open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
વેળાવદર

**વેળાવદર** એક સંદિગ્ધ શબ્દ છે જેના નીચે પ્રમાણે વિવિધ અર્થ થાય છે:

* વેળાવદર - ગુજરાતમાં આવેલ કાળીયાર હરણનું રાષ્ટ્રીય ઉદ્યાન
* વેળાવદર - ગુજરાતના ભાવનગર જિલ્લાના વલ્લભીપુર તાલુકામાં આવેલ એક ગામ જેની બાજુમાં **કાળીયાર રાષ્ટ્રીય ઉદ્યાન** આવેલ છે.
*વેળાવદર- ગુજરાતના ભાવનગર જિલ્લાના ભાવનગર તાલુકામાં આવેલ એક ગામ.
*વેળાવદર - ગુજરાતના સુરેન્દ્રનગર જિલ્લાના ચુડા તાલુકામાં આવેલ એક ગામ.
* વેળાવદર - ગુજરાતના સુરેન્દ્રનગર જિલ્લાના વઢવાણ તાલુકામાં આવેલ એક ગામ.
* વેળાવદર - ગુજરાતના ભાવનગર જિલ્લાના ગારિયાધાર તાલુકામાં આવેલ એક ગામ.
* વેળાવદર - ગુજરાતના ભાવનગર જિલ્લાના તળાજા તાલુકામાં આવેલ એક ગામ.
અંબાડી

**અંબાડી** એક સંદિગ્ધ શબ્દ છે જેના નીચે પ્રમાણે વિવિધ અર્થ થાય છે:

* અંબાડી - હાથી પર સવારી કરવામાટે બેસવાનું (મોટેભાગે લાકડાનું) માળખું.
* અંબાડી - એક પ્રકારની વનસ્પતિ.‎
* અંબાડી - ગુજરાત રાજ્યના વડોદરા જિલ્લામાં આવેલા પાવી જેતપુર તાલુકામાં આવેલું એક ગામ.
* અંબાડી - ગુજરાત રાજ્યના સુરત જિલ્લાના ઉમરપાડા તાલુકામાં આવેલું એક ગામ.
અલકા યાજ્ઞિક

**અલકા યાજ્ઞિક** ભારતીય સિનેમા ની એક મહત્વપૂર્ણ પાર્શ્વગાયિકા છે.

## પ્રારંભિક અને સામાજિક જીવન 
અલકા યાજ્ઞિકનો જન્મ કોલકાતા માર્ચ ૨૦, ૧૯૬૬ મા ગુજરાતી પરિવાર મા થયો હતો. તેમની માતા શુભા યાજ્ઞિક ભારતીય શાસ્ત્રીય સંગીત ની ગાયક હતી. અલકા યાજ્ઞિક અને પ્રફુલ્લ દવે દ્વારા ગાયેલ ગુજરાતી ફિલ્મ *મેરુ માલણ*નું ગીત *ઓઢણી ઓઢુ ઓઢુ ને ઊડી જાય* ખુબજ પ્રસિદ્દ થયુ હતુ.

## નોંધપાત્ર સહકાર્યો 
**લક્ષ્મીકાત-પ્યારેલાલ**

અલકા એ નિવૃત્ત સંગીતકાર લક્ષ્મીકાત-પ્યારેલાલ સાથે કે જેમના સંગીતવાદ્યો વડે હિટ ફિલ્મો લોન્ચ કરાવી હતી *તેઝાબ*, *હમ*, *ખલનાયક*, *ખુદા ગવાહ* અને અન્ય ઘણી ફિલ્મો બનાવેલ.

**નદીમ-શ્રવણ**

અલકા યાજ્ઞિકે નદીમ-શ્રવણ સાથે મળીને ઘણી ફિલ્મો જેવીકે *સાજન* (૧૯૯૧), આદમી ખીલોના હૈ (૧૯૯૩),*ફૂલ ઔર કાંટે* (૧૯૯૧), *દીવાના* કરી હતી.

**અનુ મલિક**

અલકા યાજ્ઞિકે અનુ મલિક સાથે મળીને ઘણી ફિલ્મો જેવી કે *બાઝીગર*, *ફિર તેરી કહાની યાદ આઇ*, *ઈમ્તીહાન*, *રામજાને*, *રીફ્યુજી*, *વિજયપથ*, *મેં ખિલાડી તુ અનાડી* વગેરે તમામ અત્યંત સફળ રહી છે.

**એ. આર. રહેમાન**

અલકા યાજ્ઞિકે એ. આર. રહેમાન સાથે મળીને ઘણી ફિલ્મો જેવીકે *તાલ*, *લગાન*, *ઝૂબેદા*, *સ્વદેશ*, *યુવરાજ*, *અદા*, *સ્લમ ડોગ મિલેનિયર* જેવી બધીજ વિવેચનાત્મક રીતે વખાણાયેલી છે.

**રાજેશ રોશન**

અલકાએ રાજેશ રોશન સાથે કરેલ ફિલ્મો *કરણ અર્જુન*, *સબસે બડા ખિલાડી*, *કહો ના પ્યાર હૈ* (૨૦૦૦), *કોઈ મિલ ગયા* (૨૦૦૩), *આપ મુઝે અચ્છે લગને લગે*, *કોયલા* અત્યંત લોકપ્રિય છે.

**મહેશ નરેશ**

અલકાએ ગુજરાતી ફિલ્મ જગતના ઘણા સંગીતકારો સાથે કાર્ય કરેલું છે. તે પૈકી મહેશ-નરેશ દ્વારા સંગીતબદ્ધ થયેલી અનેક ફિલ્મોમાં તેમણે અસંખ્ય ગીતો ગાયાં છે ને જેમાંથી મોટાભાગનાં સફળ રહયાં છે. મહેશ-નરેશની ઢોલામારુ, મેરુમાલણ, હિરણ ને કાંઠે, જોડે રહેજો રાજ, સાયબા મોરા, ઢોલી, ઉજળી મેરામણ, લોહીભીની ચૂંદડી ને બીજી ઘણી ફિલ્મોમાં ગીતો ગાયાં છે. આ પૈકી કેટલાક ગીતો માટે તેમને ગુજરાત સરકાર દ્વારા આપતા એવોર્ડ પણ પ્રાપ્ત થઈ ચૂક્યા છે, જેમ કે, લોહીભીની ચૂંદડી ફિલ્મનું ટાઇટલ સોન્ગ : ઓઢી રે ઓઢી મેં લોહીભીની ચૂંદડી.

**આનંદ-મિલિંદ**

**હિમેશ રેશમિયા**

**શંકર-એહશાન-લોય**

શ્રેણી:બોલીવુડ
શ્રેણી:વ્યક્તિત્વ
શ્રેણી:ભારતીય મહિલા ગાયકો
શ્રેણી:૧૯૬૬માં જન્મ
શ્રેણી:ફિલ્મફેર પુરસ્કારોના વિજેતાઓ
શ્રેણી:ગુજરાતી વ્યક્તિત્વ
શ્રેણી:જીવિત લોકો
સુનિધિ ચૌહાણ

**સુનિધિ ચૌહાણ** ભારતીય સિનેમાની એક મહત્વપૂર્ણ પાર્શ્વગાયિકા છે. તે મેરી આવાજ સુનો કાર્યક્રમ દ્વારા વિશ્વની નજરમાં આવી. ત્યાર પછી તે ઘણા હિન્દી ફિલ્મ ગીતોમાં પોતાનો સુર આપી ચુકી છે.

## પ્રારંભિક કારકિર્દી
સુનિધિ ચૌહાણ નુ કુટુંબ ઉત્તરપ્રદેશ થી છે. તેમણે એક બાળક તરીકે ગાયિકા તરીકે કારકિર્દી શરૂઆત કરી હતી, ચાર વર્ષની ઉંમરે પ્રથમ પ્રદર્શન દિલ્હી ના સ્થાનિક મંદિર માં આપ્યુ. ત્યાર બાદ સ્પર્ધાઓ અને સ્થાનિક મેળાવડા મા ગાન શરૂ કર્યું હતું. જ્યારે સ્થાનિક ટીવી એન્કર, તબસ્સુમે, તેમની પ્રતિભા પારખી, તેમનુ ગાયિકા કૌશલ્ય વિકસાવવા માટે કુટુંબ મુંબઈ સ્થાયી થયુ અને સુનિધિ કલ્યાણજી ના 'લિટલ અજાયબીઓ' મંડળી માં મુખ્ય ગાયિકા બન્યા.

## સહકાર્યો
સુનિધિ ચૌહાણ,  ભારતીય ગાયકો સાથે મળીને જેવાકે અલકા યાજ્ઞિક, શાન, ઉદિત નારાયણ, અને લોકપ્રિય જોડી માટે જાણીતા છે એવા સુખવિન્દર સિંઘ (ફિલ્મો જેવીકે*ઓમકારા અને આજા નચલે*). મોટે ભાગે તેમની જોડી સોનુ નિગમ, અને સફળ ગાયિકા શ્રેયા ઘોષલ કેજે તેણીની સખત સ્પર્ધક ગણાય છે.

## કંઠ્ય ક્ષમતા
સુનિધિ ચૌહાણ ના અવાજ ને શક્તિશાળી, સુંદર, અને કર્ણપ્રિય તરીકે વર્ણવેલ છે.

જ્યારે ૨૦૦૭ માં, લોકપ્રિય ગીત "બીડી જલાઈ લે" અભિનેત્રી બિપાશા બાસુ (જેની પર આ ગીત દર્શાવવા મા આવ્યુ હતુ) તેમણે કહ્યું હતું કે,  "સુનિધિ દેવી છે તેની ગાયન, ક્ષમતા શક્તિશાળી છે. તેણે મારા નૃત્ય મા અન્ય પરિમાણ ઉમેર્યું છે.

ભારતીય ગાયક, લતા મંગેશકરે કહેલ "સુનિધિ ચૌહાણ એક ઉત્તમ યુવાન ગાયક છે".

શ્રેણી:બોલીવુડ
શ્રેણી:ભારતીય વ્યક્તિત્વ
શ્રેણી:ગાયિકા
શ્રેણી:જીવિત લોકો
મિલ્ખા સિંઘ

**મિલ્ખા સિંઘ** (૨૦ નવેમ્બર ૧૯૩૫ – ૧૮ જૂન ૨૦૨૧) ભારતીય દોડવીર હતા. રોમ ખાતે ૧૯૬૦ ગ્રીષ્મ ઓલિમ્પિક તથા ટોક્યો ખાતે ૧૯૬૪ ગ્રીષ્મ ઓલિમ્પિકમાં ભારતનું પ્રતિનિધિત્વ કર્યું હતું. એમને "ઉડતા શીખ" તરીકેનું ઉપનામ આપવામાં આવ્યું હતું.

## જીવન 
તેમનો જન્મ લાયલપુર ખાતે ૨૦ નવેમ્બર ૧૯૩૫ના દિને થયો હતો. તેઓ એક શીખ પરિવારમાં જન્મ્યા હતા. અખંડ ભારતના વિભાજન પછીના રમખાણોની નિરંકુશ પરિસ્થિતિ વખતે મિલ્ખા સિંઘે પોતાનાં માતાપિતા ગુમાવ્યા હતા. એમના પર પાકિસ્તાનીઓ દ્વારા આક્રમણ કરવામાં આવ્યું હતું. આ રમખાણોને કારણે એમનો લગભગ આખો પરિવાર ખતમ થઇ ગયો હતો. અંતતઃ તેઓ શરણાર્થી તરીકે ટ્રેન દ્વારા પાકિસ્તાનમાંથી ભારતમાં આવી ગયા.

આવા ભયાનક ઘટનાઓ બાળપણમાં જોયા પછી એમણે પોતાના જીવનમાં કંઈક કરી બતાવવાનું મનોમન નક્કી કર્યું. એક હોનહાર દોડવીર તરીકે ખ્યાતિ પ્રાપ્ત કર્યા બાદ એમણે ૨૦૦ મી તેમજ ૪૦૦ મી દોડની સ્પર્ધાઓ સફળતાપૂર્વક પાર કરી, અને આ રીતે ભારત દેશના અત્યાર સુધીના સૌથી સફળ દોડવીર બન્યા. કેટલાક સમય માટે તેઓ ૪૦૦ મી દોડ માટેના વિશ્વ કીર્તિમાન ધારક પણ રહ્યા.

કાર્ડિફ઼, વેલ્સ, સંયુક્ત સામ્રાજ્યમાં ૧૯૫૮ના કૉમનવેલ્થ ખેલમાં સ્વર્ણપદક જીત્યા પછી શીખ હોવાને કારણે લાંબા વાળ સાથે પદક સ્વીકારવા ગયા હોવાથી તેમને સમગ્ર ખેલ વિશ્વ ઓળખવા લાગ્યું.

આ સમય દરમિયાન એમને પાકિસ્તાન ખાતે દોડવા માટેનું આમંત્રણ મળ્યું, પરંતુ બાળપણની ઘટનાઓને કારણે તેઓ ત્યાં જવા માટે અચકાતા હતા, પરંતુ ન જવાને કારણે રાજનૈતિક ઉથલપાથલ થવાના ડરને કારણે એમને જવા માટે કહેવામાં આવ્યું અને એમણે દોડવા માટેના આમંત્રણનો સ્વીકાર કર્યો. દોડ સ્પર્ધામાં મિલ્ખા સિંઘે સરળતાથી પોતાના પ્રતિસ્પર્ધકોને પરાસ્ત કરી દીધા, અને આસાનીથી જીતી ગયા. અધિકાંશ પાકિસ્તાની દર્શક એટલા પ્રભાવિત થયા કે પૂર્ણ રીતે બુરખાનશીન ઔરતોએ પણ આ મહાન દોડવીરને પસાર થતો જોવા માટે પોતાના નકાબ ઉતારી લીધા હતા, ત્યારથી જ એમને *ફ્લાઇંગ શીખ* તરીકેનું ઉપનામ મળ્યું.

મિલ્ખા સિંઘે ત્યારબાદ રમતગમતમાંથી સંન્યાસ લઈ લીધો અને ભારત સરકાર સાથે ખેલકૂદ ક્ષેત્રમાં પ્રોત્સાહન આપવાનું કામ કરવાનું શરૂ કર્યું. તેઓ નિવૃત્તિ પછી ચંડીગઢ ખાતે રહેતા હતા.

૧૮ જૂન ૨૦૨૧ના રોજ કોવિડ-૧૯ના કારણે તેમનું અવસાન થયું હતું.

## રમતગમત 
* ૧૯૫૮ - એશિયાઈ રમતોત્સવ ૨૦૦ મી દોડ તેમજ ૪૦૦ મી દોડમાં સુવર્ણ ચંદ્રક.
* ૧૯૫૮ - કૉમનવેલ્થ રમતોત્સવ સુવર્ણ ચંદ્રક.
*૧૯૬૨ - એશિયાઈ રમતોત્સવ સુવર્ણ ચંદ્રક.

## સેવાનિવૃત્તિ 
સેવાનિવૃત્તિ લીધા પછીના સમયમાં મિલ્ખા સિંઘ ખેલ નિર્દેશક, પંજાબના પદ પર રહ્યા હતા. એમને પદ્મ શ્રી પુરસ્કાર દ્વારા પણ સમ્માનિત કરવામાં આવ્યા છે. એમનાના પુત્ર જીવ મિલ્ખા સિંઘ ગોલ્ફની રમતના જાણીતા ખેલાડી છે.

## સંદર્ભો 
શ્રેણી:વ્યક્તિત્વ
શ્રેણી:પદ્મશ્રી પુરસ્કાર વિજેતાઓ
શ્રેણી:૨૦૨૧માં મૃત્યુ
શ્રેણી:૧૯૩૫માં જન્મ
નથુરામ શર્મા

**નથુરામ શર્મા** ગુજરાતના યોગી હતા.

## જીવન 
તેમનો જન્મ સુરેન્દ્રનગર જિલ્લાના મોજીદડ ગામમાં થયો હતો. તેમણે અનુક્રમે ચુડા, લીમડી અને રાજકોટ મુકામે કર્યો હતો. અભ્યાસ પછી એમણે જાફરાબાદ અને રાજકોટમાં શિક્ષક તરીકે નોકરી કરેલી. તેઓ અષ્ટાંગ યોગના જાણકાર હતા. તેમને લખેલા *યોગ કર્મશુ કૌશલમ્* તેમજ *સ્વાભાવિક ધર્મ* જેવા પુસ્તકો અત્યંત જાણીતા છે. તેમની પ્રેરણા અને આશીર્વાદ તેમના શિષ્ય નાનાભાઈ ભટ્ટે શ્રી દક્ષિણામૂર્તિ જેવી શિક્ષણ સંસ્થાનની સ્થાપના કરી હતી. તેમને સ્થાપેલા આનંદાશ્રમો ગુજરાતના વિવિધ શહેરો તેમજ પાકિસ્તાનના કરાચીમાં આજે પણ અસ્તિત્વ ધરાવે છે.

## બાહ્ય કડીઓ 
* 
* આનંદ આશ્રમ-બીલખાની વેબસાઇટ

શ્રેણી:ગુજરાતી વ્યક્તિત્વ
શ્રેણી:૧૮૫૮માં જન્મ
શ્રેણી:૧૯૪૧માં મૃત્યુ
ફિલ્મફેર સર્વોત્તમ અભિનેતા પુરસ્કાર

**ફિલ્મફેર સર્વશ્રેષ્ઠ અભિનેતા પુરસ્કાર** ફિલ્મફેર પત્રિકા દ્વારા ૧૯૫૪થી દર વર્ષે આપવામાં આવતો પુરસ્કાર છે. હિંદી ચલચિત્રોમાં શ્રેષ્ઠ અભિનેતાનું પાત્ર ભજવવા માટે આ પુરસ્કાર ફિલ્મફેર પુરસ્કાર સમારોહમાં આપવામાં આવે છે. ૨૦૨૦ સુધીમાં સૌથી વધુ પુરસ્કારો દિલીપ કુમાર (૮) અને શાહરુખ ખાને (૮) જીત્યા છે.

## રસપ્રદ આંકડાઓ 
## વિજેતા અને નામાંકનો
### ૧૯૫૦
### ૧૯૬૦
### ૧૯૭૦
### ૧૯૮૦
### ૧૯૯૦
### ૨૦૦૦
### ૨૦૧૦
### ૨૦૨૦
## સંદર્ભ 
## બાહ્ય કડીઓ 
* ફિલ્મફેર પુરસ્કાર

શ્રેણી:ફિલ્મફેર પુરસ્કારોના વિજેતાઓ
ઇશ્વરનગર (તા. હળવદ)

**ઇશ્વરનગર** ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા ગુજરાત રાજ્યના સૌરાષ્ટ્ર વિસ્તારમાં આવેલા મોરબી જિલ્લામાં આવેલા કુલ ૫ (પાંચ) તાલુકાઓ પૈકીના એક એવા હળવદ તાલુકામાં આવેલું એક ગામ છે. ઇશ્વરનગર ગામના લોકોનો મુખ્ય વ્યવસાય ખેતી, ખેતમજૂરી તેમ જ પશુપાલન છે. આ ગામમાં મુખ્યત્વે ઘઉં, જીરુ, મગફળી, બાજરી, ચણા, કપાસ, દિવેલા/એરંડા, રજકો, ડુંગળી તેમ જ અન્ય શાકભાજીના પાકની ખેતી કરવામાં આવે છે. આ ગામમાં પ્રાથમિક શાળા, માધ્યમિક શાળા, પંચાયતઘર, આંગણવાડી તેમ જ દૂધની ડેરી જેવી સવલતો પ્રાપ્ય થયેલી છે.

શ્રેણી:હળવદ તાલુકો
સ્નેહલતા

**સ્નેહલતા** એ એક ભારતીય અભિનેત્રી છે.

## જીવન 
સ્નેહલતાનો જન્મ મુંબઈમાં મરાઠી પરિવારમાં થયો હતો. શરૂઆત મરાઠી અને હિન્દી ફિલ્મોમાં અભિનયથી કરી. સૌપ્રથમ ૧૯૬૭માં *રામરાજ્ય* નામની હિન્દી ફિલ્મમાં તક મળી હતી. પછી ગુજરાતી સિનેમામાં આવ્યા. ગુજરાતી ફિલ્મોમાં ૭૦ અને ૮૦ના દાયકામાં ખુબ જ સફળ અને લોકપ્રિય અભિનેત્રી રહ્યા હતા. એમની અને ઉપેન્દ્ર ત્રિવેદી તેમ જ નરેશ કનોડિયાની જોડીએ ઘણી બધી સફળ ગુજરાતી ફિલ્મો આપી હતી. 

તેમણે ઘણી હિન્દી ફિલ્મોમાં પણ અભિનય તેમ જ મહેમાન કલાકાર તરીકે અભિનય કર્યા છે.

## ચલચિત્રો 
## સંદર્ભો
## બાહ્ય કડીઓ
* 

શ્રેણી:ગુજરાતી અભિનેત્રી
નિરમા યુનિવર્સિટી

**નિરમા યુનિવર્સિટી** ગુજરાત રાજ્યની એક ખાનગી યુનિવર્સિટી જે અમદાવાદમાં સરખેજ-ગાંધીનગર હાઇવે પર વૈષ્ણો દેવી સર્કલ પાસે આવેલ છે. આ સંસ્થાની શરૂઆત ૧૯૯૪માં *નિરમા શૈક્ષણિક અને સંશોધન સંસ્થા* તરીકે થઈ હતી અને તે સમયે તે ગુજરાત યુનિવર્સિટી સાથે સંલગ્ન હતી. પાછળથી તે સ્વતંત્ર યુનિવર્સિટીનો દરજ્જો પામીને નિરમા યુનિવર્સિટી બની.

ગુજરાત સ્ટેટ ઇન્સ્ટિટ્યૂશનલ રેટિંગ્સ ફ્રેમવર્ક (GSIRF) ૨૦૨૩-૨૪ હેઠળ નિરમા યુનિવર્સિટીને 'યુનિવર્સિટી' કેટેગરીમાં પ્રતિષ્ઠિત ફાઇવ સ્ટાર પ્લસ સર્વોચ્ચ રેટિંગ આપવામાં આવ્યું છે.

NIRF Ranking 2024 List પ્રમાણે મેનેજમેન્ટ કેટેગરીમાં રાજ્યની ૫ સંસ્થાઓ ટોપ ૧૦૦માં સામેલ છે, જેમાં નિરમા યુનિવર્સિટી ૩૭મા ક્રમે આવી છે.
## સંદર્ભો 
## બાહ્ય કડીઓ 
* 

શ્રેણી:અમદાવાદમાં આવેલી શૈક્ષણિક સંસ્થાઓ
શ્રેણી:ગુજરાતની યુનિવર્સિટીઓ
ફાલ્ગુની પાઠક

**ફાલ્ગુની પાઠક** (જન્મ: માર્ચ ૧૨, ૧૯૬૪) એ ભારતનાં ખ્યાતિપ્રાપ્ત ગાયક અને પ્રદર્શન કલાકાર છે; અને તેઓ મુંબઈ સ્થાયી થયેલ છે. તેમનું સંગીત, પરંપરાગત ભારતીય અને ખાસ કરીને ગુજરાતી સંગીત સ્વરૂપ પર આધારિત છે. તેમના વ્યવસાયિક જીવનની શરુઆત ૧૯૯૭માં કરી ત્યારથી અત્યાર સુધીમાં સમગ્ર ભારતભરમાં અસંખ્ય ચાહક વર્ગમાં લોકપ્રિય છે.

તેમનું પ્રથમ આલ્બમ ૧૯૮૯માં રજૂ થયું હતું. તેમણે બોલીવુડના ચલચિત્રો માટે પણ સંખ્યાબંધ ગીતો રેકોર્ડ કર્યા છે.

## ડિસ્કોગ્રાફી
**હિંદી ફિલ્મ:**
* યાદ પીયા કી આને લાગી - પ્યાર કોઈ ખેલ નહીં(૧૯૯૯)
* નાચ નાચ નાચ - દિવાનાપન (૨૦૦૧)
* આહા આહા - ના તુમ જાનો ના હમ (૨૦૦૨)
* કાન્હા તેરી બાંસુરી - લીલા (૨૦૦૨)

**વ્યક્તિગત આલ્બમ:**
* યાદ પીયા કી આને લાગી 
* મૈને પાયલ હૈ છનકાયી
* મેરી ચુનર ઊડ ઊડ જાયે 
* અયો રામા
* પલ પલ તેરી
* દિલ ઝુમ ઝુમ નાચે 
* સાંવરિયા તેરિ યાદ મે
* તેરી મે પ્રેમ દિવાની

**સહયોગ**
* તેરા મેરા પ્યાર સનમ 

## સંદર્ભ
શ્રેણી:૧૯૬૪માં જન્મ
શ્રેણી:જીવિત લોકો
કમલા બેનીવાલ

**કમલા બેનીવાલ** (૧૨ જાન્યુઆરી ૧૯૨૭ – ૧૫ મે ૨૦૨૪) એક ભારતીય સ્વતંત્રતા કાર્યકર્તા અને રાજકારણી હતા. તેઓ ભારતીય રાષ્ટ્રીય કોંગ્રેસ પક્ષના વરિષ્ઠ સભ્ય હતા. તેમણે વિવિધ પદો પર મંત્રી તરીકે અને ૨૦૦૩માં રાજસ્થાનના નાયબ મુખ્યમંત્રી તરીકે સેવા આપી હતી. બાદમાં તેમણે ૨૦૦૯ થી ૨૦૧૪ ની વચ્ચે વિવિધ ભારતીય રાજ્યોના રાજ્યપાલ તરીકે સેવા આપી હતી. ૧૯૫૪માં ૨૭ વર્ષની ઉંમરે તેઓ રાજસ્થાનમાં પ્રથમ મહિલા પ્રધાન બન્યા હતા. તેઓ પૂર્વોત્તર રાજ્યોમાં રાજ્યપાલ તરીકે સેવા આપનાર પ્રથમ મહિલા હતા. સ્વતંત્રતા સંગ્રામમાં તેમના યોગદાનની માન્યતામાં પૂર્વ વડા પ્રધાન ઇન્દિરા ગાંધી તરફથી તેમને 'તામ્રપત્ર પુરસ્કાર' પ્રાપ્ત થયો હતો.

## જીવન અને કારકિર્દી 
બેનીવાલનો જન્મ ૧૨ જાન્યુઆરી ૧૯૨૭ના રોજ બ્રિટિશ ભારતની રાજપૂતાના એજન્સીના ગોરીર ખાતે જાટ પરિવારમાં થયો હતો. તેઓ માત્ર ૧૫ વર્ષની તરુણ વયના હતા ત્યારે ભારતીય રાષ્ટ્રીય કોંગ્રેસમાં જોડાયા હતા અને ભારત છોડો ચળવળમાં સામેલ થયા હતા. એક મહિના બાદ, ૨૭ નવેમ્બર ૨૦૦૯ના રોજ તેમને ગુજરાતના રાજ્યપાલ તરીકે નિયુક્ત કરવામાં આવ્યા હતા, જ્યાં તેમણે ચાર વર્ષથી વધુ સમય સુધી સેવા આપી હતી. ૬ જુલાઈ ૨૦૧૪ના રોજ તેમની મિઝોરમના રાજ્યપાલ પદ પર બદલી કરવામાં આવી હતી. તેમનો કાર્યકાળ પૂરો થવાના માત્ર બે મહિના પહેલાં જ તેમને તેમના પદ પરથી દૂર કરવામાં આવ્યા હતા.

૧૫ મે ૨૦૨૪ના રોજ, ૯૭ વર્ષની વયે, જયપુરની એક ખાનગી હોસ્પિટલમાં ટૂંકી માંદગી પછી બેનીવાલનું અવસાન થયું હતું.

## સંદર્ભો
શ્રેણી:ગુજરાતના રાજ્યપાલો
શ્રેણી:રાજનેતા
શ્રેણી:૧૯૨૭માં જન્મ
શ્રેણી:૨૦૨૪માં મૃત્યુ
નિરંજન રાજ્યગુરુ

અર્પણ સમારોહ સમયે; ૨૭ જૂન ૨૦૧૯]]
**ડો. નિરંજન રાજ્યગુરુ** (૨૪ ડિસેમ્બર ૧૯૫૪) ગુજરાતી લોકસાહિત્યકાર, ભજનિક, કવિ, વિવેચક, સંશોધક, લેખક અને પારંપરીક કળાઓના વિદ્વાન છે. એ સ્થાનિક રેડીઓ અને ટેલિવિઝન પર આ વિષયોને લગતા કાર્યક્રમ પણ આપે છે. એમણે ઇ.સ. ૧૯૯૧માં ઘોઘાવદર ગામમાં સત નિર્વાણ ફાઊન્ડેશનના નેજા તળે આનંદ આશ્રમ નામની સંસ્થા સ્થાપી છે.

તેમણે દાસી જીવણના ભજનો પર પીએચ.ડી. કર્યું છે.

## સંશોધન/વિવેચન 
* ભજન મીમાંસા
* રંગ શરદની રાતડી
* સંતવાણીનું સત્વ અને સૌંદર્ય
* બીજમારગી ગુપ્ત પાટ ઉપાસના
* મૂળદાસજીનાં કાવ્યો
* પ્રેમસખી પ્રેમાનંદનાં શ્રેષ્ઠ પદો
* સંધ્યા સુમિરન
* આનંદનું ઝરણું
* સંતની સરવાણી
* સૌરાષ્ટ્રનું સંત સાહિત્ય

## બાહ્ય કડીઓ 
* આનંદ આશ્રમની વેબસાઈટ

શ્રેણી:વ્યક્તિત્વ
શ્રેણી:ગુજરાતી સાહિત્યકાર
શ્રેણી:૧૯૫૪માં જન્મ
શ્રેષ્ઠ ફિલ્મ માટે સ્ક્રીન એવોર્ડ

**શ્રેષ્ઠ ફિલ્મ માટે સ્ક્રીન એવોર્ડ** એક નિર્ણાયકો દ્વારા નામાંકિત પેનલ પસંદ કરે છે અને બોલીવુડ
ઉદ્યોગ અને વિજેતા ની જાન્યુઆરીમાં જાહેરાત કરે છે. યશ ચોપરાનો અવારનવાર વિજેતાઓમાં સમાવેશ થાય છે (૩ પુરસ્કારો), જ્યારે સંજય લીલા ભણસાલી અને રાકેશ રોશન દરેકે ૨ વખત જીત્યા છે.

## વિજેતા
## આ પણ જુઓ 
* બોલીવુડ

## Notes
ફિલ્મ
શ્રેણી:શ્રેષ્ઠ ફિલ્મ માટે પુરસ્કારો
શ્રેણી:બોલિવુડ
શકરપુર (તા.ખંભાત)

**શકરપુર (તા. ખંભાત)** ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા ગુજરાત રાજ્યના ચરોતર પ્રદેશમાં આવેલા આણંદ જિલ્લામાં આવેલા કુલ ૮ (આઠ) તાલુકાઓ પૈકીના એક એવા ખંભાત તાલુકામાં આવેલું એક  ગામ છે. શકરપુર ગામ તાલુકા મથક ખંભાતથી ફક્ત ૧.૫ કિ.મી.ના અંતરે આવેલું છે. અહીંના લોકોનો મુખ્ય વ્યવસાય ખેતી, ખેતમજૂરી તેમ જ પશુપાલન છે. આ ગામમાં મુખ્યત્વે ડાંગર, બાજરી, તમાકુ, રાયડો, રાજગરો તેમ જ શાકભાજી ના પાકની ખેતી કરવામાં આવે છે. આ ગામમાં પ્રાથમિક શાળા, ઉર્દુ શાળા, માધ્યમિક શાળા, પંચાયતઘર, આંગણવાડી તેમ જ દૂધની ડેરી જેવી સવલતો પ્રાપ્ય થયેલી છે.

## સંદર્ભ 
શ્રેણી:ખંભાત તાલુકો
શ્રેણી:ચરોતર
બીદસર

**બીદસર** એ ભારત દેશનાં પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા રાજસ્થાન રાજ્ય માં આવેલું ગામ છે ।

## ધાર્મિક સ્થળો 
* શ્રી હરિબાબા આશ્રમ (ચતરાના જોહરા)
* શ્રી બકા ગીરી બાબા
* શ્રી ગણેશ જી મંદિર
* શ્રી શિવ મંદિર ( બીદ્સર બસ સ્તંદ)

## સંદર્ભ
## બાહ્ય કડીઓ 
* २०१० में निर्वाचित सरपंचों की सूची
* राजस्थान के सभी गाँवों तथा उनके अंतर्गत पंचायत समितियों की सूची 
* सीकर जिले का आधिकारिक जालस्थल 

 
શ્રેણી:રાજસ્થાનાં  ગામો
મગજ

**મગજ** એક અંગ છે કે જે બધી પૃષ્ઠવંશી માં નર્વસ સિસ્ટમ કેન્દ્ર અને સૌથી અપૃષ્ઠવંશી પ્રાણીઓ તરીકે સેવા આપે છે. મગજ માથા માં સ્થિત થયેલ છે, સામાન્ય રીતે આવા દ્રષ્ટિ અર્થમાં માટે સંવેદનાત્મક અંગો માટે બંધ કરો. મગજ પૃષ્ઠવંશી શરીરમાં સૌથી જટિલ અંગ છે. એક માનવ મગજનો આચ્છાદન આશરે 15-33 અબજ ચેતાકોષો છે, દરેક કેટલાક હજાર અન્ય મજ્જાતંતુઓની માટે ચેતોપાગમ દ્વારા જોડાયેલ છે. આ મજ્જાતંતુઓની લાંબા protoplasmic રેસા ચેતાક્ષ કહેવાય છે, જે સંકેત કઠોળ ચોક્કસ પ્રાપ્તકર્તા કોષો લક્ષ્ય મગજ દૂરના ભાગો અથવા શરીર સક્રિય કલા વીજસ્થિતિમાનો કહેવાય ટ્રેનો ચાલુ માધ્યમ દ્વારા એક બીજા સાથે સંદેશાવ્યવહાર કરે છે.

મનોવૈજ્ઞાનિક, મગજની કામગીરીમાં શરીરના અન્ય અંગો પર કેન્દ્રિય નિયંત્રણ પાડી છે. મગજ બંને સ્નાયુ પ્રવૃત્તિની તરાહ કહેવામાં પેદા કરીને અને હોર્મોન્સ કહેવાય રસાયણો સ્ત્રાવ ડ્રાઇવિંગ દ્વારા શરીરના બાકીના પર કામ કરે છે. આ કેન્દ્રિય નિયંત્રણ પર્યાવરણમાં ફેરફારો માટે ઝડપી અને સંકલિત જવાબો પરવાનગી આપે છે. આવા પ્રતિક્રિયા પ્રતિભાવ કેટલાક મૂળભૂત પ્રકારના કરોડરજજુ અથવા પેરિફેરલ ગ્રંથીમાંથી પેદા, પરંતુ જટિલ સંવેદનાત્મક ઇનપુટ પર આધારિત વર્તન આધુનિક હેતુપૂર્ણ નિયંત્રણ દ્વારા પ્રેરિત કરી શકાય છે કેન્દ્રિય મગજના ક્ષમતાઓ સંકલિત માહિતી જરૂરી છે.

વ્યક્તિગત મગજના કોષો કામગીરી હવે નોંધપાત્ર વિગતવાર સમજવામાં આવે છે પરંતુ જે રીતે તેઓ લાખો ગાયકજૂથોને સહકાર હજુ સુધી ઉકેલી શકાય છે. આધુનિક ન્યૂરોસાયન્સ તાજેતરના મોડેલો ઇલેક્ટ્રોનિક કમ્પ્યુટર માંથી પદ્ધતિ ખૂબ જ અલગ છે, પરંતુ લાગે છે કે તેને આસપાસના દુનિયામાંથી માહિતી, તે સ્ટોર્સ પ્રાપ્ત, અને વિવિધ માર્ગોએ માં તે પ્રક્રિયા સમાન, એક જૈવિક કમ્પ્યુટર તરીકે મગજ સારવાર.

આ લેખ પ્રાણી પ્રજાતિઓ સમગ્ર સીમામાં વિશેષજ્ઞ ગુણધર્મો સરખાવે છે, કરોડઅસ્થિધારી માટે મહાન ધ્યાન સાથે. તે ત્યાં સુધી તે અન્ય વિશેષજ્ઞ ગુણધર્મો વહેંચે માનવ મગજ સાથે વહેવાર. જે રીતે માનવ મગજ અન્ય વિશેષજ્ઞ થી અલગ પડે છે માનવ મગજ લેખ માં આવરાયેલ છે. કે અહીં આવરી લેવામાં આવી શકે છે અનેક વિષયો બદલે ત્યાં આવરી લેવામાં આવે છે, કારણ કે વધુ માનવ સંદર્ભમાં તેમને વિશે કહી શકાય. સૌથી મહત્વપૂર્ણ મગજ રોગ અને મગજના નુકસાન અસરો, જે માનવ મગજ લેખમાં આવરી લેવામાં આવે છે.

## સંદર્ભ
શ્રેણી:શરીરવિજ્ઞાન
શ્રેણી:જીવવિજ્ઞાન
શ્રેણી:માનવ શરીર
મોર્સ કોડ

મોર્સ કોડ એ શાબ્દિક માહિતીને બંધ-ચાલુ ટન, લાઇટ અથવા ક્લિકની શ્રેણી દ્વારા પ્રસારણ કરવાની એક પદ્ધતિ છે કે જે ખાસ સાધન વિના કુશળ સાંભળનાર કે નિરીક્ષક દ્વારા સમજી શકાય છે. આંતરરાષ્ટ્રિય મોર્સ કોડ  ધ્વારા ISO મૂળ લેટિન મૂળાક્ષરો, કેટલાક વધારાના લેટિન અક્ષરો, અરબી અંકો અને થોડાક  વિરામચિહ્નોને  "બિંદુઓ" અને "ડેશો" ની અનુક્રમે ટુંકી અને લાંબી શ્રેણી ધ્વારા સાંકેતિક લિપિમાં લખી શકાય છે.

## સંદર્ભ
મુકેશ અમૃતલાલ આચાર્ય

**મુકેશ આચાર્ય** (જન્મ: માર્ચ ૧૨, ૧૯૬૦ ) ગુજરાતના એક જાણીતા પ્રકૃતિવિદ્, ગ્રાફિક્સ ડીઝાઇનર અને વન્ય-જીવન તસ્વિરકાર છે. એમને ગુજરાત સરકાર તરફથી **ગુજરાત ગૌરવ** પુરસ્કારથી નવાજવામાં આવ્યા છે.

## જન્મ અને કૌટુંબીક જીવન
મુકેશ આચાર્યનો જન્મ ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા ગુજરાત રાજ્યના સૌરાષ્ટ્ર વિસ્તારમાં આવેલા અમરેલી જિલ્લામાં આવેલા કુલ ૧૧ (અગિયાર) તાલુકાઓ પૈકીના એક એવા રાજુલા તાલુકાના મુખ્યમથક એવા રાજુલા ગામમાં થયો હતો.

## કારકિર્દી
### વ્યાવસાયીક
* સેંટર ફોર એન્વાયરમેંટ એજ્યુકેશન (સીઇઇ)ના "ડીઝાઇન સ્ટુડીઓ"માં ૧૯૮૪થી ૨૦૦૦ સુધી કાર્યરત.
* ફેબ્રુઆરી ૧૦ થી ફેબ્રુઆરી ૧૨, ૧૯૯૩ ઇન્ટરનેશનલ વર્કશોપ ટુવર્ડ્ઝ સાઊથ એંડ સાઊથ-ઇસ્ટ એશીયા નેટવર્ક ફોર એન્વાયરમેંટ એજ્યુકેશન (SASEANEE) અને સેંટર ફોર એન્વાયરમેંટ એજ્યુકેશન(સીઇઇ)નાં સ્ંયુક્ત ઉપક્રમે આઇયુસીએન કમીશનમાં  ભાગ લીધો.
* સેંટર ફોર એન્વાયરમેંટ એજ્યુકેશન(સીઇઇ)ના કાર્યકાળ દર્મ્યાન બર્ડ ફીલ્ડગાઇડની ડીઝાઇન અને ઉત્પાદન કર્યુ.
* સુરત પ્રાણી સંગ્રહાલય માટે ઇન્ટરપ્રીટેશન સેંટર ૨૦૦૮ના વર્ષ દરમ્યાન બનાવ્યું.

### માનદ કાર્યો
* વર્ષ ૧૯૯૭થી સાસણ-ગીર અને સિંહ વસ્તિ અંદાજમાં સેવાઓ આપી રહ્યા છે.
* વર્ષ ૨૦૦૪ દરમ્યાન જમ્મુ અને કાશ્મીર રાજ્યમાં *કાશ્મીર સ્ટેગ હરણ*નાં વસતી અંદાજમાં સેવાઓ આપી.

### જોડાણ
*  ગુજરાત રાજ્ય સરકાર દ્વારા નિર્મિત ગુજરાત રાજ્ય સિંહ સંરક્ષણ સંસ્થાના આજીવન સભ્ય.

### સન્માન
* ૧૯૭૮ ગુજરાત રાજ્ય લલીતકલા એકેડેમી તરફી ચિત્રકળા માટેનો પ્રથમ પુરસ્કાર.
* ૧૯૭૯ ગુજરાત રાજ્ય લલીતકલા એકેડેમી તરફી ગ્રાફીક્સ માટેનો પ્રથમ પુરસ્કાર.
* ૧૯૮૦ લીઓ ક્લબ અમદાવાદ તરફ્થી તસ્વિરકળા માટેનો પ્રથમ પુરસ્કાર.
* ૧૯૯૭ કુર્ગ વાઇલ્ડલાઇફ સોસાયટી, કર્ણાટક રાજ્ય તરફથી તસ્વિરકળા માટેનો પ્રથમ પુરસ્કાર.
* ૨૦૦૦ સારસ રીપોર્ટ માટે સાર્ક દેશો વચ્ચે યોજાયેલ સ્પર્ધામાં ગીર ફાઉંડેશન તરફ્થી ભાગ લેવા માટે પ્રથમ પુરસ્કાર.
* ૨૦૦૩ માં "સેંચુરી મેગેઝીને" એમના કાર્યોની ખાસ નોંધ લઇને સન્માનીત કર્યા.
* ૨૦૦૪ ગુજરાત રાજ્ય લલીતકલા એકેડેમી તરફથી તસ્વિરકળા માટેનો પ્રથમ પુરસ્કાર.
* ૨૦૧૧ ગુજરાત રાજ્ય લલીતકલા એકેડેમી તરફથી તસ્વિરકળા માટેનો પુરસ્કાર.

## સંદર્ભ
## બાહ્ય કડીઓ
* મુકેશ આચાર્યનું જાળ-સ્થળ 

શ્રેણી: વ્યક્તિત્વ
શ્રેણી: પર્યાવરણ
શ્રેણી:૧૯૬૦માં જન્મ
આયેશા ટાકિયા

**આયેશા ટાકિયા** (જન્મ: ૧૦ એપ્રિલ ૧૯૮૬) ભારતીય હિન્દી ફિલ્મોની અભિનેત્રી છે. તેની ફિલ્મ કારકિર્દીની શરુઆત *ટારઝન: ધ વંડર કાર* (૨૦૦૪) ફિલ્મથી થઇ. આ ફિલ્મ માટે તેને ફિલ્મફેર શ્રેષ્ઠ મહિલા નવોદિતનો પુરસ્કાર મળ્યો. તેણે કરેલો યુવાન વિધવાનો અભિનય ફિલ્મ *દોર* (૨૦૦૬) માટે વખાણવામાં આવ્યો હતો. ત્યારબાદ *વોન્ટેડ* (૨૦૦૯) તેની સૌથી મોટી વ્યાવસાયિક સફળ ફિલ્મ હતી.

## પ્રારંભિક જીવન
આયેશાનો જન્મ મુંબઈ મા થયો હતો. તેના પિતા નિશિત હિન્દુ અને માતા ફરિદા મુસ્લિમ તથા પરિવારમાં નાની બહેન નિશા છે.

## કારકિર્દી
આયેશા એ તેની કારકિર્દી ની શરૂઆત ૧૫ વર્ષ ની વયે શાહિદ કપુર સાથે વિજ્ઞાપન "હું કોમ્પલાન ગર્લ છું!" ત્યારબાદ ફાલ્ગુની પાઠક ના વિડિયો આલ્બમ જેવાકે "મેરી ચુનરી ઉડ ઉડ જાયે" થી કરી.

## અંગત જીવન
આયેશા ના લગ્ન ૧ માર્ચ ૨૦૦૯ ના રોજ, રાજકારણી અબુ આસિમ આઝમી, સમાજવાદી પાર્ટીના પુત્ર ફરહાન આઝમી સાથે થયા હતા. આ દંપતિ ડિસેમ્બર ૨૦૦૮માં લગ્ન કરવાનું આયોજન હતું, પરંતુ લગ્ન ૨૦૦૮ના મુંબઈ હુમલાના કારણે તેમાં વિલંબ થયો હતો.

## પુરસ્કાર
* ૨૦૦૫, ફિલ્મફેર શ્રેષ્ઠ મહિલા નવોદિતનો પુરસ્કાર, *ટારઝન: ધ વંડર કાર* માટે
* ૨૦૦૪, આઈફા સ્ટાર નવોદિત
* ૨૦૦૫, સ્ટાર્સ સબસે ફેવરેટ નયી હિરોઇન
* ૨૦૦૭, સ્ટાર સ્ક્રીન પુરસ્કાર શ્રેષ્ઠ અભિનેત્રી (વિવેચક), ફિલ્મ *દોર* માટે
* ૨૦૦૭, સ્ટારડસ્ટ શ્રેષ્ઠ સહાયક અભિનેત્રી પુરસ્કાર, ફિલ્મ *દોર* માટે

## ફિલ્મની સફર 
## સંદર્ભ 
## બાહ્ય કડીઓ 
* 

શ્રેણી:બોલીવુડ
શ્રેણી:વ્યક્તિત્વ
શ્રેણી:ભારતીય અભિનેત્રી
શ્રેણી:૧૯૮૬માં જન્મ
શ્રેણી:ગુજરાતી વ્યક્તિત્વ
શ્રેણી:જીવિત લોકો
ભૂપેશ અધ્વર્યુ

**ભૂપેશ અધ્વર્યુ** (૫ મે ૧૯૫૦ - ૨૧ મે ૧૯૮૨) ગુજરાતી ભાષાના કવિ, વાર્તાકાર, વિવેચક હતા.

## જીવન 
તેમનો જન્મ વલસાડ તાલુકાના ચીખલી ગામમાં થયો હતો. ૧૯૬૬માં તેમણે એસ.એસ.સી.; ૧૯૭૦માં બીલીમોરાની કૉલેજમાંથી ગુજરાતી સાથે બી.એ.; ૧૯૭૨માં એ જ વિષય સાથે એમ.એ.ની પદવીઓ મેળવી. તેઓ ૧૯૭૨-૭૩ પાલનપુરમાં, ૧૯૭૩-૭૪ બાલાસિનોરમાં, ૧૯૭૪-૭૭ મોડાસામાં અધ્યાપક રહ્યા હતા. વ્યવસાયની નિરર્થકતા જણાતાં તેમણે અધ્યાપન છોડ્યું અને સ્વતંત્ર સાહિત્યલેખનને વ્યવસાય તરીકે સ્વીકાર્યો. છેલ્લે-છેલ્લે તેમને કલા અને સાહિત્યની સાર્થકતા અંગે પણ શંકા ઉભી થઇ હતી.

ગણદેવીની નદીમાં ડૂબી જવાથી ૨૧ મે ૧૯૮૨ના રોજ તેમનું મૃત્યુ થયું હતું.

## સાહિત્યિક સર્જન 
*હનુમાન લવ કુશ મિલન* (૧૯૮૨) રમણ સોની, જયદે શુકલ અને ધીરેશ અધ્વર્યુ દ્વારા સંપાદિત મરણોત્તર વાર્તાસંગ્રહ છે, જેમાં ૧૬ વાર્તાઓનો સમાવેશ થયો છે. *પ્રથમ સ્નાન* (૧૯૮૬) તેમનો મરણોત્તર કાવ્યસંગ્રહ છે, જેમાં *પ્રથમ સ્નાન* અને *બૂટકાવ્યો* કાવ્યો નોંધપાત્ર છે.

## બાહ્ય કડીઓ
* ગુજરાતી સાહિત્ય પરિષદ પર પરિચય

શ્રેણી: ગુજરાતી સાહિત્યકાર
શ્રેણી:૧૯૫૦માં જન્મ
શ્રેણી:૧૯૮૨માં મૃત્યુ
રજનીકાંત વનમાળીદાસ ત્રિવેદી

**રજનીકાંત ત્રિવેદી** (જન્મ: જાન્યુઆરી ૪, ૧૯૪૦ ) પ્રથમ કક્ષાના ક્રિકેટર અને ગુજરાતના અને રાજસ્થાનનાં રણજી ટ્રોફીમાં વિકેટકીપર રહી ચુક્યા છે.

## જન્મ અને કૌટુંબીક જીવન
રજનીભાઈનો જન્મ ભાવનગર જિલ્લાના બોટાદ શહેરમાં ૧૯૪૦ના વર્ષમાં થયો હતો અને એમનું શરૂઆતનું બાળપણ ઉમરાળામાં વિત્યુ હતું અને અભ્યાસ ભાવનગરમાં કરેલ હતો. ૧૯૬૭માં રજનીભાઈના લગ્ન ભારતીબેન સાથે થયા. એમના સંતાનોમાં વૈશાલીબેન, પલ્લવીબેન અને ચિંતનભાઈ છે.

## કારકિર્દી
### ક્રિકેટ
રજનીકાંતભાઈ રાજસિંહ ડુંગરપુર, કિશન રૂંગટા, કૈલાશ ગટ્ટાણી, સુંદરમ જી. આર., વિજય માંજરેકર, સલિમ દુરાની, હનુમંતસિંઘ, સુર્યવિરસિંહ, પાર્થસારથી શર્મા વગરે સાથે રણજી ટ્રોફીની ટીમમાં વિકેટકીપર અને જમણેરી બૅટ્સમેન હતા. તેમણે તેમની કારકિર્દીની શરૂઆત ૯ નવેમ્બર ૧૯૬૩ના રોજ ૧૯૬૩-૬૪ની રણજી ટ્રોફીમાં રાજસ્થાન તરફથી કરી હતી.

### સન્માન
* ભાવનગર ક્રીકેટ અકાદમી તરફથી રજનીકાંત વનમાળીદાસ ત્રિવેદીને ૨૦૧૫ની સાલમાં એક સમારંભ દરમ્યાન સન્માન કરીને યાદગીરી રૂપે એક ટ્રોફી એનાયત કરવામાં આવી હતી. (જુવો બાજુમાં એ ટ્રોફીનો ફોટો)

## સંદર્ભ
## બાહ્ય કડીઓ
* રજનીકાંત વનમાળીદાસ ત્રિવેદીનો ઈએસપીએન ક્રીકઈન્ફો વિભાગ

શ્રેણી:વ્યક્તિત્વ
શ્રેણી:ભાવનગર
શ્રેણી:ક્રિકેટર
શ્રેણી:ગુજરાતી વ્યક્તિત્વ
શ્રેણી:૧૯૪૦માં જન્મ
વિનોદ અધ્વર્યુ

**વિનોદ બાપાલાલ અધ્વર્યુ** (૨૪-૧-૧૯૨૭) કવિ, વિવેચક, સંપાદક. જન્મ ડાકોરમાં. પ્રાથમિક, માધ્યમિક શિક્ષણ ડાકોરમાં. ૧૯૪૩માં મૅટ્રિક. ઉચ્ચ શિક્ષણ મુંબઈમાં. ૧૯૪૭માં વિલ્સન કૉલેજમાંથી સંસ્કૃત સાથે બી.એ. તથા ભારતીય વિદ્યાભવનમાંથી ગુજરાત મુખ્ય વિષય સાથે એમ.એ. ૧૯૫૪માં એ. જી. ટીચર્સ કૉલેજમાંથી બી.એડ. અને ૧૯૫૭માં એમ.એડ. ૧૯૫૭ થી ૧૯૬૯ સુધી અમદાવાદની બી. ડી. આર્ટસ કૉલેજમાં ગુજરાતીના પ્રાધ્યાપક. ૧૯૬૯ થી બાલાસિનોરની આર્ટસ-કૉમર્સ કૉલેજના આચાર્ય. ૧૯૮૭ થી નિવૃત્ત.

કાવ્યસંગ્રહ ‘નંદિતા’ (૧૯૬૦)માં પ્રયોગશીલ કવિતા છે. અર્થઘનતા, પ્રતીકાત્મકતા અને લાઘવ એમની કવિતાનાં પ્રમુખ લક્ષણો છે. એમણે નવલકથા સાહિત્યસ્વરૂપ પર ‘માયાલોક’ (કનુભાઈ જાની સાથે, ૧૯૬૫) નામક પુસ્તક આપ્યું છે. ‘ગુજરાતી નાટકનું ગદ્ય’ (૧૯૬૭)માં નાટકની ભાષા તપાસી છે. ‘રંગલોક’ (૧૯૮૭) નાટ્યસાહિત્યવિષયક લેખોનો સંગ્રહ છે. પ્રેમાનંદ તથા નરસિંહ કૃત ‘સુદામાચરિત’ (૧૯૬૬)ના સંપાદન ઉપરાંત એમણે પ્રેમાનંદ ભટ્ટકૃત ‘અભિમન્યુ આખ્યાન’ (૧૯૬૮)નું સંપાદન કર્યું છે. ‘ગુજરાતી પ્રતિનિધિ વાર્તાઓ’ (૧૯૮૩) અને ‘સુવર્ણ કેસૂડાં-એકાંકી’ (૧૯૮૪) પણ એમનાં સંપાદનો છે.

ગુજરાતી સાહિત્ય પરિષદ પર પરિચય

શ્રેણી: ગુજરાતી સાહિત્યકાર
શ્રેણી:૧૯૨૭માં જન્મ
હાજી અલારખિયા

**હાજી મહમ્મદ અલારખિયા શિવજી** (૧૩ ડિસેમ્બર ૧૮૭૯ - ૨૧ જાન્યુઆરી ૧૯૨૧) એ ગુજરાતી ભાષાના એક સાહિત્યકાર હતા. તેઓ પત્રકાર તેમ જ લેખક હતા. એમનો જન્મ મુંબઈ ખાતે થયો હતો. તેમનું મૂળ વતન કચ્છ હતું. બાળપણમાં એમણે થોડો સમય પોતાના ઘરે ગુજરાતી ભાષાનો અભ્યાસ કર્યા બાદ ફોર્ટ હાઈસ્કૂલમાં અંગ્રેજી છઠ્ઠા ધોરણ સુધીનું શિક્ષણ લીધું હતું.

ઈ.સ. ૧૮૯૫ થી એમણે અંગ્રેજી, હિંદી, ફારસી અને મરાઠીનો અભ્યાસ કર્યો હતો. તેઓ પ્રસિદ્ધ *વીસમી સદી* ના સંસ્થાપક હતા. આ ઉપરાંત તેઓ ચિત્રકળાના પણ મર્મજ્ઞ હતા.

૪૨ વર્ષની યુવાન વયે તેમનું અવસાન મુંબઈ ખાતે અકસ્માતમાં થયું હતું.

## સર્જન 
thumb|હાજી મહમ્મદ દ્વારા સ્થાપિત *વીસમી સદી* સામાયિકનું મુખપત્ર
સાહિત્યકાર કરતાં પત્રકારક્ષેત્રમાં વધુ કાર્ય કરનાર હાજી મહમ્મદે *સલીમ* ઉપનામથી *મોગલ રંગ મહેલ*, *શીશ મહેલ* જેવી વાર્તાઓ અને કેટલાક અનુવાદો પણ કર્યા છે. આ ઉપરાંત એમણે ઉર્દૂ શાયરીઓથી ભરપૂર નાટક *મહેરૂન્નીસા અથવા શહેનશાહ જહાંગીર અને નૂરજહાંનો પ્રેમ* (૧૯૦૪) તથા આત્મવિદ્યા પર લખાયેલી નવલકથા *રશીદા* (૧૯૦૮) પણ લખ્યાં છે.

## સંદર્ભો 
## બાહ્ય કડીઓ
* ગુજરાતી સાહિત્ય પરિષદ પર પરિચય
* વીસમી સદીની ડિજીટલ આવૃત્તિ 

શ્રેણી: ગુજરાતી સાહિત્યકાર
શ્રેણી:૧૯૨૧માં મૃત્યુ
શેખ આદમ આબુવાલા

**શેખ આદમ મુલ્લાં શુજાઉદ્દીન આબુવાલા** (૧૫ ઓક્ટોબર, ૧૯૨૯ - ૨૦ મે, ૧૯૮૫) જેઓ **શેખાદમ** ના ઉપનામથી જાણીતા ગુજરાતી કવિ અને નવલકથાકાર હતા.

## જીવન 
તેમનો જન્મ અમદાવાદમાં થયો હતો. તેઓ ગુજરાતી વિષય સાથે અનુસ્નાતક થયા અને ત્યારબાદ ગુજરાત સમાચારમાં પત્રકાર તરીકે જોડાયા. તેઓ સામ્યવાદી યુવક મહોત્સવ નિમિત્તે મોસ્કો ગયા અને ત્યાંથી પોલૅન્ડ થઈને પશ્ચિમ જર્મનીમાં સ્થાયી થયા. ૧૯૫૬ થી ૧૯૭૪ સુધી તેઓએ પશ્ચિમ જર્મનીમાં નિવાસ કર્યો અને ત્યાં 'વૉઇસ ઑફ જર્મની'માં હિન્દુસ્તાન રેડિયો વિભાગમાં હિન્દી-ઉર્દૂ સર્વિસનું સંચાલન કર્યું. ભારતમાં પરત ફર્યા બાદ તેઓએ પત્રકાર તરીકે કાર્ય કર્યું. આંતરડાની બીમારીથી ૨૦ મે, ૧૯૮૫ના રોજ તેમનું અવસાન થયું.

## સર્જન 
*ચાંદની* (૧૯૫૩) એમનો પ્રયોગલક્ષી ગઝલોનો પ્રથમ કાવ્યસંગ્રહ છે. તેમાં સંસ્કૃત છંદો અને ગઝલો પર એમનું પ્રભુત્વ જણાય છે. *અજંપો* (૧૯૫૯), *હવાની હવેલી* (૧૯૭૮), *સોનેરી લટ* (૧૯૫૯), *ખુરશી* (૧૯૭૫), *તાજમહાલ* (૧૯૭૨) એમના અન્ય પદ્યસંગ્રહો છે. એમનાં કાવ્યોમાં તીવ્ર ભાવસંવેદનો, આરતભરી અભિવ્યક્તિ, સૌંદર્યનો કેફ, પ્રણયની ગુલાબી મસ્તી, સ્વપ્નિલ તરંગોની લીલાનું ચાતુર્ય છે. રાજ્કીય-સામાજિક વિષયો પર કટાક્ષ કરતાં એમનાં *ખુરશી કાવ્યો* નોંધનીય છે.

## બાહ્ય કડીઓ
* 
* ગુજરાતી સાહિત્ય પરિષદ પર પરિચય
* યાદ-એ-આદમ શેખાદમ ૧ - રજનીકુમાર પંડ્યા
* યાદ-એ-આદમ શેખાદમ ૩ - રજનીકુમાર પંડ્યા

શ્રેણી: ગુજરાતી સાહિત્યકાર
શ્રેણી:૧૯૨૯માં જન્મ
શ્રેણી:૧૯૮૫માં મૃત્યુ
હિંમતલાલ અંજારિયા

**હિંમતલાલ ગણેશજી અંજારિયા** (૨-૧૦-૧૮૭૭, ૨૮-૬-૧૯૭૨) : સંપાદક. રાજકોટમાં જન્મ. ૧૮૯૮માં વડોદરાથી બી.એ. થઈ ૧૮૯૯માં ગોંડલ રાજ્યના કેળવણી ખાતામાં નોકરી સ્વીકારી. ૧૯૦૫માં એમ.એ. થયા પછી ૧૯૦૬ થી ૧૯૩૨ સુધી મુંબઈની નગરપાલિકાની શાળા સમિતિમાં પહેલાં મદદનીશ અને પછી મુખ્ય અધીક્ષક તરીકે કામગીરી બજાવી. પછીથી, નિવૃત્તિ પૂર્વેના એક દસકા દરમિયાન, કર્વે કૉલેજ જે પાછળથી એસ.એન.ડી.ટી. યુનિવર્સિટી તરીકે જાણીતી થયેલી તે મહિતા કૉલેજના સંચાલનમાં સક્રિય રહ્યા.

આજીવન અધ્યયન-અધ્યાપનમાં રત રહેલા એમણે વ્યાપકપણે ઉપયોગી નીવડે એવાં ગુજરાતીની ગદ્ય-પદ્ય કૃતિઓનાં સંપાદનો આપ્યાં છે. ‘દેશભક્તિનાં કાવ્યો’ (૧૯૦૩/૧૯૦૫), ‘કાવ્યમાધુર્ય’ (૧૯૦૩), ‘કવિતાપ્રવેશ’ (૧૯૦૮), ગુજરાતી નાટકોનાં ગીતો સહિતની પ્રચલિત ગુજરાતી ગેય રચનાઓનો સંચય ‘સંગીતમંજરી’ (૧૯૦૯), બાળકાવ્યોનો સંચય ‘મધ્યબિંદુ’ (૧૯૧૫), ‘પદ્યસંગ્રહ’ (૧૯૨૦), ‘સાહિત્યપ્રવેશિકા’ (૧૯૨૨) તથા તેની ૧૯૪૩માં કરેલી શાલેય આવૃત્તિ ‘સાહિત્યપ્રારંભિકા’, ‘ગદ્યપ્રવેશ : ૧-૨’ (૧૯૩૧-૩૨), ‘પદ્યપ્રવેશ’ (૧૯૩૨), ‘કાવ્યસૌરભ’ (૧૯૪૯) વગેરે એમનાં સંપાદનો સાહિત્યરસિકોની વાચનરુચિ માટે તેમ જ વિદ્યાર્થીઓને પૂરક વાચન માટે સહાયક બનેલાં છે. આ સૌમાં ૧૯મી અને ૨૦મી સદી ના સંધિકાળની ગુજરાતી કવિતાનું પાલ્ગ્રેવની ‘ગોલ્ડન ટ્રેઝરી’ની ઘાટીએ થયેલું સંપાદન ‘કાવ્યમાધુર્ય’ (૧૯૦૩) નોંધપાત્ર પ્રદાન છે. ઉપર્યુક્ત સંપાદનોમાંના અભ્યાસલેખોમાં એમની કાવ્યરુચિ, સાહિત્યની સમજ તથા એમના સરળ, પ્રવાહી અને છટાયુક્ત ગદ્યનો પરિચય મળે છે. આ સંપાદનો ઉપરાંત એમણે કાલિદાસકૃત નાટક ‘વિક્રમોર્વશીયમ્’નો અનુવાદ (૧૯૦૬) પણ કર્યો છે.ગુજરાતી કવિતા અને સાહિત્ય ઉપરાંત એમણે ઇતિહાસ, ભૂગોળ, સ્ત્રીશિક્ષણ તથા બાળઉછેર જેવા વિષયોને આવરી લેતી કેટલીક પુસ્તિકાઓ પણ લખી છે.
## બાહ્ય કડીઓ
ગુજરાતી સાહિત્ય પરિષદ પર પરિચય

શ્રેણી: ગુજરાતી સાહિત્યકાર
શ્રેણી:૧૯૭૨માં મૃત્યુ
જીવ મિલખા સિંઘ

**જીવ મિલખા સિંહ** ભારત દેશના સૌપ્રથમ ધંધાદારી ગોલ્ફ ખેલાડી છે. તેઓ ફ્લાઈંગ સિંહ નામ વડે ઓળખાતા પ્રસિદ્દ ભારતીય દોડવીર દોડવીર મિલખા સિંઘના પુત્ર છે. એમનાં માતા નિર્મલ કૌર ભારત દેશની મહિલા વૉલીબાલ ટીમના કપ્તાન પદ પર ચુક્યાં છે. ઈ. સ. ૨૦૦૬ના વર્ષમાં એમણે વિશ્વના શ્રેષ્ઠતમ ૧૦૦ ગોલ્ફ ખેલાડીઓમાં પોતાનું સ્થાન મેળવ્યું હતું. તેઓ ચંડીગઢ શહેરમાં રહે છે. એમનું ઈ. સ. ૨૦૦૭ના વર્ષમાં પદ્મશ્રીના પુરસ્કાર વડે સન્માન કરવામાં આવ્યું હતું.

શ્રેણી:ખેલાડી
શ્રેણી:રમત
કાસુંદરી (વનસ્પતિ)

***કાસુંદરી*** એ એક જાતની વનસ્પતિ છે, જેનો છોડ આશરે ૩ (ત્રણ) મીટર જેટલી ઊંચાઇ ધરાવતો હોય  છે. આ વનસ્પતિને ૮ થી ૧૨ જેટલાં પર્ણોની સંયુક્ત પર્ણાવલી હોય છે, જેમાં પર્ણો એકજ ડાળખી પર બે-બેની જોડમાં હારબંધ ગોઠવાયેલાં હોય છે. તેના પર પીળા રંગનાં ફુલો જોવા મળે છે.

કાસુંદરીનું વૈજ્ઞાનિક નામ સેન્ના સોફેરા (*Senna sophera*), અંગ્રેજી નામ કાસ્સીઆ સોફેરા (Cassia sophera) છે. તેને સામાન્ય રીતે કાસુંદા, બાનેર (**Kasunda, Baner**) તરીકે ઓળખવામાં આવે છે. આ વનસ્પતિ હિન્દી ભાષામાં કાસૌંદી (**Kasaundi**) તરીકે તેમજ બંગાળી ભાષામાં કોલ્કાસુંદા  (কল্কাসুন্দা) તરીકે ઓળખાય છે.

આ વનસ્પતિ ઉષ્ણકટિબંધના દરેક પ્રદેશોમાં આજે જોવા મળે છે, પરંતુ તેનું મૂળ વતન ભારત હોવાનું માનવામાં આવે છે,. આ વનસ્પતિ સામન્યપણે પડતર જમીનમાં, રસ્તાની બાજુઓ પર તેમજ વનવિસ્તારમાં ઉગેલી જોવા મળે છે.  આ વનસ્પતિનાં મૂળની બાહ્ય ત્વચાનો ઉપયોગ ઔષધ બનાવવા માટે કરવામાં આવે છે. પ્રાચીન ભારતના આયુર્વેદાચાર્યો તેનો ઉપયોગ શ્વસનતંત્રની બિમારી ધરાવતા દર્દીઓ માટે કરતા હતા.

## સંદર્ભો 
## બાહ્ય કડીઓ 
* ITIS (Integrated Taxonomic Information System)ની વેબસાઇટ પર કાસુદરી વિષયક માહિતી

શ્રેણી:વનસ્પતિ
શ્રેણી:ઔષધીય વનસ્પતિ
શ્રેણી:આયુર્વેદિક ઓસડિયાં
નંદકુમાર પાઠક

**પાઠક નંદકુમાર જેઠાલાલ (૨૫-૧-૧૯૧૫) : નાટ્યકાર, કવિ, વિવેચક.** જન્મ ગોઠ (જિ. પંચમહાલ) માં. ૧૯૩૮માં મુંબઈની સેન્ટ ઝેવિયર્સ કૉલેજમાંથી ગુજરાતી વિષય સાથે બી.એ. ૧૯૩૯ થી ૧૯૪૩ સુધી સેન્ટ્રલ ન્યુઝ 
ઓર્ગેનિઝેશન, દિલ્હીમાં અનુવાદક તથા પ્રવક્તા. ૧૯૪૪ થી ૧૯૭૩ સુધી આકાશવાણીનાં વિવિધ કેન્દ્રોમાં કાર્યક્રમ સહાયક અને સહાયક કેન્દ્ર નિયામક. ૧૯૭૪માં ગ્રંથનિર્માણ બોર્ડ, અમદાવાદમાં ગુજરાતી-જ્ઞાનકોશના સહાયક સંપાદક.

એમના પ્રથમ કાવ્યસંગ્રહ ‘સંવેદના’ (૧૯૪૨)માં મુખ્યત્વે વિષાદના ભાવનું નિરૂપણ કરતી રચનાઓ સૉનેટ, ખંડકાવ્ય, ગીતકાવ્ય અને છાંદસ કાવ્યના સ્વરૂપે મળે છે. ‘મોભનાં પાણી’ (૧૯૪૭) બે સ્ત્રીપાત્રો અને બે 
પુરુષપાત્રોના આધારે, કેળવણી અને સંસ્કૃતિના પ્રભાવે સર્જાતી લગ્નજીવનની સમસ્યાનું નિરૂપણ કરતી એમની સામાજિક નવલકથા છે. ‘પારકી જણી’ (૧૯૫૦) દંભી સમાજની ટીકાત્મક છણાવટ કરતું નાયિકાપ્રધાન, પ્રશ્ન 
પ્રધાન સામાજિક નાટક છે. ‘ભાડે આપવાનું છે’ (૧૯૫૬) એમનું ત્રિઅંકી પ્રહસન છે; તો એકાંકીસંગ્રહ ‘વૈશાખી વાદળ’ (૧૯૫૯)માં તખ્તાલાયકી ધરાવતાં મૌલિક નાટકો છે. વડોદરાની મ. સ. યુનિવર્સિટીમાં આપેલાં એકાંકીના સ્વરૂપ અને વિકાસ અંગેના વ્યાખ્યાનોનો સંગ્રહ ‘એકાંકી : સાહિત્ય અને સ્વરૂપ’ (૧૯૫૬) તથા નાટકની પાશ્ચાત્ય વિભાવનાની ચર્ચા કરતું પુસ્તક ‘પાશ્ચાત્ય નાટ્યસાહિત્યનાં સ્વરૂપો’ (૧૯૬૮) એ એમના સંશોધનાત્મક વિવેચનનાં ઉદાહરણો છે. આ ઉપરાંત એમની અન્ય કૃતિઓમાં છાંદસ-અછાંદસ પ્રકારની ૧૩૭ જેટલી રચનાઓનો કાવ્યસંગ્રહ ‘લહેરાતાં રૂપ’ (૧૯૭૮), યુસુફ મહેરઅલીના ચરિત્રલેખોના અંગ્રેજી પુસ્તકનો અનુવાદ ‘આપણા નેતાઓ’ (૧૯૪૪) તથા પ્રકીર્ણ પુસ્તક ‘સમાજવાદની પુનર્વિચારણા’ (૧૯૪૪) નો સમાવેશ થાય છે. (-પરેશ નાયક)

**એકાંકી : સ્વરૂપ અને સાહિત્ય (૧૯૫૬) :** મહારાજા સયાજીરાવ વિશ્વવિદ્યાલયના ભારતીય સંગીત-નૃત્ય-નાટ્ય મહાવિદ્યાલયના વિદ્યાર્થીઓ સમક્ષ નંદકુમાર પાઠકે આપેલાં વ્યાખ્યાનોનો સંગ્રહ. અહીં સંસ્કૃત સાહિત્યમાં 
એકાંકી, પાશ્ચાત્ય સાહિત્યમાં એકાંકી અને તેના ઉદભવ-વિકાસ , એકાંકીનું સંવિધાન, રંગમંચ અને એકાંકી, ગુજરાતી સાહિત્યમાં એકાંકી વિકાસ તથા એકાંકી અને રેડિયો નાટક જેવાં વિષયાંગો સમાવિષ્ટ છે. વિષય-પ્રવેશની ભૂમિકાએ ઉપયોગી બનતા આ સંગ્રહમાં નિરૂપિત સામગ્રી અને તેની રજૂઆત મુદ્દાસર છે. (-રમેશ ર. દવે)

**પાશ્ચાત્ય નાટ્યસાહિત્યનાં સ્વરૂપો (૧૯૬૮) :** પશ્ચિમનાં વિવિધ નાટ્યસ્વરૂપોનો પરિચય આપતું નંદકુમાર પાઠકનું પુસ્તક. ને ટ્રેજેડી અને કૉમેડી એવા બે વ્યાપક ખંડોમાં વહેંચી કુલ અઢાર પ્રકરણોમાં ટ્રેજેડીના પ્રકારો અને 
કૉમેડીના પ્રકારોને સમાવ્યા છે; તેમ જ એરિસ્ટોટલથી માંડી આધુનિક યુગ સુધીની નાટકધારાઓનું સ્વરૂપ, એનો ઇતિહાસ અને વિકાસ બતાવ્યાં છે. ટ્રેજેડી ‘થિયેટર ઑવ ધ એબ્સર્ડ’ અને ‘ધ થિયેટર ઑવ ક્રયૂઅલ્ટી’ સુધી 
વિસ્તરી છે; તો કૉમેડીનો પણ વિવધ વળાંકો સુધી વિસ્તાર થયો છે. અહીં લેખકનો નાટ્યાભ્યાસ અંગેનો પરિશ્રમ દેખાઈ આવે છે. (-ચંદ્રકાન્ત ટોપીવાળા)

## બાહ્ય કડીઓ
ગુજરાતી સાહિત્ય પરિષદ પર પરિચય

શ્રેણી: ગુજરાતી સાહિત્યકાર
શ્રેણી:૧૯૧૫માં જન્મ
કોમ્પ્યુટર કીબોર્ડ

thumb|કોમ્પ્યુટર કીબોર્ડ
**કોમ્પ્યુટર કીબોર્ડ** એ ટાઇપરાટર શૈલીનું એક ઇનપુટ ઉપકરણ છે જેમાં વિવિધ અંગ્રેજી મુળાક્ષરોને ગોઠવેલા હોય છે. કીબોર્ડની ઉપર અંગ્રેજી મુળાક્ષરોના ચિત્રો દોરેલા હોય છે, જેના પરથી કોમ્પ્યુટરમાં લખી શકાય. મોટાભાગે કોમ્પ્યુટર કીબોર્ડનો ઉપયોગ કોમ્પ્યુટરમાં વર્ડ પ્રોસેસર, કે ટક્ષ્ટ એડિટરમાં લખાણ લખવા માટે થાય છે. 

કોમ્પ્યુટર કીબોર્ડ વપરાશકર્તાઓને કોમ્પ્યુટર અથવા અન્ય ઇલેક્ટ્રોનિક ઉપકરણમાં ટેક્સ્ટ, સંખ્યાઓ અને આદેશો દાખલ કરવાની મંજૂરી આપે છે. કીબોર્ડમાં સામાન્ય રીતે ચોક્કસ પેટર્નમાં મૂકેલી કળ/ચાંપ (કી)ના સમૂહનો સમાવેશ થાય છે, જેમાં દરેક કળ અલગ અક્ષર, કાર્ય અથવા આદેશનું પ્રતિનિધિત્વ કરે છે. અહીં કીબોર્ડના મુખ્ય ઘટકો અને પ્રકારો છે:

## કીબોર્ડના ઘટકો
**કળ**: આ કીબોર્ડના પ્રાથમિક ઘટકો છે. દરેક કળ સામાન્ય રીતે ચોક્કસ અક્ષર (અક્ષરો, સંખ્યાઓ, વિરામચિહ્નો), કાર્ય (જેમ કે એન્ટર અથવા બેકસ્પેસ), અથવા આદેશ (જેમ કે Ctrl અથવા Alt) ને અનુરૂપ હોય છે.

**કળ ગોઠવણ:** કીબોર્ડ સામાન્ય રીતે QWERTY નામની પ્રમાણભૂત ગોઠવણને અનુસરે છે (કળોની ટોચની પંક્તિમાં પ્રથમ છ અક્ષરો માટે નામ આપવામાં આવ્યું છે). આ ગોઠવણ કાર્યક્ષમ ટાઇપિંગ માટે કરવામાં આવી હતી અને તે વૈશ્વિક સ્તરે સૌથી વધુ ઉપયોગમાં લેવાતી ગોઠવણ બની છે.

**ફંક્શન કળ**: આ કળો (સામાન્ય રીતે F1 થી F12) ઉપયોગમાં લેવાતા સોફ્ટવેર અથવા ઓપરેટિંગ સિસ્ટમના આધારે ચોક્કસ કાર્યો કરે છે. મદદ મેનૂ ખોલવા અથવા સ્ક્રીનનો ઉજાસ વધારવા-ઘટાડવા જેવા કાર્યો માટે તેનો ઉપયોગ ઘણીવાર શૉર્ટકટ તરીકે થાય છે.

**મોડિફાયર કળ**: શિફ્ટ (Shift), કંટ્રોલ (Ctrl), ઓલ્ટ (Alt)-વૈકલ્પિક અને કમાન્ડ (મેક કીબોર્ડ પર) જેવી કળો અન્ય કળના કાર્યને સંશોધિત કરે છે. ઉદાહરણ તરીકે, અક્ષર કળ સાથે Shift દબાવવાથી તમે કેપિટલ અક્ષરો (રોમન લિપિમાં) લખી શકો છો.

**અંકકળસમુહ**: પૂર્ણ-કદના કીબોર્ડ પર ઘણી વખત જમણી બાજુએ એક અલગ વિભાગ હોય છે જેમાં કળોના સમૂહ કેલ્ક્યુલેટરની જેમ ગોઠવવામાં આવે છે. આને અંકકળસમુહ (ન્યુમેરિક કીપેડ) કહેવામાં આવે છે અને તેનો ઉપયોગ મુખ્યત્વે આંકડા ઝડપથી દાખલ કરવા માટે થાય છે.

**એરો કી:** આ કળો (સામાન્ય રીતે આસપાસમાં ગોઠવાયેલી) કર્સર અથવા પસંદગીને દસ્તાવેજો અથવા ઇન્ટરફેસમાં ઉપર, નીચે, ડાબે અથવા જમણે ખસેડે છે.

**વિશેષ કી**: કેટલાક કીબોર્ડમાં મલ્ટીમીડિયા કી (ઓડિયો અને વિડિયો પ્લેબેકને નિયંત્રિત કરવા માટે), વિન્ડોઝ કી (વિન્ડોઝ કોમ્પ્યુટરોમાં સ્ટાર્ટ મેનૂ ખોલવા માટે) અને સંદર્ભ મેનૂ કી (સંદર્ભ-વિશિષ્ટ મેનુને ખોલવા માટે) જેવી વધારાની કળો દર્શાવવામાં આવે છે.

શ્રેણી:કોમ્પ્યુટર હાર્ડવેર
ઇમેજ સ્કેનર

thumb|વસ્તુને સ્કેન કરતું સ્કેન્નર
ઇમેજ સ્કેન્નર કે જે સ્કેન્નરના ટુંકા રૂપથી પણ ઓળખાય છે, તે ચિત્રો(ફોટા), કાગળ પરના લખાણ વિગેરેને કોમ્પ્યુટરમાં સંગ્રહ કરવાનું ઉપકરણ છે. સ્કેન્નર એક કેમરાની જેમ જ વર્તન કરે છે, તેના પર રાખવામાં આવેલ વસ્તુનો તે ફોટો પાડી લે છે, અને તેને કોમ્પ્યુટરમાં સંગ્રહ કરી દે છે.

શ્રેણી:કોમ્પ્યુટર હાર્ડવેર
પોઇન્ટીંગ ઉપકરણ

thumb|માઉસ
thumb|ટચપેડ
**પોઇન્ટીંગ ઉપરકરણ** એ ઇનપુટ ઇન્ટરફેસ છે, જે વપરાશકર્તાને કોમ્પ્યુટરમાં માહિતી દાખલ કરવા દે છે. માઉસ, ટચપેડ એ કોમ્પ્યુટરનાં પોઇન્ટીંગ ઉપકરણો છે.

## સામાન્ય પોઇન્ટીંગ ઉપકરણો
*માઉસ
*ટ્રેકબોલ
*જોયસ્ટીક
*ગ્રાફિક્સ ટેબ્લેટ
*ટચપેડ
*ટચસ્ક્રીન

શ્રેણી:કોમ્પ્યુટર હાર્ડવેર
કમ્પ્યુટર પ્રિન્ટર

thumb|કોમ્પ્યુટર પ્રિન્ટર
પ્રિન્ટર એ કોમ્પ્યુટરનું બાહ્ય ઉપકરણ છે, જે કોમ્પ્યુટરની અંદર સંગ્રહ થયેલ લખાણ, ચિત્રો વગેરેને કાગળ પર છાપી આપે છે. પિન્ટર કોમ્પ્યુટરની સાથે પ્રિન્ટર કેબલ અથવા યુ.એસે.બી. કેબલથી જોડાયેલ હોય છે.

## પ્રિન્ટરના પ્રકારો
*ડોટ મેટ્રીક પ્રિન્ટર
*ઇન્કજેટ પ્રિન્ટર
*લેઝર પ્રિન્ટર
*પ્લોટ્ટર
*સ્પાર્ક પ્રિન્ટર
*બારકોડ પ્રિન્ટર
*૩ડી પ્રિન્ટર

શ્રેણી:કોમ્પ્યુટર હાર્ડવેર
ફ્લોપી ડિસ્ક

thumb|ફ્લોપ્પી ડિસ્ક
**ફ્લોપી ડિસ્ક** અથવા **ફ્લોપી** ડિજીટલ ડેટા સંગ્રહ કરવાનું ઉપકરણ છે. ફ્લોપીને 'ફ્લોપ્પી ડિસ્ક ડ્રાઇવ'માં મૂકીને ઉપયોગમાં લેવામાં આવે છે, જેના દ્વારા તેમાં રહેલી માહિતીને વાંચી તથા લખી શકાય છે. ફ્લોપી ડિસ્ક શરૂઆતમાં ૮ ઈંચના ચોરસ સ્વરૂપમાં હતી, જે ક્રમશઃ ૫.૨૫ ઈંચ અને ૩.૫ ઈંચના કદમાં બનવા લાગી. ડબલ ડેન્સિટી ધરાવતી ફ્લોપી ડિસ્કમાં એક ઇંચમાં ૪૮ ટ્રેક હોય છે. સી.ડી., ડી.વી.ડી. અને યુ.એસ.બી. આવવાથી ફ્લોપીનો ઉપયોગ નહિવત્ થઈ ગયો છે.

શ્રેણી:કોમ્પ્યુટર હાર્ડવેર
મેમરી કાર્ડ

thumb|મેમરી કાર્ડ
મેમરી કાર્ડ અથવા ફ્લેશ કાર્ડએ ડેટા સ્ટોરેજનું ઉપકરણ છે, જે ડિજીટર માહિતીનો સંગ્રહ કરી શકે છે. તેનો ઉપયોગ ઇલેક્રોનિક ઉપકરણો જેવા કે ડિજીટર કેમરા, મોબાઇલ ફોન, લેપટોપ વગેરેમાં થાય છે.

## મેમરી કાર્ડના પ્રકારો

Image:SD Cards.JPG|Secure Digital card (SD)
Image:MiniSD memory card including adapter.jpg|MiniSD Card
Image:Compactflash-512mb.png|CompactFlash (CF-I)
Image:Memory Stick Front and Back.jpg|Memory Stick
Image:Kingston Multi Media Card 32MB front 20040702.jpg|MultiMediaCard (MMC)

Image:Smartmedia card closeup.jpg|SmartMedia
Image:XD card 16M Fujifilm front.png|xD-Picture Card (xD)

શ્રેણી:કોમ્પ્યુટર હાર્ડવેર
યુનિવર્સલ સીરિયલ બસ

thumb|યુ.એસ.બી. ચિહ્ન
**યુનિવર્સલ સીરિયલ બસ** (યુ.એસ.બી.) ઇ.સ. ૧૯૯૦માં વિકસાવવામાં આવેલ એક ઉદ્યોગ માઘ્યમ છે, જે એવો કેબલ છે કે તે કોમ્પ્યુટર તથા ઇલેક્ટ્રોનિક્સ ઉપકરણોને જોડે છે. યુ.એસ.બી. પોર્ટેબલ ઉપકરણો જેવા કે ફ્લેશ ડ્રાઇવ, પ્રિન્ટર, સ્માર્ટ ફોન, પી.ડી.એ. વગેરેને કોમ્પ્યુટર સાથે જોડવામાં મદદરૂપ થાય છે.

શ્રેણી:કોમ્પ્યુટર હાર્ડવેર
જિલ્લા કલેક્ટર

જિલ્લા કલેકટર ભારતના રાજ્ય અમલદારશાહીના વહીવટ વડા છે. તેઓની ભરતી કેન્દ્ર સકરકાર દ્વાર લેવાતી સંઘ લોક સેવા આયોગ(યુ.પી.એસ.સી.) પરીક્ષા દ્વારા થાય છે, આમ છતાં તેઓની નિમણૂક રાજ્ય સરકારની દેખરેખ હેઠળ થાય છે. કલેકટરની પોસ્ટ મૂળ ભારતમાં બ્રિટિશ શાસન દરમ્યાન જિલ્લામાં 'કલેક્ટર ઓફ ટેક્સીસ' મુજબની છે.

## ફરજો
જિલ્લા કલેક્ટર ભારતીય વહીવટી સેવાના અધિકારી છે અને તે પોલીસ અધીક્ષક, પોલીસ કમિશનર અને આવક વેરા કમિશનરની હરોળના સરકારી અધિકારી છે. તેઓને કાયદો અને વ્યવસ્થા, મહેસૂલ સંગ્રહ, કરવેરા, આયોજન પરવાનગી નિયંત્રણ અને કુદરતી અને માનવ કટોકટીના નિયંત્રણ સંભાળવાની ક્રિયા સાથે તમામ સત્તાઓ સોંપવામાં આવેલ છે. જિલ્લા કલેક્ટર જમીનની મહેસૂલી આવક તથા અન્ય સકરકારી લેણાની વસુલાત માટે જવાબદાર ગણાય છે.

## જિલ્લા કલેક્ટરના વિવિધ હોદ્દા
*જિલ્લા કલેક્ટર
*જિલ્લા ન્યાયાધીશ
*જિલ્લા ચૂંટણી અધિકારી

## આ પણ જૂઓ
તાલુકા મામલતદાર

શ્રેણી:સરકારી વ્યવસાયો
કમ્પ્યુટર મોનિટર

thumb|૧૯ ઇન્ચ, ૧૬:૧૦ પહોળી સ્ક્રીન ધરાવતું એલ.સી.ડી.નું મોનિટર
કમ્પ્યુટર મોનિટર એ કમ્પ્યુટરની અંદર થતું કાર્ય જોવા માટેનું એક ઉપકરણ છે. અત્યારના સમયમાં એલ.સી.ડી. મોનિટર વપરાય છે, જ્યારે પહેલાં સી.આર.ટી. એટલે કે કેથોડ-રે-ટ્યુબ પ્રકારના મોનિટરો વપરાતા હતા. કોમ્પ્યુટર મોનિટરનું કાર્ય ટેલિવિઝન (ટીવી) જેવું જ હોય છે. કોમ્પ્યુટરની અંદર થતા કાર્યોને તે દૃશ્ય રૂપે આપણી સામે પ્રગટ કરે છે.

શ્રેણી:કોમ્પ્યુટર હાર્ડવેર
USB ડ્રાઇવ

thumb|સેનડિસ્કની ૪ જી.બી.ની ફ્લેશ ડ્રાઇવ
USB કે યુ.એસ.બી. ડ્રાઇવ કે  **પેન ડ્રાઈવ** એ કોમ્પ્યુટરની ડિજીટલ માહિતી સંગ્રહ કરવાનું એક ઉપકરણ છે.યુ.એસ.બી. ડ્રાઇવ ખાસ કરી ને સવાહ્ય છે, જેને આપણે ગમે ત્યાં ફેરવી શકીએ. તે ફ્લોપી કરતાં ખુબ જ નાની હોય છે.જાન્યુઆરી, ૨૦૧૨થી યુ.એસ.બી. ડ્રાઇવ ૨૫૬GB માં પણ ઉપલબ્ધ છે, અને ટુંક સમયમાં ૧TB માં પણ ઉપલબ્ધ હશે.

યુ.એસ.બી. ડ્રાઇવ ફ્લોપી તથા સી.ડી.ના વિકલ્પ તરીકે વપરાય છે, જે સી.ડી. તથા ફ્લોપી કરતાં ઘણી બધી ઝડપી છે. યુ.એસ.બી. ડ્રાઇવ યુ.એસ.બી. મુખ્ય સંગ્રહ ધોરણને અનુસરે છે, જે મોટા ભાગની ઓપરેટીંગ સિસ્ટમ - લિનક્ષ, મેક ઓ.એસ., વિન્ડોઝ અને બીજી યુનિક્ષ જેવી ઓ.એસ.માં ચાલી શકે છે.

આ કોમ્પ્યુટરમાં ડેટા સંગ્રહ અને ટ્રાન્સફર કરવા માટે  ઉપયોગી જાણીતું સાધન છે. આ ઉપકરણ યુએસબી ડ્રાઈવ, પેન ડ્રાઈવ, યુએસબી સ્ટીક, થમ્બ ડ્રાઈવ, ફ્લેશ ડ્રાઈવ, મેમરી સ્ટીક વગેરે જેવા વિવિધ નામે ઓળખાય છે. આ વડે કોમ્પ્યુટરની હાર્ડ ડિસ્કમાં ઘણા બધા ફોટો, ગીતો વગેરેનો ડેટા સંગ્રહ થાય છે, ડેટા ટ્રાન્સફર કરવા માટે પેન ડ્રાઈવ સરળતાથી કામ કરે છે.

પેન ડ્રાઈવ ફ્લેશ મેમરી આધારિત કાર્ય કરે છે. તેને સોલિડ સ્ટેટ કહેવાય છે. પેન ડ્રાઈવ ઉપરાંત મેમરી કાર્ડ, ગેમ કોન્સોલ, ડિજિટલ કેમેરાના મેમરી કાર્ડ વગેરે પણ ફ્લેશ મેમરી જ હોય છે. આ ફ્લેશ મેમરીમાં બબ્બે ટ્રાન્ઝિસ્ટરના કોલમની પટ્ટી વચ્ચે ઓક્સાઇડનું પાતળું આવરણ હોય છે. ટ્રાન્ઝિસ્ટરની ઉપલી લાઇનને ફ્લોટિંગ ગેટ અને નીચેની લાઇનને કન્ટ્રોલ ગેટ કહે છે. આ મેમરી યુએસબી પોર્ટ દ્વારા કોમ્પ્યુટર સાથે જોડાય ત્યારે તેમાં ૧૦ વોલ્ટનો વીજપ્રવાહ દાખલ થાય છે. ફ્લોટિંગ ગેટના ટ્રાન્ઝિસ્ટર ઇલેક્ટ્રોન ગનનું કામ કરે છે. સેલ સેન્સર પ્રવાહનું નિયંત્રણ કરે છે. ડેટા વીજપ્રવાહની વધઘટ સ્વરૃપે નોંધાય છે. ફ્લેશ મેમરીમાં વીજપ્રવાહ બંધ થયા પછી પણ તેમાં આવેલો ડેટા કાયમ રહે છે. પેન ડ્રાઈવ ૪ જીબીથી લઈને ૧૨૮ જીબી કે તેનાથી વધુ ડેટા સંગ્રહ કરી શકે તેટલી ક્ષમતાની બને છે.

શ્રેણી:કોમ્પ્યુટર હાર્ડવેર
ગુજરાતની નદીઓની યાદી

આ લેખ **ગુજરાતની નદીઓની યાદી** દર્શાવે છે. તેમાં નામ, ઉદ્ગમ સ્થાન, લંબાઇ અને સ્ત્રાવક્ષેત્ર દર્શાવેલ છે.

## સંદર્ભ
શ્રેણી:ગુજરાતની નદીઓ
આરસ ખડકો

**આરઅસ ખડકો** કે  જે તેના  અંગ્રેજી નામ  **માર્બલ રોક્સ** તરીકે જાણીતું છે  તે ભારતના મધ્ય  ભાગમાં આવેલી એક નદીની આસપાસનું ક્ષેત્ર છે. આ ક્ષેત્ર મધ્ય પ્રદેશના જબલપુર જિલ્લાના જબલપુર શહેર નજીક આવેલું છે. નર્મદા નદીએ આરસના નરમ ખડકોને કોતરીને એક કોતર રચ્યું છે. આ કોતર લગભગ ૩ કિ.મી. લાંબું છે. ભારતીય પ્રવાસનમાં આ એક આકર્ષક સ્થળ છે. આ વિસ્તારની સ્થાનીક ખાણોમાંથી નીકળતો આરસ સમગ્ર ભારતમાં મોકલવામાં આવે છે. 

## ભૂગોળ 
નર્મદા નદીના ૧,૦૭૭ કિ.મી. (૬૬૯.૨ માઈલ) લાંબા વહેણમાં આવતું આ એક કોતર છે.    અહીંનો આરસ મુખ્યત્વે મેગ્નેશિયમથી ભરપુર હોય છે અને તેની સખ્તાઇ સાબુ ખડક(???)ની નજીક  હોય છે.  આ નરમાશને કારણે આરસમાંથી સુંદર કોતરણી, નક્શી કરી શકાય છે અને મૂર્તિઓ બનાવી શકાય છે. આ ક્ષેત્ર ભૂરા અને કથ્થઇ રંગના આરસ માટે પણ પ્રખ્યાત છે.

## આકર્ષણો 
આ વિસ્તાર  ઘણાં પ્રવાસન આકર્ષણો ધરાવે છે. કોતરની સામે પાર જવા માટે કેબલ કારની સુવિધા છે. ધોધની નીચે હલેસાવાળી હોડીઓની સેવા પણ ઉપલબ્ધ છે. સ્થાનિક કારીગારોએ બનાવેલી હસ્તકાળાની વસ્તુઓ પણ અહીં મળે છે.

## સંદર્ભો 
## ચિત્રમાળા

File:Marble Rocks, Madhya Pradesh, India.jpg|ધુંઆધાર ધોધ   
File:Bhedaghat1.jpg|નર્મદા નદીની સમાંતર આરસના ખડકો  
File:Dhuandhar falls4.JPG| જબલપુર ભેડાઘાટા પાસેનાં કોતરોમાંથી વહેતી નર્મદા નદી

શ્રેણી:પ્રવાસન
શ્રેણી:મધ્ય પ્રદેશ
સ્ટ્રોબેરી

**સ્ટ્રોબેરી** અથવાતો '**ગાર્ડન સ્ટ્રોબેરી** (વૈજ્ઞાનિક નામ:ફ્રેગારિયા  × અનાનસા) એક સંકરીત ફળ છે જેને સમગ્ર વિશ્વમાં તેના ફળ મેળવવા માટે ઉગાડવામાં આવે છે.  વનસ્પતિશાસ્ત્રની વ્યાખ્યા મુજબ આ ફળ એક બેરી  હોતાં મહદંશે એક સાધન(???) ફળ છે. આ ફળ  સુગંધ, સોડમ, લાલ ચટ્ટક રંગ, રસાળ સપાટી અને મીઠાશ માટે પ્રખ્યાત છે. આને યાતો ફળ તરીકે અથવા તો જ્યુસ, પાઈ, આઈસક્રીમ, મિલ્કશેક વગેરે જેવી અન્ય વાનગીઓની બનાવટમાં વાપરવામાં આવે છે. સ્ટ્રોબેરીની કૃત્રીમ રીતે બનાવેલી સુગંધ (એસેન્સ) પણ ઘણા ખોરાકમાં વપરાય છે. 

સૌ પ્રથમ વખત બગીચાની સ્ટ્રોબેરીનું સંકરણ એમીડી-ફ્રાન્કોઇસ ફ્રેઝિયરે ૧૭૫૦માં ફ્રાન્સના બ્રિટની ખાતે કર્યું હતું. આ માટે ઉત્તર અમેરિકાના પૂર્વ ભાગમાંથી લાવવામાં આવેલી જાતી ફ્રેગારિયા વર્ગેન્સિસ અને ચીલીથી લાવેલી ફ્રેગારિયા ચિલોએન્સિસનો ઉપયોગ કરવામાં આવ્યો હતો.

વ્યાવસાયીક ખેતીના પાક તરીકે ફ્રેગારિયા × અનાનાસાની વિવિધ વેરાયટીઓનો ઉપયોગ થવાને કારણે સ્ટ્રોબેરીના સૌપ્રથમ પ્રકાર વુડલેંડ સ્ટ્રોબેરી, કે જેની ખેતી ૧૭મી સદીમાં પહેલવહેલી કરવામાં આવી હતી તેની ખેતી લગભગ નહિવત થઈ ગઈ છે..

બાહ્યાકારવિદ્યાની દ્રષ્ટિએ આ એક સાધન(???) ફળ (aggregate accessory) છે કેમકે તેનો ગર અંડાશયમાંથી નહી પણ અંડાશયને ધારણ કરતા ભાગમાંથી બને છે. તેનું દરેક દૃશ્યમાન બીજ (અનાવૃત ફળ) જે ફળની બહારની સપાટી પર દેખાય છે તે ખરેખરતો એક પુષ્પનું અંડાશય છે જેની અંદર બીજ હોય છે.  રસોઈ અને વનસ્પતિશાસ્ત્ર બંનેમાં આ સંયુક્ત સંરચનાને ફળ ગણાય છે.

## સંદર્ભો 
શ્રેણી:ફળ
શ્રેણી:વનસ્પતિશાસ્ત્ર
ધુંઆધાર ધોધ

**ધુંઆધાર ધોધ** ભારતના મધ્ય પ્રદેશ રાજ્યના જબલપુર જિલ્લામાં આવેલો એક ધોધ છે.

ધુંઆધાર ધોધ ભેડાઘાટ પાસે નર્મદા નદી પર આવેલો છે. અહીં નર્મદા નદી વિશ્વ પ્રસિદ્ધ આરસના કોતરોમાંથી માર્ગ કરતી આગળ વધે છે. આગળ જતાં તેનો પટ સાંકડો થાય છે અને ભેડાઘાટ પાસે તે ધોધ સ્વરૂપે પડે છે. પાણીના પડવાથી ધુમ્મસ જેવી રચના થાય છે. આની ગર્જના ઘણે દૂરથી સાંભળી શકાય છે. 

## વ્યુત્પતિ
ધુંઆધાર શબ્દ બે હિંદી શબ્દો પરથી ઉતરી આવ્યો છે: ધુંઆ - (ધુમાડો) + ધાર (ધારક). અર્થાત્ ધોધ કે જે ધુમાડો ધરનાર છે. (આ ધુમાડો પથ્થર પરથી પડાતા ધોધના ઝીણા ઝીણા જળ બિંદુની વાછટથી બને છે).

## સ્થાન 
આ ધોધ ભારતના મધ્ય પ્રદેશના ભેડાઘાટમાં આવેલો છે.

## છબીઓ 

File:Dhuandhar falls3.JPG|ધુંઆધાર બંધ પછી આગળ વહેતી નર્મદા. 

## સંદર્ભો
શ્રેણી:પ્રવાસન
શ્રેણી:મધ્ય પ્રદેશ
શ્રેણી:ભારતના જળધોધ
બરડા અભયારણ્ય

**બરડા અભયારણ્ય** અથવા **બરડો અભયારણ્ય** એ પોરબંદર જિલ્લામાં આવેલું  આવેલું આઇ.યુ.સી.એન. શ્રેણી ૪ (વસવાટ/જાતી પ્રબંધન વિસ્તાર) હેઠળ અને વનવિભાગના અનુસાર અભયારણ્ય છે. આ અભયારણ્ય એશિયાઇ સિંહ માટે તૈયાર કરવામાં આવ્યું છે. જેમાં સિંહ ઉપરાંત તૃણભક્ષી પ્રાણીઓ પણ જોવા મળે છે.

આ અભયારણ્ય પોરબંદરથી ૧૫ કિમી અને ગીર રાષ્ટ્રીય ઉદ્યાનથી ૧૦ કિમીના અંતરે પશ્ચિમમાં આવેલું છે. ૧૯૭૯માં તેની સ્થાપના પહેલા તે પોરબંદર અને જામનગરનું અંગત અભયારણ્ય હતું. બરડા અભયારણ્યમાં લગભગ ૪૦૦૦ લોકો વસવાટ કરે છે. બરડામાં સિંહોની વસ્તી ૧૯મી સદીના અંત ભાગ સુધી જોવા મળતી હતી. સરકાર દ્વારા સિંહોનું અહીં પુન:વસન કરવાનો કાર્યક્રમ રદ કરવામાં આવ્યો હતો.

## સંદર્ભ
શ્રેણી:ગુજરાતના અભયારણ્યો
શ્રેણી:પોરબંદર જિલ્લો
તાલુકા મામલતદાર

**તાલુકા મામલતદાર** એ તાલુકા કક્ષાના વહીવટી અધિકારી છે. મામલતદાર સરેરાશ ૫૦ કે તેથી વધુ ગામોના સમુહના બનેલા તાલુકાના મહેસુલી વડા છે. મામલતદારોની ભરતી જી.પી.એસ.સી. દ્વારા કરવામાં આવે છે, અને તે વર્ગ-૨ કક્ષાના અધિકારી ગણાય છે. તાલુકા મામલતદારે જિલ્લા કલેક્ટરની દેખરેખ હેઠળ કાર્ય કરવાનું હોય છે. જિલ્લા કલેક્ટરની જેમ આ કેડર રાજ્ય કક્ષાની કેડર છે.

બ્રિટીશ શાસન દરમિયાન *તહેસીલદાર* તરીકે આ સ્થાન શરૂ કરવામાં આવ્યું હતું. મામલતદાર શબ્દનું મુળ અરેબિક શબ્દ *MUAMLA* (મામલા) ગણાય છે. “મામલો” એટલે ગુચવણભરી બાબત કે કિસ્સો અને આવી બાબત કે પ્રશ્નોનો ઉકેલ લાવનાર અધિકારી એટલે મામલતદાર. રાજ્ય સરકારે જમીન મહેસૂલ કોડની કલમ ૧૨ હેઠળ મામલતદારની નિમણૂંક કરી છે. મામલતદાર ભારતીય ક્રિમિનલ પ્રોસિજર કોડ ૧૯૭૩ની કલમ ૨૦ હેઠળ પણ એક્ઝિક્યુટિવ મેજિસ્ટ્રેટ છે. મામલતદાર રાજ્ય સરકારનું રાજદૂત અધિકારી છે. કલેક્ટર જિલ્લાના વડા હોવાથી મામલતદાર તાલુકાના વડાની ભૂમિકા ભજવે છે. તે પ્રાંત અધિકારી અને કલેક્ટર માટે જવાબદાર છે અને લોકો પ્રત્યે સીધો સંપર્ક કરીને લોકોની સમસ્યાઓનું નિરાકરણ કરે છે. આ રીતે મામલતદાર પાસે તાલુકા સ્તરે વિવિધલક્ષી ભૂમિકા છે.

## મામલતદારના વિવિધ હોદ્દાઓ 
* તાલુકા મામલતદાર
* તાલુકા ન્યાયાધીશ
* મદદનીશ ચૂંટણી અધિકારી

## આ પણ જુઓ
* જિલ્લા કલેક્ટર

## સંદર્ભ 
શ્રેણી:સરકારી વ્યવસાયો
ગાગા અભયારણ્ય

**ગાગા અભયારણ્ય** અથવા **મહાગંગા પક્ષી અભયારણ્ય** દેવભૂમી દ્વારકા જિલ્લાના કલ્યાણપુર તાલુકામાં આવેલું પક્ષી અભયારણ્ય છે. તેની સ્થાપના નવેમ્બર ૧૯૮૮માં થઇ હતી અને તે ૩૩૨.૮૭ હેક્ટર વિસ્તાર ધરાવે છે. આ અભયારણ્ય ઘાસ વિસ્તાર તેમજ ગોરાડ જમીન ધરાવે છે અને તેમાં નીલગાય, શિયાળ, જંગલી બિલાડી, વરૂ જેવા પ્રાણીઓ તેમજ ફ્લેમિંગો, ઘોરાડ અને અન્ય પક્ષીઓ વસવાટ કરે છે.

ગુજરાતમાં કચ્છ ઘોરાડ અભયારણ્યની સાથે આ અભયારણ્ય ઘોરાડની વસ્તી ધરાવે છે, જોકે આ પક્ષી ગુજરાતના બધા અભયારણ્યમાંથી બે દાયકાઓ પહેલા જ નામશેષ થઇ ગયું છે.

## સંદર્ભ 
શ્રેણી:ગુજરાતના અભયારણ્યો
શ્રેણી:દેવ ભૂમિ દ્વારકા જિલ્લો
પાણીયા અભયારણ્ય

**પાણીયા અભયારણ્ય** અમરેલી જિલ્લામાં આવેલું સિંહ, દીપડા, ઝરખ, ચિંકારા, નીલગાય તથા વિવિધ પક્ષીઓ માટેનું અભયારણ્ય છે. આ અભયારણ્યની જાહેરાત જૂન ૧૯૮૯માં કરાઈ. અભયારણ્યનો વિસ્તાર ૩૯.૬૪ ચો.કિ.મી. છે. બહુધા તેને **ચાંચાઈ-પાણીયા અભયારણ્ય** તરીકે ઓળખવામાં આવે છે. અહીં દેશી બાવળ, ખેર, ગોરડ, બોરડી, ખાખરો, વાંસ, કરમદી જેવા વૃક્ષો જોવા મળે છે. આ અભયારણ્ય અમરેલી જિલ્લાના ધારી નજીક આવેલું છે. માર્ગ રસ્તે જૂનાગઢ, અમરેલી, ધારી અને વિસાવદરથી પહોંચી શકાય છે.

## સંદર્ભ
શ્રેણી:ગુજરાતના અભયારણ્યો
શ્રેણી:અમરેલી જિલ્લો
વિશ્વગુર્જરી પુરસ્કાર

**વિશ્વગુર્જરી પુરસ્કાર** એ વિશ્વગુર્જરી નામની સંસ્થા દ્વારા અપાતો પુરસ્કાર છે. આ સંસ્થા દ્વારા દર વર્ષે ગુજરાતી મહાનુભાવોનું પુરસ્કાર દ્વારા સન્માન કરવામાં આવે છે.

અમદાવાદ સ્થિત આ સંસ્થાએ પુરસ્કારના ત્રણ વિભાગો પાડ્યા છે:

૧. ગુજરાત એવોર્ડ૨. રાષ્ટ્રીય એવોર્ડ૩. આંતરરાષ્ટ્રીય એવોર્ડ

## પુરસ્કારની માહિતી
ગુજરાત એવોર્ડ ગુજરાતમાં રહેલા ગુજરાતીઓને અપાય છે. રાષ્ટ્રીય એવોર્ડ ગુજરાત બહાર, પરંતુ ભારતમાં કોઇ રાજ્યમાં રહેતા ગુજરાતીઓને અપાય છે તથા આંતરરાષ્ટ્રીય એવોર્ડ ભારત બહાર વસતા ગુજરાતીઓને અપાય છે. પુરસ્કાર તરીકે વિજેતાને નક્કી કરેલ રકમ, તક્તી, સન્માપત્ર અને સ્મૃતિચિહ્ન અર્પણ કરવામાં આવે છે.

શ્રેણી:ગુજરાતના પુરસ્કારો
જયભિખ્ખુ પુરસ્કાર

**જયભિખ્ખુ પુરસ્કાર** માનવકલ્યાણના ક્ષેત્રે ઉમદા પ્રવૃતિ કરવા બદલ લેખક શ્રી જયભિખ્ખુના સન્માનમાં આપવામાં આવે છે.

શ્રેણી:ગુજરાતના પુરસ્કારો