open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Կառլ Դելհայե

**Կառլ Դելհայե** (, ), գերմանացի ֆուտբոլիստ, որը խաղացել է կիսապաշտպանի դիրքում։

## Կարերիա
Կառլը ծնվել և մեծացել է Աախենում, մինչև 18 տարեկան մարզվել է Աախենի գլխավոր թիմի՝ «Ալեմանիայի» դպրոցում, հենց նրա հետ էլ կնքել է առաջին մասնագիտական պայմանագիրը։ Ռեգիոնալ լիգայում մեկ մրցաշրջան անցկացնելուց հետո նրան նկատել են Մյոնխենգլադբախի «Բորուսիայում» և շուտով դարձել է այդ թիմի խաղացող։ Բունդեսլիգայում նորամուտը նշել է 1974 թվականի սեպտեմբերի 10-ին Բեռլինի «Թենիս-Բորուսիայի» դեմ այդ մրցաշրջանի երրորդ տուրի խաղում, որն ավարտվել է մյոնխենգլադբախցիների հաղթանակով՝ 3:1 հաշվով։ Կառլը 61-րդ րոպեին փոխարինել է Յուպ Հայնկեսին։ Առաջին երկու մրցաշրջանները հիմնականում միայն մարզվել է թիմի հետ, հաջորդ երեք մրցաշրջանները գտնվել է պահեստայինների նստարանին կամ հիմնական կազմում։ Միայն 1979/80 մրցաշրջանում խաղացել է առաջնության գրեթե ողջ ընթացքում։ Ընդհանուր առմամբ, «Բորուսիայում» անցկացրել է 6 մրցաշրջան, որոնցում մասնակցել է 97 հանդիպման և դարձել 14 գոլի հեղինակ։ Ակումբի հետ դարձել է Գերմանիայի չեմպիոն, նվաճել է ՈՒԵՖԱ-ի գավաթը և դուրս է եկել ՈՒԵՖԱ Չեմպիոնների Լիգայի եզրափակիչ։

1980/81 մրցաշրջանից առաջ նրան 1,3 միլիոն մարկով գնել է «Բավարիան»։ Կառլի այդ տեղափոխությունը շատ սխալ էր. մյունխենյան ակումբը նրա կարիքը չուներ, նրանք գնել էին ֆուտբոլիստին միայն թշնամուն թուլացնելու համար։ «Բավարիայում» անցկացրած 5 մրցաշրջանների ընթացքում, հաղթել է Գերմանիայի առաջնությունում և գավաթում, դուրս է եկել Չեմպիոնների լիգայի եզրափակիչ, բայց գործնականում չի խաղացել։ Ընդամենը 74 խաղ է անցկացրել և խփել է 7 գոլ։

Կառլն իր կարիերան ավարտել է Դյուսելդորֆի «Ֆորտունայում», քանի որ ավելի լուրջ ակումբներ նրա կարիքը չունեին։

## Կարիերան հավաքականում
1980 թվականի ապրիլի 2-ին Ավստրիայի հավաքականի հետ ընկերական խաղում նորամուտն է նշել Գերմանիայի հավաքականում․ խաղն 34-րդ րոպեին Հանսի Մյուլլերի խփած գոլի շնորհիվ ավարտվել է Գերմանիայի հավաքականի հաղթանակով՝ 1։ 0 հաշվով։ Կառլը խաղադաշտում հայտնվել է 71-րդ րոպեին՝ փոխարինելով Կլաուս Ալոֆսին։ Ընդհանուր առմամբ հավաքականում անցկացրել է երկու հանդիպում՝ երկրորդը բաժին է ընկել 1980 թվականի Եվրոպայի առաջնության խմբային փուլի հանդիպմանը, որտեղ գերմանական թիմը դարձել է չեմպիոն։

## Ձեռքբերումներ
;Գերմանիայի հավաքական

* Եվրոպայի չեմպիոն 1980

;«Բորուսիա Մ»

* Բունդեսլիգայի հաղթող՝ 1974/75, 1975/76, 1976/77
* Բունդեսլիգայի արծաթե մեդալակիր՝ 1977/78
* ՈՒԵՖԱ Եվրոպայի Լիգայի գավաթակիր՝ 1974/75, 1978/1979
* ՈՒԵՖԱ-ի գավաթի եզրափակչի մասնակից՝ 1979/1980
* Չեմպիոնների Լիգայի եզրափակչի մասնակից՝ 1976/77

;«Բավարիա»

* Բունդեսլիգայի հաղթող՝ 1980/81, 1984/85
* Բունդեսլիգայի բրոնզե մեդալակիր՝ 1981/82
* Ֆուտբոլի Գերմանիայի գավաթի հաղթող՝ 1981/82, 1983/84
* Ֆուտբոլի Գերմանիայի գավաթի եզրափակչի մասնակից՝ 1984/85
* Չեմպիոնների Լիգայի եզրափակչի մասնակից՝ 1981/82

## Ծանոթագրություններ

 
Կատեգորիա:Բավարիա Մյունխենի ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Բորուսիա Մյոնխենգլադբախի ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Բունդեսլիգայի ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Գերմանիայի հավաքականի ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Ֆորտունա Դյուսելդորֆի ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Ֆուտբոլի Եվրոպայի չեմպիոններ
Կատեգորիա:Տղամարդկանց ֆուտբոլի կիսապաշտպաններ
Սերգեյ Մովսիսյան (այլ կիրառումներ)

**Սերգեյ Մովսիսյան** անուն-ազգանունը կարող է վերաբերել՝

* Սերգեյ Մուշեղի Մովսիսյան (ծնվ․ 1978), շախմատիստ։
* Սերգեյ Մովսիսյան (ծնվ․ 1989), քաղաքական գործիչ։
Մորիկյան

**Մորիկյան**, հայկական ազգանուն։

## Ազգանունը կրողներ
* Այդին Էդվարդի Մորիկյան (1958-2009), լրագրող, խմբագիր, արձակագիր, թարգմանիչ, հասարակական-քաղաքական գործիչ։
* Էդվարդ Սարգսի Մորիկյան (1927-2002), պտղաբույծ-ընտրասերումնաբան։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Հայկական ազգանուններ
Կատեգորիա:Ազգանուններ այբբենական կարգով
Կատեգորիա:Յան վերջածանցով ազգանուններ
Կատեգորիա:Անձնանվանական հիմքով ազգանուններ
Լուսինե Աղաջանյան

**Լուսինե Աղաջանյան** (), հայ բանաստեղծուհի, արձակագիր, թարգմանչուհի։ ՀԳՄ անդամ՝ 2016 թվականից։

## Կենսագրություն
Ծնվել է 1975 թվականի մարտի 2-ին Լենինական քաղաքում։ 1997 թվականին ավարտել է Գյումրու Մ․ Նալբանդյանի անվան մանկավարժական ինստիտուտի պատմաբանասիրական ֆակուլտետի պատմության բաժինը։ Ուսանողական տարիներին, որպես լավագույն հայագետ արժանացել է Իսկուհի Էմիրյանի անվան մրցանակի։ Գրել է բանաստեղծություններ, պիեսներ, պատմվածքներ, հեքիաթներ, տպագրվել Հայաստանի մանկապատանեկան «Պիոներ կանչ» թերթում, «Պիոներ» ամսագրում։ Տպագրվել է «Եղեգան փող», «Գրական թերթ», «Կումայրի», «Անցուդարձ», «Համայնապատկեր», «Նարցիս» թերթերում և ամսագրերում, «Կամուրջ» տարեգրքում, «Անցյալը չի լռում գրքում», «Կայարան» գրական հանդեսում, բանաստեղծությունները ռուսերեն թարգմանությամբ տպագրվել են «Շիրակ երկրի պոեզիան» և «Հայաստանի կանանց քնարերգությունը» ալմանախներում։ Նրա ստեղծագործություններն ընդգրկվել են նաև «Գրական Գյումրի» և «101 աղոթք հիշատակի», «Սիրոյ մատեան» գրքերում, «Հանդիպում», «Արձակ դաշտեր» և «Սրտագիր» ալմանախներում։

2023 թվականին ավարտել է ՇՊՀ մագիստրատուրան հոգեբանություն մասնագիտությամբ՝ ստանալով հոգեբան-հոգեթերապևտի որակավորում։

## Երկեր
* Հույզերի հեղեղ (բանաստեղծություններ), 2013։
* Վերհիշումներ (արձակ), 2015։
* Ջիգրեխելառ Գյումրի, 2018։
* Էրթանք ապրելու, 2020։
* Լուսնային վարիացիաներ, 2023։
* Ծոցագրքի խուտուտներ, 2023։

## Թարգմանություններ
* Գիրինա Մալյան, Եվ ժամանակը կանգ առավ (վեպ)

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Հայ բանաստեղծուհիներ
Կատեգորիա:Հայ արձակագիրներ
Կատեգորիա:Հայ թարգմանիչներ
Կատեգորիա:Հայաստանի գրողների միության անդամներ
Յանա ՄաքՔինոն

**Յանա ՄաքՔինոն** (գերմաներեն՝ Jana McKinnon. ), ավստրիա-ավստրալական դերասանուհի։

## Կյանքի վաղ շրջան և կրթություն
ՄաքՔինոնը ծնվել է ավստրիացի մորից և ավստրալացի հորից։ Մեծացել, հասակ է առել երկու երկրներում՝ դպրոցական կրթությունն ստանալով Ավստրիայում։

## Կարիերա
ՄաքՔինոնն սկսել է նկարահանվել մանկուց՝ հիմնականում եվրոպական ուսանողական և կարճամետրաժ ֆիլմերում Նա հանդես է եկել Քիմ Ֆրանկի *Wach* ֆիլմում, երբ 19 տարեկան էր։ Դա նրա կարիերայում առաջին գերմանական ֆիլմն էր, որտեղ նրանից պահանջվում էր քողարկել, զգացնել չտալ իր ավստրիական առոգանությունը *«*Wach*»* ֆիլմում իր դերակատարման համար ՄաքՔինոնն արժանացել է «Նոր դեմքեր» մրցանակին՝ «Լավագույն երիտասարդ դերասանուհի» անվանակարգում։ Նրա հիշարժան դերասանական աշխատանքներից է նաև Քրիստիանայի կերպարի մարմնավորումը *Wir Kinder Vom Bahnhof Zoo* հեռուստատեսային ռիմեյքում (2021 թ.):

ՄաքՔիննոնն իր նորամուտը ավստրալական հեռուստատեսությունում կատարել է՝ խաղալով Ջոյի գլխավոր դերը 2023 թվականի « *Վատ վարքագիծ* » մինի սերիալում, որը հիմնված է Ռեբեկա Սթարֆորդի հուշերի վրա։ Նա մարմնավորել է Լիվին Amazon Prime-ի *«Արծաթը և երազանքների գիրքը»* օրիգինալ սերիալում, որը հիմնված է Քերսթին Գիրի *Silber – Das erste Buch der Träume* երկի վրա։

## Ֆիլմագրություն
### Հեռուստատեսություն

### Կինո

## Մրցանակներ և առաջադրումներ

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* 

Կատեգորիա:21-րդ դարի կինոդերասանուհիներ
Կատեգորիա:CS1 German-language sources (de)
Կատեգորիա:Ապրող անձինք
Կատեգորիա:Ավստրալիացի կինոդերասանուհիներ
Կատեգորիա:Ավստրիացի կինոդերասանուհիներ
Կատեգորիա:Երեխա դերասաններ
Կատեգորիա:Հեռուստատեսային դերասանուհիներ
Յավրույան

**Յավրույան**, հայկական ազգանուն։

## Ազգանունը կրողներ
* Եղիա Յավրույան (ծնվ․ 1981), ֆուտբոլիստ։
* Սեդրակ Յավրույան (1931-2006), դաշնակահար։
* Վարդան Նիկողոսի Յավրույան (ծնվ․ 1940), ճարտարագետ-մեխանիկ։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Հայկական ազգանուններ
Կատեգորիա:Ազգանուններ այբբենական կարգով
Կատեգորիա:Յան վերջածանցով ազգանուններ
Կատեգորիա:Անձնանվանական հիմքով ազգանուններ
Կատեգորիա:Թուրքերեն հիմքով ազգանուններ
Նաղաշյան

**Նաղաշյան**, հայկական ազգանուն։

## Ազգանունը կրողներ
* Հասմիկ Հովհաննեսի Նաղաշյան (1919-2003), դերասանուհի, տիկնիկավար։
* **[[Հովհաննես Նաղաշյան (այլ կիրառումներ)|Հովհաննես Նաղաշյան]]**
** Հավհաննես Զավենի Նաղաշյան (1950-2021), անասնաբույժ։
** Հովհաննես Մկրտչի Նաղաշյան (1876-1968), խորհրդային փայտագրող վարպետ, կահույքագործ։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Հայկական ազգանուններ
Կատեգորիա:Ազգանուններ այբբենական կարգով
Կատեգորիա:Յան վերջածանցով ազգանուններ
Կատեգորիա:Անձնանվանական հիմքով ազգանուններ
Կատեգորիա:Պարսկերեն հիմքով ազգանուններ
Կատեգորիա:Արաբերեն հիմքով ազգանուններ
Դանիել Զմեկո

**Դանիել Զմեկոն** (), սլովակ զինվորական ղեկավար, Սլովակիայի զինված ուժերի գլխավոր շտաբի ներկայիս պետը։

## Կենսագրություն
Զմեկոն ծնվել է 1967 թվականի նոյեմբերի 24-ին Չեխոսլովակիայի Սոցիալիստական Հանրապետության Նովե Մեստո նադ Վահոմ քաղաքում։ 1982 թվականին 14 տարեկանում միացել է Չեխոսլովակիայի ժողովրդական բանակին։ 1982-1986 թվականներին սովորել է Բանսկա Բիստրիցայի ռազմական միջնակարգ դպրոցում, իսկ 1986-1990 թվականներին ընդունվել է Վիշկով Մորավեի ցամաքային զորքերի քոլեջ։

Ավարտել է Ազգային պաշտպանության դասընթացը գեներալ Միլան Ռաստիսլավ Շտեֆանիկի Սլովակիայի զինված ուժերի ակադեմիայում։ Ծառայել է Իրաքի ազատություն գործողության ժամանակ։

2018 թվականի ապրիլի 26-ին Զմեկոն նշանակվել է այս պաշտոնում և ստացել գեներալ-լեյտենանտի կոչում։ Նրա պաշտոնն ու կոչումն ուժի մեջ է մտել մայիսի 7-ին։ Մինչև այս պաշտոնը զբաղեցնելը եղել է՝ ՊՆ արդիականացման և ենթակառուցվածքների բաժնի գլխավոր տնօրենը։ Ֆեներալի կոչում է ստացել 2019 թվականի մայիսի 28-ին։

Զմեկոն ամուսնացած է, ունի երկու երեխա։ Նա սլովակերենին զուգահեռ խոսում է անգլերեն և ռուսերեն։ Նրա նախասիրությունները ներառում են ռազմական պատմություն ուսումնասիրելը և ձկնորսությունը։

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
*  Osobná karta genmjr.Ing. Daniel Zmeko
*  Prehľad služobných aktivít genmjr.Ing. Daniel Zmeko 

Կատեգորիա:Գեներալներ
Կատեգորիա:Սլովակներ
Սանտա Կրոչե

**Սանտա Կրոչե** (, թարգմանաբար՝ «Սուրբ Խաչ»), Վենետիկի վեց պատմական թաղամասերից մեկը։ Գտնվում է կենտրոնում՝ Սան Պոլո և Կանարեջո շրջանների միջև։

## Աշխարհագրություն
Շրջանը փռված է կղզու հյուսիսարևմտյան մասում և կարելի է բաժանել երկու մասի՝ արևելյան և արևմտյան։ Արևելյանում միջնադարյան կառույցներ են, իսկ արևմտյանում՝ ներառյալ գլխավոր նավահանգիստը և Տրոնչետտո կղզին, հիմնականում 20-րդ դարի շինություններ են։

Շրջանի մեջ է մտնում Պիացցալե Ռոման, որտեղ գտնվում է Վենետիկի ավտոբուսի կայարանն ու մեքենաների կայանատեղին. սա քաղաքի միակ տարածքն է, որտեղ թույլատրվում է երթևեկությունը։

Զբոսաշրջային տեսարժան վայրերը հիմնականում գտնվում են շրջանի արևելյան մասում և ներառում են Սան Նիկոլա դա Տոլենտինո, Սան Ջակոմո դել’Օրիո և Սան Զան Դեգոլա եկեղեցիները, Ֆոնդակո դեի Տուրկին, Գործվածքների և զգեստների պատմության թանգարանը, Պալացցո Կորներ դելլա Ռեգինան։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Վենետիկի շրջաններ
Միխալ Շիմիչկա

**Միխալ Շիմիչկա** (, ), սլովակ քաղաքական գործիչ, լրագրող և հետազոտող, որը 2022-2023 թվականներին եղել է Եվրոպական խորհրդարանի փոխնախագահ, ինչպես նաև 2019 թվականից մինչև 2023 թվականը՝ Եվրոպական խորհրդարանի պատգամավոր։ 2020 թվականին Շիմիչկան ընտրվել է «Նորացնել Եվրոպան» եվրոպական քաղաքական խմբի փոխնախագահ։ Սոցիալ-լիբերալ Առաջադիմական Սլովակիա կուսակցության համահիմնադիրն է, որը ղեկավարում է այն 2022 թվականից։

## Վաղ տարիք և կրթություն
Շիմեչկան քաղաքագիտության և միջազգային հարաբերությունների բակալավրի կոչում է ստացել Պրահայի Չարլզի համալսարանում 2006 թվականին։ 2008 թվականին Օքսֆորդի համալսարանի Սուրբ Անտոնի քոլեջում ստացել է ռուսաստանյան և արևելյան Եվրոպայի գիտությունների մագիստրոսի կոչում, նախքան Նուֆիլդ քոլեջ տեղաթփոխվելը, որտեղ 2012 թվականին ստացել է քաղաքականության և միջազգային հարաբերությունների ասպիրանտի կոչում։

## Քաղաքական կարիերա
### Եվրոպական խորհրդարանի պատգամավոր, 2019–2023 թվականներ
Շիմեչկան Եվրոպական խորհրդարանի ԼԳԲՏ իրավունքների հարցերով միջխմբի և Ավանդական փոքրամասնությունների, ազգային համայնքների և լեզուների հարցերով Եվրոպական խորհրդարանի միջխմբի անդամ է։

2019 թվականի մայիսին Եվրախորհրդարանի ընտրությունների ժամանակ Շիմիչկան գլխավորել է Առաջադեմ Սլովակիան և Դեմոկրատները կուսակցությունների կոալիցիան, որոնք հաղթեցին 20,11%-ով։ Եվրախորհրդարանի պատգամավոր է ընտրվել 81735 արտոնյալ ձայնով։ Ավելի ուշ՝ նոյեմբերին, Շիմիչկան ընտրվել է ժողովրդավարության, օրենքի գերակայության և հիմնարար իրավունքների ԵՄ մեխանիզմի ստեղծման հարցերի զեկուցող։

2020 թվականի հոկտեմբերին Շիմեչկան ներկայացրել է իր առաջարկը մեխանիզմի մասին, որը միավորում է մի քանի գործիքներ, որոնք վերահսկում են օրենքի գերակայության և եվրոպական արժեքների հարգումը, որը ստացել է մեծամասնության աջակցությունը Եվրախորհրդարանում։ Ըստ նրա՝ ԵՄ-ն պետք է ավելին անի ԵՄ ֆինանսավորման չարաշահման դեմ պայքարելու համար։

2020 թվականից մինչև 2021 թվականը Շիմիչկան զբաղեցրել է «Նորացնել Եվրոպայի» խորհրդարանական խմբի փոխնախագահի պաշտոնը նախագահ Դացիան Չիոլոշի գլխավորությամբ։

2023 թվականի Սլովակիայի խորհրդարանական ընտրություններից հետո Շիմեչկան հրաժարվել է Եվրախորհրդարանի փոխնախագահի պաշտոնից՝ կենտրոնանալով Սլովակիայում ընդդիմության առաջնորդելու վրա։

### ԼԳԲՏ հայացքներ
Միխալ Շիմիչկան աջակցում է ԼԳԲՏ համայնքին և աջակցում է Rըainbow Ribbon արշավին, քանի որ ԼԳԲՏ+ մարդկանց մինչև 77%-ը ԼԳԲՏ մարդկանց ձեռքերը չեն բռնում հանրության առաջ, քանի որ վախենում են հարձակման ենթարկվելուց։

### Անձնական կյանք
Շիմիչկան լրագրողներ Մարտին Միլան Շիմիչկայի և Մարտա Շիմիչկովայի (ծնված՝ Ֆրիշովայի) որդին է։ Նա ապրում է Բրատիսլավայում, իր կին՝ Սոնա Ֆերիենչիկովայի և նրանց դստեր՝ Տանայի (ծնված՝ 2020 թվականին) հետ։

## Ծանոթագրություններ

 
Կատեգորիա:21-րդ դարի լրագրողներ
Կատեգորիա:21-րդ դարի քաղաքական գործիչներ
Կատեգորիա:Սլովակիայի քաղաքական գործիչներ
Կատեգորիա:Օքսֆորդի համալսարանի շրջանավարտներ
Կատեգորիա:Սլովակ լրագրողներ
Սալենա

**Սելինա-Մարիա Էդբաուեր** (գերմաներեն՝ *Selina-Maria Edbauer.* ), առավել հայտնի է **Սալենա** բեմական անունով, ավստրիացի երգչուհի և երգահան։ Ներկայացրել է Ավստրիան Եվրատեսիլ 2023 երգի մրցույթում՝ Թեյայի հետ միասին կատարելով «Who the Hell Is Edgar?» երգը, որն զբաղեցրել է 15-րդ տեղը։

## Կենսագրություն
Սելինա-Մարիա Էդբաուերը մեծացել, հասակ է առել Ավստրիայի Շտիրիա երկրամասի Կամեռն իմ Լիզինգթալ քաղաքում։

2017 թվականին մասնակցել է «The Voice of Germany» -ի յոթերորդ եթերաշրջանին, հասել մինչև մենամարտերի փուլ։ Այդ շոուում նրա մարզիչն էր Սամու Հաբերը։ 2019 թվականին նա փորձել է ներկայացնել Ավստրիան Եվրատեսիլ երգի մրցույթում իր «Ջրվեժի հետևում» երգով, սակայն ORF-ը նրան չի ընտրել։ 2021 թվականին մասնակցել է ավստրիական տաղանդների Starmania շոուին, տեղ գրավել լավագույն 32 երգիչների ցանկում։

2023 թվականի հունվարի 31-ին հայտարարվեց, որ Սալենան ընտրվել է՝ ներկայացնելու Ավստրիան Եվրատեսիլ 2023 երգի մրցույթում Թեյայի հետ միասին, ում հետ նա ծանոթացել էր *Starmania*  մրցույթին իր մասնակցության ժամանակ։ Նրանց «Who the Hell Is Edgar?» երգը գրվել է Չեխիայի Հանրապետությունում գտնվող երգահանային ճամբարում և թողարկվել 2023 թվականի մարտի 8-ին։ Երգը մայիսի 11-ին տեղի ունեցած երկրորդ կիսաեզրափակիչից դուրս եկավ մեծ եզրափակիչ, որտեղ զբաղեցրեց 15-րդ տեղը։

## Սկավառակագրություն
### Սինգլներ

#### Որպես առաջատար արտիստ

#### Որպես մասնակից արտիստչ
* 2020 - «Lying Still» (JK feat. Salena)
* 2021 – «Walking On Clouds» (7YFN feat. Salena)

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:1998 ծնունդներ
Կատեգորիա:CS1 German-language sources (de)
Կատեգորիա:Ապրող անձինք
Կատեգորիա:Ավստրիայի մասնակիցները Եվրատեսիլ երգի մրցույթում
Կատեգորիա:Ավստրիացի երաժիշտներ
Կատեգորիա:Ավստրիացի երգչուհիներ
Կատեգորիա:Եվրատեսիլ երգի մրցույթի մասնակիցներ
Ոչ մի օր առանց արկածի

«**Ոչ մի օր առանց արկածի**» (), խորհրդային  արկածային գեղարվեստական ֆիլմ, որը նկարահանել է ռեժիսոր Իգոր Վետրովը Կիևի  Ա. Դովժենկոյի անվան կինոստուդիայում։ Գլխավոր դերերում նկարահանվել են Ալեքսանդր Դուդոգլոն, Յուրի Դեմիչը և Վսեվոլոդ Սանաևը, ինչպես նաև օդաչու-տիեզերագնաց Պավել Պոպովիչը՝ էպիզոդիկ դերում։

## Սյուժե
Գործողությունները տեղի են ունենում պիոներական ճամբարում։ Երկու ընկերները չեն սիրում կազմակերպված միջոցառումներ, համերգի ժամանակ նախընտրում են հրթիռներ արձակել, կռվել, ինչը չի ուրախացնում ջոկատավարին։ Տղաները երազում են գյուտարար դառնալ, նրանց գյուտերի համար նույնիսկ վառոդ է պահանջվում։ Մի օր թշնամիներ են հայտնվում, որոնք մուտքի մոտ վառում են փոստարկղը։ Հրկիզման մեջ մեղադրում են երկու ընկերներին, սակայն դասարանի բոլոր պիոներները պաշտպանում են նրանց։ Ժամանակի ընթացքում տղաները փոխվում են, սկսում են պաշտպանել արդարությունը, կատարել բարի գործեր, պայքարել իրենց պոներական ջոկատը տիեզերագնաց Պավել Պոպովիչի անունով կոչելու իրավունքի համար։

## Դերերում
* Սաշա Դուդոգո
* Ալյոշա Կոզլով
* Օլյա Դեմշևսկայա
* Վոլոդյա Սուբբոտին
* Վսեվոլոդ Սանաև՝ *Դանիլյուկի պապը
* Վալենտինա Շարիկինա՝ *Կլավդիա Կորնեևնա
* Յուրի Դեմիչ՝ *Սեմյոն Պետրովիչ
* [[Պավել Պոպովիչ]]՝ *կամեո
* Էմանուել Գելլեր՝ *մաքրող
* Գենադի Յուդին՝ *ոստիկանության պետ
* Եկատերինա Կրուպեննիկովա՝ ''մայր

## Նկարահանող խումբ
* Ռեժիսոր՝ Իգոր Վետրով
* Սցենարի հեղինակներ՝ Ալեքսանդր Վլասով, Արկադի Մլոդիկ
* Օպերատոր՝ Ալեքսանդր Պիշչիկով
* Նկարիչ՝ Անատոլի Դոբրոլեժա
* Կոմպոզիտոր՝ Եվգենի Զուբցով

## Ծանոթագրություններ

## Գրականություն
* «Вожатый» // Молодая гвардия, 1972, стр. 39.
* Н. Ф. Басов «Практикум по истории ВЛКСМ и Всесоюзной пионерской организации имени В.И. Ленина», 207 с.//Просвещение, 1984, стр.161.
* Мирон Черненко «Красная звезда, желтая звезда: кинематографическая история еврейства в России, 1919-1999», 315 с., 2006, стр. 157.

## Արտաքին հղումներ
* на Видеогид
* 

Կատեգորիա:1970-ականների ռուսերեն ֆիլմեր
Կատեգորիա:1971 ֆիլմեր
Կատեգորիա:Ա. Դովժենկոյի անվան կինոստուդիայի ֆիլմեր
Կատեգորիա:Խորհրդային մանկական ֆիլմեր
Կատեգորիա:Խորհրդային արկածային ֆիլմեր
Ծովային պատմություններ

**«Ծովային պատմություններ»** (), 1967 թվականի խորհրդային գեղարվեստական ֆիլմ, որը նկարահանվել է «Մոսֆիլմ» կինոստուդիայում։ Բաղկացած է երկու նովելներից, որոնց սյուժեն հիմնված է Բորիս Ժիտկովի երկու պատմվածքների վրա՝ «Խաբեություն» (ռեժիսոր՝ Ալեքսանդր Սվետլով) և «Կարիճ և բամբակ» (ռեժիսոր՝ Ալեքսեյ Սախարով)։

## Սյուժե
*Նովել «Խաբեություն»*. Հին շոգենավի վրա հանդիպում են նավաստիներ Կոլյա Չումաչենկոն և իսպանացի Խոզե-Մարիան՝ նախկին ցլամարտիկը, որին թիմը կոչում էր «Մաշկա»։ Նրանց կասկածելի է թվում նավապետի տարօրինակ պահվածքը։ Նախօրեին, սեփականատիրոջ հետ զրույցում, նա պայմանավորվել է նավը խորտակել առաջին իսկ հնարավորության դեպքում՝ մեծ դրամական ապահովագրական վարձատրություն ստանալու համար։ Թիմի անդամներից յուրաքանչյուրը ստացել է իր փոքրիկ դրամական պարգևը այս խաբեությունից։ Նիկոլայը և Խոզեն կտրականապես հրաժարվում են առաջարկվող գումարներից։ Վախենալով, որ ընկերները կհայտնեն ոստիկանություն, շտուրման Սպիրկան գիշերը իսպանացուն ջուրն է նետում։ Հրաշքով ողջ մնալով, արդեն Օդեսայում, նա գտնում է Նիկոլային, և նրանք դաժանորեն վրեժ են լուծում հանցագործներից։

*Նովել «Կարիճ և բամակ»*. Օդեսան քսաներորդ դարի սկզբին։ Բանտում որոշ ժամանակ անցկացնելուց և կես տարի առանց աշխատանքի մնալուց հետո ընկերներն աշխատանքի են անցնում «Յուպիտեր» նավի վրա, որն նավարկում էր Օդեսայի և թուրքական նավահանգիստների միջև։ Նրանց հետ կապ են հաստատում ընդհատակյա անձինք և պայմանավորվում Կոստանդնուպոլսից ապօրինի թերթեր տեղափոխելու վերաբերյալ։ Նավահանգստում, հերթական ստուգման ժամանակ, խնամքով թաքցված փաթեթը գտնում է հայտնի մաքսավոր Պետրենկոն՝ «Կարիճ» մականունով։ Նիկոլայը վստահ է, որ նավի վրա իրազեկիչ կա, և նա հորինում է մի խորամանկ ծրագիր, որը թույլ է տալիս բացահայտել մատնիչին և խայտառակ կերպով ծաղրել «Կարիճին»։

## Դերերում
* Վիկտոր Զադուբրովսկի՝ *Նիկոլայ Չումաչենկո
* Նիկոլայ Դոստալ՝ *Խոզե-Մարիա Դամեց
* Լև Դուրով՝ *Պետրենկո, մաքսային ծառայող՝ «Կարիճ» մականունով
* Վլադիմիր Բալաշով՝ *նավապետ
* Ռաշիդ Ատամալիբեկով՝ *Սպիրկա
* Վլադիմիր Բալոն՝ *«Յուպիտեր» շոգենավի ստարպ
* Էդուարդ Բրեդուն՝ *Զուև, նավաստի
* Լեոնիդ Պիրոգով՝ *Պյոտր Կարպով, նավի սեփականատեր
* Գերման Կաչին՝ *Կոնդրատով, նավաստի
* Անատոլի Մուկասեյ՝ *Մուկասեյ, նավաստի
* Միխայիլ Օրլով՝ *նավահանգստի պաշտոնյա
* Վլադլեն Պաուլուս՝ *Վլադիմիր Յակովլևիչ
* Վիկտոր Ֆիլիպով՝ *Սեմյոնով
* Նիկոլայ Ռոմանով՝ *ծովային գերատեսչության պաշտոնյա
* Եվգենի Մորգունով՝ ''«Նիմֆա» իլյուզիոնի երգիչ

## Նկարահանող խումբ
* Սցենարիստներ՝ Ալեքսեյ Սախարով, Ալեքսանդր Սվետլով
* Ռեժիսորներ՝ Ալեքսեյ Սախարով, Ալեքսանդր Սվետլով
* Օպերատոր՝ Անատոլի Մուկասեյ
* Կոմպոզիտոր՝ Յուրի Լևիտին
* Նկարիչ՝ Ալեքսանդր Կուզնեցով

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:1960-ականների խորհրդային ֆիլմեր
Կատեգորիա:1960-ականների ռուսերեն ֆիլմեր
Կատեգորիա:1967 ֆիլմեր
Կատեգորիա:«Մոսֆիլմ» ստուդիայի ֆիլմեր
Կատեգորիա:Գրական ստեղծագործությունների էկրանավորումներ
Կատեգորիա:Խորհրդային արկածային ֆիլմեր
Կատեգորիա:Խորհրդային սև-սպիտակ ֆիլմեր
Գաղտնաբառը գիտեին երկուսը

**«Գաղտնաբառը գիտեին երկուսը»** (), խորհրդային գեղարվեստական ֆիլմ, որը նկարահանել է ռեժիսոր Նիկոլայ Լիտուսը 1985 թվականին Ա. Դովժենկոյի անվան կինոստուդիայում։

Ֆիլմի պրեմիերան կայացել է 1986 թվականի հունվարին։ ԽՍՀՄ-ում այն դիտել է 13 200 000 մարդ։

## Սյուժե
Ֆիլմի գործողությունները ծավալվում են 1920-ական թվականներին։ Սպիտակ ներգաղթյալ կոմս Կաբարդինը, որը Ֆրանսիա է մեկնել Հոկտեմբերյան հեղափոխության նախօրեին, հայրենիք է ուղարկում գնդապետ Լավրովին՝ դստերը՝ Իրինային Փարիզ բերելու նպատակով։ Բայց այս ընթացքում նա ամուսնացել է չեկիստ Անդրեյ Սլավինսկու հետ և անցել հեղափոխության կողմը։ Գործողություններից մեկից հետո Անդրեյը չի վերադառնում տուն, այլ սպիտակգվարդիական  պորուչիկի անվան տակ ուղարկվեց Ֆրանսիա՝ սպիտակ ներգաղթյալների միջավայր ներթափանցելու նպատակով։ Իրինան, որոշելով, որ ամուսինը մահացել է, շարունակում  է օգնել չեկիստներին։ ՀԱԿ Նախագահի հանձնարարությամբ նա գնդապետ Լավրովի հետ մեկնում է Ֆրանսիա՝ խնդիր ունենալով կապ հաստատել չեկիստների գործակալ Միշել Լիմբարսկու հետ, որն իրականում նրա ամուսինն է՝ Անդրեյ Սլավինսկին։

## Դերերում
* Իրինա Ալֆյորովա- Իրինա Կաբարդինա
* Արիստարխ Լիվանով՝ *Անդրեյ Սլավինսկի / Միշել Լիմբարսկի, չեկիստ
* Բորիս Սոկոլով՝ *Վլադիսլավ Կոնստանտինովիչ Լավրով, սպիտակ գնդապետ-հակահետախույզ
* Ալեքսեյ Բուլդակով՝ *Դմիտրի Ակիմովիչ Շիպով, նախկին ռոտմիստր
* Ստեպան Օլեքսենկո՝ *Վասիլի Նիկոլաևիչ Մանցև, չեկիստ
* Լյուդմիլա Շևել՝ *Օլգա Պավլովնա, սպիտակ ընդհատակային
* Նիկոլայ Գրինկո՝ *կոմս Ալեքսանդր Կաբարդին, սպիտակ ներգաղթյալների ղեկավարներից մեկը
* Կոնստանտին Ստեպանկով՝ *գեներալ Կուտեպով, ռուսական համազորային միության նախագահ
* Լյուդմիլա Սոսյուրա՝ *Աննա Իգնատևնա Ուրուսովա, իշխանուհի, միանձնուհի
* Անդրեյ Պոդուբինսկի՝ *Իգնատ Կովրով, կապավոր, «Ալեքսանդրովսկայա Սլոբոդա» ռեստորանի բարմեն
* Վացլավ Դվորժեցկի՝ *«եցյակի» նախագահ
* Ալեքսանդր Կոստիլև՝ *Սերդյուկ
* Վլադիմիր Տալաշկո՝ *Դյագտերենկո
* Օսիպ Նայդուկ՝ *Լոբով, սպիտակ ընդհատակային
* Սերգեյ Պոդգորնի՝ *չեկիստ, որն աշխատում է արտասահմանյան ընդհատակում
* Վալերի Ֆիշչև՝ *էպիզոդ
* Վլադիմիր Տկաչենկո՝ *գեներալ Գուսակովսկի
* Իվան Պոստնիկով՝ *էպիզոդ
* Վիկտոր Պոլիշչուկ՝ *էպիզոդ
* Վիտոլդ Յանպավլիս՝ *էպիզոդ
* Օլեգ Տիտով՝ *էպիզոդ
* Ալեքսանդր Բելինա՝ *էպիզոդ
* Օ. Նևարիկաշա՝ *էպիզոդ
* Լ. Անտիպինա՝ *էպիզոդ
* Ստեպան Դոնեց՝ *էպիզոդ
* Ալեքսանդր Միլյուտին՝ ''էպիզոդ

## Նկարահանող խումբ
* Բեմադրող ռեժիսոր՝ Նիկոլայ Լիտուս
* Սցենարիստ՝ Միխայիլ Կանյուկա
* Բեմադրող օպերատոր՝ Վալերի Ռոժկո
* Բեմադրող նկարիչ՝ Յուրի Մուլեր
* Կոմպոզիտոր՝ Վլադիմիր Դաշկևիչ
* Երգերի հեղինակ՝ Բուլատ Օկուջավա
* Երկրորդ ռեժիսոր՝ Վիտոլդ Յանպավլիս
* Օպերատորներ՝ Վ. Ռոդիչենկո, Ս. Կորնիենկո
* Հնչյունային ռեժիսոր՝ Եվգենի Պաստուխով
* Մոնտաժող՝ Ռ. Լորման
* Զգեստների նկարիչներ՝ Էմմա Բեգլարովա, Ն. Պաստուշենկո
* Նկարիչ-դիմահարդար՝ Ալլա Չուրյա
* Նկարիչներ-դեկորատորներ՝ Եվգենի Պեչենին, Նիկոլայ Պոչտարենկո
* Համակցված նկարահանումների օպերատոր՝ Նիկոլայ Շաբաև
* Խմբագիր՝ Ալեքսանդր Շևչենկո
* Ֆիլմի տնօրեն ՝ Պյոտր Տերեշչենկո

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* 

Կատեգորիա:Խորհրդային դրամա ֆիլմեր
Կատեգորիա:1985 ֆիլմեր
Կատեգորիա:Խորհրդային արկածային ֆիլմեր
Կատեգորիա:Ա. Դովժենկոյի անվան կինոստուդիայի ֆիլմեր
Կատեգորիա:1980-ականների ռուսերեն ֆիլմեր
Դավիթ Վարդապետյան

**Դավիթ Վարդապետյան** (, ), սերբահայ գրաֆիկ, դիզայներ և ռոք լրագրող։ Դիզայներ Միոդրագ Վարդապետյանի որդին է։

## Կենսագրություն
Դավիթ Վարդապետյանը դիզայներ Միոդրագ Վարդապետյանի և լեզվաբանության մագիստրոս Դուշանկա Վարդապետյանի որդին է։ Նա ծնվել է նույն օրը, ինչ հայրը՝ մայիսի 23-ին։ Ապրում է Բելգրադում։

1987 թվականին ավարտել է Բելգրադի արդյունաբերական դիզայնի դպրոցի գրաֆիկական դիզայնի բաժինը, այնուհետև ընդունվել է Բելգրադի գեղարվեստի ֆակուլտետի գրաֆիկայի բաժինը, որն ավարտել է 1992 թվականին։ Սերբիայի կիրառական նկարիչների և դիզայներների ասոցիացիայի (УЛУПУДС) անդամ է։

## Ցուցահանդեսներ
1994 թվականից մասնակցել է Վարդապետյանների ընտանիքի (հայրը՝ Միոդրագը, մայրը՝ Դուշանկան, քույրը՝ Անամարիան) տասնութ ցուցահանդեսների, որոնք անցկացվել են Սերբիայի թանգարաններում, պատկերասրահներում և մշակութային կենտրոններում, Չեռնոգորիայում և Բարսելոնայի Ֆարիներա դել Կլոտ մշակութային կենտրոնում (Իսպանիա)։

### Անհատական ցուցահանդեսներ
* 2012՝ 10-րդ անհատական ցուցահանդես *Зачуђујуће*

## Երաժշտություն
Պատանեկության տարիներին Դավիթը նվագել է *Սկառլետ* ծանր մետալ խմբում, սակայն խումբը, բացի հեռուստատեսային և ռադիոհաղորդումներով մի քանի ելույթներից և մի քանի համերգներից, երբեք պաշտոնական թողարկումներ չի ունեցել։ Նա դադարեցրել է աշխատանքը 1991 թվականին։

Ռոք լրագրողի իր կարիերան Դավիթը սկսել է բավականին վաղ՝ 1988 թվականին՝ մի խումբ ընկերների հետ սկսելով հրատարակել «Metal Rocks» ամսագիրը ֆանատների համար (ֆանզին)։ Ֆանզինը դադարել է հրատարակվելուց հինգ համարներից հետո, բայց Դավիթը սկսել է գրել սկզբում «Պոլիտիկայի» հրատարակած «Փոփ ռոքի», իսկ հետո՝ «Հուպերի» և «Չաոյի» համար։ Նա գրել է նաև «Ուկուս նեստաշնիխ», «Վրեմե զաբավե», «XZ», «Hard Metal», «Explosive», «Բում», «Պոլիտիկա», «Տրեչե օկո» հանդեսների, իսկ այժմ երբեմն գրում է «Metal Hammer»-ի համար։

1989 թվականին Վարդապետյանը սկսել է աշխատել նաև որպես դիջեյ «Ակադեմիա» ակումբում, իսկ 1992 թվականին՝ որպես հաղորդավար ռադիո «Պոլիտիկայում», այնուհետև աշխատել է ռադիո «Պինգվինում» և ռադիո «Ինդեքսում»։ Նա վարել է ավելի քան 1500 ռադիոհաղորդում։

Վարդապետյանն աշխատել է որպես մենեջեր մի քանի սերբական ռոք խմբերում (օրինակ՝ *Гоблини*-ում), ինչպես նաև կազմակերպել է օտարերկրյա կատարողների համերգներ Սերբիայում։

## Կոմիքսներ և դիզայն
1985 թվականից Դավիթ Վարդապետյանը սկսել է ակտիվորեն զբաղվել գրաֆիկական դիզայնով։ Միևնույն ժամանակ նա նկարում է նաև կոմիքսներ, որոնք տպագրվում են «Նոն», «Մլադոստ», «Նաշ ստրիպ» երիտասարդական ամսագրերում, և մասնակցում է «Բեոգրադսկի կրուգ 2» կոմիքսների ընկերության աշխատանքներին։

Դավիթ Վարդապետյանը ձևավորել է «Ռոքս» երաժշտական ամսագիրը, բազմաթիվ պլակատներ, սկավառակների և երաժշտական ձայներիզների շապիկներ, իսկ 1990-1993 թվականներին աշխատել է որպես Ակադեմիայի պլակատների դիզայներ։

«Պոլիտիկին զաբավնիկի» «Հիթ» էջի խմբագիրն ու նկարազարդողն է։

## Մրցանակներ
* «Ստրիպոլիս» ամսագրի մրցանակ՝ Կոմիքսների միջազգային սալոնի 11-րդ մրցույթում, Բելգրադ, 2013
* Լավագույն նկարազարդման մրցանակ Բելգրադի գրքի 59-րդ տոնավաճառում՝ «Ռոքնռոլի պատկերազարդ ուղեցույց» գրքի համար, 2014

2013 թվականին Բելգրադի գրքի 58-րդ տոնավաճառի մրցանակների հանձնման ժամանակ եղել է ժյուրիի նախագահ։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Սփյուռքահայ լրագրողներ
Կատեգորիա:Սփյուռքահայ դիզայներներ
Կատեգորիա:Սերբ լրագրողներ
Կատեգորիա:Հայերը Սերբիայում
Եվրոպայի առևանգումը (այլ կիրառումներ)

Բազմաթիվ անտիկ հեղինակների կողմից հիշատակված հայտնի առասպելական դրվագ՝ Փյունիկիայի  թագավոր Ագենովրոսի դուստր Եվրոպայի առևանգումը ցլի կերպարանք առած Զևսի կողմից

Կարող է վերաբերել՝
* «Եվրեպայի առևանգումը» - իտալացի նկարիչ Տիցիան Վեչելլիոյի 1560 և 1562 թվականների կտավը։
* «Եվրոպայի առևանգումը» - իտալացի նկարիչ Լուկա Ջորդանոյի 1675-1676 թվականների նկարը։
* «Եվրոպայի առևանգումը» - ֆրանս-շվեյցարացի նկարիչ Ֆելիքս Վալոտոնի 1908 թվականի կտավը։
Փիա Մարիա

**Փիա Մարիա Աուսերլեխներ** (գերմաներեն՝ *Pia Maria Außerlechner.* ),  ավստրիացի երգչուհի։ DJ Lumix-ի հետ ներկայացրել է Ավստրիան Եվրատեսիլ 2022 երգի մրցույթում։

## Կյանքի վաղ շրջան
Փիա Մարիան ծնվել և ապրում է Ավստրիայի Տիրոլ երկրամասում։ Նա վերապատրաստված դիմահարդար է և աշխատում է Ինսբրուկի Տիրոլյան պետական թատրոնում։ 16 տարեկանից ինքն է գրում իր երգերը։

## Կարիերա
Փիա Մարիան ներկայացրել է Ավստրիան Իտալիայի Թուրին քաղաքում կայացած Եվրատեսիլ 2022 երգի մրցույթում ՝ կատարելով DJ Lumix- ի « Halo » երգը։

«Եվրատեսիլի» գովազդային նախափարթիների ընթացքում Փիա Մարիան քննադատության է արժանացել «Halo»-ի կենդանի կատարումների ժամանակ ի հայտ եկած վոկալ խնդիրների համար։ Հետագայում պարզվեց, որ այդ խնդիրները պայմանավորված էին տևական COVID- ով, ինչպես նաև ականջի մոնիտորներից օգտվելու վոկալիստի անփորձությամբ։ Ավստրիական պատվիրակությունը վոկալի մարզիչ վարձեց, որ աշխատեր Փիա Մարիայի հետ՝ մրցույթին նախապատրաստվելու համար, և «Halo»-ի նվագակցային մասը փոխադրվեց ավելի ցածր ստեղնի մեջ։

## Սկավառակագրություն
### Սինգլներ

## Մրցանակներ և առաջադրումներ

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:2003 ծնունդներ
Կատեգորիա:21-րդ դարի երգչուհիներ
Կատեգորիա:Ապրող անձինք
Կատեգորիա:Ավստրիայի մասնակիցները Եվրատեսիլ երգի մրցույթում
Կատեգորիա:Ավստրիացի երաժիշտներ
Կատեգորիա:Ավստրիացի երգչուհիներ
Կատեգորիա:Դիմահարդարներ
Կատեգորիա:Եվրատեսիլ երգի մրցույթի մասնակիցներ
Բաբոլսար

**Բաբոլսար** (), քաղաք Իրանի հյուսիսում, Մազանդարան օսթանում։ Հանդիսանում է համանուն շահրեստանի վարչական կենտրոնը։ Բնակչությունը վերջին մարդահամարի տվյալներով կազմում է ։

## Աշխարհագրություն
Գտնվում է Մազանդարանի կենտրոնական մասում` օսթանի վարչական կենտրոն Սարիից մոտ 35 կմ հյուսիս-արևմուտք։ Տեղադրված է Կասպից ծովի ափին, Բաբոլ գետի ափերին, Բաբոլ քաղաքից 12 կմ հյուսիս։

Շրջանն ունի խոնավ մերձարևադարձային կլիմա, հանդիսանում է զբոսաշրջության հայտնի կենտրոն Թեհրանի և Իրանի այլ կենտրոնական շրջանների բնակիչների համար։

## Բնակչություն
Բնակչությունը 2016 թվականի մարդահամարի տվյալներով կազմում էր 59 966 մարդ, որոնք կազմում էին 19 576 տնտեսություն։ Բաբոլսարը Մազանդարան օսթանի բնակչությամբ ութերորդ ամենախոշոր քաղաքն է։ Քաղաքի բնակչության փոփոխությունը ժամանակի ընթացքում բերված է աղյուսակում ստորև.

## Պատմություն
Քաղաքը մինչև 1927 թվականը կրել է *Մաշհադ-սար* անունը. այն անվանափոխվել է հարևան Բաբոլ (մինչև 1927 թվականը` *Բարֆորուշ*) քաղաքի հետ միաժամանակ։

Քաղաքը կարևոր նշանակություն է ստացել XVIII դարից սկսած` շնորհիվ իր նավահանգստի և Բաբոլ գետի միջոցով Բարֆորուշի հետ նավակներով կապի հնարավորության։ Բացի այդ այստեղ է գտնվել Նադիր շահի կասպից նավատորմի նավակայանը։ Նավահանգստի կարևոր դերը պահպանվել է մինչև XX դարի
սկիզբը. 1909 թվականին քաղաքի մաքսատունը Մազանդարանի այլ փոքր նավահանգիստների կետերի հետ միասին ապահովել է Իրանի մաքսային եկամուտների շուրջ 12 %-ը։ Այդ տարիներին քաղաքն արդեն իսկ ստիպված էր մրցել Գիլանի նավահանգիստների հետ։

Հետագայում քաղաքը կորցրեց իր նշանակությունը` զիջելով իր դերը Բանդարե Շահի նավահանգստին. 1935-1936 թվականներին նավահանգստի տարեկան շրջանառությունը կազմել է ընդամենը 25 հազար տոննա։ Երկրորդ համաշխարհային պատերազմի ավարտից հետո քաղաքը կրկին սկսեց զարգանալ` արդեն որպես զբոսաշրջության կենտրոն։

## Կրթություն
thumb|Մազանդարանի համալսարան
Քաղաքում է գտնվում Մազանդարանի համալսարանը, որն իր 14 ֆակուլտետներում ունի շուրջ 12 հազար ուսանող և հանդիսանում է Մազանդարանի ամենախոշոր բարձրագույն ուսումնական հաստատությունը։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Իրանի նավահանգիստներ
Կատեգորիա:Իրանի քաղաքներ
Կատեգորիա:Մազանդարան
Օֆելյա Ամիրխանյան

**Օֆելյա Սերգոյի Ամիրխանյան** (), հայ արձակագիր, գրադարանավար։ ՀԳՄ անդամ՝ 1978 թվականից։

## Կենսագրություն
Ծնվել է 1939 թվականի հուլիսի 12-ին Նոյեմբերյանի շրջանի Կոթի գյուղում։ 1955 թվականին ավարտել է հայրենի գյուղի միջնակարգ դպրոցը, այնուհետև ընդունվել և ավարտել է Երևանի Ակուբագրադարանային տեխնիկումի գրադարանային բաժինը։ Գրադարանային գործի հմուտ գիտակ է։ Նա շուրջ երեք տասնամյակ աշխատել է Ազգային գրադարանում, այնուհետև, մոտ մեկ տասնամյակ, աշխատել է Երաժշտագիտական գրադարանում։

## Երկեր
* Հեքիաթներ, 1978։
* Ձնծաղիկն ու վուշը, 1990։
* Մի՞թե ես էի մեղավոր, 1997։
* Լացող խաչքարը, 2004։
* Երգեր, 2007։
* Հեքիաթների ու հետաքրքրությունների աշխարհում, 2016։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Հայ արձակագիրներ
Կատեգորիա:Հայ գրադարանավարներ
Մելիսա Նաշենվենգ

**Մելիսա Նաշենվենգ** (գերմաներեն՝ *Melissa Naschenweng.* ), ավստրիացի երաժիշտ, երգչուհի։

## Կենսագրություն
Մելիսա Նաշենվենգը մեծացել, հասակ է առել ավստրիական Կարինթիա երկրամասի Լեսախթալ քաղաքում, երաժիշտի ընտանիքում։ Վեց տարեկանից իր հորից՝ Անդրեաս Մյուլմանից սովորել է շտիրիական հարմոնիկա նվագել։ Առաջին ելույթներն էլ ունեցել է իր հոր հիմնադրած Wolayersee Echo երաժշտախմբի հետ։ Դպրոցն ավարտելուց հետո Մելիսան սկսել է իրավաբանություն ուսումնասիրել Գրացում, բայց թողել է և իրեն նվիրել երգարվեստին։

## Սկավառակագրություն
### Ստուդիական ալբոմներ

### Ժողովածուներ

### Սինգլներ
* 2015. *Federleicht*
* 2016. *Die ganze Nacht*
* 2017. *Braungebrannte Haut*
*

## Մրցանակներ և առաջադրումներ
* 2018: Ավստրիայի և Հարավային Տիրոլի smago! մրցանակ *Լավագույն սկսնակ* անվանակարգում
* 2019: Ավստրիայի և Հարավային Տիրոլի smago! մրցանակ *Տարվա արտիստ* անվանակարգում
* 2020: Amadeus մրցանակ
** *հիթ/ժողովրդական երաժշտություն* անվանակարգում
** Առաջադրվել է մրցանակի *Տարվա երգահան* անվանակարգում *I steh auf Bergbauernbuam* երգի համար
* 2021: smago! մրցանակ, Գերմանիայի „Courage-Award“
* 2021: Amadeus մրցանակ
** *Տարվա երգահան* անվանակարգում՝ *Traktorführerschein* երգի համար
** *Շլյագեր/Ժողովրդական երգ* անվանակարգում
** Առաջադրվել է մրցանակի *Տարվա ալբոմ* անվանակարգում *Lederhosenrock* ալբոմի համար
* 2021: Կարինթիա երկրամասի պատվո մեծ պարգև
* 2022: Amadeus մրցանակ
*Շլյագեր/Ժողովրդական երգ* անվանակարգում
* 2023: Amadeus մրցանակ
*Շլյագեր/Ժողովրդական երգ* անվանակարգում
** Առաջադրվել է մրցանակի *Տարվա ալբոմ* անվանակարգում (*Glück* ալբոմի համար)։
* 2024: Amadeus մրցանակ
** Առաջադրվել է մրցանակի *Տարվա լավագույն կենդանի կատարում* անվանակարգում։
** Առաջադրվել է մրցանակի *Շլյագեր/Ժողովրդական երգ* անվանակարգում։

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* 
* 

Կատեգորիա:1990 ծնունդներ
Կատեգորիա:21-րդ դարի երգչուհիներ
Կատեգորիա:Ապրող անձինք
Կատեգորիա:Ավստրիացի երաժիշտներ
Կատեգորիա:Ավստրիացի երգչուհիներ
Նեքա (քաղաք)

**Նեքա** (), քաղաք Իրանի հյուսիսում, Մազանդարան օսթանում, Նեքա շահրեստանի վարչական կենտրոնը։ Բնակչությունը վերջին մարդահամարի տվյալներով կազմում է ։

## Աշխարհագրություն
Գտնվում է Մազանդարանի արևելյան մասում` օսթանի վարչական կենտրոն Սարիից մոտ 20 կմ հյուսիս-արևելք։ Տեղադրված է Էլբուրսի լեռների հարավային ստորոտին` Կասպից ծովի ափից 20 կմ հարավ։ Քաղաքով է անցնում Մազանդարանը Գորգանի հետ կապող թիվ 22 ավտոմայրուղին և երկաթգիծը։

## Բնակչություն
Բնակչությունը 2016 թվականի մարդահամարի տվյալներով կազմում էր 60 991 մարդ, որոնք կազմում էին 19 357 տնտեսություն։ Նեքան Մազանդարան օսթանի բնակչությամբ յոթերորդ ամենախոշոր քաղաքն է։ Քաղաքի բնակչության փոփոխությունը ժամանակի ընթացքում բերված է աղյուսակում ստորև.

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Իրանի նավահանգիստներ
Կատեգորիա:Իրանի քաղաքներ
Կատեգորիա:Մազանդարան
Եվրոպայի առևանգումը (Վալոտոն)

**«Եվրոպայի առևանգումը»** () ֆրանս-շվեյցարացի նկարիչ Ֆելիքս Վալոտոնի 1908 թվականին ստեղծած երփնագիրը։ Աշխատանքը ներկայումս պահպանվում է Բեռնի կերպարվեստի թանգարանում։

## Նկարագրություն
Քսաներորդ դարի սկզբից Ֆելիքս Վալոտոնն ավելի ու ավելի շատ էր զբաղվում դիցաբանական թեմաներով նկարներով։ Այս կտավը ցուցադրվել է 1908 թվականի աշնանային սալոնում, որը տեղի է ունեցել Փարիզի Մեծ պալատում, այն ներկայացնում է ցլի կերպարանափոխված շանթարձակ հզոր Զևսին, որը առևանգում է Փյունիկիայի  թագավոր Ագենովրոսի դուստր Եվրոպային։ Ցուլը աղջկան մեջքին վերցրած լողում է դեպի Կրետե կղզի։

Եվրոպան թիկունքից երևացող մերկ աղջիկ է, ով կառչում է ծովում լողացող ցլի եղջյուրներից՝ փակելով աչքերը։ Նրա մի ոտքը Զևսի մեջքին է, իսկ մյուսը հայտնվել է ջրի մեջ։  Հետին պլանում ձախ կողմում կա մի լեռ, որը պատկերված է մթնշաղի երկնքի ֆոնին, մինչդեռ աջ կողմում մեծ ամպ է երկնքում։ Ցուլ դարձած աստծու անցումը ջրի մեջ նշանավորվում է ծովի փրփուրներով, որը հիշեցնում է արաբեսկի զարդեր։  Կնոջ վարդագույն մարմինը առանձնանում է կենդանու հսկայական մեջքից, որի մուգ գույնն ընդգծում է այն։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:1908 նկարներ
Կատեգորիա:Մերկ կանանց պատկերով նկարներ
Առումինների դրոշ

**Առումինների դրոշ**, ոչ պաշտոնական ազգային դրոշ, որն օգտագործվում է Բալկաններից եկած մի էթնիկ խմբի՝ առումինների կողմից։ Նրանք սփռված են Ալբանիայում, Բուլղարիայում, Հունաստանում, Հյուսիսային Մակեդոնիայում, Ռումինիայում և Սերբիայում։ Առումինների թիվը տատանվում է 350,000-ից մինչև 3 միլիոն մարդ։

## Նկարագրություն
Առումինների դրոշը սպիտակ դաշտ է՝ եզրերի մոտ կապույտ ուրվագծով։ Կենտրոնում կա կապույտով ուրվագծված սպիտակ շրջանակ, որը խաչված է հորիզոնական և անկյունագծային կապույտ շերտերով։ Այս դրոշի իրենց տարբերակներն ունեն նաև այլ երկրների առումինները։

1919-1920 թվականների Փարիզի խաղաղության կոնֆերանսի ժամանակ առումինները ներկայացրել են հորիզոնական հնգագույն դրոշ՝ կարմիր, դեղին, կապույտ, դեղին և սև հորիզոնական գծերով։

Առումինների համար րոշը համարվում է «սուրբ», կան խիստ կանոններ հարսանիքներում և միջոցառումներին դրա օգտագործման վերաբերյալ։ Դրոշը հարգված է և ակնկալվում է դրա նկատմամբ ընդունված կանոնների պահպանումը բոլորի կողմից։

1990-ականների երկրորդ կեսին,առումինների մի մասը առաջարկեց նոր առումինական դրոշ, որը բաղկացած է իրենց ենթադրյալ ծագմանն առնչվող խորհրդանիշների որոշակի արհեստական ​​համադրումից՝ Վերգինայի հին մակեդոնացիների աստղը, վերին ձախ անկյունում խաչով, որը խորհրդանշում է իրենց քրիստոնեական ուղղափառ կրոնը, հռոմեական գայլը, երկգլուխ արծիվները և այլն։ Ֆիլիպ և Ալեքսանդր Մակեդոնացիների բացառիկ հին մակեդոնական ծագման մասին վարկածը տարածվել է որոշ առումինների շրջանում, հատկապես Բալկաններում, սակայն լատինականության խորհրդանիշները մերժվել են։

## Տարբերակներ
Ստորև բերված են որոշ պատմական կամ ավանդական դրոշներ, որոնք օգտագործվում են առումինացիների կողմից

File:Flag of Aromanians.svg|Առումինացիների ավանդական դրոշ
File:Flag of Aromanians in Paris Peace Conference.svg|Առումինացիների դրոշը Փարիզի խաղաղության կոնֆերանսում (1919–1920)


## Տես նաև
Առումիններ

## Արտաքին հղումներ

* Flags of the Word

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Ռոմանական ազգեր
Սան Միկելե կղզի

**Սան Միկելե կղզի** (), կղզի Վենետիկի ծովածոցում։ Մտնում է Վենետիկի Կանարեջո պատմական շրջանի կազմում։

## Պատմություն
Կղզու բերդում երկար ժամանակ եղել է վանք, այնուհետև՝ բանտ, սակայն Նապոլեոն I-ի հրամանով կղզին 1807 թվականին վերածվել է բացառապես վենետիկցիների թաղման վայրի։ Գերեզմանոցն ունի երեք բաժին՝ կաթոլիկ, ուղղափառ և բողոքական։

Կղզու գլխավոր տեսարժան վայրը Սան Միկելե դի Իզոլա եկեղեցին է, որը կառուցվել է 1469 թվականին Մաուրո Կոդուչիի նախագծով և Վենետիկի Վերածննդի ճարտարապետության ամենավաղ օրինակներից մեկն է։

## Սան Միկելե գերեզմանատուն

Կղզին 1807 թվականից Վենետիկի գլխավոր գերեզմանատունն է։

## Պատկերասրահ

Chiesa di S.Michele in Isola, north exposure.jpg|Սան Միկելե դի Իզոլա եկեղեցին
150405 San Michele.jpg|Սան Միկելեի պարիսպը
Chapel of San Rocco.jpg|Սան Ռոկո վանքը
San Cristoforo .JPG|Սան Կրիստոֆորո
Venice Cemetery Graves.JPG|Գերեզմաններ


## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Վենետիկի գերեզմանատներ
Կատեգորիա:Վենետիկի կղզիներ
Բլերթա Բաշոլլի

**Բլերթա Բաշոլլի** (, ), կոսովացի գրող, ռեժիսոր և պրոդյուսեր։ Նրա  դեբյուտային «Փեթակ» (2021) լիամետրաժ ֆիլմը Կոսովոյի առաջին ֆիլմն է, որը հայտնվել է «Օսկար»-ի կարճ ցուցակում

## Կյանք և գործունեություն
Բաշոլլին ծնվել է 1983 թվականին Պրիշտինայում։

Բաշոլլին ավարտել է Նյու Յորքի համալսարանը։ Ներկայումս նա ապրում է Պրիշտինայում։ Նա ամուսնացած է կոսովացի հայտնի լուսանկարիչ Արտան Կորենիցայի հետ, ումից ունի երկու երեխա։

2006 թվականին Բաշոլլին հանդես եկավ իր առաջին՝ *Mirror, Mirror…* վավերագրական ֆիլմով, որը երկար ժամանակ շարունակեց զգալի հաջողություն ունենալ տարբեր փառատոններում, այդ թվում՝  Սարաևոյի կինոփառատոն (2006), Տիրանայի միջազգային կինոփառատոն (2006), *Balkan Black Box Film Festival* 2006, *Berlin and New York International Independent Film and Video Festival 2016*:

2008 թվականին Բաշոլլին թողարկեց «*Gjakova 726*» կարճամետրաժ ֆիլմը, որը ցուցադրվեց Ռոտերդամի կինոփառատոնում 2009 թվականին, ապա Բուշոյի կինոփառատոնում (2009), *Dokufest 2009*; *Toffifest 2009*, *Filmmor's Women's Film Festival 2009*։

2011 թվականին, Բաշոլլիի «Լենան և ես» կարճամետրաժ ֆիլմը ցուցադրվեց և արժանացավ մրցանակների այնպիսի կինոփառատոններում, ինչպես՝ *Dokufest 2011*, *Pogradec Film and Food Festival 2011*, *Skena Up 2011*, Տիրանայի միջազգային կինոփառատոն 2011 և *9/11 կինոփառատոն 2012* (Լավագույն դերասանուհի մրցանակ)։

Բաշոլլիի ամենահայտնի ֆիլմը նկարահանվել է 2021 թվականին։ Այն պատմում է Ֆահրիյե Հոթիի իրական պատմությունը՝ կոսովացի կնոջ՝ պատրիարքական համայնքում բիզնես բացելու մարտահրավերը։ Ֆիլմը կոչվում է *Hive* («Փեթակ»)։ Սա Բաշոլլիի առաջին լիամետրաժ ֆիլմն է։ Փեթակն գերազանցել է *Sundance*-ի ռեկորդները, արժանացել է ժյուրիի գլխավոր մրցանակին, ռեժիսորական մրցանակին և հանդիսատեսի մրցանակին՝ *World Cinema Dramatic Category* անվանակարգում։ «*Hive*»-ի միջոցով Բաշոլլին դարձել է նաև առաջին կոսովացի ռեժիսորը, որը հայտնվել է «Օսկար»-ի կարճ ցուցակում՝ *Best International Feature* անվանակարգում։

## Ֆիլմագրություն
## Filmography

# *Mirror, Mirror...* (Վավերագրական), 2006
# *Gjakova 726*, 2008
# *Lena dhe Unë*, 2011
# *Everything Is Broken Up and Dances*, 2016
# *Hive*, 2021
# *The Marriage*, 2017
# *The Return*, 2017
# *Unwanted*, 2017
# *Looking for Venera*, 2021
# *Cold November*, 2018

## Արտաքին հղումներ

*Блерта Башолли, *kinopoisk.ru* 
*Блерта Башолли, Улей
* 

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Կին պրոդյուսերներ
Կատեգորիա:Կին ռեժիսորներ
Կատեգորիա:Կին գրողներ
Նիդերլանդական գրականություն

**Նիդերլանդական գրականություն**, հոլանդացիների և ֆլամանդացիների գրականությունը նիդերլանդերենով․ զարգացել է պատմական Նիդերլանդներում։ Սրանց քաղաքական անջատումից սկսած զարգանում է Բելգիայի և Նիդերլանդների տարածքում։ Նիդերլանդական գրականության հնագույն հուշարձանը, այսպես կոչված, Կարոլինգյան սաղմոսներն են (IX դ․)։ Միջնադարյան ասպետական գրականության ականավոր ներկայացուցիչն է Հենրիխ ֆոն Ֆելդեկեն։ XIII դ․ 2-րդ կեսին ծաղկում է ապրել բյուրգերական ուսուցողական գրականությունը, որը մարմնավորվել է Յա․ վան Մառլանտի (մոտ 1235 – 1300), Յա․ վան Բունդալեի (մոտ 1280–1365) և Յա․ դե Վերտի (մահ․ մոտ 1362) ստեղծագործություններում։ XIV դ․ 2-րդ կեսին առաջացել է, այսպես կոչված, աբելեսպելեն ժանրը՝ աշխարհիկ դրամայի ամենավաղ օրինակը արևմտա–եվրոպական գրականության մեջ («էսմորեյտ» և « Լանսելոտ» անստորագիր պիեսները)։ Ազգային մշակույթի կենտրոններ են եղել ռեդերեյկերների կամ հռետորների, այսպես կոչված, խցերը (XIV– XVI դդ․)։ Իրենց ըմբոստ բնույթով հայտնի են ռեդերեյկերների 1539-ի տոնախմբությունները Գենտում։ Ռեդերեյկերների արվեստի տեսաբանն է Մ․ դե Կաստելեյնը (1485–1550)՝ «Ճարտասանական արվեստ» (1548) տրակտատի հեղինակը։ Ռեդերեյկերների գործունեությունը նպաստել է ազգային դրամատուրգիայի և պոեզիայի ծաղկմանը։ Նրանք զգալի դեր են խաղացել Ռեֆորմացիան և բուրժուական հեղափոխությունը գաղափարապես նախապատրաստելու գործում։

XVI դ․ գրականության մեջ պարզորոշ երևում են Վերածննդի գծերը, որոնք նկատվել են դեռևս Դ․ Պոտերի (մոտ 1370–1428) ստեղծագործության մեջ։ Վերածնունդը տվեց համաշխարհային ընդգրկումի գրող ու մտածող էրազմ Ռոտերդամցուն (1469–1536)։ Յա․ վան դեր Նոտը (1540 – մոտ 1595) նիդերլանդական գրականությունյան մեջ սկզբնավորեց նոր չափածո ժանրեր ու բանաստեղծական ձևեր (ներբող, սոնետ, ալեքսանդրյան ոտանավոր)։ Ֆ․ Մառնիքս վան Սինտ Ալդեգոնդեի (1540–98) երգիծանքն ուղղված է կաթոլիկ եկեղեցու դեմ։ Հումանիստներ Դ․ Վ․ Կոռնհերտը (1522-90), Հ․ Ապիգելը (1549-1612) և «Նկարիչների մասին գրքի» (1604) հեղինակ Կ․ վան Մանդերը (1548–1606) մեծ դեր խաղացին նիդերլանդական արձակի զարգացման գործում։ Ժողովրդական ակունքների հետ սերտ առնչությունն է բնորոշ Ռ․ Վիսերի (1547–1620) չափածոյի ու արձակի համար։

## Արտաքին հղումներ

Կատեգորիա:Հոլանդական գրականություն
Շաքարյան

**Շաքարյան**, հայկական ազգանուն։

## Ազգանունը կրողներ
* Ալեքսանդր Նիկոլայի Շաքարյան (1912-1984), նկարիչ։
* Արմելլա Ռուբենի Շաքարյան (ծնվ․ 1972), դիվանագետ։
* Արմեն Աբրահամի Շաքարյան (ծնվ․ 1955), ակնաբան։
* Գուրգեն Անդրեասի Շաքարյան (1908-1990), անասնաբույժ-մանրէաբան։
* Դեմոս Շաքարյան (1913-1993), գործարար։
* Կոստանտին Շաքարյան (ծնվ․ 2000), բանաստեղծ, արձակագիր, թարգմանիչ։
* Հրաչիկ Գրիգորի Շաքարյան (1930-2005), փիլիսոփա։
* Ղևոնդ Լևոնի Շաքարյան (1900-1961), տնտեսագետ։
* Մարիա Սմբատի Շաքարյան (1924-2003), իրավաբան։
* Յուրի Ղևոնդի Շաքարյան (1933-2021), էլեկտրաէներգետիկայի և էլեկտրամեխանիկայի բնագավառի գիտնական։
* Սերգեյ Սլավիկի Շաքարյան (1974-2020), ռազմական գործիչ, Արցախի հերոս։
* Ստեփան Գրիգորի Շաքարյան (1935-2019), կոմպոզիտոր, դաշնակահար։
* Վռամշապուհ Ավետիսի Շաքարյան (1906-1982), նկարիչ։
* Ֆելիքս Պողոսի Շաքարյան (1939-2015), արձակագիր։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Հայկական ազգանուններ
Կատեգորիա:Ազգանուններ այբբենական կարգով
Կատեգորիա:Յան վերջածանցով ազգանուններ
Կատեգորիա:Անձնանվանական հիմքով ազգանուններ
Կատեգորիա:Հայերեն հիմքով ազգանուններ
Ջանփոլադյան

**Ջանփոլադյան**, հայկական ազգանուն։

## Ազգանունը կրողներ
* Եսայի Բաբայի Ջանփոլադյան (1859-1918), բարերար, հասարակական գործիչ և առևտրական։
* Լևոն Միքայելի Ջանփոլադյան (1912-1997), գինեգործ, տեխնոլոգ։
* Հմայակ Ջանփոլադյան (1886-1905), ազգային-ազատագրական շարժման գործիչ։
* Հռիփսիմե Միքայելի Ջանփոլադյան (1918-2004), գիտնական, հայագետ և արևելագետ-հնագետ։
* Մագդալինա Գեորգիի Ջանփոլադյան (ծնվ․ 1942), գրականագետ։

## Հաստատություններ
* Ջանփոլադյան թատրոն, թատերական շենք Երևանում։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Հայկական ազգանուններ
Կատեգորիա:Ազգանուններ այբբենական կարգով
Կատեգորիա:Յան վերջածանցով ազգանուններ
Կատեգորիա:Անձնանվանական հիմքով ազգանուններ
Կատեգորիա:Պարսկերեն հիմքով ազգանուններ
Ռուխկյան

**Ռուխկյան**, հայկական ազգանուն։

## Ազգանունը կրողներ
* Աշոտ Արամի Ռուխկյան, (1903-1993), անասնաբույծ-սելեկցիոներ։ 
* Հրաչյա Լիպարիտի Ռուխկյան (1915-1992), Երկրորդ համաշխարհային պատերազմի մասնակից։
* Մարգարիտա Աշոտի Ռուխկյան (ծնվ․ 1937), երաժշտագետ։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Հայկական ազգանուններ
Կատեգորիա:Ազգանուններ այբբենական կարգով
Կատեգորիա:Յան վերջածանցով ազգանուններ
Կատեգորիա:Անձնանվանական հիմքով ազգանուններ
Կատեգորիա:Արաբերեն հիմքով ազգանուններ
Վապորետտո

մինի|343x343փքս|Վապորետտո
**Վապորետտո** (), գետային տրամվայ, երթուղային ջերմանավ, Վենետիկ կղզում հասարակական տրանսպորտի հիմնական տեսակը։ Վապորետոյի օպերատորը ACTV-ն է ():

Լինելով կղզային քաղաք՝ Վենետիկը մայրցամաքային Մեստրեի հետ կապված է երկաթուղային-ճանապարհային կամրջով։ Վենետիկի և Մեստրեի միջև հաղորդակցությունն իրականացվում է ավտոբուսներով և մերձքաղաքային գնացքներներով, սակայն ո**՛**չ ավտոբուսները, ո**՛**չ էլ մասնավոր տրանսպորտային միջոցները չեն կարող ավելի հեռուն գնալ, քան Վենետիկի ծայրամասում գտնվող Պիացցալե Ռոման (): Ամբողջ կղզու տարածքը հետիոտնային է։ Կապն իրականացվում է միայն ջրով, իսկ հասարակական տրանսպորտի միակ տեսակը վապորետտո նավերն են։

Որպես վապորետտո նավեր՝ օգտագործվում են շարժիչային նավերի մի քանի տեսակներ, որոնք ունեն երթուղիներ Մեծ ջրանցքի երկայնքով, Ռիալտո կղզու շուրջ, մինչև Մուրանո, Բուրանո, Լիդո կղզիներ, Սան Միկելե կղզու գերեզմանատուն և այլ վայրեր։

## Երթուղիներ
Կախված ուղղությունից՝ կա երթուղիների մի քանի կատեգորիա։ Յուրաքանչյուր կատեգորիա ունի ինչպես էքսպրես, այնպես էլ կանոնավոր երթուղիներ։ Երթուղիների մեծ մասը շրջանաձև է.

* Երթուղիներ՝ 2 (էքսպրես), 1, N (գիշերային), շարժվում է Մեծ ջրանցքով։
* Երթուղիներ՝ 41/42, 51/52, 61/62 (էքսպրես), շարժվում է Վենետիկ կղզու ողջ և Կանարեջո ջրանցքի երկայնքով։
* Երթուղիներ՝ 13, 20, LN (Laguna Nord), DM (Diretto Murano, էքսպրես), երթուղային հիմնական հանգույցները կապում են Լագունա կղզիների և Լիդոյի հետ։
* Երթուղիները՝ 3, 4, 5 (բոլորը՝ էքսպրես), կապում են կենտրոնը և Մուրանո կղզին միմյանց հետ, երկաթուղային և ավտոբուսի կայարանները։

## Պատկերասրահ

0 Venise, vaporetto naviguant sur le Grand Canal 2.JPG|Վապորետտոն Մեծ ջրանցքում
0 Murano, pilote d'un vaporetto de la Ligne 4.1.JPG|4.1 երկթուղու վապորետտոյի վարորդը
Italy-1665 - Ferry (5246829377).jpg|Կղզիները միմյանց կապող վապորետտո ()
Vaporetto-2.jpg|Փոքր ջրանցքների վապորետտո (, կատեր)


## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Հասարակական տրանսպորտ
Կատեգորիա:Վենետիկի տրանսպորտ
Սան Ջորջո Մաջորե (կղզի)

**Սան Ջորջո Մաջորե** (), Վենետիկի ծովածոցի ամենահայտնի կղզիներից մեկը։ Տարածքը՝ 0,099 կմ²։

## Պատմություն
ձախից|մինի|250x250փքս|Սան Ջորջո Մաջորե բազիլիկը և կղզին, 1566-1591 թվականներ։
Կղզին բնակեցվել է դեռևս Հռոմեական կայսրության ժամանակ։ Նրա տարածքը ծածկված էր այգիներով, այդ թվում՝ խաղողի, ինչպես նաև նոճիներով, որոնց համար կղզին կոչվում էր *Նոճիների*։ 8-19-րդ դարերում այստեղ կար Սուրբ Գևորգին նվիրված փոքրիկ փայտե եկեղեցի (Սան Ջորջո)։

Կղզին անվանել են «Մաջորե» (*Գլխավոր*), որպեսզի չփոթություն չառաջանա Սան Ջորջո ին Ալգա կղզու հետ։ Կղզին 982 թվականին դոժ Տրիբունո Մեմմոն նվիրել է բենեդիկտյան միաբանության վանական Ջովաննի Միրոզինիին, որը եկեղեցու հարակից տարածքում կառուցել է Սան Ջորջո Մաջորե վանքը և դարձել վանքի առաջին վանահայրը։

Վանքը մի քանի անգամ ավերվել է (1223 թվականի երկրաշարժից), իսկ հետագայում մի քանի անգամ վերականգնվել։ Երկար ժամանակ կղզին պատկանել է վենետիկյան հարուստ Մեմմո ընտանիքին։ 1565-1610 թվականներին ճարտարապետ Անդրեա Պալլադիոն կառուցել է Սան Ջորջո Մաջորեի բազիլիկը, իսկ խորանը՝ քանդակագործ Ջիրոլամո Կամպանիան։

1641-1680 թվականներին վանքի վերակառուցել է վենետիկյան հայտնի ճարտարապետ Բալդասարե Լոնգենան։

19-րդ դարի սկզբին գրավելով Վենետիկը՝ Նապոլեոնը փակել է վանքը, կղզում կառուցել հրետանու պահեստ և երկու փոքր աշտարակներով նավամատույց։ Վանքը և տաճարը աստիճանաբար քայքայվել են մինչև 20-րդ դարի կեսերը։

Վանքի շենքերն ու շրջակա տարածքը վերականգնվել են 1950-ականներին։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Վենետիկի կղզիներ
Պապինյան

**Պապինյան**, հայկական ազգանուն։

## Ազգանունը կրողներ
* Հրաչյա Անուշավանի Պապինյան (ծնվ․ 1961), լրագրող, ռեժիսոր։
* Վիգեն Արամայիսի Պապինյան (ծնվ 1940), հողագետ։

## Տե՛ս նաև
* Պապիկյան

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Հայկական ազգանուններ
Կատեգորիա:Ազգանուններ այբբենական կարգով
Կատեգորիա:Յան վերջածանցով ազգանուններ
Կատեգորիա:Անձնանվանական հիմքով ազգանուններ
Կատեգորիա:Հայերեն հիմքով ազգանուններ