Կուրտ Տուխոլսկի

**Կուրտ Տուխոլսկի** (, ), գերմանացի լրագրող, երգիծաբան և գրող։

Ստեղծագործել է նաև *[[Կասպար Հաուզեր]]* (պատմական գործչի անունով), *Փիթեր Պանտեր*, *Թեոբալդ Վագր* և *Իգնազ Վրոբել* կեղծանունների ներքո։

Լինելով քաղաքականության մեջ ակտիվ ներգրավված լրագրող և Die Weltbühne շաբաթաթերթի ժամանակավոր համախմբագիր, նա միաժամանակ երգիծաբան էր, երգիծական քաղաքական գրախոսությունների և երգերի հեղինակ, բանաստեղծ։ Նա իրեն տեսնում էր որպես ձախակողմյան դեմոկրատ։ Նրա մտավախությունները հաստատվել են, երբ 1933 թվականի հունվարին նացիստները եկել են իշխանության։ Այդ տարվա մայիսին նա այն հեղինակների թվում էր, ում ստեղծագործությունները համարվել «ոչ գերմանական» և որոնց գրքերը այրվել են։ Նա նաև առաջին հեղինակներից էր, որոնց Գերմանիայի քաղաքացիությունը չեղյալ է հայտարարվել։

Ըստ Իշտվան Դիակի՝ ​​Տուխոլսկին Վայմարյան Գերմանիայի ամենահակասական քաղաքական և մշակութային մեկնաբանն էր։ Նա հրապարակել է ավելի քան 2000 էսսե, մանիֆեստ, բանաստեղծություն, գրախոսություն, աֆորիզմ և պատմվածք։

*«Իր աշխատություններում նա ծանր հարվածներ է հասցրել Գերմանիայում իր հիմնական թշնամիներին, որոնց նա բնորոշել է որպես ամբարտավան արիստոկրատներ, ռազմատենչ բանակի սպաներ, դաժան ոստիկաններ, հետադիմական դատավորներ, հակահանրապետական ​​պաշտոնյաներ, կեղծավոր հոգևորականներ, բռնակալ դասախոսներ, մենամարտող եղբայրության ուսանողներ, անողոք կապիտալիստներ, փղշտացիներ, պատեհապաշտ հրեա գործարարներ, ֆաշիստ մանր բուրժուաներ, նացիստներ, նույնիսկ գյուղացիներ, որոնց նա ընդհանուր առմամբ համր և պահպանողական էր համարում… Նա հայտնի է որպես երգիծանքի, կարճ կերպարների էսքիզների և բեռլինյան ժարգոնի անգերազանցելի վարպետ»:*

## Երիտասարդություն, դպրոց և համալսարան

Կուրտ Տուխոլսկին ծնվել է գերման-հրեական ընտանիքում։ Նրա ծնողների տունը, որտեղ նա ծնվել է 1890 թվականի հունվարի 9-ին, գտնվում էր Բեռլին-Մոաբիթ քաղաքի Լյուբեկեր փողոցի 13 հասցեում։ Այնուամենայնիվ, նա իր վաղ մանկությունն անցկացրել է Շչեցին (այժմ՝ Լեհաստանում), ուր հայրը տեղափոխվել էր աշխատանքային նկատառումներով։ Ալեքս Տուխոլսկին ամուսնացել էր իր զարմիկի՝ Դորիս Տուխոլսկու հետ 1887 թվականին և ուներ երեք երեխա՝ Կուրտը,Ֆրիցը և Էլենը։ Տուխոլսկու հարաբերությունները մոր հետ նրա ողջ կյանքի ընթացքում լարված էին. նա ավելի ներդաշնակ հարաբերություններ ուներ հոր հետ, որը, սակայն, մահացել է 1905 թվականին՝ Կուրտի երիտասարդության տարիներին։ Ալեքս Տուխոլսկին զգալի կարողություն է թողել կնոջն ու երեխաներին, ինչը հնարավորություն է տվել ավագ որդուն առանց ֆինանսական անհանգստության գնալ համալսարան։

1899 թվականին, երբ իր ընտանիքը վերադարձել է Բեռլին, Կուրտ Տուխոլսկին հաճախել է *ֆրանսիական քերականական դպրոցը* (): 1903 թվականին նա տեղափոխվել է Königliche Wilhelms-Gymnasium; սակայն դուրս է մնացել 1907 թվականին և հետագայում պատրաստվել իր աբիտուրին՝ մասնավոր ուսուցչի օգնությամբ։ 1909 թվականին, աբիտուրի քննությունները հանձնելուց հետո, նա սկսել է սովորել իրավաբանություն Բեռլինում նույն թվականի հոկտեմբերին, ապա իր երկրորդ կիսամյակն անցկացրել է Ժնևում 1910 թվականի սկզբին։

Համալսարանական տարիների հիմնական հետաքրքրությունը գրականությունն էր։ Այսպիսով, նա 1911 թվականի սեպտեմբերին մեկնել է Պրահա իր ընկերոջ՝ Կուրտ Շաֆրանսկու հետ, որպեսզի զարմացնի իր սիրելի հեղինակին՝ Մաքս Բրոդին։ Բրոդը Տուխոլսկուն ներկայացրել է գրող Ֆրանց Կաֆկային։

## Առաջին հաջողությունները որպես գրող
Դեռ դպրոցական տարիներին Տուխոլսկին արդեն գրել էր իր առաջին հոդվածները։ 1907 թվականին Ulk ամենշաբաթյա երգիծական ամսագիրը հրապարակել է *Märchen* *(«Հեքիաթ»)* կարճ տեքստը, որտեղ 17-ամյա Տուխոլսկին ծաղրում էր Վիլհելմ II-ի մշակութային նախասիրությունները։ Համալսարանում նա ավելի ինտենսիվ աշխատել է որպես լրագրող, ի թիվս այլոց՝ աշխատելով սոցիալ-դեմոկրատական ​​կուսակցության *Vorwärts* և *Der Wahre Jacob* բաժիններում։

1913 թվականի հունվարին Տուխոլսկին սկսել է իր լրագրողական կարիերայի կայուն և արդյունավետ նոր փուլը, երբ նա հրապարակել է իր առաջին հոդվածը Die Schaubühne շաբաթական թատերական ամսագրում (հետագայում կոչվել է Die Weltbühne): Ամսագրի սեփականատերը՝ հրապարակախոս Զիգֆրիդ Յակոբսոնը, դարձել է Տուխոլսկու ընկերն ու դաստիարակը՝ նրան և՛ խրախուսելով, և՛ քննադատելով, երբեմն հոդվածներ գրելով նրա հետ և աստիճանաբար հրավիրելով նրան ստանձնելու Die Schaubühne-ի խմբագրական պատասխանատվությունը. Տուխոլսկու ազդեցությամբ ամսագրի ուղղվածությունը փոխվել է դեպի քաղաքականությունը, և 1918 թվականին այն վերանվանվել է *Die Weltbühne: Zeitschrift für Politik/Kunst/Wirtschaft* («Համաշխարհային բեմ. ամսագիր քաղաքականության/արվեստի/տնտեսության համար»։

## Ազդեցությունը Վայմարի Հանրապետությունում
1918 թվականին Տուխոլսկին դարձել է *Ulk* երգիծական ամսագրի խմբագիրը և նաև *Die Schaubühne* գրող, որը 1913 թվականին վերանվանվել է Die Weltbühne: Այսպիսով, նա դարձել է Վայմարի Հանրապետության ամենահայտնի և ազդեցիկ ձայներից մեկը, բացահայտ երգիծաբան և գերմանական միլիտարիզմի հակառակորդը, աճող նացիոնալ-սոցիալիստական ​​շարժման մասին վաղ նախազգուշացնողը։ Նա 1925 -1928 թվականներն անցկացրել է Փարիզում, բայց վերադարձել է Բեռլին՝ կարճ ժամանակով դառնալու Die Weltbühne-ի խմբագիր։ Նրա գրքերն առաջիններից էին, որոնք այրվել են նացիստական ​​կուսակցության կողմից 1933 թվականին։ Այդ ժամանակ նա արդեն փախել էր Շվեդիա։

## Մահ
1935 թվականի դեկտեմբերի 20-ի երեկոյան Տուխոլսկին քնաբեր է ընդունել Հինդասի իր տանը։ Նա այնտեղ մահացել է դեկտեմբերի 21-ի երեկոյան։ Տուխոլսկու կենսագիր Մայքլ Հեփը կասկածի տակ է դրել ինքնասպանության վարկածը՝ ասելով, որ հնարավոր է համարում, որ մահը պատահական է եղել։ Այնուամենայնիվ, այս պնդումը վիճարկվում է Տուխոլսկու հետազոտողների շրջանում։ Կուրտ Տուխոլսկին թաղվել է Մարիֆրեդի գերեզմանատանը՝ Մալարեն լճի մոտ։ Նրա գերեզմանի վրա գրված է Գյոթեից մի մեջբերում՝ *Alles Vergängliche ist nur ein Gleichnis։*

## Ծանոթագրություններ

## Ընթերցանության նյութեր
* Baumann, Franz. "Fabulous, Tragic Kurt Tucholsky". In *The Los Angeles Review of Books*, 19 August 2017.
* Freeman, Thomas (1997). "1914. Kurt Tucholsky withdraws from the Jewish community", in Sander L. Gilman and Jack Zipes (eds.), *Yale Companion to Jewish Writing and Thought in German Culture, 1096–1996*. New Haven: Yale University Press. . pp.&nbsp;327–335.
* Grenville, Bryan P.: *Kurt Tucholsky: The Ironic Sentimentalist.* London: Oswald Wolff, London 1981. 
* Grimes, William. "Giving a Satirist of the Third Reich the Last Laugh" *The New York Times*, 6 June 2014.
* Hierholzer, Michael: *Kurt Tucholsky, 1890–1935: Aspekte seiner Person und seines Werkes (English: Kurt Tucholsky 1890–1935: aspects of the man and his works)*. Inter Nationes, Bonn 1990.
* Knust, Herbert (1987). "Kurt Tucholsky (9 January 1890-21 December 1935)".  *German Fiction Writers, 1914–1945*; *Dictionary of Literary Biography*, Vol. 56. Detroit: Gale. . pp.&nbsp;264–277.
* Merriman, John, and Jay Winter (Eds.). "Kurt Tucholsky", in *Europe Since 1914: Encyclopedia of the Age of War and Reconstruction*. New York: Charles Scribner's Sons, 2006. Available online via ''Encyclopedia.com*.
* Poor, Harold L.: *Kurt Tucholsky and the Ordeal of Germany, 1914–1935.* Charles Scribner's Sons, New York 1968. 
* *An early version of this article was based, in part, on the corresponding article in the German Wikipedia, retrieved 24 April 2005.''