Ռիխարդ Բեր-Հոֆման

**Ռիխարդ Բեր-Հոֆման** (, ), ավստրիացի վիպագիր, դրամատուրգ, պոետ։

## Կենսագրություն
300px|մինի|ձախից|Հուշատախտակ Ակադեմիական գիմնազիայում
Բեր-Հոֆմանը ծնվել է 1866 թվականին Վիեննայում։ Մոր վաղաժամ մահից հետո Ռիխարդին իր ընտանիք է տարել պահելու մորաքույրը, ով տներ ուներ Բրյունեում (Բռնո) ու Վիեննայում, որտեղ Ռիխարդը հաճախել է Ակադեմիական գիմնազիա։ Գիմնազիան ավարտելուց հետո նա զբաղվել է իրավունքի ուսումնասիրմամբ և 1890 թվականին ստացել է դոկտորի աստիճան։ Նույն թվականին ծանոթացել է գրողներ Հուգո ֆոն Հոֆմանսթանի, Հերման Բարի և Արթուր Շնիցլերի հետ, որոնց հետ երկարատև բարեկամություն է հաստատել։ 1898 թվականին ամուսնացել է Պաուլինա Աննա Լիսի հետ, ում բոլորը Պաուլա էին ասում։ Ամուսնությունից ծնվել են երեք երեխաներ` Միրիամը, Նաեման և Գաբրիելը։

Լինելով լավ ապահովված` Բեր-Հոֆմանը գրական գործունեությունը չէր դիտարկում որպես ապրուստի վաստակման միջոց և գրում էր իր հաճույքի համար։ 1893 թվականին լույս է տեսել «Նովելներ» (Novellen) ժողովածուն, 1897 թվականին՝ բանաստեղծությունների *Schlaflied für Mirjam* ժողովածուն, 1900 թվականին՝ «Der Tod Georgs» պատմվածքը, իսկ 1904 թվականին՝ «Der Graf von Charolais» ողբերգությունը։ 1906 թվականից Բեր-Հոֆմանն աշխատել է «Die Historie von König David» դրամատիկական շարքի շուրջ։

Առաջին համաշխարհային պատերազմը և դրան հաջորդած փողի արժեզրկումը ազդել են Բեր-Հոֆմանի ֆինանսական բարեկեցության վրա։ Ստիպված լինելով աշխատանք փնտրել` նա դարձել է ռեժիսոր` այդ գործով զբաղվելով մինչև 1932 թվականը և համագործակցելով Մաքս Ռայնհարդի հետ։ Այս շրջանում նա մասնակցել է ավստրիացիների ազգային ու լեզվական ինքնօրինակության թեմայով բանավեճերին։ Մոտ 1933 թվականին նա հյուսիսգերմանական միատարր ստանդարտ լեզվի մասին ասել է.

[300px|մինի|Ռիխարդ Բեր-Հոֆմանի նախկին վիլլան [Վերինգում]]
Գերմանիայում նացիստների` իշխանության գլուխ գալուց հետո Բեր-Հոֆմանի գրքերը ներառվել են այն գրքերի ցանկում, որոնք ենթակա են այրման։

Միայն Անշլյուսից մեկ տարի անց` 1939 թվականի օգոստոսի 19-ին, Բեր-Հոֆմանին հաջողվում է արտագաղթել շվեյցարական Ցյուրիխ, որտեղ հոկտեմբերի 30-ին մահանում է նրա կինը` Պաուլան։ Դրանից հետո Բեր-Հոֆմանը հրաժարվում է Դավիթ թագավորին նվիրված շարքի վրա աշխատելուց, ինչը այդպես էլ մնում է անավարտ, և մեկնում է Նյու Յորք։ Նրա հետագա ողջ գործունեությունը նվիրված է եղել իր կնոջ հիշատակին։ 1945 թվականին նա ստանում է ամերիկյան քաղաքացիություն և նույն թվականին էլ մահանում։

Բեր-Հոֆմանի ստեղծագործությունները պատկանում են մոդեռնիզմի ժանրին։ Նա բազմիցս դարձել է գրական մրցանակների դափնեկիր։ Այսպես, 1905 թվականին Գերմանիայում նրան հանձնվել է Շիլլերի անվան ժողովրդական մրցանակ, իսկ 1945 թվականին նա արժանացել է ԱՄՆ-ի Արվեստների ու լեզվաբանության ազգային ինստիտուտի մրցանակին։ Նրա մահից մեկ տարի անց Նյու Յորքում հիմնվել է Բեր-Հոֆմանի ընկերությունը։

Ռիխարդ Բեր-Հոֆմանի գրական ժառանգությունը պահվում է նյույորքյան Լեո Բեկի ինստիտուտում։

1968 թվականին Վիեննայի 21-րդ շրջանում` Ֆլորիդսդորֆում, Բեր-Հոֆմանի պատվին նրբանցք է անվանվել (Beer-Hofmann-Gasse):

1999 թվականին Վիեննայի հրեական թանգարանում կայացել է «Բեր-Հոֆմանին հյուր» ցուցահանդեսը։

## Ստեղծագործություններ
* Novellen, 1893.
* Schlaflied für Mirjam, 1897.
* Der Tod Georgs, 1900.
* Der Graf von Charolais. Ein Trauerspiel, 1904.
* Gedenkrede auf Wolfgang Amadé Mozart, 1906.
* Die Historie von König David (անավարտ շարք)
** Jaákobs Traum. Ein Vorspiel, 1918.
** Der junge David. Sieben Bilder, 1933.
** Vorspiel auf dem Theater zu König David, 1936.
* Verse, 1941.
* Paula. Ein Fragment, 1949.

## Ծանոթագրություններ

## Գրականություն
* Berlin, Jeffrey B. Notes on an Unpublished Letter: Brandes, Beer-Hofmann, Schnitzler. // Text & Kontext. Zeitschrift für germanistische Literaturforschung in Skandinavien. — Kopenhagen/München: Wilhelm Fink, 1982. — S. 164—170.
* Berlin, Jeffrey B. The Unpublished Letters of Richard Beer-Hofmann to Hermann Bahr (with the unpublished letters between Beer-Hofmann and Theodor Herzl). // Gelber, Mark H. (Hrsg.). Identity and Ethos: A Festschrift for Sol Liptzin on the Occasion of His 85th Birthday. — New York/Bern/Frankfurt am Main: Peter Lang, 1986. — S. 121—144.
* Berlin, Jeffrey B. The Friendship and Unpublished Correspondence between Thornton Wilder and Richard Beer-Hofmann. // Germanisch-Romanische Monatsschrift. — NF. — Bd. 40. — Heft 3. — 1990. — S. 304—323.
* Eberhardt, Sören; Goer, Charis (Hrsg.). Über Richard Beer-Hofmann. Rezeptionsdokumente aus 100 Jahren. — Paderborn: Igel, 1996 (= Kölner Arbeiten zur Jahrhundertwende. — Bd. 8; Literatur- und Medienwissenschaft, Bd. 46). — ISBN 978-3-89621-023-4.
* Helmes, Günter; Schardt, Michael M.; Thomasberger, Andreas (Hrsg.). Große Richard Beer-Hofmann-Ausgabe. — 8 Bände. — Paderborn/Oldenburg: Igel, 1993—2002.
* Hoh, Daniel. Todeserfahrungen und Vitalisierungsstrategien im frühen Erzählwerk Richard Beer-Hofmanns. — Oldenburg: Igel, 2006.
* Scherer, Stefan. Richard Beer-Hofmann und die Wiener Moderne. — Tübingen: Max Niemeyer, 1993.
* Weidermann, Volker. Das Buch der verbrannten Bücher. — Köln: Kiepenheuer & Witsch, 2008. — ISBN 978-3-462-03962-7. — S. 73-75.

## Արտաքին հղումներ
* 
* Ռիխարդ Բեր-Հոֆման

Կատեգորիա:Ավստրիացի գրողներ
Կատեգորիա:Ավստրիացի բանաստեղծներ
Կատեգորիա:Ավստրիացի դրամատուրգներ
Կատեգորիա:20-րդ դարի բանաստեղծներ
Կատեգորիա:19-րդ դարի բանաստեղծներ
Կատեգորիա:Գերմանալեզու բանաստեղծներ
Կատեգորիա:Բանաստեղծներ այբբենական կարգով