Լագեր (գարեջուր)

մինի|Գերմանական գարեջրագործության Bitburger-ի մի բաժակ լագեր
**Լագեր** ( *պահելիս հասունացող գարեջուր*), ցածր ջերմաստիճանում եփվող գարեջրի տեսակ։ Լագերները կարող են լինել բաց, սաթագույն կամ մուգ։ Բաց լագերը գարեջրի ամենաշատ սպառվող և առևտրային տեսակն է։ «Լագեր» տերմինը գալիս է գերմաներեն «պահեստ» բառից, քանի որ գարեջուրը պահվում էր խմելուց առաջ, ավանդաբար նույն սառը քարանձավներում, որտեղ այն եփվում էր։

Ինչպես սառը պահեստում հասունացումը, լագերներից շատերն առանձնանում են Saccharomyces pastorianus-ի՝ «ներքևում եփվող» խմորիչի օգտագործմամբ, որը խմորվում է համեմատաբար ցուրտ ջերմաստիճանում։

## Ստուգաբանություն
Մինչև 19-րդ դարը, գերմանական Lagerbier (de) բառը վերաբերում էր բոլոր տեսակի ներքևում եփվող, ցուրտ պայմաններում պահված սովորական հզորության գարեջուրներին։  Այսօր Գերմանիայում այն հիմնականում վերաբերում է հարավային Գերմանիայի գարեջուրներին, «Helles» (բաց) կամ «Dunkles» (մուգ)։ Պիլսները՝ ավելի շատ փրփուր ունեցող, բաց գույնի լագերը,  առավել հաճախ հայտնի է որպես «Պիլսներ» կամ «Պիլս»: Այլ լագերների տեսակներ են Bock-ը, Märzen-ը և Schwarzbier-ը: Միացյալ Թագավորությունում, տերմինը սովորաբար վերաբերում է բաց գույնով լագերին, որոնք ստացվել են պիլսներ տեսակից։

## Լագերի պատրաստման պատմություն
մինի|Չեխական լագեր
Թեև գարեջրի սառը պահեստավորումը` «լագերինգը», օրինակ, քարանձավներում  տարածված գործընթաց էր միջնադարյան ողջ ժամանակաշրջանում, ներքևում խմորելը, կարծես, առաջացել է տասնհինգերորդ դարի սկզբի հիբրիդացումից։

2011 թվականին մի խումբ հետազոտողներ պնդում էին, որ հայտնաբերել են, որ Saccharomyces eubayanus-ը, որը պատասխանատու է հիբրիդային խմորիչի ստեղծման համար, որն էլ օգտագործվում է լագեր պատրաստելու համար։

Ելնելով գարեջրի արտադրամասերի թվից, լագերի պատրաստումը, 1860-ից 1870 թվականներին դարձավ Բոհեմիայի Թագավորությունում գարեջրագործության հիմնական ձևը, ինչպես ցույց է տրված հետևյալ աղյուսակում։

19-րդ դարում, երբ սառեցման համակարգերը դեռևս գոյություն չունեին, գերմանական գարեջրագործները փորում էին պահեստարաններ լագերացնելու համար և լցնում դրանք մոտակա լճերից ու գետերից ստացված սառույցով, որը գարնանը օգնում էր սառեցնել գարեջուրը։ Ամառվա տապից պահեստարաններն պաշտպանելու համար նրանք տնկում էին շագանակի ծառեր, որոնք ունեն փռված, խիտ հովանոցներ, բայց ոչ խորը արմատներ, որոնք չեն ներխուժում պահեստարաններ։ Այս վայրերում գարեջուր մատուցելու գործընթացը վերածվեց  ժամանակակից գարեջրի պարտեզի։

Լագերի աճը կապված էր սառնարանային համակարգերի զարգացման հետ, քանի որ այն հնարավորություն էր տալիս գարեջուր պատրաստել ամբողջ տարին (նախկինում ամռանը գարեջուր պատրաստելը արգելված էր Գերմանիայի շատ վայրերում), և արդյունավետ սառեցումը նաև հնարավորություն տվեց եփել լագերը ավելի շատ վայրերում և պահել այն սառը մինչև մատուցումը։ Առաջին մեծածավալ սառեցված լագերացման տակառները մշակվել են Գաբրիել Սեդելմայերի գարեջրի գործարանի համար Մյունխենում՝ Կառլ ֆոն Լինդեի կողմից 1870 թվականին։

## Արտադրության գործընթաց
Լագերը օգտագործում է սառը խմորման գործընթաց, որին հաջորդում է սառնարանում հնեցումը: Գերմաներեն «Lager» բառը նշանակում է պահեստարան կամ պահեստ: Լագեր պատրաստելու համար սովորաբար օգտագործվող խմորիչը Saccharomyces pastorianus-ն է: Այն մոտ հարազատ է Saccharomyces cerevisiae խմորիչին, որը օգտագործվում է տաք ֆերմենտացված հալուկների համար:

Թեև արգելված է գերմանական Reinheitsgebot-ի ավանդույթով, որոշ երկրներում լագերները կարող են ներառել լրացուցիչ հավելումներ, սովորաբար բրինձ կամ եգիպտացորեն: Հավելումները մուտք գործեցին Միացյալ Նահանգներ՝ գարեջրի արտադրությամբ, որպես գարեջուրը նոսրացնելու միջոց՝ հավասարակշռելու համար վեց շարք ցորենի ներմուծված մեծ քանակությամբ սպիտակուցները: . Հավելումները հաճախ օգտագործվում են գարեջրի արտադրության մեջ՝ մեծ քանակությամբ շաքար ներմուծելու համար և դրանով իսկ մեծացնելով ABV-ն ավելի ցածր գնով, քան ամբողջ ցորենի  բաղադրությունը։ Այնուամենայնիվ, կան դեպքեր, երբ հավելումների օգտագործումը իրականում մեծացնում է արտադրության արժեքը։

Հնարավոր է օգտագործել լագերի խմորիչը տաք խմորագործության գործընթացի ժամանակ, օրինակ՝ ամերիկյան գոլորշիով գարեջրի դեպքում, իսկ գերմանական Altbier-ը և Kölsch-ը եփում են բարձր խմորիչ Saccharomyces cerevisiae-ի միջոցով տաք ջերմաստիճանում, բայց վերջին սառը պահեստավորման փուլում դասակարգվում են որպես obergäriges lagerbier (վերին ֆերմենտացված գարեջուրներ)։

## Տեսակներ
Լագերները գույնով տատանվում են չափազանց բացից մինչև կարմրագույն, ինչպիսիք են Վիեննայի լագերը, և ավարտվում են մուգ բրոնզագույն և սև, ինչպիսիք են ՝ Dunkel**-ը** ու Schwarzbier**-ը։**  Գույնի խորությունը գալիս է գարեջրի մեջ օգտագործվող հատուկ հացահատիկի խառնուրդից։ Ավելի բաց լագերները օգտագործում են չբոված գարի և նույնիսկ կարող են ավելացնել այլ հատիկներ, ինչպիսիք են բրինձը կամ եգիպտացորենը, որպեսզի գույնը բացացնեն և համը ապահովեն ավելի հստակ ու վերջնական ձևով։ Ավելի մուգ լագերները օգտագործում են բոված ձավարեղեն և հացահատիկ, նույնիսկ թեթևակի այրված, բուրմունք ստեղծելու համար:

### Բաց լագեր
մինի|200x200փքս|Չեխական պիլսեներ գարեջուր
մինի|209x209px|Ջոզեֆ Գրոլը, որը երբեմն կոչվում է «Պիլսների հայր"
Աշխարհում ամենատարածված լագերները բաց լագերներն են: Այս թեթև լագերների համը սովորաբար մեղմ է, և արտադրողները հաճախ խորհուրդ են տալիս, որ խմիչքները մատուցվեն սառեցված:

Բաց լագերը շատ բաց կամ ոսկեգույն լագեր է՝ թույլ բաղադրությամբ և բարձրորակ դառը փրփուրով։ Այս գարեջրի պատրաստման գործընթացը զարգացավ 19-րդ դարի կեսերին, երբ Գաբրիել Սեդլմայրը, բաց գարեջրի պատրաստման տեխնիկան վերադարձրեց Գերմանիայի Սպատեն գարեջրի գործարան և կիրառեց այն գոյություն ունեցող գարեջրի պատրաստման մեթոդների վրա։

Այս մոտեցումն ընդունվեց այլ գարեջրի գործարանների կողմից, հատկապես Pilsner Urquell Brewery-ն Բոհեմիայում (այժմ՝ Չեխիայի Հանրապետության մաս), որտեղ Յոզեֆ Գրոլն արտադրեց առաջին պիլսներ գարեջուրը: Ստացված բաց գույնի, թեթև, կայուն գարեջուրները մեծ հաջողություն ունեցան  և աստիճանաբար տարածվեցին աշխարհով մեկ՝ դառնալով այսօր աշխարհում սպառվող գարեջրի ամենատարածված ձևը։

Մեկ այլ բաց լագերների տեսակն է Helles-ը, որը ծնունդ է առել Մյունխենից:

### Սաթե լագեր
մինի|267x267փքս|Oktoberfest Maerzen
Սաթե լագերները սովորաբար ավելի մուգ գույն ունեն, քան բաց լագերները, հաճախ՝ խոր վառ կամ սաթե գույնով: Սաթե լագերի հայտնի տեսակներից են Märzen-ը, որն ավանդաբար պատրաստվում է Մյունխենում Oktoberfest-ի տոնակատարության համար, Bock-ը, որը բարձր ալկոհոլային պարունակությամբ ամբեր լագեր է՝ ծագմամբ Գերմանիայի կենտրոնական Einbeck քաղաքից, և լայն տարածում ունեցող Vienna լագերը:

Vienna լագերի ոճը մշակվել է Անտոն Դրեհերի կողմից 1830-ականների վերջին: 1833 թվականին Գաբրիել Սեդելմայերի հետ Անգլիա և Շոտլանդիա կատարած ճանապարհորդության ժամանակ, Դրեհերը սովորեց բաց ածիկի պատրաստման գործընթացը։ Դրեհերը համակցեց բաց ածիկի պատրաստման տեխնիկան սառը ներքում խմորման հետ՝ օգտագործելով Սեդլմայրի կողմից իրեն տրված խմորիչը: 1840 թվականի վերջերին Անտոն Դրեհերը սկսեց վարձակալել պահեստարան՝ իր գարեջուրը հնեցնելու սառը պայմաններում, ինչը կոչվում է "լագերացում": Արդյունքում ստացված գարեջուրը եղավ մաքուր համով և ժամանակի համեմատ համեմատաբար բաց՝ շնորհիվ մոխրազերծ "Անգլիական" տաք օդով չորացնող սառցարանների օգտագործման, ինչը հանգեցրեց բաց սաթե գույնի։

Գարեջրի ոճը հայտնի դարձավ միջազգայնորեն, մասնավորապես Դրեհեր գարեջրի գործարանային ռեստորանի և գարեջրի սրահի շնորհիվ 1867 թվականին Փարիզում կայացած միջազգային ցուցահանդեսում, և սկսեց կրկնօրինակվել գերմանացի ներգաղթյալների կողմից հիմնադրված ԱՄՆ-ամերիկյան լագեր գարեջրագործություններից շատերի կողմից:1872 թվականին Franziskaner-Leistbräu գարեջրագործարանը պատրաստեց առաջին սաթե գույնի Oktoberfest-Märzen-ը, որը նույնպես Vienna ոճի գարեջուր էր ՝ պատրաստված բարձրորակ։

Վիեննայի լագերի ոճը պահպանվել է մինչ օրս, հիմնականում շնորհիվ 1980-ականների և 1990-ականների Միացյալ Նահանգներում առաջացող միկրոգարեջրագործության, տնային գարեջրի և արհեստական ​​գարեջրի տեսարանի։ Ամերիկյան արհեստագործական գարեջրի շարժման ազդեցության շնորհիվ, Vienna լագերը կրկին կարելի է գտնել Եվրոպայում, այդ թվում ավանդական ավստրիական գարեջրագործարաններում, ինչպիսիք են Ottakringer-ը և Schwechater-ը, որոնք այս բաց սաթե գարեջրի ոճը կրկին ներառել են իրենց գարեջրի տեսականիում։

Vienna լագերը սովորաբար ունի պղնձի կամ կարմրավուն-շագանակագույն գույն, ցածր դառնություն, ցածր փրփուրային տեսք, ածիկի բուրմունք և 4.8–5.4% ալկոհոլ ըստ ծավալի:

### Մուգ լագեր
մինի|245x245փքս|Գերմանական Դունկել գարեջուր
Բաց լագերները տարածված չէին մինչև 19-րդ դարի վերջը, երբ տարածվեց ավելի բաց տապակած ածիկի օգտագործումը։ Մուգ լագերները կարող են կոչվել Dunkel, tmavé կամ Schwarzbier՝ կախված տարածաշրջանից, գույնից կամ պատրաստման եղանակից:

*Tmavé-ն* չեխերեն նշանակում է «մութ». գարեջուրները, որոնք այնքան մուգ են, որ սև են, կոչվում են černé pivo, «սև գարեջուր»։ Dunkel-ը գերմաներեն նշանակում է «մութ»: 4,5% -ից 6% abv-ով Dunkel-ն ավելի թույլ է, քան Doppelbock-ը` ավելի թունդ մուգ բավարական գարեջուրը: Դանկելը Բավարիայի շրջանների և գյուղերի բնօրինակ տեսակն էր։ Schwarzbier-ը, շատ ավելի մուգ, գրեթե սև գարեջուր՝ շոկոլադի կամ լորձաթաղանթի նմանվող բույրով, պատրաստում են Սաքսոնիայում և Թյուրինգիայում:

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Ալկոհոլային խմիչքներ
Կատեգորիա:Գարեջուր