Լենինգրադի բլոկադայի և պաշտպանության թանգարան

**Լենինգրադի բլոկադայի և պաշտպանության թանգարան** (, 1946-1952 թթ.` *Լենինգրադի պաշտպանության թանգարան*), թանգարան Սանկտ Պետերբուրգում։ Նվիրված է Լենինգրադի պաշտպանության ու Հայրենական Մեծ պատերազմի պատմությանը։ Գտնվում է Սոլյանոյ նրբանցք 9 հասցեում՝ Սոլյանոյ Գորոդոկ շենքերի համալիրի կազմում։ Թանգարանն ունի նաև մասնաճյուղ Լադոգա լճի արևմտյան ափին գտնվող Կյանքի ճանապարհի մոտ, գործում է նաև առանձին ցուցադրություն Լենինգրադի մարզի Կոկկորևո գյուղում։

Թանգարանը բացվել է 1946 թվականին՝ 1943 թվականին շրջափակման ճեղքումից անմիջապես հետո, Լենինգրադի ռազմաճակատում հավաքված գերմանական ռազմաավարային զենքերի ցուցադրության հիման վրա՝ Ռազմական խորհրդի հրամանով: Ցուցահանդեսը բացվել է պատերազմի ժամանակ՝ 1944 թվականին շրջափակման վերացումից հետո մի շենքում, որտեղ ժամանակին եղել է Տնայնագործական թանգարան։ 

Այնուհետև այն փակվել է 1952 թվականին՝ կապված «Լենինգրադի գործով» պատերազմի ժամանակաշրջանի քաղաքի ղեկավարության դեմ ստալինյան բռնաճնշումների հետ, քանի որ թանգարանը, իբր անարդարացիորեն ընդգծում էր քաղաքի առանձնահատուկ ճակատագիրը և նրա ղեկավարության հատուկ դերը։ Թանգարանը նույն հասցեում ավելի փոքր մասշտաբով վերաբացվել է 1989 թվականի վերակառուցման տարիներին՝ ստալինյան բռնաճնշումների զոհերի իրավունքների վերականգնման ժամանակաշրջանում։

Թանգարանին ավելի փոքր տարածքներ են հատկացվել, քանի որ շենքի մեծ մասը զբաղեցրել է ՊՆ գիտահետազոտական ինստիտուտներից մեկը, որը դժվար էր տեղափոխել այլ վայր։ 2018 թվականին թանգարանի ցուցադրությունը փակվել է վերակառուցման համար, որն ավարտվել է 2019 թվականին։ Դրա շրջանակներում նախատեսվել է հիմնական ցուցահանդեսը տեղափոխել Սմոլնիի տարածքում գտնվող նոր շենք, իսկ հին շենքում՝ թանգարանի պատմությանը նվիրված ցուցահանդես։ Սակայն 2018 թվականի դեկտեմբերին քաղաքի նոր ղեկավար Ալեքսանդր Բեգլովը չեղյալ է հայտարարել նույն տարվա սեպտեմբերին նահանգապետ Գեորդի Պոլտավչենկոյի օրոք հայտարարված նոր թանգարանային համալիրի նախագծային և հետազոտական աշխատանքների մրցույթը հասարակության մտահոգությունների պատճառով, չնայած 2017 թվականին այնտեղ անցկացված թանգարանային նախագծերի մրցույթում հաղթել է ճարտարապետ Նիկիտա Յավեյնի «Ստուդիա 44»-ը, որը իրականացրել է մի շարք խոշոր նախագծեր Սանկտ Պետերբուրգում, իսկ 2019 թվականի ապրիլի վերջին ՌԴ նախագահ Վլադիմիր Պուտինը Սանկտ Պետերբուրգ կատարած այցի ժամանակ քաղաքի բնակիչների նախաձեռնությամբ հավանություն է տվել Սանկտ Պետերբուրգի նահանգապետի պաշտոնակատար Ալեքսանդր Բեգլովի առաջարկին թողնել և ընդլայնել թանգարանը Սոլյանոյ գորոդոկի շենքում՝ այնտեղ տեղակայված ՊՆ գիտահետազոտական ինստիտուտի հաշվին, իսկ Սմոլնիի մոտ գտնվող վարչական թաղամասում՝ բլոկադայի թանգարանի նոր շենքի փոխարեն, կառուցել Ռուսաստանի Դաշնության Գերագույն դատարանի շենք, որը նախապես պլանավորված է եղել «Դատական թաղամաս» նախագծում, որը գտնվում էր Պետրոգրադյան կողմի նախկին Վատնի կղզու տարածքում, Կիրառական քիմիայի պետական ինստիտուտի քանդված շենքերի տեղում, որտեղ նախատեսվել է տեղակայել Մոսկվայի «Զարյադյե» զբոսայգու անալոգը՝ արվեստի պարկ անվանումով։ Նահանգապետի պաշտոնակատար Ալեքսանդր Բեգլովն աջակցել է Ռուսաստանի թանգարանների միության նախագահ, Պետական Էրմիտաժի թանգարանի տնօրեն Միխայիլ Պիոտրովսկու նախաձեռնությանը ստեղծել քաղաքի պաշտպանության թանգարանի նոր մասնաճյուղերի ցանց, այդ թվում՝ քաղաքային ձեռնարկություններում, որոնք աշխատել են շրջափակման ժամանակ և պահպանվել մինչ մեր օրերը։ 

Թանգարանի հավաքածուն ընդգրկում է շուրջ 20000 ցուցանմուշներ, այդ թվում`
* զենքի ու կենցաղային իրերի նմուշներ,
* ագիտացիոն պատի թերթեր, 
* փաստաթղթեր, քարտեզներ, լրագրեր,
* Լենինգրադի բլոկադայի ժամանակվա կենցաղային պայմանների մասին պատմող վավերագրական նյութեր,
* կռվի մասնակիցների նկարներ ու քանդակներ։

## Պատմություն
thumb|250px
Լենինգրադի բլոկադայի և պաշտպանության թանգարանը բացվել է 1946 թվականի հունվարի 27-ին։ Այն գտնվում է Կուստարյան թանգարանի (1901—1903, ճարտարապետ՝ Պյոտր Տրոֆիմով) նախկին շենքում։

Լենինգրադի պաշտպանության թանգարանի ցուցադրությունները բաց էին դեռ 1944-1953 թվականներին։ *Լենինգրադի գործ*-ի ընթացքում թանգարանը վնասվել և մի քանի տասնամյակ մնացել է փակ։ Ցուցանմուշների մի զգալի մասը ոչնչացվել է, շենքը փոխանցվել է Ռազմածովային նավատորմի նախարարությանը։

Թանգարանի վերակազմավորումը հնարավոր է եղել միայն *վերակառուցման* տարիներին։ 1989 թվականի պատերազմի վետերանների ու բլոկադայի մասնակիցների նախաձեռնությամբ թանգարանը վերաբացվել է նախկին շենքի 37 սրահներից մեկում։

### Առաջին թանգարանի պատմությունը (1944-1952)

մինի|275px|Էջեր Տանյա Սավիչևայի օրագրից

Շենքը, որտեղ այժմ գտնվում է թանգարանը, հանդիսանում է Սոլյանոյ գորոդոկի շենքերի պատմական համալիրի մի մասը: Սա նախկին Տնայնագործական թանգարանի շենքն է, որը կառուցվել է 1901-1903 թվականներին,՝ ճարտարապետ Պյոտր Տրիֆանովի նախագծով։ Ընդ որում, թանգարանն ի սկզբանե ավելի մեծ է եղել, քան այժմ, բացի ներկայիս շենքից, տեղակայված էր երկու հարևան շենքերում՝ Գանգուտսկայա փողոց, տուն 1 և Ֆոնտանկա գետի առափնյա, տուն 10 հասցեներում։ 

«Լենինգրադի հերոսական պաշտպանություն» ցուցահանդեսի ստեղծման որոշումը, որը նախորդել է ապագա թանգարանին, ընդունվել է դեռևս Լենինգրադի շրջափակման ավարտից առաջ՝ 1943 թվականի դեկտեմբերին, երբ Լենինգրադի ռազմաճակատի ռազմական խորհուրդը ընդունել է համապատասխան որոշում։ 1944 թվականի հունվարին սկսվել են ցուցահանդեսի ստեղծման աշխատանքները։ Գլխավոր նկարիչն է եղել Նիկոլայ Սուետինը, ով ողջ շրջափակման ընթացքում ապրել է Լենինգրադում, իսկ ցուցահանդեսի կոնցեպտուալ մասի աշխատանքները ղեկավարել է պատմաբան Լև Ռակովը՝ Լենինգրադի ռազմաճակատի մասնակից, ով հետագայում դարձել է ցուցահանդեսի և թանգարանի տնօրենը։ Ցուցադրության մեծ մասը կազմել են Վյաչեսլավ Պակուլինի աշխատանքները։ Ս. Ս. Բոյմը մասնակցել է «Կարմրադրոշ ռուսական նավատորմ» բաժնի ձևավորմանը: Վլասովը կատարտել էր մի շարք աշխատանքներ Լենինգրադի պաշտպանության թանգարանի պարտիզանական բաժնի համար: Լիդիա Գագարինան թանգարանի համար կատարել էր «Լենինգրադը շրջափակման մեջ» աշխատանքների շարքը: «Պաշարված քաղաքի կյանքից» ստեղծագործությունների շարքը կատարել է Ա. Է. Մորդվինովան: 1943 թվականի ձմռանը Նիկոլայ Ռուտովսկին  նկարել է մի քանի կտավներ ապագա Լենինգրադի պաշտպանության թանգարանի համար («Շրջանի հրետակոծումը», «Անհանգիստ գիշեր»): Թանգարանի ստեղծմանը մասնակցել են նաև Վ. Ա. Սերովը (Ռապպոպոտ), Նիկոլայ Տիմկովը և Վալենտին Կուրդովը։

Լենինգրադի բնակիչները նշանակալի դեր են խաղացել հավաքածուի համար իրեր հավաքելու գործում՝ կամավոր նվիրելով ցուցահանդեսին իրենց անձնական իրերը կամ քաղաքում փլատակների մաքրման ժամանակ հայտնաբերված իրերը։ 1944 թվականի ապրիլի 30-ին ցուցահանդեսը բացվել է Լենինգրադի ռազմաճակատի հրամանատար մարշալ Լեոնիդ Գովորովի մասնակցությամբ։ Գործունեության առաջին վեց ամիսների ընթացքում ցուցահանդես է այցելել մոտ 500 հազար մարդ։ 1945 թվականի օգոստոսին ցուցահանդես են այցելել մարշալ Գեորգի Ժուկովը և ամերիկացի գեներալ Դուայթ Էյզենհաուերը։ 

Ցուցահանդեսում հաշվառված է եղել շուրջ տասը հազար ցուցանմուշ՝ որից մոտ հինգ հազարը զենքի և ռազմական տեխնիկայի օրինակներ, ինչպես նաև մի քանի առանձնահատուկ ապշեցուցիչ ցուցանմուշներ, որոնք հիշատակվել են բազմաթիվ այցելուների կողմից. օրինակ՝ Տանյա Սավիչևայի օրագիրը, որը հետագայում դարձել է Լենինգրադի պաշարման խորհրդանիշներից մեկը, կամ խոցված գերմանական սաղավարտների ութ մետրանոց բուրգը, հղումը Վասիլի Վերեշչագինի «Պատերազմի ապոթեոզը» նկարին 

 

1945 թվականի հոկտեմբերի 5-ին ՌԽՖՍՀ Ժողովրդական կոմիսարների խորհուրդը որոշում է ընդունել վերակառուցել ցուցադրությունը և այն վերածել Լենինգրադի պաշտպանության թանգարանի։ Ցուցահանդեսն ընդլայնվել է՝ 26 բաժիններից հասնելով 37-ի: Իսկ 1946 թվականի հունվարի 27-ին, շրջափակման ամբողջական վերացման երկրորդ տարեդարձին, տեղի է ունեցել վերանորոգված թանգարանի բացումը։ Թանգարանի առաջին տնօրենն է եղել Լև Ռակովը։ Վերակառուցումից հետո թանգարանն ունեցել է 40 հազար քառակուսի մետր  ցուցադրական տարածք, որտեղ հաշվառված են շուրջ 37654 ցուցանմուշ։ Ցուցահանդեսում եղել են բաժիններ՝ նվիրված Լենինգրադի համար մղվող մարտերում բանակի տարբեր ստորաբաժանումների դերին՝ «Լենինգրադի ռազմաճակատի հրետանին Լենինի քաղաքի համար մղվող մարտերում», «Լենինգրադի ռազմաճակատի ավիացիան», «Կարմրադրոշ տեղական հակաօդային պաշտպանություն», պարտիզանական շարժմանը նվիրված բաժին և այլն: Գործել են նաև պաշարված քաղաքի կյանքին նվիրված բաժիններ, օրինակ՝ «1941-1942 թթ. քաղցած ձմեռը» և Կյանքի Ճանապարհը՝ «Լադոգայի մայրուղին»։ Թանգարանում շարունակվել է ցուցադրվել ռազմական տեխնիկա, արտեֆակտներ՝ կապված պաշարված քաղաքի կյանքին և արվեստի գործեր՝ նվիրված այդ թեմային։ Այցելուներին ցուցադրվել են նաև Լենինգրադի ճակատամարտի մասին վավերագրական ֆիլմեր։ 

1946 թվականին թանգարան է այցելել 350 հազար մարդ, որից 3 հազարը՝ օտարերկրացիներ։ 1948 թվականի կեսերին բացումից հետո այցելուների թիվը հասել է 1 միլիոն 350 հազարի։ Թանգարանի հավաքածուն շարունակվում է համալրվել։ Թանգարանը նաև գիտական գործունեություն է ծավալում։ Մասնավորապես, նրա պատերի ներսում անցկացվում Հայրենական մեծ պատերազմին նվիրված գիտաժողովներ։ 1950 թվականին թանգարանն արդեն համ Լենինգրադի ամենաշատ այցելու ունեցողներից մեկը։

### Թանգարանի փակում (1952)

1949 թվականին Լենինգրադի պաշտպանության թանգարանը ենթարկվել խորհրդային իշխանությունների պատժամիջոցներին այսպես կոչված Լենինգրադյան գործի ժամանակ։ 1949 թվականի փետրվարին Լենինգրադ այցելած Գեորգի Մալենկովը կարդացել է թանգարանի ուղեցույցը և քննադատել այն՝ պատերազմում և Լենինգրադի ճակատամարտում Ստալինի դերը նսեմացնելու, ինչպես նաև պատերազմում Լենինգրադի դերն առանձնացնելու համար, ինչը հակասել է պատերազմի իրադարձությունների պաշտոնական պատմությանը։ Թանգարանը կենտրոնական իշխանությունների կողմից դիտվել է որպես հակամարտության հակառակ կողմի հետ համաձայնեցված գործող կազմակերպություն։ Կենտրոնական իշխանությունների կողմից Հայրենական մեծ պատերազմի պատմագրության և պատերազմում Լենինգրադի, նրա բնակիչների և իշխանությունների դերը քաղաքի պաշտպանության գործում բարձրացնող տեսակետի միջև գաղափարական հակասություններն ի վերջո, հանգեցրել են թանգարանի փակմանը՝ ժամանակավորապես 1949 թվականի աշնանը և ընդմիշտ 1952 թվականին։ Թանգարանի լուծարումից հետո դրա տարածքը փոխանցվել է ԽՍՀՄ Ռազմածովային ուժերի նախարարությանը։

Հետազոտողները թանգարանի փակման պատճառները տարբեր կերպ են մեկնաբանել։ Որպես  պատճառ նշել են պաշարման մասին տեղական հիշողությունները ջնջելու փորձերը և պաշարման փորձի բացառիկ բնույթի մասին պատմական առասպելի տարածումը կանխելը։ Թանգարանի ղեկավարության մեծ մասը ենթարկվել է բռնաճնշումների, թանգարանի հավաքածուի շատ իրեր ոչնչացվել են, իսկ զգալի մասը տեղափոխվել է այլ թանգարաններ։ Հաջորդ 37 տարիների ընթացքում քաղաքը կորցրել է իր պաշտպանությանը և պաշարմանը նվիրված առանձին թանգարան ունենալու հնարավորությունը։

### Վերածնված թանգարան (1989 թվականից)
Լենինգրադի պաշտպանության թանգարանի վերականգնումը հնարավոր է դարձել Վերակառուցման ժամանակաշրջանում։ Նախաձեռնությունն առաջին անգամ առաջ է քաշվել 1989 թվականի սկզբին՝ Լենինգրադի լրատվամիջոցներում թանգարանի բացմանն աջակցող հրապարակումներով։ Միաժամանակ ստեղծվել է թանգարանի վերածննդի կազմակերպչական կոմիտե։ 1989 թվականի ապրիլի 24-ին Լենինգրադի քաղաքային խորհրդի գործադիր կոմիտեն որոշել է վերականգնել թանգարանը։ Այն ստացել է իր նախնական տեղը, բայց զգալիորեն ավելի փոքր մասշտաբով։ 1989 թվականի սեպտեմբերի 8-ին՝ պաշարման 48-ամյակին, բացվել է նոր թանգարանը։ 1989-1990 թվականներին այն հայտնի է եղել որպես «Լենինգրադի պաշտպանության թանգարան», այնուհետև՝ «Լենինգրադի պաշտպանության և պաշարման պետական հուշահամալիր թանգարան»։

Առաջին տարիներին նոր թանգարանի ցուցադրությունը ժամանակավոր բնույթ են կրել։ Մշտական ցուցադրությունը բացվել է 1995 թվականին։ Ժամանակավոր ցուցադրություններն  անցկացվել են նաև առանձին ցուցասրահներում։ Մասնավորապես, 1996 թվականին անցկացվել է «Կյանքի ճանապարհին» նվիրված ցուցահանդեսը, 1997 թվականին՝ «Լենինգրադի ռազմածովային վահանը» խորագրով ցուցահանդեսը՝ նվիրված Կարմրադրոշ Բալթյան նավատորմի մասնակցությանը Լենինգրադի պաշտպանությանը, 1998 թվականին՝ «Ռազմական հաղթանակների դրոշները» խորագրով ցուցահանդեսը, 1999 թվականին՝ «Լենինգրադի լեգենդար հաղթանակը» խորագրով ցուցահանդեսը՝ նվիրված Լենինգրադ-Նովգորոդ հարձակողական գործողությանը։ 1989 թվականից ի վեր իր գոյության ընթացքում թանգարանը փորձել է ընդլայնվել՝ վերադարձնելով իր նախկին տարածքը, սակայն այդ փորձերը անհաջող են եղել։ 2018 թվականին թանգարանի ցուցանմուշները փակվել են վերանորոգման համար և որոշում է կայացվել կառուցել նոր շենք՝ հիմնական ցուցանմուշները տեղավորելու համար։

## Ցուցադրություններ
Թանգարանի մշտական ցուցադրությունը, որը գործել է մինչև 2018 թվականի վերանորոգման նպատակով փակվելը, բացվել էր 1995 թվականին: Իր անվանը հավատարիմ՝ այն կենտրոնացած էր երկու թեմատիկ ասպեկտների վրա՝ քաղաքի պաշտպանությունը (ռազմական) և պաշարումը: Ցուցահանդեսը գտնվել է թանգարանի երկրորդ հարկում և զբաղեցրել 650 քառակուսի մետր տարածք: Պաշարման ընթացքում քաղաքի կյանքին նվիրված ցուցանմուշներն ու համակազմերը տեղակայված են եղել դահլիճի կենտրոնում (այցելուների աջ կողմում, երբ նրանք քայլում էին շրջագայության երթուղով), ռազմաճակատին նվիրվածները՝ արտաքին պարագծի երկայնքով՝ խորհրդանշելով Լենինգրադի դիրքը պատերազմի ընթացքում, ինչպես պատկերացրել են ցուցահանդեսի կազմակերպիչները:

Ցուցահանդեսի առաջնագծի թեմատիկ բաժինները նվիրված են Լենինգրադի ճակատամարտի տարբեր փուլերին (Լուգայի պաշտպանական գիծ, Տիխվինի գործողություն, Սինյավինո բարձունքների համար ճակատամարտ, «Իսկրա» գործողություն և «Հունվարյան որոտ» գործողություն), ինչպես նաև «Կյանքի ճանապարհին»։ Լենինգրադի համար ճակատամարտի պատմությունից բացի, ցուցահանդեսում ներկայացված էին նաև պատերազմող կողմերի՝ մի կողմից խորհրդային, մյուս կողմից՝ գերմանական  և ֆիննական  խորհրդանիշներ, համազգեստներ և զենքեր։ Ցուցադրվել էին նաև ռազմական թեմաներ պատկերող արվեստի գործեր, որոնցից հատկապես ուշագրավ էր Գլեբ Սավինովի «Նևայի մարտանցումը Մարիինո գյուղի մոտ» նկարը։

Ցուցահանդեսի՝ քաղաքին նվիրված բաժինները ներկայացրել են պաշարված Լենինգրադի կյանքի տարբեր կողմերը, օրինակ՝ լենինգրադյան  բնակարանի սենյակի մակետը՝ վառարանով և բարձրախոսով: Պաշարման սովի մասին բաժնում ներկայացված էին հացի չափաբաժնի քարտեր, պաշարման սնունդ, հյուծված մարդկանց լուսանկարներ և Տանյա Սավիչևայի օրագրի վերատպությունը: Կային նաև բաժիններ՝ նվիրված Լենինգրադի մշակութային կյանքին պաշարման ժամանակ՝ թատրոնի հանդերձարանի վերակերտմամբ և Երաժշտական կոմեդիայի թատրոնի պաստառներով, քաղաքի կուսակցական ղեկավարությանը՝ Սմոլնիում աշխատասենյակի վերստեղծմամբ, ինչպես նաև հիվանդանոցներին և ռազմական բժշկությանը նվիրված բաժիններով: Բացի իսկական պատմական ցուցանմուշներից, ցուցահանդեսը և թանգարանային հավաքածուները պարունակել են մեծ թվով լուսանկարներ, փաստաթղթեր և արվեստի գործեր՝ համապատասխան թեմաներով։

2018 թվականի մայիսին մշտական ցուցադրությունը փակվել է համընդհանուր վերանորոգման նպատակով, որը տևել է մինչև 2019 թվականի սեպտեմբերը։


Блокадный хлеб.jpg|Պաշարման օրերի հաց
Лепёшки из лебеды и машинного масла.jpg|Թալի և մեքենայի յուղից պատրաստված թխվածքներ
Siege of Leningrad IMG 3286.JPG|Պետերգոֆը 1944 թվականին ազատագրումից հետո։ Լուսանկարը թանգարանի ցուցահանդեսից
Peterburg2010 069.jpg|Հրշեջ Գեորգի Կուլակովի լուսանկարներն ու մրցանակները


Հիմնականից բացի, թանգարանն ունեցել է նաև առանձնացված  ցուցադրություն, որը գտնվել է Լենինգրադի մարզի Վսեվոլոժսկի շրջանի Կոկորևո գյուղում՝ Լադոգա լճի ափին։ Սկզբնապես եղել է «Կյանքի ճանապարհ» ժողովրդական թանգարանն, որը հիմնադրվել է 1969 թվականին և 1993 թվականին միավորվել Լենինգրադի պաշտպանության և բլոկադայի  թանգարանի հետ։ Ցուցադրությունը տեղակայված է եղել միահարկ փայտե շենքում՝ 20-րդ դարի սկզբին կառուցված նախկին դպրոց, որտեղ պաշարման ժամանակ տեղակայել են սառցե ճանապարհի հրամանատարական կետը և կապի հանգույցըը։ Ցուցադրությունում ներկայացվել են «Կյանքի ճանապարհին» վերաբերող իսկական առարկաներ, փաստաթղթեր և լուսանկարներ, իսկ դրա կենտրոնական մասը 24 քմ մակերեսով դիորաման է եղել, որը պատկերուել է «Կյանքի ճանապարհը» բլոկադայի  առաջին ձմռանը։ Ներկայումս թանգարանը Լենինգրադի մարզի թանգարանների ասոցիացիայի մաս է կազմում։

Լենինգրադի պաշտպանության և բլոկադայի  թանգարանի հավաքածուները ներառում են 51,000 ցուցանմուշ 17,000 հատոր հետազոտական գրադարանում։ Սակայն, ցուցասրահի բացակայության պատճառով, թանգարանը կարող է այցելուներին ցուցադրել այդ  հավաքածուի միայն 3.7%-ը։

## Ներկա և հեռանկարներ
2017 թվականի հոկտեմբերին թանգարանի տնօրեն Սերգեյ Կուրնոսովին փոխարինել է Ելենա Լեզիկը։ Թանգարանը գիտական հետազոտություններ է իրականացնում ռազմական պատմության ոլորտում, կազմակերպում է ժամանակավոր ցուցահանդեսներ թանգարանային հիմնական և հարակից թեմաներով:

2009-2010 թվականներին թանգարանում գործել է «Խաղաղության երկար ճանապարհ» ցուցահանդես՝ նվիրված խորհրդա-ֆիննական պատերազմին և համընկել է դրա 70-ամյակին, 2010 թվականին՝ «Փրկված մասունքներ» ցուցահանդեսը՝ նվիրված Լենինգրադի թանգարանների աշխատակիցներին բլոկադայի տարիներին, 2012 թվականին՝ «Կարմիր դրոշի միակ շքանշանը, Կարմրադրոշը...» ցուցահանդեսը՝ նվիրված Լենինգրադի հակաօդային պաշտպանության 80-ամյակին, 2014 թվականին՝ «Նևա-2» ցուցահանդեսը՝ նվիրված բլոկադայի լիակատար վերացման 70-ամյակին, որը կոչվել է համանուն հարձակողական գործողության անունով (ավելի հայտնի է որպես «Հունվարյան որոտ»), և 2015 թվականին՝ «Հաղթանակի հրավառություն» ցուցահանդեսը՝ նվիրված Հայրենական մեծ պատերազմում տարած հաղթանակի 70-ամյակին:

Թանգարանը պարբերաբար կազմակերպում է նաև շրջիկ ցուցահանդեսներ: 2015 թվականին Սուրգուտում անցկացվել է «Մարտական մատիտ» ցուցահանդեսը: Այն անվանակոչվել է Լենինգրադի նկարիչների համանուն միության անունով և նվիրված է եղել պատերազմական ժամանակաշրջանի քարոզչական պաստառներին։ Թանգարանը պարբերաբար հյուրընկալում է նաև այլ կազմակերպությունների կողմից կազմակերպված ցուցահանդեսներ, այդ թվում՝ միջազգային: 2018 թվականին «Սերբական Հանրապետության օրերը Սանկտ Պետերբուրգում» մշակութային ծրագրի շրջանակներում փանգարանը հյուրընկալել է «Յասենովացի համակենտրոնացման ճամբար: Ուստաշայի ամենամեծ մահվան ճամբարը» ցուցահանդեսը։

## Պարգևներ
* 2004 թվականի ապրիլի 28 թանգարանին շնորհվել է Սանկտ Պետերբուրգի Օրենսդիր ժողովի պատվավոր դիպլոմ՝ Սանկտ Պետերբուրգի մշակութային և պատմական զարգացման գործում ունեցած ակնառու ներդրման և թանգարանի հիմնադրման 60-ամյակի կապակցությամբ:

## Ծանոթագրություններ

## Աղբյուրներ
* Լենինգրադի բլոկադայի և պաշտպանության թանգարան
* Թանգարանի պաշտոնական կայքը
* А. А. Шишкин, Н. П. Добротворский, Государственный мемориальный музей обороны и блокады Ленинграда , История Петербурга, 2004, N 1 (17) էջ 72-78։

## Արտաքին հղումներ
* Սանկտ Պետերբուրգի ադմինիստրացիա 

Կատեգորիա:1944 հիմնադրումներ Ռուսաստանում
Կատեգորիա:1944 հիմնադրված թանգարաններ
Կատեգորիա:Լենինգրադի բլոկադա
Կատեգորիա:Հայրենական մեծ պատերազմի թանգարաններ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի մշակութային ժառանգության օբյեկտներ
Կատեգորիա:Սանկտ Պետերբուրգի թանգարաններ