Հաշեմ Սաֆիեդին

**Հաշեմ Սաֆիեդին** ( , ) լիբանանցի շիա հոգևորական, որ 2001 թվականից զբաղեցրել է Հեզբոլլահի գործադիր խորհրդի ղեկավարի պաշտոնը։ Հասան Նասրալլահի մորաքրոջ որդին է։ Սաֆիեդդինը, ընդհանուր առմամբ, համարվում էր «թիվ երկու» Հեզբոլլահում մինչև Նասրալլահի սպանությունը 2024 թվականին։ Միացյալ Նահանգները Սաֆիեդդինին հայտարարվել է հատուկ նշանակության գլոբալ ահաբեկիչ, իսկ Սաուդյան Արաբիան՝ ահաբեկիչ։

Հաղորդվում է, որ 2024 թվականի հոկտեմբերին Սաֆիեդդինը Բեյրութում իսրայելական ավիահարվածի թիրախ է դարձել, բայց հաստատում չկա։

## Վաղ կյանք
Սաֆիեդդինը ծնվել է 1964 թվականին հարավային Լիբանանի Դեյր Քանուն Էն Նարում՝ հարգված շիա ընտանիքում:  Նա Հասան Նասրալլայի մորական կողմից զարմիկն է։ Նրա եղբայրը՝ Աբդալլահ Սաֆիեդդինը, «Հեզբոլլահի» ներկայացուցիչն է Իրանում և, ըստ «Կասանդրա» նախագծի եզրակացությունների, վերահսկում է զենքի, կանխիկ գումարների, առևտրային ապրանքների և թմրամիջոցների ապօրինի շրջանառության ցանցերը, ինչպես նաև ապահովում է  Իրանի գաղտնի միջուկային և բալիստիկ հրթիռների ծրագրերի փողերի լվացումը և պահեստամասերի ու տեխնոլոգիաների գնումը։

Սաֆիեդինը աստվածաբանություն է սովորել Նաջաֆում, Իրաք և Կում, Իրան, Նասրալլայի հետ միասին, մինչև 1994 թվականին Հասան Նասրալլահի կողմից նրան հետ են կանչեց Լիբանան և այդ ժամանակվանից Նասրալլահի կողմից որպես իրավահաջորդ է պատրաստվե։

## Կարիերա
1995 թվականին Սաֆիեդդինը մտել է Մեջլիս ալ-Շուրա (Խորհրդակցական ժողով)՝ Հեզբոլլահի բարձրագույն խորհուրդ, որից հետո նա գործել է Իմադ Մուղնիյեի օրոք, մինչև վերջինիս սպանությունը 2008 թվականին։ Նա նաև նշանակվել է Ջիհադի խորհրդի ղեկավար:  Գործադիր խորհուրդը, որի նախագահը նա է, վերահսկում է Հեզբոլլահի քաղաքական, սոցիալական և կրթական գործունեությունը:  

Մինչ Նասրալլահի սպանությունը՝ 2024 թվականի սեպտեմբերի 27-ին, Սաֆիեդդինը Հեզբոլլահի երեք գլխավոր առաջնորդներից է եղել։ Մյուս երկուսն էին Հասան Նասրալլահը և Նաիմ Քասեմը։ Նա համարվում էր Նասրալահի հաջորդողը։

Հաղորդվում է, որ 2006 թվականին Սաֆիեդդինին Իրանը նշանակելլ է Հասան Նասրալլայի հնարավոր իրավահաջորդ Հեզբոլլահի գլխավոր քարտուղարի պաշտոնում:  

Սաֆիեդդինը վեց հոգևորականներից մեկն է, որոնք Հեզբոլլահի շուրայի խորհրդի անդամ են:  Նա խմբի գործադիր խորհրդի ղեկավարն է, որը հայտնի է նաև որպես Շուրա Թանֆիզիահ, որի կազմում նա ընտրվել է 2001 թվականի հուլիսին կայացած գլխավոր ասամբլեայի ժողովում։ Նա որոշող խորհրդակցական խորհրդի (Շուրա ալ-Քարար) ինը անդամներից մեկն է, որը խմբի բարձրագույն մարմինն է

2008 թվականի հոկտեմբերին Սաֆիեդդինն ընտրվել է Նասրալլահին հաջորդելու որպես Հեզբոլլահի գլխավոր քարտուղարի ընդհանուր ժողովում։ Նրա՝ Նասրալլայի ժառանգորդ նշանակվելուն աջակցել են իրանցիները:  2009 թվականին Սաֆիեդդինը կրկին ընտրվել է Շուրայի խորհրդի անդամ։ 2010 թվականի նոյեմբերին նա նշանակվել է Հարավային Լիբանանի շրջանի Հեզբոլլահի ռազմական հրամանատար։ 

2017 թվականին Սաֆիեդդինը ԱՄՆ Պետդեպարտամենտի և Սաուդյան Արաբիայի կողմից ճանաչվել է ահաբեկիչ։ 2018 թվականի մայիսին Սաֆիեդդինը և Հեզբոլլահի ինը այլ բարձրաստիճան գործիչներ (ներառյալ Նասրալլահը և Նաիմ Քասեմը) պատժամիջոցների են ենթարկվել ԱՄՆ-ի և նրա մի քանի արաբ դաշնակիցների կողմից (ներառյալ Սաուդյան Արաբիան, Արաբական Միացյալ Էմիրությունները և Բահրեյնը): 

Այն բանից հետո, երբ Նասրալլահը սպանվել է 2024 թվականի սեպտեմբերին իսրայելական ավիահարվածի ժամանակ Հեզբոլլահի կենտրոնակայանի վրա, Սաֆիեդդինը համարվում էր նրա իրավահաջորդի առաջատար թեկնածուն: Նա ճանաչված է Նասրալլահի հետ իր նմանությամբ թե՛ արտաքինով, թե՛ խոսելու ձևով, մասնավորապես, ներառյալ ընդհանուր խոսքի խանգարումը և ամուր կապեր ունի Իրանի ռեժիմի և Այաթոլլահի հետ:  Նասրալլայի մահից հետո սաուդյան «Ալ Արաբիա» և «Ալ Հադաթ» լրատվականները հայտնել են, որ Սաֆիեդդինը պաշտոնապես նշանակվել է որպես նրա իրավահաջորդ, թեև Հեզբոլլահը հերքել է դա Telegram-ի միջոցով: 

2024 թվականի հոկտեմբերի 4-ին Իսրայելը բազմաթիվ հարվածներ է հասցրել՝ օգտագործելով բունկերային ռումբեր Բեյրութում՝ թիրախավորելով Սաֆիեդդինին: Նրա ներկայիս կարգավիճակն անհայտ է։

## Անձնական կյանք
Սաֆիեդինն ամուսնացած է Ռաիդա Ֆաքիհի հետ։ 2020 թվականի հունիսին նրանց ավագ որդին՝ Ռեզան, ամուսնացել է իրանցի ռազմական սպա, այդ տարվա հունվարին Իրաքում ամերիկյան անօդաչու թռչող սարքի հարվածից սպանված Ղասեմ Սոլեյմանիի կրտսեր դստեր՝  Զեյնաբ Սոլեյմանիի հետ։

## Հակասություններ
2020 թվականին Միացյալ Նահանգները պատժամիջոցներ է  սահմանել Լիբանանում գործող երկու ընկերությունների՝ Arch Consulting-ի և Meamar Construction-ի դեմ: Երկու ընկերություններն էլ ենթարկվում են Հեզբոլլահի գործադիր խորհրդին,  առաջնորդություն և ուղղություն են ստանում Սաֆիեդդինից և սուլթան Խալիֆահ Ասադից և մեղադրվում են Հեզբոլլահի ղեկավարության հաշիվներին դրամական փոխանցումները թաքցնելու մեջ, «մինչդեռ լիբանանցիները տառապում են ոչ ադեկվատ ծառայություններից»։  

2024 թվականին ենթադրվում էր, որ Սաֆիեդինի ավագ որդին՝ Ռեզան, ձերբակալվել է Իսրայելի օգտին լրտեսելու մեղադրանքով։ Մեղադրանքները հերքվել են։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:20-րդ դարի քաղաքական գործիչներ
Կատեգորիա:21-րդ դարի քաղաքական գործիչներ
Կատեգորիա:Լիբանանի քաղաքական գործիչներ
Կատեգորիա:Լիբանանցիներ
Կատեգորիա:Հեզբոլլահ
Կատեգորիա:Շիաներ