Լանգյոյենե

**Լանգյոյենե** (**, թարգմանաբար՝ *Երկար կղզիներ*), 0,3 կմ² մակերեսով կղզի Բունեֆյորդենում՝ Օսլոֆյորդի ամենախորը հատվածում, որը պատկանում է Նորվեգիայի Ակերսհուս շրջանի Նեսոդեն համայնքին, բայց վարձակալված է և ծառայում է Օսլոյի համայնքային շահերին:

Լանգյոյենեում մշտական ​​բնակավայր չկա, բայց ամռանը կա նավային կապ։ Լանգյոյենեն հայտնի հանգստի գոտի է և լողափ, նաև նատուրիզմի սիրահարների լողափ: Կղզիների հյուսիսային մասում թույլատրվում է գիշերել վրաններում, որտեղ ամռանը կարելի է հասնել Օսլոյի Ակեր Բրիգե թաղամասից լաստանավով։

Լանգյոյենի կենտրոնում գտնվող մեծ խոտածածկ հարթավայրը Օսլոյի մայրաքաղաքային նախկին աղբավայրն է եղել։

## Պատմություն
Լանգյոյենեն սկզբում եղել է երկու կղզի՝  Նորդրե Լանգյոյ և Սյոնդրե Լանգյոյ, որոնք կապվել են երկար նեղուցով։ 1837-1938 թվականներին Նորվեգիայի առաջին ցեմենտի գործարանը գտնվել է Նորդրե Լանգյոյում։ Կրաքար հումքը բերվել է Մալմոյա կղզուց։

### Նախկին աղբավայր
Լանգյոյենի կենտրոնում գտնվող մեծ խոտածածկ հարթավայրը, որն այժմ կազմում է կղզու կենտրոնը, եղել է մայրաքաղաքային նախկին աղբավայր։ Մոտավորապես 1900 թվականին Օսլո քաղաքը, որն այն ժամանակ կոչվում էր Քրիստիանիա, նոր աղբավայրի կարիքներից ելնելով, 1902 թվականին գնել է երկու կղզիները՝ կղզիների միջև ընկած նեղուցն այդ նպատակով օգտագործելու համար։ Նեղուցի երկու կողմերում խորտակվել են հին նավաբեկությունների մնացորդները, նաև կղզիները ծածկելու համար 1904- ից 1948 թվականներին Օսլոյի թափոններն այստեղ են կուտակվել։ 1908 թվականին տարածքը լիարժեքորեն օգտագործվել է աղբահանության նպատակներով. բացվող հատակային լյուկերով բեռնատար նավակներով քաղաքից տեղափոխվել են  մինչև 70 տոննա թափոն։ Կղզիներում այդ ծառայությանը աջակցող 30 տղամարդիկ աշխատել են անվավոր ձեռասայլաներով և բահերով՝ բեռնաթափված տարածելով թափոնները։

1922 թվականին նեղուցի երկու կողմերում կառուցվել է մեծ հարթակ՝ կռունկային *մետաղալարով* և ամբարձիչ կռունկի շերեփով աղբը տեղափոխելու համար։ Այն կարող էր ամեն անգամ բեռնաթափել և տարածել երեք տոննա թափոն։ Այսօրվա ճոպանային անցուղին, որը լաստանավային նավամատույցից դեպի լողափ է ձգվում, գտնվում է կռունկային հարթակներից մեկի վրա։ 

[մինի|ձախից|Լանգյոյե կղզին լողափով (առջևում) [1952 թվականին(Օսլոյի քաղաքային արխիվներ)]]

Սկզբնապես նախատեսված էր աղբավայրը փակել 1940 թվականին, բայց Երկրորդ համաշխարհային պատերազմի ժամանակ Նորվեգիայի այնտեղ օկուպացված գտնվելու պատճառով գործողությունները դադարեցվել են, և լցոնումը չի ծածկվել մինչև պատերազմից մի քանի տարի անց։ Այսօր կղզու արևելյան մասում գտնվող լողափում դեռևս հնարավոր է տեսնել հին ժամանակների աղբի մնացորդներ։ 

1946 թվականի հունիսին Օսլոն կես միլիոն ''կրոն'' է հատկացրել տասը նոր բեռնատար մեքենաների համար՝ քաղաքի աղբը Ֆորնեբու և Ստուբբերուդ տեղափոխելու համար։ Բեկելագետ և Նորդստրանդ շրջանների հազարավոր բնակիչներ վերջապես կարողացել են թեթևացած շունչ քաշել 35 տարի անց, երբ իրենց ամառային օրերը փչանում էին Լանգյոյենեի աղբավայրից եկող տհաճ հոտի, ծխի և բազմաթիվ ճանճերի պատճառով։

## Հանգստի գոտի
Լանգյոյենեի երկու կղզիները բաժանող ջրանցքի փոխարեն՝ թափոնների և կուտակված տիղմի հաշվին այժմ կա մեծ մարգագետին գնդակով խաղերի և այլ միջոցառումների համար։ Այն հայտնի է մեծ լողափով, նուդիստական ​​լողափով (հարավային ծայրում)  և լողափնյա վոլեյբոլի դաշտով, ֆուտբոլի դաշտերով: Լանգյոյենում երբեմն անցկացվում են համերգներ և այլ միջոցառումներ։ Լանգյոյենեն Օսլոյի մոտակայքում գտնվող միակ կղզին է, որտեղ թույլատրվում է քեմփինգը: Քեմփինգը թույլատրվում է Նորդրե Լանգյոյենեում։ Լանգյոյենե կղզի կարելի է հասնել նավով, որը գործում է ամբողջ ամառվա ընթացքում։ Նավը կանգ է առնում կղզու արևելյան ափին։

## Հետաքրքիր փաստեր
մինի|«Ամենը, ինչը նախկինում մեռած էր»,  Մաթիաս Հարենշտամ
Մաթիաս Հարենշտամը հաղթել է Օսլոյի քաղաքապետարանի կազմակերպված Լանգյոյենե կղզիների ձևավորման մրցույթում՝ «Ամեն ինչ, որ նախկինում մեռած էր» կոնցեպտով։ Մաթիաս Հարենշտամի ութ քանդակներից բաղկացած կոմպոզիցիան ներկայացվել է 2023 թվականի հուլիսին։ Ամենամեծ քանդակները 7.5 մ բարձրություն ունեն և կշռում են մոտավորապես 400 կգ։ Անդրեաս Բրեյվիկն այս հուշարձանն անվանել է «Իդիլիա խոտի դեզի վրա» և «Հնարավո՞ր է ծաղկել աղբի լեռան գագաթին» հարցի պատասխանը համարում է Օսլոֆիորդի Լանգյոյենեում ստեղծված այս արվեստի գործերը։

Օսլոֆիորդի Լանգյոյենեի նավամատույց ժամանողներին դիմավորում է քանդակների այս խումբ, որոնք ասես վիճում են միմյանց հետ։ Կլորավուն պողպատից պատրաստված մարմիններով և վերևում հղկված բողբոջներով դրանք նման են լոբու ցողունների կամ սպարժի։ Միևնույն ժամանակ, քանդակների ծռված դիրքերը ցողուններին հաղորդում են մարդկային, միամիտ և հարցական տեսք։ 

Լոնգյոյենեն գտնվում է Օսլո ֆյորդում, որտեղ վարձած ամառանոցում բնակվել է Մունկը և նրա ամենահայտնի կտավում («Ճիչ») պատկերված է հենց Օսլո-ֆյորդը։

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* 
* 
* 

Կատեգորիա:Ակերսհուս
Կատեգորիա:Կղզիներ
Կատեգորիա:Նորվեգիայի աշխարհագրություն
Կատեգորիա:Օսլո
Կատեգորիա:Թափոնների կառավարում