Սելմա Գյոբել

**Սելմա Գյոբել** (, լրիվ անունը , ), տեքստիլի վրա աշխատող շվեդ նկարչուհի։ Նախ զբաղվել է քանդակագործությամբ, այնուհետև անցել է տեքստիլի վրա նկարելուն և պաստառների ու գորգերի վրա զարդանկարներ կատարելուն։ Համարվում է 1885 թվականին ստեղծված  *New Idun* կանանց ընկերակցության հիմնադիրներից մեկը։

## Կենսագրություն
260 px|right|thumb|''New Idun''-ի հիմնադիրները
Ծնվել է  1843 թվականի հուլիսի 10-ին, Էրեբրու կալվածքում, Կարլ Ֆրեդերիկ Գյոբելի (*Carl Fredrik Giöbel*) և Լովիսա Յանսոնի (*Lovisa Jansson*) ընտանիքում։ Սելման գեղարվեստական կրթություն է ստացել 1870-ական թվականներին Ստոկհոլմի *Konstfack* գեղարվեստի դպրոցում, որտեղ սովորել է փայտի վրա փորագրություն։ Դրանից հետո աշխատել է որպես փորագրիչ, դերձակ և նկարիչ տեքստիլի վրա։ Այնուհետև շարունակել է ուսումը լոնդոնյան *South Kensington School of Art* դպրոցում, ինչպես նաև Ֆրանսիայում, Գերմանիայում, Շվեյցարիայում և Իտալիայում։

1885 թվականին Բերտա Հյուբների (*Berta Hübner*) հետ միասին բացել է փայտյա ապրանքների վաճառքի խանութ «Շվեդական գեղարվեստական ցուցահանդես» անվանումով, որտեղ ներկայացված էին և վաճառվում էին գեղարվեստական արհեստների շվեդական արտադրանքներ` նկարներ, փայտյա քանդակներ, կռածո մետաղյա արտադրանքներ, ասեղնագործական արտադրանքներ, զարդեր, ժողովրդական տարազներ և այլ ստեղծագործություններ։ Այս խանութը ժողովուրդն անվանում էր «*Giöbels*», այն տարիների ընթացքում ընդարձակվեց և տարածվեց Ստոկհոլմի տարբեր մասերում։ Այնտեղ բացվեց հնաոճ իրերի ցուցասրահ. խանութը ղեկավարում էր Սելմայի եղբայրը՝ Կարլը (*Carl Albert Giöbel*):

1874 թվականին Սելման դարձել է «Ձեռագործության ընկերների ասոցիացիայի» (*Handarbetets vänner*) անդամ և մինչև 1885 թվականը եղել նրա խորհրդի կազմում, ինչպես նաև զբաղվել է ուսուցչությամբ։ 1878 թվականին Փարիզում կայացած Համաշխարհային ցուցահանդեսում նա հանդես է եկել որպես ասոցիացիայի ներկայացուցիչ և ստացել արծաթե մեդալ։ Սելմա Գյոբելը մասնակցել է նաև Շվեդիայում և արտասահմանում կազմակերպված մի շարք այլ ցուցահանդեսների։ 1893 թվականին Չիկագոյում կայացած Համաշխարհային Կոլումբիական ցուցահանդեսում նա ներկայացրել է Շվեդիան որպես ինքնազբաղ կին, ինչպես նաև հանդես է եկել որպես Շվեդական կանանց կոմիտեի ներկայացուցիչ՝ գտնվելով Սոֆիա թագուհու հովանավորության ներքո։ Նրա տեքստիլ արվեստի նմուշները ցուցադրվել են 1897 թվականին կայացած Ստոկհոլմյան ցուցահանդեսում (*Allmänna konst- och industriutställningen*): 1885-1895 թվականներին Սելման ղեկավարել է *New Idun* ասոցիացիայի խորհուրդը, հրաժարականից հետո նրան փոխարինել է Աննա Բիլլինգը։

1898 թվականին Սելմա Գյոբելը  հեռացել է Շվեդիայից և բնակություն հաստատել Իտալիայում։ Այստեղ նա շարունակել է գոբելեններ ստեղծել և մեծ հաջողությունների հասել գեղեցիկ տեքստիլային զարդանախշերի ստեղծման գործում։ Նրա հաճախորդների թվում է եղել գերմանական Կրուպ արդյունաբերական ընտանիքը։ Բերտա Հյուբները շարունակել է աշխատել Ստոկհոլմի «Շվեդական գեղարվեստական ցուցահանդեսում»։ Արտասահմանում Գյոբելը մնացել է մինչև 1907 թվականը։ Վերադառնալով Շվեդիա՝ 1907 թվականին նա բնակություն է հաստատել Վադստենում, որտեղ բացեց մանածագործական դպրոց և տեքստիլ ստուդիա, որտեղ էլ պատրաստվեցին նրա նշանավոր գործերից շատերը։ 1908 թվականին իր գործընկերոջ` Մ. Ալվինի հետ սկսեցին զբաղվել ասեղնագործությամբ և ժանյակագործությամբ։ 1909 թվականին գեղարվեստական ցուցահանդեսում Գյոբելը ցուցադրեց «*Vadstena klosterträdgård*» գոբելենը և «*Vätterns is*» գորգը, որը գնեց հանրահայտ գրող Վերներ ֆոն Հեյդենստամը։

Սելմա Գյոբելի աշխատանքները ցուցադրվում են Ստոկհոլմում՝ Շվեդիայի ազգային թանգարանում։

## Մահ
Մահացել է 1925 թվականի ապրիլի 4-ին  Վադստենում։  Նրա բարեկամներից էր նաև նկարչուհի Էլզա Գյոբել-Օյլերը։

## Մրցանակներ

* 1898 թվականին նա արժանացել է Իլլիս Քվորում մրցանակի։

## Ծանոթագրություններ

## Գրականություն
* *Du Rietz, Anita*. Kvinnors entreprenörskap: under 400 år, 1. uppl., Dialogos, Stockholm, 2013.

## Արտաքին հղումներ
* Selma Giöbel Svensk Konstslöjdutställning 1891
* Selma Giöbel – 70 år
* Selma Giöbel 
* Սելմա Գյոբելի աշխատանքը

Կատեգորիա:Շվեդ կին արվեստագետներ
Կատեգորիա:20-րդ դարի նկարչուհիներ
Կատեգորիա:Շվեդ նկարչուհիներ
Կատեգորիա:Շվեդ քանդակագործներ