Էդուարդ Ուսպենսկի

**Էդուարդ Ուսպենսկի** (, ), խորհրդային գրող, մանկագիր։ Նա այնպիսի հայտնի մուլտհերոսների ստեղծողն է, ինչպիսիք են Կոկորդիլոս Գենան, Չեբուրաշկան, Մատրոսկին կատուն, Քեռի Ֆյոդորը, փոստատար Պեչկինը։ «Քաղաքացիական ուժ» քաղաքական խորհրդի անդամ։

## Կենսագրություն
Էդուարդ Ուսպենսկին ծնվել է Եգորևսկում՝ Մոսկվայի շրջանում։ Նրա հայրը՝ Նիկոլայ Միխայլովիչը (1903—1947), ԽՄԿԿ Կենտրոնական կոմիտեի սպա էր, իսկ մայրը՝ Նատալյա Ալեքսեևնան (1907—1982), ինժեներ-մեխանիկ։

Էդուարդ Ուսպենսկին, կրթություն ստանալով Մոսկվայի ավիացիոն ինստիտուտում և դառնալով ինժեներ, կյանքում իր ապրուստն ապահովել է մուլտֆիլմերի համար սցենարներ և հերոսներ ստեղծելով։ Մանկական գրքերից բացի նա գրել է թատերական տեքստեր և բանաստեղծութուններ։

Սկզբնական շրջանում նա գրել է հումորային պատմվածքներ, որոնք միանշանակ կերպով չեն ընդունվել հասարակության կողմից։ 1966 թվականին լույս է տեսնում նրա հումորային պատմվածքների հավաքածուն՝  վերնագրով, որում ներառված էին Արկադի Արկանովի, Գրիգորի Գորինի, Ֆելիքս Քանդելի ստեղծագործությունները։ Նույն թվականին լույս է տեսնում հեղինակի առաջին արձակ ստեղծագործությունը՝ Չեբուրաշկայի մասին պատմող առաջին գիրքը՝ «Չեբուրաշկան և նրա ընկերները»։

Քեռի Ֆյոդորի մասին պատմող նրա առաջին ստեղծագործությունը՝ «Քեռի Ֆյոդորը, կատուն և շունը», հրատարակվել է 1974 թվականին։ Գրքի գլխավոր հերոսը 6-ամյա Ֆյոդորն է, ում կոչում են Քեռի Ֆյոդոր՝ նրա ինքնուրույնության համար։ Այն բանից հետո, որ նա տանն ապաստան էր տվել անտուն կատվին՝ Մատրոսկինին, իսկ ծնողները դեմ էին դրան, տղան որոշում է հեռանալ տանից։ Նա Մատրոսկինի և Շարիկ անունով շան հետ տեղավորվում են Պրոստոկվաշինո գյուղում գտնվող լքված տանը։ Գրքի հիման վրա նկարահանվել են խորհրդային 3 մուլտֆիլմեր՝ «Երեքը Պրոստոկվաշինոյից», «Արձակուրդները Պրոստոկվաշինոյում» և «Ձմեռը Պրոստոկվաշինոյում»։

Ուսպենսկին եղել է «Նվիրական երազանք» () մրցանակաբաշխության նախագահ։ 1968 թվականին Ուրախների և հնարամիտների ակումբի բարձրագույն խմբի առաջին խաղերի ժամանակ նույնպես եղել է ժյուրիի անդամ։

Նա հեղինակ է այնպիսի հեռուստահաղոդումների, որոնցից է՝ «Բարի գիշեր, երեխաներ» ()։

2010 թվականին արժանացել է Կոռնեյ Չուկովսկու անվան մրցանակին՝ մանկագիրների համար նախատեսված մրցանակ։

## Ընտանիք
* *Հայր* - Նիկոլայ Միխայլովիչ (1903—1947), ԽՄԿԿ Կենտրոնական կոմիտեի սպա
* *Մայր* - Նատալյա Ալեքսեևնա (1907—1982), ինժեներ-մեխանիկ
* *Եղբայրներ* 
** ավագ - Իգոր
** կրտսեր - Յուրի
* *Առաջին կին* - Ռիմա
** Դուստր՝ Տատյանա
*** Թոռնուհի՝ Եկատերինա
*** Թոռ՝ Էդուարդ
* *Երկրորդ կին* - Ելենա Ուսպենսկայա
** Երկվորյակ դուստրեր՝ Իրինա և Սվետլանա
* *Երրորդ կին* - Էլեոնորա Ֆիլինա, հեռուստահաղորդավար

## Աշխատանքների ցանկ
մինի|աջից|Էդուարդ Ուսպենսկի, 2011 թվական
* «Կոկորդիլոս Գենան և ընկերները» (1966)
* «Փուչիկներ» (1971)
* «Կախարդական գետի հատակը» (1972)
* «Բահրամի ժառանգությունը» (1973)
* «Քեռի Ֆյոդորը, կատուն և շունը» (1973)
* «Կոկորդիլոս Գենայի արձակուրդը» (1974)
* «Երաշխիքով մարդիկ» (1975)
* «Երաշխիքով մարդիկ վերադառնում են» (2011)
* «Ամեն ինչ կարգին է» (1976)
* «Իմաստունը»
* «Ծաղրածուների դպրոցը» (1981)
* «Գնդլիկ Բոքոնիկը գնում է հետքերով» (1990)
* «Ծաղրածու Իվան Բուլտիխ» (1987)
* «Մաշա Ֆիլիպենկոյի 25 մասնագիտությունները» (1988)
* «Մորթե Գիշերօթիկ» (1989)
* «Կարմիր ձեռք, սև սավան, կանաչ մատներ» (1990)
* «Քեռի Ֆյոդորը, կատուն և շունը» (քաղաքական հարցերի շուրջ երկխոսություն) (1990)
* «Պրոֆեսոր Չայնիկովի դասախոսությունը» (1991)
* «Կոկորդիլոս Գենայի բիզնեսը» (1992)
* «Լավ երեխայի տարի» (1992) (համահեղինակ Է. դե Գրուն)
* «Քեռի Ֆյոդորի մորաքույրը կամ փախուստ Պրոստոկվաշինոյից» (1994)
* «Քեռի Ֆյոդորի սիրելի աղջիկը» (1997)
* «Քեռի Ֆյոդորը գնում է դպրոց կամ Նենսին համացանցից Պրոստոկվաշինոյում» (1999)
* «Կոկորդիլոս Գենա՝ ոստիկանության լեյտենանտ» (2001)
* «Չիբուրաշկայի առևանգումը» (2001)
* «Խորհրդավոր հյուր տիեզերքից» (2004)
* «Տարօրինակ անունով աղջկա պատմությունը» (2009)
* «Ձմեռը Պրոստոկվաշինոյում»
* «Ամանորյա պատրաստություններ Պրոստոկվաշինոյում»
* «Տոները Պրոստոկվաշինո գյուղում»
* «Ուրվականը Պրոստոկվաշինոյից»
* «Անխորժություններ Պրոստոկվաշինոյում»
* «Պրոստոկվաշինոյի գանձը»
* «Արձակուրդները Պրոստոկվաշինոյում»
* «Նոր կյանք Պրոստոկվաշինոյում»
* «Գարունը Պրոստոկվաշինոյում»
* «Փոստատար Պեչկինի սխալը»
* «Սնկեր Չիբուրաշկայի համար»
* «Իվան արքայազն ու Գորշ Գայլը»
* «Վեռայի և Անֆիսայի մասին»
* «Հետքերը տանում են Գնդլիկ Բոքոնիկի մոտ»
* «Օձի խայթոցը»
* «Քեռի Ֆյոդորը, կատուն և շունը ու քաղաքականությունը»
* «Թթվային անձրև Պրոստոկվաշինոյում և այլ ծիծաղաշարժ պատմություններ»
* «Ծննդյան օրեր Պրոստոկվաշինոյում»

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:20-րդ դարի տղամարդ գրողներ
Կատեգորիա:Բանաստեղծներ այբբենական կարգով
Կատեգորիա:Խորհրդային բանաստեղծներ
Կատեգորիա:Խորհրդային գրողներ
Կատեգորիա:Խորհրդային դրամատուրգներ
Կատեգորիա:Խորհրդային մանկագիրներ
Կատեգորիա:Խորհրդային սցենարիստներ
Կատեգորիա:Խորհրդային տղամարդ գրողներ
Կատեգորիա:Հեքիաթագիրներ
Կատեգորիա:Մանկագիրներ այբբենական կարգով
Կատեգորիա:ՌԴ կառավարության մրցանակի դափնեկիրներ մշակույթի բնագավառում
Կատեգորիա:Ռուս բանաստեղծներ
Կատեգորիա:Ռուս գրողներ
Կատեգորիա:Ռուս դրամատուրգներ
Կատեգորիա:Ռուս հաղորդավարներ
Կատեգորիա:Ռուս ճարտարագետներ
Կատեգորիա:Ռուս մանկագիրներ
Կատեգորիա:Ռուս սցենարիստներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի «Հայրենիքին մատուցած ծառայությունների համար» շքանշանակիրներ
Կատեգորիա:Տրոեկուրովյան գերեզմանատանը թաղվածներ