Գուրգեն Փահլևանյան

**Գուրգեն Արտաշեսի Փահլևանյան** (), խորհրդային հայ պետական և կուսակցական գործիչ։ Եղել է Երևանի քաղաքային խորհրդի գործադիր կոմիտեի նախագահ 1957 թվականի հունիսի 1-ից մինչև 1960 թվականի մարտի 21-ը։

## Կենսագրություն
Գուրգեն Փահլևանյանը ծնվել է 1908 թվականի փետրվարի 23-ին Կարս քաղաքում։ Սովորել է տեղի դպրոցում։ Այն բանից հետո, երբ 1920 թվականին քաղաքը գրավվել է թուրքերի կողմից, Գուրգեն Փահլևանյանն իր ընտանիքի հետ տեղափոխվել է Թիֆլիս։ Այնտեղ նա 1925 թվականին ավարտել է 82-րդ աշխատանքային դպրոցը և մեկ տարի անց ընդունվել Երևանի պետական համալսարանի հիդրոտեխնիկայի բաժին։ 1929 թվականին պրակտիկա է անցել կառուցվող ԴնեպրոՀԷԿ-ում (ДнепроГЭС)։

1931 թվականի փետրվարին ավարտել է համալսարանը և տեղափոխվել Մեղրի, որտեղ դարձել է ջրային տնտեսության Մեղրիի շրջանային բաժնի պետ։ Հետագայում նա աշխատել է որպես տեխնիկ Այղր լճի ջրամբարձ կայանում։ 1940 թվականին դարձել է ԽՍՀՄ կոմունիստական կուսակցության անդամ և նշանակվել Հայկական ԽՍՀ ջրային տնտեսության ժողովրդական կոմիսար Գ. Աղախանյանի տեղակալ։

1941 թվականին՝ Հայրենական մեծ պատերազմի սկսվելուց հետո, զորակոչվել է բանակ՝ ընդգրվելով սակրավոր գումարտակի կազմում։ 1942 թվականին տեղափոխվել է 45-րդ բանակի ինժեներական զորքեր, մասնակցել Թուրքիայի հետ սահմանի վրա պաշտպանական կառույցների շինարարությանը։ 1943 թվականից եղել է Ռազմադաշտային շինարարության Անդրկովկասյան ռազմաճակատային 57-րդ առանձին վարչության գլխավոր ինժեներ։ Պատերազմի ավարտին ունեցել է կապիտանի կոչում։

Զորացրվելուց հետո Գուրգեն Փահլևանյանը 1946 թվականին նշանակվել է «Ջրնախագիծ» նախագծային կազմակերպության ղեկավար Երևանում։ 1947 թվականից մինչև 1950 թվականն զբաղեցրել է Հայկական ԽՍՀ կոմունալ տնտեսության նախարարի պաշտոնը։

1950 թվականի հունվարին ընտրվել է Հայաստանի կոմունիստական կուսակցության Մոլոտովի շրջկոմի առաջին քարտուղար։ Նույն թվականին դարձել է Երևանի քաղխորհրդի գործկոմի նախագահի առաջին տեղակալ։ Հայաստանի կոմկուսի կենտկոմի առաջին քարտուղար Գրիգոր Հարությունյանի հանձնարարությամբ կազմակերպել է Ծիծեռնակաբերդի բարձունքում անտառտնկման աշխատանքները։ 1952 թվականին՝ Հայկական ԽՍՀ-ում վարչական շրջանների ձևավորումից հետո, նշանակվել է Երևանի շրջանային խորհրդի գործկոմի նախագահ։ Այդ պաշտոնն զբաղեցրել է մինչև շրջանների լուծարումը 1953 թվականի ապրիլին, ինչից հետո ոչ երկար ժամանակ աշխատել է որպես գյուղատնտեսության նախարարության նախագծային ինստիտուտի տնօրեն։

1953 թվականին ընտրվել է Հայաստանի կոմկուսի Երևանի քաղկոմի երկրորդ քարտուղար, իսկ 1954 թվականին դարձել առաջին քարտուղար։ 1956 թվականին եղել է ԽՄԿԿ XX համագումարի պատվիրակ։

1957 թվականին Գուրգեն Փահլևանյանն ընտրվել է Երևանի քաղխորհրդի պատգամավոր։ Հայաստանի կոմկուսի կենտկոմի առաջին քարտուղար Սուրեն Թովմասյանի առաջարկով Գուրգեն Փահլևանյանն ընտրվել է Երևանի քաղխորհրդի գործկոմի նախագահ, թեև սկզբում հրաժարվել է այդ պաշտոնից։ Այդ պաշտոնը նա զբաղեցրել է 1957 թվականի հունիսի 1-ից մինչև 1960 թվականի մարտի 21-ը։ Փահլևանյանն ակտիվորեն զբաղվել է բնակարանների հատկացման գործում կաշառակերության դեմ պայքարին։ Նրա անձնական պատախանատվությամբ Երևանում տեղադրվել է Սասունցի Դավթի արձանը, չնայած պայքար էր մղվում ավելորդությունների դեմ։

1960 թվականին պաշտոնից հեռանալուց հետո Գուրգեն Փալևանյանը դարձել է Հայկական ԽՍՀ մինիստրների խորհրդի գիտության և տեխնիկայի կոմիտեի նախագահի տեղակալ։  1961 թվականին նշանակվել է Հայկական ԽՍՀ Մինիստրների խորհրդին առընթեր կենտրոնական վիճակագրական վարչության պետ և զբաղեցրել այդ պաշտոնը մինչև թոշակի անցնելը։ 1971 թվականին ընտրվել է Հայաստանի կոմկուսի վերահսկիչ հանձնաժողովի նախագահ։

1981 թվականին Գուրգեն Փահլևանյանն անցել է թոշակի։ Մահացել է 1986 թվականին Երևանում թոքերի բորբոքումից հետո։

## Ընտանիք
1929 թվականին Գուրգեն Փահլևանյանն ամուսնացել է Արաքս Սարգսյանի հետ, ում գիտեր Թբիլիսիի դպրոցից։ Նրանք ունեցել են երեք որդի՝ Ռոմիկ, Կարեն և Բաբկեն։

## Պարգևներ
* Հայրենական պատերազմի երկրորդ աստիճանի շքանշան (6 ապրիլի, 1985),
* Աշխատանքային կարմիր դրոշի երկու շքանշան (1966, …),
* Ժողովուրդների բարեկամության շքանշան (1979),
* «Պատվո նշան» շքանշան (23 նոյեմբերի, 1940) - *Հայաստանի Խորհրդային Սոցիալիստական Հանրապետության 20-ամյա հոբելյանի կապակցությամբ, արդյունաբերության և գյուղատնտեսության զարգացման գործում ունեցած ձեռքբերումների համար*,
* «Կովկասի պաշտպանության համար» մեդալ (2 հունիսի, 1945),
* Հայկական ԽՍՀ վաստակավոր շինարար։

## Ծանոթագրություն

Կատեգորիա:Երևանի քաղաքապետներ
Կատեգորիա:Հայ պետական գործիչներ
Կատեգորիա:Աշխատանքային կարմիր դրոշի շքանշանի ասպետներ
Կատեգորիա:Ժողովուրդների բարեկամության շքանշանի դափնեկիրներ
Կատեգորիա:ՀԽՍՀ վաստակավոր շինարարներ
Կատեգորիա:ԵՊՀ շրջանավարտներ
Կատեգորիա:ԽՄԿԿ 20-րդ համագումարի պատվիրակներ
Կատեգորիա:Կուսակցական գործիչներ