Փառակա

**Փառակա** (), գյուղ ներկայիս Ադրբեջանական Հանրապետության կազմում գտնվող Նախիջևանի Ինքնավար Հանրապետության Որդուարի շրջանում։

## Փառակայի Սուրբ Շմավոն եկեղեցի

## Փառակայի Սուրբ Հակոբ Հայրապետ վանք
250px|մինի|աջից|Սուրբ Հակոբ Հայրապետ եկեղեցին
Ժամանակը՝ XII-XIII դդ։  - Տեղը՝ գյուղից 1 կմ հյուսիս-արևմուտք, լեռնալանջին կպած բլուրի հարթ վայրում։  - Ճարտարապետը՝ անհայտ։ - Պատվիրատուն, մեկենասը՝ եկեղեցու 1691-1701 թթ վերանորոգման մեկենաս Փառակայի ժողովուրդ և հոգևոր դաս։  - Հորինվածքը՝ քառամույթ գմբեթակիր բազիլիկա։ - Շինանյութը՝ սրբատաշ բազալտ, վարդագույն և սպիտակ քար։ - Վերանորոգումներ՝ 1691-1701 թթ։ - Մուտքը՝ արևմտյան ճակատում։ - Աբսիդը՝ կիսաշրջանաձև։  - Մույթերը՝ խաչաձև։  - Ավանդատները՝ մեկ զույգ, երկհարկանի, թաքստոցներով։ - Գմբեթը՝ քարաշեն (աղյուսե ծածկով), 12 նիստերով։ - Արձանագրություններ՝ արևմտյան հարավային և հյուսիսային ճակատներում։ - Որմնանկարներ՝ չունի։  - Պատկերաքանդակներ՝ գմբեթի առագաստային անցումներում, հարավային ճակատում։  - Զարդաքանդակներ՝ մուտքի և լուսամուտների շուրջը։ - Շրջակայքում՝ եկեղեցու արևմտյան ճակատի առջև եղել է գավիթ-սրահը, հարավային կողմում սեղանատունը և այլ շինությունները, որոնք այժմ ավերակ են։  - Վիճակը՝ կանգուն։

## Փառակայի Սուրբ Ստեփանոս վանք
Ժամանակը՝ XIV-XV դդ։  - Տեղը՝ Փառակայից 1,5 կմ արևմուտք, Փառակա գետակի ձախ ափին։ - Ճարտարապետը՝ անհայտ։  - Պատվիրատուն, մեկենասը՝ անհայտ։ - Հորինվածքը՝ միանավ դահլիճ։ - Շինանյութը՝ սրբատաշ և կիսամշակ քար։  - Վերանորոգումներ՝ XVII դ, XIX դ։ - Մուտքը՝ արևմտյան ճակատում։  - Աբսիդը՝ կիսաշրջանաձև։  - Ավանդատներ՝ չունի։  - Արձանագրություններ՝ չունի։ - Պատկերաքանդակներ՝ չունի։ - Զարդաքանդակներ՝ չունի։  - Շրջակայքում՝ եկեղեցին ունեցել է մի քանի շինություններ, պարիսպ, որոնք այժմ ավերվել են։ Ավերակներում կան նաև XVI-XVII դդ մի քանի առանց արձանագրությունների խաչքարեր։ - Վիճակը՝ ավերակ։

## Փառակայի Սուրբ Եղիա Մարգարա մատուռ
Ժամանակը՝ XIV-XV դդ։  - Տեղը՝ Փառակայի հարավարևմտյան կողմի բարձրագագաթ լեռան կատարին։ - Հորինվածքը՝ միանավ դահլիճ։  - Շինանյութը՝ կիսամշակ որձաքար։ - Վերանորոգումներ՝ XVII դ, XIX դ։  - Մուտքը՝ արևմուտքից։  - Աբսիդը՝ կիսաշրջանաձև։  - Ավանդատներ՝ չունի։  - Արձանագրություններ՝ չունի։  - Զարդաքանդակներ՝ չունի։ - Շրջակայքում կան XVII դ մի քանի խաչքարերի բեկորներ։  - Վիճակը՝ կիսավեր։

## [[Սուրբ Հուռումսիմա խաչ սրբատեղի]]
Ժամանակը՝ անհայտ։  - Տեղը՝ գյուղի հյուսիսարևելյան կողմում։ - Հորինվածքը՝ ունեցել է միանավ դահլիճի կազմություն։  - Շինանյութը՝ կիսամշակ որձաքար։  - Վերանորոգումներ՝ XVII դ, XIX դ։  - Մուտքը՝ արևմուտքից։ - Աբսիդը՝ կիսաշրջանաձև։ - Ավանդատներ՝ չունի։  - Արձանագրություններ՝ անհայտ։ - Շրջակայքում՝ կա մի մեծ քար, որի վրա քանդակված են խաչապատկերներ։ - Վիճակը՝ ավերակ։

## Փառակայի գերեզմանատուն
Ժամանակը՝ X-XX դդ։  - Տեղը՝ գյուղի հյուսիսային կողմի բարձրադիր և հարթ վայրում։  - Տապանաքարերի թիվը՝ 800-820։ - Տապանաքարերի տեսակը՝ հարթ, խաչքարեր, քառանկյուն, խոյաձև։ - Արձանագիր տապանաքարերի թիվը՝ 67-70։ - Վիճակը՝ XIV-XVII դդ արձանագրությունների մի մասը քայքայված են։

## Փառակայի կամուրջ
Ժամանակը՝ XVII դ։  - Տեղը՝ գյուղի արևելյան կողմում, Փառակա գետակի վրա։ - Կառուցող վարպետը՝ անհայտ։  - Պատվիրատուն, մեկենասը՝ անհայտ։ - Հորինվածքը՝ միաթռիչք։  - Շինանյութը՝ սրբատաշ և կիսամշակ քար։  - Վերանորոգումներ՝ անհայտ։  - Արձանագրություններ՝ անհայտ։ - Վիճակը՝ քանդված է ամբողջ կամարը։

## Տես նաև
* Արտեմ (լեռ)

## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Որդուարի շրջանի բնակավայրեր