Գերի Մակկիննոն

**Գերի Մակկիննոն** (, ծնվել է 1966 թվականի փետրվարի 10-ին), շոտլանդացի հաքեր, ով մեղադրել է «բոլոր ժամանակների խոշորագույն հաքերայի հարձակման մեջ», որը կատարվել է ռազմական համակարգիչների վրա։ Այս մեղադրանքներին ի պատասխան, նա ասել է, որը տեղեկւթյուն էր փնտորւմ ԱՕԹ քողարկման մասին, որը օգտակար կլինի հասարակությանը։

Ըստ պաշտոնական տեղեկության, 2006 թվականի հուլիսին Մեծ Բրիտանիայում որոշում է ընդունվել նրան արտահանձնել ԱՄՆ-ին։ 2007 թվականի փետրվարին Գերիի փաստաբանը հայտ ներկայացրեց դատարան ներման խնդրանքով, որը մերժվեց ապրիլի 3-ին։  Հունիսի 30-ին Լորդերի պալատի բողոքարկամ հանձնաժողովը համաձայնեց լսել փաստաբանին, և 2008 թվականի հունիսի 17-ին սկսեցին քննել գործը։ Դատը, որը կայացավ 2008 թվականի հուլիսի 30-ին լորդերի պալատի որոշմանը համաձային, վճռեց Գերի Մակկիննոնին արտահանձնել ԱՄՆ-ին։  Նրան տվեցին 2 շաբաթ ժամանակ մարդու իրավունքների Եվրոպական դատարանում գործը վիճարկելու համար, ինչպես նաև դատարանը հրաժարվեց տալ ևս երկու շաբաթ ժամանակ, այսպիսով տալով վերջնական ժամանակ մինչ օգոստոսի 28-ը։

Այդ ժամանակ անվտագությունից ելնելով որոշում կայացվեց վիճարկել որոշումը, այն պատճառով, որ Գերիի մոտ 2008 թվականի օգստոսին անց կացված ստուգման ժամանակ հայտնաբերվել էր Ասպերգերի համախտանիշ։ 2009 թվականի հուլիսի 31-ին Մակկիննոնին զրկեցին գործի վերանայման հնարավորությունից, ինչպես նաև հետագա քննումից բրիտանական դատարաններում։ 2009 թվականի հոկտեմբերի 27-ին Բրիտաիայի ներքին գործերի նախարար Ալան Ջոնսոնը հայտարարեց, որ գործը չի շարունակվի մինչ բժշկական հետաքննության ամբողջական ավարտը, դրանով իսկ Մակկիննոնի թիմին ժամանակ տալով Եվրոպական դատարան դիմելու համար։

2009 թվականի նոյեմբերի 27-ին որոշում ընդունվեց արտահանձնման մասին։ Մակկիննոնի փաստաբանին հղված նամակում նշված էր, որ արտահանձնումը չի խախտում իր հաջախորդի իրավունքները, և որ Մակկիննոնը անհապաղ պետք է արտահանձնվի ԱՄՆ-ին։

## Նախապատմություն
Մակկիննոնը ծնվել է շոտլանդական Գլազգո խոշոր քաղաքում։ Միջնակարգ կրթություն է ստացել Լոնդոնի հյուսիսում գտնվող Highgate Wood դպրոցում։ Աշխատել է որպես համակարգի ադմիստրատոր։ Մեղադրվում է 1997 թվականին ԱՄՆ-ի  ռազմական համակարգիչների վրա կատարած հարձակման, ինչպես նաև 2000 և 2001 թվականներին NASA-ի վրա հարձակման մեջ։ Հաքերը օգտագործել է «Solo» անունը։

ԱՄՆ-ի աղբյուրը հաստատում է, որ նա օպերացիոն համակարգից ջնջել է կարևոր ֆայլեր, ինչն էլ պատճառ է հանդիսաել Վաշիգթոնի շրջանի 2000 ավել ռազմական համակարգիչների չաշխատելուն, ինչպես նա ջնջել է ԱՄՆ-ի զենքերի գրանցման մատյանը։ Ավելի ուշ հայտարարվեց, որը հաքերային հարձակումից կրած վնասը վրանցնելը ԱՄՆ-ի համար արժեցավ $ 800 000։ Մակկիննոնը բացառում է վնաս հասցնելու փաստը, և նշում է, որ ԱՕԹ սարքերի մասին տեղեկության փնտրտուքի ժամանակ նա ցանցում գտել է մի առանց գաղտնաբառ համակարգիչ և հասանելիություն է ստացել համակարարգչին, որտեղ էլ նա թողել է բազմաթիվ նշումներ կապված ցանցի խոցելիության մասին։ Նա համոզված է, որ վնասը և ֆինանսական կորուստները հորինված են ԱՄՆ-ի կողմից։ Մակկիննոնը նշեց, որ նա կարող էր վնասել մեկ համակարգչի, իսկ մնացած համակարգիչների հասցված վնասների մասին նրանք չունեն ապացույց։

Մակկիննոնը գտնվեց և ձեռբակալվեծ բրիտանական բարձր տեխնոլոգիանների ոլոտում հանցագործների դեմ պայքարող հատուկ ստորաբաժանումների կողմից։ Մեծ Բրիտանիայում այսպիսի հանցգործությունը չի կարող պատժվել արտահանձնմամբ։ Նույն տարվա մեջ նա մեղադրվեց նաև ԱՄՆ-ի կառավարության կողից ևս։ Մակկիննոնը առանց, որևէ սահմանափակման մնաց ազատության մեջ մինչ 2005 թվականի հունիսը, սակայն նա այդ պահից սկսած պետք է ամեն գիշեր հաշվառման կանգներ տեղի ոստիկանական մասնճյուղում։ Նրան արգելվում էր գիշերը դուրս գալ փողոց և ունենալ համակարգիչ, որը կունենա դեպի ցանց հասանելիություն։ Սա ողջ սահմանափակումն էր մինչ այն պահը երբ ԱՄՆ-ն պահանջեց արտահանձնել Մակկիննոնին։

Ենթադրվում էր, որ եթե Մակկիննոնը հանձնվի ԱՄՆ-ին, ապա նրան սպասվում է 70 տարի ազատազրկում, դրա հետ մեկ տեղ կար վախ, որ նա իր պատժը կկրեր Գուանտանամոյի բանտում։

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Gary McKinnon support website 
* Support website by Gary McKinnon’s mother 
* Hacker Voice Radio interview with Mckinnon
* Facing 60 years in US prison after hacking into Pentagon
* British hacker loses extradition appeal
* Profile BBC News — lost his appeal in the UK’s House of Lords 30 Jul 2008
* Paranormal Daily News — Gary McKinnon should be praised and not punished
* Dan Bull — Free Gary (an open letter to the Home Secretary)
* Coverage of the Gary McKinnon case since 2006

Կատեգորիա:Բրիտանացի հանցագործներ
Կատեգորիա:Գլազգո քաղաքում ծնվածներ
Կատեգորիա:Դատավարություններ
Կատեգորիա:Էքստրադիցիա
Կատեգորիա:Տեղեկատվական անվտանգություն