Հեզեր Ֆորդ

**Հեզեր Ֆորդ** (․ ), հարավաֆրիկացի գիտական հետազոտող, բլոգեր, լրագրող, սոցիալական ձեռնարկատեր և բաց կոդի ակտիվիստ, որն  ինտերնետային քաղաքականության, իրավունքի և կառավարման ոլորտներում աշխատանքներ է տարել Հարավային Աֆրիկայում, Միացյալ Թագավորությունում և ԱՄՆ-ում: Նա Creative Commons South Africa-ի հիմնադիրն է։ Հետազոտել է իշխանության բնույթը Վիքիպեդիայի շրջանակում։ Լիդսի համալսարանում գիտական հետազոտող է։

## Կյանքի վաղ շրջան և կրթություն
Ֆորդը ծնվել է Հարավային Աֆրիկայի Կվա-Զուլու Նատալ նահանգի Պիտերմարիցբուրգ քաղաքում։ Նա Պիտերմարիցբուրգի Քարթերի անվան ավագ դպրոցի գլխավոր ուսանողուհին էր և մրցանակների է արժանցել բանավեճի, դրամայի, երաժշտության և ակադեմիական նվաճումների համար։

1996 թվականին Ֆորդն ընդունվել է Ռոդսի համալսարան ՝  հաղորդակցության դիզայնի ոլորտում լրագրության բակալավրի որակավորում ստանալու համար։ Ռոդսում սովորելու ընթացքում Ֆորդը Ռոդսի ուսանողական *«Activate* » թերթի արվեստի և մշակույթի բաժնի խմբագիրն էր։ Բացի այդ՝ հանդես է եկել բազմաթիվ ներկայացումներում ու պարային դրամաներում։ 1997 թվականին նա համահեղինակել է «Sincerely, Colour» պիեսը և մարմնավորել է դրա գլխավոր հերոսուհու կերպարը Ազգային արվեստի փառատոնում ներկայացված բեմադրությունում։ Մտածում էր, որ կարող է պարուսույցի կարիերա սկսել, բայց վերջնարդյունքում որոշում կայացրեց աշխատանք գտնել մեդիա ոլորտում։

## Կարիերա
2000-2002 թվականներին Յոհաննեսբուրգում գործող Հարավային Աֆրիկայի ընտրական ինստիտուտի ոչ առևտրային կազմակերպությունում որպես թվային տեղեկատվության մենեջեր աշխատելուց հետո նա մեկնել է Միացյալ Թագավորություն՝ «Առաջադեմ հաղորդակցությունների ասոցիացիայի» «ԳրինՆեթի» և «Փրայվաիսի Ինթերնեշնլ»-ի հետ Եվրոպայում ինտերնետային իրավունքների պաշտպանության գծով  աշխատելու համար։

2003 թվականին նա Benetech- ից կրթաթոշակ է ստացել՝ Սթենֆորդի համալսարանում Reuters Digital Vision ծրագրում ընդգրկվելու համար։ Սթենֆորդում սովորելու տարիներին Creative Commons- ում կամավոր աշխատելով՝  որոշել է ուսումնառության ավարտին վերադառնալ Հարավային Աֆրիկա՝ Creative Commons South Africa և «Առողջ բանականություն. դեպի աֆրիկյան թվային տեղեկատվական համայնություններ» / Commons-sense: Towards an African Digital Information Commons ծրագիրը Վիտս համալսարանի հղումների կենտրոնում հիմնելու համար։ Նա հեռահաղորդակցության քաղաքականության ասպիրանտուրայի վկայական է ստացել Վիտվատերսրանդի համալսարանից։ 2006 թվականին Հեզերը համահիմնադրել է The African Commons Project-ը, որը հարավաֆրիկյան ոչ առևտրային կազմակերպություն է և զբաղվում է Աֆրիկայում commons-ի հարցերով։
[մինի|Ֆորդը iCommons հանդիպման ժամանակ․ [Դուբրովնիկ, 2007 թ.]]
2006 թվականին Ֆորդը նշանակվել է iCommons-ի՝ Մեծ Բրիտանիայի մասնավոր բարեգործական կորպորացիայի գործադիր տնօրեն։ Աշխատանքը համակարգելով Creative Commons-ի հետ՝  iCommons-ը համագործակցում է բաց կրթությամբ, գիտելիքների հասանելիությամբ, անվճար ծրագրային ապահովմամբ, բաց հասանելիությամբ հրատարակչությամբ և ազատ մշակույթով հետաքրքրված համայնքների հետ։ iCommons-ից հետո  Ֆորդը  2009 թվականին հիմնադրել է GeekRetreat-ը, որի նպատակն էր միավորել Հարավային Աֆրիկայի տարբեր երկրներից ժամանած տեխնոլոգներին՝ տեղական ինտերնետի բարելավման հարցերը քննարկելու համար։ 2010 թվականին նա հայտարարեց, որ Creative Commons-ը և Վիքիպեդիան բավականաչափ ներառական չեն զարգացող աշխարհի համար։

Ֆորդը նախկինում եղել է Վիքիմեդիա հիմնադրամի խորհրդատվական խորհրդի անդամ։ Մագիստրոսի աստիճան է ստացել Կալիֆոռնիայի համալսարանի Բերկլիի տեղեկատվական դպրոցում։ Բլոգ է վարել Thoughtleader և Global Voices կայքերում, եղել է Ռուբեն Գոլդբերգի «Ինտերնետային տնտեսություն» հաղորդման հյուրը։ 2011 թվականին IT News Africa-ն Ֆորդին հռչակել է գիտության և տեխնոլոգիաների ոլորտում Աֆրիկայի 10 ամենաազդեցիկ կանանցից մեկը։

Ֆորդը որպես թվային ազգագրագետ աշխատել է Ushahidi- ում մինչև 2012 թվականի հոկտեմբեր ամիսը, երբ սկսել է սովորել Օքսֆորդի համալսարանի Օքսֆորդի ինտերնետային ինստիտուտում (Dphil)։ Նա գիտությունների դոկտորի աստիճան է ստացել Օքսֆորդում՝ հաջողությամբ պաշտպանելով իր պատրաստած *«Փաստերի գործարաններ. Վիքիպեդիան և ներկայացնելու իշխանությունը / Fact factories: Wikipedia and the power to represent.»* ատենախոսությունը։ Այդ ժամանակվանից աշխատել է Վիքիմեդիա հիմնադրամում՝ ուսումնասիրելով Վիքիպեդիայում իշխանության բնույթին առնչվող հարցեր: Նա թվային մեթոդների գիտաշխատող էր Լիդսի համալսարանում, իսկ ներկայումս Սիդնեյի տեխնոլոգիական համալսարանում աշխատում է որպես հաղորդակցության դպրոցի դոցենտ, UTS տվյալների և արհեստական բանականության էթիկայի կլաստերի համակարգող, UTS մեդիա անցման կենտրոնի գործընկեր։ Նա տասը տարի ուսումնասիրել է Վիքիպեդիայի «2011 թվականի եգիպտական հեղափոխություն» հոդվածի խմբագրումը և իր այդ ուսումնասիրության հիման վրա հրատարակել *«Գրելով հեղափոխության մասին* 2022 թվականին» գիրքը։

### Վարչական աշխատանքներ
* Աֆրիկյան համայնքների նախագծի խորհրդի անդամ՝ 2006 թվականից մինչև օրս
* Վիքիմեդիա հիմնադրամի խորհրդատվական խորհրդի անդամ՝ 2007–2009
* iCommons-ի խորհրդի անդամ՝ 2005–2006

## Պատիվներ և մրցանակներ
* 2009 – Կալիֆոռնիայի Բերկլիի համալսարանի տեղեկատվական դպրոցի կրթաթոշակ
* 2009 – Հարավաֆրիկյան կանանց գիրք - Հարավային Աֆրիկայի բիզնեսի, տեխնոլոգիաների ոլորտի լավագույն կանանց ամենամյա գրանցամատյան
* 2004 – Սթենֆորդի BASES սոցիալական ձեռներեցության մրցանակ *Bookbox-ի* համար, որը աշխարհի տարբեր լեզուներով թվային գրքերի վեբ-հիմքով ջուքբոքս է։
* 2003 – Benetech-ի կողմից շնորհված https://en.wikipedia.org/wiki/Reuters_Digital_Vision_Program" ծրագրի կրթաթոշակ
* 2003 – Բրիտանական կառավարության կողմից շնորհված Chevening կրթաթոշակ
* 2000 – Ռոդսի համալսարանի Academic Colours and Distinction

## Հրապարակումներ
* 2009: *Open culture* in *Global Information Society Watch (GISWatch) 2009*  / *Բաց մշակույթը* *գլոբալ տեղեկատվական հասարակության դիտարկման մեջ (GISWatch) 2009թ.*
* 2013: *Getting to the source. Where does Wikipedia get its information from?* Coauthored with Shilad Sen, David R. Musicant, and Nathaniel Miller, Presented at WikiSym 2013 / * 2013թ.։ *Աղբյուրին հասնելը։* *Որտեղի՞ց է Վիքիպեդիան ստանում իր տեղեկատվությունը։* Համահեղինակ՝ Շիլադ Սենի, Դեյվիդ Ռ. Մյուզիքանթի և Նաթանիել Միլլերի հետ, ներկայացված է WikiSym 2013-ում։
* 2022: 
* 2023:
** 
** 

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* iCommons «Մարդիկ»
* Հեզեր Ֆորդի բլոգը
*   
* «Աֆրիկան և թվային տեղեկատվական համընդհանուր տարածքը. ակնարկ» , Քրիս Արմսթրոնգի հետ
* Առողջ բանականություն. դեպի աֆրիկյան թվային տեղեկատվական համայնություն
* Ռոյթերսի թվային տեսողության կրթաթոշակ
* Creative Commons Հարավային Աֆրիկա
* Վիտվատերսրանդի համալսարանի կապի կենտրոն
* Հեզեր Ֆորդի հարցազրույցի տեսանյութը

Կատեգորիա:1978 ծնունդներ
Կատեգորիա:Ապրող անձինք
Կատեգորիա:Բերքլիի համալսարանի շրջանավարտներ
Կատեգորիա:Կին ակտիվիստներ
Կատեգորիա:Կին բլոգերներ
Կատեգորիա:Կին լրագրողներ
Կատեգորիա:Հարավաֆրիկացի ակտիվիստներ
Կատեգորիա:Հարավաֆրիկացի լրագրողներ
Կատեգորիա:Քոփիրայթի ակտիվիստներ