Աղքատությունը Կոնգոյի Դեմոկրատական Հանրապետությունում

Աղքատությունը տարածված է և անվերահսկելի է Կոնգոյի Դեմոկրատական Հանրապետության (ԿԴՀ) 26 Նահանգներում: Չնայած ԿԴՀ-ն Աֆրիկայի երկրորդ ամենամեծ երկիրն է, որի մոտավոր տարածքը կազմում է 2,3 միլիոն քառակուսի կիլոմետր (890,000 քառակուսի մղոն) և ունի հարուստ բնական պաշարներ, այն աշխարհի երկրորդ ամենաաղքատ երկիրն է: Միջին տարեկան եկամուտը կազմում է ընդամենը 449 դոլար: 2019 թվականին Միավորված ազգերի կազմակերպության (ՄԱԿ) մարդկային ներուժի զարգացման ինդեքսով ԿԴՀ-ն ամենաքիչ զարգացած 189 երկրների շարքում զբաղեցրել է 175-րդ տեղը՝ 0,480 ցուցանիշով: 2023 թվականին Կոնգոյի բնակչության գրեթե 75%-ը ապրում է օրական 2,15 դոլարից պակաս գումարով, ինչը սահմանված է որպես ծայրահեղ աղքատության շեմ:

## Պատճառներ
### Անկայունություն

Տարիներ տևած պատերազմների և քաղաքական ցնցումների հետևանքով առաջացած անկայունությունը Կոնգոյի Դեմոկրատական Հանրապետությունում (ԿԴՀ) աղքատության ամենակարևոր պատճառներից մեկն է, մինչդեռ երիտասարդների աղքատությունն ու գործազրկությունը հրահրում են հակամարտությունները: ԿԴՀ-ում գտնվում են 24 տրիլիոն ԱՄՆ դոլար արժողությամբ հանքաքարի պաշարներ, որոնք Երկրորդ համաշխարհային պատերազմից ի վեր դարձել են աշխարհի ամենակործանարար հակամարտություններից մեկի շարժիչ ուժը: Կոնգոյի պաշարների համար պատերազմը ամսական խլում է մոտ 10,000 խաղաղ բնակիչների կյանք: Կոնգոյում արդյունահանվող թանկարժեք մետաղներն օգտագործվում են սմարթֆոնների, շիկացած լամպերի, համակարգիչների և ոսկերչական իրերի արտադրության մեջ: Հանքարդյունաբերության ոլորտում կոռուպցիան դարձել է շահութաբեր բիզնես այն զինյալների խմբերի համար, որոնք մինչև 2010 թվականը օտարերկրյա ներդրողներից անուղղակիորեն ստանում էին տարեկան մոտ 185 միլիոն դոլար գնահատված եկամուտ: Չնայած ԱՄՆ-ում Դոդդ-Ֆրանկի օրենքի ընդունումը զգալիորեն կրճատել է ապօրինի հանքանյութերի շուկան, և հանքավայրերի մեծ մասը ներկայումս գտնվում է քաղաքացիական վերահսկողության տակ, զինյալների խմբավորումները շարունակում են միջոցներ ստանալ ոսկու արդյունահանումից: Օտարերկրյա ընկերությունները, որոնք ներդրումներ են կատարում հանքային ռեսուրսները վերահսկող զինված խմբավորումներում, կորցրել են ավելի քան 1 միլիարդ դոլար հարկային եկամուտ: Բացի այդ, Կոնգոյի կառավարության կողմից արտասահմանյան երկրներին հանքարդյունաբերական ակտիվների փոխանցումը դրանց արժեքի մեկ վեցերորդի գնով Կոնգոյի ժողովրդին արժեցել է մոտ 1,35 միլիարդ դոլար:

Մինչև 1990-ականներին քաղաքացիական պատերազմի վերջին բռնկումը, ԿԴՀ-ն շատ աղքատ երկիր էր: Աֆրիկայի համար ՄԱԿ-ի տնտեսական հանձնաժողովի տվյալները սակավ են, սակայն, այնուամենայնիվ, այն եզրակացրել է, որ «հակամարտությունները հանգեցրել են մարզերի մեծ մասում կենսամակարդակի վատթարացման»: Պատերազմից տուժած տարածքներում տնային տնտեսությունները յուրաքանչյուր անձի համար ավելի քիչ գումար են ծախսում ամենօրյա ծախսերի վրա, քան խաղաղ տարածքներում, ինչը վկայում է նրանց տնտեսական վիճակի վրա պատերազմի բացասական ազդեցության մասին

### Հիվանդություններ
Հիվանդությունները ԿԴՀ-ում աղքատության ևս մեկ հիմնական պատճառն են: Լուրջ հիվանդություններ, ինչպիսիք են խոլերան, հեպատիտ A-ն, մալարիան, պոլիոմիելիտը, կարմրուկը և տիֆը, շարունակում են տարածվել: Կոնգոյի բնակչության 1,2%-ը տառապում է ՄԻԱՎ/ՁԻԱՀ-ով: ԿԴՀ-ում մալարիան հիվանդացության և մահացության հիմնական պատճառն է: ԿԴՀ-ն աշխարհում երկրորդ տեղն է զբաղեցնում մալարիայի գրանցված դեպքերի թվով: Մալարիայով հիմնականում հիվանդանում են երեխաները, և հիվանդությունը «պատասխանատու է» մինչև հինգ տարեկան երեխաների 19%-ի մահվան համար: Տուբերկուլյոզը մահացության ևս մեկ հիմնական պատճառ է: Վարակիչ հիվանդությունները կոնգոացիների կյանքի տևողությունը կրճատել են մինչև 48 տարի, յուրաքանչյուր 7-րդ երեխան մահանում է 5 տարեկանը չբոլորած:

### Սով

Սննդամթերքի Անվտանգության Պորտալի տվյալներով ՝ ԿԴՀ-ի բնակչության գրեթե 70 տոկոսը գործնականում չունի բավարար քանակությամբ սնունդ, ինչը հանգեցնում է յուրաքանչյուր չորրորդ երեխայի թերսնման: Երեխաների շրջանում թերսնուցման մակարդակը հատկապես բարձր է հանքարդյունաբերությամբ պայմանավորված պատերազմական նահանգներում: Սննդամթերքի պակասին նպաստող հիմնական գործոնը բնակչության տեղաշարժն է: ՄԱԿ-ի գնահատականներով՝ շարունակվող բռնությունների պատճառով մոտ 2,3 միլիոն մարդ է լքել ԿԴՀ-ն: Հանքարդյունաբերական նահանգներում հակամարտությունները հանգեցրել են բերքահավաքի աշխատանքների խափանմանը, որի արդյունքում երեք միլիոն մարդ հայտնվել է սովամահության վտանգի տակ : ՄԱԿ-ի տվյալներով՝ 2025 թվականի մարտին Համալիր պարենային անվտանգության փուլերի դասակարգման սանդղակով 3,9 միլիոն մարդ դասվել է սովի «արտակարգ» մակարդակի 4-րդ փուլին, իսկ 23,8 միլիոնը՝ «ճգնաժամային» մակարդակի 3-րդ փուլին:

### Ջուր

Ջրի պակասը նույնպես կարևոր դեր է խաղում սննդի սուր պակասի մեջ: Գյուղական վայրերում ենթակառուցվածքների բացակայությունը, ինչպես նաև ռազմական գործողությունների պատճառով ենթակառուցվածքների ոչնչացումը կոնգոացիների մեծամասնությանը զրկել են մաքուր ջրի աղբյուրների հասանելիությունից: Աֆրիկայում ջրի պաշարների կեսից ավելին կենտրոնացած է ԿԴՀ-ում, և այդուհանդերձ, 2011 թվականին բնակչության երեք քառորդը չուներ խմելու անվտանգ ջրի հասանելիություն:

## Տես նաև
*Կոնգոյի Դեմոկրատական Հանրապետության տնտեսություն
*Ջրի ճգնաժամ Կոնգոյի Դեմոկրատական Հանրապետությունում
*Կոնգոյի Դեմոկրատական Հանրապետության հանքարդյունաբերություն

## Ծանոթագրություններ
**Նշումներ**

**Մեջբերումներ**

## Արտաքին հղումներ
*Human Development Report: Congo (Democratic Republic of the)