Փոխարինող չեկերն ԱՄՆ-ում

Փոխարինող չեկը (նաև կոչվում է **Պատկերի փոխարինման փաստաթուղթ** կամ **IRD** ) սակարկելի գործիք է, որը բնօրինակ թղթային չեկի թվային վերարտադրությունն է։ Որպես սակարկելի վճարային գործիք Միացյալ Նահանգներում, փոխարինող չեկը պահպանում է «իրավական չեկի» կարգավիճակը` փոխարենը բնօրինակ թղթային չեկի, ինչպես լիազորված է 21-րդ դարի չեկերի մաքրման ակտով (Չեկի 21 ակտ)։ Բնօրինակ թղթային չեկերը ներկայացնելու փոխարեն ֆինանսական հաստատությունները և վճարամշակման կենտրոնները փոխարինող չեկերից տվյալները փոխանցում են էլեկտրոնային եղանակով` հաշվարկային գործընթացի միջոցով, Միացյալ Նահանգների Դաշնային պահուստային համակարգի միջոցով, կամ ավանդները մաքսազերծելով անդամ ֆինանսական հաստատությունների միջև մասնավոր պայմանագրերի հիման վրա։ Ֆինանսական հաստատությունները, որոնք նման մասնավոր պայմանագրերի համաձայն մշակում են փոխարինող չեկեր, սովորաբար հանդիսանում են հաշվեկշռի անդամներ, որոնք գործում են Միասնական առևտրային օրենսգրքի (ՄԱՕ) համաձայն։ 
մինի|293x293փքս|Փոխարինող չեկի տեսքը առջևից
Փոխարինող չեկը ճանաչվում է որպես օրինական չեկ, քանի դեռ գործիքը համապատասխանում է պահանջներին, որոնք ներառում են թղթային չեկի հավատարիմ վերարտադրումը և գործիքի երաշխիքը «վերափոխող բանկի» կողմից՝ փոխարինող չեկը ստեղծած ֆինանսական հաստատության կամ առաջին ֆինանսական կազմակերպության կողմից, որը փոխանցել կամ ներկայացրել է այն չեկերի հաշվանցման գործընթացում։ Փոխարինող ստուգումները նույնպես ենթակա են ՄԱՕ-ի, դաշնային և նահանգային ստուգումների օրենքներին և սպառողների իրավունքների կանոնակարգերին։ Չնայած փոխարինող չեկը ենթակա է ՄԱՕ-ի և նահանգային և դաշնային չեկերի օրենքներին, «Չեկի 21 Ակտը» գերակա է այս փաստաթղթի համար նախատեսված այլ օրենքների և կանոնակարգերի նկատմամբ։ 
մինի|290x290փքս|Փոխարինող չեկի տեսքը հետևից

## Տեխնիկական պայմաններ և ստանդարտներ
Հավատարմագրված X9 ստանդարտների կոմիտեն (ASC X9), ստանդարտների մշակման կոմիտե է, որը հավատարմագրված է ամերիկյան Ստանդարտների ազգային ինստիտուտի (ANSI) կողմից, մշակում, խթանում և պահպանում է տեխնիկական ֆինանսական ստանդարտներ ֆինանսական ապրանքների և ծառայությունների ընթացակարգերի, տրամադրման և գործարքների համար, ներառյալ պատկերի փոխարկման փաստաթղթերը և այլ ֆինանսական գործիքներ։ Ամերիկյան ազգային ստանդարտ (ANS) X9.100-140-ն ընդգրկում է հատուկ պատկերի փոխարինման փաստաթղթերի բովանդակության, մշակման և որակի բնութագրերը։

Որոշ ստանդարտներ, որոնք գոյություն ունեն թղթի ստուգման համար, կիրառվում են նաև պատկերի փոխարինման փաստաթղթերի վրա։ Այս ստանդարտները ներառում են ANS X9.100-160-2 (Magnetic Ink Printing ( MICR)), Մաս 2, Արտաքին մշակման ծածկագրի (EPC) դաշտի օգտագործում), ANS X9.100-181 (Տեխնիկական TIFF պատկերի ձևաչափի համար պատկերների փոխանակման համար) և ANS&nbsp;X9.100-187 (Չեկերի և պատկերային տվյալների էլեկտրոնային փոխանակման բնութագրեր), որը նաև ծածկում է բջջային հեռախոսների օգտագործմամբ էլեկտրոնային ավանդները։

## Իրավասու վճարային տարրեր կրճատման և վերափոխման համար
Չեկերի 21 օրենքի համաձայն՝ ԱՄՆ-ի բոլոր թղթային չեկերը և չեկերի նման գործիքները ենթակա են կտրման և փոխարինման չեկերի, ներառյալ սպառողական (անձնական) չեկերը, առևտրային (բիզնես) չեկերը, դրամական պատվերները, ճանապարհորդական չեկերը, կանխիկ կանխավճարները կամ վարկային հաշիվների և վճարային քարտերի հետ կապված սպասարկման չեկերը, վերահսկվող վճարման չեկերը, ի լրումն պետական երաշխիքների և ԱՄՆ գանձապետական չեկերի։ Չեկերի 21 Օրենքը թույլ է տալիս ցանկացած ֆինանսական կազմակերպությանը (օրինակ՝ առևտրային բանկը կամ վարկային միությունը), որը մասնակցում է չեկերի հավաքագրման գործընթացին, հեռացնել կամ կտրել թղթային չեկի բնօրինակը փոխանցման կամ վերադարձի գործընթացից և վերափոխել թղթային չեկը փոխարինող չեկի։ Բնօրինակ թղթային չեկի հեռացումը որևէ գործընթացից չի պահանջում նախապես գոյություն ունեցող համաձայնագիր առաջին ավանդի բանկի և «վճարող բանկի» միջև։  

Քլիրինգային գործընթացից թղթային չեկի վերացումը խնայում է բանկային և գանձապետական կառավարման ոլորտների բեռնաթափման, տեսակավորման, փոխադրման, պահպանման, պահպանման և փոստային ծախսերը։ Այն բանից հետո, երբ ֆինանսական կազմակերպությունը կտրում է բնօրինակ թղթային չեկը և այն նորից վերածում փոխարինող չեկի, ֆինանսական հաստատությունն այնուհետև կարող է պահել կամ արխիվացնել թղթային չեկը, թղթային չեկը վերադարձնել իր հաճախորդին` համաձայն պետական օրենքի, կամ ավելի ուշ ոչնչացնել թղթային չեկը։

## Իրավական պահանջներ
Պատշաճ պատրաստված փոխարինող չեկը համարվում է բնօրինակ թղթային չեկի օրինական համարժեքը, որը կարող է ընդունվել վճարման համար կամ վճարման ապացույցը նույն ձևով, ինչ բնօրինակը։ Յուրաքանչյուր փոխարինող չեկ պետք է համապատասխանի հետևյալ պահանջներին, նախքան այն կարող է ճանաչվել որպես սկզբնական չեկի օրինական համարժեք.

# Փոխարինող չեկը պետք է ճշգրիտ ներկայացնի բնօրինակ թղթային չեկի առջևի և հետևի վրա պատկերված բոլոր տեղեկությունները այն պահին, երբ ֆինանսական կազմակերպությունը հեռացնում կամ կտրում է չեկը գործընթացից, ներառյալ վճարողի և վճարողի անունները, օրինական գումարները, հաստատումները, և տեղեկատվության կոդավորումը, ի թիվս այլ մանրամասների։
# Փոխարինող չեկը պետք է ճշգրտորեն ներկայացնի սկզբնական չեկի MICR տողը։
# Փոխարինող չեկը պետք է պարունակի «Սա ձեր չեկի ԻՐԱՎԱԿԱՆ ՊԱՏՃԵՆՆ է։ Դուք կարող եք այն օգտագործել այնպես, ինչպես կօգտագործեիք չեկի բնօրինակը» տեքստը (անգ․՝ «This is a LEGAL COPY of your check. You can use it the same way you would use the original check.»):
# Ֆինանսական հաստատությունը կամ մշակողը պետք է երաշխիք տրամադրի փոխարինող չեկի համար։ Այս երաշխիքը պետք է տրամադրվի ֆինանսական հաստատության կողմից, երբ այն հեռացնում կամ կտրում է թղթային չեկի բնօրինակը փոխանցման կամ վերադարձման գործընթացից և թղթային չեկը նորից փոխակերպում փոխարինող չեկի։
# Ֆինանսական հաստատությունը կամ մշակողը, որը կտրել է սկզբնական չեկը, պետք է հետևի ASC-ին X9.100-140 ստանդարտները չեկի պատկերների և MICR տվյալների հավաքագրման մեջ, երբ այն արտադրում է փոխարինող չեկ։

Պատկերային հայտարարությունները, որոնք ներառում են բնօրինակ թղթային չեկերի և/կամ փոխարինող չեկերի նկարներ կամ պատկերներ, բնօրինակ չեկերի լուսապատճենները և առցանց տեղադրված չեկերի պատկերները, չեն ճանաչվում որպես փոխարինող չեկերի օրինական համարժեքներ։  Ի տարբերություն փոխարինող չեկի, չեկի լուսապատճենը չի կարող ներկայացվել չեկերի հաշվանցման գործընթացի միջոցով, քանի որ լուսապատճենը խստորեն չի համապատասխանում Չեկերի 21 ակտի պահանջներին։

Քանի որ փոխարինող չեկերը համարվում են օրինական չեկեր, փոխարինող չեկերը ենթակա են չեկերի գործող օրենքների և կանոնակարգերի։ Միացյալ Նահանգներում փոխարինող չեկերի օգտագործումը կարգավորող այլ օրենքներ և կանոնակարգեր ներառում են «Արագացված միջոցների հավաքագրման մասին» օրենքը՝ Հոդված 3 (Պայմանագրային գործիքներ), և Միասնական առևտրային օրենսգրքի Հոդված 4-ը (բանկային ավանդներ և հավաքածուներ), ինչպես նաև մի շարք նահանգային և դաշնային գործադիր ակտեր։ ԱՄՆ դաշնային օրենքները, որոնք ազդում են նաև փոխարինող չեկերի վրա, ներառում են Դաշնային պահուստի կանոնակարգերը, որոնք նախատեսում են փոխարինող չեկի գումարի վերագրանցում խարդախության և կրկնակի վճարումների դեպքում, որոնք առաջացել են ինչպես փոխարինող չեկի, այնպես էլ փոխարինող չեկի ստեղծման համար օգտագործվող բնօրինակ չեկի մարման արդյունքում։ Եթե որևէ նահանգային օրենք, դաշնային օրենք կամ ՄԱՕ-ի դրույթ հակասում է Չեկին 21 Ակտին, ապա Ակտը գերակայություն ունի այդ օրենքների և դրույթների միջև առկա անհամապատասխանությունների չափով։

## Քլիրինգային գործընթաց
### Հետագա հավաքագրման գործընթաց
Յուրաքանչյուր փոխարինող ստուգում, որը մշակվում է հետագա ստացման համար, կոդավորված է «4» թվով, որպես արտաքին մշակման կոդ (EPC) MICR տողի 44-րդ դիրքում ՝ ANS x9.90 ստանդարտի պահանջներին համապատասխան։ Փոխարինող չեկերի կանխավճարների հավաքագրման գործընթացի օրինակը ներառում է հետևյալ քայլերը ֆինանսական հաստատությունների համար, որոնք ավանդները մշակում են Դաշնային պահուստային համակարգի միջոցով.

# Վճարողը հաստատում է թղթային չեկի բնօրինակը և ներկայացնում այն ֆինանսական հաստատությունում ավանդի համար, ինչպիսին է առևտրային բանկը կամ վարկային միությունը (որը կոչվում է ավանդապահ ֆինանսական հաստատություն)։
# Ավանդապահ ֆինանսական հաստատությունը (Բանկ 1 &ndash; կոչվում է առաջին ավանդի բանկ կամ BOFD) դրոշմում է իր հաստատումը բնօրինակ չեկի հետևի մասում։
# Բանկ 1-ը լուսանկարում է սկզբնական չեկի առջևի և հետևի պատկերը, իսկ MICR գծի տվյալները՝ չեկի առջևից։ Այնուհետև Բանկ 1-ը հեռացնում կամ կտրում է նախնական չեկը մաքրման գործընթացից և օգտագործում է չեկի պատկերը, MICR-ի տվյալները, սեփական էլեկտրոնային հաստատումը և էլեկտրոնային հաստատումները՝ փոխարինող չեկ ստեղծելու համար։
# Բանկ 1-ը էլեկտրոնային եղանակով փոխանցում է չեկի պատկերը և սկզբնական չեկից վերցված MICR գծի տվյալները վճարող բանկին (Բանկ 2) կարգավորման համար։ Եթե Բանկ 1–ի և Բանկ 2–ի միջև համաձայնություն չկա, չեկի պատկերներ և տվյալներ փոխանակելու համար, Բանկ 1-ը Բանկ 2–ին պետք է տրամադրի կա՛մ բնօրինակ չեկը կա՛մ փոխարինող չեկի օրինական համարժեքը։
# Որպես վճարող բանկ, Բանկ 2-ն օգտագործում է չեկի պատկերը և MICR տվյալները կամ տեղեկատվությունը Բանկ 1–ի կողմից ստացված փոխարինող չեկից ապրանքը մշակելու բնականոն կարգավորման ընթացքում։
# Հաշվարկային գործընթացից հետո Բանկ 2-ը տրամադրում է փոխարինող չեկի պատճենը այն հաճախորդին, ով գրել է չեկի բնօրինակը կամ ներառում է փոխարինող չեկի մասին տեղեկատվություն այդ հաճախորդի ամսական կամ պարբերական քաղվածքում։

Ցանկացած ֆինանսական հաստատություն, որը մասնակցում է ֆորվարդային հավաքագրման (կամ վերադարձի) գործընթացին, կարող է դառնալ վերավերափոխող ֆինանսական հաստատություն, եթե այն ստեղծի փոխանցման և մարման փոխարինող չեկը։

### Անպատվաբեր չեկերի վերադարձի գործընթացը
Եթե փոխարինող չեկը պետք է վերադարձվի չվճարված անբավարար միջոցների պատճառով (անպատվաբեր կամ վերադարձված չեկ), վճարող բանկը (Բանկը 2) որպես վերադարձի պատճառ նշում է NSF ապրանքը (non-sufficient funds): Այս դեպքում Բանկ 2-ը կոդավորում է «5»-ը որպես EPC MICR գծի վրա՝ նույնականացնելու փոխարինող ստուգումը ANS X9.90-ի համաձայն՝ ավանդապահ ֆինանսական հաստատության երթուղային համարի և փոխարինող չեկի դոլարային գումարի հետ միասին։ Բանկ 2-ը կոդավորում է այս տեղեկատվությունը վերադարձի շերտի, ծակված ժապավենի կամ կրիչի փաստաթղթի վրա, որը ֆինանսական հաստատությունը կցում է անարգված փոխարինող չեկին։ Այնուհետև վճարող բանկը վերադարձնում է անարգված փոխարինող չեկը երթուղային գործընթացի միջոցով BOFD (Բանկ 1) հետագա մշակման համար։ Մի անգամ Բանկ 1-ը ստանում է անպատվաբեր փոխարինող չեկը, ֆինանսական հաստատությունը տրամադրում է վերադարձի ծանուցում իր հաճախորդին, ով ի պահ է հանձնել կամ առաջարկել է չեկը մարման համար։

## Տես նաև
* Հեռակա ավանդ

## Ծանոթագրություններ


## Արտաքին հղումներ
* Regulation CC (Availability of Funds and Collection of Checks): Frequently Asked Questions about Check 21 (August&nbsp;6, 2013). The Board of Governors of the Federal Reserve System, Washington, DC.
* Accredited Standards Committee (ASC) X9 Financial Industry Standards: Statement on Check 21 adoption (October&nbsp;23, 2004)
* Anatomy of a substitute check. (2004). Federal Reserve Financial Services.
* Ways to Use Check 21 (March 2004). Electronic Check Clearing House Organization (ECCHO) (diagram of the forward collection and return processes for a substitute check)
* Substitute Checks: Development of Processing and Quality Standards. Electronic Check Clearing House Organization (ECCHO) (callouts to identify parts of a substitute check from the forward collection and return processes included at the end of the document)
* Check Clearing for the 21st Century Act — Foundation for Check 21 Compliance Training: Compliance Information for Examiners and Industry. Federal Financial Institutions Examination Council (FFIEC)

Կատեգորիա:Բանկային եզրեր
Կատեգորիա:Դաշնային պահուստների համակարգ