Ախմիմ

**Ախմիմ** կամ **Աքմիմ** (, IPA-ar|ʔæxˈmiːm, Akhmimic , IPA-cop|xmiːm, Sahidic/Bohairic }} IPA-cop|ʃmiːn|), քաղաք Եգիպտոսի Հանրապետությունում՝ Վերին Եգիպտոսի Սոհագ նահանգում։ Հին հույներն այն անվանել են **Խեմիս** կամ **Քեմիս** () և **Պանոպոլիս ** (): Ընկած է Նեղոս գետի արևելյան ափին, նահանգի վարչական կենտրոն Սոհագ քաղաքից մոտավորապես  4 մղոն դեպի հյուսիս-արևելք։ 2006 թվականի տվյալներով բնակչության թվաքանակը եղել է 98 469։

## Պատմություն
Հնում բնակավայրն անվանվել է «*Իպու*» կամ «*Խեդ Մինու*» և եղել է Վերին Եգիպտոսի 9-րդ պրեֆեկտուրայի մայրաքաղաքը։ Հունա-հռոմեական տիրապետության ժամանակաշրջանում կրել «Պանոպոլիս», այսինքն՝ «Պանի քաղաք» անունը, քանի որ հույները տեղացիների Մին աստծուն նույնացրել են իրենց Պան աստծու հետ։ Ախմիմը մեկնարկային կետ է հանդիսացել դեպի արևելյան անապատ մեկնող ղպտիների խմբերի համար։ Տեղացիները պտղաբերության աստված Մինից բացի, երկրպագել են նաև Ապրիտ դիցուհուն։

Հնագետները վերջերս հայտնաբերել են Ռամզես Երկրորդի դստեր ու թագուհու՝ Մերիտամոնի հսկայական՝ յոթ մետրանոց արձանը, որը տեղադրված է եղել Մինի տաճարի մուտքի մոտ, Ռամզես ΙΙ-ի արձանի կողքին (նրանք իշխել են Նեֆերտիտիի վախճանվելուց հետո)։

Հերոդոտն իր «Պատմության» մեջ հիշատակում է Պերսևսին նվիրված տաճարի մասին և հայտնում, որ Պանոպոլիսում անց են կացվել այդ հերոսին ձոնված տոնախմբություններ ու մարզախաղեր։ Ստրաբոնն իր հերթին գրում է բնակավայրում վուշագործության և քարամշակման արհեստի զարգացածության մասին (դրա վկայությունն են հունա-հռոմեական ժամանակներից պահպանված գեղեցիկ գործվածքները, որ հնագիտական պեղումների արդյունքում հայտնաբերվել են դամբաններում ու շիրիմներում)։ Հայտնաբերվել են նաև մեծաթիվ հին ձեռագրեր, դրանց թվում՝ «Ենոքի գիրքը» ապոկրիֆը։ Վաղ քրիստոնեական ժամանակներում Ախմիմում գործել են ղպտիական բազմաթիվ վանքեր, որոնց զգալի մասը կառուցվել է ավերված հեթանոսական տաճարների քարերով։

1907 թվականին Ախմիմի բնակչության թվաքանակը եղել է 23 795, որի մեկ երրորդ մասը կազմել են ղպտիները։

Ախմիմում է ծնվել ու գործել հին հույն բանաստեղծ Նոննոս Պանոպոլսեցին (5-րդ դար)։

## Հնագիտական գտածոներ
* Ռամզես II-ի կառուցած տաճարի մնացորդները 
* Ժայռափոր բազմաթիվ դամբաններ
* Ղպտիերեն բազմաթիվ արձանագրություններ
* «Ենոքի գրքի» պատառիկներ

Բաց երկնքի տակ գտնվող թանգարանում կարելի է տեսնել.

* Ռամզես II-ի դստեր՝ Մերիթամոնի արձանը,
* Ռամզես II-ի հսկայական արձանի բեկորներ,
* Արձանագրություններ կրող մի շարք վեմեր։

## Կլիմա
Ախմիմին բնորոշ է անապատային շոգ կլիման, *Köppen-Geiger climate classification system*-ի դասակարգմամբ՝ (BWh):

## Պատկերասրահ

Akhmim1.jpg|Ռամզես II-ի արձանը
Akhmim4.jpg|Մերիտամոնի արձանը
Akhmim5.jpg|Մերիտամոնի արձանը (դրվագ)
Akhmim6.jpg|Մերիտամոնի արձանը (դրվագ)
Akhmim10.jpg|Հնավայրի ընդհանուր տեսքը
Akhmim11.jpg|idem
Akhmim12.jpeg|Ռամզես II-ի արձանը (դրվագ)
Akhmim13.jpeg|Հնավայրի ընդհանուր տեսքը
Akhmim15.jpeg|idem
Akhmim16.jpeg|Ռամզես II-ի արձանի մասեր
Akhmim3.jpg|
AkhmimSeifeinOldInside.jpg|Աբու Սեիֆ եկեղեցու ներսը
AkhmimHasanMinaret.jpg|«Իշխան Հասան» մզկիթը


## Ծանոթագրություններ

## Գրականություն
* 
* Hans Bonnet: *Panopolis*. In: *Lexikon der ägyptischen Religionsgeschichte*. Nikol, Hamburg 2000, ISBN 3-937872-08-6, S. 580 f.
* Karl Jansen-Winkeln: s. v. *Panopolis*. In: *Der Neue Pauly*. Band 9. Metzler, Stuttgart u. a. 2000, ISBN 3-476-01479-7, Spalten 257–258.
* Lionel Schmitt, *Dictionnaire de l’Antiquité*, Quadrige/PUF, 2005.
* Henri Gauthier, *La déesse Triphis*, IFAO, BIFAO 3.
* Henri Gauthier, *Notes géographiques sur le nome panopolite*, IFAO, BIFAO 4, 1905, σελ. 39 - 101/
* Henri Gauthier, *Nouvelles notes géographiques sur le nome panopolite*, IFAO, BIFAO 10, 1912, σελ. 89 - 130.
* Naguib Kanawati, *Rock Tombs of El-Hawawish : the Cemetery of Akhmim*, Sidney, 1980, isbn = 0-85668-434-1.
* K. P. Kuhlmann, *Materialien zur Archäologie und Geschichte des Raumes von Achmim*,= Mainz, 1983.

## Արտաքին հղումներ

* More about Akmim's Martyrs - Saint Takla Haymanout Church, Egypt

Կատեգորիա:Աֆրիկայի բնակավայրեր
Կատեգորիա:Աֆրիկայի քաղաքներ
Կատեգորիա:Եգիպտոսի բնակավայրեր
Կատեգորիա:Եգիպտոսի քաղաքներ