open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Վայքլեֆ Ժան

**Վայքլեֆ Ժան** (, ), ամերիկացի երաժիշտ։ Կարլոս Սանտանայի, Avici-ի և Ալեշանդրե Պիրեսի հետ 2014 թվականի Բրազիլիայի մրցաշարի փակման արարողության ժամանակ կատարել են ֆուտբոլի աշխարհի առաջնության պաշտոնական հիմնը։

## Կենսագրություն
Ծնվել է 1969 թվականի հոկտեմբերի 17-ին և մանկությունն անցկացրել է Հայիթիում։
Անվանակոչվել է ի պատիվ միջնադարյան բարեփոխիչ Ջոն Վիկլիֆի։ Երբ Վայքլեֆը 10 տարեկան է եղել, իր ընտանիքը տեղափոխվել է Բրուքլին, իսկ ավելի ուշ` Նյու Ջերսի։

Երաժշտական կարիերան սկսել է The Fugees հիփ-հոփ տրիոյում, որտեղ նրա գործընկերներն էին Լորին Հիլլը և իր զարմիկը` Ժանա Պրաս Միշել։ The Fugees Blunted դեբյուտային ալբոմը «Billboard Hot 100»-ում 49-րդ հորիզոնականն է զբաղեցրել և աշխարհում վաճառվել է ավելի քան 2 միլիոն օրինակ։ Այն իրենց ամենաբարձր ձեռքբերումն է եղել։

1997 թվականին Վայքլեֆը թողարկեց առաջին սոլո ալբոմը` «The Carnival»: 2000 թվականին դուրս եկավ երկրորդ սոլո ալբոմը The Ecleftic: 2 Sides II a Book, որը ձայնագրվել էր հրավիրված կատարողների, այդ թվում Յուսսու Ն'Դուրի, Earthի, Wind & Fireի,, Քեննի Ռոջերսի, Դուեյն Ջոնսոնի և Մերի Ջեյ Բլայջի։ Բլայջի հետ Վայքլեֆը թողարկել է «911» սինգլը։ 2000 թվականին MTV Europe Music Awards նոմինացվել է «Լավագույն հիփ-հոփ արտիստ» կոչմանը։

2006 թվականին Շակիռայի հետ դուետում ձայնագրել է պարային կոմպոզիցիա` «Hips Don’t Lie». որը գլխավորել է աշխարհի հիթ-շքերթների մեծամասնությունը, այդ թվում նաև Billboard Hot 100-ը։

2010 թվականին նա ծրագրել էր մասնակցել Հայիթիի նախագահական ընտրություններին, սակայն Հայիթիի կառավարությունը հրաժարվեց գրանցել նրան։

## Սկավառակագրություն
* 1997 թվական - The Carnival
* 2000 թվական - The Ecleftic: 2 Sides II a Book
* 2002 թվական - Masquerade
* 2003 թվական - Greatest Hits
* 2003 թվական - The Preacher’s Son
* 2004 թվական - Welcome to Haiti: Creole 101
* 2006 թվական - Ghosts of Cité Soleil
* 2007 թվական - Carnival Vol. II: Memoirs of an Immigrant
* 2009 թվական - From the Hut, To the Projects, To the Mansion
* 2010 թվական - If I Were President: My Haitian Experience
* 2015 թվական - Clefication

## Ֆիլմագրություն
* Нэшвилл (սերիալ) (2012-2013 թվականներ)
* Black November (2012 թվական)
* Redline (2007 թվական)
* Full Clip (2006 թվական)
* One Last Thing... (2005 թվական) 
* Третья смена (2005 թվական)
* Dirty (2005 թվական)
* Стрельба (2002 թվական)
* Carmen: A Hip Hopera (2001 թվական)

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Официальный сайт
* [Биография на ''[Allmusic]'']
* 

Կատեգորիա:21-րդ դարի ամերիկացի ռեփերներ
Կատեգորիա:«Գրեմմի» մրցանակի դափնեկիրներ
Կատեգորիա:ԱՄՆ-ի քաղաքական գործիչներ
Կատեգորիա:Ամերիկացի դերասաններ
Կատեգորիա:Ամերիկացի երաժիշտներ
Կատեգորիա:Ամերիկացի երաժշտական պրոդյուսերներ
Կատեգորիա:Ամերիկացի կիթառահարներ
Կատեգորիա:Ամերիկացի կինոկոմպոզիտորներ
Կատեգորիա:Ամերիկացի կինոպրոդյուսերներ
Կատեգորիա:Ամերիկացի հասարակական գործիչներ
Կատեգորիա:Ամերիկացի հիփ հոփ երգիչներ
Կատեգորիա:Ամերիկացի ռեփերներ
Կատեգորիա:Իրավապաշտպաններ
Ջիլլիան Ֆլինն

**Ջիլլիան Ֆլինն** (, , Միսսուրի, ԱՄՆ), ամերիկացի գրող։

## Կենսագրություն
Ջիլլիան Ֆլիննը ծնվել է 1971 թվականի փետրվարի 24-ին ԱՄՆ-ի Միսսուրի նահանգի Կանզաս Սիթի քաղաքում։ Նրա հայրը Միսսուրիի *Metropolitan Community* քոլեջի պրոֆեսոր է։ 1989 թվականին ավարտելով դպրոցն ընդունվում է Կանզասի համալսարան, որն էլ ավարտում է անգլերեն լեզվի և լրագրության բակալավրի աստիճանով։ Այնուհետև իր կրթությունը շարունակել է Չիկագոյի Հյուսիսարևմտյան համալսարանի Լրագրության Մեդիլ դպրոցում, որն ավարտել է 1997 թվականին՝ մագիստրոսի աստիճանով։

## Մատենագիտություն
* 2006 - «Սուր առարկաներ» ()
* 2009 - «Մութ վայրեր» ()
* 2012 - «Անհետացած աղջիկը» ()
* 2015 - «Չափահասը» ()

## Էկրանավորում
* 2014 - «Անհետացած աղջիկը» (), ռեժիսոր՝ Դևիդ Ֆինչեր
* 2015 - «Մութ վայրեր» (), ռեժիսոր՝ Ժիլ Պակե-Բրեններ (Gilles Paquet-Brenner)

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Ամերիկացի գրողներ
Կատեգորիա:Ամերիկացի կին լրագրողներ
Կատեգորիա:Ամերիկացի վիպասաններ
Կատեգորիա:Ամերիկացի սցենարիստներ
Կատեգորիա:Ամերիկացի կինոքննադատներ
Կատեգորիա:21-րդ դարի ամերիկացի վիպասաններ
Կատեգորիա:Կանզասի համալսարանի շրջանավարտներ
Կատեգորիա:Ամերիկացի կին վիպասաններ
Կատեգորիա:21-րդ դարի ամերիկացի կին գրողներ
Կատեգորիա:Ամերիկացի դետեկտիվ ժանրի գրողներ
Կատեգորիա:Ամերիկացի սարսափ ժանրի գրողներ
Յանա Եգորյան

**Յանա Կարապետի Եգորյան** (, )՝ ռուսաստանաբնակ հայ սուսերամարտիկ։ 2016 թվականի Օլիմպիական չեմպիոն, 2015 թվականի աշխարհի չեմպիոն, Ռուսաստանի կրկնակի չեմպիոն (2012, 2014), Եվրոպայի քառակի չեմպիոն (2013, 2014, 2015, 2016), աշխարհի առաջնության կրկնակի մեդալակիր (2013, 2014)։ 2010 թվականին Սինգապուրում անցկացված պատանեկան օլիմպիական խաղերում նվաճել է 2 օլիմպիական ոսկի՝ դառնալով նման արդյունքի հասած Ռուսաստանը ներկայացնող միակ սուսերամարտիկը։ ՌԴ միջազգային կարգի սպորտի վարպետ (2012)։

## Կենսագրություն
Յանա Եգորյանը ծնվել է 1993 թվականին Թբիլիսիում։ Մինչև վեց տարեկանը նա ապրել է Երևանում, այնուհետև մոր հետ տեղափոխվել է Ռուսաստանի Խիմկի քաղաք, որտեղ Սերգեյ Սյոմինայի ղեկավարությամբ զբաղվել է սուսերամարտով։ Հետագայում նրան մարզել է նաև Էլենա Ժեմաևան։ Որպես մասնագիտություն ընտրել է թրասուսերը։

2010-2012 թվականներին Եգորյանը զգալի հաջողությունների է հասել կրտսեր և պատանեկան մակարդակներում՝ ոսկե մեդալ Սինգապուրում (2010) պատանեկան օլիմպիական խաղերի անհատական և թիմային մրցումներում, Մոսկվայում (2012) աշխարհի պատանեկան առաջնությունում անհատական մրցույթի հաղթանակ։

2012 թվականին Յանա Եգորյանը հաղթել է Ռուսաստանի առաջնությանը մեծահասակների պայքարում և ներգրավվել Ռուսաստանի հավաքականի կազմում։ 2013 թվականին թրասուսերակիրների մրցապայքարում դարձել է աշխարհի առաջնության թիմային բրոնզե մեդալակիր։

2016 թվականի Ռիոյի ամառային Օլիմպիական խաղերի չեմպիոն է։ Թրամարտի կանանց անհատական պայքարի եզրափակիչում Յանա Եգորյանը 15:14 հաշվով պարտության է մատնել Լոնդոնի Օլիմպիական խաղերի փոխչեմպիոն Սոֆյա Վելիկայային։

## Հետաքրքիր փաստեր
Յանա Եգորյանը հայտնի դերասան և օպերային երգիչ Հենրիկ Ալավերդյանի թոռնուհին է։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:2016 թվականի Ամառային օլիմպիական խաղերի չեմպիոններ
Կատեգորիա:Հայ սուսերամարտիկներ
Կատեգորիա:Հայաստանից Ռուսաստան արտագաղթածներ
Կատեգորիա:Պատվո շքանշանի ասպետներ (Ռուսաստան)
Կատեգորիա:Ռուս օլիմպիական չեմպիոններ
Կատեգորիա:Ռուսահայ մարզիկներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի սպորտի վաստակավոր վարպետներ
Իրիդիումի օքսիդ (III)

**Իրիդիումի օքսիդ (III)**, անօրգանական միացություն, իրիդիումի օքսիդը` Ir2O3 բանաձևով, կապույտ-սև բյուրեղներ, չի լուծվում ջրում։

## Ստացում
* Իրիդիումի եռավալենտ աղերը հիմքերում լուծելով.
::\mathsf{Ir_2(SO_4)_3 + 6NaOH \ \xrightarrow{}\ Ir_2O_3\downarrow + 3Na_2SO_4 + 3H_2O }
::\mathsf{2IrCl_3 + 6NaOH \ \xrightarrow{}\ Ir_2O_3\downarrow + 6NaCl + 3H_2O }

## Ֆիզիկական հատկություններ
Իրիդիումի օքսիդը առաջացնում է կապույտ-սև բյուրեղներ։

Լուծույթներում բյուրեղանում է` առաջացնելով Ir2O3•*n*H2O բանաձևով մուգ-կանաչ բյուրեղներ։

Չի լուծվում ջրում, լուծելիության արտադրյալը` 47,70։

## Քիմիական հատկություններ
* Տաքացման պայմաններում քայքայվում է.
::\mathsf{2Ir_2O_3 \ \xrightarrow{400-500^oC}\ Ir + 3IrO_2 }
* Անջուր օքսիդը ստացվում է հիդրիդը չորացնելով.
::\mathsf{Ir_2O_3\cdot n H_2O \ \xrightarrow{300^oC}\ Ir_2O_3 + n H_2O }
* Դանդաղ լուծվում է հալոգենաջրածնական թթուներում.
::\mathsf{Ir_2O_3 + 12HCl \ \xrightarrow{\tau}\ 2H_3[IrCl_6] + 3H_2O }
* Իներտ միջավայրում լուծվում է ծծմբական թթվի մեջ.
::\mathsf{Ir_2O_3 + 3H_2SO_4 \ \xrightarrow{N_2}\ Ir_2(SO_4)_3 + 3H_2O }
* Տաք ազոտական թթվով օքսիդանում է.
::\mathsf{Ir_2O_3 + 2HNO_3 \ \xrightarrow{100^oC}\ 2IrO_2\downarrow + 2NO_2\uparrow + H_2O }
* Սենյակային ջերմաստիճանում ջրածնով վերականգնվում է.
::\mathsf{Ir_2O_3 + 3H_2 \ \xrightarrow{}\ 2Ir + 3H_2O }
* Տաքացման պայմաններում օքսիդանում է օդի թթվածնով.
::\mathsf{2Ir_2O_3 + O_2 \ \xrightarrow{600^oC}\ 4IrO_2 }

## Գրականություն
* 
* 
* 
* 

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Իրիդիումի միացություններ
Կատեգորիա:Օքսիդներ
Զոյա Պետրոսյան

**Զոյա Սահակի Պետրոսյան** (), հայ ջութակահար, մանկավարժ։ ՀԽՍՀ վաստակավոր արտիստ (1963)։

## Կենսագրություն
Զոյա Պետրոսյանը ծնվել է Երևանում։ 1947 թվականին ավարտել է Երևանի պետական կոնսերվատորիան, 1953 թվականին՝ Մոսկվայի Պյոտր Չայկովսկու անվան պետական կոնսերվատորիան։ 1953-1993 թվականներին եղել է Հայֆիլհարմոնիայի մենակատար։ 1957-1962 թվականներին դասավանդել է Երևանի Ռոմանոս Մելիքյանի անվան երաժշտական ուսումնարանում, 1962 թվականից՝ Երևանի Կոմիտասի անվան պետական կոնսերվատորիայում, 1983 թվականից՝ պրոֆեսոր։ 2000 թվականից աշխատել է Էջմիածնի երաժշտական դպրոցում՝ որպես խորհրդատու, 2003 թվականից հանդես է եկել Երևանի երաժշտական ուսումնարանի պետական հանձնաժողովի կազմում։

Կատարել է հայ, ռուս, վրացի և այլ ազգերի կոմպոզիտորների ստեղծագործություններ, ձայնագրվել ռադիոյի և հեռուստատեսության բազմաթիվ հաղորդումներում, թողարկել ձայնասկավառակներ։

## Պարգևներ
* ՀԽՍՀ վաստակավոր արտիստ, 1963 թ.

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Zoya Petrosyan Henryk Wieniawski "Capriccio-Valse E major", op.7
* Zoya Petrosyan - (A.Spendiaryan)

Կատեգորիա:Երևանի Կոմիտասի անվան պետական կոնսերվատորիայի շրջանավարտներ
Կատեգորիա:ՀԽՍՀ վաստակավոր արտիստներ
Կատեգորիա:Հայ մանկավարժներ
Կատեգորիա:Հայ ջութակահարներ
Կատեգորիա:Մոսկվայի կոնսերվատորիայի շրջանավարտներ
Ծիծաղի համաճարակ Տանգանիկայում

250px|մինի|Տանզանիայի Բուկոբա քաղաքը։
**Ծիծաղի համաճարակ Տանգանիկայում**, զանգվածային հիստերիայի կամ հոգեկան համաճարակի դեպք, որը տեղի է ունեցել 1962 թվականին Տանգանիկայում (ներկայիս Տանզանիա)։

## Պատմություն
Համաճարակը սկսվել է 1962 թվականի հունվարի 30-ին Կաշաշա գյուղի կանանց գիշերօթիկ դպրոցում, որը բացել էր քրիստոնեական միսիոներությունը։ Երեք աշակերտուհի սկսել են անզուսպ ծիծաղել և լացել, և նրանց ծիծաղը վարակել է 12-18 տարեկան 159 աշակերտուհիներից 95-ին։ Ծիծաղը տևել է մի քանի ժամից մինչև 16 օր։ Ուսուցիչները ծիծաղով չեն «վարակվել», բայց աշակերտուհիների՝ ուսման վրա չկենտրոնանալու հետևանքով 1962 թվականի մարտի 18-ին դպրոցը ժամանակավորապես փակվել է։ Մայիսի 21-ին փորձ է եղել պարապմունքները վերսկսել, սակայն չի հաջողվել (համաճարակն այդ ժամանակ արդեն դուրս էր եկել գյուղի սահմաններից)։

Դպրոցը փակելուց հետո սովորողներին ուղարկել են իրենց տները, և համաճարակը տարածվել է հարևան Նշամբա գյուղը։ Ապրիլ և մայիս ամիսներին 217 մարդ զգացել է ծիծաղի նոպա, նրանից մեծամասնությունը երեխաներ և երիտասարդներ էին։ Հուլիսին ծիծաղով է վարակվել Բուկոբա քաղաքի մոտակայքում գտնվող աղջիկների համար նախատեսված «Ռամաշենե» (Ramashenye) միջնակարգ դպրոցի 48 աշակերտ։

Դպրոցի դեմ, որտեղ սկսվել էր համաճարակը, հայց է ներկայացվել դատարան։ Անկառավարելի ծիծաղը ընդգրկել է Կաշաշայի և հարևան գյուղերի գրեթե բոլոր դպրոցները։ Համաճարակը մարել է 18 ամիս հետո։ Ծիծաղից բացի հաղորդվել է նաև ուղեկցող ախտանիշների մասին՝ ցավեր, ուշաթափություններ, փորափքանք, շնչառական խնդիրներ, ցան, լացի և ճչի նոպաներ։ Ընդհանուր փակվել է 14 դպրոց, ավելի քան 1000 մարդ ընկել է համաճարակի ազդեցության տակ։

## Պատճառ
Ծիծաղի համաճարակի առաջացման հնարավոր պատճառներից մեկը աշակերտուհիների ուսումնառության վատ պայմանների և նրանց՝ բողոքները չարտահայտելու համադրությունն է։ Ծիծաղը շրջակա իրականությանը բողոքելու անմեղ միջոցներից մեկն էր։

## Ծանոթագրություններ

## Գրականություն
* 
* 
* 
* 
* 

## Արտաքին հղումներ
* Статья об эпидемии на сайте ''CBC News''
* WNYC radio program with a section discussing the epidemic

Կատեգորիա:Զանգվածային հիստերիա
Կատեգորիա:Ծիծաղ
Նոտրգիր

**Նոտրգիր**, սերում է բոլորգրից։ Այն մշակվել ու հարմարեցվել է արագագրության համար։ Տառերն ունեն համապատասխան գծագրումներ, կառուցվածքային ու դիրքային հատկանիշներ։ Նոտրգիր անվանումը սերում է հունական notarios ()` դպիր, գրագիր բառից` իբրև դպիրների, գրագիրների գիր։ Գործածությամբ հայտնի է 13-րդ դարից, բայց առավել տարածում է ստացել 15-րդ դարից։ Նոտրգիով շատ ձեռագրեր են մեզ հասել այդ ժամանակներից։ Օգտագործվել է նաև տպագրության մեջ, հատկապես Մխիթարյան միաբանության (Վենետիկ, Վիեննա) և Երուսաղեմի տպարաններում։ Նոտրգիրն ընկած է ձեռագիր տարբերակների հիմքում։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Հայերենի այբուբեն
Կատեգորիա:Գրատեսակներ
Նոթատետր

300px|thumb|Նոթատետր

**Նոթատետր** (: block բառից, որ նշանակում է միացում, խումբ և notes բառից, որ նշանակում է գրառումներ, նշումներ), փոքրիկ տետր կամ գրառումների գրքույկ առանձնացվող թերթերով, որոնք սովորաբար ամրացված են լինում վերևի մասից՝ ամրակներով կամ մետաղական պարույրով։ Նոթատետրերի թերթերը լինում են A5, A6, A7 ձևաչափի։ Նոթատետրը սովորաբար ունենում է կազմ, տիտղոսաթերթ և հիմնական մաս (թերթեր)։

Սովորաբար կազմի համար օգտագործվում է խիտ թուղթ (250—300 գ/մ²) հարթ կամ ֆակտուրային մակերևույթով, սակայն օգտագործում են նաև դիզայնի թուղթ, ինչպես նաև ձեռքով դեկորներ արված։ Նվիրելու համար նախատեսված տարբերակը ունենում է կազմի հատուկ դիզայն և կիրառում։ Նոթատետրի հիմնական մասի թերթերն ավելի բարակ են՝ 80գ/մ²։

Նոթատետրերն իրարից տարբերվում են թերթերի ամրացման ձևերով։ Նրանք կարող են ամրացված լինել կազմին և տիտղոսաթերթին զսպանակով՝ առանց կարի։

## Տես նաև
* Տետր
* Թուղթ

## Գրականություն
* 

## Արտաքին հղումներ

* 9 причин завести блокнот

Կատեգորիա:Գրենական պիտույքներ
Շեյխ (Խիանքի գավառ)

**Շեյխ**, գյուղ Արևմտյան Հայաստանում, Բիթլիսի վիլայեթի Սասունի Խիանքի գավառակում։

Բնակչության մասին տեղեկություններ չեն պահպանվել։

## Տես նաև
* Բիթլիսի նահանգի հայաբնակ բնակավայրեր

## Ծանոթագրություններ

## Աղբյուրներ
* «Հայաստանի և հարակից շրջանների տեղանունների բառարան» (5 հատորով), 1986-2001 թթ., Երևանի Համալսարանի հրատարակչություն
* Արեւմտահայաստանի եւ Արեւմտահայութեան Հարցերու Ուսումնասիրութեան Կեդրոն

Կատեգորիա:Արևմտյան Հայաստանի գյուղեր
Նիմֆենբուրգի պալատ

**Նիմֆենբուրգի պալատ** (),  գնվում է Մյունխենի արևմուտքում, Նոյհաուզեն-Նիմֆենբուրգ շրջանում։ Ներառված է պատմության ու մշակույթի հուշարձանների ցանկում։ Կուրֆյուրստ Ֆերդինանդ Մարիայի հրամանով կառուցումը 1664 թվականին սկսել և 1675 թվականին ավարտել է ճարտարապետ Ագոստինո Բարելին։ Կառուցումից հետո ամրոցը բազմիցս ընդլայնվել է։ Ի սկզբանե պալատը կառուցվել էր բարոկկո ոճով։

Պալատի ներսում հետաքրքրություն են ներկայացնում.
* ռոկոկո ոճի Մեծ դահլիճը՝ զարդարված Ցիմերմանի որմնանկարներով,
* հանրահայտ Գեղեցկուհիների պատկերասրահը՝ Շտիլերի աշխատանքներ եվրոպացի 36 ամենագեղեցիկ կանանց դիմանկարներով,
* Լաքապատ աշխատասենյակը՝ սև և կարմիր լաքապատ չինական տախտակադրվագներով։

Նիմֆերբուրգի պալատական զբոսայգին պալատի հետ ձևավորում է մի ամբողջություն և որպես Եվրոպայի խոշորագույն թագավորական պալատ դեպի իրեն գրավում է մեծ թվով զբոսաշրջիկների։

Բլյուտենբուրգ ամրոցի հետ պալատը միանում է ուղիղ տեսանելության շերտով՝ ապահովելով նրանց միջև տեսողական կապ։ 20-րդ դարի կեսերից այն ծածկվել է ծառերով, սակայն նախատեսվում է վերականգնում։

## Պատկերասրահ

Պատկեր:Nymphenburg palace view from the bridge.jpg|
Պատկեր:Nymphenburg lake.jpg|
Պատկեր:Nymphenburg palace.jpg|
Պատկեր:Nymphenburg2.jpg|
Պատկեր:Nymphenburg4.jpg|
Պատկեր:Nymphenburg The Chinese Cabinet.jpg|
Պատկեր:Nymphenburg The Chinese Cabinet 2.jpg|
Պատկեր:Nymphenburg park bridge.jpg|
Պատկեր:Nymphenburg park bridge2.jpg|
Պատկեր:Nymphenburg park2.jpg|


## Տես նաև
* Նիմֆենբուրգի բուսաբանական այգի

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Պալատների, զբոսայգիներ, լճերի Բավարիայի կառավարման պաշտոնական կայք

Կատեգորիա:Գերմանիայի պալատներ
Կատեգորիա:Ղեկավարների նստավայրեր
Կատեգորիա:Մյունխենի թանգարաններ
Կատեգորիա:Մյունխենի տեսարժան վայրեր
Ֆրանչեսկո Գվարդի

**Ֆրանչեսկո Լացարո Գվարդի** (, ), իտալացի նկարիչ, վեդուտիստների վենետիկյան դպրոցի կարկառուն ներկայացուցիչ։

## Կենսագրություն
Ֆրանչեսկո Գվարդին ծնվել է 1712 թվականի հոկտեմբերի 5-ին իտալական Վենետիկ քաղաքում։ Նրա հայրը նկարիչ Դոմենիկո Գվարդին էր, ում Ֆրանչեսկոն կորցրեց, երբ ընդամենը չորս տարեկան էր։ Նկարիչներ էին նաև եղբայրները, որոնցից հայտնի էր Ջովանի Անտոնիո Գվարդին։ Ֆրանչեսկոյի որդին՝ Ջակոմոն, նույնպես դարձավ նկարիչ։ Ֆրանչեսկոյի քույրը՝ Մարիա Չեչիլիան, ամուսնացած էր նկարիչ Ջովանի Բատիստա Տիեպոլոյի հետ։

## Արվեստ
Ֆրանչեսկո Գվարդիի արվեստը գնահատվել է միայն իմպրեսիոնիզմի դարաշրջանում։ Մինչև այդ նա մնացել է հայտնի նկարիչներ, վեդուտայի վարպետներ Անտոնիո Կանալետտոյի և նրա եղբորորդի Բեռնարդո Բելոտոյի ստվերում։ Բայցևայնպես Գվարդին ոչ միայն քաղաքային տեսարանների նկարիչ էր, նա նաև վրձնել է շատ գյուղական թեմաներ, որոնք բավականին արժեքավոր գործեր են հանդիսանում։

Ֆրանչեսկո Լացարո Գվարդին համարվում է վենետիկյան գեղարվեստի դասական դպրոցի վերջին ներկայացուցիչներից մեկը։

## Պատկերասրահ

Պատկեր:Francesco_Guardi_002.jpg|Հույսի ալեգորիա, 1747: 
Պատկեր:Francesco_Guardi_052.jpg|Գալա-համերգ, 1782: 
Պատկեր:Francesco Guardi 027.jpg|Դոժերի պալատ
Պատկեր:Francesco Guardi 019.jpg|Կապրիչո, 1780-1790:  
Պատկեր:Francesco Guardi. Yard.jpg|Բակ
Պատկեր:Francesco Guardi 051.jpg|
Պատկեր:Antonio Guardi 030.jpg|


## Գրականություն
*  (обл., суперобл.)

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Работы в музеях мира
* Работы в музеях Украины

Կատեգորիա:18-րդ դարի նկարիչներ
Կատեգորիա:Բարոկկո ոճի նկարիչներ
Կատեգորիա:Իտալացի նկարիչներ
Կատեգորիա:Իտալիայի ազնվականություն
Գանթիադ (Գագրայի շրջան)

**Գանթիադ** (, , ), քաղաքատիպ ավան Սև ծովի ափին, իրավականորեն՝ Վրաստանի Աբխազիայի Ինքնավար Հանրապետության Գագրայի շրջանում, Ռուսաստանի Դաշնության սահմանից 5 կմ հեռավորության վրա։

## Անվանում
Գանթիադը պատմական ժամանակներում հայտնի է եղել *Սաուչի* անվանումով (): Այնուհետև, 1944 թվականին Ալեքսեյ Պետրովիչը Երմոլովի պատվին կոչվել է *Երմոլով*։

1944-1991 թվականներին բնակավայրը հայտնի է եղել Գանթիադ անվանումով (, ): Բնակավայրի անվանումը ծագել է վրացական լուսաբաց բառից (): 1992-1993 թվականի պատերազմից հետո, երբ բնակավայրը անցավ Աբխազիայի իշխանությունների վերահսկողության ներքո Գանթիադը վերանվանվեց *Ցանդրիպուշ*։

Չնայած սրա, մինչ օրս էլ առավել տարածված է համարվում *Գանթիադ* քաղաքանվանումը։

## Պատմություն
Քաղաքի հիմնադրման մասին հիշատակումներ չկան։ Նախկինում եղել է Սանիգայի միավորման մայրաքաղաքը։ Այստեղ է գտնվել նաև Խորհրդային Միության կենտրոնական կոմիտեի գլխավոր քարտուղար Իոսիֆ Ստալինի անձնական նստավայրը։

## Բնակչություն
Ըստ 2011 թվականի մարդահամարի տվյալների՝ Գանթիադի բնակչությունը կազմում է 5,170 մարդ։ Բնակչության ճնշող մեծամասնությունը (55.9%) կազմում են հայերը։

Հայերից բացի, Գանթիադում բնակվում են նաև մեծ քանակությամբ ռուսներ (18.4%) և աբխազներ (19.6%): Ուկրաինացիները կազմում են բնակչության 0.9%-ը, իսկ վրացիները և պոնտոսի հույները միասին՝ 0.7%:

## Տեսարժանություններ
Այստեղ է գտնվում 6-րդ դարի ճարտարապետական հուշարձաններից Գանթիադի վանքը։

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Պաշտոնական կայք 

Կատեգորիա:Աբխազիայի քաղաքներ
Կատեգորիա:Գագրայի շրջան
Աստղաֆիզիկա (այլ կիրառումներ)

**Աստղաֆիզիկա**, կարող է վերաբերել՝
* Աստղաֆիզիկա - աստղագիտության բաժին. ուսումնասիրում է երկնային մարմիններում, նրանց համակարգերում և տիեզերական տարածությունում տեղի ունեցող ֆիզիկական երևույթները (ինչպես նաև քիմիական պրոցեսները)
* Աստղաֆիզիկա - հանդեսը տպագրում է հոդվածներ աստղաֆիզիկայի, միգամածությունների և միջաստղային միջավայրի ֆիզիկայի, աստղաբաշխության և արտագալակտիկական աստղագիտության, ինչպես նաև աստղաֆիզիկային սահմանակից բնագավառների գծով
Գանթիադի վանք

**Գանթիադի վանք** (), միջնադարյան (6-րդ դարի) ճարտարապետական հուշարձան և բազիլիկ Վրաստանում՝ Գագրայի շրջան Գանթիադի քաղաքատիպ ավանում։

## Պատմություն
Գանթիադի վանքը համարվում է միջնադարյան կառույց։ Այն հիմնադրվել է 543 թվականին, սակայ 8-10-րդ դարերը ընկած ժամանակահատվածում մի քանի անգամ ենթարկվել է փոփոխությունների։

1576 թվականին օսմանյան զորքերի կողմից Վրաստան ներխուժումից հետո կրոնական այս կառույցը ավերվել է օսմանյան զավթիչների կողմից։

Այն Վրաստանի տարածքում գտնվող ամենահին քրիստոնեական տաճարներից մեկն է։ Ներկայումս բազիլիկից պահպանվել են միայն ավերակները։

## Գրականություն
* V. Jaoshvili, R. Rcheulishvili, Georgian Soviet Encyclopedia, V. 2, p.&nbsp;680, Tb., 1977 year.

Կատեգորիա:Վրաստանի պաշտամունքային կառույցներ
Կատեգորիա:Վրաց ուղղափառ եկեղեցու վանքեր և եկեղեցիներ
Աստվածածին (այլ կիրառումներ)

**Աստվածածին**, կարող է վերաբերել՝
* Մարիամ Աստվածածին - քրիստոնեության մեջ՝ Հիսուս Քրիստոսի մայրը
* Աստվածածին - գյուղ Արևմտյան Հայաստանում, Վանի վիլայեթի Թիմարի գավառում
* Աստվածածին - գետակ Կուրի ավազանում, Դեբեդի աջակողմյան վտակը
Ավագ (այլ կիրառումներ)

**Ավագ**, կարող է վերաբերել՝
* Ավագ - հայ միջնադարյան մանրանկարիչ, կիլիկյան դպրոցի ներկայացուցիչ
* Ավագ - հայկական արական և իգական անուն
Աստղիկի մեհյան (այլ կիրառումներ)

**Աստղիկի մեհյան**, կարող է վերաբերել՝
* Աստղիկի մեհյան - հին հայկական հեթանոսական մեհյան նվիրված սիրո աստվածուհի Աստղիկին Մեծ Հայքի Տուրուբերան նահանգի Տարոն գավառի Աշտիշատ ավանում
* Աստղիկի մեհյան - հին հայկական հեթանոսական մեհյան նվիրված սիրո աստվածուհի Աստղիկին Մեծ Հայքի Վասպուրական նահանգի Տոսպ գավառի Արտամետ ավանում
Ավազ (այլ կիրառումներ)

**Ավազ**, կարող է վերաբերել՝
* Ավազ - մանրաբեկոր, փխրուն ապար՝ կազմված տարբեր միներալների և ապարների 0,1 - 1,0 մմ տրամաչափի կլորավուն կամ անկյունավոր հատիկներից (այլ դասակարգումով՝ 0,05 - 2 մմ, շինարարության մեջ՝ մինչև 5 մմ)
* Ավազ - հովիտ, դաշտ Արևմտյան Հայաստանում, Ակնի շրջանի, Շրչու գյուղի մոտ
Ավագկալ (այլ կիրառումներ)

**Ավագկալ**, կարող է վերաբերել՝
* Ավագկալ - գյուղ Արևմտյան Հայաստանում, Կիլիկիայի Հալեպի նահանգում
* Ավագկալ - գյուղ Կիլիկիայում, Զեյթունի գավառում, Մթին լեռան լանջերին, ջրառատ և բարձրադիր վայրում
Չալե (Ալաշկերտի գավառ)

**Չալե**, գյուղակ Արևմտյան Հայաստանում, Էրզրումի վիլայեթի Ալաշկերտի գավառակում։

## Բնակչություն
Ըստ մի քանի աղբյուրների Չալեն 1878 թվականին ուներ 7-35 քուրդ բնակիչ։

## Տնտեսություն
Բնակչության հիմնական զբաղմունքը անասնապահությունն էր։

## Տես նաև
* Էրզրումի նահանգի հայաբնակ բնակավայրեր

## Ծանոթագրություններ

## Աղբյուրներ
* «Հայաստանի և հարակից շրջանների տեղանունների բառարան» (5 հատորով), 1986-2001 թթ., Երևանի Համալսարանի հրատարակչություն
* Արեւմտահայաստանի եւ Արեւմտահայութեան Հարցերու Ուսումնասիրութեան Կեդրոն

Կատեգորիա:Արևմտյան Հայաստանի գյուղեր
Ռոզլիվ

**Ռոզլիվ** (), խուտոր Ռուսաստանի Դաշնության Ստավրոպոլի երկրամասի Ալեքսանդրովսկոեի շրջանի կազմում։

Ընդգրկված է «Կալինովսկոեի գյուղխորհուրդ» գյուղական համայնքի կազմում։

Բնակչությունը 2010 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 246 մարդ։

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Ռուսաստանի ժամային գոտիները, worldtimezone.com կայքում 
* Ռոզլիվ խուտորը տեղագրական քարտեզների վրա 
* Ռոզլիվ խուտորը «wikimapia.org» նախագծում 
* Ռոզլիվ խուտորը «Фото Планета» նախագծում 

Կատեգորիա:Ստավրոպոլի երկրամասի Ալեքսանդրովսկոեի շրջանի բնակավայրեր
Ավարայր (այլ կիրառումներ)

**Ավարայր**, կարող է վերաբերել՝
* Ավարայր - գյուղ Մեծ Հայքի Վասպուրական նահանգում
* Ավարայր - դաշտ Հայկական լեռնաշխարհում, Մեծ Հայքի Վասպուրական աշխարհի Արտազ գավառում
Ավարես (այլ կիրառումներ)

**Ավարես**, կարող է վերաբերել՝
* Ավարես - գյուղ Արևմտյան Հայաստանում, Էրզրումի վիլայեթի Օլթիի օկրուգում
* Ավարես - գետ Հայկական լեռնաշխարհում, Ճորոխի ավազանում, նրա աջակողմյա վտակը
Ավարներ (այլ կիրառումներ)

**Ավարներ**, կարող է վերաբերել՝
* Ավարներ - Կովկասի ժողովուրդներից մեկը
* Ավարներ - քոչվորական ցեղեր
Պիցունդայի մայր տաճար

**Պիցունդայի մայր տաճար** (), վրաց ուղղափառ եկեղեցի, որը գտնվում է միջազգայնորեն Վրաստանի Գագրայի շրջանում՝ Պիցունդա քաղաքում։

## Պատմություն
Պիցունդայի տաճարը կառուցվել է 10-րդ դարում՝ Վրաց թագավորության հիմնադիր Բագրատ III թագավորի նախաձեռնությամբ։

Մինչև 16-րդ դարի վերջը, այն ծառայել է, որպես Վրաց ուղղափառ եկեղեցու Աբխազիայի կաթողիկոսության նստավայրը։ Տաճարը կորցրել է իր հեղինակությունը, երբ Վրաստանը գրավվել է Օսմանյան կայսրության կողմից։

Ըստ 17-րդ դարի ֆրանսիացի ճանապարհորդ Ժան Շարդենի՝ ով ապրում է Պիցունդայում, տարեկան գոնե մեկ անգամ պետք է այցելի այս տաճար։ Տաճարը վերակառուցվել է 1869 թվականին, երբ Աբխազիան Ռուսական կայսրության մաս էր կազմում։

Պիցունդայի մայր տաճարը խաչաձև գմբեթով երեք խորաններից կազմված եկեղեցի է։ Տաճարը հատկապես աչքի է ընկնում իր տպավորիչ մեծ չափերով։ Պիցունդայի մայր տաճարը հասնում է մինչև 29 մետր բարձրության՝ ներառյալ գմբեթը։ Այն ունի 37 մետր երկարություն և 25 մետր լայնություն։ Պատերի հաստությունը կազմում է 1,5 մետր։

Կառույցը հենված է ծանր սալերի գորշ ավազաքարի վրա, պատերը կառուցված են քարերից և աղյուսից, որը բնութագրական է բյուզանդական ճարտարապետությանը։ Տաճարը պարունակում է 13-16-րդ դարերի վրացական և բյուզանդական գեղանկարչության հետքեր և որմնանկարներ։

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
*Նկարներ Պիցունդայի մայր տաճարից 
*Լուսանկարներ և տեղեկատվություն  
* Պիցունդայի մայր տաճարի պաշտոնական կայք 

Կատեգորիա:Վրաստանի եկեղեցիներ
Կատեգորիա:Վրաց ուղղափառ եկեղեցու վանքեր և եկեղեցիներ
Ավդի (այլ կիրառումներ)

**Ավդի**, կարող է վերաբերել՝
* Ավդի - գյուղ Արևմտյան Հայաստանում, Բիթլիսի վիլայեթի Սղերդի գավառում
* Ավդի - գյուղ Արևմտյան Հայաստանում, Էրզրումի վիլայեթի Ալաշկերտի գավառակում
ATR 72-ի ավիավթար Տյումենի մոտ

**ATR 72-ի ավիավթար Տյումենի մոտ** ավիավթար, որը տեղի է ունեցել 2012 թվականի ապրիլի 2-ին։ ATR-72-201 ինքնաթիռը որը պատկանում էր ՅուՏէյր ավիաընկերությանը, իրականացանում էր չվերթ Տյումենից դեպի Սուրգութ։ Սակայն թռիչքից 42 վայրկյան հետո ինքնաթիռը բախվել է Գորկովկա գյուղի մոտ և ամբողջությամբ ոչնչացվել։

Ինքնաթիռում կար 43 մարդ - 39 ուղևոր և 4 անձնակազմի անդամները։ Ավիավթարի հետևանքով 31 մարդ զոհվել է, 12 մարդ ստացել են ծանր մարմնական վնասվածքներ և տեղափոխվել են հիվանդանոց։

## Ինքնաթիռ
ATR-72-201 (գրանցման համար *VP-BYZ*) ինքնաթիռը արտադրվել է «ATR» ֆրանս-իտալական ընկերությունունում 1992 թվականին։ Նույն թվականի հոկտեմբերի 20-ին ինքնաթիռը իրականացրել է իր առաջին չվերթը։ Ինքնաթիռը շահագործվել է հետևյալ ավիաընկերությունների կողմից` TransAsia Airways (1992 թվականի դեկտեմբերի 16-ից մինչև 1999 թվականի հունվարի 1-ը), Finnair (1999 թվականի հունվարի 1-ից մինչև 2003 թվականի նոյեմբերի 1-ը), Aero Airlines (2003 թվականի նոյեմբերի 1-ից մինչև 2008 թվականի հուլիսի 23-ը)։ 2008 թվականի հուլիսի 23-ին ինքնաթիռը հանձնվել է ՅուՏէյր ավիաընկերությանը և ստացել է գրանցման համար VP-BYZ։

Ինքնաթիռը ուներ երկու շարժիչ` Pratt & Whitney Canada PW124B արտադրության։ Ինքնաթիռի շարժիչի վերջին ձևը արտադրվել է Գերմանիայում 2010 թվականին։ Մինչ ավիավթարի տեղի ունենելաը ինքնաթիռը իրականացրել է 49633 չվերթ, և օդում է եղել ավելի քան 35523 ժամ։

## Անձնակազմի անդմաներ
* Ինքնաթիռի առաջին հրամանատար - 27 ամյա Սերգեյ Սերգևիչ Անցին։ Աշխատել է ՅուՏէյր ավիաընկերությունում 3 տարի և 9 ամիս։ Սերգեյը ATR 72-ի առաջին հրամանատար է նշանակվել 2011 թվականի նոյեմբերի 8-ից։ Օդում է անցկացրել ավելի քան 2602 ժամ, որից 2522 ժամ անցկացրել է ATR-72 ինքնաթիռում։
* Ինքնաթիռի երկրորդ հրամանատար - 23 ամյա Նիկիտա Վիատլևիչ Չեխլով։ Աշխատել է ՅուՏէյր ավիաընկերությունում 3 տարի և 6 ամիս։ Նիկտան ATR 72-ի երկրորդ հրամանատար է նշանակվել 2008 թվականի սեպտեմբերի 8-ից։ Օդում է անցկացրել ավելի քան 1825 ժամ, որից 1765 ժամ անցկացրել է ATR-72 ինքնաթիռում։

## Ավիավթար
UTA120 չվերթ, ինքնաթիռը Տյումենից թռչել է տեղական ժամանակով ժամը **07:32:58**։
Ժամը 07:34:22 ինքնաթիռը հանկարծակի թեքվել է դեպի ձախ 50°-ի տակ, և սկսել է ընկնել։ Օդաչուները չեն կարողացել ոչինչ անել։ Այնուհետև ինքնաթիռը 20 մ/վ արագության տակ ընեկլ է գետնին և ամբողջությամբ ոչնչացվել։

## Արձագանք
Տյումենի մարզում ապրիլի 4-ին 5-ին և 6-ին հայտարարվել է եռօրյա սգո օր։

## Հետաքննություն
Աղետի բացահյատման գործընթացին կմասնակցի Ռուսաստանի Դաշնության քննչական կոմիտեն և ԱՊՀ Միջպետական ավիացիոն կոմիտեն։
Հետաքննության ընթացքում բացահայտվել է, որ ինքնաթիռի վառելիքն է վերջացել։
Աղետի վերջնական զեկույցը տպագրվել է 2013 թվականի հուլիսի 16-ին։

**Եզրակացություն**

*Աղետի պատճառը հանդիսացել է եղանակային վատ պայմանները*։


## Հիշատակ
2013 թվականի ապրիլին վթարի վայրում զոհերի հիշատակին նվիրված հուշարձան են տեղադրել, որի բարձրությունը հասել է 1,7 մետրի։

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Վթարի մասին տեղեկություններ
* ATR-72 № VP-BYZ 

Կատեգորիա:Ավիավթարներ
Կատեգորիա:2012 իրադարձություններ
Կատեգորիա:Ավիաաղետներ Ռուսաստանում
Ավելինո (այլ կիրառումներ)

**Ավելինո**, կարող է վերաբերել՝
* Ավելինո - կոմունա Իտալիայում, գտնվում է Կամպանիա մարզում՝ Ավելինո գավառում
* Ավելինո - գավառ Հարավային Իտալիայի Կամպանիա մարզում
Ավեմասի (այլ կիրառումներ)

**Ավեմասի**, կարող է վերաբերել՝
* Ավեմասի - գյուղ Արևմտյան Հայաստանում, Էրզրումի վիլայեթի Կարաքիլիսայի գավառակում
* Ավեմասի - գետակ Հայկական լեռնաշխարհում, Արածանիի ավազանում
Ավեյրու (այլ կիրառումներ)

**Ավեյրու**, կարող է վերաբերել՝
* Ավեյրու - քաղաք Պորտուգալիայում
* Ավեյրու - համայնք Բրազիլիայում՝ Էսպիրիտու Սանտու նահանգի կազմում
* Ավեյրու - շրջան Պորտուգալիայի արևմտյան մասում
Ակադեմիայի կամուրջ

**Ակադեմիայի կամուրջ** (), Վենետիկի Մեծ ջրանցքի չորս կամուրջներից մեկն է։ Անվանվել է Վենետիկի գեղարվեստի ակադեմիայի պատվին։ Ակադեմիան 1907-2004 թվականներին Վենետիկի Ակադեմիայի պատկերասրահի հետ միասին տեղակայված են եղել «Scuola della Carità» շենքում, որտեղ էլ այժմ գտնվում է ակադեմիայի պատկերասրահը։ Կամուրջն Ակադեմիայի պատկերասրահը միացնում է Սան Մարկո շրջանի հետ։

## Պատմություն
Կամուրջը նախատեսվել է կառուցել դեռևս 1488 թվականին։ Քաղաքային խորհրդում պրովեդիտոր Լուկա Տրումն առաջարկել է Մեծ կանալի վրա կառուցել երկու կամուրջ, մեկը՝ նշված վայրում, մյուսը՝ Սանտա Սոֆիայում։ Նրա առաջարկը ծիծաղ է առաջացրել խորհրդի անդամների մոտ, և հարցը քվերակության չի դրվել։ Ալֆրեդ Վևիլի նախագծով ստեղծված պողպատե կոնստրուկցիայով կամուրջը բացվել է 1854 թվականի նոյեմբերի 20-ին, սակայն քանդվել է և փոխարինվել Էուժենիո Միոցցիի նախագծով ստեղծված փայտե կամրջով, որը բացվել է 1933 թվականին։

Երկրորդ կամուրջը, գտնվելով վատ վիճակում, 1985 թվականին փոխարինվել է ներկայիս կամրջով։ 2011 թվականին առաջ է քաշվել կամուրջը փոխարինելու հարցը։

Սիրահարները «սիրային կողպեքներ» են ամրացնում կամրջի մետաղական ձողերի վրա, սակայն Վենետիկի իշխանությունները միջոցներ են ձեռնարկում դրա դեմ։

## Պատկերասրահ

Paolo Monti - Serie fotografica - BEIC 6366242.jpg
Venezia-Ponte dell'Accademia.jpg
Ponte dell`Academia (20050526-032).jpg
IMG 7911 - panoramio.jpg


## Տես նաև
* Վենետիկի կամուրջների ցանկ

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Panoramic virtual tour of Ponte dell Accademia & Accademia gallery 

Կատեգորիա:1854 հայտնված
Կատեգորիա:Վենետիկի կամուրջներ
Ավետիք (այլ կիրառումներ)

**Ավետիք**, կարող է վերաբերել՝
* Ավետիք - հայկական արական անուն
* Ավետիք - կրոնաբանասիրական հանդես
* Ավետիք - միջնադարի հայ մանրանկարիչ
Ավետում (այլ կիրառումներ)

**Ավետում**, կարող է վերաբերել՝
* Ավետում - ավետարանական պատմություն այն մասին, որ Մարիամ Աստվածածնի մոտ է գալիս Աստծու կողմից ուղարկված Գաբրիել հրեշտակը և ավետում, որ նրանից ծնվելու է Աստծու Որդին՝ մարդկության փրկիչը
* Ավետում - հայկական արական անուն
Ստամբուլի ամենաբարձր շենքերի ցանկ

[մինի|290x290փքս|[Լևենտ (Ստամբուլ)|Լևենտ]]
**[[Ստամբուլ]]ի ամենաբարձր շենքերի ցանկը** (), ներառում է Ստամբուլի 20 ամենաբարձր շենքերը։ Ցանկը կազմվել էր Emporis.com կայքի կողմից։ Ամենաբարձր շենքերը հիմնականում տեղակայված են Ստամբուի Լևենտ (Բեշիկթաշ շրջան) և Մասլաք (Սարըյեր շրջան) թաղամասերում, ինչպես նաև Շիշլիում և Աթաշեհիրում։

## Ցանկ

## Պատկերասրահ

Levent Skyline4.JPG|Լևենտ շրջանը
Resim 083.jpg|Լևենտ շրջանը
LeventView.jpg|Լևենտ շրջանը
Levent Skyline2.JPG|Isbank Tower 1
Atasehir 1100032 Nevit.jpg|Աթաշեհիր շրջանը
Tekfen Sabanci IsBank.jpg|Լևենտ շրջանը


## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Ստամբուլի երկնաքերներ
Կատեգորիա:Ցանկեր:Թուրքիա
Կատեգորիա:Ստամբուլի շենքեր և կառույցներ
Խոսիր ամուսնուդ պես

**Խոսիր ամուսնուդ պես** (), 2014 թվականին նկարահանված թուրքական ռոմանտիկ կոմեդիա, որի գլխավոր դերերը մարմնավորում են թուրք հայտնի դերասաններ Մուրաթ Յըլդըրըմը և Եզգի Մոլան։ Ֆիլմի ռեժիսորը և սցենարի գլխավոր հեղինակը Քըվանչ Բարույոնյուն է։ Gecce.com-ի տվյալներով` ֆիլմը ստացել է «Տարվա լավագույն ռոմանտիկ կոմեդիա» մրցանակ։ Ֆիլմի պրեմիերան տեղի է ունեցել Ստամբուլում 2015 թվականի մարտի 20-ին։

## Սցենար
Սա ֆիլմ է տիպիկ թուրքական ընտանիքի մասին, ովքեր ցանկանում են ամուսնացնել իրեմց ավագ դստերը Էֆսունին (Եզգի Մոլա)։ Աղջիկը արդեն 30 տարեկան է և դեռ չի ամուսնացել։ Եվ ահա Էֆսունի մայրը և տատը ձեռնամուխ են լինում` աղջկան ամուսնացնելու։ Էֆսունը դպրոցական տարիքում սիրահարված է եղել իր համադասարանցուն` Սինանին (Մուրաթ Յըլդըրըմ), սակայն նրանց ճանապարհները բաժանվել են։ Սակայն մի օր նրանք նորից հանդիպում են։ Էֆսունի զգացմունքները նորից են վերածնվում։ Սակայն նա չգիտի, թե ինչպես գրավի Սինանի սիրտը։ Ընտանիքը, Սինանի սիրտը նորից գրավելու համար, ձեռնամուխ է լինում Էֆսունի ոճի փոփոխությանը։ Էֆսունը իր առջև միայն մեկ նպատակ է դրել` ամուսնանալ Սինանի հետ։

## Դերասաններ

* Եզգի Մոլա - Էֆսուն
* Մուրաթ Յըլդըրըմ - Սինան
* Նևրա Սերեզլի - Փեյքեր
* Գյուլենայ Կալկան - Գյոնյուլ
* Էբրու Չյունդուբեյօղլու - Նուր
* Էդա Էջե - Ջերեն
* Բեգյում Յոներ - Մերվե
* Գյուլ Արըչը - Տուգչե
* Մուհամմեդ Ուզուներ - Յազար
* Իսմայիլ Ինչեկարա - Օկտայ
* Ջեմ Քըլըչ - Թիմուր
* Էնիս Արըքան - Մեհմեդ
* Բուրակ Թոփալօղլու - Ալփդիրեք
* Էֆեջան Սենօլսուն - Մուրաթ
* Լեյլա Էրդողան - Բուրջու

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:2010-ականների ռոմանտիկ կինոկատակերգություններ
Կատեգորիա:2015 ֆիլմեր
Կատեգորիա:Թուրքական ֆիլմեր
Կատեգորիա:Թուրքերեն ֆիլմեր
Շանդոր Կոչիշ

**Շանդոր Պետեր Կոչիշ** (, ), հունգարացի ֆուտբոլիստ, հարձակվող։ Հանդես է եկել Հունգարիայի հավաքականում, զբաղեցնում է երկրորդ տեղը հավաքականի պատմության լավագույն ռմբարկուների շարքում. 68 խաղում նա խփել է 75 գոլ։ Գլխով լավ խաղալու համար նրան կոչել են «Ոսկե գլուխ»։

## Կենսագրություն
Հունգարիայի ազգային հավաքականում Կոչիշը խաղացել է 1948 թվականից մինչև 1956 թվականը։ 1954 թվականի աշխարհի առաջնության ժամանակ նա դարձել է լավագույն ռմբարկու՝ խփելով 11 գոլ, ինչը երկրորդ արդյունքն է առաջնության պատմության մեջ։ Այդ առաջնությունում Հունգարիան գրավեց երկրորդ տեղը, իսկ Կոչիշը դարձավ առաջին ֆուտբոլիստը, ով երկու հեթ-տրիկ ձևակերպեց աշխարհի 1 առաջնության ընթացքում։ Հավաքականում խաղալու ընթացքում նա 7 անգամ խփել է երեքական գոլ։

Իր կարիերայի մեծ մասը նա անցկացրել է Բուդապեշտի «Հոնվեդ» ակումբում։ Մեկ մրցաշրջան անցկացնելով Ցյուրիխի «Յանգ Ֆելոուզ Յուվենտուս» ակումբում՝ 1958 թվականին Շանդոր Կոչիշը Լասլո Կուբալայի առաջարկով տեղափոխվել է «Բարսելոնա»։ 1960/61 մրցաշրջանում մասնակցել է Եվրոպայի չեմպիոնների գավաթի առաջնութան եզրափակչին, խփել է գոլ, սակայն դա չի օգնել նրա թիմին, որը պարտություն է կրել «Բենֆիկայից»։ Ֆուտբոլիստի կարիերան ավարտել է 1966 թվականին։

1979 թվականի հունիսի 2-ին 49-ամյա Շանդոր Կոչիշն ինքնասպանություն է գործել՝ դուրս նետվելով Բարսելոնայի հիվանդանոցի չորրորդ հարկի պատուհանից։ Նա հիվանդանոց էր տեղափոխվել ավտովթարից հետո։ Ինքնասպանության դրդապատճառներց մեկն է համարվում Կոչիշի անբուժելի հիվանդությունը, որի պատճառով նա ուժեղ ցավեր էր զգում ստամոքսում։ Կոչիշն ինքնասպանություն է գործել վիրահատությունից երկու օր առաջ։

## Ձեռքբերումներ
* Օլիմպիական չեմպիոն - 1952
* Աշխարհի փոխչեմպիոն - 1954
* Կենտրոնական Եվրոպայի գավաթի մրցանակակիր - 1953
* Տոնավաճառների գավաթի մրցանակակիր - 1960
* Եվրոպայի չեմպիոների գավաթի առաջնության եզրափակչի մասնակից - 1961
* Հունգարիայի հնգակի չեմպիոն - 1949, 1950, 1952, 1954, 1955
* Իսպանիայի երկակի չեմպիոն - 1959, 1963
* Իսպանիայի գավաթի երկակի դափնեկիր - 1959, 1963
* Աշխարհի առաջնության լավագույն ռմբարկու 1954 (11 գոլ)
* Հունգաիայի հավաքականի ռեկորդակիր աշխարհի առաջնություններում խփած գոլերի քանակով - 11 գոլ
* Հունգարիայի լավագույն ֆուտբոլիստ - 1954
* Հունգարիայի առաջնության լավագույն ռմբարկու - 1951, 1952, 1954
* Աշխարհի առաջնությունների ռեկորդակիր հեթ-տրիկների քանակով

## Ելույթների վիճակագրություն
### Կարիերա

### Ակումբային կարիերա

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Շանդոր Կոչիշ։ «Ոսկե գլուխ» 
* Ոսկե գլուխ 
* Խաղացողի վիճակագրությունը RSSSF Կայքում 

Կատեգորիա:Բարսելոնայի ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Լա Լիգայի ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Հունգարացի ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Հունգարիայի հավաքականի ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Տղամարդկանց ֆուտբոլի հարձակվողներ
Կատեգորիա:Ֆերենցվարոշի ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Ֆուտբոլային մարզիչներ այբբենական կարգով
Կատեգորիա:Հունգարացի օլիմպիական չեմպիոններ
Կատեգորիա:Հունգարացի ֆուտբոլային մարզիչներ
Կատեգորիա:Վալենսիայի ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Հունգարիայի քաղաքական գործիչներ
Զավեն Խառատյան

**Զավեն Վահանի Խառատյան** (), հայ ազգագրագետ, հրապարակախոս։

## Կրթություն
1970-1975 թթ. ուսանել է Երևանի պետական համալսարանի պատմության ֆակուլտետում՝ ազգագրություն մասնագիտությամբ։

1976-1980 թթ. ուսանել է ԽՍՀՄ ԳԱ ազգագրության ինստիտուտի ասպիրանտուրայում (Մոսկվա), որտեղ և 1981 թ. պաշտպանել է թեկնածուական թեզը «Կրոնական վերապրուկների կառուցվածքը և շարժընթացը հայոց ընտանեկան կենցաղում» թեմայով՝ Ս. Ա. Տոկարևի ղեկավարությամբ։

## Աշխատանքային գործունեության
1975-1976 թթ. աշխատել է ՀԽՍՀ Ստեփանավանի շրջանի Ուռուտ գյուղի միջնակարգ դպրոցում որպես պատմության և հասարակագիտության ուսուցիչ։ 1980 թ. աշխատել է Հայաստանի ազգագրության թանգարանում՝ որպես գիտական աշխատանքների գծով փոխտնօրեն։ Այնուհետև աշխատանքի է անցել Հայաստանի ԳԱԱ Հնագիտության և ազգագրության ինստիտուտում, որտեղ և աշխատել է մինչև կյանքի վերջ՝ որպես կրտսեր գիտաշխատող, գիտաշխատող ապա և ավագ գիտաշխատող։ Զուգահեռաբար դասավանադել է Երևանի պետական համալսարանում։ Կնոջ, Հրանուշ Խառատյանի հետ միասին հեղինակել և Հայաստանի Առաջին հեռուստաալիքով վարել է «Մոլորակ» հաղորդաշարը։ 1980-ականների վերջից հանդես է եկել նաև գիտահրապարակախոսական հոդվածներով Հայաստանի տպագիր մամուլում։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Հայ ազգագրագետներ
Կատեգորիա:Հայ հրապարակախոսներ
Բոբբի Մուր

**Ռոբերտ Ֆրեդերիկ Չելսի (Բոբբի) Մուր** (, ), անգլիացի ֆուտբոլիստ, հանդես է եկել կենտրոնական պաշտպանի դիրքում։ Ավելին քան 10 տարի եղել է անգլիական «Վեսթ Հեմ Յունայթեդ»-ի ավագը։ Եղել է Անգլիայի ազգային հավաքականի ավագը 1966 թվականի աշխարհի առաջնության ժամանակ, որտեղ Անգլիայի հավաքականը գրավեց առաջին հորիզոնականը։ Մուրը Անգլիայի հավաքականի կազմում 108 խաղ է խաղացել։

Պելեն ասել է, թե Բոբբի Մուրն աշխարհի լավագույն պաշտպանն է, ում հետ ինքը երբևիցե խաղացել է։

## Ակումբային կարիերա
Բոբբի Մուրը ծնվել է 1941 թվականին Բարկինգում, Մեծ Լոնդոնի հյուսիս-արևելքում։ Երեխա ժամանակ հաճախել է ֆուտբոլային դպրոց, 15 տարեկանում գնացել է «Վեստ Հեմ»-ի մանկապատանեկան ակադեմիա։ 1958 թվականի սեպտեմբերին Մուրը իր առաջնախաղն է անցկացրել «Վեստ Հեմ»-ի կազմում, ընդդեմ «Մանչեսթեր Յունայթեդ»-ի։ Մուրը խաղում էր 6-րդ համարով, որով ժամանակին հանդես է եկել «Վեստ Հեմ»-ի լեգենդ Մակոլմ Էլիսոնը, կենտրոնական պաշտպան, որը իր ամբողջ կարիերան անկացրել է «Վեստ Հեմ»-ի կազմում։ Էլիսոնը, ով Բոբբիին ուղղորդել է դեպի ֆուտբոլ, ավարտել է կարիերան 1957 թվականին, քանի որ ուներ տուբերկուլոզ հիվանդությունը։ Մուրը ամեն մրցաշրջանի ավելի ու ավելի շատ խաղերի էր մասնակցում։

## Նվաճումներ
### Ակումբային
#### Վեստ Հեմ
* Հաղթել է Գավաթակիրների գավաթը․ 1965
* Հաղթել է Անգլիայի գավաթը․ 1964

### Անգլիայի հավաքական
* Աշխարհի առաջնության հաղթող - 1966

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Անգլիական ֆուտբոլի լիգայի խաղացողներ
Կատեգորիա:Անգլիայի հավաքականի ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Անգլիացի ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Անձինք նամականիշերի վրա
Կատեգորիա:Վեստ Հեմ Յունայթեդի ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Տղամարդկանց ֆուտբոլի պաշտպաններ
Կատեգորիա:Քաղցկեղից մահացածներ
Կատեգորիա:Ֆուլհեմի ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Ֆուտբոլային մարզիչներ այբբենական կարգով
Ացետիլխոլին

**Ացետիլոլին**, СН3СООСН2СН2Ы(СН3)з ОН, քացախաթթվային էսթեր։ Անգույն բյուրեղներ են, լավ լուծվում են ջրում և օրգանական լուծիչներում (բացի եթերից)։ Մոլելկուլային կշիռը 163,2։ Ացեդիլիոլինը կենսաբանական ակտիվ նյութ է, լայնորեն տարածված բնության մեջ, չնչին քանակությամբ պարունակվում է օրգանիզմի հյուսվածքներում (նյարդային հյուսվածքում, սրտում, կմախքային մկաններում)։ Ախտաբանական որոշ պրոցեսների ժամանակ արյան մեջ Ացետիլոլինի քանակությունն ավելանում է։ Պարզվել է, որ Ացետիլոլինը նյարդային գրգիռների քիմիական փոխադրիչ է՝ մեդիատոր։ Ազդեցությունը նման է վեգետատիվ նյարդային համակարգի պարսաիմպաթիկական հատվածի գրգռումից առաջացած ազդեցությանը (արյան ճնշման իջեցում, սրտի կծկումների դանդաղեցում, ստամոքսի և աղիքների գալարակծկման ուժեղացում, բբի նեղացում)։ Օրգանիզմում Ացետիլոլին առաջանում է քացախաթթվից և խոլինից՝ խոլինացետիլազ ֆերմենտի մասնակցությամբ։ Օրգանիզմում եղած ազատ Ացետիլոլինը քայքայվում է խոլինէսթերազ ֆերմենտով։ Բժշկության մեջ սահմանափակ չափով օգտագործվում է բուժման նպատակով։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Ամիններ
Դանգարվոն

**Դանգավորոն** (), գետ, որը հոսում է Կանադայի Նյու Բրանսուիկ նահանգով, գետի վտակը Ռենուն է։

Դանգարվոն գետը հոսում է լճերից, որոնք տեղակայված են Միրամաշի բարձրավանդակում (), որն էլ իր հերթին համարվում է Ապալաչներ լեռնային շղթայի մաս և գտնվում է Յորքի հյուսիս-արևելքում։

Գետը շատ արագ է հոսում և 100 կմ հոսելուց հետո միասնում է Նորթվեսթ Միրամիշի գետին։

## Ձկնորսություն
Գետի ջրերում կա սաղմոն տեսակի ձկներ։ Սովորաբար այս գետում ձկնորսության շրջանը շատ վաղ է սկսվում և գարնանային սնուցման պատճառով գետիվ ջուրը ավելի սառն է, քան մյուսները։ Սակայն հուլիս և օգոստոս ամիսներին գետ ջրերը սկսում են տաքանալ։

## Մշակույթում
Գետի մասին գրված է «Դանգարվոնյան կարապ» լեգենդում, ինչպես նաև Հերբ Կուրտիսի «Տրիլոգիա Բրենեն Սայդինգի մասին» ստեղծագործությունում (, Բրենեն Սայդինգը հորիված համայնք է)։

Դագարվոն գետի մասին կանադական գրանջ խումբը՝ Դերիկ Միերմանսի գլխավորությամբ գրել են «Metal Skirts» երգը։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Կանադայի գետեր
Cake by the Ocean

**Cake by the Ocean**, ամերիկական DNCE խմբի առաջին սինգլը, ձայնագրվել է 2015 թվականի սեպտեմբերի 18-ին և ռադիոյով թողարկվել է 2016 թվականի հունվարի 22-ին, Republic Records լեյբլով։ Երգն Swaay ալբոմի առաջին սինգլն է։

## Երաժշտական տեսահոլովակ
"Cake by the Ocean" երգի տեսահոլովակը նկարահանել են Ջիջի Հադիդը և Black Coffee, որը թողարկվել է 2015 թվականի հոկետմբերին։ MTV-ից Քրիստինա Գարիբալդին գրել է` «DNCE- Ջո, Ջո Լիի, Քոլ Վիթլ և Ջեք Լավլիս, Joe, Joo Lee, Cole Whittle և Jack Lawless, ձեր երգը կատարեցիք, լողափին, թխվածքի մի մեծ կտորի վրա։»

## Հիթ-շքերթներ

### Շաբաթական հիթ-շքերթներ

### Տարեվերջյան հիթ-շքերթներ

## Հավաստագրեր

## Թողարկման պատմություն

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:2015 երգեր
Եվգենի Դրագունով

**Եվգենի Ֆյոդորի Դրագունով** (, ), խորհրդային կոնստրուկտոր-զինագործ, հրաձգային մարզական և մարտական բազմաթիվ զինատեսակների ստեղծող։

## Կենսագրություն
Ծնվել է Իժևսկում, զինագործների ընտանիքում։ Հայրն այդ ժամանակ կուսակցական աշխատող էր, իսկ մայրը՝ ուսուցչուհի։

1934 թվականին միջնակարգ դպրոցն ավարտելուց հետո ընդունվել է արդյունաբերական տեխնիկում։

1938 թվականին ավարտել է այն տեխնիկ-տեխնոլոգի որակավորմամբ, տեխնիկումն ավարտելուց հետո աշխատել է գործարանում։
 
1939 թվականին զորակոչվել է Բանվորա-գյուղացիական Կարմիր բանակ (ԲԳԿԲ) և ուղարկվել է կրտսեր հրամանատարական կազմի դպրոց, իսկ ավելի ուշ՝ զինական վարպետության դպրոց։ Հայրենական մեծ պատերազմի տարիներին ավագ զինագործ Դրագունովը, որը ծառայում էր Հեռավոր Արևելքում, ռազմաճակատում չի հայտնվել։ Հետագայում, մինչև 1945 թվականի զորացրումը, աշխատել է որպես ավագ զինագործ։

1945 թվականի դեկտեմբերին Եվգենի Դրագունովը հրետանու ավագ սերժանտի կոչումով վերադարձել է Իժևսկի մեքենաշինական գործարան, որտեղ կրկին շարունակել է աշխատանքը գլխավոր կոնստրուկտորի բաժնում որպես ավագ զինագործ։ Արդեն մեկ տարի անց աշխատել է ինքնուրույն՝ զբաղվելով երեք գծանի Մոսինի հրացանի արդիականացմամբ։ 1949 թվականին արտադրության մեջ է դրվել նրա առաջին սպորտային «Սպարտակ-49» հրացանը։

Համաշխարհային հայտնիություն է ձեռք բերել հրաձգային մարզական և մարտական զենքի տարբեր տեսակների ստեղծման, մասնավորապես՝ Դրագունովի դիպուկահար հրացանի շնորհիվ։

Եվգենի Դրագունովը մահացել է 1991 թվականի օգոստոսի 4-ին։ Հողին է հանձնվել Իժևսկ քաղաքի Խոխրյակովսկոե գերեզմանոցում։

## Մշակումներ
[thumb|315px|[Դրագունովի դիպուկահար հրացան|ԴԴՀ (վերևից) և ԴԴՀԾ (ներքևից)]]
Եվգենի Դրագունովի կողմից ընդհանուր առմամբ ստեղծվել է հրաձգային համակարգերի մոտ 27 տարբեր կոնստրուկցիաներ։ Դրանցից են՝
* Դրագունովի դիպուկահար հրացան
* Արդիականացված Դիպուկահար-74
* Սպարտակ-49
* Մարզական Դիպուկահար Հրացան-1
* Զենիթ
* Զենիթ-2
* Փոքր տրամաչափի նշանային հրացան «Ստրելա»
* Փոքր տրամաչափի նշանային հրացան «Տայգա»
* Փոքր տրամաչափի նշանային հրացան «Ստրելա-3»
* Բիաթլոն-7-2
* Ատրճանակ-գնդացիր-91

## Պարգևներ
* Պարգևատրվել է «Պատվո նշան» շքանշանով, ինչպես նաև հուշամեդալներով։  
* Լենինյան մրցանակի դափնեկիր
* Ռուսաստանի Դաշնության նախագահի 1998 թվականի հունիսի 6-ի № 657 հրամանով Դրագունովին շնորհվել է Պետական մրցանակ մարզական և որսորդական զենքի ստեղծման համար։  
* Իժևսկի պատվավոր քաղաքացի (2011, հետմահու)։

## Տես նաև
* Դրագունովի դիպուկահար հրացան

## Ծանոթագրություններ

## Գրականություն
* 
* 

## Արտաքին հղումներ
* Եվգենի Ֆյոդորի Դրագունով
* Ե.Ֆ. Դրագունովի կենսագրությունը 
* Եվգենի Ֆյոդորի Դրագունով, սպառազինության հանրագիտարան 
* Իժևսկի փողոցներ, զինագործ Դրագունովի փողոցը 

Կատեգորիա:Փետրվարի 20 ծնունդներ
Կատեգորիա:1920 ծնունդներ
Կատեգորիա:Օգոստոսի 4 մահեր
Կատեգորիա:1991 մահեր
Կատեգորիա:Լենինյան մրցանակի դափնեկիրներ
Կատեգորիա:Հրաձգային զենքի կոնստրուկտորներ
Կատեգորիա:ՌԴ պետական մրցանակի դափնեկիրներ գրականության և արվեստի բնագավառում
Կատեգորիա:Խորհրդային գյուտարարներ
Կատեգորիա:ՌԴ պետական մրցանակի դափնեկիրներ
Կատեգորիա:Խորհրդային ճարտարագետներ
Կատեգորիա:Խորհրդային ռազմական գործիչներ
Կատեգորիա:Պատվո շքանշանի ասպետներ (ԽՍՀՄ)
Կատեգորիա:ԽՍՀՄ Պետական մրցանակի դափնեկիրներ
Կատեգորիա:«1941-1945 թթ. Հայրենական մեծ պատերազմում Գերմանիայի դեմ տարած հաղթանակի համար» մեդալակիրներ
Չխորոծղու

**Չխորոծղու** (), քաղաք Վրաստանի հյուսիս-արևմուտքում՝ Սամեգրելո-Զեմո Սվանեթի մարզում։

Համարվում է համանուն վարչական շրջանի կենտրոնը։ Քաղաքը գտնվում է ծովի մակարդակից 180 մետր բարձրության վրա։

Ըստ 2014 թվականի մարդահամարի տվյալների՝ բնակավայրի բնակչությունը կազմում է 3141 մարդ։

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* . Մշակույթի նախարարություն
* Չխորոծղուի բնություն . Չխորոծղուի շրջան

Կատեգորիա:Չխորոծղուի շրջան
Կատեգորիա:Վրաստանի քաղաքներ
Չիպոլինոյի արկածները

**Չիպոլինոյի արկածները** (, 1951, 1957 թվականին հրատարակվել է «Le avventure di Cipollino» վերնագրով), իտալացի գրող Ջաննի Ռոդարիի հեքիաթը։

Հեքիաթի հերոսներն անձնավորված բանջարեղեններ և մրգեր են՝ կոշկակար Խաղող, քավոր Դդում, աղջիկ Բողկ, տղա Բալուկ և այդպես շարունակ։ Գլխավոր հերոսը սոխ-տղա Չիպոլինոն է, որը պայքարում է հարուստների կողմից (սինյոր Պոմիդոր, իշխան Լիմոն) աղքատների ճնշման դեմ։

## Սյուժե
Չիպոլինոյի հայրը՝ ծեր Չիպոլոնեն, բանտարկվում է իշխան Լիմոնի ոտքի կոշտուկը պատահաբար տրորելու պատճառով։ Չիպոլինոն խոստանում է հորն ազատել բանտից, այդ պատճառով էլ հեռանում է տնից և ճանապարհորդում այն երկրում, որը կառավարում էին իշխան Լիմոնը և կոմսուհի Բալերը։ Նա կոնֆլիկտի մեջ է մտնում կոմսուհու կառավարչի՝ ասպետ Պոմիդորի հետ և ձեռք բերում նոր ընկերներ, որոնց օգնությամբ ի վերջո հաղթում է սինյոր Պոմիդորին, իշխանին և կոմսուհիներին։

## Կերպարներ

## Էկրանավորում
* 1961 - Չիպոլինո, «Սոյուզմուլտֆիլմ» ստուդիայի մուլտֆիլմ
* 1964 - Չիպոլինո, դիաֆիլմ 2 մասով
* 1973 - Չիպոլինո, ԽՍՀՄ ֆիլմ

## Թատերական ներկայացումներ
* 1974 - Չիպոլինո - բալետ 3 գործողությունից, համաշխարհային պրեմիերան տեղի է ունեցել Կիևի Տարաս Շևչենկոյի անվան օպերայի և բալետի պետական ակադեմիական թատրոնում։ Կոմպոզիտոր՝ Կարեն Խաչատրյան, լիբրետոն՝ Գենադի Ռիխլովի, պարուսույց-բեմադրող՝ Հենրիխ Մայորով, նկարիչ՝ Ալլա Կիրիչենկո, դիրիժոր՝ Կոնստանտին Երեմենկո։
* 1977 - Չիպոլինո - բալետ 3 գործողությունից, պրեմիերան տեղի է ունեցել Մեծ թատրոնում, կոմպոզիտոր՝ Կարեն Խաչատրյան, լիբրետո՝ Գենադի Ռիխլով, պարուսույց-բեմադրող՝ Հենրիխ Մայորով, նկարիչ՝ Վալերի Լևենտալ, դիրիժոր՝ Ալեքսանդր Կոպիլով։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:1951 հեքիաթներ
Կատեգորիա:Ջանի Ռոդարիի հեքիաթներ
Հրաչիկ Բաբայան

**Հրաչիկ Բաբայան** (օգոստոսի 1, Հայաստան, Երևան), հայ հրաձիգ։ Հրաչիկը պատանեկան Օլիմպիական խաղերի և աշխարհի երիտասարդների առաջնության արծաթե մեդալակիր է։ Բաքվում կայացած առաջին Եվրոպական խաղերի ժամանակ նա սահմանել է Եվրոպայի երիտասարդների ռեկորդ։ Ռիո դե Ժանեյրոյում անցկացվող Օլիմպիական խաղերի հայազգի միակ հրաձիգն է։

## Կենսագրություն
Հրաչը ծնվել է 1996 թվականի օգոստոսի 1-ին Երևանում, Հայաստան։ Այժմ սովորում է Ֆիզիկական կուլտուրայի հայկական պետական համալսարանում։

## Ծանոթագրություններ

## Աղբյուրներ
Հրաչիկի հարցազրույցը Հայաստանի Ազգային Օլիմպիական Կոմիտեի էջում

Կատեգորիա:Հայ հրաձիգներ
Կատեգորիա:Հայ մարզիկներ
Մոքվիի մայր տաճար

**Մոքվիի մայր տաճար** () կամ **Մոքվիի Վերափոխման տաճար**, վրաց ուղղափառ եկեղեցի, որը գտնվում է Վրաստանի Օչամչիրայի շրջանի Մոքվի գյուղում։ Փաստացիորեն այն գտնվում է միջազգայինորեն չճանաչված Աբխազիա պետությունում։

Մոքվիի մայր տաճարը կառուցվել է 10-րդ դարում՝ Աբխազիայի թագավոր Լևոն III-ի կողմից։

Ըստ մեզ հասած մակագրությունների՝ Մոքվիի մայր տաճարը պատկերազարդվել է Ալեքսիոս Կոմնենոսի և Դավիթ Շինարարի օրոք։ Եկեղեցու կառուցման մասին տեղեկությունները մեզ են հասել ի շնորհիվ հույն ուղղափառ եկեղեցու պատրիարք Դոսիթեոս Երուսաղեմցու, ով Մոքվիի է այցելել 1659 թվականին։

Մինչ 17-րդ դարը եղել է Աբխազիայի կաթողիկոսության եպիսկոպոսական նստավայրը։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Աբխազիայի եկեղեցիներ
Կատեգորիա:Վրաստանի եկեղեցիներ
Կուրսավկա

**Կուրսավկա ** (), գյուղ Ռուսաստանի Դաշնության Ստավրոպոլի երկրամասի Անդրոպովի շրջանի կազմում, հանդիսանում է մունիցիպալ շրջանի վարչական կենտրոնը։

Սուրկուլ գյուղի հետ կազմավորում է «Կուրսավկայի գյուղխորհուրդ» գյուղական համայնքը՝ հանդիսանալով նրա վարչական կենտրոնը։

Բնակչությունը 2011 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 11 215 մարդ։

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Ռուսաստանի ժամային գոտիները, worldtimezone.com կայքում 
* Կուրսավկա գյուղի կայքը

Կատեգորիա:1875 թվականին հիմնադրված բնակավայրեր
Կատեգորիա:Ստավրոպոլի երկրամասի Անդրոպովի շրջանի բնակավայրեր
Բելիե Կոպանի

**Բելիե Կոպանի** (), գյուղ Ռուսաստանի Դաշնության Ստավրոպոլի երկրամասի Ապանասենկովսկոեի շրջանի կազմում։ Կազմավորում է «Գյուղ Բելիե Կոպանի» գյուղական համայնքը։

Գյուղի միջով է անցնում է Ջալգա-Դունդա գետը։ Գյուղը տեղակայված է Ստավրոպոլից 130 կմ հեռավորության վրա։

Բնակչությունը 2015 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 637 մարդ։
; Ազգային կազմը
2010 թվականի մարդահամարի արդյունքներով այստեղ բնակվում են հետևյալ ազգությունները․

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Ռուսաստանի ժամային գոտիները, worldtimezone.com կայքում 
* Բելիե Կոպանի գյուղը տեղագրական քարտեզների վրա 

Կատեգորիա:1867 թվականին հիմնադրված բնակավայրեր
Կատեգորիա:Ստավրոպոլի երկրամասի Ապանասենկովսկոեի շրջանի բնակավայրեր