open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Բալկանյան Անտանտ

260px|մինի|Բալկանյան Անտանտ
**Անտանտ Բալկանյան**, Ռումինիայի, Հարավսլավիայի, Հունաստանի և Թուրքիայի դաշինքը։

Կնքվել է 1934 թվականի փետրվարի 9-ին, Աթենքում՝ ուժերի հետվերսալյան հարաբերակցությունը (Առաջին համաշխարհային պատերազմից հետո) Բալկաններում պահպանելու նպատակով։ Ռումինիան և Հարավսլավիան միաժամանակ մտնում էին Փոքր Անտանտի մեջ։ Բալկանյան Անտանտի պայմանագիրը, իր հիմնական խնդիրը համարելով տերիտորիալ ստատուս քվոյի պահպանումը Բալկաններում, մասնակիցների վրա դնում էր նաև փոխադարձ օգնության պարտավորություններ։

Բալկանյան Անտանտի ստեղծման գաղափարն առաջադրել էր Ֆրանսիան՝ Հարավ-Արևելյան Եվրոպայում իր դիրքերն ամրապնդելու ակնկալությամբ։ Սակայն, Գերմանիան և Իտալիան, օգտագործելով դաշինքի մասնակիցների միջև եղած լուրջ հակասությունները և հենվելով Ռումինիայում, Հարավսլավիայում, Հունաստանում ու Թուրքիայում առկա պրոֆաշիստական խմբավորումների վրա զգալիորեն ամրապնդեցին իրենց դիրքերն այդ երկրներում։ Բալկանյան Անտանտի գոյությանը վերջ դրեց 1939 թվականին սկսված երկրորդ համաշխարհային պատերազմը։

Կատեգորիա:Եվրոպայի պատմական երկրներ
Կատեգորիա:Բալկանյան թերակղզու պատմություն
Կատեգորիա:20-րդ դարի ռազմական դաշինքներ
Կատեգորիա:1934 հիմնադրումներ Եվրոպայում
Կատեգորիա:Թուրքիայի պատմություն
Կատեգորիա:Թուրքիայի Հանրապետության պատմություն
Կատեգորիա:Հույն-թուրքական հարաբերություններ
Կատեգորիա:Ռազմաքաղաքական դաշինքներ
Փոքր Անտանտ

մինի|Փոքր Անտանտի քարտեզ
**Փոքր Անտանտ**, Չեխոսլովակիայի, Ռումինիայի և Հարավսլավիայի միջև 1920–1921 թվականներին ստեղծված դաշինք, որ նպատակ ուներ պահպանել առաջին համաշխարհային պատերազմից հետո Կենտրոնական և Հարավ-Արևելյան Եվրոպայում ստեղծված ուժերի հարաբերակցությունը։ Այն Ֆրանսիայի կազմակերպած ռազմա-քաղաքական դաշինքների կարևոր օղակներից էր 1920–1930-ական թվականներին։ 
## Պատմություն և անկում
Փոքր Անտանտը 1921 թվականի հուլիսի 18-ի ռումինա-լեհական հակասովետական դաշինքով կապված էր Լեհաստանի հետ։ Եվրոպայում Ֆրանսիայի դիրքերի թուլացումը, որ հետևանք էր 1924 թվականին Դաուեսի պլանի ընդունման և 1925 թվականին Լոկառնոյի պայմանագրերի կնքման, պայմանավորեց նաև Փոքր Անտանտի թուլացումը։ Ձգտելով պահպանել իր ազդեցությունը Փոքր Անտանտի մասնակիցների վրա՝ Ֆրանսիան 1924–1927 թվականներին նրանց հետ կնքեց ռազմա-քաղաքական համաձայնագրեր, որոնց նշանակությունը, սակայն, արժեզրկվում էր Անգլիայի, Հունգարիայի և հատկապես Իտալիայի հետ Ռումինիայի մերձեցմամբ (1926 թվականի Իտալո-Ռումինական բարեկամության պայմանագիրը)։ Փոքր Անտանտի համակարգում նոր ճեղքվածք բաց արին Հարավսլավիայի պայմանագրերը Բուլղարիայի (1937 թվականի հունվարի 14) և Իտալիայի հետ (1937 թվականի մարտի 25)։ Մյունխենի համաձայնագրի (1938) կնքումով, որի արդյունքը եղավ Չեխոսլովակիայի զավթումը հիտլերյան Գերմանիայի կողմից, Փոքր Անտանտը դադարեց գոյություն ունենալուց։

## Աղբյուրներ
* Dowling, Maria, 2002. *Czechoslovakia*. New York, NY։ Oxford University Press.
* Fink, Carole, Axel Frohn, and Jürgen Heideking, 2002. *Genoa, Rapallo, and European Reconstruction in 1922*. Cambridge, UK։ Cambridge University Press.
* Gilbert, Felix and David Clay Large, 1991. *The End of European Era, 1890 to Present*. 4th edition worldwide. 1st edition in the Czech Republic. Prague։ Mladá fronta.
* Glasgow, George, 1926. *From Dawes to Locarno; Being a Critical Record of an Important Achievement in European Diplomacy, 1924—1925*. Ayer Publishing.
* Gordon, Craig A. and Felix Gilbert (eds), 1994. *The Diplomats, 1919—1939*. Princeton, NJ։ Princeton University Press.
* Nálevka, Vladimír, 2000. *The World Politics in the Twentieth Century (I.)* [Světová politika ve 20. století (I.)]. 1st edition. Prague։ Aleš Skřivan.
* Osmanczyk, Edmund Jan, 2002. *Encyclopedia of the United Nations and International Agreements*. New York, NY։ Routledge.
* *Pact of the Organization of the Little Entente*. In։ *Recueil des traites* SDN, v. CXXXIX, p.&nbsp;233. Available from http://www.mfa.gov.yu/History/poa_e.html 
* Protheroe, Gerald J., 2006. *Searching for Security in a New Europe*. New York, NY։ Routledge.
* Ragsdale, Hugh, 2004. *The Soviets, the Munich Crisis, and the Coming of World War II*. Cambridge, UK։ Cambridge University Press.
* Spielvogel, Jackson J., 2005. *Western Civilization: Volume II: Since 1500*. Thomson Wadsworth.
* Zeman, Zbyněk and Antonín Klimek, 1997. *The Life of Edvard Benes 1884—1948: Czechoslovakia in Peace and War*. Oxford, UK։ Oxford University Press.

Կատեգորիա:Ռումինիայի պատմություն
Կատեգորիա:Եվրոպայի պատմություն
Կատեգորիա:20-րդ դարի ռազմական դաշինքներ
Կատեգորիա:Ռազմաքաղաքական դաշինքներ
Կատեգորիա:1920 հիմնադրված կազմակերպություններ
Կատեգորիա:1920 միջազգային հարաբերություններում
Կատեգորիա:Ժամանակակից Եվրոպա
Տուարի (Էն)

**Տաուրի** (), համայնք Ֆրանսիայում, գտնվում է Ռոն Ալպեր մարզի Էն գավառում։ Համայնքը մտնում է Ֆերնե Վոկտեր կենտրոնի կազմի մեջ։ Հանդիսանում է Ջեքս կոնունայի շրջանը։

Համայնքի INSEE կոդ՝ *01419*։

Համայնքի միջով հոսում է Ալոնդոն գետը։

## Կլիմա
Համայնքում կլիման կիսացամաքային է՝ խիստ ամառ ու ձմեռ։ Անձրևները հաճախակի չեն լինում՝ հիմնականում ամռանը։

## Բնակչություն
Համայնքի բնակչությունը 2010 թվականին կազմում էր 5205 մարդ։

## Վարչակազմ

## Տնտեսություն
2010 թվականի տվյալներով 3510 աշխատունակ տարիքի մարդկանցից (15-64 տարեկան) 2702-ը տնտեսապես ակտիվ էին, 808-ը անգործունակ (Ակտիվության ցուցանիշը — 77,0 %, 1999 թվականին եղել է՝ 72,1 %)։ 2702 աշխատունակ բնակիչներից 2546-ը աշխատում էին (1442 տղամարդ և 1104 կին), անաշխատանք էին 156-ը (59 տղամարդ և 97 կին)։
808 անգործունակ մարդկանցից 283-ը աշակերտներ կամ ուսանողներ են, 188-ը թոշակառու, 337-ը անաշխատունակ էին այլ պատճառներով։

## Քույր քաղաքներ
* Պֆրոնտեն (Գերմանիա, 2001 թվականից)

## Պատկերասրահ

Պատկեր:100911 panorama depuis Thoiry Devant.jpg|Տուրաի
Պատկեր:Thoiry (01) - Eglise St-Maurice.JPG|Սուրբ Մավրկիայի եկեղեցի
Պատկեր:Crêt de la Neige.JPG|Լեռնային ելուստ Նեժ
Պատկեր:Reculet-croix.JPG|Խաչ
Պատկեր:Map commune FR insee code 01419.png|Համայնքի քարտեզը


## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Официальный сайт 
* 
* 

Կատեգորիա:Ֆրանսիայի բնակավայրեր
Կատեգորիա:Ֆրանսիայի համայնքներ
Անտառայգիներ

մինի|Անտառայգի
**Անտառայգիներ**, պտղատու ծառերով անտառային տեղամաս։ Համալիր տնտեսություն է։

## Նշանակություն
Տալիս է պտուղներ և փայտանյութ։ Ունի ջրհավաք, հակաէրոզիոն և հիգիենիկ նշանակություն։ Այն տեղամասում, ուր աճում են վայրի պտղատու ծառեր (տանձենի, խնձորենի, ընկուզենի, սալորենի, կեռասենի, բալենի, զկեռենի և այլն), աճման լավագույն պայմաններ ստեղծելու նպատակով, կատարվում է ծառերի նոսրացում, ապա՝ փոփոխակներով պատվաստում։

Կատեգորիա:Բնապահպանություն
Կատեգորիա:Բուսաբանական այգիներ
Անտառային հողեր

**Անտառային հողեր**, չափավոր ցուրտ, չափավոր տաք, մերձարևադարձային և արևադարձային կլիմայի պայմաններում անտառային բուսածածկոցի տակ առաջացող հողեր։ Տարածված են Եվրոպայում, Ասիայում, Ամերիկայում և Աֆրիկայում։

Անտառային հողերից Հայաստանում տարածված են դարչնագույն, գորշ և փոքր զանգվածներով հումուսա-կարբոնատային հողերը, որոնք գտնվում են հյուսիսային և հարավային շրջաններում՝ 500—2700 մ բարձրության վրա և ոչ մեծ զանգվածներով՝ Գառնի–Գյոլայսորում, Ծաղկունյաց լեռներում, Ալայազի ձորում, Ջերմուկում և այլն։

Դարչնագույն հողերն առաջանում են չորասեր ծառատեսակների և թփուտների ծածկոցի տակ՝ չափավոր խոնավ և տաք կլիմայի պայմաններում։ Վերին հորիզոնները պարունակում են 3—8% հումուս՝ 40—70 սմ հզորությամբ, կարբոնատներն ունեն հողալկալի հիմքերով հագեցված բարձր կլանունակություն։

Գորշ հողերն առաջանում են բոխու, հաճարենու ծածկոցի տակ՝ մեղմ և խոնավ կլիմայի պայմաններում։ Հումուսային հորիզոնի հզորությունը 20–50 սմ է, պարունակում են մեծ քանակի հումուս, ունեն թույլ թթվային ռեակցիա։

Հումուսա-կարբոնատային հողերը հումուսի բարձր քանակով և կնձիկային կառուցվածքով գրեթե չեն տարբերվում սևահողերից։ Ունեն ծանր կավավազային կամ կավային մեխանիկական կազմ, բարձր կլանունակություն և հարուստ են սննդանյութերով։

Կատեգորիա:Հողային իրավունք
Անտոնելլո դա Մեսինա

**Անտոնելլո դա Մեսինա** (, ), վաղ Վերածննդի իտալացի նկարիչ։

## Գործունեություն
Աշխատել է իր ծննդավայր Մեսինայում։ Որպես նկարիչ ձևավորվել է նիդերլանդացիների արվեստի ազդեցությամբ։ Խոշոր ավանդ Է ներդրել Վերածննդի ռեալիստական դիմանկարի կազմավորման գործում։ Նրա աշխատանքներից են՝ «Սուրբ Հերոնիմոսը» (մոտ 1455-1460 թվականներ), այսպես կոչված ինքնանկարը (մոտ 1473) և «Խաչելությունը» (1477), բոլորն Էլ՝ Լոնդոնի Ազգային պատկերասրահում, «Տղամարդու դիմանկարը» Անաոնելլո դա Մեսինա։ «Սուրբ Սեբաստիանոս»։ 1476 թվական։ Դրեզդենի պատկերասրահ։ (մոտ 1473 թվական, Հռոմի Բերգոզե պատկերասրահ), «Ս. Սեբաստիանոսը» (1476, Դրեզդենի պատկերասրահ)։ Մահացել է փետրվարի 14-ի և 25-ի միջև, Մեսինայում։

## Աշխատանքներ

Image:Antonello_da_Messina_028.jpg|Խաչելություն. 1475 թվական. Լոնդոնի ազգային պատկերասրահ, Լոնդոն
Image:Antonello da Messina - Virgin Annunciate - Galleria Regionale della Sicilia, Palermo.jpg|Virgin Annunciate, հոկտ.1476 թ. . Պալերմո
Image:Antonello da Messina 027.jpg|Խաչելություն 1475թ. գեղարվեստի թանգարան. Անտվերպեն
Image:Antonello_da_Messina_036.jpg|Virgin Annunciate, 1473. Հին պինակոտեկ. Մյունխեն
Image:Antonello da Messina - St Jerome in his study - National Gallery London.jpg|St. Jerome in His Study, 1474–1475թթ. Լոնդոնի ազգային պատկերասրահ, Լոնդոն
Image:Antonello da messina, madonna salting.jpg|Salting Madonna, 1460թ.Լոնդոնի ազգային պատկերասրահ, Լոնդոն
Image:Antonello da Messina 061.jpg|Salvator mundi, 1465թ.


## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Իտալացի նկարիչներ
Կատեգորիա:Վերածննդի նկարիչներ
Կատեգորիա:Իտալացի արվեստագետներ
Իրակլի Չարկվիանի

**Իրակլի Չարկվիանի** (, ), երբեմն հանդես է եկել **Մեփե** (მეფე, «Թագավոր») կեղծանվամբ, վրացի բանաստեղծ, արձակագիր, երաժիշտ։ Չարկվիանին հայտնի է իր էքսցենտրիկ կերպարով և պոեզիայով, էկլեկտիկ երաժշտությամբ, որն ընդգրկում է ալտերնատիվ ռոքը, էլեկտրոնային երաժշտություն և հիպ հոպը։

## Կենսագրություն
Չարկվիանին ծնվել է Թբիլիսիի էլիտար ընտանիքներից մեկում։ Հայրը՝ լրագրող և դիվանագետ Գելա Չարկվիանին է, Միացյալ Թագավորությունում Վրաստանի նախկին դեսպանը, պապը՝ Կանդիդե Չարկվիանին, 1938-1952 թվականներին եղել է Վրացական ԽՍՀ կոմունիստական կուսակցության առաջին քարտուղարը։

Չարկվիանին ավարտել է Թբիլիսիի պետական համալսարանի արևմտյան եվրոպայի և ամերիկյան գրականության բաժինը։ Նրա դեբյուտը 1976 թվականին էր, Արիշի ինդի ռոք նախագծով, որն աննկատ անցավ, սակայն Տաքսի խմբի հետ մեծ հաջողություն ունեցավ և 1988 թվականին ձայնագրեց համանուն ալբոմը։ 1980-ականներին Չարկվիանիի բազում գրվածքներ, պատվածքներ, որոնք աչքի են ընկնում ըմբոստությամբ, տպագրվել են վրացական գրական մամուլում։ 1990-ականների սկզբին Չարկվիանին համարվում էր Վրաստանի առաջատար արվեստագետներից։ Նա ձեռնարկեց «Երեխաների բժշկություն» (1991-1992) և «Վրացական պարի կայսրություն» (1993) նախագծերը, որոնց ընթացքում հանդես եկավ ամբողջ Վրաստանում, ինչպես նաև արտերկրում, մասնավորապես Մոսկվայում և Արևելյան Եվրոպայում։

Չարկվիանիի սվաներեն երգերի սոլո ալբոմը ձայնագրվել է 1993 թվականին Գերմանիայում։ 1995 թվականին նա գրել է Օրֆեուսի մահը ֆիլմի երաժշտությունը, որից հետո ձայնագրել է իր երկրորդ ալբոմը *Ap’ren* 1997 թվականին, որին հաջորդել է *Sakartvelo* սինգլը 1999 թվականին, *Amo* և *Savse* ալբոմները 2001 և 2004 թվականներին։ Այս ժամանակահատվածում նա իր համար ընտրել է Mepe գրական անունը, որը թարգմանաբար նշանակում է թագավոր։

Չարկվիանին գրել է պոեմներ, պատմություններ, նովելներ, սակայն առավել հայտնի է իր երգերով։

## Մահ
Չարկվիանին հայտնաբերվել է մահացած Թբիլիսիի իր բնակարանում 2006 թվականի փետրվարի 24-ին, (ըստ աղբյուրների սրտի անբավարարությունից)՝ անավարտ թողնելով բազմաթիվ երգեր, որոնք պետ է թողարկվեին *Dzirs Mepe* ալբոմում ("Դեպի ներքև թագավորի հետ") 2007 թվականին։

## Պարգևներ և մրցանակներ
2013 թվականի մայիսին Չարկվիանին հետմահու պարգևատրվել է Շոթա Ռուսաթավելու անվան մրցանակով՝ վրացական ժամանակակից մշակույթում իր զգալի ավանդի համար։

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* The website dedicated to Irakli Charkviani
* Чарквиани Ираклий. *Kino-Teatr.Ru*

Կատեգորիա:1961 ծնունդներ
Կատեգորիա:20-րդ դարի տղամարդ գրողներ
Կատեգորիա:2006 մահեր
Կատեգորիա:Անձինք Թբիլիսիից
Կատեգորիա:Թբիլիսի քաղաքում ծնվածներ
Կատեգորիա:Թբիլիսիի պետական համալսարանի շրջանավարտներ
Կատեգորիա:Կեղծանուններ
Կատեգորիա:Վրացի արձակագիրներ
Կատեգորիա:Վրացի բանաստեղծներ
Կատեգորիա:Վրացի երգիչներ
Կատեգորիա:Վրացի կոմպոզիտորներ
Կատեգորիա:Վրացի երաժիշտներ
Կատեգորիա:Վրացական ԽՍՀ Շոթա Ռուսթավելու անվան պետական մրցանակի դափնեկիրներ
Կատեգորիա:Վրացի գրողներ
Կատեգորիա:Սրտամկանի ինֆարկտից մահացածներ
Անտառանյութեր

մինի|Մշակման ենթակա անտառանյութեր

**Անտառանյութեր**, ծառի բնի հատվածներ, որոևք պահպաևել են փայտանյութի ֆիզիկակաև և քիմիակաև կազմը։ Լինում են՝
* չմշակված
* մշակված (հիմնականում՝ փշատերև և սաղարթավոր ծառատեսակների)։

### Չմշակված անտառանյութեր
Չմշակված (կլոր) անտառանյութերը (գերաններ, կոճղեր և այլն) անտառանյութի մթերման արդյունաբերության արտադրանքն են։ Ստացվում են ճյուղերի հեռացման և ծառի բնի լայևակաև սղոցմաև միջոցով։ Օգտագործվում են շինարարության մեջ, էլեկտրահաղորդման և կապի գծերի հենարաններ (սյուներ) պատրաստելու, նաև ցելյուլոզի, թղթի և քիմիական նյութերի արտադրության համար։

### Մշակված անտառանյութեր
Մշակված անտառանյութեր (կոճափայտեր, տախտակներ, չորսվակներ, ռանդած ֆաներ, շպոն և այլն) փայտամշակման արդյունաբերության արտադրանքներն են։ Ստացվում են կլոր անտառանյութերի լայնական ու երկայնակաև սղոցման, ռանդմաև, կլպմաև և այլ միջոցևերով։ Ելնելով անտառանյութերի օգտագործման նպատակից՝ նրանց ներկայացվում են միութենական ստանդարտով սահմանված որոշակի պահանջներ։ Այդ ստանդարտներում նշվում են ծառատեսակները, չափսերը, թույլատրելի արատների սահմանային նորմաները ևն։

Հայաստանի անտառները տալիս են սաղարթավոր ծառատեսակների արժեքավոր անտառանյութեր, որոնք գլխավորապես օգտագործվում են կահույքի, պարկետի, ֆաների արտադրության համար։

## Տես նաև
* Փայտանյութեր

## Գրականություն
* 

## Պատկերասրահ

Firewood at wenchang.JPG
Wellenbock 8900.jpg
Gałęziówka.jpg
Bois coupé dans le hangar.JPG
Bois coupé dans le hangar.JPG
Tree trunks in Darwazeh Iraq Street-nishapur.JPG
2011-02-06 Toras. Vilarromarís-2.jpg
Holzwolle-02.jpg
Rindenmulch 015.JPG
Korowanie.jpg
Pokácený modřín opadavý.JPG
Biella-Trecciolino - legna.jpg


## Արտաքին հղումներ
* Seasoning of Wood by J. B. Wagner
* National Hardwood Lumber Association
* ГОСТ 9462-88 Лесоматериалы круглые лиственных пород. Технические условия 
* ГОСТ 9463-88 Лесоматериалы круглые хвойных пород. Технические условия 
* ГОСТ 2708-75 Лесоматериалы круглые. Таблицы расчёта объёмов по длине и верхнему диаметру 
* Традиционное лесопользование на Онежском полуострове: ''кольё, жердьё и вичьё''
* Древесные породы и их лесоводственные свойства. Лесное хозяйство, виды деревьев 

Կատեգորիա:Հումք
Դավիթ Սարկիսով

**Դավիթ Սարկիսով** (, ), հայկական ծագումով ֆուտբոլիստ։ Աշխաբադ քաղաքի «ՄՏՏՈՒ» ակումբի պաշտպան և Թուրքմենստանի ազգային հավաքականի խաղացող։

## Կարիերա
Երիտասարդ տարիքից նա խաղացել է «ՄՏՏՈՒ» ֆուտբոլային ակումբի երիտասարդական թիմում։ Շուտով 2002 թվականին տեղափոխվում է «МТТУ» ակումբի հիմնական կազմ։ Մինչև հիմա էլ նա խաղում է «ՄՏՏՈՒ» ֆուտբոլային ակումբում և համարվում է թիմի ավագը։

2004 թվականին Սարկիսովը ուղարկվեց Թուրքմենստանի ազգային հավաքական և ազգային թիմի հետ մասնակցեց շատ մրցաշարերի։ Մինչև հիմա Սրկիսովը խաղացել է հավաքականի 16 խաղերին։

## Ձեռքբերումներ
* Թուքմենստանի ֆուտբոլի առաջնության չեմպիոն. 2005, 2006, 2009, 2013
* Թուքմենստատնի փոխչեմպիոն. 2007, 2008, 2011
* Թուրքմենստանի առաջնության բրոնզե մեդալակիր. 2012
* Թուքմենստանի գավաթակիր. 2006, 2011
* Թուրմենստանի գավաթի եզրափակչի մասնակից. 2008, 2012
* Թուրքմենստանի սուպերգավաթակիր. 2005, 2009, 2013
* Թուրքմենստանի սուպերգավաթի ֆինալիստ. 2006, 2012
* Թուքմենստանի նախագահական գավաթի հաղթող. 2007, 2008, 2009
* Թուրգմենստանի նախագահական գավաթի ֆինաիստ. 2006
* Թուքմենստանի նախագահական գավաթի հաղթող. 2014

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* 
* Պաշտոնական կայք

Կատեգորիա:Տղամարդկանց ֆուտբոլի պաշտպաններ
Մ.թ.ա. 1200

## Դեպքեր և իրադարձություններ
* Մ.թ.ա. 1200 - Մ.թ. 539 Փյունիկիա (Փյունիկե, հուն.՝ Φοινίκη, Phoiníkē), հնագույն պետություն Միջերկրական ծովի արևելյան ափին։
* Մ.թ.ա. 1200 թ-ից՝ Ըստ որոշ տվյալների դուդուկը գործածվում է չնայած կան տեսակետներ, որ այն 1,500 տարվա պատմություն ունի։

## Ծանոթագրություններ
Բենեդետտո Անտելամի

**Անտալամի Բենեդետտո** (), իտալացի քանդակագործ և ճարտարապետ, եղել է ռոմանական ոճի քանդակագործության վարպետ։ Անտալամին ազդվել է հարավֆրանսիական արձանագործությունից։ Ստեղծագործել է հիմնականում Պարմա քաղաքում, ուր սկսել է մկրտարանի շինարարությունը (1196 թվական) և կատարել քանդակների զգալի մասը։ Քաղաքի տաճարի համար կերտել է «Խաչից իջեցնելը» (1178 թվական) բարձրաքանդակը։ Ավելի ուշ Անտալամին ստեղծել է որմնախորշերի մեջ կանգնեցված արձաններ, որ կարևոր փուլ էր արձանագործությունը պատից ազատելու ընթացքում։

## Աշխատանքներ

AntelamiDeposition.jpg
Vercelli Sant Andrea Facciata Lunetta Sinistra.jpg
DuomoFidenzaEzechiele.jpg
Battistero Parma.jpg


## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Իտալացի քանդակագործներ
Կատեգորիա:Իտալացի ճարտարապետներ
Ֆարեն (Էն)

**Ֆարեն** (), համայնք Ֆրանսիայում, Ռոն Ալպեր մարզի Էն գավառում։ Մտնում է Սեն Տրիվյո սյուր Մուանյան համայնքի կազմի մեջ։ Հանդիսանում է Բուրկ ան Բրես շրջանի օկրուգը։

Համայնքի INSEE կոդ՝ *01157*։

## Տեղադրություն
Համայնքը տեղակայված է Փարիզից 370 կմ հարավ-արևելք, Լիոն քաղաքից 30 կմ հյուսիս-առևմուտք, Բուրակ ան Բրես շրջանից 45 կմ դեպի հարավ-արևմուտք։
Համայնքի արևմուտքում հոսում է Սոնա գետը։

## Կլիմա
Համայնքում կլիման կիսացամաքային է՝ խիստ ամառ ու ձմեռ։ Անձրևները հաճախակի չեն լինում՝ հիմնականում ամռանը։

## Բնակչություն
Համայնքի բնակչությունը 2010 թվականին կազմում էր 2137 մարդ։

## Վարչակազմ

## Տնտեսություն
2010 թվականի տվյալներով 1356 աշխատունակ տարիքի մարդկանցից (15-64 տարեկան) 1007-ը տնտեսապես ակտիվ էին, 349-ը անգործունակ (Ակտիվության ցուցանիշը — 74.3%, 1999 թվականին եղել է՝ 75.4%)։ 1007 աշխատունակ բնակիչներից 953-ը աշխատում էին (505 տղամարդ և 448 կին), անաշխատանք էին 54-ը (22 տղամարդ և 32 կին)։
349 անգործունակ մարդկանցից 122-ը աշակերտներ կամ ուսանողներ են, 152-ը թոշակառու, 75-ը անաշխատունակ էին այլ պատճառներով։

## Տեսարժան վայրեր
*Ֆլեշեր ամրոց(17-րդ դար)։ Պատմական հուշարձան 1985 թվականից։
*Բուշե ամրոց(19-րդ դար)։

## Պատկերասրահ

Պատկեր:Château Fléchères.jpg|Ֆլեշեր ամրոց
Պատկեր:Château Bouchet de Fareins.JPG|Բուշե ամրոց
Պատկեր:Map commune FR insee code 01157.png|Համայնքի քարտեզ


## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* 
* 

Կատեգորիա:Ֆրանսիայի բնակավայրեր
Կատեգորիա:Ֆրանսիայի համայնքներ
Անտեկլիզ

**Անտեկլիզ**, երկրակեղևի շերտերի կամարաձև, զառիկող ընդարձակ բարձրացում պլատֆորմի սահմաններում։ Անտեկլիզներն ունեն անկանոն գծագրությունն հարյուրավոր կիլոմետրերի հասնող ընդլայնական կտրվածք։ Անտեկլիզների կարծր հիմքը գտնվում է երկրի մակերեսի մոտ և երբեմն մերկանում է պալեոզոյան ու մեզոկայնոզոյան նստվածքներից կազմված ծածկույթը փոքր հզորություն ունի (հաճախակի բացակայում են ամբողջական շերտախմբեր, որոնք զարգացած են կից իջվածքներում՝ սինեկլիզներում)։ Անտեկլիզի թևերում ծածկույթի շերտերի անկումն աննշան է։ Թևերը հաճախ բարդացված են երկրորդ կարգի պլատֆորմային կառուցվածքներով։ Անտեկլիզները զարգանում են երկրաբանական մի շարք ժամանակաշրջանների ընթացքում՝ երկրակեղևի դանդաղ բարձրացման հետևանքով։ ԽՍՀՄ-ում Անտեկլիզներ հայտնի են Ռուսական և Սիբիրական պլատֆորմներում (Վորոնեժի, Բելառուսական, Անարարի և այլն)։

## Գրականություն
* *Раскатов Г. И.* Геоморфология и неотектоника территории Воронежской антеклизы / Воронежский государственный университет. — Воронеж։ Изд-во Воронеж. гос. ун-та, 1969. — 164 с.
* *[[Трегуб, Александр Иванович|Трегуб А. И.]]* Неотектоника территории Воронежского кристаллического массива / А. И. Трегуб. — Воронеж։ Изд-во Воронеж. гос. ун-та, 2002. — 220 с.
* *[[Трегуб, Александр Иванович|Трегуб А. И.]]* Неотектоника территории Воронежского кристаллического массива։ Автореф. дисс. … доктор геолого-минералогических наук. — Воронеж, 2005.

Կատեգորիա:Տեկտոնիկա
Հանս Կրանկլ

**Յոհան Կրանկլ** (, ), առավել հայտնի՝ **Հանս Կրանկլ** (), ավստրիացի ֆուտբոլային մարզիչ։ Նախկինում խաղացել է հարձակվողի դիրքում։ Ավստրիայի պատմության առաջին և լավագույն ֆուտբոլիստը։ Ֆուտբոլիստի կարիերան ավարտել է 1989 թվականին։ Ավստրիայի ազգային հավաքականի պատմության մեջ երկրորդ ռմբարկուն է։

## Վիճակագրություն
### Կարիերայի ցուցանիշները

### Ակումբային կարիերա

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Ավստրիայի հավաքականի ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Ավստրիացի ֆուտբոլային մարզիչներ
Կատեգորիա:Ավստրիացի ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Բարսելոնայի ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Լա Լիգայի ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Տղամարդկանց ֆուտբոլի հարձակվողներ
Կատեգորիա:Ֆուտբոլային մարզիչներ այբբենական կարգով
Կատեգորիա:Ռապիդ Վիեննայի ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Ռեդ Բուլ Զալցբուրգի ֆուտբոլիստներ
Անտարկտիկական օազիսներ

200px|մինի|աջից
**Անտարկտիկական օազիսներ**, սառցածածկույթից ազատ ցամաքի տեղամասեր Անտարկտիդայում։ Առանձին վայրերում անտարկտիկական օազիսները գրավում են մեծ տարածություններ (մի քանի տասնյակից մինչև մի քանի հարյուր կմ2) և հարուստ են լճերով։ Ամռանն օազիսներում ջերմաստիճանը 0°–ից բարձր Է։

Առաջին անտարկտիկական օազիսը հայտնաբերել է Ռ. Ակոտի արշավախումբը (1901—1904)՝ Մակ-Մյորդո նեղուցի մոտ։ Մեծ անտարկտիկական օազիսներից է Ուիլքսի երկրի արմ-ում գտնվող Բանգերա օազիսը (425 կմ2). այն հանգամանորեն ուսումնասիրել է խորհրդային արշավախումբը (1956—1958)։ Անտարկտիկական օազիսներ կան Վիկտորիայի երկրում, Ալեքսանդր Առաջինի երկրռւմ, Ուիլքսի երկրում, Գրեյամի երկրում ևն։
## Բուսական և կենդանական աշխարհ
Բուսական և կենդանական աշխարհը շատ աղքատ Է։ Տեղ-տեղ աճում են քարաքոսեր և մամուռներ։ Թռչուններից բնակալում են մրրկահավը, հյուսիսային ուրուրը, Ադելի պինգվինը։
## Առաջացում
Անտարկտիկական օազիսների առաջացումը մեծ մասամբ կապում են Անտարկտիկական սառցածածկույթի եզրամասային զոնայում սառցի նահանջի հետ։ Սառցից ազատված մուգ ժայռերը կուտակում են արևային զգալի ջերմություն և, դրանով իսկ, նպաստավոր պայմաններ ստեղծում օազիսների զարգացման համար։

Կատեգորիա:Անտարկտիդա
Անտառապետություն

մինի
**Անտառապետություն**, արտադրական-տերիտորիալ միավոր անտառային տնտեսություն։ Իր տարածքում կատարում է անտառանյութի տեղափոխում, կազմակերպում անտառի խնամքը, ցանքը, տնկումները։

Տնկարաններում աճեցնում է տնկանյութ, պահպանում անտառները հրդեհներից, ապօրինի անտառահատումներից, հետևում անտառահատումների կանոնների պահպանմանը, պայքարում վնասատուների և հիվանդությունների դեմ։

Անտառապետության տարածքն, չնայած բնակչության թվին և անտառի խտությանը, տարբեր է՝ մի քանի 100 հեկտարից մինչև մի քանի հարյուր հազար հեկտար։ ՀԽՍՀ-ում կա շուրջ 90 անտառապետություն, որոնց տնօրինության տակ են գտնվում ավելի քան 300 հազար հեկտար անտառներ և անտառային բույսեր։

## Տես նաև
* Անտառաբուծություն

Կատեգորիա:Կազմակերպությունների տեսակներ
Կատեգորիա:Տնտեսություններ
Մերաբ Կոստավա

**Մերաբ Կոստավա** (, 26 մայիսի, 1939, Թբիլիսի — 13 հոկտեմբերի, 1989), վրացի այլախոհ, երաժիշտ ու բանաստեղծ։ Վրաստանը ԽՍՀՄ-ից առանձնացնելու համար 1980-ական թվականներին ծավալված շարժման ղեկավարներից մեկը։

## Կենսագրություն
1954 թվականին Մերաբ Կոստավան ու Զվիադ Գամսախուրդիան հիմնադրեցին երիտասարդական ընդհատակյա «Գորգասլիանի» կազմակերպությունը։ 1956-1958 թվականներին կազմակերպության անդամները, այդ թվում նաև Կոստավան ու Գամսախուրդիան, ձերբակալվել են ԽՍՀՄ Պետական անվտանգության կոմիտեի կողմից հակախորհրդային գործունեության համար։ Նրանք մեղադրվում էին նաև հակակոմունիստական գրականության ու թռուցիկների տարածման համար։

1962 թվականին Մերաբ Կոստավան ավարտել է Թբիլիսիի կոնսերվատորիան։ 1962-1977 թվականներին դասավանդել է Թբիլիսիի երաժշտական դպրոցներից մեկում։

1973 թվականին Կոստավան ու Գամսախուրդիան հիմնադրել են Մարդու իրավունքների պաշտպանության նախաձեռնող խումբը։ 1976 թվականին Կոստավան եղել է Վրաստանի Հելսինկյան խմբի (1989 թվականին վերանվանվել է Վրացական հելսինկյան միություն) հիմնադիրներից մեկը։ 1975 թվականից Amnesty International միջազգային կազմակերպության անդամ է։

1977 թվականին Կոստավան ու Գամսախուրդիան ձերբակալվել են։ Գամսախուրդիան պաշտոնական խոստովանությունից հետո ներվել է։ Կոստավան պատիժը կրել է Սիբիրում։ Ազատազրկման ժամկետը երկու անգամ երկարաձգվել է. նա ազատություն է ստացել 1987 թվականին։ Աշխատել է «Բալավերի» (Վրաց լեզուն ու գրականությունը դպրոցում) ամսագրում։ 1978 թվականին Կոստավան ու Գամսախուրդիան ԱՄՆ Կոնգրեսի կողմից ներկայացվել են Նոբելյան մրցանակի։ 1988 թվականին Կոստավան եղել է Սուրբ Իլյա Բարեպաշտի (Իլյա Ճավճավաձե) միության հիմնադիրներից մեկը։ Եղել է Ավետարանի նոր մեկնության ջատագովներից մեկը։ Առաջարկել է Ավետարանը թարգմանել վրացերեն։ Եղել է մի շարք ցույցերի, այդ թվում՝ 1989 թվականի ապրիլի 9-ի Թբիլիսիում տեղի ունեցած ցույցի նախաձեռնողը, որն ավարտվեց նրանով, որ խորհրդային ռազմական ուժերը դաժանորեն ցրեցին ցուցարարներին։

Մերաբ Կոստավան եղել է «սամիզդատի» (ինքնահրատ) ակտիվ մասնակից, ինչպես նաև «Օկրոս սացմիսի» («Ոսկե գեղմ») ընդհատակյա թերթի հրատարակիչներից մեկը։ Հեղինակել է մի շարք գրական աշխատություններ ուգրական ստեղծագործություններ։

Մերաբ Կոստավան զոհվել է ավիավթարից չպարզված հանգամանքներում Բորիտի գյուղի մոտ (ներկայում՝ Խարագաուլի շրջան)։ Թաղված է Մթածմինդա պանթեոնում։ Նրա զոհվելու վայրում կանգնեցված է հուշարձան։ 2013 թվականին հետմահու պարգևատրվել է Ազգային հերոսի շքանշանով։

## Ծանոթագրություններ

## Գրականություն
* *Zviad Gamsachurdia and Merab Kostava*. Amnesty International, London 1977
* *Gamotxoveba Merab Kostavastan: mceralta da sazogado moçgvaceta mtacmindis panteoni, 1989 clis 21 oktomberi*. Macne, Tbilisi 1992.

Կատեգորիա:Վրացի գրողներ
Կատեգորիա:Վրացի երաժիշտներ
Կատեգորիա:Վրացի բանաստեղծներ
Կատեգորիա:Թբիլիսի քաղաքում ծնվածներ
Կատեգորիա:Մթածմինդա պանթեոնում թաղվածներ
Կատեգորիա:Ավտոճանապարհային վթարներից զոհվածներ
Կատեգորիա:Անձինք Թբիլիսիից
Մոդել

մինի|Մոդելը աշխատելիս
**Մոդել** (միջին ֆրանսերեն՝ *modelle*), մարդ, որն իր կերպարով ներկայացնում է, ցուցադրում է և գովազդում է առևտրային ապրանքներ (հիմնականում, հագուստ) կամ հանդես է գալիս որպես բնորդ այն մարդկանց համար, որոնք արվեստի գործեր են ստեղծում։

## Տերմինի նշանակություններ
Մոդել տերմինն օգտագործվում է տարբեր ոլորտներում.

* Նորաձևության մեջ **մոդելը** մարդ է, որը կրում և ցուցադրում է հագուստը ցուցադրությունների ժամանակ՝ ձգտելով ընդգծել այդ հագուստի բոլոր առավելությունները։ Մոդելը նաև մասնակցում է տվյալ հագուստի հետ կապված գովազդային նկարահանումներին և արտադրական գործընթացին՝ աշխատանքային փորձերի ժամանակ։ Մինչև ХХ դարի վերջը, XXI դարի սկիզբը օգտագործվել է ներկայումս քիչ օգտագործելի **մանեկեն** տերմինը։
* Գովազդում **ֆոտոմոդել**՝ պրոֆեսիոնալ մոդել, որը կեցվածք է ընդունում ամսագրերի, գովազդային հոլովակների, տեսահոլովակների համար։
* Ստեղծագործական արվեստում **բնորդ**՝ մարդ, որը կերպար է հանդիսանում գեղանկարչության կամ քնադակագործության գործերի ստեղծման համար։

Չպետք է շփոթել ֆոտոմոդելի և պոդիումային մոդելի մասնագիտությունները։ Ներկայումս դրանք գործունեության տարբեր ոլորտներ են, չնայած որ հաճախ ֆոտոմոդելները հանդես են գալիս նաև որպես պոդիումի մոդելներ։

Ֆոտոմոդել լինելու համար պետք է ունենալ խորեոգրաֆիկ և արտիստիկ պատրաստվածություն։

## Տիպաբանություն
Մոդելների տիպերը.
[մինի|Գերմանացի մոդել [Աննա Իուվերսը]]
* Բարձր նորաձևության մոդել (), մոդելի ամենաբացառիկ տիպը։
** Տարիքը. 16—22 տարեկան
** Հասակը. 175—180 սմ
** Հագուստի չափսը 40—42
** Կատարյալ պարամետրեր. 86 (կուրծք) — 60 (իրան) — 86 (կոնքեր)
* Պոդիումային մոդել ()
** Հասակը. 176—185 սմ
** Կատարյալ պարամետրեր. 86 (կուրծք) — 61 (իրան) — 86 (կոնքեր)
* Ներքնազգեստ ցուցադրող մոդել ()
** Տարիքը. 21 տարեկանից սկսած
** Կատարյալ պարամետրեր. 86—91 (կուրծք) — 58—63 (իրան) — 86—90 (կոնքեր)
* Գլամուրային մոդել (), մոդել, ով նկարահանվում է բիկինի հագուստով, տղամարդկանց ամսագրերի համար
** Տարիքը. 18—30 տարեկան
** Պարամետրերը. 86—91 (կուրծք) — 56-61 (իրան) — 86—91 (կոնքեր)
* Մոդել «դելֆա» (), ունիվերսալ մոդել
** Հասակը. 173—175 սմ
** Հագուստի չափսը. 42—50
** Տարիքը. 21-ից 30 տարեկան

## Մանեկենուհի
Առաջին մանեկենուհիները հայտնվել են XIX դարի կեսին, Չարլզ Ֆրեդերիկ Ուորտի նորաձևության տանը, ընդ որում, որպես մանեկենուհի հաճախ հանդես է եկել մոդելյերի կինը։

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* «Խորհրդային գեղեցկություն։ Մանեկենուհու ճակատագիր»  (Ռոսիա 1, 2005)

Կատեգորիա:Մասնագիտություններ
Լեյլա Աբաշիձե

**Լեյլա Աբաշիձե** (, ծնվել է՝ ), վրացի խորհրդային կինոդերասանուհի և երգչուհի։ Վրացական ԽՍՀ ժողովրդական արտիստ (1965)։

## Կենսագրություն
Լեյլա Աբաշիձեն ծնվել է 1929 թվականի օգոստոսի 1-ին Թբիլիսիում։ 
Կինեմատոգրաֆիայում Լեյլա Աբաշիձեի «կնքահայրը» եղել է ռեժիսոր Կոնստանտին Պիպինաշվիլի։ 1941 թվականին «Վրացֆիլմ» կինոստուդիայում անցկացվում էին «Քաջանա» ֆիլմում Քեթոյի դերակատարի համար լսումներ։ Լեյլային այնտեղ տարել էր հորաքույրը (Լեյլայի ծնողները բռնաճնշումների զոհ էին դարձել)։ Գեղեցիկ հագնված երեխաների շարքում Լեյլան առանձնանում էր իր գունաթափված զգեստով, անփութորեն կտրված սանրվածքով ու մաշված կոշիկներով։ Լսումների ժամանակ աղջիկները կատարում էին այն տեսարանը, երբ Քեթոն, ցնցված լինելով եղբոր համրությամբ, որի մեղավորն ինքն էր, լալիս է ու Աստծուն խնդրում վերադարձնել տղայի խոսելու ընդունակությունը։ Լեյլան այդ էպիզոդը խաղաց այնքան ճշմարտացի, այնպիսի կենցաղային մանրամասնություններով, որ մի քանի վայրկյան սենյակում լռություն տիրեց։ Այդպես Լեյլան ստացավ գլխավոր դեր։

1951 թվականին Լեյլա Աբաշիձեն ավարտել է Թբիլիսիի Շոթա Ռուսթավելու անվան թատերական ինստիտուտը (Դոդո Ալեքսիձեի կուրս)։

Լեյլա Աբաշիձեն նկարահանվել է ինչպես կինոկատակերգություններում, այնպես էլ դրամաներում։

1981 թվականին Լեյլա Աբաշիձեն՝ որպես ռեժիսոր, սեփական սցենարով (Լևան Չելիձեի հետ համատեղ) նկարահանել է «Թիֆլիս-Թարիզ և հետ» ֆիլմը՝ խաղալով Թեն Շարշավաձեի գլխավոր դերը։

## Ֆիլմագրություն
### Դերասանուհի
* 1941 – Քաջանա – *Քեթո*
* 1945 – Ոսկե արահետ – *Յուտա*, էպիզոդիկ դեր
* 1947 – Բանաստեղծի օրորոցայինը – *Նազիբրոլա*
* 1951 – Գարում Սաքանում – *Նինա*
* 1953 – Քեթո և Կոտե
* 1954 – Ճպուռ – *Մարինե*
* 1955 – Նրանք իջել են լեռներից – *Լելա*
* 1956 – Մեր բակը – *Մանանա*
* 1957 – Փուշ – *Լիա*
* 1958 – Մայան Ցխնեթիից – *Մայա*
* 1959 – Որտեղ է քո երջանկությունը – *Մզիա*
* 1961 – Կյանքի նախաշեմին
* 1962 – Ես կպարեմ – *Դոգմարա*
* 1965 – Լեռների օրենքը – *Ձիձիա*
* 1965 – Ավտովթար
* 1966 – Հանդիպում լեռներում – *դերասանուհի Լալի / Մզեվինար*
* 1966 – Հանդիպում անցյալի հետ – *Նինո*
* 1969 – Վարպետաց վարպետի աջը
* 1970 – Սպասում
* 1976 – Իսկական թիֆլիսեցին և ուրիշները
* 1978 – Սինեմա
* 1981 – Թիֆլիս-Փարիզ և հետ
* 1982 – Ոչ բոլոր գիսաստղերն են մարում
* 1984 – Սուրամի բերդի լեգենդը
* 1985 – Երիտասարդ կոմպոզիտորի ճանապարհորդությունը
* 1986 – Շրջադարձ

## Ռեժիսոր
* 1981 – Թիֆլիս-Փարիզ և հետ

## Ճանաչում և պարգևներ
* 1964 – Չեչենա-Ինգուշական ԻԽՍՀ ժողովրդական արտիստ
* 1965 – Վրացական ԽՍՀ ժողովրդական արտիստ
* 1968 – Համամիութենական կինոփառատոնի մրցանակակիր «Մրցանակներ դերասանական աշխատանքի համար» անվանակարգում
* 1972 – Համամիութենական կինոփառատոնի մրցանակակիր «Մրցանակներ ռեժիսուրայի համար» անվանակարգում
* Աշխատանքային կարմիր դրոշի շքանշան

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Լեյլա Աբաշիձեն Internet Movie Database կայքում 
* Լեյլա Աբաշիձեն RUSKINO.RU կայքում 

Կատեգորիա:Աշխատանքային կարմիր դրոշի շքանշանի ասպետներ
Կատեգորիա:Դերասանուհիներ այբբենական կարգով
Կատեգորիա:Խորհրդային դերասանուհիներ
Կատեգորիա:Պատվո շքանշանի ասպետներ (Վրաստան)
Կատեգորիա:Վրացական ԽՍՀ ժողովրդական արտիստներ
Կատեգորիա:Վրացի դերասանուհիներ
Կատեգորիա:Վրացի երգչուհիներ
Կատեգորիա:Վրացի կինոդերասանուհիներ
Կատեգորիա:Վրացի կինոռեժիսորներ
Տենե (Էն)

**Տենե ** (), կոմունա Ֆրանսիայում, Ռոն Ալպեր մարզի Էն գավառում։ Մտնում է Սեն Ռամբեր ան Բյուժե կանտոնի մեջ։ Կոմունայի շրջանը՝ Բելլե։

Կոմունայի INSEE կոդը՝ 01416։

## Աշխարհագրություն
Կոմունան Փարիզ քաղաքից գտնվում է 410 կմ հարավ-արևելք, Լիոն քաղաքից 55 կմ դեպի արևելք, 39 կմ հարավ-արևելք Բուրկ ան Բրեսից։

## Կլիմա
Կլիման կիսացամաքային է, ձմռանը ցուրտ է, իսկ ամռանը՝ տաք։ Կոմունայում անձրևներ հաճախ են լինում, հիմնականում՝ ամռան ամիսներին։

## Բնակչություն
Կոմունայի բնակչությունը 2010 թվականին կազմել է 1120 մարդ։

## Ադմինիստրացիա

## Տնտեսություն
2010 թվականին աշխատունակ տարիք (15-64 տարեկան) ունեցող 657 մարդկանցից 444-ը տնտեսապես ակտիվ են եղել, 213-ը՝ պասիվ (ակտիվության ցուցանիշը՝ 67,6% է, 1999 թվականին՝ 63,4 %)։ 444 ակտիվ բնակիչներից աշխատել են 398 -ը (228տղամարդ, 170 կին), գործազուրկ է եղել 46 մարդ (18 տղամարդ և 28 կին)։ 213 պասիվներից 50 մարդ եղել են աշակերտ կամ ուսանող, 85-ը՝ թոշակառու, 78-ը պասիվ են եղել այլ պատճառներով։

## Նկարներ

Tenay_(Ain)_-_la_rivi%C3%A8re_Albarine.JPG|
Tenay_(Ain)_-_Pont_sur_l%27Albarine.JPG|
Tenay_(Ain).JPG|
Gare_de_Tenay-Hauteville.jpg|


## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Ֆրանսիայի տնտեսական հետազոտությունների և վիճակագրության ազգային ինստիտուտ 
* cassini.ehess.fr. Проверено 12 мая 2014.

Կատեգորիա:Ֆրանսիայի բնակավայրեր
Կատեգորիա:Ֆրանսիայի համայնքներ
Անտիկլինալ

**Անտիկլինալ** (անտի...+հունարեն χλινω— թեքում եմ), անտիկլինալային ծալք, ապարների շերտերի կամարաձև ծալք։
300px|մինի|աջից

Շերտերի կորացման տեղը կոչվում է անտիկլինալի փական, իսկ փականներն իրար միացնող մակերևույթը՝ առանցքային մակերևույթ։ Անտիկլինալի կողերն անվանվում են թևեր։ Նայած առանցքային մակերևույթի դիրքին և թևերի թեքության ուղղությանը՝ անտիկլինալը կարող է լինել
* ուղիղ
* թեք
* շրջված
* պառկած։

## Տեսակներ
200px|մինի|աջից
* Ըստ ձևի լինում են գծային անտիկլինալ (երբ նրա երկարությունը մեծ չափով գերազանցում է լայնությանը)
* բրախիանտիկլինալ, գմբեթ (երբ երկարությունը և լայնությունը համարյա հավասար են)։

Ըստ կամարի և թևերի ձևերի, տարբերում են՝
* բրգաձև
* սնդուկաձև
* ծնկաձև
* հովհարաձև։

Անտիկլինալները, ըստ ծագման, բաժանվում են
* գեոսինկլինալային տիպի (մեծ մասամբ՝ գծային), որոնք հետևանք են հորիզոնական ու ուղղաձիգ տեկտոնական շարժումների
* պլատֆորմային տիպի (գմբեթներ, բրախիանտիկլինալներ), որոնք պլատֆորմի կարծր հիմքի խզումնային խախտումների մակերեսային արտացոլումներն են։

Հայաստանում կան Անտիկլինալի համարյա բոլոր ձևերը։

## Գրականություն
* 

Կատեգորիա:Կառուցվածքային երկրաբանություն
Վրացական հրեաներ

**Վրացական հրեաներ** (, ինքնանվանում՝ **էբրաելի**), հրեաների էթնիկ խումբ։ Վրացական գրականության մեջ «Վրացական հրեաներ» արտահայտությունը օգտագործվում է 11-րդ դարից։ 19-րդ դարում եզրույթը լայն տարածում ստացավ նաև Ռուսական կայսրությունում։

## Բնակեցումն ու տարածումը
Հին վրացական ավանդության հիմքում այն կարծիքն է, որ առաջին հրեաները Վրաստան եկել են Նաբուգոդոնոսորի մ.թ.ա. 586 թվականին Երուսաղեմը գրավելուց հետո։ Նրանք ապրում էին Վրաստանի ամբողջ տարածքում։ 20-րդ դարի սկզբում որոշ քաղաքներում ու ավաններում, օրինակ Ցխինվալ քաղաքում (այժմ, Հարավային Օսիայի մայրաքաղաք), նրանք բնակչության մեծամասնությունն էին կազմում. Ցխինվալի հրեաների թիվը գերազանցում էր այդ քաղաքի վրացիների, ռուսներ, հայերի ու օսերի ընդհանուր քանակին։ Նույն կերպ մինչև օրս ապրում են նաև Օնի քաղաքատիպ ավանում (չնայած, այժմ այնտեղ փոքր համայնք է մնացել. չհաստատված տվյալներով մոտ 25 մարդ)։

## Հարաբերությունները վրացիների հետ
Լեոնիդ Էյչիսի կարծիքով Վրաստանում հրեաների համայնքը վրացիների կեղմից կրոնական կամ ազգային հետապնդումների չի ենթարկվել։ 1998 թվականի սեպտեմբերին Վրաստանում լայնորեն նշվել հրեաների ու վրացիների համակեցության 2600-ամյակը։

Վրացական հրեաները հիմնականում խոսում են վրացերեն, գրավոր խոսքում հիմնականում օգտագործում են վրացական այբուբենը։ Վաճառականների շրջանում ձևավորվել է ղիվրուլի բարբառը, որն իրենից ներկայացնում է վրացերենի ու եբրայերենի խառնուրդը։

## Տես նաև
* Լեռնական հրեաներ
* Ցխինվալ հրեական թաղամաս

## Գրականություն
* *[[Նիսան Բաբալիկաշվիլի]].* Հրեական գրությունները Վրաստանում (18 −19 դարեր) Թբիլիսի։ Վրացական ԽՍՀ գիտությունների ակադեմիայի հրատարակություն, 1971։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Վրաստանի ազգեր
Կատեգորիա:Հրեաներ ըստ երկրի
Նանտյուա (շրջան)

**Նանտյուա** (), շրջան () Ֆրանսիայում, գտնվում է Ռոն Ալպեր երկրամասում։ Շրջանի դեպարտամենտ՝ Էն։ Սուպերֆեկտուրա՝ Նանտուա։ Շրջանի բնակչությունը 2006 թվականին կազմել է 84.159 մարդ։ Բնակչության խտությունը կազմում է 91 մարդ/կմ²։ Շրջանի տարածքը կազմում է 924 կմ²։

## Տես նաև
* Ֆրանսիայի շրջանների ցանկ

## Արտաքին հղումներ
* Վիճակագրության ազգային ինստիտուտ

Կատեգորիա:Ֆրանսիայի շրջաններ
Թոռնիկե Օքրիաշվիլի

**Թոռնիկե Օքրիաշվիլի** (, ), վրացի ֆուտբոլիստ, «Կրասնոդարի» և Վրաստանի հավաքականի կիսապաշտպան։

## Կարիերա
### Ակումբային
Համարվում է Ռուսթավիի «Օլիմպի» ակումբ սանը։ Վրաստանի առաջնության 2008-2009 մրցաշրջանում, Թբիլիսիի «Գագրայի» կազմում անցկացրեց մեկ խաղ։ 2009-2010 մրցաշրջանում առաջնությունում խաղաց 22 խաղ և խփեց 1 գոլ։ Մրցաշրջանի արդյունքներում «Գագրան» զբաղեցրեց վերջին 10-րդ տեղը և հեռացավ Առաջին լիգա։ 2010 թվականի հունիսին փորձարկվելու համար հայտնվեց Սանկտ Պետերբուրգի «Զենիթում»։ Նրանով հետաքրքրվում էին նաև բելգիական «Անդերլեխտը» և Նիդերլանդների, Թուրքիայի ու Գերմանիայի ակումբներ։

2010 թվականի վերջին Դոնեցկի «Շախտյորը» նրան կես տարյա վարձակալության վերցրեց՝ հետո ամբողջովին գնելու իրավունքով։ Ակումբը նրա վարձակալության համար վճարեց 1 միլիոն եվրո։

2011 թվականի հունվարին վարձակալության հանձնվեց «Մարիուպոլի Իլիչյովեցում», որի մարզիչը դարձավ «Շախտյորի» երիտասարդական թիմի նախկին մարզիչ Վալերի Յարեմչենկոն։ Ուկրաինայի Պրեմիեր Լիգայում դեբյուտը կայացավ 2011 թվականի մարտի 4-ին՝ Զապորոժիեյի «Մետալուրգի» դեմ արտագնա խաղում (0-4)։ 2014 թվականի հունվարի 27-ից մինչև 2013-2014 մրցաշրջանի ավարտը վարձակալված է եղել Օդեսսայի «Չերնոմորեցում»։

### Հավաքականում
2009 թվականի նոյեմբերի 14-ին Օքրիաշվիլին դեբյուտեց Վրաստանի երիտասարդական հավաքականի կազմում՝ խաղալով Իռլանդիայի դեմ տնային խաղում (1-1)։ Նա անցկացրեց ամբողջ խաղը։

2010 թվականի նոյեմբերի 17-ին՝ Սլովենիայի հավաքականի դեմ խաղում, 62-րդ րոպեին Նիկոլոզ Գելաշվիլիի փոխարեն դուրս գալով խաղադաշտ, դեբյուտեց Վրաստանի ազգային հավաքականի կազմում։

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Պրոֆիլը transfermarkt.com կայքում 
* Վիճակագրությունը ՈՒՖՖ-ի կայքում
* Վիճակագրությունը National Football Teams կայքում 

Կատեգորիա:Գագրայի ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Գենկի ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Թուրքական Սուպերլիգայի ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Իլիչյովեցի ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Չերնոմորեց Օդեսսայի ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի Պրեմիեր Լիգայի խաղացողներ
Կատեգորիա:Ռուսթավի քաղաքում ծնվածներ
Կատեգորիա:Վրաստանի հավաքականի ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Վրաստանի ֆուտբոլի երիտասարդական հավաքականի խաղացողներ
Կատեգորիա:Վրացի ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Տղամարդկանց ֆուտբոլի կիսապաշտպաններ
Կատեգորիա:Շախտյոր Դոնեցկի ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Կրասնոդարի ֆուտբոլիստներ
Անտիկլինորիում

**Անտիկլինորիում** (անտի ... + հունարեն χλινω—թեքում եմ, öρος—բարձրություն), երկրակեղևի խոշոր ու բարդ կառուցվածք ունեցող անտիկլինալային բարձրացում, որի առանցքային մասում մերկանում են հին և սովորաբար խիստ փոխակերպված (մետամորֆացված) ապարներ։

## Նկարագրություն
Անտիկլինորիումներին հաճախ հարում են խոշոր ինտրուզիաներ։ Անտիկլինորիումը գոյանում է գեոսինկլինալային մարզերում՝ երկրակեղևի ինտենատիվ ծալքավոր շարժումների հետևանքով, որոնք ժամանակակից ռելիեֆում արտահայտված են որպես լեռնաշղթաներ (Մեծ և Փոքր Կովկաս, Ուրալ ևն)։ Բնութագրվում է կենտրոնական մասի ընդհանուր բարձրացումով, ունենում է հարյուրավոր կմ երկարություն և տասնյակ կմ լայնություն։ Շատ խոշոր անտիկլինորիումը կոչվում է մեգաանտիկլինորիում։ Անտիկլինորիումը կազմող անտիկլինալային ծալքերի առանցքային մակերևույթները մեծ մասամբ հովհարաձև են դասավորված, իսկ ծալքերի թեքվածությունն ու շրջվածությունը դեպի հարակից սինկվինորիամների կողմն է։ Անտիկլինորիումները սովորաբար բարդացված են վրաշարժերով, ընդ որում, խզման հարթությունները նույնպես ուղղված են դեպի հարակից սինկլինորիումները։

## Տեսակներ
Անտիկլինորիումները լինում են՝
* ժառանգված, երբ գոյանում են նախկին գեոանտիտիլինալներից
* հակադարձ, երբ գոյանում են նախկիև գեոանտիկլինալներից՝ նրանց շրջման հետևանքով։

## Տարածվածությունը Հայաստանում
Հայաստանում անտիկլինորիումներ են Վայքի, Ուրծի, Ծաղկունյաց լեռնաշղթաները, Ալավերդու և Ղափանի հանքային շրջանները։

## Պատկերասրահ

Agiospavlos DM 2004 IMG003 Felsenformation nahe.JPG
Wills Creek Fm fold.jpg
Catedraldemarmol.JPG
Nittany Valley.jpg
Elk Basin MT WY.jpg
Cumberland Narrows air.jpg
Roundtop Hill outcrop2.jpg
Anticline with axial planar cleavage.JPG
Ovens anticline.JPG
Cave Mountain.jpg


Կատեգորիա:Կառուցվածքային երկրաբանություն
Անտիոք Կրագեան

**Անտիոք Կրագեան**, Անտիոքիակ, գյուղաքաղաք Լեռնային Կիլիկիայում, Իսավրյան ծոցի եզերքին։ Անտիոք Կրագեանի դղյակը գտնվել Է 300 մ բարձրությամբ ժայռի ծերպին, որը ստորոտի հետ կապված Էր վիմափոր սանդուղքներով։ Շատ հնուց եղել Է հայաբնակ։ 1069 թվականին, երբ Իկոնիայի թուրքերը Կիլիկիան ավարառության ենթարկելուց հետո վերադառնում Էին, հայերը Անտիոք Կրագեանի իշխան և զորավար Խաչատուրի գլխավորությամբ դարանակալեցին թուրքերին և ավարը ետ գրավեցին։

Մինչև XIII դարը մնում Էր Բյուզանդիայի ձեռքում։ XII դարի վերջին Անտիոք Կրագեանի իշխանն Էր Կիո Սակը (Սահակ), որը Գանաք անունով ոմն հույն ելուզակի միջոցով գաղտագողի գերեց ծովափնյա առողջարանում հանգստացող՝ Կիպրոսի Լյուզինյան թագուհուն և նրա որդիներին։ Լևոն Բ Մեծ թագավորը մահվան դատապարտելա սպառնալիքով Կիո Սակին հարկադրեց գերիներին շտապ բերել իր մոտ՝ Կոռիկոս։ Գերիներին պատվով վերադարձնելուց հետո Սանը գրավեց Անտիոք Կրագեանը, որը հայերի ձեռքում մնաց մինչև XIV դարի կեսը։ 1329 թվականին Անտիոք Կրագեան տակավին հայաբնակ գյուղաքաղաք Էր՝ Ա. Աիմեոն եկեղեցով։ Հետագայում թուրքական ասպատակությունների հետևանքով ավերվեց և դադարեց գոյություն ունենալուց։

Կատեգորիա:Կիլիկիայի բերդեր
Շատո Տիերի (շրջան)

**Շատո Տիերի** (), շրջան () Ֆրանսիայի Օ դը Ֆրանս երկրամասի Էնա դեպարտամենտում։ Սուպրեֆեկտուրան (վարչական կենտրոնը) Շատո Տիերի քաղաքն է։ Շրջանի բնակչությունը 2012 թվականին կազմել է 72.638 մարդ։ Բնակչության խտությունը՝ 61 մարդ/կմ²։ Շրջանի տարածքը՝ 1193 կմ²։

## Տես նաև
* Ֆրանսիայի շրջանների ցանկ
* Էնա (դեպարտամենտ)

## Արտաքին հղումներ
* Վիճակագրության ազգային ինստիտուտ ՝ շրջան Շատո Տիերի 

Կատեգորիա:Ֆրանսիայի շրջաններ
Անտիմոնիտ

250px|մինի|աջից
**Անտիմոնիտ**, ստիբնիտ (ուշ  ), միներալ, ծարիրի սուլֆիդ՝ Sb2S3 (պարունակում է Sb - 71,4%, S —28,6%, աննշան քանակություններով՝ As, Bi, Pb, Fe, Cu, Au և Ag)։ Բյուրեղանում է ռոմբային համակարգում։ Առաջացնում է ասեղնաձև և պրիզմատիկ բյուրեղներ։

* գույնը՝ մոխրավուն
* փայլը՝ ուժեղ մետաղական
* կարծրությունը՝ 2– 2,5
* Խտությունը՝ 4600 կգ/մ³։

Բացի բուն ծարիրային հանքավայրերից, հանդիպում է նաև բազմաթիվ ծարիրա-սնդիկային հանքավայրերում։

Հայաստանում անտիմոնիտ կա Ազատեկի հանքավայրում (Վայոց ձորի մարզ)։ Անտիմոնիտը ծարիրի ստացման հիմնական հանքանյութն Է։

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Антимонит в Геовикипедии 
* Антимонит на Кристаллов.NET 
* Антимониты Кадамджайского сурьмяного м-ния в Киргизии 
* Антимонит в каталоге минералов
* Антимонит (он же Stibnite) в базе webmineral.com 

Կատեգորիա:Ծարիրի միներալներ
Բերդիկ (լեռ, Սյունիք)

**Բերդիկ**, լեոնագագաթ  Հայաստանի Սյունիքի մարզի Մեղրու լեոնահամակարգում, Խուստուփաձոր գետի աջափնյակում, Շիկահող գյուրլից 1,5 կմ հյուսիս-արևմուտք, Բարգուշատի լեռնաշղթայի հարավարևելյան ճյուղավորություններում։ Բարձրություն 1601  մ։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Սյունիքի մարզի լեռներ
Կատեգորիա:Մեղրու լեռնաշղթա
Բոկնոտու գետ

**Բոկնոտու գետ,** գետակ Հայկական լեռնաշխարհում, Տիգրիսի վտակ Մեյրանի օժանդակը։ Հոսում է Սասունի Մոտկանի գավառակով։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Թուրքիայի գետեր
Կատեգորիա:Մեյրան գետի վտակներ
Կատեգորիա:Բիթլիսի նահանգ
Մերաբ Թավաձե

**Մերաբ Թավաձե** (), վրացի դերասան և կինոռեժիսոր։

## Կենսագրություն
Մերաբ Թավաձեն ծնվել է 1942 թվականի հուլիսի 9-ին Թբիլիսիում։

1963 թվականին ավարտել է Վրաստանի Շոթա Ռուսթավելու անվան թատերական ինստիտուտի դերասանական, իսկ 1979 թվականին՝ ռեժիսորական ֆակուլտետները։ 1963-1978 թվականներին եղել է Վրաստանի Շոթա Ռուսթավելու անվան թատրոնի (1967-1969 թվականներին՝ Կ. Մարջանիշվիլիի անվան պետական թատրոն) դերասան։

1978 թվականից աշխատել է «Վրացֆիլմ» կինոստուդիայում որպես ռեժիսոր։ 1996 թվականից Royal District Theatre GPI (ավելի ուշ թատրոնը միացվել է «Իբերիա» կինոթատրոնին) թատրոնի տնօրենն էր։ Եղել է «Հանուն սիրո» (1994, Շոթա Ռուսթավելու անվան թատրոն) և «Շուշանիկի նահատակությունը» (2000, Royal District Theatre GPI) ներկայացումների ռեժիսորը։ Կինոյում ու թատրոնում կատարել է ավելի քան 50 դեր։

## Ֆիլմագրություն

### Դերասանական աշխատանքներ
* 1962 – Ծովային արահետ
* 1963 – Տիկնիկները ծիծաղում են
* 1965 – Պիեռը՝ ոստիկանության աշխատակիցը
* 1965 – Ժամկետը լրանում է լուսաբացին
* 1982 – Բաթերֆլյայի վերադարձը – *Ջակոմո Պուչինի*

### Ռեժիսորական աշխատանքներ
* 1979 – Անդունդ
* 1982 – Հավերժ մնացին երիտասարդ
* 1987 – Բրավո, Ալբերտ Լոլիշ
* 1991 – Ճանապարհ
* 2001 – Պտուտակաձև սանդուղքով

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Մերաբ Թավաձեն Internet Movie Database կայքում 
* Մերաբ Թավաձեն  mediateka.km.ru կայքում 

Կատեգորիա:Վրացի դերասաններ
Կատեգորիա:Վրացի կինոռեժիսորներ
Կատեգորիա:Թբիլիսի քաղաքում ծնվածներ
Կատեգորիա:20-րդ դարի դերասաններ
Դաթո Ասլանաձե

**Դաթո Ասլանաձե,** կամ **Դավիթ Ասլանաձե** (, ), վրացի պրոֆեսիոնալ ֆուտբոլիստ։ Հանդես է գալիս դարպասապահի դիրքում, իսկ հասակը կազմում է 1.94 մետր։ 1966 թվականին հանդես է եկել Վրաստանի ֆուտբոլի ազգային հավաքականում և անցկացրել 2 հանդիպում։

Չնայած իր անցկացրած 2 հանդիպումների, նա չի հեղինակել ոչ մի գնդակ։

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Դավիթ Ասլանաձե – Ընդհանուր տվյալներ «www.worldfootball.net» կայքում
* Ծննդյան թվական և տեղեկատվություն 
* Վրաստան-Լիբանան հանդիպում

Կատեգորիա:Վրացի ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Քութայիս քաղաքում ծնվածներ
Կատեգորիա:Վրաստանի հավաքականի ֆուտբոլիստներ
Կատեգորիա:Տղամարդկանց ֆուտբոլի դարպասապահներ
Անտառային գոտի

**Անտառային գոտի**, բարեխառն գոտի ու անտառային գոտի, բարեխառն գոտու հիմնական բնական գոտիներից մեկը։ Բնութագրվում է փշատերև և տերևաթափ սաղարթավոր անտառներով, ցուրտ, ձևային ձմեռներով և տաք ամառներով (միջին ջերմաստիճանը՝ 10&nbsp;°C–ից 20&nbsp;°C), խոնավությաև ավելցուկով և մակերեսայիև ջրերի առատությամբ։ Հողառաջացմաև հիմևակաև տիպը պոդզոլայիև և ճահճային է։ Բացի անտառներից լայն տարածում ունեն մարգագետիններն ու ճահիճները։ Անտառային գոտին ընդգրկում է Եվրասիայի և Հյուսիսային Ամերիկայի բարեխառն գոտու հյուսիսային մասը մինչև տունդրայի գոտին, ինչպես նաև Հարավային Ամերիկայի հվ. լ. 38°–ից հարավ՝ Անդյան լեռների շրջանը։ Բուսական կազմը աղքատ է. ծառատեսակների թիվը սովորաբար չի անցնում 5–8-ից, իսկ առանձին մասերում գերիշխում է միայն մեկ տեսակ։ Բարեխառն գոտու անտառների գոտին սովորաբար բաժանվում է 3 ենթագոտիների՝ փշատերև, խառը և լայնատերև անտառների։

Փշատերև անտառների ենթագոտին տարածված է Եվրասիայի հյուսիսում և Հյուսիսային Ամերիկայում։ Կլիման խստաշունչ է, սառնամանիքային։ Տարեկան տեղումները՝ 300–600 մմ է, Յակուտիայի որոշ շրջաններում՝ 150–200 մմ, Հյուսիսային Ամերիկայի խաղաղօվկիանոսյան ափին՝ 2000 մմ–ից ավելի։ Ռուսաստանի Եվրոպական մասի տայգայի ենթագոտին կազմված է եղևնուց և սոճուց, Ասիական մասինը (մինչև Ենիսեյ)՝ մայրենու, խեժափիճու, եղևենու սիբիրական տեսակներից, եղևնուց, իսկ տեղ–տեղ՝ սոճուց։ Ենիսեյից արևելք գերիշխում է դաուրական խեժափիճին։ Հյուսիսային Ամերիկայում մեծ տարածում ունեն եղևնու անտառները, ճահճակալած վայրերում՝ խեժափիճին, ավազուտներում՝ սոճու ամերիկյան տեսակները և այլն։ Հարուստ է ենթաանտառով։ Լայնատերև անտառային ենթագոտին ավելի տարածված է մայրցամաքների մերձօվկիանոսային մարզերում։ Կլիման տաք ծովային և չափավոր ցամաքային է՝ 500–700 մմ տեղումներով։ Հիմնական ծառատեսակներն են՝ հաճարենին, կաղնին, հացենին, լորենին, թխկին և այլն։

Խառն անտառները (սաղարթավոր և փշատերև ծառեր) անցողիկ գոտի են փշատերև ու լայնատերև անտառների միջև, լավ են արտահայտված Արևմտյան Եվրոպայում (հս. լ. 60°–ից հվ.), Ռուսաստանի Եվրոպական մասի արևմուտքում, Ուսսուրի–Ամուրյան երկրում, Հյուսիսային Ամերիկայի Մեծ լճերից հարավ–արևելք ընկած տարածքում և Հարավային Ամերիկայի խաղաղօվկիանոսյան գոտու ծայրագույն հարավում։ Հյուսիսային Ամերիկայի խառը և լայնատերև անտառներում, տայգայի բնորոշ ծառերի հետ մեկտեղ հանդիպում են ամերիկյան տեսակներ՝ դեղին կեչի, մագնոլիա, կակաչածառ, լորենի և այլն։ Անտառների գոտու կենդանական աշխարհի բնորոշ ներկայացուցիչներն են՝ գորշ արջը, լուսանը, վայրի կատուն, վարազը, եղջերուն, իշայծյամը, սկյուռը, թանկարժեք մորթի ունեցող բազմաթիվ կենդանիները, պարկամուկը, վիրգինյան եղջերուն, խոզուկը և այլն։ Շատ են թռչունները, միջատների և սարդանմանների քանակը տայգայում մեկ կմ² վրա հասնում է 100–150 միլիոն։ Տնտեսական յուրացման հետևանքով անտառների գոտու մեծ տարածություններ վերածվել են կուլտուրական լանդշաֆտի։ Արևմտյան Եվրոպայում անտառները գրավում են տարածության 20% և պահպանվել են հիմնականում լեռներում, իսկ Ասիայում և Հյուսիսային Ամերիկայում զբաղեցնում են մեծ տարածություններ։ Անտառների գոտիյոմ զարգացած են անտառաարդյունաբերությունը, որսորդական արդյունաբերությունը։

## Գրականություն
* Գրկ. Мильков Ф. Н., Природные зоны СССР, М., 1964. 

Կատեգորիա:Լանդշաֆտ
Կատեգորիա:Անտառներ
Կատեգորիա:Էկոհամակարգեր