Նանյան (տարածաշրջան)

**Նանյան,** (), չինարեն եզրույթ, որը նշանակում է Չինաստանի հարավային ափամերձ շրջաններում և դրանից դուրս գտնվող ավելի տաք և բերրի աշխարհագրական տարածաշրջան։ Այլ կերպ հայտնի է որպես «Հարավային ծով» կամ Հարավարևելյան Ասիա։ Այս եզրույթը լայն կիրառություն է ստացել՝ վերաբերելով Հարավարևելյան Ասիայում բնակվող մեծաթիվ էթնիկ չինացի միգրանտ բնակչությանը, և հակադրվում է *Սիյանգին* (, բառացի՝ «Արևմտյան օվկիանոս»), որը վերաբերում է Արևմտյան աշխարհին, և *Դոնգյանգին* (պարզեցված չինարեն՝ 东洋, ավանդական չինարեն՝ 東洋, բառացի՝ «Արևելյան օվկիանոս»), որը վերաբերում է Ճապոնիային։ Չինական մամուլը պարբերաբար օգտագործում է այս եզրույթը՝ նշելու Յուննան նահանգից մինչև Սինգապուր (հյուսիսից հարավ) և Մյանմայից (Բիրմա) մինչև Վիետնամ (արևմուտքից արևելք) ձգվող տարածաշրջանը։ Բացի դա, եզրույթը վերաբերում է նաև Բրունեյին, Արևելյան Մալայզիային, Արևելյան Թիմորին, Ինդոնեզիային և Ֆիլիպինների այն մասին, որը գտնվում է տարածաշրջանում։

Այլընտրանքային եզրույթը՝ «Մեծ ոսկե թերակղզին», լայն կիրառություն է ստացել այն մեծ թվով չինացի միգրանտների շնորհիվ, որոնք փորձում էին խուսափել դաժան մանջուրական կայսրերի իշխանությունից։ Չինացիները, հատկապես հարավարևելյան ծովափնյա շրջաններից, նույնպես ուղևորվում էին այս տարածաշրջան՝ առևտրով զբաղվելու նպատակով։ Նանյանը չափազանց կարևոր էր առևտրի ոլորտում և Չինաստանի հիմնական առևտրային գործընկերներից մեկն էր վաղ տարիներին։ Այն ընդգրկում էր երեք հիմնական առևտրային ուղիներ՝ մեկը Մյանմայի (Բիրմայի) միջով, մեկը՝ Վիետնամի միջով և վերջինը՝ Լաոսի միջով։

## Պատմական նշանակություն

Մայրցամաքային Չինաստանից չինացիների արտագաղթի ալիքները, որոնք նաև հայտնի են որպես չինական սփյուռք, դեպի Մեծ ոսկե թերակղզի և այլ տարածաշրջաններ, տեղի են ունեցել պատմության ընթացքում մի քանի անգամ։ Արտագաղթի առաջին ալիքը եկել է որպես 1644 թվականին Մին դինաստիայի անկման հետևանք, որը Չինաստանում իշխող դինաստիան էր Յուան դինաստիայի փլուզումից հետո և կառավարել է 276 տարի։ Միգրանտները դեմ էին մանջուրների կողմից Պեկինում իշխանության զավթմանը և տեղափոխվել են՝ հիմնելու արտասահմանյան չինական համայնքներ ողջ Նանյան տարածաշրջանում։ Սա հանգեցրել է տարածաշրջանի տնտեսության և արտադրության միջոցների մեծ մասի նկատմամբ չինացիների վերահսկողությանը։

Երկրորդ ալիքը սկսվել է որպես Ցին կայսրության մանջուրական կայսրերի կողմից գործադրվող ճնշող վերահսկողությունից խուսափելու միջոց։ Ցին կայսրությունը Չինաստանի վերջին կայսերական դինաստիան էր, որը կառավարել է 1644 թվականից մինչև 1911 թվականը։ Տայպինյան ապստամբությունից և այլընտրանքային խռովություններից հետո, որոնք հանգեցրել են Չինաստանի տրոհմանը, ռազմական առաջնորդները երկիրը բաժանել են անօրինական կալվածքների, ինչը Նանյանում հանգեցրել է չինական համայնքների ընդլայնմանը։

Մեկոնգ գետը, որը թափ է հավաքում Յուննան նահանգում և հոսում է դեպի հարավ՝ Նանյանի երկրների՝ Բիրմայի, Լաոսի, Թաիլանդի, Կամբոջայի և Վիետնամի միջով և թափվում Հարավչինական ծով, եղել է չինական սփյուռքի կարևոր օժանդակող։ Այն հայտնի է դարձել ոչ թե որպես սնուցող և կյանք տվող գետ, այլ որպես Չինաստանից դուրս եկող ապօրինի միգրանտների առաջատար ուղի։

Վերջերս, Նանյան միգրանտների երրորդ ալիքը՝ գալով Չինաստանի բոլոր անկյուններից, հանգեցրել է, թերևս, ավելի խորը տնտեսական և սոցիալական ազդեցությունների, քան անցյալի ալիքները։ Ցամաքային ավելի լավ ուղիները և օդային ճանապարհորդությունը, ինչպես նաև 1979 թվականի չինական արտագաղթի ավելի ազատ կանոնակարգերը և 1980 թվականին Չինաստանի տնտեսական բարեփոխումն ու տնտեսության բացումը, դյուրացրել են միգրացիայի գործընթացը և չինացիներին ուղղորդել Մեծ ոսկե թերակղզում բիզնես հնարավորությունների որոնման։

## Տնտեսական զարգացում
Մեծ ոսկե թերակղզին մեծապես օգտվել է չինական ներգաղթից։ Տնտեսական հնարավորությունը, հատկապես առևտուրը, չինացիներին բերել է Նանյան, և առևտրային գործունեության մեջ ներգրավվածությունը ընդհանուր բնութագիր է տարածաշրջանի չինական փոքրամասնությունների շրջանում։ Նանյանի չինական բնակչության ընտանեկան բիզնեսները կարելի է բնութագրել որպես տարածաշրջանի տնտեսական աճի և կապիտալիզմի շարժիչ ուժ։

1850 թվականից հետո չինացիները գերակշռել են Նանյանի խոշոր քաղաքների փոքր բիզնեսում։ Նրանք հակված էին ոչ միայն ձեռք բերել խանութներ, այլ վարձել հիմնականում չինացի բանվորների՝ մեծացնելով չինական ազդեցության ուժը։ Այս բիզնեսներն առանձնանում են կենտրոնացվածության բարձր մակարդակով, որոշումների մեծ մասը կայացնում էին սեփականատեր-մենեջերները, արտոնյալ վերաբերմունքի առկայությամբ, որը զուգորդվում է աշխատանքային պարտականությունների մեջ լայնածավալ ընտանեկան կապերի ներդրմամբ։ Այս ամենը նրանց առանձնացնում են Նանյանի այլ բիզնեսներից և թույլ են տալիս նրանց զարգանալ իրենց ցուցաբերած ձեռնարկատիրական տաղանդի շնորհիվ։

Քանի որ Նանյան-չինական բիզնես արդյունաբերությունը չափազանց զարգացած էր, չինացի ներգաղթյալների մեծ մասը ձգտում էր ծանոթանալ խանութպանների հետ և փորձել սովորել, ի վերջո, տիրապետել առևտուրին, հույս ունենալով, որ նրանք նույնպես ի վերջո մուտք կգործեն բիզնես։ Սա թույլ է տվել շարունակել բիզնեսի ստեղծումը տարածաշրջան ժամանող չինացիների կողմից։

Մեծ ոսկե թերակղզու արտասահմանյան չինացիները չափազանց կարևոր դեր են խաղում տարածաշրջանում։ Մասնավորապես, զբաղվում են առևտրով, հանքարդյունաբերությամբ և առևտրային գյուղատնտեսությամբ։ Հիմնական առավելություններից մեկը, որ չինացի վաճառականները բերել են Նանյան տարածաշրջանին, ավելի ակնառու հարաբերություններն են Միացյալ Նահանգների և Խաղաղօվկիանոսյան այլ երկրների հետ։ 

Չնայած Նանյանում չինացիների ջարդերին և խտրականությանը, հատկապես այնտեղ, որտեղ նրանք փոքրամասնություն էին կազմում, տարածաշրջանը շարունակում է տնտեսապես գրավիչ մնալ նրանց համար։ Չինացիների փոքր բնակավայրերը շարունակում են վկայել Մեծ ոսկե թերակղզու գրավչության մասին։

## Առևտրային ուղիներ
thumbnail|right|Սինգապուր-Չինաստանի առևտրային բազան Նանյանում
Մեծ ոսկե թերակղզու տարածաշրջանում Չինաստանի հիմնական հետաքրքրությունը նրա տնտեսական գործունեության ընդլայնումն էր։ Արտաքին առևտուրը շատ կարևոր գործոն էր Չինաստանում կայունության պահպանման և տնտեսական աճի խթանման համար։ Չինացի առևտրականները անընդհատ շարժվում էին դեպի հարավ, քանի որ Բիրմայի հետ առևտուրը ծաղկում էր։ Չինաստանի Յուննան նահանգը, որտեղ հոսում է Մեկոնգ գետը և որը նախկինում օգտագործվում էր անօրինական միգրացիայի համար, Չինաստանի գլխավոր առևտրային ուղին է Նանյանի հետ։ Յուննանը դեպի ծով ելք չունեցող նահանգ է, որն ունի լավ զարգացած արդյունաբերական բազա։ 

Մեծ ոսկե թերակղզու հետ չինական առևտրի մեկ այլ հիմնական ուղին Հարավային Չինաստանի ծովն է։ Այն ապրանքների առևտրի հիմնական ուղին էր և նույնիսկ ստացել է երկրորդ Մետաքսի ճանապարհի անվանումը։ Չինաստանի և Նանյանի միջև առևտրային հոսքերը բնութագրվում էին Չինաստանից արտադրված կամ վերամշակված ապրանքների արտահանմամբ։

Վերջերս Սինգապուրը վերածվել է երկու տարածաշրջանների միջև առևտրի կենտրոնի։ Այն դարձել է Նանյանում չինական գործունեության հիմքը։ Սինգապուրը ոչ միայն Նանյանի օտարերկրյա չինացիների համար կապիտալի հիմնական աղբյուրն էր, այլև Չինաստանից բեռներ էր մշակում՝ «տեսակավորելով» դրանք ըստ իրենց ամրության։

## Սոցիալական ազդեցություն
Նանյան շրջանը երկար ժամանակ գտնվել է Չինաստանի մշակութային ազդեցության ոլորտում։ Հետևաբար, էթնիկ չինացիների դերի և ազդեցության բարձրացումը չափազանց կարևոր է տարածաշրջանի համար։ Չինական փիլիսոփայությունը, կրոնը, քաղաքական փիլիսոփայությունը, կառավարական չափանիշները և ընդհանուր ապրելակերպը տեղափոխվել են Մեծ ոսկե թերակղզի։

Տարածաշրջանի վրա Չինաստանի ազդեցության բազմաթիվ օրինակներից մեկը չինական լուսնային նոր տարին է, որը սովորաբար կոչվում է «չինական Նոր տարի»։ Այն նշվում է և պաշտոնական պետական ​​տոն է Նանյան շրջանի շատ երկրներում (Վիետնամ, Սինգապուր, Բրունեյ, Մալայզիա, Ինդոնեզիա և Ֆիլիպիններ)։ Մեկ այլ ակնառու օրինակ է տարածաշրջանի մարդկանց սկզբնական արմատները։ Նանյան շրջանի բնակչության զգալի մասը ծագել է Չինաստանից, հատկապես, երբ խոսքը վերաբերում է Թաիլանդին, Լաոսին, Վիետնամին և Սինգապուրին։

Ավելի կոնկրետ, չինական ազդեցությունը Թաիլանդում նկատվում է թայ-չինական հզորության աճով, ոչ միայն առևտրի և բիզնեսի, այլ նաև քաղաքականության, բյուրոկրատիայի և մտավորականության ոլորտներում։ 

Նանյանի հակաչինական տրամադրությունները վերջին տարիներին թուլացել են, քանի որ չինական ազդեցությունը հանգեցրել է բարգավաճման, այլ ոչ թե կոմունիստական կուսակցության տարածման։ Սա Նանյան չինացիներից շատերի մոտ ցանկություն է առաջացրել վերագտնել իրենց մշակութային ինքնությունը՝ համաձայն ձևավորվող Հյուսիսային Չինաստանի։

## Տես նաև
*Հարավարևելյան Ասիա
*Հարավչինական ծով

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
*Նանյան էթնիկության քաղաքական տնտեսության չափում
*Արվեստը կղզու հարավ-արևելյան Ասիայում

Կատեգորիա:Ասիա
Կատեգորիա:Հարավարևելյան Ասիա
Կատեգորիա:Հարավարևելյան Ասիայի պատմություն
Կատեգորիա:Չինաստանի արտաքին հարաբերություններ
Կատեգորիա:Պատմական մարզեր