Bautar a Afirka ta zamani

Nahiyar Afirka na ɗaya daga cikin yankunan da aka fi fama da bautar zamani .  Bauta a Afirka yana da dogon tarihi, a cikin Afirka tun kafin bayanan tarihi, amma yana ƙaruwa tare da cinikin bayi na trans-Saharan da Tekun Indiya   da kuma sake tare da trans-Atlantic  da cinikin bayi na Barbary ; Bukatar bayi ya haifar da dukkanin jerin masarautu da suka wanzu a cikin yanayin yaki na dindindin don samar da fursunonin yakin da suka wajaba don fitar da bayi masu riba.  Waɗannan alamu sun ci gaba har zuwa lokacin mulkin mallaka a ƙarshen 19th da farkon karni na 20.  Ko da yake hukumomin mulkin mallaka sun yi ƙoƙarin murkushe bautar a shekara ta 1900, ƙoƙarinsu bai yi tasiri ba. Ko bayan cire mulkin mallaka, ana ci gaba da bautar a sassa da dama na Afirka duk da cewa haramun ne a hukumance. 

Bautar da ke yankin Sahel (kuma zuwa ƙanƙanin ƙahon Afirka ) na wanzuwa tare da iyakokin launin fata da al'adu na Larabawa Berbers a arewa da kuma 'yan Afirka masu duhu a kudu.  Bautar da ake yi a jahohin Sahel na Mauritaniya da Mali da Nijar da Chadi da Sudan musamman na ci gaba da yin bautar gado na tsawon shekaru aru-aru.  Akwai sauran nau'o'in bautar gargajiya a sassan Ghana, Benin, Togo da Najeriya .  Akwai wasu nau'o'in bautar da ba na al'ada ba a Afirka a yau, wanda akasari ya shafi fataucin mutane da bautar da yara sojoji da masu aikin bautar yara, misali fataucin mutane a Angola, da fataucin yara daga Togo, Benin da Najeriya zuwa Gabon da Kamaru .  

Bautar zamani a Afirka bisa ga Ƙungiyar Anti-Slavery ta haɗa da cin gajiyar al'ummomin da ke ƙarƙashin ikonsu ko da kuwa ba a ce yanayin su a fasaha ba "Bautar":   

An yi kiyasin yin aikin tilastawa a yankin kudu da hamadar sahara  a 660,000.  Wannan ya hada da mutanen da ke da hannu a hakar lu'u-lu'u ba bisa ka'ida ba na Saliyo da Laberiya, wanda kuma sakamakon yakin basasa a wadannan yankuna ne kai tsaye.  A cikin 2017, Ofishin Kwadago na Duniya ya kiyasta cewa 7 a cikin kowane mutum 1,000 a Afirka suna fama da bauta. 

## Nau'in bautar zamani

### Cinikin jima'i
Yayin da aka dakatar da bautar da hukumomi a duk duniya, akwai rahotanni da yawa game da bayi mata masu yin jima'i a yankunan da ba su da ingantaccen iko na gwamnati, irin su Sudan da Laberiya,  Saliyo,  arewacin Uganda,  Kongo,  Nijar  da Mauritania .  A Ghana, Togo, da kuma Benin, wani nau'i na (tilasta) karuwanci na addini da aka sani da *trokosi* (" bautar al'ada ") ta tilasta wa dubban 'yan mata da mata a wuraren ibada na gargajiya a matsayin "matan alloli", inda firistoci ke yin jima'i a maimakon alloli. 

### Aikin tilas
Aikin tilas, wanda zai iya bambanta da bautar,  an bayyana shi a matsayin duk wani aiki ko ayyuka da aka tilasta wa mutane yin ba tare da son ransu ba karkashin barazanar wani nau'i na hukunci. A Jamhuriyar Dimokaradiyyar Kwango, al'ummar Pygmy galibi suna fama da 'yan uwansu na Bantu, wadanda suka maye gurbin mukaman Larabawa da Turawa.  
 

### Cinikin bautar yara
An samu rahoton cinikin yara a Najeriya da Benin na zamani.  Masu bauta a jihohin da ke fama da talauci, irin su Benin da Togo ne ke sace su ko kuma su saya su a kan dala 20-70 kowannensu, kuma ana sayar da su a matsayin bayi a gidajen jima'i ko kuma a matsayin bayin gida da ba a biya su albashin dala 350 kowacce a jihohi masu arzikin man fetur, kamar Najeriya da Gabon.   

A watan Afrilun 2014, Boko Haram ta sace dalibai mata 276 daga Chibok, Borno.  Fiye da 50 daga cikinsu sun tsere nan da nan, amma ba a sako sauran ba. A maimakon haka, shugaban Boko Haram, Abubakar Shekau, wanda ke da tukuicin dala miliyan 7 da ma'aikatar harkokin wajen Amurka ta bayar tun watan Yunin 2013 ga duk wanda ya bayar da bayanin da ya kai ga kama shi, ya bayyana aniyarsa ta sayar da su a matsayin bayi . 

### Bautar al'ada
**Bautar ibada** (Trokosi) al'ada ce a Ghana, Togo, da Benin inda wuraren ibada na gargajiya ke ɗaukar 'yan adam, yawanci 'yan mata budurwai, don biyan hidima, ko kuma yin kafara na addini don zargin laifin wani ɗan gida-kusan mace.  A Ghana da Togo, ’yan kabilar Ewe da ke yankin Volta ne ke yin ta, kuma a Benin, ’yan kabilar Fon ne ke yin ta.

## Bauta ta ƙasa

### Chadi
Al'adar bautar da ake yi a kasar Chadi kamar yadda ake yi a jahohin Sahel gaba daya, wani lamari ne da ke da dadadden tarihi, inda aka koma cinikin bayi da ake yi a kasashen Sahel, kuma yana ci gaba a yau. Kamar sauran wurare a Afirka ta Tsakiya da Yammacin Afirka, lamarin yana nuna rashin jituwar kabilanci, kabilanci da addini.  IRIN (Integrated Regional Information Networks) na ofishin Majalisar Dinkin Duniya na   mai kula da harkokin jin kai   ya ba da rahoton cewa iyayensu na sayar da yara ga makiyaya Larabawa a Chadi saboda talauci. 

### Kongo
bautar bashi kamar bauta ta yi kamari a sassan Kongo.  A cewar Ƙididdigar Bautar Duniya,  kusan, sama da mutane miliyan ɗaya ne ake bautar da su a yankin Jamhuriyar Dimokuradiyyar Kwango. 

### Habasha
Mahider Bitew, masani kan kare hakkin yara da kare hakkin yara a ma’aikatar mata,   ya ce wasu bincike daga nesa da aka gudanar a garuruwan Dire Dawa, Shashemene, Awassa, da wasu garuruwa uku na kasar nan na nuni da cewa matsalar fataucin yara na da matukar tsanani. Wani bincike da aka gudanar a shekarar 2003 ya nuna cewa an yi safarar yara kusan dubu daya ta Dire Dawa zuwa kasashen Gabas ta Tsakiya . Yawancin wadannan yaran mata ne, wadanda akasarinsu aka tilasta musu yin karuwanci bayan sun bar kasar. Kungiyar Kwadago ta kasa da kasa ta bayyana karuwanci a matsayin mafi muni na aikin yara. 

A Habasha, ana fataucin yara zuwa karuwanci, don samar da arha ko aikin da ba a biya ba, da kuma yin aiki a matsayin bayin gida ko mabarata.  Yawan shekarun wadannan yaran na tsakanin shekaru 10 zuwa 18 ne, kuma ana safarar su daga kasar zuwa manyan birane da birane zuwa kasa.  Sau da yawa ana sa ran samari za su yi ayyuka kamar kiwon shanu a yankunan karkara da kuma sana’ar masaka a Addis Ababa da sauran manyan garuruwa. Ana son 'yan mata su dauki nauyin ayyukan gida, kula da yara, da kula da marasa lafiya, da yin karuwanci.  

### Ghana, Togo, Benin
A wasu sassa na Ghana a tsakanin mutanen Ewe, ana iya hukunta iyali don wani laifi ta wajen ba da budurwa mace don ta yi jima’i a cikin dangin da aka yi wa laifi.  A wannan yanayin, mace ba ta samun lakabin "mata".   A wasu sassa na Ghana, Togo, da Benin, bautar wuraren bauta ya ci gaba, duk da cewa ba bisa ka'ida ba a Ghana tun 1998.  Ana kiran wannan tsarin bautar wani lokaci trokosi (a Ghana), ko voodoosi a Togo da Benin, ko bautar al'ada.   Ana ba wa ‘yan mata budurwa bayi a matsayin bayi a wuraren ibadar gargajiya kuma malamai na yin lalata da su, baya ga ba da aikin yi kyauta.  

Karuwai da yawa na kasar Sin ana safarar su zuwa Ghana don yiwa al'ummomin da ke gudun hijira hidima a kasar, in ji wani bincike na kungiyar kare hakkin bayi da yammacin Afirka (EPAWA). [1] Kungiya mai zaman kanta da ke Accra ta shaida wa Citi Newsroom cewa ana daukar wadanda abin ya shafa aiki ne a matsayin masu taimakawa gidan abinci. Sannan ana tsare su kuma a tilasta musu su ba da sabis na jima'i.

### Madagascar
Bautar cikin gida da aikin tilastawa aiki ne na ci gaba da karuwa sakamakon tsananin talauci a Madagascar, a cewar wata manufa ta 2012 da Wakilin Majalisar Dinkin Duniya na musamman kan bautar da ake yi a wannan zamani. Wakilin Majalisar Dinkin Duniya na musamman ya bayyana yara a matsayin masu rauni musamman kuma ya damu da yadda ake bautar da matasa a aikin hakar ma'adinai da lalata ko kuma auren zaman banza.

### Mali
Ana ci gaba da samun bauta a kasar Mali a dukkan kabilun kasar musamman a tsakanin al'ummomin Abzinawa .  Faransawa ta soke bautar a cikin 1905, amma bayi da yawa sun kasance tare da iyayengijinsu har zuwa 1946 lokacin da babban fafutukar 'yanci ya faru.  Gwamnatin Mali mai cin gashin kanta ta farko ta yi kokarin kawo karshen bauta, amma wannan yunkurin ya ci tura tare da mulkin kama-karya na soja daga 1968 zuwa 1991.  Bauta ta ci gaba da wanzuwa a yau tare da ci gaba da tsare dubban mutane a bauta; duk da haka, wani motsi na zamantakewa mai suna Temedt (wanda ya lashe lambar yabo ta 2012 Anti-Slavery International  ) yana matsawa gwamnati lamba don kawo karshen bauta a kasar.  

Ko da yake gwamnatin Mali ta musanta cewa ana ci gaba da bautar da bayi, marubuciyar National Geographic mai suna Kira Salak ta yi iƙirarin a shekara ta 2002 cewa bautar da ake yi ta yi fice sosai kuma ita da kanta ta siya sannan ta 'yantar da bayi biyu a Timbuktu . Bugu da kari, tare da Tawayen Tuareg na 2012,  an sami rahotannin tsoffin bayin da aka sake kama su da tsoffin iyayengijinsu.

### Mauritania
A cewar Kididdigar Tsaro ta Duniya Mauritania tana daya daga cikin mafi girman yawan raunin da ake fama da ita ga bautar, inda take matsayi na 4 a yankin.  Akwai wani tsari a yanzu wanda Larabawa musulmi —’yan bidi’a—suka mallaki bakaken bayi, ‘yan harati . Kimanin 'yan Mauritaniya 90,000 ne suka kasance bayi a zahiri.  Bidanawa masu mulki (sunan yana nufin a zahiri fararen fata) zuriyar Sanhaja Berbers da Beni Hassan Larabawa ne da suka yi hijira zuwa arewa maso yammacin Afirka da yammacin Sahara da Mauritania a zamanin Tsakiya .  A cewar wasu ƙididdiga, har zuwa 600,000 Mauritaniya, ko 20% na yawan jama'a, har yanzu suna bautar, yawancinsu ana amfani da su azaman aikin haɗin gwiwa .  An hukunta bauta a Mauritania a watan Agustan 2007.  Malouma Messoud, wata tsohuwar bawa musulma ta bayyana yadda ta kasance bayi ga wani shugabar addini:
 

### Nijar
Nijar na ci gaba da fuskantar manyan matsaloli tare da nau'o'in bautar zamani guda uku: bautar gado, abin da Anti-Slavery International ke cewa "Bautar da ba ta dace ba", da auren bautar da ake kira *wahaya* .  Saboda ci gaba da matsalar bauta da matsin lamba daga kungiyar Timidria, Nijar ta zama kasa ta farko a yammacin Afirka da ta kafa wata doka ta musamman da ta haramta bautar.  Duk da dokar, bautar da ke ci gaba da wanzuwa a ko'ina cikin kabilu daban-daban na kasar, mata sun fi fama da rauni, kuma ƙidayar jama'a a shekara ta 2002 ta tabbatar da wanzuwar bayi 43,000 kuma an kiyasta cewa jimilar jama'a za ta iya zarce mutane 870,000.  A wani lamari mai matukar muhimmanci a shekara ta 2008, Kungiyar Tattalin Arzikin Kasashen Yammacin Afirka   (ECOWAS) Kotun Al'umma ta gano gwamnatin Nijar da alhakin ci gaba da zama kuyanga a matsayin wata mace a auren wahaya kuma ta ba ta  . 

### Sudan
Kasar Sudan ta sake ganin koma bayan bautar da aka yi tun shekarar 1983, wanda ke da nasaba da yakin basasar Sudan na biyu .  Kiyasin sace mutane ya kai daga 14,000 zuwa 200,000. 

A Sudan, ana bautar da masu kishin addini da kiristoci a yakin basasa, sannan kuma ana yin lalata da fursunonin mata, inda masu garkuwa da su musulmi ke ikirarin cewa shari’ar Musulunci ta ba su izini.  A cewar CBS News, an sayar da bayi akan $ 50 ga kowane mutum.  A cikin 2001, CNN ta ruwaito cewa gwamnatin Bush na fuskantar matsin lamba daga Majalisa, ciki har da Kiristoci masu ra'ayin mazan jiya da suka damu da zalunci da bautar da addini, don magance matsalolin da ke cikin rikicin Sudan.  CNN ta kuma nakalto zargin ma'aikatar harkokin wajen Amurka :  "Taimakon gwamnatin [Sudan] na bautar da kuma ci gaba da ayyukan soji da ta yi wanda ya yi sanadiyar mutuwar mutane da dama na da nasaba da akidar addinin wadanda abin ya shafa ." 

Jok Madut Jok, farfesa na Tarihi a Jami'ar Loyola Marymount,  ya bayyana cewa sace mata da yara na kudu ta arewa shine bauta ta kowace ma'ana. Gwamnatin Sudan ta dage cewa, duk wannan batu bai wuce rikicin kabilanci na al'ada ba kan albarkatun kasa. 

### Afirka ta Kudu
Duk da gagarumin kokarin da gwamnatin Afirka ta Kudu ta yi na yaki da fataucin mutane, an sanya kasar a cikin "Tier 2 Watch List"   na Ma'aikatar fataucin mutane ta Amurka tsawon shekaru hudu da suka gabata.  Afirka ta Kudu tana da iyaka da Namibiya, Botswana, Zimbabwe, Lesotho, Mozambique da Eswatini. Yana da tashar jiragen ruwa na hukuma 72 na shigarwa "da kuma yawan tashoshin shiga da ba na hukuma ba inda mutane ke shiga da fita ba tare da an gano su ba"  tare da 5 000.&nbsp;iyakar kasa mai tsayin kilomita.  Matsalar tabarbarewar iyakoki na da nasaba da rashin isassun ma’aikata, wanda hakan ya sa jami’an ‘yan sanda kadan ke da iko da manyan yankunan gabar tekun kasar. 

## Nassoshi