Ավանշ

**Ավանշ** (, ), քաղաք Շվեյցարիայի Վո ֆրանսախոս կանտոնում, Լոզան-Բեռն տրանսպորտային մայրուղու վրա։ Մինչև 2006 թվականի սեպտեմբերի 1-ը եղել է Վո կանտոնի Ավանշի շրջանի վարչական կենտրոնը, որից հետո մտել է նորաստեղծ *Broye-Vully* շրջանի կազմի մեջ։ 2006 թվականից նրան է միացվել Դոնատիր (*Donatyre*) համայնքը, 2011 թվականի հունվարի 1-ից՝ *Oleyres*-ը։

2017 թվականի դեկտեմբերի տվյալներով Ավանշում ապրում էր 4.208 մարդ, որոնց 32.9%-ը օտարազգիներ էին։

Քաղաքի բնակչության թվաքանակը ժամանակի ընթացքում կրել է հետևյալ փոփոխությունները

Colors=
  id:lightgrey value:gray(0.9)
  id:darkgrey  value:gray(0.8)
ImageSize  = width:1140 height:210
PlotArea   = height:150 left:100 bottom:50 right:100
AlignBars  = justify
DateFormat = x.y
Period     = from:0 till:2600
TimeAxis   = orientation:vertical
AlignBars  = justify
ScaleMajor = gridcolor:darkgrey increment:500 start:0
ScaleMinor = gridcolor:lightgrey increment:100 start:0
PlotData=
  color:yellowgreen width:40   mark:(line,white) align:center
  bar:1336 from:start till:120 text:"120 citizen"
  bar:1416 from:start till:280
  bar:1416 at:300 fontsize:S text: "70 Hearths"  shift:(8,5)
  bar:1764 from:start till:825 text:"825"
  bar:1850 from:start till:1637 text:"1,637"
  bar:1860 from:start till:1756 text:"1,756"
  bar:1870 from:start till:1819 text:"1,819"
  bar:1880 from:start till:1781 text:"1,781"
  bar:1888 from:start till:1846 text:"1,846"
  bar:1900 from:start till:1952 text:"1,952"
  bar:1910 from:start till:1800 text:"1,800"
  bar:1920 from:start till:1724 text:"1,724"
  bar:1930 from:start till:1604 text:"1,604"
  bar:1941 from:start till:1565 text:"1,565"
  bar:1950 from:start till:1717 text:"1,717"
  bar:1960 from:start till:1776 text:"1,776"
  bar:1970 from:start till:2235 text:"2,235"
  bar:1980 from:start till:2177 text:"2,177"
  bar:1990 from:start till:2505 text:"2,505"
  bar:2000 from:start till:2544 text:"2,544"


## Պատմություն
Հին հռոմեական Ավենտիկում քաղաքը հիմնադրել է Հուլիոս Կեսարը՝ իր գալլական ռազմարշավների ժամանակաշրջանում։ Նորաստեղծ բնակավայրը դարձել է հին հռոմեական Հելվեցիա մարզի վարչական կենտրոնը, ծաղկման շրջանում ունեցել շուրջ 20 հազար բնակիչ, որ բավականին պատկառելի թվաքանակ էր այն ժամանակներում, և այն էլ՝ հյուսիսային ու  լեռնային բնակավայրի համար։ Սակայն չորրորդ դարում ֆրանկների ու բուրգունդացիների հարձակումների հետևանքով քաղաքն անկում է ապրել, և այսօր նրա բնակչության թիվը հնգապատիկ զիջում է հնագույն ժամանակների ցուցանիշին։ Այդուհանդերձ, Ավանշը շարունակում է մնալ հնագետների ու զբոսաշրջիկների շրջանում մեծ հետաքրքրություն առաջացնող բնակավայր։ Պատմամշակութային հնագույն հուշարձաններից հիշարժան են հատկապես հին հռոմեական ամֆիթատրոնի ու թատրոնի, տաճարի, բաղնիքի, քաղաքային աշտարակավոր պարսպի ավերակները։ Շվեյցարիայի պատմամշակութային ժառանգության ցանկում, բացի վերոնշյալներից, ընդգրկված են նաև Ավանշի միջնադարյան միջնադարյան ամրոցը, *Cure*-ը, շվեյցարական ռեֆորմիստական եկեղեցին, Դոնատիրի տաճարը, *Tour de l’évêque*-ը (Եպիսկոպոսի աշտարակը)՝ ամֆիթատրոնով և հռոմեական թանգարանը։ Ինքը՝ Ավանշ քաղաքն ամբողջությամբ, ինչպես նաև *Haras fédéral* կոչվող տարածքը ներառված են Շվեյցարական ժառանգության գույքացուցակում։

## Պատկերասրահ

File:Picswiss VD-48-24.jpg | Ավենտիկումի ավերակները
File:Picswiss VD-48-30.jpg | Ամրոցը
File:Avenches - arènes.jpg | Եպիսկոպոսի աշտարակը, ամֆիթատրոնն ու հռոմեական թանգարանը
File:Picswiss VD-48-11.jpg | Դոնատիրի տաճարը
File:Avenches - cure.jpg| Cure-ը
File:Avenches, church st marie-madeleine - ch.jpg|Ռեֆորմիստական եկեղեցին
File:Haras national suisse 6576.jpg|Ձիարշաի դաշտը *Haras fédéral*-ում
File:Haras - Avenches - 2.jpg|*Haras fédéral*-ի ախոռները
File:Roman ruins in Avenches 7 15.jpg| Թատրոնի ավերակները 
Cigognier-tempel.jpg|Հին հռոմեական տաճարի ավերակները
Umfassungsmauer.jpg|Հնագույն պարիսպը՝ աշտարակով


## Անվանի մարդիկ
* Մարիուս Ավանշեցի (532 – 596) - եպիսկոպոս, ժամանակագիր
* Ֆրեդեգար - յոթերորդ դարի ֆրանկ պատմիչ, (*Ֆրեդեգարի ժամանակագրություն*,  642 թ.) աշխատության հեղինակ
* Ernest Failloubaz (ծնվ. 1892 թ., Ավանշում – 1919) - շվեյցարական օդագնացության պիոներներից
* Loulou Boulaz (ծնվ. 1908 թ., Ավանշում – 1991) - շվեյցարացի լեռնագնաց և լեռնադահուկորդ

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
*Ավանշի համայնքապետարան, պաշտոնական կայքէջ
* Ավանշը Շվեյցարիայի քարտեզի վրա
* պաշտոնական կայքէջ
* 
* Լուսանկարներ

Կատեգորիա:Շվեյցարիայի բնակավայրեր
Կատեգորիա:Շվեյցարիայի քաղաքներ
Կատեգորիա:Վո կանտոնի բնակավայրեր