Բիլլի Սոլ Էստես

**Բիլլի Սոլ Էստես** (, ), ամերիկացի գործարար և ֆինանսիստ է, որը առավել հայտնի է բիզնեսի խարդախության սկանդալում իր մասնակցությամբ։ Արդյունքում բարդացրել է Բիլլի  Էստեսի հարաբերությունները ընկերոջ և ԱՄՆ ապագա նախագահ Լինդոն Ջոնսոնի հետ։

## Վաղ մանկություն
Բիլլի Էստեսը ծնվել է 1925 թվականի հունվարի 10-ին Ջոն և Լիլիան Էստեսների ընտանիքում, Տեխաս նահանգի Քլայդ քաղաքի մոտակայքում գտնվող ֆերմայում և վեց երեխաներից մեկն էր։  Էստեսը երբեք չի հաճախել քոլեջ, բայց, այնուամենայնիվ, վաղ տարիքից ցույց է տվել բիզնեսի համար բնական տաղանդ։

Երկրորդ համաշխարհային պատերազմի ժամանակ նա ծառայել է ԱՄՆ առևտրային նավատորմում։

## Խարդախության սխեմաներ
1950 թվականների վերջին Էստեսը ակտիվորեն զբաղվում էր Տեխասում ամոնիակի արտադրությամբ։  Նա հիպոթեկային վարկ է վերցրել գոյություն չունեցող ամոնիակի տանկերի վրա՝ համոզելով տեղական ֆերմերներին դրանք վարկով գնել՝ առանց ուշադրություն գրավելու, և դրանք վարձակալել ֆերմերներից նույն գումարի դիմաց, ինչ հիփոթեքի վճարումը, ինչպես նաև վճարելով նրանց սպասարկման վճարները։ Նա օգտագործել է խարդախ հիփոթեքային վարկեր՝ Տեխասի սահմաններից դուրս գտնվող բանկերից վարկեր ստանալու համար, որոնք չեն կարողացել հեշտությամբ ստուգել տանկերի առկայությունը։

Միևնույն ժամանակ, ԱՄՆ գյուղատնտեսության նախարարությունը սկսեց վերահսկել բամբակի գները՝ սահմանելով քվոտաներ ֆերմերների համար։ Ծրագիրը ներառում էր հողամասերի հատկացում, որոնք սովորաբար չէին կարող փոխանցվել այն հողերից, որոնց հետ կապված էին, բայց որոնք կարող էին փոխանցվել, եթե սկզբնական հողը որպես սեփականություն հանձնվեր  ընկերությանը։

Էստեսը մշակեց մեծ քանակությամբ բամբակ ձեռք բերելու մեթոդ՝ շփվելով ֆերմերների հետ, ովքեր հողից զրկված էին ակնառու սեփականության պատճառով։ Նա համոզեց ֆերմերներին գնել իրենից Տեխասի հող և տեղափոխել իրենց հատկացումները այնտեղ ՝ կնքելով հիփոթեքային պայմանագիր ՝ մեկ տարով հետաձգելով առաջին վճարումը։ Այնուհետև նա հողն ու հատկացումները հետ կվերցներ ֆերմերից՝ մեկ հեկտարի դիմաց 50 դոլարով։ Առաջին վճարման ժամկետը լրանալուն պես գյուղացին միտումնավոր չէր կատարում իր պարտավորությունները, և հողը վերադարձվում էր Էստեսին։ Ըստ էության, Էստեսը վարձավճարի համար գնում էր բամբակյա միջոցներ։ Այնուամենայնիվ, քանի որ նախնական վաճառքը և հիփոթեքը ավելի շատ պատրվակ էին, քան իրական գործարք, բամբակյա միջոցներներն այս կերպ փոխանցելը անօրինական էր։ Այնուամենայնիվ, էստեսը, որպես պերճախոս մարդ, որին հարգում էին  իր շատ գործընկերներ, այդ մեղադրանքները անվանեց քաղաքականություն։

1962 թ  տեղեկություններ հայտնվեցին այն մասին, որ Էստեսը կաշառել է գյուղատնտեսության չորս պաշտոնյաների հացահատիկի պահպանման պայմանագրերի համար, Նախագահ Ջոն Քենեդին հրամայեց արդարադատության նախարարությանը և ՀԴԲ-ին հետաքննություն սկսել Էստեսի գործունեության վերաբերյալ և պարզել, թե արդյոք գյուղատնտեսության նախարար Օրվիլ լ. Ֆրիմանը նույնպես վարկաբեկվել է (Ֆրիմանը արդարացվել է)։ Կոնգրեսը լսումներ է անցկացրել Էստեսի գործարար հարաբերությունների վերաբերյալ, այդ թվում՝ դրանցից մի քանիսը վերաբերվել են Էստեսի երկարամյա գործընկերոջը՝ փոխնախագահ Ջոնսոնին։

1963 թ  Էստեսը հայտնվեց դատարանի առջև և դատապարտվեց  տանկերի ամոնիակի գրավադրումների խարդախության մեղադրանքով՝ ինչպես դաշնային, այնպես էլ նահանգային մակարդակներում և դատապարտվեց 24 տարվա ազատազրկման։ Ավելի ուշ պետական դատարանի կողմից նրան տրված դատավճիռը բեկանվեց Միացյալ Նահանգների Գերագույն դատարանի կողմից։ Նրա բողոքարկումը հիմնված էր դատարանի դահլիճում հեռուստատեսային տեսախցիկների և լրագրողների ներկայության պատճառով արդար դատավարության ենթադրյալ անհնարինության վրա։ Նա հաղթել է 5:4 հաշվով։ 1971 թվականին Էստեսը պայմանական ազատ է արձակվել։ Ութ տարի անց նա դատապարտվեց խարդախության այլ մեղադրանքներով և ծառայեց ևս չորս տարի։

Օսկար Գրիֆին կրտսերը՝ լրագրող, ով բացահայտեց պահեստային տանկի սկանդալը, հետագայում շահեց 1963 թվականի Պուլիտցերյան մրցանակը՝ Տեխասի Պեկոս քաղաքում գտնվող շաբաթաթերթի համար իր հոդվածների համար։ 1961 թ Ռիվզ շրջանի դպրոցական խորհրդում իր թեկնածությունը բարձրացնելու համար Էստեսը տեղական թերթին առաջարկեց խոշոր գովազդային գնումներ՝ իր դեմ դուրս չգալու դիմաց։ Մենք վաճառքի կհանենք մեր գովազդային սյունակները, ինչպես ցանկացած այլ թերթ, բայց մենք չենք վաճառի մեր խմբագրական աջակցությունը։ Մենք չենք վաճառի մեր գովազդային սյունակները, ինչպես ցանկացած այլ թերթ, բայց մենք չենք վաճառի մեր խմբագրական աջակցությունը։ Ի պատասխան՝ Էստեսը 1961 թվականի օգոստոսի 1-ին թողարկեց մրցակից Պեկոսի ամենօրյա նորություններ թերթը։  Նա ծախսել է մոտ 600 000 դոլար, իսկ Ինդեպենդենտը կորցրել է 400 000 դոլար։  Թերթը սնանկացման եզրին էր, երբ նրա խմբագիր Գրիֆինը հրապարակեց (1962 թ.փետրվարի 12-ին) չորս Հոդվածներից առաջինը, որոնք նկարագրում էին Էստեսի խարդախությունը, բայց նրա անունը չէին տալիս։ Էստեսը ձերբակալվել է մարտին վերջին հոդվածի հրապարակումից տաս օր անց։ Նրա ձերբակալությունից հետո ամենօրյա նորություններ թերթը անցավ կառավարությանը։  Անկախ թերթը գնեց այն և երկու թերթերը միավորեց Պեկոս Էնթերփրայզիսում:2011 թ, երբ Գրիֆինը մահացավ, Էստեսը գնեց այն։

## Լինդոն Ջnոնսոնի հետ ենթադրյալ հարաբերություններ
1961 թվականին Լինդոն Բ. %ոնսոնի երդումից ութ օր առաջ,  Միացյալ Նահանգների փոխնախագահը նամակ գրեց Էստեսին՝ շնորհակալություն հայտնելով նրան նվիրած վարդերի համար։

1961 թվականին երդմնակալության արարողությունից հետո Էստեսը հրավեր ստացավ Ջոնսոնի օգնական Քլիֆ Քարթերից։ Զանգահարեք ինձ փոխնախագահի գրասենյակ, որպեսզի կարողանանք ձեզ սպասարկել։ Թերթը հրապարակել է լուսանկար, որում Էստեսը, երդմնակալության շաբաթվա ընթացքում, խոսում է փոխնախագահի դստեր հետ։

1962 թվականի մարտի 28-ին, վարձակալության սկանդալի ժամանակ, Էստեսը խորհրդատվություն խնդրեց Ֆրենկ Քեյնից՝ Խաղաղ օվկիանոսի ֆինանսական կորպորացիայի փաստաբանից, այն հաստատություններից մեկը, որին Էստեսը պարտական էր։ Քեյնը լրագրող Հոլանդ Մաքքոմբսին ասել է, որ Էստեսը զանգահարել է Լինդոն Ջոնսոնի Վաշինգտոնի գրասենյակ, երբ նրա նկատմամբ հետաքննություն է իրականացվել դաշնային և նահանգային մարմինների կողմից, և ասել է, որ նա կստիպի Ջոնսոնին դադարեցնել հետաքննությունը։ Ես կկապվեմ Լինդոնի հետ և կխնդրեմ նրան չեղարկել դա,  ասաց Էստեսը։ Նա նկատի ուներ հետաքննությունը։  Էստեսը զգալի գումարներ է ներդրել Ջոնսոնի տարբեր նախընտրական արշավներում, բայց ոմանք ասում են, որ Ջոնսոնը հազիվ էր ճանաչում Էստեսին, և որ Էստեսը պարզապես կեղծանուն էր։

## Ջnոնսոնի դեմ Քենեդիի և այլոց սպանության հետ կապված մեղադրանքներ
1980 թվականներին Էստեսը պնդում էր, որ տեղյակ է եղել Քենեդիի սպանությանը Ջոնսոնի ներգրավվածության մասին։  1984 թվականին նա ցուցմունք տվեց Տեխասի ժյուրիի Մեծ ժյուրիի կողմից, որում նա պնդում էր, որ գյուղատնտեսության դեպարտամենտի գլխավոր քննիչ Հենրի Մարշալի սպանությունը կատարվել է Ջոնսոնի օգնական Մալքոլմ Ուոլեսի կողմից, այն ժամանակվա փոխնախագահի հրամանով։  Էստեսը պնդում էր, որ Ջոնսոնը ներգրավված է եղել խարդախ սխեմաների մեջ և հրամայել է սպանել պաշտոնյային, որպեսզի թույլ չտա նրան բացահայտել Ջոնսոնի դերը։  Ջոնսոնի երկու նախկին աշխատակիցները պատասխանել են մեղադրանքներին՝ ասելով, որ Էստեսը "պաթոլոգիական ստախոս է:Երբ արդարադատության նախարարությունը լրացուցիչ տեղեկություններ խնդրեց, Էստեսը պատասխանեց, որ տեղեկատվություն կտրամադրի Ջոնսոնի կողմից պատվիրված ութ այլ սպանությունների մասին, ներառյալ Քենեդիի սպանությունը, հետապնդման անձեռնմխելիության և ներման դիմաց։ Էստեսի խոսքով՝ Ջոնսոնն այդ սպանությունը կազմակերպել է նախագահ դառնալու համար։

Քենեդու սպանությունը, վերջապես, ճիշտ է, 2003 թվականին ասել է մի ֆրանսահայ գրող։  Նա ասաց, որ ինքը հետաքրքրված չէ գիրք գրել, որը տպագրվել է միայն Ֆրանսիայում, բայց  իրեն մի քանի հարյուր հազար դոլար են առաջարկել դրան մասնակցելու համար։  Ըստ Կապի գործակալության տվյալների, այս պնդումը մերժվել է նշանավոր պատմաբանների, Ջոնսոնի օգնականների և նրա ընտանիքի անդամների կողմից։

## Մահ
Էստեսը մահացավ 2013 թվականի մայիսի 14-ին, 88 տարեկան հասակում,  Տեխաս նահանգի Դեկորդովայում՝ իր տանը։

## Ծանոթագրություններ

## Հետագա ընթերցում
* Chapter 3 discusses Estes's initial success in agriculture and subsequent turn to illegal activities.
* Demaret, Kent (April 23, 1979) "Billie Sol Estes May Face New Fraud Charges, but He's Never Up the Creek Without a Paddle" *[[People (magazine)|People]]*
* Duscha, Julius (1964) *Taxpayers' Hayride: The Farm Problem from the New Deal to the Billie Sol Estes Case* Little, Brown, Boston, Massachusetts, 
* Estes, Billie Sol (2004) *Billie Sol Estes: a Texas Legend* BS Production, Granbury, Texas, ; an autobiography
* Estes, Pam (1983) *Billie Sol: King of Texas Wheeler-Dealers* Noble Craft Books,  Abilene, Texas, ; a sympathetic biography by his daughter
* Intergovernmental Relations Subcommittee (1966) *Operations of Billie Sol Estes: Eighth Report by the Committee on Government Operations* Intergovernmental Relations Subcommittee, House Committee on Government Operations, United States Congress, Government Printing Office, Washington, D.C., 
* Staff (May 25, 1962). "Investigations: Decline & Fall". *[[Time (magazine)|Time]]*. An account of the Billie Sol Estes scandal
*  Also listed as JFK: autopsie d'un crime d'État, JFK:  autopsy of a state crime.  Estes's name is on the book's cover, but the Library of Congress catalogue does not credit him.
*
* Archival Manuscript Material 1 portfolio (32 photographic prints, 3 booklets, 5 text items)

Կատեգորիա:Ամերիկացի գործարարներ