Աքրամ Մոնֆարեդ Արիա

**Աքրամ Մոնֆարես Արիա** (, ), իրանական ծագմամբ շվեդ օդաչու։ Արքայադուստր Ֆաթեմեհ Փահլավիից հետո երկրորդ կինն է, որն ստացել է օդաչուի արտոնագիր Իրանում ինքնաթիռով թռչելու համար։ Գրող, նկարիչ և քաղաքական գործիչ է, բնակվում է Շվեդիայի Ստոկհոլմ քաղաքում։

## Ավիացիա
Ծնվել է 1946 թվականին Թեհրանում։ 1974 թվականինին եղել է ամուսնացած, ունեցել է հինգ երեխա և սկսել է Դոշան-Տապեհում թռչող սարքերի դասերի հաճախել Թագավորական ավիացիոն ակումբում (այժմ՝ Քաղաքացիական ավիացիայի տեխնոլոգիական քոլեջ): Ռազմաօդային բազայի կողքին գտնվող Դոշան-Թապեհը լի է եղել թռչել սովորելու հետաքրքրված աշակերտներով: Պլանշետի լիցենզիա ստանալուց հետո նույն թվականի հոկտեմբերին գնացել է Ղալեհ-Մորգիի թռիչքների դպրոց՝ մեկ և երկշարժիչ ինքնաթիռների դասեր սովորելու։ Իր մարզումները սկսել է Cessna 172-ով և ընդամենը 14 ժամ թռիչքից հետո ավարտել է իր առաջին միայնակ թռիչքը:

Նրա վերապատրաստման հաջորդ փուլերը բաղկացած են եղել գիշերային և հեռահար թռիչքներից դեպի մի քանի քաղաքներ, ինչպիսիք են Թավրիզը, Քերմանշահը, Ահվազը, Սպահանը և Ռաշտը: Չորս տարվա ընթացքում նա թռել է 150 ժամ հրահանգչի հետ և 50 ժամ մենակ։

Բացի գործնական վերապատրաստման փուլին հետևելուց հաճախել է դպրոց, որտեղ սովորել է այնպիսի առարկաներ, ինչպիսիք են աերոդինամիկան, շարժիչները, ճշգրիտ գործիքները, օդերևութաբանությունը, նավիգացիան և անգլերենը: Լիցենզիան ստանալուց հետո ստացել է աշխատանքի երկու առաջարկ՝ թռիչքի հրահանգիչ Թագավորական ավիացիոն ակումբում և երկշարժիչ ինքնաթիռների երկրորդ օդաչու Air-Asseman ավիաընկերությունում: Այնուամենայնիվ Իրանում տեղի ունեցած հեղափոխության պատճառով չի կարողացել շարունակել կարիերան: 1989 թվականին Շվեդիայում ապրելու ժամանակ սովորել է Ստոկհոլմի Բրոմմա ավիացիոն դպրոցում և տեսական դասերին զուգահեռ թռչելու դասեր է ստացել, ինչից հետո ստացել է շվեդ օդաչուի լիցենզիա։

## Ստեղծագործություններ
Աքրամ Մոնֆարեդ Արիան լքել է Իրանը 1985 թվականին Իրանա-իրաքյան պատերազմի ժամանակ՝ որպես փախստական իր երեխաների հետ տեղափոխվել է Շվեդիա։

1998 թվականին նրա կյանքում նոր էջ է սկսվել, երբ նա հավաքել է իր ռոմանտիկ բանաստեղծությունների և պատմվածքների ժողովածուն, որը նա սկսել էր գրել 1975 թվականին հրատարակչական նպատակներով: Նրա առաջին գիրքը, որը կոչվում է «Սիրո արձագանքը» (*Pejvak-e eshq*) հրատարակվել է 1999 թվականի ապրիլին Շվեդիայում։ Այն բաժանման, հայրենիքի, աքսորի, կանանց քաղաքական իրավունքների, ինչպես նաև սիրո մասին է:

Նրա երկրորդ գիրքը՝ *«Պարիի հուշերը»* հիմնված է պատրիարքներում կանանց հպատակության վրա և լույս է տեսել Շվեդիայում 2000 թվականին։ Նրա մեկ այլ գրքերից մեկը, որը վերաբերում է կանանց ճնշումների հետ կապված խնդիրներին *«Անահիտա»* վեպն է, որը լույս է տեսել Շվեդիայում 2007 թվականին: Գիրքը, որը ոգեշնչված է դաժան հարաբերությունների մեջ գտնվող երիտասարդ կնոջ ողբերգական կյանքի իրադարձություններից՝ թարգմանվել է շվեդերենից անգլերեն 2008 թվականին և ի վերջո հրատարակվել է որպես էլեկտրոնային գիրք 2016 թվականին։

2013 թվականին նրա գրքերից մեկն ընտրվել է Շվեդիայի «Legimus»-ի կողմից և հրատարակվել որպես աուդիոգիրք։

Հրատարակել է 15 գիրք երեք լեզուներով՝ պարսկերեն, շվեդերեն և անգլերեն։ Նրա ամենավերջին գիրքը, որը կոչվում է *«*Հաջող վայրէջք ապահով հողի վրա։ Վտանգավոր փախուստը Խոմեյնիի ճանկերից դեպի ազատության երկիր Շվեդիա», այն նրա ինքնակենսագրականն է, որը հրատարակվել է 2012 թվականին Շվեդիայում և շվեդերենից անգլերեն է  թարգմանվել 2013 թվականին։ Իր ինքնակենսագրության մեջ նա ներկայացնում է իր անձնական կյանքը ինչպես Իրանում, այնպես էլ Շվեդիայում և հայացք է նետում Իրանի պատմությանը անցյալից մինչև ներկա։

Մասնակցել է բազմաթիվ շվեդական գրական միջոցառումների և բանաստեղծական մրցույթների։ Նա երկրորդ մրցանակն է ստացել շվեդական պոեզիայի մեջ 2000 թվականի փետրվարին Ստոկհոլմի Կիստա գրադարանում և 2000 թվականի դեկտեմբերին Ստոկհոլմի Ֆիսքսատրա քաղաքում: Շվեդ հեղինակների ասոցիացիայի անդամ է։

## Արվեստի գործեր
Նկարչական կարիերան սկսել է 2007 թվականին, երբ նա մասնակցել է Ստոկհոլմի Բիրքագարդեն քոլեջում նկարչական դասընթացին: Հետագայում մասնակցել է արվեստի դասընթացների Ամստերդամի ժողովրդական համալսարանում (Folkuniversitetet): Հիմնական թեման իր նկարներում հիմնված է աշխարհում կանանց իրավիճակի վրա:

### Ցուցահանդեսներ
2007 թվականի հուլիսին նա հրավիրվել է Ջոքմոք և Կվիկկյոկ, յոթ այլ արտիստների հետ՝ Լինեուսի 300-ամյակի տոնակատարության համար: Լինեուսին հարգանքի տուրք մատուցած կտավները նվիրաբերվել են Ջոքմոքի քաղաքապետարանին։ Նրա առաջին համատեղ ցուցահանդեսը տեղի է ունեցել 2007 թվականի հուլիսին Կվիկկյոկում՝ յոթ այլ նկարիչների հետ: 2008 թվականի հունվարին երկրորդ համատեղ ցուցահանդեսն է անցկացրել Ստոկհոլմի «Husby Arts Hall»-ում: 2008 թվականի հուլիսին ունեցել է իր առաջին անհատական ցուցահանդեսը Ստոկհոլմի «Gallery Kocks»-ում՝ ցուցադրելով կտավի և թղթի վրա 52 յուղաներկով, ակրիլով, ջրաներկով և փայտածուխով նկարած նկարներ։

2008 թվականի նոյեմբերին երկրորդ ցուցահանդեսն է ունեցել Համմարբի Սյոստադի «Lyxigt & Mysigt» պատկերասրահում: 2009 թվականին անցկացրել է 3 ցուցահանդես՝ մարտին, օգոստոսին և հոկտեմբերին համապատասխանաբար Օստերմալմի RICA պատկերասրահում, Սոդերմալմի «Darling» պատկերասրահում և Վեստերտորպում գտնվող «Törnfågeln» պատկերասրահում։ 2010 թվականի գարնանը նա անցկացրել է ևս երկու ցուցահանդես՝ մեկը Համարբի Սյոստադում գտնվող «Luma» գրադարանում և մեկը, որը անցկացվել է Կրծքագեղձի քաղցկեղի ասոցիացիայի (BRO) հետ համագործակցությամբ Գամլա Ստանի «Ängel» պատկերասրահում։

2012 թվականի հունվարին և 2011 թվականի աշնանը «Sjöstadsbladet» թերթին տված հարցազրույցից հետո Աքրամ Մոնֆարեդ Արիան կազմակերպել է ևս մեկ ցուցահանդես «Sjöstadsbladets Redaktion» պատկերասրահի տեղանքում։

Որպես Պատվի հետ կապված բռնության դեմ պայքարի ազգային ասոցիացիայի (GAPF) դեսպաններից մեկը և GAPF-ի հետ համագործակցող՝  2015 թվականի հոկտեմբերին արվեստի ցուցահանդես է անցկացրել «Ängel» պատկերասրահում։

## Հրատարակած աշխատանքներ
* 2005 - «Սիրո երգ։ Ընտրյալ պոեզիա» (առաջին հրատարակություն), 2005՝ 
* 2012 - «Հաջող վայրէջք անվտանգ հողում։ Վտանգավոր փախուստ Խոմեյնիի քլորից դեպի ազատության երկիր Շվեդիա» (շվեդերեն՝ En lyckad landning på säker mark. Den farliga flykten från Khomeinis klor till frihetens land Sverige) , 
* 2007 - «Անահիտա» հիմնված է իրական պատմության վրա, հրատարակիչ՝ Recito, հայր՝ Բորաս, Շվեդիա՝ 
* 2004 - «Այրվող սիրտը։ Ընտրյալ բանաստեղծություններ» (շվեդերեն՝ Brinnande Hjärta: Dikter i Urval), հրատարակիչ՝ Invandrarförlaget, վայր՝ Բորաս, Շվեդիա՝ 
* 1999 - «Սիրո արձագանքը, կամ սիրո սերը» (շվեդերեն՝ Pejvak-e eshq or Pizhvāk-i ishq), հրատարակիչ՝ Akram Āryā, վայրը՝ Կիստա, Շվեդիա՝ 

## Ծանոթագրություններ


## Արտաքին հղումներ
* Ռադիո: Հարցազրույց Աքրամ Մոնֆարեդ Արիայի հետ Radio Farda-ում
* Արիա Աքրամի գլխավոր էջ
* Հրատարակությունների/գրքերի հեղինակային ցանկ
* Սիրո երգ` Աքրամ Մոնֆարեդ Արիայի ընտրյալ պոեզիան
 
Կատեգորիա:21-րդ դարի կին արվեստագետներ
Կատեգորիա:Իրանցի բանաստեղծուհիներ
Կատեգորիա:Իրանցի կին գրողներ
Կատեգորիա:Իրանցի նկարչուհիներ