Նամիբիայի գորշ մարգարիտ

մինի|250փքս|Նամիբիայի գորշ մարգարիտ բակտերիան
**Նամիբիայի գորշ մարգարիտ** (), ծովային գրամ-բացասական կոկաձև բակտերիաների տեսակ, որը պատկանում է գամմա-պրոտեոբակտերիաների դասին։ Հայտնաբերվել է Նամիբիայի մայրցամաքային դարավանդի հատակային նստվածքներում։ () տեսակի հայտնաբերումից առաջ համարվում էր գիտությանը հայտնի ամենամեծ բակտերիան։ Բակտերիայի տրամագիծը սովորաբար կազմում է 0.1–0.3 մմ (երբեմն հասնում է մինչև 0.75 մմ), ունի գնդաձև կառուցվածք և տեսանելի է անզեն աչքով։։

## Անվան էտիմոլոգիա
() ցեղանունը կազմված է () «ծծումբ» և () «մարգարիտ» բառերից։ Այն կապված է բջիջների արտաքին տեսքի հետ։ Բակտերիայի բջիջները պարունակում են ծծմբային մանր հատիկներ, որոնք բեկում են լույսը և բջիջին տալիս մարգարիտի փայլ։.

## Հայտնաբերման պատմություն
Բակտերիայի այս տեսակը տեսակը հայտնաբերվել է Հայդե Շուլցի և նրա գործընկերների կողմից 1997 թվականին՝ Նամիբիայի Ուոլֆիշ Բեյ ծոցի ափամերձ հատակային նստվածքներում։ Նրանք այնտեղ ուսումնասիրում էին վերջերս հայտնաբերված այլ սուլֆիդ օգտագործող բակտերիաներ՝ () և ()։

2005 թվականին այս տեսակի նման մի շտամ նկարագրվել է Մեքսիկայի ծոցում։ Նամիբիական և մեքսիկական շտամների միջև կան մի շարք տարբերություններ, որոնցից մեկը այն է, որ մեքսիկական շտամը չի բաժանվում մեկ առանցքի երկայնքով և չի ձևավորում բջջաշղթաներ։ 
մինի|250փքս|Նամիբիայի ափամերձ տարածք

## Կառուցվածք
Նամիբիայի գորշ մարգարիտ բակտերիայի կոկաձև բջիջները ձևավորում են շղթաներ՝ կազմված լավ սահմանազատված գնդաձև բջիջներից։ Բջիջները անշարժ են և բաժանվում են միայն մեկ առանցքի երկայնքով։
Բջիջների ներսում գտնվում են խոշոր վակուոլներ, որոնք կուտակում են նիտրատ և օգնում բակտերիային հաղթահարել նիտրատի և սուլֆիդի երկարատև պակասը։ Այս վակուոլների շնորհիվ բակտերիայի բջիջները կարող են թույլ տալ իրենց ապրել անշարժ՝ սպասելով, մինչև որ նիտրատով հարուստ ջրերը հասնեն իրենց։

Վակուոլների առկայությունը նաև բերում է բակտերիայի անսովոր մեծ չափսերին, որոնք ժամանակին գիտնականները համարում էին անհասանելի բակտերիաների համար։ Նման չափերի դեպքում դասական դիֆուզիայի միջոցով նյութերի փոխադրումը, որ ապահովում է փոքր բակտերիաների կենսագործունեությունը, դառնում է անհնար։ Սակայն բակտերիայիի բջջի կենտրոնական մասը զբաղված է վակուոլով, իսկ ցիտոպլազման մղված է դեպի բջջի եզրերը, ինչը նվազեցնում է տարածությունը, որում պետք է տեղի ունենա նյութափոխանակությունը։

## Նյութափոխանակություն
Նամիբիայի գորշ մարգարիտ բակտերիայի տեսակը քեմոլիտոտրոֆ (քիմիական էներգիա ստացող) բակտերիա է, որն ունակ է օգտագործել նիտրատը որպես էլեկտրոնների վերջնական ընդունիչ իր էլեկտրոնափոխադրիչ շղթայում։ Այն օքսիդացնում է սուլֆիդը (S²⁻)՝ որպես էլեկտրոնների դոնոր, վերածելով այն տարրական ծծմբի (S⁰), որը կուտակվում է պերիպլազմային տարածքում՝ լուսային ճառագայթները լավ անդրադարձնող մածուցիկ հատիկների տեսքով։ Այս հատիկներն են բջջին տալիս մարգարիտանման փայլ։

Ծովային բակտերիայի բջիջներում ընթացող օքսիդավերականգնման ռեակցիայի ընդհանուր հավասարումն է՝
HNO₃ + 4H₂S ⟶ NH₄OH + 4S + 2H₂O
Սուլֆիդը բակտերիան ստանում է շրջակա հատակային նստվածքներից, որտեղ այն արտազատվում է ծովի հատակին նստած միկրոսկոպիկ ջրիմուռների մեռած մնացորդները քայքայող բակտերիաների կողմից։ Նիտրատը բակտերիան ստանում է ծովաջրից։

Քանի որ այս բակտերիան շարժունակ չէ, իսկ նիտրատի կոնցենտրացիան շրջակա միջավայրում կարող է զգալիորեն փոփոխվել, բակտերիան այն կուտակում է բարձր կոնցենտրացիայով (մինչև 0.8 մոլ/լ) մեծ վակուոլի մեջ, որը կազմում է բջջի ծավալի մինչև 80%-ը։

Երբ արտաքին միջավայրում նիտրատ չկա, բակտերիան օգտագործում է վակուոլում պահեստավորված նիտրատը։ Սա թույլ է տալիս բակտերիային ավելի երկար գոյատևել սուլֆիդային նստվածքներում
Բակտերիայի բջիջների անշարժությունը փոխհատուցվում է դրա մեծ չափերով։ Ցուցադրվել է, որ այս բակտերիան ավելի շուտ ֆակուլտատիվ անաէրոբ է, քան օբլիգատ անաէրոբ, ուստի թթվածնի առատության դեպքում կարող է այն օգտագործել շնչառության համար։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Բակտերիաներ այբբենական կարգով
Կատեգորիա:Բակտերիաների դասակարգում