open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Էլեոնորա (պատմվածք)

**«Էլեոնորա»** (), ամերիկացի գրող Էդգար Ալլան Պոյի գրչին պատկանող պատմվածք, որն առաջին անգամ տպագրվել է 1842 թվականին։ Այն Էդգար Ալլան Պոյի այն քիչ  պատմվածքներից է, որը համեմատաբար ունի «երջանիկ» ավարտ։ Էդգար Ալլան Պոյի ստեղծագործություններն ուսումնասիրողներից շատերն այդ պատմվածքը համարել են ինքնակենսագրական։ «Էլեոնորա» պատմվածքը շարունակել է Էդգար Ալլան Պոյի ստեղծագործությունների շարքը, որտեղ կենտրոնական գործողությունների առանցքում երիտասարդ կնոջ մահն է (Աննաբել Լի, Ագռավը, Մորելլա, Լիգեյա)։

## Սյուժե
Պատմողն իր հորաքրոջ և նրա դստեր հետ ապրում է հովվերգական, դրախտային վայրում։ Նրանք, չնայած իրարից անջատ, բայց երջանիկ են ապրում։ Նրանց շրջապատող աշխարհը հիասքանչ ու պայծառ է՝ երփներանգ մարգագետիններ, ֆլամինգո, գետեր... Տասնհինգ տարի անց պատմողի և Էլեոնարայի միջև սեր է բոցավառվում։ Շրջապատող աշխարհն ավելի պայծառ ու գեղեցիկ է դառնում։ Սակայն Էլեոնորան հիվանդանում է։ Կանխազգալով իր մոտալուտ մահը՝ նա անհանգստանում է, որ իր մահից հետո սիրելին կհեռանա հովտից և ուրիշին կգտնի։ Հերոսը երդվում է, որ երբեք չի ամուսնանա և իր երդմանը վկայակոչում է Ամենաբարձրյալին։

Էլեոնորայի մահից հետո, սակայն, հիասքանչ հովիտն սկսում է կորցնել իր հրապույրն ու ջերմությունը։ Հերոսը հեռանում է այդտեղից և տեղափոխվում ինչ–որ քաղաք, որտեղ հանդիպում է Էրմինգարդ անունով մի գեղեցիկ կնոջ, որի հետ, առանց խղճի խայթ զգալու, ամուսնանում է։ Շատ չանցած՝ նրան երազում այցի է գալիս Էլեոնորան և օրհնում նրա և այդ կնոջ միությունը։

## Վերլուծություն
Պատմվածքում, անշուշտ, Պոյի անձնական կյանքի հետ համընկնումներ կան։ Այսպես, պատմվածքը գրելու ժամանակ հեղինակի կնոջ՝ Վիրջինիա Քլեմի մոտ արդեն ի հայտ էին եկել մահացու հիվանդության նշաններ, որոնք, թեև հինգ տարի անց, բայց դարձել են նրա մահվան պատճառը։ Վիրջինիան Էդգար Ալլան Պոյի հորաքրոջ աղջիկն էր, այնպես, ինչպես պատմվածքի հերոսուհին՝ Էլեոնորան՝ հեղինակի համար։

Ըստ Պոյի կյանքի ու ստեղծագործական ուղու որոշ ուսումնասիրողների՝ պատմվածքի՝ համեմատաբար երջանիկ ավարտը նաև խոսում է հեղինակի՝ մեղքը խեղդելու փորձի մասին, որը մշտապես ծագում է նրանց մոտ, ովքեր սիրելի անձնավորության մահից հետո փորձում են նոր սեր գտնել։ Պատմվածքի հիմնական ուղերձն է, որ տղամարդն իրավունք ունի առաջին սիրո մահից հետո կրկին ամուսնանալ և միևնույն ժամանակ իրեն մեղավոր չզգալ։

«Երփներանգ մարգագետինները» նկարագրող տողերը, որտեղ ապրում են հերոսները, վերցված են Պերսի Բիշի Շելլիի  «Ադոնաիս» պոեմից (1821 թվական, բանաստեղծություն 52)։

Էդգար Պոյի ընկերը  (1809—1858) պատմվածքն անվանել է «Արձակ բանաստեղծություն»։ Նա, պատմվածքի յուրօրինակությունն ու հմուտ կառուցվածքը, համեմատել է Օսիանի ստեղծագործությունների հետ։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Ամերիկյան կարճ պատմվածքներ
Կատեգորիա:Անգլերեն գրքեր
Կատեգորիա:Անգլերեն գրքեր
Կատեգորիա:Գրական ստեղծագործություններ այբբենական կարգով
Կատեգորիա:Էդգար Ալան Պոյի ստեղծագործություններ
Կատեգորիա:Էդգար Ալլան Պոյի պատմվածքներ
Էմանվել Արաքսման-Մանուկյան

**Էմանվել Ալեքսանդրի Արաքսման-Մանուկյան** (), հայ լրագրող, թատերագետ, դրամատուրգ և կինոքննադատ, Երևանի «Գլաձոր»  համալսարանի լրագրության ամբիոնի վարիչ։

Արձակագիր, դրամատուրգ, թատերագետ Ալեքսանդր Արաքսմանյանի և դերասանուհի Վալենտինա Արաքսմանյանի որդին է և դերասան Գուժ Մանուկյանի ավագ եղբայրը։

## Կենսագրություն
Ծնվել է 1935 թ․ հուլիսի 18-ին Լենինականում։

## Կրթություն
* 1952-1957թթ.- Երևանի պետական համալսարան, լրագրող։                                                                                                                                                                          
* 1962-1968թթ․ - Մոսկվայի թատերական արվեստի պետական ինստիտուտ, թատերագետ։

## Աշխատանքային գործունեությունը
* 1957-1962 թթ.- «Երևան» թերթի գրական աշխատակից։
* 1962-1976 թթ.- «Խորհրդային արվեստ» ամսագրի բաժնի վարիչ։
* 1970-1971 թթ.- Հայաստանի կինեմատոգրաֆիստների միության ստեղծագործական բաժինների տնօրեն։
* 1971-1976 թթ.- Հայաստանի կինեմատոգրաֆիստների միության վարչության քարտուղար։
* 1976-1979 թթ.- Հայաստանի կոմունիստական կուսակցության կենտրոնական կոմիտեի  մշակույթի բաժնի սեկտորի տնօրեն։
* 1979-1980 թթ.- Հայաստանի կոմունիստական կուսակցության կենտրոնական կոմիտեի պրոպագանդայի բաժնի տնօրենի տեղակալ։
* 1980-1985 թթ.- Հայաստանի կոմունիստական կուսակցության կենտրոնական կոմիտեի (ՀԿԿ ԿԿ) պրոպագանդայի բաժնի տնօրենի առաջին տեղակալ։
* 1985-1988 թթ.- «Խորհրդային Հայաստան» թերթի գլխավոր խմբագիր։
* 1988-1990 թթ.- ՀԽՍՀ հեռուստատեսության և ռադիոյի պետական կոմիտեի նախագահ։
* 1992 - առ այսօր - Երևանի «Գլաձոր» համալսարանի պրոֆեսոր։
* 1993 - առ այսօր - Հայաստանի օպերայի և բալետի պետական ակադեմիական թատրոնի գրական բաժնի վարիչ։
* 1993-1994 թթ.- «Արմենպրես» լրատվական գործակալության մեկնաբան։
* 2001 - առ այսօր - Երևանի «Գլաձոր» համալսարանի լրագրության ամբիոնի վարիչ։
* 2001- 2002 թթ.- «Նորաթերթ» թերթի խմբագրի տեղակալ։
* 2003- 2009 թթ.- «Արմենակոբ» հեռուստաաընկերության «Ժամանակի վկան» ծրագրի վարող (Ռուբեն Գևորգյանցի հետ)։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Հայ լրագրողներ
Կատեգորիա:Հայ թատերագետներ
Ըստ սեռային հատկանիշի (ֆիլմ)

**«Ըստ սեռային հատկանիշի»** (), ռեժիսոր Միմի Լեդերի ամերիկյան կենսագրական, իրավաբանական դրաման։ Գլխավոր դերակատարը Ֆելիսիթի Ջոնսն է։ Ֆիլմի համաշխարհային պրեմիերան կայացել է 2018 թվականի նոյեմբերի 8-ին։

## Սյուժե
Ֆիլմը պատմում է ԱՄՆ Գերագույն դատարանի կին դատավոր Ռութ Բեյդեր Գինզբուրգի կյանքի մասին և նվիրված է այդ պաշտոնում նրա աշխատանքի 25-ամյա հոբելյանին (1993 թվականից)։

## Դերասանական կազմ

* Ֆելիսիթի Ջոնս` Ռութ Բեյդեր Գինզբուրգ
* Արմի Համեր` Մարտին Դ. Գինզբուրգ
* Ջասթին Թերու` Մել Վուլֆ
* Քեթի Բեյթս` Դորոտի Քենիոն
* Սամ Ուոթերսոն` Էրվին Գրիսվոլդ
* Քեյլի Սփենի` Ջեյն Կ. Գինսբուրգ
* Քալում Շոնիկեր` Ջեյմս Սթիվեն Գինզբուրգ
* Ջեք Ռեյնոր` Ջեյմս Հ. Բոզարտ
* Սթիվեն Ռութ` պրոֆեսոր Բրաուն
* Ռոնալդ Գաթման` պրոֆեսոր Ջերալդ Գյունթեր
* Քրիս Մալկի` Չարլզ Մորից
* Հարի Վեռնց` դատավոր Ուիլյամ Էդվարդ Դոյլ
* Ֆրենսիս Հ. ՄաքՔարթի` դատավոր Ֆրեդ Դոգերթի
* Բեն Կարլսոն` դատավոր Ուիլյամ Ջադսոն Հոլոուեյ կրտսեր

## Քննադատություն
Ֆիլմը կինոքննադատների կողմից հիմնականում ստացել է դրական արձագանքներ։ «Rotten Tomatoes» կայքում ֆիլմի վարկանիշը 74 % է` ըստ 96 գրախոսությունների, միջին բալը 10-ից 6,7։ «Metacritic» կայքում ֆիլմը 100-ից վաստակել է 60 միավոր՝ ըստ քննադատների 31 գրախոսությունների, որը համապատասխանում է «տարաբնույթ կամ միջին արձագանքներ» կարգավիճակին։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:2010-ականների ամերիկյան ֆիլմեր
Կատեգորիա:2010-ականների անգլերեն ֆիլմեր
Կատեգորիա:2010-ականների կենսագրական դրամա ֆիլմեր
Կատեգորիա:2018 դրամա ֆիլմեր
Կատեգորիա:2018 ֆիլմեր
Կատեգորիա:Ամերիկյան դրամա ֆիլմեր
Կատեգորիա:Ամերիկյան կենսագրական դրամա ֆիլմեր
Կատեգորիա:Ամերիկյան կենսագրական ֆիլմեր
Կատեգորիա:Ամերիկյան պատմական ֆիլմեր
Կատեգորիա:Իրական դեպքերի հիման վրա նկարահանված ֆիլմեր
Կատեգորիա:Իրական դեպքերի վրա հիմնված դրամա ֆիլմեր
Կատեգորիա:Ֆեմինիստական ֆիլմեր
Կատեգորիա:Ֆիլմեր, որոնց գործողությունները տեղի են ունենում 1960-ականներին
Կատեգորիա:Ֆիլմեր, որոնց գործողությունները տեղի են ունենում Նյու Յորքում
Կատեգորիա:Ֆիլմեր, որոնց գործողությունները տեղի են ունենում 1950-ականներին
Կատեգորիա:Մոնրեալում նկարահանված ֆիլմեր
Կատեգորիա:Ֆիլմեր, որոնց գործողությունները տեղի են ունենում 1970-ականներին
Շնորհակալություն (հուշամեդալ)

**Շնորհակալություն հուշամեդալ** (), 2020 թվականի COVID-19 համավարակի ժամանակ մարդկանց առողջության համար պայքարող առօրյա հերոսներին նվիրված հուշամեդալ։ Թողարկել է Փարիզի դրամահատարանը 2020 թվականի ապրիլին։ Մեդալը արծաթապատ է, տրամագիծը 34 մմ է, քաշը՝ 17,7 գրամ։

## Մեդալը
Մեդալի դիմերեսի կենտրոնում երեք կերպար է պատկերված` բուժաշխատող, շտապօգնության վարորդ և հրշեջ։ Նրանց ներքևում հինգ զույգ ծափահարող ձեռքեր են։

Աջ կողմում պատկերված են համաճարակի ընթացքում աշխատող մարդկանց՝  ֆերմերների, մանրածախ առևտրականների, գանձապահների, առաքիչների, փոստատարների և հավաքարարների մասնագիտությունների խորհրդանիշներ։ Ձախ կողմում բժշկության խորհրդանիշներ են՝ «15» և «18» թվերը, խաչը, «կյանքի աստղը» (շտապօգնության պատկերանիշը), Ասկլեպիոսի գավազանը, հիվանդանոցների խորհրդանիշը «H» տառը (կարճ՝ «hôpital»): Վերևում կորոնավիրուսը խորհրդանշող ամպ է, իսկ նրանից և կենտրոնական ֆիգուրներից վերև գրված է «MERCI» (շնորհակալություն)։

Մեդալի հակառակ կողմում աստղերի շրջանի մեջ Կոնտիի առափնյակում գտնվող Փարիզի դրամահատարանի շենքն է, նրա անունը՝ «Monnaie de Paris» և թողարկման տարին՝ 2020։

## Վաճառք
2020 թվականի մարտի 15-ից Փարիզում գտնվող թանգարանն ու դրամահատարանի խանութը COVID-19 համավարակի պատճառով այցելուների համար փակ են։ Մեդալը վաճառվում է դրամահատարանի առցանց խանութի միջոցով։ Մեդալի գինը 8 եվրո է, որից 6 եվրոն դրամահատարանը փոխանցվում է Ֆրանսիայի բարեգործական հիմնադրամին ():

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:2019-20 կորոնավիրուսային համաճարակ
Կատեգորիա:Հուշամեդալներ
Կատեգորիա:Հուշանվերներ
Մանե Մխոյան

**Մանե Գոռի Մխոյան** (), հայ դերասանուհի։ Հայտնի է «Պատվի համար» և «Անատոլիական պատմություն» հեռուստասերիալներից Մարգարիտ Էլիզբարյանի և Քեթրինի դերերով։ Գյումրու Վարդան Աճեմյանի անվան պետական դրամատիկական թատրոնի դերասանուհի, Առավոտ լուսո հեռուստահաղորդման հաղորդավար։

## Կենսագրություն
Մանե Գոռի Մխոյանը ծնվել է 1997 թվականի հունվարի 6-ին։ Խաղացել է Արցախյան պատերազմին նվիրված «Հարսանիք Թիկունքում» ներկայացման մեջ։ 2019 թվականին աշխատել է Հայաստանի Ազգային ժողովում։ Նկարահանվել է  Հրաչյա Քեշիշյանի նկարահանած  «Պատվի համար» և «Անատոլիական պատմություն» հեռուստասերիալներում։

## Ֆիլմագրություն

## Թատրոն

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Թատրոնի դերասանուհիներ
Կատեգորիա:Հայ դերասանուհիներ
Խոսրով Գողթնեցի (7-րդ դար)

**Խոսրով Գողթնեցի** (), հայ նախարար Արմինիա կուսակալությունում, Գողթն գավառի տանուտեր, Վահանի և Խոսրովիդուխտի հայրը, Գողթնեցիների նախարարական տոհմից։

## Կենսագրություն
Զոհվել է 705 թվականին, Նախճավանի և Խրամի եկեղեցիներում արաբների կողմից կազմակերպած ողջակիզման ժամանակ, իսկ նրա մանկահասակ որդին՝ Վահանը բռնի կերպով տարվում է Դամասկոս և դաստիարակվում իսլամի ուսմունքով, այնուհետև անվանակոչվում Վահապ և նշանակվում արքունի դպիր։ Վահանը, Գողթնի իր հայրենի կալվածքներին տիրելու համար 717 թվականին՝ ետ վերադառնալու պայմանով, գնում է Գողթն և չի վերադառնում արքունի պալատ։ 720 թվականից հետո դարձել է քրիստոնյա, վերստին անվանակոչվել Վահան և ամուսնացել Սյունյաց Բաբկեն իշխանի դստեր՝ Սիսակուհու հետ։ 737 թվականին Հաշիմ խալիֆայի հրամանով Դամասկոսի կառափնարաններից մեկում, տանջամահ անելով սպանում են Վահանին։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:7-րդ դարի հայ նախարարներ
Կատեգորիա:Գողթնի իշխաններ
Կատեգորիա:Գողթնեցիներ
Քրոզոֆորա ներկային

**Քրոզոֆորա ներկայինը** (*Chrozophora tinctoria* (L.) A.Juss., 1824) միամյա խոտաբույս է։ Այս բույսը օգտագործվել է ներկանյութ ստանալու համար միջնադարյան մատենագրության մեջ։ Այն նաև օգտագործվում է հոլանդական պանիրը ներկելու համար։

## Նկարագրություն
մինի|Քրոզոֆորա ներկային (''Chrozophora tinctoria)''|alt=|border|ձախից|441x441փքս
Քրոզոֆորա ներկայինը միամյա խոտաբույս է։ Այս բույսի ծաղիկները միատուն են, և կազմում են ողկույզ տիպի ծաղկաբույլ, որի վերին մասում գտնվում են արական ծաղիկները, իսկ հիմքում իգականները։ ՀՀ-ում Քրոզոֆորա ներկայինը ծաղկում է Մայիսի վերջին և Հունիսին։ Բույսը կանաչամոխրագույն է, և ամբողջությամբ մազիկներով պատված։
Պտուղը պարունակում է 3 սերմ։ Երբ պտուղը հասունանում է, նա դառնում է մուգ կանաչ և կեղևը պայթում է սերմերը մեծ հեռավորության վրա նետելով բույսից։   
մինի|Քրոզոֆորա ներկային (''Chrozophora tinctoria)                         Նկարը վերցված է Флора Армении. Том 6 գրքից''|alt=|809x809px

## Տարածվածություն
Համաձայն այս աղբյուրի՝ Քրոզոֆորա ներկայինը տարածված է Միջերկրածովյան շրջանից մինչև հյուսիս արևմտյան Հնդկաստան։ Սակայն այդ կայքում տեղադրված քարտեզի վրա չի նշված ՀՀ-ը ինչպես նաև Կովկասը որպես այս բույսի բնակավայր։ Իսկ այս աղբյուրը՝ նշում է որ այս բույսը տարածված է ամբողջ Կովկասում և ՀՀ-ի միջին գոտում։ Համաձայն այդ նույն աղբյուրի՝ այս բույսը աճում է չոր լանջերին, ավազոտ վայրերում, ամայի տարածքներում, և ինչպես մոլախոտ այգիներում և դաշտերում։

ՀՀ-ում այս բույսը տարածված է Սևանում, Երևանում, և Մեղրիում։

## Ներկանյութի ստացում
Այս բույսի օգտագործվել է ներկանյութ պատրաստելու համար միջնադարյան մատենագիր մատյաններ նախշազարդելու համար։ Միջնադարյան աղբյուրները մանրամասն տեղեկություններ են հայտնում այդ ներկանյութերի պատրաստման եղանակների մասին։ Այս բույսից ստացվող ներկանյութը կարող էր օգտագործվել ինչպես կապույտ անպես էլ կարմիր ներկանյութ ստանալու համար։ Հիմնային միջավայրում այն ունի կապույտ գույն, չեզոք միջավայրում՝ մանուշակագույն, իսկ թթվային միջավայրում՝ կարմիր։ Թեև ներկանյութ պատրաստելու համար հիմնականում օգտագործվել են բույսի պտուղները, ներկանյութ կարելի է ստանալ բույսի բոլոր մասերից։

Քրոզոֆորա ներկայինի օգտագործման ձևերը լավ հայտնի էին անտիկ դարաշրջանում և միջնադարում։ Բայց ներկանյութի պատրաստումը այս բույսից ժամանակի ընթացքում կորցրեց իր նշանակությունը, և 19-րդ այն մոռացվեց։ Թեև շատ գիտնականներ փորձել են վերծանել ներկանյութի քիմիական կազմը 20-րդ և 21-րդ դարերում, դա հաջողվել է անել միայն վերջերս։

## Բուժական նշանակություն
Այս բույսի բուժական հատկությունների մասին առաջին գրավոր տեղեկությունները մեզ հասել են մ․թ․ 1-ին դարի Դիոսկորիդեսի "Բժշկական նյութերի մասին" աշխատությունից։

Պակիստանի Խուշաբի շրջանի մարդիկ օգտագործում են այս բույսի տերևները։ Տերևները սկզբից եփում են ջրի մեջ, և եփուկը տալիս են խմելու մարդկանց ովքեր տառապում են փորացավից։

Թուրքիայի Յունթ Լեռների մոտակայքում ապրող մարդիկ ուտում են այս բույսի պտուղները մաշկի կոշտուկներից ազատվելու համար։

Ժամանակակից ուսումնասիրությունները ցույց են տվել այս բույսի հակաբորբոքային հատկությունները։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Ասիայի բուսական աշխարհ
Կատեգորիա:1753 թվականին նկարագրված բույսեր
Խոսրով Գողթնեցի (10-րդ դար)

**Խոսրով Գողթնեցի** (), հայ իշխան Բագրատունյաց թագավորությունում, Գողթն գավառի տանուտեր, Գողթնեցիների իշխանական տոհմից։ Հիշվում է Աշոտ Ողորմածի դուստր՝ Հռիփսիմեի կեղծ կտակագրում, 981 թվականին։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Հայ իշխաններ
Կատեգորիա:Գողթնի իշխաններ
Կատեգորիա:Գողթնեցիներ
Խոսրով Գողթնեցի (այլ կիրառումներ)

**Խոսրով Գողթնեցի** անունով անձինք՝

## [[Գողթն]]ի իշխաններ
* Խոսրով Գողթնեցի - 2-րդ դար
* Խոսրով Գողթնեցի - 7-րդ դար
* Խոսրով Գողթնեցի - 10-րդ դար
Թա Հաջրաթ

**Թա Հաջրաթ** (),  մեգալիթ տաճար Մալթայում՝ Մջար գյուղի մերձակայքում։ Մալթայի մեգալիթ այլ տաճարների հետ ընդգրկված է ՅՈւՆԵՍԿՕ-ի Համաշխարհային ժառանգության ցանկում։ Երկրի հնագույն սրբավայրերից է։ Բաղկացած է երկու տաճարներից։ Թա Հաջրաթի մեծ տաճարը վերաբերում է մալթական Ջգանտիա շրջանին (մ. թ. ա. 3.600-3.200), իսկ փոքր տաճարը՝ Սաֆլիենի շրջանին (մ. թ. ա. 3.300-3.000): Տաճարի ճակատամասը և նրա պորտալը վերակառուցվել են 1937 թվականին։

## Տեղակայում
Թա Հաջրաթը գտնվում է Մջար գյուղի արևմտյան ծայրամասում՝ Սկորբայից մոտ մեկ կիլոմետր հեռավորության վրա։ Թա Հաջրաթի ճակատամասը իր բնութագրով հիշեցնում է Սկորբայի տաճարին։

## Տաճարային համալիր
thumb|ձախից|300px|Տաճարի մոդելը, որ գտնվել է Թա Հաջարաթի պեղումների ժամանակ:
Կերամիկական բազմաթիվ իրերը, որոնք պեղումների արդյունքում հայտնաբերվել են այս տարածքում, վկայում են, որ տաճարի շրջանում նախկինում բնակավայր է եղել։ Վաղ շրջանի այս կերամիկան վերաբերում է մալթական պատմության Մջար փուլին (մ. թ. ա. 3.800-3.600):

Թա Հաջրաթը կառուցված է կորալային կրաքարից, որը Մալթայի տարածքում հասանելի ամենահին շինանյութն է։ Համալիրը բաղկացած է երկու կից տաճարներից, որոնք ունեն բավական ոչ կանոնավոր հատակագիծ Մալթայի՝ նեոլիթի շրջանի այլ կառույցների համեմատությամբ։ Փոքր տաճարը հյուսիսային կողմից հարում է առավել խոշոր տաճարին։

Տաճարի տարածքում հայտնաբերված գտածոներից առավել հետաքրքրական է տաճարի մոդելը, որ պատրաստված է կորալային կրաքարից։

## Տես նաև
* Մալթայում ՅՈՒՆԵՍԿՕ-ի Համաշխարհային ժառանգության օբյեկտների ցանկ
* Մալթայի մեգալիթ տաճարներ

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Համաշխարհային ժառանգության օբյեկտներ այբբենական կարգով
Կատեգորիա:Համաշխարհային ժառանգություն Մալթայում
Կատեգորիա:Մալթայի մշակույթ
Կատեգորիա:Մեգալիթներ
Լուկա (Մալթա)

**Լուկա** (, բառացի՝ *բարդի*), գյուղ Մալթայի հարավում։ Այս հին գյուղը՝ խիտ բնակչությամբ, տիպական է Մալթա կղզու համար։ 2004 թվականի մարտի դրությամբ գյուղն ունեցել է 5.945 բնակիչ։ Գլխավոր հրապարակում կա եկեղեցի՝ նվիրված Անդրեաս առաքյալին։ Սուրբ Անդրեաս առաքյալի տոնն ավանդաբար նշվում է հուլիսի առաջին կիրակի օրը։

Նշանավոր գյուտարար, ժամագործ Միքելանջելո Սապյանոն (1826-1912) ապրել է Լուկայում։ Նա պատրաստել է տարբեր տեսակի ժամացույցներ. զանգակատան ժամացույցի հեղինակը ևս նա է։ Տունը, որտեղ ապրել է ժամագործը, գտնվում է Պաուլա Մագրի փողոցում։

## Պատմություն
300px|thumb|ձախից|Լուկայի տեսարաններ
Լուկան հիմնադրևվել է 1634 թվականին Հռոմի Ուրբանոս VIII-ի հրամանով։ 1592 թվականին այն տուժել է բուբոնային ժանտախտից, որն այդ ժամանակ տարածված էր Մալթայի շատ բնակավայրերում և բազմաթիվ մարդկային կյանքեր էր խլել։ Այս ցավալի իրադարձության վկան է գերեզմանատունը, որը հայտնաբերվել է Կարմել փողոցում. այստեղ մարդիկ թաղված են գերեզմանի վերածված դաշտավայրում։

Լուկայի համար ևս մեկ ողբերգություն է եղել խոլերայի համաճարակը 1850 թվականին, երբ մահացել է 13 մարդ։ Ի վկայություն այս իրադարձության՝ Վալետո Ռոուդում մինչ օրս պահպանվել է գերեզմանոց։

20-րդ դարի սկզբներին Լուկան ճանաչում է ստացել օդանավակայանի շնորհիվ։ Մեծ Բրիտանիայի թագավորական ռազմաօդային ուժերը Լուկայի մոտ հիմնադրել են օդանավակայան, որը հետագայում դարձել է քաղաքացիական։ Այդ ուժերը օդանավակայանն օգտագործել են մինչև 1979 թվականի մարտի 31-ը, երբ այն նվիրվել է Մալթայի կառավարությանը քաղաքացիական նպատակներով։

Երկրորդ համաշխարհային պատերազմի ժամանակ Լուկայում շատ մարդիկ են մահացել, ինտենսիվ ռմբակոծման արդյունքում ավերվել են շատ շինություններ։ Մինչ օրս Լուկայում հիշում են այն ողբերգությունը, որ տեղի է ունեցել 1942 թվականի ապրիլի 9-ին։ Այդ օրը ռումբն ընկել է ռազմապաստարանի վրա, և ներսում եղած մարդիկ կենդանի թաղվել են։ Տեղական խորհուրդը մինչ օրս հիշում է մարդկանց, որոնք մահացել են պատերազմի ժամանակ, և դրան ի հիշատակ՝ պսակ դնելու արարողություն է կատարվում, որին մասնակցում են տեղական այլ կազմակերպություններ, ակումբներ։

Լուկայի հովանավորն է համարվում Անդրեաս առաքյալը։ Լուկայում կա նրան նվիրված արձան՝ երկհարկանի շեքօի բարձրությամբ։

## Կլիմա

## Կառավարում
Լուկայի քաղաքացիները երեք տարին մեկ ընտրում են տեղական խորհուրդ, որը բաղկացած է յոթ անդամից։ Նրանցից մեկը դառնում է քաղաքապետ։

## Տնտեսություն
Air Malta և Medavia ընկերությունների գլխամասային գրասենյակները գտնվում են Լուկայի միջազգային օդանավակայանում։

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Saint Andrew's Parish (A.D. 1634) 
* Ħal Luqa Youth Centre (A.D. 2003)
* Luqa St. Andrew's FC (A.D. 1934)
* Saint Andrew's Band Club (L-Għaqda Mużikali Sant' Andrija - A.D. 1883)
* Union Philarmonic Society (Is-Soċjetà Filarmonika L-Unjoni - A.D. 1880)

Կատեգորիա:Մալթայի բնակավայրեր
Վրթանես Օծոփեցի

**Վրթանես Օծոփեցի** (հայտնի է նաև **Վրթանես եպիսկոպոս**, ), կրոնական գործիչ, Հայ առաքելական եկեղեցու եպիսկոպոս։

Վրթանես Օծոփեցին Ամենայն հայոց կաթողիկոսներ Սարգիս Բ Աջատարի և Հովհաննես Է Աջակրի խորհրդով 1477 թվականին Աղթամարի վանքից գողանում է Գրիգոր Լուսավորչի Աջը  և տանում Էջմիածին։ Այս գործողությունն իրականացնելու համար նա որպես լուսարար 7 տարի ծպտյալ կարգավիճակով ծառայության է անցած լինում Աղթամարի վանքում։ Լուսավորչի Աջը գողանալուց հետո ջուղայեցի վաճառականների հետ այն ուղարկում է Ջուղա, իսկ ինքը՝ փախչում։ Այնուհետև Ջուղայից Լուսավորչի Աջը տանում է Էջմիածին։

Հայտնի է, որ Մայր Աթոռի միաբանությունը նրան կարգում է կաթողիկոսության մշտական աթոռակալ։

Պատմիչ Առաքել Դավրիժեցին նշում է, որ արդեն բավականին տարեց հասակում Վրթանես եպիսկոպոսը Էջմիածնից մեկնում է Օծոփի վանք, որտեղ 1493 թվականին վախճանվոում է։

Նրա աճյունը թաղված է եղել Օծոփի Սուրբ Աստվածածին վանքի գերեզմանատանը, որտեղ դեռևս խորհրդային տարիներին կանգուն էր նրա գերեզմանին կանգնեցված խաչքարը։ Ներկայում ինչպես Սուրբ Աստվածածին վանքը, այնպես էլ գերեզմանոցը ավերված են։

Գ․Հովսեփյանի վկայությամբ Վրթանես Օծոփեցին Պռոշյանների տոհմի երկրորդ ճյուղի շառավիղներից է եղել։

## Ընտանիք
Հայտնի է, որ Վրթանես Օծոփեցին եղել է Ամբրասիոսի որդին, Ապուսահլի թոռը։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Հայ առաքելական եպիսկոպոսներ
Կատեգորիա:15-րդ դարի հայ եպիսկոպոսներ
Բրանկո Բոշկովիչ

**Բրանկո Բոշկովիչ** (, ), չեռնոգորացի ֆուտբոլիստ, կիսապաշտպան։ Խաղացել է Չեռնոգորիայի ազգային հավաքականում։

## Ակումբային կարիերա
Բրանկոն իր ֆուտբոլային կարիերան սկսել է 1996 թվականին Բուդվա քաղաքի «Մոգրեն» ակումբում, որն այն ժամանակ խաղում էր Հարավսլավիայի ստորին դիվիզիոններում։ «Մոգրենի» կազմում անցկացնելով երկուսուկես մրցաշրջան՝ Բոսկովիչը 1998 թվականի դեկտեմբերին տեղափոխվել է «Ցրվենա Զվեզդա»։ Բելգրադի թիմում անցկացրած չորսուկես մրցաշրջանների ընթացքում Բրանկոն երկու անգամ դարձել է Հարավսլավիայի չեմպիոն (1999/00 և 2000/01 մրցաշրջաններում) և երեք անգամ նվաճել է Հարավսլավիայի գավաթը (1999, 2000 և 2002 թվականներին)։

2003 թվականի ամռանը Բոշկովիչը տեղափոխվել է ֆրանսիական «Պարի Սեն-Ժերմեն»։ Ընդհանուր առմամբ, ֆուտբոլիստը փարիզյան ակումբի կազմում անցկացրել է երեք մրցաշրջան, ընդ որում՝ վերջին մրցաշրջանում վարձավճարով հանդես է եկել «Տրուայում»։ ՊՍԺ-ի կազմում Բրանկոն 2004 թվականին նվաճել է Ֆրանսիայի գավաթը։ 2007 թվականի հունվարին տեղափոխվել է Վիեննայի «Ռապիդ», որի կազմում նվաճել է Ավստրիայի չեմպիոնի տիտղոսը 2007/08 մրցաշրջանում և Ավստրիայի Սուպերգավաթը՝ 2008 թվականին։ 2010 թվականի հունիսի 15-ին պայմանագիր է կնքել MLS-ի «Դի Սի Յունայթեդ» ակումբի հետ։ Նոր ակումբում նորամուտը նշել է հուլիսի 16-ին «Սիեթլ Սաունդերսի» դեմ խաղում։

## Միջազգային կարիերա
Հարավսլավիայի ազգային հավաքականում նորամուտը նշել է 2002 թվականի մարտի 27-ին՝ Բրազիլիայի դեմ խաղում։ Ազգային հավաքականի կազմում առաջին և միակ գոլը խփել է 2003 թվականի հունիսի 11-ին՝ Ադրբեջանի դեմ խաղում։ Ընդհանուր առմամբ, Սերբիայի և Չեռնոգորիայի հավաքականի կազմում Բոշկովիչն անցկացրել է 12 հանդիպում, որոնցից վերջինը՝ 2005 թվականի նոյեմբերի 16-ին ընդդեմ Հարավային Կորեայի։ Չեռնոգորիայի անկախացումից հետո Բրանկոն սկսել է հանդես գալ նրա հավաքականի կազմում։ Ազգային հավաքականի կազմում նորամուտը նշել է 2007 թվականի մարտի 24-ին՝ Հունգարիայի դեմ ընկերական խաղում։ Չեռնոգորիայի հավաքականի կազմում առաջին գոլը խփել է 2008 թվականի մարտի 26-ին Նորվեգիայի դեմ խաղում։

**Ընդհանուր՝ 22 հանդիպում / 1 գոլ, 8 հաղթանակ, 7 ոչ-ոքի, 7 պարտություն**

(*թարմացվել է 2010 թվականի հոկտեմբերի 12-ի դրությամբ*)

## Ձեռքբերումներ
; «Ցրվենա Զվեզդա»
* Հարավսլավիայի չեմպիոն (2) – 1999/00, 2000/01
* Հարավսլավիայի գավաթակիր (3) – 1999, 2000, 2002

; «ՊՍԺ»
* Ֆրանսիայի գավաթակիր (1) – 2004

; «Ռապիդ (Վիեննա)»
* Ավստրիայի չեմպիոն (1) – 2007/08
* Ավստրիայի սուպերգավաթակիր (1) – 2008

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Ֆուտբոլիստի էջը «Դի Սի Յունայթեդ» ակումբի կայքում 
* 
* 

Կատեգորիա:Չեռնոգորացի ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Չեռնոգորիայի հավաքականի ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Պարի Սեն-Ժերմենի ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Ռապիդ Վիեննայի ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Տղամարդկանց ֆուտբոլի կիսապաշտպաններ
Կատեգորիա:Տրուայի ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Ցրվենա Զվեզդայի ֆուտբոլիստներ
Մալթայի միջազգային օդանավակայան

**Մալթայի միջազգային օդանավակայան** (), միջազգային միակ օդանավակայանը Մալթայի տարածքում։ Գտնվում է Լուկա համայնքի մոտ՝ Վալետա մայրաքաղաքաղից 5 կմ հարավ-արևմուտք։

Մալթայում առաջին օդանավականներն ունեցել են ռազմական նշանակություն, քանի որ կղզու աշխարհագրական դիրքը ռազմավարական կարևոր նշանակություն է ունեցել։ Քաղաքացիական ավիափոխադրումները սկսվել են 1920-ական թվականներին։

Մեծ Բրիտանիայի թագավորական ռազմաօդային ուժերի՝ ուղևորների համար նախատեսված առաջին տերմինալը Լուկա բնակավայրի մոտ բացվել է 1958 թվականի մարտի 31-ին։ 1977 թվականի հոկտեմբերին կառուցվել է նոր թռիչքուղի։ Մեծ Բրիտանիայից անկախություն ձեռք բերելուց և թագավորական ուժերը Մալթայի տարածքից հեռացնելուց հետո օդանավակայանը 1979 թվականին նվիրվել է տեղի իշխանություններին։ Օդանավակայանի նոր տերմինալի շինարարության պլանը ի հայտ է եկել 1987 թվականին, որն էլ իրականացվել է 1989-1991 թվականներին։ Օդանավակայանի պաշտոնական բացումը կատարվել է 1992 թվականի փետրվարի 7-ին։

Օդանավակայանը մալթական Air Malta ընկերության բազան է, որը չվերթեր է իրականացնում Եվրոպայի, Ասիայի, Աֆրիկայի տարբեր քաղաքներ։

## Ավիաընկերություններ և ուղղություններ

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:1958 հիմնադրումներ
Կատեգորիա:Եվրոպայի օդանավակայաններ
Microsoft TechNet

**Microsoft TechNet**, Microsoft-ի կողմից մշակված ծրագիր և առցանց ռեսուրս, որը պարունակում է տեխնիկական տեղեկություններ, նորություններ և իրադադարձություններ տեղեկատվական տեխնոլոգիաների ոլորտի մասնագետների մասին։ Բացի դա, ամեն ամիս լույս է տենում «TechNet Magazine» ամսագիրը։

TechNet կայքը սկզբնական շրջանում հասանելի է եղել միայն վճարով օգտատերերի համար։ Սակայն հետագայում կայքում հասանելի դարձան հանրային տեղեկություններ, վեբ քասթեր, իրադարձությունների ժամանակացույց և անվճար բաժանորդագրություն։ 2006 թվականի ապրիլին այս բիզնես մոդելին համապատասխան թողարկվեց «Port 25» բլոգը։

2006 թվականի մայիսի 18-ից սկսած ծրագրերի սերվիս՝ Sysinternals-ը դարձավ Microsoft TechNet մասը։ 2005 թվականին կայքը թարգմանվեց ռուսերեն և ներկա պահին նրանում տեղադրվում են նորություններ և տեղեկություններ ՏՏ որոլտի և Microsoft տեխնոլոգիաների մասին։

2013 թվականի օգոստոսին Microsoft-ը հայտնեց, որ սերվիսին բաժանորդագրությունը կդադարի 2013 թվականի սեպտեմբերի 30-ին։ TechNet-ի գործունեությունը դադարեցվեց 2014 թվականի սեպտեմբերի 30-ին։ Այսպիսով Microsoft-ը ծրագրեց դադարեցնել սերվիսի աշխատանքը։

Կայքում տեղադրված նյութերի մեծ մասը հասնելի է https://technet.microsoft.com հասցեով։

Ռուսաց լեզվով կայքում կա հետևյալ բաժինները․
* Գլխավոր բաժինը նորություններով
* Ապրանքանիշների մասին փաստաթղթերով գրադարանը
* Փորձնական ծրագրային ապահովման բետա տարբերակը
* TechNet-ի բլոգները
* TechNet-ի ֆորումները
* TechNet-ի նորությունների վերահղումները։

2016 թվականին Microsoft-ը թողարկեց նոր կայք տեխնիկական թղթաբանության համար՝ Microsoft Docs։ TechNet գրադարանի մեծ մասը տեղափոխվեց այստեղ, օրինակ՝ Windows, Windows Server, Office SharePoint և OneDrive-ի փաստաթղթերը։

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Ռուսալեզու TechNet
* TechNet-ի ռուսական գրադրանը
* TechNet-ի ծրագրային ապահովման կենտրոնը
* TechNet Ռուսական բլոգներ
* TechNet Նորությունների վերահղումներ
* «Port 25» բլոգը

Կատեգորիա:ԱՄՆ-ի կայքեր
Կատեգորիա:Ծրագրային ապահովում
Կատեգորիա:Կայքեր այբբենական կարգով
Կատեգորիա:Մայքրոսոֆթ
Կատեգորիա:Տեղեկատվական տեխնոլոգիաներ
Սլիմա

**Սլիմա** (մալթայերեն՝ **Tas-Sliema**), նավահանգստային քաղաք Մալթայի հյուսիսային մասում, մայրաքաղաք Վալետայից 6 կիլոմետր հեռավորության վրա։ Առևտրի և հանգստի կարևոր կենտրոն է։ Զբոսաշրջությունը եկամտի կարևոագույն աղբյուրներից է։ 2014 թվականի տվյալներով բնակչության թվաքանակը եղել է 12 786։ Բնակավայրը կառուցվել է ռազմավարական տեսակետից կարևոր վայրում։ Պահպանվել է *Tigné Point* ամրոցը։ Պատմամշակութային կարևոր հուշարձաններից է նաև 1855 թվականին կառուցված ու օծված *Stella Maris* ծխական եկեղեցին։

Ծնունդով Սլիմայից են շվեյցարական *Krokus* երաժշտախմբի երգիչ Մարկ Ստորացը, Եվրատեսիլ-2002-ում և Եվրատեսիլ-2016-ում Մալթան ներկայացրած երգչուհի Իռա Լոսկոն, մալթացի մի շարք քաղաքական գործիչներ։
 
Քաղաքի *Sliema Wanderers* ֆուտբոլային թիմը շուրջ 30 անգամ հռչակվել է Մալթայի չեմպիոն։

## Ստուգաբանություն
*Sliema* բառը մալթայերեն նշանակում է *խաղաղություն*, *հանգստություն* և գործածվել է մեկմեկու բարևելիս, ողջունելիս։

Ենթադրվում է, որ բնակավայրն իր անվանման համար պարտական է ներկայումս այլևս գոյություն չունեցող *Բարի ճանապարհորդության Աստվածամոր մատուռ*ին, որը երկար տարիներ կողմնորոշիչ դեր է կատարել նավաստիների ու ձկնորսների համար։ Մատուռի կառուցման տարեթիվը հայտնի չէ, սակայն հայտնի է, որ այն նշված է եղել Սուրբ Հովհաննեսի ասպետական ուխին տրված քարտեզի վրա՝ դեռ նախքան Մալթայի կղզեխումբը նրանց տնօրինմանը հանձնելը։

## Տեսարժան վայրեր
* *Stella Maris* եկեղեցին
* Սուրբ սրտի՝ *Sacro Cuor* եկեղեցին
* Հիսուս Նազովրեցի՝ *Gesu' Nazzarenu* եկեղեցին
* Սուրբ Գրիգոր՝ *San Girgor* եկեղեցին
* *Our Lady of Graces* մատուռը
* Տիգնե բերդը՝ *Fort Tigné*-ն
* *Tigné Point*-ը
* *Sliema Point* մարտկոցը (Il-Fortizza)
* Սուրբ Ջուլիանի աշտարակը
* Կապուա պալատը (Palazzo Capua)
* Savoy Hotel շքեղ հյուրանոցը
* Preluna Hotel-ը (եղել է Մալթայի ամենաբարձր շինությունը)

## Պատկերասրահ

Malta - Sliema - Tigné Point (Triq San Bastjan) 01 ies.jpg|Համայնապատկերը
Malta 10-09-2006 18.26.17 (422542040).jpg|
Parroquia de Sliema.jpg|Աստվածամայր-Ծովաստղ եկեղեցին
Malta - Sliema - Triq Ix-Xatt 04 ies.jpg|Triq Ix-Xatt փողոցը
Malta - Sliema - Triq Ix-Xatt 09 ies.jpg|Փողսցներից մեկը գիշերով 
Sliema Strandpromenade, Malta.jpg|Զբոսավայրը
Tigne whereabouts in Sliema 01.jpg|Շենքեր Tigné Point-ում
Malta Sliema BW 2011-10-06 12-37-59.JPG|Հիսուս Նազովրեցի եկեղեցին
Holy Trinity Church (anglikanisch) in Sliema.JPG|Սբ. Երրորդության եկեղեցին
Fort Tigné.jpg|Fort Tigné բերդը

Malta - Sliema - Triq it-Torri 10 ies.jpg|Առափնյան
Malta - Sliema (Triq Ix-Xatt (Gzira)) 07 ies.jpg|Սլիմայի բարձրահարկերը


## Քույր քաղաքներ
Սլիման բարեկամական ու գործընկերային սերտ կապեր է հաստատել հետևյալ քաղաքների հետ.
*  Բելոստոկ, Լեհաստան
*  Լը Սաբլե դ՛Օլոն, Ֆրանսիա

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* * http://www.heartofmalta.com/en/malta/sliema/guide.aspx
* http://www.malta.cz/clanky/letoviska/sliema.html 

Կատեգորիա:Մալթայի բնակավայրեր
Կատեգորիա:Մալթայի քաղաքներ
Մալթական սկուդո

**Մալթական սկուդո** (), Մալթայի օրդենի դրամական միավոր։ Մալթական 1 սկուդոն = 12 թարի = 240 գրանո։ Մինչև 1777 թվականը թողարկվել են նաև պիկոլի մետաղադրամները (գրանոն = 6 պիկոլի)։

## Պատմություն
Օրդենը դրամ է թողարկել դեռևս 1318 թվականին՝ Հռոդոսը գրավելուց անմիջապես հետո։ Հայտնի առաջին դրամը եղել է արծաթե գրոսոն՝ մոտ 4 գ քաշով։ Հիսուն տարի անց թողրկվել են ոսկե ցեքիններ։ Առաջին մետաղադրամների արտաքինը կրել է այլ երկրների (Ֆրանսիա, Վենետիկ) դրամական միավորների ազդեցությունը։

1500 թվականից հետո օրդենի դրամական միավորը սեփական տարբերակիչ նշաններն է ձեռք բերել. պատկերվել են Հովհաննես Մկրտիչը, Մեծ մագիստրոսի զինանշանը։ Ժան դե լա Վալետ մագիստրոսի օրոք (1557-1568) մետաղադարամներին հայտնվել է օրդենի նշանը՝ ութաթև մալթական խաչը։

Հարյուրամյակների ընթացքում բարելավվել է դրամի հատման տեխնիկան, կատարելագործվել է օրդենի դրամական միավորի արտաքին տեսքը։ Դրանք գործածության մեջ են մնացել ֆրանսիական բռնազավթման շրջանում, ինչպես նաև այն ժամանակ, երբ բրիտանական զորքերն են գրավել կղզին։ Մալթայի բանկը երկու անգամ թողարկել է 5-ից 1.000 սկուդո արժողությամբ թղթադրամներ, որոնցից մեկի վրա նշված է 1912 թվականը, իսկ մյուսի վրա թվական նշված չէ։

1825 թվականին, երբ կղզում գործածության է դրվել անգլիական դրամական միրավորը, ֆունտ ստերլինգը հավասար է եղել 12 սկուդոյի։ 1827 թվականի նոյեմբերին բրիտանական պղնձե մետաղադրամները հայտարարվել են վճարման միակ օրինական միջոց, իսկ օրդենի պղնձե մետաղադրամները դուրս են եկել գործածությունից։ Օրդենի դրամական միավորի կիրառումը Մալթայում այնքան սովորական է եղել, որ 1827-1913 թվականներին Մալթայում թողարկվել են ⅓ ֆարթինգ (1/12 պենի) արժողությամբ արժույթ, որ համարժեք է 1 գրանոյին։ 1855 թվականի հոկտեմբերին ֆունտ ստերլինգը հայտարարվել է վճարման միակ օրինական միջոցը Մալթայում, սակայն շրջանառության մեջ շարունակել են մնալ օրդենի ոսկյա ու արծաթե մետաղադրամները։ Դրանց կիրառումը դադարեցվել է 1886 թվականին միայն։

1961 թվականին օրդենը վերսկսել է դրամ հատել դրամական հին համակարգով։ 1961 թվականին դրամ է թողարկվել Հռոմում, 1962 թվականին՝ Փարիզում, 1963 թվականին՝ Արեցոյում։ 1964 թվականից դրամի հատումով զբաղվում է Մալթայի օրդենի Դրամական պալատը։

Մալթայի սկուդոյի փոխարժեքը եվրոյի առնչությամբ հետևյալն է. 1 սկուդոն = 0.24 եվրո, 1 թարին = 0.02 եվրո։

## Ծանոթագրություններ

## Գրականություն
* 

## Արտաքին հղումներ
* Օրդենի ժամանակակից արժույթի տեղեկատու

Կատեգորիա:Դրամական միավորներ
Կատեգորիա:Եվրոպական արժույթներ
Կատեգորիա:Մալթայի տնտեսություն
Կատեգորիա:Էսկուդո
Անհավատալի (մինի սերիալ)

**«Անհավատալի»** (), ամերիկյան դրամա վեբ հեռուստատեսային մինի սերիալ։ Գլխավոր դերերում են` Թոնի Քոլլեթը, Մերիթ Ուիվերը և Քեյթլին Դևրը։ Այն պատմում է Վաշինգտոն և Կոլորադո նահանգներում տեղի ունեցած բռնաբարությունների շարքի մասին։ Սերիալն ստեղծվել է Սյուզաննա Գրանտի, Այելեթ Վալդմենի և Մայքլ Շեյբոնի կողմից։ Վերջիններս, ներառյալ Սարա Թիմբերմենը, Կարլ Բևեռլին և Քեթի Կուռիկը գործադիր պրոդյուսերներն են։ Թողարկվել է 2019 թվականի սեպտեմբերի 13-ին Նեթֆլիքսում։

Մինի սերիալը հիմնված է 2015 թվականի` «Անհավատալի բռնաբարության պատմություն» լրատվական հոդվածի վրա, գրված Քրիստիան Միլլերի և Կեն Արմսթրոնգի կողմից և տպագրված ProPublica-յում և The Marshall Project-ում։

## Սյուժե
Սյուժեն պատմում է 2008-2011 թվականներին` Վաշինգտոն և Կոլորադո նահանգներում տեղի ունեցած բռնաբարությունների մասին. «Մարին դեռահաս է, ում մեղադրանք է առաջադրվել բռնաբարված լինելու մասին ստելու համար, և երկու դետեկտիվներ, որոնք հետևում են շրջադարձային ճանապարհին՝ ճշմարտությանը հասնելու համար»։

## Դերերում
### Գլխավոր
*Թոնի Քոլլեթ` դետեկտիվ Գրեյս Ռասմուսեն
* Մերիթ Ուիվեր` դետեկտիվ Կարեն Դյուվալ
*Քեյթլին Դևր` Մարի Ադլեր

## Սերիաներ

## Քննադատություն
### Քննադատական կարծիքներ
2019 թվականի դեկտեմբերի 29-ին իր թվիթթերյան էջում ԱՄՆ նախկին նախագահ Բարակ Օբաման ներկայացրել է 2019 թվականի իր սիրելի ֆիլմերի և հեռուստասերիալների ցանկը, որում ներառված է «Անհավատալի» սերիալը։

### Վարկանիշ
2019 թվականի հոկտեմբերի 17-ին Նեթֆլիքսը հայտարարել է, որ սերիալն իր հարթակում թողարկելուց հետո դիտել են 32 միլիոն հեռուստադիտողներ։

## Մրցանակներ և անվանակարգեր

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Պաշտոնական կայք

Կատեգորիա:2019 հեռուստասերիալներ
Կատեգորիա:Ամերիկյան դրամա հեռուստասերիալներ
Կատեգորիա:Անգլերեն հեռուստասերիալներ
Կատեգորիա:Նեթֆլիքսի բնօրինակ ծրագրեր
Պալացցո Պիզանի Գրիտտի

**Պալացցո Պիզանի Գրիտտի** (), պալատ իտալական Վենետիկ քաղաքում, տեղակայված է Մեծ ջրանցքի Սան Մարկո շրջանում՝ Սանտա Մարիա դելլա Սալյուտե եկեղեցու դիմաց։ Կառուցված է գոթական ոճով բնորոշ աղեղնավոր կամարներով։

## Պատմություն
Պալատը կառուցվել է 14-րդ դարում և այդ ժամանակ ունեցել է երեք հարկ։ 16-րդ դարում ստեղծվել է երկրորդ ճակատը՝ հակառակ ջրանցքին, որի վրա տեղալակված էր Տրագետո հրապարակը ()։ Ջրանցքի կողմի ճակատին ժամանակին գտնվում էին Ջորջոնեի որմնանկարները, որոնք ներկայումս կորած են։ 19-րդ դարի վերջին կառուցվել է լրացուցիչ հարկ։

Առաջին սեփականատերը Պիզանի ականավոր ընտանիքն էր, հետո պալատը վաճառվեկ է Գրիտի ընտանիքին, որի անդամներից մեկը Վենետիկի դոժն էր։ 19-րդ դարի վերջին Գրիտին նույնպես վաճառել է պալատը, և այստեղ բացվել է էլիտար հյուրանոց, որը մի քանի անգամ փոխել է սեփականատերերին, բայց գոյություն ունի նաև ներկայումս։

## Տես նաև
* Վենետիկի պալատներ

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Marcello Brusegan. *La grande guida dei monumenti di Venezia*. Roma, Newton & Compton, 2005 ISBN 88-541-0475-2
* *Guida d'Italia – Venezia*. 3a ed. Milano, Touring Editore, 2007 ISBN 978-88-365-4347-2

Կատեգորիա:Վենետիկի պալատներ
Կատեգորիա:14-րդ դարի հիմնադրումներ
Կատեգորիա:Վենետիկի տեսարժան վայրեր
Վարդուհի Նազարյան

**Վարդուհի Նազարյան** (), հագուստի դիզայներ։ Ապրանքանիշ-լոգոն «Հազարան բլբուլն» է։

## Կենսագրություն
Վարդուհի Նազարյանը ծնվել է 1984 թվականին, Լենինականում։ 1999 թվականին Վարդուհու ընտանիքը տեղափոխվել է Մոսկվա, որտեղ նա ընդունվել է Դիզայնի և տեխնոլոգիայի համալսարան։ Դասական երաժշտության կատարողների համերգների համար Վարդուհին ստեղծել է բեմական հագուստներ։ Իր առաջին *Inkand Paper* հավաքածուն ներկայացրել է 2006 թվականին։ 2007 թվականի դեկտեմբերին ստեղծել է համանուն *Vardoui Nazarian* բրենդը։

2008 թվականի փետրվարին Վարդուհի Նազարյանի հագուստները տեղ են գտել ռուսական *Vogue* ամսագրի էջերում։ 2009 թվականից նա դարձել է «Մաստեր քարտ» ծրագրի «*Cycles & Seasons*»-ի մասնակիցը` ներկայացնելով իր աշուն-ձմեռ հավաքածուն, որը ստեղծել է ոգեշնչվելով Հայաստանի ինքնատիպ ճարտարապետությամբ, մասնավորապես` Էջմիածնի տաճարով, խաչքարերի բարդ ուրվագծերով զարդարելով մոդելների հագուստները։ Վարդուհի Նազարյանի հագուստները ներկայացված են Մոսկվայի *Tsvetnoy Central Market*, *Kuznetsky Most 20* խանութներում։ Վարդուհի Նազարյանը ոգեշնչվում է Հայաստանի միջնադարյան ճարտարապետությունից։ Նրա հավաքածուն առանձնանում է պարզությամբ և, միևնույն ժամանակ, անսովոր տարրերի բարդությունը։ Գարուն-ամառ-2018 հագուստի հավաքածուն ստեղծել է՝ ոգեշնչվելով Սերգեյ Փարաջանովի տուն-թանգարանում 1978 թվականի «Կրեպ դե ջինի» նմուշները» գործով։

## Մրցանակներ
«Մոխրագույն նռնակներ» հավաքածուի համար Վարդուհինն արժանացել է «Ռուսական երկնագույն» մրցույթի «Կոսմոս-Ոսկու» մրցանակին և դրամաշնորհին։

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Vardoui Nazarian
* Дизайнер недели: Вардуи Назарян

Կատեգորիա:Հագուստի դիզայներներ
Նախիջևանի Ինքնավար Հանրապետության Սահմանադրություն

250px|մինի|աջից|Նախիջևանի Ինքնավար Հանրապետության քարտեզն ըստ վարչական բաժանման
**Նախիջևանի Ինքնավար Հանրապետության Սահմանադրություն**, Ադրբեջանի Հանրապետության կազմում գտնվող Նախիջևանի Ինքնավար Հանրապետության հիմնական օրենքը, որի համաձայն պետք է կազմակերպվի ադրբեջանական իշխանությունների կողմից իշխանության իրացումը։

Նախիջևանի տարածաշրջանը Խորհրդային Ադրբեջանի կազմում է ընդգրկվել Կարսի պայմանագրիի համաձայն, որը կնքվել է 1921 թվականի հոկտեմբերի 13-ին Թուրքիայի և Խորհրդային Միության միջև։
 
1923 թվականի հունիսի 16-ից շրջանը անվանվեց Նախիջևանի մարզ, իսկ 1924 թվականի փետրվարի 9-ից՝ Նախիջևանի Ինքնավար Խորհրդային Հանրապետություն։ 1990 թվականի նոյեմբերի 17-ին շրջանը վերանվանվեց Նախիջևանի Ինքնավար Հանրապետություն։

1926 թվականին ընդունվեց Նախիջևանի Ինքնավար Խորհրդային Հանրապետության սահմանադրությունը։ 1937 և 1978 թվականներին այն փոփոխվեց։

Նախիջևանի Ինքնավար Հանրապետության սահմանադրության հիմքում դրված է Ադրբեջանի Հանրապետության սահմանադրությունը, որն ընդունվեց 1995 թվականի նոյեմբերի 12-ի հանրաքվեի միջոցով։

Նախիջևանի Ինքնավար Հանրապետության սահմանադրությունն ամրագրում է հետևյալ հինական դրույթները՝
#«պապհանել Ադրբեջանական պետության անկախությունը, ինքնիշխանությունն ու տարածքային ամբողջականությունը»,
#«հիմնվելով օրենքի վրա՝ ապահովել Նախիջևանի Ինքնավար Հանրապետության բնակչության արժանապատիվ կենսամակարդակը»,
#«Նախիջևանի Ինքնավար Հանրապետության սահմանադրության շրջանակներում երաշխավորել ժողովրդավարական, իրավական, խաղաղ պետության կառուցումը, պաշտպանել օրենքի գերակայությունը»։

Նախիջևանի Ինքնավար Հանրապետության սահմանադրությունը կազմված է 6 գլուխներից, որոնք բաժանված են 50 հոդվածների։ Սահմանադրության գլուխներն են՝
#գլուխ 1՝ ընդհանուր դրույթներ (1-ից 10-րդ հոդված),
#գլուխ 2՝ օրենսդիր իշխանություն (11-ից 33-րդ հոդված),
#գլուխ 3՝ գործադիր իշխանություն (34-ից 42-րդ հոդված),
#գլուխ 4՝ դատական իշխանություն (43-ից 46-րդ հոդված),
#գլուխ 5 (47-ից 49-րդ հոդված),
#գլուխ 6՝ Նախիջևանի Ինքնավար Հանրապետության սահմանադրության փոփոխություններ և լրացումներ (50-րդ հոդված)։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Սահմանադրություններ
Կատեգորիա:Ադրբեջանի քաղաքականություն
Կատեգորիա:Ադրբեջանի սահմանադրական իրավունք
Կատեգորիա:Նախիջևանի Ինքնավար Հանրապետություն
Are We All We Are

**«Are We All We Are»** (), ամերիկացի երգչուհի Փինքի երգը նրա ստուդիական վեցերորդ «*[[The Truth About Love]]*» ալբոմից։ Երգի հեղինակը և պրոդյուսերը Փինքն է, ինչպես նաև Բուտչ Ուոլքերը, Ջոն Հիլը և Էմիլի Հայանը։

## Երգի մասին
«Are We All We Are» երգը թողարկվել է 2012 թվականի նոյեմբերի 19-ին ավստրալիական ռադիոյում որպես պրոմոսինգլ։ Փինքը պարզաբանել է, որ երգն իրեն շատ հոգեհարազատ է և իր համերգային շրջագայությունները բացելու համար իդեալական ստեղծագործություն։ Ստեղծագործության բառերը պատմում են աշխատավոր դասի ընտանիքի մասին։

«YouTube»-ում հրապարակված է երգի *lyrics* տեսանյութը (ցենզուրային տարբերակով)։ Փինքը «Are We All We Are» երգը կատարել է տարբեր փառատոններում, ինչպիսիք են՝ «iTunes Festival»-ը Լոնդոնում, Լոս Անջելեսում։ Բոլոր շոուներում Փինքը հենց այս երգով է բացել իր ելույթները։

Որպես սինգլ՝ Եվրոպայում թողարկվել է 2013 թվականի հոկտեմբերի 31-ին։ Հոկտեմբերի 28-ին թողարկվել է երգի պաշտոնական տեսահոլովակը, որն ստեղծվել է «The Truth About Love Tour» շրջագայության ժամանակ ունեցած ելույթների հատվածների միաձուլմամբ։

## Ձայնագրության մասնակիցներ
* Փինք՝ կոմպոզիտոր, վոկալ, բեք վոկալ
* Բուտչ Ուոլքեր՝ կոմպոզիտոր, պրոդյուսեր, բեք վոկալ
* Ջոն Հիլ՝ կոմպոզիտոր, պրոդյուսեր
* Էմիլի Հեյնի՝ կոմպոզիտոր, պրոդյուսեր
* Զահարի Բեիրդ՝ ստեղնաշարային գործիքներ
* Ջին Սինքլեյր՝ լարային գործիքներ
* Լաուրա Սայսկ՝ լարային գործիքներ
* Ռիչ Կոստեյ՝ մշակում

## Հիթ-շքերթներ

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:2013 երգեր
Կատեգորիա:2013 սինգլներ
Կատեգորիա:Երգեր այբբենական կարգով
Կատեգորիա:Փինքի երգեր
Կատեգորիա:Ֆեմինիստական երգեր
Փոքրիկ ողբերգություններ (ֆիլմ)

«**Փոքրիկ ողբերգություններ**» (), 1962 թվականին Լենինգրադի Ա. Պուշկինի անվան դրամայի թատրոնում Լեոնիդ Վիվիենի բեմադրած ներկայացման հեռուստատեսային տարբերակը։

## Ստեղծման պատմություն
1962 թվականին Լեոնիդ Վիվիենի բեմադրած պիեսում ներգրավված էին այնպիսի դերասաններ, ինչպիսիք են Նիկոլայ Չերկասովը (Բարոն), Նիկոլայ Սիմոնովը (Սալիերի), Վլադիմիր Չեստնոկովը (Մոցարտ)։ 1966 թվականին ներկայացումը նկարահանվել է որպես սև և սպիտակ հեռուստաֆիլմ։ 1971 թվականին ստեղծվել է պիեսի նոր հեռուստատեսային տարբերակը, բայց արդեն կենդանի չէին ո՛չ Չերկասովը (Բարոնի դերում նրան փոխարինել է Բրունո Ֆրեյնդլիխը), ոչ էլ Չեստնոկովը։ Ռեժիսոր Լեոնիդ Պչյոլկինը պատմել է. «Ներկայացումը երկար ժամանակ էր ընթանում... «Մոցարտ և Սալիերի»-ն եթե արժեր նկարահանել, ապա միայն այն պատճառով, որ Սալիերիին խաղում էր հիանալի դերասան Նիկոլայ Կոնստանտինովիչ Սիմոնովը։ Այդ ժամանակ իմ գլխում ծագեց մի խենթ միտք՝ Մոցարտի դերի համար հրավիրել Ի. Մ. Սմոկտունովսկուն»։ Հեռուստատեսության պրակտիկայում սովորական չէր հեռուստատեսային տարբերակում նկարահանվելու համար հրավիրել թատերական ներկայացմանը չմասնակցած դերասանի, հատկապես այնպիսի դերասանի, որն ընդհանրապես չէր աշխատում այդ թատրոնում։

Ի զարմանս ռեժիսորի՝ Լենինգրադի Ա. Ս. Պուշկինի անվան դրամայի թատրոնի ղեկավարությունը համաձայնվել է, և ներկայացման հեռուստատեսային տարբերակի այդ հատվածում հանդիպել են դերասանական բոլորովին տարբեր դպրոցների ներկայացուցիչներ։ «Կարելի է վիճել,— գրել է Լ. Պչյոլկինը,— թե որքան մոտ էին մեծ Պուշկինի մտահղացմանը Սմոկտունովսկու և Սիմոնովի ստեղծած կերպարները։ Բայց արդյունքում երևում է կյանքի և ստեղծագործության վերաբերյալ տարբեր հայացքներ ունեցող երկու վառ անհատների բախումը»։

## Սյուժե
Հեռուստատեսային տարբերակը, ինչպես թատերական ներկայացումը, ներառում է Ա. Պուշկինի երեք «փոքր ողբերգությունները»՝ «Ժլատ ասպետը», «Մոցարտ և Սալիերի» և «Քարե հյուրը»։

## Դերերում
* Նիկոլայ Սիմոնով – Սալիերի
* Ինոկենտի Սմոկտունովսկի – Մոցարտ
* Բրունո Ֆրեյնդլիխ – Բարոն
* Նիկոլայ Մարտոն – Ալբեր
* Յուրի Ռոդիոնով – Դուքս
* Յուրի Սվիրին – Սողոմոն
* Վասիլի Մինին – Իվան
* Ելենա Վանովսկայա – Դոնա Աննա
* Սեմյոն Սիտնիկ – Դոն Գուան
* Ալեքսանդր Բորիսով – Լապորելո
* Լյուդմիլա Վագներ – Լաուրա
* Բորիս Տետերին – Դոն Կարլոս
* Ալեքսեյ Սելեզնյովը –  վանական

## Նկարահանող խումբ
* Ներկայացման բեմադրող ռեժիսոր՝ Լեոնիդ Վիվիեն
* Հեռուստատեսային տարբերակի ռեժիսորներ՝ Անտոնին Դոուսոն, Լեոնիդ Պչյոլկին
* Բեմադրող օպերատոր՝ Յուրի Սխիրթլաձե
* Նկարիչ՝ Ի․ Լեմեշև
* Ֆիլմում օգտագործվում է երաժշտություն Մոցարտի և Դմիտրի Շոստակովիչի ստեղծագործություններից

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:1970-ականների ռուսերեն ֆիլմեր
Կատեգորիա:1971 ֆիլմեր
Կատեգորիա:Ալեքսանդր Պուշկինի ստեղծագործությունների էկրանավորումներ
Կատեգորիա:Խորհրդային ֆիլմեր
Սանտա Վեներա

**Սանտա Վեներա** (, անգլերեն նաև *Saint Venera*), քաղաք Մալթայի կենտրոնական մասուում՝ Մեծ նավահանգստի գոտուց դուրս (*Outer Harbour*): 2014 թվականի մարտի տվյալներով բնակչության թվաքանակը եղել է 6.932:

## Պատմություն
Սանտա Վեներայի հին եկեղեցին կառուցվել է 1473 թվականին, ընդարձակվել 1500-ին, վերակառուցվել 1658-1688 թվականների միջակայքում, ևս մեկ անգամ՝ 19-րդ դարում։ Մինչև 1989 թվականը այն ծառայել է որպես ծխական գլխավոր եկեղեցի։ Նորը օծվել է 2005 թվականին։ Հին շինություններից են նաև Վինյակուր ակվեդուկն ու *Casa Leoni* շենքը, որ կառուցվել է Մալթայի ասպետական ուխտի պատվերով։

Բնակավայրի զարգացման ամենաբուռն շրջանը համընկել է 19-րդ դարավերջի-20-րդ դարասկզբի հետ, երբ այստեղ շարք են մտել մի շարք եկեղեցիներ ու այլ նշանակալի կառույցներ։  Մինչև 1912 թվականը Սանտա Վեներան համարվել է Բիրկիրկարայի թաղամաս-շրջաններից մեկը և միայն դրանից վեց տարի անց՝ 1918 թվականին է առանձին եկեղեցական ծխի կարգավիճակ ստացել։

## Տեսարժան վայրեր
* **Սանտա Վեներայի հին եկեղեցին** - 1473 թ.|titolo=Santa Venera|url=http://malta-canada.com/churches-chapels/Santa-Venera.htm|sito=malta-canada.com|accesso=13 dicembre 2014}}
* **Սանտա Վեներայի ծխական նոր եկեղեցին** -  2005 թ.
* **Casa Leoni** - 1730 թ.
* **Վինյակուրի կամար** (վերակառուցված Վիյակուրի ակվեդուկը - 1610թ.
* **7 Up-ի նախկին ֆաբրիկա** (գործել է մինչև 2002 թվականը, ապա քանդվել՝ բնակելի շենքերի կառուցման նպատակով, սակայն ճակտոնը պահպանվել է)

## Քույր քաղաքներ
Սանտա Վեներան բարեկամական սերտ կապեր է հաստատել իտալական Օրվիետո քաղաքի հետ
* Օրվիետո, Իտալիա

## Պատկերասրահ

Old Parish Church, Santa Venera 001.jpg|Հին եկեղեցին
Parish Church, Santa Venera 001.jpg|Ծխական եկեղեցին
File:Malta - Santa Venera - Triq il-Kbira San Guzepp + St. Joseph Church + St. Joseph Institute 01 ies.jpg|Սբ. Հովսեփ եկեղեցին
File:Malta - Santa Venera - Triq il-Kbira San Guzepp + Casa Leoni 01 ies.jpg|*Casa Leoni* շենքը
File:Fountain Romeo Romano near exit.jpeg|Ռոմանո Ռոմեո պարտեզի շատրվանը
File:Wignacourt Arch 2016-02-21.jpg|Վինյակուրի կամարը
File:Guard Tower St Venera.jpeg|*It-Turretta*
File:Santa Venera feast 11.jpg|7 Up-ի նախկին ֆաբրիկան
Malta - Santa Venera - Triq il-Kbira San Guzepp - Vincenzo Bugeja Conservatory + San Vincenz Chapel 02 ies.jpg|Vincenzo Bugeja կոնսերվատորիան


## Կրթօջախներ
* *Saint Elias* քոլեջ
* *Vincenzo Bugeja*
* *Dun Xand Cortis*
* *St Michael's* քոլեջ

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ

Կատեգորիա:Մալթայի բնակավայրեր
Կատեգորիա:Մալթայի քաղաքներ
Թենիսիստուհի (լուսանկար)

**«Թենիսիստուհի»** (), կուլտային լուսանկար, որտեղ պատկերված է երիտասարդ կինը թենիսի կորտում (թենիսի դաշտ)։ Աջ ձեռքին նա բռնած է ձեռնաթիակ (ռակետկա), իսկ ձախ ձեռքը հետևի կողմից բարձրացնում է հագուստը՝ ցույց տալով, որ նա առանց ներքնազգեստի է։

## Պատմություն
Լուսանկարի հեղինակը Մարտին Էլիոթն է։ Այն նկարվել է 1976 թվականին Բիրմինգհեմի համալսարանում։ Լուսանկարում պատկերված է Ֆիոնա Բաթլերը՝ Էլիոթի ընկերուհին, որն այդ ժամանակ տասնութ տարեկան էր։ Լուսանկարը բեմադրական է. Բաթլերը չէր կարողանում խաղալ թենիս, իսկ համազգեստը, ձեռնաթիակը և գնդակները վերցված էին պարտքով։

Լուսանկարն առաջին անգամ հրապարակվել է *Athena* արտ-ռիթեյլերում 1977 թվականին՝ որպես Եղիսաբեթ II-ի արծաթե հոբելյանին նվիրված օրացույցի մի մաս։

1978 թվականին լուսանկարը լայն տարածում է գտել, երբ սկսել է «Athena»-ի պաստառների խանութում վաճառվել 2 ֆունտ ստեռլինգով։ Վաճառվել է պաստառի մոտ 2 միլիոն օրինակ։

Պաստառը կայուն կերպով վաճառվել է 1980-ական թվականներին և շրջանառությունից դուրս եկել միայն 1994 թվականին, երբ «Athena» մայր ընկերությունը սնանկացել է։

2001 թվականին Բաթլերը հարցազրույցում հայտարարել է, որ լուսանկարից ոչ մի կերպ չի ամաչում ():

Էլիոթը մահացել է 2010 թվականի մարտի վերջին։

## Հանրաճանաչություն և նմանակումներ
Պատկերը մեծ պահանջարկ ունի հավաքորդների և հայտնիների շրջանում, այդ թվում՝ Ջոնաթան Ռոսսի, Ռիկի Ջերվեյսի և Ադրիան Փիրսի։

Տարբեր ժամանակներում լուսանկարը նմանակել են ամենատարբեր անձինք, օրինակ՝ Ալան Քարը և Քայլի Մինոուգը։

«Կարմիր գաճաճ» հեռուստասերիալի «Կարուսել» սերիայում Կատուն ասում է. «Մեզ կրկնօրինակել են ավելի շատ, քան իր հետույքը թեթևակի քորող թենիսիստուհու լուսանկարը» ():

Լուսանկարում պատկերված սյուժեն օգտագործվել է «Davis Cup World Tour» թենիսային վիդեոխաղի գովազդում «Sega Mega Drive»-ին կցելու համար։

2011 թվականին քանդակագործ Բեն Դիրնին ստեղծել է ոսկով պատված քանդակ, որը ճշգրտորեն կրկնել է լուսանկարիչ Մարտին Էլիոթի կողմից պատկերված սյուժեն։ Քանդակագործի համար մոդել է դարձել այդ նույնՖիոնա Բաթլերը, որի կազմվածքը, ըստ քանդակագործի հայտարարությունների, գրեթե չի փոխվել։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Լուսանկարներ
Կատեգորիա:1976 աշխատություններ
Կատեգորիա:Սպորտային հագուստ
Կատեգորիա:Կանանց թենիս
Կատեգորիա:Թենիսիստուհիներ
Կաստեկ Բայանբաև

**Կաստեկ Բայանբաև** (, ), խորհրդային և ղազախ մանկագիր, բանաստեղծ և թարգմանիչ։

## Կենսագրություն
Կաստեկ Բայանբաևը ծնվել է 1936 թվականի նոյեմբերի 15-ին, Թալդի-Կուրգանի մարզի Անդրեևսկի շրջանի Թալդիբուլաք գյուղում։ Միջնակարգ դպրոցն ավարտելուց հետո նա աշխատել է կոլեկտիվ տնտեսությունում։

1972 թվականին ավարտել է Ղազախստանի Ս. Կիրովի անվան համալսարանի (այժմ՝ Ղազախստանի համալսարան) ժուռնալիստիկայի ֆակուլտետը։

1960-1965 թվականներին աշխատել է որպես բաժնի վարիչ և գրականագետ Ալակոլի շրջանի, Ալմաթիի տարածաշրջանային թերթերի խմբագրություններում։

1971-1995 թվականներին աշխատել է որպես «Ժազուշի» պարբերականի խմբագրության ղեկավար, «Ժալին» պարբերականի գլխավոր խմբագիր։

## Ստեղծագործություն
Կաստեկ Բայանբաևը վաթսունական թվականների սկզբից զբաղվել է գրական գործունեությամբ, երկար տարիներ արդյունավետ աշխատել է մանկական պոեզիայի ժանրում։ Առաջին բանաստեղծությունները լույս են տեսել «Պիոներ» ամսագրի էջերում, «Ղազախստանի պիոներ» և «Լենինշիլ Ժաս» թերթերում։

### Մատենագրություն
* 1962 թվական՝ «Նժույգը»
* 1964 թվական՝ «Ձախլիկ ծերուկը»
* 1966 թվական՝ «Նվերներ երեխաներին»
* 1966 թվական՝ «Նամակ մարդուն»
* 1969 թվական՝ «Բարի օր»
* 1970 թվական՝ «Իլյիչը և որսորդը»
* 1973 թվական՝ «Սպիտակաթև ճայեր»
* 1974 թվական՝ «Բոգատիրներն անձրևի տակ»
* 1976 թվական՝ «Զարմանալի աշխարհ»
* 1978 թվական՝ «Թռչնի կաթ»

## Մրցանակներ
* 1970 թվականին արժանացել է «Վլադիմիր Իլյիչ Լենինի ծննդյան 100-ամյակի» մեդալին։
* 1986 թվականին արժանացել է Ղազախստանի գրողների միության Իլյաս Ժանսուգուրովի անվան մանկական գրականության «Tәtti sabaқ» մրցանակին։
* 2005 թվականին արժանացել է «Գերազանց աշխատանքի համար» մեդալին (Ղազախստան)։
* 2014 թվականին արժանացել է Ղազախստանի Հանրապետության պետական կրթաթոշակի` մշակույթի և արվեստի բնագավառում։
* 2015 թվականին արժանացել է Ղազախստանի Հանրապետության նախագահի կրթաթոշակի` մշակույթի և արվեստի բնագավառում։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Խորհրդային բանաստեղծներ
Կատեգորիա:Խորհրդային մանկագիրներ
Կատեգորիա:Խորհրդային թարգմանիչներ
Կատեգորիա:Բանաստեղծներ այբբենական կարգով
Կատեգորիա:Ղազախ լրագրողներ
Ուիստին Աբելա

**Ուիստին Աբելա** (, ), մալթացի քաղաքական գործիչ, վարչապետի տեղակալ (1981—1982), ֆինանսների նախարար (1983—1987)։

## Կենսագրություն
1966-1996 թվականներին Աբելան Մալթայի խորհրդարանի անդամ էր։ 1971 թվականին նա նշանակվել է վարչապետ Դոմինիկ Մինտոֆին կից ֆինանսների գծով խորհրդարանական քարտուղար, 1974 թվականին՝ զարգացման նախարար, իսկ 1976 թվականին՝ էներգետիկայի, նավահանգիստների և հեռահաղորդակցության պատասխանատու։

1981-1982 թվականներին եղել է Մալթայի փոխվարչապետ, Լեյբորիստական կուսակցության փոխնախագահ, ապա՝ մինչև 1987 թվականը՝ ֆինանսների նախարար։ 1987-1992 թվականներին եղել է ընդդիմություն, եղել է զինված ուժերի և էներգետիկայի նախարարը ստվերային կառավարությունում։

1959 թվականին Ուեսթին Աբելան ամուսնացել է Քեթրին Աբելի հետ, զույգը երեք երեխա ունի՝ Մարջան, Կարմելինա և Լիցիա։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Մալթայի քաղաքական գործիչներ