open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Օնդոլ

մինի|աջից|330x330փքս
**Օնդոլ** (), տների ջեռուցման ավանդական համակարգ Կորեայում։ Համակարգի առանձնահատկությունն  այն է, որ ջերմությունը  գալիս է հատակի լոկալ տարածքից, որը բնակիչների կողմից  օգտագործվում է քնի, հյուրընկալության և աշխատանքի համար։

## Կառուցվածք
Ի տարբերություն Հռոմեական կայսրության, որտեղ հատակի ջեռուցումը  ժամանակի ընթացքում ի վերջո հնացել էր, Կորեայում հատակի ջեռուցման համակարգը օգտագործվում էր հազարավոր տարիներ  և կոչվում էր «Օնդոլ»։ Այս բառը չինարենից թարգմանաբար նշանակում է «ջերմ խոռոչ»։ Ենթադրվում է, որ այս համակարգը հայտնագործվել է կորեական երեք պետությունների օրոք (մ.թ.ա I դար - VII դար)։ Նրա գործունեության սկզբունքը հետևյալն է։ Խոհանոցում կամ սենյակի արտաքին պատին տեղադրվում էր վառարան։

Տան սենյակի հատակի տակ դնում էին հորիզոնական խոռոչներ (թունելներ) ծխի և տաք օդի համար։ Ջեռուցման համակարգի հատուկ կառուցվածքը օգնում էր պահպանել տաք օդը երկար ժամանակ։ Ներկայումս ջեռուցումը օնդոլ համակարգի միջոցով ավանդական կորեական բնակարանների բնորոշ գիծն է։ Սակայն ժամանակակից տներում օնդոլ համակարգը իր նախնական տեսքով գրեթե չի օգտագործվում, այն փոխարինվել է հատակի ջեռուցման կատարելագործված տարբերակով։

## Օնդոլ և կորեացիների մշակույթի կենցաղային առանձնահատկություններ

## Պատկերասրահ

Korea-Gangneung-Seongyojang-02.jpg|
Korea-Unhyeongung-06.jpg|Ծխնելույզ
Korea-Unhyeongung-03.jpg|Ծխնելույզ
Korea-Seoul-Namsangol-03.jpg


## Տես նաև
* Ֆրենկ Լլոյդ Ռայթ

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Կորեա
Ակերդի

**Ակերդի**, գյուղ Ելիզավետպոլի նահանգի Զանգեզուրի գավառում։ Գտնվում էր Հազարի գետի միջին հոսանքի տարածքում, գետի ձախ ափին, Գորիս քաղաքից 23-24 կմ հարավ-արևելք։

Տարածքն անտառապատ էր։

Բնակչության մասին տեղեկություններ հայտնի չեն։

## Տես նաև
* Ելիզավետպոլի նահանգի հայաբնակ բնակավայրեր

## Ծանոթագրություններ

## Աղբյուրներ
* «Հայաստանի և հարակից շրջանների տեղանունների բառարան» (5 հատորով), 1986-2001 թթ., Երևանի Համալսարանի հրատարակչություն

Կատեգորիա:Արևելյան Հայաստանի գյուղեր
Մեթյու Լիլլարդ

**Մեթյու Լին Լիլլարդ** ( ), ամերիկացի դերասան և պրոդյուսեր, հայտնի է այս ֆիլմերի շնորհիվ՝ «Ճիչ», «Հակեռները», «Պանկը Սոլտ-Լեյկ-Սիթիից», «13 ուրվականներ», «Սկուբի-Դու»։

## Կենսագրություն
Մեթյու Լիլիարդը ծնվել է 1970 թվականի հունվարի 24-ին Լասինգում, Միչիգան նահանգում և մեծացել է Կալիֆոռնիայում։ Հաճախել  է Ամերիկայի դրամատիկ արվեստի ակադեմիա, Կալիֆոռնիա և Circle in the Square թատերական դպրոց, Նյու-Յորք։

## Անձնական կյանք
2000 թվականին ամուսնացել է Հիզեր Հելմի հետ և նրանք ունեն երեք երեխա։ Էդիսոն Գրեիս (ծնվել է՝ 2002 թվականի հունիսի 13-ին), Մեյսի Լին (ծնվել է 2004 թվականի հոկտեմբերի 19-ին), Լիամա Պիտերա (ծնվել է 2008 թվականի ապրիլի 23-ին)։ 2005 թվականի հոկտեմբերին Լիլիարդը մասնակցել է  «Dungeons&Dragons» մրցախաղին՝ ընդդեմ  «Կվեստ» ակումբի  անդամների։

## Կարիերա
Դերասանը համաշխարհային համբավ է ձեռք բերել խաղալով Շեգի դերը «Scooby-Doo»-ում, 2002 թվականին։ Երկու տարի անց նա վերադարձավ այդ դերին՝ «Scooby-Doo 2: Հրեշներն ազատության մեջ»։

2012 թվականին կայացել է Լիլարդի ռեժիսորական դեբյուտը, նա նկարահանել է «Աշխարհին տիրում է գեր տղան» կատակերգական ֆիլմը.:

2017 թվականին հայտնվել է «Թվին Պիկս» մշակութային սերիալի երրորդ եթերաշրջանի մի քանի դրվագներում, դպրոցի տնօրեն Ուիլյամի Գաստինգսի դերում, որտեղ մեղադրվում էր սպանության մեջ։

## Ֆիլմագրություն

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:20-րդ դարի ամերիկացի տղամարդ դերասաններ
Կատեգորիա:20-րդ դարի դերասաններ
Կատեգորիա:21-րդ դարի ամերիկացի տղամարդ դերասաններ
Կատեգորիա:Ամերիկացի կինոպրոդյուսերներ
Կատեգորիա:Ամերիկացի կինոռեժիսորներ
Կատեգորիա:Ամերիկացի պրոդյուսերներ
Կատեգորիա:Ամերիկացի տղամարդ թատերական դերասաններ
Կատեգորիա:Ամերիկացի տղամարդ կատակերգուներ
Կատեգորիա:Ամերիկացի տղամարդ կինոդերասաններ
Կատեգորիա:Ամերիկացի տղամարդ հեռուստատեսային դերասաններ
Կատեգորիա:Ամերիկացի տղամարդ հնչյունավորողներ
Ակերեն (Բասենի գավառ)

**Ակերեն**, գյուղ Արևմտյան Հայաստանում, Էրզրումի վիլայեթի Բասենի գավառակում։ Գտնվում էր Արևմտյան Եփրատի ավազանի Կուրդար գետի աջ կողմում, Մամախաթուն գյուղաքաղաքից 20 կմ հարավ-արևելք։

Տարածքը լեռնային էր։

## Տես նաև
* Էրզրումի նահանգի հայաբնակ բնակավայրեր

## Ծանոթագրություններ

## Աղբյուրներ
* «Հայաստանի և հարակից շրջանների տեղանունների բառարան» (5 հատորով), 1986-2001 թթ., Երևանի Համալսարանի հրատարակչություն

Կատեգորիա:Արևմտյան Հայաստանի գյուղեր
Սև օր (տոն)

**Սև օր** (), ոչ պաշտոնական տոն է, որը ամեն տարի նշվում է ապրիլի 14-ին Հարավային Կորեայում, միայնակ, չամուսնացած մարդկանց կողմից։ Այս տոնը նեղ իմաստով կապված է Վալենտինի տոնի (որը ամեն տարի նշում են փետրվարի 14-ին) և Ճապոնական Սպիտակ օրվա (որը ամեն տարի նշվում է մարտի 14-ին) հետ։ Մարդիկ, ովքեր նվեր չեն ստանում  հակառակ սեռի ներկայացուցչի կողմից ո՛չ փետրվարին և ո՛չ էլ մարտին տոնում են *Սև օր*, մեկ ամիս անց՝ ապրիլին։ Այդ օրվա հիմնական ուտեստը համարվում է չաջամյոնը՝ լապշա  սև սոուսի մեր, մսի կտորների և բանջարեղենի հետ, այս օրը տոնող մարդիկ հագնում են սև հագուստ։ Եթե այս օրը տոնում են մի քանի հոգով, հաճելի է բողոքել անձնական կյանքի և շոկոլադե նվերների բացակայության մասին (Հյուսիսային Կորեայում ընդունված է միմյանց շոկոլադ նվիրել ինչպես Վալենտինի տոնին, այնպես էլ Սպիտակ օրը)։ Այս ոչ պաշտոնական տոնի հիմնադրման և տարածման գործում մեծ ներդրում ունեն մարքեթոլոգները։

## Տես նաև
* Ամուրիների օր
* Սպիտակ օր (Ճապոնիա)
* Singles Awareness Day

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Korea’s Black Day: When Sad, Single People Get Together And Eat Black Food   smithsonianmag.com կայքում,  2013 թվականի փետրվարի 13-ին

Կատեգորիա:Ապրիլի տոներ
Կատեգորիա:Հյուսիսային Կորեայի տոներ
The Originals (ալբոմ)

***The Originals***, ալբոմ-հավաքածու, ամերիկյան ռոք Kiss խմբի առաջին երեք ալբոմների՝ *[[Kiss (альбом)|Kiss]]*, *[[Hotter Than Hell]]* и *[[Dressed to Kill]]* վերաթողարկում։ Թողարկվել է 16 էջանոց գրքույկով, որի մեջ Kiss խմբի պատմությունն էր, Kiss Army գույնի սթիքերով և էջ, որի վրա կային 6 քարտեր 1976 թվականին։

## Ալբոմի մասին
Սկավառակը թողարկվել է, որպեսզի խթանի մինչև *[[Destroyer]]* ալբոմի թողարկված ալբոմների վաճառքը, որպեսզի դա դառնա Kiss խմբի առաջին ոսկե սկավառակը։ Նա հասավ գագթնակետին, դառնալով ԱՄՆ-ի ցանկերի 36-րդ տեղը 1976 թվականի սեպտեմբերում։

## Ստեղծագործությունների ցանկ
I ձայնագրություն — *[[Kiss (ալբոմ)|Kiss]]*
* A1. «Strutter» (3:10) — Փոլ Սթենլի/Ջին Սիմոնս
* A2. «Nothin' To Lose» (3:26) — Սիմոնս
* A3. «Firehouse» (3:18) — Սթենլի
* A4. «Cold Gin» (4:21) — Էյս Ֆռեյլի
* A5. «Let Me Know» (2:58) — Սթենլի
* B1. «Kissin Time» (3:52) — Բեռնի Լոու
* B2. «Deuce» (3:05) — Սթենլի
* B3. «Love Theme From Kiss» (2:24) — Սթենլի/Սիմոնս/Ֆռեյլի/Փիթեր Քրիս
* B4. «100,000 Years» (3:22) — Սթենլի/Սիմոնս
* B5. «Black Diamond» (5:11) — Սթենլի

II ձայնագրություն  — *[[Hotter than Hell]]*
* A1. «Got To Choose» (3:52) — Սթենլի
* A2. «Parasite» (3:01) — Ֆռեյլի
* A3. «Goin' Blind» (3:34) — Սիմոնս/Սթիվեն
* A4. «Hotter Than Hell» (3:30) — Սթենլի
* A5. «Let Me Go, Rock 'N Roll» (2:16) — Սթենլի/Սիմոնս
* B1. «All The Way» (3:17) — Սիմոնս
* B2. «Watchin' You» (3:45) — Սիմոնս
* B3. «Mainline» (3:50) — Սթենլի
* B4. «Comin' Home» (2:37) — Սթենլի/Ֆռեյլի
* B5. «Strange Ways» (3:17) — Ֆռեյլի

III ձայնագրություն  — *[[Dressed to Kill]]*
* A1. «Room Service» (2:59) — Սթենլի
* A2. «Two Timer» (2:48) — Սիմոնս
* A3. «Ladies In Waiting» (2:32) — Սիմոնս
* A4. «Getaway» (2:44) — Ֆռեյլի
* A5. «Rock Bottom» (3:55) — (Intro: Ֆռեյլի) Սթենլի
* B1. «C’mon And Love Me» (2:59) — Սթենլի
* B2. «Anything For My Baby» (2:34) — Սթենլի
* B3. «She» (4:08) — Սիմոնս/Քորոնել
* B4. «Love Her All I Can» (2:41) — Սթենլի
* B5. «Rock and Roll All Nite» (2:49) — Սթենլի/Սիմոնս

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:1976 ալբոմներ
Կատեգորիա:Անգլալեզու ալբոմներ
Կատեգորիա:Ռոք ալբոմներ
Ռոսանա Պաստոր

**Ռոսանա Ռաստոր** (, ), իսպանացի պետական և քաղաքական գործիչ, Իսպանիայի 11-րդ և 12-րդ գումարման պատգամավորական ժողովի անդամ։

## Կենսագրություն
Ռոսանա Ռաստորը ծնվել է 1960 թվականի օգոստոսի 7-ին Իսպանիայի Վալենսիա քաղաքում։ Նախնական կրթությունը ստանալուց հետո սովորել է Վալենսիայի դրամատիկական արվեստի դպրոցում, որտեղ նա ուսանել է Անտոնիո Դիաս Զամորա Ռոմայի մոտ։

Իր աշխատանքային գործունեության մեծ մասը Ռոսանան անցկացրել է, որպես կինոյի և հեռուստատեսության դերասանուհի։ Նաև աշխատել է, որպես թատրոնի դերասանուհի (հիմնականում 2005 թվականին)։

2015-2016 թվականներին Իսպանիայում անցկացված խորհրդարանական ընտրությունների ժամանակ ընտրվել է, որպես Իսպանիայի կորտեսի պատգամավոր։

## Ֆիլմագրություն
### Կինո
**Qui t'estima, Babel?* (1987)
**Un negre amb un saxo* (1988) 
**Monte bajo* (1989) 
**Las edades de Lulú* (1990) 
**El hombre de la nevera* (1993) 
**Una chica entre un millón* (1994) 
**Terra i llibertat* (1995) 
**Sólo se muere dos veces* (1997)
**En brazos de la mujer madura* (1997)
**Un gesto más* (1997)
**No se puede tener todo* (1997) 
**A Further Gesture* (1997) 
**Dos mujeres* (1998)
**The Commissioner* (1998)
**El árbol de las cerezas* (1998)
* *Coraje* (1998) 
**Sobreviviré* (1999) 
**Un banco en el parque* (1999) 
**Arde, amor* (2000)
**Leo* (2000) 
**Juana la Loca* (2001)
**El verano de Anna* (2001)
**Mi casa es tu casa*  (2002)
**El refugio del mal* (2002) 
**O Rapaz do Trapezio Voador* (2002) 
**Max Aub: un escritor en su laberinto* (2002) 
**La mujer del emperador* (2003) 
**El coche de pedales* (2004)
**Cien maneras de acabar con el amor* (2004)
**Arran de terra* (2005) 
**Arena en los bolsillos* (2006) 
**La bicicleta* (2006) 
**Imaginario* (2008) 
**Tri price o nespavanju* (2008)
* *La conjura de El Escorial* (2008) 
**Un ajuste de cuentas*  (2009)
**E.S.O. Entidad sobrenatural oculta* (2009)
**Hora Menos* (2011)
**Un suave olor a canela* (2012)
**La herida* (2013)
* *Ovidi, el making of de la pel·lícula que mai es va fer* (2016)

; Կարճամետրաժ ֆիլմեր
* *Pirañas en cabriolé* (1992)
* *Ábreme la puerta* (1995)
* *La caída del imperio* (2001)
* *Avatar* (2005)
* *Olalla, the Shortfilm* (2006)
* *Palabras y puños* (2008)
* *Genio y figura*(2010)
* *Versus*(2011)

### Հեռուստատեսություն
* *Galeria oberta* (1986)
* *Brigada central* (1989)
* *Flash - Der Fotoreporter*  (1993)
* *Farmacia de guardia* (1995)
* *Dues dones*  (1998)
* *Viento del pueblo: Miguel Hernández* (2002)
* *El comisario* (2004)
* *Amar es para siempre* (2005-2013)
* *Projecte Cassandra* (2005)
* *Cartas de Sorolla*  (2006)
* *Latidos* (2006)
* *The Cheetah Girls 2* (2006)
* *La princesa del polígono* (2007)
* *Violetes* (2008)
* *U.C.O.* (2009)
* *Mar de plàstic* (2011)

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Թատրոնի դերասանուհիներ
Կատեգորիա:Իսպանացի դերասանուհիներ
Կատեգորիա:Իսպանացի կինոդերասանուհիներ
Կատեգորիա:Իսպանացի հեռուստատեսային դերասանուհիներ
Կատեգորիա:Իսպանիայի կին քաղաքական գործիչներ
Կատեգորիա:Իսպանիայի կորտեսի պատգամավորներ
Կատեգորիա:Իսպանիայի պետական գործիչներ
Kay One

**Քեննեթ Գլյոքլեր** (, Ֆրիդրիխսհաֆեն, Բադեն-Վյուրթեմբերգ, Գերմանիայի Ֆեդերատիվ Հանրապետություն, առավել հայտնի է, որպես **Kay One**), գերմանացի ռեփեր։

## Կենսագրություն
Քեննեթ Գլյոքլերը ծնվել է 1984 թվականի սեպտեմբերի 7-ին Բադեն-Վյուրթեմբերգի երկրամասի Ֆրիդրիխսհաֆեն քաղաքում։ Նրա հայրը զտարյուն գերմանացի է, իսկ մայրը՝ ֆիլիպինուհի։ Ապագա երաժշտի մանկությունն անցել է Ռավենսբուրգում։ Երաժշտության բնագավառում իր առաջին քայլերը Քեննեթը կատարել է տասներեք տարեկան հասակում, երբ անտառում գտնվելու ժամանակ նա իր ընկերոջ հետ փորձել է երգել։  Երկու երիտասարդներն ամբողջ օրն անցկացրել են երգելով։

2001 թվականին՝ տասնվեց տարեկան հասակում, մասնակցել է Շտուտգարտում ընթացող գերմանացի ռեփերների ամենամեծ մրցաշարին և հաղթել է։ Այդ հաղթանակից հետո Քեննեթ Գլյոքլերը իր ընկերոջ՝ Ջեյսուսի հետ ձեռնամուխ եղավ երաժշտական խմբի ձևավորման։ Մեկ տարի հետո երաժշտական խումբը կոչվեց «Royal Bunker» (այդ ժամանակ Քեննեթն ընդամենը տասնյոթ տարեկան էր)։ 

Չնայած խմբում ունեցած հաջողություններին՝ 2005 թվականին Kay One-ը լքեց խումբը և տեղափոխվեց Քյոլն։ Նոր քաղաքում նա դուետ կազմեց Էկո Ֆրեշի հետ, ում հետ էլ հետագայում ստեղծեց «Dream Entertainment» խումբը։ Սակայն կարճ ժամանակ անց ֆինանսական խնդիրների պատճառով  Kay One-ը ստիպված է լինում թողնել Քյոլնը և վերադառնալ հայրենի քաղաք։ 2006 թվականին նա հանդիպում ունեցավ գերմանացի նշանավոր ռեփեր Բուշիդոյի հետ։ Երգչի հեղինակության բարձրացմանը նպաստեց Բուշիդոյի հետ համագործակցությունները։ Կարճ ժամանակահատվածում նա դարձավ Գերմանիայի և Ավստրիայի ամենահեղինակավոր ռեփերներից մեկը։

2010 թվականին լույս տեսավ Kay One-ի դեբյուտային ալբոմը։ 2012 թվականին Kaye One-ը Red Café-ի հետ համատեղ թողարկել է նոր տեսահոլովակ։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Բեմական կեղծանուններ
Կատեգորիա:Գերմանացի երգիչներ
Կատեգորիա:Գերմանացի ռեփերներ
Սորյո (քաղաք)

**Սորյո**  ()՝ քաղաք Դանիայում։

## Աշխարհագրություն
Սորյո քաղաքը գտնվում է դանիական Զելանդիա կղզու կենտրոնում, գլխավոր երկաթուղային գծի վրա, որը միացնում է Կոպենհագենը և Փրեդերիսիյան։ Հանդիսանում է 2007 թվականին խոշորացված Սորյո կոմունայի կենտրոնը և ամբողջ Զելանդիա շրջանի վարչական կառավարման վայրը։ Աշխարհագրական առումով Սորյոն գտնվում է կղզու վրա, շրջապատված երեք լճերով։

## Պատմություն
Սորյո քաղաքը հիմնադրվել է ավելի քան 850 տարի առաջ։ Ի սկզբանե այս բնակավայրը գտնվում էր փոքր-ինչ հյուսիս, Պեդերսբորգ դղյակի մոտ։ Քաղաքից 8 կիլոմետր հեռավորության վրա գտնվում էր դանիական արիստոկրատական տոհմի տոհմական տիրույթը, որտեղ դաստիարակվում էր ապագա թագավոր Բալդեմար 1-ինը (1157-1182-ական թվականներ)։ 1151 թվականին Գվիդե տոհմից Ասեր Ռիգը Սորյոյում կառուցում է բենեդիկտյան վանք։ 1586 թվականին Սորյոյում Ռեֆորմացիայի շրջանակներում բացվում է Ակադեմիա, որը իր մեջ ընդգրկում է լատինական դպրոց և ասպետական ակադեմիա, որը նշանակված է արիստոկրատական ընտանիքների ներկայացուցիչների կրթման համար։

## Անձինք
Սորյոյում են թաղված դանիացի արքաներ՝ Քրիստոֆեր 2-րդը (1320-1326), Վալդեմար 4-րդ Ատտերդագը (1340-1375) և Օլաֆ 3-րդը (1376—1387)
* Մահացել է Բորտոլին Կասպերը (ավագ) (1585-1629-ական թվականներ)՝ դանիացի գիտնական, բժշկության պրոֆեսոր 
* Ծնվել է Յուլիս Պետերսենը (1839—1910)՝ դանիացի մաթեմատիկոս

## Բնակչույթյուն
Ըստ 2020 թվականի տվյալների Սորյոյի բնակչությունը կազմում է  8,005 մարդ։

## Քույր քաղաքներ
*  Ֆլյոտսդալսգերադ
*  Էյդսվոլ
*  Պրուշ Գդանսկի
*  Սկարա

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Sorø municipality's official website
* Tourist information 

Կատեգորիա:1100 թվականին հիմնադրված բնակավայրեր
Կատեգորիա:Դանիայի քաղաքներ
Հայաստանի Հանրապետության Զինված ուժերի գլխավոր շտաբ

**Հայաստանի Հանրապետության Զինված ուժերի գլխավոր շտաբ, ՀՀ ԶՈՒ ԳՇ**, Հայաստանի զինված ուժերի կառավարման գերագույն մարմինը։ Տեղակայված է Երևանում։

## Կառուցվածք

## Տես նաև
* ՀՀ զինված ուժերի գլխավոր շտաբի պետ

## Աղբյուրներ
* ՀՀ զինված ուժերի գլխավոր շտաբ

Կատեգորիա:Հայաստանի Հանրապետության Զինված ուժերի գլխավոր շտաբ
Կարոյ Բերեգֆի

**Կարոյ Բերեգֆի** (, ), հունգարացի քաղաքական և ռազմական գործիչ, նացիստ, հունգարացի նացիոնալիստ, 1944-1945 թվականներին Հունգարիայի պաշտպանության նախարար, Երկրորդ համաշխարհային պատերազմի ավարտական փուլում Ռեգենտյան խորհրդի անդամ (երկիրը կառավարում էր Ֆերենց Սալաշին), որը կառավարել է Հունգարիան 1944 թվականի նոյեմբերի 4-ից մինչև 1945 թվականի մարտի 28-ը։

## Կենսագրություն
Ծնվել է 1888 թվականի փետրվարի 13-ին Ցրավենկայում (Վոեվոդինա) (անունը ծնվելուց Կարոյ Բերգեր)։ Մարտնչել է Առաջին համաշխարհային պատերազմում և ծանր վիրավորվել։ 1939 թվականից մինչև 1941 թվականներին ղեկավարել է Թագավորական ռազմական ակադեմիան։ 1941 թվականից մինչև 1944 թվականը մարտնչել է սկզբում որպես  VI կորպուսի հրամանատար, այնուհետև Երրորդ բանակի հրամանատար։ 1944 թվականի ապրիլին հեռացվել է ծառայությունից և ազատվել բանակից, իրեն ենթակա զորքերի Կարմիր բանակի կողմից ջախջախման պատճառով։

Վերմախտի կողմից Հունգարիայի օկուպացումից և Սալաշի հեղաշրջումից հետո 1944 թվականի հոկտեմբերի 16-ին նշանակվում է պաշտպանության նախարար, միաժամանակ զբաղեցնելով Գլխավոր շտաբի պետի պաշտոնը, գեներալ-գմդապետի կոչումով։ Ակտիվ մասնակցություն է ունեցել Հունգարիայում հրեաների հետապնդմանը։ Հոկտեմբերի 21-ին հրամանագիր է ստորագրում 16-ից մինչև 60 տարեկան հրեա տղամարդկանց և 16-ից 60 տարեկան կանանց պարտադիր աշխատանքներում ներգրավելու վերաբերյալ։

1945 թվականի ապրիլի 30-ին Բերեգֆին գերի է վերցվում ամերիկյան զորքերի կողմից և հանձնվում հունգարական նոր կառավարությանը։ Բերեգֆին Ժողովրդական տրիբունալի կողմից դատապարտվում է մարդկության դեմ գործած հանցագործությունների համար և 1946 թվականի մարտի 12-ին կախաղան բարձրացվում Սալաշի և Իոժեֆ Գերի հետ միասին։

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Magyar Életrajzi Lexikon 
* Géza Lakatos. As I saw it: the tragedy of Hungary, Englewood, New Jersey, N.J. : Universe Publishing, 1993.
* Elek Karsai – László Karsai. A Szálasi per. Reform Kiadó, 1988.

Կատեգորիա:Հունգարացի ռազմական գործիչներ
Կատեգորիա:Առաջին համաշխարհային պատերազմի մասնակիցներ
Կատեգորիա:Մահապատժի ենթարկված քաղաքական գործիչներ
Կատեգորիա:Երկրորդ համաշխարհային պատերազմի մասնակիցներ
Կատեգորիա:Հունգարիայի քաղաքական գործիչներ
Կատեգորիա:Հոլոքոստի հանցագործներ
Հայաստանի Հանրապետության Զինված ուժերի գլխավոր շտաբի օպերատիվ վարչություն

**Հայաստանի Հանրապետության Զինված ուժերի Գլխավոր շտաբի օպերատիվ վարչություն, ՀՀ ԶՈՒ ԳՇ ՕՎ**, Հայաստանի զինված ուժերի Գլխավոր շտաբի կառուցվածքային առաջատար ստորաբաժանում, որն ապահովում է խաղաղ և պատերազմական պայմաններում զինված ուժերի առջև դրված խնդիրների պլանավորումը, զորքերի (ուժերի) օպերատիվ կառավարումը։

Վարչության պետն է Հայաստանի զինված ուժերի գեներալ-մայոր Արտակ Դավթյանը։

## Տես նաև
* Հայաստանի Հանրապետության Զինված ուժերի Գլխավոր շտաբ

## Ծանոթագրություններ

Օպերատիվ վարչություն
Հայաստանի Հանրապետության Զինված ուժերի գլխավոր շտաբի վարչական ապարատ

**Հայաստանի Հանրապետության Զինված ուժերի գլխավոր շտաբի վարչական ապարատ, ՀՀ ԶՈՒ ԳՇ ՎԱ**, Հայաստանի Զինված ուժերի Գլխավոր շտաբի կառուցվածքային առաջատար ստորաբաժանում, որը խաղաղ և պատերազմի ժամանակ ապահովում է գլխավոր շտաբի կազմակերպչական, վարչաիրավական և վերլուծական-հսկողական գործառույթների իրականացումը։

Վարչական ապարատի պետն է ՀՀ ԶՈՒ գեներալ-մայոր Արիս Բրուտյանը։

## Ղեկավարություն

## Պատմություն
Հայաստանի Հանրապետության Զինված ուժերի գլխավոր շտաբի վարչական ապարատը կազմավորվել է 2009 թվականի հունվարի 26-ին։ Կազմավորման օրվանից առ այսօր ԶՈՒ ԳՇ վարչական ապարատի ղեկավարն է գեներալ-մայոր Արիս Բրուտյանը։

## Խնդիրներ և գործառույթներ
Վարչական ապարատի լիազորությունները սահմանվում են օրենքներով և այլ իրավական ակտերով, ՀՀ պաշտպանության նախարարի և ԶՈՒ գլխավոր շտաբի պետի հրամաններով ու վարչական ապարատի կանոնադրությամբ։ Վարչական ապարատը գլխավոր շտաբի կառուցվածքային ստորաբաժանում է, որը խաղաղ և պատերազմի ժամանակ ապահովում է գլխավոր շտաբի կազմակերպչական, վարչաիրավական և վերլուծական-հսկողական գործառույթների իրականացումը։

ՀՀ ԶՈՒ ԳՇ ՎԱ խնդիրներն ու գործառույթներն են. 
# ՀՀ ԶՈՒ ԳՇ ղեկավար կազմի գործունեության համար անհրաժեշտ պայմանների ստեղծումն ու կազմակերպչական, վարչաիրավական և վերլուծա-հսկողական ապահովումը, 
# ՀՀ ԶՈՒ ԳՇ կառուցվածքային ստորաբաժանումների փոխհարաբերությունների համակարգումը, ՀՀ պաշտպանության նախարարի, գլխավոր շտաբի պետի, գլխավոր շտաբի պետի տեղակալների հրամանները, կարգադրությունները, հանձնարարականները կատարողներին հասցնելը և կատարման հսկողությունը, 
# ՀՀ ԶՈՒ ԳՇ լիազորություններին վերաբերող օրենքների և այլ իրավական ակտերի նախագծերի նախապատրաստման կազմակերպումը և սահմանված ընթացքի ապահովումը,
# ՀՀ ԶՈՒ ԳՇ ղեկավար կազմի ամենօրյա գործունեության համար անհրաժեշտ պայմանների ստեղծման ու նյութատեխնիկական միջոցներով ապահովման կազմակերպումը,
# ՀՀ ԶՈՒ ԳՇ պետի հրամանների, կարգադրությունների նախագծերի մշակումը, նախապատրաստումը, ստորագրման ներկայացումը և կատարողներին հասցնելը, 
# Զինծառայողների, քաղաքացիների նամակների, բողոքների, առաջարկությունների և դիմումների ընդունումը, հաշվառումը և ուսումնասիրումը, դրանց պատասխանների նախագծերի նախապատրաստման կազմակերպումն ու ստորագրման ներկայացումը,
# իր իրավասության սահմաններում պաշտպանության նախարարության աշխատակազմի, ՀՀ պաշտպանության նախարարության աշխատակազմից դուրս կառուցվածքային և առանձնացված ստորաբաժանումների, ԶՈՒ գլխավոր շտաբի վարչությունների, առանձին բաժինների, զորամիավորումների և զորամասերի, իսկ անհրաժեշտության դեպքում` պետական և տեղական ինքնակառավարման մարմինների հետ համագործակցության իրականացումը,
# իրականացնում է օրենքով և այլ իրավական ակտերով նախատեսված այլ գործառույթներ։

## Տես նաև
* Հայաստանի Հանրապետության Զինված ուժերի գլխավոր շտաբ

## Ծանոթագրություններ

Վարչական ապարատ
Կատեգորիա:2009 հիմնադրումներ Հայաստանում
Հայաստանի Զինված ուժերի գլխավոր շտաբի հետախուզության վարչություն

**Հայաստանի Հանրապետության Զինված ուժերի Գլխավոր շտաբի հետախուզության վարչություն, ՀՀ ԶՈՒ ԳՇ ՀՎ**, Հայաստանի Հանրապետության Զինված ուժերի Գլխավոր շտաբի կառուցվածքային առաջատար ստորաբաժանում, որը հակառակորդի խոր թիկունքում գործողություններ է իրականացնում։

Վարչության պետն է Հայաստանի զինված ուժերի գնդապետ Վաղինակ Սարգսյանը։

## Պատմություն
Վլադիմիր Վարդանովի խոսքերով, Հայաստանի հետախուզության հիմնադիրն է «Ղարաբաղ-2» գաղտնի կոմիտեից Սամվել Շահինյանը, ում հրահանգով զորացրված հատուկ ջոկատայիններից 1989 թվականի դեկտեմբերին Վարդանովը հատուկ նշանակության խումբ է հավաքել հակառակորդ Ադրբեջանի խոր թիկունքում աշխատելու համար, իսկ 1990 թվականի հունվարին խումբը գնացել է իր անդրանիկ առաջադրանքի կատարմանը։

## Տես նաև
* Հայաստանի Հանրապետության Զինված ուժերի Գլխավոր շտաբ

## Ծանոթագրություններ

Հետախուզության վարչություն
Իոսիֆ Բելիխ

**Իոսիֆ Բելիխ** (, ), 1-ին Ուկրաինական ռազմաճակատի, 1-ին գվարդիական Կարմրադրոշ Ժիտոմիրյան Ուկրաինական ԽՍՀ Ժողկոմխորհի անվան հեծելազորային կորպուսի, 2-րդ գվարդիական Լենինի, Կարմիր դրոշի կրկնակի շքանշանակիր, Բոգդան Խմելնիցկու անվան հեծելազորային  դիվիզիայի հրամանատարի տեղակալ, գվարդիայի գնդապետ։

## Կենսագրություն
Ծնվել է 1892 թվականի սեպտեմբերի 27-ին (հոկտեմբերի 10-ին) Ուկրաինայի Վոլինսկի մարզի Տուրինյան շրջանի  Կոմարով գյուղում,  ուկրաինացի գյուղացու ընտանիքում։ Ավարտել է  գյուղական դպրոցը և աշխատել հայրենի գյուղում։

Կարմիր գվարդիայում է 1917 թվականի նոյեմբերի 15-ից, Կարմիր բանակում 1918 թվականի ապրիլի 20-ից։ Առաջին համաշխարհային և Քաղաքացիական պատերազմների մասնակից է։  ՌԿ(բ)Կ/ՀանԿ(բ)Կ/ԽՄԿԿ անդամ է 1920 թվականից։ 1926 թվականին ավարտել է Կիևի միացյալ ռազմական դպրոցը, 1933 թվականին՝ հրամանատարական կազմի կատարելագործման դասընթացները։ Մասնակցել է Հայրենական Մեծ պատերազմին 1941 թվականի հունիսից։

2-րդ գվարդիական Լենինի, Կարմիր դրոշի կրկնակի շքանշանակիր, Բոգդան Խմելնիցկու անվան հեծելազորային  դիվիզիայի հրամանատարի տեղակալ, գվարդիայի գնդապետ Իոսիֆ Բելիխը դիվիզիայի առաջին էշելոնով 1945 թվականի հունվարի 29-ին թշնամու կրակի տակ գետանցում է Օդերը լեհական Ռատիբոր (այժմ` Ռացիբուժ) քաղաքի հյուսիսային կողմից։

Գետանցումից հետո գվարդիայի գնդապետ Բելիխը, գրագետ և հմտորեն կազմակերպել է Օդեր գետի աջ ափին պլացդարմի գրավումը, որով  օժանդակել է 1-ին գվարդիական Կարմրադրոշ Ժիտոմիրյան Ուկրաինական ԽՍՀ Ժողկոմխորհի անվան հեծելազորային կորպուսի գետանցմանը և հետագա հարձակմանը։ Այնուհետև խիզախ հեծյալը մասնակցել է Շպրե (Շպրեե) գետի անցմանը և գերմանական Օրտրանդ քաղաքի գրավմանը։ 1945 թվականի ապրիլի 22-ին 2-րդ գվարդիական հեծելազորային դիվիզիան մարտերով դուրս է եկել դեպի Էլբա գետ, Ռիզա քաղաքի շրջանում, ջախջախելով թշնամու 6 գումարտակ և ազատագրելով խորհրդային ռազմագերիների երկու ճամբար։  ԽՍՀՄ Գերագույն Խորհրդի 1945 թվականի հունիսի 27-ի հրամանագրով հրամանատարության մարտական առաջադրանքները օրինակելիորեն կատարելու, ռազմաճակատում գերմանա-ֆաշիստական զավթիչների դեմ մղվող պայքարում ցուցաբերած արիության և հերոսության համար գվարդիայի գնդապետ Բելիխ Իոսիֆ Նազարովիչին շնորհվել է Խորհրդային Միության հերոսի կոչում` հանձնելով նրան Լենինի շքանշան և «Ոսկե Աստղ» մեդալ (№ 8761):
Պատերազմից հետո Ի. Ն. Բելիխը շարունակել է ծառայությունը բանակում և զորացրվել է 1959 թվականին։

Բնակվում էր Ստավրոպոլի մարզի Ալեքսանդրովսկ  շրջկենտրոնում։ Մահացել է 1959 թվականի հուլիսի 18-ին, թաղված է Կրասնոդարում, Վսեսվյատսկի գերեզմանոցում։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:«1941-1945 թթ. Հայրենական մեծ պատերազմում Գերմանիայի դեմ տարած հաղթանակի համար» մեդալակիրներ
Կատեգորիա:Առաջին համաշխարհային պատերազմի մասնակիցներ
Կատեգորիա:Լենինի շքանշանի ասպետներ
Կատեգորիա:ԽՄԿԿ անդամներ
Կատեգորիա:Խորհրդային Միության հերոսներ
Կատեգորիա:Կարմիր աստղի շքանշանի ասպետներ
Կատեգորիա:Կարմիր դրոշի շքանշանի ասպետներ
Կատեգորիա:Հայրենական պատերազմի 1-ին աստիճանի շքանշանակիրներ
Կատեգորիա:Ռուս ռազմական գործիչներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի քաղաքացիական պատերազմի մասնակիցներ
Հայաստանի Հանրապետության Զինված ուժերի գլխավոր շտաբի սպառազինության վարչություն

**Հայաստանի Զինված ուժերի գլխավոր շտաբի սպառազինության վարչություն, ՀՀ ԶՈՒ ԳՇ ՍՎ**, Հայաստանի զինված ուժերի Գլխավոր շտաբի կառուցվածքային առաջատար ստորաբաժանում, որը խաղաղ և պատերազմի ժամանակ ապահովում է գլխավոր շտաբի կազմակերպչական, վարչաիրավական և վերլուծական-հսկողական գործառույթների իրականացումը։

Վարչական ապարատի պետն է ՀՀ ԶՈՒ գեներալ-մայոր Պողոս Պողոսյանը։

## Ղեկավարություն
ՀՀ ԶՈՒ ԳՇ ՍՎ պետեր են եղել.

## Պատմություն
ՀՀ ԶՈՒ ԳՇ սպառազինության վարչությունը կազմավորվել է 1992 թվականի սեպտեմբերի 14-ին։

## Գործառույթներ
ՀՀ ԶՈՒ ԳՇ սպառազինության վարչությունն իրականացնում է տեխնիկական ապահովման համակարգի շրջանակներում հետևյալ գործառույթները.
# գիտատեխնիկական բաղադրիչի (պաշարների, անխափան գործող արտադրական կարողությունների և այլն) ստեղծման ուղղությամբ միջոցառումների պլանավորումը, նախապատրաստումն ու անցկացումը,
# սպառազինության ու ռազմական (հատուկ) նոր տեխնիկայի, չափման միջոցների նմուշների, համալիրների, համակարգերի և այլնի ստեղծման հնարավորությունների բազմակողմանի հետազոտումն ու նախագծումը կամ արդիականացումը,
# կուտակումը, շարակարգումը, պահուստների պահպանումը,
# ՍՌՏ շահագործումը, պահպանումը, վերականգնումը (նորոգումը), օգտահանումը և թափոնումը (վերացումը),
# տեխնիկական ապահովման մարմինների զորահավաքային նախապատրաստումը,
# ինժեներատեխնիկական կազմի ու կրտսեր մասնագետների պատրաստումը։

## Տես նաև
* Հայաստանի Հանրապետության Զինված ուժերի գլխավոր շտաբ

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:1992 հիմնադրումներ Հայաստանում
Սպառազինության վարչություն
Հայաստանի Հանրապետության Զինված ուժերի գլխավոր շտաբի կապի և ավտոմատացված կառավարման համակարգերի վարչություն

**Հայաստանի Հանրապետության Զինված ուժերի գլխավոր շտաբի կապի և ավտոմատացված կառավարման համակարգերի վարչություն, ՀՀ ԶՈՒ ԳՇ ԿԱԿՀՎ**, Հայաստանի Զինված ուժերի Գլխավոր շտաբի կառուցվածքային ստորաբաժանում։

Վարչական ապարատի պետն է ՀՀ ԶՈՒ գնդապետ Թեմուր Շահնազարյան

## Ղեկավարություն
ՀՀ ԶՈՒ ԳՇ ՍՎ պետեր են եղել.

## Տես նաև
* Հայաստանի Հանրապետության Զինված ուժերի գլխավոր շտաբ

## Ծանոթագրություններ

Կապի և ավտոմատացված կառավարման համակարգերի վարչություն
Հայաստանի պաշտպանության նախարարության շենք

**Հայաստանի պաշտպանության նախարարության շենք, ՀՀ ՊՆ շենք**, Հայաստանի պաշտպանության նախարարության կենտրոնական մարմնի տեղակայման վայր, որը գտնվում է՝ Հայաստան, Երևան, Բագրևանդ, 5, հասցեով։

## Պատմություն
### Կառուցում
Դեռևս 1993 թվականի ՀՀ կառավարության որոշմամբ ՊՆ նոր շենքային համալիր կառուցելու համար նախկին հիվանդանոցային համալիրի շենքը հանձնվել էր նախարարությանը, սակայն ֆինանսական միջոցների բացակայության պատճառով շինարարություն չէր նախաձեռնվել։ 2005 թվականի դեկտեմբերին համալիրի երրորդ մասնաշենքի հիմքում այն ժամանակ ՀՀ պաշտպանության նախարար (հետագայում ՀՀ 3֊րդ նախագահ) Սերժ Սարգսյանի մասնակցությամբ տեղադրվել էր պարկուճ, որը հայ ժողովրդին ուղղված բարգավաճման և խաղաղության մաղթանքով հուշագիր էր պարունակում։ Դրանից հետո աշխատանքները մեծ թափ են առել՝ նախ, համալիրի շինարարության գլխավոր կապալառու է ճանաչվել ռուսական «Ինգեօկոմ-Երևան» ընկերությունը, ապա ավելի ուշ նա փոխվել է. ՊՆ-ն իր ձեռքն է վերցրել համալիրի կառուցումը, վստահելով շենքի նախագծումը «Հայնախագիծ» ինստիտուտին ի դեմս ճարտարապետներ Ստեփան Լազարյանի, Ռուբեն Հասրաթյանի, Լևոն Քրիստափորյանի և Հայկ Այվազյանի։ Ինչպես հայտնում են որոշ աղբյուրներ, ընդհանուր առմամբ, համալիրի կառուցման համար պայմանագրեր են ստորագրել շուրջ տասը կապալառու, նույնքան էլ ենթակապալառու շինարարական ընկերությունների հետ։

Համալիրի շինարարության արժեքը շուրջ 13 միլիարդ դրամ է, որն ստացվել է արտաբյուջետային միջոցների հաշվին։

### Բացում
Շենքը պաշտոնապես բացվել է 2008 թվականի սեպտեմբերի 21-ին՝ Հայաստանի անկախության 17-րդ տարեդարձի օրը։ Համալիրի բացմանը ներկա են եղել ՀՀ նախագահ Սերժ Սարգսյանը, Ն.Ս.Օ.Տ.Տ. Գարեգին Երկրորդ Ամենայն Հայոց կաթողիկոսը, պաշտպանության նախարար Սեյրան Օհանյանը, Սահմանադրական դատարանի նախագահ Գագիկ Հարությունյանը, Ազգային անվտանգության խորհրդի քարտուղար Արթուր Բաղդասարյանը, այլ բարձրաստիճան պաշտոնյաներ։

### Կառուցվածք
ՊՆ համալիրի հիմնական մասնաշենքերում տեղակայված է ՊՆ նախարարն իր աշխատակազմով, ՀՀ Գլխավոր շտաբն իր օպերատիվ ու կապի վարչությամբ, թիկունքային ծառայություններ, ինչպես նաև հիմնական մասնաշենքերում է գտնվում կոլեգիայի դահլիճը` նախատեսված 380 հոգու համար, հանդիսությունների սրահը, ճաշարանը, ֆիզպատրաստության սրահները, բուժսենյակներ և այլն։

Համալիրի օժանդակ շինություններում են գտնվում լողավազանը, կաթսայատունը, սպորտային հրապարակներն ու համալիրը, անցագրային կետերը, զորանոցը, կապի կենտրոնացված համակարգը, հրաձգարանը, փակ ու ընդարձակ ավտոկայանատեղին ու մեծ հրապարակ, որը հարմար է նաև ուղղաթիռների վայրէջքի համար։

## Ծանոթագրություններ


Կատեգորիա:2008 հիմնադրումներ Հայաստանում
Ռոզմարի Սաիդ Զահլան

**Ռոզմարի Սաիդ Զահլան** (, ), պաղեստինցի-ամերիկացի քրիստոնյա պատմաբան, գրող (Պարսից ծոցի երկրների թեմատիկայով)։ Բացի գրքերը, գրել է նաև Financial Times, Middle East Journal, International Journal of Middle East Studies ամսագրերի և Իսլամական հանրագիտարանի համար։

Գրականագետ Էդվարդ Սաիդի քույրն է։

## Կենսագրություն
Ռոզմարի Սաիդ Զահլանը ծնվել է 1937 թվականին Կահիրեում։ Հայրը՝ Վադի Սաիդը, ԱՄՆ քաղաքացիություն ունեցող, անգլիկան եկեղեցու հետևորդ պաղեստինցի հարուստ գործարար էր։ Մայրը ծնվել էր Նազարեթում՝ քրիստոնյա լիբանանցիների և պաղեստինցիների ընտանիքում։ Ռոզմարի Սաիդ Զահլանը ԱՄՆ-ում սովորել է Փենսիլվանիայի Բրին Մար (Bryn Mawr College) քոլեջում և ստացել երաժշտագետի որակավորում։ Ճանապարհային լուրջ վթարի հետևանքով նրա ձեռքերը վնասվածքներ են ստացել և մի քանի ողնոսկր է կոտրվել, ինչը խոչընդոտ է դարձել նրա հետագա երաժշտական կարիերայի ու դաշնամուր նվագելու համար։

Բրին Մար քոլեջն ավարտելուց հետո Ռոզմարին որոշ ժամանակ դասավանդում է Կահիրեում, այնուհետև մեկնում Բեյրութ, Բեյրութի ամերիկյան համալսարանում և Բեյրութի կանանց քոլեջում դասավանդում մշակույթի պատմություն և երաժշտություն։ Բեյրութից հետո մեկնում է Լոնդոն՝ Արևելագիտության և աֆրիկյան հետազոտությունների դպրոցից դոկտորական ձեռք բերելու («Կարմիր ծովի երթուղին դեպի Հնդկաստան և 18-րդ դարի պատմության պիոներ Ջորջ Բալդվին» թեմայով)։

Ռոզմարին ամուսնացել է պաղեստինցի ֆիզիկոս և ակադեմիկոս Թոնի Զահլանի հետ։ Նրանք միասին սատարել են Գազայի գրադարանի ծրագրին՝ Պաղեստինին գրքեր մատակարարելու համար։ Սաիդ Զահլանը եղել է նաև Պաղեստինի Համերաշխության քարոզարշավի հովանավորը Բրիտանիայում։ Համաձայն The Times-ի՝ «իր ողջ կյանքի ընթացքում նա մշտապես մտահոգված էր Պաղեստինի և պաղեստինյան ժողովրդի տառապանքներով»։

## Մատենագիտություն
*Zahlan, A. B.; Said Zahlan, Rosemarie: *Technology Transfer and Change in the Arab World: The Proceedings of a Seminar of the United Nations Economic Commission for Western Asia*  Oxford, United Kingdom: Published for the United Nations by Pergamon Press, 1978,
*Said Zahlan, Rosemarie:  *The Origins of the United Arab Emirates. * A Political and Social History of the Trucial States  Macmillan, NY, 1978
*Said Zahlan, Rosemarie:  *The Creation of Qatar. * London: Routledge 1979, (reprinted, 1989)
*Said Zahlan, Rosemarie:  *The Making of the Modern Gulf States: Kuwait, Bahrain, Quatar, the United Arab Emirates and Oman. * Ithaca Press, 1998, 
**Book Review   by Brooks Wrampelmeier, in the Middle East Policy Council

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Պաղեստինցի գրողներ
Կատեգորիա:Պաղեստինցի պատմաբաններ
Կատեգորիա:Կին պատմաբաններ
Կատեգորիա:20-րդ դարի կին գրողներ
Կատեգորիա:20-րդ դարի պատմաբաններ
Կատեգորիա:Պաղեստինցի կին գրողներ
Կատեգորիա:Ամերիկացի պատմաբաններ
Կատեգորիա:Արաբ պատմաբաններ
Ժորժ Քեփենեկյան

**Ժորժ Քեփենեկյան** (, ), ֆրանսահայ բժիշկ ուրոլոգ և քաղաքական գործիչ։ 2017 թվականի հուլիսի 17-ին ընտրվել է Լիոնի քաղաքապետ։

## Կենսագրություն
Ժորժ Քեփենեկյանը ծնվել է 1949 թվականի օգոստոսի 9-ին Լիոնում։ Ժորժ Քեփենեկյանը մասնագիտությամբ բժիշկ ուրոլոգ է։ 2005 թվականից հանդիսանում է Լիոնի «Սուրբ Հովսեփ, Սուրբ Ղուկաս» հիվանդանոցի գործադիր տնօրենը։

## Քաղաքական կարիերա
2014 թվականից զբաղեցնում է Լիոնի փոխքաղաքապետի պաշտոնը։ 2008 թվականից անդամակցում է մշակույթի, արտակարգ իրավիճակների և քաղաքացիների իրավունքների պաշտպանության խորհրդին։ Ավագանու անդամ է ընտրվել Լիոնի երրորդ շրջանից։ Լիոնի քաղաքային խորհրդի անդամ է։ 2017 թվականի մայիսին, երբ Լիոնի նախկին քաղաքապետ Ժերար Քոլոմբը բարձր պաշտոն ստացավ Ֆրանսիայի ներքին գործերի նախարարությունում, իսկ 2017 թվականի հուլիսի 10-ին Լիոնի մետրոպոլության ղեկավար ընտրվեց Դավիթ Քիմելֆելդը, հուլիսի 17-ին Քեփենեկյանը ընտրվեց Լիոնի քաղաքապետ։

## Հասարակական և համայնքային գործունեություն
Լինելով էթնիկ հայ՝ Ժորժ Քեփենեկյանը ակտիվորեն ներգրավված է Հայոց ցեղասպանության ճանաչման գործընթացում։ Նա հանդիսանում է նաև «Բուլուքյան հիմնադրամի» Լիոնի մասնաճյուղի խորհրդի անդամ։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Լիոնի քաղաքապետներ
Կատեգորիա:Ֆրանսահայ քաղաքական գործիչներ
Կատեգորիա:Ֆրանսահայ բժիշկներ
Կատեգորիա:Հայ վիրաբույժներ
Կատեգորիա:Հայ ուրոլոգներ
Տարվա պատմությունը

**Տարվա պատմություն** (), դանիացի հեքիաթագիր Հանս Քրիստիան Անդերսենի հեքիաթը։ Գրվել է 1852 թվականին։

## Սյուժե
Հեքիաթն սկսվում է ձմռան խիստ ցրտի մասին նկարագրությամբ, երբ մարդիկ չէին կարողանում տեղաշարժվել բքի պատճառով։ Այդ օրերին նշվում էր Նոր տարին, ճնճղուկները, սակայն, դժգոհ էին, քանի որ ուտելու ոչինչ չէին գտնում սառնամանիքի պատճառով։ Ճնճղուկները մտածում էին, որ մարդիկ շփոթել են եղանակները և հավատում են իրենց հնարած օրացույցին և ոչ թե բնության երևույթներին։ Ճնճղուկները մտածում էին, որ գյուղում գարունը ավելի շուտ է գալիս և դրա համար որոշեցին գյուղ գնալ։ 
Գյուղում նրանք տեսան մի ծեր գյուղացու, որը նստել էր բլուրների մեջ։ Ճնճղուկները չէին հասկանում, թե դա ով է, բայց նրանցից մեկն ասաց, որ դա Ձմեռն է։ Այնուհետև հեքիաթում նկարագրվոմ է տարվա յուրաքանչյուր եղանակը իր գեղեցկությամբ և դժվարություններով։ Գարնանը բնությունն արթնանում է, ծառերը կանաչում են և թռչունների համար կեր գտնելը հեշտանում է։ Ամռանը ամբողջ բնությունն սկսում է աճել ու փարթամանալ, իսկ աշնանը մարդիկ հավաքում են բնության տված պտուղները։ Աշնանը նորից հաջորդում է ձմեռը, և ճնճղուկները հասկանում են, որ տարվա բոլոր եղանակները գեղեցիկ են և անհրաժեշտ։

## Կերպարներ

* Ճնճղուկներ
* Ծերունի
* Տարվա եղանակներ
* Հարս ու փեսա

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Հանս Քրիստիան Անդերսեն. «Տարվա պատմությունը»

Կատեգորիա:1852 գրքեր
Կատեգորիա:Հանս Քրիստիան Անդերսենի հեքիաթներ
Դևիլ Մինասբեկյան

**Դևիլ Ավագի Մինասբեկով** (Մինասբեկյան, ), շարժիչների ինժեներ տեխնոլոգ։

## Կենսագրություն
Ծնվել է 1934 թվականի մայիսի 23-ին։ Մինասբեկովի հայրն Ավագ Մինասբեկյանն էր, որը սերում էր Մինասբեկյան իշխանական տոհմից։ Իսկ նրա մայրը Ելենա Գրիգորևնան էր, ծնվել էր Թբիլիսիում։ Դևիլ Մինասբեկովը ավարտել է Մոսկվայի Ն. Բաումանի անվան բարձրագույն տեխնիկական ուսումնարանի հրթիռային տեխնիկայի ֆակուլտետը։ Բարձրագույն տեխնիկական ուսումնարանն ավարտելուց հետո ակադեմիկոս Վ.Չելոմեյի կոնստրուկտորական բյուրոյում աշխատանքի անցնելով որպես շարքային ինժեներ` նա դառնում է առաջատար լաբորատորիայի պետ։

## Աշխատանքային գործունեություն
1980 թվականից դարձել է գլխավոր կոնստրուկտորի տեղակալ, հետո էլ «Մեքենաշինություն» գիտարտադրական միավորման կենտրոնական բյուրոյի պետի տեղակալ։ 1956 թվականին Ակադեմիկոս Չելոմեյի կոնստրուկտորական բյուրոյում ստեղծվել է առաջին «Պ-5» առաջին ծովային թևավոր հրթիռը։ Հետագայում Դևիլը նույն բյուրոյում ստեղծում է «Պ-6», «Պ-7», «Պ-35», հականավային հրթիռներ «Ռեդուկտ» ցամաքային պաշտպանության համալիրները հականավային։ Հաջորդ տարիներին նա ստեղծում է «Պ-500» հականավային հրթիռներ։ Իսկ 70-80-ական թվականներին ստեղծում է թևավոր հրթիռների նոր սերունդ «Ամետիստ», և «Մալախիտ»։ Հականավային հրթիռների գործում մատուցած մեծ ծառայությունների համար, 1988 թվականին, նրան շնորհվում է ԽՍՀՄ պետական մրցանակ։ Մինասբեկովը մի քանի հարյուր գիտական աշխատությունների հեղինակ է, տեխնիկական գիտությունների թեկնածու, դոցենտ։

## Դ. Մինասբեկովն ու Արցախը
1988 թվականին, երբ Մինասբեկովը պետական մրցանակ էր ստացել, սկսվում է արցախյան շարժումը։ Նույն թվականին տեղի է ունենում նաև Սպիտակի ավերիչ երկրաշարժը։ Հայտնի գիտնականն իր մրցանակի ողջ դրամական հասույթը տրամադրել է Հայաստանի երեխաների օգնության հիմնադրամին։

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Կենսագրությունը hayazg.info կայքում

Կատեգորիա:Տեխնիկական գիտությունների թեկնածուներ
Կատեգորիա:ԽՍՀՄ Պետական մրցանակի դափնեկիրներ
Կատեգորիա:Խորհրդային ճարտարագետներ
Կատեգորիա:Խորհրդային գիտնականներ
Դմբո Հանսը

**Դմբո Հանսը** (), դանիացի հայտնի հեքիաթագիր Հանս Քրիստյան Անդերսենի հեքիաթը։ Գրվել է 1885 թվականին։

## Սյուժե
Գյուղում կար մի դաստակերտ, և այդ դաստակերտում ապրում էր մի ծեր պարոն։ Նա ուներ երկու խելացի տղա։ Նրանք պատրաստվում էին թագավորի աղջկան ձեռքը խնդրելու, բայց թագավորը ասել էր, որ նա իր աղջկան նրան կտա, ով իր հետ զրույցում ամենաճարտարը կլինի։ Դրա պատճառով տղաները անվերջ կարդում էին։ Իրականում նրանք երեքն էին, բայց փոքրին հաշվի չէին առնում, քանի որ նա խելացի չէր. նրան դմբո Հանս էին անվանում։ Հանսն էլ էր ցանկանում գնալ թագավորի պալատ, գալիս և իր հորից ձի է խնդրում, բայց հայրը չի տալիս։ Այդ ժամանակ նա վերցրնում է մի այծ և գնում է թագավորի պալատ։ Նրանք հասնում են թագավորի պալատ. այնտեղ նրանց համարակալում են և շարք կանգնեցնում։ Երկու եղբայրները փորձում են խոսել թագավորի աղջկա հետ, բայց չեն կարողանում։ Հետո դմբո Հանսն է խոսում նրա հետ. Հանսը խոսքի տակ չէր մնում և անեն մի հարցին պատասխանում էր։ Հանսը և թագավորի աղջիկ ամուսնանում են։

## Կերպարներ

* Երկու եղբայր
* Դմբո Հանս
* Հայր 
* Թագավոր
* Թագավորի աղջիկ 
* Խորհրդական

## Ծանոթագրություններ

 
## Արտաքին հղումներ
* Հանս Քրիստիան Անդերսեն, «Դմբո Հանսը»
* «Դմբո Հանսը». պատմում է Միքայելը

Կատեգորիա:1885 գրքեր
Իսկական ճշմարտություն

**Իսկական ճշմարտություն** (), դանիացի հայտնի հեքիաթագիր Հանս Քրիստիան Անդերսենի հեքիաթը։ Գրվել է 1852 թվականին։

## Սյուժե

Հեքիաթը պատմում է մի հավի մասին։ «Զարհուրելի՜ դեպք-զարհուրելի՜ դեպք», ճչում էր հավը, որ նստած էր հավաբնում։ Նա ապրում էր ո՛չ այնտեղ, որտեղ դեպք էր պատահել։ Դա քաղաքի մյուս ծայրի հավանոցում էր։ Նա այնպես էր պատմում, որ բոլոր հավերի փետուրները բիզ-բիզ էին կանգնել, իսկ աքաղաղի կատարը կծկվել էր։ Արևը մայր էր մտնում և բոլոր հավերն արդեն թառի վրա էին։ Մի հավ, որ ամեն ինչով հարգարժան հավ էր, բարձրանալով թառի վրա, սկսեց իրեն մաքրել ու փետուրները կարգի բերել։ Հանկարծ նրա մի փետուրը ընկավ։ Բայց նա ասաց, որ ինչքան մաքուր լինի, այնքան գեղեցիկ կլինի։ Եվ այդպես էլ քուն մտավ։ Նրա կողքի հավը դեռ չէր քնել և շտապ այդ ամենը պատմեց մյուս հավին` ասելով, թե իբր մի հավ պատրաստ է իր բոլոր փետուրները փետրել, միայն թե գեղեցիկ լինի։ Հավերից վերև իր ամուսնու ու ձագերի հետ ապրում էր բուն, և քանի որ բվերը սուր լսողություն ունեն, հարևանուհու խոսքերից ոչ մեկը բաց չթողեցին։ Ու-հու՜, ու-հու՜ մայր բուն ու հարևանուհին բվվացին հարևան աղավնանոցի մոտ։ Նրանք այդ ամենը աղավնիներին պատմեցին։ Աղավնիներն էլ պատմեցին իրենց ներքևում նստած հավերին։ Երկու հավ իրենց փետուրները փետրել են, որ ավելի գեղեցիկ լինեն։ Արդեն արշալույս էր և աքլորն էլ սկսեց կանչել։ «Արթնացե՜ք,արթնացե՜ք երեք հավ զոհ են գնացել աքլորի սիրուն և փետրել իրենց բոլոր փետուրները։ Չեմ թաքցնի թող ամբողջ աշխարհն իմանա։ Թող իմանա՜», աղմկում էին թռչունները։ Աղմկեցին չղջիկները, հավերն ու աքլորները։ Դա փոխանցվեց բակից բակ, հավանոցից հավանոց ու վերջապես հասավ այնտեղ, որտեղից սկսվել էր։ Բոլորը պատմում էին` իբր թե հինգ հավ իրենց փետուրները փետրել են, որ ավելի գեղեցիկ լինեն և մեկը մեկին կտցահարելով սպանել են միմյանց։ Այն հավը, որից փետուր էր ընկել, իհարկե չգիտեր, որ դա իրենից է սկսվել։ Նա մյուս հավերին ասում էր, որ պետք է այդ լուրը տարածվի ամբողջ աշխարհով մեկ, որպեսզի այդ հավերը և նրանց ամբողջ տոհմը խայտառակվեն։ Ահա մի իսկական ճշմարտություն, թե ինչպես մի փոքրիկ փետուրը հեշտությամբ հինգ հավ է դառնում։   
                
## Կերպարներ
* Հավեր
* Բվեր
* Աղավնիներ
* Աքլորներ

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Հանս Քրիստիան Անդերսեն, «Իսկական ճշմարտություն»

Կատեգորիա:Գրքեր այբբենական կարգով
Կատեգորիա:Հանս Քրիստիան Անդերսենի հեքիաթներ
Կատեգորիա:1852 գրքեր
Նովարա

**Նովարա** (, ), քաղաք Իտալիայի Պիեմոնտ մարզի Նովարա գավառում։ Հանդիսանում է համանուն գավառի վարչական կենտրոնը։

Բնակչությունը 104277 մարդ է (2016 թվականի տվյալներով)։ Բնակչության խտությունը 1 011,91 մարդ/կմ² է։ Տարածքը 103 կմ² է։ Փոստային ինդեքսը՝ 28100։ Հեռախոսային կոդը՝ 0321։

## Ժողովրդագրություն
Բնակչության աճը

Colors=
 id:lightgrey value:gray(0.9)
 id:darkgrey value:gray(0.7)
 id:sfondo value:rgb(1,1,1)
 id:barra value:rgb(0.6,0.8,0.6)
ImageSize = width:455 height:373
PlotArea = left:50 bottom:50 top:30 right:30
DateFormat = x.y
Period = from:0 till:110000
TimeAxis = orientation:vertical
AlignBars = justify
ScaleMajor = gridcolor:darkgrey increment:50000 start:0
ScaleMinor = gridcolor:lightgrey increment:10000 start:0
BackgroundColors = canvas:sfondo
BarData=
 bar:1861 text:1861
 bar:1871 text:1871
 bar:1881 text:1881
 bar:1901 text:1901
 bar:1911 text:1911
 bar:1921 text:1921
 bar:1931 text:1931
 bar:1936 text:1936
 bar:1951 text:1951
 bar:1961 text:1961
 bar:1971 text:1971
 bar:1981 text:1981
 bar:1991 text:1991
 bar:2001 text:2001
 bar:2011 text:2011
PlotData=
 color:barra width:20 align:left
 bar:1861 from:0 till: 25144
 bar:1871 from:0 till: 29674
 bar:1881 from:0 till: 32782
 bar:1901 from:0 till: 44249
 bar:1911 from:0 till: 53657
 bar:1921 from:0 till: 55447
 bar:1931 from:0 till: 60855
 bar:1936 from:0 till: 62570
 bar:1951 from:0 till: 69395
 bar:1961 from:0 till: 87704
 bar:1971 from:0 till: 100687
 bar:1981 from:0 till: 102086
 bar:1991 from:0 till: 101112
 bar:2001 from:0 till: 100910
 bar:2011 from:0 till: 101952
PlotData=
 bar:1861 at: 25144 fontsize:S text: 25144 shift:(-8,5)
 bar:1871 at: 29674 fontsize:S text: 29674 shift:(-10,5)
 bar:1881 at: 32782 fontsize:S text: 32782 shift:(-10,5)
 bar:1901 at: 44249 fontsize:S text: 44249 shift:(-10,5)
 bar:1911 at: 53657 fontsize:S text: 53657 shift:(-10,5)
 bar:1921 at: 55447 fontsize:S text: 55447 shift:(-10,5)
 bar:1931 at: 60855 fontsize:S text: 60855 shift:(-16,5)
 bar:1936 at: 62570 fontsize:S text: 62570 shift:(-10,5)
 bar:1951 at: 69395 fontsize:S text: 69395 shift:(-10,5)
 bar:1961 at: 87704 fontsize:S text: 87704 shift:(-10,5)
 bar:1971 at: 100687 fontsize:S text: 100687 shift:(-21,5)
 bar:1981 at: 102086 fontsize:S text: 102086 shift:(-16,5)
 bar:1991 at: 101112 fontsize:S text: 101112 shift:(-12,5)
 bar:2001 at: 100910 fontsize:S text: 100910 shift:(-9,5)
 bar:2011 at: 101952 fontsize:S text: 101952 shift:(-6,5)
TextData=
 fontsize:S pos:(20,20)
 text:Ըստ ISTAT-ի տվյալների


## Կոմունայի վարչակազմ
* Հեռախոսահամար։ 0321 84854
* Գլխավոր կայք։ http://www.comune.nibbiola.no.it

## Արտաքին հղումներ
* բնակավայրի պաշտոնական կայք 
* Վիճակագրության ազգային ինստիտուտ 
* http://www.istat.it/english/ 

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Իտալիայի բնակավայրեր
Բեշչադիի ազգային պարկ

**Բեշչադիի ազգային պարկ** (), Լեհաստանի երրորդ խոշորագույն ազգային պարկն է։ Գտնվում է Պոդկարպատի տարածաշրջանի հարավ-արևելքում Ուկրաինայի և Սլովակիայի սահմանի մոտ։

## Պատմություն
Ստեղծվել է 1973 թվականի օգոստոսի 4-ին։ Մակերեսը կազմում էր այն ժամանակ ընդամենը 59,55 կմ², սակայն հետագա տարիներին ավելացել է գրեթե 4 անգամ։ Տարածքի վերջին ընդլայնումը կատարվել է 1996 և 1999 թվականներին, երբ նախկին մի քանի գյուղեր ընդգրկվել է պարկի տարածքի մեջ։ Այժմ պարկի տարածքը կազմում է 292,02 կմ² և ներառում է առավել լեռնային շրջաններ, դրանցից է Բեշչադիի լեհական մասի լեռնային զանգվածը։ Պարկի ամենաբարձր կետը Տարնիցա լեռն է, որի գտնվում է ծովի մակարդակից 1346 մետր բարձրության վրա։ 1992 թվականին պարկը և մի քանի հարակից տարածքներ ընդգրկվել են «Արևելյան Կարպատներ» արգելոցի մեջ, որի ընդհանուր մակերեսը կազմում է 2132,11 կմ², այստեղ են ներառված նաև Սլովակիայի և Ուկրաինայի հարևան շրջանները։

## Կենդանական և բուսական աշխարհ
Բեշչադիի մոտ 80%-ը ծածկված է անտառներով և մեծ մասը պահպանել է իր կուսական տեսքը։ Տարածքում աճում է մոտ 780 տեսակ անոթային բույսեր, 250 տեսակի մամուռներ, 500 տեսակի քարաքոսներ և 1000 տեսակի սնկեր։ Հայտնի է շուրջ 30 տեսակի Արևելյան Կարպատներ։ Բնակվում է ավելի քան 230 տեսակի ողնաշարավոր կենդանիներ։ Այստեղ կան այնպիսի կաթնասուններ, ինչպիսիք են՝ գորշ արջերը, գայլերը, վարազները, լուսանները, մկները, բիզոնները (բնակվում է շուրջ 100-ը)։ Պարկի տարածքը շատ նոսր է բնակեցված, որն ապահովում է կենդանու ազատ տեղաշարժը։

## Պատկերասրահ

Պատկեր:Widok na Tarnicę.jpg|
Պատկեր:PoloninaCarynska.jpg|
Պատկեր:Beskidy Bieszczady.jpg|


## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Ազգային պարկի թանգարանը
* Ազգային պարկի քարտեզը 
* Բեշչադիի ազգային պարկը

Կատեգորիա:Կատեգորիա ԲՊՀՄ II
Կատեգորիա:Լեհաստանի ազգային պարկեր
Կատեգորիա:1973 հիմնադրումներ Լեհաստանում
Կատեգորիա:1973 հիմնադրված բնության հատուկ պահպանվող տարածքներ‎
Կոշտուկոտանիներ

**Կոշտուկոտանիների ենթակարգ**ում ներառվում է մեկ ընտանիք՝ ուղտայինների ընտանիքը, և 6 կենդանի։ Միասապատանի և երկսապատանի ուղտերը բնակվում են Ասիայում, իսկ մյուսները՝ Հարավային Ամերիկայում։

Որոշ գիտնականներ առանձնացնում են ուղտերին երկսմբակավորներից և դասակարգում որպես ինքնուրույն կարգ։ Պատճառն այն է, որ ուղտերի վերջույթները երկմատ են, չունեն սմբակներ կամ կճղակներ։ Ոտքերի տակ ունեն կոշտուկանման բարձիկ, որտեղից էլ՝ կոշտուկոտանիներ անվանումը։

Միասապատանի և երկսապատանի ուղտերը ընտելացվել են ավելի քան 4000 տարի առաջ և օգտագործվում են որպես բեռնակիր կենդանիներ։ Ուղտերը տալիս են միս, բուրդ ու կաթ։ Ուղտերը լեռներում ու խոնավ կլիմա ունեցող վայրերում չեն կարող ապրել, նրանք տարածված են Ասիայի ու Աֆրիկայի անապատային շրջաններում։ Սնվում են անապատային բույսերով, բավարարվում քիչ քանակի ջրով, կարող են խմել աղի ջուր։ Ապրում են մինչև 40 տարի։ Միասապատանի ուղտի վայրի տեսակը չի պահպանվել, իսկ երկսապատանի ուղտի վայրի տեսակը հանդիպում է Ասիայում։ Ուղտերի մեջքին կա 1 կամ 2 սապատ, որոնք պարունակում են ճարպ։ Ուղտերի ընտանիքում ամենախոշորը երկսապանի ուղտն է, որի մարմնի բարձրությունը մինչև 2,7 մ է, իսկ քաշը՝ մինչև 1000 կգ։

Ուղտայինների ընտանիքի մյուս կենդանիները՝ ուղտայծ (լամա), գուանակոն, վիկունյան և ալպական բնակվում են Հարավային Ամերիկայում։ Ուղտերից տարբերվում են նրանով, որ սապատ չունեն։ Ուղտայծը գուանակոյի ընտելացած տեսակն է, իսկ ալպական՝ Վիկուայի։ Ուղտայծին ու ալպակային շուրջ 5-6 հազար տարի առաջ ընտելացրել են Հարավային Ամերիկայի բնիկներ ինկերը։ Ուղտայծը բեռնակիր կենդանի է (օգտագործում են միայն արուներին), իսկ ալպական՝ բրդատու։ Վիկունյան տարածված է հիմնականում լեռնային շրջաններում, գուանակոն՝ տափաստաններում (պամպասներում)։ Այս կենդանիները կոչվում են նաև անսապատ ուղտեր։ Նրանցից ամենախոշորը ուղտայծն է, ամենափոքրը՝ վիկունյան։

## Պատկերասրահ
ձախից|մինի|304x304փքս|Երկսապատանի ուղը կամ բակտրիան
ձախից|մինի|304x304փքս|Միասապատանի ուղը կամ դրոմեդար
ձախից|մինի|304x304փքս|Ուղտայծ կամ լամա
ձախից|մինի|304x304փքս|Գուանակո
ձախից|մինի|304x304փքս|Ալպակա
ձախից|մինի|304x304փքս|Վիկունյա

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Երկկճղակավորներ
Հանան Ալ Հրուբ

**Հանան Ալ Հրուբ** (), պաղեստինցի մանկավարժ, որը 2016 թվականին դարձել է *Global Teacher Prize*-ի երկրորդ հաղթողը։

## Գործունեություն
Հանան Ալ Հրուբն աջակցում է բռնության ենթարկված երեխաներին։ Նա մեծացել է պաղեստինյան փախստականների ճամբարում, որտեղ նա բռնության է ենթարկվել, իսկ նրա երեխաները կրակոցներից վնասվածքներ են ստացել։ Դասավանդում է պաղեստինցի փախստական երեխաներին, և նրա կարգախոսն է՝ «Ոչ բռնությանը»։ Նա օգտագործում է մասնագիտացված մոտեցում, որը խաղի օգտագործմամբ նպատակ ունի լուծելու բռնությունն ու լարվածությունը։ Այդ մեթոդը մանրամասնորեն ներկայացված է նրա «Մենք խաղում ենք և սովորում» գրքում։ Հանան Ալ Հրուբը պատմում է, որ երբ սկսեց դասավանդել, «բռնությունները, որ երեխաները տեսնում էին փողոցում, իրենց հետ տանում էին դասարան», բայց մի քանի ամիս հետո նրանց վարքը և վերաբերմունքը կտրուկ բարելավվեցին։

## Global Teacher Prize
2016 թվականի մարտին Հանան Ալ Հրուբը դարձել է Global Teacher Prize-ի երկրորդ հաղթողը ($1 միլիոն)։ Մրցանակն առաջադրել է Վարքի հիմնադրամի Գլոբալ կրթություն և հմտությունները ֆորումը։ 2015 թվականին այս մրցանակին է արժանացել ամերիկացի ուսուցիչ Նենսի Աթվելը։

## Ընտանիք
Հանան Ալ Հրուբը 5 երեխա ունի։ Նրա երկվորյակ դուստրերը իրավաբաններ են, մյուս աղջիկներից մեկը հաշվապահ է, մյուսը՝ խոհարար, որդին պատրաստվում է ճարտարապետ դառնալ։

Նրա ամուսինը՝ Օմարը, 10 տարի անց է կացրել Իսրայելի բանտում՝ որպես 1980 թվականին Հեբրոնում տեղի ունեցած ահաբեկչական հարձակման մեղսակից, որի հետևանքով վեց մարդ է զոհվել։ Օմար Ալ Հրուբը եղել է քիմիկոս, և ռումբերի պատրաստման համար քիմիական նյութեր է տրամադրել։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Պաղեստինցի մանկավարժներ
Կատեգորիա:Կին ուսուցիչներ
Կատեգորիա:Պաղեստինցի ֆեմինիստներ
Աբդիաս հայերէն

**Աբդիաս հայերէն** (), Անդրեաս Ակոլութոսի լատիներեն, հայերեն և հունարեն երկը։ Տպագրվել է 1680 թվականին Լայպցիգում՝ Յուստին Բրանդիի տպարանում։ Ունի 83 էջ, չափը՝ 18 X 14 սմ)։

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* «Աբդիաս հայերէն» գիրքն առցանց

Կատեգորիա:Հայերեն գրքեր
Կատեգորիա:Լատիներեն գրքեր
Կատեգորիա:Հունարեն գրքեր
Կատեգորիա:1680 գրքեր