Նիկոլայ Սիմոնյակ

**Նիկոլայ Պավլովիչ Սիմոնյակ** (, ), խորհրդային զորավար, Խորհրդային Միության հերոս (02/10/1943)։ Գեներալ-լեյտենանտ (22.02.1944)։

## Վաղ կյանք և քաղաքացիական պատերազմ
Սիմոնյակը ծնվել է 1901 թվականի փետրվարի 4-ին (17) Ռուսական կայսրության Պոլտավայի նահանգի Պրիլուկի շրջանի Բերեզովկա գյուղում։ 1905 թվականին հողազուրկության և բերքի ձախողման պատճառով ընտանիքը տեղափոխվում է Կուբանի Տեմիժբեկսկայա գյուղ (մի շարք հեղինակներ սխալմամբ նշում են այս գյուղը որպես Ն.Պ. Սիմոնյակի ծննդավայր): Այնտեղ 1914 թվականին ավարտել է երկամյա դպրոցը։ 

Կարմիր բանակում 1918 թվականի մայիսի 1-ից նախ միացել է Գուլկևիչ պարտիզանական ջոկատին, այնուհետև ծառայել է որպես մարտիկ և հետախույզ 11-րդ բանակի 154-րդ Դերբենտ հեղափոխական հրաձգային գնդում։ Մասնակցել է Կուբանում, Ստավրոպոլում և Հյուսիսային Կովկասում քաղաքացիական պատերազմին ընդդեմ կամավորական բանակի: Հյուսիսային Կովկասում Կարմիր զորքերի նկատմամբ Ա. Ի. Դենիկինի զորքերի հաղթանակից և 1918 թվականի վերջին կարմիրների Վոլգա մեկնելուց հետո գնդի հետ Վլադիկավկազից մեկնել է մինչև Աստրախան։ Քայլարշավից անմիջապես հետո հիվանդացել է տիֆով։ Ապաքինվելուց հետո վերադարձել է իր գունդ, որը 1919 թվականի փետրվարին վերանվանվեց 33-րդ Կուբանի հրաձգային դիվիզիայի 292-րդ Դերբենտ հրաձգային գունդ։ Այս գնդում 1919 թվականին կռվել է Աստրախանից Կուբան՝ ավարտելով արշավը Նովոռոսիյսկում։ Մարտերում երկու անգամ վիրավորվել է։ Կարմիր բանակում Նիկոլայ Սիմոնյակի ծառայության համար տեղի կազակները 1919 թվականին դաժանաբար սպանել են նրա հորը։ 1920 թվականի գարնանը մեկնել է սովորելու Ռյազանի 6-րդ հեծելազորային կուրսերում, որտեղից հունիսին տեղափոխվել է Սամարայի 18-րդ նախապատրաստական դասընթացների։

## Միջպատերազմյան ժամանակ
1921 թվականին ավարտել է այդ դասընթացները և անմիջապես մեկնել է հետագա ուսանելու Նովոչերկասկի 10-րդ հրամանատարական դասերում, որոնք ավարտել է 1922 թվականին։ 1922 թվականի նոյեմբերից ծառայել է Հյուսիսային Կովկասի ռազմական օկրուգի 1-ին հեծելազորային բանակի 14-րդ Մայկոպի հեծելազորային դիվիզիայի 83-րդ հեծելազորային գնդում (1924 թվականից՝ Մոսկվայի ռազմական շրջանում )՝ ջոկի հրամանատար, դասակի հրամանատարի օգնական, դասակի հրամանատար։ 1924 թվականի սեպտեմբերին դիվիզիան ցրվել է, Սիմոնյակը տեղափոխվել է Մոսկվայի ռազմական օկրուգի 10-րդ Մայկոպի հեծելազորային դիվիզիայի 59-րդ հեծելազորային գունդ, որտեղ եղել է դասակի հրամանատար, էսկադրիլիայի հրամանատարի օգնական։ 1929 թվականին ավարտել է Նովոչերկասկում Կարմիր բանակի հրամանատարական կազմի հեծելազորային բարձրագույն պատրաստության դասընթացները։

1931 թվականի փետրվարից եղել է  Մ.Վ.Ֆրունզեի անվան Կարմիր բանակի ռազմական ակադեմիայի ձիավարության հրահանգիչ։ 1932 թվականին ինքն է դարձել այս ակադեմիայի ուսանող, որն ավարտել է 1935 թվականին։ Այնուհետև ծառայել է Լենինգրադի ռազմական շրջանում՝ 30-րդ հեծելազորային դիվիզիայի շտաբի պետ, շրջանի ռազմական խորհրդին կից վերահսկողական խմբի ղեկավարի տեղակալ։ 1938 թվականի հուլիսին նշանակվել է Կարմիր բանակի հրամանատարական կազմի տնօրինության 1-ին վարչության պետի տեղակալ, նույն թվականի սեպտեմբերին վերադարձվել է Լենինգրադի ռազմական շրջանի ռազմական խորհրդին կից Վերահսկիչ խումբ, որտեղ դարձել է դրա ղեկավարի պաշտոնակատարը։ 1939-1940 թվականների խորհրդային-ֆիննական պատերազմի մասնակից է։

1940 թվականի դեկտեմբերից մինչև 1942 թվականի մարտը եղել է 8-րդ առանձին հրաձգային բրիգադի հրամանատար։

## Հայրենական մեծ պատերազմ
1941 թվականի հունիսից մասնակցել է Հանկոյի թերակղզու պաշտպանությանը։ Նրա հրամանատարության տակ գտնվող բրիգադը հուսալիորեն պաշտպանել է ռազմաճակատի ցամաքային հատվածը և Բալթյան նավատորմի նավաստիների հետ միասին կռվել է ֆիննական բանակի դեմ Հանկոյին հարող կղզիների համար: 1941 թվականի նոյեմբեր-դեկտեմբերին բրիգադը Հանկոյից տարհանվել է Լենինգրադ։

1942 թվականի մարտից մինչև 1943 թվականի մարտը ղեկավարել է 136-րդ հրաձգային դիվիզիան, որը ձևավորվել է Լենինգրադի ռազմաճակատում՝ 8-րդ հրաձգային բրիգադի հիման վրա։ Դիվիզիան մտնել է Լենինգրադի ռազմաճակատի 23-րդ և 55-րդ բանակների կազմի մեջ և մասնակցել է Լենինգրադի պաշտպանությանը, այդ թվում՝ Սինյավինի հարձակողական գործողությանը։

Եղել է 136-րդ հրաձգային դիվիզիայի ( 67-րդ բանակ, Լենինգրադի ռազմաճակատ) հրամանատար, գեներալ-մայոր Ն.Պ. Սիմոնյակը հատկապես աչքի է ընկել Լենինգրադի պաշարումը ճեղքելով («Իսկրա» օպերացիա): Առաջանալով ռազմաճակատի հարձակման հիմնական ուղղությամբ՝ դիվիզիան, ամենածանր մարտերում, ճեղքել է թշնամու շարունակական մի քանի կիլոմետրանոց պաշտպանությունը, այսպես կոչված, Շլիսելբուրգի եզրում։Այս մարտերում դիվիզիայի զինվորների խիզախության և հերոսության համար այն վերակազմավորվել է 63-րդ գվարդիական հրաձգային դիվիզիայի:

Գերմանացիների դեմ պայքարի ճակատում հրամանատարության մարտական առաջադրանքների օրինակելի կատարման և ԽՍՀՄ Գերագույն Խորհրդի Նախագահության 1943 թվականի փետրվարի 10-ի հրամանագրով ցուցաբերած արիության ու հերոսության համար գեներալ-մայոր Նիկոլայ Պավլովիչ Սիմոնյակին շնորհվել է Խորհրդային Միության Ոսկե աստղ շքանշան:

1943 թվականի մարտից եղել է 30-րդ գվարդիական հրաձգային կորպուսի հրամանատար: Կորպուսը մասնակցել է Սինյավինոյի և Մգայի մարտերին, 1944 թվականի հունվարին մասնակցել է Կրասնոսելսկո-Ռոպշինսկայա հարձակողական գործողությանը, այնուհետև առաջ է շարժվել Նարվայի ուղղությամբ։ 1944 թվականի հունիսին կորպուսը մասնակցել է Վիբորգի հարձակողական գործողությանը, իսկ օգոստոսին՝ Տալլինի հարձակողական գործողությանը։

1944 թվականի հոկտեմբերից մինչև 1945 թվականի մարտը եղել է 2-րդ Բալթյան ռազմաճակատի 3-րդ հարվածային բանակի հրամանատար (1944 թվականի դեկտեմբերին բանակը տեղափոխվել է 1-ին բելառուսական ռազմաճակատ ): Մասնակցել է հակառակորդի Կուրլանդ խմբի շրջափակմանը, Վիստուլա-Օդեր և Արևելյան Պոմերանյան հարձակողական գործողություններին։

1945 թվականի մարտից մինչև պատերազմի ավարտը եղել է Լենինգրադի ռազմաճակատի 67-րդ բանակի հրամանատար։ Բանակը մասնակցել է Կուրլանդ թերակղզում արգելափակված գերմանական զորքերի դեմ պայքարին։

1945 թվականի հունիսի 24-ին գեներալ-լեյտենանտ Ն.Պ. Սիմոնյակը մասնակցել է Մոսկվայի Կարմիր հրապարակում անցկացվող Հաղթանակի պատմական շքերթին՝ երթով անցնելով Լենինգրադի ճակատի միավորված գնդի առաջին շարքում, որը ղեկավարել է Խորհրդային Միության մարշալ Լեոնիդ Գովորովը:

## Հետպատերազմյան շրջան
1945 թվականի հոկտեմբերին բանակը ցրվել է։ Այդ տարվա նոյեմբերին գեներալ Սիմոնյակը վերանշանակվել է Լենինգրադի ռազմական օկրուգի 30-րդ գվարդիական հրաձգային կորպուսի հրամանատարի պաշտոնում։ 1948 թվականի սեպտեմբերից թոշակի է անցել հիվանդության պատճառով:

Ապրել է Լենինգրադում։ Մահացել է 1956 թվականին։

## Ընտանիք
Առաջին կինը Ալեքսանդրա Եմելյանովնա Սիմոնյակն է (Ռեշկո): Որդին՝ Վիկտոր, դուստրեր՝ Ռաիսա և Զոյա։ Կինն ու որդին մահացել են 1943 թվականի սեպտեմբերի 19-ին Լենինգրադի մարզի Խվոյնայա օդանավակայանում ավիավթարի հետևանքով։

Երկրորդ կինը Զինաիդա Սերգեևնա Սիմոնյակն է (Կոսոբուդսկայա): Դուստրը՝ Լյուդմիլան, որդին՝ Վիկտորը։

## Զինվորական կոչումներ
* Կապիտան (1936)
* Մայոր (1938)
* Գնդապետ (03/21/1940)
* Գեներալ-մայոր (7.10.1941)
* Գեներալ-լեյտենանտ (02/22/1944)

## Պարգևներ
* Խորհրդային Միության հերոսի «Ոսկե աստղ» թիվ 558 մեդալ (02/10/1943)
* Լենինի երեք շքանշան (02/06/1942, 02/10/1943, 02/21/1945)
* Կարմիր դրոշի երեք շքանշան (02/22/1938, 11/3/1944, 06/24/1948)
* Սուվորովի 1-ին աստիճանի շքանշան (06/22/1944)
* Կուտուզովի 1-ին աստիճանի շքանշան (05.10.1944)
* Սուվորովի II աստիճանի շքանշան (02/21/1944)
* Կարմիր աստղի շքանշան (04/11/1940)
* այլ մեդալներ
* արտասահմանյան մրցանակներ

## Հիշողություն
* Փողոցներ Սանկտ Պետերբուրգում, Վիբորգում և Կրասնոդարի երկրամասի Կավկազսկայայի շրջանի Տեմիժբեկսկայա գյուղում, անվանակոչվել են Ն.Պ. Սիմոնյակի անունով
* Սանկտ Պետերբուրգի թիվ 223 դպրոցում Ուլյանկայի քաղաքային հաստատությունում կա 63-րդ գվարդիական հրաձգային դիվիզիայի թանգարան:

## Գրականություն
* Герои огненных лет: Очерки о москвичах — Героях Советского Союза. Книга 6. — М.: Московский рабочий, 1983. — 670 с. — С. 200—206.
* *Калашников К. А., Додонов И. Ю.* Высший командный состав Вооружённых сил СССР в послевоенный период. Справочные материалы (1945—1975 гг.). Том 2. — Усть-Каменогорск: Медиа-Альянс, 2015. — ISBN 978-601-7378-65-3. — С. 69—70.
* 
** *Стрешинский М. П.*, *Франтишев И. М.* Генерал Симоняк. 2-е изд. — : Лениздат, 1971. — 367 с.
* *Малашенко Е. И.* Командующие фронтами и армиями в годы Великой Отечественной войны, 1941-1945. — Москва: Вече, 2015. — 285 с.; ISBN 978-5-4444-2828-3. — С. 188—189.
* Герои битвы за Ленинград. — СПб.: Судостроение, 2005. — 470 с. — ISBN 5-7355-0678-1.

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Զինվորականներ