Բաբկեն Կյուլեսերյան

**Բաբկեն Կաթողիկոս աթոռակից  Ավետիքի Կյուլեսերյան** (ավազանի անունը՝ Հարություն, ), Կաթողիկոս Մեծի Տանն Կիլիկիո, եկեղեցական գործիչ, պատմաբան, բանասեր, խմբագիր, Երուսաղեմի միաբան։

1928 թվականից՝ Մեծի Տանն Կիլիկիո Բաբկեն Ա-ի աթոռակից կաթողիկոս։

## Կենսագրություն
Բաբկեն Կյուլեսերյանը ծնվել է 1868 թվականի մարտի 23-ին, Այնթապում (Կիլիկիա)։ 1885-1889 թվականներին սովորել է ծննդավայրի Վարդանյան վարժարանում, Արմաշի դպրեվանքում (1889-1896): 1896 թվականին ստացել է վարդապետական աստիճան, 1910 թվականին ձեռնադրվել է եպիսկոպոս, 1931 թվականին՝ արքեպիսկոպոս։ 1899 թվականին՝ Տարոնի ընդհանուր վանահայր և առաջնորդական տեղապահ։ Զորավար Անդրանիկի հետ մտերմություն ունենալու կասկածով՝ 1900 թվականի վերջին ձերբակալվել է Մուշում, ազատվել է Մ. Օրմանյանի ջանքերով։ 1901 թվականին եղել է Կ. Պոլսի Ազգային մատենադարանի գրադարանապետ։ Ուսուցչություն է արել տեղի Պերպերյան, Կեդրոն, և այլ վարժարաններում։ 1905-1906 թվականներին խմբագրել է «Լույս» (Կ. Պոլիս), 1918-1919 թվականներին՝ «Տավրոս» (Բոստոն) պարբերականները։ 1914-1922 թվականներին զբաղվել է հովվական գործով ԱՄՆ-ի հայաշատ վայրերում։ 1924 թվականից դասավանդել է Երուսաղեմի ժառանգավորաց վարժարանում, 1927 թվականին ձեռնարկել է «Սիոն» հանդեսի վերահրատարակման, 1932 թվականին հիմնել ու խմբագրել է «Հասկ» հանդեսը։

Աշխատակցել է «Հանդես ամսօրյա», «Բյուզանդիոն», «Բյուրակն», «Արարատ» և այլ պարբերականների, գրել Հայ եկեղեցու և գաղթավայրերի պատմությունը, բանասիրաազգագրական, կրոնաաստվածաբանական հարցերին վերաբերող աշխատություններ, կազմել կրոնագիտության ձեռնարկներ, ձեռագրացուցակներ։

## Մահ
Բաբկեն Կյուլեսերյանը մահացել է 1936 թվականի հուլիսի 9-ին, Անթիլիասում, թաղված է Հալեպի Ս. Քառասուն մանկունք եկեղեցու գավթում։ Որմէ ետք Խորէն Կաթողիկոսի հրամանով եւ նախաձեռնութեամբ, վախճանումէն 30 տարիներ ետք Վեհափառ Հօր աճիւները կ'ամփոփուին Լիբանան, Անթիլիասի Զարեհեան դամբարանէն ներս։

## Երկեր
* Եղիշէ։ Քննական ուսումնասիրութիւն, Վիեննա, 1909։
* Ծովք։ Ծովք-Տլուք և Հռոմ-Կլայ, Վիեննա, 1904։
* Քաջն Վարդան, Բոստոն, 1920։ 
* Իսլամը հայ մատենագրութեան մէջ, Վիեննա, 1930։
* Հայ եկեղեցի. Ուսումնասիրութիւններ, Երուսաղեմ, 1930։ 
* Պատմութիւն կաթողիկոսաց Կիլիկիոյ, Անթիլիաս, 1939։
* Քրիստոնէական ըստ Հայաստանեայց Ս. եկեղեցւոյ վարդապետութեան յատկապէս պատրաստուած մեր ազգային վարժարաններու եւ կիրակնօրեայ դպրոցներու ուսուցիչներուն եւ ուսանողներուն համար, Գ. տպագրութիւն, Անթիլիաս, Լիբանան, տպ. Կաթողիկոսութեան Հայոց Կիլիկիոյ, 1948։
* Ցուցակ ձեռագրաց Անկիւրիոյ Կարմիր վանուց եւ շրջակայից, Անթիլիաս, 1957։
* Քրիստոնէական ըստ Հայաստանեայց Ս. եկեղեցւոյ վարդապետութեան յատկապէս պատրաստուած մեր ազգային վարժարաններու եւ կիրակնօրեայ դպրոցներու ուսուցիչներուն եւ ուսանողներուն համար, Դ. տպագրություն, Անթիլիաս, տպ. Կաթողիկոսութեան Հայոց Կիլիկիոյ, 1971։
* Պատմութիւն կաթողիկոսաց Կիլիկիոյ 1441-էն մինչեւ մեր օրերը։ 2-րդ հրատարակչություն, Անթիլիաս, տպ. Կաթողիկոսութեան Մեծի Տանն Կիլիկիոյ, 1990։
* Խորհրդածութիւններ Հայաստանեայց Ս. Եկեղեցւոյ եօթը խորհուրդներու վրայ, Փարիզ, ա. հ., 2000:

## Տես նաև
* Կուտինայի գրչության կենտրոն

## Ծանոթագրություններ

## Գրականություն
* Ակինեան Ն., Բաբկէն Ա. Կաթողիկոս Տանն Կիլիկիոյ, «ՀԱ», 1936, №7:
* The Life and Work of Coadjutor Catholicos Papken Guleserian.

Կատեգորիա:Մեծի Տանն Կիլիկիո կաթողիկոսներ
Կատեգորիա:Հայ պատմաբաններ
Կատեգորիա:Հայ բանասերներ
Կատեգորիա:Հայ խմբագիրներ
Կատեգորիա:Անձինք Գազիանթեփից
Կատեգորիա:20-րդ դարի հայ կաթողիկոսներ
Կատեգորիա:Հայ առաքելական քրիստոնյաներ