open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Անատոլի Դյատլով

**Անատոլի Ստեպանովիչ Դյատլով** (, ), Չեռնոբիլի ատոմակայանի գլխավոր ինժեների տեղակալ, ում վերահսկողության ներքո 1986 թվականի ապրիլի 26-ին սույն հաստատության 4-րդ էներգաբլոկում իրականացվում էր անվտանգության փորձարկում։ Փորձարկման ընթացքում թույլ տված խախտումները Չեռնոբիլի ատոմակայանի վթարի պատճառ հանդիսացան։

## Կենսագրություն
Դյատլովը ծնվել է 1931 թվականին՝ ՌԽՍՖՀ Կրասնոյարսկի երկրամասում՝ գյուղական բանվորի ընտանիքում։ Սկզբնապես հաճախել է արհեստագործական ուսումնարան, միևնույն ժամանակ աշխատել որպես էլեկտրիկ։ Ավելի ուշ ընդունվել է Մոսկվայի ճարտարագիտության և ֆիզիկայի ինստիտուտի ավտոմատացման և էլեկտրոնիկայի ֆակուլտետ, որը բարձր առաջադիմությամբ ավարտել է 1959 թվականին։ Համալսարանն ավարտելուց հետո աշխատանքի է անցել Խաբարովսկի երկրամասի Ամուրի Կոմսոմոլսկ քաղաքում, որտեղ զբաղվել է սուզանավերի մեջ էներգաբլոկների տեղադրմամբ։

1973 թվականին տեխափոխվել է ՈւԽՍՀ Պրիպյատ քաղաք (Կիևի մարզ) և աշխատանքի անցել նորակառույց Վ. Ի. Լենինի անվան Չեռնոբիլի ատոմային էլեկտրակայանում։ ԽՍՀՄ հեռավոր արևելքում ռազմածովային ռեակտորների շահագործման 14 տարվա աշխատանքային ստաժի շնորհիվ Դյատլովը կարճ ժամանակում ընդգրկվել է ղեկավար անձնակազմում։ Նրա պատասխանատվության տակ էին ատոմակայինի 3-րդ և 4-րդ էներգաբլոկները։

1986 թվականի ապրիլի 26-ին, Դյատլովի անմիջական ղեկավարությամբ 4-րդ էներգաբլոկում իրականացվում էր անվտանգության փորձարկում, որի ժամանակ էլ արձանագրվեց էներգաբլոկի պայթյունը, պատճառ հանդիսանալով մարդկության պատմության խոշորագույն տեխնածին աղետին։ Վթարի հետևանքով Դյատլովը ստացել է 3,9 Զվտ-ի համարժեք ճառագայթում։ Սովորաբար, տվյալ չափաբաժնով ճառագայթվածների 50%-ը 30 օրվա ընթացքում կնքում է մահկանացուն։

1987 թվականին, ղեկավար անձնակազմի մյուս անդամների՝ Նիկոլայ Ֆոմինի և Վիկտոր Բրյուխանովի հետ միասին մեղավոր է ճանաչվել անվտանգության կանոնակարգերը կոպտորեն խախտելու մեջ (ՈւԽՍՀ քրեական օրենսգրքի 220-րդ հոդվածի 2-րդ մասով) և դատապարտվել 10 տարվա ազատազրկման։ Երեք տարի անց, մի շարք նշանավոր խորհրդային ակադեմիկոսների, այդ թվում Անդրեյ Սախարովի միջնորդությամբ, հիվանդության պատճառով վաղաժամ ազատվել է կալանքից։

Կատարվածի վերաբերյալ Դյատլովը գիրք է հրապարակել, որի մեջ գտնում էր, որ վթարի պատճառը ոչ թե անձնակազմն էր, այլ ընդհանուր առմամբ չափազանց վատ նախագծված ատոմակայանը։ Միևնույն ժամանակ, հետագայում հրապարակված այլոց վկայություններում նշվում էր, որ վթարի գիշերը Դյատլովը սպառնում էր ենթականերին ազատել աշխատանքից, եթե վերջիններս չկատարեին իր ցուցումները։ Անձնակազմի թվում է եղել նաև գիշերային հերթափոխի վերահսկիչ Ալեքսանդր Ակիմովը, ով նկատել էր էներգաբլոկում ջերմության կտրուկ աճը, ինչպես նաև ընդհանուր մտահոգությունն էր արտահայտել փորձարկման անվտանգության վերաբերյալ՝ անընդհատ զգուշացնելով Դյատլովին։ Եղել է մեծամիտ, շահամոլ մարդ։

Մահացել է 1995 թվականին, սրտամկանի ինֆարկտից։

## Պարգևներ
* ԽՍՀՄ «Պատվո նշան» շքանշան
* Աշխատանքային կարմիր դրոշի շքանշան

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Հիշողություններ Անատոլի Ստեպանովիչ Դյատլովի մասին

Կատեգորիա:Չեռնոբիլի ատոմակայանի վթարի լիկվիդատորներ
Կատեգորիա:Սրտամկանի ինֆարկտից մահացածներ
Կատեգորիա:Ուկրաինացի գիտնականներ
Կատեգորիա:Ռուս ճարտարագետներ
Ռոբին Հուդ (ֆիլմ, 2018)

**«Ռոբին Հուդ։ Սկիզբը»** (), ամերիկյան արկածային ֆիլմ, որ ստեղծվել է ռեժիսոր Օտտո Բաթհյորստի կողմից։

Համաշխարհային պրեմիերան կայացել է 2018 թվականի նոյեմբերի 21-ին։

## Սյուժե
Խաչակրաց արշավանքի վետերան Լորդ Ռոբին Լոքսլին վերադառնում է իր հայրենի Նոթինգհեմ քաղաք և տեսնում է, որ այն թաղված է կոռուպցիայի մեջ։ Այդ ժամանակ նա գաղտնի միանում է Շերվուդի ուրախ ավազակների խմբին և դառնում է հայտնի ազնիվ գող Ռոբին Հուդ՝ միաժամանակ շարունակելով մասնակցել բարձրաշխարհիկ կյանքին՝ Նոթինգհեմի շերիֆին հետևելու համար։

## Դերերում
* Թերոն Էջերթոն – Ռոբին Հուդ
* Ջեյմի Դորնան – Ուիլ Սքարլեթ
* Բեն Մենդելսոն – Նոթինգհեմի շերիֆ
* Ջեյմի Ֆոքս – Փոքրիկ Ջոն
* Պոլ Անդերսոն – Գայ Գիսբորն
* Իվ Հյուսոն – Կույս Մերիան
* Ջոշուա Հերդման – Ռայտոուս
* Թիմ Մինչին – վանական Տուկ
* Նասսեր Մեմարզիա – դիվանագետ
* Քեյն Հեդլի-Քամինգս – հնոցապան

## Քննադատություն
Ֆիլմը բացասական արձագանքներ է ստացել կինոքննադատների կողմից։ Rotten Tomatoes կայքում այն ունի 15 % դրական արձագանքներ՝ հիմնված 157 գրախոսականների վրա, որոնց միջին միավորը կազմել է 10 հնարավորից 3,7։ Metacritic կայքում ֆիլմն ունի 100-ից 32 միավոր՝ հիմնված 28 գրախոսությունների վրա։ Megacritic կայքում այն ունի 10-ից 4,1 միավոր՝ 14 գրախոսականի հիման վրա։

2018 թվականի դեկտեմբերի 22 ին *The Hollywood Reporter* ամսագրի մասնագետները «Ռոբին Հուդ» ֆիլմն ընդգրկել են 2018 թվականի ամենավատ ֆիլմերի ցանկի 2-րդ հորիզոնականում։

## Փաստեր
* Գլխավոր դերը կարող էին կատարել Ջեք Հյուսթոնը, Դիլան Օ'Բրայենը, Նիկոլաս Հոլտը և Ջեք Ռեյնորը
* «Քինգսման։ Ոսկե մատանի» ֆիլմի նկարահանումների ժամանակ Թերոն Էջերթոնի զբաղվածության պատճառով «Ռոբին Հուդ» կինոնկարի աշխատանքները հետաձգվել են.
* Մերիանի դերին հավակնել են Գայտե Յանսենը, Լյուսի Ֆրայը և Գուգու Մբատա-Ռոուն.
* Տեսարանների մի մասը նկարհանվել է Խորվաթիաի Դուբրովնիկ քաղաքում, որտեղ անցկացվել են «Գահերի խաղը» սերիալի և «Աստղային պատերազմներ։ Ուժի արթնացում» ֆիլմի նկարահանումները։

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումններ
* 

Կատեգորիա:2010-ականների ամերիկյան ֆիլմեր
Կատեգորիա:2010-ականների անգլերեն ֆիլմեր
Կատեգորիա:2010-ականների արկածային ֆիլմեր
Կատեգորիա:2018 ֆիլմեր
Կատեգորիա:IMAX ֆիլմեր
Կատեգորիա:Lionsgate ֆիլմեր
Կատեգորիա:Summit Entertainment ֆիլմեր
Կատեգորիա:Ամերիկյան արկածային ֆիլմեր
Կատեգորիա:Ամերիկյան էքշն արկածային ֆիլմեր
Կատեգորիա:Ամերիկյան էքշն թրիլեր ֆիլմեր
Կատեգորիա:Ամերիկյան մարտաֆիլմեր
Կատեգորիա:Միջնադարի թեմատիկ ֆիլմեր
Կատեգորիա:Ֆիլմեր Ռոբին Հուդի մասին
Կատեգորիա:Ֆիլմեր խաչակրաց արշավանքների մասին
Կատեգորիա:Ֆիլմեր, որոնց գործողությունները տեղի են ունենում Անգլիայում
Կատեգորիա:Ֆիլմեր քրիստոնեության մասին
Արիդա

, Ճապոնիայի Վակայամա պրեֆեկտուրայում գտնվող քաղաք։ Քաղաքի մակերեսը կազմում է 36,92 կմ², բնակչությունը՝ 29 142 մարդ (2014 թվականի օգոստոսի 1-ի տվյալների համաձայն), բնակչության խտությունը՝ 789,33 մարդ/կմ²։

## Աշխարհագրական դիրք
Քաղաքը տեղակայված է Հոնսյու կղզու Կինկի տարածաշրջանի Վակայամա պրեֆեկտուրայում։ Այս քաղաքի հետ սահմանակցում են Կայնան քաղաքը և Արիդագավա, Յուասա ավանները։

## Բնակչություն
Քաղաքի բնակչությունը կազմում է 29 142 մարդ (2014 թվականի հունիսի 1-ի տվյալների համաձայն), իսկ խտությունը՝ 789,33 մարդ/կմ²։ Բնակչության թվաքանակի փոփոխությունը՝ 1980-2005 թվականներին.

## Սիմվոլիկա
Քաղաքը խորհրդանշող ծառ է համարվում *[[Castanopsis]]*-ը, ծաղիկ՝ *[[Citrus unshiu]]*-ն։

## Պատկերասրահ

Wakayama-Mount Arida mandarin orange-xl.jpg|Արիդա լեռ
Minoshima river in Arida.jpg|Մինոշիմա գետ
JXTG wakayama petroleum refinery.jpg|Գործարան Արիդայում
Jomyoji Arida01n3200.jpg|Տաճար Արիդայում


## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* * Ճապոնական Արիդա քաղաքի պաշտոնական վեբկայք

Կատեգորիա:Ճապոնիայի բնակավայրեր
Կատեգորիա:Ճապոնիայի քաղաքներ
Ագրեսիայի զոհ դարձած անմեղ երեխաների միջազգային օր

**Ագրեսիայի զոհ դարձած անմեղ երեխաների միջազգային օր** (ՄԱԿ-ի այլ լեզուներով|՝ , ,  , , )   նշվում է ամեն տարի հունիսի 4-ին՝ սկսած  1983 թվականից։

1982 թվականի օգոստոսի 19-ին՝ ՄԱԿ-ի Գլխավոր Ասամբլեայի 31-րդ նստաշրջանի նորացված  7-րդ արտակարգ նստաշրջանի ժամանակ, ՄԱԿ-ի Գլխավոր Ասամբլեան Պաղեստինի հարցի վերաբերյալ, *«մտահոգ լինելով [[Իսրայել]]ի ագրեսիայի զոհ հանդիսացող մեծաթիվ պաղեստինցի և լիբանանցի  անմեղ  երեխաների ճակատագրով»*, հռչակել է, որպեսզի յուրաքանչյուր տարվա հունիսի  4-ը նշվի որպես  ագրեսիայի զոհ դարձած անմեղ երեխաների միջազգային օր։

Օրը նշվում է ՝ ի հիշատակ իսրայելական ավիացիայի Լիբանանի՝ Բեյրութի բնակելի տարածքների  վրա հարձակման, որը տեղի է ունեցել 1982 թվականի հունիսի  4-ին, ինչի արդյունքում  զոհվել են խաղաղ բնակիչներ, որոնց մեջ եղել են երեխաներ։

Հարձակման պատճառը դարձել է Մեծ Բրիտանիայում Իսրայելի դեսպան Շլոմո Արգովի վրա կատարված մահափորձը ահաբեկչական կազմակերպության՝ Աբու Նիդալի կողմից՝ 1982 թվականի հունիսի 3-ի լույս 4-ին, ինչը հանգեցրել է 1982 թվականի Լիբանանյան պատերազմին։

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Օրվա պաշտոնական էջը ՄԱԿ-ի կայքում
*

Կատեգորիա:Հունիսի 4
Կատեգորիա:ՄԱԿ-ի միջազգային օրեր
Ռուզաննա Լալայան

**Ռուզաննա Լևոնի Լալայան** (), հայ բժիշկ, բժշկական գիտությունների թեկնածու։ Երկրորդ համաշխարհային պատերազմի Արևելյան ռազմաճակատի (*«[[Հայրենական մեծ պատերազմ (տերմին)|Հայրենական մեծ պատերազմ]]»*, 1941-1945) և աշխատանքի վետերան, ՀՀ վաստակավոր բժիշկ։

## Կենսագրություն
Ռուզաննա Լալայանը ծնվել 1919 թվականին Թբիլիսիում, բանվորի ընտանիքում։ 1936-1941 թվականներին սովորել է Լենինգրադի թիվ 2 բժշկական ինստիտուտում։

Գերմանա-խորհրդային առաջին օրերից համալրել է Խորհրդային բանակի շարքերը. ավագ քրոջ՝ Սոֆիայի հետ կամավոր գրանցվել են 1941 թվականին Կիրովի գործարանին կից ժողովրդական աշխարհազորի «Հատակ» առաջին դիվիզիայում, եղել զինվորական բժիշկ-վիրաբույժ։ 
1943 թվականին Կալինինգրադի (Քյոնիգսբերգ) մոտ վիրավորվել ու կոնտուզիա ստանալով՝ հայտնվել է հիվանդանոցում։ Քույրը՝ Սոֆյան բուժաշխատողների իր ամբողջ բրիգադայի հետ մահացել է 1944 թվականի փետրվարի ռմբակոծման ժամանակ։ Երկար ապաքինումից հետո Ռուզաննա Լալայանը զորացրվել է և 1946 թվականին վերադարձել Երևան։

1946 թվականին Լալայանն ընդունվել է Երևանի վնասվածքաբանության և օրթոպեդիայի գիտահետազոտական ինստիտուտ, որտեղ աշխատել է շուրջ 2 տասնամյակ։ 1964 թվականին պաշտպանել է թեկնածուական ատենախոսությունը։ 1968 թվականին Լալայանն ընդունվել է Երևանի բժշիկների կատարելագործման պետական ինստիտուտ (այժմ՝ ՀՀ ԱՆ Առողջապահության ազգային ինստիտուտ) որպես զինվորական ամբիոնի ավագ դասախոս, որտեղ դասավանդել է ռազմա-դաշտային վիրաբուժություն։ 1969 թվականին նշանակվել է ԵԲԿՊԻ Բժշկական ծառայության քաղաքացիական պաշտպանության դասընթացի վարիչ։
Լալայանը երկար տարիներ եղել է ինստիտուտի արհկոմի նախագահ։ Մեծ ներդրում ունի Առողջապահության ազգային ինստիտուտի թանգարանի ստեղծման գործում, որը ղեկավարել է 1997թվականից։

## Մահ
Մահացել է 2015 թվականի սեպտեմբերի 6-ին։

## Հիշատակ
Պատերազմի ժամանակ Ռուզաննա Լալայանի և քրոջ՝ Սոֆյայի սխրանքների մասին հոդվածներ են գրվել ու ֆիլմեր նկարահանվել։ Բժիշկ քույրերը հիշատակվում են պատերազմի մասին բազմաթիվ հրատարակություններում, ինքնակենսագրություններում, զինակիցների հուշերում։

## Պարգևներ
* «Կարմիր աստղ» շքանշան
* Հայրենական պատերազմի առաջին աստիճանի շքանշան
* Մարտական ծառայությունների մեդալ
* Ժուկովի մեդալ
* Առողջապահության գերազանցիկ

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Բժշկական գիտությունների թեկնածուներ
Կատեգորիա:Կարմիր աստղի շքանշանի ասպետներ
Կատեգորիա:ՀՀ վաստակավոր բժիշկներ
Կատեգորիա:Հայ բժշկուհիներ
Կատեգորիա:Հայրենական մեծ պատերազմի հայ մասնակիցներ
Կատեգորիա:Սանկտ Պետերբուրգի պետական համալսարանի շրջանավարտներ
Ապրիլյան պատերազմի հանգամանքների ուսումնասիրման քննիչ հանձնաժողով

**2016 թվականի ապրիլին ծավալված ռազմական գործողությունների հանգամանքների ուսումնասիրման քննիչ հանձնաժողով**, որը ավելի հայտնի է որպես **Ապրիլյան պատերազմի հանգամանքների ուսումնասիրման քննիչ հանձնաժողով**, 2019 թվականի մայիսի 31-ին Հայաստանի Հանրապետության Ազգային Ժողովում ստեղծված քննիչ հանձնաժողով։

## Պատմություն
Հանձնաժողովը ստեղծվել է «Ազգային ժողովի կանոնակարգ» ՀՀ սահմանադրական օրենքի 20-րդ հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն` պատգամավորների ընդհանուր թվի առնվազն մեկ երրորդի պահանջով 2016 թվականի ապրիլին ծավալված ռազմական գործողությունների հանգամանքները ուսումնասիրելու նպատակով։ Քննիչ հանձնաժողովի լիազորությունների իրականացումը տրված է ՀՀ ԱԺ պաշտպանության եւ անվտանգության հարցերի մշտական հանձնաժողովին, որը կազմված է 11 անդամից։

2019 թվականի հունիսի 4-ին հանձնաժողովը գումարել է առաջին նիստը։

## Կազմ
Քննիչ հանձնաժողովի անդամներ են։
* Անդրանիկ Քոչարյան (քննիչ հանձնաժողովի նախագահ)
* Վարդան Վարդանյան
* Գևորգ Գորգիսյան
* Արամ Խաչատրյան
* Արմեն Խաչատրյան
* Տիգրան Կարապետյան
* Սասուն Միքայելյան
* Քրիստինե Պողոսյան
* Սողոմոն Սողոմոնյան
* Ռուբիկ Ստեփանյան
* Սիփան Փաշինյան

## Տես նաև
*

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:ՀՀ ԱԺ 7-րդ գումարում
Կատեգորիա:Հայաստանի քաղաքականություն
Կատեգորիա:Քառօրյա պատերազմ
Դոստոևսկու անավարտ մնացած մտահղացումներ

XIX դարի ռուս գրող Ֆեոդոր Միխայլովիչ Դոստոևսկու անավարտ մնացած գեղարվեստական, հրապարակախոսական, հուշագրական և գրաքննադատական մտահղացումների ցանկը:thumb|Վասիլի Պերով. Գրող Ֆեոդոր Միխայլովիչ Դոստոևսկու դիմանկարը (1872թ.)

## Գեղարվեստական մտահղացումներ

## Հրապարակախոսական, հուշագրական և գրաքննադատական մտահղացումներ

## Ծանոթագրություններ

## Գրականություն
* 

Абрамовских Е. В.
Владимирцев В. П.
Загидуллина М. В.
Зырянов О. В.
Зыховская Н. Л.
Михновец Н. Г.
Пономарева Л. Г.
Ратников К. В.
Тихомиров Б. Н.
Шаулов С. С.
Шевцова Н. В.
Щенников Г. К.

Կատեգորիա:Ֆեոդոր Դոստոևսկի
Կատեգորիա:Գրական ստեղծագործություններ
Սուրբ Ալեքսանդրի եկեղեցի

**Սուրբ Ալեքսանդրի տաճար**, ռուս ուղղափառ եկեղեցու տաճար, որը գտնվել է Բուխարա քաղաքում։

Տաճարը և զանգակատունը հիմնադրվել են են 1858 թվականի ապրիլին, կառուցվել մինչև 1860 թվականի փետրվար, օծվել է 1860 թվականի մայիսի 22-ին ի պատիվ Սուրբ Բարեպաշտ իշխան Ալեքսանդր Նևսկու, քանդվել 1875 թվականին։ Այն ախատեսված է եղել 200 ծխականների համար, տաճարին կից դրվել է մեկ քահանա և սաղմոսող, գահակալական տոնը՝ մայիսի 22-ի։

## Պատմություն

1860 թվականին Բուխարայի մոտ գտնվող վերաբնակեցման գյուղ են սկսել գալ ռուս ուղղափառ քրիստոնյաներ, ովքեր կառուցել են փայտե եկեղեցի։

Տաճարում եղել է հարուստ զարդարված իկոնոստաս և եկեղեցական իրեր։

Շենքի մոտ եղել է նաև զանգակատուն, որի վրա կային 5 զանգեր, որոնցից մեկը կոչվում էր Սուրբ Ալեքսանդր (Նևեսկի)։  Հնարավոր է, որ դրա անունով էլ կոչվել է տաճարը։

Ավանդաբար բոլոր զանգակատներին 5 զանգ է կախվել, և ամենամեծ զանգը կոչվել է տաճարի պատվին։

Ըստ պատմական տվյալների՝ ռազմական ինժեներ Իվանովի կողմից հավաքված այդ փայտե տաճարը կառուցվել է նավի գերաններից։ 1872 թվականին տաճարը խիստ տուժել է հրդեհից։

1875 թվականին կառուցվել է նոր եկեղեցական շենք։ Շինության համար օգտագործվել է հրկիզված աղյուս։ Այն կրկին օծվել է և կոչվել Հրեշտակապետ Միքայելի տաճար։

## Ծանոթագրություններ

## Գրականություն
*Буклет с фото и описанием. Иванов Ан. А. — Поездки по городам и селам Русского Туркестана. Осмотрены и сфотографированы села и города, всего около 100 фото и 154 текстов. СПБ, 1910 год.
* Книга. Караваев Ф. Б. — Голодная степь в её прошлом и настоящее. Территория степи была огромна. Петроград, 1914 год.
* Книга. Голенберг Б. А. — Старинные храмы туркестанского края. Ташкент, 20

Կատեգորիա:Ուզբեկստանի եկեղեցիներ
Դերենիկ Արշակյան

**Դերենիկ Թորգոմի Արշակյան** (), հայ էներգետիկ, գիտնական։ Տեխնիկական գիտությունների դոկտոր (1986), պրոֆեսոր (1989):

## Կենսագրություն
Դերենիկ Արշակյանը ծնվել է 1936 թվականի հոկտեմբերի 20-ին, Եղվարդում։ 1957 թվականին ավարտել է Երևանի պոլիտեխնիկական ինստիտուտը։ 1958 թվականից մինչև 1961 թվականն աշխատել է ՀՀ ԳԱԱ էներգետիկայի և հիդրավլիկայի ինստիտուտում։ 1961 թվականից մինչև 1964 թվականը սովորել է Մոսկվայի կառավարման պետական ինստիտուտի ասպիրանտուրայում, որտեղ պաշտպանել է թեկնածուական թեզը։ 1967 թվականին ստացել է ավագ գիտաշխատողի, 1968 թվականին՝ դոցենտի գիտական կոչում։ 1971 թվականին կազմակերպել և ղեկավարել է հետազոտություններ միջուկային էներգետիկայի զարգացման գծով։ 1973 թվականին նախկին ԽՍՀՄ էներգետիկայի և էլեկտրիֆիկացման նախարարության «Էներգիա» գիտաարտադրական միավորումում կազմակերպել է ատոմային էներգետիկայի հայկական գիտահետազոտական բաժինը («Հայատոմ» ԳՀԻ)։ 1985 թվականին Արշակյանին շնորհվել է տեխնիկական գիտությունների դոկտորի գիտական աստիճան, 1989 թվականին՝ պրոֆեսորի կոչում։ 1983 թվականից մինչև 1996 թվականը ղեկավարել է ՀՀ ֆինանսների և էկոնոմիկայի նախարարության տնտեսագիտական հետազոտությունների ինստիտուտի վառելիքաէներգետիկ համալիրի օպտիմալ կառուցվածքի զարգացման բաժինը։ Որպես էներգետիկայի Եվրոպական հանձնաժողովի անկախ փորձագետ` մասնակցել է ԱՊՀ և եվրոպական երկրների էներգետիկայի զարգացման առաջարկությունների փորձաքննության աշխատանքներին։

Աշխատությունները վերաբերում են էներգետիկայի զարգացման հարցերին։ Հեղինակ է բազմաթիվ մենագրությունների և ուսումնական ձեռնարկների։

## Անդամակցություն
* ՀՊՃՀ-ում գործող դոկտորական գիտական աստիճաններ շնորհող մասնագիտական խորհրդի անդամ։

## Պարգևներ
* Կրժիժանովսկու անվան մրցանակ (1963, որպես «Սևանի պրոբլեմի համալիր հետազոտությունները» հեռահար աշխատության համահեղինակ)

## Երկեր
* Ջերմային էլեկտրակայանների նախագծումը։ Մեթոդական ցուցումներ կուրսայինների և դիպլոմայինների նախագծման համար, Խարազյան Ռ. Ս, Արշակյան Դերենիկ Թորգոմի, ՀՍՍՀ Բարձրագույն և միջին մասնագիտական կրթության մինիստրություն, Կ. Մարքսի անվան Երևանի Պոլիտեխնիկական ինստիտուտ, Երևան, Ա. հ., 1972:
*Оптимизация теплоснабжающей системы в различных климатических условиях, 1980.
* Ջերմային էլեկտրական կայաններ։ Ուսումնական ձեռնարկ պոլիտեխնիկական ինստիտուտի համար, Արշակյան Դերենիկ Թորգոմի, Երևան, «Լույս», 1981։
* Հայաստանի էներգետիկան. անցած ուղին և զարգացման հեռանկարները։ (Գիտագործնական մտորումներ), Արշակյան Դերենիկ Թորգոմի, Մ. Քոթանյանի անվան տնտեսագիտության ինստիտուտ, ՀՀ ԳԱԱ, Երևան, ՀՀ ԳԱԱ «Գիտություն» հրատարակչություն, 2002։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Հայ գիտնականներ
Կատեգորիա:Հայ էներգետիկներ
Կատեգորիա:Հայ պրոֆեսորներ
Կատեգորիա:Տեխնիկական գիտությունների դոկտորներ
Պալեն մենակ է աշխարհում (ֆիլմ)

**«Պալեն մենակ է աշխարհում»** (), դանիական սև-սպիտակ կարճամետրաժ գեղարվեստական ֆիլմ, որ նկարահանվել է 1949 թվականին Աստրիդ Հենինգ-Ենսենի կողմից Ենս Սիգսգորդի համանուն մանկական գրքույկի հիման վրա։ 1949 թվականին արժանացել է մրցանակի Կաննի կինոփառատոնում։ Մեծ Բրիտանիայում պրեմիերան կայացել է 1949 թվականի մայիսի 20-ին, Դանիայում ՝ 1954 թվականի փետրվարի 1-ին։

2006 թվականին ֆիլմը ներառվել է Դանիական մշակութային կանոնում։

Աստրիդ Հենինգ-Ենսենի համար ֆիլմը եղել է նորամուտային առանձին աշխատելու տեսակետից, քանի որ նախորդ ֆիլմերը նա նկարահանել է ամուսնու՝ կինեմատոգրաֆիստ Բյարնե Հենինգ-Էնսենի հետ։ Ընդ որում՝ «Պալեն մենակ է աշխարհում» ֆիլմի ստեղծմանը մասնակցել է նաև Բյարնեն՝ որպես մոնտաժող։ Ֆիլմի գլխավոր հերոս Պալեին մարմնավորել է նրանց որդին՝ Լարսը, որն այդ ժամանակ վեց տարեկան էր։

## Սյուժե
Պալեն, որ փոքրիկ տղա է, արթնանում է Կոպենհագենի իր բնակարանում և բացահայտում, որ ինքը մնացել է բոլորովին մենակ։ Ոչ տանը, ոչ էլ փողոցում ոչ ոք չկա։ Պալեն ռեստորանում փորձում է իր համար ուտելիք պատրաստել, բայց դա նրան չի հաջողվում։  Այնուամենայնիվ, հրուշակեղենի խանութում նա կարող է վերցնել այն ամենը, ինչ ցանկանում է։ Պալեն նստում է տրամվայ, գործի գցում այն և շրջում ամբողջ քաղաքում, մինչև բախվում է մեկ այլ մեքենայի։

Բանկը բաց է, և Պալեն այնտեղ տեսնում է շատ փող։ Նա հավաքում է մի պարկ մետաղադրամներ, բայց հետո թափում է դրանք, որովհետև դրանք իմաստ չունեն, եթե շուրջը մարդիկ չկան։ Պալեն դիտում է խաղալիքները խանութում և վերցնում գնդակը։ Սակայն նա ոչ մեկի հետ չի կարող խաղալ. նույնիսկ Ֆելլեդպարկում ֆուտբոլիստի հուշարձանի հետ հանդիպումը չի մխիթարում նրան, որովհետև նա չի կարող իսկապես հարվածել գնդակին։  Այնուհետև Պալեն հայտնվում է հրշեջ մասում և հրշեջ մեքենա վարում քաղաքում։

Օդանավակայանում Պալեն ինքնաթիռ է բարձրանում, և ահա նա թռչում է ամպերի վրայով։  Ինքնաթիռը սլանում է դեպի վեր և բախվում Լուսնին։ Պալեն, բացելով հովանոցը, թռչում ներքև և վայրէջք կատարում իր սենյակում՝ գիշերը հայտնվելով իր մահճակալի կողքին՝ վերմակի տակ։ Նա կանչում է մորը, որը հանգստացնում է տղային։ Նա նկատում է իր կոտրված հովանոցը և հարցնում, թե ինչ է Պալեն արել նրա հետ։ Հետո նա քնեցնում է որդուն և դուրս գալիս սենյակից։ Մանկական սենյակի հատակին երևում են այն խաղալիքները, որոնցով Պալեն խաղացել էր քնելուց առաջ, այդ թվում՝ տրամվայ, հրշեջ մեքենա, ինքնաթիռ, գնդակ և այլն։

## Դերերում
* Լարս Հենինգ-Ենսեն - Պալե
* Լիլի Բրոբերգ - Պալեի մայրը

## Քննադատություն
«Մանկության կինո» (the Cinema of Childhood) նախագծի հեղինակներից մեկը՝ Նիլ Մաքգլոունը, «Պալեն մենակ է աշխարհում» ֆիլմի մասին հոդվածում այն կոչել է «Տանը մենակ» հայտնի ֆիլմի դանիական նախորդը՝ նշելով, որ ֆիլմը պարունակում է նաև Ժորժ Մելիեսի «Ճանապարհորդություն դեպի Լուսին» դասական կինոնկարի փոքր օմմաժ։

## Մրցանակներ
* 1949 թվականի Կաննի կինոփառատոն - Prix pour le sujet (հիմնական մրցանակ կարճամետրաժ ֆիլմերի բաժնում)

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումններ
* Ֆիլմի մասին Filmcentralen կայքում
* Ֆիլմի մասին Danskefilm կայքում
* Ֆիլմի մասին Det Danske Filminstitut կայքում
* Ֆիլմի թրեյլերը
* Ֆիլմն օնլայն (ոչ լրիվ)

Կատեգորիա:1949 ֆիլմեր
Կատեգորիա:Դանիական մշակութային կանոն
Կատեգորիա:Դանիական ֆիլմեր
Արթին Արսլանյան

**Արթին Հակոբի Արսլանյան** (), հայ պատմաբան։ Պատմական գիտությունների դոկտոր (1974), պրոֆեսոր (1995):

## Կենսագրություն
Արթին Արսլանյանը ծնվել է 1942 թվականի նոյեմբերի 1-ին, Բեյրութում։ 1967 թվականին ավարտել է Բեյրութի ամերիկյան համալսարանը։ 1973-1974 թվականներին դասավանդել է Կալիֆոռնիայի համալսարանում (Լոս Անջելես), 1974-1985 թվականներին՝ Ս. Օլաֆ (1984-1985 թվականներին՝ ամբիոնի վարիչ), 1985-1996 թվականներին՝ Բելմոնթ Էբի (ռեկտոր), 1996 թվականից՝ Մարիսթ (միաժամանակ՝ գիտական փոխնախագահ և ֆակուլտետի դեկան) քոլեջներում։

Աշխատությունները հիմնականում վերաբերում են Մեծ Բրիտանիայի ռազմական ներկայությանը Անդրկովկասում (հատկապես 1917-1919 թվականներին), ԱՄՆ-ի արտաքին, Ռուսաստանի ազգային քաղաքականությանը, ինչպես նաև բարձրագույն կրթության տարբեր հիմնահարցերի։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Հայ պատմաբաններ
Կատեգորիա:Պատմական գիտությունների դոկտորներ
Կատեգորիա:Հայ պրոֆեսորներ
Կատեգորիա:Բեյրութի ամերիկյան համալսարանի շրջանավարտներ
Սուրբ Հովհաննես Մկրտչի տաճար

**Սուրբ Հովհաննես Մկրտչի Տաճար** (), կաթոլիկ տաճար Սլովենիայի Մարիբոր քաղաքում։ Մարիբորի արքեպիսկոպոսության մայր տաճարն է, ճարտարապետական հուշարձան։ Գտնվում է Սլոմշեկի հրապարակում։

## Պատմություն
Տաճարը կառուցվել է 12-րդ դարի առաջին կեսին՝ որպես ռոմանական ոճով եռանավ բազիլիկ։ Սկզբնապես եկեղեցին օծվել է Սուրբ Թովմաս առաքյալի պատվին, 1254 թվականին ստացել է նոր հովանավոր՝ կոչվելով Սուրբ Հովհաննես Մկրտչի անունով։  12-15-րդ դարերի ընթացքում բազմիցս ընդլայնվել և վերակառուցվել է, որի ընթացքում տաճարի ռոմանական միջուկին ավելացվել են գոթական տարրեր։ Ժամանակակից տաճարի գոթական պրեսբիտերիան թվագրվում է 14-րդ դարով, գլխավոր նավը՝ 15-րդ դարով։ 1623 թվականին կառուցվել է 76 մետր բարձրություն ունեցող զանգակատուն, որն ավելի ուշ քանդվել է կայծակից։ 18-րդ դարի վերջին ավերվածի փոխարեն կառուցվել է ժամանակակից 57 մետրանոց զանգակատունը (հին զանգերից պահպանվում է միայն Հովհաննես Մկրտչի (1651 թվական) զանգը)։ 18-րդ դարում եկեղեցում կառուցվել են բարոկկո ոճով մի քանի կողային մատուռներ, այդ թվում՝ Սուրբ Ֆրանցիսկ Քսավիերի և Սուրբ Խաչի  մատուռները։

1857 թվականին Լավանտի եպիսկոպոսների ամբիոնը տեղափոխվել էՄարիբոր  եպիսկոպոս Սլոմշեկի կողմից, ինչից հետո Սուրբ Հովհաննես Մկրտիչ եկեղեցին ստացել է մայր տաճարի կարգավիճակ։

1996 թվականին Սուրբ Խաչի մատուռ են տեղափոխվել եպիսկոպոս Սլոմշեկի մնացորդները, որը դասվել է երանելիների շարքը։

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Տաճարի պաշտոնական կայք 
* Տաճարի մասին 

Կատեգորիա:Սլովենիայի եկեղեցիներ
Նոր Զելանդիայի օրհներգ

thumb|«God Defend New Zealand» երգի նոտաները
Նոր Զելանդիայում կա երկու պաշտոնական հիմն. «God Defend New Zealand» և «God Save the Queen»: Իրավաբանական տեսանկյունից երկուսն էլ իրավահավասար են, սակայն «God Defend New Zealand» օգտագործվում է ավելի հաճախ։ Բացի դրանից, գոյություն ունի մի քանի ոչ պաշտոնական հիմներ, ինչպիսիք են օրինակ «Pokarekare Ana» և «No depression in New Zealand»:

Մինչև 1977 թվականը պաշտոնական հիմն էր համարվում միայն բրիտանական «God Save the Queen» սակայն, ներկայումս այն օգտագործվում է միայն միապետի, Նոր Զելանդիայի գեներալ-նահանգապետի կամ միապետական ընտանիքի անդամների ներկայությամբ, ինչպես նաև այն օգտագործվում է մի քանի տոների ժամանակ՝ ԱՆԶԱԿ-ի օրվա ժամանակ։

«God Defend New Zealand» երգը գրվել է Թոմաս Բրակենի կողմից 1870-ական թվականներին, իսկ 1940-ականներին նորզելանդական կառավարությունը գնեց երգի հեղինակային իրավունքները և դարձրեց այն ազգային երաժշտություն և օգտագործեց այն Նոր Զելադինդիայի 100-ամյակին նվիրված տոնակատարությանը։ Հետագայում այն օգտագործվեց 1950-ական թվականներին կայացած Բարեկամության խաղերի ժամանակ, ինչպես նաև սկսած 1972 թվականից Օլիմպիական խաղերի ժամանակ։ 1972 թվականի խաղերից հետո բացվեց մի կազմակերպություն, որի հիմանակն նպատակն էր երգին տալ պաշտոնական հիմնի կարգավիճակ։

1976 թվականին Նոր Զելանդիայի կառավորությանը ներկայացվեց հանրագիր ըստ, որի «God Defend New Zealand» պետք է դառնար պաշտոնական հիմն, և միայն 1977 թվականի նոյեմբերի 21-ին ստանալով Եղիսաբեթ II 
թագուհու թույլատրությունը պետությունում ընդունվեց երկու հիմն։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Նոր Զելանդիայի երգեր
Կատեգորիա:Նոր Զելանդիայի պետական խորհրդանիշեր
Ո՛հ, մեղմացնել չես կարող դուն...

«**Ո՛հ, մեղմացնել չես կարող դուն...**», Հովհաննես Թումանյանի բանաստեղծություններից՝ գրված 1890 թվականին։

## Պատմություն
Հովհաննես Թումանյանն այս բանաստեղծությունը գրել է 1890 թվականի հուլիսի 5-ին։

Մեկ թերի սևագիր-ինքնագիր պահպանվել է Եղիշե Չարենցի անվան գրականության և արվեստի թանգարանի Թումանյանի ֆոնդի №11-ում։ Նույն տեղում՝ № 282-ում պահպանվում է նաև մեկ մաքրագիր-ինքնագիր՝ թվագրված «*5 հուլիս*»։ Տարեթիվը պարզվում է՝ 1890 թվականի օգոստոսի 27-ին և սեպտեմբերի 28-ին բանաստեղծի՝ Ան․ Աբովյանին գրած նամակներից, որոնցում ակնարկվում է այս բանաստեղծությունը․ «*Ստեփանի նամակի հետ մի ոտանավոր ուղարկեցի, կարծեմ թախծալի է․ չէ՞․․․ Շատ ուրախացա քո նամակի վերջաբան ոտանավոր պատասխանովդ, վերջին երկու տունը հավանեցի, որոնք իբրև «հույս» պատասխանում են իմ թախիծին*»։ Մաքրագիր-ինքնագրի բնագրից առաջ կան Ան․ Աբովյանին ուղղված հետևյալ տողերը․ «*Ահա, Անուշավան, իմ այս միջոցներում գրած բանաստեղծություններից մեկն իբրև նմուշ, կատարյալ թախիծ է (գուցե թախիծ)*»։

1893 թվականի փետրվարի 4-ին Թումանյանը Մոսկվայում տպագրված իր հրատարակության երկհատորյակը ընծայել է Դարյա Գալոշյանին։

Այդ գիրքը պահվում է Թումանյանի ընտանեկան արխիվում։ Առաջին անգամ «*Բ*» ինքնագրից տպագրվել է Երևանում՝ 1940-1959 թվականների լույս տեսած Հովհաննես Թումանյանի երկերի ժողովածուի գիտական հրատարակչության I հատորում (էջ 439-440)։

Տպագրվել է նույն ինքնագրից։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:1890 աշխատություններ
Կատեգորիա:Հովհաննես Թումանյանի բանաստեղծություններ
Ո՛հ, խնայեցեք, մի՛ հիշեցնեք ինձ...

«**Ո՛հ, խնայեցեք, մի՛ հիշեցնեք ինձ...**», Հովհաննես Թումանյանի բանաստեղծություններից՝ գրված 1890 թվականին։

## Պատմություն
«Ո՛հ, խնայեցեք, մի՛ հիշեցնեք ինձ...» բանաստեղծությունը Թումանյանը գրել է 1890 թվականին։ Եղիշե Չարենցի անվան գրականության և արվեստի թանգարանի Թումանյանի ֆոնդի № 18-ում է պահվում մաքուր արտագրված մեկ ինքնագիր, թվագրված՝ «*1890 թ․ հունիսի 25*»։ Այնտեղ, № 12- ում, կա նաև մի սևագիր-ինքնագիր՝ թերի և ջնջումներով, որն, ըստ երևույթին, մտահղացման առաջին գրառումներից է։

Թումանյանի ընտանիքի արխիվի պատառիկների մեջ պահվում է ևս մեկ թերի ինքնագիր, որը նման է «*Ա*»  ինքնագրին իր բնույթով և սկսվում է դրա 7-րդ տողից։ ՝

Առաջին անգամ տպագրվել է Մոսկվայում՝ 1892 թվականին լույս տեսած Հովհաննես Թումանյանի բանաստեղծությունների երկրորդ հատորում (էջ 87),  այնուհետև՝ Բաքվում՝ 1908 թվականին լույս տեսած Հովհաննես Թումանյանի բանաստեղծությունների գրքում (էջ 14)։ Ապա Երևանում՝ 1940-1959 թվականներին լույս տեսած Հովհաննես Թումանյանի երկերի ժողովածուի գիտական հրատարակչության առաջին հատորում (էջ 43)։

Արտատպվել է Բաքվում՝ 1908 թվականին լույս տեսած Հովհաննես Թումանյանի բանաստեղծությունների ժողովածուից։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:1890 աշխատություններ
Կատեգորիա:Բանաստեղծություններ
Կատեգորիա:Հովհաննես Թումանյանի բանաստեղծություններ
Լիպտովսկի Հրադոկ

**Լիպտովսկի Հրադոկ** (, ) քաղաք Սլովակիայի հյուսիսում, Լիպտով շրջանում։

## Պատմություն
Քաղաքն առաջին անգամ հիշատակվում է 1341 թվականին. այն իր անվանումը ստացել է մոտակա ամրոցից։ Ամրոցը, որը նաև հայտնի է Լիպտովսկի Հրադոկ անունով, ի սկզբանե կառուցվել է անտառային առևտրի, տարածքի որսորդների և կաթոլիկ եկեղեցու համար։ Ամրոցն ավելի ուշ ձևափոխվել և կահավորվել է Լուի XVI-ի ոճով։ Քաղաքի և ամրոցի անունը բառացիորեն նշանակում է «Լիպտովի փոքրիկ ամրոց»։ 1728 թվականին այստեղ կառուցվել է աղի արդյունաբերության գործարան, որը աղ է հավաքել Soliver Salt Works-ի համար, որն այժմ Սլովակիայի հեռավոր արևելյան Պրեշով քաղաքի մաս է։ Սա օգնել է Լիպտովսկի Հրադոկին որոշակի դիրք ձեռք բերել տարածաշրջանում։ Քաղաքի բնակեցված կենտրոնը հիմնական փողոցն էր, որը ձգվում է ամրոցից հարավ ու շարունակում Վահ գետի ափով և Պրեկազկա գյուղակով։

## Աշխարհագրություն և կլիմա

Լիպտովսկի Հրադոկի շրջանը սահմանակից է Ստորին տատրաներին, մասամբ սահմանակից է Արևմտյան և Բարձր տատրաներին։ Քաղաքը գտնվում է Լիպտովի ավազանի կենտրոնում, որն առաջացել է Վահ գետի հունից։ Այն Լիպտովի հյուսիսային շրջանում 1 և ընկած է Վահ և Բելա գետերի միախառնման կետում։ Քաղաքի միջին բարձրությունը ծովի մակարդակից 637 մետր է։ Լիպտովսկի Հրադոկն ունի խոնավ կլիմա, միջին ջերմաստիճանը 16&nbsp;°C, մինչդեռ լեռնային մասերում ավելի ցուրտ է։ Ամռանը ջերմաստիճանը միջինում 18-23&nbsp;°C է, իսկ ձմռանը -10&nbsp;°C: Անձրևներն այստեղ շատ են, և եղանակը փոփոխական է։ Ձյունը տարվա մեջ մնում է մոտ 140 օր։

### Փաստեր քաղաքի մասին

*1869 թվականին Լիպտովսկի Հրադոկն ունեցել է 731 բնակիչ և 2012 թվականի տվյալներով ունի 7454 բնակիչ 
*Քաղաքի տարածքը կազմում է 1.832 հա
*Դովալովոն քաղաքի թաղամաս է` 1001 բնակիչով։
*Տարեկան միջին ջերմաստիճանը 6.3&nbsp;°C (43&nbsp;°F) է 
*Առավելագույն ջերմաստիճան` 31.0&nbsp;°C (88&nbsp;°F) է
*Նվազագույն ջերմաստիճան` -25.0&nbsp;°C (-13&nbsp;°F)
*Բացարձակ առավելագույն ջերմաստիճանը եղել է 34.4&nbsp;°C (94&nbsp;°F) (16.08.1952)
*Բացարձակ նվազագույն ջերմաստիճանը եղել է -38&nbsp;°C (-36&nbsp;°F) (11.02.1929)
*Տարվա մեջ 140 օր արևոտ է
*Անձրևի միջին քանակը տարվա մեջ 691 մմ է
*Ցուրտ օրերի միջին քանակը տարվա մեջ կազմում է 160.4 օր
*Ամառային օրերի միջին քանակը տարվա մեջ կազմում է 28.9 օր

## Ժողովրդագրություն
Ըստ 2001 թվականի մարդահամարի, քաղաքը ունի 8232 բնակիչ։ Բնակչության 97.11% սլովակներ են, 1.37%-ը` չեխեր, 0.72%-ը` գնչուներ և 0.15%-ը` հունգարացիներ։ Կրոնական պատկանելիությունը հետևյալն է` 42.23% լյութերականներ են, 31.74% դավանում են կաթոլիկ եկեղեցուն, իսկ 21.17%-ը որևէ կրոնական պատկանելիություն չունեն։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Սլովակիայի քաղաքներ
Դեռ անհիշելի վաղ մանկությունից...

«**Դեռ անհիշելի վաղ մանկությունից...**», Հովհաննես Թումանյանի բանաստեղծություններից՝ գրված 1890 թվականին։

## Պատմություն
Հովհաննես Թումանյանն այս բանաստեղծությունը գրել է 1890 թվականի սեպտեմբերի 30-ին։

Ինքնագիրը չի պահպանվել։

Այն առաջին անգամ տպագրվել է Մոսկվայում՝ 1892 թվականին լույս տեսած Հովհաննես Թումանյանի բանաստեղծությունների երկրորդ հատորում (էջ 80-81), թվագրված՝ «1890 թվականի սեպտեմբերի 30», այնուհետև՝ Երևանում՝ 1940-1959 թվականներին լույս տեսած Հովհաննես Թումանյանի երկերի ժողովածուի գիտական հրատարակչության առաջին հատորում (էջ 47-48)։

Արտատպվում է Մոսկվայում՝ 1892 թվականին լույս տեսած Հովհաննես Թումանյանի բանաստեղծությունների երկրորդ հատորից։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:1890 աշխատություններ
Կատեգորիա:Բանաստեղծություններ
Կատեգորիա:Հովհաննես Թումանյանի բանաստեղծություններ
Սյուզեն Գոլդբերգ

**Սյուզեն Գոլդբերգ** (, ), ամերիկացի լրագրողուհի, 2014 թվականից` «National Geographic» թերթի գլխավոր խմբագիրը, առաջին կինը, որն զբաղեցրել է այդ պաշտոնը։

## Կենսագրություն
Սյուզան Գոլդբերգը մեծացել է Անն Արբորում։ Նրա խոսքերով, ««Seattle Post-Intelligencer» թերթում աշխատելու համար նա թողել է քոլեջը։ 1987 թվականին Գոլբերգը ավարտել է Միչիգանի համալսարանը։ Աշխատել է «Detroit Free Press», «Յու-Ես-Եյ Թուդեյ», «San Jose Mercury New», «The Plain Dealer» թերթերում, «Բլումբերգ» լրատվական գրոծակալությունում։ «Washingtonian» ամսագիրը նրան երկու անգամ ընդգրկել Է Վաշինգտոնի ամենաազդեցիկ կանանց ցուցակում (2013 թվականին և 2017):

2014 թվականի ապրիլին Գոլդբերգը նշանակվել է «National Geographic» ամսագրի գլխավոր խմբագիր՝ այդպիսով դառնալով այդ պաշտոնը զբաղեցնող առաջին կինը։ Նրա ղեկավարությամբ ամսագիրն արժանացել է Ջորջ Պոլկի մրցանակին (2014), երեք Ազգային ամսագրային մրցանակների (երկուսը` 2015 թվականին, մեկը` 2017-ին), արժանացել է Պուլիցերյան մրցանակի (2017)։

2016 թվականի ամսագրի հունվարյան համարը նվիրված էր գենդերային կարծրատիպերի թեմային, և շապիկին տեղադրված էր իննամյա տրանսգենդեր աղջկա լուսանկարը, ինչն առաջացրել է ընթերցողների բազմաթիվ դրական և բացասական արձագանքներ։ 2018 թվականի ապրիլյան համարը նվիրված էր ռասիզմի թեմային (շապիկին զետեղվել Է երկվորյակ քույրերի լուսանկարը, որոնցից մեկը սպիտակ է, մյուսը` սև), իսկ Գոլդբերգը խոստովանել է, որ նախկինում ամսագիրը հրապարակել է ռասիստական նյութեր։

Գոլդբերգը Մամուլի ազատության համար պայքարող լրագրողների կոմիտեի ղեկավար կազմում է, ինչպես նաև` Կանացի արվեստի ազգային թանգարանի վարչության անդամ է։

Սյուզան Գոլդբերգը Վաշինգտոնում ապրում է ամուսնու` անշարժ գույքի իրավաբան Ջեֆրի Էթնայրի հետ։

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* 

Կատեգորիա:Ամերիկացի խմբագիրներ
Կատեգորիա:Ամերիկացի կին լրագրողներ
Ադրբեջանի վիզային քաղաքականություն

thumb|300px|right|Ադրբեջանի մուտքի (աջ) և ելքի (ձախ) կնիքներ շվեդական անձնագրում
Ադրբեջան այցելողները պետք է վիզա ստանան Ադրբեջանի դիվանագիտական առաքելություններից մեկում, եթե նրանք չեն ժամանում վիզաներից ազատված երկրներից մեկից, ժամանման պահին վիզա ստանալու իրավունք ունեցող երկրներից կամ էլեկտրոնային վիզա ստանալու իրավունք ունեցող երկրներից։ Այցելուները պետք է ունենան ենթադրյալ կացության ժամկետից հետո առնվազն 3 ամիս վավերականության ժամկետով անձնագրեր։

## Վիզային քաղաքականության քարտեզ
thumb|800px|center|Ադրբեջանի վիզային քաղաքականությունը սովորական անձնագրերի սեփականատերերի համար

## Վիզայի ընդհանուր պահանջներ
300px|thumbnail|Ադրբեջանի վիզա
Անձնագիրը պետք է վավերական լինի Ադրբեջանի վիզայի ժամկետի լրանալուց հետո առնվազն 6 ամսվա ընթացքում։ Եթե անձնագրի վավերականության ժամկետին մնացել է 3 ամսից քիչ ժամանակ, ապա վիզա չի տրվում։ Առանձին երկրների քաղաքացիներ, որոնք պետք է վիզա ստանան սովորական կամ ծառայողական անձնագրով, վիզան պետք է ստանան Ադրբեջան այցելելուց առաջ։ Վիզաները տրվում են Ադրբեջանի Հանրապետության դեսպանատանը, հյուպատոսարանում կամ Ադրբեջանի Հանրապետության սահմանը հատելիս։ Վիզայի հարցաթերթիկը կարող է լրացվել առցանց և ներկայացվել դիվանագիտական ներկայացուցչություն։

## Վիզայից ազատ երկրներ
Հետևյալ 9 երկրների քաղաքացիները կարող են առանց վիզա ժամանել և Ադրբեջանի տարածքում մնալ մինչև 90 օր

## Տես նաև
* Ադրբեջանական անձնագիր
* Ադրբեջանական Հանրապետության քաղաքացիներին ներկայացվող վիզային պահանջներ

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Ադրբեջանի արտաքին քաղաքականություն
Կատեգորիա:Վիզային քաղաքականություն ըստ երկրի
Խխունջն ու կետը

**«Խխունջն ու կետը»** (), անգլիացի գրող Ջուլիա Դոնալդսոնի մանկական գիրքն Ակսել Շեֆլերի նկարազարդումներով։ Հրատարակվել է 2003 թվականին, հետագայում թարգմանվել է մի քանի օտար լեզուներով։

## Պատմություն
Դոնալդսոնի խոսքերով՝ գրքի սկզբնական գաղափարը եղել է մեծ ու փոքր կերպարների հակադրումը. «Ինձ պետք էր շատ մեծ ինչ-որ մեկը, և փոքր կերպարը պետք է գար ու օգներ մեծին»։

Ընդ որում՝ ստեղծագործության վերնագիրը կազմվել է հնչողությամբ նման բառերից, որոնցից մեկը եղել է *snail*՝ «խխունջ».
Շատ վաղուց ես ինչ-որ աշխատանք անում էի մի կրթական հրատարակության համար։ Եվ ես պետք է պատմություն հորինեի «էյ» երկհնչյունի մասին, և ես մտածեցի «էյ» ունեցող բառերի մասին՝ snail, paint, trail, sail, hate։ Եվ ահա այդպես ես մտածեցի խխունջի մասին՝ «snail», որը կարող էր նկարել՝ «paint» և «Leave the trail»՝ «հետք թողնել»։

Դոնալդսոնը գիրքը կոչում է իր ամենասիրելի ստեղծագործություններից մեկը, քանի որ կառուցվածքով այն մոտ է Էդվարդ Լիրի ստեղծագործությանը, որին ինքը մանկուց սիրել է։  Լիրի ազդեցությունն զգացվում է ստեղծագործության սյուժեում, մասնավորապես դա վերաբերում է խխունջի ու կետի վերադարձին, ինչը նման է Լիրի «Կապտաձեռ Ջամբլները» բանաստեղծության հերոսների վերադարձին։

## Սյուժե
Ծովի ափին՝ մեծ ժայռի վրա, ապրում էր խխունջը։ Տեսնելով մոտակա նավահանգստից հեռավոր երկրներ ուղևորվող նավերը՝ նա միշտ ուզում էր, որ ինքն էլ մեկնի ճանապարհորդության և տեսնի աշխարհը։ Խխունջի ընկերուհիները նրան չէին հասկանում և խորհուրդ էին տալիս նստել տեղում։ Այնուամենայնիվ, խխունջը ժայռի վրա գրություն է թողնում՝ խնդրելով իրեն վերցնել շուրջերկրյա ճանապարհորդության։ Շուտով նավահանգիստ է գալիս մեծ կետը, որը տեսնում է խխունջի գրությունը և առաջարկում է իր հետ լողալ հեռավոր երկրներ։ Կետի պոչի վրա խխունջը շրջում է ամբողջ աշխարհում, տեսնում այսբերգներ և հրաբուխներ, լինում է ծովի հատակում և ընկնում փոթորկի մեջ։

Մի անգամ կետը շատ է մոտենում ափին և տեղատվության ժամանակ մնում է ցամաքում՝ չկարողանալով շարժվել տեղից։ Կետին փրկելու համար խխունջը սողում է դեպի դպրոց, որտեղ գրատախտակի վրա գրում է՝ «Փրկեք կետին»։ Դպրոցականները տեսնում են այդ գրությունը և կանչում հրշեջներին, որոնք կետի համար փորում են ջրավազան, լցնում ջրով՝ սպասելով մակընթացությանը։ Հետո կետն ու խխունջը հետ են վերադառնում։

Վերադառնալով տուն՝ խխունջն ու կետը պատմում են իրենց արկածների մասին։ Խխունջի ընկերուհիները նույնպես ցանկանում են մեկնել ճանապարհորդության, և կետը նրանց բոլորին նստեցնում է իր պոչին և իր հետ վերցնում հետագա ճանապարհորդությունների ընթացքում։

## Մրցանակներ
*2004 – Early Years Award – լավագույն գիրքը նախադպրոցականների համար
*2005 –  Blue Peter Book Award – լավագույն գիրքը բարձրաձայն ընթերցելու համար
*2007 –  Giverny Book Award – լավագույն նկարազարդ գիտահանրամատչելի գիրքը

## Հետաքրքիր փաստեր
* Այն տեսարանում, որտեղ դպրոցականները փրկում են կետին, գետնին երևում է Գրուֆալոյի նկարը, որ արվել է տղաներից մեկի կողմից։
* «Խխունջն ու կետը» ստեղծագործությունը 2007 թվականին Մեծ Բրիտանիայի վարչապետ Գորդոն Բրաունն ընդգրկել է  իր սիրելի գրքերի առաջին հորիզոնականում։

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
*The Snail and the Whale - Animated Read Aloud Book

Կատեգորիա:2003 գրքեր
Կատեգորիա:Անգլերեն գրքեր
Կատեգորիա:Անգլերեն գրքեր
Կատեգորիա:Նկարազարդ գրքեր
Տայգայական հեքիաթ

**Տայգայական հեքիաթ** (), խորհրդային նկարված մուլտիպլիկացիոն ֆիլմ, որը նկարահանվել 1951 թվականին՝ ըստ էվենկյան ժողովրդական հեքիաթների մոտիվների։

## Սյուժե
Երկու տայգայական կուղխ որոշում են տեղափոխվել նոր վայրեր։ Խորամանկ աղվեսը ձևացնում է, թե նրանց ընկերն է, որպեսզի գողանա տան իրերով բեռնված նավակը, ինչը նրան սկզբից հաջողվում է։ Սակայն խելացի փայտփորիկը փրկում է դժբախտության մեջ հայտնված կուղխերին և պատժում աղվեսին։

## Հեղինակներ

## Վերահնչյունավորում
* 2001 թվականի վերահնչյունավորմանը մասնակցել են հետևյալ դերասանները` Յուլիեն Բալմուսով, Իրինա Մալիկովա, Ժաննա Բալաշովա, Ալեքսանդր Կոտով, Սերգեյ Բալաբանով։
* 2001 թվականին մուլտֆիլմը վերականգնվել է և կրկին վերահնչյունավորվել է «Ստուդիա ԱՍ» և «Մանկական սեանս 1» ստուդիաների կողմից։ Նոր տարբերակում ամբողջապես փոխվել է ֆոնոգրաման, վերահնչյունավորմանը մասնակցել են ժամանակակից դերասաններ, լուսագրերում փոխվել են հնչյունային ռեժիսորի և հնչյունավորող դերասանների մասին տվյալները։ Վերահնչյունավորումը ծայրահեղ բացասաբար է ընդունվել ինչպես հեռուստադիտողների մեծ մասի, այնպես էլ` պրոֆեսիոնալ համայնքի կողմից։ Պատկերի վերականգնման որակը նույնպես երբեմն քննադատվում է։

## Թողարկում տեսաերիզով
1980-ական թվականներին ԽՍՀՄ-ում «ԽՍՀՄ Պետկինոյի Վիդիոծրագիրն» սկսում է SECAM համակարգով մուլտֆիմեր թողարկել։

1990-ական թվականների կեսերին մուլտֆիլմը VHS ձևաչափով Studio PRO Video ստուդիայի կողմից թողարկվել է խորհրդային լավագույն մուլտֆիլմերի ժողովածուներում, ինչպես նաև` Սոյուզմուլտֆիլմ կինոստուդիայի մուլտֆիլմերի  ժողովածուում։ Մուլտֆիլմը բազմիցս վերաթողարկվել է DVD ձևաչափով «Անտառային հեքիաթներ» մաս 2 («Սոյուզմուլտֆիլմ», ներկայացուցիչ` «Սոյուզ»), «Հեքիաթներ ամբողջ աշխարհից» (ներկայացուցիչ` «Տվիկ-Լիրեկ») մուլտֆիլմերի ժողովածուներում։

## Ծանոթագրություններ

## Գրականություն
* 

## Արտաքին հղումներ
* 
* 

Կատեգորիա:«Սոյուզմուլտֆիլմ» ստուդիայի մուլտֆիլմեր
Կատեգորիա:Խորհրդային մուլտֆիլմեր
Կայնան

, Ճապոնիայի Վակայամա պրեֆեկտուրայում գտնվող քաղաք։ Քաղաքի մակերեսը կազմում է 101,19 կմ², բնակչությունը՝ 52 322 մարդ (2014 թվականի օգոստոսի 1-ի տվյալների համաձայն), բնակչության խտությունը՝ 517,07 մարդ/կմ²։

## Աշխարհագրական դիրք
Կայնան քաղաքը տեղակայված է Հոնսյու կղզու Կինկի տարածաշրջանի Վակայամա պրեֆեկտուրայում։ Այս քաղաքի հետ սահմանակցում են Վակայամա, Արիդա, Կինոկովա քաղաքները և Կիմինո, Արիդագավա ավանները։

## Բնակչություն
Քաղաքի բնակչությունը կազմում է 52 322 մարդ (2014 թվականի հունիսի 1-ի տվյալների համաձայն), իսկ խտությունը՝ 517,07 մարդ/կմ²։ Բնակչության թվաքանակի փոփոխությունը՝ 1980-2005 թվականներին.

## Պատկերասրահ

Kainan kuroe02s3200.jpg|Փողոց Կայնան քաղաքում
和歌山下津港の海.png|Սիմոձու ծովը
241006 Kuroe Kainan Wakayama pref Japan01s3.jpg|Թաղամաս Կայնանում
Chohoji04s3200.jpg|Տաճար Կայնան քաղաքում
Zenpukuin shakado02s3200.jpg|Տաճար Կայնանում
240914 Kotonoura Onzan-Soh-En Garden Kainan Wakayama pref Japan13s3.jpg|Տեսարժան վայր Կայնան քաղաքում
Chokyutei01s3200.jpg|Նագակու լիճ
Fujishiro-jinja04s3200.jpg|Կամֆորայի ծառ


## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* * Ճապոնական Կայնան քաղաքի պաշտոնական վեբկայք

Կատեգորիա:1934 թվականին հիմնադրված բնակավայրեր
Կատեգորիա:Ճապոնիայի քաղաքներ
Քեռի Ամոսը չի գնում աշխատանքի

մինի|Էրին և Ֆիլիպ Ստեդներ
**«Քեռի Ամոսը չի գնում աշխատանքի»** (), մանկական նկարազարդ գիրք, որ ստեղծել են ամերիկացի երկու երիտասարդ հեղինակներ՝ գրող Ֆիլիպ Ստեդը և նրա կինը՝ նկարչուհի Էրին Ստեդը։ Այն դարձել է Ֆիլիպի երկրորդ գիրքը և Էրինի առաջին աշխատանքը որպես նկարազարդող։

Գիրքը արժանացել է հեղինակավոր մրցանակի՝ Կալդեկոտի մեդալի 2011 թվականին։

## Սյուժե
Ծեր քեռի Ամոսը ամեն օր ավտոբուսով գնում է կենդանաբանական այգի, որտեղ նա շատ գործ ունի. նա շախմատ է խաղում փղի հետ, մրցումով վազում է կրիայի հետ, լուռ նստում է ամաչկոտ պինգվինի մոտ, թաշկինակ է տալիս ռնգեղջյուրին և գիշերն ընթերցում բվի համար, որը վախենում է մթությունից։

Մի անգամ քեռի Ամոսը զգում է, որ հիվանդացել է, դրա համար էլ չի գնում կենդանաբանական այգի։ Կենդանիներն ամբողջ օրը ձանձրանում են, իսկ երեկոյան նույն ավտոբուսով շտապում են նրա տուն։ Նրանք զվարճացնում են քեռի Ամոսին. փիղը նրա հետ խաղում է շախմատ, պինգվինը նստում է նրա կողքին, ռնգեղջյուրը թաշկինակ տալիս, իսկ բուն գիրք է ընթերցում։ Կենդանիները գիշերում են քեռի Ամոսի տանը, իսկ առավոտյան ապաքինված քեռի Ամոսի հետ միասին գնում են կենդանաբանական այգի։

## Մրցանակներ
* 2010 – տարվա լավագույն մանկական նկարազարդ գիրք The New York Times-ի վարկածով 
* 2011 – Կալդեկոտի մեդալ

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* «Дядя Амос не идёт на работу» на сайте издательства «Розовый жираф» 
* «Дядя Амос не идёт на работу»: трейлер книги 
* «Дядя Амос не идёт на работу»: сюжет на телеканале «Дождь» 
* Служащий зоопарка с нежнейшим сердцем (отзыв о книге)

Կատեգորիա:Անգլերեն գրքեր
Կատեգորիա:2010 գրքեր
Կատեգորիա:Նկարազարդ գրքեր
Կատեգորիա:Անգլերեն գրականություն
Կինոկավա

, Ճապոնիայի Վակայամա պրեֆեկտուրայում գտնվող քաղաք։ Քաղաքի մակերեսը կազմում է 228,24 կմ², բնակչությունը՝ 63 726 մարդ (2014 թվականի օգոստոսի 1-ի տվյալների համաձայն), բնակչության խտությունը՝ 279,21 մարդ/կմ²։

## Աշխարհագրական դիրք
Քաղաքը տեղակայված է Հոնսյու կղզու Կինկի տարածաշրջանի Վակայամա պրեֆեկտուրայում։ Այս քաղաքի հետ սահմանակցում են Վակայամա, Կայնան, Իվադե, Սեննան, Իզումիսանո, Կայձուկա, Կիսիվադա քաղաքները և Կացուրագի, Կիմինո ավանները։

## Բնակչություն
Քաղաքի բնակչությունը կազմում է 63 726 մարդ (2014 թվականի հունիսի 1-ի տվյալների համաձայն), իսկ խտությունը՝ 279,21 մարդ/կմ²։ Բնակչության թվաքանակի փոփոխությունը՝ 1980-2005 թվականներին.

## Սիմվոլիկա
Կինոկավա քաղաքը խորհրդանշող ծառ է համարվում օսմանթուսը (*Osmanthus fragrans*), ծաղիկ՝ դեղձենու ծաղիկը, թռչուն՝ *[[Cettia diphone]]*-ը։

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* * Ճապոնական Կինոկավա քաղաքի պաշտոնական վեբկայք

Կատեգորիա:2005 թվականին հիմնադրված բնակավայրեր
Կատեգորիա:Ճապոնիայի քաղաքներ
Ուզլոմաց (լեռ)

**Ուզլոմաց** (), Դինարյան բարձրավանդակի լեռներից մեկը Բոսնիա և Հերցեգովինայի Սերբական Հանրապետություն վարչատարածքային կազմավորումում։ Լեռը գտնվում է Կոտոր Վարոշ համայնքի տարածքում։ Բարձրությունը ծովի մակարդակից կազմում է 1 002 մետր։ Լեռան հարավարևելյան լանջերը սահմանակցում են Բորյա լեռան հետ։ Լեռան վրա շատ են կաղնու և հաճարենու անտառները։

## Տես նաև
* Սերբական Հանրապետության լեռների ցանկ

## Գրականություն
* 

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Բոսնիա և Հերցեգովինայի լեռներ
Բոսնիա և Հերցեգովինայի ֆուտբոլի առաջնության լավագույն ռմբարկուների ցանկ

**[[Բոսնիա և Հերցեգովինայի ֆուտբոլի առաջնություն|Բոսնիա և Հերցեգովինայի ֆուտբոլի առաջնության]] լավագույն ռմբարկուների ցանկ** ()՝

## Ցանկ

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Բոսնիա և Հերցեգովինայի ֆուտբոլի առաջնություն
Muz-TV մրցանակաբաշխություն 2019

Մուզ-TV 2019-ը՝ **17-րդ ազգային երաժշտական մրցանակաբաշխությունը** տեղի կունենա 2019 թվականի հունիսի 7-ին Մոսկվայի Մեգասպորտ սպորտի պալատում։ Մրցանակի ռեժիսորը կլինի Օլեգ Բոդնարչուկը, որը 2013 և 2014 թվականներին գլխավոր երաժշտական մրցանակի համար արդեն շոու է արել։

## Շոուի հաղորդավարները
2019 թվականի մարտի 4-ին տեղի ունեցավ Մուզ-ՏՎ 2019 մրցանակաբաշխության մամուլի նախաճաշը։ Մամուլի քննարկումից հետո մրցանակաբաշխության հաղորդավարներ ընտրվեցին Մաքսիմ Գալկինը, Միքայիլ Գալուստյանը և Ալեքսանդր Ռևվան։ 2019 թվականի ապրիլի 10-ին մամուլի ընթրիքի ժամանակ հայտարարվել է չորրորդ հաղորդավարի անունը։ Դա Լեռա Կուդրյավցևան է։ 2019 թվականի ապրիլի 30-ին հեռուստաալիքի եթերում նշվել է հինգերորդ հաղորդավարի անունը։ Դա Քսենյա Սոբչակն է։ Այսպիսով մրցանակաբաշխությունը կունենա հինգ հաղորդավար։

## Անցկացման վայրի փոփոխություն
300px|մինի|«Մեգասպորտ»: Վայր, որտեղ անցկացվելում է մրցանակաբաշխությունը

Մուզ-ՏՎ մրցանակի ավանդական անցկացման վայրը 2003-2014 թվականներին և 2016-2018 թվականներին եղել է Մոսկվայի «Օլիմպիական» սպորտային համալիրը, սակայն այն պատճառով, որ մարզահամալիրը փակել են վերակառուցման համար, 2019 թվականի հունվարի 29-ին Մուզ-ՏՎ հեռուստաալիքի գլխավոր տնօրեն և Մուզ-ՏՎ մրցանակի տնօրեն Արման Դավլետյարովը հայտարարեց, որ 2019 թվականին պարգևատրման արարողությունը տեղի կունենա Մոսկվայի «Մեգասպորտ» սպորտի պալատում։

## Հավակնորդներ
Թեկնածուների անունները հայտարարվել են 2019 թվականի ապրիլի 10-ին՝ ժամը 18:00-ին, հեռուստաալիքի կայքում։

Муз ТВ 2019 
Отправлено Сергеевна мие СЕРГЕЕВНА СУРЖАНА СЕРГЕЕВА Российской Москва слово

## Արտաքին հղումներ
* Մրցանակի պաշտոնական էջը
* Թեկնածուների խումբը ՎԿ-ում

Կատեգորիա:Муз-ТВ
Կատեգորիա:Հունիսի 7 իրադարձություններ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի երաժշտական մրցանակներ
Մատենագրութիւնք (4847, Ներսես Լամբրոնացի)

**Ներսես Լամբրոնացի, Մատենագրությունք** (4847), Երևանի Մաշտոցի անվան Մատենադարանում պահպանվող ձեռագիր, որը «Մաշտոցի անվան ցուցակ ձեռագրացում» (ձեռագրերի ցանկում) ներկայացված է 4847 թվի տակ։ Ձեռագիրը գրվել է 17-րդ դարումն Տեր Հովհաննես  գրիչի կողմից ենթադրաբար։ Ստացողը եղել է Տեր Հովհաննեսն։ Գրված է թղթի վրա, որը ունի 26,5x19,5 չափս։ Ձեռագիրը կազմված է 250 թերթից։ Գրված է երկսյուն, բոլորգրով։ Ունի լուսանցազարդ մանրանկարներ։ Կազմը՝ կաշեպատ տախտակ դրոշմազարդ, աստառը՝ դրոշմազարդ կտավ։ Հիշատակարաններ գրչի՝ 81բ, հետագայի, 250բ (1714թ․), 250ա (1721թ․), 2ա (1904թ․):

## Բովանդակություն
* Նորին Ատենաբանութիւն, Խորհրածութիւն, Քննութիւն կարգաց եկեղեցւոյ, Մեկնութիւն պատարագին։
* Գրիգոր Սկեռացւոյ Ներբող յաղագս վարուց Ներսես Լամբրոնացւոյ;

## Ծանոթագրություններ
Մեծ երկինք (մուլտֆիլմ)

**«Մեծ երկինք»,** խորհրդային մուլտիպլիկացիոն ֆիլմ։ Մուլտֆիլմն արտադրվել է ապակու վրա ներկերով նկարելու տեխնիկայով։

## Նկարագրություն
Ֆիլմն ստեղծվել է «Մեծ երկինք» համանուն երգի հիման վրա, երաժշտությունը՝ Օսկար Ֆելցմանի, բառերը՝ Ռոբերտ Ռոժդեստվենսկու։ Մուլտֆիլմը պատմում է խորհրդային օդաչուների հերոսության մասին, որոնք իրենց կյանքի գնով փրկել են քաղաքը։

## Մուլտֆիլմ ստեղծողներ

* ստեղծագործական խումբը նշվել է մուլտֆիլմի մակագրերում։

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* «ԷԿՐԱՆ» ստեղծագործական միավորում

Կատեգորիա:1982 մուլտֆիլմեր
Կատեգորիա:«Էկրան» ստեղծագործական միության մուլտֆիլմեր
Կատեգորիա:Ռուսերեն մուլտֆիլմեր
Թեկվոնդոյի Եվրոպայի առաջնություն 2012

**Թեկվոնդոյի Եվրոպայի առաջնություն 2012**, անցկացվել է 2012 թվականի մայիսի 3-ից 6-ը Մանչեստր քաղաքում։

## Մեդալներ

### Մեդալակիրներ

#### Տղամարդիկ

#### Կանայք

## Աղբյուր
* Արդյունքները www.taekwondodata.com կայքում

Կատեգորիա:2012 թեկվոնդոյում
Կատեգորիա:Թեկվոնդոյի Եվրոպայի առաջնություններ
Կեոս

**Կեոս** (, *Կոյոս*, թարգմանաբար՝ "հարց, հարցադրում"), Տիտան հունական դիցաբանությունում, Ուրանոսի և Գեայի հսկա որդի։ Նրա համարժեք կերպարը Լատինական դիցարանում **Պոլյուսն** է, երկնային կամարը պահող սյունի մարմնավորում ում շուրջը պտտվում է երկնակամարը։

## Դիցաբանությունում
Ինչպես և մյուս տիտանները Կեոսը չուներ զգալի դեր հին հունական կրոնում, նա հայտնվում է միայն տիտանների ցանկում, սակայն կարևոր դեր է ունեցել, որպես հետնորդների ծնող։ Իր քրոջ, Փեբեյի հետ միասին, դարձել են Լետոյի և Աստերիայի ծնողները։ Լետոն իր հերթին Զևսի (տիտաններ Կռոնոսի և Հռեայի որդին) հետ ծնել են Արտեմիսին և Ապոլլոնին։

Կեոսին վերագրվում էր ռացիոնալ մտածելակերպ, իսկ նրա կնոջը, Փեբեյին կանխագուշակման կարողությունը, այսպիսով զույգը միասին տիրապետում էր տիեզերքում բոլոր գիտելիքներին։ Մյուս տիտանների հետ միասին Կեոսը մարտնչում էր Զևսի և մյուս Օլիմպոսի աստվածների դեմ Տիտանոմախայի ժամանակ։ Պատերազմում պարտություն կրելուց հետո Կեոսը իր եղբայրների հետ բանտարկվեց Տարտարոսում։ Ավելի ուշ Կեոսը խելագարվում է, ազատվում իր կապանքներից և փորձում փախչել, սակայն նրան բռնում ու ետ է վերադարձնում Կերբերոսը։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Հին հունական դիցաբանություն
Կատեգորիա:Տիտաններ և տիտանուհիներ