Անհայտ խռովարարը

մինի|Ջեֆ Ուայդեներ, Անհայտ խռովարարը, 1989|250x250փքս
**Անհայտ խռովարարը** (նաև ), պայմանական անվանում, որով հայտնի է այն մարդը, որ կես ժամվա ընթացքում միայնակ փակել է տանկերի շարասյունը 1989 թվականի հունիսին Պեկինի Տյանանմեն հրապարակում տեղի ունեցած խռովությունների ժամանակ։ Միջազգային մակարդակում այն համարվում է բոլոր ժամանակների ամենանշանակալի նկարներից մեկը։ Չինաստանում նկարը և նրա հետ կապված դեպքերը ենթարկվում են գրաքննության։

## Լուսանկար
Անհայտ խռովարարի ամենահայտնի լուսանկարն արվել է Associated Press-ի թղթակից Ջեֆ Ուայդեների () կողմից. նա լուսանկարել է «Պեկին» հյուրանոցի վեցերորդ հարկից։ Լուսանկարում պատկերված է մի մարդ, որ միայնակ կանգնած է Տիպ 59 տեսակի տանկերի շարասյան դիմաց։ Դրանից առաջ Ստյուարտ Ֆրանկլինն արել էր համայնապատկերային լուսանկար, որում երևում է 19 տանկ։

thumb|left|upright=0.5|Ջեֆ Ուայդեներ
Տանկերի շարասյունը միայնակ կանգնեցրած Չինաստանի հասարակ քաղաքացուն պատկերող լուսանկարները արագորեն տարածվում են ողջ աշխարհում՝ դառնալով այն դեպքերի խորհրդանիշը, որ կոչվել են «բողոք տոտալիտար պետության բռնապետության դեմ»։ Լուսանկարը տպագրվել է հարյուրավոր թերթերում ու ամսագրերում, ցուցադրվել է հեռուստատեսային լուրերի թողարկումների ընթացքում։ 1998 թվականի ապրիլին ամերիկյան «Time» ամսագիրը «Անհայտ խռովարարին» ընդգրկել է 20-րդ դարի 100 ամենաազդեցիկ մարդկանց ցանկում։

Լրագրող-միջազգայնագետ Վսևոլոդ Օվչիննիկովը, ով այդ ժամանակ գտնվում էր Չինաստանում, լուսանկարի մասին ասել է, թե այն «թերևս միակ իրական կադրն է», որ արվել է այդ դեպքերի ընթացքում, և այն հակադրել է բռնության տեսարաններ պատկերող այն լուսանկարներին, որ ամբողջ աշխարհում տարածվել են որպես Տյանանմեն հրապարակում տեղի ունեցած ջարդը պատկերող կադրեր, սակայն իրականում հեռուստամոնտաժի արդյունք են։

## Խռովարարը
Գոյություն ունի չհաստատված վարկած, թե «խռովարարը» եղել է Պեկինի համալսարաններից մեկի 19-ամյա (այն ժամանակ) ուսանող Վան Վեյլինը (王维林)։

## Փաստեր
2020 թվականի օգոստոսի 20-ին *[[Call of Duty: Black Ops Cold War]]* թրեյլերում ցուցադրվել են Խռովարար մարդուն ցուցադրող նկարի կադրերը։ Չինաստանում տեսահարթակների վրա, ինչպիսիք են Bilibili-ը, թրեյլերի տվյալ հատվածը փոխարինվել է սև էկրանով։ Հաջորդ օրը Activision Blizzard-ը ամբողջ աշխարհում թողարկել է թրեյլերի կրճատ տարբերակը, որում նկարի տեսարանները չեն եղել։

2021 թվականի հունիսի 4-ին՝ «Տյանանմենի կոտորածի 32-րդ տարելիցի օրը, Խռովարար մարդու նկարի և տեսանյութի որոնումը ենթարկվել է գրաքննության Microsoft Bing որոնման համակարգի կողմից ամբողջ աշխարհում։ Մի քանի ժամ անց Microsoft-ը լուծել է խնդիրը, որոնումը վերադարձրել է միայն տանկերի լուսանկարները աշխարհի այլ մասերում։ Microsoft-ը հայտարարել է, որ խնդիրը ծագել է «մարդկային պատահական սխալի պատճառով»։

## Ծանոթագրություններ

## Գրականություն
* *June Fourth: The True Story, Tian’anmen Papers/Zhongguo Liusi Zhenxiang Volumes 1-2 (Chinese edition)*, Zhang Liang, ISBN 962-8744-36-4.
* *Red China Blues: My Long March from Mao to Now*, Jan Wong, Doubleday, 1997, trade paperback, 416 pages, ISBN 0-385-48232-9 (Contains, besides extensive autobiographical material, an eyewitness account of the Tiananmen crackdown and the basis for an estimate of the number of casualties.)
* *The Tiananmen Papers, The Chinese Leadership’s Decision to Use Force Against their Own People—In their Own Words*, Compiled by Zhang Liang, Edited by Andrew J. Nathan and Perry Link, with an afterword by Orville Schell, PublicAffairs, New York, 2001, hardback, 514 pages, ISBN 1-58648-012-X

## Արտաքին հղումներ
* «Behind the scenes: Tank Man of Tiananmen» (*New York Times*)
* Ստյուարտ Ֆրանկլինի լուսանկարը // Life magazine 100 photos that changed the world.
* Professor disclosed heroic Wang Weilin still in world, dajiyuan.com. 
* Time 100: The Unknown Rebel , *Time*, 1999.
* The Tank Man documentary, տեսանյութ YouTube կայքում.
* 

Կատեգորիա:Time-ի վարկածով «Տարվա մարդ» ճանաչվածներ
Կատեգորիա:Հայտնի լուսանկարներ
Կատեգորիա:Չնույնականացված մարդիկ