Սնանկության տուրիզմ

**Սնանկության տուրիզմ** (), այն երևույթը, երբ մեկ երկրի բնակիչները տեղափոխվում են այլ իրավազորության երկիր՝ անձնական սնանկություն հայտնելու նպատակով, ապա վերադառնում իրենց նախնական բնակության երկիր։ Սա արվում է այն պատճառով, որ նոր իրավազորության երկրում սնանկության օրենքներն ավելի բարենպաստ են համարվում։

Այս երևույթն առավել հաճախ հանդիպում է Եվրոպայում, որտեղ ԵՄ օրենքները թույլ են տալիս բնակիչներին ազատ տեղաշարժվել Եվրոգոտու երկրներով։ Նոր իրավազորությունում սնանկություն հայտարարելու համար անձը պետք է հաստատի իր հիմնական տնտեսական շահերի կենտրոնը այդ երկրում՝ որպես բնակիչ որակավորվելու և հաջող սնանկության գործընթաց սկսելու համար։

## Իռլանդիա
Սնանկության տուրիզմը հայտնիություն է ձեռք բերել Իռլանդիայի Հանրապետությունում, հատկապես տնտեսական ճգնաժամի և անշարժ գույքի շուկայի փլուզման հետևանքով, երբ մարդկանց պարտքերի և անձնական սնանկությունների մակարդակն աճել է։ Սակայն այս երևույթն առաջին անգամ ի հայտ է եկել Միացյալ Թագավորությունում 2009 թվականին, երբ հաղորդվում էր, որ գերմանացի և ավստրիացի քաղաքացիներ տեղափոխվում էին Քենթ՝ օգտվելու Անգլիայի և Ուելսի սնանկության ավելի մեղմ օրենքներից՝ միաժամանակ բնակվելով *Eurostar* երկաթուղային կայարանի մոտ։

Ներկայումս սնանկության տուրիզմը հիմնականում ասոցացվում է Իռլանդիայի Հանրապետության հետ։ Այն դարձել է լայն ճանաչում ունեցող խնդիր, իսկ Միացյալ Թագավորությունում գործող սնանկության փաստաբան Սթիվ Թաչերը նույնիսկ հայտարարել է, որ օգնել է իր իռլանդացի հաճախորդների մոտ շուրջ 1 միլիարդ եվրո պարտքերի դուրսգրությանը։ Այդ մասշտաբային պարտքերը, որոնք դուրս են գրվում Միացյալ Թագավորությունում, դրդել են Իռլանդիայի կառավարությանը նախաձեռնել ԵՄ օրենքների փոփոխություններ՝ իռլանդացիներին ավելի դժվար դարձնելու Միացյալ Թագավորություն տեղափոխվելը՝ այնտեղի 12-ամսյա (բայց որոշ դեպքերում մինչև 3 տարի աշխատավարձի վճարում նախատեսող) սնանկության ընթացակարգից օգտվելու համար։ Սա հակադրվում է Իռլանդիայի նախկին 12 տարվա սնանկության ընթացակարգին։

Թաչերը, սակայն, հակադարձում է «սնանկության տուրիզմ» արտահայտության իրավաչափությանը՝ այն անվանելով «սնանկության արտագաղթ», քանի որ, ըստ նրա, մարդիկ ստիպված են արտագաղթել ՄԹ՝ սնանկություն հայտարարելու համար, և հաճախ նրանց մեծ մասը մնում է այնտեղ նաև սնանկության ավարտից հետո։

Այնուամենայնիվ, վերջին տարիներին Իռլանդիան նույնպես կրճատել է իր սնանկության ընթացակարգերի տևողությունը, և 2016 թվականից ի վեր ունի 1 տարվա ընթացակարգ։ Սակայն նման ընթացակարգերին մուտքը դեռ կարող է սահմանափակված լինել՝ իրավական ծախսերի պահանջների, պարտքի չափի սահմանափակումների կամ նախկինում արդեն սնանկացման միջով անցնելու փաստի պատճառով։

Այնուամենայնիվ, Անգլիան և Ուելսը շարունակում են մնալ ԵՄ-ի ամենակարճ և առավել մատչելի սնանկության ընթացակարգ ունեցող տարածքները, որոնք շարունակում են գրավել սնանկության տուրիզմով զբաղվող՝ գերբեռնված պարտքեր ունեցող և գույք ունեցող անձանց։

## Հայտնի իռլանդացի սնանկացած անձինք ՄԹ-ում
Սնանկության տուրիզմի հետ կապված ամենահայտնի դեպքերից, թերևս, կարելի է նշել Դեյվիդ Դրամմի՝ Anglo Irish Bank-ի նախկին գլխավոր գործադիր տնօրենի և Ջոն Ֆլեմինգի՝ անշարժ գույքի ոլորտի խոշոր ներդրողի սնանկացման դեպքերը։ Ֆլեմինգը, որն անձամբ երաշխավորել էր Իռլանդիայում Tivway ընկերության և հարակից բիզնեսների մոտ 1 միլիարդ եվրոյի պարտքը, սնանկ է ճանաչվել ՄԹ-ում, իսկ նրա սնանկության գործընթացը ավարտվել է 2011 թվականի նոյեմբերի 10-ին՝ հենց այն օրը, երբ մեկ տարի առաջ նա պաշտոնապես սնանկ էր ճանաչվել։

Իռլանդիայի Հանրապետությունից սնանկություն հայտարարելու նպատակով ՄԹ տեղափոխված այլ հայտնի գործիչներից են՝

* Շեյն Ֆայլանը,
* Սեան Քուին (սնանկության դիմումը վերացվել է),
* Ռեյ Գրեհանը,
* Թոմ Մաքֆիլին (սնանկության դիմումը վերացվել է),
* Իվան Յեյթսը,
* և Բրայան Օ'Դոննելը (նրա սնանկությունը ներկայումս վիճարկվում է ՄԹ դատարաններում)։

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* For a discussion of how the English courts have sought to tackle the phenomenon of bankruptcy tourism.

Կատեգորիա:Բիզնես իրավունք
Կատեգորիա:Տնային տնտեսությունների ֆինանսներ