Ջևադ Կարահասան

**Ջևադ Կարահասան** (բոսնիերեն՝ *Dževad Karahasan*, ), բոսնիացի գրող, էսսեիստ և փիլիսոփա, ով իր գրվածքների համար արժանացել է Հերդերի անվան մրցանակի, Գյոթեի մեդալի և այլ պարգևների։

2020 թվականին Ֆրանկֆուրտ քաղաքը նրան շնորհել է Գյոթեի անվան մրցանակ։

## Կենսագրություն
Ծնվել է Դուվնոյում (այժմ՝ Տոմիսլովգրադ), բոսնիական ընտանիքում։ Հայրը, իր բնորոշմամբ, հավատավոր կոմունիստ էր, մայրը՝ նվիրված մուսուլմանուհի։ Ինքն անձամբ շատ ժամանակ է անցկացրել ֆրանցիսկյան եղբայրների հետ՝ տեղի վանքում։

Բարձրագույն կրթություն ստացել է Սարաևոյի համալսարանում, որտեղ գրականություն ու թատրոն է ուսումնասիրել։ Հետագայում Զագրեբի համալսարանի փիլիսոփայական ֆակուլտետում հաջողությամբ պաշտպանել է իր պատրաստած ատենախոսությունը և ստացել փիլիսոփայական գիտությունների դոկտորի աստիճան։

1993 թվականին հեռացել է կռվի թատերաբեմ դարձած Սարաևոյից, քաղաք, որը հետագայում նրա երկերում կենտրոնական տեղ է գրավել, և որի համալսարանում 1986-1993 թվականներին աշխատել է որպես կատարողական արվեստների ակադեմիայի դեկան և դրամայի ու դրա տեսության դասախոս։ 1993 թվականից որպես հրավիրյալ դասախոս աշխատել է եվրոպական մի շարք համալսարաններում՝ ներառյալ Զալցբուրգի, Բեռլինի, Գյոթինգենի համալսարանները։ Միաժամանակ որպես թատերագիր աշխատակցել է երաժշտա-թատերական ARBOS ընկերությանը։ Նրա թատերգությունները բեմադրվել են Ավստրիայում (Վիեննա, Կրեմս, Հալայն, Այզենշտադ, Զալցբուրգ, Ֆիլլախ, Կլագենֆուրտ), Գերմանիայում (Գերա, Էրֆուրտ, Բեռլին, Լայպցիգ), Բոսնիա և Հերցեգովինայում (Սարաևո), Ուկրաինայում (Օդեսա), Չեխիայում (Պրահա, Հրադեց Կռալովե, Բռնո), Կոսովոյում (Պրիշտինա), Լեհաստանում (Շչեցին), Սինգապուրում (Սինգապուրի արվեստի փառատոն), ԱՄՆ-ում (մայրաքաղաք Վաշինգտոն)։

Կարահասանը նաև համբավավոր էսսեիստ է, բազմաթիվ հոդվածների հեղինակ, որոնք լույս են տեսել եվրոպական հեղինակավոր տարբեր պարբերականներում։

## Մրցանակներ
*Շառլ Վելոնի անվան մրցանակ՝ լավագույն էսսեների համար (1994)
*Բրունո Կրայսկու անվան մրցանակ՝ քաղաքական թեմաներով գրքերի համար (1995) 
*Հերդերի անվան մրցանակ (1999)
*Գրքի լայպցիգյան մրցանակ (2004)
*«Վիլենիցա» մրցանակ (2010)
*Գյոթեի մեդալ (2012) 
*Գյոթեի անվան մրցանակ (2020)

## Երկեր
### Վեպեր և էսսեներ
* "The Eastern Divan", 1993 
* "Sarajevo, Exodus of a City," 1993 
* "About the exile in the open society" 1994
* "King's legends," 1996 
* "Citizen Handke, Serbs people" in "The anxiety of the poet from reality," 1996 
* "Should 'Faust' be saved?" in "Freedom.Equality.Fraternity." Bregenzer Festspiele 1996
* "The Rink of Shahrijar" 1997 
* "Forms of life" (about theatre together with Herbert Gantschacher) 1999 
* "The questions to the calendar" 1999 
* "Sara and Serafina" 2000 
* "The book of Gardens" 2002
* "Poetics at the Border" (together with Markus Jaroschka) 2003 
* "The Night Council" 2006 
* "Reports from The Dark World" 2007 
* "The Shadows of The Cities" 2010 
* "The Solace of the Night Sky" 2015

### Թատրոն
* "The Wheel of St. Catherine," National Theatre Sarajevo 1990
* Abdullah Ibn al-Muqaffa" Theatre Akzent Vienna by ARBOS – Company for Music and Theatre 1994
* "The Song of Fools of Europe" Literary installation of a libretto, together with Herbert Gantschacher, Künstlerhaus Salzburg by ARBOS – Company for Music and Theatre 1994
* "Povuceni Andjeo" Danube Festival in Krems by ARBOS - Company for Music and Theatre 1995
* "The Concert of Birds" Künstlerhaus Salzburg by ARBOS – Company for Music and Theatre 1997 
* "The Atlas of Feelings" Frankfurt/Oder 1999
* "Woyzeck" adopted from the fragment of Georg Büchner, National Theatre Sarajevo 1999
* "Babylon or The Trip of The Beautiful Jutte" European Cultural Centre Erfurt by ARBOS – Company for Music and Theatre 1999
* "The Strangers" ARBOS – Company for Music and Theatre Vienna 2001
* "UROBOS: Project Time" together with Herbert Gantschacher, Singapore Arts Festival by ARBOS – Company for Music and Theater 2001
* "Snow and death" (adopted by Herbert Gantschacher) ARBOS – Company for Music and Theatre 2002
* "On the edge of the desert" neuebuehnevillach by ARBOS – Company for Music and Theatre 2003
* "An old Oriental Fable" ARBOS – Company for Music and Theatre 2004
* "The Death of Empedocles" adopted from the fragment of Friedrich Hölderlin together with Herbert Gantschacher, ARBOS – Company for Music and Theatre 2005
* "The One and The Other" ARBOS – Company for Music and Theatre 2005
* "Banquet" neuebuehnevillach by ARBOS – Company for Music and Theatre 2005 
* "The Maps of The Shadows" ARBOS – Companpy for Music and Theatre 2009
* "Principle Gabriel" ARBOS – Company for Music and Theatre 2014

## Ռադիոդրամա
* "AL-Mukaffa" ORF Vienna 1994
* "The Delighted Angel" ORF Vienna 1995

## Աուդիո CD-ներ
* "Al-Mukaffa" ARBOS 1996
* "The Singing of The Fools of Europe" ORF ARBOS 1998
* "UROBOS : Project Time" Singapore Arts Festival 2001
* "Banquet" Tonstudio Weikert ARBOS 2006

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Բոսնիա և Հերցեգովինայի գրողներ
Կատեգորիա:Զագրեբի համալսարանի շրջանավարտներ