Արական կաթնարտադրություն

**Արու կաթնասունի կաթնագեղձերից կաթի արտադրությունը** (լակտացիան) լավ փաստագրված է դայակ պտղի չղջիկի և Բիսմարկի դիմակավորված թռչող աղվեսի մոտ։ Մարդկային բժշկության մեջ «արական լակտացիա» տերմինը չի օգտագործվում։ Այն օգտագործվել է հանրամատչելի գրականության մեջ, օրինակ՝ Լուիզա Էրդրիխի «*Այծյամի կինը*»՝ նկարագրելու տղամարդկանց գալակտորեայի երևույթը, որը մարդու վիճակ է, որը կապված չէ ծննդաբերության կամ կերակրման հետ։ Երկու սեռերի նորածին երեխաները երբեմն կարող են կաթ արտադրել։ Սա կոչվում է նորածինների կաթ (նաև որպես «կախարդի կաթ») և չի համարվում արական լակտացիա։

## Պատմություն
Տղամարդկանց լակտացիան որոշակի հետաքրքրություն էր ներկայացնում Ալեքսանդր ֆոն Հումբոլդտի համար, ով *Voyage aux régions équinoxiales du Nouveau Continent*-ում հայտնում է վենեսուելական Արենաս գյուղի մի քաղաքացու մասին (Կումանայի մոտ), ով իբր երեք ամիս խնամել է իր որդուն, երբ կինը հիվանդ էր, ինչպես նաև Չարլզ Դարվինը, ով մեկնաբանել է այն «Մարդու ծագումը» և «Ընտրություն սեռի հետ կապված» (1871) գրքում.Հետագայում Դարվինը դիտարկեց արական պտուկների գրեթե կատարյալ գործառույթը, ի տարբերություն մեծապես կրճատված կառուցվածքների, ինչպիսին է *vesicula prostatica*-ն (թարգմանաբար՝ տղամարդու հեշտոց), ենթադրելով, որ կաթնասունների վաղ նախնիների երկու սեռերը կարող են կերակրել երիտասարդներին, և հետագայում կաթնասունները զարգացել են՝ ապաակտիվացնելով դրանք արուների մոտ վաղ տարիքում։

## Էվոլյուցիան և կենսաբանությունը
Բազմաթիվ կաթնասունների արուների արտասովոր կամ պաթոգեն պայմաններում, ինչպիսիք են ծայրահեղ սթրեսը, կաստրացումը և ֆիտոէստրոգենների կամ հիպոֆիզի ուռուցքների ազդեցությունը, նկատվել է կաթնարտադրություն։ Հետևաբար, ենթադրվում է, որ թեև արու կաթնասունների մեծ մասը կարող է հեշտությամբ զարգացնել լակտացիայի ունակությունը, արուների լակտացիան ընտրովի առավելություն չունի։ Թեև արու կաթնասունները, տեսականորեն, կարող էին բարելավել իրենց սերունդների գոյատևման մակարդակը լակտացիայի ժամանակ տրամադրվող լրացուցիչ սնուցման միջոցով, մեծ մասը մշակել է այլ ռազմավարություններ՝ մեծացնելու կենդանի մնացած սերունդների թիվը, օրինակ՝ զուգավորումը լրացուցիչ զուգընկերների հետ։ Ներկայումս շատ քիչ տեսակներ են հայտնի, որտեղ արական լակտացիան տեղի է ունենում, և լավ չի հասկացվում, թե էվոլյուցիոն ինչ գործոններ են վերահսկում այս հատկանիշի զարգացումը։

## Ոչ մարդկային արուների կաթնարտադրություն
Արուների լակտացիայի երևույթը հանդիպում է որոշ տեսակների, մասնավորապես՝ դայակ պտղի չղջիկի (*Dyacopterus spadiceus*), փոքր կարճ քթով պտղի չղջիկի (*Cynopterus brachyotis*) և Բիսմարկի դիմակավորված թռչող աղվեսի (*Pteropus capistratus*) մոտ։ Կրծքով կերակրող արուները կարող են օգնել իրենց նորածիններին կերակրելիս։ Բացի այդ, հայտնի է, որ արու այծերը երբեմն կաթ են արտադրում։

## Տղամարդու կաթնարտադրություն
Կաթի ինքնաբուխ արտադրությունը, որը կապված չէ ծննդաբերության հետ, հայտնի է որպես գալակտորեա, կարող է առաջանալ տղամարդկանց և կանանց մոտ։ Հրապարակվել են տրանսգենդեր կանանց մոտ լակտացիայի դեպքերի մասին զեկույցներ։

## Տես նաև
* Ինտերսեքս

## Ծանոթագրություններ
### Մեջբերումներ

### Աղբյուրներ

*  
* Cr. J. Covey, Francis, Charles M., et al.; "Lactation in Male Fruit Bats," Nature, 367:691, 1994.
* Fackelmann, K.A.; Science News, 145:148, 1994.
* *Anomalies and Curiosities of Medicine* G.M. Gould and W.L. Pyles

## Արտաքին հղումներ
* ''Sri Lanka Man nurses Daughter''
* Male Lactation

Կատեգորիա:Անդրոլոգիա
Կատեգորիա:Կաթ
Կատեգորիա:Ներզատաբանություն
Կատեգորիա:Ֆիզիոլոգիա