Վալերի Տատինցյան

**Վալերի Գուրգենի Տատինցյան** (), հայ ստոմատոլոգ։ Բժշկական գիտությունների դոկտոր (1986), պրոֆեսոր (1987), Հայաստանի ԲԳԱ ակադեմիկոս (1996)։ Հայաստանի գիտության վաստակավոր գործիչ (2011):

## Կենսագրություն
Վալերի Տատինցյանը ծնվել է 1940 թվականի հոկտեմբերի 17-ին, Բաքվում, Գուրգեն Տատինցյանի և Լուսիկ Օհանյանի ընտանիքում։ Ավարտել է Բաքվի թիվ 142 միջնակարգ դպրոցը։ 1959-1962 թվականներին սովորել և ավարտել է Մարիսկի բժշկական ուսումնարանի ատամնաբուժական դպրոցը, 1964-1969 թվականներին՝ Մոսկվայի բժշկական ստոմատոլոգիական ինստիտուտը։ 1969-1972 թվականներին թերապևտիկ ստոմատոլոգիայի մասնագիտությամբ կլինիկական օրդինատոր է եղել Մոսկվայի ստոմատոլոգիայի կենտրոնական գիտահետազոտական ինստիտուտում, 1972 -1980 թվականներին՝ թերապևտիկ ստոմատոլոգիայի ամբիոնի ասիստենտ Թուրքմենիստանի պետական բժշկական ինստիտուտում, Ստոմատոլոգիական, սանիտարական ֆակուլտետների դեկանի տեղակալ, դեկան, 1980-1984 թվականներին՝ թերապևտիկ ստոմատոլոգիայի ամբիոնի ասիստենտ ԵՊԲՀ-ում, այնուհետև՝ 1984-2005 թվականներին, զբաղեցրել է նույն ամբիոնի վարիչի պաշտոնը և համատեղությամբ 1985-1995 թվականներին՝ ԵՊԲՀ ստոմատոլոգիական ֆակուլտետի դեկան, 2005-2013 թվականներին՝ ԵՊԲՀ թերապևտիկ և ընտանեկան ստոմատոլոգիայի ամբիոնի պրոֆեսոր, 2014 թվականից՝ թերապևտիկ ստոմատոլոգիայի ամբիոնի պրոֆեսոր։ 1975 թվականին պաշտպանել է թեկնածուական ատենախոսություն Մոսկվայի ստոմատոլոգիայի կենտրոնական գիտա-հետազոտական ինստիտուտում, 1986 թվականին՝ դոկտորական՝ Մոսկվայի Ստոմատոլոգիայի կենտրոնական գիտահետազոտական ինստիտուտում։

1994 թվականին թիվ 1 կլինիկական հիվանդանոցի տարածքում հիմնել է «Համալսարանական ստոմատոլոգիական կլինիկան»։ Մոսկվայի Ստոմատոլոգիայի կենտրոնական գիտահետազոտական ինստիտուտի և ԵՊԲՀ-ի միջև կնքված պայմանագրի շրջանակում գիտահետազոտական ղեկավար է։ 2004 թվականին հիմնել է ստոմատոլոգիայի և դիմածնոտային վիրաբուժության ոլորտին անդրադարձող «Բամբեր» ամսագիրը, որի գլխավոր խմբագրի տեղակալն է։

## Պարգևներ
* Հարավսլավիայի Բելգրադյան բժշկական համալսարանի «Ոսկե շքանշան» (1993)
* Մխիթար Հերացու անվան «Ոսկե շքանշան» (2000)
* ՌԲԳԱ Վերնադսկու անվան շքանշան (2000)
* ՀՀ առողջապահության նախարարության և ԵՊԲՀ-ի «Արծաթե շքանշան» (2003)
* Ռուսաստանի ստոմատոլոգների ասոցիացիայի առաջին աստիճանի «Ոսկե շքանշան» (2006)
* Եվրոպական Բժշկական ակադեմիայի «Ռենտգեն» շքանշան (2007)
* ՀՀ գիտությունների վաստակավոր գործիչ (2011)

## Անդամակցություն
* ԵՊԲՀ-ի ստոմատոլոգիական խնդիրների հանձնաժողովի նախագահ (1983-1994)։ 
* Ստոմատոլոգների հասարակության համամիութենական պրեզիդիումի ղեկավարման անդամ (1984-1989)։ 
* ՌԴ գիտությունների ակադեմիայի բնական գիտությունների լիիրավ անդամ։
* ՀՀ գիտությունների ազգային ակադեմիայի բժշկական գիտությունների լիիրավ անդամ (2001)։ 
* ՀՀ ստոմատոլոգների ասոցիացիայի փոխնախագահ (2004)։ 
* Ստոմատոլոգիայի, աչքի և ԼՕՌ հիվանդությունների գիտակոորդինացիոն խորհրդի նախագահն (2005-2015)։
* ԵՊԲՀ-ի հոգաբարձուների խորհրդի անդամ (2014-2018)։

## Երկեր
* Թերապևտիկ ստոմատոլոգիա։ Անդրիասյան Լևոն Հրանտի, Տատինցյան Վալերի Գուրգենի, Երևան, Ա. հ., 2015:
* Թերապևտիկ ստոմատոլոգիա։ Դասագիրք։ Տատինցյան Վալերի Գուրգենի, Երևան, Պարբերական, 1997։
* Ատամների հիվանդությունների ախտորոշումը։ /Մեթոդական մշակումներ դասախոսների և ուսանողների համար։ Տատինցյան Վալերի Գուրգենի, Հայրապետյան Հ. Օ., Առողջապահության մինիստրություն ՀԽՍՀ, Երևանի պետական բժշկական ինստիտուտ, Թերապևտիկ ստոմատոլոգիայի ամբիոն, Երևան, Ա. հ., 1989:

## Ընտանիք
* Հայր՝ Գուրգեն Տատինցյան
* Մայր՝ Լուսիկ Ասատուրի Օհանյան, ստոմատոլոգ 
* Կին՝ Շողիկ Տատինցյան, տնտեսագետ 
* Դուստր՝ Կարինե Տատինցյան, Չերկիզովսկի մսի վերամշակման գործարանի գլխավոր բժիշկ 
* Դուստր՝ Լյուդմիլա Տատինցյան,  բժշկական գիտությունների դոկտոր, դոցենտ 
* Դուստր՝ Գայանե Տատինցյան՝ ԵՊԲՀ թերապևտիկ և ընտանեկան ստոմատոլոգիայի ամբիոնի ասիստենտ, ղեկավարում է Տատինցյանների ընտանիքի ստոմատոլոգիական կլինիկան
* Որդի՝ Դավիթ Տատինցյան, իմպլանտոլոգ

## Ծանոթագրություններ

## Գրականություն
* Айриян А. П. Армянские учёные-медики. - Ер., 1998 - 276 с. ISBN 99930-1-001-7Айриян А. П. Армянские учёные-медики. - Ер., 1998 - 276 с. ISBN 99930-1-001-7

Կատեգորիա:Բժշկական գիտությունների դոկտորներ
Կատեգորիա:ՀՀ գիտության վաստակավոր գործիչներ
Կատեգորիա:Հայ ատամնաբույժներ
Կատեգորիա:Հայ պրոֆեսորներ
Կատեգորիա:Մոսկվայի պետական բժշկա-ատամնաբուժական համալսարանի շրջանավարտներ