open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
LED գրաֆիկական էկրան

thumb|Լուսադիոդային էկրան
**Լուսադիոդային էկրանը** (LED screen, LED display) տեսողական տեղեկատվություն ցուցադրելու և հաղորդելու համար նախատեսված սարք է (ցուցարկիչ, մոնիտոր, հեռուստաէկրան), որում յուրաքանչյուր կետ` պիքսել, մեկ կամ մի քանի կիսահաղորդչային լուսադիոդ է():

## Պատմություն
Կարմիր լուսադիոդներն առաջին անգամ կիրառվեցին 1962 թվականին։ 1968 թվականին ԱՄՆ Hewlett-Packard ընկերությունը ստեղծեց աշխարհում առաջին գովազդային LED էկրանը, որը բաղկացած էր կարմիր դիոդներից։ 1991 թվականին ճապոնացի ֆիզիկոս Սյուդզի Նակամուրան, Իսամա Ակասադին, Հիրոսի Ամանոն ստեղծեցին դիմացկուն կապույտ լուսադիոդներ, հիմք դնելով ժամանակակից LED RGB (կարմիր -red, կանաչ - green, կապույտ - blue) էկրանների արտադրությանը։
1980-ական թվականներին Eastman Kodak ընկերությունն արդեն կիրառում էր օրգանական լուսադիոդներ (OLED): OLED ցուցադրիչներ ներկայումս թողարկում են LG Electronics, Panasonic, Sony, Samsung, Toshiba, Hitachi, TCL Corporation և այլ ընկերություններ։

## Կիրառումներ
thumb|
LED էկրաններն այսօր ունեն շատ մեծ կիրառություն։ Դրանք մեծ քաղաքների փողոցներում օգտագործվում են գովազդային ցուցանակներ ստեղծելու համար կամ որպես տեղեկատվական էկրաններ, ինչպես նաև ճանապարհային երթևեկության նշաններ ցուցադրելու համար։
Գովազդային շուկայի զարգացման մասնագետները հավատացնում են, որ յուրաքանչյուր տարի գովազդային տեխնոլոգիաների շուկայում LED տեղեկատվական էկրանների մասնաբաժնի աճ կգրանցվի։ Իսկապես, ի շնորհիվ բարձր որակի գույն ապահովելու ընդունակության, լուսադիոդային ցուցարկիչները լայն կիրառում են ստացել վիզուալ գովազդային տեխնոլոգիաների բոլոր ոլորտներում։ Նրանց միակ թերությունը գովազդային այլ տեխնոլոգիաների համեմատ կարող է համարվել բավականին բարձր գինը։
### LED-հեռուստացույց
Թերևս առաջին իսկական LED հեռուստացույցի էկրանը նախագծվել, ներկայացվել և ցուցադրվել է Ջ.Պ. Միտչելլիի կողմից 1977 թվականին։

## Ռեկորդային էկրաններ
[thumb|[:en:Fremont Street Experience|''англ: Fremont Street Experience'']]
Լաս Վեգասի Ֆրեմոնտի փողոցում տեղադրված է լուսադիոդային էկրան` Fremont Street Experience (Ֆրիմոնտ սթրիթ), որն ունի  460 մ երկարություն։
Ամենամեծ լուսադիոդային էկրանը, որը գրանցված է «Գինեսի ռեկորդների գրքում» և ունի 7,11 մ անկյունագիծ, թողարկվել է ուկրաինական ԵԿՏԱ ընկերության կողմից, առաջին անգամ ուղիղ կապով 2011 թվականի մայիսի 28-ին ցուցադրել է ՈՒԵՖԱ-ի Չեմպիոնների լիգայի եզրափակիչ հանդիպումը, որն ընթանում էր Գյոթեբուրգի ակումբում (Շվեդիա).

Ամենամեծ OLED էկրանը գտնվում է Դուբայում` «The Dubai Mall» առևտրի շուկայում։ Այն նույնպես գրանցված է Գինեսի ռեկորդների գրքում։

## Պատկերասրահ

File:MK38527 LED Display.jpg
File:FremontStExperience LasVegas.JPG
File:Taipei Arena 20090330.jpg

File:London Underground 2009 Stock-8.jpg


## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Ամերիկյան հայտնագործություններ
Կատեգորիա:Մոնիտոր
Կատեգորիա:Օպտոէլեկտրոնիկա
Մանուկների ձայնը (Ռուսաստան, 4-րդ եթերաշրջան)

**Մանկուկների ձայնը** հեռուսատշոուի չորրորդ եթերաշրջանը։ Առաջին եթերը տեղի ունեցավ 2017-ի փետրվարի 17-ին՝ «Առաջին ալիք-ով։ Դմիտրի Նագիևը վերադարձավ որպես շոուի հաղորդավար։ Դիմա Բիլանը վերադարձել է որպես մարզիչ։ Ելիզավետա Կաչուրակը հայտարարվել է մրցաշրջանի հաղթող՝ նշելով Դիմա Բիլանի երկրորդ հաղթանակը որպես մարզիչ։

## Քաստինգ
Հայտերի ընդունումը  հայտարարվել է 2016 թվականի մայիսի սկզբին, երրորդ սեզոնի ավարտից գրեթե անմիջապես հետո։ Կաստինգները տեղի են ունեցել սեպտեմբերին։ Արդյունքում սեպտեմբերի 19-ին հայտարարվեց կույր լսումներ անցած 67 մասնակիցների ցուցակը։ Կույր լսումների նկարահանումներն անցկացվել են փետրվարի 3-ից 5-ը։ Լսումներին մասնակցել են նրանք, ովքեր անցել են այն անցյալ տարի, սակայն չեն հասցրել հանդես գալ, քանի որ թիմերն արդեն հավաքագրվել էին։

## Մարզիչներ
* Դիմա Բիլան՝ ռուս երգիչ, դերասան, «Եվրատեսիլ 2008» միջազգային մրցույթի հաղթող։
* Նյուշա՝ ռուս երգչոհի, երգահան, կոմպոզիտոր և դերասանուհի:
* Վալերի Մելաձե՝ խորհրդային և ռուս փոփ երգիչ, պրոդյուսեր և հեռուստահաղորդավար։

## Թիմեր
; Գույների բանալիները

## Կույր լսումներ


### Առաջին շաբաթ  (Փետրվարի 17)


### Երկրորդ շաբաթ (Փետրվարի 22)

### Երրորդ շաբաթ (Մարտի 3)

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:2017 հեռուստասերիալի եթերաշրջաններ
Ջոզեֆին Լենգֆորդ

**Ջոզեֆին Լենգֆորդ** (, ), ավստրալիացի դերասանուհի, որը մեծ ճանաչում է ստացել «Հետո» ֆիլմում Թեսա Յանգ դերից հետո։

## Գործունեություն
2013 թվականին Ջոզեֆինը *«Sex Ed»* կարճամետրաժ ֆիլմում խաղացել է ուսանողուհու դեր, 2014 թվականին կարճամետրաժ *«Gypsy Blood»* սարսափ ֆիլմում կատարել է Ռենե Արմսթրոնգի դերը։ 2017 թվականին մասնակցել է «Զարկերակ» սաի-ֆաի դրամայի նկարահանումներին։

Դերասանուհու համար շրջադարձային է դարձել «Վախեցիր քո ցանկություններից» ամերիկյան սարսափ ֆիլմի Դարսի Չապմանի դերը։ Ֆիլմում նրա խաղընկերը Ջոյ Լին Քինգն էր։ 2017 թվականին Ջոզեֆինին կարելի էր տեսնել «Գայլերի փոս» սերիալում։

2018 թվականի հուլիսին «Deadline» հրատարակությունը հայտարարել է, որ Ջոզեֆին Լենգֆորդը կկատարի գլխավոր դեր «Հետո» ֆիլմում, որը Աննա Թոդդի համանուն վեպի էկրանավորումն է։ Ջոզեֆինը դրա վերաբերյալ ասել է հետևյալը. «Ես շատ հուզված եմ, քանի որ կազմում եմ «Հետո»-ի մի մասը և հնարավորություն ունեմ մարմնավորելու Թեսային»։

Ֆիլմի աշխատանքներն ավարտվել են 2018 թվականի օգոստոսի 25-ին։ Միացյալ Նահանգներում ֆիլմի պրեմիերան կայացել է 2019 թվականի ապրիլի 12-ին, Ռուսաստանում՝ ապրիլի 18-ին։

## Մրցանակներ և անվանակարգեր

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Ավստրալիացի դերասանուհիներ
Կատեգորիա:Ավստրալիացի կինոդերասանուհիներ
Շահ Դիլի

**Շահ Դիլի** (), ցամաքալեզվակ Ադրբեջանի արևելյան հատվածում գտնվող Ապշերոնյան թերակղզում։ Համարվում է Ադրբեջանի ամենաարևելյան ցամաքային կետը։ Վարչականորեն պատկանում է Բաքվի Բինա գյուղին։
մինի
## Ֆիզիկա-աշխարհագրական բնութագիր
Ցամաքալեզվակն ունի երկար և նեղ ձև։ Տարածված են աղի արհեստական լճերը և ճահճային հատվածները։ Ծովի մակարդակից քիչ բարձր լինելը բացատրում է մակերևույթի մոտ աղի գրունտային ջրերի առկայությունը։ Ցամաքալեզվակի կլիմային բնորոշ են ուժեղ քամիները։
## Ապշերոնի ազգային պարկ
Ցամաքալեզվակի տարածքում է գտնվում Ապշերոնի ազգային պարկը։ Հրվանդանի ցամաքային տարածքում բնակվում են շնագայլեր, աղվեսներ, գորշուկներ, նապաստակներ, Կասպից ծովի ջրերում` փոկեր և ձկներ, թռչուններից` արծաթափայլ որոր, թշշան կարապ, սև փարփար, փասյանաբադ, կռնչան բադ, սպիտակ մեծ տառեղ, ճահճային մկնաճուռակ և այլ չվող թռչուններ։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Ադրբեջանի ցամաքալեզվակներ
Կատեգորիա:Կասպից ծովի ցամաքալեզվակներ
Ելիզավետա Աբդուլովա-Մետելսկայա

**Ելիզավետա Մոյիսեևնա Աբդուլովա-Մետելսկայա** (, ծննդյան ազգանունը՝ *Շեխտման*, ), Մոսկվայի պետական մանկական թատրոնի դերասանուհի։

## Կենսագրություն
Ծնվել է Վիննիցայում՝ ատամնաբույժներ Մոյիսեյ Լազարևիչ Շեխտմանի և Նադեժդա Եֆիմովնա Շեխտմանի (?—1955) ընտանիքում։ Ընտանիքն ապրել է երկհարկանի առանձնատանը Սոբորնայա փողոցում (Արտինովի անկյուն)։ Ընտանիքին էր պատկանում նաև ամառանոցը, որն պատկերվում էր Վիննիցայի բազմաթիվ նախահեղափոխական բացիկների վրա։ Հայրը 1905 թվականի հեղափոխական իրադարձությունների մասնակից էր։ Ելիզավետան ուներ եղբայրներ՝ Լեոնիդ (1911—?, ռազմական բժիշկ) և Օսկար (1913—1991, ինժեներ-տեխնոլոգ)։

Եղել է ռադիոյի ներկայացումների հեղինակ՝ այդ թվում «Կանաչ ֆուրգոն» (Վլադիմիր Վիսոցկու երգերով, նույն ինքը Սիրունատեսի () դերում՝ 1971 թվականի հոկտեմբերի 16-ի ձայնագրություն՝   ձայնասկավառակում թողարկված  «Մեղեդի» () ֆիրմայի կողմից 1974 թվականի դեկտեմբերին)։

«Օսիպ Նաումովիչ Աբդուլով։ Հոդվածներ։ Հուշեր» (Մ.: Արվեստ (), 1969) հուշերի գրքի հեղինակ։ Ընկերների մեջ հայտնի էր որպես «Եղևնի» () կամ «Եղևնիկ» ()։

## Ընտանիք
* Ամուսին՝ Օսիպ Աբդուլով (1900—1953)։
*Որդի՝ Վսևոլոդ Աբդուլով (1942—2002)։
*Թոռնուհի՝ Յուլիա Աբդուլովա (ծնվ. 1961)։

## Թատերական գործեր
*Ձյունե թագուհի
* Զյամկա Կոպաչ (ըստ Մարկ Դանիելի) — Սուրա

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Абдулов Осип Наумович на сайте Театр + Кино
* *Гейзер М.* Она любила театр самозабвенно // Мишпоха. — № 23.
* Тайна семьи Абдуловых // АиФ Суперзвёзды. — 2003, 2 сентября. — № 17 (23).
* *Хорохонова А.* Вспоминая Абдулова // Культура. — 2007, 28 декабря.

Կատեգորիա:20-րդ դարի դերասանուհիներ
Կատեգորիա:Աբդուլովներ
Կատեգորիա:Գրողներ այբբենական կարգով
Կատեգորիա:Դերասանուհիներ այբբենական կարգով
Կատեգորիա:Խորհրդային դերասաններ
Կատեգորիա:Խորհրդային դերասանուհիներ
Կատեգորիա:Խորհրդային հուշագիրներ
Կատեգորիա:Ռուս դերասանուհիներ
Կատեգորիա:Ռուս հուշավիպագիրներ
Կատեգորիա:Ռուս սցենարիստներ
Կատեգորիա:Սցենարիստներ այբբենական կարգով
Կատեգորիա:Վվեդենյան գերեզմանատանը հուղարկավորվածներ
Ալամբարի

**Ալամբարի** (), գյուղ Վրաստանում։ Գտնվում է Աջարիայի Ինքնավար Հանրապետության Քոբուլեթի շրջանում։

## Դիրք
Գտնվում է ծովի մակարդակից 60 մետր բարձրության վրա։

## Բնակչություն
Ըստ 2014 թվականի մարդահամարի տվյալների, գյուղի բնակչությունը կազմում է 1837 մարդ։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Աջարիայի բնակավայրեր
Կատեգորիա:Վրաստանի բնակավայրեր
Կատեգորիա:Վրաստանի գյուղեր
Կատեգորիա:Քոբուլեթի շրջան
Արթուր Մանուկյան (այլ կիրառումներ)

**Արթուր Մանուկյան**, կարող է վերաբերել՝
* Արթուր Մանուկյան - հայ ռեժիսոր
* Արթուր Մանուկյան - հայ նկարիչ
* Արթուր Մանուկյան - ՀՀ ԱԺ պատգամավոր
Դմիտրի Ալխազով

**Դմիտրի Գեորգիի Ալխազով** (), խորհրդահայ գիտնական արագացուցիչների ֆիզիկայի և տեխնոլոգիայի բնագավառում, ֆիզիկոս։ Ֆիզիկա-մաթեմատիկական գիտությունների դոկտոր (1959): Լենինգրադի միջուկային ֆիզիկայի ինստիտուտի սինքրոցիկլիկտրոնի հիմնադիրներից մեկը։

## Կենսագրություն
Դմիտրի Ալխազովը ծնվել է 1909 թվականի փետրվարի 4-ին, Սանկտ Պետերբուրգում, վրաց ազնվականությունը ստացած հայկական ընտանիքում։ Հոր պապը՝ Յակով Կայխոսրովիչ Ալխազովը, եղել է գեներալ, մայրական պապը Իվան Գլազունով է։ 1928 թվականին ավարտել է Լենինգրադի թիվ 13 միջնակարգ դպրոցը։ Աշխատել է որպես բանվոր, ապա՝ որպես կապի բարձրագույն դպրոցի լաբորանտ։ 1930 թվականին ընդունվել է Ռադիևի պետական ինստիտուտի ֆիզիկայի ֆակուլտետ՝ որպես գիտական և տեխնիկական աշխատող։ 1941 թվականին եղել է ցիկլոտրոնի լաբորատորիայի ղեկավարի տեղակալ և գիտական ղեկավար։ 1942 թվականին Ալխազովը նշանակվել է ԽՍՀՄ ԳԱ ֆիզիկոտեխնիկական ինստիտուտի թիվ 4 լաբորատորիայում հատուկ առարկաների վրա աշխատելու համար, որտեղ աշխատել է մինչև 1944 թվականը։ 1944 թվականին պաշտպանել է թեզը՝ «Փայլուն արտանետումների օգտագործումը որպես ցիկլոտրոնում իոնների աղբյուր»։ 1945 թվականին եղել է ԽՍՀՄ ԳԱ ֆիզիկոտեխնիկական ինստիտուտի հատուկ շինարարության գիտական ղեկավար, ատոմային ծրագրի մասնակից։ Վերահսկել է *PhTI* ցիկլոտրոնի ներդրումը։ Նա միջուկային հետազոտություններ է անցկացրել իր լաբորատորիաներում։ Այս շարքի աշխատանքների համար նրան շնորհվել է ԽՍՀՄ 1968 թվականի Պետական մրցանակ (որպես թիմի կազմում)։ Ալխազովը եղել է Լենինգրադի միջուկային ֆիզիկայի ինստիտուտի «Գատչինա» պրոտոնի սինխրոցիկլոտրոնի շինարարության վերահսկողը (1970):

Աշխատանքները վերաբերում են իոնային արագացուցիչների ֆիզիկային և տեխնիկային, միջուկային ֆիզիկային։ Ալխազովի ղեկավարությամբ ստեղծվել է ԽՍՀՄ խոշորագույն ցիկլոտրոններից մեկը, ինչպես նաև ֆիզատրոնային տեղակայանք, որով հետազոտվել են արագացման ֆիզատրոնային ռեժիմի առանձնահատկությունները։ Ուսումնասիրել է միջուկների կուլոնային գրգռումը՝ էապես կատարելագործելով փորձի տեխնիկական և իբրև ռմբարկող մասնիկներ օգտագործելով արագացված ծանր իոններ։

## Մահ
Դմիտրի Ալխազովը մահացել է 1982 թվականի հունիսի 30-ին, Լենինգրադում։

## Ընտանիք
* Հայր` Գեորգի Ալխազով
* Կին` Գրեբենշչիկովա Վերա Իլյինիչնա (1908-1985)։
* Որդի` Գեորգի Դմիտրիևիչ Ալխազով, ռուս միջուկային ֆիզիկոս, ֆիզիկական և մաթեմատիկական գիտությունների դոկտոր, պրոֆեսոր։

## Պարգևներ
* «Պատվո նշան» շքանշան (1947)։
* ԽՍՀՄ Պետական մրցանակ (1968)։

## Ծանոթագրություններ

## Աղբյուրներ
* "Грузинский генералитет. (1699 - 1921г.г.) Киев 2001 г.; "Руководители Санкт-Петербурга" Изд. Дом "Нева", "Олма-Пресс" - Москва 2003 г.; газета "Санкт-Петербургские ведомости" № 16 за 22 апреля 2000 г.

Կատեգորիա:Աշխատանքային կարմիր դրոշի շքանշանի ասպետներ
Կատեգորիա:ԽՍՀՄ Պետական մրցանակի դափնեկիրներ
Կատեգորիա:Խորհրդային գիտնականներ
Կատեգորիա:Խորհրդային ֆիզիկոսներ
Կատեգորիա:Ֆիզիկամաթեմատիկական գիտությունների դոկտորներ
Սանտյագո Կասերես

**Սանտյագո Կասերես** (, ), արգենտինացի պրոֆեսիոնալ ֆուտբոլիստ։ Ներկայումս հանդես է գալիս Վիլյառեալի կազմում։ Խաղում է հենակետային կիսապաշտպանի դիրքում։

## Ակումբային կարիերա
### Վելես Սարսֆիլդ
Կասերեսը Վելես Սարսֆիլդի ակադեմիայի սան է։ Իր պրոֆեսիոնալ դեբյուտը նշեց 2016 թվականի սեպտեմբերի 17-ին՝ թիմի մեկնարկային կազմում խաղադաշտ դուրս գալով Սան Լորենսոյի դեմ խաղում։ 2018 թվականի փետրվարի 5-ին նա հեռացվեց խաղադաշտից Չակարիտա Խունիորսի դեմ խաղում՝ ստանալով երկրորդ դեղին քարտը հանդիպման 65-րդ րոպեին։ Վելես Սարսֆիլդի առաջին թիմի կազմում Կասերեսը անցկացրեց 37 հանդիպում՝ դառնալով 1 գոլային փոխանցման հեղինակ։

### Վիլյառեալ
2018 թվականի հուլիսի 16-ին Կասերեսը 5 տարվա պայմանագիր կնքեց Վիլյառեալի հետ։ Իր դեբյուտը Լա Լիգայում նշեց օգոստոսի 18-ին՝ թիմի մեկնարկային կազմում խաղադաշտ դուրս գալով Ռեալ Սոսիեդադի դեմ խաղում և այս խաղում դառնալով գոլային փոխանցման հեղինակ։ Առաջին հանդիպումը եվրոպական առաջնություններում անցկացրեց հոկտեմբերի 25-ին՝ Եվրոպայի Լիգայի խմբային փուլի Ռապիդ Վիեննայի դեմ խաղում։ Իր առաջին մրցաշրջանում Կասերեսը անցկացրեց 34 հանդիպում՝ դառնալով 1 գոլային փոխանցման հեղինակ։

## Կարիերայի վիճակագրություն
### Ակումբային վիճակագրություն
*2019 թվականի օգոստոսի 25-ի դրությամբ*

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Կասերեսը transfermarkt-ում
* Կասերեսը soccerbase.com-ում
* Կասերեսը WhoScored.com կայքում
* Կասերեսը Վիլյառեալի պաշտոնական կայքում
* Կասերեսը ՈՒԵՖԱ-ի պաշտոնական կայքում

Կատեգորիա:Արգենտինացի ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Լա Լիգայի ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Վելես Սարսֆիլդի ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Վիլյառեալի ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Տղամարդկանց ֆուտբոլի կիսապաշտպաններ
Գիտեգա

**Գիտեգա**, նախկինում՝ **Կիտեգա**) (), աֆրիկյան Բուրունդի պետության մայրաքաղաքը և այդ երկրի Գիտեգա մարզի վարչական կենտրոնը և մեծ բնակավայրերից մեկը։ Ունի օդանավակայան։

## Պատմություն
2007 թվականին Բուրունդիի նախագահ Պիեռ Նկուրունզիզան հայտարարեց, որ մտադրություն կա երկրի մայրաքաղաքը Բուժումբուրայից տեղափոխելու Գիտեգա։ 2018 թվականի դեկտեմբերի 24-ին նա հայտնեց, որ եթե Բուրունդիի խորհրդարանը հավանության արժանանացնի իր ներկայացրած նախագիծը, երկրի մայրաքաղաքը կդառնա Գիտեգան։ Խորհրդարանն իր երկու պալատներում հարցը քննարկելուց հետո 2019 թվականի հունվարի 16-ին քվեարկեց մայրաքաղաքը տեղափոխելու առաջարկության օգտին։ Բուժումբուրան շարունակելու է մնալ երկրի տնտեսական մայրաքաղաքն ու առևտրական կենտրոնը։ Բուրունդիի կառավարությանը հանձնարարություն է տրվել երեք տարվա ընթացքում ավարտի հասցնել նոր մայրաքաղաք տեղափոխվելու գործընթացը։

## Աշխարհագրական դիրք
Գիտեգան գտնվում է Բուրունդիի սարահարթի կենտրոնական հատվածում։ Նոր մայրաքաղաքի կենտրոնը ծովի մակերևույթից բարձր է 1658 մետր։

## Ժողովրդագրություն
Քաղաքի բնակչության թվաքանակն ըստ տարիների.

## Մշակույթ
Գիտեգայում է գտնվում Բուրունդիի ազգային թանգարանը։

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ

Կատեգորիա:Աֆրիկայի աշխարհագրություն
Կատեգորիա:Աֆրիկյան երկրների մայրաքաղաքներ
Բարի Հովվի եկեղեցի

**Բարի Հովվի եկեղեցի ** ( 君王堂), Չինաստանի Շանհայ քաղաքում գտնվող կաթոլիկ եկեղեցի։

## Պատմություն
Բարի Հովվի եկեղեցին կառուցվել է ճիզվիտների կողմից 1933 թվականին Շանհայի անգլախոս բնակիչների համար։ Սկզբում Բարի Հովվի թեմը ղեկավարել են ճիզվիտները։ Փետրվարի սկզբին Շանհայում բնակվող ճիզվիտներն իրենց ջանքերն ուղղել են Ավրորայի համալսարանի կազմակերպմանը, ուստի 1951 թվականի փետրվարի 1-ին նրանք ծուխը փոխանցել են թեմական հոգևորականին։

1953 թվականի հունիսի 15-ին Բարի Հովվի ծխական քահանա Չժուշու Դեն և ծխական մի քանի քահանաներ ձերբակալվել են որպես «իմպերիալիստական լրտեսներ»։ 1953 թվականի հունիսի 17-ին մի խումբ հավատացյալներ բողոքի ակցիա են անցկացրել՝ կոչ անելով ազատ արձակել ձերբակալված կաթոլիկ հոգևորականներին։ Հոգևորականներին մեղադրանք է առաջադրվել օտարերկրյա պետությունների օգտին լրտեսության համար։ Դատից հետո ծխական քահանա Չժուշու Դեն բանտարկվել է, իսկ օտարերկրացի քահանաներն արտաքսվել են Չինաստանից։ Չնայած ծուխը մնացել է առանց հոգևորականների, ծխականները պարբերաբար հավաքվել են ժամերգությունների։ 1954 թվականի ապրիլին Շանհայում ձերբակալվել են Շանհայի եպիսկոպոսը և մյուս քահանաները, որոնք բնակվում էին այդ քաղաքում։

Մինչև 1966 թվականը, երբ Չինաստանում սկսվել է մշակութային հեղափոխությունը, Բարի Հովվի եկեղեցին շարունակել է գործել որպես Շանհայի միակ կաթոլիկ կրոնական հաստատություն։ 1966 թվականին տաճարը բռնագրավվել է իշխանությունների կողմից, և մինչև 1985 թվականն այն օգտագործվել է որպես մշակութային հաստատություն։ 1985 թվականին Բարի Հովվի եկեղեցին վերադարձվել է Շանհայի թեմին։ Ներկայում եկեղեցում պարբերաբար անցկացվում են կաթոլիկական ծեսեր չինարենով։

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Թեմի պատմությունը 

Կատեգորիա:Չինաստանի եկեղեցիներ
Հելեն Լանգե

**Հելեն Լանգե** (, ), ուսուցիչ և ֆեմինիստ։ Նա ֆեմինիստական շարժման պայքարի գերմանական և համաշխարհային խորհրդանիշ է։ 1919-1921 թվականներին եղել է Համբուրգի խորհրդարանի անդամ։ 1928 թվականին պարգևատրվել է Մեծ պրուսական պետական մեդալով` «Պետությանը մատուցած ծառայությունների համար»։

## Կյանք, կրթություն և մանկավարժություն
Հելեն Լանգեն ծնվել է Օլդենբուրգ քաղաքում, միջին դասի ընտանիքում։ Նրա ծնողները վաճառական Կառլ Թեոդոր Լանգեն ու նրա կինը` Յոհաննան էին։ Երբ նա վեց տարեկան էր, նրա մայրը 1855 թվականին մահացել է տուբերկուլյոզից, իսկ 1864 թվականին նրա հայրը մահացել է կաթվածից. աղջիկը մեկ տարով անցել է հարավգերմանական կղերական տան խնամակալության տակ։ 1866 թվականին, երբ Լանգեի` մանկավարժական դասընթացին մասնակցելու ցանկությունը սահմանափակվել է իր օրինական խնամակալի կողմից, նա օթևան է գտել Էլզասի Փոքր ամրոց դպրոցի մերձակայքում, որտեղ գերմաներենի քերականության ու գրականության դասեր է տվել` հնարավորություն ստանալով մասնակցել ուսուցիչների համար կազմակերպվող դասընթացներին։ Նաև սկսել է ինքնուրույն սովորել փիլիսոփայություն, գրականության ու կրոնի պատմություն, պատմական գիտություն ու հնագույն լեզուներ։ 1867 թվականին Լանգեն դաստիարակչուհու աշխատանք է ստացել Օսնաբրյուկի արդյունաբերող մի ընտանիքում։

1871 թվականին Լանգեն տեղափոխվել է Բեռլին` պատրաստվելու մանկավարժի որակավորում ստանալու քննությանը, որը նա հաջողությամբ հանձնել է։ 1872 թվականին սկսել է աշխատել որպես մասնավոր կրկնուսույց և միանգամից նվիրվել է կանանց ու աղջիկների կրթության գործին` ընդունվելով Գերմանացի կանանց ուսուցիչների ու կրկնուսույցների ընկերություն (*Verein deutscher Lehrerinnen und Erzieherinnen*)։ 1874 թվականից Լանգեն սկսել է դասավանդել Կրահմերչենի կանանց ավագ դպրոցում Լիխտենբերգում, Բեռլինի մոտակայքում։ 1876-1891 թվականներին որպես ուսուցիչ և տնօրեն է աշխատել Բեռլինում, Քրաինշեն աղջիկների ավագ դպրոցում, որտեղ նաև սեմինար է հիմնել կին ուսուցիչների համար։

## Ուշ կյանք

1919 թվականին Վայմարյան հանրապետությունում կանանց ակտիվ և պասիվ ընտրական իրավունք ձեռք բերելուց հետո Լանգեն Գերմանիայի դեմոկրատական կուսակցությունից ընտրվել է Համբուրգի խորհրդարան։
1920 թվականին վերադարձել է Բեռլին, որտեղ նա աստիճանաբար հրաժարվել է ընկերությունների աշխատանքներից` մնալով ակտիվ հրապարակախոս։ 1923 թվականին Թյուբինգենի համալսարանից ստացել է քաղաքական գիտությունների պատվավոր դոկտորի կոչում, իսկ 1928 թվականին պարգևատրվել է Պրուսական պետական մեդալով` «Պետությանը մատուցած ծառայությունների համար»։

## Գրականություն
*
*, in German.
* "Helene Lange" The Oxford Companion to German Literature. Oxford University Press, 1976, 1986, 1997, 2005.

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Գերմանացի ակտիվիստներ
Կատեգորիա:Գերմանացի մանկավարժներ
Կատեգորիա:Գերմանացի սոցիալական աշխատողներ
Կատեգորիա:Գերմանացի սուֆրաժիստներ
Կատեգորիա:Գերմանացի տպագրիչներ
Կատեգորիա:Գերմանացի ֆեմինիստներ
Կատեգորիա:Գերմանիայի քաղաքական գործիչներ
Ուիլյամ Ամհերսթ

Բարոն, այնուհետև վիկոնտ և կոմս Ուիլյամ Փիթ Ամհերսթ (*William Amherst, 1st Earl Amherst,*), բրիտանացի արիստոկրատ, ով 1823-1828 թվականներին զբաղեցրել է Բենգալիայի գեներալ-նահանգապետի պաշտոնը։

## Կարիերա
Բարոնի տիտղոսը 1797 թվականին ժառանգել է իր հորեղբայր Ջեֆրի Ամհերսթից՝ Յոթնամյա պատերազմի ժամանակ բրիտանական զորքի գլխավոր հրամանատարից։ 1809-1811 թվականներին նեապոլիտենական արքունիքում նա ներկայացրել է բրիտանական թագի շահերը։ 1816 թվականին Հոնկոնգի հողատարածքների վարձակալության վերաբերյալ բանակցությունները վարելու նպատակով նրան ուղարկել են Պեկին, սակայն բոգդիխանի (կոուտոու) առաջ խնդրագրից հրաժարվելու պատճառով նրան արտաքսել են Չինաստան։ Եվրոպա վերադառնալիս նավը, որով գալիս էր, խորտակվել է։

Հնդկաստանում Ամհերսթի նահանգապետությունը նշանավորվել է Բաջիդո կառավարչի՝ Բենգալիայի արևելյան մասը իր իշխանության տակ թողնելու պահանջով։ Տարաձայնությունները ծագել են Առաջին անգլո-բիրմանական պատերազմի ժամանակ, որը, մեծ դժվարությամբ, հաղթել է Ամհերսթը։ Ըստ Յանդաբինսկի պայմանագրի՝ անգլիացիներն ստացան Արաքանի և Թենասերիմի ափամերձ տարածքները, ինչպես նաև՝ Ասսամը։ Այս ծառայությունների համար 1826 թվականին նա ստացել է կոմսի տիտղոս։ Կյանքի վերջին 30 տարիներն անց է կացրել մենության մեջ։

## Անձնական կյանք
Ուիլյամ Ամհերսթի կինը՝ Սառան (, 1762-1838 թվականներ), եղել է բուսաբան, Հիմալայների, Հնդկաստանի, Մյանմայի բուսական աշխարհների հետազոտող։ Նրա պատվին Մյանմայի ծառերի մի ընտանիք, որը խոլորձի նման խոշոր և գեղեցիկ ծաղիկներ ունի, Ամհերսթիա () է անվանվել։

Կոմս Ամհերսթը մի անգամ ասել է․ «Կա սնանկանալու երեք տարբերակ․ ամենաարագը՝ ձիարշավ, ամենահաճելին՝ կանայք, իսկ ամենահուսալին՝ գյուղատնտեսություն»։

## Նշումներ

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ

* 
* Список ссылок на архивные материалы, относящиеся к Уильяму Амхерсту

Կատեգորիա:Օքսֆորդի համալսարանի շրջանավարտներ
Կատեգորիա:Բրիտանացի դիվանագետներ
Կատեգորիա:Բրիտանացի ազնվականներ
Կատեգորիա:Միացյալ Թագավորության դեսպաններ
Կատեգորիա:Մեծ Բրիտանիայի քաղաքական գործիչներ
Քուինս հաուս

**Քուինս հաուս** (, «թագուհու տուն»)՝ ոչ մեծ երկհարկանի շենք նվազագույն դեկորով։ Կառուցվել է թագուհի Աննա Դանիացու համար 1614-1617 թվականներին Գրինվիչում (Լոնդոն) ճարտարապետ Ինիգո Ջոնսի նախագծով։ Այն Հենրիխ 8-րդի ժամանակների թագավորական համալիրի մաս էր, որի տեղը Քրիստոֆեր Ռենը հետագայում կառուցեց Թագավորական ծովային հոսպիտալը (այժմ Ազգային ծովային թանգարան (Մեծ Բրիտանիա)։

Քուինս հաուսն իրեն շրջապատող Ռենի շինությունների հետ միասին 1997 թվականից գտնվում է ՅՈՒՆԵՍԿՕ-ի պաշպանության տակ որպես Համաշխարհային  ժառանգության հուշարձան։

## Պատմություն
thumb|left|Սանդուղք-վարդակակաչ (1635)
Քուինս հաուսը բրիտանական ճարտարապետական ավանդույթի ուղղանկյունաքարն է և պալադիանյան ոճի առաջին օրինակը Եվրոպայի հյուսիսում։ Շենքի նախագծման ժամանակ Ջոնսը, հավանաբար, հիմնվել էր Մեդիչիի Պոջո-ա-Կայանոյի առանձնատան օրինակի վրա։ Դղյակի պատուհաններից բացվում է Թեմզայի տեսարանը։
 
Իր վերջնական տեսքը Քուինս հաուսը ստացավ նրանից հետո, երբ 1635 թվականին Ջոնսը վերակառուցեց այն նոր թագուհի Հենրիետտա-Մարիայի համար։ Յոթ տարի անց բռնկվեց քաղաքացիական պատերազմը, և թագուհին փախուստի դիմեց Անգլիայից։ Լուսամփոփները, որոնք դղյակի համար պատրաստել էր իտալացի Օրացիո Ջենտիլեսկին, պահպանվել են և հետագայում տեղափոխվել  Լոնդոնի կենտրոնի Մալբորո-հաուս։ Դղյակի մնացած ներքին հարդարանքը հիմնականում չի պահպանվել։

18-19-րդ դարերում Քուինս հաուսն օգտագործվում էր Ծովակալության կարիքների համար, մասնավորապես, այստեղ էր տեղակայված Թագավորական ռազմածովային քոլեջը։ 1807 թվականին դղյակը ցածր սյունաշարերով միացրեցին Ռենի ամրաշինական կցակառույցների հետ։

Քուինս հաուսի մանրակրկիտ վերանորոգումը կատարվել է 1986-1989 թվականներին։ 2012 թվականի Ամառային Օլիմպիական խաղերի ընթացքում նրա առջևի մարգագետնին անցան ձիասպորտի տեսակների մրցումները։

[thumb|center|800px|[Ռեգենտյան դարաշրջանի Թագուհու սյունաշարով շրջապատված պալատը:]]

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Գրինվիչ
Կատեգորիա:Ինիգո Ջոնսի նախագծած շենքեր
Կատեգորիա:Լոնդոնի դղյակներ
Կատեգորիա:Լոնդոնի թանգարաններ
Աճարիսաղմարթի

**Աճարիսաղմարթի** (), գյուղ Վրաստանում։ Գտնվում է Աջարիայի Ինքնավար Հանրապետության Խելվաչաուրի շրջանում։

## Դիրք
Գտնվում է ծովի մակարդակից 300 մետր բարձրության վրա։

## Բնակչություն
Ըստ 2014 թվականի մարդահամարի տվյալների, գյուղի բնակչությունը կազմում է 404 մարդ։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Աջարիայի բնակավայրեր
Կատեգորիա:Խելվաչաուրի շրջան
Կատեգորիա:Վրաստանի բնակավայրեր
Կատեգորիա:Վրաստանի գյուղեր
Լևսկի (քաղաք)

**Լևսկի** (, մինչև 1897 թվականը՝ **Կարաագաչ**), քաղաք Բուլղարիայում։ Գտնվում է Պլևենի մարզի Լևսկի համայնքում։ Բնակչությունը՝ 11 338 մարդ։

Ռուսական Նովոչերկասկ քաղաքի քույր քաղաքն է։

## Քաղաքական իրավիճակ
Լևսկի համայնքի կմետը (քաղաքապետ) Լյուբկա Վեսելինովա Ալեքսանդրովան է (Բուլղարիայի Սոցիալիստական կուսակցություն)՝ ըստ համայնքի կառավարման ընտրությունների արդյունքի։
## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Լևսկի համայնքի կայք 
* Լևսկի համայնքի կայք  
* Բնակչության վիճակագրություն 

Կատեգորիա:Ռուսաստանի բնակավայրեր
Նահիդ Պերսոն Սարվեստանի

**Նահիդ Պերսոն Սարվեստանի** (, ), շվեդ-իրանցի վավերագրական կինոռեժիսոր։

Նրա ամենահայտնի վավերագրական ֆիլմերն են «Մարմնավաճառները քողի հետևում», «Իմ մայրիկն իրանական արքայադուստր է», «Աքսորի վերջը» և «Կյանքի վերջին օրերը»։ 2007 թվականին Իրանի իշխանությունների կողմից իր պետությունը Թեհրանի երկու մարմնավաճառների մասին պատմող ֆիլմով խայտառակելու մեղադրանքով ձերբակալվելուց ու բանտարկվելուց հետո նա բարդ և վտանգավոր պայմաններում ավարտին է հասցրել «Չորս կանայք, մեկ տղամարդ» վավերագրական ֆիլմը։ Ֆիլմը, որը պատմում է Շիրազում բազմակին ընտանիքի մասին, դուրս է բերվել Իրանից և մոնտաժվել է Շվեդիայում։ 2008 թվականի նոյեմբերին Պերոսն Սարվեստանին ավարտել է «Թագուհին ու ես» ֆիլմի արտադրությունը. վերջինս 90 րոպեանոց վավերագրական ֆիլմ է, որտեղ քննարկվում է ռեժիսորի երկար ու բարդ հարաբերությունները Իրանի նախկին շահբանու Ֆարահ Փահլավիի հետ։ Ֆիլմի հյուսիսամերիկյան պրեմիերան կայացել է Սանդենս կինոփառատոնում 2009 թվականին և տարածվել է աշխարհում` համընկնելով Իրանի իսլամական հեղափոխության 30-ամյակի հետ։

Սարվեստանին մի քանի մրցանակներ է ստացել իր ֆիլմերի համար։ «Կյանքի վերջին օրերը» 2002 թվականին ստացել է Շվեդիայի քաղցկեղի հիմնադրամի Լրագրողների մրցանակը։ «Մարմնավաճառները քողի հետևում» ֆիլմն առաջադրվել է Էմմի միջազգային մրցանակի, ինչպես նաև` Կրակովի կինոփառատոնին ստացել է Ոսկե վիշապ մրցանակ, 2005 թվականի Մոնտե Կառլոյում հաղթել է հեռուստափառատոնի Լավագույն միջազգային վավերագրական ֆիլմ անվանակարգում, ինչպես նաև` Շվեդիայի հանրային հեռուստատեսության կողմից արժանացել է Բյուրեղ մրցանակի։

Պերսոն Սարվեստանին նաև կիսում է Tjänstemännens Centralorganisation-ի 2005 թվականի Մշակութային մրցանակը հեղինակ Մարիանե Բախտիարիի հետ։

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Production company web site
*

Կատեգորիա:Շվեդներ իրանական սերմամբ
Կատեգորիա:Շվեդ վավերագրական կինոարտադրողներ
Կատեգորիա:Իրանցի կինոռեժիսորներ
Կատեգորիա:Շվեդ ռեժիսորներ
Կատեգորիա:Իրանցի լրագրողներ
Կատեգորիա:Շվեդ սցենարիստներ
Մադրիդի կենդանաբանական ակվարիում

**Մադրիդի կենդանաբանական ակվարիում**, 20 հեկտարի (49 ակրի) վրա կառուցված կենդանաբանական այգի և ակվարիում, որը գտնվում է Իսպանիայի մայրաքաղաք Մադրիդի Կասա դե Կամպոյում։ Այն քաղաքի սեփականությունն է, սակայն կառավարվում է  զվարճանքների միջազգային կազմակերպության՝ «Ռեունիդոս Այգու» կողմից։ Այգին բացվել է 1770 թվականին և համարվում է Իսպանիայի ամենամեծ կենդանաբանական այգիներից մեկը, ինչպես նաև այգին այն սակավ վայրերից մեկն է, որտեղ  բնակվում են հսկա պանդաները։

Այգին Եվրոպայի կենդանաբանական այգիներ և ակվարիումներ, ինպես նաև Աշխարհի կենդանաբանական այգիներ և ակվարիումներ կազմակերպությունների անդամ է։

## Պատմական վկայություն
Մադրիդի առաջին կենդանաբանական այգին բացվել է Ռետիրո այգում 1770 թվականին «Վայրի գազանների տուն» անվամբ, որտեղ ցուցադրվում էին Ամերիկայից և Ասիայի ծայրամասերից բերված կենդանիներ, որոնց  համար նախատեսված տարածքը մինչև այժմ կազմում է 8 մղոն։ Լաս Վեգասի կենդանաբանական ակվարիումի նոր հաստատությունները կառուցվել են 1972 թվականին։

## Հաստատություններ

Հաստատությունների ցուցադրումներում ներառված է կենդանաբանական այգի, այգի, որտեղ կարող են կենդանիների հետ շփվել և կերակրել, ակվարիում, որի մեջ տեղավորվում է  2,000,000 լիտր աղի ջուր, դելֆինների և թռչունների ցուցադրություն; Այն ներառում է նաև բազմաթիվ ռեստորաններ, նավակով և գնացքով ուղևորություններ։thumb|կենդանաբանական ակվարիումի՝ մարդկանց վրայով թռչող արծիվները։

## Կենդանիներ
Այգին օթևան է տալիս 500 տարբեր ցեղատեսակների՝ ավելի քան 6000 կենդանիների։

## Պանդաներ
1978 թվականին Չինաստանը Իսպանիայի թագավորին է ներկայացնում երկու մեծ պանդաներին՝ Շաո Շաոյին և Քոյեն Քոյենին։ Նրանց ձագը՝ Չու-լինը, որը ծնվել էր 1982 թվականին, մահանում է 1996-ին։ Չու-լինը առաջին պանդան էր, որը ծնվել է Եվրոպայում կատարված արհեստական բեղմնավորմամբ։

Այժմ կենդանաբանակն այգին մեծ պանդաներ Բին Քսին (Էմ) և Հուա Զուի Բա (Էֆ) տունն է դարձել, որոնց Մադրիդ են բերել 2007 թվականի սեպտեմբերի 8-ին։ Երկվորյակ ձագեր Պոն և Դե Դեն հենց այդ պանդաների ձագերն են, որոնք ծնվել են 2010 թվականի սեպտեմբերի 7-ին։ Նրանք բեղմնավորվել են արհեստական ճանապարհով։

## Կոալաներ
Այս կենդանաբանական այգում կոալաների մի փոքր խումբ է ապրում։ Կոալաներին պահում են հատուկ ջերմաստիճանով կարգավորվող տարածքում և կերակրում էվկալիպտի տերևներով, որոնք բերվում են Հյուելվայից։

## Պրիմատներ
Կենդանաբանական այգին ունի ահռելի քանակությամբ պրիմատներ՝ ներառյալ առևմտյան սարահարթերից բերված գորիլլաներ, սովորական շիմպանզեներ, մանդրիլներ, արևելյան կոլոբուսներ, օրանգուտաններ և լեմուրների մի շարք ցեղատեսակներ։

## Դելֆինարիում
Կենդանաբանական ակվարիումի դելֆինարիումը կառուցվել է 1987 թվականին և ներկայումս ունի ինը աֆալինա՝ 7 էգ և 2 արու։

## Ծանոթագրություններ

*

Կատեգորիա:Կենդանաբանական այգիներ
Կատեգորիա:Կենդանաբանական այգիներ ըստ երկրի
Կատեգորիա:Կենդանաբանական այգիներ ըստ հիմնադրման տարեթվի
Կատեգորիա:Դելֆինարիումներ
Աննա Իսրայելյան

մինի|Աննա Իսրայելյանը «Առավոտի» 25-ամյակին. 2019 օգոստոսի 2. Լուսանկարը՝ Գագիկ Շամշյանի
**Աննա Իսրայելյան** (), հայ լրագրող, 2011 թվականից մինչ օրս «Առավոտ» օրաթերթի առցանց տարբերակի խմբագիրն է։

## Կենսագրություն
Աննա Իսրայելյանը ծնվել է 1966 թվականի նոյեմբերի 4-ին, Երևանում։ 1984- 1989 թվականներին սովորել է Երևանի պետական համալսարանի բանասիրական ֆակուլտետի ժուռնալիստիկայի բաժնում։ 1989-1990 թվականներին թղթակցել է «Կերպասագործ» թերթին, իսկ 1990-1992 թվականներին՝ «Հայք» և «Ազգ» թերթերին։ 1993 թվականից մինչև 2018 թվականը աշխատել է «Ազատություն» ռադիոկայանի երևանյան գրասենյակում, որտեղ 2005 թվականից վարել է «Տեսակետների խաչմերուկ» հաղորդաշարը։ 1998-1999 թվականներին եղել է «ԱՐ» հեռուստաընկերության «Հետագիծ» հաղորդաշարի վարող։ 2000 թվականի մարտ-մայիս ամիսներին եղել է «Արմենիա հեռուստաընկերության» «Օրվա մամուլ» նախագծի վարողը։ 2000-2002 թվականներին «Ա1+» հեռուստաընկերությամբ վարել է «Ա1+ մամուլ» ծրագիրը։

2019 թ. - 2021 թ «Երկիր Մեդիա» հեռուստաընկերությունում վարել է «Բախման կետը» եւ «Երկրի հարցը» հաղորդաշարերը։ 

Աննա Իսրայելյանը 1997 թվականից մինչ 2011 թվականը թղթակցել է «Առավոտ» օրաթերթին, իսկ արդեն 2011 թվականից մինչ օրս «Առավոտ» օրաթերթի առցանց տարբերակի խմբագիրն է։ «Առավոտում» վարել է «Առաջին դեմքից» եւ «Առերեսում» հաղորդաշարերը։

**Մրցանակներ**

2012 Ինֆորմացիայի ազատության կենտրոնի մրցանակ՝  Տեղեկատվության հասանելիության իրավունքը լավագույնս օգտագործելու համար։

2012 թ. «Մամուլի ազատության ժամանակը» մրցանակ ՝ ավանդական և նոր մեդիայի հնարավորությունները հաջողությամբ համատեղելու համար

2011 թ.՝ Երևանի մամուլի ակումբի մրցանակը՝ 2010 թ. դեկտեմբերին թվային հեռարձակման լիցենզավորման մրցույթին նվիրված «Այսպիսին են հաղթողների առաջարկները (…)» հոդվածաշարի համար

2009 թ. «Եվրոպական ինտեգրացիա» ՀԿ-ի և ՀՀ-ում Մեծ Բրիտանիայի դեսպանատան կողմից կազմակերպված «Եվրոպական ինտեգրացիա Հայաստանի քաղաքացու համար» անվանակարգում 

2008 թ. 2-րդ տեղի մրցանակ «Նախագահի թեկնածուների լուսաբանում»։ Ընտրական հոդվածներ՝ կազմակերպված IREX Core Media Support for Armenia ծրագրի կողմից

2008 թ. 2-րդ տեղի մրցանակ «Ընտրությունների օրվա լուսաբանում»։ Ընտրական հոդվածներ՝ կազմակերպված IREX Core Media Support for Armenia ծրագրի կողմից

2007 թ.«Պետական գործունեության լավագույն լուսաբանման համար» մրցանակ  Լրատվամիջոցների ծրագրային դերը Բրիտանական խորհրդի հայաստանյան գրասենյակի կառավարության լուսաբանման գործընթացում.

1999 թ.՝ ՀՀ ՊՆ մրցանակը՝ «Լավագույն հրապարակման համար»

1999 թ.՝ Երևանի մամուլի ակումբի մրցանակը՝ «Հոկտեմբերի 27-ի իրադարձությունների լավագույն լուսաբանման համար»

**Վերապատրաստումներ**

2008-2009 թթ. մասնակցել է Եվրոպական հարևանության լրագրողական ցանց ծրագրին։

2008 թվականին սովորել է շվեդական FOJO մեդիա ինստիտուտում

2006-2005 թթ. մասնակցել է Եվրոպայի խորհրդի հովանու ներքո կազմակերպված Քաղաքական դասընթացների երևանյան դպրոցի սեմինարներին։

1999 թվականի հոկտեմբերի 27-ին Աննա Իսրայելյանը եղել է այն լրագրողներից մեկը, որը գտնվել է Ազգային ժողովի շենքում։

## Անձնական կյանք
Ամուսնալուծված է, ունի մեկ որդի։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:ԵՊՀ շրջանավարտներ
Կատեգորիա:Հայ լրագրողներ
Ռոզա Ջամալի

**Ռոզա Ջամալի** (, ), իրանցի բանաստեղծուհի, սցենարիստ, թարգմանիչ և գրաքննադատ։

## Կրթություն և կարիերա
Ռոզա Ջամալին ծնվել է 1977 թվականի նոյեմբերի 19-ին Թավրիզում։ Նա թատերագրություն է սովորել Թեհրանի արվեստների համալսարանում, իսկ ավելի ուշ՝ Թեհրանի համալսարանում անգլիական գրականության ասպարեզում ստացել է մագիստրոսի աստիճան։

Նրա առաջին՝ «Այս դիակը խնձոր չէ. կա՛մ վարունգ, կա՛մ տանձ» գիրքը հրատարատկվել է 1997 թվականին և գրական ամսագրերում մեծ հետաքրքրություն է առաջացրել։ Նրա հիմնական թեման մեզ շրջապատող իրերի անհատականությունն է։ Նույն թվականին հրատարակվել է Ջամալի «Ծամածռություն քո դիմաց» բանաստեղծությունների երկրորդ հավաքածուն, որը քննադատների կողմից նույնպես լավ է ընդունվել։

Ավելի ուշ Ռոզա Ջամալին հրատարակել է գրական ակնարկներ, ինչպես նաև գրաքննադատական հոդվածներ։ 2002 թվականին հրատարակվել է նրա՝ «Որպեսզի շարունակեմ այս հետախուզական արկածը, ես սուրճ եփեցի» երրորդ գիրքը, որտեղ բազմաթիվ հղումներ կան դեպի Աստվածաշնչին և հունական դիցաբանությանը։

2011 թվականին հրատարակված Ջամալի հաջորդ` «Ավազե ժամացույցները քնել են» հավաքածուում բանաստեղծուհին փիլիսոփայական տեսակետից խորհում է մահվան և սիրո մասին, նաև որոշ չափով զգացվում է Օմար Խայամի ընդօրինակումը։

Ռոզա Ջամալիի բանաստեղծությունները թարգմանվել են մի շարք եվրոպական լեզուներով` անգլերեն, ֆրանսերեն, գերմաներեն, շվեդերեն, թուրքերեն, իտալերեն, հոլանդերեն, ինչպես նաև էսպերանտո լեզվով։ 2001 թվականին նրան առաջարկել են աշխատել Լոնդոնի համալսարանի Աֆրիկայի և Ասիայի ուսումնասիրման կենտրոնում։ 2006 թվականի սեպտեմբերին Ջամալին հոլանդացի բանաստեղծուհի Ժանա Բերանովայի հետ մասնակցել է մշակութային նախագծում, որի շրջանակներում նրանք միմյանց բանաստեղծությունները թարգմանել են իրենց մայրենի լեզուներով։ Իրանցի բանաստեղծուհին հաճախ զբաղվում է պարսկական ստեղծագործությունները անգլերեն, իսկ եվրոպական ստեղծագործությունները՝ պարսկերեն թարգմանելով։

## Ծանոթագրություններ

## Գրականություն
* 

## Արտաքին հղումներ
*Iran in Writing 
*Persian Literature on Britannica 2008
*Poetry International 

Կատեգորիա:20-րդ դարի գրողներ
Կատեգորիա:20-րդ դարի թարգմանիչներ
Կատեգորիա:20-րդ դարի սցենարիստներ
Կատեգորիա:21-րդ դարի գրողներ
Կատեգորիա:21-րդ դարի թարգմանիչներ
Կատեգորիա:21-րդ դարի սցենարիստներ
Կատեգորիա:Բանաստեղծներ այբբենական կարգով
Կատեգորիա:Իրանցի բանաստեղծուհիներ
Կատեգորիա:Իրանցի գրաքննադատներ
Կատեգորիա:Իրանցի գրողներ
Կատեգորիա:Իրանցի դրամատուրգներ
Կատեգորիա:Իրանցի թարգմանիչներ
Կատեգորիա:Իրանցի սցենարիստներ
Կատեգորիա:Կին դրամատուրգներ
Կատեգորիա:Պարսիկ բանաստեղծներ
Կատեգորիա:Թեհրանի համալսարանի շրջանավարտներ
Կատեգորիա:Իրանցի կին գրողներ
Հենրի Քենդալ

**Հենրի Վեյ Քենդալ** (, ), ամերիկացի ատոմային ֆիզիկոս, աշխատել է Մասաչուսեթսի տեխնոլոգիական ինստիտուտում։ 1990 թվականի Ֆիզիկայի Նոբելյան մրցանակի դափնեկիր, մրցանակը ստացել է Ջերոմ Ֆրիդմանի և Ռիչարդ Թեյլորի հետ համատեղ, «էլեկտրոնների պրոտոնների և կապված նեյտրոնների վրա խորը ոչառաձգական ցրման հեղափոխական հետազոտությունների համար, որոնք էական կարևորություն ունեն մասնիկների ֆիզիկայում քվարկային մոդելի մշակման համար»։

Ավարտել է Ամխերստի քոլեջը (բակալավրի աստիճան, 1950 թվական), փիլիսոփայության դոկտորի կոչում ստացել է Մասաչուսեթսի տեխնոլոգիական ինստիտուտում 1955 թվականին։

Հանդիսանում է Մտահոգված գիտնականների միության անդամ, և նրա նախագահն է 1974 թվականից մինչև մահը։ Այս պաշտոնում հանդիսացել է «Մարդկության նախազգուշացման» (1992) կազմակերպիչը, որը ստորագրել են 1700 գիտնականներ, այդ թվում և այդ պահին ապրող Նոբելյան մրցանակակիրների մեծամասնությունը, որը նախազգուշացնում է՝ *մարդիկ և բնությունը գտնվում են իրար հետ բախման հետագծի վրա*։ Հանդիսանում է նաև JASON-ի անդամ։

Քենդալը մահացել է բարդ արյունահոսությունից, Վակուլա Սփրինգս ազգային պարկում ջրասուզական արշավախմբի աշխատանքներին մասնակցելիս։

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* ''Հ. Վ. Քենդալ''. «Խորը ոչառաձգական ցրում. Պրոտոնի վրա փորձեր և սկեյլինգի դիտարկումներ». Նոբելյան դասախոսություն // «Ֆիզիկական գիտությունների հաջողություններ», հատոր 161, թողարկում 12, դեկտեմբեր 1991
* Տեղեկություններ Նոբելյան կոմիտեի կայքում

Կատեգորիա:Ամերիկացի նոբելյան մրցանակակիրներ
Կատեգորիա:Ամերիկացի ֆիզիկոսներ
Կատեգորիա:Փիլիսոփայական գիտությունների դոկտորներ
Կատեգորիա:Մասաչուսեթսի տեխնոլոգիական ինստիտուտի շրջանավարտներ
Կատեգորիա:Սթենֆորդի համալսարանի շրջանավարտներ
Կատեգորիա:Ֆիզիկոսներ այբբենական կարգով
Կատեգորիա:ԱՄՆ-ի գիտությունների ազգային ակադեմիայի անդամներ
Կատեգորիա:Ամերիկացի գիտնականներ
Կատեգորիա:Փորձարարական ֆիզիկոսներ
Դուգլաս Օշերոֆ

**Դուգլաս Օշերոֆ** (), ամերիկացի ֆիզիկոս, աշխատել է Սթենֆորդի համալսարանում։ 1996 թվականի Ֆիզիկայի Նոբելյան մրցանակի դափնեկիր։ Մրցանակը ստացել է համատեղ Դևիդ Լիի և Ռոբերտ Ռիչարդսոնի հետ, «Հելիում-3-ի գերհոսունության հայտնաբերման համար»։ Հայտնագործությունը կատարվել էր 1971 թվականին, երբ Օշերոֆը աշխատում էր Կոռնելի համալսարանում, որպես ասպիրանտ։

## Կենսագրություն
Օշերոֆը ստացել է բակալավրի աստիճան 1967 թվականին Կալիֆոռնիայի տեխնոլոգիական ինստիտուտում։ Փիլիսոփայության դոկտորի աստիճանը նա ստացել է Քոռնելի համալսարանում 1973 թվականին։

1972—1987 թվականները աշխատել է Բելլի լաբորատորիաներում, որտեց 1981 թվականից զբաղեցրել է պինդ մարմինների և ցածր ջերմաստիճանների լաբորատորիայի ղեկավարի պաշտոնը։ 1972—1974 թվականները համատեղ Դ. Լիի և Ռ. Ռիչարդսոնի հետ հայտնաբերել է հելիում-3 իզոտոպի գերհոսունության երևույթը, որի համար և նրանց շնորհվել է Ֆիզիկայի Նոբելյան մրցանակ 1996 թվականին։

Հանդիսանում է Սթենֆորդի համալսարանի պրոֆեսոր 1987 թվականից։ 2006 թվականի դրությամբ դասավանդում էր համալսարանի ֆիզիկայի և կիրառական ֆիզիկայի բաժնում, որը նա ղեկավարել էր 1991 − 1996 թվականները։

Օշերոֆը մասնակցել է Կոլումբիա մաքոքի կործանման հետաքննության հանձնաժողովի աշխատանքներին։

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Տեղեկություններ Նոբելյան կոմիտեի կայքում 
* Սթենֆորդի ֆիզիկայի բաժին - Օշերով 
* Օշերովին հայտնում են Նոբելյան մրցանակի շնորհման մասին   — Օշերովը հրապարակել է այս տեսահոլովակը, իր ինքնապատասխանիչից, որի վրա երևում է թէ ինչպես է նա նյարդայնացած գիշերվա 2:30-ին ստացված հեռախոսազանգից։
* Հելիում-3-ի գերհոսունության հայտնաբերումը 
* Curriculum vitae 

Կատեգորիա:Ամերիկացի նոբելյան մրցանակակիրներ
Կատեգորիա:Ամերիկացի ֆիզիկոսներ
Կատեգորիա:ԱՄՆ-ի գիտությունների ազգային ակադեմիայի անդամներ
Կատեգորիա:Կոռնելի համալսարանի շրջանավարտներ
Կատեգորիա:Ամերիկացի գիտնականներ
Կատեգորիա:Հրեա նոբելյան մրցանակակիրներ
Կատեգորիա:Ֆիզիկոսներ այբբենական կարգով
Կատեգորիա:Ամերիկայի արվեստների և գիտությունների ակադեմիայի անդամներ
Ռոբերտ Քոլման Ռիչարդսոն

**Ռոբերտ Քոլման Ռիչարդսոն** (, ), ամերիկացի ֆիզիկոս, աշխատել է Քոռնելի համալսարանում։ 1996 թվականի Ֆիզիկայի Նոբելյան մրցանակի դափնեկիր։ Մրցանակը ստացել է համատեղ Դևիդ Լիի և Դուգլաս Օշերոֆի հետ, «Հելիում-3-ի գերհոսունության հայտնաբերման համար»։

Ուսանել է Վիրջինիայի պոլիտեխնիկական ինստիտուտում, որտեղ ստացել է բակալավրի աստիճան 1958 թվականին, և մագիստրոսի աստիճան 1960 թվականին։ Փիլիսոփայության դոկտորի աստիճանը ստացել է Դյուկի համալսարանում 1965 թվականին։ Հանդիսանում է ԱՄՆ-ի Գիտությունների ազգային ակադեմիայի անդամ 1986 թվականից։

1959—1960 թվականները և ապա 1966 թվականից սկսած աշխատել է Քոռնելի համալսարանում, իսկ 1968 թվականից հանդիսանում է համալսարանի պրոֆեսոր։ 1990—1997 թվականները ղեկավարել է ատոմի և պինդ մարմնի ֆիզիկայի լաբորատորիան։ 1998—2003 թվականները հանդիսացել է համալսարանի պրոռեկտոր գիտական աշխատանքի ուղղությամբ։

Հիմնական գիտական աշխատանքը կապված է եղել ցածր ջերմության ֆիզիկայի և գերհոսունության հետ։ 1972—1974 թվականները համատեղ Դ. Լիի և Դ. Օշերոֆի հետ հայտնաբերել է հելիում-3 իզոտոպի գերհոսունության երևույթը, որի համար և նրանց շնորհվել է Ֆիզիկայի Նոբելյան մրցանակ 1996 թվականին։

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* ''Ռ. Ք. Ռիչարդսոն''. «Պոմերանչուկի էֆեկտ». Նոբելյան դասախոսություն // «Ֆիզիկական գիտությունների հաջողություններ», հատոր 167, թողարկում 12, դեկտեմբեր 1997
* Ռոբերտ Ռիչարդսոնի էջը Քոռնելի համալսարանի կայքում (archive.org կայքում պահպանված տարբերակ) 
* Տեղեկություններ Նոբելյան կոմիտեի կայքում 
* Ռիչարդսոնի հետ տեսահարցազրույց 

Կատեգորիա:Ամերիկացի նոբելյան մրցանակակիրներ
Կատեգորիա:Ամերիկացի ֆիզիկոսներ
Կատեգորիա:ԱՄՆ-ի գիտությունների ազգային ակադեմիայի անդամներ
Կատեգորիա:Ֆիզիկոսներ այբբենական կարգով
Կատեգորիա:Ամերիկյան փիլիսոփայական ընկերության անդամներ
Կատեգորիա:Սրտամկանի ինֆարկտից մահացածներ
Կատեգորիա:Ամերիկացի գիտնականներ
Կատեգորիա:Փորձարարական ֆիզիկոսներ
Կատեգորիա:Ամերիկացի աթեիստներ
Կատեգորիա:Ամերիկայի արվեստների և գիտությունների ակադեմիայի անդամներ
Արտեմ Այվազյան

**Արտեմ Ալեքսանդրի Այվազյան** (), հայ բժիշկ, թերապևտ։ Բժշկական գիտությունների դոկտոր (1966), պրոֆեսոր (1968):

Ալեքսանդր Այվազյանի հայրը։

## Կենսագրություն
Արտեմ Այվազյանը ծնվել է 1924 թվականի հունվարի 13-ին, Լենինական (այժմ՝ Գյումրի) քաղաքում։ 1950 թվականին ավարտել է Երևանի բժշկական ինստիտուտը։ 1956-1984 թվականներին եղել է հոսպիտալային թերապիայի ամբիոնի վարիչ։ 1969-1986 թվականներին եղել է Երևանի բժշկական ինստիտուտի հոսպիտալային թերապիայի ամբիոնին կից պարբերական հիվանդության հիմնախնդրի գիտահետազոտական լաբորատորիայի վարիչ, 1984-1993 թվականներին՝ ներքին հիվանդությունների № 1 ամբիոնի պրոֆեսոր։

Աշխատանքները վերաբերում են լյարդի հիվանդությունների ախտածնության վրա սպիտակուցային անբավարարության ազդեցությանը, ամիլոիդոզի պատճառագիտության, ախտածնության, բուժման, պարբերական հիվանդության պատճառագիտության, ախտորոշման, կլինիկաձևաբանական էության, բուժման հարցերին։
Հեղինակ է ավելի քան 70 գիտական աշխատությունների։

## Մահ
Արտեմ Այվազյանը մահացել է 1993 թվականի դեկտեմբերի 27-ին, Երևանում։

## Երկեր
* «Периодическая болезнь». А. А. Айвазян, Ереван,1982, 215 с. 
* Սիրտանոթային համակարգի հիվանդություններ։ Ուսումնական ձեռնարկ ընդհանուր բժշկության ֆակուլտետի ուսանողների համար, Երևանի Մխիթար Հերացու անվան պետական բժշկական համալսարան, Թերապիայի թիվ 1 և թիվ 2 ամբիոններ, Երևան, ԵՊԲՀ-ի հրատարակչություն, 2011 (համահեղինակ)։

## Ծանոթագրություններ

## Գրականություն
* Айриян А. П. Армянские учёные-медики, Ереван, 1998, 276 с.

Կատեգորիա:Բժշկական գիտությունների դոկտորներ
Կատեգորիա:Երևանի պետական բժշկական համալսարանի շրջանավարտներ
Կատեգորիա:Հայ բժիշկներ
Կատեգորիա:Հայ թերապևտներ
Կատեգորիա:Հայ պրոֆեսորներ
Սուրեն Ամարյան

**Սուրեն Անդրանիկի Ամարյան** (), մետաղաձուլման բնագավառի գիտնական։ Տեխնիկական գիտությունների դոկտոր (1999):
Ռուբեն Ամարյանի եղբայրը։

## Կենսագրություն
Սուրեն Ամարյանը ծնվել է 1953 թվականի մարտի 18-ին, Մոսկվայում (Ռուսաստան)։ 1975 թվականին ավարտել է Մոսկվայի պողպատի և ձուլվածքների ինստիտուտը։ 1979-1986 թվականներին եղել է Մոսկվայի թանկարժեք երկրորդական մետաղների գործարանի կենտրոնի գիտահետազոտական լաբորատորիայի վարիչ, 1986-2000 թվականներին՝ Մոսկվայի պողպատի և ձուլվածքների ինստիտուտի բարձրդիսպերսիոն նյութերի բաժանմունքի վարիչ։  1999 թվականին պաշտպանել է ատենախոսություն «Գիտության հիմունքները և մատրիցային ջրածնի տեխնոլոգիայի մշակումը ` աղի և օքսիդ-աղի համակարգերից խիստ ցրված փոշոտ նյութեր պատրաստելու համար», արժանացել է տեխնիկական գիտությունների դոկտորի կոչման։ 2000 թվականից եղել է ցենտրտելեկոմ ընկերության գլխավոր տնօրենի տեղակալ։

Աշխատանքները վերաբերում են ռադիոէլեկտրոնիկային, էլեկտրատեխնիկայի արդյունաբերության և կապի միջոցների համար նոր նյութերի ստացմանը։

## Պարգևներ
* ԽՍՀՄ բարձրագույն կրթության նախարարության լավագույն ԳՀ աշխատանքի համար մրցանակ (1989)

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Հայ գիտնականներ
Կատեգորիա:Տեխնիկական գիտությունների դոկտորներ
Դեյվիդ Լի (ֆիզիկոս)

**Դեյվիդ Մորիս Լի (ֆիզիկոս)** (, ), ամերիկացի ֆիզիկոս, աշխատել է Քոռնելի համալսարանում։ 1996 թվականի Ֆիզիկայի Նոբելյան մրցանակի դափնեկիր։ Մրցանակը ստացել է համատեղ Ռոբերտ Ռիչարդսոնի և Դուգլաս Օշերոֆի հետ, «Հելիում-3-ի գերհոսունության հայտնաբերման համար»։

## Կենսագրություն
Լիի ծնողները ներգաղթյալներ էին Անգլիայից և Լիտվայից։ Նա ավարտել է Հարվարդի համալսարանը 1952 թվականին, որից հետո ծառայել է զինված ուժերում։ Մագիստրոսի կոչումը ստացել է Կոնեկտիկուտի համալսարանում, իսկ դոկտորի կոչումը 1955 թվականին Ելի համալսարանում։ Ելի համալսարանում նա աշխատում էր Հենրի Ֆեյրբանկի ղեկավարության տակ։ Այնուհետև նա դարձավ Քոռնելի համալսարանի պրոֆեսոր, որտեղ էլ աշխատում է մինչ այս պահը։ Դեյվիդ Լին ամուսնացած է ունի երկու որդի։

## Նվաճումներ
1972 թվականին, համատեղ Քոռնելի համալսարանի պրոֆեսոր Ռիչարդսոնի և ասպիրանտ Օշերովի հետ հրապարակել է հելիում-3 իզոտոպի գերհոսունության մասին աշխատություն, որի համար 1996 թվականին նրան շնորհվել է Ֆիզիկայի Նոբելյան մրցանակ։ Լին նաև աշխատել է, համատեղ Ջեք Ֆրիդի հետ, սպին-բևեռացված ատոմար ջրածնի գազում ատոմային սպինի ալիքների հայտնաբերման վրա։ 2006 թվականի դրությամբ Լիի խումբը աշխատում էր հելիումի հավելումով պինդ մարմինների հետազոտություններով։

1976 թվականին Լիին շնորհվել է բրիտանական ֆիզիկայի ինստիտուտի սեր Ֆրենսիս Սիմոնի մրցանակ։

1981 թվականին Լին համատեղ Դ. Օշերովի և Ռ. Ռիչարդսոնի հետ ստացել է ամերիկյան ֆիզիկայի ընկերության Օլիվեր Բաքլիի մրցանակ He-ի գերհոսունության մասին աշխատության համար։

Լին հանդիսանում է ԱՄՆ գիտությունների ազգային ակադեմիա և ԱՄՆ արվեստների և գիտությունների ակադեմիայի անդամ։

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* ''Դ. Մ. Լի''. «Հեղուկ <sup></sup>Не արտասովոր անցման փուլերը». Նոբելյան դասախոսություն // «Ֆիզիկական գիտությունների հաջողություններ», հատոր 167, թողարկում 12, դեկտեմբեր 1997
* Տեղեկություններ Նոբելյան կոմիտեի կայքում 
* Դեյվիդ Լիի էջը Քոռնելի համալսարանի կայքում 
* <sup></sup>He գերհոսունության հայտնաբերման պատմությունը 

Կատեգորիա:Ամերիկացի նոբելյան մրցանակակիրներ
Կատեգորիա:Ամերիկացի ֆիզիկոսներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գիտությունների ակադեմիայի արտասահմանյան անդամներ
Կատեգորիա:ԱՄՆ-ի գիտությունների ազգային ակադեմիայի անդամներ
Կատեգորիա:Հարվարդի համալսարանի շրջանավարտներ
Կատեգորիա:Եյլի համալսարանի շրջանավարտներ
Կատեգորիա:Հրեա նոբելյան մրցանակակիրներ
Կատեգորիա:Ամերիկացի գիտնականներ
Ալեքսանդր Այվազյան

**Ալեքսանդր Արտեմի Այվազյան** (), հայ բժիշկ, թերապևտ։ Բժշկական գիտությունների դոկտոր (2004):

Արտեմ Այվազյանի որդին։

## Կենսագրություն
Ալեքսանդր Այվազյանը ծնվել է 1960 թվականի մայիսի 30-ին, Երևանում։ 1967-1977 թվականներին սովորել և ավարտել է Երևանի Պավել Լիսիցիանի անվան թիվ 34 միջնակարգ դպրոցը։ 1977-1983 թվականներին սովորել և ավարտել է Երևանի պետական բժշկական ինստիտուտը, 1983-1985 թվականներին Երևանի պետական բժշկական ինստիտուտի Ներքին հիվանդությունների պրոպեդևտիկայի ամբիոնում անցել է կլինիկական օրդինատուրա։ 1985-1988 թվականներին աշխատել է Արտաշատի կենտրոնական հիվանդանոցում՝ որպես թերապևտ։ 1988-1991 թվականներին եղել է Երևանի «Էրեբունի» կլինիկական հիվանդանոցի գործառնական ախտորոշման բժիշկ, 1991-1992 թվականներին՝ Երևանի պետական բժշկական ինստիտուտի Ներքին հիվանդությունների թիվ 1 ամբիոնին կից գիտահետազոտական լաբորատորիայի կրտսեր գիտաշխատող, միաժամանակ՝ Երևանի «Էրեբունի» կլինիկական հիվանդանոցում գործառնական ախտորոշման բժիշկ։ 1999-2007 թվականներին եղել է Երևանի պետական բժշկական համալսարանի Ներքին հիվանդությունների թիվ 1 ամբիոնի դոցենտ, միաժամանակ՝ 2005-2006 թվականներին՝ ընդհանուր բժշկության ֆակուլտետի 5-6 կուրսերի դեկան, 2007-2008 թվականներին՝ ԵՊԲՀ Ներքին հիվանդությունների թիվ 1 ամբիոնի պրոֆեսոր, միաժամանակ՝ Երևանի «Էրեբունի» կլինիկական հիվանդանոցում գործառնական ախտորոշման բժիշկ, 2008-2011 թվականներին՝ Երևանի պետական բժշկական համալսարանի Ներքին հիվանդությունների թիվ 2 ամբիոնի վարիչի պաշտոնակատար, «Մուրացան» հիվանդանոցային համալիրի թերապիայի կլինիկայի ղեկավար։

Աշխատանքները հիմնականում վերաբերում են պարբերական հիվանդության ախտորոշման և բուժման եղանակների մշակմանը։ Ապացուցել է, որ ՀՀ-ում պարբերական հիվանդությունը 15%-ի դեպքերում ընթանում Է գաղտնի։ Պարզել է, որ պարբերական հիվանդության նոպաների կանխարգելման նպատակով կոլխիցին օգտագործելիս տարիքի հետ չի կարելի նրա դեղաչափն իջեցնել, նշել բազմաթիվ գործոնների ազդեցությունը ամիլոիդոզի վրա։ Այվազյանը հեղինակ է ավելի քան 250 գիտական աշխատանքների։

## Անդամակցություն
* Հայաստանի թերապևտ-ինտերնիստների անդամ (1997)
* Հայաստանի ռևմատոլոգների անդամ (2000)
* Հայկական բժշկական ընկերակցության անդամ (2005)

## Պարգևներ
* ԵՊԲՀ 75-ամյակի ոսկե մեդալ (2005)
* ԵՊԲՀ 90-ամյակի արծաթե մեդալ (2010)

## Աշխատություններ
* Այվազյան, Ալեքսանդր Արտեմի (2001) Պարբերական հիվանդության ախտորոշման և բուժման արդյունավետ մեթոդների մշակումը. Doctor of Sciences thesis, Ս. Խ. Ավդալբեկյանի անվան առողջապահության ազգային ինստիտուտ։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Բժշկական գիտությունների դոկտորներ
Կատեգորիա:Երևանի պետական բժշկական համալսարանի շրջանավարտներ
Կատեգորիա:Հայ բժիշկներ
Կատեգորիա:Հայ թերապևտներ