Andrej Zaliznjak

**Andrej Anatoljevič  Zaliznjak** ( **; * 29. apryla 1935 w Moskwje, † 24. decembra 2017) bě ruski rěčespytnik a čłon Ruskeje akademije wědomosćow (předmjet literatury a rěče).

## Wědomostna biografija
Zaliznjak je filologisku fakultu Moskowskeje statneje uniwersity skónčił, a studowaše potom na Pariskej Sorbonje pola francoskeho stukturista André Martinet. 

Wuknje nětko na filologiskej fakulće Moskowskeje statneje uniwersity (wosebje w předmjeće teoretiskeho a nałožowaneho rěčespyta) a w uniwersitach Aix-en-Provence, Parisa a Genfa. W lěće 1987 sta so z korespondowacym čłonom Akademije wědomosćow Sowjetskeho zwjazka, w lěće 1997 bywaše čłon akademije. Wón dźěła w Instituće za slawistiku Ruskeje akademije wědomosćow.

## Dźěła wo synchronistiskim wopisanju ruskeje morfologije
Prěnja monografija Zaliznjaka, *Ruska substantiwowa a adjektiwowa [[fleksija]]* (*Русское именное словоизменение*, 1967), bě pospyt deklinaciju substantiwow, adjektiwow, pronomenow a numeralow w pisanej formje ruskeje rěče konsekwentne algoritmisce wopisać. Studij rozjimuje wažne teoretiske problemy morfologije, daja krute definicije wopřijećow *słowna forma*, *gramatiski woznam*, *gramatiska kategorija*, *akord-klaso*, *[[genus]]*, *akcentowa paradigma* a druhe. Wo gramatiskich kategorijach pad, čisło, genus a akord-klaso pisaše Zaliznjak wosebite nastawki, hdźež so tute fenomeny z typologiskeje perspektiwy rozjimuja.

Jako pokročowanje idejow *Ruskeje substantiwoweje a adjektiwoweje fleksije* je so jewiła *Gramatiski słownik ruskeje rěče* (1977, štwórty nakład w lěće 2003), hdźež je za sto tysac ruskich słowow precizny fleksijowy model daty (a klasifikacija tutych modelow namjetowana). Słownik, kotryž je Zaliznjak z ruku hromadźe nosył, bywaše baza za praktisce wšě kompjuterowe programy awtomatiskeje morfologiskeje analyzy ruskeje rěče (inkluziwnje programow za pytanje informacijow a awtomatiskeho přełoženja).

Monografija Zaliznjaka a jeho najwažniše dźěła wo powšitkownej a ruskej morfologiji so su zaso w lěće 2002 nakładowane.

## Dźěła w rěči wopismow na brězowych skorach
Wot lěta 1982 studowaše A.&nbsp;A.&nbsp;Zaliznjak systematisce rěč wopismow na brězowych skorach z Wjelikeho Nowgoroda. Wón je dźěła wo wotkryću wosebitosćow stareje nowgorodskeje narěče wozjewił, wo jeje wosebitosće na rozdźěl k nadnarěčnej staroruskej rěči, wo ortografiji a paleografiji wopismow na brězowych skorach a wo metodach jich datěrowanja. W lěće 1995 je wón spowšitkownjany studij *Stara Nowgorodska narěč* wozjewił (druhi nakład je so w lěće 2004 wozjewił). Dźěło wobsahuje gramatiski wopis narěče a komentowane teksty nimale wšěch znatych nowgorodskich wopismow na brězowych skorach.

## Analyza wot ''Rěč wo wojerskej wuprawje Igora''
Kniha *Rěč wo wojerskej wuprawje Igora: dohlad rěčespyta* (2004) je husto diskutowanemu problemej awtentiskosće teksta *[[Rěč wo wojerskej wuprawje Igora]]* (*Слово о полку Игореве*) wěnowana. Zaliznjak dopokaza, zo by-li něchtó tekst we 18. lětstotku falšował, by hoberske mnóstwo preciznych znajomosćow měć dyrbjał, kotrež rěčespyt faktisce hakle w 19. a 20. lětstotku wotkrywaše. Eksistuja kritisce wotwažowane rěčespytne argumenty přećiwo awtentiskosći teksta, namjetowane wot rozdźělnych awtorow. Po powšitkownym wuwodźe Zaliznjaka je jara njeprawdźepodobnje, zo je *Rěč wo wojerskej wuprawje Igora* falšowana.

## Wotkaz