Ռոբերտ Քերլ

**Ռոբերտ Ֆլոյդ Քերլ կրտսեր** () ամերիկացի քիմիկոս, ով  Ռայսի համալսարանում Պիտցեր-Շլումբերգեր բնական գիտությունների և քիմիայի պրոֆեսոր էր։ 1996 թվականին նա Ռիչարդ Սմալլիի (նաև Ռայսի համալսարանից) և Հարոլդ Կրոտոյի (Սասեքսի համալսարանից) հետ համատեղ արժանացել է քիմիայի Նոբելյան մրցանակի՝ նանոն նյութական բուկմինսթերֆուլլերենի և, հետևաբար, նյութերի ֆուլերենի դասի հայտնաբերման համար։

## Վաղ կյանք և կրթություն
Քերլը ծնվել է Ալիսում, Տեխաս, Միացյալ Նահանգներ, նա մեթոդիստ քահանայի որդի է։ Հոր միսիոներական աշխատանքի պատճառով նրա ընտանիքը մի քանի անգամ տեղափոխվեց Տեխասի հարավային և հարավ-արևմտյան շրջաններ, և ավագ Քերլը ներգրավված էր Սան Անտոնիոյի բժշկական կենտրոնի մեթոդիստական ​​հիվանդանոցի հիմնադրման գործում:  Քերլը քիմիայի նկատմամբ իր հետաքրքրությունը վերագրում է ինը տարեկան հասակում ստացած քիմիայի հավաքածուին՝ հիշելով, որ նա փչացրել է մոր ճենապակյա վառարանի երեսը, երբ դրա վրա եռացրել է ազոտական ​​թթուն։  Նա Տեխասի Սան Անտոնիոյի Թոմաս Ջեֆերսոնի ավագ դպրոցի շրջանավարտ է։ Նրա Միջնակարգ դպրոցում  քիմիայի համար մեկ տարի ուսուցում էր նախատեսված, սակայն ավագ կուրսում քիմիայի ուսուցիչը նրան աշխատելու հատուկ նախագծեր տվեց։

1954 թվականին Քերլը Ռայսի համալսարանից ստացել է քիմիայի բակալավրի կոչում։ Նրան ոգևորվում էր ինչպես  ակադեմիական, այնպես էլ ֆուտբոլային համբավը, նաև փաստը, որ ուսման վարձ չէր վճարում: 1957 թվականին, նա քիմիայի դոկտորի կոչում է ստացել Բերկլիի Կալիֆորնիայի համալսարանում։ Բերքլիում նա աշխատել է Քենեթ Պիտցերի լաբորատորիայում, ով այն ժամանակ քիմիայի քոլեջի դեկանն էր, ում հետ նա համախոհ դարձավ ողջ կյանքի ընթացքում: Քերլի ավարտական ​​հետազոտությունը ներառում էր ինֆրակարմիր սպեկտրոսկոպիա՝ դիսիլոքսանի կապի անկյունը որոշելու համար։

## Գիտական ​​կարիերա
Քերլը Հարվարդի համալսարանում հետդոկտորական գիտաշխատող էր, որտեղ նա մոլեկուլների կապերի պտտման արգելքները ուսումնասիրելու համար օգտագործում էր միկրոալիքային սպեկտրոսկոպիա:   1958 թվականին նա միացավ Ռայսի համալսարանի դասախոսական կազմին։ Այնտեղ նա ժառանգություն ստացավ համալսարանի Ջորջ Բըրդի սարքավորումները և ասպիրանտներին, պրոֆեսոր, ով տեղափոխվում էր Polaroid։  Քերլի վաղ հետազոտությունները ներառում էին քլորի երկօքսիդի միկրոալիքային սպեկտրոսկոպիան:Curl's early research involved the microwave spectroscopy of chlorine dioxide. Նրա հետազոտական ​​ծրագիրը ներառում էր և՛ փորձարարական, և՛ տեսական աշխատանքներ, հիմնականում կենտրոնացած լինելով ազատ ռադիկալների հայտնաբերման և վերլուծության վրա՝ օգտագործելով միկրոալիքային սպեկտրոսկոպիա և կարգավորվող լազերներ: Նա օգտագործեց այս դիտարկումները՝ մշակելու դրանց նուրբ կառուցվածքի և հիպերնուրբ կառուցվածքի տեսությունը, ինչպես նաև տեղեկություններ դրանց կառուցվածքի և ռեակցիաների կինետիկայի մասին։

## Հետագա հետազոտություններ
Քըրլի հետագա հետազոտական ​​հետաքրքրությունները ներառում էին ֆիզիկական քիմիա, ԴՆԹ գենոտիպավորման և հաջորդականության գործիքավորման մշակում, ինչպես նաև քվանտային կասկադային լազերների միջոցով հետքային գազերի համար ֆոտոակուստիկ սենսորների ստեղծում:

Քըրլը թոշակի է անցել 2008 թվականին՝ 74 տարեկան հասակում, դառնալով համալսարանի վաստակավոր պրոֆեսոր, Պիցեր-Շլումբերգերի բնական գիտությունների վաստակավոր պրոֆեսոր և Ռայսի համալսարանի քիմիայի վաստակավոր պրոֆեսոր։

## Անձնական կյանք
Քերլն ամուսնացել է Ջոնել Ուիփլի հետ 1955 թվականին, ում հետ ունեցել է երկու երեխա։ Նա հեծանիվով էր գնում գրասենյակ և լաբորատորիա և ամեն շաբաթ բրիջ էր խաղում Ռայս Բրիջ Բրիջ Բրիգադի հետ։ Քերլը մահացել է Հյուստոնում 2022 թվականի հուլիսի 3-ին՝ 88 տարեկան հասակում։

## Ծանոթագրություններ