Քամիլա Քոլեթ

**Քամիլա Յակոբին Քոլեթ** (), ծնված **Վերգելան** (, ), նորվեգացի գրող, բանաստեղծուհի։ Համարվում է Նորվեգիայի առաջին ֆեմինիստը։

Հրապարակախոս Հենրիկ Առնոլդ Վերգելանի քույրն է։

## Կենսագրություն
Քամիլա Քոլեթը ծնվել է 1814 թվականի հունվարի 23-ին Քրիստիանսանդում։ Նրա հայրը Նիկոլայ Վերգելանն էր՝ ականավոր աստվածաբան, քաղաքական գործիչև կոմպոզիտոր։ Երբ Քամիլան ընդամենը չորս տարեկան էր, ընտանիքը տեղափոխվում է Էյդսվոլ։ Աղջիկը մանկուց կրթված է եղել, վաղ տարիքից պահել է օրագիր, զբաղվել է ընթերցանությամբ ու երաժշտությամբ։

Երբ Քամիլա Քոլեթը տասնվեց տարեկան էր, այցելում է Քրստիանիա՝ ներկայիս Օսլո մայրաքաղաք։ Այստեղ նրա և բանաստեղծ Յուհան Սեբաստիան Վելհավնի միջև սիրավեպ է սկսվում։ Ի դեպ, վերջինս Առնոլդ Վերգելանի՝ Քամիլայի եղբոր թշնամին էր։ Սակայն Քամիլայի և Յույանի հարաբերությունները այնքան էլ խորը չէին, ուստի շուտով ստիպված բաժանվում են։

1841 թվականի Քամիլա Վերգելանը ամուսնանում է Փեթեր Քոլեթի հետ։ Վերջինս հայտնի քաղաքական գործիչ էր և գրաքննադատ։

## Կարիերա
Քամիլա Քոլեթը հիմնականում ստեղծագործել է արձակ ոճում։ Նրա առաջին հաջողված ստեղծագործությունը համարվում է «Ամթմանդենի դուստրերը» () վեպը։ Սա լույս տեսավ երկու մասով՝ 1854 և 1855 թվականներին։ Գրքում վեր են հանված այն դժվարությունները, որոնց հետ առնչվում է այդ ժամանակներում ապրող կինը՝ նահապետական հասարակությունում։ Քոլեթը թղթին է հանձնել նաև մի շարք պատմվածքներ, հոդվածներ և հուշագրություններ։

Համատեղ տասը տարի ապրելուց հետո, Քոլեթի ամուսինը կնքում է իր մահկանացուն։ Ընտանիքում այդ ժամանակ մեծանում էին չորս երեխաներ։ Քանի որ որդիներին չէր կարողանում պահել, Քամիլա Քոլեթը վաճառում է իր տունը։ Շուտով վրա հասած ծանր ֆինանսական դրության պատճառով բանաստեղծուհին ստիպված երեք որիդիներին տալիս է դաստիարակության հարազատների մոտ։

Քամիլա Քոլեթն իր մահկանացուն կնքում է 1895 թվականի մարտի 6-ին՝ ութսունմեկ տարեկան հասակում՝ Քրիստիանիայում։

## Ընտիր ստեղծագործություններ
* *Amtmandens Døttre* (վեպ) 1854-55
* *Fortællinger* (փոքր արձակ) 1861
* *I de lange Nætter* (հուշագրություններ) 1863
* *Sidste Blade I—III* (հոդվածներ) 1868-73
* *Fra de Stummes Leir* (հոդվածներ) 1877
* *Mod Strømmen I—II* (հոդվածներ) 1879-85
* *Skrifter I—X* (երկերի ժողովածու) 1892-93
* *Dagbøker og breve*  1926-34

## Ծանոթագրություններ

## Գրականություն
* Benterud, Aagot: *Camilla Collett : en skjebne og et livsverk*, Oslo: Dreyer, 1947
* Bergsøe, Clara: *Camilla Collett : et Livsbillede*, København: Gyldendal, 1902
* Gran, Gerhard: «Camilla Collett», i *Norsk aandsliv i hundrede aar* III. Kristiania: Aschehoug, 1913.
* Hareide, Jorunn: «To pionerkvinner i dansk-norsk litteratur». I boka: *Bokhistorie*. Tore Rem (red.). Gyldendal, 2003. *Om Camilla Collett og Magdalene Thoresen*
* *I de lange nætter* ; med et etterord av Jorunn Hareide. Gyldendal, 1994
* Heber, Lilly: *Camilla Collett*, Kristiania: Gyldendal, 1913
* Nielsen, Ragna: *Camilla Collett*, Stockholm, 1913
* Paulsen, John: *Mine Erindringer.* København: Gyldendal, 1900. (s. 88-134)
* Siri Senje *Biografien om Camilla Collett : stemmen fra "de stummes leir"* 2013 ISBN 978-82-05-45205-3
* Steen, Ellisiv: *Diktning og virkelighet : en studie i Camilla Colletts forfatterskap*, 1947 
* Steen, Ellisiv: *Den lange strid : Camilla Collett og hennes senere forfatterskap*,  1954
* Steen, Ellisiv: *Camilla Collett, et minneskrift til 150-års jubileet for hennes fødsel 23. januar 1963*, 1963 
* Steen, Ellisiv (red): *Camilla Collett om seg selv*, 1985 
* Etterord i *Amtmandens døttre* i ulike utgaver: 1969 ved Ellisiv Steen; 1992 ved Torill Steinfeld; 2006 ved Birgitte Huitfeldt Midttun
* Steinfeld, Torill: *Den unge Camilla Collett. Et kvinnehjertes historie*. Gyldendal, 1996 
* Thesen, Rolv: «Camilla Collett» I: *Diktaren og bygda*, 1965. (b. 3 s.55-65)
* Ørjasæter, Kristin: «Kjærlighet og kvinnesyn i Camilla Colletts forfatterskap». I: *P2-akademiet, W*, 2002
* Ørjasæter, Kristin: *Camilla. Norges første feminist*. Cappelen, 2003
* Littforsk 107 bøker, artikler og avhandlinger om Collett.

## Արտաքին հղումներ

* Краткая биография  
* Biografi Høgskulen i Volda 
* Litteratur dokpro. UiO
* Omtale på nettstedet Wergeland 2008 
* Collett-bibliografi : litteratur av og om Camilla Collett  (Utarbeidet av Nasjonalbiblioteket)
* Digitalt tilgjengelig håndskrifter av Collett hos Gunnerusbiblioteket.
* Digitalt fortalt: «Camilla Collett» (digital fortelling av Hilde Hagerup) (besøkt 8. mars 2012)

Կատեգորիա:19-րդ դարի կին գրողներ
Կատեգորիա:Նորվեգացի արձակագիրներ
Կատեգորիա:Նորվեգացի բանաստեղծներ
Կատեգորիա:Նորվեգացի գրողներ
Կատեգորիա:Նորվեգացի կին գրողներ
Կատեգորիա:Նորվեգացի վիպասաններ
Կատեգորիա:Նորվեգացի ֆեմինիստներ
Կատեգորիա:Օսլո քաղաքում մահացածներ
Կատեգորիա:Ֆեմինիստներ