Իդա Մկրտչյան

**Իդա Արշավիրի Մկրտչյան** (), հայ դերասանուհի։

ՀԽՍՀ վաստակավոր արտիստ։ Երևանի Հակոբ Պարոնյանի անվան երաժշտական կոմեդիայի թատրոնի դերասանուհի։

## Կենսագրություն
Իդա Մկրտչյանը ծնվել է Երևանում։ Հայրը՝ Արշավիր Տեր-Մկրտչյանը, Գևորգյան ճեմարանի սան էր։ Իր երաժշտական ընդունակությունների շնորհիվ արժանանացել է ճեմարանի երգեցողության ուսուցչի ու խմբավարի՝ մեծ Կոմիտասի ուշադրությանը։ Եղել է Կոմիտասի աշակերտը, հետագայում, Երևանի թեմական դպրոցի ուսուցիչ, Հայաստանի Առաջին Հանրապետության Խորհրդարանի՝ դիվանապետ, խորհրդային տարիներին՝ թարգմանիչ և սրբագրիչ, Առաջին պետական թատրոնի գլխավոր ադմինիստրատոր։ Մայրը՝ Երանուհի Ադամյան (Ադելլա)՝ հայ-սովետական թատրոնի և կինոյի անվանի գործիչ, Առաջին պետական թատրոնի առաջնակարգ դերասանուհի։
Իդա Մկրտչյանը ավարտել է Ռուսաստանի թատերական արվեստի ինստիտուտի (ԳԻՏԻՍ-ի)՝  դերասանական արվեստի բաժինը և Մոսկվայի հայկական դրամատիկական ստուդիան, մեծ ռեժիսոր-բեմադիչ, դերասան՝ Ռուբեն Սիմոնովի ղեկավարությամբ։
Երկար տարիներ աշխատել է Պատանի հանդիսատեսի թատրոնում, այնուհետ՝ Հակոբ Պարոնյանի անվան երաժշտական կոմեդիայի պետական թատրոնում։

## Ստեղծագործական գործունեություն
1930-ական թվականներից, Իդա Մկրտչյանն աշխատել է Պատանի հանդիսատեսի թատրոնում, իբրև առաջնակարգ դերասանուհի։ Վարդան Աճեմյանի և Թադևոս Սարյանի պատվավոր հրավերով, Իդա Մկրտչյանը շարունակել է իր բեմական գործունեությունը Հակոբ Պարոնյանի անվան երաժշտական կոմեդիայի պետական թատրոնում։ Իդա Մկրտչյանը թատրոնի պատմության մեջ մնաց որպես թատերական արվեստի, քնարական ժանրի անկրկնելի դերասանուհի։

## Դերերը թատրոնում
* Ֆրիդրիխ Շիլլեր «Ավազակներ» -*Ամալիա*                                                                                                                                                                                                            
* Ֆրիդրիխ Շիլլեր  «Սեր և Խարդավանք» -*Լուիզա*                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                  
* Ղազարոս Աղայան «Անահիտ» -*Անահիտ*
* Ռուդոլֆ Ֆրիմել  «Ռոզի Մարի»-*Վանդա*                                                                                                                                                                                                                                                                                                            
* Յռւրի Միլյռւտին «Տրեմբիտա» -*Օլեսյա*
* Յռւրի Միլյռւտին «Անհանգիստ երջանկություն» -*Վասիլինա*                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                         
* Իվան Պոմեշչիկով «Ասք Սիբիրյան երկրի մասին» -*Նաստյա*                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                           
* Գագուա «Փեսացուներ» -*Սաֆի*                                                                                                                                                                                                                 
* Յոհան Շտրաուս «Գնչուական բարոն» -*Միրաբելլա*                                                                                                                                                                                       
* Ուիլյամ Շեքսպիր «Կամակոր կնոջ սանձահարումը» -*Բիանկա*                                                                                                                                                                                       
* Ուիլյամ Շեքսպիր «Ոչնչից մեծ աղմուկ» -*Բեատրիչե*                                                                                                                                                                                          
* Կառլո Գոլդոնի «Վենետիկյան երկվորյակներ» -*Ռոզաուրա*                                                                                                                                                                                                                                                                                          
* Լոպե դե Վեգա «Պարերի ուսուցիչ» -*Ֆելիսիանա*
* Ալեքսանդր Շիրվանզադե «Մորգանի խնամին» -*Լիդա*                                                                                                                                                                                                                                                                                       
* Գաբրիել Սունդուկյան «Բաղնիսի բողջա» -*Կատարինե*                                                                                                                                                                                                                                                                                          
* Արարատ Բարսեղյան «Պըլը Պուղի» -*Սոնա խանում*                                                                                                                                                                                                                                                                                   
* Արամաշոտ Պապայան «Խանդից Պատուհաս» -*Արփիկ*                                                                                                                                                                             
* Արամաշոտ Պապայան «Արտասահմանյան փեսացռւ» -*հավաքարարուհի*
* Ալեքսանդր Արաքսմանյան  «Փիղը պարում է» -*Աշխեն*

## Դերերը ֆիլմերում
* 1970 - «Հեղնար աղբյուր» – *անցորդ կին*                                                                                
* 1982 - «Երջանկության մեխանիկան» – *Սոնայի մայրը*

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Հակոբ Պարոնյանի անվան թատրոնի 75-ամյա պատմությունը ներկայացնող գիրք է հրատարակվել էջ255
* Հակոբ Պարոնյանի անվան երաժշտական կոմեդիայի պետական թատրոնը նշում է իր հիմնադրման 75-ամյակը                                                                                                                                      

Կատեգորիա:Հայ դերասանուհիներ