Էշի բժիշկ

**«Էշի բժիշկ»**, հայ գրող, հրապարակախոս, Սերո Խանզադյանի պատմվածքներից, որը գրվել է 1952 թվականին։ Զետեղված է «Մերոնք և մեր հարևանները» շարքում։
## Գնահատական
Սերո Խանզադյանի տաղանդի հասարակական արժեքը մեծանում է նրանով, որ նրա հետ միացած են հանրայնորեն նշանակալի իդեալները, ժողովրդի փայփայած երազները, դրանց իրագործմանն ուղղված՝ արվեստագետի ու գործչի տևական անդադրում ջանքերը։ Հոգևոր ու բարոյական նկարագրի յուրահատուկ կերպ ունեն Ս. Խանզադյանի «Կարմիր շուշաններ», «Յոթերորդ աղբյուր»,«Կորած արահետներ»,«Անձրևից հետո», «Մերոնք և մեր հարևանները» շարքերի պատմվածքների հերոսները։ Դրանք առաջին հայացքից կարծես սովորական պատմություններ են լեռնաշխարհի, այնտեղ ապրող մարդկանց, նրանց բարքերի, առօրյա հոգսերի, հետաքրքրրությունների, բնության հետ ունեցած փոխհարաբերությունների վերաբերյալ։

## Սյուժե
Պատմվածքի գլխավոր հերոսը Սիմոնն է՝ կովաբուծական ֆերմայի վարիչը։ Երբ նա իմանում է, որ իր մանկության ընկեր Գուրգեն Ավագյանն ընտրվել է կուսշրջկոմի առաջին քարտուղար, շատ է ուրախանում.«Ուրախությունից քիչ մնաց կաթվածահար լիներ։ Ասում են, թե մարդը կաթված կարող է ստանալ ոչ միայն ծանր վշտից, այլ նաև բուռն ուրախությունից»։ Սիմոնի կինը պարծենկոտ է, անընդհատ գլուխ է գովում ամուսնու դիպլոմով։ Երբ հավի, շան, երեխայի, ջրի կամ այլ բանի պատճառով հարևանների և կնոջ միջև վեճ է ծագում, ապա կինը  հարևանի աչքն է կոխում ամուսնու վկայականը։ Սիմոնը եղել է դաշտավարական բրիգադիր, գլխավոր անասնաբույժ, կոլտնտեսության նախագահի տեղակալ, բայց խորապես վիրավորված է, որ իրեն չնշանակեցին վարչության նախագահ։ «-Մարդս բախտ պիտի ունենա, բա՜խտ,- ասում էր նա։-Ի՜նչ դիպլոմ, ի՜նչ բան։ Մարդ կամ բախտ պիտի ունենա, կամ մեջք՝ ամուր մեջք»։ Գյուղում նրան այնքան էլ լուրջ չէին վերաբերվում, իսկ երեխաները նրա  վրայից եկող անասնաբուժական դեղերի հոտի պատճառով ծաղրելով անվանում էին «Էշի բժի՜շկ»։ Մոտենում էր կոլոտնտեսության վարչության հաշվետու ժողովի օրը։ Գյուղացիները քննարկում են հավանական թեկնածուներին, բայց ոչ ոք Սիմոնի անունը չի տալիս։ Ընտրություններից երեք օր առաջ  Գուրգեն Ավագյանն անսպասելիորեն գալիս է գյուղ և անմիջապես գնում Սիմոնի ղեկավարած կովաբուծական ֆերմա։ Քարտուղարը որոշել էր Սիմոնին ընտրել կոլոտնտեսության վարչության նախագահ։ Ֆերմայում քարտուղարը բախվում է սարսափելի իրականության։ Գոմը քանդված է, ցեխոտ, իսկ կովերը՝ կեղտի մեջ, ոսկրացած, հյուծված ու քաղցած։ Երկու խեղճ ու ցնցոտիավոր կովապահներից Ավագյանն իմանում է, որ Սիմոնը ամիսը մեկ էլ չի երևում ֆերմայում.«Կնկա փեշի տակ է»։ Պարզվում է նաև, որ աշնանը թերթում գրված լուրերը, թե իբր ֆերման անասնակերի  հարուստ պաշար է կուտակել, սուտ էին՝ գրված հենց Սիմոնի կողմից։ Իրականում անասունները սովաման էին լինում։ Զայրացած ու հիասթափված Ավագյանը գնում է դեպի իր մեքենան։ Հենց այդ պահին ձիով, փայլեցրած սապոգներով ու մաքուր հագնված մոտենում է Սիմոնը՝ ակնալելով պաշտոնյա  ընկերոջ ջերմ  ընդունելությունն ու իր ապագա պաշտոնի հաստատումը։ Սակայն Ավագյանը  արհամարհում է նրան, անգամ չի բարևում, նստում է մեքենան ու հեռանում։ Սիմոնը մնում է ցեխի մեջ կանգնած, մինչ հետևից լսվում են աշխատողների քրքիջն ու երեխաների ծաղրական «էշի բժի՜շկ» կանչերը։ 

## Կերպարներ

* Սիմոն
* կինը
* Գուրգեն Ավագյան
* կովապահներ

## Տես նաև

* Նա ուրիշ էր արդեն
* Պրաստոյ Պետրուսը
* Բաղդասար նախագահը
* Բախտավոր Աղավելը
* Վերջին եզնարածը

## Ծանոթագրություններ


Կատեգորիա:1983 գրքեր
Կատեգորիա:Սերո Խանզադյանի ստեղծագործություններ