Աֆրիկյան ծագում ունեցող կանանց միջազգային օր

[մինի|310x310փքս|Կանանց միջազգային գործադուլ 2018, [Բուենոս Այրես]]
**Աֆրիկյան ծագում ունեցող կանանց միջազգային օր**, Լատինական Ամերիկայի և Կարիբյան ավազանի սևամորթ կանանց միջազգային օր, հակիրճ հայտնի է որպես Սևամորթ կանանց օր, հայտնի է նաև որպես աֆրո-լատինաամերիկացիների, աֆրո-Կարիբյան և սփյուռքի Կանանց միջազգային օր, աֆրիկյան ծագում ունեցող կանանց միջազգային օր ()։ Այն 1992 թվականից ի վեր նշվում է հուլիսի 25-ին և պայմանավորված է աֆրոֆեմինիստական շարժմամբ, աֆրիկյան սփյուռքի և աֆրիկյան ծագում ունեցող անձանց իրավունքների ավելի լայն ճանաչմամբ։

Ըստ Wonder Woman Project-ի (WWP), Լատինական Ամերիկայում ապրում է աֆրիկյան ծագում ունեցող շուրջ 130 միլիոն մարդ։ Կանայք կազմում են այս խմբի 51%-ը։ Ըստ ՄԱԿ-ի Մարդու իրավունքների գերագույն հանձնակատարի գրասենյակի և WWP-ի, տարածաշրջանում աֆրիկյան ծագում ունեցող անձինք հաճախ բախվում են ռասայական խտրականության և մարգինալացման, ինչը կարելի է բացատրել պատմական գործոններով, ինչպիսիք են ստրկությունը և գաղութատիրությունը։ Այնուամենայնիվ, աֆրիկյան ծագում ունեցող կանայք ենթարկվում են խտրականության՝ ինչպես ռասայի, այնպես էլ սեռով պայմանավորված։ Հետևաբար, նրանք ավելի հակված են օբյեկտիվացման, սեռականացման և ֆիզիկական, հոգեբանական և սեռական բռնության տարբեր ձևերի։ Բացի այդ, աֆրիկյան ծագում ունեցող կանայք բախվում են որակյալ կրթության, զբաղվածության հնարավորությունների, հարմարավետ կացարանների և առողջապահական ծառայությունների հասանելիության մեծ խոչընդոտների։

Օրինակ՝ Կոլումբիայում աֆրիկյան ծագում ունեցող կանայք, ովքեր իրավապաշտպաններ են, բախվում են բռնության և սպառնալիքների, այդ թվում՝ կանանց սպանության և բռնաբարության մեծ ռիսկի։ Բռնությունները, որոնց նրանք ենթարկվում են, հաճախ նպատակ ունեն լռեցնել նրանց, վերահսկողություն հաստատել նրանց տարածքների վրա և վախեցնել նրանց համայնքներին։ Այս կանայք ռիսկի են ենթարկվում ոչ միայն իրենց տարածքները պաշտպանելու, այլև կարծրատիպային գենդերային դերերին մարտահրավեր նետելու համար։

## Պատմություն
Այս տոնն իր արմատներն ունի աֆրիկյան ծագում ունեցող կանանց պատմական ժողովում, որը տեղի է ունեցել Դոմինիկյան Հանրապետությունում 1992 թվականի հուլիսի 25-ին։ Այս հանդիպմանը Լատինական Ամերիկայի 32 երկրների 300 կանայք հավաքվել էին քննարկելու քաղաքական քարոզչության ռազմավարությունը և դաշինքներ ստեղծելու գենդերային տեսանկյունից ռասիզմի դեմ պայքարելու համար։ Այս կարևոր իրադարձության արդյունքում հուլիսի 25-ը հայտարարվեց աֆրիկյան ծագում ունեցող կանանց միջազգային օր, որը հայտնի է նաև որպես Աֆրո-Լատինական Ամերիկայի, Աֆրո-Կարիբյան ավազանի և սփյուռքի Կանանց միջազգային օր։

Միավորված ազգերի կազմակերպությունը 2015-2024 թվականները հայտարարել է «Աֆրիկյան ծագում ունեցող անձանց միջազգային տասնամյակ»՝ նպատակ ունենալով վերացնել պատմական անարդարություններն ու շարունակվող մարտահրավերները, որոնց բախվում են աֆրիկյան ծագում ունեցող անձանց համայնքները ամբողջ աշխարհում։ Այս շրջանակներում աֆրիկյան ծագում ունեցող կանանց միջազգային օրը նշվում է որպես հատուկ տոն՝ նվիրված աֆրիկյան ծագում ունեցող կանանց փորձին, նվաճումներին և կարիքներին։ Ամերիկյան պետությունների կազմակերպությունը (OAS) նշել է այդ օրը՝ կոչ անելով պետություններին արմատախիլ անել աֆրիկյան ծագում ունեցող կանանց նկատմամբ խարանն ու խտրականությունը և կոնկրետ միջոցներ ձեռնարկել ռասայական վիրավորանքները և ատելության խոսքը կանխելու համար։
մինի|287x287փքս|Պաուլինա Քիշնեուն (ձախից), Անա Ֆլավիա Մագալհաես Պինտոն (կենտրոնում) և Աննա Մարիա Գոնսալվեսը (աջից) 2014 թվականի Լատինիդադես փառատոնի ժամանակ։
Festival Latinidades-ը ամենամյա միջոցառում է, որն այդ օրը նշվում է Բրազիլիայում 2008 թվականից։ Այն համարվում է Լատինական Ամերիկայի սևամորթ կանանց ամենամեծ փառատոնը։ Փառատոնի նպատակն է խթանել քաղաքական և մշակութային քննարկումները, կանանց միջև փորձի փոխանակման տարածք ստեղծել և ընդգծել հասարակության մեջ սևամորթ կանանց առջև ծառացած ներդրումն ու մարտահրավերները։ 2020 թվականի դրությամբ փառատոնն անմիջական ազդեցություն է ունեցել ավելի քան 300,000 մարդու վրա՝ անցկացնելով ավելի քան 200 դասընթացներ և ցուցադրելով ավելի քան 200 գեղարվեստական ներկայացումներ։

## Նպատակներ
Տոնի նպատակն է ուշադրություն հրավիրել աֆրիկյան ծագում ունեցող կանանց վրա և խթանել հանրային քաղաքականությունը, որն օգնում է բարելավել նրանց կյանքի որակը և վերացնել ռասիզմն ու խտրականությունը։ 1992 թվականի հանդիպումը սահմանեց քաղաքական քարոզչության և գործընկերության ռազմավարություններ՝ գենդերային տեսանկյունից ռասիզմի դեմ պայքարելու համար։

Աֆրիկյան ծագում ունեցող կանանց միջազգային օրն անցկացվում է ի հիշատակ և ուժեղացնելու ռասայական խտրականության դեմ պայքարը, որն ուղղված է էթնիկ և ռասայական ծագման վրա հիմնված նախապաշարմունքների վերացմանը։ Այն նպատակ ունի ճանաչել աֆրիկյան ծագում ունեցող կանանց նվաճումները, արժեքները, մշակույթն ու իմաստությունը հասարակության մեջ։ Այս օրն ընդգծում է նրանց ներկայությունն ու ներդրումը տարբեր ոլորտներում, ներառյալ գիտությունը, սպորտը, իրավագիտությունը, արվեստը, քաղաքականությունը, ակտիվությունը և այլն։

Աֆրիկյան ծագում ունեցող կանանց միջազգային օրը հնարավորություն է տալիս նշելու և ուժեղացնելու պայքարը ռասայական խտրականության և նախապաշարմունքների դեմ, որոնք հիմնված են էթնիկ և ռասայական ծագման վրա։ Այն նպատակ ունի ճանաչել աֆրիկյան ծագում ունեցող կանանց նվաճումները, արժեքները, մշակույթն ու իմաստությունը հասարակության մեջ և ընդգծել նրանց ներկայությունն ու ներդրումը տարբեր ոլորտներում, ինչպիսիք են գիտությունը, սպորտը, իրավագիտությունը, արվեստը, քաղաքականությունը և ակտիվությունը։ Տոնակատարությունը նպատակ ունի խրախուսել աֆրիկյան ծագում ունեցող կանանց հավասար իրավունքներն ու հնարավորությունները՝ միաժամանակ մարտահրավեր նետելով նրանց առջև ծառացած համակարգային անհավասարությանը։ Սա հնարավորություն է բարձրացնել իրազեկությունը աֆրիկյան ծագում ունեցող կանանց փորձի և մարտահրավերների վերաբերյալ, նպաստել երկխոսությանը, քարոզչությանը և սոցիալական փոփոխություններին։

Աֆրիկյան ծագում ունեցող կանանց միջազգային օրվա ընթացքում անցկացվում են տարբեր միջոցառումներ, ներառյալ համաժողովներ, խմբային քննարկումներ, սեմինարներ, գեղարվեստական ներկայացումներ և համայնքային միջոցառումներ։ Այս նախաձեռնությունները նպատակ ունեն խթանել երկխոսությունը, գիտելիքների փոխանակումը և հզորացումը, ինչպես նաև լուծել աֆրիկյան ծագում ունեցող կանանց առջև ծառացած հատուկ մարտահրավերները։ Մասնակցելով այս միջոցառումներին՝ անհատներն ու կազմակերպությունները նպաստում են ավելի մեծ նպատակի՝ հասնել ռասայական և գենդերային հավասարության, կոտրել կարծրատիպերը և ստեղծել ավելի ընդգրկուն և արդար հասարակություն։

ՄԱԿ-ը նաև օգոստոսի 31-ը հայտարարել է Աֆրիկյան ծագում ունեցող անձանց միջազգային օր, որն առաջին անգամ նշվել է 2021 թվականին՝ նպատակ ունենալով ընդգծել ներդրումները և վերացնել խտրականության բոլոր ձևերը աֆրիկյան ծագում ունեցող անձանց նկատմամբ ամբողջ աշխարհում։ Այս հիշարժան օրերը միասին նպաստում են ամբողջ աշխարհում աֆրիկյան ծագում ունեցող անհատների և համայնքների առջև ծառացած իրավունքների, փորձի և մարտահրավերների վերաբերյալ իրազեկվածության բարձրացմանը։

## Ծանոթագրություններ


## Արտաքին հղումներ
* 
* 

Կատեգորիա:Կանայք
Կատեգորիա:Կանանց իրավունքներ
Կատեգորիա:Միջազգային օրեր
Կատեգորիա:Տոն օրեր
Կատեգորիա:Սև ֆեմինիզմ