open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Կուրգազակ

**Կուրգազակ** (  ), Բաշկորտոստան հիդրոերկրաբանական բնության հուշարձան, հանքային աղբյուր, առվակ, որը հոսում է  Յուրյուզան գետի ձախ ափին գտնվող Կարատաու լեռնագագաթի հոսանքներից։

Գտնվում է Բաշկորտոստանի Սալավատ շրջանում, Յանգան Տաու բուժավայրից 3 կմ հարավ, Կոմսոմոլ գյուղի մոտ։ Աղբյուրը ներառված է «Յանգան Տաու» (1980) հանրապետական հիդրոլոգիական արգելոցում։ Աղբյուրի շրջակա տարածքը զբաղեցնում են սոճու-կաղամախու-կեչու անտառները, որոնք ընդգրկված են Յանգան Տաու բուժավայրի 1-ին սանիտարական գոտում։

Աղբյուրի ջուրն օգտագործվում է որպես խմելու ջուր։

## Անվան ստուգաբանություն
Վարկածներից մեկի համաձայն՝ անունը գալիս է բաշկիրերեն բարբառային *ҡор* (գրական *ҡур* ), որը նշանակում է «թթխմոր», «ածիկ», «ուժ», «հզորություն» և հին բաշկիրերեն *ғаҙаҡ* ՝ «գետակ» բառերի միահյուսումից։ Մեկ այլ վարկածի համաձայն` *ҡор* ( *ҡоро* )՝ «չոր», «չորացող», իսկ հին բաշկիրական *ғаҙаҡ* ՝ «գետակ» բառերի միահյուսումից։

## Բնութագիր
Վայրկյանում ջրի կտրվածքում ջրածախսը կազմում է 100-125 լ/վ։ Յուրյուզանի խզվածքի տեկտոնիկ շարժումներից թուլացած գոտու երկայնքով 600-800 մ խորությունից երկրի մակերևույթ է դուրս հորդում մի քանի հզոր գրիֆոնների տեսքով բարձրացող աղբյուրը։ Այն պատկանում է մագնեզիում-կալցիումային հիդրոկարբոնատային հանքային ջրերի խմբին, որի հիմնական իոնային կազմը մոտ է Տրուսկավեցի «Նաֆտուսյա» հանքային ջրերի տիպին, ունի մշտական ջերմաստիճան (16&nbsp;°C ± 0,5&nbsp;°C) տարվա ցանկացած ժամանակ։

## Քիմիական բաղադրություն
[մինի|«Կուրգազակ» [Հանքային ջուր|հանքային ջրի քիմիական բաղադրությունն ու առողջարարական ազդեցությունը ներկայացնող ցուցանակ ]]
Ալկալային ռեակցիա - pH 7,3:

Հանքայնացում - 0,6 գ/լ։

Հիդրոկարբոնատային, մագնեզիում-կալցիումային ջուրը պարունակում է նաև 3,9 մգ/լ  արսենային թթուն H_3AsO_3  (ակտիվ եռավալենտ մկնդեղի թթու)։

Ջրի բուժիչ ազդեցությունն ուժեղացնում են կենսաբանորեն ակտիվ միկրոտարրերը և օրգանական նյութերը՝ բիտումային նյութեր՝ 1,5-4,5 մգ/լ, նաֆթենական թթուներ՝ 0,1 մգ/լ։ Անմիջապես աղբյուրից վերցված ջրի մեջ ռադոնի պարունակություն 1 լիտրում տատանվում է 13,8-17,6 Մաքեի (բուժիչ աղբյուրում նուկլիդի (իզոտոպի) ակտիվության հնացած չափման միավոր` 1 Մաքե = 3,64⋅10−10 կյուրի/լ)։

## Թերապևտիկ ազդեցություն
* Աղեստամոքսային տրակտի հիվանդություններ
* լյարդի հիվանդություններ
* երիկամների հիվանդություններ
* լեղուղիների և միզուղիների հիվանդություններ։

## Պատկերասրահ

Պատկեր:Кургазак, фото 1.JPG|link=Файл:Кургазак,_фото_1.JPG
Պատկեր:Кургазак, фото 2.JPG|link=Файл:Кургазак,_фото_2.JPG
Պատկեր:Кургазак, фото 3.JPG|link=Файл:Кургазак,_фото_3.JPG
Պատկեր:Кургазак, фото 5.JPG|link=Файл:Кургазак,_фото_5.JPG
Պատկեր:Кургазак, фото 6.JPG|link=Файл:Кургазак,_фото_6.JPG
Պատկեր:Кургазак, фото 8.JPG|link=Файл:Кургазак,_фото_8.JPG
Պատկեր:Кургазак, фото 9.JPG|link=Файл:Кургазак,_фото_9.JPG
Պատկեր:Кургазак, фото 10.JPG|link=Файл:Кургазак,_фото_10.JPG
Պատկեր:Кургазак, фото 11.JPG|link=Файл:Кургазак,_фото_11.JPG
Պատկեր:Кургазак, фото 13.JPG|link=Файл:Кургазак,_фото_13.JPG


## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* 
* :
* Экология Урала 
* «Кургазак» — Живая вода Уральских гор 

Կատեգորիա:Բաշկորտոստան
Կատեգորիա:Բաշկորտոստանի պահպանվող բնական տարածքներ
Կատեգորիա:Գետեր այբբենական կարգով
Կատեգորիա:Հանքային աղբյուրներ
Կատեգորիա:Այլընտրանքային բժշկություն
Ինքնիշխան պետությունների ցանկն ըստ հարկային եկամուտներ և ՀՆԱ հարաբերակցության

Այս հոդվածը թվարկում է երկրները այբբենական կարգով՝ ցույց տալով ընդհանուր հարկային եկամուտները որպես համախառն ներքին արդյունքի (ՀՆԱ) տոկոս թվարկված երկրների համար։

## Հարկը որպես ՀՆԱ-ի % (2020 թվական)

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Երկրների տնտեսական համեմատություններ
Կատեգորիա:Երկրների ցանկեր
Կատեգորիա:Հարկումը ըստ երկրի
Կատեգորիա:Մակրոտնտեսական ցուցանիշներ
Կատեգորիա:Տնտեսական ցուցանիշներ
Կատեգորիա:Ցանկեր ըստ երկրի
Էռլ Բելլ

**Էռլ Ֆլիգլեր Բելլ** (, ), 1950-ական թվականներին բաժնետոմսերի ամենամեծ խարդախներից մեկը։ Նա ԱՄՆ-ից փախել է Բրազիլիա, բայց 5,5 տարի անց վերադարձել է և ենթարկվել ազատազրկման՝ արժեթղթերի խարդախության համար։ Երիտասարդ լինելու պատճառով լրատվամիջոցները նրան անվանել են տարբեր մականուններով, այդ թվում՝ «Հրաշք տղա» («Boy Wonder») և «Փիթսբուրգյան հրաշամանուկ» («Pittsburgh Whiz Kid»):

## Կենսագրություն
Էռլ Բելլը ծնվել է Փիթսբուրգում (Փենսիլվանիա)՝ Ջուլիուս Բելլի և Էդիթ Ֆլիգլերի ընտանիքում։ 1951 թվականին Բելլն ամուսնացել է Ֆեյթ Ջոյ Բլումենֆելդի հետ։ 1956 թվականին նա ավարտել է Փիթսբուրգի համալսարանը։ Մյուրեյ և Բերթոն Թալենֆելդ եղբայրների և նրանց հոր՝ Էդվարդի հետ *Eastern Investment Development Corp.*-ի միջոցով սկսել է մշակել Փենսիլվանիա նահանգի Սոլթսբուրգ թաղամասի վերակառուցման ծրագիրը։ Այնուհետև Բելլը դարձել է Սոլթսբուրգի առաջին ազգային բանկի տնօրենը։ Բելլը և նրա համախոհները 1957 թվականին գնել են *Cornucopia Gold Mines*-ի հսկիչ փաթեթը (շրջանառվել է Ամերիկյան ֆոնդային բորսայում) և բաժնետոմսերով մեքենայություններ են արել այլ ընկերություններ գնելու համար։ Այդ ժամանակ հոլդինգը կոչվել է *General Kinetics*: 1958 թվականի ապրիլին Բելլը Նյու Ջերսիում ձեռք է բերել նաև *Manufacturers Bank of Edgewater*-ի վերահսկիչ բաժնեմասը։ Բանկը սնանկացել է 1958 թվականի հուլիսի 17-ին՝ Բելլի վերահսկվողության տակ գտնվող ընկերություններին 150․000 դոլար կասկածելի վարկեր հայտնաբերելուց հետո։

Բելլը փախել է Փիթսբուրգից 1958 թվականի հուլիսի 4-ին՝ հանգրվանելով Բրազիլիայի Ռիո դե Ժանեյրո քաղաքում։ Նա իր հետ տարել է մոտ 1 միլիոն դոլար։ 1958 թվականի հուլիսին Բելին և նրա գործընկեր Միտչել Օստվինդին մեղադրանք է առաջադրվել՝ դավադրության և փոստի միջոցով խարդախության ու գողացված գույքի միջպետական փոխադրման խախտման Դաշնային օրենքների 17 հոդվածով։ Միտչել Օստվինդը վերադարձել է Ամերիկայի Միացյալ Նահանգներ 10 ամիս անց և դատապարտվել *Edgewater* բանկի խարդախության գործով։ Մյուրեյ և Բերթոն Թալենֆելդ եղբայրները 1961 թվականին մեղավոր են ճանաչվել մեղադրանքի 13 կետով և հրաժարվել են պաշտպանությունից 25 այլ մեղադրանքներով, և դատապարտվել են մեկ տարվա ազատազրկման և 20․000 դոլար տուգանքի։ Նրանց հայրը՝ Էդվարդը, ստացել է փորձարկման ժամկետ։

Բրազիլական դատարանը Բելլին մեղադրանք է առաջադրել խարդախության համար՝ անարժեք չեկեր տալու հետ կապված, և 1963 թվականի դեկտեմբերին նա ինքնակամ վերադարձել է Ամերիկայի Միացյալ Նահանգներ։ Բացի այդ, Բրազիլիայի հետ արտահանձնման պայմանագիրը ուժի մեջ էր մտնելու 1964 թվականի դեկտեմբերին, քանի որ Բրազիլիան դարձել էր ԱՄՆ-ից մի շարք բաժնետոմսային խարդախների՝ Բեն Ջեք Քեյջի, Լոուել Բիրելի և Էդվարդ Մ. Գիլբերտի համար ապաստարան։ Բելլն իրեն մեղավոր է ճանաչել ֆինանսական հաշվետվությունների կեղծման և խարդախության 26 կետով, իսկ 18 այլ կետերով հրաժարվել է պաշտպանությունից։ 30 ամսվա պատժից նա կրել է 22 ամիսը։ Ազատ է արձակվել 1966 թվականի մայիսին։ 1981 թվականին Բելլը կրկին բախվել է իրավական դժվարությունների, երբ Արժեթղթերի և բորսաների հանձնաժողովը (SEC) պատժամիջոցներ է կիրառել *Teletrans Industries, Inc.*-ի հետ գործարքների պատճառով։

Բելը մահացել է Ֆլորիդայում 1995 թվականին։

## Ծանոթագրություններ

 
Կատեգորիա:Փիթսբուրգի համալսարանի շրջանավարտներ
Կատեգորիա:Ֆինանսական խարդախություն
Հաշթգերդ

**Հաշթգերդ** (), քաղաք Իրանի կենտրոնական մասում` Ալբորզ օսթանում, Սավոջբոլաղ շահրեստանի վարչական կենտրոնը։ Բնակչությունը վերջին մարդահամարի տվյալներով կազմում է ։

Գտնվում է Ալբորզ օսթանի արևմտյան մասում` վերջինիս վարչական կենտրոն Քարաջից մոտ 21 կմ հյուսիս-արևմուտք։ Տեղադրված է Էլբուրսի լեռներից հարավ ընկած հարթավայրում` ծովի մակարդակից 1276 մ բարձրության վրա։ Քաղաքով է անցնում Քարաջը Ղազվինի հետ կապող ավտոմայրուղին։

## Բնակչություն
Բնակչությունը 2016 թվականի մարդահամարի տվյալներով կազմում էր 55 640 մարդ, որոնք կազմում էին 17 203 տնտեսություն։ Հաշթգերդը բնակչությամբ Ալբորզ օսթանի ութերորդ ամենախոշոր քաղաքն է։ Քաղաքի բնակչության փոփոխությունը ժամանակի ընթացքում բերված է աղյուսակում ստորև.

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Ալբորզի նահանգ
Կատեգորիա:Իրանի քաղաքներ
Խալաթյան

**Խալաթյան**, հայկական ազգանուն։

## Ազգանունը կրողներ
* Ավետիք Հենրիկի Խալաթյան (ծնվ․ 1981), դերասան, երգիչ։
* Բագրատ Անդրանիկի Խալաթյան (1860-1930/1935), բանագետ, պատմաբան։
* Գևորգ Խալաթյան (1891-1936), բանաստեղծ, թարգմանիչ, մանկավարժ։
* Լևոն Արտավազդի Խալաթյան (1922-1984), թատերագետ, մանկավարժ։
* Հակոբ Ստեփանի Խալաթյան (ծնվ․ 1956), քամանչահար, գեղանկարիչ։
* Հենրիկ Ավետիքի Խալաթյան (ծնվ․ 1937), նկարիչ։
* Ներսեհ Խալաթյան (ծնվ․ 1972), հոգևորական, աբստրակտ նկարիչ։
* Սամվել Մհերի Խալաթյան (ծնվ․ 1950), գրող, դրամատուրգ, արձակագիր, բանաստեղծ, երգիծաբան։
* Վաչագան Գևորգի Խալաթյան (1932-2004), սուրդոմանկավարժ։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Հայկական ազգանուններ
Կատեգորիա:Ազգանուններ այբբենական կարգով
Կատեգորիա:Արաբերեն հիմքով ազգանուններ
Կատեգորիա:Անձնանվանական հիմքով ազգանուններ
Կատեգորիա:Յան վերջածանցով ազգանուններ
Stratton Oakmont

**Stratton Oakmont, Ltd.** արտաբորսայական բրոքերային տուն, որը 1989 թվականին Նյու Յորք նահանգում՝ Լոնգ Այլենդում, հիմնադրել են Ջորդան Բելֆորտն ու Դենի Փորուշը։ Ընկերության գործունեությունը հանգեցրել է ղեկավարության ձերբակալության ու ազատազրկման, ինչպես նաև բաժնետերերի կրած բազմամիլիոնանոց վնասի։

## Պատմություն
Ջորդան Բելֆորտը Դենի Փորուշի հետ 1980-ականների վերջին հիմնադրել է Stratton Oakmont-ը, որը հետագայում դարձել է ԱՄՆ-ի ամենամեծ բրոքերային ընկերությունը։ Իր գոյության ընթացքում Stratton Oakmont, Ltd.-ն իրականացրել է 35 ընկերությունների, այդ թվում՝ Սթիվ Մադդենի, բաժնետոմսերի նախնական հրապարակային վաճառք (IPO),  *[[:en:Steve Madden (company)|[]]*։ Stratton Oakmont-ը չուներ շուկայական պայմանների մոնիտորինգի գործիքներ ( :en:Product control ) և, համապատասխանաբար, չէր կարող վերահսկել առևտրային գործունեությունը։

Stratton Oakmont-ի ռազմավարությունը հիմնված էր Pump and Dump սխեմայի վրա՝ բաժնետոմսերի խարդախության մի ձև, որի ժամանակ գնվում են էժան, հաճախ անարժեք (ըստ էության «աղբ» հանդիսացող) բաժնետոմսերը, այնուհետև կեղծ, ապակողմնորոշիչ դրական հայտարարությունների միջոցով դրանց շուկայական արժեքը ուռճացվում է, դրան հաջորդում է բաժնետոմսերի վաճառքը (դեմպինգային) բարձր գնով։ Արդյունքում, ներդրողները կորցնում են իրենց գումարները, իսկ *pump&dump* նախաձեռնողները հարստանում են։ Stratton Oakmont-ն աջակցել է բաժնետոմսերի գնի հետ կապված շահարկումներին, հարկ եղած դեպքում միտումնավոր կերպով անտեսել, սաբոտաժի ենթարկել հաճախորդների՝ բաժնետոմսերը վաճառելու պատվերները։

Դեռևս 1989 թվականին՝ հիմնադրումից գրեթե անմիջապես հետո, ընկերությունը հայտնվեց վերահսկիչ գործակալությունների ( FINRA ) ուշադրության կենտրոնում, և նրա նկատմամբ հետաքննություններ իրականացվեցին։ 1996 թվականի դեկտեմբերին ընկերությունը փակվեց, իսկ 1999 թվականին Բելֆորտին ու Փորուշին արժեթղթերի խարդախության և փողերի լվացման  մեղադրանք առաջադվեց։

Վերջիններս իրենց մեղավոր ճանաչեցին արժեթղթերի խարդախության և փողերի լվացման տասը կետերով։ Ըստ նրանց՝ յոթ տարվա ընթացքում իրենք շահարկել են առնվազն 34 ընկերությունների բաժնետոմսերը։ Հետաքննության հետ գործարքի գնալու  և նմանատիպ այլ բրոքերային կազմակերպությունների գործունեության հետաքննության ընթացքում գործակցելու արդյունքում նրանց պատիժը մեղմացվեց, և նրանք ազատազրկման դատապարտվեցին կարճ ժամկետներով։

## Ժողմշակույթում
2013 թվականին նկարահանված. Ուոլ Սթրիթի գայլը դրամա-ֆիլմը հիմնված է Ջորդան Բելֆորտի հուշերի վրա։ Ռեժիսորը Մարտին Սկորսեզեն է։ Գլխավոր դերում հանդես է գալիս Լեոնարդո Դի Կապրիոն, իսկ Ջոնա Հիլը մարմնավորում է Դոնի Ազոֆին՝ հորինովի մի կերպար, որը շատ կողմերով հիշեցնում է Դենի Փորուշին։

## Տես նաև
* Բորսայական իրարանցում
* Pump and Dump

## Ծանոթագրություններ

## Գրականություն
* *Der Wolf der Wall Street.* Kulmbach, Börsenmedien, 2008, ISBN 978-3-938350-74-4
* *Die Jagd auf den Wolf der Wall Street: Wie die unglaubliche Geschichte des Jordan Belfort weiterging.* Kulmbach, Börsenmedien, 2011, ISBN 978-3-942888-78-3
* The Wolf of Wall Street (2013), Verfilmung der Geschichte

Կատեգորիա:Ֆինանսական խարդախություն
Կատեգորիա:1989 հիմնադրված ընկերություններ
Կատեգորիա:ԱՄՆ-ի ֆինանսական ընկերություններ
Կատեգորիա:1998 կազմալուծումներ
Թագուհի Մինասյան

**Թագուհի Լևոնի Մինասյան** (, ), հայկական ծագումով բուլղարացի և անգլիացի ֆիզիկոս, բանաստեղծուհի և գրող։

## Կենսագրություն
Թագուհի Մինասյանը ծնվել է 1963 թվականի հունվարի 3-ին։ Բարձրագույն կրթությունն ստացել է ֆիզիկա մասնագիտությամբ։ 1994 թվականից ապրում է Լոնդոնում, որտեղ աշխատել է Միացյալ Թագավորությունում Բուլղարիայի դեսպանությունում, «Ֆայնենշըլ թայմս» թերթի խմբագրությունում, նոր գյուտերի լիցենզավորման և շուկայավարման *Inventorlink* ընկերությունում, *Aukett* *Swanke* և *Foster + Partners - London* ճարտարապետական բյուրոյում։

2015 թվականին Մինասյանն իր «Քուն» էսսեի համար արժանացել է «Եվրոպրես» ընկերության և Հայկական բարեգործական ընդհանուր միության գրական մրցույթի առաջին մրցանակին։ Դալայ Լամային նվիրված «Ֆլորենցիա հանուն խաղաղության» (2017) իտալական գրական մրցանակի դափնեկիր է։

Թագուհի Մինասյանը հեղինակ է «Մեր մոլորակը հեքիաթների աշխարհում» մանկական հեքիաթների ժողովածուի (2017, 2018)։

## Մատենագիտություն
* *Приказки от вчера за утре: врата към приказките*. 2020, 78 с. ISBN 9786192420611

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Բուլղարահայ արձակագիրներ
Կատեգորիա:Բուլղարահայ բանաստեղծներ
Կատեգորիա:Բուլղարահայ ֆիզիկոսներ
Կիրկոր Կիրկորով (դիրիժոր)

**Կիրկոր Օհանեսի Կիրկորով** (, ), բուլղարահայ դիրիժոր։

## Կենսագրություն
Կիրկոր Կիրկորովը ծնվել է 1920 թվականին Վառնայում՝ ժամագործ Օհանես Կիրկորովի և Թագուհի Մեսջյանի ընտանիքում։ Նրա եղբայրը՝ Կարապետ Կիրկորովը բժիշկ էր, որն ապրել է ԱՄՆ-ում։ Նրա մայրը ծխախոտի գործարանի համասեփականատեր Սիլիստրայի վաճառական Վարդուհի Քայազադեի և Մեսջյանի դուստրն է։ Նրա մորական պապը Ստեփան Կայազադեն է։

Կիրկոր Կիրկորովը միջնակարգ դպրոցն ավարտել է Տարգովիշտեում, որտեղ ղեկավարել է դպրոցի երգչախումբը։ Նա սկսել է դեղագործություն սովորել Սոֆիայում։ Միաժամանակ ընդունվել է Ազգային օպերայի երգչախումբ։ Աշխատելով որպես փորձնակ դեղագործ՝  հիմնել և ղեկավարել է բժիշկների սիրողական երգչախմբեր։

Զինվորական ծառայության ընթացքում եղել է Շինարարական զորքերի համույթի երգչախմբի խմբավարի օգնականը, 1948 թվականից՝ նրա դիրիժորը, իսկ անմիջապես հետո ղեկավարել է նաև անսամբլը։ Այնտեղ երգել են սոպրանո Ռայնա Կաբաիվանսկան և բարիտոն Ստոյան Պոպովը։ Ռուսաստանում հայտնի երգիչ Ֆիլիպ Կիրկորովի հայրը՝ Բեդրոս Կիրկորովը, նույնպես իր երաժշտական կարիերան սկսել է այդ անսամբլում։

1959 թվականին Մշակույթի նախարարությունը Կիրկոր Կիրկորովին առաջարկել է Մոսկվայի կոնսերվատորիայում ուսանել երգչախմբային դիրիժորություն, որը նա ավարտել է 1962 թվականին ԽՍՀՄ ժողովրդական արտիստ պրոֆեսոր Վլադիսլավ Սոկոլովի դասարանում։ Մոսկվայում ուսանելու տարիներին նա ղեկավարել է բուլղարացի ուսանողների երգչախումբը։

1962 թվականից Բուլղարիայի ժողովրդական բանակի անսամբլի գլխավոր դիրիժորն էր։ 1970 թվականին նրան շնորհվել է Բուլղարիայի Ժողովրդական Հանրապետության վաստակավոր արտիստի կոչում։

1972 թվականից մինչև թոշակի անցնելը նա երաժշտական գործունեություն է ծավալել բուլղարական բանակում։ Միաժամանակ, մինչև իր կյանքի վերջը, Սոֆիայում ղեկավարել է նաև բուլղարահայերի «Երևան» մշակութային և կրթական կազմակերպությանը կից համանուն ինքնագործ երգչախումբը։ Նրա հետ եղել է բազմաթիվ ազգային մրցանակների դափնեկիր, երկու անգամ համերգներով հանդես է եկել Հայաստանի մայրաքաղաք Երևանում։ Ավելի ուշ նրա պատվին երգչախումբը վերանվանվել է «Կիրկոր Կիրկորով»։

Մահացել է 1997 թվականին։

## Տես նաև
* Կիրկոր Կիրկորով (բռնցքամարտիկ)

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Բուլղարահայ դիրիժորներ
Կատեգորիա:Մոսկվայի կոնսերվատորիայի շրջանավարտներ
Լոուել Բիրել

**Լոուել Մաքաֆի Բիրել** (անգլերեն՝ *Lowell McAfee Birrell.* ), 1950-ական թվականների ամենամեծ մանիպուլյատորներից մեկը, ով ԱՄՆ-ից փախավ Բրազիլիա, բայց ի վերջո վերադարձավ և բանտ նստեց արժեթղթերի խարդախության համար։

## Կենսագրություն
Բիրելը ծնվել է Ինդիանա նահանգի Ուայթլենդ քաղաքում, պրեսբիտերական քահանայի ընտանիքում։ 1928 թվականին ավարտել է Միչիգանի համալսարանի իրավաբանական դպրոցը  և մի կարճ ժամանակ իրավաբանական պրակտիկայով զբաղվել Նյու Յորք քաղաքի հնագույն իրավաբանական ֆիրմայում՝  Cadwalader, Wickersham &amp;amp; Taft փաստաբանական գրասենյակում։

Միաձուլումներ ներառող գործողությունների, ինչպես նաև բաժնետոմսերի թողարկումների հետ կապված մի շարք բարդ, համալիր գործարքների միջոցով Բիրելին հաջողվել է իր վերահսկողության տակ վերցնել 40 ընկերություններ, այդ թվում՝ Claude Neon, United Dye & Chemical Corp., Fidelio Breweries, Swan-Finch Oil Co., Rhode Island Insurance, Equitable Plan, American Leduc Company, և Doeskin Products, Inc. Կառավարության տվյալներով՝ նա տասը ընկերություն սնանկության կամ անվճարունակության մեջ է գցել։ Ընդ որում՝ հենց միայն United Dye & Chemical-ից 2 միլիոն դոլար է թալանել՝ նախքան այն վաճառելը Ալեքսանդր Գուտերմային ՝ բաժնետոմսերի մեկ այլ մանիպուլյատորի։

1957 թվականի հոկտեմբերին Բիրելը, 3 միլիոն դոլար կանխիկ գումար գրպանում՝ փախավ Կուբա, ապա Բրազիլիա։ 1959 թվականի հուլիսին նրան մեղադրանք առաջադրվեց Նյու Յորք շրջանի դատական մեծ խորհուրդը՝  New York County grand jury-ն նրան մեղադրանք ներկայացրեց իր կողմից վերահսկվող երկու ընկերություններից (Swan-Finch Oil և Doeskin Products) 14 միլիոն դոլար արժողությամբ բաժնետոմսեր գողանալու համար։ 1961 թվականի հուլիսին էլ նա դաշնային մեծ ժյուրիի կողմից մեղադրվեց  բաժնետոմսերի խարդախության համար Բիրելը 1964 թվականի ապրիլին վերադարձավ Միացյալ Նահանգներ, քանի որ, ըստ տեղեկությունների, փողի պակաս ուներ։ (Բացի այդ, 1964 թվականի դեկտեմբերից ուժի մեջ էր մտնելու Բրազիլիայի հետ արտահանձնման մասին պայմանագիրը, որի անհրաժեշտությունն առաջացել էր այն պատճառով, որ Բրազիլիան ապաստան էր դարձել բաժնետոմսերի մեծածավալ խարդախության մեջ մեղադրվող մի շարք ամերիկացիների՝ Բեն Ջեք Քեյջի, Էրլ Բելի, Էդվարդ Մ. Գիլբերտի և այլոց համար:) Բիրելը 15 ամիս բանտ նստեց, մինչև ընկերները ժողովեցին 40,000 դոլար գրավը։ 1967 թվականի դեկտեմբերին նա մեղավոր ճանաչվեց արժեթղթերի խարդախության 11 հոդվածներով, որոնք առնչվում էին ամերիկյան Leduc Petroleums, Ltd. ընկերության բաժնետոմսերի կեղծմանը  Այնուհետև 1969 թվականի հուլիսին նրան դավադրության և խարդախության մեղադրանք առաջադրվեց՝ կապված բանկային վարկ ստանալու նպատակով բաժնետոմսերի դատարկ վկայականի օգտագործման հետ, իսկ հետո՝ 1970 թվականի հուլիսին նա դատապարտվեց ևս երկու տարվա ազատազրկման։ Արժեթղթերի և բորսաների հանձնաժողովը նրան բնորոշեց որպես «արդի ժամանակների կորպորացիաների ամենափայլուն մանիպուլյատորի՝ շահարկողի»։ Փաստաբան Արթուր Լ. Լիմանը, որ օժանդակել էր Բիրելին քրեական պատասխանատվության ենթարկելուն, նրան բնութագրեց իբրև «1950-ական թվականների բաժնետոմսերի ամենատխրահռչակ խարդախի» և շեշտեց, որ նա «թերևս ամենաառաջինն է կորպորացիաներ խորտակելու և ներդրողներին մոլորեցնելու ասպարեզում՝ հետպատերազմյան դարաշրջանում»։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:1907 ծնունդներ
Կատեգորիա:1993 մահեր
Կատեգորիա:Ֆինանսական խարդախություն
Epos Now

**Epos Now** - ծրագրային ապահովումը որպես ծառայություն մատուցող (software as a service - SaaS) և վճարային լուծումներ մատակարարող ընկերություն, որ գործում է Անգլիայում Ընկերությունն ստեղծում է էլեկտրոնային վաճառքի համակարգեր, վճարումների ինտեգրման և ֆինանսների ներդրման լուծումներ::

## Նախապատմություն
Epos Now-ի հիմքը դրվել է 2011 թվականին Ջեյսին Հիվենսի կողմից, ով ներկայումս հանդիսանում է այդ  ընկերության գործադիր տնօրենը, Epos Now-ի գլխամասային գրասենյակը գտնվում է Մեծ Բրիտանիայում։

Ընկերությունն ստեղծվել է 2011 թվականի հունիսին։ Epos Now AppStore-ը գործարկվել է 2014 թվականին։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Բջջային տեխնոլոգիա
Կատեգորիա:Վճարային համակարգեր
Զարինշահր

**Զարինշահր** (), քաղաք Իրանի կենտրոնական մասում` Սպահան օսթանում։ Հանդիսանում է Լենջան շահրեստանի վարչական կենտրոնը։ Բնակչությունը վերջին մարդահամարի տվյալներով կազմում է ։

Քաղաքը գտնվում է Սպահան օսթանի արևմտյան մասում` Սպահան քաղաքից մոտ 30 կմ հարավ-արևմուտք, Զայանդե գետի ձախ ափին։ Մինչև 1970-ական թվականները կոչվել է *Ռիզ-է Լանջան* կամ ուղղակի *Ռիզ*։

## Բնակչություն
Բնակչությունը 2016 թվականի մարդահամարի տվյալներով կազմում էր 55 817 մարդ, որոնք կազմում էին 17 821 տնտեսություն։ Զարինշահրը Սպահան օսթանի բնակչությամբ տասներկուերորդ ամենախոշոր քաղաքն է։ Քաղաքի բնակչության փոփոխությունը ժամանակի ընթացքում բերված է աղյուսակում ստորև.

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Իրանի աշխարհագրություն
Կատեգորիա:Իրանի քաղաքներ
Կատեգորիա:Սպահանի նահանգ
GreenZap

**GreenZap,** առցանց գնումների և ծախսահաշվային ծառայություն, որը հավակնում էր մրցակցել PayPal-ի հետ։

## Պատմություն
GreenZap-ը գործարկվել է 2005 թվականի ապրիլի 2-ին՝ իր անդամներին հնարավորություն ընձեռելով գումար ուղարկել և ստանալ առցանց՝ իրենց էլեկտրոնային հասցեի միջոցով։ Տարածված լուրերի համաձայն՝ GreenZap-ի վերջնական շահառու սեփականատերը Դեյմոն Ուեսթմորլենդն էր, ով, ըստ որոշ տեղեկությունների, կապված էր լայն տարածում գտած համացանցային ֆինանսական մի բուրգի՝ ThePayline.com-ի հետ։:  Զեկույցագրերից մեկում էլ նշված է, որ GreenZap-ի սեփականատերը պարզ չէ, քանի որ ընկերությունը գրանցված չէր Կալիֆոռնիայում որպես ձեռնարկատիրություն իրականացնող կազմակերպություն, նրա փոստային հասցեն գտնվում էր մթերային մի խանութի շրջանակում տեղակայված փոստարկղում, և, բացի այդ, ընկերության պաշտոնական հեռախոսահամարը ոչ թե ֆիքսված, այլ բջջային էր։

## Ընթացիկ կարգավիճակը
2010 թվականի դեկտեմբերից կայքն այլևս չի գործում։

## Ծանոթագրություններ


Կատեգորիա:Վճարային համակարգեր
Ամալյա Գրիգորյան

**Ամալյա Գրիգորյան** (), հայ գրականագետ, բանասիրական գիտությունների թեկնածու (2015), դոցենտ (2019)։ ՀԳՄ անդամ՝ 2018 թվականից։

## Կենսագրություն
Ծնվել է 1986 թվականի հոկտեմբերի 26-ին Ասկերանի շրջանի Խաչեն գյուղում։ 1993-2003 թվականներին սովորել է Խաչենի Ղազարոս Աղայանի անվան միջնակարգ դպրոցում՝ ավարտել գերազանց գնահատականներով։

2003-2008 թվականներինսովորել է Արցախի պետական համալսարանի բանասիրական ֆակուլտետի հայոց լեզու և գրականություն բաժնում՝ ավարտելով գերազանցության վկայականով։ 2008-2011 թվականներին սովորել և գերազանցությամբ ավարտել է նույն բուհի ասպիրանտուրան՝ գրականության գծով։ 2015 թվականին ՀՀ ԳԱԱ Մանուկ Աբեղյանի անվան գրականությունում պաշտպանել է ատենախոսություն՝ «Ազատամարտի արցախյան պոեզիան» թեմայով՝ ստանալով բանասիրական գիտությունների թեկնածուի գիտական աստիճան։ 2019 թվականին ՀՀ ԲՈԿ-ի կողմից նրան շնորհվել է դոցենտի կոչում։

Հեղինակ է գրականագիտական մի շարք հովածների, գրախոսությունների, որոնք տպագրվել են «Գիտական ընթերցումներ», «Նարեկ», «Լրատու», «Դպրատուն», «Գիտական տեղեկագիր», «Հայագիտական հանդես», «Եղիցի լույս», «Ազատ Արցախ» և այլ պարբերականներում։

## Երկեր
* Ազատամարտի արցախյան պոեզիան, Ստեփանակերտ, Դիզակ պլյուս, 2015։
* Բառը ժամանակի զուգահեռականներում, Ստեփանակերտ, Դիզակ պլյուս, 2018։
* Գեղագիտությունը և բանաստեղծությունը․ Սարինյանի հետ, Ստեփանակերտ, Դիզակ պլյուս, 2018։
* Գրական ստեղծագործության ուսուցման արդյունավետությունը և որակի բարձրացման մի քանի հարցեր (ուսումնամեթոդական ձեռնարկ), Ստեփանակերտ, Դիզակ պլյուս, 2019։
* Որակի ապահովման ձեռնարկ, Ստեփանակերտ, Դիզակ պլյուս, 2021։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Հայ գրականագետներ
Կատեգորիա:Բանասիրական գիտությունների թեկնածուներ
Գավրիլ Տրոեպոլսկի

**Գավրիիլ Նիկոլաևի Տրոեպոլսկի** (, ), ռուս սովետական գրող, առավել հայտնի է իր «Սպիտակ Բիմ Սև ականջ» վեպով։ Վեպը անգլերեն թարգմանվել է 1978 թվականին հրատարակվել է Harper & Row-ի կողմից։

## Կենսագրություն
մինի|Հուշատախտակ Վորոնեժում
Տրոեպոլսկին ծնվել է Տամբովի նահանգում, հայրը եղել է ռուս ուղղափառ քահանայի։ 1924 թվականին ավարտել է գյուղատնտեսական դպրոցը և աշխատել կոլխոզներում որպես գյուղատնտես մինչև 1954 թվականը, երբ դարձել է մշտական գրող, նրա բոլոր գրքերը վերաբերել են բնությանը և հողը մշակող մարդկանց։

Նրա առաջին պատմվածքը հրապարկվել է 1937 թվականին։ Նրա առաջին գիրքը՝ «Ագրոնոմիայի օրագրերը» ժողովածուն, հրատարակվել է 1953 թվականին *Novy Mir* հրատարակության կողմից, դրանում նա «ծաղրել է շրջանների կուսակցության քարտուղարներին, կոլխոզի նախագահներին, գյուղերի դեմագոգներին և գողերին», «Նա առաջին դեմքով ընթերցողներին ծանոթացնում է ռուսական բնապատկերի քնարական գեղեցկություններին և դրա վրա դրված մարդկային գրոտեսկային կերպարներին»։ Հաջորդ տարի տեղափոխվել է Վորոնեժ, որտեղ մնաց իր կյանքի մնացած մասը։

Նրա առաջին վեպը՝ *«Սև Երկիր*»-ը, հրապարակվել է 1958–1961 թվականներին այն նկարագրում է գյուղական կյանքը Իոսիֆ Ստալինի օրոք և ենթարկվել է խորհրդային գրական իշխանության հարձակմանը։ Նրա «Գետերի, հողերի և այլ բաների մասին» (1965) փաստագրել է Ռուսաստանի բնական ռեսուրսների չարաշահումը և կանխատեսել էկոլոգիական աղետ։ Տրոեպոլսկու «Սպիտակ Բիմ, Սև ականջը»  (1971) նրան բերել է հռչակ։ Պատմությունը վաճառվել է միլիոնավոր օրինակներով ամբողջ աշխարհում, «որից արժութային ողջ հասույթը վերցրել է պետությունը»։

Տրոեպոլսկին ընտրվել է ԽՍՀՄ գրողների միության խորհրդի անդամ 1967 թվականին։ 1975 թվականին արժանացել է պետական մրցանակի, այնուհետև ղեկավար պաշտոն է զբաղեցրել Ռուսաստանի Դաշնության Գրողների միության խորհրդի կազմում։ Նրա ստեղծագործությունները տպագրվել են *[[Լիտերատուրնայա գազետա|«Լիտերատուրնայա գազետա»]]* և այլ գրական ամսագրերում, իսկ *«Ամբողջական գործերը»* եռահատորյակը տպագրվել է 1977–78 թվականներին։ Ժաննա Վրոնսկայան գրել է՝ «Նա ուրախություն է հայտնել, երբ կոմունիստական համակարգը փլուզվել է։ Նրա տունը Վորոնեժում դարձել է երիտասարդ գրողների ուխտատեղի»։ 1993 թվականին դարձել է Վորոնեժի պատվավոր քաղաքացի։

## Ծանոթագրություններ

 
Կատեգորիա:Ռուս գրողներ
Կատեգորիա:Խորհրդային գրողներ
Կատեգորիա:Խորհրդային սցենարիստներ
Կատեգորիա:Խորհրդային դրամատուրգներ
Կատեգորիա:Խորհրդային լրագրողներ
Կատեգորիա:Ռուս լրագրողներ
Կատեգորիա:Խորհրդային վիպասաններ
Կատեգորիա:Ռուս դրամատուրգներ
Կատեգորիա:Խորհրդային տղամարդ գրողներ
Կատեգորիա:Խորհրդային պատմվածքագիրներ
Կատեգորիա:Ռուս մանկագիրներ
Գևորգ Թահմիզյան

**Գևորգ Արամի Թահմիզյան** (, ), բուլղարահայ ֆուտբոլիստ, հարձակողական ոճի կիսապաշտպան։ Իր կարիերայի ընթացքում նա խաղացել է «Չեռնո մորե» (Վառնա), ԲԿՄԱ (Սոֆիա), «Սպարտակ» (Վառնա), «Դորոստոլ» (Սիլիստրա) և «Բելոսլավ» թիմերում, ինչպես նաև 4 խաղ է անցկացրել Բուլղարիայի ազգային հավաքականում։ ԲԿՄԱ-ի կազմում դարձել է երկրի չեմպիոն ու գավաթակիր։

## Կենսագրություն

### Խաղացողի կարիերա
Ֆուտբոլիստի 15-ամյա կարիերայի ընթացքում, որը տևել է 1969-1984 թվականներին, Թահմիզյանն ընդհանուր առմամբ անցկացրել է 200 հանդիպում՝ 41 գոլով «A» խմբում և 136 հանդիպում՝ 16 գոլով «B» խմբում։

Գևորգ Թահմիզյանը ծնունդով Վառնայից է, «Չեռնո մորե» թիմի սան։ Բուլղարիայի առաջնության բարձրագույն լիգայում առաջին անգամ ելույթ է ունեցել 20 տարեկանում՝ 1969/70 մրցաշրջանում։ «Նավաստիների» կազմում խաղալով 5 տարի՝ նա 126 խաղ է անցկացրել «A» խմբում և դարձել 27 գոլի հեղինակ։ 1973 թվականի սկզբին նա ընդգրկվել է երկրի ազգային հավաքականի կազմում՝ Ասիայում և Ավստրալիայում շրջագայության ժամանակ մասնակցելով 4 հանդիպման։

1974 թվականի ամռանը Թահմիզյանը տեղափոխվել է ԲԿՄԱ (Սոֆիա), որի կազմում իր նորամուտը նշել է 1974 թվականի օգոստոսի 5-ին՝ 1973/74 մրցաշրջանի ազգային գավաթի «Ակադեմիկ» (Սոֆիա) ակումբի դեմ կիսաեզրափակիչ խաղում, որն ավարտվել է 1:0 հաշվով հաղթանակով։ Մրցաշարն ավարտվել է սովորականից ուշ՝ Գերմանիայում կայացած աշխարհի առաջնության պատճառով։ Հինգ օր անց նա ամբողջական հանդիպում է անցկացրել եզրափակիչ փուլում, որում «բանակայինները» լրացուցիչ ժամանակում 2:1 հաշվով հաղթել են «Լևսկիին», և նվաճել է իր առաջին գավաթը ակումբի հետ։ 1974/75 մրցաշրջանում նա ԲԿՄԱ-ի հետ դարձել է նաև Բուլղարիայի չեմպիոն՝ մրցաշրջանի ընթացքում մասնակցելով 15 հանդիպման և խփելով 1 գոլ։ Թահմիզյանը երկու հանդիպում է անցկացրել նաև ՈՒԵՖԱ-ի Գավաթակիրների գավաթի խաղարկությունում Կիևի «Դինամոյի» դեմ։

1975 թվականին Թահմիզյանը վերադարձել է «Չեռնո մորե»։ 1975/76 մրցաշրջանում նա եղել է թիմի հիմնական խաղացող, սակայն մրցաշրջանի վերջում թիմը դուրս է մնացել «A» խմբից, և նա տեղափոխվել է «Սպարտակ» (Վառնա)։ «Բազեների» կազմում Թահմիզյանը հանդես է եկել 4 տարի (2-ը՝ «A» խմբում, 2-ը՝ «B» խմբում)։ 1980 թվականին նա տեղափոխվել է «Դորոստոլ» (Սիլիստրա), իսկ կարիերան ավարտել է 35 տարեկանում՝ «Բելոսլավ» թիմում։

### Մարզչական կարիերա
1991/92 մրցաշրջանում Գևորգ Թահմիզյանը որոշ ժամանակ զբաղեցրել է «Չեռմո մորեի» գլխավոր մարզչի պաշտոնը։

### Կրթություն
Գևորգ Թահմիզյանն ավարտել է Տնտեսագիտական ​​համալսարանը «Հաշվապահական հաշվառում» մասնագիտությամբ և աշխատել է հանրային սննդի ձեռնարկություններից մեկում որպես տնտեսական բաժնի վերահսկիչ։ 1990-ական թվականների սկզբին նա ավարտել է նաև Սոֆիայի մարզական ակադեմիան։

## Նվաճումներ

;**ԲԿՄԱ Սոֆիա**

* «A» Խումբ
** link=Файл:Gold_medal_icon.svg|15x15փքս **Չեմպիոն**՝ 1974/75
* Ազգային գավաթ
** link=Файл:Gold_medal_icon.svg|15x15փքս **Գավաթակիր**՝ 1973/74

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Թահմիզյանի պրոֆիլը chernomorefc.com կայքում

Կատեգորիա:Բուլղարահայ ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Բուլղարիայի հավաքականի ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Տղամարդկանց ֆուտբոլի կիսապաշտպաններ
PayNow

«**PayNow**»-ը գրեթե ակնթարթային իրական ժամանակի վճարման համակարգ է, որը մշակվել է Սինգապուրի բանկերի ասոցիացիայի կողմից։ Ինտերֆեյսը հեշտացնում է ներբանկային և անհատական փոխանցումների գործարքները։  Համակարգն աջակցում է ստացել Սինգապուրի բոլոր խոշոր բանկերի կողմից ու կարգավորվում է Սինգապուրի դրամավարկային մարմնի կողմից (MAS), այն աշխատում է գումար փոխանցելով երկու բանկային հաշիվների միջև։

Վճարումները կարող են կատարվել Սինգապուրի ցանկացած գրանցված բջջային համարով, NRIC, կորպորատիվ եզակի կազմակերպության համարով (UEN) կամ վիրտուալ վճարման հասցեով (VPA)։  QR կոդերի սկանավորումը նույնպես տարբերակ է։ «PayNow»-ը կապված է վճարումների այլ համակարգերի հետ, ներառյալ «Stripe», «DuitNow» (Մալայզիա), «PromptPay» (Թաիլանդ) և «UPI» (Հնդկաստան)։

2020 թվականին «PayNow»-ի միջոցով մշակվել է 125 միլիոն փոխանցում՝ 22 միլիարդ S$։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Միջբանկային ցանցեր
Money Access Center (MAC)

**«Money Access Center» (MAC,** Նաև **Money Access Card)** բանկոմատների ցանց  Միջին Ատլանտյան և Միջին Արևմտյան Միացյալ Նահանգներում, որը գործել է 1979-ից 2005 թվականներին երբ այն ներառվել է «STAR» ցանցի կազմում։ Ցանցն առաջիններից մեկն էր երկրում և օգնեl 1 բանկոմատների աշխատանքների ունիվերսալացմանը։ Իր բարձրունքի վրա MAC-ն ղեկավարում էր 59000 բանկոմատ Փենսիլվանիայում, Նյու Ջերսիում, Դելավերում, Մերիլենդում, Արևմտյան Վիրջինիայում, Կենտուկիում, Օհայոյում և Միչիգանում։

## Պատմություն
### Ստեղծում

MAC-ը գործարկվել է 1979 թվականին Ֆիլադելֆիայի ազգային բանկի (PNB) կողմից, որը հետագայում վերանվանվել է «CoreStates, որպեսզի մրցելի «GEORGE» ցանցի հետ, որը մեկ տարի առաջ գործարկվել էր «Girard Bank»-ի կողմից։ «PNB»-ն կարողացավ գործարկման պահին ստանալ տասներեք այլ ֆինանսական հաստատությունների աջակցությունը, գրավելով զգալիորեն ավելի մեծ շուկա, քան «GEORGE»-ը, այն աստիճանի, որ տեղացիները նախընտրեցին «MAC մեքենա» և «MAC քարտ» տերմինները «բանկոմատի» կամ «բանկոմատի քարտի» փոխարեն։

### Աճ և անկախություն
1988 թվականին «CoreStates»-ը ձեռք բերեց և ինտեգրեց «MAC»-ի մրցակից «CashStream»-ին՝ MAC-ը դարձնելով տարածաշրջանի երկրորդ ամենամեծ  բանկոմատների ցանցը՝ զիջելով միայն «NYCE»-ին։ 1992 թվականին «CoreStates»-ը ստեղծեց հոլդինգային ընկերություն «MAC»-ի համար, որը կոչվում էր «Electronic Payment Services» (EPS), որի գլխավոր գրասենյակը գտնվում էր Դելավեր նահանգի Ուիլմինգթոն քաղաքում։ Ընկերությունը համասեփականատերն էին «CoreStates»-ը, «Bank One»-ը, «PNC Bank»-ը և «Society Corporation»-ը։ Նրանց ավելի ուշ միացան «KeyCorp»-ը և «National City Corp»-ը։

### Ձեռքբերում և միաձուլում «STAR»-ին
1990-ական թվականների ընթացքում «EPS»-ն արտահայտեց իր ցանկությունը հանրային դառնալու՝ կա՛մ IPO թողարկելու, կա՛մ հանրային առևտրով զբաղվող ընկերության կողմից ձեռքբերվելու միջոցով։ Վերջինս տեղի ունեցավ 1999 թվականին, երբ հանրային առևտրով զբաղվող «Concord EFS»-ը ձեռք բերեց «EPS» 920 միլիոն դոլարով։ Պարզվեց, որ սա շատ շահավետ գործարք էր «Concord»-ի համար, ուստի նա հաջորդ երկու տարիներին ձեռք բերեց ևս երկու բանկոմատների ցանցեր՝ «Cash Station»-ը և «STAR»-ը, որոնք ընդլայնեցին «Concord»-ի ցանցերը հասցնելով այն 28 նահանգ։ 2001 թվականին «STAR»-ի ձեռքբերման մասին իր մամուլի հաղորդագրության մեջ «Concord»-ը հայտարարեց իր մտադրության մասին՝ համախմբել երեք ցանցերը «STAR» դրոշի ներքո՝ «STAR»-ի անվան ավելի լավ ճանաչման շնորհիվ՝ նրան դարձնելով բանկոմատների ամենամեծ ցանցը երկրում։ «MAC»-ի (և Cash Station) բաններները պետք է աստիճանաբար հանվեր հաջորդող չորս տարվա ընթացքում։

### Անվան վերածնունդ
2014 թվականին «JetPay»-ը, որը հիմնադրված Բիպին Շահի կողմից, ով ղեկավարում էր «MAC» ցանցը «CoreStates»-ում աշխատելիս, հայտարարեց արտադրանքի մասին, որը կոչվում է «Money Access Card», որը վերալիցքավորվող վճարային քարտ է «JetPay»-ի հաճախորդների համար, որոնք զբաղվում են աշխատավարձերի մշակմամբ։

## Ժառանգություն
**MAC մեքենան** և **MAC քարտը** շարունակվում է օգտագործվել բանկոմատների և բանկային քարտեր նշելու համար Փենսիլվանիայի և Նյու Ջերսիի որոշ հատվածներում, ինչպես նաև «Tap MAC» արտահայտությունը՝ բանկոմատից գումար ստանալը նկարագրելու համար։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Բանկային համակարգ
Կատեգորիա:Միջբանկային ցանցեր
Մահբոդ Սերաջի

**Մահբոդ Սերաջի** (), իրանական ծագումով ամերիկացի գրող, վիպասան։ Նրա *Rooftops of Tehran* (Թեհրանի տանիքները) վեպը հրատարակվել է NAL-ի կողմից 2009 թվականի մայիսին։ Մահբոդի կարճ պատմվածքներն ու հոդվածները կարելի է գտնել *Truthout.org*, *Iranian.com*, *Bookreporter*; *Velvet Illusions* կայքերում։

## Կյանք և գործունեություն
Մահբոդ Սերաջին ծնվել է 1956 թվականի հոկտեմբերի 18-ին Բանդարե Անզալիում։ Նա Ամերիկա է տեղափոխվել 1976 թվականի մայիսին՝ քոլեջ հաճախելու համար։ Նրա ժամանումից շատ չանցած՝ Իրանի շահը գահընկեց արվեց 1979 թվականին, որը սկիզբ դրեց մի շարք իրադարձությունների, որոնք հանգեցրին Իրանում ամերիկյան դեսպանատան պատանդների ճգնաժամին և Իրաքի ներխուժմանը Իրան։

Մահբոդը ուսանել է Այովայի համալսարանում, որտեղ ստացել է բակալավրի, մագիստրոսի և դոկտորի աստիճաններ։

Սերաջին սկսել է իր պրոֆեսիոնալ կարիերան Motorola-ում, որտեղ աշխատել է 1990-1995 թվականներին։ Արթուր Անդերսենի մոտ երկամյա աշխատանքից հետո Մահբոդը նշանակվել է *Moore - Forum Alliance*-ի ավագ փոխնախագահ։ 2000 թվականին նա տեղափոխվել է Սան Ֆրանցիսկո, որտեղ ծառայել է որպես *PeopleSoft* համալսարանի փոխնախագահ և ուսուցման գլխավոր տնօրեն։ 2005 թվականին *Oracle*-ի կողմից *PeopleSoft*-ի ձեռքբերումից հետո Մահբոդը դարձավ *Chiron* կորպորացիայի կազմակերպչական զարգացման փոխնախագահ։ Մահբոդը ներկայումս հանդիսանում է միջազգային պահանջարկ ունեցող կառավարման խորհրդատու։

Սերաջիի դեբյուտային «Թեհրանի տանիքները» վեպն ուսումնասիրում է քաղաքական բռնաճնշումների մարդկային արժեքը։ Սա փիլիսոփայական վեպ է, որի գործողությունները տեղի են ունենում Իրանում նախաիսլամական հեղափոխության ժամանակ և խոսում է մարդկային վիճակի համընդհանուրության մասին՝ անկախ մշակույթից, կրոնից և ազգությունից։ Գրքի վերջում տված հարցազրույցում Սերաջին ասում է, որ գիրքը գրելիս ցանկացել է ընթերցողներին ծանոթացնել Իրանին և ներկայացնել պարսկական դարավոր մշակույթի մի փոքր հատված։ Երկիրը լրատվամիջոցներում հաճախ  ներկայացվում էր որպես «թշնամի», ուստի գրողը նախընտրել է պատմել բարեկամության և հումորի, սիրո և հույսի, համընդհանուր փորձառությունների մասին, որոնք գնահատվում են մարդկանց կողմից բոլոր ժամանակներում և վայրերում։

Սերաջին մասնակցել է Վիլանովայի համալսարանի «Մեկ գիրք» ծրագրին և Բրոուարդ քոլեջի 2010 թվականի գարնանային գրական փառատոնի, ինչպես նաև Էրլհամ քոլեջի առաջին տարվա ուսումնառության ծրագրին։

«Թեհրանի տանիքները» վեպը ընդգրկվել է 2009 թվականի գրքերի ակումբների լավագույն 25 ֆավորիտների ցանկում։

*San Francisco Chronicle*-ը 2009 թվականին ընտրել է «Թեհրանի տանիքները» վեպը որպես *Bay Area*-ի լավագույն 50 գրքերից մեկը։

Ամերիկյան գրավաճառների ասոցիացիայի և *Indie Next Notable*-ի կողմից 2009 թվականի հունիսին «Թեհրանի տանիքները» վեպը ճանաչվել է տարվա լավագույն դեբյուտային վեպ։  Թարգմանվել է 22 լեզուներով։

## Արտաքին հղումներ

*Rooftops of Tehran Website
*Indie Next Notable
*Outstanding Debut Category by ABA
*ne Book Villanova 
*Broward College wRites of Spring 2010 
*Top 25 Book Club List for 2009 
*50 Notable Bay Area Books of 2009 

## Ծանոթագրություններ

 
Կատեգորիա:Ամերիկացի գրողներ
Կատեգորիա:Ամերիկյան գրքեր
Կատեգորիա:Ամերիկյան վեպեր
Խաղողենու խայտաթիթեռ

**Խաղողենու խայտաթիթեռ** (*)*, խայտաթիթեռների ընտանիքի թիթեռ, խաղողի վնասատու։

## Տարածություն
Տարածված է խաղողագործական շրջաններում՝ Ուկրաինայում, Ռուսաստանում (Կրասնոդարի երկրամաս, Դաղստան, Մոլդովայում, Արմավիրում, Վրաստանում, Հայաստանում։

## Նկարագրություն
Թևվերի բացվածքը՝ 22–25 մմ, մուգ-դարչնագույն, մուգ-կապույտ կամ կապտականաչավուն՝ մետաղային փայլով։ Թրթուրի երկարը՝ 12–20 մմ, վերևից՝ կեղտոտ դեղին, ներքևից՝ բաց գույնի։ Մարմնի երկարությամբ կան 4 շարք դարչնագույն գորտնուկներ՝ աստղաձև դասավորված մազիկներով։ Տարեկան սովորաբար զարգանում է մեկ սերունդ։ Թրթուրները ձմեռում են ցողունի կեղևի կամ խաղողի վազի թելիկների ճեղքերում ու ճաքերում. գարնանն ուտում են բողբոջներն ու տերևները, հունիսին՝ հարսնյակավորվում։ Թիթեռներն ի հայտ են գալիս հուլիսի սկզբին։ Էգերը ձվադրում են տերևների ստորին կողմում։ Թրթուրները կմախքացնում են տերևները ներքևի կողմից։ Զանգվածային բազմացման ժամանակ կարող են մերկացնել խաղողի վազը։

## Պայքարի միջոցառումներ
Միջշարքերի մանրակրկիտ փխրեցում, վեգետացիայի շրջանում ՝ բույսի մշակում ֆոզալոնով և այլն։

Կատեգորիա:Թիթեռներ
Կատեգորիա:Վնասատուներ
Մարկո Լուն

**Մարկո Լուն Նիլսեն** (, ), դանիացի ֆուտբոլիստ, շվեդական «Նորչյոպինգի» պաշտպան։

## Ակումբային կարիերա
Պատանեկան մակարդակում հանդես է եկել «Անսագերում», «Գրինդսթեդում» և «Միդտյուլանում»։ 17 տարեկանում տեղափոխվել է «Էսբյերգի» երիտասարդական թիմ։ 2015 թվականին ակումբի հետ կնքել է իր առաջին պրոֆեսիոնալ պայմանագիրը և անցել է հիմնական թիմի մարզմանը։ 2016 թվականի ապրիլի 4-ին «Վիբորգի» հետ խաղում նորամուտն է նշել Դանիայի առաջնությունում՝ երկրորդ խաղակեսում ավելացված ժամանակում փոխարինելով Յեպպե Անդերսենին։

2018 թվականի հունվարի 15-ին տեղափոխվել է «Օդենսե»՝ կնքելով երեքուկես տարվա պայմանագիր։ Դանիական Սուպերլիգայում ակումբի կազմում առաջին խաղն անցկացրել է 2018 թվականի մարտի 9-ին՝ «Օրհուսի» դեմ տնային խաղում։ Ակումբում անցկացրած ժամանակահատվածում ընդհանուր առմամբ մասնակցել է 66 հանդիպման, որոնցում աչքի է ընկել երկու խփած գոլով։

2021 թվականի հունվարին միացել է շվեդական «Նորչյոպինգին»՝ ակումբի հետ կնքելով պայմանագիր, որը սկսել է գործել ամռանից։ Փետրվարի սկզբներին պայմանավորվածություն է ձեռք բերվել, որ Լունը նոր ակումբին կմիանա արդեն ձմռանը։ «Նորչյոպինգի» կազմում առաջին խաղն անցկացրել է փետրվարի 20-ին՝ երկրի Գավաթի խմբային փուլի շրջանակներում՝ «Սունդսվալի» հետ։ Ապրիլի 11-ին Շվեդիայի առաջնությունում նորամուտն է նշել «Սիրիուսի» հետ առաջին տուրի խաղում։

## Ծանոթագրություններ

 
Կատեգորիա:Էսբյերգի ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Նորչյոպինգի ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Տղամարդկանց ֆուտբոլի պաշտպաններ
Կատեգորիա:Դանիացի ֆուտբոլիստներ
Դորոթի Գեյլ

[thumb|[Ջուդի Գառլենդը Դորոթիի դերում]]

**Դորոթի Գեյլ** ( ), Օզ երկրի մասին հեքիաթաշարի գլխավոր հերոսը, որի հեղինակն է Լայման Ֆրենք Բաումը։ Նա առաջին անգամ հայտնվում է Բաումի 1900 թվականի «Օզի զարմանահրաշ կախարդը» դասական մանկական վեպում և կրկին հայտնվում է դրա շարունակությունների մեծ մասում։ Բացի այդ նա տարբեր ադապտացիաների գլխավոր հերոսն է, հիմնականում՝ 1939 թվականին նկարահանված «Օզի կախարդը» ֆիլմի դասական ադապտացիան։

Հետագա վեպերում Օզն աստիճանաբար ավելի ծանոթ է դառնում նրան, քան իր հայրենի Կանզասը։ Դորոթին ի վերջո՝ տեղափոխվում է ապրելու Զմրուխտե քաղաքի պալատում գտնվող բնակարանում, բայց միայն այն բանից հետո, երբ նրա մորաքույր Էմը և քեռի Հենրին բնակվում են նրա ծայրամասում գտնվող ֆերմայում՝ չկարողանալով վճարել Կանզասում գտնվող իրենց տան հիփոթեքը։ Դորոթիի լավագույն ընկերուհին՝ արքայադուստր Օզման՝ Օզի ղեկավարը, հետագա վեպերում նրան պաշտոնապես դարձնում է Օզի արքայադուստր։

## Նկարագրություն
Դորոթին որբ է, որի միակ մերձավոր ազգականները հորեղբայր Հենրին և մորաքույր Էմն են։ Դորոթի Գեյլը այլ հարազատներ ունի՝ Ավստրալիայից անհայտ հարազատներ, նրա զարմիկ Զեբը և մի քանի ուրիշներ։ Կարելի է ենթադրել, որ Դորոթին առաջին գրքում վեց կամ յոթ տարեկան է, թեև տարիքը երբեք հստակ նշված չէ։ Թե երբ և ինչպես է նա կորցրել ծնողներին, ոչ մի տեղ չի ասվում։

Դորոթին տարբեր հանգամանքներում չորս անգամ այցելում է Օզ երկիր, իսկ հինգերորդ անգամ նա ընդմիշտ մնում է այնտեղ։

## Բնավորության գծեր
Բարի, համարձակ, խելացի, հավատարիմ, հոգատար, աշխատասեր, կարեկից աղջիկ է։

## Կուլիսների ետևում
Օզ երկրի մասին վիպաշարի հերոսուհու նախատիպը հեղինակի կնոջ զարմուհին է եղել, որի անունը Դորոթի Լուիզ Գեյջ է եղել։

## Հետաքրքիր փաստեր
* Ապրիլի 11-ին Դորոթի Գեյլի պատվին Քարոնի վրա անվանվել է Քրաթեր։

## Կինեմատոգրաֆիայում
* «Օզ երկրի հրաշագործը » (1939, Մեծ Բրիտանիա), ռեժիսոր՝ Վիկտոր Ֆլեմինգ, Դորոթիի դերում՝ Ջուդի Գառլենդ
* «Վիզ» (1978, ԱՄՆ), ռեժիսոր՝ Սիդնի Լյումեթ, Դորոթի դերում՝ Նյու Յորքի մանկապարտեզի ուսուցչուհի Դիանա Ռոսս
* «Արկածները զմրուխտե քաղաքում» (1999-2000, Ռուսաստան), ռեժիսորներ Իլյա Մաքսիմով (1999), Դենիս Չերնով (2000), Մելնիցա ստուդիայի առաջին նախագիծը Դոլլիի դերում՝ Տատյանա Միխալևկինա
* «Կախարդված թագավորություն» (2007, ԱՄՆ), ռեժիսոր՝ Վիլինգ, Նիկ, Դի Ջին ( Դեշանել ), մատուցողուհի է ճաշասենյակում, ով չի կարողացել ընտելանալ փոքրիկ քաղաքի խաղաղ կյանքին։
* «Թոմը և Ջերին և Օզի կախարդը» (2011, ԱՄՆ), ռեժիսոր՝ Սփայկ Բրանդտ, Դորոթիի դերում՝ Գրեյ Դելայլ
* «Դորոթին և Օզ երկրի կախարդը» () 2017 թվականի անիմացիոն սերիալ։
* «Զմրուխտե քաղաք» () 2017 թվականի մինի-սերիալ։ Ադրիա Արհոնան կատարում է Դորոթիի դերը։

= Տես նաև =
* Օզի զարմանահրաշ կախարդը
## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ

Կատեգորիա:Գրական կերպարներ
Կատեգորիա:Կերպարներ
Կատեգորիա:Հորինված ամերիկացիներ
Կատեգորիա:Մանկական գրականության կերպարներ
Կատեգորիա:Ֆիլմերի հերոսներ
Թեհրանի տանիքները

**Թեհրանի տանիքները**, Մահբոդ Սերաջիի գրած վեպը, որը հրատարակվել է *New American Library*-ի կողմից 2009 թվականի մայիսին։

## Ճանաչում
Հրապարակվելուց հետո «Թեհրանի տանիքները» վեպն արժանացավ քննադատների գնահատանքին՝ որպես *Indie Next Notable* և ընտրվեց Ամերիկյան գրավաճառների ասոցիացիայի կողմից «Լավագույն դեբյուտ» անվանակարգում։
«
Թեհրանի տանիքները» Վիլլանովայի համալսարանի «Մեկ գիրք» ծրագրի ընտրությունն էր, հայտնվել է Բրոուարդ քոլեջի 2010 թվականի Գարնանային գրական փառատոնի եզրափակչում և ընտրվել Էրլհամ քոլեջի «Առաջին տարվա փորձառության» ծրագրի շրջանակում։

Գիրքը ճանաչվել է 2009 թվականի լավագույն 25 գրքային ակումբների ֆավորիտներից մեկը և *San Francisco Chronicle's*-ի՝ *Bay Area*-ի լավագույն 50 նշանավոր գրքերից մեկը։

Վեպը թարգմանվել է 22 լեզուներով։

## Դիպաշար
Իրանի ընդարձակ մայրաքաղաք Թեհրանի միջին խավի մի թաղամասում 17-ամյա փաշա Շահեդն անցկացնում է 1973 թվականի ամառը տանիքում՝ լավագույն ընկեր Ահմեդի հետ։ Այստեղ նա երազում է իր ապագայի մասին և պայքարում մի գաղտնիքի դեմ։ Դա իր սերն է հարևանուհու՝ գեղեցկուհի Զարիի հանդեպ, որը ծնվելուց ի վեր նշանված էր Փաշայի ընկերոջ և դաստիարակի,  համալսարանի ուսանող և քաղաքական ակտիվիստ բժշկի հետ։ Չնայած Փաշայի մեղքի զգացումին, երկար ու շոգ ամառային օրերը զույգի անհաստատ հարաբերությունները վերածում են հարուստ զգացմունքային կապի։ Բայց նրանց կատարյալ, գողացված ամառվա երանությունը հանկարծակի փշրվում է մեկ գիշերվա ընթացքում, երբ փաշան ակամա առաջնորդում է շահի գաղտնի ոստիկանությանը դեպի բժշկի թաքստոցը։ Բռնության հետևանքները փաշային և նրա ընկերներին սթափեցնում են իրականության մեջ և ստիպում գիտակցել, թե ինչպիսին է կյանքը հզոր ու դաժան բռնակալի իշխանության ներքո։ Այս իրադարձությունները Զարիին ստիպում են ընտրություն կատարել, որից փաշան գուցեև չկարողանա երբևէ ուշքի չգալ։

## Տես նաև
Մահբոդ Սերաջի

## Աղբյուրներ
*Indie Next Notable
*Outstanding Debut Category by ABA
*ne Book Villanova 
*Broward College wRites of Spring 2010 
*Top 25 Book Club List for 2009 
*50 Notable Bay Area Books of 2009 

## Արտաքին հղումներ

*Rooftops of Tehran Official Website
*Brown & Miller Literary Associates
*Radio Times with Marty Moss-Coane - NPR
*San Francisco Chronicle Review of Rooftops of Tehran
*Interview with Mahbod Seraji on Milwaukee Sentinel
*Minneapolis Star Tribune

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:2009 թվականի ամերիկյան վեպեր
Կատեգորիա:2009 վեպեր
Կատեգորիա:Ամերիկյան գրքեր
Կատեգորիա:Իրանական գրականություն
Դերսու Ուզալա (վեպ)

**«Դերսու Ուզալա։ 1907 թվականին Ուսուրիի շրջան կատարած ուղևորության հիշողություններից»** () Վլադիմիր Արսենևի պատմվածքը, որը հիմնված է 1907-1908 թվականներին Ուսուրիի շրջան հետազոտական արշավախմբի իրադարձությունների վրա։ Գլխավոր հերոսներն են հենց հեղինակը և նրա ուղեկիցը՝ նանայ Դերսու Ուզալան։

Հրատարակվել է 1923 թվականին։ Ըստ հեղինակի` գիրքը պատրաստ է եղել տպագրության մինչև 1917 թվականը, ինչպես և «Ուսսուրի շրջանը» և «Սիխոտե-Ալին լեռներում» գրքերը։ Վեպը նկարագրում է Արսենևի 1907 թվականի ճանապարհորդությունները արևելյան Մանջուրիայում, որտեղ նա հանդես է գալիս որպես բնագետ հետախույզ։ Պատմության գլխավոր հերոսը նանայ Դերսու Ուզալան է, որի հետ Արսենևը ծանոթանում է 1902 թվականին հրատարակված նախորդ գրքում՝ «Ուսուրի շրջանի ամբողջ տարածքում»։ Բնության նկարների և Հեռավոր Արևելքի փոքր ժողովուրդների կյանքի ֆոնի վրա է ծավալվում հետաքրքրաշարժ սյուժեն, գրական լեզուն այս գիրքը դասել է Ռուսաստանի լավագույն աշխարհագրական և արկածային գրականության մեջ հայտնի գործերի շարքում։

## Կերպարներ
### Հիմնական

#### [[Վլադիմիր Արսենև]]
Պատմության իրադարձությունների պահին Վլադիմիր Արսենևը 23-րդ Արևելյան Սիբիրյան հրաձգային գնդի շտաբի կապիտանն է եղել։

#### [[Դերսու Ուզալա]]
Թեև Դերսու Ուզալան Արսենևի օրագրերում հիշատակված իրական անձնավորություն է, բայց քանի որ «Ուսուրի շրջանի երկայնքով» և «Դերսու Ուզալա» գրքերը մասամբ բելետրիստիկական են՝ Դերսուի կերպարը որոշակիորեն փոխվել է։

Էքսպեդիցիոն օրագրերի հիման վրա Արսենևը Դերսուին հանդիպել է միայն 1906 թվականին, հանդիպումը տեղի է ունեցել օգոստոսի 3-ին Թադուշի գետի մոտ, իսկ իր գեղարվեստական գրքում Արսենևը նկարագրում է իր առաջին հանդիպումը՝ 1902 թվականին Լեֆու գետի մոտ։ Արսենևը նրան վերագրել է նաև այլ գիդերի որոշ գծեր և արարքներ, որոնց հետ նա նախկինում անցել է տայգայով։

## Էկրանավորումներ
* Դերսու Ուզալա՝ 1961 թվականի խորհրդային ֆիլմ է, ռեժիսոր Աղասի Բաբայան։
* Դերսու Ուզալա (անգլ. ՝ Dersu Uzala), 1975 թվականի խորհրդային-ճապոնական ֆիլմ՝ ռեժիսոր Ակիրա Կուրոսավա։

## Գեղարվեստական առանձնահատկություններ
2013 թվականին պատմվածքը ներառվել է Ռուսաստանի Դաշնության կրթության և գիտության նախարարության կողմից դպրոցականներին առաջարկվող «100 գրքերի» ցանկում՝ ինքնուրույն ընթերցանության համար։

## Ծանոթագրություններ

## Գրականություն
;Գրքեր և մենագրություններ
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 

;Հոդվածներ
* 
* 
* 
* 
* 

## Արտաքին հղումներ
* 
*  Վ.Կ. Արսենևի աշխատությունների հիման վրա YouTube-ում։
* Վ.Կ. Արսենևի քարտեզը իր արշավների երթուղիներով 1906-1907

Կատեգորիա:1917 գրքեր
Կատեգորիա:1920-ականների գրքեր
Կատեգորիա:1921 գրքեր
Կատեգորիա:1923 գրքեր
Կատեգորիա:1923 ոչ գեղարվեստական գրքեր
Կատեգորիա:1923 վեպեր
Կատեգորիա:1996 գրքեր
Կատեգորիա:20-րդ դարի ռուսական գրականություն
Կատեգորիա:2011 գրքեր
Կատեգորիա:Արկածային վեպեր
Կատեգորիա:Ինքնակենսագրական վեպեր
Կատեգորիա:Հեռավոր Արևելքի պատմություն
Կատեգորիա:Պրիմորիեի երկրամաս
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գրականություն
Կատեգորիա:Ռուսերեն վեպեր
Կատեգորիա:Սիբիրի պատմություն
Ոսկե ֆրանկ

**Ոսկե ֆրանկը** (արժույթի կոդը՝ XFO) 1930 թվականից մինչև 2003 թվականի ապրիլի 1-ը Միջազգային Հաշվարկների Բանկի հաշվապահական միավորն է եղել։ Այն փոխարինվել է հատուկ գծագրման իրավունքով։ Այն ի սկզբանե հիմնված է եղել Ֆրանսիական ֆրանկի վրա և մնացել այն արժեքի վրա, որի վրա ֆրանկը ամրագրված է եղել (0,290322 գ նուրբ ոսկի) այն բանից հետո, երբ Լատինական արժութային միությունը երկրները դուրս են եկել ոսկու ստանդարտից։

## Կիրառումը Նոր Հեբրիդներում
Ոսկե Ֆրանկն օգտագործվում էր անգլո-ֆրանսիական Նոր Հեբրիդների համատիրությում (այժմ ՝ Վանուատու) որպես արժույթ, որում Միացյալ վարչակազմի փոստային ծառայությունը առաջադրում էր իր նամականիշները, ինչը բնական ընտրություն էր, քանի որ Համաշխարհային Փոստային Միության պայմանագրի համաձայն (սկսած 1874 թվականից, երբ առաջին միջազգային պայմանագիրը համաձայնեցվել և հաստատվել է հետագա համագումարներում, առնվազն մինչև 1939 թվականը․ տես տարբեր «Կոնգրեսի ակտեր»), համաձայնեցված միջազգային փոստային սակագները արտահայտվում էին ոսկե ֆրանկներով և ոսկե սանտիմներով յուրաքանչյուր անդամ երկրի համար և դա կախված է գումարների փոխանցումից իրենց սեփական արժույթներին։ Սա սրել է արդեն իսկ շփոթեցնող իրավիճակը, երբ ավստրալիական դոլարը և նովոհեբրիդյան Ֆրանկը օգտագործվում էին սովորական առևտրում (և որում նույնիսկ ֆունտ ստեռլինգը հայտնվում էր համատեղ վարչակազմի ավելի վաղ բյուջետային փաստաթղթերի սյունակներում)։

## Շվեյցարական ոսկե ֆրանկի նախաձեռնություն
2011 թվականի մարտի 9-ին Շվեյցարիայի Ազգային խորհուրդ է ներկայացվել խորհրդարանական նախաձեռնություն ՝ ոսկե Ֆրանկը Շվեյցարիայի համար լրացուցիչ արժույթ սահմանելու մասին։ 
 
Այս նախաձեռնությունը վերանայվել է տնտեսական և հարկային հարցերի հանձնաժողովի կողմից, որը հունիսյան նիստում մերժել է այն։

Այս ոսկե Ֆրանկը կսահմանվեր որպես 0,1 գրամ մաքուր ոսկի։ Այս նախաձեռնությունը չէր հանգեցնի գոյություն ունեցող շվեյցարական ֆրանկի չեղարկմանը, փոխարինմանը կամ կապմանը, ուստի և ոսկե Ֆրանկը, և շվեյցարական ֆրանկը գոյակցում էին կողք կողքի։ Ոսկե Ֆրանկի ֆիքսված մետաղական պարունակության պատճառով դրա փոխարժեքը շվեյցարական ֆրանկի նկատմամբ կարող է բարձրանալ կամ իջնել ՝ կախված շուկայի պահանջարկից և առաջարկից, ինչպես ցանկացած այլ ազատ լողացող արժույթ։

Ոսկե Ֆրանկը պետք է դառնար երաշխավորող արժույթ ՝ ֆինանսական ճգնաժամերի ժամանակ շվեյցարական ֆրանկից միջազգային կապիտալի հոսքերը շեղելու համար։

Ոսկե Ֆրանկը լիովին անկախ կլիներ Շվեյցարիայի Ազգային բանկի ոսկու պահուստներից։ Այն հատվելու էր միայն շվեյցարական առևտրային բանկերի կողմից ՝ Շվեյցարիայի Համադաշնության վերահսկողության ներքո։ Ոսկու Ֆրանկի կողմնակիցները հույս ունեին, որ դրա ներդրումը փոքր ներդրողների համար ավելի հեշտ կդարձնի ներդրումներ կատարել ոսկու մեջ՝ նվազեցնելով նվազագույն ներդրումային և առևտրային միավորը։

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Gold Franc Association - coordinating the efforts to introduce the gold franc as additional currency in Switzerland.

Կատեգորիա:Շրջանառությունից հանված դրամներ
Կատեգորիա:Ոսկե դրամներ
Բահարեստան

**Բահարեստան** (), քաղաք Իրանի կենտրոնական մասում` Սպահան օսթանի Սպահան շահրեստանում։ Բնակչությունը վերջին մարդահամարի տվյալներով կազմում է ։

Քաղաքը գտնվում է Սպահան օսթանի արևմտյան մասում` Սպահան քաղաքից մոտ 13 կմ հարավ-արևելք։ Տեղադրված է արևելյան Զագրոսի տարածքում` ծովի մակարդակից մոտ 1605 մ բարձրության վրա։

Նոր քաղաք է, որի կառուցումը սկսվել է 1989 թվականին։ Հանդիսանում է Սպահան քաղաքի հարավային արվարձաններից մեկը։

## Բնակչություն
Բնակչությունը 2016 թվականի մարդահամարի տվյալներով կազմում էր 79 023 մարդ, որոնք կազմում էին 25 118 տնտեսություն։ Բահարեստանը Սպահան օսթանի բնակչությամբ ութերորդ ամենախոշոր քաղաքն է։ Քաղաքի բնակչության փոփոխությունը ժամանակի ընթացքում բերված է աղյուսակում ստորև.

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Իրանի աշխարհագրություն
Կատեգորիա:Իրանի քաղաքներ
Կատեգորիա:Սպահանի նահանգ
Մուշտակով Վեներան (այլ կիրառումներ)

«Մուշտակով Վեներան» կարող է վեչաբերվել․
* Մուշտակով Վեներան - ավստրիացի գրող Լեոպոլդ ֆոն Զախեր Մազոխի ամենահայտնի ստեղծագործությունը։
* Մուշտակով Վեներան - 2013 թվականի ֆրանսալեզու էրոտիկ դրամա ֆիլմ, ստեղծել է ռեժիսոր Ռոման Պոլանսկին, հիմնվելով ամերիկացի դրամատուրգ Դեյվիդ Այվսի համանուն պիեսի վրա։