Դուլսե Մարիա Լոյնաս

**Դուլսե Մարիա Լոյնաս Մունյոս** ( . ), կուբացի բանաստեղծուհի։

## Կենսագրություն
Դուլսե Մարիան Կուբայի ազատագրական բանակի գեներալ, Կուբայի ազգային օրհներգի խոսքերի հեղինակ Էնրիկո Լոյնաս դել Կաստիլյոյի / Enrique Loynaz del Castillo  (1871-1963) դուստրն է։ Մեծացել է արվեստով ու գրականությամբ հետաքրքրված, բարեկեցիկ ընտանիքում։ Գեղարվեստական գրականության ասպարեզում իր նորամուտը նշել է 1919 թվականին՝ առաջին բանաստեղծությունները տպագրելով  պարբերականներում։ 1927 թվականին ավարտել է Հավանայի համալսարանը, ստացել իրավաբանի մասնագիտություն, մինչև 1961 թվականը փաստաբանական համեստ մասնավոր պրակտիկա  վարել։ Նա շատ է ճանապարհորդել Մերձավոր Արևելքում, Լատինական Ամերիկայում, Իսպանիայում, որոշ ժամանակ ապրել է Կանարյան կղզիներում: Մասնակցել է եկեղեցական կյանքին, զբաղվել բարեգործությամբ։ Տպագրվել է իսպանական և կուբայական մամուլում։ Ընկերություն է արել Խուան Ռամոն Խիմենեսի, Ֆեդերիկո Գարսիա Լորկայի, Գաբրիելա Միստրալի, Խոսե Լեսամա Լիմայի, Ալեխո Կարպանտիերի հետ:

Դուլսե Մարիա Լոյնասը  մահացել է քաղցկեղից Հավանայի Վեդադո թաղամասի իր հին տանը: Թաղվել է Կոլումբոս Մետրոպոլիտեն գերեզմանատանը:

## Ստեղծագործություն
Դուլսե Մարիա Լոյնասը պոեզիան միշտ համարել է բացարձակապես անհատական, անձնական գործ և ինչ-որ չափով՝ պատահականության արդյունք՝ ի տարբերություն արձակի, այդ թվում՝ լրագրության, էսսեագրության և նամակագրական՝ էպիստոլյար ժանրի, որոնց շատ ժամանակ է հատկացրել։ Հեղինակ է «*Այգին*» (1951) վեպի, « *Ամառը [[Տեներիֆե]]ում*» (1958) ճամփորդական գրառումների գրքի, թերթում ու ամսագրում լույս տեսած քրոնիկների, ինքնակենսագրական արձակի:

1959 թվականից վերջ է տվել Կուբայում հրատարակվելուն և, ընկերների վկայությամբ, երկար տարիներ ընդհանրապես դադարել է գրել՝ ինքն իրեն ենթարկելով «ներքին արտագաղթի» և հրաժարվելով հրապարակայնությունից: Գրական աշխատանքի վերադարձել է ավելի քան 25 տարվա ընդմիջումից հետո:  Ընդ որում՝՝ նրա նոր գրքերն ու բանաստեղծական անթոլոգիաները (ինչպես նաև նրա մասին գրքերի մեծ մասը) հրատարակվել են հիմնականում Իսպանիայում։

## Բանաստեղծական ժողովածուներ

* *Versos* ( 1950 )
* *Juegos de Agua* ( 1951 )
* *Poemas sin nombre* ( 1953 )
* *Ultimos días de una casa* ( 1958 )
* *Poemas escogidos* ( 1985 )
* *Poemas naufragos* ( 1991 )
* *Bestiarium* ( 1991 )
* *Finas redes* ( 1993 )
* *La novia de Lázaro* ( 1993 )
* *Poesia completa* ( 1993 )
* *Melancolía de otoño* ( 1997 )
* *La voz del silencio* ( 2000 )
* *El áspero sendero* ( 2001 )

## Ընտրված պարգևներ և պատվավոր կոչումներ

* Ալֆոնս X Իմաստունի շքանշան ( 1947 ):
* Կուբայի ազգային արժանիքների շքանշան Կառլոս Մանուել դե Չեսպեդեսի կողմից (1947)
* Կուբայի արվեստի և գրականության ազգային ակադեմիայի անդամ ( 1951 )
* Խաչ «Եկեղեցու և Հռոմի պապին մատուցած ծառայությունների համար» ( 1955 )
* Մալագայի Գեղարվեստի թագավորական ակադեմիայի թղթակից անդամ (1955)
* Իսպանիայի թագավորական ակադեմիայի անդամ ( 1959 )
* Կուբայի լեզվի ակադեմիայի թղթակից անդամ (1959)
* Իսպաներենի թագավորական ակադեմիայի թղթակից անդամ ( 1968 թ .)
* Ալեխո Կարպանտիերի մեդալ (Կուբա, 1982 )
* Կուբայի գրականության ազգային մրցանակ ( 1987 )
* Ֆելիքս Վարելայի առաջին աստիճանի կուբայական շքանշան( 1988 )
* Կուբայի գրողների և նկարիչների միության պատվավոր անդամ ( 1988 թ .)
* Հավանայի համալսարանի պատվավոր դոկտորի կոչում ( 1991 )
* Միգել դե Սերվանտեսի մրցանակ ( 1992 )
* Իզաբելլա Կաթոլիկի շքանշան ( 1993 ):
* Ֆեդերիկո Գարսիա Լորկայի անվան մրցանակ (Իսպանիա, 1993)
* Գաբրիելա Միստրալի շքանշան (Չիլի, 1996 )

Դուլսե Մարիա Լոյնասի հարյուրամյակի կապակցությամբ ( 2002 ) թողարկվել է կուբայական նամականիշ՝ նրա պատկերով (տես՝ http://philatelia.ru/classik/stamps/?id=13992 )։ 2005 թվականից Հավանայում գործում է բանաստեղծուհու անվան մշակութային կենտրոնը:

Դուլսե Մարիա Լոյնասի պոեզիան բավականին ծավալուն չափերով թարգմանվել է անգլերեն։ Իսպանացի կոմպոզիտոր Մերսեդես Սավալան երաժշտություն է գրել նրա բանաստեղծությունների հիման վրա։

## Ծանոթագրություններ

## Գրականություն

* Homenaje a Dulce María Loynaz. obra literaria, poesía y prosa, estudios y comentarios/ Ana Rosa Núñez, ed. Miami: Ediciones Universal, 1993 թ.
* Horno Delgado. Margen acuático: Poesía de Dulce María Loynaz. Madrid:: Editions Júcar, 1998
* López Lemus V. Dulce María Loynaz. estudios de la obra de una cubana universal. Tenerife. Centro de la Cultura Cultura Popular Canaria, 2000 թ.
* La bella durmiente de Cuba: homenaje a Dulce María Loynaz con ocasión del centenario de su natalicio/ Hortensia Viñes Rueda, ed. La Laguna: Grupo Liberal del Parlamento Europeo, 2001 թ.
* Dulce María Loynaz cien años despues/ Humberto López Cruz, Luis A. Jiménez, eds. Madrid:. Editorial  Hispano Cubana, 2004 թ
* Sobre Dulce María Loynaz. ensayos acerca de su poesía, sus prosas y sus opiniones literarias/ Carmen Alemany Bay, Remedios Mataix, eds. Մադրիդ. Editorial  Verbum; Alicante: Universidad de Alicante, 2007 թ.
* Дульсе Мария Лойнас.// Поэзия Кубы. — М.: Прогресс, 1980. — С. 144—150.։

## Արտաքին հղումներ

* Սերվանտեսի վիրտուալ գրադարանում
* Պոեզիա առցանց .

Կատեգորիա:Քաղցկեղից մահացածներ
Կատեգորիա:Գրական կեղծանուններով հայտնի հեղինակներ
Կատեգորիա:Կուբացի կին գրողներ
Կատեգորիա:Սերվանտես մրցանակի դափնեկիրներ
Կատեգորիա:Հավանա քաղաքում մահացածներ
Կատեգորիա:Վիքիպեդիա:Հոդվածներ Վիքիտվյալներից աղբյուրներով
Կատեգորիա:1997 մահեր
Կատեգորիա:Ապրիլի 27 մահեր
Կատեգորիա:Հավանա քաղաքում ծնվածներ
Կատեգորիա:1902 ծնունդներ
Կատեգորիա:Դեկտեմբերի 10 ծնունդներ
Կատեգորիա:Իսպանալեզու գրողներ
Կատեգորիա:20-րդ դարի բանաստեղծներ
Կատեգորիա:20-րդ դարի կին գրողներ
Կատեգորիա:Իրավագետներ