Temu

**Թեմու** (), մարկետփլեյս, որը գործարկվում է չինական էլեկտրոնային առևտրի «PDD Holdings» ընկերության կողմից և պատկանում է Քոլին Հուանգին։ Այն առաջարկում է սպառողական ապրանքների մեծ զեղչեր, որոնք սպառողներին առաքվում են անմիջապես Չինաստանից։,

Թեմուի բիզնես մոդելը թույլ է տվել նրան հանրաճանաչ դառնալ սպառողների շրջանում, բայց նաև մտահոգություններ է առաջացրել տվյալների գաղտնիության, հարկադիր աշխատանքի, մտավոր սեփականության և իր շուկայական արտադրանքի որակի վերաբերյալ: Ընկերությունը դատական վեճերի մեջ է մտել իր մրցակից Շեյնի հետ:

## Պատմություն
Թեմուն պատկանում և շահագործվում է PDD Holdings-ի կողմից՝ բազմազգ առևտրային խումբ, որը տեղակայված է Կայմանյան կղզիներում և Դուբլինում։ PDD Holdings-ին է պատկանում նաև Pinduoduo-ն՝ Չինաստանում առցանց առևտրի հանրաճանաչ հարթակը։ ԱՄՆ-ում Թեմուն պատկանում է Whaleco ընկերությանը, որը PDD Holdings-ի դուստր ձեռնարկությունն է և գրանցված է Դելավեր և Մասաչուսեթս նահանգներում։

Թեմու հարթակը առաջին անգամ գործարկվել է Միացյալ Նահանգներում 2022 թվականի սեպտեմբերին և գովազդվել է 2023 թվականի փետրվարի Super Bowl-ի ժամանակ։ 2023 թվականի մարտին Թեմուն գործարկվել է Ավստրալիայում և Նոր Զելանդիայում:  Հաջորդ ամսվա ընթացքում գործարկվելէ Ֆրանսիայում, Գերմանիայում, Իտալիայում, Նիդեռլանդներում, Իսպանիայում և Մեծ Բրիտանիայում: Այն ի վերջո ընդլայնվել է դեպի Լատինական Ամերիկայի շուկա։ 2024 թվականի հունվարի 17-ին պաշտոնապես գործարկվել է Հարավային Աֆրիկայում՝ 49-րդ երկիրը, որտեղ Թեմուն մուտք էր գործել 2022 թվականի սեպտեմբերին մեկնարկից ի վեր։

2024 թվականի փետրվարին Թեմուն առաջարկել է 15 միլիոն ԱՄՆ դոլարի նվերներ Super Bowl-ի բազմաթիվ գովազդներում, որոնք մի քանի կոնգրեսականներ խնդրել էին ցանցին չգործարկել։ Գովազդի արդյունքում ընկերությունը նկատել է իրենց անվան և տրաֆիկի որոնումների աճ՝ հասնելով 100 միլիոն ակտիվ օգտատերերի ԱՄՆ-ում, ավելի քան 130 միլիոն հավելվածների համալրումների ամբողջ աշխարհում և մոտավորապես 420 միլիոն կայքի ամսական այցելություններ, ըստ Սեմրուշի։ Sensor Tower-ի հետազոտությունը գնահատել է, որ 2023 թվականի վերջին եռամսյակում Թեմուի օգտատերերը հավելվածի վրա ծախսել են շաբաթական միջինը 23 րոպե՝ համեմատած Amazon-ում 18 րոպեի և eBay-ում՝ 22 րոպեի հետ։

### Հայցեր Շեյնի հետ
2022 թվականի դեկտեմբերին Թեմուին դատի է տվել մրցակից «Շեյն ընկերությունը՝ պնդելով, որ Թեմուն ներգրավել է առցանց ազդեցիկներին Շեյնի մասին «կեղծ և խաբուսիկ հայտարարություններ անելու» համար: Ավելի ուշ Թեմուն դատի է տվել Շեյնին 2023 թվականի հուլիսին՝ պնդելով, որ Շեյնը «ներքաշվել է սպառնալիքների, ահաբեկման, խախտման մասին կեղծ պնդումների և անհիմն պատժիչ տուգանքների կիրառման արշավի մեջ» այն կազմակերպությունների և անձանց հանդեպ, որոնք կարծում են, որ աշխատում են Թեմուի հետ։ 2023 թվականի հուլիսի 31-ին Շեյնը մեկ այլ գործով շահել է Թեմուի դեմ ժամանակավոր խափանման միջոցը՝ պնդելով, որ ընկերությունը օգտագործել է Շեյնի հեղինակային իրավունքով պաշտպանված պատկերները ապրանքների ցանկերում։ Օգոստոսին ավելի ուշ Շեյնը պահանջել է Թեմուի դեմ արգելք, որը ներկայացվել էր Լոնդոնի Գերագույն դատարան՝ պնդելով, որ ընկերությունը «հազարավոր դեպքեր է հայտնաբերել», որտեղ Թեմուի վաճառողները պատճենել են նրա ցուցակի լուսանկարները: Շեյնը խնդրել է հեռացնել բոլոր խախտող գրառումները և առնվազն 100,000 ֆունտ ստերլինգ վնասի փոխհատուցում։

2023 թվականի հուլիսի 18-ին Թեմուն դաշնային հայց է ներկայացրել ՝ Շեյնին մեղադրելով ԱՄՆ հակամենաշնորհային օրենքները խախտելու մեջ։ Թեմուն մեղադրական եզրակացության մեջ նշել է, որ 2022 թվականի դրությամբ Շեյնը պատկանում է ԱՄՆ գերարագ նորաձևության շուկայի ավելի քան 75%-ին և օգտագործում է իր գերիշխանությունը՝ հագուստ արտադրողների հետ բացառիկ պայմանագրեր կնքելու համար՝ սահմանափակելով նրանց համագործակցությունը Թեմուի հետ։ Թեմուն այնուհետև նշել է, որ 2023 թվականի մայիսին Շեյնը պարտավորեցրել է, որ իր 8338 արտադրողները, որոնք մատակարարում կամ վաճառում են իրենց հարթակում, կնքեն բացառիկ բաշխման պայմանագրեր՝ թույլ չտալով նրանց առաջարկել իրենց արտադրանքը Թեմու հարթակում կամ Թեմուի հետ կապված վաճառողներին։ Թեմուն պնդում է, որ Շեյնի հետ կապված այս արտադրողները կազմում են ԱՄՆ-ում գերարագ նորաձևության ապրանքներ առաջարկող բոլոր առևտրականների զգալի մասը, որը գնահատվում է 70%-ից 80%-ը, ինչը հանգեցնում է ավելի բարձր գների, սպառողների ավելի քիչ ընտրանքների և խոչընդոտում է ԱՄՆ-ի ուլտրա ապրանքների աճին։

2023 թվականի հոկտեմբերին Շեյնը և Թեմուն խնդրել են, որ իրենց գործերը միմյանց դեմ չեղարկվեն առանց նախապաշարումների՝ Մասաչուսեթսում և Իլինոյսում: Ընկերություններից ոչ մեկը չի առաջարկել լրացուցիչ բացատրություն կամ բացատրություն հարաբերությունների հնարավոր  կարգավորման մասին։

2023 թվականի դեկտեմբերին Թեմուն կրկին դատի է տվել Շեյնին՝ պնդելով, որ ապօրինի միջամտել է իր մատակարարների հարցերին։

2024 թվականի փետրվարին Թեմուն հակընդդեմ հայց է ներկայացնում Լոնդոնի Գերագույն դատարանում՝ Շեյնին մեղադրելով բրիտանական մրցակցային օրենսդրությունը խախտելու մեջ՝ արագ-նորաձևության ապրանքների մատակարարներին կապելով բացառիկ պայմանագրերի հետ, պահանջ, որը նա գնահատում է 4,2 միլիոն ֆունտ (5,5 միլիոն դոլար) և որը սակայն հերքվել է Շեյնի կողմից։ Թեմուն նաև պնդել , որ Շեյնը «բռնի կերպով ահաբեկել և նույնիսկ կալանավորել է» մատակարարներին Չինաստանում՝ որպես «մաֆիայի ոճով ահաբեկման» արշավի մի մաս։ Ակնկալվում է, որ նրանց գործերը Լոնդոնի Գերագույն դատարանում կքննվեն 2026 թվականի վերջ։

2024 թվականի օգոստոսին Շեյնը հեղինակային իրավունքի խախտման հայց է ներկայացրել Թեմուի դեմ ԱՄՆ դաշնային դատարան։

## Բիզնես մոդել
Թեմուն Չինաստանում գործող վաճառողներին թույլ է տալիս վաճառել և ապրանքներ առաքել հաճախորդներին ուղիղ կերպով՝ առանց նպատակակետ երկրի միջանկյալ դիստրիբյուտորների վրա հույս դնելու, ինչի արդյունքում արտադրանքը դարձել է ավելի մատչելի։ Որոշ վաճառողներ հայտարարել են, որ Թեմուն խնդրել է իրենց գներն իջեցնել, նույնիսկ այն աստիճան, որ ապրանքները վնասով են վաճառվել։ Թեմուն առաջարկում է անվճար ապրանքներ որոշ օգտատերերի, ովքեր հաջողությամբ ուղղորդում են նոր օգտատերերի՝ փոխկապակցված կոդերի, սոցիալական մեդիայի և խաղային համակարգի միջոցով։ Թեմուն նաև օգտագործում է «ընտանեկան պահեստներ», կատարման կենտրոնները սպառվում են անձնական բնակավայրերից, հաճախ արտասահմանյան չինացի ներգաղթյալների բնակարաններից։ Առցանց գնումներ Թեմուում կարելի է կատարել ինտերնետ բրաուզերի միջոցով կամ հատուկ բջջային հավելվածի միջոցով: Թեմուն օգտագործում է լայնածավալ առցանց գովազդային արշավներ Facebook-ում և Instagram-ում։

Թեմուն իր վաճառողներից պահանջում է ապրանքներն առաջարկել AliExpress-ում հայտնաբերվածից ցածր գներով։ Երբ մի քանի վաճառողներ առաջարկում են նույն ապրանքը՝ Թեմուն լիազորում է միայն ամենացածր գնով տարբերակը։ Այն իրերը, որոնք չեն համապատասխանում Թեմուի վաճառքի նվազագույն պահանջներին (30 հատ և 90 դոլար 14 օրում) հեռացվում են հարթակից։

Թեմուի և Amazon-ի միջև մրցակցությունը ստիպել է նրանց 2024 թվականին համապատասխանել միմյանց մատակարարման շղթայի ռազմավարությանը, երբ Թեմուն մտել է Միացյալ Նահանգների պահեստներ, այդ կերպ նա վաճառել է ավելի շատ ապրանքներ և դիվերսիֆիկացրել է *նվազագույն* առաքումները՝ ապրանքներն ուղղակիորեն հասցնելով գնորդներին որպես իր գոյություն ունեցող «Fulfillment By Amazon» պահեստների օգտագործման այլընտրանք։

2024 թվականի սեպտեմբերին Բայդենի վարչակազմը հայտարարել է, որ կառաջարկի նոր կանոն՝ ներմուծման մաքսատուրքերից 800 դոլարի *չափով* բացառությունը փակելու և տեղեկատվության բացահայտման լրացուցիչ պահանջներ սահմանելու համար։ Ծրագիրը մտավախություն է առաջացրել, որ փոքր վաճառողները կարող են անհամաչափ վնասվել՝ համեմատած ավելի մեծ հարթակների հետ, ինչպիսին է Թեմուն։

2024 թվականի հոկտեմբերին Ինդոնեզիան Apple-ին և Google-ին խնդրել է արգելափակել Թեմուն իրենց համապատասխան հավելվածների խանութներից՝ երկրում փոքր բիզնեսը պաշտպանելու համար։ 2024 թվականի նոյեմբերին Վիետնամը հայտարարել է, որ Թեմուն իրավասու չէ բիզնեսով զբաղվել երկրում և դադարեցրել է գործունեությունը հաջորդ ամսում։

## Քննադատություն
### Գովազդներ
2023 թվականին Մեծ Բրիտանիայի Գովազդային ստանդարտների մարմնի (ASA) կողմից հինգ Թեմու գովազդ արգելվել է ութից տասնմեկ տարեկան բիկինի կրող աղջկան ցուցադրելու համար։ Թեմուն ասել է, որ աղջկա նկարը խախտում է ընկերության քաղաքականությունը և այլևս չի ցուցադրվի, սակայն վիճարկում է ASA-ի մյուս բացահայտումները՝ ասելով, որ մոդելների դեմքերը չցուցադրելը նպատակ չի հետապնդում կանանց օբյեկտիվացնել և որ այլ մանրածախ վաճառողներն ունեն նմանատիպ լուսանկարներ։

ԱՄՆ-ում այն բախվել է երկու կոլեկտիվ հայցերի հետ կապված «Չպահանջված տեքստային հաղորդագրությունների» և «Ազգային մի զանգահարեք գրանցամատյանի» հետ, որը շարունակվել է նույնիսկ այն բանից հետո, երբ հասցեատերերը կողմ են քվեարկել այդ գործողությունները «դադարեցնելու» տարբերակին։

### Սպառողների բողոքներ
Ըստ «Թայմ» ամսագրի լրագրող Էնդրյու Չաուի՝ Թեմուի հաճախորդները ունեցել են չառաքված փաթեթներ, ապրանքների անհամապատասխանություններ կեղծ գովազդների և առեղծվածային գանձումների պատճառով, ինչպես նաև անպատասխանատու սպասարկում։

Ըստ Սառա Պերեսի, որը գրել է TechCrunch-ի համար՝  «Այս գովազդները կարծես թե աշխատում են Թեմուի տեղադրումները խթանելու համար: Բայց փորփրեք հավելվածի ակնարկները և կգտնեք Wish կայքի քննարկումների նման բողոքներ, ներառյալ խարդախ ցուցակները, վնասված և ձգձգված առաքումներ, սխալ պատվերներ և հաճախորդների սպասարկման բացակայություն»։

2022 թվականի հոկտեմբերին Better Business Bureau-ի Բոստոնի մասնաճյուղը բացել է ֆայլ Թեմուի վերաբերյալ՝ մինչև 2022 թվականի վերջը հաճախորդներից ստացել են 31 բողոք՝ կայքի սպասարկման վերաբերյալ։ 2024 թվականի հունվարի դրությամբ ընկերությունն ունի C+ BBB վարկանիշ, չնայած ընկերությունը BBB կերպով հավատարմագրված չէ։

### Ապրանքի որակ
Որոշ առևտրականներ օգտագործում են Թեմուն որպես քլիրինգային կազմակերպություն, որտեղ նրանք փորձում են վաճառել ցածրորակ, ժամկետանց կամ հնացած ապրանքներ։

2024 թվականի օգոստոսին Սեուլի իշխանությունները հայտնաբերել են, որ հանրահայտ առցանց մանրածախ առևտրի Շեյն, Թեմու և AliExpress խանութների կողմից վաճառվող ապրանքները պարունակում են թունավոր նյութեր, որոնք զգալիորեն գերազանցում են իրավական անվտանգության սահմանները: Ստուգումները հայտնաբերել են վնասակար քիմիական նյութեր՝  ֆտալատներ, մրջնալդեհիդ և կապար տարբեր իրերում, ինչպիսիք են կոշիկները, գլխարկները, խաղալիքները և եղունգների լաքը: Այս նյութերը զգալի վտանգ են ներկայացնում առողջության համար, ներառյալ վերարտադրողական վնասը, քաղցկեղածին ազդեցությունները և լյարդի թունավորումը: Ի պատասխան՝ Հարավային Կորեայի պաշտոնյաները պահանջել են հանել այս ապրանքները վաճառքից, մինչդեռ ներգրավված ընկերությունները ներքին հետաքննություն են սկսել՝ իրենց անվտանգության համապատասխանության միջոցառումները բարձրացնելու համար։

2024 թվականի սկզբին Toy Industries of Europe-ի (TIE) կողմից անցկացված առանձին հետաքննության ընթացքում Թեմուից գնված 19 խաղալիքներից և ոչ մեկը չի համապատասխանել ԵՄ անվտանգության կանոնակարգերին, ընդ որում 18-ը զգալի վտանգ է ներկայացրել երեխաների համար: Խաղալիքները չեն համապատասխանել անվտանգության կարևոր չափանիշներին, ինչը հանգեցրել է պոտենցիալ վտանգների, ինչպիսիք են խեղդամահ լինելը և քիմիական ազդեցությունը: TIE-ն ընդգծել է երրորդ կողմի վաճառողների շարունակական խնդիրը ոչ ԵՄ հարթակներում, ինչպիսին է Թեմուն, որոնք շրջանցում են ԵՄ անվտանգության խիստ օրենքները: Սա դրդել է խաղալիքների անվտանգության կանոնակարգի ավելի խիստ կիրառման և վերանայման պահանջներին՝ իրավական բացերը փակելու և սպառողների համար ավելի լավ պաշտպանություն ապահովելու համար։

2024 թվականի մարտին BabyCenter-ը վերանայել է Թեմու հավելվածը և ասել է, որ կայքը գտել է ապրանքներ, որոնք հետ են կանչվել, կարող են կեղծ լինել կամ շրջանցել ԱՄՆ անվտանգության ստանդարտներն ու առանձնահատկությունները, դրանք կարևոր են այնպիսի խնդիրների կանխարգելման համար, ինչպիսիք են խեղդամահությունը։

### Թվային ծառայությունների ակտ
2024 թվականի մայիսին Սպառողների եվրոպական կազմակերպությունը բողոք է ներկայացրել Թեմուի դեմ Եվրահանձնաժողովին՝ թվային ծառայությունների ակտի խախտման վերաբերյալ առևտրականների հետագծելիության պահանջների և ալգորիթմական թափանցիկության և հաշվետվողականության վերաբերյալ։ 2024 թվականի հոկտեմբերին Եվրահանձնաժողովը հետաքննություն է սկսել Թեմուի դեմ՝ հարթակում անօրինական և կեղծ ապրանքների վաճառքի, նախկինում արգելված վաճառողների նորից հայտնվելու և հավելվածի կախվածություն առաջացնող դիզայնի հետ կապված մտահոգությունների պատճառով։

### Տվյալների գաղտնիություն
2023 թվականի մայիսին Միացյալ Նահանգների և Չինաստանի տնտեսական և անվտանգության վերանայման հանձնաժողովը մտահոգություն է հայտնել Թեմուում օգտատերերի անձնական տվյալների հետ կապված ռիսկերի մասին այն բանից հետո, երբ Pinduoduo-ն՝ նրա քույր հավելվածը Չինաստանում կասեցվել է Google Play-ից, քանի որ դրա որոշ տարբերակներ հասանելի չեն Google-ի հավելվածում։ Սխալները հեռացնելու համար թարմացում թողարկելուց երկու օր անց՝ Pinduoduo-ն ցրել է ինժեներների և արտադրանքի մենեջերների թիմը, որոնք մշակել էին դրանք: CNN-ի աղբյուրի համաձայն՝ թիմի մեծ մասը տեղափոխվել է Թեմու՝ աշխատելով տարբեր բաժիններում, սակայն ինժեներների հիմնական խումբը մնացել է Պինդուոդուոյում։

2023 թվականի մայիսի 17-ին ԱՄՆ Մոնտանա նահանգի նահանգապետ Գրեգ Ջիանֆորտեն արգելել է Թեմուի օգտագործումը պետական սարքերում, ինչպես նաև ByteDance հավելվածները (ներառյալ TikTok-ը), WeCha-ը և Telegram-ը։

Ըստ *Politico-*ի՝ «Apple-ն ասել է, որ ընկերությունը նախկինում խախտել է ընկերության գաղտնիության պարտադիր կանոնները և մոլորեցրել մարդկանց տվյալների օգտագործման հարցում»։

2023 թվականին Իլինոյսում և Նյու Յորքում առանձին խմբային հայցեր են ներկայացվել Թեմուի դեմ, որոնցից յուրաքանչյուրը կապված է Թեմուի կողմից իրենց հարթակում ստեղծված հաշիվների միջոցով հավաքագրված անձնական տվյալներով աշխատելու հետ։

2024 թվականի փետրվարին Հարավային Կորեայի Անձնական տեղեկատվության պաշտպանության հանձնաժողովը հետաքննություն է սկսել Թեմուի և էլեկտրոնային առևտրի այլ հարթակների նկատմամբ՝ կապված օգտատերերի տվյալների հետ։ 2024 թվականի հունիսին Արկանզասի գլխավոր դատախազը հայց է ներկայացրել Թեմուի դեմ՝ չարամիտ ծրագրերի և խաբուսիկ առևտրային պրակտիկայի մեղադրանքով։

### Հարկադիր աշխատանքի մտահոգություններ
2023 թվականի հունիսին Միացյալ Նահանգների և Չինաստանի Կոմունիստական կուսակցության միջև ռազմավարական մրցակցության հարցերով ԱՄՆ Ներկայացուցիչների պալատի ընտրված հանձնաժողովը հայտարարել է, որ Թեմուն չի պահպանել «նույնիսկ բովանդակալից համապատասխանության ծրագիրը»։ Կոմիտեի զեկույցը ներկայացրել է Թեմուի քննադատական գնահատականը՝ ենթադրելով, որ կա «Թեմուի մատակարարման շղթաներում հարկադիր աշխատանքի աղտոտման չափազանց բարձր ռիսկ»" Զեկույցը նաև պարզել է, որ Թեմուն օգտագործել է Միացյալ Նահանգների ''դե մինիմիս'' կանոնները՝ մաքսային պարտավորություններից խուսափելու համար։ 2024 թվականին Թեմուն բախվել է նոր քննադատության՝ հղում անելով ԱՄՆ սենատոր Թոմ Քոթոնի և ԱՄՆ Ներկայացուցիչների պալատի ներկայացուցիչներ Քեթ Քեմաքի և Միշել Սթիլի 2023 թվականի զեկույցին այն բանից հետո, երբ ընկերությունը ցուցադրել է գովազդները Super Bowl LVIII-ի ժամանակ ։ 2024 թվականի օգոստոսին ԱՄՆ-ի ավելի քան 20 նահանգային դատախազներ Թեմուից տեղեկատվություն են խնդրել նրա աշխատանքային պայմանների, հարկադիր աշխատանքի կանխարգելման օրենքի հետ համապատասխանության և Չինաստանի կոմունիստական կուսակցության հետ ենթադրյալ կապերի վերաբերյալ։

### Մտավոր սեփականության մտահոգություններ
Թեմուում վաճառողները պարբերաբար մեղադրվում են մտավոր սեփականության իրավունքների խախտման մեջ։ Արձանագրվել են նաև դիզայնի գողության դեպքեր։

### Աշխատանքային մտահոգություններ
Թեմուն քննադատության է ենթարկվել աշխատավայրում ինտենսիվ մշակույթ ունենալու և 996 աշխատանքային ժամ համակարգի խրախուսմանւ համար։ Աշխատավայրի այս մշակույթը կապված է PDD Holdings-ի աշխատակիցների մահվան դեպքերի հետ, որոնք դարձել են միջազգային քննարկման առարկա։

2024 թվականին *[[Financial Times|Financial Times-ը]]* և *The Wall Street Journal-ը* հայտնել են, որ Pinduoduo-ն դատի է տվել մի քանի նախկին աշխատակիցների՝ ոչ մրցակցային դրույթները խախտելու համար: Pinduoduo-ի կողմից դատարան ներկայացված ապացույցները ներառում են տեսագրություններ, որտեղ նախկին աշխատակիցները պատրաստվում են աշխատել Pinduoduo-ի մրցակիցների համար: Ընկերությունը հայտնել է, որ ապացույցները ձեռք է բերել օրինական ճանապարհով։

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* 

Կատեգորիա:2022 հիմնադրումներ ԱՄՆ-ում
Կատեգորիա:2022 հիմնադրումներ Ասիայում
Կատեգորիա:2022 հիմնադրված ընկերություններ
Կատեգորիա:21-րդ դարի հիմնադրումներ Չինաստանում
Կատեգորիա:IOS-ի ծրագրային ապահովում
Կատեգորիա:Անդրոիդի ծրագրային ապահովում
Կատեգորիա:Էլեկտրոնային առևտուր
Կատեգորիա:Չինական ապրանքանիշներ
Կատեգորիա:Չինաստանի ընկերություններ