Ալբերտ Ռիերա

**Ալբերտ Ռիերա Օրտեգա** (; ), իսպանացի ֆուտբոլիստ, ֆուտբոլային մարզիչ: Հանդես է եկել եզրային կիսապաշտպանի և պաշտպանի դիրքերում, խաղացել է Իսպանիայի հավաքականում։ 2023 թվականին դարձել է ֆրանսիական «Բորդոյի» գլխավոր մարզիչ։

## Կարիերա
### Ակումբային

#### Կարիերայի սկիզբ
Ալբերտ Ռիերան պրոֆեսիոնալ կարիերան սկսել է «Մալյորկայում» և այդ ակումբի հետ նվաճել է Իսպանիայի գավաթը 2003 թվականին: Այդ ժամանակ նա արդեն հիմնական կազմի անվիճելի խաղացող էր։ Ակումբի առաջին թիմում երեք տարվա ընթացքում Ռիերան 46 անգամ խաղադաշտ է դուրս եկել առաջնության հանդիպումներում և աչքի է ընկել 6 խփած գնդակով՝ հանդես գալով ձախ եզրում:

2003 թվականի ամռանը Ալբերտը տեղափոխվեց «Բորդո» և երկու մրցաշրջանների ընթացքում ֆրանսիական այս թիմում անցկացրեց ավելի քան 50 խաղ լիգայում՝ խփելով չորս գնդակ։

#### «Էսպանյոլ» և «Մանչեսթեր Սիթի»
Ռիերան Իսպանիա է վերադարձել 2005 թվականին և միացել է կատալոնական «Էսպանյոլին»: Այս թիմում իր առաջին մրցաշրջանում նա ընդամենը ութ հանդիպում է անցկացրել լիգայում, իսկ 2006 թվականի հունվարին վարձավճարով տեղափոխվել է «Մանչեսթեր Սիթի», սակայն այնտեղ էլ Ալբերտը չի կարողացել ընդգրկվել հիմնական կազմի մեջ, և 2006/07 մրցաշրջանը Ռիերան կրկին սկսել է «Էսպանյոլում»։

Ակումբի համար հաջող այս մրցաշրջանի ընթացքում, որում «Էսպանյոլը» միայն 11 մետրանոցներով է զիջել ՈՒԵՖԱ-ի գավաթը «Սևիլիային», Ռիերան ցույց տվեց, որ տեխնիկական և խելացի խաղացող է: Նա լավ խաղաց ամբողջ մրցաշրջանի ընթացքում, գոլով աչքի ընկավ ՈՒԵՖԱ-ի գավաթի եզրափակչում և դարձավ երկրպագուների սիրելիներից մեկը:

Այնուամենայնիվ, ակումբի ձախողումը Իսպանիայի 2007/2008 առաջնությունում՝ մրցաշարի վերջին երրորդ մասում մի շարք անհաջող խաղերից հետո, երկրպագուների կողմից խիստ քննադատության արժանացրեց խաղացողներին: 2008 թվականի մայիսին տեղեկություններ հայտնվեցին այն մասին, որ Ռիերայով հետաքրքրված է «Լիվերպուլը»։ Անձամբ ֆուտբոլիստը հարցազրույցում խոստովանել է, որ շատ հետաքրքրված է ակումբը փոխելու հարցում, հատկապես, եթե իր նոր թիմը դառնա «Լիվերպուլը», քանի որ չի ցանկացել խաղալ մի թիմում, որի երկրպագուները «չեն սիրում սեփական խաղացողներին»։

#### «Լիվերպուլ»
[thumb|left|180px|Ռիերան (ձախից) ընդդեմ [Կրիշտիանու Ռոնալդուի (2009 թվականի մարտ)]]
Ամբողջ ամառվա ընթացքում լուրերն այն մասին, որ Ալբերտը կտեղափոխվի «կարմիրներ», մերթ հանդարտվում էին, մերթ նորից ի հայտ գալիս՝ կախված նրանից, թե ինչպես էր փոխվում իրավիճակը Գարեթ Բերիի՝ «Լիվերպուլ» տեղափոխության հետ կապված, որը մնում էր մերսիսայդցիների հիմնական տրանսֆերային նպատակը: Օգոստոսի վերջին ակնհայտ դարձավ, որ Բերրին ամռանը չի տեղափոխվի «Լիվերպուլ», և ամսվա վերջին շաբաթվա ընթացքում անցկացվեցին բոլոր բանակցություններն ու հարթվեցին Ռիերայի՝ «Լիվերպուլ» տեղափոխության հետ կապված բոլոր գործողությունները: 2008 թվականի սեպտեմբերի 1-ին՝ տրանսֆերային պատուհանի վերջին օրը, Ալբերտը պայմանագիր կնքեց և ներկայացվեց որպես անգլիական ակումբի խաղացող։

Նա թիմում իր նորամուտը կարողացավ նշել միայն սեպտեմբերի 13-ին, քանի որ թիմում գտնվելու առաջին երկու շաբաթները համընկնում էին հավաքականների հանդիպումների ընդմիջման հետ: Ակումբի կազմում նրա առաջին խաղը տեղի ունեցավ «Մանչեսթեր Յունայթեդի» սկզբունքային մրցակիցների՝ «Լիվերպուլի» դեմ հանդիպմանը «Էնֆիլդում»: Չնայած հանդիպման հենց սկզբում բաց թողած գոլին, «կարմիրները» կարողացան հետ խաղալ, իսկ հետո նաև հաղթանակ կորզել՝ Ռաֆայել Բենիտեսի գլխավորությամբ 4 տարվա ընթացքում առաջին անգամ հաղթելով այդ թիմին լիգայում։ Ինքը՝ Ռիերան, վստահ անցկացրեց այդ հանդիպումը և օգնեց իր թիմին հավասարեցնել հաշիվը՝ ստիպելով սխալվել մանկունիացիների դարպասապահին և պաշտպանին: Խաղից հետո Ալբերտն ասել է, որ թիմին հաղթանակ է բերել ոչ այնքան իր ներկայությունը խաղադաշտում, որքան «Լիվերպուլի» ֆուտբոլիստների վստահությունը սեփական ուժերի նկատմամբ։

2010 թվականի մարտի կեսերին Ռիերան, որը դադարեց հայտնվել Բենիտեսի թիմի կազմում, մեծ հարցազրույց տվեց իսպանական Marca ռադիոկայանին, որում քննադատեց Ռաֆայել Բենիտեսին և հայտնեց, որ պատրաստ է տեղափոխվել ռուսական ակումբներից մեկը, միայն թե հնարավորություն ստանա պարբերաբար խաղալ և հանդես գալ ՀԱՀ-ում կայանալիք Աշխարհի առաջնությունում։

Հարցազրույցի համար Ալբերտը խիստ քննադատության է ենթարկվել երկրպագուների և «կարմիրների» լեգենդների կողմից, մասնավորապես՝ Դիտմար Համանի կողմից, ով դատապարտել է Ռիերայի արարքը։ Չնայած իսպանական մեկ այլ ռադիոկայանին տված հարցազրույցում Ռիերայի արդարացման փորձերին, որտեղ նա ասել է, որ ընդհանրապես չի ցանկանում վիճել Բենիտեսի հետ, բայց պարզապես ցանկանում է խաղալ, խաղացողի նկատմամբ անհապաղ պատժամիջոցներ են կիրառվել՝ հայտնի է դարձել, որ Ռիերան հեռացվել է մարզումներից և տուգանվել ակումբի կողմից։

Շուտով սկսեցին լուրեր տարածվել այն մասին, որ վինգերը մոտ է Մոսկվայի ԲԿՄԱ տեղափոխվելուն։ Հաղորդվում էր նաև, որ նրանով հետաքրքրված է Մոսկվայի «Սպարտակը», սակայն ԲԿՄԱ-ն օրեր անց հերքել է այդ լուրերը՝ դրանք վերագրելով ֆուտբոլային գործակալներին, որոնք փորձում են մեծացնել հետաքրքրությունը ֆուտբոլիստի նկատմամբ։ Մեկ օր անց անգլիական ԶԼՄ-ներում տեղեկություն հրապարակվեց այն մասին, որ «Լիվերպուլը» մերժել է «Սպարտակին», որը ցանկանում էր վարձակալել Ռիերային մինչև ամառ։ Ըստ նույն աղբյուրների, անգլիական ակումբի բանակցությունները «Սպարտակի» հետ այսքանով չեն ավարտվել, և «կարմիրները» մտադիր են վերջնականապես բաժանվել ֆուտբոլիստից։

Մարտի 26-ին Ռաֆայել Բենիտեսը պաշտոնապես հաստատել է, որ «Լիվերպուլը» բանակցություններ է վարում Ռիերայի տրանսֆերի շուրջ։ Այս տեղեկությունը դարձավ առաջին պաշտոնական հաստատումն այն բանի, որ իսպանացի վինգերը մոտ ժամանակներս կարող է հեռանալ անգլիական ակումբից: Ապրիլի 7-ին «Սպարտակի» գլխավոր մարզիչ Վալերի Կարպինը հաստատել է բանակցությունների փաստը, սակայն ասել է, որ մոսկովյան թիմը հրաժարվել է իսպանացու պայմանագիրը գնելու մտքից՝ նրա չափազանց մեծ ֆինանսական պահանջների պատճառով։ 2010 թվականի մայիսին, երբ հայտնի դարձավ, որ Ռիերան չի ընդգրկվել Իսպանիայի հավաքականի հայտացուցակում 2010 թվականի աշխարհի առաջնության համար, հիասթափված իսպանացի վինգերը հանդես եկավ նոր հարցազրույցով, որում նա ասաց, որ ակումբի ղեկավարությունը ոչինչ չի արել Բենիտեսի հետ կոնֆլիկտում իրեն պաշտպանելու համար, ինչպես նաև հայտնեց, որ ակնկալում է հնարավորինս շուտ փոխել ակումբը, և այժմ իրեն չի հետաքրքրում ոչ այն գումարը, որը նրան կվճարեն։

#### «Օլիմպիակոս»
2010 թվականի հուլիսի 23-ին Ռիերան 4 տարվա պայմանագիր կնքեց հունական «Օլիմպիակոսի» հետ։ Տրանսֆերի արժեքը կազմել է 4 միլիոն եվրո,, ինչը Ռիերային դարձրել է ակումբի պատմության ամենաթանկ տրանսֆերներից մեկը: Հունաստանում Ալբերտը վերամիավորվել է «Էսպանյոլի» նախկին գլխավոր մարզիչ Էռնեստո Վալվերդեի հետ:

Իր առաջին գոլը խփել է «Կերկիրայի» դեմ խաղում, որն ավարտվել է 2:0 հաշվով: Ընդհանուր առմամբ մրցաշրջանի ընթացքում անցկացրել է ավելի քան 30 հանդիպում և «Օլիմպիակոսի» հետ դարձել երկրի չեմպիոն:

#### «Գալաթասարայ»
2011 թվականի սեպտեմբերի 3-ին թուրքական «Գալաթասարայը» հայտարարեց Ալբերտ Ռիերայի հետ 4 տարվա պայմանագիր կնքելու մասին: Տրանսֆերի արժեքը կազմել է 3 միլիոն եվրո։ Կնքված պայմանագրի համաձայն՝ Ռիերան պետք է տարեկան 2,7 միլիոն եվրո վաստակի ստամբուլյան ակումբում։ Առաջին անգամ գոլ է խփել 2012 թվականի հունվարի 25-ին «Անկարագյուջուի» հետ խաղում (ավարտվել է 4:0 հաշվով):

Նորդին Ամրաբատի «Գալաթասարայ» տեղափոխությունից հետո Ֆաթիհ Թերիմը Ռիերային տեղափոխել է ձախ պաշտպանի դիրք: Դա պայմանավորված էր առաջին հերթին այն ֆուտբոլիստների բացակայությամբ, որոնք կարող էին խաղալ այդ տեղում, բացառությամբ վնասվածքների հակված Հաքան Բալտի։ 2014 թվականի հունվարի 28-ին խզել է պայմանագիրը ակումբի հետ։

#### «Ուոթֆորդ» և «Ուդինեզե»
Տրանսֆերային պատուհանի ժամանակ Ռիերան կարող էր տեղափոխվել Խարկովի «Մետալիստ», սակայն գործարքը խափանվեց Եվրամայդանի պատճառով: 2014 թվականի մարտի 24-ին նախնական պայմանագիր է կնքել «Ուդինեզեի» հետ, որն ուժի մեջ էր հուլիսի 1-ից։ Երեք օր անց նա միացավ «Ուոթֆորդին» մինչև մրցաշրջանի ավարտը։

Անգլիացիների կազմում իր առաջին և միակ գոլը խփել է ապրիլի 19-ին «Իփսվիչի» դեմ տնային խաղում: «Չարլթոնի» հետ խաղում ստացել է երկու դեղին քարտ, իսկ խաղից հետո ֆուտբոլային ասոցիացիայի կողմից մեղադրվել է ոչ ադեկվատ պահվածքի համար, ստացել է երկխաղյա որակազրկում և մեկնել «Ուդինեզե», քանի որ առաջնության ավարտին մնացել է միայն մեկ խաղ:

Նոյեմբերի 29-ին հեռացվել է իտալական ակումբից պոկերի մրցաշարին մասնակցելու համար, որը նա գերադասել էր «Կիևոյի» դեմ խաղից:

### Միջազգային
2007 թվականի հոկտեմբերի 13-ին Եվրոպայի 2008 թվականի առաջնության ընտրական մրցաշարի շրջանակներում դանիացիների դեմ իր դեբյուտային խաղում նա գրավել է մրցակցի դարպասը տուգանային հրապարակից դուրս։ Եզրափակիչ մրցաշարի հայտացուցակում ընդգրկված չէր:

2008 թվականի հոկտեմբերին կրկին հրավիրվել է հավաքական՝ մասնակցելու 2010 թվականի աշխարհի առաջնության ընտրական փուլի խաղերին այն բանից հետո, երբ Դիեգո Կապալը հրաժարվել է խաղալ վնասվածքի պատճառով։ 11 րոպե անցկացրել է Էստոնիայի հավաքականի հետ խաղում։ Հաջորդ տարի վերջին րոպեին հաղթական գնդակը խփեց Թուրքիայի հավաքականի դարպասը (2-1):

Վիսենտե դել Բոսկեն Ռիերային ընդգրկեց Կոնֆեդերացիաների գավաթ 2009-ի կազմում, իսկ Ալբերտը չորս հանդիպում անցկացրեց երրորդ տեղը զբաղեցրած թիմի կազմում: Այնուամենայնիվ, նա չի մեկնել աշխարհի առաջնություն:

## Մարզչական կարիերա
2019 թվականին Ռիերան ստացել է UEFA Pro լիցենզիա։ 2020 թվականի օգոստոսին Ալբերտը դարձել է «Գալաթասարայի» գլխավոր մարզիչ Ֆաթիհ Թերիմի օգնականը։ 2022 թվականին աշխատել է նույն թուրքական ակումբում՝ արդեն Դոմենեկ Տորենի հետ։

2022 թվականի ամռանը Ռիերան գլխավորել է սլովենական «Օլիմպիան» Լյուբլյանայից։ Ուլտրաս ակումբի նախորդ մարզչի աշխատանքից դժգոհները տապալեցին Ալբերտի մամուլի ասուլիսը, սակայն նա մնաց իր պաշտոնում և հենց առաջին մրցաշրջանում ակումբի հետ նվաճեց ոսկե դուբլ՝ նվաճելով երկրի առաջնությունն ու գավաթը: Ընդ որում, Սլովակիայում Ռիերայի տարվա մարզիչ ճանաչվելու կապակցությամբ պարգևատրման արարողության ժամանակ Ալբերտը հայտարարել է, որ «Օլիմպիան» իրեն նոր պայմանագիր չի առաջարկել:

2023 թվականի հուլիսին դարձել է սլովենական «Ցելյեի» գլխավոր մարզիչը։

## Անձնական կյանք
2009 թվականի մայիսի 30-ին Ալբերտն ամուսնացել է ռուս Յուլիա Կորոլյովայի հետ։ Հարսանիքը տեղի է ունեցել Օմսկում։ Հյուրերի համար ելույթ է ունեցել Վալերի Մելաձեն, ում հյուրախաղերի ժամանակացույցը համընկել է ֆուտբոլիստի հարսանիքի հետ։ Զույգն ունի երեք երեխա՝ Ալեխանդրան (ծն. 2008) և Վալենտինան (ծն. 2013) և Իվանը (ծն. 2012)։

Ռիերան ունի կրտսեր եղբայր՝ Սիտոն, որը նույնպես ֆուտբոլիստ է։

## Վիճակագրություն
*2015/16 մրցաշրջանի ավարտի տվյալներով*

## Ձեռքբերումներ
**Մալյորկա**
* Իսպանիայի գավաթակիր՝ 2002/03
**Էսպանյոլ**
* ՈՒԵՖԱ-ի գավաթի եզրափակչի մասնակից՝ 2006/07
**Գալաթասարայ**
* Թուրքիայի չեմպիոն՝ 2011/12, 2012/13
**Օլիմպիակոս**
* Հունաստանի չեմպիոն՝ 2010/11
**Իսպանիայի հավաքական**
* Կոնֆեդերացիայի գավաթի բրոնզե մեդալակիր՝ 2009

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* 
* 
* Ալբերտ Ռիերայի էջը և վիճակագրությունը LFCHistory.net կայքում
* Ալբերտ Ռիերայի էջը «Լիվերպուլի» պաշտոնական կայքում
* Ալբերտ Ռիերայի ելույթների վիճակագրությունը LFP կայքում
* Ալբերտ Ռիերայի էջը LiverpoolFC.ru կայքում
* Ալբերտ Ռիերայի էջը Liverbird.ru կայքում
* 

Կատեգորիա:Անգլիական ֆուտբոլի լիգայի խաղացողներ
Կատեգորիա:Անգլիայի լեգեոներ ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Բորդոյի ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Գալաթասարայի ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Էսպանյոլի ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Թուրքական Սուպերլիգայի ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Իսպանացի տղամարդ ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Իսպանացի ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Իսպանիայի հավաքականի ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Իսպանիայի ֆուտբոլի երիտասարդական հավաքականի ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Իտալիայի լեգեոներ ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Լա Լիգայի ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Լիվերպուլի ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Հոկտեմբերի 15 ծնունդներ
Կատեգորիա:Մալյորկայի ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Մանչեսթեր Սիթիի ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Ուդինեզեի ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Ուոթֆորդի ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Պրեմիեր Լիգայի ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Ռուսաստան ներգաղթածներ
Կատեգորիա:Օլիմպիակոս Պիրեյոսի ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Ֆուտբոլային մարզիչներ այբբենական կարգով
Կատեգորիա:Ֆուտբոլի դարպասապահներ
Կատեգորիա:Ֆուտբոլի կիսապաշտպաններ
Կատեգորիա:Ֆուտբոլի պաշտպաններ