Բենեթ Ալֆրեդ Սերֆ

**Բենեթ Ալֆրեդ Սերֆ** (, ), ամերիկացի գրող, հրատարակիչ և Ամերիկյան Ռանդոմ Հաուս հրատարակչական ընկերության համահիմնադիր։ Սերֆը հայտնի էր նաև իր կատակների և բառախաղերի հավաքածուներով, կանոնավոր դասախոսություններով ամբողջ Միացյալ Նահանգներում և  ավելի քան 17 տարի իր շաբաթական հեռուստատեսային ելույթներով «Ո՞րն է իմ ուղին» խաղային շոուում։

## Մանկություն և կրթություն

Սերֆը ծնվել է 1898 թվականի մայիսի 25-ին Մանհեթենում, Նյու Յորք, ազգությամբ ալզասցի և գերմանացի հրեական ընտանիքում։ Սերֆի հայրը՝ Գուստավ Սերֆը, վիմագիր էր, մայրը՝  Ֆրեդերիկա Ուայզը եղել է  ծխախոտի ներկրողների ժառանգորդ։ Նա մահացավ, երբ Բենեթը 15 տարեկան էր. կարճ ժամանակ անց նրա եղբայրը՝ Հերբերտը, տեղափոխվեց Սերֆի տուն և ուժեղ գրական և սոցիալական ազդեցություն ունեցավ դեռահասի վրա։

Սերֆն ավարտել է Քուինսի Թաունսենդ Հարիսի ավագ դպրոցը 1916 թվականին, նույն պետական դպրոցը, ինչ հրատարակիչ Ռիչարդ Սայմոնը, գրող Հերման Վուկը և դրամատուրգ Հովարդ Դիցը։ Նա իր պատանեկության տարիներն անցկացրել է Ռիվերսայդ Դրայվի 790 տանը  Վաշինգտոնում գտնվող բազմաբնակարան շենքում, որտեղ ապրում էին նրա երկու ընկերները, ովքեր հասուն տարիքում հայտնի դարձան․ Հովարդ Դիցը և Հերթս թերթի ֆինանսական խմբագիր Մերիլ Ռուկեյզերը։ Սերֆը ստացել է արվեստի բակալավրի աստիճան Կոլումբիայի համալսարանի Կոլումբիայի քոլեջում (1919) և գրականության բակալավրի աստիճան (1920) լրագրության դպրոցում։

## Կարերիա
Կոլումբիայի համալսարանն ավարտելուց հետո Սերֆը որոշ ժամանակ աշխատել է որպես լրագրող Նյու Յորք Հերալդ Տրիբունում, իսկ որոշ ժամանակ ՝ Ուոլ Սթրիթի բրոքերային գրասենյակում։ Այնուհետև նա նշանակվեց Բոնի & Լիվերիգ հրատարակչական ընկերության փոխնախագահ։

1925 թվականին Սերֆը և Դոնալդ Ս.Կլոպֆերը համագործակցությամբ ստեղծեցին՝ Բոնի և  Լիվերինգը, ձեռք բերելով ժամանակակից գրադարանի իրավունքներ, որից հետո սկսեցին ինքնուրույն բիզնես։ Երկուսն էլ մեծ հեղինակություն էին վայելում, և 1927 թվականին նրանք սկսեցին հրատարակել ընդհանուր առևտրի գրքեր, որոնք ընտրում էին պատահականորեն։

### Ռանդոմ Հաուս
Սերֆի և Կլոպֆերի կողմից ժամանակակից գրադարանի ձեռքբերումը սկիզբ դրեց նրանց հրատարակչական բիզնեսին, որը նրանք հետագայում անվանեցին Ռանդոմ Հաուս։ Հրատարակչությունը որպես իր տարբերանշան օգտագործել է Սերֆի ընկերոջ և Կոլումբիայի համալսարանի շրջանավարտ Ռոքուել Քենտի նկարած փոքրիկ տունը։

Սերֆի տաղանդը հարաբերվելու և հարաբերությունները պահպանելու գործում նպաստել է պայմանագրեր ստեղծելուն այնպիսի գրողների հետ, ինչպիսիք են Ուիլյամ Ֆոլքները, Ջոն Օ Հարան, Յուջին Օ Նիլը, Ջեյմս Միչեները, Թրումեն Կապոտեն, Թեոդոր Սյուս Գեյզելը և այլք։ Նա հրատարակեց Այն Ռանդի «Ատլասը թոթվեց ուսերը», թեև բացարձակ համաձայն չէր նրա օբյեկտիվիզմի փիլիսոփայության հետ։ Նա հիանում էր նրա «անկեղծությամբ» և «հանճարով», և նրանք դարձան մինչև կյանքի ավարտի ընկերներ։

1933 թվականին Սերֆը հաղթեց «Միացյալ Նահանգներն ընդդեմ. մի գիրք, որը կոչվում է Ուլիսես», հայտնի դատական գործ պետական գրաքննության դեմ, և դրանից հետո նա առաջինն էր, որ Միացյալ Նահանգներում հրատարակեց Ջեյմս Ջոյսի «Ուլիսեսը» առանց կրճատումների։ (Ի սկզբանե հրատարակվել է Փարիզում 1922 թվականին։ Մարգարեթ Անդերսոնի և Ջեյն Հիպի «Կարճ Ռեվյու» Չիկագոյի գրական ամսագրում նրա նախորդ հրապարակման մի գլուխը հանգեցրեց նրան, որ այն համարվեց «անպարկեշտ ստեղծագործություն»)։

1932 թվականին Ռանդոմ Հաուսը ձեռք բերեց ԱՄՆ-ում գիրք հրատարակելու իրավունք, և նրանք կազմակերպեցին նախնական թեստավորում աշխատանքը հրատարակելու համար՝ առանց վախենալու դատական հետապնդումից։ Այսպիսով, հրատարակիչը պայմանավորվել էր գիրքը ներկրել և այն առգրավելու էր Միացյալ Նահանգների մաքսային ծառայության կողմից ժամանելուն պես։ Առգրավումից հետո յոթ ամիս պահանջվեց, որպեսզի Միացյալ Նահանգների դատախազը որոշում կայացնի հետագա գործողությունների մասին. չնայած ԱՄՆ դատախազի օգնականը նշեց, որ ստեղծագործության անպարկեշտությունը գնահատելու համար նշանակված փաստաբանը այն համարել է «գրական գլուխգործոց», սակայն օրենքի իմաստով այն անպարկեշտ է համարել։ Այնուհետև գերատեսչությունը դատի է տվել 1930 թվականի սակագների մասին օրենքի հիման վրա, որը թույլ է տվել շրջանի դատախազին հայց հարուցել անպարկեշտ գրականության դեմ։ Ավելի ուշ Սերֆը քննարկվող գիրքը ներկայացրեց Կոլումբիայի համալսարանին։

1944 թվականին Սերֆը հրատարակեց իր կատակների և անեկդոտների գրքերից առաջինը «Փորձիր կանգնեցնել ինձ», Կարլ Ռոուզի նկարազարդումներով։  Երկրորդ գիրքը  «Լավ թափահարեք օգտագործելուց առաջ» լույս է տեսել 1949 թվականին։  Այնուհետև նա դարձել է Փեաբոդի մրցանակի ժյուրիի խորհրդի անդամ, որի անդամ եղել է 1946-1967 և 1970-1971 թվականներին։  Նա Փեաբոդիի ժյուրիի խորհրդի նախագահն էր 1954 թվականից մինչև իր առաջին ժամկետի ավարտը 1967 թվականը, և հրապարակում էր «Սերֆ Բորդ» շաբաթական սյունակը Կիրակնօրյա հրատարակվող ամսագրում։ Սերֆը ընդունվել է նաև Օմիկրոն Դելտա Կապպա 1967 թվականին Ֆլորիդայի Հարավային քոլեջում։

1959 թվականին Մաքո մագազին կազմակերպությունը հրատարակեց այն, ինչը հայտնի դարձավ որպես «Վարպետ բերքի սերուցքը», որը կատակների, պատմությունների, բառախաղերի և Սերֆի խոսքերի հավաքածուն էր։

## Հեռուստատեսային ելույթներ

Մինչև 1951 թվականը Սերֆը ժամանակ առ ժամանակ հանդես էր գալիս որպես NBC-ի խաղային շոուի հաղորդավար «Ով ասաց դա», որի ժամանակ  հայտնի խոսնակները փորձում էին նմանակել խոսողներին վերջին նորությունների ռեպորտաժներից վերցված մեջբերումներով։ 1951 թվականին նա սկսեց ամեն շաբաթ հայտնվել «Ո՞րն է իմ ուղին», որտեղ մնաց 16 տարի, մինչև շոուն ավարտվեց CBS-ով 1967 թվականին։ Մինչև իր մահը Սերֆը շարունակում էր պարբերաբար հայտնվել CBS Films-ի (այժմ ՝ Viacom) տարբերակում  Առլեն Ֆրենսիսի հետ։ Սերֆը հայտնի էր որպես «Բենեթ Սներֆ» Սիսեյմ փողոցի «Ո՞րն է իմ ուղին» տիկնիկային նմանակումից։ Սերֆը ստացավ պատվավոր կոչում Պուգեթ Սաունդի համալսարանից և պատվավոր դոկտորի կոչում գրականության ոլորտում 1965 թվականի նոյեմբերին Միսսուրիի Լիբերթի նահանգի Ուիլյամ Ջուել քոլեջում։

Սերֆը երկու անգամ եղել է «Միսս Ամերիկա» մրցույթի ժյուրիի անդամ։

1967 և 1968 թվականներին Սերֆը հարցազրույց է վերցրել Կոլումբիայի համալսարանի բանավոր պատմության հետազոտությունների բաժնում աշխատող ֆրիլանսեր Ռոբին Հոքինսից։ Սերֆն ասաց, որ ինքը «անկեղծորեն հպարտանում է» այն մրցանակներով, որոնք իրեն շնորհվել են Յալ Ռեքորդի և Հարվարդ Լապունի կողմից։

1970 թվականի հուլիսին Սերֆը դարձավ Անտլանտիկ Մոնթլիում հրապարակված Ջեսիկա Միտֆորդի հոդվածի թեման, ով դատապարտում էր Սերֆի հիմնադրած հայտնի գրելու դպրոցի բիզնես պրակտիկան։

### Բնութագիր
Պերելմանի 1945 թվականի «զվարճանքի պակաս չկա, լրացրեք կտրոնը» նկարագրվում է Պերելմանի հորինված հանդիպումը Բարնաբի Չիրպ անունով անեկդոտների ժողովածուի հրատարակչի հետ։  Պերելմանի 1962 թվականի «գեղեցկուհու դերը» պիեսում ներկայացված է Չարնել Հաուսի գրահրատարակչական կայսրության ծաղրանկարիչ Էմմեթ Սթագը, որը հիմնված էր Սերֆի վրա և Բրոդվեյում խաղացել է Ուիլյամ Լեմեսենան։ Նմանապես, նա նկարահանվել է որպես հրատարակիչ Բենեթ Բլեյք Փեթի Դյուկի շոուում 1964 թվականի «լավ հին» դրվագում։ 2006 թվականին Փիթեր Բոգդանովիչը «Տխրահռչակ» ֆիլմում մարմնավորել է Սերֆին։

## Անձնական կյանք
Սերֆը ամուսնացել է դերասանուհի Սիլվիա Սիդնեյի հետ 1935 թվականի հոկտեմբերի 1-ին, նրանք բաժանվեցին 6 ամիս անց 1936 թվականի ապրիլի 9-ին։

1940 թվականի սեպտեմբերի 17-ին նա ամուսնացավ դերասանուհի Ֆիլիս Ֆրեյզերի՝ Ջինջեր Ռոջերսի զարմուհու հետ, որից ունեցավ երկու որդի ՝ Քրիստոֆերը և Ջոնաթանը։

1950-ական թվականների սկզբին, պահպանելով իրենց տունը Մանհեթենում, Բենեթը և Ֆիլիս Սերֆը գնեցին Նյու Յորքի Մաունթ Կիսկո քաղաքում գտնվող կալվածք, որը դարձավ նրա գյուղական տունը ողջ կյանքի ընթացքում։ Մաունթ Կիսկո փողոցը վերանվանվեց Սերֆ Լեյն, որն անցնում է Կիսկո լեռան ստորոտի Քրոտոն պողոտայից։

## Մահ
Սերֆը մահացավ ծերության պատճառով Կիսկո լեռան վրա, 1971 թվականի օգոստոսի 27-ին, 73 տարեկան հասակում։ Մահվանից քիչ առաջ նա վիրահատվել է։  Նա հուղարկավորվեց կնոջ և որդիների կողմից։

## Ժառանգություն
Բենեթ Սերֆի հիշողությունները 1977 թվականին, որը Ֆիլիս Սերֆը և Ռանդոմ Հաուսի նախկին խմբագիր Ալբերտ Էրսկինը հավաքել էին Կոլումբիայի համալսարանի բանավոր պատմության ծրագրի համար նրա հարցազրույցներից՝ իր օրագրերի և գրանցամատյանների հետ միասին։ 1978 թվականին նա հրատարակեց իր ինքնակենսագրականը։

Բեննեթ Սերֆ Դրայվը, որը գտնվում է Մերիլենդ նահանգի Քերոլ կոմսության Ուեսթմինսթեր քաղաքի մոտակայքում, անվանվել է նրա անունով։ Այստեղ են գտնվում Վեստմինստերի բաշխման կենտրոնը և Ռանդոմ Հաուսի գրասենյակները՝ ԱՄՆ-ի երկու Ռենդոմ Հաուս բաշխման կենտրոններից մեկը, ինչպես նաև Բենեթ Սերֆի այգին։

## Գրականություն
**The Arabian Nights: or the Book of a Thousand and One Nights* (anthology; New Illustrations and Decorations by Steele Savage; printed and bound by The Cornwall Press, Inc., for Blue Ribbon Books, Inc., 1932)
**The Bedside Book of Famous American Stories* (anthology, 1936)
**The Bedside Book of Famous British Stories* (anthology, 1940)
**The Pocket Book of War Humor* (anthology, 1943)
**Try and Stop Me* (1944)
**Famous Ghost Stories* (anthology, 1944)
**Laughing Stock* (1945)
**Anything for a Laugh: a collection of jokes and anecdotes that you, too, can tell and probably have* (1946)
**Shake Well Before Using* (1948)
**The Unexpected* (anthology, 1948)
**Laughter Incorporated* (1950)
**Good for a Laugh* (1952)
**An Encyclopedia of Modern American Humor* (anthology, Doubleday & Co., Inc., 1954) LOC 54-11449
**The Life of the Party* (1956)
**The Laugh's on Me* (1959)
**Laugh Day* (1965)
**At Random: The Reminiscences of Bennett Cerf* (New York: Random House, 1977, ).
**Dear Donald, Dear Bennett: the wartime correspondence of Donald Klopfer and Bennett Cerf* (New York: Random House, 2002). .
**Bennett Cerf's Book of Laughs* (New York: Beginner Books, Inc., 1959) LOC 59-13387
**Bennett Cerf's Book of Riddles*
**Bennett Cerf's Bumper Crop* (2 volume set)
**Bennett Cerf's Houseful of Laughter*
**Bennett Cerf's Treasury of Atrocious Puns* (1968; possibly the last book he published)
**Stories to Make You Feel Better* (1972)

## Ծանոթագրություններ

*

## Արտաքին հղումներ
*Notable New Yorkers – Bennett Cerf – biography, photographs, and the audio and transcript of Bennett Cerf's oral history from the Notable New Yorkers collection of the Oral History Research Office at Columbia University
*1957 interview by Mike Wallace (*The Mike Wallace Interview*, November 30, 1957)
*[] 1977 review of Cerf's po
* 
* 
* 
*Finding aid to Bennett Cerf papers at Columbia University. Rare Book & Manuscript Library.

 
Կատեգորիա:Ամերիկացի խմբագիրներ
Կատեգորիա:Ամերիկացի հեռուստատեսային դեմքեր
Կատեգորիա:Կոլումբիայի համալսարանի շրջանավարտներ
Կատեգորիա:Ամերիկացի գրողներ
Կատեգորիա:Ամերիկացի հրատարակիչներ
Կատեգորիա:Ամերիկացի գործարարներ
Կատեգորիա:Ամերիկացի սյունակագիրներ