Կարլսռուե

**Կարլսռուե** (, *Կալզղուը*), քաղաք Գերմանիայում, Բադեն-Վյուրտեմբերգ երկրամասում, Հռենոս գետի աջ ափին, Ֆրանսիայի հետ Գերմանիայի ունեցած պետական սահմանի մերձակայքում։ 308,7 հազար բնակիչ (2022)։ Արդյունաբերական կենտրոն է, տրանսպորտային հանգույց, գետային նավահանգիստ։ Զարգացած է նավթաթորումը, տրանսպորտային և էլեկտրատեխնիկական մեքենաշինությունը։ Ունի համալսարան, կերպարվեստի պետական ակադեմիա, թանգարան։ Հիմնադրվել է 1715 թ.-ին։

Կարլսռուեում են տեղակայված արդարադատության համակարգի մի շարք բարձրագույն (դաշնային մակարդակի) հաստատություններ, այդ թվում՝  դաշնային սահմանադրական դատարանը (Bundesverfassungsgericht), արդարադատության դաշնային դատարանը (Bundesgerichtshof), դաշնային դատարանի գլխավոր դատախազը (Generalbundesanwalt beim Bundesgerichtshof):

## Անվանում
Հիմնադրել է մարկգրաֆ Կարլ Վիլհելմը 1715 թվականին։ Առաջին շինությունը եղել է նրա որսորդական դղյակը․ այստեղից էլ քաղաքի անվանումը, որը նշանակում է «Կարլի հանգիստ» (գերմաներեն Ruhe ― «հանգիստ, հանգստություն»)։

## Ժողովրդագրություն
*Բնակչության թվաքանակի փոփոխությունները.*

## Քույր քաղաքներ
Կարլսռուեն բարեկամական սերտ կապեր է հաստատել հետևյալ քաղաքների հետ.

*, Նանսի (1955)
*, Նոթինգհեմ (1969)
*, Հալլե (1987)
*, Կրասնոդար (1997)
*, Տիմիշոարա (1997)
*, Վիննիցա, (2022)

### Գործընկերություն
Կարլսռուեն գործընկերային սերտ կապեր է հաստատել հետևյալ քաղաքների հետ.
*, Օուլու

## Կլիմա

## Պատկերասրահ

Karlsruhe-Oberfinanzdirektion-08-2021-gje.jpg
Karlsruhe-HKA-02-2021-gje.jpg
Karlsruhe-Christuskirche-16-2021-gje.jpg
Karlsruhe-Grenadierkaserne-34-Bagger-2021-gje.jpg
Karlsruhe-Grenadierkaserne-40-Leibgrenadierdenkmal-2021-gje.jpg
Karlsruhe-Haydnplatz-22-2021-gje.jpg
Karlsruhe-Klinikum-46-von Moltkestr-2021-gje.jpg
Karlsruhe-Verwaltungsgericht-02-2021-gje.jpg


## Ծանոթագրություններ

## Գրականություն
* Dorothea Wiktorin (Hrsg.): *Atlas Karlsruhe – 300 Jahre Stadtgeschichte in Karten und Bildern.* Emons, Köln 2014, ISBN 978-3-95451-413-7.
* Stadt Karlsruhe Stadtarchiv (Hrsg.): *Karlsruhe. Die Stadtgeschichte.* Badenia, Karlsruhe 1998, ISBN 3-7617-0353-8 (PDF; 54,4 MB ).
* Georg Patzer: *Kleine Geschichte der Stadt Karlsruhe*. G. Braun, Karlsruhe 2014, ISBN 978-3-7650-8488-1.
* Hubert Doerrschuck, Herbert Meininger: *Karlsruhe. Stadtgeschichte und Bilddokumentation.* G. Braun, Karlsruhe 1984, ISBN 3-7650-8041-1.
* Erich Keyser: *Badisches Städtebuch.* (= *Deutsches Städtebuch. Handbuch städtischer Geschichte.* Band IV 2). Kohlhammer Verlag, Stuttgart 1959.
* Landesarchivdirektion Baden-Württemberg (Hrsg.): *Regierungsbezirk Karlsruhe.* (= *Das Land Baden-Württemberg. Amtliche Beschreibung nach Kreisen und Gemeinden.* Band V). Kohlhammer, Stuttgart 1976, ISBN 3-17-002542-2.
* Horst F. Pampel: *Karlsruhe – Zwischen den Zeilen der Chronik.* Karlsruhe o. J. (1988).
* Horst F. Pampel: *Karlsruhe – 275&nbsp;Jahre Perspektiven, Perioden und Persönlichkeiten.* Karlsruhe o. J. (1990).
* David Depenau, Ernot Drücke: *Karlsruhe einst und heute – Vergleichende Stadtansichten.* Verlag Regionalkultur, Heidelberg u.&nbsp;a. 2006, ISBN 3-89735-461-6.
* Heinz Schmitt (Hrsg.): *Alltag in Karlsruhe. Vom Lebenswandel einer Stadt durch drei Jahrhunderte*. Badenia-Verlag, Karlsruhe 1990, ISBN 3-7617-0262-0.
* Armin G. Meyer, Sabine Meyer-Carillon: *Ortsfamilienbuch Karlsruhe.* Teil 1: *Hof und Hofdienerschaft: Carlsburg in Durlach, Schloss Augustenburg in Grötzingen, markgräflicher Hof zu Basel 1688–1743 und Hof-Gemeinde Karlsruhe 1750–1761.* Cardamina Verlag Susanne Breuel, 2014, ISBN 978-3-86424-162-8.
* Armin G. Meyer, Sabine Meyer-Carillon: *Ortsfamilienbuch Karlsruhe.* Teil 2: *Reformierte Gemeinde 1722–1821.* Cardamina Verlag Susanne Breuel, 2014, ISBN 978-3-86424-182-6.

## Արտաքին հղումներ
* Կարլսռուեի պաշտոնական կայքէջը
* Amtlicher WebStadtplan Karlsruhe mit thematischen und historischen Karten
* Karlsruhe auf stadtpanoramen.de
* Stadtlexikon Karlsruhe des Stadtarchiv Karlsruhe
* Stadtwiki Karlsruhe
* Tourismusportal Karlsruhes
* 

Կատեգորիա:1715 թվականին հիմնադրված բնակավայրեր
Կատեգորիա:Գերմանիայի քաղաքներ