open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Թավշե արջուկ

**Թավշե արջուկ**, 20-րդ դարի և 21-րդ դարասկզբի ամենասիրված ու տարածված խաղալիքներից է փափուկ նյութից խաղալիք արջուկը։ Արևմտյան Եվրոպայում ու Ամերիկայում այն հայտնի է հիմնականում «Թեդդի» անունով (, )՝ ավանդաբար նույնականացնելով ԱՄՆ նախագահ Թեոդոր Ռուզվելտի հետ։
250px|մինի|Ժամանակակից թավշե արջուկներ

## Պատմություն
մինի|1902 թվականի Կ. Բերիմենի ծաղրանկարը «Վաշինգտոն Պոստ» լրագրում

1902 թվականին ԱՄՆ նախագահ Թեոդոր Ռուզվելտը որսի ժամանակ խնայեց ծառին կապված ամերիկական սև արջին, որին ուժասպառ էին արել որսաշները։ Ռուզվելտին հրավիրել են կրակել որսի վրա։ Նա հրաժարվեց կրակել՝ մեկնաբանելով, որ դա  «ոչ սպորտային է», բայց հրամայեց կրակել արջի վրա, որպեսզի դադարեցվեն նրա տառապանքները։ Պատմությունը լուսաբանվեց լրագրային ծաղրանկարներում, բայց ժամանակի ընթացքում հարմարեցվեց, և արջը վերածվեց արջուկի։

Ռուսերենում հաստատվել է «Թավշե արջուկ» անունը, թեև հիմա ոչ բոլոր խաղալիք արջերն են պատրաստվում թավիշից։ 20-րդ դարի սկզբի ⟨մինչև երկրորդ համաշխարհային պատերազմի արտադրության⟩ տարբեր եվրոպական և ամերիկյան ընկերությունների արջուկները հավաքածուների տարածված նմուշներ են։ Մի անգամ փոքրացված չափսերով արջուկի ծաղրանկարներից մեկը տեսավ Մորիս Միչտենի՝ Ռուսաստանից արտագաղթած կինը ⟨իսկական անունը՝ Միխայիլ Միշիմ⟩:

Մյուս վարկածի համաձայն՝ առաջին արջուկը պատրաստել է Մարգարիտա Ստայֆը՝ իր զարմիկ Ռիչարդի մտահղացմամբ, որը 1902 թվականին նախագծել է առաջին թավշյա արջուկը՝ թավշյա թևերով։ 1903 թվականին Լեյպցիգի խաղալիքների ցուցահանդեսում մի ամերիկացի պատվիրեց միանգամից երեք հազար օրինակ, իսկ 1904 թվականին Սենտ-Լուիսի ցոցւահանդեսում վաճառվել էր արդեն տասներկու հազար արջուկ, ինչի համար Մարգոն և Ռիչը ստացել են ոսկե մեդալ։

## Թեդդիների հավաքածուների ստեղծում
Այժմ աշխարհում հաշվվում է շուրջ 20 թանգարան, որոնք նվիրված են թավշե արջուկներին, և այդ խաղալիքի մի քանի տասնյակ հազարավոր կոլլեկցիոներ։ Հատուկ նրանց համար թողարկվում են սահմանափակ քանակությամբ թավշե արջուկներ, օրինակ՝ *«Steiff»*, *«Dean’s»*, *«Merrythought»* ընկերությունները, կամ ժամանակակից նկարիչ-թեդդիստների յուրահատուկ արջուկները, որոնք ստեղծվում են եզակի օրինակով։ *«Christie's»* ընկերությունը պարբերաբար անցկացնում է աճուրդներ, որոնցում ցուցադրվում են միայն թավշյա արջուկներ։ Ամենաթանկ Թեդդի արջուկը անգորական այծի մորթուց պատրաստված խաղալիքն է, որը պատրաստվել է 1929 թվականին։ Այն վաճառվել է 90 հազար ԱՄՆ դոլարով։

## Պատկերասրահ

Teddy bear early 1900s - Smithsonian Museum of Natural History.jpg|Արջը ստեղծվել է 1900 թվականին,հետագայում պատկանել է Քերմիթ Ռուզվելտին:
Nachbildung 55PB Steiff Museum Giengen.jpg|


## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Խաղալիքներ
Կատեգորիա:Խաղալիքներ ըստ տասնամյակի
Կատեգորիա:Ամերիկյան մշակույթ
Կատեգորիա:1902 հայտնված արտադրանքներ
Թադեո Գադդի

**Թադեո Գադդի** (, ), իտալացի նկարիչ, հիմնականում աշխատել է Ֆլորենցիայում և Տոսկանայում։

Նկարիչներ Ջովաննի, Անյոլի և Նիկոլո Գադդիների հայրն է։

## Կենսագրություն
Թադեոն նկարչություն սովորել է հորից՝ նկարիչ Գադդո Գադդիից, այնուհետև աշխատել է Ջոտտո դի Բոնդոնեի մոտ և մոտավորապես 1330 թվականին դարձել է ինքնուրույն, վարպետ նկարիչ Ֆլորենցիայում։

Վազարիի պնդմամբ, Գադդին իր դատողությամբ ու տաղանդով առաջիններից մեկն էր գեղանկարչության ասպարեզում և գերազանցում էր իր գործընկերներին։ 1330 թվականին Թադեոն մտել է բժիշկների ու դեղագործների կորպորացիայի մեջ։ 1347 թվականին նա հիշատակվել է Ֆլորենցիայի լավագույն նկարիչների ցուցակը գլխավորողի դերում։

Գադդիի բազմաթիվ ստեղծագործություններ, որոնց մասին հիշատակում է Վազարին, ներկայումս կորած են համարվում։ Նրա ստորագրությամբ պահպանված նշանակալի աշխատանքներից են բեռլինյան տրիպտիխը /եռանկարը/ և «Տիրամայրը մանկան հետ» կտավը, որոնց վրա հենվելով էլ դատողություններ են անում նկարչի արվեստի մասին։ 
        
Նկարչի լավագույն գործերից է համարվում նաև Ֆլորենցիայի Սանտա Կրոչե բազլիկի Բարոնչելլի մատուռում  «Մարիամ Աստվածածնի կյանքի պատմությունը» որմնանկարների շարքը։ Նրա ստեղծագործական ուշ շրջանին են վերագրվում Սանտա Կրոչեի սեղանատան  «Խորհրդավոր ընթրիք» և  «Կենաց ծառ» որմնանկարները։

Իր ստեղծագործություններում Գադդին պատկերել է ճարտարապետական բարդ մոտիվներ և առաջիններից մեկն է եղել, որ հետաքրքրություն է դրսևորել լուսավորության  էֆեկտների արտացոլման նկատմամբ:։

## Պատկերասրահ

Madonna col Bambino della bott. di Taddeo Gaddi, prima metà del sec. XIV.jpg
Saint Julian MET DT4166.jpg
Polittico di taddeo gaddi, san giovanni fuorcivitas.jpg
Taddeo Gaddi - Assumption of St John the Evangelist - WGA08391.jpg
San martino a mensola, taddeo gaddi, polittico nella cappella di s.antonio 04.JPG
Taddeo gaddi, madonna col bambino, 1355 ca. (accademia, firenze) 01.JPG
Taddeo Gaddi-Vierge à l'enfant.jpg
Taddeo gaddi, pentecoste.JPG


## Ծանոթագրություններ

*''Italian Paintings: Florentine School'', a collection catalog containing information about Gaddi and his works (see pages: 22-25).

Կատեգորիա:Իտալացի ճարտարապետներ
Կատեգորիա:Իտալացի նկարիչներ
Կատեգորիա:Իտալացի արվեստագետներ
Լյուքսեմբուրգ (օկրուգ)

**Լյուքսեմբուրգ** ( Luxembourg,  Luxemburg), Լյուքսեմբուրգի երեք օկրուգներից մեկն է։

## Աշխարհագրություն
Տեղակայված է երկրի հյուսիս-արևմուտքում, հարավից սահմանակից է Դիկիրխի օկրուգին, արևմուտքից՝ Գրեվենմախերի օկրուգին, հյուսիսից՝ Ֆրանսիային, արևմուտքից՝ Բելգիային։

Բաղկացած է կանտոններից՝ Կապելլեն, Էշ-սյուր-Ալզետտ, Լյուքսեմբուրգ, Մերշ։

Լյուքսեմբուրգի օկրուգի կանտոնները

### Լյուքսեմբուրգի համայնքներ
*Բերտրանժ
*Կոնտերն
*Էսպերանժ
*Լյուքսեմբուրգ
*Նիդերանվեն
*Սանդվելիեր
*Շուտրանժ
*Շտենսեյլ
*Սթրասեն
*Վալֆելդանշ
*Վեյլեր-լա-տուր

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:1843 թվականին հիմնադրված բնակավայրեր
Անթառամ հայկական

**Անթառամ հայկական** (), բազմամյա խոտաբույս, պատկանում է Անթառամ (*Helichrysum*) ցեղին, Աստղածաղկազգիների (*Asteraceae*) ընտանիքին։

## Տարածվածությունը և էկոլոգիան
Տեսակը տարածված է Փոքր Ասիայում, Հարավային Կովկասում և Իրանում։

Աճում է ալպյան և մերձալպյան չորային ժայռային վայրերում։

## Բույսի նկարագիրը
Արմատը հաստ է, 10-12 մմ.հաստությամբ, փայտացած, բաժանվում է խորը գնացող խիտ ճյուղավորումների։ Ծաղկող ցողունները ուղղաձիգ են, պարզ, 25-30 սմ. բարձրությամբ, հիմքում փայտանում են, ծաղկաբույլի տակ խիտ մոխրաթավշյա խավավորմամբ, որն էլ ներքև իջնելով նոսրանում է։

Վեգետատիվ ընձյուղների տերևները-գծավոր թիանման տերևաթիթեղով են, ձգված դեպի կոթունը։ Գեներատիվ ընձյուղների տերևները սովորաբար ավելի կարճ են, գծային կամ նշտարաձև-գծային, ընձյուղի վրա վեր բարձրանալով նոսրանում են, տերևաթիթեղները կենտրոնական ջղով կորացած են ։

Ծաղկաբույլերը կազմված են 20-30 մանր ծաղիկներից,որոնք հավաքված են գլխիկ տեսակի գնդաձև ծաղկաբույլում՝ 7մմ. երկարությամբ, 6-9մմ. լայնությամբ տարածք զբաղեցնելով։ Բաժակաթերթերը 40-50 հատ են, դասավորված 6-7 շարքերով, մոխրագույն, կանաչավուն, դեղնավուն երանգներով, պսակաթերթերը՝ դեղին։

## Կարգաբանություն
Անթառամ հայկականը պատկանում է Անթառամ (*Helichrysum*) ցեղին, Աստղածաղկազգիների (*Asteraceae*) ընտանիքին, Աստղածաղկավորների (*Asterales*) կարգին։

## Ծանոթագրություններ

## Գրականություն
* ФлораСССР|автор=Кирпичников М. Э.|часть=Род 1493. Цмин, Бессмертник — Helichrysum Mill.|том=25|стр=422—423

Կատեգորիա:Բույսեր այբբենական կարգով
Բրուքլինի հանրային գրադարան

**Բրուքլինի հանրային գրադարան**, գրադարանների ցանց, որ սպասարկում են Նյու Յորք քաղաքի Բրուքլին շրջանի բնակչությանը։ Զբաղեցնում է հինգերորդ տեղը ԱՄՆ գրադարանային ցանցերի շարքում։ Ինչպես և Նյու Յորքի երկու այլ գրադարանային ցանցերը համարվում է անկախ ոչ առևտրային կազմակերպություն, որը ֆինանսավորվում է Նյու Յորքի իշխանությունների, նահանգների կառավարությունների, դաշնային կառավարության և մասնավոր հովանավորների կողմից։ 2009 ֆինանսական տարում գրադարանը ԱՄՆ ամենահաճախելի գրադարանն էր հանրային գրադարանների թվում։

## Պատմություն
Բրուքլինի գրադարանային ցանցը հաստատված է Նյու Յորք նահանգի 1892 թվականի մայիսի 1-ի օրենքով։ Բրուքլինի հանրային խորհուրդը ստեղծեց Բրուքլինի հանրային գրադարանի ստեղծման մասին բանաձևտ 1896 թվականի նոյեմբերի 30-ին։ Գրադարանի առաջին տնօրենը Մերի Քրեգին էր։ 1901-ից մինչև 1923 թվականը ընկած ժամանակահատվածում միլիոնատեր Էնդրյու Քարնեգին 1,6 միլիոն դոլար նվիրաբերեց 21 մասնաճյուղերի զարգացման համար։

## Ղեկավարություն
Գրադարանային ցանցը կառավարվում է 28 անդամներից բաղկացած խորհուրդի կողմից, որոնք չեն ստանում աշխատավարձ։ Խորհրդի 11 անդամները նշանակվում են քաղաքապետի կողմից և ևս այդքանը Բրուքլին վարչական շրջանի ղեկավարի կողմից։ Խորհրդի մնացած 12 անդամներն ընտրվում են։

### Տնօրեններ

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Բրուքլինի հանրային գրադարան 
* 

Կատեգորիա:1896 հիմնադրումներ
Կատեգորիա:ԱՄՆ-ի գրադարաններ
Կատեգորիա:Նյու Յորքի շենքեր և կառույցներ
Կարապետ Բալյան

**Կարապետ Ամիրա Բալյան**, նաև **Գարաբետ Ամիրա Բալյան** (, ), հայ ճարտարապետ՝ Բալյանների հայտնի ընտանիքից, որը ստեղծագործել է Օսմանյան կայսրությունում։

## Կենսագրություն
Կարապետ Բալյանը ծնվել է Կոստանդնուպոլսում 1800 թվականին՝ ճարտարապետ Գրիգոր Բալյանի և Սողոմե Սևերյանի ընտանիքում։ Հոր մահանալու պահին Կարապետը դեռևս չուներ զգալի փորձառություն, որպեսզի զբաղեցներ նրա տեղը։ Այդ իսկ պատճառով Կարապետը ծառայության է մտնում քեռու՝ Մասոն Հովհաննես Սևերյանի մոտ, որը նույնպես ճարտարապետ էր։

Կարապետը ծառայել է երեք սուլթանի մոտ՝ Մահմուդ II, Աբդուլ Մեջիդ և Աբդուլ Ազիզ։ Շատ շինություններ է կառուցել Ստամբուլում։ Ամենահայտնի աշխատանքների թվում է Դոլմաբահչեն, որը կառուցել է ավագ որդու՝ Նիկողոս Բալյանի հետ միասին։ Հաջորդ հայտնի աշխատանքը Բեյլերբեյի պալատն է, որը կառուցել է մյուս որդու՝ Սարգիս Բալյանի հետ։

Կարապետ Ամիրա Բալյանը ակտիվորեն մասնակցում էր հայկական համայնքային կյանքի կրթական և վարչական գործերին, ինչպես նաև զբաղվում էր գիտահետազոտական աշխատանքով՝ ուսումնասիրելով հայկական ճարտարապետությունը։ Նրա չորս որդիները նույնպես ընտրեցի հոր գործը և ճարտարապետներ դարձան՝ Նիկողոսը, Սարգիսը, Հակոբը և Սիմոնը։

Կարապետն իր մահկանացուն կնքում է 1866 թվականի նոյեմբերի 15-ին՝ սրտային անբավարարությունից։

## Անձնական կյանք
Կարապետ Բալյանն ամուսնացել է երկու անգամ։ Առաջին կնոջ անունը Նազենի (Նազեմի) Բաբայան էր, իսկ երկրորդինը՝ Մարիցա։ Երկու կնոջից նա ունեցել է 11 երեխա՝ 6 որդի և 5 դուստր։

## Կարևորագույն շինություններ
Կարապետ Ամիրա Բալյանի կողմից են կառուցվել ներքոհիշյալ շինությունները.

* Դոլմաբահչե (1848-1856)
* Չըրաղան պալատ
* Եշիլքյոյ Հյունքար պալատ
* Յըլդըզի հին պալատ
* Օրթաքյոյ մզկիթ (1854)
* Թոփհանեի ժամացույցի աշտարակ (1848)
* Քուրուչեշմեի հայկական եկեղեցի (1834)
* Բեյօղլուի եկեղեցի (1838)
* Գում Գափուի եկեղեցի
* Թոփհանեի գեղեցիկ արվեստենրի ակադեմիա
* Չիֆթե պալատ (այսօր Միմար Սինանի համալսարան)
* Իզմիթ Հյունքար պալատ
* Ռազմական ակադեմիայի շենք
* Մահմուդ II սուլթանի թյուրբե և շատրվան (1840)
* Բաքըրքյոյի տեքստիլի ֆաբրիկա
* Բեյքոզի կաշեգործարան (1842)
* Հերեքեի տեքստիլ գործարանի շենք (1843)
* Հայկական հոսպիտալ, Եդիկուլե (1832-1834) 
* Սուրբ Սարգիս եկեղեցի, Բանդըրմա
* Սուրբ Երրորդության եկեղեցի, Գալաթա
* Սուրբ Սարգիս եկեղեցի, Բեշիկթաշ (1834)
* Ռազմաինժեներական ուսումնարանի շենք
* Մահմուդ II-ի դամբարան

## Տես նաև
* Բալյան ընտանիք 
* Սինան

## Գրականություն
* Pars Tuğlacı: *The Role of The Balian Family in Ottoman Architecture*. Yeni Cigir Bookstore, Istanbul 1990, ISBN 975-95552-1-2 (englisch)
* Hasan Kuruyazıcı (Hrsg.): *Batılılaşan İstanbul'un Ermeni Mimarları/Armenian Architects of Istanbul*. Hrant Dink Vakfi, Istanbul 2016, ISBN 978-6058990050

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Անձինք:Ստամբուլ
Կատեգորիա:Հայ ճարտարապետներ
Կատեգորիա:Հայերն Օսմանյան կայսրությունում
Կատեգորիա:Օսմանյան կայսրության անձինք
Ջոնաթան Վիերա

**Ջոնաթան Վիերա Ռամոս** (իսպ.՝ Jonathan Viera Ramos, ), իսպանացի ֆուտբոլիստ, կիսապաշտպան։ Հանդես է գալիս չինական «*Բեյցզին Գոան*»-ի կազմում։

## Ակումբային կարիերա
### «Լաս Պալմաս»
Վիերան իր ֆուտբոլային կարիերան սկսել է հարազատ «Լաս Պալմաս»-ի կազմում։

Նա թիմի հիմնական կազմում իր դեբյուտը նշել է 2010-11 մրցաշրջանի ընթացքում։ Այդ մրցաշրջանի ընթացքում ֆուտբոլիստը մասնակցել է 31 հանդիպման և դաձել է 6 գոլի հեղինակ։ Նա հեթ-տրիկի հեղինակ է դարձել «Բարսելոնա Բ»-ի դեմ խաղում, որն ավարտվել է 5-3 հաշվով։

### «Վալենսիա»
2012 թվականի մայիսի 6-ին Ջոնաթանը տեղափոխվել է «Վալենսիա»։ Տրանսֆերն արժեցել է 2.5 միլիոն եվրո, իսկ ֆուտբոլիստը թիմի հետ կնքել է 5 տարվա պայմանագիր։

Թիմի կազմում նա իր դեբյուտը նշել է «Բարսելոնա»-ի դեմ խաղում։ Վիերան խաղադաշտում անցկացրել է 13 րոպե, իսկ հանդիպումն ավարտվել է 1-0 հաշվով՝ կապտանռնագույնների հաղթանակով։ Իսպանացի ֆուտբոլիստն իր առաջին գոլը խփել է 2012 թվականի սեպտեմբերի 29-ին՝ «Ռեալ Սարագոսա»-ի դեմ խաղում։

2013 թվականի օգոստոսի 30-ին Ջոնաթանը վարձավճարով տեղափոխվել է «Ռայո Վալեկանո»։

### «Ստանդարտ»
2014 թվականի սեպտեմբերի Ջոնաթանը պայմանագիր է կնքել Բելգիայի առաջնությունում հանդես եկող «*Ստանդարտ ՖԱ*»-ի հետ։ Թիմի կազմում նա մասնակցել է 7 հանդիպման և դարձել է 1 գոլի հեղինակ։

### Վերադարձ «Լաս Պալմաս»
2015 թվականի հունվարի 14-ին Վիերան մինչև մրցաշրջանի ավարտը տեղափոխվել է «Լաս Պալմաս»։ Նա այդ ընթացքում մասնակցել է 21 հանդիպման և հասցրել է դառնալ 7 գոլի հեղինակ։

2015 թվականի հուլիսի 14-ին իսպանական ակումբը ամբողջովին գնել է ֆուտբոլիստի տրանսֆերը 900000 եվրոյով։

### «Բեյցզին Գոան»
2018 թվականի փետրվարի 19-ին ֆուտբոլիստը տեղափոխվել է չինական «*Բեյցզին Գոան*»։ Նա թիմի հետ կնքել է 4 տարվա պայմանագիր, իսկ տրանսֆերն արժեցել է 11 միլիոն եվրո։

## Միջազգային կարիերա
Իսպանիայի ազգային հավաքականի կազմում Ջոնաթան Վիերան իր դեբյուտը նշել է 2017 թվականի հոկտեմբերի 9-ին՝ Իսրայելի հավաքականի դեմ խաղում։

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* 
* 
* 
* 
 

Կատեգորիա:1989 ծնունդներ
Կատեգորիա:Բեյցզին Գուանի ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Իսպանացի տղամարդ ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Իսպանիայի հավաքականի ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Իսպանիայի ֆուտբոլի երիտասարդական հավաքականի ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Լա Լիգայի ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Լաս Պալմասի ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Հոկտեմբերի 21 ծնունդներ
Կատեգորիա:Ռայո Վալեկանոյի ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Վալենսիայի ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Տղամարդկանց ֆուտբոլի կիսապաշտպաններ
Ռոսգարտենյան դարպասներ

**Ռոսգարտենյան  դարպասներ**  (), Կալինինգրադի պահպանված յոթ քաղաքային դարպասներից մեկը։ Գտնվում է Չերնյախովսկու և Ալեքսանդր Նևսկու փողոցների խաչմերուկում, Վասիլևսկու հրապարակի և Սաթի թանգարանի կողքին։

## Պատմություն
Դարպասների ներկայիս շենքը գտնվում է նույն տեղում, որտեղ տեղակայված են համանուն դարպասները և քաղաքի առաջին հողապատնեշի ամրությունները (17-րդ դարի սկիզբ)։

Մինչև մեր օրերը պահպանված դարպասների շենքը կառուցվել է 1852-1855 թվականներին ճարտարագետ-հաուպտման և ամրոցի շինարարության տնօրեն Իրֆյուգելբրեխտի և ճարտարագետ-լեյտենանտ ֆոն Հայլի նախագծով։ Դարպասի ճակատային մասի նախագիծը մշակվել է գաղտնի գերագույն շինարար-խորհրդական Ավգուստ Շտյուլերի կողմից, որը ղեկավարում էր Բեռլինի դեպուտացիայի Տեխնիկական շինարարությունը։  Քանդակագործական զարդանախշերի հեղինակն է Վիլհելմ Լյուդվիգ Շտյուրմերը։

Դարպասների առաջին նախագիծը մշակվել է 1852 թվականին Քյոնիգսբերգի ամրոցաշինական գերատեսչության կողմից։ Այդ նախագիծը զգալի լրամշակման է ենթարկվել գաղտնի խորհրդական Շտյուլերի կողմից։ Շտյուլերը ինքն է լրամշակել նաև ճակատային մասի նախագիծը` դրան տալով վառ արտահայտված գոթական ոճ։

Պատերազմից հետո դարպասները վերականգնվեցին և սկսեցին օգտագործվել որպես «Արևային քար » սրճարան-ռեստորան։

## Ճարտարապետություն
Դարպասները ունեն ընդամենը մեկ անցում չորս մետր լայնությամբ։ Անցման երկու կողմերում տեղակայված են երեք կազեմատներ։  Այսպիսով դարպասի ճակատը բաղկացած է յոթ որմնախորշերից։ Քաղաքի կողմից կազեմատները  ունեն պատուհաններ, արտաքին կողմից հրակնատներ։

Դարպասի ճակատային մասի վերևում տեղակայված են ատամնաշարային հանգույցներ, որոնք բաժանված են երկու մասի և կենտրոնական մասում բարձրացված են։ Կողքից կենտրոնական մասը շրջապատված է երկու բարձր ութանկյուն աշտարակներով, որոնք ավարտվում են դեկորատիվ մաշիկուլներով։ Աշտարակների միջև տեղակայված է բարձր կամար, որը խորհրդանշում է դարպասների մուտքը։ Կամարի վրա տեղակայված է դիտահրապարակ, որը շրջապատված է ատամնաշարային հանգույցով։ Կամարների աջ և ձախ կողմերով անցնում են կամարաշարեր, որոնք հենվում են սյուների վրա։    
  
Հիմնական կամարի երկու կողմերում տեղակայված են երկու մեդալիոն-դիմանկարներ, որոնք պատկերում են պրուսական գեներալներ Շարին հորստին և Գնեյզենաուին։

Չնայած դարպասների  քաղաքի կողմը նայող հատվածը գեղեցիկ ձևավորված և զարդարված է, բայց արտաքին կողմից դեկորատիվ զարդարանք չունի։  Արտաքին կողմից անցումը փակված է ամրոցիկով, որտեղից կարելի է շրջանաձև կրակ բացել ինչպես հրացաններից, այնպես էլ հրետանուց  և պահականոցից, որի որմանցքերից կարելի է կատարել ճակատային և կողային կրակոցներ։ Պահականոցն ուներ լայն բացվող դարպասներ։ Պահականոցի դիմաց կար խրամուղի, որի վրա գցված էր բարձրացվող կամրջակ։ 1972 թվականից Ռոսգարտենյան դարպասներն աստիճանաբար վերականգնվեցին։

## Ծանոթագրություններ

## Գրականություն
* *Авенир Овсянов*. В казематах королевского форта. Калининград: Янтарный сказ, 1999. С. 93-95.
* *Балдур Кёстер*. Кёнигсберг. Сегодняшний Калининград. Архитектура немецкого времени. Перевод с немецкого (текст ). Данные оригинального немецкого издания: Baldur Köster , Husum Druck; 2000, ISBN 3-88042-923-5

Կատեգորիա:Ռուսաստանի մշակութային ժառանգություն
Կատեգորիա:Կալինինգրադի քաղաքային դարպասներ
Էրիկ Գրիգորյան

**Էրիկ Գրիգորյան** (հոկտեմբերի 17, 1979, Կապան, Սյունիք), Հայաստանի բնապահպանության նախարար (2018-2019)։ ՀՀ շրջակա միջավայրի նախարար (2019-2020)։

## Կենսագրություն
Էրիկ Գրիգորյանը ծնվել է 1979 թվականի հոկտեմբերի 17-ին Կապան քաղաքում։ 1995-2000 թվականներին սովորել է Երևանի պետական տնտեսագիտական ինստիտուտի ընդհանուր տնտեսագիտական ֆակուլտետի՝ բնօգտագործման տնտեսագիտություն մասնագիտության բաժնում։ 2004-2005 թվականներին սովորել է Էգեյան համալսարանի, բնապահպանական  գիտությունների ֆակուլտետում, ուսումնասիրել է շրջակա միջավայրի կառավարման և քաղաքականության միջազգային անսպիրանտական ծրագիրը։ 2007 թվականին սովորել է Դրեզդենի տեխնոլոգիական համալսարանում, ուսումնասիրել է շրջակա միջավայրի կառավարման միջազգային հետբուհական դիպլոմավորված ծրագիրը։ 2008-2009 թվականներին սովորել է Ալեքսանդրի Տեխնոլոգիական Ինստիտուտի և Սալոնիկի Արիստոտելի համալսարանի համատեղ դոկտորական ծրագրում, ուսումնասիրել է շրջակա միջավայրի տնտեսագիտությունը։

Աշխատել է բնապահպանական և կլիմայական տարբեր տեղական և միջազգային կազմակերպություններում և ծրագրերում։

2017 թվականի փետրվարի 22-ից աշխատել է Հայաստանի Հանրապետության վարչապետի օգնական, 2017 թվականի մայիսի 30-ից Հայաստանի Հանրապետության բնապահպանության առաջին փոխնախարար, եղել է ԱՊՀ միջպետական բնապահպանական խորհրդի նախագահ, ՄԱԿ Կլիմայի Շրջանակային Կոնվենցիայի ազգային համակարգող։

2020 թվականի մայիսի 5-ին սեփական դիմումի համաձայն ազատվել է ՀՀ Շրջակա միջավայրի նախարարի պաշտոնից։ 

Հայաստանում, Ռուսաստանում, Հունաստանում և Գերմանիայում տպագրված մի շարք հրատարակությունների, գիտական հոդվածների հեղինակ է։

Ներկայումս հանդիսանում է "Environment Group" տարածաշրջանային բնապահպանական կազմակերպության հիմնադիրը և ղեկավարը։

## Ընտանիք
Ամուսնացած է ունի երեք երեխա, երկու որդի և դուստր։ Կինը՝ Նանե Շահնազարյան, աշխատում է ֆինանսների նախարարությունում։

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
*Հայաստանի Հանրապետության բնապահպանության նախարարության պաշտոնական կայք 

Կատեգորիա:Կապան քաղաքում ծնվածներ
Կատեգորիա:ՀՀ Բնապահպանության նախարարներ
Լևոն Վահրադյան

**Լևոն Սեդրակի Վահրադյան** (հունվարի 21, 1984, Արթիկ, Շիրակի մարզ), Հայաստանի սպորտի և երիտասարդության հարցերի նախարար, ՀՀ սպորտի վարպետ։

## Կենսագրություն
Լևոն Վահրադյանը ծնվել է 1984 թվականի հունվարի 21–ին Արթիկ քաղաքում։ 1990-2000 թվականներին սովորել է Արթիկի թիվ 7 միջնակարգ  դպրոցում։ 2000-2004 թվականներին սովորել է Երևանի Ֆիզիկական կուլտուրայի հայկական պետական ինստիտուտում։ 2006-2010 թվականներին աշխատել է նույն ինստիտուտում որպես դասախոս, ՀՀ բասկետբոլի պատանիների հավաքական թիմի ավագ մարզիչ։ 2010-2012 թվականներին ՀՀ պետական կառավարման ակադեմիայում։ 2007-2012թվականներին աշխատել է Երևանի մանկապատանեկան թիվ 13 համալիր մարզադպրոց հիմնարկում՝բասկետբոլի մարզիչ։ 2013-2014 թվականներին աշխատել է Հայաստանի ազգային օլիմպիական կոմիտե իրավաբանական անձանց հիմնարկում՝ կազմակերպչական կադրերի, գործերի կառավարման և արձանագրային վարչության պետ, ապա մեկ տար շարունակ աշխատել է «Թիավարության մարզաձևերի օլիմպիական մանկապատանեկան» մարզադպրոցում որպես տնօրեն։Մինչև 2017 թվականը աշխատել է  ՀՀ սպորտի և երիտասարդության հարցերի նախարարության աշխատակազմի մասսայական սպորտի և ֆիզիկական դաստիարակության քաղաքականության վարչության փորձագետ։   2017 թվականին  օգոստոսի 10–ին նշանակվել է ՀՀ սպորտի և երիտասարդության հարցերի նախարարության աշխատակազմի մասսայական սպորտի և ֆիզիկական դաստիարակության քաղաքականության վարչության պետ։

2018 թվականի մայիսի 12-ից ՀՀ նախագահ Արմեն Սարգսյանի հրամանագրով նշանակվել է ՀՀ սպորտի և երիտասարդության հարցերի նախարար։

Երկար տարներիներ խաղացել է Հայաստանի բասկետբոլի հավաքականում, մասնակցել է միջազգային մրցաշարերի, զինապարտ է։

## Ընտանիք
Ամուսնացած է, ունի մեկ դուստր։

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
*ՀՀ սպորտի և երիտասարդության հարցերի նախարարության պաշտոնական կայք

Կատեգորիա:1984 ծնունդներ
Կատեգորիա:Ապրող անձինք
Կատեգորիա:Հայ քաղաքական գործիչներ
Կատեգորիա:Հայաստանի նախարարներ
Սյուզետե

**Սյուզետե** () կոմունա Ֆրանսիայի Վոքլյուզ դեպարտամենտում, Պրովանս Ալպեր Լազուր ափ շրջանում։ Պատկանում է Բոմ-դե-Վենիզ կանտոնին։

## Աշխարհագրական դիրք
Սյուզետեն գտնվում է Ավինյոնից 32 կմ հյուսիս-արևելք։ Հարակից համայնքներն են՝ արևելքում՝ Մալոսենը, հարավ-արևելքում՝ Լե-Բարրուն, հարավ-արևմուտքում՝ Լաֆարեն և հյուսիսում՝ Ջիգոնդասը։

Կոմունան գտնվում է Դանտել-դե-Մոնմիրայ լեռնազանգվածի լանջին։

## Ժողովրդագրություն
մինի|Սյուզետեի քաղաքապետարանի շենք
Համայնքի բնակչությունը 2010 թվականին կազմել է 119 մարդ։

## Տեսարժան վայրեր
* Նոտր-Դամ-դե-Սյուզետե եկեղեցին կառուցվել է ռոմանական ճարտարապետական ոճով 12-րդ դարում, իսկ 14-րդ դարում՝՝ վերակառուցվել։ Հնարավոր է, որ սկզբնապես կառուցվել է Տաճարականների միաբանության կողմից։ Ներկայումս տաճարի կեսը թաղված է հողի տակ՝ միջնադարյան պատերազմների արդյունքում կործանման հետևանքով։ 19-րդ դարում եկեղեցին մասամբ փոփոխվել է։

## Պատկերասրահ

Suzette - clocher.jpg|Նոտր-Դամ-դե-Սյուզետե եկեղեցի
Col de Suzette 84- welcome in Suzette.jpg|Մուտքը դեպի քաղաք
Col de Suzette 84- Dentelles M seen in the final.jpg|Դանտել-դե-Մոնմիրայ
Suzette 84- vue sur le mont Saint-Amand DHV.jpg|Սենտ Աման լեռնագագաթը Դանտել-դե-Մոնմիրայ լեռնազանգվածի ամենաբարձր կետն է 


## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Վիճակագրության ազգային ինստիտուտ

Կատեգորիա:Ֆրանսիայի բնակավայրեր
Կատեգորիա:Ֆրանսիայի կոմունաներ
Հին Երևանն իմ պատուհանից (նկար)

**«Հին Երևանն իմ պատուհանից»**, Գաբրիել Գյուրջյանի (1892-1987) 1944 թվականին ստեղծած կտավը, որը գտնվում է Հայաստանի ազգային պատկերասրահում։

## Պատմություն
Հայկական կերպարվեստում պլեներային գեղանկարչության վառ ներկայացուցիչ Գաբրիել Գյուրջյանը հին և նոր Երևանի քաղաքային բազմաթիվ բնապատկերների հեղինակ է։ Հայաստանի ազգային պատկերասրահի հավաքածուի «Հին Երևանն իմ պատուհանից»  կտավը նախաթամանյանական քաղաքի կենտրոնական՝ մասնավորապես Աբովյան (նախկինում՝ Աստաֆյան) փողոցում գտնվող իր արվեստանոցի պատուհանից բացվող  տեսարանի մի փոքրիկ հատված է։ Հին Երևանին բնորոշ էին  տափարակ կտուրներով, կավածեփ տները, այգիներով շրջապատված թաղամասերը։ Քաղաքի ցածրադիր միջնամասը գոտևորում են Նորքի, Կոնդի բարձունքները, ինչը  պարզորոշ երևում է նաև պատկերում։ Բնանկարը հագեցած է Գյուրջյանին հատուկ գունային վառ գամմայով, սիրելի քաղաքի հանդեպ ջերմ զգացողությամբ։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:1944 նկարներ
Կատեգորիա:Գաբրիել Գյուրջյանի նկարներ
Կատեգորիա:Հայաստանի ազգային պատկերասրահի նկարներ
Իջևանատուն Երևանում (նկար)

**«Իջևանատուն Երևանում**», **«Քարվանսարա. Իջևանատուն հին Երևանում»**, Սեդրակ Առաքելյանի 1921 թվականին ստեղծած կտավը, որը գտնվում է Հայաստանի ազգային պատկերասրահում։

## Պատմություն
Գեղանկարիչ Սեդրակ Առաքելյանը նոր շրջանի հայկական գեղանկարչության հիմնադիրներից է։ Առաքելյանի աշխատանքներին բնորոշ է հայրենի բնության և կենցաղի գունագեղ արտացոլումը։ «Իջևանատուն Երևանում» գեղանկարում նա պատկերել  է Գյուրջի (թուրքերենից թարգմանաբար` վրացական) քարվանսարան, որը հին Երևանի ութ իջևանատներից ամենամեծն էր։ Այստեղ իջևանում էին Թիֆլիսից եկող քարավանները։ Կառուցվել էր 17-18-րդ դարերում՝ Ղանթարի մոտ (նախկին Ասքանազ Մռավյանի անվան դպրոցի տեղում)։ Կտավում գեղանկարիչը ներկայացրել է իջևանի հրապարակը շրջափակող բարձր պարիսպը, հողածածկ կտուրներով տներն ու ցածրիկ տաղավարները, բեռնավորված ուղտերի քարավանները, գույնզգույն տարազներով մարդկանց եռուզեռը։
## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Հայաստանի ազգային պատկերասրահի նկարներ
Կատեգորիա:1921 նկարներ
Կատեգորիա:Սեդրակ Առաքելյանի նկարներ
Զանգվի կամուրջը (նկար)

**Զանգվի կամուրջը**, կտավ, որը Մարտիրոս Սարյանը ստեղծել է 1930 թվականին։ Գտնվում է Հայաստանի ազգային պատկերասրահում։

## Պատմություն
Գեղանկարիչ Մարտիրոս Սարյանը  բնակություն է հաստատել Երևանում 1921 թվականին։ Այդ ժամանակաշրջանից սկսած նրա գործունեությունը սերտորեն կապվում է  Հայաստանի, մասնավորապես` Երևանի հետ։ Մայրաքաղաքն իր կառույցներով, գողտրիկ բակերով ու հին թաղամասերով դառնում է նկարչի ստեղծագործության առանցքային թեման։ Նա բազմիցս պատկերել է քաղաքի հուշարձաններն ու կոթողները, ժողովրդի առօրյան ու կենցաղը։ Հայաստանի ազգային պատկերասրահի  հավաքածուի «Զանգվի կամուրջը» կտավում Սարյանը պատկերել է Հրազդանգետի կիրճում 1679 թվականին կառուցված կամուրջը։ Այն հայտնի  է նաև Կարմիր կամուրջ անվանումով (կառուցված էր կարմիր տուֆից)։ Կամրջի երկարությունը 80 մետր էր, բարձրությունը՝ 11:  Կամուրջն ունեցել է կամարավոր բացվածքներ, որոնցից երկու կենտրոնականները մեծ էին, իսկ երկուսը` համեմատաբար փոքր։ Այժմ կիսավեր վիճակում է։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Հայաստանի ազգային պատկերասրահի նկարներ
Կատեգորիա:1930 նկարներ
Երևանի հին շուկան (նկար)

**«Երևանի հին շուկան»**, կտավ, որը ստեղծվել է Գրիգոր Աղասյանի կողմից 1977 թ․: Գտնվում է Հայաստանի ազգային պատկերասրահում։

## Տվյալներ
«Երևանի հին շուկան» աշխատանքը 1977 թ․ ստեղծվել է Գրիգոր Աղասյանի կողմից,  կտավ, յուղաներկ, 75 x 125,5:

## Պատմություն
Երևան քաղաքի ժամանակի  լավագույն վավերագիրներից է գեղանկարիչ, գրաֆիկ Գրիգոր Աղասյանը։ Հեղինակի բազմաֆիգուր կոմպոզիցիաների շարքում առանձնանում է «Երևանի հին շուկան» կտավը։ Քաղաքի կենտրոնում դեռևս 17-րդ դարում կառուցված հնագույն առևտրական հատվածը՝ կամարակապ արհեստավորական և առևտրական տաղավարներով, ստորգետնյա պահեստներով,  հայտնի էր Ղանթար անունով (արաբերենից թարգմանաբար՝ շուկայի մեծ կշեռք)։ Հետագայում Ղանթարի տեղում կառուցվեց Կենտրոնական ծածկած շուկան։ Մայրաքաղաքի հնաբնակ արվեստագետի կտավում վերարտադրված է հին Երևանի ամենաաշխույժ հատվածը՝ առևտրականների և արհեստավորների կրպակներով, գունագեղ հագուկապով բազմազգ բազմության հոսքով։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:1977 նկարներ
Կատեգորիա:Գրիգոր Աղասյանի նկարներ
Կատեգորիա:Հայաստանի ազգային պատկերասրահի նկարներ
Օպերային թատրոնի շենքը (նկար)

**«Օպերային թատրոնի շենքը»**, **«Օպերային թատրոնի շենքը. Երևան»**, Ռաֆայել Շիշմանյանի 1950 թվականին ստեղծած կտավը, որը գտնվում է Հայաստանի ազգային պատկերասրահում։

## Պատմություն
Գեղանկարիչ, տեսաբան Ռաֆայել Շիշմանյանը հայտնի է Ֆրանսիայի հարավի քաղաքային և գյուղական գողտրիկ բնանկարներով։ 1947 թվականին հայրենիքում հաստատված արվեստագետը հետպատերազմյան Երևանի վերափոխման ականատեսներից էր։ Վերակառուցվող մայրաքաղաքը բազմաթիվ արվեստագետների ներշնչանքի աղբյուր էր։ Շիշմանյանի այս շրջանի  երևանյան պատկերները փաստավավերագրական բնույթ են կրում։ Նման գործերից մեկն էլ Ալեքսանդր Սպենդիարյանի անվան օպերայի և բալետի ազգային ակադեմիական թատրոնի դեռևս անավարտ շենքի և նրա շրջակայքի համայնապատկերն է։ Կառույցի հեղինակը Երևանի գլխավոր ճարտարապետ Ալեքսանդր Թամանյանն է։ Ճարտարապետական նախագիծը 1937 թվականին  Փարիզի համաշխարհային ցուցահանդեսի Մեծ ոսկե մեդալի է արժանացել։ Գլխավոր պլանի համաձայն` մշակութային այս կառույցը մայրաքաղաքի կենտրոնի առանցքային դերն էր ստանձնելու՝ կապելով ապագա Հյուսիսային պողոտան և Հանրապետության հրապարակը։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:1950 նկարներ
Կատեգորիա:Հայաստանի ազգային պատկերասրահի նկարներ
Կատեգորիա:Ռաֆայել Շիշմանյանի նկարներ
Samsung Galaxy A6/A6+

**Samsung Galaxy A6/A6+** անդրոիդ սմարթֆոններ, Samsung Electronics-ի բարձր և միջին մարկարդակի արտադրանքներ։ Սմարթֆոնների մասին հայտարարվել է 2018 թվականի մայիսի 2-ին։ Վաճառքը սկսվել է ապրիլին։  Թողարկվել է Եվրոպայի մի շարք երկրներում, Ասիայում, Լատինական Ամերիկայում, Հարավային Կորեայում, Աֆրիկայում, Չինաստանում։ Թողարկվել են երեք գունային տարբերակներով՝ սև, կապույտ  և ոսկեգույն։

մինի|ձախից|Galaxy A6+ հետևի կողմից

## Տեխնիկական դրույթներ
Երկու սմարթֆոններն էլ աշխատում են Անդրոիդ 8.0 Oreo օպերացիոն համակարգով և Սամսունգի կողմից մշակված  Samsung Experience 9-ով։  Galaxy A6-ը աշխատում Exynos 7870 Octa պրոցեսորով, իսկ Galaxy A6+ Snapdragon 450 պրոցեսորով և Octa-core 1.8&nbsp;GHz Cortex-Adr ճարտարապետությամբ։ Երկու սմարթֆոններն ունեն հիշողության քարտի և երկու sim-քարտի հնարավորություն։  Galaxy A6-ն ունի մեկ հետին 16 մեգապիքսել և մեկ առջևի 16 մեգապիքսել տեսախցիկ։

Galaxy A6+ -ն ունի երկու հետին, 16 և 5 միգապիքսել և մեկ առջևի, 24 մեգապիքսելանոց տեսախցիկ։ A6-ն ունի 3000 միլիամպեր, իսկ A6+ -ը 3500 միլիամպեր ուժակուտակիչ։ Սմարթֆոնները կատարում  են դրոշակակիր մի շարք  գործառույթներ, օրինակ՝ Samsung Pay, Bixby Camera, 
Bixby Reminder, Always on Display: Ջրակայուն չեն։

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Սմարթֆոների թրեյլրեը

Կատեգորիա:Սմարթֆոններ
Կատեգորիա:Սամսունգ
Վոլֆի մրցանակ

**Վոլֆի մրցանակ,** տրվում է Իսրայելում 1978 թվականից՝ Վոլֆի հիմնադրամի կողմից (The Wolf Foundation): Մրցանակը շնորհվում է ամեն տարի գյուղատնտեսության, քիմիայի, մաթեմատիկայի, բժշկության, ֆիզիկայի և արվեստի գիտական ոլորտի գիտնականներին։ Բարձր հեղինակություն ունի և հաճախ համարվում է Նոբելյան մրցանակից հետո երկրորդ ամենահեղինակավոր մրցանակը (բժշկության մեջ Լասկերի մրցանակից հետո)։ Վոլֆի մրցանակի հաղթողներից շատերը հետագայում արժանացան Նոբելյան մրցանակի։

## Մրցանակի մասին
Ստեղծվել է 1976 թվականին գյուտարար, դիվանագետ և բարերար Ռիկարդո Վոլֆի (1887-1981) և նրա կնոջ՝ Ֆրանցիսկո Սվանկան-Վոլֆի կողմից (1900-1981)` մարդկության մեջ գիտության և արվեստի խթանման նպատակով։ Ռիկարդո Վոլֆը ծնվել է Հաննովեր քաղաքում (Գերմանիա), Առաջին համաշխարհային պատերազմը սկսվելուց անմիջապես առաջ, նա արտագաղթեց Կուբա։ 1971 թվականից ի վեր Իսրայելում Կուբայի դեսպանն էր, 1973 թվականին դիվանագիտական հարաբերությունների փլուզումից հետո, նա մնաց Իսրայելում մինչև իր կյանքի վերջը։ Արվեստի բնագավառում մրցանակը շնորհվում է անհատական արվեստի ռոտացիայի կանոնների համաձայն։ Ռոտացիան կատարվում է հետևյալ կարգով` նկարչություն, երաժշտություն, ճարտարապետություն, քանդակագործություն։

Մրցանակը ներառում է դիպլոմ և 100,000 ԱՄՆ դոլար գումար։

Յուրաքանչյուր մարզում հաղթողների ընտրությունը կատարվում է միջազգային հանձնաժողովի երեք փորձագետների կողմից։ Հանձնաժողովի նոր կազմ է ձևավորվում ամեն տարի։ Հիմնադրամը շահույթ չհետապնդող մասնավոր կազմակերպության կարգավիճակ ունի։ Խորհրդի և հանձնաժողովների անդամները իրենց պարտականությունները կատարում են կամավոր հիմունքներով։ 1975 թվականին Քնեսեթը հաստատել է հատուկ «Վոլֆի հիմնադրամի մասին օրենք»-ը։

Վոլֆի մրցանակը հանդիսանում է ոչ պետական պարգևներից մեկը, որն ընդգրկում է գիտական մի քանի ոլորտներ։

## Դափնեկիրներ
Ընդհանուր առմամբ կան 329 դափնեկիրներ, որոնցից կեսից ավելին ԱՄՆ-ից են։

* Վոլֆի մրցանակի դափնեկիրներ (մաթեմատիկա)
* Վոլֆի մրցանակի դափնեկիրներ (արվեստ)
* Վոլֆի մրցանակի դափնեկիրներ (քիմիա)
* Վոլֆի մրցանակի դափնեկիրներ (ֆիզիկա)
* Վոլֆի մրցանակի դափնեկիրներ (բժշկություն)
* Վոլֆի մրցանակի դափնեկիրներ (գյուղատնտեսություն)

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Официальный сайт Фонда Вольфа
* *Смолицкий В.* Вознаграждённое упрямство. Знание—сила, № 1 (2013), стр. 55—58.
* 

Կատեգորիա:Ֆիզիկայի մրցանակներ
Շատոնյոֆ դյու Պապ

**Շատոնյոֆ դյու Պապ** (), համայնք Ֆրանսիայի  Վոքլյուզ գավառում, Պրովանս Ալպեր Լազուր ափ շրջանում։ Պատկանում է Օրանժ-Ուեստ կանտոնին։

## Աշխարհագրական դիրքը
Շատոնյոֆ դյու Պապը գտնվում է Ավինյոնից 12 կմ դեպի հյուսիս։ Հարևան համայնքներն են՝ Ժոնկերը և Կուրտեզոնը՝ հյուսիս-արևելքում, Բեդարիդը՝ հարավ-արևելքում, Սորգը՝ հարավում, Սովետերը՝ հարավ-արևմուտքում, Ռոկմորը՝ արևմուտքում, Մոնֆոկոնը հյուսիս-արևմուտքում։

## Ժողովրդագրություն
Համայնքի բնակչությունը 2010 թվականին կազմել է 2140 մարդ։

## Տեսարժան վայրեր
* Շատոնյոֆ դյու Պապ ամրոց (14-րդ դար)
* Սուսպիրոնի ցայտաղբյուր (14-րդ դար)
* լ'Էրս աշտարակ (12-րդ դար)
* Հայր Անսելմիի գինեգործական սարքավորումների թանգարան
* Նոտր Դամ դե Լ'Ասսոմպսյոնի եկեղեցի՝ կառուցված ռոմանական ոճով։
* Սեն Պիեռ-դյու-Լյուքսեմբուր մատուռ (18-րդ դար)
* Սեն-Թեոդորիկ մատուռ՝ կառուցված ռոմանական ոճով (16-րդ դար)։ Ներկայումս ցուցասրահ է։

## Պատկերասրահ

Chateau de Chateauneuf du Pape.JPG|Շատոնյոֆ դյու Պապ ամրոց
Chateauneuf du Pape - Portail église.JPG|Եկեղեցի Շատոնյոֆ դյու Պապում
Chapelle Saint Pierre du Luxembourg.JPG|Սեն Պիեռ-դյու-Լյուքսեմբուր մատուռ
Mairie de Chateauneuf du Pape.JPG|Քաղաքապետարանի շենք
Chateauneuf du Pape - St Théodoric 1.jpg|Սեն-Թեոդորիկ մատուռ
Chateauneuf des papes - Tour.jpg|Դոնժոնի հարավային պատը
Châteauneuf-du-Pape 6.JPG
Châteauneuf-du-Pape 10.JPG
Porte à Châteauneuf-du-Pape.JPG
Chateau de l'Hers near Chateauneuf-du-Pape.jpg


## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Պաշտոնական կայք 
* Ազգային վիճակագրության ինստիտուտ
Ֆեների հունական ուղղափառ դպրոց

thumb|Դպրոցի ընդհանուր տեսքը Վոդինա պողոտայից, Ստամբուլ
**Ֆեների հունական ուղղափառ դպրոց** կամ **Ֆեների հռոմեական ուղղափառ լիցեյ** (), հայտնի է նաև հունական **Ազգի մեծ դպրոց** (, *Megáli toú Genous Scholí*) անվամբ, Ստամբուլի գործող ամենահին և ամենահեղինակավոր հունական ուղղափառ դպրոցը։ Դպրոցը, ինչպես Թուրքիայի ազգային մյուս փոքրամասնությունների դպրոցները, աշխարհիկ է։

## Պատմություն
Դպրոցը հիմնադրվել է 1454 թվականին Կոստանդնուպոլսի պատրիարք Գենադիոս Սկոլարիուսի կողմից, ով սալոնիկցի Մատեոս Կամարիոտիսին նշանակել է առաջին տնօրեն։ Դպրոց հիմնականում հաճախել են Օսմանյան կայսրության հույն հայտնի ազնվականների և ուղղափառ ընտանիքների երեխաները։ Դպրոցի շրջանավարտներ են եղել օսմանյան մի շարք նախարարներ, ինչպես նաև Վալախիայի և Մոլդովական իշխանության արքայազները, ովքեր նշանակվում էին օսմանյան սուլթանների կողմից։ Դպրոցի շրջանավարտ է եղել նաև Դիմիտրիե Կանտեմիրը։

Դպրոցի ներկայիս շենքը տեղակայված է Սուրբ Գևորգ եկեղեցու հարևանությամբ, որը գտնվում է Ստամբուլի Ֆեներ թաղամասում (հունարեն Ֆանար)։ Այստեղ է տեղակայված նաև Կոստանդնուպոլսի տիեզերական պատրիարքությունը։ Տեղաբնակների շրջանում տարածված է նաև «Կարմիր ամրոց» և «Կարմիր դպրոց» անվանումները։

Շենքի դիզայնավորումն իրականացրել է օսմանյան հույն ճարտարապետ Կոնստանտինոս Դիմադիսը։ Շենքի ներկայիս տարբերակը կառուցվել է 1881-1883 թվականներին և հանդիսանում է տարբեր ոճերի էկլեկտիկ խառնուրդ։ Շենքի կառուցման համար ծախսվել է 17,210 օսմանյան ոսկի, որը, ժամանակի համար, մեծ գումար էր։ Գումարը տրամադրել է Գիորգիոս Զարիֆիսը, ով հունական ծագմամբ հայտնի հույն բանկիր և ֆինանսիստ էր և հանդիսանում էր Ստամբուլի ռումական համայնքի անդամ։ Բացի իր կրթական նշանակությունից՝ կառույցը համարվել է նաև Եվրոպայի ամենախոշոր հինգերորդ ամրոցը։ Պատճառն իր ամրոցանման տեսքն էր։ Շենքի խոշոր գմբեթը օգտագործվում է որպես աստղադիտարան՝ աստղագիտության դասերի համար։ Այնտեղ առկա է հին խոշոր հեռադիտակ։
Այսօր դպրոցը, որն իր մեծությամբ երկրորդն է Զոգրաֆեյոն դպրոցից հետո, ունի 6 թուրք ուսուցիչ, այն դեպքում, երբ մնացած 15-ը հույներ են։ Դպրոցը, ինչպես ազգային մյուս փոքրամասնությունների դպրոցները, կրթական գործընթացը կազմակերպում է թուրքական ծրագրերով՝ այնտեղ հավելելով հունարեն, հույն գրականություն և կրոն առարկաները։

## Տես նաև
*Ֆեներ
*Հույները Թուրքիայում
*Զողրաֆյոն դպրոց
*Ստամբուլի դպրոցների ցանկ
*Օսմանյան հույներ

## Ծանոթագրություններ

## Աղբյուրներ
* 

## Արտաքին հղումներ

*Պաշտոնական կայք էջ

Կատեգորիա:Ոսկեղջյուր
Կատեգորիա:Ստամբուլի դպրոցներ
Կատեգորիա:Ստամբուլի շենքեր և կառույցներ
Կատեգորիա:Օսմանյան կայսրության հույներ
Կատեգորիա:Ֆաթիհ
Սո (Վոքլյուզ)

**Սո** (), կոմունա Ֆրանսիայի Վոքլյուզ դեպարտամենտում, Պրովանս Ալպեր Լազուր ափ շրջանում։ Նույնանուն կանտոնի կենտրոնական կոմունան է։

## Աշխարհագրական դիրք
Սոն գտնվում է Ավինյոնից 50 կմ արևելք։ Հարակից համայնքներն են՝ հյուսիսում՝ Օրելը, արևելքում՝ Սեն-Տրինին, հարավ-արևմուտքում՝ Մոնյոն։

### Հիդրոգրաֆիա
Սո գտնվում է ծովի մակերևույթից 765 մ բարձրության վրա և ունի համեմատաբար բարձր դիրք Նեսկա հովտում։ Կոմունայով հոսում Նեսկա գետի վտակ Կրոկը։ Սոյում է գտնվում Ֆոնբել ծծմբի հանքավայրը։

## Ժողովրդագրություն
Համայնքի բնակչությունը 2010 թվականին կազմել է 1362 մարդ։

## Տնտեսություն
Տնտեսությունը հիմնականում ներառում է գյուղատնտեսություն, նարդոսի աճեցում, պոլբա, մեղվաբուծություն, ոչխարաբուծություն և խոզաբուծություն (առանձնանում է «Վանտու խոզի միս» հատուկ բրենդով)։

## Պատկերասրահ

Sault by JM Rosier.JPG|Սո կոմունայի ընդհանուր տեսքը
Village (Sault).jpg|Սո կոմունա
Église de Sault 2.JPG|Նոտր Դամ-դե-լա Տուրի եկեղեցի


## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Վիճակագրության ազգային ինստիտուտ

Կատեգորիա:Ֆրանսիայի բնակավայրեր
Կատեգորիա:Ֆրանսիայի կոմունաներ
Հրաշքների գավիթ

[thumb|Հրաշքների գավիթը [Գյուստավ Դորեի` Վիկտոր Հյուգոյի  «Փարիզի Աստվածամոր տաճարը» վեպի նկարազարդման մեջ]]

**Հրաշքների գավիթ** (),  միջին դարերում Փարիզի մի քանի թաղամասերի անվանումը, որտեղ ապրում էին աղքատներ, թափառաշրջիկներ, մարմնավաճառներ, կարգալույծ վանականներ և բանաստեղծներ։

Հիմնականում ֆիզիկապես առողջ մարդիկ լինելով` մուրացկանները հանդես էին գալիս որպես հիվանդ ու հաշմանդամ և ողորմություն խնդրում։ Գիշերը, երբ նրանք վերադառնում էին իրենց թաղամաս, հաշմանդամությունը հրաշքով անհետանում էր, որտեղից էլ, հավանաբար տրվել է հրաշքների գավթի անվանումը։

Հրաշքների գավիթները հիմնականում լցվում էին աղքատության հաշվին` մարզերից աշխատանք որոնելու եկածներով։ Գավիթները վտանգավոր վայրեր էին համարվում.  անծանոթներին այդ թաղամասերում մահ էր սպասվում։ Նույնսիկ պահնորդները չէին համարձակվում այդ թաղամասեր մտնել։ Երբ 1667 թվականին Լյուդովիկոս XIV-ը ստեղծեց փարիզյան ոստիկանությունը, ոստիկանապետ Լա Ռենիի առաջին խնդիրներից մեկը «հրաշքների գավիթների» տարաբնակեցումն էր։ Միայն 18-րդ դարում դրանք վերջնականապես վերացան իշխանությունների կողմից։

## Վայր
Հրաշքների գավիթներ եղել են համարյա  բոլոր խոշոր քաղաքներում։ Փարիզում դրանք տասներկուսն էին.
— 63,  *du Bac* փողոց;
— Բրիսել (*Brissel*) պալատ` *Моrue de la Mortellerie* փողոցի վրա (այժմյան *du Temple* փողոցի մի մասը);
— *de la Jussienne* պալատ` նույնանուն փողոցի վրա;
— *de Reuilly* փողոցի վրա;
— *des Tournelles* փողոցի վրա;
— *de l’Echelle* փողոցի վրա;
— Սեն-Դյոնի (*Saint-Denis*) դարպասների մոտ երկու պալատ` *la butte aux Gravois* բլրի վրա;
— ամենամեծ հրաշքների գավիթը` Ալբիի կալվածք (*Fief d’Alby*)`  *du Caire* և *Réaumur* փողոցների միջև, այսօր այն Փարիզի 2-րդ շրջանն է` Լյո Սանտե  (*Le Sentier*) թաղամասը։

Վերջինը ամենահայտնին էր, այնտեղ են ստեղծագործել Վիկտոր Հյուգոն և Անրի Սովալը։ Գողերն ու աղքատները նույնիսկ իրենց համար թագավոր էին ընտրում, այսպես կոչված «Գլխավոր աղքատ» կամ  «Տյուների թագավոր»: Վայրն այնքան վտանգավոր էր, որ նույնիսկ թագավորական զինվորները չէին համարձակվում այնտեղ մտնել։

1630 թվականին Լյուդովիկոս XIII-ի օրոք, երբ փորձել էին շարունակել նոր փողոցը, որը կհատեր Հրաշքների գավիթը, կառուցողներին սպանեցին` աշխատանքը դեռ չվերջացրած։

## Հրաշքների գավիթը գրականության մեջ
Փարիզի 2-րդ շրջանում գտնվող ամենահայտնի և վտանգավոր Հրաշքների գավթի նկարագրությունը տվել է Վիկտոր Հյուգոն իր «Փարիզի Աստվածամոր տաճարը» վեպում (1831)։ Նկարագրվում է նաև Անն և Սերժ Գոլոն զույգի «Անժելիկա»  վեպի մասերից մեկում (1956) և Ժյուլետտա Բենցոնիի «Կատրին» վեպի առաջին մասում (1964)։

Ալեքսանդր Կարպենկոն  Կիր Սապգիրի  "Հրաշքների գավիթ" գրքի մասին 

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Les Cours des Miracles (D’après " Le Magasin pittoresque ", paru en 1833) 

Կատեգորիա:Փարիզի պատմություն
Կարոլինգյան մինուսկուլ

[thumb|right|300px|Ֆրեյզինգենյան մագաղաթ [Սլովենիայից՝ մարդկությանը հայտնի առաջին սլավոնական գրավոր աղբյուրներից։ Գրված է կարոլինգյան մինուսկուլով]]
**Կարոլինգյան մինուսկուլ**, միջնադարում օգտագործվող լատինատառ գրելաձևերից մեկը։ Այն անվանվել է ֆրանկների պատվին, քանի որ վերջինիս լայնորեն կիրառվել է Ֆրանկական պետությունում՝ Կարոլինգների թագավորական ընտանիքի ծաղկման ժամանակաշրջանում։ Կարոլինգյան մինուսկուլի առավելությունը ընթեռնելի և համեմատաբար փոքր տառերն են։ Դրա գրաֆիկան չափազանց պարզ է․ սխեմատիկորեն, ցանկացած տառ բաղկացած է շրջանակից կամ յուրօրինակ նախագծմամբ ստանդարտ չափի լատինական նշանից։ Տառի գրության լայնությունն ու բարձրությունը մոտավորապես նույնն է։

Կարոլինգյան մինուսկուլը մշակվել է 8-րդ դարի երկրորդ կեսին և աննախադեպ զարթոնք ապրել 9-րդ դարում՝ Կարոլինգների ֆրանկական թագավորության մտավոր կենտրոն հանդիսացող Կորբիի աբբայությունում։ Սկզբնական շրջանում այն օգտագործում էին միայն սալիական ֆրանկները, սակայն կարճ ժամանակամիջոցում այն տարածվում է ամբողջ Արևմտյան Եվրոպայում, որտեղ այն օգտագործվում է նախ եպիսկոպոսների և մյուս վանականների, և ապա նաև գրիչների և զարդողների շրջանում։ Կարոլինգյան մինուսկուլը լայնորեն կիրառվում է 200 տարի և դուրս է մղվում գոթական գրերի ի հայտ գալուն պես։ Շուտով գոթական տառերը մեծ հայտնիություն են ձեռք բերում՝ դուրս մղելով արդեն իսկ գոյություն ունեցած գրելաձևերին։

14-րդ դարի հումանիստները, Ֆրանչեսկո Պետրարկայից սկսած, հայտնաբերել են հին հեղինակների ստեղծագործություններ, և դրանք պատճենել կարոլինգյան մինուսկուլով։ Այսպիսով՝ ժամանակի բազմաթիվ հեղինակներ մշակել են հնագույն ձեռագրերը՝ դրանք վերաշարադրելով կարոլինգյան ձևատառով։

## Ծանոթագրություններ

## Գրականություն

* *Bernhard Bischoff*: Paläographie des römischen Altertums und des abendländischen Mittelalters (= Grundlagen der Germanistik 24). Berlin, 1979, ISBN 3-503-01282-6.
* *Tino Licht*: Die älteste karolingische Minuskel // Mittellateinisches Jahrbuch. Internationale Zeitschrift für Mediävistik und Humanismusforschung 47. Stuttgart, 2012, S. 337—346.

Կատեգորիա:Մինուսկուլներ
Կատեգորիա:Ֆրանկներ
Կատեգորիա:Ֆրանսիական գրականություն
Կատեգորիա:Լատինական այբուբեն
Սիվերգ

**Սիվերգ** (), համայնք Ֆրանսիայի Վոքլյուզ դեպարտամենտում, Պրովանս Ալպեր Լազուր ափ շրջանում։ Պատկանում է Բոնյո կանտոնին։

## Աշխարհագրական դիրք
Սիվերգը գտնվում է Ավինյոնից 50 կմ արևելք։ Հարևան համայնքներն են Սենոնը` հյուսիս-արևելքում, Օրիբոն՝ արևելքում, և Բյուուն` արևմուտքում։

Տեղակայված է Լուբերոն լեռնազանգվածում, ծովի մակարդակից 590 մ բարձրության վրա։ Կոմունայով հոսում է Դյուրանս գետի վտակ Էգ-Բրենը։ Այս մեկուսացված համայնքը արտաքին աշխարհի հետ կապված է մի ճանապարհով, որն ավարտվում է Սիվերգում։ Այդ պատճառով կոմունան գրավում է արշավների սիրահարներին։

## Ժողովրդագրություն
մինի|Սիվերգի քաղաքապետարանի շենքը
Համայնքի բնակչությունը 2010 թվականին կազմել է 49 մարդ։

## Տեսարժան վայրեր
* Սեն-Պիերի և Սենտ-Մարիի եկեղեցի (16-րդ դարի վերջ)
* 19-րդ դարի բողոքական եկեղեցի
* Կաստելլայում միջնադարյան ամրոցի ավերակներ և Սեն-Տրոֆիմի հռոմեական եկեղեցի (12-րդ դար)
* Հովիվների բազմաթիվ հնագույն քարե շենքեր համայնքի շրջակայքում

## Պատկերասրահ

Sivergues.jpg|Սիվերգ կոմունայի կառույցներ
Sivergues1 wiki.jpg|Եկեղեցի Սիվերգում
Sivergues - puits couvert.jpg|Ծածկված հորեր Սիվերգում


## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Վիճակագրության ազգային ինստիտուտ

Կատեգորիա:Բնակավայրեր այբբենական կարգով
Կատեգորիա:Ֆրանսիայի համայնքներ
Կատեգորիա:Ֆրանսիայի քաղաքներ
Բրանդենբուրգյան դարպասներ (այլ կիրառումներ)

**Բրանդենբուրգյան դարպասներ** արտահայտությունը կարող է վերաբերել` 
* Բրանդենբուրգյան դարպասներ
* Բրանդենբուրգյան դարպասներ (Կալինինգրադ)
Բրանդենբուրգյան դարպասներ (Կալինինգրադ)

**Բրանդենբուրգյան  դարպասներ** (), Կալինինգրադի պահպանված յոթ քաղաքային դարպասներից մեկը։ Գտնվում է Բագրատիոն փողոցի վերջնամասում և դեպի Սուվորովի փողոց  անցման հատվածում, քաղաքի Հաբերբերգ պատմական շրջանի սահմանին։   
     
Բրանդենբուրգյան դարպասները Կալինինգրադ քաղաքի միակ քաղաքային դարպասներն են, որ օգտագործվում են իրենց ուղղակի նշանակությամբ։  
thumb|Բրանդենբուրգյան դարպասներ, արևմտյան կողմ
## Պատմություն
Բրանդենբուրգյան դարպասները կառուցվել են Քյոնիգսբուրգում 1657 թվականին, Առաջին պաշտպանական հողապատնեշի հարավ արևմտյան հատվածում, դեպի Բրանդենբուրգի ամրոց (այժմ` Ուշակովո ավան) տանող ճանապարհի հետ հատման տեղում։ Դրամական միջոցների և համապատասխան նախագծի բացակայության պատճառով շինարարները սահմանափակվեցին հողապատնեշի վրա փայտե դարպասների կառուցմամբ։ Հուսալի պաշտպանություն ապահովելու նպատակով դարպասների առջև խրամ փորեցին և լցրեցին ջրով։
      
Հարյուր տարի անց պրուսական թագավոր Ֆրիդրիխ II-ի հրամանով քայքայված շինությունը  քանդվեց և նրա տեղում կառուցվեց խոշոր աղյուսե շինություն երկու լայնարձակ անցուղիներով։ Նոր ամուր դարպասներն ամբողջությամբ փակեցին դեպի հարավ տանող ճանապարհը (ներկայումս Սուվորովի փողոց ) և  ծառայեցին քաղաքի հուսալի պաշտպանությանը։ Հաստ պատերը լավագույն ձևով էին պաշտպանում ներքին ամրաշինական կառույցներում տեղակայված պահակազորի փոքրիկ կայազորին։  Այստեղ էին գտնվում   նաև ծառայողական,  օժանդակ, պահեստային շինությունները և ամբարձիչները։ 1843 թվականի  վերականգնողական աշխատանքների ընթացքում դարպասները զգալիորեն վերակառուցվեցին և զարդարվեցին  սրածայր դեկորատիվ վերնաճակատներով, ավազաքարե խաչաձև ծաղիկներով, ոճազարդված տերևներով, գերբերով և մեդալյոններով։

Դարպասների վրա տեղադրված են  ռազմական նախարար, պրուսական բանակում ռեֆորմների իրականացման մասնակից ֆելդմարշալ Բոյենի (1771-1848), աջից Երկրորդ հողապատնեշային ամրության հեղինակներից մեկի, ինժեներական կորպուսի ղեկավար, գեներալ լեյտենանտ Էռնստ Լյուդվիգ ֆոն Աստերի (1778-1855), քանդակագործական դիմանկարները։

Բրանդենբուրգյան դարպասները մինչև մեր օրերը պահպանված Քյոնիգսբերգյան միակ դարպասն է, որը կատարում է իր նախկին տրանսպորտային գործառույթը։ Շինությունը վերականգնվել է, այն պահպանվում է պետության կողմից , որպես  Կալինինգրադի Բագրատիոնի փողոցը զարդարող ճարտարապետական հուշարձան։

## Ճարտարապետություն
thumb|Բրանդենբուրգյան դարպասները 1908 թվականին
Դարպասներն ունեն երկու ուղանցում։ Չնայած 19-րդ դարի կեսերին Քյոնիգսբերգում կառուցված բոլոր դարպասները դասվում են նեոգոթիկա ոճին, Բրանդենբուրգյան դարպասներում գոթական ոճն ավելի վառ է արտահայտված։ Առանձնանում են սլաքանման  վերնաճակատները, որոնք իրականում ցածր շինությանը տալիս են բարձրի զգացողություն։ Դարպասները ճոխությամբ զարդարված են դեկորատիվ տարրերով, օրինակ հարթաքանդակներով և ոճավորված քարե ծաղիկներով։

## Ծանոթագրություններ

## Գրականություն
* В. Н. Строкин. Памятники ратного прошлого. Путеводитель по памятным местам Калининградской области. Калининград: Калининградское книжное издательство, 1995.
* Авенир Овсянов. В казематах королевского форта. Калининград: Янтарный сказ, 1999.

Կատեգորիա:Ռուսաստանի մշակութային ժառանգություն
Կատեգորիա:Կալինինգրադի քաղաքային դարպասներ
Ժան Բատիստ Արման

**Ժան Բատիստ Արման** (, )  **դե լա Մյոզ** () մականվամբ, ֆրանսիացի քաղաքական գործիչ, Ազգային կոնվենտի պատգամավոր։

## Կյանք
Զինվորական, իրավաբան, հաշտարար դատավոր։ Ազգային կոնվենտի նախարար՝ Մյոզ դեպարտամենտից, Լուի XVI արքայի դատավարության ժամանակ կողմ է քվեարկել թագավորի արտաքսմանը։ Յակոբինների ժամանակ գրեթե չի տարբերվել, տերմիդորյան հեղաշրջումից հետո ակտիվորեն աջակցել է տերմիդորյան շարժմանը։ Հասարակական անվտանգության կոմիտեի անդամ էր, այս կարգավիճակում Տամպլում այցելել է երիտասարդ Լյուդովիկոս 17-րդին, վերջինիս հետ հանդիպումը նա նկարագրել է իր «Հետաքրքրաշարժ դեպքեր կապված որոշ անձանց և Հեղափոխության որոշ իրադարձությունների հետ», գրքում, որը հրատարակվել է 1814 թվականին։

1795-1798-ական թվականներին Ավագների խորհրդի, այնուհետև Հինգ հարյուրի խորհրդի անդամ էր։ Աջակցել է Բրյումերի 18-ի հեղաշրջմանը։ Նապոլեոն 1-ինի օրոք Ստորին Ռեյնի ոստիկանապետն էր։ Ստացել է Գդանսկի գլխավոր հյուպատոսի պաշտոնը, բայց հրաժարվել է լքել Փարիզը, ինչ համար էլ զրկվել է բոլոր պաշտոններից։

Կյանքի մնացած մասը անցկացրել է չքավորության և մոռացության մեջ։ Նրան գտել են փողոցում մահացած, արյունոտ դեմքով և չնչոտիներ հագած։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Ֆրանսիական մեծ հեղափոխություն
Կատեգորիա:Ֆրանսիայի քաղաքական գործիչներ
Կատեգորիա:Նոյեմբերի 10 ծնունդներ
Կատեգորիա:1751 ծնունդներ
Կատեգորիա:Փետրվարի 26 մահեր
Կատեգորիա:1816 մահեր
Կատեգորիա:Փարիզ քաղաքում մահացածներ
Կատեգորիա:Կեղծանուններ
Կրեսի լա Շապել

**Կրեսի լա Շապել** (), կոմունա Ֆրանսիայում, որը գտնվում է Իլ դը Ֆրանս շրջանում, Սեն է Մարն դեպարտամենտում։ Ներառված է Սերիս կանտոնի կազմում։

## Աշխարհագրություն
Համայնքը գտնվում է Փարիզից 45 կմ արևելք, Մելյոն քաղաքից՝ 40 կմ հյուսիս-արևելք։

Կրեսի լա Շապել կոմունայի արևմուտքում հոսում է Գրան-Մորեն գետը։

## Բնակչություն
Համայնքի բնակչությունը 2010 թվականին կազմել է 4225 մարդ։

## Վարչակազմ

## Տնտեսություն
2010 թվականին 2845 աշխատունակ (15-64 տարեկան) բնակչության 2241-ը տնտեսապես ակտիվ էին, 604-ը` ոչ ակտիվ (ակտիվության ցուցանիշը 78.8%, 1999-ին` 76.4%): 2241 ակտիվ բնակչության 2097-ը աշխատողներ են (1057 տղամարդ և 990 կին), 144-ը (60 տղամարդ և 84 կին)՝ գործազուրկ։ 604 ոչ ակտիվ բնակիչների 221-ը ուսանողներ են, 234-ը` թոշակառուներ, 149-ը` չեն աշխատում այլ պատճառներով։

## Տեսարժան վայրեր
* Սուրբ Աստվածամոր վերափոխման եկեղեցի (13-րդ դար)։ 1846 թվականից պատմական հուշարձան է։
* Սուրբ Գեորգիայի եկեղեցի
* Գրան-Ժան-դե-Լյումեր հյուրանոց (18-րդ դար)։ 1984 թվականից պատմական հուշարձան է։

## Քույր քաղաքներ
* Պիլենհոֆեն (Գերմանիա)

## Պատկերասրահ

Château de Crécy-la-Chapelle.JPG|Կրեսի լա Շապել
Gare de Crécy-la-Chapelle - côté ouest.jpg|Կայարան
Crecy la chapelle.jpg|Գրան-Մորեն գետ
Crécy-la-Chapelle Notre-Dame1120331.JPG|Սուրբ Աստվածամոր վերափոխման եկեղեցու ինտերիերը
Crecy la chapelle monument aux morts.jpg|Պատերազմի հուշարձան


## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Պաշտոնական կայք 
* 
* 
* 

Կատեգորիա:Ֆրանսիայի բնակավայրեր
Կատեգորիա:Ֆրանսիայի կոմունաներ
Թալուլա Ռայլի

**Թալուլա Ռայլի** (, ), բրիտանացի դերասանուհի։

## Կենսագրություն
Թալուլա Ռայլին ծնվել է Անգլիայի հարավ-արևելքում գտնվող Հարթֆորդշիր կոմսությունում 1985 թվականի սեպտեմբերի 26-ին։ Մայրը՝ Ունա Ռայլին, անվտանգության ապահովման համակարգերի ընկերության ղեկավար է, հայրը՝ Դագ Միլբորնը, հանցագործությունների հետաքննության բաժնի ղեկավար է։ Թալուլան ավարտել է Չելթնեմի աղջիկների համար նախատեսված քոլեջը, Բերքհամսթեդ դպրոցը, «Հեյբերդաշիրս Էսք» մասնավոր պանսիոնը, ինչպես նաև ավարտել է Բրիտանիայի Բաց համալսարանը։

Թալուլային կինոարդյունաբերության հետ ծանոթացրել է հայրը։ Նրա առաջնելույթը կայացել է 2003 թվականին «Ագաթա Քրիստիի Պուարո» սերիալի փոքրիկ դերով։ Թալուլան նկարահանվել է «Հպարտություն և նախապաշարմունք», «Համադասարանցիները», «Ռոք ալիք», «Համադասարանցիներ-2», «Սկիզբ» և մի շարք այլ ֆիլմերում։

## Անձնական կյանք
2010—2012 թվականներին և 2013—2016 թվականներին Թալուլան ամուսնացած է եղել գործարար Իլոն Մասկի հետ։

## Մրցանակներ և անվանակարգեր

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* 

Կատեգորիա:21-րդ դարի անգլիացի դերասանուհիներ
Կատեգորիա:Անգլիացի կինոդերասանուհիներ
Կատեգորիա:Թատրոնի դերասանուհիներ