open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Հովհաննես Սվաճյան

**Հովհաննես Սվաճյան** (, ), բուլղարահայ երկաթուղային հեռագրավար, Պազարջիկի ժամանակավոր քաղաքապետ և պատվավոր քաղաքացի։

## Կենսագրություն
Հովհաննես Սվաճյանը ծնվել է 1844 թվականին Ադրիանապոլսում։ Մեծացել է բուլղարների մեջ և հիանալի տիրապետել է բուլղարերենին։ Սովորել է Կոստանդնուպոլսի հայտնի Ռոբերտ քոլեջում, բացի հայերենից և բուլղարերենից տիրապետել է ևս հինգ լեզվի։ Ամուսնացել է Պարաշկևա Ֆիլիպովայի հետ Պանագյուրիշտե քաղաքից, որի ծնողները մահացել են 1876 թվականի Ապրիլյան ապստամբության ժամանակ։ Նրանք ունեցել են հինգ երեխա, բայց որդեգրել են ևս մեկին՝ բատակցի Ատանաչոյին, որի ծնողները զոհվել էին Բատակի ջարդերի ժամանակ։

1878 թվականի հունվարին Հովհաննես Սվաճյանը Թաթար Պազարջիկի կայարանում եղել է ռազմական հեռագրավար։ Քաղաքից դուրս գալու ժամանակ օսմանյան զորքերի հրամանատար Սուլեյման փաշան սուլթանից և Կոստանդնուպոլսի Բարձր դռնից՝ բնակչությանը կոտորելու և քաղաքն այրելու թույլտվություն է խնդրել։ Թուրքական կառավարությունը դրական պատասխան է տվել Սուլեյմանին, սակայն հեռագրավար Հովհաննես Սվաճյանը փոխել է հեռագրի տեքստը և այն ճիշտ հակառակ իմաստով վերծանված փոխանցել Մորզեի կոդը չհասկացող փաշային, և քաղաքը փրկվել է։

Իր հերոսական արարքից ընդամենը երկու օր անց Հովհաննես Սվաճյանը նշանակվել է քաղաքի առաջին ժամանակավոր քաղաքապետը։ Ավելի ուշ նա դարձել է կայարանի պետ։

Սվաճյանը մահացել է 1906 թվականին Սվոգեում։ 1986 թվականի հունվարի 14-ին նրա ոսկորները տեղափոխվել են Պազարջիկի գերեզմանատան պուրակի հատուկ պատվի արժանացածների ծառուղի։

## Հիշատակ և գնահատանք
* Անգել Կարալիյչևը հայի սխրանքի մասին գրել է «Փրկիչը» պատմվածքը, որը տպագրվել է 1966 թվականին Պազարջիկի «Սեպտեմվրիյսկո զնամե» («Սեպտեմբերյան դրոշ») թերթում՝ քաղաքի ազատագրման 88-ամյակի կապակցությամբ։
* Սվաճյանի անունով է կոչվել Պազարջիկում նախկին Արմենսկա փողոցը, այնտեղ տեղադրվել է մարմարե հուշատախտակ։
* 2001 թվականի հունիսի 29-ին Պազարջիկի քաղաքապետարանի խորհրդի հերթական նիստում թիվ 92 որոշմամբ քաղաքապետարանի ավագանին նրան միաձայն հռչակել է «Պազարջիկի պատվավոր քաղաքացի»։
* Սվաճյանի մասին նկարահանվել է «Հովհաննես Սվաճյան՝ Պազարջիկի փրկիչը» վավերագրական ֆիլմը։
* Սվաճյանի մահվան 100-րդ տարելիցը քաղաքի համայնքը նշել է 2006 թվականի հոկտեմբերի 14-ին նրա անունը կրող փողոցին հարող հրապարակում հերոսի հուշարձանի բացմամբ։ Հեղինակը քանդակագործ Տոմա Պոպովն է։ Հուշարձանի վրա գրված է.

## Ծանոթագրություններ

## Գրականություն
* Достойни личности – Ованес Съваджъян (1844 – 1906), Официален сайт на Арменската апостолическа църква в България 
* Почит към Ованес Соваджиян, спасил Пазарджик от опожаряване в 1878 година, БНР 3 март 2015 
* Областният управител поднесе цветя на паметника на Ованес Съваджъян, Официален сайт на Областна администрация Пазарджик 
* Спасителят на Татар Пазарджик Ованес Съваджъян, в-к Марица 13-10-2016 
* Поченен караул пред паметника на Ованес Съваджъян за 3 март – Професионална гимназия по строителство и архитектура
* Пазарджик погреба костите на своя Спасител в Алеята на почетните граждани, Пазарджик днес, 14 януари 2017

## Արտաքին հղումներ
* Հովհաննես Սվաճյանի դիմանկարը
* Հովհաննես Սվաճյանի հուշատախտակը Պազարջիկում

Կատեգորիա:Բուլղարահայ հասարակական գործիչներ
Սեմերջյան

**Սեմերջյան**, հայկական ազգանուն։

## Ազգանունը կրողներ
* Հայկ Հակոբի Սեմերջյան (1910, Թիֆլիս), ինժեներ-մեխանիկ։
* Հովհաննես Միրիջանի Սեմերջյան, (1920-2013), նկարիչ։
* Մանուկ Փանոսի (Պողոսի) Սեմերջյան (1928-1978), ֆուտբոլիստ։
* Սուրեն Պետրոսի Սեմերջյան (1929-2011), կենսաբան։
* Վազգեն Վարդգեսի Սեմերջյան (ծնվ․ 1933), սրտաբան։

## Տե՛ս նաև
* Վերժինե Սեմիրջյան (ծնվ․ 1954), նկարիչ։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Հայկական ազգանուններ
Կատեգորիա:Ազգանուններ այբբենական կարգով
Կատեգորիա:Յան վերջածանցով ազգանուններ
Կատեգորիա:Մականվանական հիմքով ազգանուններ
Կատեգորիա:Թուրքերեն հիմքով ազգանուններ
Վիկտորյա Սվարովսկի

**Վիկտորյա Սվարովսկի** (գերմաներեն՝ *Victoria Swarovski.* ), ավստրիացի փոփ երգչուհի, հեռուստահաղորդավարուհի և գործարարուհի։ Նա բազմամիլիարդանոց Swarovski կայսրության ժառանգորդուհին է։

## Կենսագրություն
Վիկտորյան Ալեքսանդրա և Փոլ Սվարովսկիների դուստրն է։ Մայրն աշխատում էր որպես լրագրող, իսկ հայրը ներկա է Սվարովսկի ընտանեկան ընկերությունում։

Մանկուց երգել է մի քանի երգչախմբերում։ 2009 թվականին «Get gone» երգով հանդես է եկել Մարիո Բարթի հեռուստաշոուում։ 17 տարեկանում ձայնագրման պայմանագիր է կնքել Sony Music-ի հետ։ 2010 թվականի նոյեմբերին այնտեղ թողարկվել է նրա դեբյուտային «Մեկը միլիոնից» սինգլը։ Վիկտորյայի կատարմամբ է հնչում «Մեզ համար տեղ կա» թեմատիկ երգը « *[[Նարնիայի ժամանակագրություններ։ Լուսաբացի նվաճողը|Նարնիայի քրոնիկները. արշալույսի ճանապարհորդությունը» ֆիլմում:]]*

Սվարովսկին իր կարիերայի առաջին տարիներին հանդես էր գալիս **Վիկտորյա Ս.** անունով։ Ներկայումս օգտագործում է իր իսկական անունը։ 2014 թվականին նա ռեփեր Prince Kay One-ի հետ թողարկեց «Beautiful» երգը։ 2016 թվականին նա հաղթեց RTL-ի *«Let's Dance»*  պարային շոուի իններորդ եթերաշրջանում. նրա պարընկերն էր Էրիխ Կլանը։ 2016 թվականի սեպտեմբերին Դիտեր Բոլենի և Բրյուս Դառնելի հետ տեղ գրավեց RTL-ի *«Das Supertalent»* քասթինգ շոուի ժյուրիի կազմում։

2010 թվականի վերջից Սվարովսկին հարաբերությունների մեջ էր անշարժ գույքի ասպարեզում ներդրումներ կատարող Վեռներ Մյուրցի հետ։ Զույգն ամուսնացել է 2017 թվականի մայիսի 20-ին նրանք 2022 թվականին ամուսնալուծվեցին

2018 թվականին Սվարովսկին փոխարինեց Սիլվի Մեյսին ՝ որպես *«Let's Dance»* շոուի տասնմեկերորդ եթերաշրջանի համահաղորդավարուհի։

2021 թվականին Վիկտորյան հիմնադրել է Orimei Beauty բրենդը։

## Սկավառակագրություն
Quellen Singles =
### Սինգլներ
* 2010: *One in a Million*
* 2010: *There’s a Place for Us*
* 2011: *Voyeur*
* 2016: *My Heart Is Your Heart*

### Մասնակցությամբ
* 2014: *Beautiful* (Prince Kay One-ի մասնակցությամբ)

## Ֆիլմագրություն
* 2021: Das Traumschiff: Malediven/Thaa Atoll
* 2022: Sing – Die Show deines Lebens (Synchronstimme)

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Վիկտորյա Սվարովսկու կայքէջը
* ''Վիկտորյա Սվարովսկին'' Gala.de-ում
* ''Վիկտորյա Սվարովսկին'' RTL.de-ում
* ''Վիկտորյա Սվարովսկին'' Web.de-ում
* Վիկտորյա Սվարովսկի at IMDb

Կատեգորիա:1993 ծնունդներ
Կատեգորիա:21-րդ դարի երգչուհիներ
Կատեգորիա:Ապրող անձինք
Կատեգորիա:Ավստրիացի երգչուհիներ
Հրանտ Սիմոնյան (այլ կիրառումներ)

**Հրանտ Սիմոնյան** անուն-ազգանունը կարող է վերաբերել՝

* Հրանտ Հայկազի Սիմոնյան (ծնվ․ 1928), անասնաբույժ։
* Հրանտ Միսակի Սիմոնյան (1921-անհայտ), մանկավարժ։
Արման Սահակյան (այլ կիրառումներ)

**Արման Սահակյան** անունը կարող է վերաբերել հետևյալ անձանց.

* Արման Գալուստի Սահակյան (ծնվ․ 1974), ՀՀ պետական և քաղաքական գործիչ։
* Արման Սահակյան, հայ երգիչ։
Դորսոդուրո

**Դորսոդուրո** (՝ «Ուժեղ, դիմացկուն մեջք, կոշտ ողնաշար»), Վենետիկի վեց պատմական շրջաններից մեկը։ Գտնվում է քաղաքի կենտրոնի և ծովածոցի միջև։

## Անվանում
Անունն առաջացել է քաղաքի այս հատվածի կոշտ հողից և համեմատաբար բարձր ափից։

## Աշխարհագրություն
Շրջանի կազմում են նաև Ջուդեկկա և Սակկա Ֆիզոլա կղզիները։ Շրջանի կենտրոնն Անբուժելիների առափնյա փողոցն է, որը ձգվում է Ջուդեկկա ջրանցքի երկայնքով։ Վենետիկի այս հարավային ափը սկսվել է կառուցվել 6-րդ դարից։

19-րդ դարում Մեծ ջրանցքի վրա կառուցված Ակադեմիայի կամուրջը կապեց Դորսոդուրո և Սան Մարկո շրջանները։

Դորսոդուրոն Վենետիկի «արտիստիկ» շրջանն է։ Նրա արևելյան մասում կան արվեստի մի քանի պատկերասրահներ և թանգարաններ, այդ թվում՝ Ակադեմիայի պատկերասրահը և Փեգի Գուգենհայմի հավաքածուն։ Արևմտյան մասում բնակելի թաղամասեր են։

## Նշանակալի օբյեկտներ
* Սանտա Մարիա դելլա Սալյուտե
* Կա’ Ֆոսկարի, 1934 թվականից պալացցոյում է գտնվում 18-րդ դարի Վենետիկի արվեստի թանգարանը
* Կամպո Սան Բառնաբա թաղամաս, որտեղ գտնվում է Սուրբ Բառնաբաս առաքյալի եկեղեցին
* Սան Գրեգորիո գոթական եկեղեցի, չգործող
* Կամպո Սանտա Մարգարիտա
* Ակադեմիայի պատկերասրահ
* Փեգի Գուգենհայմի հավաքածու
* Իլ Ռեդենտորե եկեղեցի
* Պալացցո Արիանի
* Պալացցո Բրանդոլին Ռոտա 
* Կա’ Դարիո
* Պալացցո Բրանդոլին Ռոտա 
* Պալացցո Ջուստինիան Ռեկանատի
* Պալացցո Օրիո Սեմիտեկոլո Բենցոն
* Պալացցո Ցենոբիո
* Պունտա դելլա Դոգանա, Մաքսատան և Արվեստի թանգարանի շենք
* Սան Պանտալոն եկեղեցի
* Սան Տրովասո եկեղեցի
* Սանտա Մարիա դեի Կարմինի եկեղեցի
* Օնիստանի եկեղեցի
* Դելլե Ցիտելլե եկեղեցի

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Վենետիկի շրջաններ
Նիզամ Էդ-Դին Շամի

**Նիզամ Էդ-Դին Շամի**, (ծն․թ․ անհտ․ - 1431), XIV–XV դդ․ պարսիկ մատենագիր։ Լենկթեմուրի հանձնարարությամբ (1401) և հսկողությամբ շարադրել է նրա արշավանքների պատմությունը՝ այն վերնագրելով «Զաֆարնամե» («Գիրք հաղթության»)։ Աշխատության մեջ մանրամասը նկարագրված են նաև Հայաստան կատարած արշավանքները, քաղաքների գրավումն ու ավերումը, բնակչության զանգվածային կոտորածները։

## Արտաքին հղումներ

Կատեգորիա:Պարսիկ պատմաբաններ
Կատեգորիա:Իրանցի գրողներ
Կաստելլո (Վենետիկ)

**Կաստելլո** (), Վենետիկի վեց պատմական շրջաններից ամենամեծը։ Զբաղեցնում է քաղաքի արևելյան մասը։

## Անվանում
Շրջանի անվանումը ծագել է հռոմեական լեգեոներների ռազմական բնակավայրից՝ կաստրումայից, որը մ.թ. ա. 132 թվականին հիմնադրել է հյուպատոս Պոմպիլիուսը՝ Ռավեննան և Ակվիլեյան կապող Via Popilia ճանապարհը պաշտպանելու համար։ Միջնադարում այստեղ է եղել Սուրբ Պետրոս եկեղեցին։

Արսենալը, որը ժամանակին եղել է վենետիկյան հայտնի թիանավակների կառուցման նավաշինարան, այս շրջանը բաժանում է երկու մասի։ Արևելյան մասը ծածկված է այգիներով, արևմտյան մասում կան բազմաթիվ ճարտարապետական և արվեստի հուշարձաններ (Սան Զաքարիա եկեղեցի, Զանիպոլոյի մեծ բազիլիկ, հունական եկեղեցի, Վիտտորե Կարպաչչոյի որմնանկարներով զարդարված դալմաթյան սկուոլա և այլն)։

Այն բանից հետո, երբ Նապոլեոնը փակեց նավաշինարանը, Կաստելլոյի արևելյան հատվածում այգիներ հիմնվեցին։ Այժմ դրանք Բիենալեի այգիներն են՝ համաշխարհային արվեստի ցուցահանդեսի մասնակից երկրների տաղավարներով։

1920-ական թվականներին նախկինում մեկուսացված Սուրբ Հեղինեի կղզին ընդարձակվել և երեք կամուրջներով միացվել է Կաստելլոյին։ Միաժամանակ այնտեղ «Վենեցիա» ֆուտբոլային ակումբի համար կառուցվել է Պիերլուջի Պենզո մարզադաշտը։

## Պատկերասրահ

File:Campo Santa Maria Formosa (Venice).jpg|Սանտա Մարիա Ֆորմոզա եկեղեցուն հարակից հրապարակը (կամպո)
File:Giovanni Grubas Venedig Piazza San Giovanni e Paolo.jpg|Կամպո Զանիպոլո
File:Venedig-Venice-Venezia-JBU 018.JPG|Բարտոլոմեո Կոլլեոնիի հուշարձան (1488), հետևում երևում է Սան Մարկո Սկուոլան


## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Վենետիկի շրջաններ
Զերա

**Մարինա Պեզերովիչ** (.  ),  առավել հայտնի է  **Զերա** բեմական անունով ( ), գնչուական ծագումով սերբ-ավստրիացի երգչուհի և երգահան։

## Կյանք և կարիերա
Մարինա Պեզերովիչը ծնվել է 2002 թվականի դեկտեմբերի 16-ին Ավստրիայի Ֆորարլբերգ քաղաքում, Նովի Սադից տեղափոխված սերբ ծնողների ընտանիքում։   Երաժշտության հանդեպ հետաքրքրություն հանդես է բերել վաղ տարիքից՝ նվագելով դաշնամուր և կիթառ։ Ավարտել է Դոռնբիռնի երաժշտական դպրոցը և հաճախ փառատոներում հանդես է եկել բացման արարողության՝ առաջին ստեղծագործության կատարմամբ։ Instagram- ում զբաղվել է քավրներ վերակոդավորելով և վերբեռնելով։ Նրան նկատել է Մարկո Պանիչ Մալենին, ում հետ Զերան սկսել է համագործակցել իր տասնութ տարին լրանալուց հետո։

Զերայի առաջին ձայնագրությունը իր իսկ հեղինակած «Do zore» սինգլն էր, որը թողարկվեց 2021 թվականի փետրվարին Generacija Zed-ի միջոցով։ Նա ավելի լայն ճանաչում ու համբավ ձեռք բերեց 2022 թվականի օգոստոսին «Baraba»-ի թողարկումից հետո։ Դրան նոյեմբեր ամսին հաջորդեց «Kalaši»-ն, որը բարձրունքի հասավ *[[Billboard|Billboard-]] ի* Croatia Songs չարթում։

Zera-ն ելույթ է ունեցել 2023 թվականի ամանորյա համերգին Բելգրադում ՝ Ազգային ժողովի շենքի դիմաց։

## Սկավառակագրություն
### Սինգլներ

### Գովազդային սինգլներ

### Չարթավորված այլ երգեր

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Zera discography at Discogs

Կատեգորիա:2002 ծնունդներ
Կատեգորիա:Ապրող անձինք
Կատեգորիա:Ավստրիացի երաժիշտներ
Կատեգորիա:Բեմական կեղծանուններ
Քալին

**Մարի-Զոֆի Քրայսլ** (գերմաներեն՝ *Marie-Sophie Kreissl.* ),  առավել հայտնի է **Քալին** բեմական անունով, ավստրիացի երգչուհի, պարուհի և պարուսույց։ Նա «We Will Rave» երգով ներկայացնելու է Ավստրիան Եվրատեսիլ 2024 երգի մրցույթում։

## Կյանքի վաղ շրջան
Քալինը մեծացել, հասակ է առել Վերին Ավստրիայի Ռիդ իմ Տրաունկրայս քաղաքում։ Նա կոմպոզիտոր, երգահան և պրոդյուսեր Հաննելիզե Քրայսլ-Վյուրթի թոռնուհին է Առաջին անգամ բալետի դասերի է գնացել երկու տարեկանում։ Յոթ տարեկանում նա նվաճել է Ավստրիայի չեմպիոնուհու իր առաջին տիտղոսը։

## Կարիերա
[alt=Singer Kaleen performing in Madrid|ձախից|մինի| Քալինը ելույթ է ունենում [Մադրիդում PrePartyES 2024-ի ժամանակ]]
Քալինը նշում է, որ կրել է Դուա Լիպայի, Լիթլ Միքսի, Արիանա Գրանդեի, Բեյոնսեի և Զառա Լարսոնի ազդեցությունը։

2014 թվականին նա մասնակցել է ** պարային մրցույթի գերմանական տարբերակին և իր պարընկերոջ հետ հասել եզրափակիչ։ 2020 թվականից նա աշխատում է որպես պարուսույց և ռեժիսոր ORF- ում, այդ թվում՝ *Starmania* շոուի համար։ 2021 թվականին Քալինը հիմնել է ձայնագրման իր սեփական լեյբլը՝ Wifi Records-ը։ Նրա առաջին ալբոմը՝ *Stripping Feelings*  վերնագրով, թողարկվել է 2023 թվականի սեպտեմբերին։

2018 թվականից նա նաև ներգրավված է Եվրատեսիլ և Մանկական Եվրատեսիլ երգի մրցույթներում տարբեր պաշտոններում. 2018 թվականին՝ որպես պարող և պարուսույց ինտերվալային գործողությունների համար, 2021 թվականին՝ որպես ստեղծագործական տնօրեն, 2022-2023 թվականներին՝ որպես ընդհանուր բեմադրիչ։ Ընդ որում՝ այդ վերջին պաշտոնում և նա օգնեց ստեղծելու Ավստրիայի, Հայաստանի, Գերմանիայի և Վրաստանի ներկայացուցիչների բեմական կատարումները 2023 թվականի մրցույթի ժամանակ։

2024 թվականի հունվարի 16-ին հայտարարվեց, որ Քալինը ընտրվել է որպես Ավստրիայի ներկայացուցիչ Շվեդիայի Մալմյո քաղաքում կայանալիք Եվրատեսիլ 2024 երգի մրցույթում։ Նա հանդես է գալու « We Will Rave » վերնագիրը կրող երգով, որի ձայնագրությունը թողարկվել է 2024 թվականի մարտի 1-ին։

## Սկավառակագրություն
### Ստուդիական ալբոմներ

### Սինգլներ

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ

* Քալինի անձնական կայքէջը

Կատեգորիա:1994 ծնունդներ
Կատեգորիա:CS1 Austrian German-language sources (de-at)
Կատեգորիա:Ապրող անձինք
Կատեգորիա:Ավստրիայի մասնակիցները Եվրատեսիլ երգի մրցույթում
Կատեգորիա:Ավստրիան Եվրատեսիլ երգի մրցույթում
Կատեգորիա:Ավստրիացի երաժիշտներ
Կատեգորիա:Ավստրիացի երգչուհիներ
Կատեգորիա:Ավստրիացի խորեոգրաֆներ
Կատեգորիա:Եվրատեսիլ երգի մրցույթի մասնակիցներ
Էդվարդ Անտինյան

**Էդվարդ Անտինյան** (), հայ բանաստեղծ։ ՀԳՄ անդամ՝ 2016 թվականից։

## Կենսագրություն
Ծնվել է 1950 թվականի մայիսի 13-ին Լոռու մարզի Մրգահովիտ գյուղում։ 1967 թվականին ավարտել է տեղի Հովհաննես Թումանյանի անվան միջնակարգ դպրոցը, 1972 թվականին՝ Երևանի Պոլիտեխնիկական ինստիտուտի Շինարարական ֆակուլտետը՝ ստանալով շինարար-ճարտարագետի որակավորում։ 1972-1991 թվականներին աշխատել է «Աբովյանշին» տրեստում, շինվարպետից մինչև շինվարչության ինժեներ։ 1991-1997 թվականներին եղել է Աբովյանի քաղխորհրդի գործկոմի նախագահի տեղակալ, 1999-2001 թվականներին՝ Քաղաքաշինության տեսչության Կոտայքի ստորաբաժանման պետ, 2009-2020 թվականներին՝ «Էլիտ Գրուպ» ՓԲԸ-ի ինժեներ ներկայացուցիչ՝ շինհրապարակներում։ ԵԿՄ հիմնադիր անդամներից է։

Պարգևատրվել է ՀՀ և ԱՀ կառավարական բազմաթիվ մեդալներով և պատվոգրերով։ 2000 թվականին ստացել է Կոտայքի Մտավորականների միության սահմանած Հ․ Թումանյանի անվան մրցանակը։ 2017 թվականին արժանացել է «Մարգահովտի պատվավոր քաղաքացի» կոչմանը։

## Երկեր
* Փոքր Մհեր (պոեմ), 1996։
* Հազարան Բըլբուլ (պոեմ), 2002։
* Վերադարձ (բանաստեղծություններ), 2010։
* Շահրազադեի գիշերները (պոեմ), 2014։
* Հազարան Բըլբուլ (պոեմ), 2020։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Հայ բանաստեղծներ
Մահվան համբույրը (լուսանկար)

**Մահվան համբույրը** (), անհայտ հեղինակի սև-սպիտակ լուսանկար, որը նկարահանվել է 1957 թվականի մայիսի 12-ին։ Այն պատկերում է այն պահը, երբ Լինդա Քրիստիանը համբուրում է Ալֆոնսո դե Պորտագոյին 1957 թվականի Հյուսիսային Իտալիայում տեղի ունեցած Միլ Միլլիայի մրցավազքի ժամանակ։ Պորտագոն զոհվել է մի քանի րոպե անց, երբ պայթել է Կավրիանայի Գուդիզոլո բնակավայրի մոտակայքում ժամը 240 կմ արագությամբ ընթացող մրցարշավային ավտոմեքենայի անիվը։ Տարիների ընթացքում այն դարձել է համբույրների ամենահայտնի լուսանկարներից մեկը և երիտասարդի համարձակության ու կրքի խորհրդանիշ։

Լուսանկարում պատկերված է դերասանուհի Լինդա Քրիստիանը (պուտավոր զգեստով և գլխաշորով), որ մի պահ մոտեցել և համբուրում է Ֆորմուլա 1-ի վարորդ Ալֆոնսո դե Պորտագոյին, որը 1950 թվականի մրցաշարային հագուստով է՝ պիտակ սաղավարտով, սպորտային ակնոցով և կաշվե բաճկոնով։ Հավաքածների բազմությունն ուրախությամբ նայում է, իսկ լրագրողներն իրենց տեսախցիկներով անմահացնում են տեսարանը։ Լուսանկարը հայտնի է դարձել Իտալիայում և հայտնի է «Մահվան համբույրը» անվանումով՝ հղում կատարելով նկարահանվելուց անմիջապես հետո Պորտագոյի մահվանը։ Լուսանկարը հրապարակվել է թերթերում մրցավազքի հաջորդող օրերին։ Լուսանկարը հայտնի է դարձել Life ամսագրում մայիսի 27-ին հրապարակվելուց հետո։ «Մահը վերջապես վերցնում է այն տղամարդուն, որ սիրատածում էր նրան» վերնագրով։

Ավելի ուշ հարցազրույցներում Լինդա Քրիստիանը հիշեց այդ պահը գրեթե որպես նախապաշարմունք.

Լուսանկարը Բեթմանի արխիվի մաս է, որը պահվում է Երկաթե լեռների Ազգային ստորգետնյա պահեստում, որը գտնվում է արևմտյան Փենսիլվանիայի 67 մ խորությամբ քարանձավում։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:1957 աշխատություններ
Կատեգորիա:Լուսանկարներ
Կատեգորիա:Համբույր
Յոթ Առաքյալներ

**Յոթ Առաքյալներ** (), յոթ սրբեր, որոնք մեծարվում են Բուլղարիայի ուղղափառ եկեղեցու կողմից 10-րդ դարից։

## Պատմություն
[thumb|Յոթ Առաքյալներին պատկերող որմնանկար մակեդոնական [Սուրբ Նաումի վանքում]]
Յոթ Առաքյալները նաև հարգված և ընդունված են այլ եկեղեցիներում՝ որպես *գլագոլիցա* և կիրիլիցա գրերի ստեղծողներ և տարածողներ։ Այս սրբերն են Սուրբ Կյուրեղն ու Մեթոդիոսը, որոնք ստեղծել են կյուրեղագիրը, և նրանց հինգ աշակերտները՝ Գորազդը, Կլիմենտ Օհրիդացին, Նաումը, Անգելարը և Սավան։

Թեև Կոնստանտին Պրեսլավացին համարվում է Մեթոդիոսի անմիջական աշակերտը, Եկեղեցին ավանդաբար չի ներառել նրան, քանի որ նա սրբերի շարքին չի դասվել։
Ռուս ուղղափառ եկեղեցում Կյուրեղն ու Մեթոդիոսը հիշվում են առանձին, իսկ նրանց աշակերտները ճանաչվում են որպես առաքյալներ հավասարապես։

## Գործունեություն

886 թվականին բուլղարացի տիրակալ Բորիս I-ը ողջունել է դպիրներին, քաջալերել և պետական ​​աջակցություն ցուցաբերել նրանց սուրբ գործին։ Ստեղծվել են 2 հիմնական կրթական կենտրոններ՝ ուսումնական դպրոցներով և գրագրություններով՝ հունարենից հին բուլղարերեն քրիստոնեական գրականության թարգմանության և տարածման, ինչպես նաև երիտասարդ բուլղարական քրիստոնեական եկեղեցու համար քահանաների պատրաստման համար։

Նաումը ղեկավարել է Պլիսկայի դպրոցը, որը տեղափոխվել է Պրեսլավ (893) և հայտնի է դարձել որպես Պրեսլավի գրական դպրոց։

Կլեմենտը (886) ուղարկվել է Բուլղարիայի հարավ-արևմտյան մասում դպրոց հիմնելու։ Հայտնի է որպես Օխրիդի գրադպրոց), տեղական վարչական և ռազմական իշխանությունները դրվել են նրա հրամանատարության տակ։ 7 տարվա ընթացքում նա անձամբ պատրաստել է ավելի քան 3500 քահանա և ուսուցիչ։ Նրան միացել է Նաումը 893 թվականին։
Այսպիսով ստեղծվել են անհրաժեշտ պայմանները և կարճ ժամանակում հունարենը պաշտամունքի և կառավարման մեջ փոխարինվեց ազգային բուլղարերենով, որը հասկանալի էր այն ժամանակ գրեթե բոլոր բուլղարացիներին։

Բուլղարական ուղղափառ եկեղեցին հուլիսի 27-ը սահմանել է որպես Կլիմենտ Օհրիդի Վերափոխման օր և Յոթ Սրբերի օր։

## Տես նաև
*Պրեսլավի գրադպրոց
*Օխրիդի գրադպրոց

## Արտաքին հղումներ
* Sveti Sedmochislenitsi Church website 

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Առաքյալներ
Կատեգորիա:Բուլղարիայի եկեղեցիներ
Կատեգորիա:Ուղղափառություն
Նաթելա Յանկոշվիլի

**Նաթելա Յանկոշվիլի** (, ), վրացի նկարչուհի։

## Կենսագրություն
Նաթելա Յանկոշվիլին ծնվել է 1918 թվականի օգոստոսի 28-ին Գուրջաանիում։

1937-1943 թվականներին սովորել է Թբիլիսիի ​​արվեստի ակադեմիայում։ Հետագայում դարձել է Նկարիչների միության անդամ։ Նրա ղեկավարներն էին Լադո Գուդիաշվիլին, Դավիթ Կակաբաձեն և Սերգո Կոլուբաձեն։

Յանկոշվիլին նաև աշխատել է որպես գրաֆիկ նկարիչ և նկարազարդող։ Նրա նկարազարդումները օգտագործվել են 1966 թվականին լույս տեսած «Ընձենավորը» պոեմի ճապոնական հրատարակության համար։

Յանկոշվիլին ամուսնացած էր գրող Լադո Ավալիանիի հետ, ում հետ ապրում էր Թբիլիսիի փոքրիկ, նեղ բնակարանում։ Նրանք այնքան քիչ տեղ ունեին, որ նա ստիպված էր աշխատել ցերեկը՝ ամուսնուն թողնելով գիշերը գրելու տեղ։ Զույգը երեխա չուներ։

Յանկոշվիլին ամուսնու մահից հետո շարունակել է ապրել նույն բնակարանում։ Նա մահացել է 2008 թվականի հոկտեմբերի 12-ին և թաղվել Դիդուբեի պանթեոնում՝ ամուսնու կողքին։

Յանկոշվիլին հրաժարվեց համապատասխանեցնել իր ոճը սոցիալիստական ​​ռեալիզմի խրախուսվող խորհրդային ոճին՝ նախընտրելով նկարչության նեոէքսպրեսիոնիստական ​​ոճը։ Չնայած դրան, նա կարողացավ ճանապարհորդել՝ այցելելով Կուբա և Մեքսիկա։ Այս ճամփորդության ընթացքում ստեղծված աշխատանքները հետագայում ցուցադրվել են Թբիլիսիում։ 42 տարեկանում նա անհատական ​​ցուցահանդես է ունեցել Թբիլիսիի արվեստի պատկերասրահում՝ դառնալով նման պատվի արժանացած առաջին նկարչուհին։

Յանկոշվիլին Թբիլիսիի պատվավոր քաղաքացի էր և Շոթա Ռուսթավելիի անվան մրցանակի դափնեկիր։

2003 թվականին ԱՄՆ-ի «Ով ով է» ինստիտուտը Նաթելա Յանկոշվիլիին շնորհեց «Տարվա կին» կոչումը։

Յանկոշվիլին 2018 թվականին ընդգրկվել է Զուրաբ Ծերեթելիի Ժամանակակից արվեստի թանգարանի հետահայաց ցուցահանդեսում։ Սա 45 տարվա մեջ առաջին դեպքն էր, երբ նրա աշխատանքները ցուցադրվում էին անհատական ​​ցուցահանդեսում իր հայրենի երկրում։

## Ճանաչում
2000 թվականին Թբիլիսիում բացվել է Յանկոշվիլիի արվեստին նվիրված թանգարան՝ ավելի քան հազար ցուցանմուշներով։ Նախկինում գտնվում էր կառավարության հովանու ներքո, 2024 թվականի դրությամբ մասնավոր է։

Յանկոշվիլիի մասին գրվել է մենագրություն՝ խմբագրված Մամուկա Բլիաձեի կողմից, որը հրատարակվել է Չիկագոյի համալսարանի կողմից 2020 թվականի հուլիսին։

Յանկոշվիլիի աշխատանքները կարելի է գտնել Վրաստանի կերպարվեստի թանգարանի հավաքածուում։

## Արտաքին հղումներ

Նաթելա Յանկոշվիլի, Վրացական հանրագիտարան

## Ծանոթագրություններ

 
Կատեգորիա:Վրացի նկարչուհիներ
Թոնքաբոն

**Թոնքաբոն** (), քաղաք Իրանի հյուսիսում, Մազանդարան օսթանում, Թոնքաբոն շահրեստանի վարչական կենտրոնը։ Բնակչությունը վերջին մարդահամարի տվյալներով կազմում է ։ Փահլավիների ժամանակ կրել է *Շահսավար* անունը։

## Աշխարհագրություն
Գտնվում է Մազանդարանի արևմտյան մասում` օսթանի վարչական կենտրոն Սարիից մոտ 192 կմ հյուսիս-արևմուտք։ Տեղադրված է Կասպից ծովի ափին` ծովափնյա Ռամսար և Չալուս քաղաքների միջև։ Քաղաքով է անցնում Մազանդարանը Գիլանի հետ կապող թիվ 22 ավտոմայրուղին։

## Բնակչություն
Բնակչությունը 2016 թվականի մարդահամարի տվյալներով կազմում էր 55 434 մարդ, որոնք կազմում էին 18 878 տնտեսություն։ Թոնքաբոնը Մազանդարան օսթանի բնակչությամբ իններորդ ամենախոշոր քաղաքն է։ Քաղաքի բնակչության փոփոխությունը ժամանակի ընթացքում բերված է աղյուսակում ստորև.

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Իրանի նավահանգիստներ
Կատեգորիա:Իրանի քաղաքներ
Կատեգորիա:Մազանդարան
Վահրամ Պետրոսյան (այլ կիրառումներ)

**Վահրամ Պետրոսյան** անվամբ հայտնի են մի քանի անձնավորություններ.
* Վահրամ Պետրոսյան (ծնվ. 1979), հայ դաշնակահար, երգահան
*  (ծնվ. 1972), հայ պատմաբան
*  (ծնվ. 1954), հայ միջուկային ֆիզիկոս
Վարդևանյան

**Վարդևանյան**, հայկական ազգանուն։

## Ազգանունը կրողներ
* Արամ Վարդևանյան (ծնվ․ 1989), իրավաբան։
* Լևոն Գարեգինի Վարդևանյան (ծնվ․ 1930), անասնաբույծ։
* Սարգիս Սամվելի Վարդևանյան (ծնվ․ 1980), դերասան։
* Վահագն Վարդևանյան (1966-1994), ազատամարտիկ, Արցախի հերոս։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Հայկական ազգանուններ
Կատեգորիա:Ազգանուններ այբբենական կարգով
Կատեգորիա:Յան վերջածանցով ազգանուններ
Կատեգորիա:Անձնանվանական հիմքով ազգանուններ
Կատեգորիա:Հայերեն հիմքով ազգանուններ
Վարյան

**Վարյան**, հայկական ազգանուն։

## Ազգանունը կրողներ
* Հովհաննես Կիմի Վարյան (ծնվ․ 1957), ոստիկանության գեներալ-լեյտենանտ։
* Ռազմիկ Սիմոնի Վարյան (1927-2003), անասնաբույծ-ընտրասերումնաբան։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Հայկական ազգանուններ
Կատեգորիա:Ազգանուններ այբբենական կարգով
Կատեգորիա:Յան վերջածանցով ազգանուններ
Կատեգորիա:Անձնանվանական հիմքով ազգանուններ
Տեր-Սահակյան

**Տեր-Սահակյան**, հայկական ազգանուն։

## Ազգանունը կրողներ
* Արամ Վարդգեսի Տեր-Սահակյան (ծնվ․ 1957), ՀՀ ռազմական գործիչ։
* Կարապետ Մովսեսի Տեր-Սահակյան (1882-1915), պատմաբան, բյուզանդագետ, բանասեր, բանաստեղծ, խմբագիր։
* Սամվել Ռուբենի Տեր-Սահակյան (ծնվ․ 1993), շախմատիստ։
* Ստեփան Տեր-Սահակյան (18-րդ դար), ազատագրական շարժման գործիչ։
* Տիրան Սահակի Տեր-Սահակյան (1904-1982), բուսաբույծ-սելեկցիոներ։

## Տե՛ս նաև
* Սահակյան

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Հայկական ազգանուններ
Կատեգորիա:Ազգանուններ այբբենական կարգով
Կատեգորիա:Անձնանվանական հիմքով ազգանուններ
Կատեգորիա:Յան վերջածանցով ազգանուններ
Կատեգորիա:Եբրայերեն հիմքով ազգանուններ
Կատեգորիա:Հունարեն հիմքով ազգանուններ
Տողանյան

**Տողանյան**, հայկական ազգանուն։

## Ազգանունը կրողներ
* Գրիգոր Գևորգի Տողանյան (1928-1993), անասնաբույծ։
* Կարապետ Գևորգի Տողանյան (ծնվ․ 1922), մանկավարժ։
* Վարդան Սուրենի Տողանյան (ծնվ․ 1967), դիվանագետ։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Հայկական ազգանուններ
Կատեգորիա:Ազգանուններ այբբենական կարգով
Կատեգորիա:Յան վերջածանցով ազգանուններ
Կատեգորիա:Անձնանվանական հիմքով ազգանուններ
Կատեգորիա:Թուրքերեն հիմքով ազգանուններ
Փամբուխչյան

**Փամբուխչյան**, հայկական ազգանուն։

## Ազգանունը կրողներ
* Արմեն Սոկրատի Փամբուխչյան (ծնվ․ 1984), իրավագետ, քաղաքական գործիչ։
* Սարգիս Արշալույսի Փամբուխչյան (ծնվ․ 1940), անասնաբույծ-ընտրասերումնաբան։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Հայկական ազգանուններ
Կատեգորիա:Ազգանուններ այբբենական կարգով
Կատեգորիա:Յան վերջածանցով ազգանուններ
Կատեգորիա:Մականվանական հիմքով ազգանուններ
Կատեգորիա:Թուրքերեն հիմքով ազգանուններ
Սնապյան

**Սնապյան**, հայկական ազգանուն։

## Ազգանունը կրողներ
* Գեղամ Գարեգինի Սնապյան (1941-2012), ճարտարագետ-տեխնոլոգ։
* Պողոս Սնապյան (1927-2014), գրող, խմբագիր, արձակագիր, հրապարակագիր, գրաքննադատ։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Հայկական ազգանուններ
Կատեգորիա:Ազգանուններ այբբենական կարգով
Կատեգորիա:Յան վերջածանցով ազգանուններ
Քամալյան

**Քամալյան**, հայկական ազգանուն։

## Ազգանունը կրողներ
* Աստղիկ Արշակի Քամալյան (1926-1991), երգչուհի։
* Արտակ Քաջիկի Քամալյան (ծնվ․ 1970), տնտեսագետ։
* Գառնիկ Արշակի Քամալյան (1908-1973), քանդակագործ։
* Գուրգեն Ոսկանի Քամալյան (1909-1973), կենսաքիմիկոս։
* Լիա Արշավիրի Քամալյան (1929-2005), վիրուսաբան, իմունաբան։
* Մկրտիչ Հայրապետի Քամալյան (1915-1971), նկարիչ։
* Ռոմիկ Գուրգենի Քամալյան (1937-2020), կենսաքիմիկոս։
* Սարգիս Ավետիքի Քամալյան (1860-1934), բանահավաք, գրող, թարգմանիչ, մանկավարժ։
* Օլեգ Արմանի Քամալյան (ծնվ․ 1951), քիմիկոս։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Հայկական ազգանուններ
Կատեգորիա:Ազգանուններ այբբենական կարգով
Կատեգորիա:Յան վերջածանցով ազգանուններ
Կատեգորիա:Անձնանվանական հիմքով ազգանուններ
Կատեգորիա:Արաբերեն հիմքով ազգանուններ
Նուռաբադ (Լոռեսթան)

**Նուռաբադ** (), քաղաք Իրանի արևմուտքում՝ Լոռեսթան օսթանում (նահանգում), Դելֆան շահրեստանի վարչական կենտրոնը։ Վերջին մարդահամարի տվյալներով բնակչությունը կազմում է ։

Քաղաքը գտնվում է Լոռեսթանի հյուսիսային մասում` օսթանի վարչական կենտրոն Խորամաբադից մոտ 68 կմ հյուսիս-արևմուտք։ Տեղադրված է կենտրոնական Զագրոսի լեռնային տեղանքում` ծովի մակարդակից 1848 մ բարձրության վրա։

## Բնակչություն
Քաղաքի բնակչությունը 2016 թվականի մարդահամարի տվյալներով կազմում էր 65 547 մարդ, որոնք կազմում էին 18 607 տնտեսություն։ Բնակչությամբ Լոռեսթան օսթանի վեցերորդ ամենախոշոր քաղաքն է Խորամաբադից, Բորուջերդից, Դորուդից, Էլիգուդերզից և Քուհդաշթից հետո։ Քաղաքի բնակչության փոփոխությունը ժամանակի ընթացքում բերված է աղյուսակում ստորև.

Ազգային կազմում գերակշռում են լակերը, որոնք քրդական հարավային ցեղերից մեկն են։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Իրանի քաղաքներ
Քյուրքչյան

**Քյուրքչյան**, հայկական ազգանուն։

## Ազգանունը կրողներ
* Լևոն Սերովբի Քյուրքչյան (1872-1924), նկարիչ։
* Ռուզան Գուրգենի Քյուրքչյան (*[[Մալխասյան]]*, 1930-2002), քանդակագործ։
* Սերոբ Լևոնի Քյուրքչյան (1872-1924), գեղանկարիչ։
* Սթիվեն Անուշավանի Քյուրքչյան (ծնվ․ 1943), գրող, լրագրող։
* Ստեփան Հայկի Քյուրքչյան (1929-2004), ճարտարապետ։
* Վաղարշակ Մկրտչի Քյուրքչյան (1905-1978), կաթնագործ։
## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Հայկական ազգանուններ
Կատեգորիա:Ազգանուններ այբբենական կարգով
Կատեգորիա:Յան վերջածանցով ազգանուններ
Կատեգորիա:Մականվանական հիմքով ազգանուններ
Կատեգորիա:Թուրքերեն հիմքով ազգանուններ
Ղրիմի դրոշ

**Ղրիմի դրոշ** () Ղրիմի Հանրապետության ազգային խորհրդանիշ՝ Ղրիմի օրհներգի և զինանշանի հետ միասին։ Բաղկացած է երեք հորիզոնական շերտերից. վերին մասը կապույտ է, որը կազմում է դրոշի լայնության 1/6-ը. միջին մասը՝ սպիտակ, որը կազմում է դրոշի լայնության 2/3-ը, ստորին մասը՝ կարմիր, կազմում է դրոշի լայնության 1/6-ը։

## Պատմություն
Ղրիմի դրոշը հաստատվել է 1992 թվականի սեպտեմբերի 24-ին՝ որպես Ղրիմի Հանրապետության պետական ​​դրոշ։

1999 թվականի ապրիլի 21-ին այս օրենքը ուժը կորցրած է ճանաչվել, և 1992 թվականի Ղրիմի դրոշը հաստատվել է որպես Ղրիմի Ինքնավար Հանրապետության դրոշ։

Ղրիմի Հանրապետության միակողմանի հռչակումից և Ռուսաստանին բռնակցելուց հետո Ղրիմի Ինքնավար Հանրապետության դրոշը շարունակեց օգտագործվել որպես նորաստեղծ հանրապետության դրոշ՝ առանց պաշտոնական հաստատման։

2014 թվականի հունիսի 5-ին Ղրիմի Հանրապետության Պետական ​​խորհուրդն ընդունել է օրենք, որը հաստատել է Ղրիմի Ինքնավար Հանրապետության խորհրդանիշները, այդ թվում՝ դրոշը, որպես Ռուսաստանի Դաշնության կազմում Ղրիմի Հանրապետության խորհրդանիշներ։ Նույն ակտով հանրապետության խորհրդարանը վերացրեց Ղրիմի Ինքնավար Հանրապետության ինքնավարության խորհրդանիշների մասին ակտերը։

### Ղրիմի Ժողովրդական Հանրապետություն (1917–1918)
1917 թվականին թաթարական ազգայնական խմբերը սկսեցին օգտագործել երկնագույն դրոշը՝ որպես իրենց խորհրդանիշ (ազատության գույն)։ Միևնույն ժամանակ, *tamga* խորհրդանիշը լայն տարածում գտավ կապույտ ֆոնի վրա։ Սա դարձավ 1917 թվականի վերջին հռչակված կարճատև Ղրիմի Ժողովրդական Հանրապետության դրոշը։ Երբ 1918 թվականի սկզբին կոմունիստական ​​Տաուրիդայի Խորհրդային Սոցիալիստական ​​Հանրապետությունը վերահսկողության տակ առավ Ղրիմը, թաթարական դրոշը վերացավ, ընտրվեց կարմիր դրոշի։

### Ղրիմի շրջանային կառավարություն (1918)
Կարճատև Ղրիմի շրջանային կառավարությունը՝ գեներալ Մատվեյ (Սուլեյման) Սուլկևիչի (ծագումով լիտվացի թաթար) գլխավորությամբ գոյություն ուներ Ղրիմի գերմանական օկուպացիայի ժամանակ (1918 թվականի հունիսի 25–ից մինչև նոյեմբերի 15), որում Ղրիմի կառավարությունը ինքնակառավարում էր հայտարարել. Սուլկևիչի կառավարությունն ընդունեց դրոշ, որը փոխզիջում էր Ղրիմի թաթարների և ռուսների միջև։ Դա ավանդական Ղրիմի թաթարական կապույտ գույնի պաստառ էր, բայց Ղրիմի թաթարական դամգայի փոխարեն ուներ Ռուսական կայսրության Տաուրիդայի նահանգի զինանշանը։

### Խորհրդային Միություն
Երբ 1921 թվականի հոկտեմբերի 18-ին Ղրիմի ՍՍՀ դարձավ ԽՍՀՄ մաս, այն ստացավ իր դրոշը։ Դրոշը կարմիր էր, իսկ ոսկե տառերով գրված էին հանրապետության անվան սկզբնատառերը՝ *КрССР* կիրիլիցայով և տեղական արաբական այբուբենով (, ): Դրոշի տառերը փոխվել են՝ ներառելով Կրասնոդարի Ինքնավար ԽՍ​​Հ-ն և *QrMSŞÇ*-ը 1929 թվականին Միասնական Թուրքական այբուբենի մեջ՝ Ղրիմը որպես Ինքնավար ԽՍՀ նշելու համար։ Դրոշը կրկին փոփոխվել է 1938 թվականին՝ վերևում կիրիլիցա *ՌՍՖՍՌ* տառերով  և Կրասնոդարի Ինքնավար ԽՍՀ՝ ներքևում։ Այն բանից հետո, երբ 1945 թվականի հունիսի 30-ին Ղրիմը վերածվեց Ղրիմի մարզի (տարածաշրջանի), նրա դրոշը վերացավ։ Ղրիմի ԽՍՀ-ն վերականգնվել է Ուկրաինական ԽՍՀ կազմում 1991 թվականին Խորհրդային Միության փլուզման ժամանակ։

## Արտաքին հղումներ

*Verkhovna Rada of Crimea – "On the Flag of the Autonomous Republic of Crimea"
*fotw.net –Ղրիմի Ինքնավար Հանրապետություն
*Ukrainian heraldry – Ղրիմի դրոշը

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Ղրիմի խորհրդանիշներ
Քուհդաշթ

**Քուհդաշթ**(), քաղաք Իրանի արևմուտքում՝ Լոռեսթան օսթանում (նահանգում), Քուհդաշթ շահրեստանի վարչական կենտրոնը։ Վերջին մարդահամարի տվյալներով բնակչությունը կազմում է ։

Քաղաքը գտնվում է Լոռեսթանի արևմտյան մասում` օսթանի վարչական կենտրոն Խորամաբադից մոտ 65 կմ արևմուտք։ Քաղաքը տեղադրված է Զագրոսի լեռներով շրջապատված սարահարթի վրա` ծովի մակարդակից 1195 մ բարձրության վրա։

## Բնակչություն
Քաղաքի բնակչությունը 2016 թվականի մարդահամարի տվյալներով կազմում էր 89 091 մարդ, որոնք կազմում էին 24 347 տնտեսություն։ Բնակչությամբ Լոռեսթան օսթանի հինգերորդ ամենախոշոր քաղաքն է Խորամաբադից, Բորուջերդից, Դորուդից և Էլիգուդերզից հետո։ Քաղաքի բնակչության փոփոխությունը ժամանակի ընթացքում բերված է աղյուսակում ստորև.

Ազգային կազմում գերակշռում են լակերը։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Իրանի քաղաքներ
Լիդո

**Լիդո** (), 12 կմ երկարությամբ կղզի, որը բաժանում է Վենետիկի ծովածոցը Ադրիատիկ ծովից։ Գտնվում է Վենետիկի պատմական կենտրոնից մոտ 1 կմ հեռավորության վրա, հայտնի է իր լողափերով։ Ամեն տարի սեպտեմբերին այստեղ անցկացվում է Վենետիկի կինոփառատոնը, որի առաջին արարողությունը տեղի է ունեցել 1932 թվականին։

## Աշխարհագրություն
Վարչականորեն քաղաքը բաժանված է երեք թաղամասի.

* Հյուսիս՝ այստեղ է գտնվում Լիդոն և այստեղ է անցկացվում Վենետիկի ամենամյա կինոփառատոնը,
* Կենտրո՝ Մալամոկկո բնակավայր, 
* Հարավ՝ Ալբերոնի։

Ադրիատիկ ծովի կողմից կղզու լողափերի կեսը ավազոտ են և պատկանում են տարբեր հյուրանոցների։ Այդ հյուրանոցների թվում են նաև Թոմաս Մանի «Մահ Վենետիկում» վեպում հիշատակված Excelsior-ը և des Bains-ը։ Լողափերը մասնավոր են, հանրային լողափերը գտնվում են կղզու հյուսիսային և հարավային կողմերում։

Կղզու սիրտը Սանտա Մարիա Էլիզաբեթ փողոցն է, որի երկարությունը մոտ 700 մ է։ Կղզում կան հյուրանոցներ, խանութներ և ռեստորաններ։

Լիդոյի ափերը ողողող Ադրիատիկ ծովի մակերևույթում ջրի ջերմաստիճանն ամռանը տատանվում է 22-24&nbsp;°C, իսկ ձմռանը՝ 12-14&nbsp;°C, սակայն կարող է նվազել մինչև 9&nbsp;°C։

## Պատմություն
Միջնադարում հայտնի է եղել որպես Սուրբ Նիկողայոսի կղզի։ 1053 թվականից հյուսիսային մասում էր գտնվում Բենեդիկտյան աբբայությունը, որը կառուցվել էր նավաստիների հովանավոր Սուրբ Նիկողայոս Զմյուռնացու մասունքները պահպանելու համար։ 1389 թվականին եկեղեցուց ոչ հեռու գտնվող մի փոքրիկ մաս հատկացվել է Վենետիկի հանրապետությանը՝ հրեաների համար գերեզմանոց նախատեսելու համար։

## Պատկերասրահ

San Nicolò (Venice).jpg|Սուրբ Նիկողայոս եկեղեցին
Praia de Veneza (483008092).jpg|Լիդոյի ավազող լողափերից մեկը
Lido-Malamocco.JPG|Մալամոկկո


## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Վենետիկի կղզիներ
Շահնազար ուստա

**Շահնազար ուստա**, (ծն․ և մահ․ թթ․ անհտ․), միջնադարյան հայ ճարտարապետ։

1661-ին վերանորոգել է Խորակերտի վանքի եկեղեցին՝ պարոն Շահնազարի, նրա կին Ռուսուդանի և որդի Կորկի ի միջոցներով (արձանագրությունը պահպանվել է շենքի հս․ պատի վրա)։

ԹՎ ՌՃԺ, ՅԻՇԵՑԷՔ ՈՒՍՏԱՅ ՇԱՀՆԱԶԱՐԻՆ

## Պատկերասրահ

Khorakert 16.jpg
Khorakert 26.jpg
Khorakert 27.jpg
Khorakert 40.jpg


## Տես նաև
Խորակերտի վանքի վիմական արձանագրությունների ցանկ

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Միջնադարյան հայ ճարտարապետներ
Պարսկաստանի արշավ (Առաջին համաշխարհային պատերազմ)

**Պարսկական քարոզարշավը** կամ **ներխուժումը Իրան** () ռազմական հակամարտությունների շարք էր Օսմանյան կայսրության, Բրիտանական կայսրության և Ռուսական կայսրության միջև այն ժամանակ չեզոք Քաջար Իրանի տարբեր տարածքներում, որոնք սկսվեցին 1914 թվականի դեկտեմբերին և ավարտվեցին Մուդրոսի զինադադարով 1918 թվականի հոկտեմբերի 30-ին, որպես Մերձավոր Արևելքի մաս։ Առաջին համաշխարհային պատերազմի թատրոն . Կռիվներին մասնակցում էին նաև պարսկական տեղական ստորաբաժանումները, որոնք կռվում էին Իրանում Անտանտի և օսմանյան ուժերի դեմ։ Հակամարտությունը Պարսկաստանի համար կործանարար փորձառություն դարձավ։ Ավելի քան 2 միլիոն պարսիկ խաղաղ բնակիչներ զոհվեցին հակամարտությունում, հիմնականում օսմանյան ռեժիմի կողմից իրականացված Հայոց ցեղասպանության և 1917-1919 թվականների պարսկական սովի պատճառով՝ բրիտանական և ռուսական գործողությունների ազդեցության տակ։ Քաջարի կառավարության անկարողությունը պահպանել երկրի ինքնիշխանությունը Առաջին համաշխարհային պատերազմի ընթացքում և անմիջապես դրանից հետո հանգեցրեց պետական հեղաշրջման 1921 թվականին և Ռեզա Շահի կողմից Փահլավի դինաստիայի հաստատմանը։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:1910-ականներ Իրանում
Կատեգորիա:1910-ականներ Հայաստանում
Կատեգորիա:1910-ականներ Օսմանյան կայսրությունում
Կատեգորիա:20-րդ դարը Հայաստանում
Կատեգորիա:Առաջին համաշխարհային պատերազմի ռազմագործողություններ և թատերաբեմեր
Կատեգորիա:Առաջին համաշխարհային պատերազմում Ռուսաստանի ճակատամարտեր
Կատեգորիա:Առաջին համաշխարհային պատերազմում Օսմանյան կայսրության ճակատամարտեր
Կատեգորիա:Թուրք-պարսկական պատերազմներ
Կատեգորիա:Իրանի պատերազմներ
Կատեգորիա:Կովկասյան արշավանքի ճակատամարտեր
Կատեգորիա:Հայաստանի ճակատամարտեր
Ֆաննի Ալթենբուրգեր

**Ֆաննի Ալթենբուրգեր** (գերմաներեն՝ *Fanny Altenburger.* ), կինոյի, թատրոնի և հեռուստատեսության ավստրիացի դերասանուհի։

## Կյանք և կարիերա
Ֆաննին դերասանուհի Յուլիա Շտեմբերգերի և ջութակահար Քրիստիան Ալթենբուրգերի դուստրն է։ Կինոյում իր նորամուտը կատարել է 2010 թվականին՝ *Jud Süß - Film ohne Gewissen* ֆիլմում խաղընկեր դառնալով Թոբիաս Մորետտիին և Մարտինա Գեդեկին։ 2011 թվականից Ալթենբուրգերը պարբերաբար մասնակցել է  ին. 2011 թվականին այնտեղ հայտնվել է  Ռիխարդ Շտրաուսի *[[Վարդի ասպետը]]*|«Der Rosenkavalier]]*» ֆիլմի համր դերում, 2012 թվականին՝ *Աննա Կարենինայի* բեմական տարբերակում՝ Սերյոշայի դերում, 2013 թվականին՝ [[Հենրիկ Իբսեն]]ի *«Die Stützen der Gesellschaft»* պիեսի բեմադրությունում, 2015 թվականին՝ Հենրիկ Իբսենի մեկ այլ՝ *Յուն Գաբրիել Բորքման* պիեսի բեմադրությունում՝ Ֆրիդա Ֆոլդալի դերում, 2017 թվականին՝ Շնիցլերի *«Im Spiel der Sommerlüfte»* պիեսի բեմադրությունում։

2016 թվականին նա նկարահանվել է Յուլիան Պյոլսլերի *Wir töten Stella* ֆիլմում։ 2018 թվականին ավարտել է դպրոցը, այնուհետև ** ֆիլմում հանդես է եկել Աննայի կերպարի մարմնավորմամբ։ Այդ նույն տարում *Counterpart* հեռուստասերիալում խաղացել է Էթելի դերը։ Նա դերակատարմամբ հանդես է եկել նաև *«Honig im Kopf*» պիեսում՝ հիմնված [[Թիլ Շվայգեր]]ի [[Մեղրը գլխում (ֆիլմ)|համանուն ֆիլմի]] վրա։

== Ֆիլմագրություն (ընտրովի) ==
[[Պատկեր:Julia_Stemberger_Fanny_Altenburger_2015.jpg|մինի|Ֆաննի Ալթենբուրգերը (ձախից) իր մոր՝ Յուլիա Շտեմբերգերի հետ 2015 թվականին Նեստրոյ թատերական մրցանակի մրցանակաբաշխության ժամանակ]]
* 2010. *Jud Süß – Film ohne Gewissen*
* 2010. *Թոմ Տուրբո* - Արքայադստեր ձին
* 2010. *Schnell ermittelt* – Վիկտոր Զաքարիաս
* 2016. *SOKO Donau* – Աուսգեկլինկտ
* 2017. *Schnell ermittelt* – Կառլո Միխալեկ
* 2017. *Wir töten Stella*
* 2018. *Die letzte Party deines Lebens*
* 2018–2019. *Counterpart'' (հեռուստասերիալ)
* 2022. Universum History – Լեոպոլդինա Հաբսբուրգ. Ժամանակակից Բրազիլիայի ծնունդը (հեռուստավավերագրական ֆիլմ)

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Fanny Altenburger bei der Agentur La Strada.Doells
* Literature by and about Fanny Altenburger in the German National Library catalogue
*  
* Fanny Altenburger rietz-casting-agentur.de

Կատեգորիա:2000 ծնունդներ
Կատեգորիա:Ապրող անձինք
Կատեգորիա:Ավստրիացի կինոդերասանուհիներ
Կատեգորիա:Երեխա դերասաններ
Կատեգորիա:Թատրոնի դերասաններ
Կատեգորիա:Կինոդերասաններ
Սուրբ Հարություն եկեղեցի (Ֆորոս)

**Սուրբ Հարություն եկեղեցի**, ռուս ուղղափառ եկեղեցու Սիմֆերոպոլի և Ղրիմի թեմի ուղղափառ եկեղեցի Ղրիմի հարավային մասում, զբոսաշրջային վայր Բայդարսկի լեռնանցքի 400 մետրանոց ժայռի վրա՝ Սև ծովի ափին, Ֆորոս թաղամասում։

## Պատմություն
Եկեղեցու կառուցումը պատվիրվել է տեղի հողատերերից մեկի կողմից՝ Բորկի գնացքի աղետից (1888) Ալեքսանդր III-ի ողջ մնալու առիթով։ Հողատիրոջ անունը Ալեքսանդր Կուզնեցով էր, որը զբաղվում էր թեյի վաճառքով։

Վիլնյուսից հրավիրված հայտնի ճարտարապետ Նիկոլայ Չագինը նախագծել է եկեղեցին բարոկկո, ռուսական վերածնունդ և բյուզանդական վերածննդի ոճերի յուրօրինակ համադրությամբ։

Եկեղեցին օծվել է 1892 թվականի հոկտեմբերի 4-ին, արարողությանը մասնակցել է Կոնստանտին Պոբեդոնոսցևը։ Ռուսաստանի վերջին ցարը՝ Նիկոլայ II-ը և նրա կինը աղոթել են եկեղեցում Բորկիի միջադեպի 10-րդ տարելիցի օրը։

Ռուսական հեղափոխությունից հետո եկեղեցին փակվել է հավատացյալների համար, նրա քահանան աքսորվել է Սիբիր։ Շենքը մինչև 1969 թվականը օգտագործվել է որպես զբոսաշրջիկների համար նախատեսված խորտկարան և դատարկ է մնացել 1970-ական և 1980-ական թվականներին։ Այն վերադարձվեց ուղղափառ եկեղեցուն և վերականգնվել է մի քանի փուլով՝ Լեոնիդ Կուչմայի հովանու ներքո։

Ֆորոսի եկեղեցին հարսանյաց հանդեսների հայտնի վայր է։ 2003 թվականի հուլիսին միտրոպոլիտ Վլադիմիր Սաբոդանը Ֆորոսի եկեղեցում պսակեց քաղաքական գործիչ Վիկտոր Մեդվեդչուկին և հեռուստահաղորդավարուհի Օքսանա Մարչենկոյին, Անաստասիա Զավորոտնյուկը և Պյոտր Չերնիշևը նույնպես նախընտրեցին ամուսնանալ այստեղ։


File:Foros in 02.jpg|Եկեղեցու սրահը
File:Foros 5 (10649526924).jpg|Զանգակատուն
File:Foros style.JPG|Գմբեթ


## Արտաքին հղումներ

* deti.spb.ru
* Եկեղեցու լուսնկարներ
* Սուրբ Հարություն եկեղեցի, լուսանկարներ
* Առցանց շրջայց Ֆորոսի եկեղեցով

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Ղրիմի եկեղեցիներ
Կատեգորիա:Ռուս ուղղափառ եկեղեցի
Կատեգորիա:19-րդ դարի կրոնական կառույցներ
Կատեգորիա:Եկեղեցիներ այբբենական կարգով
Շուշ

**Շուշ** (), քաղաք Իրանի հարավ-արևմուտքում` Խուզեսթան օսթանում, Շուշ շահրեստանի (գավառի) կենտրոնը։ Բնակչությունը վերջին մարդահամարի տվյալներով կազմում է ։

Գտնվում է Խուզեսթան օսթանի հյուսիսարևմտյան մասում` օսթանի վարչական կենտրոն Ահվազից մոտ 100 կմ հյուսիս-արևմուտք։ Տեղադրված է Խուզեսթանի դաշտավայրի հյուսիսարևմտյան մասում` Քարխե և Դեզ գետերի միջև։ Քաղաքի տարածքում են գտնվում Էլամի և Աքեմենյան Պարսկաստանի հնագույն մայրաքաղաք Շոշի ավերակները։

## Բնակչություն
Բնակչությունը 2016 թվականի մարդահամարի տվյալներով կազմում էր 77 148 մարդ, որոնք կազմում էին 21 649 տնտեսություն։  Քաղաքի բնակչության փոփոխությունը ժամանակի ընթացքում բերված է աղյուսակում ստորև.

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Իրանի քաղաքներ
Կատեգորիա:Խուզեսթան
Տորչելլո

**Տորչելլո** (), քիչ բնակեցված կղզի Վենետիկի ծովածոցի հյուսիսային մասում։ Վաղ միջնադարում եղել է ծովածոցի ամենամեծ բնակավայրը։ Սա քաղաք էր իր տաճարով և եպիսկոպոսով նախքան Սուրբ Մարկոսի տաճարի կառուցումը։ Հինավուրց ժամանակներից կղզու հովանավորը Սուրբ Ֆոսկան է։

## Պատմություն
Կղզու անունը կրող քաղաքը հիմնադրել են 452 թվականին Ալտինում քաղաքի բնակիչները, որոնք փախել են հոների ներխուժումից։ 638 թվականին կղզի է տեղափոխվել նաև տեղի Ալտինումի եպիսկոպոսը և հիմնել տեղի եկեղեցին՝ նահատակ Իլիոդորի մասունքները պահելու համար։

Կոստանդնուպոլսի հետ առևտրական կապեր հաստատելու արդյունքում քաղաքը զգալիորեն հարստացել է և 10-րդ դարում այն արդեն ուներ առնվազն 10,000 բնակիչ (զգալիորեն ավելին, քան այն ժամանակվա Վենետիկի բնակչությունը)։

12-րդ դարում Տորչելլոյի նավահանգիստը վերածվեց գարշահոտ ճահճի (՝ «Մեռած ծովածոց»)։ Ծովային առևտուրը դադարեց, բնակիչները մալարիայից փախան Վենետիկ, եպիսկոպոսը տեղափոխվեց Մուրանո, կառույցների մեծ մասը ապամոնտաժվեց վենետիկյան պալատներ կառուցելու համար։ 20-րդ դարի վերջին կղզում ապրում էր ձկնորսների մի քանի ընտանիք։

Կամրջից բացի՝ միջնադարյան քաղաքից պահպանվել է միայն չորս շենք՝ 14-րդ դարի երկու համեստ պալացցո (դրանցում տեղակայված են թանգարանային հավաքածուներ), Սուրբ Ֆոսկայի ռոմանական եկեղեցին (12-րդ դար) և Սանտա Մարիա Ասունտա տաճարը (864-867, վերակառուցվել է 1008 թվականին)՝ 9-րդ դարի մկրտության և 12-րդ դարի բյուզանդական խճանկարների մեծ անսամբլով։

## Պատկերասրահ

1534 - Isolario di Benedetto Bordone - Torcello.jpg|Տորչելլոն 1534 թվականին Վենետիկում լույս տեսած գրքում
File:Torcello 2.jpg|Տորչելլոյի կենտրոնը՝ Սանտա Մարիա Ասունտա տաճարը և Սուրբ Ֆոսկայի ռոմանական եկեղեցին
Torcello - Ponte del diavolo.jpg|Պահպանված կամուրջը
0 Torcello, pêcheurs naviguant au large de l'île.JPG|Տորչելլոն Վենետիկի ծովածոցից
Venetian lagoon as seen from Torcello island, Torcello, Italy.jpg|Վենետիկի ծովածոցը Տորչելլոյից


## Տես նաև
* Բուրանո

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Վենետիկի կղզիներ
Փեթակ (ֆիլմ)

**«Փեթակ»** (), 2021 թվականի Կոսովյան ֆիլմ-դրամա, ռեժիսոր Բլերթա Բաշոլիի դեբյուտային աշխատանքը, որտեղ նա հանդես է եկել  նաև որպես սցենարիստ։ Ֆիլմում գլխավոր դերերը կատարել են Յուլկա Գաշին, Չուն Լայչին և Աուրիտա Ագուշին։

Ֆիլմի պրեմիերան տեղի ունեցավ «Սանդէնս» կինոփառատոնին 2021 թվականի հունվարի 31-ին, որտեղ կինոփառատոնի պատմության մեջ առաջին անգամ ֆիլմը վերցրեց իր կատեգորիայում երեք գլխավոր մրցանակները՝ ռեժիսուրայի համար, Մեծ ժյուրիի մրցանակ և Հանդիսատեսի համակրանքի մրցանակ։ Առաջին կոսովյան ֆիլմն էր, որ հայտնվեց «Լավագույն օտարալեզու գեղարվեստական ֆիլմ» կատեգորիայում Օսկարի հավակնորդների ցանկի մեջ։

## Սյուժե
Միայնակ մայր Ֆահիրեն (Յուլկա Գաշի), ում ամուսինը անհետ կորել է Կոսովյան պատերազմի ժամանակ, որոշում է ընտանիքը կերակրելու համար զբաղվել մանր բիզնեսով։ Ստանալով վարորդական իրավունք և փորձելով զբաղվել պղպեղից պատրաստվող ճաշատեսակների արտադրությամբ, նա հանդիպում է ոչ միայն համագյուղացիների , այլ նաև բարեկամների անհանդուժողականությանը։

Ֆիլմը հիմնված է իրական պատմության վրա։ Հերոսուհու նախատիպին ռեժիսորը տեսել է հեռուստատեսությամբ, հանդիպել նրա հետ և որոշել նրա պատմության հիման վրա նկարահանել ոչ թե վավերագրական , այլ՝  գեղարվեստական ֆիլմ։

## Դերերում
Գլխավոր դերերը ֆիլմում կատարել են․

* Յուլկա Գաշի- Ֆահիրե
* Չուն Լայչի-Խաջի
* Աուրիտա Ագուշի-Զամիրե
* Կուրիյա Խոջա-Նազմիե
* Ադրիանա Մատոշի-Լումա
* Մոլիկե Մաջունի-Էմինա
* Բլերթա Իսմաիլի-Էդոնե

## Արտադրություն և պրեմիերա

Ֆիլմը նկարահանվել է «Այկոն Ստուդիո» և «Ինդուստրիա ֆիլմ» ստուդիաներում, մասնակցությամբ՝ «Ալբասկայ ֆիլմ», «Ալվա Ֆիլմ» և «Բլեք քատ պրոդուկշն» ընկերությունների։

Համաշխարհային պրեմիերան տեղի ունեցավ  «Սանդէնս» կինոփառատոնին 2021 թվականի հունվարի 31-ին  համաշխարհային դրամատիկական կինոյի մրցույթի շրջանակներում։

## Արձագանքներ
Կինոքննադատների կողմից ստացել է դրական արձագանքներ։ Կարծիքների ագրեգատոր Rotten Tomatoes կայքում 14 քննադատների ակնարկների 100%-ը դրական է։

## Մրցանակներ
Սանդէնս Կինոփառատոն

* Լավագույն ռեժիսուրա
* Մեծ Ժյուրիի մրցանակ
* Հանդիսատեսի համակրանք

## Ծանոթագրություններ


Կատեգորիա:2021 դրամա ֆիլմեր
Կատեգորիա:2021 ֆիլմեր
Կատեգորիա:Դրամա ֆիլմեր
Կատեգորիա:Կոսովոյի մշակույթ
Կա’ դա Մոստո

**Կա’ դա Մոստո** (), պալացցո (պալատ) Վենետիկի Կանարեջո պատմական շրջանում։ Կառուցվել է 13-րդ դարում՝ վենետո-բյուզանդական ոճով, համարվում է Մեծ ջրանցքի վրա կառուցված ամենահին շենքը։

## Պատմություն
Ի սկզբանե պալացցոն ստեղծվել է որպես վաճառականի՝ շենքի առաջին սեփականատիրոջ տուն։ 13-րդ դարում պատկանել է Բարոցցի ընտանիքին. հետագայում նրանցից այն անցել է դա Մոստոներին։ Երրորդ հարկն ավելացվել է 13-րդ, իսկ չորրորդը՝ 19-րդ դարում։

Պալացցոն իր անունը ստացել է վենետիկցի ճանապարհորդ Ալվիզե դա Մոստոյի ազգանունից, որն այստեղ է ծնվել 1432 թվականին։ Տունը Դա Մոստո ընտանիքին է պատկանել մինչև 1603 թվականը, երբ շենքի այն ժամանակվա սեփականատեր Չիարա դա Մոստոն կտակեց իր եղբորորդուն, որը կրում էր դա Մոստոյից տարբերվող ազգանուն։

16-18-րդ դարերում շենքում տեղակայված էր հայտնի Albergo Leon Bianco հյուրանոցը («Սպիտակ առյուծ» հյուրանոց)։ 1769 և 1775 թվականներին, Վենետիկում գտնվելու ժամանակ, հյուրանոցում է հանգրվանել Հռոմեական կայսրության կայսր, կայսրուհի Մարիա Թերեզայի որդին՝ Յոզեֆ II-ը։

## Ներկայիս վիճակ
Շենքը ներկայումս չի շահագործվում՝ հեղեղումների ժամանակ հիմքի վնասվելու պատճառով։ Պալացցոն վերականգնման կարիք ունի։ Շենքի սեփականատերը ժամանակակից իտալացի ճարտարապետ և պրոդյուսեր կոմս Ֆրանչեսկո դա Մոստոն է։ Նրա կյանքի նպատակներից մեկը պալատի վերականգնումն է։

## Պատկերասրահ

Ca' da Mosto facciata in Campiello del Leon Bianco (Venice).jpg|Կա’ դա Մոստոյի ճակատը (ֆասադ) Լեոն Բիանկո հրապարակից
Paolo Monti - Servizio fotografico - BEIC 6336875.jpg|Լուսանկարը՝ Պաոլո Մոնտիի, 1969 թվական
Paolo Monti - Servizio fotografico (Venezia, 1969) - BEIC 6330557.jpg|Լուսանկարը՝ Պաոլո Մոնտիի, 1969 թվական


## Տես նաև
* Վենետիկի պալատների ցանկ

## Ծանոթագրություններ

## Գրականություն
* Marcello Brusegan, I Palazzi di Venezia, Roma, Newton & Compton, 2007, ISBN 978-88-541-0820-2.
* Elsa e Wanda Eleodori, Il Canal Grande. Palazzi e Famiglie, Venezia, Corbo e Fiore, 2007, ISBN 88-7086-057-4.
* Anna-Vera Sullam e Davide Calimani, Canal Grande, Milano, Mondadori Electa, 2007, ISBN 978-88-370-4626-2.

Կատեգորիա:Վենետիկի պալատներ
Միրիամ Սպիտերի Դեբոնո

**Միրիամ Սպիտերի Դեբոնո** (, ), մալթացի քաղաքական գործիչ, Մալթայի 11-րդ նախագահը 2024 թվականի ապրիլի 4-ից։ Նա այս պաշտոնում ընտրված առաջին կինն է Մալթայի Գոզո կղզուց։

## Կյանք և գործունեություն
Միրիամ Սփիտերի Դեբոնոն (ծնունդով՝ Միրիամ Զամմիթ), ծնվել է Գոզո նահանգի Վիկտորիա քաղաքում՝ Փոլ Զամիթի ընտանիքում։ Նա կրթությունը ստացել է Գոզո կղզում, այնուհետև հաճախել է Մալթայի համալսարան, որտեղ սովորել է անգլիական գրականություն և լեզվաբանություն, ավարտել է 1973 թվականին։ Նա նաև սովորել է իրավաբանություն և ստացել է նոտարի դիպլոմ 1980 թվականին։

Սպտերի Դեբոնոյի առաջին հանրային պաշտոններն էին կոոպերատիվների խորհրդի նախագահությունը և գենդերային հավասարության հանձնաժողովի հիմնադիր անդամությունը։

Նա եղել է Մալթայի Լեյբորիստական ​​կուսակցության թեկնածու հինգ համընդհանուր ընտրություններում (1981, 1987, 1992, 1996, 2003), բայց երբեք չի ընտրվել։ Սակայն 1982 թվականին ընտրվել է կուսակցության ազգային գործադիրի անդամ։

Սպիտերի Դեբոնոն 1993-1996 թվականներին աշխատել է որպես Լեյբորիստական ​​կուսակցության Կանանց բաժնի նախագահ։

1996 թվականի սեպտեմբերին վարչապետ Ալֆրեդ Սանտը Սպիտերի Դեբոնոյին նշանակեց Մալթայի Ներկայացուցիչների պալատի նախագահ։ Նա դարձավ առաջին կինը, որը զբաղեցրեց այս պաշտոնը Մալթայում, նրան հաջորդել է Անտոն Տաբոնեն 1998 թվականի հոկտեմբերին։

2023 թվականի հունվարին Ազգայնական կուսակցությունը նրան առաջարկեց Ստանդարտների հանձնակատարի պաշտոնը, սակայն նա հրաժարվեց պաշտոնապես առաջադրվել այդ պաշտոնի համար՝ նշելով ինքը հետաքրքրված չէ։

Սպիտերի Դեբոնոն իր կյանքի մեծ մասն ապրել է Մալթայի Բիրկիրկարա բնակավայրում։ Նա ամուսնացած է նոտար Էնթոնի Սպիտերի Դեբոնոյի հետ, զույգն ունի երեք զավակ՝ Ելենա, Ջորջ և Մարիա Քրիստինա, և չորս թոռ ՝ Ալեքսանդրա, Փոլ, Պիպան և Բեպպե։

## Նախագահի պաշտոնում
2024 թվականի մարտի 21-ին հայտնի դարձավ, որ Սպիտերի Դեբոնոն Մալթայի Հանրապետության նախագահի հիմնական թեկնածուն է։ Սա հաստատվեց հաջորդ շաբաթ վարչապետի և ընդդիմության առաջնորդի գրասենյակների տարածած համատեղ հայտարարության մեջ։ Մալթայի Ներկայացուցիչների պալատը 2024 թվականի մարտի 27-ին միաձայն քվեարկեց Սպիտերի Դեբոնոյին Մալթայի 11-րդ նախագահ ընտրելու օգտին։ Նա դարձավ 2020 թվականի նոր սահմանադրական բարեփոխումների միջոցով ընտրված առաջին նախագահը, ներառյալ նոր պահանջը, որով նախագահի թեկնածուն պետք է հաստատվի խորհրդարանի ձայների երկու երրորդով։

Սպիտերի Դեբոնոն երրորդ կինն է, որը զբաղեցրել է Մալթայի Նախագահի պաշտոնը՝ Ագաթա Բարբարայից և Մարի-Լուիզ Կոլեյրո Պրեկայից հետո։ Նա նաև երրորդ մարդն է Գոզոյից, որը նշանակվել է այս պաշտոնում՝ Անտոն Բուտիգիեգից և Չենսու Տաբոնեից հետո։

Սպտերի Դեբոնոյի երդմնակալությունը տեղի ունեցավ 2024 թվականի ապրիլի 4-ին։

Իր նշանակման ժամանակ նա խոստովանեց, որ տեխնոֆոբ է, նախընտրում է թելադրել իր նամակները և այլ նամակագրությունը իր օգնականին՝ նամակներն ուղարկելով ամուսնու անունով բացված էլ.փոստի հասցեին։

## Պարգևներ
* 60px Մալթայի Ազգային պատվո շքանաշանի ասպետ՝ Մալթայի նախագահի իրավունքով 
* 60px «Հանուն Հանրապետության բարօրության» շքանշանի ասպետ ՝ Մալթայի նախագահի իրավունքով

## Արտաքին հղումներ

* Մալթայի ղեկավարների ցանկ  
* Պաշտոնական կայք

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Կին նախագահներ
Կատեգորիա:Մալթայի քաղաքական գործիչներ
Կատեգորիա:Խորհրդարանի նախագահներ
Կատեգորիա:Պետության կին ղեկավարներ