Բրունո Բետելհայմ

**Բրունո Բետելհայմ** (գործածվում է նաև ազգանվան **Բետելհեյմ** ձևը. , ), ավստրիա-հրեական ծագումով ամերիկացի մանկական հոգեբան և գրող։ Միջազգային ճանաչում է ստացել հուզական խանգարումներ ունեցող երեխաների կրթության, աուտիզմի, ֆրոյդյան հոգեվերլուծության հիմնախնդիրների վերաբերյալ աշխատանքների շնորհիվ։

## Կենսագրություն
Դպրոցն ավարտելուց հետո Բրունոն առևտրական գործ է ուսումնասիրել, այնուհետև՝ գրականության ու արվեստի պատմություն։ Հրապուրվել է հոգեվերլուծությամբ, հաճախակի հաղորդակցվել, մտքեր փոխանակել Ֆրոյդի սաներից Ռիխարդ Շտերբայի հետ։

Իր հրեական ծագման պատճառով 1938—1939 թվականներին 11 ամիս բանտարկված է եղել Դախաուի և Բուխենվալդի համակենտրոնացման ճամբարներում։ Ազատվել է Հիտլերի ծննդյան տարեդարձի առթիվ հայտարարված համաներմամբ, տեղափոխվել ԱՄՆ։

1943 թվականի հոկտեմբերին ամերիկյան մասնագիտական մի ամսագրում լույս է տեսել Բրունո Բետելհայմի «Անհատական և զանգվածային վարքը ծայրահեղ պայմաններում» վերնագիրը կրող հոդվածը, որտեղ նա վերլուծել էր նացիստական համակենտրոնացման ճամբարներում կալանվածների պահվածքը։ Հոդվածը լայն արձագանք է ստացել և հեղինակին միանգամից ճանաչում ու համբավ է բերել։ 1944—1973 թվականներին նա հոգեբանության պրոֆեսորի կոչումով դասավանդել է Չիկագոյի համալսարանում, միաժամանակ երեք տասնամյակ գլխավորել է համալսարանին առընթեր՝ Սոնյա Շենկմանի անվան օրթոգենիկ դպրոցը։ 1973 թվականից դասախոսել է Սթենֆորդի համալսարանում։ Միջազգային հեղինակություն է վայելել աուտիզմի բուժման, մանկապատանեկան հոգեբանության, հոգեվերլուծության ասպարեզներում։ 1971 թվականին ընտրվել է արվեստների և գիտությունների ամերիկյան ակադեմիայի անդամ։

Կյանքի վերջին տարիներին այրիանալով՝ տառապել է միայնությունից ու ընկճախտից և ինքնասպանությամբ վերջ տվել իր կյանքին։

## Աշխատությունների ընտրանի
* 1950: *Love Is Not Enough: The Treatment of Emotionally Disturbed Children*
* 1954: *Symbolic Wounds; Puberty Rites and the Envious Male*
* 1955: *Truants From Life; The Rehabilitation of Emotionally Disturbed Children*
* 1960: *The Informed Heart: Autonomy in a Mass Age*
* 1962: *Dialogues with Mothers*
* 1967: *The Empty Fortress: Infantile Autism and the Birth of the Self*
* 1969: *The Children of the Dream*
* 1974: *A Home for the Heart*
* 1976:  The Uses of Enchantment: The Meaning and Importance of Fairy Tales
* 1979: *Surviving and Other Essays*
* 1982: *On Learning to Read: The Child’s Fascination with Meaning* (with Karen Zelan)
* 1982: *Freud and Man’s Soul*
* 1986: *Surviving the Holocaust*
* 1987: *A Good Enough Parent: A Book on Child-Rearing*
* 1990: *Freud’s Vienna and Other Essays*

## Տես նաև

Սառնարան-մայրիկի տեսություն

## Ծանոթագրություններ

## Գրականություն
* Sutton N. *Bruno Bettelheim, une vie}}. Stock, 1995 (*Пер. на англ. язык в 1995, 1997*)
* Pollak R. *The Creation of Dr. B: A Biography of Bruno Bettelheim*. : Simon & Schuster, 1997
* Raines Th. *Rising to the Light: A Portrait of Bruno Bettelheim*. : Knopf, 2002
* *«So können sie nicht leben» — Bruno Bettelheim: (1903—1990)* / Aichhorn T., Kaufhold R. und Löffelholz M., Hrsg. Norderstedt: Agentur für Politische Psychologie; Bonn: Dt. Psychologen-Verl., 2003
* Henry A. *Shoah et témoignage: Levi face à Améry et Bettelheim*. L’Harmattan, 2005
* Fischer D. J. *Bettelheim: Living and dying*. Amsterdam; : Rodopi, 2008
== Արտաքին հղումներ ==
*[http://alexfiles.com/jinny.shtml Missing the Message: A Critique of Bettelheim's Analysis of *The Jinny and the Fisherman*] 
*[http://www.suesske.de/kaufhold-1.htm Reviews of Dr. Roland Kaufhold's Bettelheim, Ekstein, Federn] (in German)
*[http://www.suesske.de/buch_fisher.htm Thomas Aichhorn, *Essays über Bruno Bettelheim''] (in German)
*
*The Edith Buxbaum Journal by Roland Kaufhold
*Bruno Bettelheim 1903–1990  Zehan, Karen, Prospects: the quarterly review of comparative education, UNESCO, 1993.
*Guide to the Richard Pollak Collection of Bruno Bettelheim Research Materials 1863-2006 at the University of Chicago Special Collections Research Center

Կատեգորիա:Ինքնասպաններ
Կատեգորիա:Վիեննայի համալսարանի շրջանավարտներ
Կատեգորիա:Հոգեբաններ
Կատեգորիա:Հոգեբույժներ
Կատեգորիա:Հոլոքոստից փրկվածներ
Կատեգորիա:Ամերիկացի հոգեբաններ
Կատեգորիա:Ավստրիացի հոգեբաններ
Կատեգորիա:Ավստրիացի փիլիսոփաներ
Կատեգորիա:Ավստրիացի հոգեբույժներ
Կատեգորիա:Ավստրիացի մանկավարժներ