open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Ֆուտբոլի տարատեսակներ

**Ֆուտբոլի տարատեսակներ,** ֆուտբոլի տարբեր տեսակներ, հիմնականում քիչ ֆուտբոլիստներով ֆուտբոլ։ Ֆուտբոլի տարատեսակներից են նաև վիրտուալ ֆուտբոլը և սեղանի ֆուտբոլը, ինչպես նաև թղթի վրա ֆուտբոլը, որը տրամաբանական խաղ է։ Քանի որ Ֆուտբոլը տարածված խաղ է, գոյություն ունեն բազմաթիվ խաղեր, որոնք նմանակում են ֆուտբոլը։

## Տեսակներ
* Լողափնյա ֆուտբոլ, որը խաղում են ավազի վրա
* ֆուտզալ (AMF)
* մինի ֆուտբոլ կամ ֆուտզալ (FIFA), որը խաղում են հատուկ ծածկույթով դահլիճում 
* շոուբոլ, որը խաղում են հարմարեցված հոկեյի խաղադաշտում, որը ծածկված է արհեստական խոտածածկույթով
* բակային ֆուտբոլ, որը խաղում են ցանկացած չափի, ցանկացած ծածկույթի վրա տարբեր քանակի ֆուտբոլիստներով
* ճահճայաին ֆուտբոլ խաղում են ցեխում
* ազատ ոճի ֆուտբոլ, որը ուղեկցվում է տարբեր հնարքներով և աճպարարություններով
* ռաշբոլ խաղում են դաշտում դաշտը բաժանված է դարպասապահի զոնա, տուգանային զոնա, պաշտպանական զոնա, չեզոք զոնա, հարձակվողական զոնա
* եռակողմ ֆուտբոլ միևնույն դաշտում խաղում են 3 թիմ միաժամանակ
* ֆուդաբլբոլ խաղում են ստանդարտ դաշտում 2 գնդակով միաժամանակ
* Մեծ փուչիկներով ֆուտբոլ, խաղում են թափանցիկ մակերեսների վրա։
Ֆուտբոլային խաղերի բազմազանությունը պայմանավորված է ֆուտբոլի հանրաճանաչությամբ։

## Ֆուտբոլի ազգային թանգարան
Մանչեստրում գործում է ֆուտբոլի ազգային թանգարան, որտեղ ցուցադրում են 15 րոպեանոց ֆիլմեր անցյալի հայտնի խաղերից։ Թանգարանի դահլիճներում կան հայտնի խաղացողների մոմե ֆիգուրներ, ֆուտբոլի պատմությունից տարբեր ցուցանմուշներ։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Ֆուտբոլ
Նոյնկիրխեն (այլ կիրառումներ)

**Նոյնկիրխեն**, կարող է վերաբերել՝
* Նոյնկիրխեն - կոմունա Գերմանիայում։ Գտնվում է Բավարիա երկրամասում։ Ենթարկվոըն է Ստորին Ֆրանկոնիա վարչական շրջանին
* Նոյնկիրխեն - շրջան Գերմանիայում
Նովել (այլ կիրառումներ)

**Նովել**, կարող է վերաբերել՝
* Նովել - համեմատաբար սեղմ ծավալի արձակ ստեղծագործություն
* Նովել - գյուղ Արևմտյան Հայաստանում, Բիթլիսի վիլայեթի Գենջի գավառակում
Ա. Աբ. (ծածկանուն)

**Ա. Աբ.**, հայկական ծածկանուն։

Ծածկանունն օգտագործել են հետևյակ անձինք՝

* Ալեքսանդր Աբելյան, ծածկանունն օգտագործել է՝ «Արձագանք» (Թիֆլիս) 1887 - № 44: «Մշակ» (Թիֆլիս) 1886 - № 20; 1887 - № 111; 1889 - № 89; 1892 - № 31:
* Արտաշես Աբեղյան
* Անուշավան Աբովյան

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Կեղծանուններ
Նովի Գորոդոկ (այլ կիրառումներ)

**Նովի Գորոդոկ**, կարող է վերաբերել՝
* Նովի Գորոդոկ - գյուղ Ուկրաինայի Նիկոլաևի մարզի Վեսելինովոյի շրջանում
* Նովի Գորոդոկ - քաղաքատիպ ավան Ռուսաստանի Կեմերովոյի մարզի Կեմերովսկի շրջանի կազմում
Նովի Դվոր (այլ կիրառումներ)

**Նովի Դվոր**, կարող է վերաբերել՝
* Նովի Դվոր - գյուղ Ռուսաստանի Սմոլենսկի մարզի Դորոգոբուժսկի շրջանի կազմում
* Նովի Դվոր - գյուղ Ուկրաինայի Վոլինի մարզի Տուրիի շրջանում
Նովի Սադ (այլ կիրառումներ)

**Նովի Սադ**, կարող է վերաբերել՝
* Նովի Սադ - Սերբիայի մեծությամբ երկրորդ քաղաքը
* Նովի Սադ - գյուղ Ուկրաինայի Ղրիմի Ինքնավար Հանրապետության Սիմֆերոպոլի շրջանում
Նովոալեքսանդրովսկի գյուղական խորհուրդ (այլ կիրառումներ)

**Նովոալեքսանդրովսկի գյուղական խորհուրդ**, կարող է վերաբերել՝
* Նովոալեքսանդրովսկի գյուղական խորհուրդ - Ուկրաինայի Խարկովի մարզի Վելիկոբուրլուկսկի շրջանում
* Նովոալեքսանդրովսկի գյուղական խորհուրդ - Ուկրաինայի Խարկովի մարզի Վոլչանսկի շրջանում
Թատերասեր (ծածկանուն)

**Թատերասեր**, հայկական ծածկանուն։

Ծածկանունն օգտագործել են հետևյակ անձինք՝

* Ալեքսանդր Աբելյան, ծածկանունն օգտագործել է՝ «Գաղութ» (Դոնի Ռոստով) 1914 - № 29: 
* Ավետիս Ալիքսանյան
* Խաչիկ Ամիրյան
* Հովհաննես Ավագյան
* Սուրեն Ավչյան
* Միքայել Բեհրուդյան
* Գևորգ Գրիգորյան
* Մնացական Գուլազյան
* Ռուբեն Զարյան
* Խաչատուր Թեխմիշճյան
* Անտոն Թումանյան
* Արտաշես Կարինյան
* Աշոտ Հայրապետյան
* Արշակ Հարությունյան
* Վահան Հովհաննիսյան
* Սարգիս Մելիքսեթյան
* Պարգև Միսիրյան
* Գևորգ Մկրտումյան
* Մկրտիչ Նալպանտյան
* Գևորգ Չմշկյան
* Գևորգ Պետրոսյան
* Զարեհ Սարյան
* Առաքել Սարուխանյան
* Աշոտ Փալանջյան
* Հակոբ Քարյան

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Կեղծանուններ
Նովոգեորգիևկա (այլ կիրառումներ)

**Նովոգեորգիևկա**, կարող է վերաբերել՝
* Նովոգեորգիևկա - գյուղ Ուկրաինայի Նիկոլաևի մարզի Բաշտանկայի շրջանում
* Նովոգեորգիևկա - գյուղ Ռուսաստանի Բաշկորտոստան հանրապետության Իշիմբայսկի շրջանի կազմում
Նովոդոնեցկի (այլ կիրառումներ)

**Նովոդոնեցկի**, կարող է վերաբերել՝
* Նովոդոնեցկի - գյուղ Ռուսաստանի Ռոստովի մարզի Կաշարսկի շրջանում
* Նովոդոնեցկի - գյուղ (խուտոր) Ռուսաստանի Դաշնության Ռոստովի մարզի Միլյուտինսկի շրջանում
Նովոալեքսանդրովկա (այլ կիրառումներ)

**Նովոալեքսանդրովկա**, կարող է վերաբերել՝
* Նովոալեքսանդրովկա - գյուղ (խուտոր) Ռուսաստանի Դաշնության Ռոստովի մարզի Միլլերովսկի շրջանում։ Մտնում է Սուլինսկի գյուղական համայնքի կազմի մեջ
* Նովոալեքսանդրովկա - գյուղ (խուտոր) Ռուսաստանի Դաշնության Ռոստովի մարզի Միլլերովսկի շրջանում։ Մտնում է Օլխովո-Ռոգսկի գյուղական համայնքի կազմի մեջ
Նովոնադեժդինո (այլ կիրառումներ)

**Նովոնադեժդինո**, կարող է վերաբերել՝
* Նովոնադեժդինո - գյուղ Ռուսաստանի Բաշկորտոստան հանրապետության Բլագովեշչենսկի շրջանի կազմում
* Նովոնադեժդինո - գյուղ Ուկրաինայի Խարկովի մարզի Բլիզնյուկովի շրջանում
Նովոնիկոլաևսկի շրջան (այլ կիրառումներ)

**Նովոնիկոլաևսկի շրջան**, կարող է վերաբերել՝
* Նովոնիկոլաևսկի շրջան - շրջան Ուկրաինայի Զապորոժիեի մարզում
* Նովոնիկոլաևսկի շրջան - մունիցիպալ շրջան Ռուսաստանի Դաշնության Վոլգոգրադի մարզում
Նովոնիկոլսկ (այլ կիրառումներ)

**Նովոնիկոլսկ**, կարող է վերաբերել՝
* Նովոնիկոլսկ - գյուղ Ուկրաինայի Վիննիցայի մարզի Մոգիլյով-Պոդոլսկիի շրջանում
* Նովոնիկոլսկ - գյուղ Ռուսաստանի Պրիմորիեի երկրամասի Ուսուրիյսկի քաղաքային օկրուգի կազմում
Նովոուկրաինսկոե (այլ կիրառումներ)

**Նովոուկրաինսկոե**, կարող է վերաբերել՝
* Նովոուկրաինսկոե - գյուղ Ռուսաստանի Դաշնության Կրասնոդարի երկրամասի Գուլկևիչիի շրջանի կազմում
* Նովոուկրաինսկոե - գյուղ Ուկրաինայի Դոնեցկի մարզի Ամվրոսիևսկի շրջանում
Նովոսիբիրսկ (այլ կիրառումներ)

**Նովոսիբիրսկ**, կարող է վերաբերել՝
* Նովոսիբիրսկ - բնակչության թվով Ռուսաստանի Նովոսիբիրսկի մարզի երրորդ քաղաքը
* Նովոսիբիրսկ - օդանավակայան Նովոսիբիրսկում
Ս. (ծածկանուն)

**Ս.**, հայկական ծածկանուն։

Ծածկանունն օգտագործել են հետևյակ անձինք՝

* Ալեքսանդր Աբելյան, ծածկանունն օգտագործել է՝ «Հայաստանի կոչնակ» (Նյու Յորք) 1932 - № 8:
* Վահրամ Ալազան
* Սիմոն Ալլահվերդյան
* Հայկ Աճեմյան
* Զաքար Ապրեսյան
* Սարգիս Առստամյան
* Սուրեն Ավչյան
* Միսաք Արամյան
* Սևակ Արզումանյան
* Վարդգես Բաբախանյան
* Սամուել Բամպակյան
* Ստեփան Բատիկյան
* Աստվածատուր Բեկ-Հովսեփյան
* Սուրեն Գասապյան
* Սամսոն Գասպարյան
* Սմբատ Գարագաշյան
* Խոսրով Գարապաճագյան
* Սարգիս Գնունի
* Եղիա Գրիգորյան
* Սիմոն Գուլամիրյան
* Ավետիք Գուլոյան
* Մուշե Դանագյոզյան
* Ներսես Դանիելյան
* Սերոբ Դանիելյան
* Սերիկ Դավթյան
* Սամսոն Դովլաթյան
* Ստեփան Եկենյան
* Սարգիս Եսայան
* Սարգիս Երզնկյան
* Սուրեն Երզնկյան
* Սիրան Զարիֆյան
* Ստեփան Զորյան
* Սիլվիա Էվրենյան
* Սեդրակ Թառայան
* Ռուբեն Թերլեմեզյան
* Միհրան Իսպիրյան
* Ստեփան Լիսիցյան
* Սարգիս Խանոյան
* Սուրեն Կարապետյան
* Սիմոն Հախումյան
* Գասպար Հակոբյան
* Սիմոն Հակոբյան
* Սուրեն Հակոբյան
* Սարգիս Հարությունյան
* Սարգիս Հովհաննիսյան
* Սիմոն Հովվյան
* Սերոբ Ղազարյան
* Ստեփան Ղորղանյան
* Սուրեն Ճոտանյան
* Սեդրաք Մանդինյան
* Ստեփան Մանդինյան
* Վահրամ Մանկունի
* Սուրեն Մարտիրոսյան
* Գ. Մգճյան
* Սարգիս Մելիքսեթյան
* Ստեփան Միլտոնյան
* Ստեփան Միրզոյան
* Հարություն Մկրտչյան
* Սմբատ Յուզբաշյան
* Սիմոն Նալբանդյան
* Վաղարշակ Նորենց
* Ստեփան Շահումյան
* Սուրեն Շամլյան
* Սուրեն Չիլինգարյան
* Եղիա Չուբար
* Մովսես Պազարյան
* Ներսես Սազանդարյան
* Սիմակ Սահակյան
* Սահակ Սահառունի
* Հովհաննես Սաղաթելյան
* Խաչիկ Սամվելյան
* Պողիկարպոս Սամուելյան
* Սերովբե Սամուելյան
* Հակոբ Սառիկյան
* Վրթանես Սարաֆյան
* Սամուել Սարգիսյան
* Լևոն Սարգսյան
* Հայրո Սարգսյան
* Մինաս Սարգսյան
* Նիկողայոս Սարգսյան
* Սերոբ Սարգսյան
* Գուրգեն Սարյան
* Հրանդ Սարյան
* Առաքել Սարուխանյան
* Գևորգ Սաֆրազյան
* Վահրամ Սեմերջյան
* Սարգիս Սերթլյան
* Ներսես Սիմոնյան

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Կեղծանուններ
Նովոստրոյկա (այլ կիրառումներ)

**Նովոստրոյկա**, կարող է վերաբերել՝
* Նովոստրոյկա - ավան Ռուսաստանի Դաշնության Ռոստովի մարզի Զերնոգրադի շրջանում
* Նովոստրոյկա - գյուղ Ռուսաստանի Նիժնի Նովգորոդի մարզի Դիվեևսկի շրջանի կազմում
Հայ բեմի բարեկամ (ծածկանուն)

**Հայ բեմի բարեկամ**, հայկական ծածկանուն։

Ծածկանունն օգտագործել են հետևյակ անձինք՝

* Ալեքսանդր Աբելյան, ծածկանունն օգտագործել է՝ «Լույս» (Նոր Նախիջևան) 1910 - № 42:

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Կեղծանուններ
Նովոտրոիցկի (այլ կիրառումներ)

**Նովոտրոիցկի**, կարող է վերաբերել՝
* Նովոտրոիցկի - գյուղ Ռուսաստանի Ռոստովի մարզի Ռոդիոնովո-Նեսվետայսկի շրջանում
* Նովոտրոիցկի - գյուղ Ռուսաստանի Ուդմուրթական հանրապետության Ալնաշսկի շրջանի կազմում
Նոր Խարբերդ (այլ կիրառումներ)

**Նոր Խարբերդ**, կարող է վերաբերել՝
* Նոր Խարբերդ - գյուղ Հայաստանի Արարատի մարզում
* Նոր Խարբերդ - համախար-բերդցիական միության կենտրոնական գործադիր մարմնի տարեկան հանդես
Ֆրանց Կաֆկայի թանգարան

**Ֆրանց Կաֆկայի թանգարան**, թանգարան Չեխիայի մայրաքաղաք Պրահայում` Փոքր քաղաքում, Վլտավա գետի ափին` Մանեսի և Կառլի կամուրջների միջև։ Թանգարանի մուտքի առջև տեղադրված է քանդակագործ Դավիդ Չեռնու կերտած արձանը։ Այն պատկերում է Չեխիայի քարտեզի վրա միզող երկու տղամարդու։

Թանգարանը նվիրված է գրող Ֆրանց Կաֆկային։ Այդտեղ ցուցադրված են հեղինակի գրքերի առաջին հրատարակությունները, նամակները, օրագրերը, ձեռագրերը, լուսանկարները և նրա ձեռանկարները։

Թանգարանում գործում է երկու հիմնական ցուցադրություն - «Էքզիստենցիալ տարածություն» () և «Երևակայական տեղագրություն» ():

## Էքզիստենցիալ տարածություն
Առաջին ցուցադրությունում երևում է այն ազդեցությունը, որ թողել է Պրահան Ֆրանց Կաֆկայի կյանքի և ստեղծագործական ուղու վրա։ Իր փոփոխականությամբ Պրահան Կաֆկային ստիպել է ամփոփվել էքզիստենցիալ տարածության մեջ։ Կաֆկայի արվեստը պարուրված է Պրահայի առեղծվածային և մոգական էությամբ։ Այստեղ ներկայացված են Կաֆկայի օրագրերը և ընտանիքի անդամների հետ ունեցած ծավալուն նամակագրությունը։

## Երևակայական տեղագրություն
Այս ցուցադրությունում ներկայացված են Կաֆկայի կարճ պատմվածքները և վեպերը։ Դրանց մեջ հանդիպող քաղաքը միաժամանակ իրական է և անիրական։ Կաֆկայի բոլոր գործերում մշտապես առկա է Պրահայի ոգին. տեղանունները թեև նշված չեն, բայց դրանց նկարագրությունը հուշում է, որ դրանք գտնվում են Պրահայում։ Սակայն Կաֆկայի «ճարտարապետություն»֊ն այլ նպատակ է հետապնդում և պատմվածքների միջի շինությունները լոկ այլաբանություններ են։

## Արտաքին հղումներ
* Թանգարանի պաշտոնական կայքը

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:2005 հիմնադրումներ Չեխիայում
Կատեգորիա:2005 հիմնադրված թանգարաններ
Կատեգորիա:Գրական թանգարաններ
Կատեգորիա:Կենսագրական թանգարաններ
Կատեգորիա:Չեխիայի թանգարաններ
Կատեգորիա:Պրահայի թանգարաններ
Կատեգորիա:Ֆրանց Կաֆկա
Միյո ուղանցույց

**Միյո ուղանցույց** (), ավտոճանապարհային կամուրջ՝ Ֆրանսիայի հարավում, ունի 7380 ոտնաչափ երկարություն (2460 մ) և 1029 ոտնաչափ բարձրություն (343 մ)։ Կամուրջը բացվել է 2004 թվականի դեկտեմբերի 14-ին։

## Նկարագրություն
Կամրջի նախագծի հեղինակներն էին բրիտանացի ճարտարապետ Նորման Ֆոսթերը և ֆրանսիացի կամրջաշինարար Միշել Վիրլոժոն։ Այն նախագծված էր որպես վճարովի կամուրջ, որն անցնելու էր Թարն գետի հովտի վրայով և թեթևացնելու էր Լանգեդոկ շրջանով անցնող ճանապարհային երթևեկությունը Փարիզից Իսպանիա։

Հսկայական կամրջի շինարարության համար պահանջվեց երեք տարի։ Այն կազմված է ութ հատվածներից, որոնք հենվում են յոթ վեր խոյացող վիթխարի բետոնե սյուների վրա, որի արդյունքում կամուրջը սահմռկեցուցիչ տեսք է ստանում իր շրջապատի գեղեցիկ ֆոնի վրա։ Կամուրջը, որի արժեքը 394 մլն. եվրո էր, անհրաժեշտ էր կահավորել նաև երթևեկության վարձավճարների մուծման համար ծառայող հանգույցով, ինչի շինարարությունը կամրջի արժեքը ավելացրեց ևս 20 մլն եվրոյով։ Վարձավճարները այժմ հավաքում է կամրջի համար պատասխանատու շինարարական մասնավոր ընկերությունը, սակայն ֆրանսիական կառավարությունը մտադիր է ի վերջո ստանձնել դրա վերահսկողությունը։

Կառուցման ժամանակ Վիադուկը ամենաբարձր տրանսպորտային կամուրջն էր աշխարհում, նրա սյուներից մեկն ունի 343 մ բարձրություն, որը մի փոքր ավելի բարձր է, քան Էյֆելյան աշտարակը և 40 մ ցածր՝ Նյու-Յորքի Էմփայր Սթեյթ Բիլդինգից։

## Ծանոթագրություններ

## Աղբյուրներ
* Մարկ Տրուման «Աշխարհի հրաշալիքները» (Զանգակ 97)
* Le Viaduc de Millau
* Сайт, посвящённый Виадуку Мийо 
* Structurae: Millau Viaduct
* France shows off tallest bridge (Репортаж BBC с официального открытия моста)
* In Pictures: The Millau Bridge (Фотографии моста, а также карта с его расположением, сделанные BBC)

Կատեգորիա:Ֆրանսիայի կամուրջներ
Կատեգորիա:2004 հիմնադրումներ Ֆրանսիայում
Կատեգորիա:2004 կառուցումն ավարտված շենքեր և կառույցներ
Կատեգորիա:Պողպատե կամուրջներ
Կատեգորիա:2000-ականների ճարտարապետություն
Կատեգորիա:Ճարտարապետական հուշարձաններ
Կատեգորիա:Ֆրանսիայի տեսարժան վայրեր
Նոր սերունդ մշակութային միություն (այլ կիրառումներ)

**Նոր սերունդ մշակութային միություն**, կարող է վերաբերել՝
* Նոր սերունդ մշակութային միություն - ստեղծվել է 1955 թվականին, Բեյրութում
* Նոր սերունդ մշակութային միություն - հիմնվել է 1978 թվականին, Տորոնտոյում, Մոնրեալի մասնաճյուղը՝ 1989 թվականին
Նոր օր (այլ կիրառումներ)

**Նոր օր**, կարող է վերաբերել՝
* Նոր օր - ազգային, քաղաքական և գրական եռօրյա թերթ (1947 թվականից, սկզբում՝ երկօրյա, շաբաթական)
* Նոր օր - ազգային, բանասիրական ու քաղաքական եռօրյա լրագիր
Նորա Փափազյան (այլ կիրառումներ)

**Նորա Փափազյան**, կարող է վերաբերել՝
* Նորա Փափազյան - (1890, Կոստանդնուպոլիս), հայ գեղանկարիչ
* Նորա Փափազյան - (1923, Ալեքսանդրիա, Եգիպտոս), հայ գեղանկարիչ
Ալպերթ Աբելյան

**Ալպերթ Սողոմանի Աբալյան** (, **Էբիլենց**), հայ բժիշկ, արձակագիր։

Ծնվել է Սողոմոն և Օվսաննա Աբելյանների ընտանիքում։ Ունեցել է երեք եղբայր և չորս քույր։

Նախնական և միջնակարգ կրթությունը ստացել է Քեսապում, իսկ բարձրագույնը՝ Այնթապի Կենտրոնական Թուրքիայի քոլեջում, որտեղ ավարտաճառի համար գրում է «Քեսապ և իր գյուղերը» հատորը։ Բժշկություն սովորել է Բեյրութի ամերիկյան համալսարանի բժշկական դպրոցում, որն ավարտել է 1917 թվականին։ Այնուհետև զինակոչվել է օսմանյան բանակ՝ ենթասպայի աստիճանով և ծառայել է Նապլուսում, պաղեստինյան ճակատում։

1920 թվականին գաղթել է ԱՄՆ-ի Բոստոն քաղաք, որտեղ աշխատել է որպես մանկաբույժ։ Անդամակցել է Մեսեչուսեցի և ամերիկյան այլ բժշկական միությունների։ 1923 թվականին ամուսնացել է Զապել Առաքելյանի հետ և ունեցել երեք դուստր։

Օգտագործել է Էբիլենց ծածկանունը։

## Երկեր
* Հայ մայրերու մենտորը, Պօսթըն, Հայրենիք, 1922, 96 էջ։
* Հէքիմարան (բժշկա-առողջապահական), Պօսթըն, Հայրենիք, 1924, 350 էջ։
* Հնգամեայ զրույցները 1923-1928, Պոստըն, Հայրենիք, 1928, 413 էջ։
* Զմրուխտ մատանին (վեպ), Պոստոն, Ա. հ., 1929, 138 էջ։
* Անահիտ կամ ամերիկահայ Ֆլէփփըրը (վեպ), Պոստոն, տպ. Հայրենիք, 1929, 116 էջ։
* Վաղուան արշալոյսը (վեպ), Պոստըն, տպ. Հայրենիք, 1930, 116 էջ։
* Քեսապ եւ իր գիւղերը, Պէյրութ, 2002, 255 էջ։
* Աշ-Գար (վեպ ամերիկահայ կեանքէ), Պոստըն, տպ. Հայրենիք, 1930, 116 էջ։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Ամերիկահայ արձակագիրներ
Կատեգորիա:Բեյրութի ամերիկյան համալսարանի շրջանավարտներ
Կատեգորիա:Հայ բժիշկներ
Կատեգորիա:Գրական կեղծանուններով հայտնի հեղինակներ
Սերբիա և Չեռնոգորիա

**Սերբիա և Չեռնոգորիա** (սերբախորվաթերեն՝ *Србија и Црна Гора, СЦГ*), պաշտոնապես՝ **Սերբիա և Չեռնոգորիայի պետական միություն** (Државна Заједница Србија и Црна Гора), նախկին պետություն Հարավարևելյան Եվրոպայում, Բալկանյան թերակղզու կենտրոնական հատվածում՝ ստեղծված Հարավսլավիայի բաժանումից մնացած 2 պետություններից։ 1992 թվականին Սերբիան և Չեռնոգորիան միասին հիմնեցին **Հարավսլավիայի Միութենական Հանրապետությունը** (**ՀՄՀ** կամ **Հարավսլավիայի ՄՀ**, *Савезна Република Југославија*): Միությունն այսպես կոչվեց մինչև 2003 թվականը, երբ այն վերանվանվեց Սերբիա և Չեռնոգորիայի պետական միություն։

ՀՖՀ-ն ձգտում էր ճանաչվել Հարավսլավիայի Սոցիալիստական Ֆեդերատիվ Հանրապետության միակ իրավահաջորդ, բայց այս պնդումները մերժվեցին մնացած նախկին պետությունների կողմից։ ՄԱԿ-ը նույնպես մերժեց նրանց դիմումը շարունակել նախկին պետության անդամակցությունը։ Ի վերջո, 2000 թվականին, երբ Սլոբոդան Միլոշևիչը հրաժարական տվեց դաշնային միության նախագահի պաշտոնից, երկիրը չեղյալ հայտարարեց նախկին դիմումները և ընդունեց ընդհանուր իրավահաջորդության մասին կարծիքը։ Ապա՝ հոկտեմբերի 27-ին այն նորից դիմեց ՄԱԿ-ի անդամակցության համար, և վերջինս ընդունվեց նոյեմբերի 1-ին։

ՀՖՀ-ն սկզբից կառավարվում էր Սլոբոդան Միլոշևիչի կողմից՝ սկզբից որպես Սերբիայի նախագահ (1989-1997), ապա որպես Հարավսլավիայի նախագահ (1997-2000)։ Միլոշեվիչը ներդրեց և պարտադրեց մի քանի ֆեդերատիվ նախագահների ու վարչապետների հեռացումը։ Այնուամենայնիվ, Չեռնոգորիայի կառավարությունը, որը ի սկզբանե Միլոշեվիչի եռանդուն կողմնակիցներից էր, սկսեց աստիճանաբար հեռվանալ նրա քաղաքականությունից։ Սա իր գագաթնակետին հասավ 1996 թվականի իշխանափոխության ժամանակ, երբ իր նախկին դաշնակից Միլո Ջուկանովիչը փոխեց իր վարած քաղաքականությունը, դարձավ Չեռնոգորիայի իշխող կուսակցության առաջնորդ և հետագայում նաև հեռացրեց Չեռնոգորիայի նախկին առաջնորդ Մոմիր Բուլատովիչին, ով հավատարիմ էր մնացել Միլոշեվիչի կառավարությանը։ Բուլատովիչին այդ ժամանակ Բելգրադում կենտրոնական դիրքեր տրվեցին, իսկ Ջուկանովիչը շարունակեց կառավարել Չեռնոգորիան՝ ավելի մեկուսացնելով այն Սերբիայից։ Այսպես 1996-ից 2006 թվականներին Սերբիան և Չեռնոգորիան միայն անվանապես էին 1 երկիր, իսկ կառավարումը բոլոր մակարդակներում յուրաքանչյուր երկիրն իրականացնում էր առանձին՝ մյուսից անկախ։

Փխրուն միությունը՝ Սերբիա և Չեռնոգորիան միավորված էր միայն որոշ բնագավառներում, ինչպիսին էր օրինակ՝ պաշտպանությունը։ Դաշնային հանրապետության օրոք երկու երկրները առանձին էին գործում՝ իրագործելով տարբեր տնտեսական քաղաքականություններ։ Անգամ ազգային արժույթը տարբեր էր (եվրոն միակ օրինական վճարելու միջոցն էր Չեռնոգորիայում)։ 2006 թվականի մայիսի 21-ին անցկացվեց Չեռնոգորիայի անկախության մասին հանրաքվե, որում ընտրողների 55.5%-ը քվեարկեց Չեռնոգորիայի անկախության համար։ Պետական միությունը լուծարվեց, երբ 2006 թվականի հունիսի 3-ին Չեռնոգորիան ֆորմալ հայտարարություն արեց իր անկախության համար, իսկ հունիսի 5-ին Սերբիան իր հերթին հայտարարեց իր անկախության մասին։ Լուծարումից հետո Սերբիան դարձավ միության իրավահաջորդը, իսկ Չեռնոգորիան նորից դիմեց միջազգային կազմակերպություններ անդամակցության համար։

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Սերբիա և Չեռնոգորիան BBC.com-ում

Կատեգորիա:1992 հիմնադրված պետություններ և տարածքներ
Նոր ալիք (այլ կիրառումներ)

**Նոր ալիք**, կարող է վերաբերել՝
* Նոր ալիք - Իրանում անօրեն հեռարձակվող հեռուստաալիք
* Նոր ալիք - հայկական հեռուստաալիք
* Նոր ալիք - Ուկրաինայի համազգային հեռուստաալիք
Նոր սերունդ (այլ կիրառումներ)

**Նոր սերունդ**, կարող է վերաբերել՝
* Նոր սերունդ - մարզական պատկերազարդ ամսագիր։ Լույս է տեսել 1926-1929-ին, Աթենքում
* Նոր սերունդ - ամսաթերթ, լույս է տեսնում 1955 թվականից, Տորոնտոյում
Նորաշենի պատմության և մշակույթի անշարժ հուշարձանների ցանկ (այլ կիրառումներ)

**Նորաշենի պատմության և մշակույթի անշարժ հուշարձանների ցանկ**, կարող է վերաբերել՝
* Նորաշենի պատմության և մշակույթի անշարժ հուշարձանների ցանկ - Արագածոտնի մարզի Ապարանի տարածաշրջանի Նորաշեն գյուղի պատմության և մշակույթի հուշարձանների ցանկը
* Նորաշենի պատմության և մշակույթի անշարժ հուշարձանների ցանկ - Արագածոտնի մարզի Արագածի տարածաշրջանի Նորաշեն գյուղի պատմության և մշակույթի հուշարձանների ցանկը
* Նորաշենի պատմության և մշակույթի անշարժ հուշարձանների ցանկ - Արարատի մարզի Նորաշեն գյուղի պատմության և մշակույթի հուշարձանների ցանկը
* Նորաշենի պատմության և մշակույթի անշարժ հուշարձանների ցանկ - Գեղարքունիքի մարզի Նորաշեն գյուղի պատմության և մշակույթի հուշարձանների ցանկը
* Նորաշենի պատմության և մշակույթի անշարժ հուշարձանների ցանկ - Լոռու մարզի Նորաշեն գյուղի պատմության և մշակույթի հուշարձանների ցանկը
* Նորաշենի պատմության և մշակույթի անշարժ հուշարձանների ցանկ - ԼՂՀ Հադրութի շրջանի Նորաշեն գյուղի պատմության և մշակույթի հուշարձանների ցանկը
* Նորաշենի պատմության և մշակույթի անշարժ հուշարձանների ցանկ - Տավուշի մարզի Նորաշեն գյուղի պատմության և մշակույթի հուշարձանների ցանկը
Նորաշենիկ (այլ կիրառումներ)

**Նորաշենիկ**, կարող է վերաբերել՝

* Նորաշենիկ՝ գյուղ Արցախի Հանրապետության Քաշաթաղի շրջանում (ներկայում գտնվումն է Ադրբեջանի զինված ուժերի վերահսկողության ներքո),
* Նորաշենիկ՝ համայնք Արցախի Հանրապետության Քաշաթաղի շրջանում (ներկայում համայնքի բոլոր բնակավայրերը գտնվումն են Ադրբեջանի զինված ուժերի վերահսկողության ներքո),
* Նորաշենիկ՝ գյուղ Հայաստանի Սյունիքի մարզում,
* Նորաշենիկ Ներքին՝ գյուղ Խորհրդային Հայաստանի Ղափանի շրջանում։

## Տես նաև
* Նորաշեն (այլ կիրառումներ)
Նորգեղ (այլ կիրառումներ)

**Նորգեղ**, կարող է վերաբերել՝
* Նորգեղ - գյուղ Արևմտյան Հայաստանում, Վանի վիլայեթի Հայոց ձորի գավառում
* Նորգեղ - գյուղ Արևմտյան Հայաստանում, Բիթլիսի վիլայեթի Խուլփի գավառակում
* Նորգեղ - գյուղ Արևմտյան Հայաստանում, Խարբերդի վիլայեթի Չարսանջակի գավառակում
* Նորգեղ - գյուղ Արևմտյան Հայաստանում, Վանի վիլայեթի Վանի գավառում
Նորգյուղ (այլ կիրառումներ)

**Նորգյուղ**, կարող է վերաբերել՝
* Նոր Գյուղ - գյուղ Հայաստանի Կոտայքի մարզում
* Նորագյուղ - գյուղ Արցախի Ասկերանի շրջանում
* Նորագյուղ - թաղամաս Երևանում
* Նորգյուղ - գյուղ Վրաստանի Մառնեուլի շրջանում
* Նորագյուղ - գյուղ Ադրբեջանի Նախիջևանի ԻՀ-ում, այժմ՝ Նորս

## Գոյություն չունեցող գյուղեր
* Նորգյուղ - գյուղ Արևմտյան Հայաստանում, Բիթլիսի վիլայեթի Հազզո-Խաբլջոզի գավառակում
* Նորգյուղ - գյուղ Արևմտյան Հայաստանում, Վանի վիլայեթի Վանի գավառում
* Նոր գյուղ Ստորին - գյուղ Արևմտյան Հայաստանում, Սեբաստիայի վիլայեթի Շապին Գարահիսարի գավառում
* Նոր գյուղ Վերին - գյուղ Արևմտյան Հայաստանում, Սեբաստիայի վիլայեթի Շապին Գարահիսարի գավառում
Նորին մեծության գաղտնի ծառայությունում (այլ կիրառումներ)

**Նորին մեծության գաղտնի ծառայությունում**, կարող է վերաբերել՝
* Նորին մեծության գաղտնի ծառայությունում - ռեժիսոր Փիթեր Ռ. Հանտի ֆիլմերից
* Նորին մեծության գաղտնի ծառայությունում - Յան Ֆլեմինգի տասներորդ վեպը Ջեյմս Բոնդի մասին
Նորովանց (այլ կիրառումներ)

**Նորովանց**, կարող է վերաբերել՝
* Նորովանց - գյուղ Արևմտյան Հայաստանում, Վանի վիլայեթի Թիմարի գավառում
* Նորովանց - գյուղ Արևմտյան Հայաստանում, Վանի վիլայեթում, Հայոց ձոր գավառում
* Նորովանց - գյուղ Արևմտյան Հայաստանում, Վանի վիլայեթի Մոկսի գավառում
Նորս (այլ կիրառումներ)

**Նորս**, կարող է վերաբերել՝
* Նորս - գյուղ ներկայիս Ադրբեջանական Հանրապետության կազմում գտնվող Նախիջևանի Ինքնավար Հանրապետության Շահբուզի շրջանում
* Նորս - գետ Շահապոնք գավառամասում, Նախիջևան գետը սնող ձախակողմյան գետակներից
Նորք (այլ կիրառումներ)

**Նորք**, կարող է վերաբերել՝
* Նորք - մանկական տուբերկուլոզային առողջարան
* Նորք - գրական, գիտական և քաղաքական հանդես
* Նորք - հայկական հեռուստաալիք
Նույնություն (այլ կիրառումներ)

**Նույնություն**, կարող է վերաբերել՝
* Նույնություն - առարկայի, երևույթի ինքն իր հետ կամ այլ առարկաների և երևույթների հետ ունեցած հավասարությունը, միատեսականությունը։ Առարկաները համարվում են նույնական, եթե դրանցից մեկին բնութագրող բոլոր հատկությունները բնութագրում են նաև մյուսներին
* Նույնություն - մաթեմատիկայում հավասարություն, որը տեղի ունի իր մեջ մտնող փոփոխականների արժեքների ամբողջ բազմության վրա
Նունե (այլ կիրառումներ)

**Նունե**, կարող է վերաբերել՝
* Նունե - III դարի վերջի – IV դարի 1-ին կեսի ճգնավոր, տոնելի սրբուհի, Հայաստանում և Վրաստանում քրիստոնեություն քարոզիչ
* Նունե - հայկական կանացի տարածված անուն
* Նունե - գետ Գերմանիայում
Նունուֆար (այլ կիրառումներ)

**Նունուֆար**, կարող է վերաբերել՝
* Նունուֆար - դեղին ջրաշուշան, նունուֆար, հարսնամատազգիների (ջրաշուշանազգիներ) ընտանիքի բազմամյա, կոճղարմատավոր ջրային խոտաբույսերի ցեղ
* Նունուֆար - ասիական կամ կովկասյան կանացի մենապար կամ զուգապար
Նորմա (այլ կիրառումներ)

**Նորմա**, կարող է վերաբերել՝
* Նորմա - կոմունա Իտալիայում, գտնվում է Լացիո տարածաշրջանում, Լատինա նահանգում
* Նորմա - իտալացի երգահան Վինչենցո Բելլինիի օպերա (քնարերգական ողբերգություն) երկու գործողությամբ
Ֆայվիշ Արոնես

**Ֆայվիշ Արոնես** (, ),  թատրոնի հրեա դերասան, ռեժիսոր, դրամատուրգ, պոետ և թարգմանիչ։

## Կենսագրություն
Ֆայվիշ Արոնեսը ծնվել է 1893 թվականին, Դվինսկում, դերձակի ընտանիքում։ Եղել է Պոալեյ Ցիոնի անդամ, Առաջին համաշխարհային պատերազմի մասնակից։ Պարգևատրվել է Գեորգիևյան մեդալով։ Խարկովի («Ունզեր Վինկլ») և Մինսկի պետական հրեական թատրոնների, Մոսկվայում բելառուսական հրեական ստուդիայի  դերասան։ Հյուրախաղերով հանդես է եկել Յալթայում, Ֆրունզեում, Ալմա Աթայում, Կիսլովոդսկում, Եվպատորիայում, Խարկովում, Կրեմենչուգում, Պոլտավայում, Կիևում և այլ քաղաքներում։ 1935 թվականից աշխատել է Բիրոբիջանի պետական հրեական թատրոնում որպես դերասան և ռեժիսոր։ Թատրոնում ներկայացվում էին Արոնեսի պիեսները («Աղքատ, բայց ուրախ» և այլն.) և այլ դրամատուրգների պիեսներ, որոնք նա թարգմանել էր իդիշերենից։  Ձերբակալվել է 1949 թվականի հոկտեմբերին ԽՍՀՄ-ում հրեական մշակույթի ջախջախման ժամանակ։ Մասնավորապես մեղադրվում էր իր շրջապատում,  իբր ԽՍՀՄ-ում  գործող «հրեաների նկատմամբ հալածանքների» վերաբերյալ զրպարտչական հերյուրանքների տարածման մեջ և դատապարտվում է 10 տարի ուղղիչ աշխատանքային ճամբարում։ Արդարացվել է 1956 թվականի սեպտեմբերի 14-ին։

1972 թվականից ապրել է Իսրայելում։ Բնեյ-Բրակի Ոսկե մեդալի մրցանակի դափնեկիր է։

Իդիշերեն թարգմանությունների (պոեզիա և դրամատուրգիա) հեղինակ է։ Արոնեսի «Արիստոկրատ» պիեսը ներկայացվել է ինչպես ԽՍՀՄ-ում այնպես էլ արտասահմանում։ Ճամբարային բանաստեղծությունների գիրքը հրատարակվել է 1980 թվականին իդիշերեն։

## Ընտանիք
* Կինը` Բերտա (Բելլա) Արոնես
* Որդին`  Մարկ (Մայրում) Արոնես
* Զաչմիկը` Գերշոն Գինսբուրգի, հրեական մշակութային գործիչ, Հարավային Աֆրիկայի հրեական մշակութային միության մասնակից,Հարավ-աֆրիկյան կոմկուսի անդամ

## Ֆիլմագրություն
* Սահման — ռաբբի, 1935

## Գրականություն
* American Jewish Year Book , 1968, стр. 501.

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Институт иудаики 
* 
* Гаммер Е. Актёры умирают на подмостках
* Государственный еврейский театр имени Кагановича в годы Великой Отечественной войны 1941—1945 гг. 

Կատեգորիա:20-րդ դարի դերասաններ
Կատեգորիա:Առաջին համաշխարհային պատերազմի մասնակիցներ
Կատեգորիա:Հրեա բանաստեղծներ
Կատեգորիա:Հրեա ռեժիսորներ
Նուևե դե Խուլիո (այլ կիրառումներ)

**Նուևե դե Խուլիո**, կարող է վերաբերել՝
* Նուևե դե Խուլիո - դեպարտամենտ Արգենտինայում, Ռիո-Նեգրո պրովինցիայի կազմում
* Նուևե դե Խուլիո - Սանտա Ֆե պրովինցիայի վարչական միավոր
Նոքս շրջան (այլ կիրառումներ)

**Նոքս շրջան**, կարող է վերաբերել՝
* Նոքս շրջան - ԱՄՆ Թենեսի նահանգի 95 վարչական միավորներից մեկը
* Նոքս շրջան - ԱՄՆ Ինդիանա նահանգի 92 վարչական միավորներից մեկը
* Նոքս շրջան - ԱՄՆ Կենտուկի նահանգի 105 վարչական միավորներից մեկը
* Նոքս շրջան - ԱՄՆ Մեն նահանգի 16 վարչական միավորներից մեկը
* Նոքս շրջան - ԱՄՆ Միսսուրի նահանգի 114 վարչական միավորներից մեկը
* Նոքս շրջան - ԱՄՆ Նեբրասկա նահանգի 93 վարչական միավորներից մեկը
Ջորջ Թենեթ

**Ջորջ Թենեթ** (, ), 1997-2004 թվականներին Կենտորանական հետախուզության տնօրեն և ԱՄՆ ԿՀՎ ղեկավար։

## Կենսագրություն
Ջորջ Թենեթը ծնվել է Քուինսի Ֆլաշինգ թաղամասում (Քուինս՝ Նյու Յորքի հինգ թաղամասերից մեկը), հույն էմիգրանտներ Էվանգելի և Ջոն Թենեթների ընտանիքում։ Ջոնի հայրը ծնվել է ժամանակակից Հյուսիսային Էպիրեում, Հարավային Ալբանիա։ Մինչև ԱՄՆ գալը նա աշխատել է Ֆրանսիայում գտնվող ածխահանքերից մեկում։ Մայրը՝ հույն էր, Էպիրից։ Թենեթը մեծացել է Լիթլ Նեկկեում, որտեղ նա և իր եղբայրը իրենց ընտանեկան սրճարանում աշխատել են որպես ցրիչ։ Թենեթը սովորել է երեք դպրոցներում՝ թիվ 94 միջնակարգ դպրոցում, Լուիս Պաստորայի թիվ 67 միջնակարգ դպրոցում և Բենջամին Կարդոզոյի անվան միջնակարգ դպրոցում։ Թենեթը 1976 թվականին Ջորջթաունյան համալսարանում ստանում է բակալավրի աստիճան (արտաքին քաղաքական ծառայությունների դպրոց), իսկ 1978 թվականին Կոլումբիական համալսարանում ստանում է մագիստրոսի աստիճան (միջազգային հետազոտությունների դպրոց)։

Ամուսնացած է Ստեֆանի Գլակասի հետ, ունի որդի՝ Ջոն Մայքլը։

## Կարիերա
Եղել է սենատոր Ջոն Հայնցի էներգետիկայի և պետական անվտանգության հարցերով խորհրդականը, իսկ հետո դարձել է հետախուզական կոմիտեի սենատորներից մեկի օգնականը։

1988 թվականին եղել է հետախուզական կոմիտեի աշխատակազմի ղեկավար։

1993 թվականին դարձել է ԱՄՆ Պետական անվտանգության խորհրդի հետախուզական ծրագրերի ավագ տնօրեն։

1995 թվականին նշանակվել է ԿՀՎ տնօրենի տեղակալ, երկու տարի անց 1997 թվականի հուլիսի 11-ին Կենտրոնական հետախուզության տնօրենի և ԿՀՎ ղեկավարի պաշտոններում փոխարինել է Ջոն Դեյչին։

Իր վրա է վերցերլ Ջորջ Բուշի «իրականությանը չհամապատասխանող» հայտարարությունը կապված Իրաքում Մասսայական ոչնչացման զենքի հետ։

2004 թվականի հուլիսի 11-ին անցել է թոշակի։ Ջորջ Բուշի խոսքերով Թենեթը թոշակի է անցել «անձնական բնույթի պատճառներով»։ Ամերիկյան աշխատակազմի ղեկավարի այս քայլի մասին այլ մանրամասներ չհաղորդվեց։

Գերատեսչության հեռացող ղեկավարին Սպիտակ տան ղեկավարը բնութագրել է որպես «ահաբեկչության դեմ պայքարի հզոր առաջնորդ»։ Բուշը ընդգծել է «Ես նրան ասացի, որ ցավում եմ նրա այս քայլի համար։ Նա իր աշխատանքը կատարում էր հրաշալի, ի շահ ամերիկացի ժողովրդի»։

[thumb|right|Նախագահ [Ջորջ Ու. Բուշ|Ջորջ Բուշը Թենեթին պարգևատրում է Նախագահի ազատության մեդալով, 2004 թվականի դեկտեմբերի 14:]]

2004 թվականի դեկտեմբերի 14-ին ԱՄՆ Նախագահ Ջորջ Բուշը Թենեթին պարգևատրել է ԱՄՆ քաղաքացիական բարձրագույն պարգևով՝ Նախագահի ազատության մեդալով։

2007 թվականին Բիլլ Հարլոուի հետ (CIA Director of Public Affair) գրել է հուշեր՝ At the Center of the Storm: My Years at the CIA:

## Հետաքրքիր փաստեր
* 2000 թվականի օգոստոսի 18-ին այցելել է Մոսկվա։
* Ըստ դավանանքի նա ուղղափառ է։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:ԱՄՆ-ի դեմոկրատական կուսակցության անդամներ
Կատեգորիա:ԱՄՆ-ի քաղաքական գործիչներ
Կատեգորիա:Ամերիկացի քաղծառայողներ
Կատեգորիա:Կոլումբիայի համալսարանի շրջանավարտներ
Կատեգորիա:Ջորջթաունի համալսարանի շրջանավարտներ
Նպատ (այլ կիրառումներ)

**Նպատ**, կարող է վերաբերել՝
* Նպատ - լեռ Հայկական լեռնաշխարհում, Ծաղկանց լեռներում
* Նպատ - հայկական հեթանոսական տոմարի ամիսների 26-րդ օրվա անվանում
Նպատակ (այլ կիրառումներ)

**Նպատակ**, կարող է վերաբերել՝
* Նպատակ - այն ցանկալի արդյունքն է, որ մարդ կամ համակարգ պատկերացնում է, պլանավորում և պարտավորվում հասնել անձնական կամ կազմակերպական ցանկալի վերջնակետի ակնկալվող զարգացման պարագայում
* Նպատակ - 1980 թվականին Վրացֆիլմ կինոստուդիայում նկարահանված գեղարվեստական արկածային ֆիլմ
Իսրայելի գեյերի, լեսբուհիների, բիսեքսուալների և տրանսգենդերների ասոցիացիա

**Իսրայելի գեյերի, լեսբուհիների, բիսեքսուալների և տրանսգենդերների ասոցիացիա** (), ավելի հայտնի է որպես **Ագուդա** (), Իսրայելում գործող հասարակական կազմակերպություն, որի գործունեությունը ուղղված է ԼԳԲՏ անձանց՝ գեյերի, լեսբուհիների, բիսեքսուալների և տրանսգենդերների շահերի և իրավունքների պաշտպանությանը։ Հանդիսանում է Իսրայելի ամենաառաջին, ամենախոշոր և ամենաազդեցիկ ԼԳԲՏ կազմակերպությունը։

Հիմնադրվել է 1975 թվականին Գիլա Գոլդշտեյնի, Դան Լահմանի, Թեո Մայնցի և Յակով Պազիի կողմից։ Կազմակերպության կենտրոնական գրասենյակը գտնվում է Թել Ավիվի Նահմանի փողոցում՝ գեյ թաղամասի կենտրոնում։ Ունի մասնաճյուղեր Բեեր Շևայում, Կիրյաթ Շմոնայում և Էյլաթում։ Այժմ Ագուդայի մեջ է մտնում շուրջ 2500 ակտիվիստ։ Կազմակերպության ղեկավարն է Մայքլ Համելը։

## Պատմություն
Ագուդան հիմնվել է 1975 թվականին Թել Ավիվում 11 գեյ տղամարդկանց և մեկ լեսբուհի կնոջ կողմից Հենց իրենք էլ կազմակերպել են Իսրայելի առաջին հպարտության շքերթը Իսրայելի թագավորների հրապարակում։ Ագուդայում գործում են նաև ԼԳԲՏ երիտասարդության խմբեր, որոնց թվում են լեսբուհիների Համոն Ալիզան, ինչպես նաև Ցահալ Բեթը՝ 18-22 տարեկանների ԼԳԲՏ երիտասարդների խմբավորումը։

2006 թվականից սկսած Իսրայելի քաղաքացիները կարող են Պաշտպանության բանակում ծառայելու փոխարեն կամավոր աշխատանք կատարել Ագուդայում՝ որպես այլընտրանքային ծառայություն։

## Տես նաև
* Հանրային տեղեկատվություն և գիտելիքի կարիք

## Արտաքին հղումներ
* Պաշտոնական կայք  

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:1975 հիմնադրումներ Իսրայելում
Կատեգորիա:Իսրայելի ԼԳԲՏ կազմակերպություններ
Կատեգորիա:ԼԳԲՏ քաղաքական շահերի խմբեր Իսրայելում
Ռիչարդ Մ. Միլս Կրտսեր

**Ռիչարդ Մ. Միլս կրտսեր** (, ), դիվանագիտական կադրային ծառայող, Լիբանանում ԱՄՆ փոխդեսպան 2012-2014 թթ, Հայաստանում ԱՄՆ դեսպան 2015 թ։

## Վաղ կյանքը և կրթություն
Ռիչարդ Մ. Միլս կրտսերը ծնվել է  Լուիզիանա նահանգում և մեծացել է Միչիգանում։ Սովորել է Ջորջթաունի համալսարանում, Թեքսասի համալսարանում, Պաշտպանության ազգային համալսարանում։ Ունի բակալավրի, իրավագիտության դոկտորի, Ազգային անվտանգության ռազմավարության մագիստրոսի գիտական կոչում։

## Կարիերա
1996-1998 թվականներին զբաղեցրել է ԱՄՆ-ի պետքարտուղարության գործադիր քարտուղարության ճյուղային վարչության տնօրենի պաշտոնը։ 1999-2001 թվականներին տնտեսագիտական հարցերով խորհրդատու է աշխատել Դուբլինի (Իռլանդիա) ԱՄՆ դեսպանությունում
: 2001-2003 թվականներին քաղաքական հարցերով պատասխանատու է եղել Միավորված ազգերի կազմակերպության ԱՄՆ առաքելությունում։ 2003 թվականին Իսլամաբադի (Պակիստան) ԱՄՆ դեսպանությունում նշանակվել է քաղաքական խորհրդատուի տեղակալ։ 2005-2006 թվականներին Ռիադի (Սաուդյան Արաբիա) ԱՄՆ դեսպանությունում աշխատել է էներգետիկ հարցերով կցորդ և միաժամանակ տնտեսագիտական հարցերով խորհրդատուի պաշտոնակատար։ Ռիչարդ Մ. Միլս կրտսերը Լոնդոնի (Միացյալ Թագավորություն) ԱՄՆ դեսպանությունում քաղաքական հարցերով խորհրդատու աշխատել է 2006-2009 թվականներին։ Դրանից հետո մեկ տարի ժողովրդավարության հարցերով ավագ խորհրդատու է աշխատել Բաղդադի (Իրաք) ԱՄՆ դեսպանությունում։ 2010-2012 թվականներին Վալետայի (Մալթա) ԱՄՆ դեսպանությունում աշխատել է փոխդեսպան և գործերի ժամանակավոր հավատարմատար։ 2012-2014 թվականներին եղել է Բեյրութի (Լիբանան) ԱՄՆ փոխդեսպանը։ 2015 թվականի փետրվարին Ռիչարդ Մ. Միլս կրտսերը նշանակվել է Հայաստանում Ամերիկայի Միացյալ Նահանգների արտակարգ և լիազոր դեսպան։ Երդմնակալության արարողությունը տեղի է ունեցել փետրվարի 6-ին Վաշինգտոնում։

## Ծանոթագրություններ

## Աղբյուրներ
* Հայաստանում ԱՄՆ դեսպանատան պաշտոնական կայք

## Տես նաև
*ՀՀ-ում ԱՄՆ դեսպանը խոսում է հայերեն

Կատեգորիա:Հայաստանում ԱՄՆ դեսպաններ
Ապլոմբ

**Ապլոմբ** ( , բառիս բուն իմաստով` «ուղղահայաց», «ուղիղ», «ուղղահայաց», «հավասարակշռություն»)՝ պարարվեստում նշանակում է հմտորեն պահպանել պարողների հավասարակշռությունը պիրոտների, կրունկների վրա բարձրանալու ժամանակ և այլն։

Հայտնի ֆրանսիացի բալետմայստեր Ժան-Էթյեն Դեսպրոն (Jean-Étienne Despréaux) որոշել է ապլոմբը 1806 թվականին, որպես դինամիկ հավասարակշռության յուրահատուկ տեսակ, որը դասական բալետում հիմնարար նշանակություն ունի բոլոր դիրքերի և շարժումների համար։
մինի
1905 թվականին հրատարակված "Grammar of the Art of Dancing, Theoretical and Practical" գրքում (Պարարվեստի քերականությունը, տեսական և գործնական" ' հղում անելով Բերնհարդա Կլեմայի բառերին ( ) գրված էր հետևյալը։

«*… Ապլոմբի միջոցով պարողը ձեռք է բերում ճշգրտությունն ու հնարամտություն, որոնք ապահովում են ցանկալի գեղարվեստական շարժման հաջող կատարումը և թեև դա չափազանց դժվար է, բայց դրանով իսկ ստեղծում է շատ բարենպաստ տպավորություն հանդիսատեսի համար…*»

Ապլոմբը իրականացվում է վերահսկողություն ողնաշարի մկանային զգացողությունների վրա, այսպես կոչված "անցկացումը հետ": Հիմնական տարրեր են ոտքերի հինգ դիրքերը , դասակարգված Պիեռ Բոշանոմի կողմից (Pierre Beauchamp) 1680 թվականին։

Հմուտ տիրապետումը ապլոմբին, որպես կանոն, պահանջում է կատարողի բազմամյա ինտենսիվ ուսուցումը։

Հայտնի իտալական բալետի պարուհի Մարիա Տալոնի պարի նկարագրության մեջ ասված է մոտավորապես հետևյալը. Նրա փառավոր թևածող ապլոմբը, առանց գործընկերոջ աջակցության դիրքը պահպանելու հմտությունը, դարձել է գրաֆիկական բանաձև։ Նա գուշակել է բալետի արվեստում գծի նշանակությունը, որը շարունակեցին Ա. Պավլովան, իր հոռոմ երկար թռիչքով, Գալինա Ուլանովան, Նատալյա Բեսմերտնովան"

Բացի այդ, «ապլոմբ» անվանում են մարդու վարքագծի բնորոշ գիծը, այլ անհատների հետ հաղորդակցման ընթացքում։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Բալետի տերմինաբանություն
Լոնդոնի քաղաքապետ

**Լոնդոնի քաղաքապետ,** ընտրված քաղաքական գործիչ, ով Լոնդոնի ժողովի 25 անդամների հետ միասին կազմում է Մեծ Լոնդոն մարտավարական կառավարությունը։ Ներկայիս քաղաքապետն է Սադիկ Խան, ով անցել է պաշտոնի 2016 թվականի մայիսի 9-ին։ Պաշտոնի ձևավորումից հետո այն ստանձնել է Կեն Լիվինգստոնը 2000 թվականի մայիսի 4-ից մինչև 2008 թվականի մայիսը, երբ պարտվեց Բորիս Ջոնսոնոնին, ով պաշտոնավարեց երկու ժամկետ և նրան փոխարինեց Խանը։

Պաշտոնը ստեղծվել է 2000 թվականին 1998 թվականի Մեծ Լոնդոնի պաշտոնական հանրաքվեից հետո, և առաջին ուղղակի ընտրվող քաղաքապետի պաշտոնն է Միացյալ Թագավորությունում։

Լոնդոնի քաղաքապետը նաև Մեծ Լոնդոնի քաղաքապետն է, ներառյալ Լոնդոնյան Սիթին, որը ձևական նաև ունի Լոնդոն Սիթիի լորդ-քաղաքապետ։ Յուրաքանչյուր Լոնդոնի բյուրո ունի նաև ձևական քաղաքապետ կամ ընտրված քաղաքապետ։

## Նախապատմություն
Մեծ Լոնդոնի խորհուրդը Մեծ Լոնդոնի ընտրովի կառավարությունն էր, որը վերացվեց 1986 թվականից։ Նրանց գործառույթները բաժանվեցին տարբեր գերատեսչությունների միջև։ Լոնդոնցիները հավանություն տվեցին 1998 թվականի հանրաքվեին, որով ձևավորվեց Լոնդոնի նոր կառավարման մարմին, այդ թվում Լոնդոնի քաղաքապետի պաշտոնը։

## Ընտրություններ
Լոնդոնի քաղաքապետը ընտրվում է չորս տարի ժամկետով, ընտրությունները կայանում են մայիսին։ Յուրաքանչյուր թեկնածու պետք է ավանդ ունենա £10,000 չափով, որը վերադարձվում է, եթե նա հավաքել է 5% առաջին ընտրության ձայն։ Մեծ Լոնդոնը ընտրողների քանակով ուղղակի ընտրական համակարգով Եվրոպայում միայն զիջում է Ֆրանսիայի նախագահի և Պորտուգալիայի նախագահի ընտրություններին։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Լոնդոնի քաղաքապետներ
Նռնաձոր (այլ կիրառումներ)

**Նռնաձոր**, կարող է վերաբերել՝
* Նռնաձոր - գյուղ Հայաստանի Սյունիքի մարզում
* Նռնաձոր - գետ Սյունիքի մարզում
Հրաչ Իսրայելյան

**Հրաչ Իսրայելյան** (), հայ նկարիչ, մուլտիպլիկատոր։

## Կենսագրություն
Հրաչ Իսրայելյանը ծնվել է 1956 թվականին Երևանում։ Սովորել է Երևանի Խաչատուր Աբովյանի անվան միջնակարգ դպրոցում։ 1972 թվականից զբաղվել է նկարչությամբ և հայտնագործել նկարչության մի նոր մեթոդ, որն արդյունաբերական հեղափոխության ժամանակ ստեղծված տեխնոլոգիայի կրկնօրինակն է։ Արվեստի ասպարեզում այս նոր մեթոդը ընկալվել է որպես նկարչական ոճ և անտեսվել է նրա էական ներուժը։

Իսրայելյանի աշխատանքները ցուցադրվել են Հայաստանի նկարիչների միությունում։ 1980 թվականին տեղափոխվել է ԱՄՆ, հաստատվել Լոս Անջելեսում։ 1980-1987 թվականներին զբաղվել է արվեստի տեսությամբ՝ լուսաբանելով նկարչական նոր մեթոդի գործնական և գեղարվեստական հատկությունները։

1988 թվականին իր մեթոդի մեխանիզացման և թվայնացման տեսության մեջ բացահայտել է թվային պատկերների ծավալի կրճատման նոր եղանակ (digital data compression), ապացուցել է, որ նոր մեթոդը կարող է թվային պատկերի «pixel» մանրահատված կառույցը վերածել ավելի պարզ կառուցվածքի, ինչն էլ կարագացնի թվային պատկերների հոսանքը համցանցում։

1996 թվականից ստեղծագործել է գրականության և շարժանկարի ասպարեզում։ Հեղինակել է «Հաց և գինի» էպոսը, որի 100 մարդկային կերպարները՝ տարբեր ֆիզիկական և հոգեբանական տարատեսակները, ներկայանում են 16 տարանջատված դրվագներում, որոնք աստիճանաբար միահյուսվում և հանգուցալուծվում են վերջավորության տողերում։ Այս ամենը ներկայացվում է բանաստեղծական ոճով՝ 6500 բառով (հայրեն և անգլերեն)։

## Մրցանակներ
* «Նեփենդի Մունդի»-ի միջազգային մրցանակ, 1985
* Նյու Յորքի «Ռոքֆել Սենտր»-ի «Դիսքավրի 86» մրցույթում Իսրայելյանի գործերը ճանաչվել են լավագույնը, 1986

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
*Պաշտոնական կայք

Կատեգորիա:Հայ մուլտիպլիկատորներ
Կատեգորիա:Հայ նկարիչներ
Թրատամ վագր

**Թրատամ վագր** կամ **թրատամ կատու** (), կատվազգիների վերացած ենթաընտանիք։ Թրատամ կատուներին երբեմն շփոթում են նիմրավիդների և բարբուրոֆելիդների հետ, սակայն վերջիններս չեն պատկանում կատվազգիներին։ Թրատամ կենդանիներ հանդիպում էին նաև այլ կենդանիների, օրինակ կրեոդոնտների կամ պարկավորների (պարկավոր թրատամ վագր) շարքերում։

## Էվոլյուցիա
Թրատամ կատուները հայտնվել են Աֆրիկայում վաղ կամ միջին միոցենում։ Pseudaelurus quadridentatus ենթաընտանիքի վաղ ներկայացուցիչը հակվածություն է ունեցել վերևի ժանիքների աճմանը և հավանաբար գտնվել է թրատամ կատուների էվոլուցիայի հիմքում։ Ամենավաղ հայտնի Miomachairodus ցեղատեսակը հայտնի է Աֆրիկայի և Թուրքիայի միջին միոցենից։ Ուշ միոցենում թրատամ կատուները մի քանի տեղերում համատեղ գոյատևում էին բարբուրոֆելիսների (Barbourofelis)՝ հնադարյան մեծ գիշատիչ կենդանիների հետ, որոնք նույնպես ունեին երկար ժանիքներ։ Թրատամ կատուների վերջին ներկայացուցիչները՝ սմիլոդոն և հոմոտերիում ցեղատեսակները վերացել են վաղ պլեյստոցենում մոտավոր 10 000 տարի առաջ Ամերիկայում։

«Թրատամ վագրեր» անունը մոլորություն է առաջացնում։ Թրատամ կատուները երբեք չեն եղել նույն ենթաընտանիքում, որտեղ վագրերն են և չկա ոչ մի փաստարկ, որ նրանք ունեցել են մորթու վագրանման տեսք կամ, որ տվյալ կենդանիների տեսակը վագրանման կյանք է վարել և որս է արել վագրերի պես։ 2005 թվականին հրապարակված ԴՆԹ-ի անալիզների պատասխանները ցույց տվեցին, որ թրատամ կատուներն առանձին էին ներկայիս կատվազգիների վաղ նախնիներից և կապ չունեն այս պահին գոյություն ունեցող կատվազգիների որևէ ներկայացուցչի հետ։ Թրատամ կատուները շատ շրջաններում համատեղ գոյատևել են այլ կատվազգիների հետ։ Աֆրիկայում և Եվրասիայում թրատամ կատուները վաղ պլեյստոցենում մրցակցում էին հովազների և գեպարդների (Acinonyx jubatus) հետ։ Հոմոտերիները (Homotherium) պահպանվել են Հյուսիսային Եվրոպայում մինչև ուշ պլեյստոցեն։ Թրատամ և կոնատամ կատուները մրցակցում էին կերային ռեսուրսների համար մինչև առաջինները դադարեցին գոյություն ունենալ։

## Հետաքրքիր բացահայտումներ
Թրատամ կենդանիների վերացման ամենատարածված տեսակետն այն է, որ նրանք վերացել են սովից, սակայն ամերիկացի հնէաբանները շեշտը դնում են կլիմայի փոփոխության և նախնադարյան մարդկանց որսի վրա։

## Մշակույթում

* «Սառցե դարաշրջան» մուլտֆիլմի հերոսներից մեկը Դիեգո անունով թրատամ վագրն է։ 4-րդ ֆիլմում հայտնվում է Շիռա անունով թրատամ վագրուհին
* «Թրատամ» սարսափ ֆիլմ, որի գլխավոր բացասական հերոսը թրատամ վագրն է
* Համակարգչային խաղ, որի գլխավոր հերոսը թրատամ վագրն է

## Արտաքին տեսք
Թրատամ կատուներն իրենց անվան համար պարտական են շատ երկար կորաձև ժանիքներին, որոնց երկարությունը երբեմն հասել է 20 սմ-ի։ Քանի որ ժանիքները երկար էին, նրանք կարողանում էին իրենց երախները 95° նկյամբ բացել. համեմատության համար` ժամանակակից կատվազգիները բացում են 65° անկյամբ։ Կա այնպիսի պատկերացում, որ թրատամ կատուները եղել են շատ խոշոր։ Իրականում նրանց մեծ մասը եղել են համեմատաբար փոքր չափերի (ընձառյուծից փոքր)։ Միայն մի քանի տեսակներ են եղել, որոնք պատկանում են մեգաֆաունային, դրանցից են սմիլոդոնները (տեսակ՝ Smilodon populator՝ թրատամ կատուների ամենախոշոր ներկայացուցիչը) և հոմոտերիումները։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Կատվանմաններ
Կատեգորիա:Անհետացած կենդանիներ
Ձայնակապ

**Ձայնակապ**, հայերենում ձայնակապ է համարվում յ-ն։ Հայերենում երկհնչյունները կազմվում են -յ ձայնակապի և որևէ ձայնավորի միասնությամբ։ Օրինակ՝ յա, յո, յու, էյ, այ և այլն։
Ձայնակապի առաջացումը պայմանավորված է նրանով, որ արտաբերական օրգանները ձգտում են մի հնչյունից անցնել մյուսին ամենակարճ ճանապարհով, և այդ գործընթացի ժամանակ առաջանում է անցումային հնչյուն։ Երկու և ավելի կից տարավանկ ձայնավորների արտասանության ժամանակ առաջանում է արտասանության ընդհատում, օդի ազատ հոսք։ Արտասանական այս դժվարությունը հաճախ վերացվում է զանազան միջոցներով, մասնավորապես ձայնակապի, մի ձայնավորի մեջ երկու ձայնավորների ձուլման, բառավերջի ձայնավորի և հաջորդող բառի սկզբնաձայնավորի ձուլման ճանապարհով և այլն։ 
Յ- ձայնակապի ուղղագրության հետ կապված պետք է հիշել հետևյալը․
* -Յ ձայնակապը կարող է որոշ դեպքերում գրվել ու արտասանվել և որոշ դեպքերում չգրվել, բայց արտասանվել։
* - Երբ ձայնավորով վերջացող բառին ավելանում է ձայնավորող սկսվող վերջավորություն, ապա երկու ձայնավորների միջև լսվում է -յ ձայնակապը, եթե բառավերջի ձայնավորը վերջավորության ավելացմամբ չի սղվում կամ հնչյունափոխվում, օրինակ՝ գաթա-յի, գնա-յի և այլն։
* -Յ ձայնակապը չի գրվում, բայց արտասանվում է -է-ից հետո, օրինակ՝ է(յ)ական, է(յ)ին, է(յ)ինք, և այլն։
* -ա-ից և ո-ից հետո գրվում  է յ-հնչյունը։
* -Ա-ից և ո-ից հետո անպայման գրվում և արտասանվում է -յ, օրինակ՝ Աննայի, երեկոյի և այլն։
* - Եթե ձայնավորով վերջացող դերբային կամ բառին հաջորդում են օժանդակ բայաձևերի ներկա ժամանակաձևերը, ապա դրանց միջև լսվում է -յ ձայնակապը, օրինակ՝ բերելու (-յ) է, բերելու (-յ) են։
* - Սակայն հարկ է հիշել, որ եթե շեշտված ժխտական օժանդակ ձևերը ձայնավորով սկսվող բառից առաջ են, ապա այստեղ չի գործում վերը նշված կանոնը, օրինակ՝ չի օգնում։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Հայոց լեզու
Կատեգորիա:Ուղղագրություն
Քարաթռչնակներ

**Քարաթռչնակներ**, *[[կեռնեխներ]]ի* ընտանիքի թռչուններ։ 
## Արտաքին կառուցվածքը
Սարյակից մինչև ճնճղուկի մեծություն ունեցող թռչուններ են, երկարությունը՝ 14-18 սմ։ Ոտքերն ուժեղ են և երկար։ Կտուցը բարակ է։ Փետրածածկը հիմնականում ունի սևի, մոխրագույնի ու սպիտակի համադրություն, միայն որոշ դեպքերում՝ հողագույն, պոչը շիկավուն է։ Արուները երգում են հարսանեկան թռիչքների ժամանակ։ Էգերը մոխրագույն են։
## Ապրելավայր
Բնակվում են թփուտային քարքարոտ հարթավայրերում, ձորակներում, բլրալանջերում։

## Տեսակներ
ՀՀ-ում հայտնի է 7 տեսակ՝  անապատային քարաթռչնակ, շիկապոչ քարաթռչնակ, պարող քարաթռչնակ, սևաթիկունք քարաթռչնակ, սևախածի քարաթռչնակ, սևախայտ քարաթռչնակ, սևավիզ քարաթռչնակ, սովորական քարաթռչնակ։

## Աղբյուրներ
Հայաստանի բնաշխարհ հանրագիտարան

Կատեգորիա:Կեռնեխներ
Լանգոբարդական թագավորություն

**Լանգոբարդական թագավորություն** (), վաղ ֆեոդալական պատմական ժառանգությունը այսպես կոչված վարվարական թագավորության, կազմավորված էր Հարավային Հռոմի Կայսրության տարածքում։ Հիմնադրվել է 568 թվականին և գոյատևել մինչև 774 թվականը, մինչ ֆրանսիացի Կառլոս Մեծ թագավորի գրավումը։

## Պատմություն
Լանգոբարդների գերմանական ցեղերը 5-րդ դարի սկզբին եկել են Դանուբ գետի շրջան։ Այդտեղ նրանք ընդունել են Քրիստոնեությունը:  Ծանոթ լինելով Բյուզանդական բանակին, լանգոբարդականները կազմավորեցին իրենց բանակը նրանց օրինակով։
Այն ժամանակ, երբ Դանուբ գետի ձախ ափը գտնվում էր ավարների տիրապետության տակ, լանգոբարդականների թագավոր Ալբոինը վախենալով, որ ավարները չնայած նրան ,որ գտնվում էին Լանգոբարդականների հետ մեկ միությունում, կարող էին պատերազմ հայտարարել իրենց, որոշում կայացրեց իր ժողովրդին տեղափոխել Իտալիա, որտեղ Բյուզանդական թագավորությունը դեռևս չէր վերականգնել ուժերը։ Հրամանատար Ներսեսը ով ցանկանում էր անկախանալ Բյուզանդական տիրապետությունից, հրավիրեց նրանց Իտալիա։

 

## Գրականություն

* Chronicle of Fredegar, *Pseudo-Fredegarii scholastici Chronicarum libri IV cum continuationibus* in *Monumenta Germaniae Historica* SS rer. Mer. II,  Hanover 1888
* Gregory of Tours, *Gregorii episcopi Turonensis Libri historiarum X (Historia Francorum)* in  *Monumenta Germaniae Historica* SS rer. Mer. I 1,  Hanover 1951
* *Leges Langobardorum (643-866)*, ed. F. Beyerle, Witzenhausen 1962
* Marius Aventicensis, *Chronica a. CCCCLV-DLXXXI*. edied Theodor Mommsen in *Monumenta Germaniae Historica* AA, XI, Berlin 1894
* *Origo gentis Langobardorum*, ed. G. Waitz in *Monumenta Germaniae Historica* SS rer. Lang.
* Paolo Diacono, *Historia Langobardorum* (*Storia dei Longobardi*, Lorenzo Valla/Mondadori, Milan 1992)

### Պատմական գրականություն

* Chris Wickham (1981). *Early Medieval Italy: Central Power and Local Society, 400–1000*. MacMillan Press.
* 
* 
* Paolo Delogu. * Longobardi e Bizantini * in Storia d'Italia, Torino, UTET, 1980. ISBN 88-02-03510-5.
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* « I Longobardi »  
* « L'Italia in mani ai Longobardi »  
* « I Longobardi in Italia »
Ուոլթ Դիսնեյի մեթոդ

[մինի|''Ուոլթ Դիսնեյի մեթոդի'' հեղինակ [Ռոբերտ Դիլթս]]
**Ուոլթ Դիսնեյի մեթոդ,** պատկանում է ստեղծարարության մեթոդիկաների շարքին, որն անց է կացվում դերային խաղի ձևով, որտեղ մասնակիցները դիտարկվող հարցը քննարկում են երեք տեսադաշտերից՝ ստեղծագործական, իրատեսական և ծայրահեղական։ Մեթոդիկան իր անվանումը ստացել է ի պատիվ ամերիկացի հանրահռչակ մուլտիպլիկատոր Ուոլթ Դիսնեյի։ Սակայն մեթոդի հեղինակը Ռոբերտ Բ. Դիլթսն է։ Մեթոդը հայտնի է նաև Նեյրո-լեզվաբանական ծրագրավորման մեջ՝ որպես ՆԼԾ-ի ռազմավարական մոդել։

## Կիրառման տեխնիկա
Մեթոդը կարող է կիրառվել ինչպես անհատների կողմից, այնպես էլ՝ խմբերում։ Խմբային կիառության ժամանակ մասնակիցները զբաղեցնում են երեք դերեր։
* Երազողը ստեղծագործական, էնտուզիաստ մարդու դեր է իրականացնում, ով առաջ քաշված խնդրին տալիս է զանազան, երբեմն նույնիսկ անհավանական լուծումներ
* Իրատեսը զբաղեցնում է ողջախոհ և պրագմատիկ դիրք և առաջարկում է, թե ինչպես կարելի է լուծել խնդիրը այն պլանավորելու, վերակառուցելու և հստակ քայլերը դուրս բերելու միջոցով։
* Քննադատը փորձում է գնահատել գաղափարի արժեքը, գտնում է արված առաջարկությունների մեջ առկա սխալները։
Դերային խաղի ընթացքում մասնակիցները կարող են պարբերաբար փոփոխել իրենց դերերը և շարունակել քննարկումը այնքան ժամանակ, քանի դեռ խնդրի որոշումը չի գտնվել։

Երբեմն կիրառում են նաև այս մեթոդի զարգացված տեսակը, երբ առկա դերերից բացի լինում է նաև ազատ դիտորդ։ Չեզոք դիրքից խնդրին նայելու շնորհիվ հնարավոր է լինում գտնել, ինչպես առավել արդյունավետ, այնպես էլ խնդրի լուծման չեզոք տարբերակներ։ Ուոլթ Դիսնեյի եռաչափ պլանավորման մեթոդիկայի առավել զարգացած տեսակներից է նաև Էդվարդ դե Բոնոյի կողմից առաջարկված Մտածելու վեց գլխարկների մեթոդիկան։

## Արտաքին հղումներ
* Encyclopedia of Systemic Neuro-Linguistic Programming and NLP New Coding. Պաշտոնական կայք 
* "NLP UND HYPNOTHERAPIE"  Հարցազրույց Ռոբերտ Դիլթսի հետ, 1993 թվականի հոկտեմբեր 
* 2017 Summer Program. NLP մեթոդի հեղինակ Ռոբերտ Դիլթսի պաշտոնական կայք

## Աղբյուրներ
* Robert B. Dilts: Strategius of Genius. Volume I: Aristotle, Sherlock Holmes, Walt Disney, Wolfgang Amadeus Mozart. Meta Publications, Capitalo (California/USA) 1994.
* Robert B. Dilts, Todd Epstein: Tools for dreamers. Meta Publications, Capitalo (California/USA) 1991.

Կատեգորիա:Ստեղծագործական գործունեություն
Կատեգորիա:Նեյրո-լեզվաբանական ծրագրավորում
Կատեգորիա:Հոգեբանություն
Կատեգորիա:Հանրամատչելի հոգեբանություն