Ամառը պիոներական փողկապով

**«Ամառը պիոներական փողկապով»** (), Ելենա Մալիսովայի և Կատերինա Սիլվանովայի համատեղ վեպը։ Գիրքը նվիրված է երկու երիտասարդների՝ պիոներ Յուրայի և ջոկատավար Վոլոդյայի հարաբերություններին, որոնք հանդիպել են 1986 թվականի ամռանը պիոներական ճամբարում:

## Սյուժե
Քսան տարի անց երաժիշտ Յուրա Կոնևը վերադառնում է այն վայրը, որտեղ ժամանակին գտնվում էր «Ծիծեռնակ» պիոներական ճամբարը, և հիշում է այնտեղ անցկացրած 1986 թվականի ամառը և իր սիրահարված լինելը ջոկատավար, ՄՀՄՊԻ-ի ուսանող Վլադիմիր Դավիդովին:Յուրան ու Վոլոդյան միասին աշխատեցին ներկայացման բեմադրման վրա, և միևնույն ժամանակ նրանց միջև առաջացավ ամուր մտերմություն, որն աստիճանաբար վերածվեց դեռահասների սիրո։ Գրքի ամբողջ սյուժեի ընթացքում Վոլոդյան չի ընդունում իր համասեռականությունը, պարբերաբար պնդելով դադարեցնել հարաբերությունները և դա բացատրում է նրանով, որ ինքը փորձում է «մոլորեցնել Յուրային»: Ճամբարային հերթափոխի ավարտին երիտասարդները թաղում են յուրահատուկ «ժամանակի կապսուլա» ուռենու տակ՝ համաձայնելով այն փորել-հանել տասը տարի հետո։ Բաժանվելուց հետո Յուրան և Վոլոդյան մի ընթացք շարունակում են նամակագրությամբ շփվել, սակայն որոշ ժամանակ անց նրանք կորցնում են կապը միմյանց հետ։ 2006 թվականին, գտնելով կապսուլան, Յուրան Վոլոդյայի նամակից իմանում է, որ չի կարողացել «հաղթել» իր սեռական կողմնորոշմանը և դեռ առաջվա պես սիրում է Յուրային։

## Հրատարակություն
Վեպը, որն ի սկզբանե տեղադրվել է Ficbook.net-ում, հրատարակվել է Popcorn Books-ի կողմից 2021 թվականին։ 2022 թվականի մայիսի վերջին գիրքը վաճառվել էր ավելի քան 200,000 օրինակով, չհաշված էլեկտրոնային վաճառքը, իսկ հոկտեմբերի վերջին գիրքը վաճառվել է ավելի քան 250,000 օրինակով։ Վեպը երկրորդ տեղն է զբաղեցրել 2022 թվականի առաջին կիսամյակի ամենահայտնի գրքերի ցանկում,ռուսների շրջանում, որը կազմվել է Ռուսական գրքային միության կողմից, գրքերի վաճառքը կազմել է մոտ 50 միլիոն ռուբլի։ 2022 թվականի օգոստոսի վերջին հրատարակվեց շարունակությունը՝ «Ինչի մասին է լռում Ծիծեռնակը», որում իրադարձությունները տեղի են ունենում «Ամառը պիոներական փողկապով» պատմությունից 20 տարի անց։ 2023 թվականին գիրքը թարգմանվել է լեհերեն, 2024 թվականին՝ իտալերեն և գերմաներեն։

## Քննադատություն
Քննադատ Գալինա Յուզեֆովիչը վեպն ընդհանուր առմամբ դրական է գնահատել՝ նշելով․ «Սովետական ​​Միությունում կյանքը քիչ էր տարբերվում այսօրվա կյանքից, և հույզերը, հարաբերությունները, սիրելու և սիրվելու ցանկությունը կախված չեն աշխարհայացքից»։ Գրքի բլոգեր Էնթոնի Յուլայը (Անտոն Ուլյանով) վեպն ընդհանուր առմամբ դրական է գնահատել և նշել, որ հեղինակները ընթերցողին պահում են «հուզական շոկի մեջ՝ քնքուշ պահերի և տխուր պահերի հերթափոխով և տոնի կտրուկ փոփոխությամբ պատմվածքի վերջում»։

Հետազոտություը Ա․ Վ․ Բերեզինոյ և Ա․ Վ․ Բոչարովոյ մշակութաբանների կողմից Ռուսաստանի 25 քաղաքներում ու գյուղերում միջնակարգ դպրոցի աշակերտների շրջանում ցույց տվեց, որ «Ամառը պիոներական փողկապով» ամենից հաճախ հիշատակվում է young adult ժանրի գրքերի շարքում, որոնք հարցվողները հավանել են վերջին երեք տարիների ընթացքում։

Զախար Պրիլեպինը իր Տելեգրամյան ալիքում խստորեն դատապարտել է գիրքը և հրատարակիչներին. «Popcorn Books» հրատարակչությունում նրանք տոնում են հաղթանակը և հաշվում են եկամուտը։ Նրանք անգամ այս գրառումը կհամարեն հաջողություն: Դրա վրա էլ նրանք հույս էին դնում։

«Չեմ թաքցնի, ես կվառեի ձեր ամբողջ աշխատասենյակը, մինչ դուք տանը քնած կլինեիք»․ Նիկիտա Միխալկովը թողարկեց գրքի մասին բացասական տեսանյութ,որտեղ նա կարդաց վեպից մի հատված և դրա հրապարակումը համարեց «Սահմանադրության խախտում», ինչպես նաև նշեց, որ «ЛВПГ» (Лето в пионерском галстуке) հապավումը, որով վեպը հայտնի է երկրպագուների շրջանում, շատ նման է «ЛГБТ»-ին։

Պետդումայի ընտանիքի, կանանց և երեխաների հարցերով զբաղվող հանձնաժողովի նախագահ Նինա Օստանինան հարցում է ուղարկել Ռոսկոմնադզորին՝ ստուգելու գրքի բովանդակությունը՝ հետագայում քրեական գործ հարուցելու հեռանկարով։ ՌԻԱ «Իվան-չայ»-ը նմանատիպ հարցում է ուղարկել, սակայն ստացել է բացասական պատասխան։ Գրանցվել են գրքերի գնման և հրապարակային ոչնչացման դեպքեր (նման ակցիա է կազմակերպել, օրինակ, Խաբարովսկի Պետդումայի պատգամավորը)։

Վեպի հեղինակներ Ելենա Պրոկաշևան և Եկատերինա Դուդկոն (հայտնի են Ելենա Մալիսովա և Կատերինա Սիլվանովա կեղծանուններով) արդարադատության նախարարության կողմից 2023 թվականի փետրվարի 3-ին ներառվել են օտարերկրյա գործակալների ցուցակում։

## Արգելքներ
2022 թվականի նոյեմբերին «ԼԳԲՏ քարոզչությունն» արգելող օրենքի ընդունումից հետո «Ամառը պիոներական փողկապով»-ը հանվել է մի շարք խանութներից, այդ թվում՝ «Labyrinth»-ից և «Ozon»-ից։ Ինչպես նաև առցանց խանութներ «Լիտրես»» և «Բուքմեյթ»-ից։ Բացի այդ, դեկտեմբերի 6-ից հետո «Կարդա քաղաք» և «Հանրապետություն» խանութներում վաճառքից հանվել են «Ամառ պիոներական փողկապով» և «Ինչի մասին է լռում Ծիծեռնակը»:

Popcorn Books հրատարակչությունը գրքի երկու մասերը տարածել է շապիկներով, որոնց վրա տպագրվել է մեջբերում Ռուսաստանի Դաշնության Սահմանադրությունից (հոդված 29.5), որտեղ խոսվում է ցենզուրայի արգելքների մասին։ 2023 թվականի հունվարին դրա կապակցությամբ հրատարակչության դեմ վարչական գործ է հարուցվել «ԼԳԲՏ քարոզչության» և «մանր խուլիգանության» համար՝ պատգամավոր Ա. Է. Խինշտեյնի բողոքի վրա հիմնվելով։

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* 
*  — обзор Энтони Юлая
* 
* Деконструкция позднесоветского периода истории и этическая проблематика в романе Катерины Сильвановой и Елены Малисовой «Лето в пионерском галстуке». — сравнительное эссе Евгении Власенко