Միքայել Վոլկեյնշտեյն

**Միքայել Վոլկեյնշտեյն** (), խորհրդային ֆիզիկոս-քիմիկոս և կենսաֆիզիկոս,  РАН-ի թղթակից անդամ։

## Կենսագրություն
Ծնվել է 1912 թվականի հոկտեմբերի 10(23)-ին Սանկտ Պետերբուրգում, հրեական ինտելիգենտ ընտանիքում։ Նրա հայրը` հայտնի բանաստեղծ, դրամատուրգ, թատերական քննադատ և սցենարիստ Վլադիմիր Միքայելի Վոլկեյնշտեյնն էր։ Մայրը` Մարիա Միքայելի Վոլկեյնշտեյնը (1883-1961), Գնեսինների անվան ինստիտուտում դաշնամուրի դասախոս էր։ Ավարտել է ՄՊՀ-ի  ֆիզիկայի ֆակուլտետը (1935): Ղեկավարում էր ԽՍՀՄ-ի գիտությունների ակադեմիայի մոլեկուլային կենսաբանության ինստիտուտի կենսապոլիմերներ ֆիզիկայի լաբորատորիան, գլխավորել է ԽՍՀՄ գիտությունների ակադեմիայի կենսաֆիզիկայի ինստիտուտի բաժինը, ֆիզիկայի ամբիոնի կենդանի համակարգերի Մոսկվայի ֆիզիկա-տեխնիկական ինստիտուտի պրոֆեսոր էր։ Մոլեկուլային սպեկտրոսկոպիայի, ֆիզիկայի մակրոմոլեկուլների, մոլեկուլային կենսաֆիզիկայի բնագավառների մասնագետ էր։ Կենսաֆիզիկայի ընդհանուր խնդիրների վերաբերյալ տեսական սեմինարի վարիչ (1967-1991)։ 1966 թվականի  հուլիսի 1-ին ընտրվել է ԽՍՀՄ գիտությունների ակադեմիայի թղթակից անդամ։ 1950-ական թվականներին հիմք դրեց վիճակագրական ֆիզիկայի մեթոդների կիրառմանը, պոլիմերների գիտությանը։ Մշակել է պոլիմերային շղթաների կառուցվածքային վիճակագրությունը, որն առաջին անգամ հանգեցրեց պոլիմերային կծիկների չափերի քանակական տեսությանը և պոլիմերային շղթաների ճկունության բնութագրիչներին։ Մոլեկուլների տատանողական սպեկտրերի ինտենսիվության տեսության հեղինակը զարգացրեց մակրոմոլեկուլների վիճակագրական ֆիզիկան այսպես կոչված ` շրջադարձային-իզոմերական տեսության հիման վրա, իրականացրել է մոլեկուլների, պոլիմերների և բիոպոլիմերների կառուցվածքի և հատկությունների տեսական և փորձարարական ուսումնասիրություններ։ 1960-ականների սկզբին նա սկսեց ուսումնասիրել մոլեկուլային կենսաբանության և կենսաֆիզիկայի բնագավառները։ Այստեղ նա զգալի ներդրում է ունեցել սպիտակուցային-ֆերմենտների կողմից կատալիզի ֆիզիկայի մեջ և փաստորեն դարձել է բիոինֆորմատիկայի հիմնադիրներից մեկը։ Հիմնադրել է գիտական դպրոց մակրոմոլեկուլային ֆիզիկայի և կենսաբանական ֆիզիկայի բնագավառում։ 1955 թվականին ստորագրել է «Նամակ երեք հարյուր»-ը։ 1960-1970-ական թվականներին Ա. Ի. Կիտայգորոդսկիի հետ հանդես է եկել «տեսականորեն հիմնավորում» կեղծ գիտության չափանիշով, հետագայում քննադատության է ենթարկել Վ. Ի. Կուզնեցովը։ 1975 թվականին հրատարակել է «գիտական շարադրություն կեղծ ուսմունքի մասին»։ Թաղվել է Տրոեկուրովսկի գերեզմանատանը։

## Ընտանիք
* Առաջին կինը- բանաստեղծուհի Նադեժդա Դավիդովի Վոլպինն էր։
* Երկրորդ կինը- Ստելլա Իոսիֆովի Ալենիկովան (1916-1992), իսպաներեն թարգմանիչ։
* Տղան- Վլադիմիր Ալինիկովը (ծնվել է 1948 թվականին), կինոռեժիսոր։
* Աղջիկը- Մարիյա Միխաիլովնա Վոլկեյնշտեյն (ծնվել է 1953), բիոֆիզիկ, սոցիոլոգ, «Validata» ընկերության ղեկավարը։ Նրա տղան Միքայել Ֆիշմանը-լրագրող-միջազգայնագետ։

## Ստեղծագործություններ
* Մոլեկուլների տատանումները:Т. 1-2, - Մ.-Լ., 1949 (Մ.Ա. Էլյաշեվիչի և Բ.Ե. Ստեփանովի հետ)։
* Մոլեկուլային օպտիկա-Մ.‒Լ., 1951:
* Մոլեկուլների կառուցվածքը և ֆիզիկական հատկությունները-Մ.-Լ., 1955:
* Պոլիմերային շղթաների կազմաձևման վիճակագրություն։ - Մ.-Լ., 1958
* Մոլեկուլներ և կյանք։ Մոլեկուլային կենսաֆիզիկայի ներածություն:- Մ.-Լ., 1965:
* Ֆիզիկայի ֆերմենտները։ - Մ.: 1967:
* Մոլեկուլային կենսաֆիզիկա։ - Մ.գիտություն , 1974:
* Բարդ համակարգերի կենսաֆիզիկա։ - Մ.:գիտություն , 1979:
* Տեսական բիոֆիզիկա։ - Մ.:գիտություն, 1983:
* Էնտրոպիա և տեղեկատվություն։ - Մ.:գիտություն, 1986:

## Մրցանակներ և ձեռքբերումներ
Երկրորդ աստիճանի ստալինյան մրցանակը (1950,  Մ.Ա. Էլյաշեվիչմ և Բ.Ի. Ստեփանովի հետ միասին) «Մոլեկուլների տատանումները» երկնիշ մենագրության համար (1949):

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Վոլկեյնշտեյնի ընտանեկան լուսանկարների ալբոմը  
* *[[Կուզնեցով, Վլադիմիր Իվանովիչ (քիմիկոս)|Կուզնեցով Վ. Ի.]]* «գիտության պատմական փորձից » // Լրաբեր ՐԱՆ, том 73, № 9 с. 812—821 (2003)
* 
* Կենսագրական տվյալներ  «Մոսկվայի համալսարանի տարեգրություն» կայքում
* ''Վ. Կ.Վաիհնշտեյն, Ի.Մ. Լիֆշից, Ա. Վ. Միգդալ, Օ. Բ.Պտիցն, Դ. Ս. Չերնաևսկի'' Միքայել Վլադիմիրովիչ Վոլկեյնշտեյն.Յոթանասունամյա տարեդարձ. //УФН, հատոր. 138, вып. 2,  1982 թվականի հոկտեմբեր, с. 348—350
* ''Բ. Զ. Վոլչեկ, Յ. Յա. Գոդլիբ'' Դասական և ռոմանտիկ //Թերթի Տրոիցկի տարբերակը , № 125, c. 7, «Գրապահարան», մարտի 26 2013 թվական
* Միքայել Վլադիմիրովիչ Վոլկեյնշտեյն:Հիշողություններ գործընկերներին և աշակերտներին:Նրա ծննդյան 100-ամյակի կապակցությամբ։ // Մ., 2012. Կազմողներ եւ խմբագիրներ դ. ֆ.-մ. ն., պրոֆ. Տ.Մ. Բիրշտեյն և կ. ֆ.-մ. ն. Ն. Ա. Շարանովա. (Հավաքածուն հրատարակվում է «Պոլիմերների և բիոպոլիմերների ֆիզիկայի ֆիզիկական խնդիրները» համառուսաստանյան համաժողովին,նվիրված Մ.Վ. Վոլկեյնշտենաի և Ա.Ա.Թագերի ծննդյան հարյուրամյակին։ Կոնֆերանսը տեղի է ունեցել 2012 թ. Հոկտեմբերի 15-17-ը Մոսկվայում INEOS RAS- ում ) 

Կատեգորիա:Հոկտեմբերի 23 ծնունդներ
Կատեգորիա:1912 ծնունդներ
Կատեգորիա:Անձինք այբբենական կարգով
Կատեգորիա:Սանկտ Պետերբուրգ քաղաքում ծնվածներ
Կատեգորիա:Փետրվարի 18 մահեր
Կատեգորիա:1992 մահեր
Կատեգորիա:Մոսկվա քաղաքում մահացածներ
Կատեգորիա:Աշխատանքային կարմիր դրոշի շքանշանի ասպետներ
Կատեգորիա:Ստալինյան մրցանակի դափնեկիրներ
Կատեգորիա:Գիտնականներ այբբենական կարգով
Կատեգորիա:Ֆիզիկոսներ այբբենական կարգով
Կատեգորիա:Ռուս ֆիզիկոսներ
Կատեգորիա:Ֆիզիկամաթեմատիկական գիտությունների դոկտորներ
Կատեգորիա:ԽՍՀՄ ԳԱ թղթակից անդամներ
Կատեգորիա:Տրոեկուրովյան գերեզմանատանը թաղվածներ
Կատեգորիա:20-րդ դարի ֆիզիկոսներ
Կատեգորիա:Մոսկվայի պետական համալսարանի դասախոսներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի ԳԱ թղթակից անդամներ
Կատեգորիա:Խորհրդային քիմիկոսներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գիտությունների ակադեմիայի անդամներ
Կատեգորիա:Խորհրդային ֆիզիկոսներ
Կատեգորիա:Խորհրդային գիտնականներ