Եվգենի Անդրիկանիս

**Եվգենի Նիկոլայի Անդրիկանիս** (), սովետական օպերատոր, ռեժիսոր, սցենարիստ և դերասան է։ 1982 թ. ճանաչվել է ՌԽՖՍՀ-ի ժողովրդական դերասան։ 1978 թ. ստացել է Լենինի մրցանակ, 1968 թ. դարձել է Խորհրդային Միության կոմունիստական կուսակցության (ԽՄԿԿ) անդամ։

## Կենսագրություն
Ծնվել է 1909 թ. դեկտեմբերի 14 Փարիզում։ Նիկոլայ Ադամի Անդրիկանիսի (1876-1947) և Եկատերինա Պողոսի Շմիդի (Ն.Պ. Շմիտի քույր) երրորդ զավակն է։ Վերադարձել են Մոսկվա 1916 թ.։ 1928 թ. երեկոյան ուսում է սկսել որպես կինոօպերատոր կինոտեխնիկումում։ Ցերեկը աշխատում էր որպես Գոսկինոյի կինոֆաբրիկայի օպերատորի օգնական։ Ավարտել է ՎԳԻԿ-ի օպերատորական բաժինը 1932 թ. (Ա.Ա. Լեվիցկիի արհեստանոց)։ 1933-1934 թթ. ծառայել է Կարմիր բանակում։ 1937 թ.-ից եղել է «Մոսֆիլմ» -ի օպերատոր, վավերագրական և խաղարկային կինոյի ռեժիսոր։ Մինչև ինքնուրույն աշխատանքի անցնելը եղել է «Նրբագեղ կյանք», «Երազողները», «Տիեզերական չվերթ», «Հաղթողների սերունդ» ֆիլմերի օպերատորի օգնականը։ Առաջին աշխատանքներից ամենանշանակալիցը դարձել է Յուլի Ռայզմանի «Մաշենկա» ֆիլմը։ 1942-1944 թթ. եղել է ռազմաճակատային կինոխմբերի օպերատոր։ 1960 թ.-ից հանդես էր գալիս որպես ռեժիսոր։ Իր ստեղծած ֆիլմերից է «Հյուսիսային վիպակ»-ը, որը պատմում է ռուսական սպայի՝ Պողոս Բեստուժևի և 60-ական թթ.-ի լենինգրադյան նկարչի մասին։ 1966 թ.-ի կեսերին Անդրիկանիսը հեռացավ «Մոսֆիլմ»-ից և սկսեց աշխատել հեռուստատեսությունում։ Հետագայում դարձել է վավերագրական կինոյի ռեժիսոր։ Մահացել է 1993 թ. դեկտեմբերի 19-ին։ Թաղված է Մոսկվայի Պրեոբրաժենսկու գերեզմանատանը։ Նրա դուստրը ՌԽՖՍՀ–ի ժողովրդական դերասանուհի Տ. Ե. Լավրովան է։

## Մրցանակներ
* 1954 թ.- Կաննի միջազգային կինոփառատոնի մրցանակ օպերատորական աշխատանքի համար «Ալբանիայի մեծ մարտիկ Սկանդերբեգը» ֆիլմում
* 1975 թ.- Վասիլև եղբայրների անվան ՌԽՖՍՀ–ի պետական մրցանակ «Համաձայնության ճանապարհներով, համագործակցության ճանապարհներով» ֆիլմի համար
* 1978 թ.- Լենինի պարգև «Լենինյան ուղիով» ֆիլմի համար
* 1982 թ.- ՌԽՖՍՀ-ի ժողովրդական դերասան
* «Պատվո նշան» շքանշան և մեդալներ

## Ֆիլմագրություն
### Որպես օպերատոր

* «Գավրոշ» (1937)
* «Ճահճային զինվորներ» (1938)
* «Առաջին հեծելազորը» (1941)
* «Մաշենկա» (1942)
* «Օրեր և գիշերներ» (1943)
* «Մոսկվայի երկինքը» (1944)
* «Մեր երկրի երիտասարդությունը» (վավերագրական, 1945)
* «Հին վոդևիլ» (1946)
* «Մարիտե» (1947)
* «Երեք հանդիպում» (1948)
* «Պռժևալսկի» (1951)
* «Ալբանիայի մեծ մարտիկ Սկանդերբեգը» (Ալբանիայի հետ համատեղ 1953)
* «Օթելլո» (1955)
* «Պատմություններ Լենինի մասին» (1957)
* «Երեք ծովերի հետևում» (Հնդկաստանի հետ համատեղ 1957)


### Որպես ռեժիսոր
* «Հյուսիսային վիպակ» (1960)
* «Մահապատժի ենթարկված արևածագին» (1964)
* «Ճանապարհորդություն Ֆրանսիայով» (վավերագրական, 1970)
* «Ֆրանսիայի որդին» (վավերագրական, 1970)
* «Հանուն խաղաղության և ընկերության» (վավերագրական, 1971)
* «Լենինյան ուղիով» (վավերագրական, 1976)
* «Մոսկվա-Փարիզ» (վավերագրական, 1976)
* «Հիշողության ճանապարհներով» (վավերագրական, 1979)
* «Սովետական սպորտ համար 6» (1986)
* «Նրանք և մենք» (վավերագրական, 1986)
* «Նա գրավում էր Զիմնին» (1987)
* «Ապրում էր անփույթ մարդը» (1988)
* «Տուն Կոմունայի հրապարակի վրա» (1988)
* «Նիկոլայ Բուխարին» (1989)
* «Յուրի Աֆանասև։ Դիրքի որոշում» (1990)
* «Եթե ես միլիոն ունենայի» (1991)

### Որպես սցենարիստ
* «Հյուսիսային վիպակ» (1960)
* «Նրանք և մենք» (վավերագրական, 1986)
* «Նա գրավում էր Զիմնին» (1987)
* «Տուն Կոմունայի հրապարակի վրա» (1988)
* «Եթե ես միլիոն ունենայի» (1991)

### Որպես դերասան
«Աչքեր» (էպիզոդիկ դեր) (1992)

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Մոսկվա քաղաքում մահացածներ
Կատեգորիա:Ռուս սցենարիստներ
Կատեգորիա:ՌԽՖՍՀ Վասիլև եղբայրների անվան պետական մրցանակի դափնեկիրներ
Կատեգորիա:ԽՄԿԿ անդամներ
Կատեգորիա:Ռուս ռեժիսորներ
Կատեգորիա:Սցենարիստներ այբբենական կարգով
Կատեգորիա:ՎԳԻԿ-ի շրջանավարտներ