Նախախնամության աչք

մինի
[մինի|Նախախնամության աչքը կարելի է տեսնել [ԱՄՆ-ի զինանշանի հակառակ կողմում. այստեղ այն պատկերված է մեկ դոլարանոց թղթադրամի վրա:]]

**Նախախնամության աչք** (կամ Աստծո ամենատես աչք) խորհրդանիշ, որը պատկերում է լույսի կամ փառքի ճառագայթներով պարուրված աչք՝ սովորաբար շրջապատված եռանկյունով։ Այն ներկայացնում է մարդկության պահապան Աստծո աչքը (կամ աստվածային նախախնամություն)։ Ժամանակակից դարաշրջանում «աչքի» ուշագրավ պատկերումը ԱՄՆ-ի զինանշանի հակառակ կողմն է, որը կարելի է տեսնել նաև Միացյալ Նահանգների մեկ դոլարանոց թղթադրամի վրա։

## Պատմություն
Լուսաշող դելտայի առաջին պաշտոնական հիշատակումը, որպես մասոնական սիմվոլ վերագրվում է 1772 թվականին և հանդիպում է Ուիլյամ Պրեստոնի (1742–ից 1818 թվականներ) «Մասոնության իլյուստրացիա» աշխատությունում։

### Մասոնություն
Այսօր նախախնամության աչքը կապում են մասոնության հետ։ Ըստ Թոմաս Սմիթ Վեբի «Մասոնների վերահսկում» աշխատության՝ 1797 թվականին «աչքը» հայտնվել է մասոնների պատկերագրության մեջ։ Այստեղ այն ներկայացվում է որպես Աստծո ամենատես աչքը և հիշեցնում, որ Աստված, ով մասոնության մեջ համարվում է տիեզերքի արարիչ, վերահսկում է մարդկային մտքերն ու գործերը։ Մասոնական ամենատես աչքը սովորաբար ներքևի մասում ունի փառքի կիսաշրջանաձև ճառագայթներ։ Երբեմն էլ այս «աչքը» պարուրված է լինում եռանկյան մեջ։

## Նկարագրություն
Լուսաշող դելտան համարվում է մասոնական սիմվոլիզիմ սիմվոլներից մեկը։ Ծեսերի ժամանակ այն գտնվում է օթյակի արևելյան մասում, որտեղ և գտնվում է նախագահող մեծարգո վարպետը։ Լուսաշող դելտան հայտնվում է աշակերտի աստիճանի վրա՝ ամենատես աչքի տեսքով, որը գտնվում է եռանկյունի մեջ։ Եռանկյունին կրակի և լուսավորության խորհրդանիշնն է, և բացատրվում է նաև որպես Երորդություն՝ քրիստոնեության մեջ։ Այդ դեպքում եռանկյունին ընկալվում է որպես մասոնական նումերալոգիայի երեք թիվը։ Երբեմն ամենատես աչքի պատկերի աչքի հատվածում ավելացվում է արծիվ, իսկ շողերը, որոնք իրենից են դուրս գալիս, տեղակայվում են ներքև։

Բաց աչքը խորհրդանշում է փակ էությունը, կանչում է իմաստության և խղճին դիմելուն։ Նա իրենով խորհրդանշում է ամեն ինչի սկզբնապատճառը, իրենց ներկայացնում է կատարյալ բարին և չարի նկատմամբ հաղթանակը։ Մասոնական օթյակներում, որը գրեթե բոլոր անդամները քրիստոնյա են, օգտագործում են Ավետարան ըստ Հովհաննեսի, որպեսզի ուշադրություն ուղղեն Լոգոսի երկդիմի կոնցեպցիայի վրա, որը նույնացվում է Տիեզերքի Մեծն Արարիչի հետ և առաջին հերթին իրենից ներկայացնում է տիեզերքի ռացիոնալ սկզբունքը։ Երբեմն արքը փոխարինվում է «G» լիտերը, որի մեկնաբանությունը կարող է վերագրվել տարբեր աստիճանների։

Խորհրդանիշը կարելի է հանդիպել ամեն մասոնական օթյակում, մասոնական փաստաթղթերում և զգեստների վրա
։

## Կրոնական կիրառություն
Աչքի զուգորդումը «աստվածային նախախնամություն» հասկացության հետ գոյություն չի ունեցել մինչև քրիստոնեական դարաշրջան։ Եվրոպական վերածննդի պատկերագրության մեջ եռանկյան մեջ աչքը քրիստոնեական Սուրբ Երրորդության հստակ պատկերն է։ 17-րդ դարում նախախնամության աչքը պատկերվում է շրջապատված ամպերի կամ արևի ճառագայթների մեջ։ Աստծո աչքը եռանկյան մեջ դեռևս օգտագործվում է եկեղեցական ճարտարապետության կամ քրիստոնեական արվեստի մեջ՝ խորհրդանշելով Սուրբ Երրորդությունն ու Աստծո ամենագոյությունը և աստվածային նախախնամությունը։

[մինի|[ԱՄՆ-ի զինանշանի օրիգինալ նախագիծ]]

### Միացյալ Նահանգներ
1782 թվականին նախախնամության աչքը ընդունվեց որպես խորհրդանիշ ԱՄՆ-ի զինանշանի ետնամասի համար։ 1776 թվականին երեք նախագծող կոմիտեներից առաջինը այն առաջարկեց որպես զինանշանի բաղկացուցիչ մաս, և կա կարծիք, որ այն եղել է Պիեռ Յուջին Սիմիտիե արվեստագետ խորհրդատուի առաջարկը։

Կոմիտեին ներկայացրած իր սկզբնական առաջարկության մեջ Սիմիտիեն տեղադրել էր ամենատես աչքը վահանների վրա՝ խորհրդանշելով ԱՄՆ-ի տասներեք սկզբնական նախանգները։ Վերջապես որոշվեց, որ զինանշանի այդ տարբերակի վրա «աչքը» պետք է տեղադրվի տասներեք աստիճաններից բաղկացած անավարտ բուրգի վերևում՝ կրկին խորհրդանշելով սկզբնական նահանգները և ընգծելով ազգի ապագա զարգացման ներուժը։ Սիմվոլիզմը բացատրվում է «աչքի» վերևում գտնվող կարգախոսով՝*«Annuit Cœptis»,* որը նշանակում է * «Նա հավանություն է տվել մեր  նախաձեռնություններին»*։

Միգուցե զինանշանի նախագծի մեջ օգտագործվելու շնորհիվ էր, որ «աչքը» սկսվեց օգտագործվել Ամերիկյան այլ զինանշանների և կարգախոսների մեջ։ Օրինակ՝ Կոլորադոյի զինանշանը, պաշտպանության առաջատար հետազոտական ծրագրերի գործակալության տեղեկատվության իրազակման գրասենյակի օրիգինալ զինանշանը:մինի|Ամենատես աչքի վաղ մասոնական տարբերակը

## Պատկերասրահ

Պատկեր:QuoModoDeum.gif|մինի|Ալքիմիական փայտի փորագրություն, որը պատկերում է երկնքում լողացող ամենատես աչքը 
Պատկեր:La Gratitude's All-seeing Eye.JPG|մինի|Ամենատես աչքը Հարավային Աֆրիկայի Սթելնբոշ քաղաքի Քեյփ Դաչ շինության վերնաճակատային մասում
Պատկեր:IAO-logo.png|մինի|Պաշտպանության առաջատար հետազոտական ծրագրերի գործակալության տեղեկատվության իրազեկման գրասենյակի օրիգինալ զինանշան
Պատկեր:Alexander Column 2006.jpg|մինի|Ամենատես աչքը Ալեքսանդրի սյան պատվանդանի զարդանախշերի վրա
Պատկեր:Declaration of the Rights of Man and of the Citizen in 1789.jpg|մինի|Ամենատես աչքը Մարդու և քաղաքացու իրավունքների դեկլարացիայի (1789) վերնամասում, Ֆրանսիական հեղափոխություն
Պատկեր:ChristianEyeOfProvidence.svg|մինի|Ամենատես աչքի քրիստոնեական տարբերակը, որը ընդգծում է Սուրբ Երրորդություն խորհրդանշող եռանկյունին
Պատկեր:Allsehendes Auge am Tor des Aachener Dom.JPG|մինի|Ամենատես աչքը Աախենի տաճարի վրա
Պատկեր:Catedral De Salta Ojo de la Providencia - Salta Cathedral All Seeing Eye.jpg|մինի|Ամենատես աչքը Արգենտինայի Սալտա քաղաքում գտնվող տաճարի ճակատային մասում
Պատկեր:Coa Illustration All seeing eye.svg|մինի|Ամենատես աչքը խաչի տեսքով 
Պատկեր:Pontormo - Cena in Emmaus - Google Art Project.jpg|մինի|1525 թվականին Ջակոպո Պոնտոռնոյի նկարը, ով օգտագործում է եռանկյան մեջ ամենատես աչքը որպես Սուրբ Երրորդության խորհրդանիշ



Santacruzmasontemple04.jpg|Մասոնական տաճար (Սանտա Կրուս դե Տեներիֆե) երեսային մասում
Sala dell'Apoteosi, tempio 01.JPG|Օթյակի արևելյան մասում 
Loże liberalne w Warszawie 2.jpg|Լուսաշող աչքը սիմվոլիկական օթյակում
Tempel1.JPG|Օթյակի ձևավորման մեջ
Масонские символы на надгробном памятнике.jpg|Լուսաշող աչքը քարից խաչքարի վրա 
1800's -Masonic- Steward Bullion Leather Apron.jpg|Հին մասոնական զապոն՝ 1800 թվական
Deutsches Freimaurermuseum Bayreuth - inventory (140).jpg|18–րդ աստիճանի զապոն
Deutsches Freimaurermuseum Bayreuth - inventory (349).jpg|Օթյակի սպայի կախազարդի վրա
Masonic diploma 1891.jpg|Մասոնական դիպլոմի վրա
Blasco.jpg|Մասոնական օթյակի լոգոտիպի վրա


## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Масонство и Всевидящее око

Կատեգորիա:Աչք
Կատեգորիա:Դավադրության տեսություն