Զոյա Սվետովա

**Զոյա Ֆելիկսովնա Սվետովա** (, ), ռուս լրագրող և իրավապաշտպան, պրոդյուսեր, հրապարակախոս, «Անմեղին մեղավոր ճանաչել» վավերագրական վեպի հեղինակ։

## Կենսագրություն
Զոյա Սվետովան 1982 թվականին ավարտել է Մորիս Թորեզի անվան Մոսկվայի օտար լեզուների ինստիտուտը։ 2000-2002 թվականներին եղել է Սորոսի հիմնադրամի փորձագետ` Ռուսաստանում օրենքի, դատական համակարգի և մարդու իրավունքների թեմայի զարգացմանը վերաբերող ծրագրերի գծով։ 2008-2016 թվականներին աշխատել է Մոսկվայի հասարակական դիտորդական հանձնաժողովում։ 2016 թվականին առաջադրվել է մորդովյան ՀԴՀ-ում, բայց չի ընդգրկվել դրա կազմում։

## Աշխատանք ԶԼՄ-ներում
* 1991- 1993 - «Ընտանիք և դպրոց» ամսագիր
* 1993- 2001 - «Ռուսական միտք» թերթի տեսաբան
* 1994- 1999 - «Ռադիո Ֆրանս»-ի մոսկովյան բյուրոյի թղթակցի օգնական 
* 1999- 2001 - «Լիբերալսոն» թերթի մոսկովյան բյուրոյի թղթակցի օգնական 
* 2001- 2003 - «Նոր Իզվեստիա» թերթի «Մարդը և հանգամանքները» բաժնի թղթակից
* 2002- 2004 - «Լրագրողներ առանց սահմանների» կազմակերպության ներկայացուցիչ Մոսկվայում
* 2003- 2004 - «Ռուսական սուրհանդակ» օրաթերթի քաղաքական բաժնի հատուկ թղթակից
* 2004- 2005 - «Ռուսական սուրհանդակ»-ի ներքին քաղաքականության բաժնի խմբագիր 
* 2009 - *The New Times* ամսագրի տեսաբան

Նա հոդվածներ է հրապարակել «*Коммерсант*», «*Русский телеграф*», «*Общая газета*», «*Новая газета*», «*Московские новости*» թերթերում, The New Times, «*Огонёк*», «*Итоги*», «*Еженедельный журнал*» ամսագրերում, ինչպես նաև ֆրանսալեզու *Ouest-France*, *France Soir*, *Depeche du midi* (Ֆրանսիա), *Le quotidien* (Լյուքսեմբուրգ) հրատարակչություններում։ Աշխատել է «*France 2*» հեռուստաալիքի պրոդյուսեր։

## Քաղաքական դիրքորոշում
2014 թվականի սեպտեմբերին Սվետովան ստորագրեց «Դեկտեմբերի 12-ի կլոր սեղանի» հայտարարությունը, որով պահանջվում է դուրս բերել ռուսական զորքերը Ուկրաինայից։ 2019 թվականի նոյեմբերին նա կոլեկտիվ դիմում է ստորագրել ի պաշտպանություն Հասան Հուսեյնովի։

## Ընտանիք
* Մայր` Զոյա Կրախմալնիկովա (1929- 2008) - ուղղափառ բանաստեղծուհի, հրապարակախոս, իրավապաշտպան, այլախոհական շարժման մասնակից 
* Հայր` Ֆելիքս Սվետով (իսկական ազգանունը Ֆրիդլյանդ, 1927- 2002)- ռուս խորհրդային գրող, այլադավան
* Պապ` Գրիգորի (Ցվի) Ֆրիդլյանդ (1897- 1937), հայտնի խորհրդային պատմաբան և Մոսկվայի պետական համալսարանի պատմության ֆակուլտետի առաջին դեկան
* Ամուսին` Վիկտոր Ձյադկո
Երեխաներ
** Ֆիլիպ` «Մեծ քաղաք» ամսագրի նախկին գլխավոր խմբագիր։ «Արզամաս» կայքի գլխավոր խմբագիր։
*** Թոռնուհին` Նինա
** Տիմոֆեյ` *Forbes* ամսագրի նախկին խմբագիր, ՌԲԿ-ի թղթակից 
** Տիխոն` «*Эхо Москвы*» ռադիոկայանի նախկին թղթակից և վարող, «*Дождь*» հեռուստաալիքի նախկին վարող, *RTVI* հեռուստաալիքի նորությունների վարող։
***	Թոռնիկները` Սոֆիա և Պյոտր
**	Աննա` ուսանողուհի

## Պարգևներ
* 2003 թվականի «Իրավական կամայականություն» լրագրողական մրցանակի դափնեկիր «Անհատի իրավունքների ոտնահարում» անվանակարգում։
* Ռուսաստանի Դաշնության ժուռնալիստների միության մամուլի միջազգային մրցանակի և «*Amnesty International*» 2003 թվականի «Մարդու իրավունքների և Ռուսաստանում քաղաքացիական հասարակության ամրապնդման» մրցանակի դափնեկիր։
* 2003 և 2004 թվականներին պարգևատրել է «Լրագրողական վարվեցողության համար» Անդրեյ Սախարովի անվան «Լրագրողական վարվեցողության համար» մրցանակով։
* Գերդ Բուցերիուսի անվան «Արևելյան Եվրոպայի ազատ մամուլ» մրցանակի դափնեկիր (*Gerd Bucerius-Förderpreis Freie Presse Osteuropas*) 2009:
* «Լիբմիսիա» 2018 թվականի լրագրողական մրցանակի դափնեկիր «Ազատական արժեքները խիզախորեն պաշտպանելու համար» անվանակարգում, բանտարկության ընթացքում զոհված մարդկանց նվիրված «ՄԲԽ մեդիա» և Ռադիո «Ազատություն» պորտալներում հրապարակումների շարքի համար։

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Статьи в журнале ''Русский курьер'' и др.
* Статьи в журнале ''The New Times''
* Зоя Светова: «Критическое отношение к власти накапливается» (Интервью еженедельнику «Русская Германия»)

Կատեգորիա:Մոսկվայի լեզվաբանական համալսարանի շրջանավարտներ
Կատեգորիա:Ռուս գրողներ
Կատեգորիա:Ռուս իրավապաշտպաններ
Կատեգորիա:Ռուս լրագրողներ
Կատեգորիա:Ռուս հրապարակախոսներ
Կատեգորիա:Ռուս պրոդյուսերներ