ԽՍՀՄ գեղարվեստի ակադեմիա

**ԽՍՀՄ գեղարվեստի ակադեմիա** (),  Խորհրդային Միության կերպարվեստի գործիչներին միավորող բարձրագույն գիտական հաստատություն։

## Պատմություն
մինի|ՀԽՍՀ գեղարվեստի ակադեմիայի նախագահության շենքը
ԽՍՀՄ Մինիստրների խորհրդի 1947 թվականի օգոստոսի 5-ի որոշմամբ լուծարված Համառուսաստանյան գեղարվեստի ակադեմիայի հիման վրա Մոսկվայում ստեղծվում է ԽՍՀՄ գեղարվեստի ակադեմիան։ Ռուսաստանի Դաշնության տարածքում ԽՍՀՄ Գեղարվեստի ակադեմիայի իրավահաջորդը հանդիսանում է Ռուսաստանի գեղարվեստի ակադեմիան։

## Գործունեություն
Ակադեմիան համարվում է Գեղարվեստի կայսերական  ակադեմիայի դասական տրադիցիաների շարունակողն ու իրավահաջորդը, միաժամանակ գոյության խորհրդային ժամանակահատվածում կոչված է եղել  «աջակցություն ցուցաբերելու սոցիալիստական ռեալիզմի սկզբունքների ստեղծագործական զարգացմանը»։ Դասական և կուսակցական ավանդույթների միջև հակասությունը լուծվել է այն փաստով, որ սոցիալիստական ռեալիզմի հիմքում ընկած  ռեալիզմը ներդրվել է Կայսերական Ակադեմիայի վարպետների կողմից, որոնք խորհրդային ժամանակաշրջանում մեծարում էին որպես դասականներ։

Գեղարվեստի ակադեմիայի խնդիրների մեջ են մտնում ԽՍՀՄ-ում գեղարվեստական կրթության մեթոդական կառավարումը, երիտասարդ նկարիչների հետ աշխատանքը, ԽՍՀՄ-ում գեղարվեստական ցուցահանդեսների կազմակերպումը։  Գեղարվեստի Ակադեմիայի հրատարակչությունը հրապարակում է դասագրքեր և ուսումնական ձեռնարկներ։  Ակադեմիան ընդգրկված է նաև զբոսայգիների և հրապարակների գեղարվեստական ձևավորման համակարգի ստեղծման աշխատանքներում։ ԽՍՀՄ Գեղարվեստի ակադեմիայի Սուրիկովյան և Ռեպինյան ինստիտուտները հանդիսանում են գեղարվեստական ուսուցման բարձրագույն աստիճանի հետևողական դրսևորումներից (Պիոներական պալատների գեղարվեստական խմբակներ, երեկոյան մանկական գեղարվեստական դպրոց,  միջնակարգ գեղարվեստական ուսումնարան)։

Կարևոր հարցեր է լուծում Ակադեմիայի իսկական անդամների և թղթակից անդամների ընդհանուր ժողովը, որը հանդիսանում է կառավարման բարձրագույն օրգանը։ Սովորաբար կառավարումն իրականացնում է Ակադեմիայի նախագահությունը, նախագահի գլխավորությամբ։ 1976 թվականին Ակադեմիային կից  ստեղծվեց երիտասարդական հանձնաժողովը Եվգենի Կիբրիկի գլխավորությամբ։

## Նախագահներ
* 1947-1957 թվականներ - Ալեքսանդր Գերասիմով
* 1957-1962 թվականներ - Բորիս Իոգանսոն
* 1962-1968 թվականներ - Վլադիմիր Սերով
* 1968-1982 թվականներ - Նիկոլայ Տոմսկի
* 1983-1991 թվականներ - Բորիս Ուգարով
* 1991-1992 թվականներ - Նիկոլայ Պոնոմարյով

## Կազմ
Ակադեմիայում ընտրվում են խորհրդային արվեստի գործիչները։ Արտասահմանցի արվեստի   գործիչները կարող էին ընտրվել ակադեմիայի պատվավոր անդամներ։ 1969 թվականի հուլիսի 1-ի դրությամբ ակադեմիայում հաշվառված էին 39 իսկական անդամներ, 61 թղթակից-անդամներ, 10 պատվավոր անդամներ, հետագայում դրանց թիվը աճեց։  1970-ականների վերջերին Ակադեմիայում հաշվառված էին 61  իսկական անդամներ և 95 թղթակից-անդամներ։

Ակադեմիայի կազմի մեջ էին մտնում գեղարվեստի, ճարտարապետության և մոնումենտալ արվեստի, քանդակագործության, գրաֆիկայի, դեկորատիվ- կիրառական արվեստի բաժինները։

Ակադեմիայի համակարգի մեջ են մտնում`
* Կերպարվեստի տեսության և պատմության գիտահետազոտական ինստիտուտը Մոսկվայում
* Մոսկվայի Վ. Ի. Սուրիկովի անվան պետական ակադեմիական գեղարվեստական ինստիտուտը՝  միջնակարգ գեղարվեստական դպրոցով
* Լենինգրադի Ի. Ե. Ռեպինի անվան գեղարվեստի, քանդակագործության և ճարտարապետության ինստիտուտը, միջնակարգ գեղարվեստական դպրոցով  
* Կրասնոյարսկ քաղաքում գտնվող Սիբիրյան-Հեռավորարևելյան բաժանմունքը, ներկայումս «Ուրալ, Սիբիր, Հեռավոր Արևելք» բաժանմունք 
* Գիտահետազոտական թանգարան Լենինգրադում՝ իր մասնաճյուղերով՝ 
** Ի. Ի. Բրոդսկու տուն- թանգարան Լենինգրադում
** Ի. Ե. Ռեպինի «Պենտի»  դաստակերտ-թանգարանը Լենինգրադի մարզի Ռեպինո ավանում  
* Ս. Տ. Կոնյոնկովի արվեստանոց-թանգարան Մոսկվայում 
* Գիտական գրադարան, Գիտա-մատենագիտական արխիվ Լենինգրադում  
* Ստեղծագործական արվեստանոցներ Մոսկվայում, Լենինգրադում, Կիևում, Թբիլիսիում, Բաքվում, Մինսկում, Կազանում, Ռիգայում, Ֆրունզեում, Տաշքենդում
* Արտադրական արվեստանոցներ և լաբորատորիաներ Լենինգրադում

## Պարգևներ
* Լենինի շքանշան (1975) - «Խորհրդային կերպարվեստի զարգացման գործում ունեցած մեծ վաստակի և բարձր որակավորման կադրերի ու նկարիչների պատրաստման համար»։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:1947 հիմնադրումներ
Կատեգորիա:1991 կազմալուծված կազմակերպություններ
Կատեգորիա:Արվեստի դպրոցներ
Կատեգորիա:Լենինի շքանշանով պարգևատրված կազմակերպություններ
Կատեգորիա:ԽՍՀՄ ակադեմիաներ
Կատեգորիա:ԽՍՀՄ մշակույթ