Հոսեյն Համադանի

**Հոսեյն Համադանի** (, ), իրանցի ռազմական գործիչ, Իսլամական հեղափոխության պահապանների կորպուսի բրիգադի գեներալ։

## Կենսագրություն
### Երիտասարդ տարիներ
Ծնվել է Համադանում՝ Աբադանի նավթավերամշակման գործարանում տեխնիկ աշխատած նավթային ընկերության աշխատակցի ընտանիքում։ Հոսեյնն ուներ երկու ավագ քույր և կրտսեր եղբայր։ Նրա հայրը՝ Ալին, մահացել է, թողնելով ընտանիքը առանց կերակրողի, երբ Հոսեյնն ընդամենը երեք տարեկան էր։ Որպես ավագ որդի՝ Համադանին ստիպված է եղել աշխատել մթերային խանութում՝ գիշերները կատարելով դպրոցական տնային աշխատանք։ Գտնվելով 1979 թվականի Իսլամական հեղափոխության սկիզբը տված գաղափարների ազդեցության տակ՝ Հոսեյնը եղել Է այաթոլլա Մադանիի՝ այաթոլլա Խոմեյնիի ներկայացուցիչ այաթոլլա Խոմեյնիի ուսանողը Համադանում, որը հետագայում սպանվել է ժողովրդական մոջահեդների կողմից, և ընկերների հետ մասնակցել է հակաշահական բողոքներին։

### Զինվորական ծառայություն
1979 թվականին՝ Համադանում, սկսել է ռազմական կարիերա՝ մտնելով Հեղափոխական գվարդիայի մեջ։ Նա կարևոր դեր է խաղացել Իսլամական հեղափոխության պահապանների կորպուսի ստեղծման գործում՝ առաջին անգամ դրսևորելով իրեն 1979 թվականի քրդական ապստամբության և 1980-88 թվականների իրանա-իրաքյան պատերազմի ժամանակ, որոնց շրջանակներում մասնակցել է տարբեր գործողությունների հրամանատարությանը, որոնք նպատակ ունեին ճնշել անջատողական ելույթները Իրանական Քուրդիստանում։ Այդ ժամանակ նա 32-րդ բանակի Անսարալխսին կորպուսի հրամանատարն էր և 27-րդ բանակի Մարգարե Մուհամմեդ կորպուսի հրամանատարը, ինչպես նաև 16-րդ բանակի Երուսաղեմ կորպուսի հրամանատարի տեղակալն էր, մասնակցել է Կերբելա-4 և Կերբելա-5։ 1982 թվականին Լիբանանի վրա Իսրայելի հարձակումից հետո Համադանին, լինելով Ռասուլահ կորպուսի ղեկավարներից մեկը, ուղարկվել է Սիրիա, ապա Լիբանան։ Իրանա-իրաքյան պատերազմի ավարտից հետո նա նշանակվել է Անսար ալ Հուսեյն կորպուսի հրամանատար Համադանի աճյունում։ Հետագայում Համադանին թողարկել է «Խայենի լուսնային լույսը» երկու պաշտոնական կենսագրությունները () և «Դա պարտականություն է, եղբայր» (), որտեղ նա պատմել Է Իրաքի հետ պատերազմի արևմտյան ճակատում ծառայության տարիների մասին։

1990-ականներին եղել է ցամաքային զորքերի շտաբի պետ և Իսլամական հեղափոխության պահապանների կորպուսի ավագ խորհրդական։ Մոհամադ Խաթամիի նախագահության ընթացքում Համադանին իր կոշտ քննադատներից մեկն էր։ 1999 թվականին Թեհրանի համալսարանի հանրակացարաններում ուսանողական հուզումների ճնշումից հետո նա ԻՀՊԿ-ի 24 սպաներից մեկն էր, որոնք նամակ էին գրել Խաթամիին, որում դժգոհություն էր հայտնվում տեղի ունեցող անկարգություններից և այն բանից, որ ելույթները ցրելու համար բանակ էր ներգրավվել։

2005 թվականին Իսլամական հեղափոխության պահապանների կորպուսի հրամանատար Մոհամադ Ալի Ջաֆարին Համադանիին իր տեղակալն ու փոխնախագահն է նշանակել ԻՀՊԿ-ի նորաստեղծ Ռազմավարական հետազոտությունների կենտրոնի կողմից, որից հետո նրանք միասին մշակել են Իրանում թավշյա հեղափոխությունների իրականացման ցանկացած փորձի դեմ պայքարի վարժանք։

2009 թվականին Համադանին նշանակվել է Բասիջ միլիցիայի հրամանատար Հոսեյն Տաեբայի օգնական, որից հետո մասնակցել է 2009 թվականի ընտրություններից հետո իր ուժերի կողմից միլիոնավոր բողոքների ճնշմանը, որոնք նշանավորվեցին նախագահ Մահմուդ Ահմադինեժադի հաղթանակով։ Ավելի ուշ նա նշել էր, որ 2009 թվականի կրամատորյան իրադարձություններում, երբ թշնամին բոլոր միջոցներն օգտագործեց մեր դեմ, մեր ուժերը Բասիջին մարդկանց ճիշտ ուղու վրա դրեցին, և չնայած այն բանին, որ 45 հազար բասիջներից ոչ մեկին գնդակ չի հարվածել, Համադանին ասել է, որ Միր-Հոսեյն Մուսավիի և Մեհդի Քարուբիի բողոքների կազմակերպիչների համար ամենափոքր պատիժը մահապատիժն Է։ Միևնույն ժամանակ, Համադանիի ելույթներից մեկում ասվում է, որ զինված ուժերը Իսլամական Հանրապետության տարածաշրջանում ազատագրման գործիք են՝ չհիշատակելով, սակայն, թե ում է Իրանը զենք մատակարարում, որից հետո այդ խոսքերն այնքան են տարածվել ԶԼՄ-ներում, որ նա ստիպված է եղել ժխտել իր իսկ հայտարարությունները։

2009-2014 թվականներին Համադանին եղել է Ռասուլահ կորպուսի հրամանատար Մեծ Թեհրանի տարածքում։ 2011 թվականին նրա նկատմամբ պատժամիջոցներ են սահմանվել, որոնք ներառում են ֆինանսական ակտիվների կալանք և Մեծ Բրիտանիայի, Կանադայի, Եվրամիության տարածք մուտքի արգելք, մարդու իրավունքների խախտումների համար, որոնք կատարվել են Թեհրանում բողոքի ցույցերի ճնշման ժամանակ։ Հետագայում Համադանին քննադատել է նախագահ Հասան Ռոհանիին Արևմուտքի հետ բանակցությունների համար՝ նրանց համար բոլոր պատասխանատուներին սպառնալով դատով և  Ամերիկան անվանելով Իրանի թշնամի։
220px|մինի|ձախից|Հոսեյն Համադանի
Սիրիայում քաղաքացիական պատերազմի սկսվելուց հետո 2012 թվականին Համադանին շիա կամավորների 50-հազարանոց զորակազմի կազմում, որը կոչվում է Ջիշ Շաաբի, վերահսկվում է ԻՀՊԿ-ի կողմից, Սիրիայի տարածք է ուղարկվել այդ երկրի կառավարության պաշտոնական պահանջով։ Չնայած Համադանին ուներ միայն միջին կազմավորում և համեստ ծագում, նա ճանաչվել էր հեղինակություն և ստրատեգ քաղաքային պայմաններում անջատողական շարժումների և պարտիզանական պատերազմի դեմ պայքարում՝ գլխավոր դեր խաղալով Սիրիայի նախագահ Բաշար Ասադի վերահսկողության տակ գտնվող Շաբիհա միլիցիայի ջոկատների ձևավորման և զինված ընդդիմության դիմադրությանը քրդական և ադրբեջանական ապստամբությունների դեմ պայքարի իրանական մեթոդիկայով վարժեցված։ Իրաքի և Լևանտի իսլամական պետության դեմ պայքարի ընթացքում Համադանին պատասխանատու էր սիրիական զինված ուժերի և կամավորական ջոկատների միջև համակարգման համար, այդ թվում են լիբանանյան Հեզբոլլահը, իրաքյան Ասաիբ Ահլ ալ-Հաքը և Կատաիբ Հեզբոլլահը, աֆղանական Ֆաթիմիյունը, զուգահեռաբար վերահսկողություն իրականացնելով Սիրիայի տարածքում Ղոդս կորպուսի գործողությունների իրականացման նկատմամբ, ինչի կապակցությամբ դարձել է տվյալ ստորաբաժանման հրամանատար Քասեմ Սուլեյմանիի ամենամոտ օգնականը։ Մոտ 80 գործողություն անցկացնելով և կարևոր դեր խաղալով Դամասկոսի անկումը կանխելու գործում՝ Համադանին վերադարձել է Իրան և մի քանի օր անց՝ մահվանից կես տարի առաջ, կրկին մեկնել է Սիրիա՝ ռազմական ոլորտում նրա գիտելիքների պահանջվածության պատճառով։ Այնտեղ նա հայտնի էր Աբու Վահաբ կեղծանունով, որը վերցրել էր ավագ որդու անունով։

### Մահ, ռեակցիա, հուղարկավորություն
2015 թվականի հոկտեմբերի 7-ի լույս 8-ի գիշերը Համադանին զոհվել է Խանասիր տանող ճանապարհին իր ավտոմեքենայի տապալման հետևանքով, միլիցիայի ուժերի հետ խորհրդատվական առաքելության անցկացման ժամանակ, որը գրոհվել էր ԻԼԻՊ-ի անդամների կողմից Հալեպի հյուսիսային ծայրամասում մի քանի գյուղերի գրավումից հետո, չնայած ռուսական ավիահարվածներին, որոնց նշումն սկսվել էր սեպտեմբերի 30-ին։

Ինչպես նշել է ԿՀՎ-ի նախկին աշխատակից Ռուել Գերեհտը, Համադանին վերահսկում էր Սիրիայի ներսում իրանական գործողությունները։ Նա ներգրավված էր A-ից Z-ի մեջ, այնպես որ կարճաժամկետ հեռանկարում, հավանաբար, դա բավականին զգալի կորուստ է և կասկած չկա, որ դա հոգեբանական հարված Է Սիրիայում իշխանամետ ուժերի համար։ Նա դարձել է Իրանի ամենատարեց սպան, որը մահացել է արտասահմանում 1979 թվականի իսլամական հեղափոխությունից ի վեր 36 տարվա ընթացքում, ինչպես նաև Սիրիայում այս տարի զոհված ԻՀՊԿ երկրորդ հրամանատարը՝ բրիգադի գեներալ Մոհամմադ Ալի Ալլահդադիից հետո, որը սպանվել էր հունվարի 18-ին իսրայելական ավիահարվածի հետևանքով։ Միաժամանակ, Իրանում Սիրիա մեկնած զինվորականների հուղարկավորությունների թիվը սկսել է աճել, իսկ 4-ամյա քաղաքացիական պատերազմի զոհերի ընդհանուր թիվը կազմել է ավելի քան 300 հազար։ Մի քանի օր անց՝ հոկտեմբերի 12-ին, Սիրիայում սպանվել են ԻՀՊԿ երկու սպաներ՝ գեներալ-մայոր Ֆարշադ Հասունիզադեն և բրիգադի գեներալ Համիդ Մոհթարբանդը։

Սիրիայի տեղեկատվության նախարար Օմրան ալ-Զուբին ցավակցություն է հայտնել Համադանիի ընտանիքին, Իրանի ժողովրդին ու կառավարությանը՝ շնորհավորելով բոլորին նրա մեծ նահատակության կապակցությամբ, իսկ Իրանում Սիրիայի դեսպան Ադնան Մահմուդը նշել է, որ Համադանիի նահատակությունը միայն կամրապնդի ահաբեկչությանը դիմադրելու ճակատը։

Իրանի բարձրագույն ղեկավար Ալի Խամենեին Համադանիին Սարդար կոչմանն է արժանացրել՝ նշելով, որ «այդ նախկին, անկեղծ զինվորը, ձգտումներով լի, պատվի ու փառքի ճակատներում անցկացրել է իր մաքուր ու բարեպաշտ երիտասարդությունը՝ պաշտպանելով Իսլամական հայրենիքն ու իսլամական Հանրապետական կարգը և այդ մարտադաշտում փառքով ու խիզախությամբ է իրագործվել նրա երազանքը՝ կյանքը տալ հանուն Ալլահի ջիհադի ճանապարհին, իսկ Իրանի նախագահ Հասան Ռոհանին իր ցավակցությունն է հայտնել բոլոր իրանցիներին Համադանիի մահվան կապակցությամբ, «մեծ կորուստ է և խոր վիշտ է առաջացրել»։

Իսլամական խորհրդատվական խորհրդի նախագահ Ալի Լարիջանին նշել է, որ գեներալ Համադանին կատարել է իր առաքելությունը հեղափոխական գվարդիայում իսլամական կրոնի, Իսլամական հեղափոխության արժեքների և նպատակների պաշտպանության դժվարին և բարդ քայլերի միջոցով, Իրանի արտաքին գործերի նախարար Մոհամադ Ջավադ Զարիֆն ընդգծել է, որ նահատակ Համադանին կարևոր դեր է խաղացել ահաբեկչության և ծայրահեղականության դեմ պայքարի իր խորհրդատվական առաքելության մեջ և նրա մահը մեծ կորուստ է համարվում, իսկ ներքին գործերի նախարար Աբդոլռեզա Ռահմանի Ֆազլին ասել է, որ Համադանին ևս մեկ անգամ ամբողջ աշխարհին ցույց է տվել Իսլամական հեղափոխության կայուն և անվնաս դիմադրությունը ահաբեկչությանն ու ծայրահեղականությանը՝ վստահեցնելով, որ «Ալլահի օգնությամբ մոտ ժամանակներս մնացած ահաբեկիչները կոչնչացվեն»։ Իրանի պաշտպանության նախարար Հոսեյն Դեհգանը նշել է, որ գեներալ Համադանիի ընկերներն ու զինակիցները կշարունակեն նրա ուղին և ամբողջությամբ կկործանեն ԻԼԻՊ-ի քրեաօլիգարխիկ ահաբեկչական խմբավորումը, նրանք ԻՊ-ին վրեժ կլուծեն դիմադրության ճակատի բոլոր նահատակների, ինչպես նաև կանանց, երեխաների և տղամարդկանց համար, որոնք սպանվել են ամբարտավան տերությունների վարձկանների կողմից, իսկ Իրանի բանակի ցամաքային զորքերի հրամանատար Ահմադ-Ռեզա Պուրդաստանը հայտարարել է, որ բրիգադի գեներալ Համադանիի նահատակությունը խթան կհանդիսանա վրեժխնդիր լինել ահաբեկիչներից և նրանց կողմնակիցներից։ Նպատակահարմարության խորհրդի նախագահ Ալի Աքբար Հաշեմի Ռաֆսանջանին հայտարարել է, որ Համադանիի մահը սարսափելի պարտություն է պատճառել դիմադրության ուժերին, իրանական հեղափոխական գվարդիային, այդ ականավոր նահատակի մարդկանց, ընկերներին, իսկ խորհրդի քարտուղար Մոհսեն Ռեզային նշել է, որ Համադանին լավ հրամանատար էր, խիզախ, համբերատար, նվիրված և անկեղծ, որը Տիրոջ գործում գրեթե 40 տարվա պայքարից, զոհողությունից և անձնվիրությունից հետո հեռացավ Ալլահի մոտ։ Միևնույն ժամանակ, Թեհրանի քաղաքային խորհրդի փողոցների անվանափոխությունների կոմիտեի ղեկավար Մոջթադ Շաքերին հայտարարել է, որ Համադանի անունով կոչվելու է Թեհրանի փողոցներից մեկը։

Հոկտեմբերի 9-ի երեկոյան Համադանիի դին վերադարձվել է Իրան և տեղափոխվել Թեհրանի Մեհրաբադ օդանավակայան։ Հոկտեմբերի 11-ի առավոտյան մայրաքաղաքում տեղի է ունեցել հանդիսավոր երթ՝ բարձրաստիճան պաշտոնյաների, զորահրամանատարների և հասարակության բոլոր շերտերի ներկայացուցիչների մասնակցությամբ, որի ժամանակ հազարավոր գվարդիական ձեռքեր ամբոխի միջով Իրանի դրոշով փաթաթված Համադանիի դագաղն են տարել, որից հետո տեղի է ունեցել հուղարկավորության խորհրդանշական արարողություն, որը հեռարձակվել է պետական հեռուստատեսությամբ, ելույթով հանդես է եկել Մոհսեն Ռեզային։ Հոկտեմբերի 12-ին Համադանի մայր հրապարակի հրաժեշտի արարողությունից հետո Համադանիի մարմինը հողին հանձնվեց քաղաքի արևմտյան մասում գտնվող տեղի գերեզմանատանը։

## Անձնական կյանք
Համադանին ամուսնացած է եղել մի կնոջ հետ, ում հետ միասին մեծացել է մանկության տարիներին։ Նրանք չորս երեխա ունեին։ Ավագ որդին անվանվել է Աբդուլահ իբն Ումեյր Աբու Վահաբ Ալ Կալբիի պատվին, որը քրիստոնյա է, իսլամ է ընդունել և սպանվել Իմամ Հուսեյնի հետ 7-րդ դարում Քերբելի ճակատամարտի ժամանակ։

Համադանին իր կյանքը բաժանել է երկու մասի ՝ պաշտպանելով ընտանիքը ռազմական գործերից՝ տան պայմաններում լինելով բարի և կարեկցող մարդ։ Նա դավանում էր իսլամ և հավատում էր 1979 թվականի իսլամական հեղափոխության իդեալներին։

## Մրցանակներ
* Հաղթանակի մեդալ (երկու անգամ) Բարձրագույն ղեկավարից «սուրբ պատերազմում հաջող հրամանատարության համար»։

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Хоссейн Хамадани. Официальный новостной сайт КСИР
* Хоссейн Хамадани.  Фонд защиты демократий

Կատեգորիա:Ավտոճանապարհային վթարներից զոհվածներ
Կատեգորիա:Իրանցի գեներալներ
Կատեգորիա:Իրանցի ռազմական գործիչներ