Ֆրանկոֆոնիայի համալսարանական գործակալություն

**Ֆրանկոֆոնիայի համալսարանական գործակալություն** (ֆր՝. *Agence universitaire de la Francophonie* - AUF), բարձրագույն ուսումնական և գիտահետազոտական հաստատությունների համաշխարհային ցանց, որոնք մասամբ կամ ամբողջովին ֆրանկոֆոն են։ 2017 թվականին այս գործակալությունն ուներ 845 անդամներ աշխարհի 111 երկրներում և համարվում էր մեկ ընդհանուր լեզվի վրա հիմնված համալսարանական ամենաընդարձակ ընկերակցությունն աշխարհում։ Կազմակերպության գլխավոր գրասենյակը գտնվում է Կանադայում՝ Մոնրեալի համալսարանի կամպուսում (համալսարանական ավանում)։ 2015 թվականի դեկտեմբերի 8-ից ի վեր գործակալության տնօրենը Ժան-Պոլ դը Գոդմարն է։

AUF-ի գործունեության ոլորտում ընդգրկված է համալսարանական թվայնացված կամպուսների ստեղծումը, հնարավորին չափ մեծ թվով ֆրանսախոս (հատկապես՝ աֆրիկյան) կամպուսների տեղեկատվական կենտրոններ մուտք գործելու հնարավորության ապահովումը։ Գործակալությունն աշխատում է նաև ֆրանկոֆոն համալսարանների շրջանում ուսանողների ու գիտահետազոտական աշխատանքներ կատարողների տեղաշարժը հնարավորինս դյուրացնելու, հեշտացնելու ուղղությամբ։

## Պատմություն
1961 թվականին ստեղծվել է *Association des universités partiellement ou entièrement de langue française* » (AUPELF) («Մասամբ կամ ամբողջովին ֆրանսերենի վրա հիմնված համալսարանների ընկերակցություն»)։ Ի դեպ, այդ անվանումը մինչև օրս երբեմն գործածվում է դեռևս։ Այնուհետև AUPELFը վերափոխվեց AUPELF-UREF-ի։ Նախագծի ամենագործուն նախաձեռնողներից մեկը կանադացի ժուռնալիստ Ժան-Մարկ Լեժեն (*Jean-Marc Léger*) էր, ով էլ հենց 1961-1978 թվականներին աշխատել է որպես գործակալության գլխավոր քարտուղար։

1989 թվականին Դակարում տեղի ունեցած ֆրանկոֆոն գագաթնաժողովում պետությունների և կառավարությունների ղեկավարները համաձայնեցին, որ գործակալությունը դառնա ֆրանկոֆոնիայի չմիջնորդավորված, անմիջական օպերատորը աշխարհում և որոշեցին փոխել դրա անվանումը՝ դարձնելով *Agence universitaire de la francophonie* (Ֆրանկոֆոնիայի համալսարանական գործակալություն), որը գործածվում է առ այսօր։
### Նախագահների և ռեկտորների ցանկ
(ընտրվել են համալսարանների ռեկտորներից կամ նախագահներից կազմված տնօրենների խորհրդի կողմից)
*1961 - 1966: M gr Irenaeus Lussier (Կանադա / Քվեբեկ)
*1966 - 1969: Mohamed El Fassi (Մարոկկո)
*1969 - 1972:
*1972 - 1975: Robert Mallet (Ֆրանսիա)
*1981 - 1984: André Jaumotte (Բելգիա)
*1984 - 1987: Michel Guillou (Ֆրանսիա)
*1987 - 1990: Bakary Tio Toure (Կոտ դ՛Իվուար)
*1991 - 1995: Abdellatif Benabdeljalil (Մարոկկո)
*1998 - 2001: Arthur Bodson (Բելգիա)
*2001 - 2005: Jean of the Wood of Gaudusson (Ֆրանսիա)
*2009 - 2013: Yvon Fontaine (Կանադա / Նյու Բրունսուիք)
*2013 - 2017: Abdellatif Miraoui (Մարոկկո և Ֆրանսիա)
*2017 - 2021 (ընթացքի մեջ է)։ Sorin Cîmpeanu (Ռումինիա)
##### UREF-ի, ապա՝ AUF-ի տնօրեններ, այնուհետև՝ ռեկտորներ
*1991 - 1999: Michel Guillou (Ֆրանսիա)
*1999 - 2007: Michèle Gendreau-Massaloux (Ֆրանսիա)
*2007 - 2015: Bernard Cerquiglini (Ֆրանսիա)
*2015 - 2019 (in progress): Jean-Paul de Gaudemar (Ֆրանսիա)

### Գլխավոր քարտուղարների ցանկ
*1961 - 1978: Jean-Marc Léger (Կանադա / Քվեբեկ)
*1978 - 1987: Maurice-Étienne Beutler (Շվեյցարիա)
*2005-2009: François Vignaux (Ֆրանսիա)
*2009 - 2014: Wanda Diebolt (Ֆրանսիա)
*2014 - 2015: Nelly Fesseau (Ֆրանսիա)
*2016 - 2019 (ընթացքի մեջ է)։ Jean-Pascal Bonhotal (Ֆրանսիա)

## Ամբողջ աշխարհում
Ֆրանկոֆոնիայի համալսարանական գործակալությունն ունի՝  
*Ռեկտորատ և գրասենյակ Մոնրեալում,
*Ռեկտորատ և կենտրոնական ծառայություններ Փարիզում,
*Տարածաշրջանային տասը ռեկտորատներ, որոնք կազմակերպում ու ղեկավարում են AUF-ի աշխատանքները տվյալ տարածաշրջանում 
**Կենտրոնական Աֆրիկա և աֆրիկյան մեծ լճեր՝ Յաունդեում (Կամերուն)
**Արևմտյան Աֆրիկա՝ Դակարում (Սենեգալ)
**Ասիա-Խաղաղօվկիանոսյան՝ Հանոյում (Վիետնամ)
**Կարիբյան՝ Պորտ օ Պրենսում (Հայիթի)
**Ամերիկաների՝ Մոնրեալում (Կանադա)
**Կենտրոնական և Արևելյան Եվրոպայի՝ Բուխարեստում (Ռումինիա)
**Արևմտյան Եվրոպայի՝	Բրյուսելում	(Բելգիա)
**Մաղրիբի՝ Ռաբաթում (Մարոկկո)
**Միջին Արևելքի՝	Բեյրութում (Լիբանան)
**Հնդկական օվկիանոսի երկրների՝ Անտանարիվուում (Մադագասկար)

## Համացանցային ռեսուրսներ
Ֆրանկոֆոնիայի համալսարանական գործակալությունն ապահովում է գիտական ու կրթական ռեսուրսների պորտալ՝   Savoirs en partage

## Ֆրանսալեզու թվայնացված կամպուս
Ֆրանսալեզու թվայնացված կամպուսը (CNF) ստեղծվել է հարավային երկրներում գտնվող ֆրանկոֆոն համալսարանների հետ և դրանց միջև սերտ հաղորդակցություն ապահովելու, նոր տեխնոլոգիաներ և թարմ տեղեկատվություն օպերատիվորեն փոխանակելու նպատակով։

CNF-ը և ֆրանսալեզութվայնացված կամպուսները գրանցված ապրանքանիշեր ունեն։

## Ուսումնական հաստատություններ
AUF-ը ներառում է վեց ուսումնական հաստատություն։ Դրանք են՝
*Ֆրանկոֆոնիայի դպրոց՝ վարչարարության և կառավարման - Սոֆիայում (Բուլղարիա)
*Ֆրանկոֆոնիայի ինստիտուտ՝ ձեռներեցության - Ռեդուիտում /Մավրիտիուս/
*Ֆրանկոֆոնիայի ինստիտուտ՝ ինֆորմատիկայի - Հանոյում (Վիետնամ)
*Institute of Francophonie for Knowledge Engineering and Distance Education (IFIC) in Tunis , Tunisia
*Ֆրանկոֆոնիայի ինստիտուտ՝ արևադարձային բժշկության - Վիենտիանում /Լաոս/  
*Ֆրանկոֆոնիայի ինստիտուտ՝ համալսարանների կառավարման - Յաունդեում /Կամերուն/

## Տես նաև
* Ֆրանկոֆոնիայի միջազգային կազմակերպություն

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Site officiel

Կատեգորիա:1961 հիմնադրումներ
Կատեգորիա:Ֆրանկոֆոնիայի միջազգային կազմակերպություն