Total Control

**Total Control,**  իրական ժամանակի ռազմավարական համակարգչային խաղ, մշակված և թողարկված ռուսական «ДОКА» ընկերության կողմից՝ 1995 թվականին։ Գերմանիայում խաղը հրատարակվել է Software 2000 ընկերության կողմից:

Ռուսական արտադրության առաջին ռազմավարական համակարգչային խաղերից մեկը։ Խաղի մշակողները, ինչպես նաև Ռուսաստանում համակարգիչների և համակարգչային խաղերի մասին հրատարակությունները Total Control-ը բնութագրել են որպես Ռուսաստանում մշակված առաջին լիարժեք համակարգչային ռազմավարական խաղ:

Խաղը լավ ընդունելության է արժանացել հայրենիքում և դարձել է մի քանի մրցանակների դափնեկիր, այդ թվում՝ համակարգչային գրաֆիկայի և անիմացիայի «Անիգրաֆ’96» փառատոնի գրան-պրի մրցանակի: Total Control-ը արտասահմանում ստացել է խաղային մամուլի զուսպ արձագանքներ, որոնք տատանվել են չափավոր դրականից դեպի կտրուկ  բացասական:

## Սյուժե
Խաղի գործողությունները տեղի են ունենում XXXI դարում։ Համաձայն «Գալակտիկական ազդեցության ոլորտների մասին համաձայնագրի»՝ գալակտիկայում ցանկացած ուժային գործողություն արգելված է։ Այնուամենայնիվ, այս կանոնը չի տարածվում նոր հայտնաբերված մոլորակների վրա։ Այն դեպքում, երբ մի քանի շահագրգիռ կողմեր հավակնում են նման մոլորակներից մեկի սեփականության իրավունքին, վեճը լուծվում է ռոբոտացված բանակների օգտագործմամբ մարտական գործողություններով։ Նման նպատակների համար նախատեսված է ստանդարտ ընթացակարգ, որի շրջանակներում խաղացողները կառուցում են ավտոմատացված բազաներ, որոնք կառավարվում են մեկ մարդու կողմից։ Պայքարը մղվում է մինչև մոլորակի նկատմամբ լիակատար վերահսկողության հաստատումը։ Կարևոր պայման է հակամարտության ընթացքում մարդկային զոհերի անթույլատրելիությունը:

## Խաղի ընթացք
Total Control-ը իրական ժամանակի ռազմավարություն է, որի խաղային ընթացքը բաղկացած է քարտեզի հետազոտությունից, բազայի կառուցումից, ռեսուրսների արդյունահանումից, բանակների ստեղծումից և մարտական գործողություններից։ Խաղի նպատակն է գաղութացնել և վերահսկողություն հաստատել նոր հայտնաբերված մոլորակի վրա:

Մոլորակի քարտեզը պատահականորեն է գեներացվում և իրենից ներկայացնում է տորի մեջ փակցված ուղղանկյուն, որը բաժանված է քառակուսիների։ Գաղութացումը սկսելուց առաջ խաղացողին հնարավորություն է տրվում կարգավորել քարտեզի գեներատորը պարամետրերի միջոցով։ Մոլորակը կարող է ունենալ տարբեր չափսեր, լանդշաֆտի բարձրություն և տեսակ, որից կախված է ռեսուրսների քանակը և դրանց վերականգնման արագությունը։ Յուրաքանչյուր քառակուսու վրա կարող է գտնվել միայն մեկ բազա:

Բազայի կառուցումը, բանակների արտադրությունը և ռեսուրսների կառավարումն իրականացվում են արագացված ժամանակում։ Կառուցման համար հասանելի են տարբեր շենքեր, ինչպիսիք են հանքերը, զենիթային թնդանոթները, կայանները, ավիագործարանը և հաշվողական կենտրոնը։ Խաղային գործընթացի կարևոր կետ է բազայի կառույցների համար նոր ծրագրային ապահովման (ԾԱ) մշակումը ծրագրավորողների միջոցով, որոնց պետք է վարձել և վճարել նրանց աշխատավարձը։ ԾԱ-ի մշակումն ու արդիականացումը թույլ է տալիս բարելավել շենքերը և բացել նոր տեխնոլոգիաներ:

Խաղի մարտերը տեղի են ունենում իրական ժամանակում։ Հարձակումն ու պաշտպանությունը կարող են իրականացվել ավտոմատ ռեժիմով։ Արհեստական ինտելեկտի բարդությունը կարգավորվում է խաղացողի և հակառակորդի առավելությունները կարգավորելով։ Ընդհանուր առմամբ կա բարդության չորս մակարդակ:

## Զարգացում
Total Control խաղի հիմնական ստեղծողները ծրագրավորողներ Պյոտր Վիսոտինը (ավելի ուշ աշխատել է այնպիսի խաղերի վրա, ինչպիսիք են «Ալոդի»), «Ստորգետնյա հիվանդապահները») և Դանիլա Վորոբյովն են։ Երկու հեղինակ ցանկացել են մշակել համակարգչային խաղ և դիտարկում են նախագիծ ստեղծելու հնարավորությունները տարբեր ժանրերում, սակայն բախվել են նկարչի բացակայության խնդրին։ Նրանք երկուսով դիմել են «ДОКА» ընկերության ծրագրային մշակումների բաժնի տնօրեն Անատոլի Շևչուկին և քննարկման արդյունքում որոշել են ստեղծել ռազմավարական խաղ։ Այս որոշումը կայացնելիս հեղինակները առաջնորդվել են նրանով, որ համակարգչային ռազմավարությունները հայտնի են Ռուսաստանում, պահանջկոտ չեն գրաֆիկայի ծավալի նկատմամբ, ինչպես նաև նրանով, որ Վիսոտինը և Վորոբյովն արդեն պատրաստ ունեին ինտերֆեյս նման խաղի համար:

Total Control-ի մշակումը սկսվել է 1995 թվականի հունվարին, երբ վերջնականապես ձևավորվել է մշակողների թիմը։ Վիսոտինին և Վորոբյովին միացել են նկարիչ Պավել Օշարինը և ձայնային դիզայներ Ալեքսեյ Կազակևիչը:

Խաղը գրվել է Pascal լեզվով Turbo Pascal 7.0 ծրագրավորման միջավայրում։ Համակարգային ծրագրավորմամբ զբաղվել է Պյոտր Վիսոտինը, իսկ արհեստական բանականության մշակմամբ՝ Դանիլա Վորոբյովը։ Խաղի ինտերֆեյսը հիմնված է Turbo Vision գրադարանի վրա, իսկ գրաֆիկայի և ձայնի հետ աշխատելու գրադարանները գրվել են հենց մշակողների կողմից։ Եռաչափ գրաֆիկան ստեղծվել է 3D Studio-ում։ Բացի ռուսերենից, խաղը թարգմանվել է անգլերեն, գերմաներեն և ֆրանսերեն:

Խաղի թողարկումից հետո սկսվել է երկրորդ մասի մշակումը։ Շարունակությունը ստեղծվել է Windows-ի համար՝ HighColor գույնի ցուցադրման մեթոդի կիրառմամբ, սակայն աշխատանքները կանգ են առել խաղային շարժիչի մշակման փուլում:

## Կարծիքներ
Total Control-ը արժանացել է «Մեր ընտրությունը» մրցանակին ռուսական «Магазин игрушек» ամսագրի կողմից։ Ամսագրի մեկնաբան Նիկ Սկոկովը գովաբանել է խաղը նորարարական գաղափարների, մտածված սյուժեի և արհեստական ինտելեկտի համար։ Թերություններից նա նշել է օգտագործողի ոչ լրիվ ուղեցույցը և ուշադրություն հրավիրել այս ժանրի խաղերի համար ոչ տիպիկ ինտերֆեյսին, որին պետք է սովորել։ Գրախոսը նաև նշել է, որ 4 հոգուց բաղկացած թիմի կողմից սեղմ ժամկետներում պատրաստված խաղի համար «այն խաղալի է և ունի ֆիրմային տեսք» և նույնիսկ կարող է մրցակցել արտասահմանյան արտադրանքի հետ:

Գերմանիայում Total Control-ը խառը արձագանքներ է ստացել։ Թերթը խաղին տվել է 71% և անվանել է «սպարտական» տարբերակը գաղութարարների սիմուլյատորի Master of Orion-ի ոճով: PC Games ամսագրից Հերբերտ Այխինգերը խաղը գնահատել է 64%-ով և գրել, որ այն հետաքրքիր է և հեշտ յուրացվող։ Նրա կարծիքով՝ Total Control-ը դուր կգա «պատահական ռազմավարներին»։ Միխայել Շնելեն PC Player-ից կտրուկ բացասական կարծիք է թողել և խաղին շնորհել է հնարավոր հինգ աստղից մեկը։ Իր գրախոսության մեջ նա գրել է, որ սկզբում Total Control-ը հետաքրքիր տպավորություն է թողնում, բայց հասնում է իր սահմանին առաջին կես ժամում և չի դիմանում այս ժանրի մյուս խաղերի հետ մրցակցությանը:

## Ծանոթագություններ

## Գրականություն
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 

Կատեգորիա:1995 տեսախաղեր