Gudanar da halayyar a cikin dangantaka

**Halin sarrafawa** a cikin dangantaka shine halayen da mutum yake nunawa wanda ke neman samunwa da kula da iko akan wani mutum. Masu cin zarafi galibi suna amfani da dabaru kamar tsoratarwa ko tilasta, kuma suna iya neman fa'idar mutum, gamsar da mutum, da jin daɗin yin amfani da iko da iko. Wadanda ke fama da wannan hali galibi suna fuskantar cin zarafin tunani, jiki, jima'i, ko kudi.

## Bayani na gaba ɗaya
Masu magudi da masu zalunci na iya sarrafa wadanda aka azabtar da su tare da dabaru daban-daban, gami da, amma ba'a iyakance su ba, Ƙarfafawa mai kyau (kamar yabo, sha'awa, gamsuwa, fashewar bama-bamai), Ƙarfafawa mara kyau (kawar da ayyuka ko abubuwa masu banƙyama), ƙarfafawa ko ɓangare, azabtar da hankali (kamar Magani mara kyau, barazanar, tafiye-tafiye na motsin rai, tafiye na laifi) da kuma dabarun raunin rauni (kamar Cin zarafin baki, gaslighting, ko fushi mai fashewa). 

Ana amfani da raunin wanda aka azabtar, tare da waɗanda ke da rauni sosai ana zaɓar su a matsayin manufofi. : 3   Haɗin rauni na iya faruwa tsakanin masu cin zarafi da wadanda abin ya shafa sakamakon ci gaba da cin zarafin da karfafa lada da azabtarwa ke haifar da haɗin motsin rai mai ƙarfi (waɗanda ke tsayayya da canji) da kuma yanayin tsoro.  Ana iya yin ƙoƙari don daidaitawa, halatta, daidaitawa, musantawa, ko ragewa halayyar cin zarafi, ko kuma zargi wanda aka azabtar da shi.

### Rashin mutuntaka
A cikin nazarin ilimin halayyar mutum, wasu cututtukan mutum suna nuna halaye da suka shafi buƙatar samun biyayya ko sarrafawa akan wasu: [1] Akwai nau'ikan cututtuken mutum daban-daban kuma galibi ana nuna su da rukuni 3. Mutanen da ke da rikice-rikicen halin mutum na B na iya zama mafi saukin kamuwa da wasu halaye marasa kyau da suka danganci samun iko da iko akan wasu. Cluster B ya haɗa da narcissistic, histrionic, borderline, da kuma rikicewar mutum.[2]￼

## Dokar
A Ingila da Wales, Dokar Laifi Mai tsanani ta 2015 ta haifar da laifi don sarrafawa ko halayyar tilastawa a cikin dangantaka ta kusa ko ta iyali. Don dalilan wannan laifi, dole ne a yi amfani da halayyar tilastawa "sake maimaitawa ko ci gaba".  Wani bangare na laifin shine cewa dole ne ya kasance, ko kuma yana da, "matsananciyar sakamako"  a kan wanda aka azabtar. Ɗaya daga cikin hanyoyin da za a iya tabbatar da wannan, shi ne cewa ana iya nuna halin tilastawa ya sa wanda aka azabtar ya ji tsoron tashin hankali a kalla sau biyu, ko kuma ya sami, ko kuma yana da, "matsananciyar sakamako a kan ayyukan yau da kullun". Ya kamata mai gabatar da kara ya iya nuna cewa akwai niyyar sarrafawa ko tilasta wa mutumin da aka yi niyya ta wata hanya. A cikin 2019, gwamnatin Burtaniya ta sanya koyarwa game da abin da iko na tilastawa ya kasance wani ɓangare na tsarin ilimi kan dangantaka.

A cikin 2019, Ireland ta kafa Dokar Rikicin Cikin Gida ta 2018, wanda ya ba da damar yin amfani da iko na tilastawa don a gano shi bisa ga tasirinsa akan wanda aka azabtar. A kan wannan dalili, an bayyana shi a matsayin 'duk wata shaida ta lalacewa a cikin jiki, tunani, ko jin daɗin mai nema ko mai dogaro wanda ya haifar da kai tsaye ta hanyar tsoron halin mai amsawa.' 

A Amurka, don taimakawa wajen hanawa da dakatar da tashin hankali na gida ga yara, dokoki sun ba da rahoton a takamaiman sana'o'i, kamar malami, likita, ko mai ba da kulawa, game da duk wani cin zarafin da ake zargi da ke faruwa a gida.[1] Dokar iyali galibi tana ƙarƙashin ikon gwamnatocin jihohi da kananan hukumomi a Amurka. Saboda haka, jihohi suna magance iko ta hanyar doka ba tare da daidaito ba.￼

Connecticut)" id="mwmw" rel="mw:WikiLink" title="Jennifers' Law (Connecticut)">Dokar Jennifers doka ce a jihar Connecticut ta Amurka wacce ke fadada ma'anar tashin hankali na cikin gida don haɗawa da iko mai tilas. An sanya sunan dokar ne ga mata biyu, wadanda dukansu suka sha wahala daga tashin hankali na gida: Jennifer Farber Dulos da Jennifer Magnano .  Ya zama doka a cikin 2021.

## Manazarta