Հնդկաստան-Պակիստան սահմանային բախումներ (2025)

**Հնդկաստան-Պակիստան սահմանային բախումներ**, 2025 թվականի ապրիլի 24-ին վիճելի Քաշմիրի շրջանում սահմանային բախումներ Հնդկաստանի և Պակիստանի միջև, որն հաջորդել է Ջամու և Քաշմիրի շրջանում զբոսաշրջիկների դեմ իրականացված ահաբեկչական հարձակմանը: Բախումները առաջացրել են լարվածություն երկու միջուկային տերությունների միջև։ Դրանից անմիջապես հետո առաջացավ դիվանագիտական ճգնաժամ, երբ Հնդկաստանը մեղադրեց Պակիստանին հարձակումը հովանավորելու մեջ։

2025 թվականի մայիսի 6-ի գիշերը Պակիստանի Զինված ուժերի հասարակայնության հետ կապերի վարչության (ISPR) գլխավոր տնօրեն, գեներալ-լեյտենանտ Ահմեդ Շարիֆ Չաուդրին հաստատեց, որ Հնդկաստանը մի շարք հրթիռային հարվածներ է հասցրել Պակիստանի տարածքին: Հարվածներն ուղղվել են ինը վայրերի: Պակիստանի իշխանությունների տվյալներով՝ հարվածների հետևանքով զոհվել է առնվազն երեք խաղաղ բնակիչ, այդ թվում՝ մեկ երեխա, և վիրավորվել է առնվազն 12 մարդ։ Հնդկաստանը հայտարարել է, որ հարվածներն ուղղված էին Պակիստանում գործող ենթադրյալ «ահաբեկչական բազաներին»։ Պակիստանը կտրականապես մերժել է այդ հիմնավորումը՝ որակելով այն անհիմն և սադրիչ։

Լրատվամիջոցների հետ զրույցում Պակիստանի Զինված ուժերի հասարակայնության հետ կապերի վարչության (ISPR) գլխավոր տնօրենը հայտարարել է, որ հարձակումներն անհիմն էին, և Պակիստանը կպատասխանի «իր ընտրած ժամանակին և վայրում»։ Նա հավելել է, որ Պակիստանի Ռազմաօդային ուժերը բերվել են մարտական պատրաստվածության, ինչի արդյունքում հնդկական ինքնաթիռները չեն կարողացել մուտք գործել Պակիստանի օդային տարածք։

2025 թվականի ապրիլի 22-ին Փահալգամում տեղի ունեցած ահաբեկչական հարձակման արդյունքում զոհվեց 26 մարդ՝ դառնալով Հնդկաստանի խաղաղ բնակչության դեմ ամենամահաբեր հարձակումը Մումբայի 2008 թվականի ահաբեկչություններից ի վեր: Հնդկաստանը մեղադրեց Պակիստանում գործող զինյալներին հարձակման իրականացման համար, ինչը հանգեցրեց երկկողմ հարաբերությունների կտրուկ վատթարացման: Ի պատասխան՝ Հնդկաստանը վտարեց պակիստանցի դիվանագետներին։ 1960 թվականից հետո հետո առաջին անգամ կասեցրեց Ինդոս գետի մասին պայմանագիրը, փակեց սահմանները և չեղարկեց պակիստանցի քաղաքացիների վիզաները։

Պակիստանը, հերքելով որևէ ներգրավվածություն, պատասխանեց 1972 թվականի Սիմլայի համաձայնագրի կասեցմամբ, Հնդկաստանի համար  փակելով իր օդային տարածքը և առևտրային ուղիները, ինչպես նաև հնդիկ դիվանագետների վտարմամբ։

## Նախապատմություն
2025 թվականի ապրիլի 22-ին զինված անձինք հարձակվեցին Բայսարան հովտում՝ Փահալգամի մոտ, սպանելով 26 մարդու, հիմնականում հնդիկ զբոսաշրջիկների։ Վկաների խոսքով՝ հարձակվողները հարցնում էին զոհերի կրոնական պատկանելիությունը՝ թիրախավորելով ոչ մուսուլմաններին։ «Դիմադրության ճակատը», որը կապվում է Պակիստանում գործող «Լաշքար-է-Թաիբա» ահաբեկչական խմբի հետ, ստանձնեց պատասխանատվությունը։ Հնդկաստանը մեղադրեց Պակիստանին՝ վտարելով դիվանագետներին, կասեցնելով վիզաները և փակելով սահմանները։ Պակիստանը հերքեց մեղադրանքները՝ արձագանքելով Սիմլայի համաձայնագրի կասեցմամբ, սահմանների փակմամբ և առևտրի սահմանափակմամբ։

2025 թվականի մայիսի 6-ին Հնդկաստանը հայտարարեց, որ իր զորքերը սկսել են «Սինդուր գործողությունը», որի ընթացքում հրթիռային հարվածներով ոչնչացվել է Պակիստանի «ահաբեկչական ենթակառուցվածքը»: Հնդկական ուժերը հրթիռահարվել են Պակիստանի 9 վայրեր։ Օպերացիան տևել է 23 րոպե, և Հնդկաստանի Ռազմաօդային ուժերը օգտագործել են Ռաֆալ ինքնաթիռներ SCALP հրթիռներով և AASM Hammer ռումբերով։

Պակիստանի պատասխան գործողություններից զոհվեց երեք խաղաղ բնակիչ։ Պակիստանի ռազմաօդային ուժերը նաև կորցրին JF-17 ինքնաթիռ՝ փորձելով ներխուժել Հնդկաստանի օդային տարածք։

## Արձագանք
ԱՄՆ նախագահ Դոնալդ Թրամփը դատապարտել է հնդկական հարվածները։

ՄԱԿ-ի գլխավոր քարտուղար Անտոնիո Գուտերեշը երկու կողմերին կոչ է արել առավելագույն զսպվածություն ցուցաբերել։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:2025 Հնդկաստանում
Կատեգորիա:2025 Պակիստանում