open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Հիսուս Որդի (աղոթամատյան)

**«Հիսուս Որդի» աղոթամատյան**

(«Յիսուս Որդի» աղօթամատյան)*,* Սուրբ Ներսես Շնորհալի (Ներսես Դ Կլայեցի) հայրապետի քերթվածը, որը գրվել է 1152 թվականին։ 

Քերթվածի ամբողջական վերնագիրն է՝ *«Տեառն [[Ներսես Դ Կլայեցի|Ներսես]]ի Նուէր Մաղթանաց. Ներչափական Տաղիւ Տուողին Բանիցն Ըղձումն Աղաւթից. Ներանձնական Հոգւոց. Զարթուցելոց Մտաւք ի Թմբրութենէ Կրից Յիշատակաւ Անցելումն Իրի Ներկայի եւ Ապագայի. Ողբումն Հեծութեան Սրտի Խաւսք Ընդ Աստուծոյ»*։

## Բովանդակություն
Ստեղծագործությունը բաղկացած է չորս հազար տողից, ունի աղօթամատյանի բնույթ։ Աղօթամատյանում ներկայացվում է Հին եւ Նոր կտակարանը, մարդկության պատմության անցյալը, ներկան եւ ապագան։ «Յիսուս Որդի»-ն ըստ Գարեգին Վրդ. Զարբհանալյանի առաջին անգամ տպագրվել է 1643 թվին, իսկ հետագայում ունեցել բազմաթիվ տպագրություններ։

Նախքան «Յիսուս Որդի» տաղաչափությունը շարադրելը, Ներսես Շնորհալին գրի է առել «Բան հաւատոյ» երկը, որը դիտվել է իբրեւ «Յիսուս Որդի» քերթվածի նախնական տարբերակ։ «Բան հաւատոյ»-ն իր բնույթով ուսուցողական է, ընթերցողին ծանոթացնում է Ավետարանի բովանդակությանը, իսկ «Յիսուս Որդի»-ն՝ խոստովանության, ապաշխարության և վերջին դատաստանին է վերաբերում։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:1152
Հաղորդակցության մաթեմատիկական տեսություն

մինի|Շենոնի ընդհանուր կապի համակարգի դիագրամ
[մինի|[Բեռլինի հաղորդակցության թանգարան]]
«**Հաղորդակցության մաթեմատիկական տեսություն**» (), մաթեմատիկոս Կլոդ Է. Շենոնի հոդվածն է, որը հրապարակվել է Ձայնային համակարգ տեխնիկական ամսագիրում 1948 թվականին։ Այն վերանվանվել է «Հաղորդակցության մաթեմատիկական տեսությունը» () 1949 թվականի համանուն գրքում, փոքր, բայց նշանակալի վերնագրի փոփոխություն, այս ստեղծագործության կարևորությունը գիտակցելուց հետո։ Այն ունի տասնյակ հազարավոր մեջբերումներ, ինչը հազվադեպ է գիտական հոդվածի համար և առաջացրել է տեղեկատվության տեսության դարաշրջանի ան ոլորտը։ Գիտական ամերիկյանը հոդվածն անվանել է «Տեղեկատվական դարի Մագնա քարտ»։

## Հրապարակում
Հոդվածը տեղեկատվության տեսության ոլորտի հիմնադիր աշխատանքն էր։ Հետագայում այն լույս է տեսել 1949 թվականին որպես «Հաղորդակցության մաթեմատիկական տեսություն» (0-252-72546-8) գիրք, որը տպագրվել է թղթի տեսքով 1963 թվականին (0-252-72548-4)։ Գիրքը պարունակում է Ուորեն Ուիվերի լրացուցիչ հոդվածը, որը տեսության ակնարկ է տալիս ավելի ընդհանուր լսարանի համար։

## Բովանդակություն

Այս աշխատանքը հայտնի է ալիքի թողունակության, ինչպես նաև աղմկոտ կապուղու կոդավորման թեորեմի ներկայացմամբ։

Շենոնի հոդվածը ներկայացնում էր հաղորդակցության հիմնական տարրերը.

* Տեղեկատվական աղբյուր, որը ստեղծում է հաղորդագրություն,
* Հաղորդիչ, որն աշխատում է հաղորդագրության վրա՝ ստեղծելու ազդանշան, որը կարող է ուղարկվել ալիքով,
* Ալիք, որն այն միջոցն է, որով ուղարկվում է ազդանշանը, որը կրում է հաղորդագրությունը կազմող տեղեկատվությունը,
* Ընդունիչ, որը ազդանշանը վերափոխում է առաքման համար նախատեսված հաղորդագրության,
* Նպատակակետ, որը կարող է լինել մարդ կամ մեքենա, որի համար կամ որի համար նախատեսված է հաղորդագրությունը։

Այն նաև մշակել է տեղեկատվության էնտրոպիա և ավելորդություն հասկացությունները և ներմուծել բիթ տերմինը (որը Շենոնը վերագրել է Ջոն Թուքին), որպես տեղեկատվության միավոր։ Այս հոդվածում էր նաև, որ առաջարկվեց Շենոն-Ֆանո կոդավորման տեխնիկան, որը մշակվել է Ռոբերտ Ֆանոյի հետ համատեղ։

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին կապեր
* (PDF) "A Mathematical Theory of Communication" by C. E. Shannon (reprint with corrections) hosted by the Harvard Mathematics Department , at Harvard University
** Original publications: , 
* Khan Academy video about "A Mathematical Theory of Communication"

Կատեգորիա:1963 ոչ գեղարվեստական գրքեր
Կատեգորիա:Ինֆորմացիայի տեսություն
Ձնահոսքի էֆեկտ

մինի|Ձնահոսքի էֆեկտ
**Ձնահոսքի էֆեկտ**, գաղտնագրման ալգորիթմների՝ հիմնականում բլոկային ծածկագրման ալգորիթմների և կրիպտոգրաֆիկ հեշ ֆունկցիաների, ցանկալի հատկություն, որոնցում եթե մուտքը փոքր-ինչ փոխվում է (օրինակ՝ մեկ բիթ շրջելով), ելքը զգալիորեն փոխվում է (օրինակ՝ ելքային բիթերի կեսը շրջվում է)։ Բարձրորակ բլոկների գաղտնագրերի դեպքում ստեղնի կամ պարզ տեքստի նման փոքր փոփոխությունը պետք է առաջացնի գաղտնագրման կտրուկ փոփոխություն։ Իրական տերմինն առաջին անգամ օգտագործել է Հորստ Ֆեյստելը, չնայած հայեցակարգը գալիս է  Շենոնի տարածումից:

Եթե բլոկային ծածկագիրը կամ ծածկագրի հեշ ֆունկցիան զգալի չափով չի ցուցադրում ձնահոսքի էֆեկտը, ապա այն ունի վատ պատահականություն, և այդպիսով կրիպտովերլուծաբանը կարող է կանխատեսումներ անել մուտքագրման վերաբերյալ՝ ստանալով միայն ելքը։ Սա կարող է բավարար լինել ալգորիթմը մասամբ կամ ամբողջությամբ խախտելու համար։ Այսպիսով, ձնահոսքիի էֆեկտը ցանկալի պայման է գաղտնագրման ալգորիթմի կամ սարքի նախագծողի տեսանկյունից։ Այս հատկանիշը չներառելը հանգեցնում է նրան, որ հեշ ֆունկցիան ենթարկվում է հարձակումների՝ ներառյալ բախման հարձակումները, երկարության երկարացման հարձակումները և նախնական պատկերի հարձակումները։

Ձնահոսքի էական էֆեկտը ցուցադրելու համար ծածկագրի կամ հեշի կառուցումը նախագծման առաջնային նպատակներից մեկն է, և մաթեմատիկորեն շարադրումն օգտվում է թիթեռի էֆեկտից։ Ահա թե ինչու բլոկային ծածկագրերի մեծ մասը արտադրանքի ծածկագրեր են։ Սա է նաև պատճառը, որ հեշ ֆունկցիաներն ունեն տվյալների մեծ բլոկներ։ Այս երկու հատկանիշները թույլ են տալիս փոքր փոփոխությունները արագորեն տարածվել ալգորիթմի կրկնությունների միջոցով, այնպես, որ ելքի յուրաքանչյուր բիթ պետք է կախված լինի մուտքի յուրաքանչյուր բիթից մինչև ալգորիթմի ավարտը։

## Ձնահոսքի խիստ չափանիշ
Ձնահոսքի խիստ չափանիշը ձնահոսքի էֆեկտի պաշտոնականացումն է։ Նրա համար բավարար է, երբ մեկ մուտքային բիթ լրացվում է, ելքային բիթերից յուրաքանչյուրը փոխվում է 50% հավանականությամբ։ Այն հիմնված է ամբողջականության և ձնահոսքի  հասկացությունների վրա և ներդրվել է Վեբսթերի և Տավարիսի կողմից 1985 թ։

Ավելի բարձր կարգի ընդհանրացումները ներառում են բազմաթիվ մուտքային բիթեր։ Բուլյան ֆունկցիաները, որոնք բավարարում են ամենաբարձր կարգ-ը, միշտ թեքված ֆունկցիաներ են, որոնք կոչվում են առավելագույն ոչ գծային ֆունկցիաներ, նաև կոչվում են «կատարյալ ոչ գծային» ֆունկցիաներ։

## Բիթերի անկախության չափանիշ
Բիթերի անկախության չափանիշը նշում է, որ ջ և կ ելքային բիթերը պետք է փոխվեն ինքնուրույն, երբ ցանկացած մեկ մուտքային բիթ ի-ն շրջված է, բոլոր ի, ջ և կ-ի համար։

## Տես նաև
* Թիթեռի էֆեկտ

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Գաղտնագրություն
Փարսաբադ

**Փարսաբադ** (), քաղաք Իրանի հյուսիս-արևմուտքում` Արդաբիլ օսթանում։ Հանդիսանում է համանուն շահրեստանի վարչական կենտրոնը։ Բնակչությունը վերջին մարդահամարի տվյալներով կազմում է ։

Տեղադրված է Արդաբիլ օսթանի հյուսիսային մասում` Ադրբեջանի  հետ սահմանին, Արաքս գետի աջ ափից մոտ 1 կմ հեռավորության վրա։ Գտնվում է օսթանի վարչական կենտրոն Արդաբիլից մոտ 155 կմ հյուսիս։ Իրանի ամենահյուսիսային քաղաքն է։

## Բնակչություն
Քաղաքի բնակչությունը 2016 թվականի մարդահամարի տվյալներով կազմում էր 93 387 մարդ, որոնք կազմում էին 26 505 տնտեսություն։  Արդաբիլ օսթանի բնակչությամբ երկրորդ քաղաքն է օսթանի վարչական կենտրոն Արդաբիլից հետո։ Բնակչության փոփոխությունը ժամանակի ընթացքում բերված է աղյուսակում ստորև.

Բնակիչները հիմնականում իրանական ադրբեջանցիներ են։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Իրանի քաղաքներ
Իզաբելլա Չարենց

**Իզաբելլա Չարենց (Նիազյան-Կոդաբաշյան)** ստալինյան ռեժիմի բռնաճնշումների ենթարկված հայազգի գործիչ, Եղիշե Չարենցի երկրորդ կինը, Արփենիկ և Անահիտ Չարենցների մայրը։

## Կենսագրություն
Իզաբելլա Կոդաբաշյանը ծնվել է Շամախիում, փոքր տարիքից տեղափոխվել է Մոսկվա, ապրել է մորաքրոջ մոտ, 1931 թվականին Երևանում հանդիպել է Եղիշե Չարենցին և կարճ ժամանակ անց նրանք ամուսնացել են։ Իզաբելլային հայերեն գրել-կարդալ սովորեցրել է Վահրամ Ալազանի կինը՝ Մարո Ալազանը։ 1932 թվականին ծնվել է ավագ դուստրը` Արփենիկը, 1935 թվականին՝ կրտսեր դուստրը՝ Անահիտը։

1937 թվականին Չարենցը բանտից գաղտնի գրություն է ուղարկել Իզաբելլային, որտեղ գրված է եղել հետևյալը՝ «Իզաբելլա, լավ նայիր երեխաներին, փրկիր ձեռագրերս և այդ հարցով դիմիր միայն ու միայն Ռեգինային և վստահիր նրան»։ Ռեգինա Ղազարյանը և Իզաբելլան ճամպրուկի մեջ են տեղավորել Չարեցի ձեռագրերը, և Ռեգինան գիշերը այն տարել է և թաղել իր հարազատներից մեկի տան ներքնահարկում։

Չարենցի ձերբակալության ընթաքում Իզաբելլան նամակ է գրել քաղաքական գործիչ Անաստաս Միկոյանին՝ Չարենցին ազատելու խնդրանքով։ Կարճ ժամանակ անց ձերբակալվել է նաև Իզաբելլան և աքսորվել։

1967 թվականին՝ Չարենցի 70-ամյակի առիթով, Իզաբելլան Ուֆայից ժամանել է Մոսկվա և խնդրել Միկոյանից, օգնել իրեն կրկին Երևան վերադառնալու։ Պարզվել է, որ նա աքսորավայրում ամուսնացել է մի բուժաշխատողի հետ և ունեցել հինգ երեխա։ Որոշ ժամանակ Երևանում մնալուց հետո մեկնել է Ուֆա և աշնանը նորից վերադարձել Երևան։ Առողջական վիճակի վատթարացման պատճառով տեղավորել է հատուկ բուժմիավորման հիվանդանոցում։

Մոտ երեք ամիս ապելուց հետո Իզաբելլա Չարենցը մահացել է հիվանդանոցում։

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
*Իզաբելլա Չարենցի հուշերը
*Իրարից  տարբեր ու իրար նման՝ Արփենիկին ու Իզաբելլային ամբողջ կյանքում միավորել է Մեծը՝ Չարենցի սերը
*Չարենցն ու Իզաբելլան, և նրանց դուստրը՝ Արփենիկ Չարենցը
*Եղիշե Չարենցի՝ Արփենիկն ու Իզաբելլան

Կատեգորիա:Ստալինյան բռնաճնշումները Հայաստանում
Կատեգորիա:Հայ հասարակական գործիչներ
Աղվես քույրիկ

մինի|Ինը պոչանոց աղվես դև (քումիհոյի)։
**Աղվես քույրիկ** (), կորեական պատմություն, առասպելական կորեական ինը պոչանոց աղվես դևի (քումիհոյի) մասին։

## Համառոտագիր
Մի մարդ ուներ երեք որդի և ոչ մի աղջիկ։ Նա աղոթում էր աղջիկ ունենալու համար, թեկուզ եթե երեխան լիներ աղվես։ Նրա կինը դուստր է ծնում, բայց երբ աղջիկը վեց տարեկան է դառնում, ամեն գիշեր նրանց կովերից մեկը սատկում է։ Մի գիշեր նա իր ավագ որդուն ուղարկում է հսկելու։ Տղան տեսնում և տեղեկացնում է հորը, որ քույրն է սպանել կովին՝ կենդանու լյարդը հանելով ու ուտելով։ Հայրը որդուն մեղադրում է` ասելով, որ քնով է անցել և մղձավանջ տեսել, իսկ հետո դուրս է շպրտում տանից։ Այնուհետև երկրորդ որդուն ուղարկում է կովերին հսկելու, և մինչև հաջորդ լիալուսինը ոչինչ չի պատահում։ Այնուհետ քույրը նորից է սկսում իր սև գործը, և այդ մասին տեղեկացնելու համար երկրորդ որդուն հայրը նույնպես դուրս է շպրտում։ Դրանից հետո կրտսեր որդուն է ուղարկում հետևելու։ Կրտսեր որդին պնդում է, որ քույրը գնացել է տուն, և  կովերը հավանաբար սատկել են լուսինը տեսնելուց։

Ավագ եղբայրները թափառում են, մինչև հանդիպում են բուդդայական վանականին, որը նրանց տուն է ուղարկում` տալով չորս կախարդական շշեր՝ դեղին, սպիտակ, կապույտ և կարմիր։ Երբ նրանք հասնում են տեղ, տեսնում են, որ իրենց քրոջը միայնակ է ապրում։ Նա նրանց ասում է, որ իրենց ծնողներն ու եղբայրը մահացել են և աղաչում, որ մնան։ Ի վերջո, նրանց համոզում է գիշերել և ինչ-որ ձևով շքեղ սեղան գցում նրանց համար։ Գիշերը ավագ և երկրորդ եղբայրները արթնանում են տարօրինակ ձայներից։ Անկողնուց դուրս գալով, տեսնում են ճաշը և հասկանում, որ կերել են մարդկանց դիակներ։ Նույնիսկ տեսնում են իրենց քրոջը, որը պատրաստվում էր ուտել նրանց։ Նա նրանց ասում է, որ մարդ դառնալու համար իրեն միայն երկու հոգի են անհրաժեշտ։

Փախնում են, դեղին շիշը ետև նետելով, որը դառնում է քարերի սար։ Աղվեսի կերպարանքով քույրը բարձրանում է դրա վրայով։ Սպիտակ շիշը ետև են նետում, որը դառնում է փշերի թավուտ, որպեսզի աղջկան թակարդի մեջ գցեն, բայց աղվեսի կերպարանքով՝ քույրը անցնում է դրա միջով։ Նրանք կապույտ շիշը ետև են նետում աղջկան գետում թակարդելու համար, բայց  աղվեսի կերպարանքով՝ ափ լողաց։ Վերջապես կարմիր շիշը ետև են նետում, և քրոջը պատում է կրակը։ Այն նրան մոխրացնում է այնքան, որ վերջում նրանից մնում է միայն մոծակ։

## Ադապտացիաներ
Ժողովրդական հեքիաթը, ի թիվս այլ ստեղծագործությունների, ոգեշնչել է «Աղվես քույրիկ» վեբ-կոմիքսը։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Ժողովրդական հեքիաթներ
Կատեգորիա:Կորեական գրականություն
Ավետիքի աղբյուր (Լուսաղբյուր, Լոռու մարզ)

**«Ավետիքի աղբյուր»** (նաև՝ **«Ճերմակ ջուր»**), աղբյուր-հուշարձան Հայաստանի Լոռու մարզի Լուսաղբյուր գյուղի մոտ, Ցուլասար լեռան հարավ-արևելյան լեռնալանջին, դեպի Ջաջուռի լեռնանցք տանող ճանապարհի ձախ կողմում։

## Անվանում
Կրաքարի միջից բխող այս աղբյուրը «Ճերմակ» է կոչվում այն պատճառով, որ չորս կողմը տարածվում է ճերմակ կրաքարը, և ջուրը գետնի տակից դուրս գալու պահին ճերմակ փրփուր է գոյացնում։

## Պատմություն
Ջաջուռի լեռնանցքից և նրան հարակից լեռնալանջերից բխող բազմաթիվ անանուն աղբյուրների մեջ հատկապես աչքի է ընկնում ջրառատ «Ճերմակ ջուր» աղբյուրը, որը սկիզբ է առնում Ցուլասարի խոռոչից։ Այս աղբյուրի ջրով են ոռոգվում ներքևում գտնվող արտերն ու բանջարանոցները, իսկ ջրի միասը փողրակներով հասնում է Լուսաղբյուր որպես խմելու ջուր։ Այժմ աղբյուրը կոչվում է «Ավետիքի աղբյուր»։

մինի|ձախից|Ավետիք Գևորգյանի հուշատախտակը՝ «Ավետիքի աղբյուր» հուշարձանի պատին։
Աղբյուր-հուշարձանը կառուցել է Ավետիք Գևորգյանը, ով ներկայիս Շիրակի մարզի Մեծ Քեթի գյուղից էր ու 1931-1937 թվականներին եղել է Լենինականի (Գյումրի) և համանուն գյուղական շրջանի գործկոմի նախագահը։ Մինչև 1937 թվականը Լուսաղբյուրը գտնվել է այդ շրջանի կազմում։ Ավետիքը մեծ ժողովրդականություն է վայելել շրջանում ու նրա մոտ միտք է առաջացել՝ «Ճերմակ ջուր» աղբյուրը դուրս բերել ճանապարհի վրա։ Ճանապարհի աղբյուրամերձ հատվածը մաքրվել և լայնացվել է, որպեսզի ավտոմեքենաները և սայլերը կանգառի տեղ ունենային։ Չժանգոտվող փողրակներով ջուրը դուրս է բերվել ճանապարհի եզր։ Կառուցվել է քարաշեն աղբյուր։ Պղնձյա ծորակներից բխող ջուրը լցվում էր աղբյուրի առջևում կառուցված փոքրիկ ջրավազանը, որտեղից ստորգետնյա անցքով դուրս էր գալիս և խառնվում ընդհանուր ջրին։ Աղբյուրի շուրջ բոլորը տնկվում է ծառեր, իսկ ամբողջ տարածքը բարեկարգվում է։ Աղբյուրը դառնում է ճանապարհով անցնողների համար հանգստավայր։

1937 թվականին և հետագա տարիներին Ստալինի հրամանով իրականացված հալածանքների ժամանակ սկսվում է զանգվածային բանտարկությունները և գնդակահարությունները։ «Ժողովրդի թշնամիների» ցուցակում հայտնվում է նաև Ավետիք Գևորգյանը։ Նրան կալանավորում են, ապա գնդակահարում։ Հետագայում, նաև ավերում են նրա կառուցած աղբյուրը։ «Ավետիքի աղբյուրը» կիսավեր է մնում մինչև այն ժամանակ, երբ Ավետիքին հետմահու արդարացնում են։ 1956 թվականին Լուսաղբյուր եկած Ավետիքի որդին պատմում է բոլորին, որ «հորը բանտարկելուց հետո բռնադատել են նաև ընտանիքի մյուս անդամներին, ունեզրկել նրանց և թողել բախտի քմահաճույքին»։ Որդին վերակառուցում է հոր կողմից կառուցված աղբյուրը և աղբյուրի պատին փակցնում հուշատախտակ։ «Ճերմակ աղբյուրը» այդ ժամանակներից սկսում է իր վրա վերցնել «Ավետիքի աղբյուր» անունը։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Լոռու մարզի հուշարձաններ
Կատեգորիա:Աղբյուր-հուշարձաններ
Անտառի մանուկը

**«Անտառի մանուկը»**, Ղազարոս Աղայանի հեքիաթներից, որը նա գրել է 1882 թվականին։ Սա Աղայանի այն հեքիաթներից է, որոնց վերջում բարին անպատճառ հաղթում է։ Նրա հեքիաթների չար ու վնասակար ուժերին ոչնչացնում են դրական հերոսները և այդպես ոգևորում մանուկ ընթերցողներին, նրանց առջև պատուհան բացում դեպի կյանքը և տառապանքներից ու ճնշումներից ազատվելու հույս ու պայքարի ոգի ներշնչում։

## Սյուժե
Անտառի խորքում մի ճոճ կար կապած և նրա մեջ մի մանուկ դրած։ Լաց էր լինում մանուկը։ Մայր չկար մոտը, որ ծիծ տար, հայր չկար, որ պահպաներ։ Անտառում մարդ չկար։ Մի գթոտ պախրա՝ կաթնալից կրծքով, եկավ ճոճի մոտ իր հորթուկի հետ և տխուր ձայնով երեխային ասաց, որ նրա մորը գերի են տարել, և որ մայրը նրան կապել է լայն տերևներով, դրել ճոճի մեջ և լաց լինելով վերջին նանիկն է ասել նրան։ Պախրան երեխային պահում ու ծիծ է տալիս իր հորթուկի հետ միասին։ Երեխան օրեցօր մեծանում է, առույգանում։ Ով որ տարով կմեծանա, այս երեխան օրով մեծացավ։ Շատ չանցավ՝ նա դուրս է գալիս ճոճից, մի օր չորեքթաթ է անում, մյուս օրը՝  ոտքի կանգնում ու քայլում, մի քանի անգամ սահում, վայր ընկնում, բայց շուտով ամրանում է և սկսեց պախրայի հետևից վազվզել։ Մի թագավոր որդի չի ունենում։ Մի անգամ երազում նրան ասում են՝ «Թագավո՛ր, Աստված քեզ մի որդի պիտի տա անտառի խորքում»։ Մի օր թագավորը որսի է գնում  իր որսորդների հետ։ Շատ է ման գալիս, բայց ոչինչ չեն գտնում, բայց երբ հասնում են անտառի խորքը, այնտեղ մի պախրայի հետք են գտնում և նրա մոտ՝ մի երեխայի ոտնատեղեր։ Բոլորը զարմանում են և չէին հավատում, որ ոտնատեղերն երեխայի կլինեն, բայց թագավորն իսկույն հիշում է իր երազը և հրամայում է որսորդներին, որ երեխայի հետքով գնան և ուր որ լինի՝ գտնեն նրան։ Որսորդները գնում են և, երկու ժամ չանցած՝ մի սիրուն մերկ տղա են բերում թագավորի մոտ և պատմում են, թե ինչպե՛ս գտան նրան պախրայիի ծիծը ծծելիս։ Թագավորը շատ է ուրախանում, երեխային գրկում է, համբուրում և անունը դնում Պախրատուր (պախրայի տված)։ Պախրատուրը մեծանում է թագավորի պալատում, լավ կրթություն ստանում, վերջը դառնում է թագավոր և մեծ զորքով գնում և իր մորն ազատում գերությունից։

## Կերպարներ
* Մայր
* Երեխա-Պախրատուր
* Պախրա
* Հորթուկ
* Թագավոր
* Որսորդներ

## Ծանոթագրություններ


Կատեգորիա:1882 ստեղծագործություններ
Կատեգորիա:Ղազարոս Աղայանի ստեղծագործություններ
Քեթի Խուրադո

250px|մինի
**Քեթի Խուրադո** (  ; ծնյալ **Մարիա Քրիստինա Էստելա Մարսելա Խուրադո Գարսիա**, , ), մեքսիկացի դերասանուհի, առաջին լատինաամերիկացին, ով ստացել է Օսկարի անվանակարգ (1955) և արժանացել «Ոսկե գլոբուս» մրցանակի։ 1950-1960-ական թվականներին լայն ժողովրդականություն վայելող վեսթերն ֆիլմերում տարաբնույթ կերպարներ տպավորիչ կերպով մարմնավորելով՝ մեքսիկացի բազմաթիվ երիտասարդ կինոդերասանուհիների համար ճանապարհ է հարթել ամերիկյան կինո մուտք գործելու համար։

## Կենսագրություն
Ապագա դերասանուհին ծնվել է մեքսիկական Գվադալախարա քաղաքում, մի ընտանիքում, որը համադրել է անդալուզյան արիստոկրատական արյունը գնչուների արյան հետ։ Նա իր դերասանական կարիերան սկսել է առաջին ամուսնուց բաժանվելուց հետո՝ 1950-ականներին Հոլիվուդում, իսկ ավելի ուշ վերադարձել է Մեքսիկա, որտեղ շարունակել է նկարահանվել ֆիլմերում։

Քեթիի ճանաչման ու համբավի հիմքը դրվել է մեքսիկական «Մենք աղքատ ենք» ֆիլմի թողարկումով։ 1954 թվականին նա առաջադրվել է Օսկարի «Կոտրված նիզակը» ֆիլմի համար՝ դառնալով առաջին լատինաամերիկացի դերասանուհին, ով առաջադրվել է այդ հեղինակավոր մրցանակին։ Մինչև 2003 թվականը, երբ Սալմա Հայեկը առաջադրվեց «Օսկարի» լավագույն դերասանուհի անվանակարգում, Քեթի Խուրադոն համարվել է միակ մեքսիկացի դերասանուհին էր, որը պայքարել է այդ մրցանակի համար։ Ավելի ուշ՝ 2007 թվականին, Ադրիանա Բառազան նույնպես առաջադրվել է այս մրցանակին։

Հանրահայտ «Ուղիղ կեսօրին» վեսթերնում սևահեր ու թխադեմ Խուրադոն մարմնավորել է Էլեն Ռամիրեսին՝ դառնալով ձյունաճերմակ Գրեյս Քելիի մրցակիցը և ստանալով «Ոսկե գլոբուս» երկրորդ պլանի լավագույն դերասանուհու համար։

Քեթի Խուրադոն կինոյում իր ներդրած ավանդի համար աստղ ունի Հոլիվուդի Փառքի ծառուղում (7065, Հոլիվուդյան բուլվար )։ Դերասանուհին այս մրցանակին արժանացել է կինոյի այլ գործիչների հետ Օսկարի 75 -- րդ մրցանակաբաշխության ժամանակ։

1953 թվականին մեքսիկացի նկարիչ Դիեգո Ռիվերան վրձնել է Խուրադոյի դիմանկարը։ 1998 թվականին հայտնի մեքսիկացի կոմպոզիտոր և երգիչ Խուան Գաբրիելը *Que re'chula is Katy* երգը նվիրել է Քեթի Խուրադոյին։ 2018 թվականի հունվարի 16-ին դերասանուհուն է նվիրվել Google Doodle-ը։

Դերասանուհին ամուսնացել։ է րկու անգամ։  Առաջին ամուսնուց՝ մեքսիկացի դերասան Վիկտոր Վելասկեսից, նա երկու երեխա ուներ (ամուսնալուծվել է 1943 թվականին)։ Նրա երկրորդ ամուսինը դերասան Էռնեստ Բորգեյնն էր (1959–1963):

Քեթի Խուրադոն մահացել է 2002 թվականին՝ 78 տարեկան հասակում, երիկամային անբավարարությունից և թոքային հիվանդությունից,   Մեքսիկայի Կուերնավակա քաղաքում գտնվող իր տանը։

## Ընտրված ֆիլմագրություն

## Մրցանակներ և առաջադրումներ

## Ծանոթագրություններ

## Գրականություն
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 

## Արտաքին հղումներ
* 
* 

Կատեգորիա:1924 ծնունդներ
Կատեգորիա:20-րդ դարի ամերիկացի դերասանուհիներ
Կատեգորիա:2002 մահեր
Կատեգորիա:«Ոսկե գլոբուս» մրցանակի դափնեկիրներ
Կատեգորիա:Ամերիկացի լրագրողներ
Կատեգորիա:Ամերիկացի կինոդերասանուհիներ
Կատեգորիա:Ամերիկացի հեռուստատեսային դերասանուհիներ
Կատեգորիա:Ամերիկացի քննադատներ
Կատեգորիա:Անձինք այբբենական կարգով
Կատեգորիա:Բեմական կեղծանուններ
Կատեգորիա:Դերասանուհիներ այբբենական կարգով
Կատեգորիա:Թատրոնի ամերիկացի դերասանուհիներ
Կատեգորիա:Հոլիվուդյան փառքի ծառուղի
Կատեգորիա:Հուլիսի 5 մահեր
Կատեգորիա:Հունվարի 16 ծնունդներ
Կատեգորիա:Մեքսիկացի դերասանուհիներ
Կատեգորիա:Մեքսիկացի կինոդերասաններ
Խորեն Ա Բարոյան

**Խորեն Ա Բարոյան** (), Մեծի Տանն Կիլիկիո կաթողիկոս 1963-1983 թվականներին։

## Կենսագրություն
Ծնվել է Կիպրոսի Մակարավանքի մոտ գտնվող Ադալիա բնակավայրում՝ «Մեսրոպ» անունով։ Նա ուներ չորս եղբայր և մեկ քույր։ Ծնողները ծագումով Խարբերդից էին։ Կաթողիկոս է ընտրվել 1963 թվականի մայիսի 12-ին՝ Զարեհ Ա-ի մահից հետո։

## Գործունեություն
1943 թվականին դարձել է Ջեզիրեի առաջնորդական փոխանորդ (Սիրիա), իսկ 1951 թվականից՝ Լիբանանի թեմի առաջնորդ։ 1956 թվականին Կիլիկիայի կաթողիկոսությունից անջատվել է Դամասկոսի հայոց թեմը, իսկ 1958 թվականին միացել Թեհրանի, Սպահանի և Ատրպատականի թեմերը։ Կաթողիկոսի պաշտոնավարման տարիներին սերտացել են հայրենիք-սփյուռք կապերը, զարկ է տրվել մշակույթի զարգացմանը։ Անջար հայաբնակ գյուղում 1959 թվականին կառուցվել է սուրբ Պողոս եկեղեցին։ 1961 թվականին սկսվել է «Դրազարկ» տարեգրքի հրատարակությունը, որը նվիրված էր Կիլիկյան Հայաստանի նշանավոր ուսումնական կենտրոններից մեկին՝ Դրազարկին։ 1964 թվականին հիմնադրվել է Երվանդ Հյուսիսյան հայագիտական հիմնարկը, շարունակել է գործունեություն ծավալել Թեքեյան մշակութային միությունը։ 1970 թվականից Հայկազյան համալսարանում սկսել է տպագրվել հայագիտական հանդես։

1967 թվականի մայիսին այցելել է Հռոմ, որտեղ հանդիպել է Պողոս VI Պապին։ Նույն տարում Գալուստ Կյուլպենկյան հիմնարկության հայկական բաժանմունքի հովանավորությամբ կաթողիկոսության տպարանը կահավորվել է գերմանական ժամանակակից սարքավորումներով, 1977 թվականին Խորեն Ա Կաթողիկոսն իր վատառողջության պատճառով որոշեց ունենալ համախոհ՝ ապահովելու, որ նրա մահից հետո եկեղեցու կառավարման մեջ խափանում չլինի։ Գարեգին Սարգիսյանը՝ արքեպիսկոպոս և Միացյալ Նահանգների Արևելյան Առաջնորդարանի Հայրապետական Պատգամավորը, ընտրվել է Կաթողիկոսական Աթոռակից (հայերեն՝ աթոռակից կաթողիկոս), պաշտոն, որը վերջինս ծառայել է Խորեն կաթողիկոսին իր պարտականություններում։ 1972 թվականին տեղի է ունեցել Հալեպի առաջնորդանիստ Սուրբ Աստվածածին եկեղեցու հողօրհնեքի արարողությունը։

Խորեն Ա. Կաթողիկոսի առողջությունը իր խանգարման առաջին նշանները (սրտի հետ կապված) երևացել են 1969թ ամերիկյան այցի ընթացքում։ 1977թ-ին Վեհափառի քահանայական ձեռնադրության 40 ամյակի տոնակատարությունից հետո Միացյալ Նահանգների եւ Կանադայի թեմի առաջնորդ Գարեգին արք. Սարգիսյանը ընտրվում է աթոռակից կաթողիկոս։ Վերջինս և հաջորդում է Խորեն Ա կաթողիկոսին՝ նրա մահից հետո՝ 1983թ փետրվարի 9-ին։

## Տես նաև
* Խորեն Ա Տփղիսեցի

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:20-րդ դարի հայ կաթողիկոսներ
Կատեգորիա:Լիբանանահայ կրոնական գործիչներ
Կատեգորիա:Կիպրահայ կրոնական գործիչներ
Կատեգորիա:Մեծի Տանն Կիլիկիո կաթողիկոսներ
Take Two (երգ)

«**Take Two**», կորեական BTS փոփ խմբի երգը, որը թողարկվել է Big Hit լեյբլի կողմից 2023 թվականի հունիսի 9-ին, նվիրված է խմբի հիմնադրման տասնամյակին։

## Երգի մասին
Երգի թողարկման մասին հայտարարվել է 2023 թվականի մայիսի 31-ին։ BTS-ը հայտարարել է, որ այն նվիրված է *ARMY* ֆանդոմի բոլոր մասնակիցներին և արտահայտում է «նրանց ցանկությունը՝ միշտ լինել միասին» իրենց երկրպագուների հետ։ Երգի անվանումն արտացոլում է «խմբի կյանքի երկրորդ գլխի սկիզբը։ Ձայնագրության մեջ բացակայում է երկու մասնակիցների՝ Չինի  և J-Hope-ի վոկալը, քանի որ այդ ժամանակ նրանք պարտադիր զինվորական ծառայություն էին անցնում։ Հունիսի 13-ին խմբի տասնամյակի առթիվ թողարկվել է երգի համերգային տեսահոլովակը։

«Take Two»-ն իր դեբյուտը կատարել է Billboard Global 200 և Billboard Global Excl. U.S հիթ-շքերթների առաջին հորիզոնականում։ BTS-ն դարձել են պատմության մեջ առաջին կատարողները, որոնց նոր երգերը Billboard Global 200-ի առաջին հորիզոնականում են հայտնվել ամեն տարի 2020 թվականին հիթ-շքերթի ստեղծումից ի վեր։ Կորեական *Circle Digital Chart* հիթ-շքերթում երգը դեբյուտացվել է 14-րդ տեղում, ճապոնական Billboard Japan Hot 100 հիթ-շքերթում՝ 6-րդ տեղում։

## Մրցանակներ և անվանակարգեր

## Հիթ-շքերթներ

### Շաբաթական հիթ-շքերթներ

### Ամսական հիթ-շքերթներ

### Տարեկան հիթ-շքերթներ

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:BTS խմբի երգեր
Yes, And?

**«Yes, And?»**,  ամերիկացի երգչուհի Արիանա Գրանդեի սինգլը նրա «Eternal Sunshine» յոթերորդ ստուդիական ալբոմի համար։ Երգը թողարկվել է 2024 թվականի հունվարի 12-ին *Republic Records* լեյբլում։

## Պատմություն
2021 թվականի նոյեմբերին՝ իր կոմերցիոն հաջող և լավ ընդունված «Positions» (2020) վեցերորդ ստուդիական ալբոմի թողարկումից ավելի քան մեկ տարի անց, Գրանդեն ստացել է Գլինդայի դերը Բրոդվեյի «Չարը» մյուզիքլի Էկրանավորման մեջ։ 2021 թվականի վերջին նա նաև աշխատել է որպես մարզիչ «Ձայնը» շոուի 21-րդ եթերաշրջանում։ 2022 թվականի մայիսին նա հայտարարել է, որ չի ձայնագրելու ևս մեկ ալբոմ, քանի դեռ չեն ավարտել «Չարը» (2024) ֆիլմի նկարահանումները։ 2023 թվականի հոկտեմբերին Գրանդեն Instagram-ի իր էջում կիսվել է շվեդ պրոդյուսեր և վաղեմի գործընկեր Մաքս Մարտինի հետ լուսանկարով։

2023 թվականի դեկտեմբերի 7-ին և 17-ին Գրանդեն կիսվել է մի քանի լուսանկարներով և տեսանյութերով, որոնցում ինքն ու իր թիմի անդամներն աշխատում են ձայնագրման ստուդիաներում և խմբագրում աուդիո ֆայլեր։ Դեկտեմբերի 27-ին երգչուհին Instagram-ի իր էջում հաստատել է ալբոմի թողարկումը 2024 թվականին։

2024 թվականի հունվարի 4-ից ակնարկել է տիտղոսային սինգլի անունը՝ դրսում կրելով «Yes, And?» գրությամբ շոր։ Դրա հաստատումը ստացվել է հունվարի 7-ին, երբ նրա ինտերնետ-խանութը բացել է սինգլի ֆիզիկական կրկնօրինակների նախնական պատվերը։

## Հիթ-շքերթներ
### Շաբաթական հիթ-շքերթներ

### Ամսական հիթ-շքերթներ

## Հավաստագրեր

## Թողարկման պատմություն

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Արիանա Գրանդեի երգեր
Անկյունային չափս

**Անկյունային չափս** (երբեմն նաև տեսողական անկյուն), ուղիղ գծերի միջև անկյուն, որը կապում է դիտարկվող օբյեկտի տրամագծի ծայրակետերը դիտորդի աչքին։

## Երկրաչափությունում
Եթե ​​d երկարությամբ հատվածը ուղղահայաց է դիտակետին և գտնվում է դիտորդից D հեռավորության վրա, ապա այս հատվածի անկյունային չափի ճշգրիտ բանաձևը հետևյալն է.  2 \arctan  {\operatorname{d}\over\operatorname{2D}}: Եթե մարմնի չափը  (d) փոքր է դիտորդից հեռավորության (D) նկատմամբ, ապա անկյունային չափը (ռադիաններով) որոշվում է {d \over D} հարաբերակցությամբ, որովհետև \tan\alpha\approx\alpha փոքր անկյունների համար։ Երբ մարմինը հեռանում է դիտորդից (D-ը մեծանում է), մարմնի անկյունային չափերը նվազում են։ Անկյունային չափս հասկացությունը շատ կարևոր է երկրաչափական օպտիկայի և հատկապես տեսողության օրգանի՝ աչքի համար։ Աչքը կարողանում է ճշգրիտ գրանցել առարկայի անկյունային չափը։ Նրա իրական, գծային չափը որոշվում է ուղեղի կողմից՝ գնահատելով օբյեկտի հեռավորությունը և համեմատելով այլ, արդեն հայտնի մարմինների հետ։
մինի
Ըստ երկրաչափության՝ աչքից իր տրամագծից 57 անգամ մեծ հեռավորության վրա գտնվող առարկան դիտողին պետք է հայտնվի գրեթե 1° անկյան տակ։

## Աստղագիտությունում
Երկրից երևացող աստղագիտական ​​օբյեկտի անկյունային չափը սովորաբար կոչվում է անկյունային տրամագիծ կամ ակնհայտ տրամագիծ։ Բոլոր առարկաների հեռավորության պատճառով մոլորակների և աստղերի անկյունային տրամագիծը շատ փոքր է և չափվում է րոպեներով (′) և վայրկյաններով (″): 
Օրինակ, Լուսնի միջին տեսանելի տրամագիծը 31′05” է (լուսնային ուղեծրի էլիպտիկության պատճառով անկյունային չափը տատանվում է 29′20″-ից մինչև 33′32″), կարելի է նաև ասել \thickapprox 0,5^\circ: Արեգակի միջին տեսանելի տրամագիծը 31′59” է (փոփոխվում է 31′31″-ից մինչև 32′36″)։ Աստղերի տեսանելի տրամագիծը չափազանց փոքր է և միայն մի քանիսն են հասնում վայրկյանի մի քանի հարյուրերորդականին։
մինի

## Տես նաև
• Արեգակ

• Լուսին

• Աչք

• Տանգենս

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Երկրաչափական պատկերներ
Աստված և թագավորը

մինի|Նար-Դոս
**«Աստված և թագավորը»**, հեքիաթ, որը 1901 թվականին գրել է Նար-Դոսը։ Հեքիաթն առանձին գրքով չի հրատարակվել։ Այն ներառված է Նար-Դոսի «Երկերի ժողովածու», հատոր 1-ում, որը լույս է տեսել 1989 թվականին։

## Սյուժե
Հին ժամանակներում մի բարի թագավոր էր ապրում, ով սովորություն ուներ երեկոները դուրս գալ և քայլել քաղաքի փողոցներով, որ սեփական աչքերով տեսնի, թե ինչպես են ապրում իր ժողովուրդը։ Մի օր թագավորը քայլելիս տեսնում է մի աղքատի ով աստծուց հարյուր ոսկի էր խնդրում։ Մի քիչ հեռու մի աղքատ էլ թագավորից էր հարյուր ոսկի խնդրում։ Թագավորն ասում է, որ այն առաջին աղքատը անխելք է աստծուց է փող խնդրում, աստծուն փող որտեղից որ իրեն էլ տա։ Իսկ երկրորդ աղքատը, որ թագավորից էր հարյուր ոսկի խնդրում, որոշում է հարյուր ոսկի տալ։ Թագավորը հրամայում է, որ սկուտեղի վրա հարյուր ոսկի շարեն, վրան էլ փլավ լցնեն և տանեն տան աղքատին։ Իսկ մյուսը, ով աստծուց էր խնդրում, թող աստված էլ տա։ Հաջորդ օրը, թագավորը նորից դուրս է գալիս քայլելու, տեսնի թե այդ աղքատը ինչ է ասելու։ Տեսնում է, որ նորից այդ աղքատը հարյուր ոսկի է ուզում թագավորց։ Պարզվում է, որ նա այդ փլավի մի մասը կերել էր, իսկ մյուս մասը՝ ուղարկել այն աղքատին, ով աստծուց էր ոսկի խնդրում։ Մի քիչ քայլում է և լսում թե մյուս աղքատը, ինչպես է շնորհակալություն հայտնում աստծուն, որ իրեն հարյուր ոսկի է տվել։ Իսկ թագավորը համոզվեց, որ խելացին աստծուց ոսկի խնդրողն էր, այլ ոչ թե իրենից խնդրողը։

## Կերպարներ
Թագավոր- հեքիաթի գլխավոր հերոսը

աղքատ բնակիչ- աղքատ մարդ, ով աստծուց էր օգնություն խնդրում

աղքատ բնակիչ- աղքատ մարդ, ով թագավորից էր օգնություն խնդրում

## Գաղափարական բովանդակություն
«Աստված և թագավորը» հեքիաթ է թագավորի մասին, ով ավելի շատ հավատում էր իրեն, քանց աստծուն, սակայն հեքիաթի վերջում հասկանում է, որ սխալվել է։

## Ծանոթագրություններ
Մարիանա Կլավենո

250px|մինի
**Մարիանա Կլավենո** (. ), կինոյի և հեռուստատեսության ամերիկացի դերասանուհի։

## Կարիերա
Կլավենոն ճանաչում ու համբավ է ձեռք բերել առաջին հերթին *[[Իրական արյուն]]* / True Blood հեռուստասերիալում 2008-ից 2012 թվականներին Լորենա Կրասիկայի դերի կատարումով։ Դերասանական կազմի հետ նա 2009 թվականին առաջադրվել է Satellite մրցանակի, 2010 թվականին էլ՝ կինոդերասանների գիլդիայի մրցանակի։ Մինչ այդ՝ 2007 թվականին խաղացել էր երեխաներ առևանգող չարագործ Գեյլ Օ'Գրեյդիի դերը Lifetime հեռուստաընկերության «Պայմանագիր անծանոթուհու հետ» ֆիլմում, ինչպես նաև հյուր դերասանուհու կարգավիճակում նկարահանվել էր *Շտապօգնություն* /  ER և «Հավայներ 5.0» / Hawaii Five- սերիալներում։

2012 թվականին Կլավենոն նկարահանվեց *«Mockingbird Lane»* սիթքոմում, սակայն որոշ ժամանակ անց նրան այդտեղ փոխարինեց Պորտիա Դե Ռոսին ՝ կապված Devious Maids սերիալում նկարահանվելու համար Կլավենոյի կնքած պայմանագրի հետ։ Այն ի սկզբանե նախատեսված էր հեռարձակել ABC հեռուստաալիքով, սակայն ABC-ն կանաչ լույս չվառեց, և դրանից հետո սերիալը տեղափոխվեց Lifetime, իսկ պրեմիերան տեղի ունեցավ 2013 թվականի ամռանը։ Մեկ եթերաշրջան հետո Կլավենոն հրաժեշտ տվեց շոուին և երկրորդ եթերաշրջանում այնտեղ հայտնվեց անկանոն կերպով։ 2014 թվականին նրան վստահվեց CBSհեռուստաալիքի Stalker սերիալի գլխավոր դերերից մեկը։

## Անձնական կյանք
2010 թվականի հոկտեմբերին Կլավենոն նշանադրվեց դերասան Լուիս Պատինոյի հետ։

## Ֆիլմագրություն
### Հեռուստատեսություն

### Ֆիլմեր

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Brooke Tarnoff: ''Mariana Klaveno: From Waitressing to Witnessing the SAG Awards in a Single Year'', Interview vom 9. Februar 2010, bei PopEater.
* Мариана Клавено (англ.) на сайте Internet Movie Database

Կատեգորիա:1979 ծնունդներ
Կատեգորիա:21-րդ դարի ամերիկացի դերասանուհիներ
Կատեգորիա:Ամերիկացի կինոդերասանուհիներ
Կատեգորիա:Ամերիկացի հեռուստատեսային դերասանուհիներ
Կատեգորիա:Անձինք այբբենական կարգով
Կատեգորիա:Ապրող անձինք
Կատեգորիա:Հոկտեմբերի 25 ծնունդներ
Գամմա Կասիոպեա

**Գամմա Կասիոպեա** (γ Cas, γ Cassiopeiae, Navi), աստղ  Կասիոպեա համաստեղությունում։

## Նկարագրություն
Գամմա Կասիոպեան նոր աստղ է, որի պայծառությունը տատանվում է 1,6 m-ից մինչև 3 m: Աստղի պայծառությունը 50 տարվա ընթացքում փոխվում է 40%-ով։ Պայծառության փոփոխությունը տեղի է ունենում աստղի արագ պտույտի և աստղի հասարակածում գազային սկավառակի հայտնվելու պատճառով։ Գամմա Կասիոպեան նաև ռենտգենյան ճառագայթների աղբյուր է։ Ճառագայթման պատճառը կարող է ընկած լինել ուղեկից աստղին նյութի կուտակման մեջ (արբանյակի ուղեծրային շրջանը 204 օր է) կամ նույնիսկ աստղի գազային սկավառակի հետ։ Gamma Կասիոպեան օպտիկական կրկնակի աստղ է։ Փոքր աստղադիտակով դուք կարող եք 2″ հեռավորության վրա տեսնել թույլ աստղ (ADS782AB) 11m:

1937 թվականին այն դարձավ համաստեղության ամենապայծառ աստղը։ Հավանաբար աստղը պայթյունի նման մի բան է զգացել, նրա մթնոլորտը ընդլայնվել է, և գազերի մի մասը նետվել է տիեզերք։ Դրանից հետո աստղը որոշ չափով հանդարտվեց, բայց հետագայում նկատվեցին պայծառության անսպասելի աճ։

## Այլ անվանումներ
ՆԱՍԱ-ի նավիգացիոն աստղերի ցանկում γ Cassiopeiae-ն որոշ ժամանակ կոչվում էր Նավի։ Անունը որպես կատակ տրվել է տիեզերագնաց Վիրջիլ Իվան Գրիսոմի կողմից և առաջացել է նրա երկրորդ անունից՝ Իվան, որը գրված է հետընթաց։

## Մշակույթում
Միսս Լիսոնը Օ. Հենրիի «Սենյակ ձեղնահարկում» պատմվածքից այս աստղին անվանել է Վիլի Ջեքսոն. «Եվ իմ սենյակը գիշերը նման է ածխահանքի լիսեռի, և Վիլի Ջեքսոնը նման է մի մեծ ադամանդե մատանու, որով Գիշերը զարդարել է իր կիմանոն»։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Փոփոխական աստղեր
Ջուն Լոքհարթ

**Ջուն Լոքհարթ** (անգլ.՝ *June Lockhart.* ), ամերիկացի դերասանուհի։

Դերասաններ Քեթլին Լոքհարթի և Ջին Լոքհարթի դուստրն է։ Դերասանական իր դեբյուտը կատարել է ութ տարեկանում Նյու Յորքի Մետրոպոլիտեն օպերայում։ Իսկ կինոյում նրա նորամուտը տեղի է ունեցել 1938 թվականին Սուրբծննդյան երգը ֆիլմում։ 1948 թվականին «Հանուն սիրո կամ փողի» բեմադրությունում իր տպավորիչ դերակատարման համար դերասանուհին արժանացել է «Թոնի» մրցանակի՝ «Լավագույն դեբյուտ թատերական ներկայացումում» անվանակարգում։

Հեռուստատեսությունում Ջուն Լոքհարթի գլխավոր աշխատանքը նրա տպավորիչ դերակատարումներն են *Լասին* և *Տիեզերքում կորած* սերիալներում, որտեղ նա մարմնավորել է Մորին Ռոբինսոնի կերպարը։

Դերասանուհին 1964 թվականին որպես հատուկ հյուր մասնակցել է նաև *A Feiticeira*  սերիալի նկարահանումներին՝  1-ին եթերաշրջանի «Um Toque Mágico» դրվագում։ .

Ջուն Լոքհարթը Հոլիվուդյան փառքի ծառուղում արժանացել է երկու աստղի. մեկը՝ կինոարվեստում, մյուսը՝ հեռուստատեսությունում ներդրած զգալի ավանդի համար։

## Անձնական կյանք
1951 - 1959 թվականներին դերասանուհին ամուսնացած է եղել բժիշկ Ջոնի Մալոնիի հետ, ումից ունեցել է երկու դուստր՝ նույնպես դերասանուհի դարձած Էնն Լոքհարթին և Էլիզաբեթ Լոքհարթին։ Նրա երկրորդ ամուսինը ճարտարապետ Ջոն Լինդսին էր, ումից տարիներ անց  նույնպես բաժանվել է։

## Ֆիլմագրություն
### Կինո

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* 

Կատեգորիա:1925 ծնունդներ
Կատեգորիա:20-րդ դարի ամերիկացի դերասանուհիներ
Կատեգորիա:21-րդ դարի ամերիկացի դերասանուհիներ
Կատեգորիա:Ամերիկացի երեխա դերասանուհիներ
Կատեգորիա:Ամերիկացի կինոդերասանուհիներ
Կատեգորիա:Ամերիկացի հեռուստատեսային դերասանուհիներ
Կատեգորիա:Թատրոնի ամերիկացի դերասանուհիներ
Մուշեղ Ե Մամիկոնյան

**Մուշեղ Ե Մամիկոնյան**, հայ ռազմական գործիչ 750 թվականին Հայաստանում հռոմեամետ ապստամբության ղեկավար։

Հաջորդեց իր եղբորը՝ Գրիգոր Բ Մամիկոնյանին, որպես 750 թվականին Հայաստանում հռոմեամետ ապստամբության ղեկավար։ 751 թվականին նա միացավ Հայաստան ներխուժած արևելյան հռոմեական ուժերին։ Նա գրավել է Բագրատունի ալ Թայիքի որոշ տարածքներ՝ Արևելյան Հռոմեական կայսրության սահմանի մոտ։ Մոտ 752 թվականին նա ապաստան գտավ կայսրությունում, երբ հռոմեական զորքերը նահանջեցին։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Հայոց իշխաններ
Կատեգորիա:Մամիկոնյաններ
Կատեգորիա:Միջնադարյան հայ ռազմական գործիչներ
Քիմիայի Նոբելյան մրցանակ

**Քիմիայի Նոբելյան մրցանակ** (), ամենամյա մրցանակ, որը շնորհում է գիտությունների Շվեդական թագավորական ակադեմիան՝ իր ընտրած 5 անդամներից բաղկացած քիմիայի Նոբելյան հանձնաժողովի առաջարկով՝ քիմիայի տարբեր ասպարեզների գիտնականներին։ Այն հինգ Նոբելյան մրցանակներից մեկն է (ֆիզիկայի, խաղաղության, բժշկության կամ ֆիզիոլոգիայի և գրականության մրցանակների հետ միասին), որոնք հիմնել է շվեդ քիմիկոս, ինժեներ, գյուտարար Ալֆրեդ Նոբելը 1895 թվականին։ Մրցանակը կառավարում է Նոբելյան հիմնադրամիը։ Մրցանակը  տրվում է Ալֆրեդ Նոբելի մահվան օրը՝ դեկտեմբերի 10-ին Ստոքհոլմում կազմակերպվող ամենամյա արարողության ժամանակ։ Առաջին մրցանակը տրվել է 1901 թվականի նիդեռլանդացի քիմիկոս Յակոբ Հենդրիկ վանտ Հոֆֆին «լուծույթներում օսմոսային ճնշման և քիմիական դինամիկայի օրենքների հայտնագործման համար»։

## Նախապատմություն
Ըստ Ալֆրեդ Նոբելի վերջին կտակի՝ իր կարողությունը պետք օգտագործվեր մրցանակների շարք ստեղծելու համար, որոնք պետք է տրվեն ֆիզիկայի, քիմիայի, բժշկության, ֆիզիոլոգիայի և խաղաղարարության բնագավառներում «մարդկությանը ամենամեծ օգուտ» տվածների։ Նոբելը իր կյանքի ընթացքում գրել է մի քանի կտակ, սակայն վերջինը նա գրել է իր մահից գրեթե մեկ տարի առաջ և ստորագրել 1895 թվականի նոյեմբերի 27-ին Փարիզում՝ Շվեդ-նորվեգական ակումբում։ Նոբելն իր ակտիվների 94 տոկոսը՝ 31 միլիոն շվեդական կրոնա, հատկացրել է Նոբելյան մրցանակին Կտակի հանդեպ թերհավատության պատճառով, այն հաստատվել է 1897 թվականի ապրիլի 26-ին՝ Ստորտինգի կողմից։

## Դափնեկիրներ ըստ երկրի

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Նոբելյան մրցանակ
Քազերուն

**Քազերուն** (), քաղաք Իրանի հարավում, Ֆարս օսթանում։ Հանդիսանում է համանուն շահրեստանի վարչական կենտրոնը։ Բնակչությունը վերջին մարդահամարի տվյալներով կազմում է ։

Քաղաքը գտնվում է Ֆարս օսթանի արևմտյան մասում` վարչական կենտրոն Շիրազից մոտ 78 կմ արևմուտք։ Քազերունից մոտ 18 կմ հյուսիս գտնվում են վաղ Սասանյան Պարսկաստանի ժամանակաշրջանում կառուցված Բիշապուր քաղաք ավերակները։

## Բնակչություն
Քաղաքի բնակչությունը 2016 թվականի մարդահամարի տվյալներով կազմում էր 96 683 մարդ, որոնք կազմում էին 28 988 տնտեսություն։
Քազերունը Ֆարս օսթանի բնակչությամբ հինգերորդ ամենախոշոր քաղաքն է Շիրազից, Մարվդաշտից, Ջահրոմից և Ֆեսայից հետո։ Քաղաքի բնակչության փոփոխությունը ժամանակի ընթացքում բերված է աղյուսակում ստորև.

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Իրանի քաղաքներ
Կատեգորիա:Ֆարսի նահանգ
Փեթ Քրոուլի

**Փեթ Քրոուլի** (. ), ամերիկացի դերասանուհի։ 1954 թվականին արժանացել է «Ոսկե գլոբուս» մրցանակի։ Քույրը՝ Էնն Քրոուլին, նույնպես դերասանուհի է

1940-1950-ական թվականներին Փեթը նկարահանվել է մի շարք ֆիլմերում և հանդես է եկել Բրոդվեյի բեմում՝ գլխավորապես մարմնավորելով անմեղ ու միամիտ աղջիկների կերպարներ։ Վաթսունականներից սկսած՝ հիմնականում հանդես է եկել հեռուստատեսությամբ, որտեղ իր կարիերայի ընթացքում խաղացել է հարյուրից ավելի դեր։ Առավել լայն ճանաչում ու համբավ է ձեռք բերել՝ նկարահանվելով իր սեփական՝ *Խնդրում եմ՝ երիցուկներ մի կերեք* սիթքոմում, որը հեռարձակվում էր վաթսունականներին։

Հաճախակի հյուրընկալվելով հեռուստատեսությունում դեռևս դրա վաղ տարիներից՝ Քրոուլին նկարահանվել է «Մավերիկ և Բոնանսա» վեսթերնում, « Փախստականը», «Կոլումբո », «Ոստիկանուհին», «Չարլիի հրեշտակները », «Նա գրեց՝ սպանություն», «Լրտեսուհին» և « Դետեկտիվ Ռաշ» քրեական դրամաներում։ « Մթնշաղի գոտի », « Սիրո նավակ » և « Հյուրանոց » անթոլոգիաներում, ինչպես նաև « Ուրախ օրեր », « Ֆրեյզեր » և « Ընկերներ » սիթքոմներում։

Քրոուլին խաղացել է Էմիլի Ֆելմոնթի դերը «Դինաստիա-ի / *Dynasty*- ի տասը դրվագներում, հաջորդ երկու տասնամյակների ընթացքում էլ նկարահանվել է *Սերունդներ* / *Generations*, *Պորտ Չարլզ* / *Port Charles* և *Հանդուգն ու գեղեցիկ* / *The Bold and the Beautiful* ցերեկային սերիալներում։

Ամուսնացել է երկու անգամ։ Առաջին ամուսնությունից ունի երկու երեխա։

## Ֆիլմագրություն

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* 
* 

Կատեգորիա:1933 ծնունդներ
Կատեգորիա:20-րդ դարի ամերիկացի դերասանուհիներ
Կատեգորիա:20-րդ դարի դերասանուհիներ
Կատեգորիա:21-րդ դարի ամերիկացի դերասանուհիներ
Կատեգորիա:21-րդ դարի դերասանուհիներ
Կատեգորիա:«Ոսկե գլոբուս» մրցանակի դափնեկիրներ
Կատեգորիա:Ամերիկացի դերասանուհիներ
Կատեգորիա:Ամերիկացի կինոդերասանուհիներ
Կատեգորիա:Ամերիկացի հեռուստատեսային դերասանուհիներ
Կատեգորիա:Անձինք այբբենական կարգով
Կատեգորիա:Դերասանուհիներ այբբենական կարգով
Կատեգորիա:Սեպտեմբերի 17 ծնունդներ
Կատեգորիա:Թատրոնի ամերիկացի դերասանուհիներ
Վերջին մոհիկաններ

**«Վերջին մոհիկաններ»**,  հայ գրող Նար-Դոսի 1930 թվականին գրված պատմվածքն է, որտեղ Պատրիկյանը պատմում է կյանքում տեղի ունեցած փոփոխությունների մասին։
մինի

## Ընդհանուր տեղեկություններ
Ժամանակի ընթացքում Նար-Դոսի աշխարհայացքը փոփոխվում է, որի թողած ազդեցության վկայությունն է «Նեղ օրերից մեկի»՝ ժամանակի գաղափարախոսությամբ բացասման տրամաբանության արտահայտումը «Վերջին մոհիկանները» պատմվածքում, որոշ ստեղծագործությունների վերամշակված տարբերակներում ներառվում են դատողություններ, կատարվում փոփոխություններ, որոնք արդեն նոր ժամանակների ու գաղափարների արձագանքներ են։

## Սյուժե
Պատմվածքի սկզբում տեղ է գտել մի նախաբան, որտեղ «Նեղ օրերից մեկը» պատմվածքի հերոս Պատրիկյանը պատմում է` «Նեղ օրերից մեկը» պատմվածքի լույս տեսնելուց հետո մոտ երեսուն տարի անց ինչեր են տեղի ունեցել հերոսների կյանքում։ Սկզբում պատմում է իր մասին։ Ամուսնացել էր, երեք տղա և մեկ աղջիկ ունեցել, տղաներից մեկը զոհվել էր մայիսյան ապստամբության ժամանակ, մյուս որդին գավառում հրահանգիչ էր, փոքր տղան սովորում էր, իսկ աղջիկը ուսուցչուհի էր։ Երբ արդեն վաթսուն տարեկան էր կնոջ հետ տեղափոխվում է իր հայրենի գյուղաքաղաքը, ուր պաշտոնավարում էր աղջիկը։ Այնուհետև անցնում է խմբագրության քարտուղարի հետագա կյանքին։ Քարտուղարը ի վերջո գնաց Էջմիածին, կուսակրոն ձեռնադրվեց, վարդապես դարձավ և մահացավ անհայտ ու անպտուղ։ Երգիչ Ջափինյանը, որը թեև իր վաթսունհինգամյա հասակին, շատ ճկուն էր։ Շարունակում է ապրել երգեցողության մասնավոր դասերով։ Իսկ տանտերը մահացել էր մեկ տարի առաջ մոտ յոթանասուն տարեկանում։ Դավիթ Ֆոմիչինի քաղաքում հայտնի էր իր սապոնի գործարանով։ Ուներ մի քանի խոշոր տուն` խանութներով։ Ընտանիքը մեծ չէր, ինքն էր, կինը, մի որդի, մի դուստր։ Դավիթ Ֆոմիչին հասցված առաջին վնասներից էր այն, որ պատերազմի ժամանակ զինվորական վարչությունը գրավեց իր ավտոմոբիլը։ Այնուհետև փետրվարյան, հոկտեմբերյան հեղափոխությունները տեղի ունեցան։ Դավիթ Ֆոմիչին այս ամենի հետևանքով կորցրեց իր ողջ ունեցվածքը։ Նրան իր հարկի տակ ընդունում էր Պատրիկյանը, որի հետ մի ժամանակ շատ վատ էր վերաբերվել Ֆոմիչին։ Դավիթ Ֆոմիչին կաթվածահար է լինում։ Այսպես ապրեց և մահացավ հին աշխարհի այն վերջին մոհիկաններից, որոնք, նոր կյանքի ասպարեզից դուրս նետված, ամեն օր միևնույն ժամներին հավաքվում էին հասարակաց այգու խուլ անկյունում` խոսելու անցած-գնացած օրերի և գուշակություններ անելու եկած ու գալիք օրերի մասին։

## Կերպարներ
* Պատրիկյան
* Խմբագրության քարտուղար
* Երգիչ Ջափինյան
* Դավիթ Ֆոմիչ (տանտեր)

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Նար-Դոսի ստեղծագործություններ
Դարյա Կապշ

**Դարյա Կապշ** (, ), սլովենացի շախմատիստ, կանանց գրոսմայստեր (2005 թվալկան)։ Գրոսմայստերի կոչում ստացած առաջին սլովենացի շախմատիստը։

## Կենսագրություն
Մանկությունն անցկացրել է Պրալեսյե գյուղում (Չերնոմելի մունիցիպալիտետ)։ Ավարտել է Լյուբլյանայի դպրոցը։ Ունի դիզայնի և լուսանկարչության ոլորտի գիտական աստիճան։ Համալսարանում սովորել է նախ արվեստի պատմություն, ապա՝ քաղաքագիտություն։ 2009 թվականին պաշտպանել է իր թեզը «Քաղաքական կուսակցությունների ազդեցությունը նախընտրական քարոզարշավի վրա. 2007 թվականի նախագահական ընտրություններում Սլովենիայի նախընտրական քարոզարշավում քաղաքական կուսակցությունների (ոչ)կախվածությունը» թեմայով։

2011 թվականին Չերնոմելի-Մետլիկա միամանդատ ընտրատարածքում մասնակցել է խորհրդարանական ընտրություններին Սոցիալ-դեմոկրատներ (SD) կուսակցությունից, բայց չի անցել Պետական ​​ժողով։

Սլովենիայի վարչապետ Բորուտ Պահորի գրասենյակում զբաղեցրել է խորհրդատուի պաշտոն։

«*Polanski Odmev*» ժողովրդական վոկալ համույթի անդամ է։

### Շախմատային կարիերա
Սլովենիայի 2001 և 2004 թվականների չեմպիոն։ Սլովենիայի 2002 և 2011 թվականների առաջնությունների արծաթե մեդալակիր։ Սլովենիայի 2003 և 2008 թվականների առաջնությունների բրոնզե մեդալակիր (2008 թվականին Ա. Սրեբրնիչի և Յ. Կրիվեցի հետ կիսել է 1-3-րդ տեղերը և նրանց զիջել լրացուցիչ ցուցանիշներով)։

Սլովենիայի 1992, 1993 (մինչև 12 տարեկան), 1995 (մինչև 14 տարեկան), 1997 (մինչև 16 տարեկան), 1999 (մինչև 18 տարեկան), Սլովենիայի 1999 և 2001 թվականների պատանեկան առաջնությունների հաղթող։

Սլովենիայի հավաքականի կազմում չորս շախմատային օլիմպիադաների (2002, 2004, 2010 և 2018 թվականներին), Եվրոպայի հինգ թիմային առաջնության (2001, 2003, 2005, 2013 և 2017 թվականներ, 2001 թվականին նա 2-րդ խաղատախտակի մոտ նվաճել է անհատական ​​արծաթ, իսկ 2003 թվականին պահեստայինների կազմում՝ անհատական ​​բրոնզե մեդալ),Միտրոպի գավաթ  2002-ի (թիմը հաղթել է մրցաշարում) մասնակից։

Տարբեր տարիքային կարգերում Աշխարհի և Եվրոպայի երիտասարդական առաջնությունների մասնակից։ 2000 և 2001 թվականների պատանիների աշխարհի առաջնության, 2001 թվականի Եվրոպայի պատանեկան առաջնության մասնակից։

Եվրոպայի երկու անհատական առաջնությունների մասնակից (2002 և 2013 թվականներ)։

Տապոլցի միջազգային մրցաշարի հաղթող (1998)։

## Հիմնական մարզական արդյունքներ

## Վարկանիշի փոփոխություն

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Выступления Дарьи Капш в чемпионатах мира среди девушек
* Выступления Дарьи Капш в чемпионате Европы среди девушек 2001 года
* Выступления Дарьи Капш в личных чемпионатах Европы
* Выступления Дарьи Капш на шахматных олимпиадах
* Выступления Дарьи Капш в командных чемпионатах Европы 
* Выступления Дарьи Капш в Кубках Митропы

 
Կատեգորիա:21-րդ դարի քաղաքական գործիչներ
Կատեգորիա:Լյուբլյանայի համալսարանի շրջանավարտներ
Կատեգորիա:Շախմատային օլիմպիադաների մասնակիցներ
Կատեգորիա:Շախմատի գրոսմայստերներ
Կատեգորիա:Շախմատի կանանց գրոսմայստերներ
Կատեգորիա:Սլովենացի շախմատիստներ
Կատեգորիա:Սլովենիայի կին քաղաքական գործիչներ
Կատեգորիա:Սլովենիայի քաղաքական գործիչներ
Կատեգորիա:Շախմատի միջազգային վարպետներ
Դիպլոդիոզներ

**Դիպլոդիոզներ**, բույսերի հիվանդություններ, որոնք հարուցվում են *Diplodia* ցեղի անկատար սնկերով։ Ախտահարում են մոտ 40 տեսակի բույսերի (եգիպտացորեն, բրինձ, բամբակենի, խաղող, բանջարաբոստանային, ցիտրուսային և արևադարձային ու մերձարևադարձային այլ մշակաբույսեր)։ Զարգանում է պտուղ-բանջարեղենային արտադրանքի վրա՝ բերքահավաքից հետո։ Եգիպտացորենի դիպլոդիոզների դեպքում կողրերի վրա առաջանում է սպիտակ փառ, սերմնապտուղների հիմքում՝ սնկերի պտղամարմարմիներ՝ հիվանդ հատիկը դառնում է մուգ դարչնագույն, ցողունների ստորին հանգույցների վրա առաջանում են միջհանգույցների կոտրվածքներ, սպիտակ փառ և սև պտղամարմիններ։ Տերևների վրա և տերևածոցերում ի հայտ են գալիս մուգ դարչնագույն երկարավուն բծեր։ Բերքատվությունն զգալիորեն նվազում է, հացահատկի սննդային որակը և սերմերի ծլունակությունը վատանում է։

## Պայքարի միջոցառումներ
Ցանքաշրջանառություն եգիպտացորենի հերթագայությունը 2-5 տարի, ուժեղ զարգացման դեպքում՝ 4-5 տարի անց, կայուն սորտերի աճեցում, սերմացուի համար առողջ կողրերի ընտրություն, դրանց չորացում, հիվանդ կողրերի ոչնչացում, սերմերի պահպանման ճիշտ ռեժիմ, լավագույն ժամկետներում ֆոսֆորակալիումական պարարտանյութերիներ մուծում, դաշտերի տարածքային մեկուսացում, ցանքի համար դիպլոդիոզների նկատմամբ ապահով շրջաններից ներմուծված սերմերի օգտագործում, սնկասպաններով վարակազերծում, բույսերի կանգուն մնալու բնականոն խտություն, հետ բերքահավաքային մնացորդների ոչնչացում։

Ցիտրուսայինների շիվերի և տերևների դիպլոդիոզների դեպքում շիվերը և տերևները ստանում են սևագորշ երանգ, հաճախ չորանում են։ Կիտրոնենու դիպլոդիոզների դեպքում շիվերի գագաթները չորանում են, տերևները՝ թառամում։

Պայքարի միջոցառումներից են բույսի մշակումը սնկասպաններով, ախտահարված գագաթների էտումը և այրումը, թափված տերևների այրումը։

Կատեգորիա:Բույսերի հիվանդություններ
Կալապան գյուղատեղի

**Կալապան**, պատմական նախկին բնակավայր, գյուղատեղի Հայաստանի Տավուշի մարզի Վերին Ոսկեպար գյուղի մոտ՝ Ոսկեպար գյուղից մոտավորապես 3,5 կմ հարավ-արևմուտք՝ լեռնաճյուղի անտառապատ լանջին, ծովի մակերևույթից 1045 մ բարձրության վրա։

## Անուն
Գյուղատեղիի պատմական անունը Կալապան է։ Տեղացիների շրջանում այն հայտնի է նաև Կլապաններ անունով։

## Պատմություն
Միջնադարով թվագրվող գյուղատեղին ներառում է համանուն եկեղեցու և գերեզմանոցի ավերակներով։

Եկեղեցին թվագրվում է 13-րդ դարով և համանման միանավ կառույցներից առանձնանում է ավանդատների բացակայության պայմաններում շինության հիմնական լայնության համեմատ արևելյան ճակատի կարճված առանձնահատկությամբ։ Եկեղեցու համեմատաբար պահպանված հատվածներն են խորանի ետնապատն ու խորանի դիմաց գտնվող պատը։ Կառույցի շարվածքն իրականացվել է տեղական անմշակ քարերով և կրաշաղախով։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Ոսկեպար
Պառավ ձին

**«Պառավ ձին»**, Լև Տոլստոյի պատմվածքներից, որը հայերեն թարգմանել է Հովհաննես Թումանյանը։ Թումանյանի թարգմանած հեքիաթները հարուստ են գործողություններով և դինամիկ զարգացման ընթացք ունեն։ Նաև երկխոսությունների հորդաբխությունը փոքրահասակ երեխաների համար ավելի հետաքրքրական ու սիրելի են դարձնում գործը։

## Սյուժե
Հեղինակը պատմում է, որ իրենց ժամանակ կար Պիմեն անունով մի ծերունի մարդ։ Նա իննսուն տարեկան էր։ Ապրում էր իր թոռան մոտ։ Մեջքը կռացած էր, փայտը ձեռքին, ոտքերը քարշ տալով էր ման գալիս։ Բերանը անատամ էր, կնճռոտած էր, ներքին շրթունքը դողում էր շարունակ։ Խուսելը չէր հասկացվում։ Նա պատմում է, որ ուներ չորս եղբայր, չորսն էլ սիրում էին ձի նստել, սակայն ձի չունեին։ Միայն մի պառավ ձիու էին թողնում նստել, որի անունը Սևուկ էր։Պատմում է, որ մի անգամ մայրը թույլ տվեց, որ ձի նստեն։ Սկսում է քշել Սևուկին բոլոր ուժով։ Սևուկը չէր ուզում գոմից հեռանալ։ Պիմենը բարկանում է ու ինչքան ուժ ուներ սկսում է զարկել մտրակով ու ոտքերով։ Աշխատում էր զարկել այն տեղերին, որը ձիուն  ավելի ցավ էին տալիս։ Մտրակը կոտրում է ու ձեռքի մնացած կտորով սկսում է գլուխը ծեծել։ Սևուկը դարձյալ չի շարժվում տեղից։ Նա ծառայից խնդրում է ավելի ծանր մտրակ։ Սակայն ծառան մերժում է։ Պիմեն նեղսրտում է։ Դարձյալ փորձում է համոզել ծառային, սակայն ապարդյուն։ Ծառան թափահարում է գլուխը և ասում, որ հալածելու կարիք չկա, քանի որ մոտ քսան տարեկան ձի է, տանջված, հազիվ է կարողանում շնչել․ «Պառավել է, հասկանում եք, թե՞ չէ․ ա՛յ, Պիմենի պես պառավել է։ Միթե՞ կնստեիք Պիմենի մեջքին ու այդպես մտրակով կծեծեիք»։  Պիմենին լսում է ծառայի հորդորը։ Պատմում է, որ ձիուց իջնելուց հետո տեսնում է, որ նա վատ վիճակի մեջ էր։ Պիմենը կարծել էր, թե ձին էլ է իր նման ուրախանում։ Մեղքը գալիս է Սևուկը, սկսում է ձիու քրտնած վիզը համբուրել, ներողություն խնդրել, որ ծեծել է։ Պիմենը խոստովանում է, որ այն օրվանից, ինչ մեծացել է, միշտ խղճում է ձիերին ու, երբ տեսնում է նրանց չարչարելիս, հիշում է պառավ Սևուկին։

## Կերպարներ
* Պիմեն
* Սևուկ

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Լև Տոլստոյի ստեղծագործություններ
Կատեգորիա:Հովհաննես Թումանյանի պատմվածքներ