Շիրին Աբեդինիրադ

**Շիրին Աբեդինիրադ** (, ) իրանցի արվեստագետ, ամենահայտնին հայելիական տեղադրություններով։ Նրա աշխատանքները հաճախ օպտիկական խաբկանքներ են ներկայացնում՝ փորձարկելով լույսն ու շարժումը հայելիների միջոցով։ Իր գործունեության ընթացքում՝ քանդակային տեղադրությունների, պերֆորմանսի և վիդեո արվեստի ոլորտներում, Աբեդինիրադը հետազոտել է ինքնության հասկացության կարևոր նշանակությունը հասարակության ավելի լայն համատեքստում։ 2016 թվականին հեղինակել է *«Հասկացական արվեստ և նորաձևության դիզայն 21-րդ դարում»* գիրքը, որը հրապարակվել է «Նազար արվեստի հրատարակության» կողմից Իրանում։

## Վաղ կյանք և կրթություն
Աբեդինիրադը ծնվել է 1986 թվականին Թավրիզում, Իրանում։ Սկսելով իր արվեստական կարիերան նկարչությամբ, նա ուսանել է նորաձևություն և տեքստիլ դիզայն Դոկտոր Շարիաթի համալսարանում Թեհրանում։ Նրա ատենախոսության հիմնական ուշադրության կենտրոնում հասկացական արվեստն էր և դրա կապը նորաձևության հետ։

Նա նաև ուսումնասիրել է վիդեո արվեստ իրանցի կինոռեժիսոր Աբաս Կիարոստամիի ղեկավարությամբ, ով ընտրել է նրան՝ մի քանի այլ արվեստագետների հետ միասին մասնակցելու իր աստիճանաշնորհման արվեստանոցին Մուրսիայի IBAFF կինոփառատոնում, Իսպանիա, 2013 թվական։ Փառատոնի փակման արարողությունում Աբեդինիրադը ներկայացրել է պերֆորմանս արվեստի մի ստեղծագործություն՝ նվիրված ամերիկյան վիդեո արվեստագետ Բիլ Վիոլային՝ նրա ներկայությամբ։

2014 թվականին Աբեդինիրադը ստացել է մեկամյա արվեստագետի կրթաթոշակ՝ մասնակցելու Բենետոնի Ֆաբրիկա հետազոտական կենտրոնի մշակութային նախագծերին Տրևիզոյում, Իտալիա։

## Աշխատանքներ
Աբեդինիրադն իր խորհրդանշական ստեղծագործությունների միջոցով ուսումնասիրում է մարդկային բարդ խնդիրները։ Նրա ինստալյացիաները ուսումնասիրում են մարդկանց և բնության միջև կապը։ Ե՛վ անապատը, և՛ արդյունաբերական վայրերը օգտագործվել են *«Evocation»*-ի (2013 թվական) և *«Heaven on Earth»-ի* (2014 թվական) հայելային ինստալացիաների կարգավորման համար, որոնցում բազմաթիվ հայելիներ տեղադրվել են գետնի վրա։ Վերևում գտնվող երկինքը արտացոլելու համար։ Հայելիների միջոցով դեպի երկինք արտացոլումներ ստեղծելով՝ Աբեդինիրադը ձգտում էր ցույց տալ մարդկային մտքի և բնականի միջև փոխհարաբերությունները։ Հայելիները հատկապես օգտագործվում էին Իրանի չոր հողի և Իտալիայի տեխնածին կառույցների մեջտեղում գտնվող ջուրը խորհրդանշելու համար։

2015 թվականի օգոստոսին Աբեդինիրադը ավարտել է «Հայելիական Զիգուրատ» տեղադրությունը՝ Սիդնեյում, Ավստրալիայում, Անդերբելի արվեստի փառատոնի շրջանակում։ Ներշնչված հին Միջագետքի զիգուրատների բուրգաձև կառուցվածքից, այս տեղադրությունը խեղաթյուրում է դիտողի ընկալումը և ներկայացնում է ինքնության փոխակերպող տեսլականը։

2015 թվականի հոկտեմբերին Աբեդինիրադը համագործակցեԼ Է իտալացի փոխազդեցային դիզայներ Գուգո Տորելիի հետ՝ *«Բաբելոնյան աշտարակ»* կոչվող նախագծի շրջանակում։ Ապակե արկղներից կառուցված քանդակը մի քանի օր մնացԵԼ Է Դաշտ-ե Կավիրում՝ Իրանական լեռնաշխարհի անապատում։ Արդունոյի պրոցեսորով սնվող աշտարակը զգում էր եղանակային պայմանների փոփոխությունները, որը շարժիչ հատկություն էր հաղորդում նրա ինը մակարդակներին։ Քանդակը ներշնչված էր հին ութոպիական իդեալից, որը երևում է Ծննդոց գրքում (Գենեզիս 11)։ Ինչպես Աբեդինիրադը բացատրել է. «Սա փոխազդող տեղադրություն է, որը վերաիմաստավորում է Բաբելոնյան աշտարակի հոգևոր ճարտարապետությունը՝ ժամանակակից նյութերով»։ Այս արվեստի գործը ընտրվել է Wired ամսագրի կողմից՝ որպես հրապարակված ութ հեռակա տեղադրությունների մի մաս 2017 թվականի մարտին։ 2017 թվականի դեկտեմբերին նրա լուսանկարը նաև հրապարակվել է Սթենֆորդ համալսարանի հրատարակչության կողմից՝ որպես «Բաբելի արխեոլոգիա» գրքի կազմ։

«Հայելիական Զիգուրատ» և «Բաբելոնյան աշտարակ» աշխատանքները ոչ միայն մարդկանց և բնությանը մոտեցնում են իր նախորդ աշխատանքների նման, այլև ստեղծում են հին պատմության և այսօրվա աշխարհի միություն։

## Ցուցահանդեսներ
2015 թվականին Աբեդինիրադի *«Հայելիական Զիգուրատը»* ցուցադրվել է Կոկատու կղզում, Ավստրալիա, երկօրյա Անդերբելի արվեստի փառատոնի շրջանակում։ 2016 թվականին նրա «Սուլուկ» քանդակը ցուցադրվել է Սոթեբիի Հոնկոնգի պատկերասրահում՝ «Մեկ գոտի, մեկ ճանապարհ» վիզուալ արվեստի ցուցահանդեսում։ Հոնկոնգի Կանանց ֆեդերացիայի կողմից կազմակերպված միջոցառումը ներկայացրել է Ասիայի, Եվրոպայի և Աֆրիկայի գոտի-ճանապարհի երկրներից կանանց վիզուալ արվեստագետների նշանակությունը։ Այլ արվեստագետների շարքում, որոնց աշխատանքները ցուցադրվել են այս պատկերասրահում, էին Յայոյի Կուսաման և Հոանա Վասկոնսելոսը։ Ցուցահանդեսը հետազոտել է հին Մետաքսի ճանապարհի և Գոտի-Ճանապարհ նախաձեռնության կապերը։

2017 թվականի ապրիլից հուլիս ընկած ժամանակահատվածում Աբեդինիրադի «Գլիս» վիդեո արվեստը ցուցադրվել է Անդորրայի հողի արվեստի միջազգային բիենալեում։ 2017 թվականի օգոստոսից սեպտեմբեր նա համագործակցել է Դիոնն Լիի հետ՝ «Տասնմեկ և կես ժամ» վիդեո ցուցահանդեսում, որը տեղի է ունեցել Վեստ Օուքլենդի Ագրեգեյթ սփեյս պատկերասրահում։ Շաղայեղ Սիրոուսի կուրատորությամբ ցուցահանդեսը կենտրոնացել է երկու իրանական և ամերիկյան կանանց ամենօրյա կյանքի զարմանալի նմանություններին՝ նույնիսկ նրանց տեղակայման և մշակույթների տարբերությամբ։ Նույն տարում նրա «Բաբելոնյան աշտարակ» վիդեոն ցուցադրվել է Սան Պաուլոյում, Բրազիլիա՝ FILE ANIMA+ էլեկտրոնային լեզվի միջազգային փառատոնում։ 2017 թվականի հոկտեմբերից «Միջանկյալ (Մաս II)՝ Այնքան հեռու» ցուցահանդեսը ցուցադրվում է Մանա կոնտեմպորարիում, որը առաջարկում է վեց տեղադրություններ՝ վեց կանանցից, որոնք աշխատում են իրանական ժամանակակից վիդեո արվեստի ձևավորման ուղղությամբ։ Աբեդինիրադի *«Անցք»* աշխատանքի ցուցադրումով այս ցուցահանդեսը Շահրամ Կարիմիի կուրատորությամբ ցուցահանդեսների շարքի երկրորդ մասն է։

2018 թվականի մարտին մասնակցել է Լորնե սկուլպտորական բիենալեին՝ ցուցադրելով *«Ալեկոծ»* տեղադրությունը։

## Տես նաև
* Իսլամական արվեստ

## Ծանոթագրություններ


## Արտաքին հղումներ
* 

Կատեգորիա:Ապրող անձինք
Կատեգորիա:Իրանցի կին արվեստագետներ