Հաննա Արենդտ

**Յոհաննա (Հաննա) Արենդտ** (, ), հրեական ծագմամբ գերմանաամերիկյան փիլիսոփա, պատմաբան, քաղաքագետ, տոտալիտարիզմի տեսության հիմնադիր։ 1933 թվականին տարագրվել է Ֆրանսիա, իսկ 1941 թվականին ԱՄՆ։

## Գաղափարներ
Նրա կարծիքով ինչպես նացիոնալ-սոցիալիզմը, այնպես էլ ստալինիզմը պետության ամբողջատիրական նոր ժամանակակից ձևեր են, որոնք չպետք է շփոթել ճնշման ավանդական ձևերի հետ։ Ամբողջատիրությունը ձգտում է անսահմանափակ տիրապետության իր երկրի ներսում և դրանից դուրս։ Դրա տարբերակիչ գծերից են պետական գաղափարախոսության առկայությունը, ահաբեկչությունը, որպես քաղաքական տիրապետության հաստատման և ամրապնդման միջոց, գաղափարախոսության իրականացում, որը հռչակում է միակ ճշմարիտը հասարակության զարգացման մեկնաբանության գործում։ Արենդտի կարծիքով,«Ամբողջատիրական մարդը» ատոմացված, օտարված անհատ է, «զանգվածի» ներկայացուցիչ, որը միավորվում է կոլեկտիվ սոցիալական մարմինների մեջ բռնության համապարփակ գաղափարախոսական ձեռնածության շնորհիվ։ Ըստ նրա` ամբողջատիրական վարչակարգի իդեալական մոդել էր նացիստական համակենտրոնացման ճամբարը, որտեղ մարդու մոտ քայքայվում էին վարքի սովորական մոտիվները, բարոյականությունը, հոգեկան և մարմնական հակազդեցությունները։ Արենդտը հեղափոխության պատճառը տեսնում է ոչ թե օբյեկտիվ պատմական գործընթացի այլ մարդու գործողության մեջ։ Դա, իր հերթին, հանգում է ինքնակառավարման ժողովրդական խորհուրդների և հանրության ազատության կարևորմանը։ Ուստի նա օրինակելի է համարել Ամերիկյան հեղափոխությունը և ոչ թե Ֆրանսիականը ու Ռուսականը։ Արենդտի կարծիքով, իր տեսությունը միանգամայն տարբերվում է առկա քաղաքական տեսություններից։

## Հիմնական երկեր
* «Ամբողջատիրության ակունքները» (1951)
* «Անցյալի և ապագայի միջև» (1961)
* «Հեղափոխության մասին» (1963)
* «Այքմանը Երուսաղեմում» (1963)
* «Բռնության մասին» (1970)
* «Մարդիկ մռայլ ժամանակներում» (1968)
* «Հանրապետության ճգնաժամը» (1972)
* «Բանականության կյանքը» (1978)
* «Կանտի քաղաքական փիլիսոփայության դասախոսություններ» (1982)
* «Սեր և սուրբ Օգոստիանոս» (1996)

## Հայերեն հրատարակություններ
* Հաննա Արենդտ «Մենք՝ փախստականներս», (հոդվածներ), Երևան, ՀԱՀ, 2016

## Տես նաև

* Հաննա Արենդտի մրցանակ

## Գրականություն
* Հայկական Սովետական Հանրագիտարան, հատոր 1-12, 1974-1986 թթ, Երևան
* Է․ Աղայան «Արդի հայերենի բացատրական բառարան», հատոր 1-2, 1976 թ, Երևան

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ
*Հաննա Արենդթ. Մենք՝ փախստականներս
*Hannah Arendt (1906-1975). Internet Encyclopedia of Philosophy կայքում 

Կատեգորիա:1906 ծնունդներ
Կատեգորիա:1975 մահեր
Կատեգորիա:20-րդ դարի ամերիկացի կին գրողներ
Կատեգորիա:20-րդ դարի կին գրողներ
Կատեգորիա:20-րդ դարի պատմաբաններ
Կատեգորիա:20-րդ դարի փիլիսոփաներ
Կատեգորիա:Ամերիկացի գրողներ
Կատեգորիա:Ամերիկացի լրագրողներ
Կատեգորիա:Ամերիկացի կին փիլիսոփաներ
Կատեգորիա:Ամերիկացի հումանիստներ
Կատեգորիա:Ամերիկացի սոցիոլոգներ
Կատեգորիա:Ամերիկացի փիլիսոփաներ
Կատեգորիա:Ամերիկացի քաղաքագետներ
Կատեգորիա:Ամերիկացի քննադատներ
Կատեգորիա:Անձինք նամականիշերի վրա
Կատեգորիա:Արվեստի և գրականության ամերիկյան ակադեմիայի անդամներ
Կատեգորիա:Գերմանացի կին գրողներ
Կատեգորիա:Գերմանացի կին փիլիսոփաներ
Կատեգորիա:Գերմանացի պատմաբաններ
Կատեգորիա:Գերմանացի քաղաքագետներ
Կատեգորիա:Գերմանիայի քաղաքական գործիչներ
Կատեգորիա:Գիտության փիլիսոփաներ
Կատեգորիա:Դեկտեմբերի 4 մահեր
Կատեգորիա:Զիգմունդ Ֆրոյդ մրցանակակիր
Կատեգորիա:Իրավունքի փիլիսոփաներ
Կատեգորիա:Լեզվի և պոեզիայի գերմանական ակադեմիայի անդամներ
Կատեգորիա:Կին սոցիոլոգներ
Կատեգորիա:Կոլումբիայի համալսարանի դասախոսներ
Կատեգորիա:Հայդելբերգի համալսարանի շրջանավարտներ
Կատեգորիա:Հոլոքոստի ուսումնասիրողներ
Կատեգորիա:Հոկտեմբերի 14 ծնունդներ
Կատեգորիա:Հրեա գիտնականներ
Կատեգորիա:Հրեա փիլիսոփաներ
Կատեգորիա:Մարբուրգի համալսարանի շրջանավարտներ
Կատեգորիա:Փիլիսոփաներ այբբենական կարգով
Կատեգորիա:Քաղաքական փիլիսոփաներ
Կատեգորիա:Ամերիկացի հակակոմունիստներ
Կատեգորիա:Միջազգային իրավունքի մասնագետներ
Կատեգորիա:ԱՄՆ-ի քաղաքական գործիչներ
Կատեգորիա:Սրտամկանի ինֆարկտից մահացածներ