open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Balans (astwoloji)

Siy Astwoloji **Balans** lan, ki gen senbòl **♎︎**, lye ak moun ki fèt ant 22-23 septanm ak 22-23 oktòb  nan astwoloji twopikal . Pou sa (ki pi popilè nan Oksidantal ) li koresponn ak yon ang ant 180 ak 210 degre konte sou ekliptik la (sèk siy yo nan zodyak la) soti nan pwen vènal . Li asosye ak konstelasyon ki gen menm non an nan Astwoloji sideral, ki lakòz yon diferans ant dat twopikal ak Sideral ( 16 oktòb rive 15 novanm ), ki pa koresponn tou ak dat astwonomik ( 31 oktòb rive 22 novanm ).

## Orijin, mitoloji
De doktrin yo — onz oswa douz siy — konfwonte youn ak lòt nan moman Virgile ekri *Georgiques* yo. Konfli sa a enterese powèt la plis toujou paske menm jan ak li, Anperè Octave a, ki fèt 23 septanm (oswa 22), 63 av. J. -K , se yon natif Balans. Nan kòmansman powèm li a, nan liy 32 a 35, li pran angajman pou l asosye divinizasyon astral Octave ak nouvo siy sa a:

## Ilistrasyon

Fichye:Libra_Saint-Austremoine_Issoire.jpg|lien=Fichier:Libra_Saint-Austremoine_Issoire.jpg|alt=Représentation sur l'église Saint-Austremoine à Issoire| Reprezantan sou legliz Saint-Austremoine nan Issoire
Fichye:0_Balance_-_Méridienne_de_S._Maria_degli_Angeli.JPG|lien=Fichier:0_Balance_-_Méridienne_de_S._Maria_degli_Angeli.JPG|alt=Signe zodiacal de la balance ornant la méridienne de la Basilique Ste-Marie-des-Anges-et-des-Martyrs à Rome| Siy zodyak balans lan dekore Meridyèn nan Bazilik Sen Mari nan zanj yo ak mati yo nan lavil Wòm.
Fichye:Chartres_Nord_Balance.JPG|lien=Fichier:Chartres_Nord_Balance.JPG|alt=Portail nord de la cathédrale de Chartres| Pòtal Nò Katedral Chartres
Fichye:Libra_zodiac_sign,_Jantar_Mantar,_Jaipur,_India.jpg|lien=Fichier:Libra_zodiac_sign,_Jantar_Mantar,_Jaipur,_India.jpg|alt=Signe de la balance, Jantar Mantar, Jaipur, Inde| siy balans, Jantar Mantar, Jaipur, End


## Referans

## Gade tou

### Lyen ekstèn
Christopher Marlowe

**Christoph er Marlowe** (batize 26 fevriye 1564 nan Canterbury - mouri 30 me 1593 nan Deptford ) se te yon dramatij, powèt ak tradiktè anglè nan epòk Elizabèt la.

Yon trajedyen elizabeten kontanporen nan Shakespeare (ki te fèt nan mwa avril ane sa a), li se konnen pou metriz li nan pentamèt yambik, pou gwo chabwak ikonik li yo, osi byen ke pou lanmò vyolan, alè, ak mistè ki kouvri l. Li konsidere kòm youn nan précurseurs trajedi modèn yo, kreyatè vèsè vid, ak papa fondatè .

## Biyografi
Yon kontanporen egzak William Shakespeare, Christopher Marlowe te pitit gason John Marlowe, yon kordonnier Frank ki soti nan Canterbury, ak madanm li Catherine Arthur. Atizan sa a pa rich; metye li te ba li ase resous pou byen leve fanmi li, ki te anpil. Lè li te mouri, li te kite madanm li, pami lòt bagay, kèk bag an lò, kouvèti an ajan ak yon santèn shilling, ak chak nan twa pitit fi yo te resevwa yon twouso Yon ti tan anvan kenzyèm anivèsè nesans li, dat limit admisyon an, Christopher te antre kòm yon bousye nan King's School, yon lekòl segondè kote yo te aprann pale ak ekri laten. Pèsonn pa konnen poukisa li antre an reta, piske admisyon ka fèt depi laj nèf an. Li te enskri la pou twa dènye manda yo nan ane lekòl 1578/79 la, epi pwobableman li te rete la tou ane annapre a.

## Nòt ak referans

## Lyen ekstèn

*  Œuvres de Christopher Marlowe sur Luminarium
*  Œuvres de Christopher Marlowe sur le projet Perseus
*  Œuvres complètes, avec orthographe modernisée.
Julio Cortázar

**Julio Florencio Cortázar Descotte** ( ), fèt 26 out 1914 nan Ixelles ( Bèljik ) epi li mouri 12 fevriye 1984 nan 10e lan. awondisman Pari, se yon ekriven Ajantin, otè woman ak nouvèl, ki te etabli an Frans an 1951 e ki, pandan li te kenbe nasyonalite ajantin li, te genyen nasyonalite fransè tou nan fen lavi l, an 1981, kòm yon zak pwotestasyon kont. diktati militè ajantin nan epòk la.

## Nòt ak referans

### Referans

## Gade tou

### Lyen ekstèn

*  Comparaison du conte ''La escuela de noche'' de Cortazar avec ''La Cafetière'' de Théophile Gautier.
*  Articulos Para Pensar: Julio Cortázar.
*  Fotolog de Julio Cortázar.
*  Biographie de Julio Cortazar sur le site du Théâtre de la Colline.
*  Julio Cortázar dans Internet Movie Database.
*   Lecture de certains de ses textes par Julio Cortázar.
* Portrait de Julio Cortázar par Braun-Vega (1986).
T. S. Eliot

**T.** **S.** **Eliot** **Thomas Stearns Eliot**, ki fèt 26 septanm 1888 nan Saint-Louis (Missouri) epi li mouri 4 janvye 1965 nan Lond, se yon powèt Ameriken, otè dramatik ak kritik literè ki te natiralize Britanik. Li te resevwa Pri Nobèl pou Literati an 1948 .

## Biyografi
Admiratè Charles Maurras , li te wont pa kondanasyon li pa Pi XI an 1926. ; li te vire do l nan katolik tankou anpil sipòtè nan Gran Legliz la  . An 1927, T. S. Eliot vin yon sitwayen Britanik e konvèti nan relijyon Anglikan an.

Nan mwa Oktòb 1922, Eliot pibliye *The Waste Land* *nan* magazin li te konstwi, *The Criterion 1922 a 1939 * . Powèm sa a, ki ekri nan yon moman kote Eliot ap soufri sou nivo pèsonèl ak fanmi maryaj li echwe  nan rezone ak lapenn nan epòk la ak nan jenerasyon pèdi a ki te retounen soti nan Premye Gè Mondyal la. ; li te vin youn nan modèl nouvo pwezi Britanik yo. Menm anvan piblikasyon li kòm yon liv Desanm 1922 , T. S. Eliot pran distans li ak ton powèm li konsidere tankou  twò nwa : « Kòm pou The Waste Land, se yon bagay ki pase e mwen santi mwen gade nan lavni ak yon nouvo fòm ak estil li te ekri Richard Aldington nan Novanm nan menm ane a.

## Nòt ak referans;
William Faulkner

**William Faulkner**, ki fèt **William Cuthbert Falkner** sou 25 septanm 1897 nan New Albany, Mississippi, e li te mouri sou 6 jiyè 1962 (nan laj 64) nan Byhalia nan menm eta a, se yon womansye Ameriken ak ekriven istwa kout. Pibliye depi ane 1920 yo, li te resevwa Pri Nobèl pou Literati an 1949, pandan ke li te toujou relativman pa tèlman popilè.

## Biyografi
Li se pitit gason Murry Cuthbert Falkner ak Maud Butler, li te soti nan yon fanmi biznisman ak avoka, ansyen moun rich ki te tonbe ak san lajan . Granpapa li, William Clark Falkner  (1825-1889), sòlda, avoka, politisyen ak biznisman, te deja yon ekriven.

## Nòt ak referans

## Gade tou

### Lyen ekstèn
F. Scott Fitzgerald

**Francis Scott Key Fitzgerald**, ki fèt 24 septanm 1896  nan Saint Paul nan eta Minnesota e ki te mouri 21 desanm 1940 nan Hollywood, se yon ekriven ameriken.

Li te hèfdefil Jenerasyon Pèdi a  ak reprezantan Ère du Jazz la, li se tou moun ki lanse karyè Ernest Hemingway. Woman ki pi popilè li rete *Great Gatsby*, yon siksè mondyal ki te adapte plizyè fwa nan sinema, televizyon oswa sou sèn.

## Z''èv''

* (fr + en) F. Scott Fitzgerald (trad. Suzanne Mayoux), Nouvelles américaines [« How to Live on $36,000 a Year »], Éditions Gallimard, coll. « folio », 1999 (1re éd. 1924), 92 p. (). 

### Woman

* 1920: *Sa a bò* *paradi*
* 1922: *The Happy and the Damned* ( *The Beautiful and Damned* )
* 1925: *Gran* *Gatsby a*
* 1934: Sansib *se* *lannwit lan*
* 1941: *Dènye Tycoon a* *-* fini, pibliye an 1941

### Esè

* 1945 : *L'Effondrement* ( *The Crack-up* ) piblikasyon 1934-1936 Esquire magazine
* 2005 : *Vil pèdi mwen an: redaksyon pèsonèl, 1920–1940*

### Teyat

* 1923 : *Yon legim* ( *Legim la, oswa De Prezidan rive Postman* )

### Pwezi

* *A mil and one ships*, tradiksyon pa Patrick Hersant, Belles Lettres, 1996
* *4 powèm*, tradiksyon Philippe Blanchon, nan L'Étrangère 31/32, Lèt volè a, 2013

## Gade tou
 

## Nòt ak referans

### Lyen ekstèn
Gabriel García Márquez

**Gabriel García Márquez**, fèt 6 mas 1927 nan Aracataca ( Kolonbi ) epi li te mouri 17 avril 2014 (ak laj 87) nan Meksik, se yon ekriven lolonbyen .

## Biyografi
Li fèt 6 mas 1927 nan Aracataca, Gabriel se pi gran nan yon fanmi ki gen onz timoun, ki gen paran yo Gabriel Eligio García ( 1901 - 1984 ) ak Luisa Santiaga Márquez Iguarán ( 1905 - 2002 )     . Li te fèt pandan yon tanpèt, li sanble ke li te prezante tèt li ak kòd lonbrit la nan kou li, ki ta eksplike tandans li nan klostrofobi . Jis apre nesans pitit gason l lan, papa l te deside vin yon famasyen menmsi li te deja yon operatè telegraf . An janvye 1929, paran li te ale Barranquilla ****   pandan Gabriel te rete Aracataca. Granparan matènèl li yo, Doña Tranquilina Iguarán Cotes de Márquez ( 1863 - 1947 ) ak Kolonèl Nicolás Ricardo Márquez Mejía ( 1864 - 1937 )  te leve l. Papa Angarita te batize l nan dat 27 jiyè 1930 nan legliz Aracata .

## Omaj
23 jen 2017, majistra Pari a, Anne Hidalgo, ak prezidan kolonbyen an, Juan Manuel Santos, inogire kare Gabriel-García-Márquez  nan 7e awondisman an. Kare a sitiye devan 9, ri de Montalembert, kote ekriven an te rete. Vil Pari te tou mete yon plak komemoratif an mab  sou bilding li a, ann omaj pou li.

## Nòt ak referans

### Nòt

### Referans (travay yo itilize)

* Gerald Martin (trad. de l'anglais), Gabriel García Márquez : Une vie, Paris, Grasset & Fasquelle, 2009, 701 p. (ISBN 978-2-246-73911-1)

* 

* 

* 

* 

* 

## Lyen ekstèn
Al-Ghazâlî

**Abu Hamid Muhammad ibn Muhammad Al-Ghazali al-Tusi al-Nisaburi** ( 1058 - 1111 ) yo konnen nan Oksidan la sou non latinize **Algazel** oswa **Algazelus** . Yon filozòf Mizilman, teyolojyen, lojisyen, jiris ak mistik orijin Pèsik , li se yon gwo figi nan panse Mizilman yo.

## Biyografi

### Soti nan tout moun rive nan Bagdad
Dapre istoryen mizilman medyeval yo, Al-Ghazali te fèt an 1058 oswa 1059. Se depi Ibn al-Jawzi dat 1058-1059 (450 AH) te vin souvan aksepte  . Men, dapre rechèch Frank Griffel, ki apiye sou eleman otobyografik yo bay nan korespondans Al-Ghazali a, dat nesans li ta ka yon ti kras pi bonè: 1055-1056 (448 AH) . Yo di li te fèt nan Tous (nòdès Iran jodi a). Men, Lè sa a, Tous se yon distri, ki konpoze de de vil, Tabaran ak Nuqan, ak anpil ti bouk. Gen kèk otè ki te sipoze ke non al-Ghazali te endike vilaj li nan orijin. Gen lòt, tankou istoryen al-Subki (en), te diskite ke *nisba* li (pati nan non an ki anjeneral endike kote orijin nan) endike okipasyon papa l, e ke òtograf kòrèk li te *al-Ghazzali*, ak de z a, paske papa l te yon tise (*ghazzal* ). Men, chèchè kontanporen panse ke sa a se yon kesyon de sipliye prensip la: apati de sipoze etimoloji a, nou dedwi pwofesyon papa a. Ipotèz ki fè konnen nisba al-Ghazali endike kote li fèt la sanble pi pwobab pou yo  . Se vre nou pa konnen yon vilaj ki rele Ghazalah. Men, Tûs te detwi an 1389. Yon diskisyon yo mete devan se ke, si nisba a vrèman pafwa refere a pwofesyon papa a, sa a pa te koutim pou tout moun. Se poutèt sa, òtograf *al-Ghazali* a gen anpil chans pou li pi egzat .

## Nòt ak referans
### Nòt

### Referans

## Gade tou

### Lyen ekstèn
Hafez (powèt)

**Hafez**, nan non literè li **Chams ad-Din Mohammad Hafez-e Shirazi** (en pèsan: خواجه شمس‌الدین محمد حافظ شیرازی

Koute), se te yon powèt, filozòf ak mistik pèsan ki te fèt alantou 1325 nan Shiraz (Iran) e li te mouri nan laj 138, oswa pwobableman nan 1389. 1390. Li t ap pitit yon sèten Baha-ud-Din. Hafez se yon mo arab, literalman vle di "gadyen", ki itilize pou deziyen moun ki te "kenbe", sa vle di aprann pa kè, tout koran an.

*Dîvân* a se yon zèv lirik ki gen tout powèm Hafez; yon zèv mistik ki jwenn pami majorite Iranyen yo .

## Biyografi
Li sanble ke li te vin tounen yon powèt nan lakou Abu Ishak, kote li fwote ak powetès Jahan Malk Khatun. Anpil resanblans ant zèv yo montre ke yo te enfliyanse youn lòt  . Li genyen repitasyon ak enfliyans nan vil li. Li posib ke li te vin yon mèt nan yon lekòl koranik nan moman sa a.

Yo panse ke Hafez te mouri a laj de 69 an. Tonm li a sitiye nan Mousalla Gardens nan Shiraz (jaden yo rele *Hafezieh*), ki plan yo te trase pa André Godard ak Maxime Siroux nan  yo.

## Nòt ak referans

## Gade tou

### Lyen ekstèn
Mansur al-Hallaj

**Mansur al-Hallaj** (non konplè: **Abū `Abd Allah al-Ḥuṣayn Manṣūr al-Ḥallāj**; arabe: pèsan : , *Mansūr-e Ḥallāj*, ki fèt alantou 858 (244 AH ) epi ki te mouri 26 mas 922 (309 Eji) nan Bagdad, se yon pèsik  mistik soufi obeyisans Sunni  . Li se otè a nan yon travay abondan ki vize a rekonekte ak orijin nan pi bon kalite nan Koran an ak sans oral ak literè li yo.

## Biyografi
Mansur al-Hallaj te pwobableman fèt nan 244 Eji (alantou 858 kalandriye gregoryen) nan pwovens Fars nan Iran . Dapre tradisyon, granpapa l te yon Zowoastriyen e li te desandan Abu Ayub, yon konpayon Muhammad. Papa l te vin travay nan vil Wasit e li te angaje l nan komès lenn mouton. Non li, al-Hallaj, vle di: carder la lenn mouton.

Al-Hallaj marye pitit fi mèt soufi Abu Ya'qub al-Aqta' ak moun li te fè twa pitit gason.

## Nòt ak referans

## Gade tou

### Lyen ekstèn

* Explication de Fakhr Ud Din Ar Razi sur la parole qui valut à Al Hallaj d'être condamné à mort ''(at-tawhid.net)''
Johann Wolfgang von Goethe

**Johann Wolfgang von Goethe**  , ki fèt 28 out 1749 nan Frankfurt epi li te mouri 22 mas 1832 nan Weimar, se te yon womansye, dramatij, powèt, syantifik, teyorisyen atizay ak moun ki soti nan vil lib nan Frankfurt.

## Biyografi
Goethe, yon ansyen fanmi atizan ki soti Thuringia, te viv, nan moman Johann te fèt, nan yon kay nan Frankfurt, jodi a yo rele *Goethe-Haus*. Granpapa li  soti nan Thuringia (1657-1730) te etabli nan Frankfurt an 1687 kòm yon tayè mèt ak chanje òtograf la nan ti non l  . Apre sa, li te vin rich kòm yon otèl ak machann diven. Pitit gason l ak papa Goethe, Johann Casper Goethe (1710-1782), yon jiris, te konsakre yon gwo pati nan lavi li nan kreyasyon yon pratik istwa natirèl ak yon koleksyon penti . Malgre ke li se yon doktè nan dwa, li pa t gen bezwen fè okenn pwofesyon anplis aktivite sa yo ak edikasyon pitit li yo, paske li te achte tit konseye enperyal la . Jan René Berthelot te montre, pasyon li pou syans te gen yon enpak sou filozofi li devlope pandan tout lavi li. Yon nonm kiltive, li te vwayaje nan peyi Itali (pitit gason l 'ap sonje tou nan *Pwezi ak verite* yon gondol ke li te pote tounen soti nan Venice), epi li te retounen tounen yon jounal nan vwayaj sa a ki pa te pibliye jouk 1932. Manman Goethe, Catharina Elisabeth Goethe, née Textor (1731–1808), te soti nan yon fanmi rich ak respekte nan vil Frankfurt.; papa l se te pi gwo majistra vil la kòm provost . A laj 17 an, li marye ak konseye Goethe, lè sa a 38 ane fin vye granmoun. Johann Wolfgang te gen yon relasyon souvan konfli ak paran l, patikilyèman akòz severite ekstrèm papa l.

## Nòt ak referans

### Nòt


### Referans

## Gade tou
Ernest Hemingway

**Ernest Hemingway** (pwononse:   ), fèt 21 jiyè 1899 nan Oak Park, Illinois nan Etazini epi li mouri 2 jiyè 1961 nan Ketchum (Idaho), se yon ekriven Ameriken, jounalis, ak korespondan lagè.

Hemingway te marye ak Mary Welsh an 1945. An 1948, Hemingway ak madanm li te deside ale nan Côte d'Azur men yo te oblije fè yon escale nan Genoa akòz yon pann nan bato yo. Yo pwofite ale nan Venis, ke yo pa konnen, epi yo rete nan otèl la Gritti, kote yo frekante Harry's Bar. Envite nan yon lachas kanna, Hemingway rankontre Kontesse Adriana Ivancich ak ki moun li tonbe damou, epi ki pral rantre nan li nan Kiba. Yo pral rankontre ankò nan peyi Itali an 1954. Pandan ke li te fatige, malad ak deprime, avanti sa a te ba l 'tounen enspirasyon pèdi, epi li te ekri *[[Au-delà du fleuve et sous les arbres]]*, kòm yon refleksyon nan idil yo, melanje nan pwòp memwa l nan Premye Gè a, byenke li te demanti nenpòt resanblans ak reyalite nan avètisman an nan prefas la. Pandan ke li te panse li te ekri yon travay remakab, kritik Ameriken te feròs. Yon ti tan apre piblikasyon roman *[[Le Vieil Homme et la Mer]]* an 1952, ki te genyen l Pri Pulitzer an 1953, Hemingway te patisipe nan yon safari ann Afrik, kote li te prèske mouri nan yon aksidan avyon ki te kite l' enfim. doulè ak nan move sante pou tout rès lavi li. Li te genyen Pri Nobèl pou Literati an 1954.

## Biyografi
Ernest Miller Hemingway  fèt nan Oak Park toupre Chicago nan 21 jiyè 1899. Li se pitit gason Clarence Hemingway, yon doktè, ak Grace Hall, yon mizisyen ki gen papa ki te yon grosist couverts rich. Li se dezyèm pitit yon fanmi ki gen sis: Marceline fèt an 1898, li menm (Ernest), Ursula fèt an 1902, Madeleine an 1904, Carol soti nan 1911 epi finalman Leicester Clarence fèt an 1915. Tou de paran li yo te byen edike, yo te byen renmen e yo te respekte yo nan kominote konsèvatif Oak Park la. Lè Clarence ak Grace te marye an 1896, yo te deplase ak papa Grace, Ernest Hall, se poutèt sa yo te rele premye pitit gason yo Ernest. Hemingway te di ke li pa renmen premye non l, ki li asosye ak nayif, menm fou, ewo nan pyès teyat Oscar Wilde a *The Importance of Being Earnest*. Kay sèt chanm fanmi an nan yon katye respektab te genyen yon estidyo mizik pou Grace ak yon biwo dantè pou Clarence.

## Gade tou

### Lyen ekstèn

* .
Nathaniel Hawthorne

**Nathaniel Hawthorne**, fèt 4 jiyè 1804 nan Salem, Massachusetts ( Etazini ) epi li te mouri 19 me 1864 nan Plymouth, New Hampshire ( Etazini ), se yon ekriven Ameriken, otè istwa kout ak woman.

## Biyografi
Nathaniel Hawthorne fèt nan Salem, Massachusetts, 4 jiyè1804. Kote li te fèt la te konsève, kounye a li ouvri pou piblik la . William Hathorne, gran-gran-granpapa li, se te yon Puritan ki te emigre an Angletè e ki te rete nan Dorchester, anvan li te deplase nan Salem.  la li te vin yon manb enpòtan nan Massachusetts Bay Colony e li te okipe plizyè fonksyon politik, e li te majistra ak jij, kote li te vin pi popilè pou severite jijman li yo. Pitit gason l yo, John Hathorne, gran-granpapa otè a, se te youn nan jij yo nan jijman sòsyè Salem yo. Apre dekouvèt reyalite sa a, alantou laj 20 an, otè a ta ajoute yon "w» nan non li, yon ti tan anvan li te diplome nan kolèj, yo nan lòd yo disosye tèt li ak zansèt li yo  . Papa Hawthorne a, Nathaniel Hathorne Sr. , se te yon kòmandan nan marin komèsan an. Li te mouri nan Sirinam, lafyèv jòn te pote ale an 1808 . Apre sa, jenn Hawthorne, manman l ak de sè te dal rete kay Manning yo, fanmi matènèlli  yo, nan Salem,  kote yo te rete pandan dis ane. Pandan sejou sa a, Hawthorne te frape nan janm la pandan yon jwèt "*baton & boul*» ; li te vin bwete, li te al kabann pandan yon ane, san doktè yo te kapab idantifye maladi li .

## Nòt ak referans

## Gade tou

* *[http://www.worldcat.org/title/puritanisme-americain-chez-nathaniel-hawthorne/oclc/33887760 Puritanis Ameriken nan Nathaniel Hawthorne]*, pa Marc-Étienne Ficatier, 1951

## Lyen ekstèn
Hésiode

**Hésiode** (nan ansyen grèk Ἡσίοδος / , nan laten *Hesiodus* ) se yon powèt grèk ki te viv nan fen VIIIe syèk la. av. J. -C. 

## Biyografi
Hezyod ta fèt nan Ascra , yon vil nan Beyoti ki sitiye sou tèritwa vil Thespiae . Papa l te soti nan Cyme nan Aeolis, yon rejyon nan Azi Minè ki sitiye ant Ionia ak Troad la. Tradisyon ba li non Dios, men sa a se eksplike pa yon entèpretasyon defo nan pasaj la "Πέρση, δῖον γένος / *Pérsê, dĩon génos*»  konprann kòm “Perses, pitit gason Dios"olye de"Perses, nob pitit gason". Li te posede yon ti biznis kabotaj la, ki te kraze l. Se poutèt sa, li janbe lanmè a, li rete Askra kote li achte yon moso tè nan pye mòn Elikon . Se la li marye ak Pisimèd, li fè de pitit gason: Ezyòd ak Pès .

## Nòt ak referans

## Gade tou

### Lyen ekstèn

* Essai sur Hésiode et principales œuvres en ligne
Hermann Hesse

**Hermann Karl Hesse**, fèt 2 jiyè 1877 nan Calw nan Peyi Wa ki nan Württemberg ( Anpi Alman an ) epi ki te mouri 9 out 1962 nan Montagnola ( Swis ), se yon romansye Alman, powèt, pent ak eseyis e, depi 1924, Swis. Li te genyen Pri Bauernfeld an 1905, Gottfried Keller Prize an 1936 epi, an 1946, Pri Goethe ak Pri Nobèl pou Literati.

## Zèv

### Roman

### Powèm

## Ikonografi

* 1927 - *Hermann Hesse* foto pa .
* 1957 - *Bust Hermann Hesse*, an kwiv pa Otto Bänninger (1897-1973), skultur Swis.

## Nòt ak referans

### Nòt

### Referans

## Gade tou

### Lyen ekstèn

#### Baz done ak diksyonè

#### Lòt lyen
Friedrich Hölderlin

**Friedrich Hölderlin** ( ; 1770-1843) se yon powèt ak filozòf nan peryòd klasiko-womantik nan Almay, ki se rasin nan dezyèm mwatye nan XVIIIe syèk la. e li kontinye nan XIXe lan syèk womantik.

## Biyografi
Johann Christian Friedrich Hölderlin te fèt 20 mas 1770 nan Swabia nan Lauffen am Neckar, jodi a yon vil nan Baden-Württemberg. Papa l, Heinrich Friedrich Hölderlin, administratè pwopriyete kouvan, te mouri a , lè li te sèlman dezan. An 1774, manman l, Johanna Christiana Hölderlin, te remarye a laj 26 an ak konseye Gock, majistra Nürtingen, ki te mouri an 1779. Sitiyasyon sa a nan timoun nan Hölderlin ekspoze a lanmò aksidantèl nan "dezyèm papa" repete sa nan li "reyèl papa» eksite apre reyalite a nan XX syèk la enterè nan psikonaliz . Jan Rudolf Leonhard obsève, Hölderlin se « nan yon fanmi kote moun mouri anpil » : apre vèv manman l, Hölderlin te benyen nan yon anviwònman fanmi ki te esansyèlman matènèl ak Rezèv tanpon fanm, peple pa yon siksesyon nan lavi ak lanmò: pi fò nan ti sè l yo, osi byen ke yon *anonim*, mouri nan yon laj jèn. Se sèlman dezyèm sè li a ki rete vivan. "Rick", Heinrike Hölderlin, ki fèt an 1772, ak yon demi frè, Karl Gock, ki fèt an 1776 .

## Zèv
Zèv Hölderlin gen ladann:

* Powèm:
** Premye Powèm, pibliye an 1792 ak 1793 ;
** Pwezi lirik ( *eleji*, *kantik*, *od*, powèm izole) ;
** Powèm foli ( 1806-1843 ) ;
** piblikasyon posthume : *Germanien* (1895), *Wie wenn am Feiertage* (1910), *Friedensfeier* (1954).
* Woman : *Hyperion oswa Hermit nan Lagrès* : woman epistolè, premye pati ki te pibliye an 1797, dezyèm pati ki te pibliye an 1799 .
* Dram: *Lanmò Empedocles* : dram ki pa fini, twa vèsyon yo te ekri soti nan 1797 a 1800 ak twazyèm lan te pibliye pa Hölderlin nan 1826.
* Tradiksyon Pinda (1799) ak Sophocles : *Antigòn*, *Oedipus* (1800-1804).
* Redaksyon filozofik ak fragman.
* Korespondans.

## Nòt ak referans

## Gade tou

### Lyen ekstèn
 
* Homepage des '''Archives de Hölderlin'''
* Bibliographie internationale de Hölderlin (*I.H.B.* online):http://www.wlb-stuttgart.de/sammlungen/hoelderlin-archiv/bestand/erschliessung/internationale-hoelderlin-bibliographie et https://web.archive.org/web/20160810115724/http://www.statistik-bw.de/Hoelderlin/maske.asp
*.
*  Article sur Hölderlin ayant servi de source au départ à cet article.
* Entretien avec Philippe Lacoue-Labarthe sur Hölderlin. Site République des lettres consulté le 5 février 2020 https://web.archive.org/web/20190622120329/https://republique-des-lettres.com/holderlin-9782824900216.php
* Poésie de Hölderlin dans les textes de Philippe Sollers.
* Poème traduit en français intitulé A Diotima.
* L'horloge Hölderlin de Tübingen
* Bergmann Film Hölderlin Edition http://www.bergmannfilm.de/films/hoelderlin-edition 
* 
*
Henry James

**Henry James**, fèt 15 avril 1843 nan Nouyòk, e ki te mouri 28 fevriye 1916 nan Lond, se yon ekriven ameriken. Li te jwenn sitwayènte Britanik sou 26 jiyè 1915.

## Biyografi

Soti nan mwa fevriye 1869 rive nan sezon prentan 1870, Henry James te vwayaje an Ewòp, premye nan Angletè, answit nan Lafrans, Swis ak Itali. Retounen Cambridge, li pibliye premye woman li a, *Le Regard aux aguets*, ekri ant Venice ak Pari. Soti an Mme 1872 jiska mas 1874, li te akonpaye Alice, sè l ak matant li an Ewòp kote li te ekri rapò vwayaj pou *The Nation*. Nan lavil Wòm li te kòmanse ekri dezyèm roman li *Roderick Hudson*, ki te pibliye depi janvye 1875 nan *Atlantic Monthly*, ki te inogire tèm nan "entènasyonal» nan konfwontasyon an nan kilti yo nan yon Ewòp rafine e souvan amoral, ak yon Amerik ki pi brit, men ki pi dwat. Nan epòk sa a, li te tou apwoche jan fantasy la ak istwa kout *Le Dernier des Valerii* (1874), enspire pa Mérimée, anvan li jwenn pwòp chemen l nan istwa fantom (*Ghost Tales*), kote li te ekselan, jan yo demontre an patikilye*[[Le Tour d'écrou]]* (1898).

## Nòt ak referans

## Gade tou

### Lyen ekstèn

*  Le site ''The Henry James scholar's Guide to Web Sites'' contient des œuvres consultables en ligne et de nombreux liens.
*  ''The Ladder'' contient de nombreux textes de James annotés par Adrian Dover et consultables en ligne.
Kaprikòn (astwoloji)

Siy astwoloji **Kaprikòn**, ki gen senbòl **♑︎**, gen rapò ak moun ki fèt ant 22 desanm ak 20 janvye  nan astwoloji twopikal . Pou sa li koresponn ak yon ang ant 270 ak 300 degre konte sou ekliptik la (sèk siy zodiac la) soti nan pwen vènal la . Li asosye ak konstelasyon menm non an nan Astwoloji sideral.

## Orijin, mitoloji
"Capricornus» se yon mo laten ki vle di “kòn bouk".

Mezopotamyen yo te wè nan konstelasyon Kaprikòn la yon pwason kabrit yo te rele *Sukhurmashu*, senbòl bondye Enki a ( "Ea» an akadyen ) .

## Ilistrasyon

Fichye:Chartres_Sud_Capricorne.JPG|lien=Fichier:Chartres_Sud_Capricorne.JPG|alt=Vitrail sud de la cathédrale de Chartres.| Vitray sid katedral Chartres .
Fichye:Chartres_Nord_Capricorne.JPG|lien=Fichier:Chartres_Nord_Capricorne.JPG|alt=Portail nord de la cathédrale de Chartres.| Pòtal Nò Katedral Chartres.
Fichye:Capricorn2.jpg|lien=Fichier:Capricorn2.jpg|alt=Dessin datant du XVe siècle.| Desen ki soti nan XV syèk la .
Fichye:Capricorn_zodiac_sign,_Jantar_Mantar,_Jaipur,_India.jpg|lien=Fichier:Capricorn_zodiac_sign,_Jantar_Mantar,_Jaipur,_India.jpg|alt=Signe du Capricorne, Yantra Mandir, Jaipur, Inde, XVIIIe siècle.| Siy Kaprikòn, Yantra Mandir, Jaipur, End, XVIII syèk syèk .
Fichye:Capricorne01.gif|lien=Fichier:Capricorne01.gif|alt=Le Capricorne.| Kaprikòn.


## Nòt ak referans

## Gade tou

### Bibliyografi

* André Barbault, Astrologie : Symboliques : Calculs : Interprétations, éditions Seuil, 2005, 767 p. (ISBN 978-2-02-068021-9)

### Lyen ekstèn
Knut Hamsun

**Knud Pedersen**, pi byen konnen sou non plim li **Knut Hamsun** ( **Knut Hamsund** anvan 1885), fèt 4 out 1859 nan Vågå , Nòvèj, e li te mouri 19 fevriye 1952 nan , toupre Grimstad, se yon ekriven Nòvejyen, gayan Pri Nobèl pou Literati an 1920.

## Biyografi
Li te fèt nan yon fanmi peyizan pòv, Knut Pedersen te viv dabò nan Hamarøy nan konte a nan Nordland epi answit sou Lofoten Islands, kote yon tonton pietis, otoritè ak piman bouk, te pran chaj edikasyon li soti nan 1868 a 1873. Severite nan peyizaj yo ak severite nan ane jèn li pita enfliyanse kreyasyon l yo. Young Knut se pwòp tèt ou anseye. A 15, li te fè yon k ap viv nan divès ti travay ak travèse Nòvèj.

## Zèv

### Woman ak nouvèl

* *Den Gaadefulde* (1877)
* *Bjorger* (1878)
* *Sult* (1890)
* *Misterye* (1892)
* *Editè Lynge* (1893)
* *New York* (1893)
* *Pan* (1894)
* *Victoria* (1898)
* *Sværmere* (1904)
* *Anba lame* (1906)
* *Benoni* (1908)
* *Rose* (1908)
* *In Vandrer spiller med Sordin* (1909)
* *Den siste Glæde* (1912)
* *Børn av Tiden* (1913)
* *Segelfoss pa* (1915)
* *Markens Grøde* (1917)
* *Konerne ved Vandposten* (1920)
* *Siste Kapitel* (1923)
* *Ringen sluttet* (1936)
* *Paa gjengrodde Stier* (1949)

### Pwezi

* *Ak Gjensyn* (1878)
* *Det vilde Kor* (1904)

## Nòt ak referans

## Gade tou

### Lyen ekstèn

* 
* Site dédié
Meng Haoran

**Meng Haoran** ( chinwa :孟浩然 ; pinyin : , pafwa transkri **Mong-Kao-Jen** oswa **Mong-Kao-ren** ) (689 oswa 691 – 740) se yon ekriven chinwa nan Dinasti Tang. Kontrèman ak pifò powèt Tang, li pa t pouswiv yon karyè ofisyèl; sijè prensipal nan pwezi li se lanati.

## Powèm
Youn nan powèm li yo patikilyèman yo konnen sou non Spring Dawn:
Vèsyon powèm sa a    Arthur resite nan Epizòd Kaamelott la,  (Sezon 2, Epizòd 75).

### Remak sou tradiksyon yo
San yo pa kontredi youn ak lòt, tradiksyon yo diferan selon epòk la. Tèks inisyal la ekri (de dwat a goch) jan sa a:An rezime, siyifikasyon an ka rezime konsa:Nan prentan, yo pa santi somèy la pa santi premye limyè douvanjou, lè ou reveye zwazo yo deja chante.

Nan lapli ak van yè swa, èske nou konnen konbyen petal tonbe?

## Nòt ak referans

## Gade tou

### Lyen ekstèn
Pwason (astwoloji)

Siy astwolojik **Pwason**, ki gen senbòl **[[♓|♓︎]]**, lye ak moun ki fèt ant 19 fevriye ak 20 mas  nan astwoloji twopikal ( zodyak ) . Pou sa (ki pi popilè nan Oksidantal ) li koresponn ak yon ang ant 330 ak 360 degre konte sou ekliptik la (sèk siy zodiac la ) soti nan pwen vernal la . Li asosye ak konstelasyon menm non an nan Astwoloji sideral.

## Orijin, mitoloji
Pami Mezopotamyen yo, yo rele konstelasyon Pwason *la ke yo*. Li konsiste de de pwason ki pouse yon ze jeyan ki fòme asteris Ring .

## Astwoloji

### Epòk Pwason
Dapre pifò otè, epòk Pwason la te kòmanse ak epòk kretyen an. Detèmine pa presesyon nan ekinoks yo (mo *presesyon* an lye ak vèb *anvan an* ), li swiv, nan lòd ranvèse siy zodiac yo, pa epòk Vèso.

## Ilistrasyon

Fichye:Menna_and_Family_Hunting_in_the_Marshes,_Tomb_of_Menna_MET_DT10878.jpg|lien=Fichier:Menna_and_Family_Hunting_in_the_Marshes,_Tomb_of_Menna_MET_DT10878.jpg|alt=Pêche mystique de Menna représentant ses efforts pour récupérer ses âmes d'hier et de demain (tombeau TT69, XIXe dynastie)| Lapèch mistik nan Menna ki reprezante efò li pou refè nanm li nan yè ak demen ( tonb TT69, 19yèm dinasti)
Fichye:Templo_de_Denderah_y_el_Zodíaco.jpg|lien=Fichier:Templo_de_Denderah_y_el_Zodíaco.jpg|alt=Détails du zodiaque de Denderah avec le signe du poisson en bas à droite. (Temple d'Hator, vers 50 av. J.-C.)| Detay sou zodiac Denderah a ak siy Pisces nan anba dwat la. ( Tanp Hator, anviwon 50 BC )
Fichye:Chartres_Nord_Poissons.JPG|lien=Fichier:Chartres_Nord_Poissons.JPG|alt=Portail nord de la cathédrale de Chartres.| Pòtal Nò Katedral Chartres.
Fichye:Chartres_Sud_Poissons.JPG|lien=Fichier:Chartres_Sud_Poissons.JPG|alt=Cathédrale de Chartres, vitrail sud.| Katedral Chartres, sid vitrail.


## Nòt ak referans

## Gade tou

### Lyen ekstèn
Alexander Pouchkine

**Alexander Sergeevich Pouchkin** (nan russe :  , /ɐlʲɪˈksandr sʲɪˈrɡʲejɪvʲɪtɕ ˈpuʂkʲɪn/Koute òtograf Ris anvan 1918: Александръ Сергѣевичъ Пушкинъ) se yon powèt, otè teyat ak romansye Ris ki fèt nan Moskou nan dat 26 me 1799 (6 jen nan kalandriye Gregoryen an) ak di29 nan Saint Petersburg. Janvye 1837 (10 fevriye nan kalandriye gregoryen an).

## Biyografi

### Orijin fanmi
Alexander Pouchkin te fèt nan Moskou nan yon fanmi noblès Ris relativman rich, ki renmen atizay ak literati , kote yo te pale franse  . A dizan, li te li Voltaire ak La Fontaine nan tèks la  .
♈

**♈** ( Inikòd U+2648) se senbòl konstelasyon zodyak **[[Belye (konstelasyon)|Belye]]** a.

## Senbòl menm jan an
Senbòl matematik ⊰ (anvan relasyon, U+22B0) ak ⊱ (aprè relasyon, U+22B1) se +/- 90° wotasyon ♈.

Ou ka wè senbòl ♈ la kòm grafik opoze yon kè, ak ♡ ki senbolize fizyon ak ♈ divizyon.

## Referans
♉

♉ (U+2649) se senbòl pou konstelasyon zodyak **Towo** a.

## Istwa ak mitoloji
Nan alchimi, senbòl sa a deziyen pwosesis modifikasyon pa konjelasyon.
Vèso (astwoloji)

Siy astwolojik **Vèso** la, ki gen senbòl **[[♒︎]]**, lye ak moun ki fèt ant 20 janvye ak 19 fevriye  (enklizif) nan astwoloji twopikal . Pou sa (ki pi popilè nan Oksidan ) li koresponn ak yon ang ant 300 ak 330 degre konte sou ekliptik la (sèk la nan siy yo nan zodyak la) soti nan pwen vènal . Li asosye ak konstelasyon menm non an nan Astwoloji sideral.

## Orijin, mitoloji
Mit ki pi souvan aksepte se sa ki nan Ganimede. Pami moun Grèk yo, Zeyis te tonbe nan renmen ak gadò mouton sa a. Transfòme nan yon malfini, li kidnape l pou fè l' mennaj li epi ranplase Hebe a maladwa kòm cupbearer bondye yo. Sa pwovoke jalouzi Hera, manman Hebe ak madanm Zeyis. Lèt la mete Ganymede soti nan rive nan ogmante li nan syèl la nan fòm lan nan yon konstelasyon.
Vèso yo asosye ak Elpis, deyès espwa a .

## Ilistrasyon

Fichye:Aquarius2.jpg|lien=https://fr.wikipedia.org/wiki/Fichier:Aquarius2.jpg|Enluminure d'un livre d'heures du Maître de Fastolf (v. 1445).
Fichye:Chartres_Nord_Verseau.JPG|lien=https://fr.wikipedia.org/wiki/Fichier:Chartres_Nord_Verseau.JPG|Portail nord de la cathédrale de Chartres.
Fichye:Chartres_Sud_Verseau.JPG|lien=https://fr.wikipedia.org/wiki/Fichier:Chartres_Sud_Verseau.JPG|Vitrail sud de la cathédrale de Chartres.
Fichye:Clef.voute.eglise.abbatiale.Vezelay.png|lien=https://fr.wikipedia.org/wiki/Fichier:Clef.voute.eglise.abbatiale.Vezelay.png|Dessin de la représentation du Verseau sur la voûte d'une chapelle absidale de l'église abbatiale de Vézelay.
Fichye:Aquarius_zodiac_sign,_Jantar_Mantar,_Jaipur,_India.jpg|lien=https://fr.wikipedia.org/wiki/Fichier:Aquarius_zodiac_sign,_Jantar_Mantar,_Jaipur,_India.jpg|Signe du Verseau, Jantar Mantar, Jaipur, Inde .

## Nòt ak referans
Jack Kerouac

**Jean-Louis Kérouac** oswa **Jean-Louis Lebris de Kérouac** ke yo rekonèt kòm **Jack Kerouac** (  ;   12 mas 1922 nan Lowell, Massachusetts, e li te mouri 21 oktòb 1969 nan St. Petersburg, Florid, se yon ekriven ak powèt Ameriken .

Konsidere kòm youn nan otè Ameriken ki pi enpòtan nan XX syèk la, se menm pou kominote *[[Beat Generation|beatnik]]* la « Wa a Beats »  . Style ritmik ak imedya li, li bay non " pwoz espontane », te enspire anpil atis ak ekriven, an premye ak chantè Ameriken yo Tom Waits  ak Bob Dylan  . Travay ki pi koni Kerouac yo, *[[Sur la route|On the Road]]* (ki konsidere kòm manifès **' ), ''[[Les Clochards célestes|The Heavenly Tramps]]'', ''[[Big Sur (roman)|Big Sur]]'' ak ''[[Le Vagabond solitaire|The Lonely Wanderer]]'', fiksyonalize vwayaj li atravè [[Etazini|peyi Etazini]] . Genre sinematik nan **' dirèkteman enfliyanse pa teknik li yo ak mòd li yo nan narasyon.

## Nòt ak referans
Maurice Lubin

**Maurice Alcibiade Lubin** fèt nan lane (1971-1998)se yon pwofesè, istoryen, avoka, ekriven ak diplomat ayisyen.

## Biyografi
Maurice Lubin te  fèt nan lane 1917 yon 12 septamb nan Jakmèl.

Maurice Lubin te etidye literati, istwa ak dwa nan Pòtoprens.li te vinn pwofesè, istoryen, avoka, estatistik ak moun k ap fè resansman.

Espesyalis nan istwa ak demografi, li pibliye kèk  done sou popilasyon Sendomeng nan 18yèm syèk la.

nan lane 1955, li te nonmen reprezantan Ayiti nan Nasyonzini pandan kongrè entènasyonal sou demografi nan Rio de Janeiro, Brezil.

sou diktati DUVALIER yo(papa ak pitit gason)Maurice Lubin pran refij nan Florid Ozetazini. Espesyalis nan pwezi ayisyen, li anseye literati ki pale franse.

nan lane 1974,nan pari(Paris)li te pibliye afrik ak politik,nan edisyon pense inivesel,(*Afrique et politique* aux Éditions La Pensée universelle) nan koleksyon literati pep nwa a.

Maurice Lubin te tris lè li wè elit ayisyen ap travay nan inivèsite etranje. Kidonk li rakonte, ak ekriven Jean Métellus, ke li te rankontre yon ayisyen nan Japon ki te etidye nan lise Toussaint Louverture nan Pòtoprens e ki te anseye arab nan yon inivèsite Japonè.

li mouri yon ti tan avan lane 1999

## Travay

* *Teaching in Haiti*, Imprimerie du commerce, Port-au-Prince : 1947;
* *Panorama pwezi ayisyen*, Éditions Deschamps, Port-au-Prince : 1950;
* *Haitian pwezi*, Casa do Estudiante do Brasil, Rio de Janeiro : 1956;
* *Jakmèl ak pwezi ayisyen*, Imprimerie des Antilles, Port-au-Prince : 1967;
* *Administrasyon Jakmèl an 1845*, Imprimerie des Antilles, Port-au-Prince : 1970;
* *Magloire-Saint-Aude, powèt surrealist d Ayiti*, Présence Francophone N°3 (otòn 1971): 87-93;
* *Arique nan pwezi ayisyen*, Éditions Panorama, 1965;
* *Ayiti ak kilti*, Edisyon L. Soulanges, Pari : 1974;
* *Lafrik ak politik*, Éditions La Pensée Universelle, Collection Literature of Black Peoples, Paris : 1974;
* *Sterling A.* *Brown* *te mouri* , Prezans Afriken, No 148 ( 4 trimès ), 1988, paj 176-177.

## Nòt ak referans


## Lyen ekstèn
Diben

**Diben**  ( nan bilga , *Dabenska ovtsa* oswa tou senpleman *Dubenska* ) se yon ras mouton domestik natif natal nan Bilgari .

## Orijin ak distribisyon

Duben soti nan rejyon KARLOVO ak KAZANLAK  pi patikilyèman nan zòn montay yo nan Gran Balkan ak Sredna Gora  . Non li soti nan vil la bulgar duben  (oswa Dabene). 

## Deskripsyon
Li se yon mouton ki gen yon kò kontra enfòmèl, ak janm kout ak yon ke long.plim li anjeneral blanch men li ka bèlj rive wouj; tèt la ak janm yo blan oswa nwa. Mouv la mezire an mwayèn 65 cm nan cheche ak peze anviwon senkant kilo. Belye mouton an ka peze jiska 90 kg. ras la a pa gen kòn byenke yo ka prezan nan kèk  mal.

## Elvaj
se ras ke yo fè elvaj li pou plizyè fonksyon tankou,vyann,lèt,ak lèn.Mouton an fè yon sèl ti mouton pa aza de.li ka bay jiska 100 lit pandan laktasyon an.Chak mouton ka pwodui ant 2 ak 5 kg lenn. 

Rejis jeneyalijik la te kreye nan lane 2008 ak 5000 zannimo ki te anrejistre. Resansman nan lane 2021 an te estime popilasyon an nan plis pase .

## Nòt ak referans

## Apendis

### Atik ki gen rapò

* Lis elve mouton

### Bibliyografi

* (en) Valerie Porter, Lawrence Alderson, Stephen J.G. Hall et D. Phillip Sponenberg, Mason's World Encyclopedia of Livestock Breeds and Breeding, CABI, avril 2016, 1200 p. (ISBN 978-1-84593-466-8, BNF 45071728, lire en ligne), p. 802

### Lyen ekstèn

*
Jean- Pierre Azéma

**Jean- Pierre Azéma** se yon istoryen Fransè, espesyalis nan dezyèm gè mondyal la ki fèt nan lane 1934.
## Biyografi
Papal se Jan Anri Azema, powèt Fransè ki te kolabore pandan dezyèm lagè mondyal la, manman l se Klod Bètran.

Jean- Pierre Azéma se elèv istoryen fransè espesyalis nan ventyèm syèk la ki rele Rene Remon. Li te vin profesè nan gro lise yo nan lil de Frans.

Nan lane 1964 premye liv te parèt ki gen ou tit "les communards" liv li ekri ansanm avèk Michèl Winòk kote yap pale se istwa komin Pari.

Nan lane 1979 li pibliye yon liv ki pote non " Munich à la liberation " ki pale de Lafrans pandan dezyèm lagè nan mond lan, montre kolaborasyon Lafrans avèk Lalmay. 

Nan lane 1993 ansanm avèk "Claude Chabrol" li reyalize yon montaj kise "l'oeil de Vichy ".

Nan lane 2013 li vin prezidan istorik ki chaje pou prepare selebrasyon swasantdidyèm anivèsè rezistans ak liberasyon.
## Referans

## Lyen ekstèn
(239200) Luoyang

**(239200) Luoyang** se yon asteroyid nan senti prensipal la.

## Deskripsyon
(239200)luoyang se yon asteroyid nan senti prensipal la.li te dekouvri yon 23 jen nan lane 2006 nan Obsèvatwa Lulin pa Ting Chang Yang ak Ye Quan-Zhi.li reprezante yon òbit ki karakterize pa yon semi-gwo aks 2.74 AU, yon eksantrisite 0.15 ak yon enklinezon 2.4° parapò ak ekliptik la.

## Konpleman
### Atik ki gen rapò
* Lis planèt minè (239001-240000)
* Senti astewoyid

## Referans
Sakania (teritwa)

**Tèritwa Sakania** se yon antite desantralize nan pwovens Haut-Katanga nan repiblik demokratik nan Kongo.Kapital li se lokalite Sakania.

## Jewografi
Li se teritwa ki plis sid nan peyi a RN1 a konekte Sakania ak Lubumbashi nan Lwès la, ak Zanbi nan Sid la.

## Istwa
avan lane 2015,li te fè pati distri Haut-Katanga nan pwovens Katanga.

## Minisipalite yo
teritwa a gen twa komin riral de nan yo ki gen mwens pase 80,000 votè.
* Mokambo, (7 konseye minisipal)
* Musoshi-Kasumbalesa, (9 konseye minisipal)
* Sakania, (7 konseye minisipal)

Li divize an twa sektè :

* Balaba sektè
* Balamba sektè
* Sektè Baushi

## Nòt ak referans
Mokambo

**Makambo** se yon lokalite  nan teritwa sakania,pwovens haut-katanga nan repiblik demokratik Kongo.

## Jewografi
Lokalite a sitiye nan fontye congo-zambienne nan 50 km nan nò kapital teritoryal Sakania.  

## Istwa

## Administrasyon
Yon lokalite ki gen 13,847 elektè ki anrejistre  nan lane 2018, li gen estati yon minisipalite riral ki gen mwens pase 80,000 elektè, li gen 7 konseye minisipal nan lane 2019.

## Popilasyon
Resansman an soti nan 1984. 

## Ekonomi

## Nòt ak referans
Sakania

**Sakania** se yon lokalite ki sa kapital nan teritwa (Sakania (teritw)|eponim]]) nan haut-katanga,nan sid-lès Repiblik Demokratik Kongo.
## Jewografi
lokalite a sitiye nan wout nasyonal RN 1 nan 239 km sid-lès nan kapital la pwovens Lubumbashi.
## Istwa

## Administrasyon
Kapital teritwa a nan 17,457 elektè anrejistre nan lane 2018,lokalite a gen stati komin riral ak mwens 80 000 votè, li gen 7 konseye minisipal nan 2019.

## Popilasyon
Resansman an soti nan lane 1984..
 

## Anviwònman

## Ekonomi

## Nòt ak referans
Kipushi (teritwa)

**Tèritwa kipushi** se yon antite desantralize nan pwovens Haut-Katanga nan Repiblik Demokratik Kongo.Li konpoze de plizyè ti vilaj e li santre alantou vil min ak fwontyè Kipushi.

## Jewografi
Li pwolonje sidwès pwovens lan.

## Istwa
Anvan lane 2015,li fe pati distrik haut-katanga pwovens katanga.

## Minisipalite
teritwa a gen komin riral ki gen mwens pase 80 000 elekte..

* Kipushi, (7 konseye minisipal)

## Sektè ak chèf
Li divize an de chèf ak yon sektè :

* Chèf Kaponda
* Chèf Kinyama
* Sektè Bukanda

## Lokal

* Kinyama
* Kipushi
* Kiwele
* Lumata
* Musoshi
* Mwangala
* Tumbwe

## Kou dlo

* Kafubu
* Kifumanzi
* Luapula
* Munama
* Wiswila

## Referans

## Gade tou
### Atik ki gen rapò
* Istwa pwodiksyon kwiv
### Lyen ekstèn
* Inchi Yetu : Kipushi (foto)
* Kipushi Prince Leopold min
* Sit ki dedye a vil sa a
Mitwaba

**Mitwaba** se yon lokalite  kapital nan teritwa eponim pwovens Haut-Katanga nan Repiblik Demokratik Kongo.

## Jewografi
Lokalite a sitiye sou wout nasyonal RP 617 nan 433 km nan nò kapital pwovens Lubumbashi.

## Istwa

## Administrasyon
kapital teritwa a,ak 7956 lektè anrejistre nan lane 2018,lokalite a gen po stati a nan yon minisipalite riral ki gen mwens pase 80,000 votè, li gen 7 konseye minisipal nan lane 2019.

## Popilasyon
Resansman an soti nan  lane 1984. 

## Anviwònman

## Ekonomi

## Nòt ak referans
Lis tout ti bouk nan Katanga

Atik prensipal: pwovens Katanga nan repiblik demokratik congo.

nan sans legal ki gen fòs nan RDC,katanga gen  sèlman twa vil:

* Kolwezi
* Likasi
* Lubumbashi

Lòt lokalite ak teritwa :

* Bukama
* Dilolo
* Fungurume
* Kabalo
* Kabongo
* Moba
* Kalemie
* Kambove
* Kamina
* Kaniama
* Kansenya
* Kapanga
* Kasenga
* Kasumbalesa
* Katuba
* Kenya
* Kamalondo
* Kiambi
* Kinkondja
* Kipushi
* Kilwa
* Kongolo
* Manono
* Mokambo
* Mulongo
* Nyunzu
* panda
* Pweto
* Rwashi
* Sakania
* Shinkolobwe
* chante

## Lyen ekstèn

* http://www.minisanterdc.cd/inspectiondistrictetzonedesante/katanga.htm
Kasumbalesa

**Kasumbalesa** se yon lokalite nan teritwa sakania,pwovens haut-katanga nan repiblik demokratik congo.li rele tou balamba ak kasile.
## Jewografi
sitiye sou wout ak chemen fe (SNCC) ki lye ak Lubumbashi ak Kitwe, li se pòs fwontyè ant DRC ak Zanbi. Kasumbalesa sitiye 96 km soti nan Lubumbashi.
## Istwa

## Administrasyon
Avèk 85,614 elektè ki anrejistre nan 2018, aglomerasyon Musoshi-Kasumbalesa gen estati komin riral ki gen plis pase 80 000 elektè, li gen 9 konseye minisipal nan lane 2019.
## Popilasyon
Resansman an soti nan lane 1984.2023 = 1200000
## Anviwònman
nan lane 2024,nan kad Jounen Mondyal Anviwònman an, yo mande popilasyon vil Kasumbalesa pou netwaye anviwònman an gras a bon jesyon dechè plastik ak fatra kay.
## Ekonomi
Kasumbalesa te fè eksperyans gwo kwasans ekonomik grasa etablisman SODIMIZA
## Nòt ak referans

## Sit entènèt
Sit entènèt ofisyèl nan vil Kasumbalesa : www.ville-de-kasumbalesa.cd
Joé Dwèt Filé

**Joé Dwèt Filé** te fèt yon 12 Mas 1995  nan Peyi LaFrans, li se yon  chantè-konpozitè ki aktif nan peyi LaFrans .

## Biyografi
Li te fèt nan mwa Mas 1995, li te komanse  nan mizik depi tou piti atravè legliz li , Gospel *konpa* . Apre , li te komanse chante mizik ki gen  enfliyans Afro-Karayib, sitou mizik konpa yo ak  afro. Li te patisipe nan hits tankou *Que toi* ak Stony ak *Un mot* ak Axel Tony ak *Mama he* ak Vegedream  .

Li te fòme pwòp gwoup pa li ki se *Lespada* ki te genyen popilarite sou YouTube,  sa te  ankouraje l pou lage yon mixtape ak yo, ki te swiv pa yon album estidyo 15-track *À deux* sou 29 mars 2019  Li te angaje tou nan yon toune ki te enkli Lafrans, Bèljik, Swis, Etazini ak Olympia nan Monreyal . Li jwe tou nan La Cigale nan Pari  . Li te pibliye singles *À deux* an 2019 , *Egoïste* avec Singuila  ak *Tu me mens* an 2020  . Nan dat 18 avril 2020, li te pibliye EP li a *EIRA*  . Selibatè *Jolie Madame* li an kolaborasyon ak Ronisia te fè l 'pi gwo hit li sou SNEP Top Singles  .

4 juin 2021, li te Soti *Calypso*, dezyèm album li an kolaborasyon ak Ronisia, Naza, Fally Ipupa ak Bolémvn  . Li te soti yon *Winter Edisyon nan lot*  ane a  ki se *Fem voyé* ki te fè yon toune nan mond lan.

nan ane 2023, li te soti album *Daddy 9* ak anpil chantè tankou Tiakola ( *Délire* ), Dadju ( *Molo* ), Tayron Kwidan's ( *Doudou* ) ak Mirella ( *Bénis-moi* ).

## Diskografi

### Albòm
 

 
Calypso (Winter Edisyon)

### Mixtapes ak EPs
  

## Klasman ak sètifikasyon

### Albòm estidyo

### Mixtape ak EP

### Lòt chante klase

### Aparisyon

* 2019 : Vegedream feat. Joé Dwèt Filé - *Instagram* (sou album *Ategban* )
* 2019 : Joé Dwèt Filé feat. Franglish - *Dènye Chans* (sou konpilasyon *Game Over Volim 2* )
* 2020 : KPoint feat. Joé Dwèt Filé – *Corps à corps* (sou album *NDRX* )
* 2020 : Dadju - *Ale rakonte ansyen ou* (konpoze Joé Dwèt Filé) (sou album *Poison ou Antidote - Édition Miel Book* )
* 2021 : DJ Erise & Joé Dwèt Filé - *Near you*
* 2021 : KeBlack feat. Joé Dwèt Filé – *Billets mauves Remix*
* 2022 : Awa Imani feat. Joé Dwèt Filé – *Jamais* (sou album *Poupée* )
* 2023 : Sensey' feat. Joé Dwèt Filé - *Honey damoiseau*

## Nòt ak referans


## Lyen ekstèn
FC Würzburger Kickers

**FC Würzburger Kickers**, nan lang fransè  **Kickers Wurtzbourg**, se yon klèb foutbòl Alman ki sitiye nan Würzburg nan Lower Franconia .

## Istwa
Klèb la te fonde  nan dat 17 novanm 1907. Li potko gen non jiska  1930 lè yo te deplase  mete nan *Bezirksliga Bayern*, nan moman an lig ki pi wo nan rejyon sa a.

## Palmarès

* *[[Oberliga Bavière (1978-1994)|Oberliga chanpyon Bayern]]* : 1977.
* Chanpyon nan *Landesliga Bayern-Nord* : 1990, 1997
* Chanpyon *Bezirksliga Unterfranken* : 2004.
* Chanpyon *Bezirksoberliga Unterfranken* : 2005.

## ''FV'' derbi kont ''Kickers'' depi 1963

## Pèsonalite klib yo

### Estaf

### Jwè yo

* Lothar Wardanjan

## Nòt ak referans

* *Die Bayernliga 1945–1997* pibliye an 1997, Piblikatè: DSFS.
* Hardy Grüne (2001). Vereinslexikon. Kassel: AGON Sportverlag ( ISBN 3-89784-147-9 )

## Atik ki gen rapò yo

* Gauliga Bavaria
* Chanpyona foutbòl Alman D2 ( *Nivo 2 soti nan 1974* )
* Oberliga Bayern ( *Nivo 3 soti nan 1978 a 1994* )
* Oberliga Bayern ( *Nivo 4 soti nan 1994 a 2008* )
* Würzburger FV ( *rival lokal* )

## Lyen ekstèn

*  Archives des ligues allemandes depuis 1903
*  Base de données du football allemand
*  Site de la Fédération allemande de football
Charles Alcock

**Charles Alcock**, fèt 2 desanm 1842 nan Sunderland ( Angletè ), li te mouri 26 fevriye 1907 nan Brighton ( Angletè ), se yon foutbolè angle, ki te vin tounen yon administratè espò enfliyan nan kòmansman espò sa a nan XIX syèk.

## Biyografi

* 1859-1872​: Wanderers foutbòl Club

## Palmarès

* Gayan koup foutbòl angle a an 1872 .

## Bibliyografi

* (en) Graham Betts, England Player by Player : A Compilation of Every Player Ever to Have Played for England, Green Umbrella Publishing, 2006, 276 p. (ISBN 1-905009-63-1), p. 9

## Nòt ak referans

## Lyen ekstèn
* Ressources relatives au sport : 
** Eu-football 
** Leballonrond 
** Mondefootball 
** National Football Teams 
** Transfermarkt   
* 
* Histoire du football britannique
Michael Platini

**Michel Platini**, fèt 21 jen 1955 nan Joeuf (Meurthe-et-Moselle), se yon foutbolè entènasyonal fransè ki t ap jwe nan mitan teren depi kòmansman ane 1970 yo jiska 1987, anvan li te vin antrenè epi answit yon manadjè nan espò.

## Biyografi
### Jwè a
#### Orijin fanmi li
#### Jènès epi fòmasyon li
#### Michel Platini nan AS Nancy-Lorraine (1972-1979)
#### Michel Platini nan AS Saint-Étienne (1979-1982)
#### Michel Platini nan Juventus Turin (1982-1987)
#### Nan ekip fransè a (1973-1987)
### Antrenè ekip Lafrans (1988-1992)
### Lidè a
###### Twazyèm manda ak demisyon

## Aktivite andeyò espò
Michel Platini, tankou Zinédine Zidane, se yon parenn nan Asosyasyon Ewopeyen an kont Leukodystrophies (ELA)  ke yo onore.
## Lavi pèsonèl
### Otobiyografi
## Estatistik

## Dosye jwè a

### Nan klib