open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Ճչանակ

**Ճչանակ** (, ռուսական ժողովրդական հարվածային երաժշտական գործիք, որը ծագել է 12-րդ դարում և բաղկացած է պարանին շարած 18–20 փայտե թիթեղիկներից (երկարությունը՝ 16–18 սմ)։ Նվագողը բռնում է պարանի ծայրերից և թափահարում, որի հետևանքով արտաբերվում են չոր, շրխկան հնչյուններ։ Օգտագործվում է ժողովրդական պարերի ռիթմիկ նվագակցության համար, տարածված է տարբեր ժողովուրդների երաժշտության մեջ։

## Պատմություն
1992 թվականին Նովգորոդում կատարվածհնագիտական պեղումների ժամանակ հայտնաբերվել են երկու տախտակներ, որոնք, ըստ Վլադիմիր Պովետկինի ենթադրության, 12-րդ դարում ներառված են եղել հին նովգորոդյան ճչանակների հավաքածուի մեջ։

## Կառուցվածք
Ռուսաստանի հարավ-արևմուտքում (Կուրսկի, Տուլայի և Կալուգայի մարզերում) օգտագործվել է հարսանեկան, մեծարման կամ պարային երգերի նվագակցման համար, երբեմն՝ լիվենկա ակորդեոնի հետ միասին։

Ճչանակը կաղնու, ընկույզի կամ թխկու՝ 14-20 փոքր (130-150 երկարությամբ, 50-70 մմ լայնությամբ) տախտակների հավաքածու է, որոնք մի ծայրից կապվում են պարանով։ Տախտակների միջև դրվում են միջնադրվածքներ, երբեմն՝ 4-8 բոժոժիկների հետ միասին։ Ճչանակը բռնում են պարանի ծայրերում գտնվող օղակներից և սուր կամ սահուն շարժումներով սեղմում են ծայրերի շերտաձողերը։
մինի|Ճչանակ Վ. Վասնեցովի «Մունետիկներ» նկարում (ձախից)
Ռուսաստանի հյուսիս-արևմուտքում օգտագործված ճչանակը բաղկացած է ուղղանկյուն շրջանակից՝ 200×100 մմ չափսերով, որի կարճ կողմում ամրացված են 1-4 առաձգական շերտաձողեր, որոնց երկարությունը մոտավորապես հավասար է շրջանակի երկարությանը։ Շրջանակը պտտվում է բռնակի վրա, իսկ առաձգական ձողերն ազատ ծայրերով շփվում են այս բռնակի ատամնավոր մասի հետ։ Ձևավորվող ճռռոցը հիշեցնում է շարունակական գնդացրային հրաձգություն։

Լենինգրադի և Նովգորոդի մարզերում պահպանվել է որպես որսորդական գործիք և մանկական խաղալիք։

## Ծանոթագրություններ

## Գրականություն
* 
* 
* 
* 
* 
* *Поветкин В. И.* Открытие трещоток новгородских (Из опыта восстановительных работ) // Памятники культуры. Новые открытия: Письменность. Искусство. Археология. Ежегодник — 2000. — М.: Наука, 2001. — С. 160—166.

## Արտաքին հղումներ
* Ռուսական գործիքներ 
* Ճչանակներ 

Կատեգորիա:Աղեղնավոր երաժշտական գործիքներ
Կատեգորիա:Ժողովրդական երաժշտություն
Կատեգորիա:Հարվածային երաժշտական գործիքներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի մշակույթ
Պիգմենտային դիսպերսիայի համախտանիշ

մինի|459x459փքս|Աջ աչքի փականկյուն գլաուկոմա (Ներակնային ճնշումը հավասար է 42մմ․ս․ ս․)
**Պիգմենտային դիսպերսիայի համախտանիշը** (PDS) ակնային հիվանդություն է, որը կարող է բերել գլաուկոմայի հատուկ ձևի զարգացման՝ պիգմենտային գլաուկոմա անվանմամբ։ Առաջնային պատճառը հանդիսանում է այն, որ պիգմենտային բջիջները սկսում են անջատվել ծիածանաթաղանթի մակերեսից և լողալ ներակնային հեղուկում, ժամանակի ընթացքում սկսում են խցանել տրաբեկուլյար ապարատը՝ նվազեցնելով ներակնային հեղուկի արտահոսքը, որը բերում է ներակնային ճնշման բարձրացման։ PDS-ի առկայության դեպքում ներակնային ճնշումը հակում ունի ժամանակ առ ժամանակ բարձրանալու, այնուհետև վերադառնալու նորմայի սահմաններին։ Ֆիզիկական վարժությունները, ինչպես հայտնաբերվել է, նույնպես բերում են ներակնային ճնշման տատանումների։ Երբ ճնշումը այնքան է բարձրանում, որ վտանգ է ներկայացնում տեսողական նյարդի վնասման համար, ապա այդպիսի վիճակը գնահատվում է որպես պիգմենտային գլաուկոմա։ Ինչպես բոլոր տեսակի գլաուկոմաները, որոնք բերում են տեսողական նյարդաթելերի վնասմանը, տեսողության նվազումը տեղի է ունենուն անդարձելի և անցավ։

Այն հանդիպում է բավականին հազվադեպ, ավելի հաճախ եվրոպացիների մոտ, հատկապես տղամարդկանց շրջանում, ովքեր տառապում են կարճատեսությամբ, տարիքային միջակայքը բավականին ցածր է՝ 20-ից 40 տարեկան։ 40 տարեկանից հետո անհայտ պատճառներով համախտանիշը հետ է զարգանում՝ մինչև պրոցեսի լրիվ դադարում։

Հատուկ բուժում դեռևս գոյություն չունի, պետք է միայն օգտագործել սովորական միջոցներ՝ ներակնային ճնշումը կարգավորելու համար, ինչպիսիք են՝ աչքի կաթիլները կամ պարզ վիրահատությունները՝ ՆԱՃ-ը նվազեցնելու նպատակով։ Այդպիսի վիրահատություններից է YAG լազերի օգտագործումը պիգմենտային թեփուկների քայքայման համար և ՆԱՃ-ի նվազեցման նպատակով։ Եթե այն հայտնաբերվել է բավականին վաղ, ապա գլաուկոմայի զարգացման ռիսկը նվազում է։ Խորհուրդ չի տրվում նաև այս հիվանդությամբ տառապողներին զբաղվել արտահայտված էներգածախսով սպորտաձևերով, ինչպիսիք են՝ երկար տարածությունների վրա վազքը կամ մարտարվեստները, քանի որ ուժեղ հարվածները և ցնցումները կարող են բերել պիգմենտային բջիջների շերտազատմանը։

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
*
*

Կատեգորիա:Ակնաբուժություն
Կատեգորիա:Աչքի հիվանդություններ
Կատեգորիա:Բժշկություն
Կատեգորիա:Համախտանիշներ
Անահիտ Մարգարյան

**Անահիտ Երվանդի Մարգարյան** (), հայ դաշնակահարուհի։

## Կենսագրություն
Անահիտ Մարգարյանը ծնվել է 1988 թվականի օգոստոսի 12-ին։ 2008 թվականին ավարտել է Երևանի պետական կոնսերվատորիայի դաշնամուրային ֆակուլտետի բակալավրիատը, 2009 թվականին՝ մագիստրատուրան (երկուսն էլ՝ Գ. Մարգարյանի դասարան), իսկ 2013 թվականին՝ ասպիրանտուրան (ղեկ.՝ Ա. Ասատրյան)։

Մասնակցել է միջազգային և հանրապետական փառատոների և մրցույթների (դափնեկիր), համերգներով և մենահամերգներով հանդես եկել Հայաստանում և արտերկրում։

Հայաստանի հանրային հեռուստաընկերությունում 2008 թվականից վարել է «Դասական ալիք», ապա՝ «Վերնասրահ» հաղորդաշարերը։ Հեղինակ է «Վերածնունդ» միջազգային երաժշտական մրցույթ-փառատոնի (նաև խմբավար և վարող), Ա. Խաչատրյանի անվան միջազգային երաժշտական
մրցույթի հեռուստատեսային օրագրերի (նաև վարող և սցենարիստ), «Աստղային ուղի» (2009), «Գայանեն» հյուսիսային Վենետիկում» (2014), «Երաժշտության
հայկական էլեմենտները «ՄԻԴԵՄ»-ում» (2015), ՅՈՒՆԵՍԿՕ-ում ներկայացված «Քոչարի» (2016) երաժշտական ֆիլմերի (նաև վարող)։ 2011 թվականին դարձել է «Շողակաթ» հեռուստաընկերությունում «Ձայնագիր» երաժշտական լրատվականի պատասխանատու։ Եղել է «Հանրագիտարան» հեռուստատեսային ֆիլմերի
սցենարիստներից։

Ուսումասիրությունները վերաբերում են 20-րդ դարի 2-րդ կեսի հայ դաշնամուրային երաժշտությանը, կատարողական արվեստին։

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* ՀԵՂԻՆԱԿ ԵՒ ՎԱՐՈՂ ԱՆԱՀԻՏ ՄԱՐԳԱՐՅԱՆ – *«Շողակաթ»* հեռուստաալիք

Կատեգորիա:Հայ դաշնակահարուհիներ
Կատեգորիա:Հայ երաժիշտներ
Քրիստինա Ռոտա

**Քրիստինա Ռոտա** (, ), արգենտինա-իսպանական թատերագիր, դերասանուհի, պրոդյուսեր, ռեժիսոր և մանկավարժ։

## Կենսագրություն
Ծնվել է 1945 թվականին արգենտինական Լա Պլատա քաղաքում. She has ancestors from the Canary Islands and Navarre.: Փիլիսոփայություն ու արվեստ է ուսումնասիրել, որից հետո գործի է դրել ու կատարելագործել իր դերասանական ձիրքը և դեռ Արգենտինայում եղած տարիներին սևեռվել է դերասանական վարպետություն դասավանդելու վրա։ Այդ ասպարեզում նրա գործընկերը ամուսինն էր՝ դերասան Դիեգո Ֆեռնանդես Բոտտոն (բռնապետ Խորխե Ռաֆայել Վիդելայի իշխանության օրոք՝ այսպես կոչված «կեղտոտ պատերազմի» ժամանակ վերջինիս առևանգել ու սպանել են)։ Արգենտինայում Բոտտոյից Քրիստինան ունեցել է երկու զավակ՝ Մարիա և Խուան Դիեգո Բոտտոներին։ 1978 թվականին, երբ իր երկու երեխաների հետ Արգենտինայից մեկնել է Իսպանիա, հղի էր երրորդ երեխայով (մեկ այլ զուգընկերոջից)։

1979 թվականին Քրիստինա Ռոտան Մադրիդում հիմնել է դերասանական վարպետության իր դպրոցը՝ *Escuela de Interpretación*-ը, որտեղ բացի իր երեք զավակներից, ովքեր նույնպես ընտրել են դերասանի մասնագիտությունը, դասավանդել է հետագայում լայն ճանաչման ու համբավի արժանացած այնպիսի դերասանների, ինչպես՝ Մարթա Էտուրան, Նատալի Պոսան, Գոյա Տոլեդոն, Պենելոպա Կրուսը, Անտոնիո դե լա Տոռեն, Ռաուլ Արևալոն, Մարիո Կասասը և այլք։

Քրիստինա Ռոտան հեղինակել է դրամատիկական արվեստի դասավանդման *Los primeros pasos del actor* («Դերասանի առաջին քայլերը», 2003) դասագիրքը։ 2008 թվականին էլ հրատարակել է իր ինքնակենսագրական երկը՝ *Los Diré Que Te Recuerdo* խորագրով։ 2010 թվականին նրան ոսկե մեդալ է շնորհվել գեղարվեստի ասպարեզում ներդրած նշանակալի ավանդի համար։

## Ֆիլմագրություն
* Քո պատուհանից մինչև իմը / *De tu Ventana a la Mía* 2011
* *Colores* 2003
* *Party Line* 1994
* *En penumbra* 1987
* *Virtudes Bastián* 1986
* *La reina del mate* 1985

## Թատրոնում
Որպես դերասանուհի
* *El zoo de cristal* (2005)

Որպես ռեժիսոր
* *El acompañamiento*
* *Esperando al zurdo*
* *Lorca al rojo vivo*
* *De ratones y hombres]'
* *La sombra del valle*

Որպես թատերագիր
* *Rosencrantz y Guildenstern*
* *El rufián en la escalera* (1996).
=== Որպես պրոդյուսեր ===
* Ներքոստորագրյալները / *Los abajo firmantes'' 2003

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* 
* Քրիստինա Ռոտայի դպրոցի կայքէջը

Կատեգորիա:Կինոդերասանուհիներ
Կատեգորիա:Կին ռեժիսորներ
Կատեգորիա:Կին պրոդյուսերներ
Կատեգորիա:Պրոդյուսերներ
Կատեգորիա:Մանկավարժներ
Կատեգորիա:Արգենտինացի դերասանուհիներ
Կատեգորիա:20-րդ դարի դերասանուհիներ
Կատեգորիա:21-րդ դարի դերասանուհիներ
Ռոբերտ Ազևեդու

**Ռոբերտ Ազևեդու** ( ), բրազիլացի դիվանագետ, առևտրի համաշխարհային կազմակերպության նախկին գլխավոր տնօրեն (2013-2020 թվականներ)։

## Կենսագրություն
Ռոբերտ Ազևեդուն ավարտել է Բրազիլիայի համալսարանը՝ ինժիններ-էլեկտրատեխնիկի մասնագիտությամբ, հետագայում՝ Ռիո Բրանկոյի ինստիտուտի դիվանագիտական ֆակուլտետը։ Դասախոսել է միջազգային տնտեսագիտություն թեմայով, բազմաթիվ գիտական հոդվածների հեղինակ է։

Ռոբերտ Ազևեդուի մայրենի լեզուն պորտուգալերենն է։ Նա նաև տիրապետում է ԱՀԿ-ի երեք պաշտոնական լեզուներին՝ անգլերենին, ֆրանսերենին և իսպաներենին։

1984 թվականին անցել է դիվանագիտական ծառայության։ 1988-1991 թվականներին աշխատել է Վաշինգտոնում (ԱՄՆ) Բրազիլիայի դեսպանատանը, 1992-1994 թվականներին՝ Մոնտեվիդեոյում (Ուրուգվայ) Բրազիլիայի դեսպանատանը։

1995-1996 թվականներին զբաղեցրել է Բրազիլիայի արտաքին գործերի նախարարին առընթեր տնտեսական հարցերով աշխատակազմի ղեկավարի տեղակալի պաշտոնը։

1997-2001 թվականներին աշխատել է Ժնևում Բրազիլիայի մշտական ներկայացուցչությունում։

2001-2005 թվականներին եղել է Առևտրային վեճերի լուծման վարչության պետ։

2005-2006 թվականներին եղել է Տնտեսական հարցերի վարչության տնօրեն։

2006-2008 թվականներին եղել է Բրազիլիայի արտաքին գործերի նախարարի տնտեսական և տեխնոլոգիական հարցերով տեղակալը։ Այս պաշտոնում նա վերահսկում էր Հարավային Ամերիկայի երկրների ընդհանուր շուկայի տնտեսական ասոցիացիայի առևտրային գործունեությունը և բանակցությունները, ինչպես նաև համաձայնագրերն ու առևտրային բանակցությունները Լատինական Ամերիկայից դուրս այլ երկրների հետ։

2008 թվականից ԱՀԿ-ում և Ժնևի այլ միջազգային տնտեսական կազմակերպություններում Բրազիլիայի մշտական ներկայացուցիչն է։ Ռոբերտո Ազեվեդոն ներկայացնում է Բրազիլիան Մտավոր սեփականության համաշխարհային կազմակերպությունում, Միավորված ազգերի կազմակերպության առևտրի և զարգացման համաժողովում (ՄԱԿ-ի Առևտրի և զարգացման համաժողով) և հեռահաղորդակցության միջազգային միությունում։

Նա տնտեսական համագործակցության և զարգացման կազմակերպություն առևտրի կոմիտեի անդամ է։

Ազևեդոն տարբեր պաշտոններով մասնակցել է ԱՀԿ-ի գրեթե բոլոր նախարարական համաժողովներին՝ ծառայելով որպես բրազիլացի բարձրաստիճան պաշտոնյա։

2012 թվականի դեկտեմբերի 28-ին պաշտոնապես առաջադրվել է որպես ԱՀԿ ղեկավարի թեկնածուներից մեկը։

2013 թվականի մայիսի 7-ին ընտրվել է ԱՀԿ ղեկավար, պաշտոնը ստանձնել 2013 թվականի սեպտեմբերի 1-ին։

2020 թվականի օգոստոսի 31-ին նա ժամկետից շուտ լքել է ԱՀԿ գլխավոր տնօրենի պաշտոնը։

Ռոբերտո Ազևեդոն ամուսնացած է և ունի երկու դուստր։

## Պարգևներ
* Դոստիկ 2-րդ աստիճանի շքանշան (Ղազախստան, 2016)

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Բրազիլացի դիվանագետներ
Կատեգորիա:Բրազիլիայի քաղաքական գործիչներ
Սվետլանա Ալեքսանյան

**Սվետլանա Վլադիմիրի Ալեքսանյան** (), կոմպոզիտոր, Հայաստանի կոմպոզիտորների միության անդամ, նույն միության պատասխանատու քարտուղար (1991, 2013-2016)։

## Կենսագրություն
Սվետլանա Ալեքսանյանը ծնվել է 1965 թվականի հունվարի 31-ին, Երևան քաղաքում։ Ավարտել է Երևանի Չայկովսկու անվան երաժշտական դպրոցի տեսության (1982, դասատու՝ Է. Բաղդասարյան), Երևանի պետական կոնսերվատորիայի դաշնամուրի (Ն. Շամախյանի դասարան), կոմպոզիցիայի (Ղ. Սարյանի դասարան) բաժինները (1988) և ասպիրանտուրան (1991)։ Սվետլանա Ալեքսանյանը վարպետության դասեր է առել անգլիացի կոմպոզիտոր Ջ. Մաքլաուդից։ 1988–2009-ին դասավանդել է Երևանի պետական կոնսերվատորիաում։ Գրել է «Պիոներական քայլերգ» (1979), «Մոխրոտը» (2008, ըստ Շառլ Պեռոյի, բեմադրությունը՝ Երևանի երաժշտական կամերային թատրոն, 2008) մյուզիքլը, «Գիշերային զրույց Նարեկացու հետ» (1987–88, ըստ Վահագն Դավթյանի)՝ սիմֆոնիկ նվագախմբի, խառը երգչախմբի, ձայնի, ասմունքողի, «Նվիրումի խորալ մեդիտացիա Ղազարոս Սարյանի հիշատակին» (2008)՝ կամերային նվագախմբի համար, խմբերգի երկեր (ըստ Վահագն Դավթյանի, Միսաք Մեծարենցի, Ներսես Շնորհալու, Ներսես Մոկացու, Նաղաշ Հովնաթանի), դաշնամուրային գործեր՝ «Միտք» (1984–1985, 3 դաշնամուրային պիես), «Տարափոխումներ» (2008–09, «Էլեգիա», «Արևին», «Հ. Գ. Հրաժեշտ») կոմպոզիցիան՝ ջութակի և դաշնամուրի, «Twilight» (2009, ըստ Ջ. Բայրոնի)՝ ձայնի և դաշնամուրի, սոնատ (1983–84)՝ թավջութակի և դաշնամուրի համար, «Երեք երգ Սոնա Վանի խոսքերով» (2013), շուրջ 30 էստրադային երգեր ու կոմպոզիցիաներ։

Արժանացել է Համամիութենական երաժշտական ընկերության հատուկ (1985, Մոսկվա), «Nashville International Stroke Conference» միջազգային (2009–10, ԱՄՆ), Հանրապետական երիտասարդական երգի (1987, Երևան) մրցույթների 3-րդ մրցանակների։

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
*«Երաժշտական ամառ» մանկապատանեկան նախագիծը կավարտվի Դիլիջանում
*Չին արվեստագետները տպավորված էին հայ երաժշտությամբ, ճարտարապետությամբ ու կինոյով 

Կատեգորիա:Հայ երաժիշտներ
Կատեգորիա:Հայաստանի կոմպոզիտորների և երաժշտագետների միության անդամներ
Սերժ Սարգսյանի երկրորդ կառավարություն

[350px|մինի|աջից|Հայաստանի 15-րդ վարչապետ [Սերժ Սարգսյան]]
**Սերժ Սարգսյանի երկրորդ կառավարություն,** Հայաստանի կառավարման մարմինը 2018 թվականի ապրիլի 17-ից մինչև 2018 թվականի ապրիլի 23-ը։ Սերժ Սարգսյանը ընտրվել է Ազգային ժողովի կողմից, իսկ 2018 թվականի ապրիլի 17-ին նախագահ Արմեն Սարգսյանի հրամանագրով նշանակվել է վարչապետ` փոխարինելով Կարեն Կարապետյանին և նրա կառավարությանը։

Դա կոալիցիոն կառավարություն էր, որը ձևավորվել էր երկու խորհրդարանական ուժերի՝ Հանրապետական և Դաշնակցություն կուսակցությունների կողմից։

Կաբինետը բաղկացած էր տասնութ նախարարություններից և ութ առընթեր մարմիններից։ Յուրաքանչյուր նախարարություն պատասխանատու է իր համապատասխան ոլորտում կառավարության որոշումների մշակման և իրականացման համար։

Իր պաշտոնավարման դեմ մի քանի օր շարունակ տեղի ունեցած զանգվածային բողոքի ցույցերից հետո Սերժ Սարգսյանը ստիպված էր հրաժարական տալ։ Հրաժարականից հետո ձևավորվեց Նիկոլ Փաշինյանի առաջին կառավարությունը։

## Կառուցվածք

### Կառավարման աշխատակազմ

### Առընթեր մարմիններ
Առընթեր մարմինների դերը համապատասխան ոլորտում կառավարության որոշումների մշակումն ու իրականացումն է։ Ինչպես նախարարություններին, այնպես էլ առընթեր մարմինները վարչապետի ենթակայության տակ են։ Հայաստանում կա կառավարությանն առընթեր ութ մարմին։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:2018 հիմնադրումներ Հայաստանում
Կատեգորիա:Հայաստանի կառավարություն
Կատեգորիա:Հայաստանի քաղաքական կազմակերպություններ
Կատեգորիա:Հայաստանի քաղաքականություն
Տիգրան Սարգսյանի կառավարություն

[մինի|Հայաստանի 12-րդ վարչապետ [Տիգրան Սարգսյան]]

**Տիգրան Սարգսյանի կառավարություն**, Հայաստանի կառավարման մարմինը 2008 թվականի ապրիլից մինչև 2014 թվականի ապրիլ։ Տիգրան Սարգսյանը նախագահ Սերժ Սարգսյանի կողմից վարչապետ է նշանակվել 2008 թվականի ապրիլին։ Փոխարինել է Սերժ Սարգսյանի առաջին կառավարությանը։

Դա կոալիցիոն կառավարություն էր, որը ձևավորվել էր ՀՀԿ, Բարգավաճ Հայաստան, ՕԵԿ և ՀՅԴ կուսակցությունների կողմից։ Կաբինետը բաղկացած էր տասնութ նախարարություններից և ութ առընթեր մարմիններից։ Յուրաքանչյուր նախարարություն պատասխանատու է իր ոլորտում կառավարության որոշումների մշակման և իրականացման համար։ Վարչապետ Տիգրան Սարգսյանի հրաժարականից հետո ձևավորվեց Հովիկ Աբրահամյանի կառավարությունը։

## Կառուցվածք

### Նախարարություններ

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Հայաստանի կառավարություն
Կատեգորիա:Հայաստանի քաղաքական կազմակերպություններ
Կատեգորիա:Հայաստանի քաղաքականություն
Հայկ Ութուճյան

**Հայկ Արիսի Ութուճյան**, (), դիրիժոր։

## Կենսագրություն
1972–1978 թվականներին սովորել է Կիպրոսի «Նարեկ» ազգային վարժարանում, 1985–1988 թվականներին՝ Անգլիայի Սասեքսի համալսարանում, 1988–1989 թվականներին՝ Լոնդոնի կայսերական քոլեջում։

1994 թվականին ավարտել է Քեմբրիջի համալսարանը, 1995 թվականին՝ Լոնդոնի «Գիլդիոլ» երաժշտության և դրամայի ակադեմիան։

2000 թվականին ձեռնադրվել է սարկավագ։

1988–1992 թվականներին՝ Սասեքսի կամերային նվագախմբի գլխավոր դիրիժոր, 1992–1995 թվականներին՝ «Դյուպարկ» անսամբլի գեղարվեստական ղեկավոր, 1991–1995 թվականներին՝ Բեթհովենյան ընկերության սիմֆոնիկ նվագախմբի և երգչախմբի երաժշտական տնօրեն։

1999 թվականից ապրում է Չեխիայում։

1999–2000 թվականներին՝ Լաբեմի Ուստի քաղաքի օպերային թատրոնի դիրիժոր, 2000 թվականից՝ Հյուսիսային Բոհեմիայի կամերային նվագախմբի գլխավոր դիրիժոր, 2001 թվականից, միաժամանակ՝ Պրահայի տնտեսագիտության համալսարանի նվագախմբի գործադիր և գեղարվեստական տնօրեն, Բերուան քաղաքի երգչախմբի գլխավոր խմբավար։

Հյուրախաղերով հանդես է եկել Մեծ Բրիտանիայում, Կիպրոսում, Բելգիայում, Իտալիայում, Ֆրանսիայում, Հայաստանում (2003 թվական)։

## Ձեռքբերումներ
* Ռիկորդի դիրիժորության միջազգային մրցույթի դափնեկիր։
* Բոբ Հարդինգ երիտասարդ դիրիժորների միջազգային մրցույթի դափնեկիր։

Կատեգորիա:Ծագումով հայ երաժիշտներ
Կատեգորիա:Հայ դիրիժորներ
Կատեգորիա:Քեմբրիջի համալսարանի շրջանավարտներ
Կատեգորիա:Հայ խմբավարներ
Ուդի Հրանտ

**Ուդի Հրանտ** (նաև՝ **Քենքուլան Հրանտ**, **Էմրե Հրանտ**, ), հայ ուդահար։

## Կենսագրություն
Եղել է ազգությամբ հայ, Թուրքիայի քաղաքացի, որը իր կյանքի մեծ մասն անցկացրել է Թուրքիայում և իր տեքստերի մեծ մասը գրել է թուրքերենով։ Միաժամանակ ստեղծագործել և կատարել է երգեր նաև հայերենով։ Քենքուլյանը բազմաթիվ շարաններ է գրել ԱՄՆ-ում և Եվրոպայում 20-րդ դարի կեսերին իր ճանապարհորդությունների ժամանակ։

Եղել է կույր։ 1915 թվականից Իկոնիայում երգել է եկեղեցու երգչախմբում, ծանոթացել եկեղեցական երաժշտությանը, սովորել ուդ նվագել։ 1918 թվականին տեղափոխվել է Կոստանդնուպոլիս, որտեղ սովորել է նշանավոր երաժիշտներ Քեմանի Հակոբոս Այվազյանի, Տիգրան Քացախյանի և Ուդի Գրիգոր Բերբերյանի ղեկավարությամբ։

1950 թվականին մեծահարուստ մի հույնի հրավերով մեկնել է Նյու Յորք (աչքերը բուժելու նպատակով), որտեղ (նաև Բոստոնում, Դետրոյթում, Լոս Անջելեսում, Ֆրեզնոյում) հանդես է եկել մենահամերգներով, նաև դասավանդել է ուդ։

1950 թվականին Նյու Յորքում տպագրվել է նրա «Արուեստագէտի մը կեանքը» գիրքը անգլերենով։ Վերադառնալով Ստամբուլ՝ շարունակել է դասավանդել ուդ և երգեցողություն, հիմնադրել է երգչախումբ, ելույթներ ունեցել ռադիոյով։ 1963 թվականին համերգներով շրջագայել է Փարիզում, Բեյրութում, Հունաստանում և Ամերիկայում։

1966 թվականին Երևանում նշվել է Ուդի Հրանտի ծննդյան 65-ամյակը։ Նրա վերջին մենահամերգը 1977 թվականին էր՝ Ստամբուլում։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Ծագումով հայ երաժիշտներ
Կատեգորիա:Հայ ուդահարներ
Կատեգորիա:Հայերն Օսմանյան կայսրությունում
Միլդա Աղազարյան

**Միլդա Միտրևի Աղազարյան** (), ռուսաստանաբնակ հայ երաժիշտ, տավղահարուհի, մանկավարժ, ՌԴ արվեստի վաստակավոր գործիչ (1995), պրոֆեսոր։

## Կենսագրություն
Միլդա Աղազարյանը ծնվել է 1943 թվականի մարտի 15-ին, Երևան քաղաքում։ 1962 թվականին ավարտել է Մոսկվայի Գնեսինների անվան երաժշտական ուսումնարանը, 1962 թվականին՝ Մոսկվայի պետական կոնսերվատորիան, 1970 թվականին՝ նույն կոնսերվատորիայի ասպիրանտուրան։

1962-1991 թվականին դասավանդել է Մոսկվայի Ի. Օ. Դունաևսկու անվան մանկավարժական (դաշնամուր, տավիղ) երաժշտական դպրոցում, Գնեսինների անվան երաժշտական (տավիղ) ուսումնարանում։ 1991 թվականի ստացել է Գնեսինների անվան երաժշտական ակադեմիայի դոցենտի կոչում, ապա՝ պրոֆեսորի։ 1991-1994 թվականին, միաժամանակ՝ Մոսկվայի Պ. Ի. Չայկովսկու անվան մեծ սիմֆոնիկ նվագախմբի տավղահարների խմբի համակարգողն է եղել։

Միլդա Աղազարյանը հանդես է եկել նաև մենահամերգներով անվանի երաժիշտ-կատարողների հետ։ Վարպետության դասեր է վարել Ճապոնիայում(1995, 1996, 2009), Ֆրանսիայում (2001), Մեծ Բրիտանիայում (2004, 2008), Իռլանդիայում (2005), Հունգարիայում (2005, 2007), Շվեյցարիայում (2006)։

Եղել է բազմաթիվ միջազգային մրցույթների և մրցանակաբաշխությունների հանձնախմբերի անդամ՝ Ֆրանսիայում, ԱՄՆ-ում, Հունգարիայում, Իսպանիայում, Ճապոնիայում, Ռուսաստանում, Ուելսում։ 2002–2003 և 2004–2005 թվականներին եղել է «Ռուսական կատարողական արվեստ» հիմնադրամի դափնեկիր։

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
*Училището „Гнесини“ посреща млади арфисти от цяла Европа
*Milda Aghazarian. The course «Methods of teaching to play the harp» (fragments) 

Կատեգորիա:Հայ երաժիշտներ
Կատեգորիա:Հայ մանկավարժներ
Կատեգորիա:Հայ պրոֆեսորներ
Կատեգորիա:Հայ տավղահարուհիներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի Դաշնության արվեստի վաստակավոր գործիչներ
Րաֆֆի Ուրկանճյան

**Րաֆֆի Ուրկանճյան** (), երգեհոնահար, կոմպոզիտոր։

## Կենսագրություն
Վեց տարեկանից դաշնամուրի դասեր է առել Բեյրութում։ 1950 թվականից ապրում է Փարիզում, ավարտել է տեղի կոնսերվատորիայի երգեհոնի (1961 թվական, ղեկավար՝ Ժան Ժակ Գրյունենվալդ), կոմպոզիցիայի (ղեկավար՝ Է. Պարես, ապա՝ Օ. Մեսսիան) բաժինները։ Հանդես է եկել համերգներով, երգացանկում ներկայացնելով՝ Յոհան Սեբաստիան Բախի, Գեորգ Ֆրիդրիխ Հենդելի, Վոլֆգանգ Ամադեուս Մոցարտի, Ֆերենց Լիստի, Ժան Ժակ Գրյունենվալդի, Օ. Մեսսիանի գործերից։

Ուրկանճյաը իմպրովիզացիայի խոշոր վարպետներից է Եվրոպայում։ Գրել է երգեր («Լույսի անիվը», «Ժադի կշեռքը»), 3 պիես՝ շեփորի և հարվածային գործիքների (1971), «Մեծ ճանապարհ»՝ թավջութակի (1973), «Մահվան երգը» (ըստ Ֆ. Գառնիեի պոեմի, 1975 թվական)՝ ֆլեյտայի, ալտի և տամ-տամի, «Վարիացիաներ»՝ մեծ երգեհոնի համար, «Ձոն Յ. Ս. Բախին», «Արարիչը» և այլ երկեր։

Հայկական թեմաների առավել անմիջական կիրառումը նկատելի է «Եռամաս պատարագ» և «Ջարդ» (Մեծ եղեռնի 50-ամյակին) 
երգեհոնային ստեղծագործություններում, որոնք ոճային առումով էքսպրեսիոնիստական են՝ ժամանակակից երաժշտության միտումների խտացմամբ։ «Ջարդն» ընդգրկվել է խմբավար, կինոռեժիսոր Արշամ Ճիգմեճյանի հեռուստատեսային ակնարկում և բազմիցս ցուցադրվել է ֆրանսիական հեռուստատեսությամբ։

Յ. Ս. Բախի անվան (1964 թվական, Փարիզ), Մագադինոյի միջազգային (1964–1965, 1969 թվականներին), Լոնդոնի Վեստմինստերյան տաճարի (1966), Բորդոյի (1966), Օքսֆորդի (1967), Լոզանի (1967), Լիսաբոնի «Գյուլբենկյան» և այլ փառատոների դափնեկիր է։

Փարիզի կոնսերվատորիայի կոնտրապունկտի, երաժշտական ձևակառուցման վերլուծության, երաժշտական փիլիսոփայության և երգեհոնային իմպրովիզացիայի, «Լաք մաժոր» (Շվեյցարիա) միջազգային մրցույթի, «Երգեհոնի բարեկամների միության» (Փարիզ) 1-ին մրցանակներ։

Կատեգորիա:Հայ երգեհոնահարներ
Կատեգորիա:Հայ կոմպոզիտորներ
Է (հրաբուխ)

մինի|Էսան հրաբուխ (ներքևի աջ կողմում), Էսան-Մարույամա հրաբուխ (ձախ կողմում)
, ակտիվ ստրատոհրաբուխ **է**, որը գտնվում է Կամեդա թերակղզու վրա, որը Օշիմա թերակղզու ավելի մեծ մասն է կազմում։ Ըստ վարչատարածքային բաժանման գտնվում է Հակոդատե քաղաքում՝ Հոկայդոյում, Ճապոնիա։

## Երկրաբանություն
Է լեռը բաղկացած է ոչ ալկալային, մաֆիկական, հրաբխային ապարներից։  Անդեզիտային հրաբուխը ծածկված է լավայի գմբեթով։

## ժայթքման պատմություն
Է լեռը վերջին անգամ ժայթքել է 1874 թվականի հունիսի 8-ին։ Այd ժայթքումը բաղկացած էր ֆրեատիկ պայթյուններից և գնահատվել էր 1 VEI սանդղակի վրա։

Գրանցված ամենահին ժայթքումը սկսվել է 1846 թվականի նոյեմբերի 18-ին։ Ժայթքման հետևանքով լահարները վնասել են մի քանի տուն և բնակչության զգալի մասը զոհվել է։

Ռադիոածխածնային թվագրումը և տեֆրոքրոնոլոգիան ցույց են տալիս հինգ այլ ժայթքումներ, որոնք նախորդում էին պատմական գրառումներին մոտավոր՝ մ.թ.ա. 1350, մ.թ.ա. 550, մ.թ.ա. 1050, մ.թ.ա. 3900 ±100 տարի, մ.թ.ա. 7050 թվականներին։ Մ.թ.ա 7050 թվականին տեղի ունեցած հրաբխային ժայթքումը ամենամեծն էր, քանի որ գնահատվեց VEI 3-ով։

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Էսան - Ճապոնիայի օդերևութաբանական գործակալություն (in Japanese)
* Էսան - Ճապոնիայի երկրաբանական ծառայություն
* Էսան. Հրաբխության համաշխարհային ծրագիր - Սմիթսոնյան հաստատություն

Կատեգորիա:Ազգային պարկեր
Կատեգորիա:Ակտիվ հրաբուխներ
Կատեգորիա:Հրաբուխներ այբբենական կարգով
Կատեգորիա:Ճապոնական այգի
Ubisoft Singapore

**Ubisoft Singapore**, ընկերություն, որը զբաղվում է համակարգչային խաղերի մշակմամբ։ Ընկերությունը հիմնադրվել 2008 թվականի օգոստոսի 1-ին Սինգապուրում, որպես Ubisoft ֆրանսիական ընկերության դուստր ընկերություն։

## Պատմություն
Ընկերության բացման մասին հայտնի դարձավ 2008 թվականի փետրվարի 12-ին։ Հայտարարության մեջ, որը հրապարակվեց GameSpot խաղային կայքում, նշվեց, որ Ubisoft Singapore-ը սկսում է իր գործունեությունը օգոսոտոսի մեկից, այսպիսով դառնալով Ubisoft ընկերության 18-րդ մասաճյուղը։ Ընթադրվում էր, որ նոր մասաճյուղը զբաղվելու է խաղային համակարգերի համար նախատեսված խաղերի մշակմամբ, համագործակցելով այլ մասաճյուղերի հետ։ Ստուդիան պետք է ունենար 300 աշխատակից։

2009 թվականի օգոստոսի 5-ին թողարկվեց Xbox 360-ի համարա նախատեսված, ըկերության առաջին խաղը՝ Teenage Mutant Ninja Turtles: Turtles in Time Re-Shelled, որն իրենից ներկայացնում էր 1991 թվականին Konami ընկերության կողմից թողարկված Teenage Mutant Ninja Turtles: Turtles in Time խաղի եռաչափ տարբերակը։ 2009 թվականի սեպտեմբերի 19-ին վաճառքի հանվեց նաև PlayStation 3-ի համար նախատեսված տարբերակը։

## Խաղերի ցանկ

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* 

Կատեգորիա:Ընկերություններ այբբենական կարգով
Կատեգորիա:Համակարգչային խաղեր
Կատեգորիա:Համակարգչային խաղեր արտադրողներ այբբենական կարգով
Կատեգորիա:Ստուդիաներ
Արտեմ Աղաջանով

**Արտեմ Պետրոսի Աղաջանով** (), հայազգի երաժշտագետ, մանկավարժ։

## Կենսագրություն
Արտեմ Աղաջանովը ծնվել է 1913 թվականի մայիսի 15-ին, Մոսկվա քաղաքում։ 1930 թվականին ավարտել է Մոսկվայի պետական կոնսերվատորիայի բանֆակը, 1939 թվականին՝ Մոսկվայի պետական կոնսերվատորիան՝ Ս. Ի. Սպոսոբինի, Լ. Ա. Մաազելի դասարաններ։ Սովորելու տարիներին դասավանդել է նույն կոնսերվատորիային կից երաժշտական ուսումնարանում, 1393 թվականից կոնսերվատորիայում։ 1948-1951 թվականնեին եղել է Մոսկվայի պետական կոնսերվատորիայի փոխտնօրեն, միաժամանակ, 1939-1941 թվականին՝ ԽՍՀՄ ռադիոպետկոմի երաժշտական բաժնի գլխավոր խմբագիր։ Նրա սաներից է եղել Առնո Բաբաջանյանը։

1950 թվականին արժանացել է Ուզբեկական ԽՍՀ արվեստի վաստակավոր գործչի կոչմանը, 1952 թվականին՝ արվեստագիտության թեկնածու, 1987 թվականին՝ պրոֆեսորի։

Հեղինակ է «Սոլֆեջոյի դասընթաց» (1965, 1974, 1985) ուսումնական ձեռնարկի, սիմֆոնիկ, խմբերգերի, կամերային երկերի, կինոյի և թատրոնի երաժշտությունների, մշակել է հայկական, ուզբեկական, թուրքմենական ժողովրդական երգեր։

Արժանացել է ԽՍՀՄ Աշխատանքային կարմիր դրոշի շքանշանի։

Որդին կոմպոզիտոր, դաշնակահար է, ավարտել է Մոսկվայի պետական կոնսերվատորիայի կոմպոզիցիայի (Ս. Բալասանյանի, Ն. Ն. Սիդելնիկովի դասարաններ) և դաշնամուրի (Վ. Վ. Գոռնոստաևայի դասարան) բաժինները։ Գրել է սիմֆոնիկ գործեր։

## Ծանոթագրություններ

## Գրականություն
*Сборник двухголосных диктантов из музыкальной литературы, [ноты], М., 1947; Русские народные музыкальные инструменты, М., 1949;
Իո (հրաբուխ)

**Իո** կամ **Իո լեռ** (ճապ.՝ 恵庭岳), ակտիվ հրաբուխ Ական հրաբխային համալրում՝ Հոկայդո, Ճապոնիա։ Սահամանակից է Թեշիկագա քաղաքին։

Լեռը ժամանակին արդյունահանել է ծծումբ, այստեղից էլ նրա անվանումը։ Այնուների համար լեռը հայտնի էր որպես **Աթոսանուպուրի** (այնու՝ մերկ լեռ)։ Լեռը բավականին մերկ է՝ չունի ծառաշերտ։ Չնայած իր մերկությանը և 508 մ բարձրության, այնտեղ աճում է ալպյան բուասկանություն։ Այնտեղ են աճում սիբիրյան գաճաճ սոճին, Rhododendron diversipilosum-ին և Ericaceae-ի այլ բույսեր։

## Պատկերասրահ

Պատկեր:Atsosa Nupuri-201709.jpg|Հեռավոր տեսարան
Պատկեր:Atsosa Nupuri-Fumaroles.jpg|Ֆումարոլներ
Պատկեր:Mount Io Teshikaga Hokkaido Japan10n.jpg|Այցելուների կենտրոն


## Ծանոթագրություններ

Հրաբուխներ այբբենական կարգով

Կատեգորիա:Ճապոնիայի հրաբուխներ
Բուտաֆորիա

**Բուտաֆորիա** (, *բառացի նետվիր առաջ. բեմ դուրս գալու համար ռեժիսորի նախնական կարգադրությունը դերասանին*). ոչ իսկական, կաղապարային, հատուկ պատրաստված առարկաներ (քանդակ, կահույք, ամանեղեն, զարդեր, զենք և այլլն), որոնք թատերական ներկայացումներում կամ խանութների ցուցափեղկերին փոխարինում են իսկականին։ Բուտաֆորիայի համար նախատեսված առարկաները որպես կանոն էժանագին են, ոչ դիմացկուն, արտաքնապես աչքի են ընկնում իրենց ընդգծված արտահայտչականությամբ (նրանց պատրաստման ժամանակ հանդիսատեսին ոչ տեսանելի դետալները հաշվի չեն առնվում)։ Թատրոններում ներկայացումների համար նման առարկաներ պատրաստող անձինք ի սկզբանե հայտնի են որպես բուտաֆորներ։

Բուտաֆորիայի պատրաստումը թատերական արվեստի խոշոր ճյուղ է, որը ներառում է քանդակագործության, խառատագործության, կարուձևի, կերպարների կերտման և գունավորման և ստեղծագործական այլ արվեստների և արհեստների ոլորտներում հատուկ գիտելիքներ պահանջող մեծ ծավալի աշխատանք թղթերի, ստվարաթղթի, մետաղի, սինթետիկ նյութերի, պոլիմերների, կտորեղենեի, լաքերի, ներկերի և այլ նյութերի և առարկաների հետ։

Բուտոֆորիայի պատրաստման գործընթացում կիրառվող տեխնոլոգիաները հիմնականում ներառում են պապիե-մաշեն, և մետաղի, պլաստիկ իրերի, մաստիկաների. մածուկների և սինթետիկ նյութերի օգտագործմամբ իրականացվող աշխատանքները։ Նշված տեխոնոլոգիաներից յուրաքանչյուրը կարող է կիրառվել ինչպես առանձին, այնպես էլ ցանկացած այլ տեխնոլոգիայի հետ համակցված։ Այսպես՝ կուժերի բուտաֆորիան կարող է ներառել պապիե-մաշեի մեթոդը. այստեղ կարող են կիրառվել սինթետիկ միացություններ և պենոպլաստ։ Գոյություն ունեցող մեթոդները և տեխնոլոգիաները բազմազան են։ Բուտֆորիայի պատրաստման դասական եղանակը պապիե-մաշեն է, որը չնայած պլաստիկ առարկաների կիրառման ոլորտում առկա բոլոր ձեռքբերումներին իր նշանակությունը չի կրոցնում՝ շարունակելով մնալ բուտաֆորիայի արտադրության տեխնիկական հիմնաքարը։

*«Բուտաֆորիա»* բառի գտագործմամբ նախկինում բնորոշել են թատրոնում իրական առարկաներին և անձանց փոխարինող հատուկ պատրաստված իրերն ու կերպարները։ Ներկայումս այն ավելի լայն կիրառում է ձեռք բերել և օգտագործվում է ոչ միայն ներկայացումներում, այլև տոնական միջոցառումների և գովազդային արշավների, կորպորատիվ խնջույքների և մանկական միջոցառումների ժամանակ։ Խոշոր գեղազարդումները որպես կանոն ակնահաճո են, ոչ թանկ և համապատասխան տեխնոլոգիաների օգնությամբ հաճախ թույլ են տալիս սպասված արդյունքին հասնել։

Բուտաֆորիայի առարկաները ի հայտ են եկել թատորնի հետ միասին. լայն կիրառում են ունեցել իտալական կոմեդիա դել'արտե ժանրում։

Բուտաֆորիայի զարգացմանը նոր թափ հաղորդեց Երկրորդ համաշխարհային պատերազմը։ Հակառակորդին խաբելու նպատակով պատրաստվում էին տանկերի, հրետանային զենքերի, պահեստների նմանակող և շինություններ՝ նպատակ ունենալով իրական սպառնալիքի փոխարեն ուշադրությունը շեղել ոչ իրական՝ կեղծ առարկաների վրա։

Ներկայումս տեսախցիկին նմանակող սարքեր են տեղադրվում այն վայրերում, որտեղ բարձր է հանցագործությունների (խուլիգանություն, գողություններ) ցուցանիշը, և նրանց ճիշտ օգտագործումը թույլ է տալիս նվազեցնել հաճախ նկատվող իրավախախտումները։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Թատրոն
Բեռնակիրների փողոց (Երևան)

**Բեռնակիրների փողոց**, փողոց Երևանի Էրեբունի վարչական շրջանում։

## Տվյալներ
Սկսվում է Տիգրան Մեծի պողոտայից (նախկին երկաթուղային կամրջից հետո, թիվ 40 շենքի մոտից), Քրիստափորի փողոցին զուգահեռ հասնում նախկին երկաթգծի մոտ։ Գտնվում է Քրիստափորի և Գլինկայի փողոցների միջև։ Կարճ փողոց է, երկարությունը մոտ 150 մետր է։

## Պատկերասրահ

Bernakirneri street, Yerevan 01.jpg
Bernakirneri street, Yerevan 03.jpg


## Տես նաև
* Երևանի փողոցների ցանկ
* Երևանի վարչական բաժանում

## Ծանոթագրություններ

## Աղբյուրներ
* 

Կատեգորիա:Երևանի փողոցներ
Մարիա Բոտտո

**Մարիա Ֆլորենսիա Բոտտո Ռոտա** (, ), արգենտինական ծագումով իսպանացի դերասանուհի։ Մանուկ հասակում՝ 1978 թվականին, մոր՝ Քրիստինա Ռոտայի և կրտսեր եղբոր՝ Խուան Դիեգո Բոտտոյի հետ Արգենտինայից տեղափոխվել է Իսպանիա։ Ինչպես մայրն ու եղբայրը, այնպես էլ Իսպանիայում ծնված խորթ քույրը՝ Նուր Լևին, նույնպես դերասաններ են։

Մարիան տասը տարեկան է եղել, երբ առաջին անգամ դերակատարմամբ հանդես է եկել գեղարվեստական ֆիլմում՝ կինոռեժիսոր Խոսե Լուիս Գերինի նկարահանած *Los motivos de Berta* («Բերտայի դրդապատճառները») կինոնկարում։ Հեռուստատեսությունում նրա առավել հաջողված աշխատանքներից է համարվում Ավա Պերեյրայի կերպարի մարմնավորումը 2016 թվականին ամերիկյան TNT հեռուստատեսության նկարահանած ու հեռարձակած «Լավ վարք» («Good Behavior») սերիալում (ի դեպ, այդտեղ Ավայի եղբոր՝ Խավիերի դերում էլ նկարահանվել է Մարիայի եղբայրը՝ Խուան Դիեգո Բոտտոն)։

## Ֆիլմագրություն

### Կինո

### Հեռուստատեսություն
մինի|Մարիա Բոտտոն 2018 թ. «Գոյա» մրցանակաբաշխության ժամանակ

## Ձեռքբերումներ

1999 թվականին Մարիա Բոտտոյին շնորհվել է Թուլուզի կինոփառատոնի մրցանակ «Լավագույն դերասանուհի» անվանակարգում՝ «Խանդ» կինոնկարում Սինտա Վիդալի կերպարը տպավորիչ կերպով մարմնավորելու համար։

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
*Encuentro digital en 2003
*Encuentro digital en 2007
*
* Պրոֆիլը Քրիստինա Ռոտայի դերասանական վարպետության դպրոցի կայքում

Կատեգորիա:20-րդ դարի դերասանուհիներ
Կատեգորիա:21-րդ դարի դերասանուհիներ
Կատեգորիա:Իսպանացի դերասանուհիներ
Կատեգորիա:Կինոդերասանուհիներ
Կատեգորիա:Իսպանացի կինոդերասանուհիներ
Կատեգորիա:Իսպանացի հեռուստատեսային դերասանուհիներ
Հոռոմ գյուղի ազգագրական հավաքածու

**Հոռոմ գյուղի ազգագրական հավաքածու**, մասնավոր պատմամշակութային արժեք ունեցող հավաքածու, որը գտնվում է Հայաստանի Շիրակի մարզի Արթիկի տարածաշրջանի Հոռոմ գյուղում։

## Պատմություն
Հավաքածուի ստեղծող` Հոռոմ գյուղի բնակիչ Նարեկ Դավթյանը առաջին նմուշը ձեռք է բերել 2011 թվականին. առաջին նմուշը եղել է կճուճ։ Հավաքածուն կազմված է 18-20-րդ դարերի ազգագրական կենցաղային նմուշներից։ Իր մեջ ներառում է թրեր, դաշույններ, ժամացույցներ, արծաթյա զարդեր, պղնձյա սպասք, աղամաններ, դաղդղաններ և տարբեր գործացության խոհանոցային կարասիներ, արծաթե գոտիներ, կճուճներ, կշեռքներ, ինքնաեռներ, սկուտեղներ, կաթսաներ, ճախարակներ, գաթանախշեր, թեյամաններ, սայլերի մասեր և այլն։ Թրերը և դաշույնները 1800-ականներին գործածվել են իշխանների և զորապետերի կողմից։ Արծաթյա գոտիները տարբեր տարածաշրջանների ՝ Մուշի, Վանի, Շիրակի, Սյունիքի, վարպետների աշխատանքներն են։ Կան 1915 թվականի Եղեռնի հիշատակին փորագրված փայտյա արձաններ, որում  արտահայտվում է թուրքի վայրագությունը, կանացիակերպ աղամաններ, որում պահվել է մի ամբողջ տարվա աղի պաշարը, գաթանախշեր, որոնք զարդարել են մեծ մայրերի պատրաստած գաթաները։

## Ծագում
Հոռոմ գյուղի ազգագրական հավաքածուի նմուշները գտնվել են Հոռոմից, Գյումրիից, Վանաձորից, Իջևանից և այլ տարածաշրջաններից։ Հավաքածուի մեջ տեղ են գտնում նաև մի քանի պարսկական և ռուսական ծագում ունեցող իրեր։

## Հետաքրքիր փաստեր
Հավաքածուի մեջ տեղ է գտել 8 կգ կշռող ջրի ամանը, որը 20 լիտր ջուր է տանում։ 1800-ականներին հայ կանայք այս ամաններով էին աղբյուրից ջուր տանում։ Ջրամանները հստակ կեցվածքով կրելու ձևը հայուհիները սովորում էին վաղ տարիքից։ Սկուտեղների շարքում կան 3-4 կգ կշռող սկուտեղներ, որոնցով հայկական ավանդական հարսանիքների ժամանակ խնձորներ են տարել փեսայի տուն։


Փոքր հատված Հոռոմ գյուղի ազգագրական հավաքածուից.jpg|Փոքր հատված Հոռոմ գյուղի ազգագրական հավաքածուից
Հոռոմ գյուղի ազգագրական հավաքածու.jpg|Հոռոմ գյուղի ազգագրական հավաքածու
Հայկական հին ավանդական գոտի.jpg|Հայկական հին ավանդական գոտի
Արձանիկների հավաքածու.jpg|Արձանիկների հավաքածու


## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Հայաստանի թանգարաններ
Կատեգորիա:Շիրակի մարզ
Բելգորոդի դրոշ

Բելգորոդի դրոշը Ռուսաստանի Դաշնության Բելգորոդի շրջանի Բելգորոդ քաղաքի պաշտոնական խորհրդանիշներից մեկն է (զինանշանի հետ միասին)։ Դրոշը քաղաքի բնակիչների միասնության և փոխգործակցության խորհրդանիշն է։

Ներկայիս դրոշը հաստատվել է 1999 թվականի հուլիսի 22-ին Բելգորոդի պատգամավորների քաղաքային խորհրդի թիվ 321 որոշմամբ և 2002 թվականին մուտքագրվել է Ռուսաստանի Դաշնության պետական հերալդիկ ռեգիստր 978 գրանցման համարով։.

## Նկարագրություն
Բելգորոդ քաղաքի դրոշը (ներքևում սպիտակ շերտով կապույտ կտավ) պատկերում է դեղին առյուծը, որը կանգնած է հետևի ոտքերի վրա, որի վերևում ճախրում է սպիտակ արծիվը։ Քաղաքի խորհրդանիշներն ավելի քան 300 տարեկան են և հայտնվել են Պետրոս I-ի օրոք։ Ռուսական ցարը Բելգորոդի ժողովրդին նվիրել է զինանշանը՝ ի պատիվ Պոլտավայի ճակատամարտում (1709) շվեդների նկատմամբ տարած հաղթանակի։ 1712 թվականին զինանշանը պատկերված է Բելգորոդի գնդի դրոշի վրա, որը հաղթեց թշնամուն, իսկ 1727 թվականին այն դարձավ նորաստեղծ գավառի խորհրդանիշը։.

## Ծանոթագրություններ
Հովհաննես Այվազյան (երգիչ)

**Հովհաննես Վիգենի Այվազյան** (), երգիչ (տենոր), Երևանի Ա. Սպենդիարյանի անվան օպերայի և բալետի ազգային ակադեմիական թատրոնի մեներգիչ, Հայաստանի վաստակավոր արտիստ։

## Կենսագրություն
Հովհաննես Վիգենի Այվազյանը ծնվել է 1983 թվականի մարտի 3-ին, Երևան քաղաքում։

2011 թվականին ավարտել է Երևանի պետական կոնսերվատորիան՝ Սերգեյ Դանիելյանի դասարան։ Կատարելագործվել է երգի «Մարիո դել Մոնակո-Ռենատա Տեբալդի» միջազգային ակադեմիայում, 1997–2001 թվականներին՝ Երևանի Սպայի տան երգի անսամբլում, ապա՝ Ա. Սպենդիարյանի անվան օպերայի և բալետի ազգային ակադեմիական թատրոնում։ 2010 թվականից Տորոնտոյի «Opera Belcanto of South Simcoe» թատրոնի մեներգիչ է (Տուրիդու՝ Պիետրո Մասկանյիի «Գեղջկական պատիվ» և այլն)։ 2013 թվականից երաժիշտը հանդես է եկել Մոսկվայի «Նոր օպերա», Մեծ, ապա՝ Սանկտ Պետերբուրգի Մարիինյան (1-ին դերերգը՝ Կավարադոսսի, Ջակոմո Պուչինիի «Տոսկա»), Թաթարստանի օպերայի և բալետի թատրոններում, նրա դերերգերից են՝ Խոսե (Ժորժ Բիզեի «Կարմեն»), Ռադամես, Ալֆրեդ, Դոն Ալվարո, Դոն Կառլոս (Ջուզեպպե Վերդիի «Աիդա», «Տրավիատա», «Ճակատագրի ուժը», «Դոն Կառլոս»), Կանիո (Ռուջերո Լեոնկավալոյի «Պայացներ»), Լենսկի (Պյոտր Չայկովսկու «Եվգենի Օնեգին»)։

2012 թվականին Հովհաննես Այվազյանը մասնակցել է Պլասիդո Դոմինգոյի անվան «Օպերալիա» միջազգային մրցույթին։

## Մրցանակներ
*Մեներգիչների միջազգային մրցույթ, գլխավոր մրցանակ, (2005, Փհենյան, Հյուսիսային Կորեա), 
*ՀՀ նախագահի մրցանակ, (2009)
*Գոհար Գասպարյանի անվան օպերային մեներգիչների հանրապետական մրցույթ, 1-ին մրցանակ, (2008, Երևան)
*Մեներգիչների Տաթևիկ Սազանդարյանի անվան երիտասարդ կատարողների հանրապետական մրցույթի 2-րդ մրցանակ (2007, Երևան)

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
*Հովհաննես Այվազյան
*Հարցազրույց Ալ. Սպենդիարյանի անվան օպերայի եւ բալետի ազգային ակադեմիական թատրոնի մեներգիչ, տենոր Հովհաննես Այվազյանի հետ

Կատեգորիա:Հայաստանի վաստակավոր արտիստներ
Կատեգորիա:Հայ տենորներ
Մարթա Էտուրա

**Մարթա Էտուրա Պալենսուելա** (, ), կինոյի, թատրոնի և հեռուտատսեսության իսպանացի դերասանուհի, ով առավել նշանակալի դերակատարումներով հանդես է եկել *Քո հաջորդ կյանքը* (2004), *Բջիջ 211* (2009), *Խոր քուն* (2011), *Անտեսանելի պահապանը* (2017) ֆիլմերում։

## Կենսագրություն
Ծնվել է 1978 թվականին իսպանական Սան Սեբաստիան քաղաքում։ Սովորել է իր բնօրրանի ֆրանսիական լիցեյում, այնուհետև մեկնել է Մադրիդ, որտեղ ուսանել և ավարտել է Քրիստինա Ռոտայի վարած դերասանական վարպետության դպրոցը։

## Ֆիլմագրություն
### Կինոյում

### Հեռուստատեսությունում
* 2016: *La sonata del silencio*
* 2013: *Águila Roja* 
* 2006: *Vientos de agua* 
* 2003: *La vida de Rita*
* 2000: *Raquel busca su sitio*

### Թատրոնում
* 2012: *[[Անտիգոնե (ողբերգություն)|Անտիգոնե]]* 
* 2008: *[[Համլետ]]*
* 2007: *Despertares y celebraciones*

## Ձեռքբերումներ
* Մարթա Էտուրան 2006 թվականին European Film Promotion-ի կողմից արժանացել է Shooting Stars մրցանակի։
; **«[[Գոյա (կինոմրցանակ)|Գոյա]]» մրցանակ**

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* 
* 

Կատեգորիա:21-րդ դարի դերասանուհիներ
Կատեգորիա:Իսպանացի դերասանուհիներ
Կատեգորիա:Կինոդերասանուհիներ
Կատեգորիա:Իսպանացի կինոդերասանուհիներ
Կատեգորիա:Իսպանացի հեռուստատեսային դերասանուհիներ
Օական (հրաբուխ)

մինի|Ական լիճը և Օական լեռը
**Օական** կամ **Օական լեռ** (ճապ.՝ 雄阿寒岳), ակտիվ հրաբուխ Ական հրաբխային շղթայում՝ Հոկայդո, Ճապոնիա։

## Աշխարհագրություն և երկրաբանություն
Օական լեռը գտնվում է Ականի կալդերայում, Ական լճի հյուսիս-արևելքում։ Հրաբուխը բարձրանում է մոտ 900 մ շրջակա տեղանքից և 1370 մ բարձրություն ծովի մակարդակից։ Հրաբխային կոնը մոտ 8 կիլոմետր տրամագիծ ունի։ Գագաթին կա երեք խառնարան։ , մոտ 800 մ բարձրության վրա կա ֆումարոլ։ Հրաբուխը հիմնականում պատրաստված է ոչ ալկալային մաֆիկ հրաբխային ապարից։ Հիմնական ապարների տեսակներն են անդեզիտն և դացիտը։

Օական լեռը առաջացել է ուշ պլեյստոցենում ՝ պեմզա գցելով Մինամիսիկատայում։ Դրանից հետո շարունակական լավայի հոսքերը կազմել են հրաբխի հիմնական մասը։ Իր կյանքի վերջին փուլում մակաբույծ հրաբուխը գագաթին ձևավորեց սառած լավայից կազմված գմբեթ։

Ըստ իր անվան և տեղական լեգենդի՝ Օական լեռը Ական լճի մյուս ափին գտնվող Մեական լեռան արական սեռի նմանակն է։

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Oakandake - Ճապոնիայի օդերևութաբանական գործակալություն (in Japanese)
* Oakan Dake - Ճապոնիայի երկրաբանական ծառայություն
* Ական՝ Համաշխարհային հրաբխային ծրագիր - Սմիթսոնյան հաստատություն

Կատեգորիա:Ակտիվ հրաբուխներ
Կատեգորիա:Հրաբուխներ այբբենական կարգով
Կատեգորիա:Ճապոնիա
Կատեգորիա:Ճապոնիայի հրաբուխներ
Ubisoft Shanghai

**Ubisoft Shanghai** (հաճախ նշվում է որպես **Ubisoft China** և հիմնադրվել է որպես **Shanghai UBI Computer Software Co., Ltd**), ընկերություն, որը զբաղվում է համակարգչային խաղերի մշակմամբ։ Համարվում է ֆրանսիական Ubisoft ընկերության դուստր ընկերությունը։ Տեղակայված է Շանհայ քաղաքում (Չինաստան)։

Ավելի հայտնի է Ubisof «Splinter Cell» և «Tom Clancy’s Ghost Recon» խաղաշարքերի մշակմամբ։ Բացի սեփական նախագծերի մշակումից, ընկերությունը նաև իրականացնում է այլ մասաճյուղերի կողմից ստեղծված խաղերի դյուրացում խաղային համակարգերի համար։

Շանհանյան մասաճյուղը համարվում է Ubisoft ամենախոշոր ստուդիաներից մեկը, որն ունի ավելի քան 430 մասագետ ավելի քան 20 երկրերից։

## Խաղերի ցանկ

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* 
* 
* 
* 
* 

Կատեգորիա:Ընկերություններ այբբենական կարգով
Կատեգորիա:Համակարգչային խաղեր
Կատեգորիա:Ստուդիաներ
Մեական (հրաբուխ)

**Մեական** կամ **Մեական լեռ** (ճապ.՝ 雌阿寒岳), ակտիվ ստրատոհրաբուխ։ Համարվում է Ական հրաբխային շղթայի բարձրագույն հրաբուխ և գտնվևմ է Ական ազգային պարկում՝ Հոկայդո, Ճապոնիա։ Հրաբուխը ունի 4 գագաթ որոնք ձևավորվում են Ականի կալդերայում, Ական լճի ափին։ Մեական լեռի գագաթին գտվում է 3 խառնարան։ Ըստ իր անվան և ըստ տեղացիների լեգենդների, Մեական լեռը Օական լեռի իգական մասնիկն է, որը գտնվում է Ական լճի հակառակ ափին։
Պատկեր:Akan Caldera Relief Map, SRTM.jpg|Ականի կալդերաՄե Ական (ձախ)Օ Ական (աջ)
Պատկեր:Mount Meakan seen from the NE (2005).jpg|Տեսարանը հյուսիս-արևելքից
Պատկեր:Meakandake funka.jpg|Ժայթքումը 2006 թվականի մարտի


## Աշխարհագրություն
Խառնարանում կա երկու լճակ՝ Սեկինումա (ճապ.՝ 赤沼, հայ.՝ *Կարմիր լճակ*) և Աոնումա (ճապ.՝ 青沼, հայ.՝ *Կապույտ լճակ*)։

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Meakandake - Ճապոնիայի օդերևութաբանական գործակալություն (in Japanese)
* Meakan Dake - Ճապոնիայի երկրաբանական ծառայություն

Կատեգորիա:Ակտիվ հրաբուխներ
Կատեգորիա:Հրաբուխներ այբբենական կարգով
Էդվարդ Բարի Օ'Միրա

**Էդվարդ Բարի Օ'Միրա** (, ), իռլանդացի բժիշկ, վիրաբույժ, Լոնդոնի *Բարեփոխումների ակումբի* () հիմնադիրներից մեկը։ Նապոլեոն Բոնապարտին ուղեկցել է Սուրբ Հեղինեի կղզի, որտեղ երեք տարի եղել է նրա բժիշկը։

## Կենսագրություն
Ծնվել է 1786 թվականին Քորք կոմսության Մալոու քաղաքում։

Եղել է Նապոլեոն Բոնապարտի բժիշկը, հետևել է նրա առողջությանը «Բելերոֆոն» նավի վրա և Սուրբ Հեղինեի կղզում աքսորի ժամանակ։ 1817 թվականի աշնանը նա հեռացրել է Նապոլեոնի իմաստության ատամներից մեկը։

1818 թվականին նա վերադարձել է Լոնդոն։ 1821 թվականին Նապոլեոնի մահից հետո, 1822 թվականին Օ'Միրան հրատարակել է իր հուշերը՝ «Ձայն Սուրբ Հեղինե կղզուց» ()։

Օ'Միրայի թոռնուհին՝ Քեթլինը, կաթոլիկական գրող էր, որն ապրել և մահացել է Փարիզում։

Էդվարդ Օ'Միրայի դերը «Արծիվը վանդակում» ֆիլմում կատարել է անգլիացի դերասան Մայքլ Ուիլյամսը։

Մահացել է 1836 թվականին Լոնդոնում։ Թաղվել է Իռլանդիայում։

## Կերպարը կինոյում
* «Նապոլեոնը Սուրբ Հեղինեի կղզում» (համր, Գերմանիա, 1929), դերասան Էլվին Կալսեր 
* «Սուրբ Հեղինե, փոքր կղզի» (Իտալիա, 1943), դերասան Պաոլո Ստոպա

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* O’Meara, surgeon to Napoleon Архивная копия от 11 ноября 2016 на Wayback Machine 
* «Inside Longwood — Barry O’Meara’s clandestine letters» Архивная копия от 11 декабря 2012 на Wayback Machine 

Կատեգորիա:Անձինք այբբենական կարգով
Կատեգորիա:Գիտնականներ այբբենական կարգով
Ասրիևի փողոց (Երևան)

**Ասրիևի փողոց**, փողոց Երևանի Կենտրոն վարչական շրջանում։ Այս պահին Երևանի ամենակարճ փողոցներից մեկն է։

## Տվյալներ
Սկսվում է Սայաթ-Նովայի պողոտայից և հասնում Թումանյան փողոց։ Գտնվում է Թումանյան փողոցի թիվ 26 և 28 շենքերի բակում։ Զուգահեռ է Աբովյան փողոցին և Թումանյան փողոցի 2-րդ նրբանցքին։

## Պատկերասրահ

Asriev street, Yerevan 01.jpg


## Տես նաև
* Երևանի փողոցների ցանկ
* Երևանի վարչական բաժանում

## Ծանոթագրություններ

## Աղբյուրներ
* 

Կատեգորիա:Երևանի փողոցներ
Կիրա Սարաջևա

**Կիրա Կոստանդինի Սարաջևա** (), հայ տավղահարուհի, մանկավարժ։ ՌԽՖՍՀ վաստակավոր արտիստ (1958), Կոստանդին Սարաջևի դուստրը, Կոնստանտին Սարաջևի քույրը։

## Կենսագրություն
Կիրա Սարաջևան ծնվել է 1910 թվականի օգոստոսի 15(28)-ին Մոսկվայում, հայտնի երաժիշտ, ջութակահար, դիրիժոր, կոնսերվատորիայի պրոֆեսոր Կոնստանտին Սոլոմոնովիչ Սարաջևի և Զոյա Բորիսովնա Սարաջևայի ընտանիքում։ Քույրերից Ադան տավիղ է նվագել Մեծ թատրոնի նվագախմբում, Թամարան ջութակ է նվագել Մոսկվայի ֆիլհարմոնիայի նվագախմբում։ Կիրան նույնպես վաղ մանկությունից երաժշտական տաղանդ է ցուցաբերել։ Սկզբում նա սովորել է դաշնամուր նվագել, իսկ հետո ընտանիքի ընկերոջ՝ ջութակահար Գեորգի Դուլովի խորհրդով սկսել է սովորել տավիղ նվագել։

Կիրա Սարաջևան սովորել է Մոսկվայի երաժշտական դպրոցում, 1930 թվականին ավարտել է Մոսկվայի պետական կոնսերվատորիայի տավիղի բաժինը, որտեղ սովորել է Նիկոլայ Գավրիլովիչ Պարֆյոնովի՝ հայտնի տավղահար և Ռուսաստանի տավղահարության դպրոցի հիմնադիր Ալեքսանդր Սլեպուշկինի սանի դասարանում։ Սովորելու տարիներին որպես մենակատար հանդես է եկել համերգներով։ 1932 թվականին դարձել է ԽՍՀՄ համամիութենական պետական ռադիոյի, 1934 թվականին՝ Մոսկվայի Կ. Ս. Ստանիսլավսկու և Վ. Ի. Նեմիրովիչ-Դանչենկոյի անվան երաժշտական թատրոնի, 1936-1971 թվականներին՝ Մեծ թատրոնի նվագախմբերի առաջին տավղահարուհի և մենակատար։ 1937-1939 թվականներին դասավանդել է Մոսկվայի երաժշտական դպրոցում, 1937-1941 թվականներին դրան զուգահեռ դասավանդել է Գնեսինների անվան երաժշտական ուսումնարանում, 1945-1953 թվականին՝ Մոսկվաի պետական կոնսերվատորիային կից Կենտրոնական երաժշտական դպրոցում, 1954-1990 թվականին՝ Գնեսինների անվան երաժշտական ակադեմիայում (1970 թվականից՝ պրոֆեսոր)։ Կիրա Սարաջևայի տասնյակ ուսանողները հետագայում աշխատել են Մոսկվայում, Կրասնոյարսկում, Եկատերինբուրգում, Նովոսիբիրսկում, Լուգանսկում, Սարատովում, ինչպես նաև Ուկրաինայում, Հայաստանում, Ղազախստանում, Մակեդոնիայում և Իսրայելում։

Տավիղի համար գործիքավորել է մի շարք կոմպոզիտորների ստեղծագործություններ։ Հեղինակել է «Տավղահարի կատարողական վարպետության մասին» (ռուսերեն, 2001) գիրքը։

Պարգևատրվել է Աշխատանքային կարմիր դրոշի շքանշաններով (25 մայիսի, 1976) և «Պատվո նշան» (27 մայիսի, 1951),ինչպես նաև մեդալներով։

Կիրա Սարաջևան մահացել է 2003 թվականի հուլիսի 8-ին Մոսկվայում, որտեղ էլ թաղվել է։

Մոսկվայում անցկացվում է Կ. Սարաջևայի անվան պատանի տավղահարների բաց մրցույթ։

## Ընտանիք
* Հայրը՝ Կոնստանտին Սարաջև (1877-1954), խորհրդային դիրիժոր, մանկավարժ, երաժշտական, հասարակական գործիչ, ՀԽՍՀ ժողովրդական արտիստ (1945), Աշխատանքի հերոս (1921),
* Եղբայրը՝ Կոնստանտին Սարաջև, (1900-1942), երաժշտության տեսաբան, կոմպոզիտոր,
* Քույրը՝ Ադա Սարաջևա (Էլդարովա, 1908-1996), տավղահարուհի, Մոսկվայի Մեծ թատրոնի նվագախմբի մենակատարուհի,
* Թոռնուհի՝ Օլգա Ալեքսանդրովա Էլդարովա (ծնվ.՝ 08.10.1956), տավղահարուհի, երկու միջազգային մրցույթների դափնեկիր,
* Զարմուհին՝ Նատալյա Իվանովնա Պոպովա (1924-2014), տավղահարուհի, ՀՀ վաստակավոր արտիստ, Երևանի օպերայի և բալետի թատրոնի նվագախմբի մենակատարուհի, 1975-1988 թվականներին դասավանդել է ԵՊԿ-ում։

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Կիրա Սարաջևա
Աննա Սարաջյան

**Աննա Սերգեյի Սարաջյան** (), հայ դաշնակահարուհի, կոմպոզիտոր։ Սերգեյ Սարաջյանի դուստրը։

## Կենսագրություն
Աննա Սարաջյանը ծնվել է 1977 թվականին Երևանում։ Սովորել է Երևանի Պ. Ի. Չայկովսկու անվան երաժշտական դպրոցում։ Մեկ տարի սովորել
է Երևանի պետական կոնսերվատորիայում (դաշնամուրի դասարան), ավարտել Նյու Յորքի Ջուլիարդի բարձրագույն երաժշտական դպրոցը, Լոնդոնի թագավորական երաժշտական ակադեմիայի ասպիրանտուրան (2005, ղեկավար՝ Հ. Միլն)։ Դասավանդել է Երևանի պետական կոնսերվատորիայում։

Առաջին ելույթը՝ 1997 թվականին՝ «Քառնեգի Հոլլի» փոքր դահլիճում. երկացանկում՝ Յ. Ս. Բախի, Լ. վան Բեթհովենի, Ֆ. Շոպենի, Կ. Դեբյուսիի, Ա. Խաչատրյանի և ուրիշների գործերից։ Ելույթներ է ունեցել նաև
անսամբլների հետ։

Հյուրախաղերով շրջագայել է ԱՄՆ-ում, Ավստրիայում, Ֆրանսիայում, Իտալիայում (Սիցիլիա), Շվեյցարիայում, Կիպրոսում, Հնդկաստանում, ՀԱՀ-ում։ Մասնակցել է Nantucket ամառային դպրոցին Բոստոնում, Սեմպերի միջազգային երաժշտական փառատոնին Իտալիայում, Արագած միջազգային երաժշտական փառատոնին և Մոնրեալի Բախի փառատոնին։

2005 թվականին բնակություն է հաստատել Մոնրեալում։

## Մրցանակներ
* 1992 – «Ամադեուս» ազգային մրցույթի ոսկե մեդալակիր 
* Էտլինգենի միջազգային մրցույթի Բախի անվան մրցանակակիր
* 2002 – Dip RAM մրցանակ

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Աննա Սարաջյան

Կատեգորիա:Հայ դաշնակահարուհիներ
Գայանե Մարգարյան (դաշնակահարուհի)

**Գայանե Սարգսի Մարգարյան** (), հայ դաշնակահարուհի, արվեստագիտության թեկնածու (2007), պրոֆեսոր (2011)։

## Կենսագրություն
Գայանե Մարգարյանը ծնվել է 1963 թվականի մայիսի 20-ին Ալմա Աթայում։ Սովորել է Թբիլիսիի № 6 երաժշտական դպրոցում։ 1982 թվականին ավարտել է Երևանի Ա. Բաբաջանյանի անվան երաժշտական ուսումարանի, իսկ 1987 թվականին՝ Երևանի պետական կոնսերվատորիայի (Ա. Ամբակումյանի դասարան) դաշնամուրի բաժինները։ 1990-2004 թվականներին աշխատել է Երևանի Ա. Բաբաջանյանի անվան երաժշտական ուսումարանի դաշնամուրի բաժնում, 1993 թվականից դասավանդել է Երևանի պետական կոնսերվատորիայում (2009 թվականից՝ պրոֆեսոր)։ 2009 թվականին դարձել է Սայաթ-Նովայի անվան երաժշտական դպրոցի դաշնամուրի բաժնի վարիչ։ 2008 թվականին դարձել է Հայ-ռուսական (Սլավոնական) համալսարանի պրոֆեսոր։

Ուսումասիրությունները վերաբերում են համաշխային դասական, ժամանակակից և հայ երաժշտությանը, մշակութաբանությանը։ Հեղինակել է ուսումնամեթոդական ձեռնարկ։

## Մատենագիտություն
* О педализации. В помощь педагогумузыканту, Е., 2004.
* Фортепианный концерт и его разновидности в творчестве армянских композиторов: Тенденции развития (1950–1980-е гг.). Некоторые вопросы интерпретации, Е., 2009.

Կատեգորիա:Հայ դաշնակահարուհիներ
Կատեգորիա:Հայ երաժիշտներ
Կատեգորիա:Արվեստագիտության թեկնածուներ
Կատեգորիա:Հայ պրոֆեսորներ