Սյուզի Օրման

**Սյուզի Օրման** (,   ), ամերիկացի ֆինանսական խորհրդատու, գրող և փոդքասթի հաղորդավար։ 1987 թվականին նա հիմնադրել է *Սյուզի Օրման* ֆինանսական խումբը։ Նրա աշխատանքը որպես ֆինանսական խորհրդատու նշանավոր է դարձել «The Suze Orman Show»-ի հետ, որը ցուցադրվել է CNBC-ով 2002 թվականից մինչև 2015 թվականներին։
Օրմանը գրել է տասը անընդմեջ Նյու Յորք Թայմս-ի ամենավաճառվող գրքերը՝ անձնական ֆինանսների վերաբերյալ։ Նա երկու անգամ ընդգրկվել է Թայմի-ի 100 ազդեցիկ մարդկանց ցուցակում և արժանացել է երկու Emmy և ութ Gracie մրցանակների։ Օրմանը գրել, համատեղ պրոդյուսեր և վարել է PBS-ի ինը հատուկ հաղորդումներ և հանդես է եկել մի քանի լրացուցիչ հեռուստաշոուներում։ Նա հյուրընկալվել է Օփրա Ուինֆրիի շոուին մոտ 29 անգամ, իսկ Լարի Քինգի շոուին՝ ավելի քան 30 անգամ։ Օրմանը ներկայումս վարում է Սյուզե Օրմանի Women & Money Podcast-ը։

## Վաղ կյանք և կրթություն
Օրմանը ծնվել է Չիկագոյի հարավային մասում, 1951 թվականի հունիսի 5-ին, ռուս և ռումինական ծագում ունեցող հրեա ծնողներից՝ Էնն ու Մորի Օրմաններից։ Նրա մայրն աշխատում էր որպես տեղի ռաբբիի քարտուղարուհի, իսկ հայրը՝ Կիևից ներգաղթած, աշխատում էր հավի գործարանում և կառավարում էր Morry's Deli Հայդ Պարկում։

Նա հաճախել է Իլինոյսի Ուրբանա-Շամպայնի համալսարան, որտեղ ստացել է բակալավրի կոչում՝ սոցիալական աշխատանքում 1976 թվականին, 2009 թվականին Օրմանը ստացավ մարդասիրական նամակների պատվավոր դոկտորի կոչում Իլինոյսի համալսարանի Ուրբանա-Շամպայնի կողմից։ Հաջորդ տարի՝ 2010 թվականին, նրան շնորհվեց Բենթլի համալսարանի կոմերցիոն գիտությունների պատվավոր դոկտորի կոչում։

## Կարիերա

Դպրոցն ավարտելուց հետո Օրմանը տեղափոխվում է Բերքլի, Կալիֆորնիա, որտեղ աշխատում էր որպես մատուցողուհի։ 1980 թվականին նա ընկերներից 52000 դոլար է վերցրել ռեստորան բացելու համար։

Ըստ Օրմանի, որպես ներդրումային սկսնակ, նա այդ գումարը ներդրել է Merrill Lynch-ի ներկայացուցչի միջոցով, ով անմիջապես կորցրել է իր ամբողջ ներդրումը առևտրային օպցիոններում։ Ավելի ուշ, Օրմանը վերապատրաստվել է որպես Merrill Lynch-ի հաշվեհամարի գործադիր, որտեղ նա հայտնում է, որ իմացել է, որ ներդրման տեսակը, որում իրեն դրել է բրոքերը, հարմար չէ իր կարիքներին, քանի որ օպցիոնների առևտուրը համարվում է բարձր ռիսկային, բայց բարձր վարձատրվող ներդրում։ հարմար է միայն բարձր զուտ արժեք ունեցող անհատների համար։ Օրմանը այնուհետև պնդում է, որ իրեն բացատրել են, որ քանի որ իր բրոքերը գրասենյակի ամենաբարձր արտադրողն էր, նրա գործողությունները չստուգվեցին։ «Merrill Lynch»-ի հետ ուսուցումն ավարտելուց հետո նա մնաց ընկերությունում մինչև 1983 թվականը, երբ հեռացավ՝ դառնալու Prudential Bache Securities-ի ներդրումների գծով փոխնախագահ։

1987 թվականին Օրմանը հեռացավ Prudential-ից և հիմնեց Suze Orman Financial Group-ը Էմերվիլում, Կալիֆորնիա։ Այնտեղ գտնվելու ժամանակ նա հրատարակեց «Փաստեր միայնակ պրեմիում ամբողջ կյանքի մասին» գրքույկը, որը համեմատում էր մեկ պրեմիում ամբողջ կյանքը, համընդհանուր կյանքը և մեկ պրեմիում հետաձգված անուիտետները. նա գրքույկի պատճենները անվճար բաժանեց բոլորին, ովքեր դա խնդրեցին։ Նա ֆիրմայի տնօրենն էր մինչև 1997 թվականը։

Օրմանը հրատարակել է տասը օրիգինալ գիրք 1995-2020 թվականներին՝ «Դուք վաստակել եք, մի կորցրեք այն» (1995 թվական), «Ֆինանսական ազատության 9 քայլը» (1997 թվական), «Հարուստ լինելու համարձակությունը» (1999 թվական), «Հարստության ճանապարհը» (2001թվական), «Փողի օրենքները», «Կյանքի դասերը» (2003 թվական), «Փողերի գիրքը երիտասարդների առասպելական և կոտրվածի համար» (2005 թվական), «Կանայք և փողը» (2007 թվական), «2009 թվականի գործողությունների պլանը» (2009թվական), «Փողի դասը» (2011 թվական) և «Բիլի և Փենի»-ի արկածները» (2017 թվական, մանկական գիրք)։ Օրմանը հրապարակել է նաև իր բեսթսելեր գրքերի երեք թարմացված տարբերակներ՝ «Սյուզե Օրմանի գործողությունների ծրագիր», «Նոր կանոններ նոր ժամանակների համար» (2010 թվականի մարտ), «Փողի դաս, Եղեք խելացի ուժեղ և ապահով» (սեպտեմբեր 2018) և «50+ թոշակի անցնելու վերջնական ուղեցույց» (2020 թվական)։

Սյուզ Օրմանի շոուն սկսեց հեռարձակվել CNBC-ով 2002 թվականին։ 2008–2010 թվականներին նա մարմնավորվել է Saturday Night Live-ում Քրիստեն Ուիգի կողմից 2008–2010, նա պատկերված էր'Շաբաթ երեկոյան ուղիղ եթեր՝ Քրիստեն Ուիգի կողմից.։ Օրմանը նկարահանվել է «Food Network's Paula's Party»-ում։ 2012 թվականի հունվարին Օրմանի վեց դրվագից բաղկացած «Ամերիկայի փողի դասը» հեռուստասերիալի պրեմիերան տեղի ունեցավ Սյուզե Օրմանի հետ՝ Օփրա Ուինֆրի Ցանցում։ Այս շոուի համար Օրմանը պատասխանել է փողի կառավարման վերաբերյալ հարցերին։ Money Class-ը տևեց վեց դրվագ։

Օրմանը ֆինանսական խորհրդատվության սյունակ է գրել «O, The Oprah Magazine»-ի համար։ Նա Yahoo!-ի «Money Matters» գրքի նախկին հեղինակն է և գրում է Costco Connection Magazine-ի համար։ Նա իր ներդրումն է ունեցել «The Philadelphia Inquirer», «Lowes MoneyWorks» և «Your Business at Home» ամսագրում։

Օրմանի «Սյուզե Օրման շոուի» վերջին դրվագը հեռարձակվեց 2015 թվականի մարտի 28-ին՝ հայտարարելով, որ Օրմանը կարող է նոր սերիա մշակել՝ Սյուզե Օրմանի փողի պատերազմները, Warner Bros-ի համար։ «Telepictures Productions» Օրմանը հույս ուներ, որ շոուի պրեմիերան կկայանա 2016 թվականին, սակայն այն չի արտադրվել։

2016 թվականին Օրմանը նշանակվել է որպես Միացյալ Նահանգների բանակի և բանակի ռեզերվի անձնական ֆինանսների ուսուցիչ։

2018 թվականին Սյուզեն սկսեց ծառայել որպես Ընտանեկան բռնության ազգային թեժ գծի հատուկ փաստաբան՝ օգնելու ֆինանսական չարաշահումների վերաբերյալ իրազեկվածության տարածմանը։

Սյուզեն ներկայումս շաբաթական երկու անգամ Suze Orman's Women & Money Podcast-ի փոդքասթի հաղորդավարն է։

2020 թվականին Սյուզեն համահիմնել է «SecureSave» ընկերությունը, որի միակ նպատակն է փոխել խնայողությունների տոկոսադրույքը Ամերիկայում՝ աշխատակիցների համար գործատուին համապատասխան արտակարգ խնայողությունների պլաններ տրամադրելով։

## Անձնական կյանք
2007 թվականի փետրվարին Օրմանը հայտարարեց, որ ինքը լեսբուհի է։ Օրմանը 2010 թվականից ամուսնացած է Քեթի Թրևիսի (մականունը՝ KT) հետ։ Թրևիսը նաև նրա բիզնես գործընկերն է։ Ըստ Օրմանի՝ «KT-ի կարիերան եղել է ապրանքանիշերի կառուցում, իսկ ես բրենդ եմ»։

2008 թվականին Օրմանը գումար է նվիրաբերել Դեմոկրատական կուսակցությանը։ 2008 թվականին Լարի Քինգի հետ հարցազրույցում նա ասաց, որ կողմ է Դեմոկրատական կուսակցության և Բարաք Օբամայի քաղաքականությանը, հատկապես միասեռական հարաբերությունների մեջ գտնվող մարդկանց նկատմամբ։

## Հակասություններ
2012 թվականին Օրմանը ներկայացրեց հաստատված կանխավճարային դեբետային քարտը, որը ապահովված էր Բանկորպ Բանկի կողմից։ Քարտը մեծ հակասություններ առաջացրեց իր թաքնված վճարների և FICO-ի գնահատմանը նպաստելու կեղծ խոստման համար։ Քարտապաններից գանձվել է $3 ամսական վճար, ինչպես նաև վճարներ չեկ գրելու և հաճախորդների սպասարկման զանգերի համար։ Հաստատված քարտի առանձնահատկությունները ներառում էին վարկային հաշվետվություններ և վարկային միավորներ TransUnion-ից, ինչպես նաև վարկային մոնիտորինգ և ինքնությունը գողանալու պաշտպանություն։ TransUnion-ը նաև համաձայնել է «ուսումնասիրել Հաստատված քարտերի տվյալները», ինչը անսովոր էր կանխավճարային դեբետային քարտերի համար, սակայն քարտի օգտագործումը չի ներառել քարտապանների FICO գնահատականների մեջ։ 2014 թվականի հուլիսին հաստատված քարտը դադարեցվեց։

Օրմանը նաև քննադատության է արժանացել իր հավատարմագրերի և ձեռքբերումների հետ կապված ապակողմնորոշիչ հայտարարություններ անելու համար, հատկապես, երբ նա դասավանդում էր վիճելի շահույթ հետապնդող Ֆենիքսի համալսարանում։

## Մատենագրություն
### Գրքեր
* You've Earned It, Don't Lose It: Mistakes You Can't Afford to Make When You Retire (with Linda Mead) (1995)[51]
* The Nine Steps To Financial Freedom: Practical and Spiritual Steps So You Can Stop Worrying (1997)[52]
* The Courage to Be Rich: Creating a Life of Material and Spiritual Abundance (1999)
* The Road to Wealth: Everything You Need to Know in Good and Bad Times (2001)
* The Laws of Money, the Lessons of Life (2003)
* The Money Book for the Young, Fabulous and Broke (2005)
* Women and Money: Owning the Power to Control Your Destiny (2007)
* Revised and updated: Women & Money: Be Smart Strong and Secure (Sept 2018)
* Suze Orman's 2009 Action Plan: Keeping Your Money Safe and Sound (2009)
* Revised and updated: Suze Orman's Action Plan: New Rules for New Times (March 2010)
* The Money Class: Learn to Create Your New American Dream (March 2011)
* Revised and updated: The Money Class: How to Stand in Your Truth and Create the Future You Deserve (2012)
* The Adventures of Billy & Penny (Jan 2017) (children's book, illustrated by wife KT)
* The Ultimate Retirement Guide for 50+: Winning Strategies to Make your Money Last a Lifetime (Feb 2020)
### Մուլտիմեդիա
Օրմանը նաև մի շարք ոչ գրքային ապրանքների ստեղծող է, հիմնականում՝ CD-ROM-ի վրա հիմնված ծառայություններ, որոնք առաջարկում են կրթություն և տարբեր ֆինանսական ծառայություններ՝ սովորաբար իր գրքերի և գրվածքների հետ համատեղ։
* Suze Ormans FICO Kit – Առաջին անգամ առաջարկվել է 2002 թվականին Fair Isaac Corporation-ի հետ համատեղ։
* Suze Orman's Will & Trust Kit – Ներկայացվել է 2005 թվականին իր անձնական վստահության փաստաբանի հետ։
* Suze Orman's Insurance Kit – Ներկայացվել է 2007 թվականին։
* Suze Orman's Protection Portfolio – Առաջին անգամ ներկայացվել է 2002 թվականին, երրորդ տարբերակով։
* Suze Orman's Identity Theft Kit – Առաջին անգամ առաջարկվել է 2008 թվականին TrustedID-ի հետ համատեղ։
* Սյուզե Օրմանի «Փրկեք ինքներդ ձեզ կենսաթոշակային ծրագիր» – ներկայացվել է 2009 թվականի սեպտեմբերին TD Ameritrade-ի հետ համատեղ։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:20-րդ դարի ամերիկացի հրեաներ
Կատեգորիա:20-րդ դարի ամերիկացի գործարարներ
Կատեգորիա:20-րդ դարի ամերիկացի կին գրողներ
Կատեգորիա:21-րդ դարի ամերիկացի հրեաներ
Կատեգորիա:21-րդ դարի ամերիկացի գործարարներ
Կատեգորիա:21-րդ դարի ամերիկացի կին գրողներ
Կատեգորիա:«Էմմի» մրցանակի դափնեկիրներ
Կատեգորիա:Ամերիկացի գործարարներ
Կատեգորիա:Ամերիկացի գրողներ
Կատեգորիա:Ամերիկացի լրագրողներ
Կատեգորիա:Ամերիկացի հաղորդավարներ
Կատեգորիա:Ամերիկացիներ
Կատեգորիա:Ֆինանսիստներ