20 օր Մարիուպոլում

**«20 օր Մարիուպոլում»** (), Մստիսլավ Չերնով ռեժիսորի կողմից 2023 թվականին նկարահանված ուկրաինական վավերագրական ֆիլմ, ստեղծված Associated Press-ի և Frontline-ի կողմից։ Համաշխարհային պրեմիերան կայացել է 2023 թվականի հունվարի 20-ին «*Sundance*» ամերիկյան անկախ կինոփառատոնին։

Ֆիլմը պատմում է այն 20 օրերի մասին, որոնք Չերնովը անցկացրել է իր գործընկերների հետ պաշարված Մարիուպոլում, Ռուսաստանի  Ուկրաինա ներխուժումից հետո: 2023 թվականի հունվարի 27-ին ֆիլմը «*Sundance*» կինոփառատոնում արժանացել է հանդիսատեսների համակրանքին՝ որպես լավագույն օտարալեզու վավերագրական ֆիլմ: Ուկրաինայի Օսկարի կոմիտեն «20 օր Մարիուպոլում» ֆիլմը առաջադրել է որպես Ուկրաինայի հայտ «Օսկար»-ի 96-րդ մրցանակաբաշխության լավագույն օտարալեզու ֆիլմ անվանակարգում: Ֆիլմը 2023 թվականի սեպտեմբերին ցուցադրվել է ՄԱԿ-ի գլխավոր ասամբլեայի նիստից առաջ: Ֆիլմը արժանացել է «Օսկար» մրցանակի, BAFTA պրեմիայի, Ուկրաինայի «Ոսկե ձիգա» ազգային կինոմրցանակի և Ամերիկայի ռեժիսորների գիլդիայի մրցանակի: Ընդհանուր առմամբ, ֆիլմը ստացել է ավելի քան 20 մրցանակ և 40 անվանակարգ ամբողջ աշխարհում: Ֆիլմը դարձել է պատմության մեջ ամենաբարձր եկամուտ ունեցող ուկրաինական վավերագրական ֆիլմը:

## Սյուժե
Ռուսաստանի կողմից Ուկրաինա ներխուժելուց մեկ ժամ առաջ, «Ասսոշեյթեդ պրես»-ի լրագրողների մի խումբ ժամանել է Մարիուպոլ: 20 օր շարունակ, մինչև մարտի 15-ը, Չերնովը և նրա գործընկերները վավերագրել են քաղաքում տեղի ունեցող ամենը, այդ թվում՝ տեղի բնակիչների հուղարկավորությունը, պաշարումը և քաղաքի ավերումը ռուսական զինված ուժերի կողմից: Չերնովը հանդիպում է մի անօթևան տղամարդու, որը մղում է իր իրերով լի սայլակը, և հրետակոծության ֆոնին հարցնում է նրան, թե ինչպես է նա ուժ գտնում շարունակելու համար: Տղամարդը պատասխանում է. «Իսկ դու ի՞նչ կանեիր: Նրանք կրակում են, իսկ ես քայլում»: Պատերազմի 21-րդ օրը լրագրողները լքեցին Մարիուպոլը մարդասիրական միջանցքով: Ֆիլմի վերջում հայտնվում է տիտր, որտեղ նշվում է, որ քաղաքը 86 օր անց ամբողջությամբ օկուպացվել է Ռուսաստանի կողմից:

## Արտադրություն
մինի|Մստիսլավ Չերնովը «20 օր Մարիուպոլում» ֆիլմի ռեժիսորը, սցենարիստը և օպերատորը։
Ֆիլմի ռեժիսորը, սցենարիստը և նկարահանումները կատարել է հայտնի ուկրաինացի ռազմական թղթակից Մստիսլավ Չերնովը: «20 օր Մարիուպոլում» ֆիլմը Չերնովի ռեժիսորական դեբյուտն է: Լուսանկարիչը Եվգենի Մալոլետկան է: Վասիլիսա Ստեպանենկոն ֆիլմի տեղական պրոդյուսերն է։ Ըստ Չերնովի՝ «քաղաքում նկարահանված կադրերի ոչ ավելի, քան 10%-ն է հրապարակվել», և նա ցանկանում էր, որ «քաղաքի բնակիչների կրած տառապանքները, զանգվածային ավերածությունները դառնան հասանելի աշծարհին և մնան պատմության մեջ»:

## Թողարկում
«20 օր Մարիուպոլում» ֆիլմի համաշխարհային պրեմիերան կայացել է 2023 թվականի հունվարի 20-ին, Պարկ Սիթիի «*Sundance*» կինոփառատոնում: Ֆիլմը կինոփառատոնի շրջանակներում ցուցադրվել է վեց անգամ: Ֆիլմը սահմանափակ ցուցադրություն է ունեցել ԱՄՆ-ում հուլիսի 14-ին: Ֆիլմի պրեմիերան Ուկրաինայի կինոթատրոններում կայացել է օգոստոսի 31-ին: Նախնական ցուցադրությունները կայացել են Կիևում (Bouquet Kyiv Stage 2023 փառատոնին)**** և Լվովում («Լվովի մեդիաֆորում»): Ֆիլմը թողարկվել է «Ազատություն» ռադիոկայանի կողմից ստեղծված Votvot հոսքային հարթակում: Ֆիլմը 2024 թվականի ապրիլի 21-ին թողարկվել է Netflix-ում։

## Ընկալում
Rotten Tomatoes ագրեգատոր կայքում ֆիլմն ունի 100% թարմության վարկանիշ և 8.9/10 գնահատական՝ հիմնվելով 19 քննադատի ​​​​ակնարկների վրա։ Metacritic ագրեգատոր կայքում ֆիլմն ունի 100-ից 80 գնահատական՝ հիմնվելով 8 քննադատի ակնարկների վրա։

-ի Ռենդի Մայերսը ֆիլմն անվանել է «պատմական հաշվետվություն, որը չի խնայում մանրամասները՝ սկսած զանգվածային հուղարկավորություններից մինչև հիվանդանոցներում և այլ վայրերում տեղի ունեցած արյունահեղությունները»: *[[The Hollywood Reporter]]*-ի Ֆրենկ Շեքը ֆիլմի երաժշտությունն անվանել է «սարսափելի» և «չափազանցրած»: *[[Variety]]*-ի Դենիս Հարվին «20 օր Մարիուպոլում» ֆիլմն անվանել է «ոչ գեղարվեստական ​​ֆիլմ» և նշել, որ չնայած ֆիլմը «չունի պարզ սյուժետային գիծ», «ռեժիսորի անմիջական առաջին դեմքից ներկայացվող պատմությունը և պատերազմական հանցագործությունների վերաբերյալ նրա հավաքած ապացույցների ինտենսիվությունը այն դարձնում են գրավիչ»: «IndieWire» կայքի Ադամ Սոլոմոնսը ֆիլմին տվել է B վարկանիշ և գրել, որ «Կրեմլի կողմից Չերնովի զեկույցի լիակատար ժխտումը լավագույն հավանությունն է, որը կարող էր լինել»:

Meduza հրատարակչության անդամ Ելենա Սմոլինան գրել է, որ «ֆիլմը ցույց չի տալիս ավերված քաղաքի ամբողջ պատմությունը», և սա «միայն ուժեղացնում է ֆիլմի սարսափելի ազդեցությունը. մենք հասկանում ենք, որ կադրից այն կողմ շատ ավելին է մնում»։ Ուկրաինական The New Voice of Ukraine պորտալի Վալերի Միրնին Չերնովի աշխատանքն անվանել է «լրագրողական սխրանք»։

*[[Slant Magazine]]* ամսագրի անդամ Դերեկ Սմիթը համարել է, որ ֆիլմը «ժառանգություն է Մարիուպոլի ժողովրդին» և որ այն «միաժամանակ սգում է տասնյակ հազարավոր կյանքերի կորուստը և գովերգում է Մարիուպոլում դեռևս գոյատևելու համար պայքարող մարդկանց կռիվը»։ «Fort Worth Report»-ի Ջո Ֆրայարը ֆիլմն անվանել է «դժվար, բայց կարևոր տեսարան՝ պատերազմից ավերված քաղաքի մասշտաբները հասկանալու և բնակչության, որի ճնշման տակ դիմադրողականությունը ծառայում է որպես անկախության համար նրանց պայքարի վկայություն»։ «Next Best Picture»-ի Էմի Սմիթը համարել է, որ Չերնովը նպատակ չի ունեցել ֆիլմը դարձնել «շքեղ», այլ «ցանկացել է ներկայացնել իրավիճակը այնպես, ինչպես նա տեսել է այդ դժվար 20 օրերի ընթացքում, և հենց դա է այն դարձնում այդքան արդյունավետ որպես վավերագրական ֆիլմ»։

2025 թվականի հունվարի 27-ի դրությամբ ֆիլմը չի ներառվել ռուսական «ԿինոՊոիսկ» ծառայության որոնման արդյունքներում, իսկ անգլալեզու IMDB ծառայությունում այն ստացել է 8.5/10 գնահատական:

### Կոնֆլիկտներ ցուցադրությունների շուրջ
Հոկտեմբերին ֆիլմը նախատեսված էր ցուցադրվել սերբական Beldocs փառատոնում՝ Բելգրադի ծայրամասում գտնվող Լազարևացի մշակութային կենտրոնում: Հոկտեմբերի 10-ին նեոֆաշիստական, ոչ խորհրդարանական Սերբական ռադիկալ կուսակցությունը կոչ է արել չեղարկել «Կիևի ռեժիմի հակառուսական քարոզչական ֆիլմի» ցուցադրությունը, որը «Արևմտյան աշխարհի փորձ է փոխելու սերբ ժողովրդի վերաբերմունքը եղբայրական Ռուսաստանի նկատմամբ»: Հոկտեմբերի 12-ին փառատոնի վարչակազմը չեղարկել է ցուցադրությունը՝ ընդգծելով, որ «Բելդոկսը չի կանգնած այս որոշման ետևում և չի մասնակցել դրա ընդունմանը»:

## Մրցանակներ և անվանակարգեր

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:2023 դրամա ֆիլմեր
Կատեգորիա:2023 ֆիլմեր
Կատեգորիա:Ուկրաինական ֆիլմեր
Կատեգորիա:Ուկրաիներեն ֆիլմեր
Կատեգորիա:Ռազմական ֆիլմեր
Կատեգորիա:Ռուս-ուկրաինական պատերազմ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի ներխուժումն Ուկրաինա (2022)
Կատեգորիա:Վավերագրական ֆիլմեր
Կատեգորիա:Օսկարակիրներ
Կատեգորիա:Ֆիլմեր ըստ պատերազմի