Ալեքս Քոլվիլ

**Դեյվիդ Ալեքսանդր Քոլվիլ** (, հայտնի որպես **Ալեքս Քոլվիլ**, , ), կանադացի նկարիչ, գրաֆիկ, դիզայներ և մանկավարժ։ Սկսելով կարիերան որպես ռազմաճակատային նկարիչ՝ հետագայում կենտրոնացել է շրջապատող առօրյա կյանքի պատկերման վրա՝ մոգական ռեալիզմի տարրերով։ Ցուցադրվել է Կանադայի ազգային պատկերասրահում, Օնտարիոյի գեղարվեստական պատկերասրահում, Մոնրեալի գեղարվեստի թանգարանում, ներկայացրել է Կանադան Վենետիկի բիենալեում (1966), Կանադայի 100-ամյակի հոբելյանական մետաղադրամների և գեներալ-նահանգապետի մեդալի դիզայնի հեղինակն է։ Ակադիայի համալսարանի կանցլեր։ Կանադայի շքանշանի ուղեկից (1982), Գեղարվեստի բնագավառում գեներալ-նահանգապետի մրցանակի դափնեկիր (2003)։

## Կենսագրություն
thumb|Ալեքս Քոլվիլ, Նեյմեյխենյան կամուրջ (յուղաներկ, կտավ, 1944)|ձախից
thumb|5-ցենտանոց մետաղադրամ Ալեքս Քոլվիլի դիզայնով|ձախից
thumb|Ալեքս Քոլվիլի աստղը Փառքի ծառուղում, Կանադա
Ծնվել է 1920 թվականին Տորոնտոյում։ 1929 թվականին ծնողների հետ տեղափոխվել է Ամհերսթ (Նոր Շոտլանդիա)։ 1938-1942 թվականներին սովորել է Մաունթ Էլիսոնի համալսարանում (Նյու Բրանսուիկ)։ Համալսարանում ծանոթացել է Ռոդա Ռայթի հետ, ում հետ ամուսնացել է 1942 թվականին։ Ուսումն ավարտելուց հետո զորակոչվել է զինվորական ծառայության և ուղարկվել Եվրոպա որպես պաշտոնական ռազմաճակատային նկարիչ։ 1945 թվականին վերադարձել է Կանադա և Օտտավայում աշխատել իր ռազմաճակատային էսքիզների և ջրաներկերի հիման վրա նկարների վրա մինչև 1946 թվականին բանակից զորացրվելը։ Դրանից հետո մինչև 1963 թվականը դասավանդել է կերպարվեստ իր հարազատ համալսարանում՝ այդ աշխատանքը համատեղելով գեղանկարչությամբ զբաղվելու հետ, որի վրա լիովին կենտրոնացել է 1963 թվականից հետո։ 1973 թվականից բնակվել է փոքրիկ համալսարանական Վուլֆվիլ քաղաքում (Նոր Շոտլանդիա)։

1950 թվականին (կտավ «Մերկ և մանեկեն») Քոլվիլի աշխատանքների հիմնական թեման փոխվեց. ռազմական թեմայի փոխարեն այդ ժամանակից նրա նկարները նվիրված էին առօրյա կյանքին, որը շրջապատում էր նկարչին և ներառում էին ընտանիքի անդամների, ընտանի կենդանիների, տան շուրջը գտնվող բնապատկերների դիմանկարներ։ Ընդ որում, Քոլվիլը չէր սահմանափակվում իրականության ճշգրիտ փոխանցմամբ, այլ իր կտավներին հաղորդում էր էմոցիոնալ երանգավորում՝ երբեմն ուրախ, երբեմն էլ՝ անհանգստացնող։ Նրա նկարների օբյեկտները բնութագրվում են միստիկական, առեղծվածային շղարշով, և քննադատները Քոլվիլին դասում էին մոգական ռեալիզմի ներկայացուցիչների շարքին։ Քոլվիլի գեղարվեստական ոճը առանձնանում էր երկար և մանրակրկիտ նախապատրաստական աշխատանքով՝ բազմաթիվ նախապատրաստական էտյուդներով և երկրաչափական սխեմաներով, որոնք նախորդում էին բուն գեղանկարչական կտավի վրա աշխատանքի սկսելուն։ Նման մոտեցումը սահմանափակում էր ստեղծվող աշխատանքների քանակը. միաժամանակ Քոլվիլն աշխատում էր միայն մեկ կտավի վրա և հազվադեպ էր ստեղծում տարեկան երեք-չորս նկարից կամ մետաքսագրությունից ավելի։ Նկարչի էվոլյուցիան ներառում էր տեխնիկայի և պատկերավորման միջոցների բազմակի փոփոխություն. յուղաներկեր, տեմպերա, յուղաներկերի խառնուրդ սինթետիկ խեժի հետ, իսկ 1963 թվականից հետո՝ էմուլսիոն ակրիլային պոլիմերներ։

Քոլվիլի աշխատանքների առաջին ցուցահանդեսները տեղի են ունեցել 1952-1955 թվականներին Նյու Յորքի Հյուիթի գեղարվեստական պատկերասրահում, ավելի ուշ նա ցուցադրվել է նաև Եվրոպայում։ 1950-ական թվականներին նրա յոթ նկար ձեռք բերեց Կանադայի ազգային պատկերասրահը։ 1966 թվականին նա ներկայացրել է Կանադան Վենետիկի բիենալեում։ 1984 թվականին Քոլվիլի ստեղծագործության առաջին ռետրոսպեկտիվ ցուցադրությունը տեղի է ունեցել Օնտարիոյի գեղարվեստական պատկերասրահում և 1984 և 1985 թվականներին այցելել Գերմանիա և Ճապոնիա, վերջինում դառնալով կանադացի ժամանակակից նկարչի առաջին ցուցահանդեսը։ 1984 թվականից հետո ստեղծված աշխատանքները 1994 թվականին ներառվել են Մոնրեալի գեղարվեստի թանգարանում կայացած մեծ անհատական ցուցահանդեսում, իսկ 2000 թվականին՝ նկարչի 80-ամյակի կապակցությամբ, մեծ ռետրոսպեկտիվ ցուցադրություն է տեղի ունեցել Կանադայի ազգային պատկերասրահում։ 2003 թվականին Նոր Շոտլանդիայի գեղարվեստական պատկերասրահի կողմից կազմակերպված Քոլվիլի աշխատանքների ցուցահանդեսը, որը ստեղծվել էր նախորդ տասնամյակում, այցելել է Կանադայի տարբեր քաղաքներ։
Բացի գեղանկարչությունից և մետաքսագրությունից, Քոլվիլը զբաղվել է դիզայնով։ Նրա նախագծերով, մասնավորապես, հատվել է հոբելյանական մետաղադրամների շարք, որը թողարկվել է 1967 թվականին՝ Կանադայի 100-ամյակի կապակցությամբ, իսկ 1978 թվականին նա դարձել է գեներալ-նահանգապետի մեդալի դիզայնի հեղինակը։ 1967 թվականին դասավանդել է որպես հրավիրված պրոֆեսոր Սանտա Կրուզի Կալիֆոռնիայի համալսարանում, ավելի ուշ տասը տարի զբաղեցրել է Ակադիայի համալսարանի կանցլերի պաշտոնը։

1968 թվականին դարձել է Կանադայի շքանշանի սպա, 1982 թվականին բարձրացվել է մինչև Կանադայի շքանշանի ուղեկից՝ այս պարգևի բարձրագույն աստիճան****։ 1974 թվականին արժանացել է Մոլսոնի մրցանակին Կանադայի արվեստի խորհրդի կողմից, իսկ 2003 թվականին՝ Գեներալ-նահանգապետի մրցանակին կերպարվեստի բնագավառում։ Նույն թվականին նա դարձել է Նոր Շոտլանդիայի շքանշանի ասպետ։ Նկարչին շնորհվել են Կանադայի մի շարք բուհերի պատվավոր գիտական կոչումներ, այդ թվում՝ Ակադիայի համալսարանի կողմից 1975 թվականին։

Ռոդա Ռայթի հետ ամուսնությունից Քոլվիլն ունեցել է չորս երեխա՝ երեք որդի (որոնցից երկրորդը՝ Ջոնը, մահացել է 2012 թվականին) և դուստր։ Քոլվիլը մահացել է 92 տարեկանում 2013 թվականի ամռանը՝ մեկ տարուց էլ քիչ ապրելով կնոջից հետո։

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ

*
*