Ալեսանդրիա

**Ալեսանդրիա** (, ), ոչ մեծ քաղաք, Պիեմոնտ մարզի Ալեսանդրիա գավառի կենտրոնը։ Գտնվում է Թուրին քաղաքից 90 կմ հեռավորության վրա՝ Տանարո գետի ափին,Պիեմոնտում (Իտալիա)։ Տարածքը՝ 143,2 կմ2։ Բնակչությունը՝ 82 201 (2001)։ Տղամարդիկ՝ 38 663 և կանայք՝ 43 538։ Քաղաքում ապրում է 36 477 ընտանիք։

Կարևոր երկաթգծային հանգույց է։

Քաղաքի հովանավորն է Բաուդոլի (San Baudolino) սուրբը։ Քաղաքի օրն է նոյեմբերի 10-ը։

## Պատմություն
Ալեսանդրիան հիմնվել է 1168 թ.` նախկինում գոյություն ունեցող բնակության վայրում։ Քաղաքն իր անվանումն ստացել է պապ Ալեքսանդր III-ի պատվին, և այդ փաստն ինքնին խոսում է քաղաքի ի հայտ գալու պատճառների մասին։ Քաղաքը կառուցվեց որպես բերդ` պապական գահի մոլեգին թշնամի՝ Ֆրիդրիխ Բարբարոսի կայսերական նկրտումներից Լոմբարդյան լիգան պաշտպանելու նպատակով։ Ալեսանդրիան գտնվում է մի տարածքում, որն այն ժամանակ պատկանում էր կայսեր հավատարիմ դաշնակից՝ մարկիզ Մոնֆերատոյին (Monferrato)։ 1174-1175 թթ. քաղաքը ենթարկվեց կայսերական զորքերի դաժան պաշարմանը։ 1198 թ. Ալեսանդրիան հռչակվեց որպես ազատ համայնք, ինչից հետո մշտապես ներգրավվում էր կոնֆլիկտների մեջ տարածաշրջանի ավելի հին համայնքների հետ։ 1348 թ. Ալեսանդրիան անցավ Միլանի Վիսկոնտի դքսերի ձեռքը, այնուհետև, իրենց սեփականությունների հետ միասին՝ Սֆորցին։ Մինչև 1707 թ. գտնվում էր Միլանի տիրապետության տակ, մինչև որ հանձնվեց Սավոյան տանը և դարձավ Պիեմոնտի մի մաս։

Մարենգոյի մարտի ժամանակ (Marengo, 1800) Նապոլեոնի հաղթանակի արդյունքում քաղաքն անցավ Ֆրանսիայի տիրապետության տակ և վերածվեց Մարենգոյի նապոլեոնյան դեպարտամենտի կենտրոնի։ Ամեն տարի հունիսի 14-ին Ալեսանդրիայի արվարձանում՝ Սպինետտա Մարենգոյում (Spinetta Marengo) իրականացվում է այդ մարտի ռեստավրացիան։

1814 թվականից Ալեսանդրիան միացավ Սավոյայի տարածքին, որը համարվում է Սարդինիա Թագավորության մի մաս։

Իտալիայի պատմության մեջ Ալեսանդրիան համարվում է առաջին գավառը, որը ղեկավարեց սոցիալիստ՝ ժամագործ Պաոլո Սակոն (Paolo Sacco) (1899 թ. հուլիսի 25-ին)։

Երկրորդ համաշխարհային պատերազմի ժամանակաշրջանում քաղաքն իրենից ներկայացնում էր կարևորագույն ստրատեգիական վայր և հակաֆաշիստական զորքերի կողմից բազմիցս ենթարկվել է ուժգին ռմբակոծությունների։ 1944 թ. ապրիլի 30-ին նման ռմբակոծության արդյունքում մահացավ 238, իսկ 1945 թ. ապրիլի 5-ին՝ 160 բնակիչ, որոնց թվում կար 60 երեխա։

1994 թ. նոյեմբերի 30-ին Տանարո գետի վարարման արդյունքում քաղաքը ջրով ծածկվեց և զգալիորեն վնասվեց։

## Ժողովրդագրություն
Բնակչության աճը

Colors=
 id:lightgrey value:gray(0.9)
 id:darkgrey value:gray(0.7)
 id:sfondo value:rgb(1,1,1)
 id:barra value:rgb(0.6,0.8,0.6)
ImageSize = width:455 height:373
PlotArea = left:50 bottom:50 top:30 right:30
DateFormat = x.y
Period = from:0 till:110000
TimeAxis = orientation:vertical
AlignBars = justify
ScaleMajor = gridcolor:darkgrey increment:50000 start:0
ScaleMinor = gridcolor:lightgrey increment:10000 start:0
BackgroundColors = canvas:sfondo
BarData=
 bar:1861 text:1861
 bar:1871 text:1871
 bar:1881 text:1881
 bar:1901 text:1901
 bar:1911 text:1911
 bar:1921 text:1921
 bar:1931 text:1931
 bar:1936 text:1936
 bar:1951 text:1951
 bar:1961 text:1961
 bar:1971 text:1971
 bar:1981 text:1981
 bar:1991 text:1991
 bar:2001 text:2001
 bar:2011 text:2011
PlotData=
 color:barra width:20 align:left
 bar:1861 from:0 till: 50902
 bar:1871 from:0 till: 56962
 bar:1881 from:0 till: 61323
 bar:1901 from:0 till: 70661
 bar:1911 from:0 till: 72271
 bar:1921 from:0 till: 76169
 bar:1931 from:0 till: 79783
 bar:1936 from:0 till: 79348
 bar:1951 from:0 till: 82157
 bar:1961 from:0 till: 92781
 bar:1971 from:0 till: 102446
 bar:1981 from:0 till: 100523
 bar:1991 from:0 till: 90753
 bar:2001 from:0 till: 85438
 bar:2011 from:0 till: 89411
PlotData=
 bar:1861 at: 50902 fontsize:S text: 50902 shift:(-8,5)
 bar:1871 at: 56962 fontsize:S text: 56962 shift:(-10,5)
 bar:1881 at: 61323 fontsize:S text: 61323 shift:(-10,5)
 bar:1901 at: 70661 fontsize:S text: 70661 shift:(-10,5)
 bar:1911 at: 72271 fontsize:S text: 72271 shift:(-10,5)
 bar:1921 at: 76169 fontsize:S text: 76169 shift:(-10,5)
 bar:1931 at: 79783 fontsize:S text: 79783 shift:(-16,5)
 bar:1936 at: 79348 fontsize:S text: 79348 shift:(-10,5)
 bar:1951 at: 82157 fontsize:S text: 82157 shift:(-10,5)
 bar:1961 at: 92781 fontsize:S text: 92781 shift:(-10,5)
 bar:1971 at: 102446 fontsize:S text: 102446 shift:(-16,5)
 bar:1981 at: 100523 fontsize:S text: 100523 shift:(-10,5)
 bar:1991 at: 90753 fontsize:S text: 90753 shift:(-10,5)
 bar:2001 at: 85438 fontsize:S text: 85438 shift:(-10,5)
 bar:2011 at: 89411 fontsize:S text: 89411 shift:(-10,5)
TextData=
 fontsize:S pos:(20,20)
 text:Ըստ ISTAT-ի տվյալների


## Հայտնի մարդիկ
* Ջուզեպե Վերմիլիո — «Կարավաջո» դպրոցի նկարիչ
* Ումբերտո Էկո — գիտնական, փիլիսոփա, պատմաբան (միջնադարի պատմաբան), Սեմիոթիկայի (բառակազմության) մասնագետ, գրող, գրական քննադատ
* Ջովաննա Միլիարա — նկարիչ
* Անջելո Մորբելի — նկարիչ
* Ուրբանո Ռատացի — Ռիսորջիմենտո ժամանակների գործիչ
* Ֆաուստո Կոպի — խճուղային հեծանվորդ

## Տեսարժան վայրեր
* Թանգարան՝ Մարենգոյի ճակատամարտ ().

## Քույր քաղաքներ

## Ծանոթագրություններ

## Աղբյուրներ
* Պաշտոնական կայք