open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Զոգրաֆ Լոնգին

**Զոգրաֆ Լոնգին** (**,** ), համարվում է 16-րդ դարի սերբ սրբապատկերների ամենանշանակալի նկարիչը։ Եղել է նաև թարգմանիչ և գրող։  Նա սկզբում եղել է աշխարհական, իսկ ավելի ուշ՝ վանական Պեչի և Սոպոչանիի վանքերում։  Զոգրաֆ Լոնգինի աշխատել է Վիսոկի Դեչանի վանքում 1566-1598 թվականներին։ Պահպանվել են նրա ստեղծած սրբապատկերներն ու որմնանկարները Պեչի, Վիսոկի Դեչանի, Պիվա, Վելիկա Հոչա, Լովնիցա վանքերում և Բիջելո Պոլյեի Կրկոլեզ և Սվետի Նիկոլա գյուղական եկեղեցիներում։

Զոգրաֆ Լոնգինի ասկետիկ ոճը խստորեն հավատարիմ է քնարական օրինակներին։ Նրա կերպարները լուրջ են, ընդգծված և հետևում են 14-րդ դարի սերբական գեղանկարչության ոճերին։

Նրա սրբապատկերներից են «Սուրբ Սավա և Սիմեոն» Սերբիայի ազգային թանգարանում, «Ստեֆան Ուրոշ IV Դեչանսկին»՝ Վիսոկի Դեչանի վանքում և նրա ամենահայտնի սրբապատկերը՝ «Տիրամայրը Քրիստոսի հետ» Լովնիցա վանքում։ Սրբապատկերը նկարվածգ է ոսկե ետնապատկերի վրա՝ կանաչ, կապույտ, դարչնագույն, կարմիր և օխրա գույների ներդաշնակ ընտրությամբ։ Այս պատկերակը ներկայացվել է բարոկկոյի սերբ վարպետների, ինչպես նաև Պայա Յովանովիչի կոմպոզիցիաներով Սերբական տաղավարում 1900 թվականին Փարիզի համաշխարհային ցուցահանդեսում։

## Գրականություն
* Димитрије Богдановић: *Историја старе српске књижевности*, Београд, СКЗ, 1980.
* Ђорђе Трифуновић: *Кратак преглед југословенских књижевности средњега века*, Београд, Филолошки факултет Београдског универзитета, 1976.
* Дејан Михаиловић: *Византијски круг (Мали речник ранохришћанске књижевности на грчком, византијске и старе српске књижевности)*, Београд, „Завод за уџбенике“, 2009, стр. 124-125.
* 
* 
* 
* 
* 

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:16-րդ դարի արվեստագետներ
Կատեգորիա:Սերբ նկարիչներ
Լոկշա (ուտեստ)

**Լոկշա** (, *lokeš* կամ *lokoš,* , *lata*, *présňák* կամ *šumpál* ), կարտոֆիլից պատրաստված տափակ հացի տեսակ, որը տարածված է Սլովակիայի արևմտյան մասում և Չեխիայի Հանրապետության Հարավային Մորավիայի շրջանում, որտեղ այն կոչվում է նաև լայն լապշա և ավելացվում է ապուրների մեջ։

## Անվանում
Անվանումը ծագել է պարսկերեն *լահսա* («շիլա») բառից և թաթարների միջոցով է հասել սլավոնական լեզուներին։ Սլովակերեն լոկշա - *lokša* [ˈlɔkʂa] նշանակում է կարտոֆիլի խմորից թխված կարկանդակ, ուկրաիներեն *loksa* նշանակում է գրտնակված խմոր։

*Լոկշան* (*Lokša*) Չեխիայում նաև հայտնի է որպես *լատա* (*lata)*, *փրիսնակ* (*přesňák)*, *շումպալ* (*šumpál)* կամ *պատենտա*  (*patenta)*, իսկ Սլովակիայում *լոկեշ* (*lokeš)* կամ *լոկոշ* (*lokoš)*։

## Պատրաստում
Կեղևով եփած կարտոֆիլը մաքրում են կեղևից, քերիչով անցկացնում, ավելացնում ալյուր և աղ։  Հունցում են խմորը, որը բաժանում են ոչ մեծ մասերի և բարակ լոշիկներ գրտնակում։ Այնուհետև թխում են ջեռոցում կամ չոր թավայի վրա՝ առանց յուղի։ 

Սլովակիայում ավելի տարածված է աղով տարբերակը։ Բլիթները ցողում են ճարպով (ցանկալի է սագի ճարպ) և ավելացնում ապուրի մեջ կամ լցոնում են թթու կաղամբով կամ աղացած մսով։ 

Մորավիայում ավանդաբար պատրաստում են քաղցր լոկշա, որի վրա քսում են ջեմ և շաղ տալիս կակաչի սերմեր և շաքար, իսկ երբեմն էլ հալեցրած կարագ են ցողում դրա վրա։

## Կիրառում
Հյուսիսային Հունգարիայում այն կտրատում և եփում են, ավելացնելով բրինզա պանիր, կակաչի սերմեր կամ կաթնաշոռ։ Սղության ժամանակ այն պատրաստել են տարեկանի ալյուրով և օգտագործել հացի փոխարեն։ Նրանց համար, ովքեր աշխատում են տնից հեռու (օրինակ՝ անտառում), լոկշան նախապես թխվում, կտոր-կտոր է արվում և դրվում կտավե տոպրակի մեջ։ Ուտելուց առաջ վրան տաք ջուր է պետք լցնել, որ փափկի։

Ավանդական Սուրբ Ծննդյան սնունդ Սլովակիայում։

## Պատկերասրահ

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Lokšas with goose liver 
* Slovácko patentas 

Կատեգորիա:Ազգային ուտեստներ
Կատեգորիա:Կարտոֆիլով ուտեստներ
Կատեգորիա:Սլովակյան խոհանոց
Ներքին Տավրոս

**Ներքին Տավրոս**,  լեռնային համակարգ Հայկական լեռնաշխարհում, Արևմտյան Եփրատ, Արաքս և Արևելյան Եփրատ գետերի ջրբաժան գոտում։ Սկսվում է Կենտրոնական Տավրոսի Ուզուն Յայլա բարձրադիր սարահարթից և փնջաձև տարածվում արևելք։ 

Ներքին Տավրոսի մակերևույթը մասնատված է Արևմտյան Եփրատ, Արաքս և Արևելյան Եփրատ գետերի ու նրանց վտակների հովիտներով։ Դրանցից մի քանիսի միջանցիկ կիրճերով Ներքին Տավրոսը բաժանվում է առանձին լեռնաճյուղերի։ Ներքին Տավրոսի կենտրոնական մասում ձգվում են Մնձուր, Մերջան, Այծպտկունք (Փալանթոքյան), Հայկական պար լեռնաշղթաները և վերջանում Արարատ լեռնազանգվածով։ Հյուսիս–արևելյան լեռնաճյուղն սկսվում է Այծպտկունքից և ձգվում Սիվրիդաղ, Մեծրաց (Չախըրբաբա), Ալլահյուեկբեր լեռնաշղթաներով մինչև Կուր գետի ակունքները։ Հարավ–Արևելյան Ներքին Տավրոսը կազմված է առանձին լեռնազանգվածներով տրոհված Խամուր, Կազբել, Աղդաղ, Սիփան լեռնաճյուղերից։ 

Ներքին Տավրոսը հիմնականում կազմված է յուրայի և կավճի հասակի ծալքավորված (հաճախ իզոկլինալ), խզումներով տրոհված կրաքարերից, մարմարներից, բյուրեղային թերթաքարերից և նրանցում ներդրված օձաքարային զանգվածային ապարներից։ Առանձին տեղերում ծածկված է պլիոցեն-անթրոպոգենի անդեզիտային ու բազալտային լավաներով։ Ներքին Տավրոսի հարավային և հյուսիսային լեռնաճյուղերը ենթարկվել են խորքային բեկվածքների, որոնց ուղղությամբ ձգվում են հյուսիսում՝ Երզնկայի, Մամախաթունի, Աշկալայի, Էրզրումի, Հասանկալայի, Բասենի, Արարատյան, հարավում՝ Դերջանի, Տուզլայի, Խնուսի, Ալաշկերտի, Դիադինի, Բայազետի գոգավորությունները։ Ջրբաժան գոտուն բնորոշ են տարասեռ մորֆոլոգիայով սրածայր ատամնավոր գագաթները (Մյուրիդ, Քեշիշդաղ, 3537 մ, Կասադաղ, 3424 մ, Չաքմաք, 3040 մ), հնագույն սեղանաձև մնացորդային մակերևույթները (3000–3100 մ) և լավածածկույթի վրա տեղադրված Այծպտկունք (3350 մ), էրլիդաղ (3300 մ) հզոր հրաբուխները։ Օգտակար հանածոներից կան շինանյութեր, երկաթ (Դիվրիգի), նավթ (Հասանկալա), լիգնիտ, ծծումբ (Քյուքյուրթլու՝ էրզրումի մոտ, Օլթի), բազմամետաղային հանքավայրեր (Կեբանի շրջան), կերակրի աղ (Տուզլա, Օլթի, Կողբ, Կաղզվան), բոր (Բուխանա, Օլթի), հանքային տաք աղբյուրներ (էրզրում, Իլլիջա, Հասանկալա, Կաղզվան)։ 

Կլիման չոր մերձարևադարձային է, ցուրտ ձմեռներով, չոր ու շոգ ամառներով։ Լեռնային ռելիեֆի շնորհիվ լավ է արտահայտված ուղղաձիգ գոտիականությունը։ Հունվարի միջին ջերմաստիճանը 1°С-ից –5 °C է, հուլիսինը՝ 26–27 °С։ Տարեկան տեղումները լեռներում և բարձրադիր սարահարթերում 500–800 մմ են, միջլեռնային գոգավորություններում՝ մինչև 500 մմ։ Մեծ տարածում ունեն լեռնային անտառային գորշ հողերը, լեռնային սևահողերը, լեռնամարգագետնային հողերը։ Բուսականությունը հիմնականում տափաստանային է՝ տարախոտահացազգիներ, կան նաև մարգագետիններ։ Տարածված ծառատեսակներից են բոխին, հաճարենին, հացենին, գիհին։ Կենդանիներից կան վայրի ոչխար, գայլ, աղվես, նապաստակ, ճագարամուկ, սողուններից՝ մողեսներ, օձեր։ Շատ են թռչունները։ 

Կատեգորիա:Լեռնաշղթաներ այբբենական կարգով
Կատեգորիա:Տավրոսի լեռնային համակարգ
Ջեյ Լենդեր

**Ջեյ Լենդեր** (), ամերիկացի նկարազարդող, անիմատոր, սցենարիստ և ռեժիսոր։ Ավելի հայտնի է «Ֆինես և Ֆերբ», «Սպունգ Բոբ քառակուսի տաբատ» և «Հե՛յ, Առնոլդ» մուլտսերիալների վրա իր աշխատանքով, համարվում է «Նրանք հետևում են» ֆիլմի ռեժիսոր։

## Կենսագրություն և կարիերա
Ջեյ Լենդերը ծնվել է 1969 թվականի հունիսի 114-ին, Նյու-Հեյվեն քաղաքում, «*Lender's Bagels*» հացաբուլկեղենի ձեռնարկատեր և սեփականատեր Մյուրեյա Լենդերի (1930-2012)  ընտանիքում։ Սովորել է Ռոդ Այլենդի դիզայնի դպրոցում և Կալիֆորնիայի արվեստի ինստիտուտում։

Լենդերն իր կարիերան սկսել է 25 տարեկանում՝ 1994 թվականին, «Էջի վարպետը» ֆիլմով, որտեղ աշխատել է որպես լրացուցիչ անիմատոր։ Այնուհետև Լենդերն աշխատանք ստացավ Nickelodeon Animation Studio-ում՝ «Հե՛յ, Առնոլդ» անիմացիոն սերիալում, որպես սցենարիստ և նկարիչ։ Այնուամենայնիվ, 4-րդ սեզոնի սկզբում Լանդերը լքեց նախագիծը և միացավ Սթիվեն Հիլենբուրգի «Սպունգ Բոբ քառակուսի տաբատ» անիմացիոն շարքին, որտեղ նա աշխատեց առաջին երեք սեզոններում։ Nickelodeon-ից հեռանալուց հետո Լանդերը սկսեց աշխատել տեսախաղերի սցենարների և «Ֆինես և Ֆերբ» անիմացիոն սերիալի վրա, որի ռեժիսորն է Դեն Փովենմայր, ում հետ նա արդեն համագործակցել էր «Հե՛յ, Առնոլդ»-ի և «Սպունգ Բոբի» վրա։ Ջեյը նաև Միկա Ռայթի հետ միասին նկարահանել է Նրանք դիտում են ֆիլմը, ինչպես նաև գրել է «Դասթեր» գրաֆիկական վեպը։

## Կինեմատոգրաֆիա
### Հեռուստատեսություն

### Ֆիլմեր

### Տեսախաղեր

## Մատենագրություն
* 2012—2016: «*ՍպունգԲոբ կոմիքսներ*», սցենարիստ, նկարազարդող
* 2015: «*Փոշեկուլ*»

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Ամերիկացի մուլտիպլիկատորներ
Կատեգորիա:Ամերիկացի սցենարիստներ
Կատեգորիա:Ամերիկացի կինոսցենարիստներ
Կատեգորիա:Ամերիկացի ռեժիսորներ
Կատեգորիա:Ամերիկացի պրոդյուսերներ
Սենահիդ Հալիլովիչ

**Սենահիդ Հալիլովիչ** (, ), բոսնիացի լեզվաբան։ Սովորել է Բելգրադի համալսարանում, որտեղ ստացել է բարբառագիտության դոկտորի աստիճան՝ ուսումնասիրելով արևելյան բոսնիական բարբառը։ Հրապարակել է ավելի քան հարյուր մասնագիտական ​​և գիտական ​​աշխատություններ բարբառագիտության բնագավառում, տիրապետել է ռուսերենին, գերմաներենին և անգլերենին։

## Կենսագրություն
Հալիլովիչն առավել հայտնի է բոսնիական լեզվի ստանդարտացման գործում ունեցած ներդրումով։ Նրա ամենահայտնի ստեղծագործություններն են՝ «Բոսնիական լեզվի ուղղագրությունը» (), «Բոսնիական լեզուն» () և «Բոսնիական լեզվի քերականությունը» ()։ Նրա ուղղագրությունը բնութագրվում է խորվաթական և սերբական ուղղագրությունից հավասար հեռավորությամբ, ինչպես նաև բոսնիական լեզվին բնորոշ ձևաբանական պարամետրերի և արտահայտությունների առկայությամբ («h» հնչյունի ձևակերպումները բոսնիական լեզվի որոշ բառերում, օրինակ՝ ): Բոսնիական լեզվի ուղղագրության 2018 թվականի հրատարակության մեջ Հալիլովիչը լեզվական պրակտիկայում դրանց տարածվածության պատճառով ընդունեց արտահայտություններ առանց «h» հնչյունի, ինչի համար նա քննադատվեց բոսնիացի լեզվաբանների կողմից, սակայն մի շարք լեզվաբաններ հանդես եկան ի պաշտպանություն նրա։

Հալիլովիչը Բոսնիա և Հերցեգովինայի Սլավոնական կոմիտեի հիմնադիրներից է և եղել է դրա նախագահը։ 2008 թվականի սեպտեմբերին Սլավոնական կոմիտեն պաշտոնապես ընդգրկվել է Սլավոնների միջազգային կոմիտեի կազմում՝ սլավոնների համաշխարհային համայնք։ Հալիլովիչը ստորագրել է խորվաթների, սերբերի, բոսնիացիների և չեռնոգորացիների ընդհանուր լեզվի հռչակագիրը։

Եղել է Բոսնիա և Հերցեգովինայի գիտությունների և արվեստի ակադեմիայի իսկական անդամ (2019)։

Մահացել է 2023 թվականի ապրիլի 24-ին 66 տարեկան հասակում։

## Մատենագիտություն
* *Bosanski jezik*, Baština, Sarajevo 1991.
* *Pravopis bosanskoga jezika*, Preporod, Sarajevo 1996.
* *Bosanskohercegovački dijalektološki zbornik : Govorni tipovi u međuriječju Neretve i Rijeke dubrovačke — knjiga VII*, Institut za jezik, Sarajevo 1996.
* *Gnijezdo lijepih riječi: Pravilno — nepravilno u bosanskom jeziku*, Baština, Libris, Sarajevo 1996.
* *Gramatika bosanskoga jezika*, Dom štampe, Zenica 2000.
* *Govor grada Sarajeva i razgovorni bosanski jezik*, Slavistički komitet, Sarajevo 2009.

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Բելգրադի համալսարանի շրջանավարտներ
Կատեգորիա:Բոսնիա և Հերցեգովինայի գրողներ
Կատեգորիա:Բոսնիա և Հերցեգովինայում ծնվածներ
Կատեգորիա:Գիտնականներ այբբենական կարգով
Կատեգորիա:Բոսնիա և Հերցեգովինայի գիտությունների և արվեստի ակադեմիայի անդամներ
Անհայտ կորածների այգի

**Մարտական ​​հերթապահության ժամանակ անհայտ կորածների այգի** (, ), անհայտ զինվորի հուշահամալիրը և հուշահամալիրի այգին Երուսաղեմի Մաունթ Հերցլ լեռ Ազգային զինվորական և ոստիկանական գերեզմանատանը։ Նվիրվում է իսրայելական բանակի և ոստիկանության զինվորների հիշատակին, որոնց թաղման վայրը անհայտ է, ինչպես նաև նրանց, ովքեր անհետացել են պետության ձևավորումից առաջ՝ 1914 թվականից մինչև մեր օրերը։

## Պատմություն
1948 թվականին Իսրայել պետության ստեղծումից ի վեր ավելի քան 400 իսրայելցի զինվորականներ ճանաչվել են «անհայտ կորած իրենց պարտականությունների կատարման ժամանակ»։ Հերցլ լեռան վրա անհայտ կորածների այգու շինարարությունը նախաձեռնել և ղեկավարել է պաշտպանության նախարարության Հիշատակի պահպանման վարչության պետ Մոշե Օրենը։ Այգին բացվել է 2004 թվականի փետրվարի 29-ին, արարողությանը մասնակցել են բանակի ղեկավարները, Իսրայելի պաշտպանության նախարար Շաուլ Մոֆազը և Երուսաղեմի քաղաքապետարանի անդամները։

Այգում կան «Դատարկ գերեզմաններ» և անհայտ կորած զինվորների հիշատակին նվիրված քարե հուշարձաններ։ Այգու մուտքի մոտ կա մի փոքրիկ հրապարակ, որտեղ Յոթերորդ ադարի օրը անցկացվում են անհայտ կորած իսրայելցի զինվորների հիշատակի ամենամյա արարողություններ։ Նրա հյուսիսային կողմում կա հուշապատ, որի վրա նշված են բոլոր անհայտ կորած մարտիկների, տարբեր ազգության զինվորների և սպաների անունները։ Պատից ջրվեժ է թափվում։ Հրապարակի հյուսիսային կողմում, կան հուշարձաններ՝ նվիրված Միջերկրական ծովում խորտակված «Դակար» սուզանավում և «Ծովում խորտակված քսաներեք» զոհված նավաստիներին նվիրված հուշարձան։ Անհայտ զինվորների հուշարձանը նախատեսվում էր մինչև 2017 թվականը ժամանակավորապես տեղափոխել Ազգային հուշահամալիր։

1954 թվականին մոտակայքում հայտնաբերվել է հնագույն հրեական նկուղայրին քարանձավ՝ Երկրորդ Տաճարի ժամանակաշրջանից։

## Պատկերասրահ

Պատկեր:גן הנעדרים - מצבות 1.jpg|alt=|Անհայտ կորած զինծառայողների այգում դատարկ գերեզմանների նշաններ
Պատկեր:גן הנעדרים - הר הרצל 1.jpg|alt=|Անունների պատ
Պատկեր:גן הנעדרים - מצבות 1.jpg|alt=|Դատարկ գերեզմաններ
Պատկեր:Garden of the Missing in Action - Ceremonial Plaza.jpg|Հիշատակի հրապարակ
Պատկեր:PikiWiki Israel 12292 dakar submarine memorial in mount herzl.jpg|Դակար սուզանավերի հուշահամալիր
Պատկեր:Garden of the Missing in Action IMG 1300.JPG|Անմար կրակ
Պատկեր:Ancient burial cave at Mount Herzl military cemetery-1.JPG|Հին հրեական նկուղային Երկրորդ տաճարի դարաշրջանից
Պատկեր:Memorial for the Kaf Gimel (23) Boat Seamen IMG 1330.JPG|Օպերացիա "Բոցման"


## Ծանոթագրություններ

## Հղումներ
* Official web site (in Hebrew)
* Stamp commemorating the opening of the Garden of the Missing Soldiers by the Israel Postal Company
* Israeli Soldiers «Missing in Action» 

Կատեգորիա:2004 աշխատություններ
Կատեգորիա:2004 կառույցներ
Կատեգորիա:2004 հիմնադրումներ
Կատեգորիա:2004 հիմնադրումներ Իսրայելում
Կատեգորիա:Այգիներ
Կատեգորիա:Ասիայի այգիներ
Կատեգորիա:Երուսաղեմ
Կատեգորիա:Երուսաղեմի շենքեր և կառույցներ
Կատեգորիա:Զինվորական հուշարձաններ և հուշահամալիրներ
Կատեգորիա:Իսրայել
Կատեգորիա:Իսրայելի զինված ուժեր
Կատեգորիա:Իսրայելի հուշարձաններ
Կատեգորիա:Հուդայական աստվածաբանություն
Կատեգորիա:Հուշահամալիրներ
Կատեգորիա:Չճանաչված դիակներ
Կատեգորիա:Ռազմական կորուստներ
2,4-Դ ամինային աղ

**«2,4-Դ ամինային աղ»,** հերբիցիդ։ Ազդող նյութը՝ 2,4-դիմեթիլամինային աղ։ Թողարկվում է 688 գ/լ ջրային լուծույթի ձևով։ Կիրառվում է միամյա երկշաքիլավոր մոլախոտերի ոչնչացման համար՝ սրսկումների ձևով։ Պատրաստուկի ծախսի չափաքանակը (լ/հա)՝ ցորենի (գարնանացան և աշնանացան), գարու դաշտերի համար՝ 0,85–1,4, եգիպտացորենի՝ 0,75–1,0: Ցորենի և գարու ցանքերի սրսկումները կատարում են մշակաբույսի թփակալման փուլում, մինչև խողովակակալման սկիզբը, իսկ եգիպտացորենի դաշտի մշակումը՝ 3–5 տերևի առաջացման փուլում։ Մշակումների առավելագույն քանակը՝ 1 անգամ։

Կատեգորիա:Գյուղատնտեսություն
Կատեգորիա:Պարարտանյութեր
Ռաուլ Ռոդրիգես Նավաս

**Ռաուլ Ռոդրիգես Նավաս** (, ), հայտնի է նաև որպես Ռաուլ Նավաս (), իսպանացի ֆուտբոլիստ, հանդես է գալիս կենտրոնական պաշտպանի դիրքում։

## Կարիերա
Սևիլյայում ծնված Ռաուլ Ռոդրիգես Նավասը հանդիսանում է տեղի ֆուտբոլային հսկայի սանը։ Մեծահասակների ֆուտբոլում նա իր դեբյուտը կատարել է 2007/08 մրցաշրջանում՝ նրա երրորդ թիմի կազմում, որը հանդես էր գալիս Տերսերում։ 2009 թվականի մայիսի 30-ին Նավասը անց է կացրել իր առաջին պրոֆեսիոնալ խաղը՝ հայտնվելով «Սևիլիայի» պահեստային թիմի՝ «Սևիլիա Ատլետիկոյի» կազմում, բայց հեռացվել է 78-րդ րոպեին և չի կարողացել ավարտել այդ հանդիպումը։

2009 թվականին Նավասը պայմանագիր է կնքել «Վալյադոլիդի» հետ և սկզբում հանդես եկել նրանց երկրորդ թիմում։ 2010 թվականի մայիսի 16-ին հիմնական թիմի կողմից Պրիմերայում գրանցվածության պահպանման հնարավորությունները կորցնելուց հետո, նա իր դեբյուտը կատարել է իսպանական բարձրագույն դիվիզիոնում՝ «Բարսելոնայի» դեմ խաղում։ 2011 թվականի օգոստոսին խաղացողը և ակումբը փոխադարձ համաձայնությամբ խզում են հարաբերությունները։

Հաջորդ մի քանի տարիները Նավասը անցկացրել է «Սելտա Վ-ի» և «Էյբարի» կազմում Սեգունդա Բ-ում։

2014 թվականի հուլիսի 12-ին ֆուտբոլիստը մեկամյա պայմանագիր է կնքում «Ռեալ Սոսիեդադի» հետ, սակայն անմիջապես վարձակալության է տրվել «Էյբարին»։ Օգոստոսի 24-ին նա իր դեբյուտը նշել է Լա Լիգայում «զինագործների» կազմում՝ նույն Սոսիեդադի դեմ խաղում նվազագույն հաղթանակ տանելով։ Նա իր առաջին գոլը խփել է ամենաբարձր մակարդակով դեկտեմբերի 8-ին՝ տնային խաղում գրավելով «Ալմերիայի» դարպասը։

2015 թվականի հունիսի 3-ին «սպիտակ-կապույտների» վարձակալության պայմանագրի ավարտից հետո ակտիվացվել է Նավասի հետ պայմանագրի կետը, ըստ որի այն երկարաձգվել է մինչև 2018 թվականը, սակայն խաղացողը ստիպված էր բաց թողնել 2015/2016 մրցաշրջանը վնասվածքի պատճառով։

## Ծանոթագրություններ

 
Կատեգորիա:Լաս Պալմասի ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Իսպանացի տղամարդ ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Էյբարի ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Ռեալ Վալյադոլիդի ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Ռեալ Սոսիեդադի ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Սելտայի ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Տղամարդկանց ֆուտբոլի պաշտպաններ
Կատեգորիա:Լա Լիգայի ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Կարտախենայի ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Օսասունայի ֆուտբոլիստներ
Լարս Օլսեն

**Լարս Քրիստիան Օլսեն** (, ), դանիացի ֆուտբոլիստ, պաշտպան, որը հայտնի է «Բրոնդբյուում» և Դանիայի հավաքականում իր ելույթներով։ 1988, 1992 և 1996 թվականների Եվրոպայի առաջնությունների մասնակից։

2011-2019 թվականներին աշխատել է որպես Ֆարերյան կղզիների հավաքականի մարզիչ, որից հետո գլխավորել է դանիական «Էսբյերգ» ակումբը։

## Ակումբային կարիերա
Օլսենը ծնվել է Գլոստրուպում և 1980 թվականին կարիերան սկսել է տեղի համանուն ակումբում։ Այն բանից հետո, երբ նա սկսել է հրավիրվել երիտասարդական հավաքական, նրա հետ պայմանագիր է կնքել Դանիայի առաջին դիվիզիոնի «Կեգե» ակումբը։ Ցածր լիգայում անցկացրած 4 մրցաշրջաններից հետո Լարսը տեղափոխվել է «Բրոնդբյու»։ Նոր ակումբի հետ 5 անգամ հաղթել է Դանիայի առաջնությունում, ինչպես նաև 1988 թվականին դարձել Դանիայի լավագույն ֆուտբոլիստ։ Օլսենը «Բրոնդբյուի» ավագն էր 1987-1988 թվականներին։ 1991 թվականին տեղափոխվել է թուրքական «Տրաբզոնսպոր»։ Թուրքիայում Օլսենը թիմի հիմնական ֆուտբոլիստն էր և օգնել է նրան նվաճել Թուրքիայի գավաթը։ «Տրաբզոնսպորից» հեռանալուց հետո Լարսը հանդես է եկել բելգիական «Սերենում» և շվեյցարական «Բազելում»։ 1996 թվականին Օլսենը վերադարձել է «Բրոնդբյու», որի հետ 6-րդ անգամ դարձել է Դանիայի չեմպիոն։ Ակումբի կազմում վերջին խաղն անցկացրել է 1996 թվականի նոյեմբերին։

## Միջազգային կարիերա
1986 թվականի ապրիլին Բուլղարիայի հավաքականի դեմ խաղում Օլսենը նորամուտն է նշել Դանիայի հավաքականում։ 1988 թվականին ընդգրկվել է Եվրոպայի առաջնության հայտացուցակում։ Մրցաշարում անցկացրել է երեք հանդիպում՝ Իտալիայի, Գերմանիայի և Իսպանիայի հավաքականների դեմ։ Չորս տարի անց Շվեդիայում Օլսենը ազգային թիմի կազմում երկրորդ անգամ մասնակցեց Եվրոպայի առաջնությանը և դարձել է մրցաշարի հաղթող։ Մրցաշարում մասնակցել է բոլոր խաղերին՝ Անգլիայի, Շվեդիայի, Նիդերլանդների, Ֆրանսիայի և Գերմանիայի հավաքականի դեմ։ 1996 թվականին երրորդ անգամ մեկնել է Եվրոպայի առաջնություն։ Անգլիա է մեկնել որպես պահեստային և մրցաշարում ոչ մի րոպե չի խաղացել։

## Ձեռքբերումներ
**Թիմային**

;  «Բրոնդբյու»

* Դանիայի ֆուտբոլի առաջնություն՝ 1985
* Դանիայի ֆուտբոլի առաջնություն՝ 1987
* Դանիայի ֆուտբոլի առաջնություն՝ 1988
* Դանիայի ֆուտբոլի առաջնություն՝ 1990
* Դանիայի ֆուտբոլի առաջնություն՝ 1991
* Դանիայի ֆուտբոլի առաջնություն՝ 1995/96
* Դանիայի գավաթի գավաթակիր՝ 1988/89

;  «Տրապիզոնսպոր»

* Թուրքիայի գավաթի գավաթակիր՝ 1991/92

; Միջազգային

;  Դանիա

* Ֆուտբոլի Եվրոպայի առաջնություն՝ 1992

; Անհատական

* Դանիայի տարվա ֆուտբոլիստ՝ 1988

; Մարզչական

 Ռաներս

* Դանիայի ֆուտբոլի գավաթ՝ 2005/06

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Danish national team profile
* Brøndby IF partial statistics

 
Կատեգորիա:Բազելի ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Բրոնդբյուի ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Թուրքական Սուպերլիգայի ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Տրաբզոնսպորի ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Ֆուտբոլի Եվրոպայի չեմպիոններ
Կատեգորիա:Դանիացի ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Տղամարդկանց ֆուտբոլի պաշտպաններ
Տարաս Շևչենկոյի հուշարձան (Հռոմ)

մինի|left|Սուրբ Սոֆիա տաճարը Հռոմում, որի մոտ տեղի է ունեցել հուշարձանի բացում**[[Տարաս Շևչենկո|Տարաս Շևչենկոյի]] հուշարձանը** (, ), ուկրաինացի բանաստեղծ, արձակագիր, նկարիչ և ազգագրագետ Տարաս Շևչենկոյի պատվին կանգնեցված հուշարձան՝ Իտալիայիմայրաքաղաք Հռոմում։ Ուկրաինացի բանաստեղծի ամենաանսովոր և հետաքրքիր քանդակագործական պատկերներից մեկը մոնումենտալ արվեստի մեջ։

## Պատմություն
Բնօրինակ հուշարձանը, որտեղ Տ. Գ. Շևչենկոն պատկերված է հռոմեացի պատրիկոսի դերում, բացվել է 1973 թվականին Սուրբ Սոֆիայի հունական կաթոլիկ տաճարի դիմաց։ Հուշարձանի հեղինակն է իտալացի քանդագործ Ու․ Մացեյը։ 

Հուշարձանի հեղինակի խոսքով ուկրաինացի բանաստեղծը հագած է հռոմեական տոգա և պատկերված է հռետորի կերպարով, ով, ձեռքը բարձրացնելով, կրակոտ խոսքով դիմում է ներկաներին։ Քանդակային կոմպոզիցիան փոխաբերական հայտարարություն է, որ Շևչենկոն և նրա աշխատանքները պատկանում են ոչ միայն Ուկրաինային, այլև ողջ մարդկությանը։

## Գրականություն և հղումներ
* *Кучерук Олександр* (письменник, директор Бібліотеки ім. О. Ольжича) Пам'ятники Шевченка на земній кулі… *Від Мангишлаку до Вашингтона*. // Черкаський край&nbsp;— земля Богдана і Тараса. Культурологічний збірник., К.: «Українські Пропілеї», 2002, стор. 67—80

* 

* 

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:1973 կառույցներ
Կատեգորիա:1973 հիմնադրումներ
Կատեգորիա:1973 հիմնադրումներ Իտալիայում
Կատեգորիա:Հռոմի հուշարձաններ
Կատեգորիա:Տարաս Շևչենկոյի հուշարձաններ
Ֆուտբոլի Եվրոպայի առաջնություն 2008 (ընտրական մրցաշար)

2008 թվականի Եվրոպայի առաջնության ընտրական (որակավորման) խաղերը անց են կացվել 2006 թվականի օգոստոսի 16-ից մինչև 2007 թվականի նոյեմբերի 24-ը։ ՈւԵՖԱ-ի 53 անդամ երկրներից 50-ը իրենց միջև խաղարկել են 14 տեղերը ՉԵ-2008-ի եզրափակիչ փուլում։

* Սերբիայի ֆուտբոլի ազգային հավաքականը հանդես է գալիս որպես Սերբիայի և Չեռնոգորիայի ազգային հավաքականի հետնորդը։ Չեռնոգորիայի ֆուտբոլի ֆեդերացիան ընդունվել է ՈՒԵՖԱ 2007 թվականի հունվարի 26-ին։ Առաջին պաշտոնական մրցումները, որոնց մասնակցել է Չեռնոգորիայի հավաքականը, 2010 թվականի աշխարհի առաջնության ընտրական խաղերն են։
* ԵՎՐՈ-ի ընտրությանը առաջին անգամ մասնակցել է Ղազախստանը։
* Ավստրիան և Շվեյցարիան արդեն որակավորվել են եզրափակիչ փուլում՝ որպես Եվրոպայի առաջնության հյուրընկալող երկրներ։

## Որակավորման սխեմա
Որակավորման ձևաչափը որոշակիորեն փոխվել է նախորդ մրցաշարերի համեմատ. չեղարկվել են ծայրակցման խաղերը, իսկ մրցաշարի եզրափակիչ էին դուրս գալիս յուրաքանչյուր խմբի երկու լավագույն թիմերը։ Յոթ խմբերից վեցը բաղկացած են յոթից թիմից, ևս մեկը՝ ութ թիմից։

## Վիճակահանություն
ՈւԵՖԱ-ն զամբյուղները կազմելիս օգտագործել է ազգային հավաքականների 2005 թվականի դրությամբ գործակիցները, որոնք ներառում էին հավաքականների արդյունքները Եվրո-2004 որակավորման և 2006 թվականի աշխարհի առաջնության որակավորման ժամանակ։ Գործակիցները հաշվարկելիս հաշվի են առնվել միայն խմբային փուլի հանդիպումները։

Հունաստանը ավտոմատ կերպով հայտնվել է առաջին զամբյուղում՝ որպես Եվրոպայի գործող չեմպիոն։ Քանի որ Պորտուգալիան հյուրընկալել է Եվրո-2004-ը, նրանք հաշվի են առել միայն ԱԱ-ի ընտրության գործակիցը։ Նմանապես, Գերմանիայում, որպես 2006 թվականի ԱԱ-ի տերը, հաշվի էր առնվում միայն Եվրո-2004-ի ընտրության գործակիցը։ Ղազախստանն առաջին անգամ է մասնակցել Եվրոպայի առաջնության ընտրությանը, հաշվի է առնվել միայն ԱԱ-ի ընտրության գործակիցը։

Ընտրական խմբերի վիճակահանությունը տեղի է ունեցել 2006 թվականի հունվարի 27-ին շվեցարական Մոնտրյոյում։

Ավստրիան և Շվեյցարիան ավտոմատ կերպով ընտրվել են Եվրոպայի առաջնության ընդունող կողմի իրավունքներով և չեն մասնակցել ընտրությանը։

**Հաստ տառերով առանձնացված** թիմերը ընտրության արդյունքներով անցել են եզրափակիչ փուլ։

## Տեղերի բաշխման կանոններ
Եթե երկու կամ ավելի հավաքականներ միևնույն քանակությամբ միավորներ են հավաքում, ապա տեղերը որոշելու համար կիրառվում են հետևյալ կանոնները։

# Ավելի շատ միավորներ վաստակել միմյանց դեմ հանդիպումներում
# Լավագույն տարբերությունը միմյանց դեմ խաղերում խփած և բաց թողած գոլերի միջև
# Միմյանց դեմ խաղերում խփած ավելի շատ գոլեր
# Միմյանց դեմ խաղերում տնից դուրս խփած ավելի շատ գոլեր
# Եթե վերը նշված չափանիշները թույլ չէին տալիս տարբերակել հավաքականների դիրքերը, չափանիշները կրկին կիրառվում էին տեղերը որոշելու համար, եթե դա արդյունք չտվեց, կիրառվում էին 6-րդ և 7-րդ չափանիշները։
# Խմբում ազգային հավաքականների բոլոր հանդիպումների արդյունքները. 1. Գոլերի ավելի լավ տարբերություն 2. Ավելի շատ խփած գոլեր 3. Ավելի շատ գոլեր արտագնա խաղում 4. Արդար խաղի ցուցանիշներ
# Վիճակահանություն

## Խումբ A

## Խումբ B

## Խումբ C

## D խումբ

## E խումբ

## F խումբ

## G խումբ

## Լավագույն ռմբարկուներ

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:2007 ֆուտբոլում
Կատեգորիա:2006 ֆուտբոլում
Կատեգորիա:Ֆուտբոլի Եվրոպայի առաջնություններ
Կատեգորիա:2008 ֆուտբոլում
Խիլոդոնելոզ

**Խիլոդոնելոզ**, լճակային ձկների ինվազիոն հիվանդություն։ Հարուցիչները Chilodonella ciprini ինֆուզորիաներն են։ Ախտահարվում են մաշկն ու խռիկները։ Վարակվում են հիվանդ ձկներից (այդ թվում՝ աղտոտված)՝ ջրի միջոցով։ Հիվանդանում են միայն 1 տարեկան ձկները՝ ձմռանը։  

### Բնորոշ ախտանշան
Ձկները դուրս են գալիս լճակի մակերևույթ։ Մարմնի, խռիկների վրա գոյանում են «կաթնային» փառ և լորձ, ապա սկսվում է խռիկների մեռուկացում, բուռն ինվազիայի դեպքում՝ ձկների զանգվածային անկումներ։ 

### Ախտորոշում
Մաշկի քերուկներում ինֆուզորիաների մանրադիտակային հայտնաբերում։ 

### Բուժում
Ձմռանը լճակներում ձկների մշակում (ջրամբարում ստեղծում են կերակրի աղի 0,1–0,2%-անոց լուծույթ և ձկներին այնտեղ պահում 1–2 օր)։ Ջրի ջերմաստիճանի 1 **°**C-ից ցածրի դեպքում աղի փոխարեն օգտագործում են մալաքիտային կանաչ, որը սառցանցքերով լցնում են լճակ, ստեղծելով 0,1–0,2 գ/մ³ կոնցենտրացիա, 4–5 ժ։ Մշակումը կատարում են օրումեջ՝ 2 անգամ։ 

### Կանխարգելում
Աղտոտված ձկների ու ջրի միջոցով հարուցիչներիների ներսբերման կանխում։ Դրա համար ջրամատակարարման ջրանցքներում և ջրհորդաններում տեղադրում են ցանցեր և 25–40 սմ հաստությամբ մանրախճավազային զտիչներ։ Անապահով լճակների դեզինվազացում՝ չհանգած կրով կամ քլորակրով։ Ձմեռնամուտից առաջ և գարնանը ձմեռանոցներից ձկնաորսի ժամանակ մշակում են հակամակաբուծային աղային կամ ամոնիակային լոգնոցներում։
Ուզեիր Հաջիբեկովի հուշարձան (Շուշի)

**Ուզեիր Հաջիբեկովի հուշարձան** (), հուշարձան, որը տեղադրվել է 1985 թվականին ադրբեջանցի կոմպոզիտոր, գիտնական-երաժշտագետ, հրապարակախոս, դրամատուրգ, մանկավարժ և հասարակական գործիչ, ժամանակակից ադրբեջանական պրոֆեսիոնալ երաժշտական արվեստի և ազգային օպերայի հիմնադիր, Ադրբեջանի Հանրապետության պետական օրհներգի հեղինակ Ուզեիր Հաջիբովի պատվին։ Նա մուսուլմանական Արևելքում առաջին օպերայի հեղինակն է, որը բեմադրվել է Շուշի քաղաքում։ Արձանը քանդվել է, երբ Շուշի քաղաքն ազատագրվել է 1992 թվականին։ Քաղաքը ադրբեջանական վերահսկողության տակ անցնելուց հետո արձանը վերականգնվել է 2021 թվականին, իսկ պաշտոնական բացումը տեղի է ունեցել օգոստոսի 29-ին։

## Պատմություն
1985 թվականին Ուզեիր Հաջիբեկովի ծննդյան 100-ամյակի առթիվ Շուշիում կանգնեցվել է կոմպոզիտորի հուշարձանը։ Քանդակագործ Ահմադ Ծալիկովի ստեղծած հուշարձանը քանդվել է 1992 թվականին՝ Արցախյան առաջին պատերազմի ժամանակ։

Արձանի վերականգնումը սկսվել է 2020 թվականին Շուշիի անկումից հետո։

## Վերականգնում
Ադրբեջանի նախագահ Իլհամ Ալիևի կարգադրությամբ պատրաստվել է կոմպոզիտորի նոր արձանը։ Քանի որ արձանի մոդելը չէր պահպանվել, նոր հուշարձանը ստեղծվել է մամուլում հրապարակված և արխիվում պահվող լուսանկարների հիման վրա։

Հեյդար Ալիևի հիմնադրամի աջակցությամբ բրոնզե արձանը տեղադրվել է Շուշի քաղաքի իր նախկին տեղում։ Հուշարձանը ստեղծել են քանդակագործներ Ռուսլան Ռուստամովը, Թեյմուր Ռուստամովը և Մահմուդ Ռուստամովը։

2021 թվականի օգոստոսի 29-ին Շուշիում տեղի է ունեցել Ուզեիր Հաջիբեկովի նոր հուշարձանի հանդիսավոր բացումը։ Ադրբեջանի նախագահ Իլհամ Ալիևը և առաջին փոխնախագահ Մեհրիբան Ալիևան բացել են արձանը՝ հանելով դրա ծածկը։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Հուշարձաններ ըստ երկրի
Կատեգորիա:Բնօրինակում անաղբյուր հոդվածներ
Կատեգորիա:Շուշիի հուշարձաններ
Լորխ

**«Լորխ»,** կարտոֆիլի սորտ։ Ստացվել է 1922 թվականին Ռուսաստանի կարտոֆիլային տնտեսության Գիտահետազոտական ինստիտուտում (հեղինակ՝ Ս. Լորխ)։ Արմատը փնջաձև է։ Ցողունները` կանաչավուն։ Տերևները խոշոր են, շատ կոշտ, մուգ կանաչ, հիմքում՝ բաց կարմիր։ Ծաղկաբույլը կազմված է 2-4 ոլորքներից, որոնցից յուրաքանչյուրը բաղկացած է 4-5 ծաղկից։ Պալարներն սպիտակ են, կլորավուն-ձվաձև, օսլայի բարձր պարունակությամբ։ Միջահաս սորտ է։ Բերքատվությունը՝ 150–180 ց/հա։ Դիմացկուն է ֆիտոֆտորոզի, օղակավոր փտման նկատմամբ։ Քաղցկեղադիմացկուն չէ։

Կատեգորիա:Բանջարաբուծություն
Կատեգորիա:Կարտոֆիլի տեսակներ
Իրժի Պեշեկ

**Իրժի Պեշեկ** (, ), չեխոսլովակ ֆուտբոլիստ, որը հանդես է եկել հարձակվողի դիրքում, մասնավորապես, «Բոհեմիա» և «Սլավիա Պրահա» ակումբներում, ինչպես նաև Չեխոսլովակիայի ազգային հավաքականում։ Խաղային կարիերայի ավարտից հետո եղել է մարզիչ։

Չեխոսլովակիայի կրկնակի չեմպիոն։

## Ակումբային կարիերա
Մեծահասակների ֆուտբոլում իր նորամուտը նշել է 1939 թվականին՝ խաղալով «Բոհեմիանս 1905» թիմում, որի գույները պաշտպանել է մինչև 1948 թվականը։ Չեխիայի օկուպացիայի ժամանակ թիմը գործել է «Բոհեմիա» (Պրահա) անվան ներքո։

1952-1955 թվականներին խաղացել է «Սպարտա» ակումբի կազմում, որը հետագայում կոչվել է «Սպարտակ Պրահա Սոկոլովո»։ 1954 թվականին նվաճել է Չեխոսլովակիայի չեմպիոնի տիտղոսը։

1956 թվականից երեք մրցաշրջան պաշտպանել է «Սլավիա Պրահա» թիմի գույները։

Պրոֆեսիոնալ խաղային կարիերան ավարտել է «Մոտորլետ Պրահա» ակումբում, որի կազմում հանդես է եկել 1959-1965 թվականներին։

## Ելույթներ ազգային հավաքականում
1947 թվականին Չեխոսլովակիայի ազգային հավաքականի կազմում իր նորամուտն է նշել պաշտոնական խաղերում։ Ազգային հավաքականում իր կարիերայի ընթացքում անցկացրել է 11 հանդիպում՝ դառնալով 1 գոլի հեղինակ։

Հավաքականի կազմում մասնակցել է 1954 թվականին Շվեյցարիայում կայացած Աշխարհի առաջնությանը, որտեղ մեկ հանդիպում է անցկացրել Ուրուգվայի հավաքականի դեմ (0:2)։

## Մարզչի կարիերա
Մարզչական կարիերան սկսել է՝ գլխավորելով «Վիկտորիա» (Ժիժկով) ակումբի մարզչական շտաբը։

1978 թվականին դարձել է Ֆինլանդիայի օլիմպիական հավաքականի գլխավոր մարզիչ, որը մարզել է հաջորդ տարվա ընթացքում։

1982-1983 թվականներին գլխավորել է Եմենի ազգային հավաքականի մարզչական շտաբը։

Մարզչական կարիերայի ընթացքում գլխավորել է նաև «Պրշիբրամ», ամերիկյան «Սպարտա Չիկագո», հունական «Պանսերաիկոս» և իսլանդական «Վալյուր» ակումբները։

Պեշեկի մարզչական աշխատանքի վերջին վայրը Հնդկաստանի ազգային հավաքականն էր, որի գլխավոր մարզիչն է եղել 1993-1994 թվականներին։

Մահացել է 2011 թվականի մայիսի 20-ին, կյանքի 84-րդ տարում։

## Կոչումներ և նվաճումներ
### Թիմային

; «Սպարտա ՉԿԴ» (Պրահա)

* Չեխոսլովակիայի չեմպիոն՝ 1952

; «Սպարտակ Պրահա Սոկոլովո»

* Չեխոսլովակիայի չեմպիոն՝ 1954

### Անհատական
Չեխոսլովակիայի առաջնության լավագույն ռմբարկու (1)՝ 1954

## Ծանոթագրություններ

 
Կատեգորիա:Չեխ ֆուտբոլային մարզիչներ
Կատեգորիա:Չեխոսլովակիայի հավաքականի ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Սլավիա Պրահայի ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Սպարտա Պրահայի ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Բոհեմիանս 1905-ի ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Չեխ ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Ֆուտբոլի հարձակվողներ
Կատեգորիա:Ֆուտբոլային մարզիչներ այբբենական կարգով
Խաղողի անտրաքնոզ

**Խաղողի անտրաքնոզ**,  խաղողի վազի հիվանդություն։ Հարուցիչը *Gloeosporium ampelophagum* անկատար սունկն է։

## Ընդհանուր բնութագիր
Տարածված է Միջին Ասիայի, Ղազաստնի, Այսրկովկասի, Հայաստանի՝ Արարատյան դաշտի, Սյունիքի, Վայոց ձորի մարզերի այգեգործական շրջաններում։ Սունկն ախտահարում է վազի միամյա կանաչ օրգանները, շիվերը, ծաղկաբույլերը և ողկույզները։ Հիվանդությունն ավելի արտահայտված է տերևների վրա. սկզբում առաջանում են մանր բծեր, որոնք հետագայում մեծանում են, հաճախ ձուլվում և առաջացնում գորշ երիզով մեծ բծեր, որոնք չորանում և փշրվում են։ Ողկույզները վարակվում են մինչև նրանց պտղի հասունացումը։ Վարակված պտղի վրա առաջանում են կլոր, մոխրագույն և գորշ բծեր։ Պտուղը երբեմն ճեղքվում է և նկատվում է կորիզը։ Ուժեղ վարակի առկայության դեպքում առաջացած խոցերը  միանում, ձուլվում են, պարուրում շիվերը, որոնք դառնում են տձև, կոտրվող։ 

## Պայքարի միջոցառումներ
Աշնանը վարակված շիվերի հեռացում, այգիների մաքրում թափված տերևներից, չորացած պտուղներից, ճյուղերից (մատերից)։ Կանխարգելիչ սրսկումներ բորդոյան հեղուկի 1%-անոց լուծույթով։ Սրսկումն սկսում են առաջին տերևների հայտնվելուն պես, 2-րդը՝ ծաղկումից առաջ, 3-րդը՝ ծաղկումից անմիջապես հետո։

Կատեգորիա:Բույսերի հիվանդություններ
Կատարինա Գալհուբեր

**Կատարինա Գալհուբեր** (գերմաներեն՝ *Katharina Gallhuber.* ), ավստրիացի լեռնադահուկորդուհի, օլիմպիական կրկնակի մեդալակիր, աշխարհի պատանեկան առաջնության փոխչեմպիոնուհի։

## Կարիերա
Միջազգային մրցասպարեզում առաջին անգամ հայտնվել է 2013 թվականի օգոստոսի 13-ին Coronet Peak- ում, որտեղ, մասնակցելով FIS Race մրցաշարին, հսկա ոլորավայրէջք մրցաձևում գրավել է հինգերորդ տեղը։ 2015 թվականին Մալբունում կայացած Եվրոպայի պատանեկան օլիմպիական փառատոնում արծաթե մեդալ է նվաճել սլալոմում։ Այդ հաջողությունը կրկնել է մեկ տարի անց Սոչիում կայացած աշխարհի պատանեկան առաջնությունում։ Նա աշխարհի գավաթի խաղարկության մրցումներում իր նորամուտը նշել է 2015 թվականի հոկտեմբերի 24-ին Սոլդենում, որտեղ անհաջողության է մատնվել՝ չկարողանալով ավարտել իր առաջին մրցավազքը հսկա ոլորավայրէջքում։ Իր առաջին գավաթային միավորները շահել է դրանից մեկ ամիս անց՝ 2015 թվականի նոյեմբերի 28-ին Ասպենում ՝ սլալոմում զբաղեցնելով 26-րդ տեղը։

2017 թվականին Սանկտ Մորիցում կայացած աշխարհի առաջնությունում սլալոմում զբաղեցրել է 25-րդ տեղը։ տեղը առաջին վազքից հետո։ Մեկ տարի անց  մասնակցել է Փհենչհանի օլիմպիական խաղերին, որտեղ սլալոմում իր առաջին մրցավազքից հետո իններորդն էր, իսկ երկրորդ մրցավազքում ավստրուհին գրանցեց լավագույն ժամանակն ու արդյունքում բարձրացավ երրորդ տեղ՝ նվաճելով բրոնզե մեդալը։ Դրանից բացի՝ նա օլիմպիական արծաթե պարգևի արժանացավ թիմային հաշվարկով։

## Ձեռքբերումներ
### [[Ձմեռային օլիմպիական խաղեր|Օլիմպիական խաղեր]][[Պատկեր:Olympic_rings.svg|link=Plik:Olympic_rings.svg|50x50փքս]]

### Աշխարհի առաջնություն

### Աշխարհի պատանեկան առաջնություն

### Աշխարհի գավաթի խաղարկություն
#### Ընդհանուր դասակարգման մեջ գրաված տեղերը

* 2015/2016 մրցաշրջան ՝ 86.
* 2016/2017մրցաշրջան ՝ 86:
*  2017/2018 մրցաշրջան ՝ 26.
* 2018/2019 մրցաշրջան ՝ 61.
* 2019/2020 մրցաշրջան ՝ 68.
* 2020/2021 մրցաշրջան՝ 49.
* 2021/2022 մրցաշրջան ՝ 56.

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Պրոֆիլը FIS կայքում 

Կատեգորիա:1997 ծնունդներ
Կատեգորիա:Դահուկորդուհիներ
Կատեգորիա:Օլիմպիական խաղերի արծաթե մեդալակիրներ
Կատեգորիա:Օլիմպիական խաղերի բրոնզե մեդալակիրներ
Սառա Դեբրից

**Սառա Իլոնկա Դեբրից** (, ), գերմանացի ֆուտբոլիստ, ֆրանսիական «Լիոն» ակումբի և Գերմանիայի ազգային հավաքականի կիսապաշտպան։ 2016 թվականի օլիմպիական չեմպիոն, 2013 թվականի Եվրոպայի չեմպիոն։

## Կարիերա
### Ակումբային կարիերա
Իր պատանեկան կարիերան Սառա Դեբրիցը սկսել է «Վեյդեն» և «Ֆրայբուրգ» ակումբներում, որից հետո 2012 թվականին ընդգրկվել է «Ֆրայբուրգի» մեծահասակների թիմում։ 2015 թվականի ամռանը նա տեղափոխվել է Մյունխենի «Բավարիա»,որի հետ առաջին մրցաշրջանում հաղթեց Բունդեսլիգան, իսկ 2019 թվականին 3 տարվա պայմանագիր է կնքել ֆրանսիական «ՊՍԺ»-ի հետ։

### Կարիերան հավաքականում
Սառա Դեբրիցը 2010 թվականից հանդես է եկել Գերմանիայի պատանեկան և երիտասարդական տարբեր թիմերում՝ նրանց կազմում դառնալով մինչև 17 տարեկան աղջիկների Եվրոպայի 2012 թվականի առաջնության հաղթող և մինչև 20 տարեկան աղջիկների աշխարհի 2014 թվականի առաջնության։

Երկրի կանանց գլխավոր թիմում մարզուհին նորամուտը նշել է 2013 թվականի հունիսի 29-ին՝ 78-րդ րոպեին փոխարինման դուրս գալով ճապոնուհիների դեմ ընկերական խաղում։ Չնայած այն հանգամանքին, որ 18-ամյա Դեբրիցը Եվրոպայի 2013 թվականի առաջնության մեկնարկի ժամանակ հավաքականի կազմում անցկացրել է ընդամենը մի քանի րոպե, թիմի գլխավոր մարզիչ Սիլվիա Նայդը նրան ընդգրկել է մրցաշարի հայտացուցակում,գերմանուհիների համար հաղթական դարձած։ Երկու տարի անց ֆուտբոլիստը հրավիրվել է նաև ազգային հավաքական՝ մասնակցելու Կանադայում կայացած աշխարհի առաջնությանը, և արդեն Կոտ դ ' Իվուարի դեմ առաջին խաղում, փոխարինման դուրս գալով ընդմիջմանը, խփել է իր առաջին գոլը հավաքականի կազմում։

2016 թվականին Սառա Դեբրիցը մասնակցել է Ռիո դե Ժանեյրոյի Օլիմպիական խաղերի կանանց ֆուտբոլի մրցաշարին, որը հաղթական է դարձել Գերմանիայի հավաքականի համար։ Օլիմպիադայում աղջիկը իր թիմի կողմից մասնակցել է հինգ հանդիպման և երեք անգամ կարողացել է աչքի ընկնել խփած գոլերով։

#### Հավաքականի խաղերի ցանկ

**Ընդհանուր՝ 70 խաղ / 16 գոլ, 19 հաղթանակ, 8 ոչ-ոքի, 10 պարտություն**

## Ձեռքբերումներ
### Թիմային

#### «Բավարիա»
* Գերմանիայի Չեմպիոն՝ 2015/2016

#### «Պարի Սեն Ժերմեն»
* Ֆրանսիայի Չեմպիոն՝ 2020/2021

### Միջազգային
* Օլիմպիական չեմպիոն՝ 2016 թվական
* Եվրոպայի Չեմպիոն՝ 2013 թվական
** Արծաթե մեդալակիր՝ 2022 թվական
* Ալգարվեի Գավաթակիր՝ 2014 թվական
* Ալգարվեի գավաթի բրոնզե մեդալակիր՝ 2015 թվական
* Մինչև 20 տարեկան աղջիկների աշխարհի չեմպիոն՝ 2014 թվական
* Մինչև 17 տարեկան աղջիկների Եվրոպայի չեմպիոն՝ 2012 թվական

### Անձնական
* Մինչև 20 տարեկան աղջիկների աշխարհի առաջնության «բրոնզե խաղակոշիկ»՝  2014 թվական
* Ֆրից Վալտերի մեդալ՝ 2012-բրոնզե, 2013-արծաթե, 2014-ոսկե
* «Արծաթե դափնու տերև»՝ 2016 թվական

## Արտաքին հղումներ
* Профиль на сайте «Олимпик Лион»

## Ծանոթագրություններ

 
Կատեգորիա:2016 թվականի Ամառային օլիմպիական խաղերի չեմպիոններ
Ֆրեդ Ուորդ

**Ֆրեդի Ջո «Ֆրեդ» Ուորդ** (), ամերիկացի դերասան, որը հայտնի է «Փախուստ Ալկատրասից», «Ուժեղ տղաները», «Սարսուռներ», «Հենրին և Ջունը» և «Խաղացողը (ֆիլմ, 1992)» ֆիլմերով։

## Կենսագրություն
Ուորդը ծնվել է 1942 թվականի դեկտեմբերի 30-ին Սան Դիեգոյում, Կալիֆորնիա։ Նրա նախնիները չերոկիներն են։ Ուորդը երեք տարի ծառայել է Միացյալ Նահանգների ռազմաօդային ուժերում։ Նա նաև բռնցքամարտիկ էր (բռնցքամարտի կարիերայի ընթացքում երեք անգամ կոտրել էր քիթը)։ Ալյասկայում եղել է փայտահատ։

Նա մահացել է 2022 թվականի մայիսի 8-ին, 80 տարեկան հասակում։

## Կարիերա
Նկարահանվել է շուրջ 91 ֆիլմերում՝ դրամայի, կատակերգության և թրիլլերի ժանրերում։

## Ընտանիք
* Կինը  Սիլվիան էր՝ (ամուսնալուծված)
* Դուստրը Մարիե Ֆրանսին է (Marie-France Ward)

## Ֆիլմագրություն

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Ամերիկացի կինոդերասաններ
Կատեգորիա:Ամերիկացի կինոպրոդյուսերներ
Կատեգորիա:Ամերիկացի տղամարդ թատերական դերասաններ
Կատեգորիա:Ամերիկացի տղամարդ կինոդերասաններ
Կատեգորիա:Ամերիկացի տղամարդ հեռուստատեսային դերասաններ
Ռիկարդա Հազեր

**Ռիկարդա Հազեր** (գերմաներեն՝ *Ricarda Haaser.* ), ավստրիացի լեռնադահուկորդուհի, 2018 թվականի ձմեռային օլիմպիական խաղերի մասնակից։

Աշխարհի 2023 թվականի  առաջնությունում համակցված մրցաձևում տիրացել է բրոնզե մեդալին։ Հաջորդ օրը նրա կրտսեր եղբայրը՝ Ռաֆայելը, բրոնզե մեդալ է նվաճել տղամարդկանց մրցապայքարում, այդ նույն մրցաձևում։

## Արդյունքները աշխարհի գավաթի խաղարկությունում
### Մրցաշրջանային դիրքերը ընդհանուր աղյուսակում

### Արդյունքներն ըստ մրցաձևերի

: Զբաղեցրած դիրքերը 2023 թ. հունվարի 29-ի դրությամբ

## Արդյունքներն աշխարհի առաջնություններում

## Օլիմպիական արդյունքները

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ

* 
* 

Կատեգորիա:1993 ծնունդներ
Կատեգորիա:Ապրող անձինք
Կատեգորիա:Դահուկորդուհիներ
Կատեգորիա:Մարզիկներ այբբենական կարգով
Կատեգորիա:Մարզուհիներ
Կատեգորիա:Օլիմպիական մարզիկներ
Կիմ Վիլֆորտ

**Կիմ Վիլֆորտ (Վիլֆորտ**, , ), դանիացի ֆուտբոլիստ, կիսապաշտպան, որը հայտնի է «Բրոնդբյուում», «Լիլում» և Դանիայի ազգային հավաքականում իր խաղերով։ 1992 թվականի ազգային հավաքականի կազմում Եվրոպայի չեմպիոն։ Գերմանիայի հավաքականի դեմ եզրափակիչ խաղում երկրորդ գոլի հեղինակ։

## Կենսագրություն
Կիմ Վիլֆորտը ծնվել է Վալբյու քաղաքում, որտեղ էլ սկսել է ֆուտբոլ խաղալ «Սկովլունդե» ակումբում որպես հարձակվող։ 1981 թվականին տեղափոխվել է «Ֆրեմ» ակումբ՝ չորս մրցաշրջան հանդես գալով բարձրագույն դիվիզիոնում։ Անցնող 1985/86 մրցաշրջանում խաղացել է Ֆրանսիայում՝ «Լիլ» ակումբում, որն ունեցել է անհաջող մրցաշրջան․ միայն մեկ գոլ լիգայում, ակումբը գրավել է տասներորդ տեղը, Վիլֆորը վերադարձել է հայրենիք և պայմանագիր է կնքել գործող չեմպիոն «Բրոնդբյուի» հետ, որտեղ իր կարիերայի մնացած մասը խաղալու էր որպես հարձակողական կիսապաշտպան, 1986/87 մրցաշրջանում ակումբի հետ մասնակցել է ՈՒԵՖԱ Չեմպիոնների Լիգային, ակումբի պատմության մեջ առաջին մասնակցությունը եվրոպական մրցաշարի եզրափակիչ փուլին։ Նա խփել է երկու գոլ և օգնել է թիմին հասնել մրցույթի երրորդ փուլ։

1991 թվականին խաղացել է ՈՒԵՖԱ-ի գավաթի կիսաեզրափակչում։ Երկու անգամ ճանաչվել է «Բրոնդբյու» ակումբի տարվա ֆուտբոլիստ, ստացել է նաև մրցանակ՝ «Տարվա ֆուտբոլիստ Դանիայում»։

1992 թվականի Եվրոպայի առաջնության ժամանակ հավաքականի կազմից հեռացել է դստեր՝ Լինի պատճառով, որը հիվանդ էր լեյկեմիայով։ Մրցաշարի եզրափակիչ խաղին դուրս է եկել հոգեբանական ծանր վիճակում քանի որ դուստրը վատացել էր Շվեդիայի կլինիկաներից մեկում։ Այնուամենայնիվ, նա դարձել է խաղի հերոսներից մեկը՝ երկրորդ գնդակը խփելով Գերմանիայի հավաքականի դարպասը։ Դրանից մեկ ամիս անց դուստրը մահացել է։

1996-1998 թվականներին Վիլֆորտը «Բրոնդբյուի» հետ հաղթել է ևս երկու Դանիայի առաջնություն։ Նրա պայմանագիրն ավարտվել է 1998 թվականի հունիսի 1-ին այն բանից հետո, երբ 1997/98 մրցաշրջանի վերջին խաղում, որտեղ նա խփել է հաղթական գոլը (1։ 0, «Օդենսեի»), այդ ժամանակ միայն Բյարնե Յենսենը ավելի շատ խաղեր է խաղացել, քան նա (556), նրա ռեկորդը գերազանցել է Պեր Նիլսենը ավելի քան մեկ տասնամյակ անց։ Նրա 78 գոլերը երկրորդ արդյունքն են Բենթ Քրիստենսենից հետո, սակայն Կիմը կազմակերպության համար խփած գոլերի ընդհանուր վարկանիշում զբաղեցնում է առաջին տեղը՝ 110:

36 տարեկանում դարձել է «Բրոնդբյու» երիտասարդական համակարգի ղեկավարը, որտեղ խաղալու էր նրա որդին՝ Միկելը։ Ակումբի տնային «Բրոնդբյու» մարզադաշտը երկրպագուները անվանել են «Վիլֆորտ Պարկ»։

## Ձեռքբերումներ
;**Թիմային**  «Բրոնդբյու»
: Դանիայի ֆուտբոլի առաջնություն (7)՝ 1987, 1988, 1990, 1991, 1995/96, 1996/97, 1997/98 
: Դանիայի Գավաթակիր (3)՝ 1989, 1994, 1998
;Միջազգային  
* Ֆուտբոլի Եվրոպայի առաջնություն՝ 1992
;Անհատական
* Դանիայի լավագույն ֆուտբոլիստ՝ 1991

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Brøndby statistics
* Frem official profile 

 
Կատեգորիա:Բրոնդբյուի ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Դանիացի ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Լիլի ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Ֆուտբոլի Եվրոպայի չեմպիոններ
Կատեգորիա:Տղամարդկանց ֆուտբոլի կիսապաշտպաններ
Մանֆրեդ Կալց

**Մանֆրեդ Կալց** (), գերմանացի նախկին ֆուտբոլիստ և մենեջեր, որը հանդես է եկել աջ պաշտպանի դիրքում։

## Կարիերա
Կալցը Բունդեսլիգայում հանդես է եկել «Համբուրգ ՖԱ»-ում և Լիգա 1-ում 13 անգամ (մեկ գոլ) հանդես է եկել «Մուլհաուսում»։ 1989 թվականին Կալցը միացավ լիգայի մրցակիցներին՝ «Բորդոյին»։ 1989/90 մրցաշրջանի ավարտին «Մուլհաուսը» Լիգա 1-ից հեռանալուց հետո վերադարձավ «Համբուրգ»։ Ավելի վաղ Կալցը ստիպված էր լքել «Համբուրգը», ակումբ, որի կազմում նա հանդես էր գալիս պրոֆեսիոնալ մակարդակով 1971/72 մրցաշրջանից ի վեր, այն բանից հետո, երբ ղեկավարությունը (օրինակ՝ Էրիխ Ռիբբեկը) որոշեց չերկարաձգել պայմանագիրը եզրային պաշտպանի հետ, ով երկար ժամանակ հանդես էր գալիս «Համբուրգում»։ Նրանց իրավահաջորդները նրան վերադարձրեցին Ֆրանսիայից 1990 թվականի սեպտեմբերին, որպեսզի նրան հնարավորություն ընձեռեն իր վերջին տարին խաղալ որպես խաղացող իր հին ակումբում։

«Համբուրգ ՖԱ»-ի կազմում մասնակցել է Բունդեսլիգայի 581 հանդիպման (տեսանյութ), մինչ օրս նա շարունակում է մնալ Բունդեսլիգայի պատմության երկրորդ ամենաարդյունավետ խաղացողը։ 11-մետրանոցների մասնագետը, ով «Համբուրգի» երկրպագուների սիրելին է, 76 գոլերից 53-ը խփել է 11-մետրանոցներով, ինչը ռեկորդ է Բունդեսլիգայում։ ՈՒԵՖԱ-ի Եվրոպայի լիգայի գավաթակիր (1980)։

Կալցը հայտնի էր իր աջ ոտքով խաչերով, որոնք նա կիրառում էր այնպիսի պտույտով, որ դրանք բանանի պես կորանում էին։ Նրանց սիրով անվանում էին «Bananenflanke» («Banana Cross»): Նա հաճախ օգտագործում էր այս տեխնիկան, որպեսզի խաղադաշտ դուրս բերի անշնորհք հարձակվող Հորսթ Գրուբեշին, որի 96 գոլերը «ՀՍՎ»-ի կազմում խփվել էին կալցի գնդակներից հետո, որոնք Գրուբեշը ուղարկում էր մրցակցի դարպասը։ Գրուբեշը մի անգամ նկարագրեց նրանց գործընկերությունը՝ բացատրելով իր նպատակներից մեկը հաճախ մեջբերված «Մաննի բանան, ես ղեկավարում եմ, նպատակ» բառերով։

## Նվաճումներ
Համբուրգ ՖԱ

* Բունդեսլիգա. 1978-79, 1981-82, 1982-83
* Գերմանիայի Գավաթ. 1975-76, 1986-87
* Գերմանիայի ֆուտբոլային լիգայի գավաթ. 1972-73
* Եվրոպական Չեմպիոնների գավաթ. 1982-83
* ՈՒԵՖԱ գավաթակիրների գավաթ. 1976-77

**Արևմտյան Գերմանիա**

* ՈՒԵՖԱ Եվրոպայի առաջնություն. 1980
* ՈՒԵՖԱ Եվրոպայի առաջնության երկրորդ տեղ՝ 1976
* Ֆուտբոլի աշխարհի առաջնության երկրորդ տեղ՝ 1982

**Անհատական**

* Բունդեսլիգայի մրցաշրջանի լավագույն ֆուտբոլիստ։ 1976-77, 1978-79, 1979-80, 1980-81, 1981-82, 1985-86

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Բորդոյի ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Բունդեսլիգայի ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Գերմանացի ֆուտբոլային մարզիչներ
Կատեգորիա:Գերմանիայի հավաքականի ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Համբուրգի ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Տղամարդկանց ֆուտբոլի պաշտպաններ
Կատեգորիա:Գերմանացի լեգեոներ ֆուտբոլիստներ
Բիջար (Իրան)

**Բիջար** (), քաղաք Իրանի արևմուտքում՝ Քուրդիստան օսթանում (նահանգում), Բիջար շեհրեստանի վարչական կենտրոնը։ Բնակչությունը վերջին մարդահամարի տվյալներով կազմում է ։

Քաղաքը գտնվում է Քուրդիստան օսթանի հյուսիս-արևելքում` օսթանի վարչական կենտրոն Սանանդաջից մոտ 80 կմ հյուսիս-արևելք, լեռնային տեղանքում` ծովի մակարդակից 1 940 մ բարձրության վրա։

## Բնակչություն
Բնակչությունը 2016 թվականի մարդահամարի տվյալներով կազմում էր 50 014 մարդ, որոնք կազմում էին 15 705 տնտեսություն։ Բիջարը Քուրդիստան օսթանի բնակչությամբ յոթերորդ ամենախոշոր քաղաքն է հետո։ Բնակչության փոփոխությունը ժամանակի ընթացքում տրված է աղյուսակում ստորև.

Բնակիչները ճնշող մեծամասնությունը քրդեր են։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Իրանի քաղաքներ
Կատեգորիա:Քրդաբնակ տարածաշրջաններ
Շիմոն Մարցինյակ

**Շիմոն Մարցինյակ** (; ), լեհ ֆուտբոլային մրցավար։ 2009 թվականից աշխատում է Լեհաստանի առաջնության հանդիպումներում։ 2011 թվականից նա հանդիսանում է ՖԻՖԱ-ի մրցավար և ընդգրկված է ՈՒԵՖԱ-ի էլիտար մրցավարների կատեգորիայում։ Առաջին լեհ մրցավարը, ով սպասարկել է ֆուտբոլի աշխարհի առաջնության եզրափակիչը (2022 թվական)։

## Կարիերա
2009 թվականին առաջին անգամ մրցավարել է Լեհաստանի առաջնության բարձրագույն լիգայի խաղում։ 2011 թվականին նա ստացել է ՖԻՖԱ-ի մրցավարի կարգավիճակ և միջազգային հանդիպումներ մրցավարելու հնարավորություն։ Միջազգային ասպարեզում իր նորամուտը նշել է 2011 թվականի Եվրոպայի պատանեկան առաջնության էլիտար ռաունդում Ֆրանսիայի եւ Բելառուսիայի հավաքականների միջեւ հանդիպման մրցավարությամբ։ Ակումբային մակարդակով իր առաջին միջազգային  հանդիպումը գլխավորել է 2011 թվականին՝ ՈւԵՖԱ-ի Եվրոպայի լիգայի որակավորման փուլի «Օլեսուն» - «Ֆերենցվարոս» հանդիպումը։ Խատավարել է 2014 թվականի աշխարհի առաջնության ընտրական մրցաշարերի խաղերը։

2015 թվականին ընդգրկվել է Չեխիայում երիտասարդական թիմերի միջեւ ֆուտբոլի Եվրոպայի առաջնության մրցավարների ցուցակում։ Հունիսի 30-ին վարել է Շվեդիայի և Պորտուգալիայի հավաքականների միջև մրցաշարի եզրափակիչ խաղը։
ձախից|մինի|269x269փքս|2021 թվական, ամառ
2016 թվականի ապրիլին խիստ քննադատության է ենթարկվել Չեմպիոնների լիգայի քառորդ եզրափակիչ խաղում մյունխենյան «Բավարիայի» դարպասին 11-մետրոնոց հարված չնշանակելու սխալ որոշման պատճառով։

2016 թվականի մարտի 1-ին նշանակվել է 2016 թվականի Եվրոպայի առաջնության խաղերը սպասարկող մրցավարներից մեկը։ Նա մրցաշարում երեք խաղ է սպասարկել, այդ թվում՝ 1/8 եզրափակչի Գերմանիա - Սլովակիա (3:0) հանդիպումը։

Ռուսաստանում 2018 թվականի Աշխարհի առաջնությունում նա վարել է խմբային փուլի երկու հանդիպում. Արգենտինա - Իսլանդիա (1:1) և Գերմանիա - Շվեդիա (2:1, այս խաղում երկու դեղին քարտի համար խաղադաշտից հեռացրել է Ժերոմ Բոատենգին)։

2018 թվականի օգոստոսի 15-ին եղել է ՈւԵՖԱ-ի Սուպերգավաթի «Ռեալ Մադրիդ»-«Ատլետիկո Մադրիդ» հանդիպման գլխավոր մրցավարը։

2022 թվականի մայիսին ՖԻՖԱ-ն նրան նշանակել է Կատարում կայանալիք աշխարհի առաջնության 36 գլխավոր մրցավարներից մեկը։ Սպասարկում է խմբային փուլի Ֆրանսիա - Դանիա (2:1), 1/8 եզրափակիչ Արգենտինա - Ավստրալիա (2:1), ինչպես նաև Արգենտինա - Ֆրանսիա եզրափակիչ հանդիպումը։ Մարցինյակը դարձավ սլավոնական ծագումով երկրորդ մրցավարը, ով մրցավարել է աշխարհի առաջնության եզրափակիչը Նիկոլայ Լատիշևից հետո (1962)։ Մարցինյակի աշխատանքը Աշխարհի առաջնության եզրափակիչներում բարձր են գնահատել ինչպես մեկնաբաններն ու փորձագետները, այնպես էլ տարբեր սերունդների ֆուտբոլային մրցավարները, այդ թվում՝ Պիեռլուիջի Կոլինան, Հովարդ Վեբը, ովքեր նախկինում մրցավարել են աշխարհի առաջնության եզրափակիչները։

2023 թվականի հունիսի 10-ին եղել է Ստամբուլում «Մանչեսթեր Սիթի» և «Ինտեր» թիմերի միջև ՈՒԵՖԱ Չեմպիոնների լիգայի եզրափակիչ հանդիպման գլխավոր մրցավարը։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Լեհ ֆուտբոլային մրցավարներ
Կատեգորիա:Լեհ ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:ՈՒԵՖԱ Չեմպիոնների Լիգայի մրցավարներ
Կատեգորիա:ՈՒԵՖԱ Եվրո 2024-ի մրցավարներ
Կատեգորիա:Ֆուտբոլային մրցավարներ այբբենական կարգով
Մեդեայի արձան

**Մեդեայի արձան**, քանդակագործական հուշարձան կոլիխդեացի թագուհի Մեդեայի բրոնզե արձան։ Տեղակայված է Բաթումում Եվրոպայի հրապարակում Մեմադ Աբաշիձե պողոտայի մոտ։ Հուշարձանը բացվել է 2007 թվականի հուլիսին՝ ըստ ճարտարապետ Դավիդ Խմալաձեի նախագծի։

## Նկարագրություն
Վրաստանի նավահանգստային քաղաք Բաթումի Մեդեայի արձանը հուշարձան է համարվում, որը հանդիսավոր բացվել է 2007 թվականի հուլիսին հին քաղաքի կենտրոնում՝ Եվրոպայի հրապարակում։ Քանդակը շատ բարձր է Սև ծովի քաղաքի համար, բարձր է հարևան շինություններից և կառույցներից և տեսանելի է քաղաքի կենտրոնական հատվածի սահմաններից դուրս։
Հունական դիցաբանությունից Կոլխիդայի թագավոր Էտեի դստեր՝ կոլխիդյան թագուհի Մեդեայի բրոնզե հնաոջ արձանը կանգնած է նեղ, մարմարեպատ պատվանդանի վրա։ Մեդեան պարզված ձեռքին պահում է ոսկե գեղմը, ինչ նշանակում է, որ թագուհին տալիս է իր երկրի զարգացման և հզորության խորհրդանիշը։ Նրա հայացքն ուղղված է դեպի ծովը, որտեղ, ենթադրաբար երեք հազար տարի առաջ Կոլխիդե էր լողում արգոնավտների և Յասոնի նավը։ Կոթողի չորս կողմերում պատկերված են հատվածներ միֆից, որոնք պատմում են ոսկե գեղմի համար ճանապարհորդությունը։ Հուշարձանի ֆինանսավորումը իրականացվել է բյուջեի հաշվին, որը կազմել է 1 200 000 լարի։

Գիշերային ժամերին հուշարձանը և այն պատած ճակատները լուսավորվում են գունավոր լուսարձակներով։ Հրապարակը համարվում է երիտասարդության և զբոսաշրջիկների հանդիպման վայրը։ Հուշարձանի անմիջապես կողքին է գտնվում պետական վարչության շենքերը, ճոխ հյուրանոցները և քաղաքային ժամով աշտարակը։

Հուշարձանը հանդիսավոր բացվեց 2007 թվականի հուլիսի 6–ին Վրաստանի նախագահ Միխայիլ Սահակաշվիլիի՝ Բաթում այցելության ժամանակ։ Վրացական գրախոսությունը քննադատեց տվյալ արձանը՝ այն անվանելով անթույլատրելի ճոխ կառույց Բաթումի ու Վրաստանի համար։

## Ծանոթագրություններ

## Գրականություն
* Ketevan Gurchiani: Greek Tragedy on the Georgian Stage in the Twentieth Century. In: Zara Martirosova Torlone, Dana LaCourse Munteanu, Dorota Dutsch (Hrsg.): A Handbook to Classical Reception in Eastern and Central Europe. John Wiley & Sons, New York 2017, ISBN 978-1-118-83268-4, S. 548—559

## Հղումներ
* Батуми. Статуя Медеи 

Կատեգորիա:2007 հիմնադրումներ
Կատեգորիա:2007 հիմնադրումներ Վրաստանում
Կատեգորիա:Բաթումի հուշարձաններ
Կատեգորիա:Քանդակներ այբբենական կարգով