Ֆլորենտիա Սեյլ

**Ֆլորենտիա Սեյլ**, **Տիկին Սեյլ** (), անգլուհի, որը աշխարհով մեկ ճանապարհորդել է ամուսնացած լինելով Բրիտանական բանակի սպա սըր Ռոբերտ Հենրի Սեյլի հետ։ Ճանապարհորդությունների պատճառով նրան կոչում էին «Տաբատով գրենադեր»՝  քանի որ այս ուղևորությունները տարել են նրան Մավրիկիոս, Բիրմա, Աֆղանստան, Հնդկաստան և այլ երկրներ, որոնք գտնվում էին Բրիտանական կայսրության ազդեցության տակ։

## Վաղ կյանք
Ֆլորենտիա Վինչը ծնվել է 1790 թվականի օգոստոսի 13-ին  Մադրասում, Հնդկաստանում, Հնդկական կոմպանիայի իշխանության շրջանում, Ջորջ Վինչի ընտանիքում, որը եղել է քաղաքացիական ծառայության անդամ։  Ջորջի հայրը՝ Ալեքսանդր Վինչը, մի ժամանակ եղել է Մադրասի նահանգապետը՝ 1770-ականներին։ Կարելի է ենթադրել, որ նա կոչվել է իր հայրական տատիկի՝ Ֆլորենտիա Կրեդդոկի անունով, որը Ալեքսանդր Վինչի կինն էր։ Նա մեծացել է իր հորեղբայրների մոտ և ստացել է լավ կրթություն։

## Ամուսնություն և չափահաս կյանք
[alt=|մինի|Portrait of Lady Sale from ''Prison Sketches. Comprising portraits of the Cabul prisoners, and other subjects'' by [Vincent Eyre]]
1809 թվականին Վինչը ամուսնացավ Բրիտանական բանակի Սիր Ռոբերտ Հենրի Սեյլի հետ։ Նա ուղեկցեց նրան իր բազմաթիվ ծառայությունների ընթացքում, դաստիարակելով իրենց երեխաներին, մինչ ամուսինը պայքարում էր։ Սեյլերի ընտանիքում ծնվեցին երեք որդիներ և յոթ դուստրեր։ Առաջին անգլո-աֆղանական պատերազմում, 1842 թվականին, Տիկին Սեյլը, ինչպես նաև մյուս կանայք, երեխաները ու զինվորները, դարձան ռազմագերիներ Բրիտանական բանակի՝ Քաբուլից հետ նահանջելու ժամանակ և պատանդ մնացին ինը ամիս։ Այս խումբը գերեվարվել էր Աքբար Խանի կողմից՝ Խուրդ Քաբուլ լեռնանցքի շրջանում տեղի ունեցած զանգվածային սպանդից հետո։ Տիկին Սեյլի հետ պատանդների մեջ էին նրա կրտսեր դուստրը՝ Ալեքսանդրինան, ինչպես նաև իր ամուսինը՝ լեյտենանտ Ջոն Սթյուրտը։ Սթյուրտը ծանր վիրավորվեց որովայնի հատվածում ստացած վնասվածքից՝ հարձակման ժամանակ, որի ընթացքում կրակել էին Տիկին Սեյլի դաստակին, իսկ տիկին Սթյուրտի ձին գնդակահարվել էր պարանոցից և ականջից: Երկու կանայք խնամում էին նրան իր վերջին ժամերին:Նրա մահից հետո Սեյլը հոգացել է նրա քրիստոնեական հուղարկավորությունը: Ինը ամիս անց խմբին հաջողվեց բանակցել աֆղանացի գերեվարողների հետ՝ ազատ արձակվելու համար; նրանք փրկվեցին Սիր Ռիչմոնդ Շեքսպիրի կողմից՝ 1842 թվականի սեպտեմբերի 17-ին։ Իր գերության ամբողջ ընթացքում Տիկին Սեյլը պահում էր օրագիր, որտեղ մանրամասնորեն և հստակ կերպով  նկարագրում էր իր փորձությունները։ Նա իր օրագրի հատվածները ուղարկում էր ամուսնուն, ով դրանք փոխանցում էր Անգլիայի իշխանություններին, և դրանք մեջբերվում էին ժամանակի թերթերում: Նա գոհ չէր, թե թերթերը  ինչպես էին ներկայացրել իր գործողությունները։ Մի տարի անց նա հրապարակեց այս գրառումները որպես «Օրագիր Աֆղանստանի աղետների մասին, 1841-42», որտեղ նկարագրված էին իր փորձությունները Աֆղանական պատերազմի ընթացքում,  և գիրքը մեծ քննադատական գնահատանքներ ստացավ։ Աֆղանստանում գտնվելու ընթացքում Տիկին Սեյլը հավաքել էր մի քանի հնագույն մետաղադրամներ և դրանցից 20-ը նվիրել էր Բրիտանական թանգարանին։ Այս մետաղադրամներից մեկը ցուցադրվում է այսօր։

Տիկին Սեյլի ամուսինը զոհվեց 1845 թվականին Առաջին անգլո-սիկհական պատերազմի ժամանակ՝ նրան այրի դարձնելով։ 1846-1848 թվականներին նա բնակվում էր Հեմփթոն Կորտի պալատում՝ Լոնդոնի մոտ, որտեղ նրան տրամադրվել էր մի շքեղ և հարմարավետ բնակատեղի։ Նա մնաց Հնդկաստանում իր մնացած կյանքի մեծ մասը : Ամուսնու մահից հետո նա ստացել է տարեկան 500 ֆունտ ստերլինգ թոշակ՝ հաշվի առնելով իր պահվածքը գերության ընթացքում և ամուսնու ռազմական ծառայությունները։ Սեյլը 1853 թվականին ուղեւորվեց Գուդ Հոփ արգելոց՝ բուժվելու նպատակով,  սակայն մահացավ ժամանելուց կարճ ժամանակ անց, 1853 թվականի հուլիսի 6-ին, Քեյփ Թաունում, Հարավային Աֆրիկայում։ Տիկին Սեյլը սկզբում թաղված էր Սոմերսեթի ճանապարհի պանթեոնում։ Այնուհետև, երբ այս պանթեոնը հարթեցվեց, Տիկին Սեյլի հուշարձանը և նրա մնացորդները տեղափոխվեցին Մեյթլենդի պանթեոն՝ Քեյփ Թաուն, որտեղ նրա գերեզմանը գոյություն ունի մինչ այսօր։ Նրա հուշարձանի վրա գրված է՝ «Այս քարերի տակ հանգչում է այն ամենը, ինչ կարող էր մնալ Տիկին Սեյլից»։

## Աշխատանքներ
* 

## Ծանոթագրություններ

 
Կատեգորիա:19-րդ դարի բրիտանացի գրողներ
Կատեգորիա:Բրիտանացի կին գրողներ
Կատեգորիա:Կին