open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Կապտավանք (Կապուտան)

**Կապտավանք** (Սուրբ Մինաս եկեղեցի), 14-րդ դարի հայ առաքելական եկեղեցի Կոտայքի մարզի Կապուտան գյուղում։ Գտնվում է գյուղի հյուսիսում՝ բլրի գագաթին։

## Պատմություն
Ըստ եկեղեցու 2-րդ հարկի արևմտյան պատի հյուսիսային եզրի՝ գետնին ընկած քարերից մեկի արձանագրությանը, որի վրա եղել է միայն տարեթիվը, եկեղեցին կառուցվել է 1349 թվականին։ Այդ մասին առաջին անգամ հիշատակվել է 1947 թվականին։

Եկեղեցին կանգուն է եղել մինչև 1920 թվականը։ Վերականգնողական աշխատանքներն իրականացվել են 1981-1983 թվականներին։

## Կառույց
Եկեղեցին իր կառույցի մեջ մեկտեղում է երեք տարբեր նշանակության շինություններ՝ դամբարան, եկեղեցի, զանգակատուն։ Հորինվածքով այն եռահարկ, աստիճանավոր կառույց է, և իր շարքի եկեղեցիների մեջ վերջին կառուցվածը։ Եղվարդ քաղաքի Սուրբ Աստվածածին եկեղեցին (1321թ․), Նորավանքի Բուրթելաշեն Սուրբ Աստվածածինը (1339թ․) և Գոշավանքի համահորինվածք եկեղեցին փոքր-ինչ ավելի վաղ ժամանակների կառույցներ են։

Համահորինվածք մյուս երեք եկեղեցիներից Սուրբ Մինաս եկեղեցին տարբերվում է արտաքուստ աչքի ընկնող ավելի զուսպ լուծումներով, որտեղ հարդարանքի տարրերը հասցված են նվազագույնի։

Կապուտանցիները համբարձման տոնը նշում են Սուրբ Մինաս եկեղեցում։

## Տես նաև
* Կապուտանի պատմության և մշակույթի անշարժ հուշարձանների ցանկ
* Կապտավանք (Տավուշ)

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Շողակաթ Հեռուստաընկերության հաղորդում Կապտավանքի մասին

Կատեգորիա:14-րդ դարի հայկական վանքեր և եկեղեցիներ
Կատեգորիա:Կոտայքի թեմի վանքեր և եկեղեցիներ
Կատեգորիա:Վանքեր այբբենական կարգով
Զեհրա Սայ

**Զեհրա Սայ** (, ծննդյան անունը՝ *Ֆաթմա Զեհրա Բիլգին*, ), թուրք նկարչուհի, ինչպես նաև առաջին թրքուհին, որն ամուսնացել է 1926 թվականին ընդունված ընտանեկան աշխարհիկ օրենսգրքին համապատասխան, այլ ոչ թե կրոնական կարգադրությամբ, ինչպես նախկինում էր։ Կանանց իրավահավասարության վերաբերյալ ունեցած հայացքների պատճառով դարձել է Աթաթուրքի դարաշրջանի խորհրդանշաններից մեկը։ Որպես նկարչուհի հայտնի է բնության, ծաղիկների, մրգերի պատկերներով։ Նկարչուհի Էմել Սայի մայրն է, դաշնակահար Ֆազիլ Սայի տատը։

## Կենսագրություն
Ծնվել է 1906 թվականին, Ստամբուլում։ 1925 թվականին ավարտել է Իզմիրի մանկավարժական լիցեյը։ 1926 թվականի փետրվարի 18-ին ամուսնացել է մաթեմատիկոս Ֆուաթ Սայի հետ։ Այդ ամուսնությունն առաջինն էր, որը կատարվել է դրանից կարճ ժամանակ առաջ ընդունված ընտանեկան աշխարհիկ օրենսգրքին համապատասխան, այլ ոչ թե կրոնական կարգին համապատասխան, ինչպես նախկինում էր։ Նրանք ունեցել են երկու երեխա՝ Էմելը և Արքանը։

Ամուսնությունից հետո շարունակել է կրթությունը Գեղեցիկ արվեստների ակադեմիայում, որն ավարտել է 1929 թվականին։ Դրանից հետո շուրջ 36 տարի դասավանդել է կերպարվեստ։ 1960-70-ական թվականներին դասավանդել է ԱՄՆ-ում։

Սայի առաջին ցուցահանդեսը կայացել է բավականին ուշ՝ 1982 թվականին, Ստամբուլում, դրան հաջորդել են այլ ցուցադրություններ։ Սայն ընդհանուր ունեցել է 10 անհատական և բազմաթիվ համատեղ ցուցահանդեսներ։

Ալցհեյմերի հիվանդության պատճառով Սայը չի կարողացել ավարտել «Մաուի կղզին» կտավը և խնդրել է վերանկարել այն իր դուստր Էմել Սային։ Նա այդ ժամանակ դեռ նկարչուհի չէր դարձել, սակայն ավարտել է նկարը։ Հետագայում ցուցահանդեսի ժամանակ նկարին ուշադրություն է դարձրել քանդակագործ Գյուրդալ Դույարը, որը դրական է գնահատել Էմելի աշխատանքը. այդ դեպքը պատճառներից մեկն է դարձել, որ Էմելը դառնա նկարչուհի։

Զեհրա Սայը մահացել է 1990 թվականի դեկտեմբերի 16-ին։

## Ամուսնություն
1926 թվականի փետրվարի 18-ին,  երբ Զեհրա Սայը 20 տարեկան էր և աշխատում էր ուսուցչուհի, ամուսնացել է մանկավարժ Ֆուաթ Սայի հետ։ Դրանից մեկ օր առաջ՝ 1926 թվականի փետրվարի 17-ին, Թուրքիայում ընդունվել է աշխարհիկ ընտանեկան կանոնակարգը։ Քանի որ լեզվական բարենորոգությունը եղել է 1928 թվականին, նրանց ամուսնական վկայականը գրված է օսմաներեն։ Ամուսնությունը, որը կնքել են Զեհրան և Ֆուաթ Սայը, եղել է առաջինը աշխարհիկ կանոնակարգով՝ ի տարբերություն կրոնականի։

Այս ամուսնության մասին պաշտոնական նորությունը հաղորդվել է անձամբ արդարադատության նախարար Մահմուդ Էսաթ Բոզքուրթին։

## Ծանոթագրություններ

## Գրականություն
*
*
*
*
*
*
*
*
*

## Արտաքին հղումներ
*

Կատեգորիա:20-րդ դարի նկարչուհիներ
Կատեգորիա:Թուրք նկարիչներ
Կատեգորիա:Թուրք ուսուցիչներ
Ալի Նագիև

**Ալի Նագի օղլի Նագիև** (), Ադրբեջանի Հանրապետություն Ազգային անվտանգության ծառայության ղեկավար, գեներալ-լեյտենանտ։

## Կենսագրություն
Ալի Նագիևը ծնվել է 1958 թվականի նոյեմբերի 8-ին Նախիջևանի Ինքնավար Հանրապետության Բաբեկի շրջանում։

## Կարիերա
Եղել է Ադրբեջանի ազգային անվտանգության նախարարության Տնտեսական հանցավորության դեմ պայքարի վարչության պետ։ 2005 թվականին նշանակվել է ազգային անվտանության նախարարի տեղակալի պաշտոնում։ Ադրբեջանի նախագահի հրամանաով 2006 թվականին Ալի Նագիևին շնորհվել է գեներալ-մայոր կոչում։

Ադրբեջանի նախագահի հրամանագրով 2011 թվականի ապրիլի 11-ին ազատվել է ագային անվտանգության նախարարի տեղակալի պաշտոնից։ Նույն թվականի մայիսի 12-ին Ալի Նագիևը նշանակվել է Ադրբեջանի գլխավոր դատախազության կորուպցիայի դեմ պայքարի գլխավոր վարչության պետի տեղակալի պաշտոնում։

2019 թվականի հունիսի 20-ին Ալի Նագիևը նշանակվել է Ադրբեջանի ազգային անվտանգության ծառայության տնօրենի պաշտոնում։

2019 թվականի հունիսի 27-ին Ադրբեջանի նախագահ Իլհամ Ալիևի հրամանով Ալի Նագիևին շնորհվել է գեներալ-լեյտենանտի կոչում։

2019 թվականի դեկտեմբերին մի քանի ռուսական և իսրայելական ԶԼՄ-ներ հատնեցին, որ Ալի Նագիևը կապ ունի Լատվիայում բլոգեր Ալեքսանդր Լապշինի վրա կատարված հարձակման հետ։

## Մրցանակներ
2002 թվականի մարտին Նագիևին շնորհվել է «Ադրբեջանի դրոշ» շքանշանը։

2005 թվականին Նագիևն արժանացել է «Քաջության համար» շքանշանի։

«Հայրենիքին մատուցած ծառայությունների համար 3-րդ աստիճանի» մեդալ՝ 2018 թվականի սեպտեմբերի 28։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:1958 ծնունդներ
Կատեգորիա:Անձինք այբբենական կարգով
Կատեգորիա:Նոյեմբերի 8 ծնունդներ
Յակով Գորբով

Յակով Նիկոլաևիչ Գորբով (Ֆր.՝ Jacques Gorbof, Օգոստոսի 21, 1896 թվական, Մոսկվա, Ռուսաստանի կայսրություն—սեպտեմբերի 8, 1981 թվական, Փարիզ, Ֆրանսիա) ռուս գրող, բանաստեղծ, գրականագետ, խմբագիր։

## Կենսագրություն
Ծնվել է Մոսկվայում հանրային կրթության խանդավառ և թարգմանիչ Նիկոլայ Միխայլովիչ Գորբովի և Սոֆիա Նիկոլաևնա Գորբովայի (Նե Մասլովա) ընտանիքում, ովքեր թողել են հիանալի ընտանեկան հիշողություններ։ Ընտանիքը երկար ժամանակ ապրում էր Խամովնիկիում՝ Վլասեևսկի նրբանցքում։ Մանկուց նա ծանոթ է Անաստասիա Ցվետաևային, ով համառոտակի նշեց նրան։ 
 
Համալսարանում սովորելը ընդհատվել էր Առաջին համաշխարհային պատերազմի բռնկումով։ Պետերբուրգում նա ավարտել է Նիկոլաևի հեծելազորային դպրոցը։ Իր եղբայրների՝ Սերգեյի (1893-1915) և Միխայիլի (1898-1961) հետ միասին նա միացավ բանակին։ Յակովը ծառայում էր ավտոմոբիլային ուժերում, կրտսեր եղբայր՝ Միխայիլը ձիասպորտի հրետանու մեջ։ Ավագ եղբայրը՝ Սերգեյը մահացավ 1915 թ.-ին։ Քաղաքացիական պատերազմի ժամանակ Յակովը և Միխայիլը ծառայեցին կամավորական բանակում։

Ղրիմում սպիտակ պահակների պարտությունից հետո ընտանիքը գաղթել է Գերմանիա, այնուհետև հաստատվել Ֆրանսիայում։ Լիլում, որտեղ սկզբում բնակվում էր Յակովը իր կնոջ՝ Վերա Իզնարի (1896−1977) հետ, ով իր հետ Ռուսաստանից էր եկել, նա և իր եղբայր Միքայելը մասնակցեցին Ուղղափառ եկեղեցու հիմնադրմանը։ Այնուհետև եղբայրներն ավարտեցին Մուլհաուսի Բարձրագույն տեքստիլ դպրոցը, ավելի ուշ Յակովը կամավոր եղավ Կաթոլիկ ինստիտուտում։ Նա աշխատել է որպես վարորդ, մինչդեռ գրել է պոեզիա և արձակ, բայց երկար ժամանակ չի տպագրվել։ Նա միացավ ֆրանսիական բանակին որպես կամավոր, 1940-ին գնաց ռազմաճակատի, վիրավորվեց։ Վերքի բուժվելուց հետո նա սկցեց զբաղվել այգեգործությամբ և սկսեց գրել։ Նա ապրում էր Լուրմարինում և Փարիզում։ 1950-ականներին հանդիպել է բանաստեղծուհի Իրինա Օդեևցևային, 1978-ին նա ամուսնացել է նրա հետ։

Մահացավ 1981-ի սեպտեմբերին։ Նա թաղվել է Փարիզում՝ Չելլի կոմունայի գերեզմանատանը իր առաջին կնոջ կողքին։

## Ստեղծագործություն
1944-ին Լիոնում (Revue «Conluences») տպագրվեցին Յակովի բանաստեղծությունները, 1947-ին լույս տեսավ Les chemins de IEnfer (Դժոխքի ճանապարհները) առաջին վեպը, 1951-ին`Le second avènement (Երկրորդ արկածային), 1955 թ. -«M-me Sophie» (Մադամ Սոֆին, ռուս. թարգմանվել է Ի. Օդեևցևա), 1958-ին`«Ne parlons plus du passé»պատմվածքների ժողովածուներ, որը ռուսերեն է թարգմանել հեղինակի կողմից։ Նա աշխատել է ֆրանսիական լավագույն ամսագրերում, ներառյալ Les Nouvelles littéraires-ում։ Նրա բոլոր վեպերը լավ են ընդունվել քննադատների կողմից, և Les condamnés (Դատապարտված) վեպը 1954 թվականին ստացել է չորս ժյուրիի մրցանակ։ 1961 թվականից «Վոզրոժդենիյե» ամսագրի խմբագիրն էր, և լույս տեսավ ռուսերեն՝ «Բոլոր հարաբերությունները» (1964) վեպը։

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* И. Одоевцева «На берегах Сены» (воспоминания)
* Биография  на www.livelib.ru
* Marina Gorboff. Les écrits de la famille Gorboff : avant et après l’exil
* Marina Gorboff. Jacques Gorbof, lettres à Vera

Կատեգորիա:20-րդ դարի ռուս գրողներ
Կատեգորիա:Արտագաղթի առաջին ալիքի ռուս գրողներ
Կատեգորիա:Ռուս բանաստեղծներ
Կատեգորիա:Ռուս գրողներ այբբենական կարգով
Կատեգորիա:Ռուս գրողներ
Կատեգորիա:Ռուս գրականագետներ
Կատեգորիա:Ռուս գրաքննադատներ
Կատեգորիա:Ռուս խմբագիրներ
Իտալիայի սահմանադրական դատարան

**Իտալիայի սահմանադրական դատարան** (), Իտալիայի սահմանադրական վերահսկողության մարմին, որը գոյություն ունի 1955 թվականից։

## Պատմություն
Իտալիայի Հանրապետության Սահմանադրական դատարանը ստեղծվել է երկրի սահմանադրության 137-րդ հոդվածի հիման վրա, որն ուժի մեջ է մտել 1948 թվականին։ Սակայն հետագայում հոդվածի մեջ որոշ փոփոխություններ են մտցել, որը պարզաբանում էր դատարանի ձևավորման և գործունեության կարգը։ Փոփոխություններից հետո սահմանադրական օրենքն ընդունվել է 1953 թվականի մարտի 11-ին և ուժի մեջ մտել նույն թվականի մարտի 14-ին (1953 թվականի մարտի 11-ին օրենք 87):

## Անդամներ

## Տես նաև
*Իտալիայի սահմանադրական դատարանի նախագահների ցանկ

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Պաշտոնական կայք

Կատեգորիա:1955 հիմնադրված կազմակերպություններ
Կատեգորիա:Գերագույն դատարաններ
Կատեգորիա:Իտալիայի իրավունք
Կատեգորիա:Իտալիայի քաղաքականություն
Կատեգորիա:Սահմանադրական դատարաններ
Սրբուհի Երամյան

**Սրբուհի Գառնիկի Երամյան** (), բուլղարահայ թերապևտ։ Բժշկական գիտությունների դոկտոր (1969), պրոֆեսոր։

## Կենսագրություն
Սրբուհի Երամյանը ծնվել է 1925 թվականի դեկտեմբերի 19-ին, Բուլղարիայի Ռուսե քաղաքում։ 1951 թվականին ավարտել է Երևանի բժշկական ինստիտուտը։ 1951 թվականից եղել է Ընդհանուր հիգիենայի և մասնագիտական հիվանդությունների ինստիտուտի գիտաշխատող, 1963 թվականից՝ Երևանի բժշկական ինստիտուտի ֆունկցիոնալ ախտորոշման դասընթացի ղեկավար։

Աշխատանքները վերաբերում են քիմիական և լեռնահանքային արդյունաբերության ձեռնարկություններում մասնագիտական ախտաբանությանը։ Առաջարկել է բրուցելոզի օբյեկտիվ քննության թեստ, որով պարզել է այդ հիվանդության ալերգիական շեմքը և մշակել բուժման եղանակներ։
Հեղինակ է 80 գիտական աշխատությունների, 2 գյուտի։

## Երկեր
* Пульмопогенная гипертензия, 1987 г.
* Легочное сердце у больных пожилого возраста, 1988 г.

## Գրականություն
* Հայրիյան Ա., Հայ բժիշկ-գիտնականները, Երևան (1998)։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Հայ թերապևտներ
Կատեգորիա:Բժշկական գիտությունների դոկտորներ
Կատեգորիա:Հայ պրոֆեսորներ
Կատեգորիա:Երևանի պետական բժշկական համալսարանի շրջանավարտներ
Կաուպերի փոքր Տիրամայր

**«Կաուպերի փոքր Տիրամայր»,** Բարձր Վերածննդի ժամանակաշրջանի իտալացի նկարիչ Ռաֆայել Սանտիի նկարը։ Նկարում պատկերված են Տիրամայրը և Մանուկը, ստեղծվել է մոտավորապես 1505 թվականին, նկարչի՝ Ուրբինոյից Ֆլորենցիա տեղափոխվելու ընթացքում։

## Պատմություն
Նկարի ստեղծման իրական շարժառիթը հաստատապես հայտնի չէ։ Հավանաբար այն եղել է մասնավոր պատվեր կամ ստեղծվել է վաճառելու նպատակով։ Ըստ մեկ այլ վարկածի՝ այն ստեղծվել է իբրև նվեր։ Այդ ժամանակշրջանում Իտալիայում մեծ հռչակ էին վայելում Տիրամորը և Մանկանը պատկերող նկարները, որոնք հաճախ նվիրում էին հարսանիքների ժամանակ։ Տարածված է այն կարծիքը, որ նկարի վերին աջ անկյունում պատկերված եկեղեցին Սան Բեռնարդինոյի () եկեղեցին է, որը գտնվում է Ուրբինոյում՝ Ռաֆայելի հարազատ քաղաքում։

Նկարի ոճը հոգեհարազատ է Ռաֆայելին։ Միաժամանակ զգալի է թե՛ իր առաջին ուսուցչի՝ Պերուջինոյի, թե՛ Լեոնարդոյի և Միքելանջելոյի, ինչպես նաև Հռոմում հանդիպած անտիկ մշակույթի ազդեցությունը։

Նկարի անվանումը պայմանավորված է այն հանգամանքով, որ այն երկար ժամանակ պահվել է Կուպերի կոմսության Կլավերինգ-Կուպեր դինաստիայի մասնավոր հավաքածուում։ Երբ 1905 թվականի դինաստիան դադարեց իր գոյությունը, նկարը տասնամյակներ շարունակ ունեցավ տարբեր տերեր, բազմիցս վերավաճառվեց, մինչև որ 1942 թվականին նվիրվեց Արվեստի միջազգային պատկերասրահին։ Եվս մեկ նկար, որ պատկանում է Ռաֆայելին վրձնին, ունի համանման ճակատագիր։ Ուստի այդ երկու կտավներն իրարից տարբերվում են իրենց չափսերով՝ մեծ և փոքր։

2011 թվականին Անդորրայի բանկը թողարկել է 15 դինար արժողությամբ դրամական միավոր, որի վրա պատկերվել է Կուպերի փոքր Տիրամայրը։

2015 թվականին Վուստերսկի արվեստի թանգարանում նկարը ցուցադրվել է «Նորտբրուկի Տիրամայր» ( նկարի հետ միասին, որը սխալմամբ վերագրվել է Ռաֆայելին։ Համեմատական ցուցադրության նպատակը նկարի իրական հեղինակին պարզելն էր։

## Նկարագրություն
Վառ կարմիր հանդերձով շիկավարս կինը, որը նստած է կենտրոնում, Տիրամայրն է։ Սպիտակամաշկ է, համարյա գունատ դեմքով՝ այտերին թեթև վարդագույն երանգով: Նա նստել է փայտե նստարանին։ Աջ ձեռքը վեհորեն դրված է ծնկներին գցված մուգ կապույտ ծածկոցի վրա։ Հանդերձանքն ամբողջանում է կիսաթափանցիկ շղարշով, որը ծածկել է ուսերը և կախվել մեջքի վրա։ Նրա գլուխն օղակել է աղոտ, հազիվ նկատելի լուսապսակը։ Ձախ ձեռքով գրկել է մանուկ Հիսուսին, որը մի ձեռքով փարվել է Տիրամոր մեջքին, մյուսով՝ պարանոցին։ Մանուկը նայում է դեպի հետ և ժպտում է համեստ, ամոթխած ժպիտով։ Հետին պլանում արևոտ, պայծառ օրվա պատկեր է, իսկ հեռվում՝ երկու մարդկանց ուրվագծեր, որոնք, հավանաբար, քայլում են դեպի առվակը։ Երկար ճանապարհի վերջում մեծ և գրավիչ շինություն է։ Հավանաբար կաթոլիկ եկեղեցի է։ Կաթոլիկ ճարտարապետությանը բնորոշ գմբեթը և մյուս տարրերը արտահայտիչ են դարձնում աստվածային սրբության և երանության ներկայությունը։

## Տես նաև
* Ռաֆայելի տիրամայրեր

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
*The ''Small Cowper Madonna''
*Report of 1913 sale to wealthy Americans

Կատեգորիա:1505 նկարներ
Կատեգորիա:Արվեստի ստեղծագործություններ
Կատեգորիա:Ռաֆայել Սանտիի նկարներ
Կատեգորիա:Վաշինգտոնի Արվեստի ազգային պատկերասրահի նկարներ
Կարեն Անկերստեդ

**Կարեն Անկերստեդ** (, ), դանիացի ուսուցիչ, երկրի առաջին կին քաղաքական գործիչներից մեկը։ Նա եղել է այն առաջին չորս կանանցից մեկը, որ ընտրվել են Ֆրեդրիկսբերգ քաղաքի քաղաքային խորհրդի կազմում 1909 թվականին, ինչպես նաև եղել է այն առաջին չորս կանանցից մեկը, որ 1918 թվականին ընտրվել են Ֆոլկետինգի կազմում (Դանիայի ազգային խորհրդարան)։

## Կենսագրություն
Կարեն Մարիա Անկերստեդը ծնվել է 1859 թվականի հուլիսի 18-ին, Իսհոյ քաղաքում։ Ֆերմեր Նեիլս Հանսենի (մահացել է 1885 թվականին) և Մարի Նիելսենի (1822-1869) դուստրն է։ Դաստիարակվել է Կոպենհագենում, խորթ մոր` Հաննե Կոպի կողմից, որն ուսուցչուհի էր։ Տեստրափ ազգային ավագ դպրոցն ավարտելուց հետո նա մասնավոր ուսուցչի դասընթաց է անցել Ն. Զալեի դպրոցում` 1881 թվականին ավարտելով այն։

1883-1888 թվականներին նա դասավանդել է Քրիստիանշավնում` աստիճանաբար ընդունելություն գտնելով Կոպենհագենի քաղաքապետարանի դպրոցական հարցերով ղեկավարության մոտ։ Արդյունքում նա դասավանդել է Գասվարկսվեյեն և Հադերսլեվգադե դպրոցներում մինչև 1916 թվականը, երբ ստիպված է եղել առողջական խնդիրների պատճառով թողնել աշխատանքը։
մինի|ձախից|Կարեն Անկերստեդը
Չնայած իր բավականին պահպանողական հայացքներին` Անկերստեն աջակցել է կանանց իրավունքների պաշտպանությանը, սակայն չի մասնակցել ակտիվիստների կազմակերպած երթերին։ Նա ակտիվ մասնակցություն է ունեցել Կոպենհագենի ուսուցիչների քաղաքային ասոցիացիայի ստեղծմանը 1891 թվականին՝ դրա նախագահը դառնալով երկու անգամ` 1905-1906 և 1910-1912 թվականներին։ Նաև ակտիվ է եղել Կանանց խորհրդում։

Քաղաքական հարթակում նա պահպանողական էր, Հյորյե կուսակցության անդամ, որը 1915 թվականին դարձել է Պահպանողական ժողովրդական կուսակցություն։ 1909 թվականի ապրիլի 1-ին ընտրվել է Ֆրեդրիկսբերգի քաղաքային խորհրդի անդամ, որի կազմում է եղել մինչև 1918 թվականի նոյեմբեր։

1918 թվականին Օրհուսից ընտրվել է խորհրդարանի անդամ, երբ կանայք առաջին անգամ ընտրություններին մասնակցելու հնարավորություն են ստացել։ Նա այն չորս կանանցից մեկն էր, որ այդ տարի դարձել է խորհրդարանի անդամ, մյուս կանայք Հելդա Լասենը, Էլնա Մունխը և Մաթիլդե Մալինգ Հաուսշուլցն էին, բոլորը` Կոպենհագենից։

1920 թվականի ապրիլին նա չի վերընտրվել։

Մահացել է 1921 թվականի նոյեմբերի 6-ին, Կոպենհագենում։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Դանիայի կին քաղաքական գործիչներ
Կատեգորիա:Դանիացի ֆեմինիստներ
Կատեգորիա:Դանիացի ուսուցիչներ
Նինա Եպիսկոպոսյան

**Նինա Հայկի Եպիսկոպոսյան** (), հայ ախտաբան-ֆիզիոլոգ։ Բժշկական գիտությունների դոկտոր (1989), պրոֆեսոր (2000)։

## Կենսագրություն
Նինա Եպիսկոպոսյանը ծնվել է 1945 թվականի ապրիլի 6-ին, Կիրովաբադ (Գանձակ) քաղաքում։ 1970 թվականին ավարտել է Երևանի բժշկական համալսարանը։ 1974-1980 թվականներին եղել է Երևանի բժշկական համալսարանի կենսաբանական գիտահետազոտական լաբորատորիայի գիտաշխատող, 1980-1996 թվականներին՝ ներքին հիվանդությունների ախտորոշման ամբիոնի գիտաշխատող։ 1996-2003 թվականներին եղել է Կուրորտաբանության և ֆիզիկական բժշկության գիտահետազոտական ինստիտուտի ավագ գիտաշխատող, 2003 թվականից՝ Կուրորտաբանության և ֆիզիկական բժշկության գիտահետազոտական ինստիտուտի ուսումնագիտական կենտրոնի ղեկավար։

Նինա Եպիսկոպոսյանը հեղինակ է ավելի քան 90 գիտական աշխատանքների`տերմինալային պայմաններում ազատ ամինաթթուների նյութափոխանակության խանգարումների բնութագրերը ուսումնասիրելու բնագավառում։

Աշխատանքները վերաբերում են վերջնային վիճակների և վերակենդանացման հարցերին, սրտի իշեմիկ հիվանդության ախտածնության մեխանիզմների ուսումնասիրությանը՝ մասնավորապես արյան բջջային տարրերի թաղանթային կառուցվածքների խանգարումների շտկմամբ։ 

## Անդամակցություն
* Խորհրդային Հայաստանի ախտաբանների ընկերակցության անդամ (1973)։
* Խորհրդային Հայաստանի ֆիզիոլոգների ընկերակցության անդամ (1973)։

## Գրականություն
* Айриян А. П. Армянские учёные-медики, Ер., 1998.

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Հայ ախտաբաններ
Կատեգորիա:Հայ ֆիզիոլոգներ
Կատեգորիա:Բժշկական գիտությունների դոկտորներ
Կատեգորիա:Հայ պրոֆեսորներ
Կատեգորիա:Հայ մանկավարժներ
Մեքսիկական ագռավ

**Մեքսիկական ագռավ** () ագռավների ցեղի թռչուն։

## Բնութագիր
Մեքսիկական ագռավը ունի մոտ 34-38 սմ մեծություն։ Այս թռչունը Տեխասի ամենափոքր թռչունն է։ Փետուրները փայլուն կապտասև է, կտուցը մուգ սևավուն,  ոտքերը սև, պոչը քառակուսու ձև ունի։ Արտաքուստ, այն նման է սպիտակ պարանոցային ագռավի (Corvus cryptoleucus), բայց այն ավելի մեծ է, և պոչն ունի այլ ձև՝ սեպաձև։ Մեքսիկական ագռավին գենետիկորեն ամենամոտ գտնվող ագռավներն են որսորդ ագռավը (Corvus ossifragus) և Սինալյան ագռավը (Corvus sinaloae):

Մեքսիկական ագռավը շատ շփվող թռչուն է, նրանք  ձևավորում են մեծ հոտեր, միասին էլ գաղթում են։

## Ապրելակերպ
Այս թռչունների սիրած բնակավայրերն են տուգայի անտառները, փշատերև անտառները (փշոտ անտառ), ագարակները, քաղաքային բնակավայրերը, աղբավայրերը։

## Տարածվածություն
Մեքսիկական ագռավը տարածված է Տեխասի հարավում, երբեմն հանդիպում է Բրաունսվիլում, այն նաև հանդիպում է Ռիո Գրանդե գետի հովտի ստորին մասում։

Տարածման սահմանը անցնում է Տեխաս-Մեքսիկա սահմանի երկայնքով դեպի Սոնորա, հարավից՝ Կոլիմա և հյուսիսային Վերակրուս։

## Սնունդ
Սննդի հիմնական աղբյուրներն են սերմերը, միջատները և լեշերը։ Ծառերի վրա մեքսիկական ագռավը իր ձագերին  կարող է կերակրել մրգերով և հատապտուղներով, ինչպես նաև կարող է ուտել ձվեր կամ այլ թռչունների ձագեր։

## Բնադրում
Այն բնադրում է ծառի կամ խիտ թփերի մեջ, արտաքին տեսքով այն նման է ամերիկյան ագռավի բնի (Corvus brachyrhynchos):

## Ձայն
Մեքսիկական ագռավի ձայնը նկարագրվում է որպես ցածր սուր «ավվվվկ» կամ փափուկ «գար-լիկ», որը հիշեցնում է գորտի կռկռոցի։ Սա ագռավների համար շատ անսովոր աղաղակ է։

## Պատկերասրահ

Պատկեր:Corvus imparatus map.jpg|Մեկսիկական ագռավի տարածման արեալը
Պատկեր:Imparatus.jpg|Մեկսիկական ագռավ
Պատկեր:Tamaulipas Crow From The Crossley ID Guide Eastern Birds.jpg


## Ծանոթագրություններ

## Գրականություն
* 

* 

* 

* 

* 

Կատեգորիա:Ագռավներ
Կատեգորիա:Հյուսիսային Ամերիկայի թռչուններ
Սոլ Դևիդ

**Պրոֆեսոր Ջուլիան Սոլ Դևվիդ** (, ), բրիտանացի ակադեմիկոս, զինվորական պատմաբան և հաղորդավար։ Նա առավել հայտնի է 1857 թվականի Հնդկական ապստամբության և Անգլո-զուլուսական պատերազմի վերաբերյալ իր աշխատանքներով, ինչպես նաև բրիտանական հեռուստատեսության վավերագրական ֆիլմերում ներկայանալու և լուսաբանելու կայսերական և ռազմական թեմաներով։
Հոր կողմից ծագումով հայ լինելով, նա ի սկզբանե անվանվել է Դավիդյան, Դեյվիդը ծնվել է Ուելսի Մոնմութ,Մոնմութշիր քաղաքում։
Նախքան Ampleforth քոլեջում Ա մակարդակի ուսում ստանալը նա կրթություն է ստացել Հերֆորդշիրի և Մոնմութշիրշայի տեղական տարբեր դպրոցներում։ Նա պատմությունը ուսումնասիրել է Էդինբուրգի համալսարանի մագիստրատուրայում, որի համար նա պարգևատրվել է շքանշանով, այնուհետև ասպիրանտուրան շարունակել Գլազգոյի համալսարանում։ 2007 - 2008 թվականներին այցելել է Հալլ համալսարանի ռազմական պատմության ամբիոն։ 2009-ին նշանակվել է Բուքինգհեմի համալսարանի Ռազմական պատմության պրոֆեսոր և այդ օրվանից ղեկավարում է համալսարանի մագիստրոսական ծրագիրը։

Դևիդի գրքերը ներառում են The Indian Mutiny-ը, որը ցուցակագրվել է Ուեսթմինսթերի Դքսության շքանշանի համար *Military Blunders*, *Zulu: the Heroism and Tragedy of the Zulu War of 1879* (a Waterstone's Military History Book of the Year․ ռազմական գրականություն, ռազմական սխալներ, Զուլու, 1879 թվականի Զուլուի պատերազմի հերոսությունը և ողբերգությունը («Վաթերստոնի տարվա պատմական ռազմական գիրք») Զուլուի և Վիկտորիայի պատերազմները։ Նա ներկայացվել է BBC- ի մի շարք ծրագրերում, ներառյալ Զուլու՝ The True Story, Time Commanders, The Greatest Knight (2008 թվական) and Bullets, Boots and Bandages: How to really win at war (2012 թվական)։

## Մատենագրություն
### Ոչ գեղարվեստական
*
*
*
*
*
*
*
*
*
*

### Գեղարվեստական
*
**
*

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Էդինբուրգի համալսարանի շրջանավարտներ
Կատեգորիա:Գլազգոյի համալսարանի շրջանավարտներ
Կատեգորիա:Ռազմական պատմաբաններ
Կատեգորիա:Բրիտանահայ գիտնականներ
Կատեգորիա:Բրիտանացիներ հայկական սերմամբ
Կատեգորիա:Բրիտանացի հաղորդավարներ
Անի Դավթյան

**Անի Համլետի Դավթյան** (), հայ իրավաբան։ Իրավաբանական գիտությունների դոկտոր (2002), պրոֆեսոր։

## Կենսագրություն
Անի Դավթյանը ծնվել է 1967 թվականի հունվարի 20-ին, Երևան քաղաքում։ 1988 թվականին ավարտել է Երևանի պետական համալսարանի իրավաբանական ֆակուլտետը։ 1991 թվականից դասախոսում է Երևանի պետական համալսարանի իրավաբանական ֆակուլտետում։ 1994 թվականին՝ Մոսկվայի պետական համալսարանի իրավաբանական ֆակուլտետում պաշտպանել է իր թեզը՝ «Քաղաքացիական դատավարության փորձաքննություն» թեմայով, իսկ 2000 թվականին նույն համալսարանում դոկտորական ատենախոսություն՝ «Գերմանիայի քաղաքացիական դատավարության մասին օրենքը»։ 2002 թվականից իրավաբանական գիտությունների դոկտոր է։

Աշխատանքները վերաբերում են քաղաքացիական, մասնավորապես համեմատական քաղաքացիական դատավարության հիմնախնդիրներին։

## Երկեր
* Экспертиза в гражданском процессе, Москва, 1995.
* Гражданское процессуальное право Германии, Москва, 1995.
* Гражданский процесс в Германии и странах СНГ, Ереван, 2000.
* Փաստաբանի մասնակցությունը քաղաքացիական դատավարությանը։ (դասախոսություն), Դավթյան Ա. Հ., ԵՊՀ. Քաղաքացիական իրավունքի ամբիոն,  Երևան, Երևանի համալսարանի իրավաբանական ֆակուլտետի հրատարակություն, 2000։
* Քաղաքացիական դատավարություն։ Ուսումնական ձեռնարկ ԲՈՒՀ-երի համար, Երևան, Տիգրան Մեծ, 2007։
* Гражданский кодекс зарубежных стран: Учебное пособие / [С. А. Алехина, А. Г. Давтян, М. Э. Мирзоян, В. Ю. Кулакова], М-во образования и науки Российской Федерации, Московская гос. юридическая акад. им. О. Е. Кутафина ; под ред. А. Г. Давтян, Москва, Проспект, 2011.
* Քաղաքացիական դատավարություն։ Ուսումնական ձեռնարկ ԲՈՒՀ-երի համար / Ա. Հ. Դավթյան, 2-րդ լրամշակված հրատարակություն, Երևան, Ոսկան Երևանցի, 2012։

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* AUDITORIUM: Ани Давтян

Կատեգորիա:Հայ իրավաբաններ
Կատեգորիա:Իրավաբանական գիտությունների դոկտորներ
Կատեգորիա:Հայ պրոֆեսորներ
Կատեգորիա:ԵՊՀ շրջանավարտներ
Կատեգորիա:ԵՊՀ դասախոսներ
Լյուդմիլա Կոտեսովա

**Լյուդմիլա Կոտեսովա** (, ), ռուս պետական գործիչ։ Չուկոտկայի ինքնավար շրջանից Ռուսաստանի Դաշնության Դաշնային Ժողովի Դաշնության խորհրդի պատգամավոր։

## Կենսագրություն
Լյուդմիլա Կոտեսովան ծնվել է 1947 թվականի հոկտեմբերի 22-ին Տոտմայում։ Ավարտել է Համամիութենական իրավաբանական հեռակա ինստիտուտը։ Չուկոտկայի ինքնավար շրջանի արդարադատության ղեկավարման պետ։ Ռուսաստանի Դաշնության Դաշնային Ժողովի Դաշնության խորհրդի պատգամավոր։ Իրավաբանական գիտությունների դոկտոր։

Մասնակցել է «Իրավաբանները՝ մարդու իրավունքների և արժանապատիվ կյանքի համար» շարժմանը։ 2010-ական թվականներին Մոսկվայում իրավաբանական կոլեգիա է գլխավորել։

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Совет Федерации Федерального Собрания Российской Федерации. Людмила Степановна Котесова 

Կատեգորիա:20-րդ դարի կին քաղաքական գործիչներ
Կատեգորիա:Մոսկվայի պետական իրավաբանական ակադեմիայի շրջանավարտներ
Կատեգորիա:Ռուս կին քաղաքական գործիչներ
Կատեգորիա:Ռուս պետական գործիչներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի իրավաբաններ
Turbo (մաստակ)

thumb|«Turbo» ծամոն
**Տուրբո** (), ծամոն, առաջին արտադրությունը եղել է դեղձի բույրով (ենթադրաբար արտադրվել է 1985 թվականից), հետագա արտադրումները եղել են մրգային համով և բույրով։ Արտադրվել է թուրքական «Kent Gida» ընկերության կողմից, որպես կանոն, պարունակել է ավտոմեքենաների կամ մոտոցիկլետների նկարներով ներդիրներ։ 1980-ականների վերջին և 1990-ականների սկզբին այն չափազանց տարածված էր ԽՍՀՄ-ի, Ռուսաստանի, ԱՊՀ-ի և Լեհաստանի երեխաների և դեռահասների շրջանում։ Այդ երկրներում Turbo-ն հայտնվել է ավելի վաղ, քան Love is... ծամոնը, իսկ որոշ ժամանակ անց տարածվել է Donald ծամոնը։

## Պատմություն
thumb|Ծամոնի արտաքին տեսքը (տեսքը դիմացից)
thumb|Ծամոնի արտաքին տեսքը (տեսքը հետևից)
Արտադրվել է 1980-ականների երկրորդ կեսից։ 1994-95 թվականներին «Turbo» ծամոնը սկսել է արտադրվել երեք տարբերակով՝ «Turbo Super», «Turbo Classic» և «Turbo Sport», որոնք տարբերվում են ավտոմեքենաների տեսակների ներդիրներով (ժամանակակից, ռետրո կամ սպորտային)։ «Turbo Classic»-ի արտադրումը դադարեցվել է 1999 թվականին։ 1990-ականների վերջին սկսել է արտադրվել «Turbo 2000»-ը։ 2002 թվականին բրիտանական *Cadbury* ընկերությունը գնել է թուրքական *Kent* ընկերությունը։ «Turbo Super» և «Turbo Sport» ծամոնների արտադրանքը շարունակվել է մինչև 2007 թվականը։
«Turbo»-ի հայտնիություն պատճառով առաջացել է կեղծ ծամոնի զանգվածային արտադրություն, արտադրվել է աննշան փոփոխություններով կամ ամբողջովին գունային գամմայով, ներդիրի տեսակով, լոգոտիպով, տառատեսակով։ «Kent» ընկերության փոխարեն գրվել է «Kekt», «Kemt» և այլն։

2008 թվականից «Kent Gida» ընկերությունը դադարեցրել է «Turbo» ծամոնի բոլոր տեսակների թողարկումը։

2013 թվականին թուրքական *PowerGum* ընկերությունը ձեռք է բերել Turbo ապրանքանիշի իրավունքները և պաշտոնապես շարունակել Turbo ծամոնի թողարկումը՝ բավականին որակապես վերստեղծելով ծամոնի համն ու նոր արտադրանքի որակյալ ներդիրներն ու փաթեթավորումը։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Ծամոններ
Կատեգորիա:Հրուշակեղեն
Եղևնու խնձորը

**Եղևնու խնձորը** (), նկարված մուլտիպլիկացիոն ֆիլմ, որը նկարահանել է ռեժիսոր Բորիս Տուզանովիչը` ըստ Իգոր Ֆարբարժևիչի համանուն հեքիաթի մոտիվների։

Փոքրիկ աղվեսիկի մասին մուլտֆիլմերի շարքի վեցերորդն է։

## Սյուժե
Ոզնին, Աղվեսիկը և Ագռավը խնձոր են գտնում, որն աճում էր եղևնու վրա։ Երկար վեճերից հետո այն մասին, թե ում այն կհասնի, ագռավը համոզում է ընկերներին այն գետնին գցել, որպեսզի խնձորը գլորվի և նրանց հասցնի Երջանկության երկիր։ Խնձորը կանգնում է փոքրիկ բացատում, որտեղ աճում էին հիանալի սնկեր։ Ոզնին բացականչում է. «Նայեք, այնտեղ որքա՜ն սնկեր կան։ Ա՜յ քեզ երջանկություն։ Ամբողջ ձմեռ բավական է։ Աղ կանեմ, կչորացնեմ, բոլորին կհյուրասիրեմ»։ Ագռավը և Աղվեսիկը ուղևորվում են գլորվող խնձորի հետևից։ Այս անգամ նա հայտնվում է ծառի տակ, որի վրա ագռավների դատարկ բույն կար։ Ագռավն անհանգստանում է, բայց թռչում-գալիս են ագռավի ճտերը և բացականչում. «Մայրի՜կ։ Մենք սովորել ենք թռչել»։ Ագռավը լաց է լինում. «Երեխաներ, ինչ երջանկություն»։ Աղվեսիկը գցում է խնձորը, այն գլորում է և հասցնում է հայրենի տան դռան մոտ, որտեղից դուրս է գալիս Հայրիկ աղվեսը։ Աղվեսիկն ասում է. «Հայրի՜կ։ Ի՜նչ երջանկություն, որ մենք տանն ենք»։ Արդյունքում երջանկությունը հայտնվում է բոլորի մոտ և պարզվում է, որ այն իրականում անհամեմատ  ավելի մոտ էր, քան թվում էր։

## Հեղինակներ

*  Հեղինակները ներկայացվել են ըստ մուլտֆիլմի լուսագրերի։

## Տես նաև
* Փոքրիկ Աղվեսիկը մուլտիպլիկացիոն շարքի գլխավոր հերոսն է։
* 1989՝ Հեքիաթ ծեր արձագանքի մասին
* 1990՝ Գետնամորու անձրև
* 1992՝ Մառախուղ Լոնդոնից
* 1994՝ Լուսնի ուղին

## Ծանոթագրություններ

## Գրականություն

(Содержание: 20 сказок о Лисёнке. Цветные иллюстрации)

## Արտաքին հղումներ
* Մուլտֆիլմը Kinopoisk.ru կայքում
* Մուլտֆիլմը YouTube կայքում
* Մուլտֆիլմը mults.info կայքում

Կատեգորիա:1993 մուլտֆիլմեր
Կատեգորիա:Ռուսական մուլտֆիլմեր
Հրեշը (մուլտֆիլմ)

**«Հրեշը»** (), խորհրդային կարճամետրաժ նկարված ֆիլմ, որը նկարահանվել է ըստ Նինա Կատերլիի հեքիաթի մոտիվների, 1990 թվականին, ԽՍՀՄ պետական հեռուստառադիոյի պատվերով։

## Սյուժե
Այս պատմությունը մի հրեշի մասին է, որն ապրում է կոմունալ բնակարանում։ Հրեշը բրդոտ էր, մի աչքանի, ակնոց էր կրում և կարողանում էր կախարդել. նրա սիրելի կախարդանքն էր` «Վիրուս-կվարտիրուս»։  Նա ապրում էր դատարկ սենյակում, որտեղ կար աթոռակ և լուսամուտի գոգին տրված էր ռադիոընդունիչ, ճաշին իր համար եփում էր ոսկորներ ընդհանուր խոհանոցում։ Նույն բնակարանում նրա հետ ապրում էին երկու հարևանուհիներ. նրանցից մեկը չար էր չէր սիրում հրեշին և ծաղրում էր նրան, իսկ մյուսը` մորաքույր Մաշան, շատ բարի էր և պաշտպանում էր նրան։

## Նկարահանող խումբ

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* «Հրեշը» kinomafia կայքում
* Մուլտֆիլմը YouTube կայքում
* Մուլտֆիլմը mults.info կայքում
* Մուլտֆիլմը kinopoisk.ru կայքում

Կատեգորիա:1990 մուլտֆիլմեր
Կատեգորիա:Խորհրդային մուլտֆիլմեր
Փուփուլավոր ճուռակ

**Փուփուլավոր ճուռակ** () Ճուռակների ընտանիքի գիշատիչ թռչուն, որը լայնորեն տարածված է Ասիայում։
ձախից|մինի|Փուփուլավոր ճուռակ

## Բնութագիր
Փուփուլավոր ճուռակն ունի կարճ ու լայն թևեր և երկար պոչ։ Այս թռչունն ունի 30-46 սմ երկարություն։ Էգ թռչուններն ավելի մեծ են, քան՝ արուները։ Թռչնի առանձնահատկությունը կարճ սանրն է։

Արուները ունեն մուգ շագանակագույն գունավորում։ Էգ թռչունը արուից տարբերվում է նրանով, որ էգի մարմնի միայն ստորին մասն է շագանակագույն։

## Կենսակերպ և տարածվածություն
Փոփուլավոր ճուռակը տարածված է Ասիայի հարավում, մասնավորապես Հնդկաստանում, Շրի Լանկայում, Չինաստանի հյուսիսում, Ինդոնեզիայում և Ֆիլիպիններում։ Այդ թռչունն ապրում է ցածրադիր գոտիներում՝ նախընտրելով արևադարձային և մերձարևադարձային տաք շրջանները։

Այս անտառային թռչունը հարձակվում է անտառապատ տարածքում գտնվող փոքր թռչունների, կաթնասունների և սողունների վրա՝ անակնկալի բերելով նրանց։ Այս թռչունը բնադրում է ծառերի վրա և երկու կամ երեք ձու է դնում։

## Պատկերասրահ

Պատկեր:Crested goshawk, Accipiter trivirgatus.jpg
Պատկեր:Accipiter trivirgatus 0zz.jpg|Փուփուլավոր ճուռակի ձու
Պատկեր:Accipiter trivirgatus in Singapore.jpg
Պատկեր:Old Friend Accipiter trivirgatus.jpg
Պատկեր:Accipiter trivirgatus01.tif
Պատկեր:Crested Goshawk 2052.jpg
Պատկեր:A Crested Goshawk in the Anamalai hills.jpg
Պատկեր:De vogels van Nederlandsch Indie - Accipiter trivirgatus 2.jpg


## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Dalgleish, R.C. (ed.) (2003): Birds and their associated Chewing Lice: Accipitridae. Version of 2003-AUG-30. Retrieved 2009-JUN-23.
* Elbel, Robert E. & Price, Roger D. (1973): Three new Oriental and New Guinean *Degeeriella* (Mallophaga: Philopteridae). *Pacific Insects* **15**(1) : 95-101. PDF fulltext
* Grimmett, Richard; Inskipp, Carol, Inskipp, Tim & Byers, Clive (1999): *Birds of India, Pakistan, Nepal, Bangladesh, Bhutan, Sri Lanka, and the Maldives*. Princeton University Press, Princeton, N.J.. ISBN 0-691-04910-6
* Inskipp, Carol; Inskipp, Tim & Sherub (2000): The ornithological importance of Thrumshingla National Park, Bhutan. *[[Forktail (journal)|Forktail]]* **14**: 147-162. PDF fulltext 
* Singh, A.P. (2002): New and significant records from Dehra Dun valley, lower Garhwal Himalayas, India. *[[Forktail (journal)|Forktail]]* **18**: 151-153. PDF fulltext

Կատեգորիա:ԲՊՄՄ կարմիր ցանկի քիչ մտահոգող տեսակներ
Հե՜յ, այն ափին

**Հե՜յ, այն ափին** (), նկարված մուլտիպլիկացիոն ֆիլմ, որի ռեժիսորն է Բորիս Տուզանովիչը։ Մուլտֆիլմը նկարահանվել է ըստ Իգոր Ֆարբարժևիչի «Շղթայված վիշապը» հեքիաթի։

Փոքրիկ աղվեսիկի մասին մուլտֆիլմերի շարքի հինգերորդն է։

## Սյուժե
Փոքրիկ աղվեսիկը մի լույս է տեսնում գետի մյուս ափին և հարցնում ագռավին. «Գիտե՞ս, թե այնտեղ ով է ապրում»։ Ագռավը պատասխանում է. «Վիշապը, երեքգլխանի հրեշը։ Բոլորն են այդպես ասում»։ Եվ այդ ժամանակ մյուս ափից կարոտագին ճիչ է լսվում։ Ագռավը  թռչում է։ Փոքրիկ աղվեսը կարծում է, որ իր օգնությունը կարող է անհրաժեշտ լինել և նավով հասնում է գետի մյուս ափը։ Ճանապարհին նա պատկերացնում է, թե ինչ տեսք ունի խոսող երեքգլխանի վիշապը։

Մյուս ափին փոքրիկ աղվեսիկը տեսնում է տախտակե ցանկապատ, որի մուտքը զարդարված էր ցուցանակով, որն ասում էր. «Զգույշ եղեք, այստեք կատաղած շուն կա»։ Դարպասը բացում է Վիշապ անունով ծեր պահապան շունը, որը զինված էր և շղթայված։ Նա այստեղ մենակ էր ապրում և պահպանում էր ամառանոցը։ Եվ ոռնում էր միայնությունից։ Աղվեսիկը նրան հրավիրում է այցելել իրեն և նրան առաջարկում է նավակ քշել։ Շունը հանում է շղթան, և նրանք սկսում են նավակ քշել գետով։

## Հեղինակներ

* Հեղինակները ներկայացված են ըստ լուսագրերերի։

## Ծանոթագրություններ

## Գրականություն

(Содержание: 20 сказок о Лисёнке. Цветные иллюстрации)

Կատեգորիա:1992 մուլտֆիլմեր
Կատեգորիա:Մուլտֆիլմեր աղվեսների մասին
Կլարա Աշրաֆյան

**Կլարա Զարմայրի Աշրաֆյան** (), հայկական արմատներով խորհրդային և ռուս գիտնական-հնդկագետ, պատմական գիտությունների դոկտոր (1966)։

## Կենսագրություն
1936 թվականին կնոջ հետ ռեպրեսիայի ենթարկված հայ և ուկրաինական կուսակցական ու պետական գործիչ Զարմայր Անդրեյի Աշրաֆյանի դուստրն է։ Ծնողների կալանավորումից հետո ապրել է Մոսկվայում` բարեկամների մոտ։

1947 թվականին ավարտել է Մոսկվայի պետական համալսարանի պատմության ֆակուլտետը, իսկ 1950 թվականին՝ ասպիրանտուրան։

1950-1955 թվականներին ԽՍՀՄ Գիտությունների ակադեմիայում եղել է արտասահմանյան գրականության տեղեկագրի խմբագիր։

1955 թվականից ԽՍՀՄ Գիտությունների ակադեմիայի Արևելագիտության ինստիտուտի (ՌԳԱ) աշխատակից է, 1984 թվականից տնօրինել է Արևելքի ժողովուրդների պատմության բաժինը։

## Հիմնական աշխատանքներ
* «Դելիի սուլթանություն. տնտեսական կարգի և հասարակական հարաբերությունների պատմություն (13-14-րդ դարեր)» (1960),
* «Հյուսիսային Հնդկաստանի ագրարային կարգ (13-րդ դարից մինչև 18-րդ դարի կեսեր)» (1965),
* «Ավատատիրությունը Հնդկաստանում. զարգացման փուլեր և առանձնահատկություններ» (1977),
* «Հնդկաստանի միջնադարյան քաղաք (13-րդ դարից մինչև 18-րդ դարի կեսեր)» (1983),
* «Դելի. պատմություն և մշակույթ» (1987).
* «Արևելյան և Կենտրոնական Ասիայի ժողովուրդների պատմությունը հնագույն ժամանակներից մինչև մեր օրերը»։ Նաուկա, Արևելյան գրականության գլխավոր խմբագիր, 1986 թվական, 583 էջ

## Ծանոթագրություններ

## Գրականություն
* *Котовский Г. Г.* Памяти Клары Зармайровны Ашрафян (15 сентября 1924 г. — 7 августа 1999 г.) // Восток, 2000, № 1, с. 216—217.
* 

## Արտաքին հղումներ
* http://book.ivran.ru/f/polnyjtekst-alaev-istoriografiyaistoriiindii2013.pdf

Կատեգորիա:Խորհրդային պատմաբաններ
Կատեգորիա:Խորհրդային արևելագետներ
Կատեգորիա:Ռուս պատմաբաններ
Կատեգորիա:Ռուս արևելագետներ
Կատեգորիա:Պատմական գիտությունների դոկտորներ
Կատեգորիա:Խորհրդահայեր
Կատեգորիա:Մոսկվայի պետական համալսարանի պատմության ֆակուլտետի շրջանավարտներ
Կատեգորիա:Ռուս հնդկաբաններ
Կատեգորիա:Կին պատմաբաններ
Կատեգորիա:Պատմական գիտությունների թեկնածուներ
Կատեգորիա:Խորհրդային գիտնականներ
Ադրիանա Սալվատիերա

**Ադրիանա Սալվատիերա Արիասա** (, ), բոլիվիացի քաղաքական գործիչ։ 2019 թվականի նոյեմբերի 10-ին մի քանի ժամվա ընթացքում դե յուրե կատարել Է Բոլիվիայի նախագահի պարտականությունները՝ միաժամանակ պաշտոնապես չընդգրկվելով պաշտոնում։ Սակայն շուտով հրաժարական է տվել։ Մինչ այդ եղել է Բոլիվիայի Սենատի նախագահը (2019 թվականի հունվարից):

## Կենսագրություն
### Քաղաքական գործունեություն
Ադրիանա Սալվատիերայի մուտքը քաղաքականություն սկսվել է 2005 թվականին, երբ նա ընդամենը 16 տարեկան էր։ Նա անդամակցել է Սոցիալիզմի շարժմանը։ 2014 թվականին կուսակցության երիտասարդական կազմակերպությունը սենատորների թեկնածու է ընտրել նրա պրոֆեսիոնալիզմի և հասարակական, քաղաքացիական և գյուղացիական կազմակերպությունների հետ ստորին աշխատանքի համար։ Նա Սենատ է ընտրվել 26 տարեկանում՝ 2015 թվականին Սանտա Կրուսի դեպարտամենտից։ 29 տարեկանում Սալվատիերան Բոլիվիայի պատմության մեջ Սենատի ամենաերիտասարդ նախագահն էր։

### Հրաժարական
2019 թվականի նոյեմբերի 10-ին Բոլիվիայի նախագահ Էվո Մորալեսը հայտարարել է իր հրաժարականի մասին՝ զինվորականների բողոքներից և վերջնագրից հետո։ Դրանից հետո իր պաշտոնը լքել է երկրի փոխնախագահ Ալվարո Գարսիա Լիներան։ Նախագահի պարտականությունների կատարման հերթում հաջորդը Պատգամավորների պալատի նախագահ Վիկտոր Բորդան էր, որը, սակայն, նախագահ Մորալեսից շուտ հրաժարական տվեց։ Սահմանադրության համաձայն՝ այդ դեպքում նախագահի պարտականությունները պետք է կատարի Սենատի նախագահ Ադրիանա Սալվատիերան։

Սալվատիերան իր պաշտոնաթողության մասին հայտարարել է նույն օրը և ապաստան է խնդրել Լա Պասում Մեքսիկայի դեսպանատանից, այն բանից հետո, երբ դա արել Է Մորալեսը երկրում քաղաքական ճգնաժամի պայմաններում։ Սենատի երկրորդ փոխնախագահ Ժանին Անյեսը, առաջին փոխնախագահի հրաժարականի պատճառով, այն ժամանակ փոխարինել է նրան։ Սակայն ավելի ուշ Սալվատիերան պնդում էր, որ թեև ինքը հրաժարական է տվել, Սենատը նրան դեռ չի ընդունել, և, հետևւաբար, նա մնում էր Սենատի նախագահ։

Սենատը վերջնականապես ընդունել է նրա հրաժարականը 2019 թվականի նոյեմբերի 14-ին և Մոնիկա Եվա Կոպանին ընտրել է նոր նախագահ։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Բոլիվիայի նախագահներ
Կատեգորիա:Բոլիվիայի քաղաքական գործիչներ
Կատեգորիա:Բոլիվիացի ֆեմինիստներ
Կատեգորիա:Պետության կին ղեկավարներ
Քրթիս Հենսոն

**Քրթիս Հենսոն** (, ), ամերիկացի կինոռեժիսոր, սցենարիստ և կինոպրոդյուսեր։ Առավել հայտնի է «Օրորոցը ճոճող ձեռքը», «Լոս Անջելեսի գաղտնիքները», «8-րդ մղոն» և այլ ֆիլմերով։

## Կենսագրություն
Ծնվել է Ռինոյում (Նևադա) և մեծացել է Լոս Անջելեսում՝ անշարժ գույքի գործակալի և ուսուցչի ընտանիքում։ Դպրոցը ավարտելուց հետո անկախ լուսանկարիչ է աշխատել ֆիլմի մասին ամսագրում։

1970 թվականին Հենրի Ռոզեմբայնի հետ գրել է «Սարսափը Դանվիչում» ֆիլմի, իսկ 1973 թվականին՝ «Քաղցր սպանություն» ֆիլմի սցենարը, հետագայում հանդես է եկել որպես ռեժիսոր։

1990-ականներին նկարահանել է դրամարկղային հաջողված «Օրորոցը ճոճող ձեռքը» (1992), «Վայրի գետը» (1994) ֆիլմերը և քննադատների կողմից նկատված «Լոս Անջելեսի գաղտնիքները» ֆիլմը։ Վերջին ֆիլմը առաջադրվել է ինը «Օսկար»-ի, այդ թվում՝ «լավագույն ֆիլմ» և «լավագույն ռեժիսուրա», բայց արժանացել է ընդամենը երկու մրցանակի՝ «լավագույն ադապտացված սցենար»-ի և «լավագույն երկրորդ պլանի դերասանուհու» (Քիմ Բեսինջե)) համար։

## Ֆիլմագրություն
* 1973՝ «Քաղցր սպանություն»
* 1983՝ «Կորցնելով սա»
* 1986՝ «Սենյակի պատուհանները»
* 1990՝ «Վատ ազդեցություն»
* 1992՝ «Օրորոցը ճոճող ձեռքը»
* 1994՝ «Վայրի գետը»
* 1997՝ «Լոս Անջելեսի գաղտնիքները»
* 2000՝ «Հրաշամանուկներ»
* 2002՝ «8-րդ մղոն»
* 2005՝ «Քեզանից հեռու»
* 2007՝ «Հաջողակ»
* 2012՝ «Ալիքների նվաճողները»

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:1945 ծնունդներ
Կատեգորիա:20-րդ դարի ամերիկացի տղամարդ գրողներ
Կատեգորիա:2016 մահեր
Կատեգորիա:21-րդ դարի ամերիկացի տղամարդ գրողներ
Կատեգորիա:21-րդ դարի կինոռեժիսորներ
Կատեգորիա:Ամերիկացի կատակերգուներ
Կատեգորիա:Ամերիկացի կինոպրոդյուսերներ
Կատեգորիա:Ամերիկացի կինոռեժիսորներ
Կատեգորիա:Ամերիկացի սցենարիստներ
Կատեգորիա:Ամերիկացի տղամարդ կինոդերասաններ
Կատեգորիա:Անձինք այբբենական կարգով
Կատեգորիա:Լոս Անջելես քաղաքում մահացածներ
Կատեգորիա:Կինոռեժիսորներ այբբենական կարգով
Կատեգորիա:Մարտի 24 ծնունդներ
Կատեգորիա:Սեպտեմբերի 20 մահեր
Կատեգորիա:Սցենարիստներ այբբենական կարգով
Կատեգորիա:Ամերիկացի հեռուստապրոդյուսերներ
Կատեգորիա:Ամերիկացի կինոսցենարիստներ
Կատեգորիա:Ամերիկացի ռեժիսորներ
Լի Անդերսոն

**Լի Սիգրիդ Անդերսոն** (, ), ֆինն քաղաքական գործիչ, Ֆինլանդիայի խորհրդարանի անդամ (2015 թվականից), Ձախ միություն կուսակցության նախագահ (2016 թվականից)։ Կրթության նախարար Մարինի գրասենյակում, որը ձևավորվել է 2019 թվականի դեկտեմբերի 10-ին։

## Կենսագրություն
Էթնիկ շվեդների ընտանիքից է։ Ծնվել է Թուրքում նկարիչ և քանդակագործ Յաան Էրիկ Անդերսոնի և լրագրող Սիվ Սկոգմանի ընտանիքում։

Իր իսկ հիշողությունների համաձայն, երբ նա 16 տարեկան էր, նա որոշել է միանալ Ձախ Միության երիտասարդական կազմակերպությանը ` Պավո Արխինյակիի թերթի հոդվածները կարդալուց հետո, ով այդ ժամանակ ղեկավարում էր այդ կազմակերպությունը։ 2010 թվականին ավարտել է քաղաքագիտության մագիստրոսի կոչումը Աբոյի ակադեմիայում, որտեղ ուսումնասիրել է միջազգային իրավունքի, մարդու իրավունքների և փախստականների հարցերը։ Նա հաճախել է ռուսաց լեզվի և մշակույթի դասընթացների։  
ձախից|մինի| Լի Անդերսոն (2011)

2015 թվականի խորհրդարանական ընտրություններում ընտրվել է Էդուսկունտայի պատգամավոր Վարսինայս-Սուոմիի ընտրատարածքից, ընտրություններից հետո ընտրվել է ձախ միության խորհրդարանական խմբի փոխնախագահ։ Մշակույթի հարցերով խորհրդարանական կոմիտեի անդամ։

2016 թվականի փետրվարին 28-ամյա Անդերսոնը հայտարարեց, որ մտադրվել է առաջադրվել « Ձախ միություն» կուսակցության նախագահի պաշտոնում և 2016 թվականի հունիսի 6-ին ոչ պաշտոնական ընտրություններում ստացել է 3913 (61,85%) ձայներ, որից հետո մյուս թեկնածուները դուրս են եկել։ 2016 թվականի հունիսի 11-ին Օուլուում կայացած կուսակցության համագումարում Անդերսոնը ընտրվեց կուսակցության նախագահ (ղեկավար) ՝ փոխարինելով Պավո Արխինմիակիին ։ Ըստ Անդերսոնի, կուսակցության նպատակն է Ֆինլանդիան վերածել «հասարակության, որի դեպքում քաղաքացիների կարիքները և մարդու իրավունքներն ավելի կարևոր են, քան փողը»։

2019 թվականի նոյեմբերին նա վերընտրվեց որպես կուսակցության նախագահ, մինչդեռ այս պաշտոնի համար այլ դիմորդներ չկային։

2019 թվականի հունիսի 6-ին նա Ռինեի գրասենյակում ստացավ կրթության նախարարի պորտֆոլիոն, դեկտեմբերի 10-ին` Մարինի գրասենյակում։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Մարքսիստներ
Կատեգորիա:Ֆինլանդիայի կին քաղաքական գործիչներ
Կատեգորիա:Անձինք այբբենական կարգով
Կատեգորիա:Ապրող անձինք
Կատեգորիա:1987 ծնունդներ
Կատեգորիա:Մայիսի 13 ծնունդներ
Ավստրալիայի ժամանակակից արվեստի թանգարան

**Ավստրալիայի ժամանակակից արվեստի թանգարան** (, անգլերենում օգտագործվում է **MCA** հապավումը), Սիդնեյում՝ Ավստրալիայում գտնվող գեղարվեստի թանգարան։ Այն նվիրված է բացառապես ինչպես Ավստրալիայից, այնպես էլ ամբողջ աշխարհից ժամանակակից արվեստի գործերի ցուցադրմանը, մեկնաբանմանը և հավաքագրմանը։ Թանգարանի շենքը կառուցվել է ար-դեկո ոճով և ավելի վաղ ծառայել է որպես Ծվային ուժերի խորհրդի շտաբ-բնակարան։

Թնագարանը Սիդնեյի ժամանակակից արվեստի թանգարան անվամբ բացվել է 1991 թվականին։ 2010 թվականին սկսվել է թանգարանի վերանորոգման և ընդարձակման աշխատանքները, որն արժեցել է 58 մլն ավստրալիական դոլար։ Վերանորոգումից հետո 2012 թվականի մարտի 29-ին կայացել է թանգարանի  վերաբացումը արդեն ներկայիս անվամբ։ Թանգարանի հավաքածուում է գտնվում ավստրալիացի նկարիչների ավելի քան 4000 աշխատանք, որոնք ձեռք են բերվել 1989 թվականին։ Թանագարանի հավաքածուն իր մեջ ներառում է արվեստի բոլոր տեսակները, բայց ցուցանմուշների գերակշռող մասը վերաբերում են գեղանկարչությանը, լուսանկարչությանը, քանդակագործությանը, թղթի վրա աշխատանքին և շարժվող պատկերներին։ Հավաքածուի զգալի մասն են կազմում ավստրալիայի աբորիգենների նկարիչների աշխատանքները։

## Պատմություն
Թանգարանը ստեղծվել է ավստրալիացի նկարիչ-տարաբնիկ Ջոն Պաուերի (1881-1943), որն իր անձնական ունեցվածքը կտակել էր Սիդնեյի համալսարանին ավստրալիացիներին ժամանակակից կերպարվեստի ոլորտի լուսավորության և ուսուցման համար, ցանկության համաձայն։

1989 թվականին Ծովային ծառայության խորհրդի նոր շենք տեղափոխվելուց հետո Նոր Հարավային Ուելսի կառավարությունը թանգարանին նվիրաբերվել է ծովափնյա Սեկուլար Կուեյի ծովախորշի նախկին շենքը։ 1990 թվականին Սիդնեյի համալսարանի միջոցներով և Ջոն Պաուերի կտակով շինությունը վերանորոգվել է։ Շինարարական աշխատանքները ղեկավարում էր Peddle Thorpe / John Holland Interiors-ից Էնդրյու Անդերսոնը։ 1991 թվականի նոյեմբերին Ավստրալիայի ժամանակակից արվեստի թանգարանը պաշտոնապես բացվել է։

2010-2012 թվականին Սիդնեյի ճարտարապետ Սեմ Մարշալի նախագծով կառուցվել է թանգարանի լրացուցիչ շենքը, որը ստացել է Մորդանթի թև անվանումը՝ ի պատիվ նախագծին աջակցություն ցուցաբերած բարեգործների ընտանիքի։ Այն բացվել է 2012 թվականի մարտին և ընդարձակել է թանգարանին հասանելի մակերեսը մոտ մեկ ու կես անգամ։ Շենքը կառուցվել է 1960 թվականին ավանգարդ մոդուլյար ոճով և հակադրվում է ավելի դասական հիմնական կորպուսին։

Ավաստրալիայի ժամանակակից արվեստի թանգարանը ոչ առևտրական բարեգործական կազմակերպություն է։ Այն մշտական ֆինանսավորում և օժանդակություն է ստանում Նոր Հարավային Ուելս նահանգի կառավարությանից՝ Arts NSW գործակալության միջոցով, նաև Ավստրալիայի կառավարությունից՝ Ավստրալիայի մշակույթի խորհրդի միջոցով։ Բյուջեի մոտ 70 %-ը ձևավորվում է նրա սեփական գործունեությունից՝ ցուցահանդեսներից, միջոցառումներից և վարձույթից, նաև հովանավորություններից և նվիրատվություններից։

## Պատկերասրահ

Պատկեր:MCA Sydney.jpg|մինի|Մորդանթի թևը՝ թանգարանի նոր մասնաշենքը
Պատկեր:Museum of Contemporary Art, Sydney, Australia.jpg|մինի|Ավստրալիայի ժամանակակից արվեստի թանգարանի շենքը


## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:1991 հիմնադրումներ Ավստրալիայում
Կատեգորիա:1991 հիմնադրված թանգարաններ
Կատեգորիա:Ավստրալիայի թանգարաններ
Կատեգորիա:Ժամանակակից արվեստի թանգարաններ
Կորին Լե Կերե

**Կորինն Լե Կերե** (*Corinne Le Quéré*, ), ֆրանս-կանադացի գիտնական։ Ուսումնասիրում է կլիմայի փոփոխության և ածխածնի ցիկլի փոխազդեցությունը։ Արևելյան Անգլիայի համալսարանի պրոֆեսոր է, 2011-2018 թվականներին եղել է  *Tyndall Centre*–ի տնօրեն, Լոնդոնի Թագավորական ընկերության անդամ է (2016)։ 2014 թվականից *Future Earth* գիտական կոմիտեի անդամ է, 2016 թվականից բրիտանական Committee on Climate Change-ի անդամ։ Կլիմայի փոփոխությունների միջպետական փորձագիտական խմբի 3-րդ (2001), 4-րդ (2007) և 5-րդ (2014) զեկույցների գնահատման, ինչպես նաև *Millennium Ecosystem Assessment*-ի  համահեղինակ է։

Ավարտել է Մոնրեալի համալսարանը ֆիզիկայի բակալավրի աստիճանով և ՄաքԳիլի համալսարանը` մթնոլորտային և օվկիանոսային գիտությունների մագիստրոսի աստիճանով։ 1999 թվականին Փարիզի Պիեռ և Մարիա Կյուրիների համալսարանում ստացել է օվկիանոսագիտության փիլիսոփայության դոկտորի աստիճան։ Աշխատել է ԱՄՆ-ի Պրինստոնի համալսարանում և Գերմանիայում Մաքս Պլանկի (*Max Planck Institute for Biogeochemistry*) անվան բիոգեոքիմիայի ինստիտուտում, ինչպես նաև *British Antarctic Survey*-ում։ 2009—2013 թվականներին եղել է *Global Carbon Project*-ի համանախագահը։

2016 թվականի մարտի 29-ից նա ընդգրկվել է բրիտանական *Committee on Climate Change* հանձնաժողովի կազմում։

*Roadtoparis.info*–ն Կորինն Լե Կերեին ընդգրկեց «Կլիմայի փոփոխության բանավեճում ալիք ստեղծող 20 կանանց» (*20 women making waves in the climate change debate*) կազմում [5]:

Համարվում է  *Science, Nature Climate Change*  և *Nature Geoscience* աշխատությունների հեղինակը։

## Պարգևներ
*  2012 - Ֆրանսիայի Գիտությունների ակադեմիայի Կ. Բերտոյի մրցանակ 
*  2013/2014 - *Copernicus Medal*, *Copernicus Gesellschaft eV* Կոպեռնիկոսի մեդալ (առաջին պարգևատրվողը)
* 2014 - դասախոս, Ստոկհոլմի համալսարանում
*  2015 - *European Academy of Sciences*-ի Բլեզ Պասկալի մեդալ
*  2019 - *Prince Albert I Medal*,  *IAPSO*-ից

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Գիտական գրողներ
Կատեգորիա:Լոնդոնի թագավորական ընկերության անդամներ
Կատեգորիա:Կանադացի գիտնականներ
Կատեգորիա:Կանադացի գրողներ
Կատեգորիա:Կանադացի կին գիտնականներ
Կատեգորիա:Կանադացի ֆիզիկոսներ
Կատեգորիա:Պատվո լեգեոնի շքանշանի ասպետներ
Կատեգորիա:Փիլիսոփայական գիտությունների դոկտորներ
Կատեգորիա:Ֆրանսիացի գիտնականներ
Կատեգորիա:Ֆրանսիացի ֆիզիկոսներ
Պաոլա Պիզանո

**Պաոլա Պիզանո** (, ), իտալացի գիտնական և քաղաքական գործիչ, հինգ աստղերի շարժումների անդամ, տեխնոլոգիական նորարարության և թվայնացման գործերով, առանց պորտֆելի նախարար (2019–ից)։

## Կենսագրություն
Թուրինի համալսարանի ուսուցիչ, Թուրինի քաղաքային ադմինիստրացիայի նորարարության հարցերով դատական ատենակալ։ Հայտնի է, որ Թուրինի քաղաքապետ Կյարա Ապենդինոյից շնորհակալության է արժանացել, երբ հրաժարվել է ընդունել հինգ աստղերի շարժման առաջնորդ Լուիջի Դի Մայոյի առաջարկը՝ գլխավորել կուսակցության ցուցակը Եվրոպական խորհրդարանի ընտրություններում[։

2013 թվականից եղել է հանձնաժողովներից մեկի՝ Թուրինի համալսարանի ինֆորմատիկայի մասնաճյուղի նախագահ, 2014 թվականից՝ նույն բուհի տեխնոլոգիական նորարարությունների միջդիսցիպլինար կենտրոնի տնօրեն։ Ունի ավելի քան 70 միջազգային հրապարակումներ, որից առավել հայտնի է «Managing innovation: creare, gestire e diffondere innovazione nei sistemi relazionali» գիրքը (ինովացիոն կառավարում ՝ նորարարությունների ստեղծում, կառավարում և տարածում հարաբերական համակարգերում)։

2019 թվականի սեպտեմբերի 4–ին Ջուզեպպե Կոնտեի երկրորդ կառավարության ձևավորման ժամանակ նշանակվել է տեխնոլոգիական նորարարության և թվայնացման գործերով, առանց պորտֆելի նախարար, իսկ սեպտեմբերի 5–ին նոր կազմում կաբինետը երդում է տվել և պաշտոն է ստանձնել։

2019 թվականի դեկտեմբերի 21-ին Պիզանոն կառավարության նիստում առաջարկել է թվային տեխնոլոգիաների ընդլայնված ներդրման ծրագիր, սակայն այն մերժվել է դեմոկրատական կուսակցության, Իտալիայի Վիվա կուսակցության և ազատ և հավասար դաշինքի նախարարների կողմից Միավորված ընդդիմության պատճառով։ Դպ պատվիրակության ղեկավար Դարիո Ֆրանչեսկինին տեղի ունեցածը բացատրել է Պիզանոյի առաջարկի ընդունման համար պայմանների բացակայությամբ։

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* 

Կատեգորիա:Հունվարի 4 ծնունդներ
Կատեգորիա:1977 ծնունդներ
Կատեգորիա:Անձինք այբբենական կարգով
Կատեգորիա:Իտալիայի կին քաղաքական գործիչներ
Կատեգորիա:Թուրին քաղաքում ծնվածներ
Կատեգորիա:Իտալացի գիտնականներ
Կատեգորիա:Իտալիայի կին նախարարներ
Կատեգորիա:Իտալացի տնտեսագետներ
Կատեգորիա:Իտալացի մանկավարժներ