Պլովդիվ

**Պլովդիվ** (, , ), քաղաք Բուլղարիայի հարավային մասում, Պլովդիվի մարզի վարչական կենտրոն։

## Հակիրճ տեղեկատվություն
Մեծությամբ Բուլղարիայի երկրորդ քաղաքն է։ 2018 թվականի պաշտոնական տվյալներով ունեցել է 346 893 բնակիչ։ Երկրի տնտեսական, տրանսպորտային, մշակութային ու կրթական կարևոր կենտրոններից է։ Վկայություններ կան, որ այս քաղաքի տեղում բնակավայր է եղել դեռևս մեր թվականությունից առաջ վեցերորդ հազարամյակում, երբ քարեդարյան առաջին բնակավայրերն են ի հայտ եկել աշխարհում։ Ենթադրվում է, որ աշխարհի հնագույն քաղաքներից մեկն է հիմնադրվել այստեղ։

Արձանագրված պատմական տվյալների համաձայն՝ Պլովդիվն Արևմուտքում սկզբնապես հայտնի է եղել Ֆիլիպոպոլիս  *[[Philippopolis (Thracia)|Philippopolis]]* (; ; "Philip's Town") անվանումով, որ նշանակում է Ֆիլիպի քաղաք (Ֆիլիպ Երկրորդ Մակեդոնացու անունով, որը մ. թ. ա. 4-րդ դարում նվաճել էր քաղաքը)։ Սկզբնապես եղել է թրակիական բնակավայր, ապա հաջորդաբար գրավվել է Աքեմենյան Պարսկաստանի, հին հույների, կելտերի, հռոմեացիների, գոթերի, հոների, բուլղարների, սլավոնների, ռուսների, խաչակիրների, թուրքերի կողմից։ 1878 թվականի հունվարի 4-ին՝ ռոս-թուրքական 1877–1878 թթ. պատերազմի ավարտին, Պլովդիվը թուրքական լծից ազատագրվել է ռուսական կայսրության զորքերի օգնությամբ։ Այդ նույն տարվա հուլիսին թուրքերը վերագրավել են քաղաքը և դարձրել Արևելյան Ռումելիա ինքնավար մարզի կենտրոնը։ 1885 թվականին թե՛ քաղաքը և թե՛ մարզը միացել են Բուլղարիային։

Պլովդիվը գտնվում է բարեբեր տարածաշրջանում՝ Բուլղարիայի հարավ-արևելքում՝ Մարիցա գետի երկու ափերին։ Պատմականորեն զարգացել է սիենիտային յոթ բլուրների վրա (դրանցից մի քանիսի բարձրությունն անցնում է 250 մետրից), և այդ պատճառով էլ հաճախ անվանվում է «յոթ բլուրների քաղաք»։

Պլովդիվը հյուրընկալում է բազմաթիվ ու բազմազան միջազգային մշակութային իրադարձություններ, որոնցից են միջազգային հայտնի տոնավաճառը, «Բեմ՝ խաչմերուկում» միջազգային թատերական փառատոնը, «Ոսկե սնդուկ» հեռուստատեսային փառատոնը, «Գիշերային Պլովդիվ»-ը, Kapana Fest-ը, Opera Open-ը... 2014 թվականի սեպտեմբերի 5-ին Պլովդիվը, իտալական Մատերա քաղաքի հետ համատեղ, ընտրվել է Եվրոպայի 2019 թվականի մշակութային մայրաքաղաք։ Դա իրողություն է դարձել Municipal Foundation "Plovdiv 2019″ ոչ կառավարական կազմակերպության աջակցության շնորհիվ։

Քաղաքի տարածքում իրականացված հնագիտական պեղումների արդյունքում հայտնաբերվել են հին հռոմեական թատրոն, Օդեոն, ակվեդուկ, մարզադաշտ և այլ հնավայրեր՝ ավերված կամ կիսավեր վիճակում։

Պլովդիվը բուլղարահայության կարևորագույն կենտրոններից մեկն է։ Քաղաքում գտնվում է Սուրբ Գևորգ հայկական եկեղեցին։

## Պատկերասրահ

 File:Bulgaria Bulgaria-0785 - Roman Theatre of Philippopolis (7432772486).jpg|Античен театър
 File:Odeon plovdiv.jpg|Античен одеон
 File:The Stadium of Philippopolis.jpg|Античен стадион
 File:Bulgaria-0813 - Roman Odeon (7432946560).jpg|Форум
 File: Nebet3.jpg|Небет тепе
 File: Bazilika_golyama2.jpg|Голяма базилика
 File:Small_basilica.jpg|Mалка базилика
 File:Ulca.jpg|Източна порта
 File:Round tower plovdiv.jpg|Южна кръгла кула в крепостната стена на Трихълмието, III в.
 File:Nebet1.jpg|Античен резервоар за вода на Небет тепе
 File:Wodo.jpg‎ |Акведуктът на Коматевско шосе
 File:Krepostni steni.jpg|Крепостни стени на Филипопол
 File:Nigth in Plovdiv 04.jpg|Хисар капия
 

## Քույր քաղաքներ
, hotels, Pictures, maps, tour, restaurant, vacation, holiday, visit, wine, roses, architecture, sea, relaxing, …plovdivguide.com]:

## Հայտնի անձինք
; Ծնվել են Պլովդիվում
* Արմեն Համբարձումյան - հայ ֆուտբոլիստ
* Աթանաս Ուզունով - ֆուտբոլիստ
* Գրիգոր Ազարյան - ռեժիսոր
* Միկո Կուզմանով, թենիսիստ
* Ալեքսանդր Խրիստով, բռնցքամարտիկ, աշխարհի, օլիմպիական չեմպիոն և փոխչեմպիոն
* ակադեմիկոս Նիկոլայ Ստոյկով (ծնվ. 1936), երգահան
* Հիկիֆորոս Քսիֆիոս (ХI в.), զորապետ
* Ֆիլիբելի Հաֆիզ Ահմեդ (1564 – 1632), օսմանյան մեծ վեզիր
* Պանայոտ Պիպկով (1871 – 1942), երգահան
* Խրիստոս Ցիգիրիդիս (1877 – 1947), ինժեներ
* Ցանկո Լավրենով (1896 – 1978), նկարիչ
* Ժիվկա Պեյչևա (1897 – 1980), նկարիչ
* Բորիս Խրիստով, (1914 – 1993), օպերային երգիչ, բաս
* Կոզմա Ապոստոլիդիս (1870 – 1942), բանասեր և պատմաբան
* Իսակ Պասի (1928 – 2010), փիլիսոփա, արվեստաբան և մշակութաբան
* Տիլիմաքոս Ալավերաս (1926 – 2007), գրող
* Մարիա Բալթաջիևա (ծնվ. 1938), պրոֆեսոր, սննդաբան
* Մարիա Նեյկովա (1945 – 2002), փոփ երգչուհի և երգահան
* Խրիստո Կիդիկով (р. 1946), փոփ երգիչ, գրող, Պլովդիվի պատվավոր քաղաքացի /2016 թ./
* Խրիստո Բոնև (ծնվ. 1947), ֆուտբոլիստ
* Անժել Վագենշայն (ծնվ. 1922), կինոռեժիսոր և գրող
* Պետեր Ստոյանով (ծնվ. 1952), քաղաքական գործիչ
* Կիրչո Աթանասով (ծնվ. 1945), մանկավարժ, քաղաքական գործիչ
* Սիլվա Բիչվարովա (ծնվ. 1953), նկարչուհի
* Սոլոմոն Պասի (ծնվ. 1956), քաղաքական գործիչ
* Ժան Վիդենով (ծնվ. 1959), քաղաքական գործիչ
* Կոստադին Վազով (ծնվ. 1977), քաղաքական գործիչ
* Ստեֆկա Կոստադինովա (ծնվ. 1965), թեթևաթլետ
* Խրիստո Ստոիչկով (ծնվ. 1966), ֆուտբոլիստ
* Մարիո Խոսեն (ծնվ. 1971), երաժիշտ
* Յորդան Յովչև (ծնվ. 1973), մարմնամարզիկ
* Դոբրինկա Տաբակովա (ծնվ. 1980), երգահան
* Ցվետանա Պիրոնկովա (ծնվ. 1987), թենիսիստուհի
* Նիկոլայ Բարեկով (ծնվ. 1972), ժուռնալիստ և քաղաքական գործիչ

; Ապրել են Պլովդիվում
* Խրիստո Դանով (1828 – 1911), Բուլղարիայում գրատպության սկզբնավորող
* Անդոն Ստանև (1867 – 1938), արդյունաբերող, բանկիր և մեծ բարերար
* Յորդան Յովկով (1880 – 1937), գրող
* Զլատյու Բոյաջիև (1903 – 1976), նկարիչ
* Դիմիտր Կիրով – Դի Կիրո (1935 – 2008), նկարիչ
* Անդրեա Կանովա (1806 – 1866), կաթոլիկ եպիսկոպոս
* Թեոֆիլ Գրուև (1884 – 1959), դեղագործ, ում անվանել են „Հարավային Բուլղարիայի պրոֆեսոր“

## Գրականություն
* 
* 
* 

## Արտաքին հղումներ

* Պլովդիվի ուղեվար  
* Բնակչության վիճակագրությունը
* Official website
* Tourism department – Visit Plovdiv
* The history of Plovdiv – short YouTube movie
* Pictures from Plovdiv (the old town)
* The Ancient Plovdiv
* Small Basilica, Plovdiv
* http://www.romanplovdiv.org/bg/small-basilica 
* Plovdiv web page and virtual tour
* Ancient Plovdiv Municipal Institute
* Map of Plovdiv
* Information for Plovdiv 
* The Ancient Stadium and the Ancient city of Philippopolis
* Translation Agency ARTO
* Education for Democracy Center
* Virtual tour around Plovdiv
* "Night of museums and galleries – Plovdiv"
* Plovdiv Tours 
* Plovdiv 2019 Foundation – Capital of Culture

## Ծանոթագրություններ

### Քարտեզներ
* Պլովդիվը bgmaps.com էլեկտրոնային քարտեզին
* Պլովդիվը Wikimapia էլեկտրոնային քարտեզին 

Կատեգորիա:Պլովդիվ