.local

**.local,** հատուկ օգտագործման դոմեն, որը պահպանվել է Համացանցային ճարտարագիտական աշխատանքային խմբի (IETF) կողմից, որպեսզի այն չկարողանա գրանցվել որպես վերին մակարդակի դոմեն Համացանցային դոմենային անունների համակարգում։ Այս առումով այն նման է այլ հատուկ նշանակության դոմեններին, օրինակ՝ .localhost-ին։

Այնուամենայնիվ, .local դոմենը հետագայում սահմանվել է լոկալ ցանցային կապի կիրառման շրջանակում՝ բազմահաճախորդ և զրո-կոնֆիգուրացիոն ցանցային կապում կիրառությունների մեջ, որպեսզի հնարավոր լինի DNS ծառայության կազմակերպումը լոկալ ցանցերում՝ առանց DNS որևէ ենթակառուցվածքի տեղադրման անհրաժեշտության։

## Բազմահեռարձակման DNS ստանդարտներ
Համացանցային ճարտարագիտական աշխատանքային խումբը (IETF) պահպանում է .local դոմենային անվան պիտակը որպես հատուկ օգտագործման դոմենային անուն, որը նախատեսված է լոկալ ցանցերի դոմենային անվանումների համար, որը կարող է միանալ բազմահաճախորդ DNS (Multicast DNS, mDNS) անվան համակարգման պրոտոկոլի միջոցով։

.local-ով ավարտվող դոմենային անունը կարող է միաժամանակ լուծվել նաև այլ մեխանիզմներով, օրինակ՝ միահոսք DNS-ի միջոցով։

## mDNS տարբերակներ
RFC 6762-ը կազմվել է Էփլի աշխատակիցներ Սթյուարտ Չեշայրի և Մարկ Կրոխմալի կողմից, և Էփլի Bonjour անվամբ հայտնի զրո-կոնֆիգուրացիոն (zeroconf) ցանցային ծրագրային ապահովումը իրականացնում է mDNS (Multicast DNS) պրոտոկոլը։

Այս ծառայությունը ավտոմատ կերպով լուծում է macOS օպերացիոն համակարգով աշխատող Macintosh համակարգիչների և iOS շարժական սարքերի լոկալIP հասցեները, եթե նրանց հոսթանուններին ավելացվի .local վերջավորությունը։ Բացի այդ, Bonjour-ով աշխատող սարքերը օգտագործում են այդ .local հոսթանունները, երբ իրենց ծառայությունները մատուցում են DNS ծառայությունների հայտնաբերման հաճախորդներին։

Նույն կերպ, շատ Linux բաշխումներ նույնպես ներառում են և ըստ լռելյայնի կարգավորված են օգտագործելու zeroconf համակարգը։ Սովորաբար յուրաքանչյուր համակարգչի Avahi dæmon-ը արձագանքում է mDNS hostname.local հարցումներին, և համակարգային հրամանների կամ ծրագրային կանչերի մեծ մասը, որոնք փորձում են լուծել այդպիսի անուններ, ուղղվում են հենց այդ dæmon-ին՝ ըստ Name Service Switch կոնֆիգուրացիոն ֆայլի hosts: տողի լռելյայն սահմանման։ Կարելի է նաև կարգավորել nss-mdns մոդուլները և Avahi-ն՝ լուծելու համար հոսթանուններ այլ կեղծ TLD-ներով։

Windows օպերացիոն համակարգը ևս որոշ չափով աջակցում է mDNS-ը և այդ աջակցությունը կարելի է բարելավել՝ տեղադրելով zeroconf ծրագրային ապահովում Apple-ից կամ այլ մշակողներից։

Վերջապես, շատ տպիչներ և այլ արտաքին սարքեր նույնպես իրականացնում են mDNS պրոտոկոլը, որպեսզի հնարավոր լինի ապահովել դրանց հետ հեշտ և ինքնաշխատ միացում՝ այն համակարգիչներից, որոնք օգտագործում են zeroconf ծրագիրը։

## Microsoft-ի մեկնաբանություններ
Macintosh և Linux համակարգիչների կամ zeroconf տեխնոլոգիայով աշխատող արտաքին սարքերի միացումը Windows ցանցերին կարող է խնդիրներ առաջացնել, եթե այդ ցանցերում կան անունների սերվերներ, որոնք օգտագործում են .local-ը՝ որպես ներքին սարքերի որոնման դոմեն։ Microsoft-ը խորհուրդ է տալիս չօգտագործել չգրանցված վերջավորություններ, օրինակ՝ .local։

Մի ժամանակ Microsoft-ը նույնիսկ առաջարկում էր .local-ը՝ որպես կեղծ վերին մակարդակի դոմեն (pseudo-TLD) փոքր մասնավոր ցանցերի համար, որոնք ունեն ներքին DNS սերվերներ։ Օրինակ՝ աջակցության հոդված 296250-ում ներառված էր հետևյալ տարբերակը․«Սահմանեք անունը որպես մասնավոր դոմենային անուն, որը կօգտագործվի ներքին Small Business Server ցանցում անունների լուծման նպատակով։ Այս անունը սովորաբար կազմաձևվում է .local վերին մակարդակի դոմենով։ Ներկայումս .local դոմենային անունը գրանցված չէ Ինտերնետում»։Սակայն ավելի նոր հոդվածներում Microsoft-ը զգուշացնում է կամ խորհուրդ է տալիս չօգտագործել .local TLD-ն։ Հոդված 300684-ը բերում է contoso.local-ի օրինակը՝ որպես «լավագույն փորձի Active Directory դոմենային անուն», բայց ապա հավելում է․«Մենք խորհուրդ ենք տալիս գրանցել DNS անունները՝ ձեր ներքին և արտաքին DNS տարածքների համար, Ինտերնետային գրանցողի միջոցով»։Սա, իհարկե, բացառում է .local-ով կամ այլ չգրանցված դոմեններով ավարտվող անունների օգտագործումը։ Microsoft TechNet-ի հոդված 708159-ը երբեմն հակառակ մոտեցում է ցուցաբերել՝ նշելով․«Օգտագործելով .local պիտակը՝ որպես ձեր ներքին դոմենի ամբողջական DNS անվան մաս, դուք ստեղծում եք ավելի անվտանգ միջավայր, քանի որ .local պիտակը գրանցված չէ Ինտերնետում։ Սա առանձնացնում է ձեր ներքին դոմենը հանրային Ինտերնետային դոմենային անունից»։Սակայն ավելի ուշ նույն հոդվածում ավելացվել է հակառակ կարծիքը․«Եթե ձեր ցանցում կան այնպիսի համակարգիչներ, որոնք աշխատում են macOS X 10.3 կամ ավելի նոր տարբերակներով, խորհուրդ է տրվում չօգտագործել .local պիտակը ձեր ներքին դոմենի ամբողջական DNS անվան համար։ Եթե, այնուամենայնիվ, ստիպված եք օգտագործել .local պիտակը, անհրաժեշտ է համապատասխան կարգավորումներ կատարել Macintosh համակարգիչներում, որպեսզի դրանք կարողանան հայտնաբերել ցանցի մյուս համակարգիչները։ Լրացուցիչ տեղեկությունների համար դիտեք Microsoft-ի կայքում տեղադրված “Connecting Macintosh Computers to a Windows Small Business Server 2003 Network” հոդվածը»։Բացի այդ, Microsoft Learn-ի «Selecting the Forest Root Domain» հոդվածում ևս նշվում է․«...մենք խորհուրդ չենք տալիս օգտագործել չգրանցված դոմեններ, օրինակ՝ .local»։Վերջապես, Windows Server 2016 Essentials օպերացիոն համակարգի նոր տեղադրման ժամանակ, եթե օգտվողը չի ընտրում «Advanced» տարբերակը, համակարգը ըստ լռելյայնի ավելացնում է .local-ը՝ որպես DNS նախածանց, ինչի հետևանքով ստացվում է .local վերջավորությամբ դոմեն։

## Լինուքս
Linux ցանցերը կիրառում են NSS կոնֆիգուրացիոն ֆայլը՝ /etc/nsswitch.conf, որտեղ mDNS դոմենային անվանումների կիրառման համակարգը ավելացվել է mdns4 լրացուցիչ մոդուլի միջոցով՝ NSS համակարգի ներսում։

Այդ կոնֆիգուրացիայի դեպքում, երբ mdns4-ը գտնվում է մշտական կիրառելի տարբերակից առաջ (որն օգտագործում է /etc/resolv.conf ֆայլը), mDNS-ի գործարկումը կասեցնում է հետագա DNS հարցումների կատարարումը լոկալ ցանցում։
```
hosts:    files mdns_minimal [NOTFOUND=return] dns # for ipv4 and ipv6
```
կամ
```
hosts:    files mdns4_minimal [NOTFOUND=return] dns # for ipv4 only
```
Այս կարգավորումն ընդունված է մի շարք ծրագրերի կողմից, ինչպիսիք են Ubuntu/Debian, SuSE և Red Hat, որոնցից յուրաքանչյուրն ունի իր սեփական փաթեթային կարգավորման սցենարը, որը տեղադրում է mdns մոդուլը վերոնշյալ ձևով։

Այս կերպ .local հարցումները կանխվում են՝ որպեսզի չհասնեն համացանցային կառավարման տիրույթ, սակայն միաժամանակ այդ մեխանիզմը կարող է արգելափակել նաև իրական .local հարցումները, որոնք նախատեսված են կոնֆիգուրացված DNS սերվերների համար։

## Գլոբալ հարցումներ
Քանի որ ․local-ը պաշտոնապես ամրագրված հատուկ օգտագործման դոմենային անուն է, այս վերին մակարդակի պիտակով դոմենային անունները չեն կարող ամրագրվել գլոբալ դոմենային անունների համակարգում։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Վերին մակարդակի ընդհանուր դոմեններ