Ռոբերտ Լեֆկովից

**Ռոբերտ Ջոզեֆ Լեֆկովից** (), ամերիկացի բժիշկ (ինտերնիստ և սրտաբան) և կենսաքիմիկոս։ Նա առավել հայտնի է իր հայտնագործություններով, որոնք բացահայտում են G սպիտակուցով զուգակցված ընկալիչների ընտանիքի ներքին աշխատանքը, որի համար նա 2012 թվականին Բրայան Կոբիլկայի հետ համատեղ արժանացել է քիմիայի Նոբելյան մրցանակի: Նա ներկայումս Հովարդ Հյուզի բժշկական ինստիտուտի հետազոտող է, ինչպես նաև Ջեյմս Դյուկի բժշկության պրոֆեսոր և Դյուկի համալսարանի կենսաքիմիայի և քիմիայի պրոֆեսոր։

## Վաղ կյանք
Լեֆկովիցը ծնվել է 1943 թվականի ապրիլի 15-ին Բրոնքսում, Նյու Յորք, հրեա ծնողներ Մաքս և Ռոուզ Լեֆկովիցների ընտանիքում։ Նրանց ընտանիքները գաղթել էին Միացյալ Նահանգներ Լեհաստանից 19-րդ դարի վերջում:

1959 թվականին Բրոնքսի բարձրագույն գիտության ​​դպրոցն ավարտելուց հետո, նա ընդունվել է Կոլումբիայի քոլեջ, որտեղից 1962 թվականին ստացել է քիմիայի բակալավրի կոչում:

1966 թվականին ավարտել է Կոլումբիայի համալսարանի բժիշկների և վիրաբույժների քոլեջը՝ ստանալով մագիստրոսի կոչում: Բժիշկների և վիրաբույժների քոլեջում պրակտիկա և մեկ տարի ընդհանուր բժշկական օրդինատուրա անցնելուց հետո 1968-1970 թվականներին Առողջապահության ազգային ինստիտուտում նա աշխատել է որպես բժիշկ և ​​գիտաշխատող։

## Կարիերա
1973 թվականին ավարտելով իր բժշկական օրդինատուրան և գիտահետազոտական ​​և կլինիկական վերապատրաստումը, նա նշանակվել է բժշկության դոցենտ և կենսաքիմիայի դոցենտ Դյուկի համալսարանի բժշկական կենտրոնում: 1977 թվականին նա ստացել է բժշկության պրոֆեսորի կոչում Դյուկի համալսարանում։ բժշկության պրոֆեսորի կոչում: Նա նաև կենսաքիմիայի և քիմիայի պրոֆեսոր է։ Նա 1976 թվականից Հովարդ Հյուզի բժշկական ինստիտուտի  հետազոտող է և 1973-1976 թվականներին եղել է Ամերիկյան սրտի ասոցիացիայի ճանաչված հետազոտող։

Լեֆկովիցն ուսումնասիրում է ընկալիչների կենսաբանությունը և ազդանշանի փոխակերպումը և առավել հայտնի է β-ադրեներգիկ և հարակից ընկալիչների հաջորդականության, կառուցվածքի և գործառույթի մանրամասն բնութագրմամբ, ինչպես նաև նրանց կարգավորող սպիտակուցների երկու ընտանիքների՝ G սպիտակուցի հայտնաբերմամբ ու բնութագրմամբ։

Լեֆկովիցը ուշագրավ ներդրում ունեցավ 1980-ականների կեսերին, երբ նա և իր գործընկերները կլոնավորեցին գենը նախ β-ադրեներգիկ ընկալիչի, իսկ դրանից հետո՝ ընդհանուր 8 ադրեներգիկ ընկալիչների (ադրենալինի և նորադրենալինի ընկալիչներ) համար։ Սա հանգեցրեց արգասաբեր բացահայտման, որ բոլոր GPCR-ները (որոնք ներառում են β-ադրեներգիկ ընկալիչներ) շատ նման մոլեկուլային կառուցվածք ունեն։ Կառուցվածքը որոշվում է ամինաթթուների հաջորդականությամբ, որը յոթ անգամ ետ ու առաջ է անցնում պլազմային թաղանթով։ Այսօր մենք գիտենք, որ մարդու մարմնի մոտ 1000 ընկալիչները պատկանում են միևնույն ընտանիքին։ Սրա կարևորությունն այն է, որ այս բոլոր ընկալիչները օգտագործում են նույն հիմնական մեխանիզմները, ուստի դեղագործական հետազոտողները հիմա հասկանում են, թե ինչպես արդյունավետ կերպով թիրախավորել մարդու մարմնի ամենամեծ ընկալիչների ընտանիքը: Այսօր դեղատոմսով դեղերի 30-50 տոկոսը նախատեսված է բանալիների պես «տեղավորվելու» Լեֆկովիցի ընկալիչների նույն կառուցվածքով կողպեքներում՝ հակահիստամիններից մինչև խոցային դեղամիջոցներ մինչև բետա-բլոկլերներ, որոնք օգնում են թեթևացնել հիպերտոնիան, անգինան և կորոնար հիվանդությունները։ Ըստ Thomson-ISI-ի, Լեֆկովիցը կենսաբանության, կենսաքիմիայի, դեղաբանության, թունաբանության և կլինիկական բժշկության ոլորտներում ամենաշատ մեջբերված հետազոտողներից է։

## Անձնական կյանք
Լեֆկովիցն ամուսնացած է Լինի հետ։ Նա ունի հինգ երեխա և վեց թոռ։ Նա նախկինում ամուսնացած էր Արնա Բրանդելի հետ։

2021 թվականին Լեֆկովիցը *Զվարճալի բան տեղի ունեցավ Ստոկհոլմի ճանապարհին. պատահական գիտնականի ադրենալինով լի արկածները* վերնագրով հուշեր հրատարակեց։ Այս գրքի համահեղինակն է Ռենդի Հոլը, ով 1990-ականներին Լեֆկովիցի լաբորատորիայի հետդոկտորանտ էր: Գիրքը նկարագրում է Լեֆկովիցի վաղ կյանքը, որպես բժիշկ վերապատրաստվելը և Միացյալ Նահանգների Հանրային Առողջապահության Ծառայությունում (ԱԱԱ-ի «Դեղին բերետավորներ»), որը սկսվեց որպես Վիետնամի պատերազմի ժամանակ նրա պարտավորությունների կատարման միջոց, բայց ի վերջո բռնկվեց. ցմահ կիրք հետազոտության համար: Գրքի երկրորդ կեսը նկարագրում է Լեֆկովիցի գիտահետազոտական ​​կարիերան և տարբեր արկածները ինչպես Նոբելյան մրցանակի արժանանալուց առաջ, այնպես էլ դրանից հետո: 2021 թվականի փետրվարին, հրատարակվելուց հետո, The New York Times-ի կողմից  գիրքն անվանվեց «Նոր և ուշագրավ» իսկ Nature-ի կողմից՝ «շաբաթվա լավագույն գիտական ​​ընտրանիներից մեկը»։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Ամերիկացի բժիշկներ
Կատեգորիա:Ամերիկացի գիտնականներ
Կատեգորիա:Ամերիկացի կենսաքիմիկոսներ
Կատեգորիա:Ամերիկացի պրոֆեսորներ
Կատեգորիա:Ամերիկացի քիմիկոսներ
Կատեգորիա:Բժշկական գիտությունների դոկտորներ