open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
European Synchrotron Radiation Facility

****, abreje **ESRF** (an fransè "Etablisman radyasyon Ewopeyen Synchrotron), yon sosyete sivil dwa fransè ki te kreye nan dat 12 janvye 1989 , se youn nan pi gwo senkwotwon ki an fonksyon kounye a nan mond lan ak APS nan laboratwa nasyonal Argonne nan Ozetazini,  nan Hyōgo Prefecture nan Japon, ak Large Hadron Collider (LHC) nan CERN toupre Jenèv.

## Òganizasyon

### Manadjè jeneral

### Eta manm yo
Nan kòmansman li, senkwotwon a te gen douz peyi manb  . An 2017, gen vennde peyi manm nan senkwotwon an, ki gen ladan l nèf manb ki gen plis kontribisyon modès . Pandan tan sa a, òganizasyon an te elaji byen pi lwen pase fondasyon Ewopeyen an depi de dènye peyi yo rantre nan li yo te Larisi an desanm 2013  ak peyi End nan mwa avril 2017  .

Eta manb yo ak kontribisyon finansye yo  an parantèz se:Yo rejwenn ansanm pa asosye syantifik:

## Nòt ak referans

## Gade tou

* (en) Site officiel
** Présentation de l'ESRF en français
*  APS
*  SPring-8
* Décret no 2004-987 du 13 septembre 2004 portant publication de la convention ESRF
* 
* Ressource relative à la recherche : 
** CrossRef
Pietà

***Pietà*** ( pwononse : [pjeˈta] ), oswa **Vyèj Pitye**, se, nan atizay relijye, reprezantasyon Mari ki te kenbe pitit gason l Jezikri sou jenou l nan moman desann sou kwa a.

## Deskripsyon
Pietà a se reprezantasyon Mari ki te kenbe kò pitit gason l Jezikri sou jenou l nan moman desann kwa a, apre krisifikasyon l ak anvan antèman l. Sèn sa a diferan ak sa Lamantasyon Kris la ki reprezante, anplis Kris la ak Manman l, pèsonaj ki prezan nan pye Lakwa a. Gen kèk reprezantasyon nan Pietà a,  genyen Apot Jan, Mari Magdala, oswa lòt figi sou chak bò Mari, men majorite moun montre sèlman Mari ak Pitit li.
Fichye:Montluçon_église_Saint_Pierre_(4).jpg|lien=Fichier:Montluçon_église_Saint_Pierre_(4).jpg|alt=Montluçon, église Saint-Pierre, pietà du XVe siècle.| Montluçon, Saint-Pierre legliz, XV syèk la pietà .
Fichye:Moulins_(Allier,_France)_église_du_Sacré_Coeur_(3).jpg|lien=Fichye:Moulins_(Allier,_France)_église_du_Sacré_Coeur_(3).jpg|alt=Moulins, église du Sacré-Cœur, pietà du XVe siècle.| Moulins, legliz Sacré-Cœur a, XV syèk la pietà .
Fichye:163_Fouesnant_Eglise_Piétà.JPG|lien=Fichier:163_Fouesnant_Eglise_Piétà.JPG|alt=Fouesnant, église Saint-Pierre-et-Saint-Paul.| Fouesnant, legliz Saint-Pierre-et-Saint-Paul .
Fichye:Eglise_d'Ainay_le_Chateau_(4).jpg|lien=Fichier:Eglise_d'Ainay_le_Chateau_(4).jpg|alt=Ainay-le-Château, pietà du XVIe siècle.| Ainay-le-Château, XVI syèk la pietà .
Fichye:Pieta_-_Igreja_paroquial_Santissimo_Sacramento_Lisboa.jpg|lien=Fichier:Pieta_-_Igreja_paroquial_Santissimo_Sacramento_Lisboa.jpg| Pieta_-_Igreja_paroquial_Santissimo_Sacramento_Lisboa.
Fichye:(Lavaur)_Cathédrale_Saint-Alain_-_Pietà_-_PalissyIM81001111.jpg|lien=Fichier:(Lavaur)_Cathédrale_Saint-Alain_-_Pietà_-_PalissyIM81001111.jpg|alt=Cathédrale de Lavaur par Marc Arcis| Katedral Lavaur pa Marc Arcis
Fichye:Pieta_Ligier_Richier_Etain_01.jpg|lien=Fichye:Pieta_Ligier_Richier_Etain_01.jpg|alt=Etain, piéta de Ligier Richier (XVIe siècle).| Pewter, pieta pa Ligier Richier ( XVI syèk syèk ).
Fichye:Viergedepitie_N57-638.jpg|lien=Fichier:Viergedepitie_N57-638.jpg|alt=Vierge de pitié, 1457, Petit Palais, Avignon.| Vyèj pitye, 1457, Petit Palais, Avignon .


## Nòt ak referans

## Gade tou

### Lyen ekstèn
Midi Lafrans

**Midi Lafrans**, yo rele tou an , koresponn nan sans laj ak mwatye sid peyi Lafrans . Nan yon sans pi sevè, li pito koresponn ak tyè sid li a, sa vle di anba yon liy Bòdo - Valence oswa anba paralèl e la. Nosyon jewografik oswa kiltirèl sipòte konsiderasyon sa yo.

## Nòt ak referans

## Gade tou

### Lyen ekstèn
Jòn admyòm

**Jòn admyòm** se pigman mineral ki ofri yon palèt laj nan koulè jòn: sitwon, pal, klè, mwayen, fonse.

## Konpozisyon
Gen 2 jòn kadmyòm:

* PY35, yon silfi kadmyòm ak zen
* PY37, yon slfid Kadmyòm (CdS).

Yo jwenn li nan presipitasyon yon solisyon sèl Kadmyòm. Entwodwi nan ane 1840 yo, jòn Kadmyòm byen vit ranplase jòn kwom ki pa twò fyab.

## Gade tou

### Atik ki gen rapò

* Kadmyòm wouj

### Nòt ak referans
Nouvo reprezantasyon

**Nouvo reprezantasyon** se yon mouvman atistik ki, an opozisyon ak abstraksyon predominan nan ane 1950 yo, te deplase nan direksyon figirasyon naratif ki te parèt an 1964.

## Nòt ak referans
Reprezantasyon naratif

**Reprezantasyon naratif** se yon mouvman atistik ki te parèt, sitou nan penti, nan kòmansman ane 1960 yo an Frans , nan kad retou nan nouvo figurasyon ak nan opozisyon ak abstraksyon ak mouvman kontanporen nan nouvo reyalis ak atizay pòp, ak ki li se poutan asosye.

## Nòt ak referans
Michel Four

**Michel Four** se yon pent fransè, litograf ak eskiltè, ki fè pati mouvman New Figuration,  fèt 15 fevriye 1945 nan Carlat ( Cantal ). Li te yon etidyan nan Lekòl Nòmal siperyè Boza nan Pari, li te viv pandan yon tan nan New York epi li enstale nan 20e awondisman Pari . Travay li kouvri tèm tankou, pami lòt , *[[fanm]]* , *[[towomachi]]* , *Venice, yon lòt lide nan peyizaj*, *Oryantalis*. 

## Referans
Gérard Guyomard

**Gérard Guyomard** se yon pent kontanporen ki fèt Pari 20 novanm 1936 .

## Kolaborasyon literè

* 1978 - *Le Mensonge -* *Chronique des années de crise*, éd. Encres ( ISBN 9782862220055 )

## Nòt ak referans

## Gade tou

### Lyen ekstèn

* « Gérard Guyomard » sur l'encyclopédie audiovisuelle de l'art contemporain
Maurice de Vlaminck

**Maurice de Vlaminck**, tinon **Maurice Edmond Devlaeminck**, fèt nan Pari 4 avril 1876 e li te mouri nan Rueil-la-Gadelière ( Eure-et-Loir ) nan dat 11 oktòb 1958 se te yon pent, seramis, gravè ak ekriven fransè.

## Biyografi
Vlaminck, te gen twa pitit fi, pa te voye devan pandan Premye Gè Mondyal la. Li plase nan yon faktori nan rejyon Pari.

## Nòt ak referans

### Nòt

### Referans

## Apendis

### Ikonografi

* Paul Belmondo, *Moniman Maurice de Vlaminck*, 1962, jarèt an kwiv, Meri Rueil-la-Gadelière ( Eure-et-Loir ).

### Lyen ekstèn

#### Baz done ak diksyonè

#### Lòt moun
Kafe lannuit

***Kafe lannuit*** oswa (an ) se yon tablo ki te pentire nan Arles, nan mwa septanm 1888, pa pent neyèlandè Vincent van Gogh. Tit li ekri anba a dwat anba siyati a. Apre ke li te pwopriyete koleksyonè Ris Ivan Morozov, tablo sa a fè kounye a yon pati nan koleksyon Yale University Art Gallery nan New Haven nan Etazini.

## Istwa nan tablo a
Tablo a, ki te yon fwa nan koleksyon Ivan Morozov nan Moskou, te vann pa eta Sovyetik la nan ane 1930 yo   . *Le Café de nuit* kounye a ekspoze nan Yale University Art Gallery Ozetazini.

## Nòt ak referans

## Gade tou

### Lyen ekstèn
Rotterdam

**Rotterdam** ( pwononse / neyèlandè / ˌrɔtərˈdɑm / ) se yon komin ak vil neyèlandè, ki sitiye nan pwovens Sid Oland. Popilasyon minisipal la se  an 2017, pandan y ap 1 424 662 moun ap viv nan aglomerasyon li yo, ki se yon pati nan konurbasyon an Randstad, ki kouvri plis pase  abitan ant Amstèdam, Haarlem, Hague, Dordrecht ak Utrecht . Moun ki rete yo se moun Rotterdam.

## Nòt ak referans

### Nòt

### Referans

* Site de la commune
Gérard Le Cloarec

**Gérard Le Cloarec** se yon pent fransè ki fèt nan Penmarc'h ( Finistère ) nan 29 desanm 1945.

## Biyografi
Konsèvatè Mr. Woelh akeyi l nan mize Orange.

### Pri

* 1978: Pri Pierre Cornette de Saint-Cyr nan mize atis modèn, Pari

## Nòt


## Lyen ekstèn

* " Gérard Le Cloarec » sou *Ansiklopedi odyovizyèl atizay kontanporen*
Frédéric Brandon

**Frédéric Brandon** se yon pent fransè ki fèt 19 janvye 1943 Pari.

## Biyografi
An 2017, galri Hélène Nougaro òganize yon ekspozisyon retwospektiv nan sant Pari ki dire yon ane  e ki prezante 50 ane pwodiksyon atistik yo youn apre lòt  .

## Nòt ak referans

## Apendis

### Bibliyografi

* Jean-Luc Chalumeau, *Yon santèn ane de sa [[Vincent van Gogh|Van Gogh]] te rive nan Pari - Frédéric Brandon, Gérard Le Cloarec, Michel Four, Gérard Guyomard, Christian Renonciat, Jack Vanarsky ...* , Edisyon Trianon/Parc de Bagatelle, 1986.

### Lyen ekstèn

* « Frédéric Brandon » sur l'Encyclopédie audiovisuelle de l'art contemporain
Mercure de France

***Mercure galant,*** ki vinn rele ***Mercure de France,*** se yon magazin fransèz ki te fonde an 1672 e ki, apre plizyè fòma ak ekip editoryal, te disparèt an 1965  .

## Nòt ak referans

## Gade tou

### Lyen ekstèn
Jacob Baart de la Faille

**Jacob Baart de la Faille** ( 1886-1959 ), ke yo rekonèt kòm *J.* *-B.* *nan Rift la*, se yon jiris  ak kritik atizay neyèlandè ekspresyon fransèz.

An 1930, toujou lakay van Oest, li te pibliye katalòg jeneral fo Van Gogh, ki gen 174 twal.

## Apendis

### Lyen ekstèn
Edgar Degas

**Hilaire Germain Edgar de Gas**, ke yo rekonèt sou non **Edgar Degas**, ki fèt 19 jiyè 1834 Pari e ki mouri 27 septanm 1917 nan menm vil la, se yon pent fransè, gravè, eskiltè, fotograf, natiralis ak enpresyonis .

Si Degas se yon manb fondatè gwoup enpresyonis yo , zèv li yo tèlman varye nan tèm li yo ak pratik li yo ke li pa rantre nan yo nan karakteristik yo ki pi koni. Sitiyasyon eksepsyonèl li a pa t chape nan kritik epòk la, souvan destabilize pa avangardism li a, ki se, menm jodi a, sijè a nan anpil deba nan mitan istoryen atizay .

## Nòt ak referans

### Lyen ekstèn
Ambroise Vollard

**Ambroise Vollard** se yon machann atizay, galeris  editè ak ekriven fransè ki fèt 3 jiyè 1866 nan Saint-Denis La Réunion e ki te mouri 22 jiyè 1939 nan Versailles.

## Referans

### Lyen ekstèn
Sergei Shchukin

**Sergei Ivanovich Shchukin** (nan  ), fèt 24 jen 1854  nan Moskou e li te mouri 10 janvye 1936 nan Pari, se te yon biznisman Ris ak koleksyonè atizay modèn  .

## Nòt ak referans

## Gade tou

### Sous

* Natalia Semenova ak André Delocque, *Shchukin.* *Sen patwon atizay modèn lan* .

### Atik ki gen rapò

* Kibis
* Fovis
* Pòs-enpresyonis

### Lyen ekstèn

*  La Collection Chtchoukine sur le site *Guggenheim.org*
* Site consacré à la Collection Chtchoukine
Stedelijk Museum Amsterdam

**Stedelijk Museum Amsterdam** (oswa **Het Stedelijk** ) se yon fondasyon atizay modèn ak kontanporen nan kapital neyèlandè Amstèdam. Li sitiye tou pre Rijksmuseum, Van Gogh Museum ak Concertgebouw, nan katye Oud-Zuid Amstèdam.

Koleksyon an gen ladan sitou zèv atizay modèn ak kontanporen ak dizay ki date depi kòmansman XXe syèk la. syèk jiska prezan, pami ki gen travay Vincent van Gogh, Wassily Kandinsky, Piet Mondrian, Ernst Ludwig Kirchner, Marc Chagall, Henri Matisse, Jackson Pollock, Karel Appel, Andy Warhol, Willem de Kooning, Armando Reverón, Marlene Dumas, Lucio. Fontana, ak Gilbert &amp;amp; George .

## Nòt ak referans

## Gade tou

### Lyen ekstèn

*  Site officiel du Stedelijk Museum Amsterdam
* Informations pour les visiteurs - Guide de voyage
National Gallery

**National Gallery** (an kreyòl ayisyen **Galri nasyonal**, oswa an fransè, la **Galerie nationale** ) te fonde an 1824, se yon mize ki sitiye nan Lond, Angletè e ki okipe nò Trafalgar Square depi 1838. Li kenbe yon eritaj atistik sitou ki konpoze de penti ki date soti 1250 pou rive 1900, ak travay ki pi resan yo te loje nan Tate Modern la. Koleksyon pèmanan   ki se pwopriyete Leta Britanik la epi aksè gratis. Se sèlman ekspozisyon tanporè ki sijè a yon frè antre. *Galeri* a se yon "enstitisyon piblik ki pa ministeryèl» tache ak Depatman Digital, Kilti, Medya ak Espò Britanik la.

## Nòt ak referans

## Gade tou
 

### Lyen ekstèn
Julien Leclercq (powèt)

**Joseph Louis Julien Leclercq**, fèt nan Armentières 16 me 1865 e ki te mouri Pari nan dat 31 oktòb 190, se te yon powèt enspirasyon senbolis, yon ekriven ak kritik atizay.

## Biyografi
An 1889, ant avril ak septanm, li te redaktè pou magazin **  ansanm ak zanmi l Gabriel-Albert Aurier: venntwa nimewo pibliye, ki gen ladan pami lòt desen pa Paul Gauguin ak espesyalman premye revizyon favorab Vincent Van Gogh  .

## Nòt ak referans

## Lyen ekstèn

*  Biographie et photographie de Julien Leclercq
*  The Herbert Johnson Museum of Art
Akademi wayal boza Briksèl

**Akademi wayal boza Briksèl** (ArBA-EsA) se yon lekòl atizay siperyè ki te fonde an 1711 nan Biksèl , k ap anseye atizay vizyèl epi, jiska 1980, achitekti .

## Nòt ak referans

## Apendis
 

### Lyen ekstèn
Sien (seri Van Gogh)

Vincent van Gogh te desine ak pentire yo seri travay metrès ak **Sien** pandan tan yo ansanm nan Peyiba. An patikilye, Desen l  *[[Lapenn (Van Gogh)|lapenn]]* te lajman rekonèt kòm yon mèt nan desen, akimilasyon nan yon aprantisaj long epi pafwa ensèten nan aprann atizana li.  

Souvan yo rele l **Sien Hoornik**, Clasina Maria Hoornik (1850–1904) te viv ak Van Gogh pandan anpil tan li nan La Haye soti nan 1881 a 1883. Van Gogh te itilize Sien, yon bouzen ki ansent, kòm yon modèl pou travay li epi pita te konsidere Sien ak pitit fi li lakay li. Van Gogh te fè desen ak penti Sien ak pitit fi li, ti bebe ak manman l pandan peryòd sa a, ki te reflete lavi domestik ak difikilte travay pòv yo. Fanmi li pa t aksepte relasyon an oswa sipòte yo, byenke Theo, frè l yo pa t sispann sipòte li.  Sepandan, li te enplike nan yon divizyon ak Anton Mauve, yon kouzen pa alyans ak te note pent nan Lekòl La Haye, ki te inisye Van Gogh nan penti byen ke li te sipòte l finansyèman, ak moun Van Gogh te venere.   Sou demand, frè l Theo, Van Gogh te kite Sien an 1883 pou l te pentire nan Drenthe, sa ki te fini sèlman relasyon domestik li t ap genyen.  

## Referans

## Bibliyografi

* Hulsker, Jan. *Van Gogh konplè a* . Oxford: Phaidon, 1980. ISBN&nbsp;
* Naifeh, Steven ; Smith, Gregory White . *Van Gogh: lavi a* . Profile Books, 2011. ISBN&nbsp;
* Pomerans, Arnold . *Lèt Vincent van Gogh* . Penguin Classics, 2003. ISBN&nbsp;
* Sweetman, David . *Lanmou anpil bagay: yon lavi Vincent van Gogh* . Hodder & Stoughton Ltd., 1990. ISBN&nbsp;
* Zemel, C (1997). *Pwogrè Van Gogh a: Utopi, Modernite, ak Atizay nan fen diznevyèm syèk la* . Berkeley: University of California Press. ISBN&nbsp; .
Akademi boza (Frans)

**Akademi boza** se yon enstitisyon atistik, manb Institut de France, ki te kreye pa òdonans 21 mas 1816. Li se eritye Akademi Wayal nan penti ak eskilti, ki te kreye an 1648, nan mizik, ki date soti nan 1669, ak nan achitekti, ki te fonde an 1671.

## Nòt ak referans

### Nòt


### Referans

## Gade tou

### Lyen ekstèn
Manjè pòmdetè yo

***Manjè pòmdetè yo*** ( an  oswa an neyèlandè,  ) se yon tablo Vincent van Gogh te pentire an avril 1885 nan Nuenen, Peyiba .

## Vèsyon

Fichye:Van_Gogh_-_Vier_Bauern_beim_Essen_(Erste_Studie_zu_den_"Karoffelessern").jpeg|lien=Fichier:Van_Gogh_-_Vier_Bauern_beim_Essen_(Erste_Studie_zu_den_"Karoffelessern").jpeg|alt=Première étude pour Les Mangeurs de pommes de terre, fév.-mars 1885. Musée Van-Gogh (s0135V1962r).| Premye etid pou *The Potato Eaters*, fevriye-mas 1885. Van-Gogh Museum (s0135V1962r).
Fichye:Vincent_van_Gogh_(1853-1890)_De_aardappeleters_(tweede_voorstudie)_Kröller-Müller_Museum_Otterlo_23-8-2016_13-40-54.JPG|lien=Fichier:Vincent_van_Gogh_(1853-1890)_De_aardappeleters_(tweede_voorstudie)_Kröller-Müller_Museum_Otterlo_23-8-2016_13-40-54.JPG|alt=Deuxième étude pour Les Mangeurs de pommes de terre, avril 1885. Musée Kröller-Müller (KM 109.982).| Dezyèm etid pou *The Potato Eaters*, Avril 1885. Kröller-Müller Museum (KM 109.982).


## Nòt ak referans

## Gade tou

* Lis penti Vincent van Gogh
* Lèt Vincent pou Théo
* Van Gogh mize

### Lyen ekstèn

* Le tableau sur le site officiel du musée Van Gogh
Mize wayal Boza Bèljik

**Mize wayal Boza Bèljik (an** ), ki sitiye nan Briksèl, prezève kèk ven mil zèv, penti, eskilti ak desen. Yo genyen sis mize: mize Oldmasters, ki te deja rele "mize wayal atizay ansyen (); mize Magritte; Mize Wiertz la; mize Meunier; mize Fin de syèk la; Mize a XIX Atizay modèn ().

## Lyen ekstèn

* Site officiel
* Catalogue des musées royaux des Beaux-Arts de Belgique

## Nòt ak referans
Galri Bernheim-Jeune

**Galri Bernheim-Jeune** se youn nan galri atizay parizyèn istorik  yo, yon gwo figi nan atizay modèn. Alexandre Bernheim te louvri an 1863 nan Pari, li te ankouraje, pami lòt, pent reyalis, enpresyonis ak, nan premye moman yo, pòs-enpresyonis  . Li te fèmen an 2019  .

## Nòt ak referans

## Gade tou

### Lyen ekstèn
Akademi boza

Yon **akademi boza** se yon enstitisyon ki fèt pou ansèyman atizay vizyèl, okòmansman ki etann nan kèk etablisman nan atizay lirik.

## Bèljik

*
* Akademi wayal boza Briksèl

## Lafrans

* Akademi boza, youn nan senk akademi yo nan Institut de France
Mize Orsay

**Mize Orsay** (ofisyèlman "etablisman piblik Mize Orsay ak Mize Oranjri - Valéry Giscard d'Estaing» depi 2021) se yon mize nasyonal fransè ki te inogire an 1986.

## Orijin nan non an
Mize a, ansanm ak tout batiman ki sitiye anvan li an, pran non li sou waf adjasan an: Waf Orsay. Yo bay non sa a nan onè Charles Boucher Orsay, prevo machann ki te fè l bati  .

#### Atis

Fichye:Réunion_de_famille_-_Frédéric_Bazille_-_musée_d'Orsay_RF_2749.jpg|lien=Fichier:Réunion_de_famille_-_Frédéric_Bazille_-_musée_d'Orsay_RF_2749.jpg|alt=Frédéric Bazille, Réunion de famille, 1867| Frédéric Bazille, *Reyinyon lafami*, 1867
Fichye:Boldini_-_Henri_Rochefort.jpg|lien=Fichier:Boldini_-_Henri_Rochefort.jpg|alt=Giovanni Boldini, Portrait d'Henri Rochefort, 1880| Giovanni Boldini, *Pòtrè Henri Rochefort*, 1880
Fichye:Pierre_Bonnard,_1908_-_La_loge.jpg|lien=Fichier:Pierre_Bonnard,_1908_-_La_loge.jpg| Pierre Bonnard, ** (1908)


## Nòt ak referans

## Gade tou

### Lyen ekstèn

* Site officiel de la Société des Amis du Musée d'Orsay
* Le musée d'Orsay - Histoire, archives de l’INA
Asnières-sur-Seine

**Asnières-sur-Seine** ( pwononse /a.njɛʁ.syʁ.sɛn/ ), ansyen Asnyè jiska 15 février 1968, se yon komin fransè nan depatman Hauts-de-Seine nan rejyon ile de-France .

## Jewografi
Komin nan sitiye sou bò gòch Seine nan katye nòdwès yo nan Pari.

## Nòt ak referans

### Nòt

### Referans
Restoran Sirèn nan Asnyè

***Restoran Sirèn nan Asnyè*** se yon lwil sou twal pa Vincent van Gogh (1853-1890) konsève Pari nan Musée d'Orsay, sou nimewo envantè RF 2325. Li te konpoze pandan ete 1887  e li mezire 54,5 × 65,5  .

## Istwa ak deskripsyon
Twal sa a lè te pentire Vincent van Gogh t ap rete ak frè l Théo nan Pari, ri Lepic . Li reprezante restoran Sirèn nan Asnyè, yon ti vil toupre Pari, nan nòdwès kapital la ki sitiye sou bò Seine. Etablisman sa a te chita nan nimewo 7 Boulva Seine (jodi a Quai du Docteur-Dervaux ), toupre pon Asnières la.

## Nòt ak referans

## Gade tou

* Lis penti Vincent van Gogh
Moulen Galèt

**Moulen Galèt** a se yon ekspresyon jenerik: li deziyen de moulen , kounye a, sèl moulen ak van ki an fonksyon sou Bit Monmat nan 18e awondisman Pari a (Frans), ki sitiye ri Lepic osi byen ke moulen frè li vizib nan kwen an nan ri Lepic ak ri Girardon . Yo tout yon fwa te prezante yon bal piblik pi popilè louvri pa fanmi an Millers Debray, depi XIXe syèk.

## Istorik
De moulen yo - oswa menm twa ak sa ki nan Pwavryè nan nò a (kote pwav yo te kraze)    - yo chita sou yon ti mòn nan mitan  Maki Montmartre, kote Women yo te etabli yon tanp. dedye a dye Mas ( *mens Marlis*: mòn Mas) ki toupre yon lòt ki dedye a Mèki     . Kote sa a kapab lye tou ak *mons Martyrum* la, " Mòn mati yo» ( ri des Martyrs mennen la a) pou viktim pèsekisyon anti-kretyen yo  (Denis ak de konpayon li yo Ristik ak Éleuthère ).

## Referans
National Gallery of Art

**National Gallery of Art** ( **NGA** ; an kreyòl ayisyen: Galri nasyonal atizay), se yon mize ameriken ki sitiye nan Washington, youn nan pi gwo nan mond lan. Se gouvènman federal Etazini ki administre li epi li gratis pou antre.

## Istwa
Galeri Nasyonal Atizay la se sèl mize ameriken ki sibvansyone dirèkteman pa gouvènman federal la nan yon kantite  dola . Dotasyon mize a se prèske  dola . Aksè nan mize a gratis  .

## Gade tou

### Lyen ekstèn

* Site de la National Gallery of Art
Kay jòn (Van Gogh)

***Kay jòn*** se non jeneralman yo bay yon penti ak lwil ki te kreye an septanm 1888 pa pent neyèlandè Vincent van Gogh la.

## Kay jòn ak istwa li

Tablo a reprezante yon kay nan katye kavalri ki sitiye nan 2 plas Lamartine nan Arles, nan sid Lafrans. Van Gogh te lwe 1ye me 1888 kat chanm, de gwo nan etaj la sèvi kòm yon atelye ak kizin epi, nan premye etaj la, de ki pi piti fè fas a Place Lamartine. Fenèt kwen premye etaj la se chanm envite Van Gogh la, kote Paul Gauguin te rete pandan nèf semèn apati 23 oktòb 1888.

Batiman an te sibi plizyè rekonstriksyon anvan yon bonbadman fòs alye yo te domaje anpil nan 25 jen 1944. Li te imedyatman demoli.

## Tab la
Tablo sa a se yon penti ak lwil ki itilize anpil nan koulè jòn ak ble ki se koulè ki pito cho ak vivan. Travay la distribye egalman sou tout espas ki disponib.

## Nòt ak referans


## Bibliyografi

* Jacob Baart de la Faille, *Zèv Vincent van Gogh, katalòg rezone, tliv ki te akonpaye pa repwodiksyon plis pase  penti, desen, akwarèl ak gravi mèt la*, 6 volim, edisyon G. van Oest, Pari & Briksèl, 1928

## Lyen ekstèn

* Ressources relatives aux beaux-arts : 
** Google Arts & Culture 
** RKDimages
Ferrari Land

**Ferrari Land** se yon pak ak tèm espanyòl ki sitiye nan sidwès Baselòn nan komin Salou, nan pwovens Tarragona, sou Costa Daurada. Li louvri pòt li yo 7 avril 2017. Li fè pati konplèks lwazi PortAventura World.

## Istorik
Premye pak la tematik la dedye a mak Italyen an Ferrari te inogire an 2010. Se Ferrari World Abu Dhabi ki plase toupre sikwi Yas Marina nan Emira Arab Ini .

Apre inogirasyon sa a, konpayi Italyen an te resevwa anpil demand pou konstwi nouvo pak lwazi   . Domèn espanyòl la fè yon pwopozisyon konsa. Pwojè a nan kataloy sanble pwomèt ak lidè yo nan mak otomobil la dakò ak sa a .


Fichye:Vu de dessous.jpg|*[[Red Force]]*
Fichye:Thrill towers vue de dessous.jpg|*Thrill Towers*

## Nòt ak referans

### Nòt

### Referans

## Apendis
 

### Lyen ekstèn
Ferrari (konpayi)

**Ferrari S.p.A.** se yon konstriktè otomobil italyen ki baze nan Maranello, Itali, ki te fonde pa Enzo Ferrari an 1947.
## Istwa

Konpayi an sitiye nan Maranello, nan Emilia-Romagna,  soti nan Bologna. Enzo Ferrari te fè bati nouvo enstalasyon la, apre Dezyèm Gè Mondyal la, sou tè li te pran pandan lagè a nan gwo vil sa a ki sitiye  nan sid Modena , kote premye machin ki te pote non "Ferrari yo te bati. Ferrari depi kòmansman ane 2016 la pa fè pati gwoup Fiat ankò. Li te founi motè - apeprè  chak ane - ak penti pou kadav Maserati, ansyen yon lòt sipòtè gwoup la. Nan Jen 2002, Fiat, ki te chaje ak dèt kolosal, te oblije revann 34% Ferrari bay gwoup finansye Italyen Mediobanca pou yon montan  ewo.

Eslogan  ("Formula Man" an Italyen) rezime an de mo estrateji endistriyèl la te lanse nan 1997 pa Luca di Montezemolo. Estrateji sa a, ki mete moun nan mitan konsiderasyon manifakti a, gen entansyon "optimize espas travay, pran swen fòmasyon kontinyèl ak pran an kont lavi pèsonèl yo nan anplwaye yo". Finansman 200 milyon ero sou dizan, pwogram sa a dwe tou renove tout faktori Ferrari yo nan lòd yo amelyore anviwònman k ap viv anplwaye yo..

## Chif lavant

## Nòt ak referans

## Gade tou
Enzo Ferrari

**Enzo Ferrari**, fèt 18 févriye 1898 nan Modena (Itali), kote li te mouri 14 out 1988, se yon chofè kous Italyen ak endistriyalis. Fondatè an 1929 nan Scuderia Ferrari, yon ekip kous ki ta vin yon pyonye epi, yon pilye nan Fòmil 1 chanpyona mondyal la, nan 1947 li te kreye konpayi an , ki konsepsyon, fabrike ak mache trè wo-fen machin espò . Surnom "*li kòmandan*» ("kòmandan an), Enzo Ferrari te konsakre lavi l nan konpayi li a, nan pwen nan vin tounen yon gwo figi istorik, entènasyonalman li te ye, nan motorsport. Enzo Ferrari te toujou mete kous motè anvan konstriksyon endistriyèl la nan machin wout epi li se atravè konpetisyon ke Ferrari te vin youn nan kreyatè ki pi popilè nan machin prestijye nan mond lan.

## Nòt ak referans

## Apendis

* Konstriktè otomobil
* Ferrari (konpayi)
* Scuderia Ferrari
Konstriktè otomobil

Yon **konstriktè otomobil** se yon konpayi nan sektè konstriksyon otomobil ki gen aktivite sitou nan konsepsyon, fabrikasyon ak kòmès otomobil.

Remake byen konsantrasyon pifò konstriktè yo nan gwo gwoup entènasyonal ki gen orijin yo se swa nan Ozetazini, an Ewòp oksidantal ( Almay, Lafrans, Itali ), oswa nan Ekstrèm Oryan an ( Japon, Kore di Sid, Lachin ). End sitou rasanble anba lisans men gen yon kèk konstriktè nasyonal ak endepandan ki ap pran fòs.

Se pa tout konstriktè ki fè tout pwodiksyon yo nan peyi kote syèj sosyal yo ye . Gen kèk konstriktè ki baze nan peyi ki te gen pwodiksyon machin trè wo pou yon tan long. Gen lòt ki baze nan peyi sa yo rele emèjan", sa vle di ki piti piti ranfòse kapasite pwodiksyon yo, swa nan lanse nan aktivite sa a nan grafouyen oswa nan ogmante kapasite istorik yo. Pa "emèjan» Nou vle di sitou ki kalite pwodiksyon otomobil, osi byen ke matirite nan mache nasyonal peyi konsène yo (kritè sa a trè souvan sipèpoze ak sa ki nan kalifikasyon an "emèjan» yo itilize nan ekonomi).

### Pwodiksyon mondyal otomobil depi 1999
Pwodiksyon machin, eksepte machin itilitè, atravè lemond, depi 1999 :

* 2018 : 79 333 306
* 2017 : 80 063 544
* 2016 : 72 105 435
* 2015 : 68 539 516
* 2014 : 67 782 035
* 2013 : 65 745 403
* 2012 : 63 081 024
* 2011 : 59 929 016
* 2010 : 58 264 852
* 2009 : 47 772 598
* 2008 : 52 940 559
* 2007 : 54 920 317
* 2006 : 49 886 549
* 2005 : 46 862 978
* 2004 : 44 554 268
* 2003 : 41 968 666
* 2002 : 41 358 394
* 2001 : 39 825 888
* 2000 : 41 215 653
* 1999 : 39 759 847

### Classement de fabricants machin selon lavant yo an Ewòp

#### 2016
Pi gwo dis konstriktè otomobil yo nan Ewòp yo, nan 2016 : 

# Volkswagen : , 11,43 % ()
# Renault : , 7,31 % ()
# Ford : , 6,93 % ()
# Opel/Vauxhall : , 6,60 % ()
# Peugeot : , 5,75 % ()
# Mercedes : , 5,58 % ()
# Audi : , 5,52 % ()
# BMW : , 5,46 % ()
# Fiat : , 4,96 % ()
# Škoda : , 4,41 % ()

#### 2009
Pi gwo dis konstriktè otomobil yo an Ewòp (kantite anrejistreman an 2009) :

# Volkswagen : 1 649 931
# Ford : 1 283 602
# Renault : 1 097 854
# Opel : 1 064 723
# Fiat : 1 016 340
# Peugeot : 995 130
# Citroën : 870 133
# Toyota : 710 369
# Audi : 612 293
# Mercedes-Benz : 593 088

## Nòt ak referans

### Nòt


### Referans

## Apendis

### Lyen ekstèn
J. Paul Getty Museum

**J.** **Paul Getty Museum** se yon mize atizay ameriken nan Los Angeles, Kalifòni. Souvan yo rele l **Gettty**, li deplwaye sou de kanpis: Villa Getty ak Getty Center .

Mize Getty orijinal la, Villa Getty, sitiye nan katye Pacific Palisades. Li prezante zèv atistik ki soti nan ansyen Lagrès, Wòm ak Etruria .  Getty Center a sitiye nan katye Brentwood. Li prezante penti, desen, maniskri eklere, eskilti, atizay dekoratif ak foto   

## Nòt ak referans


## Apendis

### Lyen ekstèn
Lila (Van Gogh)

***Lila*** a se yon tablo Vincent van Gogh nan Mize Èmitaj nan Saint Petersburg.

## Istwa
Van Gogh te pentire tablo sa a nan mwa me 1889, pandan atis la t ap resevwa tretman nan Saint-Rémy-de-Provence nan lopital pou moun fou Doktè Peyron a. Lilas sa a te nan jaden lopital kote Van Gogh te trete. Ekspresyon an dramatik nan moman sa yo transkri nan mouvman an nan ti pyebwa a flè. Lè li rive nan azil la, yo te entèdi l mache nan peyi a pou premye mwa a, se nan jaden sa a ke li konpoze etid flè ki pi popilè  . Li te kwè ke kominyon ak lanati - kèlkeswa fòm li - ta dwe pèmèt yon moun antre an kontak ak sa ki pi wo a, « ak [...] yon bagay sa a ki anwo a [...] enkonpreyansib. » 

## Nòt ak referans

## Bibliyografi

* Jacob Baart de la Faille, *Zèv Vincent van Gogh, katalòg rezone, Ouvraj ki te akonpaye pa repwodiksyon de plis pase 1,600 penti, desen, aquarelle ak engraving pa mèt la*, 6 volim, edisyon G. van Oest, Pari & Briksèl, 1928

## Lyen ekstèn

*  ''Lilas'' (Van Gogh Gallery)
*  ''Lilas'' (site officiel du musée de l'Ermitage)
Legliz Auvers-sur-Oise

***Legliz Auvers-sur-Oise*** se yon penti ak lwil sou yon twal ki mezire 74 × 94  cm. Li te reyalize pa pent Vincent van Gogh an 1890 e li ekspoze nan Mize d'Orsay, Pari. Li fè pati mouvman pòs-enpresyonist la.

## Istorik
Nan mwa me 1890, Van Gogh te ale Auvers-sur-Oise, nan tout savann Pari. Travay sa a se youn nan katreven penti ke pent la te kreye pandan de dènye mwa nan lavi l, pandan tan li te pase nan vilaj Auvers-sur-Oise .

## Referans

### Atik ki gen rapò

### Lyen ekstèn
Yale University Art Gallery

**** se yon mize ameriken ki gen yon koleksyon ansiklopedi ak siyifikatif zèv atizay nan plizyè batiman nan kanpis Yale University nan New Haven, Connecticut . Li se pi ansyen mize atizay inivèsite nan Ozetazini.

## Nòt ak referans

## Gade tou

### Lyen ekstèn
Enstiti Courtauld

**Enstiti Courtauld**  ** se yon òganizasyon ki afilye ak University of London  epi ki espesyalize nan etid istwa atizay. Li konte pami enstitisyon yo ki pi prestijye nan mond lan nan disiplin sa a epi li rekonèt pou gwo kantite direktè gwo mize nan ti gwoup ansyen elèv li yo.

## Deskripsyon
Li te fonde an 1932 pa endistriyèl ak koleksyonè atizay Samuel Courtauld, li rekonèt pou ekselans akademik ak rechèch li , Enstiti Courtauld te fòme anpil ekspè nan mond atizay la , ki gen ladan yo direktè Metropolitan Museum of Art, Victoria Albert Museum, National Gallery ak Tate  . Anthony Blunt te direktè li. An kolaborasyon ak Enstiti Warburg, enstiti a pibliye chak ane *The Journal of the Warburg and Courtauld Institutes*, yon dokiman ki gen apeprè  .

## Referans

## Lyen ekstèn

* 
* sit entènèt ofisyèl
* Sit entènèt Atizay ak Achitekti
Pòtrè Doktè Gachet ak branch dijital

***Pòtrè Doktè Gachet ak branch dijital*** se youn nan penti ki pi chè atis pent neyèandè Vincent van Gogh, paske li te vann pou yon pri rekò 82,5 milyon dola ($75 milyon, plis 10 pousan komisyon) an 1990. Li reprezante Doktè Paul Gachet.

## Deskripsyon

## Istorik
Vincent van Gogh te enstale nan Auvers-sur-Oise  20 me 1890. li te kòmanse pentire la 22 me. 3 jen li te kòmanse pentire pòtrè Doktè Gachet lakay li e li te pwodui premye vèsyon an. Dezyèm vèsyon an fèt sou baz premye a, san prezans modèl la, ant 4 jen ak 7. Vincent van Gogh finalman te eseye touye tèt li 27 jiyè 1890 epi li te mouri nan blesi li yo 2 jou apre.

## Nòt ak referans
Lis tablo Vincent van Gogh yo

Lis sa a prezante tablo yo nan lòd kwonolojik aklye pwodiksyon yo  ak  lwil sou twal (sòf si otreman endike) pa **[[Vincent van Gogh]]** ( Groot-Zundert , 30 mas 1853 - Auvers-sur-Oise , 29 jiyè 1890 ), pent neyèlandè ak desinatè. Li te pwodui plis pase  atizay ki gen ladan  ak  (pou dènye a gade: **. Premye katalòg rezone te etabli pa Jacob Baart de la Faille (yo te note F nan referans) an 1927 e lòt moun te pibliye answit nan kowòdinasyon ak mize Van-Gogh la ak Jan Hulsker (te note JH an referans).

## Hague-Drenthe

## Nòt ak referans

## Sous

### Bibliyografi

* J. -B. nan Rift la , *Travay Vincent van Gogh*, katalòg rezone, travay akonpaye pa repwodiksyon an nan plis pase , desen, akwarè ak gravi pa mèt la. Sis volim. Les Editions G. van Oest, Pari/Brussels, 19282 edisyon revize nan katalòg la nan penti sèlman, Hyperion, Paris, 1937 (an franse, tradiksyon an Alman ak angle)3 edisyon posthume an 1961 pa yon komite ki te reyini J. -G. van Gelder, W. Jos de Gruyter, A. Mr. Hammacher (prezidan), Jan Hulsker ak H. Gerson, ansanm an 1962 pa Annet Tellegen-Hoogendoorn, apre sa pa Martha Op de Coul ak lòt moun.
* Vincent van Gogh, Lèt pou Théo, frè l ', Gallimard, 1990, 574 p. ( ISBN 978-2-07-071448-3 )

### Lyen ekstèn

* 
* 
* 
* .
Kay blanch, lannuit

***Kay blanch, lannuit*** se yon penti lwil sou twal pa Vincent van Gogh, ki konsève ak lòt zèv atis la, nan Mize Èmitaj, Saint Petersburg.

Tablo sa a te konpoze nan Auvers-sur-Oise 16 jen 1890 a 8è nan aswè, sis semèn anvan atis la mouri. Tan egzak sa a detèmine pa pozisyon planèt Venis la. Vrèman vre, astwonòm ameriken yo konsidere ke zetwal ki reprezante nan penti a se planèt Venis. Se te objè ki pi klere nan syèl la nan mwa jen 1890 .

Twal sa a te fè pati koleksyon Otto Krebs, yo te konsidere kòm pèdi depi Dezyèm Gè Mondyal la  . Li te prezante bay piblik la an 1995 nan Èmitaj men kèk ekspè ki kwè ke penti a se yon kopi . Tablo a pa gen referans ankò sou sit entènèt mize a.

## Nòt ak referans

## Bibliyografi

* Jacob Baart de la Faille, *Travay Vincent van Gogh, katalòg raisonné, travay ki te akonpaye pa repwodiksyon plis pase  penti, desen, aquarelle ak engraving mèt la*, 6 volim, edisyon G. van Oest, Paris & Brussels, 1928
*  Jan Hulsker, *The Complete Van Gogh*, n° 2001, Phaidon, 1980
*  Albert Kostenevitch, *Katalòg nan egzibisyon an nan penti franse nan XIX syèk la [nan Hermitage la] soti nan koleksyon prive nan Almay*, Ministè Kilti nan Federasyon Larisi la, Mize Hermitage, Saint Petersburg, 1995, tradiksyon an Alman pa Kindler, Minik, 1995
Metropolitan Museum of Art

**Metropolitan Museum of Art** nan New York (yo konnen l tou sou non abreje **The Met** ) se pi gwo mize atizay Ozetazini  ak youn nan pi gwo mize atizay nan mond lan. An 2019 li te katriyèm mize ki pi vizite nan mond lan ak plis pase 6 milyon vizitè . Ouvè pou piblik la depi 20 fevriye 1872 , li sitiye nan borough Manhattan, sou bò Central Park Senkyèm Avenue ak nan 82e ri.

Yon koleksyon ansiklopedik enstriman mizik atravè mond lan ka admire tou ansanm ak yon seri de enteryè, tankou yon chanm womèn nan Ie syèk oswa yon moso ki fèt pa achitèk ameriken Frank Lloyd Wright . Li merite tou mansyone koleksyon zam antik ak zam ki soti nan Ewòp, men tou ki soti nan Japon, Etazini ak Mwayen Oryan an .

## Istwa

Lide kreyasyon mize a remonte an 1870, lè plizyè pèsonalite ameriken, ki soti nan kominote atistik la, men tou nan kominote biznis la, deside kreye yon mize pou pote atizay bay sitwayen ameriken . Premye koleksyon yo te prezante pandan menm ane a, ak twa koleksyon prive ki soti nan Ewòp, pou yon total de , ki gen ladan zèv Nicolas Poussin, Giambattista Tiepolo ak Francesco Guardi .

## Nòt ak referans

## Apendis

### Lyen ekstèn
Mize Èmitaj

**Mize Leta Emètaj** lA ( an  ) se yon mize ki sitiye nan Saint Petersburg nan Larisi, sou bò Neva.

An 2014, mize a louvri yon depatman ki dedye ak atizay fotografi. Li gen ladann zèv ki kouvri diferan epòk ak estil, sitou pa Willy Ronis, Robert Capa, Henri Cartier-Bresson, San Damon, Ansel Adams, Brassaï, Richard Avedon, elatriye.

## Nòt ak referans

### Lyen ekstèn
Teras kafe nan aswè

***Teras kafe nan aswè***, ke yo rele tou ***Café Terrace sou Place du Forum***, se yon tablo atis neyèlandè Vincent van Gogh te pentire nan Arles nan mwa septanm 1888, ant 9 ak 16 mwa a.

## Tablo Van Gogh la

Penti sa a te pwobableman enspire pa zèv *Avenue de Clichy, senkè nan aswè* (1887) pa zanmi l pent Louis Anquetin ke li te konnen yon ti tan anvan nan Pari.

## Nòt ak referans

## Lyen ekstèn

* *[https://www.rivagedeboheme.fr/pages/arts/oeuvres/van-gogh-terrasse-de-cafe-le-soir-1888.html Terrasse du café le soir]* sur Rivage de Bohème
Mize Izrayèl

**Mize Izrayèl** la (nan lang ebre: *מוזיאון ישראל* ) se yon mize ki sitiye sou Givat Ram Hill nan Jerizalèm, tou pre Knesset, Tribinal Siprèm Izrayèl la, Inivèsite Ebre Jerizalèm, Kanpis Nasyonal pou Akeoloji pèp Izrayèl la ak nan Bible Lands Museum .

Li te fonde an 1965, li se mize nasyonal Izrayèl, byenke finansman li  te asire lajman ak fon prive. Li se youn nan pi gwo mize nan Mwayen Oryan an.

## Nòt ak referans


## Gade tou

### Lyen ekstèn

* 
*  Sit entènèt Mize Izrayèl la
* Yon jou nan mize pèp Izrayèl la
Otterlo

**Otterlo** (nan ansyen neyèlandè: *Otterloo* ) se yon vilaj neyèlandè ki sitiye nan komin Ede, nan pwovens Gelderland, nan nòdwès pak nasyonal Hoge Veluwe. 1ye janvye 2021, Otterlo gen 2,215 moun pou yon zòn 103,9 km2.

Ant 1812 ak 1818, Otterlo te konstitye yon komin endepandan. Li gen ladan l yon pati nan Veluwe jodi a ki enkli nan pak nasyonal la.

Mize Kröller-Müller, ki te fonde pou onore koup koleksyonè atizay Anton ak Helene Kröller-Müller , se nan toupre vil la e li gen yon koleksyon penti enpòtan Vincent van Gogh.

## Referans
Mize Marmottan Monet

**Mize Marmottan**, ki te vin **Mize Marmottan Monet** nan ane 1990 yo, se yon mize atistik ki sitiye nan Pari. Li prezante espesyalman yon koleksyon objè atizay ak penti ki soti nan Premye Anpi a, ansanm ak zèv pent enpresyonis ki gen ladan pi gwo koleksyon nan mond lan nan zèv Claude Monet.

## Jesyon kiltirèl ak politik
Yon pati nan koleksyon mèb li yo te vann nan mize a, ant 1970 ak ane 2000 yo, se te sijè a nan konfli chofe .

### Direksyon
Direktè mize a se yon manb nan Akademi boza, eli pa kamarad li yo.

* Jean-Marie Granier: 2000-2007
* Jacques Taddei: 2007-2012
* Patrick de Carolis: 2013-2020
* Erik Desmazières: Depi 2020

## Prezans

* Ant 2013 ak 2018, mize a te atire plis pase de milyon vizitè  .

## Galeri

Fichye:Monet_paris_marmottan_strand_trouville.jpg|lien=Fichier:Monet_paris_marmottan_strand_trouville.jpg|alt=Sur la plage à Trouville par Claude Monet, 1870-1871.| *Sou plaj la nan Trouville* pa Claude Monet, 1870-1871.
Fichye:Pierre_August_Renoir,_Claude_Monet_Reading.jpg|lien=Fichier:Pierre_August_Renoir,_Claude_Monet_Reading.jpg|alt=Claude Monet lisant par Auguste Renoir, 1872.| *Claude Monet lekti* pa Auguste Renoir, 1872.
Fichye:Manet_-_Berthe_Morisot_ruhend.jpg|lien=Fichier:Manet_-_Berthe_Morisot_ruhend.jpg|alt=Portrait de Berthe Morisot étendue par Édouard Manet, 1873.| *Pòtre Berthe Morisot te lonje* pa Édouard Manet, 1873.
Fichye:Claude_Monet,_1877,_Pont_de_l'Europe_(cropped).jpg|lien=Fichier:Claude_Monet,_1877,_Pont_de_l'Europe_(cropped).jpg|alt=Le Pont de l'Europe, gare Saint-Lazare par Claude Monet, 1877.| *Pont de l'Europe, estasyon Saint-Lazare* pa Claude Monet, 1877.
Fichye:Monet-Sasso-Marmottan.jpg|lien=Fichier:Monet-Sasso-Marmottan.jpg|alt=Vallée de Sasso. Effet de soleil par Claude Monet, 1884.| *Sasso Valley. Efè solèy* pa Claude Monet, 1884.
Fichye:Morisot_Rose_Trémière.jpg|lien=Fichier:Morisot_Rose_Trémière.jpg|alt=Roses trémières par Berthe Morisot, 1884.| *Hollyhocks* pa Berthe Morisot, 1884.
Fichye:Claude_Monet_-_Rouen_Cathedral,_Facade_(Sunset).JPG|lien=Fichier:Claude_Monet_-_Rouen_Cathedral,_Facade_(Sunset).JPG|alt=Cathédrale de Rouen, effet de soleil, fin de journée par Claude Monet, 1892-1894.| *Katedral Rouen, efè solèy, fen jounen* pa Claude Monet, 1892-1894.
Fichye:Pierre_Auguste_Renoir_-_Portrait_de_Julie_Manet.jpg|lien=Fichier:Pierre_Auguste_Renoir_-_Portrait_de_Julie_Manet.jpg|alt=Portrait de Julie Manet par Auguste Renoir, 1894.| *Portrait Julie Manet* pa Auguste Renoir, 1894.
Fichye:Claude_Monet_Nympheas_1915_Musee_Marmottan_Paris.jpg|lien=Fichier:Claude_Monet_Nympheas_1915_Musee_Marmottan_Paris.jpg|alt=Nymphéas par Claude Monet, 1915| *Nymphéa* Claude Monet, 1915
Fichye:Monet-_Der_Rosenweg_in_Giverny.jpeg|lien=Fichier:Monet-_Der_Rosenweg_in_Giverny.jpeg|alt=L'Allée aux roses à Giverny par Claude Monet, 1920-1922.| *Allée aux roses nan Giverny* pa Claude Monet, 1920-1922.


## Nòt ak referans

## Gade tou
 

### Lyen ekstèn

* Enquête sur la gestion du legs de Paul Marmottan sur ''La Tribune de l'Art''
Koleksyon Phillips

**Koleksyon Phillips** (an anglè, "*The Phillips Collection*") se yon mize atizay ki gen youn nan koleksyon penti ki pi enpòtan nan mond lan, ki te fonde pa Duncan Phillips ak Marjorie Acker Phillips an 1921 kòm **Phillips Memorial Gallery**, ki sitiye nan katye Dupont Circle nan Washington (District of Columbia).

## Nòt ak referans

## Gade tou

### Lòt pwojè

* Koleksyon Phillips nan Sena a, lè ekspozisyon nan Mize Luxembourg 2005-2006, sou sit Sena a.
Rèl la

***Rèl la*** (nan Nòvejyen:  ) se yon zèv ekspresyonis pa atis nòvejyen Edvard Munch ki gen senk vèsyon (de penti, yon pastèl, yon kreyon ak yon litografi) ki te reyalize ant 1893 ak 1917. Senbolize moun modèn te pote ale nan yon kriz nan enkyetid ekzistans, li konsidere kòm zèv ki pi enpòtan atis la. Peyizaj la nan aryèplan nan se Oslo Fjord, wè nan Ekeberg.

An 2024, otè li a te dekouvri yon fraz ki ekri sou tablo a: « Se sèl yon moun fou ki pou te pentire l ! » ( « Kan kun være malet af en gal Mand ! » )  .

## Nòt ak referans

## Gade tou
Jack Vanarsky

**Jack Vanarsky**, ki fèt sou non **Jack Sergio Vapnasky** 18 avril 1936 nan Jeneral Roca  Patagoni ( Ajantin ) e li te mouri 15 févriye 2009 nan 13e awondisman Pari , se yon eskiltè ak otè kolaj.

## Biyografi
Jack Vanarsky te etidye achitekti nan Inivèsite Bwenozè anvan li te deplase al Pari an 1962.

## Nòt ak referans

## Gade tou

### Lyen ekstèn

* Site officiel de Jack Vanarsky
*  « Jack Vanarsky » sur l*'[[Encyclopédie audiovisuelle de l'art contemporain]]*
Kalam

**Kalam** ki soti nan Laten *calamus*  se yon wozo ki koupe nan yon pwent ke yo itilize pou ekri:

## Kilti
Sourat 68 nan koran an te rele " Kalam» (nan arab القلم).

## Nòt ak referans

## Gade tou

### Atik ki gen rapò

* Kaligrafi
* Ekriti
* Cuneiform
* Calamus
* Kalamkari, atizay endyen nan penti sou twal koton san blanchi, lè l sèvi avèk *kalam* ("kalam")
* Etil (ekri)

### Lyen ekstèn

*Une note légère sur la science de l'écriture et des encres est un manuscrit de 1852 qui parle de stylos de roseaux
Saintes-Maries-de-la-Mer

**Saintes-Maries-de-la-Mer** oswa **Les Saintes-Maries-de-la-Mer**, abreje **Les Saintes-Maries** oswa **Les Saintes**, se yon komin fransè ki sitiye nan depatman Bouches-du-Rhône nan rejyon Provence-Alpes - Côte d'Azur.

Kapital Kamg a, li se tou yon lye pelerinaj ak yon estasyon bò lanmè nan Provence.

Abitan yo rele *Sentwa (an* ).
## Jewografi

## Istwa

### Heraldik

## Nòt ak referans

## Gade tou
Enpresyon, solèy k ap leve

***Enpresyon, solèy k ap leve*** se yon tablo Claude Monet te konsève nan Mize Marmottan Pari, ki gen tit yo te bay pou premye ekspozisyon enpresyonis an avril 1874 yo te bay mouvman enpresyonis la pote non l.

## Posterite
Tablo a fè pati "105 zèv desizif nan penti oksidantal yo» ki konstitye mize imajinè Michel Butor .

## Nòt ak referans

## Gade tou

### Lyen ekstèn
Mize Kröller-Müller

**Mize Kröller-Müller** (an ), ki te louvri an 1938, se yon mize atizay ki sitiye tou pre vilaj neyèlandè Otterlo.

## Galri imaj

Fichye:A_Meadow_in_the_Mountains_Le_Mas_de_Saint-Paul_1889_Vincent_van_Gogh.jpg|lien=Fichier:A_Meadow_in_the_Mountains_Le_Mas_de_Saint-Paul_1889_Vincent_van_Gogh.jpg|alt=Vincent van Gogh,Un champ dans les montagnes, Le Mas de Saint-Paul, 1889.| Vincent van Gogh , *Yon jaden nan mòn yo, Le Mas de Saint-Paul*, 1889.
Fichye:Vincent_van_Gogh_-_Road_with_Cypress_and_Star_-_c._12-15_May_1890.jpg|lien=Fichier:Vincent_van_Gogh_-_Road_with_Cypress_and_Star_-_c._12-15_May_1890.jpg|alt=Vincent van Gogh, Route de campagne en Provence la nuit, 1889, mai 1890.| Vincent van Gogh, *Road Country nan Provence nan mitan lannwit*, 1889, me 1890 .
Fichye:Georges_Seurat,_1889-90,_Le_Chahut,_oil_on_canvas,_170_x_141_cm,_Kröller-Müller_Museum.jpeg|lien=Fichier:Georges_Seurat,_1889-90,_Le_Chahut,_oil_on_canvas,_170_x_141_cm,_Kröller-Müller_Museum.jpeg| Georges Seurat, *Le Chahut*, 1889-1890.
Fichye:Signac2.jpg|lien=Fichier:Signac2.jpg|alt=Paul Signac, Petit-déjeuner, 1886-1887.| Paul Signac, *Dejene*, 1886-1887.
Fichye:Renoir_clown.jpg|lien=Fichier:Renoir_clown.jpg|alt=Pierre-Auguste Renoir, Le Clown (nl), 1868.| Pierre-Auguste Renoir , **, 1868.
Fichye:Claude_Monet_Guurtje_Van_de_Stadt.jpg|lien=Fichier:Claude_Monet_Guurtje_Van_de_Stadt.jpg|alt=Claude Monet, Portrait de Guurtje van de Stadt, 1871.| Claude Monet, *Pòtre Guurtje van de Stadt*, 1871.
Fichye:1881_Fantin-Latour_Portrait_Eva_Callimachi-Catargi_Kröller-Müller_Museum_anagoria.JPG|lien=Fichier:1881_Fantin-Latour_Portrait_Eva_Callimachi-Catargi_Kröller-Müller_Museum_anagoria.JPG|alt=Henri Fantin-Latour, Portrait d'Eva Callimachi-Catargi, 1881.| Henri Fantin-Latour, *Portrait Eva Callimachi-Catargi*, 1881.
Fichye:Henri-Edmond-Cross-Fisherman.jpg|lien=Fichier:Henri-Edmond-Cross-Fisherman.jpg|alt=Henri-Edmond Cross, Pêcheurs, 1895.| Henri-Edmond Cross, *Pechè*, 1895.
Fichye:Odilon_Redon_-_The_Cyclops,_c._1914.jpg|lien=Fichier:Odilon_Redon_-_The_Cyclops,_c._1914.jpg|alt=Odilon RedonLe Cyclope, c. 1914.| Odilon Redon *Siklop yo*, c. 1914.
Fichye:Juan_Gris,_1914,_Le_Compotier_(The_Fruit_Bowl),_chalk_and_oil_on_canvas,_92_x_65_cm,_Kröller-Müller_Museum,_Otterlo,_Netherlands.jpg|lien=Fichier:Juan_Gris,_1914,_Le_Compotier_(The_Fruit_Bowl),_chalk_and_oil_on_canvas,_92_x_65_cm,_Kröller-Müller_Museum,_Otterlo,_Netherlands.jpg| Juan Gris, *Le Compotier*, 1914.
Fichye:Mondriaan_Compositie_in_lijn.jpg|lien=Fichier:Mondriaan_Compositie_in_lijn.jpg|alt=Piet MondrianComposition en ligne, 1916-1917.| Piet Mondrian *Konpozisyon sou entènèt*, 1916-1917.
Fichye:Theo_van_Doesburg_139.jpg|lien=Fichier:Theo_van_Doesburg_139.jpg|alt=Theo van DoesburgVitrail Composition IV, 1917.| Theo van Doesburg Stained Glass *Composition IV*, 1917.


## Nòt ak referans

## Gade tou

### Lyen ekstèn
Mize Salomon R. Guggenheim

**Mize Salomon R.** **Guggenheim** oswa **Salomon R.** **Guggenheim Museum** se yon mize atis modèn ki sitiye nan Upper East Side nan New York, Etazini .

Souvan yo rele  ltou senpleman Guggenheim **,** an 2005 li te konte anviwon  ki gen ladan 3.% sèlman yo ekspoze . Orijinèlman non li te "*Mize a nan penti ki pa objektif*", ki ka tradui kòm "mize penti ki pa figiratif". Li te kreye kòm yon lye ekspozisyon atizay avangad atis modènis tankou Wassily Kandinsky ak Piet Mondrian. Mize a te enskri sou lis pwovizwa UNESCO Mondyal la nan 2008 . Espas mize a gen yon estrikti orijinal an espiral. Vizitè a antre nan tèt la, epi, piti piti desann nan nivo tè atravè yon ranp yon ti kras enkline: nosyon an nan yon chanm egzibisyon konsa disparèt an favè yon kontinwite nan prezantasyon.

## Nòt ak referans

## Apendis

### Lyen ekstèn
Robert Altman

**Robert Altman**  [ˈɹɑbəɹt ˈ ɔːltmən] , fèt 20 fevriye 1925 nan Kansas City, Missouri e li te mouri 20 novanm 2006 nan Cedars Sinai Medical Center (Konte Los Angeles ), se yon direktè, pwodiktè ak senaris meriken  yo te ye pou estil li ki alafwa natirèlis ak estetik. An 2006, Academy of Motion Picture Arts and Sciences te bay li yon prim Oska Onè.

## Nòt ak referans

* Mitchell Zuckoff, *Robert Altman : yon biyografi oral*, Paris, Piblikatè G3J, 2011

## Apendis

### Lyen ekstèn

* *[https://www.ledevoir.com/culture/cinema/123291/mort-du-plus-grand-satiriste-du-cinema-americain Mort du plus grand satiriste du cinéma américain]*, *[[Le Devoir]]*, 22 novembre 2006.
* Présentation de Robert Altman en vidéo par Olivier Père sur le site de la Cinémathèque française
*
Vincent ak Théo

***Vincent ak Theo*** ( *Vincent and Theo* ) se yon fim entènasyonal ki te reyalize pa Robert Altman e ki te pibliye an 1990.

## Rezime
An 1881, Vincent van Gogh te gen 28 an. Li kite fanmi l pou l konsakre l nan penti. Li te entale Pari ak frè li Théodorus, ke yo rekonèt kòm Théo. Men, se te yon peryòd nwa pou Vincent, konsome pa alkòl, ak nan konfli tout tan ak zanmi l  Paul Gauguin. Relasyon l ak frè l konplike tou, menm si Théo fè tout sa pou l sipòte l.

## Fich teknik
Sòf  endikasyon kontrè oswa konplemantè, enfòmasyon ki mansyone nan seksyon sa a ka konfime pa baz done IMDb la.

* Tit orijinal: *Vincent and Theo*
* Tit kreyòl ayisyen: *Vincent ak Théo*
* Reyalizasyon: Robert Altman , asiste pa Christian Faure
* Senaryo: Julian Mitchell
* Direksyon atistik: Dominique Douret 
* Dekorasyon: Stephen Altman, Jan Roelfs
* Kostim: Scott Bushnell
* Fotografi: Jean Lépine
* Asanble: Françoise Coispeau, Geraldine Peroni
* Mizik: Gabriel Yared
* Pwodiksyo : Ludi Boeken ak Emma Hayter

: Pwodiksyon delege: Ted Childs, David Conroy ak Jacques Fansten
: Pwodiksyon asosye: Harry Prins

* Sosyete pwodiksyon: Hemdale ak Belbo Films; Central Films, La Sept-Arte, Telepool, Rai 1, Verenigde Arbeiders Radio Amateurs ak Sofica Valor (ko-pwodiksyon) ; Arena Films (pwodiksyon asosye); CNC ak rejyon Languedoc-Roussillon (patisipasyon)
* Konpayi distribisyon: Gaumont / Jean-Paul Bretagnole Distribisyon (Frans)
* Peyi:     
* Lang orijinal: Anglè
* Fòma: koulè - 35 mm - 1.33:1 - son mono
* Jan: dram biyografik
* Dire: 135 minit; 200 minit (vèsyon televizyon ak videyo)
* Dat lage :
** Peyiba:2727 avril 1990
** Wayòm Ini:1313 jiyè 1990
** Lafrans:2929 me 1991

## Nòt ak referans

## Lyen ekstèn
Tim Roth

**Tim Roth**, fèt 14 me 1961 nan Dulwich ( Lond ), se yon aktè, direktè, senaris ak pwodiktè fim britanik.   

## Biyografi
Papa l, Ernie Smith, te yon jounalis, pent ak jiska ane 1970 yo yon manb nan Pati Kominis angle a. Li te fèt nan New York nan yon fanmi imigran britanik ki gen desandan Ilandè, li te chanje non li ".SmithPou"Roth» apre Dezyèm Gè Mondyal la, pou l ka kache nasyonalite l lè l ap vwayaje nan peyi ki ostil ak Wayòm Ini a .
 

## Nòt ak referans

## Lyen ekstèn