Չարլզ Օլիվեյրա

**Չարլզ Օլիվեյրա դա Սիլվա** (,), խառնմարտի բրազիլացի մարտիկ, թեթևքաշային կարգի ներկայացուցիչ։ Պրոֆեսիոնալ մարզական կարիերան սկսել է 2008 թվականին՝ հանդես գալով տարածաշրջանային կազմակերպություններում, 2010 թվականից հանդես է գալիս Ultimate Fighting Championship-ում։ UFC-ի թեթև քաշային նախկին չեմպիոն: UFC-ի պաշտոնական թեթևքաշային վարկանիշային աղյուսակում զբաղեցնում է 4-րդ տեղը:

## Կենսագրություն
Չարլզ Օլիվեյրան ծնվել է 1989 թվականի հոկտեմբերի 17-ին Սան Պաուլոյի Գուարուջա քաղաքում՝ աղքատ ընտանիքում:

7 տարեկան տղայի մոտ ախտորոշվել է սրտում աղմուկ և ռևմատիկ տենդ, և բժիշկն ասել է որ նա չի կարող զբաղվել սպորտով։ Փոխարենը, ծնողները որոշել են թույլ տալ, որ որդին սպորտով զբաղվի, և ժամանակի ընթացքում նրա վիճակը բարելավվել է:

12 տարեկանում հարևանը՝ Պաուլոն, Չարլզին տարել է բրազիլական ջիու-ջիթսուի մարզասրահ, որտեղ մարզիչ Ռոժեր Կոելյոն անվճար դասընթացներ էր անցկացնում ցածր եկամուտ ունեցող մարդկանց համար: Օլիվեյրայի ընտանիքը օգնել է նրան վճարել մարզումների համար՝ վաճառելով փողոցային սնունդ: Չարլզը ջիու-ջիցուի մարզումները սկսելուց ընդամենը երկու ամիս անց շուտով դարձել է Սան Պաուլոյի չեմպիոն:

## Մասնագիտական կարիերա MMA-ում
Խառը մենամարտերում պրոֆեսիոնալ մակարդակով իր նորամուտն է նշել 2008 թվականի մարտին, մեկ երեկոյի ընթացքում անցկացրել է միանգամից երեք մենամարտ՝ հաղթելով բոլոր երեք մրցակիցներին։ Մենամարտել է Բրազիլիայի տարբեր փոքր փրոմոուշեններում, այդ թվում հանդես է եկել *Jungle Fight*-ի մեկ մրցաշարում, բոլոր դեպքերում մենամարտերում հաղթել է։

### Ultimate Fighting Championship
12 հաղթանակ և ոչ մի պարտություն գրանցելով՝ գրավել է MMA-ի շատ փորձագետների ուշադրությունը, մասնավորապես Sherdog պորտալը 2010 թվականի հունվարին նրան անվանել է Բրազիլիայի երրորդ ամենահեռանկարային մարտիկը, որին պետք է հետևել գալիք տարում: Հաջողության ալիքի վրա նա պայմանագիր է կնքել աշխարհի ամենամեծ մարտական կազմակերպության՝ Ultimate Fighting Championship-ի հետ և շուտով նորամուտն է նշել օկտագոնում՝ հաղթելով Դարեն Էլկինսին և այդպիսով բոնուս վաստակելով երեկոյի լավագույն ընդունելության համար: Նույն թվականին հաղթել է Էֆրաին Էսկուդերոյին՝ կրկին արժանանալով լավագույն ընդունելություն մրցանակին, բայց հետո կրել է պրոֆեսիոնալ կարիերայի առաջին պարտությունը՝ պարտվելով Ջիմ Միլլերին:

2011 թվականին Նիկ Լենցի հետ մենամարտում հաղթել է հետևից խեղդող հնարքով, սակայն ավելի ուշ արդյունքը չեղարկվել է գլխին ծնկի հասցված անօրինական հարվածի պատճառով (չնայած երկու մարտիկներն էլ արժանացել են «Գիշերվա մենամարտ» մրցանակին): Այնուհետև նրա մրցակիցն է դարձել Դոնալդ Սերոնեն, և բրազիլացին առաջին իսկ ռաունդում նրան զիջել է տեխնիկական նոկաուտով:

Երկու պարտություն կրելուց հետո որոշել է իջնել կիսաթեթև քաշային կատեգորիա և դա տվել է իր պտուղները․ 2012 թվականին նա ստիպել է հանձնվել Էրիկ Ուայզլիին և Ջոննաթան Բրուքինս և ստացել է բոնուս (երեկոյի լավագույն ընդունելությունը): 2013 թվականին Օլիվեյրան դուրս է եկել եզրափակիչ: Չնայած Քաբ Սուոնսոնի հետ մենամարտից առաջ նա արդեն խնդիրներ ուներ քաշի հետ կապված, և առաջին իսկ ռաունդում հայտնվել է նոկաուտում: Դրանից հետո բրազիլացին ևս մեկ պարտություն է կրել, այս անգամ մրցավարների միաձայն որոշմամբ կազմակերպության նախկին չեմպիոն Ֆրենկի Էդգարից: Երկու մարտիկներն էլ այստեղ բոնուս են վաստակել երեկոյի լավագույն մենամարտի համար:

2014 թվականին Օլիվեյրան UFC-ում երեք հաղթանակ է տարել, այդ թվում՝ երկու մրցանակ է ստացել երեկոյի լավագույն կատարման համար, թեև մենամարտերից մեկում նա կրկին չին կարողացել տեղավորվել կիսաթեթև քաշի սահմաններում։

2015-ին Նիկ Լենցի հետ ռևանշում այս անգամ հաղթել է բոլոր կանոններով՝ մրցակցին ստիպելով երրորդ ռաունդում հանձնվել գիլյոտինի օգնությամբ, դրա համար նրան միանգամից երկու բոնուս են տվել՝ երեկոյի լավագույն կատարման և երեկոյի լավագույն մենամարտի համար։ Նրա հաղթական շարքն ընդհատվել է ապագա չեմպիոն Մաքս Հոլոուեյի հետ հանդիպումից հետո, մրցավարը տեխնիկական նոկաուտ է գրանցել արդեն մենամարտի սկզբում:

Չորս կշռումները ձախողելուց հետո 2017-ին Օլիվեյրան այնուամենայնիվ վերադարձել է թեթև քաշային կարգ: Նա հաղթել է Ուիլ Բրուքսին՝ արժանանալով «Երեկոյի լավագույն ելույթ» մրցանակին, բայց պարտվել է տեխնիկական նոկաուտով Փոլ Ֆելդերին:

Օլիվեյրան UFC 225-ում հանդիպել է Քլեյ Գվիդային՝ փոխարինելով վնասվածք ստացած Բոբի Գրինին: Նա խեղդող հնարքով հաղթել է մենամարտը առաջին ռաունդում: Հաղթանակը նրան բերել է բոնուս «Երեկոյի կատարում»:

Օլիվեյրան 2018 թվականի սեպտեմբերի 22-ին *UFC Fight Night 137* մրցաշարում հանդիպել է Քրիստիան Գիագոսի հետ: Երկրորդ ռաունդում հաղթել է մենամարտում: Այս հաղթանակը նրան բերել է բոնուս՝ «Երեկոյի ընդունելություն»:

2018 թվականի դեկտեմբերի 15-ին *UFC on Fox 31*-ում ռևանշի ժամանակ հանդիպել է Ջիմ Միլլերի հետ: Առաջին ռաունդի սկզբում հաղթել է մենամարտում խեղդող հնարքով:

2019 թվականի փետրվարի 2-ին Օլիվեյրան *UFC Fight Night 144* մրցաշարում հանդիպել է Դեյվիդ Թեյմուրի հետ։ Մենամարտում հաղթել է երկրորդ ռաունդում՝ աքրմունկի հարվածով ուշաթափ անելով Թեյմուրին, նախքան անակոնդայի խեղդող քայլը կիրառելը: Այս հաղթանակը նրան բերել է բոնուս «Երեկոյի կատարում»:

2019 թվականի մայիսի 18-ին *UFC Fight Night 152* մրցաշարում տեղի է ունեցել մենամարտ-եռագրություն Նիկ Լենցի հետ։ Երկրորդ ռաունդում հաղթել է մենամարտում տեխնիկական նոկաուտով:

Փոխարինելով Լեոնարդո Սանթոսին՝ Օլիվեյրան 2019 թվականի նոյեմբերի 16-ին UFC-ում ESPN + 22-ում հանդիպել է Ջարեդ Գորդոնին՝ հաղթելով մենամարտում առաջին ռաունդում նոկաուտով: Այս հաղթանակը նրան բերել է «Երեկոյի կատարում» մրցանակը։

Նա հանդիպել է նաև Քևին Լիին 2020 թվականի մարտի 14-ին՝ որպես *UFC Fight Night 170*-ի գլխավոր իրադարձություն: Կշռման ժամանակ Լին կշռում էր 158,5 ֆունտ, ինչը 2,5 ֆունտով գերազանցում է թեթև քաշի սահմանը, Լին տուգանվել է իր հոնորարի գումարի 20%-ով, և սպասվում էր, որ Օլիվեյրայի հետ մենամարտը տեղի կունենա միջանկյալ քաշային կարգում: Օլիվեյրան երրորդ ռաունդում խեղդող հնարքով հաղթել է մենամարտում:

Օլիվեյրան պետք է հանդիպեր Բենեիլ Դարիյուշի հետ 2020 թվականի հոկտեմբերի 4-ին UFC-ում ESPN-ում: Այնուամենայնիվ նա հրաժարվել է մենամարտից սեպտեմբերի սկզբին՝ չբացահայտված պատճառներով:

Օլիվեյրան հանդիպել է Էնտոնի Ֆերգյուսոնի հետ 2020 թվականի դեկտեմբերի 12-ին UFC 256 մրցաշարում՝ առանցքային իրադարձության ժամանակ: Գերիշխող երեք տուրից հետո հաղթել է մենամարտում միաձայն որոշմամբ:

UFC-ի թափուր տիտղոսի համար բախվել է Bellator-ի նախկին եռակի թեթև քաշային չեմպիոն Մայքլ Չենդլերի հետ: Մենամարտը տեղի է ունեցել 2021 թվականի մայիսի 15-ին UFC 262-ում։ Առաջին ռաունդում Չենդլերը մոտ էր հաղթանակին, բայց երկրորդ ռաունդում Օլիվեյրան հավաքվել է իրեն և նոկաուտի ենթարկել Չենդլերին և նվաճել UFC-ի թեթև քաշային կարգի չեմպիոնի տիտղոսը: Եվ ստացել բոնուս «Երեկոյի կատարման» համար:

UFC 269-ում 2021 թվականի դեկտեմբերի 11-ին պետք է պաշտպաներ տիտղոսը Դուստին Պուարիեի դեմ։ Առաջին ռաունդում Օլիվեյրան նոկդաունի է ենթարկվել, բայց արդեն երկրորդ ռաունդում սկսել է ուժասպառ անել Դաստինին՝ արմունկներով հարվածներ հասցնելով պարտերին, երրորդ ռաունդում Պորյեն խեղդվել է հետևից խեղդող հնարքով։ Եվ Օլիվեյրան հաջողությամբ պաշտպանել է UFC չեմպիոնի տիտղոսը: Հաղթանակը բերել է նաև նրան տասներկուերորդ «Երեկոյի կատարումը» մրցանակը:

Մայիսի 7-ին UFC 274-ում Օլիվեյրան պետք է պաշտպաներ տիտղոսը Ջասթին Գեյջիի դեմ: Կշռման համար Չարլզը չի կարողացել բավարարել անհրաժեշտ քաշը, քանի որ այն գերազանցել է 200 գրամով և զրկվել է տիտղոսից: Դրանից հետո հայտարարվել է, որ տիտղոսը կարող է ստանալ միայն Գեյջին հաղթելու դեպքում, իսկ Օլիվեյրան կազատի տիտղոսը և կդառնա գլխավոր հավակնորդը: Առաջին վայրկյաններից Չարլզը սկսել է առաջ գնալ Ջասթինի հետ, մի քանի անգամ հարվածել է և երկու անգամ նոկդաունի ենթարկել Օլիվեյրային, բայց նա կարողացել է արագ վերականգնվել և նոկդաունի ենթարկել, Չարլզը անմիջապես գնացել է պարտեր և սկսել է գրկել Ջասթինի մեջքը: Օլիվեյրայի անհաջող փորձից հետո Գեյջին կարողացել է ճողոպրել, բայց Չարլզը նորից գրկել է մեջքը, և այս անգամ կարողացել է խեղդել Ջասթինին: Ի վերջո, Չարլզ Օլիվեյրան հաղթել է Ջասթին Գեյջիին (հետևից խեղդող հնարքով), բայց տիտղոսը թափուր է մնացել:

2022 թվականի հոկտեմբերի 22-ին Աբու Դաբիում կայացած UFC 280 գլխավոր իրադարձության ժամանակ Չարլզը հանդիպել է Իսլամ Մախաչևի հետ UFC թեթև քաշային կարգում չեմպիոնի թափուր գոտու համար մենամարտում։ Երկրորդ ռաունդում դաղստանցին նոկդաունի է ենթարկել Օլիվեյրային, որից հետո պարտերում գերիշխող դիրք է գրավել և ստիպել մրցակցին հանձնվել «ձեռքի եռանկյունի» (կամ «ձեռքերով եռանկյունի») խեղդող հնարքով:

2023 թվականի մայիսի 7-ին UFC 288 մրցաշարում Չարլզը պետք է հանդիպեր Բենեիլ Դարիյուշի հետ, սակայն վնասվածքի պատճառով ստիպված էր դուրս գալ պայքարից: Մենամարտը տեղափոխվել է UFC 289 մրցաշար։ Առաջին ռաունդի վերջում Օլիվեյրան աջ ձեռքով հարվածել է մրցակցին, որից հետո նրան ջախջախել է հատակին։

Դարիուշին հաղթելուց հետո Չարլզը UFC 294 մրցաշարում հնարավորություն է ստացել ռևանշ անցկացնել Իսլամ Մախաչևի դեմ: Սակայն մենամարտից 11 օր առաջ Օլիվեյրան վնասվածք է ստացել սպարինգի ժամանակ և ստիպված է եղել հրաժարվել մենամարտից։ Նրա փոխարեն Մախաչևվի հետ մենամարտի է դուրս եկել Ալեքսանդր Վոլկանովսկին, որն այն ժամանակ պահում էր կիսաթեթև քաշային կարգում չեմպիոնի գոտին։

Հաջորդ մենամարտը Օլիվեյրան անցկացրել է UFC 300 հոբելյանական մրցաշարում՝ ընդդեմ հայ-ռուսական մարտիկ Արման Ծառուկյանի: Մենամարտը տևել է բոլոր երեք ռաունդները և ավարտվել է Արմանի հաղթանակով՝ մրցավարների առանձին որոշմամբ:

*UFC 309*-ում Օլիվեյրան ռևանշում հանդիպել է Մայքլ Չենդլերի հետ: Մենամարտն անցել է բոլոր 5 ռաունդները և Օլիվեյրան միաձայն որոշմամբ հաղթել է (49-46x2, 49-45) հաշվով: Նաև երկու մարտիկներն էլ ստացել է «Երեկոյի լավագույն մենամարտ» բոնուսը:

UFC 317-ում թափուր թեթև քաշային տիտղոսի համար պայքարում առաջին ռաունդում նոկաուտի է ենթարկվել Իլիա Տոպուրիայի կողմից:

## Կոչումներ և նվաճումներ
### Բրազիլական ջիու-ջիցու

* Աշխարհի չեմպիոն CBJJE (2007 թ) 60px
* Սան Պաուլու նահանգի չեմպիոն FPJJ (2007 թ) 60px
* Հարավային Ամերիկայի չեմպիոն CBJJE (2008 թ) 60px
* Տեղ աշխարհի գավաթի խաղարկությունում CBJJE (2008 թ) 60px

### Խառը մարտարվեստ
**Predador Fight Championship**

* 60px Welterweight Grand Prix-ի հաղթող (մեկ անգամ):

**[[Ultimate Fighting Championship]]**

* 60px UFC թեթև քաշային կարգի չեմպիոն (մեկ անգամ, նախկին):
* Մեկ պաշտպանություն ընդդեմ Դուստին Պուարիեի:
* Զրկվել է UFC-ի չեմպիոնի տիտղոսից (չի համապատասխանել քաշային կարգի սահմանագծին)։
* 2022 Half-Year Awards՝ «Կես տարվա լավագույն մարտիկ»:
* UFC Honors 2021՝ «Տարվա լավագույն քամբեք» ընդդեմ Մայքլ Չենդլերի:
* UFC-ի չորրորդ անընդմեջ հաղթանակների շարքը թեթև քաշի պատմության մեջ:
* UFC-ի պատմության մեջ ամենաշատ եզրափակիչը:
* UFC-ի պատմության մեջ ամենաշատ հաղթանակները:
* UFC-ի պատմության մեջ ամենաշատ բոնուսները:
* Բոնուսների առավելագույն քանակը UFC «Երեկոյի կատարումը» պատմության մեջ:
* Բոնուս «Երեկոյի կատարումը» (13 անգամ) ընդդեմ Էնդի օղլին, Հացու Հիոկին, Նիկ Լենցը, Ուիլ Բրուքսը, Քլեյ Գվիդան, Քրիստոս Գիագոսը, Ջիմ Միլլերը, Դեյվիդ Թեյմուրը, Ջարեդ Գորդոնը, Քևին Լին, Մայքլ Չենդլերը, Դասթին Պորյեն և Բենեիլ Դարիուշը:
* Բոնուս «Երեկոյի պայքարը» (4 անգամ) ընդդեմ Նիկ Լենցի (2 անգամ) և Ֆրենկի Էդգար և Մայքլ Չենդլեր:
* Բոնուս «Երեկոյի ընդունելություն» (3 անգամ) ընդդեմ Դարեն Էլկինսի, Էֆրաին Էսկուդերոյի և Էրիկ Ուայզլիի:
* UFC-ի պատմության մեջ երկրորդ ամենաշատ փորձված հպատակները:
* Տարվա սաբմիշեն (2014) ընդդեմ Հացու Հիոկիի:
* UFC-ի Featherweight-ի պատմության մեջ ամենաշատ հպատակների հաղթանակները:
* UFC-ի թեթև դիվիզիոնի պատմության մեջ երրորդ ամենաշատ փորձված ենթահողերը:
* UFC-ի պատմության մեջ ամենաշատ հաղթանակների վեցերորդը: (23 հաղթանակ / 20 վաղաժամկետ 90,9%)
* UFC-ի պատմության մեջ ամենաշատ հաղթանակներ գրանցած 3-րդ թեթև դիվիզիոնը:
* UFC-ի թեթև քաշի պատմության մեջ երկրորդ ամենաշատ եզրափակիչները:
* Թեթև քաշի UFC-ի պատմության մեջ երկրորդ ամենաշատ հաղթանակները:
* UFC-ի պատմության մեջ երկրորդ ամենաշատ հաղթանակները:
* «Գիլյոտին»-ի խեղդման/ցավի ամենամեծ քանակը UFC-ի պատմության մեջ:
* «Անակոնդա»-ի խեղդման/ցավի ամենամեծ ընդունելությունները UFC-ի պատմության մեջ:

### UFC.com Award
** 3 տեղ՝ «Տարվա նորեկ» (2010)
** 3 տեղ՝ «Տարվա լավագույն ընդունելություն» ընդդեմ Էրիկ Ուայզլիի (2012)
** 1 տեղ՝ «Տարվա լավագույն ընդունելություն» Ընդդեմ Հացու Հիոկիի (2014)
** 5 տեղ՝ «Տարվա լավագույն ընդունելություն» ընդդեմ Քրիստոս Գիագոսի (2018)
** 9 տեղ՝ «Տարվա լավագույն ընդունելություն» ընդդեմ Դեյվիդ Թեյմուրի (2019)
** 5 տեղ՝ «Տարվա լավագույն ընդունելություն» ընդդեմ Քևին Լիի 9-րդ տեղ: «Տարվա լավագույն մարտիկ» (2020)
** 2 տեղ՝ «Տարվա մարտիկ» 10 տեղ: «Տարվա պայքար» ընդդեմ Մայքլ Չենդլերի (2021)
** Կիսամյակային մրցանակներ «Կես տարվա մարտիկ» 8-րդ տեղ «Տարվա լավագույն ընդունելություն» ընդդեմ Ջասթին Գեյջիի (2022)
** 5 տեղ՝ «Տարվա նոկաուտ» ընդդեմ Բենիլ Դարիուշի (2023)

## Անձնական կյանք
Օլիվեյրան և նրա կինը՝ Թալիտա Ռոբերտան, մեծացնում են իրենց դստերը, որը ծնվել է 2017 թվականին: Չարլզը բնակվում է Գուարուգայում՝ իր նախկին Վիսենտե դե Կարվալյու թաղամասի մոտակայքում, և պարբերաբար բարեգործություններ է անում՝ օգնելով իր համայնքին:

Նախկինում Օլիվեյրան տառապում էր կարճատեսությամբ և միշտ ակնոց էր կրում: Հարցին, թե արդյոք պետք է դրանք հանել մենամարտի ժամանակ, նա պատասխանել է «Եթե ես հանեմ ակնոցներս, ապա կտեսնեմ միայն 50 տոկոս, բայց դա երբեք չի խանգարել ինձ մենամարտում։ Ես երեք դեմք եմ տեսնում, եթե մեջտեղինին խփեմ, դա կնշանակի, որ ես հաղթել եմ»: Մարտիկը 2022 թվականի հոկտեմբերին հայտարարել է, որ իր աչքերը «100 տոկոսով կատարյալ են դարձել» ուղղիչ վիրահատության ենթարկվելուց հետո:

Չարլզը 2023 թվականի փետրվարին հայտարարել է, որ հաշիվ է բացել OnlyFans-ում՝ իր երկրպագուներին բաժանորդագրության վրա հիմնված ծառայություն մատուցելու համար։ Այս հարթակում նրանք կկարողանան տեսնել նրա մարզումները, ուտելու ռեժիմը և նրա ստեղծած այլ բովանդակությունը:

2024 թվականի հոկտեմբերի 6-ին Օլիվեյրան և նրա կինը՝ Վիտորիա Բրումը որդի են ունեցել, որին անվանել են Դոմինիկ:

## Պեյ-Պեր-վյու

## Վիճակագրություն պրոֆեսիոնալ MMA-ում

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* 
 
Կատեգորիա:Բրազիլացի ընդհանուր մենամարտիկներ