open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Ներգաղթ

մինի|Եվրոպա ներգաղթողները ժամանում են Արգենտինա
[մինի|Սիրիացի գաղթականները [Հունգարիայում (սեպտեմբերի 4, 2015)]]

**Ներգաղթ**, **իմիգրացում** ( — բնակություն հաստատել), մշտական կամ ժամանակավոր բնակության համար այլ երկրների քաղաքացիների մուտքը տվյալ երկիր։ Ներգաղթի պատճառները տարբեր են՝ տնտեսական (աշխատուժի ներմուծում), ռազմական (օտար հողերի զավթում), քաղաքական (փախուստ քաղաքական, ռասայական, կրոնական և այլ հետապնդումներից)։ Ներգաղթ արտագաղթի հետ մեկտեղ նպաստել է բազմաթիվ երկրների բնակչության ձևավորմանը։ Ներգաղթի ժողովրդագրական ցուցանիշները որոշվում են ներգաղթողների քանակով և սեռատարիքային կառուցվածքով (գերակշռում են երիտասարդ և միջին տարիքի անձինք, այդ թվում՝ տղամարդիկ)։

Կատեգորիա:Միգրացիոն իրավունք
Կատեգորիա:Ներգաղթ
Սիրանույշ Սարիկյան

**Սիրանույշ Հակոբի Սարիկյան ** (), հայ բժիշկ, մալարիաբան։ Բժշկական գիտությունների դոկտոր։ ԽՄԿԿ անդամ 1944 թվականից։

## Ուսում
1930 թվականին ավարտել է Երևանի բժշկական համալսարան։

## Աշխատանք
Աշխատել է Էջմիածնի շրջանային, 1935 թվականից՝ Երևանի կենտրոնական տրոպիկական կայաններում, 1936-1971 թվականներին՝ Մոսկվայի կենտրոնական տրոպիկական ինստիտուտում (այժմ՝ Վ․ Մարցինովսկու անվան բժշկական պարազիտաբանության և տրոպիկական բժշկության ինստիտուտ )։ Գիտական աշխատանքնրը վերաբերում են ԽՍՀՄ ի տարբեր գոտիներում և ԽՍՀՄ եվրոպական մասի միջին գոտում խոշոր ջրամբարների կառուցման ու շահագործման պայմաններում մալարիայի բռնկումների դեմ պայքարի միջոցառումների համակարգի մշակմանը, ինչպես նաև հեռավոր նավարկությունների անձնակազմի մալարիայով հիվանդացման և մալարիայի ներմուծման կանխարգելման հարցերին։ Պարգևատրվել է «Պատվո նշան» շքանշանով։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Հայ բժշկուհիներ
Կատեգորիա:Բժշկական գիտությունների դոկտորներ
Վիկտորիայի երկիր

**Վիկտորիայի երկիր** (), տարածք Անտարկտիդայում, արևելյան երկայնության 142° և 170°աստիանների միջև։ Տարածվում է մինչև հարավային լայնության 78°աստիճանը։ Արևմուտքում հարում է Ռոսի ծովին։ Արևմուտքում լեռնային է (Լիստեր լեռ, 4025 մ), արևմուտքում՝ սառցադաշտային սարավանդ։ Կենտրոնական մասում սառցադաշտի հզորությունը 2000—2500 մ է։ Հայտնագործել է անգլիացի Ջ․ Կ․ Ռոսսի արշավախումբը 1841 թվականին։ Վիկտորիայի երկիրը ԱՄՆ-ի և Նոր Զելանդիայի անտարկտիկական արշավախմբերի ուսումնասիրությունների շրջանն է։

Կատեգորիա:Անտարկտիդայի աշխարհագրական օբյեկտներ
Կատեգորիա:Անտարկտիդայի աշխարհագրություն
Կատեգորիա:Անտարկտիդայի տարածաշրջաններ
Ներգծյալ և արտագծյալ պատկերներ

մինի|Տարբեր երկրաչափական պատկերների ներգծյալ շրջանագծեր
**Ներգծյալ և արտագծյալ պատկերներ**, տարրական երկրաչափության մեջ, բազմանկյունը կոչվում է տրված ուռուցիկ կորին ներգծյալ, իսկ կորը՝ արտագծյալ բազմանկյանը, եթե բազմանկյան բոլոր գագաթները գտնվում են կորի վրա։ Բազմանկյունը կոչվում է արտագծյալ կորին, իսկ կորը՝ ներգծյալ բազմանկյանը, եթե բազմանկյան կողմը (կամ նրա շարունակությունը) շոշափում է կորը։ Որպես կոր հիմնականում դիտարկում են շրջանագիծը։ Այսպես, օրինակ, յուրաքանչյուր եռանկյուն ունի մեկ արտագծյալ և չորս ներգծյալ (դրանցից երեքը, կոչվում են առներգծյալ) շրջանագիծ։ Ուռուցիկ քառանկյունն ունի արտագծյալ շրջանագիծ (ուռուցիկ քառանկյանը կարելի է արտագծել շրջանագիծ) այն և միայն այն դեպքում, եթե նրա հանդիպակաց անկյունների գումարը 180° է, և ուռուցիկ քառանկյանը կարելի է ներգծել շրջանագիծ այն և միայն այն դեպքում, եթե քառանկյան երկու հանդիպակաց կողմերի գումարը հավասար է մյուս երկու հանդիպակաց կողմերի գումարին։ Ուռուցիկ բազմանկյանը կարելի է արտագծել (ներգծել) շրջանագիծ այն և միայն այն դեպքում, եթե նրա կողմերի միջնակետերով այդ կողմերին տարված ուղղահայացները (անկյան կիսորդները) հատվում են մի կետում։ Ներգծյալ և արտագծյալ պատկերներ դիտարկվում են նաև տարածության մեջ։ Այս դեպքում բազմանկյան դերը կատարում է բազմանիստը, իսկ ուռուցիկ կորի դերը՝ ուռուցիկ մակերևույթը՝ շատ հաճախ գնդային մակերևույթը։ Երբեմն ասում են նաև, որ կոնը արտագծված է գնդին կամ գունդը ներգծված է կոնին։

Կատեգորիա:Երկրաչափություն
Տայոց քար

250px|մինի|Մեծ Հայքի Տայք նահանգ
**Տայոց քար**, ամրոց և բնակավայր Մեծ Հայքի Տայք նահանգի Ճակք գավառում, Իշխանից մոտ 20 կմ արևելք։ Եղել է Մամիկոնյան տոհմի կենտրոններից։ Տայոց քար ամրոցի մասին պատմական աղբյուրներում պահպանվել են միայն հիշատակություններ։

## Տայոց քար եկեղեցի
Հայտնի է Տայոց քարի (Թավուզ քարի) բազմանիստ կենտրոնագմբեթ եկեղեցին, որն այժմ կիսավեր է։ Այն երկաստիճան պատվանդանի վրա բարձրացող ութ խորանով, կենտրոնակազմ հորինվածքով սրբատաշ տուֆաքարից կառույց է։ Գմբեթատակ բոլորակ տարածությունը շրջափակում են հատակագծում ուղղանկյուն ութ խորշեր, որոնցից արևելյանն (երկու կողմում անկանոն եզրագծով ավանդատներ են) ունի կիսաշրջանաձև ավարտ։ Տայոց քար եկեղեցու հատակագիծը արտաքուստ եկեղեցու ծավալի 16 նիստերին կան միմյանց հաջորդող լուսամուտներ (մեկական՝ յուրաքանչյուր նիստում, արևելքում՝ երեք) և եռանկյունաձև խորշեր։ Մուտքերը երեքն են՝ հյուսիսից, հարավից և արևմուտքից։ Գմբեթի ութանիստ թմբուկը բարձրանում է ներսի կիսաբոլորակ ութ որմնասյուները միմյանց կապող գմբեթակիր կամարների վրա։ Հուշարձանի կառուցման թիվը հայտնի չէ, ըստ Թորոս Թորամանյանի «․․․Ներսես Գ-ի շինած լինելուն հավաստիքներ կան»։

Կատեգորիա:7-րդ դարի հայկական բերդեր և ամրոցներ
Կատեգորիա:7-րդ դարի հիմնադրումներ Հայաստանում
Կատեգորիա:Տայքի բնակավայրեր
Կատեգորիա:Էրզրումի մարզի հայկական բերդեր և ամրոցներ
12 տարվա ստրկություն

**«12 տարվա ստրկություն» **(), Էպիկական պատմական դրամա է ռեժիսոր Սթիվ Մակքուինի կողմից՝ Ջոն Ռիդլիի ադապտացված սցենարով։ Սալոմոն Նորթապի համանուն ինքնակենսագրականի էկրանավորումն է։ Միջազգային պրեմիերան տեղի է ունեցել 2013 թ.-ի օգոստոսի 30-ին՝ Թելլուրիդում։ ԱՄՆ-ում վաճառքի է դուրս եկել նույն թվականի հոկտեմբերի 18-ին, իսկ Մեծ Բրիտանիայում՝ 2014 թվականի հունվարի 24-ին։ Հայաստանյան պրեմիերան տեղի է ունեցել 2013 թվականի դեկտեմբերի 11-ին։ Ֆիլմը ցուցադրվել է նաև Տորոնտոյի, Նյու Յորքի, Չիկագոյի, Հեմփթոնի, Լոնդոնի, Ստոկհոլմի և Դուբայի միջազգային կինոփառատոներում։

Գլխավոր դերակատարներն են Չիվիթել Էջիոֆորն ու Մայքլ Ֆասբենդերը։ Ֆիլմը շատ բարձր գնահատականի է արժանացել կինոքննադատների կողմից։ «Metacritic»-ի տվյալներով, «12 Տարվա Ստրկությունը» տարվա ամենաբարձր գնահատված ֆիլմն է։ Այն ունեցել է ռեկորդային թվով դրական արձագանքներ և գլխավորում է աղյուսակը, իր հետևում թողնելով «Գրավիտացիա» տեխնոթրիլերը։ «Rotten Tomateos»-ի տվյալներով ֆիլմն իր վարկանիշով զբաղեցնում է երրորդ հորիզոնականը, զիջելով «Գրավիտացիա» և «Կեսգիշերից Առաջ» ֆիլմերին։

«Օսկար-2014»-ի նոմինանտ 9 անվանակարգերում։ Դրանցից 3-ում ֆիլմը ստացել է ոսկե արձանիկ, այդ թվում նաև «Տարվա լավագույն ֆիլմ»։ «Ոսկե Գլոբուս»-ում ֆիլմը նոմինացվել էր ռեկորդային 7 անվանակարգերում։ Այս ցուցանիշով ֆիլմը կիսվեց «Ամերիկյան Խաբեություն» ֆիլմի հետ։ «Բրիտանական կինոակադեմիան» ֆիլմին նոմինացրեց 10 անվանակարգերում և արժանացրեց 2 մրցանակների. «Լավագույն ֆիլմ» և «Լավագույն դերասան» (Չիվիթել Էջիոֆոր)։

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Ստրկության տասներկու տարին

Կատեգորիա:2010-ականների ամերիկյան ֆիլմեր
Կատեգորիա:2010-ականների անգլերեն ֆիլմեր
Կատեգորիա:2010-ականների բրիտանական ֆիլմեր
Կատեգորիա:2010-ականների կենսագրական դրամա ֆիլմեր
Կատեգորիա:2010-ականների պատմական ֆիլմեր
Կատեգորիա:2013 դրամա ֆիլմեր
Կատեգորիա:2013 ֆիլմեր
Կատեգորիա:BAFTA մրցանակի դափնեկիր ֆիլմեր
Կատեգորիա:BAFTA մրցանակի դափնեկիրներ
Կատեգորիա:Fox Searchlight Pictures ֆիլմեր
Կատեգորիա:Summit Entertainment ֆիլմեր
Կատեգորիա:Universal Pictures ֆիլմեր
Կատեգորիա:ԱՄՆ-ի ֆիլմերի ազգային գրանցամատյանի ֆիլմեր
Կատեգորիա:Ամերիկյան անկախ ֆիլմեր
Կատեգորիա:Ամերիկյան դրամա ֆիլմեր
Կատեգորիա:Ամերիկյան կենսագրական դրամա ֆիլմեր
Կատեգորիա:Ամերիկյան կենսագրական ֆիլմեր
Կատեգորիա:Ամերիկյան պատմական ֆիլմեր
Կատեգորիա:Ամերիկյան վեպերի էկրանավորումներ
Կատեգորիա:Բրիտանական դրամա ֆիլմեր
Կատեգորիա:Բրիտանական կենսագրական ֆիլմեր
Կատեգորիա:Բրիտանական պատմական ֆիլմեր
Կատեգորիա:Գրական ստեղծագործությունների էկրանավորումներ
Կատեգորիա:Դրամա ֆիլմեր
Կատեգորիա:Իրական դեպքերի հիման վրա նկարահանված ֆիլմեր
Կատեգորիա:Իրական դեպքերի վրա հիմնված դրամա ֆիլմեր
Կատեգորիա:Կենսագրական ֆիլմեր
Կատեգորիա:Նոր Օռլեանում նկարահանված ֆիլմեր
Կատեգորիա:Ֆիլմեր ընտանիքի մասին
Կատեգորիա:Ֆիլմեր ռասիզմի մասին
Կատեգորիա:Ֆիլմեր, որոնց գործողությունները տեղի են ունենում Նյու Յորքում
Կատեգորիա:Ֆիլմեր, որոնց գործողությունները տեղի են ունենում Լուիզիանայում
Կատեգորիա:Lionsgate ֆիլմեր
Կատեգորիա:Ֆիլմեր, որոնց գործողությունները տեղի են ունենում 1841 թվականին
Կատեգորիա:Ֆիլմեր, որոնց գործողությունները տեղի են ունենում 1853 թվականին
Կատեգորիա:Անգլերեն անկախ ֆիլմեր
Նեպալերեն

**Նեպալերեն**, գուրքալի, քասկուրա, նեպալցիների լեզուն։ Պատկանում է հնդեվրոպական լեզվաընտանիքի հնդարիական ճյուղին։ Նեպալի պետական լեզուն է։ Խոսվում է նաև Հնդկաստանի որոշ շրջաններում։ Խոսողների թիվն ավելի քան 7 մլն է։ Տրոհվում է 4 բարբառի։ Վերլուծական-համադրական կառուցվածք ունեցող լեզու է՝ վերլուծականի գերակշռությամբ։ Գոյականն ունի արական և իգական սեռ, 2 հոլովաձև։ Բայական համակարգում կան համադրական և վերլուծական անդեմ ձևեր, 5 եղանակ։ Նեպալերեն օգտագործում է դևանագարի գրատեսակը։ Առաջին գրավոր հուշարձանը՝ 1337 թվականից։ Գրական լեզուն XI դարի սկզբից զարգանում է կենտրոնական (ստանդարտ) բարբառի հիմքի վրա։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Բութանի լեզուներ
Կատեգորիա:Հնդարիական լեզուներ
Կատեգորիա:Նեպալերեն
Կատեգորիա:Նեպալի լեզուներ
Տարածում և անկում (երկրաբանություն)

**Տարածում և անկում** (երկրաբանություն), ապարների շերտերի, մագմատիկ զանգվածների, երակների, երկրաբանական այլ մարմինների առաստաղների, ինչպես նաև տարբեր մակերևույթների (օրինակ, տեկտոնական խզման մակերևույթի) դիրքի բնութագրերը (տեղադրման տարրերը) հորիզոնի կողմերի և հորիզոնական հարթության նկատմամբ։ Տարածումը թեք կամ ուղղաձիգ դիրքում գտնվող շերտի (ապարի կամ երկրաբանական այլ մարմնի) մակերևույթի և հորիզոնական հարթության հատման գիծն է։ Տարածման ուղղությունն արտահայտվում է ազիմոււոով։ Անկումը շերտի հարթության վրա տարածմանն ուղղահայաց անցկացված գիծն է՝ շերտի թեքության ուղղությամբ (ամենամեծ թեքության գիծ)։ Անկման գծի կողմնորոշումը պայմանավորված է նրա ազիմուտով և անկման անկյունով։ Ազիմուտը չափվում է շերտի տեղադրման տարրերը, տարածման գիծը, рр-անկման գիծը, բգ-անկման գծի պրոյեկցիան հորիզոնական հարթության վրա․ а-անկման անկյունը հորիզոնական հարթության վրա անկման գծի պրոյեկցիայով, անկման անկյունը եզրափակված է անկման գծի և նրա հորիզոնական պրոյեկցիայի միջև։ Տարածությունը և անկումը չափում են լեռնային կողմնացույցով կամ որոշում երկրաբանական քարտեզի, կտրվածքների, հանքափորվածքների երկրաֆիզիկական տվյալների միջոցով։

Կատեգորիա:Երկրաբանություն
Նեպտունիզմ

[մինի|աջից|[Աբրահամ Գոտլոբ Վեռները, նեպտունիզմի հիմնադիրը։]]
**Նեպտունիզմ**, 18-րդ դարի վերջում, 19-րդ դարի սկզբում տարածված ուսմունք ջրից նստվածք տալու միջոցով ապարների (այդ թվում՝ հրային) ծագման մասին։ Երևան է եկել երկրաբանության որպես գիտություն ձևավորվելու ընթացքում, երբ այն տակավին գտնվում էր կրոնի և «համաշխարհային ջրհեղեղի» մասին պատկերացումների ազդեցության ներքո։ Նեպտունիզմի առավել հայտնի կողմնակիցներն էին․ Գերմանիայում՝ Աբրահամ Գոտլոբ Վեռներրը, Ֆրանսիայում՝ Ա․ Դելյուկը, Մեծ Բրիտանիայում՝ Ռ․ Կիրվանը։ Նեպտունիստներն առաջ էին քաշում գաղափարներ ամբողջ Երկիրը ծածկող նախնական Համաշխարհային օվկիանոսի և «համաշխարհային ջրհեղեղի» ջրերից ապարների առաջացման մասին։ Հիմք ընդունելով այդ՝ նրանք ապարների շերտադրման տեղական կարգը տարածում էին բոլոր մայրցամաքների վրա։ Ապարներն ստորաբաժանում էին երկու խմբի, «սկզբնային»՝ առաջացած «Նախաստեղծ համաշխարհային» օվկիանոսի ջրերից (գրանիտ, գնեյսներ, իյուրեղային թերթաքարեր), և դրանց տակ տեղադրված «ֆլյոցային» կամ շերտավոր (կրաքար՝ բրածո մնացորդներով, քարածուխ, գիպս, քարաղ) ապարներ, որոնք նեպտունիզմի ջատագովների զգալի մասն ընդունում էր որպես բիբլիական ջրհեղեղի «մեխանիկական» նստվածքներ։ 19-րդ դարի քսանական թվականներից, երբ ապացուցվեց բազալտի հրաբխային ծագումը և մշակվեցին գիտական պատկերացումներ հրային ու նստվածքային ապարների մասին, նեպտունիզմ կորցրեց իր նշանակությունը։

Կատեգորիա:Ուսմունքներ
Կատեգորիա:Հնացած գիտական տեսություններ
Ներկարար (թռչուն)

[thumb|At [Hesaraghatta Lake]]
thumb|In South India
[thumb|In [Romania]]
thumb|Kruger National Park (South Africa)

**Ներկարար** (), եվրոպական ներկարար, ներկարարների ընտանիքի թռչուն։

## Արտաքին կառուցվածք
Մարմնի երկարությունը մինչև 34 սանտիմետր է, քաշը՝ 180-200 գրամ։ Փետրավորումը կոշտ է, կապտականաչ, մեջքը և թևերը (վերևից)՝ ժանգադարչնագույն։

## Տարածվածություն
Տարածված է Եվրոպայում, Հարավարևմտյան Ասիայում և Հյուսիսարևմտյան Աֆրիկայում։ Հայաստանում հանդիպում է (ապրիլի վերջերից մինչև սեպտեմբեր) բանջարանոցներում, այգիներում և առավելապես տափաստաններում ու կիսաանապատներում՝ մինչև 2500 մետր բարձրության վրա։

## Բնադրում
Ներկարարները բնադրում են փչակներում կամ դարավանդներում, գետնափոր բներում։ Դնում է 4-6 սպիտակ ձու, թխսում 18-19 օր։

## Սննդառություն
Սնվում է միջատներով, փոքր անողնաշարավորներով, մանր կրծողներով, ամռան վերջին՝ նաև խաղողով։

Կատեգորիա:Թռչուններ
Կատեգորիա:Եվրոպայի թռչուններ
Կատեգորիա:Կենտրոնական Ասիայի թռչուններ
Թանաքա Գիիտի

**Թանաքա Գիիտի** (հայերենում գործածական է նաև **Տանակա Գիիտի** անվանաձևը. , ), ճապոնացի պետական և զինվորական գործիչ, գեներալ, բարոն (1920)։ 1918-1924 թվականներին (ընդհատումներով)՝ ռազմական նախարար։ Հեռավոր Արևելքում ճապոնական ինտերվենցիայի գլխավոր ղեկավարներից։ 1927 թվականի ապրիլից մինչև 1929 թվականի հուլիսը՝ վարչապետ, արտաքին գործերի և գաղութների նախարար։

Դիվանագիտական գրականության մեջ Թանաքայի անվան հետ են կապում ճապոնական կայսրին ներկայացված մի գաղտնի փաստաթուղթ (այսպես կոչված, Թանաքայի հուշագիր), որը Ճապոնիայի արտաքին քաղաքականության հիմք է հռչակել ագրեսիան ընդդեմ Չինաստանի, ԽՍՀՄ-ի և այլ երկրների՝ համաշխարհային տիրապետություն հաստատելու նպատակով։ Պատմաբաններից շատերը ներկայումս գտնում են, որ այդ փաստաթուղթը սարքովի է, կեղծիք է։

## Պարգևներ
### Ճապոնական
* 1906 – 50px|link=Order of the Golden Kite Ոսկե անգղի շքանշան՝ 3-րդ աստիճանի
* 1918 – 50px|link=Order of the Sacred Treasure Սրբազան գանձարանի շքանշան
* 1920 – 50px|link=Order of the Rising Sun Բարձրացող արևի շքանշան
* 1929 –  50px|link=Order of the Paulownia Flowers|Order of the Rising Sun with Paulownia Flowers Պոլովնիա ծաղիկների շքանշան

### Օտարերկրյա
* 1914 –  50px|link=Order of Saint Alexander (Bulgaria)|Order of Saint Alexander - Սուրբ Ալեքսանդրի շքանշան՝ 2-րդ աստիճանի (Բուլղարիա)
* 1918 –  50px|link=Order of the Striped Tiger - Շերտավոր վագրի շքանշան՝ 2-րդ աստիճանի (Չինաստան)
* 1927 –  50px|link=Order of Polonia Restituta - Polonia Restituta շքանշան (Լեհաստան)
* 1929 –  50px|link=Order of the Dannebrog - Դաննեբրոգի 1-ին աստիճանի շքանշան (Դանիա)
* 1929 –  50px|link=Order of Saint Michael and Saint George - Սուրբ Միքայելի և Սուրբ Գևորգի շքանշան (Միացյալ Թագավորություն)
* 1929 –  50px|link=Order of the British Empire - Բրիտանական կայսրության առավելագույն գերազանցության շքանշան (Միացյալ Թագավորություն)

## Ծանոթագրություններ

## Գրականություն
* Gluck, Carol. *Japan's Modern Myths*. Princeton University Press (1987). 
*Hane, Mikiso. *Modern Japan: A Historical Survey*. Westview Press (2001). 
*Harries, Meirion. *Soldiers of the Sun: The Rise and Fall of the Imperial Japanese Army*. Random House; Reprint edition (1994). 
* Morton, William Finch. *Tanaka Giichi and Japan's China Policy.* New York: St. Martin's Press, 1980.
*
*
*

## Արտաքին հղումներ

* Կենսագրությունը infoplease.com կայքում

 

Կատեգորիա:Ճապոնիայի վարչապետներ
Կատեգորիա:Ճապոնիայի արտաքին գործերի նախարարներ
Կատեգորիա:Ճապոնիայի քաղաքական գործիչներ
Կատեգորիա:Պատվո լեգեոնի շքանշանի Մեծ խաչի ասպետներ
Կատեգորիա:Ճապոնիայի դիվանագետներ
Բենալուա

**Բենալուա** (), քաղաք և համայնք Իսպանիայում, մտնում է Գրանադա պրովինցիայի կազմում, Անդալուզիա ինքնավար մարզ։ Համայնքը գտնվում է Գվադիիկս գավառի կազմում։

Տարածքը՝ 8.69 *կմ<sup>2</sup>*։ Բնակչությունը՝ 3368 *մարդ* (ըստ 2010 թվականի մարդահամարի)։ Պրովինցիայի ադմինիստրացիայից ունի 61 *կմ* հեռավորություն։

## Արտաքին հղումներ
* պաշտոնական կայք
* Página web del Excmo. Ayuntamiento de Benalúa

Կատեգորիա:Գրանադա պրովինցիայի մունիցիպալիտետներ
Շվեդիան Նոր ալիք երգի մրցույթում

**Շվեդիան** Նոր Ալիք երգի մրցույթին մասնակցում է 2003 թվականից։ Առաջին անգամ Շվեդիան այս մրցույթում ներկայացրել է Լեոնը։

## Մասնակցություններ

## Արտաքին հղումներ
* Մրցույթի պաշտոնական կայքը

Կատեգորիա:Շվեդիայի արվեստ
Նորվեգիան Նոր ալիք երգի մրցույթում

**Նորվեգիան** Նոր Ալիք երգի մրցույթին մասնակցում է 2004 թվականից։ Առաջին անգամ Նորվեգիան այս մրցույթում ներկայացրել է Վինցենսը։

## Մասնակցություններ

## Մրցանակներ
### Հանդիսատեսի համակրանք

## Արտաքին հղումներ
* Մրցույթի պաշտոնական կայքը

Կատեգորիա:Նոր ալիք
For the Road

«**For the Road**», ամերիկացի ռեփեր Թայգայի երգն է, համագործակցությամբ ամերիկացի R&B երգիչ Քրիս Բրաունի հետ։ Այն թողարկվել է 2013 թվականի ապրիլի 4-ին, որպես Թայգայի «Hotel California» կոչվող երրորդ ստուդիական ալբոմի երկրորդ սինգլ։ Երգը գրվել է Թայգայի, Քրիս Բրաունի, Lil' C-ի, Mars-ի, Ջ․ Ջեքսոնի, Բ․ Ալեքսանդեր Մորգանի և Ջ․ Պաստորիուսի կողմից։ Երգի պրոդյուսերներն են Lil' C-ն և 1500 or Nothin' խմբի անդամ Mars-ը։

## Նախապատմություն
2013 թվականի փետրվարին Թայգան հարցազրույցներից մեկում հայտարարում է, որ իր նոր ալբոմի երկրորդ սինգլը կոչվելու է «For the Road», և նա այն համագործակցությամբ կատարելու է Քրիս Բրաունի հետ։ Մեկ այլ հարցազրույցում նա նաև նշում է, որ այս երգը ունենալու է այն զգացումը, ինչ ունեցել է նրանց «Deuces» երգը։ Երգի պրեմիերան կայանում է մարտի 25-ին, սակայն պաշտոնապես թողարկվում է ապրիլի 4-ին։ Երգը սկզբում կոչվել է «Fuck for the Road», սակայն այնուհետև վերանվանվել է պարզապես «For the Road»։

## Տեսահոլովակ
Երգի տեսահոլովակը, որի ռեժիսորն է Քոլին Թիլին, նկարահանվել է 2013 թվականի ապրիլի 21-ին։ Տեսահոլովակի պրեմիերան կայացել է մայիսի 19-ին MTV Jams հեռուստաալիքի եթերում։

## Երգացանկ
;Թվային ներբեռնում
# «For the Road» (Քրիս Բրաունի մասնակցությամբ) - 4։06

## Հիթ շքերթներ

## Թողարկման պատմություն

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Երգի տեսահոլովակը ՅուԹուբում

Կատեգորիա:2013 երգեր
Կատեգորիա:2013 սինգլներ
Կատեգորիա:Թայգայի երգեր
Կատեգորիա:Քրիս Բրաունի երգեր
Դանիան Նոր ալիք երգի մրցույթում

**Դանիան** Նոր Ալիք երգի մրցույթին մասնակցում է 2006 թվականից։ Առաջին անգամ Դանիան այս մրցույթում ներկայացրել է Եղբայր+Քույր զուգերգը։

## Մասնակցություններ

## Արտաքին հղումներ
*Մրցույթի պաշտոնական կայքը

Կատեգորիա:Դանիայի երաժշտություն
Ներհատիչ մեքենա

**Ներհատիչ մեքենա**, ստորգետնյա արդյունահանման դեպքում օգտակար հանածոյի (հաճախ ածխի) հանքաշերտում հատում կատարող հանքային մեքենա։ Հատումը հեշտացնում է հանքաշերտի մնացած մասի պոկումը մեխանիկական միջոցներով կամ պայթեցմամբ։ Ներհատիչ մեքենան կարող է աշխատել հարթ, թեք և ուղղաձիգ հանքաշերտերում։ Ներհատիչ մեքենայի աշխատանքային օրգանը բարն է, որը բաղկացած է ուղղատու շրջանակից և դրա ներսում շարժվող կտրող շղթայից։ Վերջինս հավաքվում է բռունցքներից՝ դրանց մեջ ներդրված ատամիկներով։ Ներհատիչ մեքենայի տեղափոխումը հանքախորշի երկայնքով կատարվում է մեքենայի թմբուկի վրա փաթաթվող մետաղաճոպանի օգնությամբ։

Կատեգորիա:Հանքային մեքենաներ
Լեհաստանը Նոր ալիք երգի մրցույթում

**Լեհաստանը ** Նոր Ալիք երգի մրցույթին մասնակցում է 2007 թվականից։ Առաջին անգամ Լեհաստանը այս մրցույթում ներկայացրել է Մարինա Լուչենկո։

## Մասնակցություններ

## Մրցանակներ
### Ալլա Պուգաչովայի մրցանակ

## Արտաքին հղումներ
*Մրցույթի պաշտոնական կայքը

Կատեգորիա:Լեհաստանի երաժշտություն
Չեխիան Նոր ալիք երգի մրցույթում

**Չեխիան** Նոր Ալիք երգի մրցույթին մասնակցում է 2007 թվականից։ Առաջին անգամ Չեխիան այս մրցույթում ներկայացրել է Իսա Սամր։

## Մասնակցություններ

## Արտաքին հղումներ
* Մրցույթի պաշտոնական կայքը

Կատեգորիա:Չեխիայի երաժշտություն
Տամբովյան կարմիր տավարի ցեղ

250px|մինի|Դանիական կարմիր տավարի ցեղ, արտաքնապես նման է տամբովյան ցեղին
**Տամբովյան կարմիր** տավարի ցեղ (), կաթնամսատու տավարի ցեղ։ Ստացվել է տեղական տավարի և պաշկովյան (սկզբում), ապա սիմենթալ ցեղերի բարդ վերարտադրական տրամախաչման ճանապարհով։ Որպես ցեղ հաստատվել է 1948 թվականին։

Կենդանիների մարմնակազմն ամուր է, թույրը՝ տարբեր երանգների կարմիր։ Ցլերի միջին կենդանի զանգվածը՝ 900-1000 կգ, իսկ կովերինը մինչև 500 կգ է։ Կաթնատվությունը՝ մոտ 4500 (առավելագույնը՝ մինչև 7800) կգ։ Կաթի յուղայնությունը՝ 3,8-3,9%։ Սպանդային ելքը՝ 54-56%։ Ցեղը բուծում են Տամբովի մարզում։

Կատեգորիա:Տավարի ցեղեր
Կատեգորիա:Կաթնասուններ
Հայաստանի Բարձրագույն խումբ 2014-15 (ֆուտբոլ)

**Հայաստանի 23-րդ առաջնությունը**։ Մասնակցում է 8 ակումբ։ Չեմպիոնական տիտղոսը պաշտպանում է «Բանանց ՖԱ-ն»։

## Մասնակից ակումբներ
### Մարզադաշտեր

### Մարզիչներ, ավագներ, համազգեստ և հովանավորներ

### Մարզչական փոփոխություններ

## Մրցաշարային աղյուսակ

## Առաջնության առաջատարները

ImageSize = width:959 height:80
PlotArea = left:3 right:30 bottom:40 top:0
Period = from:0 till:28
ScaleMajor = unit:year increment:1 start:1
TimeAxis = orientation:horizontal
Colors =
  id:Գանձասար  value:rgb(0.0,0.8,0.9)
  id:Փյունիկ  value:blue
  id:Բանանց  value:green
  id:Ալաշկերտ  value:yellow
  id:Ուլիս  value:red
PlotData=
  bar:Position width:15 color:white align:center

  from:0 till:2 shift:(0,19) text:"ԱԼԱՇ" color:Ալաշկերտ
  from:2 till:3 shift:(0,19) text:"ՓՅՈՒՆԻԿ" color:Փյունիկ
  from:3 till:17 shift:(0,19) text:"ՈՒԼԻՍ" color:Ուլիս
  from:17 till:28 shift:(0,19) text:"ՓՅՈՒՆԻԿ" color:Փյունիկ


## Արդյունքներ

### Առաջին կես

  
 
 
 
 
 
 
 

  
  
 
 
 
 
 
 

  
 
 
 
 
 
 
 

  
 
 
 
 
 
 
 

  
 
 
 
 
 
 
 

  
 
 
 
 
 
 
 

  
 
 
 
 
 
 
 

  
 
 
 
 
 
 
 

### Երկրորդ կես

  
 
 
 
 
 
 
 

  
  
 
 
 
 
 
 

  
 
 
 
 
 
 
 

  
 
 
 
 
 
 
 

  
 
 
 
 
 
 
 

  
 
 
 
 
 
 
 

  
 
 
 
 
 
 
 

  
 
 
 
 
 
 
 

Բարձրագույն խումբ 2014-2015
Կատեգորիա:2014 ֆուտբոլում
Հյուսիսային Մակեդոնիան Նոր ալիք երգի մրցույթում

**Հյուսիսային Մակեդոնիան** Նոր Ալիք երգի մրցույթին մասնակցում է 2008 թվականից։ Առաջին անգամ Մակեդոնիան այս մրցույթում ներկայացրել է «Nokaut» խումբը։

## Մասնակցություններ

## Արտաքին հղումներ
* Մրցույթի պաշտոնական կայքը

Կատեգորիա:Հյուսիսային Մակեդոնիայի արվեստ
Ֆինլանդիան Նոր ալիք երգի մրցույթում

**Ֆինլանդիան ** Նոր Ալիք երգի մրցույթին մասնակցում է 2008 թվականից։ Առաջին անգամ Ֆինլանդիան այս մրցույթում ներկայացրել է Սոֆիա Զիդան։

## Մասնակցություններ

## Մրցանակներ
### Մրցանակ Յուրմալայից

### Ալլա Պուգաչովայի մրցանակ

## Արտաքին հղումներ
* Մրցույթի պաշտոնական կայքը

Կատեգորիա:Ֆինլանդիայի արվեստ
Վազգեն Սարուխանյան

**Վազգեն Հովհաննեսի Սարուխանյան** (), հայ խորհրդային վիրաբույժ։ Բժշկական գիտությունների դոկտոր (1956), պրոֆեսոր (1958)։ ՀԽՍՀ գիտության վաստակավոր գործիչ (1964)։ ԽՄԿԿ անդամ 1938 թվականից։ Հայրենական մեծ պատերազմի մասնակիցներ։

Հովհաննես Սարուխանյանի որդին, վիրաբույժ Հովհաննես Սարուխանյանի հայրը։

## Աշխատանք
1931 թվականին ավարտել է Երևանի բժշկական ինստիտուտը, աշխատել նույն ինատիտուտի ֆակուլտետային վիրաբուժության կլինիկայում։ Մասնակցել է Հայրենական Մեծ պատերազմին։ 1956-1961 թվականներին ղեկավարել է ՀԽՍՀ ռենտգենաբանույան և ուռուցքաբանության ԳՀԻ-ի վիրաբուժական կլինիկան։ 1958 թվականից եղել է Երևանի բժշկական ինստիտուտի սանհիգիենայի, 1960 թվականից՝ մանկաբուժության, սան․ և ստոմատոլոգիական ֆակուլտետների ֆակուլտետային և հոսպիտալային վիրաբուժության ամբիոնների վարիչ։ Գիտական աշխատանքները վերաբերում են ստամոքսաաղիքաբանության, թոքաբանության, անեևթեզիոլոգիայի, ուրոլոգիայի, տրավմատոլոգիայի և օրթոպեդիայի խնդիրներին։ Մշակել է ստամոքսի մասնահատման ժամանակ բարակ և հաստ աղիքային պլաստիկայի, միջողնային սկավառակների ախտաբանության, թոքերի քաղցկեղի և էխինոկոկի, մեխանիկական դեղնսփաների, վարակիչ հիվանդությունների վիրաբուժական բարդությունների, երիկամային խիթի, սնուցողական խոցերի, ախտածնության, բուժման և այլ հարցերը։

Պարգևատրվել է Կարմիր աստղի և Աշխատանքային կարմիր դրոշի շքանշաններով։

## Երկեր
* Գեսմուրգիա, Ե․, 1964 (համահեղինակ Ավագյան Ա․ Վ․)։ 
* Մանկական վիրաբուժություն, Ե․, 1971 (համահեղինակ Ավագյան Ա․ Վ․)

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Բժշկական գիտությունների դոկտորներ
Կատեգորիա:Հայ պրոֆեսորներ
Կատեգորիա:Հայ վիրաբույժներ
Կատեգորիա:Հայրենական մեծ պատերազմի հայ մասնակիցներ
Վիլհելմ I Հոհենցոլեռն

**Վիլհելմ I** (,  ), Պրուսիայի թագավոր 1861 թվականի հունվարի 2-ից և Գերմանիայի կայսր 1871 թվականի հունվարի 18-ից մինչև իր մահը՝ 1888 թվականին։ Հոհենցոլերնների ընտանիքի անգամ և միավորված Գերմանիայի առաջին ղեկավարը։ Նա դե ֆակտո Պրուսիայի ղեկավարն էր 1858 թվականից, երբ դարձավ իր եղբայր Ֆրիդրիխ Վիլհելմ IV-ի ռեգենտը և պաշտոնապես դարձավ թագավոր երեք տարի անց, երբ մահացավ եղբայրը։

Վիլհելմի կառավարության օրոք գլխավոր նախարարն էր Օտտո ֆոն Բիսմարկը, որի օգնությամբ Պրուսիան կարողացավ միավորել Գերմանիան և հիմնադրել Գերմանական կայսրություն։ Չնայած երկար ժամանակ նա պաշտպանում էր Բիսմարկին որպես գլխավոր նախարար, Վիլհելմը չէր կիսում Բիսմարկի որոշ գործողություններ, ներառյալ հակակաթոլիկությունը և ենթակաների նկատմամբ խստությունը։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Պրուսիայի թագավորներ
Կատեգորիա:Գերմանիայի կայսրեր
Կատեգորիա:Հոհենցոլերններ
Կատեգորիա:Բողոքական միապետներ
Կատեգորիա:Ռեգենտներ
Կատեգորիա:19-րդ դարի գերմանացիներ
Կատեգորիա:1880-ականները Գերմանիայում
Կատեգորիա:1870-ականները Գերմանիայում
Կատեգորիա:Կապիչի շքանշանի ասպետներ
Կատեգորիա:Բաղնիքի շքանշանի Մեծ Խաչի ասպետներ
Կատեգորիա:Պատվո լեգեոնի շքանշանի Մեծ խաչի ասպետներ
Ֆրանսիսկո Վիլյա

**Ֆրանսիսկո Վիլյա** (, ի ծնե՝ **Խոսե Դորոթեո Արանգո Արամբուլա** (José Doroteo Arango Arámbula)), հայտնի նաև որպես **Պանչո Վիլյա** (), ), մեքսիկացի հանցագործ, հետագայում՝ հեղափոխական հրամանատար, Մեքսիկական հեղափոխության (1910—1907 թթ.) ղեկավարներից։

1913 թ. կազմավորել է Հյուսիսային դիվիզիան, որի հսկողության տակ գտնվող տարածքում բռնագրավվել է կալվածատիրական հողը, ինչպես նաև մասնավոր արտադրական ձեռնարկությունները, ծավալել է դպրոցների շինարարություն։ 1914 թ. դեկտեմբերին Վիլյայի զորքերը և Մապատայի գյուղացիական ջոկատների հետ մտել են Մեխիկո, սակայն 1915 թ. հունվարին ստիպված թողել են մայրաքաղաքը։

## Քերականական բացատրություններ
Վիլյան կազմել և գործածել է հայերեն բառեր, որոնց մի մասը՝ *տնտղել, լպրծուն, զուգակշիռ, ժրաջան, գրավաճառ* և այլն, առ այսօր կենսունակ են։ Բառարանին կցված է հայերենի քերականության ուրվագիծ («Հայոց լեզվի ներածություն»), որը պարունակում է տեղեկություններ հայկական այբուբենի տառերի ձևի, դրանց հնչման, անունների հոլովման, հնչյունափոխության, ածականների և սրանց համեմատության աստիճանների, բայական համակարգի և այլ հարցերի մասին։ Առանձին գլխով Վիլյան ներկայացրել է հայ կաթողիկոսների և թագավորների ժամանակագրությունը։ Ետմահու լույս է տեսել նրա հիշատակարանը։ Գրել է նաև կրոնական բնույթի գործեր։

## Գրականություն
* Շրումպֆ Գ․ Ա․, Ուսումնասիրութիւնք հայ լեզուի և մատենագրության յարևմուաս (ԺԴ-ԺԹ դար), թարգմանել և լրացրել է Դ․ Զարբհանալյան, Վնտ․, 1895։ 
* Գասպարյան Դ․ Կ․, Հայ բառարանագրության պատմություն, Ե․, 1969։ 
*Ջահուկյան Գ․, Գրաբարի քերականության պատմություն, Ե․,1974։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Մեքսիկական հեղափոխական գործիչներ
Կատեգորիա:Հրաձգային զենքից մահացածներ
Կատեգորիա:Մեքսիկայի քաղաքական գործիչներ
Կատեգորիա:Քաղաքական կեղծանուններ
Ներսես Երևանցի

**Ներսես Երևանցի** Հովհաննեսի (1655-1705), հայ եկեղեցական և քաղաքական գործիչ։ Ավարտել է Հռոմի Ուրբանյան վարժարանը (1677)։ 1679 թվականին Լվովում ձեռնադրվել է վարդապետ։ 1686 թվականին Բուդան թուրքական լծից ազատագրելու գործին մատուցած ծառայության համար (վերծանել և թարգմանել է պաշարված քաղաքից հայ քահանայի ուղարկած հայերեն գաղտնագիր ռազմական տեղեկությունները) նշանակվել է ավստրիական արքունիքի մատռնապետ (կապելան), ապա՝ Վիեննայի Սուրբ Ստեփանոս Նախավկայի տաճարի կանոնիկոս։ Ծանոթ է եղել հայ մելիքների ազատագրական ձգտումներին և միջնորդ դարձել Իսրայել Օրու և ավստրիացի կայսր Լեոպոլդ 1-ինի միջև։
 

Կատեգորիա:Հայ կաթողիկե վարդապետներ
Կատեգորիա:Միջնադարյան հայ հոգևորականներ
Կատեգորիա:Հայ կրոնական գործիչներ
Կատեգորիա:Հայ քաղաքական գործիչներ
Paradise City

**Paradise City**, երգ՝ գրված Ամերիկյան Հառդ Ռոք բենդ Guns N' Rosesի կողմից։ Այն թողարկվել է 1987 թվականին իրենց դեբյուտային ալբոմում Appetite for distruction և թողարկվել է՝ որպես սինգլ 1988 թ.-ին։ Այն ավելի հայտնի է իր առաջին տողերով վերցրեք ինձ դեպի երազանքի քաղաք, որտեղ խոտը կանաչ է և աղջիկները սիրուն են (Take me down to the Paradise City, where the grass is green and the girls are pretty)։ Այն նաև նվագում էին մարզադաշտերում խաղերի ժամանակ բարի գալուստ ջունգլի (welcome to the jungle երգի հետ, որը նույնպես Appetite for distruction ալբոմից է։ Երգը հանդես է եկել 5-րդ համարի ներքո Billboard hot 100-ի վարկանիշային աղյուսակում, խմբի երրորդ սինգլը որպեսզի հասնեն թոպ 10-ին ԱՄՆ-ում, և համար 6-ին Միացյալ թագավորության վարկանիշային աղյուսակին։

## Գրականություն
# Bozza, Anthony, & Slash (2007). Slash. Harper Entertainment։ New York. pp.&nbsp;131–132
# VH1 40 Greatest Metal Songs," 1–4 May 2006, VH1 Channel, reported by VH1.com; last accessed September 10, 2006.

Կատեգորիա:Guns N Roses
Կատեգորիա:Irish Singles Chart գլխավորած սինգլներ
Չինաստանը Նոր ալիք երգի մրցույթում

**Չինաստանը** Նոր Ալիք երգի մրցույթին մասնակցում է 2009 թվականից։ Առաջին անգամ Չինաստանը այս մրցույթում ներկայացրել է Գու Լիան։

## Մասնակցություններ

### Մրցանակ Յուրմալայից

## Արտաքին հղումներ
* Մրցույթի պաշտոնական կայքը

Կատեգորիա:Չինաստանի արվեստ
Ինդոնեզիան Նոր ալիք երգի մրցույթում

**Ինդոնեզիան** Նոր Ալիք երգի մրցույթին մասնակցում է 2009 թվականից։ Առաջին անգամ Ինդոնեզիան այս մրցույթում ներկայացրել է Սանդի Սոնդորոն։

## Մասնակցություններ

## Արտաքին հղումներ
*Մրցույթի պաշտոնական կայքը

Կատեգորիա:Ինդոնեզիայի երաժշտություն
Ֆրանսիան Նոր ալիք երգի մրցույթում

**Ֆրանսիան ** Նոր Ալիք երգի մրցույթին մասնակցում է 2009 թվականից։ Առաջին անգամ Ֆրանսիան այս մրցույթում ներկայացրել է 3NITY եղբայրները։

## Մասնակցություններ

## Արտաքին հղումներ
* Մրցույթի պաշտոնական կայքը

Կատեգորիա:Ֆրանսիայի արվեստ
Լյութֆի Սարիմսակովա

**Լյութֆի Սարիմսակովա** (, ), ուզբեկ խորհրդային դերասանուհի։ 
ԽՍՀՄ ժողովրդական արտիստուհի (1967)։ ԽՄԿԿ անդամ 1944 թվականից։

## Կենսագրություն
Աշխատել է Անդիժանի և Ֆերգանայի 1934-1939 թվականներին՝ Ուզբեկստանի երաժշտական, 1941-1973 թվականներին՝ Մուքիմիի անվան Ուզբեկստանի երաժշտական (Տաշքենդ) թատրոններում։

Ստեղծել է մայրերի կերպարներ՝ Այսարա, Կիմյո, Ծեր մայր (Ցաշենի «Գյուլսարա», «Նուրխոն», «Ռևշան և Զուլխու մոր»)։ Լավագույն դերերից են նաև Շիրին, Ցասուման (Խուրշիդի «Արհադ և Շիրին»)։ 1931 թվականից նկարահանվում է կինոյում «Էմիրության կործանումը», 1955, «Որդիները գնում են առաջ», 1959, «Դու որբ չես», 1962։

Պարգևատրվել է Լենինի և Աշխատանքային կարմիր դրոշի շքանշաններով։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Ուզբեկ դերասաններ
Կատեգորիա:ԽՍՀՄ ժողովրդական արտիստներ
Կատեգորիա:Աշխատանքային կարմիր դրոշի շքանշանի ասպետներ
Կատեգորիա:Լենինի շքանշանի ասպետներ
Կատեգորիա:Հոկտեմբերյան հեղափոխության շքանշանով պարգևատրվածներ
Կատեգորիա:ԽՄԿԿ անդամներ
Կատեգորիա:Խորհրդային դերասանուհիներ
Կատեգորիա:Խորհրդային հասարակական գործիչներ
Կատեգորիա:Ուզբեկ երգիչներ
Կատեգորիա:Երկարակյացներ
Նեոդարվինիզմ

**Նեոդարվինիզմ** (նեո․․․ և դարվինիզմ), էվոլյուցիոն կոնցեպցիա, ստեղծել է 19-րդ դարի 80-90-ական թվականներին Ավգուստ Վայսմանը։ Նեոդարվինիզմի հիմքում ընկած են նրա հիպոթեզները «անընդհատ», «անմահ» սաղմնային պլազմայի գոյության (որի փոփոխությունները հնարավոր են հիմնականում ծնողական սաղմերի խառնման ժամանակ) և սաղմնային ընտրության մասին։ Վերջինս ընտրության սկզբունքը տարածում է ժառանգականության ներբջջային միավորների՝ դետերմինանտների վրա, որոնց ընտրությունը և անհավասարաչափ տեղաբաշխումը իբր բխում են սեռական բջջում դրանց միջև ընթացող պայքարից և հանգեցնում են կենսական նոր ձևերի առաջացման։ Այդ դեպքում դարվինյան բնական ընտրությանը տրվում է սաղմնային ընտրության պրոցեսում առաջացող ոչ պիտանի ձևերը խոտանողի դեր։ Նեոդարվինիզմի կոնցեպցիան պարունակում էր արդյունավետ գաղափարներ (ընդունում էր քրոմոսոմների դերը ժառանգականության պրոցեսում, հերքում ձեռքբերովի հատկանիշների ժառանգումը), սակայն ամբողջությամբ վերցված, որպես բնական ընտրության դարվինյան տեսության լրացման փորձ, սխալ էր։ Երբեմն նեոդարվինիզմը անվանում են ժամանակակից դարվինիզմ, որը պատմական տեսակետից սխալ և անհաջող արտահայտություն է։

Կատեգորիա:Էվոլյուցիոն կենսաբանություն
Քրիստոֆ Վալց

**Քրիստոֆ Վալց** (, ), ավստրիացի և ամերիկացի կինոդերասան, որը մեծ ճանաչում ձեռք բերեց Քվենտին Տարանտինոյի «Անփառունակ սրիկաները» ֆիլմում մարմնավորելով Շտանդարտենֆյուրերի դերը։ Հենց այդ դերի համար Վալցն արժանացավ բոլոր հնարավոր կինոմրցանակներին, այդ թվում նաև «Օսկար», «Ոսկե Գլոբուս» և «BAFTA»։

Հետագայում ևս նա շարունակեց իր համագործակցությունը Տարանտինոյի հետ՝ նկարահանվելով նրա «Ջանգոն ազատված» վեստեռնում։ Այդ դերը նրան բերեց երկրորդ «Օսկար»-ը, «Ոսկե Գլոբուս»-ը և «BAFTA»-ն։

## Կենսագրություն
Քրիստոֆ Վալցը ծնվել է կինոմատոգրաֆիստների ընտանիքում (նրա ծնողները՝ Յոհաննես Վալցը և Էլիզաբեթ Ուրբանչիկը եղել են կոստյումների մոդելավորող։ Իսկ տատն ու պապը՝ թատրոնի դերասաններ)։ Ավարտել է Մաքս Ռեյնհարդտի անվան թատերական սեմինարը, հետո տեղափոխվել է Նյու Յորք և սովորել է Լի Ստրասբերգի ինստիտուտում։ Իր կարիերայի սկզբում Վալցի գործակալը հորդորում էր իրեն, որ խուսափի ամերիկյան պրոեկտներին մասնակցելուց, հիշեցնելով, որ Հոլիվուդում ավստրիացի դերասանը խաղալու է միայն ֆաշիստի դեր՝ պատերազմական ֆիլմերում։

1970-ականների վերջին սկսեց նկարահանվել տարբեր հեռուստասերիալներում, հիմնականում դետեկտիվ սերիալներում։ Փոքրիկ դեր է խաղացել Քշիշտոֆ Զանուսիի «Կյանք կյանքի համար» ֆիլմում (1991)։ Խաղացել է նաև հայտնի ավստրիական «Կոմիսար Ռեքս» հեռուստասերիալում։

Այնուամենայնիվ, Հոլիվուդյան հասարակության և մասնագետների ուշադրության կենտրոնում Վալցը ընկավ՝ միայն 2009 թվականին մարմնավորելով շտանդարտենֆյուրերի կերպարը Տարանտինոյի «Անփառունակ Սրիկաները» ֆիլմում։ Այդ դերի համար նա արժանացավ «Լավագույն դերասան» մրցանակին 2009 թվականի Կաննի կինոփառատոնում, իսկ 2010 թվականի հունվարին արժանացավ «լավագույն երկրորդ պլանի դերասան» մրցանակին՝ «Ոսկե Գլոբուս»-ում։ Այդ դերը նրան բերեց նաև «Ամերիկյան կինոքննադատների ասոցիացիայի» «Ամերիկյան կինոդերասանների Գիլդիայի» մրցանակներին, նաև «Օսկար» և «BAFTA» որպես երկրորդ պլանի լավագույն դերասան։

## Ֆիլմագրություն

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:20-րդ դարի դերասաններ
Կատեգորիա:BAFTA մրցանակի դափնեկիրներ
Կատեգորիա:«Ոսկե գլոբուս» մրցանակի դափնեկիրներ
Կատեգորիա:Ամերիկացի կինոդերասաններ
Կատեգորիա:Ավստրիացի դերասաններ
Կատեգորիա:Ավստրիացի ռեժիսորներ
Կատեգորիա:Երկրորդ պլանի լավագույն դերասան Օսկարի մրցանակակիրներ
Կատեգորիա:Թատերական ռեժիսորներ այբբենական կարգով
Կատեգորիա:Թատրոնի դերասաններ
Կատեգորիա:Հեռուստատեսային դերասաններ
Կատեգորիա:Վիեննա քաղաքում ծնվածներ
Կատեգորիա:Վիեննայի երաժշտության և կատարողական արվեստի համալսարանի շրջանավարտներ
Անայիս Ներսիսյան

**Անայիս Պետրոսի Ներսեսյան** (), հայազգի ռումինացի բանաստեղծուհի, պատմաբան։

## Կենսագրություն
Անայիս Ներսիսյանը ծնվել է 1937 թվականի մարտի 22-ին, Բուխարեստում։ Գրում է ռումիներեն։ 1961 թվականին ավարտել է Բուխարեստի համալսարանի պատմության ֆակուլտետը։ Աշխատակցում է գրական հանդեսներին, այդ թվում՝ «Նոր կյանք» ռումինահայ շաբաթաթերթին, որտեղ, բանաստեղծություններից բացի, տպագրում է գրականության, արվեստի և պատմության հետ առնչվող հոդվածներ։ Հիշատակելի են ռումինահայ գաղութի անցյալը լուսաբանող նյութերը («Հայերու մասին այլ վավերագրեր Վատիկանի գաղտնի դիվանաթուղթերուն մեջ», 1975 թ., № 22, «Հայկական ազդեցությունը Մոլդովայի բրուտագործության մեջ», 1975 թ., № 42, «Հայերը Մոլդովայի հին վավերագիրներուն մեջ», 1976 թ., № 45 և այլն) հրատարակվել են Ներսեսյանի «Ապակե երգիչը» (1973 թ., դասվել է տարվա լավագույն գործերի շարքը), «Քնարական պատկերներ» (1975 թ.), «Անցման կնիքը» (1978 թ.), «Արևային կշիռ» (1980 թ.) ժողովածուները։ 1990 թվականից աշխատել է «Արարատ» ամսագրի խմբագրությունում։

## Ստեղծագործություններ
### Հոդվածներ
* Հայերու մասին այլ վավերագրեր Վատիկանի գաղտնի դիվանաթուղթերուն մեջ, 1975։
* Հայկական ազդեցությունը Մոլդովայի բրուտագործության մեջ, 1975։
* Հայերը Մոլդովայի հին վավերագիրներուն մեջ, 1976։

### Ժողովածուներ
* Ապակե երգիչը, 1973։
* Քնարական պատկերներ, 1975։
* Անցման կնիք, 1978։
* Արևային կշիռ, 1980։
* Սև-սպիտակ, 1982։
* Միայնության շոու, 1983։
* Արևադարձային այլմոլորակայիններ, 1987։
* Ջրային կտուրներ, 1991։
* Հագուստ օծանելիքի բույրով, 1994։
* Դեմ առ դեմ, 1996։

### Աշխատություններ
* Հայկական աշուղական երգեր, 1997։
* Հայերը պատմության և մշակույթի մեջ, 2003։
* Հայերը ռումինական գրականությունում, 2009։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:20-րդ դարի կին գրողներ
Կատեգորիա:21-րդ դարի կին գրողներ
Կատեգորիա:Կին պատմաբաններ
Կատեգորիա:Ռումինահայ բանաստեղծներ
Կատեգորիա:Ռումինացի թարգմանիչներ
Ներմուծում

**Ներմուծում**, **իմպորտ** (,  — ներմուծել), այլ երկրներից ապրանքների և ծառայությունների փոխհամաձայնեցված ստացում՝ ներքին շուկայում իրացնելու նպատակով։ Հակադիր է ապրանքների և ծառայությունների արտահանմանը։

Կատեգորիա:Առևտուր
Իռլանդիան Նոր ալիք երգի մրցույթում

**Իռլանդիան ** Նոր Ալիք երգի մրցույթին մասնակցում է 2006 թվականից։ Առաջին անգամ Իռլանդիան այս մրցույթում ներկայացրել է «D-Side» խումբը։

## Մասնակցություններ

## Մրցանակներ
### Հանդիսատեսի համակրանք

## Արտաքին հղումներ
* Մրցույթի պաշտոնական կայքը

Կատեգորիա:Իռլանդիայի երաժշտություն
Հունաստանը Նոր ալիք երգի մրցույթում

**Հունաստանը ** Նոր Ալիք երգի մրցույթին մասնակցում է 2007 թվականից։ Առաջին անգամ Հունաստանը այս մրցույթում ներկայացրել է Կոստաս Մարտակիս։

## Մասնակցություններ

## Մրցանակներ
### Մրցանակ Յուրմալայից

## Արտաքին հղումներ
* Մրցույթի պաշտոնական կայքը

Կատեգորիա:Հունաստանի երաժշտություն
Վելես դե Բենաուդալյա (քաղաք)

**Վելես դե Բենաուդալյա** (), քաղաք և համայնք Իսպանիայում, մտնում է Գրանադա պրովինցիայի կազմում, Անդալուզիա ինքնավար մարզ։ Համայնքը գտնվում է Կոստա-Տրոպիկալ գավառի կազմում։ Տարածքը 79 *կմ<sup>2</sup>*։

Բնակչությունը՝ 2928 *մարդ* (ըստ 2010 թվականի մարդահամարի)։ Պրովինցիայի ադմինիստրացիայից ունի 45 *կմ* հեռավորություն։

## Արտաքին հղումներ
* Pueblos de Andalucia
* Pueblos de España 
* Aprovalle-Temple-Costa Interior

Կատեգորիա:Գրանադա պրովինցիայի մունիցիպալիտետներ
Նավիե-Ստոքսի հավասարում

250px|մինի|աջից|Նավիե–Ստոքսի բանաձևի հիման վրա կառուցված 3D գրաֆիկ
**Նավիե-Ստոքսի հավասարում** (Լ. Նավիեի և Ջ. Ստոքսի անունով), մածուցիկ հեղուկի (գազի) շարժման դիֆերենցիալ հավասարում։ Անսեղմելի (\rho =const խտությամբ) և չտաքացվող (T=const ջերմաստիճանով) հեղուկի համար Նավիե-Ստոքսի հավասարում ուղղանկյուն կոորդինատական համակարգում տրվում է 3 հավասարումների համակարգով (բերվում է միայն մեկը, մյուս երկուսը ստացվում են՝ x-ը փոխարինելով y-ով, y-ը՝ z-ով, z-ը՝ x-ով).
: \frac{\partial v_x}{\partial t} + v_x \frac{\partial v_x}{\partial x} + v_y \frac{\partial v_x}{\partial y} + v_z \frac{\partial v_x}{\partial z} = x-\frac{1}{\rho} \frac{\partial p}{\partial x} + \nu {\Delta}^2 V_x    \qquad (1)

Այստեղ t-ն ժամանակն է, x, y, z-ը հեղուկի մասնիկի կոորդինատներն են, v_x, v_y, v_z-ը՝ մասնիկի (v) արագության պրոյեկցիաներն են. \nu=\frac{\mu}{\rho} -ն՝ մածուցիկության կինեմատիկական գործակիցն է, \Delta-ն՝ Լապլասի օպերատորը, p-ն՝ ճնշումը, X, Y, Z-ը ծավալային ուժի պրոյեկցիաները։ Համակարգը փակ լինելու համար 1-ին հավասարմանը միացնում են նաև անխզելիության հավասարումը, որն անսեղմելի հեղուկի համար ունի՝
:\theta =\frac{\partial v_x}{\partial x} + \frac{\partial v_y}{\partial y} + \frac{\partial v_z}{\partial z} = 0,   \qquad (2)
տեսքը։ Այս երկու հավասարումների ինտեգրման համար տրվում են սկզբնական և եզրային պայմաններ։ Նավիե-Ստոքսի հավասարումը կիրառում են իրական գազերի և հեղուկների շարժումն ուսումնասիրելիս, ընդ որում հիմնականում սահմանափակվում են մոտավոր լուծումներով։

## Տես նաև
*  Անխզելիության հավասարում
* Հազարամյակի մրցանակային խնդիրներ

Կատեգորիա:Հիդրոդինամիկա
Կատեգորիա:Ֆիզիկայի հասկացություններ
Կատեգորիա:Աերոդինամիկա
Բրազիլիան Նոր ալիք երգի մրցույթում

** Բրազիլիան** Նոր Ալիք երգի մրցույթին մասնակցում է 2010 թվականից։ Առաջին անգամ Բրազիլիան այս մրցույթում ներկայացրել է Գաբրիելլան։

## Մասնակցություններ

## Արտաքին հղումներ
* Մրցույթի պաշտոնական կայքը

Կատեգորիա:Բրազիլիայի երաժշտություն
Տոգոն Նոր ալիք երգի մրցույթում

** Տոգոն ** Նոր Ալիք երգի մրցույթին մասնակցում է 2011 թվականից։ Առաջին անգամ Տոգոն այս մրցույթում ներկայացրել է Ջեննա Հոֆը։

## Մասնակցություններ

## Արտաքին հղումներ
*Մրցույթի պաշտոնական կայքը

Կատեգորիա:Տոգոյի երաժշտություն
Մեքսիկան Նոր ալիք երգի մրցույթում

** Մեքսիկան** Նոր Ալիք երգի մրցույթին մասնակցում է 2012 թվականից։ Առաջին անգամ Մեքսիկան այս մրցույթում ներկայացրել է «Los Rumberos» խումբը։

## Մասնակցություններ

## Արտաքին հղումներ
* Մրցույթի պաշտոնական կայքը

Կատեգորիա:Մեքսիկայի արվեստ
Նիգերիան Նոր ալիք երգի մրցույթում

** Նիգերիան ** Նոր Ալիք երգի մրցույթին մասնակցում է 2012 թվականից։ Առաջին անգամ Նիգերիան այս մրցույթում ներկայացրել է Միշել Բլայզեն։

## Մասնակցություններ

## Արտաքին հղումներ
* Մրցույթի պաշտոնական կայքը

Կատեգորիա:Նիգերիայի երաժշտություն
Վիետնամը Նոր ալիք երգի մրցույթում

** Վիետնամը ** Նոր Ալիք երգի մրցույթին մասնակցում է 2013 թվականից։ Առաջին անգամ Վիետնամը այս մրցույթում ներկայացրել է Վիհն Կհուատը։

## Մասնակցություններ

## Արտաքին հղումներ
* Մրցույթի պաշտոնական կայքը

Կատեգորիա:Վիետնամի արվեստ
Սալոմեա Ներիս

**Սալոմեա Ներիս** (, իսկական ազգանունը՝ *Բաչինսկայտե*, ամուսնու ազգանունը՝ *Բուչենե*, ), լիտվացի խորհրդային բանաստեղծուհի, Լիտվական ԽՍՀ ժողովրդական բանաստեղծ (1954 թվականին, կոչումը շնորհված է հետմահու)։

## Կենսագրություն
1928 թվականին ավարտել է Կաունասի համալսարանը։ 1928-1941 թվականներին ուսուցչություն է արել։
1940 թվականին Լիտվայում խորհրդային իշխանության վերականգնվելուց հետո Ներիսը ընտրվել է Լիտվական Հանրապետության ժողովրդական սեյմի լիազոր-հանձնաժողովի անդամ, 1941 թվականին՝ ԽՍՀՄ Գերագույն խորհրդի նախարար։
1946 թվականին, հետմահու, ռուսերեն լույս է տեսել Ներիսի «Իմ երկիրը» բանաստեղծությունների գիրքը, որն արժանացել է ԽՍՀՄ պետական մրցանակի (1947 թվական)։ Ներիսի երկերը թարգմանված են ԽՍՀՄ և այլ ժողովուրդների լեզուներով։ Պարգևատրվել է Հայրենական պատերազմի առաջին աստիճանի շքանշանով։

## Գրական կյանք
Ներիսի վաղ շրջանի բանաստեղծությունները («Վաղ առավոտյան», 1927 թվական, «Հետքեր ավազի վրա», 1931 թվական, ժողովածուներ) ներթափանցված են կյանքի խնդությամբ, ռոմանտիկական պայծառ աշխարհազգացողությամբ և միաժամանակ կրում են սիմվոլիզմի ազդեցությունը։ Բայց, գնալով՝ Ներիսի պոեզիայում ուժեղացել է բողոքը բուրժուական հասարակության մեջ անձի ոտնահարման դեմ։ Նրա քնարերգության մեջ նկատվել է անցում ռոմանտիկական սիմվոլիզմից ռեալիզմին։ 1931 թվականին Ներիսը կապերը խզել է լիտվական բուրժուական խմբավորումների հետ և անցել հակաֆաշիստական գրողների շարքերը։ 1931-1934 թվականներին նրա բանաստեղծությունները հայտնվել են անլեգալ կոմունիստական մամուլում։ «Կոտրվող սառույցի վրայով» (1935 թվական) և «Կծաղկեմ ինչպես դեմյադիսը» (1938 թվական) ժողովածուներում Ներիսը դատապարտել է սոցիալական անարդարությունը, երգել ժողովրդի երջանկության համար կատարվող սխրանքը։ 1940 թվականին Ներիսը հրատարակել է «Որբը» և «Էգլեն՝ լորտուների թագուհի» հեքիաթ-պոեմները։ Դրանից առաջ նա մշակել էր լիտվական ժողովրդական հեքիաթների մի ամբողջ ժողովածու («Մեր հեքիաթները», 1934 թվական)։

Հայրենական Մեծ պատերազմի տարիներին բանաստեղծուհին էվակուացվել է, ապրել Պենզայում, Ուֆայում, Մոսկվայում, հրատարակել «Երգիր կյանքը, սիրտ, կյանքը» (1943 թվական), «Գնդակների սուլոցների տակ» (1943 թվական, ռուսերեն), «Սոխակը չի կարող չերգել» (1945 թվական) ժողովածուները։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Լիտվացի բանաստեղծուհիներ
Կատեգորիա:Մոսկվա քաղաքում մահացածներ
Կատեգորիա:Ստալինյան մրցանակի դափնեկիրներ
Կատեգորիա:Գրական կեղծանուններով հայտնի հեղինակներ
Կատեգորիա:ԽՍՀՄ գրողների միության անդամներ
Կատեգորիա:20-րդ դարի բանաստեղծներ
Կատեգորիա:20-րդ դարի կին գրողներ
Կատեգորիա:Խորհրդային բանաստեղծուհիներ
Կատեգորիա:Վիտովո Մեծի համալսարանի շրջանավարտներ
Կատեգորիա:Բանաստեղծներ այբբենական կարգով
Կատեգորիա:ԽՍՀՄ ԳԽ 1-ին գումարման պատգամավորներ
Կատեգորիա:Քաղցկեղից մահացածներ
Կատեգորիա:Լիտվացի թարգմանիչներ
Կատեգորիա:Լիտվացի կին գրողներ
Կատեգորիա:Անձինք նամականիշերի վրա
Կատեգորիա:Լիտվայի քաղաքական գործիչներ
Կատեգորիա:ԽՍՀՄ Պետական մրցանակի դափնեկիրներ
Կատեգորիա:Լիտվացի մանկավարժներ
Մրցանակներ Նոր ալիք երգի մրցույթում

**Նոր Ալիք** երգի մրցույթում սահմանված են մի քանի մրցանակներ՝ Հանդիսատեսի համակրանք, Յուրմլայի մրցանակ, ՄՈՒԶ Թի-Վիի մրցանակ, Ալլա Պոգաչովայի մրցանակ։
## Հանդիսատեսի համակրանք

## Յուրմալայի մրցանակ

## Ալլա Պուգաչովայի մրցանակ

## Մուզ Թի-Վիի մրցանակ

## Արտաքին հղումներ
*Մրցույթի պաշտոնական կայքը

Կատեգորիա:Նոր ալիք
Վոլոդյա Սարդարյան

**Վոլոդյա Սարդարի Սարդարյան** (), հայ խորհրդային ֆիզիկոս։ Ֆիզմաթ գիտությունների դոկտոր (1971), պրոֆեսոր (1975)։

## Կենսագրություն
Ավարտել է Երևանի համալսարանը (1960)։ Աշխատել է ԽՍՀՄ ԳԱ Սիբիրի բաժանմունքի մաթեմատիկայի (1961-1963) և պինդ մարմնի ֆիզիկայի 1965-1970 թվականներին) ինստիտուտներում։ 1974 թվականից աշխատում է Խաչատուր Աբովյանի անվան մանկավարժական համալսարանում (1974-1978 թվականներին՝ տեսական ֆիզիկայի ամբիոնի վարիչ)։ Աշխատանքները վերաբերում են պինդ մարմնի ֆիզիկայի տեսական հարցերին, ոչ գծային ալիքների և տատանումնների ստոխաստիկ անկայունության ու սոլիտոնների տեսությանը։ Ուսումնասիրել է էլեկտրոնների ցրման մեխանիզմն ու էներգետիկ սպեկտրը պինդ մարմիններում, մասնիկների կանալավորումը և Էլեկտրոն-ֆոնոնային ոչ գծային փոխազդեցությունները կիսահաղորդիչներում։ ԽՄԿԿ անդամ 1973 թվականից։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Հայ ֆիզիկոսներ
Կատեգորիա:Հայ պրոֆեսորներ
Կատեգորիա:Ֆիզիկամաթեմատիկական գիտությունների դոկտորներ
Այվար

**Այվար** (, -խավիար), բալկանյան խոհանոցի ուտեստ, ունի աղցանի տեսք, մածուկանման զանգված վառված կամ թխված կարմիր բուլղարական պղպեղից։ Օգտագործվում է որպես համեմունք գարնիրաների և մսից պատրաստված կերակուրների վրա, ինչպես նաև որպես ուտեստ հացի հետ։

Կապսաիցինայի մեծ քանակի դեպքում այվարի պղպեղը առաջացնում է բավականին այրող համ։ Երբեմն պղպեղին ավելացնում են սխտոր և սմբուկ։ Խավիարը բարդրիջանից պատրաստված անվանում են ։
225px|մինի|ձախից|Այվար պատրաստելը
## Տես նաև
* Լեչո
* Սալսա (սոուս)

## Արտաքին հղումներ
* Fall Brings Red Peppers and Ajvar, 'Serbian Salsa' : NPR
* Top 5 creative ways to serve ajvar — Top 5 Lists 

Կատեգորիա:Բալկանյան խոհանոց
Կատեգորիա:Սոուսներ
Կատեգորիա:Աղցաններ
Ներսես Կամսարականի եկեղեցի

**Ներսես Կամսարականի Սուրբ Աստվածածին եկեղեցի**, հայկական եկեղեցի ճարտարապետական հուշարձան Հայաստանի Թալին քաշաքի հյուսիսային եզրին, Կաթողիկե եկեղեցուց ոչ հեռու։ Ըստ արևմտյան պատի արձանագրության կոչվում է Սուրբ Աստվածածին, և 7-րդ դարում կառուցել է Ներսեհ Պատրիկ Կամսարականը,այդ ատճառով է, որ շատ հաճախ եկեղեցին անվանում են Կամսարական եկեղեցի Պատկանում է խաչաձև-գմբեթավոր փոքր կառույցների այն ենթատիպին, որի արտաքուստ ուղղանկյուն խաչաթևերը ներսից կիսաշրջանաձև են (բացառությամբ արևմտյան թևի)։ Մուտքերը երկուսն են՝ արևմուտքից և հարավից։ Հյուսիսային խաչաթևի արևմտյան պատին դրսից կա փոքր աբսիդ։ Գմբեթային փոխանցումն իրականացված է տրոմպների միջոցով։ Սրբատաշ, կարմրավուն տուֆից կառուցված եկեղեցու զուսպ հարդարանքից աչքի է ընկնում երկշարք, տամնաշար քիվը։

Եկեղեցու արևմտյան ճակատին փորագրված է. «Ես Ներսեհ Ապոհիւպատ Պատրիկ Շիրակայ և Արշարունեաց շինեցի զեկեղեցիս յանուն սրբոյ Ածածնին ի բարեխաւսութիւն ինձ և Շուշանայ ամուսնոյ իմոյ և Հրահատայ որդւոյ մերոյ»։

Վերջին դարերին շրջակա միջավայրի ազդեցությունների և աղետների հետևանքով Կամսարական եկեղեցին ծանր վնասներ է կրել և 1998 թ.-ին վերանորոգվել է դուբայցի մի բարերարի օգնությամբ։ Դիպվածով գտել են կտուրի կղմինդրի բնօրինակը և այդպիսով հնարավոր է եղել վերակառուցել տանիքը։

## Ծանոթագրություններ

## Տես նաև

* Կամսարականներ
* Թալինի Կաթողիկե եկեղեցի

Կատեգորիա:Հայկական առաքելական չգործող վանքեր և եկեղեցիներ (Հայաստան)
Կատեգորիա:7-րդ դարի հայկական վանքեր և եկեղեցիներ
Կատեգորիա:Թալինի շենքեր և կառույցներ
Կատեգորիա:Եկեղեցիներ այբբենական կարգով
Եվգենի Ներսեսով

**Եվգենի Վիկտորի Ներսեսով ** (), խորհրդային դիվանագետ, ԽՍՀՄ արտակարգ և լիազոր դեսպան (1978), ԽՄԿԿ անդամ (1944)։

1951 թվականին ավարտել է Մոսկվայի միջազգային հարաբերությունների ինստիտուտը և նույն թվականից անցել դիվանագիտական աշխատանքի։ 1962-1965 թվականներին աշխատել է ԽՍՀՄ արտգործմինիստրության կենտրոնական ապարատում, 1965-1969 թվականներին եղել է ԽՍՀՄ դեսպանության խորհրդական Սիրիայում, 1969-1974 թվականներին՝ ԽՍՀՄ դեսպան Չադի Հանրապետությունում, 1978-1983 թվականներին՝ Մարոկկոյում և 1983-1987 թվականներին՝ Մալիում։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Դիվանագետներ այբբենական կարգով
Կատեգորիա:Դեսպաններ
Կատեգորիա:Հայ դիվանագետներ
Կատեգորիա:Խորհրդային դիվանագետներ
Ներսես Պալիանենց

**Ներսես Պալիանենց**, *Պալիենց, Պալևնց, Պալոն, Պաղոն* (XIII դարի վերջ, Սիս —1363, ենթադրվում է՝ Մանազկերտ), հայ մատենագիր, եկեղեցական-քաղաքական գործիչ։ 1330-ական թվականներին եղել է Ուրմիայի եպիսկոպոս։ Հարելով հայ ունիթոռներին, հրաժարվել է հայ եկեղեցուց ստացած եպիսկոպոսական կոչումից։ 1336 թվականին մեկնել է Կիլիկիա, Կաբինի Սիմեոն Բեկ եպիսկոպոսի և այլ համախոհների հետ քարոզել կաթոլիկություն, լատին եկեղեցու ծեսերով մկրտել հայերին։ Դրա հետևանքով առաջացել են հուզումներ, և իշխանությունը բանտարկել ու աքսորել է նրանց համախոհներին։ Հաջողություն չգտնելով Կիլիկյան Հայաստանում, 1338 թվականին Բենեդիկտոս XII պապից ստացել է Մանազկերտի արքեպիսկոպոսի պաշտոնը։ 1341 թվականին Ավինյոնում պապին է ներկայացրել հայ եկեղեցու «մոլորությունների» վերաբերյալ 117 մեղադրանք։ Ներսես Պալիանենցը 1348—51 թվականներին Ավինյոնում ավարտել է Մարտինոս Օպավիացու «Ժամանակագրություն» երկի թարգմանությունը։ Հայոց պատմությունը դիտելով իբրև ընդհանուր պատմության մաս՝ Ներսես Պալիանենցը թարգմանության մեջ որոշ տեղերում ներմուծել է հայոց պատմությանն առնչվող ժամանակագրական տեղեկություններ, վերջում կցելով հայ թագավորների, իշխանների և կաթողիկոսների անվանացանկերը։ Արժեքավոր են Եգիպտոսի սուլթանության կողմից Հռոմկլայի գրավման 1292, Կիլիկյան Հայաստանում ներքին գահակալական պայքարի, եգիպտական սուլթանության դեմ հայ-մոնղոլական կռիվների և այլնի վերաբերյալ տվյալները (թեև դրանցում կան առանձին անճշտություններ)։ Հայ հին թագավորների և իշխանների անվանացանկերը կազմելիս օգտվել է հիմնականում Մովսես Խորենացու և Եվսեբիոս Կեսարացու աշխատություններից։ Ներսես Պալիանենցը թարգմանել է նաև լատիներեն Մաշտոցը (ծիսարան)՝ ավելացնելով պատմական հիշատակագրություններ։ Թարգմանությունների բնագրերը պահպանվում են Երևանի Մեսրոպ Մաշտոցի անվան և Վենետիկի Մխիթարյան մատենադարաններում։

## Երկեր
* Մանր ժամանակագրություններ 13-18-րդ դարեր, կազմ.՝ Վ. Հակոբյան, հ. 2, Երկեր, 1956։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Հայ մատենագիրներ
Կատեգորիա:Հայ կաթողիկե արքեպիսկոպոսներ
Կատեգորիա:Միջնադարյան հայ հոգևորականներ
Կատեգորիա:Կիլիկյան Հայաստան
Կատեգորիա:Հայալեզու գրողներ
Կատեգորիա:Հայ կրոնական գործիչներ
Կատեգորիա:Հայ քաղաքական գործիչներ