Միկրոագրեսիա

**Միկրոագրեսիա,** տերմին, որն օգտագործվում է նկարագրելու կարճ դիտողությունները կամ բացասական բնույթի աննշան գործողությունները՝ կապված որոշակի սոցիալական խմբի,հատկապես մարգինալացված խմբի անդամության հետ։

## Տերմինի պատմություն
Միկրոագրեսիա տերմինն առաջին անգամ օգտագործվել է Հարվարդի բժշկական դպրոցի հոգեբուժության պրոֆեսոր Չեսթեր Փիրսի կողմից 1970 թվականին՝ նկարագրելու համար բաց մաշկի գույն ունեցող ամերիկացիների կողմից աֆրոամերիկացիների դեմ կիրառվող հայհոյանքները։ Տերմինը հակադրվում է մակրոագրեսիային՝ ռասիզմի ծայրահեղ դրսևորմանը (օրինակ՝ լինչ կամ ծեծ)։

21-րդ դարի սկզբին տերմինն արդեն նկարագրում էր թե՛ բանավոր և թե՛ վարքային գործողություններ մարդկանց ցանկացած մարգինալացված կատեգորիայի ներկայացուցչի, մասնավորապես ԼԳԲՏ, աղքատության շեմից ցածր ապրող մարդկանց և հաշմանդամություն ունեցող անձանց նկատմամբ։

A number of scholars and social commentators have criticized the concept of microaggression for its lack of a scientific basis, over-reliance on subjective(⎘ Օբյեկտիվություն և սուբյեկտիվություն) evidence, and promotion of psychological fragility. Critics argue that avoiding behaviors that one interprets as microaggressions restricts one's own freedom and causes emotional self-harm, and that employing authority figures to address microaggressions (i.e. call-out culture(⎘ Չեղարկման մշակույթ)) can lead to an atrophy of those skills needed to mediate one's own disputes. Some argue that, because the term "microaggression" uses language connoting violence to describe verbal conduct, it can be abused to exaggerate harm, resulting in retribution and the elevation of victimhood.

## Բնութագրեր
Ամերիկացի հոգեբան Դերալդ Վին Սուն առանձնացնում է միկրոագրեսիաները ագրեսիայի այլ ակտերից՝ ըստ մի քանի հատկանիշների.

* հակիրճություն
* կրկնելիություն
* որոշակի սոցիալական խմբին թիրախավորվածի անդամակցության մատնանշում
* կարծրատիպերի օգտագործում։

Միկրոագրեսիայի գործողություն կատարած անձը կարող է դա անել բարի նպատակներից ելնելով կամ չիմանալ, թե ինչպես են ընկալվում իր գործողությունները կամ խոսքերը ստացողի կողմից։ Մեծամասնության կամ սոցիալական այլ խմբի ներկայացուցիչը կարող է չնկատել միկրոագրեսիայի ակտեր՝ ուղղված թիմում որևէ մեկի դեմ։ Այս պատճառով միկրոագրեսիայի ենթարկվողները վերագրման սխալներ են ունենում և իրենց վերագրում են ներկայիս կոնֆլիկտային իրավիճակի պատճառը։

Միկրոագրեսիայի պատճառների թվում մարդկանց ամենատարածված բաժանումները հիմնված են.

* սեռը և գենդերը
* ռասայական և էթնիկ պատկանելություն
* սեռական կողմնորոշում
* հոգեկան առողջություն
* տարիք

Ստացողները նկարագրում են զայրույթի, հիասթափության և հյուծվածության զգացումը իրենց վրա ուղղված միկրոագրեսիայի հետևանքով։ Ժամանակի ընթացքում դա հանգեցնում է ինքնագնահատականի և ինքնավստահության նվազմանը, ինչը կարող է առաջացնել հոգեբանական տրավմա և անհանգստություն և դեպրեսիա։

Կանայք ենթարկվում են միկրոագրեսիաների, որոնք ստիպում են նրանց զգալ թերարժեք և սեռական օբյեկտիվացված, ինչպես աշխատավայրում, այնպես էլ ակադեմիական միջավայրում։ Տրանսգենդեր մարդիկ ունենում են միկրոագրեսիաներ միսգենդերինգի դեպքում, երբ նրանք սխալ սեռի են ենթարկվում, երբ նրանց հետ վարվում են, ինչպես նախքան իրենց սեռը փոխել, որը անհամապատասխան է իրենց գենդերային ինքնությանը։

## Տերմինի քննադատություն
Տերմինը ներկայումս քննադատության է ենթարկվում.

* Դեռևս չկան հիմնական գիտական աշխատություններ՝ նվիրված բացառապես միկրոագրեսիաների երևույթին
* Միկրոագրեսիաների նկարագրությունները հիմնված են դրան ենթարկվողի սուբյեկտիվ զոհայնության կամ վիկտիմության վրա, ով ակնհայտորեն շահագրգռված է ուռճացնել ստացված վիրավորանքի նկարագրությունը
* Միկրոագրեսիա տերմինը կարող է թաքցնել զոհ լինելը` վիկտիմությունը և/կամ անհատի` կոլեկտուվում փոխգործակցությա դժկամությունը/անկարողությունը։
* Անհատների միջև կոնֆլիկտները միշտ հիմնված են հակամարտող կողմերի սոցիալական կարգավիճակի տարբերությունների վրա, անհնար է տարանջատել միկրոագրեսիան որևէ այլ միջանձնային կոնֆլիկտից։ Միկրոագրեսիաների վերաբերյալ գրականության մեջ բերված շատ օրինակներ վիրավորանքի կամ նվաստացնելու շատ հստակ և մեծ փորձեր են, այլ ոչ թե մանր գործողություններ։
* Բոլոր ուսումնասիրությունները չեն ներկայացնում որևէ սոցիալական խմբի, հիմնված են ագրեսիայի  ենթարկվողների առանձին հիշողությունների վրա և երբեք չեն ներառում ագրեսորների հիշողությունները։
Մի շարք գիտնականներ և սոցիալական մեկնաբաններ քննադատել են միկրոագրեսիայի հայեցակարգը նրա գիտական հիմքի բացակայության, սուբյեկտիվ ապացույցների վրա չափազանց մեծ վստահության և հոգեբանական փխրունության խթանման համար։

Քննադատները պնդում են, որ վարքագծից խուսափելը, որը մեկնաբանվում է որպես միկրոագրեսիա, սահմանափակում է սեփական ազատությունը և առաջացնում էմոցիոնալ ինքնավնասում, և որ հեղինակավոր գործիչների օգտագործումը միկրոագրեսիաների դեմ պայքարելու համար (այսինքն՝  չեղարկման մշակույթ) կարող է հանգեցնել սեփական վեճերը միջնորդելու համար անհրաժեշտ հմտությունների ատրոֆիայի։ Ոմանք պնդում են, որ քանի որ «միկրոագրեսիա» տերմինը օգտագործում է լեզվական բռնություն բառային վարքագիծը նկարագրելու համար, այն կարող է չարաշահվել՝ վնասը չափազանցելու համար, ինչը հանգեցնում է հատուցման և զոհի կարգավիճակի բարձրացման։

## Տես նաև

* Էյջիզմ
* Էյբլիզմ
* Չեղարկման մշակույթ
* Շովինիզմ
* Մշակութային կոնֆլիկտ
* Էթիկետ
* Էթնոցենտրիզմ
* Միջմշակութային հաղորդակցություն
* Ինտերսեկցիոնալություն
* Մասնագիտական սեքսիզմ
* Քաղաքական կոռեկտություն
* Ռանկիզմ
* Անվտանգ տարածք

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:ԱԽՎ նախագծի հոդվածներ
Կատեգորիա:Ագրեսիա
Կատեգորիա:Խտրականություն
Կատեգորիա:Շփում
Կատեգորիա:Ռասիզմ