Քաթբերթ Հիթ

**Քաթբերթ Հիթ** (, ), բրիտանացի ապահովագրական գործարար, բրոքեր և Լոնդոնի Լլոյդս սինդիկատի սեփականատեր՝ 1880-ից մինչև իր մահը՝ 1939 թվականը։ Նա համառ նորարար էր և ռիսկի նոր տեսակների ընդունող, ինչի շնորհիվ նրան անվանել են․

* «ժամանակակից ապահովագրության հայր»,
* «ժամանակակից Լլոյդսի հիմնադիր»,
* «Լլոյդսում ոչ ծովային ապահովագրության հայր»։

Հիթի գործունեության շնորհիվ Լլոյդսը փոխվել է՝ դառնալով ոչ միայն ծովային, այլև բազմաբնույթ ու միջազգային ապահովագրական համակարգ՝ մասնագիտացված ընդհանուր և հատուկ ռիսկերի ապահովագրմամբ։ Նրա քաղաքականությունը, ըստ որի՝ բոլոր արդար պահանջները պետք է ամբողջությամբ և ժամանակին վճարվեն ամբողջ աշխարհում (ներառյալ ԱՄՆ-ում), ամրապնդել է Լլոյդսի հեղինակությունն ու վստահելիությունը։

Նրան են վերագրվում մի շարք նոր ապահովագրական ձևերի հիմնադրումը՝ այդ թվում․

* կողոպուտի
* ոսկերչական ապրանքների փաթեթային,
* բոլոր ռիսկերի,
* հրդեհից հետո շահույթի կորստի,
* բանկերի ընդհանուր ապահովագրության,
* վարկային ռիսկի,
* գործատուի պատասխանատվության,
* աշխատողների փոխհատուցման,
* վնասի,
* ռմբակոծության,
* երկրաշարժի և փոթորկի ապահովագրություններ։

Նա ոչ միայն առաջարկում էր այդ նոր տեսակները, այլ նաև մանրամասն հետազոտություն և ռիսկի գնահատում էր կատարում, հատկապես երկրաշարժերի և փոթորիկների հավանականության վերաբերյալ։

Հիթը վճռական դեր է խաղացել Լլոյդսի հեղինակության ամրապնդման գործում, երբ 1906 թվականին Սան Ֆրանցիսկոյի ավերիչ երկրաշարժի և հրդեհի ժամանակ կարգադրել է.
«Վճարել մեր բոլոր հաճախորդներին ամբողջությամբ՝ անկախ ապահովագրության պայմաններից»։

Նա նաև ներդրել է ֆինանսական վճարունակության աուդիտ Լլոյդսի անդամների համար, որը հետագայում դարձել է պարտադիր։

### Առաջնորդություն քաղաքացիական ծառայությունում
Առաջին համաշխարհային պատերազմի ժամանակ Հիթը ներգրավված էր մի շարք քաղաքացիական նախաձեռնություններում։ Նա իր առանձնատունը նվիրել է Պատերազմի գրասենյակին՝ սպաների հիվանդանոց ծառայելու նպատակով։ Այս ներդրման համար նա պարգևատրվել է Բրիտանական կայսրության շքանշանով ()։

## Վաղ կյանք և կրթություն
Քաթբերթ Հիթը ծնվել է 1859 թվականին Անգլիայի Սաութհեմփթոն քաղաքի մոտ գտնվող Ֆորեստ Լոջ կալվածքում։

Նա յոթ երեխաներից չորրորդն էր։ Նրա հայրը՝ կապիտան Լեոպոլդ Հիթը, ծառայել է Բրիտանական թագավորական նավատորմում  և հասել է փոխծովակալի կոչման։ Նա եղել է հնդիկների արևելյան ռազմածովային շրջանի գլխավոր հրամանատարը և պարգևատրվել է Լոգանքի շքանշանի ասպետ-հրամանատարի կոչումով ()։

Մանկության տարիներին Քաթբերթ Հիթը տառապել է մասնակի խլությամբ, ինչը նրան ազատել է զինվորական ծառայությունից, ինչպես նրա չորս եղբայրներից երեքին։

### Կրթություն
* Մինչև 8 տարեկանը Հիթը ստացել է մասնավոր տնային ուսուցում։
* Այնուհետև հաճախել է Temple Grove դպրոցը՝ Իսթ Շինի շրջանում։
* Բրայթոնի քոլեջում սովորել է մինչև 1874 թվականը։
* Դրանից հետո՝ 16 տարեկանում, մեկնել է արտասահման՝
** մեկ տարի ապրել է Ֆրանսիայում,
** այնուհետև՝ մոտ մեկ տարի՝ Գերմանիայում,
** և այդ ընթացքում սովորել է ֆրանսերեն ու գերմաներեն։

## Աշխատանքային գործունեություն
### Մուտքը Լլոյդս և վաղ նորարարությունները 1878–1905 թվականներին
1878 թվականին 18 տարեկանում Հիթը դարձել է քարտուղար Henry Head & Co. ընկերությունում՝ բրոքերական և ապահովագրական կազմակերպություն Լլոյդսում։

1880 թվականին 21 տարեկանում նա ընտրվել է Լլոյդսի ապահովագրող անդամ, այսինքն՝ նա իրավունք է ստացել անձամբ ապահովագրական ռիսկեր գրել։ Նրա անդամակցությունը հնարավոր է դարձել՝ շնորհիվ հոր տրամադրած £7,000 երաշխիքային ֆոնդի։

1882 թվականին Հիթը սկսել է աշխատել որպես անկախ ապահովագրող։ Այդ ժամանակ Լլոյդսը միայն ծովային ապահովագրություն էր առաջարկում, ուստի սկզբում Հիթն զբաղվում էր միայն ծովային ռիսկերով։

1885 թվականին նա վերաապահովագրել է «Hand in Hand Fire & Life Insurance Society» ընկերության հրդեհային ռիսկերը՝ այդպիսով վերականգնելով Լլոյդսում հրդեհային ապահովագրությունը, որը նախկինում դադարեցվել էր բարձր հարկման դրույքաչափերի պատճառով։ Նա 1885 թվականին Լլոյդսում հիմնադրել է Լլոյդի առաջին ոչ ծովային սինդիկատը։ Հիթը հայտնի է դարձել Լլոյդի ոչ ծովային ապահովագրության ոլորտի զարգացման ու նորարարության համար, ինչը հիմք է դրել ընկերության՝ միջազգային շուկայում ընդլայնմանը՝ ինչպես ընդհանուր, այնպես էլ մասնագիտացված ապահովագրության ոլորտներում։

Հիթի նորարարական գործունեությունը ապահովագրական ոլորտում սկսվել է 1880-ական թվականների վերջերին։ 1889 թվականին, երբ մեկը, որն արդեն ապահովագրել էր իր տունը հրդեհից, դիմել է նրան հարցով՝ արդյոք հնարավոր է նույն գույքը նաև ապահովագրել  գողության դեպքում (ինչը մինչ այդ երբեք չէր իրականացվել), Հիթը, ըստ աղբյուրների, պատասխանել է իր հայտնի դարձած արտահայտությամբ՝ «Ինչո՞ւ ոչ», որը հետագայում դարձել է նրա կարգախոսը։ Նրա հիմնական սկզբունքն էր՝ «Ցանկացած ռիսկ ապահովագրելի է՝ ճիշտ գնով»։

Նույն ժամանակահատվածում Հիթը սկսել է նաև ադամանդի շուկայի ապահովագրում, որի արդյունքում մշակել է «ոսկերչական բլոկ» անունով պոլիս՝ նախատեսված առևտրականների համար։ Այն ապահովագրում էր ինչպես տեղափոխման ընթացքը, այնպես էլ տարածքում պահվող թանկարժեք քարերը։ Բացի այդ, նա մշակել է նաև «բոլոր ռիսկերի» պոլիս սպառողների համար, որը նախատեսված էր կորուստների կամ գողության դեպքում փոխհատուցում տրամադրելու համար։

1880-ական թվականների վերջերին Հիթը նաև նախաձեռնել և առաջարկել է շահույթի կորստի ապահովագրություն հրդեհից հետո, որը հետագայում հայտնի է դարձել որպես բիզնեսի ընդհատման ապահովագրություն։ Այս նորարարական, սակայն վիճահարույց գաղափարը զգալի հակազդեցություն է առաջացրել։ Լլոյդի հրշեջ ապահովագրական գրասենյակների կոմիտեի նախագահը կանչել է Հիթին և քննադատաբար հարցրել, թե ինչու է նա «փչացնում հրդեհային ապահովագրությունը»։ Սակայն Հիթը անտեսել է այդ քննադատությունները և շարունակել իր ուղին։

1890 թվականին, իր բիզնեսն ընդլայնելու նպատակով, Հիթը հիմնադրել է C. E. Heath & Co. ապահովագրական ընկերությունը, որը կարճ ժամանակում դարձել է խոշոր անկախ բրոքեր՝ զգալի ծավալի միջազգային գործունեությամբ։ Նույն թվականին նա նաև կազմել է առաջին ամերիկյան ռիսկի պայմանագիրը Լլոյդսի ոչ ծովային շուկայում։

1895 թվականին Հիթը ներկայացրել է ԱՄՆ-ում առաջին երկրաշարժային ապահովագրության պոլիսը։ Բացի այդ, նա նաև դարձել է բանկիրների համընդհանուր պարտատոմսերի ապահովագրության նախահիմնադիրը՝ մշակելով այս նորարարական ապահովագրական գործիքը։

Հիթը դարձել է Լլոյդսի առաջին ապահովագրողը, որը սկսել է կուտակել կորստի հավանականության վերաբերյալ մանրամասն վիճակագրություն՝ դառնալով իր ստանձնած ռիսկերի իրական մասնագետ։ Աղետների ապահովագրության գներն ավելի ճշգրիտ որոշելու նպատակով նա նախապես հավաքագրել է Արևմտյան Հնդկաստանի փոթորիկների վերջին 100 տարվա ուղիների քարտեզները և դրանց վերաբերյալ մանրակրկիտ նշումներ է կատարել փոքրիկ սև նոթատետրում, որը հետագայում հայտնի է դարձել ապահովագրական շրջանակներում։

Նման կերպ նա վարվել է նաև երկրաշարժերի պարագայում․ Հնդկաստանում երկրաշարժերի պատմական տվյալների քարտեզագրման համար Հիթը հատուկ գումար էր հատկացրել, և նա նաև հավաքել էր գրավոր վկայություններ Հարավային Ամերիկայում, Չինաստանում և Արևմտյան Հնդկաստանում նախկինում տեղի ունեցած երկրաշարժերի մասին։

Հատկանշական է, որ այս սև նոթատետրը Հիթը հասանելի էր դարձրել նույնիսկ իր մրցակիցներին, որպեսզի նրանք շուկայում անտեղյակ լինելու պատճառով չնվազեցնեն ապահովագրության գները։

1890-ական թվականներին Հիթը մշակել է վարկային ռիսկի ապահովագրության համակարգը՝ սահմանելով պայման, ըստ որի ապահովագրված անձը պետք է կրեր ռիսկի որոշակի մաս՝ վարկատուի խոհեմ և պատշաճ վարքագիծը խթանելու նպատակով։ Այս նորարարական մոտեցման շրջանակում նա ձևակերպել է «Վարկային ապահովագրության ութ սկզբունքները», դարձել է Առևտրային փոխհատուցման ընկերության առաջին նախագահը և հիմնադրել է Վարկային ապահովագրության ասոցիացիան։

Բացի այդ, Հիթը առաջատար դեր է ունեցել գործատուի պատասխանատվության և աշխատողների փոխհատուցման ապահովագրության ոլորտների զարգացման մեջ՝ դառնալով այդ ուղղությունների հիմնական նախաձեռնողներից։

1894 թվականին, իր ոչ ծովային ապահովագրական գործունեության ընդլայնման կարիքը զգալով, Հիթը հիմնադրել է Excess Insurance Company-ն։ Սկզբում այն ունեցել է 5,000 ֆունտ ստեռլինգ կապիտալ և գործել որպես վերաապահովագրական աջակցություն իր սինդիկատի համար։ Ընկերության նպատակն էր ապահովագրել ծովային, հրդեհային, վթարային և պատասխանատվության ոլորտների ռիսկերը, ինչպես նաև իրականացնել վերաապահովագրություն։

1901-1902 թվականներին Լոնդոնում ծաղկի համաճարակի ժամանակ Հիթը դարձել է այս ոլորտում առաջամարտիկ՝ ներդնելով նոր մոտեցում. եթե անձը պատվաստված էր, ապահովագրավճարը նվազում էր մինչև 75 տոկոսով։ Այս քայլը ոչ միայն խթանել է պատվաստումները, այլև ցույց է տվել, թե ինչպես կարող է ապահովագրությունը գործել։

Մինչև 20-րդ դարը Լլոյդսը զբաղվում էր բացառապես ծովային ապահովագրությամբ։ Սակայն 1902 թվականին Հիթն ի վերջո կարողացել է համոզել կառույցին՝ ոչ ծովային ապահովագրական գործունեության համար ևս պարտադիր դարձնել ավանդների տրամադրումը, ինչը կյանքի է կոչվել 1903 թվականին։

Նույն թվականին Հիթը նաև առաջինն էր, ով Լլոյդսում ներմուծել է աուդիտի գաղափարը։ Ոչ ծովային ապահովագրության ոլորտում ռիսկերի նկատմամբ վերահսկողության պակասի պատճառով նա սկսել է իր սինդիկատի անդամների ֆինանսական հաշվետվությունների խիստ աուդիտ՝ սկսած 1903 թվականից։

### 1906 թվականի Սան Ֆրանցիսկոյի երկրաշարժը և հետևանքները
1906 թվականի ապրիլի 18-ին Սան Ֆրանցիսկոն ցնցվել է ուժեղ երկրաշարժից, որը հաջորդած հրդեհների հետ ոչնչացրել է քաղաքի ավելի քան 80%-ը։ Զոհվել են հազարավոր մարդիկ, իսկ բնակչության մոտ կեսը մնացել է անօթևան։ Թեև քաղաքի որոշ բնակիչներ, տեղական քարոզչության ազդեցությամբ, կարծում էին, թե գնել են երկրաշարժի ապահովագրություն, իրականում նրանք ձեռք էին բերել հրդեհի ապահովագրություն։

Երկրաշարժից հետո առաջացած հրդեհները հանգեցրել են այն իրավիճակին, որ բազմաթիվ ապահովագրական ընկերություններ հրաժարվել են ամբողջությամբ կատարել իրենց պարտավորությունները։ Նրանք կամ վիճարկում էին պատճառահետևանքային կապը՝ պնդելով, որ ապահովագրությունը չի ներառում երկրաշարժի հետևանքով պատճառված հրդեհները, կամ վճարում էին միայն մասնակի՝ սովորաբար մոտ 75% չափով։ Այդ ամենը հանգեցրել է ապահովագրվածների կողմից զանգվածային դատական հայցերի։ Արդյունքում՝ առնվազն 14 ապահովագրական ընկերություններ սնանկացել են, իսկ մի շարք այլ ընկերություններ՝ հիմնականում գերմանական և ավստրիական, ուղղակիորեն լքել են շուկան՝ հրաժարվելով կատարել որևէ պարտավորություն։

Հիթը և իր սինդիկատը զգալի ներկայություն են ունեցել Սան Ֆրանցիսկոյում՝ ապահովագրելով ամբողջ շուկայի մոտ 20%-ը։ Սակայն ի տարբերություն շատերի՝ Հիթը անմիջապես է գործել՝ ուղարկելով իր Սան Ֆրանցիսկոյի գործակալին այժմ արդեն լեգենդար դարձած հրահանգը․

Լլոյդսը վճարել է գրեթե աննախադեպ գումար՝ 50 միլիոն դոլար, ինչը 2010 թվականի փոխարժեքով համարժեք էր ավելի քան 1 միլիարդ դոլարի։ Հիթի այս վճռական քայլը զգալիորեն ամրապնդել է Լլոյդսի հեղինակությունը Միացյալ Նահանգներում՝ որպես ապահովագրական հաստատության, որը վճարում է բոլոր վավեր պահանջները՝ արագ և ամբողջությամբ։ Այս իրադարձությունը խթանել է Լլոյդսի բիզնեսի զգալի աճը ոչ միայն ԱՄՆ-ում, այլ նաև միջազգային մակարդակով։ Միացյալ Նահանգները շուտով դարձել է Լլոյդսի ամենախոշոր շուկան։

Սան Ֆրանցիսկոյի աղետը տեղի է ունեցել ապահովագրական ոլորտի համար արդեն իսկ բարդ ժամանակաշրջանում։ Նախորդ տարիներին մի շարք աղետներ հարվածել էին ընկերություններին. դրանց թվում էին 1903 թվականի Չիկագոյի Իրոկեզ թատրոնի հրդեհը, որը 600 մարդու կյանք է խլել, 1904 թվականին Նյու Յորքի Իստ Ռիվերում տեղի ունեցած General Slocum շոգենավի հրդեհը, որի հետևանքով զոհվել է 1021 մարդ, ինչպես նաև Բալթիմորի մեծ հրդեհը, որը 1904-ին հասցրել է 90 միլիոն դոլարի վնաս։

Բացի այդ, Սան Ֆրանցիսկոյի աղետից ընդամենը մի քանի ամիս անց Վալպարաիսոյում (Չիլի) և Քինգսթոնում (Ճամայկա) տեղի են ունեցել ևս մի քանի աղետալի երկրաշարժեր և հրդեհներ՝ էլ ավելի մեծացնելով ճնշումը ապահովագրական ոլորտի վրա։

1907 թվականին Սան Ֆրանցիսկոյի աղետի հետևանքների ֆոնին Հիթը մշակել է վնասի ավելցուկային վերաապահովագրության մեխանիզմը՝ նպատակ ունենալով ապահովագրողներին պաշտպանել խոշոր ու աղետալի վնասներից, ինչպիսին էին Սան Ֆրանցիսկոյի պահանջները։ Այս նոր տեսակի վերաապահովագրական պայմանագրերը նախատեսում էին վճարումներ միայն այն դեպքում, երբ վնասը գերազանցում էր որոշակի նախապես սահմանված շեմը։ Դրանք սահմանափակում էին հնարավոր վճարումների առավելագույն չափը և ներառում էին շերտավոր կառուցվածք ու հետադարձ փոխհատուցման մեխանիզմներ՝ ձևավորելով այն, ինչ հետագայում հայտնի է դարձել որպես ուղղահայաց վերաապահովագրություն։

Սան Ֆրանցիսկոյի երկրաշարժի և հրդեհի մեկ այլ կարևոր հետևանքն այն էր, որ 1908 թվականին Լլոյդսն ամբողջությամբ ընդունել է Հիթի կողմից ներդրված համակարգը՝ բոլոր սինդիկատների տարեկան խիստ և պարտադիր աուդիտների պահանջը։ Բոլոր ապահովագրողները պարտավոր էին ներկայացնել վճարունակության վկայականներ՝ հաստատված աուդիտորների կողմից, իսկ հաճախորդների վճարները պահվում էին հատուկ վստահության հաշվեհամարներում, որպեսզի օգտագործվեն միայն ապահովագրական պահանջների վճարման նպատակով։

Այս մեխանիզմը դարձել է Լլոյդսի կայունության հիմնասյունը 20-րդ դարի մնացած հատվածի համար՝ ապահովելով վստահություն, կարգապահություն և ֆինանսական վերահսկողություն շուկայում։

### Հետագա աշխատանքային գործունեությունը 1907–1939 թվականներին
1907 թվականին Հիթը վաճառել է Լլոյդսի առաջին ավտոմեքենայի ապահովագրական պոլիսը, որը նախատեսված էր ամերիկացի վարորդների և նրանց մեքենաների համար։ 1912 թվականին նա իրականացրել է ևս մեկ նորամուծություն՝ վաճառելով առաջին ավտոպարկի ապահովագրությունը՝ Չիկագոյի մսի փաթեթավորման խոշոր ընկերությանը։

1911 թվականին Հիթը ընտրվել է Լլոյդս կոմիտեի՝ կառավարման մարմնի անդամ և այդ պաշտոնը զբաղեցրել է մինչև 1915 թվականը։ Նույն տարում, Հիթի նախաձեռնած և էականորեն ընդլայնված ոչ ծովային ապահովագրությունը ստացել է պաշտոնական իրավական ճանաչում՝ 1911 թվականի խորհրդարանական «Լլոյդսի մասին» օրենքի ընդունմամբ։

1911 թվականի դեկտեմբերին Թայմսը հրապարակել է հոդված, որտեղ ամփոփվում էին Հիթի կարևորագույն նվաճումները, ընդգծելով նրա նշանակալի ազդեցությունը միջազգային ապահովագրական ոլորտի զարգացման վրա։

Առաջին համաշխարհային պատերազմի  տարիներին (1914–1918) Չարլզ Հիթն ակտիվորեն ներգրավված էր քաղաքացիական ծառայության մի շարք ոլորտներում։ Նա նույնիսկ իր առանձնատունը տրամադրել է որպես ռազմական հոսպիտալ, որի դիմաց նրան շնորհվել է Բրիտանական կայսրության շքանշանի սպայի աստիճան ()։

Բիզնեսի ոլորտում, 1915 թվականին, երբ Լոնդոնը ենթարկվել է գերմանական Ցեպելինների ռմբակոծություններին, Հիթը մանրակրկիտ վերլուծել է հարձակման ռիսկերը՝ հաշվի առնելով Ցեպելինների քանակը, ռմբակոծությունների հաճախականությունը, յուրաքանչյուր օդանավի կարողությունն ու ռումբերի ազդեցության շառավիղը, ինչպես նաև Լոնդոնի կառուցապատված տարածքների ու բաց տարածքների հարաբերակցությունը։ Այս ռիսկերի հիման վրա նա նախաձեռնել է ռմբակոծման ապահովագրության ծրագիր՝ սահմանելով ապահովագրավճարները՝ կախված հարձակումների ինտենսիվությունից և հաճախականությունից։

1919 թվականին Հիթը դարձել է ավիացիոն ապահովագրության ոլորտի պիոներներից մեկը՝ հիմնադրելով Բրիտանական ավիացիոն ապահովագրության ասոցիացիան։ Նույն տարում նա արդեն հայտնի էր որպես «Լլոյդսի ապահովագրողների շրջանում առաջատար գործիչ», որը մշտապես հետևում էր շուկայի շարժումներին և նորարարական լուծումներ էր առաջարկում։

1920-ական թվականներին Հիթը հրաժարվել է Լլոյդսի առօրյա կառավարման աշխատանքներից, սակայն նրա սինդիկատը շարունակել է գերակա դեր ունենալ ոչ ծովային ապահովագրական շուկայում։ 1930-ականներին Հիթի տարեկան եկամուտը կազմում էր շուրջ 60,000 ֆունտ ստեռլինգ, իսկ նրա սինդիկատում ընդգրկված էր 300 անդամ։

## Քաղաքացիական ծառայությունները պատերազմի ժամանակ
1914 թվականին, երբ սկսվել է Առաջին համաշխարհային պատերազմը, Չարլզ Հիթը և նրա կինը բնակվում էին Անստի Գրեյնջում՝ Սուրեյ նահանգում գտնվող իրենց ընդարձակ՝ 26 սենյականոց առանձնատանը, որտեղ մինչ պատերազմը հաճախ կազմակերպվում էին հրաձգության երեկույթներ, որսորդական միջոցառումներ և պարահանդեսներ։

Պատերազմի բռնկման առաջին իսկ օրերից Հիթն ակտիվորեն մասնակցել է հայրենասիրական նախաձեռնություններին․ նա հանդես էր գալիս հավաքագրման հանդիպումներում, խրախուսական ելույթներ էր ունենում Անստի Գրեյնջում՝ ոգևորելով տեղացի տղամարդկանց կամավորագրվել։ Նա նաև Լլոյդսում հիմնել էր հավաքագրման գրասենյակ, որտեղ կամավորները կարող էին երդվել և գրանցվել ծառայության։

1915 թվականին Հիթը նշանակվել է Լլոյդսի հայրենասիրական հիմնադրամի հոգաբարձու։ Հիմնադրամը տրամադրում էր ֆինանսական օգնություն պատերազմում վիրավորված զինվորներին և նավաստիներին, ինչպես նաև զոհվածների այրիներին ու երեխաներին։

Հիթը պատերազմի ժամանակ թույլ է տվել իր բնակարանի անձնակազմին միանալ զինված ուժերին. 26 աշխատակիցներից մնացել էին ընդամենը երեքը։ Բացի դրանից, նա իր հողատարածքը տրամադրել է տեղական հրաձգային ակումբի և Լոնդոնի քաղաքացիական ծառայության հրաձիգների համար, մատակարարել է նաև զինամթերք՝ աջակցելով նրանց մարզումներին։

Հիթն ընդգրկվել է հատուկ հանձնաժողովում՝ Ֆրեդերիկ Հյութ Ջեքսոնի, Ռոջեր Օուենի և ևս երկու անդամների հետ, որպեսզի մշակեն մի համակարգ, որի միջոցով կառավարությունը կկարողանար բնակչությանը փոխհատուցել ռմբակոծությունների հետևանքով կրած վնասների համար։

Հաստատված ծրագրի իրականացման հանձնաժողովում նա շարունակել է ծառայել մինչև պատերազմի ավարտը։

1916 թվականի սեպտեմբերին Հիթը իր Անստի Գրեյնջ առանձնատունը տրամադրել է Պատերազմական գրասենյակին, որն այն օգտագործել է որպես սպաների հիվանդանոց։ Այս հաստատությունը, որը հայտնի էր նաև որպես Հոլմվուդի սպաների հիվանդանոց, ամբողջությամբ ֆինանսավորում էր Հիթը, և հագեցած էր ժամանակի ժամանակակից բժշկական սարքավորումներով։

Հիվանդանոցի ղեկավար էր նշանակվել Հիթի կնոջ զարմուհին՝ Դորոթի Գոր-Բրաունը, իսկ Հիթի դուստրը՝ Ջենեստան, ծառայել է այնտեղ որպես պահեստի սպասուհի։ Հիվանդանոցը առաջին գծի բժշկական հաստատություն էր, որը զինվորներին ընդունում էր անմիջապես Արևմտյան ճակատից։ Այն ունեցել է շուրջ 50 հոգանոց բժշկական անձնակազմ և կարող էր միաժամանակ ընդունել նույնքան վիրավոր։ 1916-ի հոկտեմբերից մինչև 1918-ի դեկտեմբերը, երբ հիվանդանոցը փակվել է, այնտեղ բուժում էր ստացել մոտ 700 զինծառայող։

Անստի Գրեյնջի սպաների հիվանդանոցը համարվում էր Անգլիայի լավագույն բժշկական հաստատություններից մեկը՝ ստանալով լայն ճանաչում իր որակյալ սպասարկման և մարդասիրական գործունեության համար։

1919 թվականին Չարլզ Հիթը միացել է Մեծ Բրիտանիայի Աշխատանքի նախարարության կոմիտեին, որի առաքելությունն էր ֆինանսական աջակցություն տրամադրել պատերազմից վերադարձած զինվորներին և նավաստիներին՝ անկախ նրանց զինվորական աստիճանից՝ քաղաքացիական մասնագիտություն ձեռք բերելու կամ աշխատանքի վերադառնալու նպատակով։

Առաջին համաշխարհային պատերազմի ընթացքում սպաների համար նախատեսված առաջնային հիվանդանոց ստեղծելով և Անստի Գրեյնջ կալվածքը տրամադրելով այդ նպատակով՝ Հիթը 1920 թվականի Նոր տարվա պատվո շքանշանի հանձնման ժամանակ արժանացել է Բրիտանական Կայսրության շքանշանի սպայի կոչման՝ իր քաղաքացիական ծառայությունների համար։

Նույն տարվա հուլիսին նա նաև ստացել է Ուինսթոն Չերչիլի հատուկ շնորհակալագիր՝  Անստի Գրեյնջում ռազմական հոսպիտալի հիմնադրման գործում իր ներդրումն ունենալու համար։ Շնորհակալագրին կցված էր նամակ՝ Բրիտանական բանակի խորհրդի կողմից՝ ի նշան խոր երախտագիտության։

## Կոչումներ
*Լոնդոնի կենդանաբանական ընկերության անդամ (ընտրվել է 1904 թվականին)
*Բրիտանական կայսրության ամենապատվավոր շքանշանի սպա (OBE) (շնորհվել է 1920 թվականին՝ Առաջին համաշխարհային պատերազմի ժամանակ ցուցաբերած քաղաքացիական ծառայությունների համար)
*Երուսաղեմի Սուրբ Հովհաննեսի շքանշանի շնորհքի ասպետ (արժանացել է 1925 թվականին)
*Սուրեյի գերագույն շերիֆ (պաշտոնավարել է 1925-1926 թվականներին)
*Սուրեյի կոմսության փոխլեյտենանտ (նշանակվել է 1928 թվականին)

## Անձնական կյանք
1886 թվականին Հենրի Ջոն Չուդի Բրոդվուդը՝ «John Broadwood & Sons» դաշնամուրային ընկերության հիմնադիրների ժառանգորդներից մեկը, ամուսնացել է Հիթի քրոջ՝ Ադա Հիթի հետ։ Հիթը մեծ աջակցություն է ցուցաբերել ֆինանսապես դժվար դրության մեջ հայտնված ընկերությանը՝ տրամադրելով ինչպես բիզնես խորհրդատվություն, այնպես էլ նյութական միջոցներ։ 1902 թվականին նա դարձել է ընկերության նախագահ։

1891 թվականին Հիթն ամուսնացել է Սառա Քերոլայն Գոռ Գամբիեի (1859–1944) հետ։ Նրանք ունեցել են երկու երեխա՝ Լեոպոլդ Քաթբերտ Հիթ (1894-1966) և Ջենեստա Մերի Հիթ (1899–1990)։

1897 թվականին՝ իր հորեղբոր՝ Դուգլաս Հիթի մահից հետո, Հիթը վարձակալել է Քիթլենդս կալվածքը Սուրեյի Քոլդհարբոր գյուղի մոտ, որը պատկանել էր նրա հորը։ Նա այդ ժամանակ բնակվել է նաև Լոնդոնում՝ Պորտման հրապարակում՝ 47 հասցեում։

1907 թվականին հոր մահից հետո Հիթը ժառանգել է ընտանեկան մեծ կալվածքը՝ Անստի Գրեյնջը, որը գտնվում էր Դորկինգի մերձակայքում՝ Հոլմվուդի և Քոլդհարբորի միջև։ Այն 26 ննջասենյակ ունեցող շքեղ առանձնատուն էր, որը նրա հայրը գնել և վերակառուցել էր 1863 թվականին։ Կալվածքում աշխատում էր շուրջ 50 հոգանոց անձնակազմ, որոնց թվում էին 26 ներքին ծառայողներ, այգեպաններ, ախոռապաններ, վարորդներ և որսորդներ։

Հիթի կինը՝ Սառան, հայտնի էր իր շքեղ հյուրընկալություններով՝ կազմակերպելով կրակոցների երեկույթներ, որսեր, պարահանդեսներ և այլ միջոցառումներ Լոնդոնի սոցիալական վերնախավի համար։ Ընտանիքը լոնդոնյան բնակարան է ունեցել նաև Մեյֆեյրի Օլդֆորդ փողոցում՝ №15 հասցեում։

1929 թվականին Հիթը Սուրեյի Լեյթ Հիլի մերձակայքում գտնվող 200 ակր հողատարածք է նվիրաբերել Ազգային հիմնադրամին՝ բնության պահպանության նպատակով։

Նա մեծ սիրով էր զբաղվում ձկնորսությամբ և որսորդությամբ։ Պատերազմի տարիներին ֆինանսավորել էր Սուրեյի միության աղվեսի որսի կազմակերպումը։ 1918 թվականին դարձել է դրա համատեղ ղեկավարներից մեկը։

Նա անդամակցում էր Լոնդոնի մի քանի արիստոկրատական ակումբների, այդ թվում՝ Sesame Club, Windham Club, Boodle's, City of London Club, Ranelagh Club և Royal Automobile Club։

1910 թվականին ընտրվել է Royal Yacht Squadron ակումբի անդամ, և հետագա տարիներին հաճախ ձմեռները Միջերկրական ծովում նավարկում էր իր զբոսանավով։

1930 թվականին Հիթը գնել է փոքրիկ կալվածք՝ La Domaine de Savaric, Ֆրանսիայի Ծովափնյա Ալպեր դեպարտամենտի Էզ քաղաքում։ Նրա նախասիրությունների շարքում էին նաև գյուղական զբոսանքները, ընթերցանությունը և ջրաներկով նկարելը։

1938 թվականին Հիթը կաթված է ստացել, ինչը նրան մասնակիորեն կաթվածահար է արել։ Նա մահացել է 1939 թվականի մարտին՝ իր Անստի Գրեյնջ կալվածքում։ Նրա հոգեհանգստի արարողությանը մասնակցել են Լոնդոնի ֆինանսական աշխարհի գրեթե բոլոր կարևորագույն գործիչները։ Ցավակցական ուղերձներ են ստացել ԱՄՆ-ից և աշխարհի տարբեր երկրներից։

The Economist ամսագիրը նրա հիշատակին հրապարակված տուրքում Հիթին նկարագրել է որպես «առաջին մարդը, որ տեսել է ապահովագրության իրական ներուժը ժամանակակից աշխարհում»՝ հավելելով.

«Մեր ժամանակակից կյանքում շատ քիչ ոլորտներ կան, որոնց այս կամ այն ձևով չէր անդրադարձել նրա նման հնարամիտ հանճարը։ Նա իր մեջ ունեցել է մեծության բոլոր տարրերը՝ ինտելեկտ, բնավորություն, տեսլական, քաջություն և խոր անձնական համեստություն»*։*

## Ծանոթագրություններ

## Գրականություն
*Brown, Antony. *Cuthbert Heath: The Maker of Modern Lloyds*. David & Charles, 1980. 

Կատեգորիա:1859 ծնունդներ
Կատեգորիա:1939 մահեր
Կատեգորիա:Ապահովագրություն
Կատեգորիա:Բիզնեսմեններ
Կատեգորիա:Բրիտանացի գործարարներ