Միխայիլ Չիգորին

**Միխայիլ Իվանովիչ Չիգորին** (, ), ռուս շախմատիստ, համարվել է 19-րդ դարի վերջին և 20-րդ դարի սկզբին Ռուսաստանի ամենաուժեղ շախմատիստը, եղել է աշխարհի չեմպիոնի կոչման համար մրցաշարին մասնակցած առաջին ռուս շախմատիստը։

## Կենսագրություն
Չիգորինը ծնվել է Գատչինսկի շրջանի Գատչինա քաղաքում, որոշ ժամանակ անց տեղափոխվել է մոտակա Սանկտ Պետերբուրգ։ Հայրն աշխատել է Օխտա գետի ափին կառուցված վառոդի արտադրության գործարանում։ Չիգորինը վեց տարեկանում կորցրել է մորը, ինը տարեկանում՝ հորը։ Նա մեծացել է Գատչինայի մանկատանը, որտեղ էլ ուսուցիչ Շումանից սովորել է շախմատի քայլերը։ 17 տարեկանում Չիգորինին հեռացրել են մանկատնից (աշակերտները խմբակային ծեծի են ենթարկել տնօրեն Օսիպ Դոլիվո-Դոբրովոլսկուն)։

1871-1883 թվականներին ծառայության է անցել Սանկտ Պետերբուրգի ոստիկանությունում։ Սանկտ Պետերբուրգի «Դոմինիկ» սրճարանում փողի դիմաց նա հաճախ է շախմատ խաղացել և ունեցել բավականին հաջողություններ։ 1874 թվականին Սանկտ Պետերբուրգում նա առաջին անգամ մասնակցել է գերմանական ասամբլեայի շախմատի մրցաշարին և գրավել երրորդ տեղը։ Մրցաշարում նա զիջել է Իլյա Շումովին և Էմանուել Շիֆերսին։

1875 թվականին Չիգորինը հանդիպել է լեհ ուժեղագույն շախմատիստ Շիմոն Վինավերին և դրանից հետո զբաղվել շախմատային տեսությամբ։

1879 թվականին Սանկտ Պետերբուրգում տեղի ունեցած  Ռուսաստանի ուժեղագույն մրցաշարում Միխայիլ Չիգորինը լրացուցիչ մենամարտում հաղթել է Սեմյոն Ալապինին և ճանաչվել մրցաշարի հաղթող։

Չիգորինն իր առաջին միջազգային մրցաշարին մասնակցել է 1881 թվականին՝ Բեռլինում։ Ռուս շախմատիստը երրորդ-չորրորդ տեղերը կիսել է լեհ շախմատիստ Շիմոն Վինավերի հետ։

1889 թվականին Չիգորինը Նյու Յորքում տեղի ունեցած վեցերորդ ամերիկյան շախմատային մրցաշարում կիսել է առաջին տեղը Մաքս Վայսի հետ։

1895 թվականին Չիգորինը Հասթինգսի մրցաշարում գրավել է երկրորդ տեղը՝ իրենից հետ թողնելով Էմանուել Լասկերին, Զիգբերտ Տառաշին և Վիլհելմ Ստեյնիցին։

Չիգորինը հեռագրի միջոցով երկու պարտիա է անցկացրել Վիլհելմ Ստեյնիցի հետ և տարել հաղթանակ։

1889 և 1892 թվականներին Հավանայում աշխարհի թագի համար մրցել է Վիլհելմ Ստեյնիցի հետ և տանուլ տվել 10½-6½ և 12½- 10½ հաշիվներով։

1899, 1901 և 1903 թվականներին Չիգորինը ճանաչվել է Համառուսական մրցաշարերի հաղթող։

Չիգորինը հաղթել է նաև 1896 թվականի Բուդապեշտի միջազգային մրցաշարում․ նա լրացուցիչ խաղում 3։1 հաշվով առավելության է հասել հունգարացի Ռուդոլֆ Խարուզեկի նկատմամբ։

Ռուսաստանում Միխայիլ Չիգորինը կազմակերպել է շախմատայի մրցաշարեր, հեռակա խաղացել շախմատ, հրատարակել «Շախմատային թերթիկ» (1876-1881) և «Շախմատի տեղեկագիր» (1891-1897) ամսագրերը։ Նրա շախմատային թեմաներով հոդվածները տպագրվել են ամենօրյա թերթերում։

1907 թվականին Կառլսբադում կայացած իր վերջին մրցաշարում Չիգորինը զբաղեցրել է 17-րդ տեղը։

Միխայիլ Իվանովիչ Չիգորինը մահացել է 1908 թվականի հունվարի 12-ին (25) Լյուբլինում։ Առաջին համաշխարհային պատերազմը սկսվելուց մեկ ամիս առաջ նրա մոխիրը Լյուբլինից տեղափոխվել է Սանկտ Պետերբուրգ և թաղվել Նովոդևիչի գերեզմանատանը (թիվ 18 հողամաս)։

## Վաստակ
Միխայիլ Չիգորինը համարվում է ռուսական շախմատի դպրոցի հիմնադիրներից մեկը։ Նա մեծ ներդրում է ունեցել շախմատային սկզբնախաղերի տեսության մեջ։ Թագուհու գամբիտ, Իսպանական սկզբնախաղ, Սլավոնական պաշտպանություն և այլ սկզբնախաղեր իրենց մեջ ներառում են Չիգորինի տարբերակը։

## Հիշատակում
*1958 թվականին թողարկվել է ԽՍՀՄ փոստային նամականիշ՝ նվիրված Չիգորինին
*Մ. Ի. Չիգորինի ծննդյան 150-ամյակի կապակցությամբ Ռուսաստանի կենտրոնական բանկը  2000 թվականին թողարկել է 2 ռուբլի անվանական արժեքով արծաթե մետաղադրամ
*Չիգորինի անունն է կրում Սանկտ Պետերբուրգի Բոլշայա Կոնյուշեննայա 25 հասցեում գտնվող շախմատի ակումբը
*Կիսելևսկ քաղաքում գործում է Չիգորինի անվան շախմատի և գծագրության ակումբ
*1909 թվականից (պարբերաբար ընդատումներով) «Չիգորինի հուշամրցաշար»
*Կիևում, Կազանում, Նովոսիբիրսկում կա Չիգորինի անունով փողոց
*Միխայիլ Չիգորինի խորհրդանշական ակումբում ընդգրկված են բոլոր երկրների շախմատիստները, որոնք պաշտոնական մրցումներում հաղթել են աշխարհի չեմպիոնին։
*Գատչինայի մանկատան շենքի պատին նրա հիշատակին տեղադրվել է հուշատախտակ 

File:Gatchina. Sirotsky institut. Memorial table 4.jpg|Հուշատախտակ Գատչինայի մանկատան շենքի պատին
File:Chigorin Memorial plate.jpg|Հուշատախտակ Կրասնոարմեյսկայա 9-րդ փողոցում, Սանկտ Պետերբուրգ
File:1958 CPA 2226.jpg|ԽՍՀՄ փոստային նամականիշ՝ նվիրված Չիգորինին
File:RR5110-0037R 150-летие со дня рождения М. И. Чигорина.gif| 2 ռուբլի անվանական արժեքով արծաթե մետաղադրամ


## Գրականություն
*
*

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* 
* Mikhail Chigorin download 171 of his games in pgn format

Կատեգորիա:Ռուս շախմատիստներ
Կատեգորիա:Շախմատի գրոսմայստերներ
Կատեգորիա:Անձինք մետաղադրամների վրա
Կատեգորիա:Անձինք նամականիշերի վրա