open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Էուկլիդիս Ռոդրիգիս դա Կունյա

**Էուկլիդիս Ռոդրիգիս դա Կունյա** (, ), բրազիլացի գրող, բանաստեղծ, սոցիոլոգ, լրագրող և պատմաբան։ Կրթությամբ՝ ռազմական ճարտարագետ։

## Կենսագրություն
Էուկլիդիս դա Կունյան ծնվել է 1866 թվականին Կանտագալոյում։ 1885 թվականին ընդունվել է Պոլիտեխնիկական դպրոց, ապա տեղափոխվել է այն ռազմական դպրոցը, որտեղից նա էր արտաքսվել է 1888 թվականին՝ անկարգապահության պատճառով։ 1889 թվականին նա աջակցել է հանրապետականների բողոքներին՝ ընդդեմ միապետությանը։ Հանրապետության հռչակումից հետո Կունյան վերադարձել է ռազմական ուսումնարան, որն ավարտել է լեյտենանտի կոչումով և բնական-մաթեմատիկական գիտությունների բակալավրի աստիճանով։

1897 թվականին Կունյան ականատես է եղել Բահիա նահանգում Կանուդուսի ապստամբության ճնշմանը, և 1902 թվականին հրատարակել է «Սերտաններ» գիրքը (), որը վավերագրական պատմություն է գյուղացիական ապստամբության ճնշման մասին՝ գիտական հետազոտությունների և հրապարակախոսության տարրերով։ Այս գիրքը սահմանել է 20-րդ դարի բրազիլական գրականության մեջ քննադատական ռեալիզմի հետագա զարգացումը, որտեղ գլխավոր տեղը զբաղեցրել են գյուղացիական զանգվածների կյանքի և պայքարի մասին ստեղծագործությունները։ «Սերտանները» այժմ բրազիլական գրականության դասական գործ է։

1903 թվականին Կունյան ընդունվել Է Բրազիլիայի գրականության ակադեմիա։ 1907 թվականին հրատարակել է «Հակասություններ և համեմատություններ» ժողովածուն, որում ներառվել են, մասնավորապես, ռուս գրականության մասին հոդվածներ։ Կյանքի վերջում Կունյան մտերմացել է Բրազիլիայի առաջին սոցիալիստական կազմակերպությունների հետ և իր հոդվածներում հանդես է եկել որպես մարքսիզմի առաջին քարոզիչներից մեկը Բրազիլիայում։

## Հիշատակ
Կունյայի պատվին անվանվել են Բահիա նահանգի Էուկլիդիս դա Կունյա և Սան Պաուլու նահանգի Էուկլիդիս դա Կունյա Պաուլիստա մունիցիպալիտետները։

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Կենսագրություն 

Կատեգորիա:Բրազիլացի գրողներ
Կատեգորիա:Բրազիլացի սոցիոլոգներ
Կատեգորիա:Բրազիլացի վիպասաններ
Կատեգորիա:Բրազիլացի ռազմական գործիչներ
Կատեգորիա:Բրազիլացի սոցիալիստներ
Կատեգորիա:Բրազիլացի բանաստեղծներ
Կատեգորիա:Բրազիլացի ակադեմիկոսներ
Կատեգորիա:Ռազմական թղթակիցներ
Wonderland (մինի ալբոմ)

***Wonderland***, ամերիկացի երգչուհի և դերասանուհի Ջեսիկայի երկրորդ մինի ալբոմը։ Կորեական տարբերակը, որը բաղկացած է վեց երգից, թողարկվել է 2016 թվականի դեկտեմբերի 10-ին, իսկ անգլալեզու տարբերակը, որը աղկացած է չորս երգից (առանց «Beautiful»-ի և «Tonight»-ի), թողարկվել է 2016 թվականի դեկտեմբերի 30-ին։ «Wonderland» երգը թողարկվել է դեկտեմբերի 10-ին։

## Ստեղծագործությունների ցուցակ

## Չարթեր

### Տարեկան չարթեր

## Ռելիզի պատմություն

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:2016 մինիալբոմներ
Կատեգորիա:Քեյ փոփ մինիալբոմներ
This Christmas - Winter Is Coming

***This Christmas - Winter Is Coming***, հարավկորեական երգչուհի Թեյոնի երրորդ մինի ալբոմը։  Համարվում է Սուրբ ծննդյան հատուկ ռելիզ։ Այն թողարկվել է 2017 թվականի դեկտեմբերի 12-ին` S.M. Entertainment լեյբլով, *KT Music*-ի աջակցությամբ։ Որպես պրոդյուսեր հանդես է եկել S.M. Entertainment-ի հիմնադիր և տնօրեն Լի Սու Մանը։

## Ռելիզ և պրոմոուշեն
*This Christmas - Winter Is Coming*-ը և «This Christmas» երգի տեսահոլովակը թողարկվել են 2017 թվականի դեկտեմբերի 12-ին։ Դեկտեմբերի 22-ից 24-ը Թեյոնը անց է կացրել *The Magic of Christmas Time* համերգների շարք Սեուլի Քենխիի համալսարանում։ Ելույթի ժամանակ նա նաև հարգանքի տուրք է մատուցել դեկտեմբերի 18-ին մահացած իր մտերիմ ընկերոջ` SHINee-ի Ջոնգհյոնի հիշատակին։

## Կոմերցիոն հաջողություն
*This Christmas - Winter Is Coming*-ը դեբյուտել է *[[Gaon Music Chart|Gaon Albums Chart]]*-ի երկրորդ և *[[Billboard 200|Billboard World Albums]]*-ի վեցերորդ հորիզոնականներում։

## Ստեղծագործությունների ցուցակ

## Չարթեր

## Ռելիզի պատմություն

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:2017 մինիալբոմներ
Կատեգորիա:Կորեերեն մինիալբոմներ
Վասիլիսա Միկուլիշնա (մուլտֆիլմ)

**«Վասիլիսա Միկուլիշնա»** (), «Սոյուզմուլտֆիլմ» կինոստուդիայի խորհրդային նկարված անիմացիոն ֆիլմ, որը նկարահանվել է  Ստավր Գոդինովիչի և Վասիլիս Միկուլիշնայի մասին ռուսական բիլինայի մոտիվներով։ Ռեժիսոր Ռոման Դավիդովի երկրորդ աշխատանքն է, որը մշակել է սեփական թեմատիկ ուղղությունը՝ էպոսի էկրանավորումներ և պատմական «կինոկտավներ»։

## Սյուժե
Մեծ խնջույք է իշխան Վլադիմիրի մոտ։ Հյուրերը պարծենում են մեկը իր ունեցած ոսկի-արծաթով, մյուսը՝ ուժով ու հաջողությամբ։ Միայն Ստավր Գոդինովիչն է լռում։ Երբ իշխան Վլադիմիրը հետաքրքրվում է, թե ինչով կարող է գլուխ գովել նա, Չեռնիգովի բոյարինը պատասխանում է, որ ինքը շատ հարուստ է պարծենալու համար, իսկ ահա իր կինը՝ Վասիլիսա Միկուլիշնան, խելացի է և խորամանկ և բոլոր ներկաներին կարող է հիմարացնել։ Տանտերն իր հյուրերի հետ խիստ վիրավորվում է և նրան նետում բանտ, իսկ զինվորներին ուղարկում է գտնելու նրա կնոջն ու ունեցվածքը, որպեսզի տեսնեն, թե ինչպես է նա գլուխն ազատում։ Բայց վատ լուրերը շուտ են հասնում․ Վասիլիս Միկուլիշնան իմանում է դժբախտության մասին, կտրում իր խարտյաշ մազերը, հագնում թաթարական հագուստ և Ոսկե հորդայի դեսպանի անվան տակ գնում Կիև՝ օգնելու իր սիրելիին։

Մուրզան մտել է իշխանի տուն և պահանջում վճարել տուրք 12 տարիների համար, ինչպես նաև իրեն կնության տալ Զաբավա Պուտյատիշնային։ Վլադիմիր իշխանը շտապում է հավաքել պահանջվածը, բայց կասկածում է, որ հյուրը հագուստը փոխած կին է։ Սկսեցում են նրան փորձել։ Բայց դեսպանն ամեն ինչում գերազանցում է բոլորին՝ հաղթելով և՛ բոգատիրների պայքարում, և ձիարշավներում, և զառ խաղալիս։

Սկսվում է հարսանեկան խնջույքը, սակայն փեսան ուրախ չէ․ իշխանի երգիչները վատն են, լավ կլիներ՝ որ նվագեր Ստավր Գոդինովիչը։ Բերում են Չենիգովի բոյարին, բայց նա չի ուզում զվարճացնել իշխանին ու իր հյուրերի։ Այդ ժամանակ դեսպանն առաջարկում է համառ Ստավրին իրեն տալ 12 տարվա տուրքի փոխարեն։ Իշխան Վլադիմիրն ուրախությամբ զիջում է։ Այդ ժամանակ Վասիլիսա Միկուլիշնան բացահայտում է իր ինքնությունը և ամուսնու հետ վերադառնում հետ։

## Ստեղծողներ
* Սցենարի հեղինակ՝ Վիկտորյա Տոկարևա
* Ռեժիսոր՝ Ռոման Դավիդով
* Բեմադրող նկարիչ՝ Վիկտոր Նիկիտին
* Կոմպոզիտոր՝ Վալերի Կիկտա
* Օպերատոր՝ Բորիս Կոտով
* Հնչյունային օպերատոր՝ Գեորգի Մարտինյուկ
* Ֆիլմի տնօրեն՝ Լյուբով Բուտիրինա
* Մուլտիպլիկատորներ՝ Վլադիմիր Զարուբին, Վիտալի Բոբրով, Օլեգ Կոմարով, Ալեքսանդր Մազաև, Ֆեոդոր Ելդինով, Վիկտոր Լիխաչյով, Վլադիմիր Շևչենկո, Օլեգ Սաֆրոնով
* Նկարիչներ՝ Վ. Խարիտոնովա, Ն. Կուկոլև, Վ. Մաքսիմովիչ
* Մոնտաժող՝ Լյուբով Գերգիևա
* Խմբագիր՝ Արկադի Սնեսարև
* Օգնականներ՝ Ե. Տուրանովա, Մ. Պոպովա, Ա. Գորևա
* Դերերը հնչյունավորել են՝
: Աննա Կամենկովա – Վասիլիսա Միկուլիշնա 
: Անատոլի Վասիլև – Ստավր Գոդինովիչ 
: Վլադիմիր Բասով – Վլադիմիր, Կիևի իշխան 
: Ռոման Ֆիլիպով – իշխանի ծառան (լուսագրերում նշված չէ)

## Ծանոթագրություններ

## Գրականություն
*  Авторы вступительных статей, составители и комментарии — В. П. Аникин, Д. С. Лихачёв, Т. Н. Михельсон. Былина «Ставр Годинович» — стр. 95.
* 

## Արտաքին հղումներ
* 
* 
* *Капков С.* Интервью Виктор Никитин: «Василису Микулишну я рисовал...» «ГАЗЕТА» 01.08.2004

Կատեգորիա:1975 մուլտֆիլմեր
Կատեգորիա:«Սոյուզմուլտֆիլմ» ստուդիայի մուլտֆիլմեր
Կատեգորիա:Խորհրդային մուլտֆիլմեր
Կատեգորիա:Ռոման Դավիդովի մուլտֆիլմեր
Դերասան (Պիկասո)

**«Դերասան»** (), իսպանացի և ֆրանսիացի նկարիչ Պաբլո Պիկասոյի նկարը՝ վրձված յուղաներկով Փարիզում 1904-1905 թվականների ձմռանը՝ վարդագույն շրջանի սկզբում։ Պահվում է Նյու Յորքի Մետրոպոլիտեն թանգարանում։ Նկարի չափսերն են՝ 196,2 × 115,3 սմ։

## Պատմություն և նկարագրություն
մինի|ձախից|200px|Բատո-Լավուար. մոավոր 1910 թվական
1904 թվականին Պիկասոն հանգրվանել էր Մոնմարտր աղքատ թաղամասում՝ նկարիչների, թափառաշրջիկ կրկեսի դերասանների և փողոցային արտիստների շրջանում։ Նա ապրում էր բոհեմական հանրակացարանում՝ Ռավինյան փողոցի թիվ 13 տանը։ Գետային բեռնանավերի հետ (որոնց վրա լվացվում էր լվացքը) արտաքին նմանության պատճառով շենքը անվանում էին Բատո-Լավուար (*նավ- լվացքատուն*)։ Այստեղ Պիկասոն հանդիպել է Ֆերնանդ Օլիվիեին՝ բարձրահասակ և մռայլ մի աղջկա, որը դարձել է նրա առաջին մեծ սերը։ Ֆերնանդայի հետ կյանքը աստիճանաբար դուրս է մղել կապույտ շրջանի մռայլ գույները։ Պիկասոն վերջապես հաղթահարել է դեպրեսիան։ Նրա պալիտրայում հայտնվել են վարդագույն և ոսկեգույն-մոխրագույն երանգներ։ Նկարների նոր հերոսներ են դարձել թափառող կատակերգակները, կրկեսային ակրոբատները և ատլետները։

Նկարում պատկերված է դերասանը՝ վարդագույն տրիկոյով և կապույտ կիսագուլպաներով։ Նա կանգնած է թիկունքով դեպի հանդիսատեսը։ Նրա գլուխը շրջված է դեպի աջ, բերանը կիսաբաց է։ Դերասանը ինչ-որ բան է ասում, հնարավոր է՝ բանաստեղծություն։ Նրա մեծ աչքերը տեղադրված են սև հոնքերի տակ։ Գեղանի երկարավուն կազմվածքը և ձեռքերի անսովոր խաղը հիշեցնում են «կապույտ շրջանի» աշխատանքները, որոնք իրենց ոճով նման էին իսպանացի նկարիչ Էլ Գրեկոյի նկարներին։

Նկարի առաջին սեփականատերն Է դարձել Պիկասոյի ընկերը՝ ֆրանսո-ամերիկյան հարուստ նկարիչ Ֆրենկ Բյորթի Հավիլանդը։ Այնուհետև այն ձեռք է բերել գերմանացի արդյունաբերող Պոլ Լեֆմանը։ 1938 թվականին նրա ընտանիքը ստիպված էր ֆաշիստական Գերմանիայից փախչել նախ Իտալիա, ապա՝ Շվեյցարիա։ Լեֆմանը փողի կարիք է ունեցել և կտավը 12 000 դոլարով վաճառել Է Պիկասոյի դիլերներին։ 1952 թվականին կտավը Մետրոպոլիտեն թանգարանին է հանձնել ամերիկյան ավտոմոբիլային մագնատ Ուոլթեր Քրայսլերի ժառանգորդ Թելմա Քրայսլեր Ֆոյը։

2010 թվականին Մետրոպոլիտեն թանգարանի այցելուն, կորցնելով հավասարակշռությունը, ընկել է հենց նկարի վրա, ինչի հետևանքով կտավի ստորին աջ անկյունում մոտ 15 սանտիմետր երկարությամբ պատռվածք է առաջացել։ Նկարը ուղարկվել է վերանորոգման։ Հենց այդ ժամանակ էլ փորձագետները ներկի շերտի տակ մեկ այլ աշխատանք են հայտնաբերել՝ բնապատկեր ջրով, ժայռերով և մարդու կերպարանքով։ Բնապատկերը արված էր մեկ այլ նկարչի, ամենայն հավանականությամբ, Պիկասոյի ժամանակակիցներից մեկի կողմից։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:1905 նկարներ
Կատեգորիա:Մետրոպոլիտեն թանգարանի նկարներ
Պոլ Աբադի

**Պոլ Աբադի** (, ), ֆրանիացի ճարտարապետ։ Ճարտարապետ Պոլ Աբադի ավագի որդին։

## Կենսագրություն
Պոլ Աբադին ծնվել է 1812 թվականի նոյեմբերի 9–ին Ֆրանսիայում՝ Փարիզում։

Սովորել է Փարիզում՝ Ա․ Լեկլերկի արվեստանոցում (1832 թվականից) և գեղարվեստի դպրոցում (1835 թվականից)։ Եղել է Ֆրանսիայի առաջատար ռեստավրատորներից մեկը (առաջին աշխատանքը եղել է 1845 թվականին 12-13-րդ դարերի Փարիզի տաճարում, Էժեն Էմանուել Վիոլե լը Դյուկի ղեկավարությամբ, ապա վերականգնել է շուրջ 40 միջնադարյան, հիմնականում ռոմանական տաճարներ Շարանտի, Ժիրոնդի և Դորդոնի դեպարտամենտներում, այդ թվում՝ 1849-80 թվականներին 13-րդ դարի Սեն-Պիեռ տաճարը Անգուլեմում)։

Աբադիի սեփական շինությունների շարքում ևս գերակշռում են եկեղեցական շենքերը՝ արտաքին տեսքից նեոռոմանական (այդպիսին է Փարիզի մոնմարտի բլրի վրա գտնվող Սակրե Կյոր բազիլիկը (1875-1914), որը կառուցվել է ի հիշատակ պրուսական արշավանքի դժբախտություններից ազատվելու և Փարիզի կոմունայի։

Բացի եկեղեցական և պետական հանձնաժողովներից, Աբադին, ինչպես հայտնի է, ընդունել է միայն մեկ մասնավոր հանձնաժողով՝ 1875 թվականին Մայբերչի ամրոցը, որը նա նախագծել է ամենայն մանրակրկտությամբ, որպես նեոմիջնադարյան արվեստի ամբողջական աշխատանք՝ ներառյալ քարե փորագրություննները, ցուցափեղկերը, փայտի փորագրությունը, կահույքը և այլն։

## Ծանոթագրություններ

## Գրականություն
* 
* Paul Abadie, architecte, 1812—1884 (cat.), P., 1988.

Կատեգորիա:1812 ծնունդներ
Կատեգորիա:1884 մահեր
Կատեգորիա:Նոյեմբերի 9 ծնունդներ
Կատեգորիա:Պատվո լեգեոնի շքանշանի սպաներ
Կատեգորիա:Փարիզի գեղարվեստի ազգային բարձրագույն դպրոցի շրջանավարտներ
Կատեգորիա:Օգոստոսի 3 մահեր
Կատեգորիա:Ֆրանսիացի ճարտարապետներ
Երևանյան թմբուկներ

**Երևանյան թմբուկներ**, երաժշտական խումբ, որը հիմնված է Երևանում։ Խմբի հիմնադիրն ու ներկայիս ղեկավարն է Պավել Սարգսյանը։ Խմբի ներկայիս գեղարվեստական ղեկավարն է Մելինե Պետրոսյանը։ «Երևանյան թմբուկներ»-ը հիմնվել է 2009 թվականին՝ Երևանի 2791-ամյակի տոնակատարության ժամանակ։ Խմբի հիմնադիրներն են Պավել Սարգսյանը, Գագիկ Բեգլարյանը և Ռուբեն Ջաղինյանը։ Ներկայումս խմբի կազմում ընդգրկված են Երևանի երաժշտական և պետական դպրոցներից ընտրված 2 գեղարվեստական ղեկավար և 14 թմբկահար։ Թմբկահարները 15-25 տարեկան պատանի աղջիկներ են, որոնք երաժշտական կրթություն ունեն։ Երաժիշտները խորեոգրաֆիկ և երաժշտական պատրաստություն են ստացել համաշխարհային մակարդակի մասնագետներ Ալեքսանդր Խարկովի և Սերգեյ Բրավարնյուկի կողմից։

## Մասնակցությունը միջոցառումներին
*2009 թվականից ի վեր «Երևանյան թմբուկներ»-ը մասնակցում են Երևան քաղաքի և Հայաստանի անկախության օրվա հետ կապված գրեթե բոլոր միջոցառումներին։ Վերջին տարիներին խումբը ներկայացրել է նաև Հայաստանը Դելֆյան խաղերում, Արամ Խաչատրյանի անվան միջազգային մրցույթում, «Երիտասարդ Եվրասիա» համաժողովում և այլն։
*2014 և 2017 թվականներին «Երևանյան թմբուկներ»-ը Հայաստանի Զինված ուժերի Գլխավոր շտաբի նվագախմբի հետ հանդես են եկել Մոսկվայի «Սպասսկայա աշտարակ» ռազմա-երաժշտական փառատոններում։ 2015 թվականի ապրիլի 19-ից 25-ը խումբը մասնակցել է հարվածային գործիքների միջազգային փառատոնին Կահիրեում։
*Երևանի 2800-ամյակին և Հայաստանի առաջին հանրապետության 100-ամյակի շրջանակում 2018 թվականին «Երևանյան թմբուկներ»-ն կատարել են եվրոպական շրջագայություններ։ Երևանյան թմբուկները երթեր և ելույթներ են ունեցել Բրյուսելում, Փարիզում և Միլանում։
*2018 թվականին «Երևանյան թմբուկներ»-ը Հունաստանում մասնակցել են Աթենքի ռազմա-երաժշտական փառատոնին։
*2019 թվականին «Երևանյան թմբուկներ»-ը Հայաստանի Զինված ուժերի Գլխավոր շտաբի նվագախմբի և ՀՀ ԶՈՒ պատվո պահակային վաշտ հետ հանդես են եկել Աբու Դաբիում 2019 թվականի միջազգային պաշտպանական-ցուցահանդեսային համաժողովին։

## Տես նաև
*ՀՀ ԶՈՒ պատվո պահակային վաշտ
*Հայաստանի Զինված ուժերի Գլխավոր շտաբի նվագախումբ

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
*Նվագախմբի պաշտոնական կայք
*Նվագախմբի պաշտոնական էջը Ֆեյսբուքում
*YEREVAN DRUMS - Drums Dialogue
*Pavel Sargsyan's Youtube channel

Կատեգորիա:2009 հիմնադրված երաժշտական խմբեր
Կատեգորիա:Հայկական երաժշտական խմբեր
A Brand New Day (երգ, BTS և Զառա Լարսոն)

**A Brand New Day**-ը BTS բոյբենդի Ջեյ Հոփ-ի և Վի-ի ու շվեդ երգչուհի Զառա Լարսոն-ի երգն է, որը BTS World: Original Soundtrack-ի երկրորդ գլխավոր սինգլն է։ Երգի պրոդյուսերը Մուրա Մասա-ն է։

## Նախապատմություն
*A Brand New Day* երգը նկարագրվել է որպես «էլեկտրոնային հիփ-հոփ երգ», որի համար օգտագործվել է կորեական բամբուկե ֆլեյտա և պրոդյուսեր Մուրա Մասա-ի լրացուցիչ բիթը։

## Երգացանկ

## Չարթեր

## Թողարկման պատմություն

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:2019 երգեր
Կատեգորիա:2019 սինգլներ
Կատեգորիա:BTS խմբի երգեր
Կատեգորիա:Կորեական երաժշտություն
Նիկոլյա Դեմարե

**Նիկոլյա Դեմարե** (,), ֆրանսիացի ֆիզիկոս և երկրաբան է։

Դեմարեն ուսումնասիրել է արդյունաբերության վիճակը ֆրանսիական տարբեր գավառներում, Իտալիայում, Հոլանդիայում և զբաղեցրել է գործարանային տեսուչի պաշտոն տարբեր տեղերում։ 1788 թվականին նշանակվել է Ֆրանսիայի մանուֆակտուրաների գլխավոր տեսուչ և տնօրեն։ Ֆրանսիական հեղափոխության ժամանակ զրկվել է պաշտոնից և ձերբակալվել է։ Բայց Ֆրանսիական կայսրությունը նրան վերադարձրել է պաշտոնը։ Նրա գործունեությունը շատ արգասաբեր է եղել ֆրանսիական արդյունաբերության համար։ Նա շատ է գրել տեխնիկայի հարցերով։

Դեմարեն իր պաշտոնի բարդ պարտականությունների հետ մեկտեղ ժամանակ է գտել նաև երկրաբանական ուսումնասիրությունների համար, որոնց արդյունքները տեղ են գտել Ֆրանսիայի գիտությունների ակադեմիայի և Ֆրանսիայի ինստիտուտի մեմուարներում։ Դեմարեն առաջինն է ուշադրություն դարձրել բազալտի ապարների հրաբխային ծագմանը։ Արժեքավոր է նրա Օվերնի հանքագիտական և երկրագիտական քարտեզը։
* *Sur l'ancienne jonction continentale de l'Angleterre à la France*, 1753
* *Ephémérides de la généralité de Limoges*, 1765
* *Conjectures physico-mathématiques*, 1766
* *Dictionnaire de géographie physique*, 1798—1825

## Գրականություն
* «Դեմարե Նիկոլյա»

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ

Կատեգորիա:Գիտնականներ այբբենական կարգով
Կատեգորիա:Երկրաբաններ
Կատեգորիա:Ֆրանսիայի գիտությունների ակադեմիայի անդամներ
Կատեգորիա:Ֆրանսիացի աշխարհագրագետներ
Կատեգորիա:Ֆրանսիացի գիտնականներ
Կատեգորիա:Ֆրանսիացի երկրաբաններ
Կատեգորիա:Ֆրանսիացի ֆիզիկոսներ
Blooming Blue

**Blooming Blue** (), հարավկորեացի երգչուհի Չոնհիի երրորդ մինի ալբոմը։ Այն թողարկվել է MNH Entertainment-ի միջոցով և տարածվել է Stone Music Entertainment-ի կողմից 2018 թվականի հուլիսի 18-ին` գլխավոր «Love U» երգով։

## Ռելիզ
Ալբոմը թողարկվել է 2018 թվականի հուլիսի 18-ին` մի քանի երաժշտական պորտալներով, ներառյալ MelOn-ը և iTunes-ը։

## Կոմերցիոն հաջողություն
*Blooming Blue*-ն դեբյուտել է և հասել Gaon ալբոմների չարթի 9-րդ հորիզոնական։ Իր երկրորդ շաբաթում ալբոմը հասել է 39-րդ, իսկ մեկ շաբաթ անց` 68-րդ հորիզոնական։ Ալբոմը չարթում եղել է հինգ շաբաթ անընդմեջ։

*Blooming Blue*-ը դարձել է 2018 թվականի հուլիսի 29-րդ ամենավաճառվող ալբոմը` 8,826 վաճառված ֆիզիկական պատճեններով։ 2018 թվականի օգոստոսի դրությամբ ալբոմը վաճառել է ավելի քան 9,992 օրինակ։

## Թրեք-լիստ

## Չարթեր

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:2018 մինիալբոմներ
Կատեգորիա:Կորեերեն մինիալբոմներ
Clè 2: Yellow Wood

***Clè 2: Yellow Wood***, հարավկորեական բոյ բենդ Stray Kids-ի առաջին հատուկ ալբոմը։ Այն թողարկվել է թվային և ֆիզիկական տարբերակներով 2019 թվականի հունիսի 19-ին` JYP Entertainment լեյբլով և Iriver-ի աջակցությամբ։ Ալբոմը բաղկաված  է երեք նոր երգերից, ներառյալ «Side Effects (부작용)» սինգլը, նաև այդ չորս երգերի ոճով ստեղծված «Mixtape»-ը, որը նախկինում հասանելի էր միայն ֆիզիկական CD-ռելիզների միջոցով։

## Թրեք-լիստ

## Չարթեր

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:2019 մինիալբոմներ
Կատեգորիա:Կորեերեն մինիալբոմներ
Ջուլիանո դա Սանգալո

**Ջուլիանո դա Սանգալո** (, ծննդյան ժամանակ Ջուիլիանո Ջամբերտի , ), ֆլորենտացի ինժեներ, ճարտարապետ, որը բացի բազմաթիվ ամրաշինությունների, Լորենցո Մեդիչիի, այնուհետև նաև երկու Հռոմի պապերի հրավերով մասնակցել է Տոսկանայի և Հռոմի քաղաքացիական և հոգևոր շենքերի կառուցմանը։

Ջուլիանո դա Սանգալոյի նշանավոր շենքերից են Սանտա Մարիա դելե Կարչերի եկեղեցին Պրատոյում (1484-1495) և Պրատոյի մոտակայքում գտնվող Մեդիչիների Պոջջո ա Կայանո վիլլան (1485-1492)։

## Կյանք և գործունեություն
Ֆրանչեսկո դի Բարտոլո Ջամբերտիի որդին է(1405-1480)։ Ջուլիանոն սկզբում եղել է փորագրիչ, փայտի փորագրող և ինժեներ, հետագայում անցնելով ճարտարապետության, նա կառուցել է․
* Ֆլորենցիայի հայտնի մենատունը Սանտա Մագդալենա դե Պացցի վանքում, 
* Պրատոյում Մադոննա դելլե Կարչերի եկեղեցին (1484-1495),
* Պրատոյի մոտակայքում գտնվող Մեդիչի դքսերի Պոջջո ա Կայանո պալացցո (1485-1492),
* Գոնդիի պալատը և Օգոստինյան վանքի եկեղեցին Սան Գալոյի դարպասների մոտ (որտեղից էլ եկել է նկարչի և նրա ընտանիքի մականունը)։

Դրանից հետո Հռոմում կառուցվեցին․
* Լորետոյի Աստվածամոր տաճարը,
* Սանտա Մարիա դել Անիմա եկեղեցու ճակատը,
* Վինչոլիի Սան Պիետրո վանքի մենատունը իր հայտնի ջրհորով, զարդարված չորս սյուններով։

Երբ Հուլիոս II-ը պապական գահ բարձացավ, Սանգալոն Ալեքսանդր VI-ի օրոք աշխատում էր Սանտա Մարիա Մաջորե բազիլիկի շքեղ փայտե առաստաղի կառուցման վրա։ Նա լքեց Հռոմը, վիրավորվելով այն բանից, որ Հռոմի պապը Սուրբ Պետրոսի տաճարի կառուցումը վստահեց ոչ թե իրեն՝ նախնական նախագծի հեղինակին, այլ Բրամանտեին։ Այդ ճարտարապետի մահից հետո Հուլիոս II-ը Սանգալոյին ետ կանչեց Հռոմ և նրան վստահեց պալացցո Մալյանոյի շինության, ինչպես նաև Սուրբ Պետրոս տաճարի կառուցումը, բայց քանի որ նա շինարարական աշխատանքները պետք է ղեկավարեր Ռաֆայելի հետ, կրկին գնաց Ֆլորենցիա և սկսեց կառուցել Պիզա քաղաքի ամրությունները։ Լևոն X-ի օրոք նա կրկին Հռոմում էր, որպեսզի վերահսկի Սուրբ Պետրոս վանքի շինարարությունը, բայց արդեն չափազանց ծեր էր դրա համար։

## Ընտանիք
Նրա փոքր եղբայրը՝ Անտոնիոն (1455-1534) ճարտարապետ էր, Սուրբ Անգելա ամրոցի և Հռոմի Ֆարնեզե ապարանքի շինարարը։

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* 
*  Approfondimenti
Կանոնավոր արբանյակ

աջից|մինի|250x250փքս|Լուսինը Երկրի կանոնավոր արբանյակ է, բայց ունի բավականին մեծ ուղեծրային էքսցենտրիկություն
**Կանոնավոր արբանյակը** մոլորակի արբանյակ է, որը ուղեծրով համեմատաբար մոտ է մոլորակին։ Նման արբանյակների ուղեծիրը ունի շատ փոքր թեքություն և էքսցենտրիկություն, և այսպիսի արբանյակները չեն շարժվում հետադարձ ուղղությամբ։ Ենթադրվում է, որ նման արբանյակները ոչ թե գրավվել են մոլորակի կողմից որպես անկանոն արբանյակներ, այլ առաջացել են մոլորակի մոտակայքում։

Արեգակնային համակարգում կա առնվազն 57 կանոնավոր արբանյակ՝ Լուսինը, 8 արբանյակ Յուպիտերի մոտ, 23 արբանյակ Սատուրնի մոտ ( բացառությամբ մինիուլների ), Ուրանի 18 և Նեպտունի 7

արբանյակները (Տրիտոնը համարվում է Կուիպերի գոտուց գրավված)։

## Սմ. նույնպես
* Անկանոն արբանյակ

## Նշումներ

Կատեգորիա:Երկնային մեխանիկա
Վաղարշակ Ղևոնդյան

**Վաղարշակ Հակոբի Ղևոնդյան** (), հայ մանկավարժ։ Հայրենական մեծ պատերազմի մասնակից։

## Կենսագրություն
Վաղարշակ Ղևոնդյանը ծնվել է 1922 թվականին, Եղեգնաձորի շրջանի Խաչիկ գյուղում։ Փոքր տարիքում ծնողների հետ տեղափոխվել է Երևան։ Միջնակարգ կրթություն ստանալուց հետո, 1941 թվականին աշխատանքի է անցել Ստեփանավանի շրջանի Ագարակի դպրոցում, դասավանդել մաթեմատիկա։ Սովորել է Երևանի Խաչատուր Աբովյանի անվան մանկավարժական ինստիտուտի ֆիզիկա-մաթեմատիկական ֆակուլտետը, և չավարտած մեկնել գործող բանակ։

Թշնամու դեմ մղված մարտերին մասնակցել է Հյուսիսային Կովկասյան ռազմաճակատի հրետանային գնդում Մոզդոկի ուղղությունում։ Ցուցաբերած խիզախության համար պարգևատրվել է Կարմիր աստղի և Հայրենական պատերազմի առաջին աստիճանի շքանշաններով ու մի շարք մեդալներով։ Մոզդոկի մոտ տեղի ունեցած մարտերից մեկում ծանր վիրավորվել է, ապաքինվելուց հետո զորացրվել է բանակից։

Վերադառնալով Երևան, շարունակել է ուսումը։ Ավարտել է մանկավարժական ինստիտուտի ֆիզիկա-մաթեմատիկական ֆակուլտետը, 1945-1954 թվականներին աշխատանքի է անցել Մալիշկա գյուղի դպրոցում, որպես դպրոցի տնօրեն և Հոկտեմբերյանի շրջկենտրոնում։ 1954 թվականից աշխատել է Երևանի Օրջոնիկիձեի շրջանի տարբեր դպրոցներում, դասավանդել է մաթեմատիկա, եղել է նաև Երևանի № 160 միջնակարգ դպրոցի ուսմասվար։ Պարգևատրվել է շքանշաններով և մարտական մեդալներով։

Վաղարշակ Ղևոնդյանը մահացել է 1977 թվականին։ Թաղված է Երևանի Նուբարաշենի գերեզմանատանը։

## Պարգևներ
*Կարմիր աստղի շքանշան
*Հայրենական պատերազմի առաջին աստիճանի շքանշան

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Հայ մանկավարժներ
Կատեգորիա:Հայրենական մեծ պատերազմի հայ մասնակիցներ
Կատեգորիա:Դպրոցի տնօրեններ
Կատեգորիա:Նուբարաշենի գերեզմանատանը թաղվածներ
Մինիլուսիններ

[մինի|[Սատուրնի օղակներ|Ա օղակում հայտնաբերված առաջին չորս մինիլուսինների վայրը]]
մինի|400 մ տրամագծով Մինիլուսին Էրհարթը Էնկեյի ճեղքի մոտ՝ Ա օղակում
մինի|Էրհարթի մեկ այլ պատկեր
**Մինիլուսինները** Սատուրնի արբանյակներ են, գտնվում են մոլորակի օղակներում և այնքան փոքր են, որ չեն կարող իրենց ուղեծիրը մաքրել օղակների նյութից։

Սատուրնի արբանյակների այս նոր տեսակը հայտնաբերվել է Կասինիի ապարատի կողմից։ ՆԱՍԱ - ի ներկայացուցիչների խոսքով ՝ շուրջ 100 մետր չափի բեկորները պտտվում են հենց մոլորակի օղակների մեջ։ Մասնագետների կարծիքով, օղակների ներսում նման արբանյակների քանակը կազմում է մոտ 10 միլիոն :

Մինիլուսինները օղակներից նյութ են ձգում։ Միևնույն ժամանակ, ըստ Կեպլերի երրորդ օրենքի, օղակի բեկորները, որոնք տեղակայված են մինիլուսնի ուղեծրի ներսում, ավելի մեծ անկյունային արագություն ունեն, քան բուն մինիլուսինը, իսկ դրսում ՝ ավելի փոքր։ Այս երկու երևույթների փոխազդեցությունը ստեղծում է «պտուտակ», որը հստակ տեսանելի է մինիլուսինի մոտակայքում, այդ պատճառով էլ նրանց անվանում են ավիացիայի պիոներների անուններով։

## Մինիլուսինների ցուցակ

## Պատկերասրահ

Պատկեր:Bleriot (moon).jpg|Մինիլուսին Բլերիո
Պատկեր:Santos-Dumont propeller.jpg|Սանտոս Դյումոնտ
Պատկեր:A ring propeller and unseen moon.jpg|Մինիլուսին S / 2010 S 2


## Նշումներ

## Գրականություն
* 
* 
*  Архивировано 23 декабря 2012 года.

Կատեգորիա:Սատուրնի արբանյակներ
Հենրիկ Ղևոնդյան

**Հենրիկ Կարապետի Ղևոնդյան** (), հայ մանկավարժ։ Հայրենական մեծ պատերազմի մասնակից։

## Կենսագրություն
Հենրիկ Ղևոնդյանը ծնվել է 1914 թվականին Արթիկի շրջանի Հառիճ գյուղում։ Յոթնամյա կրթությունը ստացել է հայրենի գյուղի դպրոցում։ 1933 թվականին ավարտել է Լենինականի շինարարական տեխնիկումը։ 1933-1934 թվականներին եղել է Արթիկ քաղաքի № 2 միջնակարգ դպրոցի ֆիզիկայի և մաթեմատիկայի ուսուցիչ։ 1939 թվականին ավարտել է Երևանի մանկավարժական ինստիտուտի երկամյա հեռակա բաժինը։

1940 թվականին Հենրիկը  զորակոչվել է կարմիր բանակ։ 1942-1943 թվականներին մասնակցել է մարտական գործողություններին 89-րդ հայկական դիվիզիայի կազմում՝ որպես գնդի հետախույզ։ 1943 թվականից մինչև 1944 թվականի մայիսը եղել է 11-րդ բրիգադի հրետանային մարտկոցի հրամանատարի քաղաքական գծով տեղակալ։ Կռվել է Նովոռոսիյսկի մատույցներում։ 1944 թվականի մայիսից մինչև պատերազմի ավարտը 89-րդ Հայկական Թամանյան դիվիզիայի 390-րդ գնդում դասակի, այնուհետև ականանետային մարտկոցի հրամանատարն էր։ Խիզախության համար պարգևատրվել է Հայրենական պատերազմի 1-ին, 2-րդ աստիճանի շքանշաններով, «Մարտական ծառայությունների համար» և ուրիշ մեդալներով։ 1948 թվականին Ղևոնդյանը զորացրվել է բանակից։

1948-1949 թվականներին աշխատել է Արթիկ քաղաքի № 2 միջնակարգ դպրոցում, դասավանդել է ֆիզիկա և գծագրություն։ Պարգևատրվել է Աշխատանքային կարմիր դրոշի շքանշանով, արժանացել է ԽՍՀՄ լուսավորության, բարձրագույն դպրոցի և գիտական հիմնարկների աշխատողների արհմիության կենտկոմի պատվոգրերի։

## Պարգևներ
* Հայրենական պատերազմի 1-ին աստիճանի շքանշան
* Հայրենական պատերազմի 2-րդ աստիճանի շքանշան
* «Մարտական ծառայությունների համար» մեդալ
* Աշխատանքային կարմիր դրոշի շքանշան

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Հայ մանկավարժներ
Կատեգորիա:ՀՊՄՀ շրջանավարտներ
Կատեգորիա:Հայրենական պատերազմի 1-ին աստիճանի շքանշանակիրներ
Կատեգորիա:Հայրենական պատերազմի 2-րդ աստիճանի շքանշանակիրներ
Կատեգորիա:«Մարտական ծառայությունների համար» մեդալով պարգևատրվածներ
Կատեգորիա:Աշխատանքային կարմիր դրոշի շքանշանի ասպետներ
Էրհարթ (արբանյակ)

Էրհարտը Սատուրնի մինիլուսինն է, «Տրանս-Էնկե- ի պտուտակը»։ Լուսնի շառավիղը 1000 մ-ից պակաս է, այն պտտվում է Սատուրնի կենտրոնից 133 798 կմ  հեռավորության վրա, Ա օղակի արտաքին մասում, Էնկեի բաժանումից դուրս (այստեղից էլ ՝ «Տրանս-Էնկե» անվանումը)։

Լուսինն անվանակոչվել է ամերիկացի օդաչու Ամելիա Էրհարտի անունով :

## Նշումներ

Կատեգորիա:Սատուրնի արբանյակներ
Աշոտ Հովհաննիսյան (մանկավարժ)

**Աշոտ Պետրոսի Հովհաննիսյան** (), հայ մանկավարժ։ Հայրենական մեծ պատերազմի մասնակից։

## Կենսագրություն
Աշոտ Հովհաննիսյանը ծնվել է 1913 թվականին, Եղեգնաձորի շրջանի Եղեգնաձոր ավանում։ Կրթությունը ստացել է տեղի դպրոցում, 1927 թվականին տեղափոխվել է Երևան, ուսումը շարունակել սկզբում Խաչատուր Աբովյանի անվան դպրոցում, հետո՝ սովորել և 1932 թվականին ավարտել է Երևանի շինարարական տեխնիկումը։ ՀԽՍՀ լուսժողկոմատի ուղեգրով Հովհաննիսյանն սովորելու է մեկնել Լենինգրադի Մ. Ն. Պոկրովսկու (այժմ՝ Ալեքսանդր Գերցենի) անվան մանկավարժական ինստիտուտ և 1940 թվականին ավարտել է ռուսաց լեզվի և գրականության ֆակուլտետը, կոմերիտական ուղեգրով մեկնել է Հեռավոր Արևելք՝ ուսուցչական աշխատանքի։

Աշոտը գործող բանակ է կանչվել 1942 թվականի մարտին, Ամուրի մարզի Բլագովեշչենսկ քաղաքից, որտեղ երկու տարի ռուսաց լեզու և գրականություն է դասավանդել քաղաքի երկու միջնակարգ դպրոցների բարձր դասարաններում։ Մարտական գործողություններին մասնակցել է 246-րդ դիվիզիայի 908-րդ հրաձգային գնդի կազմում, որը գործել է սկզբում Արևմտյան ռազմաճակատի Սմոլենսկի ուղղությամբ, ապա՝ Օրյոլ- Կուրսկի աղեղում, որտեղ էլ Աշոտը ծանր վիրավորվել է։ Ցուցաբերած արիության համար արժանացել է «Խիզախության համար» մեդալի։

1943 թվականի նոյեմբերի վերջին զորացրվել է և անցել ուսուցչական աշխատանքի։ Տնօրեն է աշխատել Երևանի Վ. Պ. Չայկովսկու անվան № 30 դպրոցում։ Աշխատել է նաև Երևանի կազմակերպության Սպանդարյանի շրջկոմում, ապա՝ ՀԿԿ Կենտկոմում՝որպես դպրոցական սեկտորի վարիչ։ 1950 թվականին աշխատել է Երևանի Կարլ Մարքսի անվան պոլիտեխնիկական և Հայկական հեռակա մանկավարժական ինստիտուտներում ռուսաց լեզվի ամբիոնում։ Եղել է ռուսական բանասիրական ֆակուլտետի դեկան, այնուհետև պոլիտեխնիկական ինստիտուտի ռուսաց լեզվի ամբիոնի դոցենտ։ Արժանացել է պարգևների՝ «Խիզախության համար», Գերմանիայի դեմ տարած հաղթանակի համար, «Հայրենական պատերազմի տարիներին աշխատանքի արիության համար», «Հաղթանակի 20 տարին» և այլ մեդալներով։

## Երկեր
* Երկրագործության հիմունքները։ Դասագիրք։ Երևան, Հայպետհրատ, 1958։
* Ալեքսեյ Տոլստոյ։ ՀԽՍՀ Բարձրագույն և միջնակարգ մասնագիտական կրթության նախարարություն, Հայկական պետական հեռակա մանկավարժական ինստիտուտ, Երևան, Ա. հ., 1968:
* Դասական սովետական վեպը։ Հոկտեմբերյան հեղափոխության և քաղաքացիական պատերազմի թեմայով։ Լուսավորության նախարարություն, ՀԽՍՀ, Երևան, Հայաստան, 1974։

## Պարգևներ
* «Խիզախության համար» մեդալ
* Գերմանիայի դեմ տարած հաղթանակի համար մեդալ
* «Հայրենական պատերազմի տարիներին աշխատանքի արիության համար» մեդալ
* «Հաղթանակի 20 տարին» մեդալ
* «Հաղթանակի 30 տարին» մեդալ

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:«1941-1945 թթ. Հայրենական մեծ պատերազմում Գերմանիայի դեմ տարած հաղթանակի համար» մեդալակիրներ
Կատեգորիա:Արիության մեդալակիրներ
Կատեգորիա:Դպրոցի տնօրեններ
Կատեգորիա:Հայ մանկավարժներ
Կատեգորիա:Հայրենական մեծ պատերազմի հայ մասնակիցներ
Կատեգորիա:«Խիզախության համար» մեդալով պարգևատրվածներ (ԽՍՀՄ)
Մարկուս Էնդրյու Հիսլոփ Քլարք

**Մարկուս Էնդրյու Հիսլոփ Քլարք** (, ), ավստրալիացի գրող։

## Կենսագրություն
մինի|ձախից|Մ․ Է․ Քլարք (1866)
Մարկուս Էնդրյու Հիսլոփ Քլարքը ծնվել է 1846 թվականի ապրիլի 24-ին Լոնդոնում։ Փոքր տարիքում արտագաղթել է Ավստրալիա։ Բանկում աշխատել է որպես գրագիր, այնուհետև փորձել է դառնալ ֆերմեր, 1867 թվականին սկսել է  պատմվածքներ ուղարկել «Australian Magazine» ամսագրին։ Ավելի ուշ աշխատել է գրադանավար Մելբուռնի հանրային գրադարանում։

Նրա հայտնի լինելը հիմնված է իր վիպագրական ստեղծագործությունների վրա, որոնցում նա հանդես է եկել որպես նուրբ դիտորդ և իրական կենցաղագիր։ Դրանցից ամենաշատը առանձնանում է «Դեպի ցմահ աքսոր» վեպը, որտեղ նկարագրվում է 19 դարի սկզբին Թասմանիայում աքսորյալների անտանելի կյանքը և «Chidiok Tich hourne», «Heavy Odds», «The Mystery of Major Molinew», «Twist Shadow and Shine» պատմվածքներ։

1868 թվականին հիմնել է «Yorick Club» գրական խմբակը, որը ժամանակի ընթացքում բազմաթիվ նշանավոր ավստրալիացի հեղինակներ է հավաքել իր շարքերում։ Նա ծանոթ էր ռոմանտիկ բանաստեղծ Վիկտոր Դեյլի հետ։

Մարկուս Էնդրյու Հիսլոփ Քլարքը մահացել է 1881 թվականի օգոստոսի 2-ին Մելբուռնում։

## Ծանոթագրություններ

## Գրականություն
* Clarke, Marcus Andrew Hislop // Encyclopædia Britannica .

## Արտաքին հղումներ
* Clarke, Marcus Andrew Hislop // Dictionary of National Biography .

Կատեգորիա:Ավստրալիայի գրողներ
Կատեգորիա:Ավստրալիացի բանաստեղծներ
Կատեգորիա:19-րդ դարի գրողներ
Կատեգորիա:Բրիտանացիներ
Խորհրդա-ֆիննական պատերազմներ

1918-1944 թվականներին ՌՍՖՍՀ-ի (այնուհետև՝ ԽՍՀՄ) և Ֆինլանդիայի միջև տեղի է ունեցել չորս զինված ընդհարում`
* **[[Առաջին խորհրդա-ֆիննական պատերազմ]]** (1918-1920), Սպիտակ ֆիննական զորքերի և Կարմիր բանակի ստորաբաժանումների միջև ռազմական գործողություններ Խորհրդային Ռուսաստանի տարածքում 1918 թվականի մարտից մինչև 1920 թվականի հոկտեմբեր։ Սկզբում այն կրում էր ոչ պաշտոնական բնույթ։ Արդեն 1918 թվականի մարտին, Ֆինլանդիայում քաղաքացիական պատերազմի ժամանակ, սպիտակ ֆիննական զորքերը, հետապնդելով թշնամուն (ֆիննական «կարմիրներ»-ին), հատեցին ռուս-ֆիննական սահմանը և մի շարք տեղերում մտան Արևելյան Կարելիա։ Միևնույն ժամանակ, ընթացող ռազմական գործողությունները միշտ չէ, որ կրում էին պարտիզանական բնույթ։                   
Պաշտոնապես ՌԽՖՍՀ-ի դեմ պատերազմ հայտարարվեց Ֆինլանդիայի դեմոկրատական կառավարության կողմից 1918 թվականի մայիսի 15-ին, Ֆինլանդիայի Սոցիալիստական աշխատավորական հանրապետության պարտությունից հետո։ Խորհրդա-ֆիննական առաջին պատերազմը համարվում էր Ռուսաստանի քաղաքացիական պատերազմի և Ռուսաստանի հյուսիսում օտարերկրյա ռազմական ինտերվենցիայի մի մասը։ Այն ավարտվեց 1920 թվականի հոկտեմբերի 14-ին ՌՍՖՍՀ-ի և Ֆինլանդիայի միջև Տարտուի հաշտության պայմանագրի ստորագրմամբ։

* **[[Խորհրդա-ֆիննական երկրորդ պատերազմ (1921-1922)]]**
** սկսվել է 1921 թվականի նոյեմբերի 6-ին ֆիննական կամավորական ստորաբաժանումների ՌՍՖՍՀ Կարելիայի տարածք ներխուժմամբ։ Պատերազմ չհայտարարվեց։
** ավարտվել է 1922 թվականի մարտի 21-ին, Մոսկվայում ՍՍՀՄ և Ֆինլանդիայի սահմանների անձեռնմխելիությունն ապահովող միջոցառումներ ընդունելու մասին ՌՍՖՍՀ և Ֆինլանդիայի կառավարությունների միջև համաձայնագրի ստորագրմամբ։
* **[[Խորհրդա-ֆիննական պատերազմ (1939-1940)]]**
** սկսվել է 1939 թվականի նոյեմբերի 30-ին, ինչպես նշված է պաշտոնական հաղորդագրության մեջ, «Կարմիր բանակի գերագույն հրամանատարության հրամանով, ֆիննական զինված ուժերի կողմից նոր զինված սադրանքների կանխման նպատակով, Լենինգրադի ռազմական շրջանի զորքերը նոյեմբերի 30-ին առավոտյան ժամը 8-ին հատեցին Ֆինլանդիայի սահմանը Կարելյան պարանոցի և այլ շրջաններում»։
** ավարտվել է 1940 թվականի մարտի 13-ին Ֆինլանդիայի և ԽՍՀՄ-ի միջև Մոսկվայի հաշտության պայմանագրի ստորագրման նախորդ օրը։
* **[[Խորհրդա-ֆիննական պատերազմ (1941-1944)]]**, ռազմական գործողություններ Ֆինլանդիայի և Խորհրդային զորքերի միջև Կարելիայում՝ Հայրենական մեծ պատերազմի շրջանակներում
** սկսվել է 1941 թվականի հունիսի 22-ին Ֆիննական զորքերի կողմից Ալանդյան կղզիների ապառազմականացված գոտու գրավմամբ (տե՛ս «Պատերազմի սկիզբ» բաժինը)։
** փաստորեն ավարտվել է 1944 թվականի սեպտեմբերի 19-ին զինադադարի պայմանագրի ստորագրմամբ, պաշտոնապես` 1947 թվականի Փարիզի հաշտության պայմանագրով։

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Похлебкин В. В. Война, которой не было
* Хронология Финляндии на портале Хронос
* Исторические фотографии из Финляндии времён Второй мировой войны
* АВС-36, СВТ-38 и СВТ-40 в финской армии
* SA-kuva-arkisto. Etulinjasta kotirintamalle 19391945

Կատեգորիա:Խորհրդա-ֆիննական պատերազմներ
Կատեգորիա:Ֆինլանդիայի պատերազմներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի պատերազմներ
Հոուգի օբյեկտ

Օձ (համաստեղություն)

**Հոագի օբյեկտը** օղաձև գալակտիկա է ՝ Օձի համաստեղությունում։ Անվանվել է հայտնաբերողի անունով ՝ Արթուր Հոուգ ։

## Ընդհանուր տեղեկություն
Երկրից հեռավորությունը մոտ 600 միլիոն լուսային տարի է ։ Գալակտիկայի կենտրոնում կա համեմատաբար հին դեղին աստղերի փունջ։ Այն շրջապատված է կապույտ երանգով երիտասարդ աստղերի գրեթե կանոնավոր օղակով։ Գալակտիկայի տրամագիծը մոտ 100 հազար լուսային տարի է։

## Պատմություն
Այս գալակտիկան հայտնաբերվել է 1950 թվականին Արթուր Հոուգի կողմից ։ Ի սկզբնե նա այն համարում էր մոլորակային միգամածություն։ Դրանից հետո Հոուգը որոշեց, որ այդ օբյեկտը գալակտիկա է, բայց նաև ենթադրեց, որ միջուկը և դրա շուրջ եղած օղակը կարող են ոչ մի կերպ կապ չունենալ (կարծես դրանք գտնվում են միմյանց կողքին)։

Օբյեկտը առաջին հայտնաբերված օղակաձեւ գալակտիկան էր ։ Դրանց ձևավորման գործընթացների վերաբերյալ համաձայնություն չկա։ Ըստ մի վարկածի, դրանք առաջացել են մեկ գալակտիկայի մյուսի սկավառակի միջով անցնելու արդյունքում։

Հոուգի օբյեկտի միջուկի և օղակի միջև տեսանելի է մեկ այլ օղակաձև գալակտիկա (ավելի հեռավոր)։ Դրա անունն է ՝ *SDSS J151713.93 + 213516.8* :

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Astronomy Picture of the Day. Hoag's Object: A Strange Ring Galaxy (англ.) (22 августа 2010). Дата обращения 16 февраля 2014.
* 

Կատեգորիա:1950 թվականին հայտնաբերված աստղագիտական մարմիններ
Սիմեոն կաթողիկոսի խաչքար (Հակոբավանք)

**Սիմեոն կաթողիկոսի խաչքար**, գտնվում է Արցախի Հանրապետության Մարտակերտի շրջանի Քոլատակ գյուղից 1.5 կմ հյուսիս ընկած անտառոտ լեռնաբազուկի վրա գտնվող Հակոբավանք վանական համալիրում։

## Տեղադրություն
Խաչքարը հենած է վանական համալիրի սրահի արևելյան պատին։

## Վիմական արձանագրություն
Խաչքարն ունի 9 տող վիմական արձանագրություն.

#ԹՎ.
# :ՌԿԳ։ (1614).
#ԿԱՄԱԻՆ ԱՅ. ԵՍ ՏՐ.
#ՍԻՄԷՈՆ Կ[Ա]Թ[Ո]Ղ[ԻԿՈ]Ս
#ՄԵԾ[ԱՐԱ]ՆԻՍ Կ[ԱՆ]Գ[Ն]Ե
#ՑԻ ՍԲ Խ[Ա]ՉՍ Փ[Ր]ԿՈԻ
#ԹԵ ՀՈԳՈՅ ԻՄՈՅ.
#ՈՐՔ ԵՐԿԻՐՊԱԳԷՔ ԱՂ
#ԱԻԹՍ ՅԻՇԵՑԷՔ։

## Տես նաև
* Հակոբավանք

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Արցախի խաչքարեր
Կատեգորիա:Խաչքարերի վիմական արձանագրություններ
Տեր Սարգիսի խաչքար (Հակոբավանք)

**Տեր Սարգիսի խաչքար**, որը գտնվում է Արցախի Հանրապետության Մարտակերտի շրջանի Քոլատակ գյուղից 1,5 կմ հյուսիս ընկած անտառոտ լեռնաբազուկի վրա գտնվող Հակոբավանք վանական համալիրում։

## Տեղադրություն

Խաչքարը ագուցված է գավթի ներսում, արևելյան որմնամույթի մեջ։

## Վիմական արձանագրություն
Խաչքարը ունի 5 տող վիմական արձանագրություն

#Թ[ՎԻՆ] :ՈՀԳ: (1225). ԵՍ ՏՐ. ՍԱՐԳԻՍ,
#ԵՂԲԱԻՐՈՐԴԻ Տ[ԵԱՌ]Ն ԳԻՈՐԳԱ, ԵՂԲԱ
#ՅՐ, ՏՐ. ՅԱԿՈՎԲՈՍԻ, ԱՌԱՋՆԱՈՐԴ Տ
#ԱՆՍ ՄԵԾԱՐԵԱՆՑ ԿԱՆԳՆԵ8Ի ԶԽԱ
#ՉՍ ԲԱՐԷԽԱԻՍ ՄԵԶ ԱՌ ԱԾ

## Տես նաև
* Հակոբավանք

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Արցախի խաչքարեր
Կատեգորիա:Խաչքարերի վիմական արձանագրություններ
Տեր Հակովբոսի խաչքար (Հակոբավանք)

**Տեր Հակովբոսի խաչքար**, որը գտնվում է Արցախի Հանրապետության Մարտակերտի շրջանի Քոլատակ գյուղից 1,5 կմ հյուսիս ընկած անտառոտ լեռնաբազուկի վրա գտնվող Հակոբավանք վանական համալիրում։

## Տեղադրություն

Խաչքարը ագուցված է գավթի ներսում, հարավային որմնամույթի մեջ։

## Վիմական արձանագրություն
Խաչքարը ունի 4 տող վիմական արձանագրություն

#Թ[Ւ]Ի[Ն] :ՈՀԲ: (1223). ԵՍ ՏՐ. ՍԱՐԳԻՍ ԿԱՆԳՆԵՑԻ ԶԽԱ
#ՉՍ Ի ՏԱՊԱՆԻ ԵՂԲԱԻՐ ԻՄՈ ՏՐ. ՅԱԿՈՎԲ
#ՈՍԻ ԱՐՀԵՊԻՍԿՈՊՈՍԻ ԵՎ ՄԵԾԱՐԱՆՑ Հ
#ԱՅՐԱՊԵՏԻ։ ՅԱՂԱԻԹՍ ՅԻՇԵՑԷՔ։

## Տես նաև
* Հակոբավանք

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Արցախի խաչքարեր
Կատեգորիա:Խաչքարերի վիմական արձանագրություններ
Կատեգորիա:1223 խաչքարեր
Դենվեր Ռիգլմեն

**Դենվեր Լի Ռիգլմեն III** (, ), ամերիկացի գործարար և հանրապետական քաղաքական գործիչ է, 2019 թվականից Միացյալ Նահանգների Ներկայացուցիչների պալատի անդամ` Վիրջինիայի 5-րդ ընտրատարածքից։

## Կենսագրություն
1998 թվականին նա ստացել է բակալավրի արվեստի աստիճան Վիրջինիայի համալսարանում։

Տասնմեկ տարի ծառայել է որպես ԱՄՆ ռազմաօդային ուժերի հետախուզության սպա, աշխատել է որպես ազգային անվտանգության գործակալության գործակալ։ 2014 թվականին Ռիգգլմանը և նրա կինը բացել են *Silverback Distillery*-ը, որը գտնվում է Աֆթոնում, Վիրջինիա, Շառլոտսվիլից ոչ հեռու։ 2017 թվականի ընտրություններում նա Հանրապետական կուսակցությունից առաջադրվել է Վիրջինիայի նահանգապետի պաշտոնում։

Ռիգգլմանը ամուսնացած է Քրիստինա Ռիգգլմանի հետ։

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Congressman Denver Riggleman  official US House website
* Campaign website
* 
* Biography-ը *[[Biographical Directory of the United States Congress]]*-ում
* Profile-ը Vote Smart կայքում

Կատեգորիա:21-րդ դարի ամերիկացի գործարարներ
Կատեգորիա:ԱՄՆ-ի ռազմաօդային ուժերի սպաներ
Կատեգորիա:ԱՄՆ-ի քաղաքական գործիչներ
Կատեգորիա:Ամերիկացի գործարարներ
Ռազմական գրաքննություն

thumb|250px|Ռազմական գրաքննության նամակների դիտում, 1915 թվական
[thumb|250px|right|ԽՍՀՄ ՊԱԿ-ի ռազմական գրաքննությունն անցած քարտն ուղղակի նշանաբանով։ 1942 թվականի հուլիսի 3-ին դաշտային փոստով ուղարկվել է [Աշխաբադ]]
**Ռազմական գրաքննություն,** ռազմական և այլ պետական մարմինների կողմից բաց տեսակի տեղեկատվության վերահսկողության ձևերից մեկը (տպագրություն, ռադիո, հեռուստատեսություն, կինո, կերպարվեստի գործեր, թանգարանների ցուցադրություններ և այլն), երբեմն նաև մասնավոր նամակագրությունը։

## Ընդհանուր տեղեկություններ
Ռազմական գրաքննության նպատակն է թույլ չտալ, որ բաց աղբյուրներում հրապարակվեն ռազմական գաղտնիք կազմող տեղեկությունները, այսինքն՝ պետության կողմից հատուկ պահպանվող ռազմական բնույթի տեղեկությունները՝ որպես պետական գաղտնիքի տեսակ։ Ինչպես ռազմական, այնպես էլ խաղաղ ժամանակ հանդիասանում է գերատեսչական գրաքննության տեսակ։

## Պատմություն
Որպես առանձին պետական ինստիտուտ՝ ռազմական գրաքննությունը ձևավորվել է 19-րդ դարում, թեև որպես գրաքննություն գոյություն ուներ նաև նախկինում։ Օրինակ՝ Ռուսաստանում ռազմական գրաքննիչի առաջին պաշտոնը մտցվել է 1810 թվականին։

ԱՄՆ-ում առաջին անգամ ռազմական գրաքննությունը մտցվել է 1861 թվականին քաղաքացիական պատերազմի ժամանակ։ Լրագրողներին արգելվել է թերթի փակման և կալանավորման սպառնալիքի տակ հրապարակել այն տեղեկատվությունը, որը կարող էր օգտակար լինել Համադաշնությանը։

Առաջին և Երկրորդ համաշխարհային պատերազմների ժամանակ գրաքննությունը վերահսկում էր ռազմական թղթակիցների գործունեությունը և զինծառայողների նամակագրությունը։

Ռուսաստանում օկրուգների շտաբներին կից ռազմա-գրաքննչական հանձնաժողովները ստեղծվել են Առաջին համաշխարհային պատերազմի սկզբին և գտնվում էին գլխավոր ռազմա-գրաքննչական հանձնաժողովի անմիջական ենթակայության ներքո։ Տեղական հանձնաժողովների պարտականությունները ներառում էին միջազգային և տեղական թղթակցության և տեղական պարբերականության գրաքննությունը։ Հանձնաժողովների հաստիքներում ընդգրկված էին փորձառու ժանդարմցի սպաներ և բանասեր-թարգմանիչներ, քանի որ աշխատում էին Եվրոպական և Արևելյան լեզուներով թղթակցությունների և հրատարակությունների հետ։ 1917 թվականի աշնանը ռազմական գրաքննության հանձնաժողովները լուծարվեցին, և ռազմական գրաքննության որոշ գործառույթներ զինվորական փոստային-հեռագրային վերահսկիչ բյուրո էին։

Ժամանակակից ռազմական գրաքննությունը վերահսկում է․
* քաղաքացիական հաղորդակցությունները ռազմական իշխանությունների կողմից կառավարվող վայրերում։
* զինված ուժերին վերաբերող ԶԼՄ-ների նյութերը։
* ռազմագերիների և քաղաքացիական անձանց նամակագրությունը։
* փոստը բանակից և ռազմական օբյեկտներից, ինչպես նաև բանակից և ռազմական օբյեկտներից։
* զինված ուժերի ծառայողների անձնական հաղորդակցությունները։

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* 
* 
* 
* 

Կատեգորիա:Գրաքննություն
Cross (մինի ալբոմ)

***Cross***, հարավկորեական բոյ բենդ Winner-ի երրորդ (ընդհանուր չորրորդ) մինի ալբոմը։ Այն թողարկվել է 2019 թվականի հոկտեմբերի 23-ին YG Entertainment լեյբլով և գլխավոր «Soso» սինգլով։

## Պրոմոուշեն
Հոկտեմբերի 7-ին Winner-ը պաստառ է ներբեռնել Instagram-ի իր պաշտոնական էջում, որը ցույց է տալիս ալբոմի առաջիկա թողարկումը։ Հոկտեմբերի 10-ին հրապարակվել են ռելիզի և ալբոմի անվանումը։ Հոկտեմբերի 14-ին բացահայտվել են թրեք-լիստը և «Soso» գլխավոր երգը։

## Թրեք-լիստ

## Չարթեր

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:2019 մինիալբոմներ
Yes? No?

***Yes? No?***, հարավկորեական երգչուհի Սյուզիի դեբյուտային մինի ալբոմը։ Այն թողարկվել է 2017 թվականի հունվարի 24-ին` JYP Entertainment լեյբլով և *KT Music*-ի աջակցությամբ։ Ալբոմը բաղկացած է վեցերգից, ներառյալ «Pretend» և «Yes No Maybe» երգերը։

## Նկարագրություն և ռելիզ
2016 թվականի դեկտեմբերի 2-ին հայտարարվեց, որ Սյուզին որպես մենակատար կդեբյուտի 2017 թվականի հունվարին` դառնալով *miss A*-ի երկրորդ մասնակիցը, որը կդեբյուտի որպես ինքնուրույն կատարող (Ֆեյից հետո)։ 2017 թվականի հունվարի 10-ին Պակ Ջին Յոնգը պատմել է, որ դարձել է գլխավոր սինգլի հեղինակ և պրոդյուսեր։ Հունվարի 24-ին տեղի ունեցավ ալբոմի պաշտոնական թողարկումը։

## Ստեղծագործությունների ցուցակ

## Չարթեր

### Շաբաթական չարթեր

### Ամսական չարթեր

## Վաճառք

## Մրցանակներ և առաջադրումներ
### Երաժշտական ծրագրեր

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:2017 մինիալբոմներ
Կատեգորիա:Կորեերեն մինիալբոմներ
Տատյանա Մասլանի

**Տատյանա Գաբրիելա Մասլանի** (, ), կանադացի դերասանուհի և հնչյունովորող։ Տատյանա Մասլանիի դերասանական կարիերան սկսել է փոքր դերերով երեխաների համար կանադական հեռուստածրագրերում, որից հետո նկարահանվել է մի քանի ֆիլմերում, ինչպիսիք են «Քույր մարդագայլը» (2004), «Մեռածների օրագիր» (2007), «Հանճարության առկայծում» (2008) և «Որոնվածը» (2009), ինչպես նաև գլխավոր դերեր է խաղացել կանադական հեռուստաֆիլմերում։

## Կենսագրություն
### Վաղ տարիներ
Տատյանա Մասլանին ծնվել է 1985 թվականի սեպտեմբերի 22-ին Կանադայի Սասկաչևան նահանգի Ռեջայնա քաղաքում։ Նրա հայրը՝ Դեն Մասլանին, ատաղձագործ է, իսկ մայրը՝ Ռենատե Մասլանին, թարգմանչուհի։ Նա ունի երկու կրտսեր եղբայր՝ Դանիել և Մայքլը։ Մասլանին ունի ավստրիական, գերմանական, լեհական, ռումինական և ուկրաինական արմատներ։ Տարրական դպրոցում Տատյանան սովորել է ֆրանսերեն, հետո մայրը նրան սովորեցրել է գերմաներեն։ Տատյանա Տատյանայի տատիկն ու պապիկը խոսել են գերմաներեն։ Հետո Տատյանան սկսել է անգլերեն սովորել։ Նա նաև մի քիչ խոսում է իսպաներեն։

Մանկուց Տատյանան զբաղվել է պարերով և խաղացել դպրոցական թատրոնում։ 2003 թվականին ավարտել է Dr․ Martin LeBoldus High School միջնակարգ դպրոցը, որտեղ մասնակցել է բազմաթիվ թատերական բեմադրությունների։ Ավարտելուց հետո նա անցկացրել է որոշ ժամանակ ճանապարհորդել է, իսկ 20 տարեկանում բնակություն է հաստատել Օնտարիո նահանգի Տորոնտո քաղաքում։

Մասլանին Canadian Improv Games թիմային թատերական խաղերի նախկին մասնակից է։

### Կարիերա
[մինի|[Դիլան Բրյուսը, Ջորդան Ջավարիսը և Տատյանա Մասլանին 2014 թվականին]]
Մասլանին իր դերասանական կարիերան սկսել է ոչ մեծ դերերով այնպիսի հեռուստասերիալներում, ինչպիսիք են «Incredible Story Studio»-ն (1997-2002) և «2030 CE»-ն (2002-2003), որոնցում ունեցած դերի համար ստացել է «Blizzard Award» մրցանակը «Լավագույն կանացի դեր» անվանակարգում։ Այնուհետև խաղացել է Դիանա Միլսի դերը «Մենահամերգ» (2003) կարճամետրաժ ֆիլմում։

Դեր է խաղացել նաև ռեժիսոր Ջոն Ֆոուսետի «Քույր մարդագայլը» եռապատման երկրորդ մասում (2004), որտեղ նրա գործընկերներն են Էմիլի Պերկինսը, Քեթրին Իզաբելը և Բրենդան Ֆլետչերը։ Իր դերի համար դերասանուհին ստացել է «Chainsaw Award» մրցանակը «Երկրորդ պլանի լավագույն կանացի դեր» անվանակարգում։

Առաջին հայտնիությունը նա ստացել է կանադական դեռահասական սերիալում ունեցած դերի շնորհիվ Renegadepress.com (2004-2006) և 2005 թվականին առաջադրվել է «Ջեմինի» մրցանակի «Դրամա սերիալում կնոջ լավագույն դերի համար»։

մինի|Տատյանա Մասլանին San Diego Comic-Con International-ում 2015 թվականին|ձախից

### Անձնական կյանք
2011 թվականից Մասլանին հանդիպում է ուելսցի դերասան Թոմ Քալենի հետ։ Նրանք Բուդապեշտում ծանոթացել են «Աշխարհն առանց վերջի» հեռուստասերիալի նկարահանումներին։ Ներկայումս նրանք բնակվում են Կալիֆոռնիա նահանգի Լոս Անջելես քաղաքում։

## Աուդոգրքեր

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:20-րդ դարի դերասանուհիներ
Կատեգորիա:21-րդ դարի դերասանուհիներ
Կատեգորիա:«Էմմի» մրցանակի դափնեկիրներ
Կատեգորիա:Դերասանուհիներ այբբենական կարգով
Կատեգորիա:Կանադացի դերասանուհիներ
Կատեգորիա:Կանադացի կինոդերասանուհիներ
Կատեգորիա:Կանադացի հեռուստատեսային դերասանուհիներ
Կատեգորիա:Հեռուստատեսային պրոդյուսերներ
Հովհաննես Վարդանյան (մանկավարժ)

**Հովհաննես Հովսեփի Վարդանյան** (1914, Մղարթ, Հայաստան - 1992 Երևան), հայ մանկավարժ։ ԽՄԿԿ անդամ (1939): Հայրենական մեծ պատերազմի մասնակից։

## Կենսագրություն
Հովհաննես Վարդանյանը ծնվել է 1914 թվականին, Թումանյանի շրջանի Մղարթ գյուղում։ 1939 թվականին ընդունվել է ԽՄԿԿ շարքերը։ Ավարտել է հեռակա մանկավարժական ինստիտուտի պատմության ֆակուլտետը։ Շուրջ տաս սարի հայրենի Մղաթ գյուղի դպրոցում եղել է ուսուցիչ, ապա՝ տնօրեն։ 1939-1940 թվականներին շրջկենտրոնի երեկոյան միջնակարգ դպրոցում դասավանդել է պատմություն և աշխարհագրություն։

Հայրենական պատերազմի սկզբից մեկնել է բանակ, նշանակվել 408-րդ հայկական դիվիզիայի 663-րդ գնդի 3-րդ գումարտակի 8-րդ վաշտի քաղղեկի տեղակալ։ 1942 թվականի ամռանը մասնակցել է Նովոռոսիյսկի պաշտպանության մարտերին, տեղափոխվել է Տուապսե-Շահումյանի հատվածը։ Մարտերից մեկում վիրավորվել է, ուղարկվել հարավային սահմանի ամրացված գոտին՝ որպես վաշտի կուսկազմակերպիչ։ 1943 թվականին գործուղվել է Գորկու ռազմաքաղաքական ուսումնարանը, 1944 թվականին կրկին մեկնել է ռազմաճակատ՝ Առաջին բելոռուսական ռազմաճակատի 47-րդ բանակի 60-րդ դիվիզիայի 1283-րդ հրաձգային գունդը, որի կազմում մասնակցել է Բեռլինի գրավմանը։

Պատերազմի ավարտից հետո ծառայությունը շարունակել է Գերմանիայում ավագ լեյտենանտի կոչումով և 1946 թվականի հուլիսին զորացրվել է բանակից։ Վարդանյանը պարգևատրվել է Կարմիր աստղի և Հայրենական պատերազմի 2-րդ աստիճանի շքանշանով, «Մարտական ծառայությունների համար», «Կովկասի պաշտպանության համար», «Բեռլինի գրավման համար» և մի շարք ուրիշ մեդալներով։ Անհատական թոշակառու, աշխատանքի վետերան Վարդանյանն աշխատել է «Խորհրդային գրող» հրատարակչությունում։

Մահացել է 1992 թվականին` Երևանում։

Հուղարկավորությունը տեղի է ունեցել հայրեի գյուղում` Մղարթում։

## Պարգևներ
* Կարմիր աստղի շքանշան
* Հայրենական պատերազմի 2-րդ աստիճանի շքանշան
* «Մարտական ծառայությունների համար» մեդալ
* «Կովկասի պաշտպանության համար» մեդալ
* «Բեռլինի գրավման համար» մեդալ

## Երկեր
* Արայիկը մեղվանոցում։ Երևան, «Հայաստան», 1973 (համահեղինակ)։
* Սրբազան երդում [Հուշեր]։ Դպրոցական միջին և բարձր տարիքի համար։ Երևան, «Հայաստան», 1975 (համահեղինակ)։
* Տառերի զրույցը։ Երևան, «Լույս», 1975 (համահեղինակ)։
* Գրոհ կեսգիշերին։ Երևան, Սովետական գրող, 1979 (համահեղինակ)։
* Մաշտոցյան դասեր։ Երևան,«Լույս», 1983 (համահեղինակ)։
* Հեռացող օրեր [Վիպակ]։ Դպրոցական միջին և բարձր տարիքի համար։ Երևան, «Սովետական գրող», 1984 (համահեղինակ)։
* Գույնզգույն գորգ։ Երևան, «Արևիկ», 1987 (համահեղինակ)։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:«Կովկասի պաշտպանության համար» մեդալով պարգևատրվածներ
Կատեգորիա:Հայ մանկավարժներ
Կատեգորիա:Հայրենական մեծ պատերազմի հայ մասնակիցներ
Կատեգորիա:Մղարթ գյուղում ծնվածներ
Սևակ Ավանեսյան

**Սևակ Սամվելի Ավանեսյան** (), Բելգիայում բնակվող հայ թավջութակահար, միջազգային մրցույթների դափնեկիր, Triomphe de l’Art և ՀԲԸՄ-ի մրցույթների ժյուրիի մշտական անդամ, «Avanesyan Trio»-ի համահիմնադիր։

## Կենսագրություն
Ծնվել է 1989 թվականին, Սպիտակի երկրաշարժից (1988 թվական) հետո Երևան տեղափոխված երաժշտի ընտանիքում։ Հինգ տարեկան հասակում սովորել է անվանի թավջութակահար Մեդեա Աբրահամյանի թավջութակի դասարանում։ 2003 թվականին ուսումը շարունակելու նպատակով ընդունվել է Երևանի Պ․Ի․Չայկովսկու անվան մասնագիտացված երաժշտական դպրոց։ Հենց այդ տարի ընտանիքի անդամների հետ տեղափոխվել է Բելգիա, Բրյուսել, որտեղ մասնակցել է Բրյուսելի Թագավորական կոնսերվատորիայում անցկացվող հայտնի թավջութակահարուհի, պրոֆեսոր Վիվիան Սպանոգեի դասերին։ 2010 թվականին գերազանցությամբ ավարտելով Թագավորական կոնսերվատորիան, ընդունվում է Բեռլինի Hanns Eisler Hochschule, սովորելով հայտնի թավջութակահար Կլաուդիո Բոհորկեսի դասարանում։ Կանոնավոր դասերին զուգահեռ Ավանեսյանը մասնակցել է նաև Յանոս Սթարկերի, Սթիվեն Իսսերլիսի, Մարիա Քլիգելի, Լյուիս Քլարեթի, Փիթեր Բրունսի, Գարի Հոֆմանի, Վոլֆգանգ Բոյտչերի և Իգոր Օիստրախի վարպետության դասերին։ Դեռ մանուկ հասակից թավջութկահարը թե՛ որպես մենակատար, թե՛ որպես կամերային նվագախմբի կատարող, համերգներով հանդես է եկել տարբեր երկրներում․ ԱՄՆ, Կանադա, Չինաստան, Բելգիա, Ֆրանսիա և այլն։ 2014 թվականին թափուր պաշտոնի համար հայտարարված մրցույթը հաղթահարելու արդյունքում դարձել է Բրյուսելի ազգային ֆիլհարմոնիկ նվագախմբի առաջին թավջութակահարը։

## Մրցանակներ
2011 թվականի մարտին թավջութակահարը դարձել է «Belgische Stichting Roeping» առաջին մրցանակակիրը։ Սևակ Ավանեսյանը  տարբեր միջազգային մրցույթների դափնեկիր է, այդ թվում՝ «Gerardmer» (France) միջազգային թավջութակի մրցույթ, Երիտասարդ մենակատարների եվրոպական մրցույթ (Լյուքսեմբուրգ), Sint-Pieters-Woluwe թավջութակի մրցույթում, ինչպես նաև վերջերս մասնակցելով Lions Club International թավջութակի միջազգային մրցույթին՝ արժանացավ առաջին մրցանակի։ Այժմ Սևակ Ավանեսյանը նվագում է հրեա հայտնի թավջութակահար Միշա Մայսկիի նվիրած՝ 1689 թվականին ստեղծված Մատեո Գոֆֆելերիի առաջին իսկ թավջութակի վրա։ 2010 թվականին Սևակ Ավանեսյանը եղբոր՝ Հրաչյա Ավանեսյանի հետ ստեղծել է տրիո՝ որը հենց այդպես էլ կոչվում է «Avanesyan Trio»:

## Ելույթը Արցախի Սուրբ Ղազանչեցոց եկեղեցում
Շուշիի հրետակոծված Սբ Ամենափրկիչ Ղազանչեցոց եկեղեցում Սևակ Ավանեսյանը կատարել է Կոմիտասի «Կռունկ» ստեղծագործությունը։ Եկեղեցին երկու անգամ հրետակոծվել է հակառակորդի կողմից Հայ-ադրբեջանական լայնամասշտաբ պատերազմի ընթացքում։

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Belgian Armenian cellist plays Komitas at St. Ghazanchetsots Church in Shushi (video)
* Սևակ Ավանեսյան ելույթը Արցախի Սուրբ Ղազանչեցոց եկեղեցում Յութուբում
*Cellist plays to mourn cathedral shelled in Armenia-Azerbaijan conflict

Կատեգորիա:Ջութակահարներ
Կատեգորիա:Հայ ջութակահարներ