open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Ֆերբեռլին

**Ֆերբեռլին **(), կոմունա Գերմանիայի Բրանդենբուրգ հողատարածքում։

Գտնվում է Արևելյան Պրիգնից Ռուպպին շրջանում։ Բնակչությունը կազմում է 8771 մարդ (ըստ 2010 թվականի դեկտեմբերի 31-ի)։ Տարածքը կազմում է 268,14 կմ²։ Պաշտոնական կոդ՝ *12 0 68 117*։

## Ֆոտոդարան

Hakenberg Denkmal.jpg|
OPR Fehrbellin Zentrum Altes Postamt.jpg|
OPR Langen Dorfkirche.jpg|
OPR Wustrau Ruppiner See.jpg|


## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Պաշտոնական էջ

Կատեգորիա:Գերմանիայի քաղաքներ
Ուրցադաղձ

**Ուրցադաղձ** (), խուլեղինջազգիների (շրթնածաղկավորներ) ընտանիքի բազմամյա կիսաթփերի կամ միամյա խոտաբույսերի ցեղ։ Հայտնի է 20 (այլ տվյալներով՝ 30) տեսակ։

## Կենսաբանական նկարագիր
Ցողունը ճյուղավորվող է, բարձրությունը՝ 10-15 սմ։ Տերևները հակադիր են, նշտարաձև կամ երկարավուն։

Ծաղկաբույլը հասկանման է կամ գլխիկանման, ծաղիկները՝ բաց վարդագույն, բաց մանուշակագույն։ Ծաղկում է մայիս-օգոստոսին։

Պտուղը կազմված է 4 ընկուզանման մասերից (էրեմևերից)։

## Հայաստանում
Հայաստանում՝ 8 տեսակ՝
* Ուրցադաղձ բարակ (),
* Ուրցադաղձ պարսկական (),
* Ուրցադաղձ վայրի ռեհանաուրցանման () և այլն։

## Տարածում
Տարածված է գրեթե բոլոր մարզերում։ Աճում է ստորինից մինչև վերին լեռնային գոտու չոր, քարքարոտ, ավազոտ վայրերում։

## Կիրառում և նշանակություն
Պարունակում է եթերայուղեր։ Մեղրատու է։

## Դասակարգում
### Տաքսոնոմիա

### Տեսակներ
300px|մինի|Ծաղիկները
Հայտնի է 30 տեսակ, նրանցից մի քանիսը.
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Imágenes en Google
* 
* 
* 
* 
* 

Կատեգորիա:Շրթնածաղկավորներ
Կատեգորիա:Դեղաբույսեր
Տեմնիցտալ

**Տեմնիցտալ **(), կոմունա Գերմանիայի Բրանդենբուրգ հողատարածքում։

Գտնվում է Արևելյան Պրիգնից Ռուպպին շրջանում։ Ենթարկվում է Տեմնից կառավարությունը։ Բնակչությունը կազմում է 1547 մարդ (ըստ 2010 թվականի դեկտեմբերի 31-ի)։ Տարածքը կազմում է 51,95 կմ²։ Պաշտոնական կոդ՝ *12 0 68 426*։

## Պատկերասրահ

Պատկեր:Temnitz.JPG|Թեմնից գետը
Պատկեր:Garz_Wohnturm.jpg|
Պատկեր:OPR Temnitztal Garz Gutshaus.jpg|
Պատկեր:OPR Temnitztal Garz Dorfkirche.jpg|

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Պաշտոնական էջ 

Կատեգորիա:Գերմանիայի քաղաքներ
Սովետսկի էկրան (հանդես)

«**Սովետսկի էկրան**» ( - *«Սովետական էկրան»*), երկշաբաթյա պատկերազարդ հանրամատչելի հանդես նախկին Խորհրդային Միությունում։ Հանդիսացել է ԽՍՀՄ Մինիստրների խորհրդի կինեմատոգրաֆիայի պետական կոմիտեի և ԽՍՀՄ Կինեմատոգրաֆիստների միության օրգանը (սկզբում՝ ԽՄՀՄ կուլտուրայի մինիստրության, 1959-1966 թվականներին՝ ԽՍՀՄ կուլտուրայի մինիստրության և կինեմատոգրաֆիայի աշխատողների միության հրատարակություն)։

Հիմնադրվել է 1925 թվականին, Մոսկվայում, որպես «Կինոգազետա»-ի հավելված։ 1930-ական թվականներին լույս է տեսել տարբեր անուններով (1941-1957 թվականներին ընդհատվել է)։ Տպագրել է հոդվածներ կինոարվեստի տեսության վերաբերյալ, ֆիլմերի գրախոսականներ, դերասանների, ռեժիսորների, օպերատորների և այլոց ստեղծագործական դիմանկարներ։

Կատեգորիա:Ռուսաստանի հանդեսներ
Կատեգորիա:Ռուսերեն ամսագրեր
Միխայիլ Սպերանսկի

**Միխայիլ Միխայլովիչ Սպերանսկի** (, ), ռուս պետական գործիչ, կոմս (1839)։ 1803-1807 թվականներին՝ ներքին գործերի նախարարության դեպարտամենտի տնօրեն։ 1807 թվականից՝ Ալեքսանդր I կայսրի մերձավորագույն խորհրդականը, պետական բարեփոխումների հեղինակ, պետական խորհրդի ստեղծման (1810) նախաձեռնողը։

Ալեքսանդր I-ի հանձնարարությամբ 1809 թվականին կազմել է պետական վերափոխումների պլան, որով հեղափոխական ցնցումները կանխելու նպատակով աոաջարկել է ցարական ինքնակալությանը տալ սահմանադրական միապետության արտաքին ձևերը (իշխանությունների բաժանում, դատարանի կազմակերպման նոր սկզբունքներ, պաշտոնյաների մի մասի ընտրովիություն և այլն)։ Ըստ Սպերանսկու նախագծի, քաղաքացիական իրավունքներ ստանում էին միայն ազնվականությունը և «միջին կարողության մարդիկ»։ «Աշխատավոր ժողովրդին» տրվում էին միայն որոշ քաղաքացիական իրավունքներ։ Լիբերալիզմի մեջ մեղադրվելով, Սպերանսկին 1812 թվականին աքսորվել է Նիժնի Նովգորոդ, ապա Պերմ։ 1819 թվականից եղել է Սիբիրի գեներալ-նահանգապետը, որտեղ նախաձեռնել է Սիբիրի կառավարման բարենորոգումներ։ 1821 թվականին թույլատրվել է վերադառնալ Պետերբուրգ։ Այդ շրջանում դարձել է անսահմանափակ միապետության պաշտպան։ 1826 թվականից փաստորեն գլխավորել է նորին կայսերական մեծության կոդիֆիկացումն իրականացնող անձնական գրասենյակի 2-րդ բաժանմունքը։ Սպերանսկու գլխավորությամբ կազմվել են Ռուսական կայսրության օրենքների լրիվ ժողովածուն, Ռուսական կայսրության հավաք օրինացը (1832) և այլն։ 1835-1837 թվականներին թագաժառանգին (ապագա կայսր Ալեքսանդր II-ին) դասավանդել է իրավագիտություն։ 1820-1830-ական թվականներին եղել է մի շարք բարձրագույն կոմիտեների, 1838 թվականից՝ պետական խորհրդի օրենսդրական դեպարտամենտի անդամ։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Ռուս պետական գործիչներ
Կատեգորիա:Ռուս քաղաքական գործիչներ
Կատեգորիա:Ռուս փիլիսոփաներ
Կատեգորիա:Սանկտ Պետերբուրգի գիտությունների ակադեմիայի թղթակից անդամներ
Կատեգորիա:Ռուսական կայսրության քաղաքական գործիչներ
Կատեգորիա:Սանկտ Պետերբուրգի գիտությունների ակադեմիայի պատվավոր անդամներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գիտությունների ակադեմիայի անդամներ
Կատեգորիա:Ռուս դիվանագետներ
Կատեգորիա:Ռուս պատմաբաններ
Կատեգորիա:Անձինք նամականիշերի վրա
Բենսի

**Բենսի** (高雄 Běnxī), գյուղաքաղաք Չինաստանի Լյաոնին մարզում։

## Պատմություն
1876 թվականին քաղաքում ստեղծվել է Հուայժեն վարչական շրջանը։ 1906 թվականին վարչաշրջանը անվանվեց Բենսի (ի պատիվ Բենսիհու լճի)։ 1939 թվականին վարչաշրջանը վերածվել է Բենսիհու շրջանի, 1948 թվականին դարձել է քաղաքային շրջան Բենսի։

## Վարչատարածքային բաժանումը
Բենսի քաղաքը բաժանված է 4 շրջանների և 2 ինքնավար մարզերի։

## Պատկերասրահ

Huanren_%E6%9C%9D%E9%98%B3%E9%97%A8.jpg
Benxi_Steel_Industries.jpg
Benxi_Blick_%C3%BCber_die_Stadt.jpg
Benxi_Stadtbild.jpg
Benxi_Watercave_National_Park_entrance.JPG
Location_of_Benxi_Prefecture_within_Liaoning_(China).png


## Քույր քաղաքներ
*  Պեորիա, Իլլիոնիս, ԱՄՆ

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Պաշտոնական էջ 
* Պաշտոնական էջ 

Կատեգորիա:Չինաստանի բնակավայրեր
Կատեգորիա:Չինաստանի քաղաքներ
Նոյրուպին

**Նոյրուպին** ( ) — քաղաք Բրանդենբուրգում, Գերմանիա։ Գտնվում է Ռուպիներ–Զե լճի շրջակայքում։

## Նոյրուպինի հուշարձանները
մինի|ձախից|Ֆրիդրիխ Վիլհելմ II–ի արձանը
Քաղաքը հարուստ է տարբեր հազարամյանկների հանրահայտ մարդկանց արձաններով, որոնք կա՛մ ծնվել են, կա՛մ երկար ժամանակ բնակվել այս քաղաքում և ազդեցություն ունեցել նրա ճակատագրի վրա։ Մասնավորաբար, ավելի հայտնի են գերմանացի ճարտարապետ Կարլ Ֆրիդրիխ Շինկելի, գրող Թեոդոր Ֆոնտանեի, Պրուսիայի թագավոր Ֆրիդրիխ Վիլհելմ II–ի, տպագրիչ Գուստավ Կյունգի հուշարձանները։

## Հանրահայտ բնակիչները
* Վալենտին Ռոզե — քիմիկոս։
* Կարլ Ֆրիդրիխ Շինկել – ճարտարապետ և նկարիչ։
* Թեոդոր Ֆոնտանե — պրոֆեսիոնալ դեղագետ և գերմանացի գրող, պոետիկ ռելաիզմի ներկայացուցիչ։
* Գերման Գոթ — Երկրորդ համաշխարհայինի ժամանակ գեներալ–գնդապետ։
* Ֆրից Բաադե — տնտեսագետ և քաղաքագետ։
* Տատյանա Հուֆներ — սահնակորդ։
* Հենրիխ Հարմյանց — լեզվագետ, էթնոգրաֆ, ֆոլկլորիստ և սոցիոլոգ, Անեներբեի աշխատակից, շտանդարտենֆյուրեր։
* Էվա Շտրիթմաթեր — գրող։

Կատեգորիա:Գերմանիայի քաղաքներ
Ռուս-հնդկական հարաբերություններ

**Ռուս-հնդկական հարաբերություններ** (, ), դիվանագիտական հարաբերությունները Ռուսաստանի Դաշնության և Հնդկաստանի Հանրապետության միջև։

## Պատմություն

Դիվանագիտական հարաբերությունները հաստատվել են Խորհրդային Միության ժամանակաշրջանում՝ 1947 թվականի ապրիլին։ Կնքվել են համաձայնագրեր առևտրային, Հնդկաստանին տեխնիկական օգնություն ցույց տալու (1953), Բհիլայում մետալուրգիական գործարանի կառուցման (1955) վերաբերյալ։ Այնուհետև ստորագրվել են ԽՍՀՄ-ի և Հնդկաստանի նավահանգիստների միջև կանոնավոր նավարկության (1956), Հնդկաստանին երկարաժամկետ վարկ տրամադրելու (1957), օդային հաղորդակցության, Բոմբեյի տեխնոլոգիական ինստիտուտին սարքավորում նվիրաբերելու (1958), բժշկական արդյունաբերության պետական ձեռնարկությունների շինարարությանը աջակցելու (1959), մշակութային, գիտական և տեխնիկական համագործակցության (1960) են համաձայնագրեր։ 1960–1970-ական թվականները ստորագրվել են մի շարք համաձայնագրեր Բոկարոյի մետալուրգիական գործարանի շինարարության, տնտեսության, տեխնիկական, գիտական համագործակցության վերաբերյալ։ 1971 թվականի օգոստոսին 20 տարի ժամկետով կնքված «խաղաղության, բարեկամության և համագործակցության» պայմանագիրը դարձավ Ասիայում խաղաղության և կայունության խոշոր գործոններից։ Ստորագրվեցին նոր համաձայնագրեր տիեզերական հետազոտությունների ասպարեզում համագործակցության (1972), կիրառական գիտությունների և տեխնիկայի ասպարեզում համագործակցության (1972), տնտեսական և առևտրական հետագա համագործակցության, ռադիոյի և հեռուստատեսության ասպարեզում համագործակցության (1973), նավագնացությունը երկու երկրների միջև ընդլայնելու (1975) վերաբերյալ։ Կարևոր համաձայնագրեր էին համարվում 1979 թվականին կնքված տնտեսական, առևտրական և գիտատեխնիկական համագործակցության 10—15 տարվա ծրագիրը, 1981–1985 թվականի տնտեսական, տեխնիկական համագործակցության և առևտրական համաձայնագրերը (1980), 1981–1982 թվականի մշակութային, գիտական և կրթական փոխանակման ծրագիրը։

Կատեգորիա:Ռուսաստանի արտաքին հարաբերություններ
Կատեգորիա:Խորհրդային հետախույզներ
Խորհրդա-նորվեգական հարաբերություններ

[մինի|Լենինի կիսանդրին [Բարենցբուրգում (Շպիցբերգեն կղզի)]]
**Խորհրդա-նորվեգական հարաբերություններ**, պատմական դիվանագիտական հարաբերությունները (1917-1991) Խորհրդային Սոցիալիստական Հանրապետությունների Միության (ԽՍՀՄ) և Նորվեգիայի Թագավորության միջև։

Երկրների միջև դիվանագիտական հարաբերությունները հաստատվել են 1924 թվականին (դեֆակտո՝ 1921 թվականից, երբ ստորագրվեց տնտեսական համաձայնագիր)։ 1925 թվականին կնքվեց առևտրային և ծովագնացության պայմանագիր։ Հարաբերություններն ընդհատվեցին 1940 թվականին՝ Նորվեգիայի ֆաշիստական օկուպացման կապակցությամբ (վերականգնվեցին 1941 թվականի օգոստոսին՝ նորվեգիայի վտարանդի կառավարության հետ)։ Ստորագրվեցին համաձայնագրեր հեռագրական և հեռախոսային հաղորդակցության, փոստային առաքումների փոխանակման (1947) մասին։ 1949 թվականի պայմանագիրը սահմանում էր երկու պետությունների սահմանային կանոնակարգը և նշում սահմանային կոնֆլիկտները կարգավորելու միջոցները։

Խորհրդա-նորվեգական հարաբերությունները վատթարացան Սառը պատերազմի տարիներին, երբ Նորվեգիան մտավ (1949 թվականի ապրիլ) Հյուսիս-Ատլանտյան դաշինքի (1949) մեջ։

1970-ական թվականներին կնքվեցին նոր համաձայնագրեր ու ծրագրեր տնտեսական, գիտատեխնիկական, մշակութային համագործակցության, միջազգային ավտոմոբիլային հաղորդակցության, ձկնորսության ասպարեզում համագործակցության մասին։ 1980 թվականին ստորագրվեց տնտեսական, արդյունաբերական և գիտատեխնիկական համագործակցության երկարաժամկետ ծրագիր։

## Տես նաև
* Շպիցբերգենի տրակտատ

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:ԽՍՀՄ երկկողմ հարաբերություններ
Կատեգորիա:Նորվեգիայի երկկողմ հարաբերություններ
Ցերնից-Լոմ

**Ցերնից-Լոմ** (), կոմունա Գերմանիայում, Բրանդենբուրգի երկրամասում։

Մտնում է Արևելյան Պրիգնից Ռուփինի շրջանի կազմի մեջ։ Գտնվում է Նոյշտադտի (Դոսսեի) ենթակայության տակ։ Բնակչությունը 916 մարդ է (2010 թվականի դեկտեմբերի 31–ի տվյալներով)։ Զբաղեցնում է 36,97 կմ² տարածք։ Պաշտոնական կոդը՝ *12 0 68 501*։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Գերմանիայի քաղաքներ
Սովյալների օգնության հանձնաժողով

**Սովյալների օգնության հանձնաժողով** ( -օգնություն սովյալներին), Համառուսաստանյան Կենտգործկոմին առընթեր կենտրոնական հանձնաժողով։ Նախագահն էր Միխայիլ Կալինինը։ Ստեղծվել է ՀամԿԳԿ-ի 1921 թ. հուլիսի 18-ի դեկրետով, Պովոլժիեի և այլ շրջանների սովյալներին օգնելու համար։ Սովյալների օգնության հանձնաժողովն իր հիմնական խնդիրներն էր համարում․ սովի չափերի պարզումը, սովի դեմ պայքարի միջոցներ (պետական, հասարակական, արտասահմանում հանգանակած և այլն) գտնելը, սովյալներին օգնելու համար եկեղեցական արժեքները բռնագրավելու և տուժած շրջաններից գյուղացիներին տեղափոխելու մասին ԿԳԿ-ի դեկրետների իրականացումը և այլն։

Սովյալների օգնության հանձնաժողովներ ստեղծվեցին Ուկրաինական ԽՍՀ-ում, ԲԽՍՀ-ում, Անդրկովկասյան ՍՖՍՀ-ում։ Սովյալների օգնության հանձնաժողովն օգնեց գյուղացիներին հատկապես 1921 թվականի աշնանացանը և 1922 թվականի գարնանացանը կազմակերպելու գործում, խորհրդային կառավարությունը այդ նպատակի համար տրամադրեց 55 միլիոն փութ սերմացու։ Սովյալների օգնության հանձնաժողովները լուծարվեցին 1922 թ. հոկտեմբերի 15-ին։ ՀամԿԳԿ-ին կից ստեղծվեց սովի հետևանքների դեմ պայքարի հանձնաժողով։

Կատեգորիա:Ռուսաստանի հասարակական կազմակերպություններ
Հերցբերգ (Մարկ)

**Հերցբերգ (Մարկ)** (), կոմունա Գերմանիայում, Բրանդենբուրգի տարածքում։

Մտնում է Արևելյան Պրիգնից Ռուփինի շրջանի կազմի մեջ։ Գտնվում է Լինդովի (Մարկ) ենթակայության տակ։ Բնակչությունը 660 մարդ է (2010 թվականի դեկտեմբերի 31–ի տվյալներով)։ Զբաղեցնում է 18,58 կմ² տարածք։ Պաշտոնական կոդը՝ *12 0 68 188*։

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Պաշտոնական էջը

Կատեգորիա:Գերմանիայի քաղաքներ
Բհուբանեշվար

**Բհուբանեշվար** (հինդի՝ भुवनेश्वर, օրիյա՝ ଭୁବନେଶ୍ୱର, անգլերեն՝ Bhubaneswar ), քաղաք Հնդկաստանի արևելքում։ Հանդիսանում է Օդիշա (նախկինում՝ *Օրիսսա*) նահանգի վարչական կենտրոնը. ինչպես նաև խոշորագույն քաղաքը։ Քաղաքի անվանումն հնդկերենից թարգմանաբար նշանակում է «աշխարհի տիրակալ»։ Հարուստ է բազմաթիվ միջնադարյան տաճարներով և կոթողներով։

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Պաշտոնական կայք 

Կատեգորիա:1948 թվականին հիմնադրված բնակավայրեր
Կատեգորիա:Հնդկաստանի քաղաքներ
Սպիրոխետոզներ

240px|frameless|աջից
**Սպիրոխետոզներ**, մարդու և կենդանիների համաճարակագիտական և կլինիկական դրսևորումներով իրարից տարբերվող հիվանդությունների խումբ, որոնց հարուցիչները սպիրոխետներն են։ Ըստ վարակման մեխանիզմի լինում են՝ 
# աղիքային սպիրոխետոզներ, որոնք սեպտիկ բնույթի, ամենուր հանդիպող վարակիչ հիվանդություններ են (լեպտոսպիրոզներ)։ Վայրի կենդանիների լեպտոսպիրոզներին յուրահատուկ է բնական օջախայնությունը։ Վարակը հիմնականում փոխանցվում է հիվանդ կենդանիների արտաթորանքներով կեղտոտված ջրերի և սննդամթերքների միջոցով։ Լեպտոսպիրներն օրգանիզմ են թափանցում մարսողական համակարգի, լորձաթաղանթի և ախտահարված մաշկի միջոցով։ 
# Արյունային սպիրոխետոզներ, փոխանցողական (տրանսմիսիվ) հիվանդություններ, որոնց շարքն են դասվում ոջլային (եվրոպական), տզային ետադարձ տիֆի մի շարք ձևեր։ 
# Արտաքին ծածկույթների սպիրոխետոզներ. մաշկի, լորձաթաղանթների, ոսկրերի ախտահարումով ընթացող քրոնիկական հիվանդությունների խումբ, որոնցից են սիֆիլիսը և տաք երկրներում տարածված՝ ֆրամբեզիա, պինտա և բեջել հիվանդությունները։ Հարուցիչները տարբեր տեսակի տրեպոնեմներն են, որոնք օրգանիզմ են թափանցում ախտահարված մաշկի, լորձաթաղանթների միջոցով։ 
# Շնչառական ուղիների սպիրոխետոզներ. արձանագրվում են արևադարձային երկրներում, հազվադեպ՝ Եվրոպայում և ԱՄՆ-ում։ 
Հիվանդությունն ունենում է սուր ընթացք, հաճախ լինում են արյունազեղումներ տարբեր օրգանհամակարգերում։ 

Սպիրոխետոզը թռչունների, տրեպոնեմոզ, բորելիոզ, ընտանի և վայրի թռչունների վարակիչ հիվանդություն։ Հարուցիչը Spirochaeta anserinum-ն է։ Ախտանշաններն են․ տենդ, ընկճված վիճակ, ախորժակի անկում, մարմնի ջերմաստիճանի բարձրացում (մինչև 43-43,8&nbsp;°C), շարժողական օրգանների լուծանք։

Թռչունների անկումը 80-90% է։ Վարակի աղբյուրը հիվանդ թռչուններն են, փոխանցողները՝ տզերը։ Ախտորոշում են կլինիկական նշանների, էպիզոոտոլոգիական տվյալների, արյան քսուքի բակտերիալոգիական հետազոտության հիման վրա։

Բուժման համար օգտագործվում են օսարսոլ, անտիբիոտիկներ։ Կանխարգելումը հնարավոր է իրականացնել պատվաստումների, տզերի դեմ պայքարելու և այլ եղանակներով։ Սպիրոխետոզով հիվանդանում են նաև ճագարները։

Կատեգորիա:Կենդանիների հիվանդություններ
Սղագրություն

250px|մինի|սղագրություն
**Սղագրություն**, արագ գիր, որ հիմնված է նշանների, կրճատված բառերի և բառակապակցությունների հատուկ համակարգի կիրառման վրա։ Սղագրման արագությունը գերազանցում է սովորականին 4-7 անգամ։ Սղագրությունը հայտնի էր վաղ անցյալում։ Առաջին արժանահավատ հուշարձաններից մեկը Աթենքի Ակրոպոլիսի մարմարյա սալաքարի վրա մ․ թ․ ա․ 350 թվականին կատարված գրառումն է (սղագրական նշաններով)։ Հին Հռոմի դպրոցներում մինչև 11-րդ դարում սովորական գրին զուգընթաց դասավանդվում էր արագ գիր՝ «տիրանյան նշաններով» (դրանք ստեղծողի՝ Տիրանի (մ․ թ․ ա․ 1-ին դարում) անվամբ)։

17-րդ դարից սկսած առաջարկվել է սղագրության մոտ 3 հազար տարբերակ։ Ժամանակակից սղագրության մեջ տարբերակվում են շեղագիր և երկրաչափական համակարգեր, որոնք հայտնագործվել են Անգլիայում (երկրաչափականը՝ Ջոն Ուիլիսը 1602 թվականին, շեղագիրը՝ Ս․ Բոդլին 1789 թվականին)։ Շեղագիր համակարգում ձայնավորի համար նշանները վերցված են սովորական գրից՝ զուգակցված միացման գծերով, երկրաչափականում՝ նշանները բաղկացած են երկրաչափական պատկերներից՝ առանց միացման գծերի։ Երկրաչափական համակարգը ընդունվել է համեմատաբար կարճ բառերով լեզուների համար (անգլերեն, ֆրանսերեն, իսպաներեն), շեղագիրը՝ երկար բառերով լեզուների համար (սլավոներեն, սկանդինավերեն, գերմաներեն)։

Հիմնական ուղղություններն են.

# սղագրական նշանների ավելի մոտեցում սովորական գրի տարրերին
# համակարգից այնպիսի նշանների վերացում, որոնք խանգարում են բաղաձայնների միասնականացմանը և ձայնեղացմանը
# միավորյալ նշանների քանակի նվազեցում։

Հայկական ինքնուրույն սղագրության հեղինակի՝ Շաքե Ծերոնյանի և կատարելագործող Պողոս Վարդանյանի «Ծերոնյան մեթոդը» պետականորեն հաստատվել է 1957 թվականի դեկտեմբերին ՀԽՍՀ Մինիստրների խորհրդի որոշմամբ։ Այն հիմնված է հայոց լեզվի հնչյունական, քերականական օրենքների և հայերենի հնչյուններից բխող առանձնահատկությունների վրա։ Տառերը կազմված են երկրաչափական ձևերից և արտահայտվում են բաղադրյալ տառերի, հանգուցային միջոց հանդիսացող ձայնավորների միացությունների կանոններով, պայմանական նշաններով և կրկնավոր բարդ ու ածանցավոր բառերի, բառի մեջ նույն տառի կրճատման հատուկ կանոնների, նշանների օգնությամբ։

Հայերենի ամենագործածական «Ն» և «Ր» բաղաձայններն ունեն իրենց հատուկ կանոնները։ Հայկական սղագրությունը գրվում է տողի վրա։ Ձայնավորների գրաված կայուն տեղի պատճառով տողի վերին և ներքին մասերում առաջանում է բաղադրյալ նշանների 16 խմբավորում, որոնք բաղաձայնական ընդհանուր օրենքի համաձայն ներառնում են 525 նշան, օրինակ, պար, փիր, բեր, փըռ և այլն։ Տառակապակցությունների այդ խմբերը վանկեր ներկայացնող կայուն զուգորդումներ են։ Հատուկ կանոնի են ենթարկվում երկհնչյունները։ Կա պայմանական ամենագործածական բառարմատների 90 նշան։ Հայկական սղագրությունը, ի տարբերություն այլ մեթոդների, գրվում է ինքնահոսով, ոչ թե դաստակի, այլ մատների շարժումով, րոպեում կարելի է գրել 130-140 բառ, տետրի մեկ էջի վրա՝ մինչև 1800 բառ։

Կատեգորիա:Սղագրություն
Խորհրդա-չինական հարաբերություններ

[250px|մինի|[Մաո Ցզեդունը և Իոսիֆ Ստալինը 1949 թվականի դեկտեմբերին]]
**Խորհրդա-չինական հարաբերություններ** (, ), պատմական դիվանագիտական հարաբերությունները (1917-1991) Խորհրդային Սոցիալիստական Հանրապետությունների Միության (ԽՍՀՄ) և Չինաստանի Ժողովրդական Հանրապետության (ՉԺՀ) միջև

Երկրների միջև դիվանագիտական և հյուպատոսական հարաբերությունները հաստատվել են 1924 թվականի մայիսին։ Չինաստանի հետ Ցարական Ռուսաստանի կնքած պայմանագրերը հայտարարվեցին ուժը կորցրած։ Այդ ժամանակ էլ ստորագրվեց Չին-Արևելյան երկաթուղու ժամանակավոր կարգավիճակի վերաբերյալ համաձայնագիր։

1929 թվականին Չին-խորհրդային կարճատև հակամարտության հետևանքով դիվանագիտական հարաբերությունները խզվեցին և վերականգնվեցին միայն 1932 թվականին։

1934 թվականին Չինաստանի Հանրապետության 36-րդ հետևակային դիվիզիան (Ազգային հեղափոխական բանակ, հրամանատար՝ Մա Չժունյին), որը բաղկացած էր մուսուլման ույղուրներից, Սինցզյանի մոտ հաջողությամբ ջախջախեց կարմիր բանակին, որը փորձում էր գրավել քաղաքը։ 1937 թվականին Շեն Շիցայի՝ խորհրդային աջակցությունը վայելող ռեժիմը հաստատում է իր իշխանությունը Սինցզյան նահանգի ամբողջ տարածքի վրա։

ճապոնիայի բացահայտ ագրեսիայից (1937 թվականի հուլիս) հետո Չինաստանը և Խորհրդային Միությունը չհարձակման պայմանագիր (1937 թվականի օգոստոս) կնքեցին։ Հակաճապոնական ազատագրական պայքարի ընթացքում Չինաստանը 250 միլիոն դոլարի վարկ ստացավ խորհրդային զենք գնելու համար։ 1945 թվականի օգոստոսին կնքվեց բարեկամության և դաշինքի պայմանագիր։ Միաժամանակ ստորագրվել են համաձայնագրեր Չին․ Չանչունյան երկաթուղին համատեղ շահագործելու, Պորտ Արտուրը (Լյույշուն) որպես ռազմածովային բազա օգտագործելու, Դալնիի (Դալյան) նավահանգիստը և պահեստները վարձակալելու և այլնի վերաբերյալ։

ԽՍՀՄ առաջինը դիվանագիտական հարաբերություններ հաստատեց (1949 թվականի հոկտեմբեր) ՉԺՀ-ի հետ՝ խզելով հարաբերությունները չանկայշիական կառավարության հետ։ 1950 թվականի փետրվարի 14-ին կնքվեց «բարեկամության, դաշինքի և փոխօգնության» պայմանագիր։ Սիաժամանակ ստորագրվեցին համաձայնագրեր երկարաժամկետ խորհրդային վարկի (ԽՍՀՄ պարտավորվում էր ՉԺՀ-ին օգնել 50 խոշոր արդյունաբերական ձեռնարկությունների կառուցման գործում), չինական Չանչունյան երկաթուղու, Պորտ Արտուրի, Դալնիի վերաբերյալ, նախատեսվում էր խորհրդային զորքերի դուրսբերում Պորտ Արտուրից և այլն։ 1950-ական թվականներին ստորագրվեցին մի ամբողջ շարք համաձայնագրեր համատեղ բաժնետիրական ընկերությունների (գունավոր և հազվագյուտ մետաղների, նավթի և գազի հետախուզման և արդյունահանման) ստեղծման, օդային հաղորդակցության, սահմանային գետերի վրա (Ամուր, Ուսսուրի և այլն) նավագնացության, ԽՍՀՄ բուհերում ՉԺՀ-ի քաղաքացիների ուսուցման, ժողովրդական տնտեսության տարբեր բնագավառներում գիտատեխնիկական համագործակցության, ատոմային էներգիայի և միջուկային ֆիզիկայի ասպարեզում Չինաստանին օգնելու, արդյունաբերական նոր ձեռնարկությունների կառուցման, մշակութային, ԽՍՀՄ և ՉԺՀ ԳԱ-ների համագործակցության և այլնի վերաբերյալ։

Կատեգորիա:Չինաստանի երկկողմ հարաբերություններ
Կատեգորիա:ԽՍՀՄ-ի երկկողմ հարաբերություններ
Ռուս-պակիստանյան հարաբերություններ

230px|մինի|Հանրահավաք Պակիստանի դեսպանատան դիմաց, որին մասնակցում էին Աֆղանական պատերազմում անհայտ կորած խորհրդային զինվորների հարազատները
**Ռուս-պակիստանյան հարաբերություններ** (), դիվանագիտական հարաբերությունները Ռուսաստանի Դաշնության և Պակիստանի Իսլամական Հանրապետության միջև։

## Պատմություն

Դիվանագիտական հարաբերությունները հաստատվել են Խորհրդային Միության ժամանակաշրջանում՝ 1948 թվականին։ Ստորագրվել են համաձայնագրեր առևտրի (1956), Պակիստանում նավթի և գազի հայտնաբերման գործում տնտեսական և տեխնիկական աջակցություն ցույց տալու (1961), վարկ տրամադրելու, օդային հաղորդակցության (1963), մշակութային և գիտական համագործակցության (1965) վերաբերյալ։ 1966 թվականի տնտեսական և տեխնիկական համագործակցության համաձայնագիրը նախատեսում էր օգնություն Պակիստանին 1966-1972 թվականների տնտեսական ծրագրերի իրականացման և մի շարք օբյեկտների կառուցման գործում։ Հնդկա-պակիստանական ռազմական կոնֆլիկտի (1971) կապակցությամբ խորհրդա-պակիստանյան կապերը խզվեցին և վերականգնվեցին 1972 թվականին։ 1973 թվականի արձանագրությունը, նախատեսում էր օգնություն Պակիստանին մետալուրգիական գործարանի, ջերմաէլեկտրակայանի, ռադիոկայանի կառուցմանը և երկրաբանական-հետախուզական աշխատանքներում։ Ավելի ուշ ստորագրվել են նաև առևտրական նավագնացության համաձայնագիր և 1979-1981 թվականների տնտեսական և գիտական փոխանակության ծրագիր (1979)։

Կատեգորիա:Ռուսաստանի արտաքին հարաբերություններ
Կատեգորիա:Պակիստանի արտաքին հարաբերություններ
Սովետսկիե պրոֆսոյուզի (հանդես)

**«Սովետսկիե պրոյֆսոյուզի »** ( - *«Խորհրդային արհմիություններ»*), խորհրդային շրջանի ռուսական հասարակական-քաղաքական երկշաբաթական հանդես։ Հանդիսացել է ՀԱՄԿԽ-ի հրատարակությունը։ Առաջին անգամ հրատարակվել է 1917 թվականին (մինչև 1956 թվականը՝ **«Պրոֆեսիոնալնի վեստնիկ»**), Մոսկվայում։

Լուսաբանել է Խորհրդային արհեստակցական միությունների, դրանց կենտրոնական և տեղական օրգանների, սկզբնական կազմակերպությունների գործունեությունը, միջազգային արհմիութենական շարժումը։ Նյութեր է տպագրել արտադրության, դաստիարակության, արհմիությունների կազմակերպչական-մասսայական աշխատանքների վերաբերյալ, դրանց գործունեությունը աշխատանքի պահպանության, սոցիալական ապահովության, աշխատավարձի, աշխատավորության կենցաղի և հանգստի կազմակերպման բնագավառներում, պրոպագանդել ԽՍՀՄ աշխատանքային օրենսդրությունը։

Կատեգորիա:ԽՍՀՄ թերթեր
Սպեկուլյացիա

**Սպեկուլյացիա**, ( - տնտղում), ակտիվի (ապրանքատեսակի կամ անշարժ գույքի) գնում` հուսալով, որ այն վերավաճառելու համար առավել արժեքավոր կդառնա մոտ ապագայում։ Ֆինանսական ոլորտում արտահայտվում է որպես ռիսկային ֆինանսական գործարքների ներգրավման պրակտիկա՝ տատանվող գների տարբերությամբ շահ ստանալու նպատակով։

Սպեկուլյացիան սկզբունքորեն կարող է ներառել ցանկացած վաճառվող ապրանք կամ ֆինանսական գործիք։

Սպեկուլյատորները հատկապես տարածված են արժեթղթերի, պարտատոմսերի, ապրանքային ֆյուչերսների, արժույթների, կերպարվեստի աշխատանքների, առանձնահատուկ արժեք ներկայացնող հավաքածուների, անշարժ գույքի և ածանցյալ գործիքների շուկաներում։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Ֆինանսային բորսաներ
Կատեգորիա:Տնտեսական համակարգեր
Կատեգորիա:Տնտեսագիտական տերմիններ
Կատեգորիա:Ֆինանսական շուկաներ
Սովետսկի սոյուզ

**«Սովետսկի սոյուզ»** ( - *«Սովետական Միություն»*), հասարակական-քաղաքական պատկերազարդ ամսագիր նախկին Խորհրդային Միությունում։

Առաջին անգամ հրատարակվել է 1930 թվականին, Մոսկվայում (մինչև 1950 թվականը՝ **«ՍՍՍՌ նա ստրոյկե»**)։ Հիմնադրել է Մաքսիմ Գորկին։ Լույս է տեսել 19 լեզվով․ 1930 թվականից՝ ռուսերեն, անգլերեն, գերմաներեն, ֆրանսերեն, 1937 թվականից՝ իսպաներեն, 1950 թվականից՝ չինարեն, 1954 թվականից՝ կորեերեն, 1955 թվականից՝ ճապոներեն, 1956 թվականից՝ արաբերեն, սերբա-խորվաթերեն, հինդի, ուրդու լեզուներով, 1957 թվականից՝ ֆիններեն, ռումիներեն, 1958 թվականից՝ հունգարերեն, 1960 թվականից՝ մոնղոլերեն, 1967 թվականից՝ բենգալերեն, 1968 թվականից՝ վիետնամերեն, 1969 թվականից՝ իտալերեն։

Խորհրդային գաղափարախոսության դիրքերից լուսաբանել է ԽՍՀՄ ժողովուրդների կյանքը, տնտեսության, գիտության ու տեխնիկայի, արվեստի ու մշակույթի նվաճումները։

Կատեգորիա:ԽՍՀՄ ամսագրեր
Լևոն Բաբուջյան

**Լևոն Սումբաթի Բաբուջյան** (), հայ շախմատիստ, գրոսմայստեր։

## Նվաճումներ
*2008 թվականին կիսել է երկրորդ-երրորդ տեղերը Վասիլիշինի հուշամրցաշարում
*2009 թվականին առաջինն էր Ստամբուլում
*2011 թվականին հաղթել է Երևանի 81-րդ առաջնությունում
*2011 թվականին կիսել է 2-6 տեղերը Ջերմուկում կայացած Կարեն Ասրյանի հուշամրցաշարում
*2012 թվականին երրորդն էր Շախմատ-960-ի Հայաստանի առաջնությունում։
*2019 թվականին Փոթիի մրցաշարի հաղթող։

## Վարկանիշի փոփոխության գրաֆիկ

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Լևոն Բաբուջյանի էջը Chessgames.com կայքում
* Լևոն Բաբուջյանի անձնական քարտը ՖԻԴԵ-ի կայքում 
* Լևոն Բաբուջյանի պարտիաները 
* Լևոն Բաբուջյանի անձնական քարտը 365chess.com կայքում

Կատեգորիա:Հայ գրոսմայստերներ
Կատեգորիա:Հայ շախմատիստներ
Կատեգորիա:Շախմատի միջազգային վարպետներ
Պեյտոն Սիլվա

**Պեյտոն Ռոբերտ Սիլվա կրտսեր** (անգլ.` *Peyton Robert Siva, Jr.*, ), սամոական ծագմամբ ամերիկացի պրոֆեսիոնալ բասկետբոլիստ, խաղարկող։ Ներկա պահին հանդես է գալիս նորզելանդական «Նյու Զիլանդ Բրեյքերս» ակումբում։ Ժամանակին հանդես է եկել Բասկետբոլի ազգային ասոցիացիայում (NBA)։

Ծնվել է Վաշինգտոն նահանգի վարչական կենտրոն Սիեթլ քաղաքում։ Ավագ դպրոցի բասկետբոլային կարիերան անցկացրել է Ֆրենկլինի ավագ դպրոցում։ Դպրոցի ավարտական տարում Սիլվայի միջին ցուցանիշներն էին 18,1 միավոր, 5,3 փոխանցում, 3,4 անդրադարձ և 2.3 խլում։ Համալսարանային առաջնությունում ներկայացրել է Լուիսվիլի համալսարանը։ Համալսարանային թիմի կազմում Սիլվան երկու անգամ հասել է մինչև NCAA I դիվիզիայի առաջնության եզրափակիչ քառյակ, ինչպես նաև մեկ անգամ հաղթել այն (2013)։ Համալսարանն ավարտելուց հետո Սիլվան ընտրվել է NBA-ի 2013 թվականի դրաֆթի երկրորդ ռաունդի 56-րդ ընտրությամբ՝«Դետրոյթ Փիստոնսի» կողմից։ «Փիստոնսի» կազմում անցկացրած մեկ մրցաշրջանի ընթացքում մոտավորապես մեկ ամիս անցկացրել է NBA զարգացման լիգայի «Ֆորտ Ուեյն Մեդ էնթս» կրտսեր ակումբում։ 2014 թվականի սեպտեմբերի 29-ին Սիլվան նոր պայմանագիր է կնքում «Օռլանդո Մեջիքի» հետ։

## Մրցանակներ և նվաճումներ
[thumb|right|200px|Սիլվան (աջից) և թիմակից Ռաս Սմիթը որպես [2013 թվականի համալսարանային բասկետբոլի չեմպիոններ]]
;Ավագ դպրոց
* 2009՝ «McDonald's All-American» թիմի անդամ
* 2009՝ Վաշինգտոն նահանգի Միստր Բասկետբոլ
* 2009՝ Վաշինգտոն նահանգի տարվա դպրոցական բասկետբոլիստ
* 2009՝ *«Սիեթլ թայմս»* վարկածով տարվա դպրոցական բասկետբոլիստ
* 2009՝ Վաշինգտոնի 3Ա նահանգային չեմպիոն
* 2009՝ 3Ա նահանգային մրցույթի MVP
* 2009՝ Մետրո լիգայի MVP
* 2009՝ *«Փերեյդ»* վարկածով «All-American» երրորդ թիմի անդամ

;Համալսարան
* 2011՝ «All-Big East» պատվավոր հիշատակում
* 2011՝ «Big East All-Tournament» խորհրդանշական հավաքական
* 2012՝ NCAA արևմտյան տարածաշրջանի «all-tournament» խորհրդանշական հավաքական
* 2012՝ Big East մրցույթի MVP
* 2013՝ Big East մրցույթի MVP
* 2013՝ NCAA համազգային չեմպիոն
* 2013՝ Ֆրենսիս Պոմերոյ Նեյսմիթի մրցանակ
* 2013՝ Ակադեմիական «All-American»
* 2013՝ «All-Big East» երրորդ թիմ

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Էջը Լուիսվիլի համալսարանի սպորտային կայքում 
* Էջը ESPN.com կայքում
* Էջը Բասկետբոլ-ռեֆերենսում 

Կատեգորիա:1990 ծնունդներ
Կատեգորիա:Հոկտեմբերի 24 ծնունդներ
Կատեգորիա:Ամերիկացի բասկետբոլիստներ
Կատեգորիա:Դետրոյթ Փիստոնսի բասկետբոլիստներ
Կատեգորիա:Օռլանդո Մեջիքի բասկետբոլիստներ
Կատեգորիա:Սամոական ծագման ամերիկացիներ
Լենիեր Դոմինգես

**Լենիեր Դոմինգես Պերես** (, ), նախկինում կուբացի, ամերիկացի շախմատիստ, գրոսմայստեր։

## Նվաճումներ
* Կուբայի չեմպիոն (2002 թ., 2006 թ.)
* Բարսելոնայում կայացած մրցաշարի հաղթող (2006 թ.)
* Կուբայի հավաքականի կազմում մասնակցել է 7 Օլիմպիադաների (2000-2012 թթ.)
* 2008 թվականի նոյեմբերի 8-ին Ալմա Աթայում կայացած մրցաշարում նվաճել է բլից շախմատի աշխարհի չեմպիոնի տիտղոսը։

## Վարկանիշի փոփոխության գծապատկեր

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Լենիեր Դոմինգեսի էջը Chessgames.com կայքում

Կատեգորիա:1983 ծնունդներ
Կատեգորիա:Կուբացի շախմատիստներ
Կատեգորիա:Հավանա քաղաքում ծնվածներ
Կատեգորիա:Շախմատային օլիմպիադաների մասնակիցներ
Կատեգորիա:Շախմատի գրոսմայստերներ
Կատեգորիա:Շախմատի միջազգային վարպետներ
Պեպեններ

thumb|Պեպեններ
**Պեպեններ**, բաց և մուգ, դեղին, ոչ մեծ պիգմենտային հետքեր են մաշկի վրա։ Մեծ մասամբ հանդիպում են դեմքի և դաստակների, երբեմն նաև իրանի վրա։ Պայմանավորված է մաշկում հատուկ գունանյութի՝ մելանինի կուտակումով։ Սակայն ի տարբերություն խալերի չեն պարունակում մեծ քանակությամբ մելանին արտադրող բջիջներ՝ մելանոցիտներ։

## Բնութագիր
Սովորաբար հայտնվում են 4-6 տարեկանում, իսկ 30-ից հետո նրանց քանակը պակասում է։ Ձմռանը պեպենների գույնը ավելի բաց է դառնում, ամռանը՝ մգանում։ Պեպենոտությունը ժառանգական հատկանիշ չէ, բայցևայնպես նրանց քանակը կանխորոշվում է գենետիկորեն։ Այն պայմանավորված է MC1R գենի առկայությամբ։ Արևի լույսը ոչ միայն պեպենները դարձնում է ավելի մուգ, այլև առաջացնում է նոր մելանինի սինթեզ, ինչի պատճառով էլ առաջանում են նոր բծեր, նույնիսկ այն դեպքում, երբ դրանք անհետացել էին տարբեր քսուքներից կամ լազերի կիրառումից։ Պեպենները չեն դասվում մաշկային հիվանդությունների և գենետիկ մուտացիաների շարքին, սակայն պեպենոտ մարդիկ ավելի խոցելի են ուլտրամանուշակագույն ճառագայթների վնասակար ազդեցության նկատմամբ, ինչը պայմանավորված է մաշկում ֆոտոռեցեպտոր մելանինի ցածր կոնցենտրացիայով։ Այս մարդկանց խորհուրդ է տրվում օգտագործել արևապաշտպան քսուքներ և խուսափել արևի տակ երկար մնալուց։ Կախված արևի ներգործության աստիճանից և ազդման ժամանակից, պեպենների գույնը /նրանցում պարունակվող մելանինի գույնը/ կարող է փոփոխվել բաց-դեղինից մինչև մուգ-շագանակագույն։

## Արտաքին հղումներ
*Պեպեններ. Թերություն, թե՝ գրավչություն

Կատեգորիա:Մաշկաբանություն
Տափաստանային սպիտակ սունկ

**Տափաստանային կախասունկ կամ տափաստանային սպիտակ սունկ** (), բազիդիավոր սնկերի ականջասնկայինների *(Pleurotaceae)* ընտանիքի տեսակ։

## Նկարագիր
Գլխարկը (տրամագիծը՝ 8-15 սմ) տափակ է կամ ուռուցիկ, թեթևակի կողքային, սպիտակ, դեղնամոխրագույն, հարթ կամ թեփուկավոր, մսալի։ Պտղամիսը սպիտակ է, ամուր, հաճելի համով և հոտով։ Թիթեղներն սպիտակ են՝ վարդագույն երանգով, նոսր և լայն իջնում են ոտիկի վրա։ Ոտիկը (երկարանում է՝ 3-5 սմ, հաստանում է՝ 1-2 սմ) ապակենտրոն է, երբեմն՝ կողքային, սպիտակավուն, ամուր։

## Էկոլոգիան
Լայն տարածում ունի Եվրոպայում և Հարավային Աֆրիկայում։

Հայաստանում հանդիպում է Երևանի շրջակայքում՝ հովանոցավոր բույսերի (երնջնակ, Նարդես) արմատների կամ մահացած ցողունների վրա՝ գարնանը (1300-1800 մետր բարձրություններում)։

## Կիրառում և նշանակություն
Քիչ տարածված, ուտելի, համեղ սունկ է։ Օգտագործվում է թարմ, աղ կամ թթու դրած։ Մի շարք երկրներում աճեցվում է արհեստականորեն։

## Տաքսոնոմիա
##### Հոմանիշներ
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 

## Գրականություն
* 

## Արտաքին հղումներ
* ''Pleurotus eryngii'' photos 

Կատեգորիա:Ագարիկայիններ
Կատեգորիա:Ուտելի սնկեր
Բատրես

**Բատրես** (), քաղաք և մունիցիպալիտետ Իսպանիայում, մտնում է Մադրիդ նահանգի մեջ, ինչպես նաև Մադրիդ ինքնավար մարզի մեջ։ Մունիցիպալիտետը գտնվում է Կոմարկա Սուր շրջանում։ Տարածքը 21,58 կմ² է։ Բնակչությունը 1488 մարդ (2010 թվականի տվյալներով)։ Քաղաքը պրովինցիայի վարչական շրջանից հեռու է 44 կմ։

## Ժողովրդագրություն

## Պատկերասրահ

Castillo_de_Batres.jpg
R%C3%ADo_Guadarrama_Batres.jpg
Curso_Medio_Guadarrama.jpg


## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Պաշտոնական էջ

Կատեգորիա:Մադրիդ ինքնավար համայնքի բնակավայրեր
Փիփերթ

**Փիփերթ** կամ **մոլոշ, բալբա, բաղջուկ**, (Malva),  փիփերթազգիների (տուղտազգիներ) ընտանիքի միամյա, երկամյա կամ բազմամյա խոտաբույսերի ցեղ։

## Տարածվածություն
Տարածված է Հայաստանի բոլոր մարզերում։ Աճում է այգիներում, բանջարանոցներում, ճանապարհների և բնակավայրերի մոտ, ցանքերում՝ որպես մոլախոտ և այլն։

## Կենսաբանական նկարագիր
Ցողունը կանգուն է կամ պառկած, բարձրությունը՝ 30-180 սմ։ Տերևներն ամբողջական բլթակավոր են կամ թաթաձև բաժան։ Ծաղիկները երկսեռ են' տերևանութներում, հազվադեպ՝ մեկական, մանուշակագույն, վարդագույն, վառ կարմիր, սպիտակ։ Ծաղկում է հունիս-սեպտեմբերին։ Պտուղը հավաքական սերմիկ է, սերմերը՝ երիկամաձև։

## Կիրառություն
Որոշ տեսակներ դեղաբույսեր են (ունեն խորխաբեր, փափկեցնող հատկություններ). պարունակում են վիտամիններ E, C, կարոտին (A-նախավիտամին), ներկանյութ և այլն։ Տերևներն ու մատղաշ ընձյուղներն օգտագործում են սննդի մեջ։ Գեղազարդիչ է և մեղրատու։

## Տեսակներ
մինի|աջից|Փիփերթի փոքր ծաղիկը
մինի|աջից|Վարդագույն փիփերթ
Հայտնի է մոտ 125 (այլ տվյալներով՝ 40, 25), Հայաստանում՝ 4(5) տեսակ՝ Փիփերթ անտառային (M․ sylvestris), Փիփերթ արհամարհված (M. neglecta), Փիփերթ ցածր (M. pusilla) և այլն։

* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
*  
* 
* 
* 
* 
* 
*  
* 
* 

## Գրականություն
* *Котов В*. Шток-роза. // Цветоводство։ журнал. — 2007. — № 4. — С. 30—31.
* *М. А. Носаль, И. М. Носаль*. Лекарственные растения и способы их применения в народе //Под ред. акад. АН УССР В. Г. Дороботько. — К.։ Госмедиздат УССР, 1959. — С. 182—184.

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Փիփերթը հազարտերևուկ նախագծում

Կատեգորիա:Դեղաբույսեր
Կատեգորիա:Ներկատու բույսեր
Կատեգորիա:Մեղրատու բույսեր
Սպարտակիադա

մինի|Երրորդ Սպարտակիադայի նամականիշներ
**Սպաակիադա**, ամառային և ձմեռային մարզաձևերի զանգվածային ավանդական համալիր մրցույթ նախկին Խորհրդային Միությունում։ Հանդես է եկել որպես Ֆիզիկական կուլտուրայի և սպորտի բնագավառի նվաճումների ստուգատես, որը նպաստում է սպորտի հետագա զարգացմանը, ի հայտ բերում տաղանդավոր մարզիկների։

ԽՍՀՄ-ում առաջին Սպարտակիադաները տեղի են ունեցել 1923 թվականին կարմիր բանակի զորամասերում և Պետրոգրադի Սպարտակի անվան երիտասարդական ֆիզկուլտուրային կազմակերպություններում։ 1928 թվականին Մոսկվայում տեղի է ունեցել համամիութենական Սպարտակիադա (21 մարզաձևից), որին մասնակցել է 7 հազար մարզիկներ, այդ թվում 17 երկրների բանվորական մարզական կազմակերպությունների ավելի քան 600 ներկայացուցիչ։ 1930 թվականին անցկացվել են արհմիությունների և «Դինամո» ընկերության համամիութենական Սպարտակիադաներ, այնուհետև՝ ԽՍՀՄ ժողովուրդների, ԽՍՀՄ ԴՕՍԱԱՖ-ի, դպրոցականների, սոցիալիստական ճամբարի երկրների բանակների Սպարտակիադաներ։ ԽՍՀՄ ժողովուրդների Մրցումներն անցկացվում էին 1956 թվականից՝ նախաօլիմպիական տարում (ԽՍՀՄ-ում տարածված օլիմպիական մարզաձևերի ծրագրով)։ Նախապես տեղի էին ունենում ձեռնարկությունների, կառույցների, կոլեկտիվ և սովետական տնտեսությունների, ուսումնական հաստատությունների ֆիզկուլտուրայի կոլեկտիվների, շրջանային, քաղաքային, մարզային, երկրամասային, հանրապետական, ապա՝ համամիութենական (ԿՄԸ-ների, արհմիությունների, ԽՍՀՄ զինված ուժերի, ԴՕՍԱԱՖ-ի) սպարտակիադաներ։

Ամառային 1-ին Սպարտակիադաի (1956) մասսայական մրցումներին մասնակցել է 20 միլիոն, իսկ 8-ին (1983)՝ մոտ 100 միլիոն մարդ (8685 եզրափակիչում)։

Կատեգորիա:Սպորտային մրցություններ
Կատեգորիա:Սպորտը ԽՍՀՄ-ում
Գույան

**Գույան** (高雄 Guìyáng) գյուղաքաղաք Չինաստանի Գուիզհոու մարզում։ Մարզի վարչական կենտրոնն է։ Գտնվում է Նան Միպե գետի երկու ափերին։

## Տարածքային բաժանումը
Արևելյան տարածքը ընդգրկում է հին քաղաքի մասը, և արևմտյանը՝ ընդգրկում է նորակառույց քաղաքը և արդյունաբերական մասը։ Օդանավակայան Լունդունբաո։

## Վարչատարածքային բաժանումը
Գույանը բաժանված է 7 համայնքների, 1 վարչաշրջանի և 3 շրջանի։
### Համայնքներ
*Նաիում (白云区) 
*Նաննին (南明区)
*Սյաոխե (小河区)
*Ուդան (乌当区)
*Հուասի (花溪区)
*Յունյան (云岩区)
*Ցզինյան (金阳新区)
### Վարչաշրջան
*Ցինչժեն
### Շրջան
*Կաիյան
*Սիֆեն
*Սյուվեն

## Բնակչություն
Էթնիկ կազմը։ 85% - Հանցի, 6% - Միաո, 5% - բուոյս։

## Կլիմայական պայմանները
Կլիման խոնավ մերձարևադարձային է, միջին ջերմաստիճանը ձմռանը՝ +10&nbsp;°C, ամռանը՝ +28&nbsp;°C։

## Քույր քաղաքներ
*Պալմերստոն Նորտ, Նոր Զելանդիա

## Պատկերասրահ

106.71680E_26.58748N.png
Guiyang_buildings.jpg
Ethnic townships in Guiyang.png
Du_Halde,_map_of_Guiyang.jpg


## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
*Պաշտոնական էջ 
*Гуйян, фотографии

Կատեգորիա:Չինաստանի քաղաքներ
Տաֆրինայիններ

**Տաֆրինայիններ** (), պայուսակավոր սնկերի դասի, բարձրակարգ բույսերի մակաբույծ են։ Ենթադասում ընդգրկված են դասի այն ներկայացուցիչները, որոնց պայուսակները և պայուսակասպորները առաջանում են անմիջապես միցելիումի վրա։

## Նկյարագիր
Ունեն օրգանոտրոպ ազդեցություն, ախտահարում են որոշակի օրգաններ՝ արտազատելով ֆիզիոլոգիական ակտիվ նյութեր՝ ֆիտոհորմոններ, առաջացնում են վնասված օրգանների հիպերտրոֆիա և դեֆորմացիա։ Նեղ մասնագիտացված մակաբույծներ են, ախտահարում են բույսերի միայն որոշակի օրգանները։ 
մինի|ձախից|Տաֆրինա ձևախախտող
մինի|ձախից|Տաֆրինա դեղձենու
Դիկարիոֆիտ միցելիումը տարածվում է հյուսվածքների միջբջջային տարածություններում։ Պայուսակները ձևավորվում են անմիջապես միցելիումի վրա բույսի ախտահարված օրգանի կուտիկուլայի տակ։ Հասունանալուց հետո դրանք պատռում են կուտիկուլան և դուրս գալիս մակերես։ Բույսերի վնասված օրգանների (պտուղներ և տերևներ) մակերեսի վրա տաֆրինային սնկերը առաջացնում են խիտ դասավորված պայուսակներից կազմված մոխրագույն կամ դեղնավուն փառ։
Հայտնի են մոտ 100 տեսակ բարձրակարգ բույսերի օբլիգատ մակաբույծներ։

## Տեսակներ
Կարգը բաղկացած է երկու ընտանիքից, որոնք ներառում են 8 ցեղ և մոտ 140 տեսակ։

Հայաստանում տարածված են՝
* Տեսակ 
()՝ դեղձենու տերևների *գանգրություն* հիվանդությունների հարուցիչները։ Սնկի գործունեության 
հետևանքով առաջացած պաթոլոգիական պրոցեսը ի վերջո հանգեցնում է ամբողջականորեն վնասվելուն։

*Տեսակ տաֆրինա սալորենու ()՝ հարուցում է սալորենու, բալենու և այլ ծառաբույսերի պտուղների ձևախախտում։ Պտուղները գերաճում են, դառնում պարկաձև, զրկվում կորիզից։ Հիվանդությունը կոչվում է *փուչ պտուղ* կամ *գրպանիկ*։
*Տեսակ տաֆրինա բալենու ()՝ հարուցիչի ազդեցությամբ ձևախախտվում են բալենու, ուռենու ընձյուղները։ Առաջանում են մանր, արագ թափվող տերևներով, խիստ կարճացած ընձյուղների կուտակումներ։

Ուռենու ճյուղերի վրա տաֆրինայինները առաջացնում են «կախարդի ավել» հիվանդությունը։ Վարակում են առավելապես վարդազգի, ուռազգի, կեչազգի, հաճարազգի, թեղազգի, թխկազգի բույսերին։ Միամյա կամ բազմամյա միցելիումը զարգանում է բույսի հյուսվածքներում, ձմեռում է վարակված բույսի բողբոջներում, ընձյուղներում կամ կեղևի վնասվածքներում։ Սեռական սպորատվության ընթացքում առաջանում են պայուսակները՝ պայուսակասպորներով։

## Ծանոթագրություններ

## Գրականություն
* 
* 

## Արտաքին հղումներ
* Turcsányi Gábor – Turcsányiné dr. Siller Irén: Növénytan  (www.hik.hu)

Կատեգորիա:Տաֆրինոմիցետներ
Ադրիանա Էստևես

**Ադրիանա Էստևես** (), բրազիլացի դերասանուհի, ֆոտոմոդել։

Ծնվել է 1969 թ. դեկտեմբերի 15-ին։ Նկարահանվել է 34 հեռուստասերիալներում։ Ամենահայտնի կերպարը եղել է Կարմինայի դերը Բրազիլիայի Պողոտա սերիալում։ Ունի մեկ երեխա, Նկարահանվում է 1988 թվականից սկսած մինչ մեր օրերը։ 1998 թվականին Բաբելոնի աշտարակը (սերիալ)ը, իսկ 2016 թվականին Բաբելոնը (սերիալ)ը։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Բրազիլացի դերասանուհիներ
Տեխնիկական բույսեր

300px|մինի|աջից|Տեխնիկական բույսեր
**Տեխնիկական բույսեր**, *'տեխնիկական կուլտուրաներ*, մշակովի բույսեր, որոնք օգտագործվում են որպես հումք (տարբեր մասեր) արդյունաբերության տարբեր ճյուղերի համար։ Ըստ դրանցից ստացվող նյութերի, ստորաբաժանվում են մի քանի խմբերի

## Խմբեր
Ստորաբաժանվում են մի քանի խմբերի, 
*շաքարատու (շաքարի մակընդեղ, շաքարեղեգ), 
*ձիթատու (արևածաղիկ, ձիթենի, տզկանեփ, գաթի ծաղիկ, քունջութ, սոյա, խաշխաշ, կտավատ, մանանեխ, սորուկ, սևուկ, գետնանուշ, հլածուկ, եղրիզենի և այլն),
* թելատու (բամբակենի, կանեփ, կենաֆ, թելատու կտավատ, շնամեռուկ և այլն), 
* եթերայուղատու (անիսոն, գինձ, դաղձ, վարդենի, խորդենի, քեմոն, եղեսպակ, տաֆրինայիններ
** դեղձենու տերևների գանգրություն, 
** սալորի պտուղների գրպանիկ 
** երևապտեր ձասանդրային տերևատ սովորական ռեհան, բրաբիոն, հասմիկ, նարդոս և այլն ), նարկոտիկ (ծխախոտ, մախորկա, խաշխաշ և այլն), ներկատու (տորոն, քրքում, լրջուն, սոֆորա, սև փիփերթ և այլն ), 
* օսլայատու (կարտոֆիլ, բաթաթ), խցանատու (թավշածառ), 
* կաուչուկատու (հևենի, կոկսագիզ, գվայուլա), 
* գուտապերչատու (իլենի), աղաղող (դրախտածառ, կվենի, եղևնի, բադան), 
* դեղատու (կատվախոտ, մատնոցուկ, մահամորմ, խնկենի, կյանքի արմատ և այլն), միջատասպան (երիցուկ)։ 
մինի|250px|աջից

## Տեխնիկական բույսերից նյութերի ստացում
Տեխնիկական բույսերից ստանում են տարբեր նյութեր, օրինակ՝ բամբակենուց, կանեփից, կտավատից, բացի թելից, ստանում են նաև ձեթ, քեմոնից, անիսոնից՝ եթերայուղ և ձեթ, տորոնը ներկատու և դեղաբույս է և այլն։ Կան բույսեր, որոնք տեխնիկական բույսերի խմբին չեն պատկանում, բայց դրանց բերքը հումք է արդյունաբերության շատ ճյուղերի համար (կարտոֆիլից ստանում են օսլա, սպիրտ, եգիպտացորենից՝ ձեթ, օսլա, սպիրտ, խաղողաշաքար, գարին օգտագործվում է գարեջրի արտադրության մեջ և այլն)։

## Արտաքին հղումներ
* Տեխնիկական բույսերը հայկական հանրագիտարանում
* ''Industrial Crop Organizations'', Purdue University listing.
* ''Improved methods for extraction and quantification of resin and rubber from guayule'', A *Science Direct* article on increased rubber production.

Կատեգորիա:Բույսեր
Թաիզ Ֆերսոզա

**Թաիզ Ֆերսոզա** (, իսկական անուն ազգանունը՝ Thaís Cristina dos Santos Teló; ապրիլի 13, 1984, Ռիո դե Ժանեյրո, Բրազիլիա), բրազիլացի դերասանուհի։

Իր կարիերան սկսել է Գլոբո հեռուստաընկերություն նկարահանվելով Malcahao սերիալում։ Հայտնի է դարձել «Estrela-Guia» սերիալից հետո (2001 թ.)։ Նկարահանվել է նաև Կլոն հեռուստասերիալում, ինչը նրան նույնպես ճանաչում է բերել։

2014 թ. հոկտեմբերի 14-ին ամուսնացել է բրազիլացի երգիչ և երգահան Միշել Թելոյի հետ։

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
*

Կատեգորիա:Բրազիլացի դերասանուհիներ
Գևորգ Հարությունյան (շախմատիստ)

**Գևորգ Դավթի Հարությունյան** (), հայ շախմատիստ, գրոսմայստեր։

## Նվաճումներ
* 2008 թվականին Ռեկտորի 10-րդ մրցաշարում 9 հնարավորից վաստակել է 6 միավոր, սակայն լրացուցիչ ցուցանիշներով գրավել է երրորդ տեղը
* Մասնակցել է Դուբայ Օփեն 2010 մրցաշարին, որտեղ 29 քայլում հաղթել է Գադիր Գուսեյնովին

## Վարկանիշի փոփոխության գրաֆիկ

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Գևորգ Հարությունյանի էջը Chessgames.com կայքում

Կատեգորիա:1981 ծնունդներ
Կատեգորիա:Երևան քաղաքում ծնվածներ
Կատեգորիա:Հայ գրոսմայստերներ
Կատեգորիա:Հայ շախմատիստներ
Մասուտացու Օյամա

**Մասուտացու Օյամա** (, ), քյոքուշինքայ կարատեի հիմնադիր վարպետն է։

Ոճի, որ համարվում է առաջին ու ամենաէֆեկտիվ լրիվ կոնտակտային կարատեն։ Ծնվել է Չօյ Յէօնգ Էույում (Հանգուլ։ 최영의 Հանջա։ 崔永宜)։ Որպես ձայնիչի քանկոկուջին (ճապոներեն՝ 在日韓国)՝ կորեացի Ճապոնիայում, կյանքի մեծ մասն անց է կացրել Ճապոնիայում ու 1964 թվականին քաղաքացիություն է ստացել։ Ճապոնիայի Վասեդա համալսարանի շրջանավարտ է։

## Կենսագրություն
### Վաղ կյանքը

Ծնվել է Հարավային Կորեայում, Ճապոնական օկուպացիայի ժամանակաշրջանում։

Կատեգորիա:Ճապոնացի մարզիկներ
Կատեգորիա:Հուլիսի 27 ծնունդներ
Կատեգորիա:1923 ծնունդներ
Կատեգորիա:Ապրիլի 26 մահեր
Կատեգորիա:1994 մահեր
Կատեգորիա:Թոքի քաղցկեղից մահացածներ
Թագավորությունը

**«Թագավորությունը»** (), ամերիկյան հեռուստասերիալ՝ նկարահանված Լորի Մաքքարթիի և Ստեֆանի Սենգուպտայի կողմից։ Սյուժեի հիմքում երիտասարդ Մարի Ստյուարտը և 1557 թվականին Ֆրանսիայում նրա թագավորության գալու պատմությունն է։ Սերիալը ցուցադրվել է The CW ալիքով՝ 2013 թվականի հոկտեմբերի 17-ից։ Այն ավարտվել է 2017թ-ի հունիսի 16-ին չորրորդ եթերաշրջանով։

= Սյուժե =
Հեռուստասերիալը ներկայացնում է շոտլանդացիների թագուհի Մերի Ստյուարտի կյանքը։ Առաջին եթերաշրջանը սկսվում է 1557թ-ով, երբ Մերին տեղափոխվում է Ֆրանսիա և սպասում իր և  Ֆրանսիայի արքայազն՝ Ֆրանսիսի ամուսնությանը, ում հետ նշանադրված է եղել դեռևս 6 տարեկանում։ Սակայն նրանց ամուսնությունը հանդիպում է մի շարք դժվարությունների, հատկապես հեռուստասերիալի սկզբում նրանց միասնությանը փորձում է խանգարել Ֆրանսիսի մայրը՝ Քեթրին դե Մեդիչին, ելնելով Նոստրադամուսի գուշակություններից, ըստ որի Ֆրանսիսի և Մերիի ամուսնությունը կհանգեցնի Ֆրանսիսի մահվանը։

Երկրորդ եթերաշրջանը սկսվում է Հենրի արքայի մահից հետո և ներկայացնում Ֆրանսիսի և Մերիի գահակալման ժամանակաշրջանը։ Նրանք ստիպված են լինում հարթել կրոնական տարաձայնությունները կաթոլիկների և բողոքականների միջև։

Երրորդ եթերաշրջանը ներկայացնում է Ֆրանսիսի մահը և Ֆրանսիսի եղբայր Չարլզը Քեթրին դե Մեդիչիի խնամակալության ներքո հավակնում է գահին։

Չորրորդ եթերաշրջանում Մերին կորցնում է իր լիազորությունները Ֆրանսիայում և վերադառնում Շոտլանդիա և փորձում իր լիազորությունները վերականգնել իր հայրենիքում։

= Դերեր =
Ադելաիդա Քեյնը Մերի Ստյուարտի դերում

Մեգան Ֆոլոուզը Քեթրին դե Մեդիչիի դերում

Տոբի Ռեգբոն Ֆրանսիսի դերում

Տորանս Կումբսը Սեբաստիանի դերում

Սելինա Սինդլենը Գրեյայի դերում

Աննա Փոփլվելը Լոլայի դերում

Քեյթլին Սթեյսին Քենայի դերում

## Անվանակարգեր և մրցանակներ

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Պաշտոնական կայք 

Կատեգորիա:2010-ականների ամերիկյան հեռուստասերիալներ
Կատեգորիա:2010-ականների հեռուստասերիալներ
Կատեգորիա:CW-ի բնօրինակ ծրագրեր
Կատեգորիա:Ամերիկյան դրամա հեռուստասերիալներ
Կատեգորիա:Ամերիկյան հեռուստասերիալներ
Կատեգորիա:Ամերիկյան պատմական ֆիլմեր
Կատեգորիա:Ամերիկյան ֆենտեզի հեռուստասերիալներ
Կատեգորիա:Անգլերեն հեռուստասերիալներ
Կատեգորիա:Դրամա հեռուստասերիալներ
Ստեֆանի Բրիտու

**Ստեֆանի Բրիտու** (, ), բրազիլացի մոդել և դերասան։ 7 տարեկանից սկսել է հաճախել մոդելային և դերասանական պարապմունքների։ Նկարահանվել է մի շարք գովազդներում։

2009 թվականի հունիսի 7-ին ամուսնացել է ֆուտբոլիստ Ալեշանդրե Պատո հետ։ 1 տարին դեռ չլրացած նրանք բաժանվեցին։ Նրա ամենահայտնի դերերից մեկը եղել է «Կլոն» հեռուստասերիալում Սամիրայի դերը։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Բրազիլացի դերասանուհիներ
Կատեգորիա:Բրազիլացի մոդելներ
Կատեգորիա:Հեռուստատեսային դերասանուհիներ
Պատ (շախմատ)

**Պատ** (,  — ոչ-ոքի), շախմատային դիրք, ուր հերթական քայլ կատարողը չունի ոչ մի հնարավոր քայլ, քանի որ նրա բոլոր քարերը զուրկ են ըստ շախմատի կանոների քայլ կատարելուց, ընդ որում արքան շախի տակ չէ։

## Պարզագույն օրինակներ

Բոլոր դիրքերում քայլը սևերինն է, սակայն նրանք զուրկ են քայլ կատարելուց, հետևաբար գրանցվում է պատային դիրք և խաղը ավարտվում է ոչ-ոքի։

## Հետաքրքիր փաստ

Շախմատի աշխարհի չեմպիոնի մրցաշարերում միայն մեկ անգամ է արձանագրվել դեպք, երբ խաղը վերջանա պատով։

## Տես նաև
* Ոչ-ոքի
* Շախ
* Մատ

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* 

Կատեգորիա:Շախմատ
Արգանդա դել Ռեյ

**Արգանդա դել Ռեյ** (), քաղաք և մունիցիպալիտետ Իսպանիայում, մտնում է Մադրիդ նահանգի մեջ, ինչպես նաև Մադրիդ ինքնավար մարզի մեջ։ Մունիցիպալիտետը գտնվում է Կուենկա–դել–Հենարես շրջանում։ Տարածքը 79,7 կմ² է։ Բնակչությունը 53135 մարդ (2010 թվականի տվյալներով)։ Քաղաքը պրովինցիայի վարչական շրջանից հեռու է 22 կմ։

## Արտաքին հղումներ
* Ayuntamiento de Arganda
* Agrupación de Voluntarios de Protección Civil de Arganda del Rey
* Arganda24 Diario Digital de Arganda 
* Consejo Regulador de Vinos de Madrid
* Museo del Ferrocarril - Centro de iniciativas Ferroviarias Vapor-Madrid
* Crítica sobre la vivienda en Arganda del rey 
* Asociación Cultural Carpetana 
* La Quincena - periódico con información local

Կատեգորիա:Մադրիդ ինքնավար համայնքի բնակավայրեր
Նիվեա Ստելման

**Նիվեա Ստելման** (, ), բրազիլացի դերասանուհի։

Ծնվել է գործարարի ընտանիքում։ 12 տարեկանից երազում էր դառնալ հայտնի։ Առաջին անգամ նկարահանվել է կինոյում 1993 թվականին։ 2001 թվականին նկարահանվել է «Կլոն» հեռուստասերիալում։ Հանդես է եկել մոտ 20 ֆիլմերում, սերիալներում։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Բրազիլացի դերասանուհիներ
Կատեգորիա:Հեռուստատեսային դերասանուհիներ
Կատեգորիա:Բրազիլացի մոդելներ
Ջամբուլադ Մուրադյան

**Ջամբուլադ Ալբերտի Մուրադյան** (սեպտեմբերի 14, 1959, Սումգայիթ - ապրիլի 17, 1993, Գյուլիստան գյուղի մոտակայքում (ԼՂՀ Շահումյանի շրջան), օդաչու-հրամանատար։

1976 թվականին ավարտել է Սումգայիթի թիվ 12 միջնակարգ դպրոցը։ 1978-1980 թվականին ծառայել է ԽՍՀՄ Զինված ուժերում։ Ավարտել է Կրեմենչուգի (Ուկրաինա) քաղաքացիական ավիացիայի օդաչուական ուսումնարանը 1984 թվականին։ Ուսումնարանն ավարտելուց հետո աշխատանքի է անցել Բաքու քաղաքի «Բինա» օդանավակայանում (ուղղաթիռի օդաչու)։ 1988-ի Սումգայիթի ցեղասպանությունից հետո ընտանիքով տեղափոխվել է Երևան։ 1990-1992 թվականներին աշխատել է «Էրեբունի» օդանավակայանում, միաժամանակ՝ հեռակա սովորել Օկտյուբինսկի ավիացիայի ասպիրանտուրայում։

1990-1992 թվականներին Մի-8 ուղղաթիռի անձնակազմում (2-րդ օդաչու, ապա՝ հրամանատար) մասնակցել է ՀՀ սահմանամերձ շրջանների և Արցախի ինքնապաշտպանությանը։

Ընդհանուր թռիչքաժամը Արցախ (այդ թվում՝ Շահումյան և Գետաշեն) կազմել է 1300 ժամ։ Ռազմական ուղղաթիռով կատարել է 7 թռիչք։

Հետմահու պարգևատրվել է ՀՀ «Մարտական խաչ» 2-րդ աստիճանի եւ ԼՂՀ «Մարտական խաչ»  1-ին աստիճանի շքանշաններով։

Զոհվել է հերթական մարտական առաջադրանք կատարելիս, Գյուլիստան գյուղից վիրավոր ազատամարտիկներին տեղափոխելու ժամանակ։ Ամուսնացած էր, ուներ երեք երեխա։ Թաղված է Եռաբլուրում։

Կատեգորիա:Արցախյան ազատամարտի հայ օդաչուներ
Ամբիտե

**Ամբիտե** (), բնակավայր և մունիցիպալիտետ Իսպանիայում, մտնում է Մադրիդ նահանգի մեջ, ինչպես նաև Մադրիդ ինքնավար մարզի մեջ։ Մունիցիպալիտետը գտնվում է Լաս Վեգաս շրջանում։ Տարածքը 26 կմ² է։ Բնակչությունը 556 մարդ (2010 թվականի տվյալներով)։

## Պատկերասրահ

Ambite (Madrid) mapa.svg
Calle e Iglesia en Ambite.jpg
Casa en Ambite.jpg
El campanario de la iglesia y la torre del reloj del ayuntamiento.jpg


## Արտաքին հղումներ
* Պաշտոնական կայք
* Instituto de Estadística de la Comunidad de Madrid &gt; Ficha municipal 
* Instituto de Estadística de la Comunidad de Madrid &gt; Series estadísticas del municipio 
* http://www.estedemadrid.com/ 
* Instituto de Estadística de la Comunidad de Madrid &gt; Nomenclátor Oficial y Callejero 

Կատեգորիա:Մադրիդ ինքնավար համայնքի բնակավայրեր
Դեմավենդ

**Դեմավենդ** կամ **Դամավանդ** (), հրաբուխ Էլբուրս լեռներում, Իրանական բարձրավանդակի հյուսիսում։ Բարձրությունը 5610 մ է, Իրանի ամենաբարձր կետն է։ Կան բազմաթիվ սառցադաշտեր։

## Անվանում
Անվանման ամենավաղ վկայված ձևը *Դունբավանտ* է, որը բացատրում են մի քանի կերպ, օրինակ՝ «շատ լանջեր ունեցող», «ծխացող, մխացող, պոչավոր» (լեռան լանջերին կան այրվող գազերի ելքեր)։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Իրանի լեռներ
Կատեգորիա:Պետության ամենաբարձր կետեր