Ֆրանկո Ներո

**Ֆրանկո Ներո** (, ծնվ․ **Ֆրանչեսկո Սպարաներո** (), ), իտալացի դերասան, որը հայտնություն է ստացել սպագետի-վեստերն ժանրի Ջանգո կինոնկարի շնորհիվ։ Բացի այդ, 1970-ական թվականներին ոստիկանների մասին ֆիլմերում խաղացել է դատախազի դերը։ Իր կարիերային ընթացքում աշխատել է բազմաթիվ հայտնի ռեժիսորների ղեկավարության ներքո։

## Կյանք և գործունեություն
Ոստիկանի որդի *Ֆրանչեսկո Սպարաներոն* ծնվել է Մոդենի շրջանի Սան Պրոսպերո ոչ մեծ բնակավայրում, որը մտնում է Էմիլիա Ռոմանյա մարզի մեջ։ Նրա մանկությունն անցել է Պարմայում։ Այնտեղ անցկացնելով իր պատանեկան տարիները, բացահայտել է սերը դեպի թատրոնն ու դերասանական արվեստը։ Նա կազմակերպում էր դպրոցական ներկայացումներ, բանակային ծառայության ընթացքում ղեկավարում էր իր իսկ ստեղծած թատրոնը։ Ավելի ուշ տեղափոխվում է Միլան, որտեղ սկսում է ուսումնասիրել տնտեսագիտություն։ Ուսման վարձը վճարում էր գիշերային ակուբում երգիչ աշխատելով։ Սակայն ուսումն այդպես էլ չի ավարտում։ Հետո Սպարաներոն Միլանում աշխատում է որպես հաշվապահ, սակայն իր հիմնական հետաքրքրությունն այդպես էլ մնում է կինոն։

Հռոմեական Չինեչիտտա կինոստուդիա այցելելիս նա հանդիպում է ռեժիսորներ Կառլո Լիձանիի, Անտոնիա Պյետրանջելիի և Ջոն Հյուսթոնի հետ, ովքեր նրա մեջ արթնացնում են դերասանական ամբիցիաները և հետո առաջարկում կինոյում նրա առաջին դերերը։ Սակայն նա իր դեբյուտը կատարում է 1963 թվականին Ալֆրեդո Ջանետտիի *La ragazza in prestito*ֆիլմում։ Իսկական ճեղքում է լինում նրա 1966 թվականի «սառն ինչպես սառույցը և միայնակ վրիժառու» Ջանգոյի դերը Սերջիո Կորբուչիի համանուն դիլմում։ Այդ կերպարը նրան համաշխարհային մասշտաբով հայտնի է դարձնում և դրանից հետո ստանում ավելի ու ավելի շատ հրավերքներ նկարահանավելու ֆիլմերում։ Որպեսզի գնա սպագետի-վեստերն ժանրից և դառնա ընդունված դերասան, ավելի ուշ նկարահանվում է ֆանտաստիկ, դրամատիկ և կատակերգական ֆիլմերում։

Ֆրանկ Ներոն պատկանում է արևմտյան երկրների այն սակավաթիվ դերասաններին, ով իրավունք ուներ նկարահանվելու նախկին կոմունիստական երկրների կինոնախագծերում։ Ներոն նկարահանվում է Սերգեյ Բոնդարչուկի «Կարմիր զանգակներ։ Ֆիլմ 1։ Մեքսիկան կրակում» և դրա սիկվել «Ես տես նոր աշխարհի ծնունդ»-ում, ինչպես նաև սերբական ազգային-էպիկական «Սրտախինյա Բանովիչ» ֆիլմում։ Բացի այդ, հայտնի է դառնում «21 ժամ Մյունխենում» ֆիլմի1972 թվականի Օլիմպիական խաղերի ահաբեկչի դերը և «Պոպուտչիկ։ Սկիզբ» դրամաում՝ սադիստ ամուսինը, որը ազդեցություն է թողնում ներկայից Ամերիկյան կիոարտադրության զարգացման վրա։

Իր սիրելի ռեժիսորն է Էնցո Ջ․ Կաստելլարին, ում հետ նա նկարահանել է «Il Cittadino si ribella», «Կոբրայի վերադարձը», «Ջունգլի Ջանգո», «Կեոմա» և «La polizia incrimina, la legge assolve!» ֆիլմերը, որոնցից վերջինը ստանում է բազմաթիվ գովասանքներ։ Ներոն լեգենդար է դառնում ռեժիսոր Կառլո Լիցանիի «Մուսոլինիի վերջին օրերը» ֆիլմում բեմականացված Բենիտո Մուսոլինիի գնդակահարումը։

1967 թվականից 1972 թվականը Ներոն աշխատում է բրիտանացի դերասանուհի Վանեսա Ռեդգրեյվի հետ, իսկ 2006 թվականի դեկտեմբերին նրանք ամուսնանում են։ Նրանք ունեն որդի՝ Կառլո Գաբրիել Ներոն՝ ծնված 1969 թվականին։

## Ֆիլմագրություն
### Կինո
* 1962՝ *Pelle viva*
* 1963՝ Դիմակահանդես Սքոթլանդ Յարդում
* 1963՝ Վարձու աղջիկը / *La ragazza in prestito*
* 1964՝ Սելեստինա / *La Celestina P… R…*
* 1965՝ Ես նրան լավ գիտեի / *Io la conoscevo bene*
* 1965՝ Աստվածաշունչ / *The Bible: In the Beginning…*
* 1965՝ Մահացու մշուշները / *I diafanoidi vengono da Marte*
* 1965՝ Die Trampler / Die um Gnade winseln *(Gli Uomini dal passo pesante)
* 1966՝ Երրորդ աչք / *Il terzo occhio*
* 1966՝ [[Джанго (фильм)|Джанго]]՝ Երրորդ աչք / *Django*
* 1966՝ Իմ անունն է Ջոն Հարրիս / *Tecnica di un Omicidio*
* 1967՝ Կամելոտ / *Camelot*
* 1967՝ Ջինգոյի ետ մահն է եկե / *L’uomo, l’orgoglio, la vendetta*
* 1967՝ Ջանգո, հաջողութու՜ն / *Texas, addio*
* 1968՝ Վարձու մարտադպան/ *Il Mercenario*
* 1968՝ Բվի օրը / *Il Giorno della civetta*
* 1968` *Sequestro di persona*
* 1968` Քաղաքում հանիստ վայր / *Un tranquillo posto di campagna*
* 1975՝  Հարգարժան մարդիկ / *Gente di rispetto*
* 1976՝  Սկանդալ
* 1976՝ *Cipolla col|t* 
* 1976՝ Կեոմա
* 1976՝ Գուշակը / *Les Magiciens*
* 1976՝ Հաղթական քայլերգ / *Marcia trionfale*
* 1976՝ 21 ժամ Մյունխենում
* 1977՝ *Sahara Cross*
* 1977՝ Խախուտչիկ։ Արյունոտ ավտոկանգար / *Autostop sangue rosso*
* 1978՝ Ամպրոմ Նորովանում / *Force 10 from Navarone*
* 1979՝ Այլմոլորակայինները/ *The Visitor*
* 1979՝ Ջունգլի Ջանգո
* 1980՝ Կաբրոյի օրը *Il Giorno del Cobra*
* 1980՝ Բոգարտի դեմքով մարդը / *The Man with Bogart’s Face*
* 1981՝ Մտնում է նինջան / *Enter the Ninja*
* 1981՝ Սալամանդրա *The Salamander*
* 1981՝ Ճուռակը / *Banovic Strahinja*
* 1982՝ Քրելլ / Querelle
* 1982՝ Կապույտ աչքերով ավազակը / *Il bandito dagli occhi azzurri*
* 1982՝ Կարմիր զանգակներ։ Ֆիլմ 1։ Մեքսիկան կրակում
* 1982՝ Կարմիր զանգակներ։ Ֆիլմ 2։ Ես տեսա նոր աշխարհի խնունդը]]
* 1983՝ Նինջայի վրեժը / *Revenge of the Ninja*
* 1984՝ André schafft sie alle
* 1985՝ *Il Pentito*
* 1986՝ *Ein gefährliches Mädchen*
* 1986՝ *Tre giorni ai tropici*
* 1987՝ Ջանգոյի վերադարձը / *Django 2: il grande ritorno*
* 1993՝ Սպիտակ հնդկացու վրեժը / *Jonathan degli orsi*
* 1993՝ Ոսկին / *Oro*
* 1995՝ Դելֆին-աջիկը *(The Dolphin Girl)*
* 1996՝ Honfoglalás  Heimeroberung ung. Spielfilm
* 1996՝ *The Innocent Sleep*
* 1996՝ *Il Tocco: la sfida*
* 1997՝ Կնքամայր
* 1998՝ Վերսաչիի սպանությունը / *The Versace murder*
* 1998՝ Հրեշտակների խոսակցությունը / *Talk of Angels*
* 1999՝ Ավազակները / *Li chiamarono… briganti!*
* 2001՝ Օրհնված քագը / *Sacra Corona*
* 2001՝ Մեգիդդո։ Աշխարհի վեջը / *Megiddo: Omega Code 2*
* 2002՝ Ութերորդ մահացու մեքղքը, տոսկանական կարուսել
* 2006՝ Աստվածների վերջը / *L’inchiesta*
* 2008՝ Արյունոտ դքսուհի Բեթորին / *Bathory*
* 2010՝ [[Նամակներ Ջուլիետին]] / *Letters to Juliet* 
* |2012՝ Ջանգո ազատվածը / *Django Unchained*

=== Հեռեուստատեսություն===
* 1975՝ Վալենտինոյի լեգենդը / *The Legend of Valentino*
* 1976՝ 21 ժամ Մյունխենում / Die 21 Stunden von München *(21 Hours at Munich)*
* 1978՝ ԾՈվահենը *(The Pirate)*
* 1981՝ Վարդեց Դանցիգայից *(Le Rose di Danzica)*
* 1983՝ Վագներ (բազմասերիանոց դիլմ)
* 1983՝ Բենետով Ստրահինջա (սերբական ֆիլմ)
* 1984՝ Պոմպեյի վերջին օրը (The Last Days of Pompeii]
* 1984՝ Die Försterbuben
* 1985՝ Սև տանկիստի գաղտնիքը *(Un marinaio e mezzo)*
* 1988՝ В тени богов *(Windmills of the Gods)*  режиссёр: Ли Филип
* 1990՝ Երկնագույն արյուն (բազմասերիանոց դիլմ)
* 1991՝ Երիտասարդ Եկատերինա *(Young Catherine)*
* 1993՝ Բաբելոնյան պայմանագիր
* 1994՝ Վիշապի մատանին *(Desideria e l’anello del drago)*
* 1996՝ Վերադարձ Սանդակոնա *(Il Ritorno di Sandokan)* 
* 1997՝ Արքայադուստր Ամինա *(Deserto di fuoco)* 
* 1997՝ Դավիթի Աստվածաշունչը *(David)* 
* 2000՝ Պավելի Աստվածաշունչը *(San Paolo)*
* 2001՝ Տևտոնյան շքանշանի ասպետներ *(Crociati)* <small>(հեռուստաֆիլմ)</small>
* 2002՝ Սեր, խաբեություն և կիրք
* 2003՝ Սիրտն առանց թագի
* 2005՝ Rosamunde Pilcher: Zauber der Liebe *(Summer Solstice)*
* 2008՝ Իմ սիրտը Չիլիում է

== Մրցանակներ ==
* 1993՝ Art Film Fest միջազգային կինոփառատոն, *Դերասանի առաքելություն* մրցանակ։
* 2008՝ DIVA, միացումը *Փառքի դահլիճում''։
## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Ներոյի արվեստը

Կատեգորիա:Իտալացի դերասաններ
Կատեգորիա:20-րդ դարի դերասաններ
Կատեգորիա:Կինոդերասաններ
Կատեգորիա:Իտալացի սցենարիստներ
Կատեգորիա:Իտալացի երաժիշտներ
Կատեգորիա:Մոդելներ
Կատեգորիա:Իտալացի կինոռեժիսորներ
Կատեգորիա:Կինոպրոդյուսերներ
Կատեգորիա:Իտալացի ռեժիսորներ
Կատեգորիա:Իտալացի մոդելներ
Կատեգորիա:Բեմական կեղծանուններ