Դայակը (ֆիլմ, 2017)

**Դայակը** (), 2017 թվականին թողարկված ամերիկյան պատանեկան սև հումոր ժանրի սլեշեր, որի ռեժիսորը Մակգին է, իսկ սցենարիստը՝ Բրիանա Դաֆիլդան։ Գլխավոր դերակատարներն են Սամարա Ուիվինգը, Ջուդա Լյուիսը, Հանա Մեյ Լին, Ռոբբի Ամելը և Բելա Թորնը։ Ֆիլմը պատմում է միայնակ 12 տարեկան տղայի մասին (Լյուիս), որը պարզում է, որ իր դայակը (Ուիվինգ) սատանայական պաշտամունքի հետևորդ է և ցանկանում է սպանել իրեն։ Նեթֆլիքս հարթակում ֆիլմը թողարկվել է 2017 թվականի հոկտեմբերի 13-ին և ստացել հիմնականում դրական արձագանքներ քննադատների կողմից։ Ֆիլմի շարունակությունը՝ «Դայակը։ Անիծվածների թագուհին» թողարկվել է 2020 թվականի սեպտեմբերի 10-ին։

## Սյուժե
Դեռահաս աշակերտ Քոուլը բռնության է ենթարկվում իր հարևան Ջերեմիի կողմից, բայց նրա դայակ Բին, որը նրա երկու ընկերներից մեկն է պաշտպանում է նրան և վախեցնում Ջերեմիին։ Հաջորդ օրը, երբ Քոուլի ծնողները մեկնում են գիշերը հյուրանոցում անցկացնելու՝ Բին և Քոուլը միասին զվարճալի ժամանակ են անցկացնում մինչ նրա քնելու ժամանակը։ Բին առաջարկում է մի քիչ լիկյոր խմել, բայց երբ Բին չի նայում՝ նա թափում է լիկյորը։

Նրա հարևանուհի և մյուս ընկերուհի Մելանին խոսելու ժամանակ ասում է Քոուլին գնալ տեսնել, թե ինչ է անում Բին իր քնելուց հետո։ Նա տեսնում է, որ Բին և նրա ավագ դպրոցի մի քանի ընկերներ (Մաքս, Ջոն, Էլիսոն, Սոնիա և Սեմյուել) խաղում են «ռիսկ կամ ճշմարտություն» խաղը՝ շիշ պտտելու միջոցով։ Սակայն հետո, երբ Բին գրազով համբուրում է Սեմյուելին՝ մեջքի հետևից հանում է երկու դաշույն և խրում նրա գանգի մեջ։ Մյուսները որպես դիվային պաշտամունքի անդամներ հավաքում են Սեմյուելի արյունը։ Քոուլը շտապում է իր սենյակ, որտեղից զանգահարում է 911, հագնում կոշիկները և գտնում իր գրպանի դանակը։ Երբ Բին և պաշտամունքի անդամները արյուն վերցնելու համար մտնում են նրա սենյակ՝ նա ձևացնում է, թե քնած է։ Նրանց հեռանալուց հետո՝ նա փորձում է փախչել պատուհանից, բայց Բին գաղտնի թաքնվում է նրա սենյակում և սպասում, որ Քոուլը կորցնի գիտակցությունը հոգնածությունից և արյան կորստից։

Բին և նրա պաշտամունքը հարցաքննում են Քոուլին՝ միևնույն ժամանակ ստելով նրա հարցերի պատասխանների վերաբերյալ ասելով, որ իր արյունը պետք է եղել գիտական պրոյեկտի համար։ Երբ երկու ոստիկանները ժամանում են, Մաքսը կրակխառնիչով սպանում է նրանցից մեկին, բայց մյուս ոստիկանը պատահաբար կրակում է Էլիսոնի կրծքին, իսկ հետո Բին կտրում է ոստիկանի կոկորդը։ Քոուլը ստիպված է պաշտամունքի անդամներին հայտնել ոստիկանության կոդը՝ մյուս ոստիկաններին հետ կանչելու համար։ Երբ Էլիսոնը լաց է լինում, որ իրեն գնդակահարել են՝ Քոուլը վազում է աստիճաններով վերնահարկ։ Ջոնը հետապնդում է նրան, բայց նա սայթաքում է և ճաղավանդակի վրայով ընկնում ներքևում դրված գավաթի վրա, որը խրվում է նրա պարանոցի մեջ։

Քոուլը դուրս է գալիս իր ննջասենյակի պատուհանից և թաքնվում իր տան տակ գտնվող նկուղում։ Սակայն Սոնյան գտնում է նրան և հայտնվում Քոուլի պատրաստած ծուղակում, այնուհետև միջատների դեմ լաքի և հրավառության սարքի օգնությամբ ողջ-ողջ այրում է Սոնյային։ Մաքսը գտնում է Քոուլին և շնորհակալություն հայտնում հնարամտության համար։ Այնուհետև Մաքսը լսում է, թե ինչպես է Քոուլի թշնամին ձվեր նետում տան վրա։ Մաքսը համոզում է Քոուլին սկսել պաշտպանվել, ինչը հանգեցնում է նրան, որ իր նրա թշնամին հարվածում է Քոուլի դեմքին։ Այնուհետև Մաքսը Քոուլին հետևից վազելով վերջինիս քշում է ծառի վրա գտնվող տնակ։ Մաքսը այնտեղից ընկնում է և մահանում՝ կախվելով ճոճանակի պարաններից։ Քոուլը փախչում է Մելանիի տուն, բայց Բին հետևում է նրան։ Թաքնվելով սենյակում՝ Քոուլը ներողություն է խնդրում Մելանիից՝ իրեն այս դեպքի մեջ ներքաշելու համար և վստահեցնում, որ պատրաստվում է հոգ տանել ամեն ինչի մասին։ Նա խնդրում է Մելանիին զանգահարել ոստիկանություն, այնուհետև նա համբուրում է Քոուլին՝ նախքան նրա հեռանալը։

Քոուլը վերադառնում է իր տուն և հայտնաբերում, որ գիշերվա իրադարձությունների հետքերը մաքրվել են։ Նաև պարզում է, որ Էլիսոնը ձևացնում է, թե մեռած է, մինչ նա ուզում է Քոուլին դանակահարել խոհանոցային դանակով, Բին սպանում է նրան ոստիկանի հրաձիգից։ Բին բացատրում է Քոուլին, որ մի ժամանակ ինքն էլ է եղեն նրա նման անվստահ, մինչ Սատանայի հետ գործարք կնքելը՝ ինչից հետո նա ստացել է այն, ինչ ցանկացել է՝ զոհաբերելով անմեղ մարդկանց և նրանց արյունը թափելով հին գրքի վրա՝ կարդալով դրա վրա գրված կախարդական խոսքերը։ Այդ ժամանակից ի վեր նա քաղաքից քաղաք է ճանապարհորդում՝ որսալով Քոուլի նման երիտասարդ տղաների։ Չնայած  այն բանին, որ Բին առաջարկում է նրան միանալ իր պաշտամունքին՝ Քոուլը հրաժարվում է և այրում է սատանայական գիրքը։ Մինչ Բին շեղվում է այրվող գիրքը մարելու վրա՝ նա շտապում է դեպի Մելանիի տունը, որպեսզի վերցնի նրա հոր մեքենան և այն վարի իր տան ուղղությամբ։ Այն բանից հետո, երբ մեքենան բախվում է Բիին, նրանք վերջին անգամ հուզիչ հրաժեշտ են տալիս իրար, հետո Քոուլը դուրս է գալիս տան բեկորների տակից և թողնում է, որ նա մահանա։ Երբ ոստիկանությունը և շտապօգնության անձնակազմը ժամանում են, Քոուլը ծնողներին ասում է, որ այլևս դայակի կարիք չունի։

Ավելի ուշ Բին հարձակվում է Քոուլի տան միջով անցնող հրշեջի վրա։

## Դերասանական կազմ
* Սամարա Ուիվինգ՝ Բի, Քոուլի գրավիչ դայակը և գաղտնի սատանական պաշտամունքի առաջնորդը
* Ջուդա Լյուիս՝ Քոուլ, դեռահաս տղա, որի ծնողները դայակ են վարձում, երբ ինչ-որ տեղ են գնում։ Նա ունի ինքնասվտահության պակաս և հաճախ հալածանքի է ենթարկվում, բայց սովորում է հակահարված տալ, երբ պաշտամունքը փորձում է սպանել նրան
* Հանա Մեյ Լի՝ Սոնյա, Բիի գոթ ընկերուհին և նրա պաշտամունքի անդամ
* Ռոբբի Ամել՝ Մաքս, Բիի մարզիկ ընկերը և նրա պաշտամունքի անդամ

* Բելլա Թորն՝ Էլիսոն, Բիի չերլիդեր ընկերուհին և նրա պաշտամունքի անդամ

* Էնդրյու Բաչերոլ՝ Ջոն, Բիի սարկաստիկ ընկերը և նրա պաշտամունքի անդամ
* Էմիլի Այլին Լինդ՝ Մելանի, Քոուլի հարևանուհին և ընկերուհին, որը թաքուն սիրահարված է նրան և հորդորում է Քոուլին լրտեսել Բիին
* Լեսլի Բիբ՝ Քոուլի մայրը
* Քեն Մարինո՝ Քքուլի հայրը
* Դագ Հեյլի՝ Սեմյուել, Բիի և նրա պաշտամունքի դժբախտ զոհը
* Մայլս Ջեյ Հարվի՝ Ջերեմի, Քոուլի հարևան թշնամին
* Քրիս Ուայլդ՝ Խուան, Մելանիի նյարդայնացնող հայրը
* Կառլ Մաքդաուել՝ «մեծ» Կառլ Դևիս, դպրոցական բուժեղբայր

## Արտադրություն
2014 թվականի նոյեմբերի 24-ին հայտարարվել է, որ Բրայան Դաֆիլդի «Դայակը» սարսափ կատակերգության սցենարը գնել է ՄաքՋիի «Wonderland Sound and Vision» ընկերությունը, իսկ ֆիլմի պրոդյուսերներ են ՄաքՋին և Մերի Վիոլան։ Նախագիծը ներկայացրել է գործադիր պրոդյուսեր Սթիվեն Բելլոն։ 2014 թվականի դեկտեմբերին սցենարը հայտնվել է «2014 թվականի Հոլիվուդի չարտադրված լավագույն սցենարների սև ցուցակում»։ Ջո Լինչը և Ջեյսոն Էյզեները բանակցություններ են վարել ֆիլմի ռեժիսորի պաշտոնի համար։ 2015 թվականի սեպտեմբերի 10-ին New Line Cinema-ն ՄաքՋիին նշանակել է ֆիլմի ռեժիսոր, իսկ «Wonderland»-ը համաֆինանսավորել է ֆիլմը «Boies/Schiller Film Group»-ի հետ միասին։ Հիմնական նկարահանումները սկսվել են 2015 թվականի հոկտեմբերի 27-ին Լոս Անջելեսում։

## Թողարկում
2016 թվականի դեկտեմբերին Նեթֆլիքսը New Line Cinema-ից գնել է ֆիլմի տարածման իրավունքը։ Հարթակում թողարկումը կայացել է 2017 թվականի հոկտեմբերի 13-ին։

## Արձագանքներ
«Rotten Tomatoes» կայքում ֆիլմի թարմության վարկանիշը կազմել է 71%, որը հիմնվել է 28 գրախոսությունների վրա, միջին գնահատականը կազմել է 6,6/10։ «Հաճելի, սակայն ոչ առանձնապես օրիգինալ «Դայակը» առավելագույնս օգտագործում է ծանոթ ժանրային բաղադրիչներ՝ եռանդուն ռեժիսուրայով և մարդասպան դերասանական կազմով»։

«Cinema Crazed»-ից Ֆելիքս Վասկես կրտսերն այն անվանել է՝ «Հիանալի սարսափ կատակերգություն, իսկապես հուզիչ պատմություն՝ դույլերով արյան և թաքնված սատանիզմի տակ մեծանալու մասին։ «Dread Central»-ից Մեթ Դոնաթոն նրան 5-ից 4 միավոր է տվել և գրել է՝ «ՄաքՋիի զվարճալի և սարսափելի օկուլտային կատակերգությունը յոթանասուն միլիարդ անգամ ապացուցում է Սամարա Ուիվինգի արժեքը՝ մեկ գիշերվա ընթացքում նրան վերածելով նոր «it» ժանրի աղջկա»։

«IGN»-ից Ուիլյամ Բիբիանին ֆիլմին տվել է 10-ից 4,8 միավոր՝ ասելով, որ Նեթֆլիքսի «Դայակը» ֆիլմը իրականում չի համարվում ոչ որպես սարսափ ֆիլմ, ոչ էլ կատակերգություն»:Consequence of Sound-ից Բլեյք Գոբլը քննադատել է ֆիլմը ասելով՝ «Մաքջիի հիպերհղումային սլեշեր կատակերգությունը ձախողվել է որպես սարսափ ֆիլմ և մետա-մեկնաբանություն»։ Ավելին, նա ֆիլմն անվանել է «զզվելի» և առաջարկել տարբեր վիրավորանքներ՝ ֆիլմը նկարագրելու համար, եզրափակելով իր խոսքերը հետևյալ կերպ՝ «Չի կարելի բավական ընդգծված ասել՝ հեռու մնացեք «Դայակից»»։

## Երաժշտություն
Ֆիլմի սաունդթրեքը գրել է Դուգլաս Փայփսը, որը գրել է բազմաթիվ այլ սարսափ ֆիլմերի սաունդթրեքներ։ Գլխավոր երգը՝ «The Babysitter»-ը, կատարել է ամերիկացի երգչուհի և երգահան Բեթի Ռայթը։

## Սիքվել

2019 թվականի սեպտեմբերի 26-ին Նեթֆլիքսը հայտարարել է, որ պատրաստվում է թողարկել ֆիլմի շարունակությունը, որտեղ ՄաքՋին կվերադառնա որպես ռեժիսոր և պրոդյուսեր։ Հայտարարությունից անմիջապես հետո հաղորդվել է, որ ՄաքՋին, Դեն Լագանան, Բրեդ Մորիսը և Ջիմի Ուորդենը կգրեն սիքվելի սցենարը։ Վերադարձել են նաև դերասանական կազմի սկզբնական անդամներ Լյուիսը, Ուիվինգը, Թորնը, Ամելը, Լին, Բաչելորը, Լինդը, Մարինոն և Բիբը։ Ֆիլմը Նեթֆլիքսում թողարկվել է 2020 թվականի սեպտեմբերի 10-ին։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:2010-ականների ամերիկյան ֆիլմեր
Կատեգորիա:2010-ականների անգլերեն ֆիլմեր
Կատեգորիա:2017 ֆիլմեր
Կատեգորիա:Netflix-ի արտադրության ֆիլմեր
Կատեգորիա:ԱԽՎ նախագծի հոդվածներ
Կատեգորիա:Ամերիկյան կինոկատակերգություններ
Կատեգորիա:Ամերիկյան սարսափ կատակերգություն ֆիլմեր
Կատեգորիա:Ամերիկյան սարսափ ֆիլմեր
Կատեգորիա:Սլեշեր ֆիլմեր
Կատեգորիա:Ֆիլմեր դեռահասների համար
Կատեգորիա:Ֆիլմեր, որոնց գործողությունները տեղի են ունենում ԱՄՆ-ում
Կատեգորիա:Ամերիկյան պատանեկան կինոկատակերգություններ
Կատեգորիա:Ֆիլմեր բուլինգի մասին