open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Պրիշտինայի միջազգային օդանավակայան

**Ադեմ Յաշերիի անվան Պրիշտինայի միջազգային օդանավակայան** (; , Պրիշտինայից (Կոսովո) 15 կմ (9.3 մղոն) հարավ-արևմուտքում գտնվող միջազգային օդանավակայան։ Օդանավակայանը թռիչքներ ունի մի շարք եվրոպական ուղղություններով։

Օդանավակայանն ամեն տարի ավելի քան 2 միլիոն ուղևոր է փոխադրում և միակ մուտքային պորտն է Կոսովո եկող օդային ուղևորների համար։ Այն անվանվել է Կոսովոյի ազատագրման բանակի հիմնադիր Ադեմ Յաշերիի պատվին, որը 1990-ականների ընթացքում պայքարում էր Հարավսլավիայի Դաշնային Հանրապետության կազմից Կոսովոյի դուրս գալու համար։ Պրիշտինա միջազգային օդանավակայանը Սլովենիայի *Adria Airways*-ի համար ծառայում է որպես երկրորդային հանգույց։

## Պատմություն
1999 թվականի հունիսի 12-ից 26-ը ՆԱՏՕ-ի և Ռուսաստանի (Կոսովոյի ուժեր) միջև Պրիշտինայի օդանավակայում տեղի ունեցած իրադարձությունների արդյունքում ռուսական զորքերը գրավեցին օդանավակայանը։ Բոսնիա և Հերցեգովինայում տեղակայված *200* ռուսական զորքերի կազմավորումն անցավ Կոսովո և գրավեց Կոսովոյի մայրաքաղաք Պրիշտինայի օդանավակայանը։

Ինքնաթիռների կայանատեղին և ուղևորատար տերմինալը վերանորոգվել և ընդլայնվել են 2002 թվականին և կրկին 2009 թվականին։ 2006 թվականի հունիսին Պրիշտինայի միջազգային օդանավակայանն արժանացել է *Airports Council International*-ի (ACI) «2006 թվականի լավագույն միջազգային օդանավակայան» մրցանակին։ Հաղթող օդանավակայանները ընտրվել են մի շարք ոլորտներում գերազանցության և ձեռքբերումների համար, ներառյալ օդանավակայանի զարգացումը, գործառնությունները, սարքավորումները, անվտանգությունը և ապահովությունը, ինչպես նաև հաճախորդների սպասարկումը։

2008 թվականի նոյեմբերի 12-ին Պրիշտինայի միջազգային օդանավակայանն իր պատմության մեջ առաջին անգամ ունեցավ տարեկան մեկ միլիոն ուղևոր (բացառությամբ ռազմական)։ Օդանավակայանում տեղի է ունեցել հատուկ արարողություն, որտեղ մեկ միլիոներորդ ուղևորը ստացել է ետ վերադարձի անվճար տոմս դեպի օդանավակայանի կողմից սպասարկվող իր ընտրած վայրը։

Սերբիայի և Կոսովոյի միջև ընթացող վեճի պատճառով, դեպի Պրիշտինայի միջազգային օդանավակայան ու Պրիշտինայի օդանավակայանից թռիչքները հարվածվում էին Սերբիայի օդային երթևեկության վերահսկողության կողմից (*ATC*), մասնավորապես, *SMATSA* -ի կողմից (Սերբիայի և Չեռնոգորիայի օդային երթևեկության ծառայությունների գործակալություն), թույլ չտալով թռիչքներ սերբական օդային տարածքով։ Սա ի վերջո հանգեցնում է Սերբիայի տարածքը շրջանցող թռիչքային ուղիներով Պրիշտինայի թռիչքներին, որոնք մտնում են Ալբանիայի կամ Մակեդոնիայի օդային տարածք։ Այս վեճը կարող է ընդհանուր առմամբ մինչև 30 րոպե ավելացնել թռիչքի տևողությանը, իսկ քննարկումները այդ վեճի հաղթահարման ուղղությամբ մինչ օրս ձախողվել են։ Լինելով ամենամերձավոր տարածաշրջանում միակ գործառութային օդանավակայանը, ցանկացած դիվերսիա, ի վերջո, կուղղվի Մակեդոնիային, Ալբանիային կամ Բուլղարիային՝ հաշվի առնելով, որ Ջյակովիցայի օդանավակայանը դեռ փակ է։

## Վիճակագրություն
thumb|Օդանավակայանի գրանցման սրահը

## Տես նաև
*Կոսովոյի տրանսպորտը
*Ջյակովիցայի օդանավակայանը Ջյակովիցայում
*Բատլավա-Դոնյա Պենդուհա աէրոդրոմը Դումոշում

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
*Official website
*Civil Aviation Authority of Kosovo

Կատեգորիա:Կոսովոյի Հանրապետություն
Սեդովի փողոց (Դոնի Ռոստով)

**Սեդովի փողոց** (), փողոց Ռուսաստանի Դաշնության Դոնի Ռոստով քաղաքի Կիրովի շրջանում։ Անվանվել է ռուս բևեռախույզ, հիդրոգրաֆ Գեորգի Յակովլևիչ Սեդովի (1877-1914) պատվին։ Սկիզբ է առնում Վորոշիլովի պողոտայից և ավարտվում Գրիբոյեդովի նրբանցքի հետ հատումով։ Նախկինում կոչվել է Վերխնեբուլվարնայա փողոց։ Երկարությունը 1,9 կիլոմետր է։

## Նկարագրություն
Դոնի Ռոստով քաղաքի Սեդովի փողոցը սկսվում է Վորոշիլովի պողոտայից, հատում Սոկոլովի պողոտան, Նիժնեբուլվարնայա փողոցը, Չեխովի պողոտան, Կռիլովի, Ունիվերսիտետսկի նրբանցքները, Բոգատյանովսկի զառիվայր պողոտան, Ժուրավլյովի, Կրեպոստնոյ, Դերժավինի նրբանցքները, Փետրվարի 7-ի փողոցը և ավարտվում Գրիբոյեդովի նրբանցքի հետ հատումով։ Զուգահեռ է Նիժնեբուլվարնայա և Կրասնիխ Զոր փողոցներին։ Երկարությունը 1900 մետր է։ Փողոցում կա համարակալված 157 շինություն։

Սեդովի փողոցի փոստային դասիչներն են՝ 344006, 344022։

Փողոցն անվանվել է ռուս բևեռախույզ, հիդրոգրաֆ Գեորգի Յակովլևիչ Սեդովի (1877-1914) պատվին։ Նա ավարտել է Դոնի Ռոստովի ծովագնացության դասընթացները, ապա՝ Ծովային կորպուսը։ 1902 թվականից կատարել է ջրագրական, աշխարհագրական, քարտեզական  աշխատանքներ Հյուսիսային սառուցյալ օվկիանոսում, Կոլիմայի գետաբերանում, Կասպից ծովում, Նոր երկիր և Ֆրանց Յոսիֆի երկիր կղզեխմբերում, ճշտել այդ վայրերի քարտեզները, հատկապես Նոր երկրի ափագիծը։ Ռուս-ճապոնական պատերազմի ժամանակ եղել է ականակրի հրամանատար։ 1914 թվականին սահնակներով ուղևորվել է դեպի Հյուսիսային բևեռ և Ռուդոլֆի կղզուն չհասած մահացել է։
[200px|մինի|ձախից|[Ռոստովի ծովագնացական դասընթացների շենք|Ջրային տրանսպորտի ինստիտուտի շենքը]]
Դոնի Ռոստովի Սեդովի և Նիժնեբուլվարնայա փողոցների միջև գտնվող պուրակում տեղադրված է Գեորգի Սեդովի հուշարձանը։ Սեդովի փողոց, 8 հասցեով գործում է Ջրային տրանսպորտի ինստիտուտը, որը կոչվում է Գ. Յ. Սեդովի անունով։

## Ծանոթագրություններ

## Աղբյուրներ
*Улица Седова в Ростове-на-Дону
*Подробная карта Улица Седова, город Ростов-на-Дону со спутника с номерами домов, индекс и маршруты, Яндекс, Гугл карты

## Արտաքին հղումներ
*Почтовый индекс Улица Седова, г. Ростов-на-Дону

Կատեգորիա:Դոնի Ռոստովի փողոցներ
Օաքսակայի աստղադիտարան

**Օաքսակայի աստղադիտարան** (, աստղադիտարանի կոդը` — «732»), մասնավոր աստղադիտարան Մեքսիկայում։ Ակտիվորեն դիտարկումներ են կատարվել 1996 թվականից 2003 թվականները։

## Հիմնական նվաճումները
* Հայտնաբերվել են 102 աստերոիդ

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
**Փոքր մոլորակների կենտրոնի կայքում աստղադիտարանի կատարած դիտարկումները**
* Աստերոիդների աստղաչափական դիտարկումները

**NASA ADS տվյալների բազայում աստղադիտարանի ներդրումը**
* Որոնում «Oaxaca» բառով

Կատեգորիա:Աստղադիտարաններ Մեքսիկայում
Ռավազինիի մրջյուն

**Ռավազինիի մրջյուն** (), մրջյունների ընտանիքին պատկանող միջատ։ Գրանցված է Հայաստանի Կարմիր գրքում։

## Նկարագրություն
Բավականին խոշոր մրջյուններ են, որոնց աշխատավոր առանձնյակների մարմնի երկարությունը 5,9-6,5 մմ է․ էգերինը 7,8-8,1 մմ է, իսկ արուներինը՝ 6,5-7,0 մմ։ Աշխատավոր մրջյունների գլուխը և առաջնամեջքը կարմրավուն են, փորիկը՝ մգացած, իսկ սեռական առանձնյակները գրեթե միատարր մուգ դարչնագույն են կամ սև։

## Տարածվածություն
Տարածված է Ալբանիայում, Հարավսլավիայում, Թուրքիայում, Վրաստանում և Հայաստանում։ Հայտնաբերվել է միայ Հայաստանի կենտրոնական մասում՝ Արզական և Աղավնաձոր գյուղերի մոտակայքում (Կոտայքի մարզ)։

## Էկոլոգիա
Ապրում են անտառեզրերին, կաղնու անտառի բացատաում և ծովի մակարդակից 1700-1800 մ բարձրությունների վրա։ Հասարակական միջատներ են, գաղութները բաղկացած են մի քանի հարյուրից մինչև մի քանի հազար առանձնյակներից։ Բները պատրաստում են քարերի տակ։ Թևավոր սեռական առանձնյակները հայտնաբերվել են օգոստոսին։ Սնվում են անողնաշար կենդանիներով և նրանց դիերով, օգտագործում են նաև լվիճների մեղրացողը։

## Պահպանություն
Հանրապետությունում սահմանափակ արեալով հազվագյուտ տեսակ է, որը Բնության պահպանության միջազգային միության Կարմիր ցուցակի չափորոշիչներով ներկայումս գնահատվում է որպես վտանգված տեսակ։

Հայտնի են մի քանի գաղութներ։

Թվաքանակի փոփոխության միտումները բացահայտված չեն։

Վտանգման հիմնական գործոններն են անտառահատումները և անտառտնտեսություններում լայն ազդեցությամբ միջատասպանների օգտագործումը։

Պահպանվում է «Արզական–Մեղրաձոր» արգելավայրում։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Միջատներ
Կատեգորիա:Վտանգված տեսակներ
Կատեգորիա:ՀՀ Կարմիր գրքում գրանցված կենդանիներ
Միաս

**Միաս** (), քաղաք Ռուսաստանի Չելյաբինսկի մարզում, Միասի քաղաքային օկրուգի վարչական կենտրոնը։ Բնակչությունը կազմում է 151,275 մարդ (2019)։ Գտնվում է Միաս գետի ափին, Իլման լեռան ստորոտում, Չելյաբինսկի շրջկենտրոնից 96 կմ արևմուտք։

## Պատմություն
Հիմնադրվել է 1773 թվականին որպես պղնձաձուլական գործարանին կից ավան և անվանվել Միաս գետի անունով։ Քաղաք է 1926-ից։

## Արդյունաբերություն
ՍԱՀՄ արդյունաբերական, մշակութային և գիտական խոշոր կենտրոններից է, երկաթուղային հանգույց։ Մեքենաշինության (ավտոմոբիլաշինություն՝ «Ուրալ» ռազմական ավտոմոբիլներ, տրակտորներ, հաստոցներ, ճանապարհային մեքենաներ և այլն) կենտրոն։ Միասի մոտ է Իլմենի արգելոցը։ Զարգացած է նաև շինանյութերի արտադրությունը (մետաղակոնստրուկցիաների, խոշորպանելային տնաշինության, գիպսե իրերի, աղյուսի գործարաններ), թեթև և սննդի արդյունաբերությունը (մանվածքագործվածքային, կոշիկի, տրիկոտաժի ֆաբրիկաներ, կաշվի գործարան, մսի կոմբինատ, ալրաղաց գործարան, կաթի կոմբինատ և այլն)։  Կան ՊՇԷԿ, ԶԷԿ-եր, փայտամշակման կոմբինատներ։

## Պատկերասրահ

Պատկեր:Medezavodmiass.jpg|Պղնձաձուլարանի գործարան
Պատկեր:Miass, old part of the town, local museum.jpg|Միաս քաղաքի պատմամշակութային արժեքներից, պատմության թանգարանի շենքը
Պատկեր:Miass s gor.JPG|Քաղաքի հարավային հատվածը Իլմենսկի շրջանից
Պատկեր:Miass iz samolyta Миасс ночью из самолёта.jpg|2013 թվականի ձմռանը ինքնաթիռից Միաս քաղաքի տեսքը


## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:1773 թվականին հիմնադրված բնակավայրեր
Սոխականման ճռիկահավ

thumb|Locustella luscinioides
thumb|''Locustella luscinioides''
**Սոխականման ճռիկահավ** (), շահրիկների ընտանիքին պատկանող թռչուն։ Գրանցված է Հայաստանի Կարմիր գրքում։

## Տարածվածություն
Ընդհատվող արեալով տեսակ է, որը տարածված է Հյուսիսային ծովից և Ալժիրի արևմուտքից մինչև Օբգետի ջրավազանի վերնամասերը և Տյան-Շանի նախալեռները։ Հայաստանում տարածված է Արարատի մարզի Արմաշ ձկնաբուծական տնտեսության տարածքում։

## Էկոլոգիա
Չվող թռչուններ են, ապրում են եղեգնուտներում, բնադրավայրերում հանդիպում՝ ապրիլից մինչև սեպտեմբեր, բնադրում՝ հողի վրա՝ ջրաճահճային բուսականության մացառումներում, ձվադրում՝ տարեկան մեկ անգամ՝ ապրիլ-մայիսին՝ դնելով 3-6 ձու։ Զարգացումը տևում է 10-14 օր։

## Պահպանություն
Հայաստանում խիստ սահմանափակ արեալով հազվագյուտ տեսակ է, որն ընդգրկված է ԲՊՄՄ Կրմիր ցուցակում քիչ մտահոգ տեսակ կարգավիճակով և գնահատվում է որպես վտանգված տեսակ։

Վերջին տարիներին կազմում է սակավաթիվ գաղութներ։

Վտանգման հիմնական գործոններից է ձկնաբուծական տնտեսություններում եղեգնուտների այրման հետևանքով բների  ոչնչացումը։

Պահպանության միջոցառումներ չեն իրականացվում։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Թռչուններ
Կատեգորիա:Վտանգված տեսակներ
Կատեգորիա:ՀՀ Կարմիր գրքում գրանցված կենդանիներ
Կատեգորիա:Եվրոպայի թռչուններ
Կատեգորիա:Կենտրոնական Ասիայի թռչուններ
Անապատային կաքավ

**Անապատային կաքավ** (), փասիանների ընտանիքին պատկանող թռչուն, որը գրանցված է Հայաստանի Հանրապետության Կարմիր գրքում։

## Տարածվածություն
Տարածված է Մեսոպատամիայից մինչև Իրան և Ինդ ու Պենջաբ, դեպի հյուսիս հասնում է մինչև Թուրքմենստան և Տաջիկստան։ Հայաստանում հայտնաբերված է հանրապետության ծայր հարավում և Մեղրու շրջանում՝ Իրանի սահմանի մոտ։

## Էկոլոգիա
Ապրում է աղքատ չորային բուսականությամբ ծածկված Մեղրու լեռնաշղթայի հարավային քարքարոտ լանջերի ցածր լեռնային շրջանում։

Նստակյաց թռչուն է, որը բնադրում է հողի վրա։ Ապրիլի կեսերից մինչև հուլիս արեալի տարբեր մասերում ձվադրում է տարեկան մեկ անգամ։ Ձվակույտում կարող է լինել 8-12 ձու։ Զարգացումը տևում է 21 օրից ավելի։

## Պահպանություն
Քիչ մտահոգ տեսակ կարգավիճակով ընդգրկված է ԲՊՄՄ Կարմիր ցուցակում և գնահատվում է որպես խոցելի տեսակ։

Ծայրահեղ փոքր թվաքանակով և ոչ կանոնավոր բնադրող տեսակ է։

Սպառնացող վտանգներից են փոքր թվաքանակը, տնտեսական գործունեության արդյունքում բնորոշ ապրելավայրերի քայքայումը և որսագողությունը։

Խիստ պահպանության կարիք ունեցող տեսակի արեալի մի մասն ընդգրկված է «Արևիկ» ազգային պարկի տարածքում և անհրաժեշտ է սահմանել խիստ վերահսկողություն որսագողության վրա։

## Ծանոթագրություններ
 

Կատեգորիա:Թռչուններ
Կատեգորիա:Խոցելի տեսակներ
Կատեգորիա:ՀՀ Կարմիր գրքում գրանցված կենդանիներ
Կատեգորիա:Կենտրոնական Ասիայի թռչուններ
Շոթա Կավլաշվիլի

**Շոթա Կավլաշվիլի** (վրացերեն՝ შოთა კავლაშვილი, ), վրացի ճարտարապետ և պատմական հուշարձանների պահպանության գործի ակտիվիստ։ Համբավվել է հատկապես հետպատերազմական տարիներին Վրաստանի մայրաքաղաք Թբիլիսիում կատարած ճարտարապետական աշխատանքներով։

## Գործունեություն
Կավլաշվիլին խորհրդային դարաշրջանում ստեղծագործած վրացի ամենաբեղմնավոր ճարտարապետներից մեկն է։ Նա նշանակալի աշխատանք է կատարել հատկապես մայրաքաղաք Թբիլիսիի ճարտարապետական նոր դիմագիծն ստեղծելու ասպարեզում։ Նրա հիշարժան գործերից են Laguna Vera լողավազանների համալիրը, կենտրոնական ավտոկայարանը։ Կավլաշվիլին 1970-1974 և 1980-1990 թվականներին եղել է Թբիլիսիի գլխավոր ճարտարապետը, նրա ղեկավարությամբ ու հսկողությամբ է 1975 թվականին Վրաստանի մայրաքաղաքում ստեղծվել քաղաքային առաջին պատմական միկրոշրջանը՝ «Հին Թիֆլիսը»։ 1994 թվականին Կավլաշվիլին նշանակվել է ծովափնյա նավահանգստային Փոթի քաղաքի փոխքաղաքապետ և գլխավոր ճարտարապետ։ Մայրաքաղաքի կառուցապատման գործում նրա ներդրած ավանդը գնահատելով՝ Հին Թիֆլիս թաղամասի փողոցներից մեկը կոչել են նրա անունով և հին քաղաքի դարպասի մերձակայքում՝ Բարաթաշվիլու փողոցի վրա կանգնեցրել նրա հուշարձանը (հեղինակ՝ քանդակագործ Թենգիզ Կիկալիշվիլի) 1999 թվականին։

Շոթա Կավլաշվիլին մահացել է  1995  թվականին, հուղարկավորվել Մթածմինդայի պանթեոնում՝ Վրաստանի անվանի այլ մարդկանց շիրիմների կողքին։

## Նշանակալի աշխատանքներ
* Գրիբոյեդովի հրապարակի բնակելի շենքերն ու պսակադրությունների պալատը (1958)
* *Բարաթաշվիլի* կամուրջը (1964)
* Laguna Vera-ն (1965-1978)
* Ռամիշվիլու փողոցի բնակելի շենքերը (1970-1974) 
* Կենտրոնական ավտոկայարանը (1973)
* «Գրուզիա-ֆիլմ» կինոստուդիայի շինությունները (1976)
* Ներքին գործերի նախարարության շենքը (1970-ական թվականների վերջ)
* Ժողովրդական պատգամավորների շրջանային խորհրդի շենքը (1977) 
* Բարաթաշվիլու պարսպի վերականգնման նախագիծը (1979)   
* Թբիլիսիի հնագիտության թանգարանի շենքը (1988-*unfinished*)
* Sheraton Metekhi Palace հյուրանոցը (1989-1991)

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Անձինք Թբիլիսիից
Կատեգորիա:Թբիլիսիի պատվավոր քաղաքացիներ
Կատեգորիա:Վրաստանի տեխնիկական համալսարանի շրջանավարտներ
Կատեգորիա:Վրացի ճարտարապետներ
Սուրբ Աստվածածին եկեղեցի (Համադան)

**Սուրբ Աստվածածին**, հայ առաքելական եկեղեցի Իրանի Համադան քաղաքում։ Պատկանում է Մեծի Տանն Կիլիկիո կաթողիկոսության Թեհրանի թեմին։ Գտնվում է Էքբատան փողոցի վրա։

## Պատմություն
Համադանում առաջին հայերի հաստատման մասին տեղեկությունները 7-րդ դարի են. Հայաստանի երկրորդ բաժանումից (591) տասներկու տարի անց Սասանյան Պարսկաստանի շահ Խոսրով Բ Փարվեզի զորքերը գրավում են հայկական Կարին (Էրզրում) քաղաքը և հայ բնակիչների մի մասին գաղթեցնում Համադան։ Դրանից ուղիղ մեկ հազարամյակ անց՝ 1603 թվականին, Սեֆյան Պարսկաստանի շահ Աբբաս I Սեֆին Արևելյան Հայաստանի հայերին բռնագաղթեցնում է Իրանի կենտրոնական քաղաքներ, այդ թվում՝ Համադան։ Նրանք հաստատվում են քաղաքի պատմական կենտրոնում՝ մարա-պարսկական երեքհազարամյա Էքբատան քաղաքում։ 1676 թվականին կառուցվում է քաղաքի առաջին եկեղեցին՝ սուրբ Աստվածածինը։ Այն կառուցվել է ոչ միայն քաղաքի, այլև շրջակա հայկական գյուղերի՝ Անուջի (Անվաջ), Դեհզունայի, Դասումաբադի, Շավարինի (Շահվերան) բնակիչների համար։ Այս քաղաքում են ծնվել Աստվածատուր Ա կաթողիկոսը, Հովսեփ Էմինը, Հովսեփ Միրզայանը և ուրիշներ։

Սուրբ Աստվածածին եկեղեցին 19-րդ դարում վերանորոգվել է։ Դա կապված էր հայ բնակչության աճի հետ. 20-րդ դարի սկզբին հայերի թիվը հասնում է 820-ի, բացվում է առաջին հայկական դպրոցը։ Հայերն ունեցել են ևս մեկ՝ ավետարանական սուրբ Ստեփանոս-Գրիգոր եկեղեցին։ Դա կապված էր տեղի մի քանի ավետարանական ընտանիքների հետ։ Վերջին հայկական գյուղի բնակիչները 1946 թվականին գաղթել են Հայաստան, իսկ Համադան քաղաքում նախքան իսլամական հեղափոխությունը մնացել էր 16 ընտանիք։ Այսօր Համադանում հայեր չկան։ 1998 թվականին եկեղեցին գրանցվել է Համադանի մշակութային հուշարձանների ցանկում՝ 2237 թվի տակ։

## Ճարտարապետություն
Եկեղեցին բազիլիկ կառույց է, վերակառուցվել է 19-րդ դարում՝ Ղաջարիների դարաշրջանում, վերանորոգվել 1936 թվականին։ Արտաքինից պատերը աղյուսով են կառուցվել, ներսից շինությունը գաջված է։ Սուրբ Աստվածածինը եզակիներից է, որի խորանում դրված է Հիսուս Քրիստոսի՝ խաչով նկարը։ Հյուսիսային ու հարավային պատերին կա 5-ական պատուհան, ևս երկուսը և գլխավոր մուտքը արևմուտքում են։ Գմբեթավոր զանգակատունը մուտքի վերևում է կառուցված։

## Տես նաև
* Սուրբ Մեսրոպ եկեղեցի, Ռաշթ

## Ծանոթագրություններ

Աստվածածին
Կատեգորիա:Եկեղեցիներ այբբենական կարգով
Աստվածածին
Աստվածածին
Մաուրո Լաինես

**Մաուրո Ալբերտո Լաինես Լեյվա** (, ), մեքսիկացի ֆուտբոլիստ, «Լոբոս ԲՈՒԱՊ» ակումբի եզրային կիսապաշտպան։ Մաուրոյի փոքր եղբայրը` Դիեգո Լաինեսը, նույնպես պրոֆեսիոնալ ֆուտբոլիստ է։

## Ակումբային կարիերա
Լաինեսը «Պաչուկա» ֆուտբոլային ակումբի սան է։ 2015 թվականի օգոստոսի 20-ին Մեքսիկայի գավաթի առաջնության ժամանակ «Վենադոս» ակումբի դեմ խաղում Մաուրոն իր նորամուտն է նշել հիմնական կազմում։ 2016 թվականի սկզբերին Լաինեսը խաղային պրակտիկա ստանալու համար վարձավճարով տեղափոխվել է «Միներոս դե Սակատեկաս» ակումբ։ Հունվարի 17-ին «Խուարես» ակումբի դեմ խաղի ժամանակ իր նորամուտն է նշել Ասենսո լիգայում։ Նոյեմբերի 27-ին «Դորադոս դե Սինալաո» ակումբի դեմ խաղի ժամանակ Մաուրոն իր առաջին գոլն է խփել «Միներոս դե Սակատեկաս» ակումբի կազմում։ 2017 թվականի ամռանը Լաինեսը վարձավճարով տեղափոխվել է «Լեոն» ակումբ։ Նոյեմբերի 19-ին «Գվադալահարա» ակումբի դեմ խաղի ժամանակ իր նորամուտն է նշել Մեքսիկայի առաջնությունում։

## Միջազգային կարիերա
2015 թվականին Լինեսը Մեքսիկայի երիտասարդական հավաքականի կազմում դարձել է Մեքսիկայի առաջնության Կոնկակաֆի հաղթող (Ճամայկա)։ Առաջնության ընթացքում խաղացել է Կանադայի, Հոնդուրասի և  Հաիթիի հավաքականների դեմ։ Հաիթիի հավաքականի դեմ խաղի ժամանակ Մաուրոն գոլ է խփել։
Ամռանը Լաինեսը մասնակցել է Նոր Զելանդիայում անցկացված աշխարհի երիտասարդական առաջնությանը։

## Ձեռքբերումներ
 (**մինչև 20 տարեկանների հավաքական**)
* ԿՈՆԿԱԿԱՖի երիտասարդական առաջնություն-2015

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* /mauro-alberto-lainez-leyva/393434/ Վիճակագրությունը soccerway կայքում
* Պրոֆիլը sports.ru կայքում
* Mexico U-20
* Brothers Diego & Mauro Laínez

Կատեգորիա:Կլուբ Ամերիկայի ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Մեքսիկայի հավաքականի ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Մեքսիկացի ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Պաչուկայի ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Տղամարդկանց ֆուտբոլի կիսապաշտպաններ
Իշամեղու ալագյոզյան

**Իշամեղու ալագյոզյան** (), իսկական մեղուների ընտանիքին պատկանող միջատ։ Գրանցված է Հայաստանի Կարմիր գրքում։

## Նկարագրություն
Ծամիչների հիմքի հատվածում էգի և աշխատավոր առանձնյակների այտերը կարճ են և դրանց երկարությունը փոքր է լայնությունից։ Ճակատին կա դեղին մազիկներից կազմված փնջիկ։ Առաջնամեջքը և վահանիկը ծածկված են դեղին, միջնամեջքը` սև, փորիկի տերգիտները` մասամբ սև, 4–5–րդը` կարմրանարնջագույն մազիկներով։ Արուի առաջնամեջքը, վահանիկը և փորիկի 2–րդ տերգիտը դեղին մազիկներով են, միջնամեջքը և 3–րդ տերգիտը` սև։

## Տարածվածություն
Կովկասի տարածաշրջանի էնդեմիկ է, հայտնի է Հյուսիսային Թուրքիայիում, Հյուսիսարևմտյան Իրանում և Հայաստանում։ Հայաստանում հայտնի է միայն Արագած լեռան հարավային լանջերից։

## Էկոլոգիա
Ապրում են ենթալպյան և ալպյան մարգագետիններում։ Հասարակական միջատներ են, կենսական ցիկլով նման են հայկական իշամեղու տեսակին։ Կերաբույսերը հայտնի չեն։ Թռիչքը դիտվում է հունիս-օգոստոս ամիսներին։

## Պահպանություն
Ծայրահող սահմանափակ արեալով հազվագյուտ տեսակ է։ Բնության պահպանության միջազգային միության Կարմիր ցուցակի չափորոշիչներով ներկայումս գնահատվում է որպես վտանգված տեսակ։

Հանդիպում է շատ հազվադեպ, հայտնի են եզակի հայտնաբերումներ։ Թվաքանակի փոփոխության միտումները բացահայտված չեն։

Վտանգման հիմնական գործոններն են անասունների գերարածեցմամբ պայմանավորված մարգագետնային էկոհամակարգերի դեգրադացումը։

Պահպանվում է «Արագածի ալպյան» արգելավայրում։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Միջատներ
Կատեգորիա:Վտանգված տեսակներ
Կատեգորիա:ՀՀ Կարմիր գրքում գրանցված կենդանիներ
Ըմբշամարտի Եվրոպայի առաջնություն 2013

**Ըմբշամարտի Եվրոպայի առաջնություն 2013**, անցկացվել է 2013 թվականի մարտի 19-ից 24-ը Թբիլիսի քաղաքում։

## Մեդալակիրներ
### Ազատ ոճ (տղամարդիկ)

### Հունահռոմեական

### Ազատ ոճ (կանայք)

## Մեդալներ

## Թիմերի ռեյտինգ

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Արդյունքները wrestlingua.com կայքում
* Հունահռոմեական
* Ազատ ոճ (տղամարդիկ)
* Ազատ ոճ (Կանայք)

Կատեգորիա:2013 ըմբշամարտում
Կատեգորիա:Ըմբշամարտի Եվրոպայի առաջնություններ
Ազատագրված Դոն Կիխոտը (մուլտֆիլմ)

**Ազատագրված Դոն Կիխոտը**, (),  խորհրդային տիկնիկային մուլտֆիլմ մեծահասակների համար, որը նկարահանվել է 1987 թվականին։ Վադիմ Կուրչևսկու վերջին մուլտֆիլմն է` ըստ Անատոլի Լունաչարսկու նույնանուն պիեսի մոտիվների։

## Սյուժե
Դոն Կիխոտը և իր ուղեկից Սանչո Պանսան հեղինակի կողմից տեղափոխվել են քաղաքացիական պատերազմի ժամանակաշրջան` ցույց տալու համար, թե ինչպես են փոխվում բարու և չարի վերաբերյալ պատկերացումները խառը ժամանակներում։

## Գեղարվեստական առանձնահատկություններ
Մուլտֆիլմում չի հնչում ոչ մի բառ, բացի հեղինակի նախաբանից, որն ասում է. «Սա տխուր պատմություն է բարի ասպետ Դոն Կիխոտի և իր հավատարիմ զինակից Սանչո Պանսայի, չար հերցոգի և խորամանկ պալատականների, ապստամբած ժողովրդի և այն մասին, թե ինչպես երբեմն Բարությունը կարող է վերածվել անուղղելի Չարության»։

## Հեղինակներ
* սցենարի հեղինակներ` Վ. Կերնիկե, Վադիմ Կուրչևսկի  
* ռեժիսրո` Վադիմ Կուրչևսկի
* բեմադրող նկարիչներ` Արկադի Մելիք-Սարգսյան, Մարինա Կուրչևսկայա
* օպերատոր` Սերգեյ Խլեբնիկով
* կոմպոզիտոր` Շանդոր Կալլոշ
* հնչյունային օպերատոր` Վլադիմիր Կուտուզով
* մոնտաժող` Նադեժդա Տրեշյովա
* խմբագիր` Ռաիսա Ֆրիչինսկայա
* նկարիչ-մուլտիպլիկատորներ` Տատյանա Մոլոդովա, Իրինա Սոբինովա-Կասիլ, Լիդիա Մայատնիկովա, Ռոման Միտրոֆանով, Սերգեյ Կոսիցին, Օլգա Պանոկինա
* տիկնիկները և դեկորացիաները պատրաստել են` Վլադիմիր Աբբակումով, Օլեգ Մասաինով, Նինա Մոլեվա, Մարինա Չեսնոկովա, Նատալա Բարկովսկայա, Միխայիլ Կոլտունով, Աննա Վետյուկովա, Վիկտոր Գրիշին, Վալերի Պետրով, Լիլիանա Լյուտինսկայա, Նատալյա Գրինբերդ, Վլադիմիր Կոնոբեև, Ա. Ուտկին, Սվետլանա Զնամենսկայա      
* տնօրեն` Գրիգոր Խմարա
* Հեղինակները ներկայացված են ըստ մուլտֆիլմի լուսագրերի։

## Վերաթողարկում DVD ձևաչափով
Մուլտֆիլմը DVD ձևաչափով թողարկվել է «Masters of Russian Animation Volume 4» մուլտֆիլմերի հավաքածուում։ Հավաքածուի մեջ ներառվել են հետևյալ մուլտֆիլմերը. «Դուռը» (1986), «Տղան տղա է» (1986), «Ազատագրված Դոն Կիխոտը» (1987), «Մարտինկո» (1987), «Ստորգետնյա մեծ պարահանդես» (1987), «Կատուն և ծաղրածուն» (1988), «Կելե» (1988), «Երազ» (1988), «Երկրորդ Ես» (1989), «Ընկերուհին» (1989), «Կվաժդի Կվա» (1990), «Կատուն և Կոն» (1990)։

## Ծանոթագրություններ

## Գրականություն
*  Стр. 378—379.
* *Людвига Феофиловна Закржевская* Вадим Курчевский. Из серии «Мастера мультипликационного кино». Союз кинематографистов СССР. Всесоюзное бюро пропаганды киноискусства. Москва, 1987. Тираж 40 000 экз.

## Արտաքին հղումներ
* 
* 
* Вадим Курчевский — Энциклопедия отечественного кино 

Կատեգորիա:«Սոյուզմուլտֆիլմ» ստուդիայի մուլտֆիլմեր
Էժեն դե Բոհարնե

Արքայազն **Էժեն (ռուսական պատմագրության մեջ հաճախ կոչվում է "Եվգենի") դե Բոհարնե** (, ), Նապոելոնի խորթ տղան, Իտալիայի փոխարքա, մեծ զորապետ, դիվիզիոնի հրամանատար, գեներալ (1804 թվականի հոկտեմբերի 17-ից), հրաձգային հատուկ գնդի գեներալ-գնդապետ (հուլիսի 6-ին 1804 թվականի հուլիսի 6-ինց մինչև 1805 թվականի փետրվարի 1-ը.), հրաձգային հատուկ գնդի հրամանատար Կայսերական գվարդիայի (1802 թվականի հոկտեմբերի 13-ից մինչև  1808 թվականի հունվարի 18-ը )։

## Կենսագրություն
Նապոլեոնի առաջին կնոջ՝ Ժոզեֆինա դե Բոհարնեի միակ տղան է։ Նրա հայրը՝ վիկոնտ Ալեքսանդր դե Բոհարնեն, հեղափոխական բանակի գեներալ։ Հեղափոխության տարիներին նրան հանիրավի մեղադրվել են դավաճանության մեջ և ենթարկել են մահապատժի։

Նապոլեոնի հետ մոր ամուսնությունից հետո 1805 թվականի փետրվարի 1-ին  Էժենը ստացել է ֆրանսիական կայսրության արքայազնի տիտղոս, 1805 թվականի փետրվարի 2-ին՝ Պատվավոր լեգեոնի շքանշան, իսկ 1805 թվականի հունիսի 7-ին՝ Իտալիայի փոխարքայի տիտղոս։ 1812 թվականին ղեկավարել է Մեծ բանակի 4-րդ (իտալական) հետևակազորի կորպուսը։

Բոհարնեն դարձավ Իտալիայի փաստացի ղեկավարը (թագավորի տիտղոսը կրում էր ինքը՝ Նապոլեոնը), երբ նա ընդամենը 24 տարեկան էր։ Բայց նա կարողացել է կառավարել երկիրը բավականին ամուր. ուժի մեջ է մտցրել Քաղաքացիական օրենսգրքը, վերակազմավորել է բանակը, վերակառուցել է երկրի ջրանցքները, ամրությունները և դպրոցները, կարողացավ արժանանալ իր ժողովրդի սիրուն ու հարգանքին։

1805 թվականին Բոհարնեն ստացել է Երկաթե թագ և ասպետ Սուրբ Հուբերտ Բավարացու մեծ խաչ շքանշաննները։ 1805 թվականի դեկտեմբերի 23-ին նշանակվել է կորպուսի գլխավոր հրամանատար, որը պաշարել է  Վենետիկը։ 1806 թվականի հունվարի 3-ին ղեկավարել է Իտալական բանակը, իսկ 1806 թվականի հունվարի 12-ին՝ Վենետիկի.գեներալ-նահանգապետ։

Իտալացի փոխարքայի թագադրման արարողությունը, որը կազմակերպել էր կոմս Լուի-Ֆիլիպ Սեգյուրը,  տեղի է ունեցել Միլանի տաճարում 1805 թվականի մայիսի 26-ին։ Թագադրման համար ընտրվել էին կանաչ և սպիտակ զգեստներ։ Դիմանկարներում նկարիչներ Անդրեա Ապիանին և Ֆրանսուա Ժերարը ընդգծել են այդ շքեղ զգեստները։ Էլեգանտ համադրությունը և վիրտուոզ կատարումը թույլ է տալիս ենթադրել, որ հագուստները ասեղնագործ Պիկոյի ձեռքի աշխատանքն են, նա կատարում էր կոստյումների պատվերներ Նապոլեոն I-ի համար, օգտագործելով մոդելներ, առաջարկել է նկարիչ Ժան-Բատիստ Իզաբեին և հաստատվել ինքնուրույն կայսր։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Ֆրանսիայի ազնվականություն
Կատեգորիա:Կաթոլիկ միապետներ
Կատեգորիա:Ֆրանսիայի քաղաքական գործիչներ
Կատեգորիա:Ֆրանսիացի գեներալներ
Կատեգորիա:Ֆրանսիացի ռազմական գործիչներ
Կատեգորիա:Բավարիայի գիտությունների ակադեմիայի անդամներ
Կատեգորիա:Պատվո լեգեոնի շքանշանի ասպետներ
Կատեգորիա:Պատվո լեգեոնի շքանշանի կոմանդորներ
Կատեգորիա:Ֆրանսիացի զորավարներ
Լևան Սոնգուլաշվիլի

**Լևան Սոնգուլաշվիլի** (, ), վրացի նկարիչ։ Հայտնի է իր գրաֆիկական աշխատանքներով ու նկարազարդումներով։ Վրացի առաջին նկարիչն է, որ Նյու Յորքի արվեստի ակադեմիայում նկարչության մագիստրոսի կոչում է ստացել։

## Կենսագրություն
Լևան Սոնգուլաշվիլին ծնվել է Թբիլիսիում 1991 թվականի օգոստոսի 17-ին։ Նկարել սկսել է երեք տարեկանից, դեռատի տարիքում մասնագիտական կրթություն ստացել հայրենի քաղաքում։

2011 թվականին 19-ամյա նկարիչը տարածական արվեստի նախագծի շրջանակներում հրավիրվել է Գերմանիա, որտեղ նա իր գերմանացի գործընկերների հետ մասնակցել է պիեսի ձևավորմանը։ Արևմտյան մշակույթը, գերմանական փիլիսոփայությունը և հոգեվերլուծությունը իրենց ազդեցությունն են թողել երիտասարդ նկարչի աշխարհայացքի վրա, և Վրաստան վերադառնալուց հետո նա ստեղծագործական նոր փորձեր է կատարել, ինչը դարձել է նրա արվեստի նոր փուլի սկիզբ։ Դրանից հետո նկարիչն ունեցել է նշանակալից հաջողություններ։

21 տարեկան հասակում Սոնգուլաշվիլին ավարտել է Թբիլիսիի գեղարվեստի ակադեմիան գրաֆիկական աշխատանքների ու փորագրության բակալավրի աստիճանով։ Նա շահել է մի քանի մրցանակներ ու կրթաթոշակ, դարձել է վրացի առաջին նկարիչը, որ ստացել է մագիստրոսի կոչում (M.F.A.)` գերազանցությամբ ավարտելով Նյու Յորքի գեղարվեստի ակադեմիան։ 2017 թվականին ԱՄՆ-ն Լևան Սոնգուլաշվիլուն պարգևել է «հանճարի մուտքի արտոնագիր», ինչը նրան հնարավորություն է ընձեռել մշտապես այցելել ԱՄՆ։

Նկարիչը պարգևատրվել է ազգային ու միջազգային մրցանակներով` ներառյալ Նախագահի և Նյու Յորքի նահանգի ասամբլեայի մրցանակները։ Մրցանակի արժանացած նրա նկարները համատեղում են ժամանակակից ինքնատիպ տեխնոլոգիաներն ու հին ավանդները։ Դրանք ցուցադրվել են հեղինակավոր պատկերասրահներում, մասնավոր հավաքածուներում և թանգարաններում ողջ աշխարհում, այդ թվում` Սոթբիսում, Գեղարվեստի թագավորական ակադեմիայում, Սաատչի թանգարանում։

Լևան Սոնգուլաշվիլի վրացի առաջին նկարիչն է, որի աշխատանքները տեղ են գտել Նյու Յորքի Բրուքլինի թանգարանի մշտական հավաքածուում:

Սոնգուլաշվիլին 2017 թվականին համարվել է «Տարվա լավագույն կատարող» և *ArtistADay Top 10* նկարիչների մրցանակաբաշխության ժամանակ գրավել առաջին տեղը` գլխավորելով ստեղծագործողների վերջնական ընտրությունը աշխարհի բոլոր կողմերից։ Նա նաև գրում է հոգեբանական արձակ, բանաստեղծություններ, նվագում է դաշնամուր։

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Նկարչի պաշտոնական կայք 
* «STYX», Մարկ Գիսբորն, էջ 6, 2018 թվականի հրատարակություն
* STYX-ի նկարագրություն
* Լևան Սոնգուլաշվիլի — «Մաշկից ներս, որում ապրում եմ»
* Հրատարակումներ ''Amartamagazine''-ում, 2017
* Բեռլինի ցուցահանդեսի պրոֆիլ, 2018

Կատեգորիա:Ամերիկացի նկարիչներ
Կատեգորիա:Թբիլիսիի գեղարվեստի ակադեմիայի շրջանավարտներ
Կատեգորիա:Վրացի նկարիչներ
Հրաշքների գիրք (արաբական ձեռագիր)

մինի|Խեցգետին կամ ալ-Սառատան, կենդանակերպի նշանների մեկը։ Գրքի նկարներից։
**Քիթաբ ալ-Բուլհան** () 14-15-րդ դարերի արաբական ձեռագիր մատյան։ Գրքում կան բաժիններ աստղագիտության, աստղաբանության և ճակատագրի մասին։

## Պատկերասրահ

Book of Wonders folio 33b.jpg|Ուղտի վրա կանգնած մարդը, ով նիզակով սպանում է վիշապին։
Book of Wonders folio 35b.jpg|Տիբերիայի լոգարանները։ Տղամարդիկ լվավում են, մինչ հրեշները հետևում են վառարանում։
Book of Wonders folio 36a.jpg|Ալեքսանդրիայի փարոս
Book of Wonders folio 38a.jpg|Գոգի և Մագոգի մեծ պատը
Kitab al-Bulhan -- zodiac.jpg|Ածեղջուր կամ ալ-Գադի, կենդնակերպի նշանների մեկը։ Գրքի նկարներից։
Kitab al-Bulhan -- devil.jpg|Քիթաբ ալ-Բուլհան


## Ծանոթագրություններ

## Աղբյուրներ
* 

Կատեգորիա:Արաբական բառեր և արտահայտություններ
Կատեգորիա:Արաբական գրականություն
Կատեգորիա:Արաբական դիցաբանություն
Ռոբերտ Ա. Նաեֆի աստղադիտարան

**Ռոբերտ Ա. Նեֆի աստղադիտարան** (, աստղադիտարանի կոդը` — «A13»), աստղադիտարան Շվեյցարիայի Ֆրիբուրգ կանտոնի Ֆրիբուրգ քաղաքից մի քանի կիլոմետր հեռու։ Հիմնադրվել է 1984 թվականին։ Աստղադիտարանը անվանվել է հայտնի շվեյցարացի սիրող աստղագետ Ռոբերտ Նեֆի (1907–1975) պատվին, նրա պատվին է նաև անվանվել (1906) Նեֆ աստերոիդը։

Աստղադիտարանը գտնվում է ծովի մակերևույթից 700 մ բարձրության վրա։ Աստղադիտարանը պատկանում է շահույթ չհետապնդող *Ռոբերտ Ա. Նեֆի հիմնադրամին*։

Աստղադիտարանը հիմնականում զբաղվում է աստղագիտության հանրայնացմամբ երեխաների և երիտասարդների ջրանում։ Ամեն ուրբաթ օր այն բաց է այցելության համար։

## Ռոբերտ Ա. Նեֆի հիմնադրամ
Ռոբերտ Ա. Նեֆի հիմնադրամը ստեղծվել է 1977 թվականի ապրիլի 15-ին հայտնի աստղագետի այրու Դեյզի Նեֆ-Ռիտերի կողմից։ Համաձայն հիմնադրամի կանոնադրության, նրա հիմնական նպատակնե է Ռոբերտ Ա. Նեֆի հիշատակին աստղադիտարանում տեղադրել Ռեյնֆիլդեռ և Հարտել աստղադիտակ նոր աստղադիտարանում։ Աստղադիտարանի հետագա նպատակն է նաև ակտիվորեն նպաստել երիտասարդների շրջանում աստղագիտության հանրայնացումը։

## Աստղադիտարանի գործիքներ
* 162.5&nbsp;մմ, «Ռեյնֆիլդեռ և Հարտել» աստղադիտակ, կիզակետային հեռավորությունը 1435&nbsp;մմ - խոշորացնում է 150 անգամ։
* 50&nbsp;սմ «Կելլերի աստղադիտակ», տեղադրվել է 2004 թվականին, Կասսգրեյնի տիպի, կիզակետային հեռավորությունը 5000&nbsp;մմ։
* Արևային աստղադիտակ VTT 120 
* 40&nbsp;սմ, Celestron C14 աստղադիտակ, Շմիդտ-Կասսգրեյն տեսակի
* Մոլորակադիտարան

## Հիմնական նվաճումները
* Հայտնաբերվել են 95 աստերոիդ 2005-ից 2009 թվականները

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Աստղադիտարանի կայքը
* A13 աստղադիտարանի մասին 

**Փոքր մոլորակների կենտրոնի կայքում աստղադիտարանի կատարած դիտարկումները**
* Աստերոիդների աստղաչափական դիտարկումները

Կատեգորիա:Աստղադիտարաններ Շվեյցարիայում
Սկամանդր (դիցաբանություն)

**Սկամանդր** (հին հուն. Σκάμανδρος),  հունական դիցաբանության մեջ Տրոյայի շուրջ գտնվող գետերի աստվածն է։ Օվկիանոսի և Տեթիսի որդին է (կամ Զևսի որդին): Սկամանդրն ունեցել է մի որդի Թևկրը, նաև դստրեր՝ Կալլիրոյան և Ստրիմոն։ 
Համաձայն «Իլիականի», փորձում էր խեղդել Աքիլլեսին, զայրացած լինելով նրանից, որ նա գետի շրջակա տարածքը լցրել էր տրոյացիների դիակներով, բայց ստիպված էր նահանջել մինչը Հեփեստոսը, որը հունացիների կողմից էր և ուղղում էր Սկամանդրի դեմ կրակապատնեշը։ 
Ըստ Էվգեմերիզմ տարբերակի, Սկամանդրը կրետացի էր, որը ժամանել էր Տրոադ իր որդու և նորաբնակիչների հետ։ Սամոնի օգնությամբ իրեն հնազանդեցրեց բնակիչներին և դարձավ տրոյացիների առաջին արքան։ 
Սկամանդրը նաև հին բլուրի նշանակություն է, որտեղ կանգնած էր Տրոյան։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Հին հունական աստվածներ
Վալեմարե դի Բորբոնա աստղադիտարան

**Վալեմարե դի Բորբոնա աստղադիտարան** (, աստղադիտարանի կոդը` — «A55»), մասնավոր աստղադիտարան Իտալիայում, պատկանում է Վինչենցո Կազուլիին։ Գտնվում է Լացիոյի մարզի Բորբոնա քաղաքում։

Աստղադիտարանը գտնվում է ծովի մակերևույթից 1170 մետր բարձրության վրա։

Համաձայն Փոքր մոլորակների կենտրոնի տվյալների աստղադիտարանը ճանաչվել է որպես երկու աստերոիդների հայտնաբերող։

## Աստղադիտարանի գործիքներ
* 400-մմ Նյուտոնի համակարգի ինքնաշեն աստղադիտակ (F=1815 մմ) + ԼԿՍ-խցիկ

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Աստղադիտարանի կայք

**Փոքր մոլորակների կենտրոնի կայքում աստղադիտարանի կատարած դիտարկումները**
* Աստերոիդների աստղաչափական դիտարկումները

**NASA ADS տվյալների բազայում աստղադիտարանի ներդրումը**
* Որոնում «Vallemare di Borbona» բառերով

Կատեգորիա:Աստղադիտարաններ Իտալիայում
Ֆուտբոլային լիգայի գավաթ 1968-69

**Ֆուտբոլային լիգայի գավաթ 1968-69**, Ֆուտբոլային լիգայի գավաթի 70-րդ խաղարկությունն է, որում հաղթեց «Լիդս Յունայթեդ» ֆուտբոլային ակումբը։ «Լիդս Յունայթեդը» նվաճեց տիտղոսը առաջին անգամ ակումբի պատմության մեջ, ավարտելով շրջանը 6 միավորով գերազանցելով Լիվերպուլին։

## Ծանոթագրություններ

* Ian Laschke: *Rothmans Book of Football League Records 1888–89 to 1978–79*. Macdonald and Jane’s, London & Sydney, 1980.

Կատեգորիա:1968 ֆուտբոլում
Կատեգորիա:1969 ֆուտբոլում
Կատեգորիա:Ֆուտբոլային լիգայի գավաթ
Ըմբշամարտի Եվրոպայի առաջնություն 2014

**Ըմբշամարտի Եվրոպայի առաջնություն 2014**, անցկացվել է 2014 թվականի ապրիլի 1-ից 6-ը Ֆինլանդիայի Վանտաա քաղաքում։

## Մեդալակիրներ
### Ազատ ոճ (տղամարդիկ)

### Հունահռոմեական

### Ազատ ոճ (կանայք)

## Մեդալներ

## Թիմերի ռեյտինգ

## Աղբյուրներ
* Official site – Sheets

## Արտաքին հղումներ
* Առաջնության արդյունքերը uww-eu.org կայքում 

Կատեգորիա:2014 ըմբշամարտում
Կատեգորիա:Ըմբշամարտի Եվրոպայի առաջնություններ
Մերի Բրյուս

**Մերի Բրյուս** (, ), Շոտլանդիայի թագավոր Ռոբերտ Բրյուսի  կրտսեր  քույրը։ Շոտլանդական անկախության առաջին պատերազմում նա գերի է վերցվել անգլիացիների կողմից ու բանտարկվել մի վանդակում Ռոքսբուրգ ամրոցում մոտավորապես չորս տարի։ Նա եղել է Անանդեյլի 6-րդ լորդ Ռոբերտ դե Բրյուսի ու Քարրիքի կոմսուհի Մարջորիի դուստրը։

Թագավորի մյուս ազգականուհիների հետ (Քրիստինա Բրյուս, Մարջորի Բրյուս, կինը՝ Էլիզաբեթ դե Բուրգ և դաշնակցուհի Իզաբելլա ՄաքԴաֆֆ), նա գերի է ընկել ու հանձնվել անգլիացիներին Ռոսսի կոմսի կկողմից։ Անգլիայի թագավոր Էդվարդ I-ի հրամանով նրան բանտարկել են մետաղյա կամ փայտյա վանդակում, որը ցուցադրվում էր հասարակությանը Ռոքսբուրգ ամրոցում։ Իզաբելլա ՄաքԴաֆֆին բանտարկել էին նմանօրինակ վանդակում Բերվիք ամրոցում։  Նրանց տեղափոխել են համեմատաբար ավելի լավ պայմաններ 1310 թվականին։ Սա մարդասիրական մոտեցում չէր, այլ պայմանավորված էր նրանով, որ այդ ժամանակ Բրյուսն ուժ էր հավաքում, իսկ կանայք պոտենցիալ արժեքավոր պատանդներ էին և անգլիացիները չէին ուզում, որ նրանք մահանան։

Նրան ի վերջո ազատել են՝ փոխանակելով Բենոքբըրնի ճակատամարտում գերի ընկած անգլիացի ազնվականների հետ։

## Ընտանիք
Ամուսնացել է նախ՝ սըր Նեյլ Քեմփբելլի, իր եղբոր հավատարիմ աջակիցներից մեկի հետ և ունեցել հայտնի մեկ երեխա․

*Յան

Երկրորդ անգամ ամուսնացել է Թաչֆրեյզերի ու Քովիի Ալեքսանդր Ֆրեյզերի հետ և ունեցել հետևյալ զավակներին․

*Ջոն Թաչֆրեյզեր
*Ուիլյամ օֆ Քովի ու Դյուրիս

## Մեդիապատկերում
1996 թվականին «Բրյուս» ֆիլմում նրան մարմնավորել է Դի Հեփբերնը։

## Ծանոթագրություններ

* Peter Traquair *Freedom's Sword*
* Caroline Binham *Robert the Bruce*

Կատեգորիա:1282 ծնունդներ
Կատեգորիա:13-րդ դարի կանայք
Կատեգորիա:Շոտլանդացի կանայք
Կատեգորիա:Շոտլանդացիներ
Ֆուտբոլային լիգայի գավաթ 1986-87

**Ֆուտբոլային լիգայի գավաթ 1986-87**, Ֆուտբոլային լիգայի գավաթի 88-րդ խաղարկությունն է, որում հաղթեց «Էվերթոն» ֆուտբոլային ակումբը։

Մշցաշարի ընթացքում ամենաերկար հաղթանակների շարքը իրականացրել է Էվերթոնը - 7 հանդիպում, իսկ անպարտելի շարքը Արսենալը - 17 հանդիպում։ Ամենաերկար պարտությունների շարքը ունեցել է Նյուքասլ Յունայթեդը - 6 պարտություն։

## Ծանոթագրություններ

* Ian Laschke: *Rothmans Book of Football League Records 1888–89 to 1978–79*. Macdonald and Jane’s, London & Sydney, 1980.

Կատեգորիա:1986 ֆուտբոլում
Կատեգորիա:1987 ֆուտբոլում
Կատեգորիա:Ֆուտբոլային լիգայի գավաթ
Կալմար ամրոց

մինի|Կալմար 2011թ․
**Կալմար ամրոցը** (շվ․ *Kalmar slott*),  ամրոց շվեդական Սմոլանդ նահանգի Կալմար քաղաքում։

## Պատմություն
### Ամրոցի Մատուռ
մինի|Ամրոցի հարավ-արևելյան մաս
12-րդ դարում Կալմարսունդում կառուցվեց կլոր պաշտպանիչ աշտարակ  և նավահանգիստ։ 13-րդ դարի վերջին Մագնուս Լադուլոս արքան կառուցեց մի նոր ամուր պարիսպով ամրոց,    կլոր անկյուններով աշտարակներ և երկու քառակուսի դարպասներ, որոնք      շրջապատում  էին հիմնական աշտարակը։ Տեղակայված լինելով Կալմարի միջնադարյան նավահանգստին մոտ, 12-րդ դարում կառուցված այս  ամուր աշտարակը վճռական դեր խաղաց Շվեդական պատմության մեջ։Սկանդինավյան ամենակարևոր քաղաքական իրադարձություններից մեկը տեղի ունեցավ 1397 թվականին, երբ կազմվեց Կալմարյան Միությունը- Դանիայի և Նորվեգիայի և Շվեդիայի միությունը(ներառյալ Ֆինլանդիան), որը կազմակերպեց Դանիայի Մարգրեթ I թագուհին։1520 թվականին  Դանիայի դեմ շվեդական ապստամբության ընթացքում զորքը առաջնորդում էր Աննա Էրիքսդոթերը (Բիլկե), ով իր ամուսնու՝ Յոհան Մանսոն Նաթ Դագի , 1520 թվականին Դանիայի դեմ ապստամբության ընթացքում մահից հետո Կալմարի պաշտպանությունն իր ձեռքը վերցրեց։

մինի|Ամրոցի մատուռը

Ամրոցը բարելավվեց  16-րդ դարում Գուստավ I թագավորի և նրա որդիներ՝ Էրիկ XIV-ի և Ջոն III-ի  օրոք, ովքեր միջնադարյան բերդը վերափոխեցին  վերածննդի թագավորության համապատասխան ամրոցի։ Կալմար ամրոցը  ավերվեց  1611-13թթ․Կալմարյան պատերազմի ընթացքում և մեծ վնաս կրեց 1642 թվականին հրդեհից։ Սկսեցին վերանորոգման աշխատանքներ տարվել, բայց 17-րդ դարի վերջում այն անմխիթար վիճակում էր։

## Վերականգնում
1856 թվականին Ֆրեդրիկ Վիլհելմ Սքոլանդրը (1816–1881) նախաձեռնեց Կալմար ամրոցի վերականգնողական աշխատանքները։ 1880 թվականից նրա աշակերտ Հելգո Զետերվալը շարունակեց ամրոցի վերականգնման աշխատանքները։Ճարտարապետ Կառլ Մյուլերը պատրաստեց պլանը և մնացած փաստաթղթերը։Աշխատանքները սկսվեցին 1885 թվականի և մինչ 1891 թվականը ամրոցը ստացավ այն ուրվագիծը , որը ունի այժմ։1919 թվականին պրոֆեսոր Մարտին Օսլոն ստանձնեց կամրջի, խրամի և բարձրացվող կամրջի վերականգնման աշխատանքները։Աշխատանքը շարունակվեց մինչև 1941 թվականը, երբ ամրոցը կրկին շրջապատվեց ջրով։Այսօր, այն վերածննդի ամենապահպանված  շվեդական ամրոցներից է և բաց է հանրության առաջ։

## Պատկերասրահ

Պատկեր:Кальмарский замок, общий вид.jpg
Պատկեր:Кальмарский замок, бастион.jpg
Պատկեր:Кальмарский замок, главный вход.jpg
Պատկեր:Кальмарский замок катакомбы.jpg
Պատկեր:Кальмарский замок вечером.jpg
Պատկեր:Кальмарский замок вид с моря.jpg
Պատկեր:Nordiska taflor - no-nb digibok 2014031426011-122.jpg


## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
*Official visitor site
*Barometern Multimedia Tour of Kalmar Castle
*Virtual tour of the Castle 
*The Association of Castles and Museums around the Baltic Sea

Կատեգորիա:Շվեդիայի ամրոցներ
Կատեգորիա:Շվեդիայի թագավորական նստավայրեր
Նիկոլաս Ասևեդո

**Նիկոլաս Բրիան Ասևեդո Տաբարես** (անգլ. *Nicolás Brian Acevedo Tabárez*, ),  ուրուգվայական ֆուտբոլիստ, կիսապաշտպան «Լիվերպուլ(Մոնտեվիդեո)» խմբի և Ուրուգվայի մինչև 20 տարեկանների թիմում։

## Ակումբի կարիերան
Եղել է «Լիվերպուլ» ֆուտբոլային ակադեմիայի սան։ 2018 թվականի հոկտեմբերի 14 առաջին ելույթը կատարել է «Լիվերպուլի» հիմնական կազմում ընդդեմ «Դեֆեսոր սպորտինգ» թիմի:.
2019 թվականի հունվարին բրիտանական Daily Mirror թերթը տեղեկացնում էր Ասևեդոյի հանդեպ հետաքրքրությունը «Լիվերպուլ», «Մանչեստր Յունայթեդ», «Նորվիչ Սիթի» անգլիական և «Ուդինեզե» իտալական թիմերի կողմից:.

## Կարիերան ազգային հավաքականում
2019 թվականի սկզբին մասնակցել է Ուրուգվայի մինչև 20 տարեկանների թիմին և մասնակցել Հարավային Ամերիկայի չեմպիոնատին։ Մրցաշարում անցկացրել է 9 հանդիպում, բոլորը որպես պաշտպանողական ոճի կիսապաշտպան։ Հունվարի 30-ին խփել է իր առաջին գոլը ընդդեմ Վենեսուելայի հավաքականի։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Ուրուգվայցի ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Տղամարդկանց ֆուտբոլի կիսապաշտպաններ
Բոսանսկա Կրուպա

**Բոսանսկա Կրուպա** (, , ), քաղաք Բոսնիա և Հերցեգովինայի հյուսիս-արևմտյան մասում։ Մտնում է Բոսնիա և Հերցեգովինայի Ֆեդերացիայի կազմում։ Համանուն համայնքի վարչական կենտրոնը։

## Աշխարհագրություն
Քաղաքը տեղակայված է Ունա գետի հովտում, համանուն համայնքի կենտրոնական մասում, Ունա֊Սանա կանտոնի արևելյան մասում։ Քաղաքի տարածքը կազմում է 105 կմ2։

Տեղակայված է նախալեռնային տարածքում։ Տեղի ռելիեֆը իրենից ներկայացնում է բլրավոր հողեր։ Քաղաքի հիմնական մասը տեղակայված է Ունա գետի դելտայում։ ԲԾՄ-ն կազմում է 1877 մ։ Բացարձակ բարձրությունը գերազանցում է 320 մետրը։

Քաղաքի միջով հոսում են Ունա և Կրուժնիցա գետերը։

## Պատմություն
Միջնադարում քաղաքը մտել է Խորվաթիայի թագավորության կազմում։

Օսմանյան զորքերի՝ Վիեննա արշավանքի ժամանակ քաղաքը գրավվել է թուրքերի կողմից և աստիճանաբար այնտեղ սկսել է տարածվել իսլամը, որն արդյունքում դարձել է քաղաքի գերակշռող կրոնը։

## Բնակչություն
1991 թվականի մարդահամարի տվյալների համաձայն՝ քաղաքի բնակչությունը կազմել է 14 416 մարդ։ 2013 թվականին քաղաքում ապրել են 11 514 մարդ։

## Պատկերասրահ

File:Bosanska Krupa Churches.JPG|Քաղաքի մզկիթ, կաթոլիկ տաճար և ուղղափառ եկեղեցի
File:Bosanska Krupa.jpg|Ունա գետի փայտե կամուրջ
File:Bosanska Krupa, pevnost z 15. stol.jpg|Քաղաքի հին ամրոց
File:Una River Bosanska Krupa 2.jpg|Ունա գետ
File:Krušnica 06.jpg|Կրուժնիցա գետ


## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Ունա Սանա կանտոն
* Բնակավայրի պաշտոնական կայքէջ 
* Բնակավայրի ոչ պաշտոնական կայքէջ

Կատեգորիա:Բոսնիա և Հերցեգովինայի բնակավայրեր
Միջին Ֆրանկոնիա

**Միջին Ֆրանկոնիա** (, ), Բավարիայի վարչական տարածք, Գերմանիայի հարավում, համարվում է նաև Ֆրանկոնիայի երեք պատմական շրջաններից մեկը։

Շրջանում բնակվում է 1 712 622 մարդ, բնակչության խտությունը կազմում է՝ 239,99 մարդ կմ² (2006 թվականի դեկտեմբերի 31-ի տվյալների համաձայն)։

## Վարչական բաժանում
*Միջին Ֆրանկոնիան* կազմված է շրջաններից () և «ազատ քաղաքներից» ():

*Շրջաններ*։
* Անսբախ
* Էրլանգեն Հյոխշտադ
* Ֆյուրտ
* Այշեի Նոյշտադ-Բադ Վինդսհայմ
* Նյուրնբերգ
* Ռոթ
* Վայսենբուրգ Գունցենհաուզեն

*Ազատ քաղաքներ*։
* Անսբախ
* Էռլանգեն
* Ֆյուրտ
* Նյուրնբերգ
* Շվաբախ

## Բնակչության քանակի դինամիկան

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Պաշտոնական կայք
* Միջին Ֆրանկոնիայի նկարագիրը  
* Բավարիա պորտալ. Միջին Ֆրանկոնիա շրջան *Bezirk Mittelfranken*

Կատեգորիա:Գերմանիայի վարչական բաժանում
Յոսիակի Օշիմա

**Յոսիակի Օշիմա** (, ), ճապոնացի աստղագետ, աստերոիդների և գիսաստղերի հայտնաբերող։ Աշխատում է Գեկկո աստղադիտարանում։ 1987-ից 1989 թվականները հայտնաբերել է ընդհանուր առմամբ 61 աստերոիդ, որոնց մեջ էին կրկնակի աստերոիդ (4383) Սուրուգան, Ապոլոնի խմբի աստերոիդ (7753) 1988 XB-ն և Յուպիտերի տրոյացի -ը։

Նրա պատվին է անվանվել (5592) Օշիմա աստերոիդը։

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ

Կատեգորիա:20-րդ դարի աստղագետներ
Կատեգորիա:Աստերոիդ հայտնաբերողներ
Կատեգորիա:Գիսաստղ հայտնաբերողներ
Կատեգորիա:Ճապոնացի աստղագետներ
Պիրանտել

**Պիրանտել** դեղամիջոց, որն օգտագործվում է մակաբույծ որդերով վարակվծության բուժման համար։ Այդ թվում ասկարիդի, ակիլոստոմի, էնտերոբիազի, տրիխոստրոնգիլիազի և տրիխինելոզի։ Այն օգտագործվում է բերանացի ընդունման հաբերի տեսքով։

Կողմնակի ազդեցությունները ներառում են սրտխառնոց, գլխացավ, գլխապտույտ, անքնություն և ցան։ Լյարդի ախտահարում ունեցող մարդիկ դեղամիջոցը պետք է օգտագործեն ցածր դեղաչափով։ Հղիության ժամանակ կիրառման անվտանգության մասին տվյալներ չկան։ Կրծքով կերակրման ժամանակ անվտանգության մասին նույնպես տվյալներ չկան։ Այն ներառված է հակամակաբուծային դեղամիջոցների շարքում։ Այն ազդում է մակայուծ որդերին պարալիզացնելու եղանակով։

Պիրանտելն առաջին անգամ հայտնագործվել է 1965թ․։ Այն ներառված է ԱՀԿ հիմնական դեղամիջոցների շարքում որպես առողջապահության համակարգում ամենաանվտանգ և արդյունավետ դեղամիջողներից մեկը։ Պրանտելն ունի գեներիկ դեղամիջոցներ։ ԱՄՆ-ում բուժման մեկ կուրսն արժե մոտ 25 ԱՄՆ դոլար։ Այն նաև կիրառվում է մի շարք կենդանիների ճիճվակրության բուժման համար։

## Հղիություն և կրծքով կերակրում
Պիրանտելը, մարդկանց համար գտնվում է հղիության ժամանակ կիրառման անվտանգության C դասում, իսկ շների և կատուների համար A դասում։ Պիրանտելը համարվում է անվտանգ դեղամիջոց կենդանիների խնամքի համար։

## Ազդեցության մեծանիզմ
Պիրանտելը գործում է որպես նյարդամկանային փոխազդեցությունն արգելակող, պարալիզացնող դեղամիջոց։ Այդ ճանապարհով դեղամիջոցը հելմինթների մոտ առաջացնում է չկառավարվող կծկումներ այնուհետև պարալիչ։ Սա հանգեցնում է նրան, որ որդը չի կարողանում ամրանալ մարսողական համակարգի պատերից և օրգանիզմից հեռացվում է բնական ճանապարհով։ Պիրանտելը տիրոջ օրգանիզմի վրա զգալի ազդեցություն չի թողնում քանի որ այն ավելի վատ է ներծծվում տիրոջ մարսողական համակարգից։ Սպասիտիկ (տետանիկ) կծկումներ առաջացնող դեղամիջոցները, մասնավորապես պիրանտելը կարող են առաջացնել ստամոքսաղիքային ծանր անանցանելիություն, որդերով ծանրաբեռնման հետևանքով։ Այս օբստրուկցիան հիմնականում հանդիպում է այն դեպքերում և վարակված չափսերով փոքր կենդանին փորձում է միաժամանակ դուրս մղել բազմաթիվ մակաբույծներ։ Սովորաբար որդերն օրգանիզմից հեռացվում են բնական կղազատման, փորլուծության կամ պատահական փսխման ժամանակ։

## Անվանումներ
Առկա են մի շարք ապրանքային անվանումներ, այդ թվում "Reese's Pinworm Medicine", "Pin-X", "Pin-Rid","PYRANTRIN", "COMBANTRIN", "Anthel", "Helmintox", "Helmex", "Strongid" և Drontal Cat.

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Առողջապահության համաշխարհային կազմակերպության հիմնական դեղեր
Կատեգորիա:Պիրիմիդիններ
Լոու ամրոց

**Լոու  ամրոց**,  գտնվում է Հյուսիսային Այրշայրում,  Շոտլանդիայում, Ուեսթ Քիլբրայդ գյուղի  եզրին, Լոու բլրի  ստորին լանջերին։ Այն երկաթուղային կայարանից մոտ 200 մետր հեռավորության վրա է (660 մետր)։

Ամրոցը պարզ ուղղանկյուն կառույց է թեք տանիքով ու  մի քանի խոշոր ծխնելույզներով, որոնք բարձրանում են յուրաքանչյուր կողմից։ Կառուցվածքով նման է մոտակայքում գտնվող  մյուս աշտարակավոր  տներին,  ներառյալ Փոքրիկ Քումբրիի ամրոցն ու Սքելմորլայն ամրոցը, և հանդիսանում է առաջին կարգի կառույց։

Այն կառուցվել է թագավոր Ջեյմս III-ի քրոջ՝ արքայադուստր Մերիի համար  որպես հարսանեկան նվեր 1467 թվականին Առանի կոմս Թոմաս Բոյդի հետ նրա ամուսնության առթիվ։  1469 թ.-ին Թոմասը մեկնել է Դանիա, Ջեյմս III-ի հարսնացու Մարգարեթին ուղեկցելու նպատակով, սակայն ստիպված է եղել մնալ արտասահմանում, քանի որ նա և իր հայր լորդ Բոյդը մեղադրվել են  դավաճանության մեջ 1469 թվականին։ Ամուսնությունն ավելի ուշ չեղյալ է հայտարարվել ու Թոմասը մահացել է մի քանի տարի անց, հավանաբար Անտվերպում։

Ուշ 19-րդ դարում ամրոցը գրանցվել է որպես անտանիք, սակայն անվնաս։  1980-ական թվականների  վերջին այն ձեռք է բերել ոմն պրն․ Ֆիլիպս, որն սկսել է վերականգնման աշխատանքներն ամրոցի վրա։ Սակայն վերանորոգումն ավարտելուց առաջ ամրոցը հետ է վերադարձվել 2002 թվականին և «Պատմական Շոտլանդիան» իրավական քայլեր է ձեռնարկել  Ֆիլիպսից  £116,000 հետ գանձելու համար։ Ամրոցը հետագայում գնել է Դեյվիդ Հաթթոնը, որն ավարտել է վերականգնման աշխատանքները 2005 թվականին։

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Law Castle

Կատեգորիա:Շոտլանդիայի ամրոցներ
Բորացիտ

**Բորացիտ՝** բորատների դասի միներալ։ Անջուր մագնեզիումի քլորոբորատը ունի ցանցաձև կառուցվածք։

## Հատկություններ
Բաղադրությունը արտահայտվում է  8[Mg6B14O26Cl2] բանաձևով։ Պարունակում է  31,4 % MgO, 62,5 % B2О3 և 7,9 % քլոր։ Բյուրեղներն ունեն շեղանկյուն սինգոնիա։ 265&nbsp;°C -ից բարձր ջերմաստիճաններում սինգոնիան խորանարդաձև է։ Նյութերի կարծրության աղյուսակում ունի 7 միավոր ։ Խտությունը 2,93—2,95 գ/սմ³ է։ Ունի ապակենման փայլ, թափանցիկ է կամ կիսաթափանցիկ։ Գույնը սպիտակ է, կանաչ, մոխրագույն կամ անգույն։

Բորացիտն ունի կրկնակի լուսաբեկունություն և այդ պատճառով այն ներառվել է օպտիկապես անոմալ միներալների։

Բնության մեջ հազվադեպ է հանդիպում։ Ձևավորվել է նստվածքային ապարների կազմում, անհիդրիդների, գիպսի, կալիումի քլորիդի և քարաղի հետ միասին առկա է էվապորիտների մեջ։Բորի ստացման երկրորդական աղբյուր է ։

## Դասակարգում
ձախից|մինի|287x287փքս|Բորացիտի տարատեսակ
Տարբերում են բորացիտների հետևյալ տարատեսակները ․

* երկաթային բորացիտ (բորացիտի տարատեսակ, որում պարունակվում է մինչև 36 % FeO)
* մանգանային բորացիտ (փոքր-ինչ մանգան պարունակող բորացիտ)
* α-բորացիտ
* β-բորացիտ

## Ծանոթագրություններ

## Գրականություն
* 
* 
* 

## Արտաքին հղումներ
*
Գլինկայի փողոց (Դոնի Ռոստով)

**Գլինկայի փողոց** (), փողոց Ռուսաստանի Դաշնության Դոնի Ռոստով քաղաքի Պերվոմայսկի շրջանում, Օրջոնիկիձե ավանում։ Անվանվել է ռուս նշանավոր կոմպոզիտոր Միխայիլ Իվանովիչ Գլինկայի (1804-1857) պատվին։ Սկիզբ է առնում Մեդնոգորսկայա փողոցից և ավարտվում Մոժայսկայա փողոցի հետ հատումով։ Երկարությունը 2 կիլոմետր է։

## Նկարագրություն
Դոնի Ռոստով քաղաքի Գլինկայի փողոցը սկսվում է Մեդնոգորսկայա փողոցից, հատում Աբականսկայա, Շչերբակովի, Արեֆևի, Խաղաղ Դոնի, Դնեպրոպետրովսկի, Բրեստի, Դունդիչի, Գրամշիի 1-ին, Գրամշիի 2-րդ փողոցները և ավարտվում Մոժայսկայա փողոցի հետ հատումով։ Երկարությունը 2000 մետր է։ Փողոցում կա համարակալված 154 շինություն։

Գլինկայի փողոցի փոստային դասիչն է՝ 344020։

Փողոցն անվանվել է ռուս նշանավոր կոմպոզիտոր Միխայիլ Իվանովիչ Գլինկայի (1804-1857) պատվին։ Գլինկան առաջինն է, ում ստեղծագործությունները ճանաչում են ստացել Եվրոպայում, նա հաճախ բնորոշվում է որպես ռուսական դասական երաժշտության հայր։ Նրա հիմնական ստեղծագործություններն են՝ «Կյանքը հանուն ցարի» («Жизнь за царя», 1836) և «Ռուսլան և Լյուդմիլա» («Руслан и Людмила», 1837, 1842) օպերաները, «Կամարինսկայա», «Իսպանական նախերգանք» № 1 և 2, «Վալս-ֆանտազիա» սիմֆոնիկ ստեղծագործությունները։

## Ծանոթագրություններ

## Աղբյուրներ
*Улица Глинки в Ростове-на-Дону
*Подробная карта Улица Глинки, город Ростов-на-Дону со спутника с номерами домов, индекс и маршруты, Яндекс, Гугл карты 

## Արտաքին հղումներ
*Почтовый индекс Улица Глинки, г. Ростов-на-Дону 

Կատեգորիա:Դոնի Ռոստովի փողոցներ