Շալվա Ամոնաշվիլի

**Շալվա Ալեքսանդրի Ամոնաշվիլի** (), խորհրդային և ռուսաստանյան մանկավարժ և հոգեբան։

## Կենսագրություն
Ավարտել է Թբիլիսիի պետական համալսարանի արևելագիտության ֆակուլտետը։ Մանկավարժական գործունեությունը սկսել է 1952 թ. որպես պիոներական ջոկատավար, լինելով երկրորդ կուրսի ուսանող։
Ամոնաշվիլին պատկանում է այն հազվադեպ գիտնականների դասին, ովքեր հրաժարվում են սեփական թեկնածուական դիսերտացիայից, քանի որ այն հերքվում է դրան հաջորդող մտքերով։ Սեփական ուսուցիչներ է համարում ակադեմիկոս Դավիդ Լորդկիպանիդզեին և Բարնատ Խաչապուրիդզեին։

1958-1991 թվականներն աշխատել է Վրաստանի Մանկավարժական Գիտահետազոտական ինստիտուտում՝ լաբորանտ, գիտաշխատող, գիտական քարտուղար, լաբորատորիայի ղեկավար, փոխտնօրեն, տնօրեն, Գիտաարտադրական մանկավարժական միության գլխավոր տնօրեն։

1989-1991 թվականներին եղել է ԽՍՀՄ ժողպատգամավոր, ԽՍՀՄ Գերագույն Խորհրդի անդամ։ 1991-1998 թվականները եղել է Մանկավարժական համալսարանի նախնական կրթության ամբիոնի վարիչ։

## Ընտանիք
Ծնողները` Ամոնաշվիլի Ալեքսանդր Դմիտրիի (1910-1942), մահացել է ճակատամարտում, մայրը՝ Ամոնաշվիլի Մարիա Եղիայի (1915-1990):
Քույրը` Ամոնաշվիլի Նատելա Ալեքսանդրի, Թբիլիսիի հմ.1 փորձարարական հանրակրթական դպրոցի ուսուցիչ, մ.գ.դ., 1-4-րդ դասարանների ձեռնարկների և դիդակտիկական նյութերի հեղինակ։

Կինը` Նիորադզե Վալերիա Գիվիեվի՝ մանկավարժական գիտությունների դոկտոր։ Մահացել է 2012 թ. հոկտեմբերի 24-ին։
Երեխաները` Պաատա (1964)՝ հոգեբան, սոցիոլոգ, գրող, հրատարակիչ, Նինո` բանասեր, ոսկերիչ։
Թոռներ` Միկա (1990)՝ բիզնեսմեն, շինարար, Ալքեսանդր` ֆինանսիստ, Նինո` սոցիոլոգ։

## Մանկավարժական գաղափարներ
### Հիմնական դրույթներ
* Ուսուցչի օրենքներ. սիրել երեխային, հասկանալ երեխային, երեխային նկատմամբ լցվել լավատեսությամբ
* Սկզբունքներ. երեխայի շրջապատի մարդացում, հարգանք երեխայի անձի նկատմամբ, համբերություն երեխայի կայացման ընթացքում
* Պատգամներ. հավատալ երեխայի անսահմանությանը, սեփական մանկավարժական կարողություններին, հնարավոր է` ծնողներին և շրջապատին անծանոթ երեխայի սեփական նշանակությանը, երեխայի նկատմամբ մարդասիրական վերաբերմունքի ուժին
* Երեխայի հենարանները. Զարգացման, հասունացման, ազատության ձգտումը
* ՈՒսուցչի անձնային որակները. Բարություն, շիտակություն և անկեղծություն, անձնվիրություն։

Շ. Ա. Ամոնաշվիլին դաստիարակության մեջ առաջ է քաշում հետևյալ դրույթը. Ցանկացած աշակերտին ընդունել այնպիսին, ինչպիսին նա կա. «մենք պետք է լինենք բարի կամքի մարդիկ և սիրենք երեխաներին այնպիսին, ինչպիսին նրանք կան»։ «Հասկանալ երեխաներին` նշանակում է կիսել նրանց դիրքորոշումը»։

### Մեթոդական հիմնական մոտեցումներ
* Վեց տարեկան հասակից երեխաների ուսուցման տեխնոլոգիա
* Ողջ ուսուցումը խթանում է երեխաների ակտիվությունը և ինքնագործունեությունը։
* Ուսուցում տիպային սխալների ներառմամբ, ինչը վարժեցնում է երեխաներին մշտապես մտածել ինքնուրույն, լսել, ստուգել, քննադատորեն ընկալել ստացվող ողջ տեղեկությունը։
* Առանց գնահատականների ուսուցման դեպքում երեխաների մոտ գնահատման և ինքնագնահատման կարողությունների ձևավորում։

Ողջ դաստիարակչական համակարգը հիմնված է ոչ թե երեխաներին կյանքին պատրաստելու սկզբունքի վրա, այլ մանկության` որպես կյանքի կարևորագույն փուլ ըմբռնման հիմքի վրա` իր բարդ խնդիրներով և ապրումներով, որոնք պետք է հասկացվեն և ընդունվեն մանկավարժի կողմից։

## Ծանոթագրություններ

## Աղբյուրներ
* Ш.А. Детское воспитание, формат: вопрос ответ - видео https://www.youtube.com/watch?v=7aJ9xNPb4u8
* Без политики с Шалвой Амонашвили — интервью днепропетровскому телевидению
* Авторский семинар Ш. А. Амонашвили
* Ш.Амонашвили – Видео Лекции По Гуманной Педагогике 
* Видео презентации уроков Ш.А. Амонашвили: «Мудроречие», «Математика», «Слова-подарки»
* Издательский дом Шалвы Амонашвили
* Шалва Амонашвили: «Урок — это когда ребёнок набирает света» 
* Программа «Наблюдатель» (эфир 14 мая 2012 года). Гости студии — Виктор Шаталов и Шалва Амонашвили
* Официальный сайт Международного центра гуманной педагогики
* Информационно-консультативный центр Св. Иринея Лионского

Կատեգորիա:Թբիլիսիի պետական համալսարանի շրջանավարտներ
Կատեգորիա:ԽՍՀՄ ԳԽ պատգամավորներ
Կատեգորիա:Խորհրդային մանկավարժներ
Կատեգորիա:Հոգեբանական գիտությունների դոկտորներ
Կատեգորիա:Մանկավարժներ այբբենական կարգով
Կատեգորիա:Ռուս հոգեբաններ
Կատեգորիա:Ռուս մանկավարժներ
Կատեգորիա:Վրաստանի գիտությունների ազգային ակադեմիայի ակադեմիկոսներ
Կատեգորիա:Վրաստանի քաղաքական գործիչներ
Կատեգորիա:Վրացի հոգեբաններ
Կատեգորիա:Վրացի մանկավարժներ