Լեոնիդ Ստուկանով

**Լեոնիդ Ալեքսանդրովիչ Ստուկանով** (, ), ռուս նկարիչ, մանկավարժ։

## Կենսագրություն
Լեոնիդ Ստուկանովը ծնվել է 1947 թվականի հունվարի 28-ին Նորդբուրգում, ուր նրա մորը քշել էին գերմանացիները Տագանրոգի բռնազավթման ժամանակ։ 1949 թվականին մոր հետ միասին վերադարձել է Տագանրոգ։

1954 թվականին ընդունվել է հանրակրթական դպրոց։ Ութերորդ դասարանն ավարտելուց հետո երկու տարի սովորել է ուսումնարանում՝ ստանալով ռադիոմոնտաժողի մասնագիտություն։

Մի քանի տարի սովորել է Կոմբայնների գործարանին կից մշակույթի պալատի կերպարվեստի ստուդիայում՝ Վալենտինա Ռուսոյի մոտ։

Ռոստովի Մ. Գրեկովի անվան գեղարվեստի ուսումնարան կարողացել է ընդունվել միայն երրորդ փորձից և այնտեղ սովորել է 1964 թվականից մինչև 1968 թվականը՝ ավարտելով գեղանկարչական-մանկավարժական բաժինը (Պ. Չերենովի դասարան)։ Ուսումնարանում Ստուկանովը համարվել է լավագույն նկարիչ։ Դասավանդողներից ոմանք նրան նույնիսկ կասկածել են հիպերռեալիզմի հանդեպ հակում ունենալու մեջ։

Ռոստովի գեղարվեստի ուսումնարանն ավարտելուց հետո իր ընկեր-համակուրսեցիներ Ալեքսանդր Ժդանովի, Վ. Սոբկոյի և Լեոնիդ Պուզինի հետ միասին ուղարկվել է Վորոնեժ, աշխատել Նովայա Ուսմանի գեղանկարչության-ձևավորման արվեստանոցում։

Վերադառնալով Տագանրոգ՝ Լեոնիդ Ստուկանովը մի որոշ ժամանակ աշխատել է Կոմբայնների գործարանին կից մշակույթի պալատի կերպարվեստի ստուդիայում։
thumb|left|200px|<small>Վլադիմիր Լեշչենկոն, Ալեքսանդր Ժդանովը և Լեոնիդ Ստուկանովը, Մոսկվա, 1984 թվական</small>
1969 թվականից մինչև 1997 թվականը Լեոնիդ Ստուկանովը դասավանդել է Տագանրոգի մանկական գեղարվեստի դպրոցում։ Դաստիարակել է բազմաթիվ նկարիչների, որոնց թվում են եղել Յուրի Շաբելնիկովը, Նատալյա Դուրիցկայան, Նադեժդա Շվեցը, Յուրի Ֆեսենկոն, Վասիլի Սլեպչենկոն։

Լեոնիդ Ստուկանովն իր ուսուցիչ է համարել Ալեքսանդր Ժդանովին, որի հետ սովորել է մի խմբում Ռոստովի գեղարվեստի ուսումնարանում, ընկերություն է արել երկար տարիներ և նամակագրություն է պահպանել Ժդանովի՝ 1987 թվականին Միացյալ Նահանգներ տեղափոխվելուց հետո։ Ընկերները Ստուկանովին կոչել են Կոմս ()։ Այդ անունը հորինել էր Ալեքսանդր Ժդանովը դեռ ուսանողական տարիներին։ Լեոնիդ Ստուկանովը սիրել է երաժտություն, նվագել է փողային նվագախմբում։

1988 թվականին Լեոնիդ Ստուկանովը մասնակցել է «Արվեստ կամ մահ» () միության ցուցահանդեսներին («Մեկօրյա ցուցահանդես» (, «Жупел»)։ Պաշտոնապես չլինելով «Արվեստ կամ մահ» միության անդամ՝ Լեոնիդ Ստուկանովը, մասնակցելով ցուցահանդեսներին, սատարել է իր երիտասարդ աշակերտներին ու գործընկերներին  և նրանց շրջանում ունեցել բարձր հեղինակություն։

Լեոնիդ Ստուկանովի կենդանության օրոք կազմակերպվել է երկու անհատական ցուցահանդես Տագանրոգի Անտոն Չեխովի անվան թատրոնում (1987) և Տագանկայի թատրոնում (1992)։ Տագանրոգի գեղարվեստի թանգարանի հավաքածուում պահվում է Ստուկանովի ութ աշխատանք։

Լեոնիդ Ստուկանովը զոհվել է չպարզված հանգամանքներում 1998 թվականի մայիսի 16-ին. նա սպանվել է իր արվեստանոցում։ Քրեական գործը մնացել է չբացահայտված։ Լեոնիդ Ստուկանովը թաղվել է Տագանրոգում՝ Նիկոլաևյան գերեզմանատանը։

## Հավաքածուներ, որտեղ գտնվում են նկարչի աշխատանքները
* Ռոստովի կերպարվեստների մարզային թանգարան, Դոնի Ռոստով
* Տագանրոգի գեղարվեստի թանգարան, Տագանրոգ
* Ժամանակակի կերպարվեստի թանգարան Դմիտրովսկայայում, Դոնի Ռոստով
* «Piter» պատկերասրահ, Տագանրոգ
* «Ավանգարդ» պատկերասրահ, Դոնի Ռոստով
* Մասնավոր հավաքածուներ Ռուսաստանում, ԱՄՆ-ում, Գերմանիայում և Ֆրանսիայում

## Անհատական ցուցահանդեսներ
* **1987** – «Լեոնիդ Ստուկանով», Տագանրոգի Անտոն Չեխովի անվան դրամատիկական թատրոն, Տագանրոգ
* **1992** – «Լեոնիդ Ստուկանով», Տագանկայի թատրոն, Մոսկվա
* **1998** – «Լեոնիդ Ստուկանով», Անտոն Չեխովի անվան գրադարանի ցուցասրահ, Տագանրոգ
* **2010** – «Լեոնիդ Ստուկանով, Վյաչեսլավ Ուշենին, Վիկտոր Պալկո», Ռուսաստանի նկարիչների միության ցուցասրահ, Տագանրոգ
* **2017** – «Կոմս» (), ZHDANOV պատկերասրահ, Դոնի Ռոստով

## Խմբակային ցուցահանդեսներ
* *1988* – «Մեկօրյա ցուցահանդես» (, «Прибой» գործարանի մշակույթի պալատ, Տագանրոգ
* *1988* – «Жупел», Նկարիչների միության ցուցասրահ Գորկու փողոցում, Դոնի Ռոստով
* *1996* – Տագանրոգի նկարիչների ցուցահանդես, Ռուսաստանի նկարիչների միության ցուցասրահ, Տագանրոգ
* *1996* – Տագանրոգի նկարիչների ցուցահանդես, Ռուսաստանի նկարիչների միության ցուցասրահ, Տագանրոգ
* *1997* – Տագանրոգի նկարիչների ցուցահանդես, Ռուսաստանի նկարիչների միության ցուցասրահ, Տագանրոգ
* *1998* – Տագանրոգի նկարիչների ցուցահանդես, Անտոն Չեխովի անվան գրադարանի ցուցասրահ, Տագանրոգ
* *2006* – «О времени, о мире, о родной земле», Տագանրոգի գեղարվեստի թանգարան, Տագանրոգ
* *2007* – «Донское наследие», Պետական պատմական թանգարան, Մոսկվա
* *2008* – «М — Ж», Ժամանակակից կերպարվեստի թանգարան Դմիտրովսկայայում, Դոնի Ռոստով
* *2008* – «Մահկանացուի մասին արվեստում։ Նիկոլայ Կոնստանտինովի հիշատակին» (), М-պատկերասրահ, Դոնի Ռոստով
* *2008* – Օ․ Սուխոդոլսկու պատկերասրահի հավաքածուից (), Ռուսաստանի նկարիչների միության ցուցասրահ, Տագանրոգ
* *2009* – ««Արվեստ կամ մահ» միություն, Մոսկվայի ժամանակակից արվեստի թանգարան, Մոսկվա
* *2015* – «Սև գույն» (), Ժամանակակից կերպարվեստի թանգարան Դմիտրովսկայայում, Դոնի Ռոստով
* *2016* – «Գավառական սյուիտ» (), Ժամանակակից կերպարվեստի թանգարան Դմիտրովսկայայում, Դոնի Ռոստով
* *2019* – «Չամփոփելով արդյունքները․․․» (), Տագանրոգի գեղարվեստի թանգարան, Տագանրոգ
* *2019* – «Հիշում ենք» (Լ․ Ստուկանով, Վ. Դմիտրիև, Վ. Օռլով, Ն. Լիմանենկո, Վ. Պրոտոպոպով և այլք, ), Ռուսաստանի նկարիչների միության ցուցասրահ, Տագանրոգ

## Առավել հայտնի աշակերտներ
* Յուրի Հակոբյանց (1978), նկարիչ
* Ալեքսեյ Ադամով (1971), ռուս նկարիչ
* Վլադիմիր Բարանովսկի, ռուս նկարիչ
* Վլադիմիր Վելտման (1959), ռուս նկարիչ
* Նատալյա Դուրիցկայա (1960), ռուս նկարչուհի
* Վալերի Պոլիենկո (1974), ռուս ռեժիսոր, բանաստեղծ-երգահան, կոմպոզիտոր, պրոդյուսեր
* Վլադիսլավ Պրոտոպոպով (1961-2015), ռուս նկարիչ, մանկավարժ
* Վասիլի Սլեպչենկո (1960-1991), ռուս նկարիչ
* Յուրի Ֆեսենկո (1955), ռուս նկարիչ
* Յուրի Շաբելնիկով (1959), ռուս նկարիչ
* Նադեժդա Շվեց (1958), ռուս նկարչուհի, Ուկրաինայի վաստակավոր նկարչուհի, Խարկովի օպերայի և բալետի ակադեմիական թատրոնի գլխավոր նկարչուհի
* Ալեքսեյ Յակովլև (1974), ռուս նկարիչ, մանկավարժ

## Հիշատակ
[thumb|right|200px|<small>«[Կոմսից հետո (ցուցահանդես)|Կոմսից հետո» ցուցահանդեսի ազդագիր]]
* 2008 թվականի հունվարին Տագանրոգի գեղարվեստի թանգարանում անցկացվել է Նատալյա Դուրիցկայայի «Ճյուղեր» () անհատական ցուցահանդեսը՝ նվիրված Լեոնիդ Ստուկանովին։
* 2014 թվականին հրատարակվել է Լեոնիդ Պուզինի «Լուսինը Ջրհոսում» () վեպը՝ նվիրված Լեոնիդ Ստուկանովին։
* 2017 թվականի փետրվարին Ռուսաստանի նկարիչների միության Տագանրոգի ցուցասրահում բացվել է «Կոմսից հետո» ցուցահանդեսը՝ նվիրված Լեոնիդ Ստուկանովի ծննդյան 70-ամյակին։ Ցուցահանդեսում ներկայացվել են Լեոնիդ Ստուկանովի աշակերտների աշխատանքները, որոնց թվում էին Յուրի Շաբելնիկովը, Նադեժդա Շվեցը, Նատալյա Դուրիցկայան, Վասիլի Սլեպչենկոն, Վլադիմիր Վելտմանը, Ալեքսեյ Յակովլևը, Վլադիսլավ Պրոտոպոպովը, Վադիմ Կրիվոշեևը, Յուրի Հակոբյանցը։

## Պատկերասրահ

image:Stukanov_Vesna_Piter_W.jpg|«Գարուն», ստվարաթուղթ/յուղաներկ, 117х101, 1988
image:1990 Стуканов 'Автопортрет' к м 30х24 01.jpg|«Ինքնադիմանկար», ստվարաթուղթ/յուղաներկ, 30х24, 1990
image:Stukanov_Jensk_portret.jpg|«Կանացի դիմանկար», ստվարաթուղթ/յուղաներկ, 84х77, 1980-ավանների վերջ
image:1985 Стуканов 'Черная речка' к м 70х56.jpg|«Սև գետակ», ստվարաթուղթ/յուղաներկ, 70х56, 1985
image:Stukanov_1981_Mariya.jpg|«Մարիա», ստվարաթուղթ/յուղաներկ, 58х34, 1981
image:Stukanov_Semiya.jpg|«Ընտանիք», կտավ/յուղաներկ, 47х34, 1970-ականների վերջ


## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Ռուս նկարիչներ
Կատեգորիա:20-րդ դարի ռուս նկարիչներ