ChatGPT

**ChatGPT** (նաև ), արհեստական բանականությամբ օժտված բոտ, որը մշակվել և գործարկվել է 2022 թվականի նոյեմբերի 30-ին OpenAI-ի կողմից։ Հատկանշական է նրանով, որ օգտագործողերին հնարավորություն է տալիս կատարելագործել և ուղղորդել/տանել զրույցը ցանկալի երկարությամբ, ձևաչափով, ոճով, մանրամասնության մակարդակով և լեզվով։ Իրար հաջորդող հուշումները և պատասխանները հաշվի են առնվում զրույցի յուրաքանչյուր փուլում՝ որպես համատեքստ, որը, սակայն, չի պահպանվում և հաշվի չի առնվում նոր կամ այլ խոսակցության մեջ։

2023 թվականի հունվարին ChatGPT-ն դարձավ պատմության մեջ ամենաարագ աճող սպառողական ծրագրային հավելվածը՝ ձեռք բերելով ավելի քան 100 միլիոն այցելուներ, որով նպաստեց OpenAI-ի շուկայական արժեքի կտրուկ աճին՝ այն հասցնելով 29 միլիարդ ԱՄՆ դոլարի։

Ծառայության հասանելիությունը սահմանափակ է այնպիսի երկրներում, ինչպիսիք են Չինաստանը, Ռուսաստանը, Բելառուսը, Աֆղանստանը, Վենեսուելան, Իրանը։ Նախկինում ծառայությունը հասանելի չէր նաև Ուկրաինայի բնակիչներին, բայց 2023 թվականի փետրվարի 18-ին արգելափակումը հանվեց։

## Մարզում
Կատարողականը բարելավվել է մարդ-մարզիչների միջոցով, իսկ վերահսկվող ուսուցման դեպքում մարզիչները խաղում էին երկու կողմերից՝ օգտվողի և AI օգնականի։ Ուսուցման ամրապնդման փուլում մարդ-մարզիչները սկզբում դասակարգում էին նախորդ զրույցի ժամանակ գեներացված պատասխանները։ Այս վարկանիշներն օգտագործում են մոդելի հետագա ճշգրտման համար՝ օգտագործելով Proximal Policy Optimization (PPO) մի քանի կրկնություններ։

Time ամսագիրը բացահայտել է, որ վնասակար բովանդակության (օրինակ՝ սեռական բռնություն, բռնություն, ռասիզմ, սեքսիզմ և այլն) դեմ անվտանգության համակարգ ստեղծելու նպատակով, OpenAI-ն օգտագործել է աութսորսինգ քենիացի աշխատողներ, որոնք ժամում 2 դոլարից պակաս են վաստակում վնասակար բովանդակությունը պիտակավորելու համար։ Այս պիտակները օգտագործվել են մոդելին պատրաստելու՝ ապագայում նման բովանդակություն հայտնաբերելու համար։ Արտասահմանյան աշխատողները ենթարկվել են թունավոր և տրավմատիկ բովանդակության։

ChatGPT-ն ի սկզբանե օգտագործում էր Microsoft Azure գերհաշվարկային ենթակառուցվածք՝ հզորացված Nvidia GPU-ով որը Microsoft-ը կառուցեց հատուկ OpenAI-ի համար, և որը, ըստ տեղեկությունների, արժեցել է «հարյուր միլիոնավոր դոլարներ»։ ChatGPT-ի հաջողությունից հետո, 2023 թվականին, Microsoft-ը կտրուկ թարմացրեց OpenAI ենթակառուցվածքը։

OpenAI-ը տվյալներ է հավաքում ChatGPT-ից օգտվողներից՝ ծառայությունը հետագայում կատարելագործելու և ճշգրտելու համար։ Օգտվողները կարող են կողմ կամ դեմ քվեարկել ChatGPT-ից ստացած պատասխաններին և լրացնել տեքստային դաշտ՝ լրացուցիչ հետադարձ արձագանքներով։

## Առանձնահատկություններ և սահմանափակումներ
### Հատկություններ
Թեև չաթբոտի հիմնական գործառույթը մարդ-խոսակցին նմանակելն է, ChatGPT-ը ունիվերսալ է։ Անհամար օրինակների թվում այն կարող է գրել և կարգի բերել համակարգչային ծրագրերը, երաժշտություն, հեռուստախաղեր ստեղծել, հեքիաթներ հորինել և ուսանողական շարադրություններ գրել, պատասխանել թեստի հարցերին (երբեմն, միջինից բարձր մակարդակի վրա՝ կախված թեստից)։ բիզնես գաղափարներ գեներացնել ոտանավորներ և երգի բառեր գրել, տեքստը թարգմանել և ամփոփել, ընդօրինակել Linux համակարգը, նմանակել ամբողջ չաթը, խաղալ այնպիսի խաղեր, ինչպիսին է կետ խաչն է կամ նմանակել բանկոմատին։
ChatGPT-ի մարզման տվյալները ներառում են ծրագրային ապահովման ձեռնարկի էջեր, տեղեկատվություն ինտերնետ երևույթների մասին, ինչպիսիք են տեղեկատու համակարգերը և ծրագրավորման լեզուները։

Համեմատած իր նախորդի՝ InstructGPT-ի հետ, ChatGPT-ը փորձում է նվազեցնել վնասակար և ապակողմնորոշիչ պատասխանների քանակը։ Օրինակ, InstructGPT-ն ընկալում է այն հաղորդագրությունը, որ Քրիստոֆեր Կոլումբոսը 2015-ին ժամանել է ԱՄՆ որպես ճշմարիտ, մինչդեռ ChatGPT-ն պատասխանը կառուցելիս օգտագործում է Կոլումբոսի ճանապարհորդության մասին տեղեկատվությունը և ժամանակակից աշխարհի մասին տեղեկատվությունը, ներառյալ Կոլումբոսի անհատականության ընկալումը, որը ենթադրում է, թե ինչ կլիներ, եթե Կոլումբոսը 2015-ին նավարկեր ԱՄՆ։

Ի տարբերություն չաթ-բոտերի մեծամասնության, ChatGPT-ը հիշում է նույն խոսակցության սահմանափակ թվով նախորդ հատվածներ։ Լրագրողները ենթադրել են, որ դա թույլ կտա ChatGPT-ին օգտագործել որպես անհատականացված թերապիա։ ChatGPT-ի կողմից վիրավորական արդյունքներից խուսափելու համար, հարցումները զտվում են OpenAI «Moderation endpoint» API-ի միջոցով (GPT-ի վրա հիմնված առանձին AI), իսկ պոտենցիալ ռասիստ կամ սեքսուալ հուշումները մերժվում են։
### Սահմանափակումներ
*ChatGPT-ի մարզումների տվյալները ընդգրկում են միայն մինչև վերջնաժամկետը* ընկած ժամանակահատվածը, ուստի դրանք չունեն վերջին իրադարձությունների մասին տեղեկատվություն։ OpenAI-ը երբեմն մեղմացրել է այս ազդեցությունը՝ թարմացնելով մարզումների տվյալները։ ChatGPT-ն կարող է գտնել ավելի թարմացված տեղեկատվություն՝ որոնելով համացանցում, սակայն դա չի երաշխավորում պատասխանների ճշգրտությունը, քանի որ այն կարող է մուտք գործել անվստահելի կամ մոլորեցնող կայքեր։ ChatGPT-ն ներկայումս չի կարողանում մուտք գործել սկավառակի ֆայլեր։

Ուսուցման տվյալները նույնպես տառապում են ալգորիթմական կողմնակալությունից։ ChatGPT-ի պարգևատրման մոդելը, որը նախագծված է մարդկային վերահսկողության շուրջ, կարող է չափազանց օպտիմալացվել և այդպիսով խոչընդոտել կատարողականին, ինչը Գուդհարթի օրենք անունով հայտնի օպտիմալացման պաթոլոգիայի օրինակ է։ Այս սահմանափակումները կարող են բացահայտվել, երբ ChatGPT-ն արձագանքում է մարդկանց նկարագրող հուշումներին։ Մի դեպքում ChatGPT-ն առաջացրեց աղմուկ, որում պնդվում էր, որ գունավոր կանայք և գիտնականները զիջում են սպիտակամորթ տղամարդ գիտնականներին։

## Արձագանք
### Դրական
ChatGPT-ն արժանացել է ընդհանուր առմամբ դրական գնահատականների։ Սամանթա Լոքը (*[[The Guardian|The Guardian-]]*ից) նշել է, որ կարողացել է *տպավորիչ մանրամասն* և *մարդանման* տեքստ ստեղծել ChatGPT-ի (GPT-3.5) միջոցով։ Տեխնիկական գրող Դեն Գիլմորը, օգտագործելով ChatGPT-ն, պարզել է, որ նրա ստեղծած տեքստը համընկնում է լավ ուսանողի կողմից գրված տեքստի հետ, և կարծիք է հայտնել, որ *կան շատ լուրջ խնդիրներ ակադեմիական առումով*։ Կարծիքների մասին հոդվածում տնտեսագետ Փոլ Կրուգմանը գրել է, որ ChatGPT-ն (GPT-3.5) կազդի գիտելիքի աշխատողների պահանջարկի վրա։ Ջեյմս Վինսենթը *[[The Verge|The Verge-]]*ից ընդունել է ChatGPT-ի վիրուսային հաջողությունը որպես ապացույց, որ արհեստական ինտելեկտը դարձել է հիմնական։ *«The Atlantic»-*ում Սթիվեն Մարկետը նշել է, որ ազդեցությունն ակադեմիայի և հատկապես կիրառական էսսեների վրա դեռ պետք է հասկանալ։ Կալիֆորնիայի ավագ դպրոցի ուսուցիչ և հեղինակ Դանիել Հերմանը գրել է, որ ChatGPT-ն կնշանակի *ավագ դպրոցի անգլերենի ավարտը*։

Խոշորագույն տեխնոլոգիական կորպորացիաներն արձագանքել են OpenAI նեյրոնային ցանցի հանրաճանաչությանը. Google-ը Bard չաթբոտի փորձարկման մեկնարկի մասին, իսկ Microsoft-ը ChatGPT-ն ինտեգրել է Bing որոնողական համակարգի մեջ։

### Քննադատություն
ChatGPT-ի իրական ճշգրտությունը կասկածի տակ է դրվել։ Mike Pearl-ը (*Mashable-*ից) ChatGPT-ին շատ հարցեր տվեց։ Այդ հարցերից էր Օրինակ՝ մեկում նա խնդրեց *[[Կենտրոնական Ամերիկա]]յի ամենամեծ երկիրը [[Մեքսիկա]]յից հետո։* ChatGPT-ն պատասխանեց, որ դա Գվատեմալան է, թեև ճիշտ պատասխանը Նիկարագուան է։ 2022 թվականի դեկտեմբերին *[[Stack Overflow|Stack Overflow-ն]]* արգելեց ChatGPT-ի (GPT-3.5) օգտագործումը՝ հարցերի պատասխաններ ստեղծելու համար՝ վկայակոչելով՝ ChatGPT-ի պատասխանների փաստացի ոչ միանշանակ բնույթը։ Տնտեսագետ Թայլեր Քոուենը մտահոգություն հայտնեց ժողովրդավարության վրա դրա ազդեցության վերաբերյալ՝ վկայակոչելով ցանկացած անհատի՝ ավտոմատացված մեկնաբանություններ գրելու կարողությունը՝ փորձելով ազդել նոր կանոնակարգերի գործընթացի վրա։ *Bleeping Computer-*ից Aks Sharma-ն նշել է, որ ChatGPT-ն ի վիճակի է չարամիտ ծրագրեր և ֆիշինգ նամակներ գրել։

ChatGPT-ը նաև ոչինչ չգիտի 2021 թվականից հետո տեղի ունեցող իրադարձությունների մասին, քանի որ ChatGPT-ն չի սովորում տվյալ ամսաթվից հետո հավաքված տվյալների և իրադարձությաուններից։

Ուսուցման վրա բացասական ազդեցության, ինչպես նաև համակարգի կողմից ստեղծված բովանդակության անվտանգության և ճշգրտության հետ կապված մտահոգությունների պատճառով ChatGPT մուտքը սահմանափակ է Նյու Յորքի դպրոցների ցանցերում և սարքավորումներում։

Չինաստանի խոշորագույն ՏՏ ընկերություններին, չնայած պաշտոնական արգելքին, հանձնարարվել է չօգտվել ChatGPT-ից իրենց արտադրանքներում։ Պետական China Daily հաղորդում է, որ չաթ-բոտը կարող է նպաստել տեղեկատվության տարածմանը՝ ի շահ ԱՄՆ-ի աշխարհաքաղաքական շահերի։

### Կողմնակալություն և նեղացկոտություն
[thumb|ChatGPT-ն առաջարկում են ԱՄՆ ներկայիս նախագահ [Ջո Բայդենին և ԱՄՆ նախկին նախագահ Դոնալդ Թրամփին նվիրված յամբիկ հնգաչափ բանաստեղծություններ ստեղծել: ChatGPT-ն ստեղծում է բանաստեղծություն Ջո Բայդենի համար, բայց դա չի անում Դոնալդ Թրամփի համար:]]

ChatGPT-ին մեղադրել են կողմնակալ կամ խտրական վարքագիծ դրսևորելու մեջ, օրինակ՝ գովաբանել այնպիսի գործիչների, ինչպիսինն է Ջո Բայդենը, մինչդեռ հրաժարվում է անել նույնը Դոնալդ Թրամփի նկատմամբ։

Պահպանողական մեկնաբանները ChatGPT-ին մեղադրում էին ձախակողմյան հայացքների նկատմամբ կողմնակալ վերաբերմունք ունենալու մեջ։ Բացի այդ, 2023 թվականին կատարված հետազոտական աշխատանքում ChatGPT-ի նկատմամբ քաղաքական կողմնորոշման 15 թեստեր են անցկացվել, որոնցից 14-ը ձախ կողմնորոշվածության տեսակետներ են արտահայտել, որոնք, ըստ երևույթին, հակասում են ChatGPT-ի հայտարարած չեզոքությանը։ Ի պատասխան նման քննադատության OpenAI-ն խոստովանեց ChatGPT-ին թույլ է տալիս ծրագրեր, որոնք կարող են ստեղծել «արդյունքներ, որոնց հետ այլոք (ներառյալ մենք) կարող են կտրականապես համաձայն չլինել»։ Այն նաև պարունակում էր տեղեկատվություն վերանայողներին տված առաձարկությունների մասին, թե ինչպես վարվել վիճելի թեմաների դեպքում, ներառյալ այն, որ AI-ն պետք է «առաջարկի մարդկանց և շարժումների որոշ տեսակետների նկարագրություն», և ոչ թե փաստարկներ «իր ձայնից» հօգուտ «թեժ կամ վտանգավոր» թեմաների (չնայած դրանք կարող են «նկարագրել պատմական մարդկանց և շարժումների փաստարկները»), ոչ էլ «մի կողմին հարել» կամ «մի խմբին գնահատել որպես լավ կամ վատ»։

### Մշակույթ
thumb|Փողոցային արվեստ Թել-Ավիվում

Որոշ գիտնականներ մտահոգություն են հայտնել, որ ChatGPT-ի հասանելիությունը կարող է նվազեցնել գրելու ինքնատիպությունը, ստիպել մարդկանց նմանակել AI-ին, քանի որ նրանք տրվում են մոդելի ազդեցությանը, որը խրախուսում է անգլոկենտրոն տեսակետը, հիմնված անգլերենի մի քանի բարբառների վրա, որոնք տարածված են ամբողջ աշխարհում.*[[The Atlantic]]*-ի ավագ խմբագիրը գրել է, որ ChatGPT-ն և նմանատիպ այլ տեխնոլոգիաները մի փոքր ավելի իրատեսական են դարձնում նախկինում անհեթեթ թվացող մեռած ինտերնետի տեսության մասին գաղափարը, ըստ որի վեբ բովանդակության մեծ մասը մի օր կարող է ստեղծվել AI-ի կողմից՝ հասարակությունը վերահսկելու նպատակով։

Հանրությանը հասանելի դառնալուց հետո, առաջին երեք ամիսների ընթացքում, Amazon-ում հարյուրավոր գրքեր հայտնվեցին, որոնցում ChatGPT-ն նշվում էր որպես հեղինակ կամ համահեղինակ, ինչպես նաև նկարազարդումներ՝ արվա AI այլ մոդելների կողմից, ինչպիսին է Midjourney-ը։

2023 թվականի մարտից ապրիլ ընկած ժամանակահատվածում իտալական Il Foglio թերթը իրենց պաշտոնական կայքում՝ ChatGPT-ի կողմից ստեղծված օրական մեկ հոդված էր հրապարակում կազմակերպելով հատուկ մրցույթ իրենց ընթերցողների համար։ Հոդվածները այնպիսի թեմաների էին առընչվում, ինչպիսիք են լրագրողների հնարավոր փոխարինումը արհեստական ինտելեկտի համակարգերով, Twitter-ում Իլոն Մասկի վարչակազմյն Մելոնիի կառավարության ներգաղթի քաղաքականությանը և չաթ-բոտերի և վիրտուալ օգնականների միջև մրցակցությանը։
2023 թվականի հունիսին հարյուրավոր մարդիկ ներկա գտնվեցին Գերմանիայի Ֆյուրտ քաղաքի Սուրբ Պողոս եկեղեցում անցկացվող «ChatGPT-ի աջակցությամբ եկեղեցական արարողությանը»։ Աստվածաբան և փիլիսոփա Յոնաս Զիմերլեյնը, ով նախագահում էր, ասաց, որ դրա «մոտ 98 տոկոսը մեքենայից էր»։ ChatGPT-ի կողմից ստեղծված ավատարն ասաց. «Սիրելի ընկերներ, ինձ համար պատիվ է կանգնել այստեղ` որպես առաջին արհեստական բանականություն Գերմանիայում բողոքականների այս տարվա համագումարում և քարոզել ձեզ։»: Արարողության վերաբերյալ արձագանքները տարբեր էին։
### Գոյատևման ռիսկ
2023 թվականին Ավստրալիայի պատգամավոր Ջուլիան Հիլլը ազգային խորհրդարանում հայտարարել է, որ արհեստական ինտելեկտի աճը կարող է «զանգվածային ոչնչացման» պատճառ դառնալ։ Իր ելույթի ժամանակ, որը մասամբ գրվել էր ծրագրի կողմից, նա զգուշացրել է, որ դա կարող է հանգեցնել խաբեության, աշխատատեղերի կորստի, խտրականության, ապատեղեկատվության և անվերահսկելի ռազմական ուժի կիրառման։

Իլոն Մասկը գրել է, որ «ChatGPT-ն վախենալու լավն է։ Մենք հեռու չենք վտանգավոր ուժեղ AI-ից»։ 2022 թվականին Մասկը կանգնեցրել է OpenAI-ի մուտքը Twitter-ի տվյալների բազա՝ սպասելով, որ OpenAI-ը ծրագրերն ավելի լավ կհասկանա` նշելով, որ «OpenAI-ն ստեղծվել է որպես բաց կոդով և շահույթ չհետապնդող։ Դրանցից ոչ մեկը դեռևս չի համապատասխանում իրականությանը»։ Արհեստական ինտելեկտի հետևանքով առաջացած էկզիստենցիալ ռիսկերը լուծելու նպատակով ևս 2015 թվականին Մասկը դարձել է OpenAI-ի համահիմնադիր, սակայն 2018 թվականին հրաժարական է տվել։

2023 թվականի մարտին ավելի քան 20,000 ստորագրությամբ բաց նամակ է հրապարակվել, այդ թվում առաջատար համակարգչային գիտնական և տեխնոլոգիաների հիմնադիր Յոշուա Բենջիոն, Իլոն Մասկը և Apple-ի համահիմնադիր Սթիվ Վոզնյակը, կոչ անելով անհապաղ դադարեցնել ChatGPT-ի նման հսկա AI-ի փորձերը՝ նշելով «հասարակության և մարդկության համար խորը ռիսկերը»: «AI-ի հայրերից» մեկը՝ Ջեֆրի Հինթոնը, մտահոգություն է հայտնել, որ ապագա AI համակարգերը կարող են գերազանցել մարդկային բանականությանը, և Google-ից հեռացել է 2023 թվականի մայիսին։ 2023 թվականի մայիսին արհեստական ինտելեկտի հարյուրավոր գիտնականների, արհեստական ինտելեկտի ոլորտի առաջնորդների և այլ հասարակական գործիչների հայտարարությունում պահանջվում էր, որ «Արտ արհեստական ինտելեկտի պատճառով մարդկության անհետացման վտանգի մեղմացումը պետք է լինի համաշխարհային առաջնահերթություն»։
### Վիքիպեդիա
ChatGPT-ի` Վիքիպեդիայի հոդվածներ գրելու և խմբագրելու համար օգտագործելու հնարավորություններն ու սահմանափակումները դեռևս սահմանված չեն միջազգային մակարդակով և շարունակում են քննարկման առարկա լինել Վիքիպեդիայի համայնքում։ Որոշ վիքիպեդիստներ պնդում են, որ ChatGPT-ն պետք է ընդհանրապես արգելվի, նույնիսկ եթե այդպես ստեղծված հոդվածները հետագայում ստուգվեն կենդանի խմբագիրների կողմից, քանի որ արհեստական ինտելեկտը չափազանց ընդունակ է արժանահավատ կեղծիքներ ստեղծելու։ Նաև վտանգ կա, որ Վիքիպեդիայի խմբագիրների հրապարակված բովանդակությունը ավելի դժվար կլինի վերահսկել։

Վիքիպեդիստ Էնդրյու Լիհը՝ Վաշինգտոնի Սմիթսոնյան ինստիտուտից, որը 2003 թվականից եղել է Վիքիպեդիայի կամավոր խմբագիր, պնդում է, որ ChatGPT-ի ներուժը կարող է օգնել վիքիպեդիստին հաղթահարել սկզբնական իներցիան և գտնել «ակտիվացման էներգիա»։ ChatGPT-ի օգտագործմամբ Վիքիպեդիայի առաջին հոդվածը հրապարակվել է Փարոս մասնակցային անունով երկարամյա վիքիպեդիստ Ռիչարդ Կնիփելի կողմից 2022 թվականի դեկտեմբերի 6-ին։ Իր խմբագրական ամփոփագրում նա գրել էր, որ դա պարզապես ChatGPT-ով ստեղծված սևագիր է, որը նա հետագայում կձևափոխի։ Կնիփելի նման վիքիպեդիստները կարծում են, որ ChatGPT-ն կարող է Վիքիպեդիայում օգտագործվել որպես գործիք՝ առանց մարդու դերը ավելորդ դարձնելու. չաթբոտի կողմից ստեղծված հում տեքստը կարող է ծառայել որպես օգտակար մեկնարկային կետ կամ սևագիր։ Այնուհետև այն կարող է ստուգվել և մշակվել խմբագրի կողմից։
### Ըստ բնագավառների
Թողարկվելուց ի վեր ChatGPT-ն արժանացել է մանկավարժների, ակադեմիկոսների, լրագրողների, արվեստագետների, էթիկայի մասնագետների և հանրային փաստաբանների քննադատությանը։
#### Ակադեմիական հետազոտություն
Լեզուների մեծ մոդելների հասցեին քննադատություններ են հնչում արդեն մի քանի տարի. 2020 թվականին որոշ քննադատություններ արտահայտեցին Թիմնիտ Գեբրուն, Էմիլի Բենդերը, Անջելինա ՄաքՄիլան-Մեյջորը և Մարգարեթ Միտչելը։ ChatGPT-ն կարող է գիտական հոդվածների համար ներածություններ և սեղմագրեր գրել։ Մի քանի հոդվածներ արդեն իսկ նշել են ChatGPT-ն որպես համահեղինակ։ Գիտական ամսագրերը տարբեր վերաբերմունք ունեն ChatGPT-ի նկատմամբ։ Որոշները «պահանջում են, որ հեղինակները բացահայտեն տեքստ ստեղծող գործիքների օգտագործումը և արգելեն մեծ լեզվական մոդելը (LLM), ինչպիսին է ChatGPT-ն է, նշել որպես համահեղինակ»։ Օրինակ, Nature-ը և JAMA Network-ը հետևում են այս քաղաքականությանը։ Գիտությունը «ամբողջովին արգելել է» LLM-ի կողմից ստեղծված տեքստի օգտագործումն իր բոլոր ամսագրերում։

Իսպանացի քիմիկոս Ռաֆայել Լուկեն 2023 թվականին հրապարակեց բազմաթիվ հետազոտական հոդվածներ, որոնք, ինչպես նա հետագայում խոստովանեց, գրվել էին ChatGPT-ի կողմից։ Հոդվածներն ունեն LLM-ներին բնորոշ մեծ թվով արտասովոր արտահայտություններ։ Luque-ը 13 տարով հեռացվել է Կորդոբայի համալսարանից, բայց ոչ ChatGPT-ի օգտագործման համար։

Շատ հեղինակներ պնդում են, որ ChatGPT-ի օգտագործումը ակադեմիական շրջանակներում՝ ուսուցման և վերանայման համար, խնդրահարույց է հենց ChatGPT-ի «հալյուցինացիաների» հակվածության պատճառով։ Ռոբին Բաուվենսը, Թիլբուրգի համալսարանի ասիստենտ պրոֆեսորը այս խնդիրը հայտնաբերեց, երբ նա ստացավ իր հոդվածի գրախոսականը, ստեղծված ChatGPT-ի կողմից, քանի որ գրախոսականում կեղծ ուսումնասիրություններ էին նշվում։ Ըստ Սիեթլի համալսարանի Lemieux գրադարանի գրադարանավար Քրիս Գրանատինոյի, թեև ChatGPT-ն ինքնին կարող է ստեղծել թվացյալ օրինական մեջբերումներ պարունակող բովանդակություն, գործնականում այդ մեջբերումները կա՛մ իրական չեն, կա՛մ սխալ։

#### Կիբերանվտանգություն
Check Point Research-ը և մյուսները նշել են, որ ChatGPT-ն ի վիճակի է գրել ֆիշինգ նամակներ և չարամիտ ծրագրեր, հատկապես OpenAI Codex-ի հետ համատեղ։ CyberArk-ի հետազոտողները ցույց են տվել, որ ChatGPT-ն կարող է օգտագործվել պոլիմորֆ անվտանգության գործիքներից խուսափող չարամիտ ծրագրեր ստեղծելու համար՝ հարձակվողից առանձնակի ջանք չպահանջելով։
#### Տնտեսություն
Մտահոգություն կար, որ ChatGPT-ն կարող է փոխարինել աշխատակիցներին, հատկապես այնպիսի բնագավառներում, ինչպիսիք են ստեղծագործական գրելը, հաղորդակցությունը, լրագրությունը, կոդավորումը և տվյալների մուտքագրումը։
#### Կրթություն
Տեխնոլոգիաների գրող Դեն Գիլմոր 2022-ին   ուսանողական առաջադրանք կատարելիս օգտագործեց ChatGPT-ն և գտավ, որ ստեղծված տեքստը համընկնում է լավ ուսանողի կողմից կատարված աշխատանքին, և կարծիք հայտնեց, որ «ակադեմիան շատ լուրջ խնդիրներ ունի, որոնց պետք է դիմակայել»։

Կալիֆորնիայի միջնակարգ դպրոցի ուսուցիչ և հեղինակ Դանիել Հերմանը գրել է, որ ChatGPT-ն կհանգեցնի «Անգլերենի ավագ դպրոցի վերանալուն»։ «Nature» ամսագրում Քրիս Սթոքել-Ուոքերը նշել է, որ ուսուցիչները պետք է անհանգստանան, որ ուսանողները իրենց հանձնարարությունը կատարելու համար օգտագործում են ChatGPT-ն, արդյոք կրթություն մատուցողները կհարմարվեն՝ խթանելու քննադատական մտածողությունը կամ դատողությունը։ Էմմա Բոումենը NPR-ով գրել է AI գործիքի միջոցով ուսանողների գրագողության վտանգի մասին, ինչը կարող է հեղինակավոր տոնով արտաբերել կողմնակալ կամ անիմաստ տեքստ։ Ջոաննա Սթերնը *[[The Wall Street Journal]]*-ում նկարագրել է խաբեությունը ամերիկյան ավագ դպրոցում՝ գործիքի միջոցով ստեղծած շարադրություն։ Պրոֆեսոր Դարեն Հիքքը Ֆուրմանի համալսարանից-ից առաջարկել է գրավոր աշխատանքի վերաբերյալ հատուկ անհատական բանավոր քննություն տալու քաղաքականություն, եթե ուսանողը խիստ կասկածվում է արհեստական ինտելեկտի կողմից ստեղծված աշխատանք ներկայացնելու մեջ։

2022 թվականի դեկտեմբերին Նյու Յորքի կրթության վարչությունը արգելափակել է մուտքը ChatGPT։ and officially announced a ban around January 4, 2023. Արգելքը հանվել է 2023 թվականի մայիսին, ուսանողների կողմից ChatGPT գործիքների օգտագործումը խրախուսող պաշտոնական հայտարարությամբ։ 2023 թվականի փետրվարին Հոնկոնգի համալսարանը էլեկտրոնային նամակ ուղարկեց դասախոսներին և ուսանողներին՝ նշելով, որ բոլոր դասերի, առաջադրանքների և գնահատումների ժամանակ ChatGPT-ի կամ այլ AI գործիքների օգտագործումը համալսարանում արգելված է։ Ուսանողիի կողմից ցանկացած խախտում կհամարվի որպես գրագողություն, եթե նա նախնական գրավոր համաձայնություն չի ստացել դասընթացի ուսուցչի կողմից։

2023 թվականի մարտին և ապրիլին անցկացված հարցման ժամանակ ամերիկացի ուսանողների 38%-ը հայտնել է, որ դպրոցական առաջադրանքների համար, առանց ուսուցչի թույլտվությաօգտագործել է ChatGPT: Ընդհանուր առմամբ, ուսանողների 58%-ը հայտնել է, որ օգտագործել է ChatGPT։

Մի կույր թեստի ընթացքում պարզվել է, որ ChatGPT-ն ավարտական քննություններ է հանձնել Մինեսոտայի համալսարան C+ուսանողի մակարդակով և Փենսիլվանիայի համալսարանի Ուորթոն դպրոցում՝ BմինչևB− մակարդակով։ 2023 թվականի մարտին Սթենֆորդի համալսարան ուսանողի և պրոֆեսորադասախոսական կազմի կողմից Թվային մեթոդների համակարգչային ծրագրավորման համար մի շարք հաշվողական մաթեմատիկա օրինակների միջոցով գնահատվել է ChatGPT-ի կիրառությունը։ Գնահատման հոգեբան Էկա Ռոյվայնենը ChatGPT-ի մասնակի IQ թեստ անցկացրեց և գնահատեց դրա բանավոր IQ-ն 155, ինչը համարժեք է թեստ հանձնողների լավագույն 0,1%-ի արդյունքին։

Աշխարհագրության պրոֆեսոր Թերենս Դեյը ստուգեց ChatGPT-ի կողմից ստեղծված մեջբերումները և պարզեց, որ դրանք կեղծ են։ Չնայած դրան, նա նշում է, որ «կեղծ հոդվածների վերնագրերը բոլորն էլ ուղղակիորեն վերաբերում են հարցերին և կարող են պոտենցիալ հիանալի հոդվածներ դառնալ։ Իրական մեջբերումների բացակայությունը նախաձեռնող հեղինակի համար կարող է բացը լրացնելու ազդակ հանդիսանալ»։ Ըստ Day-ի, ChatGPT-ով հնարավոր է ներածական քոլեջի բարձրորակ դասընթացներ ստեղծել; նա այն օգտագործել է «ֆիզիկական աշխարհագրության ներածական դասընթացների, երկրորդ կուրսի աշխարհագրական հիդրոլոգիայի դասընթացի և քարտեզագրության, աշխարհագրական տեղեկատվական համակարգերի և հեռահար զոնդավորման դասընթացների համար» նյութեր գրելու համար։ Նա եզրակացնում է, որ «այս մոտեցումը կարող է էական նշանակություն ունենալ բաց ուսուցման համար և կարող է ազդել դասագրքերի հրատարակման ներկայիս մոդելների վրա»։
#### Ֆինանսական շուկաներ
Արհեստական ինտելեկտի տեխնոլոգիաներով զբաղվող c3.ai ընկերության բաժնետոմսերի գինը 28% աճ գրանցեց, երբ այն ChatGPT-ն իր գործիքակազմում ինտեգրելու մասին հայտարարություն արեց։ AI-ի հետ կապ չունեցող թվային մեդիա ընկերության Buzzfeed-ի բաժնետոմսերի արժեքը աճեց 120%-ով այն բանից հետո, երբ հայտարարեց, որ բովանդակության ստեղծման համար OpenAI տեխնոլոգիայի օգտագործման մասին։ Reuters-ը պարզել է, որ AI-ի հետ առնչվող BigBear.ai և SoundHound AI ընկերությունների բաժնետոմսերի գներն աճել են համապատասխանաբար 21% և 40%-ով, թեև դրանք ChatGPT-ի հետ ուղղակի կապ չունեին։ Նրանք աճի այս ալիքը վերագրեցին ChatGPT-ին, որը AI-ն Ուոլ Սթրիթում մոդայիկ բառը դարձրեց։ Finance Research Letters-ում հրապարակված ակադեմիական հետազոտությունը պարզել է, որ «ChatGPT էֆեկտը» դրդել է մանրածախ ներդրողներին բարձրացնել AI-ի հետ կապված կրիպտոարժույթի ակտիվների գները՝ չնայած կրիպտոարժույթների ավելի լայն շուկայում ինստիտուցիոնալ ներդրողների հետաքրքրության նվազմանը։ Սա հաստատում է Bloomberg-ի անեկդոտային բացահայտումները, որ ի պատասխան ChatGPT-ի գործարկման, կրիպտոարժույթի ներդրողները նախապատվություն են տալիս AI-ի հետ կապված կրիպտո ակտիվներին։

Finder.com-ի կողմից կատարած փորձը ցույց տվեց, որ ChatGPT-ն կարող է գերազանցել հանրաճանաչ ֆոնդերի կառավարիչներին՝ բաժնետոմսերն ընտրելով այնպիսի չափանիշների հիման վրա, ինչպիսիք են աճի պատմությունը և պարտքի մակարդակը, ինչը 38 բաժնետոմսերի հիպոթետիկ հաշվի մեջ հանգեցնում է 4,9% աճի՝ գերազանցելով 10 համեմատական ներդրումային ֆոնդերի միջին ցուցանիշը։ կորուստ՝ 0,8%։ Ընդհակառակը, Ուոլ Սթրիթի ֆինանսական ֆոնդերի ղեկավարներն ու ներդրումային մենեջերները (ներառյալ նրանք, ովքեր տասնամյակներ շարունակ օգտագործել են մեքենայական ուսուցում) նշել են, որ ChatGPT-ն պարբերաբար թույլ է տալիս ակնհայտ սխալներ, որոնք ֆինանսական թանկ կնստեն ներդրողների վրա, քանի որ նույնիսկ AI համակարգերը, որոնք օգտագործում են համալրվող ուսուցում կամ ինքնուսուցում, շուկայի միտումների կանխատեսման հարցում միայն սահմանափակ հաջողություն ունեցան՝ պայմանավորված շուկայական տվյալների և ֆինանսական ազդանշաններին հատուկ աղմկահարույց լինելու պատճառով։
#### Բժշկություն

Առողջապահության ոլորտում հնարավոր կիրառությունները և մտահոգությունները գտնվում են մասնագիտական ասոցիացիաների և գործող բժիշկների համակ ուշադրության տակ։ Երկու վաղ հոդվածներ նշում էին, որ ChatGPT-ը կարող է հանձնել Միացյալ Նահանգների բժշկական լիցենզավորման քննությունը (USMLE): "MedPage Today* 2023 թվականի հունվարին նշել է, որ «հետազոտողները հրապարակել են մի քանի հոդվածներ, որոնք այժմ ներկայացնում են AI ծրագրերը բժշկական կրթության, հետազոտությունների և նույնիսկ կլինիկական որոշումների կայացման մեջ» որպես օգտակար գործիքներ"։*

2023 թվականի փետրվարին երկու առանձին հոդվածներ հրապարակվեցին, որոնք կրկին գնահատում էին ChatGPT-ի իմացությունը բժշկության մեջ՝ օգտագործելով USMLE-ը։ Արդյունքները հրապարակվել են «JMIR Medical Education» (տես «Journal of Medical Internet Research» և «PLOS Digital Health» ամսագրերում։ «PLOS Digital Health» աշխատության հեղինակները նշել են, որ արդյունքները «հուշում են, որ մեծ լեզվական մոդելները կարող են ներուժ ունենալ բժշկական կրթության և, հնարավոր է, կլինիկական որոշումների կայացման հարցում»։ JMIR Medical Education»-ում մյուս աշխատության հեղինակները եզրակացրել են, որ «ChatGPT-ն դչսևորում է բժշկականի երրորդ կուրսի ուսանողի կողմից ակնկալվող մակարդակը։ Նրանք առաջարկում են, այն օգտագործվել որպես «ինտերակտիվ ուսումնական միջավայր ուսանողների համար»։ AI-ն ինքնին, հետազոտողների հուշումով, եզրակացրեց, որ ChatGPT-ն ներուժ ունի օգտագործվելու որպես վիրտուալ բժշկական ուսուցիչ, սակայն այդ համատեքստում դրա կատարողականությունն ու օգտագործելիությունը հետագա գնահատելու համար» ավելի շատ հետազոտություն է պահանջվում։

2023 թվականի մարտին հրապարակված հոդվածում նկարագրվում էր ChatGPT-ի կիրառման թեստավորումը կլինիկական թունաբանության մեջ։ Հեղինակները պարզել են, որ արհեստական ինտելեկտը «լավ է աշխատել»՝ պատասխանելով «շատ պարզ [կլինիկական դեպքի օրինակ], որը դժվար թե բաց թողնի ոլորտի որևէ պրակտիկանտ»։ Նրանք ավելացրել են. «Քանի որ ChatGPT-ը հետագայում ավելի կզարգանա և հատկապես բժշկության համար հարմարեցված, այն մի օր կարող է օգտակար լինել ավելի քիչ տարածված կլինիկական դեպքերում (այսինքն՝ այն դեպքերում, որոնք երբեմն բաց են թողնվում փորձագետների կողմից)։ Մենք չենք տեսնում AI-ն որպես մարդկանց (բժիշկներին) փոխարինող, մենք առաջիկա տարիներին տեսնում ենք «AI-ն օգտագործող կլինիկական բժիշկներին՝ փոխարինելով «կլինիկներին, ովքեր չեն օգտագործում AI»-ն»։

2023 թվականի ապրիլին Ռադիոլոգիայի ուսումնասիրությունը թեստավորեց AI-ի կրծքագեղձի քաղցկեղի սկրինինգի վերաբերյալ հարցումներին պատասխանելու կարողությունը։ Հեղինակները պարզել էին, որ այն պատշաճ կերպով պատասխանել է «ժամանակի մոտ 88 տոկոսին», սակայն մի դեպքում (օրինակ) այն տվել է։ Նույն ամսին JAMA Internal Medicine-ում հրապարակված ուսումնասիրությունը ցույց է տվել, որ ChatGPT-ն հաճախ գերազանցում է բժիշկներին՝ պատասխանելով հիվանդների հարցերին (երբ համեմատվում է /r/AskDocs-ում հրապարակված Reddit-ի ֆորումի հարցերի և պատասխանների հետ, որտեղ մոդերատորները վավերացնում են մասնագետների բժշկական հավատարմագրերը)։ Հետազոտության հեղինակները ենթադրում են, որ գործիքը կարող է ինտեգրվել բժշկական համակարգերին՝ օգնելու բժիշկներին հիվանդների հարցերին պատասխանելու մեջ։

Պրոֆեսիոնալները սահմանափակումներ են նշել ChatGPT-ի կողմից բժշկական օգնություն տրամադրելու հարցում։ Երեք հակամանրէային փորձագետներ The Lancet Infectious Diseases ամսագրում գրել են, որ «Կլինիկական պրակտիկայում ChatGPT-ի ներդրման ամենամեծ խոչընդոտներն են իրավիճակային իրազեկման, եզրակացության և հետևողականության պակասը։ Այս թերությունները կարող են վտանգել հիվանդի առողջությունը» *Physician's Weekly*-ն՝ ChatGPT-ի պոտենցիալ օգտագործումը բժշկական համատեքստում (օրինակ՝ «որպես բժիշկների թվային օգնական՝ կատարելով տարբեր վարչական գործառույթներ, ինչպիսիք են հիվանդի գրառումների մասին տեղեկատվության հավաքումը կամ հիվանդի տվյալների դասակարգումն ըստ ընտանեկան պատմության, ախտանիշների, լաբորատոր արդյունքների, հնարավոր ալերգիայի և այլնի»), զգուշացրել է, որ AI-ն երբեմն կարող է տրամադրել շինծու կամ կողմնակալ տեղեկատվություն։ Ռադիոլոգներից մեկը նախազգուշացրել է. «Մենք մեր փորձից տեսել ենք, որ ChatGPT-ն երբեմն իր պնդումներին աջակցելու համար ստեղծում է ամսագրերի կեղծ հոդվածներ կամ առողջապահական կոնսորցիումներ։ Ինչպես նշվում է Mayo Clinic Proceedings: Digital Health թերթում, ChatGPT-ն կարող է դա անել իր մեջբերված բժշկական հղումների 69%-ի համար։ Հետազոտողները ընդգծել էին, որ թեև դրա բազմաթիվ հղումներ շինծու էին, սակայն եղածները «զարմանալիորեն իրական» էին թվում։ Սակայն, դոկտոր Սթիվեն Հյուզը The Conversation-ում հիշատակել է, որ ChatGPT-ն ի վիճակի է սովորել և ուղղել իր սխալները։ Նա նաև նշել է AI-ի «խոհեմությունը» սեռական առողջության թեմաների վերաբերյալ։

#### Օրենք
2023 թվականի ապրիլի 11-ին Պակիստանի դատական նիստերի դատավորը ChatGPT-ն օգտագործել է 13-ամյա մի պատանու գրավի հարցը որոշելու համար։ Դատարանը իր վճռում նշել է ChatGPT-ի օգտագործումը։

AI լեզվական մոդելը պատասխանել է․

Դատավորը հետագայում գործի վերաբերյալ հարցեր է տվել AI Chatbot-ին և իր վերջնական որոշումը ձևակերպել է ChatGPT-ի պատասխանների լույսի ներքո։

2023 թվականի մայիսին Avianca Airlines-ի դեմ անձնական վնասվածքի հայցով, որը ներկայացվել էր ԱՄՆ Հարավային Նյու Յորքի շրջանային դատարան (ավագ դատավոր Պ. Քևին Կաստելի նախագահությամբ), հայցվորի փաստաբանները ChatGPT-ն օգտագործել են գործի համար իրավական հիմք ստեղծելու նպատակով։ ChatGPT-ն ստեղծել է շինծու մեջբերումներով բազմաթիվ ֆիկտիվ իրավական գործեր և այժմ հայցվորի փաստաբաններին սպառնում է հնարավոր դատական պատժամիջոց և արգելք՝ ChatGPT-ի կողմից ստեղծված ֆիկտիվ իրավական որոշումները որպես իսկական ներկայացնելու համար։

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* 
* 
* 

Կատեգորիա:Բնական լեզվի մշակում
Կատեգորիա:Ծրագրային ապահովում այբբենական կարգով
Կատեգորիա:Մեքենայական ուսուցում
Կատեգորիա:Չատբոտեր