Խորհրդավոր ախոյանը

**«Խորհրդավոր ախոյանը»** (), Ագաթա Քրիստիի դետեկտիվ վեպն է, որն առաջին անգամ հրատարակվել է The Bodley Head հրատարակչության կողմից 1922 թվականին։ Վեպում առաջին անգամ տեսնում ենք Թոմմի և Թափենս Բերեսֆորդներին, ովքեր հետագայում հայտնվում են նաև 3 այլ վեպերում և պատմվածքների մեկ ժողովածուում։

## Սյուժեն
Վեպի գործողություններն ընթանում են 1919 թ. Լոնդոնում և Մեծ Բրիտանիայի այլ քաղաքներում։ Երիտասարդ զույգը՝ Թոմմի Բերեսֆորդն ու Թապպենս Կոուլին, չունեն փող և աշխատանք։ Նրանք որոշում են սեփական գործ սկսել և հիմնում են «Երիտասարդ արկածախնդիրներ LTD»-ն, որտեղ նրանք՝ երիտասարդ արկածասերները, պատրաստ են ցանկացած աշխատանքի։ Նրանք որոշում են չհրաժարվել ոչ մի պատվերից, որտեղ էլ ուղարկվելիս լինեն և ինչ էլ ստանան դրա դիմաց։

Նրանց խոսակցությունը լսում է պարոն Վիթթինգթոնը, ով Թապենսին առաջարկում է գերազանց վարձատրություն շատ վտանգավոր աշխատանքի դիմաց։ Թապենսը ներկայանում է Ջեյն Ֆինն անունով, որը նա լսել էր հենց նույն ռեստորանում, որտեղ Վիթթինգթոնը լսել էր իրենց խոսակցությունը։ Վիթթինգթոնի դեմքը աղճատվում է։ Նա կասկածում է որ Թապենսին իրեն շանտաժի է ենթարկում և նրան ու Թոմիին գումար է տալիս։ Նրանք որոշում են հետևել Վիթթինգթոնին և փաստեր գտնել շանտաժի համար։ Սակայն հաջորդ օրը պարզվում է, որ Վիթթինգթոնը փակել է իր ընկերությունը և անհետացել։ Միակ ճանապարհը մնում է Վիթթինգթոնին վախեցրած անունը՝ Ջեյն Ֆինն։ Թոմմին և Թապենսը որոշում են թերթում հայտարարություն տալ՝ աղջկան գտնելու կամ նրա մասին տեղեկություն իմանալու հույսով։

## Գրական քննադատություն
Վեպը հիմնականում լավ ընդունվեց քննադատների կողմից։ Ահա մի քանի կարծիքներ, որոնք ավելի ուշ օգտագործվեցին գովազդի համար։
*Սա հիասքանչ վեպ է, և ընթարցողը, ինչպես և մենք, չի կարող կռահել այն, մինչև գաղտնիքը չբացահայտվի։ - Daily Chronicle 
* Մենք մեր ընթերցողներին մի հետաքրքիր պատմություն ենք ներկայացնում, որը կզարմացնի նրանց, երբ կփորձեն գուշակել այն իրադարձությունները, որ դեռ հեղինակը չի ներկայացրել։ Հրաշալի ստեղծագործություն է։ -Saturday Review
* Վեպի միջավայրն ուղղակի հիանալի է, և պատմությունը կհետաքրքրի բոլորին։ Կասկածից վեր է, որ գիրքն իրական հաջողություն է:- East Anglian Daily Times

## Էկրանավորումները
«Խորհրդավոր ախոյանը» վեպը դարձավ Ագաթա Քրիստիի երկրորդ ստեղծագործությունը, որն էկրանավորվեց։ Գերմանական «Orplid Film» ընկերությունը 1929 թվականին նկարահանեց ֆիլմը՝ սկզբնական «Die Abenteurer GmbH» անունով։ Մեծ Բրիտանիայում և ԱՄՆ-ում ֆիլմը լուսաբանվեց «Adventures Inc.» անունով։ Ֆիլմում հերոսների անձնանունները փոխված են։

1983 թվականին բրիտանական «London Weekend Television» հեռուստաընկերությունը սերիալային մոտիվներով վեպի սյուժեի հիման վրա ստեղծեց 115-րոպեանով ֆիլմ, որը դարձավ Ագաթա Քրիստիի ստեղծագործությունների հիման վրա նկարահանված տասը սերիայից բաղկացած հեռուստասերիալի հիմքը։

## Հրատարակման պատմությունը
* 1922, Ջոն Լեյն(The Bodley Head), 1922 թ. հունվար, Hardback, 320 pp
* 1922, Dodd Mead and Company (Նյու Յորք), 1922, Hardback, 330 pp
* 1927, Ջոն Լեյն(The Bodley Head), 1927 թ. փետրվար, Hardback 
* 1946, Avon (Նյու Յորք), Avon թիվ 100, Paperback, 264 pp
* 1955, Pan Books, Paperback (Pan number 357)
* 1957, Pan Books, Paperback (Great Pan GP82)
* 1967, Bantam Books (Նյու Յորք), Paperback
* 1976, Panther Books(Լոնդոն), Paperback; ISBN 0-586-04424-8
* 1991, Fontana Books (Imprint of HarperCollins), Paperback, 256pp; ISBN 0-00-617478-7
* 1991, Ulverscroft Large Print Edition, Hardcover; ISBN 0-7089-2441-7
* 2001, Signet Books|Signet (Penguin Group), Paperback
* 2007, Facsimile of 1922 UK first edition (HarperCollins), 2007 թվականի նոյեմբերի 5, Hardcover, 320 pp; ISBN 0-00-726515-8

## Միջազգային վերնագրեր
*Բուլղարերեն. Тайният противник (Tayniat protivnik) 
*Չեխերեն. *Tajemný protivník*
*Ֆրանսերեն. *Mr. Brown* (Mr. Brown)
*Հոլանդերեն։ *De geheime tegenstander*
* Էստոներեն *Aktsiaselts "Seiklejad"*(Public Limited Company "Adventurers"), *Salavastane* 
* Ֆիններեն *Salainen vastustaja* 
* Գերմաներեն *Ein gefährlicher Gegner* (A dangerous adversary), առաջին հրատարակությունը՝ 1932։ *Die Abenteuer-G.m.b.H.* (The Adventure Ltd.)
* Նորվեգերեն. *Den hemmelige fiende* 
* Պորտուգալերեն *O Adversário Secreto* (The Secret Adversary)
* Իսպաներեն. *El Misterioso Señor Brown* (The Mysterious Mr. Brown)
* Իտալերեն. "Avversario Segreto" (Secret Adversary)

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ

* 
* ''The Secret Adversary'' at the official Agatha Christie website
* ''Die Abenteurer GmbH''  (1929) entry at British Film Institute
* ''The Secret Adversary'' (1983) article at Screenonline

Կատեգորիա:1922 գրքեր
Կատեգորիա:Անգլերեն գրքեր
Կատեգորիա:Անգլերեն գրքեր
Կատեգորիա:Էկրանավորված բրիտանական վեպեր
Կատեգորիա:Հեռուստասերիալների հիմք ծառայած բրիտանական վեպեր