Հայ-ինդոնեզական հարաբերություններ

**Հայաստան-Ինդոնեզական հարաբերություններ**, երկկողմ դիվանագիտական հարաբերություններ Հայաստանի և Ինդոնեզիայի միջև։ Պետությունները Ասիական զարգացման բանկի, Առևտրի համաշխարհային կազմակերպության և Միավորված ազգերի կազմակերպության անդամ են:

## Պատմություն
1992 թվականի սեպտեմբերի 22-ին պետությունների միջև հաստատվեցին պաշտոնական դիվանագիտական հարաբերություններ։ Չնայած դրան, Ինդոնեզիան միջազգային ատյաններում աջակցում է ղարաբաղյան հակամարտության վերաբերյալ Ադրբեջանի դիրքորոշմանը։

Երկրների միջև գործում է երկկողմ խորհրդատվական ֆորում, և 2005 թվականի հոկտեմբերի 12-ին ստորագրվել է կրկնակի հարկումից խուսափելու մասին համաձայնագիր։ 2012 թվականի օգոստոսի 8-ին երկրները համաձայնագիր են ստորագրել տնտեսական, գիտական և տեխնոլոգիական համագործակցության մասին։ Կրթության ոլորտում համագործակցության համաձայնագիրը և բարձրագույն կրթության մասին համաձայնագիրը ստորագրվել են 2016 թվականի նոյեմբերի 1-ին։

Ինդոնեզիայի նախագահ Ջոկո Վիդոդոն 2020 թվականի հունվարի 13-ին Աբու Դաբիում Հայաստանի նախագահ Արմեն Սարգսյանի հետ երկկողմ հանդիպման ժամանակ ասել է, որ երկու երկրների միջև երկարամյա պատմական կապերը պետք է վերածվեն փոխշահավետ երկկողմ գործընկերության։ Նա նաև կարևորել է տեղեկատվական տեխնոլոգիաների ոլորտում Հայաստանի և Ինդոնեզիայի միջև համագործակցության ընդլայնման առաջնահերթությունը։

2020 թվականի սեպտեմբերի 22-ին Հայաստանի Հանրապետության և Ինդոնեզիայի Հանրապետության արտաքին գործերի նախարարները ուղերձներ են փոխանակել՝ նվիրված դիվանագիտական հարաբերությունների հաստատման 30-ամյակին։ Հայաստանի արտգործնախարար Արարատ Միրզոյանն ընդգծել է հարաբերությունների և համագործակցության զարգացումը ինչպես երկկողմ, այնպես էլ բազմակողմ համաժողովներում։ Հայտարարել է, որ համատեղ ջանքերով հայ-ինդոնեզական համագործակցությունը կարող է նոր բարձունքների հասնել։ Ինդոնեզական կողմը նշել է համագործակցությունը ազատ առևտրի համաձայնագրի շրջանակներում, որի զարգացման փուլում են գտնվում Ինդոնեզիան և Եվրասիական տնտեսական միությունը, ինչպես նաև սերտ կապերը առևտրի և տեղեկատվական տեխնոլոգիաների ոլորտում:

ՀՀ նախագահ Վահագն Խաչատուրյանը 2023 թվականի նոյեմբերի 15-ին Երևանի Նախագահի նստավայրում ընդունել է Ուկրաինայում Ինդոնեզիայի դեսպան Արիֆ Բասալամայի հավատարմագրերը։ Հանրապետության նախագահը ցանկություն է հայտնել ամրապնդել հայ-ինդոնեզական տնտեսական համագործակցությունը։ Ինդոնեզիայի դեսպանը նաև վերահաստատել է ներդրումների և առևտրի ավելացմանը նպաստելու իր հանձնառությունը: Դրան հասնելու ուղիներից մեկը Ինդոնեզիայում կանոնավոր բիզնես ֆորումների անցկացումն է, ինչպիսիք են Ինդոնեզիա-Եվրոպան և Առևտրի էքսպո Ինդոնեզիան, որոնք ամենամյա միջոցառումներ են՝ ուղղված երկու երկրների միջև առևտրի և ներդրումային հեռանկարների ուսումնասիրմանը և հայ գործարարներին ներգրավելուն:

## Առևտուր
2018 թվականին երկրների միջև ապրանքաշրջանառության ծավալը կազմել է մոտավորապես 27 միլիոն ԱՄՆ դոլար։

2021 թվականին Հայաստանն Ինդոնեզիա է արտահանել 891 հազար ԱՄՆ դոլարի ապրանքներ՝ ֆեռոհամաձուլվածքներ (41,2 հազար ԱՄՆ դոլար), մաքուր ձիթապտղի ձեթ (23,4 հազար ԱՄՆ դոլար) և այլ պարենային ապրանքներ (773 հազար ԱՄՆ դոլար)։ Հայաստանի արտահանումը դեպի Ինդոնեզիա վերջին 24 տարիների ընթացքում տարեկան աճել է 9,67%-ով՝ 1997 թվականի 97,1 հազար դոլարից 2021 թվականին հասնելով 891 հազար դոլարի: 2021 թվականին Ինդոնեզիան Հայաստան է արտահանել 18,9 մլն ԱՄՆ դոլարի ապրանքներ՝ սուրճ (10,9 մլն դոլար), չմշակված պլաստիկ թաղանթ (1,51 մլն դոլար), քարի մշակման մեքենաներ (1,49 մլն դոլար)։ Անցած 24 տարիների ընթացքում Ինդոնեզիայի արտահանումը Հայաստան տարեկան կտրվածքով աճել է 21,5%-ով՝ 1997թ թվականի 175000 ԱՄՆ դոլարից մինչև 18,9 մլն ԱՄՆ դոլար:

## Դիվանագիտական առաքելություններ

* Հայաստանը դեսպանություն ունի Ջակարտայում։
* Կիևում Ինդոնեզիայի դեսպանատունը ներկայացնում է երկրի շահերը նաև Հայաստանում։ Սակայն Ինդոնեզիան Երևանում ունի պատվավոր հյուպատոսություն։ Հայաստանի կառավարությունն առաջարկում է Ինդոնեզիայի դեսպանատուն բացել Երևանում՝ երկկողմ հարաբերություններն էլ ավելի զարգացնելու և ամրապնդելու նպատակով:

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Հայաստանի երկկողմ հարաբերություններ