open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Աֆրիկյան գետնասկյուռ

**Աֆրիկյան գետնասկյուռ,** () Կենդանիների թագավորության, Քորդավորների տիպի, Կաթնասունների դասի, Կրծողների կարգի, Սկյուռանմանների ենթակարգի գետնասկյուռ, որը տարածված է Աֆրիկա մայրցամաքում։

Կենդանու լատիներեն անվանումը (*Xerus*) թարգմանաբար նշանակում է «չորասեր»։ Եվ իրոք, այս կենդանիները շատ չորասեր կրծողներ են։ Տարածված են Աֆրիկա մայրցամաքի միայն Հարավային փոքր հատվածում։ Ներկայումս պահպանվել են միայն Հարավաֆրիկյան Հանրապետությունում, Լեսոթոյում, Անգոլայում և Բոտսվանայում։ Ապրում են Աֆրիկայի սավաննաներում, արևոտ անտառներում, կիսաանապատներում և անապատներում։

## Կենսակերպ
Նրանք սնվում են բույսերի սերմերով և պտուղներով, ուտում են բույսերի և փոքր ծառերի արմատներ և սոխի (կամ սխտորի) գլուխ։ Նրանք լրջորեն վնաս են հասցնում Աֆրիկյան երկրների գյուղատնտեսությանը, բերքահավաքի եղանակին ուտելով գետնանուշի և բատատի (քաղցր կարտոֆիլ) բերքը։

Բացի հիմնական սննդից (բույսեր), նրանք սնվում են նաև որոշ միջատներով, փոքր սողուններով և թռչնի ձվերով։ Կա վարկած, որ գետնասկյուռերի մարմնի ջերմաստիճանը ձմռանը կարող է հասնել -2&nbsp;°C-ի, սակայն այդ տվյալները կասկածելի են թվում, քանի որ որոշ հետազոտություններ ցույց են տվել, որ մարմնի ջերմաստիճանը կարգավորող սպիտակուցները ձմռանը չեն հեռանում օրգանիզմից։

## Դասակարգում
Աշխարհում տարածված են Աֆրիկյան գետնասկյուռերի 3 ընտանիքի 4 ցեղատեսակ
* **Ենթաընտանիք՝** *Xerus*
** Կարմրավուն աֆրիկյան գետնասկյուռ (Xerus rutilus)
* Подрод *Euxerus*
** Բծավոր աֆրիկյան գետնասկյուռ (Xerus erythropus)
* **Ենթաընտանիք՝** *Geosciurus*
** Կապյան աֆրիկյան գետնասկյուռ (Xerus inauris)
** Դամարյան աֆրիկյան գետնասկյուռ (Xerus princeps)

## Ծանոթագրություններ

## Գրականություն

* Nowak, Ronald M. 1991. pp.&nbsp;577–8 *Walker's Mammals of the World* Fifth Edition, vol. I. Johns Hopkins University Press, Baltimore.
* Thorington, R. W. Jr. and R. S. Hoffman. 2005. Family Sciuridae. pp.&nbsp;754–818 *in* Mammal Species of the World a Taxonomic and Geographic Reference. D. E. Wilson and D. M. Reeder eds. Johns Hopkins University Press, Baltimore

## Պատկերասրահ

պատկեր:Ground Squirrel (Xerus inauris) (6492762723).jpg
պատկեր:Etosha National Park, Namibia (3030226430).jpg
պատկեր:Xerus inauris 1.jpg
պատկեր:South African Ground Squirrel IMGP1658.jpg
պատկեր:Ground Squirrels (Xerus inauris) (7011271439).jpg
պատկեր:RLNR 3260.webm
պատկեր:Borstenhoernchen-03.jpg
պատկեր:Borstenhoernchen-02.jpg


Կատեգորիա:Գետնասկյուռներ
Կատեգորիա:Քորդավորներ
Կատեգորիա:Կաթնասուններ
Կատեգորիա:Կրծողներ
Լենորդ Զաքարյան

**Լենորդ Արշավիրի Զաքարյան** (), հայ նկարիչ։

## Կենսագրություն
Լենորդ Զաքարյանը ծնվել է 1947 թվականին, Բերձորում։ 1973 թվականին ավարտել է Երևանի գեղարվեստի ուսումնարանը։ 1993 թվականից եղել է Ստեփանակերտի «Հակոբ Գյուրջյան կիրառական արվեստի ինստիտուտի» փոխտնօրեն, 2003 թվականից՝ ԼՂՀ նկարիչների միության նախագահ։

Ստեղծագործություններից գտնվում են Հայաստանի ազգային պատկերասրահում։

## Ստեղծագործություններ
Բնանկարներ՝
* «Հին կամուրջ», 1997
* «Իրիկնամուտ», 2000 
* «Բնանկար», 2000 
Նատյուրմորտներ՝
*«Երիցուկներ», 1997
*«Ծաղիկներով նատյուրմորտ», 1998

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Բերձոր քաղաքում ծնվածներ
Կատեգորիա:Հայ նկարիչներ
Կատեգորիա:Մարտի 7 ծնունդներ
Ձորենի

**Ձորենի**, հայկական հավանաբար արական անուն։ Ծագումն անորոշ է։ Տարբերակները հետևյալն են՝
* առաջացել է *ձոր* բառից և նշանակում է «ձորաբնակ» 
* *ծորենի* բառից՝ «ծոր պտղի թուփը» 
* ցորեն բառից

## Գործածություններ
* Ձորենի Խոսրովենց, որ գնել է մի հին Ավետարան (գրված 1310 թվականին Երզնկայում) և նվիրել Կարմիր խաչին (թվականն անհայտ)։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Հայկական արական անձնանուններ
Չնքուշի գավառակ

**Չնքուշ**, գավառակ Արևմտյան Հայաստանում, Դիարբեքիրի վիլայեթում` Արղանամադենի գավառում։ Գտնվում էր Արղանա գյուղաքաղաքից հարավ-արևմուտք։ Վարչական կենտրոնը Չնքուշ գյուղաքաղաքն է։

## Պատմություն
Բնակչությունը զանգվածային բնաջնջման ենթարկվեց 1915 թ.-ի Մեծ եղեռնի ժամանակ։

## Բնակչություն
Մեծ եղեռնի նախօրեին ապրում էին 15 000 հայեր։

## Տես նաև
* Դիարբեքիրի նահանգի հայաբնակ բնակավայրեր

## Ծանոթագրություններ

## Աղբյուրներ
* «Հայաստանի և հարակից շրջանների տեղանունների բառարան» (5 հատորով), 1986-2001 թթ., Երևանի Համալսարանի հրատարակչություն
* Արեւմտահայաստանի եւ Արեւմտահայութեան Հարցերու Ուսումնասիրութեան Կեդրոն

Կատեգորիա:Արևմտյան Հայաստանի գավառներ
Դաղազիրդաղ

**Դաղազիրդաղ**, լեռնաշղթա Թուրքիաի Սիիրթի մարզում՝ Սղերդ քաղաքիի շրջանում։ Բարձրությունը՝ 3050 մ։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Թուրքիայի լեռնաշղթաներ
Կատեգորիա:Լեռնաշղթաներ այբբենական կարգով
Կատեգորիա:Սիիրթի մարզ
Բատայսկ

**Բատայսկ**, քաղաք Ռուսաստանի Դաշնության Ռոստովի մարզում: Հիմնադրվել է 1769 թվականին, քաղաքի կարգավիճակ է ստացել 1938 թվականին:.

Բնակչությունը կազմում է 119 807 մարդ (2015)։

## Աշխարհագրություն
Քաղաքն ընկած է Կոյսուգ գետի վրա։ Դոնի Ռոստովից գտնվում է հարավ-արևելք 8 կմ հեռավորության վրա և համարվում է արբանյակ քաղաք։ Տարածքի մեծությունը՝ 77,68 կմ² է։ Հիմնականում ունի փողոցների ուղղանկյունաձև ցանց։ Թաղամասերի ճնշող մեծամասնությունը կառուցապատված է միհարկանի կարմիր աղյուսից տներով։

## Պատմություն
### Ստուգաբանությունը
Քաղաքի անվանման մասին կան մի քանի վարկածներ։ Վ. Գրաչյովի և Ն. Ռեշետնյակի գավառագիտական ակնարկներում նշվում է, որ Բատայսկը իր անունն ստացել է Բատայսու գետակի անվանումից, որն էլ իր հերթին կոչվել է Բաթու խանի գետ, որի հավաքակայանը, իբր թե, եղել է այդ վայրերում։ Սակայն հեղինակները չեն հրապարակել իրենց սկզբնաղբյուրները։ Սակայն գավառագետ Պ. Օնոկոլովը և ուրիշները չեն գտել ոչ մի ապացույց, որ այստեղ եղել են Բաթու խանի զորքերը, ինչպես նաև Օնոկոլովը նկատել է, որ 1747 թվականի քարտեզի վրա գետը նշված է եղել որպես Բատայ, աչ թե Բատայսու։ Մեկ ուրիշ տարբերակով ստուգաբանվում է որպես բա տայ սու՝ թյուրքերենով որպես «գետակով խոնավ ցածրավայր »։

### Հիմնադրումը, XVIII դար
XVIII դարի ընթացքում ներկայիս Բատայսկի տարածքը մի քանի անգամ Ռուսաստանից անցել է Թուրքիային և հակառակը։ Վերջնականապես Ռուսական կայսրության կազմ է մտել Ռուս-թուրքական պատերազմի արդյունքում 1768-1774 թվականներին, որից հետո նվաճված տարածքի վրա ձևավորվել է Ազովի նահանգը։ Սակայն այս շրջանի բնակեցումը սկսվել է դեռևս 1769 թվականին, երբ գեղջուկները անցնելով Դոն գետը հիմնավորվեցին Կոյսուգ գետի ափին և հիմնադրեցին Բատայսկը։ Հիմնականում այդ ժամանակահատվածում էլ գետի հոսանքի ներքին հատվածում զապորոժցիները հիմնադրեցին Կոյսուգի արվարձանը։

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Официальный портал Администрации города
* Официальный портал Батайской городской Думы
* Батайск: краеведческий портал
* Сайт газеты «Вперёд»
* Сайт газеты «Батайское время»
* Православные святыни города Батайска // Донской временник / Донская государственная публичная библиотека. Ростов-на-Дону, 1993‒2014

Կատեգորիա:1769 թվականին հիմնադրված բնակավայրեր
Կատեգորիա:Ռոստովի մարզի բնակավայրեր
Կատեգորիա:Ռոստովի մարզի քաղաքային բնակավայրեր
Ոսկե արատինգա

**Ոսկե արատինգա,** () Կենդանիների թագավորության, Քորդավորների տիպի, Ողնաշարավորների ենթատիպի, Թռչունների դասի, Թութականմանների կարգի թութակի տեսակ։

## Նկարագրություն
Մարմնի երկարությունը հասնում է 35-38 սմ-ի, իսկ պոչի երկարությունը՝ 16 սմ-ի։ Գրեթե ամբողջ մարմինը պատված է վառ դեղին փետուրներով։ Աչքերի շուրջը սպիտակ է։ Փետուրների հիմնական մասը դեղին է, սակայն թևերի ծայրի մի փոքր հատված ունի մուգ կանաչ գունավորում։ Պոչը դեղին է։ Ունի խոշոր և հզոր կեռ քիթ։

Համարվում են Լատինական Ամերիկայի Բրազիլիա պետության էնդեմիկ կենդանատեսակը։ Տարածված են Բրազիլիայի կենտրոնական և հյուսիսարևելյան շրջաններում՝ գետերի մոտակայքում։

Վայրի թռչուններ են և հաճախ հանդիպում են փոքրիկ խմբերով։ Բացառություն է կազմում միայն բազմացման շրջանը։ Ապրում են այնպիսի անտառներում, որոնք ավելի մոտ են որևէ գետին կամ այլ ջրատարածության։ Նախընտրում են բույն կառուցել ծառերի վրա։ Նրանք կարողանում են արագորեն թռչել մի ծառից մյուսը։ Չափազանց աղմկոտ թռչուններ են և նրանց ձայնը կարելի է լսել հեռվից։

## Բազմացում
Ոսկե արատինգաները բազմանում են ծառերի վրա և ձվադրում ծառերի վրա, դնելով 3-5 ձու։ Թռչունների ինկուբացիոն շրջանը տևում է 22-ից 24 օր, սակայն նորածին ձագերը կարողանում են բնից հեռանալ 6-7 շաբաթական հասակում։

## Պատկերասրահ

Image:Golden Conure Guaruba guarouba Feeding 2134px.jpg
Image:Golden Conure Guaruba guarouba Eating 2550px.jpg
Image:Golden Conure Guaruba guarouba Tail 2640px.jpg
Image:Golden Conure Guaruba guarouba Tail Closeup 2800px.jpg
image:Ararajuba (8496783290).jpg
Guaruba guarouba MHNT.ZOO.2010.11.148.2.jpg |Museum specimen 


## Գրականություն
* Винокуров А. А. Редкие птицы мира. – М.: Агропромиздат, 1987. — 207 с
* Иерусалимский И. Попугаи и певчие птицы: виды, содержание, обучение. — Ростов-на-Дону: Владис, 2001. — 320 с ISBN 5-94194-073-4

Կատեգորիա:Թութակներ
Կատեգորիա:Բրազիլիայի կենդանական աշխարհ
Ժենույյո

**Ժենույյո** (), կոմունա Ֆրանսիայում, մտնում է Ռոն Ալպեր մարզի կազմի մեջ։ Մտնում է Տուասսե կանտոնի կազմի մեջ։ Կոմունայի օկրուգը Բուրկ ան Բրեսն է։

Կոմունայի INSEE կոդը՝ 01169։

## Աշխարհագրություն
Կոմունան Փարիզ քաղաքից գտնվում է 360 կմ հարավ-արևելք, Դեպի հյուսիս՝ Լիոն քաղաք, 45 կմ է և 36 կմ արևմուտք Բուրկ ան Բրեսից։

Կոմունայի արևմուտքում հոսում է Սոնա գետը։

## Կլիմա
Կլիման Ցամաքային է՝ ցուրտ ձմեռներով և տաք ամառներով։ Անձրևներ լինում են հիմնականում ամռանը։

## Բնակչություն
Կոմունայի բնակչությունը 2010 թվականին կազմել է 609 մարդ։

## Քաղաքապետեր

## Տնտեսություն
2010 թվականին աշխատունակ տարիքի (15-64 տարեկան) ունեցող 391 մարդկանցից 325-ը տնտեսապես ակտիվ են եղել, 66-ը `պասիվ (ակտիվության ցուցանիշը` 83,1% է, 1999 թվականին՝ 77,0%)։ 325 ակտիվ բնակիչներից աշխատել են 310-ը (158 տղամարդ, 152 կին), գործազուրկ եղել են 15-ը (3 տղամարդ, 12 կին)։ 66 պասիվներից 29 հոգի եղել են աշակերտ կամ ուսանող, 24-ը՝ թոշակառու, 13 պասիվ են եղել այլ պատճառներով։

## Տեսարժան վայրեր
* Շավանիոյի դղյակը (XII դար) 1942 թվականից։
* Սբ. Պետրայի եկեղեցի (XVIII դար)

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* 
* 

Կատեգորիա:Ֆրանսիայի բնակավայրեր
Դալիքթեքե

**Դալիքթեքե**, լեռնագագաթ Սյունիքի բարձրավանդակում, նրա ծայր հարավային մասում։ Բարձրությունը՝ 2146 մ։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Սյունիքի բարձրավանդակ
Կատեգորիա:Լեռներ այբբենական կարգով
Կատեգորիա:Արցախի Հանրապետության լեռներ
Դաշբուռուն (լեռ, Աղրը)

**Դաշբուռուն**, լեռ Թուրքիայի Իգդիրի մարզում՝ Հայկական Պար լեռնահամակարգում։ Մեծ Մասիսից 26-28 կմ հարավ, Սուրմալուի դաշտի հարավ-արևելքում։ Բարձրությունը՝ 961 մ։ Համանուն գյուղից հարավ։ Դրանից արևելք գտնվում է Շոռգյոլ լճակը։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Իգդիրի մարզի լեռներ
Կատեգորիա:Հայկական Պար
Դալուլուդաղ

**Դալուլուդաղ**, լեռ Հայաստանի Սյունիքի մարզում, Զանգեզուրի լեռնաշղթայի կենտրոնական հատվածում, Սիսիանից արևմտյան կողմում։ Բարձրությունը՝ 3180 մ։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Սյունիքի մարզի լեռներ
Կատեգորիա:Զանգեզուրի լեռնաշղթա
Դամիրբուլաղ (լեռ)

**Դամիրբուլաղ**, *Դամյուրբուլաղ, Դամրբուլաղ, Երկաթաղբյուր*, լեռ Ղարաբաղի բարձրավանդակում՝ նրա հյուսիսային մասում։ Բարձրությունը 2227 կիլոմետր է։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Սյունիքի բարձրավանդակ
Կատեգորիա:Արցախի Հանրապետության լեռներ
Դալիսխանա

**Դալիսախանա**, լեռնագագաթ և հնավայր Թուրքիայի Արդվինի մարզում, Պոնտական լեռների արևելյան հատվածում, Արդվին քաղաքից մոտ 8-9 կմ արևելք, Ճորոխ գետի աջ կողմում։ Լանջերն անտառապատ են։ Նշմարվում են կառույցների հիմքեր և գերեզմանաքարեր։ Բարձրություն՝ 2046 մ։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Արդվինի մարզի լեռներ
Կատեգորիա:Լեռներ այբբենական կարգով
Դաշօլուգ

**Դաշօլուգ**, լեռնագագաթ Լեռնային Կիլիկիայում՝ Կիլիկյան Տավրոսյան լեռնահամակարգում։ Տեղակայված է Բուլղար լեռներում։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Կիլիկիայի լեռներ
Կատեգորիա:Բուլղար լեռնաշղթա
Դաշտի Արզան

**Դաշտի Արզան**, լճակ Հայկական լեռնաշխարհում, Արևմտյան Տիգրիսի վերին հոսանքի շրջանում, Ծովք լճակից ոչ հեռու։ Բարձրադիր է, ունի պարզկա ջուր։ Ձկնառատ է։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Թուրքիայի լճեր
Կատեգորիա:Խարբերդի նահանգ
Դաշյուրդ

**Դաշյուրդ**, լեռնագագաթ Թուրքիայի Աղրըի մարզում, Հայկական Պար լեռնահամակարգում՝ Ալաշկերտից հյուսիս։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Լեռներ այբբենական կարգով
Կատեգորիա:Հայկական Պար
Կատեգորիա:Աղրըի մարզի լեռներ
Դամ Դարա

**Դամ Դարա,** գետակ Արաքսի ավազանում, Դեղին (Զանգիմար) գետի համակարգում։

## Գրականություն
* «Հայաստանի եւ հարակից շրջանների տեղանունների բառարան» Թ. Խ. Հակոբյան, Ստ.Տ. Մելիք-Բախշյան, Հ.Խ. Բարսեղյան։ Երեւանի Համալսարանի Հրատարակչություն, Երևան, 1986։

Կատեգորիա:Արաքսի ավազանի գետեր
Կատեգորիա:Հայկական լեռնաշխարհի գետեր
Դալմոնչայ

**Դալմոնչայ**, գետակ Միջերկրական ծովի ավազնում։ Հոսում է Կիլիկիայի արևմտյան մասով՝ Հին Կիբյուռայի շրջանով։ Արևմտահայերեն տառադարձությամբ հայտնի է որպես *Տալմոնչայ*։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Կիլիկիայի գետեր
Կատեգորիա:Միջերկրական ծովի ավազանի գետեր
Դաղդաղն

**Դաղդաղն**, լեռ Հայաստանի հարավում՝ Վայքի լեռնաշղթայում։ Տեղակայված է Վայոց ձորի մարզում՝ Արենի գյուղից մոտ 13 կմ հյուսիս-արևմուտք։ Բարձրությունը 2129 մ։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Վայոց ձորի մարզի լեռներ
Կատեգորիա:Վայքի լեռնաշղթա
Դալից Վար Յաթաղ

**Դալից Վար Յաթաղ**, լեռ Վրաստանի Ախալցխայի շրջանում Փոքր Կովկաս լեռնային համակարգում։ Նշանակված է Կովկասի 5֊վերստանոց քարտեզում։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Վրաստանի լեռներ
Կատեգորիա:Ախալցխայի շրջան
Դաշբուռուն (լեռ, Ախալքալաք)

**Դաշբուռուն**, լեռ Վրաստանում, Ախալքալաքի սարավանդում։ Բարձրությունը 1702 մ է։ Նշանակված է Կովկասի 5-վերստանոց քարտեզում։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Վրաստանի լեռներ
Կատեգորիա:Ախալքալաքի սարահարթ
Ձուիկ

**Ձուիկ**, հայկական իգական անուն։ Առաջացել է հայերեն *ձու* բառի փաղաքշական ձևից (Պոլսի բարբառով նշանակում է «թեթևսոլիկ»)։ Հիշատակվել է մեկ անգամ՝ 5-րդ դարում։

## Գործածություններ
* Ձուիկ, դուստր Վասակ Արծրունու և քույր Աղան Արծրունու, կին Հմայակ Մամիկոնյանի՝ եղբոր քաջն Վարդանի, Վահան Մամիկոնյանի մայրն է։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Հայկական իգական անձնանուններ
Դալիկդաղ

**Դալիկդաղ**, լեռ Թուրքիայի Իգդիրի մարզում, Հայկական Պար լեռնահամակարգում, Մեծ Մասիսից ավելի քան 26 կմ հյուսիս-արևմուտք։ Բարձրությունը 943 մ է։ Իգդիրից Կարակոյունլու գյուղ տանող ճանապարհի աջ կողմը։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Իգդիրի մարզի լեռներ
Դամբուլդաղ

**Դամբուլդաղ**, լեռ Թուրքիայի Էրզրումի նահանգում, Անտիպոնտական լեռնահամակարգում, Օլթի քաղաքից մոտ 20 կմ հարավ, Օլթի գետի աջ կողմում։ Լանջերը տեղ-տեղ պատված են անտառներով։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Անտիպոնտական լեռնահամակարգ
Կատեգորիա:Էրզրումի մարզի լեռներ
Դաշթափա (լեռ)

**Դաշթափա**, լեռնագագաթ Իրանի Արևելյան Ադրբեջան նահանգում, Ուրմիա լճի ավազանում, լճից հարավ֊արևելք։ Այստեղ համանուն հնավայրում պահպանված է ուրարտական Մենուա թագավորի սեպագրի արձանագրություններից մեկը։ Լեռնագագաթը հրաբխային ծագում ունի և կազմված է կապտավուն որձաքարերից։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Լեռներ այբբենական կարգով
Կատեգորիա:Իրանի լեռներ
Կատեգորիա:Արևելյան Ադրբեջան նահանգ
Դարայուրտ (գետակ)

**Դարայուրտ**, գետակ Արաքսի ավազանում, Ողջի գետի ձախակողմյան վտակ Գեղիի ձախ օժանդակը։ Կա նաև համանուն աղբյուր՝ Արփա գետի վերին հոսանքում։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Հայաստանի գետեր
Դակայլ

**Դակայլ**, լեռնագագաթ Հայկական լեռնաշխարհում, Մեծ Զավ գետի միջին հոսանքի ձախ կողմում, Ջելու լեռնաշղթայում։ Բարձրությունը 4270 մետր։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Լեռներ այբբենական կարգով
Կատեգորիա:Հայկական Տավրոս
Կատեգորիա:Հաքյարիի մարզի լեռներ
Դարբասի գետ

**Դարբասի գետ**, *Արբաշգետ* գետակ Արաքսի ավազանում, Որոտանի վտակ Լորձորի աջակողմյան օժանդակը։ Սկիզբ է առնում Բարգուշատի լեռնաշղթայի լանջերից և Շենաթաղին է միանում Լեռնաշեն գյուղի մոտ։ Երկարությունը մոտ 10 կմ։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Սյունիքի մարզի գետեր
Կատեգորիա:Շենաթաղ գետի վտակներ
Դալիթափա

**Դալիթափա**, լեռնագագաթ Պոնտական լեռնահամակարգում, նրա արևմտյան հատվածի ամենաբարձր գագաթն է։ Բարձրությունը 2600 մ է։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Տրապիզոնի մարզի լեռներ
Կատեգորիա:Պոնտոսի լեռնային համակարգ
Դարագյոզ

**Դարագյոզ**, լեռ Հայկական Պար լեռնահամակարգի կենտրոնական հատվածում, Սինակ լեռնագագաթից հյուսիս֊արևելք։ Բարձրությունը 1811 կմ։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Հայկական Պար
Կատեգորիա:Աղրըի մարզի լեռներ
Դարաքենդ (ձոր)

**Դարաքենդ**, ձոր և գետակ Արաքսի ավազանում։ Գետակը սկիզբ է առնում Հայկական Պար լեռնահամակարգի Բարդող լեռների լանջերից։ Այս ձորահովիտը մի առանձին գետախումբ էր, որը մտնում էր Երևանի խանության Դարաքենդ֊Փարչենի մահալի մեջ, որը հետագայում դառնում է Երևանի նահանգի Սուրմալուի գավառի Դարաքենդ֊Փարչենի ոստիկանական շրջանի։ Այստեղ էր գտնվում «Ասլան» կոչվող իջևանատունը։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Արաքսի ավազանի գետեր
Կատեգորիա:Թուրքիայի գետեր
Դավաբոյնի

**Դավաբոյնի**, հրավանդակ և լեռ Վանա լճի հարավային եզրին, պատմական Ռշտունիք գավառում, Շատվան գյուղի մոտ։ Լեռան անտառապատ լանջին գտնվում էր Դավաբոյնի սուրբ Հարություն վանքը։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Հայկական Տավրոս
Կատեգորիա:Վանի մարզի լեռներ
Դարբ ալ-Կանկարում

**Դարբ Ալ Կանկարում **, Դերբ ալ Կանկարում, Կանկրուտ, լեռնանցք Կիլիկիայում, Զեյթունի մոտակայքում։ Այստեղ 950 թվականի նոյեմբերի 20-ին տեղի է ունեցել ճակատամարտ։
## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Կիլիկիայի լեռնանցքներ
Կատեգորիա:Լեռնանցքներ այբբենական կարգով
Դաշքենիջուր

**Դաշքենիջուր**, գետակ Սևանի լճի ավազանում, Մասրիկ գետի ձախակողմյան վտակը։ Հոսում է ՀԽՍՀ Վարդենիսի շրջանով։ Երկար՝ 18 կմ։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Գեղարքունիքի մարզի գետեր
Կատեգորիա:Մասրիկ գետի վտակներ
Disclaimer (ալբոմ)

**Disclaimer**, Seether խմբի ալբոմ։ Ալբոմը թողարկվել է 2002 թվականի օգոստոսի 20-ին։ Ալբոմը Փոսթ-գրանջ ժանրի է։ Մի շարք երգեր ձայնագրվել են առաջին Fragile ալբոմից։

## Ստեղծագործությունների ցանկը

## Վարկանիշային աղյուսակ

## Ձայնագրման մասնակիցներ
* Շոն Մորգան - վոկալիստ
* Դել Ստյուարտ - բաս կիթառ
* Ջոշ Ֆրես - հարվածային գործիքներ

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Ալբոմի էջը seether.com կայքում

Կատեգորիա:2002 ալբոմներ
Դարաբի գետ

**Դարաբի գետ**, *Դարաբիչայ, Տառապի, Տառապի գետ, Տուռապի*, գետակ Արածանիի աջակողմյան վտակը։ Սկիզբ է առնում Հայկական Պար լեռնաշղթայի հարավային ստորոտից և հոսում Ալաշկերտի դաշտով՝ համանուն գյուղի մոտով։ Մայր գետին միանում Կարաքիլիսա գյուղաքաղաքից արևմուտք։ Արևմտահայերեն տառադարձությամբ՝ *Տառապի գետ*։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Թուրքիայի գետեր
Կատեգորիա:Արածանի գետի վտակներ
Դժնկուտ

**Դժնկուտ**, գյուղ Թուրքիայում, Կիլիկիայի հյուսիսային մասում, Մարաշի գավառում, Հեքիմխան գյուղից 2֊3 կմ հեռավորությամբ, շջակայքում տեղադրված է համանիւն սարավանդում։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Կիլիկիայի գյուղեր
Կատեգորիա:Մարաշի մարզի բնակավայրեր
Դարպաս (սարավանդ)

**Դարպաս**, սարավանդ Լոռիում, պատմական Լոռի քաղաքի ավերակների շրջանում։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Լոռու մարզի հարթավայրեր
Կատեգորիա:Սարավանդներ այբբենական կարգով
Կատեգորիա:Ստեփանավան համայնք
Դեղթափ

**Դեղթափ**, *Ագտաղ, Աղդայի լեռ, Աղդաղ, Աղտայի լեռ, Դեղտաբ, Թուղատ, Սպիտակ լեռ*, լեռ Հայկական լեռնաշխարհում՝ Բյուրակն բարձրավանդակի հյուսիսային մասում։ Հարավում միանում է Խալիաս լեռանը, իսկ արևելքում հասնում է մինչև Արածանիի հովիտը։ Կրաքարային է, սպիտակ տեսքով (այստեղից էլ նրա անվանումը)։ Բուսականությունը շատ աղքատ է, խիստ սակավաջուր։ Բարձրությունը մոտ 1900 մետր է։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Բյուրակն լեռնավահան
Կատեգորիա:Թունջելիի մարզի լեռներ
Դաստագիր (հանքային աղբյուր)

**Դաստագիր**, հանքային աղբյուր Լեռնային Ղարաբաղում, Ջրաբերդի (այժմյան Մարտակերտի) շրջանում՝ Դաստակերտ ավերակի գյուղի մոտ։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Աղբյուրներ այբբենական կարգով
Կատեգորիա:Արցախի աղբյուրներ
Կատեգորիա:Հանքային աղբյուրներ
Դաշքեսան (լեռ, Վրաստան)

**Դաշքեսան**, լեռ Վրաստանի Մառնեուլի մունիցիպալիտետում, Վիրահայոց լեռներում, Շահումյան քաղաքից մոտ 13 կմ հյուսիս-արևմուտք։ Բարձրությունը 1100 մ։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Վրաստանի լեռներ
Կատեգորիա:Մառնեուլի շրջան
Դաջալաբաշի

**Դաջալաբաշի**, լեռ Թուրքիայի Էրզրումի նահանգում, Անտիպոնտական լեռնահամակարգում, նրա հյուսիսարևելյան մասում, Օլթի քաղաքից մոտ 21 կմ հյուսիս-արևմուտք, Օլթի գետի ձախակողմյան վտակներից մեկի վերին հոսանքում։ Լանջերը պատված են անտառներով։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Անտիպոնտական լեռնահամակարգ
Կատեգորիա:Էրզրումի մարզի լեռներ
Ժեովրեսե

**Ժեովրեսե** (), կոմունա Ֆրանսիայում, մտնում է Ռոն Ալպեր մարզի կազմի մեջ։ Մտնում է Հարավային Օյոննա կանտոնի կազմի մեջ։ Կոմունայի օկրուգը Նանտյուանն է։

## Աշխարհագրություն
Կոմունան Փարիզ քաղաքից գտնվում է 380 կմ հարավ-արևելք, Դեպի հյուսիս՝ Լիոն քաղաք, 85 կմ է և 45 կմ արևելք Բուրկ ան Բրեսից։

Կոմունայի մեծ մասը ծածկված է անտառներով։

## Կլիմա
Կլիման ցամաքային է ցուրտ ձմեռներով և տաք ամառներով։ Անձրևներ լինում են հիմնականում ամռանը։

## Բնակչություն
Կոմունայի բնակչությունը 2010 թվականին կազմել է 903 մարդ։

## Քաղաքապետեր

## Տնտեսություն
2010 թվականին աշխատունակ տարիքի (15-64 տարեկան) ունեցող 607 մարդկանցից 480-ը տնտեսապես ակտիվ են եղել, 127-ը `պասիվ (ակտիվության ցուցանիշը` 79,1% է, 1999 թվականին՝ 76,1%)։ 480 ակտիվ բնակիչներից աշխատել են 451-ը (248 տղամարդ, 203 կին), գործազուրկ եղել են 29-ը (11 տղամարդ, 18 կին)։ 127 պասիվներից 48 հոգի եղել են աշակերտ կամ ուսանող, 31-ը՝ թոշակառու, 43 պասիվ են եղել այլ պատճառներով։

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Официальный сайт 
* 
* 

Կատեգորիա:Ֆրանսիայի բնակավայրեր
Դարինդերեսի

**Դարինդերեսի**, գետակ Սևանա լճի ավազանում, Մասրիկ գետի աջակողմյան վտակը։ Սկիզբ է առնում Արևելյան Սևանի լեռնաշղթայից։ Երկարությունը՝ 20 կմ։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Գեղարքունիքի մարզի գետեր
Կատեգորիա:Մասրիկ գետի վտակներ
Դաշտոկ (սարավանդ)

**Դաշտոկ**, սարավանդ (գետահովիտ) Սասունում, նրա հյուսիսային մասում։ 1904 թվականին Հայկական կոտորածից հետո այստեղ հիմնադրվեց Սեմալ (Սիմա) գյուղը։ 
## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Սարավանդներ այբբենական կարգով
Կատեգորիա:Թուրքիայի աշխարհագրություն
Դելիբաբա (լեռնանցք)

**Դելիբաբա**, լեռնանցք Հայկական լեռնաշխարհում՝ Հայկական Պար լեռնաշղթայում։ Գտնվում է Ալաշկերտի դաշտի արևմտյան մասում, Սուկավետ լեռնագագթի մոտ։ Հնում և միջին դարերում այստեղով է անցել Հայաստանի տարանցիկ ճանապարհներից մեկը, որն ուներ հետևյալ ուղղությունը․ Թավրիզ-Մակու-Բայազիտ, Կարին, Տրապիզոն։ Լեռնանցքի շրջանում պահպանվել են հին քարավանատան ավերակներ, իսկ դրանից ոչ հեռու նույնանուն գյուղ է, որի մոտ գտնվում է Մենուաի սեպագիր առձանագրություններից մեկը։ Կիրճի խորությունը 100 մ է, լայնությունը 2 մետր։ Այստեղ 1877-1878 թվականներին ռուս-թուրքական պատերազմների ժամանակ տեղի է ունեցել ճակատամարտ՝ Ա․ Տեր-Ղուկասովի հրամատարությամբ գործող ռուսական ջոկատի և թուրքական բանակի միջև։ Դելիբաբայի արևմտյան եզրին է գտնվում համանունը գյուղը։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Լեռնանցքներ այբբենական կարգով
Կատեգորիա:Հայկական լեռնաշխարհի լեռնանցքներ
Կատեգորիա:Թուրքիայի լեռնանցքներ
Դարադոքս

**Դարադոքս**, գետակ Միջերկրական ծովի ավազանում, Կիլիկիայում։ Ոմանք նույնացնում են նոր ժամանակների Զիհաբ գետի հետ։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Կիլիկիայի գետեր
Դալիգետ

**Դալիգետ**, *Բուգուր, Թուլլար*, գետակ Արաքսի ավազանում, Որոտանի ձախակողմյան վտակը։ Սկիզբ է առնում Սյունիքի հյուսիսային մասից և մայր գետին է միանում Սիսիանի շրջանի Բորիսովկա գյուղում։ Երկարությունը՝ 26 կիլոմետր։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Սյունիքի մարզի գետեր
Կատեգորիա:Որոտան գետի վտակներ
Դիքգյունեյ

**Դիքգյունեյ**, լեռ Կարսի սարահարթում։ Տեղակայված է Կարզի մարզում՝ Բոզաթ գյուղից 4֊5 կմ հյուսիս֊արևելք։ Նշանակված է Կովկասի 5֊վերստանոց քարտեզում։ Ռուսերերն տառադարձությամբ՝ Տըկգյունեյ։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Կարսի մարզի լեռներ
Կատեգորիա:Կարսի սարահարթ
Դերին Սըրթ

**Դերին Սըրթ**, լեռ Հայկական լեռնաշխարհում, Անտիպոնտական լեռներում, Օլթիի շրջանում, Օլթի գետի ավազանում։ Հիշատակում է Ատրպետը։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Անտիպոնտական լեռնահամակարգ
Կատեգորիա:Էրզրումի մարզի լեռներ
Դալիգդաշ

**Դալիգդաշ**, լեռնագագաթ Հայաստանի Սյունիքի մարզում, Զանգեզուրի լեռնաշղթայում։ Գտնվում է Վահրավար գյուղից հյուսիս-արևմուտք։ Բարձրությունը՝ 2387 մ։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Լեռներ այբբենական կարգով
Կատեգորիա:Սյունիքի մարզի լեռներ
Դեմիրխան

**Դեմիրխան,** գետակ Արաքսի ավազանում՝ նրա աջակողմյան վտակը։ Սկիզբ է առնում Հայկական Պար լեռնաշղթայի հյուսիսային լանջերից և հոսում ներքին Բասենով։ Արևմտահայերեն տառադարձությամբ՝ Տեմիրխան։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Թուրքիայի գետեր
Կատեգորիա:Արաքսի ավազանի գետեր
Դելի Ջերմուկ

**Դելի Ջերմուկ**, հանքային ջրեր Հայկական լեռնաշխարհում, Բասենի դաշտում, Հասանկալայի շրջանում, Վ. Բասենի Օփուկ գետի մոտ։ Ջերմությունը մոտ 17° է, հորդաբուխ են, միանալով կազմում են գետակ։ Ունեն երկաթային ու ածխաթթվային բաղադրություն, դառնահամ են։ Այլ աղբյուրների համաձայն՝ ջրերն ունեն ծծմբային բաղադրություն, գետնի տակից շատրվանում են մեծ աղմուկով։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Հանքային ջրեր այբբենական կարգով
Կատեգորիա:Էրզրումի մարզ
Դելիըրմակ

**Դելիըրմաք**, գետ Սև ծովի ավազանում, Ալյուս (Կըզլ֊իրմակ) գետի համակարգում, Դելիըրմակ։
## Ծանոթագրություններ
Դելիբաբա (գետակ)

**Դելիբաբա**, գետակ Արաքսի ավազանում, վերջինիս աջակողմյան վտակը։ Սկիզբ է առնում համանուն լեռնանցքի տակից և մայր գետին միանում նույնանուն գյուղի մոտ։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Արաքսի ավազանի գետեր
Դից Մայրիի լեռներ

**Դից Մայրի**, լեռներ Մեծ Հայքի Այրարատ աշխարհի Գաբեղյանք գավառում, հավանաբար Հայկական Պար լեռնահամակարգում։ Այստեղ է վախճանվել Մեսրոպ Մաշտոցի և Սահակ Պարթևի աշակերտ Վարոսը։ Նրա շիրմավայրը որսերդները կոչել են գդուկ, որտեղ Կամսարականները կառուցել են Գտկո վանքը։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Հայկական լեռնաշխարհի լեռնաշղթաներ
Դարբնանց

**Դարբնանց**, Darbnanc՝ հնավայր ՀՍՍՀ Թումանյանի շրջանում, լորուտ գյուղի մոտ, Դարբնանց գոմեր ձմեռանոցի շրջակայքում։ Կան դամբարաններ։

## Ծանոթագրություններ
Դսիրմեն

**Դսիրմեն**, գետակ Սև ծովի ավազանում, Կալապակարաս գետի վերին հոսանքի աջ վտակը, մայր գետին է միանում Սպեր գյուղ֊քաղաքից մոտ 35 կմ հյուսիս֊արևեմուտք։ Նշանակված է Կովկասի 5֊վերսանոց քարտեզում։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Թուրքիայի գետեր
Կատեգորիա:Սև ծովի ավազանի գետեր
Բորուտա

**Բորուտա** (), կոմունա Իտալիայում, Սարդինիայի մարզում՝ Սասսարի գավառում։

Բնակչությունը կազմում է 318 մարդ (2008 թվականի տվյալներով), բնակչության խտությունը կազմում է 67 մարդ/կմ²։ Զբաղեցնում է 5 կմ² մակերես տարածք։ Փոստային ինդեքսն է՝ 7040։ Հեռախոսային կոդը՝ 079։

Բորուտան սահմանակից է Բեսուդե, Բոնանարո, Չերեմուլե, Թիեսի, Տորալբա համայնքներին։

Կոմունայի հովանավորն է Սուրբ Պետրոս առաքյալը։ Տոնը նշվում է հունիսի 29-ին։

## Ժողովրդագրություն
Բնակչության թվաքանակի փոփոխությունները.

Colors=
  id:lightgrey value:gray(0.9)
  id:darkgrey  value:gray(0.7)
  id:sfondo value:rgb(1,1,1)
  id:barra value:rgb(0.6,0.8,0.6)
ImageSize = width:455 height:373
PlotArea = left:50 bottom:50 top:30 right:30
DateFormat = x.y
Period = from:0 till:750
TimeAxis = orientation:vertical
AlignBars = justify
ScaleMajor = gridcolor:darkgrey increment:50 start:0
ScaleMinor = gridcolor:lightgrey increment:10 start:0
BackgroundColors = canvas:sfondo
BarData=
  bar:1861 text:1861
  bar:1871 text:1871
  bar:1881 text:1881
  bar:1901 text:1901
  bar:1911 text:1911
  bar:1921 text:1921
  bar:1931 text:1931
  bar:1936 text:1936
  bar:1951 text:1951
  bar:1961 text:1961
  bar:1971 text:1971
  bar:1981 text:1981
  bar:1991 text:1991
  bar:2001 text:2001
PlotData=
  color:barra width:20 align:left
  bar:1861 from:0 till: 533
  bar:1871 from:0 till: 548
  bar:1881 from:0 till: 629
  bar:1901 from:0 till: 689
  bar:1911 from:0 till: 744
  bar:1921 from:0 till: 726
  bar:1931 from:0 till: 655
  bar:1936 from:0 till: 675
  bar:1951 from:0 till: 649
  bar:1961 from:0 till: 563
  bar:1971 from:0 till: 519
  bar:1981 from:0 till: 446
  bar:1991 from:0 till: 377
  bar:2001 from:0 till: 318
PlotData=
  bar:1861 at: 533 fontsize:S text: 533 shift:(-8,5)
  bar:1871 at: 548 fontsize:S text: 548 shift:(-10,5)
  bar:1881 at: 629 fontsize:S text: 629 shift:(-10,5)
  bar:1901 at: 689 fontsize:S text: 689 shift:(-10,5)
  bar:1911 at: 744 fontsize:S text: 744 shift:(-10,5)
  bar:1921 at: 726 fontsize:S text: 726 shift:(-10,5)
  bar:1931 at: 655 fontsize:S text: 655 shift:(-10,5)
  bar:1936 at: 675 fontsize:S text: 675 shift:(-10,5)
  bar:1951 at: 649 fontsize:S text: 649 shift:(-10,5)
  bar:1961 at: 563 fontsize:S text: 563 shift:(-10,5)
  bar:1971 at: 519 fontsize:S text: 519 shift:(-10,5)
  bar:1981 at: 446 fontsize:S text: 446 shift:(-10,5)
  bar:1991 at: 377 fontsize:S text: 377 shift:(-10,5)
  bar:2001 at: 318 fontsize:S text: 318 shift:(-10,5)
TextData=
  fontsize:S pos:(20,20)
  text:Ըստ  ISTAT֊ի տվյալների


## Համայնքի վարչակազմ
* Հեռախոս՝ 079 824025 — 079 824048
* Էլեկտրոնային փոստ՝protocollo@pec.comune.borutta.ss.it
* Պաշտոնական կայք՝ http://www.comune.borutta.ss.it/

## Արտաքին հղումներ
* Պաշտոնական կայք 
* Վիճակագրություն ազգային ինստիտուտի 
* http://www.istat.it/english/ 

Կատեգորիա:Իտալիայի բնակավայրեր
Կատեգորիա:Իտալիայի քաղաքներ
Կատեգորիա:Սարդինիայի քաղաքներ
Դաշբաշի (լեռնաշղթա)

**Դաշբաշի**, լեռնաշղթա Զանգեզուրի լեռնահամակարգում՝ նրա հարավային հատվածում։ Ձգվում է Երնջակ և Գիրանչայ գետերի ջրբաժան հատվածում հյուսիսից հարավ ուղղությամբ՝ հարավում հասնելով մինչև Արաքս։ Բարձրությունը՝ 1720 մ։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Լեռնաշղթաներ այբբենական կարգով
Կատեգորիա:Հայկական լեռնաշխարհի լեռնաշղթաներ
Love Me Do

**Love Me Do**, Բիթլզ խմբի առաջին բրիտանական սինգլը և նրանց առաջին սկավառակը Parlophone լեյբլում։ Մեծ Բրիտանիայում սինգլը թողարկվել է 1962 թվականի հոկտեմբերի 5-ին և զբաղեցրել է 17-րդ հորիզոնականը վարկաշային աղյուսակում։ ԱՄՆ-ում այն թողարկվել է 1964 թվականին և զբաղեցրել է առաջին հորիզոնականը Billboard Hot 100 աղյուսակում։

## Երգի պատմությունը
Խմբի առաջին երգերից է։ Գրել է Փոլ Մաքքարթնին 16 տարեկան հասակում։ Ավելի ուշ Ջոն Լենոնը երգին ավելացրել է ութ տակտ և փոփոխել է հարմոնիան։

Love Me Do ձայնագրվել է երեք տարբերակներով, որոնցից յուրաքանչյուրում հարվածային գործիքներ նվագողը տարբեր է եղել։ 
* հունիսի 6, 1962 - Փիթ Բեսթ 
* սեպտեմբերի 4 - Ռինգո Սթար
* սեպտեմբերի 11 - Էնդի Ուայթ, իսկ Սթարը նվագել է տամբուրին։

Love Me Do ոչ մի անգամ չի թողարկվել ստերեո տարբերակով։

## Կատարումը
Սինգլի բրիտանական տարբերակները թողարկվել են The Beatles Rarities (Capitol SHAL 12060, 1980) և Past Masters ալբոմներում։

* Ջոն Լենոն - շրթնահարմոն, վոկալ
* Փոլ Մաքքարթնի - էլեկտրական բաս կիթառ, վոկալ
* Ջորջ Հարիսոն - ակուստիկ կիթառ
* Ռինգո Սթար - հարվածային գործիքներ

Սինգլի ամերիկյան տարբերակները թողարկվել են Please Please Me, Introducing... The Beatles ( Vee Jay VJLP 1062 / SR 1062, 1963), The Early Beatles, The Beatles’ Hits և 1 ալբոմներում։

* Ջոն Լենոն - շրթնահարմոն, վոկալ
* Փոլ Մաքքարթնի - բաս կիթառ, վոկալ
* Ջորջ Հարիսոն - ակուստիկ կիթառ
* Ռինգո Սթար - տամբուրին
* Էնդի Ուայթ - հարվածային գործիքներ

Anthology 1 ալբոմում․

* Ջոն Լենոն - շրթնահարմոն, վոկալ
* Փոլ Մաքքարթնի - էլեկտրական բաս կիթառ, վոկալ
* Ջորջ Հարիսոն - սոպրանո-վոկալ
* Փիթ Բեսթ - հարվածային գործիքներ

## Վարկանշային աղյուսակ

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Alan W. Pollack’s Notes on «Love Me Do»
* The Beatles Bible: Love Me Do
* Song-by-Song Listing for «Love Me Do» 
* What harmonica did John Lennon use to play the intro to «Love Me Do» and other songs by The Beatles?

Կատեգորիա:Բիթլզ խմբի երգեր
Կատեգորիա:Billboard Hot 100 գլխավորած սինգլներ
Դիտավոր

**Դիտավոր**, լեռ Փոքր Կովկաս լեռնահամակարգում, Վայոց ձոր գավառում։ Գնդեվանքի առաջնորդներից Սարգիսը այստեղից մի առու էր անցկացրել վանքի կալվածքները ոռոգելու համար։ Դիտավորի ստորոտներից է սկիզբ առնում Ձկնարած կոչված գետի ակունքը։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Վայոց ձորի մարզի լեռներ
Դերգյազին

**Դերգյազին**, լեռ Թուրքիայի Վանի նահանգում, Վանա լճի ավազանում, Բերկրի քաղաքից մոտ 17 կմ հեռու՝ Աբաղայի դաշտի հարավարևմտյան ծայրամասում։ Սրա հարավարևելյան լաջերից սկիզբ է առնում Սև ջուր գետի ակունքներից մեկը։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Ծաղկանց լեռնաշղթա
Կատեգորիա:Վանի մարզի լեռներ
Դերեի Շիրին

**Դերեի Շիրին**, լիճ Հայկական լեռնաշխարհում, արևմտահայերեն տառադարձությամբ՝ Տերեայի Շիրին։ Դերեի Շիրին պարսկերեն նշանակում է քաղցր ծով։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Թուրքիայի լճեր
Դարապիներու Ներքին

**Դարապիներու Ներքին**, գետակ Արածանիի ավազանում, Շառիան գետի վտակը։ Սկիզբ է առնում Ջրաբաշխ լեռնագագաթի փեշերից և մայր գետին միանում ձախ կողմից, նրա միջին հոսանքի շրջանում։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Թուրքիայի գետեր
Կատեգորիա:Շառիան գետի վտակներ
Դաղդաղան

**Դաղդաղան**, լեռնանցք Հայաստանում, Զանգեզուրի լեռնաշղթայում, Սյունիքի մարզի (նախկին Սիսիանի շրջանի) և Նախիջևանի Ինքնավար Հանրապետության սահմանագլխին, Բարձրավան գյուղից հարավ-արևմուտք։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Լեռնանցքներ այբբենական կարգով
Կատեգորիա:Զանգեզուրի լեռնաշղթա
Կատեգորիա:Սյունիքի մարզի լեռնանցքներ
Կատեգորիա:Նախիջևանի լեռնանցքներ
Դեմիրդաղ (բլրաշարք)

**Դեմիրդաղ**, բլրաշարք Փոքր Կովկաս լեռնահամակարգում, Երևանի նահանգի սահմաններում։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Բլուրներ այբբենական կարգով
Դեղթափ Գյադուկ

**Դեղթափ Գյադուկ**, լեռնանցք Հայկական լեռնաշխարհում, Բյուրական բարձրավանդակի արևելյան մասում, Խնուս գյուղաքաղաքից մոտ 18 կմ հյուսիս֊արևելք, Դեղթափ լեռան հարավ֊արևմտյան կողմում։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Լեռնանցքներ այբբենական կարգով
Կատեգորիա:Հայկական լեռնաշխարհի լեռնանցքներ
Կատեգորիա:Թուրքիայի լեռնանցքներ
Դամալվիայի լեռնանցք

**Դամալվիայի լեռնանցք**, լեռնանցք Հայկական լեռնաշխարհում, Արսիան-Սողանլու լեռնահամակարգում, Արդահանի շրջանում։ Նշանակված է Կովկասի 5-վերստանոց քարտեզում։ 
## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Լեռնանցքներ այբբենական կարգով
Կատեգորիա:Թուրքիայի լեռնանցքներ
Կատեգորիա:Արդահանի նահանգ
Դաշլը Թեփե

**Դաշլը Թեփե**, լեռ Թուրքիայի Էրզրումի նահանգում, Անտիպոնտական լեռնահամակարգում, Օլթի քաղաքից 13-13,5 կմ հարավ-արևելք, Օլթի գետի աջ կողմում։ Լանջերը տեղ-տեղ անտառապատ են։ Նշանակված է Կովկասի 5-վերստանոց քարտեզում։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Անտիպոնտական լեռնահամակարգ
Կատեգորիա:Էրզրումի մարզի լեռներ
Դառին (դաշտավայր)

**Դառին**, դաշտավայր Կուր և Արաքս գետերի ստորին հոսանքների շրջանում, Կասպից ծովի արևմտյան մասում։ Հնագույն ժամանակներից զգալի մասը մշակվում է։ Հատկապես հայտնի է եղել բամբակով։ Վարչականորեն հնում մտնում էր Մեծ Հայքի Փայտակարան աշխարհի մեջ։ Մոնղոլների տիրապետության շրջանում (XIII-XIV–րդ դարեր) խափանվել էին նրա ոռոգման առուները և մեծագույն մասը վերածվել էր անապատի։ Դառինը Արդբեջանի ԽՍՀ–ի մեջ մտնող հատվածն այժմ վերածված է ինտենսիվ գյուղատնտեսական շրջանի, որտեղ հիմնականում մշակում են բամբակենի։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Դաշտավայրեր այբբենական կարգով
Դեմիրդաղ (լեռ, Պոնտոս)

**Դեմիրդաղ**, Demirday՝ լեռնաճյուղ (և լեռնագագաթ) Պոնտական լեռներում, Տրապիզոնից արևելք, Սպեր քաղաքից մոտ 38 կմ հյուսիս։ Ունի երկու լեռնագագաթ, որոնցից մեկի բարձրությունը 3060 մ է, իսկ մյուսինը՝ 2861։ Նշանակված է Կովկասի 5-վերստանոց քարտեզում։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Լեռներ այբբենական կարգով
Կատեգորիա:Պոնտոսի լեռնային համակարգ
Կատեգորիա:Տրապիզոնի մարզի լեռներ
Դելիբեքիր

**Դելիբեքիր**, լեռնագագաթ Թուրքիայի Հաթայի մարզյում, Կիլիկիայի հարավարևելյան մասում, Ամանոսի լեռնաշղթայում, Ալեքսանդրետտա քաղաքից արևելք։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Կիլիկիայի լեռներ
Կատեգորիա:Հաթայի մարզ
Կատեգորիա:Լեռներ այբբենական կարգով
Դարի գլուխ

**«Դարի գլուխ»**, գերեզմանատուն Հայաստանի Գեղարքունիքի մարզի Գավառ քաղաքում, գործել է XV—XX դդ.: Այստեղ եղած խաչքարերից հատկապես հիշարժան է XVI դարի նշանավոր վարպետ Սիմոն կազմողից հայտնի միակ խաչքարը, որը գտնվում է գերեզմանատան սուրբ Ստեփանոս մատուռի հարավային պատի տակ։ Նշված է Գավառի պատմության և մշակույթի անշարժ հուշարձանների ցանկում։ Գերեզմանատան խաչքարերից մեկի վրա կա անձանագրություն Գավառնո ջրանցք կառուցման մասին։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Գավառի շենքեր և կառույցներ
Կատեգորիա:Հայաստանի գերեզմանատներ
Դելիքթաշ (լեռնաբազուկ)

**Դելիքթաշ**, լեռնաբազուկ լեռնային Կիլիկիայում, Ալադաղ լեռներում, Էսկիմադենից մոտ 9 կմ արևելք։ Ամռանը այստեղ իրենց վրաններն են խփում անասնապահ քոչվորները։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Կիլիկիայի լեռնաշղթաներ
Դեղառ

**Դեղառ**, լեռ՝ Հայկական լեռնաշխարհում, Հայկական Տավրոսի կենտրոնական հատվածում, Սպարկերտի շրջանում։ Ավանդության համաձայն՝ ոչխարները այստեղ արածելու ժամանակ թունավորվում են և սատկում։ Իբր դրա համար է որ լեռը կոչում են՝ Դեղառ։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Հայկական Տավրոս
Կատեգորիա:Բիթլիսի մարզի լեռներ
Դաշբիլաքան

**Դաշբիլաքան**, լեռ Վարդենիսի լեռնաշղթայում։ Մեծ Ալագյոլ լճից մոտ 6 կմ արևմուտք։ Բարձրությունը՝ 3480 մ։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Վարդենիսի լեռնաշղթա
Կատեգորիա:Գեղարքունիքի մարզի լեռներ
Կատեգորիա:Լեռներ այբբենական կարգով
Դմանիսի լեռնաշղթա

**Դմանիսի լեռներ,** լեռնաշղթան հիշատակվում է վրաց անանուն հեղինակի կողմից։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Քվեմո Քարթլիի մարզի աշխարհագրություն
Կատեգորիա:Փոքր Կովկաս լեռնային համակարգ
Կատեգորիա:Վրաստանի լեռնաշղթաներ
Կատեգորիա:Դմանիսի շրջան
Դիշանց

**Դիշանց**, գյուղ Արևմտյան Հայաստանում, Էրզրումի վիլայեթի Սպերի գավառակում։ Գտնվում էր Սպեր քաղաքից մոտ 15 կմ հարավ-արևելք, մի փոքրիկ գետակի անտառապատ հովտում։

Բնակչության մասին տվյալներ չեն պահպանվել։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Արևմտյան Հայաստանի գյուղեր
Կատեգորիա:Սպերի շրջանի համայնքներ
Դամբլա Կուրուն

**Դամբլա-Կուրուն**, լեռ Թուրքիայի Արդվինի մարզում, Պոնտական լեռնահամակարգում, նրա արևելյան հատվածում, Ճորոխ գետի ձախ կողմում, Արդվին քաղաքից մոտ 15 կմ հարավ-արևմուտք։ Բարձրությունը՝ 2962 մ։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Արդվինի մարզի լեռներ
Դերեի Դարագուզ

**Դերեի Դարագուզ**, գետակ Արաքսի ավազանում, Կոտուրի ձախակողմյան վտակը։ Հոսում է հյուսիսից հարավ և մայր գետին միանում Կոտուր գյուղաքաղաքից մոտ 16֊17 կմ արևելք։
## Ծանոթագրություններ
Ճար (անձնանուն)

**Ճար**, հայկական արական անուն։ Առաջացել է հայերեն *ճար*՝ «դեղ» բառից։ Հիշատակված է 12-րդ դարից։

## Գործածություններ
* Ճար, հայր Ումեկի, պապ Քարիմատինի, Ճարի և Վախթանգի՝ իշխանաց Տփղիսի, ով 1202 թվականին Ճահուկի Ապարաներում մի խաչքար է կանգնեցրել։
* Ճար, իշխան Մածկերտցի, որդի Ումեկի և թոռն նախորդ Ճարի, եղբայր Քարիմատինի և Վախթանգի, գնել է Յովս գյուղը։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Հայկական արական անձնանուններ
Դավուդան Սու

**Դավուդան Սու**, գետ Արածանիի ավազանում, Գոյնուկ-սուի ձախակողմյան վտակը։ Սկիզբ է առնում Բյուրակն-Մնձուրյան լեռնահամակարգի արևելյան հատվածից և մայր գետին միանում Գենջ գյուղաքաղաքից մոտ 45 կմ արևմուտք։ Ավազանն ամբողջությամբ անտառապատ է։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Թուրքիայի գետեր
Դեյունդաղի

**Դեյունդաղի** *Դեյունդաղը, Տեյունդաղը, Տեյունդաղի*, լեռներ Հայկական լեռնաշխարհում, Անտիպոնտական լեռնահամակարգի հյուսիսարևելյան հատվածում։ Ձգվում են Թորթում լճի արևելյան ափին զուգահեռ՝ հյուսիս-արևելքից հարավ-արևմուտք։ Լանջերն անտառազուրկ են։ Նշանակված է Կովկասի 5-վերստանոց քարտեզում։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Էրզրումի մարզի լեռնաշղթաներ
Կատեգորիա:Անտիպոնտական լեռնահամակարգ
Դամիրլի-գափու

**Դամիրլի-գափու**, գյուղակ Արևմտյան Հայաստանում, Էրզրումի նահանգում, Բայազետի գավառի համանուն գավառակում։ Դամիրլի Գափուից բացի նույն գավառակում հիշատակվում են նաև Դամիրլի-գափու Ստորին գյուղը։

Բնակչության մասին տեղեկություններ չեն պահպանվել։

## Տես նաև
* Էրզրումի նահանգի հայաբնակ բնակավայրեր

## Ծանոթագրություններ

## Աղբյուրներ
* «Հայաստանի և հարակից շրջանների տեղանունների բառարան» (5 հատորով), 1986-2001 թթ., Երևանի Համալսարանի հրատարակչություն
* Արեւմտահայաստանի եւ Արեւմտահայութեան Հարցերու Ուսումնասիրութեան Կեդրոն

Կատեգորիա:Արևմտյան Հայաստանի գյուղեր
Եղիովիտ (գետակ)

**Եղիովիտ**, գետակ Սև ծովի ավազանում։ Հոսում է Համաշենի շրջանով։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Թուրքիայի գետեր
Դարյունից Ջերմուկ

**Դարյունից Ջերմուկ**, հանքային ջրեր Մեծ Հայքի Այրարատ աշխարհի Բասեն գավառում, Դարոյնք գավառի մոտակայքում, Ծիրանաց լեռների ստորոտին։ Ս․ Ափրիկյանը Դարյունից Ջերմուկը նույնացնում է Բասեն գավառում գտնվող Կարմիր վանքի մերձակայքի հանքային աղբյուրների հետ։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Հանքային ջրեր այբբենական կարգով
Դիադինի լեռնաշղթա

**Դիադինի լեռներ**, լեռնաշղթա Հայկական լեռնաշխարհում, նրա կենտրոնական մասում։ Ձգվում են Թանդուրեկից մինչև Հայկական Պար լեռնաշղթայի Սինակ գագաթը։ Շատ տեղերում վեր է ածվում բլրաշարքի։ Կազմում են Բայազետի և Կարաքիլիսայի շրջանների սահմանը։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Դիադինի լեռնաշղթա
Դաշօլուգ Գափուսու

**Դաշօլուգ Գափուսու**, *Թաշօլուկ, Թաշօլուկ կափուսու*, լեռնանցք Լեռնային Կիլիկիայում, Կիլիկյան Տավրոս լեռների միջին մասում, Բուլղար լեռներում։ Բարձրությունը՝ 2470 մ։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Լեռնանցքներ այբբենական կարգով
Կատեգորիա:Կիլիկիայի լեռնանցքներ
Ծառի վրա

**Ծառի վրա**, Լուի դը Ֆյունեսի ֆրանսիական կինոկատակերգությունը։

## Սյուժե
Անրի Ռուբյեի ճանապարհաշինական ընկերությունը հրապարակորեն հրաժարվում է ֆրանս֊իտալական ավտոստրադայի կառուցման պայմանագրից հօգուտ իր մրցակիցների և գաղտնի ուղևորվում է Իտալիա, որպեսզի երաշխիք ստանա իտալական կողմից, որ պայմանագիրը կստանա հենց իր կազմակերպությունը։ Իտալիայից վերադառնալով բարձր տրամադրությամբ՝ Ռուբյեն ինքը չուզենալով ճանապարհին վերցնում է երկու ուղևոր՝ երիտասարդ մարդուն (Օլիվիե դը Ֆյունես), ով ճանապարհորդում էր ավտոստոպով և աղջկան (Ջերալդինա Չապլին)՝ ում մեքենան փչացել էր։ Գիշերը Ռուբյեն կորցնում է ինքնակառավարումը և մեքենան հայտնվում է ճանապարհից դուրս։ Արթնանալով՝ ուղևորներն ու վարորդը չեն կարողանում հասկանալ թե ինչ է պատահել։ Հաջորդ առավոտ պարզվում է, որ մեքենան, ընկնելով զառիթափից, ընկել է ծառի վրա։

Մի քանի օրից Ռուբյեի գլխին միտք է ծագում գետնին գցել շիշ պատահածի մասին տեղեկությամբ։ Հաղորդագրությունը հայտնվում է ոստիկանության ձեռքում։ Պատահածի վայրում տարածվում են ասեկոսեներ Ռուբյեի և իր ուղևորուհու սիրային կապի մասին, ում հետ նա իբր գաղտնի ժամանակ է անցկացրել Իտալիայում։ Այդ ասեկոսեները չէին կարող չհասնել Ռուբյեի կնոջը և աղջկա ամուսնուն, ովքեր նույնպես գնում են դեպքի վայր՝ տեսնելու իրենց սիրահարների մահը։

Այդ ժամանակ Ռուբյեի մրցակիցներն իմանում են, որ իտալական կողմը կարող է ստորագրել նրանց հետ պայմանագիրը, միայն Ռուբյեի հրաժարականի կամ մահվան ժամանակ։ Այդ ձևով Ռուբյեի մահով հետաքրքվածներն ու նրան այդ հարցով օգնողներն ավելի շատ են դառնում։

## Դերերում
* Լուի դը Ֆյունես֊ Անրի Ռուբյե
* Օլիվիե դը Ֆյունես ֊ ավտոստոպով ճանապարհորդող
* Ջերալդինա Չապլին ֊ Մադամ Մյուլեր
* Ալիս Սապրիտչ ֊ Լյուսյեն Ռուբյե, Անրի Ռուբյեի կին
* Հանս Մեյեր ֊ Մյուլերի խանդող ամուսին
* Փոլ Պրեբրուա ֊ ռադիոռեպորտյոր

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* տեղեկություն web-yan.com֊ից  http://www.web-yan.com/louis/rus/70_80/arbre02.shtml 

Կատեգորիա:1970-ականների ֆրանսիական ֆիլմեր
Կատեգորիա:1971 ֆիլմեր
Կատեգորիա:Ֆրանսերեն ֆիլմեր
Կատեգորիա:Ֆրանսիական կինոկատակերգություններ
Կատեգորիա:Ֆրանսիական ֆիլմեր
Կատեգորիա:1970-ականների ֆրանսերեն ֆիլմեր
Դուջիկ Բաբադաղ

**Դուջիկ Բաբադաղ**, լեռ Թուրքիայի Էրզինջանի մարզում, Բյուրակն-Մնձուրյան լեռնաշխթայում, Երզնկա քաղաքից հարավ։ Նշանակված է Լինչի քարտեզում։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Էրզինջանի մարզի լեռներ
Կատեգորիա:Բյուրակն լեռնավահան
Դելիքկայա

**Դելիքկայա**, լեռնագագաթ լեռնային Կիլիկիայում, Կիլիկյան Տավրոս լեռնահամակարգում, Բուլղար լեռներում։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Լեռներ այբբենական կարգով
Կատեգորիա:Կիլիկիայի լեռներ
Կատեգորիա:Բուլղար լեռնաշղթա
Դիբաքլու Գյադուկ

**Դիբաքլու Գյադուկ**, լեռ Հայաստանի Արագածոտնի մարզում, Արագածի լեռնազանգվածում։ Հիշատակել է Պ. Սեմյոնով-Տյանշանսկին։ Բարձրություն 2803 մ

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Արագածոտնի մարզի լեռներ
Դարիդաղ

**Դարիդաղ**, լեռ Հայաստանի Սյունիքի մարզում, Բարգուշատի լեռնաշղթայում, Որոտան գետի գետնախառնուրդից մոտ 12 կմ հեռավորությամբ։ Բարձրությունը 781 մետր։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Սյունիքի մարզի լեռներ
Կատեգորիա:Բարգուշատի լեռնաշղթա
Դատյան

**Դատյան**, լեռնագագաթ Հայկական պար լեռնահամակարգում, նրա արևմտյան տարածաշրջանում, Եփրատի ձախ կողմում, Մարիամ լեռնագագաթից ոչ հեռու։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Լեռներ այբբենական կարգով
Կատեգորիա:Հայկական Պար
Կատեգորիա:Թունջելիի մարզի լեռներ
Դերբոս

**Դերբոս**, ամառանոց Արևմտյան Հայաստանում, Էրզրումի նահանգի Էրզրում գավառում, Խոտրջրի շրջանում։ Պատկանում էր Կաղմեխտ գյուղին։

## Պատմություն
Բնակավայրի մասին հիշատակված է «Հուշամատյան Խոտըրջրի»-ի մեջ։

## Բնակչություն
XX դարի սկզբին ուներ 25 տուն բնակիչ։

## Տես նաև
* Էրզրումի նահանգի հայաբնակ բնակավայրեր

## Ծանոթագրություններ

## Աղբյուրներ
* «Հայաստանի և հարակից շրջանների տեղանունների բառարան» (5 հատորով), 1986-2001 թթ., Երևանի Համալսարանի հրատարակչություն
* Արեւմտահայաստանի եւ Արեւմտահայութեան Հարցերու Ուսումնասիրութեան Կեդրոն

Կատեգորիա:Արևմտյան Հայաստանի գյուղեր
Դերեկյանսու

**Դերեկյանսու**, գետ Եփրատի ավազանում, Արածանիի փոքրիկ վտակներից մեկը։ Մայր գետին է միանում Բալու քաղաքի մոտակայքում։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Թուրքիայի գետեր
Դժարադեմ

**Դժարադեմ**, քարաժայռ Հրազդան գետի հովտում։ Արզնի գյուղի մոտ, հիշատակված «Հայոց նոր վկաների» մեջ։

## Ավանդություն
Ասում են, թե Սուլթան Մուրադի արշավանքի ժամանակ, նրա զինվորները բռնում են երկու հայ մանուկների և ձեռները կապած բերում են Արզնի գյուղը՝ Սուլթանի մոտ։ Երբ հասնում են Դժվարադեմ կոչված քարաժայռերի կատարին, մանուկները խնդրում են, որ մի փոքր ժամանակ իրենց ձեռները ազատ արձակեն։ Զինվորները խղճահարվելով կատարում են նրանց խնդիրքը։ Հարմար առիթ որսալով, մանուկները իրենց ցած են նետում ժայռերից և ինքնասպան լինում՝ թշնամու ձեռքից ազատվելու համար։ Ձորի մեջ թաքնված քրիստոնյանները վերցնելով նրանց մարմինները, տանում և թաղում են Արզնի գյուղում։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Հայաստանի աշխարհագրություն
Կատեգորիա:Քարաժայռեր այբբենական կարգով
Դոստադարա

**Դոստադարա**, գետակ Արաքսի ավազանում, Կոտուրի ձախակողմյան վտակ Աղչայի համակարգում, անցնում է Խոյ քաղաքից 32-33 կմ հյուսիս-արևմուտք գտնվող Մեծ Քուրդիք գյուղով։ Նշանակվծ է Կովկասի 5-վերստանոց քարտեզում։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Արաքսի ավազանի գետեր
Դալմա (լեռնաճյուղ)

**Դալմա**, լեռնաճյուղ Հայաստանի Գեղարքունիքի մարզում, Սևանի լեռնաշղթայում։ Ձգվում է Դրախտիկ գյուղի հարավ֊արևմտյան կողմում։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Հայաստանի լեռնաշղթաներ
Կատեգորիա:Գեղարքունիքի մարզի լեռնագրություն
Դեղկանց ջուր

**Դեղկանց ջուր**, գետակ Տիգրիսի ավազանում, Արևմտյան Տիգրիսի համակարգում, նրա ձախակողմյան վտակ Բոթման գետի օժանդակներից մեկը։ Հոսում է Սասունի Խութ գավառով։ Գետակի հովտում գտնվում է համանուն ձորակ

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Թուրքիայի գետեր
Կատեգորիա:Բաթմանի նահանգ
Դերեբանեղա

**Դերեբանեղա**, գետ Ուրմիա լճի ավազանում, Նազլուչայ գետի վերին հոսանքի աջակողմյան վտակներից մեկը։ Սկիզբ է առնում իրանա-թուրքական սահմանի մոտից և մինչև մայր գետին միանալը հոսում դեպի արևելք։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Իրանի գետեր
Դոշա

**Դոշա**, գետ Պարսից ծոցի ավազանում, Արևելյան Տիգրիսի վտակը։ Սկիզբ է առնում Հայկական Տավրոս և Կորդվաց լեռների կազմած անկյունից։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Թուրքիայի գետեր
Կատեգորիա:Պարսից ծոցի ավազանի գետեր
Finding Beauty in Negative Spaces

**Finding Beauty in Negative Spaces**, Seether խմբի չորրորդ ստուդիական ալբոմը։ Այն թողարկվել է 2007 թվականի հոկտեմբերի 19-ին։ Ալբոմի համաշխարհային պրեմիերան տեղի է ունեցել 2007 թվականի հոկտեմբերի 23-ին։ Ալբոմի թաղարկման առաջին շաբաթում ԱՄՆ-ում վաճառվել է 56900 կրկնօրինակ։

## Ստեղծագործությունների ցանկը

## Ձայնագրման մասնակիցներ
* Շոն Մորգան - վոկալիստ
* Դել Ստյուարտ - բաս կիթառ
* Ջոն Համֆրի - հարվածային գործիքներ

## Վարկանիշային աղյուսակ

## Մրցանակներ

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Ալբոմը amazon.com կայքում

Կատեգորիա:2007 ալբոմներ
Դավագրուն

**Դավագրուն**, լեռնաշղթա Ջավախքի բարձրավանդակում։ Ունի հրաբխային ծագում։ Հիշատակված է «Արաքս» հանդեսում (1893 թվական, գլուխ Բ, էջ 18)։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Վրաստանի լեռնաշղթաներ
Կատեգորիա:Սամցխե-Ջավախքի մարզ
Դերիկ (լեռ)

**Դերիկ**, լեռ Թուրքիայի Վանի նահանգում։ Վանա լճի ավազանում, նրա հյուսիսային մասում։ Աբաղայի դաշտի հարավ արևելյան սահմանագլխին։ Գտնվում է Դիլման գյուղաքաղաքից մետ 19 կմ հյուսիս-արևմուտք, իսկ համանուն գյուղաքաղաքից 2 կմ արևելք։ Նշանակված է Կովկասի 5 վերսանոց քարտեզում։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Վասպուրականի լեռնաշղթա
Կատեգորիա:Վանի մարզի լեռներ
Դեմիրկափի

**Դեմիրկափի**, լեռնագագաթ Պոնտական լեռների արևելյան հատվածում, Ճորոխի ձախակողմյան վտակ Մուրգուլսու գետի արևմտյան ակունքների շրջանում։ Նշանակված է Կովկասի 5-վերստանոց քարտեզում։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Էրզրումի մարզի լեռներ
Կատեգորիա:Պոնտոսի լեռնային համակարգ
Դավութլու (բլուր)

**Դավութլու**, բլուր Սուրմալուի դաշտում, Դաշբուռուն գյուղից մի փոքր հյուսիս։ Այս բլրի ստորոտում Հ․ Մկրտչյանը 1886 թվականին գտել է մի սեպագիր արձանագրություն։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Բլուրներ այբբենական կարգով
Կատեգորիա:Իգդիրի մարզի լեռներ
Դիվանդաղ

**Դիվանդաղ**, լեռ Իրանի Արևելյան Ադրբեջանում, Կարմիր գետի ավազանում։ Գտնվում է իրանական Ջուլֆայից մոտ 21 կմ հարավ֊արևմուտք։ Բարձրությունը 2281 մ։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Վասպուրականի լեռնաշղթա
Կատեգորիա:Արևելյան Ադրբեջան նահանգի լեռներ
Դումիչայ

**Դումիչայ**, գետակ Կուրի ավազանում, Կուրի աջակողմյան վտակ Իշխանչայի աջ օժանդակը։ Սկիզբ է առնում Ղարաբաղի լեռների արևելյան լանջերից։ Ավազանը անտառապատ է։

## Ծանոթագրություններ
Դերջանի լեռնաշղթա

**Դերջանի լեռներ**, լեռներ Հայկական լեռնաշխարհում, Հայկական Պար լեռնահամակարգում, նրա ծայր արևմտյան հատածում՝ Դերջան գավառի արևմտյան սահմաններում։ Ամենաբարձր լեռնագագաթը Մարիամն է, արևմտյան Եփրատի ձախ ափին։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Թուրքիայի լեռնաշղթաներ
Կատեգորիա:Էրզրումի նահանգ
Դաշտակի ջուր (Արածանի)

**Դաշտակի ջուր**, գետակ Արածանիի ավազանում, Բոլոմորիի վտակը, սկիզբ է առնում Օվաջըղի Քաղցր֊ջրի լեռներից և հոսում Դաշտակ գյուղի մոտով։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Հայկական լեռնաշխարհի գետեր
Դուռնագյոլ (լճակ, Խալյազի լեռներ)

**Դուռնագյոլ**, լճակ Հայկական լեռնաշխարհում, Խալյազի լեռներում։ Տվարածատափի դաշտի սահմանի վրա։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Հայկական լեռնաշխարհի լճեր
Կատեգորիա:Թուրքիայի լճեր
Դիշդաղ

**Դիշդաղ**, լեռնագագաթ Հայկական լեռնաշխարհում, նրա սահմանները կազմող Անտիտավրոսյան և Անտիպոնտական լեռնաշղթաների սահմանագլխին։ Զառիվեր լանջերով և կատարով սուր լեռնագագաթ է։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Լեռներ այբբենական կարգով
Կատեգորիա:Անտիպոնտական լեռնահամակարգ
Կատեգորիա:Էրզինջանի մարզի լեռներ
Դյուգի Թորփասի

**Դյուգի Թորփասի**, լեռ Փոքր Կովկաս լեռնային համակարգում՝ Գանձակի լեռնաշղթայում։ Նշանակված է Կովկասի երկրամասի 5-վերստանոց քարտեզում։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Գանձակի լեռնահամակարգի լեռներ
Կատեգորիա:Դաշքեսանի շրջան
Դումանդաղ (լեռ)

**Դումանդաղ**, լեռնագագաթ Հայկական լեռնաշխարհում՝ Գայլ գետի ձախ կողմում։ Ձգվում է հարավ-արևմուտքից հյուսիս-արևելք, մոտ 13 կմ երկար, արևելյան լանջերը խիստ կտրտված են։ Նշանակված է Լինչիի քարտեզում։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Լեռներ այբբենական կարգով
Կատեգորիա:Տրապիզոնի մարզի լեռներ
Կատեգորիա:Պոնտոսի լեռնային համակարգ
Երեք թութակ

**Երեք թութակ**, աղբյուրներ Հայկական լեռնաշխարհում՝ նախկին Օլթիի շրջանում, Ալթի քաղաքից մոտ 5 կմ հյուսիս-արևելք։ Նշանակված են Կովկասի 5-վերստանոց քարտեզում։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Աղբյուրներ այբբենական կարգով
Կատեգորիա:Թուրքիայի աղբյուրներ
Կատեգորիա:Էրզրումի նահանգ