Գաուհատի

**Գաուհատի**, **Գուվահատի** (), քաղաք Հնդկաստանի Ասամ նահանգում՝ Բրահմապուտրա գետի հարավային ափին։ Այն Հնդկաստանի հյուսիս-արևելքի ամենամեծ քաղաքն է։

Գուվահատիի Դիսպուր արվարձանը գտնվում է քաղաքի կենտրոնից 10 կմ հեռավորության վրա և հանդիսանում է Ասամ նահանգի վարչական կենտրոնը։

Գուվահատին Հնդկաստանի հինգերորդ ամենաարագ զարգացող քաղաքն է։ Այն պատկանում է աշխարհի 100 ամենաարագ զարգացող քաղաքների շարքին։ 1971 թվականին նրա բնակչությունը կազմում էր մոտ 200,000 մարդ, սակայն 2011 թվականի մարդահամարի տվյալներով՝ այն կազմել է 968,549 մարդ։

Այն հյուսիս-արևելյան Հնդկաստանի առևտրային և կրթական կենտրոնն է և տունն է համաշխարհային մակարդակի ինստիտուտների, ինչպիսին է Գուվահաթիի հնդկական տեխնոլոգիական ինստիտուտը:

Գուվահատին հյուսիսարևելյան տարածաշրջանի մշակութային և մարզական, Ասամի վարչական և քաղաքական կենտրոնը, ինչպես նաև հյուսիսարևելյան տարածաշրջանի տրանսպորտային հանգույցն է։

Գուվահատին կարևոր վարչական և առևտրային կենտրոն է, հանդիսանում է նաև գետային նավահանգիստ։ Գուվահատի անվանումը ծագում է երկու ասուանի բառերից՝ գուվա, որը նշանակում է  ընկույզ, և հաատ, որը նշանակում է շուկա։

Քաղաքի ծագման ճշգրիտ ժամանակը անհայտ է։ Այնուամենայնիվ, կան հիմքեր ենթադրելու, որ այն Ասիայի ամենահին քաղաքներից մեկն է։ Սա հաստատվում է Նիլաչալ և Նավագրահա բլուրների վրա գտնվող Հին Կամախյա տաճարներով, Ինը մոլորակների տաճարով (աստղագուշակությանը նվիրված հին տաճար) և Բասիստայում հայտնաբերված հնագիտական գտածոներով։

## Աշխարհագրական դիրքը
Քաղաքը գտնվում է Շիլոնգ լեռնաշղթայի և Բրահմապուտրա գետահովտի միացման կետում։ Այսպիսով, քաղաքը գտնվում է տարբեր ձևերի և չափերի բլուրների (Շիլոնգ սարահարթի մի մասը), գետահովիտների, բազմաթիվ բնական լճերի, ճահիճների և Բրահմապուտրա գետի միջև։

Քաղաքի հիմնական մասը գտնվում է Բրահմապուտրա գետի հարավային ափին։ Որոշ տեղերում գետը 6-8 կմ լայնություն ունի, իսկ նրա ամենափոքր կետում (1.8 կմ) կառուցվել է հայտնի Սարայաթ կամուրջը։ Գետի վրա կան բազմաթիվ կղզիներ և լողափեր։ Բրահմապուտրաից բացի, քաղաքով հոսում են մի քանի այլ փոքր գետեր՝ Մորաբհարալուն, Բահինին և Բասիստան։

Կլիման չափավոր մերձարևադարձային է։ Ամառը չոր և տաք է ապրիլից մինչև մայիսի վերջ, անձրևոտ՝ հունիսից մինչև սեպտեմբեր, ձմեռը՝ ցուրտ և չոր՝ հոկտեմբերի վերջից մինչև մարտ։ Տարեկան միջին ջերմաստիճանը 24ºC է։ Ամենատաք ամիսներն են հուլիսը, օգոստոսը և սեպտեմբերը, ամենացուրտը՝ դեկտեմբերը, հունվարը և փետրվարը։ Ամռանը շատ բարձր խոնավությունը (հատկապես հունիս և հուլիս ամիսներին՝ ավելի քան 80-90%) հաճախ առաջացնում է տարբեր հիվանդություններ։

## Տնտեսություն
Տնտեսության հիմնական ճյուղերն են առևտուր, բիզնեսը, տրանսպորտը և ծառայությունները: Գուվահատին հյուսիսարևելյան Հնդկաստանի ամենակարևոր մեծածախ և մանրածախ առևտրի կենտրոնն է: Գուվահատիի թեյի աճուրդը աշխարհում ամենամեծերից մեկն է։

Ինչպես Հնդկաստանի մեծ մասը, Գուվահատին նույնպես չունի մեծ առևտրի կենտրոններ: Չնայած քաղաքի արագ արդյունաբերական աճին, արտադրությունը, մասնավորապես՝ նավթաքիմիական արդյունաբերությունը, մնում է տնտեսության կարևոր ճյուղ: Հրատարակչությունը լավ զարգացած է։

Զբոսաշրջությունը, զվարճանքը, կրթությունը, առողջապահությունը և մշակույթը նույնպես դանդաղորեն սկսում են միաձուլվել քաղաքի տնտեսության մեջ:

## Տրանսպորտ
Հիմնական խնդիրը լավ ճանապարհների բացակայությունն է։ Ասֆալտապատ ճանապարհների ընդհանուր երկարությունը 218 կմ է։ Քաղաքի ծայրամասերում առկա ճանապարհների մեծ մասը շատ նեղ է։

Գուվահատին ունի լավ զարգացած հասարակական տրանսպորտի համակարգ, մասնավորապես՝ քաղաքային և միջքաղաքային ավտոբուսային ծառայություններ։

Քաղաքից 20 կմ արևմուտք գտնվում է միջազգային օդանավակայանը։ Շաբաթը մեկ անգամ ինքնաթիռ է մեկնում Բանգկոկ։ Կանոնավոր չվերթներ են իրականացվում դեպի Դելի, Ջայպուր, Մումբայ, Կալկաթա, Հայդարաբադ, Բանգալոր և Հնդկաստանի այլ քաղաքներ։

Քաղաքում կա երեք երկաթուղային կայարան։

## Կրթություն և առողջապահություն
* Գուվահատիի համալսարան
* Հնդկաստանի տեխնոլոգիական ինստիտուտ Գուվահատի
* Ասամի ճարտարագիտական քոլեջ
* Գաուհատիի բժշկական քոլեջը և այլն։

Քաղաքը նաև հյուսիսարևելյան Հնդկաստանի կարևոր առողջապահական կենտրոնն է։

## Տեսարժան վայրեր և զբոսաշրջություն
Գուվահատին ունի տարբեր դարաշրջանների բազմաթիվ պատմական հուշարձաններ, այդ թվում՝

* Բրահմապուտրա գետին միացված Դիգալի Պուխուրի ուղղանկյուն լիճը միջնադարում օգտագործվել է որպես նավերի կայանատեղի։ Այստեղ կան բազմաթիվ տաճարներ, արհեստական լճեր և ամրաշինությունների մնացորդներ։
* Գլխավոր տեսարժան վայրը Կամախյա Շակտի տաճարն է, որը գրավում է բազմաթիվ ուխտավորների։ Ասամի պետական թանգարանը ունի հնագիտական և ազգագրական մեծ հավաքածու։
* Կենդանաբանական այգի

Քաղաքից դուրս կան նաև հետաքրքիր երթուղիներ.

* Կազիրանգա ազգային պարկը գտնվում է քաղաքից 200 կմ արևելք և հայտնի է աշխարհում ռնգեղջյուրների ամենամեծ պոպուլյացիայով։
* Պոբիտորայի վայրի բնության արգելոցը գտնվում է քաղաքից 60 կմ արևելք։
* Շիլոնգը գտնվում է Մեգհալայա նահանգի մայրաքաղաք քաղաքից 100 կմ հարավ՝ լեռներում, շրջապատված սոճու անտառներով։
* Տավանգը գտնվում է քաղաքից 200 կմ հյուսիս, որը Հիմալայներում հայտնի բուդդայական վանք է։
* Մանաս ազգային պարկը գտնվում է քաղաքից 150 կմ արևմուտքում. Հիմալայների ստորոտում գտնվող արգելոց։

Քաղաքից 200 կմ շառավղով գտնվող հարյուրավոր Բոդո, Կարբի, Տիվա, Գարո և Խասի գյուղերը զբոսաշրջիկների համար հետաքրքրություն են ներկայացնում իրենց պատրիարխալ կենսակերպի համար: Նրանց բնակիչները ավանդաբար զբաղվում են արհեստներով, այգեգործությամբ, բրնձի մշակությամբ և ձկնորսությամբ: Քաղաքից ոչ հեռու կան երկու գյուղեր, որոնք հազարամյակներ շարունակ զբաղվել են մետաքսագործությամբ և բրոնզի արտադրությամբ։

Քաղաքից 35 կմ հեռավորության վրա է գտնվում Մադան Կամդևի հնագիտական վայրը՝ հին տաճարների և այլ կառույցների ավերակներով։

Հաջոն և Հայագրիվ Մադհավայի սուրբ վայրը հինդուիզմի և բուդդիզմի երկու կարևոր հոգևոր կենտրոններ են։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Բնակավայրեր այբբենական կարգով
Կատեգորիա:Հնդկաստան
Կատեգորիա:Հնդկաստանի բնակավայրեր
Կատեգորիա:Հնդկաստանի քաղաքներ
Կատեգորիա:Քաղաքներ