Բեսլանի մայրեր

**Բեսլանի մայրեր** () կամ **Բեսլանի մայրերի կոմիտե** (), ծնողների աջակցության և շահերի խումբ, որոնց երեխաները 2004 թվականի Հյուսիսային Օսիայի Բեսլան քաղաքի դպրոցում տեղի ունեցած ահաբեկչական հարձակման ավելի քան 365 զոհերի թվում էին։ Խումբը ղեկավարում է Սուսաննա Դուդիևան, և 2006 թվականի դրությամբ այն մոտ 200 անդամ ունի։ Մարինա Լիտվինովիչը, որն օգնել է ստեղծել «Մայրերը», վարում է կայքը։

## Պատմություն
«Բեսլանի մայրերը» ստեղծվել է 2005 թվականի փետրվարի 25-ին՝ ահաբեկչական հարձակումից հետո, որպես պատասխան այն բանի, ինչը գնահատվել է որպես ոչ կոմպետենտություն և չափազանց ուժ, որն օգտագործվել է հատուկ ծառայությունների կողմից փրկության փորձի ժամանակ։ Նրանք նաև հետաքննում են Հյուսիսային Օսիայի ղեկավարության, մասնավորապես նախկին նախագահ Ալեքսանդր Ձասոխովի անփութությունն ու կոռուպցիան։ Խումբը պահանջում էր նրա հրաժարականը։

Նրանք կտրուկ քննադատում են Ռուսաստանի նախագահ Վլադիմիր Պուտինին՝ հարձակման հանգամանքները թաքցնելու համար։ «Բեսլանի մայրերի» խոսքով՝ ահաբեկիչները զենք և պաշարներ են օգտագործել, որոնք նախապես տեղադրված են եղել դպրոցում՝ ենթադրելով, որ դա եղել է դպրոցի աշխատակիցների կամ քաղաքային պաշտոնյաների ներքին աշխատանքը։ Իրադարձությունների այս տարբերակը խիստ հակասում է պաշտոնական պատմությանը։ Խումբը հանդիպել է Պուտինի հետ 2005 թվականի սեպտեմբերի 1-ին Մոսկվայում։

2005 թվականին «Բեսլանի մայրերի» շուրջ 30 անդամներ Էլլա Կեսաևայի գլխավորությամբ լքել են խումբը՝ կազմավորելով մեկ այլ խումբ՝ «Բեսլանի ձայն»։

2005 թվականի սեպտեմբերին «Բեսլանի մայրերի» որոշ անդամներ, այդ թվում՝ Դուդիևան, ներքաշվել էին ինքնահռչակ բուժող և հրաշագործ Գրիգորի Գրաբովոյի հետ կապված սկանդալի մեջ, որը խոստացել էր խոշոր գումարի դիմաց վերակենդանացնել նրանց սպանված երեխաներին։ Հետագայում խումբը Գրաբովոյին մեղադրել է խարդախության և խաբեբայության մեջ և հայտարարել, որ իր գործողությունները «Բեսլանի մայրերին» վարկաբեկելու արշավի մի մասն են եղել։ 2006 թվականի ապրիլին Գրաբովոյը պաշտոնապես մեղադրվել է խարդախության մեջ։ Մի խումբ ծնողներ լքել են կազմակերպությունը, ընդ որում նրանցից ոմանք ձևավորել են «Բեսլանի ձայնը»։

2007 թվականի հուլիսին Բեսլանի մայրը դիմել էր ԱԴԾ՝ խնդրելով գաղտնազերծել Բեսլանի տեսա և աուդիոարխիվները՝ հայտարարելով, որ հետաքննության մեջ ոչ մի գաղտնիք չպետք է լինի։ Նրանց խնդրանքն անպատասխան է մնացել։ Նույն ամսին կազմակերպությունը տեսագրություն է հրապարակել, որն ուղարկվել է նրանց վրա անանուն՝ պնդելով, որ այն ապացուցում է, որ ռուս ուժայիններն են սկսել կոտորածը՝ հրթիռակոծելով պաշարված շենքը։ Ֆիլմը, որում, ամենայն հավանականությամբ, մեղադրողները և ռազմական փորձագետները քննարկում էին գրոհայինների ռումբերի պայթյունները և Բեսլանի դպրոցում կառուցվածքային վնասվածքները, գաղտնի էր պահվում գրեթե երեք տարի, մինչև  պաշտոնապես թողարկվելը 2007 թվականի սեպտեմբերի 4-ին։

2007 թվականի սեպտեմբերին Թայմուրազ Չեջեմովը, որը ներկայացնում է խմբի շահերը հարձակման համար ռուս պաշտոնյաներին պատասխանատվության ենթարկելու փորձի ժամանակ, հայտարարել է, որ նա դուրս է եկել գործից իր ընտանիքի մահվան սպառնալիքի պատճառով։

## Հիմնական նպատակներ
* Հավերժացնել ահաբեկչության և լոկալ պատերազմների հետևանքով զոհվածների հիշատակ,
* Աջակցություն Բեսլանում 2004 թվականի սեպտեմբերի 1-3-ը տեղի ունեցած ահաբեկչական հարձակման օբյեկտիվ հետաքննության,
* Ահաբեկչական ակտերից տուժած անձանց սոցիալական պաշտպանություն,
* Հակաահաբեկչական գործունեության քարոզչություն,
* Բարեգործական գործունեություն,
* Աջակցություն Բեսլանի թիվ 1 դպրոցի տեղում հուշահամալիրի կառուցման աշխատանքների կազմակերպման գործում։

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
* Բեսլանի մայրերի կայքէջ 
* Բեսլանի մայրերի կայքէջ (Ռուսերեն)
* Правда Беслана (Բեսլանի ճշմարտություն) (Ռուսերեն)

Կատեգորիա:2005 հիմնադրումներ Ռուսաստանում
Կատեգորիա:2005 հիմնադրված կազմակերպություններ
Կատեգորիա:Բեսլանի ահաբեկչական հարձակում
Կատեգորիա:Ռուսաստանի հասարակական կազմակերպություններ