open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Անի (ամսագիր)

**«Անի»**, գրականության և արվեստի ամսագիր։ Լույս է տեսել 1946-1955 թվականներին (ընդհատումներով)։ Խմբագիր-հրատարակիչ՝ Վահե Վահյան։ Տպագրել է հայ և միջազգային գրողների գործեր։ Աշխատակցել են Սմբատ Տերունյանը, Զարեհ Մելքոնյանը, Դևը, Բյուզանդ Թոփալյանը, Սմբատ Փանոսյանը, Անդրանիկ Անդրեասյանը, Տիգրան Վարժապետյանը, Զարեհ Որբունին, Հրաչ Զարդարյանը, Գեղամ Սևանը, Արմեն Դարյանը։ Անդրադարձել է խորհրդահայ գրականության զարգացման ուղիներին, տպագրել ու գրախոսել հայ գրողների ստեղծագործությունները։ Հանդեսում զգալի տեղ են գրավել բանասիրական, գրաքննադատական և արվեստի վերաբերյալ հոդվածները։ Նպաստել է սփյուռք-հայրենիք մշակութային կապերի ամրապնդմանը։ Նյութեր է տպագրել սփյուռքահայ աշխատավորության վիճակի մասին։ Փակվել է դիմագրաված անհաղթահարելի նյութական դժվարությունների հետևանքով։ Ունեցել է նաև «Անի» մատենաշար։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Լիբանանի հայկական ամսագրեր
Կատեգորիա:Հայկական գրական պարբերականներ
Կատեգորիա:Հայկական մշակութային պարբերականներ
Արևմտաեվրոպական միություն

250px|մինի|աջից|ԱԵՄ-ի դրոշը
մինի|<span style="color:#e82020;">'''Անդամներ'''</span>&nbsp;• <span style="color:#40a800;">'''Ասոցացված պետություններ'''</span>&nbsp;• <span style="color:#5874a8;">'''ասոցացված համագործակցող պետություններ'''</span>
**Արևմտաեվրոպական միություն** (ԱԵՄ) (), Եվրոպայի անվտանգության ապահովման և պաշապանության կազմակերպություն։ Հիմնվել է 1955 թ.-ին Փարիզյան համաձայնագրի (1954 թ.) հիման վրա։

## Կառուցվածք
ԱԵՄ-ը ներառում է ՝

*10 անդամ*՝

* Բելգիա
* Գերմանիա
* Իսպանիա
* Իտալիա
* Լյուքսեմբուրգ
* Հունաստան
* Մեծ Բրիտանիա
* Նիդեռլանդներ
* Պորտուգալիա
* Ֆրանսիա

*3 ասոցացված պետություններ*՝

* Իսլանդիա
* Նորվեգիա
* Թուրքիա
[250px|մինի|աջից|[Եվրոպական միություն|Եվրոպական միության մեծացումը]]
*9 ասոցացված համագործակցող պետություններ*՝

* Բուլղարիա
* Լատվիա
* Լեհաստան
* Լիտվա
* Հունգարիա
* Ռումինիա
* Սլովակիա
* Չեխիա
* էստոնիա։

## Նպատակները
ԱԵՄ-ի հիմնական նպասսսկներն են՝

* ՄԱԿ-ի կանոնադրությամբ նախատեսված ռազմական և այլ կարգի փո­խօգնությունը
* միջագգային խաղաղության և անվտանգության ապահովումը
* ՆԱՏՕ-ի և Եվրոպական Միության հետ սերտ համագործակցությունը
* ժողովրդավարության ամրապնդումն ու տարա­ծումը
* մաղաքացիական եւ քադաքական ազատությունների պաշտպանությունը
* անդամ պետությունների տնտեսական, սոցիալական և մշակութային կա­պերի ամրապնդումը և այլն։

## ԱԵՄ-ի հետագա գործունեությունը
ԱԵՄ նախա­տիպը Բելգիայի, Լյուքսեմբուրգի, Մեծ Բրիտանիայի, Նիդերլանդների և Ֆրանսիայի տնտեսական, սոցիալական ու մշա­կութային ինքնապաշտպանության 1948 թ.-ի Բրյուսելյան համաձայ­նագիրն է։ 1954 թ.-ի Փարիզյան համաձայ­նագիրը ձևավորված քաղաքական իրո­ղությունից ելնելով վերանայեց Բրյուսելի համաձայնագրի որոշ դրույթներ, որի արդունքում համաձայնագրին կարողացան միանալ Երկրորդ Աշխարհա­մարտում պարտված Գերմանիան և Իտալիան։ Սառը պատերազմի տարի­ներին ԱԵՄ-ի դերն էական չէր։ Սակայն 20-րդ դարի 90-ական թթ. միության դերն էա­պես աճեց՝ կապված խորհրդային եւ առհասարակ սոցիալիստական համակար­գի փլուզման, միաբևեռ աշխարհակարգի ստեղծման եւ Եվրոպական միության ձեւավորման հետ։

## Աղբյուրներ
* Հայկական Սովետական Հանրագիտարան, հատոր 1-12, 1974-1986 թթ, Երևան
* Է․ Աղայան «Արդի հայերենի բացատրական բառարան», հատոր 1-2, 1976 թ, Երևան
* А․ Б. Барихин "Большой юридический словарь", 2002 թ, Москва

Կատեգորիա:Ռազմաքաղաքական դաշինքներ
Կատեգորիա:Եվրոպական միության պատմություն
Կատեգորիա:Նախկին միջազգային կազմակերպություններ
193-ի դատավարություն

**«193-ի դատավարություն»**, **«Մեծ դատավարություն»** (), թվականներին անցկացված քրեական դատավարությունների շարք Ռուսաստանում։ Տեղի է ունեցել Պետերբուրգում (1877 թվականի հոկտեմբեր — 1878 թվականի հունվար)։ Մեղադրյալներն էին 193 ուսանողներ և այլ «հեղափոխականներ», ովքեր մեղադրվում էին պոպուլիստական «անկարգությունների» և Ռուսական կայսրության դեմ քարոզչության մեջ։

Գլխավոր մեղադրյալներն էին նարոդնիկներ Իպոլիտ Միշկինը, Սերգեյ Կովալիկը, Պորֆիրի Վոյնարալսկին, Դմիտրի Ռոգաչյովը։ Մեղադրյալների (որոնցից 38 կին) թվում էին նաև ապագա նարոդովոլեցներ Անդրեյ Ժելյաբովը, Սոֆյա Պերովսկայան և ուրիշներ։ Դատավարության կարևոր իրադարձությունը Միշկինի հեղափոխական ճառն էր։

Մեղադրյալների մի մասը դատապարտվեց տաժանակրության և աքսորվեց Սիբիր, մի մասն էլ արտաքսվեց Պետերբուրգից։

Դատավարությունը, նախկինում խաղաղասեր հեղափոխականների շրջանում հանգեցրեց ռազմատենչության աճի։

## Գրկականություն
* Троицкий Н․ А․, Процесс «193-х», в сб․։ Общественное движение в пореформенной России, М․, 1965․

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Քաղաքական դատեր
Կատեգորիա:Ռուսական կայսրության քաղաքականություն
Կատեգորիա:Դատավարություններ
Կատեգորիա:Սոցիալիզմի պատմություն
Կատեգորիա:Սանկտ Պետերբուրգի պատմություն
Կատեգորիա:1877 քաղաքականությունում
Կատեգորիա:1878 հակամարտություններ
Գերմանիայի հայ ակադեմիականների միություն (Գերմանիա)

**Գերմանիայի հայ ակադեմիակոսնների միություն** 1860 (ՀԱՍ), ումնական, գիաամշակութային կազմակերպություն։ Հիմնադրվել է 2001 թվականի հունվարի 7-ին, Բոխում քաղաքում՝ որպես 1860 թվականին Գերմանիաում (Լայպցիգ) ստեղծված համանուն միության իրավահաջորդ։ Նպատակն է՝ «վերակենդանացնել գերմանահայ ուսանողության պատմական հարուստ ավանդույթները և փորձել հնարավորին չափ կազմակերպել հայ ուսանողության և երիտասարդ մտավորականների ստեղծագործական և հասարակական կյանքը Գերմանիայում»։ ՀԱՄ-ի առանցքն են կազմում Գերմանիայի, ինչպես նաև սփյուռքահայ տարբեր համայնքներից և Հայաստանից ժամանած աշակերտներ, ուսանողներ և երիաասարդ մտավորականներ։ Միությունը կազմակերպում է ոաումնամշակութային միջոցառումներ, ձգտում միավորել գաղութահայ կյանքից կտրված նախկին հայաստանաբնակներին, նպաստել Գերմանիայի և Հայաստանի գիտական և կրթական հաստատությունների միջև համագործակցության զարգացմանը։ ՀԱՄ-ի ջանքերով Բոխումում գործում է հայկական մեկօրյա դպրոց, որտեղ դասավանդվում են հայերեն, հայոց պատմություն, հայ գրականություն, Հայաստանի աշխարհագրություն։ ՀԱՄ-ը սկսել է հրատարակել միության գործունեությունը լուսաբանող տարեգիրք, ինչպես նաև միության շնորհալի անդամների ստեղծագործությունները ներկայացնող պարբերական մատենաշար։ Միության նախագահն է Ազատ Օրղուխանյանը։

Կատեգորիա:Ակադեմիկոսներ
Ճառագայթաակտիվ թափոններ

thumb|right|Ազդանշան, որը նախազգուշացնում է ռադիոակտիվ թափոնների ճառագայթման մասին
**Ճառագայթաակտիվ թափոններ**, գործող նորմատիվներով և կանոններով հաստատված չափաքանակները գերազանցող քանակություններով ճառագայթաակտիվ տարրեր պարունակող նյութեր և կենսաբանական օբյեկտներ, որոնք ենթակա չեն հետագա օգտագործման։ Դրանք այն բոլոր ճառագայթաակտիվ և վարակված վնասակար նյութերն են, որոնք առաջանում են մարդու կողմից ճառագայթաակտիվ նյութերի օգտագործման ընթացում։

Ճառագայթաակտիվ թափոններն առաջանում են ամենուր, որտեղ օգտագործվում են ճառագայթաակտիվ նյութեր՝ գիտահետազոտական լաբորատորիաներում, բժշկական հիմնարկներում, արդյունաբերության մեջ (հատկապես միջուկային ռազմ) և էներգետիկայում։ Այդ բնագավառներում ճառագայթաակտիվ թափոններ են և՛ աղտոտված արտահագուստը, և՛ ԱԷԿ-ում օգտագործված ջերմարձակող տարրերը և այլն։

## Ճառագայթաակտիվ թափոնների դասակարգում
Ճառագայթաակտիվ թափոնները դասակարգվում են՝ ըստ ագրեգատային վիճակի, ակտիվ տարրի կիսատրոհման պարբերության, տեսակարար ակտիվության, ճառագայթման բաղադրության և այլն։

Պլուտոնիում արտադրող գործարաններ և ԱԷԿ-ներ ունեցող 29 երկրում (410 ԱԷԿ) կուտակվել են զգալի քանակությամբ ճառագայթաակտիվ թափոններ։

Հատկապես մեծ քանակությամբ թափոններ են առաջանում օգտագործված միջուկային վառելիքը վերամշակելիս. 1 տ ճառագայթաակտիվ թափոններից առաջանում են 4,5 տ բարձրակտիվ, 150 տ հեղուկ միջին ակտիվության և ավելի քան 2000 տ ցածրակտիվ թափոններ։

Ճառագայթաակտիվ թափոնների պահպանման հիմնախնդիրը դեռևս հիմնավորապես լուծված չէ, և չկան դրանց օգտագործման հուսալի եղանակներ։ Առավել տարածված է ճառագայթաակտիվ թափոնների թաղումը այնպիսի խորությամբ, որ դրանք չթափանցեն շրջակա միջավայր, և ճառագայթումը չազդի մարդկանց ու կենդանիների վրա։ Օրինակ՝ ԱՄՆ-ում ճառագայթաակտիվ թափոնները թաղում են լքված աղային հանքահորերում և ժայռային ապարներում, Շվեդիայում՝ ստորգետնյա գրանիտե պահեստարաններում, Չինաստանում՝ Գոբի անապատում և այլն։

Հայկական ԱԷԿ-ում օգտագործված միջուկային վառելիքի թափոնները պահվում են տեղում սարքավորված պահեստարանում։

Կատեգորիա:Թափոններ
Դաշտավարություն

240px|մինի|Կարտոֆիլի բերքահավաք

**Դաշտավարություն**, երկրագործության ենթատեսակ։ Համարվում է գյուղատնտեսության (բուսաբուծություն) հիմնական ճյուղերից մեկը ՝ այգեգործության, բանջարաբուծության, խաղողագործության և այլ տեսակների հետ միասին։ Գլխավորապես միամյա պարենային (հատիկային հատկաընդեղեններ, արմատապտուղներ, ձիթատու մշակաբույսեր), ինչպես նաև թելատու և կերային դաշտային բույսերի աճեցման համակարգ։ Բնական և տնտեսական պայմաններին համապատասխան դաշտային մշակույթների ցանքատարածություններն աշխարհի տարբեր երկրներում բաշխված են անհամաչափ։

Ստացված արտադրանքի քանակի տեսակետից առաջին տեղն զբաղեցնում է բրինձը, այնուհետև՝ ցորենը և եգիպտացորենը։ Կարտոֆիլի ու շաքարի ճակնդեղի արտադրության հիմնական մասը տալիս է Եվրոպան, հատիկաընդեղեններինը և յուղատուներինը՝ Ասիան, եգիպտացորենինը և եղեգնաշաքարինը՝ Ամերիկան։ Դաշտային կուլտուրաների բերքատվության առավել բարձր մակարդակ է դիտվում Եվրոպայում և Հյուսիսային Ամերիկայում։

Խորհրդային շրջանում Հայաստանում խոշոր մեքենայացված տնտեսությունների կազմակերպումը պայմաններ ստեղծեց հողօգտագործման և գյուղատնտեսության հետագա զարգացման համար։ Հայաստանում մշակվում է ծխախոտ։ Խորդենին մշակվում է Արմավիրի մարզում։ 

Կատեգորիա:Ագրոնոմիա
Հակոբ Դավթյան

**Հակոբ Քրիստափորի Դավթյան** (), խորհրդային դիվանագետ։

## Կենսագրություն
Հակոբ Դավթյանը ծնվել է Վերին Ագուլիս գյուղում։ 1907 թվականին ավարտել է Թիֆլիսի 1-ին գիմնազիան։ Սովորել է Սանկտ Պետերբուրգի համալսարանում։ Ավարտել է Բրյուսելի ճարտարագիտական ինստիտուտը։ 1908-1918 թվականներին Բելգիայում եղել է վտարանդի։ Տիրապետել է մի շարք լեզուների։ Բազմաթիվ երկրներում  համատեղելէ  դիվանագիտական և հետախուզական աշխատանքը։ Արտերկրում ստեղծել է գործակալական լայն ցանց, հավաքագրել լրտեսներ։ 1920 թվականից աշխատել է ԱԳԺԿ մարմիններում։ Ֆելիքս Ձերժինսկու խնդրանքով աշխատանքի է անցել ԱՀ-ում։

## Գործունեություն
Դիվանագիտական աշխատանքի է անցել 1919 թվականին։ 1921-1922 թվականներին եղել է ՌԽՖՍՀ արտաքին գործերի նախարարության կոլեգիայի անդամ, Մերձբալթյան երկրների բաժնի վարիչ, այնուհետև՝ ՌԽՖՍՀ լիազոր ներկայացուցիչ Լիտվայում։ 1922-1924 թվականներին եղել է ԽՍՀՄ ներկայացուցչության խորհրդական Չինաստանում, որտեղ լիազոր ներկայացուցիչներ Կարախանի և Իոֆֆեի հետ մեծ աշխատանք է տարել Խորհրդաչինական հարաբերությունների բարելավման համար։ 1925-1927 թվականներին ԽՍՀՄ ներկայացուցչության խորհրդականը, ապա ժամանակավոր հավատարմատարն էր Ֆրանսիայում, իսկ 1927-1939 թվականներին՝ խորհրդային լիազորներ–կայացուցիչը Իրանում։  1930-1932 թվականներին եղել է Լենինգրադի ճարտարագիտական ինստիտուտի տնօրեն, միաժամանակ՝ Լենինգրադի մեքենաշինական ինստիտուտի տնօրեն։ 1932-1938 թվականներին եղել է ԽՍՀՄ լիազոր ներկայացուցիչ նախ Հունաստանում, ապա՝ Լեհաստանում։ 1935 թվականին ընտրվել է ԽՍՀՄ Կենտգործկոմի անդամ։ Աշխատել է Հունգարիայում, Տուվայում, Փարիզում, Թեհրանում։  ԽՄԿԿ անդամ 1905 թվականից։

## Մահ
Անհիմն մեղադրանքով գնդակահարվել է 1938 թվականին։ Արդարացվել է 1956 թվականին։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Հայ դիվանագետներ
Կատեգորիա:Դիվանագետներ այբբենական կարգով
Կատեգորիա:Հայ հետախույզներ
Կատեգորիա:Հայ հեղափոխականներ
Կատեգորիա:Խորհրդային հետախույզներ
Կատեգորիա:Խորհրդային դիվանագետներ
Կատեգորիա:Խորհրդահայեր
Կատեգորիա:ԽՍՀՄ քաղաքական գործիչներ
Կատեգորիա:ԽՍՀՄ-ում գնդակահարվածներ
Նիլս Դալեն

**Նիլս Գուստավ Դալեն** (, ), շվեդ ինժեներ-գյուտարար։

Ավարտել է Ցյուրիխի պոլիտեխնիկական ինստիտուտը։ 1906 թվականից՝ «Գազակումուլյատոր» ընկերության գլխավոր ինժեներ, 1909 թվականից՝ տնօրեն։ Կատարելագործել է գազային տուրբինի, օդային կոմպրեսորի և այլ մեքենաների կառուցվածքը։ Ստեղծել է բոցի ավտոմատ բռնկման և մարման սարք, որը կիրառվել է, օրինակ, փարոսներում։ Արժանացել է նոբելյան մրցանակի (1912)։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Անձինք նամականիշերի վրա
Կատեգորիա:Կույրեր
Կատեգորիա:Շվեդ գիտնականներ
Կատեգորիա:Շվեդ գյուտարարներ
Կատեգորիա:Շվեդ գործարարներ
Կատեգորիա:Շվեդ ճարտարագետներ
Կատեգորիա:Շվեդ նոբելյան մրցանակակիրներ
Կատեգորիա:Շվեդ քիմիկոսներ
Կատեգորիա:Շվեդ ֆիզիկոսներ
Կատեգորիա:Շվեդիայի գիտությունների թագավորական ակադեմիայի անդամներ
Կատեգորիա:Շվեդիայի ճարտարագիտական գիտությունների թագավորական ակադեմիայի անդամներ
Կատեգորիա:Ֆիզիկայի Նոբելյան մրցանակի դափնեկիրներ
Կատեգորիա:Ֆիզիկոսներ այբբենական կարգով
Դասական

[մինի|[Մարկոս Տուլիոս Կիկերոն|Մարկոս Տուլիոս Ցիցերոն]]
**Դասական** ( — օրինակելի), սկզբում նշանակել է առաջին դասի պատկանելություն, բարձրագույնը հինգ ցենզային դասերից, որոնց բաժանվում էին Հին Հռոմի քաղաքացիները։ Առաջին անգամ Ցիցերոնը դասական է անվանել հասարակության ընտրախավը, գրականության մեջ՝ Ավլոս Տելիուսին (2-րդ դար)։ Վերածննդի շրջանից սկսած դասական դիտվեցին մինչ այդ հայտնի արվեստագետները։ Հետագայում նույնպիսի համարում ստացան վերածննդի և բոլոր ժամանակների այն արվեստագետները, որոնց ստեղծագործությունները համարվում են գեղարվեստի բարձր օրինակ և չափանիշ (Վիլյամ Շեքսպիր, Միքելանջելո, Վոլֆգանգ Ամադեուս Մոցարտ, Լյուդվիգ վան Բեթհովեն, Ալեքսանդր Պուշկին, Լև Տոլստոյ, Հովհաննես Թումանյան, Կոմիտաս և ուրիշներ)։ 17—18-րդ դարերում «դասական բանասիրություն» անվանվեց այն գիտությունը, որն ուսուցանում էր անտիկ մշակույթ։ Դասական բառից սկզբնավորվում են այնպիսի հասկացություններ, ինչպես՝ դասական ավանդույթ, դասական արվեստ։ 

Կատեգորիա:Մշակույթի պատմություն
Ֆոլգոսո դե Կաուրել (քաղաք)

**Ֆոլգոսո-դե-Կաուրել** (), քաղաք և համայնք Իսպանիայում, մտնում է Լուգոյի մեջ, որն էլ իր հերթին մտնում է Գալիսիա ինքնավար համայնքի մեջ։ Համայնքը մտնում է Կիրոգա շրջանի կազմի մեջ։ Տարածքը՝ 68,16 կմ2։ Բնակչությունը՝ 1196 (2010 թվականին)։

## Բնակչություն

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Իսպանիայի քաղաքներ
Ազդարար (թերթ, Բեյրութ)

**«Ազդարար»**, հասարակական-քաղաքական, մշակութային շաբաթաթերթ, 1953 թվականից՝ օրաթերթ։ Լույս է տեսել 1942-1955 թվականներին։ Հիմնադիր-խմբագիր՝ Մանուկ Ասլանյան։ Սկզբնական շրջանում թերթի տերն ու տնօրենը եղել է Հակոբ Տալյանը։ Մ. Ասլանյանի մահից (1944) հետո, խմբագիրներ են եղել Օննիկ (Հովհաննես) Թոփուզյանը, Խոսրով Թյությունճյանը և Զարեհ Զարգունը։ 1950 թվականին թերթը գնել ու շարունակել է հրատարակել О. Թոփուզյանը։

Հրապարակել է լիբանանյան, հայկական և միջազգային քաղաքական լուրեր, հայերեն և թարգմանական գրականություն, արտատպումներ կատարել հայաստանյան հեղինակների հրատարակված գործերից, ունեցել բժշկական բաժին։ Լայն տեղ է հատկացրել Թուրքիայում քաղաքական անցուդարձին։ Արտահայտված տեսակետները մոտ են եղել ՀՀԴ դիրքորոշումներին։ Աշխատակցել են Նիկոլ Աղբալյանը, Արշամ Խոնդկարյանը, Սիրան Սեզան, Նշան Պեշիկթաշլյանը, Խորեն Գաբիկյանը, Բյուզանդ Եղիայանը, էդվարդ Տարոնյանը, Վազգեն Այգունին (Գևորգ Պաղճյան), Շաքե Տեր-Մելքոնյանը և ուրիշներ։

Կատեգորիա:Լիբանանի հայկական շաբաթաթերթեր
Կատեգորիա:Հայկական հասարակական պարբերականներ
Կատեգորիա:Հայկական քաղաքական պարբերականներ
Կատեգորիա:Հայկական գրական պարբերականներ
Կատեգորիա:Հայկական մշակութային պարբերականներ
Ծիածան (ամսագիր)

**«Ծիածան»,** գրական, մշակութային և հասարակական ամսագիր։ Իրանահայ ազգային և մշակութային միության պաշտոնաթերթ։ Հրատարակվել է 1982-1988 թվականներին, Թեհրանում։ Արտոնատեր՝ Կարապետ Օհանջանյան։ Անդրադարձել է երկրի քաղաքական կարևորագույն իրադարձություններին, ներկայացրել իրանահայ ազգային և մշակութային կյանքը, արտատպություններ կատարել հայկական մամուլից։

Կատեգորիա:Իրանի հայկական ամսագրեր
Կատեգորիա:Հայկական գրական պարբերականներ
Կատեգորիա:Հայկական հասարակական պարբերականներ
Կատեգորիա:Հայկական մշակութային պարբերականներ
Կատեգորիա:Հայերը Թեհրանում
Ֆոտոն վարժարան

Երկրաշարժից հետո Գյումրի քաղաքում կառուցվեց «Անի» թաղամաս, որտեղ հիմնականում բնակություն հաստատեցին երկրաշարժից տուժած ընտանիքները։ «Անի» թաղամասում գործում էին 4 դպրոցներ, որոնք չունեին հոսքային ուղղվածություն։ 1995 թվականի սեպտեմբերի 5-ին թաղամասի դպրոցներից մեկի՝ թիվ 37-ի մասնաշենքերից մեկում, քաղխորհրդի և ՀՀ ԿԳ նախարարության որոշմամբ, բացվեց «Ֆոտոն վարժարանը»։ Անցած 17 տարիների ընթացքում վարժարանը տվել է շուրջ 1400 շրջանավարտներ, որոնցից 55-ը՝ «Ոսկե» մեդալակիրներ»։ 2009-2010 ուստարում նորից վարժարանում գործում են հոսքեր՝ ֆիզմաթ, տնտեսագիտական, բնագիտական և հումանիտար, որտեղ սովորողների թիվն անցնում է 550-ից։ 
Վարժարանի սաներից 8-ը՝Արտակ Կոշտոյանը, Գագիկ Ամիրխանյան, Գրիգոր Աղայան, ԳևորգՎարդանյան, Դավիթ և Լևոն Հայկազյաններ, Աշոտ Կարապետյան, Արմեն Նազարյան (2009 թ) մասնակցել են Համաշխարհային օլիմպիադաների ինֆորմատիկա, կենսաբանություն, մաթեմատիկա, ֆիզիկա առարկաներից՝ նվաճելով արծաթե, բրոնզե մեդալներ և բազմաթիվ մրցանակներ։ Ֆոտոն վարժարանում 1999 թվականից աշխատում է ֆիզմաթ գիտությունների թեկնածու, դոցենտ Մանյակ Մութաֆյանը։

## Տարվա լավագույն աշակերտներ
Քանի որ վարժարանի սաներն ունեին բազմաթիվ և բազմաբնույթ հաջողություններ հանրապետական օլիմպիադաներում և մրցույթներում, 2006, 2007, 2008, 2009, 2010, 2011, 2012, 2013, 2014 թթ վարժարանի սաները մասնակցել են ՀՀ նախագահի, «Սինոփսիս Արմենիա» և «Հայաստան» համահայկական հիմնադրամի կողմից հայտարարված «Տարվա լավագույն աշակերտ» կրթական պարգև հանրապետական մրցույթին։ 2006 թվականին հանրապետության տարվա լավագույն աշակերտ ճանաչվեց վարժարանի սան Վոլոդյա Հարությունյանը՝ արժանանալով առաջին կարգի դիպլոմի և դրամական պարգևի, իսկ 2007 թվականին մրցույթում վարժարանն ունեցավ երկու մրցանակիրներ՝ Կարապետյան Աշոտ և Սողոյան Ֆլորա։ Նրանք իրենց մրցանակներն ու դրամական պարգևները ստացան ՀՀ նախագահից նրա նստավայրում, 2007 թվականի սեպտեմբերի 25-ին։ Նույն մրցույթում 2008 թվականին «Տարվա լավագույն աշակերտ» ճանաչվեց Տիգրան Ավետիսյանը, իսկ «Տարվա լավագույն ուսանող» Նաիրա Մկրտչյանը։ Վերջիններս ՀՀ նախագահից իրենց մրցանակները և դրամական պարգևները ստացան 2008 թվականի սեպտեմբերի 30-ին նախագահի նստավայրում։ 2009 թվականին մրցույթում «Տարվա լավագույն աշակերտ» ճանաչվեց Հայկ Ավդալյանը, իսկ վարժարանի 6-րդ դասարանի աշակերտ Հենրիկ Մուրադյանը արժանացավ «Հայաստան» համահայկական հիմնադրամի կողմից սահմանված «Ապագա մրցանակակիր և ամենակրտսեր մասնակից» մրցանակին։ Նրանք իրենց մրցանակներն ու դրամական պարգևները ստացան ՀՀ նախագահի կողմից 2009 թվականի սեպտեմբերի 25-ին նախագահի նստավայրում։ 2013 թվականին Ֆոտոն վարժարանը կրկին ունեցավ երկու հաղթող՝ 9-րդ դասարանի աշակերտուհի Ալիսա Դավթյանը և 10-րդ դասարանի աշակերտ՝ Նաիրա Մաթոսյանը։ 2014 թվականին վարժարանը, կրկնելով հաջողությունները, ունեցավ տարվա 2 լավագույն աշակերտներ՝ Իննա Ավագյանը՝ 10-րդ դասարան և Արսեն Համբարձումյանը կրկին 10-րդ դասարան։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Գյումրու շենքեր և կառույցներ
Կատեգորիա:Նորագույն շրջանի հայկական դպրոցներ
Դատական բժշկագիտություն

255px|մինի|ԱՄՆ ռազմածովային ուժերի դատաբժշկական փորձագետը զննում է ատամնային մասունքները
**Դատական բժշկագիտություն,** տեսական բժշկագիտության մասնաճյուղ, որը գիտականորեն ուսումնասիրում և գործնականում լուծում է քննչական և իրավաբանական պրակտիկայում ծագող բժշկական ու կենսաբանական բնույթի հարցեր։ Դատական բժշկագիտությունը առնչվում է բժշկագիտության մյուս մասնաճյուղերի, քրեական իրավունքի ն քրեագիտության հետ։ Դատական բժշկագիտության ուսումնասիրության օբյեկտներն են՝ դիակները (դիահերձում, արտաշիրմում), կենդանի անձինք (մարմնական վնասվածքներ, աշխատունակության կորուստ, հղիություն, ծննդաբերություն, արհեստական վիժումներ), իրեղեն ապացույցները (արյան տեսակի և խմբի որոշում, մազի հետազոտություն), դատաքննչական նյութերը։

Դատական բժշկագիտության հիմնական նպատակն անձի կյանքի, առողջության, ազատության և արժանապատվության ոտնահարման դեմ ուղղված հանցագործությունների բացահայտումն է։ Դատական բժշկագիտությունը կիրառվել է դեռևս հին Հռոմում, Հունաստանում և Հնդկաստանում։ Դատական բժշկագիտության զարգացման սկիզբը համարվում է 16-րդ դարում։ 1621-1635 թվականներին իտալացի բժիշկ Պ․ Զաքհիասը լույս ընծայեց «Դատական բժշկության հարցեր» 9 հատորանոց ձեռնարկը։ Հետագայում՝ ֆրանսիացի Ա․ Պարեի և Ֆ․ Ֆեդելյեի աշխատությունները հանդիսացան դատական բժշկագիտության գիտական հիմքերը։ Ռուսաստանում դատական բժշկագիտության գիտական զարգացման սկիզբը համարվում է 19-րդ դարի առաջին կեսը․ 1812 թվականին բոլոր համալսարաններին կից բացվել են դատական բժշկագիտության ամբիոններ։ 1865 թվականին հրատարակվել է «Դատական բժշկության և հասարակական հիգիենայի արխիվ» (ռւուս. «Архив судебной медицины и общественной гигиены») ամսագիրը, որը հետագայում վերանվանվել է «Հասարակական հիգիենայի, դատական և գործնական բժշկության լրաբեր» (ռուս. «Вестник общественной гигиены, судебной и практической медицины»)։

19-րդ դարի երկրորդ կեսին դատական բժշկագիտության ուսումնասիրությունների ասպարեզն ընդլայնվել է շնորհիվ դատական վնասվածքաբանության, թունագիտության և իրեղեն ապացույցների հետազոտման նոր մեթոդների։

Հայաստանում Դատական բժշկագիտության մասին վկայություններ են հասել 10-րդ դարից։ (989 թվականին Անի քաղաքում լուր է տարածվում, թե մի քանի օր առաջ թաղված Սմբատ թագավորը ողջ է գերեզմանում։ Քաղաքացիների հուզմունքը զսպելու համար քանդում են Սմբատի գերեզմանը, փորձաքննության ենթարկում նրա դիակը)։ 12-րդ դարի սկզբին Հայաստանում եղել են իրավական հարաբերությունները սահմանող դատաստանագրքեր (Դավիթ Ալավկաորդի  «Կանոնական օրինադրություն», Մխիթար Գոշի «Դատաստանագիրք»)։ 1921 թվականին Սովետական Հայաստանում կազմակերպվել է Դատաբժշկական փորձաքննության ծառայություն, որը ղեկավարել է Վ. Կրժիվինսկին։ 1927 թվականին Երևանի պետական համալսարանի Դատական բժշկագիտության ֆակուլտետում ստեղծվել է ամբիոն, իսկ 1929 թվականին հիմնվել է Հայկական ՍՍՀ գլխավոր դատաբժշկական փորձագետի պաշտոն։

Կատեգորիա:Դատական բժշկություն
Մամեդ Դադաշզադե

**Մամեդ Արիֆ Մահառլամ օղլի Դադաշզադե** (, կեղծանունը՝ **Մամեդ Արիֆ**, հունիսի 12 1904 - դեկտեմբերի 27, 1975), ադրբեջանցի խորհրդային գրականագետ և քննադատ։ Ադրբեջանական ԽՍՀ ԳԱ ակադեմիկոս (1958 թ.) և փոխնախագահ (1960-1975 թթ.)։ Ադրբեջանական ԽՍՀ գիտության վաստակավոր գործիչ (1960 թ.)։ ԽՄԿԿ անդամ (1941)։

Գրական գործունեությունն սկսել է 20-ական թվականներին։ Գրել է սովետական և դասական գրականության խնդիրների վերաբերյալ հոդվածներ, «Ջ․ Ջաբարլիի ստեղծագործական ուղին» (1955 թ.), «Սամեդ Վուրղունի դրամատուրգիան» (1964 թ.) և այլ մենագրություններ։ «Ադրբեջանական գրականության պատմություն», «Ադրբեջանական սովետական գրականության պատմություն» աշխատությունների հեղինակներից և խմբագիրներից մեկն է, հեղինակ է ԽՍՀՄ ժողովուրդների դասականներին, այդ թվում նաև հայ գրողներին նվիրված աշխատությունների։ Հայերեն լույս է աեսել նրա «Ադրբեջանական ժողովրդի գրականությունը» գիրքը։ Եղել է Ադրբեջանական ԽՍՀ 6-րդ գումարման Գերագույն խորհրդի նախագահ։ Ադրբեջանական ԽՍՀ պետական մրցանակի դափնեկիր (1974 թ.)։

Պարգևատրվել է Լենինի և այլ շքանշաններով։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Ադրբեջանցի գրագանագետներ
Կատեգորիա:Խորհրդային գրականագետներ
Դադար (այլ կիրառումներ)

**Դադար**, պաուզա ( pausa, հունարեն flavSlg - դադար, ընդհատում),
#երաժշտության մեջ երաժշտական ստեղծագործության հնչման ընթացքում նրա մեկ, մի քանի կամ բոլոր ձայների ժամանակավոր ընդհատում, որ գործադրվում է գեղարվեստական արտահայտչականության նպատակներով։ Գրի է առնվում հարաբերական տևականություն արտահայտող հատուկ նշաններով, որոնք կոչվում են դադարի (պաուզայի) նշաններ կամ ձայնահատ։ Որևէ անսամբլի բոլոր ձայների միաժամանակյա դադարը կոչվում է գեներալպաուզա։
# Խոսքի մեջ խոսքային շղթայի հնչման ընդհատումը կամ անջատումը։ Դադարներն ըստ տևողության և գործառնության տարբեր են։ Ֆիզիոլոգիական կարճատև դադարները առկա են պայթական բաղաձայնների արտաբերման ժամանակ՝ ատամ, ակամա, առավել երկարները՝ կրկնակ բաղաձայնների դեպքում՝ վատթար, շատ տալ։ Խոսքի շղթայում դադարներ կան շարույթների միջև, դրանք ձևավորվում են ոչ այնքան արտաբերության օրգանների աշխատանքի ընդհատմամբ, որքան խոսքի վերհատութային միավորների գործառնությամբ, այն է՝ հնչերանգի ու շեշտի միջոցով։ Դադարներն ավելի տևական են նախադասությունների վերջում։ Չնայած դրանց առկայությունը պայմանավորված է շնչառությամբ, սակայն բաշխումը և գործածությունը կենդանի խոսքում իրականանում են լեզվական հատութավորման միջոցով։
# Բանաստեղծության մեջ արտասանական ընդհատում չափածո ստեղծագործության բառերի միջև։ Չափածոյի կարևոր գծերից մեկն է արձակի համեմատությամբ ոտանավորի մեջ բառն արտասանական ավելի ինքնուրույնություն ունի։ Չափածոյում մեծ նշանակություն է ձեռք բերում ռիթմական դադարը, որի շնորհիվ առանձնանում են ոտանավորի ռիթմական միավորները (տող, կիսատող, անդամ)։ Հատկապես անհրաժեշտ է յուրաքանչյուր տողից հետո տրվող դադարն, որն ընդգրկում է բանաստեղծական տողի՝ իբրև ռիթմի հիմնական միավորի, ինքնուրույնությունը։

Կատեգորիա:Տերմիններ
Ապագա (թերթ)

**«Ապագայ»**, հասարակական քաղաքական, մշակութային շաբաթաթերթ։ ՌԱԿ պաշտոնաթերթ։ Առաջին անգամ լույս է տեսել 1975 թվականին, Մոնրեալում։

Ծանոթացնում է կանադահայ գաղութի և սփյուռքի առօրյային, ներկայացնում Հայաստանը՝ իր ներքին և արտաքին խնդիրներով։ Գրական բաժնում տպագրում է հայ գրողների գործեր։ Ունի անգլերեն և ֆրանսերեն բաժիններ։ Տասներկու հայերեն էջերից բացի, ունի երկուական էջով անգլերեն և ֆրանսերեն հավելվածներ։ Խմբագիր՝ Արսեն-Նուբար Սամուրյան։

Կատեգորիա:Պարբերականներ այբբենական կարգով
Կատեգորիա:Կանադայի հայկական շաբաթաթերթեր
Կատեգորիա:Հայկական քաղաքական պարբերականներ
Կատեգորիա:Հայկական հասարակական պարբերականներ
Կատեգորիա:Հայկական գրական պարբերականներ
Կատեգորիա:Հայկական մշակութային պարբերականներ
Կատեգորիա:Ռամկավար ազատական կուսակցություն
Ասմունք

[մինի|276x276փքս|Ասմունքի վարպետ [Վլադիմիր Աբաջյանը]]
**Ասմունք**, ասմունքը հիմնված է հնչերանգային (ինտոնացիոն) հենքի և ստեղծագործության հուզական բովանդակության վրա, իսկ նյութը հիմնականում էպիկական և քնարական ստեղծագործություններն են, որոնք ներկայացվում են դրամատիկական-թատերային արտահայտչամիջոցներով։ Ասմունքի արվեստը ձևավորվել է հնագույն ժամանակներում, երբ դեռևս հստակ բաժանված չէին հեղինակի և կատարողի գործողությունների շրջանակները։ Արվեստի այդ տեսակը Հին Հունաստանում ներկայացնում էին աեդոսներն ու ռապսոդները, միջնադարյան Եվրոպայում՝ ժոնգլյորներն ու տրուբադուրները, Հին Ռուսիայում՝ սկոմորոխները, հին Հայաստանում՝ վիպասաններն ու գուսանները։ Հեթանոսական շրջանում և միջնադարում հայ ժողովրդական ավանդավեպերը մշակել և կատարել են վիպասանները, իսկ գուսանները ոչ միայն կատարել, այլև ստեղծագործել են։ Գրականության զարգացմանը զուգընթաց՝ ասմունքը դրսևորվել է նաև որպես զուտ կատարողական արվեստ։

Գրական երկերի կատարումներով հանդես են եկել նշանավոր դերասաններ Էլիզ Ռաշելը, Վիրգինիա Դեժազեն (Ֆրանսիա), Յոզեֆ Կայնցը (Ավստրիա), Հենրի Իրվինգը (Անգլիա), Պավել Մոչալովը, Միխայիլ Շչեպկինը, Արկադի Ռայկինը (Ռուսաստան), Պետրոս Ադամյանը, Ազնիվ Հրաչյան, Վերգինե Գարագաշյանը (Հայաստան) և ուրիշներ։ Նոր և նորագույն ժամանակներում հայ ասմունքի ճանաչված ներկայացուցիչներից են Ստեփան Քափանակյանը, Արուս Ոսկանյանը, Հայկուհի Գարագաշը, Թամար Դեմուրյանը, Հրաչուհի Ջինանյանը, Խորեն Աբրահամյանը, Վլադիմիր Աբաջյանը, Շահում Ղազարյանը, Սուսաննա Գաբրիելյանը, Արթուր Ութմազյանը, Սիլվա Յուզբաշյանը և ուրիշներ։ Ասմունքի ամենանշանավոր հայ վարպետը Սուրեն Քոչարյանն է. նա է ստեղծել «Մեկ դերասանի թատրոնը»։

Կատեգորիա:Պոեզիայի պատմություն
Կատեգորիա:Ստեղծագործական գործունեություն
Նատրիումի աուրատ

**Նատրիումի աուրատ**, անօրգանական միացություն, լուծվում է ջրում, քիմիական բանաձևն է՝ Na[AuO]։ Առաջացնում է բյուրեղահիդրատ, կանաչ բյուրեղների տեսքով։

## Ստացում
* Նատրիումի և ոսկու հիդրոքսիդների փոխազդեցությունից.

::\mathsf{AuOOH + NaOH \ \xrightarrow{100^oC}\ Na[AuO_2]\cdot H_2O }

* Բարիումի աուրատի և նատրիումի սուլֆատի փոխազդեցությունից.

::\mathsf{Ba[AuO_2]_2 + Na_2SO_4 + 2H_2O \ \xrightarrow{100^oC}\ 2Na[AuO_2]\cdot H_2O + BaSO_4\downarrow  }

## Ֆիզիկական հատկություններ
Նատրիումի աուրատը առաջացնում է բյուրեղահիդրատ Na[AuO]•HO, կանաչ բյուրեղների տեսքով։ Լուծվում է ջրում, չի լուծվում էթանոլում

## Գրականություն
* Химическая энциклопедия / Редкол.։ Кнунянц И.Л. и др.. — М.։ Советская энциклопедия, 1990. — Т. 2. — 671 с. — ISBN 5-82270-035-5
* Рипан Р., Четяну И. Неорганическая химия. Химия металлов. — М.։ Мир, 1972. — Т. 2. — 871 с.

Կատեգորիա:Նատրիումի միացություններ
Կատեգորիա:Օքսիդներ
Գուանտանամո

**Գուանտանամո** (Guantanamo), քաղաք Կուբայում, Օրիենտե նահանգում։ 134,1 հազար բնակչությունը (1970)։ Երկաթուղային և ավտոմոբիլային ճանապարհների հանգույց է։ Ունի սննդի, տեքստիլ արդյունաբերություն, խարտոցների գործարան։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Կուբայի քաղաքներ
Կատեգորիա:1510 թվականին հիմնադրված բնակավայրեր
Դատական քննություն

**Դատական քննություն**, քրեական դատավարության փուլ, որտեղ առաջին ատյանի դատարանը դատաքննության մասնակիցների հետ մեկտեղ դատական նիստում քննում և լուծում է քրեական ու քաղաքացիական գործեր և կայացնում դատավճիռ կամ վճիռ։ Դատական քննությունը բաղկացած է հետևյալ մասերից, քրեական դատավարությունում՝ նախապատրաստում, դատաքննություն, դատական վիճաբանություններ, ամբաստանյալի վերջին խոսք, դատավճռի կայացում և հրապարակում, քաղաքացիական դատավարությունում՝ դատական նիստի նախապատրաստում, գործի ըստ էության քննում, դատական վիճաբանություններ և դատախազի եզրակացություն, վճռի կայացում և հրապարակում։ Քրեական գործեր քննելիս դատարանը որոշում է ամբաստանյալի մեղավոր կամ անմեղ լինելու, նրա նկատմամբ պատիժ կիրառելու կամ նրան պատժից ազատելու, իսկ եթե կան հիմքեր, արդարացնելու հարցը։ Քաղաքացիական դատավարությունում դատարանը լուծում է կողմերի իրավունքների ն փոխհարաբերությունների իսկության, իսկ դրան համապատասխան՝ հայցը մերժելու կամ բավարարելու հարցը։ Դատական քննության նախապատրաստական մասում (քրեական դատավարությունում) դատարանը ստուգում է կանչված անձանց առկայությունը, ապահովում վկաների հեռացումը դատական նիստի դահլիճից։ Դատարանը այդ փուլում դատական քննության մասնակիցներին բացատրում է նրանց իրավունքներն ու պարտականությունները, որոշում գործի քննությունը շարունակելու հնարավորության հարցը։ Դատական քննության կարևոր օղակ է դատաքննությունը։ Այդ մասում ստուգվում և ուսումնասիրվում են ապացույցները, հարցաքննվում ևն ամբաստանյալը, վկաները, տուժողը, օրենքով նախատեսված դեպքում հրապարակվում են փաստաթղթեր։ Դատական վիճաբանությունների և դատախազի եզրակացության մասում, որին մասնակցելու իրավունք ունեն պետական մեղադրողը, քաղաքացիական հայցվորն ու պատասխանողը կամ նրանց ներկայացուցիչները, ամբաստանյալը, նրա պաշտպանը, վերլուծվում են ուսումնասիրված ապացույցները, տրվում գնահատականներ։ Քաղաքացիական դատավարությունում դատական նիստի նախապատրաստումն ավարտելուց հետո դատարանը գործի էության մասին լսում է նախագահողի զեկուցումը։ Այնուհետև բացատրություններով հանդես են գալիս կողմերն ու գործին մասնակցող այլ անձինք։ Գործի համար կարնոր նշանակություն ունեցող դատավարական այլ գործողություններ կատարելուց հետո դատարանն անցնում է մտքերի փոխանակությանը, լսում դատախազի եզրակացությունը գործի էության մասին։ Անհրաժեշտ բոլոր գործողություններն ավարտելուց ն վերջնական եզրակացության հանգելուց հետո դատարանը կայացնում է որոշում։

Կատեգորիա:Դատական համակարգ
Դատավոր

[մինի|[Միավորված Ազգերի Կազմակերպություն|ՄԱԿ-ի դատավորները]]
**Դատավոր**, պետության անունից դատարաններում արդարադատությունն իրականացնող պաշտոնատար անձ։

Դատավոր է վճռաբեկ դատարանի նախագահի, պալատների նախագահների և դատավորների, ինչպես նաև առաջին ատյանի և վերաքննիչ դատարանի դատավորի կամ դատարանի նախագահի պաշտոնում օրենքով սահմանված կարգով նշանակված անձը։

Յուրաքանչյուր դատավոր օժտված է արդարադատություն իրականացնելու իրավասությամբ։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Դատական համակարգ
Կատեգորիա:Դատավորներ
Գասպար Իփեկյան թատերախումբ

**«Գասպար Իփեկյան թատերախումբ»**, Համազգային մշակութային միության թատերախումբ։ Կազմակերպվել է 1941 թվականին, դերասան, դրամատուրգ և ռեժիսոր Գասպար Իփեկյանի նախաձեռնությամբ, առաջին ներկայացումը՝ Շանթի «Ինկած բերդի իշխանուհին», տեղի է ունեցել 1942 թվականին։

1952 թվականից կոչվել է հիմնադրի՝ Գասպար Իփեկյանի անունով։ 1960-ական թվականներից թատերախումբը ներկայացումներ է տալիս Բուրջ Համուդ հայաշատ թաղամասի կենտրոնում կառուցված «Հակոբ Տեր-Մեյքոնյան» թատերասրահում (500 տեղանոց)։ Բեմադրվել են ազգային և թարգմանական պիեսներ՝ Լևոն Շանթի «Հին Աստվածներ», «Կայսր», «Քաղաքավարության վնասները» (ըստ Հակոբ Պարոնյանի), Սունդուկյանի «Պեպո», Շիրվանզադեի «Քաոս», Գոգոլի «Քննիչը», Իբսենի «ժողովրդի թշնամին», Պանյոլի «Փառքի վաշխառուները» են։ Թատերախումբը ելույթներ է ունեցել բազմաթիվ երկրներում։

Թատերախմբում գործել են Ժորժ Սարգիսյանը (պարգևատրվել է Լիբանանի պետական, Համազգայինի, Կիլիկիո կաթողիկոսության շքանշաններով), դերասան֊դերասանուհիներ՝ Զ. Շանթը, Ն. Մինասյանը, Գեղամ Տեր-Կարապետյանը, Մ. Սարգիսյանը, Պ. Գարագաշյանը, ժ. Շահապյանը, Հ. Պոպյանը, Հ. Թորիկյանը, Դ. Պոյաճյանը, Ա. Խաչատուրյանը, Վ. Վարդապետյանը, Խ. Արարատյանը և այլք։

1982-1985 թվականներին թատերախումբը ղեկավարել է Բաբկեն Փափազյանը, բեմադրել է Շանթի «Օշին Պայլ» և Մուշեղ Իշխանի «Պարույր Հայկազն և Մովսես Խորենացի» պիեսները։ 1987-2002 թվականներին Վարուժան Խտշյանի բեմադրությամբ թատերախումբը ներկայացրել է Շանթի «Հին Աստվածներ», «Եսի մարդը», «Կայսր», Հակոբ Օշականի «Երկնքի ճամփով», Ա. Միլլերի «Բոլոր զավակներս», «Գինը», Կ. Մանյեի «Օսկարը», Ն. Սայմոնի «Երկրորդ պողոտայի բանտարկյալը», ժ. Շեհադեի «Բրիզբանի գաղթականը» և այլ պիեսներ։ 2003-ին Զ. Ցագուպյանի բեմադրությամբ թատերախումբը ներկայացրել է Մուշեղ Իշխանի «Կիլիկիո արքան» պիեսը։

Կատեգորիա:Լիբանանահայ թատրոն
Կատեգորիա:Լիբանանահայ մշակութային կազմակերպություններ
Արևելք-արևմուտք

300px|մինի|աջից|«Արևելյան աշխարհի» նկար, որը պարունակում է Արևելյան 3 մշակութային մասերը ՝ Արևելյան Ասիա, Հարավային Ասիա, Ամենահարավային Ասիա
**[[Արևելք]]-[[Արևմուտք]]**, պայմանական անվանում, որը տրվում է Արևմուտքի զարգացած ժողովրդավարական պե­տությունների և հիմնականում արևելյան Եվրոպայի սոցիալիստական պե­տությունների միջև առաջացած հակա­սություններին։

## Պատմություն

Ընդհանուր առմամբ Արևելք-Արևմուտք հակասությունները դիտվում են որ­պես կապիտալիստական ուղիով և սո­ցիալիստական ուղիով զարգացող պե­տությունների արմատական տարբերու­թյունների տեսանկյունով։ Արևելք-Արևմուտք բաժա­նումը ձևավորվել է համաշխարհային երկրորդդ պատերազմից հետո և գոյատևել է մինչև 1990-ական թթ. ՝ երբ փլուգվեցին ԽՍՀՄ և սոցիալիստական ճամբա­րը, և ավարտվեց սառը պատերազմը։ Անհրաժեշտ է նշել, որ Արևելք-Արևմուտքի հակասութ­յուններն ընկալվում էին իբրև առհասա­րակ ժողովրդավարական և ամբողջատիրական վարչակարգերի, ազատա­կան և վարչահրամայական կառավար­ման, ազատության և բռնատիրության հակամարտություն, ընդորում երկու կող­մերն էլ միմյանց մեղադրում էին մեկը մյուսին ոչնչացնելու ձգտումների համար, որը հանգեցնում էր ընդհուպ ռազմական դիմակայության և առճակատման։ Այն ընդհանուր առմամբ ուներ համակողմա­նի բնույթ և այս կամ այն ձևով դրսևորվում էր բոլոր ոլորտներում։
Արևելք-Արևմուտք հակասությունները ժամանակ առ ժամանակ մեղմանում և ուժգնանում էին։ Մասնա­վորապես 70-ական թթ. լարվածության թուլացման շրջանում շրջանառության մեջ դրվեց Հյուսիս-Հարավ հարաբերությունների հարցը, որի շրջանակներում քննարկվում էին առավելապես տնտեսա­կան խնդիրներ։

## Աղբյուրներ
* Հայկական Սովետական Հանրագիտարան, հատոր 1-12, 1974-1986 թթ, Երևան
* Է․ Աղայան «Արդի հայերենի բացատրական բառարան», հատոր 1-2, 1976 թ, Երևան
* А․ Б. Барихин «Большой юридический словарь», 2002 թ, Москва

Կատեգորիա:Մշակութային տարածաշրջաններ
Կատեգորիա:Միջազգային հարաբերությունների տեսություն
Կատեգորիա:Քաղաքական տեսություններ
Մխիթար Դավթյան

**Մխիթար Հովնանի Դավթյան ** (), հայ խորհրդային մշակութային գործիչ։ ՀԽՍՀ արվեստի վաստակավոր գործիչ (1963)։

1937-1972 թվականներին ղեկավար աշխատանք է տարել արվեստի ու մշակույթի բնագավառներում․ եղել է Երևանի Կ. Ստանիսլավսկու անվան ռուսական պետական դրամատիկական թատրոնի, Պատանի հանդիսատեսի, Գաբրիել Սունդուկյանի անվան ազգային ակադեմիական թատրոնների, «Հայֆիլմ» կինոստուդիայի, «Հայաստան» հրատարակչության տնօրեն։ 1972 թվականից՝ Հայ-հրատպետկոմի նախագահի տեղակալ։ Պարգևատրվել է Աշխատանքային կարմիր դրոշի երկու շքանշանով։ ԽՄԿԿ անդամ 1926 թվականից։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Հայ մշակութային գործիչներ
Էդուար Դալադիե

**Էդուար Դալադիե** (, ), ֆրանսիացի ռադիկալ սոցիալիստ քաղաքական գործիչ։ 1933 թ., 1934 թ. և 1938- 1940 թթ. եղել է Ֆրանսիայի վարչապետը։

Որպես ռադիկալների կուսակցության պարագլուխ մասնակցել է ֆրանսիական ժողովրդական ճակատին և նպաստել դրա հաղթանակին։

Վարելով Նացիստական Գերմանիայի ագրեսիան խաղաղեցնելու քաղաքականություն՝ Դալադիեի կառավարությունը ստորագրեց Չեխոսլովակիայի անդամահատման վերաբերյալ համաձայնագիրը։ Պատերազմ հայտարարելով (1939 թվականի սեպտեմբերի 3-ին) Գերմանիային՝ Դալադիեի կառավարությունը վարում էր այսպես կոչված՝ «տարօրինակ պատերազմ», որը հանգեցրեց Ֆրանսիայի 1940 թվականի պարտությանը։

Մահացել է 1970 թվականին։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Ֆրանսիացի պետական գործիչներ
Կատեգորիա:Ֆրանսիայի վարչապետներ
Կատեգորիա:Ֆրանսիացի պատմաբաններ
Կատեգորիա:Ֆրանսիայի քաղաքական գործիչներ
Կատեգորիա:Պատվո լեգեոնի շքանշանի ասպետներ
Դասալքություն

[մինի|«Դասալիքը» ([Իլյա Ռեպին)]]
**Դասալքություն**, զինվորական ծառայությունից ժամկետային զինծառայողի խուսափելու ձև։ Ըստ գործող քրեական օրենսդրության դասալքությունը զինծառայությունից առմիշտ խուսափելու նպատակով զորամասը կամ ծառայության վայրը զինվորականի՝ դիտավորությամբ թողնելը կամ նշանակվելիս, փոխադրվելիս, գործուղումից, արձակուրդից, բուժական հաստատությունից ծառայությանը նրա չներկայանալն է։ Արարքը դասալքություն որակելու հարցում բացակայության տևողությունը նշանակություն չունի։ Դասալքությունը տևող հանցագործություն է և համարվում է ավարտված հանցագործություն՝ մատնանշված վայրերը թողնելու կամ ժամանակին չներկայանալու պահից։ Դասալքության վիճակը պահպանվում է մինչև հանցագործի կամավոր ներկայանալը կամ նրան ձերբակալելը։

Կատեգորիա:Զինվորական ծառայություն
Կատեգորիա:Ռազմական կյանք
Կատեգորիա:Հանցագործություններ
Ստեփան Գալֆայան

**Ստեփան Գալֆայան** (), հայ ճարտարապետ, քանդակագործ։

## Կենսագրություն
Ստեփան Գալֆայանը հայ ճարտարապետ, քանդակագործ է։ Նկարիչ Հարություն (Արիել) Աճեմյանի հայրն է։ Ապրել և ստեղծագործել է Կոստանդնուպոլսում։

## Մատենագրություն
* Արիել Աճեմյան։ «Հայաստանի կոչնակ», 1939, 14 հոկտեմբերի։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Հայ ճարտարապետներ
Կատեգորիա:Հայ քանդակագործներ
Վիվերո (քաղաք)

**Վիվերո** (), քաղաք և համայնք Իսպանիայում, մտնում է Լուգոյի մեջ, որն էլ իր հերթին մտնում է Գալիսիա ինքնավար համայնքի մեջ։ Համայնքը մտնում է Լա-Մարինյա-Օկիսիդենտալ շրջանի կազմի մեջ։ Տարածքը՝ 105 կմ2։ Բնակչությունը՝ 16211 (2010 թվականին)։ Վարչական կենտրոնից հեռավորությունը՝ 91 կմ։

Քաղաքի հովանավորն է հանդիսանում Ռոկեն և Նիտրան։

## Պատկերասրահ

Պատկեր:viveromuelle.jpg|
Պատկեր:GaleriasViveiro050731.JPG|
Պատկեր:IglesiaSantaMaria.JPG|Եկեղեցի
Պատկեր:Viverosanfrancisco.jpg|
Պատկեր:viverocalle.jpg|
Պատկեր:playacovas.jpg|
Պատկեր:Wilson Humber (145289701).jpg|


## Բնակչություն

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Պաշտոնական կայք

Կատեգորիա:Իսպանիայի քաղաքներ
Տրաբադա (քաղաք)

**Տրաբադա** (), քաղաք և համայնք Իսպանիայում՝ գալիսիական  Լուգո պրովինցիայի Լա-Մարինիա-Օրիենտալ շրջանում։

Բնակչությունը՝ 1346 (2010)։ Հեռավորությունը պրովինցիայի վարչական կենտրոնից՝ 75 կմ։

## Բնակչություն

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Իսպանիայի քաղաքներ
Հայ ուսանողական և երիտասարդական միություն

**Հայ ուսանողական և երիտասարդական միություն**, ստեղծվել է 1960 թվականին։ Հիմնական խնդիրն է Ավստրայի հայ երիտասարդության համախմբումը, նրան ազգային կյանքին հաղորդակից դարձնելը։ Այդ նպատակով միությունը կազմակերպում է գրական երեկույթներ, բեմադրություններ, բանակումներ, Հայ դատին նվիրված քննարկումներ են։ Միությանը կից 1976 թվականից գործում է «Հեղին և Եաղուբյան» հիմնադրամը, որի նպատակն է օժանդակել Ավստրիայի հայ ուսանողուհիներին։

Կատեգորիա:Ավստրիահայ կրթություն
Կատեգորիա:Ավստրիահայ մշակութային կազմակերպություններ
Զբիգնև Բժեզինսկի

**Զբիգնև Բժեզինսկի** (), ամերիկացի հասարակագետ, քաղաքագետ և պետական գործիչ (1977-1981 թվականներին ԱՄՆ Նախագահի ազգային անվտանգության գծով օգնականը)։ Բժեզինսկին մի առիթով կարծիք է հայտնել, որ մարդկությունը մուտք է գործում զարգացման նոր փուլ, որն արդեն պայմանավորված է ոչ թե սոցիալական հեղափոխություններով, այլ գիտատեխնիկական առաջընթացով։ Այս որակական փոփոխությունը կատարվում է աստիճանաբար՝ ստորին դարաշրջանից (ագրարային) արդյունաբերականին, ապա «տեխնոտրոն»-ին անցնելով, որտեղ վճռական դեր են խաղում համակարգիչներն ու կիբեռնետիկական համակարգերը, իսկ գլխավոր և վճռորոշ ուժ է դառնում գիտությունը։

Հիմնական երկերն են. «Քաղաքական իշխանություն՝ ԱՄՆ/ԽՍՀՄ» (1964, Ս.Հանդինգստնի համահեղինակությամբ), «Վիթխարի կործանում։ Կոմունիզմի ծնունդը և մահը 20-րդ դարում» (1988), «Ազգային անվտանգության որոնումներում» (1988), «Շախմատային մեծ տախտակը» (1998)։

## Կենսագրություն
### Վաղ տարիներ
Զբիգնև Բժեզինսկին ծնվել է 1928 թվականին Լեհաստանի մայրաքաղաք Վարշավայում։ Նրա ընտանիքն ազնվական ծագում ունի, սերում է Բժեզանի քաղաքից, որն այն ժամանակ Լեհաստանի Տարնոպոլի վոյվոդայության (ներկայում Ուկրաինայի կազմում է) տարածքում էր։ Բժեզինսկիի ծնողներն են Լեոնիան և Թադեուշ Բժեզինսկին, ով լեհ դիվանագետ էր և 1931-1935 թվականներին աշխատել է Գերմանիայում։

1938 թվականին Թադեուշ Բժեզինսկին գործուղվել է Կանադա։ 1945 թվականին Յալթայի կոնֆերանսի արդյունքներով Լեհաստանն անցավ խորհրդային ազդեցության գոտի, ինչը նշանակում էր, որ Բժեզինսկիների համար հայրենիք վերադարձն անվտանգ չէր։

## Աշխատություններ
### Գլխավոր աշխատություններ

## Աղբյուրներ
* Հայկական Սովետական Հանրագիտարան, հատոր 1-12, 1974-1986 թթ, Երևան
* Է․ Աղայան «Արդի հայերենի բացատրական բառարան», հատոր 1-2, 1976 թ, Երևան
* А․ Б. Барихин "Большой юридический словарь", 2002 թ, Москва

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Ամերիկացի պետական գործիչներ
Կատեգորիա:Հարվարդի համալսարանի շրջանավարտներ
Կատեգորիա:20-րդ դարի ամերիկացի քաղաքական գործիչներ
Կատեգորիա:Ամերիկացի հակակոմունիստներ
Կատեգորիա:Իրաքյան պատերազմի դեմ ակտիվիստներ
Կատեգորիա:Արտաքին հարաբերությունների քաղաքականության ամերիկացի գրողներ
Կատեգորիա:Ամերիկացիներ լեհական սերմամբ
Կատեգորիա:Ամերիկացի քաղաքագետներ
Կատեգորիա:Անտոնովիչների մրցանակի հաղթողներ
Կատեգորիա:Բժեզինսկիների ընտանիք
Կատեգորիա:Աշխարհաքաղաքագետներ
Կատեգորիա:Քաղաքական ռեալիստներ
Կատեգորիա:Հարվարդի համալսարանի դասախոսներ
Կատեգորիա:Կոլումբիայի համալսարանի դասախոսներ
Կատեգորիա:Ազատության նախագահական մեդալով պարգևատրվածներ
Կատեգորիա:ԱՄՆ-ի դեմոկրատական կուսակցության անդամներ
Կատեգորիա:Հարվարդի իրավունքի դպրոցի շրջանավարտներ
Կատեգորիա:Գուգենհայմի կրթաթոշակառուներ
Կատեգորիա:ՄաքԳիլի համալսարանի շրջանավարտներ
Կատեգորիա:ԱՄՆ-ի քաղաքական գործիչներ
Կատեգորիա:Ամերիկայի արվեստների և գիտությունների ակադեմիայի անդամներ
Կատեգորիա:Ամերիկացի դիվանագետներ
Կատեգորիա:Ամերիկացի քննադատներ
Կատեգորիա:Ամերիկացի մանկավարժներ
Դատական գործ (1883)

**Դատական գործ (1883)**, ցարական իշխանությունների հարուցած առաջին քաղաքական դատը Երևանում։ Պատասխանատվության են կանչվել 39 հոգի և մեղադրվել «հայասեր-ազգասեր» գաղտնի խմբակցություն կազմակերպելու համար։ Դեռնս 1881 թվականի վերջերին Երևանցի մի խումբ մտավորականներ, առանց իշխանությունների թույլտվության, հիմնել էին գրագիտության տարածման ընկերություն, որի նպատակն էր հրատարակել ժողովրդի ընթերցանության գրքեր։ 1882 թվականին ընկերությունը դարձել էր Կովկասի հայոց բարեգործական ընկերության մասնաճյուղը ն ծավալել կրթական լուսավորական գործունեություն։ Ընկերության շուրջ համախմբված մտավորականները երիտասարդության և սովորողների շրջանում միաժամանակ բացատրական աշխատանք են տարել՝ հօգուտ արևմտահայության ազատագրման, արթնացրել նրանց հոգում հայրենասիրական ոգի, ընդդիմացել ցարիզմի մեծապետական քաղաքականությանը, դրամական միջոցներ հավաքել Կիլիկիայի հայկական դպրոցներին ու Վանի սովյալներին օգնելու համար, նամակագրական կապեր հաստատել արևմտահայ հայրենասիրական կազմակերպությունների, Մոսկվայի «Հայրենասերների միության», Րաֆֆու և այլոց հետ։

Հայրենասիրական գաղափարների տարածման գործում հատկապես աչքի ընկնող դեր է խաղացել «Պսակ» (1880—1884 թվականներին) լրագիրը, որը կոչ է արել հայրենիքն ազատագրել սեփական ուժերով, հույս չդնել եվրոպական դիվանագիտության խոստումների վրա։ Անօրինական համարելով «Հայասեր ազգասեր»-ի գործունեությունը՝ ցարական իշխանությունները խմբակցության անդամներին մեղադրեցին պետական հանցագործության մեջ։ Սակայն մեծ աղմուկ չբարձրացնելու նպատակով մեղմ վճիռ կայացրին։ Թ․ Մհերյանը 3 ամիս բանտարկվելուց հետո աքսորվեց Կազան, իսկ Լ․ Տիգրանյանը, Ռ․ Ջալալյանը, Տ․ Մատակյանը, Տ․ Տեր-Զաքարյանը, Գ․ Հովհաննիսյանը, Ս․ Տեր-Գրիգորյանը 1—3 տարով արտաքսվեցին Կովկասի սահմաններից։ «Պսակ» թերթն արգելվեց, մի շարք մտավորականների նկատմամբ սահմանվեց ոստիկանական հսկողություն․ Րաֆֆին Թիֆլիսում ենթարկվեց տնային կալանքի, «Մշակ»-ի խմբագրատունը խուզարկվեց, թերթի տպագրությունը ժամանակավորապես ընդհատվեց։

Վարչական խիստ հսկողություն սահմանվեց Ռուսաստանի հայկական դպրոցների նկատմամբ, իսկ 1885 թվականի սկզբին այդ դպրոցները առաջին անգամ փակվեցին։ Բարեգործական ընկերությունները նույնպես հսկողության տակ առնվեցին, նորերի կազմակերպումն արգելվեց, ուժեղացվեց գրաքննությունը, Կովկասի հայաբնակ շրջաններից հայ պետական պաշտոնյաները տեղափոխվեցին այլ վայրեր։ Սակայն ցարիզմին չհաջողվեց կանխել հայերի ազգային ազատագրական շարժումը, որը հետագայում նոր դրսևորումներ ունեցավ։

Կատեգորիա:Երևանի նահանգ
Կատեգորիա:1883
Դատավարական իրավունք

**Դատավարական իրավունք**, իրավանորմերի համակցություն, որով կարգավորվում են քրեական և քաղաքացիական դատավարություններում ծագած հարաբերությունները։ Դատավարական իրավունքների նորմերով կարգավորվում է քննչական, դատախազական, դատական մարմինների և դատավարության մասնակիցների գործունեությունը։ Դատավարական իրավունքները սահմանում է նաև քրեական և քաղաքացիական գործերի վարույթը դատական ատյաններում, դատավճիռների, վճիռների վերանայման և կատարման կարգը։

Կատեգորիա:Դատավարական իրավունք
Դամբարանադաշտ

250px|մինի|Դամբարանադաշտ                                                   
**Դամբարանադաշտ**, դամբարանային թաղումների վայր։ Հին Արևելքի, Հունաստանի և Հռոմի դամբարանադաշտերը կոչվում են նեկրոպոլիսներ (մեռյալների քաղաքներ)․ քրիստոնեականները՝ գերեզմանոցներ։ Լայն առումով դամբարանադաշտը այն վայրն է, ուր կան դամբարանաբլուրներ։ Սևանի ավազանում կան շատ դամբարանադաշտեր, որոնցից առավել հայտնի է Լճաշենինը (պեղող՝ Մնացականյան)։ Հայաստանի տարածքում հայտնի են նաև Արթիկի (պեղող՝ Խաչատրյան), Գոլովինոյի (ունի 280X 120մ² տարածություն, պեղել են Մնացականյանը և Մարտիրոսյանը 1950 թվականին և 1953 թվականին), Ռեդկին լագերի (ունի մոտ 400մ² տարածություն, պեղել է Բայերնը 1877 թվականին), Թազաքենդի (առաջինը պեղել է Չարկովսկին 1896 թվականին), Էլարի (1927 թվականին պեղել է Լալայանը, այժմ շարունակում է Խանզադյանը) և այլ դամբարանադաշտեր, որոնք պարունակում են քարի դարից մինչև ուրարտական ժամանակաշրջանի նյութեր։

Կատեգորիա:Դամբարանադաշտեր
Քաղաքական բլեֆ

**Քաղաքական բլեֆ** (-խաբեություն) քաղաքական գործունեության մեջ բավականաչափ հաճախ հանդիպող և քաղաքական զործչի անձնային որակներին վերաբերող երևույթ, երբ մրցակիցներին կամ հակառակորդներին վախեցնելու կամ խաբելու նպատակով օգտագործվում է հնարանք. պարծենկոտություն գոյություն չունեցող կամ ուռճացված ուժերի ու միջոցների վերաբերյար։ Բլեֆը հակառակորդի վրա քաղաքական ներգործության եղանակներից է։ Քաղաքական իրադարձությունների և կուսակցությունների ու դրանց առաջնորդների գործողությունների քաղաքագիտական վերլուծությունը ենթադրում է վերջիններիս կողմից հնարավոր բլեֆի հաշվի առնումը և համապատասխան (այդ թվում՝ կանխարգելիչ) արձագանքումը։

## Աղբյուրներ
* Հայկական Սովետական Հանրագիտարան, հատոր 1-12, 1974-1986 թթ, Երևան
* Է․ Աղայան «Արդի հայերենի բացատրական բառարան», հատոր 1-2, 1976 թ, Երևան
* А․ Б. Барихин "Большой юридический словарь", 2002 թ, Москва

Կատեգորիա:Քաղաքականություն
Բի Բի Քինգ

**Բի Բի Քինգ** (, ), ամերիկացի բլյուզ կիթառահար, երգիչ, երգերի հեղինակ, որի երկրպագուները նրան համարում են բլյուզի արքա։

## Կենսագրություն
Ծնվել է 1925 թվականի սեպտեմբերի 16-ին Միսիսիպիի Բենա գյուղում։ Նա կիթառով զբաղվել է ազատ ժամանակ։ Որպես երաժիշտ Քինգը առաջին անգամ հանդես է եկել 1946 թվականին Մեմֆիսում, բայց մի քանի ամսվա ծանր կյանքից հետո նա վերադառնում է Միսիսիպի։ Նա որոշեց հաջորդ «ճամփորդությանը» ավելի լավ պատրաստվել, որը տեղի կունենա 2 տարի անց։ Սկզբանակն շրջանում նա աշխատեց ռադիոյում, որտեղ նրան սկսեցին անվանել «Բլյուզ երիտասարդը Բիլ Սթրիթից»։ Այստեղ նա ծանոթանում է Տի-Բոուն Ուոկերի հետ, որը Քինգի մասին ասել է հետևյալը. «Առաջին անգամ լսելով նրան ես հասկացա, որ անգամ ինձ է պետք էլեկտրական կիթառ։ Անհրաժեշտ է, արժե գողանալ նրան»։
Հետագա քայլը եղավ այն, որ Բի Բի Քինգը սկսեց հավաքել իր սեփական խումբը։ Այն բաղկացած էր հետևյալ անձանցից։
* Բի Բի Քինգ -կիթառիստ, վոկալիստ
* Քելվին Օուլենս
* Լոուրենս Բարդին
* Ջորջ Քոլմեն
* Ֆլոյդ Նյումեն
* Միլլարդ Լի
* Ջորջ Ջոյնըր
* Էրլ Ֆորեսթ
Այս գործում Քինգին օգնեց Օնզի Հորնը։ Սեմ Քինգը անկեղծացավ, որ նա այդքան էլ վարպետացած չէ ակկորդների մեջ և միշտ իմպրովիզներ է կատարում։

1979 թվականին Բի Բի Քինգը դարձավ արևմտյան մեծագույն աստղերից առաջինը, ով հանդես եկավ համերգներով Սովետական Միությունում՝ տալով 22 համերգ 5 քաղաքներում՝ Մոսկվայում, Լենինգրադում, Բաքվում, Թբիլիսիում ու Երևանում։

## Բի Բի Քինգի խոսքերից
* «Իմ կյանքը սովորական բլյուզային պատմություն է, չէ՞ որ բլյուզը սովորական երաժշտություն է, իսկ ես՝ սովորական մարդ։ Ես միայնակ մարդ եմ, և քիչ եմ խոսում, բառերը իմ ընկերները չեն։ Ես շփվում եմ երաժշտության, նոտաների, ձայների և ռիթմերի միջոցով։ Երաժշտությունը համազգային է, այն պետք չէ թարգմանել, նա քաղաքականությունից դուրս է»։

## Նկարներ

BBKing07.JPG|1989 թվական
B.B. King (1990).jpg|1990 թվական
B B King Blues Club NYC 2003.jpg|2003 թվական, Նյու Յորք
B.B. King, 2009-07-17, Vienna.jpg|2009 թվական


## Ալբոմներ
* 1957 Singin' the Blues
* 1958 The Blues
* 1960 My Kind of Blues
* 1965 Live at the Regal
* 1968 Lucille
* 1969 Live And Well
* 1969 Completely Well
* 1970 Indianola Mississippi Seeds
* 1971 Live in Cook County Jail
* 1971 B.B. King in London
* 1971 Guesս who
* 1972 L.A. Midnight
* 2000 Ճանապարհորդություն Քինգի հետ
* 2008 One Kind Favor

## Ծանոթագրություններ

## Աղբյուրներ
* Բի Բի Քինգը imusic.am֊ում

Կատեգորիա:20-րդ դարի ամերիկացի երգիչներ
Կատեգորիա:21-րդ դարի ամերիկացի երգիչներ
Կատեգորիա:«Գրեմմի» մրցանակի դափնեկիրներ
Կատեգորիա:Ազատության նախագահական մեդալով պարգևատրվածներ
Կատեգորիա:Ամերիկայի արվեստների և գիտությունների ակադեմիայի անդամներ
Կատեգորիա:Ամերիկացի բլյուզ կիթառահարներ
Կատեգորիա:Ամերիկացի դաշնակահարներ
Կատեգորիա:Ամերիկացի երաժիշտներ
Կատեգորիա:Ամերիկացի երաժշտական պրոդյուսերներ
Կատեգորիա:Ամերիկացի երգիչներ
Նոյա (քաղաք)

**Նոյա** (), քաղաք և համայնք Իսպանիայում, մտնում է Լա-Կորունյայի մեջ, որն էլ իր հերթին մտնում է Գալիսիա ինքնավար համայնքի մեջ։ Համայնքը մտնում է Նոյա շրջանի կազմի մեջ։ Տարածքը՝ 37.2 կմ2։ Բնակչությունը՝ 14808 (2007 թվականին)։

## Պատկերասրահ

Agrelo.jpg|
Antigo Hospital do Espiritu Santo de Adentro Noia.jpg|
Central hidroeléctrica do Tambre, Noia.jpg|
Boa, Noia, España.png|
Escudo en edificio de Noia - Galicia (Spain)-2-2.jpg|
Curtidoría dos Cadarso na Chainza, Noia.jpg|
Chiringuito en Noia - Galiza.jpg|


## Բնակչություն

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Պաշտոնական կայք 

Կատեգորիա:Իսպանիայի քաղաքներ