Կոռուպցիան Անդորրայում

Թեև **Անդորրայում կոռուպցիան** այնքան տարածված չէ, որքան այլ երկրների դեպքերում, այնուամենայնիվ, հիմնական խնդիրները մնում են իշխանությունում։ Դրանք ներառում են ֆինանսական կարգավորումների և Անդորրայի ֆինանսական համակարգի հետ կապված կոռուպցիոն գործելակերպեր։ Անդորրայի բանկային գաղտնիքի մասին օրենքի պատճառով երկիրը դարձել է գրավիչ վայր անօրինական միջոցների ներհոսքի, խարդախության և փողերի լվացման համար։

## Ֆինանսական համակարգ և կոռուպցիա
Անդորրայում կոռուպցիայի դեպքերը մեծ մասամբ կապված են երկրի բանկային գաղտնիքի մասին օրենքի հետ։ Ֆինանսական հանցագործություններ կատարող անհատները, ընկերությունները և կազմակերպությունները օգտագործում են Անդորրայի բանկերը՝ հարկերից խուսափելու, այլ երկրներից գումար թաքցնելու և ներքին օրենսդրությունը շրջանցելու համար: Մասնավոր անձինք հանցակից են ճանաչվել անօրինական ֆինանսական գործունեության, ինչպիսիք են միջազգային մաֆիայի գործողությունների անօրինական եկամուտներից ստացված փողերի լվացումը, ինչպես նաև անհատների և հանցավոր խմբերի կողմից անօրինական ճանապարհով ձեռք բերված հարստությունը։ Սա ապացուցվում է նախագահ Ուգո Չավեսի օրոք ծառայած վենեսուելացի նախկին բարձրաստիճան պաշտոնյաներից կազմված հանցավոր ցանցի դեպքում։ Խումբը հետաքննվում է ավելի քան 2.2 միլիարդ դոլար պետական միջոցներից գողանալու համար։ 2023 թվականի մայիսին Անդորրան սառեցրեց ավելի քան 55 միլիոն դոլարի ենթադրյալ կաշառք, որը հավաքագրվել և պահվել էր երկրում հանցավոր ցանցի 21 անդամների կողմից:

## Կազմակերպված հանցագործություն
Անդորրայի անդամակցությունը Եվրամիությանը չի երաշխավորում որոշակի կոնվենցիաների պահպանման պահանջ, որոնք կսահմանափակեին խարդախության և կոռուպցիայի համար միջավայրը։ Օրինակ, երկիրը պարտավոր չէ միանալ ԵՄ մաքսային տարածքին: Սա նպաստել է երկրում կազմակերպված հանցավորության գոյությանը, որոնք զբաղվում են փողերի լվացմամբ, մաքսանենգությամբ, խարդախությամբ և տնտեսական հանցագործություններով։ Սակայն այս գործողությունների քանակը սահմանափակ է, և հանցավոր խմբերը հազվադեպ են կոռուպցիայի կամ կաշառակերության միջոցով ներգրավում պետական ծառայողներին կամ իրավապահ մարմինների աշխատակիցներին։

## Դատական նշանակումներ
Երկրի դատական համակարգը ընդհանուր առմամբ համարվում է անկախ և ազատ արտաքին ճնշումներից, այդ թվում՝ կառավարությունից։ Այնուամենայնիվ, կոչեր կան ավելի մեծ մասնակցություն ցուցաբերելու դատավորներին և մագիստրոսներին Անդորրայի Արդարադատության Բարձրագույն խորհրդի ընտրությանը, որը կազմված է երկու համաիշխանների, խորհրդարանի նախագահի և վարչապետի կողմից ընտրված դատավորներից։ Եվրոպայի խորհրդի կոռուպցիայի դեմ պայքարի պետությունների խմբի (GRECO) տվյալներով՝ այս համակարգը բարձրաստիճան պաշտոնյաներին ենթարկում է շահերի հնարավոր բախման, այսինքն՝ նրանք ավելի հակված են որոշում կայացնել այն քաղաքական գործիչների օգտին, ովքեր նշանակել են նրանց։

## Հակակոռուպցիոն միջոցառումներ
Ներկայումս Անդորրայում կոռուպցիան էական մտահոգության առարկա չէ, և դրան հասել են մի շարք նախաձեռնությունների միջոցով։ Դրանց թվում են ֆինանսական ոլորտի բարեփոխումները, որոնք ուղղված էին երկրի բանկային համակարգի չարաշահումների դեմ պայքարին, մասնավորապես նրանց, որոնք կարող էին նպաստել ներքին և միջազգային կոռուպցիային։ Օրինակ, 2019 թվականին խորհրդարանն ընդունեց օրենք, որը նախատեսում էր փողերի լվացման և ահաբեկչության ֆինանսավորման դեմ պաշտպանություն։ Սա հաստատվել է միջազգային կառույցների, ինչպիսին է GRECO-ն, կողմից, որը նշել է, որ Անդորրան առաջընթաց է գրանցել կոռուպցիայի կանխարգելման գործում, մասնավորապես՝ համաձայն իր առաջարկությունների։ Այնուամենայնիվ, GRECO-ն նշել է, որ երկիրը դեռևս բարեփոխումների կարիք ունի այնպիսի հիմնական ոլորտներում, ինչպիսիք են նշանակված պաշտոնյաների ազնվության ստուգումները և հատուկ հարաբերություններով անձնակազմի կարգավորումը։ Այս երկուսն էլ համարվում են շահերի բախման ռիսկերը սրող։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Անդորրայի կառավարություն
Կատեգորիա:Անդորրայի քաղաքականություն
Կատեգորիա:Անդորրայի իրավունք