Բիզնես տնտեսագիտություն

**Բիզնես տնտեսագիտություն**, կիրառական տնտեսագիտության բնագավառ, որը  օգտագործում է տնտեսագիտության տեսությունը և բիզնես ձեռնարկությունների վերլուծության քանակական մեթոդները և այն գործոնները, որոնք նպաստում են կազմակերպչական կառույցների բազմազանությանը և կազմակերպությունների և աշխատուժի, կապիտալի ու ապրանքային շուկաների փոխհարաբերություններին։ «Բիզնես Էքոնոմիքս» ամսագրի մասնագիտական ուղղությունն արտահայտվել է հետևյալ կերպ` «գործնական տեղեկատվություն այն տնտեսվարողների համար, որոնք օգտագործում են տնտեսագիտությունն իրենց աշխատանքում»։

Բիզնես տնտեսագիտությունն ավանդական տնտեսագիտության անբաժանելի մասն է և տնտեսական հայեցակարգերի ընդլայնումն է իրական բիզնես իրավիճակների ժամանակ։ Այն կիրառական գիտություն է, որպես կառավարչական որոշումների կայացման գործիք, ինչպես նաև կիրառվում է ղեկավարության կողմից՝ հեռանկարային պլանավորման համար։ Այլ կերպ ասած, բիզնես տնտեսագիտությունը կապված է տնտեսագիտության տեսության հավելվածի գործարար կառավարման հետ։ Բիզնեսի տնտեսագիտությունը հիմնված է միկրոտնտեսագիտության վրա՝ իր երկու կատեգորիաներով` դրական և նորմատիվ։

Բիզնես տնտեսագիտությունը կապված է տնտեսական և բիզնեսի կազմակերպման, կառավարման և ռազմավարության հետ կապված խնդիրների հետ։ Խնդիրները և հարցերը ներառում են հետևյալը․ կորպորատիվ ընկերությունների ստեղծման և գոյատևման բացատրություն, թե ինչու են դրանք ընդլայնվում հորիզոնական, ուղղահայաց և տարածական, ձեռնարկատերերի և ձեռնարկատիրության դերը, կազմակերպչական կառուցվածքի նշանակությունը, ձեռնարկությունների հարաբերությունները աշխատակիցների, կապիտալի մատակարարողների, հաճախորդների, և կառավարության հետ և ընկերությունների ու գործարար միջավայրի միջև փոխհարաբերությունները։

## Տերմինի ոչ միանշանակ օգտագործումը
«Բիզնես տնտեսագիտություն» տերմինը օգտագործվում է տարբեր ձևերով։ Երբեմն այն օգտագործվում է, որպես հոմանիշ արդյունաբերական տնտեսագիտության/արդյունաբերական կազմակերպության, կառավարչական տնտեսագիտության և տնտեսագիտության բիզնեսի համար։ Այնուամենայնիվ, կարող է զգալի տարբերություններ լինել «տնտեսագիտությունը բիզնեսի համար» և «կառավարչական տնտեսագիտություն» գործածման դեպքում, երբ տերմինն ավելի նեղ իմաստով է օգտագործվում։ Դրանց միջև տարբերությունների մեկ տեսակն այն է, որ բիզնեսի տնտեսագիտությունն ավելի լայն մասշտաբ ունի իր ոլորտում, քան արդյունաբերական տնտեսագիտությունը, քանզի այն շահագրգռված է ոչ միայն «արդյունաբերության», այլև ծառայությունների բիզնեսի ոլորտում։ Տնտեսությունը բիզնեսի համար ուսումնասիրում է հիմնական տնտեսական սկզբունքները, սակայն կենտրոնանում է իրական տնտեսական աշխարհում այս տնտեսական սկզբունքների կիրառման վրա։ Կառավարչական տնտեսագիտությունը տնտեսագիտության մեթոդների հավելված է  կառավարչական որոշումների ընդունման գործընթացում։

## Տարբեր համալսարանների մեկնաբանություններ
Բազմաթիվ համալսարաններ առաջարկում են բիզնես տնտեսագիտության դասընթացներ, ինչպես նաև բառի իմաստի վերաբերյալ առաջարկում են մի շարք մեկնաբանություններ։ Դելիի համալսարանի Բիզնեսի տնտեսագիտության բակալավրի (BBE) ծրագիրը նախատեսված է բավարարելու կորպորատիվ աշխարհում առկա խնդիրների լուծման վերլուծական և քանակական մոտեցման աճող անհրաժեշտությունը ` տնտեսագիտության և բիզնեսի բնագավառում զարգացած նորագույն մեթոդների կիրառմամբ։ Բարսելոնայի ինքնավար համալսարանը (UAB), Նավառայի հանրային համալսարանը (UPNa) և Բալեարյան կղզիների համալսարանը (UIB) մշակել են Գիտությունը կառավարման մեջ, կազմակերպում և բիզնես տնտեսագիտություն պաշտոնական մագիստրոսական ծրագրեր՝ ուղղված կառավարման և բիզնեսի թեմաներին, հայեցակարգային և քանակական հիմունքներով կազմակերպությունների հետազոտական մասնագետներ պատրաստելու համար։ Դրան հասնելու համար առաջադեմ վերլուծության գործիքները կիրառվում են նեոդասական տնտեսագիտության, նոր ինստիտուցիոնալ տնտեսագիտության, Վիճակագրության, Էկոնոմետրիկայի և Գործառնական հետազոտությունների ոլորտներում։ Այս շեշտադրությունը լրացվում է գաղափարներ և տեսություններ ներմուծելով, որպեսզի զարգանան անհրաժեշտ գործիքները, որոնք հեշտացնում են բարդ կազմակերպությունների կառավարումը։

Հարվարդի համալսարանի ծրագրում բիզնեսի գործնական ասպեկտները վերլուծելու համար կիրառվում են տնտեսական մեթոդներ, ներառյալ բիզնես կառավարումը, կառավարումը և բիզնեսի տնտեսագիտությանն առնչվող ոլորտները։ Մայամիի համալսարանը բիզնես տնտեսագիտությունը բնորոշում է որպես մի բնագավառ, որն ուսումնասիրում է, թե ինչպես օգտագործել մեր ռեսուրսները ապրանքների և ծառայությունների արտադրության, մատակարարման և սպառման համար։ Այն բիզնես տնտեսագետներից պահանջում է վերլուծել սոցիալական հաստատությունները, բանկերը, ֆոնդային շուկաները, կառավարությունը և դրա հարաբերությունները աշխատաշուկայի հետ, հարկերը, միջազգային առևտուրը և քաղաքային ու բնապահպանական հարցերը։

Մանչեստրի համալսարանի դասընթացներում տրվող մեկնաբանությամբ բիզնեսի տնտեսագիտությունը կապված է տնտեսական վերլուծության հետ, թե ինչպես է բիզնեսը նպաստում հասարակության բարեկեցությանը, այլ ոչ թե անհատի կամ բիզնեսի բարեկեցությանը։ Դա կատարվում է սեփականատիրոջ, վերահսկողության և կազմակերպության նպատակների, կազմակերպության աճի տեսության, կազմակերպության վարքագծի տեսության, ձեռնարկատիրության տեսության, գործարարության կառուցվածքի, վարքագծի և գործարարության վրա ազդող գործոնների միջև ընկած փոխհարաբերությունների շնորհիվ։

Իտալիայի համալսարանները բիզնես տնտեսագիտության հայեցակարգը վերցնում են Ջինո Զապպայի ավանդույթներից, օրինակ՝ Միլանի պոլիտեխնիկական համալսարանի ստանդարտ դասընթացը ներառում է կորպորատիվ կառավարման, հաշվապահական հաշվառման, ներդրումային վերլուծության, բյուջետավորման և բիզնես ռազմավարության ուսումնասիրությունը։

Ավստրալիայի Մելբուրն քաղաքի Լա Տրոբա համալսարանը բիզնես տնտեսագիտությունը կապում է պահանջարկի, մատակարարման և հավասարակշռության գործընթացի հետ՝ համակարգելով շուկայում անհատների և բիզնեսի վարքագիծը։ Բացի այդ, բիզնես տնտեսագիտությունը տարածվում է պետական քաղաքականության, տնտեսական փոփոխությունների և միջազգային գործոնների վրա, որոնք ազդում են բիզնեսի և մրցակցության վրա։

## Ծանոթագրություններ

## Ամսագրեր
* *Business Economics*: Description and archived article-abstract links

## Արտաքին հղումներ
* National Association for Business Economics Homepage  
* Canadian Association for Business Economics (CABE) 
* Australian Business Economists 
* Directory of Business Economics and Finance links with relevant news 

Կատեգորիա:Բիզնես
Կատեգորիա:Բիզնես տնտեսագիտություն