Արիզոնյան երազանք

**«Արիզոնյան երազանք** («Արիզոնի երազ», ), ռեժիսոր Էմիր Կուստուրիցայի առաջին անգլալեզու ֆիլմը, որը նկարահանվել է Հոլիվուդում ամերիկացի դերասանների մասնակցությամբ։ Արժանացել է Բեռլինի կինոփառատոնի ժյուրիի հատուկ մրցանակին։

## Սյուժե
Ակսելն աշխատում է Նյու Յորքի ձկնային ռեսուրսների նախարարությունում։ Նրա զարմիկ Փոլը գալիս է Արիզոնայից, որպեսզի Ակսելին տանի հորեղբայր Լեոյի հարսանիքին։ Չնայած Ակսելը չի ուզում գնալ, Փոլին հաջողվում է խմեցնել նրան և տանել հայրենիք։

Հորեղբայր Լեոն ուզում է, որ Ակսելը շարունակի կադիլակների վաճառքի ժառանգական բիզնեսը։ Ակսելն սկզբում ուզում է վերադառնալ Նյու Յորք, բայց, պարտք զգալով հորեղբոր առաջ, որը ծնողների ողբերգական մահից հետո դաստիարակել էր իրեն, մնում է։

Խանութում աշխատելու ժամանակ Ակսելը Փոլի միջոցով ծանոթանում է քառասունամյա այրի Էլենի և նրա խորթ աղջիկ Գրեյսի հետ։ Խոսակցության ժամանակ Գրեյսը խոստովանում է Ակսելին, որ իր գլխում միշտ ինքնասպանության մասին մտքեր են հայտնվում, և որ իրեն վախեցնում է նրա՝ Էլենի հետ աճող նմանությունը։ Ակսելը Փոլի հետ հյուր է գնում Էլենին և դառնում է խորթ մոր և աղջկա վեճի ականատեսը։ Շուտով Ակսելի ու Էլենի միջև սկսվում են ռոմանտիկ փոխհարաբերություններ։ Որպեսզի իրականցնի Էլենի երազանքը, Ակսելը փորձում է աերոպլան կառուցել, բայց ամեն երեկո Գրեյսը ջարդում է ինքնառիթը, ինչը վրդովեցնում է Ակսելին։ Էլենի տուն են գալիս Փոլը և հորեղբայր Լեոն, նրանք փորձում են համոզել Ակսելին վերադառնալ։

Ակսելը օդանավարանում նկատում է հին ատրճանակ։ Աերոպլանի առաջին իսկ հաջողված թռիչքն աղետով է վերջանում․ Ակսելը և Էլենը բախվում են ծառին։ Ակսելը հիշում է «մի ռուսի» խոսքերը պատից կախված զենքի մասին և որոշում է, որ ատրճանակը պետք է կրակի։ Նա թաքուն մտնում է Գրեյսի ննջասենյակ և ատրճանակը դնում նրա ճակատին։ Գրեյսն արթնանում է և առաջարկում նրան ռուսական ռուլետկա խաղալ։

Փոլը գնում է դերասանական փորձերի, որտեղ կրկնում է Ալֆրեդ Հիչքոքի «Դեպի հյուսիս հյուսիս-արևմուտքով» ֆիլմից ցածր թռչող ինքնաթիռով տեսարանը։ Փոլի ելույթից հետո հայտնվում է հորեղբայր Լեոյի հարսնացուն և տեղեկացնում, որ հորեղբայրն իրեն վատ է զգում։ Ակսելն ուղեկցում է հորեղբորը շտապ օգնության կառքում։ Ճանապարհին հորեղբայրը մահանում է։

Մի քանի շաբաթ հետո Ակսելը վերադառնում է Էլենի մոտ։ Հանդիպումն ուղեկցվում է վեճով և հարաբերությունների պարզաբանմամբ։ Գալիս է Էլենի ծննդյան օրը։ Գրեյսը նրան աերոպլան է նվիրում։ Գրեյսը և Ակսելը տանիքում լուսավորություն կախելիս հասկանում են, որ նրանց միջև զգացմունքներ են առաջացել։

Երեկոյան տոնակատարություն է տեղի ունենում։ Գրեյսի հետ բարձրանալով նրա սենյակ՝ Ակսելն առաջարկում է փախչել։ Գրեյսը համաձայնվում է դա ավելի ուշ անել՝ պնդելով, որ ինքն անավարտ գործեր ունի։

Գրեյսը, Փոլը, Ակսելը և Էլենը նստած են հյուրասենյակում և երգում են հրավիրված մեքսիկացիների երգը։ Աստիճանաբար բոլորը ցրվում են, Փոլը մնում է հյուրասենյակում և դիտում է «Կնքահայրը»։ Գրեյսn իր սենյակում հագնում է սպիտակ զգեստ, վերցնում է ատրճանակը և դուրս գալիս փողոց։ Պատուհանից նրան նկատում են Ակսելն ու Էլենը և վազում նրա հետևից, բայց չեն հասցնում․ Գրեյսն ատրճանակը դնում է բերանի մեջ և կրակում։

Մի որոշ ժամանակ է անցնում։ Ակսելը մտնում է իր հորեղբոր լքված խանութ։ Կադրի հետևում նրա ձայնն ասում է, որ նա ոչինչ չգիտի կյանքի մասին, և նրան կյանքը դուր է գալիս։

Գոյություն ունի նաև ալտերնատիվ վերջաբան, որը թողարկվել է ֆիլմի լրացուցիչ նյութերի հետ․ Ակսելն ամուսնանում է Միլիի հետ։ Հորեղբորից ժառանգություն է ստանում «Կադիլակների» վաճառքի սրահը, բայց Ակսելն այնտեղ փոքր եվրոպական մեքենաներ է վաճառում։ Փոլը նկարահանվում է ֆիլմում և դառնում հայտնի աստղ։ Ակսելի հարսանիքի ժամանակ նա ինքնագրեր է բաժանում։

### Հերոսների երազանքներ
Հերոսներից յուրաքանչյուրն ինչ-որ բանի մասին է երազում․
* Փոլը երազնում է դառնալ հայտնի դերասան և բառացի կրկնում է կուլտային ֆիլմերի տեսարաններն ու երկխոսությունները։
* Էլենը երազում է ինքնաթիռ կառուցել և Պապուա Նոր Գվինեա թռչել։
* Գրեյսը երազում է կրիա դառնալ և ապրել հավերժ։
* Հորեղբայր Լեոյի հայրը երազում է մինչև լուսին հասնող կադիլակների աստիճաններ կառուցել։

## Դերերում

## Մրցանակներ և անվանակարգեր
* 1193 - Բեռլինի կինոփառատոնի ժյուրիի հատուկ մրցանակ («Արծաթե արջ») և Ոսկե արջ անվանակարգի մրցանակ
* 1993 - Մանակի եղբայրների անվան կինոփոռատոնի «Ոսկե տեսախցիկ 300» մրցանակ, որը տրվել է Վիլկո Ֆիլաչին
* 1994 - Վարշավայի կինոփառատոնում հանդիսատեսի մրցանակ

## Փաստեր
*Կինոթատրոնում «Կատաղած ցուլ» ֆիլմը դիտելիս Փոլը թվարկում է մի քանի դերասան, որոնց թվում էին Մառլոն Բրանդոն, Ալ Պաչինոն, Ռոբերտ դե Նիրոն և Ջոնի Դեփը։
*Ֆիլմում մի քանի անգամ մեջբերվում են Ալֆրեդ Հոչկոկի «Դեպի հյուսիս հյուսիս-արևմուտքով» ֆիլմի հայտնի տեսարանը, ինչպես նաև «Կնքահայրը» ֆիլմի առաջին և երկրորդ մասերից երկխոսություններ։ Ֆիլմի սկզբում մեջբերվում է հայտնի «Նանուկը հյուսիսից» փաստագրական ֆիլմը։
*Գլխավոր հերոսի անունը վերցված է «Guns N' Roses» խմբի մենակատարի անունից, իսկ ազգանունը՝ «Deep Purple» խմբի կիթառահարի ազգանունից։
* Կուստուրիցան մոնտաժել է ֆիլմը մի քանի տարի։ Արդյունքում, չնայած Բեռլինյան կինոփառատոնի «Արծաթե արջին», ֆիլմի վաճառքը ձախողվել է։ Ֆրանսիացի պրոդյուսերները, ովքեր շատ ուժ, փող ու ժամանակ էին ծախսել, Կուստուրիցայի և հոլիվուդյան աստղերի համատեղ աշխատանքի գաղափարը համարել են ձախողված։
* «This is a film» և «In the Deathcar» երգերի երաժշտությունները Էնրիկո Մասիասի «Solenzara» երգի մեջբերումներ են։
* «Gypsy Reggae» ստեղծագործության մեջ մեջբերվում է Ջեյմս Տորնտոնի «The Streets of Cairo» երգը։

## Սաունդթրեք
# Գորան Բրեգովիչ և Իգի Փոփ - In the Deathcar
# Գորան Բրեգովիչ - Dreams
# Գորան Բրեգովիչ - Old Home Movie
# Գորան Բրեգովիչ և Իգի Փոփ - TV Screen
# Գորան Բրեգովիչ - 7/8 & 11/8
# Գորան Բրեգովիչ և Իգի Փոփ - Get the Money
# Գորան Բրեգովիչ - Gunpowder
# Գորան Բրեգովիչ - Gypsy Reggae
# Գորան Բրեգովիչ - Death
# Գորան Բրեգովիչ և Իգի Փոփ - This Is a Film
# Ջոնի Դեփ - American Dreamers - Old Home Movie

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
*  
* 

Կատեգորիա:1990-ականների ամերիկյան ֆիլմեր
Կատեգորիա:1993 ֆիլմեր
Կատեգորիա:Warner Bros. ֆիլմեր
Կատեգորիա:Ամերիկյան արկածային ֆիլմեր
Կատեգորիա:Ամերիկյան դրամա ֆիլմեր
Կատեգորիա:Ամերիկյան կատակերգական դրամա ֆիլմեր
Կատեգորիա:Ամերիկյան կինոկատակերգություններ
Կատեգորիա:Ամերիկյան մելոդրամա ֆիլմեր
Կատեգորիա:Անգլերեն ֆիլմեր
Կատեգորիա:Անգլերեն ֆրանսիական ֆիլմեր
Կատեգորիա:Էմիր Կուստուրիցայի ֆիլմեր
Կատեգորիա:Ֆրանսիական դրամա ֆիլմեր
Կատեգորիա:Ֆրանսիական կինոկատակերգություններ
Կատեգորիա:Ֆրանսիական մելոդրամա ֆիլմեր
Կատեգորիա:1990-ականների ֆրանսիական ֆիլմեր
Կատեգորիա:Ալյասկայում նկարահանված ֆիլմեր
Կատեգորիա:StudioCanal ֆիլմեր