Ռեշաթ Նուրի Գյունթեքին

**Ռեշաթ Նուրի Գյունթեքին** () (), թուրք վիպասան, գրող և դրամատուրգ։

Նրա առաջին *«Հին ընկեր»* վիպակը հրատարակվել է 1917 թվականին, *«Փլատակների ծաղիկը»*՝ 1918 թվականին, *«Երգող թռչունը»*՝ 1922 թվականին, *«Իրական հերոս»* վիպակը՝ 1918 թվականին, *«Սուրը»*՝ 1918 թվականին, *«Քարի կտորը»*` 1926 թվականին և այլն։ 
Իր վեպերում և պատմվածքներում Գյունթեքինը թուրքական գրականության մեջ առաջիններից մեկն էր, ով ռեալիստորեն և բազմակողմանիորեն ներկայացրել է Անատոլիայի իրական կյանքը, պրովինցիալ քաղաքները և թուրքական մոռացված գյուղը։

Նրա ամենահայտնի աշխատություններից մեկը «Ցախասարյակ՝ երգող թռչուն» վեպն է, որը պատմում է Անատոլիայի երիտասարդ թրքուհի ուսուցչուհու ճակատագրի մասին։ Գրքի հիման վրա 1966 թվականին նկարահանվել է ֆիլմ, իսկ 1986 թվականին հեռուստասերիալ՝ Այդան Շեների մասնակցությամբ։ Նրա գրչին են պատկանում նաև «Կանաչ գիշեր» () և «Տերևաթափ» () աշխատությունները։

## Կենսագրություն
Ռեշաթ Նուրի Գյունքեքինի հայրը եղել է ռազմական բժիշկ՝ մայորի զինվորական կոչմամբ։ Տիրապետել է պարսկերենին, արաբերենին և ֆրանսերենին։ Մի ան գամ նա Ռեշաթին ասել է. «Ես ցանկացել եմ քեզ դաստիարակել Ժան-Ժակ Ռուսոի վեպի Էմիլի նման»։ Նա խորհուրդ է տվել տղային ավելի լավ ճանաչել մարդկանց, բնությունը, մտածել նրանց մասին։ Վերջիններս մեծ դերակատարություն են ունեցել Ռեշաթ Նուրիի՝ որպես գրողի, կայացման գործում։

Ռեշաթ Նուրին հաճախել է Չանաքկալեի տարրական դպրոց։ Այնուհետ հաճախել է քաղաքի միջնակարգ դպրոց, իսկ հետո էլ Իզմիրի Freres դպրոց։ 1912 թվականին ավարտել է Ստամբուլի համալսարանի գրականության ֆակուլտետը։ Աշխատել է որպես ուսուցիչ և տնօրեն՝ Բուրսայի և Ստամբուլի միջնակարգ դպրոցներում։ Ստամբուլի մի քանի դպրոցներում դասավանդել է գրականություն, թուրքերեն, փիլիսոփայություն՝ զբաղվելով նաև ղեկավարի աշխատանքով։ Աշխատել է նաև Կրթության ազգային նախարարությունում՝ զբաղվեցնելով կրթական տեսուչի պաշտոն։ 1933 և 1943 թվականներին Չանաքկալեից ընտրվել է որպես Թուրքական մեջլիսի պատգամավոր, ինչպես նաև թուրքական դեսպանատան թղթակից Փարիզում։ Եղել է նաև ՅՈՒՆԵՍԿՕ-ում Թուրքիայի ներկայացուցիչը։

1927 թվականին Ռեշաթ Նուրին ամուսնացել է տիկին Հայդիեի հետ, ով եղել է Էրենքյոյի կանանց դպրոցի շրջանավարտ։ Նրանք ունեցել են դուստր՝ Էդա անվամբ։

Գրական գործունեությամբ Գյունթեքինը սկսել է զբաղվել Առաջին համաշխարհային պատերազմից հետո։ Նա սկսել է տպագրվել Ջեմալ Նիմեթ կեղծանվամբ։ Ռեշաթ Նուրիի առաջին ստեղծագործությունները տպագրվել են «Հին ընկեր» ամսագրում (1917 թվական), իսկ մեկ տարի անց տպագրվել են նրա թատերական հետազոտությունները։ Միևնույն ժամանակ նա գրել է նաև մի շարք պատմվածքներ։

Թոշակի գնալուց հետո՝ աշխատել է Ստամբուլի շրջանային թատրոնների գրականագիտական ղեկավարի պաշտոնում։ Մահացել է Լոնդոնում, որտեղ բուժվում էր թոքերի քաղցկեղից։ Թաղված է Ստամբուլի Քարաջահմետ գերեզմանատանը։

## Երկեր
### Պատմվածքներ
* *Recm, Gençlik ve Güzellik* (1919)
* *Roçild Bey* (1919)
* *Eski Ahbab*
* *Tanrı Misafiri* (1927)
* *Sönmüş Yıldızlar* (1928)
* *Leylâ ile Mecnun* (1928)
* *Olağan İşler* (1930)

### Վեպեր
* *[[Չալըքուշու|Ցախասարյակ՝ երգող թռչուն]]* (1922) (Աշխատությունը ունի նաև երկրորդ անվանում՝ «*Թուրք աղջկա ինքնակենսագրություն*»)
* *Gizli El* (1924 կամ 1922?)
* *Damga* (1924) (*Խարան*)
* *Dudaktan Kalbe* (1923 կամ 1925?)
* *Akşam Güneşi* (1926)
* *Bir Kadın Düşmanı* (1927) (*Կանանց թշնամին*)
* *Yeşil Gece* (1928) (*Կանաչ գիշեր*)
* *Acımak* (1928) (*Գթասրտություն*)
* *Yaprak Dökümü* (1939 կամ 1930?) (*Տերևաթափ*)
* *Değirmen* (1944) (*Ջրաղած*)
* *Kızılcık Dalları* (1944 կամ 1932) (*Քըզըլի ճյուղերը*)
* *Miskinler Tekkesi* (1946)
* *Harabelerin Çiçeği* (1953) *(Փլատակների ծաղիկը)*
* *Kavak Yelleri* (1961 կամ 1950?)
* *Son Sığınak* (1961)
* *Kan Davası* (1962 կամ 1955?)
* *Ateş Gecesi* (1953) (*Կրակի գիշեր*)

### Թատրոն
* *Hançer* (1920)
* *Eski Rüya* (1922)
* *Ümidin Güneşi* (1924)
* *Gazeteci Düşmanı*, * Şemsiye Hırsızı*, *İhtiyar Serseri* (1925)
* *Taş Parçası* (1926)
* *Bir Köy Hocası* (1928)
* *İstiklâl* (1933)
* *Hülleci* (1933)
* *Yaprak Dökümü* (1971)
* *Eski Şarkı* (1971)
* *Balıkesir Muhasebecisi* (1971)
* *Tanrıdağı Ziyafeti* (1971)

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Թուրք գրողներ
Կատեգորիա:Ստամբուլի համալսարանի շրջանավարտներ
Կատեգորիա:Թուրք դրամատուրգներ
Կատեգորիա:20-րդ դարի թուրք պատմվածագիրներ
Կատեգորիա:Անձինք:Ստամբուլ
Կատեգորիա:Ստամբուլում ծնված գրողներ
Կատեգորիա:Թուրք վիպասաններ
Կատեգորիա:20-րդ դարի վիպասաններ
Կատեգորիա:Գալաթասարայի վարժարանի շրջանավարտներ
Կատեգորիա:Օսմանյան կայսրության գրողներ
Կատեգորիա:Թուրքիայի քաղաքական գործիչներ
Կատեգորիա:Դիվանագետներ
Կատեգորիա:20-րդ դարի տղամարդ գրողներ
Կատեգորիա:Թոքի քաղցկեղից մահացածներ