Աշխարհը նոր է ստեղծվում

«**Աշխարհը նոր է ստեղծվում**», Սերո Խանզադյանի պատմվածքներից, զետեղված է «Կորած արահետներ» շարքում։ Գրվել է 1972 թվականին։

## Գնահատական
60-ական թվականները Սերո Խանզադյանի ստեղծագործության մեջ նշանավորվում են նոր հայտնություններով։ Նա ձեռնամուխ է լինում հասարակությանը հուզող հարցերի՝ գերազանցորեն բարոյական պրոբլեմների արծածումներին։ Այդպիսին են «Կորած արահետներ» (1964) և «Անձրևից հետո» (1969) պատմվածքների ու վիպակների ժողովածուները։ Այս հավաքածուներում քիչ չեն այնպիսի գործերը, որոնք, իրավամբ կարելի է համարել հայրենական արձակի փոքր ձևի իսկական փայլատակումներ։ Հին գյուղի դարավոր էպոսի, բանահյուսական պատառիկների շնչավորման հետ մեկտեղ Խանզադյանը ճշմարտապատում գործերով վերակենդանացրել է Զանգեզուրի ներկան, սեղմ ու խիտ ձևի մեջ ի ցույց հանելով սոցիալ-պատմական մեծ հեղաբեկումների շրջանում մարդկանց կեցության ու հոգեբանության շարժումները։ «Կորած արահետներում» Խանզադյանը ի հայտ բերեց իր հարուստ կենսագիտությունն ու ժողովրդագիտությունը, պատկերավոր ու կենդանի խոսքի շռայլությունը, բանահյուսական ակունքների նախասիրությունը։ Նաև բարոյախոսության ուրույն հայեցակետը։   Կարծում ենք, սխալված չենք լինի, եթե ասենք, որ առավել հաջող են ստացվում Ս. Խանզադյանի՝ գյուղաշխարհը ներկայացնող պատմվածքները, լեռնաշխարհի պատկերները, որոնք ավելի կոլորիտային են, հյութեղ ու կրում են հեղինակային ինքնատիպության կնիքը: Գյուղաշխարհի մարդիկ ավելի հոգեհարազատ են գրողին, ավելի ճանաչելի ու հասկանալի:

## Սյուժե
Սաթե տատը պատմում է, որ յոթանասուն տարի առաջ իրեն հարս են բերում խոր ձորի այդ գյուղը։ Սաթենը մինչև ամուսնանալը չէր տեսել ապագա ամուսնու երեսը և միայն հարսնանալու նախորդ օրն է տեսնում նրան՝ ջրագի աղոտ լույսի տակ։ Տեսել է այն տղային, որ իրեն եկել էր տանելու հարևան գյուղի քարանձավներից մեկից։ Տարիներ են անցել՝ յոթ տասնամյակ։ Հեղինակը բեռնատար մեքենայով գնում էր դեպի լեռները, երբ ճանապարհի եզրին նկատում է Սաթե տատին, նրա հարսին և չորս տարեկան Արմեն թոռնիկին։ Երբ նրանց հրավիրում են բեռնատար նստելու, պարզվում է որ յոթ հոգի են։ Տատիկը խորամանկել էր և չորս թոռնիկներին թաքցրել էր փեշերի տակ։ Սաթե տատը  արծաթե սուրմաներ էր կրում, հագին հին տարազ էր։ Մեքենայի դիմաց է հայտնվում կոլխոզի նախագահը և ինժեները։ Սաթե տատը իջնում է մեքենայից, մոտենում ինժեներին և փորձում համբուրել նրա ձեռքը։ Այն ձեռքը, որի օգնությամբ ջուրը ձորից վեր է բարձրացել և կյանք է տվել քարացած հողին։ Լեռնադաշտը կարծես կանաչել էր։ Սաթե տատը հիշեց, երբ ինքը դեռ ապրում էր ձորի քարանձավում նրան կնության առնելու էին եկել Ամուխի հայրն ու քեռին, բայց հայրը մերժել էր, ասելով որ նրանց գյուղը ջուր չունի։ Այդ ձորի գյուղում ջուրը հացից ել դժվար էր ճարվում, հարսների մեջքը ծռվում էր ծանր կժերով խոր ձորից ջուր հանելով վերևը։ Սաթե տատը ինժեների հայացքում տեսնում և ճանաչում է Ամուխին, որի պատկերը չէր մարել նրա հոգում։ Հիմա ձորի գյուղում ջրի խնդիր չկար և ջուրը այլևս խնդիր չէր լինի հողը ոռոգելու համար։ Ջուր հանել են ձորից նախ ջրմուղ մեքենայով, ապա՝ գետնի տակ թունել շինելով։ Այդ աշխատանքը տևել էր ութ ամիս և Սաթե տատը հասկացել էր, որ ջուրը նոր կըանք է տվել լեռնադաշտերին և աշխարհը նոր է ստեղծվում։

## Կերպարներ
* Սաթե տատ
* Ամուխ
* ինժեներ
* կոլխոզի նախագահ
* ինժեներ

## Արտաքին հղումներ
* Հայերեն ձայնային գրքեր (աուդիոգրքեր) համացանցում․ Սերո Խանզադյան
* Նա, ով հասկացավ քարերի լեզուն. Սերո Խանզադյան-100

## Տես նաև

* Բարի լույս, Նվարդ
* Խրտնած գառներ
* Ինչ է հիշում մոխրատանձին

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Սերո Խանզադյանի ստեղծագործություններ
Կատեգորիա:1983 գրքեր