Raspberry Pi

thumb|Մասալիկ մինի-համակարգիչ Raspberry Pi
**Raspberry Pi,** բանկային քարտի չափ ունեցող միասալիկ համակարգիչ։ Սկզբնական շրջանում մշակվել է ինչպես բյուդջետային համակարգ, ինֆորմատիկա դասավանդելու համար, սակայն հետագայում ստացել է մեծ տարածում և օգտագործում։ Մշակվում են անգլիական Raspberry Pi Foundation ընկերության կողմից, Էբեն Ապտոնի գլխավորությամբ։ Առաջին թողարկումից 5 տարի անց վաճառվել էր ավելի քան 12,5 միլիոն  Raspberry Pi։

## Պատմություն
2011 թվականի մայիսին Դէվիդ Բրէբենը ներկայացրեց առաջին  Raspberry Pi-ը, որը կոշտ կրիչի չափ էր։

2011 թվականի հուլիսի վերջին ավարտվել և արտադրության էր ուղարկվել սալիկի առաջին տարբերակը, իսկ արդեն օգոստոսի 12-ին Raspberry Pi Foundation-ը ստացավ առաջին խմբաքանակը։ Նախնական տարբերակը ուներ որոշ փորձառական ֆունկցիաներ և թանկ դետալներ, որոնք վերջնական տարբերակում հանվեցին։ Ինչպես նաև վերջնական տարբերակը 20 %-ով ավելի փոքր է նախնականից և 6-ի փոխարեն կազմված է 4 շերտերից։

2012 թվականի հունվարի 10-ին ընկերությունը հայտարարեց առաջին խմբաքանակի արտադրության մասին, 10 հազար «B» մոդելի օրինակ։

2012 թվականի փետրվարի 29-ին սկսվեց «B» մոդելի սալիկների վաճառքը։

2012 թվականի հուլիսի 29-ին նախագծի մշակողները հայտնեցին Raspberry Pi «B»-ի պատվերների սահմանափակումը։

2012 թվականի դեկտեմբերի 14-ին մեկնարկեց Raspberry Pi «A»-ի արտադրությունը։

2014 թվականի հուլիսի 14-ին թողարկվեց երրորդ տարբերակը, որը կրում էր «B+» անվանումը։

2015 թվականի փետրվարի 2-ին մշակողները թողարկեցին չորրորդ տարբերակը Raspberry Pi «2B»։

2015 թվականի հոկտեմբերի 26-ին թողարկվեց նոր Raspberry Pi Zero միկրոհամակարգիչը։ Հիմնական տարբերությունը կայանում էր գինը 5 դոլլար։

2016 թվականի փետրվարի 26-ին մշակողները ներկայացրեցին Raspberry Pi 3։ Որը նախկիններից տարբերվում էր 64 բիթային պրոցեսսորով, Wi-Fi և Bluetooth մոդուլների առկայաությամբ։

2017 թվականի փետրվարի 28-ին թողարկվեց Wi-Fi և Bluetooth մոդուլներով հագեցած Raspberry Pi Zero W-ն։

2018 թվականի մարտի 14-ին թողարկվեց  Raspberry Pi 3B+։  Հիմնական տարբերությունը կայանում է նրանում, որ այն օժտված է ավելի հզոր պրոցեսսորով, 1000 Մբ/վ Ethernet-ով, 5 ԳՀզ անլար ցանցով և Bluetooth 4.2-ով։

2019 թվականի հուլիսին ներկայացվեց  Raspberry Pi 4B։ Այն ուներ նոր 4 միջուկային և 1․5 Գհզ հաճախության ARM Cortex-A72 պրոցեսսոր, հասանելի է 3 տարբերակ 1, 2 կամ 4 ԳԲ օպերատիվ հիշողություն, ունի 1000 Մբ/վ Ethernet և Wi-Fi 802.11ac։ Տեղադրված 4 USB միակցիչներից 2-ը հագեցած են 3.0 տեխնոլոգիայով։ Էկրանին միացնելու համար հասանելի են 2 microHDMI միակցիչմներ։

## Արտաքին տեսք
Raspberry Pi-ի բազմաթիվ միասալիկ համակարգիչները տարածվում են 4 շերտերից կազմված, ամբողջական սալիկի միջոցով և ունի բանկային քարտի չափ։ Ստանդարտ հավաքածուն բաղկացած է միայն մինի-համակարգչից։ Կաղապարը, հոսանքի բլոկը և հիշողության քարտը անհրաժեշտ է պատվիրել առանձին։

## Ծրագրային ապահովում
Raspberry Pi-ը հիմնականում աշխատում է Linux-ի միջուկով ստեղծված օպերացիոն համակարգերի հիման վրա։ Ինչպես նաև կա հնաարվորություն տեղադրելու Windows 10 IOT։ Բացի դա կարելի է գնել լիցենզավորված Windows 10 IOT-ը 50 դոլլարով։

### Օպերացիոն համակարգեր
Պաշտոնական ապահովվող համակարգեր․

* Raspbian՝ նրանց համար ովքեր նոր են սկսում ծանոթանալ  Raspberry Pi-ի հետ 
* Pidora 
* OSMC
* RISC OS
* Windows 10 IoT

Օպերացիոն համակարգերը տեղադրելու համար օգտագործվում է NOOBS գործիքը։

### Այլ օպերացիոն համակարգեր
* A2 
* FreeBSD
* OpenWrt
* HypriotOS
* Kali Linux 
* Archlinux ARM
* Raspbian Server Edition
* RasPBX
* IPFire 
* Raspberry Pi Thin Client 
* Parrot Security OS
* **Sailfish OS SailPi**
* Ubuntu flavours for the Raspberry Pi 2/3 (https://ubuntu-pi-flavour-maker.org/download/ )
** **Lubuntu**
** **Ubuntu MATE**
** **Ubuntu Server** (minimal)
** **Ubuntu Server** (standard)
** **Xubuntu**
* WTware 
* OpenMediaVault .
* Tiny Core Linux .
*Android
** RetroPie
** RecalBox
**  Lakka Linux

## Ծանոթագրություններ



Կատեգորիա:2012 հայտնված արտադրանքներ
Կատեգորիա:2012 հիմնադրումներ Միացյալ Թագավորությունում
Կատեգորիա:ARM ճարտարապետություն
Կատեգորիա:Անհատական համակարգիչներ
Կատեգորիա:Բրիտանական հայտնագործություններ
Կատեգորիա:Ինֆորմատիկա
Կատեգորիա:Լինուքս
Կատեգորիա:Կրթական տեխնոլոգիա
Կատեգորիա:Համակարգիչ
Կատեգորիա:Համակարգչային ճարտարապետություն
Կատեգորիա:Համակարգչի բաղկացուցիչներ
Կատեգորիա:Ներկառուցված համակարգեր
Կատեգորիա:Տան ավտոմատացում