Սպիտակ ահաբեկչություն (Հունաստան)

**Սպիտակ ահաբեկչություն** () եզրույթ, որն օգտագործվում է Հունաստանում, Հունաստանի Կոմունիստական ​​կուսակցության և Երկրորդ համաշխարհային պատերազմի ժամանակաշրջանի ազգային ազատագրական ճակատի (ԷԱՄ) ձախակողմյան դիմադրության կազմակերպության այլ անդամների հետապնդումների ժամանակաշրջանի համար (1945-1946)՝ Հունաստանի քաղաքացիական պատերազմի բռնկումից առաջ։

## Պատմություն
Հունաստանի՝ առանցքի կողմից օկուպացիայի ժամանակ կոմունիստների կողմից գերակշռող հունական ազգային ազատագրական բանակի զինվորական կազմակերպությունը դարձել էր հունական դիմադրության շարժման հիմնական կազմակերպությունը։ 1944 թվականի ամռանը, ունենալով մինչև երկու միլիոն անդամ, և շուրջ 150,000 մարտիկ, այն գերազանցեց իր մոտակա ոչ կոմունիստ մրցակիցներին՝ EDES-ին և EKKA-ին։ Իր և մյուս հակառակորդ խմբերի միջև աճող լարվածությունը, որն առաջացել է գաղափարախոսությունից, ինչպես նաև «ազգային ազատագրության» միակ գործիքը լինելու EAM-ELAS-ի հավակնությունից, 1943-1944 թվականներին հանգեցրեց կրկնակի բախումների, ինչը հետագայում անվանվեց «Քաղաքացիական պատերազմի առաջին փուլ»։

1944 թվականի հոկտեմբերին Հունաստանի ազատագրման ժամանակ EAM-ELAS-ը գերիշխում էր երկրում, բացառությամբ խոշոր քաղաքների, հատկապես Աթենքի, որտեղ բրիտանական ուժերը աջակցում էին աքսորված հունական կառավարությանը։ Վտարանդի կառավարության վերադարձից հետո Հունաստանում ստեղծվեց ազգային միասնության նոր կառավարություն՝ Գեորգիոս Պապանդրեուի գլխավորությամբ՝ Հունաստանի Կոմունիստական ​​կուսակցության և Ազգային ազատագրական ճակատի մասնակցությամբ։ Կառավարության ներքին տարաձայնությունները հանգեցրին Ճակատի նախարարների դուրսբերմանը։ Այդ երկու ուժերի միջև մրցակցությունը հանգեցրեց բախումների (1944 թվականի դեկտեմբեր - 1945 թվականի հունվար), որտեղ Ճակատը պարտություն կրեց և զինաթափվեց։

Վարկիզայի համաձայնագիրը երբեք ամբողջությամբ չի իրականացվել, քանի որ դրա դրույթները պարունակում էին բազմաթիվ դիտավորյալ բացթողումներ և անորոշություններ։ Կառավարական կողմը չկատարեց իր պարտավորությունները, մինչդեռ կոմունիստները, ինչպիսին Արիս Վելուխիոտիսն էր, թաքցնում էին զենքի մեծ պահեստներ՝ ակնկալելով աջերի կողմից ապագա հաշվեհարդարները։

## Ահաբեկչություն և պատերազմ
Ազգային ազատագրական ճակատի վնասազերծումից հետո նրա անդամները զոհ դարձան աջակողմյան տարբեր խմբերի համար՝ ի պատասխան նախորդ «Կարմիր ահաբեկչության»։ Նրանք շրջանում էին կոլաբորացիոնիստական ​​Անվտանգության գումարտակների նախկին անդամներից մինչև կառավարության կիսառազմական անվտանգության ծառայությողներ, հիմնականում՝ հունական ժանդարմերիան, Ազգային գվարդիան, որոնք գործում էին կառավարության աջակցությամբ։ Այսպիսով, ինչպես նշում է Պոլիմերիս Վոգլիսը, «եթե Եվրոպայում այլուր բանտերը ողողված էին ֆաշիստներով և նրանց համախոհներով, Հունաստանում բանտարկյալների մեծ մասը ձախ դիմադրության կազմակերպությունների անդամներ էին». 1945 թվականի հոկտեմբերի 1-ին 16,700 բանտարկյալներից 7,077-ը սովորական հանցագործներ էին, 6,027-ը՝ ձախակողմյան բանտարկյալներ, որոնք բանտարկված էին Դեկեմվրիանայից հետո, և միայն 2,896-ը՝ համագործակցողներ։ 1945 թվականի դեկտեմբերի դրությամբ Հունաստանի իշխանությունների կողմից հետախուզվում էր 48956 մարդ՝ Ազգային ճակատին պատկանելու պատճառով։ Հալածանքների արշավը տևեց մինչև 1945 թվականը և 1946 թվականի մեծ մասը և կարևոր տարր էր երկրում քաղաքական մթնոլորտի արմատականացման և բևեռացման գործում։
[մինի|[Սինտագմայում ամբոխը տոնում է առանցքի ուժերից իրենց ազատագրումը և Պապանդրեուի կառավարության գալուստը (1944 թվականի հոկտեմբերի 18)]]
1945 թվականի մայիսին Ազգային գվարդիան հիմնել էր ֆորպոստներ ամբողջ երկրում, սակայն նրա թիվը բավարար չէր կարգուկանոն պահպանելու համար, և Ժանդարմերիայի կենդանի ուժը նույնպես սպառվել էր Դեկեմվրիանայի ժամանակ։ Այդ պայմաններում ոստիկանությունը հաճախ իրականացվում էր ծայրահեղ աջ կիսառազմական կազմակերպությունների կողմից։ Այնպիսի տարածքներում, ինչպիսիք են Կրետեն, հարավային Պելոպոնեսը և Թեսալիան, պարագլուխները գերազանցում էին պաշտոնական անվտանգության ստորաբաժանումներից նույնիսկ 1946 թվականից հետո։ Բրիտանական իշխանությունները հանդուրժում էին նրանց գործունեությունը և ոչ մի ջանք չէին գործադրում կանխելու հույն ձախերի հետապնդումները։ Վարկիզայի համաձայնագրից հետո 35 ծայրահեղ աջակողմյան մահվան ջոկատներ ստեղծվեցին Կենտրոնական Հունաստանում, 35-ը Թեսալիայում, 23-ը Էպիրոսում, 50-ը Պելոպոնեսում, 38-ը Արևմտյան Մակեդոնիայում, ընդհանուր առմամբ 35-ը Կենտրոնական Մակեդոնիայում, Արևելյան Մակեդոնիայում և Թրակիայում։ Մահվան ջոկատները գործում էին նաև հունական տարբեր կղզիներում՝ հասցնելով պարագլուխների ընդհանուր թիվը 230-ից ավելի խմբերի, որոնք 1945 թվականի հուլիսին կազմում էին 10,000-ից 18,000 անդամներ։ 1946 թվականի փետրվարին կոմունիստների երկրորդ կուսակցական համագումարից հետո Հունաստանում ստեղծվեցին մոտ 250 ձախ ինքնապաշտպանական ջոկատներ, որոնք հայտնի են որպես Դեմոկրատական ​​զինված հալածված մարտիկների խմբեր (ODEKA), ընդհանուր առմամբ մոտ 3000 մարդ։ Միլիցիոներների մեծ մասը նախկին ճակատի մարտիկներ էին։ Ձախերի բոյկոտը 1946 թվականի ընտրություններին և պատերազմի վերսկսումը տեղի ունեցան 1946 թվականի գարնանը՝ Հունաստանի քաղաքացիական պատերազմի երրորդ կամ հիմնական փուլի բռնկումով։

Վարկիզայի պայմանագրի և 1946 թվականի ընտրությունների միջև ընկած ժամանակահատվածում աջ ահաբեկչական ջոկատները կատարել են 1289 սպանություն, 165 բռնաբարություն, 151 առևանգում և բռնի անհետացում։ 6681 մարդ վիրավորվել է, 32632-ը խոշտանգվել է, 84939-ը ձերբակալվել է։ 1946 թվականի ապրիլի 1-ին Ազգայնականների միացյալ դաշինքի հաղթանակից հետո և մինչև նույն թվականի մայիսի 1-ը 116 ձախակողմյաններ սպանվեցին, 31-ը վիրավորվեցին, 114-ը խոշտանգվեցին, 4 շենք այրվեցին և 7 քաղաքական գրասենյակներ կողոպտվեցին։

## Տես նաև
* Սպիտակ ահաբեկչություն (Իսպանիա)

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:1945 Հունաստանում
Կատեգորիա:1946 Հունաստանում
Կատեգորիա:Երկրորդ համաշխարհային պատերազմի հետևանքներ
Կատեգորիա:Հունաստանը երկրորդ համաշխարհային պատերազմում
Կատեգորիա:Սպիտակ ահաբեկչություն
Կատեգորիա:Քաղաքական և մշակութային մաքրագործում
Կատեգորիա:Քաղաքացիական պատերազմ Հունաստանում