open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Ստեֆան Հայրապետյան

**Ստեֆան Հայրապետյան** (ստեղծագործական անունը Ստեֆան, դեկտեմբերի 24, 1997, Վիլյանդի, Էստոնիա), էստոնահայ երգիչ։ Ներկայացրել է Էստոնիան Եվրատեսիլ 2022 երգի մրցույթում՝ «Hope» երգով՝ եզրափակչում զբաղեցնելով 13-րդ տեղը։

## Կենսագրություն
Հայկական արմատներով Ստեֆանը ծնվել է 1997 թվականի Դեկտեմբերի 24-ին Էստոնիայի Վիլյանդի քաղաքում։ Ստեֆանն ունի քույր՝ Ստեֆանիա անունով։

## Երաժշտական կարիերա
Ստեֆանը երգել է վաղ մանկությունից իր վոկալի ուսուցչուհու՝ Հեդի-Կայ Պայի հետ և հաղթել մի շարք մրցույթներում։ 2010 թվականին նա մասնակցել է Էստոնական հեռուստատեսության կողմից կազմակերպված «Լաուլկարուսել» երգի մրցույթին և հասել եզրափակիչ։

Նա չորս անգամ մասնակցել է Էստոնայի ազգային ընտրությանը` հաղթելով մեկ անգամ։ Նա առաջին անգամ մասնակցել է 2018 թվականին «Vaje» կոչվող դուետի կազմում՝ «Laura (Walk with Me)» երգով, որը գերեզրափակչում զբաղեցրել է երրորդ տեղը։ Նրա առաջին մենակատարումը եղել է 2019 թվականին՝ «Without You» երգով, որը հաղթեց ժյուրիի քվեարկությանը եզրափակչում և որակավորվեց գերեզրափակիչ՝ զբաղեցնելով երրորդ տեղը։ Այնուհետև նա մասնակցեց 2020 թվականին «By My Side» երգով, որը զբաղեցրեց յոթերորդ տեղը եզրափակիչում։

Նա հաղթեց Էստոնայի ազգային ընտրությանը 2022 թվականին՝ «Hope» երգով, որը թույլ տվեց նրան ներկայացնել Էստոնիան Եվրատեսիլ 2022 երգի մրցույթում։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Հայ երգիչներ
Կատեգորիա:Էստոնիան Եվրատեսիլ երգի մրցույթում
Կատեգորիա:Վիլյանդի քաղաքում ծնվածներ
Կատեգորիա:Հայերն Էստոնիայում
Գեղամ Վարդանյան

**Գեղամ Մանուկի Վարդանյան** (), հայ գեղասահորդ (տղամարդկանց մենասահք)։

2009 թվականի գեղասահքի աշխարհի և Եվրոպայի առաջնություններում Հայաստանի ներկայացուցիչը։

## Կարիերա
Գեղամ Վարդանյանը ծնվել է 1988 թվականի մարտի 29-ին, Երևանում։ Գեղասահքով սկսել է զբաղվել 1992 թվականին։ Պարապել է Շենգավիթի գեղասահքի մարզադպրոցում։ Մարզիչ՝ Արմեն Ասոյան, պարուսույց՝ Գարուշ Խունյան։

Նրա առաջին ելույթը միջազգային ասպարեզում կայացել է 2002 թվականի գեղասահքի պատանիների աշխարհի առաջնությունում։ Պատանիների միջազգային մրցումներին մասնակցել է մինչև 2005-2006 թվականների մրցաշրջանը։

2009 թվականին՝ Օլիմպիական խաղերին նախորդող մրցաշրջանում, երկամյա դադարից Գեղամը վերադարձավ մրցասպարեզ և Հայաստանի հավաքականի կազմում մասնակցեց Եվրոպայի, այնուհետև՝ աշխարհի առաջնությանը, սակայն չկարողացավ Վանկուվերի օլիմպիական խաղերին մասնակցելու իրավունք ձեռք բերել և կրկին հեռացավ ակտիվ սպորտից։

## Հիմնական արդյունքներ

* Ո - որակավորուման արդյունքները բացակայում են

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* 

Կատեգորիա:Ապրող անձինք
Կատեգորիա:Բնօրինակում անաղբյուր հոդվածներ
Կատեգորիա:Հայ գեղասահորդներ
Ծծանցում

**Ծծանցում** *ապարների*, ֆիլտրացիա, հեղուկների և գազերի շարժումը ծակոտկեն միջավայրում։

Ծակոտիների արտակարգ փոքր կտրվածքները, դրանց պատերի մեծ մակերևույթն ու անհարթությունները և հեղուկի մածուցիկությունը պայմանավորում են շփման ուժերի բացառիկ կարևոր դերը ծծանցման ժամանակ, չնայած հեղուկների շարժման ծայրահեղ նվազ արագությանը։ Ծծանցման արագությունը միշտ փոքր է հեղուկի շարժման իսկական արագությունից։ Ծծանցման ծախսը որոշվում է Դարսիի օրենքով։ 

Կատեգորիա:Ապարներ
Կատեգորիա:Ստորգետնյա ջրեր
Ծծմբածխածին

thumb|200px|'Ծծմբածխածին <math>CS_2</math>,
**Ծծմբածխածին**, CS_2, ծծմբի միացությունը ածխածնի հետ։

## Քիմիական հատկությունները
Անգույն, դուրեկան հոտով, ցնդող հեղուկ է, հալման ջերմաստիճանը՝ –112,1&nbsp;°C, եռմանը՝ 46,26&nbsp;°C, խտությունը՝ 1292,7 կգ/մ³ (0&nbsp;°C–ում)։ Օդում այրվում է բաց կապույտ բոցով.CS_2+3O_2=CO_2+2SO_2:

Լուծելիությունը ջրում շատ քիչ է. 100 գ ջրում, 0&nbsp;°C–ում լուծվում է 0,26 ծծմբածխածին։ 150&nbsp;°C–ից բարձր ջրով հիդրոլիզվում է։ Քլորի օքսիդի հետ փոխազդելիս առաջացնում է ֆոսգեն՝ COCl_2: Ուժեղ օքսիդիչների (օրինակ, KMnO_4) ազդեցությամբ քայքայվում է՝ անջատելով ծծումբ։

## Ստացումը
Արտադրության մեջ ստացվում է շիկացած փայտածխի վրայով 750–1000&nbsp;°C–ում ծծմբի գոլորշիներ անցկացնելով կամ 500– 700&nbsp;°C–ում կատալիզատորի (սիլիկահել) առկայությամբ մեթանի և ծծմբի գոլորշիները միմյանց հետ փոխազդելով։

## Կիրառությունը
Կիրառվում է որպես լուծիչ և լուծահանիչ միջոց։ Անփոխարինելի լուծիչ է յուղերի, ճարպերի, խեժերի, կաուչուկի համար։ Լուծում է ծծումբը, ֆոսֆորը, յոդը, արծաթի նիտրատը և այլ նյութեր։ Եթերի, սպիրտի, քլորոֆորմի հետ խառնվում է ցանկացած հարաբերությամբ։  Ծծմբածխածնի հիմնական մասը ծախսվում է արհեստական մետաքսի (վիսկոզի) արտադրության մեջ։

## Ֆիզիոլոգիական ազդեցությունը
Ծծմբածխածնի գոլորշիները թունավոր են, ազդում են նյարդային համակարգի վրա։ Թույլատրելի քանակությունը օդում 0,01 մգ/լ է։

## Գրականություն
* 

Կատեգորիա:Ածխածնի միացություններ
Կատեգորիա:Անօրգանական միացություններ
Կատեգորիա:Երկուական միացություններ
Կատեգորիա:Թունավոր նյութեր
Կատեգորիա:Ծծումբի միացություններ
Այստեղ է գալիս կատուն (մուլտֆիլմ)

**«Այստեղ է գալիս կատուն»** (, ), Ալեքսանդր Տատարսկու և Իգոր Կովալյովի ռուս-ամերիկյան մուլտֆիլմը, որը նկարահանվել է  «Օդաչու» ստուդիայում Ֆրենկ էշի և Վլադիմիր Վագինի համանուն գրքի հիման վրա և թողարկվել է 1992 թվականին։

## Սյուժե
Մուլտֆիլմի սյուժեն ամբողջովին հետևում է գրքին. դիտորդ մուկը նկատում է մոտեցող կատվին և այդ մասին հաղորդում է մյուս մկներին հետևյալ բառերով. «Այստե՛ղ է գալիս կատուն»։ Մկները վախով լքում են տները, կինոթատրոնը, հիվանդանոցը, բայց չեն կարողանում փախչել կատվից։ Սակայն կատուն չի պատրաստվում հարձակվել նրանց վրա, ընդհակառակը, նա հսկայական պանիր է բերել։ Մկները պանիր են ուտում, սանրում են կատվի մազերը և նրան կաթ հյուրասիրում, իսկ հետո ճաապարհելով հետ՝ կաթի տարան բեռնելով տրոլեյբուս։

## Պատմություն
Մուլտֆիլմի աշխատանքային նյութերը ցուցադրվել են Նորուոլքի «Weston Woods Studios» ցուցահանդեսում, որտեղ գրքերի հիման վրա ստուդիայում նկարահանված հինգ մուլտֆիլմեր հատուկ ընտրվել են տարբեր անիմացիոն տեխնիկների ցուցադրման համար։

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* «Այստեղ է գալիս կատուն» մուլտֆիլմը Internet Archive կայքում

Կատեգորիա:1992 մուլտֆիլմեր
Կատեգորիա:Խորհրդային մուլտֆիլմեր
Կատեգորիա:Ամերիկյան մուլտֆիլմեր
Ի՞նչ է մաթեմատիկան

**«Ի՞նչ է մաթեմատիկան»** (*Գաղափարների ու մեթոդների տարրական ակնարկ*), մաթեմատիկայի վերաբերյալ դասական հայտնի գիրքը, որը գրել են  Ռիխարդ Կուրանտը և Հերբերտ Ռոբինսը։ Երկրորդ հրատարակությունը թողարկվել է Իեն Ստյուարտի հավելումով։

Գրքում անդրադարձ է կատարվում թվերի տեսությանը, կոմբինատորիկային, էվկլիդեսյան երկրաչափությանը, պրոյեկտիվ երկրաչափությանը, ոչ էվկլիդեսյան երկրաչափությանը, դիֆերենցիալ երկրաչափությանը և տոպոլոգիային, հանրահաշվական տոպոլոգիային և մաթեմատիկական անալիզին։

## Հեղինակ
Գիրքը հիմնված է Կուրանտի դասախոսությունների վրա։ Չնայած նրան, որ Ռոբինսը մասնակցել է Գրքի մեծ մասի գրելուն, նա ստիպված է եղել պայքարել, որպեսզի պաշտոնապես ճանաչվի գրքի հեղինակ։ Այնուամենայնիվ, այդ գրքի հեղինակային իրավունքն ստացել է միայն Կուրանտը։

## Վերնագիր
Ըստ երևույթին, վերնագիրը տրվել է Լև Տոլստոյի «Ի՞նչ է արվեստը» ստեղծագործության համաբանությամբ։ Ըստ Կոնստանս Ռիդի, Կուրանտը վերջնականապես որոշել է ընտրել «Ի՞նչ է մաթեմատիկան»  վերնագիրը Թոմաս Մանի հետ զրույցից հետո, որը կայացել է Հերման Վեյլի երեկույթին։

*American Mathematical Monthly*  ամսագրի «What is …?» սյունակն ակնհայտորեն հայտնվել է այս գրքի ազդեցությամբ։

## Հրատարակություններ և թարգմանություններ
; Անգլերեն
* What is Mathematics?: An Elementary Approach to Ideas and Methods, Londra, Oxford University Press, 1941, ISBN 0-19-502517-2.
* Երկրորդ հրատարակություն, New York, Օքսֆորդի համալսարանի հրատարակչություն, 1996 ISBN 0-19-510519-2.
; Ռուսերեն
* Что такое математика? Элементарный очерк идей и методов, Государственное издание технико-теоретической литературы, 1947.
* Что такое математика?  3 издания МЦНМО ISBN 5-900916-45-6, 2001; 9-е издание МЦНМО 2019 года. 
; Իսպաներեն
* ¿Qué es la matemática?: una exposición elemental de sus ideas y métodos, Aguilar editorial, 1971, ISBN 968-16-6717-4.
* ¿Qué Son Las Matemáticas? Conceptos y métodos fundamentales, México, D. F., Fondo de Cultura Económica, 2002, ISBN 968-16-6717-4. (trad. dalla seconda edizione)
; Իտալերեն
* Che cos'è la matematica?, trad. di Liliana Ragusa Gilli, 1ª ed. italiana, dalla 3ª edizione orig. (ottobre 1945), Einaudi, 1950, p. 754.
* Che cos'è la matematica?, trad. di Liliana Ragusa Gilli, 1ª ed. italiana, dalla 3ª edizione orig. (ottobre 1945), Boringhieri, 1964, p. 752.
* Che cos'è la matematica?, ed. riveduta da Ian Stewart; trad. di Liliana Ragusa Gilli, rived. da Laura Servidei, 2ª ed., Bollati Boringhieri, 2000, pp.&nbsp;671, ISBN 88-339-1200-0.
* Che cos'è la matematica?, ed. riveduta da Ian Stewart; trad. di Liliana Ragusa Gilli, rived. da Laura Servidei, ristampa della 2ª ed. del 2000, Bollati Boringhieri, 2007, pp.&nbsp;671, ISBN 978-88-339-1200-4.
; Գերմաներեն
* Was Ist Mathematik?, Springer Verlag, 2000, ISBN 3-540-63777-X.
; Հունգարերեն
* Mi a matematika?, tradotto da László Vekerdi, Gondolat Könyvkiadó, 1966, p. 509.
; Վիետնամերեն
* Toán học là gì? Phác thảo sơ cấp về tư tưởng và phương pháp, 3 voll., Nhà xuất bản Khoa học và Kỹ thuật, 1984, p. 510, ISBN 0-19-502517-2.

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* «Ի՞նչ է մաթեմատիկան» գիրք *МЦНМО* կայքում

Կատեգորիա:1941 գրքեր
Կատեգորիա:1941 ոչ գեղարվեստական գրքեր
Կատեգորիա:Անգլերեն գրքեր
Կատեգորիա:Գրքեր այբբենական կարգով
Դիկ (շուն)

**Դիկ**, երկարամազ կոլլի ցեղատեսակի շուն, Խորհրդային Միության բանակի կազմում Երկրորդ համաշխարհային պատերազմի մասնակից։ Դիկը մասնակցել է Լենինգրադի, Ստալինգրադի, Լիսիչանսկի և Պրահայի ականազերծմանը։ Նրա գլխավոր սխրանքը կատարել է Պավլովսկում։ Ընդհանուր առմամբ շունը կարողացել է հայտնաբերել հակառակորդի տեղադրած ավելի քան 12 000 ական։

Լենինգրադի ճակատի ինժեներական զորքերի ղեկավար Բ.Վ.Բիչևսկին, Պ.Ա.Զավոդչիկովը, Բ.Ս.Ռյաբինինն իրենց գրքերում շանը մեկ անգամ չէ, որ հիշատակել են։

## Կենսագրություն
1941 թվականի օգոստոսին Դիկին տերերը հանձնել են բանակին։ Դիկի խորհրդականներն էին սերժանտ Կիրիլովը և սերժանտ Պ.Ա. Բարաբանշիկովը։ Դիկը վերապատրաստվել է կապի, սանիտարական տեխնիկայի ոլորտում։ 1943 թվականին շունը մեկ ամսում հասկացել է ականների որոնման ծառայությունը։ Նա դարձել է գլխավորը մինչև պատերազմի ավարտը, իսկ հետո՝ մինչև 1948 թվականը։ Լուգայում, քաղաքի գլխավոր փողոցում՝ այրված տան նկուղում, Դիկը գտել է 2 տոննա կշռող լիցք՝ տեղադրված որպես հետաձգված գործողության ական։ Շունն օգնել է փրկել Լենինգրադի մոտ գտնվող Պավլովսկի պալատը՝ պայթյունից մեկ ժամ առաջ հիմքում ժամացույցի մեխանիզմի ական գտնելով։ Ամենահայտնի շներից մեկն է։ Դիկը մահացել է ծերությունից, մինչև կյանքի վերջ մնացել է զորամասում և զինվորական պատիվներով հուղարկավորվել Պավլովսկում։

## Տես նաև
* Ջուլբարս, ականների հայտնաբերման ծառայության շուն, Երկրորդ համաշխարհային պատերազմի մասնակից։

## Ծանոթագրություններ

## Գրականություն
* 

Կատեգորիա:Հայտնի շներ
Բլանկո

**Ռիկարդո Ֆաբրիկոնի** (, առավել հայտնի է իր բեմական **Blanco** կամ **BLANCO** կեղծանվամբ, ), իտալացի երգիչ և ռեփեր։ 2022 թվականին Մահմուդի հետ «Brividi» երգով հաղթել է Սան Ռեմո 2022 երաժշտական փառատոնում և կներկայացնի Իտալիան Թուրինում կայանալիք Եվրատեսիլ 2022 երգի մրցույթում։

## Վաղ կյանք
Ռիկարդո Ֆաբրիկոնին ծնվել է 2003 թվականի փետրվարի 10-ին իտալական Բրեշիա քաղաքում, պատանեկան տարիներն անցկացրել է Գարդա լճի մոտակայքում գտնվող Կալվաջեզե դելլա Ռիվիերա փոքրիկ քաղաքում։ Մանկության մեծ մասն անցկացրել է հայրենի Բրեշիա և Դեզենցանո դել Գարդայի միջև, որտեղ էլ հաճախել է դպրոց։

## Կարիերա
2020 թվականի հունիսի 9-ին SoundCloud-ում թողարկել է իր առաջին «*Quarantine Paranoid»* մինի ալբոմը։ Universal-ի հետ պայմանագիր կնքելուց հետո 2021 թվականի սեպտեմբերի 10-ին դեբյուտ է կատարել *«Blu celeste»* ստուդիական ալբոմով, որը FIMI-ի ալբոմների հիթ-շքերթում զբաղեցրել է առաջին հորիզոնականը և ստացել պլատինե 3 սերտիֆիկատ։ Բլանկոյի՝ մինչև օրս ամենահաջողված երգը «Mi fai impazzire»-ն է (կատարել է Սֆերա Էբաստայի հետ), որն ութ շաբաթ գլխավորել է իտալական սինգլների ցանկը և ստացել պլատինե սերտիֆիկատ։

2022 թվականին Մահմուդի հետ «Brividi» երգով հաղթել է Սան Ռեմո 2022 երաժշտական փառատոնում և կներկայացնի Իտալիան Թուրինում կայանալիք Եվրատեսիլ 2022 երգի մրցույթում։

## Սկավառակագրություն
### Ստուդիական ալբոմներ

### Սինգլներ

### Հրավիրված ելույթներ

### Հավաստագրված այլ երգեր

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Իտալացի երգահաններ
Կատեգորիա:Իտալացի երգիչներ
Կատեգորիա:Իտալացի ռեփերներ
Կատեգորիա:Իտալիայի մասնակիցները Եվրատեսիլ երգի մրցույթում
Կատեգորիա:Կեղծանուններ
Ծծմբի օքսիդ (VI)

thumb|200px
thumb|200px
**Ծծմբի օքսիդ (VI)**, ծծմբի եռօքսիդ, *ծծմբական անհիդրիդ*, SO_3: Պինդ SO_3-ը գոյություն ունի \alpha-, \beta-, \gamma-, \delta- ձևերով, որոնց հալման ջերմաստիճանները համապատասխանաբար հավասար են՝ 16,8, 32,5, 62,3 և 95&nbsp;°C և իրարից տարբերվում են բյուրեղների ձևով և SO_3-ի պոլիմերացման աստիճանով։ Անկայուն \alpha-ձևը առաջանում է հեղուկ ծծմբական անհիդրիդի պնդացման դեպքում և խոնավության առկայությամբ աստիճանաբար անցնում է կայուն \beta-ձևի։ \beta-ձևը կարող է փոխարկվել \alpha-ի՝ միայն SO_3-ի գազային վիճակի վրայով. նորմալ ճնշման պայմաններում և 44,7&nbsp;°C–ում գազային  SO_3–ը փոխարկվում է հեղուկի, որը, 16,8&nbsp;°C–ում պնդանալիս, առաջացնում է \alpha-SO_3: Մյուս ձևափոխությունների փոխադարձ անցումն ընթանում է շատ դանդաղ։

Ծծմբական անհիդրիդի կրիտիկական ջերմաստիճանը 218,3&nbsp;°C է, կրիտիկական ճնշումը՝ 83,8 մթն։ Գոլորշի վիճակում SO_3–ը միամոլեկուլ է։ Նրա ջերմային դիսոցումը SO_2–ի և O_2–ի սկսվում է մոտավորապես 450&nbsp;°C-ում և 1200&nbsp;°C–ում գործնականորեն լրիվ է դառնում։ SO_3–ը լուծվում է ջրում՝ առաջացնելով H_2SO_4: Փոխազդում է հիմնային օքսիդների և հիմքերի հետ։ Ուժեղ օքսիդիչ է, օքսիդացնում է ծծումբը, ֆոսֆորը, ածխաջրածինները՝ վերականգնվելով մինչև SO_2: Լաբորատոր պայմաններում Ծծմբական անհիդրիդ ստանում են Fe_2(SO_4)_3 ջերմային քայքայմամբ կամ H_2SO_4-ի վրա ավելցուկ P_2O_5 ազդելով, արդյունաբերական եղանակով՝ SO_2-ի կատալիաիկ օքսիդացմամբ։ Ծծմբական անհիդրիդիը կիրառվում է օրգանական բազմաթիվ նյութերի արտադրության մեջ որպես ծծմբացնող միջոց, ինչպես նաև օլեում և անջուր ազոտական թթու ստանալու համար։

## Տես նաև
* Ծծմբական թթու

## Գրականություն
*  Карапетьянц М. Х., Дракин С. И. «Общая и неорганическая химия» М.: Химия 1994

Կատեգորիա:Թթվային օքսիդներ
Կատեգորիա:Ծծումբի միացություններ
Խուլիո Պենյա Ֆերնանդես

**Խուլիո Պենյա Ֆերնանդես** (, ), իսպանացի դերասան և երգիչ, որն առավել հայտնի է դարձել Disney Channel հեռուստաընկերությամբ հեռարձակված «Բիա» հեռուստասերիալում Մանուել Գուտիերես Կուեմոլայի և Նեթֆլիքսի «Իմ պատուհանից» ֆիլմում Արես Իդալգոյի դերերի մարմնավորմամբ։ Վերջինս նկարահանվել է Արիանա Գոդոյի համանուն վեպի հիման վրա։

## Կենսագրություն
Խուլիո Պենյան ծնվել է 2000 թվականի հուլիսի 15-ին Իսպանիայի Սան Սեբաստիան քաղաքում։ Այդուհանդերձ, պատանեկության տարիներն անց են կացել մայրաքաղաք Մադրիդում՝ ծնողների և քրոջ՝ Էմմա Պենյայի հետ։ Իր դերասանական առաջին քայլերն արել է հենց Մադրիդում՝ խաղաղալով ավագ դպրոցի թատերական խմբակում։ Այնուհետ հաճախել դերասանության վարպետաց դասերի։ Շուրջ 9 տարի էլ հաճախել է դաշնամուրի։

2012 թվականից խաղացել է թատերական մի շարք ներկայացումներում, ինչպես օրինակ «Մղձավանջ Սուրբ ծնունդից առաջ» (2012), «Հազար փառք» (2013), «Սպամոլոտ» (2014), «Մամա միա» (2015) և «Պելոպիդասը» (2016)։ Արկադիա թատրոնում խաղացել է նաև «Ալիսան հրաշքների աշխարհում(2017), «Հարսնացուի դիակը» (2018) և «Մուլեն Ռուժ» (2018) մյուզիքլներում։

2018 թվականին ընտրվել է նկարահանվելու Disney Chanel-ի արտադրած «Բիա» հեռուստասերիալում՝ ստանալով Մանուել Գուտիերեսի դերը։ Դերն ստացել էր, երբ խաղում էր Մադրիդի Խանա թատերական դպրոցում, իսկ հեռուստասերիալի պրոդյուսերները ժամանել էին թատրոն քասթինգ իրականացնելու նպատակով։ Չնայած սկզբում նա դժկամությամբ էր մասնակցում քասթինգին, այդուհանդերձ պրոդյուսերներն ընտրեցին հենց Խուլիոյին և տարան Բուենոս Այրես, որտեղ կայանալու էին նկարահանումները։ Շնորհիվ այդ դերի 2020 թվականին նոմինացվել է «Kids' Choice Awards Mexico» մրցանակաբաշխության «լավագույն հեռուստադերասան անվանակարգում», 2021 թվականին Բրազիլիայում «Հեռուստասերիալների և ֆիլմերի մրցանակաբաշխության» «պատանեկան ֆիլմերի լավագույն դերասան» անվանակարգում, ինչպես նաև «The Most Listened Awards 2021»-ի «տարվա դերասան» անվանակարգում։ 2021 թվականին նկարահանվել է «Բիա։ գլխիվայր շուռ եկած աշխարհը» հեռուստատեսային ֆիլմում, որը ցուցադրվել է Disney+ հեռուստաընկերությամբ։ Նույն տարվա ընթացքում նա մասնակցել է «Ինչ-որ բան փտած է» մյուզիքլում, որն իսպաներեն է թարգմանվել Մարկոս Արբեքսի կողմից, իսկ պրեմիերան կայացել է Մադրիդի Արապիլես թատրոնում։

2021 թվականի հունվարին նա միացել է իսպանական «Ակացիա 38» հեռուստասերիալին, որտեղ մարմնավորել է Գիլերմո Սակրիստանի դերը։ Այդ հեռուստասերիալում նկարահանվել է մինչև նույն տարվա մայիսի վերջ։ 2021 թվականի ապրիլին հայտնի դարձավ, որ Խուլիո Պենյա Ֆերնանդեսը պայմանագիր է կնքել Նեթֆլիքս սթրիմինգային ընկերության իսպանական ծառայության հետ։ Ավելի ուշ, պարզ դարձավ, որ Խուլիոն կմարմնավորի Արես Իդալգոյի դերը «Իմ պատուհանից» ֆիլմում, որը հիմնված է համանուն վեպի վրա։ Ամիսներ անց նա նկարահանվել է Aitana-ի «Բեռլին» անունը կրող տեսահոլովակում՝ մարմնավորելով Միգելի՝ Aitana-ի սիրած տղայի դերը։

## Ֆիլմագրություն

## Մրցանակներ և անվանակարգեր

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Իսպանացի դերասաններ
Կատեգորիա:Իսպանացի երգիչներ
Կատեգորիա:Իսպանացի կինոդերասաններ
Կատեգորիա:Իսպանացի հեռուստատեսային դերասաններ
Շաղան (Բաքու)

**Շաղան** (), քաղաքատիպ ավան Ադրբեջանի Հանրապետության մայրաքաղաք Բաքու քաղաքի Խազարի շրջանում։

## Աշխարհագրություն
Աշխարհագրորեն գտնվում է Ապշերոնյան թերակղզու հյուսիս-արևելքում՝ Կասպից ծովի ափին։ Ունի շուրջ 1500 քառակուսի կիլոմետր տարածք։ Ծովի մակարդակից բարձր է 0-5 մետր։

## Պատմություն
1933 թվականին Շաղան գյուղն ընդգրկվել է Մարդականի գյուղական խորհրդի կազմում։ 1945 թվականին հանվել է Մարդականի գյուղական խորհրդի կազմից և կրկին վերամիացվել 1948 թվականին։ 1990 թվականին Շաղանը կրկին առանձնացել է և ստացել քաղաքատիպ ավանի կարգավիճակ։

## Բնակչություն
2019 թվականի տվյալներով բնակավայրն ուներ 3554 բնակիչ։

## Տեսարժան վայրեր
Շաղանի տարածքում կան մի քանի պատմաճարտարապետական հուշարձաններ, որոնք պատկանում են տարբեր ժամանակաշրջաններին։
* Բերդի մնացորդներ (XIV դ.)
* Հին բնակավայր Շաղան (բրոնզի դար)
* Դամբարաններ (1658-1659 թթ.)
* Փիրգուլուի դամբարաններ (1320 թ.)
* Մզկիթ
* Դամբարաններ (XIX դ.)
* Մեդրեսե (XIX դ.):

## Հայտնի մարդիկ
* Հաջիբէկ Սուլթանով - խորհրդային և ադրբեջանցի աստղագետ, Ադրբէջանի ԳԱԱ ակադեմիկոս։
* Համլետ Խանըզադե - թատրոնի և կինոյի ադրբեջանցի դերասան, Ադրբեջանի ԽՍՀ վաստակավոր արտիստ։
* Ռաշիդ Մամեդբէկով - Ադրբեջանցի և խորհրդային ազատ ոճի ըմբիշը, ով հանդես է եկել ԽՍՀՄ-ի համար, ադրբեջանցի մարզիկներից առաջինն էր, ով նվաճել էր օլիմպիական մրցանակը։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Ադրբեջանի բնակավայրեր
Դառը բրինձ

**«Դառը բրինձ»** (, կամ **«Դառը ծիծաղ»**), Ջուզեպպե դե Սանտիսի՝ 1949 թվականին նկարահանված դրաման։

Գլխավոր դերերում հանդես են գալիս Վիտտորիո Գասմանը, Դորիս Դաուլինգը, Սիլվանա Մանգանոն և Ռաֆ Վալլոնեն։ Համարվում է իտալական նեոռեալիզմի դասական գործերից։ Ֆիլմի անվանումը կարող է երկիմաստ լինել, քանի որ իտալերենում *riso* բառը բացի բրնձից թարգմանվում է նաև *ծիծաղ*։

Կինոնկարը մեծ հաջողություն է վայելել եվրոպական և ամերիկյան վարձույթում։ 1949 թվականին ցուցադրվել է Կաննի 3-րդ կինոփառատոնում։ 1950 թվականին առաջադրվել է Ակադեմիայի մրցանակի՝ լավագույն գրական սկզբնաղբյուրի անվանակարգում։

## Սյուժե

## Դերերում

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* 

Կատեգորիա:1949 ֆիլմեր
Կատեգորիա:Իտալական դրամա ֆիլմեր
Կատեգորիա:Իտալական ֆիլմեր
Կատեգորիա:Իտալերեն ֆիլմեր
Կատեգորիա:Ֆիլմեր, որոնց գործողությունները տեղի են ունենում 1948 թվականին
Արքայազնն ամպերի երկրից

**«Արքայազնն ամպերի երկրից»** (), վեպերի եռերգություն, որոնք գրել է Քրիստոֆ Գալֆարը և նկարազարդել է Վինսենթ Դյուտրեն։ Դրանք արկածային և գիտահանրամատչելի վեպեր են, որոնք նախատեսված են ինը տարեկանից բարձր ընթերցողների համար։

## Վերլուծություն
«Ամպերի երկրի արքայազնը» գիտաֆանտաստիկ շարք է, որի գործողությունները տեղի են ունենում ֆուտուրիստական աշխարհում, որտեղ աղտոտված Երկրի մակերևույթը կյանքի համար ոչ պիտանի է դարձել։ Մարդկությունն ապաստան է գտել ամպերի վրա, որտեղ քաղաքներն ու գյուղերը խմբավորված են թագավորություններում։ Պատմությունը սկսվում է, երբ գլխավոր հերոսները դառնում են տասներկու տարեկան։

Գլխավոր հերոսներն են Տրիստամ Դրակը, Միրթիլ Լենդոուն և Թոմ Բրիգսը՝ երեք պատանիներ, որոնք ծնվել են Միրթիլվիլում՝ օվկիանոսի մեջ կորած և բոլորից հեռու կառուցված մի ամպի վրա, որպեսզի պաշտպանեն Միրթիլին, որի հայրը՝ Հյուսիսային ամպերի թագավորը, տապալվել է Բռնակալի կողմից։

Երեք հերոսների արկածները երկնքում նրանց ստիպում են մարտահրավեր նետել բռնակալի դեմ։ Նրանք իմանում են, որ նա չեղյալ է հայտարարել գիտության ուսուցումը և փորձում է ամրապնդել իր իշխանությունը աշխարհի վրա՝ Երկրի կլիման վերածելով պատերազմական զենքի։ Դրա դեմ պայքարելու համար Տրիստամը, Միրթիլը և Թոմը պետք է հասկանան, թե ինչպես է աշխատում Բնությունը։

## Գիտություն
«Արքայազնը ամպերի երկրից» ձգտում է արկածային պատմության միջոցով նկարագրել աշխարհի տարբեր գիտական ասպեկտները։ Ընթերցողը, մասնավորապես, սովորում է Երկրի կլիմայի մասին, իմանում է, թե ինչպես են ծնվում քամիներն ու ամպերը, թե ինչպես են ծնվում և մահանում աստղերը, ինչու է երկինքը կապույտ ցերեկը ու դառնում է կարմիր գիշերը, ինչ է թաքնված գիշերային մթության մեջ աստղերի միջև։

Վերջում յուրաքանչյուր գլխում ներկայացվում է «մագաղաթ», որը թույլ է տալիս ուսումնասիրել որոշակի գիտական հարցեր։ Գրքի մեջտեղում տեղադրված լուսանկարների ներդիրը պատկերների միջոցով ցույց է տալիս գրքի հիմնական գիտական թեմաները, իսկ հատուկ նոթատետրը թույլ է տալիս նկարներով ճանաչել տարբեր ամպեր, որոնք կարելի է տեսնել երկնքում։

Այս մոտեցումը «Ջորջը և Տիեզերքի գաղտնիքները» վեպի ժառանգությունն է, որը գրվել է Սթիվեն Հոքինգի և նրա դուստր Լյուսիի համահեղինակությամբ։

## Մրցանակներ
«Ամպերի երկրի արքայազնը» ստեղծագործության առաջին երկու հատորները ստացել են մի քանի գրական և գիտահանրամատչելի մրցանակներ, այդ թվում․
; Գիրք 1
* Ֆրանսիայի բարձրագույն կրթության և գիտական հետազոտությունների նախարարության «Գիտության համը 2009․ գիտությունը բացատրվում է երիտասարդներին» մրցանակի;
* 12/14 տարեկան մրցանակ, որը շնորհվում է Բրիվ Լա Գայարդի գրքի տոնավաճառում 2009 թվականին 2009 թվականի լավագույն մանկական վեպի համար,
* Երիտասարդ ընթերցողի գրական մրցանակ Վոգեզներում 2010 թվականին;
* Միաձուլման թանգարանի քոլեջի մրցանակ 2010,

; Գիրք 2
* Véolia Environnement 2013, *Véolia* հիմնադրամի երիտասարդական մրցանակ։

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Հեղինակի պաշտոնական կայքը 

Կատեգորիա:Գիտահանրամատչելի գրքեր
Կատեգորիա:Գրքեր այբբենական կարգով
Կատեգորիա:Մանկական գրքեր
Դարի մրցարշավը (ֆիլմ, 1986)

**«Դարի մրցավազքը»** (),  խորհրդային գեղարվեստական սպորտային ֆիլմ, հոգեբանական դրամա։ Նկարահանվել է 1986 թվականին «Մոսֆիլմ» կինոստուդիայում ռեժիսոր Նիկիտա Օռլովի սցենարով, որը գրվել է ԽՍՀՄ կենտրոնական հեռուստատեսության քաղաքական մեկնաբան Վլադիմիր Դունաևի հետ համահեղինակությամբ։

## Սյուժե
Մեծ Բրիտանիա, 1960-ական թվականներ։ Մեխանիկ Դոնալդ Կրոուխյորստը, որը երկար ժամանակ նստած էր առանց աշխատանքի, իմանում է, որ կազմակերպվում է «Ոսկե գլոբուս» շուրջերկրյա մրցավազքը։ Կրոուխյորստը, որն ստեղծել է նավիգացիոն սարք, փորձում է մասնակցության իրավունք ստանալ։ Ի վերջո, պայմանագիր կնքելով ինչ-որ ընկերության հետ՝ նա ստանում է կատամարան-զբոսանավ, որով էլ ծով է դուրս գալիս որպես մրցավազքի վերջին մասնակիցը։ Բայց սարքավորումը, որի փորձարկման համար նա ներքաշվել է այդ ամբողջ պատմության մեջ, կատամարանի վրա չի տեղադրվել։ Ըստ մրցույթի պայմանների՝ մրցավազքի ընթացքում որևէ նավահանգիստ մտնել արգելվում է։ Փոթորկի ժամանակ Դոնալդ Կրոուխյորստի նավը շարքից դուրս է գալիս։ Նա ստիպված է կանգ առնել  արգենտինական նավահանգստի մոտ՝ նա և նրա հովանավորները կազմակերպիչներից թաքցնում են մրցավազքի կանոնների այդ խախտումը, և նա շարունակում է մասնակցել դրան՝ նույնիսկ պահպանելով իր առաջատար դիրքը։ Այս խաբեությունն էլ հետագայում վճռորոշ դեր է կատարում Կրոուխյորստի ճակատագրում։

Ֆիլմը ներկայացնում է գլխավոր հերոսի, նրա ընտանիքի անդամների հոգեբանությունը, ընտանիքի համար բարդ ֆինանսական իրավիճակում նրանց փոխհարաբերությունները։ Այն ներկայացնում է  նրանց բոլոր ներքին հակասությունները։ Թերևս միայն Կրոուխյորստի դուստրը՝ Ռեյչելն (Նատալյա Գուսևա)  պատվով և ներքին արժանապատվությամբ կրում իրավիճակի բոլոր հոգեբանական դժվարությունները։ Իսկ ինքը՝ ընտանիքի ղեկավարն ի զորու չէ կրել ներքին ընտրություն կատարելու հոգեբանական բեռ․ մի կողմից դա խաբեությունն է, իր և իր հովանավորների կողմից մրցավազքի կանոնների խախտման փաստը թաքցնելը, մյուս կողմից՝ նրա ընտանիքը սնանկացման եզրին գտնվելու փաստը։ Ֆիլմի վերջում Դոնալդ Կրոուխյորստն ընտրում է երրորդ տարբերակը։ Բայց, ինչպես պարզվում է, հովանավորները նույնիսկ նրա մահն են օգտագործում  շահույթ ստանալու համար։

Սյուժեն հիմնված է 1968-1969 թվականներին «Ոսկե գլոբուս» մրցավազքի ժամանակ տեղի ունեցած իրական իրադարձությունների վրա։

## Դերերում
* Լեոնհարդ Մերզին – *Դոնալդ Կրոուխյորստ
* [[Էլլե Քուլլ]] – *Քլեր, նրա կինը
* Ռոստիսլավ Յանկովսկի – *Սթենլի Բեսթ
* [[Գիրտ Յակովլև]] – *Ռոդնեյ Հոլուորթ
* Ուլդիս Լիելդիջս – *Նայջել Թեթլի
* [[Նատալյա Գուսևա]] – *Ռեյչեյ Կրոուխյորստ
* Անդրեյ Կրյուկով
* Վիտաուտաս Տոմկուս
* Վասիլի Կորզուն
* Վլադիմիր Էրենբերգ
* Թինու Լումե
* Վլադիմիր Սապոժնին
* Ալեքպեր Ալեքպերով
* Նիկոլայ Խրուստալյով

## Նկարահանման խումբ
* Բեմադրող ռեժիսոր՝ Նիկիտա Օռլով
* Սցենարիստներ՝ Վլադիմիր Դունաև, Նիկիտա Օռլով
* Բեմադրող օպերատոր՝ Բորիս Կոչերով
* Նկարիչ՝ Ֆելիքս Յասյուկևիչ
* Կոմպոզիտոր՝ Ալեքսեյ Ռիբնիկով
* Հնչյունային օպերատոր՝ Լեոնիդ Բուլգակով

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* ''«Դարի մրցարշավը»'' ֆիլմը «Миелофон» կայքում

Կատեգորիա:1980-ականների ռուսերեն ֆիլմեր
Կատեգորիա:1986 ֆիլմեր
Կատեգորիա:«Մոսֆիլմ» ստուդիայի ֆիլմեր
Կատեգորիա:Խորհրդային դրամա ֆիլմեր
Կատեգորիա:Խորհրդային ֆիլմեր
Կամեհամեհա III

**Կամեհամեհա III** (),  Հավայան Թագավորության կառավարիչը 1825-1854 թվականներն ընկած ժամանակահատվածում։

## Կառավարում
Նրա օրոք Հավային բացարձակ միապետությունից վերածվել է քրիստոնեական սահմանադրական միապետության (սահմանադրությունն ընդունվել է 1840 և 1852 թվականներին)։ Թագավորության պատմության մեջ ամենաերկար գահակալած թագավորն էր։ Նա գահակալել է շուրջ 29 տարի 192 օր, չնայած իր գահակալության սկզբում գտնվում էր թագուհի Կաահումանիի, իսկ ավելի ուշ՝ Կաահումանի II-ի խնամակալության տակ։ Նա նպատակ ուներ հավասարակշռություն մտցնել երկրի արդիականացման հարցում՝ որդեգրել արևմտյան ուղին՝ պահպանելով ազգային մշակույթի հիմքերը։ Նրա օրոք թագավորությունը ճանաչեցին Ֆրանսիան, Բրիտանիան և ԱՄՆ-ն։

## Ժառանգներ
Կամաեմա III-ը ուներ 2 դոսւտր, սակայն նրանք մահացել են փոքր տարիքում։
Մնալով առանց ժառանգ՝ թագավորը որդեգրեց իր զարմիկներին։ Նրանցից երկուսը հետագայում դարձան թագավորներ՝ որպես Կամեհամեհա IV և Կամեհամեհա V։

## Մահ
1854 թվականի դեկտեմբերի 15-ին Կամեհամեհա III-ը հանկարծամահ է եղել հիվանդությունից, որի հավանական պատճառը կաթվածն էր։

Նրան հաջորդեց իր եղբորորդին և որդեգրած որդին՝ Ալեքսանդր Լիհոլիհոն, որը հայտնի էր որպես Կամեհամեհա IV թագավոր։

## Ֆիլատելիայում
Թագավորը պատկերված է Հավայան թագավորության (1853) փոստային նամականիշի վրա՝ 13 ցենտ անվանական արժեքով։

Պատկեր:Stamp Hawaii 1853 Kamehameha III Sc6.jpg|Հավայի թագավորության վաղ նամականիշ (1853): Կամեհամեհա III , անվանական արժեք (13 ցենտներ)


## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Բնօրինակում անաղբյուր հոդվածներ
Կատեգորիա:Հավայի
Աստղաթափ (ֆիլմ)

**«Աստղաթափ»** (), խորհրդային գեղարվեստական ֆիլմ, որը նկարահանել է ռեժիսոր Իգոր Տալանկինը Վիկտոր Աստաֆևի «Աստղաթափ», «Սաշկա Լեբեդև», «Ձոն ռուսական այգուն» ստեղծագործությունների հիման վրա։

## Սյուժե
Վիրավոր զինվոր Միշան և բուժքույր Լիդան հանդիպել և սիրել են միմյանց մերձռազմաճակատային քաղաքի հոսպիտալում։ Շարունակվում էր պատերազմը, որը թելադրում էր իր օրենքները, որոնք տեղ չէին թողնում սիրո համար։ Աղջկա մայրըն իր հերթին դեմ էր նրանց հարաբերություններին. չէ՞ որ եթե նա զոհվի, ի՞նչ կլինի իր միակ դստեր հետ։ Եվ հերոսը որոշում է բաժանվել իր սիրելիից ընդմիշտ…

## Դերերերում
* Պյոտր Ֆեոդորով – *Միշա Երոֆեև
* Դարյա Միխայլովա – *Լիդա, բուժքույր
* Ալլա Դեմիդովա – *Լիդայի մայրը
* [[Վերա Գլագոլևա]] – *Ժենկա, ջուլհակուհի
* Մաքսիմ Պրիզով – *տղա
* Նադեժդա Բոչկովա – *աղջիկ
* Պյոտր Յուրչենկով ավագ – *Սաշկա Լեբեդև
* Օլգա Անոխինա – *բուժքույր
* Ալեքսանդր Բեսպալի – *վիրավոր
* Վլադիմիր Գրիցևսկի – *Ռյուրիկ, զինվոր Սարատովից
* Սերգեյ Դեսնիցկի – *ռազմական բժիշկ
* Ալեքսանդր Լեբեդև – *ժամապահ
* Նիկոլայ Սկորոբոգատով – *տնօրեն
* Վալենտինա Տիտովա – *դերասանուհի
* Իվան Ուֆիմցև – ''վիրավոր

## Նկարահանող խումբ
* Ռեժիսոր՝ Իգոր Տալանկին
* Սցենարիստ՝ Իգոր Տալանկին
* Օպերատոր՝ Գեորգի Ռերբերգ
* Նկարիչ՝ Վլադիմիր Արոնին
* Կոմպոզիտոր՝ Ալֆրեդ Շնիտկե
* Կինեմատոգրաֆիայի պետական սիմֆոնիկ նվագախումբ
* Դիրիժոր՝ Էրի Կլաս
* Ֆիլմում օգտագործվել է Պ. Չայկովսկու «Ռոմեո և Ջուլիետ» ուվերտյուրա-ֆանտազիան
* Երկրորդ օպերատոր՝ Յուրի Ռայսկի

## Մրցանակներ
*  - հատուկ հիշատակում (նշվել է Գեորգի Ռերբերգի օպերատորական աշխատանքը) Վենետիկի կինոփառատոնում

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* «Աստղաթափ» ֆիլմը «Энциклопедия отечественного кино» կայքում

Կատեգորիա:1980-ականների ռուսերեն ֆիլմեր
Կատեգորիա:1981 ֆիլմեր
Կատեգորիա:«Մոսֆիլմ» ստուդիայի ֆիլմեր
Կատեգորիա:Գրքերի էկրանավորումներ
Կատեգորիա:Խորհրդային դրամա ֆիլմեր
Կատեգորիա:Խորհրդային ֆիլմեր
Կատեգորիա:Ֆիլմեր Հայրենական մեծ պատերազմի մասին
Կատեգորիա:Խորհրդային ֆիլմեր Երկրորդ համաշխարհային պատերազմի մասին
Կատեգորիա:1980-ականների խորհրդային ֆիլմեր
Հակոն Երիտասարդ

**Հակոն Երիտասարդ** (, ), Նորվեգիայի թագավոր Հակոն IV-ի որդին, Նորվեգիայի կրտսեր թագավորը՝ հոր կառավարման  տարիներին՝ 1240 թվականից մինչև իր մահը։ Հայտնի է ինչպես Հակոն Երիտասարդ, որպեսզի նրան տարբերեն իր հորից, որին հաճախ անվանում են Հակոն Ծեր։

## Կենսագրություն
Հակոնը ծնվել է Բերգենում 1232 թվականի նոյեմբերի 10-ին։ Նա Նորվեգիայի թագավոր Հակոն IV-ի և նրա կնոջ՝ թագուհի Մարգրետե Սկուլեսդոթերի երկրորդ որդին էր։ Նրա ավագ եղբայրը մահացել է մանուկ հասակում։ 1239 թվականին Մարգրետ թագուհու հայրը՝ դուքս Սկուլե Բորդսոնը, ապստամբեց իր փեսա-թագավորի դեմ և իրեն թագավոր հռչակեց։ Այս ապստամբությամբ նշանավորվեց Նորվեգիայում քաղաքացիական պատերազմի ավարտով։ Հակոնն ի պատասխան՝ յոթամյա Հակոն Երիտասարդին հռչակեց թագավոր և իշխանակից։ Այսպիսով Հակոն Ծեր թագավորը իր կողմնակիցներին թողեց իրավահաջորդ, եթե ինքն էլ մահանար Սքուլեի դեմ ճակատամարտում։ Հակոնը ջախջախեց Սքուլեի ապստամբությունը, իսկ ինքը՝ Սքուլեն, սպանվեց Հակոնի մարդկանց կողմից նույն տարվա մայիսին։

Հակոն Երիտասարդի նշանակումը որպես Հակոն Ծեր թագավորի ժառանգորդ՝ Նորվեգիայի միապետության տարածման նոր միջոց էր։ Թագավոր Հակոնն ուներ արտամուսնական ավագ որդի՝ Սիգուրդը, ով փոխանցվեց հօգուտ Հակոնի։ Նախկինում, ըստ ավանդույթի, ծննդյան օրինականությունը նշանակություն չուներ թագի իրավահաջորդության իրավունքի համար։ Չնայած նա կրում էր «արքա» տիտղոսը, սակայն ենթարկվում էր հորը։ Սա ընդգծվել է 1247 թվականին Հակոն Ծերի թագադրման ժամանակ, երբ Հակոն Երիտասարդը կրել է թագը, բայց ինքը չի թագադրվել։

1251 թվականին Օսլոյում նա ամուսնացավ շվեդ արքայադուստր Շվեդիայի փաստացի տիրակալ, կոմս Բիրյերի և Ինգեբորգ Էրիքսդոտերի դստեր՝ Ռիկիսայի հետ։ Նա Շվեդիայի անչափահաս թագավոր Վալդեմար Բիրգերսոնի քույրն էր։ Ամուսնությունը կազմակերպել է Հակոն Ծեր թագավորը՝ Դանիայի դեմ Նորվեգիայի և Շվեդիայի միջև դաշինք ստեղծելու համար։ Զույգը մեկ որդի ուներ, ում անունը Սվեր էր։

Հակոն Երիտասարդը մասնակցել է 1256 և 1257 թվականներին Դանիայի դեմ իր հոր ռազմական գործողություններին, երբ Նորվեգիայի թագավորները ավերել են Դանիայի Հալանդ նահանգը։ 1257 թվականի գարնանը, երբ Հակոնը պատրաստվում էր Օսլո մեկնելու, նա հիվանդացավ Կոնհելում։ Նա ընդհատեց իր ճամփորդությունը Տյոնսբերգում և հաստատվեց այնտեղ՝ վանքում։ «Հակոն Հակոնսոնի սագայում (առասպելում)» նշվում է, որ նրան բուժում էր իսպանացի բժիշկը, ով այդ ժամանակ դիվանագիտական պատվիրակության հետ գտնվում էր Նորվեգիայում ։ Սակայն, հիվանդությունը սրացավ, և նա մահացավ Տոնսբերգում 1257 թվականի մայիսի 5-ին։ Նրա մարմինը տեղափոխվել է Օսլո, որտեղ նրան թաղել են Սուրբ Հալվարդի տաճարում։

Նրա մահից հետո նրա այրի կինը՝ Ռիկիցան վերադարձավ իր հոր մոտ՝ Շվեդիա։ Նրանց փոքրիկ որդին՝ Սվերեն, մնացել է Նորվեգիայում իր պապիկի հետ։ Նա չէր համարվում գահաժառանգ, քանի որ արդեն 1257 թվականին թագավոր է հռչակվել նրա հոր կրտսեր եղբայր Մագնուսը։ Սվերեն մահացել է 1261 թվականին մանուկ հասակում։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Նորվեգիայի թագավորներ
Կատեգորիա:Նորվեգիայի պատմություն
Ռետիններ

**«Ռետիններ»** (), ֆրանսիացի գրող և ռեժիսոր Ալեն Ռոբ-Գրիյեի վեպը, որն առաջին անգամ հրատարակվել է Փարիզի «Մինյուի» հրատարակչության կողմից 1953 թվականին։

Այս գիրքը դարձել է գրողի առաջին հրատարակությունը։ Վեպը գրվել է նոր վեպի փորձարարական ոճով։ Քննադատությունը վեպին հատուկ նշանակություն չի տվել։ Ձևով վեպը ներկայացնում է դասական դետեկտիվի պարոդիա։ Սյուժեում առկա են այս ժանրի բոլոր բնորոշ նշանները՝ սպանություն, հետաքննություն, որը վարում է խուզարկուն, վկաներ, իրեղեն ապացույցներ։

## Սյուժե
Վեպի գործությունները տեղի են ունենում Ֆրանսիայի ծովափնյա գավառական փոքր քաղաքում։ Քննվում է ոմն հասարակական գործչի՝ գիտնական Դյուպոնի դեմ անհաջող մահափորձը։  Վեպի ընթացքում առաջանում է թյուրիմացություն՝ կապված այն բանի հետ, որ որոշ կերպարներ կարծում են, որ մահափորձը հաջողվել է, իսկ մյուսները համոզված են հակառակը։ Պարզ չեն մահափորձի պատճառները։ Դյուպոնն ինքը, ստանալով թեթև վնասվածք, թաքնվում է։ Քննիչ Ուոլեսը, կատարելով միանգամայն տրամաբանական, բայց, միևնույն ժամանակ, միանգամայն անիմաստ գործողություններ, ի վերջո, պատահաբար սպանում է Դյուպոնին հենց նույն իրավիճակում, որի պայմաններում տեղի է ունեցել ձախողված մահափորձը։

## Էկրանավորում
1968 թվականին բելգիացի ռեժիսոր և սցենարիստ Լյուսիեն Դերուազին Ալեն Ռոբ-Գրիյեի վեպի հիման վրա նկահանել է համանուն ֆիլմը։ Վերջինս ներկայացվել է «Ռեժիսորների երկշաբաթյակում» և զուգահեռաբար ընդգրկվել է 1969 թվականի Կաննի փառատոնում և Երի փառատոնում։ Ֆրանսիայում ֆիլմը վարձույթում հայտնվել է 1972 թվականի հունվարի 12-ին և կինոթատրոններում ունեցել 752 ցուցադրություն։

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Ալեն Ռոբ-Գրիյեի «Ռետիններ» վեպը Ֆրանսիայի ազգային գրադարանի  կայքում (տվյալներ)

Կատեգորիա:1953 թվականի ֆրանսիական վեպեր
Կատեգորիա:1953 վեպեր
Կատեգորիա:Գրքեր այբբենական կարգով
Կատեգորիա:Ֆրանսիական վեպեր
Սովորական ամիս

**«Սովորական ամիս»** (), խորհրդային գեղարվեստական ֆիլմ, որը նկարահանել է Իսկանդեր Խամրաևը 1976 թվականին «Լենֆիլմ» կինոստուդիայում Իլյա Շտեմլերի «Գործարան» () վեպի մոտիվներով։

## Սյուժե
Սարքաշինական գործարանի գլխավոր ինժեներ Գրեկովը ելք է փնտրում գործարանում ստեղծված ծանր վիճակից. մատակարարներն աշխատանքը պատշաճ չեն կատարում, ստիպված են դիմել գրոհչականություն, խախտվում է տեխնոլոգիան, տուժում է որակը։ Արտադրության կառավարման պրոբլեմների ինստիտուտը, որին Գրեկովը դիմում են օգնության համար, առաջարկում է գործարանում ներդնել ավտոմատացված կառավարման նոր, դեռ չփորձարկված համակարգ։ Գրեկովը համաձայնում է, թեև գործընկերները, բոլորը միաձայն կարծում են, որ նա դրա համար ընտրել է ոչ այնքան հարմար ժամանակ։

## Դերերում
* Կիրիլ Լավրով – *Գենադի Զախարովիչ Գրեկով, գլխավոր ինժեներ
* [[Նատալյա Ֆատեևա]] – *Տատյանա Գրիգորևնա Ալյոխինա
* Ռոման Գրոմադսկի – *Պավել Եգորովիչ Ալյոխին, «պատվավոր բրիգադի» բրիգադիր
* Անդրեյ Դանիլով – *Կիրիլ Ալյոխին
* Իգոր Վլադիմիրով – *Վլադիմիր Ալեքսանդրովիչ Սմերդով, գործարանի տնօրեն
* Միխայիլ Իվանով – *Վասիլի Սերգեևիչ Գմիրյա, վաճառքի բաժնի պետ (հնչյունավորել է Անատոլի Կոժևնիկովը)
* Վլադիմիր Ռեպտեր – *Սեմյոն Ալեքսանդրովիչ Լեպին
* Իվան Սոլովյով – *Պետր Պետրովիչ Տիշչենկո, պրոֆեսոր-կիբեռնետիկ
* Վալերի Անիսիմով – *Ստարոստին, գործարանի կուսկազմակերպիչ
* Ալեքսեյ Կոժևնիկով – *Ալեքսանդր Սապրեև, Ալյոխինի բրիգադի խառատ
* Սերգեյ Պոլեժաև – *Իվան Կուզմիչ, հավաքման արտադրամասի պետ
* Սվետլանա Ստարիկովա – *Անյա, տնտեսագետ
* Ռուդոլֆ Չելիշչև – *Յուրի Սինկով, բրիգադիր
* Յուրի Դեդովիչ – *Իգոր Աֆանասևիչ, գլխավոր տնտեսագետ
* Դագուն Օմաև – *Սունդուկյան, երկրաբան
* Ալեքսանդր Սուսնին – *Կիրպոտին, Ալյոխինի բրիգադի խառատ
* Ալեքսանդր Գոլոբորոդկո
* Սվետլանա Աղաջանովա – *Նադեժդա, Գրեկովի քարտուղարը
* Լիդիա Բելայա – *տնտեսագետ
* Օլեգ Բելով – *Սմերդովի վարորդը
* Վալերի Բիչենկով – *հավաքման արտադրամասի աշխատող
* Անատոլի Վեդյոնկին – *Յուրա, վարորդ
* Վայվա Մայնելիտե – *Կատյա (լուսագրերում նշված չէ)
* Լեոնհարդ Մերզին – *Իգոր Պետրովիչ Շատունով (լուսագրերում նշված չէ)
* Լև Վիգդորով – *«Ֆյոդոր»

## Նկարահանող խումբ
* Ռեժիսոր՝ Իսկանդեր Խամրայով
* Սցենարիստներ՝ Իլյա Շտեմլեր, Ալբինա Շուլգինա
* Կինոօպերատոր՝ Ալեքսանդր Չեչուլին
* Կոմպոզիտոր՝ Մարատ Կամիլով
* Նկարիչ՝ Ալեքսեյ Ֆեդոտով

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:1970-ականների ռուսերեն ֆիլմեր
Կատեգորիա:1976 ֆիլմեր
Կատեգորիա:«Լենֆիլմ» ստուդիայի ֆիլմեր
Կատեգորիա:Բնօրինակում անաղբյուր հոդվածներ
Կատեգորիա:Խորհրդային ֆիլմեր
Վալենտինա Օսեևա

**Վալենտինա Ալեքսադրովնա Օսեևա** (Օսեևա-Խմելյովա, , *Осеева-Хмелёва*, ), խորհրդային մանկական գրող։ Ստալինյան երրորդ աստիճանի մրցանակի դափնեկիր (1952)։

## Կենսագրություն
Վալենտինա Օսեևան ծնվել Է 1902 թվականի ապրիլի 15 (28)-ին Կիևում, ինժեների ընտանիքում (էլևատորի տեսուչ), մայրը թերթում աշխատել է որպես սրբագրիչ։ Ծնողները մասնակցել են հեղափոխական շարժման և հաճախ տեղափոխվել մի վայրից մյուսը։ Միջնակարգ դպրոցն ավարտելուց հետո Վալենտինա Օսեևան մինչև 1923 թվականը սովորել է Կիևի Ն․ Լիսենկոյի անվան ինստիտուտի դերասանական ֆակուլտետում, սակայն չի ավարտել ուսումը։ Դրանից հետո ընտանիքը տեղափոխվել է Մոսկվա։

1924-1940 թվականներին աշխատել է մանկական կումունաներում և անապաստան երեխաների ընդունարաններում որպես մանկավարժ և դաստիարակ։ Հայրենական մեծ պատերազմի տարիներին տարհանման ժամանակ աշխատել է որպես դաստիարակ Բաշկիրիայի ԻԽՍՀ Կարաիդելսկի շրջանի Բայկի գյուղի մանկապարտեզում։

1952 թվականից իր ամուսնու՝ ֆանտաստ գրող Վ. Դ. Օխոտնիկովի հետ ապրել է Ղրիմում՝ Իզյումովկա գյուղում, որը տեղակայված է Հին Ղրիմ քաղաքից ոչ հեռու։ Գրողի ամենամեծ ստեղծագործություններից են նրա «Վասյոկ Տրուբաչովը և նրա ընկերները» () եռերգությունը և «Դինկա» () ինքնակենսագրական վիպակը, որը հեղինակը նվիրել է իր մորը և քրոջը՝ Անժելային։

Վալենտինա Օսեևան մահացել է 1969 թվականի հուլիսի 5-ին։ Թաղվել է Մոսկվայի Վագանկովյան գերեզմանատանը։

## Ստեղծագործություն
* 1937 թվականին Վալենտինա Օսեևան խմբագրություն է տարել իր առաջին «Գրիշկա» պատմվածքը։
* 1940 թվականին լույս է տեսել «Կարմիր կատու» () առաջին գիրքը ։
* Այնուհետև գրվել են պատմվածքների հետևյալ ժողովածուները երեխաների համար։
** «Բաբկա» (), 
** «Կախարդական խոսք» (), 
** «Հայրական բաճկոն» (),
** «Իմ ընկերը» ()։
* «Ոզնի» բանաստեղծությունների գիրքը,
* «Վասյոկ Տրուբաչովը և նրա ընկերները», 3 մաս (1947-1951)
* 1959 թվականին լույս է տեսել «Դինկի» վիպակը,
* 1969 թվականին լույս է տեսել «Դինկին հրաժեշտ է տալիս մանկությանը» (), երկու վիպակներն էլ ինքնակենսագրական արմատներ ունեն։

## Էկրանավորումներ

## Մրցանակներ
* Ստալինյան երրորդ աստիճանի մրցանակ (1952) – «Վասյոկ Տրուբաչովը և նրա ընկերները» վիպակի 1-ին և 2-րդ մասերի համար
* «1941-1945 թթ. Հայրենական մեծ պատերազմում քաջարի աշխատանքի համար» մեդալ

## Ծանոթագրություններ

 

Կատեգորիա:Խորհրդային գրողներ
Կատեգորիա:Ռուս մանկագիրներ
Կատեգորիա:ԽՍՀՄ գրողների միության անդամներ
Կատեգորիա:Ռուս գրողներ
Կատեգորիա:20-րդ դարի ռուս գրողներ
Կատեգորիա:Խորհրդային մանկագիրներ
Կատեգորիա:Բնօրինակում անաղբյուր հոդվածներ
Մի՛ մեծանա ճանապարհի մոտ

«**Մի՛ մեծանա ճանապարհի մոտ**» (), աստրախանցի գրող Յուրի Սելենսկու ինքնակենսագրական վիպակը, հեղինակի ամենահայտնի ստեղծագործություններից մեկը։ Առաջին անգամ հրատարակվել է գրողի մահվանից հետո՝ 1983 թվականին Վոլգոգրադում, վերահրատարակվել է 1987 թվականին Մոսկվայում։

## Սյուժե
Ստեղծագործությունը պատմում է աշխատանքային ծայրամասից դեռահաս Գոշկա Պոտեխինի արկածների մասին Աստրախանում 1920-1930-ական թվականներին։ Կ. Ս. Սիտախմետովայի խոսքով՝ Սելենսկին պնդել է, որ вիպակի գլխավոր հերոսը ոչ թե Գոշկան է, այլ Աստրախանը։ Թեև նախաբանում հեղինակը գրում է, որ գիրքը հիմնված չէ իր հուշերի վրա, նա ակնհայտորեն ակնարկում է դրա ինքնակենսագրական բնույթի մասին՝ բացահայտելով տեքստը նման տողերով․«Իմ մանկությունը դժվար թե ավելի լավը կամ վատը լիներ, քան իմ հասակակիցներինը, որոնք ծնվել են Ռուսաստանում 20-ականների ամենասկզբին։ Ինչ-որ կերպ ես հասել եմ երիտասարդության տարիքի։ Այստեղ գործը շատ է բարդացել, բայց այդ մասին ավելի ուշ»։ Ինչպես գրում է Մ. Գուրյանովի մասին իր հուշերում, գրքի շատ դրվագներ իսկապես հիմնված են իր կյանքի իրադարձությունների վրա։ Վիպակում հիշատակված կերպարներից մի քանիսը, ինչպես, օրինակ, «բոլորին հայտնի է դաշնամուր տեղափոխող» Լյովա Ագամովը։

## Արձագանքներ
Բանաստեղծուհի և գրականագետ, Ռուսաստանի գրողների միության անդամ Դինա Նեմիրովսկայան վիպակը կոչել է Աստրախանի 20-երեսունական թվականների իսկական տարեգրությունը, որը պահանջում է վերահրատարակություն։

«Աստրախանի երկրամասի գրական քննադատությունը» հրատարակությունում, որը լույս է տեսել 1987 թվականին, Վլադիմիր Չեբիկինը նշել է, որ ստեղծագործության մեջ կարծես երկու հեղինակ կա։ «Գոշկայից իրեն պոկելն այնքան էլ հեշտ չէր գրողի համար։ Այդ պատճառով ավագը, պատմելով կրտսերի մասին, ոչ միայն կողքից է նայում նրան, այլ փորձում է արդեն այսօրվա օրով արդարացնել իմաստուն ասացվածքը. «Русский мужик задним умом крепок»: Որքան էլ ընթերցողների աչքի առաջ գրողն իր փոքրիկ հերոսի հետ ընկղմվում է այն ամենի մեջ, ինչը կոչվում է «ժամանակ» խորհրդավոր բառով։ Դա անում է նրա համար, որպեսզի զգա աշխարհի թարմացումը։ Այն ամենը, ինչ թանկ է նրա համար ներկայիս աշխարհում, զարմանալիորեն արձագանքում է այն ամենին, ինչ մնացել է մանկության տարիներին»։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Խորհրդային վիպակներ
Իմ պատուհանից

**Իմ պատուհանից** (), 2022 թվականի իսպանական երիտասարդական ռոմանտիկ մելոդրամա, որի ռեժիսորը Մարսալ Ֆորեսն է, իսկ սցենարի հեղինակը՝ Էդուարդ Սոլան։ Ֆիլմը նկարահանվել է Արիանա Գոդոյի համանուն վեպի հիման վրա։ Գլխավոր դերերում հանդես են գալիս Խուլիո Պենյա Ֆերնանդեսը, Կլարա Գալեն և Պիլար Կաստրոն։

## Սցենար
Ռաքել անունով աղջիկը համեստ է և սովորում է Բարսելոնայի ավագ դպրոցներից մեկի վերջին դասարանում։ Սակայն գեղեցկուհին ունի մի գաղտնիք. սիրահարված է հարևանությամբ ապրող հարուստ տղային, որին ամեն երեկո հետևում է իր պատուհանից։

Արես Իդալգոն հարուստ ընտանիքից է, ընտանիքի միջնեկ զավակը և ամենաանկառավարելին ու անկախը։ Նա սիրում է ժամանակ անցկացնել Բարսելոնայի ամենանորաոճ ակումբներում, չի մտածում փողի մասին ու անընդհատ ընկերուհիներ փոխում։

Աստիճանաբար Ռաքելը հասկանում է, որ ուզում է լինել այդ տղայի հետ և ուղիներ է փնտրում ծանոթանալու համար։ Նա իր առջր խնդիր է դրել. ստիպել Արեսին սիրահարվել իրեն։ Վերջապես, դա նրան հաջողվում է, բայց արդյոք նրանք կարող են լինել միասին։

## Դերասանական կազմ
* Խուլիո Պենյա Ֆերնանդես - Արես
* Կլարա Գալե - Ռաքել
* Պիլար Կաստրո - Ռոզա Մարիա
* Ուգո Արբուես - Ապոլո Իդալգո
* Ռաքել Լասկար - Սոֆիա Իդալգո
* Էրիկ Մասիպ - Արտեմիս Իդալգո
* Նատալիա Ազաարա - Դանիելա
* Գիլերմո Լասեր- - Յոշի
* Մարիա Կասալս - Մարկո
* Լուսիա դե լա Պուերտա - Սամի
* Էմիլիա Լասո - Կլաուդիա

## Արտադրություն
Ֆիլմի նկարահանումները սկսվել են 2021 թվականի մարտի 14-ին և ավարտվել նույն տարվա ապրիլի 30-ին Բարսելոնայում։

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* 

Կատեգորիա:2020-ականների անգլերեն ֆիլմեր
Կատեգորիա:2022 ֆիլմեր
Կատեգորիա:Netflix-ի արտադրության ֆիլմեր
Կատեգորիա:Իսպանական ֆիլմեր
Կատեգորիա:Իսպաներեն ֆիլմեր
Զանջիր

**Զանջիր** (, թարգմանաբար՝ «վզնոց», ), լաբրադոր ռետրիվեր ցեղատեսակի հայտնի որոնող շուն, ծառայում էր Մումբայի ոստիկանությունում։ Մասնավորապես 1993 թվականին Բոմբեյում տեղի ունեցած ահաբեկչությունների ժամանակ, ռումբերի և այլ զենքի որոնման գործում ակնառու ծառայությունների համար, նրա մահից հետո պարգևատրվել է հուղարկավորության արարողությամբ՝ պատիվներով։

## Ծառայություն
Զանջիրը վերապատրաստվել է Պունայի Հանցագործությունների հետաքննության վարչության շների վարժեցման կենտրոնում։ 1992 թվականի դեկտեմբերի 29-ին նա միացել է Մումբայի ոստիկանության ռումբերի հայտնաբերման և ոչնչացման ջոկատին, որտեղ նրան ղեկավարում էին Գանեշ Անդալը և Վ. Գ. Ռաջպուտը։ Շունն անվանակոչվել է 1973 թվականի համանուն ֆիլմի պատվին (ռուսերեն թարգմանությամբ՝ «Ձգձգվող հաշիվը»), ինչպես նաև անվանում էին Ջինջեր ()՝ բրդի գույնի համար։ Ի լրումն 1993 թվականին Բոմբեյի ռմբակոծության գործողությանը մասնակցելուն, Զանջիրն իր գործունեության ընթացքում օգնել է հայտնաբերել 11 ռազմական ռումբ, 57 ինքնաշեն պայթուցիկ սարք, 175 հրկիզվող ռումբ և 600 պայթուցիչ։

1993 թվականի ահաբեկչությունների ժամանակ Զանջիրը մասնակցել է Բոմբեյում, Մումբրայում և Թխանայում նոր պայթյունների կանխարգելմանը։ Նախ, մարտի 15-ին, նա օգնել է հայտնաբերել RDX ռումբը Դհանջի փողոցում։ Այնուհետև Հարավային Բոմբեյի հինդուական տաճարի մոտ նրա օգնությամբ 10 լքված ճամպրուկներում հայտնաբերվել են երեք տեսակ «Տիպ 56» ինքնաձիգ, հինգ ինը միլիմետրանոց ատրճանակ և 200 նռնակ։ Մի քանի օր անց Հարավային Բոմբեյի Զավերի շուկայում Զանջիրը օգնել է ուսումնասիրել երկու լքված ճամպրուկներ, որոնցում կային ինը տիպի «Տուրե 56» ինքնաձիգ։

## Մահ
Ութ տարեկանում Զանջիրը թոքերի և թաթերի բարձիկներում ուռուցքներ է զարգացրել, որից նա մահացել է 2000 թվականի նոյեմբերի 16-ին։ Նրա հուղարկավորությունը տեղի է ունեցել ամենայն պատվով, մասնակցել են բարձրաստիճան ոստիկաններ։

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Բորիս Ակունին. Հիշիր հերոսներին

Կատեգորիա:Հայտնի շներ
Իման Հումեյդան Յունիս

**Իման Հումեյդան Յունիս** (, ), լիբանանցի գրող, հետազոտող և Ֆրանսիայի Փարիզ VIII համալսարանի ստեղծարար գրելու հմտություններ առարկայի դասախոս։

## Կենսագրություն
Ծնվել է 1956 թվականին Լեռնային Լիբանանի մարզում։ Սովորել է Բեյրութի ամերիկյան համալսարանի սոցիոլոգիայի և մարդաբանության բաժնում։ 2002-2006 թվականներին խորը հետազոտություն է իրականացրել Լիբանանի քաղաքացիական պատերազմի ժամանակ անհետացած անձանց ընտանիքների վերաբերյալ։ Նրա հետազոտությունը վերնագրված է եղել «Ոչ այստեղ, ոչ էլ այնտեղ... Լիբանանում անհետացածների ընտանիքները»։ Դա նմանատիպ առաջին հետազոտությունն էր Արաբական աշխարհում։

## Ստեղծագործություններ
Իման Հումեյդան Յունիսը 4 գրքի հեղինակ է.
* «Բ որպես բնօրրան, որպես Բեյրութ» (թարգմանվել է հայերեն)
* «Վայրի թութը» (հայերեն թարգմանել է Սոնա Տոնիկյանը)
* «Օտար կյանքեր»    (2014 )
* «Դրախտի ծանրությունը» (2016)

Իման Հումեյդան Յունիսի բոլոր ստեղծագործությունները թարգմանվել են անգլերեն (Interlink Books USA), ֆրանսերեն (Verticales, France), և գերմաներեն (Lenos verlag): Ստեղծագործությունների մի մասը թարգմանվել են հայերեն, հոլանդերեն, իտալերեն և վրացերեն։

2011 և 2014 թվականներին ԱՄՆ Այովայի համալսարանում մասնակցել է Միջազգային գրական ծրագրի աշնանային հավաքին։

Իր գրական և ակադեմիական աշխատանքներում Հումայդանն արտահայտում է պատերազմի վերաբերյալ իր հիշողություններն ու կանանց կենսակերպը։ 2016 թվականին նրա չորրորդ «Դրախտի ծանրությունը» վեպն արժանացել է Քաթարա մրցանակի։

Իման Հումեյդան Յունիսը «Pen Lebanon»-ի համահիմնադիրն է և գործող նախագահը։ Նա նաև «Pen International»-ի խորհրդի անդամ է։

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Author interview with Qantara.de, January 2010 
* http://iwp.uiowa.edu/writers/humaydan-iman

Կատեգորիա:Լիբանանցի արվեստագետներ
Կատեգորիա:Լիբանանցի գրողներ
Կատեգորիա:Լիբանանցի կին գրողներ
Քսենյա Սմետանենկո

**Քսենյա Սմետանենկո**, ըստ ամուսնու՝ **Գոնչար** (, ), նախկին գեղասահորդուհի (պարային զույգեր), որը միջազգային մրցումներում ներկայացրել է Ռուսաստանը և Հայաստանը։ Սամվել Գյոզալյանի հետ 1997 թվականին դարձել է Զագրեբի Golden Spin մրցաշարի հաղթող և մասնակցել է 1998 թվականի ձմեռային օլիմպիական խաղերին՝ ներկայացնելով Հայաստանը։ Կարիերայի սկզբում Ռուսաստանի դրոշի ներքո մրցել է Իգոր Լուկանինի հետ։

## Կարիերա
Սկզբում Սմետանենկոն մրցել է Ռուսաստանի դրոշի ներքո։ Իգոր Լուկանինի հետ նա զբաղեցրել է երրորդ տեղը 1992 թվականի Ռուսաստանի պատանիների առաջնությունում և տասներորդը՝ 1993 թվականի պատանիների աշխարհի առաջնությունում։ Նրանք երկու անգամ հանդես են եկել նաև Գերմանիայի առաջնությունում։

1997 թվականին Սմետանենկոն միավորվեց Սամվել Գյոզալյանի հետ, և պարային զույգը սկսեց ներկայացնել Հայաստանը։ 1997 թվականին Կարլ Շեֆերի հուշամրցաշարում զբաղեցնելով վեցերորդ տեղը՝ նրանք Հայաստանի համար օլիմպիական խաղերի ուղեգիր նվաճեցին։ Այնուհետև Սմետանենկո/Գյոզալյան զույգը ոսկե մեդալ նվաճեց 1997 թվականի Զագրեբի Golden Spin մրցաշարում և զբաղեցրեց 20-րդ տեղը 1998 թվականի Եվրոպայի առաջնությունում։ Նագանոյի 1998 թվականի ձմեռային օլիմպիական խաղերում նրանք զբաղեցրին 24-րդ տեղը։ Այդ մրցաշրջանի ավարտից հետո զույգն ավարտեց կարիերան։

## Անձնական կյանք
Սմետանենկոն ծնվել է Մոսկվայում։  Նա ամուսնացած է նախկին պրոֆեսիոնալ հոկեյիստ Սերգեյ Գոնչարի հետ, որն այժմ մարզչի օգնական է «Փիթսբուրգ Փինգուինս» ակումբում։ Նրանք ծանոթացել են 1998 թվականի ձմեռային օլիմպիական խաղերի ժամանակ։ Զույգն ունի երկու դուստր՝ Նատալյան և Վիկտորյան։

Ընտանիքն այժմ բնակվում է Դալասում (ԱՄՆ)։ Քսենյան *Big Dreams* բարեգործական հիմնադրամի նախագահն է։ Քսենյան վաղ հասակում կորցրել է մորը, որը մահացել է կրծքագեղձի քաղցկեղից, այնուհետև ավտովթարի հետևանքով հաշմանդամ է դարձել մոտ ազգականներից մեկը։ Դժբախտ դեպքերի այդ շարքը աղջկան ստիպել է ուշադրություն դարձնել սահմանափակ հնարավորություններով որբ երեխաների դժբախտ վիճակին, և նա հիմնել է *Big Dreams*-ը։

## Մարզական արդյունքներ
### Գյոզալյանի հետ Հայաստանի դրոշի ներքո

### Լուկանինի հետ Ռուսաստանի և Գերմանիայի դրոշի ներքո

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Ապրող անձինք
Կատեգորիա:Ռուս գեղասահորդներ
Կատեգորիա:Օլիմպիական գեղասահորդներ
Կատեգորիա:Օլիմպիական խաղերի մարզիկներ Հայաստանից
Օտտո (շուն)

**Օտտո** (, ), հայտնի է նաև **Օտտո Ջոնս** (), բրիտանական շուն, մետիս տակսայի և տերիերի խառնուրդ, որն ապրել է 20 տարի և 334 օր։ Նա 2009 թվականի հոկտեմբերից մինչև 2010 թվականի հունվար՝ իր մահը, պահպանել է Գինեսի ռեկորդը որպես «աշխարհի ամենածեր կենդանի շուն»։

## Կենսագրություն
Օտտոն ծնվել է 1989 թվականի փետրվարի 14-ին՝ Սուրբ Վալենտինի օրը։ Լին Ջոնսը Անգլիայի Շրուսբերի քաղաքից որդեգրել է Օտտոյին, երբ նա վեց շաբաթական էր։ Շունը երբեք սերունդ չի տվել։

Օտտոն հոդաբորբի նշաններ ուներ և թեթևակի խլություն, բայց բավականին շարժուն էր։ Շանը իր կազմվածքը պահպանելու համար օգնել է դիետան՝ «բանջարեղենն ու առողջարար կիրակնօրյա ընթրիքները», որը նա շատ էր սիրում։

2010 թվականի հունվարի 14-ին շունը էֆթանազիայի է ենթարկվել այն բանից հետո, երբ նախորդ օրը նրա մոտ ստամոքսի քաղցկեղ էին ախտորոշել (այլ աղբյուրների համաձայն՝ որովայնի խոռոչ)։

## Անվանակարգում
2009 թվականի սեպտեմբերին զույգը նրան առաջադրել է աշխարհի ամենածեր շան կոչման համար՝ նախորդ ռեկորդակրի՝ Նյու Յորքից 21-ամյա տակսա ցեղատեսակի շան՝ Շանելի մահից հետո։

2009 թվականի օգոստոսին Շանելի մահից հետո Գինեսի ռեկորդների գրքում առաջադրվել է աշխարհի ամենածեր շան կոչման ժամանակաշրջան։ Գինեսի ռեկորդների համաշխարհային ռեկորդները ապացույցներ են խնդրել բոլոր ներգրավված կողմերից և յուրաքանչյուր դեպք ուսումնասիրելուց հետո 2009 թվականի հոկտեմբերի 26-ին հայտարարել են աշխարհի ամենածեր շան մասին։

Օտտոյին վկայականը շնորհվել է 2009 թվականի նոյեմբերի 4-ին Մեծ Բրիտանիայում Փոլ Օ'Գրեյդի շոուի թողարկումը նկարահանելիս, որը լուսաբանում էր տարեց շների թեման։

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Երկարակյաց շունը՝ Գինեսի ռեկորդների գրքում
* Անգլիական շունը՝ Օտտո Ջոնսը, գրանցվել է Գինեսի ռեկորդների գրքում՝ որպես մոլորակի ամենածեր շուն
* Բրիտանական ֆլեգմատիկ շունը դարձել է աշխարհի ամենածեր շունը
* Երկրի ամենածեր շունն ապրում է Անգլիայում
* Երկարակյաց շունը՝ Գինեսի ռեկորդների գրքում
* Աշխարհի ամենածեր շունը մահացել է

Կատեգորիա:Հայտնի շներ