Էնգրի թանգարան

**Էնգրի թանգարան**  (), ֆրանսիացի նկարիչ Ժան Օգյուստ Դոմինիկ Էնգրի և քանդակագործ Անտուան Բուրդելի կյանքի ու ստեղծագործության արտացոլմանն ու լուսաբանմանը նվիրված մշակութային համբավավոր օջախ Ֆրանսիայի հարավում՝ արվեստի և պատմության քաղաք հռչակված Մոնտոբանում, որն այդ նշանավոր արվեստագետների ծննդավայրն է։ Թանգարանը տեղավորվել է պատմական մի կառույցում, որը 17-րդ դարում եղել է եպիսկոպոսական պալատ։ 1950-ական թվականներին այստեղ իրականացվել են վերակառուցման, նորացման ու նորոգման մեծ ծավալի աշխատանքներ, որի շնորհիվ շինությունը լիովին համապատասխանեցվել է մեր ժամանակներում թանգարաններին ներկայացվող պահանջներին։ 2007 թվականին թանգարան այցելել է 50.481 մարդ։ Թանգարանային հավաքածուի թերևս ամենաարժեքավոր մասն են կազմում Էնգրի շուրջ հինգ տասնյակ աշխատանքները՝ գեղանկարներ, մատիտանկարներ, էսքիզներ, որոնք իր իսկ՝ հեղինակի նվիրատվությունն են և ներկայացված են վեց ցուցասրահներում։ Արվեստի այդ գործերից հիշատակության են արժանի հատկապես «Անժելիկային ազատող Ռոժերիոն», «Եվան», «Օսիանի երազը», «Տիկին Գոնսի դիմանկարը»։ Դրանց հարևանությամբ գտնվող սրահներում ցուցադրված են Էնգրի աշակերտ Արման Կամբոնի մի քանի տասնյակ աշխատանքներ։

Էնգրի մահից հետո, նրա կտակի համաձայն, թանգարանին է փոխանցվել նկարչի ունեցվածքը, այդ թվում՝ նրա 4507 մատիտանկարները, ամբողջ արխիվը, անձնական իրեր, ուրիշ նկարիչների աշխատանքներ, որ ինքը հավաքել էր իր ողջ կյանքի ընթացքում, հին հունական անոթների հավաքածուն...

Այցելուների առանձնահատուկ ուշադրությանն են արժանանբում նաև Էմիլ Անտուան Բուրդելի մեծաքանակ գործերը։ Թանգարանում մեկ-երկու աշխատանքով ներկայացված են նաև նկարիչներ Անդրեա դել Սարտոն, Ջովաննի Բելինին, Ֆրանսուա Բուշեն, Ֆիլիպ դը Շամպանյին, Ժան Օնորե Ֆրագոնարը, Ջուլիո Ռոմանոն, Պիտեր դե Հոոխը, Լեոնարդոն, Բարտոլոմե Էստեբան Մուրիլյոն, Ռեմբրանդը, Ռուբենսը, Տինտորետոն, Յան վան Էյկը, Վելասկեսը և անվանի այլ արվեստագետներ։ Թանգարանում, այդ ամենից զատ, տեղ են գտել անտիկ արվեստի նմուշներ, արվեստով ձևավորված ապակեղեն, հնագիտական պեղումների արդյունքում հայտնաբերված արժեքավոր իրեր...

## Ուշագրավ փաստեր
Երկրորդ համաշխարհային պատերազմի տարիներին գերմանացի ֆաշիստների տիրապետության տակ ընկած Փարիզի թանգարաններից տարհանված առավել արժեքավոր ցուցանմուշները, այդ թվում՝ Լեոնարդո դա Վինչիի «Մոնա Լիզա»-ն, պահվել են Էնգրի թանգարանում։

## Պատկերասրահ

Musée Ingres 1.jpg|Թանգարանի շենքը
Montauban - Le Musée Ingres Cour intérieure.jpg|Ներքին բակը
FR-82-Montauban08.JPG|Գլխավոր դարպասն ու կողային տաղավարը
Musée Ingres-Bourdelle - Jeune Femme drapée à l'antique, XVIIIe - Jean-Marie-Joseph Ingres- MI.88.10.2.jpg|Ժան-Մարի-Ժոզեֆ Էնգրեսի քանդակը

### Նկարներ

Musée Ingres-Bourdelle - Le songe d'Ossian, 1813 - Ingres - Joconde06070001439.jpg|Էնգր. *Օսիանի երազը*
Musée Ingres-Bourdelle - Roger délivrant Angélique, 1841, Ingres, Joconde06070001441.jpg|Էնգր.  *Անժելիկային ազատող Ռոժերիոն*
Musée Ingres-Bourdelle - Portrait de Madame Gonse - Ingres - Joconde 06070000001.jpg|Էնգր. *Տիկին Գոնսի դիմանկարը*
Ingres - studies.jpg|Էնգր. էսքիզ *Սբ. Սինֆորիանոյի մահը* նկարի համար
Masolino da Panicale - Saint Julien.jpg|alt=Masolino da Panicale: Lenda de São Juliano
Ingres- madona after raphael.jpg|Ռաֆայելի Աստվածամոր էնգրյան կրկնօրինակումը, յուղաներկ
Musée Ingres-Bourdelle - L'Espérance 1610- Bartolomeo Schedoni - Joconde06070000254.jpg‎|Բարտոլոմեո Սկեդոնի. *Հույս*
Musée Ingres-Bourdelle - Pastorale - François Boucher - Joconde06070000064.jpg|Ֆրանսուա Բուշե. *Հովվերգություն*


### Քանդակներ

Antoine Bourdelle - La mort du dernier centaure - Montauban.jpg|Անտուան Բուրդել. *Վերջին կենտավրոսի մահը*
Musée Ingres-Bourdelle - Bacchante aux raisins, 1907 - Platre - Antoine Bourdelle Joconde06070001187.jpg|Անտուան Բուրդել.*Bacchante com uvas* 
Montauban La Victoire de Hartmannwillerkopf - Bourdelle.jpg|Անտուան Բուրդել.*Վիկտորիա դե Հարտմանվիլլերկոպֆ* 


## Տես նաև
Դոմինիկ Էնգր

Էմիլ Անտուան Բուրդել

## Ծանոթագրություններ

## Գրականություն
* Jean-Michel Garric, « L'archéologie au musée Ingres-Bourdelle à Montauban », *Archéologia*, , , .
* «Энгр об искусстве», М., 1962
* Березина В. «Энгр», М., 1977.
* Karin H. Grimme: *Jean-Auguste-Dominique Ingres.* Taschen, Köln u.a. 2007, ISBN 978-3-8228-2709-3
* Uwe Fleckner: *Jean-Auguste-Dominique Ingres.* Könemann, Köln 2000, ISBN 3-8290-1632-8
* Götz Adriani/Ernst Goldschmidt(Hrg.): *Ingres und Delacroix — Aquarelle und Zeichnungen*, Dumont: Köln 1986, ISBN 3-7701-1850-2
* Andrew Carrington Shelton: *Ingres*. Phaidon, London 2008, ISBN 978-0-7148-4868-6
* Andrew Carrington Shelton: *Ingres and his Critics*. Cambridge University Press, Cambridge 2005, ISBN 0-521-84243-3

## Արտաքին հղումներ
*Թանգարանի պաշտոնական կայքէջը 

Կատեգորիա:1854 հիմնադրումներ Ֆրանսիայում
Կատեգորիա:1854 հիմնադրված թանգարաններ
Կատեգորիա:Կենսագրական թանգարաններ
Կատեգորիա:Ֆրանսիայի թանգարաններ
Կատեգորիա:Ֆրանսիայի պատկերասրահներ