Kwamitin Burtaniya na 'yan gudun hijira daga Czechoslovakia

**Kwamitin Burtaniya na [[Ƴan gudun hijira|'yan gudun hijira]] daga Czechoslovakia** (BCRC), daga baya Asusun Amincewa da' yan gudun hijira na Czechoslovak,  kungiya ce mai zaman kanta da aka kafa a Prague a ƙarshen Satumba 1938, a cikin jagorancin Yaƙin Duniya na Biyu, don mayar da martani ga yawan' yan gudun gudun hijira da ke tserewa yankunan da ke ƙarƙashin ikon Nazi Jamus. Manufarta ita ce ta ba da taimakon jin kai ga 'yan gudun hijira da sake zama wasu daga cikinsu a Ƙasar Ingila ko wasu ƙasashe. BCRC ta taimaka wa 'yan gudun hijirar siyasa, musamman Social Democrats da kwaminisanci, da kuma Yahudawa da iyalansu, waɗanda suka tsere daga Nazi Jamus ko yankunan da ta haɗa a cikin 1938 (Austria, a watan Maris, da Sudetenland, a watan Oktoba).  BCRC da farko an ba da kuɗin ta hanyar gudummawar jama'a da roko bayan Yarjejeniyar Munich a watan Satumbar 1938 da kuma mamayar Jamus a Sudetenland. A watan Janairun 1939 gwamnatin Burtaniya ta ba da fam miliyan huɗu ga Czechoslovakia don taimakawa 'yan gudun hijira da sake zama a wasu ƙasashe.

Doreen Warriner da, daga baya, Beatrice Wellington, BCRC ta yi aiki a Czechoslovakia daga Satumba 1938 har zuwa tsakiyar Agusta 1939. Yaƙin Duniya na II ya fara ne a ranar 1 ga Satumba 1939. BCRC kungiya ce mai laima da daidaitawa tare da alaƙa da wasu kungiyoyin jin kai da yawa, na ƙasa da na duniya, a Czechoslovakia. Ta hanyar lissafi ɗaya, kimanin 'yan gudun hijira 12,000 sun sami damar barin Czechoslovakia, da yawa daga cikinsu BCRC ta ba da kuɗi ko ta taimaka. Ƙasar Ingila ta karɓi kusan 12,000 daga cikin 'yan gudun hijira, ciki har da yara 669 waɗanda iyayensu ba su tare da su ba a cikin abin da ake kira jigilar yara.

## Tarihi
Adolf Hitler da Jam'iyyar Nazi sun hau mulki a Jamus a 1933 sun haifar da guduwar 'yan gudun hijira 4,000, galibi kwaminisanci ko Yahudawa, zuwa Czechoslovakia. Yawancin sun sami gidaje a wasu ƙasashe. An ci gaba da kwararar 'yan gudun hijira. A lokacin Yarjejeniyar Munich (30 Satumba 1938) 'yan gudun hijirar Jamus da Austriya 5,000 suna cikin Czechoslovakia. Tare da Yarjejeniyar Munich, wanda ya ba da yankin Czechoslovakia da aka sani da Sudetenland ga Jamus, yawan 'yan gudun hijira ya karu. Kristalnacht, tashin hankali na adawa da Yahudawa a Jamus a ranar 9-10 ga Nuwamba 1938, ya kuma haifar da guduwar 'yan gudun hijira.

A cikin 1934, ƙungiyoyi masu zaman kansu 29 suna taimaka wa 'yan gudun hiJira a Czechoslovakia. Kungiyoyin jin kai na kasa da kasa sun fara taimakawa. Kwamitin Sabis na Abokai na Amurka ya fara taimakawa 'yan gudun hijirar Jamus da Austriya a 1936.  Kungiyar Taimako ta Yahudawa HICEM ta kafa ofis a Prague a 1936. Wanda ya riga ya zama Kwamitin Ayyuka na Unitarian, ƙungiyar Amurka, ya fara aiki a Czechoslovakia a 1939. Waitstill da Martha Sharp sune wakilan Unitarian. Biyu daga cikin manyan magoya bayan kudi da siyasa na BCRC sune asusun jaridar News Observer da Jam'iyyar Labour ta Burtaniya.

## Doreen Warriner

Doreen Warriner, farfesa a kwalejin Burtaniya, ya zo Prague a ranar 13 ga Satumba 1938. Ba ta da alaƙa da kowace kungiya kuma tana da ƙaramin kuɗi da ta tara. A ƙarshen Nuwamba an nemi ta zama wakilin BCRC a Czechoslovakia kuma ta zama jagora da kuma tushen kudade ga kungiyoyin jin kai na duniya a Czechoslavakia.

A watan Nuwamba 1938, adadin 'yan gudun hijira da aka yi rajista a Czechoslovakia ya kai 92,000. Ƙarin 150,000, galibi Yahudawa, ba a yi rajista ba, suna tsoron cewa yin rajista na iya sanya su a matsayin manufa. BCRC ta yi imanin cewa 'yan gudun hijirar da aka fi yi barazana su maza ne na hagu na Jamus, musamman wadanda suka fito daga Sudetenland wadanda ke cikin haɗarin ɗaurewa ko fitar da su. An tsare 'yan gudun hijirar Jamus a sansanoni a wajen Prague. An nuna bambanci tsakanin Jamusawa waɗanda aka ɗauka 'yan gudun hijira na " siyasa" da Yahudawa waɗanda aka ɗauka' 'yan gudun gudun hijira "na tattalin arziki" don haka ba su da fifiko. Sau da yawa ana kiranta "kudin lamiri" saboda sadaukarwar Burtaniya na Czechoslovakia a cikin Yarjejeniyar Munich,  gwamnatin Burtaniya ta ba da fam miliyan huɗu ga gwamnatin Czech don tallafawa da sake zama da 'yan gudun hijira a ƙasashe waɗanda za su karɓe su. An ware fam 500,000 na tallafin don sake zama da 'yan gudun hijirar Yahudawa a Mandatory Palestine. Tare da karɓar Jamus a watan Maris na shekara ta 1939, Britaniya ta dawo da ragowar ma'auni don amfani da shi don sake zama na 'yan gudun hijirar Czech. Daga Oktoba 1938 zuwa Maris 1939, BCRC ta ba da damar 'yan gudun hijira 3,500 su sake zama a Burtaniya. Yawancin 'yan gudun hijira sun fice daga Czechoslovakia kuma sun yi tafiya zuwa Burtaniya a kan takardun karya ko na karya da Warriner da abokan aikinta suka ba su.

Yanayin aiki na BCRC ya kara muni bayan da Jamusawa suka mamaye mafi yawan abin da ya rage na Czechoslovakia a ranar 15 ga Maris 1939 kuma suka kafa jihar tsana. Warriner ta jagoranci BCRC har zuwa 24 ga Afrilu 1939 lokacin da ta fahimci cewa nan ba da daɗewa ba Gestapo ta Jamus za ta kama ta kuma ta bar ƙasar.

## Beatrice Wellington

Beatrice Wellington, wata Quaker ta Kanada, ta isa Czechoslovakia a cikin fall 1938 kuma nan da nan ta zama sananniya saboda ikonta na samun takardun karya ga 'yan gudun hijira da ke cikin haɗari. Bayan tashiwar Warriner a ranar 24 ga Afrilu, Wellington ya jagoranci hadin gwiwar BCRC na kungiyoyin jin kai a Prague. Yanayin ya kara haɗari kuma ma'aikatan jin kai da yawa sun bar ƙasar. Gestapo ta kama Wellington kuma ta yi masa tambayoyi a ranar 14 da 15 ga Afrilu. Duk da wannan gogewa, ba ta shiga cikin fitowar ma'aikatan jin kai daga Czechoslovakia ba. Dukkanin ma'aikatan BCRC ban da Wellington da Trevor Chadwick sun koma Burtaniya a ranar 9 ga Mayu. An bar Wellington shi kaɗai a ofishin a Prague.

## Jirgin yara

Ayyukan da suka fi shahara na BCRC shine jigilar yara: kwashe yara 'yan gudun hijira 669 daga Czechoslovakia da sake zama tare da iyalan Burtaniya a Ingila. Yawancin yaran Yahudawa ne kuma babu wani daga cikinsu da iyayensu suka bi shi. Da farko an ga sake zama na wucin gadi, har sai an warware barazanar da aka yi wa iyalansu a Czechoslovakia. Maimakon haka, Yaƙin Duniya na II ya fara kuma yaran sun kasance a Burtaniya har zuwa sauran yakin kuma, a mafi yawan lokuta, a matsayin 'yan Burtaniya daga baya. 

Jirgin yara yana nufin kawai ga yaran da aka kwashe ba tare da iyaye ba. Jirgin yara ya zama dole saboda Turawan Burtaniya sun fi yarda da yara 'yan gudun hijira su shiga kasar fiye da manya 'yan gudun gudun hijira. Iyaye sun amince da rabuwa da yaransu saboda ba za su iya samun izinin fita daga Czechoslovakia ko izinin sake zama a Burtaniya ko wasu ƙasashe ba.

## Asusun Amincewa da 'Yan Gudun Hijira na Czech
An kirkiro Asusun Amincewa da 'Yan Gudun Hijira na Czech (CRTF) a ranar 12 ga Yulin 1939 ta gwamnatin Burtaniya don taimakawa' yan gudun hijira daga Czechoslovakia da kuma kula da su a Burtaniya har sai an sake su a wani wuri. Amincewa ta shawo kan BCRC da ma'aikatanta 170. Amincewa ta wanzu har zuwa 1975.

A watan Janairun 1940, an zargi Trust da "mafi rinjaye ta kwaminisanci, Burtaniya da kasashen waje". Hukumar tsaro ta Burtaniya, MI5, ta binciki Trust kuma ta ci gaba da sa ido kan ta da ma'aikatanta a duk lokacin yakin duniya na biyu duk da cewa Tarayyar Soviet da Ingila sun kasance abokan tarayya a yakin da Jamus. 

## Dubi kuma

* Trevor Chadwick
* Donald A. Lowrie
* Tessa Rowntree
* Martha Sharp
* Waitstill Sharp
* Doreen Warriner
* Beatrice Wellington
* Nicholas Winton

## Manazarta