Ռոզալբա Կարրիերա

**Ռոզալբա Կարրիերա** (, ), իտալացի նկարչուհի և վենետիկյան դպրոցի մանրանկարչուհի, Իտալիայի և Ֆրանսիայի արվեստում ռոկոկո ոճի գլխավոր ներկայացուցիչներից մեկը։

## Կենսագրություն
Ռոզալբա Կարրիերան ծնվել է  1673 թվականին Վենետիկում։ Մայրը եղել է ժանեկագործուհի։ Մի շարք հետազոտողների կարծիքով, սովորել է իր մոր մոտ և սկսել է որպես փղոսկրից ծխախոտատուփի գեղազարդիչ (նախատեսված զբոսաշրջիկներին վաճառելու համար), այստեղից էլ գալիս է նրա հետաքրքրությունը դիմանկարային մանրանկարչության նկատմամբ։

25 տարեկանում իր աշխատանքների համար ընտրվում է Հռոմի Սուրբ Լուկայի ակադեմիայի նկարիչների գիլդիայի անդամ։ 1716 թվականին Վենետիկում ծանոթանում է խոշոր ֆինանսիստ և նշանավոր կոլեկցիոներ Պիեր Կրոզայի հետ և նրա խորհրդով 1720 թվականի մարտին ընտանիքի հետ միասին տեղափոխվում է Փարիզ, որտեղ նրա գունամատիտներով նկարները զգալի հաջողություն ունեցան՝ դառնալով ռոկոկոյի վերածնվող արվեստի խթաններից մեկը։ Ֆրանսիական մայրաքաղաքում նա ստացավ թագավորական ընտանիքի անդամների 36 դիմանկարների պատվեր (այդ թվում նկարեց իր լավագույն աշխատանքներից մեկը՝ երիտասարդ Լյուդովիկոս XV-ի դիմանկարը)։ Փարիզում նա օրագրեր էր վարում և բազմաթիվ նամակներ գրում, ծանոթանում Վատտոյի հետ և նկարում նրա դիմանկարը։ Փարիզում նրա աշակերտն է դառնում շվեդական գեղանկարչությունում ռոկոկոյի ամենավառ ներկայացուցիչներից մեկը, Գուստաֆ Լունդբերգը։ Նույն տարում ընտրվում է Գեղանկարչության Ֆրանսիական թագավորական ակադեմիայի անդամ, իսկ հաջորդ տարի (1721 թ.) վերադառնում է Վենետիկ, Մեծ Ջրանցքի վրայի իր տունը։ 1730 թվականին Կարրիերան հեռանում է Վենետիկից, 6 ամիս աշխատում է Վիեննայում, նրան գնահատող և խնամակալ կայսր Կարլ VI-ի արքունիքում։ Վիեննայում Կարրիերայի աշակերտն է դառնում Կարլ VI-ի դուստրը՝ ապագա արքայադուստր Մարիա Թերեզան։

Կարրիերայի աշխատանքներն անսովոր մասսայականություն էին վայելում Եվրոպայում, վանական և ազնվականական արքունիքում և այդ հաջողության գաղտնիքը պարզ էր. նրա բոլոր դիմանկարները կատարված էին նրբագեղ հմայքով, նրա կերպարները ժպտուն են, գեղեցիկ, նրանց ներաշխարհը լի է նուրբ հմայքով, կանացիությամբ, թեթևությամբ (և այնքան մոտ ռոկոկոյի գեղարվեստական աշխարհայացքին)։

1750-ական թվականներին նկարչուհին կորցնում է տեսողությունը, կատարակտի վերացմանն ուղղված երկու վիրահատությունները անարդյունք են անցնում և նկարչուհին մինչև իր օրերի վերջը կույր է մնում։ 19-րդ դարի վերջին և 20-րդ դարի սկզբին ֆեմինիստական շարժման ալիքի վրա ստեղծվել են նրա մի շարք կենսագրություններ, գերմանացի բանաստեղծուհի Միկայելա Յարին նրա մասին գրում է պատմական վեպ։

## Երկեր
* Diario degli anni 1720 e 1721 scritto di propria mani in Parigi. Venezia, 1793.
* Journal de Rosalba Carriera pendant son séjour à Paris en 1720 et 1721. Paris: J. Techener, 1865.
* Rosalba’s journal, and other papers/Austin Dobson, ed. London: Chatto & Windus, 1915.
* Lettere, diari, frammenti/ Bernardina Sani, ed. Firenze: L.S. Olschki, 1985.

## Գրականություն
* Walther A. Rosalba Carriera. Dresden: VEB Verlag der Kunst, 1984.
* Sani B. Rosalba Carriera. Torino: U. Allemandi; Milano: Messaggerie libri, 1988
* Panzeri L. Rosalba Carriera. Mirano: Eidos, 2002
* Jary M. Die Pastellkönigin: historischer Roman. München: Droemer, 2005
* Mehler U. Rosalba Carriera 1673—1757: die Bildnismalerin des 18. Jahrhunderts. Königstein im Taunus: Ortensia Koenigstein, 2006

## Պատկերասրահ

Rosalba Carriera - Young Lady of the Le Blond Family - WGA4494.jpg|Աղջիկը Լեբլոն ընտանիքից
Rosalba Carriera - Self-Portrait as Winter - WGA04504.jpg|Ինքնադիմանկար
(Venice) Rosalba Carriera - Self-Portrait - Gallerie Accademia.jpg|Ինքնադիմանկար (1746)
Rosalba Carriera - Cardinal Melchior de Polignac - WGA4488.jpg|Կարդինալ Պոլինյակի դիմանկարը
Carriera, Rosalba - Flora - 1730.jpg|Ֆլորա (1730)
Rosalba Carriera 002.jpg|Ծաղիկներով կինը


## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Paintings in Museums and Public Art Galleries Worldwide

Կատեգորիա:17-րդ դարի իտալացի նկարիչներ
Կատեգորիա:Իտալացի նկարչուհիներ