Արգանդի արտաշրջում

**Արգանդի արտաշրջում**, հազվադեպ հանդիպող և լուրջ մանկաբարձական անհետաձգելի իրավիճակ, որի ժամանակ արգանդը շրջվում է ներսից դուրս, հիմնականում ծննդաբերությունից հետո։ Ախտանիշները ներառում են հետծննդյան արյունահոսություն, որովայնային ցավ, հեշտոցում օտար մարմնի զգացողություն և ցածր զարկերակային ճնշում։ Հազվադեպ դեպքերում արգանդի արտաշրջումը կարող է կապված չլինել հղիության հետ։

Ռիսկի գործոնները ներառում են պորտալարից քաշելը կամ ընկերքի անջատումից առաջ արգանդի հատակի վրա սեղմելը։ Այլ ռիսկի գործոններից են արգանդի ատոնիան, առաջադիր պլացենտան և շարակցական հյուսվածքի հիվանդությունները։ Ախտորոշումն իրականացվում է հեշտոցում կամ դրանից դուրս եկած արգանդի ներքին շերտն անզեն աչքով հայտնաբերելու միջոցով։

Բուժումը ներառում է վերակենդանացման ստանդարտ միջոցառումներ՝ զուգորդված արգանդի հնարավորինս արագ ներուղղմամբ։ Եթե ձեռքով ներուղղման փորձերը չեն հաջողվում, ապա պահանջվում է վիրահատական միջամտություն։ Արգանդը ներուղղելուց հետո խորհուրդ է տրվում օքսիտոցին և հակաբիոտիկներ։ Եթե ընկերքը դեռևս անջատված չէ, ապա այն կարող է հեռացվել միայն արգանդի ներուղղումից հետո։

Արգանդի արտաշրջման հանդիպման հաճախականությունը տատանվում է մոտավորապես 1 դեպք 2,000-ից մինչև 10,000 ծննդաբերությունների ընթացքում։ Ցուցանիշներն ավելի բարձր են զարգացող երկրներում։ Մայրական մահացության ռիսկը կազմում է մոտ 15%, մինչդեռ պատմականորեն այն հասել է մինչև 80%-ի։ Այս վիճակը նկարագրվել է դեռևս մ.թ.ա. 300 թվականին՝ Հիպոկրատի կողմից։

## Նշաններ և ախտանիշներ
մինի|Արտաշրջված արգանդի գծապատկեր։
Արգանդի արտաշրջումը հաճախ զուգորդվում է զգալի հետծննդյան արյունահոսությամբ։ Ընդունված է համարել, որ առաջանում է արյան կորստին «անհամաչափ» հեմոդինամիկ շոկ, սակայն արյան կորուստը հաճախ թերագնահատվել է։ Արգանդի կապանների ձգման պարասիմպաթիկ ազդեցությունը կարող է առաջացնել հազվասրտություն։

## Պատճառներ
Ամենատարածված պատճառը ծննդաբերության 3-րդ շրջանի սխալ վարումն է, օրինակ՝

* Ճնշում գործադրելը արգանդի հատակի վրա
* Պորտալարի չափից ավելի ձգումը ծննդաբերության 3-րդ շրջանում

Այլ բնական պատճառներ կարող են հանդիսանալ՝

* Արգանդի բնածին կամ ձեռքբերովի թուլությունը
* Սրընթաց ծննդաբերությունը
* Կարճ պորտալարը

Այն ավելի հաճախ հանդիպում է բազմապտուղ հղիությունների դեպքում, քան՝ միապտուղ:

### Ուղեկցող իրավիճակներ
* Առաջադիր պլացենտա
* Ընկերքի ամրացում արգանդի հատակի շրջանում
* Մագնեզիումի սուլֆատի կիրառում
* Արգանդի հատակի ուժգին սեղմում
* Պորտալարի կրկնվող ձգումներ
* Կարճ պորտալար

## Տեսակներ
* Առաջին, լրիվ արտաշրջում՝ տեսանելի է արգանդի պարանոցից դուրս։
* Երկրորդ, մասնակի արտաշրջում՝ տեսանելի է արգանդի վզիկի մակարդակին։

## Բուժում
ձախից|մինի|Արգանդի ձեռքային ներուղղում։
Բուժումը ներառում է վերակենդանացման ստանդարտ միջոցառումներ՝ զուգորդված արգանդի հնարավորինս արագ ներուղղմամբ։ Եթե ձեռքով ներուղղման փորձերը չեն հաջողվում՝ պահանջվում է վիրահատական միջամտություն։ Արգանդը ներուղղելուց հետո խորհուրդ է տրվում օքսիտոցին և հակաբիոտիկներ։ Եթե ընկերքը դեռևս անջատված չէ, այն կարող է հեռացվել միայն արգանդի ներուղղումից հետո։

## Համաճարակաբանություն
Արգանդի արտաշրջում հանդիպում է մոտավորապես 1-ը 2,000-ից մինչև 1-ը 10,000 ծննդաբերությունների ընթացքում։ Ցուցանիշներն ավելի բարձր են զարգացող երկրներում։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Բժշկություն
Կատեգորիա:Գինեկոլոգիա
Կատեգորիա:Կանանց առողջություն
Կատեգորիա:Մանկաբարձություն