open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Մարիա Բուրգունդացի

**Մարիա Բուրգունդացի** (,), 1477 թվականից՝ Բուրգունդիայի դքսուհի, Հոլանդիայի կոմսուհի, Բուրգունդիայի դուքս Կարլոս Խիզախի միակ դուստրն ու ժառանգորդը։
[thumb|right|275px|Մարիա Բուրգունդացու ձեռքի հավակնորդները։ Մանրանկար [Ֆիլիպպ դե Կոմինեսի «Հուշեր» ձեռագրից, 1518-1524 թթ.]]

## Կենսագրություն
thumb|left|Մարիա Բուրգունդացուն որսի ժամանակ հետապնդում է մահը
1477 թվականի հունվարին՝ հոր մահից հետո, Մարիան ժառանգեց Բուրգունդիայի դքսությունը և դարձավ այն տարիների ամենացանկալի հարսնացուն Եվրոպայում։ Մարիայի ժառանգության մեջ էին մտնում ներկայիս Ֆրանսիայի հյուսիս-արևելյան շրջանները՝ Բուրգունդիան, Լոթարինգիայի ու Էլզասի զգալի մասը, ինչպես նաև Ֆրանշ Կոնտեն, Ֆլանդրիան, Էնոն և Բրաբանտը։ Ֆրանսիայի Լյուդովիկոս XI թագավորը, զավթելով Բուրգունդիայի արևմտյան մասը, այդ բռնազավթումը արդարացնելու համար առաջարկեց քսանամյա Մարիային դառնալ իր յոթամյա որդու կինը։ Դքսուհու հպատակների մեծ մասը դեմ էր ֆրանսիական տիրապետությանը։ Մարիայի ձեռքին հավակնում էր նաև Սրբազան Գերմանական կայսրության կայսր Ֆրիդրիխ III որդի Մաքսիմիլիան Հաբսբուրգը։ 1477 թվականի օգոստոսի 14-ին Մարիա Բուրգունդացին ամուսնացավ Մաքսիմիլիանի հետ (հետագայում՝ Սրբազան Գերմանական կայսրության կայսր Մաքսիմիլիան I): Մարիան մահացավ 1482 թվականին 25 տարեկան հասակում հեմոթորաքսից, որն առաջացել էր որսի ժամանակ ձիուց ընկնելու հետևանքով։ Ֆիլիպպ դե Կոմինեսը իր «Հուշերում» գրում է.

Մարիա Բուրգունդացին թաղված է Բրյուգեի Աստվածամոր եկեղեցում` հոր կողքին։

## Ընտանեկան հարաբերություններ
Պահպանվել են Մաքսիմիլիանի նամակները` ուղղված իր ընկեր Զիգմունդ Պրյուշենկին։ Դրանցից մեկում կա նրա ապագա կնոջ արտաքինի նկարագրությունը.

Հարսանիքի ժամանակ հարսնացուն ոսկեզօծ զգեստով էր, իսկ փեսացուն՝ արծաթե զրահով։ Պսակադրությունից հետո նորապսակները տեղավորվեցին համատեղ ննջարանում՝  հազվագյուտ երևույթ այն ժամանակներում անվանի ընտանիքներում, երբ ամուսինները տարբեր սենյակներ էին ունենում։

Մաքսիմիլիանը կնոջից հետո ապրեց 37 տարի և, ժամանակակիցների վկայությամբ, այդ բոլոր տարիներին «նրա մասին հիշելիս, չէր կարողանում զսպել արցունքները»։ Նա պատվիրում էր դիմանկարներ, հատում էր դրամներ նրա պատկերով, գրել է երկու երկ նրա մասին՝ «Teuerdank» և «Weisskunig»:

## Սերունդները
Նրա որդի Ֆիլիպ Ավստրիացին, որը մոր մահվան պահին չորս տարեկան էր, շարունակեց Հաբսբուրգների արքայատոհմը և դարձավ նրանց երկու ճյուղերի՝ իսպանական ու ավստրիական, հիմնադիրը։

Մարիայի դուստրը՝ Մարգարեթ Ավստրիացին, Իսպանական Նիդերլանդների շտատհալտերն էր։

## Ծանոթագրություններ

## Գրականություն
* 

## Արտաքին հղումներ
* Марьяна Скуратовская «Две жены императора Максимилиана»

Կատեգորիա:Ձիուց ընկնելու հետևանքով մահացածներ
Կատեգորիա:Ֆրանսիայի պատմություն
Անդրեյ Սմիռնով

**Անդրեյ Սմիռնով** (, ), խորհրդային և ռուս դիվանագետ։ Արտակարգ և լիազոր դեսպան։

## Կենսագրություն
1934 թվականին ավարտել է ԽՍՀՄ արտաքին գործերի նախարարության Լենինգրադի ինստիտուտը։

* 1936-1937 թվականներին՝ ԽՍՀՄ արտաքին գործերի նախարարության կենտրոնական ապարատի աշխատակից։
* 1937-1940 թվականներին՝ Գերմանիայում ԽՍՀՄ ներկայացուցչության աշխատակից։
* 1940-1941 թվականներին՝ Գերմանիայում ԽՍՀՄ ներկայացուցչության խորհրդական։
* 1941-1943 թվականներին՝ Իրանում ԽՍՀՄ արտակարգ և լիազոր դեսպան։
* 1943-1949 թվականներին՝ ԽՍՀՄ արտաքին գործերի նախարարության եվրոպական երրորդ բաժնի վարիչ։
* 1946-1949 թվականներին՝ ՌԽՖՍՀ արտաքին գործերի ժողովրդական կոմիսարի տեղակալ,, ԽՍՀՄ ԱԳՆ կոլեգիայի անդամ։
* 1949-1956 թվականներին՝ ԽՄԿԿ համակարգի աշխատակից։
* 1956 թվականին՝ Ավստրիայում ԽՍՀՄ արտակարգ և լիազոր դեսպան։
* 1956-1966 թվականներին՝ Գերմանիայում ԽՍՀՄ արտակարգ և լիազոր դեսպան։
* 1966-1969 թվականներին՝ Թուրքիայում ԽՍՀՄ արտակարգ և լիազոր դեսպան։
* 1969-1973 թվականներին՝ ԽՍՀՄ արտաքին գործերի նախարարի տեղակալ։
* 1970-1973 թվականներին՝ ԽՍՀՄ ՅՈՒՆԵՍԿՕ-ի հարցերով հանձնաժողովի նախագահ։

## Դիվանագիտական աստիճան
* Արտակարգ և լիազոր դեսպան։

## Ծանոթագրություններ

## Գրականություն
* «Дипломатический словарь» под ред. А. А. Громыко, А. Г. Ковалева, П. П. Севостьянова, С. Л. Тихвинского в 3-х томах, М., «Наука», 1985-1986. - Т. 3, с. 42.

## Արտաքին հղումներ
* Կենսագրություն Կոմունիստական կուսակցության և Խորհրդային Միության պատմության մասին տեղեկագրում 1898-1991
* Կենսագրություն ''proza.ru'' կայքում
* ՕՏԿЗ2

Կատեգորիա:Դիվանագետներ այբբենական կարգով
Կատեգորիա:Խորհրդային դիվանագետներ
Կատեգորիա:Ռուս դիվանագետներ
Կատեգորիա:Մոսկվայի պետական համալսարանի իրավաբանական ֆակուլտետի շրջանավարտներ
Կատեգորիա:Ռուս քաղաքական գործիչներ
Վիկտոր Սմիռնով (դիվանագետ)

**Վիկտոր Սմիռնով** (, ), խորհրդային և ռուս դիվանագետ։ Արտակարգ և լիազոր դեսպան։

## Կենսագրություն
1965 թվականին ավարտել է ԽՍՀՄ արտաքին գործերի նախարարության բարձրագույն դիվանագիտական դպրոցը։

1965 թվականից զբաղվել է դիվանագիտական գործունեությամբ։

* 1950-1954 թվականներին՝ Մարիեհամնում ԽՍՀՄ հյուպատոսության աշխատակից։
* 1954-1959 թվականներին՝ ԽՍՀՄ արտաքին գործերի նախարարության կենտրոնական համակարգի աշխատակից։
* 1959-1962 թվականներին՝ Շվեդիայում ԽՍՀՄ դեսպանատան աշխատակից։
* 1962-1963 թվականներին՝ ԽՍՀՄ արտաքին գործերի նախարարության կենտրոնական համակարգի աշխատակից։
* 1963-1965 թվականներին՝ ԽՍՀՄ արտաքին գործերի նախարարության բարձրագույն դիվանագիտական դպրոցի լսորդ։
* 1965-1970 թվականներին՝ ԽՍՀՄ արտաքին գործերի նախարարության կենտրոնական համակարգի աշխատակից։
* 1970-1974 թվականներին՝ Ավստրալիայում ԽՍՀՄ դեսպանատան խորհրդական։
* 1974-1976 թվականներին՝ Ավստրալիայում ԽՍՀՄ դեսպանատան խորհրդական-դեսպանորդ։
* 1976-1981 թվականներին՝ ԽՍՀՄ արտաքին գործերի նախարարության կենտրոնական համակարգի աշխատակից։
* 1981 թվականի հոկտեմբերի 20-ից մինչև 1987 թվականի սեպտեմբերի 10-ը Մալթայում ԽՍՀՄ արտակարգ և լիազոր դեսպան։

## Դիվանագիտական աստիճան
* Արտակարգ և լիազոր դեսպան։

## Ծանոթագրություններ

## Գրականություն
* «Дипломатический словарь» под ред. А. А. Громыко, А. Г. Ковалева, П. П. Севостьянова, С. Л. Тихвинского в 3-х томах, М., «Наука», 1985—1986. — Т. 3, с. 42.

Կատեգորիա:Դիվանագետներ այբբենական կարգով
Կատեգորիա:Խորհրդային դիվանագետներ
Կատեգորիա:Ռուս դիվանագետներ
Կատեգորիա:Մոսկվայի պետական համալսարանի իրավաբանական ֆակուլտետի շրջանավարտներ
Վիտալի Սմիռնով

**Վիտալի Սմիռնով** (, ), խորհրդային և ռուս դիվանագետ։

## Կենսագրություն
Ավարտել է Մինսկի իրավաբանական ինստիտուտը։

1969 թվականից զբաղվել է դիվանագիտական գործունեությամբ։

* 1969-1974 թվականներին՝ ՄԱԿ-ում Բելառուսի ԽՍՀ մշտական ներկայացուցիչ։
* 1974-1980 թվականներին՝ Արտասահմանյան երկրների հետ ընկերության և մշակութային կապի բելառուսական հասարակաթույան նախագահության նախագահ։
* 1980-1985 թվականներին՝ Պակիստանում ԽՍՀՄ արտակարգ և լիազոր դեսպան։
* 1988-1991 թվականներին՝ Բանգլադեշում ԽՍՀՄ արտակարգ և լիազոր դեսպան։

Պատմական գիտությունների թեկնածու։ Եղել է Բելառուսի Հանրապետության նախագահի կառավարման ակադեմիայում արտաքին քաղաքականության և դիվանագիտության ամբիոնի դասախոս և պրոֆեսոր, Բելառուսում Բանգլադեշի պատվավոր հյուպատոս, բելառուսական Ռոտարի ակումբի պատվավոր նախագահ։

## Դիվանագիտական աստիճան
* Արտակարգ և լիազոր դեսպան։

## Ծանոթագրություններ

## Գրականություն
* «Дипломатический словарь» под ред. А. А. Громыко, А. Г. Ковалева, П. П. Севостьянова, С. Л. Тихвинского в 3-х томах, М., «Наука», 1985—1986. — Т. 3, с. 42—43.

## Արտաքին հղումներ
* ''Երեկոյան Մինսկ'' թերթի հարցազրույց, 1998 թվականի հուլիսի 15

Կատեգորիա:Դիվանագետներ այբբենական կարգով
Կատեգորիա:Խորհրդային դիվանագետներ
Կատեգորիա:Ռուս դիվանագետներ
Կատեգորիա:Մոսկվայի պետական համալսարանի իրավաբանական ֆակուլտետի շրջանավարտներ
Կատեգորիա:Աշխատանքային կարմիր դրոշի շքանշանի ասպետներ
Կատեգորիա:Պատմական գիտությունների թեկնածուներ
Միխայիլ Սմիռնովսկի

**Միխայիլ Սմիռնովսկի** (, ), խորհրդային և ռուս դիվանագետ։ Արտակարգ և լիազոր դեսպան։

## Կենսագրություն
1944 թվականին ավարտել է ԽՍՀՄ արտաքին գործերի նախարարության Մոսկվայի ավիացիոն ինստիտուտը։

1948 թվականից զբաղվել է դիվանագիտական գործունեությամբ։

* 1948-1949 թվականներին՝ ԽՍՀՄ արտաքին գործերի նախարարության կենտրոնական համակարգի աշխատակից։
* 1949-1952 թվականներին՝ Հեռավորարևելյան հանձնաժողովում ԽՍՀՄ ներկայացուցչության աշխատակից։
* 1952-1955 թվականներին՝ ԱՄՆ-ում ԽՍՀՄ դեսպանատան աշխատակից։
* 1955-1958 թվականներին՝ ԽՍՀՄ ԱԳՆ կենտրոնական ապարատի աշխատակից։
* 1958-1960 թվականներին՝ ԱՄՆ-ում ԽՍՀՄ դեսպանատան խորհրդական։
* 1960-1962 թվականներին՝ ԱՄՆ-ում ԽՍՀՄ դեսպանատան խորհրդական-դեսպանորդ։
* 1962-1966 թվականներին՝ ԽՍՀՄ արտաքին գործերի նախարարության ԱՄՆ բաժնի վարիչ, ԽՍՀՄ արտաքին գործերի նախարարության կոլեգիայի անդամ։
* 1966-1973 թվականներին՝ Մեծ Բրիտանիայում ԽՍՀՄ արտակարգ և լիազոր դեսպան։
* 1967-1973 թվականներին՝ Մալթայում ԽՍՀՄ արտակարգ և լիազոր դեսպան։
* 1973-1978 թվականներին՝ ԽՍՀՄ արտաքին գործերի նախարարության արտաքին քաղաքական միջոցառումների պլանավորման վարչության պետ։
* 1978 թվականից եղել է ԽՄԿԿ Կենտկոմի աշխատակազմի աշխատակից։

Հուղարկավորված է Տրոեկուրովյան գերեզմանատանը։

## Դիվանագիտական աստիճան
* Արտակարգ և լիազոր դեսպան։

## Ծանոթագրություններ

## Գրականություն
* Дипломатический словарь : в 3 т. / под ред. А. А. Громыко, А. Г. Ковалева, П. П. Севостьянова, С. Л. Тихвинского. - М. : Наука, 1986. - Т. 3. - С. 43.

## Արտաքին հղումներ
* Կարճ կենսագրություն

Կատեգորիա:Դիվանագետներ այբբենական կարգով
Կատեգորիա:Խորհրդային դիվանագետներ
Կատեգորիա:Ռուս դիվանագետներ
Կատեգորիա:Մոսկվայի պետական համալսարանի իրավաբանական ֆակուլտետի շրջանավարտներ
Կատեգորիա:Աշխատանքային կարմիր դրոշի շքանշանի ասպետներ
Կատեգորիա:Ռուս քաղաքական գործիչներ
Կատեգորիա:ԽՄԿԿ 23-րդ համագումարի պատվիրակներ
Կատեգորիա:ԽՄԿԿ 24-րդ համագումարի պատվիրակներ
Կատեգորիա:ԽՍՀՄ դեսպաններ
Կատեգորիա:Հոկտեմբերյան հեղափոխության շքանշանով պարգևատրվածներ
Կիանա (կովերի ցեղատեսակ)

thumb|right|300px|Կիանա ցեղատեսակի ցուլ
**Կիանա** (), խոշոր եղջերավոր անասունների ցեղատեսակ։ Այն կովի մսատու ցեղատեսակ է, բուծվել է Իտալիայի Վալ-դի-Կյանա հովտում։ Այնտեղից տեղափոխվել է Բրազիլիա, Արգենտինա, Կանադա։ Աշխարհի ամենահին ցեղատեսակներից մեկն է։

Կենդանիների գույնը սպիտակ է՝ բնորոշ մոխրագույն երանգով։ Կիանական ցեղատեսակի կովերը շատ խոշոր  են (բարձրությոընը 150-180 սմ է)։ Ունեն երկարաձգված մարմին և մսի չափազանց բարձր որակ։ Կովերի կենդանի քաշը շատ բարձր է՝ 700-750 կգ (կարող են լինել մինչև 800-1000 կգ), ցուլերի քաշը՝ 1200-1500 կգ, առավելագույնը՝ 1820 կգ։ Խաչասերելով կիանական ցեղատեսակը մոխրագույն  ուկրաինական և սիմենտալական ցեղատեսակի հետ, ստացվել է բարձր որակի մսատու ցեղատեսակ։

Ծննդյան ժամանակ հորթի քաշը 45-50 կգ է։ Հորթերը ծնվում են շիկամազ (ինչպես մոխրագույն ուկրաինականը) և այդպես մնում են մինչև 3 ամսական հասակը։ Կովերի բարձր կաթնատվության շնորհիվ հորթերը (մոր կաթով սնվող) 6 ամսական հասակում հասնում են մինչև 220-280 կգ։ Մինչև 2 տարեկան հասակը բնութագրվում են արագ աճով, որի հետևանքով քիչ են ճարպակալվում։ Ըստ չափանիշի ցուլերի քաշը 12 ամսական հասակում պետք է լինի 475 կգ, 15-ի ժամանակ՝ 580 կգ, 18-ի՝ 676 կգ և 23 ամսականում՝ 839 կգ։ Մսատվությունը 60-65 % է։ Կենդանիները բնութագրվում են ինտենսիվ աճով։ Որոշ դեպքերում կենդանիների օրական միջին աճը 2 կգ է։ Կաթնատվությունը բարձր չէ։

## Ծանոթագրություններ

## Գրականություն

* Кіанська порода. // Украинская советская энциклопедия : [у 12-ти т.] / гол. ред. Бажан, Николай Платонович; редкол.: Антонов, Олег Константинович та ін. — 2-ге вид. — К. : Главная редакция Украинской Советской Энциклопедии, 1974—1985.

Կատեգորիա:Կովեր
Կատեգորիա:Խոշոր եղջերավոր կենդանիներ
Վլադիմիր Սնեգիրյով (դիվանագետ)

**Վլադիմիր Սնեգիրյով** (, ), խորհրդային և ռուս դիվանագետ։

## Կենսագրություն
1955 թվականին ավարտել է ԽՍՀՄ արտաքին գործերի նախարարության Մոսկվայի Լոմոնոսովի անվան պետական համալսարանը։

1955 թվականից զբաղվել է դիվանագիտական գործունեությամբ։

* 1955-1958 թվականներին՝ ԽՍՀՄ արտաքին գործերի նախարարության կենտրոնական համակարգի աշխատակից։
* 1958-1961 թվականներին՝ Ֆրանսիայում ԽՍՀՄ դեսպանատան քարտուղար։
* 1961-1963 թվականներին՝ Ֆրանսիայում ԽՍՀՄ դեսպանության խորհրդական։
* 1963-1964 թվականներին՝ ԽՍՀՄ արտաքին գործերի նախարարության եվրոպական առաջին բաժնի վարիչի տեղակալ։
* 1964 թվականի հուլիսի 4-ից մինչև 1968 թվականի հունիսի 15-ը Կամերունում եղել է ԽՍՀՄ արտակարգ և լիազոր դեսպան։
* 1968-1978 թվականներին՝ ԽՍՀՄ արտաքին գործերի նախարարության կենտրոնական համակարգի աշխատակից։
* 1978 թվականի հունիսի 5-ից մինչև 1985 թվականի հոկտեմբերի 8-ը Նիգերիայում եղել է ԽՍՀՄ արտակարգ և լիազոր դեսպան։

## Դիվանագիտական աստիճան
* Արտակարգ և լիազոր դեսպան։

## Ծանոթագրություններ

## Գրականություն
* «Дипломатический словарь» под ред. А. А. Громыко, А. Г. Ковалева, П. П. Севостьянова, С. Л. Тихвинского в 3-х томах, М., «Наука», 1985-1986. - Т. 3, с. 43.

## Արտաքին հղումներ
* Կենսագրություն Կոմունիստական կուսակցության և Խորհրդային Միության պատմության մասին տեղեկագրում 1898-1991
* Կենսագրություն ''proza.ru'' կայքում

Կատեգորիա:Դիվանագետներ այբբենական կարգով
Կատեգորիա:Խորհրդային դիվանագետներ
Կատեգորիա:Ռուս դիվանագետներ
Կատեգորիա:Մոսկվայի պետական համալսարանի իրավաբանական ֆակուլտետի շրջանավարտներ
Գենադի Սոկոլով

**Գենադի Սոկոլով** (, ), խորհրդային և ռուս դիվանագետ։ Արտակարգ և լիազոր դեսպան։

## Կենսագրություն
1950 թվականին ավարտել է ԽՍՀՄ արտաքին գործերի նախարարության Մոսկվայի Լոմոնոսովի անվան պետական համալսարանը։

1950 թվականից զբաղվել է դիվանագիտական գործունեությամբ։

* 1950-1951 թվականներին՝ ՉԺՀ-ում ԽՍՀՄ դեսպանատան աշխատակից։
* 1951-1952 թվականներին՝ Տյանցզինինում ԽՍՀՄ գլխավոր հյուպատոսության աշխատակից։
* 1952-1954 թվականներին՝ ՉԺՀ-ում ԽՍՀՄ դեսպանատան աշխատակից։
* 1954-1958 թվականներին՝ ԽՍՀՄ արտաքին գործերի նախարարության կենտրոնական համակարգի աշխատակից։
* 1958-1962 թվականներին՝ Պակիստանում ԽՍՀՄ դեսպանատան աշխատակից։
* 1962-1964 թվականներին՝ ԽՍՀՄ արտաքին գործերի նախարարության բարձրագույն դիվանագիտական դպրոցի ունկնդիր։
* 1964-1966 թվականներին՝ ԽՍՀՄ արտաքին գործերի նախարարության կենտրոնական համակարգի աշխատակից։
* 1966-1969 թվականներին՝ Սենեգալում ԽՍՀՄ դեսպանատան խորհրդական։
* 1969-1971 թվականներին՝ Մալիում ԽՍՀՄ դեսպանատան խորհրդական-դեսպանորդ։
* 1971-1972 թվականներին՝ ԽՍՀՄ արտաքին գործերի նախարարության կենտրոնական համակարգի աշխատակից։
* 1972 թվականի հունիսի 13-ից մինչև 1978 թվականի օգոստոսի 22-ը Նիգերում եղել է ԽՍՀՄ արտակարգ և լիազոր դեսպան։
* 1978-1984 թվականներին՝ ԽՍՀՄ արտաքին գործերի նախարարության կենտրոնական համակարգի աշխատակից։
* 1984 թվականի նոյեմբերի 14-ից մինչև 1990 թվականի օգոստոսի 23-ը Ռուանդայում եղել է ԽՍՀՄ արտակարգ և լիազոր դեսպան։

## Դիվանագիտական աստիճան
* Արտակարգ և լիազոր դեսպան։

## Ծանոթագրություններ

## Գրականություն
* «Дипломатический словарь» под ред. А. А. Громыко, А. Г. Ковалева, П. П. Севостьянова, С. Л. Тихвинского в 3-х томах, М., «Наука», 1985-1986. - Т. 3, с. 383.

## Արտաքին հղումներ
* Կենսագրությունը «Չելյաբինսկ» հանրագիտարանում

Կատեգորիա:Դիվանագետներ այբբենական կարգով
Կատեգորիա:Խորհրդային դիվանագետներ
Կատեգորիա:Մոսկվայի պետական համալսարանի իրավաբանական ֆակուլտետի շրջանավարտներ
Կատեգորիա:Ռուս դիվանագետներ
Ալեքսեյ Շիբորին

**Ալեքսեյ Շիբորին** (, ), խորհրդային և ռուս դիվանագետ։ Արտակարգ և լիազոր դեսպան։

## Կենսագրություն
1939 թվականից զբաղվել է դիվանագիտական գործունեությամբ։

* 1939-1941 թվականներին՝ ԽՍՀՄ ներքին գործերի նախարարության կենտրոնական համակարգի աշխատակից։
* 1941-1943 թվականներին՝ Լոնդոնի դաշնակից կառավարությունների ԽՍՀՄ դեսպանատան երկրորդ, առաջին քարտուղար։
* 1944 թվականին՝ Լոնդոնի դաշնակից կառավարությունների ԽՍՀՄ դեսպանատան խորհրդական։
* 1944 թվականի նոյեմբերի 16-ից մինչև 1950 թվականի փետրվարի 7-ը Եգիպտոսում եղել է ԽՍՀՄ արտակարգ և լիազոր դեսպանորդ։
* 1948-1953 թվականներին՝ ԽՍՀՄ արտաքին գործերի նախարարության Մերձավոր և Միջին Արևելքի երկրների բաժնի վարիչի տեղակալ։
* 1953-1954 թվականներին՝ Հնդկաստանում ԽՍՀՄ դեսպանատան խորհրդական-դեսպանորդ։
* 1954 թվականի հունիսի 5-ից մինչև 1959 թվականի հունիսի 9-ը Բիրմայում եղել է ԽՍՀՄ արտակարգ և լիազոր դեսպան։
* 1959-1962 թվականներին՝ ԽՍՀՄ արտաքին գործերի նախարարության Մերձավոր Արևելքի երկրների բաժնի վարիչի տեղակալ։
* 1962-1968 թվականներին՝ ԽՍՀՄ արտաքին գործերի նախարարության Մերձավոր Արևելքի երկրների բաժնի վարիչ։
* 1969 թվականի հունվարի 2-ից մինչև 1973 թվականի դեկտեմբերի 14-ը Եթովպիայում եղել է ԽՍՀՄ արտակարգ և լիազոր դեսպան։
* 1974-1979 թվականներին՝ ԽՍՀՄ արտաքին գործերի նախարարության կենտրոնական համակարգում պատասխանատու աշխատանքում։

## Դիվանագիտական աստիճան
* Արտակարգ և լիազոր դեսպան։

## Ծանոթագրություններ

## Գրականություն
* Дипломатический словарь. В 3-х томах. Гл. ред. А. А. Громыко, А. Г. Ковалев, П. П. Севостьянов, С. Л. Тихвинский. - М.: Наука, 1985-1986 г. - Т. 3, с. 591-592.

## Արտաքին հղումներ
* Կենսագրություն Կոմունիստական կուսակցության և Խորհրդային Միության պատմության մասին տեղեկագրում 1898-1991

Կատեգորիա:Աշխատանքային կարմիր դրոշի շքանշանի ասպետներ
Կատեգորիա:Դիվանագետներ այբբենական կարգով
Կատեգորիա:Խորհրդային դիվանագետներ
Կատեգորիա:Մոսկվայի պետական համալսարանի իրավաբանական ֆակուլտետի շրջանավարտներ
Կատեգորիա:Ռուս դիվանագետներ
Վլադիմիր Յակովլև (դիվանագետ)

**Վլադիմիր Յակովլև** (, ), խորհրդային և ռուս դիվանագետ։ Արտակարգ և լիազոր դեսպան։

## Կենսագրություն
1938 թվականից զբաղվել է դիվանագիտական գործունեությամբ։

* 1938-1939 թվականներին՝ ԽՍՀՄ դիվանագիտական ներկայացուցչության աշխատակից Չեխոսլովակիայում։
* 1938 թվականին՝ Չեխոսլովակիայում ԽՍՀՄ գործերի հավատարմատար։
* 1939-1940 թվականներին՝ Պրահայում ԽՍՀՄ գլխավոր հյուպատոս։
* 1940-1944 թվականներին՝ ԽՍՀՄ արտաքին գործերի նախարարության կենտրոնական համակարգի աշխատակից։
* 1944 թվականին՝ ԽՍՀՄ ներքին գործերի նախարարության Եվրոպական չորրորդ բաժնի վարիչի տեղակալ։
* 1945-1948 թվականներին՝ Լեհաստանում ԽՍՀՄ դեսպանության խորհրդական։
* 1948-1957 թվականներին՝ արտերկրում մշակութային կապի համամիութենական ընկերության վարչության նախագահի առաջին տեղակալ։
* 1957 թվականի փետրվարի 19-ից մինչև 1960 թվականի սեպտեմբերի 8-ը Ցեյլոնում եղել է ԽՍՀՄ արտակարգ և լիազոր դեսպան։
* 1961-1970 թվականներին՝ ԽՄԿԿ կենտրոնական կոմիտեի կենտրոնական համակարգի աշխատակից։

## Դիվանագիտական աստիճան
* Արտակարգ և լիազոր դեսպան։

## Ծանոթագրություններ

## Գրականություն
* «Дипломатический словарь» под ред. А. А. Громыко, А. Г. Ковалева, П. П. Севостьянова, С. Л. Тихвинского в 3-х томах, М., «Наука», 1985—1986. — Т. 3, с. 614.

## Արտաքին հղումներ
* Կենսագրություն Կոմունիստական կուսակցության և Խորհրդային Միության պատմության մասին տեղեկագրում 1898-1991

Կատեգորիա:Դիվանագետներ այբբենական կարգով
Կատեգորիա:Խորհրդային դիվանագետներ
Կատեգորիա:Մոսկվայի պետական համալսարանի իրավաբանական ֆակուլտետի շրջանավարտներ
Կատեգորիա:Ռուս դիվանագետներ
Վասիլի Յակուբովսկի

**Վասիլի Յակուբովսկի** (, ), խորհրդային և ռուս դիվանագետ։ 1-ին դասի արտակարգ և լիազոր դեսպանորդ։

## Կենսագրություն
1940 թվականից զբաղվել է դիվանագիտական գործունեությամբ։ Պատմական գիտությունների թեկնածու։

* 1940-1941 թվականներին՝ ԽՍՀՄ արտաքին գործերի նախարարության կենտրոնական համակարգի աշխատակից։
* 1941 թվականին՝ Ֆրանսիայում ԽՍՀՄ դեսպանատան աշխատակից։
* 1941-1943 թվականներին՝ Լոնդոնի միութենական կառավարությունների ԽՍՀՄ դեսպանատան աշխատակից։
* 1943-1946 թվականներին՝ Մեքսիկայում ԽՍՀՄ դեսպանատան խորհրդական։
* 1946-1951 թվականներին՝ ԽՍՀՄ արտաքին գործերի նախարարության կենտրոնական համակարգի աշխատակից։
* 1951-1954 թվականներին՝ Արգենտինայում ԽՍՀՄ դեսպանատան խորհրդական։
* 1955-1961 թվականներին՝ ԽՍՀՄ արտաքին գործերի նախարարության կենտրոնական համակարգի աշխատակից։
* 1961-1963 թվականներին՝ Բուլղարիայում ԽՍՀՄ դեսպանատան խորհրդական։
* 1963-1964 թվականներին՝ Բրազիլիայում ԽՍՀՄ դեսպանատան խորհրդական-դեսպանորդ։
* 1964-1969 թվականներին՝ ԽՍՀՄ արտաքին գործերի նախարարության կենտրոնական համակարգի աշխատակից։
* 1969 թվականի հունիսի 25-ից մինչև 1972 թվականի մարտի 3-ը Գվինեայում եղել է Խորհրդային Միության արտակարգ և լիազոր դեսպան։
* 1972-1979 թվականներին՝ ԽՍՀՄ արտաքին գործերի նախարարության կենտրոնական համակարգի աշխատակից։

## Դիվանագիտական աստիճան
* 2-րդ դասի արտակարգ և լիազոր դեսպանորդ։
* 1-ին դասի արտակարգ և լիազոր դեսպանորդ։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Դիվանագետներ այբբենական կարգով
Կատեգորիա:Խորհրդային դիվանագետներ
Կատեգորիա:Մոսկվայի պետական համալսարանի իրավաբանական ֆակուլտետի շրջանավարտներ
Կատեգորիա:Ռուս դիվանագետներ
Նիկոլայ Տուպիցին

**Նիկոլայ Տուպիցին** (, ), խորհրդային և ռուս դիվանագետ։ Արտակարգ և լիազոր դեսպան։

## Կենսագրություն
1944 թվականից զբաղվել է դիվանագիտական գործունեությամբ։

* 1944-1945 թվականներին՝ ԽՍՀՄ ներքին գործերի նախարարության կենտրոնական ապարատի աշխատակից։
* 1945-1947 թվականներին՝ Լեհաստանում ԽՍՀՄ դեսպանատան աշխատակից։
* 1947-1953 թվականներին՝ ԽՍՀՄ արտաքին գործերի նախարարության կենտրոնական ապարատի աշխատակից։
* 1953-1955 թվականներին՝ ԽՍՀՄ արտաքին գործերի նախարարության բարձրագույն դիվանագիտական դպրոցի ունկնդիր։
* 1955-1958 թվականներին՝ Հարավսլավիայում ԽՍՀՄ դեսպանատան առաջին քարտուղար։
* 1958-1959 թվականներին՝ ԽՍՀՄ արտաքին գործերի նախարարության վարչության բաժնի վարիչ, պետի տեղակալ։
* 1959-1963 թվականներին՝ ԽՍՀՄ արտաքին գործերի նախարարության փորձագետ-խորհրդատու։
* 1963 թվականի դեկտեմբերի 27-ից մինչև 1966 թվականի օգոստոսի 29-ն Իսլանդիայում եղել է ԽՍՀՄ արտակարգ և լիազոր դեսպան։
* 1967-1970 թվականներին՝ կադրերի վարչության պետ, ԽՍՀՄ արտաքին գործերի նախարարության կոլեգիայի անդամ։
* 1970 թվականի հուլիսի 8-ից մինչև 1975 թվականի մարտի 8-ը Քուվեյթում եղել է ԽՍՀՄ արտակարգ և լիազոր դեսպան։

## Դիվանագիտական աստիճան
* Արտակարգ և լիազոր դեսպան։

## Ծանոթագրություններ

## Գրականություն
* «Дипломатический словарь» под ред. А. А. Громыко, А. Г. Ковалева, П. П. Севостьянова, С. Л. Тихвинского в 3-х томах, М., «Наука», 1985-1986. - Т. 3, с. 487.

## Արտաքին հղումներ
* Կենսագրություն Կոմունիստական կուսակցության և Խորհրդային Միության պատմության մասին տեղեկագրում 1898-1991
* Կենսագրություն ''proza.ru'' կայքում

Կատեգորիա:Դիվանագետներ այբբենական կարգով
Կատեգորիա:Խորհրդային դիվանագետներ
Կատեգորիա:Մոսկվայի պետական համալսարանի իրավաբանական ֆակուլտետի շրջանավարտներ
Կատեգորիա:Ռուս դիվանագետներ
Կատեգորիա:Աշխատանքային կարմիր դրոշի շքանշանի ասպետներ
Կատեգորիա:Կարմիր աստղի շքանշանի ասպետներ
Կատեգորիա:ԽՍՀՄ դեսպաններ
Կատեգորիա:«Հայրենական մեծ պատերազմի ժամանակ կատարած անձնվեր աշխատանքի համար» մեդալակիրներ
Անատոլի Ուլանով

**Անատոլի Ուլանով** (, ), խորհրդային և ռուս դիվանագետ։ Արտակարգ և լիազոր դեսպան։

## Կենսագրություն
1977 թվականից զբաղվել է դիվանագիտական գործունեությամբ։

* 1977 թվականի նոյեմբերի 12-ից մինչև 1984 թվականի հունիսի 7-ը Լիբերիայում եղել է ԽՍՀՄ արտակարգ և լիազոր դեսպան։
* 1984 թվականին եղել է ԽՍՀՄ արտաքին գործերի նախարարության կենտրոնական համակարգի աշխատակից։
* 1984 թվականի դեկտեմբերի 30-ից մինչև 1989 թվականի հուլիսի 14-ը Գայանայում եղել է ԽՍՀՄ արտակարգ և լիազոր դեսպան։

## Դիվանագիտական աստիճան
* Արտակարգ և լիազոր դեսպան։

## Ծանոթագրություններ

## Գրականություն
* Дипломатический словарь : в 3 т. / Гл. ред. А. А. Громыко и др. — 4-е изд. — М. : Наука, 1985. — Т. 3. — С. 498.

Կատեգորիա:Դիվանագետներ այբբենական կարգով
Կատեգորիա:Խորհրդային դիվանագետներ
Կատեգորիա:Մոսկվայի պետական համալսարանի իրավաբանական ֆակուլտետի շրջանավարտներ
Կատեգորիա:Ռուս դիվանագետներ
Իգոր Ուսաչով

**Իգոր Ուսաչով** (, ), խորհրդային և ռուս դիվանագետ։ Արտակարգ և լիազոր դեսպան։

## Կենսագրություն
1947 թվականին ավարտել է ԽՍՀՄ արտաքին գործերի նախարարության բարձրագույն դիվանագիտական դպրոցը։

1947 թվականից զբաղվել է դիվանագիտական գործունեությամբ։

* 1947-1951 թվականներին՝ Թաիլանդում ԽՍՀՄ ներկայացուցչության աշխատակից։
* 1951-1956 թվականներին՝ ԽՍՀՄ արտաքին գործերի նախարարության կենտրոնական համակարգի աշխատակից։
* 1956-1958 թվականներին՝ ՄԱԿ-ում ԽՍՀՄ մշտական ներկայացուցչության խորհրդական։
* 1958-1964 թվականներին՝ ԽՍՀՄ արտաքին գործերի նախարարության կենտրոնական համակարգի աշխատակից։
* 1964-1967 թվականներին՝ Ֆրանսիայում ԽՍՀՄ դեսպանատան խորհրդական-դեսպանորդ։
* 1967-1968 թվականներին՝ ԽՍՀՄ արտաքին գործերի նախարարության կենտրոնական համակարգի աշխատակից։
* 1968 թվականի ապրիլի 16-ից մինչև 1970 թվականի դեկտեմբերի 29-ը Կոնգոյի Հանրապետությունում եղել է ԽՍՀՄ արտակարգ և լիազոր դեսպան։
* 1971-1981 թվականներին՝ ԽՍՀՄ արտաքին գործերի նախարարության կենտրոնական համակարգի աշխատակից։

## Դիվանագիտական աստիճան
* Արտակարգ և լիազոր դեսպան։

## Հրապարակումներ
* США: Милитаризм и разоружение. От конфронтации к переговорам. - М.: Международные отношения (1974).
* Здесь добывают алмазы // На суше и на море. 1974 - М.: Мысль (1974)
* Советский Союз и проблемы разоружения. - М.: Международные отношения (1976).
* Международная разрядка и США. - М.: Мысль (1980).
* Джон Фостер Даллес: политический миф и реальность. - М.: Мысль (1990).

## Գրականություն
* Усачев Игорь Григорьевич // Дипломатический словарь : в 3 т. / Гл. ред. А. А. Громыко и др. - 4-е изд. - М. : Наука, 1985. - Т. 3. - С. 502.
*Усачев Игорь Григорьевич // Иванян, Эдуард Александрович Энциклопедия российско-американских отношений. XVIII-XX века. - Москва: Международные отношения, 2001. - 696 с. - ISBN 5-7133-1045-0.

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Դիվանագետներ այբբենական կարգով
Կատեգորիա:Խորհրդային դիվանագետներ
Կատեգորիա:Մոսկվայի պետական համալսարանի իրավաբանական ֆակուլտետի շրջանավարտներ
Կատեգորիա:Ռուս դիվանագետներ
Վյաչեսլավ Ուստինով

**Վյաչեսլավ Ուստինով** (, ), խորհրդային և ռուս դիվանագետ։ Արտակարգ և լիազոր դեսպան։

## Կենսագրություն
1950 թվականին ավարտել է ԽՍՀՄ արտաքին գործերի նախարարության Մոսկվայի Լոմոնոսովի անվան պետական համալսարանը։

1950 թվականից զբաղվել է դիվանագիտական գործունեությամբ։

* 1950 թվականին՝ ԿԺԴՀ-ում ԽՍՀՄ դեսպանատան աշխատակից։
* 1950-1952 թվականներին՝ ՉԺՀ-ում ԽՍՀՄ դեսպանատան աշխատակից։
* 1952-1958 թվականներին՝ ԽՍՀՄ արտաքին գործերի նախարարության կենտրոնական համակարգի աշխատակից։
* 1958-1960 թվականներին՝ ՄԱԳԱՏԵ-ի քարտուղարության աշխտակից։
* 1960-1961 թվականներին՝ ԽՍՀՄ արտաքին գործերի նախարարության կենտրոնական համակարգի աշխատակից։
* 1961-1962 թվականներին՝ ԽՍՀՄ արտաքին գործերի նախարարության կենտրոնական համակարգի աշխատակից։
* 1962-1966 թվականներին՝ Տանզանիայում ԽՍՀՄ դեսպանատան խորհրդական։
* 1966-1969 թվականներին՝ ԽՍՀՄ արտաքին գործերի նախարարության կենտրոնական համակարգի աշխատակից։
* 1969 թվականի սեպտեմբերի 2-ից մինչև 1972 թվականի դեկտեմբերի 26-ը Տանզանիայում եղել է ԽՍՀՄ արտակարգ և լիազոր դեսպան։
* 1972-1981 թվականներին՝ ԽՍՀՄ արտաքին գործերի նախարարության Աֆրիկայի երրորդ բաժնի վարիչ։
* 1981-1986 թվականներին՝ ՄԱԿ-ի գլխավոր քարտուղարի տեղակալ։

## Անձնական կյանք
Ամուսնացած է, աղջիկը՝ Աննան գրող է։

## Դիվանագիտական աստիճան
* Արտակարգ և լիազոր դեսպան։

## Ծանոթագրություններ

## Գրականություն
* Дипломатический словарь : в 3 т. / Гл. ред. А. А. Громыко и др. - 4-е изд. - М. : Наука, 1985. - Т. 3. - С. 504.

## Արտաքին հղումներ
* Կենսագրությունը Մոսկվայի Միջազգային հարաբերությունների պետական ինստիտուտի ռազմաքաղաքական հետազոտությունների կենտրոնի կայքում

Կատեգորիա:Դիվանագետներ այբբենական կարգով
Կատեգորիա:Խորհրդային դիվանագետներ
Կատեգորիա:Մոսկվայի պետական համալսարանի իրավաբանական ֆակուլտետի շրջանավարտներ
Կատեգորիա:Ռուս դիվանագետներ
Իգնատի Յակուբովիչ

**Իգնատի Յակուբովիչ** (, ), խորհրդային և ռուս դիվանագետ։

## Կենսագրություն
* 2017 թվականի դեկտեմբերից Ժողովրդական Բանկի Գլխավոր կոմիսարիատի քարտուղար։
* 2018 թվականի ապրիլի 16-ից մինչև նոյեմբերի 5-ը Գերմանիայում ՌԽՖՍՀ լիազոր ներկայացուցչության երկրորդ քարտուղար։
* 1918-1922 թվականներին՝ ՌՍՖՍՀ-ի ներքին գործերի նախարարության Կենտրոնական Եվրոպայի բաժնի վարիչ։
* 1922-1928 թվականներին՝ Գերմանիայում ՌԽՖՍՀ/ԽՍՀՄ լիազոր ներկայացուցչության քարտուղար։
* 1928-1931 թվականներին՝ Գերմանիայում ԽՍՀՄ լիազոր ներկայացուցչության խորհրդական։
* 1931-1932 թվականներին՝ Բելառուսի ԽՍՀ ԱԱՊԿ-ի ԽՍՀՄ ներքին գործերի նախարարության լիազոր ներկայացուցիչ։
* 1934-1935 թվականներին՝ ԽՍՀՄ ներքին գործերի նախարարության քաղաքական արխիվի վարիչ։
* 1934 թվականի նոյեմբերի 17-ից մինչև 1937 թվականի դեկտեմբերի 26-ը Նորվեգիայում եղել է ԽՍՀՄ լիազոր ներկայացուցիչ։

## Դիվանագիտական աստիճան
* Արտակարգ և լիազոր դեսպան։

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Կենսագրություն Կոմունիստական կուսակցության և Խորհրդային Միության պատմության մասին տեղեկագրում 1898-1991

Կատեգորիա:Դիվանագետներ այբբենական կարգով
Կատեգորիա:Խորհրդային դիվանագետներ
Կատեգորիա:Մոսկվայի պետական համալսարանի իրավաբանական ֆակուլտետի շրջանավարտներ
Կատեգորիա:Ռուս դիվանագետներ
Կատեգորիա:Ռուս քաղաքական գործիչներ
Ռենե Կլերի մրցանակ

**Ռենե Կլերի մրցանակ** (), մրցանակ՝ սահմանված 1994 թվականին Ֆրանսիական ակադեմիայի կողմից կինեմատոգրաֆիայի ոլորտում նվաճումների, առաջին հերթին կինոսցենարներ գրելու համար։ Անվանվել է ֆրանսիացի կինոռեժիսոր Ռենե Կլերի պատվին։ Այն փոխարինել է Ժան Լե Դուկի մրցանակին, որը վերջին անգամ շնորհվել է 1993 թվականին։

Ամեն տարի մեկ դափնեկիր է ներկայացվում, սակայն պետք է նշել երկու հատուկ դեպք, երբ 1995 թվականին կարմիր մեդալներ են շնորհվել Պիեռ Բիլլարին և Ժան Միշել Ֆրոդոնին՝ կինոյին նվիրված քննադատական աշխատանքների համար։

## Դափնեկիրներ
200px|մինի|right|Ալեքսանդր Աստրյուկ. Ռենե Կլերի մրցանակի առաջին դափնեկիր (1994)
* 1994. Ալեքսանդր Աստրյուկ
* 1995.
** Ռոբեր Բրեսոն
** Պիեռ Բիլլար, մեդալ  աշխատանքի համար
** Ժան Միշել Ֆրոդոն, մեդալ  աշխատանքի համար
* 1996. Էդուար Մոլինարո
* 1997. Ժակ Ռոզյե
* 1998. Կոստա Գավրաս
* 1999. Ռոման Պոլանսկի
* 2000. Պատրիս Լեկոնտ
* 2001. Անյես Ժաուի և Ժան-Պիեռ Բակրի
* 2002. Անյես Վարդա
* 2003. Անդրե Տեշինե
* 2004. Ալեն Կորնո
* 2005. Կլոդ Շաբրոլ
* 2006. Ժակ Օդիար
* 2007. Ալեն Կավալյե
* 2008. Պասկալ Թոմա
* 2009. Բերտրան Տավեռնիե
* 2010. Քսավյե Ջաննոլի
* 2011. Դանիել Թոմփսոն
* 2012. Բենուա Ժակո
* 2013. Ֆիլիպ Լե Գյուե
* 2014. Ռոբեր Կետիկյան
* 2015. Ժակ Փերին
* 2016. Անն Ֆոնտեն
* 2017. Ստեֆան Բրիզե
* 2018. Բրյունո Դյումոն
* 2019. Վալերիա Բրունի-Տեդեսկի

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Ռենե Կլերի մրցանակը Ֆրանսիական ակադեմիայի կայքում

Կատեգորիա:Բնօրինակում անաղբյուր հոդվածներ
Կատեգորիա:Կինոմրցանակներ
Կատեգորիա:Մրցանակներ
Կատեգորիա:Պարգևներ այբբենական կարգով
Կատեգորիա:Ֆրանսիայի կինեմատոգրաֆիա
Մոլուքյան ծով

**Մոլուքյան ծով,** միջկղզային ծով Խաղաղ օվկիանոսում, որը արևմուտքից շրջապատված է Սուլավեսի, հարավից Սուլա, Մալուկու և Մոլուքյան, հյուսիսից՝ Սանգիհ, Մինդանաո և Թալաուդ, իսկ արևելքում՝ Հյուսիսային Մալուկու Ինդոնեզական կղզիներով։ Մոլուքյան ծովի մակերեսը կազմում է 274000 քկմ։ Միջին խորությունը 1752 մ է։ Մոլուքյան ծովի ամենախորը իջվածքը Բատյան փողրակն է, որի ամենամեծ խորությունը 4970 մ է։ Մոլուքյան ծովը  հայտնի է իր սեյսմիկությամբ, քանի որ գտնվում է ոչ մեծ սալի վրա և շարժվում է երկու հակադիր կողմերով. արևմուտքում՝ Եվրասիական սալի և արևելքում՝ Ֆիլիպինյան ծովի սալի ուղղությամբ։

## Տեղադրություն
Մոլուքյան ծովը հարավում սահմանակից է Բանդայի ծովին, արևմուտքում՝ Սուլավեսի ծովին։ Հյուսիսում գտնվում է Ֆիլիպինյան ծովը, արևելքում՝ Հալմահերա ծովը։

Ծովի հյուսիսային սահման են համարվում Թալաուդ կղզիները, չնայած, որ Մոլուքյան սալը ձգվում է դեպի հյուսիս։

## Պատմություն
Ծովի անունը առաջացել է արաբական «Մալուքու» բառից, որը նշանակում է «Թագավորների երկիր»։

XIV դարում այստեղ հաստատվել են արաբները։

Եվրոպացիներից առաջինը Մոլուքյան ծով են այցելել պորտուգալացիները։ Այստեղ պորտուգալական բնակավայրեր հայտնվել են 1512 թվականինց։

Դրանից հետո բրիտանացիները, իսպանացիները և հոլանդացիները սկսել են պահանջել համեմունքներով հարուստ Մոլուքյան ծովի կղզիների տարածքը։ Արդյունքում Մոլուքյան ծովի կղզիներում հաստատվել է Իսպանիայի գերիշխանությունը։

XVII դարում նիդեռլանդական արևելահնդկական ընկերությունը գրավել է այդ տարածքները։

1942-1945 թվականներին Ճապոնիան օկուպացրել է Ինդոնեզիայի տարածքը (ներառյալ Մոլուկկան ծովը)։

## Կլիման
Մոլուքյան ծովը ընկած է հասարակածային կլիմայական գոտում։ Հասարակածը ծովը կիսում է երկու մասի։ Կլիման գրեթե կայուն է։ Օդի ջերմաստիճանը 27-28°С է, ջրի մակերևույթի ջերմաստիճանը՝ 27-28°С։ Աղիությունը գրեթե անփոփոխ և կազմում է միջինը 34%։ Մակընթացությունները անկանոն են, կեսօրյա, դիտվում են մոտ 2 մետր բարձրությամբ։

## Սեյսմիկությունը
Մոլուքյան ծովը սեյսմիկորեն շատ ակտիվ է։ Դա պայմանավորված է այն հանգամանքով, որ այն գտնվում է Մալուքյան ծովի սալում։

2007 թվականի հունվարի 21-ին Մոլուքյան ծովում տեղի է ունեցել 7,5 մագնիտուդով երկրաշարժ ։ Քարտեզի վրա նշված է դրա առաջացման կետը։

## Տես նաև
* Մալայան կղզեխումբ
* Մալակկայի նեղուց

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Ինդոնեզիայի ծովեր
Կատեգորիա:Խաղաղ օվկիանոսի ծովեր
Կատեգորիա:Ծովեր այբբենական կարգով
Կատեգորիա:Ֆիլիպինների ծովեր
Ֆիլ Սիլվեր

**Ֆիլ Սիլվեր** (, ), ամերիկյան թատրոնի, կինոյի և հեռուստատեսության դերասան, կատակերգու, ռադիոհաղորդավար և հնչյունավորող դերասան, ով հայտնի է դարձել «The Phil Silvers Show» շոուում սերժանտ Բիլկոյի կերպարով։ Արժանացել է երկու «Թոնի» և «Էմմի» մրցանակների։

## Կենսագրություն
Ֆիլիպ Սիլվերը ծնվել է 1911 թվականի մայիսի 11-ին Նյու-Յորքի Բրուքլին քաղաքում։ Նա Ռուսաստանից ներգաղթած հրեա ընտանիքի ութերորդ երեխան էր։ 11 տարեկանից սկսել է իր բեմական կարիերան որպես երգիչ, այնուհետև՝ դերասան։ Առաջին ֆիլմը, որտեղ նկարահանվել է Սիլվերը, եղել է «*Hit Parade of 1941»* (1940 թվական)։ Խաղացել է կերպարային դերեր Մետրո-Գոլդուին-Մայեր,  Columbia Pictures և 20th Century Studios  կինոստուդիաներում։ Նրա կարիերայի ամենամեծ հաջողությունը եղել է ռազմական թեմայով կատակերգական սերիալը՝ «You’ll Never Get Rich» (Դու երբեք չես հարստանա), ավելի ուշ անվանափոխվեց  «The Phil Silvers Show» ( Ֆիլ Սիլվերի շոուն)(1955—1958 թվական)։ 1945 թվականին Սիլվերն  ամուսնացել է Քերոլ Դենիսոնի հետ, ով 1942 թվականին եղել է  Միսս Ամերիկա։ 1950 թվականին ամուսնալուծվել են։ 1956 թվականին ամուսնացել է Էվելին Պատրիկի հետ և միասին ապրել են մինչև 1966 թվականը։ Սիլվերը Էվելինի հետ համատեղ կյանքում ունեցել է 5 երեխա։ Նա մահացել է սրտի անբավարարությունից՝ 1985 թվականի նոյեմբերի 1-ին 74 տարեկան հասակում  Սենչեր Սիթիում (Կալիֆոռնիա նահանգի Լոս Անջելես քաղաքի արվարձանում)։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:20-րդ դարի ամերիկացի դերասաններ
Կատեգորիա:20-րդ դարի ամերիկացի երգիչներ
Կատեգորիա:20-րդ դարի ամերիկացի տղամարդ դերասաններ
Կատեգորիա:«Էմմի» մրցանակի դափնեկիրներ
Կատեգորիա:«Թոնի» մրցանակի դափնեկիրներ
Կատեգորիա:Ամերիկացի երգահաններ
Կատեգորիա:Ամերիկացի կատակերգուներ
Կատեգորիա:Ամերիկացի կինոդերասաններ
Կատեգորիա:Ամերիկացի հաղորդավարներ
Կատեգորիա:Ամերիկացի հնչյունավորողներ
Կատեգորիա:Ամերիկացի տղամարդ թատերական դերասաններ
Կատեգորիա:Ամերիկացի տղամարդ հեռուստատեսային դերասաններ
Նոր ալիք

**Նոր ալիքը** Հանրային հեռուստաընկերության կողմից ստեղծված առանձին նախագիծ է, որի արտադրված հաղորդումները թողարկվում են ՅուԹյուբյան ալիքում։ Համաձայն ալիքի նկարագրությանը, Նոր ալիքը փորձարարական լաբորատորիա է երիտասարդների համար։

## Պատմություն
Մինչ այդ Հանրային հեռուստաընկերությունը փորձեր կատարել է երիտասարդական հեռուստասեգմենտ ձևավորելու համար․ այդպես 2002թ․ մայիսի 27–ին հիմնադրել էին «Նոր Ալիք» հեռուստաալիքը, որով հեռարձակվող ծրագրերի թիրախային հանդիսատեսը հենց երիտասարդներն էին։ Արդյունքում հեռուստաալիքը փակվեց 2008թ․ սեպտեմբերի 21-ին, որին փոխարինեց Արարատ հեռուստաալիքը։

Նոր ալիքի մասին հայտնի է դարձել Հանրային հեռուստաընկերության 2024թ․ նոր եթերաշրջանի հայտարարման ժամանակ, որի առաջխաղացման համար նույն ալիքում կարճ ժամանակահատվածով տեղակայվում էին գովազդային հոլովակներ։ Նախագիծը ստեղծվել է 2023թ․ դեկտեմբերին և հաջորդ թվականի սկզբին սկսել իր աշխատանքը։ Ենթադրվում է, որ Նոր ալիքը հանդիսանում է Հ1–ի նախկին ենթահեռուստաալիքի շարունակությունը, որը տարբերվում է իր նախորդից բացառապես ինտերնետում թողարկվելով և զերծ մնալով գովազդից։

## Հաղորդումներ

* Առաջին ակումբ
* Զավզակներ

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Ինտերնետային նախագծեր
Կատեգորիա:Հանրային հեռուստաընկերության նախագծեր
Ջեյքոբ Լոֆլենդ

**Ջեյքոբ Լոֆլենդ** (, (), կինոյի և հեռուսատեսության ամերիկացի դերասան։

## Կենսագրություն
Ջեյքոբ Սեթ Լոֆլենդը ծնվել է 1996 թվականի հուլիսի 30-ին   (Ելի շրջան (Արկանզաս),  Արկանզաս (նահանգ), ԱՄՆ)։ Նրա հոր անունը Բիլլի է, մոր անունը՝ Դեբրա։ Լոֆլենդը առաջին անգամ լայն էկրաններին հայտնվել է 16 տարեկանում, հանդես գալով «Մադ» ֆիլմում, 2 տարի անց տեղի է ունեցել դերասանի դեբյուտը հեռուստատեսության մեջ «Արդարադատություն» սերիալում։

## Ֆիլմագրություն
Իր կարիերայի 7 տարվա ընթացքում (2012 թվականի մայիսից 2019 թվականի օգոստոս) նկարահանվել է 9 ֆիլմերում և սերիալներում։
;Լայն էկրան
* 2012 — «Մադ» / *Mud*, Նեկբոուն
* 2014 —  / *Little Accidents*, Օուեն Բրիգս
* 2015 — «Լաբիրինթոսում վազողը։ Փորձություն կրակով» / *Maze Runner: The Scorch Trials*, Արիս
* 2016 — «Ջոնսի ազատ նահանգը» / *Free State of Jones*, Դենիել
* 2017 — «» / *Go North*, Ջոշ
* 2018 — «Լաբիրինթոսում վազողը։ Մահվան դեղ» / *Maze Runner: The Death Cure*, Արիս

;Հեռուստատեսություն
* 2014 — «Արդարադատություն» / *Justified*, Կենդալ Կրոուի (10 սերիայում)
* 2015 — «» / *Texas Rising*, Կոլբի Փիթ (5 սերիայում)
* 2017 — «Որդի»/ *The Son*, Իլան Մակալոուն երիտասարդ ժամանակ ()

## Մրցանակներ և անվանակարգեր
* 2014,  — «Անկախ ոգին» (Ռոբերտ ՈՒոլթմանի մրցանակ) «Մադ» ֆիլմում իր դերի համար, **Հաղթանակ** (բաժանված է 2 ռեժիսորների և 10 դերասանների հետ)
* 2014 — «Լեոնարդոյի Ձին» Միլանի միջազգային կինոփառատոնի ժամանակ, «Երկրորդ պլանի լավագույն դերասանը» անվանակարգում՝  ֆիլմում դերի համար — *Առաջադրանք*.
* 2016 — «Երիտասարդ դերասան», «Լավագույն դերը լիամետրաժ ֆիլմում, երկրորդ պլանի երիտասարդ դերասան(14—21)» «Լաբիրինթոսում վազողը։ Փորձություն կրակով» ֆիլմում դերի համար - *Առաջադրանք*

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
Սոցիալական կայքերում՝ Twitter

Կայքեր՝ AllMovie, AlloCine,CSFD, Դանիայի ազգային ֆիլմագրություն, ,  КиноПоиск

Չափորոշչային վերահսկողություն` GND, LCCN, VIAF,

Կատեգորիա:1996 ծնունդներ
Կատեգորիա:Ամերիկացի տղամարդ հեռուստատեսային դերասաններ
Կատեգորիա:Հուլիսի 30 ծնունդներ
Կատեգորիա:Անձինք այբբենական կարգով
Կատեգորիա:Դերասաններ այբբենական կարգով
Կատեգորիա:21-րդ դարի դերասաններ
Կատեգորիա:Ամերիկացի տղամարդ կինոդերասաններ
Կատեգորիա:Ամերիկացի տղա երեխա դերասաններ
Լի Չժենշեն

**Լի Չժենշեն** (), չինացի ֆոտոլրագրող։

## Կենսագրություն
Ծնվել է Կվանտունգի շրջանում աղքատ ընտանիքում։ Երեք տարեկան հասակում նա կորցրել էր մորը, ավագ եղբայրը՝ բանակի զինվորը Մաո Ցզեդոնան, սպանվել էր քաղաքացիական պատերազմի ժամանակ։ Նա օգնում էր հորը, նախ` շոգենավագանաց խոհարարին, հետո` հասարակ գյուղացուն։ 1960 թվականին ավարտել է Չանչունի լուսանկարչական դպրոցը։ 1963 թվականին նա աշխատանք էր ստացել «Հեյլունցզյան» օրաթերթում, բայց երկու տարի ուղարկվում է գյուղ, որպեսզի տեղում աշխատի և ուսումնասիրի Մեծ Նավավարի գործերը։

Վերադառնալով Հարբին և հասկանալով, որ նա քաղաքականությունից դուրս չի կարող զբաղվել լուսանկարչությամբ՝ նա միանում է հունվեյբիններին, ստեղծում *հեղափոխական ֆոտոլրագրողների* խումբ և լուսանկարում հասարակական կյանքի և «մշակութային հեղափոխության» մանրամասները։ Պաշտոնական կանոնագրին մոտ գտնվող լուսանկարները տպագրվել են մամուլում, բայց լուսանկարների մի մասը, որոնք անընդունելի էին բաց տպագրման համար, Լի Չժենշենը գաղտնի է պահել։ 1969 թվականի սեպտեմբերին նա կալանավորվել է մատնության պատճառով և կնոջ հետ աքսորվել *ազգի թշնամիների* համար ճամբար։ 1971 թվականին նրան ազատ են արձակել, 1972 թվականին նա նորից սկսել է աշխատել թերթում։ 1982 թվականին նա դարձել է Պեկինի համալսարանի պրոֆեսոր։

## Ստեղծագործություն և հրապարակումներ
1988 թվականին Պեկինում նրա լուսանկարներից 20-ը ցուցադրվել են «*Թող պատմությունը կանխագուշակի ապագան*» հավաքական ցուցահանդեսում։ 1999 թվականին նա սկսել է աշխատել *Red-Colour News Soldier* ալբոմի վրա, որում ներառված էին նրա  1964 -1974 թվականների լուսանկարները, և որը տպագրվել է ԱՄՆ-ում և Ֆրանսիայում Ֆեյդոնի հեղինակավոր հրատարակչությունում (, 2003): Ալբոմի լուսանկարները համաշխարհային ճանաչում ձեռք բերեցին, դրանց ցուցահանդեսները 2003-2007 թվականներին անցկացվեցին Ֆրանսիայում, Իտալիայում, Մեծ Բրիտանիայում, Գերմանիայում, Նիդեռլանդներում, Բելգիայում, Իսպանիայում, Մեքսիկայում և ԱՄՆ-ում։

## Ծանոթագրություններ

## Գրականություն
* Li Zhensheng, Red-color news soldier: April 28, 2007-July 7, 2007/ Robert Pledge a.o., eds. Riverside: UCR/California Museum of Photography, 2007 (ցուցահանդեսի գրացուցակ)։

## Արտաքին հղումներ
* Լի Չժենշենի կայքը, ալբոմի լուսանկարներըфото (անգլ., ֆր.) 
* (անգլ.) 
* (անգլ.)
* (անգլ.)
* (անգլ.)
* На сайте PhotoIsland (ռուս.) 
* Li Zhensheng: Red-Color News Soldier Book (307 photos) (անգլ.)
* Թե ինչպես են գնդակահարվել Չինաստանի կառավարության թշնամիները

Կատեգորիա:Չինացի ֆոտոլրագրողներ
Կատեգորիա:Չինացի լրագրողներ
Գաո

**Գաո** (), քաղաք Մալիի կենտրոնական մասի հյուսիս-արևելքում՝ Ազավադ ինքնահռչակ պետության տարածքում, համանուն նահանգի վարչական կենտրոնը, ինչպես նաև Ազավադի խոշորագույն քաղաքն ու փաստացի մայրաքաղաքը՝ նրա իշխանությունների և Ազավադի ազատագրման ազգային շարժման ղեկավարության գտնվելու վայրը։

## Պատմություն
Հնում Գաոն եղել է միջնադարյան Սոնգայ կայսրության մայրաքաղաքը։ Մինչ օրս քաղաքը Տրանս-Սահարական առևտրի կենտրոններից է։

## Աշխարհագրություն
Քաղաքը գտնվում է Մալիի արևելքում (Ազավադի հարավ-արևելքում)՝ Նիգեր գետի ձախ ափին ծովի մակարդակից 226 մետր բարձրության վրա։ Գաոն գտնվում է Տոմբուկտու քաղաքից 320 կմ հարավ-արևելք, Անսոնգո քաղաքից 103 կմ հյուսիս-արևմուտք և Նիգերի հետ սահմանից 204 կմ հեռավորության վրա։

Քաղաքը երկրի մայրաքաղաք Բամակոյի հետ միացված է ասֆալտապատ ճանապարհով․ ճանապարհի երկարությունը կազմում է մոտ 1200 կմ։ 2006 թվականին Նիգեր գետից Գաո կառուցվել է կամուրջ, որը փոխարինել է լաստանավային անցմանը։ Կամրջի շինարարությունը ֆինանսավորել են Իսլամական զարգացման բանկը և Մալիի կառավարությունը, իրականացրել է չինական պետական շինարարական ընկերությունը։ Նիգեր գետն ունի սեզոնային լաստանավային ծառայություն։ Կուլիկորո և Գաո քաղաքների միջև լաստանավային փոխադրումները (1380 կմ) սպասարկվում են *Compagnie Malienne de Navigation* ընկերության կողմից և սովորաբար գործում է հուլիսի վերջից մինչև նոյեմբեր, երբ գետի ջրի մակարդակը թույլ է տալիս նավերով անցնել։

Քաղաքի մոտակայքում է գտնվում օդանավակայանը։

## Կլիմա
Կլիման տաք և չորային է։ Միջին տարեկան ջերմաստիճանը կազմում է +27&nbsp;°C։ Տարվա ամենացուրտ ամիսը հունվարն է (միջինը՝ +22&nbsp;°C), ամենաշոգը՝ մայիսը (միջինը՝ +37&nbsp;°C)։ Տարեկան լինում են ընդամենը 270 մմ տեղումներ, ընդ որում՝ ավելի քան 100 մմ-ը օգոստոս ամսվա ընթացքում։ Տարվա 5 ամիսների ընթացքում ընդհանրապես անձրև չի գալիս։

## Բնակչություն
2013 թվականի մարդահամարի արդյունքներով քաղաքի բնակչությունը կազմում է 49 483 մարդ։

*Քաղաքի բնակչության թվաքանակի դինամիկան ըստ տարիների․*

## Տեսարժանություն
250px|right|thumb|Ասկիայի գերեզմանը
Գաոյում է գտնվում Սոնգայ կայսրության հիմնադիր Ասկիայի գերեզմանի հայտնի «բուրգը», որը քաղաքի երկու միջնադարյան մզկիթների և տեղի հին գերեզմանատան հետ դասվում է ՅՈՒՆԵՍԿՕ-ի համաշխարհային ժառանգության շարքին։ Գաոյի տեսարժանություններից են նաև Կոյմի կարմիր գմբեթները, որոնք գտնվում են Նիգերի աջ ափին։

## Քույր քաղաքներ
* Թիոնվիլ, Ֆրանսիա
* Բերքլի, ԱՄՆ
* Շիմկենտ, Ղազախստան

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Մալիի բնակավայրեր
Կատեգորիա:Պատմական երկրների մայրաքաղաքներ
Սենթ Օգաստին

**Սենթ Օգաստին** (, իսպաներեն անվանումը՝ **Սան Ագուստին**, ), ներկայումս գոյություն ունեցող ԱՄՆ քաղաքներից ամենահինը, Ֆլորիդա նահանգի հյուսիսարևելյան մասի ատլանտյան ափին գտնվող Սենթ Ջոնս շրջանի վարչական կենտրոնը։

Գտնվում է Ջեքսոնվիլից 61 կմ հարավ։ Սենթ Օգաստինից սկսվում է «միջատլանտյան ջրային ուղին»։

Բնակչությունը կազմում է 12 975 մարդ (2010)։

## Պատմություն
1513 թվականին, այն վայրում, որտեղ այժմ տեղակայված է քաղաքը, հավերժական երիտասարդության աղբյուրի որոնման համար վայրէջք է կատարել Կոլումբոսի ուղեկից Խուան Պոնսե դե Լեոն։ Նա այդ հողատարածքն անվանակոչեց Ֆլորիդա և հայտարարեց, որ այն պատկանում է իսպանական թագին։ 1564 թվականին Սենթ Ջոնսի գետաբերանը գրավել է ֆրանսիացիների ուշադրությունը, որոնք այստեղ հիմնադրել են Քարոլեն ամրոցը։ Հաջորդ տարի մրցակիցներին դուրս մղելու համար այդ շրջաններ է ուղարկվել իսպանացի ծովակալ Պեդրո Մենենդես դե Ավիլեսը։ Սրբ. Ավգուստինի օրը ժամանելով նշանակված վայր՝ Մենենդեսն ավերել է ֆրանսիական գաղութը և դրա տեղում հիմնադրել Սրբ․ Ավգուստինի (Սան Ագուստին) ամրոցը։

Իսպանացիների և անգլիացիների միջև մրցակցության սրմամբ առաջիններն ամրացրին Սան Ագուստինը կառուցելով Սրբ. Մարկ զանգվածային մռայլ բերդը (1672 թվական)։ Այժմ այն համազգային նշանակության հուշարձան է՝ ամենահին քարե ամրոցն ամերիկյան տարածքում։ Սան Ագուստինի վրա կատարված անգլիացիների բազմաթիվ հարձակումների թվում հատկապես հայտնի են 16-րդ դարում Ֆրենսիս Դրեյքի կատարած կողոպուտը և Ջորջիա գաղութի հիմնադիր Ջեյմս Օգլտորպի կողմից Սան Ագուստինի պաշարումը։ 1763 թվականին անգլիացիները վերջապես գրավեցին Սրբ․ Մարկի ամրոցը և պահեցին այն 20 տարի։ Ամերիկյան անկախության պատերազմի ժամանակ ամբողջ Ամերիկայից այստեղ էին հավաքվել Գևորգ թագավորի կողմնակիցները։ 1819 թվականին Սան Ագուստինը, անգլիական արտասանությամբ՝ Սենթ Օգաստինը, անցավ ԱՄՆ տիրապետությանը, և ամրոցը վերածվեց սեմինոլ գերիներին պահելու բանտ, այստեղ է նաև բանտարկվել նրանց առաջնորդ Օցեոլան։

Ներկայումս քաղաքն ապրում է զբոսաշրջության հաշվին։ Գաղութային ճարտարապետության հուշարձանները մասամբ վերականգնվել են, մի մասն էլ վերակառուցվել են այնպես, ինչպես հնում էր։ Ի թիվս այլ տեսարժան վայրերի առանձնանում է կաթոլիկ եկեղեցին (1793-1797 թվականներ), «ամենահին տունը», «ամենահին դպրոցը», 1824 թվականի փարոսը և 1893 թվականին հիմնադրված ալիգատորների ֆերման։

## Ծանոթագրություններ

## Գրականություն
* 

## Արտաքին հղումներ
* 
* 
* Castillo de San Marcos official website, U.S. National Park Service

Կատեգորիա:1565 թվականին հիմնադրված բնակավայրեր
Կատեգորիա:Ֆլորիդայի քաղաքներ
Վլադիմիր Ֆյոդորով

**Վլադիմիր Ֆյոդորով** (, ), խորհրդային և ռուս դիվանագետ։ Արտակարգ և լիազոր դեսպան։

## Կենսագրություն
Ավարտել է ԽՍՀՄ արտաքին գործերի նախարարության Լենինգրադի պետական համալսարանը և ԽՍՀՄ արտաքին գործերի նախարարության բարձրագույն դիվանագիտական դպրոցը։

1986 թվականից զբաղվել է դիվանագիտական գործունեությամբ։

* 1986 թվականի հունիսի 8-ից մինչև 1991 թվականի մարտի 18-ը Կամերունում եղել է ԽՍՀՄ արտակարգ և լիազոր դեսպան։
* Միաժամանակ 1986-1990 թվականներին Չադում եղել է ԽՍՀՄ արտակարգ և լիազոր դեսպան։
* Ռուսաստանի Դաշնության արտաքին գործերի նախարարության հատուկ հանձնարարականների դեսպան։

## Անձնական կյանք
Ամուսնացած է, ունի երկու երեխա։

## Դիվանագիտական աստիճան
* Արտակարգ և լիազոր դեսպան։

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Կենսագրությունը Մոսկվայի Միջազգային հարաբերությունների պետական ինստիտուտի ռազմաքաղաքական հետազոտությունների կենտրոնի կայքում

Կատեգորիա:Դիվանագետներ այբբենական կարգով
Կատեգորիա:Խորհրդային դիվանագետներ
Կատեգորիա:Ռուս դիվանագետներ
Կատեգորիա:Մոսկվայի պետական համալսարանի իրավաբանական ֆակուլտետի շրջանավարտներ
Մունդու

**Մունդու** (), մեծությամբ երկրորդ քաղաքը Չադում, Արևմտյան Լոգոն շրջանի վարչական կենտրոնը։ 2008 թվականի մարդահամարի տվյալներով բնակչությունը կազմում է 142 462 մարդ։

thumb|270px|Ճանապարհային նշան Մունդու մուտք գործելիս
Քաղաքը գտնվում է Լոգոն գետի ափին՝ Չադի մայրաքաղաք Նջամենայից մոտ 480 կմ հարավ, ծովի մակարդակից 413 մ բարձրության վրա։ Նգամբայի ժողովրդի հիմնական քաղաքը։ Այսօր Մունդուն արդյունաբերական կենտրոն է, որտեղ զարգացած են գարեջրագործությունը, բամբակյա արդյունաբերությունը և նավթարդյունաբերությունը։ Կա օդանավակայան ասֆալտապատ թռիչքուղով ։

Մունդուն գտնվում է Հարավային Չադի առանցքային մայրուղիներից մեկում։ Ուղեգիծն անցնում է Լերի հետ Կամերունի սահմանից, Պալա, Կելո, Մունդու, Դոբա, Կումրա և Սարխ բնակավայրերի միջով։

Քաղաքի հարավ-արևմտյան ծայրամասում գտնվում է Վեյ լիճը։

## Կլիմա


## Քույր քաղաքներ
* Պուատիե, Ֆրանսիա

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:1923 թվականին հիմնադրված բնակավայրեր
Կատեգորիա:Բնակավայրեր այբբենական կարգով
Կատեգորիա:Չադի բնակավայրեր
Կատեգորիա:Չադի քաղաքներ
Անատոլի Ֆիլատով

**Անատոլի Ֆիլատով** (, ), խորհրդային և ռուս դիվանագետ։ Արտակարգ և լիազոր դեսպան։

## Կենսագրություն
1956 թվականից զբաղվել է դիվանագիտական գործունեությամբ։

* 1956-1959 թվականներին՝ Ուրուգվայում ԽՍՀՄ դեսպանատան աշխատակից։
* 1959-1961 թվականներին՝ ԽՍՀՄ արտաքին գործերի նախարարության կենտրոնական համակարգի աշխատակից։
* 1961-1965 թվականներին՝ Բրազիլիայում ԽՍՀՄ դեսպանատան աշխատակից։
* 1965-1971 թվականներին՝ ԽՍՀՄ արտաքին գործերի նախարարության կենտրոնական համակարգի աշխատակից։
* 1971-1974 թվականներին՝ Վենեսուելայում ԽՍՀՄ դեսպանատան խորհրդական-դեսպանորդ։
* 1974-1977 թվականներին՝ Մեքսիկայում ԽՍՀՄ դեսպանատան խորհրդական-դեսպանորդ։
* 1977-1983 թվականներին՝ ԽՍՀՄ արտաքին գործերի նախարարության կենտրոնական համակարգի աշխատակից։
* 1983 թվականի ապրիլի 29-ից մինչև 1991 թվականի օգոստոսի 17-ը Պերուում եղել է ԽՍՀՄ արտակարգ և լիազոր դեսպան։

## Դիվանագիտական աստիճան
* Արտակարգ և լիազոր դեսպան։

## Ծանոթագրություններ

## Գրականություն
* «Дипломатический словарь» под ред. А. А. Громыко, А. Г. Ковалева, П. П. Севостьянова, С. Л. Тихвинского в 3-х томах, М., «Наука», 1985-1986. - Т. 3, с. 513.

Կատեգորիա:Դիվանագետներ այբբենական կարգով
Կատեգորիա:Խորհրդային դիվանագետներ
Կատեգորիա:Մոսկվայի պետական համալսարանի իրավաբանական ֆակուլտետի շրջանավարտներ
Կատեգորիա:Ռուս դիվանագետներ
Իվան Ֆիլիպով

**Իվան Ֆիլիպով** (, ), խորհրդային և ռուս դիվանագետ։ Արտակարգ և լիազոր դեսպան։

## Կենսագրություն
1945 թվականից զբաղվել է դիվանագիտական գործունեությամբ։

* 1947-1952 թվականներին՝ ԽՍՀՄ արտաքին գործերի նախարարության կենտրոնական համակարգի աշխատակից։
* 1952-1953 թվականներին՝ Հունգարիայում ԽՍՀՄ դեսպանատան խորհրդական։
* 1953-1957 թվականներին՝ ԽՍՀՄ արտաքին գործերի նախարարության կենտրոնական համակարգի աշխատակից։
* 1957-1962 թվականներին՝ Ֆինլանդիայում ԽՍՀՄ դեսպանատան խորհրդական։
* 1962-1967 թվականներին՝ ԽՍՀՄ արտաքին գործերի նախարարության կենտրոնական համակարգի աշխատակից։
* 1967 թվականի մարտի 21-ից մինչև 1969 թվականի օգոստոսի 26-ը Լյուքսեմբուրգում եղել է ԽՍՀՄ արտակարգ և լիազոր դեսպան։
* 1969-1970 թվականներին՝ ԽՍՀՄ արտաքին գործերի նախարարության կենտրոնական համակարգի աշխատակից։
* 1970 թվականի սեպտեմբերի 17-ից մինչև 1979 թվականի օգոստոսի 27-ը Սիերա Լեոնեում եղել է ԽՍՀՄ արտակարգ և լիազոր դեսպան։
* 1979-1985 թվականներին՝ ԽՍՀՄ արտաքին գործերի նախարարության կենտրոնական համակարգի աշխատակից։

## Դիվանագիտական աստիճան
* Արտակարգ և լիազոր դեսպան։

## Ծանոթագրություններ

## Գրականություն
* «Дипломатический словарь» под ред. А. А. Громыко, А. Г. Ковалева, П. П. Севостьянова, С. Л. Тихвинского в 3-х томах, М., «Наука», 1985-1986. - Т. 3, с. 513.

## Արտաքին հղումներ
* Կենսագրություն Կոմունիստական կուսակցության և Խորհրդային Միության պատմության մասին տեղեկագրում 1898-1991
* Կենսագրությունը ''proza.ru'' կայքում

Կատեգորիա:Դիվանագետներ այբբենական կարգով
Կատեգորիա:Խորհրդային դիվանագետներ
Կատեգորիա:Մոսկվայի պետական համալսարանի իրավաբանական ֆակուլտետի շրջանավարտներ
Կատեգորիա:Ռուս դիվանագետներ