OneLove

**OneLove**, խտրականության, ռասիզմի, ԼԳԲՏ+ իրավունքների և մարդու իրավունքների դեմ ուղղված արշավ: Մեկնարկել է 2020 թվականի ֆուտբոլային մրցաշրջանի ընթացքում Հոլանդիայի ֆուտբոլային ասոցիացիայի կողմից։ Այն ֆուտբոլիստներին առաջարկում է կրել ծիածանի գույներով OneLove լոգոտիպով թևկապներ: Հակասություններ է առաջացրել այն երկրներում, որտեղ կան հոմոֆոբ կամ ԼԳԲՏ+ համայնքի դեմ օրենքներ, և այն աչքի է ընկել 2022 թվականի տղամարդկանց ՖԻՖԱ-ի աշխարհի առաջնության ժամանակ:

## Պատմություն

OneLove արշավը մեկնարկել է Նիդեռլանդներում 2020 թվականի ֆուտբոլային մրցաշրջանի սկզբում՝ հիմնականում ի պատասխան հոլանդական ֆուտբոլում ռասիզմի դրսևորումների, այն բաց նամակով մերժում էր խտրականության ցանկացած ձև։ Նամակում ընդգծվում էր, որ միջազգային մակարդակով ֆուտբոլը միավորում է հասարակության բոլոր շերտերի միլիոնավոր մարդկանց։ Այդ ուղերձը ցուցադրվել է ֆուտբոլային մարզադաշտերի գովազդային վահանակների վրա, որտեղ իր խաղերն է անցկացրել Նիդեռլանդների ազգային հավաքականը։ OneLove լոգոն նաև եղել է թիմի մարզաշապիկների վրա՝ «Այաքս»-ի և ՊՍՎ-ի միջև KNVB գավաթի եզրափակչի ժամանակ։ Այնուհետև արշավը տարածել է իր գովազդը տեսանյութերի մեջ։ Նիդեռլանդների հավաքականի ավագ Ջորջինիո Վեյնալդումը կրել է OneLove թևկապը ՈՒԵՖԱ-ի տղամարդկանց Եվրո 2020-ի ժամանակ։ 2021 թվականի հունիսին հրապարակվել է ևս մեկ բաց նամակ, այս անգամ ասվել է, որ երկրպագուները հպարտանում են OneLove արշավի իրենց թիմերով։

ՈՒԵՖԱ-ի կանանց Եվրո 2022-ում թիմերի ավագների մեծ մասը կրել է կամ OneLove, կամ Stonewall ծիածանագույն թևկապներ, այդ թվում՝ Անգլիայի հավաքականի ավագ Լիա Ուիլյամսոնը, Շվեդիայի ավագ Կոսավարե Ասլանին և Նորվեգիայի հավաքականի ավագ Ադա Հեգերբերգը, ով նույնպես կրում էր այն՝ ի հիշատակ 2022 թվականի Օսլոյի կրակոցների զոհերի։

OneLove արշավի ազդեցությունը Նիդեռլանդներում տարածվել է նաև այլ եվրոպական երկրներում, երբ տասը տղամարդկանց ազգային հավաքականներ (Բելգիա, Դանիա, Անգլիա, Ֆրանսիա, Գերմանիա, Նիդեռլանդներ, Նորվեգիա, Շվեդիա, Շվեյցարիա և Ուելս) համաձայնել են կրել թևկապը ՈՒԵՖԱ-ի Ազգերի լիգայի և ՖԻՖԱ-ի աշխարհի առաջնության բոլոր խաղերում՝ սկսած 2022 թվականի սեպտեմբերից: Այդ երկրներից երկուսը չեն որակավորվել 2022 թվականի ՖԻՖԱ-ի աշխարհի առաջնությանը, իսկ Անգլիան չի կրել թևկապը Եղիսաբեթ II-ի մահվան պաշտոնական սգի ժամանակ։

2022 թվականի դեկտեմբերին՝ 2022 թվականի Աշխարհի առաջնության ժամանակ, հոլանդացի երաժիշտներ Yellow Pearl-ը և Noah Jaora-ն համագործակցել են «OneLove» վերնագրով սինգլի վրա՝ խորհրդակցելով Հոլանդիայի ֆուտբոլի ասոցիացիայի հետ։ Սինգլը թողարկվել է արշավին աջակցելու համար։

Անգլիայի կանանց հավաքականը շարունակել է կրել OneLove թևկապը 2023 թվականին՝ նաև ի նշան չեխ ֆուտբոլիստ Յակուբ Յանկտոյի՝ ակտիվ միջազգային խաղերից դուրս գալուն։ Ուիլյամսոնն ասել է, որ ցանկանում է շարունակել կրել այն 2023 թվականի ՖԻՖԱ-ի կանանց աշխարհի առաջնությունում։ Կարճ ժամանակ անց ՖԻՖԱ-ի նախագահ Ջաննի Ինֆանտինոն հայտարարել է, որ նրանք «փնտրում են երկխոսություն, և մենք կունենանք լուծում կանանց աշխարհի առաջնությունից շատ առաջ»։ Մրցաշարից մի քանի շաբաթ առաջ ՖԻՖԱ-ն պահպանել է OneLove թևկապի արգելքը, չնայած այն որպես լրացուցիչ տարբերակ ներկայացրել է իր նմանատիպ դիզայնը՝ նույն գույներով սրտի մեջ։

2023 թվականի մարտին հոլանդացի խաղացող Ռեդուան Էլ Յակուբին որոշել է հրաժարվել «Էքսելսիոր Ռոտերդամի» ավագի պաշտոնից, որպեսզի ստիպված չլինի հրապարակավ աջակցել մրցաշրջանին։

## Թևկապի դիզայն
Թևկապը պատկերում է բազմագույն շերտերով սիրտ և «1» թվանշան։ «#ONE» և «LOVE» բառերը սրտի երկու կողմերում են։ Լոգոյի գույները չեն համապատասխանում ծիածանի կամ ԼԳԲՏ հպարտության դրոշին. դրանք խորհրդանշում են «ռասան և ժառանգությունը (կարմիր/սև/կանաչ) և բոլոր սեռական ինքնություններն ու սեռական կողմնորոշումները (վարդագույն/դեղին/կապույտ)»։ Գունային համադրությունների ընտրությունները ոգեշնչված էին համապատասխանաբար Պանաֆրիկյան և պանսեքսուալ դրոշներից։


Flag of the UNIA.svg|Պանաֆրիկյան դրոշը
Pansexuality Pride Flag.svg|Պանսեքսուալ դրոշը


## Հակասություններ
### ՈՒԵՖԱ տղամարդկանց Եվրո 2020
Առաջին անգամ թևկապի մերժումը նկատվել է 2021 թվականին, երբ Վեյնալդումը այն կրել է Չեխիայի դեմ տղամարդկանց Եվրո 2020-ի խաղում, որը տեղի է ունեցել Բուդապեշտում, Հունգարիա։ Հունգարիայի կառավարությունը կարճ ժամանակ առաջ օրենք էր ընդունել, որն արգելում էր կրթության մեջ համասեռամոլության և տրանսգենդերների հարցերի մասին հիշատակումները։ Հոլանդացի երկրպագուներին նաև արգելվել էր ծիածանագույն դրոշներ տանել մարզադաշտի երկրպագուների գոտի։ ՈՒԵՖԱ-ն հայտարարել է, որ ցանկացած սահմանափակում սահմանվել է տեղական անվտանգության կողմից, և որ այն ողջունում է ծիածանագույն հպարտության խորհրդանիշները՝ հավելելով, որ տեղեկացրել է Հունգարիայի ֆուտբոլի ֆեդերացիային, որ «ծիածանագույն խորհրդանիշները քաղաքական չեն, և համաձայն ՈՒԵՖԱ-ի #EqualGame արշավի, որը պայքարում է բոլոր տեսակի խտրականության դեմ, այդ թվում՝ ԼԳԲՏՔԻ+ համայնքի դեմ, նման դրոշները թույլատրվելու են մարզադաշտ մտցնել»։

### 2022 թվականի տղամարդկանց ՖԻՖԱ-ի աշխարհի առաջնություն
Եվրոպացի խաղացողները տեղեկացրել են ՖԻՖԱ-ին իրենց մտադրության մասին՝ շարունակելու այդ ժեստը Կատարում կայանալիք 2022 թվականի տղամարդկանց ֆուտբոլի աշխարհի առաջնությունում։ Նրանց դա անելու ծրագիրը լայն ուշադրության է արժանացել մրցաշարի մեկնարկից մի քանի օր առաջ՝ Կատարի համասեռամոլության նկատմամբ վերաբերմունքի քննադատության աճի պատճառով։

Մրցաշար ժամանելուց հետո համապատասխան ասոցիացիաներին զգուշացվել էր, որ խաղացողները առնվազն կտուգանվեն ծիածանագույն թևկապներ կրելու համար, այլ ոչ թե պարզապես կտուգանվեն։ Անգլիայի, Ուելսի, Բելգիայի, Դանիայի, Գերմանիայի, Շվեյցարիայի և Նիդեռլանդների համատեղ հայտարարության մեջ հաստատվել է, որ չեն կրելու թևկապը, քանի որ դա կազդի խաղացողների վրա։ Քննադատության են արժանացել ՖԻՖԱ-ի կողմից «խաղի ներսում խտրականության դեմ պայքարի աշխատանքները լռեցնելը»։

Ավագների փոխարեն թևկապը կրել են ազգային հավաքականների հետ կապված մի քանի անձինք: Առավել աչքի ընկնողը BBC-ի քվիր մեկնաբան և Անգլիայի կանանց հավաքականի նախկին ավագ Ալեքս Սքոթն էր, ով թևկապը կրել է նոյեմբերի 21-ին Անգլիա-Իրան խաղից հաղորդում անելիս։ Գերմանիայի ներքին գործերի նախարար Նենսի Ֆազերը ներկա է եղել Գերմանիայի առաջին խաղին Աշխարհի առաջնությունում նոյեմբերի 23-ին, որտեղ նա կրել է թևկապը։ Մեծ Բրիտանիայի սպորտի նախարար Ստյուարտ Էնդրյուն, ով համասեռամոլ է, այն կրել է Անգլիայի և Ուելսի միջև խաղին ներկա գտնվելիս։

Գերմանիայի տղամարդկանց հավաքականը հատկապես քննադատաբար է վերաբերվել ՖԻՖԱ-ի կողմից թևկապը արգելելու որոշմանը։ Առաջին խաղում թիմը փակել է բերանը՝ ի նշան լռեցման։ Երբ թևկապի բացակայության պատճառով հովանավորներից մեկը հրաժարվել է անդամակցությունից, Գերմանիայի ֆուտբոլային ասոցիացիան Աշխարհի առաջնության իրենց մամուլի կենտրոնում հովանավորի լոգոն փոխարինել է OneLove խորհրդանիշով։

## Նմանատիպ գործողություններ
2017 թվականի հոկտեմբերին վրացի ֆուտբոլիստ Գուրամ Կաշիան հոլանդական «Վիտես» ակումբի կազմում (Հերակլես Ալմելոյի դեմ խաղում) կրել է ծիածանագույն գծերով ավագի թևկապ՝ ի պաշտպանություն ԼԳԲՏ իրավունքների, ինչը հանգեցրել է նրա երկրում բացասական արձագանքի և կոչերի, որ նա հրաժարվի Վրաստանի տղամարդկանց ազգային հավաքականից։

Եվրոպական ֆուտբոլում OneLove թևկապը որոշ ավագների դրդել է կրել նաև բրիտանական Stonewall ԼԳԲՏ+ իրավունքների պաշտպանության խմբի կողմից պատրաստված ծիածանագույն նախշերով թևկապը, որը 2013 թվականից ի վեր խթանում էր իր ծիածանագույն ժանյակավոր արշավը՝ սպորտում ԼԳԲՏ+ տեսանելիության համար։

Գերմանիայի տղամարդկանց հավաքականի ավագ Մանուել Նոյերը տղամարդկանց Եվրո 2020-ի ընթացքում և մրցաշարից առաջ կայացած ընկերական խաղի ժամանակ կրել է մրցաշրջանից ոգեշնչված ծիածանագույն թևկապ։ Սկզբում ՈՒԵՖԱ-ն հետաքննություն է սկսել Նոյերի և Գերմանիայի ֆուտբոլային ասոցիացիայի նկատմամբ՝ ենթադրելով, որ նրա թևկապը քաղաքական չեզոքության խախտում է։ Հետաքննությունն ավարտվել է այն որոշմամբ, որ «թևկապը գնահատվել է որպես թիմի խորհրդանիշ՝ բազմազանության և, հետևաբար, «բարի նպատակով»։ Տղամարդկանց Գերմանիայի և Անգլիայի հավաքականների խաղում, որը տեղի է ունեցել Ուեմբլիում, հետաքննության դադարեցումից հետո Նոյերը շարունակել է կրել իր ծիածանագույն թևկապը, իսկ «Երեք առյուծների» ավագ Հարի Քեյնը՝ OneLove թևկապը։ Խաղը տեղի է ունեցել հունիսին։ Քեյնը ծիածանագույն թևկապներ էր կրել նաև այլ առիթներով, առանց որևէ վիճաբանության, մասնավորապես՝ Պրեմիեր լիգայում՝ «Տոտտենհեմի» կազմում՝ «Հպարտության» միջոցառումների ժամանակ։

## Ծանոթագրություններ


Կատեգորիա:ԼԳԲՏ իրավունքներ
Կատեգորիա:Խտրականություն
Կատեգորիա:Հակառասիզմ
Կատեգորիա:Մարդու իրավունքներ
Կատեգորիա:ՖԻՖԱ Աշխարհի առաջնություն 2022