Այլմոլորակային (ֆիլմ)

**Այլմոլորակային** ( կամ պարզապես՝ ), 1982 թվականի ամերիկյան ֆանտաստիկ ֆիլմ, որի պրոդյուսերն ու ռեժիսորը Սթիվեն Սփիլբերգն է, իսկ սցենարի հեղինակը՝ Մելիսա Մաթիսոնը։ Այն պատմություն է Էլիոտի մասին, որը Երկրի վրա մնացած այլմոլորակայինի (E.T.-ի) հետ ընկերացած տղա է։ Իր ընկերների և ընտանիքի հետ Էլիոտը պետք է օգնի Այլմոլորակայինին գտնել տուն գնալու եղանակ։ Ֆիլմում խաղում են Դի Ուոլեսը, Հենրի Թոմասը, Փիթեր Քոյոթը, Ռոբերթ ՄաքՀաթոնը և Դրյու Բերիմորը։

Ֆիլմի կոնցեպտը հիմված է երևակայական ընկերոջ վրա, որը Սպիլբերգը ստեղծել էր իր ծնողների բաժանությունից հետո։ 1980 թվականին Սպիլբերգը հանդիպել է Մաթիսոնին և, հիմնվելով չիրականացած «Գիշերային երկինք» () նախագծի վրա, մշակել է նոր պատմություն։ Երկու ամսից էլ քիչ ժամանակում Մաթիսոնը գրում է սցենարի առաջին տարբերակը՝ «*Այլմոլորակայինը և ես»* () անվամբ, որը հետագայում երկու անգամ վերագրվել է։ Columbia Pictures-ը մերժել է նախագիծը՝ կասկածելով, որ այն կոմերցիոն հաջողություն կունենա։ Universal Studios-ն ի վերջո գնել է սցենարը 1 միլիոն դոլարով։ Նկարահանումները տեղի են ունեցել 1981 թվականի սեպտեմբերից մինչև դեկտեմբեր ընկած ժամանակահատվածում և արժեցել են 10.5 միլիոն դոլար։ Ի տարբերություն մյուս ֆիլմերի, Այլմոլորակայինը նկարահանվել է խառը ժամանակագրական հերթականությամբ, որպեսզի երիտասարդ դերասանների էմոցիոնալ խաղը ավելի համոզիչ լինի։ Ֆիլմի անիմատրոնիկան նախագծել է Կառլո Ռամբալդին։

Այլմոլորակայինի պրեմիերան տեղի է ունեցել 1982 թվականի մայիսի 26-ին՝ որպես Կաննի կինոփառատոնի փակող ֆիլմ։ ԱՄՆ-ում թողարկվել է 1982 թվականի հունիսի 11-ին։ Ֆիլմը մեծ ֆինանսական հաջողություններ է ունեցել՝ գրազանցելով «Աստղային պատերազմներին» որպես բոլոր ժամանակների ամենաշահութաբեր ֆիլմ։ Ամենաշահութաբեր ֆիլմերի ցանկում առաջինն է մնացել տասնմեկ տարի, երբ Սպիլբերգի մեկ այլ ֆիլմ՝ «Յուրայի դարաշրջանի այգին» գրազանցեց «Այլմոլորակայինին» 1993 թվականին։ Կինոքննադատները բարձր են գնահատել ֆիլմը՝ այն համարելով բոլոր ժամանակների լավագույն ֆիլմերից մեկը։ Օսկարի 55-րդ մրցանակաբաշխությանը շահել է «Օսկար լավագույն երաժշտության համար», «Օսկար լավագույն վիզուալ էֆեկտների համար», «Օսկար լավագույն ձայնադրման համար» և «Օսկար ձայնի լավագույն մոնտաժի համար» անվանակարգերում։ Բացի դա, նոմինացվել է «Օսկար լավագույն ֆիլմի համար» և «Օսկար լավագույն ռեժիսորի համար» անվանակարգերում։ Այն նաև շահել է հինգ Սատուրն և երկու Ոսկե գլոբուս։ Ֆիլմը վերաթողարկվել է 1985 և 2002 թվականներին՝ փոփոխված կադրերով, վիզուալ էֆֆեկտներով և հավելյալ տեսարաններով։ 2002 թվականի օգոստոսի 12-ին վերաթողարկվել է IMAX-ով։ 1994 թվականին ավելացվել է ԱՄՆ Կոնգրեսի գրադարանի Ֆիլմերի ազգային գրանցամատյանում։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:1980-ականների ամերիկյան ֆիլմեր
Կատեգորիա:1980-ականների անգլերեն ֆիլմեր
Կատեգորիա:1980-ականների գիտաֆանտաստիկ արկածային ֆիլմեր
Կատեգորիա:1982 մանկական ֆիլմեր
Կատեգորիա:1982 ֆիլմեր
Կատեգորիա:Amblin Entertainment ֆիլմեր
Կատեգորիա:IMAX ֆիլմեր
Կատեգորիա:Universal Pictures ֆիլմեր
Կատեգորիա:ԱՄՆ-ի ֆիլմերի ազգային գրանցամատյանի ֆիլմեր
Կատեգորիա:Ամերիկյան գիտաֆանտաստիկ արկածային ֆիլմեր
Կատեգորիա:Ամերիկյան մանկական արկածային ֆիլմեր
Կատեգորիա:Ամերիկյան ֆիլմեր հասունացման տարիքի մասին
Կատեգորիա:Այլմոլորակայինների այցը ֆիլմերում
Կատեգորիա:Լոս Անջելեսում նկարահանված ֆիլմեր
Կատեգորիա:Մելիսա Մատիսոնի սցենարով ֆիլմեր
Կատեգորիա:Սթիվեն Սփիլբերգի ֆիլմեր
Կատեգորիա:Ֆիլմեր ամուսնալուծության մասին
Կատեգորիա:Ֆիլմեր այլմոլորակայինների մասին
Կատեգորիա:Ֆիլմեր դիսֆունկցիոնալ ընտանիքների մասին
Կատեգորիա:Ֆիլմեր ընկերության մասին
Կատեգորիա:Ֆիլմեր մայր-որդի հարաբերությունների մասին
Կատեգորիա:Ֆիլմեր տելեկինեզի մասին
Կատեգորիա:Ֆիլմեր տելեպատիայի մասին
Կատեգորիա:Ֆիլմեր, որոնց գործողությունները տեղի են ունենում 1982 թվականին
Կատեգորիա:Ֆիլմեր, որոնց գործողությունները տեղի են ունենում Սան Ֆերնանդո հովտում