Obalufon Alayemore

Obalufon Alayemore (Yoruba: Ɔbalùfọ̀n Aláyémọrọ), wanda kuma ake magana da shi a matsayin Ọbalùfọ̀n II ko kawai Alayemore, shi ne Ooni na Uku na Ife, babban sarkin gargajiya na Daular Ife. Ya gaji mahaifinsa Obalufon Ogbogbodirin. Ooni Oranmiyan ne ya tilastawa Obalufon Alayemore sauka daga mulki, daga baya kuma ya dawo tare da taimakon mazauna yankin domin kwato karagar mulki.

A cikin tarihin tarihi, Obalufon II ya yi suna saboda ƙwaƙƙarfan kamfen ɗinsa na soja da diflomasiyyar siyasa da ke da nufin maido da tasiri da ikon Ifè kan hanyoyin kasuwanci a yankin arewa. Obalufon II ya farfado da manufofin fadada da magabata suka bullo da shi a karni na goma sha biyu da goma sha uku, wadanda a baya suka fadada daular Ifè ta hada da Owu, Owo, Edo, da kuma wasu muhimman yankuna na Ekiti da Igbomina, duk sun fada karkashin tasirin Ife.

Obalufon II yayi nasarar kwato yankunan da suka bata tare da kafa sabbin yankunan Ife. An danganta nasarorin da ya samu ga ’yan kan iyaka, wadanda suka kasance mafarauta, mayaka, masu aikin karfe maimakon manyan mutane.

A lokacin mulkin Obalufon II, Ile-Ife ya mallaki manyan garuruwa da ƙauyuka da ke kan hanyoyin kasuwanci da ke haɗa ƙasar Yorùbá ta tsakiya da kogin Neja. Misali, an gano jerin matsugunai masu kamanceceniya da al'adar kayan aiki da Ile-Ife, musamman ta fuskar salon yumbu da kayan gine-gine irin su tukwane da fale-falen bango, tun daga Ile-Ife har zuwa Upper Osun, Igbomina, da Ekiti. An gina wadannan matsugunan ne ko kuma an karfafa su don tabbatar da hanyar Ife zuwa kogin Niger
Ife ta kai kololuwar zamaninta na gargajiya a karkashin mulkin Obalufon II, wanda ya sami yalwar zaman lafiya da wadata a duk fadin yankin. Sunansa ya zama daidai da dukiya, ƙirƙira, tsaro, da kwanciyar hankali. Musamman yawan samar da gyalen gilasai da shigo da kayan aikin tagulla zuwa Ile-Ife ya yi yawa a zamanin mulkinsa, kuma ana yaba masa a al’adun baka wajen ba da hotunan tagulla na kakannin sarauta. Da yawa daga cikin masu yin tagulla daga Ile-Ife, wadanda suka yada sana’o’insu a sassa daban-daban na duniyar Yarabawa, watakila sun yi hakan a zamanin mulkinsa, kamar yadda al’adun baka na Ile-Ife, Ijebu-Ode, da Benin suka nuna. Saboda haka, Obalufon II ana girmama shi a yankuna da yawa na duniyar Yarabawa, ciki har da Benin, a matsayin majiɓincin ƙera kayan aikin tagulla.

A yau an bayyana shi a matsayin majibincin fasahar simintin tagulla da masaku, amma kuma a matsayin allahn shugabanci na gari kuma wanda ya kafa Ogboni, kungiyar ta gano cewa yana da zabin masu mulki da kuma kiyaye hanyoyin kasuwanci. Ɗaya daga cikin shahararrun ayyukan zane-zane wanda aka gano shi a matsayin majiɓinci shine tsantsar abin rufe fuska na jan karfe da aka nuna a nan kuma aka sani da mashin Obalufon. An dade da adana shi a cikin fadar a cikin dakin da aka gano tare da nadin sarauta kuma an yi imanin cewa ya taka rawa a cikin waɗannan bukukuwan. An kuma bayyana cewa shi ne sarkin Ile-Ife na farko da ya yi amfani da rawani a matsayin alamar hukuma

## Mutuwa
Wataƙila Obalufon II ya mutu ne sakamakon wata cuta mai yaduwa da ta addabi birnin a cikin shekaru na ƙarshe na mulkinsa. Wannan kamuwa da cuta mai yiyuwa ne ƙanƙara, annoba mai maimaita a Ife.Ana yi masa kallon babban sarkin Ife na ƙarshe.

## Manazarta