open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Խազեր մրցանակաբաշխություն

**Խազեր հայկական երաժշտական մրցանակաբաշխություն**, Հայկական ազգային երաժշտական ակադեմիայի կողմից անցկացված ամենամյա երաժշտական մրցանակաբաշխություն, որը անցկացվել է 2025 թվականի ապրիլի 30-ին Երևանի Կարեն Դեմիրճյանի անվան մարզահամերգային համալիրում` Հայաստանի կրթության, գիտության, մշակույթի և սպորտի նախարարության աջակցությամբ։ Մրցանակաբաշխության ռեժիսորներն են՝ Հրաչ Քեշիշյանը, Նաիրե Ստեփանյանը և Արթուր Մանուկյանը։

## Պատմություն
«Խազեր» մրցանակաբաշխությունը հիմնադրվել է 2024 թվականին և անցկացվում է ամենամյա ձևաչափով։ Մրցանակաբաշխության անվանումը վերցված է հայ միջնադարյան նոտագրական համակարգի՝ խազերի անունից։ Առաջին մրցանակաբաշխությունը կազմակերպվել է 2024 թվականին, իսկ երկրորդը՝ 2025 թվականի ապրիլի 30-ին, Կարեն Դեմիրճյանի անվան մարզահամերգային համալիրում։ 

## Մրցանականեր
Մրցանակաբաշխությունն անցկացվում է 17 անվանակարգերով՝ ընդգրկելով ինչպես ժանրային (ռոք, ջազ, դասական, ազգային), այնպես էլ կատարողական, կոմպոզիտորական, հնչյունային և տեսահոլովակայնին անվանակարգեր։ Մրցանակակիրները որոշվել են Հայկական ազգային երաժշտական ակադեմիայի շուրջ 200 անդամների գաղտնի քվեարկությամբ, որն իրականացվել է հատուկ մշակված համակարգի միջոցով։

* «Լավագույն երգիչ» - Էրիկ Կարապետյան
* «Լավագույն երգչուհի» - Սոնա Ռուբենյան
* «Լավագույն երգ» - Արամ MP3-ի «Երևի» ստեղծագործությունը
* «Լավագույն տեսահոլովակ» - Արամ MP3-ի «Երևի» ստեղծագործությունը
* «Լավագույն կոմպոզիտոր» - Անդրանիկ Բերբերյան
* «Լավագույն գործիքավորում» և «Լավագույն ազգային երգի մշակում» - Ավետիս Բերբերյանի «Կոմիտասական» խմբերգաշար-սյուիտ
* «Լավագույն հեղինակ-կատարող» և «Տարվա հայտնություն» - Yellowheart
* «Լավագույն խումբ-նախագիծ» - LA Project
* «Լավագույն երաժշտական նախագիծ և բեմադրություն» - Ջուզեպպե Վերդիի «Օթելլո»-ն՝ բեմադրված Սպենդիարյանի անվան օպերայի և բալետի ազգային ակադեմիական թատրոնում
* «Լավագույն ռոք արտիստ կամ խումբ» - Նեմրա
* «Լավագույն հիփ-հոփ և R&B արտիստ կամ խումբ» - D'Litte
* «Լավագույն ջազ արտիստ, գործիքային կատարող կամ խումբ» - Yerevan Calling
* «Լավագույն դասական նախագիծ» - Սիմֆոնիկ  Ռեինկարնացիա
* «Լավագույն դասական երգիչ, երգչուհի» - Լիպարիտ Ավետիսյան
* «Լավագույն քավր» - Մարտին Ուլիխանյանի «Թող ամեն մի Նոր տարի մեր սրտերը ջերմացնի» երգը
* Հատուկ մրցանակ՝ «Կենդանի լեգենդ» - Ռուբեն Մաթևոսյան

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Նորաձեւության ձախողումները՝ «Խազեր» մրցանակաբաշխության կարմիր գորգին

Կատեգորիա:Հայկական ազգային երաժշտական մրցանակաբաշխություններ
Կատեգորիա:2025 Երևանում
Դորոտեա Զյոլե

**Դորոտեա Ստեֆենսկի-Սյոլե** (, ), գերմանացի աստվածաբան և գրող: Ստեղծել է «քրիստափաշիզմ» տերմինը:

## Կենսագրություն
Դորոտեա Նիպերդեյը ծնվել է 1929 թվականին Քյոլնում: Նրա հայրը իրավաբան Հանս Կարլ Նիպերդեյին էր: Եղբայրը՝ Դորոտեա Թոմասն էր, որը դարձել էր պատմաբան: 1949-1951 թվականներին Դորոթեան ուսումնասիրել է աստվածաբանություն, փիլիսոփայություն և գրականություն Քյոլնի և Ֆրայբուրգի համալսարաններում, ավետարանական աստվածաբանություն և գերմանագիտություն՝ Գյոթինգենի համալսարանում, 1954 թվականին ստացել է դոկտորի կոչում:

Դորոթեայի առաջին ամուսինը նկարիչ Դիտրիխ Սյոլեն էր, այդ ամուսնության ժամանակ ծնվել է երեք երեխա՝ Մարտինը (1956), Միքայել (1957), Կարոլինա (1961): Բաժանվել են 1964 թվականին: 1969 թվականին Դորոթեյը ամուսնացել է նախկին բենեդիկտացի պրոֆեսոր Շտաֆենսկիի հետ: Այդ ամուսնությունից ունեցել է դուստր՝ Միրիամը (1970):

Զյոլլեն դասավանդել է Քյոլնի համալսարանում։ Նա սկսել է զբաղվել  քաղաքական ակտիվությամբ՝ խոսելով Վիետնամի պատերազմի և միջուկային սպառազինությունների մրցավազքի դեմ: 1975-1987 թվականներին տարեկան 6 ամիս դասավանդել է Նյու Յորքի Միության աստվածաբանական սեմինարիայում, որտեղ եղել է համակարգված աստվածաբանության պրոֆեսոր: Ծառայել է Ամերիկայի դեմոկրատ սոցիալիստների կրոնի և սոցիալիզմի հանձնաժողովի կազմում:

Հրատարակել է աստվածաբանության վերաբերյալ բազմաթիվ գրքեր և աշխատություններ։ Նա քաղաքական աստվածաբանության և ազատագրական աստվածաբանության ներկայացուցիչ էր: Քրիստոնյա ֆունդամենտալիստներին նկարագրելու համար հորինել է «քրիստոֆաշիզմ» տերմինը։ Նա ֆեմինիստ էր և բնապահպան, ինչպես նաև աջակցում էր սոցիալիզմին, բայց չէր կիսում Մարքսի տեսակետները կրոնի վերաբերյալ: Զյոլեն դատապարտել է Աստվածաշնչի մեկնաբանման անդրոկենտրոն մոտեցումը, գլոբալիզմը, այդ թվում՝ ԱՄՆ իմպերիալիզմը, և միլիտարիզմը:

1994 թվականին ստացել է Համբուրգի համալսարանի պատվավոր դոկտորի կոչում։ ԴորոտեաՍտեֆենսկի-Սյոլեն մահացել է սրտի կաթվածից 2003 թվականին ԳյոԹինգենում կայացած գիտաժողովի ժամանակ։

## Ծանոթագրություններ

## Գրականություն
* 
* 

Կատեգորիա:Գերմանացի ակտիվիստներ
Կատեգորիա:Գերմանացի աստվածաբաններ
Կատեգորիա:Գերմանացի գրողներ
Կատեգորիա:Գերմանացի կին գրողներ
Կատեգորիա:Գերմանացի փիլիսոփաներ
Կատեգորիա:Կոլումբիայի համալսարանի դասախոսներ
Կատեգորիա:Ֆեմինիստներ
Հարավային սավառնասկյուռ

**Հարավային սավառնասկյուռ** (), սկյուռիկների ընտանիքին պատկանող փոքրիկ կրծող է։

## Արտաքին տեսք
Մորթին վերևից մոխրագույն-շագանակագույն է, կողքերից՝ ավելի մուգ, իսկ ներքևից՝ բաց դեղնավուն երանգի։ Աչքերը մեծ են և մուգ գույնի, պոչը հարթ է։ Առջևի և հետևի ոտքերի միջև տարածվում են փափուկ թաղանթներ, որոնք օգտագործվում են օդում սահելու համար։ Մարմնի երկարությունը 12-14 սմ է, պոչի երկարությունը՝ 9-11 սմ, քաշը՝ մինչև 190 գ։

## Բնակության վայր
Տեսակը տարածված է Հյուսիսային Ամերիկայում՝ Կանադայում (Օնտարիո, Քվեբեկ), Գվատեմալայում, Հոնդուրասում, Մեքսիկայում, ԱՄՆ-ում։ Այն նախընտրում է տերևաթափ և խառը անտառներ, հատկապես հաճարենու-թխկու, կաղնու-ընկուզենու և բարդու։ Այն նաև հանդիպում է հին այգիներում։
ձախից|մինի|Սավառնասկյուռը բնության մեջ

Կենդանին օգտագործում է լքված փայտփորիկի փչակները, ինչպես նաև  թռչունների և սկյուռների լքված բները։ Այս տեսակը շատ շփվող է, հատկապես ձմռանը, երբ ձևավորվում են համայնական բներ։ 

## Սնունդ
Սննդակարգը ներառում է բուսական և կենդանական ծագում ունեցող մթերքներ։ Ողջ տարի սնվում է միջատներով, ընկույզներով, սերմերով, մրգերով։ Կարող է ուտել թռչուններ՝ (հատկապես ձվեր և ճտեր) և լեշ։

Պահուստներ է ստեղծում ձմռան համար։ Այս տեսակը գիշերային ակտիվ կենսակերպ է վարում։ Ձմռան ցուրտ եղանակները հասնելուն պես, թմրության մեջ է հայտնվում։  

Հարավային սկյուռի բնական գիշատիչներն են՝ օձեր, բվեր, բազեներ, ջրարջեր, ընտանի կատուներ։

## Բազմացում
Հղիության շրջանը տևում է մոտ 40 օր։ Ծննդաբերությունների վերջնաժամկետը հյուսիսում՝ ապրիլ-մայիս ամիսներին և ամռան վերջին է, հարավում՝ փետրվար-մարտ ամիսներին և սեպտեմբեր-հոկտեմբեր ամիսներին։ Ձագերը անկախանում են մոտ 120 օրական հասակում։ Ձագերի քանակը տատանվում է 2-3՝ հարավում, 3-4՝ հյուսիսում։ Էգերը տարեկան ծնում են երկու ձագ։
մինի|250փքս|Սավառնասկյուռի նորածին ձագը  

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Կրծողներ
Կատեգորիա:Սկյուռներ
Կատեգորիա:ԲՊՄՄ կարմիր ցանկի քիչ մտահոգող տեսակներ
Կատեգորիա:Կառլ Լիննեյ հեղինակի անվանած տաքսոններ
Կատեգորիա:Կաթնասուններ
Կատեգորիա:Կանադայի կենդանական աշխարհ
Կատեգորիա:ԱՄՆ-ի կենդանական աշխարհ
Կատեգորիա:Մեքսիկայի կենդանական աշխարհ
Քայլեր դեպի Քրիստոս

**Քայլեր դեպի Քրիստոս** (), քրիստոնեական-կրոնական բովանդակության հանրաճանաչ գիրք գրված Էլեն Ուայթի կողմից 1891-1892 թվականներին։ Գիրքը թարգմանված է մոտ 165 լեզուներով՝ դասվելով ամենաթարգմանվող գրքերի շարքին։ Հայերեն լեզվով առաջին հրատարակությունը եղել է 1910 թվականին։

## Հեղինակ

Էլեն Ուայթի անունն ընդգրկված է Սմիթսթնյան հանդեսի հատուկ համարի բոլոր ժամանակների 100 ամենահայտնի  ամերիկացիների անվանացանկում։

## Պատմություն
### Հայերեն հրատարակություն
«Քայլեր դեպի Քրիստոս» գրքի առաջին հայերեն հրատարակությունը եղել է 1910 թվականին։ հայերեն լեզվով առաջին նկարազարդ հրատարակությունը՝ 2019 թվականի հուլիսին։
Հայաստանի Յոթերորդ օրվա ադվենտիստների եկեղեցու ջանքերով գիրքը բազմիցս վերահրատարակվել է բազմահազար օրինակներով և շարունակում է տարածվել Հայաստանում։
մինի|2019 թ. հայերեն լեզվով առաջին նկարազարդ հրատարակություն

## Բովանդակություն

Ամբողջ գրքում Էլեն Ուայթն անդադար օգտագործում է աստվածաշնչյան մեջբերումներ, ինչպես և ուրիշ իր աշխատություններում։ Ուղիղ մեջբերվող աստվածաշնչյան համարների քանակը կազմում է մոտ. 250-260։

## Մեջբերումներ

Գրքում Էլեն Ուայթը նաև ամենօրյա առավոտյան հաղորդի խորհուրդ է տալիս, ասելով՝ ամեն առավոտ ձեզ նվիրաբերեք Աստծուն. դա դարձրե՛ք ձեր ամենաառաջին գործը։ Թող ձեր աղոթքը լինի.

## Տես նաև
*Յոթերորդ օրվա ադվենտիստների եկեղեցի
*Review and Herald
*Pacific Press
*Ջեյմս Սփրինգեր Ուայթ

## Նշումներ

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ

Կատեգորիա:Գրքեր քրիստոնեության մասին
Բլանկա Ստայկով

**Բլանկա Ստայկով** (,  (ստեղծագործական անունը **Բլանկա** ), լեհ երգչուհի և մոդել։ Ներկայացրել է Լեհաստանը Եվրատեսիլ 2023 երգի մրցույթում՝ կատարելով «Solo» երգը և զբաղեցրել է 19-րդ տեղը։

## Կենսագրություն և կարիերա
### Վաղ տարիներ
Բլանկան ծնվել է Շչեցին քաղաքում՝ լեհ մորից, ով նախկին մոդել է, և բուլղարացի հորից, ով բիզնեսմեն է։ Ըստ Բլանկայի՝ նրա ծնողները երաժշտական կրթություն չեն ունեցել։ Մանկուց մայրը նրան ոգևորել է մասնակցելու տարբեր արտադպրոցական գործունեությունների՝ դիսկո պարային խմբերին միանալուց մինչև երաժշտական դպրոց հաճախելը։ Նա նաև նշել է, որ մայրը ամեն առավոտ միացնում էր MTV կամ Trace Urban հեռուստաալիքները, ինչը դարձել է իր երաժշտական կարիերան սկսելու գլխավոր ոգեշնչումը։

13 տարեկանում նա թողարկել է իր առաջին երգը՝ «Strong Enough»-ը։

### Top Model և Warner Music Poland (2021–2022)
2021 թվականին Բլանկան մասնակցել է լեհական ռեալիթի շոուի՝ Top Model-ի 10-րդ եթերաշրջանին («America's Next Top Model»-ի լեհական տարբերակը)։ Շոուի ընթացքում նա թողարկել է իր առաջին պաշտոնական սինգլը՝ «Better»։ Հաջորդ տարի նա պայմանագիր է կնքել Warner Music Poland ընկերության հետ և թողարկել երկրորդ սինգլը՝ «Solo»։ Նա նաև նկարահանվել է Smolasty-ի «Pijemy za lepszy czas» երգի տեսահոլովակում, ում հետ այդ ժամանակ նա հարաբերությունների մեջ էր։

### Եվրատեսիլ երգի մրցույթ (2023)
2023 թվականի փետրվարի 15-ին Բլանկան հայտարարվեց որպես Tu bije serce Europy! Wybieramy hit na Eurowizję մրցույթի (Լեհաստանի ազգային ընտրությունը Եվրատեսիլ 2023-ի համար) տասը մասնակիցներից մեկը՝ «Solo» երգով։ Նա հաղթեց այդ մրցույթում՝ ժյուրիից ստանալով առավելագույն միավորներ և հեռուստադիտողների քվեարկությամբ զբաղեցնելով երկրորդ տեղը։ Այդպիսով նա դարձավ Լեհաստանի ներկայացուցիչը Եվրատեսիլ 2023-ում։

Եվրատեսիլում Բլանկան հանդես եկավ երկրորդ կիսաեզրափակչում, որտեղ գրավեց երրորդ տեղը և անցավ եզրափակիչ։ Եզրափակչում նա զբաղեցրեց 19-րդ տեղը՝ հավաքելով 93 միավոր։ «Solo» երգը հայտնվեց եվրոպական հիթ-շքերթներում և Լեհաստանում արժանացավ «Ադամանդե» հավաստագրման։

### Եվրատեսիլից հետո (2023–այժմ)
Եվրատեսիլից հետո Բլանկան թողարկեց մի քանի սինգլ՝ «Boys Like Toys», «Rodeo» 2023 թվականին և «Cara mia», «If U Want Me», «Asereje (Airplane Mode)»՝ 2024-ին։ «Rodeo»-ն հասավ Լեհաստանի հիթ-շքերթի 4-րդ հորիզոնականին, մինչդեռ «Boys Like Toys», «Cara mia» և «If U Want Me» սինգլները հայտնվեցին լավագույն 20-ում։ «Asereje (Airplane Mode)» երգը ընդգրկվեց HBO Max-ի «The Sex Lives of College Girls» սերիալի երրորդ եթերաշրջանում։ 2024 թվականի փետրվարին Բլանկան նկարահանվեց The Kolors խմբի «Un ragazzo una ragazza» երգի տեսահոլովակում։ 2024-ի ապրիլին նա բացման համերգով հանդես եկավ Լեհաստանում՝ Ջեյսոն Դերուլոյի Nu King World Tour համաշխարհային շրջագայության շրջանակում։ 2025 թվականին նա մասնակցեց լեհական «Dancing with the Stars» շոուի 29-րդ եթերաշրջանին։ Նրա պարային զուգընկերը Միեշկո Մասլովսկին էր։ Նրանք դուրս եկան քառորդ եզրափակչում՝ զբաղեցնելով 5-րդ տեղը։

## Ծանոթագրություններ

 
Կատեգորիա:Եվրատեսիլ երգի մրցույթի մասնակիցներ
Կատեգորիա:Եվրոպացի երգիչներ
Կատեգորիա:Լեհ երգչուհիներ
Հրաշք-աղջիկ

**«Հրաշք-աղջիկ»**, հայ բանաստեղծ Վահան Տերյանի բանաստեղծություններից։

## Պատմություն
«*Հրաշք-աղջիկ*» բանաստեղծությունը հեղինակը գրել է 1906 թվականին։ Առաջին անգամ տպագրվել է 1908 թվականին «Երկրի ձայնը» շաբաթաթերթի հուլիսի 6-ի համարում (№ 24, էջ 5)։ 

«Մթնշաղի անուրջներ» շարքի մաս է կազմում։

## Տարբերություններ

#### «Երկրի ձայնում»

#### «Մթնշաղի անուրջներում»

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:1906 գրականությունում
Կատեգորիա:Վահան Տերյանի բանաստեղծություններ
Գայոս Հռոմեացի

**Գայոս Հռոմեացի** ( , ), եկեղեցական գրող, ով ապրել է 3-րդ դարի սկզբի։ Նրա աշխատությունները մեզ են հասել հատվածներով ՝ որպես Եվսեբիոս Կեսարացու «Եկեղեցական պատմության» մաս։ Նա հոգևորական էր Հռոմի եպիսկոպոս Զեփյուռինոսի (199-217) օրոք։

Գրադարանի 48-րդ ձեռագրում  Փոտիոսը հաղորդում է, որ Գայոսը Հռոմի եկեղեցու երեց էր և ձեռնադրվել էր որպես հեթանոսների եպիսկոպոս ()։  Հիերոնիմոս Ստրիդոնացին իր «Հայտնի մարդկանց մասին» աշխատության 59-րդ գլուխը նվիրում է Գայոսին։

## Վիճելի ուսմունքներ

Գայոսը մոտ 202 թվականին վիճաբանություն ունեցավ Հռոմում, որում ժխտեց  Հովհաննես առաքյալի հեղինակությունը նույնանուն Ավետարանի և Հայտնության գրքի հետ կապված, դրանց իրական հեղինակ համարելով որպես հերետիկոս ճանաչված Կերինթոսին։ Գայոսը ուղղակիորեն չեր ընդունում հատկապես Հայտնության բազմաթիվ հատվածներ և դրանց դեմ էր արտահայտվում։

### Ալոգիներ

Մոտավորապես այդ ժամանակահատվածում առաջացավ ալոգիների աղանդը, որը տարածված էր Փոքր Ասիայում ու նույնպես չէր ընդունում Հովհաննես առաքյալին որպես իրեն վերագրվող աշխատությունների հեղինակ։ Ենթադրվում է, որ Գայոսը 
կարող էր լինել դրա հիմնադիրներից կամ գաղափարախոսությունը ձևավորողներից մեկը։

### Քննադատություն

Որպես արձագանք Հիպողիտոս Հռովմայեցին գրեց «Capita contra Caium» (Գլուխներ ընդդեմ Գայոսի) աշխատությունը, որտեղ հակափաստարկնեը համախմբելով հերքում էր նրա տեսությունը և տալիս այն համարների մեկնությունը, որոնք ըստ Գայոսի անտրամաբանական էին կամ հակասում էին Աստվածաշնչին։

Հետագայում ամբողջությամբ նույն տեսությունը հիշատակում ու քննադատում է նաև Բրեշիայի եպիսկոպոս Փիլաստրիոսը (330-387/397 թթ.) իր «Հերետիկոսությունների գիրք» () աշխատության LX (50-րդ) գլխում։

Հայտնի է, որ Հովհաննես առաքյալը, որը Կերինթոսի ժամանակակիցն էր, դեմ էր նրա ուսմունքներին և անվանել է նրան «ճշմարտության թշնամի»։ Կա ենթադրություն, որ իր առաջին և երկրորդ նամակները Հովհաննեսը գրել է այդ թվում Կերինթոսի մոլորությունները բացահայտելու և զգուշացնելու համար։ Անգամ նրանք, ովքեր չէին համարում Հովհաննես առաքյալին Հայտնության հեղինակը, երբեք չէին վերագրում այն Կերինթոսին։ Մասնավորապես ավետարանը շատ անգամ օգտագործվել է նույն Կերինթոսի դեմ՝ նրա սխալները մատնանշելու համար։

## Աշխատություններ
*«*Երկխոսություն մոնտանիստ Պրոկլեսի դեմ*» () - գրվել է 198-217 թվականների միջև։
*«*Գիրք Արտեմոնի հերձվածողության դեմ*» () - գրվել է 230-250 թվականների միջև։

## Տես նաև
*Հիպողիտոս
*Ալոգիներ
*Հայրաբանություն
*Պրեմիլենարիզմ

## Ծանոթագրություններ
Մարսելա Բերգեր

**Մարսելա Բերգեր** (; ), գերմանացի գրող։ 1955 թվականի Լյուքսեմբուգի գրողների միության գրական մրցույթի դափնեկիր։

## Կենսագրություն
Ծնվել է 1954 թվականին Բրուքլինում` ոսկերիչների ընտանիքում։ 1972 թվականին ավարտել է Կուզելի միջնակարգ դպրոցը։ Կրթությունը շարունակել է Սաարբրուկենեում։ Սովորել է գերմաներեն, փիլիսոփայություն և հասարակական գիտություններ։ Հեքիաթների, առասպելների և հումանիստական հոգեբանության ոլորտում Բերգերի ուսումնասիրությունների արդյունքը բազմաթիվ ռադիոհաղորդումներ էին` նվիրված երեխաների կրթությանը, դաստիարակությանը, ինչպես նաև գրողի առաջին հրապարակումներին։ «Հեքիաթները լուծում են կյանքի ճգնաժամերը։ Խոր հագեբանական մոտեցումներ հեքիաթների աշխարհին» գիրքը գրվել է դպրոցական ռադիոսերիալի հիման վրա։ 1977 թվականին ամուսնացել է Վերներ Շեֆերի  հետ և մինչև 1992 թվականը տպագրվել է ամուսնու ազգանունով, որից հետո շարունակել է հրապարակվել իր օրիորդական ազգանունով։ 1987 թվականին Դիրկ Բուբելի և Անետ Քեյնհորստի հետ հիմնել է Սաարբրուկենի գրական խմբակը, որը դարձել է սաարցի գրողների հանդիպումների, շփումների և գրական տեքստի խնդիրների շուրջ ինտենսիվ քննարկումների վայր։ Բերգերն ապրել և աշխատել է Սաարբրուկենում։ 

## Քննադատություն
Լրագրող Բուրկհարդ Բալցերը «Սաարբրուկեն» թերթում Բերգերի ստեղծագործությունների մասին իր հոդվածում գրել է «Մարսելա Բերգերի գրականությունն հատում է սահմանները, դրանք տեքստեր են` լցված բանաստեղծությամբ»։ Գրողի ստեղծագործություններում լեզվի խաղը և ինքնատիպությունը գրականագետ Կատյա Լեոնհարդշտը նշել է «Կանանց գրական ստեղծագործոիթյունը մարզերում» հրատարակության մեջ։Քննադատ Ռութ Ռուսելանգեն «Սաարբրյուկենյան թերթի» համար հոդվածում նրա մասին գրել է հետևյալը․ «Բերգերը գրում է զվարճալի, հեգնական, նուրբ, նկարում է հերոսներին նուրբ գծերով, միշտ մեղեդային է իր արձակում»։ Գրողի գրքերում քնարերգությանը բնորոշ ձայնը, երաժշտականությունը շեշտում է նաև հրապարակախոս Սյուզան Հեխտը, որը այդ մասին գրել է այսպես․ «այս դրվագները հնչում են որպես արձակ Պաոլո Կոնտոյի սիրային երգերի համար։ Խոր հստակությամբ լուսավորված կադրերում հերոսները շարժվում են սենյակի խիտ մթնոլորտում  և իրենց հատուկ տեմբրի շնորհիվ դառնում են անվիճելիորեն ճանաչելի ու կենդանի։ Հեղինակը «շատ մոտ է իր հերոսներին՝ նկարագրելով նրանց մտքերը, երազանքներն ու մոլորությունները։ Այս ճշգրիտ նկարագրությունները, խոցելիության և թյուրըմբռնման վերաբերյալ այս տարբեր տեսակետները արժե կարդալ»։

## Ստեղծագործություններ
* «Հեքիաթները լուծում են կյանքի ճգնաժամերը»։ «Մուտք դեպի հեքիաթային աշխարհ» ()
* «Անմեղ երազներ և այլ անվերջ պատմություններ։ Պատմություններ» ()
* «Տուժողի կանայք և այլ անհիմն պահանջներ։ Պատմություններ ըստ Հոմերոսի» ()

## Մրցանակներ և պարգևներ
* Շեֆելի մրցանակ գերմաներենի հատուկ նվաճումների համար (1972)
* Լյուքսեմբուրգի գրողների միության գրական մրցույթի մրցանակ (1995)
* Սաարբրուկեն գրական կրթաթոշակ (1998)

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Literatur von und über Marcella Berger im Katalog der Deutschen Nationalbibliothek 
* Homepage Marcella Berger 

 
Կատեգորիա:Գերմանացի բանաստեղծներ
Կատեգորիա:Գերմանացի կին գրողներ
Կատեգորիա:20-րդ դարի կին գրողներ
Կատեգորիա:21-րդ դարի կին գրողներ
Կատեգորիա:Գերմանացի գրողներ
Էդ Մարկի

**Էդուարդ Ջոն Մարկի** (), ավելի հայտնի որպես **Էդ Մարկի** (; ), ամերիկացի քաղաքագետ, 2013 թվականից ԱՄՆ սենատի անդամ՝ Մասաչուսեթսից:  ԱՄՆ դեմոկրատական կուսակցության անդամ։

## Կենսագրություն
Մեծացել է կաթոլիկ ընտանիքում, սովորել տարրական և միջնակարգ ծխական դպրոցներում։  1968 թվկանին Բոստոնի քոլեջում ստացել է արվեստի բակալավրի աստիճան, իսկ 1972 թվականին նույն տեղում ստացել է իրավագիտության աստիճան։ 1968-ից 1973 թվականներին Վիետնամի պատերազմի հակառակորդ լինելով՝ նա ծառայել է ԱՄՆ բանակի պահեստազորում։ 1973 թվականին ընտրվել է Մասաչուսեթսի Ներկայացուցիչների պալատի անդամ, դրական հեղինակություն է ստեղծել Դեմոկրատական կուսակցության տեղական մասնաճյուղում։

130px|մինի|left|Էդ Մարկին 101-րդ Կոնգրեսում, 1989թ
1976 թվականին, Թորբերտ Մաքդոնալդի մահով պայմանավորված անցկացված հատուկ ընտրություններից հետո, նա ընտրվել է ԱՄՆ Ներկայացուցիչների պալատի անդամ և վերընտրվել է տասնինը անգամ՝ պաշտոնավարելով 1976 թվականի նոյեմբերի 2-ից մինչև 2013 թվականի հուլիսի 15-ը։

2010  թվականին ԱՄՆ նախագահը նորից ներկայացրել է ռուս–ամերիկական խաղաղության համաձայնագիրը ԱՄՆ Կոնգրեսին։ «Համաձայնագրի մերժման մասին» բանաձևը ներկայացրել են Մարկին և Նեբրասկայից հանրապետական Ջ. Ֆորտենբերին։ Սակայն, վերջիվերջո, համաձայնագիրը, ԱՄՆ Կոնգրեսում 90 օր մնալուց հետո, ավտոմատ կերպով վավերացվել է։

2013 թվականի հունիսի 25-ին նա դարձել է ԱՄՆ Սենատի անդամ՝ լրացնելոով նախկինում Ջոն Քերիի զբաղեցրած տեղը։ Քերիի պետքարտուղար նշանակվելուց հետո, նրա ժամանակավոր իրավահաջորդ է նշանակվել Մո Քոուենը (այդ ժամանակ Մարկին երկրորդ փուլում հաղթել է հանրապետական Գաբրիել Գոմեսին և ստացել ձայների 55%-ը)։  Նա պաշտոնը ստանձնել է 2013 թվականի հուլիսի 16-ին։

Հաջորդ ընտրությունները տեղի ունեցել 2014 թվականի նոյեմբերին, և Մարկին վերընտրվել է՝ հաղթելով հանրապետական Բրայան Հերին։

## Անձնական կյանք
1988 թվականին Էդ Մարկին ամուսնացել է Սյուզան Բլյումենտալի հետ, որը ավելի ուշ ստացել է ծովակալի կոչում և ծառայել է որպես ԱՄՆ զինված ուժերի գլխավոր վիրաբույժի օգնական։

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* 
*
Դիոնիսիոս Ալեքսանդրացի

**Դիոնիսիոս Ալեքսանդրացի** () կամ  **Դիոնիսիոս Մեծ** (, ), Ալեքսանդրիայի եպիսկոպոս, հարգված որպես սուրբ նահատակ։ Հիշատակը նշվում է հոկտեմբերի 5-ին Ուղղափառ եկեղեցում  (ըստ Հուլյան օրացույցի ), իսկ Կաթոլիկ եկեղեցում ՝ նոյեմբերի 17- ին։

## Կենսագրություն

Դիոնիսիոս Ալեքսանդրացուն քրիստոնեության է բերել հայտնի քրիստոնեական եկեղեցու հայր Օրիգենեսը (երրորդ դար), որը դարձավ նրա ուսուցիչը, իսկ նա՝ նրա ամենահայտնի աշակերտը։ Հետագայում՝ մոտ 232 թվականին, Դիոնիսիոսը  գլխավորեց Ալեքսանդրյան աստվածաբանական դպրոցը։ 247 թվականին ձեռնադրվեց որպես Ալեքսանդրիայի եպիսկոպոս։

Դիոնիսոսը մահացել է Գալլիենոս կայսեր կառավարման տասներկուերորդ տարում՝ 264 կամ 265 թվականին։

## Աստվածաբանություն

Դիոնիսոս Ալեքսանդրացու աստվածաբանությունը նման էր իր ուսուցչի՝ Օրիգենեսի հայացքներին և ներկայացնում էր ընդհանուր Ալեքսանդրյան աստվածաբանական դպրոցի տեսակը տարբեր հարցերի շուրջ։ 

Հատկանշական առանձնահատկություններից է եղել Աստվածաշնչի մեկնաբանության այլաբանական մոտեցումը և ձգտումը կիրառել ու քրիստոնեական աստվածաբանության մեջ ներդնել հելլենական աշխարհին հատուկ մտածողությունը տարբեր դավանաբանական հարցերի շուրջ։

## Տես նաև
*Հայրաբանություն
*Ալեքսանդրյան աստվածաբանական դպրոց
*Որոգինես

## Ծանոթագրություններ
Բեշիր Բալջըօղլու

**Բեշիր Բալջըօղլու** (, ), թուրք դիվանագետ, Վենեսուելայում և Սուդանում Թուրքիայի դեսպան։

## Կենսագրություն
Բեշիր Բալջըօղլուն ծնվել է 1909 թվականին։ Ավարտել է Գալաթասարայի վարժարանը և Ստամբուլի համալսարանի իրավագիտության ֆակուլտետը։ 1938 թվականից աշխատել է Թուրքիայի Արտաքին գործերի նախարարությունում։ 1939 թվականին նշանակվել է Ֆրանսիայում թուրքական դեսպանության երրորդ քարտուղար։ Երբ Երկրորդ համաշխարհային պատերազմի ժամանակ գերմանական զորքերը բռնազավթում են Փարիզը, ֆրանսիական կառավարության հետ միասին թուրքական դեսպանությունը ևս տեղափոխվում է Վիշի։ Բալջըօղլուն այդ քաղաքում մնում է մոտ երկու տարի։ 

Տարբեր տարիներին աշխատել է Բելգրադում, Բեռնում, Նեապոլում և Օսլոյում գործող թուրքական դիվանագիտական ներկայացուցչություններում։ 1966 թվականին նշանակվել է Կարակասում, իսկ 1971 թվականին՝ Խարթումում Թուրքիայի դեսպան։ 36 տարվա դիվանագիտական ծառայությունից հետո՝ 1974 թվականին պաշտոնաթող էր եղել։

## Մահ
1978 թվականի հունիսի 2-ին Մադրիդում Թուրքիայի դեսպան Զեքի Քուներալփի նկատմամբ «Հայկական ցեղասպանության արդարության մարտիկներ» խմբավորման երեք մարտիկները պատրաստվում էին զինված հարձակում իրագործել։ Դրա իրագործման հետևանքով սպանվեց դեսպանի կինը՝ Նեջլա Քուներալփը, Բալջըօղլուն և դեսպանության վարորդը։

Զեքի Քուներալփի կնոջ քրոջ ամուսինը՝ Բեշիր Բալջըօղլուն, ով Մադրիդ էր եկել տեսակցելու հարազատներին, սպանության առավոտյան պատրաստվում էր այցելել թանգարան։ Քուներալփը կնոջն ու Բալջըօղլուին ցանկանում էր թանգարան ուղարկել դեսպանության մեքենայով, ինչն առավել հարմար էր թուրք դիվանագետի համար։ Երբ Բեշիր Բալջըօղլուն և Նեջլա Քուներալփը նստել էին դեսպանության դիմաց կանգնած ավտոմեքենան, խմբավորման անդամները որոշում են շարունակել գործողությունը, քանի որ կարծում էին, որ մեքենան նստած տղամարդը հենց դեսպան Քուներալփն է։ Մադրիդում թուրքական դեսպանությունից ոչ շատ հեռու՝ Ջեների և Ֆորտունիի փողոցների խաչմերուկին, խմբավորման երեք անդամները համաժամանակյա կրակ են բացում դեսպանության մեքենայի ուղղությամբ։ Բալջըօղլուն, Քուներալփը և դեսպանության իսպանացի վարորդ Անտոնիո Տորրեսը, որի կինը գտնվում էր հղիության վեցերորդ ամսում, սպանվում են։ Տորրեսը դառնում է առաջին օտաերկրացին, որն սպանվում է հայ մարտիկների կողմից թուրք դիվանագետների վրա հարձակումների ժամանակ։

Բալջըօղլուի և Նեջլա Քուներալփի մարմիններն ինքնաթիռով տեղափոխում են Թուրքիա և թաղում պետական արարողակարգի համաձայն։ Չնայած սպանության պահին Բեշիր Բալջըօղլուն պաշտոնաթող դեսպան էր, թուրքական իշխանությունների որոշմամբ նա հայտարարվում է «նահատակ, քանի որ զոհվել էր հանուն Թուրքիայի Հանրապետության»։ Հետմահու նա պարգևատրվում է Թուրքիայի Հանրապետության պատվո պետական շքանշանով։ Նրա դուստրը՝ Գյուլսուն Բիրանդը, երկար տարիներ աշխատել է Միավորված ազգերի կազմակերպությունում։

Որդին՝ Էմին Մահիր Բալջըօղլուն էլ ճարտարապետ է, որը երկար տարիներ եղել է Սաքիփ Սաբանջիի և Istanbul Modern թանգարանների տնօրեն։ Թոռը՝ Ջան Բալջըօղլուն, ՄԱԿ-ի պատվիրակների անկախ միության հիմնադիր նախագահն է։

## Տես նաև
* Հայկական ռազմաքաղաքական կազմակերպությունների կողմից սպանված թուրք դիվանագետների ցանկ

## Ծանոթագրություններ

## Աղբյուրներ
*
*

Կատեգորիա:Թուրք դիվանագետներ
Կատեգորիա:Սպանված թուրք դիվանագետներ
Ալոգիներ

**Ալոգիներ** կամ **ալոգիացիներ** (   *ժխտական նախածանց* +  - *բառ* ; ), քրիստոնեական աղանդ, տարածված հատկապես Փոքր Ասիայում և Հռոմում 2-րդ դարի վերջին, որը Հիսուս Քրիստոսին տեսնում էր որպես հասարակ մարդ, որին իր հոգևոր կատարելության պատճառով անվանում էին Աստծո Որդի։ 

Այս տեսակետի արդյունքում տվյալ խումբը չճանաչեց Հովհաննեսի Ավետարանը, որտեղ Քրիստոսը կոչվում է հավերժական աստվածային «Լոգոս»։ Ավետարանի հետ մեկտեղ ալոգիացիները մերժում էին նաև Հովհաննեսին վերագրվող այլ աշխատություններ, հատկապես Հայտնությունը, դրանք ենթարկելով ոչ այնքան դոգմատիկ, որքան տրամաբանական քննադատության և մատնացույց անելով դրանցում եղող տարբեր «անհամապատասխանություններ»։ Այսպիսով, նրանք Նոր Կտակարանի աստվածաշնչյան քննադատության վաղ ներկայացուցիչներն էին։

Ալոգի անունն ունի կրկնակի իմաստ. այն ցույց է տալիս աստվածային լոգոսի ուսմունքի մերժումը և այն պնդումը, որ դրա հետևորդները զուրկ են առողջ բանականությունից։

## Ծագում
Ալոգիացիներն առաջացել են հավանականաբար 170-200 թվականներին, երրորդ դարի մոտ ծաղկում ապրել։ Մեծ հավանականությամբ նրանց առաջնորդներից կամ գաղափարախոսության հիմնադիրներից մեկը հանդիսացել է Գայոս Հռոմեացին՝ Հռոմի եկեղեցու երեց, որը մոտ 202 թվականին վիճաբանություն ունեցավ, որում ժխտեց  Հովհաննես առաքյալի հեղինակությունը նույնանուն Ավետարանի և Հայտնության գրքի հետ կապված, դրանց իրական հեղինակ համարելով որպես հերետիկոս ճանաչված Կերինթոսին։

Դրանից հետո Հիպողիտոս Հռոմեացին աշխատություն գրեց նրա դեմ, որում բերեց բազմաթիվ հակափաստարկներ նրա տեսությանը։
[մինի|[Օգոստինոս Երանելի|Օգոստինոսը ալոգիների հերետիկոսության մասին իր «De Haeresibus ad Quodvultdeum Liber Unus» (« Քվոդվուլտդեուսի հերետիկոսությունների մասին մեկ գրքում») աշխատության մեջ:]]

## Տես նաև
*Գայիոսն Հռոմեացի
*Հիպողիտոս
*Փոքր Ասիա

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ

•The Alogi Series: Epiphanius’s Panarion Part 2 (անգլ.)
Jumpman

**«Jumpman»**, երգ, որ ձայնագրել է կանադացի ռեփեր և կոմպոզիտոր Դրեյքն ամերիկացի ռեփեր Ֆյուչերի հետ իրենց «*[[What a Time to Be Alive]]*» համատեղ ստուդիական ալբոմ-միքսթեյփից, որը թողարկվել է 2016 թվականի հունիսի 7-ին որպես չորրորդ սինգլ A1, Cash Money, Epic, Freebandz, Republic և Young Money լեյբլներում  Երգը գրել են Aubrey Graham-ը, Nayvadius Wilburn-ը, Leland Wayne-ը, որպես պրոդյուսեր հանդես է եկել Metro Boomin-ը։  Սինգլը զբաղեցրել է 12-րդ հորիզոնականը ԱՄՆ հիթ-շքերթում (Billboard Hot 100) և ընդգրկվել է լավագույնների մի քանի ցանկում (այդ թվում՝ ԱՄՆ Rhythmic Billboard հիթ-շքերթի թիվ 1-ը)։  Սինգլի տպաքանակը ԱՄՆ-ում գերազանցել է 3 միլիոն օրինակը և այն ստացել է եռակի պլատինե կարգավիճակ։

## Կոմերցիոն հաջողություն
«Jumpman»-ը հասել Է բրիտանական հիթ-շքերթի 58-րդ հորիզոնականին։  Երգը Billboard Hot 100-ում զբաղեցրել է 12-րդ հորիզոնականը։  Այն նաև հասել է ԱՄՆ Rhythmic Billboard հիթ-շքերթի 1-ին և Hot R&B/Hip-Hop Songs հիթ-շքերթի երրորդ հորիզոնականներին։  ԱՄՆ-ում սինգլի տպաքանակը գերազանցել է 3 միլիոն օրինակը և այն ստացել է եռակի  պլատինե կարգավիճակ։ 2016 թվականի մարտին ԱՄՆ-ում տպաքանակը գերազանցել է 824 000 օրինակը։

## Արձագանքներ
Երգը դրական արձագանքներ է ստացել, այդ թվում՝ Spin ամսագրի կողմից։

Ներառվել  է ԱՄՆ-ի 2016 թվականի լավագույն սինգլների վերջնական ցուցակում՝ ըստ Billboard-ի (հորիզոնական № 37)։

## Հիթ-շքերթներ

### Շաբաթական հիթ-շքերթներ

### Տարեկան հիթ-շքերթներ

## Հավաստագրումներ

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* 

Կատեգորիա:Future երգեր
Կատեգորիա:Դրեյքի երգեր
Daisies (երգ, Ջասթին Բիբեր)

**«Daisies»**, կանադացի երգիչ Ջասթին Բիբերի երգը։ Այն թողարկվել է 2025 թվականի հուլիսի 11-ին որպես նրա «Swag» յոթերորդ ստուդիական ալբոմի առաջատար սինգլ։  Այս այլընտրանքային փոփ կոմպոզիցիան նվիրված է Բիբերի հարաբերություններին իր կնոջ՝ Հեյլի Բիբերի հետ: Այն օգտագործում է պարզ Lo-Fi գործիքային մշակում և անդրադառնում է հարաբերությունների անապահովության և լրջության թեմաներին: Երգը արժանացել է քննադատների բարձր գնահատականին իր ճշմարտացիության համար։

## Կոմպոզիցիա
«Daisies»-ը նկարագրվել է որպես այլընտրանքային փոփ-թրեք, որում առկա են lo-fi-էլեկտրական կիթառ, հարվածային գործիքներ և «դու-վոպ ոճի ակորդների վինտաժային հաջորդականություն»։  Երգչի ֆիրմային ոճը՝ «քաղցր և հարթ R&B», հավասարակշռված է «հևացող կիթառով և ջախջախիչ հարվածային գործիքներով»։  Երգը, որը ներծծված է «կրակոտ» տրամադրությամբ, ոգեշնչված է Բիբերի անձնական կյանքից և դրան ուղեկցող բարդույթներից։  «Daisies»-ն ուսումնասիրում է Բիբերի և նրա կնոջ՝ Հեյլի Բիբերի հարաբերությունների պատմությունը և ընդգծում երգչի նվիրվածությունը նրան: Նա խորհում է բաժանման մեջ անցկացրած ժամանակի և այն դժվարությունների մասին, որոնց բախվել են միասին, ինչպես նաև ընդունում է այն դժվարությունները, որոնց բախվել են։ Երգիչը երբեմն անվստահություն և կասկած է զգում իր սիրո մեջ, բայց հավատարիմ է մնում դժվարությունները հաղթահարելու իր ձգտմանը՝ ի վերջո ձեռք բերելով պարզություն և ձգտում վերամիավորվել իր երկրորդ կեսի հետ։

## Արձագանքներ
Գնահատելով ալբոմի բոլոր երգերը՝ Billboard-ից Լինդսի Հավենսը առաջին տեղում է դրել «Daisies»-ը՝ նշելով, որ այն ունկնդրին տեղափոխում է «ինտիմ» միջավայր, որտեղ երգը կարող էր ձայնագրվել, «փոքր, հարմարավետ և, հավանաբար, մշուշոտ տեղ»։  Հևենսի խոսքով՝ Բիբերը երբեք «այդքան իրատեսական չի հնչել»։ Laut.de-ից Յանիկ Գելց երգը անվանել է բացարձակ «լավագույն թրեք» իր «ֆոլկ և օրգանական» հնչողության և «գրավիչ» կառուցվածքի համար՝ համեմատելով այն Fleetwood Mac-ի երաժշտության հետ։  Երգի թողարկումից հետո Բիբերի նախկին մենեջեր Սկուտեր Բրաունը «Daisies»-ն անվանել է իր սիրելի երգը ալբոմում։

## Կոմերցիոն հաջողություն
Երգը ամերիկյան Billboard Hot-100 հիթ-շքերթում զբաղեցրել է երկրորդ հորիզոնականը՝ դառնալով Բիբերի 27-րդ հիթը Թոփ-10-ում։  Այն նաև առաջին հորիզոնականում է հայտնվել Streaming Songs-ում (նրա 7-րդ չարթոփերը)։  «Daisies»-ը Բիբերին բերել է 43-րդ տեղ Hot 100 Թոփ-20-ում (8-րդ արդյունքը The Beatles-ի և Ռիհաննայի հետ) և 58-րդ տեղ թոփ-40-ում։

## Հիթ-շքերթներ

### Շաբաթական հիթ-շքերթներ

### Ամսական հիթ-շքերթներ

## Հավաստագրումներ

## Թողարկման պատմություն

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* 

Կատեգորիա:Ջասթին Բիբերի երգեր
Փիլաստրիոս

**Փիլաստրիոս** (), Բրեշիայի եպիսկոպոս, 381 թվականի Ակվիլեայի ժողովի մասնակից։ Օգուստինոս Երանելին իր նամակներից մեկում նշում է, որ հանդիպել է նրան  Միլանում մոտ 383 թվականին։ 

## Կենսագրություն
Փիլատրիոսը ծնվել է մոտ 330 թվականին և ձեռնադրվել 30 տարեկանում 
Նրա հաջորդ Գաուդենտիոսի աշխատությունների մեջ պահպանվել է մի քարոզ, որն ենթադրաբար կարդացվել է Փիլաստրիոսի մահվան 14-րդ տարելիցին։ Այնտեղ Գաուդենտիոսը Փիլաստրիոսին համեմատում է Աբրահամի հետ, քանի որ Աբրահամի նման Փիլատրիոսը նույնպես թողել է իր հարազատ տունն ու ընտանիքը և նվիրվել կրոնական կյանքին։

Դրանից հետո նա դարձավ քահանա և ճանապարհորդեց ամբողջ Հռոմեական աշխարհով մեկ  ( ) և քարոզում էր հեթանոսների, հրեաների և հատկապես արիոսականներին շրջանում։ Արդյունքում նա ստիպված էր իր մարմնի վրա կրել իրեն մտրակով ծեծած արիոսականների թողած վերքերը։ Միլանում նա արիոսական եպիսկոպոս Ավքսենտիոսի ընդդիմախոսն  էր։ Հռոմում նա հրապարակային և առանձին բանավեճերի մեջ էր մտնում հերետիկոսների հետ և նրանցից շատերին դարձի էր բերում։ Նրա ճամփորդություններն ավարտվեցին Բրեշիայի եպիսկոպոս ընտրվելով։ Փիլաստրիոսի մասունքները այժմ գտնվում են Բրեշիայի Հին տաճարի դամբարանում։

## Աշխատություններ
Մոտ 384 թվականին Փիլաստրիոսը կազմեց հերետիկոսությունների կատալոգ,  — «Հերձվածողությունների գիրք» (նկարագրված է 156 «հերձվածողություն»). Փիլատրիոսը մահացել է մինչև 387 թվականը։

Ռ. Լիպսիուսը պարզել է, որ Նոետուսից առաջ եղած հերետիկոսությունները նկարագրելու համար Փիլաստրիոսը իր «Հերետիկոսությունների գրքում» օգտագործել է նույն աղբյուրը, ինչ «Պանարիոնի» հեղինակը, այսինքն՝ կորած «Հիղոլիտոսի սինտագման»։ Այս երկու աշխատությունների և Կեղծ-Տերտուղիանոսի «Adversus Omnes Haereses»-ի՝ «Բոլոր հերետիկոսությունների դեմ» աշխատության օգնությամբ հնարավոր է բավարար չափով վերականգնել Հիպողիտոս Հռոմեացու այս կորած տրակտատը։ Փիլաստրիոսի մեկնաբանությունները միշտ չէ, որ համընկնում են այլ հերետիկոսաբանների կարծիքների հետ։ Փիլաստրիոսի աշխատությունները հրատարակվել են «Լատինական հայրաբանություն» աշխատության 12-րդ հատորում։

## Տես նաև
*Հայրաբանություն
*Պրեմիլենարիզմ

## Ծանոթագրություններ
ՆԱՍԱ/ԻՄՎԿ արտագալակտիկական տվյալների բազա

**ՆԱՍԱ/ԻՄՎԿ արտագալակտիկական տվյալների** **բազա** ()**,** առցանց աստղագիտական տվյալների բազա է, որը նախատեսված է աստղագետների համար։ Այն հավաքագրում և խաչաձև համադրում է արտագալակտիկական օբյեկտների (օրինակ՝ գալակտիկաներ, քվազարներ, ռադիո, ռենտգեն և ինֆրակարմիր աղբյուրներ) վերաբերյալ տվյալներ։ NED-ը ստեղծվել է 1980-ականների վերջում Փասադենայի երկու աստղագետների՝ Ջորջ Հելուի և Բարի Ֆ. Մադորի կողմից։ Այն ֆինանսավորվում է ՆԱՍԱ-ի կողմից և գործում է Ինֆրակարմիր տվյալների մշակման և վերլուծության կենտրոնի (ԻՄՎԿ) կողմից, որը տեղակայված է Կալիֆոռնիայի տեխնոլոգիական ինստիտուտի (Caltech) տարածքում՝ ՆԱՍԱ-ի պայմանագրով։

NED-ի հիմքում արտագալակտիկական օբյեկտների հիմնական ցուցակն է, որի համար սահմանվել են տարբեր անվանումների միջև համապատասխանություններ, հնարավորինս ճշգրիտ դիրքեր և կարմիր տեղաշարժեր։ Բացի այդ, հավաքագրվել են հիմնարար տվյալներ։ Յուրաքանչյուր օբյեկտի վերաբերյալ հավաքագրվել են գիտական հղումներ, պահպանվում են թեմային վերաբերող ամփոփագրեր։ Լուսաչափական, դիրքային և կարմիր շեղման մանրամասն տվյալները վերցված են ինչպես խոշոր տվյալների բազաներից, այնպես էլ գիտական գրականությունից։

NED-ը ներառում է նաև պատկերներ 2 միկրոն ամբողջ երկնքի հետազոտությունից (), գիտական գրականությունից, ինչպես նաև թվայնացված երկնքի հետազոտությունից ():

2024 թվականի մարտի դրությամբ՝

* NED-ում ընդգրկված է 206 միլիոն տարբեր աստղագիտական մարմիններ,
* 232 միլիոն խաչաձև նույնականացում՝ տարբեր ալիքային երկարությունների միջև,
* 5 միլիոն օբյեկտի կարմիր շեղում,
* 1.9 միլիարդ լուսաչափական տվյալ,
* 609 միլիոն տրամագծային չափում,
* 71 հազար կարմիր տեղաշարժից անկախ հեռավորություն ավելի քան 15 հազար գալակտիկայի համար,
* 310 հազար մանրամասն դասակարգում 230 հազար օբյեկտի համար,
* 2.6 միլիոն պատկեր, քարտեզ և արտաքին հղում,
* ինչպես նաև 65 հազար գիտական հոդվածի, գրության և ամփոփագրի հղում։

## Տես նաև
* SIMBAD (տվյալների բազա)) - Ֆրանսիայի Ստրասբուրգ քաղաքի աստղագիտական տվյալների կենտրոնի կողմից աջակցվող գալակտիկական օբյեկտների տեղեկատվության շտեմարան
* ՆԱՍԱ-ի մոլորակային տեղեկատվական համակարգ - Արեգակնային համակարգի օբյեկտների տվյալների շտեմարան, որը նույնպես աջակցվում է Ռեակտիվ շարժման լաբորատորիայի կողմից:
* ՆԱՍԱ-ի Աստղաֆիզիկական տեղեկատվական համակարգ
* Bibcode

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* NED

Կատեգորիա:ԱՄՆ-ի կայքեր
Կատեգորիա:Աստղագիտական կատալոգներ
Կատեգորիա:Աստղագիտություն
Կատեգորիա:Գիտական կայքեր
Կատեգորիա:ՆԱՍԱ
Կատեգորիա:Տվյալների բազաներ
Որպես ծաղիկն է անխոս գունատվում

**«Որպես ծաղիկն է անխոս գունատվում»**, հայ բանաստեղծ Վահան Տերյանի բանաստեղծություններից։

## Պատմություն
«*Որպես* *ծաղիկն է անխոս գունատվում*» բանաստեղծությունը հեղինակը գրել է 1905 թվականին։ Առաջին անգամ տպագրվել է 1908 թվականին «Երկրի ձայնը» շաբաթաթերթի հունիսի 1-ի համարում (№ 19, էջ 5)՝ «*Երբեք չեմ բանա սրտիս դուռը փակ*» վերնագրով։

«Մթնշաղի անուրջներ» շարքի մաս է կազմում։

## Տարբերություններ

#### «Երկրի ձայնում»

#### «Մթնշաղի անուրջներում»
4-րդ և 7-րդ տողերը ինչպես «Երկրի ձայնում»։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:1905 գրականությունում
Կատեգորիա:Վահան Տերյանի բանաստեղծություններ
Սովորական զարդօձ

մինի|250փքս|Սովորական սահող զարդօձ
**Սովորական զարդօձ** (C), իժերի ընտանիքին պատկանող թույլ թույն ունեցող օձերի տեսակ է։

### Անվան ստուգաբանություն
Տեսակի անվանումը՝ () թարգմանաբար նշանակում է «զարդարված», ինչը վերաբերում է զարդանախշ գույնին։

### Արտաքին տեսք
Զարդօձի մարմնի ընդհանուր երկարությունը հասնում է 100-ից 130 սմ։ Գլուխը կողքերից սեղմված է, հստակ տարանջատված է մարմնից։

Մարմինը նեղ է, բարակ, պոչը՝ բավականին երկար։ Տարբերում է մոտիկ ազգակիցից Դրախտային զարդօձից՝ ()-ից իր ավելի մեծ չափերով և մեջքի ու կողերի վրայի սուր կատարով թեփուկներով։

Գունավորումը՝ կանաչավուն երանգի է, սակայն մեջքի թեփերի եզրերն ու դրանց միջակայքում գտնվող մաշկը՝ սև է։ Փորի և շրթունքների վահանիկները բաց դեղին են։ Գլխի վրա կան սև և բաց գծերի ու բծերի նախշեր։ Երբեմն գծերը կարող են լինել դեղին կամ նարնջագույն։
ձախից|մինի|Զարդօձի գեղեցիկ գույնը

### Բնակության միջավայր
Նախընտրում է տարաբնույթ կենսաբազմազանություն ընդգրկող միջավայրեր։ Հաճախ հանդիպում է մարդու բնակավայրերի մոտ, այգիներում, առաջինային և երկրորդային արևադարձային անտառների եզրերին։ Ակտիվ է ցերեկը։ Սնվում է մողեսներով, գորտերով և երբեմն՝ փոքր կաթնասուններով։
Ունի սահող թռչելու ունակություն։ Սովորական զարդօձը և թռչող վիշապը () հիանալի օրինակներ են զուգահեռ էվոլյուցիայի, երբ որսն ուսուցանում է թռչել, և որսորդն էլ՝ կրկնում է նույնությամբ։
Տարածված է Չինաստանում, Հնդկաստանում, Շրի Լանկայում, Մյանմայում, Թաիլանդում, Մալայզիայի արևմտյան հատվածում, Լաոսում, Կամբոջայում, Վիետնամում, Ինդոնեզիայում և Ֆիլիպիններում։

### Բազմացում
Ձվածին օձ է։ Էգը դնում է 6–12 ձու։ Ինկուբացիոն շրջանը տևում է մոտ 3 ամիս։ Ձագերը ձվից դուրս են գալիս 11–15 սմ երկարությամբ։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Թունավոր օձեր
Կատեգորիա:Սողուններ
Կատեգորիա:Օձեր
Անհայտ ստրուկի արձան

**Le Marron Inconnu de Port-au-Prince** (համառոտ՝ *Le Marron Inconnu*,  «»), նաև հայտնի որպես «Neg Marron» կամ «Nèg Mawon» (հայիթիերեն՝ «Մարոն Մարդ»), բրոնզե արձան՝ փախուստի դիմած ստրուկի կերպարով, որը կոչվում է «մարոն»։ Այն գտնվում է Հայիթիի մայրաքաղաք Պորտ-օ-Պրենսի կենտրոնում։ 

Արձանը քանդակել է հայիթիացի ճարտարապետ Ալբերտ Մանգոնեսը 1967 թվականի սեպտեմբերի 22-ին։ Արձանը համարվում է սևամորթների ազատագրության խորհրդանիշ, հատկապես հիշատակելով այն մարտական կանչը, որը դարձել է Հայիթիի հեղափոխության և ստրկության չեղարկման շարժիչ ուժը։ 

Արձանը տեղադրել են Հայիթիի Ազգային պալատի դիմաց, և այն երկրում ազատության պայքարի ամենահանրահայտ խորհրդանիշն է։ Այս արձանը միայն արվեստի գլուխգորխոց չէ, այլև տխուր պատմության և համառ դիմադրության խորհրդանիշ, որը չի մոռանում այն բոլոր մարդկանց մասին, ովքեր պայքարել են ստրկության դեմ։

## Նկարագրություն
Մանգոնեսն ավարտել է արձանը 1967 թվականի սեպտեմբերի 22-ին։ Այն ունի 3.60 մետր երկարություն և 2.40 մետր բարձրություն։ Արձանը պատրաստված է բրոնզից և ներկայացնում է թախծոտ, գրեթե մերկ, սևամորթ մարդու կերպար։ Նա հենված է մեկ ծնկի վրա, մարմինը՝ թեքված, մյուս ոտքը ձգված է ետ, իսկ ձախ կոճի վրա կոտրված շղթա է։ Նա ձախ ձեռքով մի ծովախեցգետին է բռնել շրթունքների մոտ՝ վեր բարձրացրած գլխով, այն փչելու համար, իսկ մյուս ձեռքը՝ մաչետե բռնած, գտնվում է աջ կոճի կողքին՝ հողի վրա։

Մանգոնեսն ընտրել է Երուսաղեմի Աստվածաշնչից Մակաբեացիների 1-ին գրքի 14:3-9 հատվածը՝ երկու բետոնե պանելներից մեկի վրա պղնձե տառերով փորագրելու համար, որոնք պաշտպանում են «ազատության հավիտենական կրակը» արձանի շուրջը գտնվող հրապարակում։

## Ճանաչված կիրառում
1989 թվականին ՄԱԿ-ն ընդունեց արձանը որպես կենտրոնական պատկերանշան՝ համաշխարհային փոստային թղթերից մեկի վրա, որն արտացոլում է «Կենսագրական իրավունքների համաշխարհային հռչակագրի» 4-րդ հոդվածը, որը հռչակում է. «Ոչ ոք չի կարող լինել ստրկության մեջ. ստրկությունը և ստրուկների վաճառքը պետք է արգելվեն իրենց բոլոր ձևերով»:

## Պատկերներ

Պատկեր:Le Marron Inconnu, detail 2009.jpg
Պատկեր:Le Marron Inconnu - April 2018 front 2.jpg
Պատկեր:Le Marron Inconnu - April 2018 front 1.jpg
Պատկեր:Le Marron Inconnu - April 2018 side.jpg


## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ

Կատեգորիա:1967 կառուցումն ավարտված շենքեր և կառույցներ
Կատեգորիա:1967 քանդակներ
Կատեգորիա:Ազատության խորհրդանիշներ
Կատեգորիա:Ար դեկո ճարտարապետություն
Կատեգորիա:Բրոնզե արձաններ
Կատեգորիա:Հայիթիի պետական խորհրդանիշեր
Կատեգորիա:Հուշարձաններ այբբենական կարգով
Կատեգորիա:Հսկայական արձաններ
Ահմեդ Ալբաշիր

**Ահմեդ Ալբաշիր** (․ ), իրաքցի կատակերգու, լրագրող և ռեժիսոր, *«Ալբաշիրի շոու»* ամենշաբաթյա քաղաքական երգիծական շոուի ստեղծող և վարող։ Նա «Գլոբալ ազդեցության հետազոտական կենտրոն»-ի կողմից հռչակվել է արաբական աշխարհի քսան ամենաազդեցիկ մարդկանցից մեկը։

## Կյանքի վաղ շրջան
Ալբաշիրը ծնվել ու մեծացել է Իրաքի Ռամադի քաղաքում։ Իրաքյան պատերազմի ժամանակ կորցրել է ընտանիքի մի քանի անդամների, այդ թվում՝ եղբորն ու հորը, ինքն էլ 2005 թվականին առևանգվել ու խոշտանգվել է աշխարհազորայինների կողմից։ Ալբաշիրը լրագրողի որակավորում է ստացել Բաղդադի Նահրեյն համալսարանում, այնուհետև աշխատանքի է անցել Իրաքի պետական հեռուստատեսությունում։

## Կարիերա
Ալբաշիրը ութ տարի՝ մինչև 2011 թվականը  աշխատել է Իրաքի պետական լրատվական ալիքներում՝ որպես քաղաքական թղթակից։

2012 թվականին, Հորդանան տեղափոխվելուց հետո, հիմնադրել է իր սեփական մեդիա ընկերությունը՝ «Լագաշը», որը 2014 թվականին սկսել է հեռարձակել «*Ալբաշիրի շոուն»*։ 1999-ից 2015 թվականներին ամերիկացի լրագրող Ջոն Ստյուարտի վարած ամերիկյան քաղաքական երգիծական *«The Daily Show»* շոուի զգալի ազդեցությամբ՝ «*Ալբաշիրի շոուն»* ծաղրում էր իրաքյան քաղաքական իրողությունները, այդ թվում՝ շարունակվող կոռուպցիան, աղանդավորությունը, ծայրահեղականությունը, ահաբեկչությունը։ 2015 թվականին շոուն արդեն ուներ 19 միլիոնանոց լսարան, որը կազմում էր Իրաքի ընդհանուր բնակչության կեսից ավելին։ Շոուն, Իրաքի կապի և լրատվամիջոցների հանձնաժողովի սպառնալիքների պատճառով, իր պրեմիերայից ի վեր բազմիցս փոխել է ալիքները և ներկայումս հեռարձակվում է Իրաքից դուրս՝ Deutsche Welle- ի արաբերեն ալիքով, ինչպես նաև YouTube- ով, որտեղ շոուն 2021 թվականի դրությամբ հավաքել է ավելի քան հինգ միլիոն բաժանորդ։ Մասնագետներն ընդգծում են, որ *«Ալբաշիրի շոուն»*  կարևոր դեր է խաղացել 2019-2021 թվականներին Իրաքում տեղի ունեցած հակակառավարական բողոքի ցույցերում։

2019 թվականին Ալբաշիրը Եյլի համալսարանում ստացել է Մորիս Ռ. Գրինբերգի անվան միջազգային կրթաթոշակ։

Այդ նույն տարում նա 2019 թվականին հայտնվել է Netflix-ի «Լարի Չարլզի կատակերգության վտանգավոր աշխարհը» վավերագրական սերիալում։

2020 թվականին Ալբաշիրը նկարահանվել է քննադատների բարձր գնահատականին արժանացած *«Մի անգամ Իրաքում»* վավերագրական սերիալում։

## Անձնական կյանք
2011 թվականին, ինքնասպան-ահաբեկչի կողմից իրականացված պայթյունի հետևանքով վիրավորվելուց հետո, Ալբաշիրը տեղափոխվել է Հորդանանի մայրաքաղաք Ամման, որտեղ բնակվել է մինչև 2019 թվականը։

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Media related to Ahmed Albasheer at Wikimedia Commons
* 
* Ahmed Albasheer in YouTube

Կատեգորիա:1984 ծնունդներ
Կատեգորիա:21-րդ դարի լրագրողներ
Կատեգորիա:Ակտիվիստներ
Կատեգորիա:Ապրող անձինք
Կատեգորիա:Ասիացի լրագրողներ
Կատեգորիա:Արաբ լրագրողներ
Կատեգորիա:Լրագրողներ այբբենական կարգով
Կատեգորիա:Խոսքի ազատություն
Մորֆոլոգիական ազատություն

մինի|248x248փքս|Պրոմեթևսի քանդակը Ռոքֆելլեր հրապարակում։ Մանհեթեն, Նյու Յորք, ԱՄՆ
**Մորֆոլոգիական ազատություն** (), քաղաքացիական իրավունք, որի համաձայն անձը կարող է իր ցանկությամբ պահպանել կամ փոփոխության ենթարկել սեփական մարմինը, տեղեկացված լինելով և կամավոր համաձայնությամբ դիմելով բժշկական թերապևտիկ կամ օժանդակ տեխնոլոգիաների։

Այս տերմինը ստեղծել է տրանսհումանիստ Մաքս Մորն իր 1993 թվականի «Տեխնոլոգիական ինքնափոխակերպում․ Անձնական էքստրոպիայի ընդլայնումը» հոդվածում, որտեղ այն սահմանել է որպես «մարմնի ձևը՝ կամքի համաձայն փոխելու ունակություն՝ կիրառելով այնպիսի տեխնոլոգիաներ, ինչպիսիք են վիրաբուժությունը, գենետիկ ինժեներիան, նանոտեխնոլոգիաները կամ գիտակցությունը թվայնացնելը»: Հետագայում այդ տերմինը կիրառել է գիտական բանավիճող և ապագայաբան Անդերս Սանդբերգը՝ այն բնութագրելով որպես «անձի մարմնին վերաբերող իրավունքի ընդլայնում, ոչ միայն ինքնատիրության, այլև ինքն իրեն՝ ցանկալի ձևով փոխելու իրավունքի տեսքով»:

Մասաչուսեթսում գործող "Freedom of Form Foundation" բարեգործական կազմակերպությունը հիմնադրվել է 2018 թվականին՝ նպատակ ունենալով պաշտպանել և ֆինանսավորել այն գիտական հետազոտությունները, որոնք նպաստում են մորֆոլոգիական ազատության առաջխաղացմանը, այդ ազատության իրագործման համար անհրաժեշտ գործիքների մշակմանը, ինչպես նաև դրա՝ հասարակության լայն շրջանակներում ընդունելի դարձնելուն։

## Քաղաքականություն
Ըստ տեխնոկրիտիկ Դեյլ Քերիկոյի՝ մորֆոլոգիական ազատության քաղաքականությունը ենթադրում է հանձնառություն՝ հնարավորինս լայն տեսականիով ցանկալի մորֆոլոգիաների (մարմնական ձևերի) և կենսակերպերի արժեքի, դիրքի և հասարակական ընկալման նկատմամբ։ Ավելի կոնկրետ՝ մորֆոլոգիական ազատությունը ազատական պլյուրալիզմի, աշխարհականության, առաջադիմական կոսմոպոլիտիզմի և հետմարդկային բազմամշակութայնության արտահայտչությունն է, որը կիրառվում է ավանդական թերապևտիկ բժշկությունից դեպի կամավոր ինքնորոշման գաղափար՝ գենետիկ, պրոթեզային և կոգնիտիվ փոփոխությունների միջոցով՝ ընթացիկ և առաջիկա բարեփոխումների համատեքստում։

## Կրոն
Ըստ հեղինակներ Քելվին Մերսերի և Թրեյսի Ջ․ Թրոթենի՝ գոյություն ունի լարվածություն կրոնի և տրանսհումանիստների միջև՝ մասնավորապես Աբրահամյան կրոնների համատեքստում՝ մորֆոլոգիական ազատության հարցում։ Թեև կրոններն ընդհանուր առմամբ ընդունում են մարդկանց բուժելու և նրանց առողջական վիճակը բարելավելու անհրաժեշտությունը՝ բժշկական տեսանկյունից, այնուամենայնիվ նրանք սովորաբար զերծ են մնում մարմնի ամբողջական փոփոխման խթանումից, քանի որ այն դիտարկում են որպես ի վերջո Աստծուն պատկանող։

## Տես նաև

* Ինքնավարություն
*Մարմնական անձեռնմխելիություն
*Ճանաչողական ազատություն
*Իմ մարմինն իմ ընտրությունն է
*Վերարտադրողական իրավունքներ
*Ինքնատիրություն

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
*  
*  

Կատեգորիա:Բիոէթիկա
Կատեգորիա:Մարդու իրավունքներ
Կատեգորիա:Մարմնի ձևափոխում
Կատեգորիա:Սոցիալական փիլիսոփայություն
Կատեգորիա:Տրանսհումանիզմ
Հանրապետության արձան

**Հանրապետության արձան** (), 7,3 մետր բարձրությամբ ոսկեզօծ բրոնզե քանդակ Չիկագոյի Ջեքսոն Պարկ զբոսայգում (ԱՄՆ, Իլինոյս)։ Հեղինակն է Դանիել Չեստեր Ֆրենչը։ Արձանի հիմքում հսկայական բնօրինակ այն արձանն է, որը 1893 թվականին Չիկագոյի համաշխարհային ցուցահանդեսի կենտրոնական զարդն էր։ Այդ արձանը պատրաստված էր ժամանակավոր նյութերից և ոչնչացվել էր ցուցահանդեսից հետո։ Նույն հեղինակի քանդակած ավելի փոքր չափի կրկնօրինակը 1918 թվականին տեղադրվել էր ցուցահանդեսի 25-ամյակի և Իլինոյսի պետականության հարյուրամյակի կապակցությամբ։ Նոր արձանը գտնվում է զբոսայգու հարավային մասում՝ Իսթ Հեյսի և Սաութ Ռիչարդս Դրայվի խաչմերուկում՝ գոլֆի դաշտի հարևանությամբ, մոտավորապես այնտեղ, որտեղ ժամանակին գտնվել են ցուցահանդեսի վարչական շենքը և էլեկտրակայանի շենքը։

## Պատմություն
Արձանը ֆինանսավորել է Բենջամին Ֆերգյուսոնի հիմնադրամը, որը Ֆրենչին պատվիրել է ձուլել 1893 թվականի ցուցահանդեսի տարածքում եղած 20-մետրանոց բնօրինակ արձանի այս կրկնօրինակը։ «Գիբսոնյան աղջիկ» Միննի Քլարկը և Էդիթ Մինթըռն Սթոքսը Ֆրենչի համար ծառայել են որպես բնօրինակ արձանի բնորդուհիներ։ Լինքոլնի հուշահամալիրի ճարտարապետ Հենրի Բեքոնը նախագծել է կրկնօրինակի պատվանդանը։
[մինի|285x285փքս|[Դանիել Ֆրենչ|Դանիել Չեստեր Ֆրենչի Հանրապետության արձանի բնօրինակը 1893 թվականին Չիկագոյում կայացած Համաշխարհային կոլումբիական ցուցահանդեսում, որը տեղադրված էր Մեծ ավազանի դիմաց գտնվող վարչական շենքի առջևում։ Այս տարբերակի գավազանին հագցված էր փռյուգիական գլխարկ]]

## Նկարագրություն
Արձանի ֆիգուրի աջ ձեռքում երկրագունդն է, որի վրա նստած է թևերը բացած արծիվ։ Մյուս ձեռքում գավազան է, որի վրա գրված է «» (), որը մասամբ թաքնված է դափնեպսակի տակ։ Ցուցահանդեսում տեղադրված բնօրինակի գավազանին հագցված էր փռյուգիական գլխարկ։ Այն միայն մասամբ էր ոսկեզօծ (գլխի, պարանոցի և ձեռքերի բաց մաշկի վրա ոսկի չկար), մինչդեռ կրկնօրինակն ամբողջովին ոսկեզօծ է։

## Տեղադրություն
1893 թվականին կառուցված բնօրինակ արձանը կանգնած էր Պատվո դատարանի առջև՝ Մեծ ավազանի ներսում։ Սակայն 1896 թվականի օգոստոսի 28-ին այդ արձանը զբոսայգու հանձնակատարների հրամանով հրդեհվել է։ 

Նոր արձանը կանգնած է ցուցահանդեսի էլեկտրակայանի և վարչական շենքերի միջև ընկած տարածքում (երկուսն էլ քանդվել են ցուցահանդեսից հետո), Իսթ Հեյսի և Սաութ Ռիչարդս Դրայվի խաչմերուկում։ Արձանի երկու լրացուցիչ կրկնօրինակներից մեկը կանգնած է Գլենդելի (Կալիֆոռնիա) Ֆորեսթ Լաուն հուշահամալիրի զբոսայգում։

Չիկագոյի պատմաբանների՝ արձանին տված ոչ պաշտոնական անվանումը «Ոսկե տիկին» է։ 2003 թվականի հունիսի 4-ին այն ճանաչվել է Չիկագոյի տեսարժան վայր։

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:1918 կառուցումն ավարտված շենքեր և կառույցներ
Կատեգորիա:Ազատության խորհրդանիշներ
Կատեգորիա:Չիկագոյի շենքեր և կառույցներ
Ժաննա Լիտվինա

**Ժաննա Լիտվինա** (, ), բելառուս լրագրող և խոսքի ազատության ակտիվիստ, 1995-2015 թվականներին Բելառուսի լրագրողների ասոցիացիայի նախագահ։

## Կենսագրություն
Լիտվինան ծնվել է Մինսկի մերձակայքում՝ Վադապոյ գյուղում։ Նա ուսանել է լրագրություն Բելառուսի պետական համալսարանում։ Ավարտելուց հետո երկար տարիներ աշխատել է որպես երիտասարդական ծրագրերի խմբագիր Բելառուսի պետական հեռուստառադիոկայանում, որտեղ աշխատել է 20 տարի՝ մինչև աշխատանքից հեռացվելը։ Հեռացվելուց հետո Լիտվինան և իր համախոհները ստեղծել ու շահագործել են իրենց անկախ լրատվական և երաժշտական «Radio 101.2» կայանը, բայց այն փակվել է պետական իշխանությունների կողմից 1996 թվականին։ Այս փակումը խթանել է Լիտվինային շարունակելու իր գործունեությունը արտերկրում՝ Լեհաստանում, Բելառուսի կառավարության պատժամիջոցներից և փակման հնարավոր սպառնալիքից խուսափելու նպատակով։

### Լրագրողների բելառուսական ասոցիացիա
Լիտվինան 1995 թվականին համահիմնադրել է Բելառուսի լրագրողների ասոցիացիան։ Ասոցիացիան ստեղծվել է՝ Բելառուսում լրագրողների իրավունքների պաշտպանությունը, խոսքի ազատության աջակցությունը, տեղեկատվության հասանելիությունը ապահովելու և իրավաբանական օգնություն ցուցաբերելու համար, հատկապես այն լրագրողների, ովքեր ենթարկվում էին իշխանությունների կողմից հալածանքի։ 2015 թվականին Լիտվինան հրաժարվեց իր պաշտոնից, և նրան հաջորդեց Անդրեյ Բաստունեցը։

### Մրցանակներ
* 2003 թվականին նա դարձել է «Ոսկե Գրիչ» մրցանակի դափնեկիր: Նա պարգևատրվել է իր լրագրողական գործունեության և «Ալեքսանդր Լուկաշենկոյի կողմից լրատվամիջոցների ճնշմանը դիմադրելու համար ցուցաբերած քաջության» համար:
* 2004 թվականին նա արժանացել է Լուիս Լայոնսի մրցանակին՝ լրագրության մեջ ազնիվ համբավ ունենալու համար։
* 2008 թվականին նա ստացել է Եբերտի հիմնադրամի Մարդու իրավունքների մրցանակը։
* 2011 թվականի հունիսին նա ստացել է Ատլանտյան խորհրդի Ազատության մրցանակը։

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Oslo Freedom Forum

 
Կատեգորիա:1954 ծնունդներ
Կատեգորիա:Անձինք այբբենական կարգով
Կատեգորիա:Ապրող անձինք
Կատեգորիա:Բելառուս կին ակտիվիստներ
Կատեգորիա:Բելառուս հասարակական գործիչներ
Կատեգորիա:Մինսկ քաղաքում ծնվածներ
Կատեգորիա:Օգոստոսի 30 ծնունդներ