Վալերի Շևչուկ

**Վալերի Ալեքսանդրովիչ Շևչուկ** ( . ), վաթսունականների խորհրդային և ուկրաինացի գրող, հոգեբանական և գոթական արձակի վարպետ, գրականագիտական, մշակութաբանական և հրապարակախոսական ստեղծագործությունների հեղինակ։

Խորհրդային ժամանակների այլախոհ գրող Անատոլի Շևչուկի կրտսեր եղբայրն է։

## Կենսագրություն
Վալերի Շևչուկն իր առաջին պատմվածքը հրատարակել է 1961 թվականին և նույն թվականին հանդես է եկել նաև որպես գրականագետ՝ լույս ընծայելով իր հոդվածը Ստեփան Վասիլչենկոյի մասին։ 1958-963 թվականներին սովորել է Կիևի Տարաս Շևչենկոյի անվան համալսարանի պատմության և փիլիսոփայության ֆակուլտետում և մինչև ժամկետային զինծառայության անցնելը՝ կարճ ժամանակով աշխատել է որպես *Մոլոդա հվարդիա* թերթի թղթակից։ Զորացրվելուց հետո վերադարձել է Ուկրաինա և անցել գրական աշխատանքի։ 1967 թվականին դարձել է Ուկրաինայի գրողների միության անդամ։ Նրա գրքերը ժամանակակից թեմաներով ռեալիստական, հոգեբանական արձակի գլուխգործոցներ էին։ Պաշտոնական խորհրդային քննադատները նրան քննադատում էին չափից ավելի «միկրովերլուծության» համար, սակայն նա, այնուամենայնիվ, ճանաչվեց որպես ուկրաինացի ամենատաղանդավոր երիտասարդ արձակագիրներից մեկը՝ Հրիհորի Տյուտուննիկի, Եվհեն Հուցալոյի, Վոլոդիմիր Դրոզդի և Յուրի Շչերբակի կողքին։ 1968 թվականին Շևչուկը հեռացավ ռեալիզմից և ոգեշնչված Նիկոլայ Գոգոլի և Ալեքսանդր Իլչենկոյի ստեղծագործություններով՝ սկսեց գրել պատմական թեմաներով։

1960-ականների վերջին այլախոհների դեմ բռնաճնշումների ծավալումից և հատկապես 1972 թվականից սկսած ուկրաինացի մտավորականների զանգվածային ձերբակալություններից հետո Վալերի Շևչուկի առջև խոչընդոտներ առաջացան ստեղծագործությունները հրատարակելու թույլտվություն ստանալու ասպարեզում։ Ի տարբերություն ուկրաինական 60-ականների սերնդի շատ գրողների, նա հավատարիմ չմնաց սոցիալիստական ռեալիզմի թելադրանքին, բայց լռեց մինչև 1970-ականների վերջը։ Լինելով սակավաթիվ կայացած գրողներից մեկը՝ նա չխզեց կապը բանտարկված այլախոհների հետ, այցելեց նրանց Սիբիրի գուլագներում։ 1970-ականների վերջերին-1980-ականների սկզբին՝ սահմանափակումների թուլացումից հետո նա շարունակեց իր գրական գործունեությունը։ [1] 2007 թվականին ընտրվեց Կիեւի Մոհիլա ակադեմիայի պատվավոր պրոֆեսոր։

Շևտչուկը գրականության պատմության վերաբերյալ ավելի քան 600 գիտական ու լրագրողական հոդվածների և տասնյակ գրքերի հեղինակ է։ Նրա ստեղծագործությունները թարգմանվել են աշխարհի ժողովուրդների 21 լեզուներով։

## Ստեղծագործություն
### Երկեր

* «Серед тижня» (1967, պատմվածքների և վիպակների ժողովածու)
* «Набережна 12» (1968)
* «Середохрестя» (1968, վիպակ)
* «Вечір святої осені» (1969)
* «Крик півня на світанку» (1979)
* «Долина джерел» (1981)
* «Тепла осінь» (1981)
* «На полі смиренному» (1983, վեպ) http://www.e-reading.org.ua/bookreader.php/1000081/Shevchuk_-_Na_poli_smirenomu.html
* «Дім на горі» (1983, վեպ)
* «Двоє на березі» (1984)
* «Маленьке вечірнє інтермецо» (1984)
* «Барви осіннього саду» (1986)
* «Три листки за вікном» (վեպ, 1986)
* «Мисленне дерево» (1986, վեպ-էսսե)
* «Камінна луна» (1987)
* «Птахи з невидимого острова» (1989, վիպակ)
* «Сповідь» (1989, վիպակ)
* «Мор» (1989, վիպակ)
* «Дзиґар одвічний» (1990)
* «Дорога в тисячу років» (1990)
* «Панна квітів» (1990, հեքիաթների ժողովածու)
* «Із вершин та низин» (1990)
* «Стежка в траві. Житомирська сага» (у 2 т., 1994)
* «У череві апокаліптичного звіра» (1995, պատմվածքների ժողովածու)
* « Козацька держава. Етюди до історії українського державотворення» (1995)http://ukrclassic.com.ua/katalog/sh/shevchuk-valerij/1375-valerij-shevchuk-kozatska-derzhava
* «Око Прірви» (1996, վեպ)
* «Жінка-змія» (1998)
* «Юнаки з вогненної печі» (1999)
* «Біс плоті» (1999, պատմվածքների ժողովածու)
* «Срібне молоко» (2002, վեպ)
* «Тіні зникомі. Сімейна хроніка» (2002, վեպ)
* «Темна музика сосон» (2003, վեպ)
* «Сад житейський думок, трудів та почуттів» (2003, ինքնակենսագրություն)
* «Компанія з пивниці біля Чуднівського мосту» (2006, վիպակ)
* «Драматургія» (2006, պիեսների ժողովածու)
* «Привид мертвого дому (К., Університетське видавництво ПУЛЬСАРИ, 2005)
* «Пізнаний і непізнаний Сфінкс: Григорій Сковорода сучасними очима» (К., Університетське видавництво ПУЛЬСАРИ, 2008)
* «Роман юрби» (К., Університетське видавництво ПУЛЬСАРИ, 2009)
* «Місто днів» ( 2015, բանաստեղծական ժողովածու)
* «Козацька держава як ідея в системі суспільно-політичного мислення XVI—XVIII століть. Книга 1»(К., Кліо, 2019. ISBN 978-617-7023-98-1)
* «Козацька держава як ідея в системі суспільно-політичного мислення XVI—XVIII століть. Книга 2»(К., Кліо, 2019. ISBN 978-617-7023-99-8)

### Վալերի Շևչուկի երկերը անգլերեն թարգմանությամբ
* *Eye of the Abyss* (*Անդունդի աչքը*, մաս 1 (թարգմանությունը՝ Օլգա Ռուդակևիչի),  «Ukrainian Literature» ժողովածուի I հատորում, 2004.
* *Eye of the Abyss* *Անդունդի աչքը*, մաս 2 (թարգմանությունը՝ Օլգա Ռուդակևիչի), «Ukrainian Literature», հատոր 2, 2007.
* *My Father Decided to Plant Orchards and The Cobbler* (թարգմանությունը՝ Յուրի և Մոյրա Լուցկիների), «Modern Ukrainian Short Stories» ժողովածուում, Ukrainian Academic Press, 1973.
* *The Devil Who Is (The One-Hundredth Witch)* (թարգմանությունը՝ Օլգա Ռուդակևիչի), «Ukrainian Literature», հատոր I, 2004.
* *The Voice of Grass* (թարգմանությունը՝ Յուրի Տառնավսկու), AGNI Magazine ամսագրում, հրատարակել է Բոստոնի համալսարանը, 1993.
* *The Moon’s Cuckoo from the Swallow’s Nest* (թարգմանությունը՝ ՄԻՐՈՍ Ստեֆանյուկի), «From Three Worlds. New Writing From Ukraine» գրքում, հրատարակիչ՝ Zephyr Press, 1996.
* *Lunar Pain* (Լուսնային ցավ), (թարգմանությունը՝ Յուրի Տկաչի), «Բայդա», Մելբուռն, 2010.

### Մատենագրություն
* Шевчук В. На полі смиренному... — Київ: Дніпро, 1983. (Серія «Романи й повісті» 1983, № 2).
* Шевчук В. Мисленне дерево. Роман-есе про давній Київ / Валерій Шевчук. — Київ: Молодь, 1989. — 360 с. — ISBN 5-7720-0261-9.
* Шевчук В. Птахи з невидимого острова. Роман, повісті / Валерій Шевчук. — Київ: Радянський письменник, 1989. — 472 с. — ISBN 5-333-00272-X.
* Шевчук В. У череві апокаліптичного звіра. Історичні повісті та оповідання / Валерій Шевчук. — Київ: Український письменник, 1995. — 208 с. — ISBN 5-333-01290-3.
* Шевчук В. Око Прірви. Роман / Валерій Шевчук. — Київ: Український письменник, 1996. — 200 с. — ISBN 5-333-01481-7.
* Шевчук В. Біс плоті. Історичні повісті / Валерій Шевчук. — Київ: Твім інтер, 1999. — 360 с. — ISBN 966-7430-01-4.
* Шевчук В. Срібне молоко / Валерій Шевчук. — Львів: Кальварія, 2002. — 192 с. — ISBN 966-663-046-X.
* Шевчук В. Тіні зникомі / Валерій Шевчук. — Київ: Темпора, 2002. — 304 с. — ISBN 966-95991-1-3.
* Шевчук В. Темна музика сосон. Роман. Сад житейський думок, трудів та почуттів. Автобіографічні замітки / Валерій Шевчук. — Київ: Акцент, 2003. — 448 с. — ISBN 966-95944-4-8.
* Шевчук В. Драматургія / Валерій Шевчук. — Львів: Сполом, 2006. — 416 с. — ISBN 966-665-407-5.
* Шевчук В. Компанія з пивниці біля Чуднівського мосту. — Львів: Каменяр, 2006.
* Шевчук В. Сон сподіваної віри. Готично-притчева проза / Валерій Шевчук. — Львів: Піраміда, 2007. — 416 с. — ISBN 978-966-441-007-3.
* Шевчук В. Дім на горі. — К.: «АБАБАГАЛАМАГА», 2011.

## Պարգևներ և մրցանակներ
* Ուկրաինական ԽՍՀ Տ. Շևչենկոյի անվան պետական մրցանակ (1988) - «Երեք տերև պատուհանից դուրս» գրքի համար.
* Անտոնովիչի անվան հիմնադրամի մրցանակ (1990)
* Իշխան Յարոսլավ Իմաստունի IV աստիճանի շքանշան (օգոստոսի 18, 2009) 
* Իշխան Յարոսլավ Իմաստունի V աստիճանի շքանշան (27 օգոստոսի, 1999 թ.)

## Ծանոթագրություններ

## Գրականություն Վալերի Շևչուկի մասին
*  
* 

## Արտաքին հղումներ
* Վալերի Շևչուկի ինքնակենսագրությունը
* Վալերի Շևչուկի կենսագրությունը
* Վալերի Շևչուկի «Ծաղիկների պաննան» գիրքը
* Տ''ունը լեռան վրա'' գիրքը՝ e-Reading գրադարանում
* Խ''ոնարհ դաշտում'' գիրքը՝ էլեկտրոնային ընթերցանության գրադարանում
* ''Թռչուններ Անտեսանելի կղզուց'' գիրքը՝ *Փիլիսոփայական մատենաշարից*
* ''Խոստովանություն'' գիրքը՝ Փ*իլիսոփայական մատենաշարից*
* ''Мор'' գիրքը՝ Փ*իլիսոփայական մատենաշարից*

Կատեգորիա:1939 ծնունդներ
Կատեգորիա:Անձինք այբբենական կարգով
Կատեգորիա:Գրողներ այբբենական կարգով
Կատեգորիա:Ժիտոմիր քաղաքում ծնվածներ
Կատեգորիա:ԽՍՀՄ գրողների միության անդամներ
Կատեգորիա:Խորհրդային գրականագետներ
Կատեգորիա:Խորհրդային գրողներ
Կատեգորիա:Խորհրդային թարգմանիչներ
Կատեգորիա:Կիևի համալսարանի շրջանավարտներ
Կատեգորիա:Ուկրաինացի գրականագետներ
Կատեգորիա:Ուկրաինացի թարգմանիչներ
Կատեգորիա:Օգոստոսի 20 ծնունդներ
Կատեգորիա:Ուկրաինացի գրողներ
Կատեգորիա:Ուկրաինացի բանաստեղծներ
Կատեգորիա:Ուկրաինացի պատմաբաններ
Կատեգորիա:Ուկրաինացի արձակագիրներ