open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Կիևյան Մադոննա

**Կիևյան Մադոննան** (ուկրաիներեն՝ Мадонна Київська, կամ **Մադոննա մետրոյից**), խորհրդանշական պատկեր է կնոջ կողմից, որը կերակրում է երեխային, ով ապաստան է գտել Կիևի մետրոյում, որպեսզի պաշտպանի իրեն 2022 թվականին տեղի ունեցած Ռուսաստանի Դաշնության զինված ուժերի կողմից Ուկրաինայի մայրաքաղաք Կիևի ռմբակոծության ժամանակ։ Համացանցում ժողովրդականություն է ձեռք բերել լրագրող Անդրաշ Ֆոլդեսի արած լուսանկարը։ Այն դարձել է ինչպես հումանիտար ճգնաժամի, այնպես էլ անարդար պատերազմի պատկեր։ Պատկերը ոգեշնչված էր Իտալիայում գտնվող Մունյանո դի Նապոլիի կաթոլիկ եկեղեցում ցուցադրված սրբապատկերով, որը դարձավ դիմադրության և հույսի գեղարվեստական խորհրդանիշ։

## Պատմություն
Ուկրաինայում Ռուսաստանի հետ պատերազմական գործողությունների առաջին օրերին 27-ամյա Տատյանա Բլիժնյակի պատկերը, որը կրծքով կերակրում է իր երեք ամսական դստերը՝ Մարիչիկային, ով ապաստան էր գտել Կիևի մետրոպոլիտենի թունելներում՝ ռմբակոծության ժամանակ հարձակումից պաշտպանվելու համար։ Ռուսաստանի Դաշնության զինված ուժերի կողմից Կիև քաղաքը գրավել է հունգարացի լրագրող Անդրաշ Ֆոլդեսի ուշադրությունը, և նա ինքնաբուխ նկարահանել է այն։ Կինը ամուսնու և երեխայի հետ մետրոյում ապաստանել է 2022 թվականի փետրվարի 25-ից։ Թեև նրանց պետք է տարհանեին փետրվարի 26-ին, սակայն մարտական գործողությունների պատճառով նրանք չկարողացան լքել թունելները, որտեղ պատսպարվում էին։  Լուսանկարը վ իրուսային տարածում է ձեռք բերել և այն, նույնիսկ, տարածել է Վատիկանի պաշտոնական կայքը։ Տարածված լուսապատկերը նկատածների թվում էր ուկրաինացի նկարչուհի Մարինա Սոլոմեննիկովան՝ Դնեպրից։ Նա օգտագործել է կնոջ խորհրդանշական կերպարը որպես ոգեշնչում Մարիամ Աստվածածնի դիմանկարի համար, որտեղ նա կերակրում է մանուկ Հիսուսին։ Նկարում ուկրաինուհու գլխազարդն օգտագործվում է որպես Մարիամի շղարշ, իսկ նրա գլուխը պատկերված է մետրոյի քարտեզի դիմաց։ 2020 թվականի մարտի 5-ին նկարիչուհին համացանցում տեղադրեց իր ստեղծած դիմանկարը։

Քահանա Վյաչեսլավ Օկուի խնդրանքով «Մադոննան մետրոյից» դիմանկարի կտավի պատճենն ուղարկվել է Իտալիա՝ պահելու այն վայրում, որտեղ ծառայելու է քահանան։ Սուրբ հինգշաբթի օրը Նեապոլի արքեպիսկոպոսը օծեց նկարը որպես պաշտամունքի առարկա։ Սրբապատկերը ցուցադրվել է «Կիևի Մադոննա» մականունով Հիսուսի Սուրբ սրտի եկեղեցում, որը գտնվում է Մունյանո դի Նապոլի կոմունայում։ Սրբապատկերն օծվել է Հռոմի պապ Ֆրանցիսկոսի կողմից 2022 թվականի մարտի 25-ին։

Տատյանա Բլիժնյակը հետագայում ապաստան գտավ Լվովում։

## Նշանակություն
Պատկերը դարձել է և՛ հումանիտար ճգնաժամի, և՛  անարդար պատերազմի նկարազարդում, և՛ ուկրաինացիների հույսի և՛  լուռ դիմադրության խորհրդանիշ։ Դիմանկարը, իր հերթին, դիտարկվում է որպես Հիսուս Նազովրեցու մոր պատկեր, ով ապաստան գտավ Հերովդես I Մեծի վտանգից։ Այսօր համարվում է ժամանակակից Մարիամի խորհրդանիշը, ով պատսպարվում է պատերազմի բռնություններից և, կարծես սրբի նման կերակրում է իր երեխային։ Պատկերը մարդկանց հետաքրքրեցրել է նաև նրանով, որ կարծես աստվածաշնչյան պատմությունը կրկնվի 21-րդ դարում։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Կիև
Կատեգորիա:Սրբապատկերներ
TouchArcade

**TouchArcade**, վեբ կայք, որը նվիրված է բջջային սարքերի համար նախատեսված խաղերին, թողարկվել է 2008 թվականին, Արնոլդ Կիմի կողմից, ով համարվում է Apple MacRumors կայքի հեղինակը։ Կայքում հիմնականում տեղադրվում են հրապարակումներ iOS օպերացիոն համակարգի համար նախատեսված խաղերի մասին։ Ինչպես նաև TouchArcade-ում հրապարակվում են ակնարկներ և նորություններ նաև այլ պլատֆորմների համար նախատեսված խաղերի մասին, այդ թվում՝ Android և Nintendo Switch։ Բացի սա, կայքում տեղադրվում են նաև փոդքասթներ։

CNET կայքը TouchArcade-ին տվեց 6-րդ դիրքը խաղային բլոգնեի շարքում, իսկ Time ամսագիրը TouchArcade-ին ընդգրկել էր 50 ամենալավ կայքերի շարքում։

2015 թվականին կայքը մեկնարկեց դրամահավաք քրաուդֆանդինգային պլատֆորմի միջոցով։ Հեղինակի խոսքերով, սա պայմանավորված էր նրանով, որ խաղերի մշակողները սկսել էին ավելի քիչ պատվիրել գովազդ կայքում, դրա փոխարեն օգտվում են հավելվածներում առկա ներքին գովազդային համակարգերից։ The Guardian-ը նշեց, որ TouchArcade-ը միակ անկախ ամսագիրը չէ, որը ունեցել է քրաուդֆանդինգի կարիք։

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* 

Կատեգորիա:Կայքեր այբբենական կարգով
Կատեգորիա:Կայքեր ըստ թեմայի
Կատեգորիա:Համակարգչային խաղեր
Նախկին հասարակաց տներ ճապոնացի զինվորների համար Նանկինում

**Նախկին հասարակաց տներ ճապոնացի զինվորների համար Նանկինում**, Լիծի ծառուղում գտնվող շենքերի համալիր, որոնք Նանկինի մշակութային ժառանգության պահպանվող վայրեր են ():

## Պատմություն
### Պատերազմի տարիներին
1937 թվականի դեկտեմբերին ճապոնա-չինական պատերազմի ժամանակ Նանկինի գրավումից հետո քաղաքում սկսվեցին զանգվածային սպանություններն ու բռնաբարությունները։ Չնայած բռնությունն արգելող հրամանին, զինվորական հրամանատարությունը փաստացի աչք էր փակում զինվորների և սպաների ցանկացած վայրագության վրա։ Կանանց նկատմամբ սեռական բռնությունը դիտվում էր որպես զավթիչների բնականոն վարքագիծ օկուպացված տարածքներում։ Ավելին, գործընթացը վերահսկելու համար ճապոնացիները սկսեցին կազմակերպել հասարակաց տներ, որոնք էվֆեմիստաբար կոչվում էին «սփոփման կայաններ», և որտեղ պահվում էին այսպես կոչված «սփոփման համար կանայք», որոնց ստիպողաբար ստիպում էին զբաղվել մարմնավաճառությամբ։ Առաջին նման հասարակաց տունը Նանկինի մոտ բացվել է 1938 թվականին։

Հետագայում Նանկինում բացվել են 40-ից ավելի նման «կայաններ»։ Քանի որ կոնֆուցիական դաստիարակություն ստացած և սեռական բռնության ենթարկված կանայք հաճախ ինքնասպան էին լինում, իսկ վերապրածները նախընտրում էին թաքցնել իրենց ամոթը, պատերազմից հետո դժվար էր որոշել «սփոփման կայանների» տեղը Նանկինում, նրանցից շատերը չեն հայտնաբերվել մինչ օրս։

Քաղաքի բարձրակարգ թաղամասում գտնվող յոթ շենքերը, որոնք այն ժամանակ հայտնի էին որպես Պուցին Նոր գյուղ, այժմ՝ Լիծի ծառուղում, միակ «սփոփման կայաններն» են, որոնք բացահայտվել էին ողջ մնացած «սփոփման համար կանանց» վկայություններով։ Հայտնի է, որ թիվ 2 տանը (որը կոչվել է «Սինոնոմե սփոփման կայան» կամ «Արևելյան հյուրանոց») և թիվ 18 տանը (որը կոչվել է «Հայրենի քաղաքի սփոփման կայան») պահվում էին ավելի քան երկու հարյուր կանայք Չինաստանից, Կորեայից և Ճապոնիայից։ Յոթ շենքերից բաղկացած այս համալիրը համարվում է ամենամեծն Ասիայում։

### 21-րդ դարում
Մինչ օրս պատերազմի ժամանակ որպես ճապոնական «սփոփման կայան» ծառայած մյուս շենքերի մեծ մասը քանդվել է, և 2014 թվականի հունիսի 9-ին որոշում է կայացվել Լիծի պուրակի յոթ շենքերից բաղկացած համալիրը Նանկինի մշակութային ժառանգության պահպանվող հուշարձանների ցանկում ընդգրկելու մասին։ Շենքերի համալիրին նոր կարգավիճակ տալը, ի թիվս այլ բաների, նպատակ ունի պահպանելու ճապոնական միլիտարիզմի քաղաքականությունից տուժած կանանց ողբերգության ապացույցները։

## Պատկերասրահ

Պատկեր:Lijixiang weiansuo,in Nanjing,2014090901.jpg|Բակի արևմտյան կողմում գտնվում է «Նանկինի մշակութային մասունքների պահպանության վարչության» հուշարձանը
Պատկեր:Lijixiang weiansuo,in Nanjing,2014090902.jpg|L-աձև ճակատային տան հարավարևմտյան ճակատը (վիճակը մինչև վերականգնումը)
Պատկեր:Lijixiang weiansuo,in Nanjing,20150707.jpg|L-աձև ճակատի տանիքը (վերականգնման փուլում)


## Տես նաև
* Նացիստական Գերմանիայի ճամբարային հասարակաց տներ

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Հասարակաց տներ
Կատեգորիա:Չինաստանի հուշարձաններ
Չարլզ Ջեյմս Քորել

**Չարլզ Ջեյմս Քորել** (, ), ամերիկացի ռադիոկատակերգու, դերասան և գրող, որը հայտնի է Ֆրիմեն Գոսդենի հետ *Amos 'n' Andy* ռադիոսերիալում իր աշխատանքով։ Քորելը հնչունավորել է գլխավոր կերպար Անդի Բրաունին՝ մի շարք այլ փոքր դերերի հետ միասին։

## Կենսագրություն
### Կարիերա
Քորելը ծնվել է Իլինոյս նահանգի Պեորիա քաղաքում։ Ի սկզբանե նա աշխատել է սղագրող և աղյուսագործ։ Նա հանդիպել է Գոսդենին Հյուսիսային Կարոլինա նահանգի Դարհեմ քաղաքում, որտեղ Քորելը աշխատում էր Ջո Բրեն պրոդյուսերական  ընկերությունում։ 1930 թվականին Քորելը և Ֆրիմենը միասին գնում են հանգստանալու Վիսկոնսին նահանգի Ժնևյան լճում, որտեղից էլ ռադիոյով հեռարձակվում էին *Amos 'n' Andy-ի ռադիոսերիալում*։ 1928-1934 թվականներին թիմը այլևս առանց ռադիոհաղորդման արձակուրդ չի ունենում։ *Amos 'n' Andy ռադիոսերիալի* 30-ամյա հոբելյանը տոնելու համար 1958 թվականի մարտի 19-ի հեռարձակումը իրականացրեցին Քորելը և Գոսդենը՝ հանդես գալով իրենց իրական ձայներով և անուններով, որը նախկին հաղորդումների ժամանակ տեղի չէր ունեցել։

1961-1962 թվականների ընթացքում Գոդենն ու Քորելը ձայնակցել են Ամերիկյան հեռարձակման ընկերության «Քելվին ու գնդապետը» սիթքոմի անիմացիոն շարքում։

### Վերջին տարիները
Քորելը մահացել է 1972 թվականին Չիկագոյի հիվանդանոցներից մեկում սրտի կաթվածից։ Նախքան մահանալը նա թոշակի էր անցել և ապրում էր Կալիֆոռնիա նահանգի Բևեռլի Հիլզում՝ մի քանի թաղամաս այն կողմ իր ռադիոգործընկեր Ֆրիմեն Գոսդենից։

### Անձնական կյանքն ու ընտանիքը
Քորելի առաջին ամուսնությունը Մարի Ջեյնսի հետ վերջացել է ամուսնալուծությամբ 1937 թվականի մայիսի 26-ին։ Զույգը ամուսնացած է եղել տասը տարի, սակայն ոչ մի երեխա չեն ունեցել։ 1937 թվականի սեպտեմբերի 11-ին Կալիֆոռնիա նահանգի Գլենդել քաղաքում Քորելը ամուսնացել է նախկին պարուհի Ալիս ՄաքԼաֆլինի հետ։ Նրանք ունեցել են վեց երեխա՝ Դորոթը, Չարլզը, Բարբարան, Ջոնը և Ռիչարդը։ 1954 թվականի հուլիսի 5-ին նրա յոթամյա տղան՝ Ջոն Քորելը մահացավ պատահական թունավորումից։ Դիահերձումից պարզ դարձավ, որ երիտասարդ տղան մահացել է երիկամների սուր վարակից։ 1939 թվականին Քորելի և Ալիսի դուստրը ծնվում է և ժամեր անց մահանում։

Քորելի որդին՝ Չարլզ Քորել կրտսերը դերասան ու ռեժիսոր էր։ Մյուս որդին՝ Ռիչարդ Քորելը նույնպես դերասան էր, որը *Family Matters* հեռուստատեսային կոմեդիայի համար մի շարք պրոդյուսերական և ռեժիսորական աշխատանքներ էր իրականացրել (նա նաև լավագույնս հիշվում է *Leave It to Beaver* սիթքոմի Ռիչարդ Ռիքովեր կերպարով)։

### Քաղաքական հայացքներ
Քորելը աջակցել է Բերրի Գոլդուոթերին 1964 թվականի ԱՄՆ նախագահական ընտրությունում։

## Ժառանգություն
1962 թվականին կատակերգական թիմը ընդգրկվել է Ռադիոյի փառքի կենտրոնում։ 1969 թվականին Քորելը արժանացել է Հոլիվուդյան փառքի ծառուղի աստղին իր ռադիոաշխատանքի համար։ 1977 թվականին Քորելը Գոսդենի հետ միասն ընդգրկվել է Հեռարձակվողների ազգային ասոցիացիայի փառքի կենտրոնում։

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* 

Կատեգորիա:20-րդ դարի ամերիկացի երգիչներ
Կատեգորիա:20-րդ դարի ամերիկացի տղամարդ դերասաններ
Կատեգորիա:Ամերիկացի դերասաններ
Կատեգորիա:Ամերիկացի կատակերգուներ
Կատեգորիա:Ամերիկացի տղամարդ հնչյունավորողներ
Կատեգորիա:Դերասաններ այբբենական կարգով
Կատեգորիա:Հոլիվուդյան փառքի ծառուղի
Կատեգորիա:Վիքիպեդիա:ԲՊՀ հոդվածներ 2023
Կատեգորիա:Սրտամկանի ինֆարկտից մահացածներ
Վասիլկովի մայոլիկա աքաղաղ

alt=Півник васильківської майоліки|աջից|312x312փքս
 
**Վասիլկովի մայոլիկա աքաղաղ** (), կրկնօրինակված դեկորատիվ կտոր է, որը արտադրվել է Վասիլկովի մայոլիկաների գործարանի կողմից, որը ստեղծվել է Վալերի Պրոտորիևի և Նադիյա Պրոտորիևայի կողմից։ Այն դարձել է տոկունության խորհրդանիշ Ռուսաստանի Ուկրաինա ներխուժման ընթացքում, այն իրադարձությունից հետո, երբ Բորոդյանկայի գրեթե գետնին հավասարված տներից մեկի խոհանոցի լուսանկարը վիրուսային տարածում ստացավ։ Ավելի ուշադիր զննելուց հետո վրան նկատվեց դեկորատիվ մայոլիկա աքլոր։

## Պատմություն
Աքլորը արտադրվել է Վասիլկովի մայոլիկա գործարանում 1960-ականների սկզբից մինչև 1980-ական թվականները։

Երբ Բորոդյանկայի ավերված տան խոհանոցի աքաղաղով պատկերի լուսանկարը հայտնի դարձավ ամբողջ աշխարհում, ուկրաինական լրատվամիջոցները և սոցիալական ցանցերում մարդիկ սկսեցին հետաքրքրվել արվեստի այս գործով։ Պատկերը նկատել և լուսանկարել է Ելիզավետա Սերվատինսկան, իսկ Կիևի քաղաքային խորհրդի պատգամավոր Վիկտորյա Բուրդուկովան բոլորի ուշադրությունը հրավիրել է աքլորի վրա։

Աքլորը պահարանի հետ մեկ տեղ տարվել էԱրժանապատվության հեղափոխության ազգային թանգարանի ցուցահանդես։

## Հեղինակներ
մինի|Կերամիկական աքլորը փրկված պահարանի վրա ավերված տանը, Բորոդյանկա, 2022 թվականի ապրիլ
Ստեղծագործությունը սկզբում սխալմամբ վերագրվել է Պրոկոպ Բիդասյուկին։

Վասիլկովյան մայոլիկայի գործարանի գլխավոր նկարիչը՝ Սերխի Դենիսենկոն, կարծում է, որ աքաղաղի հեղինակությունը պատկանում է Վալերի Պրոտորիևին և նրա կնոջը՝ Նադիային։

## Խորհրդանիշ
ձախից|մինի| Պիսանկան Բորոդյանկա աքլորի հետ
Ռմբակոծությունից փրկված, պատին մնացած խոհանոցի աքլորը և պահարանը դարձան ամրության և հաստատակամության խորհրդանիշ։ Ձևավորվեց մի մեմ՝ «Եղիր այս խոհանոցի պահարանի պես ուժեղ»։  Նշվում է նաև որպես ուկրաինական աննկուն ոգու խորհրդանիշ։

Աքլորը հայտնվում է Ալեքսանդր Գրեխովի և Դիմա Կովալենկոյի «Կատու Ինժի» նկարում։ Այն ակտիվորեն փնտրվում է տեղական առցանց շուկաներում։

Աքաղաղը դարձել է պիսանկայի (զատկի ձվերի) սիրված թեմատիկաներից մեկը, օրինակ, լիտվացի դիզայներ Լայմես Կուդիկիսը տեղադրել է այն մի ձվի վրա։  2022 թվականի ապրիլի 9-ին Մեծ Բրիտանիայի վարչապետ Բորիս Ջոնսոնի Կիև կատարած այցի ընթացքում և՛ նրան, և՛, նաև, Ուկրաինայի նախագահ Վլադիմիր Զելենսկիին նվիրել են նմանատիպ կերամիկական աքլորներ։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Ուկրաինայի մշակույթ
TeamXbox

**TeamXbox**, վեբ կայք, նվիրված Xbox և Xbox 360 խաղային համակարգերի համար նախատեսված համակարգչային խաղերին։ Կայքում տեղադրվող նյութերի մեծ մասը նվիրված է Xbox և Xbox 360 խաղային համակարգերին, սակայն կայքում հազվադեպ տեղադրվում են նյութեր նաև այլ խաղային համակարգերի մասին։

## Պատմություն
TeamXbox-ը հիմնադրվել է 2000 թվականին Բրենթ Սոբոլեսկի և Սթիվ Բարտոնի կողմից։ 2001 թվականին Բարտոնը, Սոբոլսկին և Սոլ Նաջիմին MSXbox-ից, կնքեցինք պայմանագիր, ըստ, որի TeamXbox-ը և MSXbox ֆորումը միավորեցին, դառնալով մեկ ընդհանուր կայք և պահպանելով TeamXbox անվանումը։ Արդյունքում TeamXbox-ը դարձավ ամենախոշոր կայքը նվիրված Xbox խաղային համակարգին։

2003 թվականի հոկտեմբերի 21-ին IGN Entertainment ընկերությունը հայտարարեց TeamXbox-ի գնման մասին։ Չնայած այդ հանգամանքին, TeamXbox-ը պահպանեց իր վեբ հասցեն, թեմատիկան և աշխատակիցներին։ Գործարքի ժամանակ կայքն ամեն ամիս ուներ ավելի քան կես միլլոն այցելու։

2007 թվականի դեկտեմբերի վերջին TeamXbox-ի աշխատակիցը հաղորդեն, որ շնորհիվ իր ներքին աղբյուրների պատրաստ է հաստատել, որ Microsoft ընկերությունը աշխատանքներ է կատարում Xbox 360-ի համար նախատեսված նոր խաղային վահանակի վրա։ Արդյունքում, մի քանի տարի անց, պարզ դարձավ, որ այդ խաղայաին վահանակը՝ շարժի ճանաչման՝ Kinect համակարգն է։

2009 թվականի հուլիսին տարածվեց տեղեկություն Xbox-ի նոր խաղային համակարգի մասին։ TeamXbox-ը տրամադրեց էքսկյուզիվ, ոչ պաշտոնական տեղեկություն, որ նոր մոդելը ունակ է ցուցադրել պատկերները ստերեոսկոպիկ ռեժիմով։

2010 թվականի հուլիսին համացանցում հայտնվեց ոչ պաշտոնական տեղեկություն, ըստ որի Microsoft ընկերությունը հնարավոր է հրաժարվի «Xbox» բրենդից։ Այս տեղեկությունների համար աղբյուր հանդիսացավ FOX Interactive Media-ն, որը հայտարարեց, վերջին փոփոխությունների հետ կապված հնարավոր է փակվի նաև TeamXbox կայքը, իսկ Xbox բրենդին վերաբերվող ողւ նորությունները կտեղափոխվեն IGN.com կայքի առանձին բաժին։ Շնորհիվ այս նորության պարզ դարձավ, որ 2010 թվականի մարտին TeamXbox-ին աշխատակազմը ենթարկվել էր կրճատման։

2012 թվականի հունվարին պարզ դարձավ, որ կապված ֆինանսական բարդությունների հետ IGN-ը ստիպված է եղել կրճատել Voodoo Extreme 3D և TeamXbox կայքերի աշխատակիցների բյուջեն։

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* 

Կատեգորիա:Կայքեր այբբենական կարգով
Կատեգորիա:Կայքեր ըստ թեմայի
Կատեգորիա:Համակարգչային խաղեր
Բատյարություն

աջից|մինի|300x300փքս| Բատյարի օրվա տոնակատարություն
**Բատյարություն** (ուկրաիներեն՝ Львівські батяри, ռուս.՝ батярство), լվովյան ենթամշակույթ է, որը գոյություն է ունեցել 19-րդ դարի կեսերից մինչև 20-րդ դարի կեսերը։ Ենթամշակույթի անունը տրվել է հունգարերեն  բառով, որը նշանակում է «ավազակ», «արկածախնդիր» և գալիս է իրանական լեզուներից։ Լվովում բատյարը կտրիճ է, որն ընդունակ է տարբեր ձեռնարկումների և ռիսկային կատակների։ Բատյարների մեծ մասը արվարձանների (հատկապես Լիչակովոյի և Պոդզամչեի) բնակիչներն էին, ովքեր հավաքվում էին պանդոկներում և «սադոչկաներում»՝ պլեբեյական խմելու հաստատություններում տարբեր զվարճանքների համար։

Բատյարներն օգտագործում էին հատուկ ժարգոն (այսպես կոչված Լվովի «բալակ»), որը լեհերեն, ուկրաիներեն, գերմաներեն և հրեական բառերի խառնուրդ էր, որոնցից մի քանիսը դեռ օգտագործվում են Լվովում՝ «гальба»՝ «գարեջրի գավաթ», «мент»՝ «ոստիկան», «рандка»՝ սիրահարների ժամադրություն, «спацькати»՝ փչացնել, «шкраби»՝ կոշիկ։ 1933 թվականին Լվովում հայտնվեց «Ուրախ Լվովի ալիք» ռադիոհաղորդումը հաղորդավարներ Տոնկոյի և Շչեպչոյի հետ, որի շնորհիվ Լեհաստանի մյուս վարչական շրջանները ավելի լավ ճանաչեցին բատյարի ենթամշակույթը։

Բատյարի օրհներգն է համարվել մի երգ, որը ստեղծել է կոմպոզիտոր Հ. Վարսոմը Է. Շլեխտեռի «Tylko ve Lvov» բառերով, այսինքն՝ «Միայն Լվովում», որը հետագայում դարձավ քաղաքի ոչ պաշտոնական օրհներգ։ Բատյարիզմը տարածված է եղել հիմնականում լեհերի շրջանում, դրա մասին է վկայում բացառապես Լվովի լեհական բատյարական բանահյուսությունը։

Լվովի քաղաքային խորհրդի 2008 թվականի մայիսի 1-ի որոշմամբ քաղաքում հայտարարվել է ամենամյա բատյարի օրը։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Լվովի պատմություն
Կատեգորիա:Ուկրաինայի մշակույթ
Գրիգորի Ֆիխտենհոլց

**Գրիգորի Ֆիխտենհոլց** (, ), ռուս խորհրդային մաթեմատիկոս։ Ավելի հայտնի է որպես «Դիֆերենցիալ և ինտեգրալ հաշիվների դասընթաց» եռահատոր գրքի հեղինակ։

## Կենսագրություն
left|thumb|Դասական դասագրքի երրորդ հատորի շապիկը|180px
Գ․ Ֆիխտենհոլցը ծնվել է 1888 թվականի հունիսի 8-ին, Օդեսայում։ 1911 թվականին Օդեսայում ավարտել է Նովոռոսիյսկի կայսերական համալսարանը։ Դրանից հետո աշխատել է Սանկտ Պետերբուրգի Ալեքսանդր Երրորդի անվան կայսերական էկելտրոտեխնիկական ինստիտուտում, իսկ 1918 թվականից՝ Պետրոգրադի (այնուհետև՝ Լենինգրադի) համալսարանում։ 1920-ական թվականների սկզբին միաժամանակ դասավանդել է երկրորդ մանկավարժական ինստիտուտում։ 1929 թվականից պրոֆեսոր է, 1935 թվականից՝ ֆիզիկամաթեմատիկական գիտությունների դոկտոր։

1917թ․ հեղափոխությունից  հետո միացել է ՌԽՖՍՀ  կրթության ժողովրդական կոմիսարիատի փորձագետների խորհրդին,նախագահել է դպրոցական ծրագրերի նախապատրաստման հանձնաժողովը։ Եղել է մաթեմատիկական օլիմպիադաների նախաձեռնողը։

Հիմնական աշխատանքները վերաբերում են իրական փոփոխականի ֆունկցիաների տեսությանը,մաթեմատիկական    և ֆունկցիոնալ անալիզին,ինչպես նաև մեթոդաբանությունը։ Լենինգրադի համալսարանում մաթեմատիկայի և մեխանիկայի ֆակուլտետում  ստեղծել է իրական փոփոխականի և ֆունկցիոնալ անալիզի ֆունկցիաների տեսության դպրոց։

Հեղինակ է «Մաթեմատիկա ինժեներների համար», «Դիֆերենցիալ և ինտեգրալ հաշիվների  դասընթաց» և «Մաթեմատիկական անալիզի հիմունքներ» դասընթացների։1922 թվականին   Յ.Դ․ Տամարկինի հետ ռուսերեն թարգմանել է Շառլ Ժան դը լա Վալե Պուսենի «անվերջ փոքրերի անալիզի դասընթաց» գիրքը։

Առանձնահատուկ ուշադրության է արժանացել «Դիֆերենցիալ և ինտեգրալ հաշվարկի դասընթաց» եռհատորյակը,որը ծառայել և ծառայում է որպես դասագիրք և տեղեկագիր մաթեմատիկոսների մի շարք սերունդների համար։ Չնայած ավելի ժամանակակից մաթեմատիկական լեզվով գրված դասագրքերի առկայությանը, օրինակ՝Ռիչարդ Կուրանտի երկհատոր աշխատությանը,Ֆիխտենհոլցի դասընթացն այսօր էլ շատ տարածված է։ Այս դասագրքի առաջին հրատարակությունը լույս է տեսել Գոստեխիզդատում (առաջին հատորը՝ 1947թ․):

Լենինգրադի համալսարանի մաթեմատիկական անալիզի ամբիոնը հիմնադրվել է Գ․Մ․ Ֆիխտենհոլցի կողմից (նա ղեկավարեց այն մինչև իր հարկադիր  հրաժարականը ՝ կոսմոպոլիտիզմի դեմ արշավի ժամանակ 1953թ․)։

Մահացել է 1959 թվականի հունիսի 26-ին։ Թաղված է Սանկտ-Պետերբուրգի  Սերաֆիմովսկի գերեզմանատանը։

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* 

Կատեգորիա:Մաթեմատիկոսներ այբբենական կարգով
Կատեգորիա:Մաթեմատիկական անալիզի մասնագետներ
Կատեգորիա:Ֆիզիկամաթեմատիկական գիտությունների դոկտորներ
Կատեգորիա:Խորհրդային պրոֆեսորներ
Կատեգորիա:Խորհրդային մաթեմատիկոսներ
Կատեգորիա:Դասագրքերի հեղինակներ
Օրիորդ Լիզա

**Օրիորդ Լիզա** պատմվածք, Ալեքսանդր Շիրվանզադեի՝ 1884 թվականին գրված ստեղծագործություն։

## Սյուժե
Բժիշկ Արզաս Պետրովիչ Մարգարյանը իր կյանքից մի դրվագ է պատմում Գևորգ Մինաևիչ Շանաբադյանին և փորձում արդարացնել իր՝ իգական սեռի թշնամի դառնալը։ Եվ այդ ամենը նրա գլուխն է մտել կյանքի մի փաստից։ Արզաս Պետրովիչը պատմում է, թե ինչ ճակատագրական հետևանքներ ունեցան իր կյանքում պաշտոնաթող եղած հայ չինովնիկ Մարտին Բուղդանիչ Բադամովի հետ իր ծանոթությունը։ Հանգամանքները այնպես են դասավորվում, որ հերոսի և չինովնիկի 25-ամյա աղջկա՝ Լիզայի միջև փոխադարձ սեր է արթնանում, որին վիճակված չէր երկարատև ընթացք։ Չնայած այն փաստին, որ նա համակրողների պակաս չի ունեցել, սակայն ոչ ոքի չի ընտրել, քանի որ, ինչպես ինքն է ասում, ոչ մեկի չի հաջողվել նրա աչքին երևալ որպես ուժի և զորության աղբյուր։ Լիզան կնոջ հավասարությունը տղամարդու հետ համարում էր անհեթեթություն և գտնում, որ կինը պետք է հնազանդ լինի և կատարի տղամարդու ցանկությունները։ Լիզան՝ դրժելով իր սերը, սկսում  է հանդիպել Սեթյանի հետ, ով նրա «տաս հարցին մի պատասխան չի տալիս» և ապրում նրա հետ իբրև երջանիկ մի կին։ Եվ այս ամենը տակնուվրա է անում ոչ միայն հերոսի սիրտը, այլև նրա մտածողությունը։  Նա հետագայում ի զորու չի լինում վստահել և սիրել որևէ այլ կնոջ և սկսում է հակակրանք տածել նրանց նկատմամբ՝ երբևէ չցանկանալով ամուսնանալ։

## Գաղափարական բովանդակություն
«Օրիորդ Լիզա» պատմվածքում Շիրվանզադեն սոցիալական կամ գաղափարական շեշտադրումից անկախ, ընդգծում է կանացի հոգեբանության բնորոշ մի ընդհանրացում։ Լիզայի և բժշկի փոխադարձ սերը նույն ըմբռնումներն ունի։ Բայց հանկարծ Լիզայի ամուսնանալը ուրիշի հետ բացահայտում է կանացի հոգեբանության գծի հաստատում, այն որ ասում է․ «Սերը կնոջ մեջ ներքին ենթարկվածության զգացումն է տղամարդու խորհրդավորության ուժի առջև»։ Այս բանաձևումը կապ չունի ֆիզիկական ընկալումների հետ, պարզապես կինը կարիք ունի տղամարդու ուժի ապահովությանը և այն բանի, որ այդ ուժն ու տղամարդու ներաշխարհը չբացվեն մինչև վերջ։ Ընտանիքի և կնոջ խնդիրը Շիրվանզադեին հեռաքրքրել է իր սոցիալական հիմունքներով, որի հետ են կապվում հոգեբանական դրսևորումները։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:1884 ստեղծագործություններ
Կատեգորիա:Շիրվանզադեի ստեղծագործություններ
Կատեգորիա:Վիքիպեդիա:ԵՊՀ ԻՄ հոդվածներ 2023
Գրետա Անդերսեն

**Գրետա Մարի Անդերսեն** (, ), դանիացի լողորդուհի, 1948 թվականի ամառային Օլիմպիական խաղերի չեմպիոն և արծաթե մեդալակիր, Եվրոպայի կրկնակի չեմպիոն։

## Կենսագրություն
Գրետա Մարի Անդերսենը ծնվել է 1927 թվականին Կոպենհագենում։ Դանիայի հավաքականի կազմում 1947 թվականին հաղթող է ճանաչվել Եվրոպայի առաջնության 4×100 մ ազատ ոճի փոխանցումավազքում, իսկ 100 մ ազատ ոճում զբաղեցրել է երրորդ տեղը։ 1948 թվականի Լոնդոնի ամառային օլիմպիական խաղերում նա Դանիայի հավաքականի կազմում ոսկի մեդալ է նվաճել 100 մ ազատ ոճում և արծաթե՝ 4x100 մ ազատ ոճի փոխանցումավազքում։ 400 մ ազատ ոճի ժամանակ նա հանկարծակի կորցրել է գիտակցությունը։ Դրա մասին նա անդրադարձել է իր ինքնակենսագրության մեջ։

1950 թվականի Եվրոպայի առաջնությունում նա Դանիայի հավաքականի կազմում նորից նվաճել է ոսկի մեդալ 400 մ ազատ ոճում, արծաթե մեդալ՝ 4×100 մ ազատ ոճի փոխանցումավազքում և բրոնզե մեդալ՝ 100 մ ազատ ոճում։ Գրետա Մարի Անդերսենը մասնակցել է նաև 1952 թվականի Հելսինկի ամառային օլիմպիական խաղերին։ Նա 9 անգամ դարձել է Դանիայի չեմպիոնուհի։

1950-ականների կեսերին Անդերսենը տեղափոխվել է ԱՄՆ, հաստատվել Կալիֆորնիայում և ստացել ամերիկյան քաղաքացիություն։ Նա 6 անգամ լողալով անցել է Լա Մանշ նեղուցը և սահմանել համաշխարհային ռեկորդ՝ 10 ժամ 59 րոպե։

1960 թվականին նա ամուսնու հետ բացել է լողի դպրոց, որը գործել է մինչև 1980 թվականը։ Նա երեխա չի ունեցել։

1969 թվականին Գրետա Մարի Անդերսենի անունն ընդգրկվել է Լողի համաշխարհային փառքի սրահում։

Գրետա Մարի Անդերսենը մահացել է ԱՄՆ-ում, 2023 թվականի փետրվարի 6-ին։

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
Greta Andersen
*Passages: Olympic Pool Champion and Open Water Queen Greta Andersen Dies At 96

Կատեգորիա:Դանիացի լողորդներ
Երաժշտական ընկերություններ

**Երաժշտական ընկերություններ**, երաժիշտների և երաժշտասերների միավորումներ։

## Նպատակը
Երաժշտական ընկերությունների երաժշտական մշակույթի տարածումն է, երաժշտական արվեստի որոշ տեսակների ուսումնասիրությունը։ Տարբերում են կատարողական 
(նվագախմբային, երգչախմբային, կամերային), ստեղծագործական (կոմպոզիտորական, երաժշտագիտական), գիտական և լուսավորական երաժշտական ընկերություններ։
 
## Հիմնադրում
Երաժշտական ընկերությունները հիմնադրվել են XVI դարում Իտալիայում՝ «երաժշտական ակադեմիա» անվամբ, որոնք հիմնականում զբաղվել են երաժշտական գործերի կատարմամբ։  Գերմանիայում և եվրոպական այլ երկրներում ստեղծվել են XVII դարում՝ որպես «երաժշտական կոլեգիումներ»։  XIX դարում կազմակերպվել են տղամարդկանց երգչախմբային ընկերություններ Գերմանիայում (առաջինը՝ Բեռլինում, 1809 թվական), Ավստրիայում, Շվեյցարիայում, ավելի ուշ՝ Ֆրանսիայում (1835 թվական)։ Ռուսաստանում առաջին երաժշտական ընկերությունը հիմնադրվել է XVIII դարի վերջին («Երաժշտական ակումբ», 1772 թվական, Սանկտ Պետերբուրգ)։ 
Կան նաև միջազգային Երաժշտական ընկերություններ, որոնց մեծ մասը Միավորված ազգերի կրթական, գիտական և մշակութային կազմակերպությանը կից միջազգային երաժշտական խորհրդի (հիմնադրում՝ 1949 թվական, Փարիզ) անդամ է։

Հայ իրականության մեջ առաջին երաժշտական ընկերությունը՝ «Քնար հայկականը», հիմնադրվել է 1862 թվականին Կոստանդնապոլսում։ XX  դարիի սկզբին ստեղծվել են Սանկտ Պետերբուրգի հայ գեղարվեստական (1903 թվական), Մոսկվայի հայ խմբերգային (1910 թվական), Թիֆլիսի հայկական խմբերգային (1910 թվական), Արևելյան երաժշտական (1907 թվական), «Երաժշտական լիգան» (1908 թվական), Հայոց երաժշտական (1912 թվական), Հայ երաժշտական տեսաբանների (1919 թվական) և այլն ընկերություններ, խորհրդային տարիներին` Հայաստանի պրոլետական երաժիշտների ընկերակցությունը (1930 թվական), Հայաստանի երգչախմբային (1958 թվական), Հայաստանի երաժշտական (1987 թվական)
և այլ ընկերություններ, անկախության տարիներին՝ «Հայ փոքրիկ երգիչներ» մանկական միջազգային ընկերակցությունը (1993 թվական) և այլն։
Դմիտրո Դիկուսար

**Դիկուսար Դմիտրո Պետրովիչ** (ուկրաիներեն` Дікусар Дмитро Петрович, հոկտեմբերի 24, 1985, Օդեսա, Ուկրաինական ԽՍՀ, ԽՍՀՄ), ուկրաինացի պարող և պարուսույց։

## Կենսագրություն
Դմիտրո Դիկուսարը ծնվել է 1985 թվականի հոկտեմբերի 24-ին Օդեսայում։ Պարել սկսել է 6 տարեկան հասակից, սկզբում պարահանդեսային, իսկ ավելի ուշ՝ սպորտային պարատեսակներով։

Բարձրագույն կրթություն է ստացել Կիևի ֆիզիկական դաստիարակության ինստիտուտում, որտեղ 2008 թվականին ստացել է պարահանդեսային պարերի մարզիչի կրթություն։ Դմիտրոն երկար տարիներ մասնակցել է ուկրաինական և միջազգային սպորտային պարերի մրցույթներին։ Ինքը ամենամեծ հաջողությանը հասավ լատինաամերիկյան պարեր պարելիս՝ դուրս եկավ Եվրոպայի գավաթի եզրափակիչ, ինչպես նաև այս պարային ժանրի աշխարհի առաջնության հաղթողի տիտղոսը վաստակեց։

2006 թվականին Դմիտրո Դիկուսարը ստացել է պարահանդեսային պարերի սպորտի վարպետի թեկնածուի կոչում։ Նա բազմիցս հասել է միջազգային մրցումների եզրափակիչներ և Ուկրաինայի առաջնության գավաթակիր դարձել։

Լրատվամիջոցներում հայտնիություն է ձեռք բերել 2007 թվականին՝ «1+1» հեռուստաալիքի «Պարեր աստղերի հետ» նախագծի երկրորդ եթերաշրջանին մասնակցելուց հետո։  Նա պարել է երգչուհի Իրինա Բիլիկի հետ միասին։ Այնուհետև նրանք սկսեցին իրենց հարաբերությունները, և շուտով նրանք հարսանիք խաղացին՝ հանդիսավոր արարողություն անցկացնելով Ռիո դե Ժանեյրոյում։ Սակայն 2010 թվականին զույգը ի վերջո բաժանվել է։

2011 թվականին մասնակցել է ռուսական «Պարեր աստղերի հետ»։ Այնուհետև նա աշխատել է նաև այս շոուի վրացական տարբերակում։

2012 թվականին Դմիտրոն հարաբերություններ սկսեց պարուհի Օլենա Շոպտենկոյի հետ, ում նա հանդիպեց նաև «Պարեր աստղերի հետ» հաղորդաշարի եթերաշրջանի ընթացքում։ 2013 թվականին զույգն ամուսնացել է։ Բայց նույնիսկ այս ամուսնությունը երկար չտևեց՝ 2016 թվականին զույգը խզեց իր կապերը։

2019 թվականին նա վերադարձավ «Պարեր աստղերի հետ» շոու։  Վեցերորդ, յոթերորդ և ութերորդ սեզոններում նա զույգով պարել է, համապատասխանաբար, Վիկտորյա Բուլիտկոյի, Սլավա Կամինսկայի և Օլգա Հարլանի հետ։

Ներկայումս Դմիտրոն հաստատում է, որ զուգընկեր ունի, բայց չի հայտնում նրա ինքնությունը։

2022 թվականին նա համալրել է զինված ուժերի շարքերը, որպեսզզի պաշտպանի Ուկրաինայի սահմանները ռուսական ներխուժման ժամանակ։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Խորեոգրաֆներ
Կատեգորիա:Ուկրաինացի պարողներ
Կատեգորիա:Ուկրաինացի խորեոգրաֆներ
Էսկիլսթունա

**Էսկիլսթունա** (*Eskilstuna*․ ), քաղաք Շվեդիայի Սյոդերմանլանդ շրջանում՝ Ելմարեն և Մելարեն լճերն իրար կապող Էսկլիսթունաոն գետի ափերին։ Ունի օդանավակայան, երկաթուղային կայարան։ Քաղաքի միջով է անցնում  եվրոպական E20 ավտոերթուղին։ Բնակավայրն զբաղեցնում է 31,05 քառակուսի կիլոմետր տարածք։ Վարչական կենտրոնն է նույնանուն համայնքի, որի բնակչության թվաքանակը 2015 թվականի տվյալներով եղել է 100․092, բուն քաղաքինը՝ 67․359։ Ընդ որում՝ բնակիչների մեջ զգալի է ազգությամբ ֆինների թիվը։

## Ժողովրդագրություն

2019 թվականի դեկտեմբերի 31-ի տվյալներով Էսկիլսթունայի համայնքի բնակչության թվաքանակը եղել է 106․859․ այդ ցուցանիշով Շեդիայում զբաղեցրել է 15-րդ տեղը։

## Պատմություն
1659 թվականին Կարլ X Գուստավ թագավորը Էսկլիսթունային քաղաքի կարգավիճակ է շնորհել։ Այդ տարիներին այստեղ գործել են զինագործական մանուֆակտուրաներ, որոնք թնդանոթներ ու հրացաններ են արտադրել։ Տարիների ընթացքում քաղաքի տնտեսության կարևորագույն ճյուղերը դարձել են մետալուրգիան և պողպատաձուլությունը։ Ներկայումս Էսկլիսթունայում գործում են Վոլվո կոնցեռնի մի շարք ստորաբաժանումներ, այդ թվում՝ «Volvo Construction Equipment»-ի Volvo CE Component-ը, Վոլվոյի շինտեխնիկայի պահեստամասերի կենտրոնական պահեստը, հաճախորդների սպասարկման կենտրոնը, Մունկտել թանգարանը։ Արդյունաբերական խոշոր ձեռնարկություններից է նաև Ալֆա Լավալ ֆիրմայի սեպարատորների արտադրության գործարանը։
 
Էսկիլսթունայում են տեղակայված Մելարդալենյան համալսարանի որոշ մասնաշենքեր։ Վոլվոյի Մունկտել թանգարանի հարևանությամբ է գտնվում արվեստների թանգարանը։ Քաղաքը համբավվել է նաև Parken Zoo կենդանաբանական այգով, որտեղ կարելի է տեսնել տարաշխարհիկ եզակի կենդանիներ՝ սպիտակ վագրեր, ասիական առյուծներ, ընձառյուծներ, կոմոդորյան վարաններ․․․

Քաղաքում գործող մարզական կառույցներից հիշատակության են արժանի հատկապես Տունավալլեն և Իսստադիոն մարզադաշտերը։

## Կլիմա
Էսկիլսթունային բնորոշ է խոնավ մայրցամաքայինից օվկիանոսայինին անցում կատարող կլիման։

## Եվրոպական գործընկերություն
Էսկիլսթունան Եվրոքաղաքների ցանցի անդամ է։

## Քույր քաղաքներ
* , Էռլանգեն
* , Էսբյերգ
* , Ստավանգեր

## Պատկերասրահ

 Eskiltuna.jpg|Էսկիլսթունայի առափնյան
Eskilstuna stadsmuseum (3).JPG|Քաղաքային թանգարանը
Church Eskilstuna.JPG|Եկեղեցին
Eskilstuna stadshus.JPG|Քաղաքապետարանը


## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Պաշտոնական կայքէջը  (շվեդերեն, ֆրանսերեն, գերմաներեն, անգլերեն և ֆիններեն)
* Tågtider för Eskilstuna C

Կատեգորիա:Շվեդիայի բնակավայրեր
Կատեգորիա:Շվեդիայի քաղաքներ
Հաննա Գոսլար

**Հաննա Գոսլար** (,) Հոլոքոստը վերապրած հրեական ծագմամբ գերմանաբնակ բուժքույր։ Նա առավել հայտնի է Աննա Ֆրանկի հետ իր սերտ մտերմությամբ։ Նրանք միասին սովորել են Մոնտեսորիի 6-րդ դպրոցում և Ամստերդամի հրեական լիցեյում։

## Կենսագրություն
Հաննա Էլիզաբեթ Գոսլարը ծնվել է Բեռլինում, 1928 թվականի նոյեմբերի 12-ին։ Նրա հայրը՝ Հանս Գոսլարը, եղել է Պրուսիայի ներքին գործերի փոխնախարար, մայրը՝ Ռութ Ջուդիթ Կլեին՝ ուսուցչուհի, մահացել է երրորդ երեխային լույս աշխարհ բերելիս։ 

1933 թվականին Հանս Գոսլարը հրաժարական է տվել այն բանից հետո, երբ Ադոլֆ Հիտլերը եկել է իշխանության և նրա ղեկավարած Նացիոնալ-սոցիալիստական գերմանական բանվորական կուսակցությունը հաղթանակ է տարել Մայնի Ֆրանկֆուրտ ընտրություններում։ Անգլիա տեղափոխվելու անհաջող փորձից հետո Հանս Գոսլարի ընտանիքը հաստատվել է Հոլանդիայում։

Հաննան սկսել է հաճախել Ամստերդամի Մոնտեսորիի 6-րդ դպրոցը և այնտեղ ընկերացել Աննա Ֆրանկի հետ։

## Բերգեն-Բելզեն համակենտրոնացման ճամբարում
1943 թվականի հունիսին Գոսլարների ընտանիքը ձերբակալվել է ուղարկվել Վեստերբորկ համակենտրոնացման ճամբար, որից հետո՝ 1944 թվականի փետրվարին՝ Բերգեն-Բելզեն համակենտրոնացման ճամբար։ Քանի որ նրանց ընտանիքն ունեցել է պաղեստինյան անձնագրեր, Հաննան հայտնվել է ճամբարի արտոնյալ հատվածում։ Ճամբարում նա երբեն հանդիպել է Աննա Ֆրանկի հետ։ Վերջինս պահվում էր ճամբարի ոչ արտոնյալ հատվածում։ Ցանկապատի վրայով Հաննան Աննային նետել է հաց և գուլպաներ։

Հաննան և նրա կրտսեր քույրը՝ Գաբին, 14 ամիս մնացել են ճամբարում և ողջ են մնացել Կորած գնացքում։ Հյուծված աղջիկները ժամանակավոր ապաստանել են Շիլդայի քաղաքապետի տանը։ Նրանց հայրը, մորական տատն ու պապը մահացել են ճամբարում։ Հաննան Աննային վերջին անգամ տեսել է ճամբարում։

1945 թվականի հունիսի վերջին ռուսական իշխանությունները օգնել են քույրերին և նրանք վերադարձել են Ամստերդամ։ Հաննան հոսպիտալացվել է մինչև սեպտեմբերի վերջ, իսկ դեկտեմբերին ուղարկվել է Շվեյցարիա՝ ապաքինվելու։ Նա ավարտել է դպրոցը Բազելում։

## Պատերազմից հետո
1947 թվականին Հաննան և Գաբին ներգաղթել են Երուսաղեմ, Հաննան ամուսնացել է Վալտեր Պինչաս Պիքի հետ, ունեցել է երեք երեխա, 11 թոռ և ավելի քան 31 ծոռ։

Հաննա Գոսլար մահացել է Երուսաղեմում, 2022 թվականի հոկտեմբերի 28-ին, 93 տարեկան հասակում։

## Մշակույթում
Հաննան նկարահանվել է Աննա Ֆրանկի հետ կապված մի քանի վավերագրական ֆիլմերում․ առաջինը  1988 թվականին Վիլի Լինդվերի «Աննա Ֆրանկի վերջին յոթ ամիսները» ֆիլմում։ Հաննան նաև տեղեկություններ է տրամադրել 1995 թվականին նկարանահանված «Աննա Ֆրանկը հիշում է» և 2008 թվականին նկարահանված «Աննա Ֆրանկի դասընկերները» վավերագրական ֆիլմերին։

Աննայի և Հաննայի մտերմության մասին է պատմում 2021 թվականին նկարահանված է «Իմ լավագույն ընկերուհին» ֆիլմը։

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
*Guilt of survival begins to take toll
* Memories of Anne Frank: nonfiction book detailing Goslar's experience during the Holocaust

Կատեգորիա:Հոլոքոստից փրկվածներ
Արջենտինա Մենիս

**Արջենտինա Մենիս** (, ), ռումինացի թեթևատլետ, սկավառականետորդուհի, 1972 թվականի Մյունխենի ամառային օլիմպիական խաղերի արծաթե մեդալակիր։

## Կենսագրություն
Արջենտինա Մենիսը ծնվել է 1948 թվականին, Դոլջ շրջանի Չերնելե գյուղում։ Ավագ դպրոցում սովորելու տարիներին սկսել է նետել սկավառակ։ 1967 թվականին ընդգրկվել է Բուխարեստի «Դինամոյի» կազմում և ինն անգամ դարձել երկրի չեմպիոն։

1971 թվականին Հելսինկիում կայացած Եվրոպայի առաջնությունում Արջենտինա Մենիսը զբաղեցրել է 4-րդ տեղը։ 1972 թվականի Օլիմպիական խաղերի ժամանակ նա  զիջել է միայն խորհրդային ռեկորդակիր Ֆաինա Մելնիկին և նվաճել արծաթե մեդալ։

Օլիմպիական խաղերից երկու շաբաթ անց Արջենտինա Մենիսը նոր համաշխարհային ռեկորդ է սահմանել  Կոնստանցայում՝ 67,32 մ նետումով։ Նրա ռեկորդը պահպանվել է մոտ մեկ տարի։

1973 թվականին ուսանողական մարզական խաղերին մարզուհին նվաճել է արծաթե մեդալ։ Մեկ տարի անց՝ 1974 թվականին նա դարձել է Եվրոպայի առաջնության արծաթե մեդալակիր՝ սկավառակ նետելով 64 մ 62 սմ։ 1976 թվականին մասնակցել է Մոնրեալի օլիմպիական խաղերին, որտեղ զբաղեցրել է 6-րդը, իսկ 1978 թվականի Եվրոպայի առաջնությունում՝ 9-րդ տեղը։

2000 թվականին պարգևատրվել է «Հավատարիմ ծառայություն» առաջին աստիճանի ազգային մեդալով, իսկ 2004 թվականին ստացել է Մարզական վաստակի առաջին աստիճանի շքանշան։

Արջենտինա Մենիսը մահացել է 2023 թվականի մարտի 3-ին։

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
*ARGENTINA MENIS 

Կատեգորիա:Բնօրինակում անաղբյուր հոդվածներ
Կատեգորիա:Ռումինացի մարզիկներ
Սառա (Րաֆֆի)

**Սառա,** Րաֆֆու չափածո գործերից։ Այստեղ հեղինակը ներկայացնում է մարդկային հոգեբանության, կենցաղի և հայ գյուղացիության վիճակի այնպիսի պատկերներ, որոնք նորություն էին 1860-ականների պոեզիայի մեջ։

## Տպագրման պատմություն
Ինքնակենսագրական որոշ դրվագներ պարունակող պոեմի գրության ստույգ թվականը հայտնի չէ։ «Փունջի» երկրորդ հատորի առաջաբանում հեղինակի հայտնած մի տեղեկությունից հնարավոր է դառնոում որոշել պոեմի մոտավոր թվականը։ 
«Հարեմը», «Սառան»,«Ղույլաբանին», ըստ հեղինակի հայտնած տեղեկության, գրվել է այն ժամանակ, երբ ինքը եղել է Պարսկաստանում։ Ինչպես հայտնի է, 1856 թվականին վերադառնալով Պարսկաստան, Րաֆֆին մնում է այնտեղ մինչև 1868 թվականը։ Այստեղից էլ պարզ է դառնում, որ նշված պոեմները լույս են տեսել այդ թվականներին։
Րաֆֆու հոր առևտրական տունը սնանկ է հայտարարվում, և նա այդ ժամանակ անընդհատ քաղաքից քաղաք է տեղափոխվում։ Այդ ամենն էլ մեծ ազդեցություն է թողնում նրա ստեղծագործական կյանքի վրա, որի վառ հետևանքները տեսնում ենք «Սառա» և «Ղույլաբանին» պոեմներում։

## Սյուժե
«Սառան» քնարաէպիկական պոեմ է, սիրո մի ողբերգական պատմություն, որն ունի ինքնակենսագրական բնույթ, և վերաբերվում է Րաֆֆու կյանքի այն շրջանին, երբ նա Թիֆլսում սովորելուց հետո վերադառնում է գյուղ։
Պոեմում ներկայացվում է Սառայի պատանեկության դրվագներից, երբ ինքը օգնում է իր ծնողներին։ Նա անվախ էր, անցնում էր այնպիսի ճանապարհներով, որտեղով բոլորը վախով էին անցնում։ Գիշերները խոսում էր դևերի մասին և խնդրում էր հորը, որ պատմի հեքիաթներ։ Սառան մի օր այգում հանդիպում է մելիքի տղային, միասին գնում են նրանց այգին, տղան նրան մատանի է տալիս և խնձոր։ Գիշերները Սառան այն պահում էր իր ծոցում և, երբ ծնողները քնած էին լինում, հանում էր ծոցից և ուշադիր զննում խնձորը։ Համբարձման օրը վիճակահանություն է լինում, և որոշվում է, որ նա պետք է հարուստ փեսացու ունենա։ Մելիքը տղային ուղարկում է ուրիշ քաղաք, որպեսզի ուսում ստանա, չնայած որ մինչև այդ էլ գիտեր գրել, կարդալ, անգամ Նարեկը։ Սառան խոստում է տալիս իր սիրածին, որ կսպասի։ Տարիներ են անցնում, տղան չի գալիս, իսկ Սառան դեռ սպասում էր։ Օրերից մի օր Սառայի հայրը որոշում է, որ պետք է ամուսնացնի աղջկան Մինասի տղայի հետ, ով իրենց շատ խոստումներ էր տվել՝ փիրուզ, ոսկի, ջուխտակ ապարանջան, սակայն աղջիկը դեմ է կանգնում և ասում է, որ պետք է սպասի իր սիրելիին։ Գյուղացիք ըմբոստանում են և աղջկան անվանում անառակ։ Հայրը բարկանում է աղջկա վրա և ասում.

Սառան միևնույն է չի համաձայնվում։ Երբ գնում են եկեղեցի, քահանայի խոսքի ժամանակ աղջիկը ուշաթափվում է, մոտենում և տեսնում են, որ մահացել է։
Տարիներ անց, երբ սիկրած տղան գալիս է գյուղ, տեսնում է ոչ թե աղջկան, այլ աղջկա գերեզմանը և գերեզմանի վրա գրում է հետևհալ տողերը.

## Գաղափարական բովանդակություն
Պոեմի գաղափարական հիմքը այն է, որ ժողովրդին փրկելու, նրան սոցիալական կեղեքումից ազատելու համար անհրաժեշտ է լուսավորություն։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Վիքիպեդիա:ԵՊՀ ԻՄ հոդվածներ 2023
Կատեգորիա:Րաֆֆու ստեղծագործություններ
Անիսիմ Բերմանտ

**Անիսիմ Բերմանտ**  (, ), խորհրդային մաթեմատիկոս և մանկավարժ։

## Կենսագրություն
Ծնվել է մետաղաձուլական գործարանի աշխատողի ընտանիքում։

Ավարտել է Դոնի Ռոստովի պետական համալսարանի ֆիզիկամաթեմատիկական ֆակուլտետը (1925) և Մոսկվայի պետական համալսարանի մաթեմատիկայի և մեխանիկայի ինստիտուտը (1931)՝  Մ․Ա․ Լավրենտի ղեկավարությամբ։ Պրոֆեսոր (1933), ֆիզիկամաթեմատիկական գիտությունների դոկտոր (1941)։

Մոսկվայի վրա նացիստների հարձակման պատճառով ԽՍՀՄ ԳԱ մաթեմատիկական ինստիտուտի՝ Կազան տարհանումից հետո 1941թ  Հայրենական մեծ պատերազմի սկզբում ղեկավարել է Մոսկվայում մնացած ինստիտուտի աշխատակիցներին՝ փոխարինելով համալսարանի տնօրենին։ Ազատվել է զբաղեցրած պաշտոնից այն բանից հետո, երբ մեղադրվել է երկու տեղից մթերային քարտ ստանալու համար՝  ԳԱՄԻ-ի Ռազմական ակադեմիայում։

Ղեկավարել է մի շարք առաջատար տեխնիկական բուհերի մաթեմատիկայի բաժինները, այդ թվում՝ համամիութենական նամակագրության էներգետիկայի ինստիտուտում (1950-1953) և 1954—1958 թվականներին Մոսկվայի քաղաքացիական ճարտարագիտական համալսարանում։ Եղել է (1954) Մոսկվայի տեխնիկական բուհերի մաթեմատիկական բաժինների գիտամեթոդական սեմինարի կազմակերպիչ, ՎՏՄ-ների մաթեմատիկական ամբիոնների ղեկավարների համամիութենական համաժողովի կազմկոմիտեի նախագահ (1958):

«Մաթեմատիկական վերլուծության կարճ դասընթաց» դասագիրքը, որն անցել է բազմաթիվ հրատարակությունների միջով, գրել է  Ի․Գ․ Արմանովիչի հետ։

Թաղված է  Նովոդևիչյան գերեզմանում։

## Մատենագրություն
Դասագրքերի հեղինակ, որոնց մի մասը հրատարակվել է նրա մահից հետո.

* Եռանկյունաչափություն / Ա. Բերմանտ*, Լ. Լյուստերնիկ *. — 2-րդ հրատ., ստեռ. — Մոսկվա։ Պետտեխհրատ, 1957. — 180 էջ.: черт.; 20 սմ.
* Ցուցադրություն։ Կորագիծ կոորդինատներ։ Փոխակերպումներ։ Գրինի Բանաձևեր. — Մոսկվա։ Ֆիզմաթգիզ, 1958. — 306 էջ.: черт.; 20 սմ. — (Բարձրագույն մաթեմատիկայի ընտրված գլուխները ինժեներների և համալսարանականների համար).
* Մաթեմատիկական անալիզի համառոտ դասրնթաց։ Տեխնիկական բուհերի  համար. — 5-րդ հրատ., ստեռ. — Մոսկվա։ Գիտություն, 1967. — 736 էջ.: черт.; 22 սմ.
* Մաթեմատիկական անալիզի դասրնթաց։ [Տեխնիկական բուհերի  համար] / Պրոֆ. Ա. Բերմանտ. — 8-րդ հրատ., ստեռ. — Մոսկվա։ Պետտեխհրատ, 1955. — 2 т.; 23 սմ.

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* *А. Г. Курош, Л. А. Люстерник, А. И. Маркушевич, Г. Ф. Рыбкин*, «Анисим Фёдорович Бермант (некролог)», // УМН, 14:5(89) (1959), 117—121.
* История отечественной математики, Том 4, Книга 2. Институт истории естествознания и техники (Академия наук СССР). Киев: Наукова думка, 1966
* https://urss.ru/cgi-bin/db.pl?lang=Ru&blang=ru&page=Book&id=32841
* Фото
* http://www.mathnet.ru/rus/person27843
* https://mathscinet.ams.org/mathscinet/MRAuthorID/412520

Կատեգորիա:Խորհրդային մաթեմատիկոսներ
Կատեգորիա:Խորհրդային մանկավարժներ
Իվանո-Ֆրանկիվսկի շրջանային արվեստի թանգարան

մինի|250x250փքս| Պրիկարպատիայի արվեստի թանգարան
**Պրիկարպատիայի արվեստի թանգարան** (, սկզբնականապես կոչվել է **Իվանո-Ֆրանկիվսկի տարածաշրջանային արվեստի թանգարան** մինչև 2012 թվական), տարածաշրջանային արվեստի թանգարան, որը գտնվում է Իվանո-Ֆրանկիվսկի Աստվածածին Մարիամ եկեղեցում։ Այն ունի տեղական կրոնական արվեստի լավագույն հավաքածուներից մեկը։

## Փաստեր
Այն տարածաշրջանի առաջին և միակ արվեստի թանգարանն է և մասնագիտացած է տեղի արվեստագետների ստեղծագործությունների ցուցադրության մեջ։

Թանգարանը ստեղծվել է 1980 թվականին և փոխարինել է քաղաքի Նավթի և գազի ինստիտուտի երկրաբանության թանգարանը։ Այն ունի 15 000 արվեստի հետ կապված իրերի հավաքածու։

Ամենակարևոր թանգարանային ցուցահանդեսներն են՝ «Գալիցիայի կրոնական արվեստը 15-ից 20-րդ դարերում» և Յոհան Գեորգ Պինսելի բարոկկո  ոճի քանդակները։

Թանգարանն ունի երկու մասնաճյուղ՝

* Վասիլի Կասիյանի հուշահամալիր Սնյատինում
* XVI և XVII դարերի ճարտարապետության և գեղանկարչության թանգարան-հուշարձան, ։ 
Թանգարանում են անցկացվել «Իմպրեզա» ցուցահանդեսները տարբեր տարեթվերին  (1989, 1991, 1993)։

## Հավաքածու
2000-ական թվականների վերջին հավաքածուն պարունակում էր մոտավորապես 15 000 կտոր, որոնք ներառում էին Գալիցիայի պատկերագրության և բարոկկո քանդակների եզակի օրինակներ, տեսակներ, մասնավորապես՝ Պինսելի վեց քանդակները և արևմտյան ուկրաինական գեղանկարչության դասական գործեր՝ Կորնիլո Ուստիյանովիչի, Իվան Տրուշի, Յուլիան Յարոսլավիչի, Օլեքսա Նովակիվսկին, Օսիպ Սորոխտեյը, Օյոնա Կուլչիցկան և ուրիշներ։

Իվանո-Ֆրանկիվսկի շրջանային արվեստի թանգարանի բացման օրվանից կազմակերպել է 300 ցուցահանդես։ Կարևոր թանգարանին պատկանող արվեստի գործերը ներկայացվել են համաշխարհային տարբեր ցուցահանդեսներում։

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* (in Ukrainian) Hours of operation
* (in Ukrainian) Quick overview
* Museum exposition
* Art Museum
* Ivano-Frankivsk Art Museum

Կատեգորիա:Ուկրաինայի պատկերասրահներ
Նորերից մեկը

**Նորերից  մեկը**, Շիրվանզադեի՝ հասարակության վերափոխմանը նվիրված պատմվածքներից է, որը հրատարակվել է 1884 թվականին։

## Տպագրության պատմություն
Շիվանզադեի «Նորերից մեկը» պատմվածքը առաջին անգամ տպագրվել է 1884 թվականին «Գործ» հանդեսի 1-ին համարում՝ «Երևում են» խորագրով։ Հետագայում հեղինակը լրջորեն վերամշակել է պատմվածքը և լույս ընծայել չորսհատորյակի 2-րդ հատորում՝ 1903 թվականին վերանվանելով «Նորերից մեկը»։

## Մտավորականության և հասարակության շիրվանզադեական ընկալումներ
Շիրվանզադեն, հասարակության վերափոխման մեջ կարևորելով անհատի խնդիրը, մտավորականին է համարում առաջընթացի կրող անհատը։ Բայց  իրականության մեջ առաջադիմության այդպիսի  նվիրյալներ տեսանելի չեն։ Մտավորականի մի տեսակը ստիպված է լինում հարմարվել, կեղծել, դառնալ կապիտալի կցորդ՝ գոյությունը պահպանելու անհրաժեշտությամբ։ Մտավորականության երկրորդ տեսակը չի ենթարկվում այդ պարտադանքներին, բայց այնքան ուժեղ չէ, որ ներգործուն ազդեցություն ունենա հասարակական առաջընթացի վրա։ Եվ այդպես նա դուրս է մնում կյանքի շարժումից, դառնում ավելորդ։ Շիրվանզադեն առաջիններից մեկը եղավ, որ անդրադարձավ արևմտյան և հատկապես ռուս գրականության մեջ տարածված «ավելորդ մարդու» կերպարին։

## Սյուժե
Պատմվածքի հերոսը երիտասարդ Քամալյանն է, ով ավարտել է գիմնազիան և նվիրվել ինքնակրթությանը։ նա շարունակ մտածում է կյանքի նպատակի մասին, որը մարդկային կյանքի հենարանն է։ Նա գրում է հիշատակարան, որը տանջում է նրան, հիշեցնում նրան իր պախարակելի անցյալը։ Նա հիմա է հասկանում մոր խոսքերը, երբ խրատում էր որդուն, որ խնայի իրեն։ Նա անդադար շրջում է սենյակում, վերլուծում իր անցած կյանքը՝ ափսոսալով իր ապրած օրերը։ Նա հիմա 25 տարեկան է, և 25 անիմաստ տարիներ նա վատնել է անկանոն ընթերցանության վրա՝ մտածելով, որ այն կրթվելու լավագույն տարբերակն  է։ Բայց հիմա նա իրեն ոչինչ է զգում, որը այլևս չի կարողանում ապրել իր կյանքով, իսկ դրա մեղավորը այն  երեսուն թերթից բաղկացած ձեռատետրն է։ Նա հարբում է, քանի որ դատարկության զգացումը տիրել է իրեն։ Նա կատաղած խառնում է հանգած կրակը և ձեռատետրը գցում կրակի մեջ, հետո՝ սեղանի մյուս գրքերը։ Քիչ հետո, հասկանալով արածի լրջությունը, գոռում  է անզորությունից։ Հաջորդ օրը նա հիվանդանում է։

## Հերոսներ
* Քամալյան - գրող, հասարակական գործիչ
* Քեթևան - տան տերը

## Գաղափարական բովանդակություն
Պատմվածքում Շիրվանզադեն բարձրացնում է մտավորական մարդու կյանքի խնդիրները։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Վիքիպեդիա:ԵՊՀ ԻՄ հոդվածներ 2023
Սելահաթին Փաշալը

**Սելահաթին Փաշալը** (, ), թատրոնի և կինոյի թուրք դերասան։

## Կենսագրություն
Սելահաթին Փաշալըն ծնվել է 1990 թվականի փետրվարի 2-ին Բոդրումում։ 14 տարեկանում միացել է Դարյուշաֆաքա բասկետբոլային ակումբին և եղել թիմի ավագը։ Բուդապեշտում Փաշալըն սովորել է արվեստի կառավարում։ Ավելի ուշ, դերասանական կուրսեր է ստացել Craft Atölye-ում։ Իր հեռուստատեսային առաջնախաղն ունեցել է 2017 թվականին՝ նկարահանվելով Show TV-ով հեռարձակված Սրտի զարկ հեռուստասերիալում։ Հաջորդ տարի նկարահանվել է «Բավարար է մի հույս» հեռուստասերիալում։ 2019 թվականին նկարահանվել է «Հետք» հեռուստասերիալում, որը հեռարձակվել է Kanal D հեռուստաընկերությամբ։ 2020 թվականին երկրորդական դեր է մարմնավորել «Բաբելոն» հեռուստասերիալում։ Այնտեղ նրա խաղընկերներն են եղել Հալիթ Էրգենչը, Ասլը Էնվերը, Նուր Ֆեթթահօղլուն և Օզան Գյուվենը։ Փաշալըն առավել հայտնի դարձավ «Սեր 101» հեռուստասերիալում իր մարմնավորած դերի համար։ Netflix սթրիմինգային ցանցով հեռարձակված հեռուստասերիալում Փաշալըն մարմնավորել է Օսմանի դերը։ Ներկայումս նկարահանվում է «Օմեր» հեռուստասերիալում։

Հեռուստասերիալներից զատ նկարահանվել է նաև ֆիլմում։ «Կեսգիշերը Փերա փելեսում» ֆիլմում մարմնավորել է Հալիթի դերը։

## Ֆիլմագրություն
### Հեռուստասերիալներ

### Ֆիլմեր

### Netflix

## Անձնական կյանք
 2022 թվականին ամուսնացել է Լարա Թյումերի հետ։ Զույգն ունի մեկ երեխա։

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* 
* 

Կատեգորիա:21-րդ դարի թուրք դերասաններ
Կատեգորիա:Թուրք դերասաններ
Կատեգորիա:Թուրք հեռուստադերասաններ
Սուրբ Կարապետ վանքի երկրաշարժ (602)

**Սուրբ Կարապետ վանքի երկրաշարժը** տեղի է ունեցել 602 թվականին (կամ 603-ին) և տուժել է Մեծ Հայքի Տուրուբերան նահանգի Տարոն գավառում գտնվող Սուրբ Կարապետ վանքը։

Այս երկրաշարժի հիմնական աղբյուրը Հովհաննես Մամիկոնյանի (7-րդ դար) տարեգրությունն է։ Ըստ այդ պատմվածքի՝ երկրաշարժի պատճառով Իննակնեանի Սուրբ Կարապետ վանքը տակը գտնվող տների հետ միասին վերածվել է ավերակների։ Պատմվածքը պնդում է, որ վանքի հիմքը կանգուն է եղել երկրաշարժի շրջանում։  Երկրաշարժն առաջացրել է հիմքի տեղաշարժ, ինչը հանգեցրել է վանքի փլուզմանը։

Սուրբ Կարապետ վանքը հայտնի էր նաև որպես «Ինն աղբյուրների վանք» (Իննակնեանի վանք)։ Այն գտնվում էր Բազմասար լեռան վրա, որն ունի 2150 մետր բարձրություն. լեռը գտնվում է ժամանակակից Մուշ քաղաքից հյուսիս-արևմուտք։

Վանքը Տարոնի համար ծառայել է որպես կրոնական կենտրոն և եղել է տեղի հայերի համար ուխտատեղի։ Ներկայումս վանքն ավերված է։ Այն մի քանի անգամ վերակառուցվել է, և նրա ճարտարապետական պատմությունը մանրամասնորեն հայտնի է միայն 15-րդ դարից սկսած։ Պահպանված շենքերից ամենահինը թվագրվում է 7-րդ կամ 8-րդ դարով։

Հովհաննես Մամիկոնյան երկրաշարժը թվագրում է բյուզանդական Փոկաս կայսեր գահակալության առաջին տարով (գահակալել է 602-610 թվականներին)։ Երկրաբան Օտտո Վիլհելմ Հերման ֆոն Աբիխը (19-րդ դար) վանքի տարածքում նշում է երկու տարբեր երկրաշարժեր։ Դրանցից առաջինը թվագրվում է 593 թվականին, մյուսը՝ 606 թվականին։ Երկու իրադարձությունների համար Աբիխի հիմնական աղբյուրը Սամուել Անեցու տարեգրությունն էր (12-րդ դար)։

Պատմաբան Միքայել Ասորին (12-րդ դար) անորոշ կերպով նշում է մեկ կամ մի քանի երկրաշարժեր, որոնք այս ժամանակաշրջանում ազդել են Բյուզանդական կայսրության արևելյան շրջանների վրա։ Որոշ ժամանակակից պատմաբանները ենթադրում են, որ պատմիչը նկատի է ունեցել 602 թվականի երկրաշարժը, սակայն հավանական է, որ նա կարող էր սխալ թվագրել Հայաստանի 632-ի երկրաշարժը։

## Ծանոթագրություններ

## Աղբյուրներ
* 

Կատեգորիա:602
Կատեգորիա:Երկրաշարժեր Հայաստանում
Ռասել Թովի

**Ռասել Ջորջ Թովի** (, ), կինոյի, հեռուստատեսության և թատրոնի դերասան։ Առավել հայտնի է «Մարդ լինել» հեռուստասերիալում կատարած մարդագայլի և «Պատմության սիրահարներ» ֆիլմում կատարած Ռաջայի դերերով, նաև մարմնավորել է թատերական կերպարների Լոնդոնի «Ռոյալ Քորտ», «Ռոյալ Նեյշնլ», «Յանգ Վիկ», «Թրաֆալգար ստուդիո և «Բարբիկան սենթր» թատրոններում։

## Կենսագրություն
Քերոլ և Ջորդան Թովիների կրտսեր որդին է, իր եղբոր՝ Դենիելի հետ մեծացել է Էսսեքս կոմսության Բիլերիկի քաղաքում, որտեղ նրանց ծնողները զբավել են «Հաթվիկ» օդանավակայանի ուղևորափոխադրումներով։

Բացահայտ գեյ է։

## Կարիերա
2012 թվականին «Նրան և նրան» հեռուստասերիալում կատարած Սթիվի դերի համար ստացել է RTS Television Award մրցանակ։

### Ֆիլմագրություն

### Թատերական աշխատանքներ

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* 
* 

Կատեգորիա:20-րդ դարի անգլիացի տղամարդ դերասաններ
Կատեգորիա:21-րդ դարի անգլիացի տղամարդ դերասաններ
Կատեգորիա:21-րդ դարի բրիտանացի դերասաններ
Կատեգորիա:Անգլիացի դրամատուրգներ
Կատեգորիա:Անգլիացի տղամարդ թատրոնի դերասաններ
Կատեգորիա:Անգլիացի տղամարդ կինոդերասաններ
Կատեգորիա:Անգլիացի տղամարդ հեռուստատեսային դերասաններ
Կատեգորիա:Բրիտանացի թատերական գործիչներ
Կատեգորիա:Բրիտանացի կինոդերասաններ
Կատեգորիա:Բրիտանացի հեռուստատեսային դերասաններ
Կատեգորիա:ԼԳԲՏ անձինք
Ակնհայտ նշաններ չկան

***Ակնհայտ նշաններ չկան*** (), ուկրաինացի ռեժիսոր Ալինա Գորլովայի 2018 թվականին նկարահանված ուկրաինական վավերագրական ֆիլմ։ Այն ռուսալեզու ուկրաինական ֆիլմ է, որը արտադրվել է Գորլովայի և ուկրաինացի պրոդյուսեր Մարիա Բեռլինսկայի կողմից։ Ֆիլմը ներկայացնում է Ուկրաինայի բանակի մայոր Օքսանա Յակուբովային, այն ժամանակաշրջանում, երբ նա պայքարում է բարդ հիվանդության դեմ հետտրավմատիկ սթրեսային խանգարման (PTSD):

## Պարգևատրումներ
«Ակնհայտ նշաններ չկան»-ը 2018 թվականի Դոկ Լայպցիգի կինոփառատոնում ճանաչվել է «Արևելյան Եվրոպայի նշանավոր ֆիլմ»։

Ֆիլմն ընդգրկվել է ուկրաինական 100 լավագույն ֆիլմերի ցանկում, որն ընդգրկվել է Ալեքսանդր Դովժենկոյի անվան ազգային կենտրոնի կողմից։

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* 

Կատեգորիա:2018 ֆիլմեր
Կատեգորիա:Ուկրաինական ֆիլմեր