Բարբարա Ջաջ

**Բարբարա Թոմաս Ջաջ** (, ), նախկինում հայտնի ինչպես **Բարբարա Սինգեր Թոմաս**, ամերիկացի իրավաբան և գործարար կին, ապրում էր Լոնդոնում, ուներ բազմակի ամերիկա-բրիտանական քաղաքացիություն։

Նա եղել է տնօրենների ինստիտուտի առաջին կին նախագահը, նախկինում զբաղեցրել է Մեծ Բրիտանիայի ատոմային էներգիայի վարչության (UKAEA) նախագահի, Միացյալ Թագավորության *Cifas* խարդախության կանխարգելման ծառայության նախագահի, Կենսաթոշակային հիմնադրամի նախագահի և Մեծ Բրիտանիայի բիզնեսի դեսպանի պաշտոնը։ Նա եղել է մի քանի մշակութային և բարեգործական հաստատությունների վստահված անձ և Գեղարվեստի թագավորական ակադեմիայի նախկին վստահված անձը։

Նա հաճախ համարվել է Մեծ Բրիտանիայի ամենանշանավոր բիզնես ղեկավարներից մեկը։ Ամսագրերում նրան նկարագրում էին որպես «Մեծ Բրիտանիայի ամենալայն կապեր ունեցող կանանցից մեկը»։

## Վաղ տարիներ
Բարբարա Սյու Սինգերը ծնվել է 1946 թվականի դեկտեմբերի 28-ին Նյու Յորքի Մանհեթեն շրջանում։ Նրա հայրը փոքր բիզնես ուներ, իսկ մայրը Նյու Յորքի տեխնոլոգիական ինստիտուտի ուսանողների հետ աշխատանքի գծով դեկանի տեղակալ էր։ Սինգերը մեծացել է Նյու Յորքի Սադլ Ռոք քաղաքում։

Ջաջը հաճախ նշում էր իր մորը որպես իր կյանքի և աշխատանքի վրա ամենամեծ ազդեցությունն ունեցող մեկը։ Իր սեփական աշխատանքում Մարսիա Սինգերը մշակել է դասընթացներ, որոնք կօգնեն կանանց աշխատանք գտնել՝ խորհուրդ տալով նրանց «հագնել սպիտակ ձեռնոցներ», ինչը նշանակում էր համապատասխան հագնվել, ռեզյումեներ կազմել և պատասխանել գովազդներին, նույնիսկ եթե դրանք ասում էին, որ «տղամարդկանց են փնտրում»։ Սինգերը աշխատավայրում է մնացել մինչև 88 տարեկան, բայց թոշակի անցնելուց անմիջապես հետո նրա մոտ ախտորոշվել է դեմենցիա։ Փորձը ամրապնդել է Ջաջի համոզմունքը, որ աշխատանքի պահպանումը կարևոր նշանակություն ունի երկարակեցության և երջանկության համար։ Նա ասալ է, որ մայրը իրեն և շատ այլ կանանց սովորեցրել է, որ կանայք պետք է աշխատեն «ոչ թե այն պատճառով, որ նրանք աղքատ են կամ միայնակ։ Նրանք պետք է աշխատեն, որովհետև նրանք ուղեղ ունեն և պետք է օգտագործեն դրա, և իրենք պետք է գումար աշխատեն, քանի որ գումարը անկախություն է»։ Նրա մայրը նաև սովորեցրել է, որ կանայք «կարող են լուրջ կարիերա ունենալ և միևնույն ժամանակ լուրջ մայրեր լինել»։

*CNN*-ին տված հարցազրույցում Ջաջն ասել է. «Մեծանալով՝ ես նման էի *Mad Men*-ի Բեթի Դրեյփերին. նա, ով սովորում է լավ քոլեջում, ամուսնանում է լավ տղայի հետ, ապրում է Կոնեկտիկուտում, երկու երեխա է ունենում և կամաց-կամաց խելագարվում է, և ես կարող էի լինել նրա տեղում, եթե չլիներ մայրս։ Նա ասաց ինձ, որ կա այլ ճանապարհ»։ Նրա անձնական ձգտումն էր «մեռնել սեղանի մոտ»։

## Կրթություն
1966 թվականին նա ստացել է միջնադարյան պատմության բակալավրի աստիճան Փենսիլվանիայի համալսարանից՝ դիսերտացիա գրելով Անգլիայի թագավոր Ջոնի մասին։ Համալսարանում նա հանդիպել է իր առաջին ամուսնուն՝ Թեոդոր Կոզլովին։

1969 թվականին ավարտել է Նյու Յորքի համալսարանի իրավաբանական ֆակուլտետը, որտեղ մասնագիտացել է հարկային իրավունքի ոլորտում, իսկ 1969 թվականին ստացել է իրավաբանական գիտությունների դոկտորի աստիճան։

## Գործունեություն
### Իրավաբանություն
Ավարտելուց հետո նրա առաջին աշխատանքը եղել է 1969 թվականին *[[Paul, Weiss, Rifkind, Wharton & Garrison]]* իրավաբանական ընկերությունում, որտեղ նա աշխատել է որպես կորպորատիվ իրավաբան։ 1973 թվականին միացել է *[[Kaye, Scholer, Fierman, Hays, and Handler]]* իրավաբանական ընկերությանը, որտեղ մասնագիտացել է կորպորատիվ իրավունքի և ֆինանսական գործառնությունների ոլորտում՝ դառնալով գործընկեր 1978 թվականին։ Այդ շրջանում նա ամուսնացել է Ալեն Լ. Թոմասի հետ։

### Կառավարություն և կարգավորում
1980 թվականին նախագահ Քարթերը Բարբարա Թոմասին նշանակել է ԱՄՆ արժեթղթերի և բորսաների հանձնաժողովի (SEC) անդամ Վաշինգտոնում, հինգ տարի ժամկետով։ Նրա նշանակումը լայնորեն հրապարակվել է, քանի որ նա պատմության մեջ SEC-ի ամենաերիտասարդ անդսմն էր և ընդամենը երկրորդ կինն էր այդ պաշտոնում։ Նա նաև ԱՄՆ կառավարության անունից բանակցել է Տոկիոյի ֆոնդային բորսան օտարերկրյա անդամների համար բացելու համար՝ ընդդեմ որոշ ԱՄՆ ֆինանսական մեկնաբանների, ովքեր կարծում էին, որ ամերիկյան ներդրողները հետաքրքրված չեն ճապոնական բաժնետոմսերով։ Հետագայում նա այդ նվաճումները անվանել է իր կարիերայի ամենանշանակալիցներից մեկը։

Ավելի ուշ նա դարձել է Ֆինանսական հաշվետվությունների խորհրդի փոխնախագահ։ 

2010 թվականի ապրիլին նշանակվել է Կենսաթոշակային պաշտպանության հիմնադրամի (PPF) նախագահ, որը փոխհատուցում է կենսաթոշակային սխեմաների աշխատակիցներին սնանկացած ընկերություններում։ Նա դարձել է առաջին կինը, ով զբաղեցրել է այդ պաշտոնը։ Նա վերընտրվել է նախագահ 2013 թվականին և ավարտել է իր երկրորդ (և առավելագույն) պաշտոնավարման ժամկետը 2016 թվականի հուլիսին։

2016 թվականի մայիսին Լեդի Ջաջը հայտարարվել է *Cifas*-ի՝ Մեծ Բրիտանիայում խարդախության կանխարգելման ծառայության ընտրված նախագահ։ *Cifas*-ը շահույթ չհետապնդող ընկերություն է, որը նվիրված է բիզնեսի, բարեգործական կազմակերպությունների, պետական մարմինների և անհատների ֆինանսական հանցագործություններից պաշտպանելուն։ Նա այդ պաշտոնում փոխարինել է Քեն Շարեթին 2016 թվականի սեպտեմբերին։ 

2018 թվականի փետրվարին Ջաջը նշանակվել է Ղազախստանում Աստանայի ֆինանսական ծառայությունների վարչության նախագահ։

### Բանկային և մասնավոր կապիտալ
1983 թվականի նոյեմբերին, որդու ծնվելուց հետո, Բարբարա Թոմասը լքել է SEC-ը և ամուսնու հետ տեղափոխվել Հոնկոնգ՝ *Samuel Montagu & Co*-ի գործադիր տնօրենի պաշտոնը զբաղեցնելու համար։ Այս նշանակման շնորհիվ նա դարձել է առաջին կինը, որը նշանակվել է Բրիտանական առևտրային բանկի գործադիր տնօրեն։ 1987 թվականին նա դարձել է Նյու Յորքի Bankers Trust-ի Միջազգային մասնավոր բանկային ծառայությունների խմբի փոխնախագահ և ղեկավար։

1994 թվականին նա ամուսնու և որդու հետ Նյու Յորքից տեղափոխվել է Լոնդոն։ Նա ցանկանում էր որդուն մեծացնել Անգլիայում։

### Մեդիա
1993 թվականին Բարբարա Թոմասը Ռուպերտ Մերդոքի *News International*-ի գործադիր տնօրենն էր։ 

### Կրթություն և արվեստ
Ջաջը Փենսիլվանիայի համալսարանի Ուորթոնի կառավարման դպրոցի հոգաբարձուների խորհրդի առաջին կինն էր և Ուորթոնի Լաուդերի կառավարման ինստիտուտի հիմնադիր տնօրենը, ինչպես նաև Նյու Յորքի տեխնոլոգիական ինստիտուտի հոգաբարձուների խորհրդի անդամ։

Ջաջը եղել է Սաբանջը համալսարանի արևելագիտության և աֆրիկագիտության դպրոցի, Լոնդոնի Համալսարանական քոլեջի և Դիտչլի հիմնադրամի ղեկավար մարմիններում։ Նա եղել է Ուոլեսի հավաքածուի անդամ։ 

2016 թվականի հունվարին Լեդի Ջաջը նշանակվել է Խորհրդատվական և ինժեներական ասոցիացիայի (ACE) խորհրդատվական խորհրդի առաջին կին նախագահ՝ այդ պաշտոնում փոխարինելովՋոն Արմիթին։

Նա եղել է Գեղարվեստի թագավորական ակադեմիայի հոգաբարձուն, որտեղ ակտիվորեն զբաղվել է դրամահավաքով և ղեկավարել Բենջամին Ուեսթի մեկենասների խումբը։ 

Եղել է Օքսֆորդի համալսարանի բիզնես դպրոցի հրավիրյալ գիտաշխատող կորպորատիվ հեղինակության կենտրոնում։

Ջաջը ֆինանսավորել է սևամորթ աֆրիկացի կանանց կրթաթոշակ՝ Լոնդոնի արևելագիտության և աֆրիկագիտության դպրոցում սովորելու համար։ Նա եղել է Accelerate-Her-ի խորհրդատվական խորհրդի անդամ, որը տեխնոլոգիական ոլորտում աշխատող կանանց աջակցող ցանց է։

### Առողջապահություն
Ջաջը *SNOMED International*-ի խորհրդի նախագահն էր, շահույթ չհետապնդող կազմակերպություն, որը պատկանում, ղեկավարում և զարգացնում է *SNOMED CT*-ն։ 2015 թվականի հունվարին նշանակվել է *Dementia UK*-ի հոգաբարձուների խորհրդի անդամ։ Նա *The* *Cambridge Code*-ի խորհրդատու էր, որը ծրագրային ապահովման վրա հիմնված ախտորոշիչ գործիքներ է տրամադրում։

### Միջուկային էներգիա
2002 թվականին Լեդի Ջաջը դարձել է ոչ գործադիր տնօրեն, իսկ 2004 թվականին՝ Մեծ Բրիտանիայի ատոմային էներգիայի վարչության (UKAEA) նախագահ։ 2010 թվականին նրան փոխարինել է Ռոջեր Քեշմորը՝ 2009 թվականին Babcock International Group ընկերությանը վաճառելուց հետո։ 
2012 թվականի հոկտեմբերին Ջաջը նշանակվել է Տոկիոյի էլեկտրական ընկերության միջուկային բարեփոխումների մոնիտորինգի հանձնաժողովի փոխնախագահ և միջուկային անվտանգության աշխատանքային խմբի նախագահ։ Մոնիտորինգի կոմիտեն խորհրդատվական մարմին է, որը վերահսկում է աշխատանքային խմբի գործունեությունը։ Ջաջը պնդել է, որ հատկապես նպատակահարմար է, որ կինը միանա այս խմբին, քանի որ կանայք հակված են լինել միջուկային էներգիայի ամենաուժեղ հակառակորդները։ Նա կարծում էր, որ միջուկային էներգիան կարևոր նշանակություն ունի էներգիայի մատակարարման հուսալիության և դրա հետ կապված ազգային անվտանգության համար, և որ միջուկային էներգիան նույնքան կարևոր դեր է խաղում ածխածնի արտանետումների նվազեցման գործում, որքան վերականգնվող էներգիան։

Ջաջը Արաբական Միացյալ Էմիրություններում միջուկային էներգիայի զարգացման միջազգային խորհրդատվական խորհրդի անդամ էր և ղեկավարում էր Հնդկաստանում առևտրային պատվիրակությունը, որը քննարկում էր բրիտանական ընկերությունների մասնակցության հնարավորությունները Ջայթապուրում վեց Միջուկային ռեակտորների կառուցման գործում։ 2016 թվականին Ջաջը ընդգրկվել է Հորդանանի ատոմային էներգիայի հանձնաժողովի միջազգային խորհրդատվական խումբ։

### Ղեկավարների ինստիտուտ
2015 թվականին Լեդի Ջաջը դարձել է առաջին կինը, որը նշանակվել է Ղեկավարների ինստիտուտի (IoD) նախագահ, որը գոյություն ունի արդեն 113 տարի։ Ինստիտուտը բրիտանական կազմակերպություն է, որը նվիրված է ընկերությունների ղեկավարների առաջխաղացմանը և կորպորատիվ կառավարմանը։ Ջաջն ասել է, որ իր պաշտոնավարման հետ կապված ունեցել է «երեք մասից բաղկացած առաքելություն». օգտագործել իր դիրքը՝ դռներ բացելու կանանց համար, ովքեր կարող են դառնալ ղեկավարներ. խրախուսել IoD-ին զարգացնել ձեռներեցությունը և խրախուսել տարեց աշխատողներին մնալ աշխատանքի մեջ՝ որպես ինչպես աշխատավարձ ստացող աշխատողներ, այնպես էլ վարձատրվող մենթորներ երիտասարդ սերնդի ձեռնարկատերերի համար։ 

Նա ուզում էր, որ դպրոցները աղջիկների մեջ սերմանեն ինքնավստահություն և լավատեսություն, և որ STEM ուսանողուհիներին խրախուսեն ավանդաբար արական մասնագիտություններ ընտրելու համար, ինչպիսիք են ճարտարագիտությունը։ Ջաջը բիզնեսում աշխատող կանանց խորհուրդ է տվել հաշվապահություն սովորել՝ պատճառաբանելով, որ «դա է ուժը»։ 

Ջաջը կոչ է արել հարկային արտոնություններ սահմանել՝ օգնելու մեծահասակներին աշխատավայրում նոր հմտություններ սովորել։ *The Telegraph*-ի 2017 թվականի հոդվածում նա պնդում էր, որ տարեց աշխատողները և տարեց ձեռներեցները անհրաժեշտ են ավտոմատացման և բնակչության ծերացման բացասական սոցիալական հետևանքները վերացնելու համար, և որ տարեց աշխատողները հաճախ ավելի շատ հնարավորություններ ունեն իրենց սեփական բիզնեսը սկսելու համար, քան իրենց երիտասարդ գործընկերները, որոնցից շատերը չունեն շփումներ, կապիտալ և փորձ։ 

Ինչ վերաբերում Է Բրեքսիթին, Ջաջը Մեծ Բրիտանիային կոչ է արել Բրեքսիթից հետո ԵՄ-ի հետ առևտրային համաձայնագիր կնքել նախքան միությունը լքելը, որին հաջորդում է անցումային շրջանը և դրանից հետո ԵՄ-ի և Մեծ Բրիտանիայի միջև անմաքս առևտուրը։ Նա նաև կոչ է արել բրիտանական կառավարությանը պարզաբանել արդեն Մեծ Բրիտանիայում գտնվող ԵՄ քաղաքացիների և ԵՄ-ում բնակվող բրիտանական քաղաքացիների իրավունքները, ինչպես նաև պարզաբանել, թե որքանով են պահպանվելու ընդհանուր կանոններն ու չափանիշները ԵՄ գործընկերների հետ։ Նա հավատում էր, որ «..ստեղծագործականությունը, վստահությունն ու համբերությունը» ձեռներեցության որոշիչ հատկանիշներն են։

### Աշխատանքից հեռացում և հրաժարական
Ջաջը հեռացվել է պաշտոնից 2018 թվականի մարտի 9-ին՝ *IoD* գրասենյակում իր դեմ ռասիզմի և սեքսիզմի մեղադրանքների մասին մամուլի հաղորդագրություններից հետո։ *[[The Guardian]]*-ը հայտնել է, որ «ենթադրվում է, որ *IoD*-ի գործադիր տնօրեն Սթիվեն Մարտինը գաղտնալսել է Ջաջին», և նա ասել է. «Մենք ունենք երեք անփորձ աշխատակիցներ, որոնք կատարում են այնպիսի աշխատանք, որը կարող է կարգավորել մեկ փորձառու մասնագետ, և նրանք սխալներ են թույլ տալիս։ Այսպիսով, խնդիրն այն է, որ մենք ունենք մեկ սևամորթ և մեկ հղի կին, և դա ամենավատ համադրությունն է, որը կարող է լինել։ Ոչ, երկու սևամորթ և մեկ հղի կին։ Ես չէի կարող հավատալ դրան»։

Ավելի ուշ Ջաջը հրաժարական է տվել։ Իր հրաժարականի դիմումում նա գրել է. «ես շարունակում եմ վճռականորեն հերքել իմ դեմ առաջադրված մեղադրանքները և շարունակում եմ խորապես մտահոգված լինել գործընթացին կոպիտ և դավադիր միջամտությամբ, ինչը հանգեցրել է այն անբարենպաստ հանգամանքների, որոնցում այժմ հայտնվել եմ ես։ Իմ ընդունումը, որ ռասայի և հղիության հարցերը կարող են բարդացնել դրանց հեռացումը թե՛ օրինական, թե՛ հանրային ընկալման տեսանկյունից, մի դիտարկում է, որը, կարծում եմ, շատ իրավաբաններ կանեն, և որ շատ ոչ իրավաբաններ նույնպես գիտեն, որ դա ճիշտ է։ Ես անդրադառնում էի նրանց պաշտոնանկության հավանական հետևանքներին, ոչ թե դրա պատճառներին»։

## Անձնական կյանք
1967 թվականին նա ամուսնացել է Թեոդոր Ջ. Կոզլովի հետ։ Ամուսնալուծվելուց հետո, 1979 թվականին Ջաջը ամուսնացել է Ալեն Լ․ Թոմասի հետ, և 2001 թվականին բաժանվել։ 2002 թվականին նա ամուսնացել է Փոլ Ջաջի հետ և մնալ ամուսնացած մինչև նրա մահը՝ 2017 թվականը։

Ջաջը ռեստորանային քննադատ էր *[[Ֆորբս|Forbes.com]]*, իսկ ավելի վաղ՝ *[[The Daily Telegraph|The Daily Telegrap]]*-ի և *[[Դեյլի էքսպրես|Daily Express]]*-ի համար։ *Forbes*-ում նրա հոդվածները հիմնված է եղել այն վայրերի մասին պատմությունների վրա, որոնք նա այցելել է գործուղումների ժամանակ։ Նա առանձնահատուկ հետաքրքրություն ուներ աղանդերի մասին հոդվածներ գրելու հարցում։

Ջաջը մահացել է 2020 թվականի օգոստոսի 31-ին ենթաստամոքսային գեղձի քաղցկեղից Լոնդոնի իր տանը՝ 73 տարեկան հասակում։

## Պատվավոր կոչումներ և պարգևներ
2010 թվականին Ջաջը նշանակվել է Բրիտանական կայսրության շքանշանի հրամանատար՝ միջուկային և ֆինանսական ծառայությունների ոլորտում ունեցած վաստակի համար։ 

*Woman's Hour* ամսագիրը Ջաջին ներառել է Մեծ Բրիտանիայի 100 ամենաազդեցիկ կանանց ցանկում։ Նա նաև հայտնվել է ազդեցիկ մարդկանց ցուցակներում, որոնք կազմվել են *Management Today* և *Debrett's* պարբերականների կողմից։ 

2008 թվականին դարձել է Սուֆոլկի համալսարանի պատվավոր շրջանավարտ։ 2012 թվականին նրան շնորհվել է Բուքինգհեմի համալսարանի գիտությունների պատվավոր դոկտորի կոչում։

2011 թվականին Դիմանկարների ազգային պատկերասրահը ձեռք է բերել լուսանկարիչ Ալեքսանդր Մաքինթայրի կողմից արված Ջաջի դիմանկարը։

2017 թվականին Լեդի Ջաջը *[[Business Insider]]*-ի կողմից արժանացել *Forward Ladies Lifetime Achievement* մրցանակին։

## Կանայք բիզնեսում
Ջաջը հայտնի մեկնաբան և ակտիվիստ էր բիզնեսում կանանց համար, առաջին կին տնօրենը, որը նշանակվել էր Բրիտանական առևտրային բանկում, News International-ի առաջին կին գործադիր տնօրենը և տնօրենների ինստիտուտի առաջին կին նախագահը։

Նա պնդում էր, որ կանայք բարոյական և սոցիալական պատասխանատվություն են կրում այլ կանանց օգնելու համար։ Նա նշել է, որ այս թեմայի նկատմամբ իր հետաքրքրությունը հիմնականում կապված է մոր հետ, բայց նաև այն բանի հետ, որ նա դուստր չունի։ Երբ Անգլիայի բանկի հետ հարցազրույցի ժամանակ նրան խնդրեցին անվանել իր ամենամեծ ձեռքբերումը, նա պատասխանել է, որ մի անգամ ինն ամիս շաբաթօրյակ է անցկացրել՝ օգնելու իր որդուն՝ Լլոյդին, հաղթահարել դիսլեքսիան։

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Interview։ Lady Barbara Thomas Judge, U.K. Business Ambassador  on *The Diplomatic Courier*
* Institute of Directors 
* Forbes.com restaurant reviews
* Dementia UK
 
Կատեգորիա:Ամերիկացի բանկիրներ
Կատեգորիա:Ամերիկացի փաստաբաններ
Կատեգորիա:Կին իրավագետներ
Կատեգորիա:Ամերիկացի գործարարներ
Կատեգորիա:Ամերիկացի իրավաբաններ