Ֆրանչեսկո Գրանաչի

**Ֆրանչեսկո Գրանաչի** (, ), իտալացի նկարիչ, իտալական Վերածննդի գեղանկարչության ներկայացուցիչ։

## Կենսագրություն
Գրանաչին ծնվել է 1469 թվականին Վոլտերայում:

Գրանաչիի գեղարվեստական կարիերան հավանաբար սկսվել է 1480-ականների կեսերին, երբ նա սովորել է Դոմենիկո Գիրլանդայոյի արվեստանոցում և օգնել նրան նկարելիս` տեմպերայի փոխարեն օգտագործելով յուղաներկեր։ Այնտեղ նա հանդիպել է Միքելանջելոյին, որի հետ ընկերություն է արել ողջ կյանքի ընթացքում։ Լորենցո Մեդիչիի պատվերով Գրանաչին մասնակցել է Ֆլորենցիայի Սան Մարկոյի որմնանկարների նկարազարդման աշխատանքներին։ Ավելի ուշ աշխատել է Լեոնարդո դա Վինչիի, Միքելանջելոյի և Ռաֆայելի հետ։

Երբ քանդակագործ Բերտոլդո դի Ջովանին` Դոնատելլոյի աշակերտը, Սան Մարկոյի մոտակայքում գտնվող իր քանդակների պարտեզի համար աշակերտներ էր փնտրում, երիտասարդ Գրանաչին և Միքելանջելոն, որոնց բնականաբար ավելի շատ գրավում էր քանդակագործությունը, տեղափոխվել են նրա արվեստանոց։ Որպես քանդակագործ աշակերտելուց հետո Գրանաչին, հրաժարվելով որմնանկարչությունից և քանդակագործությունից, նվիրվել է տեմպերային և յուղանկարչությանը։

Գրանաչիի ոճի վրա ազդեցություն են ունեցել Ֆիլիպինո Լիպպին և Ֆրա Բարտոլոմեոն։

Ըստ Ջորջո Վազարիի` երբ Գրանաչին դեռ երիտասարդ էր, որպես բնորդ հանդես է եկել Ֆիլիպինոյի ստեղծագործություններից մեկի համար։

1508 թվականին Գրանաչին տեղափոխվել է Հռոմ, որտեղ այլ նկարիչների հետ օգնել է Միքելանջելոյին Սիքստինյան կապելլայի որմնանկարի աշխատանքներում։ Սակայն Միքելանջելոն որոշել է աշխատանքը միայնակ ավարտել և ազատ է արձակել բոլոր օգնականներին։

Հռոմ վերադառնալուց հետո Գրանաչիի ոճը սկսել է փոխվել. մի շարք նկարներ, որոնք նկարել է Ֆլորենցիա վերադառնալուց հետո, կրում են մաներիզմի ազդեցությունը, որը, ամենայն հավանականությամբ, կապված է Միքելանջելոյի հետ։ Սակայն 1520-1525 թվականների աշխատանքները մոտ են Ֆրա Բարտոլոմեոյի ոճին։

Գրանաչին մահացել է 1543 թվականին և թաղվել է Ֆլորենցիայի Սանտ Ամբրոջո եկեղեցում։

## Հիշատակում
* Գրանաչին հիշատակվում է Ջորջո Վազարիի «Առավել հայտնի նկարիչների, քանդակագործների կյանքի նկարագրություններ»-ում ():
* Հիշատակվում է նաև Իրվինգ Սթոունի «Տառապանք և զմայլանք» () վեպում (Միքելանջելոյի կյանքի մասին)։

## Պատկերասրահ

Պատկեր:Francesco Granacci 001.jpg|«Ավետում»
Պատկեր:Atelier de Francesco Granacci - San Giovanni Battista testimone orsi.jpg|Հովհաննես Մկրտիչը վկայում է
Պատկեր:F.Granacci.jpg|Հովսեփը փարավոնին է ներկայացնում իր հորը և եղբայրներին. Ուֆֆիցի (Ֆլորենցիա)
Պատկեր:Франческо Граначчи "Мадонна на троне".jpg|Աստվածամայրը գահին
Պատկեր:Madonna and Child MET DP221238.jpg|Աստվածամայրը և նորածինը
Պատկեր:Francesco Granacci - Madonna and Child with St. John the Baptist (Rest on the Flight into Egypt).jpg|Աստվածամայրը նորածնի և Հովհաննես Մկրտչի հետ. Իռլանդիայի ազգային պատկերասրահ, Դուբլին


## Աղբյուրներ
* Holst, Christian von. *Francesco Granacci*, Munich: Bruckmann, 1974.
* Markova, Vittoria. “Una tavola data di Francesco Granacci e qualche nota sul percorso,” *Mitteilungen des Kunsthistorichen Institutes in Florenz*, 37, Bd., H. 2/3 (1993): pp.&nbsp;293–302.
* Aquino, Lucia and Giordani, Simone, eds. *Francesco Granacci e Giovanni Larciani all’Oratorio di Santa Caterina all’Antella.* Florence: Polistampa, 2013.

## Նշումներ

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:16-րդ դարի իտալացի նկարիչներ
Կատեգորիա:Իտալացի մաներիստ նկարիչներ
Կատեգորիա:Վերածննդի նկարիչներ