Ամոթ (վեպ, Ռուշդի)

**«Ամոթ»** (), Սալման Ռուշդիի երրորդ վեպը, որը հրատարակվել է 1983 թվականին։ Այս գիրքը գրվել է երկրների «արհեստական» (ուրիշների կողմից) բաժանման, նրանց բնակիչների մեղսակցության և հետգաղութատիրության խնդիրներին մոտենալու ցանկությունից ելնելով, ինչպես օրինակ՝ Պակիստանը ստեղծվել է մուսուլմաններին հնդիկներից բաժանելով, երբ Անգլիան հրաժարվել է Հնդկաստանի վերահսկողությունից։

Վեպը գրված է մոգական ռեալիզմի ոճով։ Դրանում պատկերված է Իսկանդեր Հարապպայի (նախատիպը Զուլֆիկար Ալի Բհուտտոն է) և գեներալ Ռըզա Հայդերի (նախատիպը գեներալ Մուհամմադ Զիա-ուլ-Հաքն է) կյանքը, նրանց փոխհարաբերությունները։ Վեպի գլխավոր թեման այն է, որ «ամոթ» առաջացնելը բերում է բռնության։ «Ամոթ» և «անամոթություն» հասկացությունները ուսումնասիրվում են բոլոր կերպարների միջոցով, հիմնական ուշադրությունը կենտրոնացած է Սուֆիա Զինոբիայի և Օմար Խայամի վրա։

## Կերպարներ

### Շաքիլ ընտանիք

* **Օմար Խայամ Շաքիլ**՝ պատմության գլխավոր հերոսը, որին մեծացրել են Չհուննին, Մուննին և Բուննին
* **Չհուննի, Մուննի և Բուննի**՝ Օմար Խայամի մայրերը, որոնք հղիանում են միաժամանակ
* **Բաբուր Շաքիլ**՝  Չհուննի, Մուննի և Բուննի Շաքիլների երկրորդ որդին
### Հայդեր ընտանիքի անդամներ

* **Ռըզա Հայդեր**՝ զինվորական, որը Բիլքիսի հետ ամուսնանում է կապիտան, ի վերջո դառնում է գեներալ։ Նա նաև Բաբուր Շաքիլին սպանողն է։  
* **Բիլքիս Հայդեր**՝ Ռըզա Հայդերի կինը, Սուֆիա Զինոբիայի և Նավիդ Հայդերի մայրը
* **Սուֆիա Զինոբիա Հայդեր**՝ Ռըզա Հայդերի և Բիլքիս Հայդերի դուստրը։ Հիվանդության պատճառով աճի խնդիրներ է ունենում։ Ամոթի մարմնավորումն է։
* **Նավիդ Հայդեր**՝ Սուֆիա Զինոբիայի կրտսեր դուստրը, որը նշանվում է Հարուն Հարապպայի հետ, բայց ամուսնանում է կապիտան Թալվար Ուլհաքի հետ։ Ունեցել են 27 երեխա։

### Հարապպա ընտանիքի անդամներ

* **Իսկանդեր Հարապպա**՝ քաղաքական գործիչ և «փլեյբոյ», որն ամուսնացած է Ռանի Հումայունի հետ
* **Ռանի Հարապպա**՝ Ռըզա Հայդերի զարմուհին և Իսկանդեր Հարապպայի կինը
* **Արջումանդ Հարապպա**՝ Իսկանդերի և Ռանիի դուստրը
* **Հարուն Հարապպա**՝ Փոքր Միր Հարապպայի ավագ որդին, որը նշանվել է Նավիդ Հայդերի հետ

### Լրացուցիչ կերպարներ

* **Աթիյա «Մարալ» Աուրանգզեբ**՝ նախագահ մարշալ Աուրանգզեբի այրին, եղել է Իսկանդեր Հարապպայի սիրուհին
* **Կապիտան Թալվար Ուլհաք**՝ ոստիկանության սպա և պոլո խաղացող, որն ամուսնացել է Նավիդ Հայդերի հետ։
* **Էդուարդու Ռոդրիգեշ**՝ դոմինիկյան ուսուցիչ, որը դառնում է Օմար Խայամ Շաքիլի անձնական մասնավոր ուսուցիչը։ Նա նաև խնամել է երեխային, որը Օմարն ունեցել է Ֆարահից՝ Օմարի մանկության սիրեցյալից։
* **Ֆարահ Զրադաշտ**՝ մաքսավորի դուստր։ Երեխա է ունեցել Օմարից, որին խնամքի տակ է վերցրել Էդուարդու Ռոդրիգեշը, Օմար Խայամ Շաքիլի մանկության անպատասխան սերն է։
* **Մոլանա Դավուդ**՝ մոլլա և Ռըզա Հայդերի քաղաքական մտերիմը
## Դիպաշար
Վեպի իրադարձությունների կատարման վայրը «Ք.» քաղաքն է, որն իրականում Պակիստանի Կվետտա քաղաքի փոփոխված ձևն է։ Ք.-ում երեք քույրերից (Չհուննի, Մուննի և Բուննի) մեկը ծնունդ է տալիս Օմար Խայամ Շաքիլին, բայց նրանք հանդես են գալիս որպես ընդհանուր մայրեր՝ երբեք չբացահայտելով, թե իրենցից ով է Օմարին մայրը։ Բացի այդ, Օմարը երբեք չի իմանում, թե ով է իր հայրը։ Մեծանալով Օմարն իր մայրերի և սպասավորների հետ ապրում է փակված տանը՝ չառնչվելով դրսի աշխարհի հետ։ Որպես ծննդյան նվեր՝ Օմար Խայամ Շաքիլի «մայրերը» թույլ են տալիս գնալ քաղաք։ Նա ընդունվում է դպրոց, իսկ նրա մասնավոր ուսուցիչ Էդուարդու Ռոդրիգեշը համոզում է բժիշկ դառնալ։ Ժամանակի ընթացքում նա կապ է հաստատում և՛ Իսկանդեր Հարապպայի, և՛ գեներալ Ռըզա Հայդերի հետ։
## Մրցանակներ
* Ֆրանսիական *Prix du Meilleur Livre Étranger*-ի հաղթող (Լավագույն օտարալեզու գիրք մրցանակ)
* 1983 թվականին ընտրվել է Բուքերյան մրցանակի կարճ ցանկում
* Պարսկերեն թարգմանությունը ստացել է պաշտոնական ժյուրիի մրցանակ, որը նշանակված էր Իրանի Իսլամական կառավարության նախարարության կողմից։
## Ծանոթագրություններ

## Գրականություն
* Rushdie, Salman. *Shame*. Vintage: London, 1995.
* Bentley, Nick. "Salman Rushdie, *Shame*". In *Contemporary British Fiction*, 52–61. (Edinburgh: Edinburgh University Press, 2008), 66–75. .
## Արտաքին հղումներ
*Listen to Salman Rushdie discussing ''Shame'' with Tariq Ali - a British Library recording.

Կատեգորիա:Անգլերեն վեպեր
Կատեգորիա:Սալման Ռուշդիի վեպեր
Կատեգորիա:1983 վեպեր
Կատեգորիա:Հետգաղութատիրական գրականություն
Կատեգորիա:Մոգական ռեալիստական վեպեր
Կատեգորիա:Անգլերեն գրքեր
Կատեգորիա:Անգլերեն գրքեր