Սերգեյ Պոպով

**Սերգեյ Պոպով** (, ), ռուս բանաստեղծ, գիտնական, գյուտարար։

## Կենսագրություն
Ծնվել է Մոսկվայում, աշխատավորների ընտանիքում։ 1970 թվականին ավարտել է ֆիզիկա-մաթեմատիկական թիվ 2 դպրոցը (այժմ` «Երկրորդ դպրոց» ճեմարան)։ *«Մաթեմատիկայի և ֆիզիկայի դասերը հաճախ վարում էին առաջատար գիտնականները»* և միևնույն ժամանակ *«գրողների փայլուն գալակտիկան հավաքվել էր երկրորդ մաթեմատիկական դպրոցում»*։ Արդյունքում ուսանողները համարժեք գիտելիքներ են ստացել ինչպես բնական, այնպես էլ հումանիտար առարկաներից։ Ապագա այնպիսի «ֆիզիկոս-քնարերգուներ», ինչպիսիք են Եվգենի Բունիմովիչը և Ալեքսանդր Դավիդովը (Կաուֆմանը), նույն դասարանում են սովորել Սերգեյ Պոպովի հետ։

1976 թվականին Սերգեյ Պոպովն ավարտել է Միջուկային հետազոտման ազգային ինստիտուտը, 1985 թվականին պաշտպանել է իր թեզը տեխնիկական գիտությունների թեկնածուի գիտական աստիճանի շնորհմամբ։ Ատենախոսության պատրաստման ղեկավարը տեխնիկական գիտությունների դոկտոր, պրոֆեսոր Վալենտինա Իվանովնա Գորկովան է (ՎԻՆԻՏԻ)։ Առաջին գիտական հրատարակությունը «Գիտական և տեխնիկական տեղեկատվություն» ամսագրում էր։ (1979)։ Աշխատել է Գիտահետազոտական համամիութենական ինստիտուտի «Ինֆորմէլեկտրո»-ում` որպես ավագ գիտաշխատող (1979-1989), ամբիոնի վարիչ (1989-1991), գիտության գծով փոխտնօրեն (1991-1996), գիտական քարտուղար (1996-2007)։ Նրա աշխատանքի գործընկերներն էին Դելիր Լախուտին, Էրլեն Բեռնշտեյնը, Ռոստիսլավ Վչերաշնին, Նինա Միրոնովան։

Բանաստեղծությունների առաջին հրատարակությունը փոքր տպաքանակով «Ինժեներ-ֆիզիկոս» (1976) հրատարակչությունում էր։ Ինստիտուտում ուսման ընթացքում և ավարտելուց մի քանի տարի անց Սերգեյ Պոպովը ակտիվորեն մասնակցում էր Միջուկային հետազոտման ազգային ինստիտուտի «Վեցերորդ ստեղծագործական ասոցիացիա»-յին, բեմադրել «Կանգառ» և «Տասներկու» երաժշտական և բանաստեղծական ներկայացումներ։ 1977 թվականին «Յունոստ» ամսագիրը հրապարակել է Ալեքսեյ Պանկինի հոդվածը «Կանգառ» պիեսի մասին։

1981-1989 թվականներին Սերգեյ Պոպովը մասնակցում էր Սովետսկի պիսատել հրատարակչության (ղեկավարներ` բանաստեղծներ Էդուարդ Բալաշով և Եվգենի Խրամով) բանաստեղծական սեմինարի աշխատանքներին։ Սեմինարի մասնակիցներն էին Անդրեյ Վոլոսը, Գալինա Ներպինան, Աննա Սաեդ-Շահը, Ալեքսանդր Սորոկինը (Սորոկին-Իլյինսկի), Վլադիմիր Շչադրինը, Նատալիա Բոգատովան, Տատյանա Կրավչենկոն, Անդրեյ Ալեքսեևը, Ալեքսանդր Կլիմովը (Կլիմով-Յուժին), Պիտեր Դեգտյարևը, Դմիտրի Պոլիչչուկ։

Զուգահեռաբար թողարկվում էին գիտական հրապարակումներ «Գիտատեխնիկական տեղեկատվություն, համար 1, 2», «World Patent Information», «Արտոնագրային տեղեկատվությունն այսօր», «Տեղեկատվական համայնք» ամսագրերում, «ԳիտությունԼ Նորարարություն։ Կրթություն» ալմանախում։ 1990 թվականին Սերգեյ Պոպովը հանդես է եկել «A Basic Theory of Dynamic Retrieval Strategies: The „SOVA“ IR System» ելույթով` Տորոնտոյում Տեղեկատվական գիտությունների ամերիկյան ASIS համայնքի ամենամյա համաժողովին և դարձել է այս համայնքի առաջին ռուս անդամը։

Բանաստեղծություններ է հրատարակել «Հոկտեմբեր», «Ճշմարտություն և կյանք», «Մեր ժամանակակիցը», «Լողացող կամուրջ», «Ա մատանի» ամսագրերում, «Գրական թերթում»,«Պոեզիայի օր» ալմանախում,«Մոսկվա»,«Մարդը երկրի վրա»,«ՎԵԼԻԿՈՐՈՍ» ամսագրերում։ Սերգեյ Պոպովը «Գիսաստղերը փայլ կտան» պոեմի հեղինակն է, որը դարձել է «Ռոքետ-կոմետներ» երգի տեքստը «Օպերա» ծրագրից (1986 թվական) Դմիտրի Շումիլովի կատարմամբ «Քաղաքավարի մերժում» խմբի կողմից (երաժշտությունը Պյոտր Պլավինսկու, բառերը Սերգեյ Պոպովի)։ 2001 թվականին Սերգեյ Պոպովը դարձել է Ռուսաստանի գրողների միության անդամ։

Սերգեյ Պոպովի բանաստեղծությունները ներառված են «Ռուսական քնարերգության անթոլոգիա. XX դար» հավաքածուի մեջ (խմբ. Ալեքսանդր Վասին-Մակարով) և «Հազարամյակի սահմանին։ Ռուսական քնարերգության էջեր» անթոլոգիայում (կազմ. պրոֆ. Վլադիմիր Պավլովիչ Սմիրնով)։

Ռուսաստանի գրողների միության «Հաղթահարում» մրցույթի դափնեկիր է` «Մենք միայն երազում ենք խաղաղության մասին» անվանակարգում (2020 թվականի սեպտեմբեր)։

## Արձագանքներ
«Պոեզիայի հեղինակ և բեմադրիչ Սերգեյ Պոպովը սկսել է գրել իր ավագ տարիներին, իր համար անսպասելիորեն... «Ստեղծագործական վեցերորդ միությունն» արդեն տասը տարի գոյություն ունի Միջուկային հետազոտման ազգային ինստիտուտում, ինչն ուսանողական թատրոնի համար փոքր ժամկետ չէ... «Կանգառ» ներկայացումը մեծ մասամբ առաջացել է ասոցիացիայի գոյության տարիներին կուտակված ավանդույթների և փորձի հիման վրա և դարձել դրա նոր փուլ...«Կանգառ»-ը բանաստեղծական մյուզիքլ է, որտեղ բանաստեղծությունները, երաժշտությունը, երգերը, պարերը միաձուլվում և լրացնում են միմյանց` ստեղծելով գաղափարական և հոգևոր միասնություն... «Կանգառ»-ը փիլիսոփայական երաժշտություն է ... երկար ու դժվարին ճանապարհորդությունից առաջ խորհրդածություն (Ալեքսեյ Պանկին), - երիտասարդություն, 1977, №8 (267)):

«Մոսկվացի Սերգեյ Պոպովը, ֆիզիկոս և քնարերգու, իր ոգեշնչումը վերցնում է ահռելի արտաքին աշխարհից, տեսածի, կարդացածի, լսածի տպավորություններից։ Բայց ինչի մասին է խոսքը. «Եվրոպայի առևանգումը » հուշարձանը, Գյոթեի գերեզմանը, Վագները, Բարբարոսան, Էրմակը, Հորդան, Հին հավատացյալները, Նոր Երուսաղեմը, այս ամենը պարզապես խթաններ են` Ռուսաստանի ճակատագրի մասին մտածելու համար։ Նաև նրա քնարական պորտֆելում կան հիանալի բանաստեղծություններ` նվիրված հայրիկին, մորը, դստերը, ընտանեկան տեքստեր, այսպես թե այնպես, բայց կապված երկրի պատմության հետ »(Ելենա Զnինովիևա - Նևա, 2012, №3):

«... հեղինակի կենսագրության և գրական տեքստի օրգանական բնույթով առանձնանում են... Սերգեյ Պոպովի բանաստեղծությունները։ Զարմանալի չէ, որ գիտնական-ճանապարհորդը գրել է «Նոր Երուսաղեմ», «Հորդանան», «Հյուսիս», «Ադիս Աբեբա», «Լազար Մուրմանսկի» և շատ այլ բանաստեղծություններ, որոնցում աշխարհի պատկերները հյուսված են տեսողական և հեղինակի աշխարհայացքային պատկերներին։ Սերգեյ Պոպովի բանաստեղծական տիրույթի լայնությունը հաստատվում է մի հեգնական բանաստեղծությամբ, որը կոչվում է «Թարմ լվացված մարդ», որում պատկերի գրոտեստն արտացոլում է քնարական հերոսի սոցիալական էությունը։ Ս. Պոպովի գծերի առաձգականությունը ստիպում է ձեզ զգալ գարնանային քաղաքի կենսունակությունը»(Ելենա Պիետիլայնեն - Սերվեր, 2013, №9):

«Ընդհակառակը, Սերգեյ Պոպովի քաղաքային պոեզիան լի է մտորումներով պատմական թեմաների և վերացականությունների վերաբերյալ։ Այնուամենայնիվ, տեքստի մեջ երբեմն բյուրեղացած իմաստով և պարզությամբ ուշագրավ տող է փայլատակում. «Ես ավելի շատ լույս էի ուզում, քան ընթրիքը»...:

## Բանաստեղժական գրքեր
# Պոպով. Ս. Վ. Խաչեր-Ինֆորէլեկտրո, 2000 — 96 էջ. ISBN 5-7801-0134-5:
# Պոպով. Ս. Վ. Շատախոսների անուններ-Մ. Դիպակ, 2006 — 104 с. ISBN 5-98580-020-2:
# Պոպով. Ս. Վ. Ճպուռի հայացքը-Մ. Դիպակ, 2010 — 160 с. ISBN 978-5-98580-053-1:

## Ուսումնական ձեռնարկ (համահեղինակ)
Кутукова Н. В., Попов С. В. Русские поэты. Избранные имена (1970—2010-е годы).- М.: МГИМО, 2017. ISBN 978-5-9228-1697-7

## Հիմնական գիտական հրապարակումներ
* Попов С. В. Показатели функционирования ИПС и поисковая ситуация.// Научно-техническая информация. Серия 2. Информационные процессы и системы./ВИНИТИ АН СССР.- 1981. -№ 9.- С. 9-13.
* Попов С. В. Приведённый критерий функциональной эффективности ИПС.// Научно-техническая информация. Серия 2. Информационные процессы и системы./ВИНИТИ АН СССР.- 1982. -№ 7.- С. 18-21.
* S.V. Popov, R.P. Vcherashny, D.G. Lakhouti. Use of Descriptor Search Language in Automated Patent Information System (Experimental Study). World Patent Information, Vol. 9, No. 3, pp. 157—162, 1987.
* Бернштейн Э. С., Попов С. В., Резников И. Г., Фастовская Л. Э. Центры информационного анализа. М.: Информэлектро, 1988 — 153с. (Электронный каталог РГБ см.здесь)
* Попов С. В., Резников И. Г. Динамические информационно-поисковые системы.// Материалы семинара «Теория и практика изобретательства, рационализации и патентно-лицензионной работы»./ Московский Дом научно-технической пропаганды имени Ф. Э. Дзержинского. М.:Ротапринт МДНТП, 1989, с.40-47
* Sergey V. Popov. A basic theory of dynamic retrieval strategies: tne SOVA IR system. // ASIS’90 Proceedings of the 53rd ASIS Annual Meeting. — Toronto, Ontario, November 4-8, 1990. — Vol. 27. — P. 361. — ISBN 0-938734-48-2. — ISSN 0044-7870.
* Popov S.V., Epstein M.Y. Dynamic patent search in the «SOVA» information retrieval system. World Patent Information, Vol. 13, No. 4, pp. 217—222, 1991. ISSN 0172-2190.
* S.V. Popov. Refinement of User Query — Information Retrieval in SOVA System. // 2nd EAST-WEST INTERNATIONAL ON-LINE INFORMATION MEETING. — Moscow, Russia, 30 September — 2 October 1992(2-я Международная конференция «Восток — Запад» по научной, технической и деловой онлайновой информации : Доклады.) / ICSTI (МЦНТИ) — М. : ICSTI (МЦНТИ), 1992. — 172 с. — с. 160—162.
* Вчерашний Р. П., Попов С. В. Анализ инноваций — ориентир научно-технического развития.// Научно-техническая информация. Серия 1. Организация и методика информационной работы./ ВИНИТИ РАН.-1999.-№ 2-с.19-22.
* Попов С. В. Основные направления развития российской информатики на 2000—2010 годы.// Материалы 5-ой международной конференции «Информационное общество. Информационные ресурсы и технологии. Телекоммуникации»./ Москва 22-24 ноября, 2000, ВИНИТИ РАН, с. 265—266.
* Попов С. В. Поиск информации и принятие решений.// Научно-техническая информация. Серия 2. Информационные процессы и системы./ВИНИТИ РАН.- 2001.- № 1- с.1-4.
* Попов С. В. Лингводинамический метод поиска в больших политематических массивах неструктурированных текстов.// Материалы 6-ой международной конференции «Информационное общество. Интеллектуальная обработка информации. Информационные технологии»./ Москва 16-18 октября, 2002, ВИНИТИ РАН, с. 281—282. ISBN 5-94577-013-2
* Попов С. В. Способ поиска информации в политематических массивах неструктурированных текстов. Патент на изобретение РФ № 2266560. Приоритет изобретения 28.04. 2004 г.
* Попов С. В. Закономерность распределения документов по классам близости к бинарным векторам терминов поисковых запросов в политематических массивах коротких документов. // Альманах «Наука. Инновации. Образование». Вып. 2 ./ РИЭПП. М.: Изд-во «Языки славянской культуры», 2007, с. 96—104.
* Попов С. В. Тематический поиск в интернете: назад в будущее.// Информационное общество, 2009, вып. 6, с. 54-56.
* Попов С. В. Оценка функциональной эффективности систем текстового поиска на примере поиска патентных документов.// Патентная информация сегодня, 2010, № 1, с. 22-25.

## Էսսե
* Попов С. Современная Россия — революция или реакция?/ Русская линия. Информационно-аналитическое агентство.  Дата публ.:19.03.2010.http://ruskline.ru/analitika/2010/03/19/sovremennaya_rossiya_revolyuciya_ili_reakciya
* Сергей Попов. Похвальное слово о современной русской поэзии.// Русская народная линия. Часть 1 — 18.10.2016. Часть 2 — 20.10.2016. Часть 3 — 22.10.2016.
* Сергей Попов. От Козельска до моря. [О писателе, поэте Николае Николаевиче Панове] // Козельск. Газета Козельского района. — 21 ноября 2017 г. -№ 133 (11975) — С.3. http://inform-econsciense.narod.ru/_ld/0/2__-___-_21-11-20.pdf
* Попов С. В. Воспоминания о шестом творческом объединении (ШТО) МИФИ.// Великороссъ.- 2018.-№ 106 (февраль)..

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* «Земляки — дорога домой./ Русская поэзия»
* «Centrum ruské diaspory v ČR. Русские в Чехии и Моравии/ Русские стихи»
* «SouLibre — Православная антология»
* Сергей Витальевич Попов. / Стихи. Ру
* Сергей Попов. Монастыри да зоны на русских северах… // Русская народная линия. 04.07.2009.
* Попов С. В. Муравей и Лебедь. Ритмизированная проза в 5-ти новеллах или 30-ти картинках.// Великороссъ.- 2018.-№ 108 (апрель)

Կատեգորիա:Բանաստեղծներ այբբենական կարգով
Կատեգորիա:Ռուս բանաստեղծներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գրողների միության անդամներ
Կատեգորիա:Տեխնիկական գիտությունների թեկնածուներ
Կատեգորիա:Ռուս գիտնականներ
Կատեգորիա:Ռուս գյուտարարներ