Մարիա Պիլար Լեոն

**Մարիա Պիլար Լեոն Սեբրիան** (, ), հայտնի է նաև որպես **Մապի Լեոն,** իսպանացի ֆուտբոլիստուհի, «Բարսելոնա» ակումբի և Իսպանիայի հավաքականի պաշտպան։

## Վաղ տարիներ
Մարիա Պիլար Լեոն Սեբրիանը ծնվել է 1995 թվականի հունիսի 13-ին Խավիերի և Պիլարի ընտանիքում։ Մարիան մեծացել է իր ավագ եղբոր հետ Լա Ալմոսարայում՝ Սարագոսայի փոքր թաղամասում։

Ի սկզբանե աղջիկը սկսել է վոլեյբոլ խաղալ յոթ տարեկանում, իսկ մանուկ հասակում զբաղվել է բազմաթիվ այլ մարզաձևերով, այդ թվում՝ բեյսբոլով։ Ավելի ուշ նա սկսեց մինի ֆուտբոլ խաղալ տեղի «Գրան Վիա» թիմի կազմում, որտեղ խաղում էր հարձակվողի դիրքում։ Մոտավորապես նույն տարիքում նրան կրթաթոշակ տրվեց արվեստի դպրոցում սովորելու համար, բայց Մարիան հրաժարվեց ֆուտբոլի վրա կենտրոնանալու հնարավորությունից։

Տաղանդավոր խաղացողին հայտնաբերել է «Սարագոսայի» նախկին մարզական տնօրեն Դավիդ Մագանյան, ով տեսել է, թե ինչպես են Մարիան և նրա եղբայր Չավին ֆուտբոլ խաղում Carrefour սուպերմարկետում գնումներ կատարելիս։ 11 տարեկանից աղջիկը սկսել է մարզվել հարազատ քաղաքի ակումբում։

## Ակումբային կարիերա
### «Սարագոսա»

2011 թվականին, Բ թիմում երկամյա զարգացումից հետո, Լեոնը իր նորամուտը նշեց Իսպանիայի առաջնության բարձրագույն դիվիզիոնում՝ «Սարագոսայի» հիմնական թիմի կազմում։ Այդ ժամանակ աղջիկը 16 տարեկան էր, և ակումբի կազմում նրա նորամուտը կայացավ «Բարսելոնայի» դեմ։

2013 թվականին «Սարագոսան» դուրս եկավ Թագուհու գավաթի եզրափակիչ, որտեղ կրկին հանդիպեց Մարիայի ապագա ակումբի՝ «Բարսելոնայի» հետ։ Ակումբի կազմում իր վերջին խաղում Լեոնը դուրս եկավ եզրափակչի մեկնարկին, երբ Սարագոսան 4-0 հաշվով պարտվեց «Բարսելոնային», որն իր առաջին դուբլը կատարեց։

### «Էսպանյոլ»
2013 թվականին Լեոնը տեղափոխվեց «Էսպանյոլ», որտեղ մնաց ընդամենը մեկ մրցաշրջան։ Մոտավորապես այդ ժամանակ նրան սկսեցին կանչել ազգային հավաքական։ Այսպիսով, նա գրավել է Մադրիդի «Ատլետիկոյի» ուշադրությունը, որը 2012/13 մրցաշրջանում զբաղեցրել է լիգայի 3-րդ հորիզոնականը։

### «Ատլետիկո Մադրիդ»
2014 թվականին Լեոնը տեղափոխվել է Մադրիդի «Աթլետիկո»։

Նույն մրցաշրջանում ակումբը «Բարսելոնայից» հետո զբաղեցրել է լիգայի երկրորդ հորիզոնականը՝ այդպիսով դուրս գալով կանանց Չեմպիոնների Լիգա, որը «Ատլետիկոյի» և հենց Մարիայի համար առաջին անգամն էր։

2015 թվականին Լեոնը իր նորամուտը նշեց Չեմպիոնների լիգայում ռուսական ԺՖԿ «Զորկի» ակումբի դեմ, որտեղ թիմն առաջին խաղում պարտվեց 2:0 հաշվով։ Պատասխան խաղում «Ատլետիկոն» հաշիվը դարձրեց 3-0 և հաղթեց, սակայն դուրս գալով 1/8՝ ընդհանուր 9-1 հաշվով պարտություն կրեց «Լիոնից»։

«Ատլետիկոյում» գտնվելու ընթացքում Լեոնը, գլխավոր մարզիչ Անխել Վիլյակամպայի գլխավորությամբ, ձախ պաշտպանից վերածվեց կենտրոնական պաշտպանի։

2016-17 մրցաշրջանում նա իր կարիերայում առաջին անգամ նվաճեց չեմպիոնական տիտղոսը, երբ վերջին տուրում «Ատլետիկոն» հաղթեց «Ռեալ Սոսյեդադին»։ Ամբողջ մրցաշրջանի ընթացքում նրա վառ ելույթները նրան տեղ բերեցին լիգայի լավագույն խաղացողների կազմում, ինչպես նաև գրավեցին «Բարսելոնայի» ուշադրությունը։

2017 թվականի ամառային տրանսֆերային պատուհանի ընթացքում «Բարսելոնան» և «Ատլետիկո Մադրիդը» պաշտպանների շուրջ իրենց բանակցություններում երկու ամսվա տրանսֆերային սագա ապրեցին։ Մինչ «Բարսելոնա» տեղափոխվելը նա մարզվել է խմբից դուրս, իսկ ավելի ուշ, սթրեսի բարձր մակարդակի պատճառով, պայմանագրային բանակցությունների ժամանակ հիվանդացել է։ «Բարսայի» «Համարձակվել խաղալ» վավերագրական սերիալի դրվագներից մեկում Մարիան բացահայտում է, որ «Ատլետիկոն» դա մեկնաբանել է որպես հիվանդության սիմուլյացիա՝ փորձելով հասնել «Բարսելոնա» տեղափոխությանը։

### «Բարսելոնա»
2017 թվականի օգոստոսի 24-ին Մարիան դարձավ իսպանական կանանց ֆուտբոլի պատմության մեջ առաջին վճարովի տրանսֆերը և տեղափոխվեց «Բարսելոնա». տրանսֆերի գումարը կազմել է 50 000 եվրո։  Իսպանիայում կանանց ֆուտբոլի պատմության մեջ առաջին անգամ ակումբներից մեկը դրամական փոխհատուցում է ստացել ֆուտբոլիսի տեղափոխության համար։ Դրանով նա դարձավ ակումբի 6-րդ ձեռքբերումը 2017-18 մրցաշրջանից առաջ։

Ակումբի առաջին մրցաշրջանում նա նվաճեց Թագուհու գավաթը՝ իր առաջին տիտղոսը «Բարսելոնայի» կազմում։ Թիմը պահպանել է ոչ-ոքի արդյունքը մինչև 120-րդ րոպեն «Ատլետիկոյի» դեմ խաղում, միայն լրացուցիչ ժամանակի վերջում է հաջողվել հաղթանակ կորզել Մարիոնա Կալդենտեյի խփած գոլի շնորհիվ։

2018 թվականի հոկտեմբերին Լեոնն իր առաջին գոլը խփեց Չեմպիոնների լիգայում 1/8-ում՝ «Գլազգո Սիթիի» դեմ խաղում։ Իսկ արդեն 2019 թվականի մայիսին պաշտպանը «Բարսայի» հետ դուրս եկավ Չեմպիոնների լիգայի առաջին եզրափակիչ՝ «Լիոնի» դեմ։ «Բարսելոնան» առաջին 30 րոպեների ընթացքում բաց թողեց 4 գոլ և ի վերջո պարտվեց 1-4 հաշվով։ Մրցաշրջանի ավարտին Մապին երկարաձգել է պայմանագիրը «Բարսելոնայի» հետ մինչև 2022 թվականը։

2020 թվականին Մարիան իր կարիերայում առաջին անգամ ճանաչվեց ՈՒԵՖԱ-ի տարվա կանանց թիմի թեկնածու։

2020 թվականի վերջում ընդգրկվել է օրացուցային տարվա աշխարհի լավագույն ֆուտբոլիստուհիների թոփ-100-ում՝ ըստ «The Guardian» պարբերականի՝ զբաղեցնելով 37-րդ հորիզոնականը։

2021 թվականի հունվարի 6-ին Լեոնը դուրս եկավ «Կամպ Նոու»-ում խաղի մեկնարկին, մինչև այդ օրը կանանց թիմը ոչ մի անգամ այնտեղ չէր խաղացել։ Պաշտպանն օգնեց «Բարսելոնային» խփել 5-րդ և վերջին գոլը. նրա հարվածը հետ մղեց Անա-Մարիա Ցրնոգորչևիչը։  Նույն ամսին թիմը մասնակցեց Իսպանիայի սուպերգավաթի 2020/21-ին, որտեղ «Բարսելոնան» հետխաղյա 11 մետրանոցներով պարտվեց «Ատլետիկո Մադրիդին»։ Ավելի ուշ Լեոնը քննադատել է ֆուտբոլի թագավորական ֆեդերացիային VAR համակարգի բացակայության համար, որն առկա է տղամարդկանց մրցումներում։

2021 թվականի մարտին նա որակազրկվել է չորս խաղով և տուգանվել RFEF-ի կողմից 601 եվրոյով՝ Պրիմերա Իբերդրոլայում մրցավարության որակը քննադատելու համար՝ Մադրիդի դեմ վիճահարույց կարմիր քարտ ստանալուց հետո։ «Բարսելոնան» բողոքարկել է այդ որոշումը և Լեոնն առաջիկա խաղում կարողացել է խաղալ «Լևանտեի» դեմ։

Իսպանացի ֆուտբոլիստների ասոցիացիան հանդես է եկել հայտարարությամբ՝ ի պաշտպանություն Լեոնի՝ կասեցումը անվանելով իր խոսքի ազատությունը սահմանափակելու փորձ։

Հաջորդ ամիս Մապին անցկացրեց իր 100-րդ հանդիպումը լիգայում «Բարսելոնայի» կազմում «Գրանադիլայի» դեմ խաղում։ 2021 թվականի մայիսի 9-ին Լեոնն երկրորդ անգամ դարձավ լիգայի չեմպիոն «Բարսելոնայի» հետ։

«Բարսելոնան» դուրս եկավ Չեմպիոնների լիգայի 2021 թվականի եզրափակիչ՝ «Պարի Սեն Ժերմենին» ընդհանուր 2-1 հաշվով հաղթելուց հետո։ Կիսաեզրափակչի պատասխան խաղում Լեոնի պաշտպան Անդրեա Պերեյրան դեղին քարտ ստացավ և որակազրկվեց եզրափակչի համար։ Ի վերջո, Լեոնը պաշտպանությունում խաղաց եզրափակիչ՝ հենակետային կիսապաշտպան Պատրիցիա Գիխառոյի հետ միասին, ով ուսումնասիրում էր Մապիի խաղը՝ խաղին պատրաստվելու համար։ Եզրափակչում «Բարսելոնան» հաղթեց 4-0 հաշվով, ինչը դարձավ կանանց Չեմպիոնների լիգայի առաջին տիտղոսն ակումբի պատմության մեջ։

Լեոնը ընդգրկվել է կանանց Չեմպիոնների լիգայի 2020/21 մրցաշրջանի լավագույն թիմի կազմում, իսկ ավելի ուշ ընդգրկվել է կանանց Չեմպիոնների լիգայի մրցաշրջանի պաշտպան մրցանակի հավակնորդների ցուցակում։ Չեմպիոնների լիգայի ավարտից հետո Լեոնը խաղաց Թագուհու գավաթի մնացած կիսաեզրափակչի և եզրափակչի յուրաքանչյուր րոպեն։ «Բարսելոնան» եզրափակչում հաղթեց 4-2 հաշվով և իր պատմության մեջ առաջին անգամ թրեբլ արեց։

2021 թվականի վերջում ընդգրկվել է օրացուցային տարվա աշխարհի լավագույն ֆուտբոլիստուհիների 100-յակում՝ ըստ «The Guardian» պարբերականի՝ զբաղեցնելով 16-րդ հորիզոնականը։

21/22 մրցաշրջանում Լեոնը երրորդ մրցաշրջանն անընդմեջ նվաճեց չեմպիոնական տիտղոսը «Բարսելոնայի» հետ՝ միաժամանակ հաղթելով յուրաքանչյուր խաղում։ Նաև ստացել է Թագուհու գավաթի և Իսպանիայի սուպերգավաթի ոսկե մեդալները։ Չեմպիոնների լիգայի եզրափակիչն ավարտվեց «Լիոնից» կրած 1-3 հաշվով պարտությամբ։

2022 թվականի նոյեմբերի 20-ին նա գոլ է խփել «Բարսելոնայի» կազմում 200-րդ խաղում՝ ԱՊԼ-ի խաղում 8:0 հաշվով ջախջախելով «Ալավեսին»։

2022 թվականի վերջին «The Guardian» պարբերականի վարկածով ընդգրկվել է օրացուցային տարվա աշխարհի 100 լավագույն ֆուտբոլիստուհիների թոփ-100-ում՝ զբաղեցնելով 17-րդ հորիզոնականը։

2023 թվականի հունիսի 3-ին Չեմպիոնների լիգայի հերթական եզրափակչում, որտեղ թիմը հանդիպեց «Վոլֆսբուրգին», «Բարսելոնան» բարձրացրեց Չեմպիոնների լիգայի երկրորդ տիտղոսը։ Երկրորդ խաղակեսի սկզբում թիմը պարտվում էր 0-2 հաշվով, սակայն Պատրիցիա Գիխառոյի արագ դուբլի և Ֆրիդոլինա Ռոլֆյոի հաղթական գոլի շնորհիվ խլեց բաղձալի գավաթը։

2021 թվականի դեկտեմբերի 8-ին «Բարսայի» մարզման ժամանակ Մապին պատռել է աջ ոտքի ներքին մենիսկը, ինչի պատճառով առաջիկա 4 ամիսների ընթացքում խաղից դուրս է մնացել։

2023 թվականի վերջում ընդգրկվել է օրացուցային տարվա աշխարհի լավագույն ֆուտբոլիստուհիների թոփ-100-ում՝ ըստ «The Guardian» պարբերականի՝ զբաղեցնելով 16-րդ հորիզոնականը.

2023 թվականի դեկտեմբերի 22-ին Մարիան երկարաձգել է պայմանագիրը «Բարսելոնայի» հետ մինչև 2026 թվականը։

## Ելույթների վիճակագրություն
### Ակումբային վիճակագրություն

## Միջազգային կարիերա
Լեոնը Իսպանիայի մեծահասակների թիմում իր նորամուտը նշել է 2016 թվականի սեպտեմբերի 15-ին, երբ փոխարինման է դուրս եկել կանանց Եվրո-2017-ի որակավորման փուլի հետ խաղում (հաղթանակ 13:0)։

Իսկ արդեն 2017 թվականին Լեոնն ընդգրկվել է կանանց Եվրո-2017-ի հավաքականի կազմում։ Իսպանիան հասավ քառորդ եզրափակիչ, որտեղ 11 մետրանոցներով պարտվեց Ավստրիային։

2019 թվականին Մարիան առաջին անգամ կրեց ավագի թևկապը Ալգարվեի գավաթում։

Լեոնը մեկնարկային կազմում էր Իսպանիայի 2019 թվականի ֆուտբոլի աշխարհի առաջնության բոլոր խաղերում՝ հասնելով 1/8, որտեղ հանդիպեց ԱՄՆ-ի հավաքականի հետ։ 7-րդ րոպեին մրցավարը խախտումն արձանագրեց և տուգանային հրապարակում Մապիի հետ Տոբին Հիթի շփումից հետո նշանակեց 11 մետրանոց. այն իրացրեց Մեգան Ռապինոն։ Խաղն ավարտվեց 2-1 հաշվով՝ հօգուտ ԱՄՆ-ի, իսկ Իսպանիան դուրս մնաց մրցաշարից։

Եվրո-2022-ի որակավորման փուլում Իսպանիան 3:0 հաշվով հաղթանակ տարավ, որտեղ Լեոնն առաջին անգամ գոլ խփեց ազգային հավաքականում։ Նույն խաղում նա իր մարզաշապիկով կրում էր մոր օրիորդական անունը՝ Սեբրիան։

Հաջորդ տարվա հուլիսին Լեոնը մասնակցեց Եվրո-2022-ին, որտեղ Իսպանիան դուրս մնաց քառորդ եզրափակիչ՝ պարտվելով ապագա ՝ Անգլիայի հավաքականին։

Սեպտեմբերին Լեոնը միացել է հավաքականի 14 ընկերների, որոնք հրաժարվել են ազգային հավաքական կանչվելուց։ Այս որոշումը 15 ֆուտբոլիստների և մարզիչ Խորխե Վիլդայի միջև կոնֆլիկտի արդյունք էր։ Իսպանական ԶԼՄ-ներում «Las 15» անվանումը ստացած խումբը համատեղ հայտարարություն է տարածել, որում բացատրել է հեռանալու իր որոշումը՝ վկայակոչելով ֆիզիկական և հոգեկան առողջության հետ կապված դժվարությունները և քննադատել Իսպանիայի ֆեդերացիային իրավիճակին արձագանքելու համար։

Չնայած հաջորդ 10 ամիսների ընթացքում շատ մարզիկներ զիջումների գնացին և համաձայնեցին վերադառնալ, Մարիան, Պատրիցիա Գիխառոյի և Կլաուդիա Պինայի հետ միասին, շարունակում էր մնալ իր դիրքում։ Նա նաև հրաժարվել է մասնակցել աշխարհի 2023 թվականի առաջնությանը։

Ինչ վերաբերում է այս իրավիճակին, հարցազրույցներից մեկում նա ասել է՝ «Մապի Լեոնն ունի ապրելակերպ և արժեքներ։ Ես չեմ կարող վերադառնալ, եթե իրավիճակը չփոխվի։ Փոփոխություններ պետք է լինեն։ Ես չեմ ասում, որ դրանք չկան, դրանք տեղի են ունեցել, բայց դրանք բավարար չեն»։

## Խաղաոճ
Լեոնն ունիվերսալ ձախ ոտքով պաշտպան է, որը կարող է խաղալ ինչպես ձախ, այնպես էլ կենտրոնական պաշտպանի դիրքում, նրա հիմնական բնութագրերը որպես խաղացող որակյալ տեխնիկան և ճշգրիտ փոխանցումն են։

ՖԻՖԱ-ն Մապիին բնութագրել է որպես ագրեսիվ խաղացող՝ լավ արձագանքով և խաղը կարդալու ունակությամբ։ «Ատլետիկոյի» նախկին գլխավոր մարզիչ Անխել Վիլյակամպան, ով օգնել է նրան ձախ պաշտպանից կենտրոնական դիրք տեղափոխվել, ասել է, որ Լեոնն իդեալական մարզիկ է, ով ունի «Բարսելոնայի» ոճը՝ գնդակը բաշխելու ունակությամբ և բարձր բլոկ խաղալու նախընտրությամբ։

## Ձեռքբերումներ
### Թիմային
;  **«Ատլետիկո Մադրիդ»**
* Իսպանիայի չեմպիոնուհի **(1)՝** 2016/17
* Իսպանիայի գավաթակիր **(1)՝** 2016

**Ընդհանուր՝**  *2 գավաթ*

;  **«Բարսելոնա»**
* Իսպանիայի չեմպիոնուհի **(4)՝** 2019/20, 2020/21, 2021/22, 2022/23
* Իսպանիայի գավաթակիր **(4)՝** 2018, 2019/20, 2020/21, 2021/22
* ՈՒԵՖԱ Չեմպիոնների լիգայի հաղթող **(2)՝** 2020/21, 2022/23
* Իսպանիայի սուպերգավաթակիր **(4)՝** 2019/20, 2021/22, 2022/23, 2023/24
* Կատալոնիայի գավաթակիր **(3)՝** 2017, 2018, 2019

**Ընդհանուր՝** *17 գավաթ*

### Անձնական
* ՈՒԵՖԱ Չեմպիոնների լիգայի մրցաշրջանի թիմ**՝** 2020/21
* Տարվա թիմ 2022
* Ոսկե գնդակ 2023՝ 16-րդ տեղ

## Անձնական կյանք
Լեոնը սիրում է մոտոցիկլետներ, ինչի վրա ազդել է նրա հայրը, ով աշխատում է որպես մեխանիկ։ Այնուամենայնիվ, նա չունի իր սեփականը, քանի որ այս կետը գրված է պրոֆեսիոնալ մարզիկների պայմանագրում։

Բացի այդ, Մապին սիրում է նկարել և մարմնի վրա մեծ թվով դաջվածքներ ունի, որոնցից մի քանիսը արված են ինքնուրույն։ Նրա առաջին  դաջվածքը ոտքի վրա փոքրիկ թռչուն էր, որը նա միտումնավոր արել էր մեկուսացված վայրում, որպեսզի գուլպայով թաքցնի ծնողներից։

Նրա ամենահայտնի դաջվածքներից մեկը պարանոցի վրա է՝ «Looks can be deceiving» («Արտաքին տեսքը կարող է խաբուսիկ լինել»)։ 2021 թվականին Մարիան պրակտիկա է անցել դաջվածքի սրահում։ Հարցազրույցներից մեկում նա հայտարարել է, որ կարիերան ավարտելուց հետո կցանկանար կենտրոնանալ դաջվածքների էսքիզների ստեղծման և արվեստի վրա։

El Mundo-ն նրան ներառել է Իսպանիայի 50 ամենաազդեցիկ ԼԳԲՏ անձանց ցուցակում 2018 և 2019 թվականներին։

2021 թվականին նա մասնակցել է Levi's Beauty of Becoming արշավին՝ որպես ԼԳԲՏ հպարտության ամսվա մաս։

Մապի Լեոնը հարաբերությունների մեջ է ակումբի գործընկեր Ինգրիդ Էնգենի հետ։

Մապին ունի Բաղիրա կատու։ Աղջկա պատմելով՝ նա կատվին գտել է աղբամանի մեջ, երբ դեռ հանդես էր գալիս «Ատլետիկոյում»։

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Профиль на сайте «Барселоны»

 
Կատեգորիա:1993 ծնունդներ
Կատեգորիա:2019 ՖԻՖԱ-ի կանանց աշխարհի գավաթի խաղարկության մասնակիցներ
Կատեգորիա:Ատլետիկո Մադրիդի ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Բարսելոնայի ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Էսպանյոլի ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Իսպանացի կին ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Իսպանացի ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Իսպանիայի հավաքականի ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Կանանց ֆուտբոլի պաշտպաններ