Ընդհանուր արհեստական բանականություն

**Ընդհանուր արհեստական բանականություն** մեքենայական բանականություն, որը նրան հնարավորություն է տալիս հասկանալ և լուծել ցանկացած խնդիր մարդու նման։ Ընդհանուր արհեստական բանականություն ստեղծելը արհեստական բանականության ոլորտում հետազոտությունների հիմնական նպատակն է։ Որոշ հետազոտողներ ընդհանուր արհեստական բանականությունը դիտարկում են որպես «հզոր արհեստական բանականություն», «լիարժեք արհեստական բանականություն», «իսկական արհեստական բանականություն» կամ որպես մեքենայի՝ ընդհանուր բանական արարք կատարելու ունակություն: Ուրիշները նրանց դիտարկում են որպես գիտակից մեքենաներ։

2017 թվականի դրությամբ ավելի քան քառասուն կազմակերպություններ հետազոտություններ էին անցկացրել «ընդհանուր արհեստական բանականություն» թեմայով։

## Պահանջներ
Արհեստական բանականությունը կարելի է սահմանել զանազան չափանիշներով (ամենահայտնին Թյուրինգի թեստ-ն է), բայց դեռ չի տրվել այնպիսի սահմանում, որը կբավարարի բոլորին։ Այնուամենայնիվ, արհեստական բանականությունը պետք է պարտադիր կատարի հետևյալ ֆունկցիաները.

* պատճառներ և ստրատեգիա օգտագործել, խնդիրներ լուծել, որոշումներ ընդունել անորոշության մեջ
* ներկայացնել գիտելիք
* պլանավորել
* սովորել
* հաղորդակցվել բնական լեզվով
* օգտագործել այս հմտությունները նպատակին հասնելու համար։

Կարևոր պահանջների շարքին են պատկանում նաև զգալու և գործելու ունակությունները։ Սա իր մեջ նեռարում է վտանգը զգալու և նրան արձագանքելու կարողությունները։ Որոշ հետազոտողներ համարում են, որ այս ցուցակին կարելի է ավելացնել նաև երևակայությունը և ինքնակառավարումը։ Այսօր գոյություն ունեն այս ֆունկցիաները կատարող համակարգեր, բայց ոչ մարդուն հավասար մակարդակումː

## Ընդհանուր արհեստական բանականությունը հաստատող թեստեր
**[[Թյուրինգի թեստ]]** (Ալան Թյուրինգ)

Մարդը խոսում է համակագչի և մեկ այլ մարդու հետ՝ չիմանալով, թե ում հետ է խոսում։ Եթե այն խոսելիս չի կարողանում տարբերել, թե որն է մեքենայի և որը մարդու պատասխանը, ապա մեքենան անցել է Թյուրինգի թեստը։

**Սուրճի ի փորձը** (Ստիվ Վոզնյակ)

Մեքենան պետք է մտնի սովորական ամերիկյան տուն և հասկանա թե ինչպես պատրաստել սուրճ։ Նա պետք է գտնի սուրճի մեքենան, սուրճը, ավելացնի ջուր, գտնի բաժակ և եփի սուրճը սեխմելով ճիշտ կոճակներ։

**Ռոբոտ ուսանողի փորձ** (Բեն Գոերտզել)

Մեքենան ներգրավվում է համասարանական կյանքի մեջː

**Հայելու փորձը** (Թանվիր Զավադ)

Մեքենան պետք է տարբերի իրական առարկան նրա հայելային արտացոլանքիցː

**[[Ինտելեկտի գործակից|IQ-թեստ]]**

Չինացի հետազոտողներ Ֆենգ Լիուն, Յոնգ Շին և Յինգ Լիուն 2017 թվականին անցկացրեցին թեստ հանրությանը հասանելի թույլ արհեստական բանականությունների համար հետ (Google AI, Apple's Siri և այլն)ː Այսհամակարգերի ցուցաբերած առավելագույն արդյունքը 47 էր, որը մոտավորապես համարժեք է վեց տարեկան երեխայի ցուցաբերած արդյունքինː  2014 թվականին անցկացված նմանատիպ թեստում մեքենաների ցուցաբերած առավելագույն արդյունքը 27-ն էրː

## Խնդիրներ, որոնց լուծման համար հարկավոր է արհեստական բանականություն
Համակարգչի համար ամենադժվար խնդիրները ոչ ֆորմալ անվանում ենք "ամբողջական արհեստական բանականություն" կամ "ծանր արհեստական բանականություն", նկատի ունենալով, որ նրանց լուծում տալը համարժեք է մարդկային բանականության ընդհանուր ընդունակություններինː

AI-complete խնդիրները իրանց մեջ ենդադրաբար ներառում են Համակարգչային տեսլականը, բնական լեզվի ընկալումը և անսպասելի հանգամանքների կարգավորումը իրական կյանքից խնդիրներ լուծելիսː

Ամբողջական արհեստական բանականության համար նախատեսված խնդիրները հնարավոր չէ լուծել ժամանակակից համակարգիչների օգնությամբ առանց մարդու միջամտմանː

## Արհեստական գիտակցության հետազոտում
Չնայած ուժեղ արհեստական բանականությունում գիտակցության դերը քննարկելի է, շատ հետազոտողներ համարում են այն կարևորː Վաղ փորձի ժամանակ Իգոր Ալեքսանդր պնդում էր, որ գիտակից մեքենա ստեղծելու սկզբունքներն արդեն գոյություն ունեն, սակայն այդիպիսի մեքանային բնական լեզու սովորացնելու համար կպահանջվի քառասուն տարիː

## Վերաբերմունքը հզոր արհեստական բանականությանը
1980 թ. ին փիլիսոփա Ջոն Սիարելը հորինեց "հզոր արհեստական բանականություն" տերմինը որպես Չինական սենյակ փաստարկի մի մասː Նա ցանկանում էր տարբերակել արհեստական ինտելեկտի վերաբերյալ երկու վարկածներ.

* Արհեստական բանականության համակարգը ունի միտք և կարող է մտածել։ («Միտք» բառը հատուկ իմաստ ունի փիլիսոփաների համար, ինչպես օգտագործվում է «մտքի մարմնի խնդիր»-ում կամ «մտքի փիլիսոփայություն»-ում)։
*Արհեստական բանականության համակարգը ունի միտք և կարող է (միայն) գործել այնպես, ինչպես մտածում է ։

## Գիտակցություն
Բանականությունից բացի կան նաև մարդկային մտքի այլ ասպեկտներ,որոնք կապ ունեն "strong AI" հասկացության հետːː

Դրանք են.

* գիտակցություն, ՝ ունենալ սուբյեկտիվ փորձ և միտք,
* ինքնաճանաչում, ՝ ներկայանալ որպես անհատ, առավել ևս տեղյակ լինել սեփական մտքերից,
* զգայունություն, ՝ ընկալումները կամ հույզերը սուբյեկտիվորեն «զգալու» ունակությունը,
* միտքը, ՝ իմաստության կարողությունը,

Այս հատկությունները ունեն բարոյական հարթություն, քանի որ այս կետերին բավարարող մեքենան կարող է ունենալ օրինական իրավունքներ ինչպես մնացած կենդանիներըː Բացի այդ, կան կարծիքներ, որ այս հատկություններով մեքենան կարող է սպառնալիք լինել մարդու կյանքի կամ արժանապատվության համարː Դեռ պարզ չէ՝ արդյոք այս հատկություններից որևէ մեկը անհրաժեշտ է հզոր արհեստական բանականության համար, թե՞ ոչː

## Ծանոթագրություններ

## Գրականություն

* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* .
* 

## Արտաքին հղումներ
* The AGI portal maintained by Pei Wang
* The Genesis Group at MIT's CSAIL — Modern research on the computations that underlay human intelligence
* OpenCog – open source project to develop a human-level AI
* Simulating logical human thought
* What Do
* What is artificial general intelligence? 
* The AI Revolution: The Road to Superintelligence
* How Frightened Should We Be of A.I.?
* L'intelligence artificielle, un potentiel infini
* Comment l’intelligence artificielle va changer nos vies

Կատեգորիա:Արհեստական բանականություն
Կատեգորիա:Գիտական ֆանտաստիկայի թեմաներ