open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Համազգային մշակութային միության Լիբանանի մասնաճյուղ

**Համազգային մշակութային միության Լիբանանի մասնաճյուղ**, ՀՄՄ-ի մասնաճյուղը Լիբանանում։

ՀՄՄ-ն Լիբանանում ունի 6 մասնաճյուղ։ Գործում է ՀՀԳ հովանավորությամբ։ Համազգայինի Լիբանանի մասնաճյուղի շրջանային վարչության հովանավորությամբ 1985 թվականից Բուրջ Համուդի Նոր Ադանա թաղամասում գործում է «Լևոն Շանթ» մշակութային կենտրոնը, որն ընդգրկում է «Բարսեղ Կանաչյան» երաժշտանոցը և «Թորոս Ռոսլին» կերպարվեստի ակադեմիան։ 1941 թվականից գործում է «Գասպար Իփեկյան» թատերախումբը։ Ունի «Քնար» (1956 թվականից) և փոքրիկների «Գայանե» պարախմբերը, «Գուսան», «Կարկաչ» երգչախմբերը, «Արեգ» մանկապատանեկան թատերախումբը։

Ծավալում է լայն հրատարակչական գործունեություն, տպագրում հայերեն դպրոցական դասագրքեր։ Կազմակերպում է դասախոսություններ և այլ միջոցառումներ։ Միաժամանակ Համազգայինի կենտրոնական վարչությունը Լիբանանի մասնաճյուղում հովանավորում է «Մելանքթոն և Հայկ Արսլանյան» ճեմարանը։ «Համազգայինի» գրախանութը գտնվում է Բուրջ Համուդի Շաղզոյան մշակութային կենտրոնում, որտեղ տեղակայված են նաև «Ազդակ», «Բագին» պարբերականների խմբագրությունները, ՀՀԳ Հայ դատի գրասենյակը, ՀՄԸՄ որոշ վարչական գրասենյակներ, «Վանաձայն» ռադիոկայանը են։
## Արտաքին հղումներ
* Համազգային մշակութային միության պաշտոնական կայք

Կատեգորիա:Հա մազգային մշակութային միություն
Ռադիոէլեկտրոնային սարքավորումների մոնտաժ

**Ռադիոէլեկտրոնային սարքավորման մոնտաժ**, առանձին էլեկտրականից և ռադիոտարրերից (ԷՌՏ), էլեկտարամեկուսացնող դետալներից, կրող կոնստրուկցիաներից և միացնող էլեկտրական լարերից (ԷԼ) սարքավորման հավաքման պրոցես։ Որպես կրող կոնստրուկցիաներ օգտագործում են դրոշմահարթակները և շասսիները։ Դրոշմահարթակների կիրառումը հնարավորություն ընձեռեց ավտոմատացնելու ԷՌՏ-ի միջև միացումների նախագծումը և ԷԼ-ի միջոցով ԷՌՏ-ի միացման տեխնոլոգիական պրոցեսը։

Կատեգորիա:Ռադիոէլեկտրոնիկա
Նելսոն Բաղրյան

**Նելսոն Բաղրյան**, (մայիսի 1, 1959, քաղաք Մարտակերտ- մարտի 23, 1992, «Ղասունց յաթաղ» տեղամաս (ԼՂՀ Մարտակերտի շրջանում) ազատամարտիկ։

## Կենսագրություն
Ավարտել է Բաքվի մանկավարժական ինստիտուտը (1985) 1985-1988 թվականներին աշխատել է Մարտակերտի 3 միջնակարգ դպրոցում։ 1988 թվականից զինվորագրվել է ազգային-ազատագրական պայքարին Մարտակերտի պաշտպանական շրջանի կազմում ստեղծել է սակրավուների խումբ։ 1992 թվականից նշանակվել է նույն Պաշտպանական Շտաբի սպառազինության գծով հրամանատարի տեղակալ։ Կազմավորել է տանկային վաշտ, Ախավենդի ազատագրական մարտերի ժամանակ վարել է Տ-72 տանկը՝ կատարելով նաև նշանառուի պարտականություն. հակառակորդին պատճառել է կենդանի ուժի զգալի կորուստ՝ ստեղծելով կամավորական ջոկատների առաջխաղացման հնարավորություն։ Նրա ղեկավարած սակրավուների խումբը բազմիցս ականազերծել է ռազմական գործողությունների առաջին գծի տեղանքը։ 1992 թվականի մարտի 23-ին զոհվել է ականի պայթյունից։ Հետմահու պարգևատրվել է ԼՂՀ «Մարտական խաչ» 2-րդ աստիճանի շքանշանով։ Մարտակերտի 3 միջնակարգ դպրոցը կոչվել է Բաղրյանի անունով։ Թաղված է Մարտակերտում։

Կատեգորիա:1959 ծնունդներ
Կատեգորիա:Մայիսի 1 ծնունդներ
Կատեգորիա:Մարտակերտ քաղաքում ծնվածներ
Կատեգորիա:1992 մահեր
Կատեգորիա:Մարտի 23 մահեր
Կատեգորիա:Ադրբեջանի պետական մանկավարժական համալսարանի շրջանավարտներ
Կատեգորիա:Հայ ազատամարտիկներ
Ծիծեռնակ ճամբար

մինի|«Ծիծեռնակ» ճամբարի լոգոն
260px|մինի|աջից|Վիքի ճամբարականները Վանաձորի Ծիծեռնակ ճամբարում
**Ծիծեռնակ ճամբար**, ճամբար Հայաստանի Լոռու մարզի Վանաձոր քաղաքում։ 1998 թվականից պատկանում է Հայ Առաքելական եկեղեցու Գուգարաց թեմի առաջնորդարանին։ Գուգարաց թեմի առաջնորդ Բարձրաշնորհ Տեր Սեպուհ արքեպիսկոպոս Չուլջյանի ջանքերով 1998-2000-ական թվականներին ճամբարում տեղի են ունեցել հիմնանորոգման աշխատանքներ։ 2000 թվականին ճամբարը վերաբացվելով անվանվել է «Ծիծեռնակ» հոգևոր ճամբար։

Ամեն տարի Հայաստանի տարբեր մասերից, ինչպես նաև սփյուռքից հազարավոր երեխաներ և պատանիներ են իրենց ամառային հանգիստն անցկացնում «Ծիծեռնակ» հոգևոր ճամբարում՝ ստանալով քրիստոնեական գիտելիքներ։

## «Մանկանց ուխտագիր»
«Ես ճամբարականս ուխտում եմ.
Հավատարիմ լինել Հայաստանյայց Առաքելական Սուրբ Եկեղեցուն, հայրենիքիս ու իմ ազգային սրբություններին։
Ժառանգորդն ու շարունակողը լինել Ավարայրի, Սարդարապատի, Բաշ Ապարանի, Ղարաքիլիսայի և Արցախյան ճակատամարտերում ինձ համար իր արյունը հեղած հայ զինվորի սրբազան գործին, որով և հավատարիմ կլինեմ Քրիստոսին ու Նրա Ավետարանին»։
Ճամբարում ամենօրյա տողանների ժամանակ ճամբարականները բարձրաձայն արտասանում են այս ուխտագիրը։

մինի|Խաղողօրհնեք «Սրբոց Մանկանց» մատուռում

## «Սրբոց Մանկանց» մատուռ
Ճամբարում է գտնվում 2006 թվականին կառուցված Բաց Խորան Սրբոց Մանկանց մատուռը, որի հարավային ճակատին է զետեղված այս արձանագրությունը.

Յուրաքանչյուր հերթափոխի մատուռում մատուցվում է Սուրբ Պատարագ։

Մատուռի ճարտարապետն է Վանաձորի Սուրբ Գրիգոր Նարեկացի եկեղեցու հոգևոր հովիվ Տեր Վահան քահանա Ազարյանը։

Պատկեր:«Ծիծեռնակ» ճամբար.JPG|Արարողություն մատուռում
Պատկեր:"Holy Innocents" Chapel ceiling fresco.png|«Սրբոց Մանկանց» մատուռի որմնանկարը


Կատեգորիա:Հայաստանի ճամբարներ
Կատեգորիա:Քրիստոնեական կրթություն
Միխայիլ Գերասիմով

**Միխայիլ Միխյիլովիչ Գերասիմով** (, ), ռուս սովետական մարդաբան-քանդակագործ և հնագետ։ 1950-1970 թվականներին եղել է ԽՍՀՄ ԳԱ ազգագրության ինստիտուտի պլաստիկ վերականգնման լաբորատորիայի վարիչ։ Հայտնի է գանգի հիման վրա դեմքը վերականգնելու աշխատանքներով։ Իր մշակած մեթոդով վերականգնել է նախամարդու որոշ տիերի (պիթեկանտրոպոս, սինանտրոպոս), ինչպես նաև ավելի քան 200 պատմական անձանց (Ցարոսլավ Իմաստուն, Իվան Ահեղ, Շիլլեր և այլն) դիմաքանդակներ։

Իր գիտական ուսումնասիրությունների նպատակով Միխայիլ Գերասիմովը 1930-ական թվականներին մասնակի պեղումներ և հետազոտություններ է կատարել Սանահին գյուղում։  Միխայիլ Գերասիմովը հայտնաբերել է բրոնզե քանդակազարդ մի գոտի։ Հետազոտությունից պարզվել է, որ գոտու վրայի քանդակները նվիրված են արևի պաշտամունքին և պատկերում են արևի օրվա շարժումը։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Ռուս հնագետներ
Կատեգորիա:Մոսկվա քաղաքում մահացածներ
Կատեգորիա:Պատմական գիտությունների դոկտորներ
Կատեգորիա:Խորհրդային գյուտարարներ
Կատեգորիա:Մարդաբաններ
Կատեգորիա:Ռուս քանդակագործներ
Կատեգորիա:Խորհրդային պատմաբաններ
Կատեգորիա:20-րդ դարի քանդակագործներ
Կատեգորիա:Ռուս գյուտարարներ
Կատեգորիա:20-րդ դարի գիտնականներ
Կատեգորիա:Ռուս մարդաբաններ
Կատեգորիա:Ռուս արվեստագետներ
Կատեգորիա:Անձինք մետաղադրամների վրա
Շրջափակում (այլ կիրառումներ)

մինի
**Շրջափակում**, բլոկադա (),

# Միջոցառումների համակարգ, որով խոչընդոտվում են պետության արտաքին-տնտեսական, քաղաքական կապերը՝ նրան որոշակի գործողություններից զերծ պահելու կամ որոշակի գործողությունների հարկադրելու նպատակով։
# Շրջափակումը ռազմական հակառակորդի որոշակի օբյեկտի (զորքերի խմբավորում, քաղաք, պետություն են) մեկուսացումը ցամաքից, ծովից և օդից՝ նրան ուժահատելու և կապիտուլյացիայի մղելու նպատակով։
# Շրջափակումը տնտեսական պետության արտաքին֊ առևտրական, ֆինանսական, վարկային և տնտեսական այլ կապերի լրիվ կամ մասնակի արգելումը նրա էկոնոմիկայի զարգացումը խոչընդոտելու նպատակով։ Սովորաբար ուղեկցվում է քաղաքական և հաճախ նաև ռազմական Շրջափակմամբ, նույնիսկ առանց ռազմ, գործողությունների։
# Շրջափակումը ծովային-միջազգային իրավունքում միջոցառումների համակարգ, որ ձեռնարկվում է ռազմ, բախումների ժամանակ։ Պատերազմող կողմերը ծովային Շրջափակումով ձգտում են խափանել հակառակորդի հաղորդակցությունները՝ տնտեսական ռեսուրսները նվազագույնի հասցնելու նպատակով։ ՄԱԿ-ի կանոնադրությամբ Շրջափակումը կարող է կիրառվել որպես պետությունների կոլեկտիվ միջոցառում՝ հանուն խաղաղության պահպանման։
Ամպերմետր

մինի|Ամպերմետր
**Ամպերմետր**, **ամպերաչափ**, 

Իդեալական ամպերմետրը որն է՞։

էլեկտրական հոսանքի ուժը չափելու գործիք։ Ամպերմետրի ցուցանակի վրա գրվում է «A» կամ mA – միլիամպերմետր, kA – կիլոամպերմետր։ Հոսանքի շղթային միացվում է հաջորդաբար և ունի անհամեմատ ավելի փոքր դիմադրություն, քան շղթայի դիմադրությունն է։ Հոսանքի մեծությունը որոշվում է Ամպերմետրի սլաքի շեղումով, որը կատարվում է հոսանքի էլեկտրադինամիկական կամ ջերմային ազդեցությամբ։ Ամպերմետրում օգտագործում են մագնիսաէլեկտրական, էլեկտրամագնիսական, էլեկտրադինամիկ, ջերմային, ինդուկցիոն, դետեկտորային, թերմաէլեկտրական և ֆոտոէլեկտրական համակարգերի չափիչ սարքեր։

Ամպերաչափային տիտրումը քանակական անալիզի էլեկտրաքիմիական եղանակ է։ Պոլյարոգրաֆիական եղանակի ձևափոխումն է։ Տիտրման վերջնակետը որոշվում է լուծույթով անցնող սահմանային դիֆուզիոն հոսանքի ուժի փոփոխությունը չափելու միջոցով։ Եթե տիտրվող նյութը էլեկտրոդի վրա վերականգնվում կամ օքսիդանում է, ապա, ըստ լուծույթից նրա հեռացման չափի (նստվածքագոյացման, օքսիդացման-վերականգնման, կոմպլեքսագոյացման կամ չեզոքացման ռեակցիաների միջոցով), հոսանքը փոքրանում է։

Վերջնակետին հասնելուց հետո հոսանքն այլևս չի փոխվում։ Եթե էլեկտրոդային ռեակցիային մասնակցում է միայն ռեակտիվը, ապա հոսանքը ռեակցիայի վերջնակետից հետո աճում է։ Ամպերաչափությունը թույլ է տալիս որոշել իոնների և վերականգնվելու կամ օքսիդանալու ունակ նյութերի փոքր քանակները։

Կատեգորիա:Չափիչ սարքեր
Իգոր Բաղունց

**Իգոր Պավելի Բաղունց** (փետրվարի 17, 1963, Մարտակերտ, ԼՂԻՄ, Ադրբեջանական ԽՍՀ, ԽՍՀՄ - օգոստոսի 18, 1992, Մեծշեն, Մարտակերտի շրջան, Արցախ), հայ ազատամարտիկ, Արցախյան պատերազմի մասնակից։

## Կենսագրություն
Ծնվել է 1963 թ. փետրվարի 17-ին Մարտակերտում: 1985 թ. ավարտել է Երևանի պոլիտեխնիկական ինստիտուտը: 1982-1984 թվականներին ծառայել է ԽՍՀՄ ԶՈՒ-ում։ 1988 թվականից՝ Մարտակերտի ՆԳ բաժնի աշխատող։ 1988-1992 թվականներին մասնակցել է Մարտակերտի շրջանի ինքնապաշտպանական մարտերին։ Զոհվել է 1992 թ. օգոստոսի 18-ին, Մեծ շեն գյուղի պաշտպանության համար մղված մարտական գործողությունների ընթացքում: Թաղված է Մարտակերտում։

## Պարգևներ
* Ծառայության ընթացքում արժանացել է շնորհակալագրերի, ուներ միլիցիայի ավագ լեյտենանտի կոչում
* 1999 թ. հետմահու պարգևատրվել է ԱՀ «Մարտական խաչ» 2-րդ աստիճանի շքանշանով:

## Ծանոթագրությունների ցանկ


Կատեգորիա:1963 ծնունդներ
Կատեգորիա:1992 մահեր
Կատեգորիա:Հայ ազատամարտիկներ
Կատեգորիա:Մարտակերտ քաղաքում ծնվածներ
Կատեգորիա:Փետրվարի 17 ծնունդներ
Կատեգորիա:Օգոստոսի 18 մահեր
Պոստմոդեռնիզմ

մինի|Պոստմոդեռնիստական ճարտարապետություն
**Պոստմոդեռնիզմ** (` հետարդիություն), քսաներորդ դարի վերջում ծագած շարժում է արվեստներում, ճարտարապետությունում և գրաքննադատության մեջ, որը սկզբունքայնորեն անկախ է մոդեռնիզմից։ Պոստմոդեռնիզմը ներառում է սկեպտիկ մոտեցում մշակույթին, գրականությանը, արվեստին, փիլիսոփայությանը, պատմությանը, տնտեսագիտությանը, ճարտարապետությանը, գրաքննադատությանը։ Պոստմոդեռնիզմը սերտ կապակցված է պոստստրուկտուրալիզմի հետ, քանի որ այն ծագել է ուշ քսաներորդ դարում, երբ լայնորեն տարածում էր գտնում պոստսրուկտուրալ միտքը։ Պոստմոդերնիզմ եզրը լայնորեն կիրառվում է թե՛ երաժշտության, թե՛ արվեստի և թե՛ այլ ոլորտներում, նպատակ ունենալով հակադրվել մոդեռնիստական տենդենցներին։

## Պատմություն
Պոստմոդեռնիզմ եզրը առաջին անգամ կիրառվել է 1870-ական թվականներին։ Ջոն Ուաթքինս Չեփմենը առաջարկել է «Նկարելու պոստմոդեռն ոճը», որպես ֆրանսիական իմպրեսիոնիզմին փոխարինող ոճ։ The Hibbert Journal-ը օգտագործել է այս եզրը բնութագրելու համար արևմտյան աշխարհում տեղի ունեցող աշխարհայացքային և հավատքի փոփոխությունները կրոնի նկատմամբ։ 1921 և 1925 թվականներին պոստմոդեռնիզմ բառը կիրառվում էր նկարագրելու համար երաժշտության և արվեստի նոր ուղղությունները։ 1971 թվականին Լոնդոնի Ժամանակակից արվեստի ինստիտուտում իր դասախոսության ժամանակ Մել Բոչները կարծիք է հայտնել, որ պոստմոդեռնիզմի հիմնադիրը Ջեսփեր Ջոնսն է։

## Տես նաև
* Պոստմոդեռնիզմի ճարտարապետություն

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Ժամանակակից արվեստ
Կատեգորիա:Ժամանակակից փիլիսոփայության ուղղություններ
Կատեգորիա:Պոստմոդեռնիզմ
Կատեգորիա:Փիլիսոփայական շարժումներ
Բերդաձորի առանձին մոտոհրաձգային գումարտակ

**Բերդաձորի առանձին մոտոհրաձգային գումարտակ** (հայտնի է նաև Բերդաձորի 51-րդ գումարտակ անունով), Արցախի Հանրապետության պաշտպանության բանակի կազմում 1992-1994 թվականներին Արցախյան ազատամարտին մասնակցած զինվորական ստորաբաժանում, որը ընդգրկված է եղել Շուշիի պաշտպանական շրջանի կազմում։

## Պատմություն
Բերդաձորի առանձին մոտոհրաձգային գումարտակը կազմավորվել է 1992 թվականի սեպտեմբերին Բերդաձորի ենթաշրջանի գյուղերի կամավորական ջոկատների հիմքի վրա և ներառել նույն թվականին ստեղծված Մեծշեն, Հինշեն, Եղցահող գյուղերի վաշտերը։ 1993 թվականի հունվարի 1-ից գումարտակի հրամանատար է նշանակվել Վլադիմիր Կասյանը։

## Մարտական ուղի
1992 թվականին Բերդաձորի 51-րդ գումարտակը մասնակցել է Շուշիի ազատագրման, Բերձորի հյուսիսային և հարավային մատույցներում մղված ազատագրական և ինքնապաշտպանական մարտերին։ 1993 թվականին ստորաբաժանումը մասնակցել է Կուբաթլուի, Զանգելանի, Ֆիզուլիի, Հորադիզի, Մարտակերտի ազատագրական մարտերին։

Գումարտակից Արցախի Հանրապետության «Մարտական խաչ» 1-ին աստիճանի շքանշանով պարգևատրվել են Ա. Մկրտչյանը (հետմահու), Վ. Կասյան, Հ. Պհտրոպանը, Արցախի Հանրապետության «Մարտական խաչ» 2-րդ աստիճանի շքանշանով՝ Ղ. Նասիբյանը, Ի. Հունանյանը (հետմահու), Հ. Նասիբյանը, Ռ. Մինապանը, Կ. Սարգսյանը։

### Հիշատակ
Գումարտակի զոհված ազատամարտիկների հիշատակին Արցախի Հանրապետության Բերձոր-Ստեփանակերտ ավտոճանապարհի ձախ կողմում կառուցվել է հուշահամալիր։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Հայկական գումարտակներ
Կատեգորիա:Արցախյան պատերազմի հայկական ջոկատներ
Չեչերեկ

**Չեչերեկ** կամ **Ճալա** (Ճաճարակ, վրացերեն՝ ჭაჭარაქი - Ճաճարաքի), հայաբնակ գյուղ Վրաստանի Սամցխե-Ջավախք մարզի Ախալցխայի շրջանում, Ախալցխայից 3 կմ հարավ-արևելք, Կուր և Փոցխով գետերի միախառնման վայրից ոչ հեռու։ Գտնվում է ծովի մակարդակից 1000 մ բարձրության վրա։

## Բնակչությունը
Համաձայն 2002 թվականի տվյալների, գյուղն ուներ 420 բնակիչ, հիմնականում հայեր, իսկ 2014 թվականին գյուղում ապրում էր 395 մարդ, ովքեր զբաղվում էին պտղաբուծությամբ և անասնապահությամբ։ Գյուղն ունի դպրոց, ակումբ և հիվանդանոց։

## Պատմությունը
Գյուղի բնակիչների նախնիները եկել են Էրզրումի նահանգից` 1828 թվականին։ Գյուղում պահպանվել է միջնադարյան եկեղեցին։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Ախալցխայի շրջան
Վեկտորի ինդիկատոր

Մաթեմատիկայում, **Վեկտորի ինդիկատորը**, **վեկտորի բնութագիրը** կամ **վեկտորի մակարդակը** S ենթաբազմության T բազմության վեկտորն է x_T := (x_s)_{s\in S} այնպիսին, որ x_s = 1 եթե s \in T և x_s = 0 եթե s \notin T.։

Եթե *S*-ը հաշվելի է և դրա էլեմենտները համարակալված են ապա այն է S = \{s_1,s_2,\ldots,s_n\}, հետո x_T = (x_1,x_2,\ldots,x_n) որտեղ x_i = 1 եթե s_i \in T և x_i = 0 եթե s_i \notin T.։

ավելի հեշտ, վեկտորի ինդիկատորի վեկտորը *T* վեկտոր է մեկ էլեմենտով *S*-ի ամեն էլեմենտի համար, այդ էլեմենտը լինելով մեկը համապատասխան էլեմենտին *S*-ը *T*-ում, և զրո եթե դա չէ։

Վեկտորի ինդիկատորը հատուկ (հաշվելի) բանալի է ֆունկցիայի ինդիկատորի համար։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Բազմությունների տեսություն
Կատեգորիա:Մաթեմատիկական անալիզ
Կատեգորիա:Չափի տեսություն
Կատեգորիա:Հավանականությունների տեսություն
Կատեգորիա:Մաթեմատիկական տրամաբանություն
Կատեգորիա:Ֆունկցիաների տեսակներ
Կատեգորիա:Իրական անալիզ
Կատեգորիա:Բազմությունների տեսության հիմնական հասկացություններ
Մշակութային շոկ

մինի|300px|Հրացաններով և ձիերով նվաճողների հետ հանդիպումը ցնցեց ացտեկներին, ուստի նրանք շփոթեցին եվրոպացիներին արևելքից մարգարեների հետ:
մինի|450px|Ըստ մոդելի ՝ մարդիկ սկզբում կունենան (1) մեղրամիս և հետո (2) անցումային շրջան, այսինքն ՝ մշակույթի ցնցում: Բայց ավելի ուշ մարդիկ կսկսեն հարմարվել (3) (կետավոր գիծը ցույց է տալիս, որ որոշ մարդիկ ատելու են նոր մշակույթը): Եվ (4) վերաբերում է որոշ մարդկանց, ովքեր վերադառնում են իրենց տեղը ՝ հարմարվելու հին մշակույթին:

**Մշակութային շոկ**, հոգեբանական և ֆիզիկական դիսկոմֆորտի վիճակ և հոգեբանական երևույթների համակցություն, որն ի հայտ է գալիս արտերկիր տեղափոխվելիս, այլ մշակույթի հետ առնչվելիս, անծանոթ վայրերում հայտնվելուց, և իհարկե բոլոր երեքը միասին վերցրած։ Մշակութային շոկին առնչվում է անհատը կամ անհատների խումբը այն ժամանակ, երբ հայտնվում է բոլորովին անծանոթ մի միջավայրում, որտեղ ամեն ինչ նոր է, թե' լեզուն, թե' մարդկանց վարվելաձևը, թե՛ կրոնը, թե՛ սովորույթներն ու ավանդույթները, և թե՛ ապրելակերպը ընդհանուր առմամբ։ Նոր միջավայրին ընտելանալը կարող է հեշտ լինել, և երբեմն էլ զվարճալի, սակայն կարող է անցնել նյարդային միջավայրում շատ բարդույդներ ի հայտ բերելով։ Հնարավոր է նաև, որ այն պարզապես շփոթացնի մարդուն։
Մշակութային շոկը բաղկացած է երեք փուլից
# Մեղրամսային փուլ՝ տևում է մոտ մի քանի ամիս։ Որի ընթացքում էլ բոլոր նոր բաները երևում են դրական լույսի ներքո, նոր մշակույթը գրավիչ է և հետաքրքիր։
# Դիսինտեգրացիայի փուլ՝ այստեղ սկսվում է դեպրեսիան, նոր միջավայրը սկսում են տեսնել բացասական լույսի ներքո, սկսում են իրենց օտար զգալ տվյալ միջավայրում, եթե լեզվին էլ չեն տիրապետում, լեզուն սկսում է նյարդայնացնել, սկսում են կարոտել իրենց երկիրը։
# Հարմարման փուլ - սկսվում է նոր միջավայր տեղափոխվելուց մեկ-երկու տարի անց, կյանքը նորմալ հունի մեջ է մտնում, անձը հարմարվում է նոր միջավայրին ու մշակույթին, ձևավորում առօրյա կյանք, ձեռք բերում մշտական ընկերներ։ 
Սակայն Հարմարման փուլում երեք տեսակի երևույթ կարող է տեղի ունենալ.
# Ասիմիլյացիա - անձը թողնում է իր սեփական մշակույթի բոլոր բաղադրիչները, ձուլվում նոր մշակույթին։ 
# Գետոյացում - էդպես էլ անձը չի կարողանում հարմարվել նոր մշակույթի հետ, օտար երկրում շփվում է միայն իր ազգի ներկայացուցիչների հետ։ 
# Ինտեգրացիա առանց ասիմիլյացիայի - երբ անձը հարմարվում է նոր մշակույթին, բայց պահպանում է նաև իր սեփական ազգային մշակութային տարրերը։
Մշակութային շոկի դեմ պայքարելու համար անհրաժեշտ է քնել բավարար չափով, օրը անցկացնել ակտիվ ապրելակերպով և երեկոյան ժամանակ գտնենլ հանգիստ վայելելու համար։ 
Երբեմն փոփոխություններին հարմարվելուց հետո հայրենիք վերադառնալուց հետո հնարավոր է չակնկալված դժվարությունների հանդիպել. այդ երևույթը կոչվում է հակադարձ մշակութային շոկ։

## Աղբյուրներ
* Մշակութային շոկ
* culture shock 

Կատեգորիա:Մարդաբանություն
Կատեգորիա:Մշակույթի սոցիոլոգիա
Կատեգորիա:Հոգեբանական երևույթներ
Կալցիումի սուլֆիդ

**Կալցիումի սուլֆիդ**, երկտարր անօրգանական քիմիական միացություն CaS բանաձևով։

## Ստացումը
Հայտնի է Օլգդամիդ () հանքը, որը կազմված է կալցիումի սուլֆիդի և նատրիումի, երկաթի, մագնեզիումի, պղնձի խառնուրդներից։
Բյուրեղները բաց-շագանակագույնից վերափոխվում են մուգ-մանուշակագույն գույնի։

Տարրերի անմիջական սինթեզից.
: ~\mathsf{Ca + S ~\xrightarrow{150~^\circ C}\ CaS.}

Ծծմբաջրածնի և կալցիումի հիդրիդի փոխազդեցությունից.
: ~\mathsf{CaH_2 + H_2S ~\xrightarrow{500{-}600~^\circ C}\ CaS + 2H_2.}

Կալցիումի կարբոնատից.
: ~\mathsf{CaCO_3 + H_2S ~\xrightarrow{900~^\circ C}\ CaS + H_2O + CO_2.}

Կալցիումի սուլֆատի վերականգնումից.
: ~\mathsf{CaSO_4 + 3C ~\xrightarrow{900~^\circ C}\ CaS + 2CO + CO_2,}
: ~\mathsf{CaSO_4 + 4CO ~\xrightarrow{600{-}800~^\circ C}\ CaS + 4CO_2.}

## Ֆիզիկական հատկությունները
Սպիտակ բյուրեղներ, խորանարդաձև բյուրեղացանցը նման է NaCl-ի բյուրեղավանդակին (a=0.6008 նմ)։ Հալեցման ժամանակ քայքայվում է։ Բյուրեղում յուրաքանչյուր S2− իոն շրջապատված է վեց Са2+ իոններից կազմված օկտաեդրով, միառժամանակ յուրաքանչյուր Са2+ իոն շրջապատված է վեց S2− իոններով։
Սառը ջրում քիչ է լուծվում, բյուրեղահիդրատ չի առաջացնում։ Շատ սուլֆիդների նման, կալցիումի սուլֆիդը ջրի առկայության դեպքում ենթարկվում է հիդրոլիզի և ունի ծծմբաջրածնի հոտ։

## Քիմիական հատկությունները
Տաքացնելիս քայքայվում է պարզ նյութերի.
: ~\mathsf{CaS \ \xrightarrow{>2450^oC} \ Ca+S}

Եռացող ջրում ամբողջովին հիդրոլիզվում է.
: ~\mathsf{CaS+2H_2O \ \xrightarrow{100^oC} \ Ca(OH)_2+H_2S}

Խիտ թթուները դուրս են մղում ծծմբաջրածինը աղից.
: ~\mathsf{CaS+2HCl \ \rightarrow \ CaCl_2+H_2S}

Կոնցենտրիկ թթու-օքսիդիչները օքսիդացնում են ծծմբաջրածինը.
: ~\mathsf{CaS+4HNO_3 \ \rightarrow \ Ca(NO_3)_2+S+2NO_2+2H_2O}

Ծծբաջրածինը թույլ թթու է և կարող է հեշտ դուրս մղվել աղերից, նույնիսկ ածխաթթու գազով.
: ~\mathsf{CaS+CO_2+H_2O \ \rightarrow \ CaCO_3+H_2S}

Ծծմբաջրածնի ավելցուկի դեպքում առաջանում է դիդրոսուլֆիդ.
: ~\mathsf{CaS+H_2S \ \rightarrow \ Ca(HS)_2}

Ինչպես բոլոր սուլֆիդները, կալցիումի սուլֆիդը նույնպես օքսիդանում է թթվածնով.
: ~\mathsf{CaS+2O_2 \ \xrightarrow{700-800^oC} \ CaSO_4}

## Կիրառությունը
Օգտագործվում է լյումինոֆորների արտադրության մեջ, բացի դրանից օգտագործվում է կաշեգործության մեջ՝ մազերը կաշվից հեռացնելու համար։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Կալցիումական միացություններ
Կատեգորիա:Երկտարր միացություններ
Կատեգորիա:Սուլֆիդներ
Խուան Իտուրբե

**Խուան Մանուել Իտուրբե Արևալոս** (, ), արգենտինացի ֆուտբոլիստ, իտալական Ռոմայի հարձակվող, վարձավճարով հանդես է գալիս անգլիական Բորնմութում։

## Ակումբային
Իտուրբեն հանդես էր գալիս Պարագվայի Սերո Պորտենյո ակումբի երիտասարդական կազմում։ 2009 թվականի հունիսի 28-ին 16 տարեկան հասակում Իտուրբեն իր առաջին հանդիպումը անցկացրեց Պարագվայի առաջնությունում, սակայն հետագայում Իտուրբեն չցանկացավ երկարաձգել պայմանագիրը, որից կոնֆլիկտ առաջացավ ակումբի ղեկավարության և ֆուտբոլիստի միջև, որից հետո Իտուրբեն տեղափոխվեց արգենտինական Կիլմեսու, սակայն իրավաբանական խնդիրների պատճառով նա այդպես էլ դուրս չեկավ խաղադաշտ։ 2011 թվականի հունվարին Իտուրբեն պայմանագիր կնքեց պորտուգալական Պորտու ֆուտբոլային ակումբի հետ։ Սակայն նա այդպես էլ չդարձավ հիմնական կազմի ֆուտբոլիստ, 2011/12 մրցաշրջանում նա խաղադաշտ դուրս եկավ ընդամենը 4 անգամ, որից հետո վարձավճարով տեղափոխվեց արգենտինական Ռիվեր Փլեյթ, այնուհետև իտալական Վերոնա։ 2014 թվականի հուլիսին Իտուրբեն տեղափոխվեց Ռոմա 22 միլիոն եվրոյի դիմաց։

## Անձնական կյանք
Իտուրբեն պարագվայցի փախստականների երեխա է, ով ծնվել է Արգենտինայում։ Նա հանդես է եկել և Պարագվայի և Արգենտինայի երիտասարդական հավաքականներում, սակայն հետագայում որոշեց, որ պետք է պաշտպանի Արգենտինայի գույները։

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Անհատական պրոֆիլը պաշտոնական կայքում 

Կատեգորիա:1993 ծնունդներ
Կատեգորիա:Անգլիայի լեգեոներ ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Արգենտինացի ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Իտալիայի լեգեոներ ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Հունիսի 4 ծնունդներ
Կատեգորիա:Պորտուի ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Պրեմիեր Լիգայի ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Ռիվեր Փլեյթի ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Ռոմայի ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Սերո Պորտենյոյի ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Վերոնայի ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Տղամարդկանց ֆուտբոլի կիսապաշտպաններ
Կատեգորիա:Տղամարդկանց ֆուտբոլի հարձակվողներ
Կատեգորիա:Բորնմութի ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Տորինոյի ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Պաչուկայի ֆուտբոլիստներ
Գետնախնձոր

**Գետնախնձոր** (), *գետնատանձ*, բարդածաղկավորների ընտանիքի բազմամյա բույս։ Ցողունի բարձրությունը՝ 2-4 մետր։ Տերևները ձվաձև են, կտրված եզրերով, թավոտ։ Ծաղկաբույլը՝ զամբյուղ։ Հողի մեջ, ցողունի հիմքի մասում առաջանում են կլոր, երկարավուն, սպիտակ, դեղին, կարմիր գույնի պալարներ, որոնք պարունակում են 16-22% ինուլին (բազմաշաքար), վիտամին B1։ Պալարներն օգտագործվում են որպես ուտելիք և կեր։ Ստանում են սպիրտ, ֆրուկտոզ։ Տերևներից պատրաստվում է սիլոս։ Հայրենիքը Հյուսիսային Ամերիկան է։ Պալարների բերքը 400-500 ց/հա է։

Գետնախնձոր են անվանվում եւ՛ բույսը, եւ՛ նրա ուտելի պալարները։ Սակայն հարկ է նշել, որ գրավոր աղբյուրներում (Արեւմտյան Հայաստանի) այն անվանվում է գետնատանձ։ Նախկինում գետնախնձոր են կոչել կարտոֆիլը. այս հանգամանքը հարկավոր է հաշվի առնել, որպեսզի գրականություն (հատկապես ավանդական բաղադրատոմսեր) ուսումնասիրելիս թյուրըմբռնում չառաջանա։

Կատեգորիա:Աստղածաղկազգիներ
Կատեգորիա:1753 թվականին նկարագրված բույսեր
Կատեգորիա:Արմատապտուղներ
Ակնաղբյուր (Հադրութի շրջան)

300px|մինի|աջից|Արցախի Հանրապետության քարտեզը, որտեղ մուգ շագանակագույնով պատկերված են Ադրբեջանի զինված ուժերի վերահսկողության ներքո գտնվող տարածքները, իսկ մարմնագույնով՝ Արցախի վերահսկողության ներքո գտնվող տարածքները 2021 թվականի հունվարի 1-ի դրությամբ

**Ակնաղբյուր**, գյուղ Արցախի Հանրապետության Հադրութի շրջանում՝ հանրապետության հարավարևելյան հատվածում, Հադրութ շրջկենտրոնից` 29 կմ հեռավորության վրա, իսկ մայրաքաղաք Ստեփանակերտից` 70 կմ հեռավորության վրա։ Գտնվում է Արևասար լեռան ստորոտին՝ 850 մ բարձրության վրա։

2020 թվականի Արցախյան երկրորդ պատերազմի արդյունքում գյուղը հայաթափվել և անցել է Ադրբեջանի հսկողության տակ։

## Աշխարհագրություն
Համայնքը լեռնային է, ունի 1526,4 հա տարածք, որից 1306,13 հա գյուղատնտեսական նշանակության, 153,27 հա անտառային հողեր։ Ակնաղբյուր համայնքի սահմանային գոտով հոսում է Վարանդա գետի վտակը։ Համայնքի տարածքում առկա են թվով 2 աղբյուրներ` «Սար բուլաղ»
և «Արտեզյան ջրհոր»։

## Բնակչություն
Բնակչությունը՝ 345 (2003)։ 2015 թվականին համայնքի բնակչության թվաքանակը կազմում է 322 մարդ, կա 79 տնտեսություն։

Բնակավայրի ազգաբնակչության փոփոխությունը.

## Տնտեսություն
Բնակչությունը հիմնականում զբաղվում է գյուղատնտեսությամբ`անասնապահությամբ և հողագործությամբ։

## Արցախյան գոյամարտի տարիներին
1988 թվականին Ակնաղբյուրում ստեղծվել են պահակակետեր, սահմանվել է շուրջօրյա հերթապահություն։ 1991 թվականի նոյեմբերին հակառակորդը տարբեր ուղղություններով հարձակվել է Խրմանջուղ գյուղի վրա և փորձել գրավել Ակնաղբյուրը։ Գյուղի ինքնապաշտպանական ուժերը (հարմանատար՝ Խ. Հովսեփյան) Էջմիածնի կամավորական ջոկատի (հրամանատար Մ. Գփգորյան) օգնությամբ կասեցրել են հակառակորդի հարձակումը։ 1992 թվականի հունվարի 7-ին ճնշել են ադրբեջանական ռազմական հենակետը և ազատագրել Հախլլու գյուղը։ 1992 թվականի մարտին գյուղի Ա ԼՂՀ ինքնապաշտպանական ուժերը Ակնաղբյուրի «Մասիս» դիրքում ոչնչացրել են հակառակորդի զինտեխնիկան, անցել հակահարձակման, գրավել ենթաշրջանի գյուղերի համար վտանգավոր դիրքերը։ Ակնաղբյուրի ինքնարդաշտպանական մարտերին մասնակցել են նաև Հոկտեմբերյանի և Ջերմուկի կամավորական ջոկատները։ Ակնաղբյուրից զոհվել է 10 ազատամարտիկ։

## Պատմամշակութային հուշարձաններ
Համայնքի պատմամշակութային հուշարձաններն են` Սբ. Աստվածածնի եկեղեցի (XIX դար), գերեզմանոց (XVIII-XIX դարեր)։

## Հասարարակական կառույցներ
Ունի միջնակարգ դպրոց՝ զոհված ազատամարտիկ Վ. Ամխջանյանի անվան (վերականգնվել է Միջազգային կարմիր խաչի աջակցությամբ), որտեղ 2015 թվականի դրությամբ սովորում են 52 աշակերտներ, բուժկետ, գյուղապետարան։ Մշակույթի տունը 1991 թվականի ռմբակոծությունից ավերվել է։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Ադրբեջանի կողմից բռնազավթված տարածքներ
Կատեգորիա:Հադրութի շրջանի գյուղեր
Բենզիլ սպիրտ

**Բենզիլ սպիրտ**, ֆենիլկարբինոլ, պարզ արոմատիկ սպիրտ է, քիմիական բանաձևն է՝ C_6H_5CH_2OH։

## Ֆիզիկական հատկություններ
Անգույն հեղուկ է, թույլ հաճելի հոտով։ Եռում է 205,8&nbsp;°C ջերմաստիճանում։ Խտությունը 1045,5 կգ/մ3(1,0455 գ/սմ3) է՝ 20&nbsp;°C ջերմաստիճանում։ Բենզիլ սպիրտը լավ է լուծվում օրգանական լուծիչներում և հեղուկ ամոնիակում կամ հեղուկ ծծմբային գազում։ 100 գ ջրում լուծվում է 4 գ բենզիլ սպիրտ։

## Քիմիական հատկություններ
Բենզիլ սպիրտը փոխազդում է ալկալիական և հողալկալիական մետաղների հետ։
* 2C6H5CH2OH + 2Na → 2C6H5CH2ONa + H2↑
Առաջանում է նատրիումի բենզալատ։
Փոխազդում է ֆոսֆորի եռքլորիդի հետ, առաջացնելով բենզիլքլորիդ։
* 3C6H5CH2OH + PCl3 → 3C6H5CH2Cl + H3PO3
Փոխազդում է քացախաթթվի անհիդրիդի հետ, առաջացնելով քացախաթթվի բենզիլ եթեր՝ բենզիլացետատ։

## Տարածվածությունը բնության մեջ
Ազատ վիճակում կամ բարդ եթերների ձևով (սալիցիլաթթվի, բենզոյաթթվի, քացախաթթվի և այլն) բենզիլ սպիրտը գտնվում է եթերայուղերում, օրինակ՝ ժասմինի, պերուական բալզամի և այլ եթերայուղերի մեջ։

## Կիրառություն
Բենզիլ սպիրտը կիրառվում է պարֆումերիայում, նաև որպես լուծիչ տարբեր ներկանյութերի համար։ Կիրառվում է դեղերի սինթեզում։ Հանդիսանում է սննդային հավելանյութ։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Արոմատիկ սպիրտներ
Կատեգորիա:Միատոմ սպիրտներ
Կատեգորիա:Սննդային հավելումներ
Գետնամուշկանմաններ

**Գետնամուշկանմաններ**, *գետնամուշկեր* (), բարձրակարգ սպորավոր բույսերի տիպ։

## Տարածում
Տարածված են եղել դեռևս դևոնյան և քարածխի շրջանում։ Մեծ մասամբ եղել են փայտացողուն բույսեր։ Պահպանվել է միայն 4 ցեղ։

## Կենսաբանական նկարագիր
Բարձրությունը 30 սմ-ից չի անցնում։ Ցողունը սողացող է։ Տերևները բարակ են, հարթ և պարուրաձև դասավորված։ Ցողունի գագաթին գտնվում են սպորոֆիլները՝ հավաքված սպորանգիումում։ Վերջիններում առաջանում են սպորները։ Գետնամուշկանմաններին բնորոշ է սերունդների հաջորդականությունը։ Սպորոֆիտը առաջացնում է սպորներ, որոնք աճելով տալիս են գամետոֆիտ։

Գամետոֆիտի վրա գոյանում են սեռական օրգաններ, որտեղ առաջանում են ձվաբջիջներ ու սպերմատոզոիդներ։ Վերջիններիս բեղմնավորումից առաջացած սաղմը սնունդ է ստանում գամետոֆիտից։

## Դասակարգում

## Գրականություն
*Плауновидные // Плата — Проб. — М. : Советская энциклопедия, 1975. — (Большая советская энциклопедия : в 30 т. / гл. ред. А. М. Прохоров ; 1969—1978, т. 20).

## Արտաքին հղումներ
* ''Плауновидные'' (Общая характеристика) в Биологической энциклопедии
* ''Ископаемые плауновидные'' (порядок Астероксиловые — Asteroxylales) в Биологической энциклопедии
* ''Плауновидные'' в Энциклопедии Кольера
* ''Плауновидные'' в мультимедийном учебнике по биологии
* ''Плауновидные'' в Красной книге СССР

Կատեգորիա:Բույսեր այբբենական կարգով
Կատեգորիա:Գետնամուշկանմաններ
Շմավոն Առուշանյան

**Շմավոն Մինասի Առուշանյան** (), ՀԽՍՀ ԳԽ նախագահ (1954-1963), ՀամԿ(բ) կ անդամ (1926 թվականից)։

Ավարտել է Մոսկվայի Սվերդլովի անվան բարձրագույն գյուղատնտեսական կոմունիստական համալսարանը (1935)։ 1937-1938 թվականներին՝ ՀԽՍՀ հողժողկոմ, 1938-1946 թվականներին՝ ՀԿԿ Լենինականի քաղկոմի առաջին քարտուղար, 1948-1953 թվականներին՝ ՀԽՍՀ ավտոտրանսպորտի նախարար, 1953-1954 թվականներին՝ ՀԿԿ Երևանի քաղկոմի առաջին քարտուղար։

ԽՍՀՄ (1937-1950, 1954-1966) և ՀԽՍՀ (1947-1967) Գերագույն խորհուրդների պատգամավոր։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Հայ կոմունիստներ
Կատեգորիա:Հայ պետական գործիչներ
Կատեգորիա:Հայ քաղաքական գործիչներ
Կատեգորիա:ԽՍՀՄ ԳԽ 1-ին գումարման պատգամավորներ
Կատեգորիա:ԽՍՀՄ ԳԽ 2-րդ գումարման պատգամավորներ
Կատեգորիա:ԽՍՀՄ ԳԽ 4-րդ գումարման պատգամավորներ
Կատեգորիա:ԽՍՀՄ ԳԽ 5-րդ գումարման պատգամավորներ
Կատեգորիա:ԽՍՀՄ ԳԽ 6-րդ գումարման պատգամավորներ
Կատեգորիա:ԽՄԿԿ 20-րդ համագումարի պատվիրակներ
Կատեգորիա:ԽՄԿԿ 21-րդ համագումարի պատվիրակներ
Կատեգորիա:ԽՄԿԿ 22-րդ համագումարի պատվիրակներ
Կատեգորիա:ԽՍՀՄ ԳԽ Ազգությունների խորհրդի 1-ին գումարման պատգամավորներ
Հեղինե Բդոյան

**Հեղինե Լյուդվիգի Բդոյան** (մայիսի 30, 1973, Երևան - նոյեմբերի 16, 1992, գյուղ Ոխտաձոր (ԼՂՀ Հադրութի շրջան)), ազատամարտիկ, կապավոր։ Երևանի վնասվածքաբանության և օրթոպեդիայի հիվանդանոցում խնամել է վիրավոր ազատամարտիկների (մինչև 1992 թվականը)։ 1992 թվականի հունիս-նոյեմբերին էջմիածնի կամավորական ջոկատի կազմում մասնակցել է ԼՂՀ Հադրութի Էդիլլորի ձորակի գյուղեր) շրջանի ինքնապաշտպանական և ազատագրական մարտերին։ Զոհվել է առաջին գծում՝ վնասված հեռախոսակապը վերականգնելիս։ Թաղված է Երևանում։

Կատեգորիա:Մայիսի 30 ծնունդներ
Կատեգորիա:Նոյեմբերի 16 ծնունդներ
Կատեգորիա:1973 ծնունդներ
Կատեգորիա:1992 մահեր
Կատեգորիա:Հայ ազատամարտիկներ
Կատեգորիա:Նոյեմբերի 16 մահեր
Նիշեմի

**Նիշեմի** (). քաղաք և կոմունա Իտալիայում, գտնվում է Սիցիլիայի տարածաշրջանում, ենթարկվում է Կալտանիսետա վարչական կենտրոնին։ Բնակչությունը կազմում է 28152 մարդ, մակերեսը 96 կմ²։

Երկրորդ համաշխարհային պատերազմի տարիներին քաղաքի տարածքում եղել է ԱՄՆ-ի ռազմաօդային ուժերի թռիչքադաշտ, ներկայումս քաղաքի տարածքում կա ռազմածովային կապի զինվորական ռադիոկայան, մոտ 250 մետր բարձրությամբ։

## Լուսանկարներ

Niscemi Sperlinga 07.JPG|
Squallore Sperlinga Niscemi.jpg|
Niscemi (CL) - piazza Vittorio Emanuele III - vista notturna - 02.jpg|


## Ծանոթագրություններ

## Գրականություն
* Salvatore Distefano. Niscemi – Appunti per una storia dell’Araldica secolare della Sicilia centro meridionale. Archivio Storico Siracusano, 2003.
* Angelo Marsiano, Storia di Niscemi. A cura del Lions Club di Niscemi. Anno sociale 1991/92.
* Emanuele Conti, Niscemi. Origini e fondazione. Salvatore Sciascia Editore, 1977, Caltanissetta.
* Maurer, Maurer. Air Force Combat Units of World War II. Maxwell AFB, Alabama: Office of Air Force History, 1983. ISBN 0-89201-092

Կատեգորիա:Իտալիայի քաղաքներ
Վիրջիլ Գեորգիու

**Վիրջիլ Գեորգիու** (, ), ռումինացի հայազգի դաշնակահար, կոմպոզիտոր և բանաստեղծ։

## Կենսագրություն
1926 թվականին ավարտել է Բուխարեստի կոնսերվատորիան, կատարելագործվել՝ Վիեննայում և Փարիզում։ Բուխարեստի ֆիլհարմոնիայի սիմֆոնիկ նվագախմբի հետ հյուրախաղերով հանդես է եկել տարբեր երկրներում (ԽՍՀՄ-ում՝ 1958, 1967)։

Գրել է սիմֆոնիկ (Կոնցերտ դաշնամուրի և նվագախմբի համար, 1950, Օրատորիա, 1956) և կամերային (Սյուիտ ջութակի և դաշնամուրի համար, 1959 թ., Կապրիչչո կլառնետի և դաշնամուրի համար, 1964) ստեղծագործություններ, երաժշտագիտական աշխատություններ։ Գեորգիուի բանաստեղծությունների ժողովածուներից են «Քնած անտառը» (1943 թ.), «Պոեմներ» (1956 թ.), «Բանաստեղծություններ» (1968 թ.)։

Հանդես է եկել նաև հայ կոմպոզիտորների գործերի կատարմամբ։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Ռումինահայ դաշնակահարներ
Կատեգորիա:Ռումինահայ կոմպոզիտորներ
Կատեգորիա:Ռումինահայ բանաստեղծներ
Ամարաս հասարակական բարեգործական միություն

**«Ամարաս»**, հասարակական բարեգործական միություն։ Հիմնադրվել է 1989 թվականի մարտի 5-ին. Ստեփանակերտում։ Ամարասը գործել է մինչև 1992 թվականի սեպտեմբերը։ Հիմնադիրներ՝ Բ. Դադամյան (նախագահ), Ա. Ալեքսանյան (գործադիր տնօրեն), Ս. Շահվհքդյան (վարչության անդամ, խմբագիր)։ Միության նպատակն էր կենտրոնացնել Հայաստանից և տարբեր երկրներից ստացվող մարդասիրական օգնություններն ու ֆինանսական միջոցները և կազմակերպել դրանց նպատակային բաշխումը։ «Ամարաս»-ի միջոցներով կառուցվել են կարևորագույն շինություններ, տպագրվել թերթեր, թռուցիկներ, նյութական, մարդասիրական օգնություն հատկացվել և բնակարաններ են տրամադրել Սումգայիթից, Բաքվից և Ադրբեջանի հայաբնակ այլ շրջաններից բռնագաղթածներին։ Ֆինանսավորել է Արցախի եկեղեցիների կառուցման, վերականգնման և նորոգման ծրագրերը։

Կատեգորիա:Բարեգործական կազմակերպություններ
Կատեգորիա:Ստեփանակերտ
Կիմ Բաղդասարյան

**Կիմ Ալեքսանի Բաղդասարյան** Մարտ, 11. 1975, գ. Մելիքաշեն (ԼՂԻՄ Հադրութի շրջան) - 4. 1994, գ. Կարախանբեյլի (Ֆիզուլիի շրջան)), ազատամարտիկ։ 1992-ից ՊԲ ստորաբաժանումների կազմում (վաշտի հրամանատար) մասնակցել է Քելբաջափ, Ջաբոսյիլի, Զանգելանի, Մինջևանի ազատագրական մարտերին։

Հետմահու պարգևատրվել է ԼՂՀ «Մարտական խաչ» 2-րդ աստիճանի շքանշանով։ Թաղված է Մելիքաշենում։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Հայ ազատամարտիկներ
Իվան Գևորգյան

**Իվան Քրիստափորի Գևորգյան** (), հայ խորհրդային վիրաբույժ։ Բժշկական գիտությունների դոկտոր (1952), պրոֆեսոր (1953), ՀԽՍՀ գիտության վաստակավոր գործիչ (1961), ՀԽՍՀ Գիտությունների ակադեմիայի թղթակից անդամ (1962)։

## Կենսագրություն
1930 թվականին ավարտել է Լենինգրադի բժշկական ինստիտուտը։ 1938 թվականից աշխատել է Երևանի բժշկական ինստիտուտում՝ սկզբում ֆակուլտետային, ընդհանուր և հոսպիտալային վիրաբուժության ամբիոնների ասիստենտ, դոցենտ, ապա՝ պրոֆեսոր և ամբիոնի վարիչ։ 1954-1956 թվականներին՝ ինստիտուտի ուսումնական և գիտական գծով պրոռեկտոր։ 1959-1964 թվականներին եղել է ՀԽՍՀ առողջապահության նախարարության գլխավոր վիրաբույժը։

## Գիտական գործունեություն
Իվան Գևորգյանն ավելի քան 230 գիտական աշխատանքների հեղինակ է։ Գիտական աշխատությունները նվիրված են ցավազրկման, արյան փոխներարկման, վնասվածքաբանության, դեղամիջոցների և արյան ներմուծման նոր ուղիների հայտնաբերմանը, սիրտ-անոթային համակարգի հիվանդությունների բուժմանը, վիրաբուժության զարգացման պատմությանը։

Զբաղվել է շատ հազվագյուտ հիվանդության՝ որովայնի քաղցկեղի ուսումնասիրությամբ։ Գ․ Միրզա-Ավագյանի հետ առաջարկել է նոր վիրահատություն՝ բարձրացող հաստ աղիքի մեզոպերիտոնիզացիա, որը լայն տարածում էր ստացել ԽՍՀՄ-ում։

## Անդամակցություն
Անդամակցել է Վիրաբույժների համամիութենական միությանը։

## Պարգևներ և մրցանակներ
* Աշխատանքային կարմիր դրոշի շքանշան

## Երկեր
* Внутриартериальное применение лекарственных веществ в хирургии, М․, 1958
* Подвижная слепая кишка, М․, 1969 (соавт․ Г․ Л․ Мирза-Авакян)
* Артериальное местное обезболивание..., Е․, 1972
* Скорость кровотока при патологии сосудов конечностей, 1976
* Облитерирующая ангиодистрофия нижних конечностей, 1978
* Мезотелиома брюшины, 1984

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Կարմիրգյուղ գյուղում ծնվածներ
Կատեգորիա:Հայ վիրաբույժներ
Կատեգորիա:Բժշկական գիտությունների դոկտորներ
Կատեգորիա:ՀԽՍՀ գիտության վաստակավոր գործիչներ
Կատեգորիա:ՀՀ ԳԱԱ թղթակից անդամներ
Կատեգորիա:Հայ պրոֆեսորներ
Կատեգորիա:Խորհրդային վիրաբույժներ
Կատեգորիա:Խորհրդահայեր
Կատեգորիա:Հայ գիտնականներ
Կատեգորիա:Նուբարաշենի գերեզմանատանը թաղվածներ
Արցախի Հանրապետության ռազմաբժշկական ծառայություն

**Արցախի հանրապետության ռազմաբժշկական ծառայություն**, խաղաղ և պատերազմական պայմաններում զորքերի բժշկական սպասարկումը իրականացնող զինված ուժերի թիկունքային ծառայություն։

Ռազմաբժշկական ծառայությունն իրականացնում է զորքի բժշկական սպասարկման համալիր միջոցառումներ՝ անձնակազմի առողջության պահպանման և ամրապնդման, հիվանդությունների, վնասվածքների դեպքում զինվորականներին բուժօգնություն ցույց տալու, նրանց մարտունակությունն ու աշխատունակությունն արագ վերականգնելու, ինչպես նաև՝ սանիտարահիգիենային, հակահամաճարակային և բուժախտականխարգելիչ միջոցառումներ, բժշկական գույքով ապահովում, ռազմաբժշկական ծառայությունը մարտական և զորահավաքային բարձր պատրաստվածություն, ռազմական բժշկագիտության խնդիրների մշակում։ Ռազմաբժշկական ծառայությունը խնդիրները խաղաղ ժամանակ որոշվում են զինված ուժերում ուսումնամարտական նախապատրաստության և զորային կենցաղի պայմաններով։

## Սկզբնավորումը
Արցախում ռազմաբժշկական ծառայությունը սկզբնավորվել է 1988-1988 թվականներին՝ Շահումյանի շրջանում ինքնապաշտպանական առաջին ջոկատների կազմավորման հետ միաժամանակ, մարտական գործողությունների պայմաններում։ Կառուցվածքը և գործունեության սկզբունքները համապատասխանել են առկա հանգամանքներին։ Հիվանդ և վիրավոր ազատամարտիկների բուժսպասարկումը իրականացվել է ինքնօգնությամբ և փոխօգնությամբ՝ անհատական միջոցներով, ջոկատների բուժքույրերի և բուժակների, ինչպես նաև տեղական հիվանդանոցների, բժշկական կետերի քաղաքացիական բուժանձնակազմի միջոցով։

1990-1992 թվականներին, պաշտբանական բանակի կազմավորմանը զուգընթաց, աստիճանաբար ձևավորվել է ՊՇ-ների և բանակային այլ կառուցվածքների բժշկական ծառայությունը, ուր կազմակերպել է հիվանդների և վիրավորների տարհանումը մարտական գործողությունների տարածքներից։ Այդ փուլում ռազմաբժշկական ծառայություն չուներ հստակ կազմակերպական կառուցվածք հրապիտալային բազա, շարժական ռազմադաշտային հրապիտալներ։ Բժշկական ապահովումն իարկանացվել է բժշկական հատուկ խմբերի միջոցով, իսկ որպես հրապիտալներ օգտագործվել է քաղաքացիական բուժհիմնարկների առկա ցանցը։

## Ստեղծումը
1989-1995 թվականներին, Վ. Մարությանի նախաձեռնությամբ, կազմավորվել է Արցախի հանրապետության ռազմաբժշկական ծառայություն, ձևավորվել զորամասերի բժշկական ծառայությունները, ստեղծվել զինվորական հոսպիտալների կենտրոնական ցանց, կազմակերպվել կենտրոնական և հոսպիտալային ռազմաբժշկական հանձնաժողովներ։

Կատեգորիա:Ծառայությունների ոլորտ
Կատեգորիա:Արցախի Հանրապետության Պաշտպանության բանակ
NBA ծագող աստղերի մարտահրավեր

**Ծագող աստղերի մարտահրավերը** դա NBA-ի կողմից ցուցադրական խաղ է, որը տեղի է ունենում NBA բոլոր աստղերի խաղից առաջ ուրբաթ օրը։ Մրցույթի մասնակցիցները մեկ կամ երկու տարվա փորձ ունեցող խաղացողնեռն են, որոնց ընտրում են NBA-ի օգնական մարզիչները։ Երկու հոգի նշանակվում են, որպես այդ երկու հակառակորդ թմերի «գլխավոր խեկավարներ»։

1995 թվականից մինչև 1999 կոչվել է «երիտասարդ սպորտսմենների խաղ»։ Ամբողջովին կազմված է եղել մեկ տարվա փորձ ունեցող խաղացողներից (նորեկներ), այնուհետև 2000-2011 թվականներին անվանափոխվել է «Երիտասարդ սպորտսմենների մրցակցություն», որի առանձնահատկությունն այն է, որ մեկ տարվա փորձ ունեցող խաղացողները խաղալու են ընդդեմ երկու տարվա փորձ ունեցողների դեմ 2012 թվականից մրցույթն ստանում է նոր անվանում՝ «Ծագող աստղերի մարտահրավեր»։

Կատեգորիա:Բասկետբոլ
Նորվեգական բանվորական կուսակցություն

[230px|մինի|Կուսակցության գրասենյակն [Օսլոյում]]
**Բանվորական կուսակցություն** (, , նախկինում՝ **Նորվեգիայի բանվորական կուսակցություն** ), սոցիալ-դեմոկրատական քաղաքական կուսացկություն Նորվեգիայում։

հիմնադրվել է 1887 թվականի օգոստոսին Արենդալի համագումարում։ Մասնակցել է II Ինտերնացիոնալի ստեղծմանը (1889)։ Առաջին սոցիալիստական ծրագիրն ընդունվել է 1891 թվականին։ Կուսակցության գործունեության սկզբնական շրջանից սկսած  ղեկավարության քաղաքականության մեջ տեղ են գտել «ռեֆորմիստական ձգտումներ»։

1906—1911 թթ. կուսակցության ներսում ստեղծվեց ձախ խմբավորում, որը հատկապես ուժեղացավ Հոկտեմբերյան հեղափոխություն ներգործությամբ։ Կուսակցության 1918 թ. համագումարում ՆԲԿ ղեկավարությունն անցավ ձախ թևի ձեռքը (նախագահ՝ Կյուրե Գրեպպ)։ 1919 թվականին կուսակցությունը դարձավ Կոմունիստական ինտերնացիոնալի (Կոմինտերն) անդամ։ 1921 թ. կուսակցությունից ղուրս եկան աջ թևի կողմնակիցները՝ հիմնելով Նորվեգական սոցիալ-դեմոկրատական բանվորական կուսակցությունը (ՆՍԴԲԿ)։ 1922 թվականին ՆԲԿ-ում գլուխ անցան ցենտրիստները (Տրանմելի խումբ), որոնք սկսեցին դեմ արտահայտվել Կոմինտերնի կուրսի դեմ։ Այն ավարտվեց Կոմինտերնից ՆԲԿ-ի հեռացումով և կուսակցության նոր պառակտմամբ։ ՆԲԿ-ից դուրս եկան ձախ թևի ներկայացուցիչները, որոնք 1923 թվականին հիմնադրեցին Նորվեգիայի կոմունիստական կուսակցությունը։ 1927 թվականին ՆԲԿ-ը և ՆՍԴԲԿ-ն ձուլվեցին՝ հանդես գալով որպես տիպիկ սոցիալ-ռոֆորմիստական կուսակցություն։ 1933 թվականին ՆԲԿ-ը նշանակալի հաղթանակի հասավ պառլամենտական ընտրություններում՝ 1935 թվականին դառնալով կառավարող կուսակցություն (1935—1945 թթ. երկրի պրեմիեր մինիստրն է եղել Յու․ Նյուգորսվոլը)։ Նացիստական Գերմանիայի կողմից երկրի օկուպացիայի տարիներին (1940—1945) ՆԲԿ անդամները մասնակցել են Նորվեգիայի դիմադրության շարժմանը։ 1940—1960-ական թվականների 2-րդ կեսին ՆԲԿ-ի կազմած կառավարությունները (ՆԲԿ նախագահ և պրեմիեր մինիստր՝ Էյնար Գերհարդսեն) իրականացրեցին մի շարք սոցիալական ռեֆորմներ։ 1961 թ. ՆԲԿ-ից հեռացավ ձախ սոցիալ-դեմոկրատների մի մասը՝ հիմնադրելով սոցիալիստական ժողովրդական կուսակցությունը։ 1965 թ. պառլամենտական ընտրություններում ՆԲԿ-ը զրկվեց պառլամենտական մեծամասնությունից։ 1973 թվականին ՆԲԿ-ը նորից պառակտվեց, դրանից անջատվեց օպոզիցիոն խումբը, որը հանդես էր գալիս կուսակցության ղեկավարության աջ կուրսի դեմ։ 2005-2013 թվականներին Ենս Սթոլթենբերգը, որպես «Կարմիր-կանաչ» կոալիցիայի ղեկավար, ստանձնել է Նորվեգիայի վարչապետի պաշտոնը։

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Պաշտոնական կայք

Կատեգորիա:Նորվեգիայի կուսակցություններ
Կատեգորիա:Սոցիալ-դեմոկրատական կուսակցություններ
Նե Վին

**Նե ՎիՆ** (, ), Բիրմայի քաղաքական և ռազմական գործիչ, Սոցիալիստական Բիրմայի ռազմական դիկտատոր (1962-1988)։

Բիրմայի անկախությունից (1948) հետո զբաղեցրել է պետական և զինվորական բարձր պաշտոններ։ 1950-1972 թվականներին եղել է զինված ուժերի գլխավոր հրամանատարը, 1958-1960 թվականներին՝ վարչապետ, 1962-1974 թվականներին՝ Հեղափոխական խորհրդի և Հեղափոխական կառավարության նախագահ (1962 թ.-ին բանակը Նե Վինի գլխավորությամբ գրավել է իշխանությունը)։

1971 թվականին նշանակվել է Բիրմական սոցիալիստական ծրագիր կուսակցության (ԲՄԾԿ, հիմնվել է 1962 թ.-ին) ԿԿ Գործկոմի նախագահ, 1974-1981 թվականներին եղել է ժողովրդական ժողովի Պետական խորհրդի նախագահ և Բիրմայի նախագահ։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Մյանմայի վարչապետներ
Կատեգորիա:Մյանմայի հեղափոխականներ
Կատեգորիա:Երկրորդ համաշխարհային պատերազմի մասնակիցներ
Կատեգորիա:Մյանմայի քաղաքական գործիչներ
Կատեգորիա:Պետության ղեկավարներ
Սարսանգի հիդրոհանգույցի ազատագրում

**Սարսանգի հիդրոհանգույցի ազատագրում**, տեղի է ունեցել 1993 թվականի մարտին։

## Մարտական գործողություններ
Մարտական գործողությունն իրականացրել է Կենտրոնական պաշտպանական շրջանի 3-րդ մոտոհրաձգային գումարտակը, օժանդակել են Մեհմանա-Կուսապատ ճանապարհների խաչմերուկում տեղակայված 1-ին և 2-րդ գումարտակները, իսկ Հաթերքի ուղղությունից՝ 4-րդ ՊՇ ստորաբաժանումները։

Ադրբեջանական բանակի հրամանատարությունը հիդրոհանգույցի պաշտպանությունն ամրապնդելու նպատակով այնտեղ էր կենտրոնացրել իր զինուժի ճնշող մասը և համալրել զինտեխնիկայով։ Նպատակ ունենալով կանխարգելել ղարաբաղյան զինուժի տեխնիկայի առաջխաղացումը՝ հակառակորդը պայթեցրել և ականապատել էր դեպի հիդրոհանգույց տանող բոլուր ճանապարհները։ Ղարաբաղյան զինուժի հրամանատարությունը վճռել է հակառակորդին անակնկալ հարված հասցնել թիկունքից։ Այդ առաջադրանքն իրականացրել է 3-րդ գումարտակի հրամանատարի տեղակալ Ա. Ղազարյանը, որը մի խումբ ազատամարտիկների հետ աննկատ շրջանցել է հակառակորդի դիրքերը և հանկարծակի գրոհել թշնամու վրա։ Միաժամանակյա համաձայնեցված հարձակումը ճակատից և թիկունքից հանկարծակիի է բերել թշնամուն, գրկել հրամանատարությանը գործողությունները վերահսկելու հնարավորությունից, հակառակորդի զինվորների մեջ խուճապ առաջացրել։ Պաշտպանությունը ճեղքվել է, ղարաբաղյան ուժերն իրենց վերահսկողության տակ են վերցրել Սարսանգի հիդրոհանգույցը։ Մարտադաշտում կրելով կենդանի ուժի և զինտեխնիկայի զգալի կորուստներ՝ հակառակորդը զիջել է դիրքերը և սկսել նահանջել։

Սարսանգի ուղղությամբ գործող Կենտրոնական ՊՇ-ին մարտի 1-ին փոխարինել է կամավորականներից կազմված մի ստվար ջոկատ, ադրբեջանական հրամանատարությունը, օգտվելով ջոկատի անփորձությունից, անցել է հակահարձակման և վերագրավել Սարսանգի հիդրոհանգույցը վերահսկող հայկական զորքերի դիրքերը։

Արցախի ղեկավարությունը, գնահատելով ստեղծված իրավիճակի լրջությունը, մարտի 4-ին Ստեփանակերտից ռազմաճակատի այդ հատված է տեղափոխել նոր ուժեր։

Ըստ մշակված հակահարձակման օպերատիվ պլանի՝ հիդրոհանգույցի վերագրավման ռազմական գործողությունը հաշված ժամերի ընթացքում իրականացրել են կենտրոնական ՊՇ-ի հետախույզները, և ղարաբաղյան ուժերը իրենց վերահսկողության տակ են վերցրել Սարսանգի հիդրոհանգույցի դիրքերը։

Կատեգորիա:Արցախի Հանրապետության պատմություն
NBA բոլոր աստղերի ուիքենդի հայտնիների խաղ

**NBA բոլոր աստղերի ուիքենդի հայտնիների խաղը** դա NBA-ի կողմից ցուցադրական խաղ է, որը տեղի է ունենում NBA բոլոր աստղերի ուիքենդի ժամանակ՝ ուրբաթ օրը։ Այդ խաղի առանձնահատկությունն այն է, որ պետք է մասնակցեն միայն NBA-ի նախկին մարզիկներ, WNBA-ի բասկետբոլիստուհիներ, դերասաններ, երաժիշտներ և այլ մարզիկներ, բացի բասկետբոլիստներից։

Առաջին անգամ տեղի է ունեցել 2002-2003 մրցաշրջանի NBA բոլոր աստղերի ուիքենդի ընթացքում։ NBA բոլոր աստղերի ուիքենդի հայտնիների խաղն անցկացվում է այն քաղաքում, որտեղ անցկացվում է NBA բոլոր աստղերի խաղը, բայց ոչ նույն մարզադաշտում։
## Կանոններ
Խաղն անցակացվում է NBA սովորական կանոններով, սակայն մի քանի կանոն ենթարկվել են փոփոխության։
* Խաղը 2003-2011 թվականներն անցկացվել է չորս խաղակեսից՝ յուրաքանչյուրը 8 րոպե։ Սկսած 2012 թվականից ընդլայնվել է մինչև 10 րոպե։
* 2003-2012 թվականներին խաղը ժամանակը չէր դադարում չհաշված թայմաութները և երկրորդ և չորրորդ խաղակեսի վերջին երկու րոպենները։ Սկսած 2013 թվականից դադարում էր յուրաքանչյուր խաղակեսի վերջին երկու րոպեներին։
* Օվերթայմը տևում է երկու րոպե, և այդ ընթացքում ժամանակը չի դադարում։
* Այս խաղում տուգանքների համար չեն հեռացվում խաղացողները, բայց մարզիկները և մարզիչները տեխնիկական տուգանքների համար կարող են հեռացվել խաղից։
* Մինչև 2005 թվականը չկար լավագույն խաղացող մրցանակը։ 2005-2010 թվականները հանդիսականների քվերկության վրա ընտրվում էր լավագույն խաղացողը։ Սկսած 2011 թվականից լավագույն խաղացողը ընտրվում էր նաև հեռուստադիտողների քվեարկության վրա։
* 2011-2012 մրցաշրջանի խաղում 24 վայրկյանի կանոնը չօգտագործվեց, որի վերջին հինգ վայրկյանը փոփոխվել են տասնորդական վայրկյանների։

## Մրցաշարի լավագույն խաղացողներ

Կատեգորիա:Բասկետբոլ
Իսպանական տորտիլյա

thumb|Իսպանական տորտիլյա
**Իսպանական տորտիլյա (կարտոֆիլով տորտիլյա. ),** ձվածեղ ձիթապտղի յուղով, հավի ձվով, կարտոֆիլով և սոխով։ Հաճախ տրվում է նախաճաշին։ Իսպանիաական բառերում տորտիլյան մատուցվում է սենդվիչներում և առաջարկվում է որպես խորտիկ։
Հայտնի էր դեռևս 17-րդ դարում, և ենթադրաբար է, որ առաջին անգամ պատրաստվել է վանականների կողմից։ Մեկ այլ վարկածով առաջին անգամ կարտոֆիլով տորտիլյան պատրաստվել է 19-րդ դարում գյուղացիների կողմից, որը հանձնարարվել էր տալ որպես կերակուր գեներալ Սումալակարրեգին այլ մթերքների բացակայության ժամանակ, բացի կարտոֆիլից, ձվից և սոխից։

## Տես նաև
* Տորտիլյա
* Սենդվիչներ իսպանական տորտիլյաով
* Չիպսեր
* Ռոստի

## Արտաքին հղումներ
* Պատրաստման բաղադրատոմսը

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Իսպանական խոհանոց
Կատեգորիա:Ուտեստներ հավի ձվից
Կատեգորիա:Կարտոֆիլով ուտեստներ
173 (թիվ)

**173** (**հարյուր յոթանասուներեք**), բնական թիվ է։
## Աստղագիտության մեջ
* (173) Ինոն Աստերոիդների գլխավոր գոտու աստերոիդ է։
## Բնագիտության մեջ
* 173 տարի է պահանջվում Վերին լճի ամբողջ ջրի փոփոխության համար։
## Այլ ոլորտներում
* Տարվա 173-րդ օրը հունիսի 22-ն է (նահանջ տարիներին՝ հունիսի 21-ը)

## Տես նաև
* 173 թ., 
* Մ.թ.ա. 173 թ.

Կատեգորիա:173
Ալգաիր (գետ)

**Ալգաիր** (), գետ Ռուսաստանում, հոսում է Ալթայի երկրամասում, Ալթայի Հանրապետությունում։ Գետաբերանը տեղակայված է Կատուն գետի ձախ ափով՝ 97 կմ հեռավորության վրա։ Գետի երկարությունը 15 կմ² է։

## Ջրային գրանցամատյանի տվյալներ
Ռուսաստանի ջրային գրանցամատյանի տվյալների համաձայն՝ պատկանում է Վերխնեօբյան ավազանային երկրամասին, գետի ջրատնտեսային տեղամասը Կատուն գետն է, գետի ավազանատակը Բիա և Կատուն գետերն են։ Գետի գետային ավազանը (Վերին) Օբ գետն է՝ մինչև Իրտիշի հետ միախառնման կետը։

Տվյալներն ըստ ջրային ռեսուրսների ֆեդերատիվ տեսչության.

* *Ջրային օբյեկտի, պետական ջրային գրանցման կոդը* - **13010100312115100007210**
* *Հիդրոլոգիական ուսումնասիրությունների կոդը* - **115100370**
* *Ավազանի կոդը* - **13.01.01.003**
* *Հիդրոլոգիական ուսումնասիրությունների հատորի համարը* - **15**
* *Թողարկումն ըստ հիդրոլոգիական ուսումնասիրությունների* - **1**

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Ռուսաստանի գետեր
Կատեգորիա:Վերին Օբի ավազանային շրջանի գետեր
Ալեքսանդր Գերասիմով (երկրաբան)

**Ալեքսանդր Պավլովիչ Գերասիմով** (, ), ռուս խորհրդային երկրաբան։ ՌԽՖՍՀ գիտության վաստակավոր գործիչ։

## Կենսագրություն
1895 թվականին ավարտել է Պետերբուրգի լեռնային ինստիտուտը։ 1908 թվականից աշխատել է Կովկասում։ Գերասիմովը եղել է Կովկասի երկրաբանության պարբերական հետազոտությունների կազմակերպողը, երկար տարիներ ուսումնասիրել է նրա հանքային ջրերը, հրային ապարների պետրոգրաֆիան։ Նրա խմբագրությամբ կազմվել է Կովկասի ընդհանուր երկրաբանական քարտեզը։ 1935 թվականին ընտրվել է Համամիութենական միներալոգիական ընկերության նախագահ։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Ռուս երկրաբաններ
Կատեգորիա:Ռուս ճանապարհորդներ
172 (թիվ)

**172** (**հարյուր յոթանասուներկու**), բնական թիվ է։

## Աստղագիտության մեջ
* (172) Բավկիսը Աստերոիդների գլխավոր գոտու S դասի խոշոր աստերոիդ է։
## Այլ ոլորտներում
* Տարվա 172-րդ օրը հունիսի 21-ն է (նահանջ տարիներին՝ հունիսի 20-ը)
* NGC 172-ը Կետի համաստեղությունում գտնվող գալակտիկա է։

## Տես նաև
* 172 թ., 
* Մ.թ.ա. 172 թ.

Կատեգորիա:172
Իննոկենտի Գերասիմով

**Իննոկենտի Պետրովիչ Գերասիմով** (, (), ռուս խորհրդային աշխարհագրագետ, ԽՍՀՄ ԳԱ ակադեմիկոս (1953 թվականից)։

Ավարտել է Լենինգրադի համալսարանը (1926)։ Հիմնական աշխատանքները վերաբերում են հողերի ծագմանը, աշխարհագրությանը, գեոմորֆոլոգիային։ Սովետական աշխարհագրագետների Ազգային կոմիտեի նախագահն է (1957 թ.-ից), Հողագետների համամիութենական ընկերության նախագահը (1963 թ.-ից), արտասահմանյան մի շարք ակադեմիաների անդամ։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Ռուս աշխարհագրագետներ
Կատեգորիա:Մոսկվա քաղաքում մահացածներ
Կատեգորիա:ԽՍՀՄ Պետական մրցանակի դափնեկիրներ
Կատեգորիա:Աշխարհագրական գիտությունների դոկտորներ
Կատեգորիա:ԽՍՀՄ ԳԱ ակադեմիկոսներ
Կատեգորիա:Սանկտ Պետերբուրգի պետական համալսարանի շրջանավարտներ
Կատեգորիա:ԽՄԿԿ անդամներ
Կատեգորիա:ԽՍՀՄ ԳԱ իսկական անդամներ
Գերիլիա

[մինի|Պարտիզանական կռիվներ ([Պիրենեյան պատերազմներ)]]
**Գերիլիա** (՝ պատերազմ բառից), պարտիզանական պատերազմի անվանում Իսպանիայում և Լատինական Ամերիկայի երկրներում։ Առավել հայտնի է իսպանական հեղափոխության (1808-1814) շրջանի գերիլիան, որը զուգակցվել է ֆրանսիական ուժերի և ֆեոդալիզմի դեմ մղվող պայքարը։

Կատեգորիա:Պատերազմներ ըստ տեսակի
Կատեգորիա:Իսպաներեն բառեր և արտահայտություններ
Կատեգորիա:Պարտիզանական շարժումներ