open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Թվիքս (շոկոլադ)

**Թվիքս**, շոկոլադե սալիկներ, որն արտադրում է Mars, Incorporated-ը։ Թվիքսը բաղկացած է երկու նեղ շերտերից, որոնք վերևից պատված են կաթնային շոկոլադով։ Թվիքսը սկզբից կոչվել է Raider, առաջին անգամ արտադրվել է 1968 թվականին Մեծ Բրիտանիայում։ 1979 թվականին շոկոլադե սալիկը ներմուծվել է ԱՄՆ «Թվիքս» անունով։ Անունը գալիս է անգլերեն երկու բառերից՝ «twin» (երկու, կրկնակի զույգ) և «biscuits» (թխվածքաբլիթ)։ Շատ եվրոպական երկրներում սալիկը արտադրվում էր Raider ապրանքանիշով։ Սալիկների անվան աստիճանաբար Թվիքս փոխվելուն նպաստում են նաև սպառողական աճող պահանջարկը և լրատրամիջոցների անդրադարձումները։ 
2000-ական թվականներին վաճառքի հանվեցին Թվիքսի մեծ փաթեթներ՝ տարբեր միջուկներով. դրանք կոչվում էին Twixels։

290px|մինի|աջից|Մինչև 2000-ական թվականները  թվիքսի փաթեթավորումը

## Նմուշակազմ

Ռուսաստանում մանրածախ առևտրում բատոնի փաթեթավորումը հետևյալ ձևերով էր
*Twix — 55 գրամ 
*Twix Xtra— 82 գրամ
*Twix minis— 184 գրամ

## Բնորոշումներ
290px|մինի|աջից|Թվիքսի միջուկը
*Պահպանման ժամկետը 8 ամսից մեկ տարի է
*Պետք է պահել +5&nbsp;°C-ից մինչև +22&nbsp;°C-ը, օդի հարաբերական խոնավությունը չպետք է գերազանցի 70%-ը

### Կառուցվածք
*Շոկոլադ- շաքարավազ, կակաոյի յուղ, չոր կաթ, կաթնաշաքար, կաթնային յուղ, գոյացող էմուլսիա, վանիլին, յուղազերծված կաթ
*Կարամել- գլյուկոզայի օշարակ, շաքարավազ, արմավենու յուղ, յուղազերծված կաթ, վանիլին, աղ
*Թխվածք- ցորենի այլուր, հրուշակեղենի ճարպ, շաքարավազ, աղ, վանիլին

## Տես նաև
*Մարս 
* Բաունտի
* Սնիկերս

## Արտաքին հղումներ
* Twix Brand Homepage
* Twix French Homepage 

Կատեգորիա:Կոնֆետ
Կատեգորիա:Բրիտանական հրուշակեղեն
Կատեգորիա:1967 հայտնված արտադրանքներ
Էկլեր

**Էկլեր** (, թարգմանաբար՝ կայծակ, լուսարձակում), ֆրանսիական աղանդեր, ունի երկարավուն կարկանդակի ձև, եփովի խմորով ու կրեմով (որպես կանոն՝ եփովի)։ Էկլերի հեղինակ է համարվում ֆրանսիացի խոհարար Մարի Անտուան Կարեմը։ Տարածվել է XIX դարում։ Առաջին հիշատակումներից անգլալեզու գրականության մեջ եղել 1884 թվականի «Boston Cooking School Cook Book» գրքում։

ԱՄՆ–ում հաճախ էկլերները կոչում են «երկար Ջոն» (), որոնք երկարավուն ուռուցիկ քաղցրաբլիթներ են (բաղադրատոմսով չեն տարբերվում հայտնի «doughnut»–ից)։

Գերմանիայում էկլերին ասում են գերմանական հին անվանումներով՝ «սիրային ոսկոր» (Liebesknochen), «նապաստակի թաթ» (Hasenpfote) կամ «Սրճային չորսու» (Kaffeestange)։

## Աղբյուրներ
* Подробный рецепт пирожных-эклеров 

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Թխվածքաբլիթներ
Կատեգորիա:Բելգիական խոհանոց
Օսո դե Սիո

** Օսո դե Սիո ** (, ) մունիցիպալիտետ Իսպանիայում։ Մտնում է Լեյդա ինքնավար համայնքի մեջ՝ Կատալոնիա պրոինցիայում։ Գտնվում է Ուրժել շրջանում։ Զբաղեցնում է 26,3 կմ² մակեերես։ Բնակչությունը կազմում է 226 (2010 թվական)։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Իսպանիայի բնակավայրեր
Կասատա

thumb|240px|Կասսատա
**Կասսատա** կամ սիցիլիական կասսատա, ավանդական քաղցր ուտեստ Պալերմոյից՝ Սիցիլիայից (Իտալիա). Կասստա նաև կարող է նշանակել նեպոլական պաղպաղակի տեսակ՝ սառցաշաքարներով չորացրած մրգերով և ընկույզով։ Սիցիլիական Կասսատան բաղկացած է կլոր բիսկվիտից, լիկյորի կամ հյութի մեջ թաթախված մրգերից, ինչպես նաև ռիկոտայից, չրերից և շոկոլադային կամ վանիլային հավելումներից։ Վերևից կասսատան պատվում է մարցիպանով, վարդագույն և կանաչ պաստելային սառնաշաքարներով, ինչպես սնաև այլ զարդարանքներով։ Կասստան վերևից նաև պատում են շաքարազտված մրգերով, ինչպես նաև ցիրուսային մրգերի կտորներով, ինչը բնորոշ է Սիցիլիային։

## Այլընտրանքային
Ի տարբերություն ավանդական կլոր տարբերակի, երբեմն Կասսատան պատրաստում են ուղղանկյուն եռանկյան տեսքով։ Պատրաստման ժամանակ ռիկոտայի շերտերը կարող են փոխարինվել պաղպաղակով։

Կատեգորիա:Տորթեր
Կատեգորիա:Սիցիլիական խոհանոց
Էստերհազի (տորթ)

**Էստերհազի (տորթ) ** (**Esterházy torte**)- նշա-շոկոլադային տորթ, հայտնի է Հունգարիայում, Ավստրիայում և Գերմանիայում։ Անվանվել է ի պատիվ հունգարացի իշխան, դիվանագետ Էստերհազիի, ով ծառայել է որպես արտաքին գործերի նախարար՝ հունգարական հեղափոխության ժամանակ՝ 1848-1849 թվականներին։

Էստերհազի տորթը բաղկացած է հինգ Կորժից (Խոհարարություն), տորթեր շոգեխաշած և հարած ձվի սպիտակուց՝ սպիտակուցային զանգվածի հետ։ Բացի այդ՝ նուշ կարագ, կարագ և ալյուր, փոխկապակցված կարագ սերուցքով և կոնյակով։ Այլ ոճի՝ տորթ ծածկված հաստ շերտի սպիտակ գլազուրով (Խոհարարություն), գլազուր շաքարով, տիպիկ շոկոլադե հեղուկով տորթ, որը դիմել է Էստերհացին ԱՐՏ օրինակին։

## Արտաքին հղումներ
* Рецепт торта «Эстерхази»  

Կատեգորիա:Տորթեր
Կատեգորիա:Հունգարական խոհանոց
Կատեգորիա:Ավստրիական աղանդեր
Կատեգորիա:Էստերխազի
Լինցի տորթ

200px|մինի
**Լինցի տորթ** կամ Լինցի տարտ (), ուրիշ անվանումներ՝ տորթ «Լինց», նուշով տորթ, ավստրիական թխվածք կամ կարկանդակ ջեմով, հիմքում ընկած է փխրուն ալյուր և նուշի յուղ։ Տորթի առանձնահատկությունն այն է, որ այն ծածկվում է խմորե բարակ «ցանցով»։

Լինցի տորթն իր անվանումը ստացել էի պատիվ ավստրիական Լինց քաղաքի և համարվում է ամենատարածված ավստրալիական տորթն ամբողջ աշխարհում։ Դրա արտադրությունը սկսել է Իոգան Կոնրադ Ֆոգելը () (1796-1883), ստանալով համաշխարհային ճանաչում։ Երկար ժամանակ ամենատարածվածը 1696 թվականի վիեննական բաղադրատոմսն է։

## Տես նաև
* Լինցի աչք

Կատեգորիա:Տորթեր
Կատեգորիա:Ավստրիական աղանդեր
Կատեգորիա:Լինց
Տոռեֆետա ի Ֆլորեժակս

**Տոռեֆետա ի Ֆլորեժակս** (), մունիցիպալիտետ Իսպանիաում, գտնվում է Լեյդա պրովինցիայում (Կատալոնիա ինքնավար համայնքում)։ Մունիցիպալիտետը գտնվում է Սեգառա շրջանում։ Տարածքը կազմում է 88.9 կմ2։ Բնակչությունը՝ 617 մարդ (2010 թվականի տվյալներով)։

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Página web del Ayuntamiento
* Información de la Generalitat de Catalunya 
* Información del Institut d'Estadística de Catalunya

Կատեգորիա:Իսպանիայի բնակավայրեր
Մրջնաբույն (տորթ)

մինի|Մրջնաբույն
**Մրջնաբույն**, հայտնի ուտեստ հետխորհրդային խոհանոցում։ Հայտնի է 1970-ականներին որպես տնային ուտեստ, իսկ 1990-ականներին դրվել է արտադրության։ Բաղադրատոմսը ծագել է ամերիկյան «աղացած տորթ»-ի բաղադրատոմսից (), որն իր հերթին առաջացել է Փենսիլվանիայի գերմանա-հոլանդական գաղութներում, և դարձել է հայտնի ուտեստ պարահանդեսների, փառատոնների, սպորտային միջոցառումներում։ Հիմնական սկզբունք․ խմորը անցնում է մսաղացի միջով և դրվում է տարբեր մարմինների ձևերով յուղի վրա, և թխվում մինչև ոսկեգունա-շագանակագույն դառնալը։ Տորթը պատվում է դարչնով, մշկընկույզով և մուրաբայով։ Ամերիկայում ձևավորելու համար օգտագործում են նաև տարբեր մրգեր։ Ճաշատեսակը հայտնի է նաև այլ խոհանոցներում։ Ավստրիայում այն կոչվում է «շտրաուբեն»։ , Սլովենիայում - «ֆլանցատի», Ֆինլանդիայում, - «տիպալեյպյա»։ Հնդկաստանում այն հայտնի է «ջաբելի» անունով, իսկ Իրանում՝ «զուլիբիա» անունով։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Տորթեր
Կատեգորիա:Ամերիկյան խոհանոց
Կատեգորիա:Ավստրիական աղանդեր
Ստորին Շիրգայտա

**Ստորին Շիրգայտա** (), գետ Ռուսաստանում, հոսում է Ալթայի երկրամասում, Ալթայի Հանրապետությունում։ Գետաբերանը տեղակայված է Պեսչանյայա գետի աջ ափով՝ 444 կմ հեռավորության վրա։ Գետի երկարությունը 10 կմ է։

## Ջրային գրանցամատյանի տվյալներ
Ռուսաստանի ջրային գրանցման պետական տվյալների համաձայն՝ գետը պատկանում է Վերին Օբի ավազանային շրջանին, Օբ գետի ջրօգտագործման մասն է Բիա և Կատուն գետերի՝ մինչև Բարնաուլ թափվելը։ Վերին Օբի գետային ենթաավազանն է մինչև Տոմի թափվելը։ Վերին Օբի գետային ավազանն է մինչև Իրտիշ թափվելը։

Տվյալներն ըստ ջրային ռեսուրսների ֆեդերատիվ տեսչության
* *Ջրային օբյեկտի, պետական ջրային գրանցման կոդը* - **13010200312115100007880**
* *Հիդրոլոգիական ուսումնասիրությունների կոդը* - **115100788**
* *Ավազանի կոդը* - **13.01.02.003**
* *Հիդրոլոգիական ուսումնասիրությունների հատորի համարը* - **15**
* *Թողարկումն ըստ հիդրոլոգիական ուսումնասիրությունների* - **1**

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* ՌԴ ջրային ռեսուրսների էկոլոգիան 

Կատեգորիա:Ռուսաստանի գետեր
Կատեգորիա:Վերին Օբի ավազանային շրջանի գետեր
Շոկոլադի թանգարան (Բրյուգգե)

**Շոկոլադի թանգարան** (), թանգարան Բրյուգգեում, որը պատմում է կակաոյի հատիկներից շոկոլադի ստացման գործընթացի մասին։ Շոկոլադի թանգարանը շոկոլադի մասին պատմական, աշխարհագրական և բուսաբանական տեղեկությունների աղբյուր է։ Թանգարանում առկա է նաև բաղադրատոմսեր այցելուների համար։ Շոկոլադի թանգարանում կարող են օգտվել մեծ գրադարանից, որտեղ կան կակաոյի մասին գրքեր, դիտել շոկոլադի պատրաստման ձեռքի աշխատանքը, հարցեր ուղղել փորձագետներին։ Առաջին բաժինը պատմում է շոկոլադի օգտակարության մասին։

## Շոկոլադի թանգարան և Կարտոֆիլ ֆրիի թանգարան
2011 թվականի մայիսի 1-ին Շոկոլադի թանգարանը Բրյուգգեում սկսեց համագործակցել Կարտոֆիլ ֆրիի թանգարանի հետ, քանի որ շոկոլադը և կարտոֆիլի ֆրին համարվում են Բելգիայի ազգային ուտելիքներ։

## Ծանութագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* 
* Обзор 10 лучших музеев шоколада  

* http://www.frietmuseum.be/nl/ 
* http://www.delijn.be/index.htm 
* http://www.b-rail.be/main/index.html 

Կատեգորիա:Բելգիայի թանգարաններ
Կատեգորիա:Բրյուգգե
Կատեգորիա:Շոկոլադի թանգարաններ
Ֆորալյակ

**Ֆորալյակ ** (), մունիցիպալիտետ Իսպանիաում, գտնվում է Ժիռոնա պրովինցիայում (Կատալոնիա ինքնավար համայնքում)։ Մունիցիպալիտետը գտնվում է Բաշ Էմպորդա շրջանում։ Տարածքը կազմում է 50,46 կմ2։ Բնակչությունը՝ 1749 մարդ (2010 թվականի տվյալներով)։

## Բնակչություն

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* պաշտոնական կայք 
* Información de la Generalidad de Cataluña 
* Información del Instituto de Estadística de Cataluña
* Mapa de Forallac en Google Maps

Կատեգորիա:10 թվականին հիմնադրված բնակավայրեր
Կատեգորիա:Իսպանիայի բնակավայրեր
Նոչնայա (Կոկսայի վտակ)

**Նոչնայա (Կոկսայի վտակ)** (), գետ Ռուսաստանում, հոսում է Ալթայի երկրամասում, Ալթայի Հանրապետությունում։ Գետաբերանը տեղակայված է Կոկսա գետի ձախ ափով՝ 131 կմ հեռավորության վրա։ Գետի երկարությունը 38 կմ է։

## Ջրային գրանցամատյանի տվյալներ
Ռուսաստանի ջրային գրանցամատյանի տվյալների համաձայն՝ պատկանում է Վերխնեոբսկոմի ավազանային շրջանին, գետի ջրատնտեսային տեղամասը Կատուն գետն է, գետի ենթաավազանը Բիա և Կատուն գետերն են։ Գետի գետային ավազանը (Վերին) Օբ գետն է՝ մինչև Իրտիշի հետ միախառնման կետը։

Տվյալներն ըստ ջրային ռեսուրսների ֆեդերատիվ տեսչության
* *Ջրային օբյեկտի, պետական ջրային գրանցման կոդը* - **13010100312115100003496**
* *Հիդրոլոգիական ուսումնասիրությունների կոդը* - **115100349**
* *Ավազանի կոդը* - **13.01.02.003**
* *Հիդրոլոգիական ուսումնասիրությունների հատորի համարը* - **15**
* *Թողարկումն ըստ հիդրոլոգիական ուսումնասիրությունների* - **1**

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* ՌԴ ջրային ռեսուրսների էկոլոգիան 

Կատեգորիա:Ռուսաստանի գետեր
Կատեգորիա:Վերին Օբի ավազանային շրջանի գետեր
Սուրբծննդյան գերան

**Սուրբծննդյան գերան**, ավանդական սուրբծննդյան տորթ գերանի տեսքով։ Տարածված է Ֆրանսիաում և Ֆրանսիայի նախկին գաղութներում։ Իրականում դա ռուլետի տարաձևություն է։ Տորթի սովորական պատրաստումը եկել է հին միջնադարի սուրբծննդյան խորհրդից։

Օրիգինալ Յուլի գերանի բաղադրատոմսն ի հայտ է եկել 19-րդ դարի  կեսից։ Այն ավանդաբար պատրաստվում է ջենիոզից, սովորաբար թխում են մեծ, բարակ շվեյցարական ռուլետի թավայում, պատրաստվում է գլազուրով, գլորվելով դառնում է գլան և դրիսից նորից լցնում են գլազուր։ Ամենատարածվածը բիսկվիթով և շոկոլադե կրեմով պատրաստվածն է, չնայած կան բազմաթիվ տարբերակներ, որոնք պարունակում են գանաշ և էսպրեսսոյով ու լիկյորով համեմված գլազուր։

Հաճախ Յուլի գերանները մատուցվում են մի ծայրը կտրված և տորթի վրա դրված, որպեսզի նմանվի կոտրված ճյուղի։ Կեղևը պատրաստվում է գլազուրի վրա պատառաքաղով գծեր քաշելով, իսկ վրան շաքարի փոշի ցանելով նմանվում է ձյան։ Տորթի այլ զարդարանքներy կարող են ներառել ծառի ճյուղեր, թարմ հատապտուղներ և սնկեր պատրաստված բեզեից կամ մարցիպանից։

«Բյուշ դյո Նոել» անունը սկզբնապես վերաբերել է Յուլի գերանին, որից հետո վերագրվել է աղանդերին, հավանաբար 20-րդ դարի առաջին կեսին։ Մինչև 1945 թիվը  դրանով արդեն անվանում էին թխվածքը։

## Ծանոթագրություններ

## Գրականություն
* *Савельева О. М.* История «рождественского полена» как пример эволюции мифа  // СОФИЯ։ Альманах։ Вып. 2։ П. А. Флоренский и А. Ф. Лосев։ род, миф, история. — Уфа։ Издательство «Здравоохранение Башкортостана», 2007. — С. 267-273

## Արտաքին հղումներ
* *Токарев С. А, Филимонова Т. Д.* Происхождение рождественской елки. Рождественское полено, бадняк . Фрагмент из работы «Обряды и обычаи, связанные с растительностью»

Կատեգորիա:Կանադական խոհանոց
Կատեգորիա:Սուրբծննդյան խոհանոց
Կատեգորիա:Տորթեր
Կատեգորիա:Ֆրանսիական աղանդեր
Պրահա (տորթ)

մինի
**Պրահա**, շոկոլադե թխվածք, հայտնի Ռուսաստանում դեռ ԽՍՀՄ տարիներից։

## Պատմություն
Տարածված կարծիք է, որ «Պրահա» խմորեղենի օրիգինալ բաղադրատոմսը գալիս է Չեխիայից։ Այն շատ ժամանակատար և ոչ էժան խմորեղեն է, քանի որ իր մեջ ընդգրկում է չորս տեսակի կարագի սերուցք, նաև ընդգրկում է մի քանի տեսակի խմիչքներ՝ կոնյակ, լիկյոր և ռոմ։ Սակայն Չեխիայի խոհանոցում այս խմորեղենը բացակա է։ Իրականում այն բաղադրատոմսը, որ հավանել էին Ռուսաստանում, մտածված էր հրուշակեղենի գործարանի տնօրեն և «Պրահա» ռեստորանի տնօրեն Միխայիլ Գուրալնիկի կողմից, ով հորինել է ավելի քան 30 թխվածքներ դրանցից մեկն է շատ հայտնի «Թռչնի կաթ» խմորեղենը։ Իր կարիերիայի սկզբում Գուրալնիկը, լինելով աշակերտ ռեստորանի խոհանոցում, սովորում էր խմորեղեն պատրաստել Չեխոսլովակիայի վարպետներից, ովքեր գնում էին Մոսկվա` կիսելու իրենց փորձը և գիտելիքները։

Խորհրդային տարիներին թխվածքը չէր արտոնագրվել պրակտիկայի բացակայության պատճառով։ Սակայն տրվում էր համապատասխան ԳՕՍՏ, և դրանով կարելի էր պատրաստել  խմորեղենը ցանկացած հրուշակեղենի գործարանում։

## Բաղադրատոմս
Խմորեղեն «Պրահա»-ն բաղկացած է երեք տորթից, ծածկված «Պրահական» կրեմով և վերևում ծածկված է շոկոլադով։ Խմորեղենի միջի խմորը պատրաստվում է բիսկվիտից և մեջն ավելացվում է սերուցքային յուղ և կակաո։ Կրեմը ընդգրկում է սերուցքային յուղ, ձվի դեղնուց, խտացրած կաթ։ Թխվածքի թխվելուց հետո մի քանի ժամ պետք է սառնարանում պահել։ Սառնարանից հանելուց հետո պետք է քսել մրգային քսուք, որից հետո պետք է ավելացնել հալեցված շոկոլադը և զարդարել կրեմով։

## Արտաքին հղումներ
* Рецепт торта по ГОСТу  

Կատեգորիա:Տորթեր
Կատեգորիա:Ռուսական խոհանոց
Նապոլեոն (տորթ)

**Նապոլեոն** ( [mil fœj]), շերտավոր տորթ կամ կրեմով խմորեղեն։ Պատրաստվում է շերտավոր խմորից և կրեմից։
300px|մինի|Նապոլեոն տորթ

## Անվանում
Ֆրանսիայում և Իտալիայում տորթը կոչվում է millefeuille (1000 շերտեր), ԱՄՆ-ում՝ Napoleon, Մեծ Բրիտանիայում՝ vanilla slice կամ cream slice։ Հոլանդիայում և Բելգիայում տարածված է Նապոլեոնի իրենց տարբերակը, որը կոչվում է Tompouce (Տոմպուս)։ Այն կաթի սերուցքով շերտավոր խմոր է՝ ծածկված վարդագույն գլազուրով։ Հունգարիան ունի իր տարբերակը, որը կոչվում է «Királyi francia krémes» (Ֆրանսիական արքայական կրեմային)։

## Պատմություն
Գոյություն ունեն պատրաստման մի քանի եղանակներ։

Ռուսաստանում թխվածքի անունը հաճախ կապում են Ռուսաստանից Նապոլեոն Բոնապարտի արտաքսման 100-րդ տարելիցի հետ։ Այդ տոնի համար ստեղծվել են նաև ուտելիքի և խմիչքի ամբողջական շարքեր։ Ստեղծվել է նաև նոր խմորեղեն՝ շերտավոր կրեմով, պատրաստում են եռանկյունիների տեսքով, որում պետք է տեսնվեր Նապոլեոնի գլխարկը։ Խմորեղենը շատ արագ ստացավ «Նապոլեոն» անվանումը։ Այդ անվանումը պահպանվել է մինչև մեր ժամանակները, սակայն խմորեղենն հիմա թխվում է ուղղանկյունների տեսքով։

Հնարավոր է, որ տորթը ստեղծվել է Նեապոլում՝ Napolitano (Նեապոլական) անվանմամբ, իսկ արդիական անվանումը՝ աղճատվել է։

Հունգարական տարբերակը տարբերվում է նրանով, որ սեղանին մատուցելու ժամանակ այն կտրատում են մեծ-մեծ քառակուսիների ձևով։ Դա պայմանավորված է «Կրեմեշի» ծագմամբ. Հայտնի ֆրանսիական հրուշակագործը՝ «Մինյոն» տորթի ստեղծող՝ Ժակ Մինյոնը, հայտնաբերեց, որ ոչ մեծ չափսի աղանդերը ուտում են միայն տիկնայք, իսկ ամբոխը նախընտրում է մեծ չափաբաժիններ։

Համացանցի և սոցիալական ցանցերի հայտնագործումը բերեց տորթի բաղադրատոմսի համատարած տարածմանը։ Շատ բաղադրատոմսեր տարբերվում են դասական «Նապոլեոն» տորթից։

## Տես նաև
* Նապոլեոնկա

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Պատրաստենք միասին․ Նապոլեոն
* Տորթ Նապոլեոն 
* Տորթ Նապոլեոն շերտավոր խմորից 

Կատեգորիա:Եվրոպական խոհանոց
Կատեգորիա:Ռուսական խոհանոց
Կատեգորիա:Տորթեր
Շոկոլադե մածուկ

214px|մինի|աջից|Շոկոլադե մածուկ հացի հետ
**Շոկոլադե մածուկ**, քաղցրավենիք՝ պատրաստված շոկոլադից և յուղից, գրեթե միշտ ավելացվում է ընկույզ՝ միևնույն հաստությամբ։ Շոկոլադե մածուկ անտառային ընկույզներով, որը անվանվում է ջանդույա։
Գույնը շագանակագույն է, բույրը՝ քացր, բաղադրությունը ամոււր։ Մածուկը չպետք է հոսի կամ հալվի։ Այս աղանդերում հիմնական բաղադրիչը կակաոն է՝ մթերքները պետք չլինեն 12%-ից ցածր։ Շոկոլադե մածուկը առանց քիմիական նյութերի պահպանվում է 6 ամիս։ Փաթեթավորվում է պլաստիկ կամ ապակե տարաներով, չափը՝ 20-500 մլ։ Ծածկվում է փայլաթիթեղով, այնուհետև կափարիչով
214px|մինի|ձախից|Շոկոլադե մածուկի օգտագործումը խոհարարական արվեստում
Ջանդույա՝ 19-րդ դարի Թուրինի ֆիրմային թուլություն։ 20-րդ դարում շոկոլադե մածուկի տարածվածությունը նպաստեց կակաոյի թանկացմանը և Երկրորդ համաշխարհային պատերազմից հետո բարձրացավ հարկերը։ Արտադրողներից առավել հայտնի է Nutella մածուկը. տնօրեն Պետրո Ֆերերո։ Հավաստիացնում են, որ նա աղանդերը ստեղծել է պատահաբար՝ փորձելով ստեղծել շոկոլադե կոնֆետների ավելի լավ տեսակ։ Որոշումն այն է, որ շոկոլադե մածուկը քսեն սպիտակ հացի վրա։
Իտալիայում այն հայտնի է «Ֆերերո» անունով, իսկ Գերմանիայում «Շվարտաու»։
Շոկոլադե մածուկը օգտագործում է ոչ միայն որպես առանձին ուտեստ, այն օգտագործում են նաև տորթերի, պաղպաղակների և այլ քաղցրավենիքների պատրաստման մեջ։
## Ծանոթագրություններ

## Աղբյուրներ
* Ընկույզով մածուկ

Կատեգորիա:Շոկոլադ
Պոլիցիկլիկ արոմատիկ ածխաջրածիններ

[մինի|Վերևի ձախ մասին ժամացույցի սլաքի ուղղությամբ՝ [բենզացեֆենատրիլեն, պիրեն, դիբենզանտրացեն]]

**Պոլիցիկլիկ արոմատիկ ածխաջրածիններ** (ՊԱԱ), օրգանական միացություններ, որոնց կառուցվածքում կան երեք կամ ավելի կոնդենսացված բենզոլային օղակներ։

Տեխնոգենային ՊԱԱ-ների հիմնական աղբյուր է հանդիսանում էներգետիկ կոմպլեքսը, տրոնսպորտը, քիմիական և նավթաքիմիական արդյունաբերությունը։ ՊԱԱ-ների ստացման թերմիկ պրոցեսները հիմնականում կապված են այրման և վերամշակման պրոցեսների հետ (նավթամթերք, ածուխ, փայտ, աղբ, ուտելիք, ծխախոտ)։

## Պոլիցիկլիկ արոմատիկ ածխաջրածինների օրինակներ

Anthracene.svg | անտրացեն
Phenanthrene.svg | ֆենանտրեն
Tetracene.svg | տետրացեն
Chrysene.svg | խրիզեն
Triphenylene.svg | տրիֆենիլեն
Pyrene.svg | պիրեն
Pentacene.svg | պենտացեն
Benzo-a-pyrene.svg | բենզոպիրեն
Corannulene.svg | կորաննուլեն
Benzo(ghi)perilene.png | բենզոպերիլեն
Coronene.svg | կորոնեն
Ovalene.svg | օվալեն


## Ազդեցությունը կենդանի օրգանիզմի վրա
Պոլիցիկլիկ արոմատիկ ածխաջրածինները ազդում են կենդանի օրգանիզմների վրա հիմնականում ածխաջրածնի կառուցվածքային ձևով։ Շատ պոլիցիկլիկ արոմատիկ ածխաջրածիններ համարվում են ուժեղ քիմիական կանցեռոգեններ։ Նմանատիպ միացություններից են բենզանտրացենը, բենզպիրենը և օվալենը։

## Արտաքին հղումներ
* Air Quality Guidelines - Second Edition , 2000
*Ազգային աղտոտման կազմակերպություն 
*Պոլիցիկլիկ արոմատիկ ածխաջրածիններ. U.S. Environmental Protection Agency, 2008

Կատեգորիա:Պոլիցիկլիկ արոմատիկ ածխաջրածիններ
Ֆուլյեդա

** Ֆուլյեդա **(), մունիցիպալիտետ Իսպանիայում։ Մտնում է Լեյդա ինքնավար համայնքի մեջ՝ Կատալոնիա պրովինցիայում։ Գտնվում է Գառիգես շրջանում։ Զբաղեցնում է 15,96 կմ² մակեերես։ Բնակչությունը կազմում է 102 (2010 թվական)։

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Página web del Ayuntamiento
* Información de la Generalitat de Catalunya 
* Información del Institut d'Estadística de Catalunya
* Vocabulario local

Կատեգորիա:Իսպանիայի բնակավայրեր
Շո Կա Կոլա

220px|մինի
230px|մինի
**Շո Կա Կոլա**, գերմանական շոկոլադ, որը իր մեջ պարունակում է կակաոյի, եփած սուրճի և կոլայի կաղնի կոֆեին։ Շոկոլադը բաժանված է մասերի, որոնք շրջանի սեկտորի տեսք ունեն՝ դրված կլոր, թիթեղյա տուփի մեջ։ Ժամանակի ընթացքում շոկոլադի պատրաստման բաղադրատոմսը փոփոխություններ է կրել։

## Պատմություն
*Scho-Ka-Kola* ստեղծվել է *Hildebrand* կազմակերպության կողմից, *Kakao- und Schokoladenfabrik GmbH* 1935 թվականին և ներմուծվել է
1936 թվականի Օլիմպիական խաղերի ժամանակ, որպես «Սպորտային շոկոլադ»։ Երկրորդ համաշխարհային պատերազմի տարիներին շոկոլադը համարվում էր «Օդաչուի շոկոլադ», քանի որ այն մտնում էր լյուֆտաֆֆեի օրական ուտելիքի մեջ։ Գերմանիայի օկուպացման ժամանակներում *Scho-Ka-Kola* նաև տարածված է եղել գերմանական խաղաղապահ ԽՍՀՄ-ի դաշնակիցների հետ։

1969 թվականին բժիշկ Հանս Իմխոֆը գնեց մի ագարակ, ինչպես նաև գերմանական մի բանկ՝ «*Stollwerck AG*», որպեսզի պահպանի շոկոլադից ստացած իր շահույթը։ 2005 թվականի հուլիսի 1ին *Genuport Trade AG* ստացավ ամբողջ դրոշմանիշը՝ արդատրանքի կառավարման, տարածման ամբողջ իրավունքների հետ միասին։ Ներկա ժամանակում *Scho-Ka-Kola* արտադրում են Saalfeld քաղաքում՝ (Տյուրինգիյա) և այն հասանելի է Գերմանիայի ամբողջ բնակչությանը։

## Մարդաշատ «մշակույթներում»
Համակարգչային խաղերում Call of Duty-իի և Call of Duty: United Offensive-ի փափեթավորումը *Scho-Ka-Kola*-ն՝ օգտագործվում է որպես դեղատուփ՝ վերականգնելով կերպարի առողջությունը տասը մեկերով։

Կատեգորիա:Շոկոլադ
10 տարի

**10 տարի անց** (), ամերիկյան ռոմանտիկ կատակերգական դրամա, սցենարիստ Ջեյմի Լինդենի ռեժիսորական դեբյուտը։ Գլխավոր դերերումˋ Չենինգ Տատում, Ջասթին Լոնգ, Քեյթ Մառա և այլք։ Ֆիլմի պրեմիերան Ամերիկայի Միացյալ Նահանգներում կայացել է 2012 թվականի սեպտեմբերի 14-ին, իսկ Ռուսաստանում 2012 թվականի դեկտեմբերի 13-ին։ Ֆիլմի նկարահանումները տեղի են ունեցել 2010 թվականի դեկտեմբերին։ Ֆիլմը արժանացել է դրական քննադատություններիˋ կարծիքների։ Ֆիլմը Rotten Tomatoes-ից 59 % դրական ակնարկ է ստացել։ Իսկ Metacritic-ի 100 միավորից 61 միավոր է ստացել։

## Սյուժե
Դպրոցն ավարտելուց 10 տարի անց նախկին համադասարանցիները պատրաստվում են հավաքվել ու զվարճանալ որպես իսկական մեծեր։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:2010-ականների ամերիկյան ֆիլմեր
Կատեգորիա:2010-ականների անգլերեն ֆիլմեր
Կատեգորիա:2010-ականների ռոմանտիկ դրամա ֆիլմեր
Կատեգորիա:2010-ականների ռոմանտիկ կինոկատակերգություններ
Կատեգորիա:2012 ֆիլմեր
Կատեգորիա:Ամերիկյան դրամա ֆիլմեր
Կատեգորիա:Ամերիկյան կատակերգական դրամա ֆիլմեր
Կատեգորիա:Ամերիկյան կինոկատակերգություններ
Կատեգորիա:Ամերիկյան մելոդրամա ֆիլմեր
Կատեգորիա:Ամերիկյան ռոմանտիկ կատակերգական դրամա ֆիլմեր
Կատեգորիա:Ամերիկյան ռոմանտիկ կինոկատակերգություններ
Կատեգորիա:Ամերիկյան ռոմանտիկ ֆիլմեր
Կատեգորիա:Կալիֆոռնիայում նկարահանված ֆիլմեր
Կատեգորիա:Նյու Յորքում նկարահանված ֆիլմեր
Կատեգորիա:Նյու Յորք նահանգում նկարահանված ֆիլմեր
Կատեգորիա:2011 ֆիլմեր
Կատեգորիա:Անգլերեն անկախ ֆիլմեր
Lovedrive

**Lovedrive**, Scorpions ռոք խմբի 5-րդ ալբոմն է։ «Lovedrive» ալբոմը լույս է տեսել 1978 թվականին։ Այս ալբոմում կա 8 երգ։ Բոլոր 8 երգերը կատարել է Քլաուս Մայնը։ Այս ալբոմի ամենահայտնի երգն է՝ «Coast to Coast»-ը։ Կան նաև այլ երգեր, որոնք նույնպես հայտնություն են ձեռք բերել, դրանք են՝ «Can’t Get Enough» և «Always Somewhere» երգերը։

## Կոմպոզիցիաների ցանկ
* Loving You Sunday Morning	5։36
* Another Piece of Meat	 3։30
* Always Somewhere	 4։56
* Coast to Coast	 4։42
* Can’t Get Enough	 2։36
* Is There Anybody There?	3։58
* Lovedrive	 4։49
* Holiday 6։32

## Տես նաև
* Քլաուս Մայն

## Արտաքին հղումներ

Կատեգորիա:1979 ալբոմներ
Կատեգորիա:Անգլալեզու ալբոմներ
Կատեգորիա:Երաժշտական ալբոմներ
Օզերնուխա

**Օզերնուխա ** (), գետ Ռուսաստանում, հոսում է Ալթայի երկրամասում, Ալթայի Հանրապետությունում։ Գետաբերանը տեղակայված է Կամիշենկա գետի ձախ ափով՝ 28 կմ հեռավորության վրա։ Գետի երկարությունը 18 կմ է։

## Ջրային գրանցամատյանի տվյալներ
Ռուսաստանի ջրային գրանցման պետական տվյալների համաձայն՝ գետը պատկանում է Վերին Օբի ավազանային շրջանին, Օբ գետի ջրօգտագործման մասն է Բիա և Կատուն գետերի՝ մինչև Բարնաուլ թափվելը։ Վերին Օբի գետային ենթաավազանն է մինչև Տոմի թափվելը։ Վերին Օբի գետային ավազանն է մինչև Իրտիշ թափվելը։

Տվյալներն ըստ ջրային ռեսուրսների ֆեդերատիվ տեսչության
* *Ջրային օբյեկտի, պետական ջրային գրանցման կոդը* - **13010200312115100008757**
* *Հիդրոլոգիական ուսումնասիրությունների կոդը* - **115100875**
* *Ավազանի կոդը* - **13.01.02.003**
* *Հիդրոլոգիական ուսումնասիրությունների հատորի համարը* - **15**
* *Թողարկումն ըստ հիդրոլոգիական ուսումնասիրությունների* - **1**

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* ՌԴ ջրային ռեսուրսների էկոլոգիան 

Կատեգորիա:Ռուսաստանի գետեր
Կատեգորիա:Վերին Օբի ավազանային շրջանի գետեր
Օրիստի

**Օրիստի** (), գետ Ռուսաստանում, հոսում է Ալթայի երկրամասում, Ալթայի Հանրապետությունում։ Գետաբերանը տեղակայված է Բոգուտի գետի աջ ափով՝ 291 կմ հեռավորության վրա։ Գետի երկարությունը 11 կմ է։

## Ջրային գրանցամատյանի տվյալներ
Ռուսաստանի ջրային գրանցամատյանի տվյալների համաձայն՝ պատկանում է Վերխնեոբսկոմի ավազանային շրջանին, գետի ջրատնտեսային տեղամասը Կատուն գետն է, գետի ենթաավազանը Բիա և Կատուն գետերն են։ Գետի գետային ավազանը (Վերին) Օբ գետն է՝ մինչև Իրտիշի հետ միախառնման կետը։

Տվյալներն ըստ ջրային ռեսուրսների ֆեդերատիվ տեսչության
* *Ջրային օբյեկտի, պետական ջրային գրանցման կոդը* - **13010100312115100005117**
* *Հիդրոլոգիական ուսումնասիրությունների կոդը* - **115100511**
* *Ավազանի կոդը* - **13.01.02.003**
* *Հիդրոլոգիական ուսումնասիրությունների հատորի համարը* - **15**
* *Թողարկումն ըստ հիդրոլոգիական ուսումնասիրությունների* - **1**

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* ՌԴ ջրային ռեսուրսների էկոլոգիան 

Կատեգորիա:Ռուսաստանի գետեր
Կատեգորիա:Վերին Օբի ավազանային շրջանի գետեր
2 վայրկյան

**2 վայրկյան** (), 1998 թվականին ռեժիսոր Մանոն Բրայանի նկարահանած կանադական ֆիլմ։

## Սյուժե
Լորին ստիպված է լքել լեռնային հեծանվասպորտը, որով նա զբաղվում էր։ Պատճառն այն է, որ մեկնարկի ժամանակ Լորին ուշացել էր ամբողջ 2 վայրկյան։ Խմբի ղեկավարը հեռացնում է նրան, և Լորին մեկնում է Մոնրեալ` իր հարազատ քաղաք, որտեղ ապրում էր եղբոր հետ։ Լորրին հուսահատված էր, բայց շուտով տեղծված իրավիճակից ելք է գտնում. նա աշխատանքի է անցնում որպես առաքիչ. հիմա նա նորից կարող էր ամբողջ օրը անցկացնել հեծանիվով։ Մի անգամ նա ծանոթանում է Լորենցոյի հետ, ով հեծանիվների խանութի սեփականատեր է։ Նրանք միմյանց մեջ գտնում են հարազատ հոգիներ։ Պատմությունն այն մասին, որ Լորենցոն` երբեմնի հմուտ մրցարշավորդը, բաց է թողել իր երջանկությունը, խորը տպավորությունը է գործում Լորիի վրա։ Վերջինս հասկանում է, որ իր կյանքում, որում ոչինչ չկա հեծանիվից բացի, կարող է հայտնվել սիրելի մարդ։

## Դերերում
*Շառլոտա Լորե - *Լորի*
*Դինո Տավարոնե - *Լորենցո* 
*Սյուզան Կլեմեն - *գեղեցկուհի*

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* 

Կատեգորիա:1998 դրամա ֆիլմեր
Կատեգորիա:1998 ֆիլմեր
Կատեգորիա:Կանադական դրամա ֆիլմեր
Կատեգորիա:Կանադական կինոկատակերգություններ
Կատեգորիա:Ֆրանսերեն ֆիլմեր
Կատեգորիա:1990-ականների ֆրանսերեն ֆիլմեր
Կատեգորիա:1990-ականների կանադական ֆիլմեր
Օմելյոնս

**Օմելյոնս ** (, , ), մունիցիպալիտետ Իսպանիաում, գտնվում է Ժիռոնա պրովինցիայում (Կատալոնիա ինքնավար համայնքում)։ Մունիցիպալիտետը գտնվում է Գարիգես շրջանում։ Տարածքը կազմում է 11,19 կմ2։ Բնակչությունը՝ 254 մարդ (2010 թվականի տվյալներով)։

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Página web del Ayuntamiento
* Información de la Generalitat de Catalunya 
* Información del Institut d'Estadística de Catalunya

Կատեգորիա:Իսպանիայի բնակավայրեր
Ֆորես

**Ֆորես ** (, , ), մունիցիպալիտետ Իսպանիաում, գտնվում է Տառագոնա պրովինցիայում (Կատալոնիա ինքնավար համայնքում)։ Մունիցիպալիտետը գտնվում է Կոնկա դե Բառբռա շրջանում։ Տարածքը կազմում է 16.03 կմ2։ Բնակչությունը՝ 43 մարդ (2010 թվականի տվյալներով)։

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* պաշտոնական կայք 

Կատեգորիա:Իսպանիայի բնակավայրեր
Ռուսիշ բրոտ

**Ռուսիշ բրոտ** (, նույնպես *Russischbrot*՝ ռուսական հաց), գերմանական թխվածքաբլիթներ, որոնք ունեն լատինական տառերի ձև։

Պատրաստվում է սպիտակուցային թեթև խմորից՝ կակաոյի ավելացմամբ, առանց յուղի։ Բաղադրատոմսը ներառում է օսլա, շաքարի օշարակ և դարչին։ Թխելուց հետո բլիթները ծածկվում են շաքարային գլազուրի բարակ շերտով։

Տառերի ձև ունեցող թխվածքաբլիթները հայտնի են նաև Ավստրիայում, բայց այստեղ դրանք կոչվում են «Պասյանս»։

Տառերի տեսք ունեցող թխվածքաբլիթներն Ավստրիայում հայտնի են որպես Սուրբծննդյան աղանդեր։

## Պատմություն
մինի|ձախից|«Ռուսիշ բրոտ» բլիթ
Գերմանիայում ընդունված է համարել, որ «Ռուսիշ բրոտ»-ի այդ բաղադրատոմսը եկել է Սանկտ Պետերբուրգից 1844 թվականին Դրեզդենցի հացթուխ Ֆերդինանդ Ֆրեդերիկ Ուիլյամ Հանկի միջոցով։ Վերջինս բացել է Դրեզդենում «Գերմանա-ռուսական հացաբուլկեղենի խանութ», որտեղ էլ առաջին անգամ թխվել է «Ռուսիշ բրոտ»։ Ներկայումս «Ռուսիշ բրոտ» թխում են Գերմանիայի մի քանի ձեռնարկություններում։

Վիեննայում ենթադրվում է, որ այն հորինվել է ընդունելության ժամանակ Ռուսաստանի ներկայացուցչին հյուրասիրելու համար, քանի որ ավանդույթ կար հյուրերին ողջունել հացով։ Վիեննայում «Ռուսիշ բրոտ» էին պատրաստում նաև շոկոլադից։

## Արտաքին հղումներ
* «Руссиш брот» в Oxford-Duden German dictionary
* Печенье «Руссиш брот» производства компании Spezialitätenbäckerei Dr. Quendt 

Կատեգորիա:Հրուշակեղեն
Կատեգորիա:Գերմանական խոհանոց
Կանոլի

**Կանոլի** ( — «փոքրիկ խողովակ»), սիցիլական ավանդական աղանդեր։ Այն վաֆլե խրթխրթան խողովակ է՝ լցոնված մասկարպոնե պանրով, հարած կաթնաշոռով կամ ռիկոտայով, ավելացված տարբեր օշարակներ (հաճախ վանիլինի կամ շոկոլադի համով), մարսալա գինի կամ վարդագույն ջրով։ Երկարությունն ու լայնությունը որոշվում են կախված տարածաշրջանի խոհանոցից, և կարող են լինել մեծ մատից մինչև բռունցքի չափ։ Այն ավելի տարածված է Պալերմոյից հարավ Պյանա դելյի Ալբանեզի շրջանում։

Աղանդերը համարվում է Սիցիլիայի և հարավային Իտալիայի ավանդական քաղցրավենիքը, և այն մատուցվում է ինչպես սովորական, այնպես էլ տոնական օրերին։

Կանոլին հայտնի է ԱՄՆ–ում, որտեղ բաղադրատոմսը ընկել է 20-րդ դարի սկզբներին իտալացի էմիգրանտների հետ։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Սիցիլիական խոհանոց
Կատեգորիա:Սուրբծննդյան խոհանոց
Կատեգորիա:Տորթեր
Հարսանեկան տորթ

**Հարսանեկան տորթ** հարսանեկան արարողությունների կարևոր մաս։ Սովորական տորթը թխում են մի քանի շերտով և ծածկում են շաքարի գլազուրով կամ մարզիպանով։ Հարսանյաց տորթերը հաճախ զարդարում են հարս ու փեսայի արձանիկներով։ Ավանդության համաձայն՝ նորապսակները պետք է իրար հետ կտրեն տորթը. ում ձեռքը ավելի բարձր է լինում, նա էլ համարվում է նոր ընտանիքի գլխավորը։

## Պատկերասրահ

File:Bruidstaartje met marsepein.jpg
File:Wedding cake on table with floral decorations.jpg
File:A lovely wedding cake, June 2008.jpg
File:Bruidstaart.jpg


Կատեգորիա:Տորթեր
Կատեգորիա:Հարսանիք
Աշոտ Բագրատունի (այլ կիրառումներ)

**Աշոտ Բագրատունի** անունով անձինք Հայաստանում իշխել են՝

## Հայոց իշխաններ

* Աշոտ Բագրատունի - հայ իշխան 6-րդ դարում
* Աշոտ Բագրատունի - Հայոց իշխան 685-689
* Աշոտ Բագրատունի - Հայոց իշխան 732-748
* Աշոտ Բագրատունի - Հայոց իշխան 790-826
* Աշոտ Բագրատունի - Հայոց իշխան 855-862, իշխանաց իշխան 862-884, հայոց թագավոր 885-890

## Հայոց թագավորներ

* Աշոտ Բագրատունի - Հայոց իշխան 855-862, իշխանաց իշխան 862-884, հայոց թագավոր 885-890
* Աշոտ Բագրատունի - Հայոց թագավոր 914-928
* Աշոտ Բագրատունի - Հայոց թագավոր 953-977
* Աշոտ Բագրատունի - Հայոց թագավոր 1022-1041
* Աշոտ Բագրատունի - Կեսարիայի իշխան-թագավոր 1079-1088

## Տարոնի իշխաններ

* Աշոտ Բագրատունի - Տարոնի իշխան 855-878
* Աշոտ Բագրատունի - Տարոնի իշխան 936-966

## Վրաստան

* Աշոտ Բագրատիոնի - Վրաց թագավոր 813-830
* Աշոտ Բագրատունի - Տայքի իշխան
Aethecerinus hornii

**Aethecerinus hornii** բեղիկավոր բզեզ, մտնում է Aethecerinus ընտանիքի և իսկական բեղիկավորների ենթաընտանիքի մեջ։ Տարածված է Ամերիկայի հարավարևելյան մասում։ Թրթուռները սնվում են Quercus inopina-ով
։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Միջատներ
1989 թվականը գրականության մեջ

## Մրցանակներ
### Միջազգային
*Գրականության նոբելյան մրցանակ- Կամիլո Հոսե Սելա, «Արտահայտիչ ու հզոր արձակի համար, որ հուզիչ պատկերում է մարդկային թուլությունները»։
*Ագաթա մրցանակ- Էլիզաբետ Պիտերս, «Naked Once More» վեպի համար։

### Իսրայել
*Իսրայելի պետական մրցանակ հրեական գրականության ուսումնասիրության համար - Շմուել Վերսես

### Նորվեգիա
*Իբսենի մրցանակ - Ջուլիան Հարներ

### ԱՄՆ
Լավագույն ֆանտաստիկ վեպի համար համաշխարհային մրցանակը շնորհվել է Պիտեր Ստրաուբին «Կոկո» վեպի համար։

### Ֆրանսիա
*Գոնկուրյան մրցանակ - Ժան Վոտրեն, «Մեծ քայլ բարի Աստծուն ընդառաջ»։

## Գրքեր
*«Զենքի եղբայրները» - Լոիս Բուջոլդ
*«Բուրգեր» - Տերրի Պրատչետա
*«Պահապաննե՛ր, պահապաննե՛ր»- Տերրի Պրատչետ
*«Ապացույցները»- Ջոն Բենվիլլ
*«Ես ուրվական էի» — Բուալո-Նարսեժակ
*«Թթի ամիսը»- Աղասի Այվազյան 
### Վեպեր
*«Արդար խաղ-» Նիկ Կեյվի վեպը
*«Խաղ ըստ կանոնների» —Դիկ Ֆրենսիսի վեպը
*«Օրվա մնացորդը»- Կաձուո Իսիգուրո
*«Մանրամասն հեքիաթը»- Գրիգորի Օստեր հումորային վեպը
*«Yolk of the Egg»- Վասիլի Աքսյոնովի վեպը
*«Վերջին արևագալը»- Պերճ Զեյթունցյանի վեպը

### Փոքր արձակ
*«Տնային ծնունդ»- Սթիվեն Քինգի պատմվածքը

### Պիեսներ
*«Մուրլին Մուրլո»- Նիկոլայ Կոլյադայի պիեսը

## Մահեր
*հունվարի 3 - Ռոբեր Տոմ, ֆրանսիացի դրամատուրգ, դերասան, ռեժիսոր (ծնվել է 1927)
*հունվարի 16 - Պիեր Բուալո, ֆրանսիացի գրող (ծնվել է 1906)
*փետրվարի 20 - Վասիլի Արդամատսկի (ծնվել է 1911)
*ապրիլի 19 - Դաֆնա Դյումորիե (ծնվել է 1907)
*մայիսի 2 - Բենիամին Կավերին, ռուս խորհրդային գրող (ծնվել է 1902)
*հուլիսի 1 - Վիկտոր Հեկիպել, պոետ (ծնվել է 1928)
*հուլիսի 16 - Նիկոլաս Հիլեն (ծնվել է 1902)
*սեպտեմբերի 4 - Ժորժ Սիմենոն (ծնվել է 1903)
*նոյեմբերի 7 - Սերգեյ Գոլիցին, ռուս խորհրդային գրող (ծնվել է 1898).
* Անդրանիկ Ծառուկյան, հայ բանաստեղծ, արձակագիր, լրագրող (ծ. 1913)

Կատեգորիա:1989
Գլազուր

269px|մինի|աջից|Տորթ շոկոլադե գլազուրով

**Գլազուր**, քաղցր տորթի խառնուրդ։ Այն ավելացնում են տարբեր քաղցրավենիքների վրա. օրինակ՝ կոնֆետ, տորթ, թխվածքաբլիթ և այլն։
Գլազուրը պատրաստում են շաքարից, յուղից, կակաոյից։

## Տեսակները
* Շոկոլադե գլազուր - գլազուր, որի կազմի մեջ մտնում է 25% -ից ոչ քիչ կակաո, այդ թվում 12% յուղ։
* Կաթով շոկոլադե գլլազուր - գլազուր, որի կազմի մեջ մտնում են 15% - ից ոչ քիչ կակաո, 5% ից ոչ քիչ յուղ, 12% ից ոչ քիչ կաթ, 2,5% ից կաթի յուղ։
* Սպիտակ շոկոլադե գլազուր - գլազուր, որի կազմի մեջ մտնում են 10% - ից ոչ քիչ կակաո, 14% - ից ոչ քիչ կաթ, 2,5% - ից ոչ քիչ կաթի յուղ։
* Խմորեղենի գլազուր - գլազուր, որի կազմի մեջ մտնում են շաքար, կակաո, յուղ և կաթ։
* Շաքարով գլազուր - գլազուր, որի կազմի մեջ մտնում են շաքար, ջուր։

## Ծանոթագրություններ

## Աղբյուրներ
* ГОСТ Р 53041-2008. Изделия кондитерские и полуфабрикаты кондитерского производства.
* Технология кондитерского производства, ред. А. Л. Соколовский, М., 1959.

Կատեգորիա:Հրուշակեղեն
Մասարակ

** Մասարակ ** (, , ) մունիցիպալիտետ Իսպանիայում։ Գտնվում է Ժիրոնա պրովինցիայում (Կատալոնիա ինքնավար համայնքում)։ Մունիցիպալիտետը գտնվում է Ալտ Էմպորդա շրջանում։ Տարածքը կազմում է 12,6 կմ²։ Բնակչությունը՝ 276 (2010 թվականի տվյալներով)։

## Բնակչություն

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Página web del Ayuntamiento de Masarac 
* Información de la ''Generalitat de Catalunya'' 
* Instituto de Estadística de Cataluña

Կատեգորիա:Իսպանիայի բնակավայրեր
Տոռենտ (Իսպանիա)

**Վիլաբլարեշ** (), մունիցիպալիտետ Իսպանիայում, մտնում է Ժիրոնա նահանգի մեջ և Կատալոնիա ինքնավար միության կազմի մեջ։ Մունիցիպալիտետը գտնվում է Բաշ Էմպորդա համայնքի կազմում։ Տարածքը զբաղեցնում է 8,05 կմ2։ Բնակչությունը 190 մարդ (ըստ 2010 թվականի մարդահամարի)։

## Բնակչություն

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* 
* 

Կատեգորիա:Իսպանիայի բնակավայրեր
Հայկական կինոհամերգ (ֆիլմ)

**Հայկական կինոհամերգ**, 1941 թվականին «Երևան» ՀՖՍ-ի նկարահանած հայկական ֆիլմ։

## Սյուժե
Ֆիլմում ներառված են հատվածներ՝ «Անուշ» (երգում են Հայկանուշ Դանիելյանը, Շարա Տալյանը), «Ալմաստ» (երգում են Տաթևիկ Սազանդարյանը, Պավել Լիսիցյանը, Գուրգեն Գաբրիելյանը, Գ.Բուդարյանը) օպերաներից, բալետի պարուհի Լ.Վոինովա-Շիկանյանի, ասմունքող Սուրեն Քոչարյանի, ինչպես նաև Հայկական ֆիլհարմոնիայի երգի և պարի անսամբլի ելույթներից։

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
*Ֆիլմը kinopoisk.ru կայքում

Կատեգորիա:1941 ֆիլմեր
Կատեգորիա:Խորհրդային ֆիլմեր
Կատեգորիա:Հայկական ֆիլմեր
Կատեգորիա:Պատվական Բարխուդարյանի ֆիլմեր
Զայչիխա (Բերդի վտակ)

**Զայչիխա**, գետ Ռուսաստանում, հոսում է Նովոսիբիրսկի երկրամասում, Ալթայի հանրապետություն։ Գետի ակունքը գտնվում է 229 կմ Բերդ գետի ձախ ափից։ Գետի երկարությունը 14 կմ է։

## Ջրային գրանցման տվյալներ
Ռուսաստանի ջրային գրանցման տվյալների համաձայն՝ գետը պատկանում է Վերին Օբի ավազային շրջանին, գետի ջրային-գյուղական հատվածը Բիյն է, գետային ենթավազանները՝ Բիյն և Կատունն են։ Գետի գետային ավազանը Վերին Օբն է՝ մինչև Իրտիշ թափվելը։

Աշխարհատեղեկատվական համակարգի ՌԴ տարածքի ջրատնտեսական շրջանացման տվյալներով՝
* Ջրային օբյեկտի կոդը պետական ջրային գրանցման մեջ՝ 13010200512115200004640
* Հիդրոլոգիական ուսումնասիրության կոդը՝ 115200464
* Ավազանի կոդը՝ 13.01.02.005
* Հիդրոլոգիական ուսումնասիրության հատորի կոդը՝ 15
* Հիդրոլոգիական ուսումնասիրության թողարկման համարը՝ 2։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Ռուսաստանի գետեր
Կատեգորիա:Վերին Օբի ավազանային շրջանի գետեր
1911 թվականը գրականության մեջ

## Զարգացումներ
* Համաձայն Պետր Ստոլիպինի շրջաբերականի՝ փակվել է Եվրոպական գրական միությունը։
* Ստեղծվել է Եվրոպական գրական-գիտական միությունը։

## Մրցանակներ
### Միջազգային
* Նոբելյան մրցանակ գրականությունից - Մորիս Մետերլինկ, «Դրամատիկական ստեղծագործությունների համար, որ աչքի են ընկել հարուստ երևակայությամբ և բանաստեղծական ֆանտազիայով»։

### Ֆրանսիա
* Գոնկուրյան մրցանակ - Ալֆոնս դը Շատոբրիան, «Գոսպոդին դե Լուրդին»։
* Ֆեմինա մրցանակ - Լուի դը Ռոբեր, Le Roman du malade։

## Գրքեր
### Վեպեր
* «Ջենի Գերհարդտ» - Թեոդոր Դրայզերի վեպը։
* «Ռալֆ 124C 41 պլյուս» - Հյուգո Գերնսբեկի վեպը։
* «Պայքար». Նար-Դոսի վեպը։
*«Ընկեր Բ Փանջունի». «Առաքելություն մը ի Ծապլվար», Երվանդ Օտյանի վեպի առաջին մասը (մյուս հատվածները գրվել են 1914-23 թթ.)

### Վիպակներ
* «Սուխոդոլ» - Իվան Բունինի վիպակը։
### Պատմվածքներ
*«Կյանքը ինչպես որ է», Գրիգոր Զոհրապի պատմվածքների ժողովածուն։
*«Լուռ Ցավեր», Գրիգոր Զոհրապի պատմվածքների ժողովածուն։

## Ծնունդներ
* Հունվարի 19 - Անատոլի Վլադիմիրովիչ Սոֆրոնով, ռուս խորհրդային պոետ։
* Հունվարի 24 - Քեթրին Մուր, ամերիկացի ֆանտաստ գրող։
* Ապրիլի 12 - Ви́таутас Си́риос-Ги́ра, լիտվիացի գրող։
* Հուլիսի 15 - Աղավնի, հայ բանաստեղծուհի, արձակագիր, թարգմանչուհի, ՀԽՍՀ մշակույթի վաստակավոր գործիչ
* Հուլիսի 17 - Վիկտոր Պլատոնովիչ Նեկրասով, ռուս խորհրդային գրող։
* Հուլիսի 27 - Գեորգի Վասիլևիչ Մետելսկի, ռուս լրագրող և գրող Լիտվայի։
* Հուլիսի 30 - Չեսլավ Միլոշ, լեհ բանաստեղծ, Նոբելյան մրցանակ գրականությունից 1980 թվական։
* Հուլիսի 12 - Պյոտր Ստեպանովիչ Կոմարով, ռուս խորհրդային պոետ, Ստալինյան մրցանակի դափնեկիր։
* Օգոստոսի 15 - Ջեյմս Շմեց, ամերիկացի գրող, ֆանտաստ։
* Նոյեմբերի 1 - Անրի Թրուայա, ֆրանսիացի գրող ռուս-հայկական ծագմամբ, որի իսկական անունն է Լև Ասլանովիչ Տարասով։

## Մահեր
* Մայիսի 30 - Կոնստանտին Միխայլովիչ Ֆոֆանով, ռուս պոետ։
* Հունիսի 20 - Ղազարոս Աղայան, հայ նշանավոր մանկավարժ, գրող, հրապարակախոս (ծ. 1840)
* Դեկտեմբերի 23 - Նիկոլայ Նիկոլաևիչ Զլատովրատսկի, ռուս գրող։

Կատեգորիա:1911
Շակոտիս

**Շակոտիս** (լիտվերեն՝ šakotis, լեհերեն՝ sękacz), ավանդական լեհական և լիտվական տորթ՝ ոչ սովորական ձևով՝ ձվային խմորից։ Պատրաստում են բաց կրակի վրա։ Հաճախ այն հարսանեկան տորթ է։ Լիտվերեն թարգմանվում է «Տերևային»։ Գրանցված է Լիտվական ազգային ֆոնդում՝ որպես խոհարարական ժառանգություն։

Շակոտիսի խմորը պատրաստվում է մեծ թվով ձվերից՝ 30-50 հատ և 1 կգ ալյուրից։ Տորթը թխում են փայտից շամփուրի վրա, որով շրջում են դեպի բաց կրակ։ Հոսելով՝ խմորը ստանում է տերևների ձև։

## Պատմություն
Բաղադրատոմսը ստեղծվել է Րեչ Պոսպոլիտայի ժամանակներում։ Լեգենդի համաձայն երիտասարդ խոհարար Յոնասը թխել է թխվածք Բարբարա թագուհու համար և ստացել է՝ որպես պարգև նախշ, որը նվիրել է իր սիրածին։ Տորթը պատահական է ստացվել։ Ստացվել է այն ժամանակ, երբ նա թափել է նուրբ խմորը՝ կրակի վրա պտտվող շամփուրի վրա։

Առաջին անգամ Շակոտիսի պատրաստման եղանակը հրատարակվել է 1692 թվականին՝ Գերմանիայում՝ Քիլ քաղաքի հրուշակագործի գրքում։ Գոյություն ունեն նաև տորթի պատրաստման գերմանական տարբերակը, որն ունի հարթ մակերես։

2008 թվականին լիտվական հրուշակագործները թխեցին 2 մետր 30 սմ-անոց Շակոտիս, որի վրա ծախսվեց 1200 ձու։

## Աղբյուրներ
* Արևելքի և արևմուտքի պատմություն. Լիտվական հարսանեկան տորթ «Շակոտիս»  Радио Свобода, 22.01.2009 
* Ինչու է Շակոտիսը համարվում լիտվական հարսանիքների գլխավոր զարդարանք ШколаЖизни.ру 
* Շակոտիսն ավելի բարձր է քան Սաբոնիսը  Առաջին բալթիկական ալիք, 2008 թվականի դեկտեմբերի 12 
* Klaus Klöppel։ Polnische Ostseeküste: Danzig, Masuren, Baedeker, ISBN 3-8297-1171-9 

Կատեգորիա:Տորթեր
Կատեգորիա:Լիտվական խոհանոց
Կատեգորիա:Լեհական խոհանոց
Ասինիբոյն

**Ասինիբոյն** (հոհե, նակոտա , ), Մեծ Հարթավայրերի սիունական լեզվաընտանիքի դակոտական երեք լեզուներից մեկը, որով խոսում են համարյա 200 մարդ ասինիբոյն ցեղից։ Կրողների մեծամասնությունը ծերերն են։ Asiniibwaan օջիբովյան բառ է, որը թարգմանաբար նշանակում է «քարե սիու»։

Սիու և ստոնի լեզուների հետ ասինիբոյնը կազմում է դակոտական լեզուների բարեկամական խումբ, չնայած որ նրանց միջև փոխըմբռնումը մեծ չէ։ Ստոնի և սիու լեզվի հետ գտնվելով նույն մակարդակի վրա, ասինոբոյնը իրենից ներկայացնում է դակոտական լեզուների n–տեսակը․ սրա ինքնանվանումը՝ n — Nakʰóta, ունի անլաուտա, ի տարբերություն սիուի մյուս երկու բարբառներից՝ դակոտա (Dakʰóta) և լակոտա (Lakʰóta)։

## Հնչունաբանություն

## Աղբյուրներ
* Language Geek:Assiniboine
* Native Languages: Assiniboine
* Ethnologue Report of Assiniboine

Կատեգորիա:ԱՄՆ-ի լեզուներ
Կատեգորիա:Կանադայի լեզուներ
Լիսոս

**Լիսոս**, () գյուղ Կիպրոսի Հանրապետության Պաֆոսի շրջանում։ Ըստ 2001 թվականի տվյալների բնակչությունը կազմում է 160 մարդ։ Տեղակայված է Պաֆոս քաղաքից 36 կմ հեռավորության վրա։

## Ժողովրդագրություն

## Ծանոթագրություններ

## Աղբյուրներ
* Λυσός 

Կատեգորիա:Կիպրոսի գյուղեր
Միլիոնատերը ետնախորշից

**Միլիոնատերը ետնախորշերից** (), 2008 թվականի քրեական ֆիլմ։ Ֆիլմի ռեժիսորը Դենի Բոյլն () է։ Ֆիլմը նկարահանվել է հնդիկ գրող Վիկաս Սվարուպի  «Հարց-պատասխան» գրքի մոտիվներով։ Դափնեկիր է 8 «Օսկարի» և 4 «Ոսկե գլոբուսի»։ Այն առաջին անգամ ցուցադրվել է 2009 թվականի օգոստոսի 30-ին։

## Սցենար
Ֆիլմն անգրագետ մի տղայի՝ Ջամալ Մալիկի կյանքի պատմությունն է։ Ֆիլմի գործողություններն սկսվում են Մումբայի ոստիկանական բաժանմունքում, որտեղ հարցաքննում են Ջամալին։ Նա մասնակցում է Հնդկաստանի «Ով է ուզում դառնալ միլիոնատեր» ինտելեկտուալ խաղին, և նրան մնում է պատասխանել ընդամենը 1 հարցի՝ 20 000 000 ռուպ ստանալու համար։ Ոստիկանությունը կասկածում է նրան խաբեության մեջ և ցանկանում է պարզել, թե ինչպես է Ջամալը կարողանում պատասխանել բոլոր հարցերին։

Հարցաքննության ժամանակ նա պատմում է իր կյանքի տխուր պատմությունը, որի ընթացքում ձեռք է բերել խաղի ժամանակ տրվող հարցերի պատասխանները։ Նա պատմում է, թե ինչպես են իր մորն սպանել, ինչպես են ինքն ու եղբայրն ապրել Հնդկաստանի ետնախորշերում, ինչպես են ծանոթացել Լաթիկա անունով աղջկա հետ և իրենց անվանել Դյումայի «Երեք հրացանակիրները» ստեղծագործության հերոսների՝ Աթոսի, Պորտոսի և մյուս հրացանակրի (նրա անունը չի իմացել երբեք) անուններով։

Երեխաներն ապրում են աղբանոցում, նրանց գտնում է Մամանը, ով նրանց միջոցով գումար է աշխատում. ստիպում է նրանց զբաղվել մուրացկանությամբ։

## Մրցանակներ և անվանակարգեր

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:2000-ականների անգլերեն ֆիլմեր
Կատեգորիա:2000-ականների բրիտանական ֆիլմեր
Կատեգորիա:2000-ականների դրամա ֆիլմեր
Կատեգորիա:2000-ականների ռոմանտիկ դրամա ֆիլմեր
Կատեգորիա:2008 ֆիլմեր
Կատեգորիա:BAFTA մրցանակի դափնեկիր ֆիլմեր
Կատեգորիա:BAFTA մրցանակի դափնեկիրներ
Կատեգորիա:Fox Searchlight Pictures ֆիլմեր
Կատեգորիա:Warner Bros. ֆիլմեր
Կատեգորիա:Բրիտանական դրամա ֆիլմեր
Կատեգորիա:Բրիտանական մելոդրամա ֆիլմեր
Կատեգորիա:Բրիտանական ռոմանտիկ ֆիլմեր
Կատեգորիա:Բրիտանական քրեական ֆիլմեր
Կատեգորիա:Գրական ստեղծագործությունների էկրանավորումներ
Կատեգորիա:Դենի Բոյլի ֆիլմեր
Կատեգորիա:Հինդի լեզվով ֆիլմեր
Կատեգորիա:Ֆիլմեր որբերի մասին
Կատեգորիա:Ֆիլմեր, որոնց գործողությունները տեղի են ունենում 2006 թվականին
Կատեգորիա:Ֆիլմեր, որոնց գործողությունները տեղի են ունենում 1990-ականներին
Կատեգորիա:«Ոսկե գլոբուս» մրցանակի դափնեկիրներ
Կատեգորիա:2000-ականների հինդի ֆիլմեր
Կատեգորիա:Ֆիլմեր եղբայրների մասին
Մակունտա

**Մակունտա** (), գյուղ Կիպրոսի Հանրապետության Պաֆոսի շրջանում։ Ըստ 2001 թվականի տվյալների բնակչությունը կազմում է 70 մարդ։ Տեղակայված է Արգակա գյուղից 2 կմ դեպի հարավ։

## Ժողովրդագրություն

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Կիպրոսի գյուղեր
1885 թվականը գրականության մեջ

## Ստեղծագործություններ
### Վեպեր
* Ժերմինալ - Էմիլ Զոլայի վեպը
* Սողոմոն թագավորի հանքերը - Հենրի Ռայդեր Հագարդի վեպը
* Մաթիաս Շանդոր - Ժյուլ Վեռնի վեպը
* Սիրելի բարեկամ - Գի դը Մոպասանի վեպը
* Խորտակված «Ցինտիայի» ընկեցիկը - Ժյուլ Վեռնի վեպը՝ գրված Անդրե Լորիի հետ համատեղ

### Փոքր արձակ
* Վատ հասարակության մեջ - Վլադիմիր Կորոլենկոյի պատմվածքը
* Որսորդը - Անտոն Չեխովի պատմվածքը
* Չարագործը - Անտոն Չեխովի պատմվածքը
* Կենդանի ժամանակագրություն - Անտոն Չեխովի պատմվածքը
* Մելյուզգա - Անտոն Չեխովի պատմվածքը
* Բազեապանը- Վլադիմիր Կորոլենկոյի պատմվածքը 
* Մակարի երազը - Վլադիմիր Կորոլենկոյի պատմվածքը 
* Ունտեր Պրիշիբեև - Անտոն Չեխովի պատմվածքը

## Ծնունդներ
* հուլիսի 26- Անդրե Մորուա, ֆրանսիացի գրող (մահացել է 1967)
* օգոստոսի 11- Սոֆիա Պարնոկ, ռուս խորհրդային բանաստեղծուհի, թարգմանչուհի (մահացել է 1933)
* սեպտեմբերի 11- Դեյվիդ Հերբերթ Լոուրենս, անգլիացի գրող (մահացել է 1930)
* հոկտեմբերի 30- Էզրա Փաունդ (մահացել է 1972)

## Մահեր
* հունվարի 15 - Անտոնի Էդվարդ Օդինեց, լեհ պոետ, թարգմանիչ (ծնվել է 1804)
* փետրվարի 14 - Ժյուլ Վալես, ֆրանսիացի գրող, քաղաքական գործիչ (ծնվել է 1832)
* ապրիլի 20 - Վլադիմիր Կուրոչկին, ռուս դրամատուրգ, թարգմանիչ, հրատարակիչ (ծնվել է 1829)

## Ծանոթագրություններ
Ռուդոլֆ Ղևոնդյան

**Ռուդոլֆ Ռուբենի Ղևոնդյան** (), հայ դերասան։ Հայաստանի վաստակավոր արտիստ (2017)։

## Կենսագրություն
1969-1973 թվականներին սովորել է Երևանի գեղարվեստա-թատերական ինստիտուտի դերասանական ֆակուլտետում (Վ. Աճեմյանի արվեստանոց)։ 1973-2004 թթ աշխատել է Երևանի Սունդուկյանի անվան ազգային ակադեմիական թատրոնում` որպես դերասան։ 1990-ականներին որոշ ժամանակ բնակվել և աշխատել է Մոսկվայում։ Թատրոնում խաղացել է բազմաթիվ ներկայացումներում, որոնցից են` «Հարսնացուն հյուսիսից», «Ջոն արքա», «Խաչմերուկ», «Կորիոլան», «Հացավան», «Հատակում» և այլն։

Նկարահանվել է ավելի քան 20 ֆիլմերում, այդ թվում՝ «Նահապետ» (1977 թվական), «Արյուն» (1990 թվական), «Որտե՞ղ էիր, մարդ Աստծո» (1992 թվական), «Ընկեր Փանջունի» (1993 թվական), «Հարսնացուն Ջերմուկից» (1997 թվական), «Լռության սիմֆոնիա» (2001 թվական), «Ընտրություն» (2001 թվական), «Չգրված օրենք» (2003 թվական), «Սիրո աստղ» (2004 թվական) և այլն։

2004 թվականին տեղափոխվել է Բելգիա։

Մահացել է Բելգիայում 67 տարեկան հասակում 2019 թվականի հուլիսի 16-ի ուշ երեկոյան, հիվանդանոցում երկարատև հիվանդությունից հետո։ Հուղարկավորված է Բելգիայում։

## Ֆիլմագրություն
*1970 – Կրակոց սահմանի վրա
*1976 – Եվ այնժամ դու կվերադառնաս – *Կիմ*
*1977 – Քարե հովիտ – *Վարոս*
*1977 – Նահապետ – *Մուշեղ*
*1979 – Լեգենդ ծաղրածուի մասին
*1981 – Լիրիկական երթ – *Նաբի*
*1981 – Համեստ մարդը
*1982 – Երջանկության մեխանիկա
*1983 – Անուշ մայրիկը – *էպիզոդիկ դեր*
*1983 – Տերը – *էպիզոդիկ դեր*
*1984 – Ջոն արքա (ֆիլմ-ներկայացում) – *Ֆիլիպ Ֆոկենբրիջ* 
*1984 – Պատահար – *Գուգուշ*
*1986 – Արձակուրդը ծովափին – *էպիզոդիկ դեր*
*1986 – Մենավոր ընկուզենի
*1986 – Քանի դեռ ապրում ենք…
*1988 – Վերադարձնել անցածը – *[[Էնրիկո Կարուզո]] (իտալացի օպերային երգիչ)*
*1990 – Արյուն
*1991 – Անիծվածները – *Գուգուշ*
*1992 – Որտե՞ղ էիր, մարդ աստծո
*1992 – Ձայն բարբառոյ... – *Մուստաֆա*
*1993 – Ընկեր Փանջունի
*1993 - Աղետ - Գուգուշ
*1995 – Ղարաբաղյան անավարտ օրագիր
*1997 – Հարսնացուն Ջերմուկից
*2001 – Տղամարդու գործ – *Սև Հասան*
*2001 – Ընտրություն – *Միքայել Յուրիկի*
*2001 – Լռության սիմֆոնիա – *Սերո*
*2003 – Չգրված օրենք – *Բաբիկ*
*2004 – Լոտոսի հարված 4։ Ադամանդ – *Վրեժ Մուրադյան*
*2004 – Սիրո աստղ
*2004 – Յարխուշտա
*2010 – Վերադարձ (սերիալ) – *Ալբերտ*
*2015 – Քարե Դարդ (սերիալ-սիտկոմ)
*2017 – Նռան հատիկ (սերիալ)

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
*Ռուդոլֆ Ղևոնդյան

Կատեգորիա:1952 ծնունդներ
Կատեգորիա:Երևանի պետական գեղարվեստաթատերական ինստիտուտի շրջանավարտներ
Կատեգորիա:Կիսլովոդսկ քաղաքում ծնվածներ
Կատեգորիա:Հայաստանի վաստակավոր արտիստներ
Կատեգորիա:Հայ դերասաններ
Կատեգորիա:Մարտի 6 ծնունդներ
1886 թվականը գրականության մեջ

## Ստեղծագործություններ
### Վեպեր
* Քրիստիանիայի բոհեմական կյանքից - նորվեգացի գրող Հանս Հենրիկ Եգերի վեպը
* Մոն Օրիոլ (Mont-Oriol) - ֆրանսիացի գրող Գի դը Մոպասանի վեպը, հրատարակվել է 1887 թ․
* Ջրհեղեղ - լեհ գրող Հենրիկ Սենկևիչի վեպը (առաջին առանձին հրատարակություն)
* Ռոբուր նվաճողը - Ժյուլ Վեռնի վեպը (առաջին հրատարակություն)
* Սամվել - հայ գրող Րաֆֆու պատմավեպը
* L'Œuvre - Էմիլ Զոլայի վեպը
* Վիճակախաղի տոմս № 9672 - Ժյուլ Վեռնի վեպը

### Պատմվածքներ
* Գետնախորշի երեխաները - Վլադիմիր Կորոլենկոյի պատմվածքը
* Իվան Իլյիչի մահը - Լև Տոլստոյի պատմվածքը

### Փոքր արձակ
* Արդյոք մադուն շատ հող է պետք - Լև Տոլստոյի պատմվածքը
* Հոլստոմեր - Լև Տոլստոյի պատմվածքը
* Անտոն Չեխովի պատմվածքները՝ Ագաֆիա, Անյուտա, Վանկա, Գրիշա, Ծանոթ տղամարդ, Հոգեհանգիստ, Սուրբ գիշերով, Թախիծը, Խորիստկա

### Պիեսներ
* Խավարի թագավորություն - Լև Տոլստոյի պիեսը (հրատարակվել է 1887 թվականին)
* Ծխախոտի վնասների մասին - Անտոն Չեխովի պիեսը

## Ծանոթագրություններ
Զելյոնկա (Կատունի վտակ)

**Զելյոնկա**, գետ Ռուսաստանում, հոսում է Ալթայի երկրամասում, Ալթայի հանրապետություն։ Գետի ակունքը գտնվում է 576 կմ Կատուն գետի ձախ ափից։ Գետի երկարությունը 36 կմ է։

## Ջրային գրանցման տվյալներ
Ռուսաստանի ջրային գրանցման տվյալների համաձայն՝ գետը պատկանում է Վերին Օբի ավազային շրջանին, գետի ջրային-գյուղական հատվածը Բիյն է, գետային ենթավազանները՝ Բիյն և Կատունն են։ Գետի գետային ավազանը Վերին Օբն է՝ մինչև Իրտիշ թափվելը։

Աշխարհատեղեկատվական համակարգի ՌԴ տարածքի ջրատնտեսական շրջանացման տվյալներով՝
* Ջրային օբյեկտի կոդը պետական ջրային գրանցման մեջ՝ 13010100312115100003243
* Հիդրոլոգիական ուսումնասիրության կոդը՝ 115100324
* Ավազանի կոդը՝ 13.01.01.003
* Հիդրոլոգիական ուսումնասիրության հատորի կոդը՝ 15
* Հիդրոլոգիական ուսումնասիրության թողարկման համարը՝ 1։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Ռուսաստանի գետեր
Կատեգորիա:Վերին Օբի ավազանային շրջանի գետեր
Մամոնիա

**Մամոնիա** (), գյուղ Կիպրոսի Հանրապետության Պաֆոսի շրջանում։ Ըստ 2001 թվականի տվյալների՝ բնակչությունը կազմում է 40 մարդ։ Տեղակայված է Նիկոկլիա գյուղից 8 կմ դեպի հյուսիս-արևելք։

## Ժողովրդագրություն

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Կիպրոսի գյուղեր
Զեմլյանկա (Մարալիխայի վտակ)

**Զեմլյանկա**, գետ Ռուսաստանում, հոսում է Ալթայի երկրամասում, Ալթայի հանրապետություն։ Գետի ակունքը գտնվում է 18 կմ Մարալիխա գետի աջ ափից։ Գետի երկարությունը 10 կմ է։

## Ջրային գրանցամատյանի տվյալներ
Ռուսաստանի ջրային գրանցման պետական տվյալների համաձայն՝ գետը պատկանում է Վերին Օբի ավազանային շրջանին, Օբ գետի ջրօգտագործման մասն է Բիա և Կատուն գետերի՝ մինչև Բարնաուլ թափվելը։ Վերին Օբի գետային ենթաավազանն է մինչև Տոմի թափվելը։ Վերին Օբի գետային ավազանն է մինչև Իրտիշ թափվելը։

Տվյալներն ըստ ջրային ռեսուրսների ֆեդերատիվ տեսչության՝
* Ջրային օբյեկտի կոդը պետական ջրային գրանցման մեջ՝ 13010200312115100009808
* Հիդրոլոգիական ուսումնասիրության կոդը՝ 115100980
* Ավազանի կոդը՝ 13.01.02.003
* Հիդրոլոգիական ուսումնասիրության հատորի կոդը՝ 15
* Հիդրոլոգիական ուսումնասիրության թողարկման համարը՝ 1։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Ռուսաստանի գետեր
Կատեգորիա:Վերին Օբի ավազանային շրջանի գետեր