Սերխիո Պիտոլ

**Սերխիո Պիտոլ Դեմենեգի** (, ), մեքսիկացի գրող, թարգմանիչ և դիվանագետ։ 2005 թվականին արժանացել է Սերվանտեսի մրցանակին՝ իսպանախոս աշխարհի ամենահեղինակավոր գրական մրցանակին։

## Վաղ կյանք
Պիտոլը ծնվել է Մեքսիկայի Պուեբլա նահանգում, իր մանկությունն անցկացրել է Ինգենիո դե Պոտրերոյում՝ Վերակրուս նահանգի գավառական քաղաքում: Նրա մայրը մահացել է, երբ նա չորս տարեկան էր, և շուտով Պիտոլը վարակվել է մալարիայով, որը նրան անկողնուն գամված է պահել մինչև մոտավորապես 12 տարեկանը։ Նրան մեծացրել է տատիկը։ Դեռահաս տարիքում Պիտոլը տեղափոխվել է Կորդոբա, Վերակրուս:

## Կրթություն և դիվանագիտական գործունեություն
1950 թվականին Պիտոլը տեղափոխվել Մեխիկո՝ Մեքսիկայի Ինքնավար Համալսարանում (UNAM) իրավունք և գրականություն սովորելու համար: 1960 թվականին դարձել է Մեքսիկայի արտաքին ծառայության անդամ և մի քանի տարի աշխատել է որպես մշակութային ուղեկցորդ Հռոմում, Բելգրադում, Վարշավայում, Փարիզում, Պեկինում, Մոսկվայում, Պրահայում, Բուդապեշտում և Բարսելոնայում: 1980-ականներին նա Չեխոսլովակիայում դեսպան է եղել:

## Կյանքի վերջին տարիներ
1993 թվականից նա ապրել է Վերակրուս նահանգի մայրաքաղաք Խալապայում, որտեղ դասավանդել է Վերակրուսանա համալսարանում: Նա կյանքի վերջին տարիներին վատառողջ է եղել, և հատկապես պայքարել է խորացող աֆազիայի դեմ, որը խանգարել է նրան գրել կամ խոսել: Նա մահացել է Խալապայում 2018 թվականի ապրիլի 12-ին, 85 տարեկան հասակում։

## Գրական գործունեություն
Պիտոլի հրատարակումները որպես թարգմանիչ ներառում են այնպիսի հեղինակների գրական ստեղծագործություններ, ինչպիսիք են Եժի Անջեևսկին, Ջեյն Օսթինը, Ջորջիո Բասսանին, Կազիմերզ Բրենդիսը, Անտոն Չեխովը, Ջոզեֆ Քոնրադը, Վիտոլդ Գոմբրովիչը, Հենրի Ջեյմսը և Վլադիմիր Նաբոկովը։ Նա նաև որպես դասախոս աշխատել է Մեքսիկայի Ինքնավար Համալսարանում, Խալապայի Վերակրուսանայի համալսարանում և Անգլիայի Բրիստոլի համալսարանում:

## Մրցանակներ
2005 թվականին Պիտոլը ստացել է Սերվանտեսի մրցանակ։ Մյուս խոշոր մրցանակներն են Խուան Ռուլֆոյի մրցանակը (1999թ․), Հերալդ դը նովելա մրցանակը (1984թ․) «Սիրո շքերթ» գործի համար և Խավիեր Վիլաուրուտիայի մրցանակը (1981թ․) իր *«Բուխարայի նոկտյուրն»* ժողովածուի համանուն պատմվածքի համար:

## Ընտրված ստեղծագործություններ
### Վեպեր
* *El tañido de una flauta* (Era, Mexico City, 1972)
* *Juegos florales* (Siglo XXI, 1982)
* *El desfile del amor* (Anagrama, Barcelona 1984; *The Love Parade*, trans. George Henson; Deep Vellum Publishing, 2021)
* *Domar a la divina garza* (Anagrama, Barcelona, 1988)
* *La vida conjugal* (Era, Mexico City; Anagrama, Barcelona, 1991)

### Էսսե-հուշեր
* *El arte de la fuga* (Era, Mexico City, 1996 (*The Art of Flight*, trans. George Henson; Deep Vellum Publishing, 2015)
* *El viaje* (Era, Mexico City, 2000 (*The Journey*, trans. George Henson; Deep Vellum Publishing, 2015)
* *El mago de Viena* (Pre-Textos, Valencia, 2005 (*The Magician of Vienna*, trans. George Henson; Deep Vellum Publishing, 2017)

### Պատմվածքների ժողովածուներ
* *Tiempo cercado* (Editorial Estaciones, Mexico City, 1959)
* *Infierno de todos* (Universidad Veracruzana, Xalapa, 1964)
* *Los climas* (Joaquín Mortiz, Mexico City, 1966) 
* *No hay tal lugar* (Era, Mexico City, 1967)
* *Del encuentro nupcial* (Tusquets, Barcelona, 1970)
* *Infierno de todos* 2da. edición revisada y aumentada (Seix Barral, Barcelona, 1971)
* *Los climas* 2da. edición revisada y aumentada (Seix Barral, Barcelona, 1972)
* *Nocturno de Bujara* (Siglo XXI, Mexico City, 1981)
* *Cementerio de tordos* (Ediciones Océano, 1982)
* *Vals de Mefisto* (Anagrama, Barcelona, 1984; *Mephisto's Waltz*, Trans. George Henson; Deep Vellum Publishing, 2019)
* *Cuerpo presente* (Era, México, 1990)
* *El relato veneciano de Billie Upward* (Monte Ávila Editores, Caracas, 1992)
* *Todos los cuentos* (Alfaguara, Mexico City, 1998)
* *El oscuro hermano gemelo y otros relatos* (Norma, Bogotá, 2004)
* *Obras reunidas III Cuentos y relatos* (México, Fondo de Cultura Económica, 2004)
* *Los mejores cuentos* [presentación de Enrique Vila-Matas] (Anagrama, Barcelona, 2005)
* *Ícaro* (Oaxaca, Almadía, 2007)
* *Cuentos* [edición de José Luis Nogales] (Madrid, Ediciones Cátedra, 2021)

## Գրականություն
* José Balza, Victoria de Stefano, Anamari Gomis, *et alii*. *Sergio Pitol, los territorios del viajero*. Mexico City, ERA, 2000.
* Karim Benmiloud. *Sergio Pitol ou le carnaval des vanités*. Paris, Presses Universitaires de France, 2012.
* Karim Benmiloud, Raphaël Estève (dir.). *El planeta Pitol*. Bordeaux, Presses Universitaires de Bordeaux, 2012.
* José Bru (comp.). *Acercamientos a Sergio Pitol*. Guadalajara, Universidad de Guadalajara, 1999.
* Maricruz Castro Ricalde. *Ficcion, narracion y polifonia: el universo narrativo de Sergio Pitol*. 
* Laura Cazares Hernández. *El caldero fáustico: la narrativa de Sergio Pitol*. Mexico City, UAM, 2000.
* *Texto critico* n° 21, Xalapa, Universidad Veracruzana, abr.-jun. 1981.
* Pedro M. Domene. *Sergio Pitol: el sueño de lo real*. *Batarro* (revista literaria) No. 38-39-40, 2002.
* Luz Fernandez de Alba. *Del tañido al arte de la fuga. Una lectura critica de Sergio Pitol*. Mexico City, UNAM, 1998.
* Teresa Garcia Diaz. *Del Tajin a Venecia: un regreso a ninguna parte*. Xalapa, Universidad Veracruzana, 2002.
* Teresa Garcia Diaz (coord.). *Victorio Ferri se hizo mago en Viena (sobre Sergio Pitol)*. Xalapa, Universidad Veracruzana, 2007.
* Alfonso Montelongo. *Vientos troqueles: la narrativa de Sergio Pitol*. Xalapa, Universidad Veracruzana, 1998.
* José Luis Nogales Baena. *Hijo de todo lo visto y lo soñado: La narrativa breve de Sergio Pito*. Sevilla, Consejo Superior de Investigaciones Científicas, Editorial Universidad de Sevilla, Diputación de Sevilla, 2019.
* Renato Prada Oropeza. *La narrativa de Sergio Pitol: los cuentos*. Xalapa, Universidad Veracruzana, 1996.
* Eduardo Serrato (comp.). *Tiempo cerrado, tiempo abierto. Sergio Pitol ante la critica*. Mexico City, ERA - UNAM, 1994.
* Hugo Valdés Manriquez. *El laberinto cuentistico de Sergio Pitol*. Monterrey, Gobierno del Estado de Nuevo León, 1998.

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
*CBC: Mexico's Sergio Pitol wins Cervantes lit prize
* BBC Mundo:  Cervantes para Sergio Pitol 
* Academia Mexicana de la Lengua

Կատեգորիա:Գրողներ այբբենական կարգով
Կատեգորիա:Մեքսիկացի գրողներ
Կատեգորիա:Մեքսիկացի դիվանագետներ
Կատեգորիա:Մեքսիկացի թարգմանիչներ
Կատեգորիա:Տղամարդ վիպասաններ
Կատեգորիա:Մեքսիկայի քաղաքական գործիչներ
Կատեգորիա:Կաթվածից մահացածներ