open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Հանդիպում Վեներայի հետ

**Հանդիպում Վեներայի հետ** (), 1991 թվականին նկարահանված գեղարվեստական ֆիլմ, Մեծ Բրիտանիայի, ԱՄՆ-ի, Հունգարիայի և Ճապոնիայի համատեղ արտադրությունը։ Ռեժիսորն ու սցենարի հեղինակը Իշտվան Սաբոն է։

## Սյուժե
Եվրոպայի տարբեր հատվածներից դերասաններ են հավաքվում` համատեղ օպերային ներկայացում բեմադրելու համար։ Դիրիժորը, ինչպես և ֆիլմի ռեժիսորը, հունգարացի է, միջազգային դերասանական խումբ ունի։ Օպերան Ռիխարդ Վագների Տանհոյզերն է, որն իրականում բեմադրել էր Իշտվան Սաբոն մի քանի տարի առաջ Փարիզի պետական օպերայում։ Սակայն սցենարի հեղինակներն այդ պատճառով չէ, որ ընտրել են հենց այս օպերան։ Ռեժիսորը ֆիլմի հունգարական պրեմիերայից առաջ այսպես է բացատրել այդ ընտրությունը.

## Դերերում
* Գլեն Քլոուզ` Կարին Անդերսոն 
* Նիլս Արեստրուպ` Զոլտան Սանտո 
* Էռլանդ Յուզեֆսոն` Խորխե Պիկաբիա 
* Մոսկու Ալկալաի` Գաբոր Ժան 
* Մաչա Մարիլ` Միսս Մալիկով 
* Հոյաննա Տեր Ստեեխե` Մոնիկ Անջելո 
* Մաիտ Նահիր` Մարիա Կրավեցկի 
* Վիկտոր Պոլետի` Ստեփանո դել Սարտո  
* Մարիան Լաբուդա` ֆոն Շնայդեր 
* Ջեյ Օ. Սանդերս` Թեյլոր 
* Դիտեր Լասեր` ֆոն Բինդեր 
* Մարիա դե Մեդեյրուշ` Իվոն
* Իլդիկո Բանշագի` Յանա 
* Դորոթա Ուդվարոշ` Էդիթ

## Արձագանքներ
Հունգարական քննադատությունն ընդգծում է ֆիլմի ուրախ, թեթև, անկաշկանդ երանգը։ 80-ական թվականներին նկարահանված պատմական եռագրության դրամաներից հետո սա Իշտվան Սաբոյի ռեժիսորական կարիերայի փոփոխություն էր նշանակում։

Ֆիլմը նկարահանվել է Հունգարիայում, մեծ մասամբ` հունգարացի նկարահանող խմբի կողմից։ Դրա պրեմիերան կայացել է Վենետիկի կինոփառատոնում, 1990 թվականի սեպտեբերին, Հունգարիայում պրեմիերան կայացել է 1991 թվականի նոյեմբերի 8-ին։

## Հետաքրքիր փաստեր
Ռեժիսորի անուն-ազգանունը թարգմանվում է որպես Ստեփան Դերձակ։ Ֆիլմում կատակով հայտնվում են մի քանի մարդիկ, որոնց անուն-ազգանունները տարբեր լեզուներով նույն բանն է նշանակում (Stefan Schneider, Steve Taylor, Stefano Sarto), «դերձակ» բառին են վերաբերում նաև Etienne Tailleur և Maria Krawiecki ազգանունները։

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
*József Marx Szabó István (Filmek és sorsok). Будапешт։ Издательство Винце, стр. 324–328, 411–412. (2002)
*

Կատեգորիա:1990-ականների անգլերեն ֆիլմեր
Կատեգորիա:1990-ականների դրամա ֆիլմեր
Կատեգորիա:1991 ֆիլմեր
Կատեգորիա:Warner Bros. ֆիլմեր
Կատեգորիա:Ամերիկյան դրամա ֆիլմեր
Կատեգորիա:Ամերիկյան կինոկատակերգություններ
Կատեգորիա:Բրիտանական դրամա ֆիլմեր
Կատեգորիա:Բրիտանական կինոկատակերգություններ
Կատեգորիա:Բրիտանական ֆիլմեր
Կատեգորիա:Իշտվան Սաբոյի ֆիլմեր
Կատեգորիա:Հունգարական դրամա ֆիլմեր
Կատեգորիա:Ճապոնական դրամա ֆիլմեր
Կատեգորիա:Ճապոնական ֆիլմեր
Կատեգորիա:Ֆիլմեր Փարիզի մասին
Կատեգորիա:1990-ականների բրիտանական ֆիլմեր
Ռիչարդ III (դուքս, Նորմանդիա)

**Ռիչարդ III** (, ), Նորմանդիայի դուքս՝ 1026 թվականից։

Ռիչարդ Բարի II-ի և Յուդիթ Բրետոնացու որդին։

## Կենսագրություն

### Կառավարություն
Քանի դեռ Նորմանդիայի դուքսը նրա հայրն էր, Ռիչարդը նրա հետ միասին մասնակցեց կոմս Շալոն Գուգոյի դեմ պատերազմին։ 1026 թվականին Գուգոն դուրս է եկել հանգուցյալ Կոմս Բուրգունդիայի Օտտո Գիլոմի որդու ՝ Ռենո I-ի դեմ, որը ներխուժել է Շարոլ։ Արդյունքում Ռենոն կոտրվեց և գերի ընկավ։ Սակայն ի պաշտպանություն Ռենոյի հանդես եկավ նրա աները ՝ Նորմանդիայի դուքս Ռիչարդ 2-րդը, ով իր որդիների՝ Ռիչարդի և Ռոբերտի հետ միասին, նույն թվականին մեծաթիվ բանակի գլխավորությամբ ազատագրեց Շալոն կոմսությունը։ Գուգոն չկարողացավ դիմակայել սպառնալիքին և ստիպված եղավ հաշտություն կնքել Նորմանդիայի դուքսի հետ՝ ընդ որում անցնելով նվաստացուցիչ արարողությամբ։ Գերեվարված Ռենոն ազատ արձակվեց։

Ռիչարդ II Բարին մահացել է 1026 թվականի օգոստոսի 28-ին։ Դրանից հետո Նորմանդիայի դուքսը դարձավ նրա որդին ՝ Ռիչարդ III-ը։ Նրա կառավարման մասին շատ քիչ բան է հայտնի։ Շնորհիվ Գիյոմ Ժյումիեժսկու՝ "Նորմանդիայի դքսերի արարքի" () հեղինակի, հայտնի է, որ Ռիչարդ III-ը դեմ առ դեմ հանդիպել է իր կրտսեր եղբոր՝ Ռոբերտի և Կոմս Գիմուայի խռովությանը։

Ռիչարդի նշանածը Ադելա Ֆրանցուզկայան էր Կորբի կոմսուհին, Ֆրանսիա Ռոբերտ II Բարեպաշտ և Կոնստացի Արլսկոյի երկրորդ դուստրը։ 1027 թվականին Ռիչարդը 30 տարեկանում ամուսնացավ 18-ամյա Ադելայի հետ՝ միություն հաստատելով Կապետինգների տոհմի հետ։ Սակայն Ռիչարդի վաղաժամ մահվան պատճառով ամուսնությունը մնաց առանց ժառանգի։ Ադելան հետագայում ամուսնացել է Բոդուենի V Բարեպաշտի՝ Կոմս Ֆլանդրիայի հետ։

Ռիչարդ III հանկարծակի մահացավ 1027 թվականի օգոստոսի 6-ին, երբ նա մոտ երեսուն տարեկան էր։ Գիյոմ Ժյումյեժսկին կարծում էր, որ այդ վաղ մահվան պատճառը թունավորումն էր։ Ռոբեր Դե Տորինյին, մոտ հարյուր տարի անց՝ 1125 թվականին, ներկայացնում է դուքսի եղբորը՝ Ռոբերտին, որպես թունավորող։ Դա անհնար է ստուգել. Կարելի է վստահաբար ասել միայն այն փաստը, որ Ռոբերտը մի մարդ է, ով մեծ օգուտ է քաղել իր ավագ եղբոր մահվանից, քանի որ նա դարձել է Նորմանդիայի դուքսը։

***Ընտանիք և ժառանգներ***

* Կինը 1027 թվականից՝ **Ադելա Ֆրանսիական** (1009-8 Հունվար 1079), Կոմս Կորբի, Ֆրանսիայի թագավոր Ռոբերտ II Բարեպաշտի և Կոնստանտիա Արլսկայանի երկրորդ դուստրը։ 1028 թվականին ամուսնացել է Բոդուենե V Բարեպաշտ, Կոմս Ֆլանդրիայի հետ։
* Անհայտ կանանց հետ կապից նա երկու հայտնի երեխա է ունեցել։
* **Ադելիզա (Ալիքս) Նորմանդական**- ամուսին. Ռանուլֆ, վիկոնտ Բեսենա։
* **Նիկոլաս** (մահացել է. 27 Փետրվար 1092), վանահայր Ռուան։ Նա օգնել է իր զարմիկ՝ Նորմանդիայի կոմս Վիլհեմ Նվաճողին  1066 թվականի Անգլիայի նվաճման համար՝15  նավ և 100 զինվոր ներդնելով։ Նա, հավանաբար, կհետևեր Անգլիայի դքսին, եթե «անմիջապես իջեցներ Ֆեկանի վանք, ապա Ռուանի Սուրբ Քուանի աբբայություն։»

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Սպանված քաղաքական գործիչներ
Linguix

**Linguix**-ը քերականության ստուգման ծրագիր է, որը բաղկացած է երկու հիմնական մասից՝ վեբ ծրագրից ու բրաուզերային հավելումներից Google Chrome-ի և Mozilla Firefox-ի համար։ Ծրագիրը օգտագործում է արհեստական բանականություն և մեքենայական ուսուցում՝ հայտնաբերելու գրի արած սխալներն և առաջարկելու ուղղումներ։ Ծրագիրը սկզբում կոչվել է Textly.ai, սակայն 2019 թվականին այն վերանվանվեց որպես Linguix.com։

Ծրագիրն առաջին անգամ թողարկվել է 2018 թվականի դեկտեմբերին Textly, Inc.-ի կողմից։ Ընկերությունը կենտրոնացված է Ֆլորիդայի Մայամի Բիչում։

## Տես նաև
*Բնական լեզվի մշակում

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
*Linguix Software պաշտոնական կայք

Կատեգորիա:Անգլերեն կայքեր
Սննդի իրավունքի հարցերով ՄԱԿ-ի հատուկ զեկուցող

**Սննդի իրավունքի հարցերով ՄԱԿ-ի հատուկ զեկուցող** (), հատուկ զեկուցող, ով աշխատում է ՄԱԿ-ում և զեկուցում է սննդի իրավունքի հարցերով։ Մանդատը ստեղծվել է 2000 թվականին՝ Մարդու իրավունքների նախկին հանձնաժողովի կողմից, որը նշանակել է առաջին զեկուցող դոկտոր Ժան Ցիգլերին։ 2008 թվականին հանձնաժողովի իրավահաջորդ ՄԱԿ-ի մարդու իրավունքների խորհուրդը նշանակել է երկրորդ զեկուցողին՝ դոկտոր Օլիվիե Դե Շուտտերին։ 2014 թվականին նշանակվել է երրորդ և ներկայիս զեկուցողը՝ Հիլալ Էլվերը։

## Մանդատ
Նախատեսվում է, որ զեկուցողը մանդատի կատարման վերաբերյալ հաշվետու է ինչպես Մարդու իրավունքների խորհրդին, այնպես էլ ՄԱԿ-ի Գլխավոր ասամբլեային (Երրորդ հանձնաժողով)։ Մանդատը ներառում է. սննդի իրավունքի լիարժեք իրացումը և ազգային, տարածաշրջանային ու միջազգային մակարդակներում միջոցառումների ընդունումը խթանելու համար, «ուսումնասիրել առկա և առաջացող խոչընդոտների հաղթահարման ուղիները և միջոցները», շարունակել հիմնական ուղղությունը և հաշվի առնելով սեռային և տարիքային հեռանկարները, ներկայացնել առաջարկություններ, իրականացնել Հազարամյակի զարգացման թիվ 1 նպատակը՝ մինչև 2015 թվականը կիսով չափ կրճատելով քաղցից տառապողների թիվը, սերտ համագործակցել բոլոր պետությունների, միջկառավարական և հասարակական կազմակերպությունների և Տնտեսական, սոցիալական և մշակութային իրավունքների հանձնաժողովի հետ, մասնակցել և ներդրում ունենալ համապատասխան գիտաժողովներում։

## Այցեր երկրներ
Առաջին զեկուցողը 2002-2007 թվականներին զբաղվել է 12 երկրի առաքելություններով։ Երկրորդ զեկուցողը 2010 և 2012 թվականների ընթացքում զբաղվել է 10 երկրի առաքելություններով։

## Ծանոթագրություններ

**Մատենագիտություն**

:Commission on Human Rights (17 April 2000), Res. 2000/10, United Nations.
:.
:.
:
:

## Տես նաև
* ՄԱԿ-ի հատուկ զեկուցող

Կատեգորիա:ՄԱԿ-ի հատուկ զեկուցողներ
Մհեր Մարգարյան

**Մհեր Մարգարյան** (), հայ միջազգայնագետ-պատմաբան։ ՄԱԿ-ում Հայաստանի դեսպան, մշտական ներկայացուցիչ։ Հայաստանի արտակարգ դեսպանորդ և լիազոր նախարար։

## Կենսագրություն
Մհեր Մարգարյանը ծնվել է 1974 թվականի նոյեմբերի 4-ին, Երևանում։ 1991-1996 թվականներին սովորել է Երևանի պետական համալսարանի պատմության ֆակուլտետի միջազգային հարաբերությունների բաժնում՝ ստանալով միջազգայնագետ-պատմաբանի որակավորում, 1996-1999  թվականներին եղել է ԵՊՀ պատմության ֆակուլտետի Նորագույն պատմության ամբիոնի ասպիրանտ։ 2000 թվականին ուսանել է Թաֆթս համալսարանի Ֆլեթչերի իրավունքի և դիվանագիտության դպրոցում, 
2005 թվականին մասնագիտական վերապատրաստում է անցել Ջ․ Մարշալի անվան Եվրոպական կենտրոնի «Ահաբեկչության դեմ պայքարի և անվտանգության խնդիրների ծրագիր» դասընթացի շրջանակներում (Գարմիշ-Պարտենկիրխեն, Գերմանիա), 2011 թվականին ուսանել է Եվրոպական ուսումնասիրությունների Եվրոպայի քոլեջում (Բրյուգե, Բելգիա)։

Աշխատանքային գործունեությունը սկսել է ՀՀ արտաքին գործերի նախարարությունից, որտեղ 1998-2001 թվականներին եղել է Միջազգային կազմակերպությունների վարչության ՄԱԿ-ի բաժնի կցորդ, երրորդ քարտուղար, 2001-2004 թվականներին՝ ՀՀ մշտական ներկայացուցիչ Միավորված ազգերի կազմակերպությունում (Նյու Յորք, ԱՄՆ), երկրորդ քարտուղար, 2005-2006 թվականներին՝ ՀՀ արտաքին գործերի նախարարության Միջազգային կազմակերպությունների վարչության ՄԱԿ-ի բաժնի վարիչ, 
2006-2009 թվականներին՝ Լոնդոնում ՀՀ դեսպանատան առաջին քարտուղար (Միացյալ Թագավորություն), 2009-2015 թվականներին՝  ՀՀ արտաքին գործերի նախարարության Եվրոպայի վարչության Եվրոպական միության բաժնի վարիչ, 2015-2017 թվականներին՝ Ժնևի ՄԱԿ գրասենյակում և այլ միջազգային կազմակերպություններում ՀՀ մշտական ներկայացուցչության Արտակարգ դեսպանորդ և լիազոր նախարար (Ժնև, Շվեյցարիա), 2017-2018 թվականներին՝ ՄԱԿ-ում Հայաստանի Հանրապետության մշտական ներկայացուցչի տեղակալ (Նյու Յորք, ԱՄՆ)։ ՀՀ նախագահի 2018 թվականի օգոստոսի 13-ի հրամանագրով նշանակվել է Միավորված ազգերի կազմակերպությունում Հայաստանի Հանրապետության մշտական ներկայացուցիչ (նստավայրը՝ Նյու Յորք)։

## Դիվանագիտական աստիճան
Ունի ՀՀ արտակարգ և լիազոր դեսպանի դիվանագիտական աստիճան։

## Ընտանիք
Ամուսնացած է, ունի երկու դուստր։

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* ՄԱԿ-ում ՀՀ մշտական ներկայացուցիչ Մհեր Մարգարյանի հարցազրույցը «Panorama.am» լրատվականին

Կատեգորիա:Հայ միջազգայնագետներ
Կատեգորիա:Հայ պատմաբաններ
Կատեգորիա:ԵՊՀ շրջանավարտներ
Կատեգորիա:Հայ դիվանագետներ
Զաստավա Մ76

**Զաստավա Մ76,** դիպուկազարկ հրացան, ստեղծվել է Հարավսլավիայում՝ Կալաշնիկովի ինգնաձիգի հիմքի վրա, նախատեսված է ավելի երկար ու հզոր հրացանային փամփուշտների համար (7,92×57մմ)։

## Պատմություն
Ստեղծվել է Կալաշնիկովի ինքնաձիգի հիմքի վրա, թողարկվել է սերբական «Застава Оружие» ընկերության կողմից։ 1947 թվականից մտել է գործածության մեջ։ Օգտագործվում է բանակի դիպուկահարների սպառազինության համար։

## Կառուցվածք
Հրացանն ինքնալիցքավորվող է. վերալիցքավորումը տեղի է ունենում վառոդային գազի՝  հետադարձ մեխանիզմի նախնական դիրք վերադառնալու շնորհիվ։ Հետադարձ մեխանիզմը նախատեսված է փակաղակի շրջանակը փակաղակի հետ առջևի դիրք վերադարձնելու համար։ Կրակոցների ժամանակ փողանցքը փակվում է փակաղակով՝ պահելով այն երկու մարտական դիրքի։ Չնայած Կալաշնիկովի ինգնաձիգի արտաքին նմանությանը, Մ76-ի որոշ դետալներ անհրաժեշտ էր փոխել, որպեսզի ստացվեր հզոր հրացանային փամփուշտ։ Ի տարբերություն ինգնաձիգի, ընդլայնված  են երկարությունը փակաղակում, կափարիչը և գազի արտահոսքի խողովակը։ Զարկանաձգանային մեխանիզմը թույլ է տալիս կրակի դուրս մղումը մեկ կրակոցով։

Հրացանն ունի երկար և ծանր փող 4 ակոսով (ակոսների հեռավորությունը 240 մմ) և ճեղքավոր բոցամարիչով՝ Դրագունովի դիպուկահար հրացանի նման։ Փամփուշտներով սնումը կատարվում է 10 փամփուշտով հանովի  պահեստատուփից։

Հրացանաձգության կառավարման դետալները Կալաշնիկովի ինքնաձիգի նման են տեղադրված։

Հրացան ունի մեխանիկական սեկտորային նշանոց՝ թիրախավորել մինչև 1000 մետր հեռավորությամբ, որի մեկ բաժանումը 50մ է։ Փողատուփի ձախ կողմում ամրացված է գիշերային նշանառության համար նախատեսված հարմարանք։ Հաստիքային է համարվում 1969 թվականի քառակողմ օպտիկական նշանոցը № 2 (ON-2M1969)։

Փողակալը, ատրճանակային բռնակը և կոթը փայտից են։ Կոթի ծոծրակալի վրա հարվածամեղմիչ է տեղադրված։

Հրացանի վրա կարող են նաև տեղադրված լինել խլացուցիչ և սվին-դանակ։

## Տարբերակներ և մոդիֆիկացիա

* **Զատավա Մ91** —մոդիֆիկացիա  փափմուշտի տր 7,62×54 մմ
* **LKP Մ76** —ազատ վաճառքի տարբերակ  7,62×51 մմ NATO

## Ծանոթագրություններ

## Գրականություն

* Pravilo poluautomatska snajperska puška 7.9&nbsp;mm M76. Beograd, Savezni sekretarijat za narodnu odbranu; Generalštab JNA. 1982.

## Արտաքին հղումներ

* Снайперская винтовка Застава M76
* Sniper Central: Yugoslavia M-76
* описание Застава M76 на сайте world.guns.ru
* Застава M76 в разобранном виде



Կատեգորիա:1976 հիմնադրումներ
Արմինե Թումանյան

**Արմինե Արամի Թումանյան** (), հայ նկարչուհի, դիզայներ, գեղանկարչական ցուցահանդեսների համակարգող։ Հայաստանի նկարիչների միության անդամ, Տավուշի մասնաճյուղի ղեկավար, «Տավուշի հոգևոր վերածնունդ» հիմնադրամի տնօրեն։

## Կենսագրություն
Արմինե Թումանյանը ծնվել է 1975 թվականին, Երևանում։ Գերազանց ավարտել է Հայկական պետական մանկավարժական համալսարանի կուլտուրայի ֆակուլտետի կերպարվեստի բաժինը՝ ստանալով կերպարվեստի մանկավարժի որակավորում։ Հագուստի մոդելավորում և դիզայն է ուսանել Հայաստանի գեղարվեստի պետական ակադեմիայում (մագիստրատուրա)։

2016 թվականին Զվարթնոց օդանավակայանում հիմնել է "*ArtAm Gallery*"  հարթակը, որտեղ ցուցահանդեսների միջոցով ներկայացնում է հայ ժամանակակից նկարիչներին։

Արմինե Թումանյանի ստեղծագործությունների թեման մարդն է՝ բնության ներդաշնակության մեջ, Հայաստանի ակունքները և ներկան, կանանց ներաշխարհի վերարտադրությունը, նրանց հոգեվիճակը։

## Ցուցահանդեսներ
Խմբակային ցուցահանդեսների է մասնակցել Կանադայում (2012), Իսրայելում (2013), Թայվանում (2015), Իսրայելում (2015)։

### Որպես նկարչուհի
Նկարչական սիմպոզիումների է մասնակցել  Սերբիայում, Իսրայելում։ Իսրայելում եղել է *International Arts and crafts Festival*-ի հայաստանյան ներկայացուցիչը։

* «Անտեսանելին տեսանելի», 2022, Հայաստանի նկարիչների միություն

* «Քո անունն է կին», 2019, Նարեկացի արվեստի միություն, Երևան  և Շուշի

* «Հայկական առասպելներ», 2018, Հայ-ռուսական համալսարանի Արթ-ակվարիում ցուցասրահ
* 5 արվեստագետ կանանց ցուցահանդես ՄԱԿ-ի երևանյան գրասենյակում, 2018
* «Հավերժ ճամփորդ», Երևանի պատմության թանգարան, 2017

### Որպես համակարգող
* 4 տարբեր ժանրերի ցուցահանդես «Կոնվերս» բանկում 
* «Ներկիր քո Տակառը» նկարչական մրցույթ  
* "Art, Wine and Tango" 14 floor Hotel, Երևան
* 10 հայ նկարիչների ցուցահանդես Կիևի ազգային պատկերասրահում, 2017
* Միջազգային նկարչական սիմպոզիում «Տավուշը աշխարհի աչքերով», 2019 (մասնակցել են արվեստագետներ 17 երկրներից, 23 նկարիչ և 7 նկարիչ Հայաստանից)

## Մրցանակներ
*Սերբիայի,  Լիտվայի, Մոլդովայի, Հարավային Կորեայի միջազգային գեղարվեստական սիմպոզիումի դիպլոմներ։

## Աշխատանքներ
### Հայ աստվածներ շարք

|Հայկական դիցաբանության գերագույն աստված Արամազդ
|Տիր աստված
|Վիշապաքաղ Վահագն
|Լույսի և մաքրության աստված Միհր


## Ընտանիք
Ամուսնացած է Հայկ Չոբանյանի հետ։ Ունեն 2 զավակ՝ դուստր և որդի։

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Պաշտոնական կայք
* Mentorship through Art for Active Participation at Civic Life 
* "Армянские мифы" Армине Туманян
* Առավոտ լուսո հարցազրույց. Արմինե Թումանյան, Լիլիթ Վարդումյան
* Ազգային գույներ հաղորդաշար։ «20 տարի է «վարակված» եմ Տավուշի սիրով», Արմինե Թումանյան
* ԿԵՆՏՐՈՆԻ ԱՌԱՎՈՏԸ - Արմինե Թումանյանի անհատական ցուցահանդեսը
* Armine Tumanyan - artist, curator

Կատեգորիա:21-րդ դարի կին արվեստագետներ
Կատեգորիա:21-րդ դարի նկարիչներ
Կատեգորիա:Երևանի գեղարվեստի պետական ակադեմիայի շրջանավարտներ
Կատեգորիա:ՀՊՄՀ շրջանավարտներ
Կատեգորիա:Հայ դիզայներներ
Կատեգորիա:Հայ նկարչուհիներ
Կատեգորիա:Հայաստանի նկարիչների միության անդամներ
Լինել Ջուլիա

**Լինել Ջուլիա** (), ռեժիսոր Իշտվան Սաբոյի ֆիլմը, որը նկարահանվել է 2004 թվականին, ըստ Սոմերսեթ Մոեմի համանուն վեպի։ Ֆիլմն ապահովել է $14,339,171 վաճառք տոմսարկղերում։

## Սյուժե
Թատրոնի աստղ Ջուլիա Լամբերտը (Անեթ Բենինգ) իրեն չափազանց հոգնած ու կոտրված է զգում։ Մշտապես գտնվելով համընդհանուր ուշադրության կենտրոնում՝ նա չի կարողանում հետագա ստեղծագործական կյանքի համար ազդակներ գտնել։ Այդ ազդակը կրկին հայտնվում է, երբ նա հանդիպում է երիտասարդ հաշվապահ Թոմ Ֆեննելին (Շոն Էվանս) և սիրահարվում է նրան։ Սակայն արդյո՞ք իրական է նրան իր կողքին պահելը։

## Դերերում
* Անեթ Բենինգ՝ Ջուլիա Լամբերտ	
* Ջերեմի Այրոնս՝ Մայքլ Գոսելին
* Թոմ Ստարիջ՝ Ռոջեր Գոսելին	
* Շոն Էվանս՝ Թոմ Ֆենել	
* Լյուսի Պան՝ Էվիս Կրայտոն	
* Ջուլիետ Սթիվենսոն՝ Էվի	
* Մայքլ Ջոն Գեմբոն՝ Ջիլի Լէնգթոն	
* Մարիամ Մարգուլիս՝ Դոլի դե Վրիզ	
* Բրյուս Գրինվուդ՝ լորդ Չարլզ	
* Մարշա Ֆիցալան-Հովարդ՝ Ֆլորենս
* Թերեզա Չյորչեր՝ Սինտիա

## Պարգևներ և առաջադրումներ
### Պարգևներ
* 2005՝ «Ոսկե գլոբուս» մրցանակ
** Մյուզիքլի/կատակերգության լավագույն դերասանուհի՝ Անեթ Բենինգ
* 2004՝ ԱՄՆ կինոքննադատների ազգային խորհրդի մրցանակ
** Լավագույն դերասանուհի՝ Անեթ Բենինգ

### Առաջադրումներ
* 2005՝ Օսկար մրցանակ
** Լավագույն դերասանուհի՝ Անեթ Բենինգ
* 2005՝ «European Film Awards» մրցանակ
** Լավագույն ռեժիսոր (հանդիսատեսի մրցանակ)՝ Իշտվան Սաբո
** Լավագույն օպերատոր՝ Լայոշ Կոլտաի
* 2005՝ Գոյա մրցանակ
** Լավագույն եվրոպական ֆիլմ՝ Իշտվան Սաբո

## Քննադատների արձագանք
*Լինել Ջուլիա* ֆիլմը հիմնականում արժանացել է դրական արձագանքների, գլխավոր դերասանուհի Բենինգն աչքի է ընկել իր խաղով։ Ֆիլմը 65/100 գնահատական է ստացել Metacritic անգլալեզու ագրեգատոր կայքում։

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* 

Կատեգորիա:2000-ականների ամերիկյան ֆիլմեր
Կատեգորիա:2000-ականների անգլերեն ֆիլմեր
Կատեգորիա:2000-ականների ռոմանտիկ կինոկատակերգություններ
Կատեգորիա:2000-ականների ֆիլմեր
Կատեգորիա:2004 դրամա ֆիլմեր
Կատեգորիա:2004 ֆիլմեր
Կատեգորիա:Ամերիկյան ԼԳԲՏ ֆիլմեր
Կատեգորիա:Ամերիկյան դրամա ֆիլմեր
Կատեգորիա:Ամերիկյան կատակերգական դրամա ֆիլմեր
Կատեգորիա:Ամերիկյան կինոկատակերգություններ
Կատեգորիա:Ամերիկյան մելոդրամա ֆիլմեր
Կատեգորիա:Ամերիկյան ռոմանտիկ կատակերգական դրամա ֆիլմեր
Կատեգորիա:Ամերիկյան ռոմանտիկ կինոկատակերգություններ
Կատեգորիա:Ամերիկյան ռոմանտիկ ֆիլմեր
Կատեգորիա:Բրիտանական դրամա ֆիլմեր
Կատեգորիա:Բրիտանական կինոկատակերգություններ
Կատեգորիա:Բրիտանական մելոդրամա ֆիլմեր
Կատեգորիա:Բրիտանական ռոմանտիկ ֆիլմեր
Կատեգորիա:Բրիտանական վեպերի էկրանավորումներ
Կատեգորիա:Իշտվան Սաբոյի ֆիլմեր
Կատեգորիա:Լոնդոնում նկարահանված ֆիլմեր
Կատեգորիա:Կանադական դրամա ֆիլմեր
Կատեգորիա:Կանադական կինոկատակերգություններ
Կատեգորիա:Կանադական մելոդրամա ֆիլմեր
Կատեգորիա:Հունգարական ֆիլմեր
Կատեգորիա:Ֆիլմեր դերասանների մասին
Կատեգորիա:Ֆիլմեր թատրոնի մասին
Կատեգորիա:Ֆիլմեր, որոնց գործողությունները տեղի են ունենում Լոնդոնում
Կատեգորիա:Կանադական անգլերեն ֆիլմեր
Կատեգորիա:Ֆիլմեր, որոնց գործողությունները տեղի են ունենում 1938 թվականին
Կատեգորիա:2000-ականների կանադական ֆիլմեր
Բենջամեն Հոֆ

**Բենջամեն Հոֆ** (, ), ամերիկացի գրող, լուսանկարիչ, երաժիշտ, կոմպոզիտոր։ Նրա բազմաթիվ գրքեր նվիրված են փիլիսոփայական թեմային։

## Կենսագրություն
Բենջամեն Հոֆը ծնվել և միջնակարգ կրթությունն  ստացել է ԱՄՆ Օրեգոն նահանգում, ինչից հետո մեկնել է Պորտլենդ և ընդունվել ճարտարագիտական ինստիտուտ։ Դրանից հետո նա ընունվել է Գեղարվեստի թանգարանի դպրոց (ներկայում՝ Արվեստի խաղաղօվկիանոսյան Հյուսիս-Արևմուտք քոլեջ) Պորտլենդում։ Դրանից բացի Հոֆը սովորել է նաև ճարտարապետություն, երաժշտություն, գրաֆիկակակն դիզայն  և ուսումնասիրել ասիական մշակույթներ։

Նախքան գրական գործունեությունն սկսելը Բենջամեն Հոֆն աշխատել է որպես ռեստավրատոր, սանիտար, երգիչ, ֆոտոթղթակից և երգերի հեղինակ։ 2006 թվականին Հոֆն իր կայքում տպագրել է հոդված «Farewell to Authorship» («Մնաս բարով, Հեղինակություն») խորագրով։ Այդ հոդվածում նա քննադատել է արդյունաբերական մակարդակով գիրք տպագրելու դեմ և հայտարարել գրական գործունեության դադարեցման մասին։ Դրանից հետո սկսել է զբաղվել լրագրողությամբ։ 2010 թվականին Բենջամեն Հոֆն սկսել է իր կայքում վարել նամակագրություն Օրեգոն նահանգի պատմական միության աշխատակիցների հետ։

Բենջամեն Հոֆն ընդգրկվել է Ամերիկայի ամենահայտնի մարդկանց ցուցակում և 215 երկրների այն 55000 մարդկանց շարքում, որոնք ներառվել են «Ով ով է աշխարհում» ցուցակում։

## Հոբբի
Բենջամեն Հոֆը նվագում է դասական կիթառ և հորինում երաժշտություն։ Նա զգալի ժամանակ է հատկացնում նաև դաոսական յոգային, տայցզիցյուանին, դաոսական թենիսին և այլն։

## Մատենագիտություն
Բենջամեն Հոֆը գրել է հինգ գիրք՝ «The Way to Life» (1981), «The House on the Point» (2002), «The Singing Creek Where the Willows Grow: The Rediscovered Diary of Opal Whiteley» (1986), «Վինի Թուխի դաոն» (2004) և նրա սիքվելը՝ «Դնչիկի դեն» (1992)։ Վերջինս Հոֆի ամենահայտնի գիրքն է։ Այն պատմում է Դնչիկի հավատալիքների մասին։ «Վինի Թուխի դաոն» և «Դնչիկի դեն» գրքերում Հոֆը Միլնի հերոսների միջոցով գիտահանրամատչելի կերպով բացատրում է դաոսականության փիլիսոփայությունը։ Ընդ որում՝ Միլնի տեքստը ձևափոխված է։

## Մրցանակներ և ձեռքբերումներ
1988 թվականին Հոֆն արժանացել է Ամերիկյան գրքային մրցանակի «The Singing Creek Where the Willows Grow» գրքի համար։

«Թուխի դաոն» և «Դնչիկի դեն» գրքերը դարձել են լավագույն բեսթսելլերներ «The New York Times» պարբերականի վարկածով։ Ընդհանուր առմամբ վաճառվել է «Թուխի դաոն» գրքի մեկ միլիոն օրինակ։

«The Singing Creek Where the Willows Grow: The Rediscovered Diary of Opal Whiteley» կենսագրական գիրք է ամերիկացի գրող Opal Whiteley-ի մասին (ծագումով Օրեգոնից)։ «Թուխի դաոն», «Դնչիկի դեն» և «The Singing Creek Where the Willows Grow» ընտրվել են «Quality Paperback Book Club»։

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* 

Կատեգորիա:20-րդ դարի ամերիկացի գրողներ
Կատեգորիա:20-րդ դարի փիլիսոփաներ
Կատեգորիա:21-րդ դարի ամերիկացի գրողներ
Կատեգորիա:21-րդ դարի կոմպոզիտորներ
Կատեգորիա:21-րդ դարի փիլիսոփաներ
Կատեգորիա:Ամերիկացի արձակագիրներ
Կատեգորիա:Ամերիկացի գրողներ
Կատեգորիա:Ամերիկացի երաժիշտներ
Կատեգորիա:Ամերիկացի լուսանկարիչներ
Կատեգորիա:Ամերիկացի լրագրողներ
Կատեգորիա:Ամերիկացի կոմպոզիտորներ
Կատեգորիա:Ամերիկացի մանկագիրներ
Կատեգորիա:Ամերիկացի վիպասաններ
Կատեգորիա:Ամերիկացի փիլիսոփաներ
Կատեգորիա:Ամերիկացի ֆոտոլրագրողներ
Կատեգորիա:Երաժիշտներ այբբենական կարգով
Կատեգորիա:Կոմպոզիտորներ այբբենական կարգով
Կատեգորիա:Փիլիսոփաներ այբբենական կարգով
Մրգային ապուր

**Մրգային ապուր** (,  ( խառը մրգային ապուր) հիմնականում պատրաստում են չրերից և եփում են աղանդերով։ Հիշատակվում է նաև «Սառը մրգային պուդինգ» անվանումով»։ Մրգային ապուր՝ Շվեդիայի և Նորվեգիայի ավանդական  աղանդեր։ Կերակուրը մատուցում են տաք կամ սառը։

Ձմռանը Սկանդիանավիայում թարմ մրգեր չկան, ուստի տարբեր կերակուրների պատրաստման համար օգտագործում են տարբեր չրեր։ Չրերի գործածության եղանակներից մեկն էլ մրգային ապուրն է։ Սկանդինավյան տարածքներում մրգային ապուրը համապատասխանում է հիմնային սննդամթերքներին և պատկանում է սկանդինավյան ավանդական խոհանոցին։ Մրգային ապուրը մատուցվում է ծննդյան տոների ժամանակ։ Կերակուրը երբեմն մտնում է շվեդական սեղանի ճաշացանկի մեջ։ Ապուրի հետ առաջարկում են թխվածքներ, օրինակ՝ բիսկվիտներ, հրուշակեղեն։

## Բաղադրիչներ և պատրաստման եղանակ
Մրգային ապուրի պատրաստման համար օգտագործում են չորացած խնձորներ, ծիրանաչիր, տանձ, չամիչ, հաղարջ, հապալաս, սալորաչիր, բալ, ճահճամոշ, դեղձ։ Ապուրին ավելացնում են սագո, կարմիր գինի, շաքար, կիտրոնի հյութ, դարչին և աղ։ Չրերը և այլ բաղադրիչները թրջում են և եփում մինչև թանձրանալը։

Ապուրը կարելի է մատուցել տաք կամ սառը, նախօրոք պատրաստված ապուրը կարելի է լավ տաքացնել։ Ապուրի համը դառնում է ավելի լավը, եթե որոշ ժամանակ թողնում են հանգստանա, այդ ընթացքում նրա մեջ մտնող մթերքների բուրմունքը ավելի լավ են խառնվում իրար։ Ապուրը կարելի է պատրաստել մուլտի ջեռուցիչում։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Աղանդեր
Կատեգորիա:Մրգերով ուտեստներ
Կատեգորիա:Ապուրներ
Կատեգորիա:Շվեդական խոհանոց
Սարիղամիշի ճակատամարտ (այլ կիրառումներ)

**Սարիղամիշի ճակատամարտ**, կարող է վերաբերել՝

* Սարիղամիշի ճակատամարտ - Առաջին համաշխարհային պատերազմի ժամանակ ռուս-հայկական և օսմանյան ուժերի միջև տեղի ունեցած ճակատամարտ,
* Սարիղամիշի ճակատամարտ - հայ-թուրքականա պատերազմի ժամանակ՝ 1920 թվականին տեղի ունեցած ճակատամարտ։
Տիպ 97 (հակատանկային հրացան)

**Տիպ 97**, Երկրորդ համաշխարհային պատերազմի ժամանակների ճապոնական հակատանկային հրացան, որը մշակվել է ավիացիոն թնդանոթի հիման վրա։ Նշումը կապված է սպառազինության ընդունման տարվա հետ՝ 1937 (2597՝ ավանդական ճապոնական օրացույցով)։

## Նկարագրություն
«Տիպ 97»-ն օգտագործում է գազային ավտոմատիկա երկու գազային մխոցներով։ Փողը փակվում է ուղղահայաց հարթության վրա շարժվող սեպով։ Կրակոցներն իրականացվում են բաց փակաղակից։ Հնարավոր է կրակել կրակահերթերով։ Յոթ փամփուշտների փամփշտատուփը միացել է վերևից։ Ինչպես մի շարք այլ հակատանկային հրացանների դեպքում (օրինակ՝ անգլիական Boys կամ գերմանական PzB-38), օգտագործվում է յուրօրինակ հրետասայլային սխեմա, երբ փողը փողային շրջանակի հետ կրակոցից հետո շարժվում է ետ զենքի մնացած կորպուսի համեմատ։ Ընդ որում՝ սեղմվում է զսպանակային թափարգելը, ինչի շնորհիվ հետդարձը նվազում է մոտ 60 տոկոսով։ Սակայն դա դեռ բավարար չէ. հրաձիգների շրջանում հաճախ են եղել անրակի կոտրվածքի դեպքերը։

Զեքի զգալի զանգվածի պատճառով, որը կազմել է 68 կգ ամբողջական մարտական լրակազմի ու  զրահավահանի հետ, նրա տեղափոխման համար օգտագործվել են հատուկ շարժական բռնակներ, որոնք թույլ են տվել «Տիպ 97» զենքը տեղափոխել երեքով կամ չորսով՝ բռնելով պատգարակի նման։

«Տիպ 97» հրացանից ուղիղ անկյան տակ կրակած զրահատանկային գնդակը ծակում է 30 մմ հաստությամբ զրահը 250 մ հեռավորության վրա (այլ տվյալներով՝ միայն 100 մ հեռավորության վրա)։ Դա ճապոնացի զինվորներին թույլ է տվել բավականին արդյունավետ կերպով խոցել ԽՍՀՄ-ի և ԱՄՆ-ի թեթև զինտեխնիկան, սակայն անբավարար էր միջին տանկերի ոչնչացման համար, օրինակ՝ M4 Sherman։ Կենդանի ուժի դեմ պայքարելու համար օգտագործվել է բեկորային-ֆուգասային զինամթերք։

Հրաձգությունն իրականացվում է ըստ բարձրության կարգավորվող նեցուկների և հենարանների օգնությամբ (կոթի տակ տեղադրված)։ Կոթն ունեցել է ռետինե հարվածամեղմիչ, ուսակալ և կողերես։

Բացի այդ, զենքի վրա կարող են տեղակայվել զրահավահան և թեթև անվավոր հրետասայլ (այս դեպքում համակարգի ընդհանուր քաշը կազմել է 68 կգ) և օպտիկական նշանոց։

1942 թվականի մայիս-օգոստոսին՝ Սողոմոնի կղզիներում մարտական գործողությունների ընթացքում «Տիպ 97» հակատանկային հրացանները Ճապոնական բանակային ստորաբաժանումների կողմից կիրառվել են որպես հակադեսանտային միջոց, դրանցող կրակել են ափին դեսանտներ մոտեցնող կատերների վրա։

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Type 97-ի նկարագրությունը world.guns.ru կայքում

Կատեգորիա:Հակատանկային հրացաններ
Կատեգորիա:1937 հիմնադրումներ
Կալաշնիկովի հարյուրերորդ շարքի ինքնաձիգներ

**ԱԿ-101** (, ԳՐԱՈՒ ինդեքսը՝ 6Պ43 ) և **ԱԿ-103** (, ԳՐԱՈՒ ինդեքսը՝ 6Պ45, *6П45*), ԱԿ-74Մ ինքնաձիգի՝ արտահանման համար նախատեսված տարբերակներ, որոնք տարբերվում են նրանով, որ օգտագործում են 5,56×45 մմ (ՆԱՏՕ ստանդարտ SS109) և 7,62×39 մմ (1943 թվականի նմուշի խորհրդային փամփուշտ) փամփուշտներ համապատասխանաբար։

**ԱԿ-102** (, ԳՐԱՈՒ ինդեքսը՝ *6П44*), **ԱԿ-104** (, ԳՐԱՈՒ ինդեքսը՝ *6П46*), **ԱԿ-105** (, ԳՐԱՈՒ ինդեքսը՝ *6П47*) համապատասխանաբար ԱԿ-101, ԱԿ-103 և ԱԿ-74Մ զենքերի արդիականացված տարբերակներն են փողի 101 մմ-ով կարճացմամբ։ Փողի միջանկյալ (ԱԿ-74Մ և ԱԿՍ-74ՈՒ զենքերի միջև) երկարությունը թույլ է տվել փոքրացնել զենքի չափերը՝ թողնելով գազատար անցքը նույն տեղում փողի լցամասի համեմատ, ինչ ԱԿ-74Մ-ի դեպքում և չկարճացնել գազախցիկը (ինչպես ԱԿՍ-74ՈՒ-ի դեպքում)։ Դա մեծացրել է «հարյուրերորդ շարքի» բոլոր զենքերի միասնականացումը։

ԱԿ-101, ԱԿ-102, ԱԿ-103 և ԱԿ-104 ինքնաձիգները նախատեսված են արտահանման համար, իսկ ԱԿ-105-ը, որ օգտագործում է 5,45×39 փամուշտներ, ինչպես նաև АК-74М-ը՝ Ռուսաստանի զինված ուժերի և իրավապաշտպան մարմինների համար։

2009 թվականին հայտարարվել է նոր՝ «երկուհարյուրերորդ շարքի» մոդելի մշակման մասին, որը հետագայում վերանվանվել է Կալաշնիկովի հինգերորդ սերնդի ինքնաձիգ՝ ԱԿ-12։

## Շահագործող երկրներ
thumb|center|700px|«Հարյուրերորդ շարքի» Կալաշնիկովի ինքնաձիգների տարածվածության աշխարհագրություն
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
*  – ԱԿ-101-ն ընդգրկված է ւրուգվայցի խաղաղարարների սպառազինության մեջ.
* 

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:1994 հիմնադրումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի ինքնաձիգներ
Պրեմիերա (ֆիլմ)

**Պրեմիերա** (), ռեժիսոր Ջոն Կասավետիսի ամերիկյան դրամա ֆիլմը, որը նկարահանվել է 1977 թվականին, ըստ իր սեփական սցենարի։ Ֆիլմի գլխավոր թեման միջին տարիքի ճգնաժամն է, որն սկսվել է նրա նախորդ` «Ամուսիններ» ֆիլմում։ Գլխավոր դերերը կատարում են Ջինա Ռոուլենդսը, Ջոն Կասավետիսն ու Բեն Գազզարան։ Ջինա Ռոուլենդսի դերասական խաղը գնահատվել է մի քանի պարգևներով ու առաջադրումներով։ Ֆիլմի համաշխարհային պրեմիերան կայացել է 1977 թվականի դեկտեմբերի 22-ին։

## Սյուժե
Բրոդվեյի դերասանուհի Միրթլ Գորդոնն ապրում է սովորական հաշվարկված կյանքով։ Սակայն ակամայից դառնալով իր երիտասարդ երկրպագուհու մահվան ականատեսը` նրա կյանքի սովորական ընթացքը փոխվում է։ Նա ընկնում է դեպրեսիայի մեջ։ Նրա հոգեբանական դրությունը խանգարում է նրա փորձերին` վտանգի տակ դնելով նաև նրա ամբողջ կարիերան։

## Դերերում

## Ֆիլմի մասին
Ըստ ռեժիսորի` ինքը ցանկացել է ֆիլմ նկարահանել «ծերության հանդեպ մարդու ռեակցիայի մասին, այն մասին, թե ինչպես կարելի է հաղթել, երբ գրավչությունն այլևս առաջվանը չէ, երբ չկա նախկին ինքնավստահությունը ինքդ քո և քո կարողությունների հանդեպ»»:

Չնայած նրան, որ ֆիլմը նկարահնվել է Կասավետիսի համար խորթ մոդեռնիստական կառուցվածքով, այն է` թատրոն էկրանի վրա, հորինվածքի ու կյանքի միահյուսվածք, քննադատներն ընդգծել են «կյանքի այն համոզիչ նմանությունը», որով այն ստեղծվել է։

Որոշ վեճեր է առաջացրել աղջիկ-ուրվականի պատրանքայնությունը։ Օրինակ, երբ Նենսին, որին ոչ ոք Միրթլից բացի չէր տեսնում, սենյակ է մտնում, բոլոր ներկաները հայացքները նրան են ուղղում։ Երբ Միրթլը մոլեգնած ծեծում է Նենսիին, վերջինս, արյունաշաղաղ գոռում է, որ ինքը ցավ է զգում։

Գրախոս Միխայիլ Տրոֆիմենկովը դա այսպես է բացատրում. 

## Պարգևներ և առաջադրումներ
Պարգների և առաջադրումների ամբողջական ցանկը Internet Movie Database կայքում։

Ֆիլմն ավելի ուշ ցուցադրվել է 1992 թվականի Կաննի կինոփառատոնի արտամրցութային ծրագրում։

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Գրախոսություն «Պրեմիերա» ֆիլմի մասին ''seance.ru'' կայքում
* Ռոջեր Էբերտի գրախոսությունը
*  
*  
* 

Կատեգորիա:1970-ականների անգլերեն ֆիլմեր
Կատեգորիա:1977 դրամա ֆիլմեր
Կատեգորիա:1977 ֆիլմեր
Կատեգորիա:Ամերիկյան անկախ ֆիլմեր
Կատեգորիա:Ամերիկյան դրամա ֆիլմեր
Կատեգորիա:Լոս Անջելեսում նկարահանված ֆիլմեր
Կատեգորիա:Ֆիլմեր դերասանների մասին
Կատեգորիա:Ֆիլմեր թատրոնի մասին
Կատեգորիա:Ֆիլմեր, որոնց գործողությունները տեղի են ունենում Նյու Յորքում
Կատեգորիա:1970-ականների ամերիկյան ֆիլմեր
Կատեգորիա:Ֆիլմեր, որոնց գործողությունները տեղի են ունենում Կոնեկտիկուտում
Կատեգորիա:Ֆիլմեր հարբեցողության մասին
Բաբելոնի աշտարակ (Բաթում)

**Բաբելոնի աշտարակ** (), երկնաքեր, որը կառուցվում է Վրաստանի Բաթում քաղաքում։ Բարձրությունը կազմելու է 170 մետր (ունենալու է 47 հարկ)։ Աշխատանքների ավարտից հետո, հավանաբար, շինությունը կլինի Բաթումի ամենաբարձր կառույցը։ Բարձրահարկ շինությունն օգտագործվելու է զբոսաշրջային նպատակներով։

Շինարարությունն իրականացվել է Օմեր Իլքնուրի հսկողության ներքո և ներառելու է 4 աստղանի հյուրանոց, խաղատուն, բնակարաններ, սոցիալական օբյեկտներ, խանութներ, գրասենյակներ, ռեստորաններ և բարեր։

Բաթումի բնակիչները կազմակերպել են բողոքի ցույցեր՝ ընդդեմ Բաբելոնի աշտարակի գիշերային շինարարության։ Նրանց խոսքերով՝ 20 օր շարունակ շինարարությունն իրականացվել է 24-ժամյա ռեժիմով։

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* 
* Вавлионская башня на Tago Architects
* Babillon башне на Emporis

Կատեգորիա:Բաթումի շենքեր և կառույցներ
Կատեգորիա:2018 հիմնադրումներ
Կատեգորիա:150-ից մինչև 199 մետր բարձրությամբ երկնաքերներ
Manic (ալբոմ, Հոլզի)

**Manic**, ամերիկացի երգչուհի Հոլզիի երրորդ ստուդիական ալբոմը, որը թողարկվել է 2020 թվականի հունվարի 17-ին Capitol Records լեյբլում։ Ալբոմի թողարկմանը նախորդել են «Graveyard», «You Should Be Sad» և 2018 թվականին Billboard Hot 100 չարթի առաջին հորիզոնական զբաղեցրած «Without Me» սինգլները։ Ձայնագրություններում մասնակցել են այնպիսի երաժիշտներ, ինչպիսիք են Dominic Fike-ը, կանադացի երգչուհի Ալանիս Մորիսեթը և հարավկորեական BTS խմբի ռեփեր Շուգան։ Նոր ալբոմի առաջխաղացման համար Հոլզին նախատեսում է իր երրորդ՝ Manic World Tour համաշխարհային շրջագայությունը։

## Պատմություն
2019 թվականի մարտին Հոլզին առաջին անգամ հայտարարել է իր երրորդ ալբոմի թողարկման մասին։ «Nightmare» անկախ սինգլը, որը թողարկվել է 2019 թվականի մայիսի 17-ին, սկզբնապես պետք է դառնար ալբոմի գլխավոր սինգլը։ «Nightmare» երգի տեսահոլովակի դրվագները ցույց են տալիս Հոլզիին, որը օրաթերթում ընթերցում է «MANIC» և «H3 / AI / 10—2019» հոդվածները, ինչի պատճառով 2019 թվականի հոկտեմբերին շշուկներ էին պտտվում ալբոմի թողարկման ենթադրյալ ամսաթվի մասին։

2019 թվականի սեպտեմբերի 12-ին Հոլզին սոցիալական ցանցերում հայտնել է նոր ալբոմի անվան, ինչպես նաև նշել իր պաշտոնական կայքում գտնվող ալբոմի հղումը։ Այնտեղ տեղադրված է նոր ալբոմի շապիկը։ Ալբոմը ներառում է 16 երգ։

## Սինգլներ
2018 թվականի հոկտեմբերի 4-ին թողարկվել է «Without Me» սինգլը։ Երաժշտական տեսահոլովակը թողարկվել է նույն թվականի հոկտեմբերի 29-ին։ Երգը 18-րդ հորիզոնականով դեբյուտ է արել Billboard Hot 100 չարթում, սակայն, հետագայում առաջին հորիզոնական է հասել՝ դառնալով երգչուհու կարիերայի, որպես սոլո արտիստ, առաջին չարթթոփերը։ Սկզբնապես մտածված էր որպես անկախ սինգլ, սակայն երգը ներառվել է ալբոմի վերջնական երգացանկում։

Երկրորդ՝ «Graveyard» սինգլը թողարկվել է 2019 թվականի սեպտեմբերի 13-ին՝ նոր ալբոմի նախնական պատվերների հետ միասին։ Դերասանուհի Սիդնի Սուինիի մասնակցությամբ ուղեկցվող տեսահոլովակը թողարկվել է 2019 թվականի հոկտեմբերի 8-ին։ Billboard Hot 100 չարթում երգը 34-րդ հորիզոնական է զբաղեցրել։

2019 թվականի սեպտեմբերի 29-ին, նշելով իր ծննդյան տարեդարձը, երաժշտական տեսահոլովակի հետ միասին Հոլզին թողարկել է երրորդ՝ «Clementine» սինգլը։

2019 թվականի սեպտեմբերի 3-ին Ինստագրամում առցանց սեսիայի ժամանակ Հոլզին ասել է, որ երկու նոր երգ և երաժշտական տեսահոլովակ թողարկվելու են 2019 թվականի դեկտեմբերի 6-ին։ Մի քանի օր անց նա հայտարարել է, որը «Finally // Beautiful Stranger»-ը կդառնա չորրորդ սինգլ, իսկ «Suga’s Interlude»-ը՝ փրոմոսինգլ։ «Finally // Beautiful Stranger» երգի երաժշտական տեսահոլովակը թողարկվել է երգերի հետ միասին։

2020 թվականի հունվարի 10-ին թողարկվել է վեցերորդ՝ «You Should Be Sad» սինգլը։ Նույն օրը թողարկվել է երաժշտական տեսահոլովակը։ Հունվարի 14-ին երգը հայտնվել է ամերիկյան ռադիոյում։

## Երգացանկ
Apple Music-ի և Google Play Music-ի տվյալներով։

## Չարթեր

## Հավաստագրումներ

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:2020 ալբոմներ
Կատեգորիա:Հոլզիի ալբոմներ
Կատեգորիա:Ֆինիս Օ'Քոնելի պրոդյուսերավորած ալբոմներ
Քինգս-Քրոս (երկաթուղային կայարան)

**Քինգս-Քրոս,** (), երկաթուղային կայարան Լոնդոնի հյուսիս-արևելյան մասում`Քեմդենում, Սենտ-Պանկրաս կայարանի մոտակայքում։

Քինգս-Քրոս երկաթուղային կայարանը կառուցվել է Ջոն Թերնբուլի և Լյուիս Քաբիթի նախագծով`առաջին համաշխարհային ցուցահանդեսի բացման համար։ Երկաթուղային կայարանի շենքը բացվել է 1852 թվականի հոկտեմբերի 14-ին։

Ունի ձգված ուղղանկյան տեսք, գլխավոր ճակատը՝ հարավայինը, տեղակայված է կարճ երեսին։ Իրենից ներկայացնում է 2 զուգահեռ գնացող կամարակապեր (որոնցից յուրաքանչյուրի տակ տեղակայված է երկաթուղի), որոնք կցվում են գլխավոր ճակատին։

Նոր տեսակի շինության ճարտարապետության յուրահատուկ գիծը դեկորի բացակայությունն էր, միայն կրող կոնստրուկցիաներ։ Շինարարության մեջ օգտագործվել են հետևյալ նյութերը. կամարակապերը պատրաստված են ապակուց և մետաղից, իսկ շինարարության մեջ օգտագործվել է երկաթբետոն։

## Երկաթգծի կայարանը մշակույթում
left|thumb|300px|Զբոսաշրջիկները արևմտյան մուտքի 9¾ կառամատույցի վրա
* Համաձայն լեգենդի՝ Քինգս Քրոս երկաթգծի կայարանը կառուցվել է կելտերի լեգենդար թագուհի Բոուդիկայի վերջին մենամարտի վայրում, կամ, այլ տարբերակի համաձայն նրա մարմինը թաղվել է երկաթգծի կայարանի կառամատույցներից մեկի տակ։
*Pet Shop Boys խումբն ունի «King’s Cross» անունով երգ։
*Դոնալդ Բիսեթի «Սենտ-Պանկրաս և Քինգս Քրոս» պատմվածքում ասվում է, որ այս կայարանները, գտնվելով միմյանց չափազանց մոտիկ` մենամարտել են։ Կռվի պատճառը եղել է մշտական հարցն այն մասին, թե ով է նրանցից ավելի լավը։ Սա հանգեցրել է գնացքների երթևեկության խախտման և խառնաշփոթի ուղևորների մեջ։ Վերջում Լոնդոնի խելացի լորդ-քաղաքապետը թագուհուն խորհուրդ է տվել մեդալը փոխանցել Յուսթոնի երկաթուղային կայարանին, ինչը դարձել է Քինգս Քրոս և Սենտ-Պանկրաս կայարանների հաշտեցման պատճառ։
*Ջոան Ռոուլինգի «Հարրի Փոթեր» վիպաշարում ասվում է, որ 9 և 10 հարթակների միջև կա գաղտնի անցում դեպի կախարդական 9¾ կառամատույց, որից գնում է գաղտնի գնացք դեպի Հոգվարթս։ Սակայն 9 և 10 հարթակները իրարից անջատված են ոչ թե սյուներով, այլ երկու երկաթուղագծերով։ Շարքի էկրանիզացման նկարահանումների ժամանակ անցումը դեպի 9¾ կառամատույց նկարահանել են 3-րդ և 4-րդ կառամատույցների միջև։ 2000 թվականին՝ «Հարրի Փոթերը և Կրակի գավաթը» գրքի վաճառքի առաջին օրերին, առաջին կառամատույցի վրա Ջոան Ռուլինգը մակագրել է գրքի օրինակները։
* «Կինը սևի մեջ» ֆիլմում գլխավոր հերոս Արթուր Կիպսը Քինգս Քրոս կայարանից գնում է ուրվականներով հարուստ տուն։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:1852 բացված երկաթուղային կայարաններ
Կատեգորիա:Երկաթուղային կայարաններ
Գեորգե Բրիչագ

**Գեորգե Բրիչագ** (, ), մոլդովացի հասարակական գործիչ, իրավապաշտպան, այլախոհ,  հակակոմունիստական շարժման անդամ։ Մոլդովայի խորհրդային օկուպացիայի  դիմակայության խորհրդանիշ։

Չեխական «Մարդը վտանգի մեջ» հասարակական կազմակերպության (2004) «Մարդը մարդուն» մրցանակի դափնեկիր։

## Կենսագրություն
Գեորգե Բրիչագը ծնվել է 1928 թվականի ապրիլի 15-ին։ 1940-ականներին նա ղեկավարում էր հակախորհրդային դիմադրության առաջին բջիջներից մեկը, որի համար նրան դատապարտեցին 10 տարվա ճամբարային բանտարկության և  յոթ տարվա աքսորի։

Վերջին տարիներին Գեորգե Բրիչագը դարձել էր Մոլդովայի Հանրապետությունում կոմունիզմի դեմ պայքարի խորհրդանիշներից մեկը։ Նա ակտիվորեն ընդդիմանում էր Բելց քաղաքում կոմունիստների կողմից Լենինի հուշարձանի վերականման փորձերին։ Բրիչագը խոստացավ ինքնահրկիզման ակտ կազմակերպել «համաշխարհային պրոլետարիատի առաջնորդ»-ի հուշարձանի տեղադրման դեմ` ի նշան բողոքի։

Գեորգե Բրիչագը եղել է *[[Amnesty International]]*-ի անդամ, ինչպես նաև Մարդու իրավունքների հելսինկյան հանձնաժողովի տեղական մասնաճյուղի փոխնախագահ։ 2005 թվականի ապրիլին Չեխիայի «Մարդը վտանգի մեջ» հիմնադրամը (Պրահա) նրան շնորհեց 2004 թվականի «Մարդը մարդուն» մրցանակը «Մոլդովայի Հանրապետությունում մարդու իրավունքների պաշտպանության գործում ունեցած ավանդի և խորհրդային գաղափարախոսության խորհրդանիշների վերականգնման գործընթացի  դեմ պայքարում  ունեցած ավանդի համար»։

Գեորգե Բրիչագը մահացել է 2008 թվականի օգոստոսի 16-ին։ Նա թաղված է Բելց քաղաքի հին գերեզմանատանը։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Մոլդովացի հասարակական գործիչներ
Կատեգորիա:Մոլդովացի հակակոմունիստներ
Կատեգորիա:Իրավապաշտպաններ
Կատեգորիա:Խորհրդային այլախոհներ
2Б18

**2Б18** կամ **«Нона-М»**, ռուսական քարշակվող ականանետ։

Մշակվել է «Ճշգրիտ մեքենաշինության կենտրոնական գիտահետազոտական ինստիտուտի» կողմից։ Սերիական արտադրության դրված չէ։ Զինված ուժերում չի օգտագործվում։

## Ստեծման պատմություն
Քարշակվող հրետանային 2Б16 «Нона-К» ստեղծմանը զուգընթաց առաջադրվել էր ստեղծել զենքի կոմբինացված տարբերակը։ Մշակման ընթացքում արտադրվել են մի քանի փորձանմուշ։ Զինամթերքի ապահովման և օգտագործման բարդության պատճառով քարշակվող զենքի այս տարբերակը մերժվել է։ Արդյունքում սպառազինության մեջ է մտել 2А51 քարշակվող ականանտը 2Б16-ի կամ «Нона-К» ամբողջությամբ ունիֆիկացված տարբերակը։ Մշակումների ընթացքում ստեղծված նմուշները հետագայում օգտագործվել են որպես բալիստիկ զինամթերքների վերամշակման սարքավորումներ։

1990-ականների վերջերին Ռուսաստանի պաշտպանության նախարարությունը կրկին հետաքրքրություն է ցուցաբերել քարշակավոր ականանետի ստեղծման նկատմամբ։ Գլխավոր հրթիռահրետանային վարչությունը ՏՏԱ ավտոշինության կենտրոնական գիտահետազոտական ինստիտուտին հանձնարարական է տվել մշակել «Нона-М» համարանիշով քարշակային ականանետ, սակայն որոշ ժամանակ անց այդ աշխատանքները ֆինանսավորման բացակայության պատճառով դադարեցվել են։ Հետագայում «Нона-М»-ի բոլոր մշակումները  օգտագործվել են 2Б23 կամ «Нона-М1»-քարշակային ականանետի պատրաստման ժամանակ։

## Կառուցվածքային նկարագիր
Ականանետը տեղաշարժվում է անվային ընթացքով։ Որպես քարշակ՝ օգտագործում են ГАЗ-66 և УАЗ-469 ավտոմեքենաները։

## Ծանոթագրություններ

## Գրականություն
* 
* 
* 

Կատեգորիա:1990 հիմնադրումներ
Կատեգորիա:Ականանետներ
Մարդու իրավունքների հարցերով հատուկ զեկուցող Իրանում

**Մարդու իրավունքների հարցերով հատուկ զեկուցող Իրանում** (), ՄԱԿ-ի հատուկ զեկուցող, որի մանդատը Իրանում մարդու իրավունքների խախտումների դիտարկումն ու հետաքննությունն է։ Ներկայիս հատուկ զեկուցողը Ջավաիդ Ռեհմանն է։ Նա Իրանում վեցերորդ հատուկ զեկուցողն է՝ հաջորդելով Անդրես Ագիլարին (1984-1986), Ռեյնալդո Գալինդո Պոհլին (1986-1995), Մորիս Կոպիտորնին (1995-2002), Ահմեդ Շահիդին (2011-2016) ) և Ասմա Ջահանգիրին (2016–2018)։

## Պաշտոնավարում
### Անդրես Ագիլար (1984-1986)
1984 թվականին ՄԱԿ-ի մարդու իրավունքների հանձնաժողովը (UNCHR) վենեսուելացի Անդերս Ագիլարին նշանակեց Իրանում իր հատուկ ներկայացուցիչ մարդու իրավունքների ոլորտում։ Իրանը հրաժարվեց համագործակցել նրա հետ, և նա «ի վերջո հրաժարական տվեց՝ չկարողանալով համոզել իրանցի պաշտոնյաներին որևէ կերպ համագործակցել իր հետ։

### Ռեյնալդո Գալինդո Պոհլ (1986-1995)
Գալինդո Պոհլը ականավոր դիվանագետ և իրավաբանության պրոֆեսոր է Էլ Սալվադորից և ծառայել է որպես հատուկ ներկայացուցիչ 1986 թվականից մինչև 1995 թվականը։ Նա երեք անգամ այցելել է Իրան 1990-1992 թվականներին, բայց երրորդ այցից հետո նրան արգելեցին այցելել Իրան։

### Մորիս Կոպիտորն (1995-2002)
Գալինդո Պոհլի պաշտոնաթողությունից հետո ՄԱԿ-ի մարդու իրավունքների հանձնաժողովը որպես Հատուկ զեկուցող նշանակեց կանադացի փաստաբան Մորիս Կոպիտորնին։ 2002 թվականի ապրիլի 22-ին ՄԱԿ-ի մարդու իրավունքների հանձնաժողովը քվեարկեց, որ Հատուկ զեկուցողի մանդատի նոր թեկնածու չնշանակվի։ Այս որոշումը դատապարտել են  Human Rights Watch (HRW) և ԱՄՆ-ի Միջազգային կրոնական ազատությունների հանձնաժողովը (USCIRF):

### Ահմեդ Շահիդ (2011-2016)
2011 թվականի մարտին ՄԱԿ-ի մարդու իրավունքների խորհուրդը վերահաստատեց այդ մանդատը, որը ՄԱԿ-ի մարդու իրավունքների հանձնաժողովը դադարեցրել էր 2002 թվականին՝ Իրանի Իսլամական Հանրապետությունում մարդու իրավունքների իրավիճակի հատուկ զեկուցողի վերաբերյալ։ Ահմեդ Շահիդը 2011-2016 թվականներին պաշտոնավարել է որպես հատուկ զեկուցող։ Նա շարունակեց պաշտոնավարել՝ դառնալով ՄԱԿ-ի Կրոնի կամ հավատքի ազատության հարցերով հատուկ զեկուցող։ Ահմեդ Շահիդը երկու անգամ եղել է Մալդիվների արտաքին գործերի նախարար 2005-2007 և 2008-2010 թվականներին։

### Ասմա Ջահանգիր (2016-2018)
2016 թվականին Ասմա Ջահանգիրն ընտրվել է որպես Հատուկ զեկուցող։ Նա պակիստանյան ծագմամբ մարդու իրավունքների պաշտպան է և Պակիստանի Գերագույն դատարանների փաստաբանների ասոցիացիայի նախկին նախագահը։ 2018 թվականի փետրվարի 11-ին Լահորում Ասմա Ջահանգիրի մոտ սրտի կաթված է եղել, իսկ ավելի ուշ նա մահացել է հիվանդանոցում։

### Ջավաիդ Ռեհման (2018-)
2018 թվականի հուլիսի 7-ին Ջավաիդ Ռեհմանը նշանակվել է մարդու իրավունքների իրավիճակի վերաբերյալ ՄԱԿ-ի հատուկ զեկուցող Իրանի Իսլամական Հանրապետությունում։

## Ցանկ

## Տես նաև
* Մարդու իրավունքների բարձրագույն խորհուրդ (Իրան)

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:ՄԱԿ-ի հատուկ զեկուցողներ
Կատեգորիա:Մարդու իրավունքներն Իրանում
Yummy

**«Yummy»**, կանադացի երգիչ Ջասթին Բիբերի երգ, որը թողարկվել է 2020 թվականի հունվարի 3-ին՝ որպես գլխավոր սինգլ նրա սպասվող հինգերորդ ստուդիական ալբոմից։ «Yummy»-ն թողարկվել է Def Jam Recordings լեյբլի կողմից։ Երգի հեղինակներն են ինքը Ջասթին Բիբերը, Էշլի Բոյդը, Դենիել Հեքեթը, Ջեյսոն «Poo Bear» Բոյդը և Սաշա Սիրոտան։ Երգը դարձել է Բիբերի առաջին սոլո ձայնագրությունը վերջին երեք տարվա ընթացքում։

## Պատմություն
Երգի առաջին թիզերը իր պատկերով դաշնամուրի առաջ Բիբերը տեղադրել է սոցիալական ցանցերում 2019 թվականի դեկտեմբերի 23-ին։ Մի օր անց նա հայտարարել է սինգլի անոնսի մասին, բեռնելով դրա թրեյլերը ՅուԹյուբում, որտեղ ցուցադրվում էր, թե ինչպես է Բիբերը քայլում լքված լցակայանի մոտ։ Թրեյլերում նաև հայտարարվել է Հյուսիսային Ամերիկայով նրա սպասվող համերգային շրջագայության մասին, որը կսկսվի 2020 թվականի մայիսի 14-ին։

## Երաժշտություն
«Yummy»-ն R&B ժանրի երգ է՝ համատեղած փոփ-թրեփի ռիթմերի հետ։ Երգը բաղկացած է «հստակ բասային գծից և հնչեղ ստեղնաշարայիններից»։ Բիբերի ռեփը հնչում է կրկներգից առաջ, այն ժամանակ, երբ ինքը երգում է դա իր ֆալցետով երաժշտական բրիջում։ Forbes ամսագրից Բրայն Ռոլին անվանել է կրկներգը «գայթակղիչ», սակայն «անիմաստ»։ Երգը նվիրված է Բիբերի կնոջ՝ Հեյլի Բիբերին (նրանք պաշտոնապես ամուսնացել են 2018 թվականին)։

## Գնահատականներ
Երգը քննադատների և երաժշտական հրատարակությունների կողմից ոչ միանշանակ գնահատականներ է ստացել, որոնք գովել են «վառ» R&B ձայնագրությունը, բայց քննադատել «asinine» (անիմաստ, հիմար) տեքստը։ Դրական գնահատականներ են տվել Ռանիա Անիֆտոսը Billboard ամսագրից, Բրայան Ռոլին Forbes ամսագրից և Միքաել Վուդը Los Angeles Times թերթից։ Խառը և բացասական գնահատականներ են տվել Սեմ Մուրը NME ամսագրից (...«չարդարացված սպասելիքներ») և Էրիկ Տորրեսը Pitchfork հրատարակությունից («հիմար տեքստ և շեշտաշարժավոր ֆոն)։

## Երաժշտական տեսահոլովակ
«Yummy» երգի համար տեսահոլովակը նկարահանել է ռեժիսոր Բարդիա Զեյնալին, իսկ դրա պրեմիերան կայացել է 2020 թվականի հունվարի 4-ին։ Տեսահոլովակում Բիբերը հայտնվում է վարդագույն սանրվածքով և մասնակցում է մոդայական ռեստորանում ընթրիքի, որտեղ հյուրերը վառ գույներով մթերք են ուտում։

## Ձայնագրման մասնակիցներ։
Ձայնագրման մասնակիցները ըստ Tidal-ի՝

* Ջասթին Բիբեր՝ վոկալ, հեղինակ 
* Poo Bear՝ պրոդյուսեր, հեղինակ 
* Kid Culture՝ պրոդյուսեր 
* Սաշա Սիրոտա՝ պրոդյուսեր, հեղինակ 
* Էշլի Բոյդ՝ հեղինակ 
* Դենիել Հաքեթ՝ հեղինակ 
* Էլիյա Մարեթ-Հիթչ՝ օգնական միքսինգով 
* Չենաո Վանգ՝ ձայնային ռեժիսորի օգնական 
* Քրիս «TEK» Օ'Ռայան՝ ձայնագրում 
* Ջոշ Գադվին՝ ձայնագրում, միքսինգ, վոկալի պրոդյուսեր 
* Քոլին Լեոնարդ՝ ձայնագրում

## Հիթ-շքերթ

## Հավաստագրեր

## Թողարկման պատմություն

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
*
Երեխաների վաճառքի և սեռական շահագործման հարցերով ՄԱԿ-ի հատուկ զեկուցող

**Երեխաների վաճառքի և սեռական շահագործման հարցերով ՄԱԿ-ի հատուկ զեկուցող** (), աշխատում է ՄԱԿ-ի մարդու իրավունքների խորհրդի անունից՝ ուսումնասիրելու աշխարհում երեխաների շահագործումը և առաջարկություններ է անում կառավարություններին՝ ինչպես վերջ տալ նման պրակտիկային։

Պաշտոնը ստեղծվել է 1990 թվականին ՄԱԿ-ի նախկին Մարդու իրավունքների հանձնաժողովի կողմից երեխաների առևտրային սեռական շահագործման և երեխաների վաճառքի հետ կապված աճող միջազգային անհանգստության պայմաններում։ Դրան հաջորդել են ՄԱԿ-ի Գլխավոր ասամբլեայիյի կողմից 1989 թվականի նոյեմբերի 20-ին Երեխայի իրավունքների կոնվենցիայի ընդունումը։ Այս միջազգային փաստաթղթում նշված է, որ «աշխարհի բոլոր երկրներում կան երեխաներ, ովքեր ապրում են բացառապես ծանր պայմաններում, և որ այդպիսի երեխաներին հատուկ ուշադրություն է պետք»։ 2000 թվականին աշխարհի գրեթե բոլոր երկրները ստորագրել և համաձայնել են կիրառել Կոնվենցիայի դրույթները։

Հատուկ զեկուցողը պարտավոր է հետաքննել ամբողջ աշխարհի երեխաների շահագործման դեպքերը և արդյունքների վերաբերյալ զեկույցներ ներկայացնել Գլխավոր ասամբլեային և ՄԱԿ-ի մարդու իրավունքների հանձնաժողովին՝ առաջարկություններ ներկայացնելով այդ երեխաների իրավունքների պաշտպանության վերաբերյալ։ Այս առաջարկությունները հիմնականում ուղղված են կառավարություններին, ՄԱԿ-ի այլ մարմիններին և հասարակական կազմակերպություններին։

2014 թվականի մայիսի 8-ին հատուկ զեկուցող է նշանակվել Մոդ դե բուր Բուկիկիոն, որի պաշտոնավարման ժամկետը 2017 թվականի մարտին երկարացվել է ևս երեք տարով։

Նախկին հատուկ զեկուցողներ՝
* Նաջաթ Մաալլա Մջիդ (2008-2014)
* Խուան Միգել Պետիտ (2001-2008)
* Օֆելյա Կալսետաս-Սանտոս (1994-2001)
* Վիտիտ Մունտարբհորն (1991-1994)

## Տես նաև
* Երեխաների վաճառքի, երեխաների մարմնավաճառության և երեխաների պոռնոգրաֆիայի վերաբերյալ կամընտիր արձանագրություն
* Հատուկ զեկուցող
* ՄԱԿ-ի հատուկ զեկուցող
* Երեխաների թրաֆիքինգ

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
*Office of the UN High Commission for Human Rights
* Special Rapporteur on the Sale of Children, Child Prostitution, and Child Pornography. International Justice Resource Center (IJRC)

Կատեգորիա:Երեխայի սեռական բռնություն
Կատեգորիա:ՄԱԿ-ի հատուկ զեկուցողներ
Կատեգորիա:Մանկական աշխատանք
9М38

**9М38**, խորհրդային զենիթահրթիռային համակարգ 9К37 «Բուկ» զենիթահրթիռային համալիրի կառավարվող հրթիռը։

## Ստեղծման պատմություն
thumb|175px|left|«9М38» հրթիռի հուշարձան
Հրթիռի առաջին մշակումները կատարել է «Վիմպել» պետական մեքենաշինական կոնստրուկտորական բյուրոն։ 1973 թվականի հունվարի 13-ից մշակումը փոխանցվել է «Նովատոր» ՕԿԲ-ին, որտեղ հրթիռի ստեղծումը ղեկավարել է Լ․ Վ․ Լյուլյովը։ Սկզբում 9М38 հրթիռը նախատեսված էր 9К37 «Բուկ» ԶՀՀ-ի կազմում օգտագործելու համար, սակայն 1974 թվականին որոշում է ընդունվել արագացնելու 9А38 ինքնագնաց կրակային համակարգի և 9М38 հրթիռի մշակումը։ 9К37 «Բուկ» ԶՀՀ-ների մշակումը որոշվել է իրականացնել երկու փուլով։ Առաջին փուլը նախատեսում էր 2К12М3 «խորանարդ-М3» ինքնագնաց 9А38 կրակային համակարգի ներդրում 9М38-ով։ Նոր համալիրը ստացել է 9К37-1 «Բուկ-1» անվանումը։

## Կառուցվածք
9M38 զենիթային կառավարվող հրթիռը նախատեսված է 2К12М4 կամ 9К37 ԶՀՀ-ների կազմում օգտագործելու համար։ 9M38 հրթիռն ունի մեկ աստիճան՝ երկլեզու պինդ հրթիռային շարժիչով։ արժիչի աշխատանքի ընդհանուր ժամանակը 15 վայրկյան է։

9М38 հրթիռը կառուցված է փոքր երկարության X-ձևավորված թևի նորմալ սխեմայով՝ M-22 համալիրի նավային տարբերակում օգտագործման ժամանակ ներկայացվող գաբարիտային սահմանափակումներին համապատասխանության համար։ Հրթիռի դիմաց տեղակայված է ինքնանշանավորման կիսաակտիվ գլուխ ՝ էլեկտրասնուցմամբ։ Ինքնանշանառման ղեկավարի հետևում է 70 կգ ընդհանուր զանգվածի բեկորային-ֆուգասային մարտական մասը՝ 34 կգ տրոտիլի և հեքսոգենի խառնուրդով։ Հրթիռը թույլ է տալիս խոցել մինչև 19g ծանրաբեռնված մանևրող թիրախները 3,5-ից մինչև 32 կմ հեռավորության վրա՝ 25 մետրից մինչև 20 կիլոմետր բարձրության վրա։

## Սպառազինությունում
Բուկ-М1 ԶՀՀ-ն գտնվում է հետևյալ երկրների սպառազինության մեջ․

* Վրաստանը (2013, մոտ 100 հրթիռ 9M38 Ուկրաինան Վրաստանին է փոխանցել 2007-2008 թվականներին SIPRI-ի տվյալներով)։
* Ուկրաինան 2016 թվականի տվյալներով ունի 72 համալիր։
* Եգիպտոսը 2016 թվականի տվյալներով ունի ավելի քան 40 համալիր։
* Հնդկաստանը Ռուսաստանից 144 9M38M1 հրթիռ է ստացել 2008 թվականին՝ համատեղվող ռազմանավերի ֆրեգատներում օգտագործելու համար։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Զենիթային հրթիռներ
Կատեգորիա:Զենք այբբենական կարգով