Յոհան Նեստրոյ

**Յոհան Նեպոմուկ Նեստրոյ** (, ), ավստրիացի դրամատուրգ, կատակերգակ, հումորային դերասան, օպերային երգիչ։

## Կենսագրություն
Յոհան Նեստրոյը ծնվել է Վիեննայում։ Նրա հայրը եղել է պալատական փաստաբան։ Կրթություն ստանալու նպատակով Յոհանը հաճախել է շոտլանդական գիմնազիա, ուսումնասիրել փիլիսոփայություն և իրավագիտություն, բայց արդեն այդ ժամանակվանից խաղում էր սիրողական թատրոններում։ 1822 թվականին դարձել է Վիեննայի պալատական օպերայի երգիչ։ 1823 թվականին աշխատել է Ամստերդամի գերմանական թատրոնում։ Ավելի ուշ Բրյունեում, Գրացում, Բրատիսլավայում և Լվովում աշխատել է որպես դերասան։

Աստիճանաբար Նեստրոյը օպերայից անցում է կատարում թատրոն։ Ավելի ուշ իրեն փորձում է դրամատուրգի ասպարեզում։ 1831 թվականին իմպրեսարիո Կառլ Կառլից առաջարկություն է ստանում աշխատել «Ան Դեր Վին» թատրոնում։ Նոր աշխատավայրում Նեստրոյը իրեն դրականորեն է դրսևորում և շուտով գրավում է Վիեննայի բնակիչների սրտերը՝ դառնալով ժողովրդական սիրված դերասան։ Առավել մեծ հաջողության է հասել հետևյալ կատակերգությունների շնորհիվ՝ «Թալիսման», «Վարդի կավալերը», «Մատուռում և առաջին հարկում» և այլն։

1823 թվականին ունենում է հաշվարկով անհաջող ամուսնություն։ Իր ամբողջ կյանքում Նեստրոյը սիրում էր այլ կնոջ՝ երգչուհի Մերի Վայլերին, ով իրեն պարգևել էր երկու երեխա և ում անունով էլ հետագայում կտակ էր թողել։

1854 թվականից մինչև 1860 թվականը Յոհան Նեստրոյը Լեոպոլդշտադում ղեկավարում էր Կառլի անվան թատրոնը։

Նրա վերջին դերը եղել է «Լումպացիվագաբունդուսի չար հոգին» պիեսում, որտեղ խաղացել է թափառաշրջիկի դեր։

Կյանքի վերջին տարիներն ապրել է Գրացում և Իշլեում։

## Պիեսներ
Յոհան Նեստրոյը գրել է տասնյակ պիեսներ։ Նրա ստեղծագործական լեզուն գերմաներենն էր։ Ստորև ներկայացված է նրա հեղինակած պիեսների ցուցակը՝


* *Friedrich der Prinz von Korsika* (1822 և 1827 թթ.-ի ընթացքում)
* *Der Zettelträger Papp* (1827թ.)
* *Sieben/ Zwölf Mädchen in Uniform* (1827թ.)
* *Die Verbannung aus dem Zauberreiche oder Dreißig Jahre aus dem Leben eines Lumpen* (1828թ.)
* *Dreißig Jahre aus dem Leben eines Lumpen* (1829թ.)
* *Der Einsilbige oder Ein dummer Diener seines Herrn* (1829թ.)
* *Der Tod am Hochzeitstage oder Mann, Frau, Kind* (1829թ.)
* *Der unzusammenhängende Zusammenhang* (1830թ.)
* *Magische Eilwagenreise durch die Komödienwelt* (1830թ.)
* *Zwei Schüsseln voll Faschingskrapfen* (1831թ.)
* *Der gefühlvolle Kerkermeister oder Adelheid die verfolgte Wittib* (1832թ.)
* *Nagerl und Handschuh oder Die Schicksale der Familie Maxenpfutsch* (1832թ.)
* *Humoristische Eilwagenreise durch die Theaterwelt* (1832թ.)
* *Zampa der Tagdieb oder die Braut von Gips* (1832թ.)
* *Der konfuse Zauberer oder Treue und Flatterhaftigkeit* (1832թ.)
* *Die Zauberreise in die Ritterzeit oder Die Übermütigen* (1832թ.)
* *Genius, Schuster und Marqueur oder Die Pyramiden der Verzauberung* (1832թ.)
* *Der Zauberer Februar oder Die Überraschungen* (1833թ.)
* *Der Feenball oder Tischler, Schneider und Schlosser
* *Der böse Geist Lumpazivagabundus oder Das liederliche Kleeblatt* (1833թ.)
* *Robert der Teuxel* (1833թ.)
* *Der Tritschtratsch* (1833թ.)
* *Der Zauberer Sulphurelectrimagnetikophosphoratus und die Fee* (1834թ.)
* *Müller, Kohlenbrenner und Sesseltrager oder Die Träume von Schale und Kern* (1834թ.)
* *Das Verlobungsfest im Feenreiche oder Die Gleichheit der Jahre* (1834թ.)
* *Die Gleichheit der Jahre* (1834թ.)
* *Die Fahrt mit dem Dampfwagen* (1834թ.)
* *Die Familien Zwirn, Knieriem und Leim oder Der Welt-Untergangs-Tag* (1834թ.)
* *Weder Lorbeerbaum noch Bettelstab* (1835թ.)
* *Eulenspiegel oder Schabernack über Schabernack* (1835թ.)
* *Zu ebener Erde und erster Stock oder Die Launen des Glückes* (1835թ.)
* *Der Treulose oder Saat und Ernte* (1836թ.)
* *Die beiden Nachtwandler oder Das Notwendige und das Überflüssige* (1836թ.)
* *Der Affe und der Bräutigam* (1836թ.)
* *Eine Wohnung ist zu vermieten in der Stadt, Eine Wohnung ist zu verlassen in der Vorstadt, Eine Wohnung mit Garten ist zu haben in Hietzing* (1837թ.)
* *Moppels Abenteuer im Viertel unter Wiener Wald, in Neu-Seeland und Marokko* (1837թ.)
* *Das Haus der Temperamente* (1837թ.)
* *Glück, Mißbrauch und Rückkehr oder Das Geheimnis des grauen Hauses* (1838թ.)
* *Der Kobold oder Staberl im Feendienst* (1838թ.)
* *Gegen Torheit gibt es kein Mittel* (1838թ.)
* *Die verhängnisvolle Faschingsnacht* (1839թ.)
* *Der Färber und sein Zwillingsbruder* (1840թ.)
* *Der Erbschleicher* (1840թ.)
* *Die zusammengestoppelte Komödie* (1840թ.)
* *Der Talisman* (1840թ.)
* *Das Mädl aus der Vorstadt oder Ehrlich währt am längsten* (1841թ.)
* *Einen Jux will er sich machen* (1842թ.)
* *Die Ereignisse im Gasthofe* (1842թ.)
* *Die Papiere des Teufels oder Der Zufall* (1842թ.)
* *Liebesgeschichten und Heiratssachen* (1843թ.)
* *Das Quodlibet verschiedener Jahrhunderte* (1843թ.)
* *Nur Ruhe!* (1843թ.)
* *Eisenbahnheiraten oder Wien, Neustadt, Brünn* (1844թ.)
* *Hinüber Herüber* (1844թ.)
* *Der Zerrissene* (1844թ.)
* *Die beiden Herren Söhne* (1845թ.)
* *Das Gewürzkrämerkleeblatt oder Die unschuldigen Schuldigen* (1845թ.)
* *Unverhofft* (1845թ.)
* *Der Unbedeutende* (1846թ.)
* *Zwei ewige Juden und Keiner* (1846թ.)
* *Der Schützling* (1847թ.)
* *Die schlimmen Buben in der Schule* (1847թ.)
* *Martha oder Die Mischmonder Markt-Mägde-Mietung* (1848թ.)
* *Die Anverwandten* (1848թ.)
* *Freiheit in Krähwinkel* (1848թ.)
* *Lady und Schneider* (1849թ.)
* *Judith und Holofernes* (1849թ.)
* *Der alte Mann mit der jungen Frau* (1849թ.)
* *Höllenangst* (1849թ.)
* *Sie sollen ihn nicht haben oder Der holländische Bauer* (1850թ.)
* *Der holländische Bauer* (1850թ.)
* *Karikaturen-Charivari mit Heiratszweck* (1850թ.)
* *Alles will den Propheten sehen* (1850թ.)
* *Verwickelte Geschichte* (1850թ.)
* *Mein Freund* (1851թ.)
* *Der gemütliche Teufel oder Die Geschichte vom Bauer und der Bäuerin* (1851թ.)
* *Kampl*
* *Heimliches Geld, heimliche Liebe* (1853թ.)
* *Theaterg’schichten durch Liebe, Intrige, Geld und Dummheit* (1854թ.)
* *Nur keck!* (1856թ.)
* *Umsonst* (1857թ.)
* *Tannhäuser* (1857թ.)
* *Ein gebildeter Hausknecht*
* *Zeitvertreib* (1858թ.)
* *Lohengrin* (1859թ.)
* *Frühere Verhältnisse* (1862թ.)
* *Häuptling Abendwind oder Das greuliche Festmahl'' (1862թ.)



## Հեղինակություն և ճանաչում
thumb|180px|Յոհան Նեստրոյի գերեզմանը
Յոհան Նեստրոյը հանդիսանում է ավստրիական ազգային թատրոնի հիմնադիրներից մեկը։ Նրա ազդեցությունը ավստրիական բեմում զգացվում է նաև մեր օրերում։ Նրա անվան մրցանակը համարվում է Ավստրիայի թատերական ամենահեղինակավոր մրցանակներից մեկը։ Մրցանակաբաշխությունը իրականացվում է 2001 թվականից սկսած և ունի մի քանի անվանակարգեր։

Նեստրոյի դրամաները տարածված էին բազմաթիվ երկրների թատերական շրջանակներում և բեմադրվում էին մեծ խանդավառությամբ։ Ներկայում ևս հաճախակի կարելի է դիտել նրա հեղինակած պիեսների բեմադրությունները։

Յոհան Նեստրոյի անունով Ավստրիայի մայրաքաղաք Վիեննայում, ի պատիվ մեծ դերասանի, կոչվել է մետրոյի կայարան և հրապարակ։

Նրա դիմանկարը պատկերվել է 1962 թվականին թողարկված ավստրիական փոստային նամականիշի վրա։

## Դերասանական պատկերներ

Nestroy-als-tratschmiedl-Fr.Gaul-1866.jpg|
Nestroy als Knieriem.jpg|
Nestroy-als-Pan E v Hartitzsch.jpg|
Nestroy als Sansquartier 2.jpg|


## Ծանոթագրություններ

Կատեգորիա:Ավստրիացի արվեստագետներ
Կատեգորիա:Ավստրիացի գրողներ
Կատեգորիա:Ավստրիացի դերասաններ
Կատեգորիա:Ավստրիացի դրամատուրգներ
Կատեգորիա:Ավստրիացի երգիչներ
Կատեգորիա:Ավստրիացի կատակերգուներ
Կատեգորիա:Ավստրիացի օպերային երգիչներ
Կատեգորիա:Գերմանալեզու բանաստեղծներ
Կատեգորիա:Գրաց քաղաքում մահացածներ
Կատեգորիա:Վիեննա քաղաքում ծնվածներ