Անատոլի Կրոշենկո

**Անատոլի Նիկոլաևիչ Կրոշենկո** (, ), խորհրդային ֆուտբոլիստ, որը հանդես է եկել հարձակվողի դիրքում, խորհրդային և ուկրաինացի ֆուտբոլային մարզիչ: ԽՍՀՄ սպորտի վարպետ, Ուկրաինայի վաստակավոր մարզիչ:

## Ֆուտբոլիստի կարիերա
Հայրենական մեծ պատերազմի ժամանակ ընտանիքի հետ ապրել է Կիևում՝ Ուրիցկու հրապարակում և Սաքսագանսկի փողոցում։ Նրա մայրը աշխատել  է գերմանական ճաշարանում։ Անատոլին Ֆուտբոլով սկսել է զբաղվել պատերազմից հետո։ Իր ճանապարհը դեպի սպորտ սկսել է «Լոկոմոտիվ» մարզահամալիրին կից աթլետիկայի և վոլեյբոլի պարապմունքներով։ Ֆիզիկական կուլտուրայի ուսուցչի առաջարկությամբ սկսել է զբաղվել բռնցքամարտով: Մեկ ամիս մարզվելուց հետո, տասը տարեկան հասակում, մասնակցել է Կիևի բռնցքամարտի առաջնությանը, որը նրա առաջինն ու վերջինն էր այս մարզաձևում: Նրանցից հետո Կրոշենկոն ամբողջովին կենտրոնացել է ֆուտբոլի վրա։ Երբ նա եղել է 13 տարեկան Ստեփան Մարտինովիչ Տիտիցան նրան հրավիրել է «Լենինսկայա դարբնոց» թիմ, որտեղ նա խաղացել է մեկ մրցաշրջան։ Այնուհետև ընդունվել է երիտասարդական ֆուտբոլային դպրոց, որտեղ սկսել է աշխատավարձ ստանալ։ ՄՖԴ-ում նա խաղացել է Անդրեյ Բիբայի և Օլեգ Բազիլևիչի հետ;

1955 թվականին սկսել է հանդես գալ Կիևի «Դինամոյի» կրկնօրինակ կազմում, որտեղ անցկացրել է մոտ երեք տարի։ Նույն ժամանակ ընդունվել է Կիևի ֆիզիկական կուլտուրայի պետական ինստիտուտ։ 1958 թվականին դարձել է Կիևի ԲԿՄԱ-ի խաղացող, որտեղ եղել է հիմնական կազմի խաղացող՝ խաղալով ԽՍՀՄ առաջին լիգայի 1958 թվականի բոլոր խաղերում: Մեկ տարի անց Վիննիցայի «Լոկոմոտիվի» գլխավոր մարզիչ Վիկտոր Ժիլինը ՄՖԴ-ի մի խումբ սաների տարել է իր թիմ, խաղացողների թվում էր նաև Կրոշենկոն։ «Լոկոմոտիվը» դարձավ ԽՍՀՄ առաջին լիգայի հաղթող, սակայն կանոնների փոփոխության պատճառով թիմը դուրս չի եկել բարձրագույն դիվիզիոն: Այս նվաճման համար բոլոր խաղացողներին շնորհվել է ԽՍՀՄ սպորտի վարպետների կոչում: Կրոշենկոյի և Վալենտին Տրոյանովսկու խաղը գրավել է Կիևի «Դինամոյի» գլխավոր մարզիչ Վյաչեսլավ Սոլովյովի ուշադրությունը: Սակայն այն պատճառով, որ Կրոշենկոն հայհոյել է Սոլովյովին, նրան «Դինամո» չեն տարել։

Անատոլիի հաջորդ ակումբը, ի վերջո, Ստալինի «Շախտյորն» էր Բարձրագույն լիգայից։ Թիմը հասել Է ԽՍՀՄ գավաթի կիսաեզրափակիչ, որտեղ լրացուցիչ ժամանակում պարտվել է Թբիլիսիի «Դինամոյին» (1:2): Մեկ տարի անց տեղափոխվել է Խարկովի «Ավանգարդ»։ Նոր թիմ տեղափոխվելու պատճառը եղել է մանկավարժական ինստիտուտ հաճախելու հնարավորությունը, որը նա ավարտել է մեկ տարվա ընթացքում։ Անատոլին Խարկովում մնացել է երկու տարի, իսկ ակումբի ղեկավարությունը նրան բնակարան է հատկացրել։

1963 թվականին մարզիչ Օլեգ Ժուկովի հրավերով տեղափոխվել է նորաստեղծ Լվովի «Կարպատի»։ «Կարպատիի» ղեկավար Նիկոլայ Կուզնեցովը Անատոլիային առաջարկել է բնակարան Լվովում, սակայն նա հրաժարվել է՝ սկսելով ապրել ինչպես ակումբի մյուս ֆուտբոլիստները հանրակացարանում։ «Կարպատիում» Կրոշենկոն դարձել է ակումբի առաջին գոլի հեղինակը պաշտոնական մրցումներում՝ գոլ խփելով 1963 թվականի ապրիլի 21-ին Գոմելի «Լոկոմոտիվի» դեմ խաղում (1:0): Նա նաև միջազգային հանդիպումներում դարձել է «Կարպատիի» առաջին գոլի հեղինակը՝ 1963 թվականի հունիսի 12-ին գրավելով Ուրուգվայի «Սերրոյի» դարպասը (1:0): Կրոշենկոն նաև «Կարպատիի» պատմության մեջ է մտել որպես ֆուտբոլիստ, որն առաջին հեռացումն է վաստակել 1963 թվականի հունիսի 16-ին Ֆրունզեի «Ալգայի» դեմ խաղում մրցակցի հարվածի համար։

Իր առաջին մրցաշրջանն ակումբն ավարտել է 7-րդ տեղում Առաջին լիգայի 18 թիմերի մեջ։ 1965 թվականի մրցաշրջանում դարձել է թիմի լավագույն ռմբարկուն՝ խփած 16 գոլով։ Կրոշենկոն առաջարկ է ունեցել Մոսկվայի «Լոկոմոտիվից», սակայն այն չի ընդունել։ 1966 թվականի առաջին կես մրցաշրջանում խաղացել է Դնեպրոպետրովսկի «Դնեպրում»։ «Էլեկտրոն» գործարանի տնօրենը, որը ֆինանսավորել է «Կարպատին», ցանկացել է Կրոշենկոյին տեսնել լվովյանի կազմում, իսկ «Դնեպրի» գլխավոր մարզիչ Անատոլի Զուբրիցկին հրաժարվել է նրանից և նրան ձեռք է բերել Լվովը։

Երբ «Կարպատին» գլխավորել է Եվգենի Լեմեշկոն, որը խաղադրույք է կատարել երիտասարդ ֆուտբոլիստների վրա, Կրոշենկոն շարունակել է խաղալ հիմնական կազմում: Ինքը՝ Կրոշենկոն, հիշելով «Կարպատիի» կազմում հանդես գալու տարիները, ասել է, որ Լեմեշկոն ծեծել է իրեն։ 1967 թվականին Սիմֆերոպոլի «Տավրիայի» դեմ հանդիպումներից մեկում նա 5 գոլի հեղինակ է դարձել։ Այս խաղից հետո Անատոլի Զայաևը նրան անվանել է «իր գերեզմանը փորողը», քանի որ պարտության համար նա հեռացվել է թիմի ղեկավարի պաշտոնից, իսկ նրա հետ միասին՝ Ղրիմի մարզչական շտաբը և մարզական կոմիտեն։ 1967 թվականի մրցաշրջանն Անատոլին ավարտել է 17 խփած գոլով։

«Կարպատիում» Կրոշենկոն, ի տարբերություն մյուս ֆուտբոլիստների, ստացել է երկու հավելավճար։ Նա պաշտոն էր զբաղեցնում «Սելմաշ» գործարանում, թեև այնտեղ չէր աշխատում։ Ֆրանկո փողոցում երեք սենյականոց բնակարան է ունեցել և դարձել է «Կարպատիի» առաջին խաղացողը, ով ավտոմեքենա է ունեցել՝ «Վոլգա»։ Ավելի վաղ նա «Ժիգուլիով» է երթևեկել, սակայն ավտոտնակից դուրս գալիս ջարդել է մեքենան։ «Վոլգան» նա գնել է Նիժնի Նովգորոդ քաղաքում կայացած հանդիպումներից մեկից հետո տեղի «Վոլգայի» հետ խաղից հետո, որում հեթ-տրիկ է ձևակերպել։ 1968 թվականի մրցաշրջանը թիմի համար ավարտվել է հաղթանակով իր ենթախմբում, սակայն եզրափակիչ մրցաշարում «Կարպատները» գրավել են երկրորդ տեղը և դուրս չեն եկել Բարձրագույն լիգա։

Այս մրցաշրջանը Կրոշենկոյի՝ որպես ֆուտբոլիստի կարիերայում եղել է վերջինը։ Այդ ժամանակ եղել է 32 տարեկան։ Չնայած նրան, որ «Կարպատիի» մարզիչ Վասիլի Վասիլևը նրան առաջարկել է շարունակել խաղալ, բայց արդեն կիսապաշտպանի դիրքում, նա հրաժարվել է։ Ընդհանուր առմամբ, Կրոշենկոն «Կարպատիի» կազմում անցկացրել է ավելի քան 150 հանդիպում: Ընդգրկված է թիմի պատմության մեջ լավագույն ռմբարկուների ցուցակում՝ զբաղեցնելով չորրորդ տեղը՝ ավելի քան 50 գնդակով։ 2010 Football.ua կայքը նրան ընդգրկել է «Կարպատիի» 50 լավագույն ֆուտբոլիստների ցուցակում, որտեղ զբաղեցրել է 21-րդ հորիզոնականը։

## Մարզչական կարիերա
Ֆուտբոլիստի կարիերայի ավարտից հետո նրան առաջարկել են ՍԱ «Կարպատիի» նախագահի տեղակալի պաշտոնը, որտեղ էլ սկսել է աշխատել։ Ավելի ուշ եղել է «Կարպատիի» նախագահը։ Օլեգ Բազիլևիչի հրավերով տեղափոխվել է Չեռնիգով, որտեղ աշխատել է «Դեսնա» ակումբում, այնուհետև նրա հետ 1971 թվականին տեղափոխվել Կադիևկա։ Կրոշենկոն աշխատել է տեղի «Շախտյորում»՝ թիմի ղեկավարի պաշտոնում։ 1972 թվականին «Կարպատները» գլխավորել է Վալենտին Բուբուկինը, իսկ Անատոլին դարձել է նրա օգնականը։ Այնուհետև անբավարար արդյունքների պատճառով նա ազատվել է աշխատանքից։ 1974 թվականին եղել է «Կարպատիի» ղեկավարը։ Աշխատել է նաև Լվովի ակումբում որպես մանկական մարզիչ, որտեղ նրա սաների թվում են եղել Բոգդան Բլավացկին, Յուրի Գիյը և Օլեգ Գուլան։

1979 թվականին գլխավորել Է Կերչի «Օկեանը» ԽՍՀՄ երկրորդ լիգայից։ Ավելի ուշ եղել է երկրորդ լիգայի մյուս թիմերի՝ Դնեպրոձերժինսկի «Մետալուրգի» և Ժիտոմիրի «Սպարտակի» գլխավոր մարզիչը։ Դրանից հետո կրկին վերադարձել է «Կարպատի»՝ որպես մանկական մարզիչ։ Աշխատել է այնպիսի ֆուտբոլիստների հետ, ինչպիսիք են Յուրի Բենիոն և Դանիել Ռիխարդը։

1985 թվականին Կիևի թիվ 170 դպրոցում ստեղծվել է «ֆուտբոլային հատուկ դաս», որի ղեկավարը եղել է Կրոշենկոն։ Այնտեղ նա ութ տարի մարզել է 1975 թվականին ծնված ֆուտբոլիստներին (չորրորդից տասնմեկերորդ դասարան)։ Նրա աշակերտների թվում են եղել Վլադիսլավ Վաշչուկը, Ալեքսանդր Շովկովսկին, Սերգեյ Ֆեդորովը, Իգոր Կոստյուկը, Գենադի Մեդվեդևը, Սերգեյ Բալանչուկը, Վլադիմիր Պոլիշչուկը, Արթուր Թեոդորովիչը, Ալեքսանդր և Օլեգ Վենգլինսկին: Այնուհետև այդ ֆուտբոլիստներից շատերի հետ աշխատել է «Դինամո-3»-ում և «Դինամո-2»-ում։

1997 թվականից մինչև 1999 թվականը աշխատել Է Ուկրաինայի պրոֆեսիոնալ ֆուտբոլային լիգայում։ 1999 թվականին գլխավորել Է Ուկրաինայի մինչև 19 տարեկանների հավաքականը։ Նրա գլխավորությամբ թիմը հասել է 2000 թվականին Գերմանիայում կայացած Եվրոպայի առաջնության եզրափակիչ, որտեղ ուկրաինացիները պարտվել են ֆրանսիացիներին (0:1): 2001 թվականին Ուկրաինայի մինչև 20 տարեկանների հավաքականը նրա գլխավորությամբ հասել է Արգենտինայում կայացած աշխարհի առաջնության 1/8 եզրափակիչ, որտեղ պարտվել է Պարագվային (1:2): 2001 թվականի դեկտեմբերին նշանակվել է երիտասարդական հավաքականի գլխավոր մարզիչ։ 2002 թվականի հունվարին թիմի հետ մասնակցել է Գրանատկինի հուշամրցաշարին, որտեղ ուկրաինացիները դարձել են երրորդը։ 2002 թվականի նոյեմբերին «բացասական արդյունքների և մի շարք թերությունների» համար ազատվել է երիտասարդական հավաքականի գլխավոր մարզչի պաշտոնից։

2003 թվականին նշանակվել է Կիևի «Դինամո» մանկապատանեկան ֆուտբոլային դպրոցի ավագ մարզիչ, որտեղ աշխատել է ութ տարի։ 2011 թվականի ամռանը Կրոշենկոն լքեց իր պաշտոնը: Լրագրող Եվգենի Շվեցը նշել է, որ Կրոշենկոյի օրոք նվազել է ֆուտբոլիստների պատրաստվածության մակարդակը։ 2016 թվականին «Ֆուտբոլ 24» կայքը նրան ներառել է, անկախ Ուկրաինայի ֆուտբոլի պատմության 25 մեծագույն մարզիչների» ցանկում՝ նրան դնելով չորրորդ տեղում։

## Ձեռքբերումներ
**«Լոկոմոտիվ» (Վիննիցա)**
* ԽՍՀՄ առաջին լիգայի հաղթող (1)՝ 1959

**«Կարպատի» (Լվով)**
* ԽՍՀՄ առաջին լիգայի արծաթե մեդալակիր (1)՝ 1968

## Անձնական կյանք
Օդեսայից իր ապագա կնոջ՝ Ալլայի հետ ծանոթացել է Լվովում։ Ունեն երկու երեխա։ Անատոլիի որդին օպերատոր է աշխատում Կիևի «Դինամոյում»։

## Վիճակագրություն

***Աղբյուրներ՝***
* Վիճակագրություն՝ 

## Ծանոթագրություններ

## Գրականություն
* 

## Արտաքին հղումներ
* 
* Պրոֆիլը ''kopanyi-myach.info'' կայքում

 
Կատեգորիա:Դինամո Կիևի ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Դնեպրի ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Խորհրդային ֆուտբոլային մարզիչներ
Կատեգորիա:Խորհրդային ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Շախտյոր Դոնեցկի ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Ուկրաինացի ֆուտբոլային մարզիչներ
Կատեգորիա:Ուկրաինացի ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Տղամարդկանց ֆուտբոլի հարձակվողներ
Կատեգորիա:Ֆուտբոլային մարզիչներ այբբենական կարգով