Դիտեր Ռամս

**Դիտեր Ռամս** (  ; մայիսի 20, 1932, Վիսբադեն, Հեսսեն ), գերմանացի արդյունաբերական դիզայներ, 1962-1995 թվականներին «Բրաուն» ընկերության առաջատար դիզայներ, արդյունաբերական դիզայնի մինիմալիզմի ներկայացուցիչ:

## Կենսագրություն
1947-1953 թվականներին Ռամսը սովորել է ճարտարապետություն և ինտերիերի ձևավորում Վիսբադենի գեղարվեստի դպրոցում, ընդմիջել է  Քելհեյմի ատաղձագործական արհեստանոցում պրակտիկա (1948-1951) անցնելու համար: Ստաժավորումն ավարտելուց հետո Դիթերը շարունակել է ուսումը և 1953 թվականինգերազանցությամբ ավարտել դպրոցը։ 1953-1955 թվականներին աշխատել է հայտնի ճարտարապետ Օտտո Ապելի ղեկավարությամբ՝ մասնակցելով Արևմտյան Գերմանիայում ամերիկյան հյուպատոսությունների նախագծերի մշակմանը։ 1955 թվականին, անցնելով մրցույթ, նա միացել է «Բրաուն»  ընկերության դիզայներական թիմին։ 1962 թվականին նա ղեկավարել է ընկերության դիզայնի բաժինը և այդ պաշտոնում մնացել մինչև 1995 թվականը։

## Աշխատանք «Բրաուն» ընկերությունում
մինի|300x300փքս|Բարձրախոս L 450, մագնիտոֆոն TG 60 և ստերեո համակարգ TS 45
1954 թվականին Բրաուն եղբայրները դիմել են Ուլմի նորաստեղծ դիզայներական դպրոցի ֆակուլտետին և վարձել դիզայներական թիմ, որի կազմում էր Դիթեր Ռեմսը։ «Բրաունում» իր առաջին օրերում Ռամսը նախագծել էր տարբեր ցուցահանդեսային կենտրոնների և գրասենյակների ճարտարապետական դիզայն, բայց ժամանակի ընթացքում նա սկսել է ավելի ու ավելի հետաքրքրվել արդյունաբերական դիզայնով: 1956 թվականին նա աշխատել է Ուլմի ուսուցիչ Հանս Գուգելոտի հետ SK 4 ռադիոնվագարկիչի նախագծման համար, որն իր մեջ ներառում էր բազմաթիվ նորարարական լուծումներ: Այսպիսով, SK 4-ում ավանդական փայտե պահարանն առաջին անգամ փոխարինվել է մետաղյա կորպուսով, իսկ կառավարման վահանակը տեղադրված է ձայնարկիչ սարքի կողքին։ Ձայնարկչի կափարիչը ի սկզբանե պետք է պատրաստված լիներ մետաղից, սակայն փորձարկման արդյունքները բացահայտեցին ուժեղ ձայնային թրթռում: Ռամսն առաջարկել է կափարիչը թափանցիկ պլաստիկից պատրաստելու լուծում, որը հետագայում դարձել է արդյունաբերական ստանդարտ այս տեսակի սարքերի համար, իսկ SK 4-ը ստացել է «Սպիտակաձյունիկի դագաղ» մականունը։ Դրանից հետո Ռամսը և Գուգելոտը մշակել են սարքին միացվող աուդիո բարձրախոսներ SK 4-ի համար: Նախկինում աուդիո նվագարկիչները արտադրվում էին սարքի մեջ ինտեգրված բարձրախոսներով: Ռամսը առաջարկել է առանձնացնել բարձրախոսները՝ նվագարկիչը դարձնելով ավելի կոմպակտ և ֆունկցիոնալ:
[մինի|290x290փքս|[1962|Կառավարման գունային կոդավորում]]
1962 թվականին Դիթերը ղեկավարել է «Բրաունի» երիտասարդ դիզայներների թիմը՝ կենտրոնանալով ռադիոյիընդունիչների, ձայնային նվագարկիչների և պրոյեկտորների զարգացման վրա: 1960-ական թվականներին սպառողական էլեկտրոնիկայի ամենակարևոր տեխնիկական առաջընթացներից էր տրանզիստորային նոր տեխնոլոգիայի զարգացումը: Փոխարինելով մեծ, տաքացող  լամպերը ժամանակակից տրանզիստորներով՝ Բրաունը սկսել է արտադրել կոմպակտ աուդիո նվագարկիչներ՝ մեծ արտաքին մակերեսներով, որոնց վրա Ռամսը տեղադրել ՝ կառավարող կոճակներ  և թվատախտակներ։ Նա առաջինն է եղել, որ նախագծել է աուդիո համակարգ մոդուլային բաղադրիչներից (L 450 բարձրախոս, TG 60 մագնիտոֆոն և TS 45 ստերեո միավոր), որի բոլոր բլոկները, բացի պտտվող սեղանից, կարող էին տեղադրվել հորիզոնական, ուղղահայաց կամ ամրացվել  պատին:

1963 թվականին Ռամսը կառուցվածքի և գույնի առումով կատարելագործել էր «Բրաունի» դիզայնի կոդավորումը: Մոտեցումն այն էր, որ ստեղծվեին միևնույն համակարգի համատեղելի բաղադրիչներ (բարձրախոսներ, ընդունիչ), որոնք թույլ էին տալիս օգտվողին տարբեր որոշումներ կայացնել սարքերը դասավորելիս: Կարևոր նորամուծություն էր կառավարման գունային կոդավորումը։ Սարքերի կոճակները գունատ կամ մուգ մոխրագույն էին, բացառությամբ կանաչ միացման/անջատման կոճակի: Հավատարիմ մնալով այս գունային կոնվենցիաներին՝ Ռամսը երաշխավորել է, որ օգտատերերը կարող են արագ և արդյունավետ կերպով նավարկել իրենց նոր սարքերում՝ անկախ ներկայացված տեխնիկական նորամուծություններից: Հաջողակ նորարարությունների առատությունը հանգեցրել է նրան, որ 60-ականների կեսերին «Բրաունի» ոճը սկսել է համարվել արդիականության և առաջընթացի խորհրդանիշ: Ընկերության արտադրանքի սպառողների թվում է եղել բրիտանացի փոփ նկարիչ Ռիչարդ Համիլթոնը, ով իր աշխատանքներում օգտագործել է «Բրաունի» տարբերանշանը։

Պատկեր:606-Universal-Shelving-System.jpg|link=Файл:606-Universal-Shelving-System.jpg|alt=|Ունիվերսալ դարակների համակարգ 606, 1960
Պատկեր:Braun-Sk61.jpg|link=Файл:Braun-Sk61.jpg|SK 61
Պատկեր:Tonarmwaage-Rams-01.jpg|link=Файл:Tonarmwaage-Rams-01.jpg|alt=|Սթիլյարդ (կշեռք), 1962
Պատկեր:Braun T1000CD.jpg|link=Файл:Braun_T1000CD.jpg|alt=|T 1000, 1963
Պատկեր:Braun audio 310.jpeg|link=Файл:Braun_audio_310.jpeg|alt=Audio 310, 1971|Աուդիո 310, 1971
Պատկեր:Dieter Rams i Dieter Lubs- Calculator Braun ET66-1987.dhub.jpg|link=Файл:Dieter_Rams_i_Dieter_Lubs-_Calculator_Braun_ET66-1987.dhub.jpg|alt=Калькулятор ET 66, 1987|Հաշվիչ ET 66, 1987


## Միջազգային ճանաչում
Դիտեր Ռեմսի նախագծերից շատերը ցուցադրվում են Ֆրանկֆուրտի կիրառական արվեստի թանգարանում, ինչպես նաև Մանհեթենի ժամանակակից արվեստի թանգարանում։ Նրա տասնյակ աշխատանքներ ամեն տարի ցուցադրվում են «Քիչ ու ավելի» () միջազգային ցուցահանդեսում: 2010 թվականին Քյոլնի դիզայնի միջազգային դպրոցը Ռամսին նշել է արդյունաբերական դիզայնի ոլորտում նրա ձեռքբերումների համար «Kölner Klopfer» մրցանակով:

## Դիզայնի տասը սկզբունքներ
Իր աշխատանքային տարիների ընթացքում Դիտեր Ռամսը ձևակերպել է որակյալ դիզայնի տասը սկզբունքներ.
# Լավ դիզայնը նորարարական է
# Լավ դիզայնը արտադրանքն օգտակար է դարձնում
# Լավ դիզայնը էսթետիկ է
# Լավ դիզայնը օգնում է արտադրանքը հասկանալի լինել
# Լավ դիզայնը աննկատ է
# Լավ դիզայնը ազնիվ է
# Լավ դիզայնը դիմացկուն է
# Լավ դիզայնը մտածված է ամենափոքր մանրամասների համար
# Լավ դիզայնը ներդաշնակ է շրջակա միջավայրի հետ և էկոլոգիապես մաքուր է
# Լավ դիզայնը հնարավորինս քիչ դիզայն է։
Ռեմսի սկզբունքները չեն խուսափոլ քննադատությունից, սակայն նա շատ երկրպագուներ ունի։ Նրանցից մեկը Ջոնաթան Այվն է «Էփլ» կորպորացիայից։ Գարի Հասթուիթի Reification վավերագրական ֆիլմում Դիթերը վկայակոչել է «Էփլը» որպես ընկերության օրինակ, որը ապավինում է  սարքերի նախագծման Ռամսի սկզբունքներին:

## Ծանոթագրություններ