Fanmi Lavalas

**Fanmi Lavalas** (an franse : Famille **Lavalas** ; an  kreyòl ayisyen lavalas vle di *lapli a*) se yon pati politik an Ayiti. Ansyen Prezidan ayisyen an, Jean-Bertrand Aristide, se reprezantan nasyonal pati sa a, pi gwo otorite ofisyèl la, ki jwi tou yon manda avèk dire tout lavi ak dwa pou nonmen kandida pati a nan evènman ki pa fè eleksyon primè yo. Pati sa a te yon eleman enpòtan nan lavi politik ayisyèn depi 1991.

## Prezantasyon
* Lidè : Jean-Bertrand Aristide
* Fondasyon : 1996
* Pòtpawòl : Maryse Narcisse
* Sisyon : Òganizasyon Pèp Kap Lite
* Pozisyonman : gòch a sant
* Ideyoloji : Sosyal-demokrasi
* Koulè : ble

## Istwa
Fanmi Lavalas se yon pati ki nan kouran sosyal-demokrasi a. Li te kreye kòm yon rezilta nan yon divizyon nan pati Òganizasyon Pèp Kap Lite. OPL te defann yon ouvèti enstitisyon bay finansye entènasyonal ki pa te aksepte pa yon sèten kantite aktivis de baz nan mouvman sa a.

Gouvènman Aristide ap envesti nan sante ak edikasyon malgre mezi osterite ke Fon Monetè Entènasyonal defann.

An 1997, pati Lavalas te resevwa opinyon nan men manm Oganizasyon Pèp Kap Lite ki te deside rantre nan pati kote yo te pwòch la.

Nan mwa desanm 2000, Jean-Bertrand Aristide te re-eli prezidan Repiblik la, pou yon dezyèm manda prezidansyèl, avèk 93 % nan vòt, men avèk sèlman 5 % patisipasyon : pèp ayisyen an pa kwè nan demokrasi ankò depi fwod elektoral ki te fèt pandan eleksyon lejislatif yo kèk mwa avan. Rejim Prezidan Aristide la fè tèt di epi parèt gwoup ame nan gang katye pòv yo nan Pòtoprens, Chimè yo, manipile pa otorite ayisyèn yo, ki ransonye ak touye enpinite pou teworize popilasyon an. 

An 2003 te kòmanse yon rebelyon ankouraje an patikilye pa Gwoup  184 ki te opoze politik nasyonal la Prezidan Aristide. An reyalite, pati Lavalas ak prezidan li te opoze ak privatizasyon sektè piblik la pou benefis sèk finansye ameriken yo. Gwoup 184, ede pa Etazini yo, fomante ajitasyon nan peyi a ki abouti nan sitiyasyon ensije nan mwa fevriye 2004.

Nan mwa fevriye 2004, apre ranvèsman prezidan Aristide, Aristide te fòse ale egzil nan Repiblik santrafrik .

Eleksyon yo te etabli an 2006 pa gouvènman pwovizwa Gérard Latortue, epi aplike pa puisans etranjè Kanada, Etazini ak Lafrans. Kèk manm Fanmi Lavalas te diskite ke Marc Bazin te kandida pati Lavalas la. Sepandan, kèk nan sipòtè li yo san patipri sipòte René Préval nan kanpay li kòm yon kandida prezidansyèl. Kandida Lavalas yo bòykote eleksyon an pou laplipa, men votè yo te sipòte aparisyon pati Fwon Lespwa . Pati Lavalas la te fè pati kowalisyon gouvènman an ki te dirije pa Premye Minis Jacques-Édouard Alexis .

An 2009, Konsèy elektoral pwovizwa ayisyen (KEP) li deside entèdi kandida pati Lavalas ansyen prezidan Jean-Bertrand Aristide la patisipe nan eleksyon senatoryal 19 avril 2009 la, sou pretèks yo ke yo pa te reyisi "nan bay yon dokiman atestasyon ki te siyen pa lidè pati a". Demann lan fou, replike sipòtè Lavalas yo, paske Aristide, egzile nan Lafrik disid depi 2004, pa gen okenn entèvni ankò nan aktivite yo nan pati a. Yo wè li kòm yon efò ekspre pou bloke wout la pou Fanmi Lavalas, ki rete pati ki pi enpòtan ann Ayiti. Oganisation Etat ameriken ak Etazini yo te avèti ke desizyon KEP a te riske delegitimize bilten vòt la.

Nan mwa novanm 2009, reprezantan nasyonal Fanmi Lavalas konfime li te bay Maryse Narcisse yon manda pou pale nan non òganizasyon an avèk KEP a.

## Gade tou
* Lis pati politik ayisyen

## Referans

## Lyen deyò