Ռուսաստանի գիտությունների ակադեմիա (Սանկտ Պետերբուրգ)

**Ռուսաստանի գիտությունների ակադեմիայի Սանկտ Պետերբուրգի գիտական կենտրոն** (), Սանկտ Պետերբուրգում և Լենինգրադի մարզում Ռուսաստանի գիտությունների ակադեմիայի ( ՌԳԱ ) գիտական հաստատությունների ասոցիացիան:

Հիմնադրվել է 1983 թվականի փետրվարի 17-ին՝ որպես ԽՍՀՄ ԳԱ Լենինգրադի գիտական կենտրոն (ԼԳԿ): Այստեղ շարունակվել է 18-րդ դարի սկզբին Պետրոս I-ի հաստատած գիտական ավանդույթները։ Խորհրդային տարիներին ազդեցությամբ այն հավասար է եղել ակադեմիայի մարզային մասնաճյուղին, թեև երբեք չի անվանվել ԳԱ մասնաճյուղ։

Գիտական կենտրոնի առաջին նախագահը դարձել ես ակադեմիկոս Իգոր Գլեբովը։ 1989 թվականից մինչև 2019 թվականի մարտի 1-ը նրա մահը կենտրոնի նախագահությունը ղեկավարել է ակադեմիկոս, ֆիզիկայի Նոբելյան մրցանակի դափնեկիր Ժորես Ալֆյորովը։

2023 թվականի մայիսին կառավարության որոշում է կայացվել Ռուսաստանի գիտությունների ակադեմիայի Սանկտ Պետերբուրգի մասնաճյուղ ստեղծելու մասին, որի կապակցությամբ պետք է վերանայվի Սանկտ Պետերբուրգի գիտական կենտրոնի դերն ու տեղը։ 2024 թվականի գարնանը Սանկտ Պետերբուրգի գիտական կենտրոնը ներառվել է նորաստեղծ բաժնի կողմից վերահսկվող կազմակերպություններից մեկը։

## Պետերբուրգի գիտական կենտրոնի նպատակներ
Գիտական կենտրոնի հիմնական խնդիրն է հիմնադրման պահից նպաստել բնական, տեխնիկական, հումանիտար և հասարակական գիտությունների բնագավառում հիմնարար հետազոտությունների զարգացմանը, այդ թվում՝ տարածաշրջանի սոցիալ-տնտեսական խնդիրների լուծմանն ուղղված հետազոտությունների: Կենտրոնը նպաստել է Սանկտ Պետերբուրգի ակադեմիական հաստատությունների գիտատեխնիկական ներուժի զարգացմանը, կազմակերպել է նրանց փոխգործակցությունը միջդիսցիպլինար հետազոտությունների իրականացման գործում: Կենտրոնի գործունեության շրջանակն էր նաև բարձր որակավորում ունեցող գիտական կադրերի պատրաստումը և միջազգային գիտական կապերի զարգացումը։

## Տեղեկություններ Սանկտ Պետերբուրգի գիտական կենտրոնի կազմի մասին
2010-ական թվականներին Ռուսաստանի գիտությունների ակադեմիայի Սանկտ Պետերբուրգի գիտական կենտրոնը ներառում էր Սանկտ Պետերբուրգում և Լենինգրադի մարզում տեղակայված Ռուսաստանի գիտությունների ակադեմիայի ավելի քան 60 հաստատություններ, կազմակերպություններ և ձեռնարկություններ, որոնց ընդհանուր աշխատուժը կազմում է 13,2 հազար մարդ: Սանկտ Պետերբուրգի գիտական կենտրոնի կազմում ընդգրկված 44 գիտական թիմերից 32-ը անկախ գիտահետազոտական ինստիտուտներ և կազմակերպություններ էին, 9-ը՝ ոչ ռեզիդենտ (հիմնականում Մոսկվայի) ինստիտուտների մասնաճյուղեր, բաժիններ և բաժանմունքներ, ներառում էին նաև 2 կրթական բաժին և 1 սեյսմիկ կայան: Սանկտ Պետերբուրգի գիտական կենտրոնի գիտական հաստատություններից էին Ռուսաստանի խոշորագույն ակադեմիական ինստիտուտները՝ Աբրամ Իոֆե անվան ֆիզիկատեխնիկական ինստիտուտը և Բ. Պ.Կոնստանտինովաի Սանկտ Պետերբուրգի միջուկային ֆիզիկայի ինստիտուտի անվ, թվով 2,2 հազար աշխատող։ Հումանիտար գիտությունների ամենախոշոր հաստատությունը՝ Ռուսաստանի գիտությունների ակադեմիայի գրադարանը ունի 630 աշխատող, ամենամեծ կենսաբանական ինստիտուտը՝ ՌԴ ԳԱ Ի. Պավլովի անվան ֆիզիոլոգիայի ինստիտուտը՝ 640 աշխատող: Սպեկտրի միջին մասը ձևավորվել է հարյուրից վեց հարյուր աշխատող ունեցող ինստիտուտների կողմից։ Այն ժամանակ Սանկտ Պետերբուրգում աշխատել են 42 ակադեմիկոսներ և Ռուսաստանի գիտությունների ակադեմիայի 71 թղթակից անդամներ; Գիտական հաստատությունների գիտաշխատողների ընդհանուր թվից (5723 մարդ) 1138 հոգի ունեցել է գիտությունների դոկտորի գիտական աստիճան, իսկ 2880-ը՝ գիտությունների թեկնածու։

Հիմնարար և կիրառական հետազոտությունների համակարգումն իրականացրել է Միջառարկայական համակարգող գիտական խորհուրդը (նախագահ՝ ակադեմիկոս Ս. Գ. Ինգե-Վեխտոմով): Այն ներառել է յոթ Միացյալ գիտական խորհուրդներ՝ ֆիզիկական և մաթեմատիկական գիտությունների, էներգետիկ խնդիրների, մեխանիկայի, ամրության և նյութագիտության խնդիրների, համակարգչային գիտության, կառավարման և հեռահաղորդակցության խնդիրների, «Էկոլոգիայի և բնական ռեսուրսների» բարդ խնդիրների վերաբերյալ, «Կենսաբանություն և բժշկություն» խորհուրդը և Մարդասիրական հարցերի և պատմամշակութային ժառանգության խորհուրդը։

## Սանկտ Պետերբուրգի գիտական կենտրոնի շուրջ ստեղծված իրավիճակը 2014 թվականից հետո
Համաձայն Ռուսաստանի գիտությունների ակադեմիայի գործող կանոնադրության, որն ընդունվել է 2014 թվականին և այժմ փոփոխություններով, Սանկտ Պետերբուրգի գիտական կենտրոնը պաշտոնապես ակադեմիայի կառուցվածքային ստորաբաժանումներից չէ (տարածաշրջանային մասնաճյուղերի նման. Ռուսաստանի Հեռավոր Արևելյան մասնաճյուղ Գիտությունների ակադեմիա, Ռուսաստանի գիտությունների ակադեմիայի Սիբիրի բաժանմունք, Ռուսաստանի գիտությունների ակադեմիայի Ուրալի մասնաճյուղ), ինչպես նախկինում էր: Այնուամենայնիվ, փաստորեն, մինչև 2020-ականների սկիզբը Սանկտ Պետերբուրգի գիտական կենտրոնը շարունակել է իրականացնել ըստ էության նույն գործառույթները։

Քննարկվել է Սանկտ Պետերբուրգի գիտական կենտրոնի նախկին իրավական կարգավիճակը վերականգնելու հարցը։ Նման վերականգնման ակտիվ կողմնակից է եղել Ալֆյորովը։ Այս դիրքորոշումը աջակցություն է գտել Ռուսաստանի գիտությունների ակադեմիայի ղեկավարության, ներառյալ նրա նախագահ Ա. Մ. Սերգեևի և Ռուսաստանի իշխանությունների կողմից: Սակայն որոշումը պետք է կայացվեր Ռուսաստանի կառավարության մակարդակով։

2019 թվականի ապրիլի դրությամբ կառավարությունը հնարավորություն չի տեսնել Սանկտ Պետերբուրգի գիտական ​​կենտրոնը ակադեմիային վերադարձնելու (այն այն ժամանակ կրթության նախարարության պատասխանատվության տակ էր)՝ դա բացատրելով նրանով, որ տարածաշրջանային գիտական ​​կենտրոնների հայեցակարգը դեռ մշակված չէ։

Ներկայումս (2024 թվական) Սանկտ Պետերբուրգում աշխատում են մոտ 200 ակադեմիկոսներ և Ռուսաստանի գիտությունների ակադեմիայի թղթակից անդամներ։

## Սանկտ Պետերբուրգի գիտական կենտրոնի շենք
Գիտությունների ակադեմիայի գլխավոր շենքը կառուցվել է 1783-1789 թվականներին։ Դրա հեղինակը ռուսական կլասիցիզմի ականավոր վարպետ Ջակոմո Կվարենգին է։ 1824 թվականից այս շենքում անցկացվում են Գիտությունների ակադեմիայի ժողովներ։

Ռուսաստանի գիտությունների ակադեմիայի Սանկտ Պետերբուրգի մասնաճյուղի աշխատանքի մեկնարկից հետո Սանկտ Պետերբուրգի գիտական կենտրոնի շենքը փոխանցվել է նորաստեղծ վարչությանը(ժամանակին քննարկվում էր շենքը գիտության և տեխնիկայի թանգարանի վերափոխման մասին, բայց դա մնաց միայն խոսակցությունների տեսքով):

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Սանկտ Պետերբուրգի գիտական կենտրոնի պաշտոնական կայք
* Կառուցվածքը կայքում

Կատեգորիա:1983 հիմնադրված կազմակերպություններ
Կատեգորիա:1984 հիմնադրումներ ԽՍՀՄ-ում
Կատեգորիա:Սանկտ Պետերբուրգի ճարտարապետական հուշարձաններ
Կատեգորիա:ՎՀ/թեմա 1