Լենար Գիմուլին

**Լենար Իլդուսովիչ Գիլմուլին** (, ), ռուս ֆուտբոլիստ, որը խաղացել է որպես պաշտպան։ Կազանի երիտասարդական համակարգի սան, իր կարճատև կարիերայի ընթացքում խաղացել է Կազանի «Ռուբինում»՝ Ռուսաստանի երիտասարդական հավաքականի կազմում անցկացնելով երկու պաշտոնական խաղ։ 2007 թվականի հունիսի 17-ի լույս 18-ի գիշերը նա ավտովթարի է ենթարկվել և մահացել չորս օր անց։

## Ընտանիք
Լենար Գիլմուլինը ծնվել է 1985 թվականի հունիսի 17-ին Կազանում։ Մայրը՝ Նայլա Ռաֆկատովնա։ Լենարն ուներ ավագ եղբայր՝ Իլդար, զարմուհի՝ Էլմիրա և երկրորդ զարմիկ՝ Քարիմ։ Նա ազգությամբ թաթար էր, իսկ դավանանքով՝ մուսուլման։ Դպրոցական տարիներից նա հանդիպել է Լիլյա անունով մի աղջկա հետ. նրանք բաժանվել են դպրոցն ավարտելուց մի փոքր ավելի քան մեկ տարի անց, բայց ընկերներ են մնացել մինչև Գիլմուլինի կյանքի վերջը։

«Ռուբին-2»-ի մարզիչ Ռուստեմ Խուզինի խոսքով՝ Գիլմուլինի ընտանիքը «հարուստ չէր», իսկ «Ռուբինի» մամուլի քարտուղար Մաքսիմ Լոպուխովն ասել է, որ խաղացողը «դժվար» մանկություն է ունեցել։ Խաղացողի կարիերան սկսելուց հետո Գիլմուլինը սկսել է շատ ճանապարհորդել՝ այցելելով այնպիսի երկրներ, ինչպիսիք են Շվեյցարիան և Ճապոնիան: Նա նաև սիրում էր կենդանիներ. նրա ընտանիքը պահում էր կատու և շուն (պատահաբար կատուն և շան ձագը սատկել էին Գիլմուլինի մահից մեկ ամիս անց)։

## Կարիերա
Գիլմուլինի ֆուտբոլային կարիերան սկսվել է «Մոտոր» մանկապատանեկան մարզադպրոցում. նրա մայրը՝ Նաիլյա Ռաֆկատովնան սկզբում նրան տարել է թեթև ատլետիկայի բաժին, բայց այդ օրը դասեր չեն եղել, և ֆուտբոլի մարզիչ Վլադիմիր Սավելևը նկատել է ապագա խաղացողին։ Գիլմուլինը իր արագության շնորհիվ սկսել է որպես հարձակվող, սակայն ավելի ուշ տեղափոխվել է «Ռուբինի» դպրոց և սկսել է խաղալ որպես պաշտպան. մարզիչները կարծում էին, որ ավելի իրատեսական կլինի այդ դիրքից ակումբի մեկնարկային կազմում հայտնվելը։ Գիլմուլինը 2001-2002 թվականներին խաղացել է «Ռուբին-2»-ում (մարզել են Վալերի Չապչուրովը և Յուրի Ուտկուլբաևը), իսկ 2003-2004 թվականներին՝ «Ռուբինի» պահեստային թիմում։ Խաղացող Մարատ Սագիրովի խոսքերով՝ իր տարիքային խմբում Գիլմուլինը աչքի էր ընկնում իր արագությամբ, դրիբլինգով և մենամարտերում համառությամբ։

2005 թվականին Գիլմուլինը սկսել է ընդգրկվել «Ռուբինի» գլխավոր թիմում։ 2005 թվականի հուլիսի 9-ին, Ռուսաստանի առաջնության 15-րդ տուրում, նա առաջին անգամ ընդգրկվել է թիմի հայտացուցակում՝ «Շիննիկի» դեմ խաղի համար, բայց խաղադաշտ դուրս չի եկել։ Նույն թվականի հոկտեմբերի 16-ին նա խաղադաշտ է դուրս եկել ԲԿՄԱ-ի դեմ խաղի մեկնարկային կազմում («Ռուբինը» պարտվել է 1:2 հաշվով), և ընդհանուր առմամբ այդ մրցաշրջանում նա Ռուսաստանի առաջնությունում խաղացել է 4 խաղ (խաղադաշտում կրում էր 18 համարի մարզաշապիկը)։ 2006 թվականի նոյեմբերի 12-ին նա խփել է իր առաջին գոլը Ռուսաստանի առաջնությունում՝ խփելով «Լուչ-Էներգիայի» դարպասը, սակայն «Ռուբինը» պարտվել է 1-2 հաշվով։ Այդ տարի Գիլմուլինը նաև գոլային փոխանցում է կատարել հոկտեմբերի 29-ին Մոսկվայի «Տորպեդոյի» դեմ խաղում, որը Կազանը հաղթել է 2-1 հաշվով։ Նա մրցաշրջանի ընթացքում ընդհանուր առմամբ խաղացել է 14 խաղ՝ ստանալով չորս դեղին քարտ։

Գիլմուլինը 15 տարեկանում հրավիրվել է Ռուսաստանի ազգային հավաքական, 2000 թվականի փետրվարին միացել է պատանեկան թիմին և մեկնել Անապայում անցկացվող մարզական հավաքի։ Նա Ռուսաստանի երիտասարդական հավաքականի կազմում, որը կազմված էր 21 տարեկանից փոքր խաղացողներից, խաղացել է ընդամենը երկու խաղ։ 2005 թվականի նոյեմբերի 16-ին նա խաղադաշտ է մտել Դանիայի դեմ խաղի 39-րդ րոպեին՝ Ռուսլան Նախուշևի փոխարեն։ Եվրոպայի երիտասարդական առաջնության ուղեգրի համար փլեյ-օֆֆի այդ պատասխան խաղում ռուսները պարտվել են 1:3 հաշվով, խաղի ավարտին մնացած յոթ խաղացողներով։ Գիլմուլինը իր երկրորդ խաղը խաղացել է 2006 թվականի մայիսի 19-ին Բելառուսի դեմ՝ դուրս գալով մեկնարկային կազմում և 62-րդ րոպեին տեղը զիջելով Ալեքսեյ Ժիտնիկովին, և խաղն ավարտվել է գոլազուրկ ոչ-ոքիով։ Մամուլը Գիլմուլինին դիտարկում էր որպես Ալեքսանդր Անյուկովի մրցակից Ռուսաստանի հավաքականում տեղի համար։

2007 թվականին Գիլմուլինը Ռուսաստանի ֆուտբոլի Պրեմիեր լիգայում «Ռուբինի» կազմում անցկացրել է 11 խաղ, արժանանալով երեք դեղին քարտի և խփելով իր երկրորդ գոլը մարտի 17-ին «Լոկոմոտիվի» դեմ խաղում, որն ավարտվել է Կազանի 1-2 հաշվով պարտությամբ։ Գիլմուլինը «Ռուբինի» կազմում իր վերջին խաղը խաղացել է 2007 թվականի հունիսի 16-ին՝ Ռուսաստանի առաջնության խաղում Սամարայի «Կռիլյա Սովետովի» դեմ, որն ավարտվել է «Ռուբինի» 1-0 հաշվով հաղթանակով. նա խաղադաշտում անցկացրել է ամբողջ 90 րոպեն և 88-րդ րոպեին ստացել դեղին քարտ։Խաղից հետո Գիլմուլինը և «Ռուբինի» մեկ այլ խաղացող՝ Սերգեյ Բուդիլինը, գնացել են դոպինգ ստուգման, սակայն չեն կարողացել ավարտել մեկժամյա ընթացակարգը՝ ծանր ջրազրկման պատճառով. խաղացողները խմել էին մի քանի շիշ ոչ ալկոհոլային գարեջուր։

Ընդհանուր առմամբ, Գիլմուլինը Պրեմիեր լիգայում անցկացրել է 29 խաղ՝ խփելով երկու գոլ։ Ռուբինի խաղացող Անսար Այուպովի խոսքով՝ Գիլմուլինը առաջարկներ է ստացել Մոսկվայի «Դինամոյից»։ Միևնույն ժամանակ, Բերդիևի խոսքով, Գիլմուլինը հնարավորություն ուներ մեկնելու և խաղալու արտասահմանում։

## Ճանապարհատրանսպորտային պատահար և մահ
2007 թվականի հունիսի 17-ին Լենար Գիլմուլինը նշել է իր ծննդյան օրը. նախ նա ժամանակ է անցկացրել ընտանիքի հետ, իսկ երեկոյան գնացել ընկերների հետ հանդիպելու։ Որոշ աղբյուրների համաձայն, նա տոնը նշել է գիշերը Կազանի կենտրոնում գտնվող «Արենա» ակումբում, ըստ մյուսների՝ առաջինը 51-րդ նահանգային ակումբում, նա կանգ է առել մոտավորապես կեսգիշերին, ապա գնացել «69» բար։ Բարի փակվելուց հետո Գիլմուլինը պլանավորել է գնալ «Սահարա» ռեստորան, որը գտնվում էր հինգ րոպեի քայլելու հեռավորության վրա։ Սակայն, անհայտ պատճառներով, Գիլմուլինը հետաքրքրվել է բարի կողքին կայանված մոտոցիկլետով, զրույց սկսել է մոտոցիկլի տիրոջ հետ և խնդրել  իրեն քաղաքում զբոսնել․ Մեկ այլ վարկածի համաձայն՝ դա մոտոցիկլետավար էր, Գիլմուլինի ծանոթը։ Գիլմալինը նստել է մոտոցիկլետի հետևի նստատեղին և մի տղամարդու հետ գնացել օդանավակայան։ Որոշ աղբյուրներ պնդում էին, որ Գիլմուլինը եղել է արկոհոլի ազդեցության տակ։

Հունիսի 18-ի վաղ առավոտյան, ժամը 5:15-ին, Տանկային օղակի տարածքում երկու մարդ Գիլմուլինին գտել են իր մոտոցիկլետի կողքին գտնվող առվի մեջ ընկած. ֆուտբոլիստը գլխի ծանր վնասվածք էր ստացել։ Մոտ 15 րոպե անց նրանք շտապօգնություն են կանչել, որը խաղացողին տեղափոխել է Թաթարստանի վերականգնողական «վնասվածքաբանության և օրթոպեդիայի հետազոտական կենտրոնի վերակենդանացման» բաժանմունք՝ միացնելով նրան արհեստական շնչառության սարքին։ Հետաքննությունը պարզել է, որ դեպքի վայրում բախում տեղի չի ունեցել, հետագայում հետաքննությունը եզրակացրել է, որ վարորդը որոշ պահի կորցրել է վերահսկողությունը, և մոտոցիկլը նետվել է առուն։ Վարորդն ինքը փախել է անհայտ ուղղությամբ։ Խաղացող Անսար Այուպովի խոսքով, հաղորդվել է, որ վարորդը որոշ պահի «գազի ոտնակը» սեղմել է, և Գիլմուլինը ընկել է մոտոցիկլետից և գլխին հարվածել։

Կեսօրին հիվանդանոց են ժամանել «Ռուբինի» երեք խաղացողներ, թիմի գլխավոր մարզիչ Կուրբան Բերդիևը և ակումբի բժիշկը։ Բերդիևը անընդհատ հերթապահում էր հիվանդանոցում և փորձում էր օգտագործել իր բոլոր կապերը՝ ինչ-որ կերպ օգնելու խաղացողին և բժիշկներին, նույնիսկ գնելով թանկարժեք դեղորայքի խմբաքանակ։ Սկզբում բժիշկները խոսել են Գիլմուլինի վիճակի մասին, որը կոմայի մեջ էր որպես կայուն ծանր՝ նշելով, որ ժամը 15:30-ի դրությամբ նկատվել է բարելավում։ Հետազոտական ինստիտուտի տնօրեն Ռավիլ Խաբիբյանովը, վկայակոչելով մասնագիտական էթիկան, մանրամասն չի մեկնաբանել վիճակը՝ սահմանափակվելով այն բանով, որ Գիլմուլինը, չնայած վիրահատության ենթարկվելու վիճակի մեջ չէր, «սկսել է ինքնուրույն պահպանել ճնշումը»։ Սակայն հաջորդ օրերին հաղորդվել է, որ խաղացողը գտնվում է ծայրահեղ ծանր վիճակում, և որևէ առաջընթաց չկա․ Գիլմուլինը ամբողջ ընթացքում միացված է եղել սարքին։ Բժիշկների ջանքերին չնայած՝ Լենար Գիլմուլինը մահացել է հունիսի 22-ին, ժամը 22:23-ին։

Լենար Գիլմուլինը թաղված է Կազանի Սուխորեցկոյե գերեզմանատանը։ Մոտավորապես նույն ժամանակ, կիսապաշտպան Ջամբուլադ Բազաևը, ով նախկինում հազվադեպ էր հանդես գալիս թիմի կազմում, հեռացվել է ակումբից: Մամուլում հայտնվել են հաղորդագրություններ, որ ակումբի նախագահ Ալեքսանդր Գուսևը մեղադրել է Բազաևին միջադեպի գիշերը Գիլմուլինին հետևելու մեջ: Բազաևն ինքը պնդում էր, որ գիշերային ակումբում ծննդյան երեկույթին ներկա է եղել «Ռուբինի» վերջին խաղացողը, և նրա հեռանալը թիմից պատահականորեն տեղի է ունեցել Գիլմուլինի մահվան հետ միաժամանակ։ Միևնույն ժամանակ, նա չի ազատվել Գիլմալինի մահվան համար պատասխանատվությունից՝ պնդելով, որ եթե տեսներ նրան մոտոցիկլետի վրա նստելիս, «անձնապես նրան կխցկեր մեքենայի բեռնախցիկը»։

## Հետաքննություն
Կազանի դատախազությունը քրեական գործ է հարուցել ճանապարհային երթևեկության կանոնների խախտման համար, որը անզգուշությամբ հանգեցրել է մարդու մահվան (Ռուսաստանի քրեական օրենսգրքի 264-րդ հոդվածի 2-րդ մաս): Գործը վարել է Թաթարստանի Հանրապետության Ներքին գործերի նախարարության ճանապարհատրանսպորտային պատահարների հատուկ քննչական վարչության քննիչ Սերգեյ Կռիլովը: Հետաքննությունը տարվել է այն ենթադրության հիման վրա, որ տեղի է ունեցել վթար. լրատվամիջոցների հաղորդագրությունները պնդում էին, որ մեղավորը Դմիտրի Կարպեևն է (այլ աղբյուրների համաձայն՝ Կոլչին), ով երկու տարի գտնվում էր դաշնային հետախուզման ցուցակում՝ դասալքության համար։ Արդյունքում, 2015 թվականի սեպտեմբերի 15-ին կասկածյալի դեմ հարուցված քրեական գործը կարճվել է՝ նրա գործողություններում հանցագործության ապացույցների բացակայության պատճառով։

Լենար Գիլմուլինի մահից հետո առաջին օրերին նրա ավագ եղբայրը՝ Իլդարը, պնդում էր, որ ֆուտբոլիստը ձեռքերի կամ ոտքերի կոտրվածք չի ունեցել, և որ դատելով նրա հագուստի վրա եղած հետքերից՝ նրան քարշ են տվել գետնի վրայով։ Սկզբում պնդում էին, որ Գիլմուլինից գողացել են մեծ գումար (34-ից մինչև 37 հազար ռուբլի), Սակայն, ավելի ուշ, Գիլմուլինի անձնական իրերի մեջ հայտնաբերվել են ինչպես փող, այնպես էլ ոսկե բանալիօղակով բանալի։ Սակայն նրա բջջային հեռախոսը չի հայտնաբերվել և նոր մեքենայի գրանցման վկայականը։ Շատ տարիներ անց Իլդար Գիլմուլինը հայտարարել է, որ Գիլմուլինի մահը կարող էր պարզապես դժբախտ պատահար լինել, և որ նա քրեական տարրի առկայության տեսությունը առաջ է քաշել բացառապես էֆեկտի և հույզերի վիճակում։ Նրա խոսքով՝ մոտոցիկլետի վարորդը, ի վերջո, գտնվել է, սակայն դա ընտանիքին ոչ մի թեթևացում չի բերել, քանի որ «մարդուն չես կարող հետ բերել»։ «Գուշակների ճակատամարտ» շոուի նկարահանող խումբը հետաքրքրվել է Գիլմալինի գործով, սակայն ընտանիքը հրաժարվել է նկարահանվել։

## Հիշողություն
Ռուսաստանի առաջնության հաջորդ՝ «Կուբանի» դեմ խաղում, որը տեղի է ունեցել հունիսի 23-ին, կազանյան թիմը կրում էր սև սգո թևկապեր։ «Ռուբինը» հաղթել է այդ խաղում 1-0 հաշվով, և խաղացողները հաղթանակը նվիրել են Լենար Գիլմուլինին։ Խաղացողները «Կուբանի» նկատմամբ տարած հաղթանակի համար իրենց բոնուսները նվիրաբերել են մահացած խաղացողի ընտանիքին. Իլդար Գիլմուլինի խոսքով՝ հավաքված գումարն օգտագործվել է տուն կառուցելու համար։ Թիմն ինքնին դժվարությամբ է ավարտել մրցաշրջանը, քանի որ բարոյապես կոտրված էր Գիլմուլինի մահով։

Կուրբան Բերդիևի խնդրանքով Գիլմուլինի 17 համարի մարզաշապիկը հանվել է շրջանառությունից և ակումբը հետմահու տրամադրել է նրան։ Բացի այդ, 2009 թվականից ի վեր, ամեն տարի աշնանը Կազանում անցկացվում է Լենար Գիլմուլինի հիշատակի մրցաշար 13 տարեկանից փոքր երեխաների համար, որին մասնակցում են ռուսական և միջազգային ֆուտբոլային դպրոցներ և ակադեմիաներ (մրցաշարերից մեկին մասնակցել է «Բարսելոնայի ակադեմիան»):

## Խաղաոճ
Գիլմուլինին անվանում էին բազմակողմանի ֆուտբոլիստ, քանի որ նա կարող էր խաղալ պաշտպանության երկու կողմերում էլ։ Կուրբան Բերդիևը նշել է, որ ինքը տիրապետում է լավ արագության, դիմացկունության և արագ հակագրոհների հմտության. նա կարող էր խաղալ որպես եզրային պաշտպան, և նրա ներուժը թույլ էր տալիս տեսականորեն մրցել Ալեքսանդր Անյուկովի հետ Ռուսաստանի հավաքականում տեղի համար: Նա նաև ասել է, որ Գիլմուլինը չափազանց զգացմունքային էր և քննադատությանը արձագանքում էր, թեև պատշաճ կերպով, «փաստից հետո»։ Բերդիևը չափազանց պահանջկոտ էր Գիլմուլինի նկատմամբ, և խաղացողի մահից հետո նա ասել է, որ «չի փրկել նրան»։ «Ռուբին-2»-ի մարզիչ Ռուստեմ Խուզինի խոսքերով՝ Գիլմուլինը թաթարական ֆուտբոլի պատմության ամենատաղանդավոր ֆուտբոլիստներից մեկն էր։

Հարազատներն ու ընկերները, ինչպես նաև «Ռուբինի» բազմաթիվ խաղացողներ, բազմիցս Գիլմուլինին բնութագրել են որպես չափազանց բաց անձնավորության և կուսակցության կյանքի անձնավորության․ մասնավորապես, Ալեքսանդր Բուխարովը նշել է, որ Գիլմուլինը բարի և բարեկամ խաղացող էր, որը երբեք թշնամիներ չի ունեցել, և վեճից հետո հեշտությամբ հաշտվել է։ «Ռուբինի» մամուլի քարտուղար Մաքսիմ Լոպուխովը, գովաբանելով խաղացողի աշխատանքային էթիկան և տաղանդը (ներառյալ գլխով գնդակը խփելու ունակությունը), ասել է, որ նա չափազանց շփվող էր, ինչը բացասաբար էր անդրադարձել նրա կարիերայի վրա և կարող էր հանգեցնել նրա մահվան: Ակումբը նաև բազմիցս համեմատել է Գիլմուլինին «Ռեալ Մադրիդի» ապագա ավագ Սերխիո Ռամոսի հետ։

«Ռուբին-2»-ի նախկին խաղացող Այդար Խադիուլինը, որը հաճախ էր շփվում Գիլմուլինի հետ խաղադաշտից դուրս, ասել է, որ նա իր տարիքի համար լավ էր վազում և նետում, բայց նաև մարզվում էր՝ լուրջ ուշադրություն դարձնելով մարզումներին: Խադիուլինի կարծիքով՝ երկարաժամկետ հեռանկարում Գիլմուլինը կարող է զարգանալ և դառնալ «բարձրակարգ խաղացող»: Նա նրան նկարագրել է որպես բացառիկ բաց անձնավորություն, որը երբեք չէր ցուցաբերում ամբարտավանություն կամ ինքնահավանություն։

## Ծանոթագրություններ

 
Կատեգորիա:Ռուբինի ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Ռուս ֆուտբոլիստներ