Մարկոս Ֆլորիանոս

**Մարկոս Անիոս Ֆլորիանոս** (, ), հռոմեական պատմագրության մեջ առավել հայտնի որպես **Ֆլորիանոս**, հռոմեական կայսր, որը կառավարել է 276 թվականին։ Ունեցել է «Հայր հայրենյաց» տիտղոսը։

## Կենսագրություն
Աղբյուրներում բավականին սուղ տեղեկատվություն է պահպանվել Ֆլորիանոսի կյանքի և կառավարման մասին։ «Օգոստոսի մասին պատմությունների» մեջ մի քանի անգամ նշվում է, որ նա եղել է կայսր Մարկոս Կլավդիոս Տակիտոսի հարազատ եղբայրը։ Սակայն մի հատվածում ասվում է, որ Ֆլորիանոսը եղել է Տակիտոսի համամայր եղբայրը։ Դա ավելի ճշմարտալի է երևում, քանի որ նրանք ունեն տարբեր տոհմանուններ: Որոշ պատմաբաններ, ինչպիսիք են Ռոնալդ Սայմը, ընդհանրապես կասկածի տակ են դնում Տակիտոսի և Ֆլորիանոսի միջև որևէ ազգակցական կապի գոյությունը։ Ընդ որում, Սայմը հիմնվում է հունական աղբյուրների տվյալների վրա։

Գահին բարձրանալուց հետո Տակիտոսը Ֆլորիանոսին նշանակել է պրետորիայի պրեֆեկտ և նրա հետ արշավել է գոթերի դեմ, որոնք լողալով անցել են Սև ծովը, ներխուժել Փոքր Ասիայի նահանգներ և հասել Կիլիկիա։ Ֆլորիանոսը հաջողությամբ կռվել է հակառակորդի դեմ և կարողացել է փակել բոլոր նահանջի ուղիները, սակայն այդ ժամանակ նրան լուր է հասել Տակիտոսի մահվան մասին։ Այնուհետև պրետորիայի պրեֆեկտը իրեն հռչակել է կայսր, ինչպես գրված է «Օգոստոսի մասին պատմություններում»՝ *«ոչ թե սենատի կամքով, այլ սեփական միտումով»*: Սակայն Պատ Սաթերնը կարծում է, որ Ֆլորիանոսը գահ է բարձրացել՝ սենատի հետ իր գործողությունները համաձայնեցնելով։ Ռոբին ՄակՄահոնը կարծում է, որ «Օգոստոսի մասին պատմությունում» բոլոր բողոքները Ֆլորիանոսի կողմից սենատի նկատմամբ կատարված գործողությունների վերաբերյալ հորինված են։ Ֆլորիանոսի կառավարման ժամանակ հատված մետաղադրամների վրա առկա է «SC» դրամագիրը, որը մատնանշում է սենատին մետաղադրամ հատելու իրավասությունը։ Ամենայն հավանականությամբ Ֆլորիանոսի կայսր հռչակումը տեղի է ունեցել Կիլիկիայում, այլ տվյալներով՝ Հռոմում։

Հավանաբար, որոշ ժամանակ Ֆլորիանոսը բավականին հաջողությամբ է կառավարել, քանի որ նրա անունը առկա է արևմտյան դրամահատարանների մետաղադրամների վրա, որոնք գտնվում են Հռոմում, Լուգդունում, Սիսակում և Տիչինոյում։ Նրան որպես տիրակալ ճանաչել են Իսպանիան, Բրիտանիան, Գալլիան, Մավրիտանիան և Աֆրիկան։ Սակայն շուտով արևելյան բանակը կայսր է հռչակել իր զորավար Պրոբոսին, որին աջակցություն են ցուցաբերել Սիրիայի և Եգիպտոսի նահանգները։ Փոքր Ասիայում բարբարոսների դեմ պատերազմը շարունակող Ֆլորիանոսը ստիպված է եղել ավարտել մարտական գործողությունները, թեև ամբողջությամբ շրջապատել է թշնամու ջոկատները։ Կայսրը հանդես է եկել Պրոբոսի դեմ՝ հավանաբար հույսը դնելով իր բանակի թվային գերազանցության վրա։ Տարսոնից ոչ հեռու գտնվող հակառակորդները հանդիպում են միմյանց, բայց փորձառու Պրոբոսը փորձել է խուսափել գլխավոր ճակատամարտից։ Քանի որ Ֆլորիանոսի բանակի մեծ մասը կազմված է եղել եվրոպական նահանգներից եկածներից՝ շատ զինվորներ չեն դիմացել շոգ կլիմային և սկսել են հիվանդանալ։ Զինվորները, որոշելով, որ իրենց զրկանքները բավական են՝ մի քանի շաբաթ անց սպանել են Ֆլորիանոսին։ Ֆլորիանոսի կառավարման տևողության վերաբերյալ աղբյուրները որոշակի տարբերություններ են պարունակում։ 354 թվականի ժամանակագրությունը հայտնում է 88 օրվա մասին, Եվտրոպիոսը՝ 2 ամսվա և 20 օրվա մասին, իսկ Ավրելիոս Վիկտորը գրել է մեկ կամ երկու ամսվա մասին։ «Prosopographia Imperii Romani»-ի հեղինակները նշում են կոնկրետ ամսաթվեր՝ 276 թվականի հունիսի 7-ից սեպտեմբերի 9-ը։ «Օգոստոսի մասին պատմություններում» գրված է, որ Ֆլորիանոսը շատ երեխաներ է ունեցել։

Չնայած Ֆլորիանոսի կառավարման կարճատևությանը՝ նրա մետաղադրամները զարմացնում են իրենց բազմազանությամբ։ Դրանցից մի քանիսի վրա պատկերված են Ֆլորիանոսի ռազմական խիզախությունը փառաբանող պատկերներ և գրություններ ()։ Մյուսները նրան անվանում են «Աշխարհի հաշտարար» () և «Դարաշրջանի ազատարար» ()։ Որոշ դրամների վրա գրված է, որ պետությանը հավերժ կուղեկցեն հաղթանակներ ()։ Կա ենթադրություն, որ դրանք բոլորը պարունակում են հույսեր գալիք ոսկե դարի վերաբերյալ, որը պետք է գար կայսեր շնորհիվ։ «Օգոստոսի մասին պատմությունների» այն հաղորդագրությունները, թե Տակիտոսին թույլ չեն տվել Ֆլորիանոսին նշանակել հյուպատոս անվստահելի են թվում։

## Ծանոթագրություններ

## Գրականություն
# 
# 
# 
# 
# 
# 
# 

## Արտաքին հղումներ
* 

Կատեգորիա:3-րդ դարի ծնունդներ
Կատեգորիա:Անձինք մետաղադրամների վրա
Կատեգորիա:Թագավորներ
Կատեգորիա:Թուրքիայում մահացածներ
Կատեգորիա:Իտալիայի քաղաքական գործիչներ
Կատեգորիա:Հին Հռոմ
Կատեգորիա:Հին հռոմեացիներ
Կատեգորիա:Հռոմեական կայսրության կոնսուլներ
Կատեգորիա:Հռոմեական կայսրություն
Կատեգորիա:Հռոմի կայսրեր
Կատեգորիա:Սպանված միապետներ