Ֆրանչեսկո Սաբատինի

**Ֆրանչեսկո Սաբատինի** ( նաև , ), 18-րդ դարի իտալացի ճարտարապետ, ով գործունեություն է ծավալել Իսպանիայում։

## Կենսագրություն
Ֆրանչեսկո Սաբատինին ծնվել է Պալերմոյում։ Ճարտարապետություն սովորել է Հռոմում։ Իսպանական միապետության հետ նրա առաջին շփումները հաստատվել են, երբ նա մասնակցել է Նեապոլի թագավորի և Տոսկանայի ու Պարմայի դքսի՝ Կարլ VII-ի՝ Իսպանիայի ապագա թագավոր Կարլ III-ի համար կառուցվող Կազերտայի պալատի շինարարության աշխատանքներին։ Կարլը Սաբատինիին 1760 թվականին կանչել է Մադրիդ, որտեղ նշանակել է ճարտարապետական բարձր պաշտոնում։ Եղել է արքայական աշխատանքների մեծ վարպետ՝ ստանալով ինժեներական կորպուսի գեներալ-լեյտենանտի աստիճան, միաժամանակ նշանակվելով Սան Ֆեռնանդոյի գեղարվեստի թագավորական ակադեմիայի պատվավոր ակադեմիկոս։

Սաբատինին աշխատանքներն իրականացրել է նեոդասական ավանդույթների շրջանակներում, սակայն հիմնովին չի ոգեշնչվել հին հունական և հռոմեական ճարտարապետությամբ, այլ՝ իտալական Վերածննդի ճարտարապետությամբ։

Իր ճարտարապետական տաղանդի և թագավորի աջակցության շնորհիվ հասել է մասնագիտական ճանաչման։ Ունենալով ինժեներական կորպուսի գեներալ-լեյտենանտի աստիճան՝ նրան նաև շնորհվել է Սանտյագոյի ասպետի շքանշան և անմիջական մուտք է ունեցել արքայական շրջանակ՝  որպես gentilhombre de Câmara (Թագավորական պալատի ազնվական)։

## Ստեղծագործություններ
Նրա բազմաթիվ աշխատություններից առավել կարևորները՝

*Մադրիդի թագավորական պալատի աշխատանքները մինչև կառուցումը (1760-1764)
*Կոյուղու համակարգի պլանավորում Մադրիդում, հարթեցվել է քարերով և մաքրվել (1761-1765) Մադրիդի քաղաքային բարեփոխումների համար
*Թագավորական մաքսատուն (Real Casa de la Aduana) Ալկալա փողոցում (1761-1769), այժմ՝ Իսպանիայի տնտեսության և մրցունակության նախարարություն
*Իսպանիայի Ֆերդինանտ VI թագավորի և Բարբարա Պորտուգալացու մահարձանները, գտնվում են Մադրիդի Salesas Reales մենաստանի Սանտա Բարբարա եկեղեցում (Ֆրանսիսկոս Գուտիերեսի հետ) 
*Սան Պասկուալ մենաստան, Արանխուես (1765-1770)
*Cuesta de San Vicente, վերակառուցում (1767-1777)
*Թագավորական պալատի հարավարևելյան թևի երկարացում (1772)
*Comendadoras de Santiago մենաստանի վերակառուցում (1773)
*Ալկալա դարպաս (Puerta de Alcalá) (1774-1778)
*Սուրբ Ֆրանցիսկ Մեծի թագավորական տաճարի աշխատանքներ (1774-1784)
*Սան Վիսենտե դարպաս (Puerta de San Vicente) (1775)
*Casa de los Secretarios de Estado y del Despacho, նաև հայտնի է որպես Գրիմալդիի մարկիզի պալատ և Գոդոյի պալատ (1776)
*Խոսե դե Էրմոսիլյայի նախաձեռնած գլխավոր հիվանդանոցի աշխատանքների շարունակում (1776-1781) Ֆերդինանտ VI-ի կառավարման օրոք (այժմ՝ Ազգային թանգարան և Սոֆիա թագուհու արվեստի կենտրոն)
*Մենաստան Prado de Leganitos-ում (1786-1797), ձևափոխվել է Մանուել Մարտին Ռոդրիգեսի կողմից
*Իսպանիայի Կարլ IV թագավորի ցանկությամբ թագավորական պալատի գլխավոր աստիճանների ուղղության փոփոխություն 
*1790 թվականի հրդեհից հետո Մադրիդի գլխավոր հրապարակի (Plaza Mayor de Madrid) վերականգնում Խուան դե Վիլյանուելվայի հետ

## Պատկերասրահ

Real Casa de la Aduana (Madrid) 02.jpg|Ռեալ կասա դե լա Ադուանա
Convento san pascual aranjuez.jpg|Սան Պասկուալ մենաստան, Արանխուես
Puerta de San Vicente (Madrid) 01.jpg|Սան Վիսենտե դարպաս, Մադրիդ, 1775
Puerta de Alcalá 2.jpg|Ալկալա դարպաս, Մադրիդ, 1778
Real Conservatorio Superior de Música (Madrid) 01.jpg|Սան Կառլոս հոսպիտալ, Մադրիդ, 1788, այժմ՝ Թագավորական կոնսերվատորիա  


## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Francesco Sabatini en Biografías y vidas
* Obras digitalizadas de Francesco Sabatini en la Biblioteca Digital Hispánica de la Biblioteca Nacional de España

Կատեգորիա:Իսպանացի ճարտարապետներ
Կատեգորիա:Իտալացի ճարտարապետներ