Tès dyagnostik pou SARS-CoV-2

Ou ka jwenn yon **tès dyagnostik pou kowonaviris SARS-CoV-2** si gen dout enfeksyon nan Maladi kowonaviris 2019 (Covid-19) sou egzamen klinik ak nan adisyon nan egzamen apwofondi (tomodansitometri, elatriye). Li kapab fèt avèk tès reyaksyon an chèn pa polimeraz apre transcripsyon revès pou deteksyon an ARN viral (RT-PCR) oswa pa tès ki baze sou antikò ELISA pou deteksyon pwoteyin viryon. 

Enfrastrikti rechèch ewopeyen EVA (Archive de Virus Européenne) rapidman òganize bay laboratwa dyagnostik atravè mond lan ak eleman viral sèvi kòm kontwòl pou ARN oswa tès ki baze sou pwoteyin. 

## RT-PCR
Youn nan premye tès RT-PCR te devlope nan lopital Charité nan Bèlen nan mwa janvye 2020 ki itilize PCR kantitatif ak fòme baz la nan 250 000 twous ke OMS distribye. Sou 2 mas, OMS difize yon pwotokòl estanda kreye pa Enstiti Pasteur nan Pari. Dapre yon etid koreyèn, tès la gen yon pi ba sansiblite nan deteksyon jèn N.  

Konpayi Kogenebiotech nan Kore disid te anonse sou 11 fevriye 2020. ke twous deteksyon li yo PowerChek 2019-Ncov™ an tan reyèl PCR Twous, ki vize jèn "E" pataje pa tout *Betacoronavirus* ak jèn RdRp espesifik nan SARS-CoV-2, te resevwa yon otorizasyon pou itilize an ijans nan men otorite koreyèn ak amerikèn yo. 

Lòt konpayi tankou Seegene  ak Solgent te devlope tou nan mwa fevriye 2020 vèsyon yo twous deteksyon nan kalite klinik (bon jan kalite yo) ki rele "DiaPlexQ" ak "Allplex 2019-nCoV assay" respektivman. 

Nan Etazini,Centers for Disease Control distribye tès dyagnostik CDC 2019-Novel Coronavirus (2019-nCoV) Real-Time RT-PCR pou laboratwa sante piblik. Nan premyè vèsyon yo, youn nan twa tès jenetik te bay rezilta doutè CDC Atlanta; tès pi resan yo lè yo sèvi avèk de (2) konpozan yo te jije serye sou 28 fevriye 2020, sa ki pèmèt laboratwa nasyonal ak lokal yo byen vit konplete tès yo. : Tès sa a te apwouve pa Food and Drug Administration (FDA) anba yon otorizasyon pou itilize an ijans. 

Inivèsite Syans ak Teknoloji nan Hong Kong pwopoze nan kòmansman mwa fevriye yon tès RT-PCR mikwoflyidik trè rapid.

## Laboratwa referans
Sou 4 mas 2020, OMS kreye yon lis laboratwa referans ofisyèl yo ak pwotokòl devlopman  : 

## Antikò
COVID-19 kapab dyagnostike tou gras a twous deteksyon antikò. Tès iminolojik yo itilize yon echantiyon nan serom san epi yo ka bay yon rezilta pozitif menmsi moun nan refè epi viris la pa prezan ankò. Premye tès iminolojik la te dekri pa yon ekip nan Enstiti viroloji nan Wuhan  sou 17 fevriye 2020. 

Sou 25 fevriye, yon ekip nan lekòl "École de médecine Duke – NUS" nan Sengapou te anonse yon lòt tès antikò pou COVID-19 ki ta ka bay rezilta nan kèk jou. 

Sou 28 fevriye 2020, yon lòt konpayi Kore disid ki rele PCL aplike pou deziyasyon akselere Ministè Sekirite alimantè ak medikaman Kore disid pou twous deteksyon ki baze sou antikò li, "*COVID-19 Ag. GICA Rapid*". Kontrèman ak yon twous deteksyon ki baze sou RT-PCR an tan reyèl, PCL afime ke twous li ki baze sou antikò te kapab fè dyagnostik nan 10 minit.

## Asid nikleyik
Tès *"Explify Respiratory"* nan IDbyDNA se yon tès analiz metajenomik ki ka idantifye plis pase 900 ajan patojèn respiratwa, ki gen ladan SARS-CoV-2. Analiz done reyèl pran mwens pase yon èdtan; peryòd ant resepsyon echantiyon an ak rezilta tès la se 36 èdtan. Li pi chè pase tès RT-PCR. 

## Pwodiksyon twous tès yo
Lachin te anonse ke li fè 1,7 milyon tès asid nikleyik ak 350 000 twous tès antikò chak jou sou 25 fevriye 2020. 

## Kolekte echantiyon
Tès RT-PCR an tan reyèl ka fèt sou echantiyon respiratwa yo te jwenn nan divès metòd, ki gen ladan yon prelèvman nazofarenje oswa yon echantiyon krache. Rezilta yo anjeneral disponib nan kèk èdtan a 2 jou.

Hong Kong mete an plas yon sistèm pou pasyan sispèk yo rete nan kay la: sèvis ijans la bay yon tib pou echantiyon pasyan an. Pasyan an krache nan tib epi retounen li. Pasyan an resevwa yon rezilta tès kèk tan apre. 

NHS britanik la te anonse tou ke li pral kòmanse fè tès ka sispèk nan kay la, ki evite risk pou yo enfekte lòt moun nan lopital la ak gen dezenfekte anbilans lan si yo itilize.

## Skanè pilmonè
Skanè pilmonèse yon zouti imajri woutin pou dyagnostik pou nemoni, rapid epi relativman fasil nan adisyon a egzamen klinik, san yo yon tès deteksyon viral pou pale egzak. Yon rechèch revele ke sansiblite metòd la pou deteksyon COVID-19 te 98%, konpare ak yon sansiblite nan 71% pou RT-PCR. Pou etid sa a, chèchè nan Lopital Tongji nan Wuhan, nan Chin, kòmanse etidye valè dyagnostik la ak amoni nan imajri pwatrin konpare ak tès RT-PCR pou dyagnostik COVID-19.

## Lye ak kondisyon preskripsyon tès
Nan Lafrans, pou egzanp, deteksyon se fè nan lopital. Dire a se relativman lontan paske li nesesè voye echantiyon yo nan youn nan 45 sant deteksyon yo epi egzekite tès la ki kounye a pran 1/2 jou. Pou limite gaye, li ta san dout dwe preferab pou medsin vil yo gen mwayen mobil  nan deteksyon, ki ta ka ogmante vitès depistaj ak jeneralize deteksyon menm anvan aparisyon siy klinik yo. Vreman vre, pousantaj moun ki enfekte men san senptòm ta dwe ant 1 ak 50%, selon sous, ak an patikilye nan popilasyon an jivenil ki ta ka enfekte otan ke popilasyon granmoun. Sepandan, Ministè Sante a  pa prevwa yon pwotokòl deteksyon konsa sistematik, paske li pa gen bidjè korespondan. Egzanp kontaminasyon nan mezon retrèt Vill'alizé montre danje pou repòte aplikasyon yon tès depistaj sou faz sentòm maladi a. Pa fason pou konparezon, an 2009, Eta a te depanse 2.2 milya ewo pou vaksinasyon kont grip A (H1N1) pou yon epidemi ak 10 fwa  mwens risk pou yo mouri. Kantite tès depistaj nan Frans se vreman ba konpare ak 1.7 milyon tès pratike nan peyi Lachin : pa relasyon chif sa a ak popilasyon an nou wè ke tès kotidyen yo omwen 45  fwa pi wo nan peyi Lachin. Dapre Imperial College de Londres li nesesè pou bloke "plis pase 60% kontaminasyon pa mezi siveyans pou kontwole epidemi an".

## Referans

## Lyen deyò