open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Charlot jeudy

**Charlot Jeudy**, ki fèt 1e janvye 1984 nan Pòtoprens epi ki mouri 25 novanm 2019 nan menm vil la, se yon militan ayisyen. 

## Biyografi
Li patisipe nan etann mouvman dwa LGBTQ Ayiti.

Li te yon moun enpòtan nan kominote M nan (Masisi, Madivin, Monkonpè, Makomè, Miks) Ayiti, yon lòt li se yon aktivis dwa ak angajman li nan Kouraj. Charlot Jeudy te kolabore nan Massimadi, Misyon Nasyonzini pou Apiye Jistis Ayiti ak Equitas.

## Militantis
Nan lane 2009, Charlot Jeudy ak zanmi  li  yo batay pou montre enpotans yon estrikti ki oganize pou mennen lit pou dwa moun Lgbt Ayiti, etandone li menm li te deja viktim plizye zak dikriminasyon. Lide AMIAMI boujonnen. Premye objektif la se te kreye yon seri evenman kiltirel pou kominote Lgbt. De lane apre, AMIAMI ta prale vin Kouraj nan mwa desanm 2011, ak lot priyorite tankou lit kont omofobi ak transfobi nan sosyete ayisyen an. Jeudy te gen  kran  poul te ale fe yon premye deklarasyon piblik nan mwa janvye 2012 nan radyo nasyonal Dayiti kote li tap denonse kretyen yo ki tap siyonen  ke se peche tankou omoseksyalite ki te reskonsab goudougoudou 12 janvye 2010 la. li te sibi anpil presyon  men sa pat anpeche li planifye yon lot enntevyou fwa sa nan televizyon, kote li deklare piblikman li se prezidan kouraj, yon oganizasyon kap defann kominote omoseksyel  la. Ak sipo patnè etranje premye jounen intenasyonal  kont omofobi ak transfobi te prale fet an ayiti 17 me 2012,  yon mannye pou fe popilasyon ayisyenn nan konprann yo dwe respekte oryentasyon seksyel ak idantite jan.Li se prezidan yon ekip 7 moun ki ap dirige kouraj ak 70 lot manm aktif.    

Nan yon enntevyou li bay radyo kanada nan lane 2016 Charlot Jeudy temwanye koman li difisil pou yon moun  masisi an ayiti. Nan fen lane 2016 Charlot Jeudy swete lanse premye edisyon ayisyen festival massimadi nan Potoprens. Objektif massimadi Ayiti se te prezante pou premye fwa reyalite kominote Lgbt pa mwayen fim, ekspozisyon ak diskisyon. Li te vle devlope menm  konsep oganis Monreyal ki rele Arc en ciel d Afrique nan lane 2009. Oganisatè yo te oblije anile tout bagay akoz menas lanmo, gwo tole nasyonal ak entènasyonal nan medya.

Nan dat 3 out 2018, misyon nasyon zini pou apiye jistis an ayiti, (MINUJUSTH) li te devwale yon pwoje intevansyon kominote Lgbt. Misyon prensipal intevansyon silal se lite kont omofobi  tout pandan yo mete anavan yon kilti lape ak yon ansanm vale pozitif tankou dwa, tolerans, egalite, non ak dikriminasyon   respekte chwa lavi moun ak sekirite moun. pou sa fèt, seksyon dwa moun  nan minijis jwenn yon patnè nan asosiyasyon kouraj  ak prezidan Charlot Jeudy. 

Charlot Jeudy te manm konsèy administrasyon ejid ki se alyans entènasyonal frankofòn pou egalite ak divesite ki tabli kol Monreyal.

## Referans

## Lyen deyò
Please Don't Eat the Daisies (TV series)

***Please Don't Eat the Daisies*** se yon sitcom Ameriken ki te pase sou NBC soti 14 septanm 1965 rive 2 septanm 1967. Seri a te baze sou liv 1957 Jean Kerr ak fim nan ane 1960 ak Doris Day ak David Niven .

## Lyen ekstèn

* 
* 
* ''Please Don't Eat the Daisies'' opening credits on YouTube
Lust for Life (fim, 1956)

***Lust for Life*** se yon fim ameriken reyalize pa Vincente Minnelli ak soti an 1956.

## Rezime
Yo voye Vincent van Gogh kòm yon predikatè nan rejyon min Borinage, Bèljik. Vincent dekouvri travay di minè yo la epi li chèche wout li. Theo, frè li, konseye l' pou li retounen kay paran yo nan Peyiba e se la Vincent ap viv la pasifikman, desine tout sa li obsève. Li tonbe damou ak kouzin li, men kouzin li pouse li ale malgre ensistans li. Nan yon tavèn, li rankontre yon fanm ak ki moun li pral viv pou yon ti tan. Men, relasyon yo vin yon tanpèt epi li kite li lè li ale wè papa li ki mouri pandan vwayaj li. Tounen nan vilaj natif natal li, li pase pou yon orijinal.

## Ekip teknik
* Tit fransè : *La Vie passionnée de Vincent van Gogh*
* Tit orijinal : *Lust for Life*
* Reyalizatè : Vincente Minnelli et George Cukor
* Senaryo : Norman Corwin d'après le livre de Irving Stone
* Pwodiktè : John Houseman, Jud Kinberg
* Mizik : Miklós Rózsa
* Direktè atistik : Cedric Gibbons, Hans Peters
* Fotografi : Russell Harlan, Freddie Young
* Montaj : Adrienne Fazan
* Décors : F. Keogh Gleason, Edwin B. Willis
* Kostim : Walter Plunkett
* Chèf elektrisyen : Marcel Policard
* Konpayi pwodiksyon : MGM
* Peyi orijin : Etazini
* Lang : angle
* Fòma : Koulè (Metrocolor) — 2.35:1 CinemaScope — 35 mm :
** Version monophonique (Western Electric Sound System) 
** Version 4 pistes stéréo (Western Electric Sound System) 
* Jan : Drame, biographie
* Dire : 122 minit
* Date soti : 
** Etazini : 17 septanm 1956  
** Frans : 23 janvye 1957

## Aktè
* Kirk Douglas kòm Vincent van Gogh 
* Anthony Quinn kòm Paul Gauguin
* James Donald kòm Théo Van Gogh 
* Pamela Brown kòm Christine 
* Everett Sloane kòm doktè Gachet
* David Bond kòm Georges Seurat
* Laurence Naismith kòm doktè Bosman
* Isobel Elsom kòm Madanm Stricker 
* Niall MacGinnis kòm Joseph Roulin, faktè a
* Jeanette Sterke kòm Kee Vos 
* Noel Purcell kòm Anton Mauve 
* Henry Daniell kòm Theodorus Van Gogh, le père 
* Madge Kennedy kòm Anna Cornelia Van Gogh 
* Jill Bennett kòm Willemien 
* Lionel Jeffries kòm doktè Peyron 
* Paul Bryar kòm enspektè polis
* Laurence Badie kòm Adeline Ravoux 
* Ronald Adam kòm komisè De Smet
* John Ruddock kòm Ducrucq, minè tris
* Jean Debucourt kòm sèvè restoran 14 jiyè
* Germaine Delbat kòm sèvèz restoran 14 jiyè
* Belle Mitchell kòm Madanm Tanguy
* Wilton Graff kòm reveran Striker
* David Horne kòm reveran Peeters


Lust for Life (1956) trailer 3.jpg|Kirk Douglas jwe kòm Vincent van Gogh
Lust for Life (1956) trailer 2.jpg|Anthony Quinn  jwe kòm Gauguin ak Kirk Douglas
Lust for Life (1956) trailer 1.jpg|Kirk Douglas ak Pamela Brown  jwe kòm kouzin Vincent van Gogh


## Referans

## Lyen deyò
* ''Lust for Life'' sou IMDb
Gwakanagarik

**Gwakanagarik** se te kasik ki tap dirije Wayòm Maryen an sou zile Ayiti anvan lakoloni. Non li nan langaj Tayino vle "pi gran" (an fransè "Ainé") oswa Gran Pwofèt.

## Istwa
Lè sa a Kasika a (Wayòm nan) te divize an senk: te gen Maryen, Magwa, Magwa, Zaragwa ak Igwe. Gwakanagarik limenm t ap dirije Maryen an. Maryen an te twouve l nan pati Nòdwès zile a e li te divize an 14 nitaínos.

Se li ki te resevwa Kristòf Kolon avèk bon kè lè li te debake nan wayòm li 22 desanm 1492. Li te pote èd bay Kolon nan moman bato Santa Mariya te fè nofraj toupre Kapayisyen e li te rive menm bay Kolon yon moso tè pou te bati yon fò. Lè kristòf retounen nan Espay, li rive avèk 10 endyen, ki se yon prèv ke li sot fè yon dekouvèt ak anpil lò epi zwazo Wa Ferdinand ak Isabelle te akeyi l epi mete chita sou twòn nan pami grandon yo.

### Atak espanyòl yo
Gwakanarik te ofri Espanyòl yon teren pou kontwi yon fò ki rele  "La Nativite". men espanyòl te pwofite konfyans Gwakanagarik te fè yo pou atake li. Lè wa a te konprann sa li te rasanble 250 000 tayino pou goumen. Men li te pèdi batay la.

## Referans

## Lyen deyò
Magwana

Se katriyèm kasika oubyen wayòm Zarawak yo, li te trouve li nan mitan nan zòn Sibawo, se Kawonabo ki t ap dirije wayòm sila.
Zaragwa

Se twazyèm nan kasika oubyen wayòm zarawak yo, li te trouve li nan Sidwès. Se te Boyekyo avèk Anakawona ki t ap dirije li.
Maryen

**Maryen** se dezyèm nan kasika oubyen wayòm Zarawak yo. Li te sitiye na ntout pati Nòdwès zile a. Se te Gwakanagarik ki te ap dirije li.

## Dimansyon jeyografik

**Kasika** (*Cacicazgo de Marién*)  te limite nan nò pa Oseyan Atlantik la, nan sid. pa Kasika de Zaragwa, nan Lès pa Kasika Magwa ak Magwana, ak Lwès pa Canal du Vent.

Katye jeneral yo te chita nan El Guarico, tou pre Ayiti vil Okap kounye a. Li te divize an 14 nitaínos. Kasika sa a se te premye moun ki te akeyi Christophe Colomb epi ki te konvèti nan Krisyanis.

Kasika Maryen te goumen kont kasik Mairení, ede pa kasik Caonabo Kasik nan Maguana, pou kontwole plas mitik deyès *Manman Iermao* Kasik nan Marien. "Manman Iermao" se te deyès Kasika Maryen, ki vle di "kò wòch".

Pou batay sa a, Guacanagarix te alye ak konkeran Espayòl yo pou defèt alyans Mairení ak Caonabo e konsa rete kasik prensipal tout Kasika Maryen an ak kote mitik Chacuey.

## Jewografi kounye a

### [[Repiblik Dominikèn]]
* Dajabón
* Monte Cristi
* Santiago Rodriguez
* Valverde

### [[Ayiti]]

## Referans

## Lyen deyò
Lagè nan sid

Lagè nan sid se yon gè ki proklame nan mwa dawout 1793 pa jeneral Tousen. Anvan yo te kite koloni an, Édouviy otorize Rigo pou l te ale leyogan lite rive obeyi Tousen. Tousen te rive vyole  sa epi Roum, te rive fè yon reyinyon pòtoprens avèk general plim. Gè nan sid se yon gè kite kòmanse nan lane 1799 e ki ta pwal fini nan lane 1799, gè sa te fèt nan objektif pou kontwole yon fwa ankò endepandans Ayiti.

***Kontèks politik*** 

An dawout 1998, Gè nan sid te gen yon ti non yo te rele gè akouto. Tousen Louvèti te genyen tout rediksyon britanik yo e li te okipe ankò lwès de tout zile a. Yo siyen yon akò antre de (2) pati Tousen te rive konprann tout sa ki tap reflete yo. 

Degradasyon  de relasyon  Tousen òganise,  nan oktòb 1798, yon revolisyon populè e yo te fòse Edouvil kite lil la. Ide lite genyen yan poul te fòse kite lil la, Edouvil rechaje general Andre Rigo kontrole sid de lil antye, de nan tout sa ke Tousen tekonn dil.  

## An jwen 1799, Tousen resevwa èd Desalin  epi Rigo  chef de milat resevwa èd Alekssandpetyon. yonn nan sòlda nwa trayi elal jwenn gwoup milat la. yo te wèl tan kou se yon koufizyon  kan de nwa reprezante pa Tousen e kan milat la reprezante pa Rigo. Konfizwon antre de nèg yo pat sèlman pou kesyon dekoulè men yon gro gè pou kesyon de kontrole teritwaġ.LI te enpeche yon gro gè ak tout yon detèminasyon kont milat nan sid yo; prèske 10 000 mouri malgre komisè Maglwa Anbwaz ki sove lavi de yon santèn fanmi ki respekte a jakmèl epi yo vin konsiderel tankou yon ero pou pèp jamèl la nan tan sa kipral nome kòmandan de jakmèl an 1802 pa Janjak Desalin.

nan mas 1800, aprè gro krizsa nan jakmèl anba difikilte Tousen Louvèti, Endre RIgo fè vwayaj li pou anfrans e lipa janm tounen pandan twazan Tousen te soti genyen  nan gro gè de kouto     

## Referans
Boyekyo

**Boyekyo** se te youn nan senk (5) kasik ak pi ansyen chèf Tayino nan Ispanyola ki te gouvène Jaragua cacicazgo nan zòn sid Ayiti jodi a. Frè Prensès Anakawona, ki apre lanmò li alantou 1502, te vin larenn ak kasik nan Jaragwa.

Boyekyo te ede bòfrè li Kawonabo atake fò La Navidad ke navigatè ak konkeran Kristòf Kolon te etabli nan teritwa vwazen Maryen cacicazgo, ki te gouvène pa kasik Gwakanagarik. Li te gen yon relasyon afab ak Bartolomé Colón e pandan rèy li, rebelyon Roldán te fèt alantou 1496.

Kasika ki te dirije pa Boyekyo te avanse nan domèn kiltirèl la.

## Bibliyografi
* Colón, Cristóbal *Relaciones de viajes*
* Colón, Hernando *Historia del Almirante*

## Referans

## Lyen deyò
Princess Eud

**Eunide Edouarin**, rele **Princess Eud** oubyen pafwa **Iyoudi**, ki fèt 5 avril 1984 nan Petyonvil (Ayiti), se yon chantèz ak aktris ayisyèn.

## Biyografi
Li grandi ak li pase tout anfans li nan Petyonvil.

Princess Eud te pasyone sou mòd ak kouti. Li se kounye a yon ikòn nan sèn rap ayisyen an.
li te ale soti nan Mystic 703 nan yon kolaborasyon ak Ded Kra-Z finalman li antre nan yon karyè solo.
Li se yon antreprenèz ak vann rad.

Li marye ak manman yon ti gason. An 2021, li te atann yon tibebe.

## Zèv li yo
### Tankou aktris
* 2019  : *[[Married Men]]* de Robenson Lauvince : Alexis Genesis
* 2021  : *[[Wozo (fim)|Wozo]]* de Thibaut Monnier : Medgine

### Tankou chantèz
* *Eudomination*

## Referans

## Lyen deyò
* Princess Eud sou IMDb
Pelé

**Edson Arantes do Nascimento** tout moun konnen sou non **Pelé** fèt nan dat 23 oktòb 1940 nan vil Três Corações nan peyi Brezil. Li mouri nan dat 29 desanm 2022 nan São Paulo. Se te yon jwè foutbòl entènasyonal Brezilyen ki t ap evolye nan pòs atakan epi li te  konn mennen jwèt soti nan ane 1950 pou rive an 1977.    

Figi majè nan foutbòl la, yo konsidere Pelé kòm moun ki pi konn jwe foutbòl  . Yo te ba li ti non O Rei ki vle di "Wa". Pelé se sèl jwè ki te ranpòte koup di mond foutbòl la 3 fwa nan ane 1958, 1962 ak 1970.  

## Referans
Paul Gauguin (fim, 1950)

***Paul Gauguin*** se yon kout fim dokimantè franse reyalize pa Alain Resnais ak soti an 1950.

## Rezime
Kout fim sa a se yon travay ki te fèt an kolaborasyon ak Gaston Diehl, ilistre avèk penti Paul Gauguin.

## Ekip teknik
* Reyalizatè : Alain Resnais
* Senaryo : Gaston Diehl
* Naratè : Jean Servais
* Mizik : Darius Milhaud
* Dire : 12 minit

## Aktè

## Referans

## Lyen deyò
* 'Paul Gauguin'' sou IMDb
Stan el Modelo

**Stanley Saint Fabre** mejor conocido como **Stan el Modelo**, es un rapero, cantante, compositor y productor de origen haitiano. Su estilo de música es generalmente definido como afro trap latino y reguetón, pero también ha interpretado otros géneros como dancehall, drill, kizomba etc.…

## Biografía
Nacido el 30 de septiembre 1990 en Haití, dónde fue que empezó en la música en su país natal en el género rap kreyol, dónde tuvo muchos éxitos en el año 2008 hasta 2013 sobre todo en su comuna Léogane dónde nació y creció

## Carrera Musical
Comenzó en la música urbana en 2019 y 2021 ha logrado lanzar su primer disco titulado Puro Flow con canciones populares como Negro Como Yo Tu&Yo, Ange&Demon, y sigue lanzando música con éxito como Dale ma, Nena Perfecta, Me dice ya, Dale color, Quédate. El artista cuenta con miles de visitas en youtube y en todas las platas formas digitales y va creciendo cada vez más, debido a su estilo original y sus letras se consideran como el artista más prometedor durante estos años.

## Vida Privada
En 2008 se manifestó su amor por la música, a pesar de las dificultades que se presentó de su padre para no hacer música en este tiempo pero se luchó día a día hasta que logró lanzar varias canciones en este época, en 2017 se mudó para chile dónde todo es diferente, la cultura, el idioma, el clima etc... Aún así se está acostubrado poco a poco hasta que logró lanzar su primera canción en 2019 titulado Mujer Ideal, y desde entoces se comenzó su nueva carrera musical en el género urbano.

## Discografía
Desde que comenzó su carrera, en el año 2019, Stan el Modelo ha lanzado 1 álbum de estudio y varios sencillos

Álbum de Estudio

• 2020 Puro Flow

Sencillos

• 2019 Mujer Ideal

• 2020 Quiénes Somos

• 2021 Tu Mama Bien

• 2022 Me Dice Ya

Etc...

## Referencias
1- Mujer Ideal - Stan el Modelo, consultado 11 de octubre 2019

2- Página web oficial https://web.archive.org/web/20221026221230/https://stanelmodelo.com/ consultado el 30 de septiembre 2022

3- Página de artista de google https://g.co/kgs/3iu4eY  consultado en marzo 2021

4- Página de wikidata https://www.wikidata.org/wiki/Q114559836 consultado en septiembre 2022

5- Biografía de Stan el Modelo https://web.archive.org/web/20221012145326/https://stanelmodelo.com/biography/  consultado en septiembre 2022

6- Puro Flow https://distrokid.com/hyperfollow/stanelmodelo/puro-flow consultado en octubre 2020

7- Me Dice Ya - Stan el Modelo, consultado el 21 de septiembre 2022

8- Dale Ma consultado el 22 de abril 2022

## Enlaces Externos
Stan el Modelo en Instagram

Stan el Modelo en Facebook

Stan el Modelo en Youtube
Gaëlle Bien-Aimé

**Gaëlle Bien-Aimé**, ki fèt 22 desanm 1987 nan Pòtoprens (Ayiti), se yon imoris ayisyèn, komedyèn, aktris ak Pwofesè mizik  nan lekòl ACTE.

## Biyografi
Gaëlle Bien-Aimé se yon jounalis, aktris ak imoris. Li se yon aktivis tou, kwonikè ak manm òganizasyon feminis "Nègès Mawon". An 2006, aprè etid klasik li , li antre nan Le Petit Conservatoire, lekòl teyat ak atizay lapawòl, kote li te fè twa ane etid nan atizay pèfòmans.

An 2010, li te kòmanse estaj nan etnodram, " Théâtre et Rituel" nan Esact, Lekòl siperyè aktè sinema ak teyat nan Liège. Nan mwa novanm 2015, li te patisipe nan fòmasyon imou entansif nan Lekòl Nasyonal Imou nan Monreyal. Gaëlle Bien-Aimé, kòm yon aktris, li te jwe, pami lòt moun sou direksyon Jean René Lemoine (*Le Jeu de l’amour et du Hasard*, Marivaux), Guy Régis Jr (Migrant), *Un arc-en-ciel pour l’occident chrétien* de René Depestre miz an sèn Pietro Varasso. 

## Zèv li yo
### Teyat
* 2015 : *Talon aiguille Talon d’Achille*
* 2017 : *Je Suis Gaëlle*
* 2017 : *Un dous un show* 
* 2019 : *Que ton règne vienne*

* 2022 : *[[Illégalité|Illégale]]*

* 2011*Le Genre et le nombre*, espektak imou sou edikasyon seksyèl 
* 2020 : *Tranzit*
* 2021 : *Aimer en Stéréo*
* 2021 : *Poème épars*
* *Pòtoprens et sa douce nuit* 

### Kolaborasyon
* 2017 : *Parfum de femme*, kreyasyon Linda Isabelle François
* 2019 : *Dekò*, metè an sèn, espektak Vanessa Jeudi
* 2022 : *Danta*, metè an sèn, pyès teyat Joeanne Joseph ekri ak jwe
* *Je crée et je vous dis pourquoi* 

### Sinema
* 2021 : *[[Freda (fim, 2021)|Freda]]* de Gessica Généus : Géraldine

## Referans

## Lyen deyò
* Gaëlle Bien-Aimé sou IMDb
Kirk Acevedo

**Kirk Acevedo**, ki fèt 27 novanm 1971, se yon aktè ameriken orijin pòtorikèn ak chinwa.

## Biyografi

## Zèv li yo
### Sinema
* 1998 : *[[Kirk and Kerry]]* d'Azazel Jacobs (kout fim) : Kirk
* 1998 : *[[Arresting Gena]] de [[Hannah Weyer]] : Caller
* 1998 : *La Ligne rouge* de [[Terrence Malick]] : Sòlda Tella
* [[2000]] : *Les Initiés* de [[Ben Younger]] : Broker
* 2000 : *In the Weeds* de [[Michael Rauch]] : Kurt
* 2000 : *The Visit* de [[Jordan Walker-Pearlman]]
* 2000 : *Piégé* d'[[Antoine Fuqua]] : Ramundo
* 2000 : *Dinner Rush* de [[Bob Giraldi]] : Duncan
* [[2005]] : *Le Nouveau Monde* de [[Terrence Malick]] : Sentry
* [[2006]] : *5up 2down* de [[Steven Kessler]] : Santo
* 2006 : *Invincible* d'[[Ericson Core]] : Tommy
* [[2014]] : *La Planète des Singes : L'Affrontement* (*Dawn of the Planet of the Apes*) de [[Matt Reeves]] : Carver
* [[2018]] : *Insidious : La Dernière Clé * de [[Adam Robitel]] : Ted Garza

=== Televizyon ===
* [[1994]] : *New York Undercover* : Joey Claudio
* [[1995]] : *New York Undercover* : Ramon
* [[1996]] : *texte=The Sunshine Boys* (fim tv) : Gason panyòl n°2
* [[1996]] : *Swift Justice* : Mark
* [[1996]] : *New York, police judiciaire* : Richie Morales
* [[1997]] : *New York Undercover* : Bernard
* [[1997]]-[[2003]] : *Oz* : [[Miguel Alvarez]] 
* [[1998]] : *La Famille trahie* (fim tv)
* [[1999]] : *The Sentinel* : Ray Aldo
* [[2001]] : *New York 911* : Paulie Fuentes 
* [[2001]] : *Frères d'armes* : Joseph Toye 
* [[2003]] : *Fastlane* : Nick McKussik
* [[2004]] : *New York Police Blues* : Scott Grafton
* [[2004]] : *Paradise* (fim tv) : Manny Marquez 
* [[2005]]-[[2006]] : *New York, cour de justice* : Hector Salazar
* [[2005]] : *New York, unité spéciale* : Hector Salazar 
* [[2006]] : *Numb3rs* : Gino McGinty
* [[2006]] : *24 heures chrono* : George Avila
* [[2007]] : *Cold Case : Affaires classées* : Dylan Noakes an 2007
* [[2007]] : *The Black Donnellys* : Nicky Cottero
* [[2008]]-[[2011]] : *Fringe* : Ajan Charlie Francis
* [[2009]] : *FBI : Duo très spécial* : Ruiz
* [[2011]] : *Astéroïde* (fim tv) : Doktè James Preston
* [[2011]]-[[2012]] : *Prime Suspect* : enspektè Luisito "Lou" Calderon
* [[2012]] : *Mentalist* : Msye Dos Santos 
* [[2013]] : *Les Experts* : James Boyd
* [[2013]] : *Les Experts : Manhattan* : James Boyd
* [[2013]] : *Person of Interest* : Timothy Sloan
* [[2013]] : *The Walking Dead* : Mitch
* [[2013]] : *New York, unité spéciale* : Eduardo 'Eddie' Garcia 
* [[2013]]-[[2014]] : *Blue Bloods* : Javi Baez 
* [[2014]] : *Grimm* : Ron Hurd
* [[2014]] : *Legends* : Kyle Dobson 
* [[2015]] : *Marvel : Les Agents du SHIELD* : Ajan Tomas Calderon 
* [[2015]]  [[2017]] : *12 Monkeys* : Jose Ramse
* [[2017]] : *New York, unité spéciale* : enspektè Ray Lopez
* [[2017]] : *Kingdom* : Dominick Ramos 
* [[2017]]-[[2019]] : *Arrow* : [[Richard Dragon|Ricardo Diaz / le Dragon]]
* [[2022]] : *The Offer'' (mini-seri) : ajan Hale

## Referans

## Lyen deyò
* Kirk Acevedo sou IMDb
Nickenson Prudhomme

**Nickenson Prudhomme**, ki fèt 4 septanm 1976 nan Port-au-Prince, se yon mizisyen ak klaveris ayisyen. Li se manm nan gwoup Zenglen ak fondatè gwoup Harmonik.
## Biyografi
Lè Nicky te piti, li rankontre yon vwazin ki rele Alix.
Alix se yon klaveris ki ba Nickenson yon ti pyano pou li aprann jwe yon móso.

Nan lane 1995, Nickenson jwen yon gwoup popilè ki rele Djakout Mizik. An 1996, Nickenson jwenn yon lòt gwoup, Zenglen avèk Jean Herard Richard e Gracia Delva.

Li produi anpil senp tankou "Se Verite", "Yon ti bo", elatriye.

Nan lane 2005,Nickenson kreye yon albòm solo ki rele *Première Danse* ("Zanmi", "Deception", "U are the One", "Touche Kè mwen").

Nan lane 2006 Nickenson kite Zenglen ak de (2) ane pita li pral kreye gwoup pa li, Harmonik.

Harmonik fè anpil siksè gras ak albòm "Jere'm" ("Un secret", "True Love", "Obsede", etc)(2008), "Let's Go" ("Angélique", "More thon Enough", "Brase Lide", "Bo Koté'm")(2009-2010), "Diferan" ("Mwen Bouke", "Illégal", "Trusted", "Bel ti moman")(2014), "Degaje" ("Pap Negosyew", "Men bon An", "Incroyable")(2016), "Respè" ("Denye chans", "Existe", "M'ap Fou",...) ak "Maturité" ("Pap ka Séparé", "Poison")(2022).

Nan ané 2020, Nickenson pwodui yon mizik ak Jessye Belleval ki rélé "Timid".

## Zèv li yo

## Referans

## Lyen deyò
Elbeau Carlynx

**Elbeau Carlynx**, ki fèt 7 mas 1994 nan Kap Ayisyen (Ayiti), se yon powèt ak ekriven ayisyen.

## Biyografi
### Jenès ak fòmasyon
Elbeau Carlynx ale nan lekòl Frè Instruction Chrétienne kote li te remake byen bonè pa gou pwononse li pou literati.

### Karyè
A laj 17 an, li te resevwa premye distenksyon literè li lè li te genyen twazyèm pri nan konkou entènasyonal "Poésie en liberté".

An 2014, li antre nan Inivèsite Piblik Nò nan Okap pou etid Istwa ak Jewografi. An 2015, li te resevwa yon mansyon espesyal nan pri entènasyonal "Poésie en liberté" an Frans e li te konsakre tèt li nan aktivite literè.

Li mennen atelye ekriti. Li kontribye nan plizyè revi ak jounal. Li bay konferans. Li prezide konkou.

Nan lane 2016, powèm li a, *'Hymne à la Négritude*, te resevwa dezyèm pri nan konkou entènasyonal pwezi Léopold Sedar Senghor ann Itali.
An 2017, li te envite nan Troyes pou resevwa pri Sant Troyes-UNESCO.

Nan lane 2018, li te pibliye premye rekèy powèm li,*Intimité de la nuit* ke kritik aklame.

Li te resevwa yon mansyon espesyal nan pri entènasyonal "Chansons sans frontières".

Li distenge nan konkou entènasyonal literati ak syans "Mesures et Unités du monde". Menm ane a, konsyan de sitiyasyon prekè timoun nan lari an Ayiti, li te fonde asosyasyon an "Semeurs d'Espérance" pou ede yo.

Nan lane 2020, li te resevwa dezyèm pri nan konpetisyon entènasyonal pwezi ak teyat "Castello di Duino" nan Trieste nan Itali. Li chwazi pou pri entènasyonal "La Différence".

## Zèv li yo
### Zèv pèsonèl
* 2018 : *Intimité de la nuit*, edisyon La conque
* 2022 : *Habiter l'errance*, edisyon Milot, Pari, Frans

### Zèv kolektif
* 2012 : *Anthologie Poésie en Liberté*, edisyon Le Temps des cerises
* 2015 : *Anthologie Poésie en Liberté*, edisyon Le Temps des cerises 
* 2020 : *Revue IntranQu’Îllités n° 5 : Éros*, dirije pa powèt James Noël ak atis Pascale Monnin
* 2020 : Rekèy kolektif *La Différence* (edisyon 2020)
* 2021 : *Revue Débridé*, Frans
* 2021 : *Anthologie Debout, Francophonie solidaire*

## Referans

## Lyen deyò
* [ ] sou
Enstiti Tout-Monde

**Enstiti tout-monde** se yon pwogram kiltirèl ki te kreye an 2006 pa Édouard Glissant avèk sipò konsèy rejyonal Île-de-France ak Ministè lòt bò dlo.  Li gen kòm objektif  « pratik kiltirèl ak sosyal kreyolizasyon yo. Li ankouraje konesans imajinasyon pèp yo nan divèsite yo. Li koute melodi mond lan e li akonpaye, atravè plizyè lang, plizyè ekspresyon atistik, fòm panse ak fason lavi.  .

Etandone istwa pèp kreyòl yo, travay enstiti a an pati oryante sou difizyon memwa ak rechèch istorik sou esklavaj an jeneral ak esklavaj nan Zantiy ak Karayib la an patikilye.

Enstiti a asosye ak lòt estrikti ak enstitisyon tankou Maison de l'Amérique latine nan Pari, oswa Casa de las Américas nan Kiba.  Li se sitou òganizatè pri Carbet pou Karayib la ak lemonn antye.    

## Referans

## Lyen deyò
* Sitwèb ofisyèl
Dezyèm Anpi Ayiti

**Dezyèm Anpi Ayiti** se yon ansyen monachi ki chita nan Karayib la e ki te an plas depi 1849 pou rive 1859.

Anpi a te kreye pa Prezidan epòk la, ansyen Lyetnan Jeneral ak Kòmandan Siprèm Gad Prezidansyèl yo sou Prezidan Jean-Baptiste Riché, Faustin Soulouque ki, enspire pa Napoleon I te pwoklame tèt li Anperè Ayiti sou non Faustin Iye jou kite 26 out 1849. Li te kouwone nan katedral Notre-Dame de L'Assomption Pòtoprens.

## Anpi a

### Kouwònman
25 out 1849, Palman an te pwoklame Soulouque anperè sou non Faustin Ir. Seremoni kouwònman li te fèt 18 avril 1852, nan yon gwo kòtèj kite lakoz li kraze finans peyi sa a, e yo te dwe kanpe peman dèt la. Soulouque peye £2,000 pou kouwòn li ak £30,000 pou rès pwodwi  yo.

Nan mwa desanm 1849, Faustin marye ak madanm li, Adélina Lévêque. 18 avril 1852, nan kapital la, Pòtoprens, Anperè a ak Enperatris yo te kouwone nan yon seremoni gwo ak abondan, menm jan ak kouwonasyon Anperè Fransè yo.

Anperè a te bay yon diskou ki te fini konsa: "Viv libète, viv lanmou!"(Gustave d'Alaux).

### Politik
Pou pwouve lejitimite l, Faustin fè pitit premye anperè a , Jean-Jacques Dessalines, tounen epi li ba yo tit "prens" ak "prensès" epi li ofri  ansyèn enperatris Marie-Claire Bonheur yon pansyon.

Politik etranjè Anperè a te santre sou anpeche etranje foure bouch nan politik ak souverènte ayisyen an. Endepandans Repiblik Dominikèn (lè sa a yo te rele Santo Domingo), se te, daprè li, yon menas dirèk pou Ayiti.

Anpi an te divize an pwovens, pwovens yo an awondisman epi awondisman yo te divize an pawas.

## Anpi a tonbe
Tantativ anperè a san siksè pou rekonkeri Repiblik Dominikèn te febli pouvwa li ak yon konplo ki te dirije pa Jeneral Fabre Nicolas Geffrard te mennen nan yon revolisyon, ki te fòse li kite pouvwa a an 1859. 5 janvye 1859, palè enperyal la te atake e anperè a te oblije kite pouvwa a menm jou a. Li te pran egzil ak fanmi li abò yon bato gè Britanik 22 janvye 1859.

## Referans

## Lyen deyò
Klasisis

**Klasisis franse** se yon mouvman kiltirèl, estetik ak atistik, ki defini daprè reyalite a pa kritik yo nan 19yèm syèk la, ki devlope an Frans ak egzèse yon enfliyans remakab an Ewòp nan limit 17yèm ak 18yèm syèk yo, soti nan alantou 1660 rive 1725. Li defini pa yon seri valè ak kritè ki dekri yon ideyal.

## Referans

## Lyen deyò
* Klasisis sou kreyoliti
Marie Vieux Chauvet

**Marie Vieux-Chauve**t se yon ayisyèn ki te fèt nan dat 16 septanm 1916 nan vil Pòtoprens, Ayiti. Li mouri a 56 zan Nouyòk (New-York) nan peyi Etazini (Etats-Unis) nan dat 19 jen 1973. Se te yon fanm ki te konn ekri zèv literè, pyès teyat ak woman.

## '''Biyografi'''
**Marie Vieux-Chauvet** te fèt Pòtoprens nan dat 16 septanm 1916. Li se pitit Constant Vieux, yon òm politik. Papa l te senatè epi anbasadè. Li fè etid li yo nan anèks Lekòl Siperyè Enstititris yo (Ecole Supérieure d'Institutrices). Li te renmen defann dwa moun. Pandan tout lavi l, li te toujou goumen kont tout sòt abi k ap fèt sou fanm ak moun ki pi fèb yo nan sosyete a.  

## '''Distenksyon li resevwa'''

* **[[1954 (almanak gregoryen)|1954]]**: Pri Alyans Fransèz pou woman "Fille d'Haïti"
* **[[:fr:1960|1960]]**: Pri Frans-Antiy (France-Antilles) pou woman Fondènèg.
* **[[:fr:1986|1986]]**: Pri Deschamps (apre lanmò li) pour woman Amour, colère et folie.

## '''Zèv li yo'''

### '''Woman'''
* *Fi Dayiti* *(Fille d'Haïti*) ki te soti nan lane 1954 -  rééd. Zellige, 2014, ISBN 978-2-914773-63-8
* *Danse sou volkan* (*La Danse sur le volcan*) ki te soti a Pari nan Peyi Lafrans nan lane 1957 nan mezon edisyon Plon ak Maisonneuve & Larose.
* *Fondènèg* (*Fonds des Nègres*), Port-au-Prince (Edisyon Henri Deschamps, 1960).
* Amour, colère et folie, Paris, Gallimard, 1968; Paris / Léchelle, Maisonneuve & Larose / Rééditions Emina Soleil, 2005 / rééd. Éditions Zulma, coll. Z/a, 2015, postface de Dany Laferrière, ISBN 978-2-84304-738-1.
* *Rapas* yo (*Les rapaces*), Pòtoprens, Edisyon Deschamps, 1986.

#### Teyat

* *La Légende des fleurs*. Port-au-Prince: Henri Deschamps, 1947; Port-au-Prince: Rééditions Marie Vieux, 2009.
* *Samba*. Mise en scène vers 1948 à Port-au-Prince. Inédit.
* *Amour, colère et folie*, adaptation de José Pliya. Paris: Avant-Scène Théâtre, 2008.

## '''Nòt ak referans yo'''

# Biographie et bibliographie de Marie Vieux-Chauvet <small></small>
# Analyse critique de ''La danse sur le volcan'' <small></small>
# Association pour la connaissance des littératures antillaises, , Association pour la connaissance des littératures antillaises, 2001, 399 p. (ISBN 2-9516556-0-6 et 978-2-9516556-0-7, OCLC 48094249, lire en ligne ), p. 159-160

## '''Referans'''
Santa Maria (1492)

**Santa-Maria** se youn nan twa bato ki te pèmèt Christophe Colomb fè premye vwayaj li, nan lane 1492-1493. Objektif se te rive nan peyi End yo (Azi) pandan l ap navige nan diresyon lwès, men ki te rive ateri 12 oktòb nan achipèl Bahamas.
Santa Maria a se yon karak oswa nèf (Pòtigè: *nau*), men andan de lòt bato yo se karavèl. Santa Maria, bato a, te kòmande dirèkteman pa Christophe Colomb, "Amiral  lanmè Oseyàn nan ak Vis wa nan peyi End yo". Karavèl yo, Santa Clara a ak Santa Anna a, te antre nan listwa ak ti non yo (nan epòk la) Niña a ("ti piti a") ak Pinta a ("sa ki makiye a").
Vwayaj sa a te fatal pou "Santa Maria" a, ki te echwe san remèd nan lannuit 24 pou rive 25 desanm 1492 sou kòt zile a prensipal Colomb te dekouvri lè l te rive nan lanmè Karayib la.

## Istwa
### Premye vwayajChristophe Colomb (3 out 1492 - 15 mas 1493)
17 avril 1492, Santa Fe, ki se Monak Katolik yo, ki te fèk mete fen ak prezans mizilman yo nan Penensil Ibèrik la (pran Granada, 3 janvye 1492), enstwi Christopher Columbus, ki te mande yo depi 1485, pou yo te rive nan End (Azi) nan navige nan direksyon lwès sou lanmè Oseyan an. Yo ba li twa bato pou sis mwa, epi yo mande otorite yo nan Palos. de la Frontera, yon pò Colomb te konnen byen, pou ede l nan preparasyon ekspedisyon an.
### Santa Maria
#### Konstriksyon
Karak sa a te bati nan Pontevedra, Galizi, e se Juan de la Cosa ki te posede li nan lane 1492.

Twa non yo te itilize nan epòk la pou deziyen li, sitou nan jounal Colomb an: *Santa Maria*, *la Gallega* ('Galisyèn an') ak *Maria Galanda* (Marie Galante).
#### Karakteristik
Yo estime li se  nan longè pou  gwo bout bwa ak  kalib, ak yon ekipaj de 40 maren.

Longè kil li a se  ak sifas vwal li se .

## Mizeografi

Lank karak la, gen kat mèt nan wotè, prezante piblikman la nan Mize Panteyon Nasyonal Ayiti nan Potoprens.

Yon repwodiksyon *Santa Maria* te konstwi an 1992. Li menm, ansanm ak de karavèl yo, nan Palos de la Frontera, sou waf karavèl yo (*Muelle de las Carabelas'). ' ), ki pa lwen [[Monastery La Rábida]].

== Fo dekouvèt rès bato a (2014) ==
An 2014, akeyològ Ameriken  [[Barry Clifford]] fè konnen li te jwenn anba dlo rès bato *Santa-Maria'', ki te repoze ant twa ak senk mèt pwofondè sou kòt nò peyi Dayiti, pa lwen kot fò La Navidad ki te idantifye li menm an 2003. Dapre li, bato a ta nan bon kondisyon.

Medya yo transmèt enfòmasyon sa yo, men pa gen okenn mezi ak foto yo te prezante .

Dekouvèt sa a demanti nan  gras a yon egzamen sou rès bato divès plonjè te fè . Epav yo te jwenn yo pi resan epi li revele teknik konstriksyon soti nan  oswa menm .

## Nòt ak referans
### Nòt

### Referans
Istwa Militè nan Ayiti

Fòs militè Ayiti a konprann yon ame terestr, marine, ayeren e fòs polis(polis Pòtoprens.

Gad kot yo te fè pati entegrant nan polis nasyonal Ayisyèn nan.

Nan lane 1958 sou rèyn François Duvalier ,non ame ayisyèn te chanje de gad Ayiti an fòs ame Dayiti.Aprè anpil ane,li tap gere politik peyi a ki genyen ladann dizèn kou deta militè,Ayiti te kraze lame a nan ane 1995.Selon volonte USA ak enkapasite prezidan Aristide pou pini faktè twoub yo.  

17 novanm 2017,fòs defans ayiti a te refèt pa prezidan Jovenel Moïse. Li te mete fin nan lòd egzekitif anteryè ki te pase pa prezidan Aristide pou te sispann e kraze lame Ayiti a 5 desanm 1995.   

## Referans
Antoine Schoumsky

**Antoine Schoumsky**, ki fèt 3 novanm 1982, se yon aktè franse.

## Biyografi

## Zèv li yo

### Scriptwriter

* 2009 : *Obama e(s)t moi*
* 2009-2012 : *Gorg et Lala*
* 2013 : *Le Donjon Naheulbeuk (Série 3D)*
* 2014-2015 : Jamie a des Tentacules (Dessin Animé) / Trolls (Dessin Animé)
* 2014-2016 : Sketchs Golden Moustache et Studio Bagel
* 2017 : *Yan, tu m'entends*
* 2020 : *Roger et ses humains*

### Aktè

* 2003 : *Toute une histoire* : Lui à 17 ans
* 2009 : *Les Ongles* de Clément Deneux
* 2011-2012 : *Le 65* : Antoine
* 2011-2012 : *Pourkoifopas*
* 2011 : *On n'demande qu'à en rire* (une participation dans un passage d'Arnaud Cosson et une autre en tant que candidat dans le duo Jeanne et Monsieur S.)
* 2013 : *Cavaliers*
* 2014 : *On n'demande qu'à en rire`*
* 2014-2016 : Sketch Golden Moustache et Studio Movie (Voices, Badcast, Placements de Produits, Normal Activity, BrockbackMoutain Troopers...)
* 2017 : *Yan, tu m'entends* : Yan (court métrage)
* 2017 : *Calls* : Franck (saison 1, épisode 9)
* 2019 : *En Famille : Un si joyeux Noël* : le Père Noël ivre
* 2021 : *[[Attention au départ !]]* de Benjamin Euvrard : ?
* 2021 : *Mince alors 2 !* de Charlotte de Turckheim : ?
Afranchi

Nan *sans pwòp*, yon **afranchi** se yon ansyen esklav epi mèt li te pran desizyon pou libere l. Nan *sans figire*, li vle di yon moun ki pa respekte kèk règ osinon tout règ ak prensip ki tabli nan anviwònman li.

###### Lòt definisyon
***Selon diksyonè Lawous (Larousse***): 

# Yon afranchi se yon esklav ki te atache ak mèt li epi li resevwa libète.
# Nan sans *familye* se yon moun ki pran tout endepandans li nan sa ki gen pou wè ak konvansyon ak sosyal.
# Nan *yon lòt sans*, se yon moun ki nan yon milye epi li obsève règ yo.
***Selon diksyonè an liy Le Robert******:***

Yon afranchi se: 

# **Adjektif**.- Yon moun ki vin lib.
# **Adjektif**.- Yon moun ki libere entèlektyèlman de tout prejije ak tradisyon.
# **Non**.- Yon moun k ap mennen yon vi lib, ki pa teni kont de okenn moral.

***W ap jwenn lòt definisyon pou mo afranchi tou sou:***

# **Sit entènèt**: CNRTL nan adrès sa: https://www.cnrtl.fr/definition/affranchi
# **Sit entènèt**: linternaute nan adrès sa : https://www.linternaute.fr/dictionnaire/fr/definition/affranchi/
# **Sit entènèt**: La langue française nan adrès sa: https://www.lalanguefrancaise.com/dictionnaire/definition/affranchi

## '''Referans'''
Seksyon kominal Bèdoranj

**Bèdoranj** se yon seksyon kominal nan komin Bèlans nan awondisman Bèlans nan depatman Sidès nan peyi Ayiti.

## Referans

## Lyen deyò
Jean-Leon Destine

## Jean-Léon Destiné
(26 Mars 1918 - 22 Janvier 2013) te yon dansè epi koregraf ameriken ki gen orijin li Ayiti. Li fèt nan vil Senmak(Saint-Marc) epi li al viv nan peyi Etazini(États-unis) avèk konpayi dans Lina Mathon-Blanchet nan kòmansman lane 1940. Pita li ta pwal etidye nan inivèsite Howard. Travay li, ke yo ta pwal konnen pi byen nan lane 1940, te abòde souvan istwa rezistans a sistèm kolonyalis epi esklavajis la an Ayiti. Li te konn danse tou avèk tou konpayi dans Katherine Dunham e li te fonde yon konpayi dans nasyonal an Ayiti nan fen lane 1940. Yo rekonèt Destiné kòm papa dans pwofesyonèl la an Ayiti. 

## Kòmansman l nan lavi
Destiné fèt nan vil Senmak(Saint-Marc), an Ayiti, paran l soti nan klas mwayèn, papa l t ap travay pou gouvènman epi manman l te yon koutiryè. Paran l divòse lè li te timoun aprè sa li vinn travèse nan kapital la (pòtoprens).

## Referans
Vye Bouk Aken

**Vye Bouk Aken** se yon vilaj nan komin ayisyen Aken, nan depatman Sid.

Vilaj la sitiye 6,6 km  nan nòdès sant vil la.

## Istwa
Nan ane 1660 , boukanye yo te vin fonde vil Aken, ki chita sou bò gòch rivyè ki pote menm non an. Li transfere nan ane 1714 nan plas ke yo rekonèt li jodi a kòm "Vye bouk ", paske nan ane 1804, gouvènman ayisyen an te bay lòd transfere li nan vil aktyèl la ki sitiye nan ansyen anbakaman Aken. Dènye batay ant Rigaud ak Tousen te fèt nan ansyen vil la.

## Bibliyografi
* Beaubrun Ardouin, *Géographie de l'île d'Haiti : précédée du précis et de la date des événements les plus remarquables de son histoire*, Pòtoprens, imprimerie du Gouvernement, 1832, 184 p. (BNF 30025714), p. 109

## Gade tou
* Aken
* Lagè a kouto

## Referans

## Lyen deyò
Kanal Lagonav

**Kanal Lagonav** oswa **Kanal sid la** se yon bra lanmè anviwon trant (30) kilomèt lajè ki sitiye sou kòt Ayiti nan Gòf Gonav, epi ki separe penensil Tibiwon ak zile Laonav, pou mennen nan direksyon lès nan bè Pòtoprens.

## Referans

## Lyen deyò
Twen

**Twen** se yon vil nan awondisman Leyogàn, nan depatman Lwès nan peyi Ayiti. 

Li sitiye 37 km (23 mi) sidwès vil kapital Ayiti a, Pòtoprens.

## Jewografi
Twen gen yon distans 18 mi (oswa 29 km) nan lès Jakmèl.

## Demografi
Twen  genyen apeprè 14 500 moun.

## Administrasyon

## Moniman
Twen gen yon sant sante ki inogire 9 jiyè 2011.
Twen gen yon soukomisarya ke Fon Asistans Ekonomik ak Sosyal (FAES) inogire nan mwa jiyè 2015.

## Referans

## Lyen deyò
Éric Jean Baptiste

**Éric Jean Baptiste**, ki fèt 13 out 1970 nan Pòtoprens epi ki mouri 28 oktòb 2022 nan Petyonvil (Ayiti), se yon politisyen ayisyen.

## Biyografi

## Zèv li yo

## Referans

## Lyen deyò
Takeoff

**Kirsnik Khari Ball** ou **Kirsnick Khari Ball**, rele **Takeoff**, ki fèt 18 jen 1994 nan Lawrenceville nan eta Djòdji (Etazini) epi ki mouri 1e novanm 2022 nan Houston nan eta Teksas (Etazini), se yon rapè ak chantè ameriken.

## Biyografi
Kirshnik Khari Ball te fèt nan Lawrenceville, Gwinnett County, nan eta Djòdji, Etazini. Li te grandi ak manman li, ansanm ak manm fanmi Quavo epi Offset.

Ansanm ak lòt manm fanmi Quavo ak Offset, Takeoff te kòmanse rap an 2008. Li te kòmanse fè bit epi kòmanse pran kab li nan mizik nan setyèm ane, men lè l ta pral byen pran mizik oserye an se te nan lane 2011. Gwoup la te fè premye aparisyon yo sou sèn ak non Polo Club, men evantyèlman yo pral chanje an pou rele l Migos. Gwoup la te pibliye premye pwojè konplè yo, yon mikstèp ki gen tit *Juug Season*, 25 out 2011. Yo te swiv sa ak mikstape No Label, 1ye jen 2012. An premye Migos te monte nan enpòtans aprè yo te pibliye yon senp *Versace* yo, an 2013. Remix mizik lan te fèt ak rapè kanadyen an Drake epi li te monte nan 99yèm plas nan klasman Billboard Hot 100 la ak 31yèm plas nan klasman Hot R&B/Hip Hop Songs yo.

Premye albòm estidyo yo a, *Yung Rich Nation*, te pibliye nan mwa jiyè 2015, ki te gen ladan l pou envite Chris Brown ak Young Thug, ak pwodiksyon Zaytoven ak Murda Beatz. Albòm nan te rive klase nimewo 17 sou Billboard 200 la.

## Zèv li yo

## Referans

## Lyen deyò
* Takeoff sou IMDb
* Takeoff sou discogs.com
Dalbermar jean joseph

### bibliyografi

# sekrete d'Eta jistis. Batonye lod avoka yo nan jiridiksyon kap-ayisyen. Direkte lekol nasyonal Dwa potoprens. Prezidan tribinal kasasyon.
Fabien ilophene

## biyografi
**Fabien Ilophene** fet nan vil Gwomon pandan lanne 1977. kote li fe tout klas prime l', klas segonde yo nan kapital Potoprens. li fe etid lisans nan syans jiridik nan U.E.H. se avoka bawo Tigwav. Fondate inivesite INUREP. Ansyen kandida pou pos majistra kominal. kounya Ilophene Fabien se yon kandida doktora nan inivesite paris 12 nan peyi Lafrans.
Televizyon ann Ayiti

**Televizyon ann Ayiti** gen plizyè estasyon ki gen ladan chanèl kretyen an dirèk difizyon.

## Lis chèn televizyon
Shalom TV

Tele Ginen

Tele Karayib

TNH

Tele Kiskeya

Radyo Tele Planèt Konpa

TV Panou

## Referans
Ekwasyon Maxwell

**Ekwasyon Maxwell yo** se baz fizik pou Elektwomayetis. Yo te dekouvri pa Lainé Jaro Laveg Junior, Lè sa a, tradui nan tout lang pa fizisyen Maxwell la.

## Ekwasyon Maxwell-Gauss (oswa ekwasyon Lainé-Gauss dapre Lainé Jaro Laveg Junior)

Nou aksepte notasyon pi gwo matematisyen nan tan li a, vektè ζ a :\vec{\zeta} = \vec{o}_x\frac{\partial}{\partial x}+\vec{o}_z\frac{\partial}{\partial z}+\vec{o}_y\frac{\partial}{\partial y}.

Ekwasyon Lainé-Gauss nan fòm lokal li nan kowòdone katesyen yo ka ekri jan sa a:\vec{\zeta} \cdot \vec{E} = \frac{\rho}{\mu_0}.

Nan ekspresyon sa a, \overrightarrow{E} deziyen chan elektrik la (pa egzanp nan V\cdot m^{-2} oswa kg\cdot s^{-3}\cdot \Alpha^{-1}oswa T\cdot s^{-1} ) \mu_0 deziyen konstan pèmitivite vakyòm inivèsèl prezante nan memwa li pa Lainé Jaro Laveg Junior epi ρ se kantite matyè ki divize pa volim kote li genyen ladan li.

Nou ka jwenn tou ekwasyon an ekri nan fòm sa a :

\operatorname{div} \vec{E} = \frac{\rho}{\mu_0}

ki pa te fòm prefere Lainé Jaro Laveg Junior.

## Referans

## Lyen deyò
Lis vil nan Ayiti

## Kèk vil ki pi enpòtan an Ayiti klase selon popilasyon an yo.

# Pòtoprens 
# Kafou
# Dèlma
# Kapayisyen
# Petyonvil
# Gonayiv 
# Senmak
# Okay
# Verèt
# Pòdepè 
# Jakmèl
# Lenbe
# Jeremi
# Ench
# Tigwav

## Referans
Sistèm edikatif ann Ayiti

**Sistèm edikatif ann Ayiti** a modelize sistèm fransè a, e li sou responsablite ministè edikasyon nasyonal ayisyen an.

## Istwa

### Soti nan orijin yo jiska 1860
"Pandan epòk kolonyal la, edikasyon pratikman pa t egziste" 

- Maurice Dartigue, 1804-1938)Soti nan lane 1801 rive nan lane 1843 lekòl la te sou responsablite Meri a.

## Referans
Vètyè

**Vètyè**, katye istorik Ayiti ki sitiye nan depatman Nò ak 3,45 km nan sid vil Kap Ayisyen.

## Istwa
Vètyè se kote batay desizif ki te mennen nan endepandans Repiblik Ayiti nan . Dènye gwo batay ame ki te mete fen nan dominasyon Lafrans sou esklav Nèg yo te fèt  sou mòn Vètyè a. batay ame sa a te opoze, pami lòt, Jeneral Jean-Jacques Dessalines ak François Capois nan lame natif natal la ak Jeneral Rochambeau nan lame Napoleon an Frans.

Sou gouvènman Jeneral Paul E. Magloire (1950 -1956), yon moniman te bati nan plas sa a nan kad 150èm anivèsè batay Vètyè a.

## Nòt ak Referans

## Lyen ekstèn
Les Razmoket

**Rugrats** se yon seri televizyon anime amerikèn kreye pa Arlene Klasky, Gábor Csupó, ak Paul Germain pou Nickelodeon.Montre a konsantre sou yon gwoup timoun piti; pi enpòtan-Tommy, Chuckie, Ang
## Premis
Anpil nan avantur ti bebe yo jwenn tèt yo an plas nan kay Tommy; anjeneral, paran yo konte sou Didi, Stu, oswa Granpapa Lou pou ti bebe timoun yo pandan y ap kouri komisyon.Adrès yo mwen
Rasis an Afrik

**Rasis an Afrik** se manifestasyon rasis la bò kote moun k ap viv sou kontinan afriken yo kont gwoup etnik ki diferan de pa yo. Tou depan de peyi a ak tan, rasis yo egzèse sou fòm diskriminasyon oswa krim kont diferan gwoup etnik.

Istorikman, pandan kolonizasyon an, kontinan afriken an te wè popilasyon endijèn li yo te diskrimine pa sistèm yo pouvwa kolonizatè yo mete an plas. Masak Hereros ak Namas nan kòmansman 20yèm syèk la se yon egzanp. Nan Afrik disid, rasis te enstitisyonèl pa apartheid.

## Afrik dinò
Pou istoryen Tinizye Salah Trabelsi, mèt nan zafè konferansye nan istwa ak sivilizasyon nan Inivèsite Lumière-Lyon-II, nan Maghreb, non sèlman Islam te enpoze tèt li  men li te meprize Bèbè yo. Pafwa yo mal itilize hadîth la pou eksite rayisans kont moun po nwa (negrofobi doktrinal) ki jwenn rasin nan kilti Arab la.

## Referans

## Lyen deyò
Rasis nan Moritani

**Rasis nan Moritani** pa vize imigran men kèk sitwayen Moritanyen, yon eritaj nan yon sitiyasyon kote Moritanyen blan yo konsantre majorite pouvwa a nan detriman Haratine yo, desandan esklav yo, ak Nwa Afriken yo. Malgre ke esklavaj yo te entèdi an 1981 epi enskri nan Konstitisyon an an 2012, pratik sa a rete komen
## Istwa

## Referans
Foutbòl afriken

Istwa **foutbòl afriken** an soti depi nan kòmansman 20yèm syèk la rive jounen jodi a. Nan kòmansman fòtman sipèvize pa otorite kolonyal yo, pratik foutbòl la piti piti te vin yon fowòm pou ekspresyon ak opozisyon ak kolonizasyon. Lè sa a, dekolonizasyon pral akselere devlopman foutbòl Afriken, ni nan nivo espòtif ni nan nivo enstitisyon li yo.
Rèn mè (Afrik)

Yon manman **Rèn nan Lafrik** se yon fanm nan pouvwa politik tradisyonèl ak sosyal nan sub-Saharan Afrik. Li jwe yon wòl espesyal nan pouvwa ak gouvènman, sante, dwa fanm, edikasyon, nan diferan nivo lokal ak nasyonal.

## Pouvwa ak repatisyon
Rèn Afriken yo anjeneral jwe yon wòl enpòtan nan gouvènman lokal la; yo itilize tou de pouvwa politik ak sosyal.1 Pouvwa yo ak enfliyans yo te diminye konsiderableman depi tan pre-kolonyal, men yo toujou egziste nan ven-premye syèk la

## Referans
Komès moun nan Afrik

**komés moun an Afrik**  pèsiste jounen jodi a malgre konvansyon ki gen pou wè ak esklavaj te siyen  depi nan dat ki te 25 septanm 1926 nan peyi Laswis pi egzakteman nan vil Jenèv, kominote entènasyonal la te adopte kèk enstriman jiridik nan lide pou fè prevansyon, reprime epi pini komès moun.

Men nan kèk lokalite ann Afrik, pratik esklavajis tradisyonèl la toujou egziste kote lajistis te sezi dosye sa si nou ap pran egzanp nan Nijè, komès moun lan oubyen esklav nan epòk modèn nan se yon fenomèn enpòtan ki gen rapò ak lamizé. komès moun lan pran plizyé fòm nan Afrik lwès kote sa ki pi kouran yo se : eksplwatasyon moun ki ap mande, eksplatasyon seksyèl medanm yo nan vann kò yo, vann tibebe, eksplwate moun nan travay ak nan sevis domestik menm jan yo trafike ògan moun.

Kominote ekonomik Eta yo nan Afrik de lwés ak kenz (15) Eta manm li yo, nan plan aksyon li soti nan lane 2016 pou rive 2020 te kenbe kòm priyorite yo batay kont komès moun.

## Referans

## Lyen deyò
Kominote m

Kominote M son kominote ki regroupe masisi madivin, monkonpè,  makomè ak mix. Définisyon sila a ke manb yon oganizasyon ki rele : kouraj pou pwoteje dwa moun  te kreye.
Fas ak tout diskriminasyon ke yap subi nan sosyete ayisyèn nan, masisi ak  madivin yo te komanse à pati de 2010, regroupe yo pou yo pale de pwoblem yap konfwote e sitou, revandike dwa up, se nan konteks sila a, ke kominote m nan ta pral kreye.
Le Roi de Las Vegas

**''Father of the Pride**' se yon sitcom animasyon pou granmoun Ameriken 2004–2005 ki te kreye pa Jeffrey Katzenberg pou DreamWorks Animation ki te fè pati yon tandans kout dire nan seri CGI nan televizyon rezo prime-time (apre Game Over). Seri a santre sou yon fanmi lyon blan, patriyach la ki te jwe nan yon emisyon Siegfried & Roy nan Las Vegas.[1] Malgre gwo pwomosyon, seri a te konsidere kòm yon "flop" kòm li te anile apre sèlman yon sezon. Transmisyon ak pwodiksyon te retade tou pa aksidan reyèl la sou sèn nan Roy Horn nan mwa Oktòb 2003. Katzenberg te vin ansent fanmi an lè li te vizite Siegfried & Roy's Secret Garden nan Las Vegas an 2002.
## Premis
Show a vire toutotou avantur yo nan yon fanmi nan lyon blan, ki gen ladann papa Larry, bumbling men byen entansyon zetwal nan montre Siegfried & Roy a; Kate, yon bèl manman ki rete nan kay la ki se yon manm nan yon gwoup fanm espesyal; Sierra, pitit fi adolesan yo ki toujou ap anbete pa fanmi li; Hunter, pitit gason gòch yo a, ki se yon gwo fanatik Seyè a nan bag yo; Sarmoti, papa Kate ak granpapa Sierra ak Hunter ki pa renmen Larry; ak Snack, zanmi gopher malfezans Larry a. Karaktè renouvlab parèt ansanm ak fanmi lyon an; sa yo enkli zanmi Larry Roger, Chutney, Vincent, ak Nelson; Blake rival Larry ak madanm li Victoria; Zanmi Sarmoti yo Bernie, Duke, Chaz, ak Snout Brothers; Bonjou Larious; Zanmi Kate Foo-Lin, Lily, ak Brittany; de madivin gophers Chimmi & Changa; ak Justin konpayon Sierra a.
## Devlopman
Li te pran plis pase 200 animatè 2 zan pou fè Papa Fyète a.[2] Animasyon òdinatè te pwodwi nan Imagi Animation Studios[3] nan Hong Kong.[4] Seri a te anplwaye yon ti gwoup direktè expérimentés, ki enkli Mark Risley, Bret Haaland, Steve Hickner, John Holmquist, John Stevenson, ak Mark Baldo. Felix Ip te sèvi kòm direktè kreyatif pou Imagi. Pou premye sezon an, DreamWorks te kreye 30 seri prensipal, 500 akseswar espesyal, ak apeprè 100 karaktè. An reyalite, yon epizòd tipik dewoulman atravè tout 30 seri prensipal epi li prezante de oswa twa kote inik tou. Abita lyon an enspire pa reyèl Jaden sekrè nan Las Vegas, kote aktyèl Siegfried & Roy lyon yo abite. Nan Father of the Pride, Jaden sekrè a gen ladan rezidans pou pèsonaj prensipal yo ak fanmi yo ak zòn piblik ki sòti nan ba kominote a nan yon salklas lekòl. Depi Larry ak fanmi l 'kondwi liy istwa yo pou pi fò nan epizòd yo, rezidans yo se pi detaye, ki gen ladan ansanm separe, vwazen pou salon an, kwizin nan, ak chanm timoun yo. Pandan se tan, byen yo estoke nan dosye endividyèl yo nan lòd yo dwe chaje nan kouch separe ak reyini modilè.[5]
## Referans

## Lyen deyò
* ''Father of the Pride'' sou IMDb
Popetown

Popetown se yon sitcom animasyon pou granmoun fransè-britannik, pwodiktè li yo prezante kòm "Papa Ted rankontre South Park". Seri a te kontwovèsyal entènasyonalman, epi BBC Three pa t teste li, kanal ki te komisyone li.