Ամերիկա-մեքսիկական պատերազմ

**Ամերիկա-մեքսիկական պատերազմ**, պատերազմ ԱՄՆ-ի և Մեքսիկայի միջև, ԱՄՆ-ում հայտնի է Մեքսիկական պատերազմ անվանումով, իսկ Մեքսիկայում որպես ԱՄՆ-ի ագրեսիա Մեքսիկայի դեմ։ Պատերազմը տեղի է ունեցել տարածքային վեճի պատճառով. այն առաջացել էր Տեխաս նահանգի պատճառով, որը 1845 թվականին անջատվել էր Մեքսիկայից և իրեն հռչակել որպես անկախ պետություն։

Սկզբնական շրջանում Մեքսիկան հրաժարվում էր ճանաչել Տեխասի անկախությունը, սակայն հետագայում, երբ ԱՄՆ-ի զորքերը մտան Տեխաս և Տեխասի անջատումը Մեքսիկայից դարձավ անհերքելի փաստ, Մեքսիկան համաձայնեց ճանաչել Տեխասի նահանգը, բայց ոչ թե որպես ԱՄՆ-ի մի մաս, այլ անկախ պետություն, որն էլ դարձավ պատերազմի պատճառ, իսկ առիթը եղավ այն, որ ԱՄՆ-ն համարում էր, թե Նուեսես և Ռիո-Գրանդե գետերի միջև ընկած տարածքը Տեխասի հետ միասին անկախացել է և միացել իրեն, իսկ Մեքսիկան պնդում էր, թե երբևէ այդ տարածքը Տեխասի մեջ չի մտել։
## Արդյունք
Պատերազմը տևեց երկու տարի և ավարտվեց ԱՄՆ-ի լիակատար հաղթանակով, պայմանագիրը կնքվեց 1848 թվականի փետրվարի 2-ին Գուդալուպե-Իդալգոյում, որով ԱՄՆ-ին անցավ Տեխասը, Կալիֆորնիան, Նեվադան, Յուտան և Վաիոմինգայի և Նյու Մեխիկոյի մի մասը, փոխարենը ԱՄՆ-ն Մեքսիկային վճարեց 18 միլիոն դոլլար, որը ներկայիս փոխարժեքով կազմում է մոտ 627 միլիոն դոլլար։

## Տես նաև
* Կալիֆորնիա

## Գրականություն

### Սկզբնաղբյուրներ
* Polk։ The Diary of a President, 1845 - 1849, Covering the Mexican War, the Acquisition of Oregon, and the Conquest of California and the Southwest.* edited by Allan Nevins (1929)
* [https://gutenberg.org/ebooks/4367 Personal Memoirs of U. S. Grant, Complete by Ulysses S. Grant]

=== Ամփոփումենր ===
* Bauer K. Jack. *The Mexican War, 1846 - 1848*. Macmillan, 1974.
* Crawford, Mark; Heidler, Jeanne T.; Heidler, David Stephen, eds. *Encyclopedia of the Mexican-American War* (1999) (ISBN 1-57607-059-X)
* De Voto, Bernard, *Year of Decision 1846* (1942)
* Mayers, David; Fernández Bravo, Sergio A., «La guerra con México y los disidentes estadounidenses, 1846—1848» [The War with Mexico and US Dissenters, 1846-48]. *Secuencia* [Mexico] 2004 (59)։ 32-70. Issn: 0186-0348
* Meed, Douglas. *The Mexican War, 1846 - 1848* (2003). A short survey.
* Rodríguez Díaz, María Del Rosario. «Mexico’s Vision of Manifest Destiny During the 1847 War» *Journal of Popular Culture* 2001 35(2)։ 41-50. Issn: 0022-3840
* Smith, Justin Harvey. *The War with Mexico.* 2 vol (1919). Pulitzer Prize winner.

=== Ռազմական գրականություն ===
* Bauer K. Jack. *Zachary Taylor։ Soldier, Planter, Statesman of the Old Southwest*. Louisiana State University Press, 1985.
* Eisenhower, John. *So Far From God։ The U.S. War with Mexico*, Random House (New York; 1989)
* Frazier, Donald S. *The U.S. and Mexico at War*, Macmillan (1998)
* Hamilton, Holman, *Zachary Taylor։ Soldier of the Republic*, (1941)
* Johnson, Timothy D. *Winfield Scott։ The Quest for Military Glory*, University Press of Kansas (1998)
* Foos, Paul. *A Short, Offhand, Killing Affair։ Soldiers and Social Conflict during the Mexican-American War* (2002)
* Lewis, Lloyd. *Captain Sam Grant* (1950)
* Winders, Richard Price. *Mr. Polk’s Army* Texas A&M Press (College Station, 1997)

=== Քաղաքական և դիվանագիտական գրականություն ===
* Albert J. Beveridge; *Abraham Lincoln, 1809 - 1858*. Volume: 1. 1928.
* Brack, Gene M. *Mexico Views Manifest Destiny, 1821 - 1846։ An Essay on the Origins of the Mexican War* (1975).
* Fowler, Will. *Tornel and Santa Anna։ The Writer and the Caudillo, Mexico, 1795 - 1853* (2000)
* Gleijeses, Piero. «A Brush with Mexico» *Diplomatic History* 2005 29(2)։ 223—254. Issn: 0145-2096 debates in Washington before war
* Graebner, Norman A. *Empire on the Pacific։ A Study in American Continental Expansion*. New York: Ronald Press, 1955.
* Graebner, Norman A. «Lessons of the Mexican War.» *Pacific Historical Review* 47 (1978)։ 325-42.
* Graebner, Norman A. «The Mexican War: A Study in Causation.» *Pacific Historical Review* 49 (1980)։ 405-26.
* Krauze, Enrique. *Mexico։ Biography of Power*, Harpers: 1997
* Pletcher David M. *The Diplomacy of Annexation։ Texas, Oregon, and the Mexican War*. University of Missouri Press, 1973.
* Price, Glenn W. *Origins of the War with Mexico։ The Polk-Stockton Intrigue*. University of Texas Press, 1967.
* Robinson, Cecil, *The View From Chapultepec։ Mexican Writers on the Mexican-American War, * University of Arizona Press (Tucson, 1989)
* Ruiz, Ramon Eduardo. *Triumph and Tragedy։ A History of the Mexican People*, Norton 1992
* Schroeder John H. *Mr. Polk’s War։ American Opposition and Dissent, 1846 - 1848.* University of Wisconsin Press, 1973.
* Sellers Charles G. *James K. Polk։ Continentalist, 1843 - 1846* Princeton University Press, 1966.
* Smith, Justin Harvey. *The War with Mexico.* 2 vol (1919). Pulitzer Prize winner.
* Weinberg Albert K. *Manifest Destiny։ A Study of Nationalist Expansionism in American History* Johns Hopkins University Press, 1935.
* Yanez, Agustin. *Santa Anna։ Espectro de una sociedad* (1996)

== Արտաքին հղումներ ==
* [http://www.tshaonline.org/handbook/online/articles/qdm02 *The Handbook of Texas Online:* Mexican War] 
* [http://www.lnstar.com/mall/texasinfo/mexicow.htm *The Mexican War''] 
* Mexican-American War Resources 
* Lone Star Internet 
* PBS site of US-Mexican war program  
* Treaty of Guadalupe Hidalgo and related resources at the U.S. Library of Congress 
* Smithsonian teaching aids for «Establishing Borders: The Expansion of the United States, 1846-48» 
* Franklin Pierce’s Journal on the March from Vera Cruz  

Կատեգորիա:ԱՄՆ-ի պատերազմներ
Կատեգորիա:19-րդ դարի պատերազմներ
Կատեգորիա:Կալիֆոռնիայի պատմություն
Կատեգորիա:Մեքսիկայի պատերազմներ