Դեմյանկա (գետ)

**Դեմյանկա**, գետ Արևմտասիբիրական հարթավայրում, Իրտիշ գետի աջ վտակ։

## Բնութագիր
Վասյուգանական հարթավայրի ճահճուտների ակունքները գտնվում են Օմսկի մարզի հյուսիս-արևելքում, որը կոչվում է Հարավային Դեմյանկա։ Ապա հոսում է Ուվատսկի շրջանի Տյումենի մարզի տարածքով։ Խոշոր վտակներն են՝ ձախակողմյան՝ Կեում, Տյամկա, աջակողմյան՝ Տեգուս, Ուրնա, Իմգիտ, Մեծ Կունյակ։

Գետի ընդհանուր երկարությունը 1159 կմ է, ջրահավաք ավազանի մակերեսը 34 800 կմ² է՝ 90 մետր միջին բարձրության դեպքում, ընդունում է 50 վտակ՝ ավելի քան 10 կմ երկարությամբ։ Գետի ավազանում ջրահոսքերի ընդհանուր քանակը հասնում է ազդեցիկ նշանակության․ 1689՝ 10 913 կմ ընդհանուր երկարությամբ։ Գետային ցանցի խտության գործակիցը կազմում է 0,31 կմ/կմ²։ Գետի միջին կախույթային թեքությունը 0,07 ‰ է, որը հաստատում է գետի խաղաղ հոսքը, ընթացքի չափավոր ընդլայնումը և փոքրակազմ նստվածքների կազմը։

Գետի հովիտը ինչպես վերին, այնպես էլ միջին հոսանքներում ունի սեղանակերպ ձև։ Հովիտի լանջերը համեմատաբար խոշոր են, որոշ տեղեր՝ զառիվար, ունեն տայգային հատուկ բազմազան բուսականություն։ Ծառային բուսականությունը հանդես է գալիս խառն անտառներով, ծառերի փշատերև տեսակներով՝ մայրի, սոճի, եղևնի, սաղարթավոր տեսակներով՝ կաղամախի, կեչի, ուռի։ Թփերից ունի թխենի, մանրուռի։

Գետի հունը ճյուղավորված չէ, շատ ոլորապտույտ է։ Հունի հատակը տղմոտ և ավազոտ է։ Գարնանային վարարման ժամանակ գետի ջրի մակարդակը հաճախ դառնում է նավարկելի։ Հունը ծանծաղուտներում լցված է հատած ծառերով, թփերով։ Հունային գործընթացի տեսակը ազատ ոլորված է։ Ամենացածր երկայնակի թեքությունն աննշան է՝ 0,034 ‰։ Սառցահոսանքը բարձունքում հասնում է վարարման։

Դեմյանկայի ավազանը նշանակալից չափով ճահճացած է և տարբերվում է մեծ քանակությամբ փոքր լճերով․ ճահճատվածությունը 50 % է։ Լճացումն այնքան էլ մեծ չէ և չի գերազանցում 2,0 %, որը կապված է ներճահճային լճերի փոքր չափսերի հետ։

Գետի վրա կա Դեմյանկա գյուղը, բայց ընդհանուր առմամբ Դեմյանկայի ավազանում քիչ բնակչություն կա։ Խոշոր բնակավայրեր չկան։

## Ջրային ցուցակագրության տվյալներ
Ռուսաստանի պետական ջրային ցուցակագրության տվյալների համաձայն՝ այն պատկանում է Իրտիշկի ջրային ավազանին, Իրտիշ գետի տնտեսության մեծ օգտագործվող մասին, Տոբոլ գետի հորդանից մինչև Խանտի-Մանսիյսկ (բարձր) քաղաքը, առանց Կոնդա գետի, գետի գետային ենթաավազան, Իրտիշ գետի վտակների ավազան Տոբոլից մինչև Օբի։ Իրտիշ գետի գետային ավազանը։

## Վտակներ
*(գետաբերանից կմ-ով)*

* 13 կմ- Սավինկովա (ձախ)
* 35 կմ- Նյուրիմ
* 46 կմ- գետ առանց անվանման (աջ)
* 49 կմ- Նելիմ (աջ)
* 50 կմ- Պոսնալ (ձախ)
* 68,3 կմ- Մեծ Պերիլ (ձախ)
* 68,6 կմ- Կալչա (ձախ)
* Վոչյահ (ձախ)
* 91 կմ- Հատնիսեգա (ձախ)
* Ստարեպ (աջ)
* Սոյդիշ (աջ)
* 167 կմ- Ժարնյակովկա (ձախ)
* 197 կմ- Քեում (աջ)
* 211 կմ- Ուիմա (ձախ)
* 240 կմ- Տայգիտեգա (աջ)
* Նեմկուրովա գետակ (աջ)
* Աշպարան (աջ)
* 276 կմ- Մարյակ (ձախ)
* Վինկուրոկ (աջ)
* 294 կմ- Չելդիյակ (ձախ)
* 299 կմ- Յազևա (աջ)
* 303 կմ- Մեծ Կունյակ (ձախ)
* 332 կմ- Փոքր Կունյակ (ձախ)
* 353 կմ- Տարամբալ (աջ)
* 383 կմ- Վոխսարեգա (ձախ)
* 395 կմ- Մեծ Ուիմ (ձախ)
* 413 կմ- Ավասեգա (ձախ)
* 424 կմ- Պուխտանեգա (ձախ)
* 432 կմ- Տարբատեգա (աջ)
* 449 կմ- Սամատեգա (աջ)
* 456 կմ- Տյամկա (աջ)
* 464 կմ- Մեծ Կալեմեգա (ձախ)
* 513 կմ- Իտկիեգա (ձախ)
* 530 կմ- Պեկման (ձախ)
* 554 կմ- Կիսկաս (ձախ)
* 571 կմ- Իմգիթ (ձախ)
* 578 կմ- Մեծ Պիխտովայա (աջ)
* 591 կմ- Պոլսկի Բուերակ (ձախ)
* 596 կմ- Տալցիյա (Մեծ Տալցիյա) (աջ)
* 636 կմ- Մեծ Տամորգա (ձախ)
* 666 կմ- Վասկինա (աջ)
* 689 կմ- Կիրիլկինա (Կաիմսա) (ձախ)
* 692 կմ- Տիշկինա (ձախ)
* 706 կմ- Շախմատովկա (ձախ)
* 750 կմ- Արդյանկա (աջ)
* 764 կմ- Ուրնա (ձախ)
* 801 կմ- Մեծ Կազակ (ձախ)
* 848 կմ- Մեծ Երշովայա (ձախձախ)
* 861 կմ- Փոքր Երշովայա (ձախ)
* 928 կմ- Թեգուս (Մեծ Թեգուս) (ձախ)
* 940 կմ- Կաիմ (ձախ)
* 968 կմ- Յուտիմաս (աջ)
* 1007 կմ- Կատիս (ձախ)
* 1020 կմ- Մեծ Կիզիմ (ձախ)
* Լեֆ (աջ)
* 1061 կմ- Հարավային Դեմյանկա (աջ)
* 1134 կմ- Յագոդնյա (աջ)

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Демьянка — Большой энциклопедический словарь

Կատեգորիա:Ռուսաստանի գետեր