Անդրես Էհին

**Անդրես Էհին** (, ), էստոնացի բանաստեղծ, գրող և թարգմանիչ։

## Կենսագրություն
Անդրես Էհինը ծնվել է 1940 թվականի մարտի 13-ին Տալլինում։ Նրա ծնողները ծնունդով եղել են Ռուսաստանից, սակայն հաճախել են գերմանական լյութերական դպրոցներ։ 1921 թվականին նրանք ստացել են Էստոնիայի քաղաքացիություն։ Ընտանիքում խոսել են էստոներեն, ռուսերեն և գերմաներեն, իսկ որպես օտար լեզու իմացել են ֆրանսերեն։ Անդրես Էհինի հայրն աշխատել է հարկային գերատեսչությունում, իսկ մայրը՝ որպես թարգմանչուհի, աշխատել է Էստոնիայի արտաքին գործերի նախարարությունում։

1958 թվականին դպրոցն ավարտելուց հետո Անդրես Էհինը սովորել է Տարտուի համալսարանի պատմաբանասիրական ֆակուլտետում, որտեղ մինչև 1964 թվականն ուսումնասիրել է ուգրո-ֆիննական լեզուներ։ 1964-1965 թվականներին Անդրես Էհինը գերմաներեն է դասավանդել Յամալ-Նենեցյան ինքնավար օկրուգի Ռատտաս սելկուպական գյուղում։ 1964 թվականից մինչև 1972 թվականը նա եղել է էստոնական մշակութային տարբեր ամսագրերի խմբագիր։ 1974 թվականից Անդրես Էհինն աշխատել է որպես արտահաստիքային հեղինակ և գրող։

1975 թվականին Անդրես Էհինն ամուսնացել է գրող և թարգմանիչ Լի Սեպելի (ծնվել է 1943 թվականին) հետ։ Նրանք ունեն մեկ դուստր՝ բանաստեղծուհի Քրիստինա Էհինը։ 1968 թվականից մինչև 1989 թվականը Անդրես Էհինը եղել է Կոմունիստական կուսակցության անդամ։ Էստոնիայի անկախացումից հետո հարել է էստոնական կանաչ շարժմանը։

Անդրես Էհինի ստեղծագործություններում խիստ նշանակալի է սյուրռեալիզմի ազդեցությունը։ Դրանից բացի նրա ստեղծագործությունների վրա զգալի է նաև մոդեռնիզմի ու էքսպրեսիոնիզմի ազդեցությունը։ Բանաստեղծուհի Ելենա Սկուլսկայան ասել է. «*Անդրե Էհինը, հավանաբար, էստոնացի ամենասրամիտ բանաստեղծն է։ Նրա բանաստեղծություններում չեն հանդիպում մեռածներ. ամեն ինչ կենդանի է. և՛ բնությունը, և՛ իրերը, և՛ մեր սովորությունները...*»:

Անդրես Էհինն արժանացել է էստոնական բազմաթիվ գրական մրցանակների, որոնց թվում է Յուհան Լիյվի անվան մրցանակը (2004)։ Անդրես Էհինի ստեղծագործությունները թարգմանվել են ռուսերեն, լատվիերեն, լիտվերեն, ղազախերեն, ֆիններեն, շվեդերեն, անգլերեն, գերմաներեն, դանիերեն, ֆրանսերեն, հունգարերեն և իսպաներեն։

Անդրես Էհինը մահացել է 2011 թվականի դեկտեմբերի 10-ին։ Թաղվել է Տալլինի Անտառային գերեզմանատանը։

## Բանաստեղծությունների ժողովածուներ
* *Hunditamm* (1968)
* *Uks lagendikul* (1971)
* *Luba linnukesel väljas jaurata* (1977)
* *Vaimusõõrmed* (1979)
* *Tumedusi rüübaten* (1988)
* *Täiskuukeskpäev* (1990)
* *Täiskuukeskpäev. Valitud luuletusi 1959-1988* (1990, անթոլոգիա)
* *Teadvus on ussinahk* (1995)
* *Alateadvus on alatasa purjus* (2000, ժողովածու)
* *Paluteder да mutrikorjaja* (2004, նաև թարգմանված բանաստեղծություններ)

## Արձակ
* *Karske õhtupoolik* (1972 г., պիես, Lembit Vahak կեղծանունով)
* *Ajaviite peerud lähvad lausa lõkendama* (1980, պատմվածքներ)
* *Rummu Jüri mälestused* (1996, վեպ)
* *Seljatas sada meest* (1998, վեպ)
* *Tagaaetav* (2000, պիես)

## Ծանոթագրություններ

## Գրականություն
* Писатели Советской Эстонии: биобиблиографический словарь. 1984.
* Andres Ehin: Täiskui. Koostaja Arne Merilai. Tartu: Tartu Ülikooli Kirjastus 2012.
* Hanns Grube: Ehin ist wieder da. In: estonia 2/1996, S. 44-46.
* An Interview with Andres Ehin. In: Estonian Literary Magazine 5 (1997), S. 8-9.
* Aare Pilv: A funny and warm family. In: Estonian Literary Magazine 17 (2003), S. 20-23.
* Taimi Paves: Andres Ehin. Beyond the Empire of Signs. In: Estonian Literary Magazine 32 (2011), S. 22-31.

## Արտաքին հղումներ
* Էհին Անդրեսի կենսագրությունը  (Estonian Literature Information Centre)
* Էհին Անդրեսի բանաստեղծությունները  (էստոներեն)
* 

Կատեգորիա:Էստոնացի բանաստեղծներ
Կատեգորիա:Էստոնացի գրողներ
Կատեգորիա:Էստոնացի թարգմանիչներ
Կատեգորիա:Խորհրդային բանաստեղծներ
Կատեգորիա:Խորհրդային գրողներ
Կատեգորիա:Տալլինի Անտառային գերեզմանատանը թաղվածներ
Կատեգորիա:Տարտուի համալսարանի շրջանավարտներ