ԴԴՏ

**ԴԴՏ** (**DDT**, ռուսերեն՝ *ДДТ*), սովետական և ռուսական ռոք-խումբ, որի ղեկավարն է Յուրի Շևչուկը։ ԴԴՏ-ն հիմնվել է 1980 թ., Ուֆայում։ XX և XXI դարերի ամենակարևոր ռուսական ռոք խմբերից է։

Նշանավոր երգերից են "Ինչ է աշունը", "Անձրև", "Սեր", "Ես ստացա այդ դերը", "Եկեղեցի" և "Մի կրակիր"։ Առաջին ալբոմը թողարկվել է 1982 թ.։ Իր գոյության ընթացքում խումբը բազմիցս փոխել է իր կազմը։ 
Խումբը համերգներ է տվել աշխարհի բազմաթիվ երկրներում, 2013-ին և 2024-ին՝ նաև Երևանում։

## Անվանումը
Խմբի անվանումը ծագել է վնասակար միջատների դեմ գործածվող դուստ (**''D**ichloro**d**iphenyl**t**richloroethane)* քիմիական նյութի անվան հապավումից։ Հայտնի են նաև խմբի անվանման այլ բացատրություններ՝ "Բարև Ձեզ ընկերներ" («Добрый День, Товарищи!»), "Տեխնիկայի տան հիմարները" («Дураки из Дома техники») և "Մանկական արվեստի տուն" («Дом Детского Творчества»)։

== Պատմություն ==
=== Ուֆայի շրջան ===
1979 թ. վերջին Յուրի Շևչուկը հրավիրվեց մի անանուն խումբ, որը նվագում էր Ուֆայի Մանկական արվեստի տանը և "Ավանգարդ" կուլտուրայի տանը։ Խումբը ներկայացնում էր [[The Rolling Stones]], [[The Beatles]] և ուրիշ արևմտյան խմբերի երգերը. սեփական երգեր դեռ չկային։ Նոր խմբի կազմում՝ բացի Շևչուկից, նվագում էին կիթառահար Ռուստեմ Ասանբաևը, բաս-կիթառահար Գենադի Ռոդինը, ստեղնահար Վլադիմիր Սիգաչովը և հարվածող Ռինատ Շամսուտդինովը։ Խումբը կոչվում էր "Գենադի Ռոդինի ղեկավարած անսամբլ"։

1980 թ. տնային պայմաններում խումբը թողարկեց յոթ երգ, որոնցից կազմվեց "ԴԴՏ-1" («ДДТ-1») անվանմամբ առաջին մագնիտոալբոմը։ Կատարողական վարպետության պակասի և ձայնագրության ցածր որակի պատճառով ալբոմը լայն տարածում չգտավ։ Հարվածային գործիքների վրա սկսեց նվագել Ռուստեմ Կարիմովը։

1982 թ «[[Կոմսոմոլսկայա Պրավդա]]ն» հայտարարեց երիտասարդ կատարողների «Ոսկե կամերտոն» մրցույթ։ Խումբն ուղարկեց մի քանի երգ ("Այլմոլորակային", "Սև արև" ու "Մի կրակիր") ու ի զարմանս իրենց՝ անցավ երկրորդ փուլ։ Վլադիմիր Սիգաչովն առաջարկեց խումբն անվանել «ԴԴՏ», ինչն ընդունվեց։ Մրցույթում խումբը զբաղեցրեց առաջին տեղը, իսկ Շևչուկին հրավիրեցին [[Մոսկվա]]՝ Մելոդիա ֆիրմայում "Մի կրակիր" երգը ձայնագրելու։ Խմբի հետ պրոֆեսիոնալ պայմանագիր ստորագրելու համար պահանջվում էր պաշտոնապես ճանաչված սովետական հեղինակների երգերի կատարումներ, ինչից Շևչուկը հրաժարվեց. դա նշանակում էր խմբի անցումն ընդհատակ և աշխատանք՝ ուղղված ռոքի փոքրաթիվ համակիրներին։

Այնուամենայնիվ, 1982 թ. թողարկվում է խմբի նոր ալբոմը՝ "Խոզը ծիածանի վրա" («Свинья на радуге»), որտեղ չնայած հարդ-ռոքը գերակայում է, սակայն ոճի վերջնական ընտրությունը դեռ չի արվել։ Ալբոմում կան նաև [[ռոքնռոլ]]ի, [[բլյուզ]]ի և քանթրիի տարրեր։

1983 թ. Շևչուկը և Սիգաչովը ծանոթանում են Չերեպովեցկի "Ռոք-սենտյաբր" խմբի հետ և ձայնագրում "Փոխզիջում" («Компромисс») ալբոմը, որը լայն արձագանք է գտնում։ Ձայնագրությունից հետո սկսվում են խմբի խնդիրները իղխանությունների հետ ՊԱԿից Շևչուկին նախազգուշացում են անում

1983 թ. մայիսին խումբը մասնակցում է "Ռոքը հանուն խաղաղության" փառատոնին՝ Լուժնիկի ստադիոնում, սակայն ելույթի տեսագրությունը հանվում է հեռուստատարբերակից։
 
1985 թ. հոկտեմբերին Շևչուկն իր մի քանի երաժիշտների հետ մեկնում է Մոսկվա՝ "Ժամանակ" ալբոմը ձայնագրելու։ Այնտեղ նրանց են միանում ջութակահար Սերգեյ Ռիժենկոն և [[Սերգեյ Լետով]]ը։ 1986 թ. սկզբին Շևչուկն ընտանիքի հետ մեկնում է [[Լենինգրադ]] և սկսում հավաքել խմբի նոր կազմը։

=== Լենինգրադյան շրջան ===
1986 թ. ամռանը Լենինգրադի հեռուստատեսությունը "Անձրև" երգի հիման վրա տեսահոլովակ է նկարում։

Խմբի նոր կազմի դեբյուտը կայացավ 1987 թ. հունվարի 23-ին՝ Լենինգրադի ռոք-ակումբի բեմին։ "ԴԴՏ"-ի կազմում նվագում էին Շևչուկը, Վլադիմիր Սիգաչյովը, Սերգեյ Լետովը, կիթառահար Անդրեյ Վասիլևը, բասիստ Վադիմ Կուրիլյովը և հարվածող Իգոր Դոցենկոն։ Ապրիլին խմբին միացավ կիթառահար և ջութակահար Նիկիտա Զայցևը։

"ԴԴՏ"-ն ձևավորում է նոր ծրագիր և 1987 թ. հունիսին ցուցադրում է այն Լենինգրադի ռոք-ակումբի հերթական փառատոնին։

Պոդոլսկի ռոք-փառատոնին խումբը վերջին անգամ հանդես է գալիս Վլադիմիր Սիգաչյովի հետ. նա մեկնում է Մոսկվա և ստեղծում սեփական խումբը՝ "Небо и земля": "Ես ստացա այդ դերը" ալբոմի ձայնագրությանը միացավ սաքսոֆոնահար Միխայիլ Չերնովը, որը շուտով դառնում է խմբի հիմնական մասնակից։

1988 թ. ամռանը խումբը մասնակցում է Լենինգրադի փառատոնին, համերգներ տալիս Բալթիկայից մինչև Խաղաղ օվկիանոս ընկած տարածքում։ Նույն թվի ամռանը ձայնագրվում է "Ձնհալ" ալբոմը։

1989 թ. խումբն ակտիվ շրջագայում էր։ "Ալիսա" խմբի հետ այն հանդես եկավ [[Հունգարիա]]յի ռոք-փառատոնին։

=== 1990-ական թթ. ===
1990 թվականին «ԴԴՏ»-ն մի քանի համերգներ տվեց [[ԱՄՆ]]-ում և [[Ճապոնիա]]յում։

1992-ին խումբը թողարկեց "Դերասանուհի Գարուն" ալբոմը։ "Ինչ է աշունը" երգը մեծ ժողովրդականություն ստացավ։ Երգի տեսահոլովակում նկարահանվեցին նաև [[Կոնստանտին Կինչև]]ն ու [[Վյաչեսլավ Բուտուսով]]ը. ալբոմի մյուս երգերից են «Անձրև», «Վերջին աշնանը», «Դու ունես որդի», «Հայրենիք», որոնք ևս դարձյան խմբի սիրված «այցեքարտերից»։

1992 թ. վերջին «ԴԴՏ»-ն պատրաստում է մի նոր ծրագիր՝ «Սև շուն Պետերբուրգ», որը ներկայացվում է ընդհանուր առմամբ 12 համերգներում՝ [[Մոսկվա]]յում, [[Սանկտ-Պետերբուրգ]]ում, [[Մինսկ]]ում և [[Կիև]]ում (դեկտեմբեր 92 - հունվար 93)։ Նաև նախատեսվում էին համերգներ [[Ուֆա]]յում, բայց ֆինանսական խնդիրների պատճառով դրանք տեղի չունեցան։

1993 թ. մայիսի 27-ին խումբը Սանկտ-Պետերբուրգում ազատ մուտքով համերգ տվեց, որին մասնակցել էր մոտ 120 000 մարդ։

"ԴԴՏ"-ն հանդես է եկել մի շարք ֆիլմերում՝ "Я получил эту роль", "Рок", "Лимита", "Духов день"։

Խմբին է նվիրված *Время ДДТ'' ֆիլմերի շարքը։

## Ալբոմներ
* 1981 - ԴԴՏ-1 (ДДТ-1, չի թողարկվել)
* 1982 - Խոզը ծիածանի վրա (Свинья на радуге)
* 1983 - Փոխզիջում (Компромисс)
* 1984 - Պերիֆերիա (Периферия)
* 1985 - Ժամանակ (Время)
* 1988 - Ես ստացա այդ դերը (Я получил эту роль)
* 1990 - Ձնհալ (Оттепель)
* 1991 - Պլաստուն (Пластун)
* 1992 - Դերասանուհի Գարուն (Актриса Весна)
* 1994 - Սա ամենն է... (Это всё…)
* 1996 - Սեր (Любовь)
* 1997 - Ծնված ԽՍՀՄ-ում (Рождённый в СССР)
* 1999 - Աշխարհ թիվ զրո (Мир номер ноль)
* 2000 - Օգոստոսի հողմը (Метель августа)
* 2002 - Միանձնություն I (Единочество I)
* 2003 - Միանձնություն II. Ողջը (Единочество II Живой)
* 2003 - Երգեր (Песни)
* 2005 - Անհետ կորածը (Пропавший без вести)
* 2007 - Հիասքանչ սեր (Прекрасная любовь)
* 2008 - L՝Echoppe
* 2011 - Այլ կերպ (Иначе)
* 2014 - Թափանցիկ (Прозрачный)

## Աղբյուրներ

## Արտաքին հղումներ
* Պաշտոնական կայք
* Russmuz

Կատեգորիա:1980 հիմնադրված երաժշտական խմբեր
Կատեգորիա:Խորհրդային ռոք խմբեր
Կատեգորիա:Ռուսական ռոք խմբեր