Հյուսիսային Ամերիկայի ձմեռային փոթորիկ (2026)

**2026 թվականի հունվարի Հյուսիսային Ամերիկայի ձմեռային փոթորիկ,** խոշոր ձմեռային և սառցե փոթորիկ, որը 2026 թվականի հունվարի վերջին ազդել է Հյուսիսային Ամերիկայի մեծ մասի վրա՝ Հյուսիսային Մեքսիկայից և ԱՄՆ հարավից մինչև Հյուսիսարևելյան Միացյալ Նահանգներ և Կանադա ձգվող տարածաշրջաններում: Մասամբ զարգանալով հունվարի 22-ի վերին մակարդակի ցածր ջերմաստիճանից՝ փոթորիկը կայունորեն շարժվել է դեպի արևելք՝ Կենտրոնական Միացյալ Նահանգներով մեկ, թողնելով ձմեռային տեղումների շատ մեծ քանակություն: Հունվարի 25-ին ձմեռային փոթորիկը տեղափոխվել էր Հյուսիսարևելք, որտեղ այն սկսել է վերափոխվել հյուսիսարևելյան փոթորկի: Նոր Անգլիայում փչել են ուժեղ քամիներ և առատ ձյուն է տեղացել, հաջորդ օրը այն հեռացել է ափամերձ գծից՝ Հյուսիսային Ամերիկայի որոշ հատվածներ թողնելով անձրևի, ձյան, սառցե անձրևի և ձյան խառնուրդի մեջ:

Օդերևութաբանները փոթորիկը բնութագրել են որպես «հնարավոր պատմական»՝ իր ազդեցության ծայրահեղ տևողության պատճառով, երբ փոթորիկը մի պահ տարածվել է գրեթե 3․200 կմ՝ Մեքսիկա-ԱՄՆ սահմանից մինչև Կանադա։ ԱՄՆ քսանչորս նահանգապետեր արտակարգ դրություն են հայտարարել։ Եղանակը ազդել է մինչև 230 միլիոն մարդու վրա։ Մոտալուտ փոթորիկը հանգեցրել է Միացյալ Նահանգներում ավելի քան 10,000 չվերթների չեղարկման կամ հետաձգման։ Ճանապարհորդության արգելքներ են մտցվել նաև բազմաթիվ նահանգներում։ Weather Channel-ը փոթորիկը ոչ պաշտոնապես անվանել է *«Ձմեռային փոթորիկ Ֆերն»*։

Հունվարի 26-ի դրությամբփոթորկի պատճառով հաստատվել է 50 մահ։ Մեկ միլիոնից ավելի բաժանորդներ զրկվել էին էլեկտրաէներգիայից, հիմնականում հարավում, որտեղ տեղի էր ունեցել ավերիչ և կաթվածահար սառցե փոթորիկ, որի պատճառով էլեկտրահաղորդման գծերը և ծառերը կոտրվել և վնասվել էին ծանրության տակ։ Սառցակալումը վտանգավոր երթևեկության պատճառ էր դարձել։ Ընդհանուր առմամբ, ձյան մեծ շերտը Տեխասից մինչև Մեն նահանգ 30-61 սմ էր, և որոշ դեպքերում՝ հատկապես ԱՄՆ հարավում, գերազանցել է օրական ձյան տեղումների ռեկորդները: Միջին Ատլանտյան նահանգներում և Հյուսիս-արևելքում միջբահանգային I-95 միջանցքի մի քանի հատվածներում մասնավորապես՝ Ֆիլադելֆիայում, Փենսիլվանիայում և Նյու Յորքում, փոթորկից հետո տեղացել է վերջին հինգ տարիների  ամենաշատ ձյունըը՝ 2021 թվականի փետրվարից ի վեր:

## Օդերևութաբանական պատմություն
Սկսած 2026 թվականի հունվարի կեսերից, օդերևութաբանները սկսեցին կանխատեսել, որ մեծածավալ ձմեռային փոթորիկը կազդի մայրցամաքային Միացյալ Նահանգների մեծ մասի վրա։ Փոթորիկը ծագել է վերին մթնոլորտային ալիքի ազդեցությունից, որը երկարացրել է բևեռային մրրիկը, որը սովորաբար գտնվում է հյուսիսային Կանադայի և Ալյասկայի վրա։ Կանխատեսվում էր, որ այս ազդեցությունից առաջացող սառը օդը կփոխազդի Կալիֆոռնիայի ափերից և Մեքսիկական ծոցից եկող խոնավության հետ՝ ստեղծելով Հյուսիսային Ամերիկայի մեծ մասի, մասնավորապես՝ Միացյալ Նահանգների համար սպասվող սառույցն ու ձյունը։ Փոթորիկը առաջին անգամ  ձևավորվել է հունվարի 22-ին Խաղաղ օվկիանոսում՝ որպես սառը միջուկի ցածր ջերմաստիճան, որը շարժվում է հարավ-արևելք՝ դեպի Բախա Կալիֆոռնիա թերակղզի: Ձմեռային փոթորկի հսկայական չափերի և սպասվող ազդեցության պատճառով,  Ազգային օվկիանոսային և մթնոլորտային վարչության (NOAA)-ի ԳոլֆստրիմըIV-SP ինքնաթիռը օդ է բարձրացել տվյալներ հավաքելու և կանխատեսումների ճշգրտությունը բարելավելու համար։ Փոթորիկը առաջացել է Մեծ հարթավայրերում հունվարի 23-ի կեսօրին, որպես լայն ձագար, որը կենտրոնացել է հարթավայրերի և ժայռոտ լեռների վրա։ Այս զարգացող համակարգի հետ կապված ձմեռային տեղումները սկսել են տարածվել դեպի արևելք, չնայած դրանք հիմնականում ձնախառն անձրև և սառցակալած անձրև էին, տարածվելով դեպի հյուսիսային Տեխաս, Օկլահոմայի հարավային շրջաններ և հարավային Արկանզաս։ Այդ գիշեր ավելի ուշ, կենտրոնական և արևելյան Օկլահոմայում, ինչպես նաև հեռավոր արևմտյան Արկանզասում սկսվել է տեղումների անցում դեպի ձյուն, խոնավության աճ, որը, ինչպես սպասվում էր,հանգեցնելու էր մինչև 2,5 սմ ձյան տեղումների մակարդակի։ մեկ ժամում։ Ձյունը սկսել է տեղալ կենտրոնական Արկանզասում՝ հունվարի 24-ի առաջին ժամերին։

Մինչև հունվարին24-ի տեղական ժամանակով ժամը 15:00-ը, Եղանակի կանխատեսման կենտրոնը սկսել է փոթորկի վերաբերյալ ամփոփ տեղեկագրեր հրապարակել, քանի որ ցածր ճնշման ալիքը նստել էր Մեքսիկական ծոցի ափի մոտ գտնվող սառը ճակատի վրա։ Ալաբամայում, Ջորջիայում և Ֆլորիդայում տրվել են մի քանի նախազգուշացումներ և տորնադոյի մասին։ 114 կմ/ժամ ուժգնությամբ քամի է  գրանցվել է Ալաբամա նահանգի Մոնտգոմերի քաղաքում։  Փոթորիկը հետագայում ենթարկվել է Միլլեր B տիպի ցիկլոգենեզի, քանի որ հունվարի 25-ին Հարավարևելյան ափերի մոտ ձևավորվել է նոր ափամերձ ցածր ջերմաստիճան, որը հաջորդ օրվա սկզբին ուժեղացել է դեպի հյուսիս՝ Նոր Անգլիայի մոտ, Քեյփ Քոդից հարավ գտնվող ափամերձ գոտում։ Քանի որ փոթորիկը հեռացել է ափամերձ գծից, և ձյունը նվազել է, Եղանակի կանխատեսման կենտրոնը փոթորկի ամփոփիչ տեղեկագիրը հրապարակել է հունվարի 26-ին, տեղական ժամանակով ժամը 21:00-ին։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:2026 ԱՄՆ-ում
Կատեգորիա:Փոթորիկներ