Բենիամին Ժամկոչյան

**Բենիամին Կարապետի Ժամկոչյան** (), հայ կրթական գործիչ, մանկագիր, հրապարակախոս։

## Կենսագրություն
մինի|աջից|250px|Բենիամին ժամկոչյանի անվան 119 ավագ դպրոցի դիմաց, Տիգրան Մեծի պող. 64
Բենիամին Ժամկոչյանը ծնվել է 1895 թվականին Արևմտյան Հայաստանի Տիգրանակերտի շրջանի Հայնի գյուղում, Կարապետ և Եսթեր Ժամկոչյանների ընտանիքում։ Հազիվ 40 օրական՝ կորցրել է հորը։ Մայրը գերդաստանի մեծերի ստիպմամբ երկրորդ անգամ է ամուսնանում և հեռանում իր երկու զավակներից՝ նրանց հանձնելով իրենց հորական տատի խնամքին։ Երեք տարեկան Բենիամինը և իր մեծ եղբայրը ուղարկվում են Խարբերդի մոտակա Մեզիրե (Մամիւրէթ-Իւլ-Ազիզ) կուսակալանիստ քաղաքի գերմանական որբանոցը, որը կառավարվում էր միսիոներների կողմից։ Այնուհետև նրանք ավարտում են դպրոցը, ապա մտնում են նույն միսիոներների հիմնած ուսուցչանոցը (բարձրագույն մանկավարժական կրթօջախ)։

Իր եղբոր օրինակին հետևելով, 19-ամյա Բենիամինը անդամակցում է Հնչակյան ուսանողական միությանը։ 1915 թվականի ապրիլի 21-ին ստանում է ուսուցչանոցի ավարտական վկայականը և սկսելով աշխատել որբանոցում որպես հսկիչ և հացագործ՝ ազատվում է աքսորից։ Որոշ ժամանակ անց մի քանի երիտասարդների հետ հեռանում է հաստատությունից և Երիզայում միանում զորավար Անդրանիկի զինվորներին։ Կարինի մոտ մարտի ընթացքում վիրավորվում է և բուժվելու համար տեղափոխվում Սարիղամիշ, Կարս, Թիֆլիս։ Բաթումից անգլիական նավ նստելով հասնում է Պոլիս, որտեղ գաղթականների հանձնախմբում սկսում է զբաղվել կազմակերպչական աշխատանքներով։ 1920 թվականին տեղափոխվում է Ադանա և Ազգային Աբգարյան վարժարանում անցնում աշխատանքի որպես ուսուցիչ։ 1921 թվականին Ադանայում իր առաջարկով հիմնված Հնչակյան կուսակցության Կեդրոնական վարժարանում աշխատում է որպես տնօրեն։ Կիլիկիայի հայաթափումից հետո Ժամկոչյանը հասնում է Մերսին, որտեղից բազմաթիվ այլ գաղթականների հետ 1922 թվականի վերջին օրերին նավով տեղափոխվում է Բեյրութ։ Հաստատվելով Լիբանանում՝ Բենիամին Ժամկոչյանը տարբեր տեղերում զբաղվում է ուսուցչությամբ։ 1930 թվականին հրավիրվում է աշխատելու Ազգային Սահակյան վարժարանում և մինչև 1974 թվականին մնում նրա տնօրենը։ Պատկանել է Հայ Ավետարանական եկեղեցուն, բայց մեծ հարգանքով է վերաբերվել Հայ Առաքելականին։ Լիբանանի «Սուրբ Գրոց» ընկերության կողմից նրան է վստահվում 19-րդ դարի կեսին լույս տեսած արևմտահայերեն աշխարհաբար Աստվածաշնչի առաջին լուրջ վերամշակումը, որի համար օգտագործել է իրեն մատչելի բոլոր թարգմանությունները՝ գերմաներեն, ռուսերեն, անգլերեն, ֆրանսերեն, իսպաներեն։ Աշխատանքը լույս է տեսել 1981 թվականին։ 1949 թվականին ստացել է Լոս Անջելեսի «Գոլդեն Գեյթ» համալսարանի (Golden Gate University) գրականության պատվավոր դոկտորի կոչում։ 1984 թվականին Խորհրդային Հայաստանի լուսավորության նախարարության կողմից Ժամկոչյանին շնորհվել է Մեսրոպ Մաշտոցի անվան մրցանակ։ Մահացել է 1984 թվականին Բեյրութում։ 1993 թվականին Երևանի թիվ 119 միջնակարգ դպրոցն անվանակոչվեց Բենիամին Ժամկոչյանի անունով (այժմ՝ թիվ 119 ավագ դպրոց)։

## Կրթություն
* Խարբերդի գերմանական միսիոներական հաստատություն
** Որբանոց – 1898-1900 թթ.
** Նախակրթարան – 1900-1907 թթ. վկայական՝ 30 հունիսի, 1907 թ.
** Միջնակարգ – 1907-1911 թթ. վկայական՝ 30 հունիսի, 1911 թ.
** Ուսուցչանոց – 1911-1915 թթ. վկայական՝ 21 ապրիլի, 1915 թ.

## Գործունեությունը
* Ազգային Աբգարյան վարժարան, ուսուցիչ&nbsp;-&nbsp;Ադանա, 1920-1921 թթ.
* ՍԴՀԿ Կեդրոնական վարժարան, տնօրեն&nbsp;-&nbsp;Ադանա, 1921-1922 թթ.
* Մերձավոր Արևելքի Նպաստամատույցի որբանոց, ուսուցիչ&nbsp;-&nbsp;Բեյրութ, 1922-1923 թթ.
* ՀԲԸՄ Քելեկյան որբանոց, մարզիչ և ընդհանուր հսկիչ&nbsp;-&nbsp;Բեյրութ, 1923-1924 թթ.
* Ազգային Ս.Նշան վարժարան, ուսուցիչ&nbsp;-&nbsp;Բեյրութ, 1924-1929 թթ.
* Ազգային Սահակյան վարժարան, տնօրեն&nbsp;-&nbsp;Բեյրութ, 1930-1938 թթ.
* Դանիական «Թռչնոց Բույն» որբանոց, կրթական տնօրեն&nbsp;-&nbsp;Ջիպեյլ, 1938-1940 թթ.
* Ազգային Սահակյան վարժարան, տնօրեն&nbsp;-&nbsp;Բեյրութ, 1940-1974 թթ.

## Պարգևներ
* 1949 թ., գրականության պատվավոր դոկտորի վկայական՝ տրված Լոս Անջելեսի «Գոլդեն Գեյթ» համալսարանի կողմից
* 1984 թ., Մեսրոպ Մաշտոցի անվան մրցանակ՝ տրված ՀԽՍՀ լուսավորության նախարարության կողմից

## Ստեղծագործություններ
* Սահակյան վարժարանի դասագրքեր.
* Կրոն, 1-6-րդ դասարաններ
* Բաղդատական կրոնագիտություն, 6-րդ դասարան
* Բարոյագիտություն, 10-12-րդ դասարաններ
* Հայերեն քերականություն, 1-6-րդ դասարաններ
* Ազգային պատմություն, 1-6-րդ դասարաններ
* Գիտություն, 1-6-րդ դասարաններ
* Աշխարհագրություն, 1-6-րդ դասարաններ
* Ձայնագրություն, 1-6-րդ դասարաններ
* «Մանուկը բնութեան մէջ» և «Գիւղին թիթեռնիկը» թատերախաղեր՝ օպերայի վերածված Համբարձում Պերպերյանի կողմից, առաջին անգամ ներկայացվել է 1934 թ., Բեյրութում
* «Վարդանանք» թատրերգություն ըստ Դերենիկ Դեմիրճյանի համանուն վեպի (1950)
* «Յուշագիրք Սահակյան Վարժարանի Քսանհինգամեակին» (1948)
* «Յուշագիրք Սահակյան Լիսէի Քառասունամեակին» (1963)
* «Յիսնամեայ Պատմագիրք Սահակեան Լիսէի» (1973)
* «Հայնի»&nbsp;-&nbsp;հայրենի գյուղագրություն (1952)
* «Պատմագիրք Մամիւրէթ-Իւլ-Ազիզի Գերման Որբանոցներու» (1973)

## Խմբագրություններ
* «Ուսանող» պաշտոնաթերթ Սահակյան վարժարանի (24 տարի)
* «Տան բժիշկը» բժշկական հոդվածների ժողովածու, նախաձեռնող՝ Մարի Կիրակոսյան (1968)

## Թարգմանություններ
* «Քրիստոսի Վարդապետութեան Հոգին» հեղինակ՝ Լէօ Թոլսթոյ (անգլերենից)
* «Քրիստոսի Եօթը Խօսքերը» հոգերգություն (օրատորիա), հեղինակ՝ Թեոդոր Տյուպուա
* «Եղբօրդ Արյունը» 1895 թվականի հայկական կոտորածի մասին գերմանացի անհայտ հեղինակի վեպ (գերմաներենից)
* «Փոլիաննա» Բ., Գ., Ե. հատորները, մանկական պատմություններ (անգլերենից)։
* Բանախոսություններ, հոդվածներ՝ տպված զանազան օրաթերթերի և պարբերականների մեջ։

## Ծանոթագրություններ

## Գրականություն
* Յովհաննէսեան Հ., Անզուգական մարդը՝ Բենիամին Ժամկոչեան, Ե., 1995։
* Յուշարձան ուսուցչապետ Բենիամին Ժամկոչեանի, Ե., 2010։

## Արտաքին հղումներ
* «ՅՈՒՇԱՐՁԱՆ ՈՒՍՈՒՑՉԱՊԵՏ ԲԵՆԻԱՄԻՆ ԺԱՄԿՈՉԵԱՆԻ» «Արարատ» օրաթերթ, հունվար 12, 2011 (հեղ.՝ Պէպօ Սիմոնեան) 

Կատեգորիա:Հայ մանկավարժներ
Կատեգորիա:Հայ մանկագիրներ
Կատեգորիա:Հայ հրապարակախոսներ
Կատեգորիա:Հայ հասարակական գործիչներ