Պայթյուն Մագնիտոգորսկում (2018)

thumb|ԱԻՆ-ի օպերատիվ խորհրդակցությունը դեպքի վայրում
**Պայթյուն [[Մագնիտոգորսկ]]ի բնակելի շենքում** 2018 թվականի դեկտեմբերի 31-ին տեղական ժամանակով 6:02 (Մոսկվայի ժամանակով՝ 4:02) տեղի ունեցավ պայթյուն։ Պայթյունի արդյունքում մասամբ փլուզվեց տասը հարկանի բնակելի շենքի 7-րդ շքամուտքը։ Փլուզման արդյունքում մահացավ 39 մարդ։

## Նախապատմություն
Շենքը տեղակայված է Կարլ Մարքսի պողոտայի 164 հասցեում։ Շինությունն իրենից ներկայացնում է բազմաբնակարանոց տասը հարկանի բնակելի շենք։ Շենքը կազմված է վեց հատ 2-շքամուտքանոց բլոկ-սեկցիաներից, այսինքն՝ ընդհանուր առմամբ՝ 12 շքամուտք ունի։ Բլոկ-սեկցիաները միմյանցից առանձնացված են դեֆորմացիոն կցակարերով։ Կառուցված է շենքերի կառուցման 1-439А սերիայի հիման վրա (այլ տվյալների համաձայն՝ 81 սերիայի հիման վրա): Շենքի մեջտեղում՝ № 6 և 7 շքամուտքերում (որտեղ տեղի է ունեցել փլուզումը), տեղակայված է ավտոմեքենաների անցակետ՝ երկու հարկի բարձրությամբ։ Շենքի առաջին երկու հարկերի պատերը կառուցված են տուֆից, հաջորդ հարկերը՝ խոշոր բլոկներից (ԳՕՍՏ 19010-73), որոնք ծածկում են երկաթբետոնե սալերը։ Շենքն ունի երեք երկայնակի կրող կոնստրուկցիաներ (որոնցից երկուսը՝ արտաքինից)։ Շենքը կառուցվել է 1972-1973 թվականներին։ Աղետի պահին 7-րդ շքամուտքի բնակարաններում ապրում էր 133 մարդ։

## Որոնողափրկարարական գործողություններ
Աղետի ընթացքում 35 բնակարան փլուզվել է ամբողջությամբ, ևս 10 բնակարան՝ մասամբ։ Հիմնական ավերածությունը տեղի է ունեցել № 7 շքամուտքի ձախակողմյան հատվածում, բեկորները փլվածք են առաջացրել մինչև երրորդ-չորրորդ հարկեր։ Շքամուտքի աջ հատվածում կառուցվածքային մասերը մեծապես փրկված են։ Կառուցվածքային տարրերի մեծ մասն ամրակցված էր՝ առաջացնելով հետագա փլուզումների վտանգ։ Այդ ամենը բարդացնում էր որոնողափրկարարական աշխատանքների իրականացումը, տեխնիկայի կիրառումը։

300px|աջից|մինի|Շենքի տեղակայման հատակագիծ

Փլուզումից հետո առաջին ժամերի ընթացքում էվակուացվեց 18 մարդ, ավերակներից 3 ողջ մարդ դուրս հանվեց, այդ թվում՝ 1 երեխա։ Դեկտեմբերի 31-ին իրականացվեցին կինոլոգիական աշխատանքներ, կազմվեցին աէրոլոգիական խմբավորումներ, *«Центроспас»* և *«Лидер»* ջոկատների մասնագետները և հոգեբանները նույնպես միացան իրականացվող աշխատանքներին։ Իրականացվեց շենքի տեխնիկական իրավիճակի գնահատում։ Օրվա ավարտին էվակուացվեց 86 մարդ, փրկվեց 5 մարդ և գտնվեց 4 մահացած։

2019 թվականի հունվարի 1-ին որոնողափրկարարական գործողությունները շարունակվում էին։ Ժամը 17:00-ին՝ 35 ժամ սառնամանիքի մեջ գտնվելուց հետո, գտնվեց 11 ամսական Իվան Ֆոկինը։ Բազմաթիվ վնասվածքներով նրան տեղափոխեցին հիվանդանոց։ Որոնողափրկարարական աշխատանքների սկսելու պահից մինչ այդ պահը դուրս է հանվել 20 մարդ՝ 6-ը՝ ողջ (այդ թվում՝ 2 երեխա) և 14 մահացած (այդ թվում՝ 1 երեխա)։

Հունվարի 2-ին՝ օրվա ավարտին, փլատակներից հանվեց ևս 14 մահացած մարդ (այդ թվում՝ 3 երեխա)։

Հունվարի 3-ին՝ ողջ օրվա ընթացքում, գտնված մահացածների թիվը ավելացավ՝ հասնելով 39-ի (այդ թվում՝ 6 երեխա)։

Օրվա ավարտին որոնողափրկարարական աշխատանքներն ավարտվեցին, փլատակների հիմնական մասը կարգի էր բերվել, փրկարարները հավաստիացնում էին, որ շենքում մահացածներ չեն մնացել։ Որոնողափրկարարական աշխատանքների ընթացքում հաջողվեց փրկել նաև տնային կենդանիների՝ շան, թութակի և մի քանի կատուների։ Արտակարգ իրավիճակի վայրում աշխատել է ավելի քան 900 մարդ և 200 միավոր տեխնիկա։ 2 հազար խորանարդ մետր բեկորներ կարգի են բերվել։

## Հետագա իրադարձություններ
[thumb|Դեպքի վայրում ԱԻՆ-ի օպերատիվ խորհրդակցությունը՝ [Ռուսաստանի նախագահ|ՌԴ նախագահ Վլադիմիր Պուտինի մասնակցությամբ, 2018 թվական դեկտեմբերի 31]]
Չելյաբինսկի մարզում 2018 թվականի դեկտեմբերի 31-ից մինչև 2019 թվականի հունվարի 4-ը մտցվեց շրջանային արտակարգ իրավիճակ։
Մագնիտոգորսկում արտակարգ իրավիճակի տեղական ռեժիմը շարունակեց գործել նաև 2019 թվականի հունվարի 4-ից հետո։

Փլատակներից փրկված 6 մարդու հոսպիտալացրել են քաղաքային հիվանդանոցներում։ Նրանցից մեկին՝ 11 ամսական Իվան Ֆոկինին, ինքնաթիռով տեղափոխել են Մոսկվա և հոսպիտալացրել Գիտահետազոտական ինստիտուտի մանկական անհետաձգելի օգնության վիրաբուժության և տրավմատոլոգիայի բաժանմունքում. Եվս մեկ մարդու տեղափոխեցին Չելյաբինսկ։ Ինչպես նաև վնասված բնակարաններից էվակուացված քաղաքացիներից 13 հոգու ցուցաբերվեց ամբուլատոր օգնություն։ Քաղաքի բնակիչների համար կազմակերպվել է հոգեբանական օգնություն։

2018 թվականի դեկտեմբերի 31-ին Վլադիմիր Պուտինն Սոչիից շտապ թռավ Մագնիտոգորսկ, որտեղ ուսումնասիրեց դեպքի վայրը, խորհրդակցություն անցկացրեց օպերատիվ շտաբում, որին մասնակցում էր Չելյաբինսկի մարզի ղեկավար կազմը, ինչպես նաև այցելեց հիվանդանոց, որտեղ գտնվում էին տուժածները։

2019 թվականի հունվարի 1-ին Մագնիտոգորսկ ժամանեց Քննչական կոմիտեի ղեկավար Ալեքսանդր Բաստրիկինը։ Նա խորհրդակցություն անցկացրեց քննչական խմբի և օպերատիվ շտաբի հետ։

Վնասված 4-րդ բլոկ-սեկցիան (7-րդ և 8-րդ շքամուտքերը)նախատեսվում է ապամոնտաժել։ Հաշվի առնելով շենքի կառուցվածքը և բլոկ-սեկցիաների՝ ջերմային կցակարերով տարանջատումները՝ դեֆորմացիաները շենքի մյուս մասերի վրա չէին տարածվել, ինչը հաստատվեց ողբերգությունից հետո կատարված հատուկ հետաքննության միջոցով։ Իսկզբանե նախատեսվել էր 7-րդ և 8-րդ շաքամուտքերի բնակիչներին բնակարան հատկացնել, ինչպես նաև բլոկ-սեկցիայի ապամոնտաժման ընթացքում ժամանակավոր կացարան հատկացնել հարևան 6-րդ շքամուտքի բնակիչներին։ Շենքի բնակիչների դիմումների համաձայն՝ 2019 թվականի հունվարի 16-ին՝ Ռուսաստանի Դաշնության կառավարության նիստի ժամանակ, Վլադիմիր Պուտինը Չելյաբինսկի մարզի նահանգապետին հանձնարարեց փլուզված շենքի բոլոր բնակիչներին տարաբնակեցնել, ընդ որում՝ այս ամենի կազմակերպումն ու իրականացումը գնահատեց 1 միլիարդ ռուբլի։ Այս ամենի համար նախատեսվում է առաջիկա մեկ տարվա ընթացքում առանձին շենք կառուցել, քանի որ 623 բնակարանների բնակիչներին տարաբնակեցնելու համար քաղաքի բնակֆոնդում ազատ բնակարան չկա։

Հունվարի 2-ի գիշերը պայթյունի վայրից ոչ շատ հեռու այրվեց *«[[ԳԱԶել]]»* մակնիշի միկրոավտոբուս։ Հրդեհի արդյունքում մահացավ 3 մարդ։ Ողբերգության ականատեսները հայտնում էին, որ հրդեհի պահին բարձր կրակոց է լսվել։ Արդյունքում՝ պայթյունի փաստը հաստատվեց տեսագրությամբ։ ՌԴ Ներքին գործերի նախարարության հայտարարության համաձայն՝ հրդեհի նախնական պատճառը գազի սարքավորման անսարքությունն է եղել (*«ԳԱԶել»*-ի սրահում տեղադրված են եղել գազաբալոններ), ինչն էլ առաջացրել է պայթյուն։ Շուտով որոշ լրատվամիջոցներում հրապարակումներ հայտնվեցին, որոնք այս պատահարը կապում էին շենքի պայթյունի հետ։ Արդյունքում Մագնիտոգորսկի քաղաքապետը և Չելյաբինսկի նահանգապետը պաշտոնապես հերքեցին այս ենթադրությունները։ «Լուրերի դաշնային գործակալություն»-ը հրապարակեց ՆԳՆ ներկայացուցչի համանման հերքումը։ Մի քանի հաղորդագրությունների համաձայն՝ այդ նույն գիշերը շրջափակվել է Լենինի փողոցի №91/1 բնակելի շենքը։ «Meduza» հրատարակության լրագրող Եվգենի Բերգի խոսքերով, ով եղել է այնտեղ, իրականացվել է բնակելի շենքի բնակիչների էվակուացիա։

Ռուսական որոշ ԶԼՄ-ների ներկայացուցիչների խոսքերով՝ շենքի պայթյունից հետո առաջին ժամերին պրովոկացիա էր կազմակերպվել  ուկրաինական ցանցային հրատարակությունների կողմից, ինչը դիտմամբ էր արվել՝ Ռուսաստանի բնակիչների շրջանում շփոթմունք և խուճապ առաջացնելու նպատակով։ Մասնավորապես՝ «Կոմսոմոլսկայա պրավդա»-ի հատուկ թղթակից Ալեքսանդր Կոցը և «Վզգլյադ» հրատարակության լրագրողուհի Նատալյա Անուֆրիևան հայատարարեցին, որ որոշ ուկրաինական ցանցային հրատարակություններ, ինչպես նաև սոցիալական ցանցերի կեղծ օգտատերերը տարածում էին ոչ հավաստի տեղեկատվություն ահաբեկչական հարձակման մասին, որն իր մեջ ներառում էր տեղեկություն նաև այրված միկրոավտոբուսի մասին։

## Հետաքննություն
Պայթյունի գործով ՌԴ Քրեական օրենսգրքի 109 հոդվածի 3-րդ մասով քրեական գործ հարուցվեց։ Ռուսաստանի Դաշնության քննչական կոմիտեի կողմից ձևավորվել է ավելի քան 100 քննիչներից և քրեագետներից կազմված խումբ։ Հետաքննություն են իրականացնում նաև Ռուսաստանի անվտանգության դաշնային ծառայության աշխատակիցները։

### Ահաբեկչության վարկած
Մագնիտոգորսկ քաղաքում տեղի ունեցած պայթյունների պատասխանատվությունը հունվարի 17-ին իր վրա վերցրեց բազմաթիվ երկրներում, այդ թվում՝ Ռուսաստանում արգելված ահաբեկչական կազմակերպությունը՝ «Իսլամական պետություն»-ը, ընդ որում՝ չներկայացվեց և ոչ մի ապացույց, որը կհաստատեր «Իսլամական պետության» մասնակցությունը Մագնիտոգորսկում տեղի ունեցած պայթյուններին։ Ռուսաստանի Դաշնության Քննչական կոմտեի պաշտոնական ներկայացուցիչ Սվետլանա Պետրենկոն կոչ արեց չվստահել ահաբեկչական խմբավորումների հայտարարություններին, որոնք հաճախ իրենց են վերագրում աշխարհի տարբեր պետություններում տեղի ունեցած դժբախտ դեպքերն ու ռեզոնանսային պատահարները։ Պետրենկոն նշեց, որ պատահարի պատճառների մասին եզրակացություններ կարելի է անել միայն համալիր քննչական գործողությունների և ձեռք բերված ապացույցների մանրակրկիտ վերլուծության արդյունքում։

## Պատճառների որոշում
Տեղի ունեցածի պատճառները պարզվում են։ Ուսումնասիրվում է մի քանի վարկած, որպես հիմնական պատճառ դիտարկվում է կենցաղային գազի պայթյունը։

Որոշ լրատվամիջոցներ առաջ քաշեցին հնարավոր ահաբեկչության մասին վարկածը։ Ինչպես ենթադրում են լրագրողները, շենքի պայթյունը կանխամտածված էր և պետք է դառնար պայթյունների շարքից հերթականը։ Այդ վարկածի հետ են կապում նաև հունվարի 2-ի գիշերը տեղի ունեցած *«ГАЗе́ль»* մակնիշի միկրոավտոբուսի հրդեհը, որի արդյունքում մահացավ 3 մարդ։ Քաղաքային իշխանությունը հերքեց 2 ողբերգությունների միջև եղած կապը։ Քննչական կոմիտեի պաշտոնական հայտարարության համաձայն՝ 2019 թվականի հունվարի 1-ին փլատակների ուսումնասիրված մասերում պայթուցիկ սարքերի հետքեր կամ բաղադրիչներ չեն հայտնաբերվել։

## Արձագանք
### ԶԼՄ և սոցիալական ցանցեր
Պատահարը լայն արձագանք գտավ ԶԼՄ-ի և սոցիալական ցանցերի շրջանում։

Որոշ ԶԼՄ-ներ առաջ քաշեցին ահաբեկչության վարկածը։ Հունվարի 2-ի գիշերը Կարլ Մարքս և Պրավդա փողոցների խաչմերուկում հրդեհ տեղի ունեցավ, որին հաջորդեց *ԳԱԶել* միկրոավտոբուսի պայթյունը (պաշտոնական վարկածի համաձայն՝ գազի սարքավորման անսարքության պատճառով), ինչի հետևանքով մահացավ 3 մարդ։ Ականատեսները հայտնում էին այն մասին, որ այրվող մեքենայի մոտ զինված անձանց են տեսել։ Որոշ հաղորդագրությունների համաձայն՝ այդ նույն գիշերը շրջափակվել էր Լենինի փողոցի № 91/1 շենքը, և կատարվում էր շենքի բնակիչների էվակուացիա, ինչը կապված էր այն հանգամանքի հետ, որ հաղորդում էր ստացվել շենքում տեղադրված ռումբի մասին։ «Znak.com» հրատարակությունը, հղում կատարելով ուժային կառույցների ոչ անվանարկված աղբյուրներին, այս պատահարը կապում էր շենքի փլուզման հետ։ Իբր թե շքամուտքի փլուզումից մեկ օր առաջ այդ շքամուտքում բնակարան է վարաձակալել մի միայնակ տղամարդ՝ հավանաբար Միջին Ասիայից։ Շենքի պայթյունից հետո, «Znak.com» հրատարակության վարկածի համաձայն, *«Կոնտինենտ»* առևտրի կենտրոնում կանխվել է մեկ այլ պայթյուն, և այդտեղ ուժայինները դուրս են եկել այն *«ԳԱԶել»*-ի վրա, որի ուղղությամբ շարժվում էին ահաբեկիչները, և նրանց լիկվիդացրել են։ Նշվում է նաև, որ Լենինի փողոցի վրա գտնվող շենքի շրջափակումը իբր թե կապված է կասկածյալներից մեկի որոնման հետ, ով, իբր թե, ավելի ուշ սպանվել է։ Մագնիտոգորսկի քաղաքապետը և երկրամասի նահանգապետը հերքեցին շքամուտքի պայթյունի և այրված *«ԳԱԶել»*-ի միջև կապը։ Այդ նույն ժամանակ ո՛չ Ռուսաստանի անվտանգության դաշնային ծառայությունը, ո՛չ Ռուսաստանի Դաշնության քննչական կոմիտեն պաշտոնապես չհերքեցին ահաբեկչության մասին վարկածը։

*«Մոսկովսկի կոմսոմոլեց»*-ի տվյալների համաձայն՝ պայթյունը ենթադրաբար տեղի է ունեցել № 315 բնակարանում, որտեղ գրանցված էին, բայց չէին ապրում 29-ամյա Վիտալին և իր որդին։ Կամավորների կողմից կազմված բնակիչների ցուցակում նշված է, որ բնակարանը վարձակալել էին Տաջիկստանի քաղաքացիներ։ Շենքի բնակիչների վկայությամբ՝ բնակարանը վարձակալության էր հանձնվում օրավարձով, Ամանորի նախօրեին վարձակալել էր շենքի բնակիչներից Նատալյա անվամբ մի կին, ով այնտեղ պետք էր բնակեցներ տոների համար իր մոտ ժամանած որդուն, ով բանալին իրենից պետք է վերցներ դեկտեմբերի 31-ին։ *«Մոսկովսկի կոսմոմոլեց»*-ը նաև իրականացրեց «ԳԱԶել»-ի հրդեհի հետաքննություն և պարզեց, որ մեքենան երթուղային տաքսի էր և պատկանում էր այդտեղ ժամանած Մահմուդին, ով պատրաստվում էր մինչ ամանորյա տոները մեկնել հայրենիք։ Հրատարակությունը ենթադրում է, որ ավտոմեքենայի հրդեհը կապված չէ շենքի պայթյունի հետ, այլ ուժային կառույցների՝ պատահարի նկատմամբ գերուշադրության արդյունքն է, ինչը դիտավորյալ առաջ էր բերում ահաբեկիչների լիկվիդացիայի մասին շշուկներ։ Մահմուդի ծանոթները տեղական *«Կոմսոմոլսկայա պրավդա»*-ին պատմում էին, որ տղամարդը հասցրել էր վաճառել մեքենան և գնալ հայրենիք, ինչից հետո մեքենայի վրա աշխատել է տեղացիներից ինչ-որ մեկը։ Իրավապահ մարմինները չեն նշում «ԳԱԶել»-ում մահացած անձանց անունները։

Լրագրողուհի Յուլիա Լատինովան իր հեղինակային «Մուտքի կոդ» հաղորդման ժամանակ պատմեց, որ չի հավատում ահաբեկչության մասին վարկածին, և Մագնիտոգորսկում տեղի ունեցած գազի պայթյունը, ինչպես նաև Ռուսաստանի բազմաթիվ այլ տարածքներում տեղի ունեցած գազի պատահարները ցույց են տալիս քաղաքային ինֆրակառուցվածքի մաշվածությունը։ Լրագրողուհին նշում էր, որ փլատակներից փրկվածծ 11 ամսական Իվան Ֆոկինի համար այլ հիվանդանոց չգտնվեց՝ բացի Մոսկվայի հիվանդանոցից, և երեխային ստիպված էին այնտեղ տեղափոխել մասնավոր ինքնաթիռով։

Մի շարք խոշոր ռուսական ԶԼՄ-ներ, մասնավորապես՝ հղում կատարելով Ռուսաստանի Դաշնության Հանրային պալատի հանձնաժողովի նախագահ Ալեքսանդր Մալկևիչին՝ հայտարարվեց, որ շենքի պայթյունից հետո առաջին ժամերին և օրերին համացանցում տեղի ունեցավ զանգվածային տեղեկատվական հոսք, ինչը կատարվել է սոցիալական ցանցերում՝ կեղծ օգտատերերի կողմից և մի շարք ուկրաինական ԶԼՄ-ների կողմից։ Նրանք տարածում էին իբր թե կեղծ ինֆորմացիա այն մասին, որ պայթուցիկ սարքերի հետքեր են գտել շենքի ավերակների մեջ, մահացածների թվի վերաբերյալ, ահաբեկչության մեջ կասկածվողի հետախուզման մասին, ինչպես նաև միկրոավտոբուսի հրդեհի մասին։ Քննչական կոմիտեն, Մագնիտոգորսկի քաղաքապետը և նահանգապետը պաշտոնապես հերքեցին այդ տեղեկությունները։

Ուկրաինացի Եվգենի Վոլնովը ծաղրում էր ողբերգությունը՝ ներկայացնելով իր պրանկի տեսանյութը՝ պայթյունի թեմայի մասին և գումարային նվիրաբերություններ հավաքեց դիտողներից։

*«[[Նովայա գազետա]]»*-ի և *«Znak.com»*-ի լրագրողների կարծիքով՝ խուճապի տարածմանը և ասեկոսեների առաջացմանը նպաստում է իշխանությունների կողմից տրվող հակիրճ ինֆորմացիան։ Մագնիտոգորսկի ոստիկանության պետի տեղակալ Անդրեյ Կիյատկինի խոսքերով՝ իրավապահ մարմինների կողմից պաշտոնական տեղեկատվության բացակայությունը պայմանավորված է քաղաքում իրականացվող մի շարք գործողությունների հետ, որոնց մասին իրենք չեն կարող բարձրաձայնել։

### Ռուսաստանում
Տուժածներին և նրանց ընտանիքներին ցավակցություններ հայտնեց Ռուսաստանի Դաշնության նախագահ Վլադիմիր Պուտինը, ինչպես նաև Ռուսաստանի բազմաթիվ շրջանների ղեկավարներ՝ Տյումենի շրջանի, Յամալ-Նենեցյան ինքնավար օկրուգի, Խանտի-Մանսիական ինքնավար շրջանի, Վլադիմիրի մարզի, Մուրմանսկի մարզի, Տվերի մարզի, Խաբարովսկի երկրամասի նահանգապետերը և ուրիշներ։

Չելյաբինսկի մարզում 2019 թվականի հունվարի 2-ը հայտարարվեց սգո օր։

### Աշխարհում
Մագնիտոգորսկում տեղի ունեցածի հետ կապված իրենց ցավակցությունները հայտնեցին Հայաստանի վարչապետ Նիկոլ Փաշինյանը, Հայաստանի Նախագահ Արմեն Սարգսյանը, Բելառուսի նախագահ Ալեքսանդր Լուկաշենկոն, ՉԺՀ նախագահ Սի Ցզինպինը, Սերբիայի նախագահ Ալեքսանդր Վուչիչը, Ղազախստանի նախագահ Նուրսուլթան Նազարբաևը, Աբխազիայի նախագահ Ռաուլ Ջումկովիչ Խաջիբան, Ադրբեջանի նախագահ Իլհամ Ալիևը, Վիետնամի նախագահ Նգուեն Ֆու Չոնգը, Իսրայելի վարչապետ Բենյամին Նեթանյահուն, Հորդանանի թագավոր Աբդալլահ II-ը, Քաթարի էմիր Թամիմ բեն Համիդ ալ-Թանին, Ղրղզստանի նախագահ Սոորոնբայ Ժեենբեկովը, Մոլդովայի նախագահ Իգոր Դոդոնը, Նիկարագուայի նախագահ Դանիել Օրտեգան, Օմանի սուլթան Քաբոս բին Սաիդ ալ-Սաիդը, Լեհաստանի նախագահ Անջեյ Դուդան, Սաուդյան Արաբիայի թագավոր Սալման Բին Աբդուլ Ազիզ Ալ-Սաուդը և նրա որդի, ժառանգորդ արքայազն Մուհամմադ իբն Սալման ալ Սաուդը, Տաջիկստանի նախագահ Էմոմալի Ռահմոնը, Թուրքմենիայի նախագահ Գուրբանգուլի Բերդիմուհամեդովը, Ուզբեկստանի նախագահ Շավկաթ Միրզիյոևը, Ճապոնիայի վարչապետ Շինզո Աբեն, Եգիպտոսի արտաքին գործերի նախարարությունը, Գերմանիայի արտաքին գործերի նախարար Հայկո Մաասը, Իրանի արտաքին գործերի նախարարության ներկայացուցիչ Բահրամ Քասեմին, Իսպանիայի արտաքին գործերի և միջազգային համագործակցության նախարարությունը, Լատվիայի արտաքին գործերի նախարար Էդգար Ռինկևիչը, Սիրիայի արտաքին գործերի նախարարությունը, Ֆինլանդիայի արտաքին գործերի նախարար Թիմո Սոյնին, Մեծ Բրիտանիայի ր Իրաքի հյուպատոսները, Եվրոպական միության դեսպանությունը Մոսկվայում, Եվրոպական խորհրդի գլխավոր քարտուղար Տուրբյորն Յագլանդը և այլ պետությունների բարձրագույն մարմինների լիազորված անձինք։

Մագնիտոգորսկում տեղի ուենցած ողբերգության հետ կապված իրեն ցավակցությունն են հայտնել Ռուս ուղղափառ եկեղեցու եպիսկոպոս Կիրիլ Պատրիարքը, Բուլղարիայի ուղղափառ եկեղեցու եպիսկոպոս Նեոֆիտը, Չեխիայի և Սլովակիայի ուղղափառ եկեղեցու եպիսկոպոս Ռոստիսլավը և Յոթերորդ օրվա ադվենիստների եկեղեցին։

## Օգնություն տուժածներին
Քաղաքի կազմակերպությունների և բնակչության կողմից հենց առաջին օրերին շրջանում հատուկ բացված վարչության հաշվին փոխանցվեցին առաջին նվիրատվությունները՝ շուրջ 7 միլիոն ռուբլի գումար, և հավաքվեցին առաջին անհրաժեշտության առարկաներ ու սնունդ, որոնք փոխանցվում էին տուժած քաղաքացիներին։ Դրամական միջոցներ էին փոխանցում նաև խոշոր ձեռնարկությունները և որոշ հայտնի անձինք. այսպես՝ Մագնիտոգորսկի մետաղագործական գործարանը փոխանցել է շուրջ 10 միլիոն ռուբլի, ՌԴ խնայբանկը՝ 20 միլիոն ռուբլի, Մագնիտոգորսկում ծնված հոկեիստ Եվգենի Մելկինը՝ 4 միլիոն ռուբլի, Չելյաբինսկի օրենսդիր մարմնի պատգամավորները՝ շուրջ 1 միլիոն ռուբլի և այլք։ Ամանորյա տոների ավարտին հավաքվել էր ավելի քան 50 միլիոն ռուբլի։ 7-րդ և 8-րդ շքամուտքերի տուժած բնակիչներին Ռուսաստանի Դաշնության պահուստային ֆոնդից հատկացվեցին դրամական միջոցներ՝ 5-րդ, 6-րդ, 9-րդ, 10-րդ շքամուտքերում բնակարան վարձակալելու համար։ Տրանսֆերային փոխանցումը կազմեց 147 միլիոն ռուբլի.

Լուծում ստացան նաև հիփոթեքային վարկերով գնված բնակարանների հարցերը, քանի որ պայթյունի արդյունքում փլուզված կամ վնասված բնակարնների մի մասը հենց այդ տարբերակով էին ձեռք բերել քաղաքացիները։ Հիփոթեքային վարկով բնակարաններ գնվել էին ինը տարբեր բանկերից, և մինչ ողջ վարկի մարումը՝ բնակարանները դե յուրե համարվում էին բանկերի սեփականությունը։

Օդային փոխադրամիջոցների դաշնային ծառայության նախաձեռնությամբ՝ «Աերոֆլոտ»-ի կողմից անվճար իրականացվում էր տուժածների ու զոհերի հարազատների տեղափոխումը Մագնիտոգորսկ և հետադարձ ուղղությամբ։

Քանի որ երկրում բուժսպասարկում իրականացնող սանիտարական ավիացիայի ինքնաթիռն այդ պահին գտնվում էր միջթռիչքային տեխնիկական սպասարկման մեջ, 11 ամսական Իվան Ֆոկինի, նրան ուղեկցող բուժանձնակազմի և նրա մայրիկի՝ Մոսկվա տեղափոխումն իրականացվեց «Խնայբանկ» ՍՊԸ-ի գլխավոր տնօրենի անձնական ինքնաթիռով։

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* ՌԴ ԱԻՆ-ը ավարտել է որոնողա-փրկարարական գործողությունը Մագնիտոգորսկում
* Որոնողափրկարարական աշխատանքների արդյունքում գտնվել է 38 մահացած մարդ

Կատեգորիա:2018 Ռուսաստանում
Կատեգորիա:2018 աղետներ
Կատեգորիա:Պայթյուններ