open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Հարություն Կիրակոսյան

**Հարություն Գրիգորի Կիրակոսյան** (), հայ մանկավարժ։ ՀԽՍՀ վաստակավոր մանկավարժ (1965): ԽՄԿԿ անդամ (1940): Երկրորդ համաշխարհային պատերազմի Արևելյան ռազմաճակատի (*«[[Հայրենական մեծ պատերազմ (տերմին)|Հայրենական մեծ պատերազմ]]»*, 1941-1945) մասնակից։

## Կենսագրություն
Հարություն Կիրակոսյանը ծնվել է 1913 թվականին, Ախուրյանի շրջանի Այգաբաց գյուղում, չքավոր գյուղացու ընտանիքում։ 1933 թվականին ավարտել է Լենինականի մանկավարժական տեխնիկումը։ 1933-1942 թվականներին եղել է ուսուցիչ, եղել է Արթիկի, Անիի, Կիրովականի շրջանների դպրոցների տնօրեն։ Միաժամանակ սովորել և ավարտել է Երևանի հեռակա մանկավարժական ինստիտուտի պատմության ֆակուլտետը։ 1940 թվականին ընդունվել է ԽՄԿԿ շարքերը։

1942 թվականի ապրիլին մեկնել է բանակ, ծառայել է 208-րդ հրաձգային դիվիզիայի 662-րդ հրետանային գնդում, ընտրվել դիվիզիոնի կուսկազմակերպության քարտուղար, մասնակցել Կովկասի պաշտպանության, ապա՝ Մոզդոկի և այլ քաղաքների ազատագրման մարտերին, ինչպես նաև Արևելյան Պրուսիայում։ Պարգևատրվել է  Կարմիր աստղի շքանշանով, «Կովկասի պաշտպանության համար», «Քյոնիգսբերգի գրավման համար» և ուրիշ մեդալներով։

1945 թվականին, զորացրվելով բանակից, Հարությունն աշխատանքի է անցել ՀԿԿ Ախուրյանի շրջկոմում, այնուհետև ավարտել է ՀԿԿ Կենտկոմին կից կուսակցական երկամյա դպրոցը, աշխատել է ՀԿԿ Ամասիայի, Կոտայքի շրջկոմներում։  Հարությունը երկար տարիներ գլխավորել է Արտաշատի շրջանի Մխչյան գյուղի միջնակարգ դպրոցի աշխատանքները։

Մանկավարժական երկարամյա և ակտիվ աշխատանքի համար Կիրակոսյանը 1965 թվականին արժանացել է հանրապետության վաստակավոր ուսուցչի պատվավոր կոչման։

## Պարգևներ
* ՀԽՍՀ վաստակավոր մանկավարժ (1965)
* Կարմիր աստղի շքանշան
* «Կովկասի պաշտպանության համար» մեդալ
* «Քյոնիգսբերգի գրավման համար» մեդալ

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Կովկասի պաշտպանության համար մեդալակիրներ
Կատեգորիա:ՀԽՍՀ վաստակավոր մանկավարժներ
Կատեգորիա:Հայ մանկավարժներ
Կատեգորիա:Հայրենական մեծ պատերազմի հայ մասնակիցներ
Մարիա (փոթորիկ)

**Փոթորիկ «Մարիա»** (), Ատլանտյան օվկիանոսի 5-րդ կարգի կործանարար արևադարձային ցիկլոն։

Սա 2017 թվականի Ատլանտյան օվկիանոսի փոթորիկների արտասովոր ակտիվ սեզոնի յոթերորդ և 5-րդ կարգի երկրորդ փոթորիկն է։ «Մարիա» փոթորիկը առաջացել է 2017 թվականի սեպտեմբերի 16-ին արևադարձային ալիքից՝ երկու շաբաթվա ընթացքում դառնալով Ատլանտյան օվկիանոսի երրորդ խոշոր փոթորիկը («Իրմա» և «Խոսե» փոթորիկներից հետո)։

## Օդերևութաբանական պատմություն
2017 թվականի սեպտեմբերի 19-ին փոթորիկը աղետալի ավերածությունների պատճառ է դարձել Դոմինիկա կղզում, որը էպիկենտրոնում էր։ Կղզու շենքերի ավելի քան 90%-ը վնասվել կամ ավերվել է։ Տուժել են նաև Գվադելուպան, Մարտինիկան և Սանտա Կրուս կղզին (ԱՄՆ-ի Վիրջինյան կղզիներ)։

Սեպտեմբերի 20-ի առավոտյան փոթորիկը հասել է Պուերտո Ռիկո։ Այդ ժամանակ նրա ուժգնությունը նվազել է մինչև 4-րդ կարգ։ Չնայած դրան՝ «Մարիան» դարձել է կղզուն հարվածած ամենահզոր փոթորիկը 1928 թվականի «Օկիչոբի» փոթորկից հետո։ Փոթորիկն ուժեղ ջրհեղեղի և ավերածությունների պատճառ է դարձել։ Ամբողջ Պուերտո Ռիկոյում անջատվել է հոսանքը,  «փլուզվել» կապի համակարգը։ 3,4 միլիոն մարդ մնացել է առանց էլեկտրականության։ Պուերտո Ռիկոյի նահանգապետ Ռիկարդո Ռոսելլոն ասել է, որ էլեկտրաէներգիայի մատակարարումը վերականգնելու համար «ամիսներ» կպահանջվի։ Փոթորիկը շարքից հանել է նաև աշխարհի երկրորդ ամենամեծ ռադիոաստղադիտարանը՝ Արեսիբոն։ Այն կոտրել է 29 մետրանոց ալեհավաքը, որի բեկորները վնասել են գլխավոր հայելին։ Սեպտեմբերի 21-ին ԱՄՆ նախագահ Դոնալդ Թրամփը հայտարարել է, որ մտադիր է այցելել փոթորկից տուժած կղզին։

Պուերտո Ռիկոյի վրայով անցնելուց հետո փոթորկի ուժգնությունը նվազել է մինչև 2-րդ կարգ, բայց հետո հասել մինչև 3-րդ կարգ։ Սեպտեմբերի 21-ին փոթորիկը անցել է Հայիթի կղզու հյուսիս, իսկ սեպտեմբերի 22-ին շրջանցել Թերքս և Քայքոս կղզիները։ Սեպտեմբերի 24-ին փոթորկի ուժգնությունը կրկին նվազել է մինչև 2-րդ կարգ։ Հոկտեմբերի 6-ին փոթորիկը ցրվել է։

Զոհվել է առնվազն 93 մարդ. Պուերտո Ռիկո՝ 48, Դոմինիկա՝ 30, Գվադելուպա՝ 2, Հայիթիի Հանրապետություն՝ 3, Դոմինիկյան Հանրապետություն՝ 5, ԱՄՆ-ի Վիրջինյան կղզիներ՝ 1, Մայրցամաքային նահանգներ՝ 4:

Պուերտո Ռիկոյի կառավարությունը 2018 թվականին ճշգրտել է զոհերի թիվը՝ հասցնելով այն 2975-ի։

## Պատկերասրահ

Պատկեր:Navy Helps Evacuate Military From U.S. Virgin Islands Ahead of Hurricane Maria.webm|ԱՄՆ Ռազմածովային ուժերն օգնում են տարհանել ռազմական անձնակազմը ԱՄՆ-ի Վիրջինյան կղզիներից «Մարիա» փոթորկից առաջ:
Պատկեր:Morning after Hurricane Maria (37372721465).jpg|Ճանապարհ Ռոզոյում՝ լցված շինությունների բեկորներով, վնասված բուսականությամբ և տապալված էլեկտրասյուներով:
Պատկեր:Dégats Ouragan Maria (nettoyage des routes).jpg|Տապալված ծառեր Գվադելուպայում
Պատկեր:Hurricane Maria at Coast Guard Sector San Juan.webm|«Մարիա» փոթորիկը «Սան Խուան» առափնյա պահպանության տարածքում
Պատկեր:Maria AVN color 20170921 0115 UTC.gif|Սեպտեմբերի 21-ին՝ Պուերտո Ռիկոյից մեկնելուց հետո, Դոմինիկյան Հանրապետության արևելքով անցնող Մարիայի ինֆրակարմիր արբանյակային օղակը
Պատկեր:Broken Windows.jpg|Կոտրված պատուհան Ագուաս Բուենասում 


## Տես նաև
* Փոթորիկ Հարվի
* Իրմա (փոթորիկ)

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* 

Կատեգորիա:2017 բնական աղետներ
Կատեգորիա:Բնական աղետներ ըստ մայրցամաքի
Կատեգորիա:Փոթորիկներ
Սուրեն Հովակիմյան

**Սուրեն Գալուստի Հովակիմյան** (), հայ մանկավարժ։ ՀԽՍՀ վաստակավոր ճարտարագետ (1961): Տեխնիկական գիտությունների թեկնածու, դոցենտ։ ԽՄԿԿ անդամ (1939): Հայրենական մեծ պատերազմի մասնակից։

## Կենսագրություն
Սուրեն Հովակիմյանը ծնվել է 1911 թվականին Գորիսի շրջանի Ազատաշեն գյուղում։ 1930 թվականին Մանկավարժական տեխնիկումն ավարտելուց հետո ֆիզիկա և մաթեմատիկա է դասավանդել Հալիձոր, Խնձորեսկ, Վերիշեն գյուղերի և Գորիս քաղաքի դպրոցներում։ Երևանի պոլիտեխնիկական ինստիտուտի շինարարական ֆակուլտետն ավարտելու հետ մեկտեղ ստացել է կրտսեր լեյտենանտի կոչում։

1941 թվականին Սուրենը զորակոչվել է բանակ և որպես  սակրավորների դասակի հրամանատար, ծովային հատուկ բրիգադի կազմում մեկնել գործող բանակ։ Մասնակցել է ճակատամարտերին և երկու անգամ վիրավորվել։ 1944 թվականին ազատվել է զինվորական ծառայությունից։

Պարգևատրվել է «Մարտական ծառայության համար», «Կովկասի պաշտպանության համար», «1941-1945 թթ. Հայրենական մեծ պատերազմում Գերմանիայի դեմ տարած հաղթանակի համար» և ուրիշ մեդալներով։

Բանակից հիվանդության պատճառով զորացրվելուց հետո կատարել  է մանկավարժական աշխատանք դպրոցներում, տեխնիկումներում և պոլիտեխնիկական ինստիտուտում։ Դասավանդել է «Նյութերի դիմադրություն» առարկան, 1957-1967 թվականներին եղել է ինստիտուտի պրոռեկտոր։

Եղել է տեխնիկական գիտությունների թեկնածու, դոցենտ։ 1961 թվականին Հովակիմյանին շնորհվել է վաստակավոր ինժեների կոչում։ ԽՄԿԿ շարքերն ընդունվել է 1939 թվականին։

Սուրեն Հովակիմյանը մահացել է 1991 թվականին։ Թաղված է Երևանի Շահումյան գերեզմանոցում։

## Պարգևներ
* «1941-1945 թթ. Հայրենական մեծ պատերազմում Գերմանիայի դեմ տարած հաղթանակի համար» շքանշան
* «Մարտական ծառայության համար» մեդալ
* «Կովկասի պաշտպանության համար» մեդալ

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:«Մարտական ծառայությունների համար» մեդալով պարգևատրվածներ
Կատեգորիա:ՀԽՍՀ վաստակավոր ճարտարագետներ
Կատեգորիա:Հայ մանկավարժներ
Կատեգորիա:Հայրենական մեծ պատերազմի հայ մասնակիցներ
Կատեգորիա:Տեխնիկական գիտությունների թեկնածուներ
Կատեգորիա:Կովկասի պաշտպանության համար մեդալակիրներ
Միգել Կարդոզու

**Միգել Ֆիլիպե Նունեշ Կարդոզու** (; ), պորտուգալացի ֆուտբոլիստ, Մոսկվայի «Դինամո» ակումբի եզրային հարձակվող, վարձավճարով հանդես է գալիս «Բելենենսեշ» ակումբում։

## Ակումբային կարիերա
[thumb|left|250px|Կարդոզուն «[Դինամո (ֆուտբոլային ակումբ, Մոսկվա)|Դինամոյի» կազմում]]
Ֆուտբոլային կարիերան սկսել է «Բենֆիկա» ակումբի ակադեմիայում, սկզբում խաղացել է մինի ֆուտբոլ և 7-7 ֆուտբոլ։ 2011 թվականին հեռացել է մայրաքաղաքից և հանդես է եկել «Կասա Պիա» և «Ռեալ Կելուշ» ակումբների երիտասարդական կազմերում։ «Ռեալի» կազմում նորամուտը կատարել է բարձրագույն մակարդակում՝ Պորտուգալիայի չորրորդ դիվիզիոնում։ 2014 թվականի սկզբին Կարդոզուն պայմանագիր է կնքել Իսպանիայի «Դեպորտիվո Լա Կորունյա» ակումբի հետ, որտեղ խաղային պրակտիկա ստանալու համար սկսել է խաղալ «Դեպորտիվո Ֆաբրիլի» պահեստային թիմում։ 2015 թվականի դեկտեմբերի 12-ին «Բարսելոնայի» դեմ խաղում հիմնական ակումբի կազմում կատարել է նորամուտը Լա Լիգայում, երկրորդ խաղակեսում փոխարինելով Խուանֆրանին։

2016 թվականի սկզբին վարձավճարով տեղափոխվել է «Ունիան Մադեյրա»։ Փետրվարի 7-ին «Մորեյրենսեյի» դեմ խաղում կատարել է նորամուտը Սուպերլիգայում։

Նույն թվականի ամռանը ազատ գործակալի կարգավիճակով վարձավճարով տեղափոխվել է «Տոնդելա» ակումբ։ Օգոստոսի 13-ին «Բենֆիկայի» դեմ խաղում կատարել է նորամուտը նոր թիմի կազմում։ Դեկտեմբերի 11-ին «Նասոնալ Ֆունշալ» ակումբի դեմ արտագնա խաղում Միգելը խփել է իր առաջին գոլը «Տոնդելայի» կազմում։
; Դինամո
2018 թվականի ամռանը Կարդոզուն տեղափոխվել է Մոսկվայի «Դինամո», կնքելով 4 տարվա պայմանագիր։ Սեպտեմբերի 2-ին «Օրենբուրգի» դեմ խաղում (2:0) կատարել է նորամուտը ՌՊԼ-ում, խաղի ավարտին փոխարինելով Ֆյոդոր Չերնիխին։ Սեպտեմբերի 14-ին մայրաքաղաքի «Լոկոմոտիվի» դեմ խաղում Միգելը խփել է «Դինամոյի» առաջին գոլը։

; Տամբով (վարձավճար)
2020 թվականի փետրվարի 19-ին կես տարի ժամկետով վարձավճարով տեղափոխվել է «Տամբով»։ Նոր թիմի կազմում Միգելին խաղադաշտում հաջողվում է խաղալ ընդամենը 5 րոպե՝ մարտի 1-ին «Ռուբինի» դեմ խաղում։

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ

Կատեգորիա:Դինամո Մոսկվայի ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Թուրքական Սուպերլիգայի ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Լա Լիգայի ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Պորտուգալացի ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Տամբովի ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Դեպորտիվո Լա Կորունյայի ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Բենֆիկայի ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Բելենենսիշի ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Կասա Պիայի ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Տղամարդկանց ֆուտբոլի կիսապաշտպաններ
Ալեքսանդր Վոլկով (այլ կիրառումներ)

**Ալեքսանդր Վոլկով** անուն-ազգանունը կարող է վերաբերել հետևյալ անձանց.
* Ալեքսանդր Վոլկով, ռուս և խորհրդային գրող, դրամատուրգ, թարգմանիչ, ուսուցիչ
* Ալեքսանդր Վոլկով, ռուս վոլեյբոլիստ, կենտրոնական մեկուսացնող
Հիքմեթ Միրզաև

**Հիքմեթ Իզզաթ օղլու Միրզաև** (, ), ադրբեջանցի ռազմական սպա, Ադրբեջանի զինված ուժերի գեներալ-մայոր, հատուկ նշանակության ջոկատի հրամանատար, 2016 և 2020 թվականների 44-օրյա պատերազմի մասնակից։

## Կյանք և ծառայություն
Հիքմաթ Իզզաթ օղլու Միրզաևը ծնվել է Խորհրդային Միության այն ժամանակվա Ադրբեջանական ԽՍՀ-ի Բիլասուվար շրջանում։

2002 թվականի հունվարի 19-ին Ադրբեջանի նախագահ Հեյդար Ալիևի թիվ 662 հրամանագրով Հիքմաթ Իզզաթ օղլու Միրզաևին շնորհվել է գեներալ-մայորի կոչում։

2015-ի ապրիլի 29-ին Հատուկ նշանակության ջոկատի հրամանատար, գեներալ-մայոր Հիքմաթ Միրզաևը մասնակցել է Ադրբեջանի հատուկ նշանակության ջոկատների նորաստեղծ զորամասերին մարտական դրոշներ հանձնելու արարողությանը։

2016 թվականի ապրիլյան Լեռնային Ղարաբաղում բախումների ընթացքում ղեկավարել է Ադրբեջանի հատուկ նշանակության ջոկատները։

2020 թվականի հոկտեմբերի 17-ին Ադրբեջանի Հանրապետության նախագահ Իլհամ Ալիևը Հիքմեթ Միրզաևին շնորհել է գեներալ-լեյտենանտի ռազմական կոչում։

2024 թվականի հունվարի 11-ին Ադրբեջանի Հանրապետության պաշտպանության փոխնախարարը նշանակվել է ցամաքային զորքերի հրամանատար։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:44-օրյա պատերազմի մասնակիցներ ադրբեջանական կողմից
Կատեգորիա:Ադրբեջանցի գեներալներ
Կատեգորիա:Քառօրյա պատերազմի մասնակիցներ ադրբեջանական կողմից
Econometrica

**Econometrica,** ռեֆերատիվ գիտական ամսագիր, որը հոդվածներ է հրապարակում տնտեսական գիտության տարբեր ճյուղերից, հատկապես՝ Էկոնոմետրիկայից։ Ամսագիրը համատեղ հրատարակվում է Wiley-Blackwell ընկերության և Էկոնոմետրիկա ընկերության կողմից։ Պարբերականի ներկայիս գլխավոր խմբագիրը թուրք-ամերիկացի տնտեսագետ Դարոն Ասեմօղլուն է, որը աշխատում է Մասաչուսեթսի տեխնոլոգիական ինստիտուտում։

Էկոնոմետրիկայի առաջին թողարկումը լույս է տեսել 1933 թվականին։ Խմբագրական խորհրդի առաջին ղեկավարն է դարձել նորվեգացի տնտեսագետ Ռագնար Ֆրիշը, որը դարձել է 1969 թվականին Շվեդիայի պետական բանկի տնտեսական գիտությունների մրցանակի առաջին դափնեկիրներից մեկը՝ Ալֆրեդ Նոբելի հիշատակին։ Ֆրիշն իր դիրքում էր մինչև 1954 թվականը։ Հետաքրքիր է, որ առաջին թողարկումներն այժմ ամբողջությամբ անգլալեզու հանդեսի նյութերն էին պարունակում ֆրանսերենով։

Տնտեսագիտական միությունը ձգտում էր բարձր որակի հոդվածներ տպագրել հատուկ մրցանակի՝ Ֆրիշի մեդալի հանձնման միջոցով։ մրցանակը շնորհվում է յուրաքանչյուր երկու տարին մեկ լավագույն էմպիրիկ կամ տեսական — կիրառական հոդվածների հեղինակներին, որոնք հրապարակվել են վերջին հինգ տարիների ընթացքում։

Էկոնոմետրիկայի այս պահին առավել մեջբերված հոդվածն է Դենիել Կահնեմանի և Ամոս Տվերսկու հետազոտությունը հեռանկարների տեսության բնագավառում։ Սոցիալական և տնտեսական գիտությունների բնագավառում առավել մեջբերվող աշխատանքը, ինչպես նաև հենց ամսագրում առավել մեջբերված Է դարձել Հելբերտ Ուայթի *A Heteroskedasticity-Consistent Covariance Matrix Estimator and a Direct Test for Heteroskedasticity* հոդվածը։

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* [Страница журнала](http://onlinelibrary.wiley.com/journal/10.1111/(ISSN)1468-0262) на Wiley.com

Կատեգորիա:Ամերիկյան ամսագրեր
Կատեգորիա:Տնտեսագիտական մամուլ
Ջրհեղեղներ Սուդանում (2020)

**Ջրհեղեղներ Սուդանում**, Սուդանում առատ և շարունակական անձրևները, որոնք առնվազն 16 Սուդանի նահանգներում ավերիչ ջրհեղեղներ են առաջացրել։ Ջրհեղեղներն ազդել են ավելի քան 500 հազար մարդու վրա, ավերել են ավելի քան 100 հազար տուն և այսօրվա դրությամբ 102 մարդու կյանք են խլել։

## Ջրհեղեղ
2020 թվականին Սուդանում Նիլ գետի ջրի մակարդակը բարձրացել և հասել Է ռեկորդային մակարդակի, ինչը հանգեցրել է շուրջ 60 հազար տների հեղեղման և ավերման և տասնյակ մարդկանց մահվան։ Կապույտ Նեղոսի մակարդակը հասել է ավելի քան 17 մետրի՝ գերազանցելով բոլոր ռեկորդները։ Իսկ տեղատարափ մուսոնային անձրևների հետևանքով առաջացած ջրհեղեղները, հիմնականում երկրի սահմաններից դուրս, հարևան Եթովպիայում, օգոստոսի վերջին 17,5 մետրով բարձրացրել են Նիլ գետի մակարդակը, ինչը ամենաբարձր մակարդակն է, որին այն հասել է գրեթե մեկ դար առաջ, Սուդանի ոռոգման նախարարության տվյալներով։ ։ Պատմության մեջ առաջին անգամ Մերոեի բուրգերին ջրհեղեղ է սպառնում։

Ջրհեղեղների և անձրևների մասշտաբները գերազանցել են 1946 և 1988 թվականներին սահմանված ռեկորդները։ Որոշ փորձագետներ, ինչպիսիք են «International Rivers»-ը, ակնկալում են, որ կլիմայի փոփոխությունն ապագայում կհանգեցնի ինչպես երաշտի, այնպես էլ Սուդանի ջրհեղեղների պարբերական նոպաների։

## Արձագանք
Սուդանի կառավարությունը ղեկավարել և համակարգել է ջրհեղեղի հետևանքների վերացման գործողությունները։ Մարդասիրական օգնության կոմիտեի ջրհեղեղների դեմ պայքարի առաքելության ազգային ուժերը սկսել են աշխատանքը, իսկ Սուդանի վարչապետ Աբդալա Համդոկը հաստատել է, որ Նեղոսի և նրա վտակների մակարդակն այս տարի, ոռոգման և ջրային ռեսուրսների նախարարության տվյալներով, աննախադեպ է 1912 թվականից ի վեր։ Նա նաև նշել է, որ այս տարի ջրհեղեղները հանգեցրել են ողբերգական և ցավալի մարդկային զոհերի և նյութական կորուստների։

## Արտակարգ իրավիճակ
Սուդանի անվտանգության և պաշտպանության խորհուրդը երեք ամիս ժամկետով արտակարգ դրություն Է հայտարարել երկրի ամբողջ տարածքում և երկիրը սահմանել է տարերային աղետի գոտի և ձևավորել հորդառատ անձրևների և ջրհեղեղների հետևանքների կանխարգելման և վերացման բարձրագույն կոմիտե, որի արդյունքում հուլիսի վերջից զոհվել է մոտ 100 մարդ և ջրածածկվել ավելի քան 100 հազար տուն։

Ջրհեղեղի ջրերը կարող են հեղեղել երկրի հնագույն հնագիտական պեղումները։ Շինարարները ավազի պարկերով պատեր են կառուցել և ջուրը դուրս են բերել այդ շրջանից, որպեսզի չվնասեն Մերոիթների երկհազարամյա կայսրության և ՅՈՒՆԵՍԿՕ-ի համաշխարհային ժառանգության օբյեկտի՝ Մերոիթների նախկին հինավուրց քաղաքի ավերակները։ Նախորդ ջրհեղեղները երբեք չեն ազդել այդ օբյեկտի վրա։

Ներկայում հեղեղումներն ազդել են ավելի քան կես միլիոն մարդու վրա և վնասել են ավելի քան 100 հազար տուն՝ ամբողջ երկրի առնվազն 16 նահանգներում։ Արդյունքում հազարավոր մարդիկ անօթևան են մնացել ։ Սուդանի մայրաքաղաք Խարթումում տեղահանված անձանց տեղավորման համար վրաններ են տեղադրվել։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:2020 աղետներ
Էլին Սուլեյմանով

**Էլին Սուլեյմանով Էմին օղլու** (, ) ԱՄՆ-ում Ադրբեջանի Հանրապետության դեսպանն և Լոս Անջելեսում Ադրբեջանի Հանրապետության նախկին գլխավոր հյուպատոսը։

## Կենսագրություն
Սուլեյմանովը ծնվել է Բաքվում, Ադրբեջան։ Ստացել է աշխարհագրության բակալավրի աստիճան Բաքվի պետական համալսարանում 1989 թվականին, քաղաքական աշխարհագրության մագիստրոսի աստիճան Ռուսաստանի Մոսկվայի պետական համալսարանում 1992 թվականին, պետական կառավարման մագիստրոսի աստիճան Օհայոյի Տոլեդոյի համալսարանում 1994 թվականին։ Նաև ունի Ֆլետչերի իրավունքի և դիվանագիտության դպրոցի մագիստրոսի աստիճան՝ շեշտը դնելով միջազգային անվտանգության և միջազգային հանրային իրավունքի ուսումնասիրության վրա։ Առաջին ադրբեջանցին է, որը սովորել է Ֆլետչերի դպրոցում։ Մինչև դիվանագիտական ծառայության անցնելը Սուլեյմանովը աշխատել է Ադրբեջանում ՄԱԿ-ի Փախստականների հարցերով գերագույն հանձնակատարի վարչությունում և Պրահայի բաց մեդիայի հետազոտական ինստիտուտում 1995-1997 թվականներին։

Աշխատելել է Վաշինգտոնում Ադրբեջանի դեսպանության առաջին քարտուղար, ապա Սուլեյմանովը զբաղեցրել Է Ադրբեջանի նախագահի աշխատակազմի արտաքին կապերի բաժնի ավագ խորհրդականի պաշտոնը։ 2005 թվականի նոյեմբերի 14-ին Ադրբեջանի Հանրապետության նախագահ Իլհամ Ալիևը Սուլեյմանովին նշանակել Է Ադրբեջանի առաջին գլխավոր հյուպատոս Լոս Անջելեսում։ 2011 թվականի հոկտեմբերի 26-ին Սուլեյմանովը նշանակվել է ԱՄՆ-ում Ադրբեջանի դեսպան։

Սուլեյմանովը տիրապետում է ադրբեջաներեն, անգլերեն, ռուսերեն, թուրքերեն և չեխերեն լեզուներին։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Ադրբեջանցի դեսպաններ
Կատեգորիա:Ադրբեջանցի դիվանագետներ
Կատեգորիա:Դեսպաններ
Կատեգորիա:Դիվանագետներ
Շոտլանդիայի օրհներգ

**Շոտլանդիայի օրհներգ** պաշտոնական օրհներգ Շոտլանդիայում չկա։ Կան մի քանի երգեր (ինչպես ժողովրդական, այնպես էլ ժամանակակից երաժիշտների գրած) որոնք հավակնում են լինել ոչ պաշտոնական օրհներգ։ Նմանատիպ երգերից մեկն է համարվում «Scotland the Brave»-ը (հեղինակ՝ Քլիֆ Հենդլի), բայց վերջինիս բառերը գրեթե ոչ ոք չգիտի։ 1967 թվականին Ռոյ Վիլյամսի կողմից ձայնագրված The Corries ֆոլք խմբի «The Flower of Scotland» երգը կարելի է համարել ժողովրդական օրհներգ։ Հենց այս երգն է հնչում, երբ մարզադաշտ են դուրս գալիս ռեգբիի և ֆուտբոլի Շոտլանդիայի հավաքականները։

Երկրում մշտապես բարձրաձայնվում է նոր օրհներգ ստեղծելու հարցը, քանի որ «Scotland the Brave» երգի բառերը գրեթե ոչ ոք չգիտի, իսկ  «The Flower of Scotland» երգը նկարագրում է ներկայիս Շոտլանդիայի հետ կապ չունեցող, հեռավոր անցյալում տեղի ունեցած պատմական իրադարձություն (1314 թվականի հաղթանակը՝ բրիտանացիների նկատմամբ)։ 
մինի|Շոտլանդիայի դրոշը
2006 թվականին այս հարցի շուրջ տեղի ունեցած առցանց քվեարկության արդյունքում ստացվեց հետևյալ պատկերը․

### <u>The Flower of Scotland</u>

: O Flower of Scotland,
: When will we see
: Your like again,
: That fought and died for,
: Your wee bit Hill and Glen,
: And stood against him,
: Proud Edward's Army,
: And sent him homeward,
: To think again.

: The Hills are bare now,
: And Autumn leaves
: lie thick and still,
: O'er land that is lost now,
: Which those so dearly held,
: That stood against him,
: Proud Edward's Army,
: And sent him homeward,
: To think again.

: Those days are past now,
: And in the past
: they must remain,
: But we can still rise now,
: And be the nation again,
: That stood against him,
: Proud Edward's Army,
: And sent him homeward,
: To think again.
## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
*Page with eight candidate songs, with lyrics and comments 

Կատեգորիա:Օրհներգեր
Կատեգորիա:Ազգային օրհներգեր
Կատեգորիա:Շոտլանդական երաժշտություն
Կատեգորիա:Շոտլանդական մշակույթ
Կատեգորիա:Շոտլանդական հայրենասիրական երգեր
Կատեգորիա:Շոտլանդական երգեր
Գառնիկ Իսահակյան

**Գառնիկ Դրաստամատի Իսահակյան** (), հայ մանկավարժ, լրագրող, տնտեսագետ։ Փոխգնդապետ։ Երկրորդ համաշխարհային պատերազմի Արևելյան ռազմաճակատի (*«[[Հայրենական մեծ պատերազմ (տերմին)|Հայրենական մեծ պատերազմ]]»*, 1941-1945) մասնակից։

## Կենսագրություն
Գառնիկ Իսահակյանը ծնվել է 1908 թվականին Թբիլիսի քաղաքում։ Ավարտել է տեղի 76-րդ հայկական դպրոցը, 1926 թվականին ուսումը շարունակել է Երևանի պետական համալսարանի տնտեսագիտական ֆակուլտետում, որն ավարտելուց հետո ընդունվել է Թբիլիսիի Անդրկովկասի պետպլանին կից ասպիրանտուրան, երեք տարի անց՝ 1933 թվականին անցել է կուսակցական աշխատանքի ՀԿԿ Կենտկոմում, միևնույն ժամանակ դասախոսել է Երևանի պետական համալսարանում։ 1939-1941 թվականներին եղել է պետպլանի բաժնի վարիչ։

Պատերազմի առաջին օրվանից կամավոր մեկնել է ճակատ, ծառայել 409-րդ հայկական հրաձգային դիվիզիայի 675-րդ գնդում, որպես կուսկազմակերպության քարտուղար, մարտնչել է թշնամու դեմ Հյուսիսային Կովկասի քաղաքների և գյուղերի ազատագրման համար։ 1943 թվականի մարտին Իսահակյանը նշանակվել է 409-րդ դիվիզիայի հայերեն նոր լույս տեսնող «Խորհրդային ռազմիկ» թերթի խմբագիր, որը եղել է Հարավ-արևմտյան, ապա 2-րդ ուկրաինական ռազմաճակատի օրգանը։ 1944 թվականին Թամանում և Ղրիմում Սևծովյան բանակի մարտերում ցուցաբերած խիզախության համար պարգևատրվել է մի շարք շքանշաններով, մարտական մեդալներով և գլխավոր հրամանատարության շնորհակալագրերով։

Պատերազմի ավարտից հետո փոխգնդապետ Իսահակյանը դասավանդել է ռազմագիտություն։ Աշխատանքին զուգահեռ 1952 թվականին պաշտպանել է թեկնածուական ատենախոսություն։

1955 թվականին Իսահակյանը զորացրվել է բանակից և նշանակվել «Հայաստանի ժողովրդական տնտեսություն» ամսագրի գլխավոր խմբագիր։ 1955-1960 թվականներին աշխատել է Հայկական ԽՍՀ ԳԱ տնտեսագիտության ինստիտուտում, իսկ մահից առաջ դասախոսել է Երևանի պետական համալսարանում։

Գառնիկ Իսահակյանը մահացել է 1983 թվականին։

## Պարգևներ
* Կարմիր աստղի շքանշան
* Կարմիր դրոշի շքանշան

## Երկեր
* Սովետական Հայաստանը հետպատերազմյան հնգամյակում։ Դասախոսական սղագրություն։ Քաղաքական և գիտական գիտելիքների ընկերություն Հայկական ԽՍՀ, Երևան, ՀԽՍՀ ԳԱ հրատարակություն, 1950։
* Սովետական Հայաստան։ Համառոտ պատմա-տնտեսական ակնարկ։ Երևան, Հայպետհրատ, 1958 (համահեղինակ)։
* Արդյունաբերության հիմնական ֆոնդերը և նրանց օգտագործման բարելավումը։ Երևան, Հայաստան, 1966։
* Աշխատանքի արտադրողականությունը և նրա բարձրացման ուղիները։ Երևան, Հայաստան, 1967 (համահեղինակ)։
* Խիզախ բազեն։ Երևան, Հայաստան, 1989 (համահեղինակ)։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:ԵՊՀ դասախոսներ
Կատեգորիա:Հայ լրագրողներ
Կատեգորիա:Հայ մանկավարժներ
Կատեգորիա:Հայ տնտեսագետներ
Կատեգորիա:Հայրենական մեծ պատերազմի հայ մասնակիցներ
Զավեն Մարուքյան

**Զավեն Արսենի Մարուքյան** (), հայ մանկավարժ։ ՀԽՍՀ վաստակավոր ուսուցիչ (1961): ԽՄԿԿ անդամ (1944): Հայրենական մեծ պատերազմի մասնակից։

## Կենսագրություն
Զավեն Մարուքյանը ծնվել է 1919 թվականին, Հին Բայազետում։ Ավարտել է Երևանի մանկավարժական տեխնիկումը, աշխատել Թալինի շրջանի Սորիկ գյուղի տարրական դպրոցում։

1939 թվականի հոկտեմբերին զորակոչվել է բանակ։ 1941 թվականին ծառայել է Ուկրաինայի Ժիտոմիր քաղաքի 1746-րդ զորամասում, եղել տանկի հրամանատար։ Մասնակցել է Ժիտոմիր, Նովգորոդ-Վոլինսկու ուղղությամբ թշնամու դեմ մղված մարտերին, իր տանկով շարքից հանել է թշնամու տանկերը, մեծ թվով զինվորների, որի համար պարգևատրվել է «Մարտական ծառայությունների համար» մեդալով։ Այդ մարտում վիրավորվել է և տեղափոխվել Խարկով, ապա՝ Լազարևսկայա կայարանի հիվանդանոց, այնուհետև տեղափոխվել է Երևանի զինվորական հիվանդանոց, որտեղից էլ զորացրվել է։

1948 թվականին Մարուքյանն ավարտել է Երևանի մանկավարժական ինստիտուտի հայոց լեզվի և գրականության ֆակուլտետը։ 1942-1952 թվականներին եղել է Կոտայքի շրջանի Հացավանի, Գետամիջի, մանկական գաղութի դպրոցների տնօրեն։ 1952-1962 թվականներին եղել է Կոտայքի շրջանային խորհրդի գործկոմի ժողկրթբաժնի վարիչ և № 84 դպրոցի հայոց լեզվի ուսուցիչ։ 1962-1968 թվականներին եղել է Երևանի № 73 միջնակարգ դպրոցի տնօրեն, ղեկավարել է նաև Երևանի № 2 և № 6 հատուկ գիշերօթիկ դպրոցները։ 1961 թվականին արժանացել է հանրապետության վաստակավոր ուսուցչի պատվավոր կոչման։ Պարգևատրվել է «Պատվո նշան» շքանշանով և  մեդալներով։ 1944 թվականին ընդունվել է ԽՄԿԿ շարքերը։

Զավեն Մարուքյանը մահացել է 2006 թվականին։ Թաղված է Երևանի Քանաքեռի գերեզմանատանը։

## Պարգևներ
* ՀԽՍՀ վաստակավոր ուսուցիչ (1961)
* «Մարտական ծառայությունների համար» մեդալ
* «Պատվո նշան» շքանշան

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Հայ մանկավարժներ
Կատեգորիա:ՀԽՍՀ վաստակավոր մանկավարժներ
Կատեգորիա:Հայրենական մեծ պատերազմի հայ մասնակիցներ
Կատեգորիա:«Մարտական ծառայությունների համար» մեդալով պարգևատրվածներ
Կատեգորիա:Դպրոցի տնօրեններ
Կորյուն Մարության

**Կորյուն Ավետիսի Մարության** (), հայ մանկավարժ։ Հայրենական մեծ պատերազմի մասնակից։

## Կենսագրություն
Կորյուն Մարությանը ծնվել է 1918 թվականին Կարսի մարզի Տիկոռ գյուղում։ Ավարտել է գյուղի տարրական դպրոցը և  ուսումը շարունակելու համար տեղափոխվել Երևան։ 1938 թվականին Երևանում ավարտել է միջնակարգ դպրոցը, մասնակցել է լուսավորության նախարարության կազմակերպած ուսուցչական դասընթացներին, ապա ընդունվել է Հայկական պետական մանկավարժական ինստիտուտի լեզվագրական ֆակուլտետի հեռակա բաժինը և Սիսիանի շրջանում զբաղվել ուսուցչական աշխատանքով։ Որպես ուսմասվար Մարությանն աշխատել է Շաքիի ինտերնացիոնալ 7-ամյա և Դարբասի միջնակարգ դպրոցներում, դասավանդել մայրենի լեզու և գրականություն։

1942 թվականին Մարությանը զորակոչվել է կարմիր բանակ, Կովկասյան 106-րդ պահեստային հրաձգային գնդում ավարտել է կրտսեր հրամանատարական դասընթացները և որպես գնդացրորդ, ավագ սերժանտի կոչումով մեկնել է ռազմաճակատ։ Մասնակցել է Ղրիմի և Կովկասի պաշտպանական մարտերին, 147-րդ հրաձգային դիվիզիայում՝ որպես գնդացրային վաշտի ավագ, մասնակցել է Ուկրաինայի և Լեհաստանի ազատագրման մարտերին։ Վիսլայի գետանցման ժամանակ վիրավորվել է և փոխադրվել հոսպիտալ, բուժվելուց հետո վերադարձել է Կանտեմիրյան տանկային կորպուսի շարք, մասնակցել է Լեհաստանի և Չեխոսլովակիայի ազատագրմանը։ 1945 թվականի հունվարին երկրորդ անգամ է վիրավորվել, ապաքինվելուց հետո նորից վերադարձել է  ռազմաճակատ։ Հաղթանակը դիմավորել է Դրեզդենում։

Մարությանը պարգևատրվել է «Խիզախության համար», «Կրակովի ազատագրման համար», Գերմանիայի դեմ տարած հաղթանակի համար և այլ մեդալներով, ինչպես նաև Գերագույն գլխավոր հրամանատարի շնորհակալագրերով։

1945 թվականի նոյեմբերին Մարությանը զորացրվել է և շարունակել իր մանկավարժական աշխատանքը։ Որպես ուսումնական մասի վարիչ աշխատել է Երևանի № 94, 126 դպրոցներում, դասավանդել է մայրենի լեզու և գրականություն։ 1947 թվականին ավարտել է մանկավարժական ինստիտուտի լեզվագրական ֆակուլտետի հեռակա բաժինը։ Մանկավարժական աշխատանքին զուգընթաց ստեղծագործել է։ Մարությանի բազմաթիվ պատմվածքները և հոդվածները տպագրվել են հանրապետական մամուլում։

## Պարգևներ
* «Խիզախության համար» մեդալ
* Գերմանիայի դեմ տարած հաղթանակի համար մեդալ
*«Կրակովի ազատագրման համար» մեդալ

## Մահ
Կորյուն Մարությանը մահացել է 1988 թվականին։ Թաղված է Երևանի Նուբարաշենի գերեզմանատանը։ Տապանաքարի վրա փորագված է.

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Հայ մանկավարժներ
Կատեգորիա:ՀՊՄՀ շրջանավարտներ
Կատեգորիա:Հայրենական մեծ պատերազմի հայ մասնակիցներ
Կատեգորիա:«Խիզախության համար» մեդալով պարգևատրվածներ (ԽՍՀՄ)
Կատեգորիա:Նուբարաշենի գերեզմանատանը թաղվածներ
Սուրեն Հովհաննիսյան (մանկավարժ)

**Սուրեն Սարիբեկի Հովհաննիսյան** (), հայ մանկավարժ։ ՀԽՍՀ վաստակավոր մանկավարժ (1953): Հայրենական մեծ պատերազմի մասնակից։ ԽՄԿԿ անդամ (1940):

## Կենսագրություն
Սուրեն Հովհաննիսյանը ծնվել է 1912 թվականին Գուգարքի շրջանի Վահագնի գյուղում։ Ավարտել է Կիրովականի մանկավարժական տեխնիկումը։ 1931 թվականին ուսուցչական աշխատանքի է անցել Սպիտակի շրջանի Գյորան (այժմ՝ Գոգարան) գյուղում։ Մեկ տարի աշխատելուց հետո տեղափոխվել է հայրենի գյուղ և շարունակել մանկավարժական գործունեությունը։

Երևանի պետական մանկավարժական ինստիտուտի 4-րդ կուսի ուսանող էր Սուրենը, երբ սկսվել է Հայրենական մեծ պատերազմը։ 1941 թվականի հունիսի վերջից մինչև դեկտեմբերը սովորել է Թբիլիսիի ռազմաքաղաքական ուսումնարանում, որն ավարտելուց հետո, 1942 թվականի սկզբին մեկնել է ռազմաճակատ։ Թշնամու դեմ մղված մարտերից մեկում՝ Չեչենո-Ինգուշական ԻԽՍՀ-ի Տերսկայա գյուղի մոտ վիրավորվել է և ուղարկվել բուժման։ 1942 թվականի դեկտեմբերին շարունակել է կռվել գերմանաֆաշիստական զավթիչների դեմ 89-րդ հայկական Թամանյան դիվիզիայի կազմում։ Երկրորդ անգամ վիրավորվել է Կրասնոդարի մոտակայքում, ապաքինվելուց հետո սովորել է տանկային, ապա՝ հրաձգաականանետային ուսումնարանում։ Կռվել է նաև Կարպատներում։ Բանակից զորացրվել է 1945 թվականի հոկտեմբերին լեյտենանտի կոչումով։ Հովհաննիսյանը պարգևատրվել է Հայրենական պատերազմի 2-րդ աստիճանի շքանշանով և մի շարք մեդալներով։

Պատերազմից հետո Հովհաննիսյանը երկար տարիներ աշխատել է Վահագնի դպրոցում։ 1953 թվականին արժանացել է Հայկական ԽՍՀ վաստակավոր ուսուցչի կոչման։ 1940 թվականին ընդունվել է ԽՄԿԿ շարքերը։

1960 թվականից Հովհաննիսյանն աշխատել է Կիրովականի դպրոցներում, դասավանդել է ֆիզիկա և մաթեմատիկա։ Կենսաթոշակի է անցել 1976 թվականին։

Սուրեն Հովհաննիսյանը մահացել է 1982 թվականին։

## Պարգևներ
* ՀԽՍՀ վաստակավոր մանկավարժ
* Հայրենական պատերազմի 2-րդ աստիճանի շքանշան

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:ՀԽՍՀ վաստակավոր մանկավարժներ
Կատեգորիա:Հայ մանկավարժներ
Կատեգորիա:Հայրենական մեծ պատերազմի հայ մասնակիցներ
Ադրբեջանա-բանգլադեշական հարաբերություններ

**Ադրբեջանա-բանգլադեշական հարաբերություններ,** դրանք երկկողմ քաղաքական հարաբերություններ են Ադրբեջանի և Բանգլադեշի միջև տնտեսական և մշակութային ոլորտներում։

## Դիվանագիտական հարաբերություններ
1992 թվականի փետրվարի 26-ին Բանգլադեշը դարձել է 13-րդ երկիրը, որը պաշտոնապես դիվանագիտական հարաբերություններ է սկսել Ադրբեջանի հետ։

Բանգլադեշում հավատարմագրված է նաև Հնդկաստանում Ադրբեջանի դեսպան Իբրահիմ Հաջիևը։ Թուրքիայում Բանգլադեշի դեսպան Ալլամա Սիդիկիին նույնպես հավատարմագրվել է Ադրբեջանում Բանգլադեշի դեսպան։

2013 թվականին Ադրբեջանն ու Բանգլադեշը փոխըմբռնման հուշագիր են ստորագրել դիվանագիտական ծառայության ակադեմիաների միջև համագործակցության վերաբերյալ։

## Պաշտոնական այցեր
2013 թվականին Բանգլադեշի քաղաքացիական ավիացիայի և զբոսաշրջության նախարար Մուհամեդ Ֆարուք Խանը այցելել էր Բաքու՝ մասնակցելու միջմշակութային երկխոսության 2-րդ համաշխարհային համաժողովին։

2013 թվականին Բանգլադեշի արտաքին գործերի նախկին նախարար Դիպու Մոնին պաշտոնական այց է կատարել Բաքու։ Մոնին պաշտոնական հանդիպում է ունեցել Ադրբեջանի նախագահ Իլհամ Ալիևի հետ։ Նա նաև հանդիպումներ է ունեցել տնտեսական զարգացման նախարար Շահին Մուստաֆաևի և միգրացիոն պետական ծառայության ղեկավար Ֆիրուդին Նաբիևի հետ։ Դիպա Մոնիի պաշտոնական այցը Բաքու շրջադարձային կետ է համարվել Ադրբեջանի և Բանգլադեշի միջև երկկողմ հարաբերություններում։

## Միջազգային համագործակցություն
Երկրները համագործակցում են տարբեր կազմակերպությունների շրջանակներում՝ Միավորված ազգերի կազմակերպություն (ՄԱԿ), Իսլամական համագործակցության կազմակերպություն (ԻՀԿ))։

Բանգլադեշը ԼՂ հակամարտության կարգավորման հարցում աջակցել է Ադրբեջանին ՄԱԿ-ում։

Բանգլադեշն աջակցում է նաև Խոջալուի ցեղասպանության հարցում Ադրբեջանի դիրքորոշմանը։

Ադրբեջանը Բանգլադեշին աջակցել է 2011 թվականին միջազգային ծովային կազմակերպությունում նրա առաջադրման հարցում։

Երկու երկրներն էլ ենթակառուցվածքային ներդրումների Ասիական բանկի նախաձեռնության անդամներ են։

## Տնտեսական համագործակցություն
Ադրբեջանն ու Բանգլադեշը հետաքրքրություն են ցուցաբերել առևտրի և ներդրումների ընդլայնման նկատմամբ։ Ադրբեջանը շահագրգռված է Բանգլադեշի պատրաստի արտադրանքի, դեղագործական պատրաստուկների, կաշվե իրերի և կերամիկայի ներկրմամբ։ Ադրբեջանը նաև շահագրգռված է Բանգլադեշից աշխատուժի ներկրմամբ՝ աջակցելու ենթակառուցվածքների զարգացման ջանքերին։

2013 թվականին երկու երկրները համաձայնել են ձևավորել համատեղ տնտեսական հանձնաժողով (JEC) չօգտագործված առևտրային, տնտեսական և ներդրումային հնարավորությունների ուսումնասիրման համար։

2014 թվականին Ադրբեջանը առևտրա-տնտեսական համագործակցության մասին համաձայնագրի նախագիծը ուղարկել է Բանգլադեշի առևտրի նախարարություն։ Համաձայնագիրը կօգնի ընդլայնել համագործակցությունը տնտեսական ոլորտում աշխատող պետական մարմինների, մասնագիտական կազմակերպությունների, բիզնեսի, ֆեդերացիաների, պալատների, տարածաշրջանային և տեղական կազմակերպությունների մասնակցությամբ։ Համաձայնագիրը նաև կոչ է անում ընդլայնել երկու երկրների մարդկանց և ձեռնարկությունների միջև այցերը, հանդիպումները և այլ փոխազդեցությունները՝ տոնավաճառներին, գործարար միջոցառումներին, սեմինարներին, սիմպոզիումներին և կոնֆերանսներին մասնակցելու համար։

## Տես նաև
* Ադրբեջանի արտաքին քաղաքականություն

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Ադրբեջանի երկկողմ հարաբերություններ
Ճապոնիայի օրհներգ

**Ճապոնիայի օրհներգ**  (|君が代|| «Կիմի Գա Յոն») Ճապոնիայի ազգային օրհներգը (հաճախ թարգմանվում է որպես «Իմպերատորի իշխանություն»)։ Երգի բառերը գրվել է Հեյան դարաշրջանի Ճապոնական ավանդական վակա ոճի հիման վրա։ Այն աշխարհի ամենից հին օրհներգն է (երաժշտւթյունն առավել երիտասարդ է) և ամենակարճ օրհներգներից է։

Փաստացի  «Կիմի Գա Յոն» հանդիսացել է Ճապոնիայի հիմնը Մեյձիի հեղափոխությունից ի վեր, սակայն պաշտոնապես պետական դրոշն ու հիմնը օրենքով ընդունվել է 1999 թվականին։

«Կիմի Գա Յո» ի տեքստը որպես անանուն բանաստեղծություն ի հայտ է եկել 10-11- րդ դարերում։ Հետագայում հրատարակվել է տարբեր ծաղկաքաղներում (անալոգիաներում) մինչև Մեյձիի հեղափոխությունը։

1869 թվականին բրիտանացի զինվորական նվագախմբի դիրիժոր Ջոն Ֆենտոնը առաջարկել է ստեղծել Ճապոնիայի ազգային օրհներգը, որի համար գրել է երաժշտություն Օյմա Իվայոյի բառերով։ Հիմնի այդ տարբերակը ժողովրդավարություն չի վայելել և 1876 թվականից հետո չի կիրառվել։

1880 թվականին կայսերական հանձնաժողովը ընտրել է օրհներգի երաժշտության նոր տարբերակը արքունական երաժիշտ Հիրոմորի Հայասիի և աշակերտներ Յոսիսո Օկուի և Ակիմորի Հայասիի կողմից։ Գերմանացի երաժիշտ Ֆրանց Ֆոն Էկերտը երաժշտությանը հաղորդել է եվրոպական ներդաշնակություն։ Օրհներգի այս տարբերակը առաջին անգամ բեմադրվել է 1880 թվականին կայսր Մեյձիի ծննդյան կապակցությամբ։

Օրհներգը ընդունվել է 1999 թվականին և  վարչապետ Կեյձո Օբուտին հայտարարել է, որ *կիմին*  նշանակում է կայսր, որը, ըստ սահմանադրության, հանդիսանում է պետական խորհրդանիշ, ժողովրդական միասնություն։

«Քո թագավորությունը»  («Կիմի Գա Յո») հասկացվում է որպես ճապոնական պետություն։

Օրհներգը հնչում է բոլոր պաշտոնական արարողությունների ընթացքում, բանակում, սպորտային մրցումների ժամանակ (հատկապես սումոյի մրցաշարում՝ մրցանակաբաշխությունից առաջ)։

## Օրհներգի տեքստը բնօրինակ լեզվով
君きみが代よは
千ち代よに八や千ち代よに
細さゞれ石いしの
巌いわおとなりて
苔こけの産むすまで

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Русская версия текста. История и музыкальные файлы

Կատեգորիա:Ազգային օրհներգեր
Կատեգորիա:Բնօրինակում անաղբյուր հոդվածներ
Կատեգորիա:Ճապոնիայի երաժշտություն
Կատեգորիա:Ճապոնիայի մշակույթ
Կատեգորիա:Ճապոնիայի պետական խորհրդանիշեր
Կատեգորիա:Օրհներգեր
Իրինա Շեստուա

**Իրինա Վլադիմիրովնա Շեստուա** (, ), կրկեսի խորհրդային արտիստուհի, ակրոբատ, դերասանուհի։ ՌԽՖՍՀ վաստակավոր արտիստուհի (1980)։

## Կենսագրություն
Իրինա Շեստուան ծնվել է 1943 թվականի նոյեմբերի 11-ին կրկեսի արտիստների ընտանիքում։ Հայրը՝ Վլադիմիր Բորիսովիչ Շեստակովը (1912-1943), եղել է ծաղրածու, հանդես է եկել Չարլի Չապլինի դիմակով որպես կոմիկ-միմ։

Կրկեսում աշխատել սկսել է պատանեկան հասակում։

1948 թվականին կատարել է նորամուտը «Իկարիոսյան խաղեր» () համարում Վիկտոր Պլիների (1915-1999) ղեկավարությամբ։ Հետագայում աշխատել է ակրոբատ-ցատկորդների թատերախմբում Ֆ․ Ալեքսեևի ղեկավարությամբ և «Ակրոբատ-ոստույնախաղացների» խմբում Բ․ Իսաևի հետ։ Ստացել է բազմաժանր պատրաստություն ակրոբատիկայի կրկեսային դպրոցի լավագույն ավանդույթներով։

1959 թվականին Իրինա Շեստուան Իսաև եղբայրների հետ մասնակցել է «Ակրոբատ-ոստույնախաղացները ձողերով» յուրօրինակ համարի ստեղծմանը և դարձել է նրա ղեկավարը (ԽՍՀՄ սահմաններից դուրս ստացել է «Ռուսական ձեռնափայտ» անվանումը), որը ակրոբատիկայում դարձել է մի ամբողջ ուղղություն և հռչակ բերել խորհրդային կրկեսին։ 1960 թվականից այդ համարը կատարել է Ասատրյան եղբայրների հետ։

1963 թվականին Լեոնիդ Ենգիբարյանի հետ նկարահանվել է «Հայֆիլմ» կինոստուդիայի «Ճանապարհ դեպի կրկես» ֆիլմում՝ կատարելով կանացի գլխավոր դերը (կամեո)։

1993 թվականին ավարտելով իր արտիստական կարիերան՝ Իրինա Շեստուան դարձել է «Ռուսպետկրկեսի» () գեղարվեստական բաժնի ակրոբատիկայի գծով գլխավոր փորձագետ։

Հանդես է եկել որպես բազմաթիվ մրցույթների ժյուրիի անդամ, այդ թվում՝ «Նիկուլինյան գարունը Կուզմինկայում» և «Հին վրանի հովանու ներքո»։

## Ընտանիք
* Իրինա Ասատրյան – *կրկեսի արտիստ*
* Յուրի Վոլոդչենկով – *կրկեսի արտիստ, Ռուսաստանի վաստակավոր արտիստ (2020)*

## Ֆիլմագրություն
* 1963 – Ճանապարհ դեպի կրկես – *Իրինա (գլխավոր դեր)*

## Պարգևներ
* ՌԽՖՍՀ վաստակավոր արտիստուհի (14 փետրվարի, 1980)
* «Հայրենիքին մատուցած ծառայությունների համար» II աստիճանի շքանշանի մեդալ (5 նոյեմբերի, 2004)։

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* 70 лет со дня рождения Заслуженной артистки РСФСР Шестуа Ирины Владимировны
* Шестуа — семья цирковых артистов

Կատեգորիա:20-րդ դարի դերասանուհիներ
Կատեգորիա:«Հայրենիքին մատուցած ծառայությունների համար» շքանշանի 2-րդ աստիճանի մեդալով պարգևատրվածներ
Կատեգորիա:Դերասանուհիներ այբբենական կարգով
Կատեգորիա:Կրկեսի դերասաններ
Կատեգորիա:ՌԽՖՍՀ վաստակավոր արտիստներ
Կատեգորիա:Ռուս դերասանուհիներ
Ալեքսանդր Օրդյան

**Ալեքսանդր Մակիչի Օրդյան** (), հայ մանկավարժ։ ՀԽՍՀ վաստակավոր մանկավարժ (1952): Երկրորդ համաշխարհային պատերազմի Խորհրդա-գերմանական ճակատի (*«[[Հայրենական մեծ պատերազմ (տերմին)|Հայրենական մեծ պատերազմ]]»*, 1941-1945) մասնակից։

## Կենսագրություն
Ալեքսանդր Օրդյանը ծնվել է 1915 թվականին, Շամշադինի շրջանի Այգեձոր գյուղում։ Միջնակարգ կրթություն ստացել է Թբիլիսիում։ 1932-1933 ուսումնական տարում, որպես քիմիայի ուսուցիչ, աշխատանքի է անցել հայրենի շրջանի Պառավաքար գյուղի յոթնամյա դպրոցում։ Ավարտել է Ադրբեջանի հեռակա մանկավարժական ինստիտուտի բանասիրական ֆակուլտետը։ 1936-1938 թվականներին եղել է Շամշադնի շրջկենտրոնի միջնակարգ դպրոցի օտար լեզվի ուսուցիչ, ժողկրթբաժնի դպրոցական տեսուչ և ապա՝ նույն դպրոցի տնօրեն։

1941 թվականի վերջին Օրդյանը զորակոչվել է բանակ։ Սովորել և ավարտել է Թբիլիսիի հետևակային № 2 ռազմական ուսումնարանի կարճատև դասընթացները։ Մեկնել է  ռազմաճակատ, 810-րդ գնդի կազմում մասնակցել Կովկասի պաշտպանության մարտերին, Կլուխորի լեռնանցքի պաշտպանության ժամանակ կրտսեր լեյտենանտ Օրդյանը վիրավորվել է և անցել բուժման։

1943 թվականին զորացրվել է բանակից և անցել է աշխատանքի ՀԿԿ Շամշադինի շրջկոմում որպես պրոպագանդայի և ագիտացիայի բաժնի վարիչ։ 1944 թվականին ընդունվել է ՀԿԿ Կենտկոնի միամյա կուսակցական դպրոցը, 1945 թվականի հոկտեմբերից անցել է աշխատանքի ՀԽՍՀ լուսավորության նախարարության ապարատում։ 1952 թվականին Օրդյանին շնորհվել է ՀԽՍՀ վաստակավոր ուսուցչի պատվավոր կոչում, պարգևատրվել է «Հայրենական պատերազմի» առաջին աստիճանի շքանշանով, Խաչատուր Աբովյանի անվան մեդալով։

1972 թվականին Օրդյանը եղել է նախարարության արտաքին կապերի բաժնի պետ, կուսկազմակերպության քարտուղար, ՀԿԿ Օրջոնիկիձեի շրջկոմի բյուրոյի անդամ, Սպանդարյան շրջսովետի պատգամավոր։

Ալեքսանդր Օրդյանը մահացել է 1999 թվականին։ Թաղված է Երևանի Թոխմախի գերեզմանատանը։

## Պարգևներ
* ՀԽՍՀ վաստակավոր մանկավարժ
* Հայրենական պատերազմի առաջին աստիճանի շքանշան
* Խաչատուր Աբովյանի անվան մեդալ

## Երկեր
* Գերմաներեն լեզվի դասագիրք հայկական դպրոցի 10-րդ դասարանի համար։ 3-րդ հրատարակություն, Երևան, Լույս, 1979 (համահեղինակ)։
* Գերմաներենի դասագիրք հայկական դպրոցի IX-րդ դասարանի համար։ Երևան, Լույս, 1985 (համահեղինակ)։
* Գերմաներենի դասագիրք հայկական դպրոցի 9-րդ դասարանի համար։ 2-րդ հրատարակություն, Երևան, Լույս, 1987 (համահեղինակ)։
* Գերմաներենի դասագիրք հայկական դպր. X դաս. համար։ 3-րդ հրատարակություն, Երևան, Լույս, 1988 (համահեղինակ)։
* Գերմաներենի դասագիրք հայկական 10-ամյա դպրոցի 9-րդ դասարանի (11-ամյա դպրոցի 10-րդ դասարան) համար։ 3-րդ հրատարակություն, Երևան, Լույս, 1989 (համահեղինակ)։
* Գերմաներենի դասագիրք հայկական 10-ամյա դպրոցի 10-րդ դասարանի (11-ամյա դպրոցի 11-րդ դասարան) համար։ 3-րդ հրատարակություն, Երևան, Լույս, 1990 (համահեղինակ)։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Թոխմախի գերեզմանատանը թաղվածներ
Կատեգորիա:ՀԽՍՀ վաստակավոր մանկավարժներ
Կատեգորիա:Հայ մանկավարժներ
Կատեգորիա:Հայրենական մեծ պատերազմի հայ մասնակիցներ
Զազի Զազյան

**Զազի Ֆրիդոնի Զազյան** (), հայ մանկավարժ։ Ֆիզիկա-մաթեմատիկական գիտությունների թեկնածու (1980), Երկրորդ համաշխարհային պատերազմի մասնակից։

## Կենսագրություն
Զազի Զազյանը ծնվել է 1922 թվականին, Կրասնոսելսկի շրջանի Վերին Ճամբարակ գյուղում։ 1940 թվականին Դիլիջանի մանկավարժական տեխնիկումն ավարտելուց հետո աշխատանքի է անցել Կրասնոսելսկի շրջանի Հին Բաշքենդ գյուղի միջնակարգ դպրոցում, դասավանդել է մաթեմատիկա։

1940 թվականին Զազին զորակոչվել է կարմիր բանակ։ 1941 թվականի հունիսին Արևմտյան ռազմաճակատի 217-րդ հրետանային գնդում եղել է հրետանային նշանառու։ Վիրավորվել է Սառնի քաղաքի պաշտպանության ժամանակ։ 1941 թվականի աշնանը Զազյանը մասնակցել է Մոսկվայի համար մղված մարտերին։ 1943 թվականին Սմոլենսկի մարզի Վիլիժ քաղաքի ազատագրման համար մղված մարտերից մեկում երկրորդ անգամ է ոտքից ծանր վիրավորվել և ուղարկվել է հոսպիտալ։

1944 թվականի մարտին զորացրվել է որպես պատերազմի 2-րդ կարգի հաշմանդամ։ Նույն թվականին ընդունվել է Երևանի պետական համալսարանի ֆիզիկա-մաթեմատիկական ֆակուլտետը, որն ավարտել է 1949 թվականին։ Համալսարանն ավարտելուց հետո աշխատել է Երևանի Շոթա Ռուսթավելու անվան դպրոցում, 1953-1974 թվականներին ֆիզիկա է դասավանդել Չարենցի անվան միջնակարգ դպրոցում։ 1972 թվականին Զազյանը եղել է Երևանի Կ. Մարքսի անվան պոլիտեխնիկական ինստիտուտի ընդհանուր ֆիզիկայի ամբիոնի ասիստենտ։ 1980 թվականին պաշտպանել է թեկնածուական ատենախոսություն ֆիզիկա-մաթեմատիկական գիտությունների գծով։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Հայ մանկավարժներ
Կատեգորիա:Երկրորդ համաշխարհային պատերազմին մասնակցած հայեր
BLACKPINK: Light Up The Sky

**Blackpink: Light Up the Sky** (ոճավորված որպես **BLACKPINK: Light Up the Sky**), ռեժիսոր Կարոլինա Սուի վավերագրական ֆիլմ է, որը ներկայացնում է հարավկորեական Blackpink խմբի պատմությունը և մանրամասնորեն նկարագրում է խմբի ճանապարհորդությունն ու նրա վերելքը դեպի փառքը։ Այն թողարկվելու է Նեթֆլիքսում 2020 թվականի հոկտեմբերի 14-ին և լինելու է Blackpink-ի առաջին վավերագրական ֆիլմը, իսկ Նեթֆլիքսի առաջին բնօրինակ քեյ փոփ բովանդակությունը։

## Փրոմոուշեն
2020 թվականի սեպտեմբերի 8-ին Նեթֆլիքսը և Blackpink-ը հայտարարել են Blackpink: Light Up The Sky ֆիլմի պրեմիերայի ամսաթիվը սոցիալական ցանցերի տարբեր հարթակներում։ Ֆիլմի թողարկումից հետո հոկտեմբերի 14-ին Նեթֆլիքսում հասանելի են լինելու Blackpink-ի բոլոր չորս անդամների էջերի պատկերակները։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:2020 ֆիլմեր
Կատեգորիա:Blackpink
Կատեգորիա:Netflix-ի արտադրության ֆիլմեր
Կատեգորիա:Անգլերեն ֆիլմեր
Կատեգորիա:Բնօրինակում անաղբյուր հոդվածներ
Կատեգորիա:Կորեերեն ֆիլմեր
Կատեգորիա:Վավերագրական ֆիլմեր
Խաթրավանքի զույգ խաչքարեր

**Զույգ խաչքարեր**, գտնվում են Արցախի Հանրապետության Մարտակերտի շրջանի Վաղուհաս գյուղից 9 կմ հյուսիս-արևմտյան մասում գտնվող Խաթրավանք վանական համալիրում։

## Տեղադրություն

Խաչքարերը կանգնեցված են վանական համալիրի եկեղեցուն կից hյուսիսարևելյան անկյան մատուռի արևմտյան պատի վրա։

## Վիմական արձանագրություն
Երկու խաչքարերն էլ ունեն վիմական արձանագրություններ։

### Առաջին խաչքարի վիմական արձանագրություն
#Թ
# :ՈԿԸ:(1219)
#ԵՍ ՀԱՍԱՆ, ՈՐԴԻ ԳՐ
#ԻԳՈՐՈՅ ԿԱՆԳՆԵՑԻ ԶԽ
#ԶՍ ԵՂԲԱՒՐ ԻՄՈՑ ՇԱՄՍԱԴԻՆ
#ԻՆ ՏՎԻ ՏԻՐԻՑ ՈՐԴՈ8 ՏՈԻՆՆ, ԶԹՈՂ
#ԱԿԵՐՏՆ՝ Ի ԽԱԴ ԱՐԻ ՎԱՆՍ

### Երկրորդ խաչքարի վիմական արձանագրություն
#Թ
# :ՈԿԹ:(1220)
#ԵՍ ԳՐԻԳՈՐ, ՈՐԴԻ ՎԱՐՀԱՄԱ
#ՏՎԻ ԶԱՐԵԻՀԱՏԱՆ8 ԵՐԿ
#ԻՐՆ ԳՈՐԱՏԱՓԻՆ ԱՅԳԻՆ, Տ
#ՎԻ ԽԱԴԱՐԻ ՎԱՆՍ, ՏԱՐՈԻ
#ՄՆ :Ե: ԱԻՐ ԺԱՄ ԻՄ ՀՈԳՈՅ
#Ս ԱՐԱՐԱՅՔ ՍԲ ԳՈՐԳԻՆ

## Տես նաև
* Խաթրավանք

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Արցախի խաչքարեր
Կատեգորիա:Խաչքարերի վիմական արձանագրություններ
Գյոնսանգ (քաղաք)

**Գյոնսանգ** (կոր. 경산시, 慶山市, Gyeongsan-si), քաղաք Հյուսիսային Գյոնգսանգ նահանգում՝ Հարավային Կորեայում։

## Աշխարհագրությունը
Գյոնսանգը տեղակայված է Դեգու քաղաքից ոչ շատ հեռու գտնվող Հյուսիսային Գյոնսանգ նահանգի հարավային մասում` նրա հետ արևմուտքում ունենալով ընդհանուր սահման։ Հարավում գտնվում է Չխոնդոյի շրջանը, իսկ հյուսիսում և արևելքում` Յոնչհոն շրջանը։ Գյոնսանգը տեղակայված է ճանապարհների հատման վայրում, որը միավորում է Բուսան, Դեգու, Պոհանգ, Ուլսան խոշոր արդյունաբերական կենտրոնները։

## Տուրիզմ և տեսարժան վայրեր
* Գյոնսանգի մշակութային փառատոն, որը տեղի է ունենում ամեն տարի մայիսին։
* XVI դարի ազնվազարմության դամբարանները հայտնի վայրեր են հնագիտական պեղումների համար, որտեղ գտնվում են մեծաքանակ զարդարանքներ, զենքեր և այլ արտեֆակտեր :
* Սիլլայի ժամանակաշրջանի Յոնմուի ռազմական ճամբարի ավերակներ։

## Տնտեսություն
Գյոնսանգը երկրի արդյունաբերական կենտրոններից է։ Այստեղ տեղակայված են խոշոր արդյունաբերական ամբողջություններ՝ Չիննյանը և Չաինը։ Նրանցից խոշորագույնը՝ Չիննյան արդյուաբերական համալիրը, հիմնադրվել է 1994 թվականին։ Հիմա այն զբաղեցնում է 1,5 մլն մ² տարածք, ընթանում են համալիրի երկրորդ և երրորդ մասնաշենքերի շինարարությունը։

## Կրթություն
Գյոնսանգը տարածաշրջանի կրթական կենտրոններից մեկն է։ Այստեղ են գտնվում այնպիսի բարձրագույն ուսումնական հաստատություններ, ինչպիսիք են Յոնամի համալսարանը, Տեգուի կաթոլիկական համալսարանը, Տեգուի համալսարանն ու Քյոնիլի համալսարանը։ 2006 թվականին Գյոնսանգը դարձել է Քիմիայի 38֊րդ միջազգային օլիմպիադայի անցկացման վայրը։

## Խորհրդանիշեր
* Ծաղիկը՝ Մագնոլիա
* Ծառը՝ Գինկգո
* Թռչունը՝ Սովորական կաչաղակ

## Քույր քաղաքներ
* , Ձյոյո, 1991 թվականից
* , Ցզյաոնան, 1996 թվականից
* , Սեուլի շրջան, 1996 թվականից
* , Սինան, 1998 թվականից
* , Սան Բերնանդինո, 1998 թվականից (ընկերական քաղաք)
* , Շենչժոու, 1999 թվականից (ընկերական քաղաք)
* , Չժալանտուն, 1999 թվականից (ընկերական քաղաք)
* , Հանչժոու, 2001 թվականից (ընկերական քաղաք)

## Հայտնի բնակիչներ
* Իլ Յուն, Չոսոն դարաշրջանի պետական գործիչ
* Վոնհյո, Սիլա դարաշրջանի փիլիսոփա
* Սուլ Չհոն, Սիլա դարաշրջանի գիտնական
* Փարկ Նամ-օկ (), կորեացի կինոռեժիսոր, դերասանուհի և սցենարիստ, համարվում է առաջին կորեուհին, ով հայրենալան ֆիլմ է նկարահանել իր երկրում։

## Տես նաև
* Հարավային Կորեայի քաղաքների ցանկ

## Արտաքին հղումներ
* Քաղաքի պաշտոնական կայք 
* Galbijim վիքի-հանրագիտարանում քաղաքի էջը 

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Բնակավայրեր այբբենական կարգով
Կատեգորիա:Հարավային Կորեայի քաղաքներ
Լուոհե (քաղաքային շրջան)

Լուոհե (չին. 漯河‚ փինյին Luòhé)‚ քաղաքային շրջան Հենան նահանգում‚ ՉԺՀ։

## Անվանում
Թեև **Լուոհե** (漯河) անվանումը բառացիորեն նշանակում է «Լուո գետ», այդպիսի անվանումով գետ (գոնե այնքան մեծ, որ տեսանելի լինի նահանգների քարտեզում) չի հոսում Լուոհե քաղաքային շրջանում։ Սակայն Հենան նահանգի հյուսիսային մասում կա Լուոհե գետ, որի վրա գտնվում է Լոյան քաղաքը. թեև նրա անվանումը ևս արտասանվում է հենց այնպես, ինչպես և Լուոհե քաղաքային շրջանինը, այն գրվում է այլ հիերոգլիֆով։ Քաղաքում տեղակայված է մսի վերամշակման խոշորագույն WH Group կազմակերպության շտաբը։

## Պատմություն
Չնայած այս վայրերը բնակեցված են դեռևս հին ժամանակներից՝ մինչև վերջին շրջանը դրանք չեն միացվել մեկ վարչական կառույցի ներքո։

Յուան կայսրության օրոք այն պատճառով, որ այդ վայրերում գետի ոլորքները գալարներով փաթաթված ծովային կակղամորթու խեցիների (海螺) նման միախառնվում են, այստեղ գտնվող ավանը ստացել է Լովանհեչժեն անվանումը (螺湾河镇), ինչը նշանակում է «կակղամորթու նման գալարվող ավան»։ 16-րդ դարում Մինգ կայսրության օրոք, տեղական կառավարիչը որոշեց, որ մայրցամաքի խորքերում մասում ծովային փափկամորթ նշանակող հիերոգլիֆի օգտագործումը սխալ էր և  螺 հիերոգլիֆը փոխարինեց նույնիմաստ մեկ այլ հիերոգլիֆով` 漯: Ցին կայսրության գոյության վերջին շրջանում այստեղով է անցել Պեկին-Ուհան երկաթուղին, իսկ 1906 թվականին այստեղ կառուցված երկաթուղային կայարանը գյուղից վերցրել է «Լուոհե» անվանումը, որից հետո գյուղի անունը կրճատվել է «Լովանհե»-ից «Լուոհե»։

1948 թվականին կայարանամերձ գյուղը պաշտոնապես դարձավ կոմսության նշանակության քաղաք։

1949 թվականին ստեղծվեց Սյույչան (许昌专区) hատուկ տարածք, և այդ վայրերը մտան նրա կազմի մեջ։

1960 թվականին Յանչենի կոմսությունը միացավ Լոխե քաղաքին, բայց 1961 թվականին նրանք կրկին անջատվեցին (առանձնացան)։

1969 թվականին Սյույչանի Հատուկ տարածքը վերանվանվեց որպես Սյույչանի (许昌地区) շրջան։

1986 թվականին ԿԴՀ֊ի Ազգային ժողովի որոշմամբ լուծարվեց Սյույչան շրջանը, և նրա մեջ մտնող վարչական միավորներից ձևավորվեց Լոխե քաղաքային շրջանը։

## Վարչական բաժանում
Լուոհե քաղաքային շրջանը բաժանված է 3 շրջանի և 2 գավառների։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Վարչական բաժանում ըստ երկրի
Կատեգորիա:Բնօրինակում անաղբյուր հոդվածներ
Լեոնիդ Զարուբին

**Լեոնիդ Սեմյոնովիչ Զարուբին** (, ), տիկնիկային մուլտիպլիկացիոն ֆիլմերի խորհրդային և ուկրաինացի ռեժիսոր։

## Կենսագրություն
Ծնվել է 1926 թվականի սեպտեմբերի 1-ին Կոբելյակի շրջանի Ռադյանսկոե գյուղում (ներկայում՝ Պոլտավայի մարզ)։

1949 թվականին ավարտել է Դնեպրոպետրովսկի պետական թատերական ուսումնարանի դերասանական ֆակուլտետը։

1957 թվականին ավարտել է Կիևի Կարպենկո-Կարիի անվան թատերական արվեստի պետական ինստիտուտի ռեժիսորական ֆակուլտետը՝ ստանալով դրամատիկական թատրոնի դերասանի մասնագիտություն։

1949 թվականից մինչև 1952 թվականն աշխատել է Կրիվոյ Ռոգ քաղաքի դրամատիկական թատրոնում որպես դերասան։

1957 թվականից մինչև 1965 թվականը եղել է Կիևի տիկնիկային հանրապետական թատրոնի գլխավոր տնօրեն։

1965 թվականից աշխատել է «Կիևնաուչֆիլմ» կինոստուդիայում՝ որպես տիկնիկային մուլտիպլիկացիոն կինոյի ռեժիսոր։

Մահացել է 2003 թվականի դեկտեմբերի 9-ին Կիևում։

## Ֆիլմագրություն
### Ռեժիսոր
#  – «Նվեր» («Կիևնաուչֆիլմ» կինոստուդիայի առաջին տիկնիկային մուլտֆիլմը)
# 1968 – «Ивасик-Телесик»
#  – «Սարսափելի գազան»
#  – «Ինչպես ոզնին փոխեց վերարկուն»
#  – «Ծղոտե ցուլ»
#  – «Գետաձին և արևը»
# 1972 – «Խոզուկի մասին, որը կարող էր խաղալ շաշկի»
#  – «Մկնիկը, որը ցանկանում էր նմանվել մարդու»
#  – «Այծիկը և ավանակը»
# 1974 – «Սպիտակ եղջյուրներով Օլյոշկան»
#  – «Եվ մեզ կօգնի ռոբոտը»
#  – «Այծիկը և նրա վիշտը»
# 1976 – «Այծիկը և ավանակը»
#  – «Никчемучка»
# 1977 – «Ինչուիկը»
#  – «Վանդակավոր ճուտիկը»
#  – «Հեքիաթ հրաշք բժշկի մասին»
#  – «Արևիկը, Անդրեյկան ու մութը»
#  – «Վանկա Ժուկով»
#  – «Հասկիկ»
#  – «Պատյանով մարդը»
#  – «Երկու արդար ճուտիկներ»
#  – «Морозики-морозы»
# 1986 – «Մարդը և առյուծը»
#  – «Ծեր կոշկակարը»
#  – «Կավարդակ»
#  – «Փայտե մարդուկներ»
#  – «Տրեդիչինո»

## Ծանոթագրություններ

## Աղբյուրներ
* Зарубін Леонід Семенович // Енциклопедія сучасної України : [укр.] : у 30 т. / НАН України, Наукове товариство ім. Шевченка, Інститут енциклопедичних досліджень НАН України. — К., 2001—…. — ISBN 944-02-3354-X.
*

## Արտաքին հղումներ
* Зарубин Леонид Семёнович, биография.

Կատեգորիա:Խորհրդային կինոռեժիսորներ
Կատեգորիա:Ուկրաինացի կինոռեժիսորներ
Bugatti Divo

**Bugatti Divo**, սպորտային ավտոմեքենա Bugatti   ավտոարտադրողից։ Ավտոմեքենան կոչվել է ի պատիվ ավտոմրցարշավորդ Ալբերտ Դիվոյի, որը  մասնակցել է մրցարշավների *Bugatti* թիմի կազմում 1920-ական թվականներին և երկու անգամ հաղթել *Targa Florio* մրցարշավում։

Ավտոմեքենան ոգեշնչվել է *Bugatti Type 57SC Atlantic*-ից, դիզայնի հայեցակարգը վերցված է  *Bugatti Vision Gran Turismo*-ից, մեքենայի հիմնական նշանակությունը բարձր արդյունքներն են ավտոմրցաշավարանում։ Մեքենայի արտաժայթքման համակարգը փոխվել է, առկա են քառակազմ արտաժայթքման խողովակներ։ Հետևի ֆիքսված հակաթևի լայնությունը 1,8 մետր է, ինչը 23 %-ով ավելի լայն է, քան *Veyron*-ի հակաթևի համապատասխան ցուցանիշը  (որի մոտ այն տեղաշարժվող է)։ 

Bugatti-ում նախտեսվել է արտադրել 40 ավտոմեքենա, որոնք արտադրվել են ընկերության հիմնական ֆաբրիկայում։ Բոլոր 40 ավտոմեքենաները  վաճառվել են նախապատվերով  Bugatti Chiron-ի սեփականատերերին դեռ ազատ վաճառքի սկվելուց առաջ։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:2010-ականների ավտոմեքենաներ