Canjin yanayi da kamun kifi

Canjin yanayi yana shafar kifi a hanyoyi da yawa: yanayin halittu na ruwa yana shafar hauhawar yanayin teku,  teku mai ƙarancin iska  da kuma deoxygenation na teku, yayin da yanayin halittu ke shafar sauye-sauye a cikin zafin ruwa, kwararar ruwa, da asarar mazaunin kifi.  Wadannan tasirin sun bambanta a cikin mahallin kowane kamun kifi. Canjin yanayi yana canza rarraba kifi  da kuma yawan amfanin ruwa da ruwa mai laushi. Ana sa ran canjin yanayi zai haifar da canje-canje masu mahimmanci a cikin wadata da cinikin kayayyakin kifi. Sakamakon geopolitics da tattalin arziki zai kasance mai mahimmanci, musamman ga ƙasashen da suka fi dogara da bangaren. Ana iya sa ran raguwa mafi girma a cikin iyakar kamawa a cikin wurare masu zafi, galibi a yankunan Kudancin Pacific. : iv

Tasirin canjin yanayi a kan tsarin teku yana da tasiri a kan dorewa kifi da Kiwon kifi, a kan rayuwar al'ummomin da suka dogara da kifi, da kuma ikon teku don kamawa da adana carbon (tump na halitta). Tasirin hauhawar matakin teku yana nufin cewa al'ummomin kamun kifi na bakin teku suna da tasiri sosai ta hanyar canjin yanayi, yayin da canza yanayin ruwan sama da tasirin amfani da ruwa a kan kamun kifin ruwa da Kiwon kifi. Ƙarin haɗarin ambaliyar ruwa, cututtuka, kwayar cuta da Fure mai cutarwa sune tasirin canjin yanayi akan kiwon kifi wanda zai iya haifar da asarar samarwa da ababen more rayuwa.

An yi hasashen cewa "canjin yanayi yana rage ƙwayoyin halittu na duniya da aka tsara da kusan kashi 30% ta hanyar 2100".

Koyaya, don tsinkaye su zama abin dogaro, ya kamata a yi la'akari da wasu dalilai da yawa a cikin 2025. Wani bita mai zurfi na yanzu ya ba da shawarar: "Don tsinkaye a sikelin shekaru da yawa, yana da mahimmanci a yi la'akari, tare da tasirin ɗan adam, tasirin da aka nuna na aikin hasken rana da tilasta a cikin canje-canjen yanayi a cikin karni na 20 da kuma amfani da samfuran lissafi bisa ga sake fasalin tarihi na akalla shekaru 100, gami da masu canjin teku da ke cikin ginshiƙan ruwa da yawa" 

## Tasirin canjin yanayi a kan teku

Tekuna da yanayin halittu na bakin teku suna taka muhimmiyar rawa a cikin sake zagayowar carbon na duniya da kuma a cikin satar carbon. Hawan Yanayin zafi na teku da ƙarancin teku sune sakamakon matakan iskar gas a cikin yanayi. Yanayin halittu masu lafiya na teku suna da mahimmanci don rage canjin yanayi. Coral reefs suna samar da mazauni ga miliyoyin nau'in kifi kuma ba tare da wani canji ba zai iya haifar da waɗannan reefs su mutu. Bugu da ƙari, hauhawar matakan teku yana shafar wasu yanayin halittu kamar mangroves da marshes, yana sa su fuskanci rashin ƙasa da hinterland don manufar ƙaura.

## Rashin iskar gas
Masana'antar kamun kifi karamin mai ba da gudummawa ga hayakin gas gabaɗaya amma duk da haka akwai zaɓuɓɓuka don rage amfani da man fetur da hayakin gas. : v Misali, kusan kashi 0.5 cikin dari na jimlar hayaki na CO2 a duniya a cikin 2012 sun haifar da Jiragen kamun kifi (ciki har da jiragen ruwa na ciki): tan miliyan 172.3 na CO2.  Lokacin kallon masana'antar Kiwon kifi, an kiyasta cewa an fitar da tan miliyan 385 na daidai da CO2 (CO2 e) a cikin 2010. Wannan ya yi daidai da kusan kashi 7 cikin dari na hayaki daga aikin gona. : v

## Tasirin samar da kifi

Haɓakar acidity na teku ya sa ya fi wuya ga kwayoyin ruwa kamar su shrimp, oysters, ko corals su samar da kwarangwal - tsari da aka sani da calcification. Yawancin dabbobi masu muhimmanci, kamar zooplankton, waɗanda ke samar da tushe na jerin abinci na ruwa suna da kwarangwal na calcium. Don haka ana canza dukkan abincin ruwa - akwai "ƙetare a cikin jerin abinci". A sakamakon haka, rarraba,  yawan aiki, da nau'in nau'in samar da kifi na duniya suna canzawa,  suna haifar da tasiri mai rikitarwa da alaƙa da juna  a kan tekuna, estuaries, coral reefs, mangroves da gadajen ciyawa na teku waɗanda ke samar da wuraren zama da wuraren kula da kifi. Canjin yanayin ruwan sama da karancin ruwa yana tasiri a kan kifi na kogi da tafkin da kuma samar da Kiwon kifi. Bayan Ƙarshen Glacial na Ƙarshe na kimanin shekaru 21,000 da suka gabata, matsakaicin yanayin zafi na duniya ya tashi kusan digiri 3, wanda ke haifar da karuwar yanayin zafi na teku.

Ana sa ran kama kifi na teku na duniya zai ragu da kashi 6 cikin 100 da kashi 11 cikin 100 a yankuna masu zafi. Misalai daban-daban sun yi hasashen cewa nan da shekara ta 2050, jimlar yiwuwar kama kifi na duniya na iya bambanta da kasa da kashi 10 bisa dari dangane da yanayin hayakin gas, amma tare da bambancin ƙasa mai mahimmanci. Ragewa a cikin samar da ruwa da ƙasa a kusan kashi 85 cikin 100 na ƙasashen bakin teku da aka bincika an yi hasashen, ya bambanta sosai a cikin ikon ƙasarsu don daidaitawa.

Ana sa ran yawan kifaye na skipjack tuna da bigeye tuna za a matsa su zuwa gabas saboda tasirin canjin yanayi akan yanayin zafi da raƙuman ruwa. Wannan zai canza wuraren kamun kifi zuwa Tsibirin Pacific kuma ya nisanta daga babban mai shi na Melanesia, yana rushe masana'antun yammacin Pacific, yana canza samar da tuna a wasu wurare, kuma yana da tasirin rashin tabbas akan tsaro na abinci.

Nau'in da aka kama da yawa, kamar bambance-bambance na Atlantic cod, sun fi saukin kamuwa da tasirin canjin yanayi. Yawan mutanen da aka kama sun fi ƙanƙanta, bambancin kwayoyin halitta, da shekaru fiye da sauran yawan kifi. Wannan ya sa su fi saukin kamuwa da damuwa game da muhalli, gami da waɗanda suka haifar da canjin yanayi. Game da Atlantic cod da ke cikin Tekun Baltic, wanda aka jaddada kusa da iyakokinsu na sama, wannan na iya haifar da sakamakon da ya shafi matsakaicin girman yawan jama'a da ci gaba 

## Manazarta