Ջոֆրի Բարաթեոն

**Ջոֆրի Բարաթեոն,**  հորինված կերպար, ամերիկացի գրող Ջորջ Ռ. Ռ. Մարտինի «Սառույցի և կրակի երգ» էպիկական ֆանտաստիկ վեպերի շարքի և Ռեմսի Բոլտոնի հետ միասին HBO հեռուստատեսային ադապտացիայի՝ «Գահերի խաղի» երկու երկրորդական բացասական կերպարներից մեկը։ Ներկայացվելով 1996 թվականի «Գահերի խաղում», նա հետագայում հայտնվեց «Թագավորների բախում» (1998) և «Սրերի փոթորիկ» (2000) ֆիլմերում։

Ջոֆրին պաշտոնապես Ռոբերտ Բարաթեոն թագավորի և Սերսեյ Լանիստերի ավագ որդին և ժառանգորդն է, բայց իրականում նա Սերսեյի և նրա երկվորյակ եղբայր Ջեյմի Լանիստերի միջև արյունապղծության ավագ զավակն է։ Ջոֆրին ժառանգում է գահը Ռոբերտի մահից հետո, ով, զուգորդված Վինտերֆելի լորդ Նեդ Ստարկի մահապատժի հետ, Վեստերոսում իշխանության համար պայքարի սկիզբ է դնում, որը հայտնի է որպես Հինգ թագավորների պատերազմ։ Նրան բնութագրում են որպես փչացած, սադիստ բռնարար։ Նա հաճախ տանջում է իր ընտանիքին և Սանսա Ստարկին, որի հետ նշանված է առաջին երկու վեպերում։ Հետագայում նա ամուսնանում է Մարգերի Թայրելի հետ, բայց սպանվում է թույնով իր հարսանեկան խնջույքի ժամանակ։

«Գահերի խաղը» հեռուստասերիալի հեռուստատեսային էկրանավորման մեջ Ջոֆրիի դերը մարմնավորում է իռլանդացի դերասան Ջեք Գլիսոնը, որի համար նա արժանացել է միջազգային ճանաչման և քննադատների գովասանքի:

## Ընդհանուր տեսք
Ջոֆրի Բարաթեոնը վեպերում տեսակետ արտահայտող կերպար չէ, ուստի նրա գործողությունները ականատես են լինում և մեկնաբանվում են այլ մարդկանց աչքերով, ինչպիսիք են նրա հորեղբայր Տիրիոն Լանիստերը և նրա նախկին հարսնացուն՝ Սանսա Ստարկը։ Նա ժառանգել է մոր՝ Լանիստերների ավանդական տեսքը՝ շիկահեր մազերը և կանաչ աչքերը, և շատերի կողմից համարվում է շատ գեղեցիկ։ Նրա արտաքին տեսքը համարվում է նրա միակ փրկագին հատկանիշը։

## Կերպարի նկարագրությունը
Հանրային կյանքում Ջոֆրին, ենթադրաբար, Ռոբերտ Բարաթեոն թագավորի և Սերսեյ II Թարգարիեն թագուհու ավագ որդին և ժառանգորդն է, որոնք երկուսն էլ քաղաքական ամուսնական դաշինք են կնքել այն բանից հետո, երբ Ռոբերտը ուժով զավթեց գահը «Խելագար թագավոր» Էյրիս II Թարգարիենից։ Իրականում նրա կենսաբանական հայրը մոր երկվորյակ եղբայր Ջեյմի Լանիստերն է։ Նա ունի կրտսեր քույր՝ Միրսելլան, և կրտսեր եղբայր՝ Թոմմենը, որոնք երկուսն էլ նույնպես Ջեյմիի և Սերսեյի արյունապղծական հարաբերությունների արդյունք են։ Նրանց միակ կենսաբանական տատիկն ու պապիկը՝ Թայվինն ու Ջոաննա Լանիստերը, նույնպես զարմիկներ էին:

Ջոֆրին անբարոյական սադիստ է, ով քողարկում է իր դաժանությունը հմայիչի նուրբ քողով։ Սա լավագույնս արտահայտվում է նրա արձագանքով, երբ իր (այն ժամանակ) նշանածը վիրավորում է նրան. Ջոֆրին հայտարարում է, որ մայրն է իրեն սովորեցրել երբեք չհարվածել կանանց, և այդպիսով Թագավորական պահակախմբի ասպետին հանձնարարում է հարվածել նրան։ Նա վայելում է մարդկանց մինչև մահ կռվել ստիպելը և դաժան պատիժներ է կիրառում ավելի թեթև հանցագործությունների համար։ Նա անձնական պատասխանատվության զգացում չունի՝ անհաջողությունների համար մեղադրելով ուրիշներին։ Նա զուրկ է ինքնատիրապետումից և հաճախ վիրավորում է իր դաշնակիցներին և ընտանիքի անդամներին։ Նա նաև իմպուլսիվ է, ինչը նրան հաճախ դրդում է անխոհեմ որոշումներ կայացնելու։ Թվում է, թե նա գործնականում ոչ մի հետաքրքրություն չունի, բացի սադիզմից և ծայրահեղ բռնությունից, ուշադրություն չդարձնելով իր թագավորության իրական կառավարմանը կամ սեռական հարաբերության հետ կապված որևէ բանի, նույնիսկ երբ նրան առաջարկում են բացառիկ գեղեցիկ կանայք։ Այս վարքագիծը կարող է պայմանավորված լինել նրանով, որ Ջոֆրին արյունապղծության արդյունք է։ Չնայած նա հաճույք է ստանում բռնությունից, Ջոֆրին վախկոտ է դրսևորվում, երբ բախվում է իր համար վտանգի, և հաճախ խուսափում է իրական կռիվներից։

Ջոֆրին 12 տարեկան է «Գահերի խաղը» (1996) հեռուստասերիալի սկզբում։

## Պատմություններ
link=https://en.wikipedia.org/wiki/File:Coat_of_arms_of_House_Baratheon_of_King's_Landing.svg|alt=A coat of arms showing a gold on red lion and a black on gold crowned stag combatant.|մինի|164x164փքս|Ջոֆրի Բարաթեոնի անձնական զինանշանը

### Գահերի խաղ
Արքայազն Ջոֆրիին ծնողները տանում են Վինտերֆել և նշանում Սանսա Ստարկի հետ՝ Բարաթեոնների և Ստարկների տների միջև դաշինք ստեղծելու համար։ Սկզբում Ջոֆրին բարի և քաղաքավարի է Սանսայի հանդեպ։ Սակայն, երբ Բրեն Ստարկը ընկնում է աշտարակից, նա հրաժարվում է համակրանք ցուցաբերել ընտանիքի նկատմամբ, մինչև որ նրա հորեղբայրը՝ Տիրիոն Լանիստերը, ֆիզիկապես չի ստիպում նրան դա անել։ Քինգս Լանդինգ տանող Քինգս Ռոուդում Ջոֆրին և Սանսան հանդիպում են Արյա Ստարկին, որը սուսերամարտ էր անում հասարակ մի մարդու՝ Մայքայի հետ։ Ջոֆրին մեղադրում է Մայքային ազնվական աղջկա վրա հարձակվելու մեջ և սրով կտրվածք է անում նրա դեմքին։ Սա ստիպում է Արյային հարվածել Ջոֆրիին, ինչը թույլ է տալիս Մայքային փախչել։ Երբ Ջոֆրին դառնում է Արյայի դեմ, նրա դիվագայլ Նիմերիան հարձակվում է Ջոֆրիի վրա՝ վիրավորելով նրան։ Ավելի ուշ Ջոֆրին ստում է հարձակման մասին՝ ասելով, որ այն չի եղել որևէ պատճառաբանությամբ, և պահանջում է, որ Նիմերիան սպանվի։ Սակայն Սանսայի դիվագայլ Լեդին սպանվում է։ Ավելի ուշ նա հրամայում է իր թիկնապահ Սանդոր «Շուն» Քլեգեյնին որսալ և սպանել Մայքային։

Ավելի ուշ Էդդարդ Ստարկը պարզում է, որ Ջոֆրին թագավոր Ռոբերտի կենսաբանական որդին չէ և հրաժարվում է ճանաչել Ջոֆրիի գահի նկատմամբ հավակնությունը, երբ թագավոր Ռոբերտը մահանում է։ Նրան ձերբակալում են։ Սանսայի խնդրանքով Էդդարդը կեղծ խոստովանություն է անում իր դավաճանության մասին։ Ջոֆրին խոստանում է Սանսային, որ ողորմած կլինի, բայց այնուամենայնիվ գլխատում է Էդդարդին և ավելի ուշ ստիպում Սանսային նայել հոր գլխին։

### Թագավորների բախում
Ջոֆրին կարճ ժամանակով հայտնվում է «Թագավորների բախում» (1998) ֆիլմում։ Նա կառավարում է քմահաճույքներով, ինչը դժվար է դարձնում նույնիսկ մորը վերահսկելը։ Սանսան բանտարկվում է նրա կամքով, և նա հաճախ ստիպում է իր պահակներին ծեծել նրան, երբ նա դժգոհ է իրենից։ Նա պատժում է նրան իր եղբոր պատերազմում տարած յուրաքանչյուր հաղթանակի համար։ Երբ Ստանիս Բարաթեոնը հարձակվում է Քինգս Լանդինգի վրա, Ջոֆրին լքում է մարտադաշտը՝ վնասելով իր բանակի մարտական ​​ոգին։ Ճակատամարտը հաղթում է միայն իր հորեղբոր՝ Տիրիոնի կողմից անտառային հրդեհի օգտագործման և պապիկ Թայվինի վերջին րոպեի հակագրոհի շնորհիվ, որին օգնում են Թայրելների տան ուժերը։

### Սուրերի փոթորիկ
Ջոֆրին մի կողմ է դնում Սանսա Ստարկի հետ իր նախկին նշանադրությունը՝ Մարգերի Թայրելի օգտին, ամրապնդելով Լանիստերների և Թայրելների տան միջև դաշինքը։ Տիրիոնի և Սանսայի հարսանիքի ժամանակ նա նվաստացնում է իր հորեղբորը և զայրանում, երբ հորեղբայրը սպառնում է նրան, այն բանից հետո, երբ նա հրամայում է նրան ավարտել իրենց ամուսնությունը։ Տիրիոնը խուսափում է պատժից միայն այն ժամանակ, երբ հայրը՝ Թայվինը, վստահեցնում է Ջոֆրիին, որ իր հորեղբայրը հարբած է եղել և չի մտադրվել սպառնալ թագավորին։ «Կարմիր հարսանիքի» իրադարձություններից հետո Ջոֆրին ուրախությամբ պլանավորում է Սանսային մատուցել նրա վերջերս մահացած եղբոր գլուխը։ Նրա հորեղբայր Թիրիոնը և նրա պապիկ Թայվինը զայրացած են, և առաջինը կրկին սպառնում է Ջոֆրիին։ Հերթական անհամաձայնությունից հետո Թայվինը Ջոֆրիին ուղարկում է իր սենյակ, ինչը մեծապես դժգոհեցնում է Ջոֆրիին։ Հարսանեկան խնջույքի ժամանակ նա բազմիցս տանջում է Տիրիոնին՝ որպես զվարճանք ներկայացնելով մրցարշավորդ թզուկների զույգին՝ իր հորեղբորը նվաստացնելու համար, որին նա նաև ստիպում է հանդես գալ որպես իր գավաթակիր։ Սակայն ընթրիքի ավարտին Ջոֆրին մահանում է թունավորված գինուց: Սերսեյը կեղծ մեղադրանք է առաջադրում Տիրիոնին և ձերբակալում նրան, սակայն ավելի ուշ պարզվում է, որ իրական հանցագործներն էին լեդի Օլեննա Թիրելը և լորդ Պետիր Բեյլիշը։

## Հեռուստատեսային ադապտացիա
[link=https://en.wikipedia.org/wiki/File:Jack_Gleeson_(August_2012)_(headshot).jpg|աջից|մինի|Հեռուստասերիալում Ջոֆրի Բարաթեոնի դերը խաղում է [Ջեք Գլիսոն|ՋԵք Գլիսոնը։]]

### 1-ին եթերաշրջան
«Գահերի խաղի» առաջին եթերաշրջանում Ջոֆրի Բարաթեոնը ներկայացվում է որպես Երկաթե գահի ամբարտավան և դաժան ժառանգորդ։ Սկզբում նա ներկայացվում է որպես հմայիչ արքայազն, որը նշանված է Սանսա Ստարկի հետ, բայց նրա իրական բնույթը՝ որպես փչացած, սադիստ բռնարար, արագորեն ի հայտ է գալիս։ Նա տանջում է Սանսային, վայելում է բռնությունը և, ի վերջո, պատասխանատու է Նեդ Ստարկի մահապատժի համար՝ նախապատրաստելով Հինգ թագավորների պատերազմի բեմը։ Ռոբերտի մահից հետո Սերսեյ Լանիստերը և նրա հայրը՝ Թայվին Լանիստերը, Ջոֆրիին դարձնում են թագավոր, իսկ մայրը նրան օգտագործում է որպես խամաճիկ։ Նա նաև նշանված է Սանսա Ստարկի հետ՝ Ստարկների և Լանիստերի տների միջև դաշինքը ամրապնդելու համար։ Դաժան բռնակալ Ջոֆրին սադիստական ​​խոշտանգումներն ու զանգվածային սպանությունները դարձնում է իր թագավորության հիմնական առանձնահատկությունները, և նույնիսկ Սանսայի հայրը՝ Նեդին, մահապատժի է ենթարկում դավաճանության համար (ինչը, ինչպես նա հայտարարում է, երբեք անպատիժ չի մնա)՝ Սանսայի ողորմածության խնդրանքների և Սերսեյի դժգոհության պատճառով։

### 2-րդ եթերաշրջան
Ջոֆրի Բարաթեոնը, չնայած դեռ տղա է, շարունակում է կառավարել որպես Վեստերոսի թագավոր՝ իր իշխանությունը դաժանությամբ և անհասունությամբ գործադրելով։ Նա ավելի է ամրապնդում իր դաշինքը Թայրելների տան հետ՝ չեղյալ հայտարարելով Սանսա Ստարկի հետ իր նշանադրությունը՝ հօգուտ Մարգերի Թայրելի։ Նրա գահակալությունը նշանավորվում է Սանսայի նկատմամբ նրա կոշտ վերաբերմունքով, հարգված սեր Բարիստան Սելմիի մերժմամբ և ընդհանուր առմամբ սադիստական ​​վարքագծով։ Թիրիոն Լանիստերը՝ որպես Թագավորի Ձեռք, պետք է կողմնորոշվի Ջոֆրիի անկայուն բնույթի մեջ՝ միաժամանակ կառավարելով թագավորության քաղաքական բարդությունները։ Ջոֆրիի բռնակալությունը վատթարացնում է Լանիստերների պատերազմական ջանքերի իրավիճակը, քանի որ նրա հորեղբայրը (և գաղտնի հայրը) Ջեյմին (Նիկոլայ Քոստեր-Վալդաու) գերի է ընկնում Ստարկների կողմից, իսկ Ջոֆրիի «հայրական հորեղբայրներ» Ռենլին (Գեթին Էնթոնի) և Ստենիսը (Սթիվեն Դիլեյն) վիճարկում են նրա պահանջը Երկաթե գահի նկատմամբ։ Ջոֆրին հաճախ է հրամայում իր Թագավորական պահակախմբին ծեծել Սանսային։ Նրա դաժանությունը և հասարակ մարդկանց տառապանքների մասին անտեղյակությունը նրան դարձնում է ոչ ժողովրդական, այն բանից հետո, երբ նա հրամայում է Քաղաքային պահակախմբին սպանել իր «հոր» բոլոր անառակ երեխաներին Քինգս Լանդինգում։ Հետևաբար, նա գրեթե սպանվում է անկարգությունների ժամանակ։ Երբ Ստենիսը հարձակվում է Քինգս Լանդինգի վրա, Ջոֆրին ծառայում է միայն որպես ֆիգուր և խուսափում է ծանր մարտերից։ Երբ ճակատամարտը, ի վերջո, վերածվում է Ստենիսի օգտին, Սերսեյը իր որդուն կանչում է ամրոցի անվտանգ տարածք, ինչը խաթարում է նրա բանակի մարտական ​​ոգին։ Ճակատամարտում հաղթում են միայն նրա հորեղբայր Տիրիոնը (Փիթեր Դինքլեյջ) և պապիկ Թայվինը, որոնց օգնում են Թայրելների տան ուժերը։ Այդ ընտանիքների միջև դաշինքն ամրապնդելու համար Ջոֆրիի և Սանսայի նշանադրությունը չեղյալ է հայտարարվում, որպեսզի նա կարողանա ամուսնանալ Մարգերի Թայրելի (Նատալի Դորմեր) հետ։

### 3-րդ եթերաշրջան
Ամուսնությունը դեռ չի կայացել, և Ջոֆրիի, նրա հորեղբոր՝ Տիրիոնի և պապիկ Թայվինի միջև պառակտումներ են աճում, որոնք (իրենց համապատասխան ձևերով) հերքում են նրա դաժանությունը։ Ջոֆրին նույնպես, կարծես, քիչ է հետաքրքրվում իր նշանածով, բայց զարմացած և փոխված է նրա՝ ժողովրդի բարեհաճությունը շահելու ձևերով, որոնցում նա մասնակցում է։ Տիրիոնի և Սանսայի հարսանիքին նա նվաստացնում է հորեղբորը և զայրանում, երբ հորեղբայրը սպառնում է նրան, այն բանից հետո, երբ Ջոֆրին հրամայում է նրան կնքել ամուսնությունը։Տիրիոնը խուսափում է պատժից միայն այն ժամանակ, երբ նրա հայրը՝ Թայվինը, վստահեցնում է Ջոֆրիին, որ Տիրիոնը հարբած է եղել և թագավորին սպառնալու մտադրություն չի ունեցել։ Ավելի ուշ, «Կարմիր հարսանիքի» իրադարձություններից հետո, Ջոֆրին ուրախությամբ պլանավորում է Սանսային մատուցել նրա վերջերս մահացած եղբոր՝ Ռոբի (Ռիչարդ Մեդեն) գլուխը։ Տիրիոնն ու Թայվինը զայրացած են, և առաջինը կրկին սպառնում է Ջոֆրիին։ Հերթական անհամաձայնությունից հետո Թայվինը Ջոֆրիին ուղարկում է իր սենյակ, ինչը մեծապես վրդովեցնում է Ջոֆրիին։

### 4-րդ եթերաշրջան
Ջոֆրին վերջապես ամուսնանում է Մարգերիի հետ։ Հարսանեկան խնջույքի ժամանակ նա բազմիցս տանջում է Տիրիոնին և Սանսային՝ ներկայացնելով «Հինգ թագավորների պատերազմի» մասին վիրավորական ներկայացում, որտեղ յուրաքանչյուր թագավորի դերը խաղում են թզուկները՝ իր հորեղբորը նվաստացնելու համար, որին նա նաև ստիպում է հանդես գալ որպես իր գավաթակիր։ Հարսանեկան խնջույքը վերածվում է Տիրիոն Լանիստերի համար Ջոֆրիի ձեռքով նվաստացման դրամատիկ տեսարանի։ Խնջույքն ավարտվում է Ջոֆրիի ցնցող և հանկարծակի մահով՝ թունավորմամբ։ Նրա վերջին գործողությունը Տիրիոնին մատնացույց անելու փորձն է, և արդյունքում Տիրիոնը կեղծ մեղադրանք է առաջադրվում և Սերսեյը նրան ձերբակալում է, բայց ավելի ուշ պարզվում է, որ լեդի Օլեննա Տիրելը և լորդ Պետիր Բեյլիշը իրական մեղավորներն էին։ Օլեննան՝ Մարգերիի տատիկը, ավելի ուշ խոստովանում է Մարգերիին, որ երբեք թույլ չէր տա, որ նա ամուսնանա «այդ գազանի» հետ։ Ջոֆրիի հուղարկավորությունից հետո նրա կրտսեր եղբայրը և ժառանգորդ Թոմմենը թագադրվում է որպես թագավոր և ամուսնանում է Մարգերիի հետ։

### Զարգացում և ընդունում
2007 թվականի հունվարին HBO-ն ձեռք բերեց Մարտինի սերիալը հեռուստատեսության համար ադապտացնելու իրավունքը :Ջեք Գլիսոնը ընտրվել է Ջոֆրի Բարաթեոնի դերում: Գլիսոնը քննադատների գովասանքի արժանացավ իր մարմնավորման համար։ 2016 թվականին Rolling Stone-ը կերպարը դասեց 4-րդ տեղում՝ «Բոլոր ժամանակների 40 մեծագույն հեռուստատեսային չարագործներ» ցանկում: Հեղինակ Մարտինը Ջոֆրիին նկարագրել է որպես «հինգ կամ վեց մարդկանց, որոնց հետ ես դպրոց էի գնացել... դասական ծաղրող... աներևակայելիորեն փչացած»: Գլիսոնը կմատնանշեր Խոակին Ֆենիքսի կողմից Կոմմոդուսի մարմնավորումը «Գլադիատոր» ֆիլմում որպես իր խաղի վրա մեծ ազդեցություն ունեցած դեր:

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:«Սառույցի և կրակի երգը» գրքի կերպարներ
Կատեգորիա:Գահերի խաղ
Կատեգորիա:Գրական կերպարներ
Կատեգորիա:Գրական հերոսներ
Կատեգորիա:Գրական չարագործներ
Կատեգորիա:Կերպարներ այբբենական կարգով
Կատեգորիա:Հորինված բռնապետեր
Կատեգորիա:Հորինված զանգվածային մարդասպաններ