաքսատուրքը կկազմի 25% մինչև հունիսի 1-ը։

Նորվեգիայի վարչապետ Յոնաս Գահր Ստյորեն ուղղված նամակում, որը Թրամփը խնդրել է կիսել Վաշինգտոնում մի քանի դեսպանների հետ, նա վերահաստատել է «Գրենլանդիայի լիակատար և լիակատար վերահսկողության» իր պահանջը և դա կապել է 2025 թվականի Նոբելյան խաղաղության մրցանակը չստանալու հետ՝ գրելով, որ այլևս չի զգում «պարտավորություն մտածել միայն խաղաղության մասին»։ Նույն օրը ավելի ուշ Թրամփը կրկին հրաժարվել է բացառել Գրենլանդիա ներխուժելու հնարավորությունը։

## Վերլուծություն
### Հիբրիդային պատերազմի կիրառում
Թրամփի վարչակազմի գործողությունները Գրենլանդիայի և Դանիայի դեմ, որոնք սկզբում անվանվել են Գրենլանդիայի ճգնաժամ, գիտնականների և մեկնաբանները նկարագրել են որպես հիբրիդային պատերազմ, լայն հասկացություն, որը կարող է ներառել քաղաքական պատերազմի, կեղծ լուրերի, դիվանագիտության, իրավական գործընթացների, ռեժիմի փոփոխության և օտարերկրյա ընտրական միջամտության կիրառումը, ի թիվս այլ մեթոդների: Գրենլանդիան միասնական է ԱՄՆ-ի դատապարտման հարցում՝ այն որակելով որպես «բոլորովին նոր և անհանգստացնող իրավիճակ», հաշվի առնելով, որ Գրենլանդիան չունի իրատեսական հակազդեցություններ։

Դանիական լրատվամիջոցները հարցազրույց են վերցրել մի քանի փորձագետներից, որոնք նշել են, որ ԱՄՆ-ի գործողությունները Գրենլանդիայի դեմ անկասկած հիբրիդային պատերազմի են նման։ Հիբրիդային պատերազմի հետազոտող Անդրե Քեն Յակոբսոնը դեռևս 2025 թվականի գարնանը ասել է, որ «[Գրենլանդիայում] իր նպատակներին հասնելու համար Միացյալ Նահանգների կողմից օգտագործվող գործիքները նույնպես ընկնում են հիբրիդային պատերազմին բնորոշ մոխրագույն գոտու մեջ»։ Յակոբսոնը կարծում է, որ Միացյալ Նահանգներն այժմ դիտավորյալ ձգտում է մասնատել Դանիայի Թագավորությունը՝ օգտագործելով հետախուզական գործակալությունները, և որ ԱՄՆ-ն Գրենլանդիան գրավելու իր արշավում օգտագործել է իր բոլոր միջոցները՝ բացի սովորական պատերազմից։

ԱՄՆ-ի հիբրիդային պատերազմի և լրտեսության մասին խոսելով՝ DR մեկնաբան Նիլս Ֆասթրուփն ասել է, որ ԱՄՆ-ն 2019 թվականին Գրենլանդիան գնելու փորձից անցել է հիբրիդային ազդեցության գործողությունների, որոնք իրականացրել են Թրամփին մոտ կանգնած մասնավոր անձիք։ Շվեդիայի արտաքին գործերի մեկնաբան և ահաբեկչության փորձագետ Վոլֆգանգ Հանսոնը համեմատել է Թրամփի գործողությունները Ռուսաստանի հիբրիդային պատերազմին՝ նշելով, որ «Թրամփը հասկացավ, որ Գրենլանդիան ռազմական ճանապարհով վերցնելը կլինի թանկ, ռիսկային և լավ չի դիտվի, իսկ հիբրիդային պատերազմը էժան է և հեշտ է հերքել»։

### Հետևանքները ՆԱՏՕ-ի համար

Գրենլանդիայի դեմ Թրամփի սպառնալիքները նկարագրվել են որպես ՆԱՏՕ-ի համար նոր, հնարավոր է՝ աննախադեպ մարտահրավեր, հաշվի առնելով, որ ԱՄՆ զինված ուժերն արդեն իսկ լիարժեք մուտք ունեն Գրենլանդիա, Դանիան եղել է ԱՄՆ-ի շատ հավատարիմ դաշնակիցը և չինական ներդրումներն ու տեխնոլոգիաները հեռու է պահել Գրենլանդիայից։

ՆԱՏՕ-ի Պաշտպանության քոլեջի նախկին ղեկավար Արնե Բորդ Դալհաուգն ասել է, որ Գրենլանդիայի դեմ Թրամփի սպառնալիքները «թվացյալ են Թրամփի կողմից Պուտինին տրված նվերի տեսքով», ինչը նրան ազատություն է տալիս Արևելյան Եվրոպայում։ Միջազգային հարաբերությունների գիտնական Իվեր Բ. Նոյմանի կարծիքով՝ Թրամփը բաժանում է Արևմուտքը ռուսների անունից, ինչը տարիներ շարունակ եղել է Ռուսաստանի և Խորհրդային Միության արտաքին քաղաքականության հիմնական նպատակը։

Դանիայի թագավորական պաշտպանության քոլեջի ռազմական վերլուծաբան Անդերս Պակ Նիլսենը և պաշտպանության և տիեզերքի հարցերով ԵՄ հանձնակատար Անդրիուս Կուբիլիուսը համաձայն են, որ եթե ամերիկյան ներխուժումը Գրենլանդիա իրականացվի, դա կլինի ՆԱՏՕ-ի վերջը։ Նիլսենը շեշտել է, որ այժմ պարզ է, որ Դանիան այլևս չի կարող հույսը դնել ԱՄՆ-ի վրա, և որ ապագան եվրոպական պաշտպանական համագործակցության մեջ է՝ առանց ԱՄՆ-ի մասնակցության։ Քաղաքագետ Բերնտ Հագտվետը Թրամփին բնութագրել է որպես «կայսր Բոկասայի և մաֆիայի պարագլուխի խառնուրդ»։ Կորի Շակեն ասել է, որ մի ամբողջ սերունդ կպահանջվի Թրամփի կողմից ԱՄՆ-ի ամենամոտ դաշնակիցների միջև վստահության փլուզումը և վնասը վերականգնելու համար։

Եվրոպական առաջնորդները զգուշացրել են, որ Թրամփի սպառնալիքները հիմնարար կերպով խաթարել են Միացյալ Նահանգների նկատմամբ վստահությունը որպես անվտանգության և տնտեսական գործընկեր, արագացնելով ԱՄՆ-ից կախվածությունը նվազեցնելու և ԱՄՆ-ից անկախ եվրոպական պաշտպանության, անվտանգության և քաղաքական համակարգման կառույցներ զարգացնելու ջանքերը։

### Ամերիկյան էքսպանսիոնիզմը Թրամփի օրոք
Գրենլանդիայի դեմ ամերիկյան սպառնալիքների սրումը մի շարք մեկնաբաններ կապել են 2026 թվականին Վենեսուելայում Միացյալ Նահանգների միջամտության ակնհայտ հաջողության հետ։

Որոշ մեկնաբաններ Գրենլանդիայի ճգնաժամը կապել են նաև Թրամփի կողմից Կանադայի դեմ ուղղված սպառնալիքների հետ։ Օնտարիոյի նախկին վարչապետ և ՄԱԿ-ում Կանադայի մշտական ներկայացուցիչ Բոբ Ռեյը նշել է, որ Թրամփը «լուրջ չի ընդունում Կանադայի ինքնիշխանությունը», մինչդեռ վարչապետի նախկին գլխավոր քարտուղար Ջերալդ Բաթսը նշել է, որ չնայած չի հավատում, որ Թրամփը ուղղակիորեն կներխուժի Կանադա, «մենք տեսնելու ենք շատ սպառնալիքներ և ամերիկացիների կողմից կանադական կյանքում ամերիկամետ ակտիվության մեծ աճ»։

### ԱՄՆ-ի նկատմամբ վերաբերմունք
Թրամփի սպառնալիքները «Լը Մոնդ»-ը նկարագրել է որպես այն, որ գրենլանդացիները վճռականորեն դեմ են դարձել ԱՄՆ-ին։ Մինչ Գրենլանդիան ԱՄՆ-ի վաղեմի դաշնակիցն է՝ երկրի նկատմամբ ավանդաբար դրական վերաբերմունքով, Թրամփի վարքագծի արդյունքում ԱՄՆ-ի վերաբերմունքը դարձել է խիստ բացասական։

## Իրավական և ռազմական շրջանակ

Թոմաս Քրոսբին, ԱՄՆ ռազմական փորձագետ, որն աշխատում է Դանիայի թագավորական պաշտպանության քոլեջում, նշել է, որ Գրենլանդիան գրավելու ցանկացած փորձ կհամարվի քրեական հանցագործություն, և որ Դանիան, իր դաշնակիցների աջակցությամբ, կունենա օրինական իրավունք ձերբակալելու նման գործողություններին մասնակցող ցանկացած ամերիկացու և նրանց հետապնդելու Դանիայի քրեական օրենսդրության համաձայն։

Գրենլանդիայում գտնվող դանիական զորքերը պարտավոր են պաշտպանել Դանիայի տարածքը՝ համաձայն ռազմական օրենքի։ 1952 թվականի մշտական հրամանագրի համաձայն՝ դանիական զորքերը հրամայված է «անմիջապես սկսել մարտը՝ առանց հրամաններ սպասելու կամ խնդրելու» «դանիական տարածքի վրա հարձակման դեպքում»։ Դանիայի կառավարությունը հաստատել է, որ հրամանը մնում է ուժի մեջ, և որ դանիացի զինվորները կպատասխանեն, եթե Գրենլանդիան հարձակման ենթարկվի։ Պաշտպանության նախարարությունը հայտարարել է, որ դանիական զորքերն անմիջապես ուժով կարձագանքեն Գրենլանդիա ներխուժելուն, իսկ Պաշտպանության կոմիտեի նախագահ Ռասմուս Յարլովը հայտարարել է, որ Դանիան կկիրառի 5-րդ հոդվածը, եթե ԱՄՆ-ն հարձակվի։ Յարլովն ասել է, որ ԱՄՆ հարձակումը կնշանակի պատերազմ Դանիայի հետ։ 2026 թվականի հունվարի դրությամբ ՆԱՏՕ-ի պատմության մեջ Գլուխ 5-ը կիրառվել է միայն մեկ անգամ՝ 2001 թվականի սեպտեմբերի 11-ի ԱՄՆ-ի վրա հարձակումներին ի պատասխան, երբ Դանիան կամավոր մասնակցել է «երկու տարբեր հակամարտություններում ամերիկացի զինվորների կողքին պայքարելուն»։

## Արձագանք
### Դանիայի Թագավորություն
2025 թվականի հունիսի 18-ին Գրենլանդիայի, Դանիայի և Ֆարերյան կղզիների կառավարությունները մասնակցել են Տորսհավնում կայացած իրենց երկամյա հանդիպմանը։ Չնայած Դանիայի վարչապետ Մետտե Ֆրեդերիկսենը այդ ժամանակ չէր ցանկանում մանրամասնել իր բանակցությունները Գրենլանդիայի և Ֆարերյան կղզիների հետ, նա հորդորեց միասնություն պահպանել Դանիայի Թագավորության երեք կառավարությունների միջև, մինչդեռ Ֆարերյան վարչապետ Աքսել Վ. Յոհանեսենը պահանջեց Ֆարերյան կղզիների համար ավելի մեծ արտաքին քաղաքական ինքնավարություն։

ԱՄՆ-ի կողմից Գրենլանդիայի և Դանիայի Թագավորության դեմ ուղղված սպառնալիքներին ի պատասխան՝ վարչապետ Մետե Ֆրեդերիկսենը հիշեցրել է Թրամփին, որ Դանիայի Թագավորության վրա հարձակումը ՆԱՏՕ-ի վրա հարձակում է, և որ բոլոր անդամները պարտավոր են պաշտպանել Դանիային՝ կոչ անելով ԱՄՆ-ին դադարեցնել իր սպառնալիքները, որոնք սպառնում են ՆԱՏՕ-ի գոյությանը և Երկրորդ համաշխարհային պատերազմի ավարտից ի վեր ստեղծված անվտանգության շրջանակին։

Դանիայի պաշտպանության հետախուզական ծառայության 2025 թվականին հրապարակված դանիական սպառնալիքների պաշտոնական գնահատականում առաջին անգամ ԱՄՆ-ն նշվել է որպես ազգային անվտանգության սպառնալիք՝ Ռուսաստանի և Չինաստանի հետ մեկտեղ։

Ամերիկյան ազդեցության գործողություններին ի պատասխան՝ և՛ վարչապետ Մետտե Ֆրեդերիկսենը, և՛ թագավոր Ֆրեդերիկ X-ը այցելելն են Դանիայի տարած։ 2025 թվականի դեկտեմբերի դրությամբ, երբ Թրամփը կրկին վերսկսեց սպառնալիքները, արտաքին գործերի նախարար Լարս Լյոկե Ռասմուսեն պնդել է, որ «Պետք է պահպանվի Դանիայի Թագավորության տարածքային ամբողջականությունը»։

Դանիացի քաղաքական գործիչները կոչ են արել փակել Գրենլանդիայում ԱՄՆ հյուպատոսությունը՝ Դանիայի ինքնիշխանությունը խաթարելու գործում դրա դերի պատճառով։ Դանիայի նախկին արտաքին գործերի նախարար Պեր Ստիգ Մյոլերը նշել է, որ Թրամփի վարքագիծը ոչնչացրել է ԱՄՆ-ի և Դանիայի հարաբերությունները և համեմատել այն 1930-ականներին Լեհաստանի տարածքի նկատմամբ Գերմանիայի պահանջների հետ։ Դանիացի նախկին եվրոպական հանձնակատար Մարգրետե Վեստագերը Թրամփի սպառնալիքները անվանել է ՆԱՏՕ-ի և Եվրոպայի համար գոյության սպառնալիք։

#### Գրենլանդիա

ԱՄՆ-ի սպառնալիքներին ի պատասխան՝ Գրենլանդիայի վարչապետ Յենս-Ֆրեդերիկ Նիլսենն ասել է, որ Թրամփը չի «ստանա» Գրենլանդիան, և որ այն վաճառքի ենթակա չէ։ ԱՄՆ-ի սպառնալիքները դադարեցրել են անկախության վերաբերյալ քննարկումները, որոնք Նիլսենը խթանել էր նախորդ ընտրությունների ժամանակ։ Վարչապետը հայտարարել է, որ «երբ կանգնած է ԱՄՆ-ի և Դանիայի միջև ընտրության առաջ, Գրենլանդիան ընտրում է Դանիան»։

Գրենլանդիայի խորհրդարանի բոլոր կուսակցությունների կողմից հրապարակված համատեղ հայտարարության մեջ պահանջվել է, որ ԱՄՆ-ն հարգանք ցուցաբերի և որ նրանք չեն ցանկանում դառնալ ԱՄՆ-ի մաս, որ նրանք «չեն ուզում լինել ամերիկացիներ», այսինքն՝ անեքսիան կստիպի գրենլանդացիներին, ովքեր չեն ցանկանում լինել ԱՄՆ քաղաքացիներ, դառնալ ԱՄՆ քաղաքացիներ իրենց կամքին հակառակ։

Գրենլանդիան քայլեր է ձեռնարկել արտաքին քաղաքական ֆինանսավորումն արգելելու ուղղությամբ՝ ի պատասխան ԱՄՆ միջամտության։

2025 թվականին Գրենլանդիայում տեղի են ունեցել ԱՄՆ-ի դեմ մեծ ցույցեր, որոնց ժամանակ գրենլանդացիները շեշտել են, որ «մենք չենք վաճառվում»։ Ցուցարարները կրում էին «ոչ, նշանակում է՝ ոչ», «դադարեցրեք մեզ սպառնալը» և «Յանկի, գնացեք տուն» կարգախոսներով պաստառներ։

2026 թվականի հունվարի 12-ին Գրենլանդիայի կառավարությունը հայտարարություն է տարածել, որ իրենք «ոչ մի դեպքում» չեն կարող ընդունել ԱՄՆ պահանջները Գրենլանդիան ԱՄՆ-ի մաս դարձնելու վերաբերյալ, և որ «Գրենլանդիան Դանիայի Թագավորության մաս է կազմում», ընդգծելով ՆԱՏՕ-ի դերը դրա պաշտպանության գործում։ Կառավարությունը ողջունել է ՆԱՏՕ-ի վեց անդամների (հայտարարվում է, որ դրանք են՝ Մեծ Բրիտանիան, Գերմանիան, Ֆրանսիան, Իտալիան, Լեհաստանը և Իսպանիան) նախաձեռնությունը՝ Գրենլանդիայում ՆԱՏՕ-ի ակտիվությունը մեծացնելու վերաբերյալ։

2026 թվականի հունվարի 13-ին Գրենլանդիայի և Դանիայի վարչապետները համատեղ հայտարարության մեջ նշել են, որ Գրենլանդիան բախվում է «անընդունելի ճնշման» արշավի և ԱՄՆ-ի կողմից առաջացած «աշխարհաքաղաքական ճգնաժամի»։ Նրանք նշել են, որ Գրենլանդիան ոչ մի դեպքում չի վաճառվում։ Ֆրեդերիկսենն ասել է. «մեր ուղերձը հստակ է. Գրենլանդիան չի վաճառվում» և «դուք չեք կարող գնել մեկ այլ ժողովրդի»։ Նիլսենը ընդգծել է, որ մեկ այլ ժողովրդի գնման մասին խոսակցությունները ցույց են տալիս անհարգալից վերաբերմունք և որ Գրենլանդիան չի ցանկանում լինել ԱՄՆ-ի սեփականությունը կամ կառավարվել նրա կողմից։

Գրենլանդիայի քաղաքական գործիչները ողջունել են Գրենլանդիայում ՆԱՏՕ-ի առաքելության իրականացումը՝ կղզին պաշտպանելու համար՝ Թրամփի սպառնալիքներից հետո։

#### Ֆարերյան կղզիներ
2025 թվականի նոյեմբերի 21-ին Դանիայի պաշտպանության նախարար Տրոելս Լունդ Պոուլսենը այցելել է Ֆարերյան կղզիներ, որտեղ երկու կողմերն էլ քննարկել են Ֆարերյան կղզիների մասնակցությունը Գրենլանդիայում ստեղծված իրավիճակի վերաբերյալ։

2025 թվականի դեկտեմբերի 30-ին Ֆարերյան կղզիների կառավարությունը սահմանափակող միջոցներ է ձեռնարկել այն անձանց, կազմակերպությունների և մարմինների նկատմամբ, որոնք նպատակ ունեին «անկայունացնել իրավիճակը»։

### Արկտիկական այլ երկրներ
#### Ռուսաստան
Ռուսաստանը հաստատել է, որ Գրենլանդիան համարում է դանիական տարածք և մեղադրել է արևմտյան տերություններին երկակի ստանդարներ ցուցաբերելու մեջ։

Ռուսաստանի նախկին նախագահ Դմիտրի Մեդվեդևը հեգնանքով առաջարկել է, որ Թրամփը պետք է «շտապի», հակառակ դեպքում Գրենլանդիան կարող է ընտրել Ռուսաստանին միանալը։ Կրեմլի խոսնակ Դմիտրի Պեսկովը հայտարարել է, որ Ռուսաստանը հետևում է իրավիճակին՝ այն անվանելով «տարօրինակ» և «անսովոր»։

#### Իսլանդիա
2026 թվականի հունվարի 5-ին RÚV-ն հաղորդել է, որ վարչապետ Կրիստրուն Ֆրոստադոութիրը աջակցություն է հայտնել Գրենլանդիային և Դանիային, չնայած նա ուղղակիորեն չի հիշատակել Միացյալ Նահանգներին կամ Դոնալդ Թրամփին։  Նույն օրը արտաքին գործերի նախարար Տորգերդուր Կատրին Գունարսդոտիրը Vísir-ում գրել է, որ չնայած ԱՄՆ-ի հետ Իսլանդիայի երկկողմ պաշտպանական համաձայնագիրը մնում է անփոփոխ, նա խորհուրդ է տալիս ազգին պահպանել զգոնությունը և պաշտպանել Իսլանդիայի շահերը, և կոչ է արել քննարկել Իսլանդիայի դիրքորոշումը «մեր անմիջական միջավայրում» տիրող անորոշության պայմաններում։

2026 թվականի հունվարի 14-ին կառավարությունը Գրենլանդիա է ուղարկել Իսլանդիայի ափային պահպանության երկու սպա։

2026 թվականի հունվարի 14-ին ԱՄՆ-ի Իսլանդիայում դեսպանի թեկնածու Բիլլի Լոնգը «կատակել է», որ Իսլանդիան պետք է դառնա Միացյալ Նահանգների 52-րդ նահանգը։ Նա ներողություն խնդրեց այդ դիտողության համար։

#### Կանադա
2026 թվականի հունվարին Կանադայի վարչապետ Մարկ Քարնին հայտարարել է, որ Կանադան «միշտ կաջակցի Դանիայի ինքնիշխանությանը և տարածքային ամբողջականությանը, այդ թվում՝ Գրենլանդիային»։ Կանադայի արտաքին գործերի նախարար Անիտա Անանդը հայտարարել է, որ Կանադան հյուպատոսություն կբացի Նուուկում, իսկ գեներալ-նահանգապետ Մերի Սայմոնը կմեկնի Գրենլանդիա և Դանիա՝ ցույց տալու իրենց աջակցությունը Արկտիկական կարևոր դաշնակցին։

2026 թվականի հունվարի 16-ին Քարնին ասել է, որ «Գրենլանդիայի ապագան որոշում է Գրենլանդիան և Դանիայի թագավորությունը»։ Նա ընդգծել է, որ Գրենլանդիայի սեփականության վերաբերյալ որոշումը Թրամփինը չէ։

### Ընդդիմությունը Միացյալ Նահանգներում
Թրամփի գործողությունները բախվել են Կոնգրեսի երկու խոշոր կուսակցությունների կոշտ դիմադրությանը։

ԿՀՎ նախկին տնօրեն Ջոն Օ. Բրենանը «անընդունելի» է անվանել այն, որ մենք սպառնում ենք Դանիային» և որ ամերիկացիների շրջանում կա «ամոթի զգացում» Թրամփի վարքագծի պատճառով։ ԱՄՆ հանրապետական սենատոր Թոմ Թիլիսը և դեմոկրատ սենատոր Ջին Շեյհինը, որոնք Սենատի ՆԱՏՕ-ի դիտորդական խմբի համանախագահներ են, ասել են, որ «Միացյալ Նահանգները պետք է հարգի իր պայմանագրային պարտավորությունները և հարգի Գրենլանդիայի և Դանիայի ինքնիշխանությունն ու տարածքային ամբողջականությունը»։ Սենատի զինված ուժերի նախագահ, հանրապետական սենատոր Ռոջեր Ուիքերը նշել է, որ Գրենլանդիան զավթելու Թրամփի սպառնալիքները «պետք է հանվեն» և զգուշացրել է Թրամփին ժամանակ չվատնել «դաշնակիցներին թշնամացնելու» վրա։ Դանիացի պաշտոնյաների հետ հանդիպումից հետո Ուիքերը նշել է, որ պարզ է, որ բանակցությունների տեղ չկա, և որ Գրենլանդիան ստանալու Թրամփի փորձը իրատեսական չէ։

Հանրապետական սենատոր Միթչել ՄակՔոնելը Գրենլանդիան զավթելու փորձերը բնութագրել է որպես «մեր դաշնակիցների ինքնիշխանության, հարգանքի և վստահության ոտնահարում» և որ «ուժի կիրառումը… կլինի ռազմավարական ինքնավնասման հատկապես աղետալի ակտ Ամերիկայի և նրա համաշխարհային ազդեցության համար»։Հանրապետական սենատոր Սյուզան Քոլինզը և Ներկայացուցիչների պալատի խոսնակ Մայքլ Ջոնսոնը սպառնալիքներն ու ԱՄՆ-ի հնարավոր ռազմական գործողություններն անվանել են «լիովին անտեղի»։

2026 թվականի հունվարի 12-ին հայտարարվել է, որ ԱՄՆ Կոնգրեսի երկկուսակցական պատվիրակությունը, որի կազմում էին դեմոկրատ սենատոր Քրիս Քունսը և հանրապետական սենատոր Թոմ Թիլիսը, կմեկնի Կոպենհագեն՝ հանդիպելու դանիացի և գրենլանդացի պաշտոնյաների հետ՝ ընդգծելու նրանց գործընկերության արժեքը։

ԱՄՆ-ի զինված ուժերի վերահսկողության, ստուգման և համապատասխանության հարցերով նախկին պետքարտուղարի օգնական Ֆրենկ Ա. Ռոուզը, որը Դանիայի հետ պաշտպանական համաձայնագրի շուրջ բանակցություններ վարած վերջին ամերիկացի պաշտոնյան էր, ասել է, որ Թրամփի վարքագիծը սպառնում է խաթարել Միացյալ Նահանգների մուտքը Դանիայի տարածք, քանի որ 1951 թվականի համաձայնագրի համաձայն՝ այն արդեն իսկ ունի իրեն անհրաժեշտ ողջ ռազմական մուտքը։

2026 թվականի հունվարի 7-ին ԱՄՆ սենատոր Ռուբեն Գալեգոն ԱՄՆ Սենատում ներկայացրել է մի բանաձև՝ Թրամփին Գրենլանդիա ներխուժելուց արգելելու համար։ Մի քանի օր անց դեմոկրատ և հանրապետական սենատորները ներկայացրին երկկուսակցական «ՆԱՏՕ-ի ներխուժման համար միջոցներ չտրամադրելու մասին» օրենքը, որն արգելում է դաշնային միջոցների օգտագործումը ՆԱՏՕ-ի որևէ անդամ պետության կամ ՆԱՏՕ-ի կողմից պաշտպանվող տարածք ներխուժելու համար, ինչպես նաև երկկուսակցական «ՆԱՏՕ-ի միասնության պաշտպանության մասին» օրենքը՝ «արգելելու ԱՄՆ Պաշտպանության նախարարության կամ Պետդեպարտամենտի միջոցների օգտագործումը ՆԱՏՕ-ի անդամ պետության ինքնիշխան տարածքի շրջափակման, օկուպացիայի, անեքսիայի կամ այլ կերպ վերահսկողություն հաստատելու համար՝ առանց այդ դաշնակցի համաձայնության կամ Հյուսիսատլանտյան խորհրդի թույլտվության» առաջարկով, որը ներկայացրել էին հանրապետական սենատոր Լիզա Մերկաուսկին և դեմոկրատ սենատոր Ջին Շեյհինը։ Լիզայի խոսքով՝ օրենքը նպատակ ունի դադարեցնել Թրամփի սպառնալիքները Գրենլանդիայի դեմ։

YouGov-ի տվյալներով՝ ամերիկացիների 8 տոկոսը կողմ է Գրենլանդիան Դանիայից վերցնելու համար ռազմական ուժի կիրառմանը, իսկ ամերիկացիների 28%-ը կողմ է Գրենլանդիան «գնելու» առաջարկներին։

ԱՄՆ երկկուսակցական կոնգրեսական պատվիրակությունը մեկնել է Կոպենհագեն՝ Դանիա-ԱՄՆ հարաբերություններին սատարելու համար։ Հանրապետական սենատոր Թոմ Թիլիսը նշել է, որ կարծում է, որ սենատը կունենա բավարար թվով պատգամավորներ՝ Թրամփի կողմից Գրենլանդիա ներխուժումը կանխելու համար պատերազմական լիազորությունների մասին բանաձև ընդունելու համար։

#### Հնարավոր երրորդ իմպիչմենտ
Հանրապետական կոնգրեսական Դոն Բեյքոնը կանխատեսել է, որ Գրենլանդիայի ներխուժումը կհանգեցնի Թրամփի անհապաղ իմպիչմենտի՝ հանրապետականների աջակցությամբ։  Բեյքոնն ասել է, որ ինքը հակված է Թրամփի իմպիչմենտին, և որ շատ հանրապետականներ զայրացած են Գրենլանդիայի դեմ Թրամփի սպառնալիքներից՝ ընդգծելով, որ Թրամփը պետք է նահանջի, եթե ցանկանում է փրկել իր նախագահությունը։

### Եվրոպական Միության և ՆԱՏՕ-ի դաշնակիցներ

ԵՄ-ն, Միացյալ Թագավորությունը, Նորվեգիան և Կանադան միավորվել են Դանիայի կողքին, և դատապարտել ԱՄՆ սպառնալիքները։

Եվրոպական հանձնաժողովի նախագահ Ուրսուլա ֆոն դեր Լեյենը հայտարարել է, որ ԵՄ-ն «լիակատար համերաշխություն է հայտնում Դանիային և Գրենլանդիայի ժողովրդին» ԱՄՆ սպառնալիքների դեմ։ ԵՄ պաշտպանության հանձնակատար Անդրիուս Կուբիլյուսը զգուշացրել է, որ եթե ԱՄՆ-ն ներխուժի Գրենլանդիա, դա կլինի ՆԱՏՕ-ի վերջը և ասել է, որ ԵՄ անդամները պարտավոր կլինեն օգնության հասնել Դանիային։ Եվրոպական երկրները միավորվել են Դանիայի շուրջ՝ ընդգծելով, որ Գրենլանդիան պատկանում է իր ժողովրդին, այլ ոչ թե Միացյալ Նահանգներին։

Եվրոպական խորհրդի նախագահ Անտոնիո Կոստան ասել է, որ ԵՄ-ն անհրաժեշտության դեպքում կաջակցի Գրենլանդիային և Դանիային, և որ ԵՄ-ն չի ընդունի միջազգային իրավունքի խախտումները: Եվրոպական դաշնակիցները հայտարարել են, որ աշխատում են Դանիային աջակցելու ծրագրի վրա։ ԵՄ օրենսդիրները կոչ են արել սառեցնել ԱՄՆ-ի հետ առաջարկվող առևտրային գործարքը։

Մեծ Բրիտանիայի վարչապետ Քիր Սթարմերը աջակցել է Դանիային որպես ՆԱՏՕ-ի և Եվրոպայի մերձավոր դաշնակից։ Մեծ Բրիտանիայի պաշտպանության նախարար Ջոն Հիլին ասել է, որ Մեծ Բրիտանիան երբեք չի օգնի ԱՄՆ-ին ներխուժել Գրենլանդիա։

Գերմանիայի արտաքին գործերի նախարար Յոհան Վադեֆուլը հայտարարել է, որ ՆԱՏՕ-ն կպաշտպանի Գրենլանդիան, իսկ Գերմանիայի փոխկանցլեր Լարս Քլինգբեյլն ասել է. «Գրենլանդիայի ապագայի վերաբերյալ որոշումը միայն Դանիայի և Գրենլանդիայի վրա է։ Տարածքային ինքնիշխանությունն ու ամբողջականությունը պետք է հարգվեն»։

Ֆրանսիայի նախագահ Էմանուել Մակրոնի, Գերմանիայի կանցլեր Ֆրիդրիխ Մերցի, Իտալիայի վարչապետ Ջորջիա Մելոնիի, Լեհաստանի վարչապետ Դոնալդ Տուսկի, Իսպանիայի վարչապետ Պեդրո Սանչեսի, Մեծ Բրիտանիայի վարչապետ Քեյր Ստարմերի և Դանիայի վարչապետ Մետտե Ֆրեդերիկսենի 2026 թվականի հունվարի 6-ի համատեղ հայտարարության մեջ ընդգծվել է «ինքնիշխանությունը, տարածքային ամբողջականությունը և սահմանների անձեռնմխելիությունը» և ասվել է, որ «Գրենլանդիան պատկանում է իր ժողովրդին։ Դանիայի և Գրենլանդիայի վերաբերյալ հարցերը պետք է որոշեն միայն Դանիան և Գրենլանդիան»։ Սկանդինավյան երկրների արտաքին գործերի նախարարների համատեղ հայտարարության մեջ նույն ուղերձն է հնչել։ Խորվաթիայի կառավարությունը հայտարարություն է տարածել, որում կոչ է անում ՆԱՏՕ-ի դաշնակիցներին հարգել միմյանց ինքնիշխանությունը և վերահաստատել, որ Գրենլանդիան Դանիայի մաս է կազմում։

Գրենլանդիայի վարչապետ Յենս-Ֆրեդերիկ Նիլսենը շնորհակալություն է հայտնել եվրոպացի դաշնակիցներին աջակցության համար։

ՆԱՏՕ-ի նախկին գլխավոր քարտուղար Անդերս Ֆոգ Ռասմուսենն ասել է, որ Թրամփը Գրենլանդիայի դեմ իր սպառնալիքներում խոսում է ինչպես գանգստեր։

### Ռազմական և հետախուզական արձագանք
#### Դանիա
Ճգնաժամի սկսվելուց կարճ ժամանակ անց Դանիայի թագավորությունը սկսել է արագորեն ընդլայնել իր ռազմական կարողությունները Արկտիկայում: 2025 թվականի հունվարի 27-ին, Դանիայի թագավորության կառավարությունները համաձայնության են եկել Արկտիկայի և Հյուսիսային Ատլանտիկայի վերաբերյալ առաջին համաձայնագրի շուրջ, որը նախատեսում էր ընդհանուր 14,600,000,000 ''կրոն'' (2,052,000,000 ԱՄՆ դոլար) ներդնել  Ֆարերյան կղզիներում և Գրենլանդիայում նախազգուշացման համակարգերի, նոր ռազմածովային նավերի, անօդաչու թռչող սարքերի մարտական ​​​​ուսուցման, Արևելյան Գրենլանդիայում նոր ճառագայթային մոնիթորինգի կայանի, Նուուկում գտնվող Համատեղ Արկտիկական հրամանատարության, հետախուզության արդիականացման, արբանյակային հսկողության, 2 նոր ափամերձ ռադարների և Կանգերլուսսուակում Արկտիկական ​​բազային ռազմական պատրաստության մեջ։

Դրան հաջորդեց Երկրորդ համաձայնագիրը 2025 թվականի հոկտեմբերի 10-ին, որը նախատեսում էր 27,400,000,000 ''կրոն'' (4,263,440,000 ԱՄՆ դոլար) արժողությամբ արդիականացումներ՝ առաջին համաձայնագրում ներկայացված բարելավումների համար, ինչպես նաև Կանգերլուսսուակ օդանավակայանի արդիականացում, հատուկ Արկտիկական մի նոր ստորաբաժանում Հատուկ գործողությունների հրամանատարության ներքո, ռադարային հնարավորությունների ստեղծում Արևելյան Գրենլանդիայում և նոր ստորջրյա լարերի կառուցում, որը կապում է Գրենլանդիան Դանիայի հետ։

2025 թվականի ամռանը Գրենլանդիայի կառավարությունը և Դանիայի պաշտպանության նախարարությունը հայտարարել են, որ Գրենլանդիան մինչև սեպտեմբեր մեծացնելու է իր ռազմական ներկայությունը՝ «Արկտիկական լույս» գործողության շրջանակներում։

2025 թվականի օգոստոսի 18-ին Դանիայի Արդարադատության նախարարությունը հատկացրել է ավելի քան 850,000,000 ''կրոն''՝ Գրենլանդիայում և Ֆարերյան կղզիներում իրենց գործողությունների համար։ Իրավապահ մարմինների ընդհանուր հզորացման և դատարանների արդիականացման հետ մեկտեղ, փաթեթը նաև ֆինանսավորում է տրամադրել Հյուսիսային Ատլանտիկայում PET-ի գործունեության ամրապնդման համար, ինչպես նաև նոր ծովային սարքավորումներ է տրամադրել Գրենլանդիայի և Ֆարերյան կղզիների ոստիկանությանը՝ Հյուսիսային Ատլանտիկայում անվտանգության իրավիճակին ի պատասխան։

2026 թվականի հունվարի 19-ի դրությամբ, ըստ Պաշտպանության նախարարության, ընդհանուր առմամբ ավելի քան 88,000,000,000 ''կրոն'' (13,711,703,632 ԱՄՆ դոլար) «ներդրվել է այն միջոցառումների և ծրագրերի համար, որոնք կարող են ուժեղացնել Արկտիկայում պաշտպանության և անվտանգության կարողությունները»։

2026 թվականի հունվարի 19-ին պաշտպանության նախարար Տրոլս Լունդ Պոուլսենը և Գրենլանդիայի արտաքին գործերի նախարար Վիվիան Մոտցֆելդտը Բրյուսելում հանդիպել են ՆԱՏՕ-ի գլխավոր քարտուղար Մարկ Ռյուտեի և նրանց սկանդինավյան երկրների անվտանգության նախարարների հետ՝ Գրենլանդիայում տիրող իրավիճակը քննարկելու համար։

#### Միջազգային համագործակցություն

2026 թվականի հունվարի 14-ին Դանիան սկսել է ռազմական ուժեր ուղարկել Գրենլանդիա՝ իր ռազմական ներկայությունն ամրապնդելու համար։ Նույն օրն ավելի ուշ հայտնի է դարձել, որ Շվեդիան և Նորվեգիան ռազմական ուժեր են ուղարկել Գրենլանդիան պաշտպանելու գործում Դանիայի պաշտպանությանն աջակցելու համար։ Պաշտպանության նախարարությունը 2026 թվականի հունվարի 14-ին հայտարարել է «Գրենլանդիայում և շրջակայքում ռազմական ներկայության ավելացման մասին, որը ներառում է ինքնաթիռներ, նավեր և զինվորներ, այդ թվում՝ ՆԱՏՕ-ի դաշնակիցներից»։ Եվրոպական երկրների խմբի միջև խորհրդակցություններից հետո Գերմանիան հայտարարել է, որ փոքր զորախումբ է ուղարկում Գրենլանդիա՝ այլ եվրոպական երկրների հետ հետախուզական առաքելությամբ։ 2026 թվականի հունվարի 15-ին ֆրանսիական ռազմական զորախումբ է ժամանել Գրենլանդիա։

Հունվարի 16-ին դանիական F-35 և ֆրանսիական MRTT ինքնաթիռներն ուսումնական առաքելություն են իրականացրել Գրենլանդիայի հարավ-արևելքում։

Հունվարի 17-ին գեներալ-մայոր Սյորեն Անդերսենը հայտարարել է, որ Նուուկ է ժամանել առնվազն 100 ստորաբաժանում, իսկ Կանգերլուսուակ՝ ևս 100-ը։

Հունվարի 18-ին տեղակայմանը մասնակցել են Բելգիան, Գերմանիան, Շվեդիան, Նորվեգիան, Ֆինլանդիան, Նիդեռլանդները, Միացյալ Թագավորությունը, Էստոնիան, Սլովենիան և Իսլանդիան, իսկ Էստոնիայի տեղակայումը դեռևս չի իրականացվել։ Ֆրանսիայի նախագահ Էմանուել Մակրոնը հայտարարել է, որ տեղակայումը շուտով կամրապնդվի ցամաքային, օդային և ծովային միջոցներով՝ որպես «Արկտիկական դիմացկունություն» գործողության մաս։ Դանիան պլանավորում է ՆԱՏՕ-ի ավելի մեծ և ավելի մշտական ներկայություն։

Չնայած Լեհաստանի վերջին շրջանում Արկտիկական տարածաշրջանում զորավարժություններին ցուցաբերած հետաքրքրությանը և մասնակցությանը, ինչպես նաև 1990-ականներին Դանիայի հետ երկկողմ պաշտպանական համաձայնագիր ստորագրելուց հետո, Լեհաստանի վարչապետ Դոնալդ Տուսկը և պաշտպանության նախարար Վլադիսլավ Կոսինյակ-Կամիշը հայտարարել են, որ Լեհաստանը զորքեր չի տեղակայի Գրենլանդիայում։ Այս որոշումը քննադատել է նախկին գեներալ-մայոր Ռոման Պոլկոն՝ որպես «մաքուր վախկոտություն»։

Հունվարի 19-ին Դանիան Գրենլանդիա է ուղարկել լրացուցիչ 200 զինվոր։ Այդ օրը Դանիան հայտարարել է Գրենլանդիա «նշանակալի» լրացուցիչ զորքերի տեղակայման մասին, որոնք շուտով կժամանեն։

Հունվարի 19-ին հայտնի է դարձել, որ Կանադան քննարկում է Գրենլանդիա զորքեր ուղարկելու հնարավորությունը Դանիայի ինքնիշխանությունը ամրապնդելու համար։

### «Ձեռքերը հեռու Գրենլանդիայից»՝ Թրամփի դեմ բողոքի ցույցեր

Հունվարի 17-ին Գրենլանդիայում և Դանիայում տեղի են ունեցել «Ձեռքերդ հեռու Գրենլանդիայից» անվանումով լայնածավալ բողոքի ցույցեր Թրամփի դեմ՝ Գրենլանդիայի դեմ ուղղված սպառնալիքների դեմ բողոքելով։ Համերաշխության ցույցերը կազմակերպվել են Կոպենհագենի, Օրհուսի, Օլբորգի, Օդենսեի և Նուուկի գրենլանդական ասոցիացիաների կողմից։ Դանիայի գրենլանդացիների ասոցիացիա «Ուագուտ»-ը հայտարարել է, որ բողոքի ցույցերի նպատակն է Գրենլանդիայի ժողովրդավարության և մարդու հիմնարար իրավունքների նկատմամբ հարգանքի ուղերձ հղել։ Ցուցարարները վանկարկել են «Գրենլանդիան վաճառքի ենթակա չէ» և «Կալաալիտ Նունաատ» և երթով շարժվել են դեպի Կոպենհագենում ԱՄՆ դեսպանատուն՝ գրենլանդացիների հետ համերաշխության ակնկալիքով։

## ԱՄՆ-ԵՄ առևտրային պատերազմ
«Արկտիկական դիմացկունություն» գործողությանը և Գրենլանդիան բռնակցելուն եվրոպական երկրների աջակցության մերժմանը ի պատասխան՝ Թրամփը առևտրային պատերազմ է սկսել ԵՄ և ՆԱՏՕ-ի մի քանի անդամների դեմ, որը ոչ պաշտոնապես ստացել է Թրամփի առևտրային պատերազմ անվանումը։ Թրամփը հայտարարել է, որ մաքսատուրքեր կսահմանի ցանկացած առևտրային գործընկերոջ նկատմամբ, որը չի աջակցի Գրենլանդիա ԱՄՆ ներխուժման և ռազմական օկուպացիայի գաղափարին։ Սպառնացել է Դանիային, Նորվեգիային, Շվեդիային, Ֆրանսիային, Գերմանիային, Միացյալ Թագավորությանը, Նիդեռլանդներին և Ֆինլանդիային մինչև 25% պատասխան մաքսատուրքերով, քանի դեռ նրանք չեն աջակցի Գրենլանդիայի իր կողմից բռնակցմանը,  նշելով, որ նրանք «ճանապարհորդել են Գրենլանդիա՝ անհայտ նպատակներով։ Սա շատ վտանգավոր իրավիճակ է մեր մոլորակի անվտանգության, պաշտպանվածության և գոյատևման համար»։

### Եվրոպական արձագանք
Թրամփի առևտրային պատերազմին ի պատասխան՝ ԵՄ առաջնորդները հայտարարել են, որ առաջարկվող ԵՄ-ԱՄՆ առևտրային համաձայնագրի հաստատումը չի կարող շարունակվել։ ԵՄ-ն խոստացել է վճռական, ԵՄ-ի մասշտաբով համատեղ արձագանք։ Եվրոպական խորհրդի նախագահ Անտոնիո Կոշտան ասել է, որ ԵՄ-ն «շատ վճռական կլինի միջազգային իրավունքի պաշտպանության հարցում [...] սկսած Եվրոպական Միության անդամ պետությունների տարածքից»։ ԵՄ արտաքին գործերի և անվտանգության քաղաքականության գերագույն ներկայացուցիչ Կայա Կալասը նշել է, որ Չինաստանն ու Ռուսաստանը, հավանաբար, «հաճույք են վայելում» Թրամփի առևտրային պատերազմից։ ԵՄ-ն պատրաստվում է էական պատասխան մաքսատուրքեր սահմանել ԱՄՆ-ի դեմ։

Ֆրանսիայի նախագահ Մակրոնը Թրամփի սպառնալիքները որակել է անընդունելի և ասել․ «ոչ մի սպառնալիք չի ազդի մեզ վրա՝ ո՛չ Ուկրաինայում, ո՛չ էլ Գրենլանդիայում։ Նորվեգիայի վարչապետ Յոնաս Գահր Ստյորեն դատապարտել է Թրամփի սպառնալիքները և գրել․ «Նորվեգիայի դիրքորոշումը անսասան է. Գրենլանդիան Դանիայի թագավորության մաս է կազմում։ Նորվեգիան լիովին աջակցում է Դանիայի թագավորության ինքնիշխանությանը»։ Մեծ Բրիտանիայի վարչապետ Քիր Սթարմերն ասել է, որ Թրամփի առևտրային պատերազմը «լիովին սխալ է»։ Ըաս Դանիայի վարչապետ Մետե Ֆրեդերիկսենի՝  Եվրոպան չի ենթարկվի Թրամփի շանտաժին։

Դանիայի, Ֆինլանդիայի, Ֆրանսիայի, Գերմանիայի, Նիդեռլանդների, Նորվեգիայի, Շվեդիայի և Միացյալ Թագավորության տարածած համատեղ հայտարարությունում ընդգծվել են ինքնիշխանության և տարածքային ամբողջականության սկզբունքները և Թրամփը մեղադրվել է «վտանգավոր նահանջող շղթա» ստեղծելու համար։

Հունվարի 18-ին բոլոր 27 անդամ պետությունների ԵՄ դեսպանները արտակարգ հանդիպում են անցկացրել Թրամփի սպառնալիքների վերաբերյալ։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:2025 ԱՄՆ-ում
Կատեգորիա:2025 Դանիայում
Կատեգորիա:2025 միջազգային հարաբերություններում
Կատեգորիա:2026 ԱՄՆ-ում
Կատեգորիա:2026 Դանիայում
Կատեգորիա:2026 միջազգային հարաբերություններում
Կատեգորիա:2026 քաղաքականությունում
Կատեգորիա:Գրենլանդիա
Կատեգորիա:Գրենլանդիայի պատմություն
Կատեգորիա:Դանիայի արտաքին հարաբերություններ
Կատեգորիա:Դոնալդ Թրամփ
Կատեգորիա:ՆԱՏՕ
Կատեգորիա:Քաղաքական վեճեր