Գևորգ Տեր-Գաբրիելյան

**Գևորգ Ալեքսանդրի Տեր-Գաբրիելյան** (հունվարի 9, 1964, Երևան, Հայաստան, ԽՍՀՄ) հայ արձակագիր, գրականագետ, հասարակական գործիչ, 2007 թվականից Եվրասիա համագործակցություն հիմնադրամի տնօրեն։

## Կենսագրություն
Գևորգ Տեր Գաբրիելյանը ծնվել է Երևանում։ Սովորել է Երևանի №19, Ն.Կ.Կրուպսկայայի անվան դպրոցում (այժմ՝ Նիկոլ Աղբալյան), հետո՝ Երևանի պետական համալսարանի արևելագիտության ֆակուլտետում, թուրքերենի բաժնում։ Մոսկվայի համալսարանի Ասիայի և Աֆրիկայի երկրների ինստիտուտում ուսանել է որպես հայցորդ (1985-1988), պաշտպանել թեկնածուական թեզ ԽՍՀՄ Գիտությունների Ակադեմիայի Լեզվաբանության ինստիտուտում՝ «Երկխոսությունը թուրքական արձակում» թեմայով։ Հետագայում ուսանել է նաև Կենտրոնական Եվրոպական համալսարանի Պրահայի մասնաճյուղում, ստացել մագիստրոսի կոչում Բրիտանիայի ՝ քաղաքագիտության և սոցիալական գիտությունների բնագավառում։ Ուսանել է նաև ԱՄՆ Օհայո նահանգի Բոուլինգ Գրին համալսարանում և ստացել հասարակական կառավարման մագիստրոսի աստիճան՝ միջազգային կառավարման ասպարեզում։ Վեպերի, վիպակների ու պատմվածքների հեղինակ է։ Արձակ գրել սկսել է 14 տարեկանից, հրապարակվել՝ 16-ից։

## Գործունեություն
Աշխատել է Երևանի պետական համալսարանում որպես դասախոս, Արցախ հայրենակցական միությունում, Հատուկ ծրագրերի կոմիտեում, Հայաստանի առաջին նախագահի աշխատակազմում, Գերմանիայի Գիտության և քաղաքականության ինստիտուտում (Մյունխեն), Միջազգային տագնապ (International Alert) ոչ կառավարական կազմակերպությունում՝ Լոնդոնում, [Եվրասիա համագործակցություն հիմնադրամում](https://en.everybodywiki.com/Eurasia_Partnership_Foundation_in_Armenia_(EPF-Armenia)) Հայաստանում։ Բացի նշված հիմնական աշխատավայրերից, աշխատել է նաև պարբերաբար որպես առանձին կուրսերի դասախոս մի շարք համալսարաններում, թղթակցել մի շարք պարբերականների։ Բացի արձակից, հեղինակ է բազում էսսեների հայերեն և ռուսերեն, հոդվածների՝ հայերեն, ռուսերեն, անգլերեն, գերմաներեն (հասարակական-քաղաքական թեմաներով, միջազգային հարաբերությունների վերաբերյալ), ինչպես նաև սղագրված տեսաելույթների շարքի՝ հայերեն և անգլերեն։ Տեսաելույթները նվիրված են Հայաստանի սոցիալական պատմությանը, միջազգային զարգացմանը, քաղաքացիական հասարակությանը, ժամանակակից մենեջմենթին, մտածողության և կոմունիկացիայի խնդիրներին։ Գ. Տեր-Գաբրիելյանը հանդիսանում է Կրեատիվ խաղերի և Համակարգային մտագործունեության մեթոդաբանության դպրոցի ներկայացուցիչ։ Մասնակցել է մոտ երեսուն կրեատիվ խաղերի, որպես խաղացող կամ, հիմնականում՝ որպես խաղավարներից մեկը։ Հեղինակ է մի շարք տեքստերի՝ մտագործունեության մեթոդաբանության տարբեր հարցերի վերաբերյալ։

## Հրապարակած գրքեր
* «Հրապարակ նկուղ», արձակ և էսսեներ, Երևան, 2012, տպագիր՝ Կոլլաժ հրատ., էլեկտրոնային՝ Յավրուհրատ հրատ.
* «Յաթաղան սինդրոմ», պատմվածք, եռալեզու, 2015, Երևան, էլեկտրոնային՝ Յավրուհրատ հրատ.
* «Հանդուրժողականության արտահայտումը հայ գրականության մեջ» (խմբ., առաջաբան), Երևան, 2017, տպագիր՝ Եվրասիա համագործակցություն հիմնադրամ, էլեկտրոնային՝ Յավրուհրատ հրատ.
* «Հրանտ», վեպ, Երևան, 2018, տպագիր՝ Անտարես հրատ.
* «Անաստված կինո թատրոն», արձակ և էսսեներ, 2018, Երևան, տպագիր՝ Կոլլաժ հրատ., էլեկտրոնային՝ Յավրուհրատ հրատ.
*Քննադատական մտածողություն. տրամաբանական սխալներ և հռետորաբանական շեղող կիրառուկներ (խմբագիր, առաջաբան). Երևան, 2017. տպագիր, էլեկտրոնային. Եվրասիա համագործակցություն հիմնադրամ
*Արմենիա 3.0. Հասկանալ 20-րդ դարի Հայաստանը (անգլերեն), Armenia 3.0. Understanding 20th Century Armenia, Երևան, 2020, էլեկտրոնային՝ Եվրասիա համագործակցություն հիմնադրամ
*Բռնության մշակույթը Հայաստանում (խմբ., առաջաբան, համահեղինակ), Երևան, 2021. տպագիր, էլեկտրոնային. Եվրասիա համագործակցություն հիմնադրամ
*Կարճ բարդիների հարցը. վիպակներ և պատմվածքներ. Երևան, 2021, տպագիր՝ Էդիթ պրինտ
*Չորս պատմություն իշխանության մասին (խմբ., համահեղինակ). Երևան, 2022. տպագիր, էլեկտրոնային. Եվրասիա համագործակցություն հիմնադրամ
*Կաթիլը ծովում. հայ ժամանակակից արձակ (անգլերեն), A Drop in the Sea. Armenian Contemporary Prose (համախմբագիր, համահեղինակ). Երևան, 2022. տպագիր, էլեկտրոնային. Էդիթ պրինտ
*Մեծ Տիեզերափայլ. վեպ. Երևան, 2022. տպագիր՝ Էդիթ պրինտ
*Թալինթ Պֆեսթ. վեպ. Երևան, 2023. տպագիր՝ Էդիթ պրինտ

## Պարգևատրումներ
* «Գրանիշ» կայքի «լավագույն գրականագիտական հոդված» անվանակարգում (2017) «Սուսաննա Հարությունյանի «Ագռավները Նոյից առաջ» վեպի առիթով» հոդվածի համար
* «Ինքնագիր» հանդեսի մրցանակ 2018թ. հեղափոխության վերաբերյալ լավագույն պատմվածքի համար (2018)
* ՀՀ Մշակույթի նախարարության դրամաշնորհ գիտաֆանտաստիկ ժանրում ներկայացվելիք արձակի համար (2018)
*IBBY Armenia «Մանկագիրների և նկարազարդողների մրցույթում խրախուսական մրցանակ՝ դեռահասների գրականության «Նվերը» պատմվածքի համար (2019)
*«Դեկամերոն» ծրագրի «Ուրախ պատմություն» անվանակարգում հաղթող «Բեռդի Խռդոն, կամ Համլետն իմ կյանքում» գործի համար (2020)
*Գալուստ Գյուլբենկյան հիմնադրամի «Խոսք առ» մրցույթի մրցանակ «Երբ չի պակասում խնձորը» պատմվածքի համար (2020)
*ՀՀ ԿԳՄՍՆ դրամաշնորհ «Թալինթ Պֆեսթ» վեպի համար (2022)
*Yerevan Book Fest • Գրքի երևանյան փառատոնի «Արձակ» անվանակարգի մրցանակակիր (2023)

## Տոհմը, ընտանիքը
Հայրական կողմը սերում է Շուշի և Դերբենդ քաղաքներից. Գևորգ Տեր-Գաբրիելյանը սերունդ է սոցիալիստ և բոլշևիկյան քաղաքական գործիչների ու գիտնականների, ինչպիսիք էին Սահակ Տեր-Գարբիելյանը և Աշոտ Հովհաննիսյանը։ Հայրը՝ արվեստաբան Ալեքսանդր Տեր-Գաբրիելյանը, Հայկական ՍՍՀ Կուլտուրայի մինիստրությունում աշխատելու տարիներին օգնել է բացել բազում թանգարաններ Հայաստանի մի շարք վայրերում, եղել է նաև Պետական Պատկերասրահի տնօրեն։ Պապը՝ Միքայել Տեր-Գաբրիելյանը, քսաներորդ դարի երեսնականներին եղել է Հայաստանի Կենտրոնական բանկի գլխավոր տնտեսագետ, տատը՝ Լյուբով Տեր-Գաբրիելյանը, յոթանասունականներին և ութսունականներին կազմակերպել և վարել է Մանկավարժական աշխատանքի վետերանների ակումբ։ Մայրական կողմը սերում է Երևանից, Թբիլիսիից, Թեհրանից և Նուխիից, այժմ ազգականների մեծ մասը բնակվում են Կանադայում և ԱՄՆ-ում։ Մայրը՝ Նելլի Օհանյանը, աշխատել է «Հայֆիլմ» կինոստուդիայում որպես խմբագիր, օգնելով արտադրել 60-80-ականներին ստեղծված ֆիլմերի մի զգալի շարք։ Ամուսնացած է, ունի երկու որդի։

## Արտաքին հղումներ
### Անձնական բլոգ

*Հեղինակի կայքը

### Իր գրականության մասին
* Վարդան Ջալոյան | Հրապարակ vs. նկուղ. սովետական vs. հետսովետական, 22.01.2017
* Նունե Դիլանյան | Հայացք «Անաստված կինոթատրոնի»  դահլիճից, 06.09.2018
* Անժելա Ավագյան | «Ինսպեկցիան ինչպես որ կա» պատմվածքը, 19.10.2018
*«Անաստված» կինոթատրոնը» կինովիպակի քննարկում, 2017
*«Քիչ էր մնում ուշանամ ու արձակագիր չհասցնեմ դառնալ». «Արտերիա », հեղինակ՝ Գայանե Սիմոնյան, 03.03.2019
*Երիտասարդ ընթերցողների կարծիքները «Անաստված կինո թատրոն»-ի վերաբերյալ, 17-25․02․2019
*Արա Նեդոլյան. Հանրային դիագնո՞ստիկա, թե՞ այլ-ի որոնում, 16․08․2019
*Վարդան Ջալոյան. Փողը և պատմությունը, 2019
*Զրույց-քննարկում «Մեծ Տիեզերափայլ» գիտաֆանտաստիկ վեպի վերաբերյալ, 2019
*Արա Նեդոլյան. Հրանտի ժամանակաշրջան՝ սնա՞նկ, թե՞ վերարժևորման ենթակա, 2020, պարգևատրվել է «Գրանիշ» կայքի 2020 թ. «լավագույն գրականագիտական հոդված» անվանակարգում

### Գրականագիտական հոդվածներ
*Օրհան Փամուկի «Ձյուն» վեպի առիթով, ռուսերեն, 2008
*Ապագայի գրականության հնագիտություն, անգլերեն, 2010
*Գևորգ Տեր-Գաբրիելյան | «Սուսաննա Հարությունյանի «Ագռավները Նոյից առաջ» վեպի առիթով», 18.10.2017
* Գևորգ Տեր-Գաբրիելյան | Սև ստվարաթղթից կտրած կերպարանքն ու «ներքին «թուրքը», 14.02.2018
*«Հայացք անցյալից՝ ապագային» գրքի մասին, 2019
*1988 , 2018
*«Պատմության դասեր», ռուսերեն, 2018
*Pro domo sua, կամ Թուրքմենբաշու և Բուլգակովի արանքում. պատասխան Արա Նեդոլյանի վերլուծությանը, 2019
*Տարանտինոյի և էսթետիկական կաթարսիսի նորահայտ մի կիրառուկի մասին, 2020, պարգևատրվել է «Գրանիշ» կայքի 2020 թ. «լավագույն էսսե» անվանակարգում

### Հարցազրույցներ
* Գրավոր հարցազրույց Գևորգ Տեր-Գաբրիելյանի հետ | Մարտի երկուս, 22.01.2019
* Զրույց հրապարակախոս, արձակագիր Գևորգ Տեր- Գաբրիելյանի հետ, 20.08.2018
*Զրույց «Հրանտ» հուշապատում-վիպակի մասին Վերնատուն հաղորդաշարի եթերում, 27.02.2019
*Զրույց «Հրանտ»-ի մասին «Շողակաթ»-ի հեռուստաեթերով. Մաս առաջին, 04.05.2019
*Զրույց «Հրանտ»-ի մասին «Շողակաթ»-ի հեռուստաեթերով. Մաս երկրորդ, 11.05.2019
*Հարցազրույց արձակագիր Գևորգ Տեր-Գաբրիելյանի հետ, «Առավոտ», 2019
*«Բռնության մշակույթը», հարցազրույց Գևորգ Տեր-Գաբրիելյանի հետ, «Հետք», 2019
*«Այստեղ արվեստ կա». զրույց Իզաբելլա Սարգսյանի հետ, «Կայարան», 2020
*«Ստեղծել պայթյուն արձակում՝ ինձ համար ֆանտաստիկը դա է». զրույց Նազելի Օհանյանի հետ, «Վերնատուն» հաղորդաշար, փետրվար 2020
*Զրույց Հայկ Համբարձումյանի հետ Հրանտ Մաթևոսյանի ծննդյան 85-ամյակի առթիվ, «Շողակաթ», փետրվար 2020
*«Ապոլիտիկ» Արամ Աբրահամյանի հետ. Factor TV (2023)

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Հայ արձակագիրներ
Կատեգորիա:Հայ գրողներ
Կատեգորիա:Հայ գրականագետներ
Կատեգորիա:Հայ հասարակական գործիչներ
Կատեգորիա:ԵՊՀ շրջանավարտներ
Կատեգորիա:ԵՊՀ դասախոսներ