open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Gangstar 2: Kings of L.A.

**Gangstar 2. Kings of L.A.** - բաց աշխարհի մարտա-արկածային տեսախաղ է, որը թողարկվել է Gameloft-ի կողմից և մշակվել է առնվազն նրա դուստր ձեռնարկությունների կողմից։ Այն Gangstar շարքի երկրորդ մասն է և թողարկվել է 2008 թվականին բջջային հեռախոսների (JavaME), Android սարքերի, BlackBerry-ի և Nintendo DSi-ի համար։ Դրանում խաղում են Պեդրոն և Խուանը, երբ նրանք փախչում են Մեքսիկայից և տեղափոխվում Լոս Անջելես՝ նոր կյանքով ապրելու։

## Սյուժե
Մեքսիկայի Տիխուանա քաղաքի բանտում. Երկու բանտարկյալներ՝ Խուանն ու Պեդրոն (գլխավոր պրոտագոնիստ), կարողացել են փախչել բանտից և բանկի անհաջող կողոպուտից հետո կարողացել են հասնել ԱՄՆ սահմանը՝ շարժվելով դեպի Լոս Անջելես, Կալիֆորնիա։ Խուանը հանդիպում է իր զարմիկի՝ Լուիս Կուստոդիոյի (ԼԿ) հետ, մի տղամարդու, որը պատկանում է մեքսիկական Լոս Մատադորես ավազակախմբին, ով առաքելություն կտա Խուանին և նրա ընկերոջը՝ տիրելու թշնամու ավազակախմբի՝ Լոս Լոկոս Մուերտոսի թաղամասերին, ինչպես նաև կատարելով Էլ Տորոյի առաջադրանքները։ Մատադորների առաջնորդ.

Այս ավազակախմբի համար մի քանի առաքելություններից հետո երկու տղամարդիկ տեղափոխվում են արվարձաններ՝ առաքելություններ իրականացնելու Թ-Դիլլերի համար՝ հանցախմբի մեկ այլ ղեկավարի, որը ձգտում է գրավել ծայրամասային թաղամասերը, բայց ամեն ինչ ավարտվում է դարանակալմամբ՝ սպանելու Լատիշա անունով դավաճանին։ Թ-Դիլլերի ընկերը, ով միացել է գիժ մահացածներինՙ Լատիշան սպանվում է Պեդրոյի կողմից, բայց նրանք դարանակալում են խմբին, որտեղ Թ-Դիլլերը սպանվում է իր հանցախմբի անդամների հետ՝ կորցնելով շրջակայքը։

Չիմանալով ուր գնալ, երկու ընկերները տեղափոխվում են Բևերլի Հիլզ, որտեղ նրանք առաքելություններ են կատարելու Աբուելիտայի համար, ով աշխատում է կինոընկերությունում։ Առաքելություններից մեկում նրանք ուղեկցում են դերասան Անտոնիոյին՝ թալանելու ԼԱ բանկը՝ դառնալով միլիոնատեր։ Խուանը զանգահարում է ԼԿ՝ լուրը հայտնելու համար, և նրանք երեքը գնում են գումար ծախսելու, բայց զարմանում են որոշ մարդասպաններից, ովքեր սպանում են Խուանին՝ ստիպելով Պեդրոյին վրեժ լուծել՝ նույնիսկ աշխատելով Լոս Անջելեսի նավահանգստի մաֆիայի և Յակուզայի հետ՝ պատասխաններ ստանալու համար։ բայց դա բավարար չէ։

Հակամարտությունը նրան կտանի երկրի քաղաքական գործիչների մոտ, որտեղ նա վերջապես կիմանա ճշմարտությունը Էլ Տորոյի դավաճանության միջոցով, ով փորձել է սպանել իրեն, ում նա սպանել է և պարզել ճշմարտությունը։ Վերջապես ճշմարտությունը նրան տանում է դեպի մի շենք, որը լի է հանցավոր կազմակերպության անդամներով՝ Ջոնի «Բոսս» Գարդմորի հրամանատարությամբ, ով սպանել է նրան և Խուանին Տիխուանայում բանկի կողոպուտի ժամանակ նրանց ձախողելու համար, որին նա սպանել է տանիքում։ շենքը՝ մնալով որպես Լոս Անջելեսի թագավոր։

## Խաղի ընթացքը
Gangstar 2։ Kings of L.A.-ը վերևից ներքև բաց աշխարհի մարտա-արկածային տեսախաղ է; խաղի աշխարհը կարելի է անցնել ոտքով կամ տրանսպորտային միջոցով։

Խաղացողները կարող են կատարել առաքելություններ իրենց իսկ ազատ ժամանակ։ Գումար վաստակելու համար հնարավոր է գնել կամ վաճառել թմրանյութեր (Candies), թեև հնարավոր է թմրանյութեր (Candies) ստանալ քաղաքացիական անձանց սպանությունից։
## Ծանոթագրություններ
Էդվին Սելիգմեն

**Էդվին Սելիգմեն** (, ), ամերիկացի տնտեսագետ և մանկավարժ, հարկային ոլորտի մասնագետ։ Ռիչարդ Էլիի հետ միասին համարվում է Ամերիկյան տնտեսական ասոցիացիայի հիմնադիրներից մեկը։ Ընդգրկվել է Մարկ Բլաուգի «Մինչքեյնսյան ժամանակաշրջանի 100 ամենահայտնի տնտեսագետները» ցուցակում։

## Կենսագրություն
Եղել է հարուստ հրեական ընտանիքից, բանկիր Ջոզեֆ Սելիգմանի որդին։ Սովորել է Կոլումբիայի համալսարանում՝ ավարտելով 1885 թվականին փիլիսոփայության դոկտորի աստիճան շնորհելուց հետո, որից հետո մինչև 1931 թվականը այստեղ դասավանդել է (սկզբում որպես դասախոս, 1888 թվականից՝ որպես դոցենտ, իսկ 1904 թվականից՝ լրիվ պրոֆեսոր)։

Անգլերեն առաջին «Հասարակական գիտությունների հանրագիտարան»-ի (Encyclopedia of the Social Sciences, 1930-1935) խմբագիրն է, որը բաղկացած է 15 հատորից։

## Գիտական նվաճումներ
Էդվին Սելիգմենը հարկային, հանրային ֆինանսների և տնտեսական պատմության մասնագետ էր։ Հարկերի ոլորտում նրա հետազոտությունները վերաբերում են պրոգրեսիվ հարկմանը և վաճառողներից գնորդներին հարկային բեռի տեղափոխման վերլուծությանը։

## Ստեղծագործությունների ցանկ
* The Shifting and Incidence of Taxation, 1892.
* Progressive Taxation in Theory and Practice, 1894. 
* Essays in Taxation, 1895.
* Economic Interpretation of History, 1902. 
* On Some Neglected British Economists, 1903. 
* Principles of Economics, 1905.
* «Economists», Cambridge History of English and American Literature, 1907
* The Income Tax, 1911.
* «Recent Reports on State and Local Taxation», 1911, AER
* «Tax Exemption Through Tax Capitalization: A Reply», 1916, AER
* «Who is the Twentieth Century Mandeville?», 1918, AER
* «Are Stock Dividends Income?», 1919, AER
* «The Cost of the War and How It Was Met», 1919, AER
* Studies in Public Finance, 1925.
* Essays in Economics, 1925. 
* Double Taxation and International Fiscal Cooperation, 1928.

### Հրատարակություններ ռուսերեն լեզվով
* Основы политической экономии. — ։ Общественная польза, 1908. (Principles of economics)
* Этюды по теории обложения / Э. Селигман и Р. Стурм ; пер. студ. В. Гефдинга и Б. Никольского ; под ред. и с предисл. проф. М. Н. Фридмана. — С.-Петербург։ Типография «Правда», 1908. — 200 с.
* Экономическое понимание истории (пер. с англ. Б. Смирнова)։
: 1-е изд. — : Просвещение, 1906; Киев, 1906.;
: 2-е изд. (переизд.) — : Книжный дом «ЛИБРОКОМ», 2011. — 112 с. — ISBN 978-5-397-01631-5.
* Очерки по теории обложения. (Финансовые проблемы военного и послевоенного периода). — ։ Сев.-зап. промбюро ВСНХ, 1924. (Статьи из Essays in taxation)

## Ծանոթագրություններ

## Գրականություն
* 
* 

## Արտաքին հղումներ
* Биография и библиография Э. Селигмена
* Тексты произведений Э. Селигмена 
* Биография Э. Селигмена на сайте Британской энциклопедии

Կատեգորիա:Ամերիկացի մանկավարժներ
Կատեգորիա:Ամերիկացի տնտեսագետներ
Կատեգորիա:Սանկտ Պետերբուրգի գիտությունների ակադեմիայի թղթակից անդամներ
Հայերենը ափի մեջ

**«Հայերենը ափի մեջ»**, գրող, խմբագիր Վաչագան Ա. Սարգսյանի գիրքը, որը լույս է տեսել 2005 թվականին, Երևանում։ Շնորհանդեսը կայացել է 2006 թվականի մայիսին։ Հրատարակիչ՝ «9-րդ հրաշալիք», խմբագիր՝ Հրանտ Վարդանյան։ Գրքում հետաքրքրաշարժ զրույցների տեսքով ներկայացվում են հայերենի ստուգաբանության վերաբերյալ հարցեր։ 2006 թվականին գրքի համար հեղինակն արժանացել է ՀՀ վարչապետի շնորհակալագրին։

## Բովանդակություն
«Հայերենը ափի մեջ» գրքում ներկայացված է 125 զրույց, որոնք պատմում են հայերենի բառերի ծագման ու ստուգաբանության, լեզվական նրբությունների և զարմանալի իրողությունների մասին։ Զրույցների միջոցով հեղինակը փորձում է ընթերցողին ներկայացնել հայերենի զարմանահրաշ աշխարհըըՙ անցյալից դեպի ապագա։ Գրքի հիմնական նպատակն է սեր արթնացնել հայոց լեզվի նկատմամբ։

Գրքի բոլոր էջերի վերևի մասում շուրջ 160 օտար և հայ մեծերի, նշանավոր մարդկանց մոտ 300 ասույթներ են հայոց լեզվի վերաբերյալ։

Գիրքը գրվել է տասը տարի։ Նվիրված է հայոց գրերի գյուտի 1600-ամյակին։

## Գրքի շնորհանդես
Վաչագան Ա. Սարգսյանի «Հայերենը ափի մեջ», «Արարման 9-րդ օրը» և «Հայերենի դասագիրք 1» գրքերի շնորհանդեսը տեղի է ունեցել Հայաստանի ազգային գրադարանի դահլիճում՝ 2006 թվականի մայիսի 30-ին։

Շնորհանդեսի ժամանակ ելույթ է ունեցել գրադարանի տնօրեն Դավիթ Սարգսյանը, ըստ որի՝ նշված երեք գրքերը պետք է դառնան *«սեղանի գիրք» յուրաքանչյուր հայ ընտանիքի համար` նոր սերունդների մեջ հարգանք սերմանելով հայոց լեզվի նկատմամբ, ստեղծելով կիրթ և գրագետ հասարակություն»*։

2006 թվականին գրքերի հեղինակ Վաչագան Ա. Սարգսյանն արժանացել է ՀՀ վարչապետի շնորհակալագրին` *«Հայոց լեզվի անաղարտությունը պահպանելու մեջ մեծ ավանդ ունենալու համար»*։

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* [«Հայերենը ափի մեջ» գիրքը [Հայաստանի ազգային գրադարան]ի գրապահոցում]

Կատեգորիա:Հայերեն գրքեր
Կատեգորիա:2005 գրքեր
Կատեգորիա:Վաչագան Սարգսյանի ստեղծագործություններ
Մորիս Քոուփլենդ

**Մորիս Ալբերտ Քոուփլենդ** (, ), ամերիկացի տնտեսագետ, Կոռնելի համալսարանի տնտեսագիտության պրոֆեսոր, 1957 թվականին Ամերիկյան տնտեսական ասոցիացիայի նախագահ։

## Կենսագրություն
Մորիսը ծնվել է 1895 թվականի օգոստոսի 6-ին Նյու Յորք նահանգի Ռոչեստեր քաղաքում՝ Ալբերտ Էդվարդս Կոուպլենդի (1869-1950) և Ջենի Մորիսի (1869-1966) ընտանիքում։

Մորիս Կոուպլենդը Ամհերստի քոլեջն ավարտել է բակալավրի աստիճանով 1917 թվականին, իսկ 1921 թվականին Չիկագոյի համալսարանում արժանացել է դոկտորական աստիճանի։

1921-1925 թվականներին սկսել է դասախոսական գործունեությունը որպես տնտեսագիտության դասախոս, 1925-1928 թվականներին՝ պրոֆեսորի ասիստենտ, որն ավարտել է 1928-1930 թվականներին Կոռնելի համալսարանում։ 1930-1936 թվականներին Միչիգանի համալսարանում եղել է տնտեսագիտության պրոֆեսոր։ 1933-1939 թվականներին՝ Վաշինգտոնի կենտրոնական վիճակագրական խորհրդի գործադիր քարտուղար, 1939-1940 թվականներին՝ Բյուջետավորման հետազոտական բյուրոյի տնօրեն։ Երկրորդ համաշխարհային պատերազմի ժամանակ նա ռազմական արտադրության խորհրդի ռազմամթերքի բաժնի պետն էր։ 1949 թվականից եղել է Կոռնելի համալսարանի պրոֆեսոր։ 1966-1967 թվականներին՝ Միսսուրիի համալսարանի հրավիրյալ պրոֆեսոր, իսկ 1967-1969 թվականներին՝ Օլբանի նահանգի համալսարանի հրավիրված պրոֆեսոր։

1957 թվականին Ամերիկյան տնտեսական ասոցիացիայի նախագահն էր։

Մորիս Կոուպլենդը մահացել է 1989 թվականի մայիսի 4-ին Ֆլորիդայի Սարասոտա քաղաքում՝ թոքաբորբից։

### Ընտանիք
Մորիս Կոուպլենդն ամուսնացել է Մերի Ֆելփս Էնդերսի հետ, նրանք ունեցել են մեկ դուստր՝ Հելեն Գատիջը և մեկ որդի՝ Ռոբերտը։

## Մրցանակներ
Իր ձեռքբերումների համար պարգևատրվել է՝
* 1957 թվական - Ամհերստի քոլեջի հումանիտար գիտությունների պատվավոր դոկտոր,
* 1963 թվական - Գուգենհայմի կրթաթոշակ։

## Մատենագրություն
* Copeland M.A. The National Income and Its Distribution// Recent Economic Changes in the United States, NBER, 1929 p.&nbsp;761—844 ISBN 0-87014-012-4
* Copeland M.A., Jacobson J., Clyman B. Problems of International Comparisons of Income and Product// Studies in Income and Wealth, NBER, 1947, p.&nbsp;133—159 — ISBN 0-870-14165-1
* Copeland M.A., Woytinsky W.S., Nienstaedt L.R., Warburton C., Ezekiel M. Comments on «Forecasting Gross National Product and Employment during the Transition Period: An Example of the 'Nation’s Budget' Method»// Studies in Income and Wealth, NBER, 1947, p.&nbsp;109—130 — ISBN 0-870-14165-1
* Copeland M.A., Fabricant S., Stine O.C., Rothenberg J., Warburton C. Comments on «National Income Originating in Financial Intermediaries»//Studies in Income and Wealth, NBER, 1947, p.&nbsp;50—82 — ISBN 0-870-14165-1
* Copeland M.A. Supplements to the Proposed Statement// Concerning a New Federal Financial Statement, NBER, 1947, p.&nbsp;22—27 — ISBN 0-87014-450-2

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:20-րդ դարի ամերիկացի տնտեսագետներ
Կատեգորիա:Ամերիկացի տնտեսագետներ
Կատեգորիա:Ինստիտուցիոնալիստ տնտեսագետներ
Կատեգորիա:Ամերիկացի երկարակյացներ
Մանրածախ բանկ

**Մանրածախ բանկ**, վարկային կազմակերպություն, որը սպասարկում է մեծ թվով հաճախորդների՝ այդ ընթացքում կիրառելով հատուկ տեխնոլոգիաներ։ Մանրածախ բանկի կողմից մատուցվող բանկային ծառայությունների շրջանակը շատ մեծ է։ Նմանատիպ բանկում սպասարկվում են իրավաբանական և ֆիզիկական անձինք։ Բնակչությանը ծառայություններ մատուցող ոչ բոլոր բանկերն են կոչվում մանրածախ բանկեր։

## Նկարագրություն
Դասական մանրածախ բանկը կենտրոնացած է հաճախորդների ամենատարբեր խմբերի հետ աշխատելու վրա։

21-րդ դարում մանրածախ բանկը կազմակերպություն է, որը կիրառում է հատուկ տեխնոլոգիաներ, զբաղվում է մեծ թվով հաճախորդների սպասարկմամբ և նրանց մատուցում հնարավորինս մեծ թվով ծառայություններ։ Մանրածախ բանկում կիրառվող տեխնոլոգիաները նման են այն տեխնոլոգիաներին, որոնք կիրառվում են ցանցային խանութներում և ծառայությունների ոլորտում։ Մանրածախ բանկում ամեն ինչ ուղղված է սպառողին։

Մանրածախ բանկի ծառայություններից օգտվում են ձեռնարկատերերը և իրավաբանական անձինք։ Մանրածախ բանկի մենեջերները կենտրոնացած են հաճախորդների կարիքները առավելագույնս բավարարելու վրա։

Մանրածախ բանկը կառուցված է չորս հիմնական բլոկից՝ տնտեսական բլոկ, ՏՏ ուղղություն, պլանավորում և մոտիվացիա, բանկի վճարային ծառայությունների և արտադրանքի մշակման և վաճառքի համակարգ։ Մանրածախ բանկը վարկային հաստատություն է, որն ունի վաճառքի կետերի լայն միջտարածաշրջանային ցանց։ Բանկային հաստատությունում մեծ թվով հաճախորդների սպասարկումը հնարավոր է միայն լավ ավտոմատացված գործընթացներով։ Բանկի աշխատակիցները պետք է լավ մոտիվացված լինեն, դա կբարձրացնի նրանց արտադրողականությունը։

Մանրածախ բանկերը մշտապես աշխատում են վաճառքի նոր կետեր բացելու ուղղությամբ։ Վարկային հաստատության զարգացման տարեկան հայեցակարգը մշակելիս դրանում ներառում են վաճառքի նոր կետերի քանակը և դրանց գտնվելու վայրը, դրա իրականացման համար անհրաժեշտ ծախսերը։

Գերմանիայի մանրածախ բանկերը փորձել են ընդլայնել իրենց հաճախորդների բազան անհատական հաճախորդների օգնությամբ։ Սա դժվար է իրագործվել ոչ բանկային և քվազիբանկային հաստատությունների կողմից աճող մրցակցության պատճառով, այդ հաստատություններից որոշներն իրենց ծառայությունները մատուցում են առցանց։ Ամերիկյան «Washington Mutual Inc.» բանկն իր աշխատանքում կիրառել է մանրածախ բանկային գործունեության նոր մոդել։ Այս նորամուծությունը նախատեսում է հաճախորդների հետ ավելի ազատ շփումների ձևավորում։ Այս մոտեցումն իրականացվել է «Occasio» մասնաճյուղի շրջանակներում, որտեղ դրամարկղերի փոխարեն տեղադրված են համակարգչային կրպակներ։ Դրանցում հաճախորդները խորհրդատուների օգնությամբ կարող են պահանջել ցանկացած անհրաժեշտ տեղեկատվություն, կատարել վճարում, գնել ներդրումային ապրանքներ։

## Ծանոթագրություններ

## Գրականություն
* 

Կատեգորիա:Բանկեր
Կատեգորիա:Ծառայությունների ոլորտ
Կատեգորիա:Ֆինանսական շուկաներ
Աշոտ Հակոբջանյան

**Աշոտ Մելսիկի Հակոբջանյան**, (1974թ․ ապրիլի 10-ին Ստեփանակերտ քաղաքում՝ ԼՂԻՄ, Ադրբեջանական ԽՍՀ), գեներալ-մայոր, ԱՀ Ազգային անվտանգության ծառայության տնօրեն։

## Կենսագրություն
### Կրթություն
* 1991 թվականին ավարտել է Գրիբոյեդովի անվան 3-րդ միջնակարգ դպրոցը։ 
* 1996 թվականին ավարտել է Արցախի պետական համալսարանի «Ագրարաարդյունաբերական կոմպլեքսի ճյուղերի կառավարում և էկոնոմիկա» բաժինը։
* 1997 թվականին ավարտել է ՀՀ ներքին գործերի և ազգային անվտանգության նախարարության բարձրագույն դասընթացները։
* 2001 թվականին ավարտել է Մոսկվայի ժամանակակից ինստիտուտի Ստեփանակերտի մասնաճյուղի իրավաբանական բաժինը՝ իրավագիտություն մասնագիտությամբ։

### Աշխատանքային գործունեություն
* 1995-1999 թվականի օգոստոսի 4-ը ծառայել է ԼՂՀ ԱԱԾ-ում։
* 1999 թվականի դեկտեմբերի 1-ից ծառայության է անցել ԼՂՀ ՆԳՆ-ում, սկզբից որպես ՔՀՎ-ն ՔՀԲ օպերլիազոր, այնուհետև ավագ օպերլիազոր, քրեական հետախուզության բաժանմունքի պետ, ոստիկանության Ստեփանակերտ քաղաքի վարչության քրեական հետախուզության բաժնի պետ։
* 2013 թվականի հուլիսի 9-ին նշանակվել է ոստիկանության Ստեփանակերտի քաղաքային վարչության պետ։
* 2014 թվականի սեպտեմբերի 10-ին ԱՀ նախագահի հրամանագրով ստացել է ոստիկանության գնդապետի կոչում։
* 2018 թվականի հուլիսի 12-ին երկարամյա ծառայության կենսաթոշակի անցնելու կապակցությամբ ազատվել է ԱՀ ոստիկանությունում ծառայությունից։
* 2018 թվականի նոյեմբերի 10-ին ԱՀ Նախագահի հրամանագրով նշանակվել է ԱՀ ոստիկանության պետի տեղակալ։
* 2020 թվականի ԱՀ Նախագահի մայիսի 26-ի հրամանագրով շնորհվել է ոստիկանության գեներալ-մայորի կոչում։
* 2020 թվականի մայիսի 26-ի Արցախի Հանրապետության Նախագահի հրամանագրով նշանակվել է ԱՀ ոստիկանապետ։
* 2021 թվականի փետրվարի 22-ին նշանակվել է ԱՀ ԱԱԾ տնօրեն։
* 2023թ․ հունվարի 15-ին երկարամյա ծառայության կենսաթոշակի անցնելու կապակցությամբ ազատվել է ԱՀ ԱԱ ծառայությունից։

## Պարգևներ
ԼՂՀ Նախագահի հրամանագրերով պարգևատրվել է «Արիության համար» և «Երախտագիտություն» մեդալներով։
Պարգևատրվել է «Հայրենյաց պաշտպան», «Հինգերորդ բրիգադ 20 տարի», «Շուշիի ազատագրման համար», «Համագործակցության ամրապնդման համար», «Իրավակարգի ամրապնդման համար», «ՀՀ ոստիկանության 100-ամյակ» և «Երկարամյա ծառայության համար» 1-ին, 2-րդ, 3-րդ աստիճանի մեդալներով, ինչպես նաև «Ոստիկանությունում գերազանց ծառայության համար» կրծքանշանով և այլ մեդալներով ու կրծքանշաններով։
Հանդիսանում է Արցախի Հանրապետության ոստիկանության և Հայաստանի Հանրապետության ոստիկանության պատվավոր ծառայող։

Արցախյան ազատամարտի, Քառօրյա պատերազմի և Արցախյան երկրորդ պատերազմի մասնակից։

## Ընտանիք
Ամուսնացած է, ունի երեք զավակ, երկու թոռ։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:44-օրյա պատերազմի մասնակիցներ հայկական կողմից
Կատեգորիա:Արցախի Հանրապետության ազգային անվտանգության ծառայության գեներալ-մայորներ
Կատեգորիա:Քառօրյա պատերազմի մասնակիցներ հայկական կողմից
Խոլահավեր

**Խոլահավերը** () խոլահավազգիներ (Suliformes) կարգի խոլահավեր (Sulidae) ընտանիքին պատկանող խոշոր ծովային թռչունների ցեղ է։ Ցեղը բաղկացած է ժամանակակից վեց և մի քանի անհետացած տեսակներից։ Հյուսիսային խոլահավը (*Sula bassana*) տեղափոխվել է խևահավեր (Morus) ընտանիք, որը պարունակում է երեք տեսակ։ Սևաթև խոլահավն առանձնացվել է խոլահավերի ընտանիքի երրորդ ցեղում (Հայրախոլահավեր - Papasula)։

## Ցեղի ընդհանուր բնութագրերը
Խոլահավերը խոշոր թռչուններ են, որոնք ազատորեն սավառնում են օվկիանոսի վրայով, ձկներ և կաղամարներ են որսում՝ 10-100 մ բարձրությունից ջուրս սուզվելով մինչև 25 մ խորություն։ Խոլահավեր ցեղի մեծահասակ առանձնյակների մարմնի երկարությունը 71-91 սմ է, թևերի բացվածքը՝ մինչև 1,5 մ, քաշը՝ 0,7-1,5 կգ։ Սուզվելիս նրանք կարող են ջրի մակերևույթի մոտ մինչև 140 կմ/ժ արագություն զարգացնել։ Հարվածը մեղմում են գլխի մաշկի տակ գտնվող օդապարկերը։ Փետուրների գերակշռող գույներն են սպիտակը և սևը (մուգ շագանակագույն)։ Սուր կտուցի եզրերի երկայնքով փոքրիկ ատամներ են։ Խոլահավերը շնչում են կտուցով, քանի որ արտաքին քթանցքներն ընդմիշտ փակ են և չեն խանգարում սուզվելուն։ Աչքերը գտնվում են առջևում, կտուցի կողքին, տեսողությունը երկակնյա է։

## Բնադրում
Խոլահավերը բնադրում են գաղութներով հիմնականում Ատլանտյան, Խաղաղ և Հնդկական օվկիանոսների արևադարձային և մերձարևադարձային գոտիների կղզիներում և ծովափերին։ Մեկից մինչև չորս գունատ կապույտ կամ մոխրագույն ձու են ածում ժայռերի, ավազոտ ափերի կամ ծառերի վրա։ Երկու ծնողներն էլ հերթով նստում են ձվերի վրա 28-45 օր ընթացքում։ Եթե ձվերից մի քանի ճուտ է դուրս գալիս, սովորաբար կերակրում են միայն մեկին՝ ամենաուժեղին։ Բացառություն են կազմում Կապտաոտ խոլահավերը, որոնք մի քանի ձագ են կերակրում։ Երեքից վեց ամիս հետո երիտասարդ խոլահավերը սկսում են ինքնուրույն որսալ։

Պերուում խոլահավերի և այլ թռչունների բնադրավայրերում գուանո հավաքելու և այն որպես պարարտանյութ օգտագործելու դարավոր ավանդույթ կա։

## Կարգաբանություն և էվոլյուցիա

### Տեսակառաջացում
Ֆիլոգենետիկական ծառի վրա խոլահավերի հայտնի վեց տեսակների դասավորությունը և դրանց տարանջատումն այլ ցեղերից ցույց է տրված նկարում։ Նախկինում Խոլահավերի բոլոր տեսակները վերագրվում էին մեկ ցեղի, բայց մոլեկուլային և բրածո տվյալները հնարավորություն տվեցին առանձնացնել երեք ցեղ։ Խոլահավեր ցեղի բրածոները շատ ավելի հազվադեպ են, քան Խևահավերի (Morus)։

### Խոլահավերի ցեղ
#### Անհետացած տեսակներ

* Sula humeralis (բրածո. միջին պլիոցեն)
* Sula magna (բրածո. ուշ/վաղ պլիոցեն, Պերու)
* Sula sulita (բրածո. ուշ պլիոցեն, Պերու)

#### Ժամանակակից տեսակներ
Թռչնաբանների միջազգային միությունը ժամանակակից վեց տեսակ է առանձնացնում։ Դրանք թվարկված են աղյուսակում։

## Ծանոթագրություններ

## Գրականություն
* ։

Կատեգորիա:Թռչունների ցեղեր
Կատեգորիա:Խոլահավեր
Բեն Հորովից

**Բենջամին «Բեն» Աբրահամ Հորովից** (, ), ամերիկացի ձեռնարկատեր և ներդրող։ *Andreessen Horowitz* ընկերության գլխավոր գործընկերն է, նախկինում եղել է *Opsware* ՏՏ ընկերության նախագահը։ Սթարթափների մասին «The Hard Thing About Hard Things» գրքի հեղինակն է։

## Կենսագրություն
Ծնվել է 1966 թվականի հունիսի 13-ին Լոնդոնում, մեծացել է Բերքլի քաղաքում։ 1988 թվականին ավարտել է Կոլումբիայի համալսարանի ինֆորմատիկայի բակալավրի աստիճանը, իսկ 1990 թվականին ստացել է Լոս Անջելեսի կալիֆոռնյան համալսարանի համակարգչային գիտության մագիստրոսի կոչում։

1997-1998 թվականներին *Netscape*-ի փոխնախագահներից մեկն էր, իսկ *AOL* ընկերությունը ձեռք բերելուց հետո դարձել է դրա փոխնախագահը։

1999 թվականին դարձել է *Loudcloud* ենթակառուցվածքային ընկերության հիմնադիրներից մեկը։ Ընկերությունը 2002 թվականին վերածվել է *Opsware*-ի՝ ձեռնարկությունների ծրագրային ապահովման արտադրողի։ Հորովիցն ընկերության նախագահն ու գործադիր տնօրենն էր մինչև 2007 թվականը՝ այն *[[Hewlett-Packard]]*-ին 1,6 միլիարդ դոլարով վաճառելը։ Դրանից հետո 1 տարի եղել է *HP*-ի փոխնախագահը։

2009 թվականին Մարկ Անդրիսենի հետ հիմնել է *Andreessen Horowitz* վենչուրային հիմնադրամը, որն աշխատում է սթարթափների և այլ ՏՏ ընկերությունների հետ։

## Մատենագիտություն
* Хоровиц, Бен *Легко не будет. Как построить бизнес, когда вопросов больше, чем ответов* / - ISBN 978-5-00057-255-9.

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Ամերիկացի բիզնեսմեններ
Կատեգորիա:Ամերիկյան տեխնոլոգիական ընկերության հիմնադիրներ
Կատեգորիա:Ամերիկացի ներդրողներ
Կատեգորիա:Ամերիկացի ճարտարագետներ
Կատեգորիա:Ամերիկացի բլոգերներ
Կատեգորիա:Ամերիկացի բարերարներ
Կատեգորիա:Ամերիկացի ձեռնարկատերեր
Կատեգորիա:Ամերիկացի գործարարներ
Մարկ Անդրիսեն

**Մարկ Անդրիսեն** (, ), ամերիկացի ճարտարագետ, ներդրող, ձեռնարկատեր և գյուտարար։ Առանցքային դեր է խաղացել *NCSA Mosaic* բրաուզերի ստեղծման գործում և դարձել *[[Netscape Communications Corporation]]*-ի համահիմնադիրներից մեկը։

## Կենսագրություն
Գիմնազիայում սովորելիս Անդրիսենն ինքնուրույն ուսումնասիրել է *[[Բեյսիք (ծրագրավորման լեզու)|BASIC]]* ծրագրավորման լեզուն և ստեղծել սեփական համակարգչային խաղեր։ Ավելի ուշ նա փորձում էր գրել մաթեմատիկական խնդիրներ լուծող ծրագրեր։ Նա պլանավորում էր դառնալ էլեկտրաճարտարագետ, բայց հրաժարվել է այդ մտքից Իլինոյսի համալսարան ընդունվելուց և Գերհամակարգչային հավելվածների ազգային կենտրոնում աշխատանք ստանալուց հետո։ Այնտեղ նա էրիկ Բինայի հետ ստեղծել է Mosaic բրաուզերը։ Այն շատ հայտնի է դարձել, մեկ տարվա ընթացքում ներբեռնվել է մոտ երկու միլիոն անգամ։

1993 թվականին Անդրիսենը ստացել է ինֆորմատիկայի բակալավրի աստիճան և տեղափոխվել Սիլիկոնային հովիտ՝ աշխատանքի անցնելով էլեկտրոնային առևտրի ոլորտում տեղեկատվական անվտանգությամբ զբաղվող փոքր ընկերությունում։ 1994 թվականի ապրիլին Անդրիսենը և Silicon Graphics-ի հիմնադիր Ջեյմս Քլարկը ստեղծել են *Mosaic Communications Corporation* ընկերությունը (ավելի ուշ վերանվանվել է *Netscape Communications Corporation*)։

2009 թվականին Անդրիսենը և նրա բիզնես գործընկեր Բեն Հորովիցը հիմնել են *Andreessen Horowitz* վենչուրային հիմնադրամը, որը ներդրումներ է կատարում ՏՏ ընկերություններում։

## Մրցանակներ և ճանաչում
* 1997 թվականին ստացել է Ուոլես ՄաքԴոուելի մրցանակ։
* 2011 թվականին նա զբաղեցրել է առաջին տեղը CNET-ի ամենաազդեցիկ ներդրողների վարկանիշում։
* 2012 թվականին Անդրիսենը հայտնվել է Time 100 ցուցակում։
* 2013 թվականի մարտին Անդրիսենը ինտերնետի այն հինգ պիոներների թվում էր, որոնք արժանացել են Եղիսաբեթ թագուհու մրցանակին՝ «ճարտարագիտության մեջ ակնառու ձեռքբերումների համար, որոնք փոխեցին աշխարհը»։

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* 
* 
* 

Կատեգորիա:ԱՄՆ-ի ինֆորմատիկայի ոլորտի գիտնականներ
Կատեգորիա:Ամերիկացի բլոգերներ
Կատեգորիա:Ամերիկացի գյուտարարներ
Կատեգորիա:Ամերիկացի գործարարներ
Կատեգորիա:Ամերիկացի ծրագրավորողներ
Կատեգորիա:Ամերիկացի ձեռնարկատերեր
Կատեգորիա:Ամերիկացի ճարտարագետներ
Կատեգորիա:Ամերիկացի միլիարդատերեր
Կատեգորիա:Ամերիկացի ներդրողներ
Կատեգորիա:Ամերիկյան տեխնոլոգիական ընկերության հիմնադիրներ
Կատեգորիա:Համացանցային աստղեր
Կատեգորիա:Տեղեկատվական տեխնոլոգիաների անձինք
Լաքշմի Միտալ

**Լաքշմի Նիվաս Միտալ** (, ), հնդիկ գործարար, աշխարհի խոշորագույն մետալուրգիական «Mittal Steel Company N.V.» խմբի հիմնադիր և սեփականատեր,  աշխարի ամենամեծ մետալուրգիական  «Arcelor Mittal» ընկերության համասեփականատեր։ «Ֆորբս» ամսագրի 2008 թվականի վարկանիշով Լաքշմի Միտալը 4-րդն էր իր հարստությամբ (45 միլիարդ ԱՄՆ դոլար)։ «Ֆորբս» ամսագրի 2009 թվականի վարկանիշով նրա ունեցվածքը քչացել էր, դառնալով 19,3 միլիարդ դոլար։
մինի|Լաքշմի Նիվաս Միտալ

## Կենսագրություն
[մինի|ձախից|Լաքշմի Միտալը, [Միացյալ Թագավորություն|Մեծ Բրիտանիայի վարչապետ՝ Բորիս Ջոնսոնի հետ]]
Լաքշմի Միտալը բիզնեսը սկսել է Ինդոնեզիայում։ Իր «Ispat International» ընկերության ավելի քան 30 տարվա զարգացման ընթացքում այն հայտնվել է աշխարհի գրեթե բոլոր շրջաններում։ Բացառություն է կազմում Հնդկաստանը, որտեղ Միտալի հայրն իր բիզնեսն էր սկսել, սակայն կառավարության հետ ունեցած խնդիրների պատճառով վաճառել էր այն։ Միշտ և ամենուր, նրա պողպատե կայսրությունը աճում էր այլ ձեռնարկությունների ագրեսիվ գրավման միջոցով՝ Մեքսիկայում, Կանադայում, Գերմանիայում, Ղազախստանում և այլ երկրներում։

1997 թվականին նա գրանցեց «LNM» ընկերությունը ()՝ այնտեղ փոխանցելով «Ispat»-ի բաժնետոմսերի փաթեթներ։ 2003 թվականին «Ispat»-ը և «LNM»-ը միավորվեցին «Mittal Steel Group»-ում, իսկ կառավարող ընկերությունը՝ «Mittal Steel S.A.»-ն, պարզվեց, որ գրանցված է Նիդեռլանդներում և գլխավոր գրասենյակը Ինդոնեզիայից տեղափոխվեց Լոնդոն։

Լաքշմի Միտալը Լոնդոնում ունի շքեղ առանձնատուն, 12 ննջասենյակներով։ Ամուսնացած է և ունի 2 երեխա․ Ադիտյա () անունով որդի և Վանիշա () անունով աղջիկ։

## Բիզնեսը ԱՊՀ-ում
### Արսելոր-Միտալ Տեմիրտաու

«Իսպաթ Կարմետ» ԲԲԸ-ն ձևավորվել է 1990-ականների կեսերին «Ispat International»-ի կողմից Կարագանդայի մետալուրգիական գործարանի մասնավորեցման փակ մրցույթով գնման արդյունքում։ Բացի այդ, ընկերությունը ձեռք է բերել էլեկտրակայաններ, հանքեր, հանքահորեր և այլ ձեռնարկություններ Ղազախստանում։ 2004 թվականի դեկտեմբերին «Իսպաթ Կարմետ» ԲԲԸ-ն վերագրանցվել է, որպես «Միտալ Ստիլ Տեմիրտաու» ԲԲԸ, իսկ 2007 թվականի սեպտեմբերի 6-ին որպես «Արսելոր-Միտալ Տեմիրտաու» ԲԲԸ։

### Արսելոր-Միտալ Կրիվոյ Ռոգ
«Արսելոր-Միտալ»-ը (ArcelorMittal) սեփականաշնորհել է «Կրիվորոժստալ» () մետալուրգիական գործարանը (Կրիվոյ Ռոգ) 4,8 մլրդ դոլարով։ Կրիվորոժստալի վերսեփականաշնորհումը վիճարկվել է Մարդու իրավունքների եվրոպական դատարանում։

## Կոչումներ և պարգևներ

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Պողպատյա Մահառաջա 
* Պողպատե Միտալ 
* Լաքշմի Միտալ

Կատեգորիա:Միլիարդատերեր
Կատեգորիա:Պադմա Բհուշան շքանշանի ասպետներ
Կատեգորիա:Գործարարներ
Ապատե (աստվածություն)

**Ապատե** (, *Apátē*), աստվածություն հունական դիցաբանությունում, խաբեության և ստի մարմանցումը։ Նրա մայրը Նիքսն էր՝ գիշերվա մարմնացումը։ Նրա հռոմեական համարժեք աստվածությունը Ֆրաուսն է (այսինքն՝ խարդախություն)։ Նրա տղամարդ կրկնօրինակը Դոլոսն է՝ խաբեության ոգին, իսկ նրա հակառակորդը Ալթեյան էր՝ ճշմարտության ոգին։

## Ընտանիք
Ապատեն նախասկզբնական աստվածներից մեկի՝ Էրեբոսի և Նիքսի դուստրն է։

### Հեսիոդոսի պատմությունը
## Ծանոթագրություններ
Գևորգ Կարապետյան (ճարտարագետ)

**Գևորգ Նահապետի Կարապետյան** ( - 2024, Երևան, Հայաստան), հայ ճարտարագետ, կամրջաշինարար, գրող և ինքնուս կոմպոզիտոր։

## Կենսագրություն
Գևորգ Կարապետյանը ծնվել է 1936 թվականին Արարատի մարզի Ազատավան գյուղում։ Ավարտել է Երևանի Պոլիտեխնիկական ինստիտուտը՝ ստանալով ճարտարագետի որակավորում, մասնագիտացել կամուրջների և ճանապարհների նախագծման ոլորտում։ Հարյուրից ավել կամուրջների, ճանապարհների և քաղաքային այլ ենթակառուցվածքների հեղինակ է։

Նախագծային աշխատանքներ իրականացրել է ինչպես Հայաստանում, այնպես էլ արտերկրում. նրա աշխատանքների թվին են պատկանում կարևոր քաղաքային ենթակառուցվածք հանդիսացող կամուրջներ Երևանում, Վանաձորում, Ալավերդիում, Ջերմուկում և Հայաստանի այլ քաղաքներում, Արտաշատի լիճը, կամուրջներ և ճանապարհներ հետխորհրդային երկրներում և Սիրիայում։ Գևորգ Կարապետյանը նաև 5 գեղարվեստական ժողովածուների, ինչպես նաև 25 երգերի և 8 պարեղանակների հեղինակ է։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Հայ գրողներ
Կատեգորիա:Հայ երգահաններ
Կատեգորիա:Հայ ճարտարագետներ
Կատեգորիա:Հայ բանաստեղծներ
Գևորգ Կարապետյան (այլ կիրառումներ)

Ստորև ներկայացված են **Գևորգ Կարապետյան** անունը կրող անձինք՝
* Գևորգ Կարապետյան (աշուղ)՝ հայ աշուղ, գուսան, ստեղծագործական անունը՝ Ֆիզահի
* Գևորգ Կարապետյան (ճարտարագետ)՝ հայազգի նշանավոր ճարտարագետ, կամրջաշինարար, գրող և ինքնուս կոմպոզիտոր
* Գևորգ Կարապետյան (աշխարհագրագետ)՝ հայազգի նշանավոր աշխարհագրագետ
* Գևորգ Կարապետյան (ֆուտբոլիստ)՝ հայ ֆուտբոլիստ
Խորեն Ստալբե

**Խորեն Ստալբե** (լատվիական արտասանությամբ` **Հորեն**, , ), ծագումով հայ լատվիացի երաժիշտ, *Riga Reggae* խմբի մենակատար։

Անվանակոչվել է հոր՝ մեծանուն դերասան, ԽՍՀՄ ժողովրդական արտիստ Խորեն Աբրահամյանի պատվին։

## Կենսագրություն
Խորեն Ստալբեն ծնվել է 1971 թվականի մարտի 8-ին և կրում է հայ ճանաչված դերասան և ռեժիսոր հոր` Խորեն Աբրահամյանի անունը։ Նա երկար տարիներ թաքցրել է այդ փաստը` վախենալով վնասել հոր համբավին։ Մայրը լատվիացի հիդրոերկրաբան է։

1990 թվականին նա հիմնադրել է *Fuck Art* խումբը։ Նրա *For Black Man Christmas From Weekend* երգի տեսահոլովակը դարձել է առաջին լատվիական տեսահոլովակը, որը ցուցադրվել է MTV-ով։ 1995 թվականին խումբը հաղթել է «Liepājas dzintars»-ում։ 1990-ականներին Ստալբեն աշխատել է Radio SWH-ում որպես դիջեյ։

2002 թվականին նա «Դադարեցրե՛ք պատերազմը» երգով մասնակցել է «Եվրաերգ-2002» երգի մրցույթին և Լինդա Լինի հետ զուգերգով փորձել է իրավունք ստանալ Լատվիան ներկայացնելու Եվրատեսիլ երգի մրցույթում։ 2009-2013 թվականներին նա ղեկավարել է եգիպտական Դահաբ հանգստավայրում գտնվող «Բալթիկա» ջրասուզման ակումբը։ 2014 թվականից Խորեն Ստալբեն *Riga Reggae* խմբի մենակատարն ու ղեկավարն է։

2011 թվականին «Ստորջրյա լուսանկարչություն» միության կողմից «Լայն ոսպնյակ» անվանակարգում ճանաչվել է աշխարհի լավագույն ստորջրյա լուսանկարիչ։

## Անձնական կյանք
Խորեն Ստալբեն ամուսնացած է հայուհի Լուսինե Ծատուրյանի հետ։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Լատիշ երաժիշտներ
Այրված հողի մարտավարություն

[մինի|280x280փքս|[Իրաք-քուվեյթյան պատերազմի ժամանակ իրաքցիների հրդեհած նավթահորերը]]
**Այրված հողի մարտավարություն,** պատերազմը վարելու մեթոդ է, որի նպատակն է ոչնչացնել այն ամենը, ինչը կարող է օգտակար լինել և օգտագործվել թշնամու կողմից՝ կենսական բոլոր պաշարները՝ սնունդ, վառելիք, ջրի աղբյուրներ և ցանկացած արդյունաբերական, գյուղատնտեսական, քաղաքացիական օբյեկտներ, ակնհայտ զենքեր, տրանսպորտային և կապի միջոցներ։

Այրված հողի մարտավարությունը զինվորականների կողմից կարող է իրականացվել և՛ թշնամու տարածքում, և՛ իր սեփական տարածքում՝ ներխուժման ընթացքում։ Դա կարող է համընկնել, բայց նույնը չէ, ինչ հակառակորդի ռեսուրսների պատժիչ ոչնչացումը, որը սովորաբար արվում է որպես քաղաքական ռազմավարության, այլ ոչ թե օպերատիվ ռազմավարության մաս։

«Այրված հող» տերմինը վերաբերում է միայն մարտական գործողություններին, երբ նահանջող զորքերը ոչնչացնում են թշնամու համար առաջնահերթ նշանակություն ունեցող միջոցները, բայց երբեմն փոխաբերական իմաստով կիրառվում է բիզնեսի աշխարհում, երբ ձեռնարկությունը, որը հանդիպում է իրեն «կուլ տալու» փորձի, սկսում է իրեն ավելի քիչ արժեքավոր դարձնել՝ վաճառելով իր ակտիվները։

Այրված հողի մարտավարությունն արգելված է 1977 թվականի Ժնևի կոնվենցիայի թիվ 1 արձանագրության 54-րդ հոդվածով։

Այրված հողի մարտավարությունը կիրառվել և կիրառվում է  է սկսած մ.թ.ա. 6-րդ դարից սկսած մինչև մեր օրեր։ Այն կիրառվել է և՛ պաշտպանվող կողմը, օրինակ՝ Խորհրդային զորքերը Երկրորդ համաշխարհային պատերազմի ժամանակ նահանջելուց, և՛ հարձակվող կողմը, օրինակ՝ 44-օրյա պատերազմում ադրբեջանական զորքերը Արցախի տարածքում։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Միջազգային իրավունք
Կատեգորիա:Պատերազմի հետևանք
Կատեգորիա:Ռազմական իրավունք
Կատեգորիա:Ռազմական հանցագործություններ
Կատեգորիա:Ռազմական մարտավարություն
Կատեգորիա:Ռազմական պատմություն
Կատեգորիա:Ռազմական տերմինաբանություն
Ակորդեոնով մարդը

**«Ակորդեոնով մարդը»** (), խորհրդային դրամատիկական գեղարվեստական ֆիլմ, որը նկարահանել է  ռեժիսոր Նիկոլայ Դոստալը 1985 թվականին Ա. Մակարովի «Ակորդեոնով մարդը» (1974) համանուն վեպի մոտիվներով։ Պրեմիերան տեղի է ունեցել 1985 թվականի սեպտեմբերին ԽՍՀՄ-ում։

## Սյուժե
Պատերազմի առաջին օրերից Մոսկվայի օպերետի արտիստ Դմիտրի Գրոմցևը (Վալերի Զոլոտուխին) կամավոր մեկնել է ռազմաճակատ, ծանր վիրավորվել և չի կարողացել վերադառնալ երաժշտի սիրած մասնագիտությանը։

1949 թվական։ Դմիտրին ավարտել է ֆինանսական ինստիտուտը և սկսել է կարգավորել իր կյանքը։ Բայց ռուսական երգի հանդեպ սերն ու մարդկանց ուրախություն պարգևելու ցանկությունն ավելի ուժեղ  է դրամատիկ հանգամանքներից։ Մի հարսանիքի ժամանակ, որտեղ նա նվագում է ակորդեոն, Դմիտրի հանդիպել է իր վաղեմի ծանոթին, որն ամուսնացած է, և հասկանում է, որ նա է իր ճակատագիրը։ Նա հանդիպում է մի ծանոթի, որն առաջարկում է դառնալ իր իմպրեսարիոն։ Սկսվում է «կանչով երաժիշտի» բուռն կյանքը՝ հարսանիքների, հոբելյանների և այլ տոների անվերջ շարք, որտեղ նրան անպայման ցանկանում են տեսնել և բառացիորեն «ձեռքից ձեռք են խլում»։ Ընդ որում, Դմիտրին կարծում է, որ արժանի է ավելի մեծ, ավելի պատկառելի լսարանի, և սկսում է իր մենահամերգները թատրոնում։

## Դերերում
* Վալերի Զոլոտուխին – *Դմիտրի Գրոմցև, մոսկովյան օպերետի արտիստ
* [[Իրինա Ալֆյորովա]] – *Լենա (Լյոլյա) Գլան
* Արինա Ալեյնիկովա – *Դմիտրիի մայրը
* Վլադիմիր Սոշալսկի – *Սավելի Միխայլովիչ
* Միխայիլ Պուգովկին – *հորեղբայր Կոլյա, Դմիտրիի հարևանը
* Սերգեյ Միլովանով – *Սավկա, խուլիգան
* Ելենա Պլետնյովա – *Թամարա Նովգորոդսկայա, գեղեցկուհի
* Ստանիսլավ Սադալսկի – *Կոստյա Յոլկին
* Լյուբով Մալինովսկայա – *Ֆենյա մորաքույր, դռնապանուհի
* [[Եվգենի Եվստիգնեև]] – *Իվա Սևերինովիչ Լոպատին, հայտնի հոմեոպաթ
* Սերգեյ Կոլեսնիկով – *Լոպատինի որդին, Լյոլյայի փեսացուն 
* Իրինա Շմելևա – *Նինա Վորոբյովա, Դմիտրի Գրոմցևի համակուրսեցին
* Անտոն Գոլուբև – *Կոլյա Պրիխոդկո, փեսացու
* Լյուդմիլա Իվանովա – *Կոլյա Պրիխոդկոյի մայրը
* Սերգեյ Ռեուսենկո – ''Արկաշա Կարասև, Գրոմցևի մարտական ընկերը

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* «Ակորդեոնով մարդը» ֆիլմը «Энциклопедия Кирилла и Мефодия» կայքում
* Илья Тюрин — персональная страница актёра на сайте "Дети в кино"
* Человек с аккордеоном на сайте Энциклопедия отечественного кино /вебархив/

Կատեգորիա:1980-ականների ռուսերեն ֆիլմեր
Կատեգորիա:1985 դրամա ֆիլմեր
Կատեգորիա:1985 ֆիլմեր
Կատեգորիա:«Մոսֆիլմ» ստուդիայի ֆիլմեր
Կատեգորիա:Բնօրինակում անաղբյուր հոդվածներ
Կատեգորիա:Խորհրդային դրամա ֆիլմեր
Կատեգորիա:Խորհրդային ֆիլմեր
Կատեգորիա:1980-ականների խորհրդային ֆիլմեր
Կատեգորիա:Խորհրդային ֆիլմեր Երկրորդ համաշխարհային պատերազմի մասին
Բիլլ Կոխ

**Ուիլյամ Բիլլ Կոխ** () ամերիկացի միլիարդատեր, բիզնեսմեն, նավասպորտի վարպետ և կոլեկցիոներ։ Նրա նավը զբաղեցրել է առաջին հորիզոնական 1992 թվականի ամերիկայի գավաթում։ Ֆորբս ամսագիրը 2019 թվականին նրա կարողությունը մաքուր արժեքը գնահատել է 1,8 միլիարդ ԱՄՆ դոլար։

## Սկզնական տարիներ
Բիլլը հանդիսանում է Մերի Կլեմենտինի և Koch Industries-ի հիմնադիրն է Ֆրեդ Կոխի որդին։ Սովորել է Ինդիանա նահանգի Կալվերի զինվորական ակադեմիայում։ Մասաչուսեթսի տեխնոլոգիական ինստիտուտում ստացել է բակալավրի, մագիստրոսի և քիմիական մեքենաշինության դոկտորի աստիճան։ Դեյվիդ Կոխը (1940-2019) նրա երկվորյակ եղբայրն էր։ Նրա մյուս երկու եղբայրներն են Ֆրեդերիկ Կոխը (1933-2020) և Չարլզ Կոխը (ծնվել է 1935 թվականին)։

## Աշխատանքային գործունեություն
Սկզբում Բիլլ Կոխը աշխատում էր իր ընտանիքիան պատկանող ընկերությունում, որտեղ նա պատասխանատու էր «Koch Industries»-ի քիմիկատների առևտրի շուկա մուտք գործելու համար։ Նա և իր ավագ եղբայր Ֆրեդերիկը ժառանգել են «Koch Industries»-ի ակցիաներից։ 1983 թվականին նրանք իրենց մասնաբաժինը վաճառել են իրենց եղբայրներ Չարլզին և Դևիդին 800 միլիոն ԱՄՆ դոլարով։ «Koch Industries»-ից հեռանալուց հետո Բիլլը դարձավ Oxbow Group-ի հիմնադիրը և նախագահը։ Ընկերությունը զբաղվում էր էներգետիկայի զարգացմամբ, որը տեղակայված էր Ֆլորիդա նահանգի Ուեսթ Պալմ Բիչ քաղաքում։

## Ամերիկայի Գավաթ
1992 թվականին Բիլլ Կոխը հաղթել է Ամերիկայի գավաթում «America 3» նավով, հաղթելով «Il Moro Challenge» իտալական թիմին։ Կոխը ինչպես հաղորդվում է ծախսել է ավելի քան 65 միլիոն դոլլար մրցավազքին մասնակցելու համար, և չնայած որ նա համարվում է սիրողական մարզիկ, անձամբ ներգրավվել էր «America 3» թիմի կազմում, որը ղեկավարում էր փորձառու նավապետ Բադդի Մալդժեսը։

1993 թվականին Բիլլ Կոխի անունը ավելացվել է Ամերիկայի գավաթի փառքի սրահում, իսկ 2018 թվականի առագաստային սպորտի ազգային փառքի սրահ։

## Կոլեկցիոներ
Կոխը հանդիսանում է արվեստի և գինու կոլեկցիոներ։ Նա հայտնի է նրանով, որ մի քանի դատական հայց է տվել գինու վաճառքով զբաղվողներ դեմ կեղծ և ոչ լիցենզավորված գինի վաճառելու համար, առաջին հերթին այդ հայցերը Հարդի Ռոդենստոկի դեմ էր, ով վաճառում էր Թոմաս Ջեֆերսոնին պատկանող գինիները։

2011 թվականին աճուրդում ձեռք է բերել հայտնի հանցագործ Բիլլի Քիդի նկարը 2․3 միլիոն ԱՄՆ դոլարով։

## Անձնական կյանք
1994 թվականին Կոխը ամուսնացել է Ջոան Գրանլուդի հետ։ Նրանք ունեցել են տղա՝ Վյատ։ Ամուսնությունը ավարտվել է ամուսնալուծությամբ։

2005 թվականին Կոխը ամուսնացել է Բրիդջիտ Ռունի (ծնված 1962 թվականին) հետ։ Զույգ ունեցել է աղջիկ Քեյթլին անունով։ Կոխի ընտանիքը բնակվում է Պալմա Բիչում՝ Ֆլորիդա։

## Ծանոթագրություններ

## Գրականություն
* 

Կատեգորիա:Ամերիկացի գործարարներ
Կատեգորիա:Ամերիկացի ձեռնարկատերեր
Կատեգորիա:Ամերիկացի ճարտարագետներ
Կատեգորիա:Ամերիկացի միլիարդատերեր
Հերման Գարմենդիա

**Հերման Գարմենդիա**, ամբողջական անունը՝ **Հերման Ալեխանդրո Գարմենդիա Արանիս** (, , ), հայտնի է նաև իր ՅուԹյուբ **HolaSoyGerman** և **JuegaGerman** ալիքների անուններով, չիլիացի տեսաբլոգեր, կոմիկ, երաժիշտ, երգիչ ու գրող։ Իր երաժշտական խմբի հետ ձայնագրել է բազմաթիվ երգեր, որոնք տեղադրված են նրա յություբյան ալիքում։ Ներկայումս նրա ալիքը բաժանորդների թվով երկրորդն է իսպանալեզու ալիքների շարքում և տասնմեկերորդը՝ համաշխարհային վարկանիշում։ 2016 թվականի ապրիլի 28-ին նրա *«#Chupaelperro»* գիրքը վաճառքի է հանվել Լատինական Ամերիկայում և Իսպանիայում։

## Կենսագրություն
Հերման Գարմենդիան ծնվել է 1990 թվականի ապրիլի 25-ին Թիերա Ամարիլիա քաղաքում (Չիլի)։ Երբ նա 3 տարեկան էր, հայրը մահացել է ավտովթարից։ Մանկության տարիներին Հերմանի ավագ եղբայրը՝ Դիեգոն, ապրել է նրանից առանձին, մինչև նրանք տեղափոխվել են Լոս Վիլոս։ Վաղ տարիքից նա հետաքրքրվել է երաժշտությամբ և 13 տարեկանում եղբոր հետ հիմնել է սեփական երաժշտական *«Zudex»* խումբը։ Հերմանը իր առաջին տեսահոլովակը ՅուԹյուբում տեղադրել է 2011 թվականին՝ ընկերների առաջարկով։

### Ստեղծագործություն
2016 թվականի վերջին *HolaSoyGerman* հեռուստաալիքը բարձիթողի է մատնվել։ Մինչև 2019 թվականի մարտը նրա *HolaSoyGerman* ալիքը ունեցել է 38 միլիոն բաժանորդ, *JuegaGerman* ալիքը՝ 33 միլիոն, իսկ *HolaSoyGerman2*-ը ավելի քան 2 միլիոն։ Նրա երկու ալիքները 2016 թվականին ադամանդե կոճակներ են ստացել։

2014 թվականի օգոստոսին Հերմանը *MTV Millennial Awards* մրցանակաբաշխության ժամանակ արժանացել է *«Icon of the Year»* մրցանակին։ Մասնակցել է *YouTube Rewind 2014* և *YouTube Rewind 2015* ֆիլմերի նկարահանումներին։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Չիլիացիներ
Կատեգորիա:Երաժիշտներ այբբենական կարգով
Կատեգորիա:Չիլիացի գրողներ
Պինյոս (գետ)

**Պինյոս** (), գետ, որը գտնվում է Արևմտյան Պելոպոնեսում, Հունաստանում։ Գետի երկարությունը 70 կիլոմետր է։

Սկիզբ է առնում Էրիմանթոս լեռների հարավ-արևմտյան լանջերից, Կրիովրիսի գյուղից ոչ հեռու։ Ակունքը գտնվում է ծովի մակարդակից 1000 մետր բարձրության վրա։ Թափվում է Հոնիական ծովի Հելոնիտյան ծոց՝ Գաստունի հարավ-արևմուտքում։ Հնում այն հոսել է Կիլինիոսի ծոց։

Գետի վերին հոսանքը անցնում է Արևմտյան Հունաստանի ծայրամասային սահմանի միջով։ Գետի հիմնական հոսքը անցնում է Պելոպոնեսի և Էլիդայի հարթավայրով։ Գետի վրա են գտնվում Կրիովրիսի, Այա-Տրիաս, Կենդրոն, Կալիվիա, Այա-Մավրա բնակավայրերը։

## Պատմություն
1960 թվականին սկսվել է Պինյոս ամբարտակի շինարարությունը, որպեսզի ապահովվի Էլիդայի հյուսիսային մասի կայուն ջերմամատակարարումը։ Դա ամենաբարձր պատնեշն է Պենոպոլոննեսում, Պինյոսի գոյացած ամենամեծ ջրամբարն է թերակղզում։

Ըստ հունական դիցաբանության՝ Հերակլեսը Ալֆիոսին Պինյոսի հետ միասին ուղարկեց ոչնչացնելու Ավգիան ախոռները։

## Գրականություն
* 

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Ախեյա
Կատեգորիա:Հոնիական ծով թափվող գետեր
Կատեգորիա:Հունաստանի գետեր
Լորանի շարք

**Լորանի շարք**, (z-a)-ի դրական և բացասական աստիճաններ պարունակող՝ այսինքն 
\sum_{k=0}^{\infty}{a_k(z-a)^k}+\sum_{k=1}^{\infty}{b_k(z-a)^{-k}} տիպի շարք, ուր z, a-ն և շարքի գործակիցները կոմպլեքս թվեր են։

Շարքի առաջին մասը, ընդհանրապես ասած, զուգամիտում է a կենտրոնով և R \geqslant 0 շառավղով շրջանի ներսում, իսկ մյուսը, որ կոչվում է Լորանի շարքի գլխավոր մաս՝ նույն կենտրոնով և մեկ ուրիշ r \geqslant 0 շառավղով շրջանից դուրս։ Եթե R>r, ապա շարքը զուգամետ է r օղակում, ուր և ներկայացնում է կոմպլեքս փոփոխականի անալիտիկ ֆունկցիա։

Այս տիպի շարքեր հայտնի էին դեռևս Լեոնարդ Էյլերին, սակայն դրանք Լորանի շարք են կոչվել ի պատիվ ֆրանսիացի մաթեմատիկոս Պ. Լորանի (Laurent P, A., 1813–54), որը 1843-ին ապացուցել է, որ r օղակում յուրաքանչյուր միարժեք անալիտիկ ֆունկցիաներ կայացվում է Լորանի շարքի տեսքով։

Կատեգորիա:Կոմպլեքս անալիզ
Կատեգորիա:Շարքեր
Դավիթ Սարգսյան (ֆիզիոլոգ)

**Դավիթ Աշոտի Սարգսյան** (), ռուս ֆիզիոլոգ, կինովավերագիր, արվեստաբան, համադրող, Ալեքսեյ Շչուսևի անվան Պետական ճարտարագիտական գիտահետազոտական թանգարանի տնօրեն։

## Կենսագրություն
Դավիթ Սարգսյանը ծնվել է 1947 թվականին Երևանում։ Հայրը զինվորական էր, մայրը՝ ռուսաց լեզվի ուսուցչուհի։

Դ․ Սարգսյանը ավարտել է Մոսկվայի պետական համալսարանի կենսաբանության ֆակուլտետը՝ «Մարդու ֆիզիոլոգիա» մասնագիտությամբ։ Կենսաբանական գիտությունների թեկնածու է, ավելի քան տասը տարի աշխատել է Կենսաբանական ակտիվ նյութերի անվտանգության համառուսաստանյան գիտական կենտրոնում։ Մշակել է նոր դեղամիջոց՝ *Ամիրիդին*, որն օգտագործվում է Ալցհեյմերի հիվանդության բուժման համար։

1980-ականների կեսերից որպես երկրորդ ռեժիսոր Դ․ Սարգսյանն աշխատել է «Մոսֆիլմ» ստուդիայում, որպես կինոքննադատ՝ «Ռուսական միտք» () թերթում և «Կինոսցենարներ» () ամսագրում։ Համառուսական հեռուստաընկերությունում աշխատել է որպես հեռուստահաղորդումների և վավերագրական ֆիլմերի հեղինակ և ռեժիսոր։ Մասնակցել է ավելի քան 20 վավերագրական ֆիլմերի ստեղծմանը։

2000 թվականի հունվարի 1-ից աշխատել է որպես Պետական ճարտարագիտական գիտահետազոտական թանգարանի տնօրեն։

Դ․ Սարգսյանը եղել է Դոմ Նաշչոկին պատկերասրահի հիմնադիրներից մեկը, համակարգել է Մոսկվա - Բեռլին.1950-2000։ Ճարտարապետություն» և Վենետիկի բիենալեի «Երկու թատրոն» ցուցահանդեսները։

Եղել է պատմական ճարտարապետական ժառանգության ակտիվ պաշտպան, դեմ է եղել Մոսկվայի պատմական վայրերի վերակառուցմանը, ինչպես նաև Մոսկվա հյուրանոցի և Ցարիցինոյի պալատական համալիրի վերակառուցմանը։

Դ․ Սարգսյանը մահացել է Մյունխենի կլինիկաներից մեկում 2010 թվականի հունվարի 7-ին, 63 տարեկան հասակում։ Թաղվել է Մոսկվայում՝ Տրոեկուրովյան գերեզմանատանը։ 2011 թվականին գերեզմանի վրա հուշարձան են կանգնեցրել ճարտարապետներ Յուրի Գրիգորյանը և Ալեքսանդր Բրոդսկին։

## Ֆիլմագրություն
* Ընկեր Կոլլոնտայը և նրա սիրելիները
* Աննա Կարամազոֆ
* Վոկալ զուգահեռներ

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* пресс-досье на сайте музея архитектуры
* Пресс-портрет на яндекс.новости
* http://www.snob.ru/fp/entry/11199 
** http://www.snob.ru/profile/about/5192 
* 
* 
* 

Կատեգորիա:Բնօրինակում անաղբյուր հոդվածներ
Կատեգորիա:Խորհրդային սցենարիստներ
Կատեգորիա:Հայ ֆիզիոլոգներ
Կատեգորիա:Խորհրդային կինոռեժիսորներ
Կատեգորիա:Խորհրդային արվեստաբաններ
Կատեգորիա:Մոսկվայի պետական համալսարանի շրջանավարտներ
Լորենի

**Լորենի** (), լորենազգիների ընտանիքի տերևաթափ ծառերի ցեղ։ Բարձրությունը՝ 15–25 (մինչև 40) մ։ Ծառերի կեղեը մոխրագորշագույն, տերեները հերթադիր են, սրտաձև հիմքով, մերկ սղոցաեզր, հազվադեպ՝ ամբողջաեզր։ Ծաղկաբույլը վահանիկանման է, ծաղիկները՝ երկսեռ, կանոնավոր, պտուղը չբացվող, ողորկ կամ կողավոր ընկուզիկ է։

Հյուսիսային կիսագնդում տարածված է 50 տեսակ։ Հայաստանում աճում են Լորենի կովկասյանը (*Tilia caucasica*) և Լորենի մանրատերևը (*Tilia cordata*)։ Վերջինս ապրում է 300–400 տարի։ Լորենին ստվերադիմացկուն է, կայուն՝ քամու, ծխի նկատմամբ։ Բազմանում է սերմերով, մացառներով, անդալիսով։ Խիտ, գեղեցիկ սաղարթով դեկորատիվ ծառ է։ Լորենիի բնափայտը սպիտակ է, փափուկ, օգտագործվում է կահույք, նրբատախտակ, երաժշտական գործիքներ, տակառներ պատրաստելու համար։ Կեղևից պատրաստում են զամբյուղներ, ճիլոպ, պարաններ։ Մեղրատու է։ Ծաղիկների թուրմը քրտնաբեր է, օգտագործվում է նաև բերանի խոռոչի ողողումների համար։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Մեղրատու բույսեր
Կատեգորիա:Լորենազգիներ
Յուոզաս Կազիցկաս

**Յուոզաս Կազիցկաս** (), ամերիկյան լիտվացի գործարար։ Միլիարդատեր է, Լիտվայի ամենահարուստ մարդկանցից մեկը, բարեգործ։

## Կենսագրություն
Ծնվել է 1863 թվականի ապստամբության ժամանակ արտաքսված մասնակիցների ժառանգների ընտանիքում։ 1922 թվականին ծնողների հետ վերադարձել է Լիտվա։ 1937-1940 թվականներին սովորել է Վիտովտ Մեծի և Վիլնյուսի համալսարանում։ 1944 թվականին գաղթել է Գերմանիա, երեք տարի անց տեղափոխվել ԱՄՆ։

Իր կապիտալի հիմնական մասը կուտակել է ԱՄՆ-ում։

## Գործունեություն
Օգտվելով ԱՄՆ բարձրագույն քաղաքական շրջանակներում իր ազդեցությունից՝ նա ժամանակին ֆինանսավորել է լիտվական «Սայուդիսը» և կարևոր դեր է խաղացել 90-ականներին Լիտվայի միջազգային ճանաչման գործընթացում։

1990-ականների սկզբին վերադարձել է Լիտվա և հիմնել Լիտվայում առաջին մասնավոր հեռահաղորդակցային «Litcom» ընկերությունը (այժմ «Omnitel»` Լիտվայում բջջային կապի առաջատար օպերատոր)։

Յուոզասը Լիտվա է բերել «Մոտորոլա», «Կոկա-Կոլա», «Ֆիլիպ Մորիս» ընկերությունները, նպաստել «Williams International» նավթային ընկերության մուտքին, «Orlen Lietuva» ամերիկյան ընկերության սեփականաշնորհման շուրջ բանակցություններում հանդիսացել է ակնհայտ և ակտիվ միջնորդ (Կազիցկասը Լիտվայի նախագահ Վ. Ադամկուսի և «Վիլյամս Ինթերնեշնլ» ընկերության նախագահ Ջ. Բումգարների վաղեմի ընկերն է)։

Օգտվելով իր կապերից՝ Կազիցկասը կազմակերպել է նախկին վարչապետ Կ. Պրունսկենի ոչ պաշտոնական հանդիպումը ԱՄՆ նախագահ Ջորջ Բուշի հետ, եվրոպական խոշոր պետությունների ղեկավարների՝ Ֆրանսիայի նախագահ Ֆրանսուա Միտտերանի և Մեծ Բրիտանիայի վարչապետ Մարգարետ Թետչերի հետ։

Կազիցկասը 2004 թվականի սեպտեմբերին ձեռք է բերել «Baltnetos komunikacijos»-ի բաժնետոմսերի 100%-ը։

## Բարեգործություն
Կազիցկասի ընտանիքի հիմնադրամը ֆինանսավորել է «Լիտվայի լուսավորության ծրագրի» մրցույթը։ Այս ծրագրի նպատակն է համակարգչային տեխնիկայի և տեղեկատվական տեխնոլոգիաների օգտագործման համար պայմաններ ստեղծել ոչ միայն ինֆորմատիկայի դասարաններում, այլև այլ առարկաների ուսումնական գործընթացներում։

## Մրցանակներ
* Հունվարի 13-ի հիշատակի մեդալ  (փետրվարի 12, 1992)
* Լիտվայի Մեծ իշխան Գյադիմինասի շքանշանի հրամանատար (հուլիսի 14, 1995)
* Լիտվայի Մեծ իշխան Գյադիմինասի շքանշանի Մեծ խաչի ասպետ (փետրվարի 10, 1998)
* Մեծ խաչի ասպետ «Լիտվային մատուցած ծառայությունների համար» (ապրիլի 16, 2008)

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Լիտվայի նավթամուղի սեփականաշնորհում
* Արտագաղթողների հիմնադրամը շարունակում է աջակցել դպրոցներին
* 

Կատեգորիա:20-րդ դարի ամերիկացի գործարարներ
Կատեգորիա:Ամերիկացի գործարարներ
Կատեգորիա:Ամերիկացի միլիարդատերեր
Կատեգորիա:Ամերիկացի ձեռնարկատերեր
Կատեգորիա:Ամերիկացի բարերարներ
Կատեգորիա:Երկարակյացներ
Ադամ Նեյման

**Ադամ Նեյման** (, ), իսրայելա-ամերիկացի գործարար և նախկին միլիարդատեր։ 2010 թվականին իր կնոջ՝ Ռեբեկա Նեյմանի և Միգել ՄաքՔելվիի հետ հիմնադրել է *[[WeWork]]*-ը։

*IPO*-ում *WeWork*-ի փաստաթղթավորման հրատարակումից հետո ներդրողների ճնշումը ավելացավ, որի արդյունքում Նեյմանը լքեց ընկերության գլխավոր տնօրենի պաշտոնը, իսկ 2019 թվականի սեպտեմբերի 26-ին հրաժարվեց վերահսկել ընկերությունը։ Կորպորատիվ կառավարման, գնահատման և բիզնեսի հեռանկարների վերաբերյալ ներդրողների աճող մտահոգության ֆոնին *WeWork*-ը հետաձգել է պլանավորված լիսթինգը ֆոնդային բորսայում մինչև 2019 թվականի վերջ։ 2019 թվականի սեպտեմբերի 30-ին *WeWork*-ը վերսկսել է գրանցումը՝ հետաձգելով *IPO*-ն։ Ադամը զբաղեցրել է *WeWork*-ի գլխավոր տնօրենի պաշտոնը 2010-2019 թվականներին։

## Անձնական կյանք
Նեյմանը իր կնոջ՝ Ռեբեկա Նեյմանի և հինգ երեխաների հետ ապրում է Նյու Յորքի Գրինդվիչ-Վիլիջ շրջանում։ Ռեբեկան Գվինեթ Փելթրոուի զարմուհին է։ Ադամի քույրը՝ Ադի Նեյմանը, մոդել է, որը դարձել է «Պատանի միսս Իսրայել»։

*The Wall Street Journal*-ը հայտնել է, որ Նեյմանն ուներ երազանքներ հավերժ ապրելու, աշխարհում առաջին տրիլիոնատեր դառնալու, Մարս մոլորակում *WeWork*-ը տարածելու, Իսրայելի վարչապետ և «աշխարհի նախագահ» դառնալու վերաբերյալ։ *[[Vanity Fair]]*-ի՝ 2019 թվականի սեպտեմբերի հոդվածում նշվում էր, որ Նեյմանը համոզել է Ռամ Էմանուելին առաջադրվել ԱՄՆ նախագահի պաշտոնում, որ *[[JPMorgan Chase]]*-ի գլխավոր տնօրեն Ջեյմի Դայմոնը եղել է Նեյմանի անձնական բանկիրը, որ համոզել է սաուդյան արքայազն Մուհամմադ իբն Սալման ալ Սաուդին բարելավել Սաուդյան Արաբիայում կանանց դիրքը և հաստատում էր, որ Ջարեդ Քուշների հետ աշխատել է իսրայելա-պաղեստինյան հակամարտության վերաբերյալ Թրամփի վարչակազմի խաղաղ ծրագրի շուրջ։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Ամերիկացի գործարարներ
Կատեգորիա:Ամերիկացի ձեռնարկատերեր
Կատեգորիա:Ամերիկացի միլիարդատերեր
Կատեգորիա:Ամերիկացի ներդրողներ
Ջոզեֆ Սաֆրա

**Ջոզեֆ Սաֆրա** (, ), լիբանանա-բրազիլացի բանկիր և գործարար-միլիարդատեր, *Safra Group* ֆինանսական կոնգլորմերատի հիմնադիրը։ *[[Ֆորբս|Forbes]]*-ի աշխարհի միլիարդատերերի վարկանիշի վերջին հրատարակության մեջ 39-րդ տեղն Է զբաղեցրել աշխարհում։

## Կենսագրություն
Ջոզեֆ Սաֆրան ծնվել է 1938 թվականին Լիբանանից և Հալեպից եկած սեֆարդ հրեաների ընտանիքում։ Ջոզեֆը ներկայացնում է բանկային տոհմի չորրորդ սերունդը։ Դրա սկիզբը դրվել է 19-րդ դարի վերջին սիրիական Հալեպում, որն այն ժամանակ պատկանում էր Օսմանյան կայսրությանը։ Ընտանիքը ներդրումներ է կատարել կայսրության խոշորագույն առևտրային կենտրոնների՝ Հալեպի, Ալեքսանդրիայի և Կոստանդնուպոլսի միջև առևտրի մեջ՝ միաժամանակ զբաղվելով ոսկու առևտրով։ 1950-ականներին ընտանիքը տեղափոխվել է Բրազիլիա, որտեղ հիմնվել է «Banco Safra» բանկը, որը ժամանակի ընթացքում դարձել է երկրի խոշորագույն բանկը։ 1999 թվականին՝ ավագ եղբոր՝ Էդմունդի մահից հետո, Ջոզեֆը մյուս եղբոր՝ Մոյշեյի հետ ղեկավարել է ընկերությունը, իսկ 2006 թվականին գնել է նրա բաժնեմասը և դարձել սեփականատեր։

Ջոզեֆ Սաֆրան մահացել է բնական մահով 82 տարեկանում։ Թաղված է Սան Պաուլոյում։

## Գործունեություն
Ջոզեֆի եղբայր Էդմոնդը և նրա հայրը Ջեյկոբ Սաֆրան 1955 թվականի սկսել են աշխատել Բրազիլիայում՝ ֆինանսավորելով Սան Պաուլոյի ակտիվները։ Ավելի ուշ Էդմոնդը Նյու Յորքում հիմնել է Հանրապետական ազգային բանկը, իսկ Ջոզեֆը հիմնել է «Banco Safra»-ն և ստեղծել «Safra Group»-ը՝ ընտանիքի կողմից վերահսկվող ընկերությունների միջազգային ցանց, որը զբաղվում է ամեն ինչով՝ ֆինանսներից և անշարժ գույքից մինչև արտադրություն և գյուղատնտեսություն։ 2013 թվականին միլիարդատեր ընտանիքը ԱՄՆ-ում գնել է ավելի քան մեկ տասնյակ անշարժ գույք, հիմնականում՝ Նյու Յորքում։ Նրանք նաև Բրազիլիայում ունեն առևտրային անշարժ գույքի պորտֆել։

2014 թվականին Սաֆրան վճարել է ավելի քան 700 միլիոն ֆունտ ստերլինգ՝ գնելու «The Gherkin»-ը՝ Լոնդոն Սիթիի ամենահայտնի աշտարակներից մեկը։ Նա առաջարկել է Լոնդոնում կառուցել Թյուլիփ երկնաքերը, սակայն քաղաքապետը մերժել է այն 2019 թվականին։ Նա նաև Բեյթ Յակովի հրեական դպրոցի հիմնադիրն է։ Սաֆրան համարվում է աշխարհի ամենահարուստ բանկիրը։ *Forbes* ամսագրի տվյալներով՝ նրա կարողությունը գնահատվում է 19,9 միլիարդ դոլար։

Սաֆրային են պատկանում նաև Նյու Յորքի «Safra National Bank»-ը, Շվեյցարիայի «J. Safra Sarasin Bank»-ը և ԱՄՆ-ում գտնվող «Chiquita Brands International» բանանային ընկերության կեսը։

### Բիզնես հոլդինգներ
* «Chiquita»՝ Չիկիտա Բրենդս Ինթերնեյշնլ
* «Safra Group»
* «Banco Safra»
* «J. Safra Sarasin»
* «Safra National Bank of New York»

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:20-րդ դարի գործարարներ
Կատեգորիա:Բրազիլացի գործարարներ
Կատեգորիա:Բրազիլացի միլիարդատերեր
Կատեգորիա:Միլիարդատերեր
Կատեգորիա:Ներդրողներ