Գարեգին Բեբուտով

**Գարեգին Վլադիմիրի Բեբուտով** (), հայ խորհրդային պետական և կուսակցական գործիչ, գրականագետ, լրագրող։

## Կենսագրություն
Գարեգին Բեբուտովը ծնվել է 1904 թվականի հուլիսի 11-ին (24) Թիֆլիսի նահանգի Թիֆլիսի գավառի Կոջոր քաղաքում (այժմ Կոջորի քաղաքատիպ ավանը Վրաստանի Քվեմո Քարթլիի մարզի Գարդաբանի շրջանի մաս է)։ Բեբուտովն ազգությամբ հայ էր։ Հայրը գյուղատնտես էր, մահացել է 1918 թվականին, մայրը՝ տնային տնտեսուհի, մահացել է 1945 թվականին։

1924 թվականին Գարեգին Բեբուտովն ավարտել է միջնակարգ դպրոցը։ Տասը տարի աշխատել է Թբիլիսիի «Զակավկազսկայա կնիգա» («Անդրկովկասյան գիրք») հրատարակչության գրքի բաժնում։

1934 թվականին Մոսկվայում կայացած Գրողների առաջին համամիութենական համագումարում եղել է Հարավային Կովկասի երկու հանրապետությունների թղթակից։

1934 թվականից տարբեր պաշտոններ է զբաղեցրել Անդրկովկասի պետական հրատարակչությունում, «Նա ռուբեժե Վոստոկա» («На рубеже Востока») և «Զարյա Վոստոկա» («Заря Востока») թերթերի խմբագրություններում։

Հայրենական մեծ պատերազմի տարիներին եղել է 28-րդ պահեստային հրաձգային դիվիզիայի «Բոյևիե կադրի» («Боевые кадры») թերթի լրագրող, լեյտենանտ։

1944 թվականից՝ ԽՄԿԿ (բ), 1952 թվականից՝ ԽՄԿԿ անդամ։ Ընտրվել է Հայաստանի Կոմկուսի Կենտկոմի անդամ, Թբիլիսիի «Զարյա Վոստոկա» հրատարակչության սկզբնական կուսակցական կազմակերպության քարտուղար։

1947 թվականին Բոլշևիկների համամիութենական կոմունիստական կուսակցության Կենտկոմի կազմակերպչական բաժինը նրան ուղարկել է Երևան՝ որպես «Կոմունիստ» հանրապետական թերթի (ռուսերեն) խմբագիր, որտեղ աշխատել է մինչև 1956 թվականը։

1951 թվականին ընտրվել է ՀԽՍՀ 3-րդ գումարման Գերագույն խորհրդի պատգամավոր Նոյեմբերյանի թիվ 230 ընտրատարածքից։

1956 թվականից աշխատել է Թբիլիսիում գեղարվեստական գրականության հրատարակչությունում՝ որպես ավագ խմբագիր։

1964 թվականից անցել է թոշակի։ Հետագայում նրան նշանակվել է հանրապետական նշանակության անհատական կենսաթոշակ։

1969 թվականին ընդունվել է ԽՍՀՄ գրողների միություն, միաժամանակ՝ ԽՍՀՄ ժուռնալիստների միություն։

1983 թվականի սեպտեմբերին ընտանիքի (կնոջ՝ Անաստասիա Կոնստանտինովնայի, ի ծնե՝ Լապպո-Դանիլևսկայա, և սկեսրոջ՝ Տամարա Նիկոլաևնա Լավրովայի) հետ մշտական բնակության է տեղափոխվել Ռուսաստանի Կուրգան քաղաք։ 1984 թվականի փետրվարի 10-ից գրանցվել է գրողների Կուրգանի շրջանային կազմակերպությունում։

Գարեգին Բեբուտովը մահացել է 1987 թվականի նոյեմբերի 3-ին։ Թաղված է Կուրգանի մարզի Կուրգան քաղաքի Նովոե Ռյաբկովսկոյե գերեզմանատանը։

## Ստեղծագործություն
### Սերգեյ Եսենին
Գարեգին Բեբուտովը 1924 թվականին Թբիլիսիի գրախանութում հանդիպել է Սերգեյ Եսենինի հետ։ 1924 թվականի նոյեմբերի 16-ին մասնակցել է Սերգեյ Եսենինի պոեզիայի երեկոյին։ Այդ հանդիպումների մասին գրել է հուշեր՝ «Երկու դրվագ»։ Հրապարակվել են նյութեր Սերգեյ Եսենինի Վրաստանում գտնվելու, հայտնի գրողների հետ նրա հանդիպումների մասին։ «Երեկոյան Թբիլիսի» թերթում (1959 թվականի մարտի 11-ին) նա պատմել է Եսենինի «Շահանե, օ՛, դու իմ, Շահանե...» բանաստեղծության ստեղծման մասին։ «Սերգեյ Եսենինի մասին։ Չորս էսքիզ» հոդվածում («Գրական Վրաստան», Թբիլիսի, 1968, թիվ 10, էջ 90-94) Բեբուտովն արտահայտել է «հեռավոր հյուսիսաբնակի» նախատիպի մասին իր տարբերակը։

### Լև Տոլստոյ
1928 թվականին լույս է տեսել Գարեգին Բեբուտովի «Լ. Ն. Տոլստոյն ու Հաջի Մուրատը» գրքույկը։ Այն մեկնաբանում է Լև Տոլստոյի չհրապարակված նամակը։ Այդ աշխատությանը հավանություն է տվել Տոլստոյի նախկին քարտուղար Ն. Ն. Գուսևը։

### Օնորե դը Բալզակ
1933 թվականին Բեբուտովը գրել է հետազոտական հոդված Օնորե դը Բալզակի Ռուսաստանում գտնվելու մասին (հիմնվելով չհրապարակված նյութերի վրա)։ Այդ հոդվածը տպագրվել է 1934 թվականին «Զվեզդա» ամսագրում։

### Վլադիմիր Մայակովսկի
Վիկտոր Շկլովսկու հետ Վլադիմիր Մայակովսկու հայրենիք՝ Բաղդաթ գյուղում լինելուց հետո Բեբուտովը որոշել է գիրք գրել բանաստեղծի ուսանողական տարիների մասին։ Նա նյութեր է ուսումնասիրել Քութաիսի, Թբիլիսիի, Մոսկվայի արխիվներում, հանդիպել բանաստեղծի դպրոցական ընկերների հետ, գրառել նրա ժամանակակիցների հուշերը։ 1946 թվականին հրատարակել է «Վլադիմիր Մայակովսկու գիմնազիայի տարիները» գիրքը, որն էական լրացումներով վերահրատարակվել է երկու անգամ։ Հետագայում ավելացել են Մայակովսկու դպրոցական կյանքի մոսկովյան շրջանի նյութերը, և 1962 թվականին լույս է տեսել «Գիմնազիա» գիրքը։

«Դեմ առ դեմ ընթերցողի հետ» (1965) գրքի համար Բեբուտովն ուսումնասիրել է նյութեր Մայակովսկու ստեղծագործական ճանապարհորդություններից Խորհրդային Միության տարածքում և արտասահմանյան երկրներում, ինչպես նաև յոթ հազար գրառումներ, որոնք նա ստացել է տարիների ընթացքում ունկնդիրներից գրական երեկոների ժամանակ։ 1977 թվականին գիրքը լույս է տեսել երկրորդ՝ ընդլայնված հրատարակությամբ։

### Վլադիմիր Լենին
Վլադիմիր Լենինի ծննդյան հարյուրամյակի առթիվ լույս է տեսել «Լենինի հետ» պատմագրական էսսեների և հոդվածների գիրքը։

## Ստեղծագործություններ
Մի քանի տասնամյակի ընթացքում Գարեգին Բեբուտովը հրապարակել է ավելի քան երկու հարյուր հոդված ռուսական, հայկական և վրացական գրականության, այդ թվում՝ Սերգեյ Եսենինի Կովկասում գտնվելու մասին։

Գրքեր․

* 
* 
* 
* 
* 
* 
* Бебутов, Г. В. Вместе с Лениным. Тбилиси, издательство «Мерани», 1970
* 
* 
* 
* .

Հրատարակչության հանձնարարությամբ տարիների ընթացքում կազմել է թեմատիկ ժողովածուներ.

* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* «Дорогами дружбы»

## Պարգևներ
* «Կովկասի պաշտպանության համար» մեդալ, 1945 թվականի հունիսի 5-ի թիվ 680 ակտ, 28-րդ պահեստային հրաձգային դիվիզիա
* «1941-1945 թվականների Հայրենական մեծ պատերազմում Գերմանիայի դեմ տարած հաղթանակի համար» մեդալ
* «Աշխատանքի վետերան» մեդալ, 1980 թվական
* Հյուսիսային Կովկասի ռազմական օկրուգի վկայական՝ կարմիրբանակային մամուլի շրջանային ստուգատեսին մասնակցելու համար
* Վրաստանի Կոմկուսի Թբիլիսիի քաղաքային կոմիտեի 1971 թվականի օգոստոսի 20-ի պատվոգիր՝ քարոզչական աշխատանքի համար

## Ընտանիք
* Կինը՝ Անաստասիա Կոնստանտինովնա (1925-1992, Կուրգան)
* Որդին՝ Վլադիմիր Բեբուտով  (3 օգոստոսի, 1948 - ապրիլի 8, 2011, Կուրգան)

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:20-րդ դարի գրականագետներ
Կատեգորիա:20-րդ դարի լրագրողներ
Կատեգորիա:Անձինք Թբիլիսիից
Կատեգորիա:Լրագրողներ այբբենական կարգով
Կատեգորիա:ԽՍՀՄ գրողների միության անդամներ
Կատեգորիա:ԽՍՀՄ ժուռնալիստների միության անդամներ
Կատեգորիա:Խորհրդային գրականագետներ
Կատեգորիա:Խորհրդային լրագրողներ
Կատեգորիա:Հայկական ԽՍՀ Գերագույն խորհրդի 3-րդ գումարման պատգամավորներ