Ուայլդեր Քրիս

**Քրիստոֆեր (Քրիս) Ջոն Ուայլդեր** (, ), անգլիացի ֆուտբոլիստ և ֆուտբոլային մարզիչ։

Որպես խաղացող եղել է անգլիական «Շեֆիլդ Յունայթեդ», «Ռոտերեմ Յունայթեդ», «Նոթս Քաունթի», «Բրեդֆորդ Սիթի», «Բրայթոն ընդ Հոուվ Ալբիոն» և «Հալիֆաքս Թաուն» ակումբների աջ պաշտպան։ Նաև վարձավճարով հանդես է եկել անգլիական հինգ այլ ակումբներում։

Ֆուտբոլիստի կարիերան ավարտելուց հետո սկսել է մարզչական կարիերան։ Եղել է «Օլֆրետոն Թաուն», «Հալիֆաքս Թաուն», «Օքսֆորդ Յունայթեդ» և «Նորթհեմպտոն Թաուն» ակումբների գլխավոր մարզիչը մինչև 2016 թվականի մայիսին «Շեֆիլդ Յունայթեդի» գլխավոր մարզչի պաշտոնում նշանակվելը։

## Խաղացողի կարիերա
Սթոքսբրիջի բնակիչ, Ուեսթ Ռայդինգ օֆ Յորքշիր Քրիսը կարիերան սկսել է «Սաութհեմփթոն» ակումբի ֆուտբոլային ակադեմիայում։ 1986 թվականին ազատ գործակալի կարգավիճակով հեռացել է թիմից՝ «սրբերի» հիմնական կազմում ոչ մի խաղ չխաղալով։ Նույն թվականի օգոստոսին դարձել է «Շեֆիլդ Յունայթեդ» ակումբի խաղացող և հանդես է եկել նրա կազմում մինչև 1992 թվականը։  Հետագայում խաղացել է «Ռոտերեմ Յունայթեդում»,  «Նոթս Քաունթիում», «Բրեդֆորդ Սիթիում», «Բրայթոն ընդ Հոուվ Ալբիոնում» և «Հալիֆաքս Թաունում», ինչպես նաև մի շարք այլ թիմերում վարձավճարով։

## Մարզչական կարիերա
Ուայլդերը մարզչական կարիերան սկսել է «Օլֆրետոն Թաուն» ակումբում 2001 թվականի հոկտեմբերին։ 27 շաբաթ մարզել է թիմը՝ այդ ընթացքում նվաճելով Հյուսիսային կոմսությունների լիգայի երեք գավաթ՝ Պրեմիեր դիվիզիոն (Արևելյան գոտի), լիգայի գավաթ, նախագահական գավաթ, ինչպես նաև Դերբիշիրի Մեծ գավաթ։

2002 թվականի հուլիսի 2-ին նշանակվել է «Հալիֆաքս Թաուն» ակումբի գլխավոր մարզիչ, որի կազմում նախկինում հանդես է եկել որպես խաղացող։ Հաջորդ վեց տարիները անցկացրել է ակումբում, նրա գլխավորությամբ թիմը անցկացրել է ավելի քան 300 հանդիպում, ակումբը լուծարվեց պարտքերի պատճառով։ Դրանից հետո Ուայլդերը աշխատանքի է անցել «բերի» ակումբի մարզչական շտաբում՝ դառնալով գլխավոր մարզիչ Ալան Նիլի օգնականը։

2008 թվականի դեկտեմբերի 21-ին Ուայլդերն ընդունեց «Օքսֆորդ Յունայթեդ» ակումբի առաջարկը և դարձավ թիմի գլխավոր մարզիչ։ 2009/10 մրցաշրջանում «Օքսֆորդ Յունայթեդը» նրա գլխավորությամբ կոնֆերանսի Պրեմիեր-դիվիզիոնում զբաղեցրեց երրորդ տեղը, որը երաշխավորում էր փլեյ-օֆֆի մասնակցությունը Լիգա 2-ի դուրս գալու համար։ Փլեյ-օֆֆի կիսաեզրափակիչի երկու խաղում «Օքսֆորդը» հաղթել է «Ռաշդեն ընդ Դայմոնդսին», իսկ եզրափակչում հաղթել է «Յորք Սիթիին» և կոնֆերանսից դուրս եկել ֆուտբոլի լիգա։

2010/11 մրցաշրջանում «Օքսֆորդ Սիթին» ավարտեց Լիգա 2-ի մրցաշարային աղյուսակի միջնամասում՝ զբաղեցնելով 12-րդ հորիզոնականը, ինչը թիմի լավագույն արդյունքն էր վերջին յոթ տարվա ընթացքում։ Հաջորդ մրցաշրջանում թիմը զբաղեցրեց 9-րդ հորիզոնականը։ 2012/13 մրցաշրջանում «Օքսֆորդը» կրկին զբաղեցրել է 9-րդ հորիզոնականը։ 2013 թվականի ապրիլի 25-ին Ուայլդերը նոր պայմանագիր կնքեց ակումբի հետ։

2014 թվականի հունվարի 26-ին Ուայլդերը հրաժարական է տվել «Օքսֆորդ Յունայթեդի» գլխավոր մարզչի պաշտոնից՝ «Նորթհեմպտոն Թաուն» տեղափոխվելու նպատակով։ Արդեն հաջորդ օրը՝ Հունվարի 27-ին, Ուայլդերը նշանակվեց «Նորթհեմպտոն Թաուն» ակումբի գլխավոր մարզիչ՝ կնքելով երեքուկես տարվա պայմանագիր։ 2014/15 մրցաշրջանի արդյունքներով «Նորթհեմպտոն» զբաղեցրել է 12-րդ հորիզոնականը, թեև Ուայլդերի գալու պահին թիմը գտնվում էր կոնֆերանսի մեկնման գոտում։  2015/16 մրցաշրջանում «Նորթհեմպտոն Թաուն» դարձավ Լիգա 2-ի չեմպիոն՝ վաստակելով 99 միավոր և դուրս եկավ Լիգա 1։

2016 թվականի մայիսի 12-ին Քրիս Ուայլդերը նշանակվեց Լիգա 1-ի «Շեֆիլդ Յունայթեդ» ակումբի գլխավոր մարզիչ՝ փոխարինելով հեռացված Նայջել Էդկինսին։  Քրիսը 3 տարվա պայմանագիր կնքեց ակումբի հետ։ Ուայլդերը թիմի ավագ է նշանակել Բիլլի Շարփին։ 2016/17 մրցաշրջանը «շեղբերների» համար այնքան էլ հաջող չի սկսվել. թիմը միայն 1 միավոր է վերցրել լիգայի մեկնարկային չորս խաղերում։ Սակայն հետո թիմը լավ մարզավիճակ ձեռք բերեց և դարձավ Լիգա 1-ի չեմպիոն՝ մրցաշրջանի արդյունքում վաստակելով 100 միավոր (ակումբային ռեկորդ) և դուրս եկավ Չեմպիոնշիպ։ 2017/18 մրցաշրջանում «Շեֆիլդ Յունայթեդը» Չեմպիոնշիպում զբաղեցրել է 10-րդ հորիզոնականը։ Հաջորդ մրցաշրջանում Ուայլդերն օգնեց իր թիմին նվաճել Չեմպիոնշիփի երկրորդ հորիզոնականը, ինչը երաշխավորում էր Պրեմիեր լիգայի ուղեգիր։ 2018/19 մրցաշրջանի արդյունքներով Ուայլդերը Անգլիայի տարվա մարզիչ է ճանաչվել լիգայի Մարզիչների ասոցիացիայի (LMA) վարկածով՝ քվեարկության արդյունքներում առաջ անցնելով «Մանչեսթեր Սիթիի» գլխավոր մարզիչ Պեպ Գվարդիոլային։

2019 թվականի հուլիսին նոր 3 տարվա պայմանագիր է կնքել «Շեֆիլդ Յունայթեդի» հետ։ 2021 թվականի մարտի 13-ին Ուայլդերը կողմերի փոխադարձ համաձայնությամբ հեռացավ ակումբից։

## Մարզչական վիճակագրություն
*2024 թվականի մայիսի 19-ի դրությամբ*

## Ձեռքբերումներ
### Թիմային մարզչական նվաճումներ
; Օլֆրետոն Թաուն
* Հյուսիսային կոմսությունների Արևելյան ֆուտբոլային լիգայի Պրեմիեր լիգայի հաղթող։ 2001/02
* Հյուսիսային կոմսությունների Արևելյան ֆուտբոլային լիգայի գավաթակիր։ 2001/02
* Հյուսիսային կոմսությունների Արևելյան ֆուտբոլային լիգայի նախագահական գավաթակիր։ 2001/02
* Դերբիշիրի մեծ գավաթակիր։ 2001/02

; Օքսֆորդ Յունայթեդ
* Կոնֆերանսի Պրեմիեր լիգայի փլեյ-օֆֆ փուլի հաղթող։ 2010

; Նորթհեմփթոն Թաուն
* Լիգա 2-ի Հաղթող։ 2015/16

; Շեֆիլդ Յունայթեդ
* Լիգա 1-ի Հաղթող։ 2016/17
* Երկրորդ տեղ Չեմպիոնշիպում (մուտք Պրեմիեր լիգա)։ 2018/19

### Անձնական մարզչական նվաճումներ
* 2015 թվականի հունվար, 2015 թվականի նոյեմբեր, 2016 թվականի հունվար, 2016 թվականի փետրվար
* LMA-ի վարկածով Լիգա 2-ի տարվա մարզիչ։ 2015/16
* Ամսվա մարզիչ Լիգա 1։ 2017 թվականի ապրիլ
* LMA-ի վարկածով Լիգա 1-ի տարվա մարզիչ։ 2016/17
* Անգլիայի ֆուտբոլային լիգայի Չեմպիոնշիպի ամսվա մարզիչ։ 2019 թվականի Փետրվար, 2019 թվականի ապրիլ
* LMA-ի վարկածով Չեմպիոնշիպի տարվա մարզիչ։ 2018/19
* Անգլիայի տարվա մարզիչը՝ ըստ LMA-ի։ 2018/19

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* 
* 
* 
Կատեգորիա:Շեֆիլդ Յունայթեդի ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Բրայթոն ընդ Հոուվ Ալբիոնի ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Չառլտոն Ատլետիկի ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Նոթս Կաունտիի ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Նորթհեմպտոն Թաունի ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Պրեմիեր Լիգայի մարզիչներ
Կատեգորիա:Անգլիական ֆուտբոլի լիգայի խաղացողներ
Կատեգորիա:Տղամարդկանց ֆուտբոլի պաշտպաններ
Կատեգորիա:Ֆուտբոլային մարզիչներ