G20-ի Նյու Դելիի գագաթնաժողով

**G20-ի Նյու Դելիի գագաթնաժողով,** Քսանյակի խմբի (G20) պետությունների ղեկավարների տասնութերորդ հանդիպում, որը տեղի է ունեցել 2023 թվականի սեպտեմբերի 9-10-ը Հնդկաստանում՝ Նյու Դելի քաղաքում (ի սկզբանե այն պետք է տեղի ունենար 2023 թվականի դեկտեմբերի 1-ին)։

## Գագաթնաժողովի մասնակցիներ
Ռուսաստանի նախագահ Վլադիմիր Պուտինը հրաժարվել է մասնակցել հանդիպմանը, ինչպես և մեկ տարի առաջ։ Ռուսաստանը ներկայացրել է նաև արտգործնախարար Սերգեյ Լավրովը։

Առաջին անգամ հանդիպումը բաց է թողել Չինաստանի ղեկավար Սի Ցզինպինը, և չինական պատվիրակությունը գլխավորել է վարչապետ Լի Ցյանը։ Որոշ տվյալներով՝ պատճառը երկրում տնտեսական իրավիճակի վատթարացումն էր և Հնդկաստանի ու Չինաստանի հարաբերությունների դեգրադացիան։

Գագաթնաժողովին չի հրավիրվել նաև Ուկրաինայի նախագահ Վլադիմիր Զելենսկին, թեև արևմտյան երկրները Հնդկաստանից դրան էին ձգտում (ինչպես դա եղել է անցյալ տարի Բալիում կայացած հանդիպման ժամանակ)։  Հնդկաստանի ԱԳ նախարար Ջայշանքար Սուբրամանյամը նշել է, որ երկրի իշխանությունները «Քսանյակը» դիտարկում են որպես միջազգային հարթակ, որտեղ քննարկվում են տնտեսության հարցերը, այլ ոչ թե Ուկրաինայի հակամարտությունը։ Այս գագաթնաժողովը վերջինն էր Արգենտինայի նախագահ Ալբերտո Ֆեռնանդեսի համար։
Պատկեր:Australian_Labor_Party_Leader_Anthony_Albanese_MP_(cropped_-_tight).jpg|alt=АвстралияЭнтони Албаниз, Премьер-министр|***'  [[Էնթոնի Ալբանիզ]], վարչապետ   
Պատկեր:Mensaje_de_fin_de_año_del_Presidente_Alberto_Fernández_(cropped).jpg|alt=АргентинаАльберто Фернандес, Президент|***' Ալբերտո Ֆեռնանդես, նախագահ 
Պատկեր:Foto_oficial_de_Luiz_Inácio_Lula_da_Silva_(mais_estreita).jpg|alt=БразилияЛуис Инасиу Лула да Силва, Президент|***'   [[Լուիս Ինասիու Լուլա դա Սիլվա]], նախագահ   
Պատկեր:Portrait_of_Prime_Minister_Rishi_Sunak_(cropped).jpg|alt=ВеликобританияРиши Сунак, Премьер-министр|***' Ռիշի Սունակ, վարչապետ 
Պատկեր:Olaf_Scholz_in_2023_(cropped).jpg|alt=ГерманияОлаф Шольц, Канцлер|***'   [[Օլաֆ Շոլց]], կանցլեր   
Պատկեր:Narendra_Modi_interacting_with_the_President_of_the_United_States_of_America,_Mr._Joe_Biden,_during_the_India-US_virtual_summit,_in_New_Delhi_on_April_11,_2022_(3)_(cropped).jpg|alt=ИндияНарендра Моди, Премьер-министр, Хозяин саммита|***' Նարենդրա Մոդի, վարչապետ, **Գագաթնաժողովի ղեկավար** 
Պատկեր:Joko_Widodo_2019_official_portrait.jpg|alt=ИндонезияДжоко Видодо, Президент|***'  [[Ջոկո Վիդոդո]], նախագահ, ՀԱՊԱ 2023-ի նախագահ   
Պատկեր:Giorgia_Meloni_Official_2022_(cropped).jpg|alt=ИталияДжорджа Мелони, Премьер-министр|***'   Ջորջա Մելոնի, վարչապետ   
Պատկեր:Justin_Trudeau_March_2022.jpg|alt=КанадаДжастин Трюдо, Премьер-министр|***'   [[Ջասթին Թրյուդո]], վարչապետ   
Պատկեր:Mikhail_Mishustin_and_Li_Qiang_(2023-05-24)_13_(cropped).jpg|alt=КитайЛи Цян, Премьер-министр|***'   Լի Ցյան, վարչապետ   
Պատկեր:Raquel_Buenrostro_Sánchez.jpg|alt=|***'   Ռաքել Բուենրոստրո Սանչես, Էկոնոմիկայի նախարար   
Պատկեր:Сергей_Лавров_(18-11-2022)_(cropped).jpg|alt=РоссияСергей Лавров, Министр иностранных дел|***'   Սերգեյ Լավրով, Արտաքին գործերի նախարար   
Պատկեր:Joe_Biden_presidential_portrait_(cropped).jpg|alt=США Джо Байден, Президент|***'   [[Ջո Բայդեն]], [[ԱՄՆ նախագահ|նախագահ]]   
Պատկեր:Recep_Tayyip_Erdogan_in_Ukraine.jpg|alt=ТурцияРеджеп Эрдоган, Президент|***'   Ռեջեփ Թայիփ Էրդողան, նախագահ   
Պատկեր:Fumio_Kishida_and_Emmanuel_Macron_bilateral_meeting_at_the_G7_Hiroshima_Summit_(1)_(cropped).jpg|alt=ФранцияЭмманюэль Макрон, Президент|***'   [[Էմանուել Մակրոն]], [[Ֆրանսիայի Հանրապետության նախագահ|նախագահ]]   
Պատկեր:20230316korea_10_(cropped).jpg|alt=Республика КореяЮн Сок Ёль, Президент|***' Յուն Սոկ Յոլ, նախագահ 
Պատկեր:Prime_Minister_Sunak_met_with_President_Ramaphosa_of_South_Africa_in_Number_10_-_2022_(cropped).jpg|alt=Южно-Африканская РеспубликаСирил Рамафоса, Президент|***' [[Սիրիլ Ռամաֆոսա]], [[Հարավաֆրիկյան Հանրապետության նախագահ|նախագահ]] 
Պատկեր:Fumio Kishida 20211005 (cropped).jpg|alt=ЯпонияФумио Кисида, Премьер-министр|***'   Ֆումիո Կիսիդա, վարչապետ   
Պատկեր:Шарль_Мишель_(52098728061).jpg|***'   [[Շառլ Միշել]], Եվրոպական խորհրդի նախագահ   |alt=Եվրոպական Միություն Շառլ Միշել, Եվրոպական խորհրդի նախագահ
Պատկեր:Ursula von der Leyen - P059749-825324 (cropped).jpg|***'   Ուրսուլա ֆոն դեր Լեյեն, Եվրոպական հանձնաժողովի նախագահ   |alt=Եվրոպական Միություն Ուրսուլա ֆոն դեր Լեյեն, Եվրոպական հանձնաժողովի նախագահ


### Հրավիրյան մասնակիցներ

Պատկեր:Sheikh_Hasina_in_New_York_-_2018_(44057292035)_(cropped).jpg|alt=Bangladesh Sheikh Hasina, Prime Minister|***'   [[Շեյխ Հասինա]], վարչապետ   
Պատկեր:President_Azali_Assoumani.jpg|alt=Comoros Azali Assoumani, President2023 Chairperson of the African Union|***'   Ազալի Ասումանի, նախագահ,  2023 թվականին Աֆրիկյան միության նախագահ   
Պատկեր:AbdelFattah_Elsisi_(cropped).jpg|alt=EgyptAbdel Fattah el-Sisi, President, 2023 Chairperson of NEPAD|***'   [[Աբդել Ֆաթթահ Ալ-Սիսի]], նախագահ,  2023 թվականին NEPAD-ի նախագահ
Պատկեր:The_Prime_Minister,_Shri_Narendra_Modi_meeting_the_Prime_Minister_of_the_Republic_of_Mauritius,_Mr._Pravind_Kumar_Jugnauth,_in_New_Delhi_on_December_06,_2019_(1)_(cropped).jpg|alt=MauritiusPravind Jugnauth, Prime Minister|***'   Պրավինդ Ջագնոտ, վարչապետр   
Պատկեր:Mark_Rutte,_2017.jpg|alt=НидерландыМарк Рютте, Премьер-министр|***'   [[Մարկ Ռյուտե]], [[Նիդերլանդների վարչապետների ցանկ|վարչապետ]]   
Պատկեր:Bola_Tinubu_portrait.jpg|alt=NigeriaBola Tinubu, President|***'   Բոլա Թինուբու, նախագահ   
Պատկեր:Asa'ad_bin_Tariq_Al_Said_at_the_Enthronement_of_Naruhito_(1).jpg|alt=OmanAsa'ad bin Tariq, Deputy Prime Minister|***'  Ասադ բին Թարիք, [[Հայսամ բին Թարիք Ալ Սաիդ|փոխվարչապետ]]   
Պատկեր:Lee_Hsien_Loong_2016_(cropped).jpg|alt=СингапурЛи Сянь Лун, Премьер-министр|***'   Լի Սյանլուն, վարչապետ   
Պատկեր:P060532-212723.jpg|alt=SpainNadia Calviño, Vice Prime Minister,Permanent guest invitee|***'   [[Նադիա Կալվինյո]], [[Իսպանիայի վարչապետ|փոխվարչապետ]], մշտական հրավիրյալ   
Պատկեր:Sheikh_Mohamed_bin_Zayed.jpg|alt=ОАЭМухаммад ибн Заид Аль Нахайян, Президент|***'   Մուհամմադ բին Զայիդ ալ–Նահյան, նախագահ   


## Արդյունքներ
Գագաթնաժողովի ընթացքում կնքվել են կլիմայի և կենսաբանական վառելիքի հետ կապված համաձայնագրեր։ Պայմանավորվածություն է ձեռք բերվել խրախուսել վերականգնվող էներգիայի աղբյուրների հզորությունների 3 անգամ ավելացումը։ Հնդկաստանը, ԱՄՆ-ը և Բրազիլիան դաշինք են ստեղծել, որը նպատակ ունի նվազեցնել արտանետումները մթնոլորտ՝ կենդանիների և բույսերի թափոններից ստացված կենսավառելիքի առևտրի միջոցով։

Տարբեր երկրների միջև պայմանավորվածություններ են ձեռք բերվել Հարավային Ասիայի և Մերձավոր Արևելքի միջև տրանսպորտային համակարգի զարգացման վերաբերյալ։

Գագաթնաժողովի արդյունքներով հրապարակվել է եզրափակիչ հայտարարություն, որը դատապարտում է ուժի կիրառումը տարածքային ձեռքբերումների համար։ Հայտարարության մեջ չի նշվում Ռուսաստանի մասին, ինչը դժգոհություն է առաջացրել Ուկրաինայի կողմից։ Հայտարարության վերաբերյալ կոնսենսուս է ձեռք բերվել, որին աջակցել են նաև Մեծ Բրիտանիան և ԱՄՆ-ը։

## Տես նաև
* G20-ի Բալիի գագաթնաժողով
* Մեծ քսանյակ
* Մեծ յոթնյակ

## Ծանոթագրություններ


Կատեգորիա:2023 Հնդկաստանում
Կատեգորիա:2023 միջազգային հարաբերություններում
Կատեգորիա:2023 քաղաքականությունում
Կատեգորիա:Հնդկաստանի արտաքին հարաբերություններ
Կատեգորիա:Մեծ քսանյակ
Կատեգորիա:Մեծ քսանյակի գագաթնաժողովներ
Կատեգորիա:Նյու Դելի