Dokar Laifukan Yaƙi 1996

Dokar Laifukan Yaƙi ta shekarar 1996 doka ce ta tarayya ta Amurka wacce ke bayyana Laifin yaki domin haɗawa da "Ramin mugunta" da aka tattauna a a taron Geneva Convention", musamman lura da cewa "Haƙa ramin mugunta" ya kamata ya sami ma'anar da aka bayyana shi a kowane yarjejeniya (wanda ke da alaƙa da dokokin yaki) wanda Amurka ta kasance jam'iyya. Ma'anar "Ramin Mugunta" a wasu Yarjejeniyar Geneva suna da rubutun da ke ba da ƙarin kariya, amma duk Yarjejeniyar suna da rubutun iri ɗaya: "... da aka yi wa mutane ko dukiyar da Yarjejeniyar ta kare: kisan kai da gangan, azabtarwa ko rashin mutunci, gami da gwaje-gwaje na halitta da gangan wanda suke haifar da babban wahala ko mummunan rauni ga jiki ko lafiya. "&nbsp;

Dokar ta shafi idan ko dai wanda aka azabtar ko wanda ya aikata shi dan kasar Amurka ne ko kuma memba ne na Sojojin Amurka. Hukuncin na iya zama ɗaurin rai da rai ko mutuwa.  hukuncin kisa ana aiwatar da shine kawai idan laifin ya haifar da mutuwar wani mutum ɗaya ko fiye dahaka.

Dokar tayi Nasara da rinjaye na Majalisar dattijai ta Amurka kuma Shugaba Bill Clinton ya sanya hannu akanta.

## Tarihin Dokar
Dokar  ta mayar da haƙa ramin mugunta matsayin laifi a Yarjejeniyar Geneva don Amurka ta iya gurfanar da masu aikata laifukan yaki, musamman sojojin Arewacin Vietnam da suka ɗaure da kuma azabtar da ma'aikatan soja na Amurka a lokacin Yaƙin Vietnam. Ma'aikatar Tsaro "cikakken tallafawa manufofin lissafin,"  yana ba da shawarar cewa a faɗaɗa shi don haɗawa da ƙarin laifukan yaki masu yawa saboda Amurka gabaɗaya ta bi Yarjejeniyar, sojoji sun ba da shawarar yin karya doka da ma'aikatan soja na Amurka suka aikata "saboda yin hakan ya kafa babban ma'auni ga wasu su bi. "  Dokar ta wuce ta hanyar amincewar baki ɗayan Majalisar Dattijai da kuma kuri'ar murya a cikin House,  yana nuna cewa ba shi da rikitarwa a lokacin.

Shekaru goma bayan haka, Kotun Koli ta Amurka ta yanke hukunci a kam Hamdan v. Rumsfeld  cewa Mataki na 3 na Yarjejeniyar Geneva ya shafi Yakin kan Ta'addanci, tare da ma'anar da ba a bayyana ba cewa duk wata hanyar yin tambayoyi da ta keta Mataki na 1 ya zama laifukan yaki.  Da yiwuwar cewa jami'an Amurka da ma'aikatan soja za a iya gurfanar da su saboda laifukan yaki saboda aikata "rashin mutunci a kan mutuncin mutum, musamman tozarci da wulakanta wanda y

Jami'an Fadar White House sun damu da cewa su da sauran jami'an Amurka za a iya gurfanar da su a karkashin Dokar Laifukan Yakin na 1996 don kula ga wadanda aka tsare bayan Hare-haren Satumba 11 na Amurka saboda keta Yarjejeniyar Geneva. A cikin wata yarjejeniya ta watan Janairun 2002 ga shugaban kasa, mai ba da shawara na White House Alberto Gonzales ya rubuta wata takarda mai rikitarwa wacce ta binciki ko Mataki na 3 na Yarjejeniyar Geneva ya shafi mayaƙa Al Qaeda da Taliban da aka kama a lokacin yaƙi a Afghanistan kuma aka tsare su a wuraren tsare-tsare a duniya, gami da Camp X-Ray a Guantanamo Bay, Cuba. Takardar ta ba da hujjoji da yawa domin amfani kuma kuma adawa da samar da kariya ta Mataki na 3 ga mayakan Al Qaeda da Taliban. Ya kammala cewa Mataki na 3 na yau da kullum ya wuce kuma bai dace da magance mayakan Al Qaeda da Taliban da aka kama ba. Ya bayyana a matsayin "mai kyau" tanadin da ke buƙatar samar da mayakan Al Qaeda da Taliban da aka kama "kyautar kwamishinan, takarda, kayan wasanni, da kayan kimiyya". Ya kuma yi jayayya cewa ka'idojin soja da umarni daga Shugaban kasa sun fi isasshen don tabbatar da cewa za a yi amfani da ka'idodin Yarjejeniyar Geneva. Ya kuma yi jayayya cewa harshe da ba a bayyana ba a cikin Yarjejeniyar Geneva, kamar "rashin mutunci a kan mutuncin mutum" da "rashin tausayi", na iya sanya jami'ai da shugabannin soja a ƙarƙashin Dokar Laifukan Yakin na 1996 idan an gano rashin kulawa.

Amincewa da Dokar Kwamitin Soja ta 2006 ta nuna mummunar cin zarafin Mataki na 3 na yau da kullum don kawai ya haɗa da azabtarwa, zalunci ko rashin mutunci, kisan kai, yanka jiki ko nakasa, da gangan ya haifar da mummunar lahani na jiki, fyade, cin zarafin jima'i ko cin zarafi, da kuma ɗaukar garkuwa, don haka ya iyakance ikon dokar asali.

A ranar 6 ga watan Disamba, 2023, Ma'aikatar Shari'a ta buɗe tuhuma ta farko a ƙarƙashin wannan dokar a taron manema labarai da Babban Lauyan Merrick Garland ya yi. An zargi sojojin Rasha guda hudu. Zargin ya dogara ne akan wani shari'a sakamakon Yaƙin Rasha da Ukraine, inda sojoji na Rasha suka tsare wani dan Amurka da ke zaune a Ukraine na tsawon kwanaki 10 a watan Afrilu na 2022, lokacin da ake zargin an azabtar da shi. ko dayake gwamnatin Amurka ba ta da dalilin kama mutanen da ake tuhumarsu.

## Manazarta