open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Ջիմ Ռիշ

**Ջեյմս (Ջիմ) Էլրոյ Ռիշ** (, ), ԱՄՆ սենատոր Այդահո նահանգից, Այդահո նահանգի 31-րդ նահանգապետ։

## Կենսագրություն
Ջեյմս Էլրոյ Ռիշը ծնվել է Վիսկոնսին նահանգի մայրաքաղաք Միլուոքիում։ Նրա հոր՝ Էլրոյ Ռիշի նախնիները եղել են գերմանացիներ, իսկ մոր՝ Հելեն Լեվիի նախնիները եղել են շոտլանդացիներ և անգլիացիներ։

1961 թ.-ից 1963 թվականները Ռիշը սովորել է Միլուոքի համալսարանում։ Հետագայում նա տեղափոխվում է Այդահոյի համալսարան, որտեղ դառնում է Phi Delta Theta ուսանողների եղբայրության անդամ։ 1965 թվականին նա ստացել է անտառային տնտեսության մասնագետի բակալավրի աստիճան։ Ռիչը կրթուությունը շարունակել է նույն համալսարանի փաստաբանական քոլեջում։ 1968 թվականին նա ստացել է փաստաբանական գիտությունների դոկտորի աստիճան։

### Քաղաքական կարիերա
Ռիշի քաղաքական կարիերան սկսվել է 1970 թվականին, երբ նա Էյդա շրջանում հաղթեց դատախազի ընտրություններում։ Այդ պաշտոնում գտնվելու շրջանում Ռիշը նաև քրեական դատավարություն է դասավանդել Բոյսեի համալսարանում և գլխավորել է Այդահոյի դատախազների ասոցացիան։

1974 թվականին Ռիշը Էյդայի շրջանից ընտրվում է Այդահոյի սենատ։ 1976 թվականին դարձավ մեծամասնության առաջնորդ։ 1988 թվականին նրան հաջողվեց վերընտրվել։ 1995 թ.-ին ևս նա ընտրվում է նույն պաշտոնում։

2001 թվականի հունվարին Ռիշը մտադիր էր զբաղեցնել նահանգի փոխնահանգապետի պաշտոնը, որն ազատվել էր Բուտչ Օթթերի ԱՄՆ Ներկայացուցիչների պալատի անդամ ընտրվելուց հետո։ Միաժամանակ նահանգապետ Դիրք Քեմփթորնը նրա փոխարեն այդ պաշտոնում նշանակեց Այդահոյից ընտրված սենատոր Ջեք Ռիգսին։ Բայց արդեն 2002 թվականին Ռիշին հաջողվեց հաղթել Ռիգսին հանրապետական փրայմերիզի ժամանակ և հետագայում դառնալ փոխնահանգապետ։

2006 թվականի մայիսի 26-ին, այն բանից հետո երբ Քեմփթրոնը ԱՄՆ ներքին գործերի նախարարի պաշտոնից թոշակի անցավ Ջիմ Ռիշը դարձավ Այդահոյի նահանգապետ։

2007 թվականի հոկտեմբերի 9-ին Ռիշը հայտարարեց, որ ցանկացել է զբաղեցնել Այդահոյի սենատորի թափուր տեղը։ 2008 թվականի մայիսին նա ընտրվում է որպես հանրապետական կուսակցության թեկնածու։ Նրա հակառակորդն էր Լարրի ԼաՌոկկոն։ Ռիշը հավաքելով 58 % քվե հաղթում է։ Իր փոխնահանգապետի ժամկետի ավարտից երեք օր առաջ Ռիշը անցնում է թոշակի, որպեսզի 2009 թվականի հունվարի 3-ին զբաղեցնի սենատորի պաշտոնը։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:21-րդ դարի ամերիկացի քաղաքական գործիչներ
Կատեգորիա:ԱՄՆ-ի հանրապետական կուսակցության անդամներ
Կատեգորիա:ԱՄՆ-ի քաղաքական գործիչներ
Կատեգորիա:Ամերիկացիներ իռլանդական սերմամբ
Իմոլա

**Իմոլա** (), քաղաք Իտալիայում։ Գտնվում է Էմիլիա Ռոմանիա մարզի Բոլոնյա գավառում։

Բնակչությունը՝ 69938 մարդ (ըստ 2017 թվականի տվյալների)։ Բնակչության միջին խտությունը՝ 341,13 մարդ/կմ²։ Զբաղեցնում է 205,02 կմ² տարածք։ Փոստային ինդեքս՝ 40026։ Հեռախոսային կոդը՝ 0542։

## Ժողովրդագրություն
Բնակչության աճը

Colors=
 id:lightgrey value:gray(0.9)
 id:darkgrey value:gray(0.7)
 id:sfondo value:rgb(1,1,1)
 id:barra value:rgb(0.6,0.8,0.6)
ImageSize = width:515 height:373
PlotArea = left:50 bottom:50 top:30 right:30
DateFormat = x.y
Period = from:0 till:67900
TimeAxis = orientation:vertical
AlignBars = justify
ScaleMajor = gridcolor:darkgrey increment:5000 start:0
ScaleMinor = gridcolor:lightgrey increment:1000 start:0
BackgroundColors = canvas:sfondo
BarData=
 bar:1861 text:1861
 bar:1871 text:1871
 bar:1881 text:1881
 bar:1901 text:1901
 bar:1911 text:1911
 bar:1921 text:1921
 bar:1931 text:1931
 bar:1936 text:1936
 bar:1951 text:1951
 bar:1961 text:1961
 bar:1971 text:1971
 bar:1981 text:1981
 bar:1991 text:1991
 bar:2001 text:2001
 bar:2011 text:2011
PlotData=
 color:barra width:20 align:left
 bar:1861 from:0 till: 26313
 bar:1871 from:0 till: 29157
 bar:1881 from:0 till: 30246
 bar:1901 from:0 till: 33144
 bar:1911 from:0 till: 35597
 bar:1921 from:0 till: 37718
 bar:1931 from:0 till: 39855
 bar:1936 from:0 till: 41525
 bar:1951 from:0 till: 45350
 bar:1961 from:0 till: 51289
 bar:1971 from:0 till: 57224
 bar:1981 from:0 till: 60661
 bar:1991 from:0 till: 62567
 bar:2001 from:0 till: 64348
 bar:2011 from:0 till: 67892
PlotData=
 bar:1861 at: 26313 fontsize:S text: 26313 shift:(-8,5)
 bar:1871 at: 29157 fontsize:S text: 29157 shift:(-10,5)
 bar:1881 at: 30246 fontsize:S text: 30246 shift:(-10,5)
 bar:1901 at: 33144 fontsize:S text: 33144 shift:(-10,5)
 bar:1911 at: 35597 fontsize:S text: 35597 shift:(-10,5)
 bar:1921 at: 37718 fontsize:S text: 37718 shift:(-10,5)
 bar:1931 at: 39855 fontsize:S text: 39855 shift:(-10,5)
 bar:1936 at: 41525 fontsize:S text: 41525 shift:(-10,5)
 bar:1951 at: 45350 fontsize:S text: 45350 shift:(-10,5)
 bar:1961 at: 51289 fontsize:S text: 51289 shift:(-10,5)
 bar:1971 at: 57224 fontsize:S text: 57224 shift:(-10,5)
 bar:1981 at: 60661 fontsize:S text: 60661 shift:(-10,5)
 bar:1991 at: 62567 fontsize:S text: 62567 shift:(-10,5)
 bar:2001 at: 64348 fontsize:S text: 64348 shift:(-10,5)
 bar:2011 at: 67892 fontsize:S text: 67892 shift:(-10,5)
TextData=
 fontsize:S pos:(20,20)
 text:Ըստ ISTAT-ի տվյալների


## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Էմիլիա Ռոմանիայի քաղաքներ
Կատեգորիա:Իտալիայի բնակավայրեր
Երկաթե շերեփ (այլ կիրառումներ)

**Երկաթե շերեփ** կարող է նշանակել.
* **[[Երկաթե շերեփ (ամսաթերթ)|Երկաթե շերեփ]]**, Հայաստանի ազատագրության հայ գաղտնի բանակի ամսաթերթ։
* **[[Երկաթե և թղթե շերեփ]]**, Հայաստանի և այլ երկրների պետական շահերը խորհրդանշող հայտնի փոխաբերություն, որը դարձել է թևավոր խոսք։
Սուրբ Դեմետրիոս տաճար (Նովոչերկասկ)

**Սուրբ Դեմետրիոս տաճար** (), ուղղափառ տաճար Ռուսաստանի Ռոստովի մարզի Նովոչերկասկ քաղաքում ի պատիվ սուրբ Դեմետրիոս ենթահյուպատոսի (Սալոնիկցի)։ Տաճարը գտնվում է քաղաքային գերեզմանոցի տարածքում, որի պատճառով կոչվում է նաև **Դեմետրիոս Սալոնիկցի գերեզմանոցային եկեղեցի** ()։

## Պատմություն
1810 թվականի աշնանը քաղաքային գերեզմանատան տարածքում օծվել է Սուրբ Դեմետրիոսի անվան փայտե եկեղեցին։ Այն գոյատևել է մինչև 1861 թվականը։ Դոնի ատաման Խոմուտովի և Դոնի ու Նովոչերկասկի արքեպիսկոպոս Հովհանի նախաձեռնությամբ 1857 թվականից գերեզմանոցում կառուցվել է քարե եկեղեցի, որը փոխարինել է փայտե կառույցին։ Եկեղեցու շինարարությունը կատարվել է Դոնի զորքի և բարերարների միջոցներով և ավարտվել 1859 թվականին։ Նախագծի հեղինակը հայտնի ճարտարապետ Իվան Վալպրեդեն է։

1901 թվականին եկեղեցուն կից բացվել է եկեղեցական-ծխական դպրոց, որը շարունակում է իր աշխատանքը մինչ օրս։ Նաև տաճարում գործել է մատուռ ի հիշատակ Առաջին համաշխարհային պատերազմի ճակատներում զոհված կազակների։

Գերեզմանոցի տարածքում, որտեղ գտնվում է տաճարը, թաղված են եղել Դոնի զորքի՝ Պետրոս I-ի ժամանակներից առաջին ընտրյալ ատաման Ալեքսեյ Մաքսիմովիչ Կալեդինը (գերեզմանը չի պահպանվել), տեղացի պատմաբան Վ. Սուխոռուկովը, վարչական ատաման Միխայիլ Գրիգորևիչ Խոմուտովի որդին և շատ ուրիշներ։ Պահպանված, թեև թալանված կամ քանդված գերեզմաններից գոյություն ունեն գեներալներ Խրեշչատիցկու, Լյուտենսկվի և ուրիշների գերեզմանները։

Նովոչերկասկում 1920 թվականին Խորհրդային իշխանության հաստատումից հետո տաճարը չի փակվել և մնացել է գործող։ 1999 թվականին տաճարում օծվել և տեղադրվել են 6 նոր զանգեր, ինչպես նաև անցկացվել է տաճարի վերանորոգում և եկեղեցու խաչերի ոսկեզօծում։

## Արտաքին հղումներ
* Храм св. вмч. Димитрия Солунского
* Храмы Новочеркасска
* Церкви и храмы Новочеркасска

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Նովոչերկասկի եկեղեցիներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի մշակութային ժառանգություն
Կատեգորիա:Տաճարներ այբբենական կարգով
Ֆրիդա Պինտո

**Ֆրիդա Պինտո** (, ամբողջ անունը` Ֆրիդա Սելենա Պինտո (Freida Selena Pinto), ), հնդկական և ամերիկյան դերասանուհի, ով առաջին անգամ հայտնի է դարձել «Միլիոնատերը ետնախորշերից» կինոնկարից։

## Կենսագրություն
Ֆրիդա Պինտոն ծնվել է Մումբայում` պորտուգալական արմատներ ունեցող ընտանիքում։ Նրա ծնողները Հնդկաստանի Կառնատակա նահանգում գտնվող Մանգալուրու քաղաքից էին և դավանանքով կաթոլիկներ էին։ Հայրը բանկի աշխատակից էր, իսկ մայրը` ուսուցչուհի։ Ֆրիդայի ավագ քույրը` Շարոն Պինտոն, NDTV հեռուստաընկերությունում պրոդյուսեր է։

Սկզբում Ֆրիդան սովորել է St. Joseph School դպրոցում, որն հաջողությամբ ավարտել է արվեստների բնագավառի բակալավրի աստիճանով, իսկ հետո ավարտել է St. Xavier's College քոլեջը` անգլիական գրականության գծով արվեստների բակալավրի աստիճանով։ Բացի այդ, նա պրոֆեսիոնալ պարուհի է, զբաղվում է հնդկական ավանդական պարային ոճերով և սալսայով։

2006-2007 թվականներին մասնակցել է մի քանի հեռուստատեսային նախագծերի և նկարահանվել գովազդային հոլովակում։ Մասնակցություն է ունեցել նաև միջազգային «Full Circle» հեռուստաշոուին, հանդես գալով ողջ Հարավարևելյան Ասիայում։ Հեռուստաէկրաններին հաճախակի հայտնվելը վերջապես տվեց իր արդյունքը և նրան հրավիրեցին քասթինգի` «Միլիոնատերը ետնախորշերից» կինոնկարի նկարահանումների համար։ Նրա դեբյուտը կինոյում կայացավ 2008 թվականին։ Ֆիլմը հաջողված էր, այն արժանացավ «Օսկար»-ի, ինչպես նաև People’s Choice Award, իսկ 2009 թվականին՝ նաև «Ոսկե գլոբուս» մրցանակներին։ Նույն 2009 թվականին դերասանուհին ներկայացվել է BAFTA-ի մրցանակին` կանացի լավագույն երկրորդական դերակատարման համար, ինչպես նաև ստացել է Screen Actors Guild Award մրցանակը։ 2011 թվականին նկարահանվել է «Աստվածների պատերազմը. Անմահները» կինոնկարում։

## Անձնական կյանքը
Ֆրիդա Պինտոն 2001 թվականից հանդիպում էր մարքեթոլոգ Ռոհան Անտաոի հետ։ Նրանք ծանոթացել էին դեռևս Մումբայում սովորելու տարիներից։ 2009 թվականին Ֆրիդան լքելով նրան, մինչ 2014 թվականը` հանդիպում էր դերասան Դև Պատելի հետ։ Վերջինիս հետ նա նկարահանվել էր «Միլիոնատերը ետնախորշերից» կինոնկարում։

Ներկայումս Ֆրիդա Պինտոն բնակվում է ԱՄՆ-ում։ 2010 թվականին նա միացել էր Անդրե Աղասիի բարեգործական հիմնադրամին, կարողացել էր հավաքել 75000 դոլար և այն ուղղորդել անապահով ընտանիքների երեխաների կրթական ծրագրին։

## Ֆիլմագրություն

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Հնդիկ դերասանուհիներ
Կատեգորիա:Ամերիկացի կինոդերասանուհիներ
Կատեգորիա:Ամերիկացի մոդելներ
Կատեգորիա:Ամերիկացի հեռուստատեսային դերասանուհիներ
Կատեգորիա:Մումբայի համալսարանի շրջանավարտներ
Աշխարհի խոշորագույն հիդրոէլեկտրակայանների ցանկ

2009 թվականին հիդրոէներգետիկան տվել է մինջև 63% վերականգնվող արտադրություն և շուրջ 19% էլեկտրաէներգիա ամբողջ աշխարհում, տեղակայված հիդրոէլեկտրոկայանների հզորությունը հասնում է 780 գեգավատտ։ Հիդրոէներգետիկայի զարգացման առաջնորդներն են՝ Չինաստանը, Կանադան, Բրազիլյան, իսկ մեկ շնչի հաշվով Նորվեգիան, Իսլանդիան և Կանադան։

21 րդ դարի սկզբին առավել ակտիվ հիդրոշինարարություն տանում էր Չինաստանը, որի համար Չինաստանը հանդիսանում է հիդրոէներգիայի պոտենցիալ աղբյուր։ Այս երկրում տեղակայված են աշխարհի կիսով չափ ամենափոքր հիդրոէլեկտրոկայանները։

Աշխարհի ամենախոշոր ՀԷԿ-ը («Երեք կիրճեր») գտնվում է Յանցզի գետի վրա, նաև կառուցվել է աշխարհի ամենախոշոր հիդրոէլեկտրոկայանի կասկադը, որի հզորությունը կազմում է ավելի քան 97000 Մվտ։

Չինաստանում գտնվող ամենահզոր «Երեք կիրճեր» ՀԷԿ-ը ունի շուրջ 22500 Մվտ հզորություն, որի տարեկան էլեկտրաէներգիայի արտադրումը կազմում է շուրջ 100 մլրդ կվտ․ժ։ Ինչպես նաև Բրազիլիա-Պարագվայական ՀԷԿ-ը՝ «Իտայպու»։ 39000 Մվտ հզորությամբ ամենամեծ «Գրանդ Ինգա» ՀԷԿ՝ նախատեսվում է կառուցել միջազգային կոնսորցիումով Կոնգո գետի վրա Կոնգոյի դեմոկրատական հանրապետությունում (նախկինում Զաիր)։

Կա նաև մի նախագիծ Ռուսաստանի Կամչատկայի երկրամասում և Մագադանի տարածաշրջանում Պենժինայի Օխոտսկ ծովում կառուցել մակընթացային էլեկտրակայան 87000 Մվտ հզորությամբ։

«Երեք կիրճեր», «Իտայպու» և ուրիշ ՀԷԿ-րը հանդիսանում են աշխարհի խոշորագույն հիդրոտեխնիկական կառուցվածքները և էլեկտրոկայանները։ Աշխարհի խոշորագույն այլ հիդրոէլեկտրակայանները տրված են աղյուսակում։

## Որոշ ՀԷԿ-երի պատկերներ

պատկեր:Dreischluchtendamm hauptwall 2006.jpg|ՀԷԿ Երեք կիրճ, Չինաստան, աշխարհում սահմանված հզորագույն ՀԷԿ
պատկեր:Itaipu 195.jpg| Իտայպու, Բրազիլիա-Պարագվայ
պատկեր:Guri Dam in Venezuela.JPG| Գուրի, Վենեսուելա
պատկեր:Usina de Tucuruí.jpg|Վերագործարկված ՀԷԿ Տուկուրուի, Բրազիլիա
պատկեր:Grand Coulee Dam Panorama Smaller.jpg|Ամենահզոր ՀԷԿ, ԱՄՆ Գրանդ-Կուլի
պատկեր:Кран для гидротехнического строительства.jpg|Կրասնոյարսկի հիդրոէլեկտրակայան, Ռուսաստան
պատկեր:Caruachi Dam in Venezuela.JPG| ՀԷԿ Կարուաչի, Վենեսուելա
պատկեր:Hoovernewbridge.jpg|Հուվեր պատնեշ, ԱՄՆ
պատկեր:Srisailam-dam-with-gates-open-2.jpg| ՀԷԿ Սրիսայլամ, Հնդկաստան
պատկեր:Sardar Sarovar Dam 2006, India.jpg| ՀԷԿ Նարմադա, Հնդկաստան
պատկեր:KebanDam.JPG|ՀԷԿ Կեբան, Թուրքիա
պատկեր:IJzeren_Poort_Stuwdam.JPG| ՀԷԿ Երկաթե դարպասներ, Ռումինիա-Սերբիա
պատկեր:Évacuateur de crues R-B.jpg| ՀԷԿ Ռոբերտ-Բորասսա, Կանադա
պատկեր:Akosombo Dam.jpg| Ակոսոմբո ՀԷԿ, Գանա
պատկեր:PA I II III.jpg|ՀԷԿ Պաուլու-Աֆոնսո Բրազիլիա
պատկեր:AswanHighDam Egypt.jpg|Ասուանս, Եգիպտոս
պատկեր:Ataturk_dam_1-GAP.jpg|Աթաթուրքի պատնեշ, Թուրքիա
պատկեր:BakunDam.jpg|ՀԷԿ Բակուն, Մալայզիա
պատկեր:Bhakra Dam Aug 15 2008.JPG|ՀԷԿ Բխակրա, Հնդկաստան
պատկեր:Bratsk hydropower station 3.jpg|Բրատսկի ՀԷԿ, Ռուսաստան


## Տես նաև
* Հիդրոէլեկտրակայան

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Հիդրոէլեկտրակայաններ
Սուրբ Մարիամ Աստվածածնի Վերափոխման տաճար (Նովոչերկասկ)

**Սուրբ Մարիամ Աստվածածնի Վերափոխման տաճար** (), կաթոլիկական տաճար Ռուսաստանի Ռոստովի մարզի Նովոչերկասկ քաղաքում։

Վարչականորեն ենթարկվում է Սուրբ Կլեմենտիսի թեմի, որի կենտրոնը գտնվում է Սարատովում և որը ղեկավարում է եպիսկոպոս Կլեմենս Պիկելը, Ռոստովյան դեկանատին։

## Պատմություն
Առաջին կաթոլիկ համայնքը Նովոչերկասկ քաղաքում ձևավորել են լեհ աքսորյալները, որոնք վերաբնակեցվել են Դոն Լեհաստանում XIX դարի երկրորդ կեսին ազգային-ազատագրական շարժումները ճնշելուց հետո։ Ծխի երկրորդ՝ զգալի մասը կազմում էին հայ կաթոլիկները, որոնք տվյալ տեղանքում բնակվել են  XVIII դարից։

Տաճարի շինարարությունը սկսվել է 1902 թվականին և ավարտվել 1906 թվականին։ Ճարտարապետը Բրոնիսլավ Ստանիսլավովիչ Ռոգույսկին էր։ 1907 թվականին տաճարն օծվել է։ 1917 թվականին ծխական համայնքում կար 4231 մարդ։

Խորհրդային իշխանության հաստատումից հետո՝ 1929 թվականին եկեղեցին փակվել է և օգտագործվել որպես հարևանությամբ գտնվող Նովոչերկասկի պոլիտեխնիկական համալսարանի ճաշարան։ 1937 թվականին այնտեղ եղել են մարզադահլիճ, բնակելի տարածքներ, մսուր-մանկապարտեզ։ Ծխում ծառայած քահանա Յոհան Լանգն արտաքսվել է 1941 թվականին և մահացել աքսորում 1944 թվականին։

1994 թվականին տաճարը հանձնվել է Սուրբ Մարիամ Աստվածածնի Վերափոխման կաթոլիկ ծխին, որը գրանցվել է դրանից մեկ տարի առաջ։

## Վանահայրեր
* Յարոսլավ Վիշնևսկի ՝ (1993)
* Էդվարդ Մացկևիչ (1993-1996 և 2000-2002)
* Եժի Կրոլյակ (1996-1998)
* Տոմաշ Վյոսնա (2002-2013)
* Ալեքսեյ Պոլիսկո (2013-2014)
* Մացեյ Ռուսեցկի, ԴՄ (2014 թվականից)

## Պատկերասրահ

Novocherkassk - Church of the Dormition of the Theotokos-2.jpg|Սուրբ Մարիամ Աստվածածնի Վերափոխման տաճար
Novocherkasskkostel2.jpg|Ներքին հարդարանքը
Костел на улице Просвещения.JPG|Եկեղեցու տեսքն ամռանը


## Ծանոթագրություններ

## Գրականություն
* Католическая энциклопедия, т. 3., М., изд. Францисканцев, 2007, стр. 910, ISBN 978-5-91393-016-3

Կատեգորիա:Ռուսաստանի մշակութային ժառանգություն
Կատեգորիա:Նովոչերկասկի եկեղեցիներ
Bailando

«**Bailando**», իսպանացի երգիչ Էնրիկե Իգլեսիասի երգը նրա *[[Sex + Love]]* (2014) տասներորդ ստուդիական ալբոմից։ Երգը նաև թողարկվել է որպես առանձին սինգլ՝ դառնալով ալբոմի վեցերորդ սինգլը։

## Տեսահոլովակ
Երգի իսպանական տարբերակի տեսահոլովակը նկարահանվել է Դոմինիկյան Հանրապետությունում։ Ռեժիսորն է կուբացի Ալեխանդրո Պերեսը։

Գլխավոր դերում են Էնրիկեն և Անա Կառլա Սուարես։ Պարողները Լիստ Ալֆոնսոյի Ballet Lizt Alfonso պարողների հավայան խմբի անդամներն են։

## Հասարակության արձագանքը
Ինչպես գրում է Songfacts կայքը, «Bailando» երգը սահմանել է ռեկորդ «Բիլբորդ» ամսագրի Hot Latin Songs հիթ-շքերթի 1 առաջին հորիզոնականն անընդմեջ զբաղեցնելու շաբաթների թվով։ Նրանից առաջ ռեկորդը պատկանել է Շակիրայի «La Tortura» երգին, որը հասել էր առաջին հորիզոնական 2005 թվականի հունիսին և պահպանել այն 25 շաբաթ անընդմեջ։

Նույն «Բիլբորդի» գլխավոր Hot 100 հիթ-շքերթում երգը հասել է 12-րդ հորիզոնականի։

## Երգացանկ

;CD single – Netherlands
#"Bailando"  – 4:02

;CD single – English version without rap
#"Bailando"  – 4:02

;Digital download
#"Bailando"  – 4:02
#"Bailando"  – 4:03

;Digital download – Brazil version
#"Bailando" &nbsp;– 4:03

;Digital download – Portugal version
#"Bailando" &nbsp;– 4:03

;Digital download – Remixes
#"Bailando"  – 4:20
#"Bailando"  – 3:52
#"Bailando"  – 3:57
#"Bailando"  – 3:31
#"Bailando"  – 4:05
#"Bailando"  – 5:22
#"Bailando"  – 5:08
#"Bailando"  – 6:00

;Digital download – Remixes
#"Bailando"  – 4:20
#"Bailando"  – 3:52
#"Bailando"  – 3:57
#"Bailando"  – 3:31
#"Bailando"  – 4:05
#"Bailando"  – 5:22
#"Bailando"  – 5:08
#"Bailando"  – 3:33
#"Bailando"  – 3:12
#"Bailando"  – 3:33
#"Bailando"  – 4:03
#"Bailando"  – 4:02

## Մրցանակներ

## Հիթ-շքերթներ

### Շաբաթական հիթ-շքերթներ

### Տարևերջյան հիթ-շքերթներ

## Հավաստգրեր

## Թողարկման պատմություն

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Երգի տեքստը  MetroLyrics կայքում

Կատեգորիա:2014 երգեր
Կատեգորիա:Էնրիկե Իգլեսիասի երգեր
Բրաստիկ (Երզնկայի գավառ, գյուղակ)

**Բրաստիկ**, գյուղակ Արևմտյան Հայաստանում, Էրզրումի վիլայեթի Երզնկայի գավառում։ Գտնվում էր Երզնկա քաղաքից 8-10 կմ հարավ-արևելք։ Գյուղից հարավ գտնվում էր նաև նույնանուն Բրաստիկ գյուղը։

Բնակչության մասին տեղեկություններ չեն պահպանվել։

## Տես նաև
* Էրզրումի նահանգի հայաբնակ բնակավայրեր

## Ծանոթագրություններ

## Աղբյուրներ
* «Հայաստանի և հարակից շրջանների տեղանունների բառարան» (5 հատորով), 1986-2001 թթ., Երևանի Համալսարանի հրատարակչություն

Կատեգորիա:Արևմտյան Հայաստանի գյուղեր
Բրաստիկ

**Բրաստիկ**, գյուղակ Արևմտյան Հայաստանում, Խարբերդի վիլայեթի Չմշկածագի գավառակում։

## Բնակչություն
XIX դարի կեսերին ուներ թուրք և 5 տուն հայ բնակիչ։

## Պատմամշակութային կառույցներ
Բրաստիկն ուներ մեկ հայկական եկեղեցի։

## Տես նաև
* Խարբերդի նահանգի հայաբնակ բնակավայրեր

## Ծանոթագրություններ

## Աղբյուրներ
* «Հայաստանի և հարակից շրջանների տեղանունների բառարան» (5 հատորով), 1986-2001 թթ., Երևանի Համալսարանի հրատարակչություն

Կատեգորիա:Արևմտյան Հայաստանի գյուղեր
Տալսի

**Տալսի** (), քաղաք Լատվիայում գտնվում է Ստենդե երկաթուղային կայարանից 12 կմ հեռավորության վրա։ Հայտնի է XIII-րդ դարից։ Մինչև 1917 թվականը քաղաքը կոչվել է Տալսեն ։

## Պատմություն
Գրավոր աղբյուրներում քաղաքի անունը առաջին անգամ հանդիպել է 1231 թվականին։ Տալսին հին ժամանակներում եղել է Կրուշսկոիի կարևոր կենտրոններից մեկը։ Տալսինկոե հնավայրը գտնվում է Տալս լճի արևելյան ափին։ Բլրի բարձրությունը ծովի մակարդակից կազմում է 32 կմ։ Այն մեկն էր խոշոր և խիտ բնակեցված տարածքներից։ Հնագիտական պեղումները ցույց են տվել, որ այստեղ X-XIII դարում գտնվել է ֆեոդալական դարաշրջանի խոշոր կենտրոնը։ Դզիրնավկալնս բլրի շինարարությունը չի նպաստել Տալսի քաղաքի աճմանը։

Տալինսկի շրջանները նվաճել են լեհերը, շվեդները և ռուսները։

Շատ տալսինցներ զոհվել են 1657 և 1709 թվականներին ժանտախտ հիվանդության ժամանակ։

Տալսիայում դասավանդել է լատվիացի գրող Էռնեստ Ուպիտ-Բիրզնիեկը և ռուս գրող Սերգեյ Սերգեև-Ցենսկիին։ Մինչև XIX դարի վերջը Տալսիայում բնակչության թիվը գերազանցել է 4000-ը, 1987 թվականի մարդահամարի տվյալների համաձայն  քաղաքում  բնակվել է 4200 մարդ, այդ թվում լատինացիներ (2.088), հրեաներ (1.402), գերմանացիներ (623) և այլ ազգությունների ներկայացուցիչներ։ Քաղաքը իրավունք է ստացել 1917 թվականին։

1918 թվականի նոյեմբերի 18-ին Լատվիան հռչակվել է, որպես Լատվիական Հանրապետություն։ 1949 թվականին Տալսինկիի նահանգի շատ շրջաններ փոխել են սահմանները, սակայն Տալսիա քաղաքը մնացել է կենտրոնում և եղել է միշտ քաղաք։

## Քույր-քաղաքներ
*  Շյոլկովո, Ռուսաստան
*  Շելտոն, ԱՄՆ
*  Պրիենայ, Լիտվա
*  Տաուրագե, Լիտվա
*  Գլոստրուպ, Դանիա
*  Կուրեսսաարե, Էստոնիա
*  Սյոդերչյոպինգ, Շվեյցարիա

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Официальный сайт Талсинского края
* Информация о городе на туристическом портале mesta.lv
* Информация о городе в топонимической базе данных
* 
* Талси

Կատեգորիա:1917 թվականին հիմնադրված բնակավայրեր
Կատեգորիա:Լատվիայի քաղաքներ
Սանդալ (լիճ)

**Սանդալ** (), լիճ Կորելյան Հանրապետության Կոնդոպոժսկի շրջանում։

## Ընդհանուր տեղեկություններ
Սանդալը Լիճ  գտնվում է Հարավային Կորելիայում Օնեժյան լճից (որի հետ միացած է ջրատարով) դեպի հյուսիս-արեւմուտք։

Ներկայումս իրենից ներկայացնում է Կոնդոպոժյան հէկ-ի  էներգետիկ ջրամբար։ 1928 և 1936 թվականներին կառուցված 2 ամբարտակների շնորհիվ լճում ջրի մակարդակը բարձրացել է 1.5-2 մետրով, իսկ բնական ջրի հոսանքը խախտվել է։ 

Լճի վրա կան բազմաթիվ կղզիներ, ընդհանուր հաշվվում է շուրջ 79 կղզի։ Լիճը թափվող ամենամեծ գետը Տիվիդիյկան է, համաեմատաբար ավելի փոքր են Յագուլկան, Նուրմեժան և Կովկոյը։   

Ափերը հյուսիսում և արևելքում բարձր են, իսկ հարավում և արևմուտքում՝ ցածր։

Նստվածքները մնացորդները ներկայացված են կրով, ավազով և տարբեր քարերով։

Լճում բնակվում են սաղմոն, իշխան, սիգ, տեգ, սաղմոնիկ և բաում այլ ձկնատեսակներ։

## Պատմություն
XX դարում լճում եղել է ակտիվ նավագնացություն։ Մինչ հեղափոխությունը լճում գործել է բեռնատար շոգենավ, որը պատկանում էր ինժեներ  Մ. Ա. Տոկառսկուն։ 1920-ական թվականներին լճի վրա սկսում են գործել ուղևորափոխադրումներ  շարժիչային նավակներով, որոնք մարդկանց հասցնում էին Կիվաչ։
1926 թվականին բացվում է  «Շիպովկա» Կոնդոպոգա-Սապոխա ուղևորափոխադրումների գիծը։ Նույն ժամանակ գործում էին նաև երկու մարդատար շարժիչաային նավակներ, որոնք նույպես զբաղվում էին ուղևորափոխադրումներով, բայց արդեն մտնելով Տավայգառու և Եռշի։

Հետպատերազմյան ժամանակ, 1947 թվականից 1951թվականը ուղևորափոխադրումները Կոնդոպոգա— Գայմայե — Եռշի — Տիվիդիյա գծով իրականացնում է Կորելյայի և Ֆիննական ԽՍՀ-ի գեետերի և լճերի տրանսպորատային յուրացման վարչության համար 738 շարժիչային նավակը։ 1951 թվականից  մարդատար գծերի աշխատել է  "Սանդալ"մոտոռանավակը, 1954 թվական — "Տիվիդիյա", 1957 թ. — շարժիչային նավակ № 6. 1958 թվական—Բելամորո-Օնեժյան շոգեքարշությունը 1958 թվականի կառուցված
"Судак" մոտոռանավակով։ 1964 թվականին լճի տարածում հայտնվում է նոր  М-172 տեսակի "Մոսկվիչ" շոգենավը։ Նա աշխատել է  Կոնդոպոգա- կղզի Լիչնի-Տիվիդիյա- Եռշի-Կոնդոպոգա գծում, ինչպես նաեւ իրականացրել է տուրիստական չվերթները Կոնդոպոգի բնակիչների համար։ 1980-ական թվականների սկբին գծի վրա  աշխատել է մի փոքր  "Զարյա" նախագծի շոգենավ։ 1984-ին բացվել է արագընթաց գիծ Կոնդոպոգա — Նիգոստռով — Եռշի — կղզի Լիչնի ուղությանբ Զարյա-366Р տեսակի նավի վրա։ Ուղևորափոխադրումները Սանդալ լճի վրա ավարտվել են 1997 թվականին։

## Ծանոթագրություններ

## Գրականություն
* 
* 
* Karelia: հանրագիտարան։ 3 տ. / ch խմբ. Ա. Ֆ. Տիտովը։ Տ. 3: P — Ya — Петрозаводск: ԱԳ "ПетроПресс", 2011. — 384 գյուղ։ իլ., քարտեր. ISBN 978-5-8430-0127-8 (թ 3) — Գյուղ 62

Կատեգորիա:Լճեր այբբենական կարգով
Փոքրապատկեր Կիևը (զբոսայգի)

մինի|ձախից
**Փոքրապատկեր Կիևը (զբոսայգի),** մանրանկարչության զբոսայգի, որը գտնվում է Կիևում, Հիդրոպարկի տարածքում։ Զբոսայգում, որի տարածքը կազմում է 1.8 հա, ցուցադրվում են Կիևի ճարտարապետական օբյեկտների ձևերը, որոնց մասշտաբը կազմում է 1.33: Այս պահին  զբոսայգում գտնվում են  48 մինի-մակետներ։

մինի

## Նկարագրություն
մինի
Ներկայումս «մինի-Կիևի» բնակչությունը կազմում է 700 մարդ և անընդհատ աճում է։ Շենքերի մոդելները պահանջում են մշտական խնամք, նրանց անընդհատ վերականգնում են։

## Պատմություն
մինի
Զբոսայգին բացվել է 2006 թվականի հունիսի 23-ին։ Այս յուրօրինակ զբոսայգու ստեղծման գաղափարը առաջացել է դեռևս 2000 թվականին։  «Փոքրապատկեր Կիևը»կառուցելու համար պահանջվել է 4 տարի։
մինի|ձախից

## Մանրանկարչություն
Այգում կան 48 մանրանկարներ, որոնց մեջ դուք կարող եք տեսնել Ազատության հրապարակը և Կրեշատիկ, Կիև-Պեչերսկ Լավրան, Սուրբ Մաիքայելի վանքը, Ոսկե դարպասները, Սուրբ Սոֆիայի Մայր Տաճարը «մայր հայրենիք» հուշարձանը, ավտոկայանը, օդանավակայանը, իսկ մինի Դնեպրը անցնում է հինգ հիմնական կամուրջներով. Մոսկովյան, Հետիոտային, Մետրո, Հարավային և Պատոնա։

Մինի Կիևի զբոսայգիներում և հրապարակներում տեղ են գտել  Ուկրաինայի մշակույթի, քաղաքականության և արվեստի առավել նշանավոր ներկայացուցիչների հուշարձանները, «Բորիսպոլ» միջազգային օդանավակայանում վայրէջք է կատարել հինգ ինքնաթիռ ամբողջ աշխարհից։ 2013 թվականին այն վերանվանել է «Փոքրապատկեր Ուկրաինան» թանգարանի։

## Արտաքին հղումներ
* 
* Парк «Киев в миниатюре» на сайте РИА Новости — Украина
* Пишут в блогах о парке «Киев в миниатюре» 
* Видео музея 2014 год

Կատեգորիա:Զվարճանքի այգիներ
Կատեգորիա:Կիևի տեսարժան վայրեր
Կատեգորիա:Մանրակերտ այգի
Օսկար Գամասո Միկո

**Օսկար Գամասո Միկո** (, ), իսպանացի պետական և քաղաքական գործիչ, մասնագիտությամբ՝ իրավաբան։ Իսպանիայի 12-րդ գումարման պատգամավորական ժողովի անդամ։

## Կենսագրություն
Օսկար Գամասո Միկոն ծնվել է 1976 թվականի ապրիլի 17-ին Իսպանիայի Գանդիա քաղաքում։ Ավարտել է Վալենսիայի համալսարանի իրավագիտության ֆակուլտետը՝ ստանալով իրավաբանի մասնագիտական որակավորում։ Դրանից հետո սովորել է նույն համալսարանի միջազգային հարաբերությունների բաժնի ասպիրանտուրան։

Չնայած նրան, որ լիցենզավորված փաստաբանի որակավորման՝ նա չի աշխատել իր մասնագիտությամբ, քանզի նվիրվել է քաղաքականությանը։ 1994 թվականին անդամակցել է պահպանողական ժողովրդական կուսակցությանը, իսկ 1995 թվականից զբաղեցրել է տարբեր պաշտոններ (օրինակ՝ կուսակցության գլխավոր իրավախորհրդատուն)։

2000-2003 թվականներին եղել է Գանդիա քաղաքի ավագանու խորհրդի անդամ, իսկ 2007 թվականի ընտրություններից հետո ընտրվել է Պոտրիեսի քաղաքապետի տեղակալ։ 2016 թվականի ընդհանուր ընտրությունների արդյունքում ընտրվել է Իսպանիայի խորհրդարանի պատգամավոր։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Ապրիլի 17 ծնունդներ
Կատեգորիա:Իսպանիայի քաղաքական գործիչներ
Կատեգորիա:Վալենսիա քաղաքում ծնվածներ
Կատեգորիա:Իսպանիայի կորտեսի պատգամավորներ
Կատեգորիա:Իսպանիայի պետական գործիչներ
Կատեգորիա:Փաստաբաններ
Մեծ Նահատակ եկեղեցի

**Մեծ Նահատակ** միանավ բազիլիկ Ղզղալա, Աշան և Նորշեն գյուղերի սահմանագծում։

## Նկարագրություն
Կառուցված է համանուն բարձր լեռան գագաթին, և հավասասարապես համարվում է վերը նշված գյուղերի հուշարձանը։ Շարվածքն իրականացված է կիսամշակ քարերով։

Նահատակի անտապանագիր գերեզմանը գտնվում է եկեղեցու մեջ, իսկ ընդհանուր գերեզմանատունը տարածվում է սրբավայրի շուրջը։ Եկեղեցու մոտ պահպանվել են խցերի ավերակները։ Այս ամենը հիմք են տալիս ենթադրելու, թե այստեղ ժամանակին եղել է կրոնական «փոքր միաբանություն»։ Եկեղեցու պատերի վրա պահպանվել են արձանագրություններ։ Արևմտյան պատի շինարարական արձանագրությունը հետևյալն է․ «Ես Ղզղալեցի Ղարայխանս շինեցի եկեղեցիս․ հայրն իմ Ամիրխան և մայրն իմ Մայրասն և եղբայրն իմ Սարուխան, Պաղի, Բաբասի և կողայգիցն իմ Փերին և որդին իմ Սարքիս․ Թվին։ ՌՃԻԵ։ էր» (1676)։ Արձանագրություններ կան նաև արևմտյան մուտքի բարավորի, Հյուսիսային պատի մեջ ագուցված փոքր խաչքարերի վրա։

Տեղացիները Վարդապետի տափ են կոչում այն արոտավայրը, որը գտնվում է Մեծ նահատակ եկեղեցու մոտ։ Նրանից քիչ ներքև ընկած սարալանջի վրա կա մի դարավոր ծառ, որի արմատներից մեկը դուրս է ցցվել հողից և այնքան բարձրացել, որ նրա տակով կարելի է անցնել։ Այս անցքը ծառայել է որպես «բուժիչ վայր» հատկապես հազի դեմ։ Այդ պատճառով էլ այն կոչվում է «ըխտըլ ծառ», այսինքն հազը բուժող ծառ։

## Հարակից պատմական հուշարձաններ
Ղզղալայի տարածքում գտնվում են եկեղեցիներ, գյուղատեղիներ, խաչքարեր (7-րդ, 9-րդ, 13-րդ, 17-րդ դարեր)։ Գյուղում է գտնվում Հինգշենատեղ հնավայրը, որտեղ հայտնաբերվել է բրուտագործի արհեստանոց, կավե խողովակների շարք, բրոնզից և պղնձից ձուլած բազմաթիվ իրեր, որոնք նման են Դվինում հայտնաբերված համանման իրերին։ 1972 թվականին Ղզղալաում հայտնաբերվել է թրծված կավե պատերով ձուլարան։

Աշանի շրջակայքում (նաև հին Աշանում) են գտնվում Սուրբ Աստվածածին (19-րդ դար) եկեղեցին, Պիծի կամ Նալբադանց սուրբ, Ավետարան ուխտատեղիները, խաչքարեր, հին բնակավայրերի ավերակներ։

Նորշեն համայնքի պատմամշակույթային հուշարձաններն են՝ Սբ. Հովհաննես եկեղեցի (19–րդ դար), կամուրջ (1912 թ.)։

## Գրականություն
* Շահեն Մկրտչյան․ Լեռնային Ղարաբաղի պատմաճարտարապետական հուշարձաններ

Կատեգորիա:Մարտունու շրջանի վանքեր և եկեղեցիներ (Արցախ)
Կատեգորիա:17-րդ դարի հայկական բերդեր և ամրոցներ
Կատեգորիա:Եկեղեցիներ այբբենական կարգով
Վեզլեի աբբայություն

**Վեզլեի աբբայություն**՝  Սբ. Մարիամ Մագդաղենացու աբբայություն, որը գտնվում էր Բուրգունդիայի Վեզլե գյուղում։ Այն միջնադարյան Եվրոպայի ուխտագնացության խոշոր կենտրոններից մեկն է։ 1920 թվականիցից սկսած ունի փոքր բազիլիկ եկեղեցու կարգավիճակ, իսկ 1979 թվականից պաշտպանված է ՅՈՒՆԵՍԿՕ-ի կողմից՝ որպես մարդկության Համաշխարհային ժառանգության հուշարձան։

## Պատմություն
Վեզլեում (Վերչելլե, լատիներենից Vercellus) բենեդիկտական աբբայության մասին առաջին տեղեկությունները վերագրվում են 9-րդ դարին։ Նախկինում այս տարածքում, որը պատկանում էր կոմս Ժիրար դե Ռուսսիլիոնին, կար երկու մենաստան, որոնք կործանվեցին արաբների և նորմանների հարձակումներից 8-9-րդ դարերում։ 
11-րդ դարի կեսերին հայտարարված էր, որ Սբ․ Մարիամ աբբայությունում գտնվում են Մարիամ Մագդաղենացու մասունքները, իբրև այն բերել է եկեղեցու հիմնադիրը Սուրբ Երկրից։ Ամբողջ Եվրոպայից ուխտագնացություններ կազմակերպեցին դեպի Վեզլե։ Սովորաբար նրանք շարունակվում էին դեպի հյուսիս-արևմուտք՝ Գալիսիա, Հակոբոս առաքյալի դամբարան այսպես կոչված Լիմոժյան ճանապարհով (Հակոբոս առաքյալի ճանապարհ)։

Որպեսզի բոլոր ուխտագնացները տեղավորվեն, 1104 թվականից սկսվեց նոր բազիլիկի կառուցումը Ռոմանական ճարտարապետության ոճով։ Կառուցողական աշխատանքները ֆինանսավորվում էին մենաստանի գյուղացիներից հավաքված հարկերի միջոցով։ Գյուղացիական ապստամբությունների ժամանակ սպանվեց աբբայության հովիվը։ Չնայած դրան, եկեղեցու կառուցումը շարունակվեց։ 1132 թվականին Իննոկենտիոս II պապը լուսավորեց տաճարի ընդարձակ միջանցքը։ Եկեղեցու նավը մի քանի անգամ այրվեց, վերջին անգամ՝ 1165 թվականին, որից հետո վերակառուցվեց։ Եկեղեցին զարդարվեց քանդակներով, որոնք պատմում էին Մարիամ Մագդաղենացու դերի մասին մարդկության փրկության համար։

Վեզլեի աբբայությունը ծառայում էր որպես կարևոր հավաքատեղի էր անհավատներից Սուրբ երկիրը ազատագրելու համար։ Հենց այստեղ Զատիկի ժամանակ 1146 թվականին Բերնարդ Քլերվոսացին Լուի VII թագավորի առաջ արտասանեց ոգևորիչ ճառ՝ հորդորելով սկսել երկրորդ Խաչակրաց արշավանքները։ 1190 թվականին Ռիչարդ I Առյուծասիրտը և Ֆիլիպ II Օգոստոսը մինչև Խաչակրաց երրորդ արշավանք սկսելը Վեզլեում անցկացրեցին երեք ամիս։ 1166 թվականին Սուրբ Հոգու օրը անգլիացի արքեպիսկոպոս Սուրբ Թոմաս Բեկետը քարոզով հանդես եկավ Վեզլեում։ Վեզլեյան աբբաները պայքարում էին իրենց անկախության համար Ֆեոդալներից (մասնավորապես Նևերյան կոմսերից)՝ որպես սյուզերեն ընդունելով միայն Հռոմի Պապին։

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Եկեղեցու պաշտոնական կայքը 

Կատեգորիա:9-րդ դարի հիմնադրումներ Ֆրանսիայում
Կատեգորիա:Համաշխարհային ժառանգություն Ֆրանսիայում
Կատեգորիա:Ռոմանական ճարտարապետություն
Մաթիլդա Մեյ

**Մաթիլդա Մեյ** (, իրական անունը` Կարին (Քարիմա) Հաիմ (Karin Haïm), ), ֆրանսիացի դերասանուհի։

## Կենսագրությունը
Մաթիլդա Մեյը ծնվել է ֆրանսիացի դրամատուրգ և դերասան Վիկտոր Հաիմի ընտանիքում, ով սերում էր հունաթուրքական հրեաների ընտանիքից։ Մաթիլդայի մայրը ազգությամբ շվեդուհի, պարուսույց Մարգարետա Հանսոնն էր։ Մանուկ տարիքից Մաթիլդան զբաղվել է պարերով, ուսանել դերասանի վարպետություն։

Առաջին անգամ Մաթիլդան կինոյում նկարահանվել է 1984 թվականին՝ «Նեմո» կինոնկարում։ Քննադատների կարծիքով, Մաթիլդան կարողանում է տարբեր ժանրերում ինքն իրեն խելամիտ դրսևորել, լինի դա մյուզիքլ, ֆանտաստիկ ֆիլմ և թե լուրջ դրամա։ Նրա դիմագիծը ռեժիսորներին թույլ էր տալիս նկարահանել նրան հատկապես խորհրդավոր կանանց դերերում, ովքեր օժտված էին ներքին ձգողականությամբ։

Մաթիլդա Մեյի առավել հայտնի ֆիլմերից էին «Կատակի արքաները» (1984 թ.), «Կենսական ուժ» (1985 թ.), «Մերկ տանգո» (1990 թ.), «Շնագայլը» (1997 թ.) և այլ կինոնկարներ։ 1987 թվականին նկարահանված, Կլոդ Շաբրոլի «Բվի ճիչը» կինոնկարում Ժյուլիետի դերակատարման համար, Մաթիլդան արժանացել է «Սեզար» մրցանակի` «Ամենախոստումնալից դերասանուհի» անվանակարգում։

Մաթիլդա Մեյը նկարահանվել է այնպիսի ռեժիսորների ֆիլմերում, ինչպիսիք էին Կլոդ Զիդին, Կլոդ Շաբրոլը, Տոուբ Հուպերը, Ժակ Դեմին, Վերներ Հերցոգը, Միշել Բլանը, Բիգաս Լունան, Միշել Դևիլը և ուրիշներ։ Որպես ֆրանսիական կինոյի ամենավառ աստղերից մեկը, նա հաճախ հանդես է գալիս տարբեր կինոփառատոների ժյուրիի կազմում։

1992 թվականին ձայնագրել է «Սիրո ուրախությունը» երաժշտական ալբոմը։

## Անձնական կյանքը
Մաթիլդա Մեյն ամուսնացել է երեք անգամ։ Առաջին ամուսինը Փոլ Փաուելն էր, իսկ երկրորդը` դերասան Ժերար Դարմոնը։ Վերջինս Մաթիլդայի երկու երեխաների հայրն է։ 2000 թվականին ամուսնացել է կոմպոզիտոր և դերասան Ֆիլիպ Քելլիի հետ և ունեցել մեկ երեխա։ Ներկայումս Մաթիլդան ամուսնալուծված է։

## Ֆիլմագրությունը

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:«Սեզար» մրցանակի դափնեկիրներ
Կատեգորիա:Անձինք այբբենական կարգով
Կատեգորիա:Բեմական կեղծանուններ
Կատեգորիա:Դերասաններ այբբենական կարգով
Կատեգորիա:Թատրոնի ֆրանսիացի դերասանուհիներ
Կատեգորիա:Փարիզ քաղաքում ծնվածներ
Կատեգորիա:Ֆրանսիացի դերասանուհիներ
Կատեգորիա:Ֆրանսիացի երգչուհիներ
Կատեգորիա:Ֆրանսիացի կինոդերասաններ
Կատեգորիա:Ֆրանսիացի կինոդերասանուհիներ
Կատեգորիա:Ֆրանսիացի հեռուստատեսային դերասանուհիներ
Կատեգորիա:Ֆրանսիացի ռեժիսորներ
Ռաբաթ (Հազզո-Խաբլջոզի գավառ)

**Ռաբաթ**, գյուղ Արևմտյան Հայաստանում, Բիթլիսի վիլայեթի Հազզո-Խաբլջոզի գավառակում։

Բնակչության մասին տվյալներ չեն պահպանվել։

## Տես նաև
* Բիթլիսի նահանգի հայաբնակ բնակավայրեր

## Ծանոթագրություններ

## Աղբյուրներ
* «Հայաստանի և հարակից շրջանների տեղանունների բառարան» (5 հատորով), 1986-2001 թթ., Երևանի Համալսարանի հրատարակչություն

Կատեգորիա:Արևմտյան Հայաստանի գյուղեր
Կատեգորիա:Թուրքիայի գյուղեր
Ռուբեն Մորենո Պալանկես

**Ռուբեն Մորենո Պալանկես** (, ), իսպանացի պետական և քաղաքական գործիչ, Իսպանիայի 10-րդ, 11-րդ և 12-րդ գումարման պատգամավորական ժողովի անդամ։

## Կենսագրություն
Ռուբեն Մորենո Պալանկեսը ծնվել է 1958 թվականի հուլիսի 23-ին Իսպանիայի Կաստելյոն դե լա Պլանա փոքրիկ քաղաքում։ Ավարտել է Վալենսիայի համալսարանի բժշկության և վիրաբուժության ֆակուլտետը։ Եղել է Ամերիկայի Միացյալ Նահանգների առողջապահության ազգային ինստիտուտի, գենոմի հետազոտության ինստիտուտի և առողջապահության համաշխարհային կազմակերպության գործադիր խորհրդի անդամ, ինչպես նաև Կանզասի բժշկական կենտրոնի համալսարանի պաթոլոգիայի և ուռուցքաբանության ամբիոնի մոլեկուլային կենսաբանության բաժնի գիտաշխատող։ Իսպանիայում նա ղեկավարել է մոլեկուլային ուռուցքաբանության լաբորատորիան և Նավառայի կլինիկական համալսարանը։ Եղել է նաև Վալենսիայի թագավորական բժշկական ակադեմիայի ակադեմիկոս։

2011 թվականի ընտրությունների ժամանակ ընդգրկվել է ժողովրդական կուսակցության ցուցակներում։ Արդյունքում դարձել է Տոլեդոյի պաշտպանության համաձայնագրի մոնիտորինգի և գնահատման հանձնաժողովի երկրորդ փոխնախագահը։ 2014 թվականի հրաժարական է տվել և նշանակվել առողջապահության և սպառողական հարցերի գլխավոր քարտուղար։ 2015 և 2016 թվականների ընդհանուր ընտրությունների արդյունքում ընտրվել է Իսպանիայի խորհրդարանի պատգամավոր՝ Վալենսիայի ընտրատարածքից։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Իսպանիայի կորտեսի պատգամավորներ
Կատեգորիա:Իսպանիայի պետական գործիչներ
Կատեգորիա:Իսպանիայի քաղաքական գործիչներ
Կատեգորիա:Վալենսիայի համալսարանի շրջանավարտներ
Պարույր Մելքոնյան

**Պարույր Արարատի Մելքոնյան** (), Հայաստանի Հանրապետության Զինված ուժերի և Արցախի Պաշտպանության բանակի զինծառայող։

## Կենսագրություն
### Կյանք և ուսում
Ծնվել է 1991 թվականի Հունվարի 4-ին Երևանում՝ Արմինե Սարգսյանի և Արարատ Մելքոնյանի ընտանիքում։ Ունի կրտսեր եղբայր։

1998 թվականին ընդունվել է N113 միջնակարգ դպրոցը, որի 8-ամյա կրթությունն ավարտելուց հետո ընդունվել է Երևանի N5 արհեստագործական ուսումնարանի քանդակագործության բաժինը։

### Զինվորական ծառայություն
Պարույր Մելքոնյանը պարտադիր ժամկետային զինծառայության է անցել 2009 թվականի հունիսի 25-ին։

### Պատերազմ
2010 թ. հունիսի 18-ին` ժամը 23-ն անց 30-ի սահմաններում, Ադրբեջանի ԶՈՒ հատուկ նշանակության ջոկատայինները, հատելով ղարաբաղաադրբեջանական զորքերի շփման գոտու հյուսիսարևելյան հատվածը, գրոհել են Չայլու գյուղի մերձակա ուղղությամբ տեղակայված ՊԲ դիրքերից մեկը:Նախահարձակ հակառակորդի շուրջ երկու տասնյակ զինվորներից կազմված հետախուզադիվերսիոն խմբի վնասազերծման նպատակով ԼՂՀ Զինված ուժերի վերոնշյալ ուղղության ստորաբաժանումների կողմից ձեռնարկված օպերատիվ գործողությունների արդյունքում ադրբեջանական ջոկատայինները կրելով կորուստներ դիմել են փախուստի։ Պաշտպանական թեժ մարտերի ընթացքում կորուստներ է ունեցել նաև ղարաբաղյան կողմը. արիաբար զոհվել են` կրտսեր սերժանտ Գասպարյան Մնացական Ռոբերտի, շարքային Բարսեղյան Արայիկ Սևակի, շարքային Մանուկյան Էդվարդ Սուրենի, շարքային Մելքոնյան Պարույր Արարատի։ Վիրավորվել են` կրտսեր սերժանտ Մաթևոսյան Գարիկ Յուրիկի, շարքային Բադասյան Գալուստ Գարիկի, շարքային Արզումանյան Անդրանիկ Վալերիի, շարքային Մեսրոպյան Հարություն Վարուժանի։

Հակամարտող կողմերի շփման գծում ադրբեջանական զինուժի սանձազերծած հերթական լուրջ միջադեպը տեղի է ունեցել ՌԴ նախագահ Դ. Մեդվեդևի նախաձեռնությամբ անցկացված եռակողմ հանդիպումից ընդամենը մեկ օր հետո, որտեղ ի դեպ Ադրբեջանի նախագահն իր պատրաստակամությունն էր հայտնել շարունակել հակամարտության կարգավորման խաղաղ ճանապարհը։ Փաստելով այս և դրան նախորդած դիվերսիոն գործողությունների ու հրադադարի խախտման դեպքերի հաճախակի դարձած պրակտիկան`ԼՂՀ պաշտպանության նախարարությունն անհրաժեշտ է համարում իրազեկել, որ ադրբեջանական կողմն այդ ճանապարհով փորձում է պարբերաբար և նպատակաուղղված ապակայունացնել իրադրությունը հակամարտ զորքերի սահմանազատման գծում և դրանով իսկ հարցականի տակ դնել առանց այդ էլ տարածաշրջանում տիրող փխրուն խաղաղությունը։

### Հուղարկավորություն
Հունիսի 21-ին տեղի ունեցավ Պարույր Մելքոնյանի հուղարկավորությունը։ Հունիսի 20-ին հոգեհանգիստը։ Հունիսի 27-ին կաթողիկոսը Մայր Աթոռ սբ. Էջմիածնում հոգեհանգստյան արարողությունը կատարեց։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Ադրբեջանական դիվերսիաների ժամանակ զոհված հայ զինվորականներ
Կատեգորիա:Արցախի Հանրապետության զինվորներ
Սուրբ Երրորդություն եկեղեցի (Նովոչերկասկ)

**Սուրբ Երրորդություն եկեղեցի** (), նախկին ուղղափառ տաճար Դոնի զորքի մարզի Նովոչերկասկ քաղաքում (Ռուսաստան)։ Հայտնի է նաև որպես **Սուրբ Կենսաստեղծ Երրորդություն եկեղեցի** ()։

## Պատմություն
Եկեղեցին կառուցվել է համանուն հրապարակում 1810 թվականին և սկզբում փայտե էր։ Տասնամյակներ անց այն խարխլվեց, իսկ 1830 թվականին փլուզվեց նրա եկեղեցական պարիսպը։

1835 թվականին հավատացյալները սկսել են խոսել քարե եկեղեցի կառուցելու անհրաժեշտության մասին։  Երկհարկանի քարե եկեղեցու նախագիծը հեղինակել է ճարտարապետ Սեդովը 1845 թվականի հունվարին։  Բայց հասարակական շինությունների և հաղորդակցության ուղիների սանկտպետերբուրգյան գլխավոր վարչությունը Նովոչերկասկ ուղարկեց Սուրբ Երրորդություն եկեղեցու սեփական նախագիծը։ Քաղաքային վարչությունը հրաժարվել է երկու նախագծերից էլ նրանց փոքր տարողության պատճառով, և որոշել է ստեղծել նորը։ Նրա ստեղծումը հանձն առավ ճարտարապետ Ֆոմինը, որը ստեղծեց եռախորան, հնգագմբեթ, բյուզանդական ոճով տաճարի նախագիծ։  Նոր նախագիծը հավանության արժանացավ և հաստատվեց 1845 թվականի օգոստոսի 2-ին։  Միայն հինգ տարի անց՝ 1850 թվականի հունիսի 24-ին, Դոնի և Նովոչերկասկի արքեպիսկոպոս Յոհանի (Դոբրոզրակով) օրհնությամբ կատարվեց քարե տաճարի հանդիսավոր հիմնարկեքը։ 1856 թվականին զորքերի վարչական ատաման Միխայիլ Գրիգորևիչ Խոմուտովի օրոք եկեղեցին կառուցվեց։ Պատկերակալների համար սրբապատկերներ են պատկերել տեղական նկարիչներ Արդալիոն Զոլոտարյովը և Միխայիլ Գոլմովը։ Մայիսի 30-ին 1859 թվականին կայացել է Երրորդություն եկեղեցու օծումը։

1869 թվականի հունիսին Երրորդություն եկեղեցուն կից սկսվել է քարե սեղանատնով աղյուսե զանգակատան կառուցումը։ Մինչև 1896 թվականը տաճարում եղել է միայն երկու խորան՝ գլխավոր (Երրորդության) և հարավային (Խաչվերաց)։ 1896 թվականին ստեղծվել է երրորդը՝ հյուսիսայինը (Աստվածածնի)։ 1897 թվականին Երրորդություն եկեղեցու դեպի Սանկտպետերբուրգի պողոտա նայող ճակատով երկհարկանի շենքում (այժմ՝ Գերցենի զառիվայր) բացվել է օրիորդաց դպրոց, իսկ դեպի Մոսկովյան փողոց նայող ճակատով մեկհարկանի շենքում՝ եկեղեցական-ծխական դպրոց։
ձախից|մինի|250x250փքս|Նովոչերկասկի տեսարանը հարավային կողմից. Պետերբուրգյան զառիվայրը և Սուրբ Երրորդություն եկեղեցին
1915 թվականի դրությամբ Նովոչերկասկի Սուրբ Երրորդություն եկեղեցին երկհարկանի էր, հնգագմբեթ, քարե զանգակատնով, եռախորան։ Գլխավոր գմբեթը եղել է կոնաձև՝ ութ պատուհաններով։ Խաչերը գմբեթներին երկաթյա էին, բայց ոսկեզօծ։ Սուրբ Երրորդություն տաճար տանում էր երեք դուռ։ Զանգակատան ստորին հատվածում կար տասը զանգ։ Սուրբ Երրորդություն եկեղեցու սեղանատունը բավական ընդարձակ էր. երկարությունը՝ 12 մետր, լայնությունը՝ 8,5 մետր, բարձրությունը՝ 9,6 մետր։ Եկեղեցու մուտքից աջ և ձախ գտնվում էին վերնասրահները։

Սուրբ Երրորդություն եկեղեցին փակվել է 1930-ական թվականների կեսերին՝ Նովոչերկասկ քաղաքում ուղղափառ տաճարների  զանգվածային փակման արշավի ժամանակ։ Պատերազմի առաջ այն ավերվել է։

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Նովոչերկասկ. Новочеркасск. Церковь Троицы Живоначальной

Կատեգորիա:Եկեղեցիներ այբբենական կարգով
Կատեգորիա:Նովոչերկասկի եկեղեցիներ
Մուրեն

**Մուրեն** ( ), քաղաք Մոնղոլիայում, Խուվսգել այմակի վարչական կենտրոնը։

## Ընդհանուր տեղեկություններ
2007 թվականի վերջին քաղաքի բնակչությունը կազմել է 36 082 մարդ, տարածքը՝ 102,9 կմ², բնակչության խտությունը՝ 351 մարդ/կմ²։ Քաղաքը գտնվում է Դէլգէր-Մուրեն գետի կողքին։ Քաղաքում կա թանգարան, թատրոն, հիվանդանոց, փոստ, մի քանի դպրոցներ և մանկապարտեզներ։ Այստեղ է գտնվում Մոնղոլիայի խոշարագույն առևտրային շուկան։ Կարևոր նշանակություն ունի քաղաքային օդանավակայանը։

## Պատմություն
Մուրեն քաղաքը զարգացում է ապրել 1809 թվականին, երբ Դէլգէր-Մուրեն գետի ափին վանք է կառուցվել։ 1921 թվականին վանքում ապրել է 1300 լամա (բուդդայական քահանա Մոնղոլիայում)։ 1937 թվականին վանքը ավերվել է։

1990-ական թվականներին հին վանքի տեղում հիմնադրվել է նոր վանք։ Այդ ժամանակ քաղաքի մոտակայքում հայտնաբերվել է 5 000 գնդակահարված միաբանների գերեզմանը։ Այն կազմել է 1937 թվականի Մոնղոլիայի չափահաս բնակչության ավելի քան 1 %-ը։

## Կլիմա
Մուրենում ձմեռը կարճ է և ցուրտ, իսկ ամառը՝ տաք։

## Ուշագրավ շենքեր
* 19-րդ դարի վերջին Մուրեն քաղաքում եղել են 60 տաճարներ և վանքեր։ Առավել կարևոր է եղել Դանզանդարժա վանքը, որտեղ ապրում էին շուրջ 2500 վարդապետներ։ Սակայն 1937 թվականին Մուրենի և ամբողջ Մոնղոլիայի վանքերն ու տաճարները Չոյբալսանի հրամանով ոչնչացվել են։ 1990 թվականի հունիսին Մուրենի արևմտյան մասում կառուցվել է նոր Դանզանդարժա վանքը, որտեղ այժմ ապրում են 40 միաբաններ։ Վանքի շուրջ կառուցվել է Բուդդայի բարձր արձանը։
* Քաղաքային թատրոնը և փոստը գտնվում են Կենտրոնական հրապարակի հարավային և հարավարևմտյան մասում։ Դիմացում գտնվում է այմակ վարչակազմը, որը կառուցվել է սոցիալիստական ոճով։
* Դավադորժ հուշարձանը գտնվում է Կենտրոնական հրապարակից 300 մ դեպի հյուսիս-արևելք։
* Օդանավակայանի առջևի մասում գտնվում է Գէլէնխու հուշարձանը (1870-1938)։
* Թանգարան, որը հիմնադրվել է 1949 թվականին։ Գտնվում է Կենտրոնական հրապարակում և մարզադաշտում։ Թանգարանում կան մոտ 4000 օբյեկտներ, որոնց թվում է Խուվսգելում բնակվող փոքրամասնությունների հագուստները։
* Ըմբիշների մարզադաշտ, ժամանակակից շենք քաղաքի արևելյան մասում։ Մարզադաշտի առաջ կանգնեցված են Մուրենի երեք հայտնի ըմբիշների հուշարձանները։ Մարզադաշտի դիմաց կառուցվել է երեխաների համար հատուկ այգի։

Պատկեր:Moron_airport_Mongolia.jpg|Օդանավակայան
Պատկեր:Gelenhuu.jpg|Գէլէնխու հուշարձանը օդանավակայանի դիմաց
Պատկեր:MörönHauptplatz.jpg|Կենտրոնական հրապարակը և Չինգունժավ արձանը
Պատկեր:MörönMuseum.jpg|Այմակի թանգարանը
Պատկեր:MörönPostOffice.jpg|Փոստը
Պատկեր:MörönMonastery.jpg|Դանզանդարժա վանքը
Պատկեր:MörönStatue.jpg|Բուդդայի արձանը և վանքը
Պատկեր:MörönStadium.jpg|Ըմբիշների մարզադաշտը


## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:1809 թվականին հիմնադրված բնակավայրեր
Կատեգորիա:Մոնղոլիայի բնակավայրեր
Կատեգորիա:Մոնղոլիայի քաղաքներ
Փարվին Էթեսամի

**Փարվին Էթեսամի** (, ), իրանցի բանաստեղծուհի։

## Կենսագրություն
Փարվին Էթեսամին ծնվել է 1907 թվականին Թավրիզում։ Նրա հայրը՝ լրագրող և գրող Միրզա Յուսուֆ Էթեսամին, եղել է Միրզա Իբրահիմ-խանի որդին։ Փարվինը ուներ չորս եղբայր։ Նրա մայրը մահացել է 1973 թվականին։ Մանկության տարիներին Փարվինը Էթեսամի ընտանիքի հետ տեղափոխվում է Թեհրան, որտեղ դպրոցական ուսմանը զուգահեռ հորից սովորել է արաբերեն և դասական պարսկական գրականություն։ 1924 թվականին ավարտում է դպրոցը, այնուհետև՝ Թեհրանի աղջիկների ամերիկյան դպրոցը և կանանց ամերիկյան բարձրագույն դպրոցը։ Հետագայում նա որոշ ժամանակ դասավանդում է նույն դպրոցում։ Հոր հետ շատ է ճամփորդել։ 1934 թվականին ամուսնանում է հոր զարմիկի հետ և տեղափոխվում Քերմանշահ քաղաք, սակայն այդ ամուսնությունը տևում է ընդամենը տասը շաբաթ, և նա նորից վերադառնում է Թեհրան։ 1938-1939 թվականներին Փարվին Էթեսամին մի քանի ամիս աշխատում է Թեհրանի մանկավարժական համալսարանի («Դանեշ-սարա-յե ալի», այժմ՝ Խորեզմի համալսարան) գրադարանում։ Փարվինի հայրը մահացել է 1938 թվականին, իսկ ինքը՝ Փարվինը, մահացել է երեք տարի անց և թաղված է հոր կողքին Ղոմ քաղաքում։ Նրա մահը ցնցեց ամբողջը երկիրը, և նրա մասին գրվեցին շատ եղերերգեր։

Փարվինի մոտ դեռևս յոթ կամ ութ տարեկանում ի հայտ են գալիս բանաստեղծական ընդունակություններ․ հայրը պաշտպանում և քաջալերում էր նրան։ Հոր ղեկավարությամբ Փարվինը ուսումնասիրում է պարսկական և արաբական լեզվով դասական գրական ժառանգությունը։ 1921-1922 թվականներին պարսկական «Բահար» (Գարուն) ամսագրում լույս են տեսնում նրա վաղ շրջանի մի քանի բանաստեղծություններ։ 156 բանաստեղծություններից բաղկացած նրա առաջին գիրքը հրատարակվել է 1935 թվականին։ Նշանավոր բանաստեղծ և գիտնական Մոհամմադ-Թաղի Բահարը գրել է այդ գրքի նախաբանը։  Նրա ստեղծագործությունների երկրորդ հրատարակությունը իր եղբայր՝ Աբուլ-Ֆաթհ Էթեսամիի խմբագրությամբ, լույս է տեսել նրա մահից հետո, 1941 թվականին։ Այն բաղկացած էր 209 տարբեր ոճի և ձևի ստեղծագործություններից՝ կասիդաներ, գազելներ և այլն։ Իր կարճ կյանքի ընթացքում Փարվինը մեծ ճանաչում ունեցավ իրանցիների շրջանում։ Փարվինի պոեզիան իր ձևով և բովանդակությամբ շարունակում էր պարսկական դասական գրականության ավանդույթները։ Նա անտեսում էր, իրանական պոեզիայում մոդեռնիստական միտումները, կամ նույնիսկ տեղյակ չէր դրանցից։ Պրոֆեսոր Հեշմատ Մոայադ նրա  «Սաֆար-ե աշկ» (Արցունքի ճանապարհորդություն) համարում է պարսկերենով երբևէ գրված քնարերգության լավագույն օրինակներից մեկը։

Վիճաբանության կամ երկխոսության (պարսկերեն՝ մոնազարա) ժանրի բանաստեղծությունները կազմում են Էթեսամիի գործերի մեծ մասը։ Իր գործերում քննադատում է սոցիալական անարդարությունը և մարդկանց բարոյական թերացումները։ Նրա բանաստեղծություններում նկատվում է Ունսուրիի, Անվարիի, Նիզամիի, Ռումիի, և Սաադիի ազդեցությունը։ Ներշնչվել է նաև Եզոպոսի և Լաֆոնտենի առակներից։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:20-րդ դարի բանաստեղծներ
Կատեգորիա:20-րդ դարի կին գրողներ
Կատեգորիա:Իրանցի բանաստեղծուհիներ
Կատեգորիա:Իրանցի կին գրողներ
Կատեգորիա:Պարսիկ բանաստեղծներ
Տիգրան Պողոսյան

**Տիգրան Մխիթարի Պողոսյան** (Փետրվարի 21, 1992, Հոռոմ Արթիկ - ապրիլի 26, 2016, Մարտակերտ, Հայաստանի զինված ուժերի և Արցախի Պաշտպանության բանակի զինծառայող, ավագ լեյտենանտ։

## Կենսագրություն
### Կյանք և ուսում Հիշատակ
Տիգրան Մխիթարի Պողոսյանը ծնվել է 1992 թվականի  փետրվարի 21-ին Շիրակի մարզի Արթիկ շրջանի գյուղ Հոռոմում, Մխիթար Պողոսյանի և Սիլվա Մանասյանի ընտանիքում։ Ունի ավագ եղբայր՝ Տարոն Պողոսյանը։

1999 թվականին ընդունվել է Հոռոմի միջնակարգ դպրոցը։ Դպրոցն ավարտել է 2009 թվականին։

2010 -2014 թվականներին սովորել է Վ.Սարգսյանի անվան ռազմական ինստիտուտում https://www.banak.info/2017/01/Tigran-Mkhitari-Poghosyan.html։

Զբաղվել է քիքբոքսինգով, կարատեով։

### Պատերազմ
2014 թվականից լեյտենանտի կոչումով ծառայության է անցել Արցախի պաշտպանության բանակում։

2016 թվականի ապրիլի 2-ից պայքար է մղել ադրբեջանական բազմաքանակ գրոհայինների դեմ։ Արիաբար զոհվել է 2016 թվականի ապրիլի 25-ի գիշերը լույս 26-ին արկի բեկորի մահացու հարվածից https://www.banak.info/2017/01/Tigran-Mkhitari-Poghosyan.html , սեփական մարմնով փրկելով իր զինվորի կյանքը։

### Հուղարկավորություն
2016 թվականի ապրիլի 28-ին տեղի ունեցավ Տիգրան Պողոսյանի հուղարկավորությունը Հոռոմ գյուղի մշակույթի տանը։ Ապրիլի 29-ին տեղի ունեցավ հոգեհանգիստը։

**ՀԻՇԱՏԱԿ**

2017 թվականի ապրիլի 26–ին Տիգրան Պողոսյանի ընտանիքի կողմից Հոռոմ գյուղում տեղադրվեց խաչքար ի հիշատակ Տիգրանի և բոլոր հերոսների հիշատակին

2017 թվականի ապրիլի 18–ին Հոռոմ դպրոցի բակում Տիգրան Պողոսյանի հիշատակին բացվեց ապրիլյան պատերազմի հերոսների անվանական ծառուղի

**Հերոսի խոսքերը**

«Ամենալավն այս տղաներն են, որ դիրք են պահում». Տիգրան Պողոսյան

«Հայրենիքը սուրբ է, իսկ սուրբ հողը պետք է պաշտպանել». Տիգրան Պողոսյան

«Սպան զինվորի ավագ ընկերն է ու միշտ նրա կողքին պետք է լինի»

### Պարգևներ
2014 թվականին, ինստիտուտի ավարտական տարում, պարգևատրվել է անվանական դաշույնով՝ ՀՀ նախագահի կողմից։

2016 թվականի մայիսի 28-ին Տիգրանը ՀՀ նախագահ Սերժ Սարգսյանի կողմից պարգևատրվել է Հայաստանի Հանրապետության «Արիության» պետական մեդալով https://www.banak.info/2017/01/Tigran-Mkhitari-Poghosyan.html :

2016 թվականի մարտի 27-ին Տիգրանը ԼՂՀ նախագահ Բակո Սահակյանի կողմից պարգևատրվել է Արցախի «Արիության» պետական մեդալով https://www.banak.info/2017/01/Tigran-Mkhitari-Poghosyan.html :

## Ծանոթագրություններ
Արա Պարսեղյան

**Արա Ռաուլի Պարսեղյան** (, մայիսի 21, 1923, Ակրոն - օգոստոսի 9, 2017)) , ամերիկահայ պրոֆեսիոնալ ամերիկյան ֆուտբոլիստ, մարզիչ։

## Կենսագրություն
Արայի հայրը Հայոց ցեղասպանության ժամանակ Թուրքիայից գաղթվել է ԱՄՆ։ Մայրը եղել է ֆրանսուհի։ Արան եղել է երեք երեխաներից ամենակրտսերը։ Նա վաղ տարիքից զբաղվել է սպորտով, եղել է դասարանի ամենաակտիվ աշակերտը, 8-րդ դասարանում նրան դպրոց էին տեղափոխում պարեկային մեքենայով։ Որոշ ժամանակ զբաղվել է բասկետբոլով, իսկ ավելի ուշ՝ ֆուտբոլով։ 1942 թվականին ավարտել է դպրոցը և ընդունվել ինստիտուտ։ Հետագայում ուսումը շարունակում է զինվորական նավատորմում և միաժամանակ զբաղվում սպորտով հայտնի մարզիչ Պոլ Բրաունի մոտ, ինչի արդյունքում հասնում է մեծ հաջողությունների։ Ծառայությունից հետո Արան ուսումը շարունակել է Մայամիի համալսարանում։ Նրա հեղինականությունը ավելի բարձրացավ, երբ ընդգրկվեց համալսարանի թիմում։ Նրանով սկսեցին հետաքրքրվել Կլիվլենդ Բրաունս և Փիթսբուրգ Ստիլերս ակումբները։ Արան թողեց համալսարանը և պայմանագիր կնքեց Կլիվլենդ Բրաունս ակումբի հետ, որի մարզիչը Պոլ Բրաունն էր։ Առաջին մրցաշրջանի ժամանակ նա ցուցաբերեց լավ արդյունքներ, սակայն ստացած լուրջ վնասվածքի պատճառով Արան թողնում է ֆուտբոլը և դառնում մարզիչ։

Մարզչի իր կարիերան սկսել է Մայամիի համալսարանում։ Ստանձնելով նոր մարզչի դերը, նրա թիմը կարճ ժամանակահատվածում, Էն Սի Էյ Էյ-ի 1950 և 1951 թվականների առաջնություններում ցուցաբերեց լավագույն արդյունքներ։
300px|մինի|Արա Պարսեղյանը կենտրոնում։1956 թվական։

1955 թվականին նա տեղափոխվում է մարզելու Էվանստոնի համալսարանի թիմը։ Այստեղ Արայի մարզած թիմը նույնպես հաջողություններ է ձեռք բերում, սակայ համալսարանի ֆինանսատնտեսական վիճակի վատթարացումից հետո նա տեղափոխվում է մարզելու Սաութ-Բենդ քաղաքի Նոթր Դամի համալսարանի թիմը։

1980 թվականին Արա Պարսեղյանը ընդգրկվել է ամերիկյան ֆուտբոլի փառքի սրահում։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Ամերիկահայ ֆուտբոլիստներ