Ալեքսանդր Մոյզես

**Ալեքսանդր Մոյզես** (, 4 սեպտեմբերի, 1906, Կլոստեր Կյուխորն, Ավստրո-Հունգարիա (ներկայում՝ Կլաշտոր պոդ Զնիևոմ, Սլովակիա) – 20 նոյեմբերի, 1984, Բրատիսլավա, Չեխոսլովակիա, ներկայում՝ Սլովակիա), սլովակ երգեհոնահար, դիրիժոր, կոմպոզիտոր և մանկավարժ։

## Կենսագրություն
Ալեքսանդր Մոյզեսը ծնվել է 1906 թվականի սեպտեմբերի 4-ին Կլոստեր Կյուխորնում, կոմպոզիտոր և մանկավարժ Միկուլաշ Մոյզեսի (, 1872-1944) ընտանիքում։ Սովորել է Բրատիսլավայի կոնսերվատորիայում։ 1925 թվականին ընդունվել է Պրահայի համալսարան, որտեղ սովորել է երգեհոն, դիրիժորություն ու կոմպոզիցիա. համալսարանում նրա դասախոսների շարքում են եղել Ռուդոլֆ Կարելը, Օտակար Շինը (կոմպոզիցիա), Օտակար Օստրչիլը (դիրիժորություն)։ 1929 թվականին Պրահայի համալսարանում ուսումն ավարտելուց հետո նա վարպետության դասեր է առել Վիտեզսլավ Նովակի մոտ. ավարտել է հաջորդ տարի՝ ստեղծելով իր Նվագախմբի համար ուվերտյուրան։ Հենց Վիտեզսլավ Նովակն է Ալեքսանդր Մոյզեսի ուշադրությունը հրավիրել սլովակյան ազգային երաժշտության վրա, որը հետագայում նրա համար դարձել է ներշնչանքի աղբյուր։

1929 թվականին Ալեքսանդր Մոյզեկը դասավանդել է Բրատիսլավայի Կատարողական արվեստի բարձրագույն դպրոցում. 1949 թվականին ստացել է պրոֆեսորի կոչում, իսկ 1965-1971 թվականներին եղել է ռոկտոր։ 1937-1948 թվականներին Մոյզեկը՝ որպես երաժշտական գլխավոր խմբագիր, աշխատել է Բրատիսլավայի ռադիոյում։ 1969-1970 թվականներին նա եղել է Սլովակիայի կոմպոզիտորներին միության նախագահ։ Մամուլում հանդես է եկել որպես երաժշտական քննադատ։ Մշակել է սլովակյան ազգային երգեր, գրել է երաժշտություն թատրոնի ու կինոյի համար։

## Ստեղծագործություններ
* Սիմֆոնիա № 1 (1927)
* Սիմֆոնիա № 2 (1932, 2-րդ խմբ.՝ 1941)
* Սիմֆոնիա № 3 (1937)
* Սիմֆոնիա № 4 (1941, 2-րդ խմբ.՝ 1947)
* Սիմֆոնիա № 5 «Թանկագին հոր հիշատակին» (1948)
* Սիմֆոնիա № 6 «Պիոներներ» (1950)
* Սիմֆոնիա № 7 (1957)
* Սիմֆոնիա № 8 (1968-69)
* Սիմֆոնիա № 9 (1971)
* Սիմֆոնիա № 10 (1977-78)
* Սիմֆոնիա № 11
* Սիմֆոնիա № 12
* Սիմֆոնիկ ուվերտյուրա № 1 (1929)
* Սիմֆոնիկ ուվերտյուրա № 2 (1934)
* Դրամատիկական ուվերտյուրա «Նիկոլա Շուգայ» (1934)
* սյուիտ «Ներքև Վագա գետով» (1935-45)
* «Երեք երաժշտական էսքիզ Բրատիսլավայի մասին»
* Սիմֆոնիկ պոեմ «Յանոշեկի ընկերները»
* Սիմֆոնիկ պոեմ «Պարեր Տրոյական հովտից»
* «Փետրվարյան ուվերտյուրա»
* Համերգ դաշնամուրի համար նվագախմբի հետ (1939)
* կվինտետ պղնձե փողային գործիքների համար
* լարային կվինտետ
* կվարտետ փայտե փողային գործիքների համար
* պիես դաշնամուրի համար
* բեմական կանտատա «Սվյատոպլուկ» (1935)
* բեմական կանտատա «Ալ արշալույս - նոր գյուղ» (1949)
* կանտատա «Դեմոնտաժ» (1959, երկրորդ խմբ.՝ «Բալադային կանտատա»)
* երգերի շարք «Ճանապարհ» (1932-42)

## Պարգևներ
* 1956 – Չեխոսլովակիայի ԽՍՀ Կ. Գոտվալդի անվան պետական մրցանակ (կանտատա Государственная премия ЧССР им. К. Готвальда (кантата «Демонтаж»)
* 1966 – Չեխոսլովակիայի ԽՍՀ ժողովրդական արտիստ

## Ծանոթագրություններ

## Գրականություն
* Малая советская энциклопедия, 3-е издание. / Главный редактор Б. А. Введенский, Т. 6. — М., БСЭ, 1958. — с. 102.
* Музыкальный энциклопедический словарь / Гл. ред. Г. В. Келдыш. — М.: Советская энциклопедия, 1990. — С. 350 — ISBN 5-85270-033-9

Կատեգորիա:Սլովակ երգեհոնահարներ
Կատեգորիա:Սլովակ դիրիժորներ
Կատեգորիա:Սլովակ կոմպոզիտորներ
Կատեգորիա:Սլովակ մանկավարժներ
Կատեգորիա:Պրահայի կոնսերվատորիայի շրջանավարտներ
Կատեգորիա:20-րդ դարի դասական կոմպոզիտորներ