Լուի-Լեոպոլդ Բուալյի

**Լուի-Լեոպոլդ Բուալյի**, նաև **Բուայի** կամ **Բուաիլի** (, ), ֆրանսիացի գեղանկարիչ, գծանկարիչ և Դիրեկտորիայի շրջանի սենտիմենտալ-սալոնային ուղղության վիմագիր (1795-1799)։

## Կենսագրություն
Լուի-Լեոպոլդ Բուալյին ծնվել է Ֆրանսիայի հյուսիսում գտնվող Լա Բասում 1761 թվականին տեղի փայտագործի համեստ ընտանիքում։ Նա մեծացել է Դուեում, մինչև տասնյոթ տարեկանը նկարել է սովորել Շառլ-Ալեքսանդր-Ժոզեֆ Կոլեի մոտ։ Այնուհետև, նախքան 1787 թվականին Փարիզ տեղափոխվելը, Արրասում Դոմինիկ Դոնկրեի մոտ ուսումնասիրել է  տրոմպլյոյ  (խաբկանք) ոճի նկարչություն (trompe l'oeil)։

Օրվա ապրուստը վաստակելու համար սկսել է գումար աշխատել դիմանկարներով։ 1789-1791 թվականներին նա մի շարք պատվերներ է կատարել ավինյոնցի հավաքորդ Էսպրի Կալվեի համար։ Նրա վաղ գեղանկարչական ոճը հիշեցնում է Ժան Գրյոզի և Ժան Օնորե Ֆրագոնարի սենտիմենտալ և բարոյագիտական ոճը, ինչպես նաև այն ժանրը, որում նա աստիճանաբար ինտեգրեց ձևի գույնի մոդելավորման ճշգրտությունն ու մանրակրկիտությունը, որը քաղվել էր անցյալ դարի հոլանդացի վարպետներից, որոնց նկարները նա հավաքել էր իր համեստ հավաքածուի համար։

Բուալյին առաջին անգամ ցուցադրել է իր աշխատանքները Փարիզի սալոնում 1791 թվականին և հայտնի է դարձել դիմանկարներով և խաբուսիկ նկարներով, ինչպես նաև կենցաղային ժանրի տեսարաններով, այդ թվում՝ «գալանտ» և անպարկեշտ թեմաներով։ 1794 թվականին նրան դատապարտել է պուրիտանացի հեղափոխական նկարիչ Ժան-Բատիստ Վիկարը։ Արվեստների ժողովրդահանրապետական ընկերությունը (Société populaire et républicaine des Arts) և հասարակական անվտանգության կոմիտեն սպառնացել են պատասխանատվության ենթարկել նկարչին նրա կողմից տարածվող պատկերների անպարկեշտության համար։ Ի պաշտպանություն իրեն՝ նա կոմիտեի գործակալներին հրավիրել է իր արվեստանոց և նրանց ցույց տվել հայրենասիրական թեմաներով կտավների շարք, այդ թվում՝ հեղափոխական կառավարության կողմից կազմակերպված մրցույթի առիթով կատարված «Մարատի հաղթանակը»։

1787 թվականին Լուի-Լեոպոլդն ամուսնացել է Մարի-Մադլեն Դեսլինի (Marie-Madeleine Desligne) հետ, այնուհետև, այրիանալով 1795 թվականին, Ադելաիդա-Ֆրանսուազ Լեդյուկի (Adélaïde-Françoise Leduc) հետ, ունեցել է վեց որդի։ Ջուլիեն Լեոպոլդը (1796-1874) և Էդվարդը (1799-1854) դարձել են նկարիչներ, Ալֆոնսը (1801-1867) զբաղվել է գեղանկարչական բնօրինակների հիման վրա տպագրությունների արտադրությամբ։

1833 թվականին Լուի-Լեոպոլդ Բուալյին ստացել է Պատվո լեգեոնի շքանշանի ասպետի կոչում և դարձել Ֆրանսիայի ինստիտուտի անդամ։ Մահացել է 1845 թվականին ութսուներեք տարեկան հասակում։ Թաղված է Փարիզում՝ Պեր Լաշեզ գերեզմանատանը (23-րդ բաժին)։

## Ստեղծագործություն
Նկարչի վաղ գծանկարներն ու նկարները ցույց են տալիս Ֆրանսիայում միջին խավի ապրելակերպը 18-րդ դարի վերջին և 19-րդ դարի սկզբին։ Նրա խնամքով մշակված և կատարված նկարներն արտացոլում են քաղաքային կյանքի ողջ բազմազանությունը,  տարազներն ու սովորույթները՝ հեղափոխական ժամանակաշրջանի և Բուրբոնների վերականգնման ժամանակի միջև, սակայն Բուալյին հայտնվել է կայսրության մայրաքաղաքային ոճից հեռու և այս իմաստով նրա աշխատանքը խորապես պահպանողական է։ Բուալյիի նկարները գնահատվել են Փարիզի սրահի հասարակության կողմից, որը 1804 թվականին նրան պարգևատրել է ոսկե մեդալով։

*«Նուրբ գունային մոդելավորումը, նկարչության շնորհը և թեթև սենտիմենտալությունը սրահի եզրին, որը կապված է [[ռոկոկո]] ոճի հետ, բնորոշ են ինչպես այս նկարչի աշխատանքին, այնպես էլ գրացուցակի շրջանի և դրան հաջորդող ժամանակի ֆրանսիական ողջ նկարչությանը Նապոլեոն Բոնապարտի կայսրության ոճի նախօրեին»,-* գրել է Վիկտոր Վլասովը։

1823 թվականին Բուալյին ստեղծեց հումորային վիմագրությունների շարք, որը կոչվում էր «Ծամածռություններ» (Les Grimaces)։ Մոտ 4500 դիմանկարներով (որոնցից միայն մեկ տասներորդն է պահպանվել) նրա աշխատանքները փաստագրական արժեք ունեն։ Բուալյին, այն սակավաթիվ նկարիչներից մեկը, ով դեմ էր հեղափոխական ռեժիմներին՝ ահաբեկչությունից մինչև կայսրություն։ Նա պատկերում էր հասարակ մարդկանց առօրյա, խաղաղ կյանքը։ Նրա միակ պատերազմը «մղվեց բիլիարդի սեղանի շուրջ և երիտասարդ կանանց շփոթված տղամարդկանց հակադրելու շուրջ»։

## Պատկերասրահ

Պատկեր:Boilly, Louis Léopold - L'Indiscret - J 5 - Musée Cognacq-JayFXD.jpg|Անհամեստը, մոտ 1795։ Կտավ, յուղաներկ: Կոնյակ-Ժե թանգարան, Փարիզ
Պատկեր:Boilly La Toilette intime ou la Rose effeuillée.jpg|Ինտիմ զարդասեղան կամ քաղած վարդ: Գտնվելու վայրն անհայտ է
Պատկեր:"Deux jeunes amies qui s'embrassent" de L.L. Boilly (musée Cognacq-Jay, Paris) (51992741281).jpg|Երկու ընկերուհիների համբույրը, մոտ 1790։ Կտավ, յուղաներկ: Կոնյակ-Ժե թանգարան, Փարիզ
Պատկեր:Boilly, Louis Léopold - Le Départ précipité - J 6 - Musée Cognacq-Jay.jpg|Հապճեպ փախուստ, մոտ 1790։ Կտավ, յուղաներկ: Կոնյակ-Ժե թանգարան, Փարիզ
Պատկեր:Louis leopold boilly avant la toilette082712)FXD.jpg|Զարդասեղանի դիմաց
Պատկեր:Madame Saint-Ange Chevrier (Louis-Léopold Boilly) - Nationalmuseum - 177754.tif|Մադամ Սենտ Անժ Շևրիե։ 1807. Կտավ, յուղաներկ: Գեղարվեստի ազգային թանգարան, Ստոկհոլմ
Պատկեր:Paris art deco boilly houdon.jpg|Ժան-Անտուան Գուդոնն իր արվեստանոցում քանդակում է Լա Պլասի կիսանդրին։ 1803։ Կտավ, յուղաներկ: Լուվր (Դեկորատիվ արվեստի թանգարան), Փարիզ
Պատկեր:Louis Léopold Boilly Scena Galante.jpg|Գալանտ տեսարան․ 1791։ Կտավ, յուղաներկ: Մասնավոր հավաքածու
Պատկեր:Louis-Léopold Boilly - Game of Billiards - WGA02350.jpg|Բիլիարդ, 1807։ Կտավ, յուղաներկ: Էրմիտաժ, Սանկտ Պետերբուրգ
Պատկեր:Bemberg Fondation Toulouse - Le Cadeau délicat - Louis-Léopold Boilly vers 1787 52.7x45 Inv.1119.jpg|Նուրբ նվեր։ 1787։ Կտավ, յուղաներկ: Բեմբերգ հիմնադրամ, Թուլուզ
Պատկեր:Lille_PBA_boilly_triomphe_de_marat.jpg|Մարատի հաղթանակը։ 1794։ Կտավ, յուղաներկ: Գեղարվեստի պալատ, Լիլ
Պատկեր:Boilly-Checkers-1803.jpg|Ընտանեկան խաղ շաշկի։ 1803
Պատկեր:Lille_PBA_Boilly_robespierre.jpg|Մաքսիմիլիան դը Ռոբեսպիերի դիմանկարը: 1791։ Կտավ, յուղաներկ: Գեղարվեստի պալատ, Լիլ
Պատկեր:Louis_Léopold_Boilly_-_The_Young_Harpist_-_1977.152_-_Yale_University_Art_Gallery.jpg|Երիտասարդ տավղահարուհին: 1806-1808. Կտավ, յուղաներկ: Յեյլի համալսարանի արվեստի պատկերասրահ, Նյու Հեյվեն, ԱՄՆ
Պատկեր:L-L_Boilly_Une_loge.jpg|Պատշգամբում։ Անվճար ներկայացման օր: 1830. Կտավ, յուղաներկ:


## «Ծամածռություններ» վիմագրությունների շարքից։ 1823

Պատկեր:A group of deformed men force one of their number to vomit in a bowl Wellcome V0011715.jpg|
Պատկեր:A group of five heads; three men smoking pipes and a cigar a Wellcome V0019115.jpg|
Պատկեր:A physician administers leeches to a patient. Colour reprodu Wellcome V0011719.jpg|
Պատկեր:A tooth-drawer extracting a tooth from a grimacing patient. Wellcome V0012072.jpg|
Պատկեր:Five decrepit doctors crushed together in consultation. Colo Wellcome V0011711.jpg|
Պատկեր:Les Grimaces.jpg|
Պատկեր:Les Lunettes; five people looking through various types of spectacles Wellcome V0015847.jpg|


## Ծանոթագրություններ

## Գրականություն
;Հիմնական հետազոտություն
* 
* 
* 
;Ցուցահանդեսների կատալոգներ
* 
* 
* 
;Բառարաններ և հանրագիտարաններ
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
;Տեղեկատու ցուցիչներ
* 

## Արտաքին հղումներ
* Louis-leopold Boilly (1761—1845)

Կատեգորիա:Ֆրանսիացի նկարիչներ
Կատեգորիա:19-րդ դարի ֆրանսիացի նկարիչներ
Կատեգորիա:18-րդ դարի ֆրանսիացի նկարիչներ
Կատեգորիա:Ֆրանսիացի դիմանկարիչներ
Կատեգորիա:Ֆրանսիացի փորագրիչներ
Կատեգորիա:Ֆրանսիացիներ
Կատեգորիա:Պեր Լաշեզ գերեզմանատանը թաղվածներ
Կատեգորիա:18-րդ դարի ֆրանսիացիներ
Կատեգորիա:19-րդ դարի ֆրանսիացիներ
Կատեգորիա:Փարիզ քաղաքում թաղվածներ
Կատեգորիա:18-րդ դարի նկարիչներ
Կատեգորիա:Ֆրանսիացի գրաֆիկներ
Կատեգորիա:Պատմանկարիչներ