Ֆլետչերի իրավունքի և դիվանագիտության դպրոց

**Ֆլետչերի իրավունքի և դիվանագիտության դպրոց** (), Թաֆթս համալսարանի միջազգային հարաբերությունների ասպիրանտական դպրոց։ Հիմնադրվել է 1933 թվականին Մասաչուսեթսի Մեդֆորդ քաղաքում։ Դպրոցը Ամերիկայի միջազգային հարաբերությունների ամենահին դպրոցներից մեկն է  և լավ վարկանիշ ունի իր մագիստրոսական և դոկտորական ծրագրերում։

2017 թվականի դրությամբ ուսանողների թիվը շուրջ 230 էր, որոնցից 36 տոկոսը 70 երկրներից միջազգային ուսանողներ էին, իսկ մոտ մեկ քառորդը՝ ԱՄՆ փոքրամասնություններ։ Դպրոցի շրջանավարտներ ավելի քան 9500 են՝ 160 երկրներում և ներառում է նշանավոր դեսպաններ, դիվանագետներ, արտաքին գործերի նախարարներ, բարձրաստիճան զինվորականներ, շահույթ չհետապնդող կազմակերպությունների ղեկավարներ և կորպորատիվ ղեկավարներ։

## Պատմություն
մինի|257x257փքս|Հատվածներ Օսթին Բ. Ֆլետչերի կտակից
մինի|Ֆլետչերի իրավունքի դպրոցի առաջին շենքերից մեկը՝ Գոդարդ Հոլլը, 1939 թվականին
Ֆլետչերի իրավունքի և դիվանագիտության դպրոցը հիմնադրվել է 1933 թվականին Օսթին Բարքլեյ Ֆլետչերի կտակմամբ, ով 1923 թվականին իր մահից հետո Թաֆթսի համալսարանին թողեց ավելի քան 3 միլիոն դոլար։ Այս միջոցների մեկ երրորդը հատկացվել է «Իրավունքի և դիվանագիտության դպրոցի ստեղծմանը և պահպանմանը, որը հայտնի է որպես Ֆլետչերի իրավունքի դպրոց կամ Ֆլետչերի իրավունքի և դիվանագիտության դպրոց»։

Ֆլետչերը նախատեսում էր «դպրոց, որը մարդկանց պատրաստում է դիվանագիտական ծառայության և ուսուցանում այնպիսի հարցեր, որոնք մտնում են արտաքին հարաբերությունների շրջանակում, [որը] ներառում է դրա մեջ որպես միջազգային իրավունքի սկզբունքների հիմնարար և մանրակրկիտ իմացություն, որոնց վրա հիմնված է դիվանագիտությունը, թեև դիվանագետի մասնագիտությունը պահանջում է նաև աշխարհագրական և տնտեսական բնույթի շատ բաների իմացություն, որոնք ազդում են ազգերի միջև հարաբերությունների վրա»։

Ֆլետչերի իրավունքի և դիվանագիտության դպրոցը բացվել է 1933 թվականին Հարվարդի համալսարանի և Թաֆթս քոլեջի համատեղ տնօրինության ներքո։ Վաղ դասախոսական կազմի բոլոր անդամները, բացառությամբ երկուսի, եղել են *Հարվարդի իրավաբանական դպրոցի* դասախոսներ։  Հարվարդի հետ կապն այսօր էլ ակնհայտ է գրադարաններից օգտվելու և Հարվարդում և Թաֆթսում դասընթացներ հաճախելու փոխադարձ իրավունքով (Ֆլետչերի ուսանողների համար HBS, HLS և KSG ինստիտուտներում)։

Ձեռք բերված առաջին շենքերից մեկը Գոդարդ Հոլլն էր, որը վերածվել է գրադարանի։ Թաֆթս քոլեջը 1935 թվականին ստանձնել է Ֆլետչերի իրավունքի և դիվանագիտության դպրոցի կառավարման բացառիկ պատասխանատվությունը։ 1963-1965 թվականներին կառուցվել է համալսարանի Մագար Հոլլը, որը վերանորոգվել է 2016 թվականին՝ սպասարկելու Ֆլետչերի դպրողի ընդլայնվող կարիքները։

## Դպրոցի և ֆակուլտետի կազմակերպում
Ֆլետչերի դպրոցը ղեկավարում է դեկանը, որը նշանակվում է համալսարանի ռեկտորի և պրովոստի կողմից՝ Թաֆթս քոլեջի հոգաբարձուների (համալսարանի ղեկավար մարմին) հաստատմամբ։ Դեկանը պատասխանատու է դպրոցի ողջ կառավարման համար, ներառյալ դասախոսների նշանակումը, ուսումնական պլանը, ընդունելության և ֆինանսական աջակցության քաղաքականությունը, ուսանողների հարցերը, դպրոցի և նրա հարմարությունների զարգացումը։ Ի տարբերություն այլ համալսարաններում միջազգային հարաբերությունների այլ դպրոցների, Ֆլետչերի դպրոցն ունի առանձին ֆակուլտետ, իր բյուջեն և դասախոսական կազմի վերաբերյալ իր կանոնակարգերը։

### Դեկաններ
2019 թվականի հոկտեմբերի 1-ին Ֆլետչերի իրավունքի և դիվանագիտության դպրոցի դեկանի դերը ստանձնել է Ռեյչել Քայթը՝ դառնալով դպրոցի տասներեքերորդ դեկանը։ Նախկինում ՄԱԿ-ի Կայուն զարգացման նպատակներից *Կայուն էներգիա բոլորի համար* (SEforALL) կազմակերպության գլխավոր գործադիր տնօրենը և Կայուն էներգիա բոլորի համար ՄԱԿ-ի գլխավոր քարտուղարի հատուկ ներկայացուցիչ Քայթը նախկինում Համաշխարհային բանկի խմբի փոխնախագահը և կլիմայի փոփոխության հարցերով հատուկ ներկայացուցիչն էր։ Ռեյչել Քայթը ավարտել է *Global Master of Arts Program* (GMAP) ծրագիրը և 2014 թվականից եղել է Ֆլետչերի դպրոցի պրոֆեսոր (professor of practice):

Ֆլետչերի իրավունքի և դիվանագիտության դպրոցի նախկին դեկանները եղել են դեսպաններ, բարձրաստիճան զինվորականներ, ներառյալ ծովակալներ, դրույքային պրոֆեսորներ և պրոֆեսիոնալ դիվանագետներ։

2013-2018 թվականների Ֆլետչերի դպրոցի դեկանը ԱՄՆ ռազմածովային ուժերի նախկին ծովակալ Ջեյմս Գ. Ստավրիդիսն էր, որը 2009 թվականի հուլիսից մինչև 2013 թվականի մայիսը ծառայել էր որպես ՆԱՏՕ-ի բարձրագույն զինվորական պաշտոնյա՝ *Եվրոպայի միացյալ ուժերի գերագույն հրամանատար*։ Իրավագիտության և դիվանագիտության մագիստրոսի կոչումը  (MALD) և PhD-ն նա ստացել է Ֆլետչերի դպրոցում։

2001-2013 թվականների դեկան Դեսպան Սթիվեն Բոսվորթը եղել է պրոֆեսիոնալ դիվանագետ, երեք անգամ ԱՄՆ դեսպան (Թունիս, Ֆիլիպիններ, Հարավային Կորեա) և ԱՄՆ Պետքարտուղարության քաղաքականության պլանավորման նախկին տնօրեն։

### Պրոֆեսորադասախոսական կազմ
Հիմնադրման օրվանից Ֆլետչերի դպրոցն իրեն որպես մասնագիտական դպրոց է ընկալել։ Ուսուցման նպատակը ոչ միայն գիտական, այլ նախևառաջ մասնագիտական կրթությունն է։ Այս առումով դասախոսների մեծ մասը գիտությունից դուրս պրակտիկ փորձ ունեն և դեռևս ակտիվ են խորհրդատվական և քաղաքական կարգավիճակով։

*Ֆլետչերի իրավունքի և դիվանագիտության դպրոցում* աշխատում են ավելի քան 30 լրիվ դրույքով կամ պաշտոնավարող դասախոսներ, ինչպես նաև մի շարք օժանդակ (adjunct) և հրավիրված դասախոսներ, և  Թաֆթսի գործընկեր դպրոցների դասախոսներ, ներառյալ *Ֆրիդմանի սննդի գիտության և քաղաքականության դպրոցը*։ Ֆլետչերի լրիվ դրույքով ֆակուլտետը ներառում է տնտեսագետներ, միջազգային իրավունքի տեսաբաններ, պատմաբաններ և քաղաքագետներ, որոնք ունեն պրոֆեսորի, դոցենտի, ասիստենտի և դասախոսի ակադեմիական կոչումներ։ Բացառությամբ ներկայիս դեկանի, պրոֆեսորադասախոսական կազմի բոլոր անդամներն ունեն բարձր կոչումներ իրենց համապատասխան ոլորտներում (պատմաբանների, քաղաքագետների և տնտեսագետների դեպքում Ph.D, իսկ իրավաբանների դեպքում՝ իրավունքի դոկտոր-J.D): 2013 թվականի տվյալներով Մեդֆորդում պրոֆեսորադասախոսական կազմ և ուսանող հարաբերակցությունը եղել է 1:8,6։

## Հետազոտական կենտրոններ և ծրագրեր

Մասաչուսեթս նահանգի Մեդֆորդ քաղաքում գտնվող համալսարանում *Ֆլետչերի իրավունքի և դիվանագիտության դպրոցը* առաջարկում է բազմաբնույթ ուսուցում միջազգային հարաբերություններում մի քանի մագիստրոսական և Ph.D. ծրագրերի միջոցով։ Անկախ այն աստիճանի ծրագրից, որում նրանք ընդգրկված են, ուսանողները հնարավորություն ունեն ընտրել ավելի քան 170 դասընթացներից։ Դասընթացների շրջանակը բաժանված է հետևյալ երեք ոլորտների.

# Միջազգային իրավունք և կազմակերպություններ (ILO)
# Դիվանագիտություն, պատմություն և քաղաքականություն (DHP)
# Տնտեսագիտություն և միջազգային բիզնես (EIB):

Դպրոցն ունի տասնմեկ աստիճանի ծրագրեր. նրա առաջատարն է երկամյա Իրավունքի և դիվանագիտության մագիտրոսի (MALD) ծրագիրը։ Բացի այդ, կան մի քանի համատեղ և երկակի աստիճանի և վկայականի ծրագրեր։

Դպրոցը եղել է առաջատար և նորարար հիբրիդային կրթության ոլորտում (հեռավար զուգորդում կացության հետ)։ Նրա «Արվեստների համաշխարհային մագիստրոս» կոչումը միջին կարիերայի մասնագետների համար *Արվեստների համաշխարհային մագիստրոս ծրագրի* (GMAP) միջոցով եզակի է միջազգային հարաբերությունների աստիճանների շարքում։ Մեկամյա ծրագիրը միավորում է երեք 2-շաբաթյա ռեզիդենտներ (երկուսը Ֆլետչերի դպրոցում և մեկը այլ միջազգային վայրում ամեն տարի) ուսուցումներով, որոնք ներառում են այնպիսի թեմաներ, ինչպիսիք են բանակցությունները, միջազգային բիզնեսը և տնտեսական իրավունքը, միջազգային առևտուրը, տնտեսագիտությունը և քաղաքականությունը համաշխարհային տեսանկյունից։

### Կրթական ծրագրեր
* Իրավագիտության և դիվանագիտության մագիստրոս (MALD)
* Մագիստրոս գլոբալ հարցերում (MGA)
* Միջազգային բիզնեսի մագիստրոս (MIB)
* Իրավագիտության մագիստրոս (LL.M.) միջազգային իրավունքի գծով
* Միջազգային հարաբերությունների մագիտրոս, 1-ամյա բնակությամբ ծրագիր
* Միջազգային հարաբերությունների մագիտրոս, Համաշխարհային մագիստրոսական ծրագրի (GMAP) շրջանակներում, 1-ամյա հիբրիդային բնակությամբ/ինտերնետ-միջնորդավորությաբ ծրագիր
* Մարդասիրական օգնության ոլորտի մագիստրոս, որն առաջարկվում է Թաֆթս համալսարանի Սնվելու գիտության և քաղաքականության Ֆրիդմանի դպրոցի հետ համատեղ
* Անդրատլանտյան հարցերում արվեստի մագիստրոս, առաջարկվում է Եվրոպայի քոլեջի հետ համատեղ
* Կիբերանվտանգության և հանրային քաղաքականության գիտությունների մագիստրոս, որն առաջարկվում է Թաֆթսի համալսարանի ճարտարագիտության դպրոցի հետ համատեղ
* Համաշխարհային բիզնեսի կառավարման մագիստրոս, 16-24 ամիս տևողությամբ առցանց աստիճանի ծրագիր
* Համաշխարհային մագիստրոսության մագիստրոսի ծրագիր (GMAP), հիբրիդային երեք երկշաբաթյա օրդինատուրայի ծրագիր միջին ավագ պրոֆեսիոնալ մասնագետների համար
* Միջազգային հարաբերությունների փիլիսոփայության դոկտոր Տնտեսագիտության և հանրային քաղաքականության փիլիսոփայության դոկտոր, առաջարկվում է Թաֆթսի համալսարանի Արվեստների և գիտությունների բարձրագույն դպրոցի հետ համատեղ։

## Հետազոտական կենտրոններ
մինի|Կաբոտի միջմշակութային կենտրոն, 2010 թվական
մինի|Մագար Հոլլ, 2009
Ֆլետչերն ունի մի շարք հետազոտական կենտրոններ և ինստիտուտներ, այդ թվում՝

* *Շրջակա միջավայրի և ռեսուրսների միջազգային քաղաքականության կենտրոն* (CIERP), իրականացնում է միջառարկայական և քաղաքականությանը համապատասխան հետազոտություններ բնապահպանական հրատապ խնդիրների վերաբերյալ։
* Էդվարդ Մարոուի անվան Հանրային դիվանագիտության կենտրոն, որը ստեղծվել է լրագրողի և *Միացյալ Նահանգների տեղեկատվական գործակալության* նախկին ղեկավարի հիշատակին։
* *Արևելյան միջերկրածովյան ուսումնասիրությունների Ֆարես կենտրոն,* կազմակերպում է հանրային դասախոսություններ, կոնֆերանսներ և կլոր սեղաններ՝ տարածաշրջանի և նրա մարտահրավերների մասին ավելի լավ պատկերացում կազմելու համար։
* *Միջազգային հարաբերություններում գիտության և տեխնոլոգիաների Հիթաչի կենտրոն*, կենտրոնացած է նորարարության և տեխնոլոգիական փոփոխությունների կառավարման և տնտեսական և ֆինանսական ինտեգրման առաջխաղացման վրա։
* *Գլոբալ համատեքստում բիզնեսի ինստիտուտ* (IBGC), իրականացնում է հետազոտություններ և կազմակերպում միջդիսցիպլինար կոնֆերանսներ միջազգային բիզնեսի ժամանակակից խնդիրների վերաբերյալ։
* *Մարդու անվտանգության ինստիտուտ,* խթանում է հետազոտությունն ու կրթությունը մարդասիրության, զարգացման, մարդու իրավունքների և հակամարտությունների կարգավորման համատեքստում։
* *Միջազգային անվտանգության ուսումնասիրությունների ծրագիր* (ISSP), հանդիսանում է Ֆլետչերի դպրոցի բազմամասնագիտական ուսումնական ծրագրի շրջանակում առանձին ուսումնական ոլորտ։
* *Ռուսաստան և Եվրասիա ծրագիր*, նվիրված է Ռուսաստանի, Արևելյան Եվրոպայի, Կենտրոնական Ասիայի և Կովկասի հետ կապված պատմական և ժամանակակից հարցերի լայն շրջանակի ուսուցմանը և հետազոտությանը։
* *Խաղաղության համաշխարհային հիմնադրամ*, ինտելեկտուալ առաջնորդություն է տրամադրում օտարերկրյա կողմերի խաղաղության, արդարության և անվտանգության հարցերում և ֆինանսական աջակցություն է տրամադրում միայն իր նախաձեռնած նախագծերին։

### Փոխկապակցված ծրագրեր
* Հարավային Ասիայի և Հնդկական օվկիանոսի ուսումնասիրությունների կենտրոն
* Գլոբալ զարգացման և շրջակա միջավայրի ինստիտուտ
* Փախստականների և հարկադիր միգրացիայի ծրագիր
* Սեմինար՝ նվիրված գլոբալ խնդիրներին։

## Հրապարակումներ
* *The Fletcher Forum of World Affairs*, ուսանողների կողմից ղեկավարվող արտաքին քաղաքական ամսագիր, որը հիմնադրվել է 1975 թվականին և հրատարակվում է երկու տարին մեկ անգամ
* *Fletcher Security Review*, առցանց և տպագիր ամսագիր, որը կենտրոնացած է անվտանգության ուսումնասիրությունների վրա
* *PRAXIS: The Fletcher Journal of Human Security,* արտադրված Ֆլետչերի Մարդու անվտանգության ինստիտուտի հետ համատեղ

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* 
* 

Կատեգորիա:1933 հիմնադրումներ
Կատեգորիա:Թաֆթս համալսարան
Կատեգորիա:Հարվարդի համալսարան
Կատեգորիա:Մասաչուսեթսի համալսարաններ և քոլեջներ