Հերման ֆոն Գիլմ

**Հերման ֆոն Գիլմ ցու Ռոզենեգ** (. ), ավստրիացի քնարերգու բանաստեղծ, իրավաբան:

## Կենսագրություն

Ծագումով շվաբ էր: Մանկություննանց է կացրել Ֆորարլբերգում: Իրավաբանություն է ուսումնասիրել Ինսբրուքի Լեոպոլդի և Ֆրանցի անվան համալսարանում: 

1840 թվականից պետական ծառայության մեջ է գտնվել Շվացում, Բրունիկոյում, Ռովերետյում, 1846 թվականից՝ Վիեննայում՝ դատական վարչակազմում: 1854 թվականին աշխատանքի է անցել Լինցում՝ որպես նահանգապետի քարտուղար:

## Ստեղծագործություն
Հերման Գիլմը ազատական հայացքների կողմնակից է եղել քաղաքականության և կրոնի հարցերում, մոլեռանդորեն պայքարել է ճիզվիտների դեմ, որոնք իրենց հերթին ջանք չեն խնայել նրան վնաս հասցնելու համար:

Քնարերգու բանաստեղծ էր, սիրահարված Տիրոլի բնությանը, քնարական պատկերներով ներկայացրել է տիրոլյան գեղատեսիլ բնությունը, ժողովրդական կյանքի ու կենցաղի գեղեցկությունները՝ աչքի ընկնելով մտքի ու խոսքի թարմությամբ ու ջերմությամբ: Լայնորեն հայտնի է նրա *Allerseelen* բանաստեղծության հիման վրա Ռիխարդ Շտրաուսի գրած երգը: Անվանի կոմպոզիտորը երաժշտություն է գրել Գիլմի մի շարք այլ բանաստեղծությունների տեքստերով նույնպես: 

Հերման Գիլմը հեղինակել է նաև հայրենասիրական բանաստեղծություններ:

## Ընտրված երկեր
* *Märzveilchen* (1836)
* *Sommerfrischlieder aus Natters* (1839)
* *Sophienlieder* (1844)
* *Tiroler Schützen-Leben. Festgabe zur Feier der fünfhundertjährigen Vereinigung Tirols mit dem österreichischen Herrscherhause*. Wagner, Innsbruck 1863.&nbsp;– Volltext online.
* *Gedichte*. Zwei Bände. Gerold, Wien 1864-65.
** Band 1.&nbsp;– Volltext online.
** Band 2.&nbsp;– Volltext online.
* *Nachtrag* (1868)
* *Jakob Stainer. Dichtung*. In: *Jakob Stainer, der Geigenmacher von Absam in Geschichte und Dichtung*. Wagner, Innsbruck 1992, S. 137–143.&nbsp;— Volltext online.
* *Gedichte*. Liebeskind, Leipzig 1894.&nbsp;– Volltext online.

Բանաստեղծի կենդանության օրոք հրատարակվել է նրա «Tiroler Schützenleben» (1863) ժողովածուն, իսկ առավել ամբողջական գիրքը՝ կենսագրականով հանդերձ, լույս է տեսել հետմահու:

## Հիշատակ
* 1873 թվականին պոետի պատվին կոչվել են Ինսբրուքի Գիլմշտրասե փողոցը և *Gilmschule* տարրական դպրոցը:
* Ինսբրուքում՝ Տիրոլյան պետական թանգարանի առջև տեղադրվել է Հերման Գիլմի կիսանդրին:
* Բոզենում նույնպես փողոց է կոչվել նրա պատվին:
* 1894 թվականին Վիեննայի նրբանցքներից մեկը կոչվել է Գիլմգասե:
* Լինցում 1898 թվականին կանգնեցվել է բանաստեղծի կիսանդրին, 1914 թվականին էլ այդ քաղաքի փողոցներից մեկը կոչվել է Գիլմշտրասե:

## Ծանոթագրություններ

## Գրականություն

* Österreichisches Biographisches Lexikon 1815—1950 (ÖBL). Vol. 1, Austrian Academy of Sciences, Vienna 1957, p. 441.
* Johann Georg Obrist: *Der Dichter Hermann von Gilm: Eine Biographie*, 1874
* Arnold von der Passer: *Hermann vom Gilm – sein Leben und seine Dichtungen*. Liebeskind, Leipzig 1889, OBV.
* Hermann von Gilm, Moritz Necker (Hrsg.): *Hermann von Gilms Familien- und Freundesbriefe*. Schriften des Literarischen Vereins in Wien, Band 17, Literarischer Verein, Wien 1912, OBV.
* Walther Neuwirth: *Herrmann von Gilm*. Dissertation. Universität Wien, Wien 1920, OBV.
* Anton Dörrer: *Hermann von Gilm und die Jesuiten&nbsp;– ein altes Tiroler Kampfkapitel, nach unbeachteten Briefen und Gedichten*. Innsbruck (ca.) 1924, OBV.
* Anton Dörrer, Hermann von Gilm: *Hermann von Gilms Weg und Weisen*. Tyrolia, Innsbruck 1924, OBV.
* Hermann von Gilm, Alois Großschopf (Hrsg.): *Aus bergkristallener Schale*. Stiasny-Bücherei, Band&nbsp;24, Stiasny, Graz (u.a.) 1958, OBV.

## Արտաքին հղումներ
Works by Hermann von Gilm at Projekt Gutenberg-DE (գերմաներեն)
* https://www.projekt-gutenberg.org/gilm/gedichte/titlepage.html
* 
* Hermann von Gilms Weg und Weisen

* Brenner-Archiv der Universität Innsbruck
* Eintrag über Hermann von Gilm in: Lexikon Literatur in Tirol
* Eintrag zum Straßennamen im Dornbirner Stadtlexikon

Կատեգորիա:Ավստրիացի բանաստեղծներ
Կատեգորիա:Գերմանալեզու գրողներ
Կատեգորիա:Գերմանալեզու բանաստեղծներ
Կատեգորիա:Ավստրիացի քաղծառայողներ
Կատեգորիա:Բանաստեղծներ այբբենական կարգով
Կատեգորիա:19-րդ դարի բանաստեղծներ