21. decembra

**21. decembra** abo **21. hodownika** je 355. dźeń gregorianiskeje protyki (356. w přestupnych lětach), tuž wostawa hišće dźesać dnjow hač do kónca lěta. 21. decembra je dźeń zymskeho zawróta słónca. Na sewjernej połkupje započnje so zyma.

## Podawki
* 1958: Charles de Gaulle wuzwoli so za prěnjeho prezidenta pjateje francoskeje republiki.

## Narodniny
### Do 19. lětstotka
* 1118: Thomas Becket – jendźelski lordkancler a arcybiskop
* 1336: Bałcar z Durinskeje – Mišnjanski markhrabja, krajny hrabja Durinskeje
* 1401: Masaccio – italski moler
* 1511: Erasmus Ebner – němski diplomat, wučenc a statnik
* 1537: Jan III. – šwedski kral
* 1540: Thomas Schweicker – bjezručny wuměłstwowy pisar
* 1550: Ägidius Hunnius der Ältere – němski teologa
* 1651: Dimitri Tuptalo – ruski metropolit
* 1672: Benjamin Schmolck – němski kěrlušer
* 1672: Johann Christoph Schwedler – němski teologa a kěrlušer
* 1696: Johann Thomas von Quentel – měšnik a tachantski knjez w Kölnje
* 1728: Hermann Friedrich Raupach – němski komponist
* 1734: Manuel do Nascimento – portugalski lyrikar a rjadnik
* 1748: Ludwig Christoph Heinrich Hölty – němski ludowy basnik
* 1751: Konrad Wilhelm Ledderhose – němski jurist
* 1753: **[[Jan Bohumił Junghänel]]** – serbski farar, składnostny basnik a ludowědnik
* 1762: Friedrich Karl Gottlob Hirsching – němski uniwersalny wučenc a leksikograf
* 1764: John Parker Boyd – US-ameriski mytnik a general
* 1767: Christian Jakob Salice-Contessa – šleski komunalny politikar a romantiski spisowaćel
* 1773: Robert Brown – šotiski botanikar
* 1783: Charles Murray Cathcart, 2. Earl Cathcart – britiski general
* 1795: Leopold von Ranke – němski stawiznar
* 1799: David Don – britiski botanikar

### 19. lětstotk

* 1802: **[[Jan Mjerwa]]** – serbski farar, regionalny slědźer a publicist
* 1804: Benjamin Disraeli – britiski premierminister a spisowaćel romanow
* 1805: Thomas Graham – britiski chemikar
* 1810: Johann Christian Konrad von Hofmann – němski protestantiski teologa
* 1813: Philipp Galen – němski spisowaćel a lěkar
* 1815: Christian Friedrich Budenberg – němski předewzaćel
* 1815: Thomas Couture – francoski moler
* 1823: Jean-Henri Fabre – francoski insektowědnik a awtor
* 1824: Jenny Bürde-Ney – němska spěwarka
* 1826: Tomás León – mexiski komponist a pianist
* 1833: Walther Franz Georg Bronsart von Schellendorff – pruski general a wójnski minister
* 1834: Adolf von Sonnenthal – awstrisko-madźarski dźiwadźelnik
* 1838: Wilhelm Maurenbrecher – němski stawiznar
* 1843: Charles Phelps Taft – US-ameriski politikar
* 1846: Hermann Ahlwardt – němski wučer na ludowej šuli a antisemitiski agitator
* 1847: John Rouse Merriott Chard – britiski oficěr
* 1850: Zdeněk Fibich – čěski komponist
* 1850: Francesco Ragonesi – vatikanski diplomat a kurijowy kardinal
* 1853: Isolde Kurz – němska spisowaćelka
* 1857: **[[Marko Smoler]]** – serbski redaktor Serbskich Nowin, narodny prócowar, syn Jana Arnošta Smolerja
* 1861: Karl August Lingner – němski předewzaćel a filantrop
* 1862: **[[Jurij Šewčik (1862)|Jurij Šewčik]]** – serbski wučer a towarstwowy prócowar
* 1865: Georg Deycke – němski lěkar
* 1866: Maud Gonne – irska rewolucionarka
* 1866: Rudolf von Tavel – šwicarski žurnalist a awtor
* 1868: Hans Wacker – němski moler
* 1871: Charles Galloway – US-ameriski komponist
* 1873: Blagoje Bersa – chorwatski komponist
* 1873: Josip Ipavec – słowjenski komponist
* 1874: Tadeusz Boy-Żeleński – pólski basnik a literarny přełožowar
* 1876: Karl Mensing – němski jurist
* 1878: Jan Łukasiewicz – pólski filozof, matematikar a logikar
* 1884: Camillo Ugi – němski kopar
* 1885: Erich Friderici – němski general infanterije
* 1885: Hermann Heimerich – němski politikar
* 1886: Fritz Baumgarten – němski kopar
* 1886: Hermann Kees – němski egyptologa
* 1889: Sewall Wright – US-ameriski biologa a genetikar
* 1890: Hermann Joseph Muller – US-ameriski biologa a genetikar, nošer Nobeloweho myta
* 1890: Mikalaj Aladau – běłoruski komponist
* 1891: Philipp Etter – šwicarski politikar
* 1896: Konstantin Konstantinowič Rokossowskij – maršal Sowjetskeho zwjazka a Pólskeje († 1968)
* 1891: Walter Schmidt – němski duchowny, zdónkowy japoštoł Nowojapoštołskeje cyrkwje

* 1892: Rebecca West – britiska spisowaćelka a žurnalistka
* 1893: Anton Dietzenschmidt – němski dramatikar
* 1894: Walter Hahm – němski general
* 1895: Hermann Stopperich – němski politikar, čłon zwjazkoweho sejma
* 1896: Leroy Robertson – US-ameriski komponist
* 1896: Konstantin Konstantinowič Rokosowski – sowjetski a pólski maršal
* 1898: Helmut Stellrecht – němski politikar a spisowaćel w času nacionalsocializma
* 1900: Immanuel Baumann – besarabsko-němski duchowny
* 1900: Marinus van der Goes van Naters – nižozemski politikar
* 1900: Oda Schaefer – němska spisowaćelka

### 20. lětstotk

#### 1901–1950

* 1902: Peetie Wheatstraw – US-ameriski bluesowy hudźbnik

* 1902: Ulrich Wilhelm Graf Schwerin von Schwanenfeld – němski oficěr a spjećowar
* 1904: Jean René Bazaine – francoski moler
* 1904: Erling Sivertsen – norwegski rakowinowy slědźer a coologa
* 1905: Bernhard Ahrens – němski politikar, čłon krajneho sejma
* 1906: Georg Knepler – němski hudźbnowědnik
* 1909: Erich Arp – němski politikar, čłon krajneho sejma, krajny minister
* 1909: George Ball – US-ameriski jurist, politikar a diplomat
* 1909: Hermann Heemsoth – němski šachownik
* 1909: Pi Scheffer – nižozemski komponist a dirigent
* 1911: Paul Burkhard – šwicarski komponist
* 1912: Walter Krause – němski politikar, čłon krajneho sejma, krajny minister
* 1913: Heinz Conrads – awstriski dźiwadźelnik
* 1913: Andor Foldes – US-ameriski pianist

* 1917: Heinrich Böll – němski spisowaćel, nošer Nobeloweho myta
* 1917: Ivor Dean – britiski dźiwadźelnik
* 1918: Kurt Waldheim – awstriski zwjazkowy prezident
* 1919: Ivan Blatný – čěski basnik a spisowaćel
* 1919: Ove Sprogøe – danski dźiwadźelnik
* 1921: Heinrich Adameck – němski funkcionar w NDR
* 1921: Karl-Günther Bechem – němski wubědźowar
* 1921: Paul Falk – němski krasnosmykar
* 1921: Ogawa Kunio – japanski spisowaćel
* 1921: Augusto Monterroso – guatemalski spisowaćel a diplomat
* 1925: Billy Emerson – US-ameriski keyboarder
* 1925: Otto Schlecht – němski statny sekretar
* 1926: Herbert Ehrenberg – němski politikar, čłon zwjazkoweho sejma, zwjazkowy minister
* 1926: Freddie Hart – US-ameriski hudźbnik
* 1930: Wolfgang Pietzsch – němski šachownik
* 1930: Kalevi Sorsa – finski statnik a premierminister
* 1931: Julia Gschnitzer – awstriska dźiwadźelnica
* 1931: Redha Malek – algeriski premierminister
* 1931: Tadeusz Styczeń – pólski teologa
* 1932: Hinrich Lehmann-Grube – němski komunalny politikar, Lipšćanski wyši měšćanosta
* 1934: Bennie Ross Crawford – US-ameriski altsaksofonist
* 1935: John G. Avildsen – US-ameriski filmowy režiser
* 1935: Lorenzo Bandini – italski wubědźowar
* 1936: Hershel W. Gober – US-ameriski politikar
* 1937: Jane Fonda – US-ameriska filmowa hrajerka
* 1937: David Levy – israelski politikar
* 1938: Felix Huby – němski awtor wjertnych knihow

* 1940: Frank Zappa – US-ameriski hudźbnik a komponist
* 1941: Klaus-Jürgen Hedrich – němski politikar, čłon zwjazkoweho sejma
* 1941: John Hicks – US-ameriski jazzowy pianist
* 1941: Christine Spielberg – němska lochkoatletka
* 1942: Uwe Dick – němski spisowaćel
* 1942: Hu Jintao – chinski statny prezident
* 1942: Reinhard Mey – němski spěwotwórc
* 1942: Peter Propping – němski humanogenetikar
* 1942: Manfred Such – němski politikar, čłon zwjazkoweho sejma
* 1942: Carla Thomas – US-ameriska soulowa spěwarka
* 1943: Albert Lee – britiski hudźbnik a spěwar
* 1943: Jack Nance – US-ameriski dźiwadźelnik
* 1943: Petra Pascal – němska spěwarka
* 1944: Werner Busch – němski wuměłstwowy stawiznar
* 1945: Dietmar Mues – němski dźiwadźelnik, rěčnik a spisowaćel
* 1946: Carl Wilson – US-ameriski hudźbnik, spěwar a spěwotwórc
* 1947: Christian Bienert – němski rozhłosowy moderator
* 1947: Paco de Lucía – španiski gitarist a wulkomišter flamenco-gitary
* 1948: Samuel L. Jackson – US-ameriski dźiwadźelnik
* 1948: Willi Resetarits – hrodowskochorwatski hudźbnik a wojowar za čłowjeske prawa
* 1949: Gottfried Böttger – němski pianist
* 1949: Thomas Sankara – burkinski politikar
* 1949: Marilyn Scott – US-ameriska jazzowa spěwarka
* 1950: Jeffrey Katzenberg – US-ameriski filmowy producent
* 1950: Thomas Hürlimann – šwicarski spisowaćel

#### 1951–2000

* 1953: András Schiff – madźarski pianist
* 1953: Betty Wright – US-ameriska soulowa spěwarka
* 1954: Chris Evert – US-ameriska tennisowa hrajerka
* 1955: Jane Kaczmarek – US-ameriska dźiwadźelnica
* 1955: Ute Christensen – němska dźiwadźelnica
* 1955: Garegin Nžde – armenski politikar, filozof a nacionalist
* 1956: Roc LaFortune – kanadiski dźiwadźelnik
* 1956: Lee Roy Parnell – US-ameriski countryjowy spěwar a spěwydźěłar
* 1958: Jürgen Domian – němski moderator
* 1958: Tamara Bykowa – ruska lochkoatletka
* 1958: Rolf Lappert – šwicarski spisowaćel
* 1959: Florence Griffith-Joyner – US-ameriska lochkoatletka a olympiska dobyćerka
* 1959: Sergio Rubini – italski dźiwadźelnik
* 1959: Michael Spindelegger – awstriski politikar
* 1961: Markus Anton Huber – awstriski wuměłc
* 1963: Patricia Lips – němska politikarka, čłonka zwjazkoweho sejma
* 1964: Fabiana Udenio – argentinska dźiwadźelnica
* 1965: Anke Engelke – němska komikarka a filmowa hrajerka
* 1965: Cem Özdemir – němski politikar, čłon zwjazkoweho sejma, čłon Europskeho parlamenta
* 1966: Kiefer Sutherland – kanadiski dźiwadźelnik
* 1967: Micheil Saakaschwili – georgiski statny prezident
* 1969: Julie Delpy – francoska dźiwadźelnica
* 1970: Stefan Lövgren – šwedski mjetar
* 1971: Harri Ylönen – finski kopar
* 1973: Matías Almeyda – argentinski kopar
* 1975: Ricard Imbernon Rios – andorraski kopar
* 1975: Francisco Javier Martín Sánchez – andorraski kopar
* 1977: Klodian Duro – albanski kopar
* 1977: Emmanuel Macron – francoski politikar a statny prezident
* 1978: Alexander Wolf – němski biatlet
* 1979: Obaidulla Karimi – afghanski kopar
* 1980: Ricardo Mello – brazilski tennisowy hrajer
* 1981: Cristian Zaccardo – italski kopar
* 1982: Edwin Carlos Colón – puertorikoski wrestler
* 1984: Peter Chrappan – słowakski kopar
* 1984: Michael McDowell – US-ameriski wubědźowar
* 1984: Myvanwy Ella Penny – němsko-britiska wiolinistka
* 1985: Matthew Mbuta – kamerunski kopar
* 1986: Mandy-Marie Mahrenholz – němska dźiwadźelnica
* 1989: Shōhei Tochimoto – japanski sněhakowy skakar
* 1996: Kaitlyn Dever – US-ameriska dźiwadźelnica

## Wumrěće
### Do 19. lětstotka

* 69: Gnaeus Caecilius Simplex – romski politikar
* 882: Hinkmar z Reimsa – cyrkwinski wjerch Frankowskeho mócnarstwa
* 1282: Jon Raude – arcybiskop Norwegskeje
* 1375: Giovanni Boccaccio – italski spisowaćel
* 1549: Marhata z Angoulême – kralowna wot Navarry, basnica a diplomatka
* 1597: Petrus Canisius – němski teologa a cyrkwinski wučer, přećiwny reformator
* 1660: Johann Bellin – němski rěčespytnik
* 1712: Jan Václav Vratislav z Mitrovic – čěski kancler
* 1777: Anton Cajetan Adlgasser – němski komponist

### 19. lětstotk

* 1811: Johanne Friederike Lohmann – němska spisowaćelka
* 1824: James Parkinson – britiski medicinar
* 1832: Johann Friedrich Pierer – němski medicinar a leksikograf
* 1834: Erduin Julius Koch – němski literarny stawiznar
* 1839: Andreas Dung-Lac – vietnamski katolski měšnik a martrar
* 1840: Johannes Herzog – šwicarski politikar a předewzaćel
* 1840: Christian Rudolph Wilhelm Wiedemann – němski fyzikar, stawiznar, přirodowědnik a insektowědnik
* 1844: Oluf de Schouboe – norwegski jurist a minister
* 1845: Robert Henry Sale – britiski general
* 1855: Christian Friedrich von Boeckh – badenski zastojnik a politikar
* 1860: Peter Friedhofen – němski saznik a załožer rjada (*Barmherzige Brüder von Maria Hilf*)
* 1863: Désiré Beaulieu – francoski komponist
* 1869: Wilhelm Wackernagel – němski spisowaćel a germanist
* 1871: Louise Aston – němska wojowarka za prawa žonow a spisowaćelka
* 1880: Amos T. Akerman – US-ameriski politikar
* 1885: Eduard Hölzel – awstriski nakładnik
* 1889: **[[Křesćan Bohuwěr Pful]]** – serbski gymnazialny profesor, rěčespytnik, słownikar a powědančkar
* 1889: Friedrich August Quenstedt – němski geologa, paleontologa, mineraloga a kristalograf
* 1899: Charles Lamoureux – francoski dirigent

### 20. lětstotk

* 1907: Klara Hitler – mać Adolfa Hitlera
* 1918: Walter Hines Page – US-ameriski žurnalist, nakładnik a diplomat
* 1919: Louis Diémer – francoski pianist a komponist
* 1922: Emil Doepler – němski moler
* 1935: Kurt Tucholsky – němski žurnalist a spisowaćel
* 1937: Frank Billings Kellogg – US-ameriski jurist a diplomat, nošer Nobeloweho myta
* 1940: F. Scott Fitzgerald – US-ameriski spisowaćel
* 1942: Franz Boas – němsko-US-ameriski etnologa
* 1942: Francis Bousquet – francoski komponist
* 1945: George S. Patton – US-ameriski general
* 1950: Konrad von Preysing – němski teologa, biskop wot Eichstätta a Berlina
* 1954: Reinhold Burger – němski inženjer, wunamakar termoski
* 1958: Lion Feuchtwanger – němski spisowaćel
* 1958: H. B. Warner – US-ameriski dźiwadźelnik
* 1961: Hinrich Wilhelm Kopf – němski politikar, ministerski prezident Delnjeje Sakskeje
* 1962: Gary Hocking – rhodeski motorski
* 1964: Carl van Vechten – US-ameriski fotograf, spisowaćel
* 1965: Claude Champagne – kanadiski komponist
* 1965: Friedrich Jähne – němski inženjer a předewzaćel
* 1966: Walter Fisch – němski politikar, čłon krajneho a zwjazkoweho sejma
* 1968: Hugo Rahner – němski teologa
* 1968: Vittorio Pozzo – italski kopanski trenar
* 1974: Richard Long – US-ameriski dźiwadźelnik
* 1975: Jean Bertin – francoski inženjer a aeronawtikar
* 1979: Michl Lang – němski dźiwadźelnik
* 1979: Ermindo Onega – argentinski kopar
* 1982: John Hargrave – britiski rysowar, awtor a politikar
* 1983: Paul de Man – belgiski literarny teoretikar
* 1987: Eugene Lukacs – US-ameriski matematikar
* 1988: Gottfried Amann – němski lěsnistwowy wědomostnik
* 1988: Nikolaas Tinbergen – nižozemski coologa, nošer Nobeloweho myta
* 1989: Ján Cikker – słowakski komponist
* 1990: Anne-Marie Barat – francoska pišćelerka
* 1990: Iwan Ljudwigowič Knunjanc – sowjetski chemikar
* 1990: Susi Weigel – awstriska ilustratorka dźěćacych knihow
* 1992: Philip Farkas – US-ameriski hornist, sobuzałožer International Horn Society
* 1992: Albert King – US-ameriski hudźbnik
* 1992: Nathan Milstein – US-ameriski wiolinist
* 1994: Audrey Sale-Barker – britiska sněhakowarka a pilotka 
* 1996: Christine Brückner – němska spisowaćelka
* 1996: Carmelo Cappello – italski rězbar
* 1997: Joseph Ahrens – němski komponist a pišćeler
* 1997: Johnny Coles – US-ameriski jazzowy trubjer
* 1998: Ernst-Günther Schenck – němski lěkar a SS-oficěr

### 21. lětstotk

* 2002: Giò Pomodoro – italski rězbar a architekt
* 2003: Alfonso Prinz zu Hohenlohe – němski zemjan
* 2004: Lennart Bernadotte – šwedski zemjan
* 2004: Roland Ploeger – němski komponist
* 2005: Martin Herbst – němski wutrobowy chirurg
* 2006: Saparmurat Nijazow – turkmenski prezident
* 2006: Philippa Pearce – britiska awtorka dźěćacych knihow
* 2007: Hans Imhoff – němski šokoladowy fabrikant
* 2008: Dale Wasserman – US-ameriski spisowaćel
* 2010: Enzo Bearzot – italski kopar a trenar
* 2011: Gerd Deutschmann – němski dźiwadźelnik
* 2011: Jürgen Hentsch – němski dźiwadźelnik
* 2011: Werner Otto – němski předewzaćel
* 2014: Udo Jürgens – awstriski komponist, pianist a spěwar

## Swjate dny
* katolski: Becele
* ewangelski: Tomaša
* Sewjerna Europa: Julowy swjedźeń

## Wotkaz