Շառլ Հայդսիկ

**Շառլ Կամիլ Հայդսիկ** (, ), ֆրանսիական շամպայնի առևտրական, որը 1851 թվականին հիմնադրել է *Շառլ* *Հայդսիկ* շամպայնի ապրանքանիշը։ Նրան են վերագրում շամպայնի տարածումը Միացյալ Նահանգներում և իր կյանքի ընթացքում հայտնի է եղել որպես «Շամպայն Շառլ»։

Ամերիկյան քաղաքացիական պատերազմի ժամանակ Հայդսիկը բանտարկվել է Ֆրանսիայի կառավարության և Ամերիկայի համադաշնային նահանգների լրտես լինելու կասկածանքով։ Նրա բանտարկությունը միջազգային միջադեպի պատճառ է դարձել Ֆրանսիայի և ԱՄՆ-ի միջև, որը հայտնի է դարձել որպես «Հայդսիկի միջադեպ»։

## Ընտանեկան պատմություն
Շառլ Հայդսիկը շամպայնի առևտրական Շարլ Անրի Հայդսիկի որդին էր, որը 1811 թվականին սպիտակ ձիու վրա մտել է Մոսկվա՝ Նապոլեոնի առաջխաղացող բանակից անմիջապես առաջ։ Հայդսիկը ժամանել է իր շամպայնի արկղերով և պատվերների գրքույկով, պատրաստ տոնելու առաջիկա ճակատամարտում հաղթանակ տանող կողմի հետ։

Շառլ Անրին Ֆլորենս Լուի Հայդսիկի եղբորորդին էր, որը Շամպայնի տան (հետագայում Piper-Heidsieck ) համահիմնադիրն էր, Անրի Լուի Վալբաումի ու Պիեռ Օգյուստ Հայդսիկի զարմիկը, որը հիմնադրել է շամպայնի տունը (հետագայում դարձել է Heidsieck & Co Monopole)։ Շառլ Կամիլն ամուսնացած է եղել Ամելի Անրիոյի հետ:

## Շամպայն Շառլ
մինի|271x271փքս|Շառլ Հայդսիկը ստուգում է շամպայնի շշերը
1852 թվականին Շառլ Հայդսիկը առաջին անգամ այցելել է Միացյալ Նահանգներ և շրջագայել Նոր Անգլիայում և Նյու Յորք նահանգում: Շառլն անմիջապես նկատել է ամերիկյան շուկայի ներուժը և վարձել է գործակալ՝ իր ներմուծման վաճառքը հեշտացնելու համար: Շամպայնի զանգվածային ներմուծումն ունեցել է մեծ հաջողություն  և ռեկորդային վաճառքներ: Հինգ տարի անց վերադառնալուց հետո Հայդսիկին Նյու Յորքում դիմավորել են մեծ շուքով և տոնակատարությամբ՝ թերթերում լայնածավալ լուսաբանմամբ և նրա պատվին կազմակերպված խնջույքներով: Այս և հետագա ուղևորությունների շնորհիվ Շառլը ձևավորել է *Շամպայն Շառլ* կերպարը, որը դարձել է Նյու Յորքի բարձր հասարակության անբաժանելի մասը:

## Դժվարություններ Ամերիկյան քաղաքացիական պատերազմի ժամանակ
1861 թվականին Շառլ Հայդսիկը լուր է ստացել Ամերիկյան քաղաքացիական պատերազմի սկսվելու մասին։ Իր ընկերության ակտիվների կեսից ավելին ԱՄՆ-ում չվճարված հաշիվների հետ կապված լինելու հետևանքով՝ Հայդսիկը շտապ լքել է Ռեյմսը և նավարկել դեպի ԱՄՆ։ Ժամանելուն պես նրա վաճառքի գործակալը տեղեկացրել է, որ Կոնգրեսի կողմից ընդունված նոր օրենքը, որի նպատակն էր հյուսիսցիներին ազատել հարավից գնված բամբակի համար վճարումներ կատարելու պարտավորությունից, նաև ազատում է գործակալին Հայդսիկին իր պարտքը վճարելու պարտավորությունից։

Այլ ելք չունենալով՝ Շառլ Հայդսիկը մեկնել է Նոր Օռլեան՝ փոխհատուցում ստանալու շամպայն ստացած վաճառականներից։ Պատերազմական հակամարտության պատճառով Հայդսիկը ստիպված է եղել գաղտնի ճանապարհորդել հարավ, ինչը նշանակում էր գնալ մինչև Կանզաս՝ խուսափելու Միության բանակի կողմից հայտնաբերվելուց։ 1862 թվականի ապրիլին ժամանելուն պես պարզվել է, որ քաղաքը գրեթե սնանկացած էր և անկարող էր ֆինանսապես վճարել պարտքերը։ Սակայն մի վաճառական ունեցել է բամբակով լի պահեստ, որը մեծ պահանջարկ ուներ Եվրոպայում՝ Միության շրջափակման պատճառով առաջացած պակասի պատճառով։ Հայդսիկը ընդունել է բամբակը որպես վճար և փորձել այն մաքսանենգ ճանապարհով դուրս բերել Ալաբամա նահանգի Մոբիլ քաղաքի նավահանգստից՝ օգտագործելով երկու շրջափակման նավակներ։ Չնայած նավերին հրամայվել է տարբեր երթուղիներով գնալ՝ հույս ունենալով, որ առնվազն մեկը կհաղթահարի շրջափակումը, երկու նավերն էլ խափանվել և ամբողջ բեռով խորտակվել են։

Այդ ժամանակ հյուսիս տանող բոլոր ճանապարհները ամբողջովին փակ էին, ուստի Հայդսիկը մեկնել է Նոր Օռլեան և փորձել նավ վարձել դեպի Մեքսիկա կամ Կուբա՝ Եվրոպա վերադառնալու հույսով։ Ճանապարհորդությունը հեշտացնելու համար՝ Մոբիլում Ֆրանսիայի հյուպատոսը Շառլին տվել է դիվանագիտական փոստ՝ խնդրելով որոշ փաստաթղթեր հանձնել Նոր Օռլեանի հյուպատոսարան։ 1862 թվականի մայիսի 5-ին Նոր Օռլեան ժամանելով պարզվել է, որ քաղաքը անցել է Միության ուժերի ձեռքը, և անմիջապես գրավվել է գեներալ Բենջամին Բատլերի կողմից։ Մոբիլի հյուպատոսության կողմից Հայդսիկին տրված դիվանագիտական փոստի մեջ եղել են նաև ֆրանսիական տեքստիլ արտադրողների փաստաթղթեր՝ Կոնֆեդերատիվ բանակներին համազգեստ տրամադրելու մասին։ Չնայած Հայդսիկի անմեղության և փաստաթղթերի վերաբերյալ անտեղյակության խոստովանություններին, նրան մեղադրել են լրտեսության մեջ և բանտարկել Լուիզիանա նահանգի Ֆորտ Ջեքսոն քաղաքում։

Շառլ Հայդսիկի բանտարկությունը դիվանագիտական միջադեպ է առաջացրել Ֆրանսիայի և ԱՄՆ կառավարությունների միջև, որը հայտնի է դարձել որպես *Հայդսիկի միջադեպ*։ Ֆրանսիացի դիվանագետները և նույնիսկ Նապոլեոն III-ը մի քանի անգամ կապ են հաստատել նախագահ Աբրահամ Լինքոլնի հետ՝ Հայդսիկի ազատ արձակման համար պայքարելով։ 1862 թվականի նոյեմբերի 16-ին Շառլը ազատ է արձակվել։ Այդ ժամանակ Շառլի առողջական վիճակը վատթարացել է, բիզնեսը՝ սնանկացել, իսկ կինը վաճառել է ընտանեկան ունեցվածքը՝ պարտքերը մարելու համար։ Հայդսիկը հուսահատված և սննկացած վերադարձել է Ֆրանսիա։

## Վերադարձ և հաջողություն
1863 թվականի սկզբին Շառլ Հայդսիկին մոտեցել է մի ամերիկացի միսիոներ՝ փաստաթղթերի փաթեթով և Միացյալ Նահանգներից նամակով։ Նամակը Հայդսիկի նախկին գործակալի եղբորից էր Նյու Յորքից։ Վերջինս ամաչել է, թե ինչպես է իր եղբայրը ստել Հայդսիկին և չի կատարել իր պարտավորությունները և առաջարկել է Շառլին Կոլորադոյում հողատարածքների սեփականության վկայականների կապոց՝ որպես վճարման միջոց։

Պարզվել է, որ սեփականության վկայականները վերաբերել են Դենվերի մեկ երրորդ մասին, որն այն ժամանակ փոքրիկ գյուղ էր և շուտով պետք է ծաղկեր և դառնար ԱՄՆ-ի արևմուտքի ամենամեծ և ամենահարուստ քաղաքներից մեկը։ Մի քանի տարի անց Հայդսիկը կարողացել է վաճառել հողը և մարել իր բոլոր պարտքերը։ Ավելցուկ կարողությամբ կարողացել է վերագործարկել իր Շամպայնի տունը և արագորեն վերականգնել այն որպես Շամպայնի առաջատար տներից մեկը։

## Մեդիա պատկերումներ
1982 թվականին Ֆրանսիայում հրատարակվել է Ժոզեֆ Անրիոյի (1936-2015) կենսագրական արկած «Շամպայն Շառլ»-ը։

1989 թվականի ֆրանս-կանադական հեռուստատեսային «Շամպայն Շառլ» ֆիլմում պատկերվել է Հայդսիկի կյանքը։ Նրա դերը խաղացել է անգլիացի դերասան Հյու Գրանտը։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Ֆրանսիացի գինեգործներ
Կատեգորիա:Ֆրանսիացիներ
Կատեգորիա:Ֆրանսիացի գործարարներ