Դաժանություն (ֆիլմ, 1959)

**«Դաժանություն»** (),1959 թվականի խորհրդային քրեական կինոդրամա, որը նկարահանել է  ռեժիսոր Վլադիմիր Սկույբինը Պավել Նիլինի համանուն ստեղծագործության հիման վրա։

## Սյուժե
Ֆիլմի գործողությունները տեղի են ունենում 1920-ականների սկզբին, սիբիրյան Դուդարիի խուլ քաղաքում։ Նրա շրջակայքում գործում է Կոստյա Վորոնցովի՝ «համայն տայգայի կայսեր» ավազակախումբը։ Ավազակախումբը պետք է վերացնի Դուդարիի վերջերս ստեղծված քրեական հետախուզության բաժինը, որը որոշել են ամրապնդել պատանի կոմսոմոլցիներին։

Հանցագործների հետ բախումներից մեկում ծանր վիրավորվել է քրեական հտեախուզության պետի տեղակալ Վենիամին Մալիշևը՝ քաղաքացիական պատերազմի կոմերիտականը։ Բայց բռնվել է Վորոնցովի օգնականը՝ նախկին որսորդ և զինվոր Լազար Բաուկինը։ Հարցաքննության ժամանակ համոզվելով, որ ավազակը մտադիր չէ օգնել ոստիկաններին, նա առաջարկում է հեղափոխական ժամանակի օրենքներով գնդակահարել թշնամուն։ Անսպասելիորեն միջամտում է վիրավոր Մալիշևը, որը որոշել է, որ Բաուկինը մոլորված մարդ է, որին կարելի է վերադաստիարակել։

Ֆիլմում, ինչպես և գրքում, ցուցադրվում է մարդկանց հանդեպ վստահության և անտարբեր դաժանության միջև բախումը։ Հանդիսատեսի առջև բարդ դրամա է ծավալվում, որն ավարտվում է է Վենկա Մալիշևի ինքնասպանությամբ, որը կարծում է, որ հնարավոր չէ ապրել, երբ գոյություն ունի սուտ։

## Քննադատություն
Նկարահանումների ավարտից հետո ֆիլմը խիստ քննադատության է ենթարկվել։ Առաջին հերթին դժգոհություն է առաջացրել գլխավոր հերոսի ինքնասպանությունը։ «Մեր խորհրդային հերոսը չի կարող այդպես վարվել»։ Վլադիմիր Սկույբինը ստիպված է եղել մեծ ջանքեր գործադրել Նիլինի վեպի հեղինակի գաղափարը պաշտպանելու համար։ Արդյունքում ռեժիսորը ստիպված է եղել զիջումների գնալ։ Այսպես, Մալիշևի ինքնասպանության շարժառիթներից մեկը դարձել է անձնական՝ Յուլկայի նամակի տեսքով, որն ընկնում է Վենկայի թուլացած ձեռքից։ Իսկ գլխավոր հերոսի մահից հետո քրեական հետախուզության աշխատակիցները հրաժարվել են աշխատել պետի հետ։

Կինոքննադատ Վսեվոլոդ Ռևիչը ֆիլմն անվանել է «համամիութենական ձեռքբերում»։ Նա գրել է, որ ֆիլմի հիմքում ընկած է «բարոյական հարուստ գաղափար»։

Սցենարիստ Վիկտոր Մերեժկոյի խոսքերով՝ Վենկա Մալիշևի դերը եղել է Գեորգի Յումատովի ամենասիրելին։

## Դերերում
* Գեորգի Յումատով – *Վենկա Մալիշև, քրեական հետախուզության պետի տեղակալ
* [[Բորիս Անդրեև]] – *Լազար Եվտիֆիևիչ Բաուկին
* Նիկոլայ Կրյուչկով – *Եֆրեմ Եֆրեմովիչ, քրեական հետախուզության պետ
* Ալեքսանդր Սուսնին – *Սանկա, հեղինակ
* Վլադիմիր Անդրեև – *Յակով Ուզելկով, թղթակից
* Մարգարիտա Ժիգունովա – *Յուլկա Մալցևա, բուժքույր
* Կլավդիա Խաբարովա – *Կլանկա Զվյագինա, Վորոնցովի սիրուհին
* Ապոլոն Յաչնիցկի – *Կոնստանտին Իվանովիչ Վորոնցով, բանդայի պարագլուխ, «համայն տայգայի կայսրը»
* Նիկոլայ Պոգոդին – *քրեական հետախուզության աշխատակից
* Վյաչեսլավ Բոգաչով – *քրեական հետախուզության աշխատակից
* Ալեքսեյ Կորոտյուկով – *քրեական հետախուզության աշխատակից
* Իոսիֆ Կոլին – *բժիշկ Գինսբուրգ
* Միխայիլ Տրոյանովսկի – *Ռոման Ֆեոդորովիչ, ֆելդշեր
* Կոնստանտին Նեմոլյաև – *ռեստորանի տերը
* Անատոլի Կուբացկի – *սայլապան
* Բորիս Շուխմին – *մարդ գյուղում
* Նիկոլայ Պարֆյոնով – *Վորոբյով, ավագ ոստիկան
* Պավել Վիննիկ – *Միկուլով, մեխանիկ
* Նիկոլայ Սմորչկով – *Ցարիցին, կոմերիտական
* Իգոր Պուշկարյով – *Եգորով

## Նկարահանող խումբ
* Սցենարի հեղինակ՝ Պավել Նիլին 
* Ռեժիսոր՝ Վլադիմիր Սկույբին 
* Օպերատոր՝ Տիմոֆեյ  Լեբեշև
* Կոմպոզիտոր՝ Միխաիլ Մեերովիչ 
* Նկարիչ՝ Իվան Պլաստինկին
* Երգերի կատարող՝ Վլադիմիր Տրոշին (*«Отшумели и дождь, и метелица, отгремела лихая пора…»*, Մ. Մեերովիչ, Պ. Նիլին)

## Ծանոթագրություններ

## Գրականություն
* 

## Արտաքին հղումներ
* «Դաժանություն» ֆիլմը «Энциклопедия отечественного кино» կայքում

Կատեգորիա:1950-ականների խորհրդային ֆիլմեր
Կատեգորիա:1950-ականների ռուսերեն ֆիլմեր
Կատեգորիա:1959 ֆիլմեր
Կատեգորիա:«Մոսֆիլմ» ստուդիայի ֆիլմեր
Կատեգորիա:Խորհրդային դրամա ֆիլմեր
Կատեգորիա:Խորհրդային սև-սպիտակ ֆիլմեր
Կատեգորիա:Խորհրդային ֆիլմեր