Կարտախենա (Կոլումբիա)

**Կարտախենա** ( կամ **Cartagena**), քաղաք Հարավային Ամերիկայում՝ Կոլումբիայի Հանրապետությունում։ Բոլիվարի անունը կրող դեպարտամենտի վարչական կենտրոնն է, բնակչության թվաքանակով Կոլումբիայի հինգերորդ և տարածաշրջանի երկրորդ բնակավայրը (Բառանկիլյայից հետո)։ Քաղաքի տնտեսության մեջ նշանակալից դեր են խաղում հատկապես ծովագնացությունը, ձկնեղենի արտադրությունը, նավթաքիմիական արդյունաբերությունը, զբոսաշրջությունը։

Կոլումբիական Կարտախենան հիմնադրվել է 1533 թվականի հունիսի 1ին և անվանվել իսպանական նույնանուն քաղաքի պատվին։ Սակայն, ինչպես վկայում են հնագիտական պեղումների արդյունքները, մարդիկ այս վայրերում բնակություն են հաստատել դեռևս մեր թվականությունից չորս հազար տարի առաջ։ Գաղութատիրական ժամանակաշրջանում քաղաքը վճռորոշ դեր է խաղացել Ամերիկայում իսպանական կայսրության ընդարձակման գործում, եղել է փոխարքայի և նրա վարչակազմի նստավայր։ Կարտախենայի պատմական կենտրոնը, որ հայտնի է *a cidade fortificada* (բերդաքաղաք) անվամբ, 1959 թվականին Կոլումբիայում հռչակվել է ազգային ժառանգության օբյեկտ, 1984 թվականին էլ ներառվել է ՅՈՒՆԵՍԿՕ-ի Համաշխարհային ժառանգության ցանկում։ 2007 թվականին նրա ամրություններն ու ռազմական ճարտարապետությունը հռչակվել են «Կոլումբիայի չորրորդ հրաշալիք»։

## Պատմություն
Պուերտո Օրմիգայի մշակույթը (*cultura de Puerto Hormiga*), որ բացահայտվել է Կարիբյան ծովի ափերին և մասնավորապես Սինու գետի դելտայից մինչև Կարտախենայի ծովածոց ընկած տարածաշրջանում, մարդկային հասարակության գոյության ու գործունեության թերևս առաջին վավերագրված արտահայտությունն է ժամանակակից Կոլումբիայի տարածքում։ Ըստ հնագետների գնահատականների՝ մեր թվականությունից մոտավորապես չորս հազար տարի առաջ ձևավորված այդ մշակույթը տարածված է եղել ներկայիս Բոլիվար և Սուկրե դեպարտամենտների սահմաններից ոչ հեռու։ Պեղումների ընթացքում այդտեղ հայտնաբերվել են խեցեղեն և այլ առարկաներ, որոնք պատրաստվել են մեր թվականությունից մոտավորապես չորս հազար տարի առաջ և համարվում են ամենահինը ողջ Ամերիկայում։ Ենթադրվում է, որ այս վայրերում նախադարյան համայնքների տարածման համար նպաստավոր պայմաններ են եղել մեղմ կլիման և ճոխ բնությունը, որոնք ապահովել են համեմատաբար հարմարավետ կեցություն, սննդի առատություն։

## Կլիմա
Կարտախենային բնորոշ է արևադարձային խոնավ կլիման (օդի խոնավությունը հասնում է մոտավորապես  90%-ի)։ Անձրևառատ են հատկապես մայիս–հունիս և հոկտեմբեր–նոյեմբեր ամիսները։ Տիպական է նաև քամիների առկայությունը։

## Ժողովրդագրություն

## Քույր քաղաքներ
Կարտախենայի հետ բարեկամացած կամ բարեկամական հարաբերություններ հաստատելու համար դիմած քաղաքներ.

*  Սան Վիսենտե դե Ֆեռեր, Կոլումբիա.
*  Բոգոտա, Կոլումբիա.
*  Բառանկիլյա, Կոլումբիա.
*  Պալենկե դե Սան Բազիլիո, Կոլումբիա.
*  Մեդելյին, Կոլումբիա.
*  Կունդինամարկա, Կոլումբիա.
*  Բուենավենտուրա, Կոլումբիա.
*  Սան Վիսենտե, Կոլումբիա.
*  Վերակրուս, Մեքսիկա.
*  Գվադալախարա, Մեքսիկա.
*  Կամպեչե, Մեքսիկա.
*  Տապաչուլա, Մեքսիկա.
*  Տոնալա, Մեքսիկա.
*  Իստակալկո, Մեքսիկա.
*  Ակապուլկո, Մեքսիկա.
*  Մանիլա, Ֆիլիպիններ.
*  Սեբու, Ֆիլիպիններ.
*  Սանտյագո դե Սուրկո, Պերու.
*  Կուսկո, Պերու.
*  Լիմա, Պերու.
*  Սալվադոր դե Բաիա, Բրազիլիա.
*  Բելեմ (Բրազիլիա), Բրազիլիա.
*  Կուրիտիբա, Բրազիլիա.
*  Սանտյագո, Չիլի.
*  Վինյա դել Մար, Չիլի.
*  Պրովիդենսիա, Չիլի.
*  Տալկաուանո, Չիլի.
*  Իկիկե, Չիլի.
*  Ինդիանապոլիս, ԱՄՆ.
*  Սան Ագուստին, ԱՄՆ.
*  Կորալ Գեյբլս, ԱՄՆ.
*  Ջենովա, Իտալիա.
*  Չերվետերե, Իտալիա.
*  Բուենոս Այրես, Արգենտինա.
*  Կոլոնիա, Ուրուգվայ.
*  Վերդու (Լեիդա), Իսպանիա.
*  Մարբելյա, Իսպանիա.
*  Նոր Կարթագեն, Իսպանիա.
*  Կադիս, Իսպանիա.
*  Ալկալա դե Էնարես, Իսպանիա.
*  Սևիլյա, Իսպանիա.
*  Վալենսիա, Իսպանիա.
*  Բասկերի երկիր, Իսպանիա.
*  Սան Կրիստոբալ դե լա Լագունա, Իսպանիա.
*  Սանտյագո դե Կուբա, Կուբա.
*  Պանամա (քաղաք), Պանամա.
*  Մայագուես, Պուերտո Ռիկո.
*  Քինգսթոն (Ճամայկա), Ճամայկա.
*  Անտիգուա Գվատեմալա, Գվատեմալա.
*  Ստամբուլ, Թուրքիա.
*  Կիոտո, Ճապոնիա.
*  Բեթղեհեմ, Պաղեստին.
*  Կոնստանցա, Ռումինիա.
*  Սանկտ Պետերբուրգ, Ռուսաստան.
*  Անգրա դու Էրոիշմու, Պորտուգալիա.
*  Բաթում, Վրաստան.
*  Մարիանսկե Լազնե, Չեխիա.
*  Մինյարա, Լիբանան.
*  Հանչժոու, Չինաստան.
*  Ինչոն, Հարավային Կորեա.
*  Daloa, Կոտ դ'Իվուար.
*  Մոմբասա, Քենիա.

## Պատկերասրահ

D NuJXtWwAAUwkh.jpg
Cartagena de Indias Colombia.jpg|
Cartagena de Indias.jpg|
Cartagena, Colombia - Laslovarga (62).jpg
Cartagena, view from old city walls.jpg
Centro historico de Cartagena.jpg
Centro histórico de Cartagena, Colombia.jpg
Centro histórico, Cartagena de indias Colombia-2008 09.jpg
Lighthouse In Cartagena - panoramio.jpg


## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Կոլումբիայի բնակավայրեր
Կատեգորիա:Կոլումբիայի քաղաքներ
Կատեգորիա:Համաշխարհային ժառանգության օբյեկտներ այբբենական կարգով
Կատեգորիա:Համաշխարհային ժառանգություն Կոլումբիայում