.by

**.by**, Բելառուսի վերին մակարդակի ազգային դոմենն է, կառավարվում է Բելառուսի Հանրապետության Նախագահին առընթեր Գործառնությունների և վերլուծական կենտրոնի կողմից (): BY ծածկագիրը ծագել է *Բելառուսի* ISO կոդից, երկրի նախկին անվանումը: ccTLD-ը ստեղծվել է Բելառուսի համար 1994 թվականի մայիսի 10-ին:

## Պատմություն
Սկզբում Բելառուսում գործել է միայն մեկ ընկերություն՝ Open Contact Ltd-ն, որն իրականացնում էր .by դոմեյնների գրանցում: 2006 թվականի հոկտեմբերին երկու այլ բելառուսական ընկերություններ ստացել են տեղեկատվության տեխնիկական պաշտպանություն ապահովելու լիցենզիա, ներառյալ դրա կատարումը կրիպտոգրաֆիկ միջոցներով և թվային ստորագրության օգտագործմամբ: Դրանք էին Reliable Software Inc.-ը և Business Network JV-ն: Առաջինը սկսել է ստանալ հարցումներ և իրականացնել դոմեյնների գրանցում 2007 թվականի մարտի 27-ից: 2007 թվականի սեպտեմբերի 3-ին լիցենզիա է տրամադրվել նաև Extmedia-ին, իսկ հունիսի 29-ին՝ Active Technologies-ին: Ներկայումս հինգ ընկերություններից յուրաքանչյուրը պաշտոնապես իրականացնում է դոմեյնների գրանցում: 1994 թվականից ի վեր .by դոմեյնի միակ տեխնիկական ադմինիստրատորը Open Contact Ltd-ն է:

2021 թվականի օգոստոսի 25-ին OAC-ն հրապարակել է «Ազգային դոմեյնային գոտու կառավարման մասին» թիվ 138 հրամանը և «Բելառուսի Cloud Technologies LLC»-ին (beCloud) նշանակել է որպես ազգային դոմեյնային գոտու նոր «տեխնիկական կառավարիչ», որը ուժի մեջ մտավ 2022 թվականի հունվարի 1-ից։ 2021 թվականի դեկտեմբերի 29-ին beCloud LLC.-ն նախաձեռնեց .by և .бел TLD-ների փոխանցման հարցում։ 

## Կանոններ և սահմանափակումներ
* Ազգային դոմեյնային գոտում դոմեյն գրանցելու համար դիմորդը դոմեյնային անվան գրանցման պայմանագիր է կնքում գրանցողի հետ (այսուհետ՝ գրանցման պայմանագիր):
* Դիմորդների՝ Բելառուսի Հանրապետության իրավաբանական անձանց, Բելառուսի Հանրապետության անհատ ձեռնարկատերերի, ինչպես նաև Բելառուսի Հանրապետությունում մշտապես բնակվող անձանց հետ գրանցման պայմանագրերը կնքվում և կնքվում են անմիջապես գրանցողի կողմից ։
* Գրանցողը, հաշվի առնելով օրենսդրության պահանջները, իրավունք ունի հանձնարարել օտարերկրյա իրավաբանական անձանց կնքել պայմանագրեր, որոնք նախատեսում են դոմեյնային անունների գրանցում ազգային դոմեյնային գոտում՝ ոչ ռեզիդենտ դիմորդների նկատմամբ: Օտարերկրյա իրավաբանական անձի կողմից գրանցողի անունից կնքված նման պայմանագրերով իրավունքներն ու պարտականությունները պետք է ծագեն անմիջապես գրանցողի հետ:

* Դոմեյնային անունը չի կարող գրանցվել, եթե այն պարունակում է տառերի, թվերի, խորհրդանիշների և (կամ) բառերի (արտահայտությունների) համադրություն, որը չի համապատասխանում ընդհանուր ընդունված բարոյական և էթիկական չափանիշներին, հրահրում է սոցիալական, ազգային, կրոնական և ռասայական ատելություն, խրախուսում է բռնություն, դաժանություն և օրենքով արգելված այլ գործողություններ։
* Դիմորդը պետք է խուսափի քաղաքացիական գործարքների, ապրանքների (աշխատանքների կամ ծառայությունների) մասնակիցների անհատականացման գրանցված միջոցների անվանումների հետ նույնական կամ շփոթության աստիճանի նման անվանումներից, եթե դիմորդը ապրանքանիշի, ապրանքային նշանի կամ ծառայության նշանի իրավունքի տեր չէ կամ աշխարհագրական նշումն օգտագործելու իրավունք ունեցող անձ չէ։ 

## Նիշեր
«.by» դոմեյնային գոտում գտնվող դոմեյնային անունը պետք է պարունակի լատինական այբուբենի առնվազն երկու և ոչ ավելի, քան վաթսուներեք տառ, թվեր, նշաններ, «գծիկ» («-»), և չպետք է սկսվի կամ ավարտվի «գծիկ» («-») նշանով, ինչպես նաև չպետք է պարունակի «գծիկ» («-») նշանը միաժամանակ 3-րդ և 4-րդ դիրքերում։ 

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* IANA .by whois տեղեկություն 

by