open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Էռնստ Էննո

**Էռնստ Էննո** (,  (8 հունիսի), 1875, Վալգուտա – 7 մարտի, 1934, Հաապսալու), էստոնացի բանաստեղծ, գրող և լրագրող։

## Կենսագրություն
Էռնստ Էննոն ծնվել է 1875 թվականի մայիսի 27-ին (հունիսի 8-ին) Վարգուտայում (ներկայում՝ Էստոնիայի Տարտումաա նահանգում) կառապան Պրիտս Էննոյի ընտանիքում։ Էռնստ Էննոն իր մանկությունն անցկացրել է Ռինգուի մոտ գտնվող Սոոսաար ֆերմայում։ Ութ տարեկան հասակում սկսել է հաճախել թեմական դպրոց Լապետուկմեում, ապա սովորել է Հյուգո Տրեֆների գիմնազիայում և միջնակարգ դպրոց Տարտուում։ 1896 թվականից մինչև 1904 թվականը Էռնստ Էննոն բիզնեսի կառավարում է սովորել Ռիգայի տեխնիկական համալսարանում։ Ռիգայում ապրելու տարիներին աշխատել է որպես լրագրող։ Կրթությունն ավարտելուց հետո նա մի կարճ ժամանակ աշխատել է որպես կրեդիտային միության գլխավոր խորհրդական Վալգայում և ոռևտրային ընկերությունում Պյառնուում։ 1902 թվականից մինչև 1904 թվականը Էռնստ Էննոն աշխատել է որպես «Postimees» թերթի խմբագիր Տարտուում, իսկ 1923 թվականից մինչև 1925 թվականը եղել է էստոնական «Laste Rõõm» մանկական ամսագրի և այլ ամսագրերի խմբագիր։ 1920 թվականից մինչև 1934 թվականը Էռնստ Էննոն աշխատել է որպես դպրոցի տեսուչ Լյաենեմաայում, ապրել է Հաապսալու։

Էռնստ Էննոն մահացել է 1934 թվականի մարտի 7-ին Հաապսալուում։ Թաղված է Հին գերեզմանատանը։

1909 թվականին Էռնստ Էննոն ամուսնացել է նկարչուհի Էլֆրիդա Օլգա Սաուլի հետ (մահացել է տարագրության մեջ 1974 թվականին Մեծ Բրիտանիայում։

## Արվեստ
Էռնստ Էննոյի ստեղծագործության վրա զգալի է բուդդիզմի ու արևմտյան միստիցիզմի ազդեցությունը, ինչպես նաև կապը սիմվոլիզմի հետ։ Մանկությունը գյուղական վայրում անցկացնելու հանգամանքը, ինչպես նաև աստվածավախ մորից ու կույր տատից լսած պատմություններն իրենց ազդեցությունն են թողել նրա ստեղծագործության վրա։ Տունը, ճանապարհն ու կարոտը Էռնստ Էննոյի քնարերգության մեջ հաճախ հանդիպող տարրեր են։

## Հիշատակ
1939 թվականի հուլիսի 30-ին Հաապսալու քաղաքում տեղադրվել է Էռնստ Էննոյի բրոնզե կիսանդրին (քանդակագործ՝ Ռոման Հաավամյագի)։

## Ստեղծագործություններ
* Uued luuletused (բանաստեղծությունների ժողովածու, 1909)
* Hallid laulud (բանաստեղծությունների ժողովածու, 1910)
* Minu sõbrad (1910)
* Kadunud kodu (1920)
* Valge öö (сборник поэм, 1920)
* Valitud värsid (անթոլոգիա, 1937)
* Üks rohutirts läks kõndima (գիրք երեխաների համար, 1957)
* Väike luuleraamat (поэзия, 1964)
* Rändaja õhtulaul (1998)
* Laps ja tuul (2000)

## Ծանոթագրություններ

## Գրականություն
* Toona, Elin. Rõõm teeb taeva taga tuld. Ernst Enno. Tartu: Ilmamaa 2000.

Կատեգորիա:Էստոնացի բանաստեղծներ
Կատեգորիա:Էստոնացի գրողներ
Կատեգորիա:Էստոնացի լրագրողներ
Կլաուդիա Լյոշ

**Կլաուդիա Լյոշ** (, ), ավստրիացի պարալիմպիկ լեռնադահուկորդուհի, 2010 թվականի Պարալիմպիկ խաղերի կրկնակի չեմպիոն, աշխարհի վեցակի չեմպիոն, 2006, 2010 և 2014 թվականների Պարալիմպիկ խաղերի մեդալակիր։

## Կենսագրություն
Կլաուդիա Լյոշը ծնվել է 1988 թվականի հոկտեմբերի 19-ին Վիեննայում։ 1994 թվականին ավտովթարի հետևանքով կորցրել է երկու ոտքը։ Մեծացել է Պյոլայում, 2007 թվականին ավարտել է դպրոցը Հորնում և ընդունվել Ինսբրուքի համալսարան, որտեղ սովորել է քաղաքագիտություն։ 2002 թվականից Կլաուդիա Լյոշը հանդես է գալիս Ավստրիայի լեռնադահուկի հավաքականի կազմում (նստած մարզիկներ)։

Լեռնադահուկային սպորտի բնագավառում Կլաուդիա Լյոշի առաջին հաջողությունը եղել է բրոնզե մեդալը Թուրինում անցկացված Պարալիմպիկ խաղերում (արագ վայրէջք)։ 2010 թվականին Վանկուվերում նա նվաճել է ոսկե մեդալներ (սլալոմ ու սուպերհսկա), ինչպես նաև արժանացել է արծաթե մեդալի սուպերհամակցությունում ու բրոնզե մեդալի արագ վայրէջքում։ Կլաուդիա Լյոշը պարբերաբար մասնակցել է աշխարհի գավաթի խաղարկություններին. հաղթել է 2008/2009 և 2009/2010 մրցաշրջաններում։ Երեք անգամ դարձել է Եվրոպայի գավաթակիր (2003/2004, 2004/2005, 2005/2006 մրցաշրջաններ)։

2014 թվականին Սոչիում անցկացված Պարալիմպիկ խաղերում նվաճել է արծաթե մեդալներ սուպերհսկա և սուպեր սլալոմ ձևերում։ Կլաուդիա Լյոշը մեդալների է արժանացել նաև աշխարհի առաջնություններում. 2013 թվականի աշխարհի առաջնությունում նա նվաճել է երեք ոսկե մեդալ, իսկ 2015 թվականի աշխարհի առաջնությունում՝ չորս մեդալ, որոնցից երեքը՝ ոսկե։

Լեռնադահուկային սպորտից բացի Կլաուդիա Լյոշը հետաքրքրվում է մեծ և սեղանի թենիսով, ինչպես նաև խաղում է «Տիրոլ» պարալիմպիկ բասկետբոլի թիմում։

## Ձեռքբերումներ
* Եվրոպայի գավաթակիր – 2003/2004, 2004/2005, 2005/2006
* Աշխարհի գավաթակիր – 2008/2009, 2009/2010
* Աշխարհի չեմպիոն – 2013 (երեք ոսկե մեդալ), 2015 (երեք ոսկե մեդալ)
*Օլիմպիական խաղեր
** Չեմպիոն (2010)
** Արծաթե մեդալակիր (2010, 2014)
** Բրոնզե մեդալակիր (2006, 2010)

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Պաշտոնական կայք  
* 

Կատեգորիա:Ավստրիացի լեռնադահուկորդներ
Կատեգորիա:Պարալիմպիկ մարզիկներ
Filmfare Awards

**Filmfare Awards**, Հնդկաստանում հինդի լեզվով նկարահանված ֆիլմերի ձեռքբերումների համար տրվող ամենամյա մրցանակ։ Իր նշանակությամբ համարժեք է ամերիկյան «Օսկար» մրցանակին։

## Պատմություն
Առաջին անգամ Filmfare մրցանակը շնորհվել է 1954 թվականին։ Ի սկզբանե մրցանակը կոչվում էր «Կլեր»` ի պատիվ The Times of India օրաթերթի մեկնաբան և քննադատ Կլեր Մենդոնի։ Թերթի ընթերցողներին առաջարկվել էր քվեարկել իրենց սիրելի դերասանների համար։ Քվեարկությանը մասնակցում էր ավելի քան 20 000 մարդ` ողջ Հնդկաստանից։ Մրցանակի հանձնումը կայացել է 1954 թվականի մարտի 21-ին` Բոմբեյի կինոթատրոնում։ Պարգևատրումը անց է կացվել հինգ անվանակարգերում` «Լավագույն ֆիլմ», «Լավագույն ռեժիսոր», «Լավագույն դերասան», «Լավագույն դերասանուհի» և «Լավագույն երաժշտություն»։ «Լավագույն դերասանուհի» անվանակարգում հաղթել է Մինա Կումարին` «Բայջու Բավրա» ֆիլմում իր դերակատարման համար, իսկ կոմպոզիտոր Նաուշադը` մրցանակն ստացել է այդ նույն ֆիլմի երաժշտության համար։

Կինոմրցանակի գլխավոր պարգևը հանդիսանում է պարող կնոջ արձանիկ, որին անվանում են «Սև լեդի» («Սևազգեստ լեդի»)։ Ի սկզբանե արձանիկը պատրաստվել է The Times of India օրաթերթի տնօրեն Վալտեր Լանգհամերի ղեկավարության ներքո` Ն. Գ. Պանսարի կողմից։ Այն պատրաստվել է բրոնզից, որի բարձրությունը 46,5 սմ է, իսկ քաշը` մոտ 5 կգ։ Մրցանակաբաշխության 25-ամյա տոնակատարության ժամանակ, արձանիկը պատրաստվել է արծաթից, իսկ 50-ամյակի ժամանակ` ոսկուց։ 2014 թվականի դրությամբ մրցանակն հանձնվում է 31 անվանակարգերում։

## Ռեկորդները

**Ամենաշատ մրցանակներ ստացած ֆիլմերը**.

* «Վերջին հույսը» (2005թ.) - 11
* «Չառևանգված հարսնացուն» (1995թ.) - 10
* «Դևդաս» (2002թ.) - 10

**Ամենաշատ պարգև ստացած մարդը**.

* Ալլահ Ռաքհա Ռահման (կոմպոզիտոր) - 15

**Ամենաշատ պարգևատրված [[ռեժիսոր]]ները**.

* Բիմալ Ռոյ - 7
* Յաշ Չոպրա - 4
* Ռաջ Կապուր - 4
* Սանջայ Լիլա Բհանսալի - 4

**Ամենաշատ պարգևատրված դերասանները**.

* Դիլիպ Կումար - 8
* Շահրուխ Խան - 8

**Ամենաշատ պարգևատրված դերասանները** (քննադատների կողմից).

* Ամիթաբհ Բաչչան - 3
* Մանոջ Բաջպայի - 3

**Ամենաշատ պարգևատրված դերասանուհիները**.

* Նուտան - 5
* Կաջոլ - 5
* Մինա Կումարի - 4
* Մադհուրի Դիքսիտ - 4

**Ամենաշատ պարգևատրված դերասանուհիները** (քննադատների կողմից).

* Տաբու - 4
* Մանիշա Կոիրալա - 3

**Ամենաշատ պարգևատրվածը` տղամարդու երկրորդական դերի համար**.

* Պրան - 3
* Ամրիշ Պուրի - 3
* Ամիթաբհ Բաչչան - 3
* Աբհիշեկ Բաչչան - 3
* Անիլ Կապուր - 3

**Ամենաշատ պարգևատրվածը` կանացի երկրորդական դերի համար**.

* Նիրուպա Ռոյ - 3
* Ֆարիդա Ջալալ - 3
* Ջայա Բհադուրի - 3
* Ռանի Մուքհերջի - 3
* Սուփրիյա Պաթհակ - 3

**Ամենաշատ պարգևատրված կոմպոզիտորը**.

* Ալլահ Ռաքհա Ռահման - 10
* Շանկար և Ջայկիշան (դուետ) - 9

**Ամենաշատ պարգևատրված տեքստի հեղինակը**.

* Գուլզար - 11
* Ջավեդ Ախտար - 8

**Ամենաշատ պարգևատրված [[Արտակադրային երգի կատարող|արտակադրային երգիչը]]**.

* Կիշոր Կումար - 8
* Մոհամեդ Ռաֆի - 6
* Կումար Սանու - 5
* Ուդիտ Նարայան - 5

**Ամենաշատ պարգևատրված արտակադրային երգչուհին**.

* Աշա Բհոսլե - 7
* Ալկա Յագնիկ - 7
* Շրեյա Գհոշալ - 5

**Ամենաշատ պարգևատրված [[խորեոգրաֆիա|խորեոգրաֆը]]**.

* Սարոջ Խան - 8
* Ֆարահ Խան - 6

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Հնդկական կինեմատոգրաֆիա
Կատեգորիա:Կինոմրցանակներ
Ալեքսանդր Գեյման

**Ալեքսանդր Գեյման** (, ), ռուս գեներալ-լեյտենանտ, քաղաքացիական պատերազմի մասնակից։

## Կենսագրություն
Ալեքսանդր Գեյմանը ծնվել է 1866 թվականի օգոստոսի 26-ին Ռուսական Կայսրությունում։
Կրթությունը ստացել է Թբիլիսյան կադետական կորպուսում (1884)։ Ավարտել է 3-րդ Ալեքսանդրովյան ուսումնարանը (1886)։ Քսան տարեկանում ստացել է կրտսեր սպայի կոչում։ Երկարատև ռազմական ծառայությունն անցկացրել է կուբանի կազակների հետ։ 1912 թվականին ավարտել է սպայական հրաձգային դպրոցը։ Առաջին համաշխարհային պատերազմի ժամանակ եղել է 14-րդ Կուբանյան կազակական գումարտակի (19.08.1914 թվականից), 8-րդ Կուբանյան կազակական գումարտակի (05.05.1915 թ.-ից), 2-րդ Կուբանյան կազակական գումարտակի (21.09.1915-02.1917) հրամանատար, գնդապետ (28.02.1915), գեներալ-մայոր (02.10.1917), 506-րդ հետևակային Պոչաևյան գնդի հրամանատար (1917), 3-րդ Կուբանյան կազակական բրիգադի հրամանատար (1917)։

1918 թվականի փետրվարին 3-րդ Կուբանյան կազակական բրիգադը փոխադրվում է Կուբան։ 1918 թվականի փետրվարին Մոզդոկում սպանվում է նրա սպա եղբայրը։ 1918 թվականի ապրիլին Մայկոպի տակ, կազակական խուտորներից մեկում, կազմակերպում է ապստամբական կենտրոն, որտեղ սկսում են հավաքվել կարմիրների դեմ մարտերին պատրաստ կազակները։ Նրանց հետ օգնում է կուբանցիներին գրավել Մայկոպը։ 1918 թվականի հոկտեմբերին նրանց հետ միացել է գեներալ Պոկրովսկու զորամասերին։ Գեներալ-լեյտենանտ (30.11.1918): Կազակական աշխարհայացքի համար պայքարի ժամանակ եղել է 2-րդ Կուբանյան կազակական առանձնակի բրիգադի հրամանատար (15.11.1918-11.1919). Կուբանում Գեյմանը եղել է իր ժամանակի բարձրաստիճան կազակական հրամանատարներից մեկը, ով պաշտպանել է Կուբանյան Ռադային, Դենիկինի դեմ պայքարում, առանձին Կուբանյան բանակի ստեղծման գործում։ Լինելով Վրանգելի ռուսական բանակում նա պաշտոն չի ստացել։ Վտարանդիության մեջ է (Սիբիրում) 1920 թվականից։ Հավատարիմ է եղել Ազատ Կազակների ազգային սլացքի նկատմամբ և տպագրվել է նրանց «Ազատ Կազակություն» ռազմական ամսագրում։ Հարավսլավիայի կազակ-էմիգրանտների շրջանում հռչակվել է որպես կազակական անցյալի փայլուն գիտակ, եղել է լավ հեքիթասաց և առանձնանում էր իր կուլտուրականությամբ։ Կազակների խաղաղ և ռազմական կենցաղի թեմաներով Գեյմանը տպագրել է բազմաթիվ հեքիաթներ «Կազակական մտորումներ», «Կազակական Ուղի», «Կազակության ուղիներ» ամսագրերում։

Հիվանդացել է ասթմայով և մահացել կարիքի մեջ, սերբական Վելիկայա Կիկինդա քաղաքի ծերանոցում 1939 թվականին։

## Պարգևներ
* Սուրբ Գեորգիի 4-րդ դասի շքանշանի ասպետ (1916, մայիսի 23)

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Вольная Станица 
* Гейман, Александр Александрович на сайте «Русская армия в Великой войне»
* mirslovarei.com/content_his/gejman-aleksandr-aleksandrovich-34016.html Гейман Александр Александрович

Կատեգորիա:Առաջին համաշխարհային պատերազմի մասնակիցներ
Կատեգորիա:Ռուս գեներալ-լեյտենանտներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի քաղաքացիական պատերազմի մասնակիցներ
Ռեսլմանիա 33

**«Ռեսլմանիա 33»** (), «WWE» կազմակերպության 33-րդ ամենամյա «Ռեսլմանիա» պրոֆեսիոնալ ըմբշամարտի (ռեստլինգ) փեյ-փեր-վյու իրադարձություն։ Անցկացվել է 2017 թվականիի ապրիլի 2-ին՝ Օռլանդոյի «Քեմփինգ Ուորլդ սթեդիում» ամերիկյան ֆուտբոլի մարզադաշտում։

Իրադարցության շրջանակներում անցկացվեցին տասներեք հանդիպումներ, որոնցից երեքը տեղի ունեցավ նախաշոուի ժամանակ։ Շոուն առաջինն էր «Ռեսլմանիա 29»-ից ի վեր, որոմ խաղարկվեցին երկու ծանրքաշային տիտղոսներ՝ WWE և WWE ունիվերսալ չեմպիոնական տիտղոսները, որոնք 2016 թվականի ապրանքանիշային ընդլայնումից հետո  դարձել էին համապատասխանաբար «Raw» և «SmackDown» ապրանքանիշների առաջնային տիտղոսները։ 5 ժամ 11 րոպե տևողությամբ «Ռեսլմանիա 33»-ը դարձավ ընկերության կողմից երբևէ ցուցադրված ամենաերկար շոուն։

«WWE»-ի պնդմամբ, իրադարձությանը մասնակցել է 75 245 հանդիսատես։

## Արդյունքներ

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Ռեսլմանիայի պաշտոնական կայքը
* WWE պաշտոնական կայք

Կատեգորիա:Ռեսլմանիա
Եգիպտական դիմակներ (նկար)

**«Եգիպտական դիմակներ»**, հայ մեծ նկարիչ Մարտիրոս Սարյանի 1911 թվականին ստեղծած նկարը։ Կտավը գտնվում է Հայաստանի ազգային պատկերասրահում։

## Նկարագրություն
«Եգիպտական դիմակներ» կտավում նկարիչը ձգտում է հասնել վառ գույների հակադիր ներդաշնակումների զուգորդման։ Սարյանի համար դիմակը լոկ հուշանվեր չի եղել։ Ըստ Սարյանի՝ եգիպտական արվեստն ունի ինքնատիպ պայմանականություններ, իր յուրահատուկ գեղագիտությունը։ 1911 թվականին Եգիպտոս (Կահիրե, Գիզա, Մեմֆիս, Լուքսոր) կատարած ուղևորությունը Սարյանի արվեստը հարստացրել է նոր աշխատանքներով, որոնք նրա ինքնատիպ ոճի վառ արտահայտումներն են։ «Եգիպտական դիմակներ» կտավում Սարյանը պատկերել է սևեռուն, կենդանի հայացքներով դիմակներ։ Իբրև արվեստի գործ՝ դիմակը Սարյանի համար անմահության խորհրդանիշ է, երբ խավարն ու մահը հաղթահարելի են դառնում լույսի ու անմահության հակադրությամբ։ Սարյանի աշխարհայացքին համահունչ է եգիպտական արվեստում մարմնավորված հոգու հավերժության և անմահության գաղափարը։ Սարյանը խորապես հավատում էր, որ մարդը չի մահանում, քանի որ նա բնությունն է։

1911 թվականի աշնանը, Հռոմի ժամանակակից արվեստի միջազգային գեղարվեստական ցուցահանդեսում, ներկայացվել են Սարյանի նոր աշխատանքները՝ «Եգիպտական դիմակներ», «Քայլող կինը», «Գիշերային բնանկար։ Եգիպտոս», որոնք մեծ հետաքրքրություն են առաջ բերել գեղարվեստի աշխարհում։

Հետագայում Սարյանը եգիպտական դիմակներին անդրադարձել է «Արևելյան մեծ նատյուրմորտ։ Եգիտական դիմակներ» (1915), «Եղիշե Չարենցի դիմանկար» (1923) կտավներում։

## Տվյալներ
* «Եգիպտական դիմակներ» (1911), ստվարաթուղթ, տեմպերա, 70x82 սմ, Հայաստանի ազգային պատկերասրահ

## Տես նաև
* Արևելյան մեծ նատյուրմորտ։ Եգիպտական դիմակներ
* Եղիշե Չարենցի դիմանկարը

## Նշումներ

## Ծանոթագրություններ

## Աղբյուրներ
* Շահեն Խաչատրյան «Մարդը բնություն է, բնությունը` մարդ», «Հայաստան», 1970, Երևան։

Կատեգորիա:1911 նկարներ
Կատեգորիա:Հայաստանի ազգային պատկերասրահի նկարներ
Կատեգորիա:Հայկական կերպարվեստ
Կատեգորիա:Մարտիրոս Սարյանի նկարներ
Երևանի Գևորգ Էմինի անվան թիվ 182 ավագ դպրոց

**Երևանի Գևորգ Էմինի անվան թիվ 182 ավագ դպրոց**, հանրակրթական դպրոց Երևանի Կենտրոն վարչական համայնքում։

## Պատմություն
Դպրոցը հիմնադրվել է 1937 թվականին։ Ի սկզբանե եղել է արական դպրոց։ Մեծ հայրենական պատերազմի տարիներին ծառայել է որպես հոսպիտալ, 1945 թվականից՝ միջնակարգ դպրոց։ Սզբում դպրոցը կոչվել է խորհրդային պետական գործիչ Կլիմենտ Վորոշիլովի անունով, այնուհետև՝ պրոֆեսոր Արշավիր Շավարշյանի անունով, 1999 թվականի դեկտեմբերից՝ հայ բանաստեղծ, թարգմանիչ, հրապարակախոս Գևորգ Էմինի անունով։

1983-1984 ուստարում դպրոցը գործել է որպես թիվ 182 ռուսական միջնակարգ դպրոց։ 1993-1994 ուսումնական տարում դպրոցում կրթությունն իրականացվել  է հայերենով, 1997-1998 ուստարվանից դպրոցն իրականացնում է ռուսերենով խորացված ուսուցում։ 2010 թվականին դպրոցը վերակազմավորվել է որպես առանձին գործող ավագ դպրոց։

Դպրոցը համագործակցում է տարբեր կրթական, ուսումնական ու մշակութային հաստատությունների հետ, այդ թվում՝ «Երևանի Մխիթար Հերացու անվան պետական բժշկական համալսարանի», «Երևանի պետական համալսարան» հիմնադրամի, անդամակցում է  «Դպրոց-կենտրոն» միությանը, 2015 թվականից դպրոցում գործում են «Պատանի երկրապահ», «Պատանի բնագետ» ակումբները։
մինի
2014 թվականի սեպտեմբերի 4-ի ՀՀ կառավարության 1010-Ա որոշմամբ «Երևանի Գ. Էմինի անվան թիվ 182 ավագ դպրոց» ՊՈԱԿ-ը վերակազմավորվել է «Երևանի Գևորգ Էմինի անվան թիվ 182 ավագ դպրոց» հիմնադրամի և անցել Մայր Աթոռ Սուրբ Էջմիածնի հոգածության ներքո։ 2015 թվականին դպրոցն ընդգրկվել է «Սոցիալական մեդիա և թվային գործիքների կիրառումը ուսումնական գործընթացում» միջազգային ծրագրում։

## Տես նաև
* Արշավիր Շավարշյանի անվան թիվ 40 դպրոց

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Երևանի Գևորգ Էմինի անվան թիվ 182 ավագ դպրոց 

Կատեգորիա:Երևանի դպրոցներ
Բաշկալայի գետահովիտ

**Բաշկալաայի գոգհովիտ**, Հայկական լեռնաշխարհում, Վանա լճից արևելք, Մեծ Զավ (Աղբակ) գետի վերին հոսանքում։ Արևմուտքից եզերվում է Չոլախ դաղի, արևելքից՝ Կորդվաց, հավրավից՝ Ջիլոդաղի լեռներով։ Լեռների խիտ և խոր մասնատված լանջերն ստորոտներում փոխանցվում են խզումնա–աստիճանավոր սարավանդների, որոնցից մեկի վրա է գտնվում Բաշկալե (պատմական Ադամակերտ) ավանը (2250 մ)։ Գոգհովտի հատակը սինկլինալ գրաբենային ծագման լայն դարավանդային հարթավայր է (1900–2100 մ)՝ լցված լճագետային նստվածքներով։ Կլիման ցամաքային է, ուղղաձիգ գոտիականության բնորոշ հակադրություններով։ Տեղումները հարթավայրում 500–600 մմ են, լանջերին՝ 700–800 մմ է, իսկ Զիլոդաղի լանջերին՝ մինչև 1000–1500 մմ։ Հողածածկը սևահողերից մինչև ալպյան լեռնամարգագետնային է՝ տափաստանային, ենթալպյան և ալպյան մարգագետնային բուսականությամբ, լեռնալանջերին՝ սաղարթավոր անտառներ (մինչև 1900 մ)։

Կատեգորիա:Թուրքիայի աշխարհագրություն
Էլեկտրական բաշխիչ հարմարանք

**Էլեկտրական բաշխիչ հարմարանք**, էներգահամակարգի հանգույցի (գեներատորային կամ բեռնվածքային) էլեկտրաէներգիայի ընդունումն ու բաշխումն իրականացնող հարմարանք։ Նրա կազմի մեջ մտնում են կոմուտացիոն ապարատուրան, հավաքման դողերը, չափիչ սարքերը, պաշտպանական և օժանդակ սարքավորումը։ Տարբերվում են լարումով, հոսանքի տեսակով և կառուցվածքով (փակ և բաց)։ Փակ tP․ հարմարանք։ էլեկտրական բաշխիչ հարմարանքները կառուցվում են մինչև 110 կվ (գլխավորապես  3-10 կվ) լարման համար։ Ամենակատար ելա գործվածը մետաղե պահարանի տեսքով կառուցվող փոխադրովի փակ հարմարանքներն են, որոնք մոնտաժվում են տեղադըրման վայրում։ Կիրառվում են, առավելապես, 6-10կվ լարման համպր։ Բաց Բ․ հ․ է․ օգտագործվում են մինչև 500 կվ լարման համար։ Այս դեպքում սարքավորումը հարմարեցվում է, բաց օդում աշխատելուն՝ նկատի առնելով շրջապատից կեղտոտվելու պայմանները։ Բաց Բաշխիչ Հարմարանք էի կառավարումն իրագործվում է էներգահամակարգի համապատասխան հանգույցի կառավարման պուլտից։ Գերլարումներից և կայծակի հարվածներից պաշտպանելու համար օգտագործվում են պարպիչներ և շանթարգելներ։
Զապսելսկի գյուղական խորհուրդ (այլ կիրառումներ)

**Զապսելսկի գյուղական խորհուրդ**, կարող է վերաբերել՝
* Զապսելսկի գյուղական խորհուրդ - Ուկրաինայի Սումիի մարզի Կրասնոպոլսկի շրջանում
* Զապսելսկի գյուղական խորհուրդ - Ուկրաինայի Պոլտավայի մարզի Կրեմենչուգսկի շրջանում
Զապրուդնի (այլ կիրառումներ)

**Զապրուդնի**, կարող է վերաբերել՝
* Զապրուդնի - ավան Ռուսաստանի Դաշնության Ռոստովի մարզի Օբլիվսկի շրջանում
* Զապրուդնի - գյուղ Ռուսաստանի Մոսկվայի մարզի Կոլոմենսկի շրջանի կազմում
Զապրուդնոե (այլ կիրառումներ)

**Զապրուդնոե**, կարող է վերաբերել՝
* Զապրուդնոե - գյուղ Ուկրաինայի Ղրիմի Ինքնավար Հանրապետության Ալուշտայի քաղաքային խորհուրդում
* Զապրուդնոե - գյուղ Ռուսաստանի Նիժնի Նովգորոդի մարզի Կստովսկի շրջանի կազմում
Հայկական ռազմական ջոկատներն Արցախյան ազատամարտի շրջանում

*Հայկական կամավորական ջոկատներ*՝ Հայկական կամավորական ջոկատներ, որոնք մասնակցել են 1990—1994 թթ․ Արցախյան ազատամարտին։

## Պատմություն
### [[Հայաստան|ՀՀ]] և [[ԼՂՀ]] բանակների ստեղծումը

Հայկական զինված ուժերի կազմավորումը ԽՍՀՄի փլուզումից հետո անցել է երեք փուլ՝
* Փետրվար 1989 — մայիս 1992 թթ.
* Հունիս 1992 — մայիս 1994 թթ.
* Հունիս 1994 — մեր օրեր

### I շրջան
; Սկիզբը

Հավանական, ամենաբարդը եղել են առաջին երկու շրջանները, 1988ից- Արցախյան շարժման սկիզբը, ու 1994ից — պատերազմի վերջը, երբ կողմերը ունեցել են մեծ բանակներ։ Այս ամբողջ ընթացքում բանակը, ինչպես նաև ամբողջական կառավարող օրգան Հայաստանում չկար։ Գործում էին միայն սկզբից չհամաձայնեցված կամավորական ջոկատներ՝ քանակը մինչև 80 մարդ, որոնք հետագայում դարձան հիմնական բանակի կորիզը։

; Ավարտը

Նորաստեղծ հայկական զինված ուժերն ունեին պահանջ ոչ միայն շարքային զինվորների համար, այլ վերին աստիճանի սպաների համար ևս։ Այդ պատճառով 1992 թ․ ՀՀ Պաշտպանության նախարարությունը դիմեց կոչով ողջ խորհրդային բանակին մասնակցելու ՀՀ ԶՈՒ-ի կազմավորմանը։ Արձագանքեցին Խորհրդային Միության հայ սպաները, ովքեր հետաքրքրված էին հայկական բանակի կազմավորմամբ։

### II շրջան
; Սկիզբը
Երկրորդ շրջանը սկսվել է պաշտոնապես ԽՍՀՄի սպառազինությունը հայկական կողմին փոխանցմամբ, այն ժամանակ, երբ հարևան հանրապետություններում ընթանում էր տեխնիկայի գրավումը։.

; Ավարտը
Երկրորդ շրջանը հայկական բանակի համար ավարտվել է 1994 թվականի մայիսին հրադադարի վերաբերյալ պայմանագրով, որը ստորագրել են Ադրբեջանը, Հայաստանը և Լեռնային Ղարաբաղի Հանրապետությունը։ Այդ պայմանագրի ստորագրումը կարելի է պայմանական հաշվել երկրորդ շրջանի վերջը։

### III շրջան
; Սկիզբը
Ներկայիս շրջանը սկսվել 1994 թվականի մայիսի 16ից հրադադարի վերաբերյալ պայմանագիր ստորագրելուց հետո, և շարունակվում է մինչ հիմա։

## Կամավորական ջոկատների դերը
Որոշ գնահատականներով, ջոկատները խաղացել են որոշիչ դերերից մեկը հայկական բանակի հաղթանակում, քանի որ նրանք էին հիմնական ուժը, ովքեր պայքարել էին պատերազմի առաջին տարիներին։

## Հիմնական ջոկատների ցանկ
Այստեղ ցուցադրված է հայկական հիմնական ջոկատները Արցախյան պատերազմի ժամանակ

## Գրականություն
* Սամվել Բաբայան, «Հաղթանակը այնպես ինչպես եղավ՝ Ազդակոչեր 44»

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Արցախյան պատերազմ
Ագնի-V

**Ագնի-V**, հնդկական եռաստիճան միջմայրցամաքային հրթիռ։ Մշակվել է հնդկական DRDO կազմակերպության կողմից։

Այս հրթիռի մշակումը Հնդկաստանին թույլ է տալիս թիրախավորել ավելի քան 5500 կմ հեռավորության վրա գտնվող թիրախները, ինչը էապես բարելավում է երկրի ռազմավարական դիրքը։ Հրթիռի առաջին փորձարկումը տեղի է ունեցել 2012 թվականի ապրիլի 19-ին Վիլեր կղզուց։ Առաջին արձակումը ծրագրված էր ապրիլի 18-ին, բայց եղանակով պայմանավորված այն մեկ օրորվ հետաձգվեց։
Եզրափակիչ փորձարկումը եղել է 2015 թվականի սկզբին։

## Բնութագիր
* Մեկնարկային զանգված՝ 50000 կգ
* Աստիճանների քանակը՝ 3
* Հետագծի արագությունը՝ 24 Мах?
* Թռիչքի հեռահարությունը՝ 5500 կմ
* Թռիչքի ժամանակը առավելագույն հեռահարության դեպքում՝ ավելի քան 1000 վ
* Երկարությունը՝ 17,5 մ (в других источниках 17-17,2 м)
* Տրամագիծը՝ 2 մ
* Մարտական մասը՝ միջուկային
** Մարտական մասի մասսան՝ 1,1 տ

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Հնդկաստանի հրթիռային զենքեր
Կատեգորիա:Հրթիռային զենք
Միրկո Օրեմուշ

**Միրկո Օրեմուշ** (, ), խորվաթ ֆուտբոլիստ, «Սպլիտ» ակումբի պաշտպան։

## Կենսագրություն
«Հայդուկ» ակումբի երիտասարդական թիմում խաղացել է տարբեր դիրքերում, իսկ հիմնականում աջ և ձախ հարձակվողի, կամ էլ կիսապաշտպանի դիրքերում։ Նրա հմտություններով զբաղվող մարզիչը, գերազանցապես տեսնում է նրան հարձակվողի դիրքում։ Պրոֆեսիոնալ մակարդակում նա իր դեբյուտը նշեց 2007 թվականի սեպտեմբերի 2-ին Կոպրիվնիցում, «Սլավեն Բելուպո»-յի դեմ խաղում։ Նա դուրս եկավ փոխարինման 75-րդ րոպեին և արդեն 3 րոպե անց հավասարեցրեց հաշիվը - 2:2։

Շարունակելով մարզվել հիմնական կազմում, Օրեմուշը չստացավ մեկ րոպե ավել խաղալու հնարավորություն և տեղափոխվեց «Նովալյա» ակումբ։ Երրորդ լիգայի մրցաշրջանում հաջող շրջանից հետո «Հայդուկ»-ի նորանշանակ մարզիչ Գորան Վուչևիչը նրան վերադարձրեց ակումբ։

Թել-ավիվյան «Հապոել»-ի կազմում 2011/12 մրցաշրջանում դարձավ Իսրայելի Գավաթի հաղթող։

## Պարգևներ
* Խորվաթիայի Գավաթի հաղթող (1)։ 2012/13

## Վիճակագրություն

## Արտաքին հղումներ
* 
* 
* Պրոֆիլը hns-cff.hr կայքում

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Խորվաթ ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Հայդուկ Սպլիտի ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Նովալյայի ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Սպլիտի ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Տղամարդկանց ֆուտբոլի պաշտպաններ
Ալլա Տեր-Սարգսյանց

**Ալլա Երվանդի Տեր-Սարգսյանց** (, ), հայկական ծագմամբ ռուս պատմաբան, ազգագրագետ, հայագետ, պատմական գիտությունների դոկտոր, Ռուսաստանի բնական գիտությունների ակադեմիայի ակադեմիկոս։ ՌԲԳԱ-ի «Հումանիտար գիտություններ և արվեստ» մասնաբաժնի, Ռուսաստանի Հայերի միության և Պատմա-տոհմագրական ընկերության գործող անդամ է։

## Կենսագրություն
Ավարտել է Մոսկվայի Մ. Վ. Լոմոնոսովի անվան պետական համալսարանի պատմության ֆակուլտետի ազգագրության ամբիոնը 1959 թվականին։

ՄՊՀ-ում սովորելու տարիներին 49 անգամ մեկնել է արշավների Խորհրդային Միության տարբեր շրջաններ՝ նյութեր հավաքելու, այդ թվում 1965 թվականից՝ Հայկական ԽՍՀ, ԼՂԻՄ և Ռուսաստանի հարավի մի շարք շրջաններ, որտեղ առկա էր մեծաթիվ հայկական սփյուռք։

1968 թվականի հոկտեմբերի 29-ին դարձել է պատմական գիտությունների թեկնածու (դիսերտացիայի թեման՝ «Հայերի ժամանակակից ընտանիքը (Հայկական ԽՍՀ գյուղական շրջանների նյութերի հիման վրա)», պաշտպանել է ԽՍՀՄ ԳԱ Ազգագրության ինստիտուտում)։

1998 թվականի դեկտեմբերի 22-ին դարձել է պատմական գիտությունների դոկտոր (դիսերտացիայի թեման՝ «Հայեր։ Պատմություն և ազգամշակութային ավանդույթներ», պաշտպանել է Ռուսաստանի ԳԱ Ազգաբանության և մարդաբանության ինստիտուտում)։

2004 թվականի նոյեմբերի 16-ից Ռուսաստանի բնական գիտությունների ակադեմիայի թղթակից անդամ է, ակադեմիկոս։

Ռուսաստանի հումանիտար գիտական ֆոնդի փորձագիտական խորհրդի փոխնախագահն է։

## Գիտական հետաքրքրություններ
Ազգագրական հայագիտություն. ծագում և էթնիկ պատմություն, ավանդական և ժամանակակից ընտանիք, կենսակերպի սովորույթներ և ծեսեր, ժամանակակից ազգամշակութային գործընթացներ, հայկական սփյուռքն աշխարհում և Ռուսաստանում։

## Աշխատություններ
* Современная семья у армян (по материалам сельских районов Армянской ССР). М., Наука, 1972. 208 с.; ил.
* Traditions and innovations in the contemporary everyday culture of the Armenians (Case-Study of Armenian SSR) / 12th International * Congress of Anthropological and Ethnological Sciences) Zagreb, Yugoslavia. July 24-31.1988. М., Nauka, 1988. 9 p.
* Донские армяне и этнокультурная ситуация в Ростовской области. М., Институт этнографии АН СССР, 1990. 20 с. (Исследования по прикладной и неотложной этнологии. Серия А. Межнациональные отношения в СССР).
* Современная этнополитическая ситуация в Краснодарском крае Российской Федерации. М., Институт этнологии и антропологии РАН, 1993. 23 с. (Исследования по прикладной и неотложной этнологии. Серия А. Межнациональные отношения в современном мире)
* Армянская диаспора Юга России. Положение и перспективы. М., Engel, 1993. 56 с. (в соавторстве с В.Ц.Худавердяном)
* История и культура армянского народа с древнейших времен до начала XIX в., М., 2005, ISBN 5-02-018445-4, М., 2008, ISBN 978-5-02-036341-0:

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Ա. Տեր-Սարգսյանցի հրատարակությունների ցանկ 

Կատեգորիա:Հայագետներ
Կատեգորիա:Մարդաբաններ
Կատեգորիա:Մոսկվայի պետական համալսարանի շրջանավարտներ
Կատեգորիա:Պատմական գիտությունների դոկտորներ
Կատեգորիա:Ռուս ազգագրագետներ
Կատեգորիա:Ռուս հայագետներ
Կատեգորիա:Ռուս մարդաբաններ
Կատեգորիա:Ռուս պատմաբաններ
Դիմիտար Սոլև

**Դիմիտար Սոլև** (, ), մակեդոնացի արձակագիր, դրամատուրգ, գրական քննադատ։

Դիմիտար Սոլև  ծնվեl է 1930 թվականին Սկոպյեում։ Ավարտել է Սկոպյեի համալսարանի փիլիսոփայության ֆակուլտետը։ Եղել է Մակեդոնիայի հեռուստատեսության տնօրենը։ 1956 թվականից Մակեդոնիայի գրողների միության անդամ է։ Խմբագրել է «Млада литература» և «Разгледи» ամսագրերը։ Եղել է Մակեդոնիայի ՊԵՆ ակումբի անդամ։

Հրատարակել է «Հալվող ձյունը» (1956), «Գետի հոսանքով և հոսանքին հակառակ» (1960) ժողովածուները, «Շիկացած երկնակամարի տակ» (1957), «Խոսք Իգորի մասին» (1969), «Մոնո Սամոնիկովի կարճ գարունը» (1964) «Ազատության ձմեռը» (1968) վիպակները։ «Բամիները» (1967), «Խխունջներ» (1975) և մի շարք այլ պատմվածքներ։

## Դիմիտար Սոլևը հայերեն
* Հալվող ձյունը։ Մակեդոնական պատմվածք, Ե., «Սովետական գրող», 1979, էջ 118-126։ Թարգմ.՝ Գ. Խաչատրյան։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Մակեդոնացի արձակագիրներ
Կատեգորիա:Մակեդոնացի դրամատուրգներ
Կատեգորիա:Մակեդոնացի գրականագետներ
Կատեգորիա:Մակեդոնացի խմբագիրներ
Կատեգորիա:Սկոպիեի համալսարանի շրջանավարտներ‏
Կատեգորիա:Մակեդոնացի գրողներ
Փիթեր Փենի արկածները

**«Փիթեր Փենի արկածները»**՝ (), ռեժիսորներ Տակասի Նակամուրի (なかむら たかし) և Յոսիո Կուրոդի հեղինակած անիմե սերիալ, որը մտնում է «Համաշխարհային գլուխգործոցների թատրոն» սերիայի մեջ։ Սերիալի պրեմիերան տեղի է ունեցել Ճապոնիայում հեռուստաալիք Fuji TV-ում 1989 թվականի հունվարի 8-ին։ Փոխհաղորդումը շարունակվում էր մինչև 1989 թվականի դեկտեմբերի 24-ը։ Դա մուլտֆիլմ է, բաղկացած 41 սերիայից՝ հարմարեցված Փիթեր Փեն Ջեյմս Մետյու Բարիի դասական վեպին։

Այս սերիալն ավելի ուշ թարգմանվել և հեռարձակվել է մի քանի երկրներում, ինչպես նաև շատ եվրոպական երկրներում, Հարավային Աֆրիկայում, Լատինական Ամերիկայում և հարավարևելյան Ասիայում։

## Սյուժե
Ողջ մուլֆիլմը բաղկացած է 2 մասից։ Առաջին մասում Փիթերը իր ընկերների հետ հայտնվում է տարբեր արկածների մեջ՝ կամ փորձում են կոկորդիլոսի որովայնից հանել ժամացույցը, կամ առևանգում են «Ուրախ Ռոջերին», կամ հանդիպում են թափառական ասպետին։

Երկրորդ մասում Փիթերն ընկերների հետ մեկնում է ճանապարհորդության՝ գտնելու Դին-Դինին։ Բացի դրանից, Փիթերը և Վենդին իմանում են, որ չար կախարդը փորձում է գրավել Նետլանդիան։ Վերջինս դրա համար օգտագործում է Սև հայելի։ Բայց հայելին չէր աշխատում առանց հատուկ հմայագրի, որը գողացել էր կախարդի թոռնուհին։ Վերջինս հանդիպում է Փիթերի և նրա ընկերների հետ, դառնալով Վենդիի ամենամոտ ընկերուհին։ Նա թաքցնում է հմայագիրն իրենց մոտ՝ «նավում», բայց նրան գտնում է ջրարջը։ Այդ պատճառով նրան գողանում է Կրյուկը հուսալով շահավետ կերպով նրան օգտագործել, քանի որ նույնպես ցանկանում էր օգտագործել հայելին։ Փիթերը
փորձում է գտնել Սպիտակ հայելին, որը թաքցված էր լաբիրինթոսում։

## Կերպարներ

Փիթեր Փեն - պատմության գլխավոր հերոսը։

Վենդի Մոյրա Անժելա Դարլինգ - երկու եղբայրների ավագ քույրը՝ Ջոնի և Մայկլի։

Սեյու՝ Նաոկո Մատցուի

Ջոն Դարլինգ - Վենդիի փոքր եղբայրը, սիրահարված է արքայադուստր Լիլիին

Սեյու՝ Կտոկո Խամուրա

Մայքլ Դարլինգ - Վենդիի փոքրիկ եղբայրը, ով իր տարիքի համար ցուցադրում է մեծ տղամարդկություն։

Սեյու՝ Յուրիկո Ֆուչիզակի

Արքայադուստր Լուսին - Լույսի հզոր արքայադուստր, նա ունի մուգ և հզոր ալտեր-էգո, որը նա թաքցնում է

Սեյու՝ Մարիա Կավամուրա

Դին-Դին - Փոքրիկ ֆեյա և Փիթերի ընկերը արկածներում, ատում է Վենդիին և միշտ ցանկանում է նրան սպանել։ Համարյա սերիալի վերջում նա ներում է և ներողություն խնդրում Վենդիից։

Սեյու՝ Սումի Սիմամոտո

Վագրային Լիլիա - Հնդկացիների առաջնորդի աղջիկը, ում Ջոնը սիրահարվում է։

Սեյու՝ Մարիա Կավամուրա

#### Կորած տղաներ
Նիբզ - Կորած տղա, նա համարվում է առաջնորդ՝ Փիթերի բացակայության դեպքում։

Կյորլի

Սեյու՝ Յուկո Միտցուդա

Չուտոչկա - Կորած տղաներից մեկը։ Նա համարվում է գյուտարար, ստեղծելով տարբեր կոնստրուկցիաներ։

Սեյու՝ Հիրոկո Էմորի

Թութլս - Կորած տղաներից մեկը։

Սեյու՝ Կադզու Իկուրա

## Սերիաների ցանկ

## Աղբյուրներ
*
Բլագոյա Իվանով

**Բլագոյա Իվանով** (, ), մակեդոնացի արձակագիր, գրաքննադատ, դրամատուրգ։

Ավարտել է Սկոպյեի համալսարանի փիլիսոփայական ֆակուլտետը։

Հրատարակել է «Յոթ վախճան» (1956), «Գիշերն առանց հանգստի» (1959), «Կարմիր ռոնդո» (1964) և «Փոքրիկ արկած» (1969) պատմվածքների ժողովածուները, «Ճանապարհորդություններ» քնարական մանրապատումները (1967):

1969 թվականին լույս է տեսել Իվանովի «Հողմեր» վեպը։ Այնուհետև հրատարակվել են «Առերեսումներ» (1970) քննադատությունների և ակնարկների գիրքը, «Հանդիպումներ բաժանման ժամանակ» փոքրիկ դրամաները (1974), «Ինքնամոռացման մյուս երեսը» (1975):

1977 թվականին լույս է տեսել Իվանովի «Մեկ տարի և մի ամբողջ կյանք» վեպը։

## Բլագոյա Իվանովը հայերեն
* Հանդիպում։ Մակեդոնական պատմվածք, Ե., «Սովետական գրող», 1979, էջ 127-140։ Թարգմ.՝ Լ. Սարգսյան։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Մակեդոնացի արձակագիրներ
Կատեգորիա:Մակեդոնացի դրամատուրգներ
Կատեգորիա:Մակեդոնացի գրականագետներ
Կատեգորիա:Սկոպիեի համալսարանի շրջանավարտներ‏
Կատեգորիա:Մակեդոնացի գրողներ
Քրիստոֆեր Սայց

**Քրիստոֆեր Սայց** (, ), ամերիկացի ֆուտբոլիստ, «Դալաս» ակումբի դարպասապահ։

## Ակումբայի կարիերա
մինի|ձախից|Սայցը «Խյուստոն Դինամո» ակումբում
Սայցը սկսել է իր կարիերան, առաջին անգամ խաղացել է Մերիլենդի համալսարանի «Մերիլենդ Տերապինս» ակումբում։ Ուսումից հետո ընտրվեց «Ռեալ Սպլտ–Լեյկ» ակումբի կողմից։ Ուսման ավարտից հետո Սայցին ընտրել է «Ռեալ Սոլտ-Լեյկ» ակումբը։ 2007 թվականին առաջնելույթ է կատարել Ֆուտբոլի բարձրագույն լիգա (MLS) ակումբում։ 2009 թվականին խաղային պրակտիկա ստանալու համար կարճաժամկետ վարձակալվել է «Կլիվլենդ Սիթի Ստարզ» և «Պորտլենդ Տիմբրես» ակումբների կողմից։ Այդ նույն տարում Սայցը տիրեց Ֆուտբոլի բարձրագույն լիգա (MLS) գավաթին, թեև անվանապես չի մասնակցել խաղամրցույթներում և եղել է պահեստային դարպասապահ։ 2010 թվականին Քրիսը փոխարնվել է «Ֆիլադելֆիա Յունիոն» ակումնի հետ։ Մարտի 26-ին Քրիսն առաջնելույթ է կատարել իր նոր ակումբում «Սիէտլ Սաունդերս»-ի դեմ։ Սեզոնի ավարտից հետ նրա հետ պայմանագիրը չերկարացվեց և Քրիսը ընտրվեց «Դալաս» ակումբի կողմից։ Նոր ակումբում Քրիսը դարձավ Կեվինա Խարտմանայի դուբլյորը։ 2013 թվականին Սայցն առաջնելույթ է կատարել «Դալաս» ակումբում «Սան-Խոսե Էրտկբեյկս» ակումբի դեմ։

## Միջազգային կարիերա
2008 թվականին Սայցը հրավիրվել է ԱՄՆ-ի օլիմպիական ակումբից որպեսզի մասնակցի Պեկինում Օլիմպիական խաղերին։ Մրցախաղում նա եղել է պահեստային դարպասապահ և խաղադաշտ այդպես էլ դուրս չի եկել։

## Ծանոթագրություններ

## Աղբյուրներ
* 
* 

Կատեգորիա:Տղամարդկանց ֆուտբոլի դարպասապահներ
Թրեյլեր (կինեմատոգրաֆիա)

**Թրեյլեր,** փոքրիկ տեսահոլովակ, որը կազմված է կարճ, հիմնականում ֆիլմի առավել տպավորիչ հատվածներից և օգտագործվում է ֆիլմի կամ գովազդի հայտարարման համար։ Այդուհանդերձ հաճախ գեղադիտակի սկզբունքով համակցվում են տեսահոլովակներ, որոնց հատվածները իրար հետ ընդհանրապես կապ չունեն։ Երբեմն այդպիսի գեղադիտակում տեսարանները շատ արագ են հերթափոխվում, հանդիսատեսին ավելի շատ տպավորություն թողնելով քան ֆիլմի մասին իմաստավորված պատկերացում տալով։ Թրեյլերի մոնտաժի ռեժիսորի խնդիրը՝ տեսահոլովակի կառուցվաքի ստեղծումը, սյուժեի դասավորումը, երաժշտության և կադրերի ընտրությունը, մոնտաժը ու տիտրերի դիզայնն է։ Դիզայնով երբեմն զբաղվում է պրոֆեսիոնալ վիդեոդիզայները։ Տերմինը կիրառվում է նաև համակարգչային խաղերում։

Երբեմն բավականին շարունակելի թրեյլերները չեն հանդիսանում կծկտուր կադրերի հավաքածու, այլ ստեղծվում են ինչպես փոքրիկ սյուժետային պատմություններ, որոնցում ֆիլմի երկխոսությունները հերթափոխվում են տպավորիչ պահերով և համակցված կինոնկարահանումների հետ։ Տեսաշարը ուղեկցվում է ձայնային և տեքստային մեկնաբանություններով, որոնք պատմում են սյուժեի մասին։

Որոշ թրեյլերներում օգտագործվում է հատուկ տեսանյութ, նկարահանված բացառապես գովազդային նպատակով և ոչ ֆիլմի օգտագործման համար։ «Տերմինատոր 2. Դատաստանի օր» ֆիլմը ամենահայտնի կինոնկարներից մեկն է, որի համար ստեղծվել է այդպիսի թրեյլեր։ Այս բլոկբաստերի գովազդի համար ստեղծվել են էքսկլյուզիվ թանկարժեք համակցված կինոնկարներ։ Առավել հայտնի հատուկ նկարահանված թրեյլերներից մեկը «Պսիխո» ֆիլմի գովազդային տեսահոլովակն է հանդիսանում, որում ռեժիսոր Ալֆրեդ Հիչքոքը հանդիսատեսների համար «Բեյթս» մոթելով էկսկուրսիա է անցկացնում։

Շատ հաճախ հանրաճանաչ ֆիլմերի համար ստեղծվում են այսպես կոչված՝ «ֆան-թրեյլերներ» կամ «ֆան-տեսահոլովակներ»։ Այդուհանդերձ Ֆան-թրեյլերը կարող է ստեղծվել ինչպես ամբողջական ֆիլմի նյութերց, այնպես էլ թրեյլերների հատվածներից։

## Արտաքին հղումներ
* The Importance of Documentary Trailers 

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Գովազդ
Կատեգորիա:Կինեմատոգրաֆիա
Մարսի կամար

**Մարսի կամար** ()՝ Հին հռոմեական կամար, թվագրվել է III դարում, գտնվում է Ռեյմս քաղաքի տարածքում (Ֆրանսիայի հյուսիս-արևելքում)։ Իր անվանումը ստացել է հռոմեական պատերազմի աստված Մարսից, որի տաճարը գտնվում է մոտակայքում։ Մարսի կամարը  իրենից ներկայացնում է հաղթական մի կամար, որը բաղկացած է երեք հենամեջից՝ 32 մետր լայնությամբ և 13 մետր բարձրությամբ։
 
Այն 1544 թվականից օգտագործվում է, որպես քաղաքային դարպասներ։ 1817 թվականին նրան շրջապատող շենքերը քանդել են և կամարի շուրջը բացվել է գեղեցիկ տեսարան։

## Պատկերասրահ

Image:Porte Mars 03.jpg
Image:Porte Mars 04.jpg
Image:Porte Mars 07.jpg
Image:Porte Mars 11.jpg
Image:Porte Mars 09.jpg
Image:Porte Mars 14.jpg
Image:Porte Mars 10.jpg
Image:Porte Mars 06.jpg
Image:Porte Mars 12.jpg
Image:Porte Mars 02.jpg
Image:Porte Mars 13.jpg
File:Porte_Mars_Arch,_Reims,_France_01.jpg
File:Porte_Mars_Arch,_Reims,_France_02.jpg
File:Porte_Mars_Arch,_Reims,_France_03.jpg
File:Porte_Mars_Arch,_Reims,_France_04.jpg
File:Porte_Mars_Arch,_Reims,_France_05.jpg
File:Porte_Mars_Arch,_Reims,_France_06.jpg
File:Porte_Mars_Arch,_Reims,_France_07.jpg
File:Porte_Mars_Arch,_Reims,_France_08.jpg
File:Porte_Mars_Arch,_Reims,_France_09.jpg
File:Porte Mars 11.jpg


## Արտաքին հղումներ
* Французская энциклопедия: города Франции — Реймс
* Реймс 

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:3-րդ դարում կառուցումն ավարտված շենքեր և կառույցներ
Կատեգորիա:Դարպասներ
Կատեգորիա:Համաշխարհային ժառանգություն Ֆրանսիայում
Կատեգորիա:Հին Հռոմի ճարտարապետություն
Հայնրիխ Ֆերդինանդ

**Հայնրիխ Ֆերդինանդ** (, ամբողջական անունը` , ), ավստրիական էրցհերցոգ Հաբսբուրգ-Լոթարինգյան ընտանիքից, զինվորական, նկարիչ և լուսանկարիչ։

## Կենսագրություն
Հայնրիխ Ֆերդինանդը ծնվել է  1878 թվականի փետրվարի 13-ին Զալցբուրգում։ Ֆերդինանդ 4-րդի և իր կնոջ Ալիսա Բուրբոն-Պարմսկոյի ընտանիքի վեց երեխաներից չորրորդն էր։ Մկրտության ժամանակ ստացել է Heinrich Ferdinand Salvator Maria Joseph Leopold Karl Ludwig Pius Albert Rupert Katharina von Ricci von Österreich-Toscana անունը։ Մինչև 1891 թվականը դաստիարակվել է տանը, մեծացել որպես հետաքրքրասեր տղա։ 1891 թվականից սովորել է Գրանիցե քաղաքի ռազմական դպրոցում, այնուհետև Վիներ-Նոյշտադտ քաղաքի Թերեզիանյան ակադեմիայում (մինչև 1897 թվականը)։ 1903 թվականին ավարտել է Ինսբրուքի ռազմական դպրոցը, ստանալով օբեր-լեյտենանտի կոչում, ծառայել է 6-րդ դրագունյան գնդում։ 1906-1914 թվականներին առողջական խնդիրների պատճառով Հայնրիխ Ֆերդինանդը թողել է ռազմական ծառայությունը և կնոջ հետ ապրել է Մյունխենում։ Որոշել է ստանալ գեղարվեստական կրթություն։ Առաջին համաշխարհային պատերազմին մասնակցել է Գալիցիայում և Հյուսիսային Իտալիայում։ 1917 թվականի օգոստոսի 16-ին  ստացել է գեներալ-մայորի կոչում, 1918 թվականի մարտի 2-ին արձակուրդ է գնացել` 1918 թվականի դեկտեմբերի 1-ին թողնելով զինվորական ծառայությունը` վերջնականապես ավարտելով իր զինվորական կարիերան։ 1919 թվականին հրաժարվելով Ավստրիայում Հաբսբուրգ ընտանիքի բելեր իրավունքներից` սկսել է հանգիստ կենսակերպ վարել։ Զբաղվել է գեղանկարչությամբ, որից ստացած եկամուտը սպայական կենսաթոշակի հետ  համալրում էր նրա ընտանեկան բյուջեն։ Զբաղվել է նաև լուսանկարչությամբ։

Մահացել է 1969 թվականի մայիսի 21-ին Զալցբուրգում։ Նրա թոռնուհին Helvig Jordis от Lohausen 2009 թվականին  Զալցբուրգի թանգարանին է նվիրել Հենրիխ Ֆերդինանդի աշխատանքների լայնածավալ հավաքածուն` բաղկացած մոտավորապես 500 ջրանկարներից, բազմաթիվ նկարներից և 80 ֆոտոալբոմներից։

## Ընտանիք
1919 թվականի նոյեմբերի 29-ին Մյունխենում ամուսնացել է  Maria Karoline Ludescher  (1883-1981) հետ։  Ունեցել են երեք երեխա`
* Կոմս Heinrich von Habsburg-Lothringen (1908-1968)
* Կոմս Ottmar von Habsburg-Lothringen (1910-1988)
* Կոմսուհի Veronika von Habsburg-Lothringen (1912-2001)

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Erzherzog Heinrich Ferdinand von Habsburg-Lothringen - Offizier, Maler und Fotograf (1878-1969) 

Կատեգորիա:Առաջին համաշխարհային պատերազմի մասնակիցներ
Կատեգորիա:Ավստրիացի նկարիչներ
Կատեգորիա:Ավստրիայի քաղաքական գործիչներ
Կատեգորիա:Ավստրիացի լուսանկարիչներ
Կատեգորիա:Երկարակյացներ
Վենիամին Բաբաջան

**Վենիամին Բաբաջան** (կեղծանուն **Կլեմենտիոս Բուտկովսկի**, ), ռուս պոետ, նկարիչ, արվեստաբան։

## Կենսագրություն
Սերում է Օդեսայի կարաիմական ծագմամբ պատվավոր քաղաքացի Սիմա Բաբաջանի և ծնունդով Թեոդոսիայից Սուլթան Խորոզի ընտանիքում։ Ավարտել է ավանդական գիմնազիան։ Սովորել է Նովոռոսիյսկի համալսարանի իրավաբանության ֆակուլտետը։ 1914 թվականի ամառվանից մինչև 1918 թվականի գարուն ծառայել է որպես ենթասպա արևելյան ճակատում։ 1919 թվականի վերջին անցել է Ռուսաստանի հարավի զինված ուժերի կամավորական ջոկատի շարքերը։ Գլխավորել է Նովոռոսիյսկի մարզի 7-րդ առանձին հեռագրային վաշտը։

Թեոդոսիայի գրավումից հետո, Բաբաջանը մնացած սպիտակգվարդիական սպաների նման ձերբակալվել է։ 1920 թվականի նոյեմբերին գնդակահարվել է։

Բաբաջանը բանաստեղծությունների երեք ժողովածուների և մի շարք հոդվածների հեղինակ է։ Սեզանի և Վրուբելի մասին աշխատությունների հեղինակ է։ Անդամակցել է «Օմֆալոս» հրատարակչության բանաստեղծների ակումբին։ Մեծ դերակատարություն է ունեցել Օդեսայի և Թեոդոսիայի մշակութային կյանքում։ Նամակագրական կապ է ունեցել Վալենտին Կատաևի, Յուրի Օլեշայի, Օսիպ Մանդելշտամի, Մաքսիմիլիան Վոլոշինի, Էդուարդ Բագրիցկիի և այլոց հետ։ Որպես նկարիչ անդամակցել է Օդեսայի ««Անկախ նկարիչների միությանը»։

## Երկեր
* Бутковский Клементий. Кавалерийские победы. Стихи. — Одесса: Омфалос, 1917.
* «Всадник». — Одесса: Омфалос, 1917.
* «Зоя». — Одесса: Омфалос,1919.
* Бабаджан В. Сезанн. Творчество, жизнь, письма.; Одесса: Омфалос, 1919.
* Вениамин Бабаджан. Из творческого наследия. В 2-х томах. / Сост. С. З. Лущик, А. Л. Яворская; ст. и коммент. С. З. Лущик; отв. ред. О. М. Барковская. — Одесса: Optimum, 2004. — 582 с.

## Կտավներ
* «Նկարիչ կինը». 1910-ական թվականներ։

## Ծանոթագրություններ

## Գրականություն
* *Волков С. В.* База данных «Участники Белого движения в России» на январь 2014. Буква Б.
* *Лущик С. З.* Книгоиздательство «Омфалос» // Книга. Сб. ст. 66. — , 1993. — С. 158—174.
* *Лущик С. З.* Вениамин Бабаджан. Жизнь и творчество / Бабаджан Вениамин Симович. Из творческого наследия. — Т. 1; Т. 2 / Сост.: С. З. Лущик, А. Л. Яворская. — Одесса: Optimum, 2004.
* *Гардзонио Стефано*. Бытовая лирика Вениамина Бабаджана и русский модернизм. // Тыняновский сборник. — Вып. 11: Девятые Тыняновские чтения. Исследования. Материалы. — : ОГИ, 2002. — С. 391—398.
* *Сколянский М.* Рецензия на: Вениамин Бабаджан. Из творческого наследия. В 2-х томах. / Сост. С. З. Лущик, А. Л. Яворская; ст. и коммент. С. З. Лущик; отв. ред. О. М. Барковская. — Одесса: Optimum, 2004. 582 с. // University of Toronto — Academic Electronic Journal in Slavic Studies \ http://sites.utoronto.ca/tsq/11/sokolyanskii11.shtml

Կատեգորիա:20-րդ դարի բանաստեղծներ
Կատեգորիա:Բանաստեղծներ այբբենական կարգով
Կատեգորիա:Գրական կեղծանուններով հայտնի հեղինակներ
Կատեգորիա:Ռուս արվեստաբաններ
Կատեգորիա:Ռուս բանաստեղծներ
Կատեգորիա:Ռուս գրողներ
Կատեգորիա:Ռուս նկարիչներ
Դունֆեն-15

**Դունֆեն-15** (, ՆԱՏՕ-ն այն անվանել է՝ **CSS-6**, նաև հաճախ օգտագործում են **DF-21** անվանումը), չինական օպերատիվ-մարտավարական հրթիռային համալիր։ Մշակվել է Չինաստանի հրթիռային շարժիչների տեխնոլոգիական ակադեմիայում (նախկինում «5-րդ Ակադեմիա»), սկսած 1985 թվականից։ Առաջին արձակումը կայացել է 1987 թվականին։ Հրթիռը կոշտաբենզին և միաստիճան է անջատված մարտագլխիկով։ Հնարավոր է տեղադրել միջուկային մարտագլխիկ 50-350 կտ հզորությամբ։

## Բնութագիր
* Հեռահարությունը՝ 600 կմ
* Հրթիռի մասսան 6200 կգ
* Մարտագլխիկի մասսան՝ 500 կգ
* Երկարությունը՝ 9,1 մ
* Տրամագիծը՝ 1 մ
* Մարտագլխիկի տեսակը
** միջուկային
** ֆուգասային
** կասետային
* Արագությունը՝ 6 Մ
* Ուղղման համակարգը՝ Իներցիալ նավագնացություն
* Ճշգրտություն՝ 300—600 մ, լազերային հոլակի օգտագործմամբ 35-50 մ
* Առաջին արձակման համար անհրաժեշտ է 30 րոպե

## Սպառազինության մեջ
*  96 միավոր, ըստ 2010 թվականի տվյալների 
*  - Իսլամական հեղափոխության պահապանների կորպուսի ռազմակայան

## Արտաքին հղումներ
* http://rbase.new-factoria.ru/missile/wobb/df-15/df-15.shtml

Կատեգորիա:Հրթիռային տեխնիկա
Լևոն Աճեմյան

**Լևոն Գևորգի Աճեմյան** (1888, Վան, Այգեստան - 1951, օգոստոսի 19, Երևան), հայ արձակագիր, խմբագիր, թարգմանիչ։

Նախնական կրթությունն ստացել է ծննդավայրում, ապա սովորել Կ. Պոլսի Կեդրոնական վարժարանում։ Մեծ եղեռնից հետո հաստատվել է Եգիպտոսում, ծավալել գրական-խմբագրական գործունեություն։ 1925-26 թթ. հրատարակել է «Եգիպտահայ տարեցոյցը»։ 1924 թվականին Ալեքսանդրիայում հիմնադրել է «Փունջ» մանկանկական հանդեսը, որի էջերում տպագրվել են հայ ականավոր գրողների, մասնավորապես Հովհաննես Թումանյանի և Ղազարոս Աղայանի մանկական ստեղծագործությունները, ինչպես նաև հայ մանկական գրականության այլ նմուշներ։ Կատարել է բազմաթիվ թարգմանություններ, որոնք լույս են տեսել իր հրատարակած և խմբագրած «Փունջ» պարբերականում։ 1947 թվականին ներգաղթել է Հայաստան, աշխատել Ալեքսանդր Մյասնիկյանի անվան հանրային գրադարանում։ Կազմել է հայոց լեզվի և պատմության դասագրքեր, որոնք արժանացել են մի քանի հրատարակության։

Օգտագործել է Ա., Էլան, Լ., Լ. Ա., Լաճ, Ճալ ծածկանունները։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Հայ խմբագիրներ
Կատեգորիա:Հայ թարգմանիչներ
Կատեգորիա:Հայ արձակագիրներ
Ուիլյամ Մեսսի

**Ուիլյամ Ֆերգյուսոն Մեսսի** (), հաճախ նշվում է նաև **Բիլլ Մեսսի** () կամ **«Ֆերմեր Բիլլ»** (, ), Նոր Զելանդիայի 19-րդ վարչապետ, Ռեֆորմիստական կուսակցության հիմնադիր։ Նոր Զելանդիան կառավարել է 1912- 1925 թվականներին։ Համարվել է ժամանակի ամենահմուտ քաղաքական գործիչներից մեկը։ Աչքի է ընկել գյուղատնտեսության զարգացման ֆինանսավորման ծրագրերով։ Համարվում է Նոր Զելանդիայի բոլոր ժամանակների ամենահմուտ քաղաքական գործիչը։

## Կենսագրություն
Մեսսին ծնվել է Հյուսիսային Իռլանդիայի Լոնդոնդերրի կոմսությունում։ Նրա ընտանիքը 1869 թվականին տեղափոխվել է Նոր Զելանդիա, բայց Բիլլ Մեսսին
մնացել է Իռլանդիայում ևս մեկ տարի, որպեսզի ավարտի կրթությունը։ Նոր Զելանդիա ժամանելուց հետո, Մեսսին աշխատել է ագրարային ոլորտում, մինչև 1877 թվականին գնել է սեփական ֆերման։ Հինգ տարի անց նա ամուսնացել իր հարևանի դստեր Քրիստինե Ալլենի հետ։ Մեսսին վարչապետ է դարձել 1912 թվականի հուլիսի 10-ին։ Նրա վարչապետության տարիներին կուսակցական մի շարք գործիչներ դուրս են եկել ռեֆորմիստական կուսակցության շարքերից։ Ուիլյամ Մեսսին Նոր Զելանդիայի կառավարման տևողությամբ երկրորդ վարչապետն է։ Նա կառավարել է 12 տարի 304 օր։ Նրանից առաջ միայն Ռիչարդ Սեդոնն է։ Նրա երկու որդիները՝ Ջոն Նորման Մեսսին (1885-1964) և Ուոլթեր Ուիլյամ Մեսսին (1882-1959) եղել են խորհրդարանի պատգամավոր՝ ռեֆորմիստական կուսակցությունից։ 1924 թվականին հիվանդության պատճառով Մեսսին որոշում է թողնել քաղաքական գործունեությունը։ Հաջորդ տարի նա մահացել է։ Մեսսիի դամբարանը գտնվում է Վելինգտոնում։

## Հիշատակ
Ուիլյամ Ֆերգյուսոն Մեսսիի անունով է անվանվել Մեսսի համալսարանը։ Համալսարանը անվանվել է Մեսսիի անունով, քանի որ սկզբնական շրջանում մասնագիտացած է եղել միայն գյուղատնտեսական ոլորտում։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Նոր Զելանդիայի վարչապետներ
Կատեգորիա:Կուսակցության հիմնադիրներ
Կատեգորիա:Նոր Զելանդիայի քաղաքական գործիչներ
Կատեգորիա:Քաղցկեղից մահացածներ
Կատեգորիա:Պատվո լեգեոնի շքանշանի սպաներ
Աննա Գյոլդի

**Աննա Գյոլդի** (, նաև *Գյոլդին*, հաճախ թարգմանվում է նաև Գելդի, ), հայտնի է որպես Շվեյցարիայի «վերջին վհուկ», ինչպես նաև Եվրոպայի վերջին կինը, որը մահվան է դատապարտվել վհուկության համար։ Մահապատժի է ենթարկվել 1782 թվականին։ Հանդիսավոր կերպով վերաթաղվել է 2008 թվականին։

## Կենսագրություն
Աննա Գյոլդին ծնվել է 1734 թվականի հոկտեմբերի 24-ին Զենվալդում։ 1765 թվականին տեղափոխվել է Գլարուս։ 17 տարի աշխատել է որպես սպասուհի։ 1780 թվականի սեպտեմբերից Գելդին ապրել է աշխատել է բժիշկ Յոհան Յակոբ Չուդի տանը ()։ 1781 թվականի հոկտեմբերին Չուդի երկրորդ դուստր Աննա Մարիան հիվանդացել է։ Աղջիկը հոգեցնցումների մեջ է ընկել և փսխել։ Նրա փսխածի մեջ եղել են ասեղներ։ Չուդին, իբր թե, հայտնաբերել է, որ Աննան պարբերաբար ասեղներ է լցրել Աննա Մարիայի կաթի մեջ։ Արդյունքում Աննան աշխատանքից հեռացվել է։ Չնայած, որ աղջիկը առողջացավ, սկսվեցին հետապնդումներ Գյոլդիի նկատմամբ։

thumb|left|<center>Աննա Գյոլդիի ձերբակալման մասին լուրը, որը տպագրվել է 1782 թվականի փետրվարի 9-ին «Նոյե Ցյուրխեր Ցայոտունգում»</center>
Սկզբնական շրջանում Գյոլդին խուսափել է ձերբակալությունից, սակայն Գլարուսի իշխանությունները հայտարարեցին պարգևատրություն՝ նրա ձերբակալման համար։ Աննա Գյոլդին ձերբակալվել և տանջանքների ենթարկվելով խոստովանել է, որ սատանայի հետ «կապ ունենալու» համար, որը նրան հայտնվել է սև շան տեսքով։ Խոստովանության հիման վրա մահվան դատապարտվել է 1782 թվականի հունիսի 18-ին և գլխատվել։ Որպես պաշտոնական մեղադրանք նշվել է «թունավորումը», այլ ոչ թե կախարդությունը, չնայած որ այդ ժամանակ թունավորման համար չէր նախատեսվում մահապատիժ։

Դատաքննության ժամանակ մշտապես խուսափել են խոսել և մեղադրել կախարդության մասին, իսկ դատական եզրակացությունները և դատավճիռը ոչնչացվել են։ Այդուհանդերձ սույն մեղադրանքը դասվել է վհուկների որսի շարքը։ Այն հանրային մեծ քննարկում է առաջացրել ոչ միայն Շվեյցարիայում, այլև Սրբազան Հռոմեական կայսրությունում։

## Ռեաբիլիտացիա
Շվեյցարիայի դաշնային խորհրդի Գլարուսի ներկայացուցիչ Ֆրից Շիսսերը () առաջարկեց Աննա Գյոլդիի դատավճիռը ճանաչել անօրինական, իսկ որպես փոխհատուցում տպագրել գիրք, որը կլիներ բարոյական պարտք՝ մատուցված շվեյցարացիների կողմից։ Գործընթացը տեղի ունեցավ 2008 թվականի օգոստոսի 27-ին՝ դեպքերից 226 տարի անց։ Աննա Գյոլդին ճանաչվեց «անմեղ»։ Կա կարծիք, որ Գյոլդին և բժիշկ Չուդին սիրային կապ են ունեցել, և այդ ճանապարհով Չուդին ազատվել է հղիացած անցանկալի սիրուհուց։

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Կայք նվիրված Աննա Գյոլդիին
* 

Կատեգորիա:Վհուկության համար դատապարտվածներ
MGM-18 Lacrosse

**MGM-18 Lacrosse**, միաաստիճան փոքր հեռահարության բալիստիկ հրթիռ։

Պատրաստվել է Ամերիկայի Միացյալ Նահանգներում։ 1959-1964 թվականներին եղել է ԱՄՆ բանակի սպառազինության մեջ։

Փորձնական արձակումը տեղի է ունեցել 1954 թվականին։

## Բնութագիր
 	
* Մեկնարկային քաշ՝ 1040 կգ
* Երկարությունը՝ 5,85 մ
* Տրամագիծ՝ 0,52 մ
* Թևերի բացվածքը՝ 2,74 մ
* Շարժիչը՝ միաաստիճան կոշտաբենզին Thiokol XM10 / XM10E1
* Հեռահարությունը՝ 8-30 կմ
* Մարտական մաս՝
** Տ-34 ֆուգասային, 245 կգ
** W-40 միջուկային, 1,7 և 10 կտ
* Թռիչքի արագություն 0,8 Մ

## Արտաքին հղումներ
*  Martin SSM-A-12/M4/MGM-18 Lacrosse Designation-systems.net
*  Хронология проекта LACROSSE   Сайт Редстоунского арсенала

Կատեգորիա:Հրթիռային զենք
Դև (դիցաբանություն)

**Դև**, հայկական դիցաբանության մեջ բարի կամ չար ոգի։ Դիցաբանության մեջ, լեգենդներում, հեքիաթներում նկարագրվում է որպես հսկա` մեծ գլխով և կավե կճուճի կամ ամանի չափ աչքերով։ Դևի կերպարում հաճախ միավորված են կենդանիների հատկություններ։ Դևերը լինում են ինչպես բարի, այնպես էլ չար։ Բոլոր դևերը բաժանվում են երկու խմբի` սև և սպիտակ, ընդ որում գույնը միշտ չէ, որ համապատասխանում է բնավորությանը։ Լեգենդներում կախարդները դևին մարդու մարմնի մեջ մտցնելու հատկությամբ էին օժտված։

Բարի դևերից են արալեզներն ու ուրվականները, չարերից` ալքերը, այսերը, վիշապները։ Որոշ ոգիներ մարդկանց նկատմամբ չեզոք դիրքորոշում ունեն։ Դևերը տարբերվում են իրենց կերպարանքով, օրինակ` պարիկները կարող են ունենալ ինչպես գեղեցիկ կնոջ, այնպես էլ ավերակներում ապրող ավանակի կերպարանք։

Հովհաննես Թումանյանի «Եդեմական ծաղիկ» հեքիաթում դևը դրախտի ծաղկի պահապանն էր։

«Սասնա ծռեր» էպոսում Մեծ Մհերը Սպիտակ դևից ազատում է գեղեցկուհի Արմաղանին ու ամուսնանում նրա հետ։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Դիցաբանական էակներ
Կատեգորիա:Հայկական դիցաբանություն
Կատեգորիա:Ոգիներ
Գիորգի Արաբուլի

**Գիորգի Արաբուլի** (, ), վրացի բանաստեղծ, թատերական ռեժիսոր։

Ծնվել է 1991 թվականի մարտի 7-ին։ Սովորել է Խեսուրեթիում՝ Քարիսախոյի դպրոց֊պանսիոնատում։ 2008 թվականին տեղափոխվել է Շատիլի և ավարտել տեղի միջնակարգ դպրոցը։ Սովորել է Թբիլիսիի թատրոնի և կինոյի պետական համալսարանում (2009-2013)՝ դրամայի ռեժիսոր մասնագիտությամբ։ Տպագրվել է վրացական գրական մամուլում։

Մի շարք անհատական և խմբային գրական երեկոների մասնակից է ինչպես Վրաստանում, այնպես էլ արտասահմանում։ 2012 թվականին «Ինտելեկտ» հրատարակչությունը լույս է ընծայել նրա առաջին բանաստեղծական ժողովածուն՝ «Սկիզբ ճանապարհի»-ն։

2013 թվականից Դաշեթիի թատրոնի գլխավոր ռեժիսորն է։

## Գիորգի Արաբուլին հայերեն
* «Մենք լավ ենք հիշում՝ հայրերը մեր՝ մեռելներին թաղում...»; Ալուդային; «Ես ու դու, Աստվա՛ծ, կամ ես ու դու կամ... (ինչպես որ է)...»; Պահմտոցի; «Ամեն առավոտ, երբ անկողնուց վեր ես կենում...»: 7 անուն. Արդի վրացական պոեզիա, Ե., «Անտարես», 2015, էջ 45-50։ Վրացերենից թարգմ.՝ Անահիտ Բոստանջյան։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Վրացի բանաստեղծներ
Կատեգորիա:Վրացի ռեժիսորներ