Փոլ Սքոթ

**Փոլ Մարկ Սքոթ** (, ), անգլիացի արձակագիր, ով հայտնի է իր  Ռաջ Քուաթեռ քառաբանությամբ**: Իր կյանքի վերջին տարիներին, Stayig On նովելը շահել է  Բուկեր մրցանակ (1977): Մի շարք գրքեր դրամատիզացվել են Գրանադա հեռուստաընկերությունում 1980-ականներին և Սքոթը արժանացել է  հանրության և քննադատների հավանությանը, որին նա չէր արժանացել իր գոյության ժամանակ։

Ծնվել է Լոնդոնի ծայրամասերում, Սքոթին ուղղարկել են Հնդկաստան, Բուրմա և Մալայա  Երկրորդ Համաշխարհային պատերազմի ժամանակ։ Վերադառնալով Լոնդոն նա աշխատել է որպես նշանակալից գրական քննադատ, նախքան գրականությամբ զբաղվելը 1960 թվականից։ 1964 թվականին նա վերադառձավ Հնդկաստան հետազոտության նպատակով, մինչդեռ նա տառապում էր առողջական ծանր խնդիրներով և հարբեցողությամբ: Հավաքված նյութերից նա գրել է վեպեր, որոնք դարձել են Ռաջ Քուաթեռ քառաբանություն*։* Իր կյանքի վերջին տարիներին  նա այցելել է  Տուլսայի համալսարան, որտեղ իր անձնական արխիվն է պահվում։

## Կենսագրություն
Փոլ Սքոթը ծնվել է 130 Fox Lane թաղամասում, որը գտնվում է Պալմես Գրին/Սաուֆգեյթ-ում, հյուսիսային Լոնդոնում, երկու եղբայրներից ամենափոքրն էր։ Նրա հայրը՝ Թոմասը (1870–1958), Յոքշիրման էր ով տեղապոխվել էր Լոնդոն 1920-ական թվականներին ընտանիքի անդամների հետ Հեդինգլեյից: Նա կոմերցիոն նկարիչ էր, հմուտ էր օրացույցերի և  քարտերի նկարչության մեջ: Սքոթի մայրը՝ Ֆրանցեսը (1886–1969) հարավային Լոնդոնից մի բանվորի աղջիկ էր: Հետագայում Սքոթը նշել է իր մեջ լարվածությունը մոր ստեղծագործական հավակնությունների և հոր իրական աշխարհի, կյանքի նկատմամբ հիմնավորված մոտեցման միջև:

Սքոթը սովորել է մասնավոր Վինչմոր Հիլլ դպրոցում, բայց նա ստիպված էր շուտ լքել դպրոցը, առանց որևէ որակավորման,քանի որ հոր բիզնեսը հանդիպել է ֆինանսական դժվարությունների: Ուսումից նրա հեռանալը արտացոլվել է իր կյանքի ողջ ընթացքում պայքարը գործնական կարիքների,պահանջների և ստեղծագործելու մղումների միջև:Սքոթն աշխատել է որպես հաշվապահ C. T. Պեյնում և մասնակցել հաշվապահության երեկոյան դասերի և ազատ ժամանակ գրել բանաստեղծություններ: Ավելի ուշ նա նշել է, որ իր մանկության սոցիալական հիերարխիան և ծածկագրերը արձագանք է գտել բրիտանական հնդկական հասարակության մեջ:

## Զինվորական ծառայություն
Սքոթը զորակոչվել է բրիտանական բանակ՝ որպես  զինվոր 1940 թվականի սկզբին, Բրիտանական հետախուզության վարչությունում: Որպես շարքային մարզվել է Տորքեյում՝ 8-րդ գումարտակում,  Բաֆս (Արևելյան Քենթի թագավորական գունդ): Այդ ընթացքում նրա երկու մորաքույրները սպանվել են օդային հարձակման ժամանակ:1943 թվականին, 22 տարեկանում, Սքոթը նշանակվեց որպես սպա Բրիտանական-հնդկական բանակում, և այդ տարի նանավարկեց  Աթլոնե ամրոց Լիվերպուլից: Նա հետ եկավ ամեոբային դիզենտերիայով, որը չէր ախտորոշվել մինչև 1964 թվականը։ Հիվանդությունը կարող է ազդեցեւթյուն ունեցած լինել իր բնույթի և գրելու վրա: Նա միացավ Հնդկական բանակի ծառայության կորպուսին և դարձավ հայտնի լեռներում ապրելով, ինչպիսիք են Աբոտաբադ և Մյուրի: Նա մտերիմ հարաբերությունների մեջ էր հնդիկ զորակիցների հետ, և շատ հաճախ նրա ընկերների գրական դիմանկարները հայտնվում են նրա ստեղծագործություններում:

Հետագայում նա օգնեց կազմակերպել նյութատեխնիկական աջակցություն Տասնչորսերորդ բանակի համար, Բուրմայի վերանվաճման նպատակով: 1945 թվականին Ռանգունի անկումից հետո նա ժամանակ անցկացրեց Կալկաթայում և Քաշմիրում, ավելի ուշ ուղարկվեց Մալայա՝ վերջ տալու ճապոնական օկուպացիային, սակայն նրանք  արդեն հանձնվել էին Սքոթի ժամանելուն պես: Հնդկաստանից հեռու գտնվելու ժամանակ նա խորապես կարոտել էր երկիրը և ցանկանում էր վերադառնալ: Տարվա վերջում նա միացավ իր ընկերությանը Բիհարում և նավով վերադարձավ Անգլիա՝ երեք տարի անցկացնելով Հնդկաստանում:  Ծառայության ընթացքում նա շարունակել է բանաստեղծություններ գրել։

## Գործունեություն
1941 թվականին, նախքան իր զինվորական պաշտոնը ստանձնելը, Սքոթը հրատարակել էր երեք կրոնական բանաստեղծությունների ժողովածու՝  *Գերոնտիուս*  վերնագրով, որպես Ռեզուրամ բրոշյուրների շարքի մի մաս: Նա գրել է Country Life-ի և The Times-ի համար: Նրա աշխատանքը ներառվել է «Poetry Quarterly» և «Poems of this War» (1942) պոեզիայի անթոլոգիայում: 1948 թվականին նա հրապարակել է Pilars of Salt*-ը* հրեական պիեսների ժողովածուում:

1946 թվականին զորացրվելուց հետո Սքոթն աշխատանքի է ընդունվել երկու փոքր հրատարակչություններում՝ Ֆալքոն Պրեսսում և Գրեյ Վոլս Պրեսսում, որոնք ղեկավարում էր պահպանողական պատգամավոր Փիթեր Բեյքերը:

1950 թվականին Սքոթը  միացավ Փիրն, Փոլինջեր և Հայամին, որպես գրական գործակալ  (ավելի ուշ բաժանվել է Փոլինգեր Լիմիթիդի և Դեյվիդ Հայամ Ասոշիեյթսի) և այնուհետև դարձավ տնօրեն: Նա նկարագրվել է որպես հոգատար և նվիրվող մարդ իր աշխատանքին՝ «արքայազն հետախույզների մեջ»: Մինչդեռ նա լուսաբանում էր հեղինակների, ինչպիսիք են Արթուր Ս. Քլարկ, Մորիս Վեստ, Մ.Մ. Կայնե, Էլիզաբեթ Դեյվիդ, Մերվին Փիկ և Մյուրիել Սպարկ: Կենսագիրներից մեկը նշում է, որ որպես գործակալ՝ Սքոթը «պաշտպանում էր նյարդային տաղանդներին, աջակցում էր տկարներին, ետ էր մղում կեղծ աճը, հայտնաբերում և փայփայում իրական ձեռքբերումները ամենադաժան և ամենաանկարգապահ ազդակներում»:

Սքոթի առաջին վեպը, Ջոհննի Սահիբ*ը*, ստացավ  17 մերժում հրատառակիչների կողմից: Ի վերջո, այն թողարկվել է 1952 թվականին, եկավ շահելու Էյրի և Սպոտիսվուդի գրական ընկերակցություն մրցանակը: Նա շարունակեց աշխատել, որպես գրական գործակալ,որպեսզի իր ընտանիքին աջակցեր, բայց հասցրել է պարբերաբար հրապարակել՝ Այլմոլորակայինների երկինք (ԱՄՆ տիտղոս, Վեց օր Մարապորում) 1953 թվականին, որին հաջորդել է  *Մեյլ Չարդ* (1956), *Մարկ  Օֆ Դը Վերիոր* (1958),և  Չայնիզ *Լավ Պավիլիոն* (1960): Նա նաև գրել է ռադիոյով հեռարձակվող գործեր   BBC-ի համար: *Լայնս օֆ Քոմյունիքեյշն* (1952), *Սահիբս և  Մեմսահիբս* (1958) և *Մարկ  Օֆ Դը Վերիոր* (1960):

1960 թվականին Սքոթը թողեց իր կայուն աշխատանքը որպես գործակալ և որոշեց դառնալ  հեղինակ: Նա խաղացել է տարբեր աշխարհագրական միջավայրերով Բենդերում (1963) և Կորիդայում Սան Ֆելիուում (1964) անհանգստացնող արդյունքներով: Ֆինանսավորվելով իր հրատարակիչ Հայնեմանի կողմից, Սքոթը 1964 թվականին մեկնեց Հնդկաստան հաջողակ վիպասանի կարիերա ստեղծելու համար: Նա այնտեղ մշակեց իր 5 նովելները, այս ամենը տեղի էր ունենում Հնդկաստանում, Երկրորդ համաշխարհային պատերազմի ժամանակ և անմիջապես հետո՝ անկախության և Պարթիթիշնի ժամանակ: Նրա համար բրիտանական Ռաջը  փոխաբերություն էր: Նա գրել է. «Ես չեմ կարծում, որ գրողը ինքն է  ընտրում  իր փոխաբերությունները, այլ փոխաբերություններն են ընտրում նրան»:Բոմբեյում գտնվելու ընթացքում նա հյուրընկալվել է Դորոթի Գանապատին, ում հետ նա մտերիմ է եղել իր ողջ կյանքի ընթացքում։ Նա ժամանակ է անցկացրել  Անդհրա Պրադեշում մարտական ​​ընկերների հետ: Նրա երկարատև ստամոքսային հիվանդությունը սաստկացավ Հնդկաստան կատարած այցից, և վերադարձին նա ստիպված էր ցավոտ բուժում անցնել, բայց հետո իրեն ավելի լավ զգաց, քան երկար տարիներ ու սկսեց գրել:

1964 թվականի հունիսին, 43 տարեկան հասակում, Սքոթը սկսեց գրել «Զարդը թագի մեջ»՝ Ռաջ քառյակի առաջին վեպը 1966 թվականին: Մյուս հաջորդող վեպերը լույս են տեսել հաջորդ ինը տարիների ընթացքում  *[[The Day of the Scorpion]]* (1968), *[[The Towers of Silence]]* (1971) and *[[A Division of the Spoils]]* (1975):Սքոթը գրում էր  մեկուսացման մեջ և միայն  երկու անգամ այցելեց Հնդկաստան Ռաջ քառյակի ստեղծման ժամանակ՝ 1968-ին և 1972-ին, այնուհետև Բրիտանական խորհրդի համար: Նա աշխատում էր Հեմփստեդում գտնվող իր տան վերին հարկում, որը նայում էր դեպի այգին և Հեմփսթեդ Գարդեն անտառը: Նա իր գրքերից ստացած եկամուտը լրացրեց *[[The Times]]-ի*,  *[[Times Literary Supplement]]-ի*, *[[New Statesman]]-ի և*  *[[Country Life (magazine)|Country Life-ի]]* ակնարկների համար:

Սքոթի դուստրը նշել է. «Կարծես նա իրեն աքսորել էր մի սենյակ, որտեղ ոչինչ չկար, բացի գրամեքենայից և դատարկ էջից…»:

1976 և 1977 թվականներին՝ իր կյանքի վերջին երկու տարիներին, Սքոթը հրավիրվել է Օկլահոմայի Տալսայի համալսարան,որպես  պրոֆեսոր: Ֆինանսական առաջարկը մեծ թեթևացում էր նրա գրական կարիերայի անվերջ ֆինանսական անհանգստություններից հետո: Տեխասի համալսարանն աջակցել է հեղինակին՝ առաջարկելով գնել նրա ձեռագրերը: Ռաջ Քուաթերի նրա կոդը՝ Staying On, հրատարակվել է 1977 թվականին՝ Թուլսա նրա երկրորդ այցից անմիջապես առաջ։ *Staying On-ը*  շահել է *[[Yorkshire Post]]* Fiction մրցանակը և Booker Prize 1977 թվականին: Սքոթը  վատառողջ էր՝ 1977 թվականի նոյեմբերին Բուքերի արարողությանը մասնակցելու համար:

## Ադապտացում
Գրանադա հեռուստաընկերությունը ցուցադրեց Staying On-ը, որտեղ Թրևոր Հովարդը և Սելիա Ջոնսոնը մարմնավորեցին Տասկեր Սմալլիին և նրա կնոջը՝ Լյուսին:1981 թվականի դեկտեմբերին Բրիտանիայում դրա առաջին ցուցադրության հաջողությունը Գրանադային խրախուսեց սկսել ավելի մեծ նախագիծ՝ Ռաջ քառյակը վերածելու 14 մասից բաղկացած խոշոր հեռուստասերիալի, որը հայտնի է որպես The Jewel in the Crown, որն առաջին անգամ հեռարձակվել է Միացյալ Թագավորությունում 1984 թվականի սկզբին, իսկ այնուհետև Միացյալ Նահանգներում և Համագործակցության շատ երկրներում: Այն վերահեռարձակվել է Մեծ Բրիտանիայում 1997 թվականին՝ որպես Հնդկաստանի անկախության 50-ամյակի տոնակատարությունների մի մաս, իսկ 2001 թվականին Բրիտանական կինոյի ինստիտուտը քվեարկել է այն 22-րդը՝ բրիտանական բոլոր ժամանակների լավագույն հեռուստահաղորդումների մեջ։ Այն նաև հարմարեցվել է որպես BBC Radio 4-ի ինը մասից բաղկացած դրամատիզացիա իր սկզբնական վերնագրով 2005 թվականին։

## Գրական ժառանգություն
Մինչ Սքոթը ստեղծագործական գրություն էր դասավանդում Տուլսայի համալսարանում 1976 թվականին, նա կազմակերպեց իր անձնական նամակագրությունը վաճառել այդ համալսարանի Մաքֆարլին գրադարանին՝ այդպիսով հասանելի դարձնելով մոտ 6000 անձնական նամակներ:Նյութերը սկսվում են 1940 թվականին, երբ Սքոթը զորակոչվել է բրիտանական բանակ, և ավարտվում են նրա մահից ընդամենը մի քանի օր առաջ՝ 1978 թվականի մարտի 1-ին:

David Higham Collection-ում, Harry Ransom Humanities Research Center-ում, University of Texas at Austin-ում կարող եք գտնել Սքոթի նամակագրություններ իր հաճախորդների հետ Arthur C. Clarke, M. M. Kaye, Muriel Spark, երեխաների հեղինակ Mary Patchett, Peter Green, Morris West, Gabriel Fielding և John Braine։

Hilary Spurlingին գրել է Սքոթի ամբողջ կենսագրությունը  1991թվականին։ Ջենիս Հասվելը խմբագրել է Սքոթի նամակների երկհատոր ժողովածուն. Առաջին հատորը, «Վաղ տարիները» (1940–1965) ընդգրկում է նրա կյանքի ռազմական շրջանը և նրա կարիերայի առաջին փուլը՝ նախքան վեպերի քառյակի հրատարակումը։ Երկրորդ հատորը, Քառյակը և դրանից այն կողմ (1966–1978) ընդգրկում է նրա կյանքի վերջը։

## Անձնական կյանք
1941 թվականին Տորքեյում Սքոթը հանդիպեց և ամուսնացավ իր կնոջ՝ Փենիի հետ (ծնված Նենսի Էդիթ Էվերին 1914 թվականին)։ Այդ ժամանակ նա բուժքույր էր Ռոզհիլ մանկական հիվանդանոցում; նա ավելի ուշ գրել է չորս վեպ Էլիզաբեթ Էյվերիի դերում 1959-1963 թվականներին; նա մահացել է 2005 թվականին։ Նրանք ունեին երկու դուստր՝ Քերոլը (ծնված 1947) և Սալլին (ծնված 1948)։

Իր կյանքի վերջում Սքոթն իր բժշկին ասաց, որ «քիչ է ուտում, քիչ է քնում և օրական մեկ լիտր օղի է խմում»։ Գրող Փիթեր Գրինը գրել է Սքոթի հետ իր հանդիպման մասին. «1975 թվականին, թեև դեռ հիսուն տարեկան էր, նա մահամերձ մարդ էր և գիտեր դա։ Նա «ալկոհոլի մեջ խորտակված էր»։ Սքոթի կինը՝ Փեննին, աջակցում էր նրան «Ռաջ քառյակի» գրելու ողջ ընթացքում՝ չնայած նրա առատ խմիչքին և բռնի պահվածքին, բայց երբ այն ավարտվեց, նա թողեց նրան և ամուսնալուծության հայց ներկայացրեց։

1977 թվականին, երբ Սքոթը գտնվում էր Տալսայում, նրա մոտ ախտորոշեցին հաստ աղիքի քաղցկեղ։ Նա մահացավ 1978 թվականի մարտի 1-ին Լոնդոնի Միդլսեքս հիվանդանոցում։

## Ծանոթագրություններ

## Գրականություն
* Badiga, V. R. *Paul Scott: His Art and Vision* (New Delhi: Atlantic, 1994) 
* Baneth-Noualhetas, Emilienne L. *Le Roman Anglo-Indien: de Kipling à Paul Scott* (Paris: Presses de la Sorbonne nouvelle, 1999) 
* Bonheim, Jill. *Paul Scott: Humanismus und Individualismus in seinem Werk* (Frankfurt am Main: Lang, 1982) 
* Bose, Sujit. *Attitudes to Imperialism: Kipling, Forster, and Paul Scott* (Delhi: Amar Prakashan, 1990) 
* Childs, Peter. *Paul Scott's Raj Quartet: History and Division. English Literary Studies Monograph Series 7* (Victoria: English Literary Studies, 1998) 
* Gascoine, M. M. and Bamber, Taylor  et al. *The Making of The Jewel in the Crown* (New York: St Martin's Press, 1983) 
* Gorra, Michael. *After Empire: Scott, Naipaul, Rushdie. New edition* (Chicago and London: University of Chicago Press, 1997) 
* Haswell, Janis E. *Behind Paul Scott's Raj Quartet: A Life in Letters. The Early Years (1940–1965)* (Amherst: Cambria Press, 2011) 
* Haswell, James E. *Behind Paul Scott's Raj Quartet: A Life in letters. The Quartet and Beyond (1966–1978)* (Amherst: Cambria Press, 2011) 
* Haswell, Janis E. "Paul Scott’s Philosophy of Place(S): The Fiction of Relationality." *Studies in Twentieth-Century British Literature vol. 5.* (New York: Peter Lang, 2002) 
* Hoffman, Barbara. *Paul Scott's Raj Quartet: Fiktion und geschichtsschreibung* (Frankfurt am Main: Lang, 1982 [Europäische Hochschulschriften, Reihe 14, Angelsächsische Sprache und Literatur]) 
* Kohli, Indira. *Paul Scott: His Art and Ideas* (Ghaziabad: Vimal Prakashan, 1987)
* Lennard, John. "Paul Scott", *World Writers in English* (New York: Charles Scribner's Sons, 2004), II.645–64.
* Mahajan, Chhaya. *Women in Paul Scott's Novels* (Bangalore: Ultra Publications, 1997) 
* Moore, Robin. *Paul Scott's Raj* (London: Heinemann, 1990) 
* "Paul Scott", *India in Mind: An Anthology. Pankaj Misra, ed.* (New York: Vintage Books, 2005), pp.&nbsp;275–289. 
* Rao, K. Bhaskara. *Paul Scott* (Boston: Twayne Publishers, 1980) 
* Spurling, Hilary. *Paul Scott: A Life* (London: Hutchinson, 1990) 
* Spurling, Hilary. *Paul Scott: A Life of the Author of the Raj Quartet.* (W. W. Norton & Company, 1990) 
* Strobi, Gerwin. *The Challenge of Cross-cultural Interpretation in the Anglo-Indian Novel: the Raj Revisited. Salzburg English and American Studies, 3* (Lewiston, New York: Mellen, 1995) 
* Swinden, Patrick. *Paul Scott: Images of India* (London: Macmillan, 1980) 
* Tedesco [Haswell], Janis and Popham, Janet. *An Introduction to The Raj Quartet* (Lanham, MD: UP of America, 1985) 
* Verma, Anil Kumar. *Paul Scott: A Critical Study of His Novels* (New Delhi: Radha Publications, 1999) 
* Weinbaum, Francine S. "Aspiration and Betrayal in Paul Scott's Raj Quartet," A doctoral dissertation (Urbana, Illinois: University of Illinois, 1976)
* Weinbaum, Francine S. *Paul Scott: A Critical Study* (Austin: University of Texas Press, 1992) 
* Weinbaum, Francine S. "Paul Scott' India: The Raj Quartet", *Critique 20* (1978): 100–110
* Weinbaum, Francine S. "Psychological Defenses and Thwarted Union", *Literature and Psychology* 31 (1981): 75–87
* Weinbaum, Francine S. "Staying on After the Raj", *Journal of South Asian Literature* 17 (1982): 225–229

## Արտաքին հղումներ
* ''A Paul Scott Chronology''

Կատեգորիա:20-րդ դարի անգլիացի վիպասաններ
Կատեգորիա:20-րդ դարի բրիտանացի գրողներ
Կատեգորիա:20-րդ դարի տղամարդ գրողներ
Կատեգորիա:Անգլիացի գրողներ
Կատեգորիա:Անգլիացի վիպասաններ
Կատեգորիա:Բրիտանացի գրողներ