Լոնծին թեյ

**Լոնծին** (), կանաչ թեյի տեսակ, որի անվանունը ծագում է Չինաստանի Ճեծյան նահանգի Հանճոու քաղաքի Սիհու շրջանի Լոնծին տեղանունից։ Այն Չինաստանի տասը հայտնի թեյերից մեկն է և Չինաստանի աշխարհագրական նշումով պաշտպանված արտադրանքներից։ Պատկանում է կանաչ թեյերի տեսակին։

Ներկայումս մայրցամաքային Չինաստանում հիմնականում արտադրվում է Ճեծյան նահանգի կենտրոնական հատվածում և բաժանվում է երեք արտադրական շրջանի՝ Սիհու (Արևմտյան լիճ), Ցիենթան (Հանճոուի արտադրական շրջան), Յուեճոու (Շաոսինի արտադրական շրջան)։ Թայվանում այն արտադրվում է Նոր Թայպեյ քաղաքի Սանսիա շրջանում։

## Պատմություն
* Ծին դինաստիայի օրոք Կը Հոնը Հանճոուի Լոնցինում զբաղվում էր ալքիմիայով (անմահության դեղ պատրաստելով)։
* Հինգ դինաստիաների և Տասը թագավորությունների ժամանակաշրջանում այս վայրը կոչվում էր Լուոհուիվու (落晖坞), որը հայտնի էր նաև Հին Լոնծին անունով։ Ուշ Հան դինաստիայի երկրորդ տարում (949 թ.) այստեղ հիմնադրվեց Պաոկուո Քանծին յուանը (报国看经院)՝ բուդդայական տաճար։
* Հյուսիսային Սուն դինաստիայի ժամանակ Լոնծինի տաճարը վերանվանվեց Շոուշըն յուան (寿圣院)։
* Հարավային Սուն դինատսիայի օրոք Լոնծին տաճարը կրկին վերանվանվեց Կուանֆու յուան, ապա՝ Յանըն Յանցին տաճար։ Մոտավորապես այդ շրջանում թեյագործները սկսեցին թեյ արտադրել, սակայն Վու Ծըմուի «Մընլիան լու» (梦粱录) գրքում հիշատակվում են միայն Հանճոուի երեք տեսակ թեյեր՝ «Պաոյուն թեյ», «Սիանլին թեյ» և «Պայյուն թեյ»։
* Յուան դինաստիայի ժամանակ Յու Ծին այցելել է Լոնծին և գրել է հետևյալ բանաստեղծությունը․ «Եփում ու թրմում են ոսկեգույն բողբոջները, բայց չեն քաղում Կույուից հետո»։
* Մին դինաստիայի օրոք Լոնծին թեյն արդեն մեծ համբավ ուներ։ Թիեն Իհըն գրել է․ «Այսօր Վուլինի աղբյուրներից միայն Լոնհոն է համարվում բարձրակարգ, և թեյերից էլ միայն Լոնհոն լեռան թեյն է լավագույնը… Այնտեղ աճեցվող թեյը Հարավային և Հյուսիսային լեռների լավագույն տեսակն է… Պաոյուն, Սիանլին, Պայյուն և այլ թեյերը չեն հասնում Լոնհոնի մաքրության և բույրի երկարատևությանը։ Լոնհոնն այժմ կոչվում է Լոնծին՝ իր խորության պատճառով»։
* Ցին դինաստիայի օրոք Լոնծին թեյի համբավը գնալով աճեց։ Ցիենլոնի օրոք կայսրը հատուկ հրամանագրով «կայսերական թեյ» ճանաչեց Լոնծինի «տասնութ թեյի թփերը» և թողեց Լոնծին թեյին նվիրված բանաստեղծություններ։ Սիհու լճի շրջակա գյուղերում սկսեցին զարգացնել թեյի այգիներ։
* Չինաստանի Հանրապետության սկզբնական շրջանում Սիհուի շրջակայքում գտնվող տաճարները՝ Լոնծին տաճարը, Հուպաո տաճարը, ինչպես նաև որոշ թեյագործներ, հիմնեցին Լոնծին թեյի վաճառքի բիզնես։。

## Հատկանիշներ
Լոնծին թեյի չորս եզակի հատկանիշներն են՝ «կանաչ գույնը, հագեցած բույրը, քաղցր համը, գեղեցիկ ձևը», ինչը նշանակում է, որ այն ունի վառ կանաչ գույն, հարուստ բույր, մեղմ ու հաճելի համ, իսկ ձևով նման է ճնճղուկի լեզվի։ Սիհու Լոնծին թեյի տերևները սովորաբար բաղկացած են մեկ բողբոջից և մեկ կամ երկու տերևից։ Տերևները հարթ և բարակ են, երկարավուն ու շերտավոր ձևով, իսկ գույնը՝ կանաչադեղնավուն։

## Բաղադրիչներ
մինի|Լոնծին
Լոնծին թեյի բույրը հիմնականում կազմված է լինալոլից, հեքսանոաթթվի հեքսենիլ էսթեր, բետա-վիոլետոնից, ներոլիդոլից, բենզալդեհիդից, նոնանալից, գերանիոլից, ցեդրոլից և տրանս-ֆուրան տիպի լինալոլի օքսիդից։ Այս նյութերը հատկապես մեծ քանակով առկա են Սիհու Լոնծին թեյում։

## Արտադրության շրջաններ
alt=杭州龙井村西湖龙井茶园|աջից|250x250փքս
20-րդ դարի սկզբին, արտադրության վայրի և մշակման եղանակի տարբերությունների պատճառով, Լոնծին թեյի տեսակները կոչվում էին «Առյուծ», «Վիշապ», «Ամպ», «Վագր», «Սալոր» անուններով, օրինակ՝ «Առյուծ» Լոնծին։

Հետագայում դասակարգումը փոխվեց երեք հիմնական տեսակի՝ «Առյուծ», «Վիշապ», և «Սալոր»։ «Առյուծի կերպար Լոնծին» կամ «Առյուծի գագաթ Լոնծին» արտադրվում է Հանճոուի Սիհու շրջանի Լոնծին գյուղում։ «Սալորի կերպար Լոնծին» կամ «Մեյծուն Լոնծին» արտադրվում է Մեիծիավու, Ֆան գյուղ, Յունցի, Վայ Տացիաո և հարակից վայրերում։ «Վիշապի կերպար Լոնծինը» կամ «Սիհու Լոնծինը» արտադրվում է Սիհու շրջանի այլ տարածքներում։

Այսօր ՉԺՀ ազգային ստանդարտով Լոնծին թեյը համարվում է աշխարհագրական նշումով պաշտպանված արտադրանք։ Հանճոուի տեխնիկական վերահսկողության բյուրոն սահմանում է, որ միայն Ճեծյան նահանգի երեք արտադրական գոտիներում աճեցված թեյն իրավունք ունի կրել «Լոնծին» անվանումը՝ Սիհու շրջանի, Յուեճոու շրջանի, Ցիենթան շրջանի։ Այլ վայրերում արտադրված և «Լոնծին» անվամբ վաճառվող թեյերը համարվում են կեղծ։ Պաշտպանված արտադրական գոտին ընդգրկում է ընդհանուր առմամբ 12 շրջան/քաղաք, այդ թվում՝ Հանճոուի Սիհու, Յուհան, Լինան, Ֆույան, Սիաոշան, Թոնլու, Չունան, Ծիանտը և այլն, ինչպես նաև Շաոսինի շրջանի Շանյու քաղաքի որոշ հատվածներ՝ Փանան շրջանից, Տոնյան շրջանից և Թիենթայ շրջանից։ Թայվանի Նոր Թայպեյ քաղաքի Սանսիա շրջանում սկզբնապես սև թեյ էին արտադրում ճապոնական օկուպացիայի ժամանակ: Պատերազմից հետո այնտեղ սկսեցին մշակել Լոնծին թեյ և Հասմիկի թեյ, որոնք նախընտրում էին բարձր պաշտոնյաները։

2010 թվականին Սանսիան համարվում էր Թայվանում Լոնծին թեյի միակ արտադրական վայրը։

## Ծառատունկ
աջից|մինի|250x250փքս|'''Հանճոուի Լոնծին գյուղի Սիհու Լոնծին թեյի այգի'''

## Բանաստեղծություն
* Այցելություն Լոնծին (Յուան դինաստիա, Յու Ծի)
* Հենվելով իմ գավազանին՝ ես մտա Հարավային լեռներ, ապա կանգ առա՝ հիանալու դրա զարմանահրաշ գեղեցկությամբ։
* Հիշեցի Յուծու ծերունուն, որի հետ պայմանավորվել էինք կրկին հանդիպել։
* Ձորում միայն սոճիներն էին մնացել, որոնք դեռ նվագում էին իրենց ցին և ճուն։
* Շրջում էի Լոնծինի մոտ, որտեղ ամպերը բարձրանում էին պարզ ցերեկային լույսի ներքո։
* Ներս մտա՝ ցայտող աղբյուրի կաթիլներից խուսափելու համար, հանեցի կոշիկներս և քայլեցի մամռապատ քարերի վրայով։
* Արևոտ բարձունքում թակեցի ամպերով ծածկված ժայռերը. ստվերոտ հին կառույցը լիովին լքված էր։
* Վանական Չընը, սիրալիր ընդունելով հյուրին, ջուր վերցրեց աղբյուրից։
* Նստած խաղողի որթատունկերի տակ՝ ես չէի կարողանում զգալ դրանց բույրը։
* Ես տեսնում էի միայն մաքուր ջուրը դդմե ամանի մեջ, զմրուխտե արտացոլանքը տարածվում էր շրջակա գագաթների վրա։
* Ես պատրաստեցի ոսկեգույն բողբոջներով թեյ, որը չէր հավաքվել Կույուից հետո։
* Ինձ հետ եկած երկու-երեք ընկերները երեք կում խմեցին՝ առանց դադարի։
* Դասասրահում հավաքվել էին մի խումբ գիտնականներ, որոնք նստած էին նստարանին, արտասանում և ուսումնասիրում էին։
* Ջրի ալիքների ձայնը խառնվում էր թափվող անձևրին, պարզ գիշերը խորանում էր։
* Դա ինձ ստիպեց կարոտել մանկությանս ուսման օրերը. ապա ինչո՞ւ եմ ես կապված պաշտոնական ժապավեններով։

* Լոնծին (Ցին դինաստիա, Պաո Ճըհուի)
* Ուշ աշնանը ես որոշեցի այցելել Ցիենթան՝ այդ գեղատեսիլ վայրը, Սայլակով շարժվեցի քամուց շշնջացող բամբուկների նեղ արահետով։
* Բամբուկե ստվերը շրջապատում էր արահետը՝ փակելով վեր բարձրանալու ճանապարհ. աղբյուրների ձայնը հարյուր անգամ արձագանքում էր բարձր բլուրներից։
* Ես վաղուց լսել էի այս լեռան վրա գտնվող Վիշապի աղբյուրի մասին, որտեղ վիշապը խորը քնում էր նրա ստորոտում։
* Ես նաև լսել էի մի իմաստուն և պերճախոս վանականի մասին, որը հյուրեր էր ընդունում լուսնի լույսով լի անտառում՝ ազատ աշխարհիկ փոշուց։
* Որտեղ վիշապ կա, այնտեղ ոգի կա. որտեղ վանական կա, այնտեղ պարկեշտություն կա, իսկ թեյ պատրաստելով՝ կարելի է ողջ տարի մոռանալ պաշտոնական փառքն ու տիտղոսները։
* Սյուների վրա արձանագրությունները խամրել են, հետքերը՝ կիսով չափ ջնջվել. սակայն անտառների և աղբյուրների խորքում դեռևս վկայում են նրա փառքի մասին։
* Ես եկա մեղմ քամու և արևի լույսի ներքո, հոգիս խաղաղ էր ու լուռ. հենվելով իմ գավազանին՝ ես ամբողջ օրը մնացի՝ խնամելով որթատունկերը։
* Երեք կողմերը ողողված էին թեթև անձրևի լույսով, շրջապատող երկինքը պարզ էր՝ լուսավորում էր իմ աչքերը։
* Կարմիր, դեղին և կանաչ երանգները զարդարում էին ժայռոտ լանջերը. կարծես երկինքը ճանապարհորդի համար բացում էր ասեղնագործված ծաղիկների հովիտը։
* Տաղավարի առջև տարօրինակ ժայռեր էին. լեռան այն կողմում պարզ լիճը ցրում էր հովտի մշուշը։
* Ծեր վանականը մաքրում էր տերևները, եռացնում սառը աղբյուրի ջուր. մի բաժակ ձեռքում՝ այնքան մաքուր ու պարզ։
* Այստեղ նստած՝ ես զգում էի նուրբ բույր, որը հպվում էր ճակատիս, ու չգիտեի, որ հովիտները պատված էին մշուշով։
* Զանգերի ձայնը լսվում էր կապույտ երկնքից, և ագռավները խրախուսում էին ճանապարհորդին տուն վերադառնալ։
* Խոստացա վերադառնալ տասը օր հետո, երբ առավոտյան խիստ սառնամանիքը լինի, ապա կկանգնեցնեմ իմ կառքը՝ նայելու կարմիրով բոցավառվող հազարավոր անտառներին։

## Ծանոթագրություններ

## Գրականություն
# Թիեն Իհընի հեղինակած «Ջուրը եփելու մասին կարճ գրառումներ» աշխատությունը։
# Ճան Սինթին. «Լոնծին թեյ արտադրող երեք շրջանների բույրի և համի նմանությունների և տարբերությունների ուսումնասիրություն»։ Չինաստանի Ծիլիեն համալսարան, 2014 թ.
# CCTV – «Լոնծին թեյի իսկության վերաբերյալ հարցեր» (2018 թ. նոյեմբերի 22, սկզբնական բովանդակությունը արխիվացված է 2021 թ. փետրվարի 3-ին)։
# Չըն Ծունսյուն և Սու Ճըյուեն. «Նոր տեսլական իմ հայրենիքում. հին տերևներ, նոր թեյ. Սանծիաոյոնում կրկին տարածվում է թեյի բույրը»։ «China Times» թերթ, 2018 թ. դեկտեմբերի 24 (արխիվացված՝ 2020 թ. օգոստոսի 6, չինարեն՝ Թայվան)։
# Լին Ֆուկուի. «Սանսիա քաղաքի գյուղատնտեսական միությունը այսօր անցկացնում է բարձրորակ թեյի մրցույթ»։ «Xinwang» լրատվական կայք, 2010 թ. ապրիլի 19 (արխիվացված՝ 2020 թ. օգոստոսի 6, չինարեն՝ Թայվան)։
# Պաո Ճըհուի «Ցինյու տաղավարի բանաստեղծական գրառումներ» աշխատությունը։

Կատեգորիա:Կանաչ թեյ
Կատեգորիա:Չինական թեյ