Հորդանանի համալսարան

Հորդանանի համալսարանը (արաբերեն` الجامعة الأردنية), հաճախ կրճատ **UJ**, պետական աջակցությամբ համալսարան է, որը գտնվում է Ամմանում, Հորդանանում։ Հիմնադրվել է 1962 թվականին, Հորդանանում բարձրագույն կրթության ամենամեծ և ամենահին հաստատությունն է։

Համալսարանն ունի ամենաբարձր ընդունելության չափանիշները երկրում և համարվում է Հորդանանի առաջատար համալսարանը, ինչպես նաև արաբական աշխարհում և Մերձավոր Արևելքում ամենահեղինակավորներից մեկը։ Այն գտնվում է Ամմանի համալսարանի շրջանի Ջուբահի տարածքում։ Ներկայումս համալսարանը աշխատում է շուրջ 1400 դասախոսական անձնակազմով և ունի ավելի քան 37,000 ընդունված ուսանող։

## Պատմությունը
Համալսարանը հիմնադրվել է 1962 թվականին այդ ժամանակ արքայական հրամանագրով՝ Ամմանի հյուսիսում։ Համալսարանը շրջապատող տարածքը Ամմանի մետրոպոլիտեն շրջաններից մեկն է և կոչվում է Համալսարանական շրջան։

## Ֆակուլտետներ
Հորդանանի համալսարանն շնորհում է բակալավրի և ասպիրանտի աստիճաններ 20 քոլեջներում (ֆակուլտետներում) և համալսարաններում։ 
250px|մինի|աջից|Հորդանանի համալսարանական հիվանդանոց և բժշկական կենտրոն
250px|մինի|աջից|Ճարտարագիտական կառույց Հորդանանի համալսարանում
250px|մինի|աջից|Համալսարանի ընդունելության բաժին
250px|մինի|աջից|Հորդանանի համալսարանի քարտեզ
**Գիտական քոլեջները**

* Բժշկական ֆակուլտետ, հիմնադրվել է 1972 թվականին   
* Ստոմատոլոգիական ֆակուլտետ, հիմնադրվել է 1982 թվականին։ Ֆակուլտետի ծրագրերը, որոնք առաջարկվում են ֆակուլտետի կողմից ատամնաբուժական վիրաբուժության բակալավրի աստիճանն է, ի հավելումն բերանի և դիմածնոտային վիրաբուժության 4-ամյա օրդինատուրայի ծրագրի։
* Դեղագիտության ֆակուլտետ, հիմնադրվել է 1980 թվականին։ 2010 թվականին 1585 բակալավրիատի ուսանողներ և 82 ասպիրանտներ  և 50 ակադեմիական անձնակազմի անդամներ կային։
* Բուժքույրության ֆակուլտետ, հիմնադրվել է 1972 թվականին։ Այն տրամադրում է բակալավրի և ասպիրանտի աստիճաններ՝ կլինիկական բուժքույրության, ընդհանուր առողջապահական բուժքույր, մոր և մանկան բուժքույր։
* Վերականգնողական գիտությունների ֆակուլտետ։   
* Գիտությունների ֆակուլտետ, հիմնադրվել է 1965 թվականին ։ Ինչ վերաբերում է 2009-10 թվականներին ուսումնական տարվան՝ 3489 բակալավրիատի ուսանողներ, 413 ասպիրանտներ և 121 ակադեմիական անձնակազմի անդամներ կային։ Գիտությունների ֆակուլտետը ներառում է 5 բաժիններ․ մաթեմատիկա, ֆիզիկա և նյութագիտություն, երկրաբանություն, քիմիական և կենսաբանական գիտություն․ 2002 թվականին մաթեմատիկական բաժինը ավելացրեց արդիական գիտական ծրագիր, և 2004 թվականին կենսաբանական գիտության բաժինը ավելացրեց բժշկական վերլուծության մի նոր ծրագիր։
* Գյուղատնտեսության ֆակուլտետը առաջարկում է բակալավրի և ասպիրանտի աստիճաններ՝ վեց ծրագրով․ Այգեգործություն և բուսաբանություն, հողային, ջրային և շրջակա միջավայրի կենդանիների արտադրություն, գյուղատնտեսություն և ագրոբիզնես, սնուցում և սննդի տեխնոլոգիա և բույսերի պաշտպանություն։
* Ճարտարագիտության և տեխնոլոգիաների ֆակուլտետ, հիմնադրվել է 1975 թվականին։ Այն առաջարկում է բակալավրի և ասպիրանտի աստիճաններ՝ ճարտարապետական, քաղաքացիական, քիմիական, համակարգչային, արդյունաբերական, մեխանիկական և  ճարտարագիտություն ուղղություններով։
* Աբդուլլահ II թագավորի տեղեկատվական տեխնոլոգիայի դպրոց։

**Արվեստի և հումանիտար գիտությունների քոլեջ**

* Օտար լեզուների ֆակուլտետ, հիմնադրվել է 2008 թվականին, բայց դրա շատ բաժիններ հիմնադրվել են դեռևս 1962 թվականին։ Այն իր քոլեջում ուներ 3500 ընդգրկված ուսանող (2017 թվականին), որից 92%-ը իգական սեռի ներկայացուցիչներ էին։ Օտար լեզուների ֆակուլտետում բացի արաբերենից դասավանդում  էին 14 լեզու։
*       
* Արվեստի ֆակուլտետ, հիմնադրվել է 2008 թվականին, բայց բաժիններից շատերը թվագրվում են 1962 թվականի0ն, երբ հենց համալսարանն հիմնադրվել է։ Ֆակուլտետն ունի 7 բաժին։ Բոլոր բաժիններն առաջարկում են բակալավրի և մագիստրոսի աստիճան, մինչ գիտությունների դոկտորի աստիճանը շնորհվում է Պատմության, Աշխարհագրության, Հոգեբանության և Սոցիոլոգիայի բաժիններից։ Այժմ կան 106 ֆակուլտետի անդամներ և 2926 ներգրավված ուսանողներ (2010 թվականի գարնան դրությամբ)։
* Հումանիտար և հասարագիտության ֆակուլտետ։         
* Շարիայի ֆակուլտետ (իսլամական ուսումնասիրություններ)։         
* Բիզնեսի ֆակուլտետ։         
* Իրավաբանության ֆակուլտետ։         
* Կրթական գիտությունների ֆակուլտետ։         
* Ֆիզիկական կրթության ֆակուլտետ։         
* Բարձրագույն կրթության ֆակուլտետ։         
* Արվեստի և դիզայնի ֆակուլտետ։

Կենտրոններն ու հաստատությունները

**Հաստատություններ**

* Հնագիտության ինստիտուտ
* Այլ լեզուներով խոսողներին արաբերեն սովորեցնելու միջազգային ինստիտուտ
* Սոցիալական աշխատանքի ինստիտուտ
* Գյուղատնտեսական ուսումնասիրությունների ուսուցման ընդլայնման և կրթության ինստիտուտ
* Իսլամի ուսուցման ինստիտուտ ժամանակակից աշխարհում

**Կենտրոններ**

* **Ֆոտոնիկայի հետազոտությունների կենտրոն**

 
* **Հորդանանի լեզվաբանական կենտրոնի ինստիտուտ**

Ուղղված է արաբերենը որպես օտար լեզու առաջարկելուն։

'''Հորդանանի արաբական ակադեմիա'''

Աշխարհի 10 ակադեմիաներից մեկը, որը կառավարում է արաբերեն լեզուն ու գրականությունը։ Ակադեմիան համարվում է արաբերենի և արաբերեն գրականության ուղղվածության աշխարհի ամենահայտնիներից մեկը։ Ակադեմիայի հիմնական հրատարակությունը "Արաբերենի Հորդանանի ակադեմիայի ամսագիր" երկամյա ամսագիրն է, ինչպես նաև շատ բառարաններ և այլ հրատարակություններ։

* **Իսլամական մշակութային կենտրոն**

Հիմնադրվել է 1982 թվականին, այն աջակցություն է տրամադրում իսլամական ուսումնասիրությունների վերաբերյալ հետազոտություններին, այն նաև կազմակերպում է կուրսեր և սեմինարներ իսլամի պատմության և գրականության գիտությունների համար։

* **Փաստաթղթերի և ձեռագրերի կենտրոն**

Հիմնադրվել է 1972 թվականին խթանելու ուսումնասիրելու արաբական և իսլամական ժառանգությունը և տրամադրել հետազոտություններ՝ օրիգինալ և հիմնական աղբյուրով։ Փաստաթղթերի և ձեռագրերի կենտրոնի գրադարանը աչքի է ընկնում իր 31000 ձեռագրերով։

* **Ջրի և շրջակա միջավայրի հետազոտության և ուսումնասիրության կենտրոն**

Կենտրոնի հիմնադրման նպատակն է տրամադրել հետազոտություն ջրի կառավարման և շրջակա միջավայրի վերաբերյալ՝ տարածաշրջանային և միջազգային մակարդակով։

* **Հետազոտությունների և բարձրագույն կրթության դեկանատ։**

Հորդանանի համալսարանը իր առաջին ավարտական ծրագիրը սկսել է 1968/69 թվականներին․, այն մագիստրոսական ծրագիր է՝ կրթական կառավարման և ուղեցույցների ուղղվածության, ֆակուլտետը համագործակցում է ․

1․ **[[Հորդանանի մեդիա համալսարան]]ի** հետ, որը առաջարկում է մեկամյա գործնական մագիստրոսի աստիճան։

2․ **Շաքարախտի, էնդոկրինոլոգիայի և գենետիկայի Ազգային կենտրոն**, որն առաջարկում է մագիստրոսի աստիճան և բարձրագույն դիպլոմ

* **[[Հորդանանի ռազմավարական հետազոտությունների կենտրոն]]**

Կենտրոնը հիմնադրվել է 1998 թվականին՝ նպատակ ունենալով իրականացնել քաղաքական և տնտեսական ուսումնասիրությունները ազգային և տարածաշրջանային մակարդակով։ Կենտրոնը նաև կատարում է բարձր մակարդակը ճշտության հարցումներ։  Կենտրոնը պարբերաբար ուսումնասիրություններ է կատարում նաև Aljazeera-ի համար։

## Համալսարանական հիվանդանոց
Համալսարանական հիվանդանոցը հիմնադրվել է 1973 թվականին։ Համալսարանը ընդհանրություններ ունի նաև Հուսեյն թագավորի քաղցկեղի կենտրոնի հետ, որը ԱՄՆ-ից դուրս առաջին քաղցկեղի կենտրոնն էր՝ հավատարմագրված Համատեղ միջազգային հանձնաժողովի  հիվանդությունների հատուկ վկայագրով (ՀՀՎ) - (Նոյեմբեր 2007)։

### Գիտական հետազոտություն
**Գիտական հավաքածուներ**

Համալսարանի հետազոտական հաստատությունները ներառում են պատմական փաստաթղթերի և ձեռագրերի հավաքածուներ, ինչպես նաև հանածոների մնացորդներ, որոնք գիտական համայնքի համար համարվում են արժեքավոր նշանակություն, «հետազոտողների համար ապահովելու առաջնային և երկրորդական աղբյուրներ», որոնց թվում են Արամբուրգյան պտերոսավարի աշխարհի միակ հայտնաբերված հանածո ոսկորները։

**Հորդանանի համալսարանի մամուլը**

Համաձայն Nature ամսագրի, Հորդանանն Արաբական աշխարհում մեկ միլլիոն մարդու կտրվածքով ունի ամենաբարձր թվով հետազոտությւնները և 30-րդն է ամբողջ աշխարհում։ Գիտական հետազոտությունների խթանման նպատակով Հորդանանի Բարձրագույն կրթության և գիտական հետազոտությունների նախարարությունը համագործակցություն է հաստատել  Հորդանանի դեկանատի ակադեմիական հետազոտությունների ֆակուլտետի հետ վաղ1990-ական թվականին՝ հրապարակելու միջազգայնորեն վերանայված գիտական ամսագրեր կիրառական և սոցիալական,  ինչպես նաև բժշկական և դեղագործական գիտությունների ամենաբարձր չափանիշներով։ Այդ ամսագրերն են․

* Հորդանանի բժշկական ամսագիրը () հարակից ամսագիր բժշկագիտության և մոլեկուլային կենսաբանության հետազոտությունների համար։
մինի|Արամբուրգյան պտերոսավարի աշխարհի միակ հայտնաբերված հանածո ոսկորները պահվում են Հորդանանի համալսարանում
* Հորդանանի դեղագիտության ամսագիր  ()
250px|մինի|աջից|Ջոն Աբիզեյդ, ԱՄՆ կենտրոնական հրամանատարության նախկին հրամանատար, Հորդանանի համալսարանի շրջանավարտ
* Հորդանանի բիզնես կառավարման ամսագիր
250px|մինի|աջից|Ջեֆրի Ֆելթման, ԱՄՆ պետքարտուղարի` Մերձավոր Արևելքի հարցերով օգնական
* Հորդանանի հասարակագիտության ամսագիր
250px|մինի|աջից|Վադահ Խանֆար, Al Jazeera Media Network- ի նախկին գլխավոր տնօրեն
* Հորդանանի պատմության և հնագիտության ամսագիր
* Հորդանանի գյուղատնտեսական գիտությունների ամսագիր

Հորդանանի մամուլի համալսարանը թողարկում է միջազգայնորեն ճանաչված Dirast ամսագրի շարքը և արաբերեն գրականության, արաբերենի և Միջին արևելքի գրականության, տարածաշրջանային մշակույթի և  այլ տարբեր ամսագրեր․

* Aqlam Jadidah, հիմնականում արաբական գրականության համար ամսագիր
* Մշակութային ամսագիր, եռամսյակային տպագրվող ամսագիր արաբերենով, որը հիմնադրվել է 1983թվականին։
* Dirasat ամսագրերի շարք
* Գյուղատնտեսական գիտություններ ()
* Հումանիտար և սոցոլոգիական գիտություններ ()
* Վարչական գիտություններ ()
* Կրթական գիտություններ 
* Ինժեներական գիտություններ ()
* Շարիաթ և իրավագիտություն ()
* Մաքուր գիտություններ  ()

### Վարկանիշ
2017 թվականին Թայմս Հայեր Էդուքեյշն համալսարանը ներառեց 801-1000 գլոբալ խմբի և 201-250-րդ տեղում ԲՐԻԿՍ-ի և զարգացող տնտեսությունների համար։ Նույն տարում Quacquarelli Symonds-ը համալսարանը բարձրացրեց աշխարհի 551-600 խմբերի շարքին, 9-րդը արաբական աշծարհում և 301-500-րդը ավրտական գլոբալ աշխատատեղերի մասով։

Միջազգային կապեր և համաձայնագրեր

### Երկկողմ համաձայնագրերը
Հորդանանի համալսարանը ունի հարյուրավոր համաձայնագրեր՝ հիմնականում ուսանողների փորձի փոխանակման ծրագրերի, որոնցից 16 համաձայնագրերը ԱՄՆ համալսարանների հետ են, ինչպիսիք են Vanderbilt համալսարանը և Մյուրեյի պետական համալսարանը։

### Կապեր
* Համալսարանների միջազգային ասոցիացիաներ
* Իսլամական աշխարհի համալսարանների Դաշնություն
* Միջերկրածովյան համալսարանների միություն
* Արաբական համալսարանների ասոցիացիա

## Ուսանողները
Հորդանանի ուսանողների միության համալսարանը համալսարանի ուսանողական մարմինն է։ Ուսանողական խորհուրդը, պաշտոնապես կոչվում է "Ուսանողական միություն" կազմված է 80 անդամից, ընտրվում է տարեկան կտրվածքով։ Այն հանդիսանում է կապ ուսանողների և համալսարանի վարչակազմի միջև` ուսանողների առջև ծառացած հիմնական հարցերի վերաբերյալ։ Այն նաև հրապարակում է ուսանողի ամսական Sawt al-Talaba (ուսանողների ձայնը)։  
Ուսանողի միության ղեկավարող կանոնակարգերը ենթակա են բազմաթիվ և խոշոր փոփոխությունների իր հայեցակարգերին համաձայն։ Այս կանոնակարգերի վերջին տարբերակը գրվել է և ուսանողների կոմիտեի(Hamdoon Khateeb, Malek Khalaileh, Khaled Gabba, Yasmeen AbuTaleb, Issam Khoury) և ֆակուլտետի անդամների (Dr. Ali Mahafzah, Dr. Ali Badran, Dr. Ali Sawwa) կողմից և ուժի մեջ մտավ 2008 թվականին։

## Շրջանավարտներ
Հորդանանի համալսարանի ուսանողները ձեռք են բերել տարբեր պաշտոններ տարբեր երկրների տարբեր բնագավառներում , այդ թվում կառավարություն, գիտություն, բիզնես, գրականություն և ռազմական։ Որոշ հայտնի ուսանողներն են՝

* Ռամի Համդալլահ, Պաղեստինի վարչապետ
* Մահա Ալի, Հորդանանի արդյունաբերության, առևտրի և մատակարարման ներկայիս նախարար
* Ջոն Աբիզեյդ, ԱՄՆ կենտրոնական հրամանատարության նախկին հրամանատար
* Ջեֆրի Ֆելթման,  ԱՄՆ պետքարտուղարի` Մերձավոր Արևելքի հարցերով օգնական
* Վադահ Խանֆար, Al Jazeera Media Network- ի նախկին գլխավոր տնօրեն
* Հոշյար Զեբարի, Իրաքի արտաքին գործերի նախարար
* Եյդ Դահիյաթ, Միջազգային ամբիոն, Հարվարդի իրավագիտության դպրոցի ասոցիացիայի Քուրեյշ համալսարան
* Զուբի Մ․Ֆ․ Ալ-Զուբի, Միացյան թագավորության բարձրագույն կրթության ակադեմիայի գիտաշխատող
* Էհաբ Ալ Շիհաբի, Al Jazeera Media Network- ի միջազգային գործողությունների գործադիր տնօրեն
* Յուսուֆ Ալ-Աբեդ, քիմիկ, Ֆեյնշտեյնի բժշկական հետազոտությունների ինստիտուտի պրոֆեսոր

Հորդանանի համալսարանի քարտեզ

## Տես նաև
Հորդանանի համալսարան, Աքաբա

Հորդանանի համալսարանների ցանկ

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Jordan Ministry of Education
* Jordan Ministry of Higher Education and Scientific Research 
* American University of Madaba (AUM) 
* University of Jordan Guys Forum
* University of Jordan Official website 
* Faculty of Agriculture 
* Faculty of Foreign Languages 
* Faculty of Arts 
* Center for Strategic Studies Jordan 

Կատեգորիա:1962 հիմնադրումներ Հորդանանում
Կատեգորիա:Հորդանանի համալսարաններ