Ստեֆան Ցանև

**Ստեֆան Նեդելչև Ցանև** (, ), բուլղարացի դրամատուրգ, գրող և բանաստեղծ։

## Կենսագրություն
Ստեֆան Ցանևը ծնվել է 1936 թվականի օգոստոսի 7-ին Ռուսե քաղաքի մերձակայքում գտնող Չեռվենա վոդա գյուղում։ Ռուսեում 1954 թվականին ավարտել է «Բաբա Տոնկա» երկրորդ միջնակարգ դպրոցը, իսկ 1959 թվականին՝ Սոֆիայի համալսարանի լրագրության ֆակուլտետը։ 1960-1965 թվականներին թատերգություն է սովորել Մոսկվայի կինոյի ինստիտուտում։ 1959-1960 թվականներին Ռոդոպներում և Պերնիկում աշխատել է «Ազգային երիտասարդություն» լրագրի թղթակից։ Խմբագիր է աշխատել Գեղարվեստական ֆիլմերի արհեստանոցում (1965-1967), նաև դրամատուրգ է աշխատել Սատիրայի պետական թատրոնում (1967-1970), «Թատրոն-199»-ում և «Շրջանի թատրոնում» (1970-1973), «Սոֆիա» թատրոնում  (1973 - 1984, 1991, 1996-2008), Պլովդիվի դրամատիկական թատրոնում (1984-1991) և Բանակային թատրոնում (1992-1996)։

Նրա բանաստեղծությունները թարգմանվել են բոլոր եվրոպական լեզուներով, ինչպես նաև չինարենով, մոնղոլերենով, արաբերենով և իվրիտով, իսկ նրա թատերական երկերը ցուցադրվել են Փարիզում, Գրենոբլում, Բորդոյում, Աթենքում, Մոնրեալում, Պետերբուրգում, Լայպցիգում, Վիսբադենում, Վարշավայում, Կրակովում, Պրահայում, Գյոթեբորգում, Բուդապեշտում, Կիևում, Մոսկվայում, Փիթսբուրգում, Վիլնյուսում, Բրատիսլավայում, Նիկոսիայում, Բուխարեստում, Հաագայում, Ջուրջուում, Իզմիրում Ստամբուլում և այլուր։

## Անձնական կյանք
Ամուսնացած է դերասանուհի Դորոտեա Տոնչևայի հետ։ Ունի 4 երեխա և 3 թոռ։

## Ստեղծագործություն
### Բանաստեղծությունների հավաքածուներ

* „Часове“ (стихове), 1960 թ.
* „Композиции“ (стихове), 1963 թ.
* „Хроники“ (стихове), 1965 թ.
* „Перигеи или най-голямото приближаване до Земята“ (стихове), 1967 թ.
* „Аз питам!“ (стихотворения и поеми), 1976 թ.
* „Анини приказки“ (стихове за деца), 1976 թ.
* „Реквием“ (стихове), 1980 թ.
* „Небесни премеждия“ (избрани стихове), 1986 թ.
* „Сезонът на илюзиите“ (любовни стихотворения), 1988 թ.
* „Спасете нашите души!“ (стихове), 1992 թ.
* „Стъпки по облаците. Парапети“ (стихове), 1997 թ.
* „Сълзата на Бога“ (избрани стихове), 2003 թ.
* „Птици“ (стихове), 2005 թ.
* „Спасете нашите души!“ - стихове, есета, драми - поредица Българска класика, 2009 թ.

### Թատերական երկեր
* „Истинският Ивайло“, 1962 թ.
* „Табу“ - театрални миниатюри (в съавторство с Константин Павлов), 1965 թ.
* „Бунтът на статуите“, 1967 թ.
* „Весела България“, 1968 թ.
* „Процесът против богомилите“, 1969 թ.
* „Девет заседания за спасяването на България“ (в съавторство с Георги Марков), 1969 թ.
* „Разпята събота (Събота 23)“, 1971 թ.
* „Носете си новите дрехи, момчета!“, 1974 թ.
* „Джуджето и 7-те снежанки“, 1975 թ.
* „Единайсетият час“, 1977 թ.
* „Рицарят на печалния образ“, 1978 թ.
* „Любовни булеварди“, 1982 թ.
* „Животът - това са две жени“, 1983 թ.
* „В неделя Господ си почива“, 1984 թ.
* „Най-чудното чудо“, 1985 թ.
* „Последната нощ на Сократ“, 1986 թ.
* „Тайната вечеря на Дякона Левски“, 1987 թ.
* „Страшният съд“, 1988 թ.
* „Другата смърт на Жанна д`Арк“, 1990 թ.
* „Параноя“, 1991 թ.
* „Величието и падението на Стефан Стамболов“, 1993 թ.
* „Тайното евангелие на Иоан“, 1995 թ.
* „Пир по време на демокрация“, 1996 թ.
* „Адът - това съм аз“, 1997 թ.
* „Конят на Александър Велики“, 2003 թ.
* „Всички луди ме обичат“, 2004 թ.
* „Певецът на северните морета“, 2005 թ.
* „Деца на света“, 2011 թ.
* „Духът на поета“, 2011 թ.
* „Заговорът на Калигула“, 2014 թ.
* „Носталгия“, 2015 թ.

### Թարգմանություններ
* Владимир Маяковски, Тринайсетият апостол. София: Захарий Стоянов, 2002, 96 с. (ISBN 954-739-290-5)

### Այլ
* „Убийците са между нас“ - есета, 1996 թ.
* „Внимавайте с вятърните мелници“ - есета, 1999 թ.
* „Измислици за деца“ (Анини приказки, Янини притчи, Джуджето и 7-те снежанки, Рицарят на печалния образ, Най-чудното чудо, Духът на баща ми) - в три тома, 1999 թ.
* „Мравки и богове“ - роман, 2000 թ.
* „Пир по време на демокрация“ - трагедии & комедии, 2003 թ.
* „Сънят на сенките. Книга за мъртвите“ - есета, 2003 թ.
* „Дяволите в ада ще ми ръкопляскат. Публичен дневник (1978 - 2002)“, 2003 թ.
* „Ars poetica. За поетическото изкуство“, - синтез между учебник по стихосложение и антология на творческия опит, 2005 թ.
* „Български хроники“ - том I (2137 թ. пр. Хр - 1453 թ. сл. Хр.), 2006 թ. Книгата е белетристично произведение.
* „Да убиеш вярата“ - есета, 2007 թ.
* „Български хроники“ - том II (1453 թ. - 1878 թ. ), 2007 թ.
* „Български хроники“ - том III (1878 թ. - 1943 թ.), 2008 թ.
* „Български хроники“ - том IV (1943 թ. - 2007 թ.), 2009 թ.
* Съчинения в 12 тома - 2013 - 2014 թ.

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* „Доротея и Стефан Цанев - едно италианско семейство“, в. „Сега“, 10 ноември 2001 թ.
* Откъс от пиесата „Духът на поета“ (В ролите: Стамболов (Христо Мутафчиев), Захари Стоянов - Валентин Танев. Режисура - Маргарита Младенова. Постановка на Народен театър „Иван Вазов“. 2014 година), Youtube, публикуван на 12.10.2014 թ.
* „Стефан Цанев: Ние вече имаме статута на колониална държава“, интервю на Валерия Велева, в. „Преса“, 19 септември 2012 թ.
* [От и за Стефан Цанев в Своден каталог НАБИС - национален каталог на академичните библиотеки в България](http://primo.nalis.bg/primo_library/libweb/action/search.do?dscnt=0&vl(1UI0)=contains&scp.scps=scope%3A(ALL)%2Cscope%3A(LSU_aricles+)&frbg=&vl(28101403UI1)=all_items&tab=default_tab&dstmp=1484774591196&srt=rank&vl(12610808UI0)=any&ct=search&mode=Basic&dum=true&indx=1&vl(freeText0)=Стефан+Цанев&vid=NALIS_VIEW&fn=search)

Կատեգորիա:Բուլղարացի բանաստեղծներ
Կատեգորիա:Բուլղարացի գրողներ
Կատեգորիա:Բուլղարացի դրամատուրգներ
Կատեգորիա:Բուլղարացի թարգմանիչներ
Կատեգորիա:Բուլղարացի լրագրողներ
Կատեգորիա:Բուլղարացի սցենարիստներ
Կատեգորիա:Սոֆիայի համալսարանի շրջանավարտներ
Կատեգորիա:Ստարա Պլանինա շքանշանի ասպետներ