Աղվան Հովսեփյան

**Աղվան Գառնիկի Հովսեփյան** (), հայ իրավաբան, Հայաստանի քննչական կոմիտեի նախագահ (2014-2018), Հայաստանի արդարադատության պետական խորհրդական (1998), իրավաբանական գիտությունների դոկտոր (2005), Բնության և հասարակության մասին գիտությունների միջազգային ակադեմիայի ակադեմիկոս (2004), Հայաստանի Գերագույն խորհրդի պատգամավոր (1990-1995), Հայաստանի գլխավոր դատախազ (2004-2013), Հայաստանի վաստակավոր իրավաբան (01.07.2003)։

## Կենսագրություն
Ծնվել է 1953 թվականի հունվարի 7-ին Երևանում։ Բարձրագույն կրթությունը ստացել է Երևանի պետական համալսարանի իրավաբանական ֆակուլտետում, որն ավարտել է 1974 թվականին։ Մասնագիտական գործունեությունն սկսել է 1974 թվականից՝ աշխատելով Կարելական Ինքնավար Հանրապետության Սեգեժայի շրջանի դատախազությունում որպես քննիչ։
1978-1986 թթ. աշխատել է Լեռնային Ղարաբաղի դատախազությունում նախ որպես ավագ քննիչ, դատախազի օգնական, ապա՝ քննչական բաժնի պետ, Մարտակերտի շրջանի դատախազի օգնական։ 1986-1989 թթ. եղել է Արթիկի շրջանի դատախազության քննիչ, 1989 - 1998 թթ.՝ Հայաստանի գլխավոր դատախազին առընթեր հատկապես կարևոր գործերի քննիչ, 1998 թ. ապրիլից մինչև սեպտեմբեր - գլխավոր դատախազության քննչական մասի պետ, 1998 -1999 թթ.՝ Հայաստանի գլխավոր դատախազ, 1999-2004 թթ.՝ Հայաստանի գլխավոր դատախազի տեղակալ։
2004 թ. Հայաստանի Նախագահի հրամանագրով նշանակվել է Հայաստանի գլխավոր դատախազ։ 2007 թ. սեպտեմբերի 13-ին Հայաստանի նախագահի առաջարկությամբ ՀՀ Ազգային ժողովի որոշմամբ նշանակվել է ՀՀ գլխավոր դատախազ 6 տարի ժամկետով՝ պաշտոնավարելով մինչև 2013 թ. սեպտեմբերի 6-ը։ 2014 թ. հուլիսի 18-ին ՀՀ Նախագահի հրամանագրով նշանակվել է Հայաստանի քննչական կոմիտեի նախագահ։

Տիրապետում է հայերենին, ռուսերենին և անգլերենին։

## Հասարակական գործունեություն

2002 թ-ի նոյեմբերի 9-ին ընտրվել է Նիգ-Ապարան հայրենակցական բարեգործական հասարակական կազմակերպության պատվավոր նախագահ, 2006 թ-ին՝ Հայրենակցական միությունների «Միաբանություն» հասարակական կազմակերպության պատվավոր նախագահ։ 2005 թ-ի մայիսի 28-ին կազմակերպել և ղեկավարել է «Միասնության շուրջպար» միջոցառումը Արագած սարի շուրջը, նույն ծրագրի շրջանակներում Ապարանի և Աշտարակի սահմանագլխին հիմնադրել «Հայոց տառարձանների պուրակը»։ Զբաղվել է նկարչությամբ։ «Թթենիներ», «Կարմրավոր», կտավների վերատպությունները տպագրվել են Սերգեյ Հարությունյանի «Ուրախ հոգեհանգիստ» բանաստեղծությունների գրքում։

## Երկեր
**Հրատարակել է գրքեր**
* Քրեագիտական համառոտ բառարան։ Երևան, 1999 թ.։
* Դատախազական հսկողությունը Հայաստանում։ Երևան, 2000 թ., 218 էջ։
* Խուլիգանության պատճառներն ու նախականխումը։ Երևան, 2004 թ.։
* Դատախազական գործունեությունը և խուլիգանության դեմ պայքարի հիմնախնդիրները։ Երևան, 2005 թ., 377 էջ։
* Քեզ համար։ Մորս հիշատակին։ Ալբոմ։ Երևան, 2009 թ., 14 էջ։

**Խմբագրել է գրքեր**
* Քննիչի ուղեցույց։ Նյութերի ժողովածու։ Պատասխանատու խմբագիր և ներածության հեղինակ, Երևան, 2000 թ., 172 էջ։
* Սերգեյ Հարությունյան, Ուրախ հոգեհանգիստ։ Բանաստեղծությունների ժողովածու, (Երևան, 2005 թ., 116 էջ)։
* ՉԻ Հուլիսի 9, 2004 թ 

## Պարգևներ, կոչումներ
* Հայաստանի արդարադատության պետական խորհրդական
* Հայաստանի մշակույթի նախարարության ոսկե հուշամեդալ (24.10.2005)
* Հայաստանի բնապահպանության նախարարության ոսկե մեդալ (2009)
* Գյումրու քաղաքապետարանի «Վարպետ» ոսկե մեդալ (30.10.2005)
* «Հայրենիքին մատուցած ծառայությունների համար» 1-ին աստիճանի մեդալ
* «Ֆրիտյոֆ Նանսեն» հիմնադրամի «Ֆրիտյոֆ Նանսեն» ոսկյա հուշամեդալ
* Պատվո շքանշան, 2012 (Ռուսաստանի Դաշնության նախագահի՝ 14.04.12 թ. հրամանագիր)
* Մխիթար Գոշի մեդալ (2015)
* Ապարանի շրջանի Վարդենիս համայնքի պատվավոր քաղաքացի (30.05.2003)
* Ապարան քաղաքի պատվավոր քաղաքացի (09.01.2004)

## Ծանոթագրություններ

## Գրականություն
* Բախչինյան Ֆ. Բ., Գերբարոյական առաքելություն, Երևան, 2006:
* Հայկ Խաչատրյան, Տիգրան Պետրոսյանց, Հայկազունք։ Երևան, 2002 թ., էջ 362։
* Տիգրան Հայազն, Գարեգին Ղազարյան։ 1000 հայազգի գեներալներ և ծովակալներ։ Երևան, 2009 թ., էջ 581-582։
* Տես նաև՝ http://www.genproc.am/am/

Կատեգորիա:1953 ծնունդներ
Կատեգորիա:Իրավաբանական գիտությունների դոկտորներ
Կատեգորիա:Արդարադատության պետական խորհրդականներ
Կատեգորիա:Մխիթար Գոշի մեդալակիրներ
Կատեգորիա:ԵՊՀ իրավաբանական ֆակուլտետի շրջանավարտներ
Կատեգորիա:Հայ իրավաբաններ
Կատեգորիա:Հայ պետական գործիչներ
Կատեգորիա:ՀՀ վաստակավոր իրավաբաններ
Կատեգորիա:ՀՀ ԳԽ 1-ին գումարման պատգամավորներ
Կատեգորիա:Պատվո շքանշանի ասպետներ (Ռուսաստան)
Կատեգորիա:Հայ փաստաբաններ
Կատեգորիա:«Հայրենիքին մատուցած ծառայությունների համար» 1-ին աստիճանի մեդալակիրներ