Yarjejeniyar Ciniki ta Morocco da Amurka

**Yarjejeniyar ciniki cikin 'yanci ta Amurka da Morocco** (ko **Maroko FTA** ) yarjejeniya ce ta kasuwanci tsakanin Amurka da Maroko. 

An sanya hannu kan yarjejeniyar ne a ranar 15 ga Yuni, 2004, sannan shugaban Amurka George W. Bush ya rattaba hannu kan dokar aiwatar da USMFTA a ranar 17 ga Agusta, 2004. Majalisar wakilan Amurka ta amince da yarjejeniyar a ranar 22 ga Yuli, 2004 da kuri'a 323-99. Majalisar dattijan Amurka ta amince da kudirin ta hanyar ba da izini a ranar 21 ga Yuli, 2004. FTA ta Morocco ta fara aiki a ranar 1 ga Janairu, 2006. 

Ya kasance, tun daga shekarar 2011, daya daga cikin yarjejeniyoyin cinikayya cikin 'yanci guda tara da Amurka ta kulla tun daga shekarar 1985.  Yarjejeniyar na da nufin habaka kasuwanci da samar da sabbin damar saka hannun jari tsakanin kasashen biyu. Dangane da babbar tattalin arzikin Amurka, ana sa ran yarjejeniyar ciniki cikin 'yanci za ta yi tasiri mai kyau, amma kadan ne ke da tasiri ga Amurka Ofishin Wakilin Kasuwancin Amurka (USTR) ya bayyana cewa yarjejeniyar da kasar Maroko ita ce mafi kyawun tsarin samun kasuwa zuwa yau da duk wata yarjejeniyar ciniki cikin 'yanci da Amurka ta kulla da wata kasa mai tasowa. Ƙaddamar da wannan doka ta ƙarfafa dangantakar Maroko - Amurka ta tattalin arziki. 

## Mahimman abubuwan kasuwanci na tattalin arziki
Morocco ta shiga Isra'ila da Jordan a matsayin kasa ta uku a Arewacin Afirka / Gabas ta Tsakiya don rattaba hannu kan yarjejeniyar ciniki cikin 'yanci tare da Amurka  Wannan yarjejeniya ta kasance kyakkyawan tsari ga shirin Shugaba Bush na Gabas ta Tsakiya na Kasuwancin Kasuwanci wanda aka gabatar a watan Mayu 2003.  

Ya zuwa shekarar 2005, dangane da dalar Amurka, Maroko ta kasance a matsayi na 89 a cikin masu shigo da kayayyaki na Amurka, sannan ta 79 a cikin masu fitar da kayayyaki daga Amurka. Wannan yana nufin kasuwancin Amurka da Maroko a ƙasa da .1% na jimillar shigo da kaya da fitar da su. Ya zuwa 2003, Maroko tana fitar da kusan kashi 2.9% na jimillar kayayyakin da take fitarwa zuwa Amurka, yayin da ta shigo da kusan kashi 4.1% na jimillar kayayyakin da take shigo da su daga Amurka. Wadannan alkaluma sun nuna cewa cinikin Amurka da Maroko ya kusan koma baya idan aka kwatanta da cinikin Moroko da Amurka Don haka, USMFTA za ta yi tasiri sosai kan gwamnatin Moroko.

## Cikakkun yarjejeniyar
Yankin ciniki cikin 'yanci na Amurka - Gabas ta Tsakiya (USMFTA) ana sa ran zai kawo sabbin damar kasuwa ga masu amfani da masana'antu na Amurka; dama ga manoma da makiyaya; bankuna, inshora, tsaro; sadarwa; da e-kasuwanci. Yarjejeniyar ta kuma ƙunshi tabbaci ga kasuwancin Amurka dangane da cin hanci da rashawa, mallakar fasaha, alamun kasuwanci, haƙƙin mallaka, haƙƙin mallaka da sirrin kasuwanci.  Domin hana cin zarafi daga kowane bangare, akwai kuma tanadi game da kare muhalli da haƙƙin ma'aikata. Har ila yau, ya sanya tsarin doka wanda za a warware takaddama a cikinsa a fili don taimakawa rage haɗari ga kasuwancin Amurka.  Tun da Amurka, a mafi yawancin, tana da waɗannan hanyoyin da aka riga aka yi, yawancin sabuntawa da sake fasalin gwamnatin Moroccan za su yi. Misali, gabanin yarjejeniyar (wanda aka rattaba hannu a shekara ta 2004), wata sanarwar da Ofishin Wakilin Kasuwancin Amurka ya fitar ya sanar da yin gyare-gyare a cikin dokokin ƙwadago na Moroko wanda aka sa hannu kan yarjejeniyar.

FTA ba ta hada da ayyuka ko kayayyaki da suka samo asali daga Yammacin Sahara, saboda matsayin yankin da ba na mulkin kai ba . 

## Fa'idodin USMFTA
Kamfanonin Amurka da ke gina wuraren samar da kayayyaki a Maroko a yau za su sami ƙarin fa'ida ta fitar da kayayyakin masana'antu ba tare da haraji ba zuwa Turai ta hanyar yerjejeniyar ƙungiyar Moroko da EU da aka rattabawa hannu a shekara ta 2000. Bugu da ƙari, da zarar an kammala yankin ciniki na 'yanci na EU na Yuro-Mediterranean Free Trade Area (EMFTA) a cikin 2010, ƙarin shiga ba tare da haraji ba zai gangara zuwa kamfanonin Amurka. Wannan damar shiga kasuwannin Turai ba tare da haraji ba yana da sha'awar kasuwanci da kuɗi ga kasuwancin Amurka.

Ya zuwa Nuwamba 2006, kamfanoni 92 na Amurka, kamfanoni 12, ofisoshin haɗin gwiwa 9, da makarantu masu zaman kansu 22, da ƴan kwangilar USAID sun buɗe don kasuwanci a Maroko. Yawancin kamfanoni manya ne kamar 3M, BF Goodrich, American Express, Caterpillar, don kawai suna.

Fa'idodin da ake samu ga gwamnatin Morocco, kasuwanci, da masu siye ta hanyar USMFTA suna samun dama ga babbar kasuwar Amurka. Tare da shigowar jarin Amurka kai tsaye, za su iya gina abubuwan more rayuwa da ake buƙata. Har ila yau, fadada kasuwanci tare da Amurka "yana fadada kuma ya bambanta" zaɓuɓɓukan ciniki don Maroko kuma yana buɗe dama don canja wurin fasaha da "sanin kasuwanci". Bugu da ari, idan kamfanonin Amurka suka yanke shawarar bude tsire-tsire a Maroko, hakan zai haifar da guraben ayyukan yi da kuma bunkasa ayyukan yi a cikin gida.

Duk da yake an sami yawancin labarai masu kyau game da USMFTA, ba duka suna la'akari da shi yarjejeniya mai kyau ba. Musamman ma, a Maroko, an nuna damuwa game da rage harajin kayayyakin amfanin gona da kuma karuwar mallakar fasaha da ka'idojin haƙƙin mallaka. Rage harajin haraji kan kayayyakin noma zuwa sifili yana barazana ga gonakin cikin gida da ayyukan yi. Tare da kusan 40-50% na ma'aikatan Moroccan a cikin aikin gona, faɗuwar USMFTA yana da matukar damuwa. Bugu da kari, kamfanonin harhada magunguna na kasar Morocco sun bayyana damuwarsu kan karin hukuncin da ake yi na mallakar fasaha da kuma keta hakin mallaka. Masana'antar ta ce wadannan hukunce-hukuncen na iya "kasa samun magunguna masu arha" ga 'yan Morocco.

## Nassoshi

* Gidan yanar gizon FTA na Morocco 
* Rukunin USTR akan Maroko FTA, gami da rubutun ƙarshe na yarjejeniya
* Gidan Yaƙin Ciniki na Jama'a akan Maroko FTA
* Sanarwar da Shugaba George W. Bush ya yi na aiwatar da yarjejeniyar FTA ta Maroko
* Sakon Shugaban Kasar zuwa Majalisar Dokokin Amurka kan FTA ta Maroko
* Rahoton Sabis na Bincike na Majalisa kan FTA ta Maroko
* Rahoton Hukumar Kasuwancin Duniya ta Amurka kan FTA ta Maroko
* Rahoton Hukumar Kasuwancin Duniya ta Amurka game da sauye-sauyen 2005 ga FTA ta Maroko
* Sauraron Kwamitin Kudi na Majalisar Dattijan Amurka kan FTA na Maroko
* Saurari Hanyoyi da Ma'anar Majalisar Dokokin Amurka kan FTA ta Maroko
* Shaida kan Maroko FTA na David Hamod, Ƙungiyar Kasuwancin Amurka da Larabawa ta ƙasa