Սպիրիտ։ Սիմմարոնյան նժույգը

**«Սպիրիտ։ Սիմմարոնյան նժույգը»** (), ամերիկական լիամետրաժ անիմացիոն ֆիլմ է, որը դուրս է եկել 2002 թվականին DreamWorks Animation SKG ընկերության կողմից։

## Սյուժե
Գործողությունները տեղի են ունենում 1870-ական թվականներին։ Այս տարիների ընթացքում տեղի են ունենում արյունոտ մարտեր և ծանր բանակցություններ առաջադիմած ամերիկացիների և հնդկացիների միջև, ովքեր չեն ցանկանում հեռանալ դարերի ընթացքում յուրացրած պրերիաներից։ Western ժանրը մուլտֆիլմի կենտրոնական առանցքն է, որը տալիս է մի յուրահատուկ նոստալգիայի «երանգ»։

Սպիրիտ քուռակը ծնվել է ամերիկյան գետի՝ Սիմմարոնի ափերին։ Երբ նա մեծանում է նա պատիվ է ունենում դառնալ Սիմմարոնի երամակի բոլոր ձիերի առաջնորդը։ Մի օր, հետաքրքրությունից դրդված, նա որոշեց ստուգել, թե ինչ կրակ էր վառվում, և ինչ տարօրինակ աղմուկներ էին լսվում իր տարածքներից դուրս։ Հենց այդ ժամանակ նրան գողացան։ Սակայն, նրա անկոտրում կամքի շնորհիվ, նա գերազանցում է բոլոր նրանց, ովքեր փորձում էին նրան հեծնել։ Մի օր բերդ գերի են բերում Լակոտա հնդկական ցեղից Առու անունով մեկին (որոշ թարգմանություններում՝ * Փոքր Առվակ *), ով այդ մուստանգի նման ազատատենչ էր։ Հետո մի քանի օրից տղայի ցեղակիցները օգնում են տղային փախչել, և Առուին, ձիու շնորհիվ, հաջողվում է փախչել՝ ազատ արձակելով բերդի բոլոր ձիերին։

Հնդկացիների ցեղում Սիմմարոնի երամակի առաջնորդը հանդիպում է իր սիրուն՝ Ամպրոպին (որոշ թարգմանություններում - Անձրև)։ Հնդկացիների գյուղ են հարձակվում «դալկադեմների» խումբը։ Հարձակման արդյունքում Ամպրոպին, որին այդ ժամանակ հեծնում էր Առուն, կրակում են, Սպիրիտը ցատկում է գետը նրա ետևից, որից հետո նրանք ընկնում են ջրվեժից։ Սպիրիտին կրկին բռնում են, և տեղափոխում են բեռնատար գնացքով հազարավոր կիլոմետրեր դեպի արևելք, որտեղ նա և այլ ձիեր պետք է աշխատեին մինչև ուժասպառ լինելը։ Բայց նրան նորից օգնության է գալիս Առուն, ով հաղթահարել էր բազում մղոններ հանուն իր ընկերոջ։ Նա օգնում է մուստանգին փախչել, և նրանք միասին վերադառնում են գյուղ։ Այնտեղ ձիուն սպասում էր հրաշքով փրկված ընկերուհին։ Դրանից հետո երիտասարդ հնդկացին բաց է թողնում երկու ձիերին, և նրանք միասին վերադառնում են ետ՝ Սպիրիտի երամակ։

## Թեմա
Մուլտֆիլմում ամփոփվում են տարբեր թեմաներ՝ կենդանիների ազատությունը, Ամերիկայի բնիկ ժողովուրդը, և ընդհանրապես ազատությունը։ Բոլոր կենդանի էակները, առավել ևս ազգերը ազատ են ծնված։ Ստրկացման փորձը մուլտֆիլմում արտահայտվում է որպես բարբարոսություն։ Ի տարբերություն շատ այլ ֆիլմերի ամերիկյան նվաճողների մասին, մուլտֆիլմը բացասական ձևով է ներկայացնում իրենց։ Բացի այդ ամփոփված է ստրկության դեմ պայքարը։ Իսկ վերջում Առուն Սպիրիտ անվանում է «ոգի (Spirit), որին ոչ ոք չկարողացավ կոտրել»։

## Ձեռքբերումներ
### Պարգևներ
**[[2003 թվական]]**
* Ամերիկական կոմպոզիտորների հեղինակների և հրատարկողների միությունը պարգևատրել է ֆիլմը որպես «Ամենաշահութաբեր ֆիլմ»
* «Գենեզիս»-ը պարգևատրել է ֆիլմը որպես «Լավագույն գեղարվեստական ֆիլմ»
* «Բրոնզե Կովբոյ»-ը պարգևատրել է ֆիլմը որպես «Լավագույն անիմացիոն ֆիլմ»
* «Երիտասարդ դերասան»-ը պարգևատրել է ֆիլմը որպես «Լավագույն ընտանեկան անիմացիոն ֆիլմ»

Էննի *([[:en:Annie Awards|Annie]])*
* «Բացառիկ կերպար անիմացիոն ֆիլմում» կատեգորիա (Carlos Grangel)
* «Բացառիկ անիմացիոն էֆեկտներ» կատեգորիա (Yancy Landquist)
* «Բացառիկ դիզայն անիմացիոն ֆիլմում» կատեգորիա (Luc Desmarchelier)
* «Բացառիկ մոնտաժ անիմացիոն ֆիլմում» (Ronnie del Carmen)

### Նոմինացիաներ
**[[2002 թվական]]**

*[[:en:World Soundtrack Award|World Soundtrack Award]]*
* «Լավագույն օրիգինալ սաունդթրեք» կատեգորիա (Բրայան Ադամս (կատարող), Հանս Ցիմեր, R.J. Lange (կատարող)) *This Is Where I Belong* երգի համար
* «Լավագույն օրիգինալ սաունդթրեք» կատեգորիա (Բրայան Ադամս (կատարող), Հանս Ցիմեր, Gretchen Peters (կատարող)) *Here I Am* երգի համար

**[[2003 թվական]]**
* **«[[Օսկար]]»** (Oscar) «Լավագույն անիմացիոն ֆիլմ» կատեգորիա
* **«[[Ոսկե գլոբուս]]»** (Golden Globe) «Լավագույն օրիգինալ սաունդթրեք» կատեգորիա (Բրայան Ադամս (կատարող), Հանս Ցիմեր, Gretchen Peters (կատարող)) *Here I Am* երգի համար
* «Կինոքննադատների ընտրություն» (Critics Choice) «Լավագույն անիմացիոն ֆիլմ» կատեգորիա
* Blimp Award «Անիմացիոն ֆիլմի լավագույն հնչյունավորում» կատեգորիա (Մեթթ Դեյմոն)
* Օնլայն-կինոքննադատների միություն (OFCS) «Լավագույն անիմացիոն ֆիլմ» կատեգորիա
* «Ոսկե արբանյակ» (Golden Satellite) «Լավագույն անիմացիոն ֆիլմ» կատեգորիա
* "Վիզուալ էֆեկտների միավորում" (VES) «Անիմացիոն ֆիլմի լավագույն կերպար» կատեգորիա (James Baxter)

Էննի *(Annie)*
* «Բացառիկ ձեռքբերումներ անիմացիոն ֆիլմերում» կատեգորիա
* «Բացառիկ անիմացիոն էֆեկտներ» կատեգորիա (Jamie Lloyd)
* «Բացառիկ մոնտաժ անիմացիոն ֆիլմում» կատեգորիա (Larry Leker)
* «Բացառիկ մոնտաժ անիմացիոն ֆիլմում» կատեգորիա (Սայմոն Ուելս)

## Փաստեր
* Սպիրիտը կիգեր-մուստանգների տեսակի ձի է։ Դրանք իսպանական կոնկիսդատորների ձիեր էին։
* DreamWorks ընկերությունը Սպիրիտին նկարելու համար օգտագործել է Դոններ մուստանգին, որին ընկերությունը գնել է 50 000 $-ով։
* Սպիրիտի անունը բարձրաձայնվում է միայն մեկ անգամ մուլտֆիլմի վերջում հնդկացու կողմից։ Սա միայն խոսում է այն մասին, որ Առուն այդ անունով կոչեց ձիուն հենց այդ պահին, իսկ մինչ այդ ձին անանուն էր։ Սակայն մուլտֆիլմը կոչվում է «Սպիրիտ. Պրերիաների ոգին» և դիտողը պետք է հասկանա, որ Սպիրիտը գլխավոր հերոսի անունն է։
* «Պրերիաների ոգին» անվանման գրական թարգմանությունն է։ Բառացիորեն «Stallion of the Cimarron» թարգմանվում է որպես «Սիմմարոնյան նժույգը»։

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Մուլտֆիլմի կայքը. http://www.dreamworks.com/spirit/main.html
* Մուլտֆիլմը IMDb-ում. http://www.imdb.com/title/tt0166813/
* Մուլտֆիլմը BCdb-ում. http://www.bcdb.com/bcdb/cartoon.cgi?film=23370
* Մուլտֆիլմը ԿինոՊոիսկում. http://www.kinopoisk.ru/film/839

Կատեգորիա:2000-ականների անգլերեն ֆիլմեր
Կատեգորիա:2000-ականների դրամա ֆիլմեր
Կատեգորիա:2002 մուլտֆիլմեր
Կատեգորիա:Ամերիկյան վեստերն ֆիլմեր
Կատեգորիա:Ամերիկյան ֆիլմեր հասունացման տարիքի մասին
Կատեգորիա:Մուլտֆիլմեր ձիերի մասին