Բեթ Միդլեր

**Բեթ Էնն Միդլեր** (, **Բեթի Միդլեր**, ), ամերիկացի դերասանուհի և երգչուհի, երկրպագուների շրջանում հայտնի նաև որպես **Աստվածային Միսս Մ** ()։ «Գրեմմի», «Էմմի» և «Տոննի» արձանիկների դափնեկիր, «Օսկար» մրցանակի կրկնակի անվանակարգված։ Ըստ «Բի-բի-սի»-ի կարծիքի Բեթը հանդիսանում է բոլոր ժամանակների ամենահաջողակ դերասանուհիներից մեկը։

## Կենսագրություն
Բեթ Միդլերը ծնվել է 1945 թվականի դեկտեմբերի 1-ին Հոնոլուլույում, հրեական ընտանիքում և իր անունը ստացել է ի պատիվ դերասանուհի Բեթ Դեյվիսի։ Միջնակարգ դպրոցն ավարտելուց հետո երեք ամսվա ընթացքում սովորել է Հավայիի համալսարանում, դրամատիկական արվեստի բաժանմունքում։ Միևնույն ժամանակ տեղի է ունենում նրա դերասանական նորամուտը «Հավայի» ֆիլմում, որը էկրանին է բարձրանում 1966 թվականին։

1965 թվականի ամռանը Բեթ Միդլերը, «Հավայի» ֆիլմում իր վաստակած գումարով, տեղափոխվում է Նյու Յորք, որտեղ կայանում է նրա թատերական նորամուտը։ Իր առաջին դերերը նա կատարում է «Տիկին Նեֆերտիտին ափսոսում է» և «Մոխրոտիկը վերադառնում է» բեմադրություններում։ Մեկ տարի անց նրան արդեն հաջողվում է ներթափանցել Բրոդվեյ, որտեղ հետագա երեք տարիներին նա խաղում է Ցեյտլի դերը հանրահայտ «Ջութակահարը տանիքին» մյուզիքլում։

1970 թվականին Միդլերը հանդես է գալիս Նյու Յորքում հայտնի «Continental Baths» գեյ-սաունայում, որտեղ ծանոթանում է Բարրի Մանիլոուի հետ։ Երկու տարի անց նա հանդես է գալիս որպես Միդլերի նորամուտային «The Divine Miss M» ալբոմի պրոդյուսեր, որը Միդլերին բերում է «Գրեմմի» առաջին արձանիկը, «Լավագույն նորեկ» անվանակարգում։ 1971 թվականին նա մասնակցություն է ունենում Սիեթլում կայացած բրիտանական «The Who» խմբի «Tommy» ռոք-ալբոմի բեմադրությանը։

1973 թվականին իրականացվում է նրա «Bette Midler» երկրորդ ալբոմի թողարկումը, որը բարձր դիրքերի է հասնում «Billboard’s Top 10»-ում և ԱՄՆ-ում տարածվում է միլիոնավոր տպաքանակով։ Միևնույն ժամանակ Միդլերը շարունակում է հանդես գալ Բրոդվեյում, որտեղ մեծ հաջողությամբ ընթանում էին նրա իսկ սեփական «Bette Midler» և «Bette Midler’s Clams on the Half Shell Revue» շոուները, որոնց շնորհիվ նա 1974 թվականին դառնում է «Տոննի» մրցանակի դափնեկիր։
[225px|մինի|ձախից|Բեթ Միդլերը «Ռոուզ » ֆիլմի պրեմիերայի ժամանակ, [1979 թվական, նոյեմբերի 7]]
1979 թվականին Միդլերը գլխավոր դեր է կատարում «Ռոուզ » երաժշտական դրամայում, որը բարձր է գնահատվում քննադատների կողմից և դերասանուհուն բերում է «Ոսկե Գլոբուս» մրցանակ և անվանակարգում «Օսկար» մրցանակի։ Նմանապես հաջողակ է դառնում նաև ֆիլմի սաունդտրեկը, որի համար Բեթ Միդլերը արժանանում է իր երկրորդ «Գրեմմի» մրցանակին։

1982 թվականին, «Աչքով տվեցին» ֆիլմի թողարկումից հետո, որը տապալվում է վարձույթում, Բեը Միդլերը չորս տարով թողնում է կինեմատոգրաֆը և կենտրոնանում է երաժշտական կարիերայի վրա։ 1986 թվականին Միդլերը մեծ էկրաններին է վերադառնում «Առանց գրոշի Բևեռլի Հիլլզում» ֆիլմում, որից էլ սկսվում է նրա հաջողակ կարիերան կինոկատակերգություններում։ Այնուհետև հետևում են դերեր «Անողոք մարդիկ» (1986 թ.), «Հեշտ գումարներ» (1987 թ.) և «Մեծ բիզնես» (1988 թ.) ֆիլմերում։ 1988 թվականին էկրան է բարձրանում «Լողափին» մելոդրաման, որը կրկին հանդիսատեսին հիշեցնում է դերասանուհու դրամատիկական տաղանդի մասին։ Միդլերի կատարմամբ երգում հնչող «Wind Beneath My Wings» լիրիկական բալադը դառնում է նրպա այցեքարտը, առաջին հորիզոնականն է գրավում «Billboard Hot 100»-ում և նրան բերում է երրորդ «Գրեմմի» արձանիկը։

1993 թվականին Բեթ Միդլերը երկրորդ անգամ արժանանում է «Ոսկե Գլոբուս» մրցանակի և անվանակարգման «Օսկար»-ին՝ «Մեր տղաների համար» դրամայում Դիկսի Լեոնարդի դերակատարման համար։ Հետագայում դերասանուհին իրեն ցույց է տալիս որպես բազմաժանր դերասանուհի, իր խաղացանկում ունենալով հիշվող կատակերգական կերպաներ այնպիսի ֆիլմերում, ինչպիսին են «Ֆոկուս-մոկուս» (1993 թ.), «Առաջին կանանց ակումբ» (1996 թ.), «Այդ հին զգացմունքը» (1997 թ.), «Խեղդենք Մոնին» (2000 թ.), ինչպես նաև լուրջ դրամատիկական դերեր «Գնչուհի» (1993 թ.) և «Իրական կին» (2000 թ.) ֆիլմերում։ Տվյալ պահին դերասանուհու ամենավերջին աշխատանքներից է հանդիսանում չարագործուհի Կիտտի Գալորի ձայնավորումը «Կատուներն ընդդեմ շների. Կիտտի Գալորի վրեժը» ընտանեկան ֆիլմում (2010 թ.)։

## Անձնական կյանք
1984 թվականից Բեթ Միդլերը ամուսնացած է Մարտին ֆոն Հասելբերգի հետ, որից 1986 թվականին ունեցել է դուստր՝ Սոֆիա ֆոն Հասելբերգ, ամերիկյան դերասանուհի։

## Ֆիլմագրություն

## Սկավառակագրություն
**Ստուդիական ալբոմներ**

* 1972- *The Divine Miss M*
* 1973- *Bette Midler*
* 1976- *Songs for the New Depression*
* 1977- *Broken Blossom*
* 1979- *Thighs and Whispers*
* 1983- *No Frills*
* 1990- *Some People's Lives*
* 1995- *Bette of Roses*
* 1998- *Bathhouse Betty*
* 2000- *Bette*
* 2003- *Sings the Rosemary Clooney Songbook*
* 2005- *Sings the Peggy Lee Songbook*
* 2006- *Cool Yule*
* 2014- *It's the Girls!*

## Մրցանակներ և անվանակարգումներ
### «Օսկար»

### «Ոսկե Գլոբուս»

### «Էմմի»

### «Տոննի»

## Մատենագրություն
* *Bette Midler: A View From a Broad* (Simon & Schuster, 1980, Updated edition April 1, 2014).
* *The Saga of Baby Divine* (Crown Publishers, 1983).

## Արտաքին հղումներ
* Պաշտոնական կայք
* 
* Բեթ Միդլերը Internet Broadway Database կայքում
* 

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:20-րդ դարի ամերիկացի դերասանուհիներ
Կատեգորիա:20-րդ դարի ամերիկացի երգչուհիներ
Կատեգորիա:21-րդ դարի ամերիկացի դերասանուհիներ
Կատեգորիա:21-րդ դարի ամերիկացի երգիչներ
Կատեգորիա:21-րդ դարի ամերիկացի երգչուհիներ
Կատեգորիա:«Գրեմմի» մրցանակի դափնեկիրներ
Կատեգորիա:«Թոնի» մրցանակի դափնեկիրներ
Կատեգորիա:«Ոսկե գլոբուս» մրցանակի դափնեկիրներ
Կատեգորիա:Ամերիկացի երգչուհիներ
Կատեգորիա:Ամերիկացի կին հնչյունավորողներ
Կատեգորիա:Ամերիկացի կինոդերասանուհիներ
Կատեգորիա:Ամերիկացի հեռուստատեսային դերասանուհիներ
Կատեգորիա:Ամերիկացի փոփ երգիչներ
Կատեգորիա:Ամերիկացի փոփ երգչուհիներ
Կատեգորիա:Էմմի
Կատեգորիա:Ֆեմինիստ երաժիշտներ
Կատեգորիա:«Էմմի» մրցանակի դափնեկիրներ
Կատեգորիա:Թատրոնի ամերիկացի դերասանուհիներ
Կատեգորիա:Հոլիվուդյան փառքի ծառուղի
Կատեգորիա:«Դրամա Դեսկ» մրցանակի դափնեկիրներ
Կատեգորիա:Ամերիկացի դերասանուհիներ
Կատեգորիա:Աուդիոգիրք կարդացողներ
Կատեգորիա:20-րդ դարի ամերիկացի երգիչներ