Prunus

**Prunus** je ród ze swójby róžowych rostlinow (*Rosaceae*). K rodej słuša štomy z jědźnymi póčkatymi płodami, kaž na př. wišnja, slowka, aprikoza, brěška, nektarina, mandla, ale tež dla jich kćenjow plahowane pyšne drjewa.

## Wopis
Štomy docpěwaja w přerězku wysokosć wot 4,5 m, ale někotre družiny móžeja wjace hač 30 m wysoke być. Nimo toho kerkojte družiny eksistuja. Najwjetše družiny su w lěće zelene.

Často łopjena su rězane.

Wonjace kćenja su róžojte abo běłe a njesu pjeć krónowych łopješkow.

Płody přeco su mjasne z twjerdej póčku, kotraž zdźěla wulke mnóstwo amygdalina wobsahuje.

## Rozšěrjenje
Družiny su předewšěm na sewjernej połkuli zemje rozšěrjene.

## Systematika

*Prunus* bu prjedy jako jenički ród podswójby (*Amygdaloideae*) wobhladany. Dla molekulargenetiskich přepytowanjow so ród pak dźensa jako tribus *Amygdaleae* do podswójby Spiraeoideae staji. 

Eksistuja rozdźělne systematiki za ród. Zdźěla buchu družiny do wjacorych rodow rozdźělene, to so pak přez molekularnogenetiske dźěła njepodpěruje. *Padus, Padellus, Cerasus, Amygdalus, Persica, Armeniaca* a *Laurocerasus* su potajkim wšě do *Prunus* integrowane a płaća jenož wjace jako synonymy. Klasiske podrjadowanje do pjeć podrodow so přez molekularnogenetiske přepytowanja jenož zdźěla podpěruje, faluje pak klasifikacija, kotraž jenož monofyletiske taksa listuje.

Podrody z wubranymi družinami:
* Podród  *Prunus*
** Sekcija *Prunus*
*** Slowčina (*Prunus domestica*, abo *Prunus* × *domestica)
**** [[Knykačkowc]] (*Prunus domestica* ssp. *domestica*)
*** [[Dorničel]] (*Prunus spinosa*)
*** [[Bombawka]] (*Prunus cerasifera*)
*** [[Chinska slowčina]] [[:de:Chinesischer Pflaumenbaum]]  (*Prunus salicina*)
** Sekcija *Prunocerasus* 
*** *Prunus americana 
*** *[[Prunus angstifolia]] 
*** *Prunus nigra 
*** *[[Prunus umbellata]] 
** Sekcija *Armeniaca* 
*** [[Aprikozowc]], Marille (*Prunus armeniaca*)
*** [[Japanski aprikozowc]] (*Prunus mume*) 
* Podród *Amygdalus* 
** [[Mandlowc]] (*Prunus dulcis*)
** [[Brěškowc]] (*Prunus persica*)
** [[Mandlowy kerk]] (*Prunus tenella*)
** [[:de:Mandel-Pfirsich]]  (*Prunus* × *amygdalopersica*)
* Podród  *Cerasus* 
** Sekcija *Cerasus*
*** [[Kisała wišnja]] (*Prunus cerasus*)
*** [[Mała wišnja]] (*Prunus fruticosa*)
*** [[Słódka wišnja]]  (*Prunus avium*)
**** [[Dźiwja wišnja]] (*Prunus avium subsp. avium*)
**** [[Chrympowa wišnja]] (*Prunus avium subsp. duracina*)
**** [[Čorna wišnja]] (*Prunus avium subsp. juliana*)
** Sekcija *Microcerasus* 
*** *Prunus besseyii 
*** *[[Prunus tomentosa]] 
** Sektion *Penarmeniaca*
*** *Prunus andersonii*
*** *Prunus fremontii*
*** *Prunus pumila* (němsce *Sandkirsche*)
** Sekcija *Pseudocerasus* 
*** *Prunus campanulata
*** *[[Prunus cyclamina]] 
*** *Prunus incisa 
*** *[[Prunus leveilleana]] 
*** *Prunus nipponica
*** *[[Prunus pendula]] 
*** *Prunus sargentii
*** *[[Prunus × subhirtella]]
*** [[Japanska wišnja]] (*Prunus serrulata*)
*** *Prunus tschonoskii 
*** *[[Prunus verecunda]] 
** Sekcija *Mahaleb* 
*** [[Čećikata wišnja]] (*Prunus mahaleb*)
** Sekcija *Phyllomahaleb* 
*** *Prunus maximowizii 
* Podród  *Padus* 
*** *[[Prunus buergeriana]] 
*** *Prunus grayana 
*** *[[Prunus maakii]] 
*** [[Kitkata wišnja]] (*Prunus padus*)
*** [[Pózdnja kitkata wišnja]] (*Prunus serotina*)
*** [[Virginska kitkata wišnja]] (*Prunus virginiana*) 
* Podród  *Laurocerasus* 
*** *Prunus caroliniana 
*** *[[Prunus fordiana]] 
*** *Prunus ilicifolia 
*** Bobkowišeń (*Prunus laurocerasus*)

### Hybridy
Eksistuja samo hybridy mjez rozdźělnymi družinami.
* *Prunus × blireana* (z japanskeho aprikozowca (*Prunus mume*) a bombawki (*Prunus cerasifera* 'Pissardii')
* Yoshinowa wišnja (*Prunus  yedoensis*) (najskerje z *Prunus speciosa* a *Prunus × subhirtella*)

## Nóžki

## Žórła

* Botanica, Bäume und Sträucher, Über 2000 Pflanzenporträts, ISBN 978-3-833-4467-7, strona 678 
* Mayer, Schwegler: Welcher Baum ist das?, Bäume, Sträucher, Ziergehölze, ISBN 978-3-440-11273-1, strona 170