open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Էպիդիդիմիտ

**Էպիդիդիմիտ** () - ախտաբանական վիճակ է, որի ժամանակ տեղի է ունենում մակամորձու բորբոքում, որը արտահայտվում է փոշտի շրջանի ցավով, այտուցվածությամբ և հիպերէմիայով։ Եթե բորբոքային պրոցեսի մեջ է ընդգրկվում նաև ամորձին, կոչվում է Էպիդիդիմոօրխիտ կամ օրխոէպիդիդիմիտ։

## Պատճառագիտություն
Էպիդիդիմիտ առաջանում է, երբ վարակիչ հիվանդությունների հարուցիչները հարևան օրգաններից (շագանակագեղձ, միզապարկ, միզուկ) սերմնատար ծորանների միջոցով կամ արյան ու ավշի հոսքով ներթափանցում են մակամորձի։ Նպաստող գործոններ են ամորձու վնասվածքները, միզային կաթեթրների օգտագործումը, անսովոր ֆիզիկական լարումները, սեռական չարաշահումները, մրսածությունը (սառը ջրում լողանալը)։ Էպիդեմիկ պարօտիտը (խոզուկ), տուբերկուլոզը ինչպես նաև որոշ սեռավարաքներ՝գոնորեան, ուրեոպլազմոզը, խլամիդիոզը երբեմն կարող են բարդանալ Էպիդիդիմիտով և հանդիսանալ տղամարդուանպտղության պատճառ։

## Դասակարգումը և կլինիկան
Էպիդիդիմիտը ընթանում է երկու ձևով՝ **սուր** և **քրոնիկ**։

**Սուր Էպիդիդիմիտը** հաճախ հանդիպում է 15-30 տարեկան տղամարդկանց մոտ և 60 տարեկանից հետո։ Սուր էպիդիդիմիտի ախտանշաններն են՝ փոշտի համապատասխան կեսի ցավը, այտուցվածությունը, հիպերէմիան, մարմնի ջերմաստիճանի բարձրացումը (սովորաբար մինչև 38.5&nbsp;°C)։ Կարող են ի հայտ գալ ընդհանուր բորբոքային պրոցեսի որոշ ախտանիշներ՝ ընդհանուր թուլություն, գլխացավ, ախորժակի կորուստ և այլն։ Շոշափման ժամանակ մակամորձին պնդացած է և խիստ ցավոտ։

**Քրոնիկ Էպիդիդիմիտը** հաճախ զարգանում է սպեցիֆիկ բորբոքային հիվանդությունների ժամանակ (սիֆիլիս, տուբերկուլյոզ)կամ տղամարդկանց ստերիլիզացիայից (վազոռեզեկցիա) հետո։ Քրոնիկ Էպիդիդիմիտը արտահայտվում է փոշտի շրջանի պարբերական կամ մշտական բնույթի ցավերով, ավելի հաճախ քայլելիս։ Ցավը կարող է ճառագայթվել դեպի աճուկային և գոտկային շրջան։ Մարմնի ջերմաստիճանը մշտապես բարձրանում է մինչև 37.0&nbsp;°C։

## Բուժում
Խորհուրդ է տրվում ապահովել փոշտի բարձր դիրք, փոշտի համապատասխան կեսի վրա տեղադրել տեղային սառույց, հրաժարվել ֆիզիկական ծանրաբերնվածությունից։ Խորհուրդ չի տրվում սեռական հարաբերություն ունենալ։ Վերջինս թույլատրվում է վերսկսել առողջանալուց 2-3 շաբաթ անց։ Բժիշկին ժամանակին դիմելը հնարավորություն է տալիս ժամանակին սկսել բուժումն ու կանխել բարդությունները (երկկողմանի Էպիդիդիմիտը կարող է անպտղության պատճառ դառնալ)։ Հիվանդները մեծ մասամբ բուժվում են ամբուլատոր, երբեմն պահանջվում է հոսպիտալացում։ Էպիդիդիմիտի առանձին ձևերի ժամանակ կատարվում է վիրաբուժական միջամտություն՝ մակամորձու հեռացում։

## Ծանոթագրություններ

## Աղբյուրներ
# Էպիդիդիմիտ և բուժումը 
# Smith's General Urology, Seventeenth Edition (Authors, Donald Ridgeway Smith, Emil A. Tanagho, Jack W. McAninch)

## Արտաքին հղումներ
* Եվրոպական Ուրոլոգիական Ասոցիացիա 
* Հարցեր բժիշկներին - Անվճար բժշկական խորհրդատվություն
* ՀՀ ԱՆ Հանրապետական Գիտաբժշկական Գրադարան

Կատեգորիա:Բորբոքումներ
Կատեգորիա:Ուրոլոգիական հիվանդություններ
Բելգիայի միապետների ցանկ

**Բելգիայի միապետների ցանկ**՝ որի առաջին ներկայացուցիչը Լեոպոլդ I-նն է, ով կառավարել է սկսած 1831, երբ Բելգիան 1830 թ անկախացավ Նիդեռլանդներից։

## Ցանկը

## Հղում
* Rulers.org

Կատեգորիա:Միապետների ցանկեր
Կատեգորիա:Ցանկեր:Բելգիա
Կատեգորիա:Բելգիայի թագավորներ
Բյուրեղագիտություն

300px|մինի|Կալիումի թիոցիանատի կառուցվածքը:
**Բյուրեղագիտություն**, գիտություն է բյուրեղների և նյութի բյուրեղային վիճակի մասին։

Ուսումնասիրում է բյուրեղների համաչափությունը, հատկությունները, կառուցվածքը և առաջացման պայմանները։ Բյուրեղագիտության հիմնական մեթոդը խարսխված է բյուրեղների համաչափության հատկության վրա, ըստ որի բյուրեղները դասակարգվում են բյուրեղագիտական 7 համակարգի, 32 դասի և 230 խմբի։ Բացի այդ բյուրեղագիտությունը ունի նաև հետազոտման հատուկ մեթոդիկա, որը ներառնում է բյուրեղների գծագրման և հաշվարկի եղանակները, աճեցման և չափման տեխնիկան, ռենտգենա-կառուցվածքային, էլեկտրագրաֆիկ և բյուրեղաքիմիական վերլուծությունները։

## Կապն այլ գիտությունների հետ
Ծագելով 18-րդ դարի վերջում, որպես միներոլոգիայի ինքնուրույն ճյուղ, բյուրեղագիտությունը ներկայումս գրավում է միջանկյալ դիրք ֆիզիկայի և քիմիայի միջև՝ գտնվելով դրանց հետ երկկողմանի կապի մեջ։ 20-րդ դարի 1-ին կեսին ընդունված էր բյուրեղագիտությունը բաժանել երեք մասի՝ երկրաչափական, ֆիզիկական և քիմիական։ Այդ մասերի բովանդակության և ծավալի զգալի փոփոխման հետ կապված, առանձնացել են բյուրեղագիտության առանձին ճյուղեր՝ բյուրեղաքիմիա, բյուրեղաֆիզիկա, բյուրեղաօպտիկա և այլն։ Բյուրեղագիտությունը կապված է մաթեմատիկայի, ֆիզիկայի, քիմիայի, միներոլոգիայի, պետրոգրաֆիայի և տեխնիկական մի շարք դիսցիպլինների, ինչպես նաև կենսաբանության, սիմետրիայի մասին ուսմունքի և բժշկության հետ։ Արագ զարգանում է տեխնիկական բյուրեղագիտության կապված սարքաշինությունում արհեստական բյուրեղների կիրառման հետ։ Բյուրեղագիտության զարգացումը դեպի բյուրեղատիպ անիզոտրոպնյութերի ուսումնասիրությունը՝ կհանգեցնի նոր բաժինների ստեղծման։
## Գիտնականներ
Բյուրեղագիտության մեջ մեծ դեր են կատարել Ռոմե դը Լ'իլյան, Ռ․ Ալյուին, Օ․ Բրավեն, Ա․ Վ․ Գադոլինը, Ե․ Ս․ Ֆեոդրովը, Գ․ Վ․ Վուլֆը, Ա․ Վ․ Շուբնիկովը, Ի․ Ի․ Շաֆրոնովսկին, Լևոն Վարդանյանցը և ուրիշներ։

## Գրականություն
* The Feynman Lectures on Physics Vol. II Ch. 30: The Internal Geometry of Crystals
* Introduction to Crystallography and Mineral Crystal Systems

Կատեգորիա:Բյուրեղագիտություն
Չիրաղլի (Դաշկեսանի շրջան)

**Չիրաղլի** (), գյուղ ներկայիս Ադրբեջանական Հանրապետության Դաշկեսանի շրջանում։

## Պատմություն

## Աշխարհագրություն

## Արտաքին հղումներ
* 

Կատեգորիա:Դաշկեսանի շրջանի բնակավայրեր
Գեդեմիշ

**Գեդեմիշ** (), գյուղ ներկայիս Ադրբեջանական Հանրապետության Դաշկեսանի շրջանում։

## Արտաքին հղումներ
* 

Կատեգորիա:Դաշկեսանի շրջանի բնակավայրեր
Բուլատ

**Բուլատ**, (պարսկ․ պուլադ - պողպատ), ածխածնային ձուլածո պողպատ։ Պատրաստման հատուկ եղանակի շնորհիվ աչքի է ընկնում մակերևույթի յուրահատուկ կառուցվածքով ու տեսքով ("նախշով"), մեծ կարծրությամբ ու առաձգականությամբ։ Հնագույն ժամանակներից (հիշատակում է Արիստոտելը) օգտագործվում է բացառիկ ամրության և սրության սառը զենքեր (շեղբեր, սրեր, դաշույններ) պատրաստելու համար։ Բուլատը արտադրվում էր Հնդկաստանում (կոչվում էր վուց), միջինասիական երկրներում և Իրանում (տաբան, խորասան), Սիրիայում (դամասկ)։

Կատեգորիա:Պողպատ
Կատեգորիա:Սառը զենքեր
Գետիշեն (Դաշկեսանի շրջան)

**Գետիշեն**, (ադրբեջանական անվանումը՝ **Չայքենդ**, ), նախկին հայաբնակ գյուղ, ներկայում ադրբեջանաբնակ բնակավայր ներկայիս Ադրբեջանի Հանրապետության Դաշկեսանի շրջանի հյուսիս-արևելքում։

## Աշխարհագրություն
Գետիշեն բնակավայրը տեղակայված է Դաշկեսանի շրջանի վարչական կենտրոն Քարհատ (Դաշկեսան) քաղաքից 12 կմ դեպի հյուսիս՝ Արթինաջուր գետի ձախ վտակ հանդիսացող Գետիշինագետի ձախ կողմի հարավարևելյան ձորալանջին։ Բնակավայրը ծովի մակարդակից բարձր է 1130-1220 մ։

Բնակավայրի Ներքին թաղամասի եզրին՝ Գետիշինագետի վրա է գտնվում 5 մ բարձրություն ունեցող ջրվեժ։

## Պատմություն
Գետիշեն գյուղը՝ որպես առանձին բնակավայր ձևավորվել է Խորհրդային Միության ժամանակաշրջանում։ Սկզբնական շրջանում այն միավորված է եղել դեպի հարավ-արևելք գտնվող Հարցհանգիստ բնակավայրի հետ։ Մինչև Խորհրդային Միության փլուզումը գյուղը կազմված է եղել միմյանցից մոտավորապես 200 մ հեռավորության վրա գտնվող Ներքին և Վերին թաղամասերից։

### Պատմամշակութային հուշարձաններ
#### Բաշխիկ Գյուղատեղի
Գետիշեն բնակավայրի մոտ՝ 2 կմ դեպի հյուսիս է գտնվում Բաշխիկ անունով հայտնի պատմական գյուղատեղի։ Ծովի մակարդակից բարձր է 1400 մ։ Հայտնի է, որ գյուղի ամայացումից հետո բնակչությունը տեղափոխվել է Հարցհանգիստ գյուղ։

Գյուղատեղիում է գտնվել Սուրբ Աստվածածին անունը կրող եկեղեցին, որն արդեն Խորհրդային Միության վերջին տարիներին ավերված էր։ Կառուցված է եղել վեց սյուների վրա և ունեցել է 20 մ 2 սմ երկարություն։

#### Ղրմրադա Կարմիր եղցի գյուղատեղի
Գետիշենում է գտնվում Ղրմրադա Կարմիր եղցի անունով հայտնի գյուղատեղին։ Այն հայտնի է նաև Ղարամուրատի Կարմիր եղցի անունով։ Գյուղատեղիում է գտնվել համանուն եկեղեցին և գերեզմանոցը։

Գյուղատեղիի Ղրմրադա Կարմիր եղցի անունով եկեղեցին գտնվում է Գետիշեն գյուղից 3,5 կմ հեռու դեպի հարավ-արևմուտք՝ Հարցհանգիստ-Փիփ ճանապարհի աջ եզրին, Գետիշինագետի աջ բարձրադիր ձորի լանջին։ Խորհրդային Միության վերջին տարիների դրությամբ եկեղեցին ավերակ վիճակում էր։ Եկեղեցու շուրջ տարածված է եղել հայկական գերեզմանոցը։ Ավերակների մեջ գտնվել են 10-րդ դարով թվագրվող խաչքար, 1762 թվականով թվագրվող տապանաքար։

#### Ոսկեթել ուխտատեղի
Ոսկեթել անունով հայտնի ուխտատեղին գտնվում է Գետիշինագետի աջ կողմում։ 19-րդ դարի վերջերի դրությամբ գյուղատեղիում դեռևս պահպանվել էր 9-րդ դարով թվագրվող փոքր մատուռ։ Ըստ ավանդության՝ մատուռի գտնվելու վայրում նահատակվել է կույս աղջիկ։ Ուսումնասիրությունների համաձայն մատուռի մոտ էր գտնվում  9-ից 10-րդ դարերով թվագրվող խաչքար։

## Բնակչություն

Գետիշեն բնակավայրի բնակչությունը ստեղծման օրվանից մինչև 1989 թվականին Խորհրդային Ադրբեջանի տարածքից հայերի բռնագաղթը եղել է հայկական։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Դաշկեսանի շրջանի բնակավայրեր
Կատեգորիա:Նախկին հայաբնակ բնակավայրեր Ադրբեջանում
System of a Down-ի սկավառակագրություն

System of a Down (**SOAD**), հայ-ամերիկյան ալտերնատիվ-մետալ խումբ է։ Թողարկել են 4 ալբոմ, 10 սինգլ և 11 տեսահոլովակ։ Բոլոր ալբոմները ստացել են պլատինե կարգավիճակ։

## Ալբոմներ

## Սինգլներ

## Համերգային ալբոմներ

## Տեսաերիզներ

## Տեսահոլովակներ

## Սաունդթրեկներ

## Դեմո

## Աղբյուրներ
* 
* 

## Արտաքին հղումներ
System of a Down խմբի պաշտոնական կայք

Կատեգորիա:System of a Down
Ադրիանուպոլսի ավետարան

**«Ադրիանուպոլսի ավետարան»**, հայկական մանրանկարչության մագաղաթե ձեռագիր մատյան։ Հայերեն հնագույն թվակիր ավետարան։ Գրվել ու պատկերազարդվել է 1007-ին Բյուզանդիայի Ադրիանուպոլիս քաղաքում․ գրիչ՝ Կիրակոս երեց։ Պատվիրատուն է հայ ազնվական, Բյուզանդիայի կայսր Վասիլ Բ-ի առաջին սուսերակիր Հովհաննես Պրոքսիմոսը։ Մանրանկարչի անունը չի պահպանվել։

Անհայտ մանրանկարիչը պատկերել է խորաններ, երկու խաչ, 4 ավետարանիչներին, Տիրամորը՝ գահի վրա, մանուկ Հիսուսի հետ և պատվիրատուին։ «Տիրամայրը մանկան հետ» հորինվածքը պատկերագրական տիպով և պատկերման եղանակով սերտորեն առնչվում է նույն շրջանի բյուզանդական օրինակների հետ, մինչդեռ խորանները և կանգնած ավետարանիչների ծանր, մոնումենտալ ֆիգուրները բնորոշ են 10-11-րդ դարերի հայկական ձեռագրերի նկարազարդումներին ու տարբերվում են 11-րդ դարի բյուզանդական ոճից։

«Ադրիանուպոլսի ավետարան»-ի մանրանկարները կարևոր են հայ և բյուզանդական արվեստի առնչությունները պարզաբանելու համար։

1883 թվականին ավետարանը Կոստանդնուպոլսից տեղափոխվել է Սուրբ Ղազար կղզի, որտեղ ցայժմ պահվում է Վենետիկի Մխիթարյան միաբանության մատենադարանում։

## Ծանոթագրություններ

## Գրականություն
* Арутюнова-Фиданян В. А. Армяно-византийская контактная зона (X-XI вв.). Результаты взаимодействия культур. М., 1994
* Սարգիսյան Բ., Մայր ցուցակ հայերէն ձեռագրաց մատենադարանին Մխիթարեանց ի Վենետիկ, հ. 1, Վնտ., 1914
* Марр Н.Я. Кавказский культурный мир и Армения. Ереван, 1995.
* Ադրիանապոլսի աւետարան (1007 թ. reddit կայքում

Կատեգորիա:Հայկական մանրանկարչություն
Կատեգորիա:11-րդ դարի ձեռագրեր
Կատեգորիա:Բյուզանդիայի պատմություն
Կատեգորիա:Հայկական ձեռագրեր
Կատեգորիա:Հայ առաքելական եկեղեցու գրքեր
Հագիգադար

**Սուրբ Խաչ** կամ **Հագիգադար** ( *«Ցանկությունների վանք»*), հայ առաքելական վանք Ռումինիայի Սուչավա ժուդեցի Բուլայ (ro) գյուղում։ Գտնվում է E85 ավտոմայրուղու մոտ, Սուչավա քաղաքից դեպի հարավ 3 կմ հեռավորության վրա։

## Պատմություն
Վանքի կառուցումն իրականացվել է 3 փուլերով՝ 1512-1513 թվականներին, 17-րդ դարի և 19-րդ դարերի երկրորդ կեսին։ Ավանդության համաձայն՝ վանքը կառուցվել է հաջող գործարք կատարած երկու գործարար եղբայրների կողմից՝ ի նշան երախտագիտության Սուրբ Աստվածածնին։ Կառուցելով վանքը բլրի գագաթին՝ նրանք այն անվանում են Հաճկատար («հաճոյից կատար»)։

Այնուհետև ասվում է, որ Դրագան Դանովակ անունով մի նախրապան Բոգդան Կույր իշխանի օրոք կառուցել է Հաճկատար հայկական վանքը։

Հրաշքներ գործող Աստվածամոր պատկերի մասին ավանդությունը մեծ թվով ուղղափառ և կաթոլիկ ուխտավորների բերում է «Ցանկություների եկեղեցի», որտեղ նրանք աղոթում են որևէ գործ ձեռնարկելուց կամ շինարարություն սկսելուց առաջ կամ հայցում են հիվանդությունների ապաքինում՝ ծնկաչոք բարձրանալով դեպի վանքը տանող բլուրը։

## Ճարտարապետություն
Հագիգադարը մտնում է Սուչավա ժուդեցի պատմական հուշարձանների ցանկի մեջ և ըստ որի ստացել է SW-II-AA-05 504 կոդը։
Կրոնական համալիրը կազմված է երկու միավորներից՝

# Սուրբ Վերափոխման եկեղեցի (), կառուցված է 1512 թվականին, կոդը՝ SV-II-m-A-05504.01։
# Համալիրի պարիսպները (), կառուցված է 1512 թվականին, կոդը՝ SV-II-m-A-05504.02։

## Հետաքրքիր փաստեր
* 1997 թվականին ազգությամբ թաթար ռումինացի Կադրի Աբիբուլա ռեժիսորը *«Հայկական վանքեր. Հագիգադար»* ֆիլմ է նկարել Հագիգադար վանքի մասին։
* 2013 թվականին Հայփոստը և Ռումինիայի փոստը համատեղ ուժերով թողարկել են Հաճկատարի հիմնադրման 500-ամյակին նվիրված փոստային նամականիշ։

## Տես նաև
* Հայկական տաճարների ցանկ
* Հայերը Ռումինիայում

## Պատկերասրահ

Պատկեր:Mănăstirea Hagigadar5.jpg|Վանքի պարիսպները
Պատկեր:Mănăstirea_Hagigadar11.jpg|Սուրբ Գրիգոր Լուսավորչի սրբապատկերը
Պատկեր:Mănăstirea_Hagigadar13.jpg|Ճաշարան


## Ծանոթագրություններ

## Գրականություն

* Dr. Zareh Baronian - *"Biserici armene, monumente de artă, din Moldova"*. În "Biserica Ortodoxă Română" nr. 11-12/1969, pag. 1222-1235.
* E.I. Emandi, V. Cucu, M. Ceaușu - *"Ghid de oraș. Suceava"* (Ed. Sport Turism, București, 1989)

Կատեգորիա:Ռումինիայի հայկական կորուսյալ վանքեր և եկեղեցիներ
Կատեգորիա:16-րդ դարի հայկական վանքեր և եկեղեցիներ
Կատեգորիա:Սուչավայի եկեղեցիներ
Կատեգորիա:Վանքեր այբբենական կարգով
Մարդու հոգեկան գործունեություն

*Հոգեկան գործունեությունը* մարդու կենսագործունեության անքակտելի բաղադրամասն է։ Ի. Պ. Պավլովը նույնացրել է բարձրագույն նյարդային գործունեությունը, հոգեկան գործունեությունը և վարքը։
Հոգեկան գործունեության հիմքը կազմում են գիտակցությունը, մտածողությունը, մարդու բնական գործունեությունը, որոնք ներկայացնում են հարմարողական վարքի բարձրագույն ձևը։ Հոգեկան գործունեությունը ԲՆԳ-ն որակապես նոր, ավելի բարձր մակարդակ է, քան պայմանառեֆլեքսային վարքը, և հատուկ է մարդուն։ Բարձրակարգ կենդանիների մոտ այս մակարդակը ներկայացված է միայն սաղմնային վիճակում։
Հոգեկան գործունեության նյութական հիմքը ֆիզիոլոգիական այս գործընթացներն են, որոնք պայմանավորում են բարձրագույն նյարդային գործունեությունը։ Հոգեկան գործընթացների հիմնական նշանակությունը մարդու և կենդանիների հարմարումն է արտաքին միջավայրին։

### Հոգեկան գործունեության ձևերը
*զգայունություն
*ընկալում
*զգացմունք ( հույզեր )
*մտածողություն
*ուշադրություն
*պատկերացում
*կամք
*գիտակցություն

Կատեգորիա:Մարդկային վարք
Կատեգորիա:Հոգեբանություն
Ծրոմի տաճար

**Ծրոմի տաճար** (), վաղմիջնադարյան տաճար Վրաստանի Շիդա Քարթլի երկրամասի Խաշուրի մունիցիպալիտետում, Քուռ գետի աջ ափին, Գոմի երկաթուղային կայանից 3 կմ հեռավորության վրա, Ծրոմ գյուղի կենտրոնում։

Տաճարը կառուցվել է 626-635 թվականներին քարթլիական էրիսթավ Ստեփանոս Բ-ի հրամանագրով։

## Տես նաև
* Վրաստանի ճարտարապետություն

## Արտաքին հղումներ
* Ծրոմի տաճարը regions.ge կայքում 
* Ծրոմի տաճարը saunje.ge կայքում

## Գրականություն
* Смирнов. Я. И., Цромская мозаика, Тфл., 1935.

Կատեգորիա:Շիդա Քարթլիի մարզի շենքեր և կառույցներ
Կատեգորիա:Վրաստանի տաճարներ
Բուվեզիի Կուտյումներ

**Բուվեզիի Կուտյումներ** (հին ֆր.՝ *Coustumes de Beauvoisis*, ), միջնադարյան Ֆրանսիայի իրավունքի սովորությունների ժողովածու։

Բուվեզիի ԿուտյումներԸ բովանդակում էն հիմնականում Ֆրանսիայի հյուսիսարևելյան մասում գտնվող Բովեզի () նահանգում, ինչից էլ փաստաթուղթը ստացել է իր անվանումը։

Բուվեզիի Կուտյումները ստեղծել է ֆրանսիացի իփաստաբան Ֆիլիպ դը Բոմանուարը 1282 թվականին։

ժողովածու բնօրինակը այն չի պահպանվել։ Գոյություն ունեն դրանից կատարած մի քանի լավ պահպաված խմբագրություններ, որոնք տարբերվում են միայն բարբառով։

## Արտաքին հղումներ
* Բուվեզիի Կուտյումների տեքստը (ռուսերեն)

Կատեգորիա:Միջնադարյան իրավունքի աղբյուրներ
Կատեգորիա:Ֆրանսիական իրավունք
Պրեմիեր Լիգա 2010-11 (Անգլիա)

**Պրեմիեր Լիգա 2010-11** (), Անգլիայի Պրեմիեր Լիգայի 19-րդ սեզոնն է։

## Մասնակիցներ

## Աղբյուրներ
* Պաշտոնական կայքէջ  

Կատեգորիա:Անգլիայի Պրեմիեր Լիգայի մրցաշրջաններ
Բաշավոր գայլ

**Բաշավոր գայլ** (), մսակեր կաթնասուն կենդանի է։ Մարմնի երկարությունը հասնում է 120 սմ։ Բաշավորներն ունեն դեղնագազարագույն երանգ։ Բնակվում են կենտրոնական և հարավային Ամերիկայում։ Բաշավոր գայլերն ապրում են միայնակ։ Սնվում է տարբեր տեսակի մանր կենդանիներով, որսն անում է գրեթե միշտ միայնակ։ Արտաքին տեսքից բաշավոր գայլը նման է աղվեսի։ Հարավ-ամերիկյան տեսակներից բաշավոր գայլը ամենախոշորն է։ Այս տեսակն ընդգրկված է միջազգային կարմիր գրքում։ Բաշավոր գայլին դժվար է հանդիպել բնության մեջ։ Նրանք որսորդական տարածքներում հայտնվում են միայն մառախուղի ժամանակ։

Կատեգորիա:Գայլեր
Կատեգորիա:Կենդանիներ այբբենական կարգով
Կարմիր գայլ

**Շիկահեր գայլերը** կաթնասուն կենդանիներ են։ Մարմնի երկարությունը հասնում է 1 մետրի։ Ունի կարմրագազարագույն երանգ։ Բնակվում է հարավային Ասիայում։ Շիկահեր գայլին անվանում են նաև կարմիր գայլ։ Բնակվում են հարավարևելյան Միացյալ Նահանգներում։ Կարմիր գայլը կամ ասիական վայրի շունը (լատ. Cuon alpinus) բարեկամ է հանդիսանում շնագայլերին, սակայն չափերով զիչում է վերջիններիս։ Մարմնի երկարությունը ոչ ավելի քան 55սմ։ Արուները կշռում են 15-20 կգ, էգերը՝ մինչև 13 կգ։ Կարմիր գայլը արագաշարժ է, ունի զարմանալի, համարյա կատվային, պլաստիկա և շարժումներ։ Նրանք շրջում են ոհմակներով. մեկ ոհմակում ամենաշատը լինում են 28-30 գայլ, ներառյալ նաև ձագերը, որոնց քանակը 12-ի։ Ոհմակի հիմքը գլխավոր բազմացող զույգն է, մնացածը հիմնականում ժառանգներն են, բայց կարող են լինել նաև այլ գայլեր։ Շիկահեր գայլերը բազմանում են շնորհիվ նրանց բարեկամական վարքագծի (օրինակ խմբակային խաղերը)։ Ձագերի դաստիարակության մեջ դեր են խաղում ոհմակի բոլոր մեծերը։ Նրանք բերում են սնունդը ձագերին, խաղում նրանց հետ, հանգստանում միասին։ Եթե սնունդը չի հերիքում նրանք նույնիսկ հրաժարվում են դրանից, զիջելով փոքրերին։

Երբ շիկահեր գայլերը ոգևորվում են, արձակում են մի շարք ոչ շատ աղմկոտ ձայներ և այնքան հաճախ, որ նմանվում է զրույցի։ Շիկահեր գայլերի ոհմակները գրավում են փոքր տարածք, մոտ 40 քառ. մետր։ Ինչպես բոլոր շնազգիները նրանք տարածքը նշանում են։ Նրանց գործողությունների հաջորդականությունն ու պարզությունը վերհանում է նրանց ուժը։ Հնդկաստանի գիտնականներն եկել են այն եզրակացության, որ շիկահեր գայլը ավելի լավ որսորդ է քան ընձառյուծը կամ վագրը։ Վայրի ցլերն ու նույնիսկ փղերը հայտնաբերելով շիկահեր գայլերի ոտնահետքերը անհանգստություն են ցուցաբերում։ Շիկահեր գայլեը կարողանում են մագլցել ծառեր և հարձակվել վագրի, բայց նման վարքագիծ հազվադեպ են դրսևորում։ Նախկինում շիկահեր գայերը տարածված էին Ասիայում, սակայն 20-րդ դարում նրանց քանակը նվազել է, ապրելավայրի կրճատման հետևանքով։ Այժմ պոպուլյացիայի համար բարենպաստ պայմաններ են մնացել Հնդկաստանում, Հնդեվրոպայում և Ինդոնեզիայում։ Ընդգրկված է Բնապահպանության և Բնական Պաշարների Պահպանության Միության միջազգային Կարմիր գրքում։

Կատեգորիա:Գայլեր
Կատեգորիա:Վտանգված տեսակներ
Պրեմիեր Լիգա 2009-10 (Անգլիա)

**Պրեմիեր Լիգա 2009-10-ը** Անգլիայի Պրեմիեր Լիգայի 18-րդ սեզոնն էր։

## Մասնակիցներ

## Աղբյուրներ
* Պաշտոնական կայքէջ  

Կատեգորիա:Անգլիայի Պրեմիեր Լիգայի մրցաշրջաններ
Ռոջեր Ուոթերս

**Ջորջ Ռոջեր Ուոթերս** (անգլերեն՝ *George Roger Waters*, ), բրիտանացի ռոք երաժիշտ և բանաստեղծ, ավելի հայտնի որպես Փինք Ֆլոյդ ռոք խմբի հիմնադիր, որը նաև եղել է խմբի երգերի հիմնական հեղինակը։ Նա մեծացել է Քեմբրիջում, իր մոր՝ ուսուցչուհու հետ։ Հայրը զոհվել է Երկրորդ համաշխարհային պատերազմի ժամանակ։ Ռոջերը հաճախակի անդրադառնում էր իր հոր մահը իր ստեղծագործություններում՝ մասնավորապես «The Wall» և «The Final Cut» ձայնասկավառակներում։ Ռոջերը դպրոցում սովորել է Դեյվիդ Գիլմորի և Սիդ Բարեթի հետ միասին, որոնք հետագայում դարձան իր խմբի անդամները։ 1965 թվականին Ռոջեր Ութերսը և Սիդ Բարեթը հիմնադրեցին Փինք Ֆլոյդ ռոք խումբը։ Սիդ Բարեթը հանդիսանում էր խմբի երգերի հիմնական հեղինակը, վոկալիստը և կիթառահարը, Ռոջերը խմբի բաս կիթառահարն էր, Ռիք Ռայթը վոկալիստը և դաշնակահարը, իսկ Նիք Մեյսոնը նվագում էր հարվածային գործիքներ։ 1968 թվականին հոգեբանական խնդիրների պատճառով խմբից հեռացավ Սիդ Բարեթը և նրան փոխարինելու եկավ Դեյվիդ Գիլմորը։ 70-ական թվականներից Ռոջերի և Գիլմորի հարաբերությունները սրվեցին քանի որ Ռոջերի ազդեցությունը խմբի վրա գնալով մեծանում էր։ Սակայն չնայած դրան խումբը դեռ երկար տարիներ պահպանեց իր գոյությունը։ 1979 թվականին երբ խումբը ձայնագրում էր «The Wall» ձայնասկավառակը կտրուկ սրվեցին Ռիք Ռայթի և Ռոջեր Ութերսի հարաբերությունները և այդ պատճառով ալբոմի ձայնագրումից հետո Ռիք Ռայթը հեռացավ խմբից։ Իսկ արդեն 1983 թվականին «The Final Cut» ալբոմի ձայնագրման ընթացքում Ռոջերն ու Դեյվիդը տարբեր ժամերի էին այցելում ձայնագրման ստուդիա որ իրար չհանդիպեին։ Արդեն պարզ էր դառնում որ լեգենդար խումբը շուտով ցրվելու էր։ Ալբոմի ձայնագրումից հետո Ռոջեր Ուոթերսը հայտարարեց, որ ինքը հեռանում է խմբից և խումբը այլևս չի շարունակի իր գործունեությունը։ Սակայն Գիլմորը դեմ էր խմբի ցրվելուն և այդ ժամանակ սկսվեց դատը խմբի անդամների միջև, որը ավարտվեց Ուոթերսի պարտությամբ և խումբը չցրվեց։ Խմբից դուրս գալուց հետո Ռոջերը սկսեց թողարկել իր սոլո ալբոմները, որոնցից մեծ հաջողությունների հասան՝ «Amused To Death»-ը և «Ca Ira»-ն։

2023 թ․ միացել է Արցախը ապաշրջափակելու և արցախահայության հանդեպ ճնշումները դադարեցնելու կոչին։

## Սկավառակագրություն
### Ալբոմներ Փինք Ֆլոյդի հետ
*The Piper At The Gates Of Dawn
*A Saucerful Of Secrets
*More
*Ummagumma
*Atom Heart Mother
*Meddle
*Obscured By Clouds
*The Dark Side Of The Moon
*Wish You Were Here
*Animals
*The Wall
*The Final Cut

## Սոլո ալբոմներ
*The Body
*The Pros And Cons Of Hitch Hiking
*When The Wind Blows
*Radio K.A.O.S.
*The Wall Live In Berlin
*Amused To Death
*In the Flesh Live
*Flickering Flame: The Solo Years Vol.1
*Ca Ira

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Ռոջեր Ուոթերսի պաշտոնական կայքը
* Ռոջեր Ուոթերսը imusic.am-ում

Կատեգորիա:20-րդ դարի աթեիստներ
Կատեգորիա:BAFTA մրցանակի դափնեկիրներ
Կատեգորիա:«Գրեմմի» մրցանակի դափնեկիրներ
Կատեգորիա:Անգլիացի աթեիստներ
Կատեգորիա:Անգլիացի օպերային բարիտոններ
Կատեգորիա:Բրիտանացի բանաստեղծներ
Կատեգորիա:Բրիտանացի բաս կիթառահարներ
Կատեգորիա:Բրիտանացի երաժիշտներ
Կատեգորիա:Բրիտանացի երգահաններ
Կատեգորիա:Բրիտանացի թմբկահարներ
Կատեգորիա:Բրիտանացի կինոռեժիսորներ
Կատեգորիա:Բրիտանացի հասարակական գործիչներ
Կատեգորիա:Բրիտանացի ռոք երաժիշտներ
Կատեգորիա:Բրիտանացի սոցիալիստներ
Կատեգորիա:Բրիտանացի սցենարիստներ
Կատեգորիա:Բրիտանացի տղամարդ երգիչներ
Կատեգորիա:Փինք Ֆլոյդ
Ջիլ (այլ կիրառումներ)

**Ջիլ** կարող է վերաբերել՝

*Ջիլ, գյուղ Հայաստանի Հանրապետության Գեղարքունիքի մարզում։
*Ջիլ, Շարակցական հյուսվածք՝ կմախքային մկանի վերջնամասը ոսկրի կպման տեղում
Ջլերը լինում են տարածիչ և ծալիչ։ Տարածիչ ջլերը մասնակցում են վերջույթների տարածմանը և պրոնացիային, իսկ ծալիչները՝ ծալմանը և սուպինացիային։
Հայաստանի Բարձրագույն խումբ 2011 (ֆուտբոլ)

**«Հայաստանի Բարձրագույն խումբ 2011-ը»** Հայաստանի ֆուտբոլի առաջնության Բարձրագույն խմբի **20-րդ** առաջնությունն է։

## Մասնակիցներ

### Մարզահագուստ և հովանավորներ

## Մրցաշարային աղյուսակ

## Արդյունքներ
### Առաջին կես

 
 
 
 
 
 
 
 

 
 
 
 
 
 
 
 

 
 
 
 
 
 
 
 

 
 
 
 
 
 
 
 

 
 
 
 
 
 
 
 

 
 
 
 
 
 
 
 

 
 
 
 
 
 
 
 

 
 
 
 
 
 
 
 

### Երկրորդ կես

 
 
 
 
 
 
 
 

 
 
 
 
 
 
 
 

 
 
 
 
 
 
 
 

 
 
 
 
 
 
 
 

 
 
 
 
 
 
 
 

 
 
 
 
 
 
 
 

 
 
 
 
 
 
 
 

 
 
 
 
 
 
 
 

Բարձրագույն խումբ 2011
Plastik

**Plastik** - գերմանական Oomph! խմբի վեցերորդ ալբոմն է, թողարկվել է 1999 թվականին։ Այս ալբոմում խումբը փոխել է իր ոճը, ընդհանուր առմամբ երգերում ավելի վառ են արտահայտված սինթեզատորի հնչողությունը, ավելի մեղմ վոկալ և կիթառների և հարվածայինների համեմատաբար հանգիստ նվագը։

## Երգերի ցանկ

## Սինգլներ
* Fieber (Feat. Nina Hagen)
* Das weisse Licht

## Տեսահոլովակներ
* Fieber
* Das weisse Licht

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:1999 ալբոմներ
Կատեգորիա:Oomph! ալբոմներ
Կատեգորիա:Գերմանալեզու ալբոմներ
Քարդիֆ

**Քարդիֆ** կամ **Կարդիֆ** ( ,  ), Ուելսի խոշորագույն բնակավայրը և մայրաքաղաքը։

Կարդիֆը քաղաքի () կարգավիճակ ունեցող ունիտար միավոր է։ Այդ կարգավիճակը բնակավայրը ստացել է 1905 թվականին տարածաշրջանում արդյունաբերության արագ զարգացման շնորհիվ և Կարդիֆի օգտագործումը որպես Ուելսից արտահանվող ածխի գլխավոր նավահանգիստ։ 1955 թվականին Կարֆիդը դարձել է Ուելսի մայրաքաղաքը։ Բնակչությունը՝ .

## Անվանում
Անվանումն առաջացել է կելտական Caer ― «ամպ» բառից և Didd անձնանունից կամ Թաֆ գետի անունից։

## Աշխարհագրություն
Քարդիֆը գտնվում է Հարավային Ուելսում՝ արևմուտքում գտնվող Գլամորգ Վեյլի և արևելքում ՝ Նյուպորտ քաղաքի միջև, հյուսիսում այն սահմանակից է Հարավային Ուելսի հովիտներին (Քաիրֆիլի և Ռոնտա, Կինոն, Դաժան շրջան), իսկ հարավում քաղաք ողողում է Բրիստոլյան ծոցի ջրերը։

Քաղաքի միջով հոսում են երեք գետեր ՝ Տաֆը, որի ալիքը անցնում է քաղաքի կենտրոնով , Էլին , որը հանդես է գալիս որպես Քարդիֆի արևմտյան սահման՝ Գլամորգյան հովտի հետ,երկուսն էլ հոսում են Քարդիֆի քաղցրահամ ջրի ծովախորշով և Ռիմնին , քաղաքի արևելքում, որը հոսում է անմիջապես Բրիստոլի ծոցով։

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* 
* Կարդիֆ քաղաք-կոմսության Խորհրդի կայքը  

Կատեգորիա:Ուելսի քաղաքներ
Կատեգորիա:Քարդիֆ
The Resistance

**The Resistance**, բրիտանական Muse խմբի հինգերորդ ալբոմն է, թողարկվել է 2009 թ. սեպտեմբերի 11-ին Իտալիայում, Գերմանիայում, Ավստրալիայում, Բելգիայում և Նիդեռլանդներում, սեպտեմբերի 14-ին Մեծ Բրիտանիայում և սեպտեմբերի 15-ին ԱՄՆ-ում և Կանադայում։ Սա առաջին ալբոմն էր, որի պրոդյուսերական ողջ աշխատանքը կատարվել է խմբի կողմից։ Թողարկումից առաջին շաբաթվա ընթացքում վաճառվեց ալբոմի 451 հազար օրինակ, ինչը այդ տարի ռեկորդ դարձավ Մեծ Բրիտանիայում։ 19 երկրի հիթ-շքերթներում ալբոմը մեկնարկեց 1-ին հորիզոնականից և զբաղեցրեց 3-րդ տեղը ԱՄՆ-ում։ Ալբոմից թողարկվեց 4 սինգլ՝ «Uprising», «Undisclosed Desires», «Resistance» և «Exogenesis: Symphony», որը թողարկվել է միայն ԱՄՆ-ում։

Այս ալբոմով խումբը վաստակեց բազում մրցանակներ, այդ թվում իրենց առաջին Grammy-ի Լավագույն Ռոք-ալբոմ մրցանակը։ Ալբոմին սատարող խմբի շրջագայությանը սկսվեց 2009 թվականի հոկտեմբերի 22-ին Ֆինլանդիայում։ Բոլոր երգերի հեղինակն է խմբի ղեկավար Մեթյու Բելլամին։ Ընդհանուր տևողությունը՝ 54 րոպե 18 վայրկյան։

## Երգացանկ

## Արտաքին հղումներ
* Ալբոմը խմբի պաշտոնական կայքում 
* [Ալբոմը MuseWiki կայքում](http://musewiki.org/The_Resistance_(album)) 

Կատեգորիա:2009 ալբոմներ
Կատեգորիա:Muse ալբոմներ
Ֆոլքլենդյան գայլ

**Ֆոլքլենդյան գայլը** (*լատ․Dusicyon australis*) պատկանել է շնազգիներին։ Մինչև այսօր շարունակվում է առեղծված մնալ, թե ինչպես է այն ապրել Ֆոլքլենդյան կղզիներում, քանի որ այն ոչնչացվեց մարդկանց կողմից ավելի շուտ, քան հնարավոր եղավ նրան ուսումնասիրել։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Գայլեր
Հայագիտական հետազոտությունների ինստիտուտ

## Պատմություն
* Հայագիտական հետազոտությունների ինստիտուտը (ամբողջական անվանումը՝ ԵՊՀ Հայագիտական հետազոտությունների ինստիտուտ) ստեղծվել է 2008 թ. հուլիսի 10-ին Երևանի պետական համալսարանի գիտական խորհրդի կողմից։
* Ինստիտուտի կազմի մեջ են ներառվել համալսարանի հայագիտական հետազոտությունների կենտրոնը, հայ-վրացական կապերի կենտրոնը, Հայաստանի պատմական աշխարհագրության և քարտեզագրության լաբորատորիաները, հնագիտական հետազոտությունների և հայ-օսմանական առնչությունների բաժինը։ Արդյունքում ՀՀԻ կազմում ձևավորվել են նոր բաժիններ։

## ՀՀԻ-ի տնօրինություն
* ՀՀԻ-ի տնօրենն է ԵՊՀ ռեկտոր, ՀՀ ԳԱԱ թղթակից անդամ, պատմական գիտությունների դոկտոր, պրոֆեսոր Արամ Սիմոնյանը։
* ՀՀԻ-ի փոխտնօրենն է պատմական գիտությունների թեկնածու Մհեր Սուրենի Հովհաննիսյանը ։

## ՀՀԻ-ի բաժինները
* Հայոց պետականության պատմության հիմնահարցերի հետազոտության բաժին 
* Բ. Հարությունյանի անվան Հայաստանի պատմական աշխարհագրության և քարտեզագրության լաբորատորիա 
* Հնագիտական հետազոտությունների լաբորատորիա 
* Ցեղասպանագիտության բաժին 
* Վիրտուալ հայագիտության և տեղեկատվության բաժին 
* Հայ-վրացական հարաբերությունների բաժին 
* Հայ-օսմանական առնչությունների բաժին 
* Հայ-քրդական առնչությունների բաժին 

## Արտաքին հղումներ
* ՀՀԻ պաշտոնական կայքը 

Կատեգորիա:Հայաստանի գիտահետազոտական ինստիտուտներ
Կատեգորիա:Հայագիտություն
Կատեգորիա:Երևանի պետական համալսարան
Փսիխոդելիկ ռոք

**Փսիխոդելիկ ռոք**, () երաժշտական ժանր է, որն առաջացել է 1960-ական թվականներին Արևմտյան Եվրոպայում և Կալիֆոռնիայում (Սան Ֆրանցիսկո և Լոս-Անջելես)։ Փսիխոդելիկ ռոքը կապված է պսիխոդելիայի և պսիխոդելիկների (հալյուցինոգենների՝ հալյուցինածինների, մասնավորապես LSD-ի) հետ։ Սերտ կապեր ունի նաև հիպպիների ենթամշակույթի և արևելյան (հնդկական) փիլիսոփայության հետ։ Փսիխոդելիկ ռոքն առաջացել է՝ բլյուզ-ռոքի, ֆոլք-ռոքի և ջազի միաձուլումից։

Փսիխոդելիկ ռոք ոճի երգերում հիմնականում օգտագործվում են բաս կիթառ, հարվածային գործիքներ, Էլեկտրական կիթառ, մելոտրոն, սիթառ։ Փսիխոդելիկ ռոքը բարդ, էքսպրեսիվ երաժշտություն է, որն ուժեղ ազդեցություն է գործում լսողների վրա։ Փսիխոդելիկ ռոքի վառ ներկայացուցիչներ են հետևյալ խմբերը. (Փինք Ֆլոյդ, The Beatles, Cream, Syd Barrett, Grateful Dead, Ջիմի Հենդրիքս, The Yardbirds, The Byrds, Jefferson Airplane) և այլք։

Այս ոճի ստեղծագործություններում հաճախ լինում է որևէ գործիքի երկար սոլո հատված։ Փսիխոդելիկ խմբերի համերգները շատ հաճախ լինում են շոուի տեսքով, որտեղ օգտագործվում են լույսեր, ծուխ և այլ հետաքրքիր էֆեկտներ։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Ռոք երաժշտության ժանրեր
Մերիդա (Վենեսուելա)

**Մերիդա** (, ամբողջական անվանումը՝ ), քաղաք Վենեսուելայի արևմտյան մասում, Մերիդա նահանգի և Լիբերտադոր մունիցիպալիտետի վարչական կենտրոնը և խոշորագույն քաղաքը։ Մերիդան Վենեսուելյան Անդերի գլխավոր քաղաքներից է։

Քաղաքը հիմնադրվել է 1558 թվականին Նոր Գրանադայի տարածքում, իսկ հետագայում դարձել է Վենեսուելայի Գլխավոր Կապիտանության () մասը։ Հետագայում Մերիդան շատ մեծ դեր է խաղացել Վենեսուելայի անկախության պատերազմի ժամանակ։

Մերիդայի բնակչությունը կազմում է ավելի քան 200 հազար մարդ, իսկ շրջակա բնակավայրերով՝ ավելի քան 350 հազար։ Մերիդան արևելյան Վենեսուելայի կրթական և զբոսաշրջային խոշոր կենտրոն է, այստեղ են գտնվում հանրաճաննաչ Անդերի Համալսարանը և աշխարհում բարձրությամբ առաջին և երկարությամբ երկրորդ (առաջինը Տաթևի ճոպանուղին է Հայաստանում) ճոպանուղին։

## Տես նաև
* Մերիդա (նահանգ)
* Վենեսուելայի քաղաքներ

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Վենեսուելայի քաղաքներ
Ֆերիա դել Սոլ

մինի|300px|«Արևի Թագուհի» () մրցույթի կենտրոնը

**Ֆերիա դել Սոլ** ( - «Արևի տոն»), Վենեսուելայի Մերիդա քաղաքում անցնող մշակույթի միջազգային փառատոն։ Փառատոնի ծրագիրը ներգրավում է ցլամարտ, ցուցահանդեսներ, համերգներ, հանդեսներ, սպորտային մրցույթներ և Արևի Թագուհու () ընտրությունը։

## Պատմություն
Փառատոնի անցկացման գաղափարը ծնվել է այն ժամանակ, երբ սիրողների մի խումբ որոշել է ցլամարտերի համար հրապարակ կառուցել (ՊԼազա դե Տորոս)։ Նման մարտերը շատ սիրված էին այլ վենեսուելյան քաղաքներում։ Ի սկզբանե որոշված է եղել փառատոնը զուգադիպեցնել Սուրբ Մարիամ Աստվածածնի անարատ հղիության օրվան և անցկացնել տոնակատարությունները դեկտեմբերի 9-ին և 10-ին։

1968 թվականին Ֆերիա դել Սոլ փառատոնը, տեղի չի ունեցել, սակայն այդ թվականի ապրիլի 13-ին ցլամարտ է կազմակերպվել, որը համընկավ Մեծ Շաբաթի օրվա հետ։

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Ֆերիա դել Սոլ պաշտոնական կայքը 
*  Ֆերիա դել Սոլի երկրորդ պաշտոնական կայքը 

Կատեգորիա:Փառատոներ
Կատեգորիա:Վենեսուելայի տոներ
Կամպորա Սան Ջովաննի

thumb
**Կամպորա Սան Ջովաննի** (, , ), նավահանգիստ և Իտալիայի Կոզենցա նահանգի Ամանտեա գավառի կոմունաներից մեկը։

thumb

## Աշխարհագրություն
Կամպորան տեղակայված է Տիրենյան ծովի ափամերձ տարածքում՝ մի փոքր սարահարթի վրա։ Մոտակա բլուրների վրա աճում են գինու արտադրության համար խաղող և ձիթատու սերմեր։ Տեղի բլուրների համայնապատկերը տարածվում է Լամեցիա Տերմի ծովածոցից մինչև Ստրոմբոլի հրաբուխը, որի ծուխը երևում է պարզ արևոտ օրերին։ Կամպորա Սան Ջովաննի նավահանգստից կա ծովային հաղորդագրություն դեպի Լիպարյան կղզիներ։

### Կլիմա

## Տնտեսություն
thumb
Տնտեսությունը հիմնականում հիմնված է գյուղատնտեսության և զբոսաշրջության վրա։ 1980 թվականին, տնտեսության մեջ զգալի դեր է խաղում կարմիր սոխի արտահանումը, որը ունի մեծ պահանջարկ է իտալական և օտարերկրյա շուկաներում։ Այստեղ կա նաև ծովային առողջարան։
thumb
Զբոսաշրջության առանցքային տարրը դա նավահանգիստն է, որը կառուցվել է 2003 թվականին, որից շատ հեշտ է հասնել Լիպարյան կղզիներ։ Առևտրային ակտիվությանը խաթարում է այնպիսի տրանսպորտային հաղորդակցման միջոցներ, ինչպիսիք են SS18 խճուղին, ճանապարհատրանսպորտային ճյուղը և А3 ավտոպողոտան, որը տարածաշրջանը միացնում է Լամեցիա Տերմե օդանավակայանին։

## Բնակավայրեր
Կամպորա Սան Ջովաննիի տարածքում են գտնվում հետևյալ գյուղերը.

## Պատմություն
Հնագույն ժամանակներում Կամպորայի ժամանակակից տարածքներում տեղակայված են եղել Մեծ Հունաստանի 2 քաղաքներ՝
* Թեմեզա կամ Տեմպսա՝ Հարավային Իտալիայի հնագույն քաղաքներից մեկը։
* Կլետե։
Երկու քաղաքներնն էլ պատերազմում են միմյանց դեմ, և նրանք երկուսն էլ ծովահենների զոհ դարձան։ Տեղի բնակիչները փախան լեռներ։ Հետագայում, ներկայիս Կամպորա տարածքը եղել էր զավթման և նվաճման օբյեկտ տարբեր ժողովուրդների համար։ Դրանք են. փյունիկեցիները, հույները, հռովմեացիները, բարբարոսը, արաբները և նորմանները։
մինի|ձախից

## Մշակույթ
## Տեսարժան վայրեր
thumb|upright
Բարձր աշտարակը, որը կառուցվել է XIV դարում միակ ուշագրավ շենքն է։ Աշտարակի վերին մասը զարդարված է աստիճանաձև ելուստներ։ Այս աշտարակը ստացել է անուն՝ U Turriune («Մեծ աշտարակ»)՝ ըստ տեղական բարբառի։ Վերջերս կառուցել նավահանգիստ (2002)։ Տոնախմբության ժամանակ, երբ տարբեր գյուղերից ուխտավորներ են գալիս այստեղ, ամբողջ երթը իրականացվում է փողոցներում, իրենց ուսերին դնելով սուրբ արձանիկներ։
մինի|ձախից

## Կամպորայի խոհանոց
Կամպորայի տեղական խոհանոց ավանդաբար ներառում բուսական և ձկան ճաշատեսակներ, թխվածքներ, երշիկեղեն է խոզի միս։

### Գինի
Տեղական գինիներից առանձնանում են *Savuto* և *Gallo* բրենդը։
thumb|200px|'''Corso Italia''' փողոցը

## Բնիկ Կամպորացիներ
* Անջելո Վադաչինո (1890—1976) Պարտիզան, ֆերմեր և քաղաքական գործիչ։
* Ֆաբրիցիո Ֆիլիպո, Կանադացի դերասան և սցենարիստ։
* Ֆաբիան Մազայ, Արգենտինա-իսպանացի դերասան և սցենարիստ, ով հայտնի է «Un Paso ADELANTE» հեռուստաալիքից։ Ծնողները նրան ասում էին Մարինելա։
* Ջերոմ Ռուջերո, Իտալացի դիզայներ, տղամարդկանց հագուստի վարպետ է

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Proloco Campora San Giovanni 
* Associazione Campora Web Onlus 

Կատեգորիա:Իտալիայի բնակավայրեր
Կատեգորիա:Իտալիայի նավահանգիստներ
Բիրմինգհեմ Սիթի

**Բիրմինգհեմ Սիթի** (, ), անգլիական պրոֆեսիոնալ ֆուտբոլային ակումբ, որը հանդես է գալիս Ֆուտբոլային լիգայի առաջնությունում։ Հիմնվել է Բիրմինգհեմ քաղաքում։

## Աղբյուրներ

Բիրմինգհամ Սիթի
Կատեգորիա:Անգլիայի Պրեմիեր լիգայի ակումբներ
Ստեֆանիա Ֆերնանդես

**Ստեֆանիա Ֆերնանդես Կրուպիյ** (, ), վենեսուելացի ֆոտոմոդել, 2008 թվականի Միսս Վենեսուելա և 2009 թվականի Միսս Տիեզերք։

## Կենսագրություն
Ստեֆանիա Ֆերնանդեսը ծնվել է 1990 թվականի սեպտեմբերի 4-ին Վենեսուելայի Մերիդա քաղաքում հաստատված միգրանտների ընտանիքում, ունի լեհական, ռուսական, ուկրաինական և իսպանական արյուն։ Մանուկ հասակից Ստեֆանիան մասնակցում էր տարբեր ցուցադրումների՝ մոդելի դերում։ Հետո նրա սկսեցին հետաքրել գեղեցկության մրցույթենրը։ Նրա հասակը՝ 178 սմ է։ 2008 թվականին Ստեֆանիա Ֆերնանդեսը ներկայացրել է Տրուխիլյո նահանգը Միսս Վենեսուելա գեղեցկության մրցույթում և ստացել է առաջին տեղը։

## Արտաքին հղումներ
* «Միսս Վենեսուելա» մրցույթի պաշտոնականկայքը 

Կատեգորիա:Մոդելներ այբբենական կարգով
Կատեգորիա:1990 ծնունդներ
Կատեգորիա:Գինեսի գրքի ռեկորդակիրներ
Կատեգորիա:Միսս Տիեզերք
Կատեգորիա:Կին գործարարներ
Կատեգորիա:Կին լրագրողներ
Կատեգորիա:Գեղեցկության մրցույթի հաղթողներ
Պրոգրեսիվ ռոք

**Պրոգրեսիվ ռոք** (, երբեմն թարգմանվում է որպես **առաջադեմ ռոք**), ռոք երաժշտության ոճ։ Առաջացել է 1960-ականների վերջերում Անգլիայում։ Իր գագաթնակետին հասել է 1970-ականներին։ Առաջացել է փսիխոդելիկ ռոքի, ջազի, ակադեմիական երաժշտության միախառնումից։ Այս ոճի վառ ներկայացուցիչներից են Pink Floyd, King Crimson, Jethro Tull, Camel, ELP, Yes, Genesis, Soft Machine երաժշտական խմբերը։ Առաջացման տարիներն էին 1965-1969։ Պրոգրեսիվ ռոքը ծնվել է բազմաթիվ երաժշտական ոճերի միախառնումից։ Պրոգրեսիվ ռոքը սկսեց լայն տարածում գտնել այն ժամանակ, երբ բազմաթիվ ռոքերներ հիասթափվեցին խաղաղության և սիրո շարժումից։ Պրոգրեսիվ ռոքը օտարեց 60-ականների փոփ երաժշտության ժպիտն ու արևը և անցում կատարեց ավելի խորը, փիլիսոփայական, մութ և նույնիսկ դաժան թեմաների։ Այս ոճի ծաղկման տարիներն էին 1969-1980 թվականները։ Այս ժամանակահատվածում ձայնագրվեցին բազմաթիվ այս ոճի ձայնասկավառակներ, որոնցից առավել հայտնի էին Փինք Ֆլոյդի Atom Heart Mother-ը, King Crimson-ի In The Court Of A Crimson King-ը, ELP-ի Emerson Lake And Palmer-ը և այլն։ Պրոգրեսիվ ռոքը սկսեց ապրել իր ճգնաժամը 1980 թվականից մինչև 80-ականների վերջերը։ Զանազան պատճառներով այս ոճը սկսեց ավելի քիչ հետաքրքրել ունկնդիրներին, այս ժամանակահատվածում հին ոճերը դարձան մեծերի երաժշտություն, իսկ երիտասարդությունը լուրջ ոճերից անցում կատարեց դեպի ավելի թեթև ոճերին՝ դիսկոյին և նոր ձևավորվող փանք ռոքին։

Հայաստանում այս ոճի մեջ հայտնի են Oaksenham, Դոգմա և MDP խմբերը։

## Աղբյուրներ
* Gibraltar Encyclopedia of Progressive Rock (անգլերեն)
* Պրոգրեսիվ ռոք ալբոմների բազա (անգլերեն)
* Что такое «прогрессивный рок» (ռուսերեն)

Կատեգորիա:Ռոք երաժշտության ժանրեր
Կատեգորիա:Երաժշտական ոճեր
Պամպլոնա

**Պամպլոնա** (,  ***Իրունյա***, ), Իսպանիայի հյուսիսում գտնվող Նավառա ինքնավար համայնքի մայրաքաղաքը, երկրի հնագույն քաղաքներից մեկը։ Գտնվում է Արևմտյան Պիրենեյների լանջին, Արգա գետի (Արագոնայի վտակի) ափին։

Մունիցիպալիտետը գտնվում է Կուենկա դե Պամպլոնա կոմարկայի (շրջանի) կազմում։

Պամպլոնայի ամենահայտնի է տոնն է Սան Ֆերմինը, որը տեղի է ունենում ամեն տարի հուլիսի 6-ից մինչև 14-ը։

## Քույր քաղաքներ
*  Բայոննա, Ֆրանսիա (1960)
*  Յամագուտի, Ճապոնիա (1980)
*  Պադերբորն, Գերմանիա (1992)
*  Պամպլոնա, Կոլումբիա (2001)

## Պատկերասրահ

File:Caídoslat.JPG|alt=The Monumento a los Caídos, Francoist memorial, subject to debate about its potential demolition|Ֆրանկոյական հուշահամալիրը
File:Calle Estafeta de Pamplona.JPG|Ցլավազքի փողոցը
File:Sanfermines Vaquillas Pamplona 08.jpg|Ցլավազքը
File:Chupinazo8.jpg|Սուրբ Ֆերմինին նվիրված տոնախմբության սկսվելուց վայրկյաններ առաջ
3284FOTOTH9.jpg|
Vista Plaza del Castillo Pamplona.jpg|
Camcom.JPG|
Pamplona, Segundo Ensanche, Víctor Eusa.jpg|
Pamplona.Kathedrale.jpg|Պամպլոնայի տաճարը
San Fermin Kapera.JPG|Սբ. Ֆերմին եկեղեցին
Sansaturninochurch.JPG|Սբ. Սատուրնիոն եկեղեցին
SanNikolasEliza.JPG|Սբ. Նիկոլաս եկեղեցին 
PlazaCastillo.JPG|
Pamplona Rathaus 2005.jpg|Քաղաքապետարանը
Monument in Pamplona IMG 3179.JPG|«Ցլավազք» քանդակը


## Բնակչություն

## Կլիմա
Պամպլոնայի կլիման բնորոշվում է որպես օվկիանոսային, որը *Köppen climate classification*-ի դասակարգմամբ ունի *Cfb* նիշը (որոշ ազդեցություն է գործում նաև կիսամայրցամաքային միջերկրածովյան կլիման)։

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ

* Պամպլոնայի պաշտոնական կայքը 
** 

Կատեգորիա:Զբոսաշրջությունն Իսպանիայում
Կատեգորիա:Իսպանիայի համալսարանական քաղաքներ
Կատեգորիա:Իսպանիայի քաղաքներ
Նիք Մեյսոն

**Նիք Մեյսոն** () ծնվել է 1944 թվականի հունվարի 27-ին Բիրմինգհեմում։ Բրիտանացի երաժիշտ, ճարտարապետ, ավտոարշավորդ, երաժշտական պրոդյուսեր։ Ավելի հայտնի է որպես Բրիտանական պրոգրեսիվ ռոք խմբի՝ Փինք Ֆլոյդի թմբկահար։ Սովորել է Լոնդոնի հեղինակավոր "Frensham Heights School" դպրոցում։ Դեռևս ուսման տարիներին, երբ նա սովորում էր "Regent Street Polytechnik"-ի ճարտարապետական բաժանմունքում, 1965 թվականին նա մտավ Փինք Ֆլոյդի կազմի մեջ՝ որպես թմբկահար և որոշ ժամանակ անց մեծ հեղինակություն ձեռք բերեց։ Եվ միայն 16 տարի անց խմբի մյուս անդամներից հետո նա թողարկեց իր սոլո ձայնասկավառակը՝ **Nick Mason's Fictitious Sports**, որը Նիքը թողարկել է ջազ դաշնակահարուհի Կառլա Բլեյի հետ։ Այս ձայնասկավառակի ստեղծագործությունները, որոնք ավելի հոգեհարազատ էին Կառլային, քան Նիիքին, օգնել են ձայնագրել Ռոբերտ Ուայաթը, Քրիս Սփեդինգը և Կառլայի ամուսինը՝ Մայքլ Մենթլերը։ Բայց իհարկե Նիք Մեյսոնի համար սոլո ձայնասկավառակ թողարկելը քիչ կարևոր էր, քան հին ավտոմեքենաների իր հավաքածուն և Ֆորմուլա 1-ի մրցավազքերը։ Նիք Մեյսոնը հանդիսացել է նաև պրոդյուսեր Gong խմբի, The Damned փանք ռոք խմբի, Robert Wyatt-ի և Steve Hillage-ի համար։ 1986 թվականից հետո, երբ ավարտվեցին Ռոջեր Ուոթերսի հետ բոլոր դատավարությունները, Նիք Մեյսոնը Դեյվիդ Գիլմորի հետ միասին շարունակեց Փինք Ֆլոյդի գործունեությունը։ Նիք Մեյսոնը խմբի միակ անդամն է, որը եղել է խմբի կազմում սկզբից մինչև վերջ և խմբի հետ ձայնագրել է բոլոր ալբոմները՝ առաջինից մինչև վերջինը, ու նվագել է Փինք Ֆլոյդի բոլոր համերգներին։

## Սկավառակագրություն
* Fictitious Sports&nbsp;-&nbsp;Կառլա Բլեյի հետ 1981 թ
* Profiles-Ռիք Ֆեննի հետ 1985 թ
* White Of The Eye&nbsp;-&nbsp;սաունդթրեք Ռիք Ֆեննի հետ 1987 թ
* Tank Mailing&nbsp;-&nbsp;սաունդթրեք Ռիք Ֆեննի հետ 1988 թ

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Բրիտանացի ռոք երաժիշտներ
Կատեգորիա:Փինք Ֆլոյդ
Կատեգորիա:Թմբկահարներ
Կատեգորիա:Անգլիացի աթեիստներ
Բոբ Քլոուզ

**Բոբ Քլոուզ** (, ), անգլիացի կիթառահար է, նվագել է լեգենդար Փինք Ֆլոյդ պրոգրեսիվ ռոք խմբում 1964 թվականից մինչև 1965 թվականները։ Նա դուրս է եկել Փինք Ֆլոյդից իր հոր և համալսարանի դասավանդողների խնդրանքով։ Բոբ Քլոուզի մասին իր գրքում «Pink Floyd. inside out» գրել է Փինք Ֆլոյդի թմբկահարը՝ Նիք Մեյսոնը։ Նա ասում էր.«Բոբ Քլոուզի համբավը որպես կիթառահար շատ լավ հայտնի էր։ Բոբ Քլոուզի հետ գնալ կիթառի մասնագիտացված խանութ դա պարզապես մեծ ուրախություն էր։ Նույնիսկ ամենափորձառու վաճառողներին զարմացնում էին Միքի Բեյքերի ջազային ակորդները Բոբ Քլոուզի կատարմամբ, նրա մատների կայծակնային արագությունը, սակայն մեր կարծիքով Բոբ Քլոուզը ավելի շատ նախընտրում էր կիսաակուստիկ կիթառներին»։ Բոբ Քլոուզի կյանքի մասին մինչ նրա Փինք Ֆլոյդ գալը հայտնի է, որ նա սովորել է Քեմբրիջում և եղել է Սիդ Բարեթի ընկերը։ Բոբ Քլոուզը ներգրավվել է նաև Ջոն Էդգինթոնի վավերագրական The Pink Floyd And Syd Barrett Story ֆիլմում։ Այնտեղ նա հիմնականում խոսում էր Սիդ Բարեթի մասին։ Բոբը նաև այդ ֆիլմի ժամանակ կիթառով նվագում է իրենց հին սինգլներից՝ դրանք էին՝«Lucy Leave/ I'm A King Bee»։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Փինք Ֆլոյդ
Կատեգորիա:Բրիտանացի ռոք երաժիշտներ
Կատեգորիա:Անգլիացի կիթառահարներ
Կատեգորիա:Անգլիացի լուսանկարիչներ
Կատեգորիա:Անգլիացի երաժիշտներ
Լյուքսեմբուրգի դրոշ

**[[Լյուքսեմբուրգ]]ի դրոշը** իրենից ներկայացնում է կարմիր, սպիտակ, և կապույտ գույներով (վերևից ներքև), հավասարաչափ հորիզոնական շերտեր ունեցող ուղղանկյուն պաստառ, լայնքի և երկայնքի 3։5 հարաբերակցությամբ։

Կատեգորիա:1972 դրոշներ
Կատեգորիա:Ազգային դրոշներ
Կատեգորիա:Լյուքսեմբուրգի պետական խորհրդանիշներ
Երկրաշարժ Ճապոնիայում (2011)

- 9.0 մինչև 9,1 մագնիտուդ երկրաշարժ, որը, ընթացիկ գնահատականներով, տեղի է ունեցել 2011 թվականի մարտի 11-ին տեղական ժամանակով ժամը 14։46-ին։ Երկրաշարժի էպիկենտրոնը գտնվում էր 38,322°&nbsp;Հս. լ. 142,369°&nbsp;Աե. ե. կոորդինատներով կետում, Հոնսյու կղզու արևելյան մասում, Սենդայ քաղաքից 130 կմ դեպի արևելք և Տոկիոյից 373 կմ դեպի հյուսիս.արևելք։ Ամենաավերիչ ստորերկրյա ցնցումի (տեղի է ունեցել 05։46։23 UTC) հիպոկենտրոնը գտնվում էր Խաղաղ օվկիանոսում 32 կմ խորության վրա։

## Արտաքին հղումներ
* Վերջին շաբաթի Ճապոնիայի երկրաշարժների քարտեզ 
* Show Your Heart — հայտնի մարդկանց դիմում Ճապոնիային օգնելու խնդրանքով  

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:2011 Ճապոնիայում
Կատեգորիա:2011 երկրաշարժեր
Կատեգորիա:Ամենախիտ զոհ ունեցող երկրաշարժեր
Կատեգորիա:Երկրաշարժեր Ճապոնիայում
Կատեգորիա:Մարտի 11 երկրաշարժեր
Կատեգորիա:Ցունամի
Զեյվա (Շարուրի շրջան)

**Զեյվա** (), գյուղ ներկայիս Ադրբեջանական Հանրապետության կազմում գտնվող Նախիջևանի Ինքնավար Հանրապետության Շարուրի շրջանում։

## Տեղադրություն
Զեյվա գյուղը գտնվում է Շարուրի շրջանի վարչական կենտրոն Շարուր քաղաքից 4 կմ հեռու դեպի հյուսիս։ Շրջապատված է եղել այգիներով։

## Պատմություն
Զեյվա գյուղի մասին բավականին քիչ տեղեկատվություն է հայտնի։ Զեյվան նախկինում եղել է հայկական բնակավայր։ Ունեցել է 150-ից 200 տուն հայ բնակչություն, ովքեր այդտեղից տեղահան են արվել 19-րդ դարի կեսերին։

Դեռևս խորհրդային ժամանակներում  գյուղի շրջակա դաշտերում նկատելի են վաղ շրջանի դամբարանատեղիներ և այլ շինությունների հետքեր։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Շարուրի շրջանի բնակավայրեր
Խալաջի

**Խալաջ** կամ **Խալաջի** (), գյուղ ներկայիս Ադրբեջանական Հանրապետության կազմում գտնվող Նախիջևանի Ինքնավար Հանրապետության Շարուրի շրջանում։

## Պատմություն
Չարչիբողան գյուղը գտնվում է պատմական Մեծ Հայքի Այրարատ նահանգի Շարուրդաշտ գավառում, Նորաշեն քաղաքի 5 կմ  հարավ-արևմուտք, Արաքս գետի ձախ ափին, նախկինում Երևանի նահանգի Շարուր-Դարալագյազի գավառում, Երևան-Նախիջևան ավտոմայրուղու աջ կողմում։

## Բնակչություն
1831 թվականին ուներ 130, 1873 թվականին՝ 513, իսկ 1974 թվականին՝ 581 թուրք բնակիչ։

## Կրթություն
Ունեցել է ութամյա դպրոց։

## Առողջապահություն
Գյուղում հիմնադրվել էր բուժկետ։

## Հուշարձան
Պատմական աղբյուրներում և վիմական արձանագրություններում չի հանդիպում որևէ տեղեկատվություն գյուղի պատմաճարտարապետական հուշարձանների վերաբերյալ։

## Այլ տեղեկատվություն
Գյուղում միացվել է Ջոմախտու գյուղին։

## Տես նաև
* Շարուրի շրջան

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Շարուրի շրջանի բնակավայրեր
Խանլուխլար (Շարուրի շրջան)

**Խանլուխլար** (), գյուղ ներկայիս Ադրբեջանական Հանրապետության կազմում գտնվող Նախիջևանի Ինքնավար Հանրապետության Շարուրի շրջանում։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Շարուրի շրջանի բնակավայրեր
Uprising

**Uprising,** բրիտանական Muse ալտերնատիվ խմբի The Resistance ալբոմից առաջին սինգլն է։ Թողարկվել է 2009 թվականին։

## Տեսահոլովակ
Տեսահոլովակը նկարահանել է ռեժիսոր Hydra-ի կողմից, պրեմիերան կայացավ 2009 թվականի սեպտեմբերի 17-ին MTV2 հեռուստաալիքով։ Այնտեղ խմբի մասնակիցները բեռնատար մեքենայով երթևեկում են անկարգությաններով բռնկված խաղալիք կենդանիների քաղաքով։ Մեթյու Բելլամին կիթառով ջարդում է հեռուստացույցներ, որոնցով ցուցադրվում են տեղական հեռուստատեսության հակահեղափոխական հաղորդումները։ Տեսահոլովակի կեսից հայտնվում են խաղալիք վայրի արջերը, որոնք վերացնում են ըմբոստացածներին, և ողջ քաղաքը։ Բոլոր բնակիչներից կարողանում են փրկվել միայն խմբի անդամները, որոնք փախչում են ավտոմեքենայով։

## Երգերի ցանկ
Բոլոր երգերի հեղինակն է Մեթյու Բելլամին։

##### CD
1. Uprising (5։03)

2. Who Knows Who (3։24)

3. Uprising (Թինմության ելույթի ձայնագրությունը) (5։37)

## Հորիզոնականներ

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:2009 սինգլներ
Կատեգորիա:Muse երգեր
Ջաղազուր

**Ջաղազուր** (այժմ կոչվում է՝  **Շահբուլաղ**), գյուղ ներկայիս Ադրբեջանական Հանրապետության կազմում գտնվող Նախիջևանի Ինքնավար Հանրապետության Շարուրի շրջանում։

## Տես նաև
* Շարուրի շրջան
* Նախիջևանի Ինքնավար Հանրապետություն

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Հայ-ադրբեջանական շփման գծի բնակավայրեր ադրբեջանական կողմից
Կատեգորիա:Շարուրի շրջանի բնակավայրեր
Գուրգեն Շահնազարյան

**Գուրգեն Անուշավանի Շահնազարյան** (մայիսի 9, 1945, Կիրովական, Կիրովականի շրջան, Հայկական ԽՍՀ, ԽՍՀՄ - հունիսի 29, 1992, Խոչանց, Քաշաթաղի շրջան, Արցախ), հայ ազատամարտիկ, Արցախյան պատերազմի մասնակից։

## Կենսագրություն
Ծնվել է 1945 թ. մայիսի 9-ին Կիրովական քաղաքում։ 1952-1962 թթ. սովորել է Կիրովականի № 10 դպրոցը։ 1962-1964 թթ աշխատել է Կիրովականի քիմիական կոմբինատում, որպես ֆրեզագործ։ 1964-1967 թթ. ծառայել է Խորհրդային բանակում, իսկ զորացրվելուց հետո շարունակել աշխատանքը քիմմանրաթելի կոմբինատում։ 1988 թ. դեկտեմբերի 7-ից ակտիվորեն մասնակցել է աղետալի երկրաշարժի վերացման և վերականգնողական աշխատանքներին։ Ապա աշխատանքի անցել «Ուկրշին» շինարարական կազմակերպությունում, որպես հյուսն։ Ազգային զարթոնքի օրերին մասնակցում է ազգային ազատագրական պայքարին։ 1990 թ.-ից անդամագրվում է «Նժդեհ» ԱԻՄ կամավորական աշխարհազորային ջոկատին և մասնակցում է ՀՀ և Արցախի պաշտպանության համար մղվող մարտական գործողություններին։ Զոհվել է 1992 թ. հուլիսի 29-ին Ղոչազ գյուղի մատույցներում անհավասար մարտում։ Մարտը վերցնելով իր վրա փրկում է շուրջ 40 հոգու, այնուհետև ինքը հայտնվելով շրջափական մեջ վիրավոր վիճակում իրեն պայթեցնում է նռնակով սպանելով նաև 7 ադրբեջանցու։ 

Գուրգեն Անուշավանի Շահնազարյանը ամուսնացած էր, ուներ մեկ որդի, ում հետ անցել է մարտական ուղի և թոռնիկներ։

Կատեգորիա:Հայ ազատամարտիկներ
Մամեդսաբիր

**Մամեդսաբիր** (հայտնի է նաև **Մահմադ Սաբուր**, **Մուհամմեդ Սաբիր** անուններով, ), գյուղ ներկայիս Ադրբեջանական Հանրապետության կազմում գտնվող Նախիջևանի Ինքնավար Հանրապետության Շարուրի շրջանում։

## Պատմություն
Մամեդսաբիր գյուղը գտնվում է պատմական Մեծ Հայքի Այրարատ նահանգի Շարուրդաշտ գավառում, նախկինում Երևանի նահանգի Շարուր-Դարալագյազի գավառում, Երևան-Նախիջևան ավտոմայրուղու աջ կողմում։

## Բնակչություն
1831 թվականին ուներ 40, 1906 թվականին՝ 55, իսկ 1974 թվականին՝ 514 թուրք բնակիչ։

## Կրթություն
Ներկայումս գյուղում գործում է տարրական դպրոց։

## Առողջապահություն
Գյուղում հիմնադրվել է բուժկայան։

## Հուշարձան
Պատմական աղբյուրներում և վիմական արձանագրություններում չի հանդիպում որևէ տեղեկատվություն գյուղի պատմաճարտարապետական հուշարձանների վերաբերյալ։

## Այլ տեղեկատվություն
Գյուղը միացվել է Գարխուն գյուղին։ Բնակչությունը զբաղվում է անասնապահությամբ, դաշտավարությամբ, այգեգործությամբ, ծխախոտագործությամբ։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Շարուրի շրջանի բնակավայրեր