Batun haƙoƙƙi

**Batun** **haƙƙoƙi ko tayin haƙƙoƙi** shi ne rabon haƙƙin biyan kuɗi don siyan ƙarin tsaro a cikin kamfani da aka yi wa masu riƙon tsaro na kamfanin. Lokacin da haƙƙoƙin ya kasance don amintattun daidaito, kamar hannun jari, a cikin kamfani na jama'a, yana iya zama hanyar da ba ta da *ƙarfi* don tara jari. Batun haƙƙin ana sayar da su ta hanyar kari ko kari. Tare da haƙƙoƙin da aka bayar, masu riƙon tsaro na yanzu suna da gata don siyan takamaiman adadin sabbin tsare-tsare daga mai bayarwa a ƙayyadadden farashi a cikin lokacin biyan kuɗi. A cikin kamfani na jama'a, batun haƙƙin wani nau'i ne na kyauta na jama'a (bambanta da yawancin sauran nau'ikan hadayun jama'a, inda ake ba da hannun jari ga jama'a).

Batun haƙƙin na iya zama da amfani musamman ga duk kamfanonin da ake siyar da su a bainar jama'a sabanin sauran ƙarin zaɓuɓɓukan tallafin kuɗi. Da yake al'amuran daidaito gabaɗaya sun fi dacewa da batutuwan bashi daga ra'ayin kamfani, kamfanoni yawanci suna zaɓar batun haƙƙoƙin don rage yawan dilution da haɓaka rayuwar amfanin ci gaba na asarar haraji. Tunda a cikin tayin haƙƙoƙin babu wani canji na sarrafawa kuma "ka'idar ba-sayarwa" ta shafi, Kuma kamfanoni suna iya adana abubuwan da suka faru na asarar haraji fiye da ta hanyar biyan kuɗi ko wasu ƙarin kuɗaɗen kuɗi. Yana ɗaya daga cikin nau'ikan nau'ikan nau'ikan fitowar amintattun a cikin jama'a da kamfanoni masu zaman kansu.

## Yadda yake aiki
Ana rarraba batun haƙƙoƙin kai tsaye azaman rabon haraji kyauta ga duk masu hannun jari ko ta dillalan rikodi kuma ana iya aiwatar da su gabaɗaya ko kaɗan. Ana iya canjawa haƙƙin biyan kuɗi, yana barin mai haƙƙin biyan kuɗi don sayar da su a buɗe kasuwa. Batun haƙƙin haƙƙin masu hannun jari ana yin shi gabaɗaya azaman rabon da ba a biyan haraji bisa ga ƙima (misali rabon haƙƙin biyan kuɗi uku na hannun jari biyu na gama gari da aka fitar da fice). Domin kamfani yana karɓar kuɗin masu hannun jari a musayar hannun jari, batun haƙƙin tushen babban jari ne.

### La'akari
A cikin batun haƙƙin, manajan kuɗi dole ne yayi la'akari:

* Shigar da dilla-manajan ko dillali-dilla don gudanar da tsarin bayarwa
* Ƙungiya mai siyarwa da hallartar dillali
* Farashin biyan kuɗi kowane sabon rabo
* Adadin sabbin hannun jari da za a sayar
* Darajar haƙƙoƙi vs. farashin ciniki na haƙƙin biyan kuɗi
* Tasirin hakkoki akan ƙimar rabon yanzu
* Tasirin hakkoki ga masu hannun jarin rikodi da sabbin masu hannun jari da masu haƙƙin haƙƙin mallaka

### Rubutu
Ana iya rubuta batutuwan haƙƙoƙi . Matsayin mai rubutawa shi ne tabbatar da cewa za a tara kudaden da kamfanin ke nema. Yarjejeniyar da ke tsakanin mai rubutawa da kamfanin an tsara shi a cikin yarjejeniyar rubutu ta yau da kullun. Sharuɗɗan ƙididdiga na ƙasƙanci suna buƙatar mawallafi don yin rajista don kowane hannun jari da aka bayar amma ba masu hannun jari suka ɗauka ba. Yarjejeniyar rubutowa za ta ba wa mawallafin damar gama aikin sa a cikin takamaiman yanayi. Sub-underwriter shima ya rubuta wasu ko duk wajibcin babban marubuci; marubucin ya ba da kasadarsa ga mai rubutawa ta hanyar buƙatar mai rubutun ya yi rajista don ko siyan wani yanki na hannun jarin da ya wajaba mawallafin ya yi rajista a cikin lamarin. Ƙwararru da masu rubutowa na iya zama cibiyoyin kuɗi, Dan haka dillalan hannun jari, manyan masu hannun jari na kamfani ko wasu ɓangarori masu alaƙa ko alaƙa.

### Gata fiye da biyan kuɗi
Wasu daga cikin batutuwan haƙƙoƙi sun haɗa da “gata fiye da biyan kuɗi”, baiwa masu saka hannun jari damar siyan ƙarin hannun jari fiye da adadin da aka bayar tare da ainihin damar biyan kuɗi, idan waɗannan ƙarin hannun jarin suna samuwa.  Yawanci adadin hannun jarin fiye da biyan kuɗin da mai saka jari zai iya siya ana ƙididdige shi fiye da adadin kuɗin kuɗin sa na asali. Idan ba za a iya cika duk haƙƙoƙin yin rajista ba, za a cika su a wani yanki bisa ga ƙima . 

## Misali na asali
**Mai saka hannun jari:** Mista A yana da hannun jari 100 na kamfani X a jimillar jarin dala 40,000, yana zaton ya sayi hannun jarin akan dala 400 a kowace hannun jari kuma farashin hannun jari bai canza ba tsakanin ranar siyan da ranar da aka ba da haƙƙoƙin. .

Tsammanin batun haƙƙin biyan kuɗi na 1:1 a farashin tayin $200, dillalin dillali zai sanar da Mista A cewa yana da zaɓi don biyan kuɗi don ƙarin hannun jari 100 na gama gari na kamfani a farashin tayin. Yanzu, idan ya yi amfani da zaɓin nasa, zai biya ƙarin $ 20,000 don samun hannun jari, don haka yadda ya kamata ya kawo matsakaicin farashin saye na hannun jari 200 zuwa $300 a kowace kaso kusan kimanin ((40,000+20,000)/200=300). . Kodayake farashin kan kasuwannin hannayen jari ya kamata ya nuna sabon farashin $ 300 (duba ƙasa), mai saka jari a zahiri ba ya samun riba ko hasara. A yawancin lokuta, haƙƙin siyan hannun jari (wanda ke aiki azaman zaɓi ) ana iya siyar dashi a musayar. A cikin wannan misalin, farashin dama zai daidaita kansa zuwa $100 (mafi kyau).

**Kamfanin:** Kamfanin X yana da fitattun hannun jari miliyan 100. Farashin hannun jari a halin yanzu da aka nakalto akan musayar hannun jari shine dala 400 don haka babban kasuwar hannun jarin zai zama dala biliyan 40 (fitattun lokutan hannun jari).

Idan duk masu hannun jarin kamfanin sun zaɓi yin amfani da zaɓin hannun jarinsu, manyan hannun jarin kamfanin zai ƙaru da miliyan 100. A kasuwar kasuwar hannun jari zata kara dala biliyan 60 (babban kasuwar kasuwar da aka samu daga masu musayar hannun jari ga hannun jari ga hannun jari na hannun jari), na nuna kudin $ 300 (dala biliyan 60 (dala biliyan 60/200 miliyan rabo). Idan kamfanin ba zai yi kome ba da kuɗin da aka tara, abin da yake samu a kowane rabo (EPS) zai ragu da rabi. Koyaya, idan kuma an sake saka hannun jarin daidaiton da kamfani ya tada (misali don samun wani kamfani), EPS na iya yin tasiri dangane da sakamakon sake saka hannun jari.

## Dilution stock
Haƙƙin haƙƙin haƙƙin haƙƙin haƙƙin haƙƙin haƙƙin haƙƙin haƙƙin bayar da ƙarin hannun jari. Don haka, dokokin musayar hannun jari ba sa buƙatar masu hannun jari su amince da haƙƙoƙin mallaka.  Saboda ba a san ba da haƙƙoƙin haƙƙin ba,  sannan Kuma kamfanoni galibi suna zaɓar su a matsayin makoma ta ƙarshe, wataƙila saboda ƙarancin buƙatun masu saka hannun jari. 

## Maganin haraji a Amurka
Idan ana amfani da haƙƙin, ba a biya su haraji. Kamar sayan tsaro na yau da kullun, haraji yana faruwa lokacin da aka siyar da tsaro. Tushen farashi na hannun jari shine "farashin biyan kuɗi tare da tushen haraji don haƙƙin da aka aiwatar".  Lokacin riƙewa yana farawa a lokacin motsa jiki.  

Idan an bar haƙƙoƙin su ƙare, ba za a ƙidaya su azaman asarar da za a cire ba,  saboda ba su da tushen haraji a wannan yanayin. 

## Duba wasu abubuwan

* Garanti (kudi)
* Raba tsarin siyayya

## Manazarta

## Hanyoyin haɗi na waje