open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Էշ (Բազել-լանդշաֆտ)

**Էշ** (գերմաներեն՝ **Aesch**, երբեմն գրվում է *Aesch BL*՝ մյուս *Էշ*-երից զանազանելու համար. շվեյցարական գերմաներեն՝ *Ääsch*), բնակավայր և համայնք Շվեյցարիայի Բազել-լանդշաֆտ կանտոնում։ Գտնվում է Բիրս գետի ձախ ափին և համարվում է Բազել քաղաքի արվարձաններից մեկը։ Մերձակա Գմայնվալդում հնագիտական պեղումների արդյունքում հայտնաբերված նորքարեդարյան գերեզմանոցն ընդգրկված է Շվեյցարիայի համազգային նշանակության պատմամշակութային ժառանգության ցանկում։

2009 թվականի դրությամբ Էշն զբաղեցնում էր 7,39 քառակուսի կիլոմետր տարածք։ 2008 թվականի հունիսի տվյալներով բնակիչների թվաքանակը եղել է 10.309, որոնց 22 տոկոսը օտարերկրացիներ էին։ 1997–ից 2007 թվականն ընկած տասնամյակում բնակչության թվաքանակի միջին տարեկան փոփոխությունը կազմել է 0.8%:

## Ժողովրդագրություն
Քաղաքի բնակչության թվաքանակը պատմական ժամանակի ընթացքում կրել է հետևյալ փոփոխությունները.

Colors=
  id:lightgrey value:gray(0.9)
  id:darkgrey  value:gray(0.8)
ImageSize  = width:1140 height:210
PlotArea   = height:150 left:100 bottom:50 right:100
AlignBars  = justify
DateFormat = x.y
Period     = from:0 till:9800
TimeAxis   = orientation:vertical
AlignBars  = justify
ScaleMajor = gridcolor:darkgrey increment:2000 start:0
ScaleMinor = gridcolor:lightgrey increment:400 start:0
PlotData=
  color:yellowgreen width:40   mark:(line,white) align:center
  bar:1586 from:start till:192
  bar:1586 at:202 fontsize:S text: "48 Hearths"  shift:(8,5)
  bar:1771 from:start till:655 text:"655"
  bar:1815 from:start till:787 text:"787"
  bar:1850 from:start till:998 text:"998"
  bar:1860 from:start till:1148 text:"1,148"
  bar:1870 from:start till:1365 text:"1,365"
  bar:1880 from:start till:1459 text:"1,459"
  bar:1888 from:start till:1555 text:"1,555"
  bar:1900 from:start till:1867 text:"1,867"
  bar:1910 from:start till:2069 text:"2,069"
  bar:1920 from:start till:2559 text:"2,559"
  bar:1930 from:start till:2809 text:"2,809"
  bar:1941 from:start till:2829 text:"2,829"
  bar:1950 from:start till:3149 text:"3,149"
  bar:1960 from:start till:3981 text:"3,981"
  bar:1970 from:start till:6060 text:"6,060"
  bar:1980 from:start till:7954 text:"7,954"
  bar:1990 from:start till:9560 text:"9,560"
  bar:2000 from:start till:9735 text:"9,735"


## Պատմություն
Պատմական փաստաթղթերում Էշն առաջին անգամ հիշատակվել է 1252 թվականին՝ *Esch*անվանաձևով։

Գմայնվալդի նորքարեդարյան դոլմենային գերեզմանոցն ու Նոյմատի կրթօջախի համալիրն ընդգրկված են Շվեյցարիայի համազգային նշանակության պատմամշակութային ժառանգության ցանկում։

## Անվանի էշցիներ
* Ալֆրեդ Ֆոգել (1902 – 1996) - շվեյցարացի ֆիտոթերապևտ, սննդաբան, գրող
* Պետրա Շպրեխեր (ծնվ. 1973) - շվեյցարացի կրկեսի արտիստ

## Պատկերասրահ

Kirche-Aesch-BL.jpg|Եկեղեցին
Schloss-Aesch-BL.jpg|Ամրոցը
Aesch02.jpg|Դոլմենյան գերեզման Գմայնվալդում
Aesch, straatzicht2 foto1 2013-07-20 12.30.jpg|Տեսարան քաղաքից


## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Պաշտոնական կայք 

Կատեգորիա:Բազել կանտոնի բնակավայրեր
Կատեգորիա:Շվեյցարիայի բնակավայրեր
Կատեգորիա:Շվեյցարիայի քաղաքներ
Բաբիլի

**Բաբիլի** (), գյուղ Վրաստանում։ Գտնվում է Ռաճա-Լեչխում և Քվեմո Սվանեթ մարզի Լենտեխի շրջանում։

## Դիրք
Գտնվում է ծովի մակարդակից 760 մետր բարձրության վրա։ Շրջկենտրոն Լենտեխիից հեռու է 3 կմ։

## Բնակչություն
Ըստ 2014 թվականի մարդահամարի տվյալների, գյուղի բնակչությունը կազմում է 151 մարդ։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Լենտեխի շրջան
Կատեգորիա:Վրաստանի բնակավայրեր
Կատեգորիա:Վրաստանի գյուղեր
Call You Mine

**«Call You Mine»**, ամերիկյան *[[The Chainsmokers]]* դուետի և ամերիկացի երգչուհի Բիբի Ռեքսայի համատեղ երգը։ Թողարկվել է 2019 թվականի մայիսի 31-ին որպես *[[The Chainsmokers]]*-ի սպասվող *World War Joy* երրորդ ստուդիական ալբոմի չորրորդ սինգլ : Երգի տեսահոլովակը թողարկվել է երգի հետ միասին։ *«Call You Mine»* երգը *The Chainsmokers*-ի և Բիբի Ռեքսայի երրորդ համգործակցությունն է, որը հաջորդել է *Cash Cash* տրիո խմբի *«Take Me Home»* երգի համատեղ ռեմիքսին, որին մասնակցել է Ռեքսան՝ որպես վոկալիստ և և Ռեքսայի դեբյուտային՝ *«I Can't Stop Drinking About You»* սինգլի ռեմիքսին։

## Աջակցում
Մայիսի 28-ին և՛ *[[The Chainsmokers]]*-ը, և՛ Բիբի Ռեքսան տարածել են տեսահոլովակի պաստառները՝ նշելով միմյանց ու թողնելով *«Friday»* և *«FRIDAY 5/31»* հաղորդագրությունները։

## Հիթ-շքերթներ

{| class="wikitable sortable plainrowheaders"
|-

## Հավաստագրեր

## Թողարկման պատմություն

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:2019 սինգլներ
Ժողովածու (5117)

**Ժողովածու** (5117), Երևանի Մաշտոցի անվան Մատենադարանում պահպանվող ձեռագիր, որը «Մաշտոցի անվան ցուցակ ձեռագրացում» (ձեռագրերի ցանկում) ներկայացված է 5117 թվի տակ։ Ձեռագիրը գրվել է 1699 թվականին Զաքարիա երեց գրիչի կողմից Մանկասար գյուղում (Վաղաշկերտ երկիր)։ Ստացողը եղել է Զաքարիա վարդապետը։ Գրված է թղթի վրա, որը ունի 14.5x10 չափս։ Ձեռագիրը կազմված է 151 թերթից։ Գրված է միասյուն, բոլորգրով։ Կազմը՝ կաշեպատ տախտակ դրոշմազարդ։ Հիշատակարան գրչի՝ 146ա, հետագայի՝ 1ա, 1բ, 2ա, (18-րդ դար)։
## Բովանդակություն
* Յակ․ Ղրիմեցւոյ Մեկնութիւն տոմարի, Յաղագս տոմարական մակացութեան։ 
* Տոմար արքայական։ 
* Ան․ Շիրակացւոյ Պատճէն տոմարի։ 
* Աղօթք Յուղայի։
## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Մատենադարանի ձեռագրեր
Լուիջի Գրոտո

**Լուիջի Գրոտո** (), **Կույր Ադրիա** մականունով (իտալ. Cieco d'Adria / Hadria, ,), իտալացի կույր ճարտասան, բանաստեղծ, վինահար, դրամատուրգ և պոետ։

Գրոտոն կորցրել է իր տեսողությունը ծնվելուց 8 օր հետո։ Սովորել է փիլիսոփայություն և գրականություն, 15 տարեկանում հայտնի ճարտասանող է դարձել հասարակության մեջ։ Նա խաղացել է Սոֆոկլեսի «Էդիպուս արքա» ողբերգության կույր Տիրեսիայի դերը։

## Հրատարակություն
Գրոտոն թարգմանել է իր առաջին Իլիադ երգը ութնյակներով, գրել է ողբերգություններ, կատակերգություններ, լիրիկական բանաստեղծություններ, թողել է նամակների և ելույթների հավաքածու և այլն։

* «Ելույթներ» (*Orazione*, Orationi volgari et gelatin, Վենետիկ, 1586 թվական);
* Հովվերգական դրամա «Կալիստո» (*La Calisto*, Վենետիկ, 1575 թվական);
* Ողբերգություն
** «Ադրիանա» (*La Hadriana*, Վենետիկ, 1582), Ռոմեոյի և Ջուլիետի սյուժեից,
** «Դալիդա» (*La Dalida*, Վենետիկ, 1583);
** «Իսահակ» (*Isac, Rappresentation Nuova*, Վենետիկ, 1607 թվական),
* Կատակերգություն՝
** «Էմիլյա» (*La Emilia*, Վենետիկ, 1572  թվական),
** *Il Thesoro*, Վենետիկ, 1583  թվական,
** *La Alteria*, Վենետիկ, 1587  թվական,
* *Delle Rime*, Վենետիկ, 1587 թվական։

## Պատկերասրահ

Պատկեր:Luigi Groto, miniatura.png|Լուիջի Գրոտո
Պատկեր:Luigi groto ptgby tintoretto.jpg
Պատկեր:Busto di Luigi Grotto, piazza Cieco Grotto (Adria).jpg|Լուիջի Գրոտոյի կիսանդրին Ադրիայում
Պատկեր:Lapide e busto di Cieco Grotto (Adria).jpg
Պատկեր:Lapide a Luigi Grotto, piazza Cieco Grotto (Adria).jpg


## Ծանոթագրություններ

## Գրականություն
* Giuseppe Groto, «Della vita e delle opere di Luigi Groto» (Rovigo, Jacopo Miazzi, 1777)

## Արտաքին հղումներ
* 
* 

Կատեգորիա:Բանաստեղծներ այբբենական կարգով
Կատեգորիա:Իտալացի բանաստեղծներ
Կատեգորիա:Իտալացի գրողներ
Կատեգորիա:Իտալացի դերասաններ
Կատեգորիա:Իտալացի դրամատուրգներ
Կատեգորիա:Կույր երաժիշտներ
Քրիս և Դոն։ Սիրո պատմություն

**«Քրիս և Դոն։ Սիրո պատմություն»** (), 2007 թվականի ամերիկյան փաստագրական ֆիլմ, բրիտանացի գրող՝ Քրիստոֆեր Իշերվուդի և նրա երիտասարդ սիրեկանի՝ նկարիչ Դոն Բակարդիի ռոմանտիկ պատմությունը։

## Սյուժե
1953 թվականի փետրվարի 14-ին, 18-ամյա Դոն Բակարդին ընկերների տանը հավաքույթի ժամանակ ծանոթանում է 48-ամյա Քրիստոֆեր Իշերվուդի հետ։ Հենց այդ ժամանակ էլ սկսվում է Քրիսի և Դոնի սիրավեպը, որը տևեց 33 տարի մինչև Իշերվուդի մահը։ Քրիստոֆերը Դոնին օգնում է ԱՄՆ-ում հայտնի նկարիչ դառնալ։ Ֆիլմը բաղկացած է Բակարդիի հիշողություններից, Դոնի և Քրիստոֆերի անձնական արխիվներից, ինչպես նաև զվարճալի անիմացիաներից։ Կինոնկարը ընդգրկում է ընկերների և ծանոթ զույգերի հարցազրույցները, ինչպիսիք են Լայզա Մինելլին և Լեսլի Քարոն։

## Քննադատություն
Ֆիլմը քննադատների կողմից բարձր գնահատականի է արժանացել։ 19 հայտնի ամսաթերթերի գրախոսության հիման վրա *«Metacritic»* կայքը նրան առավելագույն 100 միավորից տվել է 83 միավոր։ Մի քանի քննադատներ վերանայել են ֆիլմի էկրան բարձրանալու և Կալիֆոռնիայի Գերագույն դատարանի նույնասեռ ամուսնությունների արգելքի վերացման փոխկապակցվածությունը։ Կինոնկարը «Rotten Tomatoes» կայքում ստացել է «թարմ» ռեյտինգների 94%-ը, որի քննադատները համերաշխության են եկել այն հարցում, որ «Քրիսի և Դոնի կերպարները վեպի մեջ ամենաեզակի և ամենապայծառն են իրենց բնույթով»։

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* 
* «Քրիս և Դոն։ Սիրո պատմություն» ''Rotten Tomatoes'' կայքում

Կատեգորիա:2000-ականների ամերիկյան ֆիլմեր
Կատեգորիա:2000-ականների անգլերեն ֆիլմեր
Կատեգորիա:2007 ֆիլմեր
Կատեգորիա:Ամերիկյան ԼԳԲՏ ֆիլմեր
Կատեգորիա:Ամերիկյան վավերագրական ֆիլմեր
Իտայտուբա I ազգային անտառ

**Իտայտուբա I ազգային անտառ** (), ազգային անտառ Բրազիլիայի Պարա նահանգում։ Այն ընդգրկում է Ատլանտյան անտառի տարածքը։

## Տեղագրություն
Իտայտուբա I ազգային անտառը գտնվում է Ամազոն բիոմում։ Ունի 220 639.44 հա տարածք։ Այն ընդգրկում է Իտայտուբա և Տրայրան մունիցիպալիտետներից որոշ հատվածներ՝ Պարա նահանգում։ Անտառը Տապաժոսի սարահարթում է, ինչպես նաև Տապաժոս գետային ավազանում՝ նրա աջ ափին։ Իտայտուբա I ազգային անտառ կարելի է մուտք գործել *BR-163* ու *BR-230* ցամաքային ճանապարհներով, տարածաշրջանի գլխավոր դաշնային մայրուղիներով կամ նավակով՝ անցնելով Տապաժոս և Ժամանշին գետերի վրայով ու վտակներով, ինչպիսին են՝ Իգարապե դու Բոտիկան և Ռատաոն։ Անտառի շրջակայքում կան թռիչքի կամ վայրէջքի որոշ հարթակներ։

Տապաժոսի վտակներն են՝ Կուրուրուն, Դաս Տրոպասը, Կուպարին ու Ժամանշինը։ Ժամանշին գետը, որը, հոսելով նահանգի ծայր հյուսիսում գտնվող Սեռա դու Կաշիմբոյով, ունի արագահոս ուղիներ և տարածքներ, որտեղ այն տարածվում է դեպի գետախորշ, ինչը դժվարացնում է մեծ նավերով ճանապարհորդելը՝ դրա երկարության մեծ մասի երկայնքով։ Հիմնական վտակներն են՝ Տոկանտինսը՝ ձախ ափին ու Արուրին՝ աջ ափին։

## Անտառային տնտեսություն
Անտառի ընդհանուր տարածքից մոտ 98.9 %-ը զբաղեցված են բնական անտառներով։ Սա իր մեջ ներառում է 27.8 % բաց նախալեռնային խոնավ անտառ և 65.96 % խիտ խառը ու բաց նախալեռնային խոնավ անտառ։ Իտայտուբա I և Իտայտուբա II ազգային անտառները միասին ընդգրկում են 610 471.73 հա տարածք։ Երկու անտառների կառավարման պլանով սահմանվել է 432․628 հա տարածքով անտառային տնտեսությունների կայուն կառավարման գոտի ստեղծելու մասին, որից 295․000 հա հատկացվելու էր երեք անտառային տնտեսությունների փոխզիջման համար։

## Պահպանություն
Իտայտուբա I ազգային անտառը ստեղծվել է 1998 թվականի փետրվարի 2-ի թիվ 2.481 հրամանագրով։ Կառավարվում է Չիկո Մենդեսի Կենսաբազմազանության պահպանության ինստիտուտի կողմից։ Այն դասվում է Բնության պահպանության միջազգային միության VI կատեգորիային (բնական ռեսուրսի կայուն օգտագործմամբ պահպանվող տարածք)։ Նպատակն է աջակցել անտառային ռեսուրսների կայուն բազմակի օգտագործմանը և գիտական հետազոտությունների իրականացմանը՝ շեշտը դնելով հայրենի անտառների կայուն շահագործման մեթոդների վրա։ 2012 թվականի հունիսի 25-ի թիվ 12678 օրենքում փոփոխություններ են կատարվել Ամազոնիա, Կամպոս Ամազոնիկոս, Մապինգուարի ազգային պարկերի, Իտայտուբա I-ի և Իտայտուբա II-ի, Կրեպորի ազգային անտառների ու Տապաժոս բնապահպանական պահպանվող տարածքների շրջանում։ Բոլոր թվարկվածները չափերով կրճատվել են՝ բացառությամբ Կամպոս Ամազոնիկոսի։ Իտայտուբա I ազգային անտառի տարածքը կրճատվել է 7705.34 հեկտարով։

Ազգային անտառը գտնվում է տարածաշրջանում, որտեղ կան 12 կայուն օգտագործվող պահպանման տարածքներ ու 6 լիարժեք պաշտպանված տարածքներ։ Վերջիններս՝ Ամազոնիա, Ժամանշին, Ռիո Նովո և Սերրա դու Պարդու ազգային պարկերը, ինչպես նաև Սերրա դու Կաշիմբու կենսաբանական արգելոցն ու Տերրա դու Մեյու էկոլոգիական կայանը ընդգրկում են 6670422 հա։ Կայուն օգտագործվող տարածքները ներառում են Տապաժոս բնապահպանական տարածքը և Ալտամիրա, Ամանա, Ժամանշին, Տրայրան և Իտայտուբա I, Իտայտուբա II ու Տապաժոս ազգային անտառները, որոնք ընդհանուր ունեն 7555889 հա տարածք։

## Ծանոթագրություններ

## Աղբյուրներ
*
*
*
*

Կատեգորիա:Բրազիլիայի ազգային անտառներ
Քարոզգիրք, Յաղագս դժոխոց (5097, Բարդուղիմեոս Մարաղացի)

**Քարոզգիրք, Յաղագս դժոխոց** (5097), Երևանի Մաշտոցի անվան Մատենադարանում պահպանվող ձեռագիր, որը «Մաշտոցի անվան ցուցակ ձեռագրացում» (ձեռագրերի ցանկում) ներկայացված է 5097 թվի տակ։ Ձեռագիրը գրվել է 14-րդ դարում Դանիել Կուքեցի, Գրիգոր անանուն գրիչի կողմից։  Ստացողը եղել է Տեր Մարգարեն։ Գրված է թղթի վրա, որը ունի 16x11 չափս։ Ձեռագիրը կազմված է 283 թերթից։ Գրված է միասյուն, բոլորգրով։ Կազմը՝ կաշեպատ տախտակ դրոշմազարդ, աստառը՝ շերտազարդ մետաքս։ Հիշատակարաններ՝ գրչի 213բ, 258բ, 271ա, կազմողի՝ 279բ (1589 թ.), հետագայի՝ 277բ, 278բ (1589 թ.), 280բ (1759 թ.), 281բ (1797 թ.), 280ա (18-րդ դար), 26ա (1904 թ.):

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Մատենադարանի ձեռագրեր
Բառգիրք (5126)

**Բառգիրք** (5126), Երևանի Մաշտոցի անվան Մատենադարանում պահպանվող ձեռագիր, որը «Մաշտոցի անվան ցուցակ ձեռագրացում» (ձեռագրերի ցանկում) ներկայացված է 5126 թվի տակ։ Ձեռագիրը գրվել է 16-19-րդ դարերում։ Գրված է թղթի վրա, որը ունի 16x9 չափս։ Ձեռագիրը կազմված է 244 թերթից։ Գրված է միասյուն, բոլորգրով և նոտրգրով։ Կազմը՝ կաշեպատ տախտակ դրոշմազարդ, աստառը՝ դրոշմազարդ կտավ։ Հիշատակարաններ հետագայի՝ պահպանակ Ա (1904 թ.):

## Բովանդակություն
* Բառք Հայոց (ենթադրաբար Ա-Օձտել)։
* Յապաւմունք բառից։
* Հանդէս բանաստեղծաց։
* Բառք պարսից ի Վարդան գրոց։
* Երեմ. Մեղրեցւոյ Բառգիրք։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Մատենադարանի ձեռագրեր
Էյդան Գալահեր

**Էյդան Գալահեր** (, ), ամերիկացի դերասան, բնապահպանական ակտիվիստ և երաժիշտ։ Նրա առաջին գլխավոր դերը Nickelodeon-ի «Նիկի, Ռիկի, Դիկի և Դոն» սերիալում Նիկի Հարպերի դերն է։ 2019 թվականին խաղացել է Համար Հինգի դերը Նեթֆլիքսի «Ակադեմիա Ամբրելլա» հեռուստասերիալում։ Նաև նվագում է կիթառ և ունի մի քանի երգեր, որոնցից են «Blue neon»-ը, «Time»-ը, «For you» և «Miss you»-ն։

## Կարիերա
Էյդանն առաջին անգամ հայտնվել է 2013 թվականին կատակերգական «Ժամանակակից ընտանիք» հեռուստասերիալի սերիաներից մեկում։ Այնուհետև Գալահերը ստացել է Նիկի Հարպերի դերը «Նիկի, Ռիկի, Դիկի և Դոն» հեռուստասերիալում։ Այդ դերի համարը Այդանը երկու անգամ (2016 և 2017) առաջադրվել է Kids' Choice Awards-ում։ 2019 թվականին էկրաններ է դուրս եկել «Ակադեմիա Ամբրելլա» հեռուստասերիալը, որտեղ Գալահերը կատարել է Համար Հինգի դերը։

## Անձնական կյանք
Էյդանը վեգան է և ակտիվորեն պաշտպանում է շրջակա միջավայրը։ 2018 թվականին Հյուսիսային Ամերիկայում նրան նշանակել են ՄԱԿ-ի բարի կամքի դեսպան։

Էյդան Գալահերը նաև երգիչ և երգահան է, նվագում է կիթառ և դաշնամուր։

## Ֆիլմագրություն

## Մրցանակներ և անվանակարգեր

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ

Կատեգորիա:21-րդ դարի ամերիկացի տղամարդ դերասաններ
Կատեգորիա:21-րդ դարի դերասաններ
Կատեգորիա:Ամերիկացի բնապահպաններ
Կատեգորիա:Ամերիկացի երաժիշտներ
Կատեգորիա:Ամերիկացի երգիչ-երգահաններ
Կատեգորիա:Ամերիկացի կիթառահարներ
Կատեգորիա:Ամերիկացի տղա երեխա դերասաններ
Կատեգորիա:Ամերիկացի տղամարդ հեռուստատեսային դերասաններ
Կատեգորիա:Ամերիկացի հասարակական գործիչներ
Միսսուրիի համալսարան

**Միսսուրիի համալսարան** (Միսսուրիի համալսարան՝ Կոլումբիա), ԱՄՆ-ի Պետական հետազոտական համալսարան Միսսուրի նահանգի Կոլումբիա քաղաքում։ Հիմնվել է 1839 թվականին Միսիսիպի գետի արևմտյան ափին և դարձել առաջին պետական համալսարանը։ Միսսուրիի համալսարանը ամենամեծն է իր նահանգում։ Այնտեղ 270 մասնագիտություններով սովորում են ավելի քան 30000 ուսանողներ ԱՄՆ-ի բոլոր նահանգներից և մոտավոր 100 երկրներից։ Աշխարհում կա այդ համալսարանի ավելի քան 270000 շրջանավարտ, որոնց կեսը ապրում է Միսսուրիում։

Համալսարանը համարվում է Միսսուրիի համալսարանական համակարգի մի մասը, որը համախմբում է Կոլումբիայում, Ռոլլում, Կանզաս Սիթիում և Սենտ Լուիսում տեղակայված չորս ուսումնարան։

Ամերիկյան համալսարանների ամերիկյան ասոցացիային պատկանող 34 պետական համալսարաններից մեկը Միսսուրիում է։ 2004 թվականին, ըստ News & World Report ամսագրի վարկանիշի, համալսարանը 97-րդ տեղն է զբաղեցրել, այն մնացել էր անցյալ տարվա նույն տեղում։ Համալսարանի ուսումնարանը գտնվում է քաղաքի կենտորնից 5 րոպե հեռավորության վրա և ավելի շատ նման է բուսաբանական այգու։ Համալսարանի պատմական մասը՝ Ֆրենսիս Քուարդը, պաշտոնապես ճանաչվել է պատմական նշանակություն ունեցող շրջան։

Այստեղ, 1908 թվականին հիմնադրվեց աշխարհում առաջին  ժուռնալիստիկայի դպրոցը։ Այն հիմնադրվեց լրագրող Ուիլիամ Վալտերի կողմից։ Այժմ այն կոչվում է լրագության ֆակուլտետ։ Համալսարանում կա միջուկային ռեակտոր, որն ինստիտուտներում գործող աշխարհի ամենահզոր ռեակտորն է։

Միսսուրիի համալսարանը Ամերիկայի վեց պետական համալսարաններից մեկն է, որտեղ բժշկական, անասնաբուժական, ինժեներական, գյուղատնտեսական և իրաբանական ֆակուլտետները գտնվում են նույն համալսարանում։ Համալսարանի առողջապահական համակարգը ներառում է 4 հիվանդանոց, որոնք գտնվում են պետության կենտրոնական մասում։

## Ծանոթագրություններ



Կատեգորիա:Ամերիկյան համալսարանների ասոցիացիա
Մատեան ողբերգության (5098, Գրիգոր Նարեկացի)

**Մատեան ողբերգության** (5098), Երևանի Մաշտոցի անվան Մատենադարանում պահպանվող ձեռագիր, որը «Մաշտոցի անվան ցուցակ ձեռագրացում» (ձեռագրերի ցանկում) ներկայացված է 5098 թվի տակ։ Ձեռագիրը գրվել է 14-17-րդ դարերում Հովհաննես (Ա) գրիչի կողմից։ Գրված է թղթի վրա, որը ունի 12.3x8 չափս։ Ձեռագիրը կազմված է 272 թերթից։ Գրված է միասյուն, բոլորգրով։ Կազմը՝ կաշեպատ տախտակ դրոշմազարդ, աստառը՝ դրոշմազարդ կտավ։ Հիշատակարաններ գրչի՝ 39բ, 182ա, 202ա, 215բ, 217բ, 218բ, 220ա, 256բ, 
և այլուր (14-րդ դար)։
## Բովանդակություն
* Նաև՝ Նորին Ներբող Կուսին, Ներբող Աստուածածնի։
## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Մատենադարանի ձեռագրեր
Սաղմոսարան (5118)

**Սաղմոսարան** (5118), Երևանի Մաշտոցի անվան Մատենադարանում պահպանվող ձեռագիր, որը «Մաշտոցի անվան ցուցակ ձեռագրացում» (ձեռագրերի ցանկում) ներկայացված է 5118 թվի տակ։ Ձեռագիրը գրվել է 1412 թվականին Ռստակես Սեբաստացի գրիչի կողմից Ավազ վանքում։ Գրված է թղթի վրա, որը ունի 14x8 չափս։ Ձեռագիրը կազմված է 386 թերթից։ Գրված է միասյուն, բոլորգրով։ Ունի կիսախորան, լուսանցազարդ մանրանկարներ։ Կազմը՝ կաշեպատ տախտակ դրոշմազարդ, աստառը՝ կարմիր մետաքս։ Հիշատակարան գրչի՝ 196բ, 197ա, 287ա, հետագայի՝ 197բ, (1798 թ․), կնիք՝ 286բ (1686 թ․, Մեսրոպ վարդապետ)։
## Բովանդակություն
* Գր․ Տաթևացւոյ Ոսկեփորիկ։ 
* Իգնատիոսի Մեկնութիւն Ղուկասու։ 
* Ռստակես գրչի Խրատ ուսումնականց անձանց։ 
* Գէորգայ Երզնկացւոյ և պատասխանի Յակ. Ղրիմեցւոյ (տոմարական)։ 
* Լուծումք ի բանից Ս․ Գրոց։ 
* Գրառաջք։ 
* Վարդ․ Այգեկցւոյ Առակք։ 
* Բանք իմաստանոց Բարուախոս։ Դաւթի (Փիւնիկ կոչեցելոյ)։
* Եսթնադրեանք։ 
* Նշանագիրք իմաստնոց։ 
* Ներս․ Շնորհալոյ Հանելուկք։ 
* Օրհնութիւնք։ 
* Մանունք։
## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Մատենադարանի ձեռագրեր
Կատեգորիա:Սաղմոսարան
Սքրանթոնի համալսարան

**Սքրանթոնի համալսարան** (), մասնավոր, շահույթ չհետապնդող, կաթոլիկ հետազոտական համալսարան Սքրանթոնում՝ ԱՄՆ-ի Փենսիլվանիա նահանգում։ Պատկանում է Հիսուսի միաբանությանը, որտեղ երկու սեռի ներկայացուցիչներն էլ կարող են սովորել։ Հիմնադրել է 1888 թվականին՝ Սքրենթոնի առաջին եպիսկոպոս Ուիլյամ Օ'Հարան և ի սկզբանե հայտնի է եղել որպես Սբ․ Թոմասի քոլեջ։ 1938 թվականին ուսումնական հաստատությունը ստացել է համալսարանի կարգավիճակ և այդ ժամանակից ի վեր հայտնի է ներկայիս անվամբ։ Հիմնադրման պահից  մինչև 1897  թվականը համալսարանը ղեկավարում էր Սքրանթոնի թեմի հոգևոր առաջնորդությունը։ Չնայած, որ Սքրանթոնի թեմը պահպանեց համալսարանի ունեցվածքը, 1988-1942 թվականներին նրա անմիջական ղեկավարումով զբաղվում էին քրիստոնեական դպրոցների եղբայրները։

1942 թվականին համալսարանի ունեցվածքը և նրա ղեկավարումը փոխանցվել են Հիսուսի միաբանությանը։ 1960-ականներին համալսարանը դառնում է անկախ հաստատություն, որը ղեկավարում էր հոգաբարձուների խորհուրդը։ Այժմ այն համարվում է քոլեջների և համալսարանների ասոցիացիայի 28 անդամ կառույցներից մեկը։
Ներկայումս համալսարանը բաղկացած է երեք քոլեջից՝ Արվեստի և գիտությունների քոլեջ, Կանիայի անվան կառավարման քոլեջ և Փանուսկայի անվան գիտությունների քոլեջ, որոնցից յուրաքանչյուրը առաջարկում է իր ծրագրերը ուսանողների և շրջանավարտների համար։ Նախկինում համալսարանն ուներ ասպիրանտուրայի և շարունակական կրթության քոլեջ, որն այնուհետև համատեղվում էր համապատասխան ծրագրերի քոլեջների հետ։ Համալսարանն առաջարկում է 65 ասպիրանտուրայի, 29 մագիստրոսական, և 38 միջին մասնագիտական կրթության ծրագրեր։ Ի հավելումն դրա, ուսանողները կարող են յուրացնել հետբուհական ասպիրանտական այնպիսի ծրագրերի, ինչպիսիք են  ֆիզիոթերապիայի դոկտորը, բուժքույրական պրակտիկայի դոկտորը և բիզնեսի կառավարման դոկտորը։ Համալսարանում սովորում է մոտ վեց հազար ուսանող և ասպիրանտ։ Ուսանողների մեծ մասը Փենսիլվանիայից է, Նյու Ջերսից և Նյու Յորքից ։

2016 թվականին ասպիրանտների մոտ 58%-ը կանայք էին, իսկ 42%-ը՝ տղամարդիկ։ Ասպիրանտուրայի մոտ 62%-ը կանայք են, իսկ 38%-ը՝ տղամարդիկ։ Համալսարանում աշխատում է մոտ երեք հարյուր ուսուցիչ, որոնցից շուրջ երկու հարյուրը լրիվ դրույքով են։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Կրթությունը Փենսիլվանիայում
Բոննի Բեդելիա

**Բոննի Բեդելիա** (, ), ամերիկացի դերասանուհի, երկու անգամ ներկայացվել է «Էմմի» և «Ոսկե գլոբուս» մրցանակների։

## Կյանք և կարիերա
Բոննի Բեդելիան ծնվել է Նյու Յորքում, սցենարիստ և գրող Մերիան Էտել Վագների և հասարակական գործիչ Ֆիլիպ Հարլի Կալկինի ընտանիքում։ Բոննին ունի քույր՝ Կենդիսը և երկու եղբայր, որոնցից մեկը նախկին դերասան Քրիստոֆեր Կալկինն էր։ Քրիստոֆերի կողմից Բոննին դերասաններ Մաքոլեյ, Կիրան և Ռորի Կալկինների հորաքույրն է։

Բոննին ծնվել է իր ընտանիքի համար շատ ծանր ժամանակաշրջանում, երբ նրա հայրը սնանկացել էր։ Երբ նա 14 տարեկան էր, մահանում է նրա մայրը, իսկ դրանից կարճ ժամանակ անց՝ հայրը։

1961 թվականին նա կատարել է նորամուտը «Սեր կյանքի հանդեպ» սերիալում, որտեղ նա նկարահանվել է հետագա վեց տարիների ընթացքում։ 1967 թվականին նա արժանացել է *Theatre World Award* մրցանակի «Իմ թանկագին Չառլի» բրոդվեյյան բեմադրության մեջ կատարած դերի համար։ 1969 թվականիմ կատարել է նորամուտը մեծ էկրանին «Ուժասպառ ձիերին գնդակահարում են, այդպես չէ՞» ֆիլմով և հետագա տասը տարիների ընթացքում հայտնվել է ավելի քան յոթանասում ֆիլմերում և հեռուստատեսային շոուներում։ 1983 թվականին Բեդելիան  արժանացել է «Ոսկե գլոբուս» մրցանակի *կնոջ լավագույն դերակատարում* անվանակարգում «Սիրտն ինչպես անիվ» ֆիլմում կատարած դերի համար։  Նա խաղացել է Ջոն Մայքլի (Բրյուս Ուիլիս) կնոջ դերը «Պինդ ընկույզ» ֆիլմում և «Պինդ ընկույզ 2» սիքվելում։ Բացի դրանից, նա 1990 թվականին նկարահանվել է Հարիսոն Ֆորդի հետ «Անմեղության կանխավարկած» ֆիլմում։ «Փենսիլվանիայի արքայազնը» ֆիլմում կատարած դերի համար նա արժանացել է «Անկախ ոգի» մրցանակի։ Ինչպես նաև նկարահանվել է Սթիվեն Քինգի երկու ֆիլմերում՝ «Սալեմական վամպիր» 1979 թվականին և «Պետքական իրեր» 1993 թվականին։

2001-2004 թվականներին Բեդելինան խաղացել է գլխավոր դեր «Կանանց բրիգադ» սերիալում։ 2010-2015 թվականներին Բեդելիան կատարել է մեծ ընտանիքի գլխավոր կնոջ դերը «Ծնողներ» սերիալում։

## Ֆիլմագրություն
* 1969 – Թիթեռները քամու դեմ / *The Gypsy Moths*
* 1969 – Ուժասպառ ձիերին գնդակահարում են, ճիշտ չէ՞ /' 'They Shoot Horses, Don’t They?*
* 1970 – Սիրեկանը և այլ անծանոթներ / *Lovers and other strangers*
* 1978 – Մեծ դավադրություն / *The Big Fix*
* 1979 – Սալեմական վամպիրներ / *Salem’s Lot*
* 1983 – Սիրտ ինչպես անիվ / *Heart Like a Wheel*
* 1986 – Կապույտ մանուշակներ / *Violets Are Blue*
* 1986 – Տղան, որը կարողանում էր թռչել / *The Boy Who Could Fly*
* 1988 – Փենսիլվանիայի արքայազնը / *The Prince Of Pennsylvania*
* 1988 – Պինդ ընկույզ / *Die Hard*
* 1989 – Հաստլիկը և փոքրիկը / *Fat Man And Little Boy*
* 1990 – Պինդ ընկույզ 2 / *Die Hard 2*
* 1990 – Անմեղության կանխավարկած / *Presumed Innocent*
* 1993 – Պետքական իրեր / *Needful Things*
* 1994 – Լռություն / *Speechless*
* 1996 – Նրա շքեղ սիրավեպը / *Her Costly Affair*
* 1999 – Որտեղ պատահի, միայն ոչ այստեղ / *Anywhere but Here*
* 1999 – Գլորիա /  *Gloria*
* 2001–2004 – Կանանց բրիգադ / *The Division*
* 2010–2015 – Ծնողները/ *Parenthood''

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* 
* 

Կատեգորիա:Ամերիկացի հեռուստատեսային դերասանուհիներ
Կատեգորիա:Ամերիկացի կինոդերասանուհիներ
Կատեգորիա:21-րդ դարի ամերիկացի դերասանուհիներ
Կատեգորիա:20-րդ դարի ամերիկացի դերասանուհիներ
Կատեգորիա:Ամերիկացի դերասանուհիներ
Կատեգորիա:Թատրոնի ամերիկացի դերասանուհիներ
Վյաչեսլավ Կամոլցև

**Վյաչեսլավ Անատոլևիչ Կամոլցև** (), սովետական և ռուս ֆուտբոլիստ, հարձակվող։ Առավել հայտնի է դարձել՝ խաղալով Տյումնեի Դինամո Գազովիկ և Մոսկվայի Տորպեդո ակումբներում։ Այժմ ՖՇՄ ակումբի մարզիչն է։

## Կենսագրություն
Իր պրոֆեսիոնալ կարիերան սկսել է հարազատ Կուրգանի մարզի Սիբիր ակումբում։

1992 թվականին տեղափոխվել է բարձրագույն լիգայի Դինամո Գազովիկ ակումբ, որտեղ ձեռք է բերել ռմբարկուի դիրք։ 98 խաղի ընթացքում խփել է 35 գոլ։ Հարձակվողի հաջողություններն սկսեցին նկատվել, իսկ1996 թվականին սկսեց խաղալ Մոսկվայի Տորպեդո ակումբում։

2000 թվականին ոչ երկար ժամանակ խաղացել է Թուրքիայում, ինչից հետո նորից հանդես է եկել Տորպեդո ակումբում։ Ընդհանուր բարձրագույն դիվիզիոնում Ռուսաստանի առաջնության ժամանակ անցկացրել է 238 խաղ, խփել՝ 46 գոլ։ Եվրոգավաթի խաղարկությանը անցկացրել է 11 խաղ, խփել՝ 2 գոլ։

2002-2004 թվականներին խաղացել է Չեռնոմորեց ակումբում, իսկ 2005-ին՝ Արյոլ ակումբում։

2005-2006 թվականներին խաղացել է Սպարտակ ակումբում, իսկ 2006 թվականին նորից Չեռնոմորեց ակումբում։ Ցածր դիվիզիոնում հանդես գալու ժամանակ 239 խաղի ընթացքում խփել է 101 գոլ․ 1-ին դիվիզիոնում անցկացրել է 85 խաղ և խփել 49 գոլ, իսկ երկրորդ դիվիզիոնում անցկացրել է 154 խաղ և խփել՝ 52 գոլ։

Ընդհանուր կարիերայի ընթացքում անցկացրել է 543 խաղ, խփել՝ 166 գոլ։

Ռուսաստանի Գավաթի խաղարկությանը անցկացրել է 18 խաղ, խփել է 3 գոլ։ ՌՖՊԼ Գավաթի խաղարկությանը անցկացրել է 6 խաղ և խփել 3 գոլ։

2008 թվականի հուլիսի 19-ին ԿԶԿՏ մարզադաշտի դաշտ մտել է Վյաչեսլավ Կամոլցևայի փոխարեն։ Այդ խաղի ժամանակ հանդիպել է Սբորնի Զվեզդ և Սպեցկլասս 72 ակումբները։ Հավաքական են հրավիրվել Ա․ Մալայը Ե․ Վառլամովը և ուրիշ խաղացողներ ֆուտբոլիստների հետ։ Խաղի ժամանակ Վյաչեսլավը աչքի է ընկել 3 խփած գոլերով։ 1 տարի հանդես է եկել Սպեցկլաս 72 ակումբում։ Նա բացել է խաղի հաշիվը, իսկ հաջորդ տարի, արդեն Սբորինի Զվեզդ ակումբի կազմում, խփել է երկու գոլ։

Այժմ աշխատում է Լուժինկա քաղաքի ՖՇՄ ակումբի մարզիչ։

## Ձեռքբերումներ
* Ռուսաստանի առաջնության բրոնզե մրցանակակիր։ 2000
* ՌՖՊԼ Գավաթի եզրափակչի մասնակից։ 2003
* ՌՖԽՍՀ 1-ին և երկրորդ լիգայի գավաթի դափնեկիր։ 1991
* 1-ին լիգայի առաջնության հաղթող։ 1993
* 1-ին լիգայի լավագույն ռմբարկու։ 1993 (22 գոլ) и 2002 (20 գոլ)

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Խորհրդային ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Ռուս ֆուտբոլային մարզիչներ
Կատեգորիա:Ռուս ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի Պրեմիեր Լիգայի խաղացողներ
Կատեգորիա:Տղամարդկանց ֆուտբոլի հարձակվողներ
Կատեգորիա:Տյումենի ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Տորպեդո Մոսկվայի ֆուտբոլիստներ
Ալիի և Նինոյի արձան (Բաթում)

**Ալիի և Նինոյի արձան**, ճարտարապետական շինություն Վրաստանի Բաթում քաղաքում։ Մարմնավորում է Կուրբան Սաիդի համանուն ստեղծագործության հերոսներին՝ ադրբեջանցի պատանի Ալիին, որը սիրում էր վրացուհի Նինոյին։ Արձանի ճարտարապետը վրացի քանդակագործ Թամարա Կվեսիտաձեն է։ Յոթմետրանոց քանդակը նշանավորվում է նրանով, որ յուրաքանչյուր երեկո Ալիի և Նինոյի արձանները՝ յուրաքանչուր 10 րոպեն դիրքերը փոխելով, դանդաղ շարժվում են միմյանց ընդառաջ, այնքան ժամանակ, քանի դեռ չի միաձուլվել մեկ ամբողջություն։ Դրանից հետո սկսվում է հակառակ գործընթացը, այնուհետև՝ ամբողջովին նորը։ Հուշարձանը տպավորիչ կերպով լուսավորվում է։

## Պատմություն
Արձանի ստեղծման գաղափարն սկիզբ է առել վրացուհի Նինոյի և ադրբեջանցի  պատանի Ալիի սիրային պատմությունից։ Նրանք պատկանել են տարբեր ազգությունների և հավատների, ինչը նրանց ընտանիքները չէին կարող ընդունել։ Իրենց կյանքի ընթացքում հերոսները, միախառնվելով մեկ ամբողջության մեջ, փորձել են հաղթահարել խոչընդոտները, որպեսզի լինեն միասին։ Հաղթահարելով բոլոր խոչընդոտները՝ սիրահարներն ամուսնացել են։ Բայց վերջում հերոսը սպանվել է՝ հերոսուհու գրկում թողնելով կրտսեր դստերը։ Կյանքի ողբերգությունն ընդամենը 10 րոպեի ընթացքում հաղորդվում է նրանց երկաթե կերպարանքներով, ինչը երեկոյան, կարծես, սիրո պար լինի։ Ուստի յոթ մետր երկարությամբ գիշերային լուսավորվող քանդակն անվանում են «Սիրո արձան»։

## Կառուցում
Թամարան մոտ երկու տարի աշխատել է ճարտարապետական աշխատանքների վրա, իսկ 2007 թվականին քանդակը լիովին պատրաստ էր և հանրությանը ներկայացվել է Վենետիկ քաղաքի իտալական բիենալում։ Ավելի ուշ արձանը ցուցադրել են Լոնդոնում։ Այն մարդիկ, որոնք տեսել են այն շարժվելիս, բոլորը հավանել են։ Երկու արձանները 10 րոպեի ընթացքում դանդաղ շարժվում են միմյանց ընդառաջ՝ միաձուլվելով մեկ ամբողջության մեջ, այնուհետև դանդաղ միմյանցից բաժանվում և հեռանում են։ Սկզբում երևում է սիրահարների հանդիպում, հետո միմյանց համար ձգողություն, կրքոտ համբույր` բռնկված սիրո պես պոռթկումով, և վերջում՝ դրանց անխուսափելի անջատումն ու միմյանցից հեռացումը։

### Նախապատմություն
Թամարա Կվեսիտաձեն ոգեշնչվեց 1937 թվականին գրված «Ալի և Նինո» վեպն ընթերցելուց հետո։ Քանդակի տեղադրումից հետո որոշվել է «Տղամարդ և կին» քանդակի սկզբնական անունը փոխել «Ալի և Նինո»։

## Տես նաև
* Բաթում
* Ալի և Նինո
* Բաթումի միջազգային օդանավակայան

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Բաթումի հուշարձաններ
Կատեգորիա:Հուշարձաններ այբբենական կարգով
Կատեգորիա:Վրացական արվեստ
Պարզատումար (5124)

**Պարզատումար** (5124), Երևանի Մաշտոցի անվան Մատենադարանում պահպանվող ձեռագիր, որը «Մաշտոցի անվան ցուցակ ձեռագրացում» (ձեռագրերի ցանկում) ներկայացված է 5124 թվի տակ։ Ձեռագիրը գրվել է 1672 թվականին Գրիգոր երեց գրիչի կողմից։ Ստացողը եղել է Պարոն Սարկավագը։ Գրված է թղթի վրա, որը ունի 15.5x9 չափս։ Ձեռագիրը կազմված է 43 (և 94 էջ տպագիր) թերթից։ Գրված է միասյուն, բոլորգրով։ Կազմը՝ կաշեպատ տախտակ։ Հիշատակարաններ գրչի՝ 106բ, հետագայի՝ 106բ (1713 թ.), 108բ (1726 թ.) O:
## Բովանդակություն
* նաև տպագիր՝ Կրթութիւն քրիստոնէական, Կ. Պօլիս, 1793 թ., Գիրք Առակաց Սողոմոնի, Վենետիկ, 1734 թ.:

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Մատենադարանի ձեռագրեր
Իգոր Բաբուշկին

**Իգոր Բաբուշկին** (), ռուս պետական և քաղաքական գործիչ։ 2019 թվականի հունիսի 5-ին նշանակվել է Աստրախանի մարզի նահանգապետի պաշտոնակատար։

## Կենսագրություն
մինի|275px|<center>Աշխատանքային հանդիպում Ռուսաստանի նախագահ Վլադիմիր Պուտինի հետ, 2019 թվականի հունիսի 5։
Իգոր Բաբուշկինը ծնվել է 1970 թվականի ապրիլի 5-ին, Յարոսլավլի մարզի Ռիբինսկ քաղաքում.

Դպրոցից հետո ընդունվել Է Մոսկվայի բարձրագույն ռազմահրամանատարական ուսումնարան, որն ավարտել է 1992 թվականին։

1992 թվականից մինչև 2012 թվականը ծառայել է Ռուսաստանի զինված ուժերում և Ռուսաստանի Անվտանգության դաշնային ծառայության ստորաբաժանումներում։ Ավարտել է Հատուկ շինարարության դաշնային գործակալության ծառայությունը՝ գնդապետի շքանշանով։

2002 թվականին լրացուցիչ կրթություն է ստացել Ռուսաստանի Դաշնության Գոլիցինի սահմանապահ ինստիտուտի իրավագիտության ֆակուլտետում։ Ավարտել է նաև ինստիտուտի կառավարման, տնտեսագիտության և նորարարության բաժինները։

2013 թվականի հունվարին զբաղեցրել է Պետական գույքի կառավարման դաշնային գործակալության ղեկավարի տեղակալի պաշտոնը։ Նա համակարգում էր պետական գանձարանը, պաշտպանության և անվտանգության ոլորտում դաշնային իշխանությունները և կազմակերպությունները, արդյունաբերական կազմակերպությունների և արտերկրյա գույքի, արդյունաբերական համալիր կազմակերպությունների ղեկավարումը։

2018 թվականի սեպտեմբերին նշանակվել է Հյուսիս-կովկասյան դաշնային օկրուգի ՌԴ նախագահի՝ Ալեքսանդր Մատովնիկովի լիազոր ներկայացուցչի տեղակալ։

2019 թվականի հունիսի 5-ից ՌԴ նախագահ Վլադիմիր Պուտինի հրամանագրով նշանակվել է Աստրախանի մարզի նահանգապետի պաշտոնակատար։

## Պարգևներ
Տարբեր տարիներին ստացել է պետական պարգևներ և տարբերանշաններ։ Պարգևատրվել Է Արիության շքանշանով։

## Ընտանիք
Ամուսնացած է։ Ունի դուստր։

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Официальный сайт Астраханской области 

Կատեգորիա:Արիության մեդալակիրներ
Կատեգորիա:Ռուս պետական գործիչներ
Կատեգորիա:Ռուս քաղաքական գործիչներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի իրավաբաններ
Շարակնոց (5123)

**Շարակնոց** (5123), Երևանի Մաշտոցի անվան Մատենադարանում պահպանվող ձեռագիր, որը «Մաշտոցի անվան ցուցակ ձեռագրացում» (ձեռագրերի ցանկում) ներկայացված է 5123 թվի տակ։ Ձեռագիրը գրվել է 15-16-րդ դարում (1636 թ.) Վարդան սարկավագ գրիչի կողմից Կոստանդուպոլսում։ Ստացողը եղել է Վարդան սարկավագը։ Գրված է թղթի վրա, որը ունի 15X10 չափս։ Ձեռագիրը կազմված է 390 թերթից։ Գրված է միասյուն, բոլորգրով և նոտրգրով։ Ունի կիսախորան և լուսանցազարդ մանրանկարներ։ Կազմը՝ կաշեպատ տախտակ դրոշմազարդ, աստառը՝ դրոշմազարդ կտավ։ Հիշատակարաններ գրչի՝ 79բ, 244ա (1636 թ.), հետագայի՝ 244բ (1689 թ.), 390ա (1782 թ.), 33բ (1904 թ.):

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Մատենադարանի ձեռագրեր
Սայմոն Ռասել Բիլ

**Սայմոն Ռասել Բիլ** (, ), թատրոնի, կինոյի և հեռուստատեսության անգլիացի դերասան։ Հայտնի է շեքսպիրյան պիեսներում դերեր կատարելով։ The Independent օրաթերթը Բիլին անվանել է «Իր սերնդի մեծագույն թատրոնի դերասան»։

## Կենսագրություն
Սայմոն Բիլը ծնվել է Մալայզիայի Պենանգ նահանգում, որտեղ նրա հայրը՝ Փիթեր Բիլը ծառայել է որպես ռազմական բժիշկ։ Մայրը՝ Ջուլիա Ռայթը բժշկուհի էր։

14 տարեկանում Բիլը առաջին անգամ դուրս եկավ բեմ Դեզդեմոնայի կերպարով, բեմդրված «Ռեդգրեյվ» դպրոցական թատրոնում։

Սովորել է Քեմբրիջի համալսարանում։ 2003 թվականին պարգևատվել է Բրիտանական կայսրության հրամանատարի շքանշանի կոչումով։

## Պարգևներ
1998 թվականին ստացել է Broadcasting Press Guild Award և RTS Television Award մրցանակները՝ «Պար ժամանակի երգի տակ» ֆիլմում, որպես լավագույն դերասան։

Երեք անգամ արժանացել է «Լորենս Օլիվյե» մրցանակին․ առաջինը 1996 թվականին՝ որպես լավագույն երկրորդական դերի դերասան՝ Բենջամին Ջոնսոնի «Վոլպոն» կատակերգությունում (Volpone): Երկրորդ «Լորենս Օլիվյե» մրցանակին  արժանացել է 2000 թվականին  Լեոնարդ Բերնսթայնի «Կանդիտ» բեմադրությունում Պանգլոսի դերը կատարելու և լավագույն երաժշտական դերասան լինելու համար, իսկ 2003 թվականին ստացել է երրորդ մրցանակը` «Քեռի Վանյա» պիեսում լավագույն դրամատիկական դերը կատարելու համար։

2013 թվականին «Աջակցող դերի լավագույն դերասան» անվանակարգում ստացել է BAFTA հեռուստատեսության մրցանակը` շեքսպիրյան պիեսների հիման վրա նկարահանված կարճ սերիալում Ֆալսթավի դերի համար։

## Ֆիլմագրություն

## Դերերը թատրոնում
* «Ճայը» պիեսում Կոստանտին Թրեփլիվի դերը (Ստրատֆորդ ըփոն Էյվոն, Շեքսպիրյան թագավորական թատրոն, 1991 թվական)։
* «Ռոզենկրանցը և Գիլդեսթրենը մահացած են», Ազգային արքունական թատրոն, 1996 թվական։
* Լեոնտի դերը շեքսպիրյան Ձմեռային հեքիաթ պիեսում, Օլդ Վիկ թատրոն։

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Страница актёра на сайте Национального королевского театра
* Статьи об актёре на сайте The Guardian
* Статьи об актёре на сайте Նյու Յորք Թայմս
* Интервью Саймона Расселла Била (видео)
* Simon Russell Beale: King Luvvy pauses… for Pinter Интервью газете The Independent
* «Theatre is chic and fashionable right now — and good» Интервью Саймона Расселла Била газете Evening Standard
* Broadway.com Interview
* Simon Russell Beale — Write a Play for Me, Please. Philip Fisher talks to one of our most highly regarded actors.  Интервью на сайте The British Theatre Guide.

Կատեգորիա:Անգլիացի դերասաններ
Կատեգորիա:Անգլիացի կինոդերասաններ
Կատեգորիա:Բրիտանացի հեռուստատեսային դերասաններ
Կատեգորիա:BAFTA մրցանակի դափնեկիրներ
Կատեգորիա:21-րդ դարի անգլիացի տղամարդ դերասաններ
Կատեգորիա:Անգլիացի տղամարդ հեռուստատեսային դերասաններ
Կատեգորիա:Անգլիացի տղամարդ կինոդերասաններ
Կատեգորիա:«Թոնի» մրցանակի դափնեկիրներ
Կատեգորիա:Անգլիացի տղամարդ թատրոնի դերասաններ
Կատեգորիա:20-րդ դարի անգլիացի տղամարդ դերասաններ
Կատեգորիա:Աուդիոգիրք կարդացողներ
Կատեգորիա:Քեմբրիջի համալսարանի շրջանավարտներ
Բևեռլի Ալիթ

**Բևեռլի Գեյլ Ալիթ** (, ), բրիտանացի սերիական մարդասպան։ 59 օրվա ընթացքում նա սպանել է չորս երեխաների և մահափորձ է կատարել ևս ինը երեխաների վրա։

## Կենսագրություն
Բևեռլի Ալիթը ծնվել է 1968 թվականի հոկտեմբերի 4-ին Գրանտեմում, Մեծ Բրիտանիայի Լինքոլնշիր կոմսությունում։ Չարլզի և Քրիստինա Ալիթովի ընտանիքում։ Բացի նրանից, ընտանիքում ևս երեք երեխա է եղել։ Հայրը խանութում վաճառող է աշխատել, իսկ մայրը դպրոցում հավաքարար էր։ Բևեռլի Ալիթը սովորել է «Charles Read Secondary Modern School»-ում։ 16 տարեկանում նա փորձել է ընդունվել հեղինակավոր «Kesteven and Grantham Girls' School», սակայն ձախողել է ընդունելության քննությունները, քանի որ տանը դայակ է աշխատել և ստիպված է եղել ընդունվել «Grantham College», բուժքրոջ մասնագիտություն։

## Սպանություններ
1991 թվականին, Բևեռլի Ալիթը ավարտել է իր ուսուցումը և սկսել է աշխատել որպես մանկական բուժքույր «Grantham and Kesteven Hospital»-ում։ Առաջին սպանությունը Ալիթն իրականացրել է 1991 թվականի փետրվարի 21-ին՝ թունավորելով մեկուկես ամսական Լիամ Թեյլորին, ինսուլինի մեծ չափաբաժնով։ Ալիթի հաջորդ զոհը 11-ամյա Թիմոտի Հարդվիկն է, որը տառապում է ուղեղային կաթվածով, ում նա թունավորել էր 1991 թվականի մարտի 5-ին։ Նույն ամսին Ալիթը մահափորձ էր կատարել ևս 9 երեխաների սպանության համար, սակայն նրանք բոլորը ողջ են մնացել։ 1991 թվականի ապրիլի 1-ին Ալիթը ինսուլինի մեծ չափաբաժին է ներարկել երկամսյա Բեկի Ֆիլիպսին, որը մահացել է երկու օր անց։ Ալիթի վերջին զոհը դարձավ 1,5-ամյա Քլեր Պեկը, որին նա թունավորել էր 1991 թվականի ապրիլի 22-ին։

## Կալանք և դատարան
Հետաքննության ընթացքում ոստիկանությունը պարզել է, որ պատահարների բոլոր օրերին նրանց հետ եղել է միայն մեկ բուժքույր՝ Բևեռլի Ալիթը, որը նույնպես օգտվել է ուժեղ ներգործող դեղամիջոցներից։ 1991 թվականի ապրիլի վերջին Ալիթին ձերբակալեցին բոլոր սպանությունները կատարելու կասկածանքով։ Շուտով նրան մեղադրանք է առաջադրվել 4 սպանության, սպանության 11 մահափորձի և առողջությանը ծանր վնաս հասցնելու 11 դեպքի համար։ Բևեռլի Ալիթը հրաժարվել է ընդունել իր մեղքը ներկայացված մեղադրանքների բոլոր կետերով։

1993 թվականի մայիսի 28-ին ատենակալների դատարանը Բևեռլի Ալիթին մեղավոր ճանաչեց ներկայացված մեղադրանքների բոլոր կետերով և դատապարտեց 13 ցմահ ազատազրկման՝ 40 տարուց ոչ շուտ պայմանական վաղաժամկետ ազատման հնարավորությամբ։ Վերջին խոսքում Ալիթը հրաժարվել է ընդունել իր մեղքը։ 2007 թվականի դեկտեմբերի 6-ին Լոնդոնի դատարանը բավարարել է Ալիթի բողոքարկումը և պայմանական վաղաժամկետ ազատումը կրճատել է 40-ից մինչև 30 տարի։

## Տես նաև
*Էլիզաբեթ Վետլաուֆեր

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Բրիտանացի սերիական մարդասպաններ
Ժողովածու (5121)

**Ժողովածու** (5121), Երևանի Մաշտոցի անվան Մատենադարանում պահպանվող ձեռագիր, որը «Մաշտոցի անվան ցուցակ ձեռագրացում» (ձեռագրերի ցանկում) ներկայացված է 5121 թվի տակ։ Ձեռագիրը գրվել է 1825 թվականին Հովակիմ Կարնեցի գրիչի կողմից Լիմում։ Գրված է թղթի վրա, որը ունի 14.6x9.9 չափս։ Ձեռագիրը կազմված է 82 թերթից։ Գրված է միասյուն, նոտրգրով։ Կազմը՝ կաշեպատ տախտակ։ Հիշատակարաններ գրչի՝ 1ա, 80ա։
## Բովանդակություն
* Ներս. Շնորհալւոյ Ողբ Եդեսիոյ։
* Վասն ճշմարիտ և անապական կուսութեան։
## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Մատենադարանի ձեռագրեր
Չիպոլատա

մինի|աջից
**Չիպոլատա** (), խոզի երշիկներ, ամենայն հավանականությամբ, առաջին անգամ պատրաստվել է Ֆրանսիայում։ Այս անվանումով երշիկները ի հայտ են եկել 1903 թվականին՝ Օգյուստ Էսկոֆեի «Le guide culinaire»-ի էջերում։ Սովորաբար չիպոլատա երշիկները մատուցվում են նախաճաշին։

Չիպոլատան պատրաստվում է խոզի մսի կոպիտ կտրտված կտորներից՝ համեմված աղով, պղպեղով, խոտերով և համեմունքներով (եղեսպակ, ծոթոր, անուշահոտ պղպեղ կամ մշկընկույզ)։ Անունը գալիս է իտալական cipollata (*՝ [[Գլուխ սոխ|սոխ]]), բայց Իտալիայի սահմաններում չիպոլատի պատրաստման ժամանակ սոխ չեն ավելացնում։

Տարածված է [[Մեծ Բրիտանիա]]յում և հաճախ հայտնվում է Սուրբծննդյան սեղանին՝ բեկոնի մեջ փաթաթված, ինչպես նրբերշիկը խմորում։

[[Ավստրալիա]]յում և [[Նոր Զելանդիա]]յում չիպոլատան պատրաստում են տավարի և ոչխարի մսից, մատուցվում է նախաճաշին կամ տապակվում է գրիլի վրա։

*Չիպոլիտայի ա-լյա խավարտը'' բաղկացած է սոխից, չիպոլիտա երշիկներից, շագանակից, աղի խոզի մսից, երբեմն՝ դեմիգլասի կամ Մադերի սոուսի մեջ գազարներ։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Երշիկեղեն
Կատեգորիա:Մսով ուտեստներ
Կատեգորիա:Սուրբծննդյան խոհանոց
Կատեգորիա:Ֆրանսիական խոհանոց
Շարակնոց (5120)

**Շարակնոց** (5120), Երևանի Մաշտոցի անվան Մատենադարանում պահպանվող ձեռագիր, որը «Մաշտոցի անվան ցուցակ ձեռագրացում» (ձեռագրերի ցանկում) ներկայացված է 5120 թվի տակ։ Ձեռագիրը գրվել է 17-րդ դարում։ Գրված է թղթի վրա, որը ունի 15x10 չափս։ Գրված է միասյուն, նոտրգիր, բոլորգրով։ Կազմը՝ կաշեպատ տախտակ դրոշմազարդ, աստառը՝ դրոշմազարդ կտավ։
## Բովանդակություն
* Նեղոսի Խրատք, Սամ․ Անեցւոյ Հաւատմունք ի գրոց պատմագրաց։ 
* Մովս․ Խորենացւոյ Աշխարհացոյց։ 
* Տաղք (Յովհ․ Թլկուրանցի, Ներս․ Շնորհալի, Մկրտիչ Նաղաշ, Առ․ Բաղիշեցի, Կար․ Բաղիշեցի, Մկրտիչ դպիր, անանունք)։
* Պատմութիւն Նշխարացն Թովմայի առաքելոյն։
## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Մատենադարանի ձեռագրեր
Շարակնոց (5102)

**Շարակնոց** (5102), Երևանի Մաշտոցի անվան Մատենադարանում պահպանվող ձեռագիր, որը «Մաշտոցի անվան ցուցակ ձեռագրացում» (ձեռագրերի ցանկում) ներկայացված է 5102 թվի տակ։ Ձեռագիրը գրվել է 1571 թվականին Եղիայ գրիչի կողմից [ենթադրաբար] Ամիդոլու վանքում։ Ստացողը եղել է Սահակ եպիսկոպեսը։ Գրված է թղթի վրա, որը ունի 12x8 չափս։ Ձեռագիրը կազմված է 453 թերթից։ Գրված է միասյուն, բոլորգրով։ Ունի կիսախորան, լուսանցազարդ մանրանկարներ։ Կազմը՝ կաշեպատ տախտակ դրոշմազարդ։ Հիշատակարաններ գրչի՝ 444ա, ծաղկողի՝ 450բ (1573 թ.), կազմողի՝ 452բ (1632 թ.), հետագայի՝ 261բ (17-րդ դար., 1651-ից հետո), 164բ, 444բ, 452բ (1727 թ.), 445ա (1880-1906 թթ.):

## Բովանդակություն
* Նաև Կիր. Երզնկացւոյ Անձինք։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Մատենադարանի ձեռագրեր
Դանթեի տեսիլքը

**Դանթեի տեսիլքը** (նաև՝ **Դանթեի տեսիլքը Բեատրիչեի մահվան ժամանակ**), անգլիացի նկարիչ-պրեռաֆայելիտ Դանթե Գաբրիել Ռոսսետտիի կտավը՝ նկարված 1871 թվականին։ Այժմ գտնվում է Լիվերպուլում՝ Ուոլկերի Արտ-պատկերասրահում։

Ռոսսետին ամբողջ կյանքում հետաքրքրվել է իտալացի բանաստեղծ Դանթե Ալիգիերիի ստեղծագործությամբ։ Ռոսսետին կտավը նկարել է Դանթեի «Նոր կյանք» բանաստեղծությամբ ոգեշնչվելով։ Նկարում Դանթեն ուզում է հայտնվել իր սիրելի Բեատրիչեի մահճի կողքին։ Դանթեն սև հագուստով կանգնած է մահացող Բեատրիչեի կողքին, երկու կին նրա գլխի վերևում պահում են ամպհովանի, իսկ հրեշտակը բռնել է Դանթեի ձեռքը և թեքվել է դեպի մահացողը։ Նկարում օգտագործված է մի քանի խորհրդանիշ՝ կանաչ հագուստը՝ որպես հույսի, առջնային պլանի գարնանային գույները՝ մաքրության և աղավնիները՝ սիրո նշան։ Դանթեի տեսիլքը դարձել է Ռոսսետիի ամենամեծ ստեղծագործությունը։ Բեատրիչեի կերպարի բնորդուհին դարձել է նկարչի կինը՝ Էլիզաբեթ Սիդալը։ Ուոլկերի Արտ-պատկերասրահը նկարը գնել է անմիջապես Ռոսսետիից 1575 ֆունտով։

1897 թվականին կտավը լուսանկարելու համար ուղարկում են Բեռլին, ինչից հետո նշվում է, որ նրա վիճակն ավելի է վատացել։ 1908 թվականին նկարն ուղարկում են Լոնդոնի ազգային պատկերասրահ երեսպատելու նպատակով։ Երկրորդ համաշխարհային պատերազմի ժամանակ նկարը թաքցրել են պատկերասրահի նկուղում։ Նկարը Շրոպիրշ ուղարկելուց հետո նշվում է, որ այն վնասվել է։ Նկարի վերականգնման աշխատանքները անցկացվել են 1960 և 1985 թվականներին։ 2003 թվականին՝ մանրամասն ուսումնասիրությունից հետո, հաստատվում է այն, որ նկարը գտնվում է լավ վիճակում և նախորդ վնասվածքներից ոչ մի հետք չի մնացել։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:1871 նկարներ
Կատեգորիա:Դանթե Գաբրիել Ռոսսետտիի նկարներ
Կատեգորիա:Հրեշտակներն արվեստում
Կատեգորիա:Նկարներ այբբենական կարգով
Կատեգորիա:Նկարներ մահվան մասին
Կառլ Լոխեր

**Կառլ Լոխեր** (, ), դանիացի նկարիչ-ռեալիստ։

## Կյանքը և Ստեղծագործությունը
1872 թվականին ընդունվել է Դանիայի գեղարվեստի թագավորական ակադեմիա, դրա հետ մեկ տեղ նա մի քանի ամսվա ընթացքում նկարչության դասեր է վերցրել Հալգեր Դրախմանից։ Դրախմանի ազդեցության շնորիհիվ նա եկել է Յուտլանդիայի ձկնորսական գյուղ՝ Սկագեն, հմայվել է ծովային տեսարանով և հյուսիսային բնությամբ։ Այստեղ նա նկարել է շատ կտավներ, որոնցում պատկերված են ծովափներ, ձկնորսական կոտրված նավակներ և տեսարաններ ձկնորսների կյանքից։ Ֆրեդերիկսխենից Սկագեն ծովափի եզրով կառքով ճանապարվելիս, ճեպանկարել է տեսարանները։ Լոխերի աշխատանքները նվիրված են բնությանը և ծովին, նրանցում համարյա չկան մարդկային կերպարներ։
1870 թվականների կեսերին մեկնել է Ֆրանսիա ուսում ստանալու, ապրել է Փարիզում, այնուհետև վերադառնալով Դանիա նորից գնացել է Սկագեն, որտեղ ընդունվել է աշխատանքի և բնակվել։ 1897 թվականի աշնանը Կոպենհագենում պետական օգնության միջոցով բացել է Փորագրության դպրոց, որտեղ դասավանդել է մինչև 1900 թվականը։ Այդ դպրոց այցելել են այնպիսի դանիացի նկարիչներ ինչպիսիք են՝ Պ․ Ս․ Կրյոպերը և Աննա և Միքայել Անկերները։ 1910 թվականին Սկագենում կառուցել է իր տունը, որտեղ ապրել է մինչև կյանքի վերջ։
## Պատկերասրահ

File:CARL LOCHER21.JPG|«Կառքը գնում է Սկագեն»
File:Skagen South Beach. October after sunset (Carl Locher).jpg|«Հարավային ծովը մայրամուտից հետո»
File:Carl Locher - The lightship at Skagen Reef - Google Art Project.jpg|«Լողացող փարոսը Սկագենի ծովախութերի մոտ»
File:Carl Locher - Fishing cutters in the moonlit night - Google Art Project.jpg|«Ձկնորսական առագաստանավը լուսնի լույսի տակ»
File:Carl locher-85.jpg|«Փոթորիկ Հոջենում»
File:Carl Locher - Talrige sejlskibe på havet.jpg|«Առագաստանավը ծովում»
File:Carl Locher ageposten-udsnit.jpg|«Կառքը ծովի ափին»
File:Carl Locher1.jpg|«Ձկնորսները վերադառնում են ափ»
File:Carl locher skagen september 1913.jpg|«Սկագենի ծովափ»
File:Locher3.jpg|«Հորոնբեկի ծովափ»


## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Դանիայի գեղարվեստի թագավորական ակադեմիայի շրջանավարտներ
Կատեգորիա:Դանիացի նկարիչներ
Կատեգորիա:Դանիացի ծովանկարիչներ
Who Do You Love (երգ, The Chainsmokers)

**«Who Do You Love»**, ամերիկյան *[[The Chainsmokers]]* դիջեյների դուետի երգը, որը ձայնագրվել է ավստրալիական *[[5 Seconds of Summer]]* խմբի հետ։ Այն թողարկվել է 2019 թվականի փետրվարի 7-ին *Sony Music*-ի կողմից։ Դա խմբերի առաջին համագործակցությունն է և հաջորդել է 2018 թվականի դեկտեմբերին թողարկված նրանց *«[[Hope (երգ, The Chainsmokers)|Hope]]»* և *«Lie to Me»* երգերին համապատասխանաբար։ Երգը թողարկվել է որպես *the Chainsmokers* դուետի *World War Joy* երրորդ ստուդիական ալբոմի գլխավոր սինգլ։ Տեսահոլովակը թողարկվել է 2019 թվականի մարտի 25-ին
։

## Աջակցում
*[[the Chainsmokers]]*-ը և *[[5 Seconds of Summer]]*-ը սոցիալական ցանցերում հրապարակել են տեսահոլովակներ, որոնք ուղղված են եղել համագործակցության մասին հայտարարելուն։ Տեսահոլովակում *5 Seconds of Summer*-ը քայլում է «փսիխոդելիկ լանդշաֆտով», իսկ *the Chainsmokers* խմբի անդամները նստած են ստուդիայում, խոսում են ներշնչման աղբյուրի պակասի մասին։ Աուդիո տեսահոլովակը թողարկվել է փետրվարի 5-ին։ *5 Seconds of Summer*-ի հետ համագործակցությունը *edm.com*-ն անվանել է «ռադիո-ընկերական վոկալային ներդաշնակություն»։

## Տեսահոլովակ
Տեսահոլովակը թողարկվել է 2019 թվականի մարտի 25-ին։ Տեսահոլովակում *[[The Chainsmokers]]*-ը նկարահանվել է *[[5 Seconds of Summer]]*-ի հետ։ Երկու մեքենաներ ժամանում են ավտոտնակ։ *The Chainsmokers*-ն ունի 3 անդամ, իսկ *5 Seconds of Summer*-ը՝ 4։ Նրանք խաղում են՝ համեմատելու համար, թե որ խումբն է ամենալավը։ Երկու խմբերն սկսում են ելույթ ունենալ համերգում։ Կամրջի վրա Լուկան ընկնում է մարդկանց ձեռքերի վրա, հետո նույնն անում է նաև Էնդրյու Թեգգարթը։ Վերջում բեմը պայթում է երկու խմբերի միջև եղած լարվածության պատճառով։ Մինչև 2019 թվականի հուլիսի 3-ը տեսահոլավակը հավաքել է 33 միլիոն դիտում։

## Հիթ-շքերթներ

## Հավաստագրեր

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:2019 սինգլներ
Ավետարան (5173)

**Ավետարան** (5173), Երևանի Մաշտոցի անվան Մատենադարանում պահպանվող ձեռագիր, որը «Մաշտոցի անվան ցուցակ ձեռագրացում» (ձեռագրերի ցանկում) ներկայացված է 5173 թվի տակ։ Ձեռագիրը գրվել է 1588 թվականին Հովհանես գրիչի կողմից Սուրս գյուղում (Մոկաց երկիր)։ Ծաղկող՝ Հովհանես (ոչ գրիչը)։ Գրված է թղթի վրա, որը ունի 18x13 չափս։ Ձեռագիրը կազմված է 311 թերթից։ Գրված է երկսյուն, բոլորգրով։ Ունի տերունական 16, ավետարանիչ 4, խորան 10, կիսախորան, լուսանցազարդ մանրանկարներ։ Կազմը՝ կաշեպատ տախտակ դրոշմազարդ, աստառը՝ կարմիր մետաքս, վանդակազարդ կտավ։ Հիշատակարան գրչի՝ 238բ, 304ա, ծաղկողի՝ 7բ, հետագայի՝ 2ա, 5բ, 6ա, 6բ, 7ա, 19բ, 20ա, 20բ, 304բ, 305ա, 306ա (1591 թ․), 309բ (18-րդ դար)։
## Բովանդակություն
* նաև՝ Հմայագիր։
## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Մատենադարանի ձեռագրեր
Բուրջու Օզբերք

**Բուրջու Օզբերք** (, ), թուրք դերասանուհի։

## Կենսագրություն
Բուրջու Օզբերքը ծնվել է 1989 թվականի դեկտեմբերի 11-ին, Թուրքիայի Էսքիշեհիր քաղաքում։ Ունի մեծ քույր։ Ավարտել է Հաջիտեպի համալսարանի թատրոնի բաժինը։ Բնակվում է Ստամբուլում։

## Կարիերա
Դերասանուհին խաղում է Տատբիկատ թատրոնում՝ Էրդալ Բեշիկչիոլի ղեկավարությամբ։ Մասնակցել է «Վոյցեխի հեքիաթ», «Հիմար սեր» և այլ բեմադրություններում։ Ֆիլմում դեբյուտը Պարգալ Իբրագիմա փաշայի և Խատիջե Սուլթանի դստեր՝ մեծահասակ Խուրիջիխան Սուլթանի դերն էր, «Հոյակապ դար» սերիալում։ 2015-2016 թվականներին նկարահանվել է «Գյունեշի աղջիկները» սերիալում, Նազլիի դերում։ Ծրագրի ավարտից հետո՝ 2016 թվականի մայիսին «Հրաշալի փեսա» հեռուստասերիալում ստացել է Մելիկեի դերը։ 2017 թվականին Բուրջուն «Ըմբոստ Կարատայ» լիամետրաժ պատմական ֆիլմում ստացել է գլխավոր կնոջ դերը։ Ինչպես նաև 2017 թվականին նկարահանվել է «Նշով քաղցրավենիք» սերիալում, որտեղ կատարել է Այշեի դերը։ Նույն թվականի աշնանը Բուրջուն սկսեց աշխատել «Ասլանի ընտանիքը» սերիալի վրա։ 2019 թվականի ապրիլին սկսել է նկարահանվել «Սեր բոլորի դիմաց» սերիալում, որտեղ Չագլար Էրթուգլուրը դարձավ աղջկա զուգընկերը։

## Անձնական կյանք
2017 թվականին դերասանուհին սիրային կապեր սկսեց դերասան Ալպերն Դուիմազի հետ, նրանց հարաբերությունները տևեցին մեկ տարուց պակաս։ 2019 թվականի գարնանը աղջիկը սկսել է հանդիպել «Ֆեներբահչե» վոլեյբոլի ակումբի ավագի՝ Ուլաշ Կիակի հետ։

## Ֆիլմագրություն

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Արվեստագետներ
Կատեգորիա:Դերասանուհիներ այբբենական կարգով
Կատեգորիա:Թատրոնի թուրք դերասանուհիներ
Կատեգորիա:Թուրք հեռուստադերասանուհիներ