Առաջին սիրո քաղաք

«**Առաջին սիրո քաղաք**» (), 1970 թվականի խորհրդային գեղարվեստական ֆիլմ Ցարիցին-Ստալինգրադ-Վոլգոգրադ քաղաքի բնակիչների մասին։ Ֆիլմը բաղկացած է երեք նովելներից, որոնք միավորված են սիրո թեմայով ու գործողություններ վայրով, որ ծավալվում են Վոլգայի ափին տեղակայված քաղաքում։

## Սյուժե
* «Ցարիցին, 1919 թվական»։ Քաղաքացիական պատերազմը ոչ միայն եղբորը հանել է եղբոր դեմ, այլև ստիպել է միավորվել բոլորովին տարբեր բնավորությունների՝ տարբեր ըստ խառնվածքի, ձգտումների ու դասային պատկանելության։ Նատալյա Գվոզդիկովայի հերոսուհին՝ գիմնազիայի տնօրենի դուստր Տանյա Պրեոբրաժենսկայան, որ ռոմանտիկ անհատականություն է, հանդիպում է իր երազանքների տղային՝ Ֆիլիպին։ Վերջինս, լինելով կարմիրբանակային, Տանյային իր հետ տանում է ռազմաճակատ։ Ֆիլմում իր առաջին նշանակալի դերերից մեկն է կատարել Բորիս Գալկինը՝ մարմնավորելով Տանյային սիրահարված կարմիրբանակայինին։
* «Ստալինգրադ, 1929 թվական», առաջին հնգամյակի ընթացքում քաղաքի ու գյուղի խառնվելը ցուցադրված է Ստալինգրադի տրակտորային գործարանի շինարարների ճակատագրերի օրինակով։ Գյուղացի ուշիմ երիտասարդ Սեմյոնը, որին մարմնավորում է Յուրի Օռլովը, գնում է Ստալինգրադ, որպեսզի գտնի իր մասնագիտությունն ու իր ճակատագրի կնոջը՝ կոմերիտուհի Նյուրային։ Դերասանուհի Օլգա Օստրոումովայի համար, որ ավարտել էր Ռուսաստանի թատերական արվեստի համալսարանը, դա եղել է երկրորդ դերը կինոյում «Կապրենք մինչև երկուշաբթի» () ֆիլմում կատարած հաջող նորամուտից հետո։ Կինոյում իրենց առաջին դերերն են կատարել Նատալյա Եգորովան ու Լեոնիդ Ֆիլատովը։
* «Ստալինգրադ, 1942 թվական», հույն ռեժիսոր, Փարիզի կինեմատոգրաֆիայի ինստիտուտի շրջանավարտ Մանոս Զախարիասը, որ 1949 թվականից ապրել է ԽՍՀՄ-ում, նկարահանել է կինոնովել Հայրենական մեծ պատերազմի ժամանակ Ստալինգրադի պաշտպանության մասին։ Վոլգայի ափին գտնվող քաղաքի պաշտպան Վլադիկ Սերգեևի ու Լենայի առաջին սերը պայծառ ու կարճատև է, ինչպես արկի պայթյունը։ Վադիկը զոհվում է։ Լենան մնում է պաշարված քաղաքում։ Ստալինգրադի զոհված պաշտպանի դերով մեծ կինոյում իր նորամուտն է կատարել Ռուսաստանի թատերական արվեստի համալսարանի առաջին կուրսի ուսանող Ստանիսլավ Սադալսկին։

## Գլխավոր դերերում
* Բորիս Գալկին – *Ֆիլիպ*
* Մարիա Վանդովա – *ուսանողուհի*
* Նատալյա Գվոզդիկովա – *Տանյա Պրոեբրաժենսկայա*
* Նատալյա Եգորովա – *Վիկա*
* Լիդիա Կոնստանտինովա – *Լիլյա*
* Ստանիսլավ Սադալսկի – *Վլադիկ Սերգեև*
* Վլադիմիր Նոսիկ – *լեյտենանտ*
* Օլգա Օստոումովա – *Նյուրա*
* Կոնստանտին Սորոկին – *Իվան Խրիստոֆորովիչ Պրեոբրաժենսկի*
* Ելենա Ֆետիսենկո – *աշակերտուհի*
* Ալեքսանդր Սոլովյով – *պատանի օդանավակայանում*
* Լեոնիդ Ֆիլատով – *Բորիս*
* Վալենտինա Բերեզուցկայա – *Լենայի մայրը*
* Ելենա Ալյոկինա – *Լենա*
* Վլադիմիր Օլեկսեենկո – *Սեմյոնի հայրը*
* Վլադիմիր Գորելով – *բժիշկ*
* Միխայիլ Պոգորժելսկի – *բժիշկ*
* Լև Դուրով – *կոմիսար*
* Մարիա Վինոգրադովա
* Գալինա Կոմարովա
* Օլգա Մատեշկո

## Նկարահանող անձնակազմ
* Ռեժիսորներ՝
** Բորիս Յաշին *(էպիզոդներ «Ցարիցին, 1919 թվական», «Ստալինգրադ, 1929 թվական»)*
** Մանոս Զախարիաս *(էպիզոդ «Ստալինգրադ, 1942 թվական», ժամանակակից էպիզոդներ՝ *— «Վոլգոգրադ»*)*
* Սցենարիստ՝ Սեմյոն Նեգորնի
* Գլխավոր օպերատորներ՝
** Վիկտոր Շեյնին *(էպիզոդներ «Ցարիցին, 1919 թվական», «Ստալինգրադ, 1929 թվական»)*
** Պավել Լեբեշև *(էպիզոդ «Ստալինգրադ, 1942 թվական», ժամանակակից էպիզոդներ՝ *— «Վոլգոգրադ»*)*
* Գլխավոր նկարիչներ՝
** Նիկոլայ Ուսաչև *(էպիզոդներ «Ցարիցին, 1919 թվական», «Ստալինգրադ, 1929 թվական»)*
** Աբրամ Ֆրեյդին *(էպիզոդ «Ստալինգրադ, 1942 թվական»)
* Կոմպոզիտորներ՝
** Եվգենի Պտիչկին *(էպիզոդներ «Ցարիցին, 1919 թվական», «Ստալինգրադ, 1929 թվական»)*
** Ռոման Լեդենյով *(էպիզոդ «Ստալինգրադ, 1942 թվական»)''
* Երգերի տեքստերի հեղինակներ՝
** Վլադիմիր Կաչան
** Լեոնիդ Ֆիլատով
** Իգոր Շաֆերան
* Հնչյունային օպերատոր՝ Յան Պոտոցկի

## Հետաքրքիր փաստեր
* Ֆիլմում կատարած դերերը նորամուտային են եղել Լեոնիդ Ֆիլատովի, Նատալյա Եգորովայի և Ստանիսլավ Սադալսկու համար։
* Լեոնիդ Ֆիլատովը գրել է բանաստեղծություն ֆիլմում հնչող երգերից մեկի համար։

## Տեխնիկական տվյալներ
* Մելոդրամա, լայնէկրան, 10 մաս, 2558 մ,
* Խորհրդային Միությունում պրեմիերան կայացել է 1970 թվականի հունիսի 27-ին։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:1970 դրամա ֆիլմեր
Կատեգորիա:1970 ֆիլմեր
Կատեգորիա:1970-ականների ռուսերեն ֆիլմեր
Կատեգորիա:«Մոսֆիլմ» ստուդիայի ֆիլմեր
Կատեգորիա:Խորհրդային մելոդրամա ֆիլմեր