Մարիա Պավլիկովսկա-Յասնոժևսկա

**Մարիա Պավլիկովսկա-Յասնոժևսկա** (, ), լեհ բանաստեղծուհի։ Հայտնի է որպես *լեհական [[Սապփո]]* և Լեհաստանի միջպատերազմական ժամանակաշրջանի *քնարական պոեզիայի թագուհի*։

## Կենսագրություն
Մարիա Պավլիկովսկա-Յասնոժևսկան ծնվել է 1983 թվականի նոյեմբերի 24-ին Կրակովում։ Նկարիչ Վոյցեխ Կոսակի դուստրն է։ Սովորել է Կրակովի Գեղարվեստի ակադեմիայում։ Երիտասարդության տարիներին զբաղվել է ինչպես գրականությամբ, այնպես էլ նկարչությամբ։ Վլադիսլավ Բզովսկու հետ ամուսնալուծությունից հետո ամուսնանում է Յան Պավլիկովսկու հետ։ Սակայն երկրորդ ամուսնությունը նույնպես երկար չի տևում։

Մարիա Պավլիկովսկա-Յասնոժևսկան՝ որպես դրամատուրգ, իր կարիերան սկսել է 1924 թվականին. նրա առաջին դրամատիկական ստեղծագործությունը՝ *Szofer Archibald*, հրատարակվել է Վարշավայում։ Մինչ 1939 թվականը նա գրել էր 15 դրամա։

1939 թվականին՝ Երկրորդ համաշխարհային պատերազմի նախօրեին, իր երրորդ ամուսնու՝ Ստեֆան Յասնոժևսկի հետ մեկնում է Ֆրանսիա, իսկ 1940 թվականի հունիսին՝ Անգլիա։ Այնտեղ նա հրատարակում է հայրենասիրական բանաստեղծությունների «Վարդն ու այրվող անտառները» (1940), «Զոհ աղավնին» (1941) ժողովածուները։

1944 թվականին նրա մոտ ախտորոշվում է քաղցկեղ։ Մահացել է 1945 թվականի հուլիսի 9-ին Մանչեսթերում։ Թաղված է Մանչեսթերի Հարավային գերեզմանատանը։

## Ստեղծագործություններ
### Քնարերգություն
* *Niebieskie migdały*, Kraków 1922
* *Różowa magia. Poezje*, Kraków 1924 – z ilustracjami autorki
* * Pocałunki*, Warszawa 1926
* *dancing. karnet balowy*, Warszawa 1927
* *Wachlarz. Zbiór poezyj dawnych i nowych*, Warszawa 1927
* *Cisza leśna*, Warszawa 1928
* *Paryż*, Warszawa 1929
* *Profil białej damy*, Warszawa 1930
* *Surowy jedwab*, Warszawa 1932
* *Śpiąca załoga*, Warszawa 1933
* *Balet powojów*, Warszawa 1935
* *Krystalizacje*, Warszawa 1937
* *Szkicownik poetycki*, Warszawa 1939
* *Róża i lasy płonące*, Londyn 1940
* *Gołąb ofiarny. Zbiór wierszy*, Glasgow 1941
* *Ostatnie utwory*, zebrał i opracował Tymon Terlecki, Londyn 1956 – wydany pośmiertnie zbiór ostatnich utworów poetki
* *Etiudy wiosenne*, Warszawa 1976 – niepublikowane juwenilia
* *Pocałunki*, Warszawa – Rzeszów 2008 
* *Moja siostra poetka*, Warszawa 2010 – wybór poezji, także niepublikowanej, dokonany przez Magdalenę Samozwaniec wraz z płytą CD na której Samozwaniec deklamuje 8 wierszy siostry-poetki.
* *Wojnę szatan spłodził. Zapiski 1939-1945*, Warszawa 2012 - dziennik wojenny poetki opracowany przez Rafała Podrazę.

### Դրամատուրգիա
* *Szofer Archibald. Komedia w 3 aktach*, 1924
* *Kochanek Sybilli Thompson. fantazja przyszłości w 3 aktach*, 1926
* *Egipska pszenica. sztuka w 3 aktach*, 1932
* *Powrót mamy. Komedia w 3 aktach*, 1935
* *Mrówki (myrmeis). sztuka w 3 aktach*, 1936
* *Rezerwat. Farsa w 3 aktach*, 1968 
* *Zalotnicy niebiescy. Sztuka w 3 aktach*, 1933 
* *Dowód osobisty. Komedia w 3 aktach*, 1936
* *Nagroda literacka. Komedia w 4 aktach*, 1937
* *Baba-Dziwo. Tragikomedia w 3 aktach*, 1938
* *Dewaluacja Klary. Komedia w 3 aktach*, 1939
* *Popielaty welon. Fantazja sceniczna w 9 obrazach*, 1939
* *Biedna młodość*, (słuchowisko radiowe) radio 1936
* *Pani zabija pana*, (słuchowisko radiowe) radio 1936
* *Złowrogi portret*, (słuchowisko radiowe) radio 1937

## Ծանոթագրություններ

## Գրականություն
* Sandauer A., Skłócona z historią, в кн.։ Poeci trzech pokoleń, 2 wyd., Warsz., 1962; «Poezja», Warsz., 1970, № 7, s. 9—41.

## Արտաքին հղումներ
* Հոդվածներ Մարիա Պավլիկովսկա-Յասնոժևսկայի մասին 
* Մարիա Պավլիկովսկա-Յասնոժևսկայի բանաստեղծությունները

Կատեգորիա:Լեհ բանաստեղծուհիներ
Կատեգորիա:Լեհ կին գրողներ
Կատեգորիա:Լեհ կին դրամատուրգներ
Կատեգորիա:Քաղցկեղից մահացածներ
Կատեգորիա:20-րդ դարի բանաստեղծներ
Կատեգորիա:Բանաստեղծներ այբբենական կարգով