Իսպանիա (հուշարձան)

**Իսպանիա**, հուշարձան, որը բացվել է 1936 թվականին Պուերտո Մադերոյում (Բուենոս Այրես նահանգ)։ Տեղադրվել է որպես հարգանքի տուրք Իսպանիային, Արգենտինայի ժողովրդի կողմից և համարվում է երկու ժողովուրդների հոգևոր միասնության խորհրդանիշ։
Արգենտինայի ճարտարապետ Արթուրո Դրեսկոյի ղեկավարությամբ կառուցված քանդակը բաղկացած է կարմիր գրանիտից։ Խորաքանդակը բաղկացած է 29 քանդակից, որտեղ ներկայացված են բոլոր հայտնի իսպանացիները, որոնք կապված էին Արգենտինայի պատմության հետ, սկսած Իսպանիայի նվաճման և երկրի գաղութացման հետ։

## Գտնվելու վայր
Գտնվում է Իսպանիայի պողոտայի, 2400 (անմիջապես դեպի հյուսիս), Սալամանկայի հրապարակում, Ալֆերեզ դե Նավիո Ֆրանցիսկո Փարեժայի խաչմերուկում, Պուերտո Մադերոյի տարածքում և Պասեո դե Լա Կոստանեռա Սուր թաղամասում։
## Պատմություն
left|thumb|120px|Артуро Дреско.
Սա արգենտինացի քանդակագործ Արթուրո Դրեսկոյի (1875-1961) ամենահայտնի աշխատանքն է։ Հուշարձանը քաղաքին նվիրվել է երկրի կառավարության կողմից 1910 թվականին։ Այն բացվել է միայն 1936 թվականի հոկտեմբերի 13-ին, քաղաքապետ Մարիանո դե Վիդայի կողմից։ Հուշարձանը կառուցվել է որպես Իսպանիայի ժողովրդին հարգանքի տուրք, որը դարձավ ժամանակակից Արգենտինայի ժողովրդավարության հիմք։ 1990-ականներին Արգենտինա կատարած այցի ժամանակ Իսպանիայի թագուհի Սոֆիան որոշեց, որ Իսպանիայի հուշարձանը հուլիսի 9-ին կտեղափոխվի պողոտա, Ավենդա դե Մայոյի խաչմերուկ, որտեղ գտնվում է Դոն Կիխոտի հուշարձանը, սակայն հուշարձանի տեղափոխումը դեռևս չեն իրականացվել։

## Նկարագրություն

Հուշարձանի հեղինակը այդ ժամանակաները բնութագրում է այսպես. «Պատմության մի մաս, որը ներառում էր Իսպանիայի կողմից արված բացահայտումները և նվաճումները, Հարավային Ամերիկայի գաղութացումը և թագավորություն ստեղծումը»։ 
Այն բաղկացած է խոշոր կարմիր գրանիտից, որի կենտրոնում փորագրված է հետևյալ արտահայտությունը. «Պտղաբերություն, քաղաքակրթություն, հավերժություն»։

* Հիմքում տեղադրված է 29 իսպանացիների քանդակ, կապված Ամերիկայի բացահայտման և նվաճման հետ։
* Կենտրոնում` ներքևի հատվածում, Քրիստոֆեր Կոլումբոսն է ծնկի իջած Իզաբել թագուհու առաջ։
* Հուշարձանի վերևի հատվածում երկու քանդակներ են, համապատասխանաբար, կանգնած երիտասարդը խորհրդանշում է Արգենտինան, իսկ նստած հասուն կինը` Իսպանիան։
Աջ և ձախ կողմերում`
* Խուան Դիազ դե Սոլիս (գտնվում է հյուսիս-արևելքում)։
* Ֆերնանդ Մագելան (հարավ-արևմուտք)։
Հյուսիս-արևմտյան կողմ`
* Հյուսիս-արևելյան թև` Ալվար Նունես Կաբեզա դե Վակայի, Դոմինգո Մարտինես դե Կրալայի, Խերոնիմո Լուիս դե Կաբրերայի, Խուան Սեբաստիան Էլկոնոիի և եպիսկոպոս Բարկո Սենտրերիի քանդակներ։ 
* Հարավ-արևմտյան թև` Սեբաստիան Կաբոտի, Բարթոլոմե դե Լաս Կասասի (որի ոտքերին նստած են հնդկացիներ), Խուան դը Գարայի և Պեդրո դե Մենդոսայի քանդակներ։
Հարավ-արևելյան կողմ`
* Խուան Խոսե Սալսեդոյի և Պեդրո դե Սեվալոսի, Ֆրանսիսկո Սալանոյի և Ֆերնանդո Արիաս դե Սավեդրայի, ինչպես նաև հնդկացու քանդակ։
* Քահանա Ֆերնանդեսի, Ֆելիքս դը Ազարայի, Խոակին դել Պինո Ռոսասի, Պեդրո Կերվինոի, Բալթասարար Իդալգո դե Սիսներոսի և աբորիգենիի քանդակ։

Հուշարձանը բաղկացած է բրոնզից, ստեղծվել է «Իսպանական հայրենասիրական ասոցիացիայի(Asociación Patriótica Española)»- ի նախաձեռնությամբ։ Հուշարձանում արձանագրվել են իսպանացիների անունները, որոնք ուղեկցում էին Քրիստոֆեր Կոլումբոսի արշավախմբին և «Նոր Աշխարհի» բացահայտմանը։

## Ծանոթագրություններ

## Գրականություն
* Carlos María Toto, Leticia Maronese y Carlos Estévez (2007), *Monumentos y Obras de Arte en el espacio público de la Ciudad de Buenos Aires*, Colección cuadernos educativos, Ministerio de Cultura de la Ciudad de Buenos Aires. ISBN 978-987-1358-03-8
* Diario La Nación: ''Costanera, paseo al sur'' 10 de marzo de 2000
* Observatur, Barrio de Puerto Madero 

Կատեգորիա:1936 հիմնադրումներ
Կատեգորիա:Բուենոս Այրեսի հուշարձաններ