Կոչանիի գիշերային ակումբի հրդեհ

2025 թվականի մարտի 16-ին **Հյուսիսային Մակեդոնիայի [[Կոչանի (քաղաք, Մակեդոնիա)|Կոչանի]] քաղաքի «Pulse» գիշերային ակումբում բռնկված հրդեհի** հետևանքով մահացել է առնվազն 59 մարդ։ Ներքին գործերի նախարար Պանչե Տոշկովսկիի խոսքով, հրդեհը բռնկվել է պիրոտեխնիկայից. Ավելի քան 155 մարդ հոսպիտալացվել է Կոչանիում, Շտիպում և Սկոպյեում ։ Այս հրդեհը դարձել է Մակեդոնիայի պատմության մեջ ամենամահաբեր գիշերային ակումբի հրդեհը, ինչպես նաև 2015 թվականին Ռումինիայի Բուխարեստ քաղաքի Colectiv ակումբում տեղի ունեցած հրդեհից ի վեր ամենամահաբեր գիշերային ակումբի հրդեհը։

## Հրդեհ
2025 թվականի մարտի 16-ին, առավոտյան ժամը 2:35-ին, մոտ 500 մարդ  ներկա է եղել մակեդոնական հիփ-հոփ դուետ DNK համերգին։ Համերգի ընթացքում օգտագործված փիրոտեխնիկան այրել է միջոցառման վայրի առաստաղի փայտե գերանները, ինչը հանգեցրեց արագ տարածվող հրդեհի։ Փիրոտեխնիկան բաղկացած է եղել «բեմական շատրվաններից», որոնք նախատեսված են եղել փակ տարածքների համար։

Փիրոտեխնիկայի և այնուհետև առաջացած հրդեհի տեսագրությունները ցույց են տալիս որ եղել են կրակը հանգցնելու փորձեր։ Փրկվածները հաղորդել են, որ մարդկանց դուրս փախչելու պահին առաջացել է խտացված բազմություն՝ դեպի ակումբի ելքերը։ Երաժշտական խմբի անդամներից մեկը հրդեհաշիջման ընթացքում կոչ է արել հանդիսատեսին տարհանվել՝ ասելով. «Բոլորդ դուրս եկեք, մենք կվերադառնանք»։ Գործի են դրվել նաև մոտակա քաղաքներից հրշեջ-փրկարարները։ Իշխանությունները տասնյակ վիրավորների տեղափոխել են Շտիպի, Կոչանիի և Սկոպյեի մոտակա հիվանդանոցներ։

## Տուժածներ
Վիրավորներից 29-ը ծանր այրվածքներով տեղափոխվել են Սկոպյեի Սուրբ Նաումի հիվանդանոց, 24-ը՝ մոտակա կլինիկական կենտրոն և 20-ը՝ «Սեպտեմբերի 8» քաղաքային ընդհանուր հիվանդանոց, որոնցից 2-ի վիճակը ծանր է։ Այրվածքների և ծխի ներթափանցման հետևանքով ստացված վնասվածքների ծանրության պատճառով տուժածներից մի քանիսը տեղափոխվել են Սկոպյեի և Շտիպի հիվանդանոցների և կլինիկաների մասնագիտացված բաժանմունքներ։ Ներքին գործերի նախարար Պանչե Տոշկովսկին հայտնել է, որ ավելի քան 20 անչափահաս վիրավորվել է, իսկ առնվազն 3-ը մահացել է։ Առողջապահության նախարար Արբեն Տարավարիի խոսքով, տուժածներից 47-ը հոսպիտալացվելու են արտասահմանում։

Կոչանիի հիվանդանոցի տնօրենն ասել է, որ «մահացածների մեծ մասը վնասվածքներ է ստացել հրմշտոցի հետևանքով, որը տեղի է ունեցել խուճապի ժամանակ՝ փորձելով դուրս գալ»։ Շատ զոհերի ինքնությունը դժվարացել է նույնականացման քարտերի բացակայության պատճառով։

DNK-ի մենակատարներից Անդրեյ Գորգիեսկիի մահը հաստատվել է խմբի լուսանկարիչ Ալեքսանդր Եֆրեմովի, երգչուհի Սառա Պրոյկովսկայի, թմբկահար Գյորգի Գորգիևի և հարվածային գործիքների նվագող Ֆիլիպ Ստևանովսկու հետ միասին։ Խմբի անդամներից երկուսը ողջ են մնացել նախնական հրդեհից, սակայն կեսօրին մահացել են։ DNK-ի մենակատարներից Վլադիմիր Բլազևը դեմքի և ձեռքերի այրվածքներ է ստացել։ Ընդհանուր առմամբ, հրդեհի հետևանքով զոհվել են խմբի բոլոր անդամները, բացի Բլազևից։ Ակումբում թմրանյութերի և անչափահասների առկայությունը ստուգող ոստիկանը ևս զոհվել է հրդեհից:։ «KF Shkupi» ֆուտբոլային ակումբի խաղացող Անդրեյ Լազարովը, ակումբի այցելուներին փրկելու փորձի ընթացքում, ստացել է ծխից թունավորում և այրվածքներ և կարճ ժամանակ անց մահացել է հիվանդանոցում։

## Հետաքննություն
Ներքին գործերի նախարար Պանչե Տոշկովսկին հայտնել է, որ ավելի քան 20 մարդու նկատմամբ ձերբակալության հրաման է տրվել, և արդեն իսկ 15 կասկածյալ ձերբակալվել է։ Հավելել է, որ գիշերային ակումբի գործունեության լիցենզիան ձեռք է բերվել կոռուպցիայի և կաշառքի միջոցով։ Նախկինում Տնտեսության նախարարության պետական քարտուղար Ռազմենա Չեկիչ Դուրովիչը ձերբակալվել է այն բանից հետո, երբ հետաքննողները հայտնաբերել են, որ նա ստորագրել է կեղծ լիցենզիան, որի հիման վրա ակումբն աշխատում էր։ Ակումբի սեփականատեր Դեյան «Դեկո» Յովանովը ձերբակալվել է, երբ փորձել է փախչել հարևան երկիր։

Գիշերային ակումբը տեղակայված է եղել մեկհարկանի շինությունում, որը նախկինում օգտագործվել էր որպես գորգի պահեստ։

## Արձագանք
### Ներքին
Հյուսիսային Մակեդոնիայի վարչապետ Հրիստիան Միցկոսկին խորը տխրություն է հայտնել գիշերային ակումբի հրդեհի կապակցությամբ՝ ասելով, որ այդքան երիտասարդների կորուստն անուղղելի է, և որ կառավարությունը լիովին մոբիլիզացված է՝ օգնելու պարզել հրդեհի պատճառը։ Նախագահ Գորդանա Սիլյանովսկա-Դավկովան այցելել է հիվանդանոցներում գտնվող հրդեհից տուժածներից մի քանիսին և հանդիպել նրանց հարազատների հետ։ Զոհերի համար յոթնօրյա սուգ է հայտարարվել։ Կոչանիում տեղի է ունեցել մոմավառություն։ Կառավարությունը կարգադրել է եռօրյա ստուգումներ անցկացնել երկրի բոլոր գիշերային ակումբներում և կաբարեներում։

### Արտաքին
Քաղաքական գործիչներ Եվրամիությունից, Ալբանիան, Ադրբեջանը, Բելառուսը, Բոսնիա և Հերցեգովինան, Բուլղարիան, Խորվաթիան, Չեխիան, Վրաստանը, Լիտվան, Մոլդովան, Մոնտենեգրն, Կոսովոն, Լեհաստանը, Ռումինիան, Սերբիան, Սլովակիան, Սլովենիան, Շվեդիան, Թուրքիան և Ուկրաինան ցավակցություն են հայտնել զոհերի կապակցությամբ և աջակցություն առաջարկել Հյուսիսային Մակեդոնիայի իշխանություններին։ Իր ցավակցություններն է հղել նաև Հռոմի պապ Ֆրանցիսկոսը։ Սերբիան մարտի 18-ը հայտարարել է համազգային սգո օր։ Բուլղարիան մարտի 18-ը հայտարարել է Ազգային սգո օր՝ ի համերաշխություն Հյուսիսային Մակեդոնիայի հետ։ Մակեդոնիայի առողջապահության նախարար Արբեն Տարավարին հայտնել է, որ ստացել է օգնության առաջարկներ հարևան երկրներից, ինչպիսիք են Ալբանիան, Բուլղարիան, Կոսովոն, Հունաստանը և Սերբիան։

#### Բժշկական օգնություն
Բուլղարիան ուղարկել է Alenia C-27J Spartan ռազմական ինքնաթիռ՝ ութ ամենածանր վիրավորվածներին Սոֆիայի և Վառնայի հիվանդանոցներ տեղափոխելու համար, իսկ ևս հինգը շտապօգնության մեքենաներով տեղափոխվել են Սոֆիա և Պլովդիվ։ Եվս երեք տուժած տեղափոխվել է Թուրքիա, երեքը՝ Հունաստան։

Սերբիան ուղարկել է Սերբիայի ռազմաօդային ուժերի CASA C-295 ինքնաթիռը, որպեսզի տեղափոխի ծայրահեղ ծանր վիրավորված 12 մարդկանց հարազատներին, որոնք տեղափոխվել են Սերբիայի ռազմաբժշկական ակադեմիա և կլինիկական կենտրոն։ Բացի այդ, Սերբիան շտապօգնության 5 մեքենա է ուղարկել 14 անձնակազմով՝ օգնելու Մակեդոնիայի մարդաշատ հիվանդանոցներին։ Երկու շտապօգնության մեքենայով ամենածանր վիրավորներից երկուսը տարվել են Նիշ, որտեղ նրանք ընդունվել են Նիշի համալսարան-կլինիկական կենտրոն։

Ռումինական ռազմաօդային ուժերի C-27J Spartan ինքնաթիռը, երկուշաբթի օրը՝ մարտի 17-ին, մեկնել է Օտոպենից՝ մարդասիրական առաքելություն իրականացնելու՝ Հյուսիսային Մակեդոնիայի Սկոպյեից այրվածքներով ախտորոշված չորս հիվանդների տեղափոխելու Վիլնյուս/Լիտվա հիվանդանոց։

Նիդերլանդներում այրվածքների կենտրոնները Գրոնինգենում, Բեյրվեյկում և Ռոտերդամում պարտավորվել են բժշկական օգնություն և ապաստան տրամադրել տուժածներին։

## Ծանոթագրություններ


Կատեգորիա:2025 Եվրոպայում
Կատեգորիա:Հյուսիսային Մակեդոնիայի Հանրապետության պատմություն
Կատեգորիա:Հրդեհներ
Կատեգորիա:Հրդեհներ Եվրոպայում