open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
ભક્ત વિદુર (ચલચિત્ર)

***ભક્ત વિદુર*** () ૧૯૨૧માં કોહીનૂર ફિલ્મ કંપનીના નેજા હેઠળ બનેલી અને કાનજીભાઈ રાઠોડ દ્વારા દિગ્દર્શિત મુંગી ફિલ્મ છે. આ ફિલ્મમાં હિંદુ પૌરાણિક પાત્ર વિદુરને મહાત્મા ગાંધીનાં વ્યક્તિત્વમાં ઢાળવામાં આવેલું છે. આ પ્રથમ ભારતીય ચલચિત્ર હતું જેના પર પ્રતિબંધ મુકાયો હતો.   

## કથા 
આ ફિલ્મની કથા હિંદુ પૌરાણિક મહાકાવ્ય *મહાભારત* અને *પાંડવ કૌરવ* વચ્ચેના શ્રેણીબદ્ધ વિખવાદ પર આધારીત છે. વિદુર, જે હસ્તિનાપુરના રાજાઓ ધૃતરાષ્ટ્ર અને પાંડુના સાવકા ભાઈ છે, તે આ ચલચિત્રનું મુખ્ય પાત્ર છે અને ફિલ્મનો ઘટનાક્રમ તેમના પરિપ્રેક્ષ્યથી ચિત્રિત કરાયેલો છે. સમગ્ર ફિલ્મમાં વિદુર વખતો વખત પોતાની કરુણા અને સહાનુભૂતિ પાંડવોના પક્ષમાં દર્શાવતા દેખાય છે. તે પાંડવોને આશ્વાસન આપે છે તથા ખાત્રી આપે છે કે, સત્યનો હંમેશા વિજય થાય છે, અને કૌરવોને તેનાં પાપી કૃત્યોની સજા જરૂર થશે. પાંડવો અને કૌરવો વચ્ચેનો શ્રેણીબદ્ધ વિખવાદ અંતે ભયાનક કુરુક્ષેત્રના યુદ્ધમાં પરીણમે છે.

## કલાકારો 
* દ્વારકાદાસ સંપત વિદુર તરીકે
* માણેકલાલ પટેલ કૃષ્ણ તરીકે
* હોમી માસ્ટર દુર્યોધન તરીકે
* પ્રભાશંકર
* ગંગારામ

## પ્રતિબંધો 
*ભક્ત વિદુર* ભારતની પ્રથમ એવી ફિલ્મ છે જેના પર પ્રતિબંધ મુકાયો હોય.

## આ પણ જુઓ 
ગુજરાતી સિનેમા

## સંદર્ભો 
## બાહ્ય કડીઓ 
* 
* ફિલ્મ હેરિટેજ ફાઉન્ડેશન

શ્રેણી:ગુજરાતી ચલચિત્ર
રામ ઝુલા

[right|thumb|250x250px|રામ ઝુલા સેતુનું દૃશ્ય - [મુનિ કી રેતી  પરથી]]
**રામ ઝુલા** () એક લોખંડ સસ્પેન્શન બ્રિજ છે, જે ગંગા નદી પર આવેલ છે.  થી ઋષિકેશ માં ભારતીય રાજ્ય ઉત્તરાખંડના ઋષિકેશ શહેર ખાતેથી ઉત્તર-પૂર્વ દિશામાં  ૩ કિલોમીટર (૧.૯ માઈલ) અંતરે આ પુલ આવેલ છે. આ પુલ દ્વારા શિવાનંદ નગર વિસ્તાર, મુનિ કી રેતી, તેહરી ગઢવાલ જિલ્લો અને સ્વર્ગાશ્રમ, પૌડી ગઢવાલ જિલ્લો જોડાય છે અને ગંગા નદીના પશ્ચિમ અને પૂર્વ વિસ્તાર જોડાય છે. વર્ષ ૧૯૮૬મા વર્ષમાં બાંધવામાં આવેલ આ સેતુ  ઋષિકેશ ખાતેનાં પ્રતિષ્ઠિત સીમાચિહ્નો પૈકીનું એક છે.

આ સ્થળે ઘણા હિંદુ આશ્રમો અને ધાર્મિક કેન્દ્રો સ્થાપિત ગંગા નદીની બંને બાજુઓ પર સ્થિત છે.  આ ઝુલા સેતુ મુનિ કી રેતી ખાતેના શિવાનંદ આશ્રમને ગીતા ભવન, પરમાર્થ નિકેતન અને સ્વર્ગાશ્રમ ખાતેનાં અન્ય મંદિરોને પણ સાથે જોડે છે. છતાં , આ પુલ લક્ષ્મણ ઝુલા સમાન ડિઝાઇન ધરાવે છે, છતાં તેના કરતાં મોટો છે અને તે  આ નદીનો પ્રવાહના ઉપરવાસમાં છે. આ પુલ ૭૫૦ ફુટ (૨૩૦ મી) જેટલા ગાળામાં બાંધવામાં આવેલ છે.

## સંદર્ભો 
શ્રેણી:જોવાલાયક સ્થળો
શ્રેણી:ઋષિકેશ
લાક્ષાગૃહ

**લાક્ષાગૃહ** એક પ્રાચીન ભવન છે જેનો ઉલ્લેખ પ્રાચીન ગ્રંથ મહાભારતમાં વેદવ્યાસ દ્વારા કરવામાં આવ્યો છે. કૌરવો દ્વારા પાંડવોનું કાસળ કાઢવાના એક ષડયંત્ર અંતર્ગત આ લાક્ષાગૃહનું નિર્માણ કરવામાં આવ્યું હતું. મામા શકુની આ ષડયંત્રના મુખ્ય સૂત્રધાર હતા. બાદમાં રાત્રે આગ લગાડીને આ ભવન સળગાવી દેવાયું હતું, પરંતુ પાંડવોને આ ષડયંત્રની અગાઉથી જ્ જાણ થઈ જવાથી અગાઉથી જ બચીને નીકળી ગયા ગયા હતા. જે સ્થળે લાક્ષાગૃહ હતું તે સ્થળ હાલ ઉત્તર પ્રદેશમાં વરણાવત કે બરનાવા તરીકે ઓળખાતા વિસ્તારમાં આવેલું છે. અહીં એક સુરંગ છે જે હિડન નદીના કિનારે ખૂલે છે. પાંડવો આ સુરંગ દ્વારા જ બચીને બહાર નીકળી ગયા હોવાનું માનવામાં આવે છે.
## ઇતિહાસ
આ સ્થળનો ઇતિહાસ અંદાજીત ૫૦૦૦થી વધુ વર્ષ જૂનો છે અને પાંડવોની સાથે સંકળાયેલો છે. ઉત્તર પ્રદેશમાં મેરઠથી લગભગ ૩૫ કિ.મી. દૂર મેરઠ-બડૌત માર્ગ પર બાગપત જિલ્લાનો બરનાવા તાલુકો આવેલો છે. ઐતિહાસિક માન્યતા મુજબ આની સ્થાપના રાજા અહિબારન તોમરે કરી હતી. આ સ્થળ પર જ મહાભારત સમયનું લાક્ષાગૃહ આવેલું છે. યુદ્ધ ન થાય તે માટે શ્રીકૃષ્ણની સલાહથી પાંડવોએ માત્ર પાંચ ગામો પાનીપત, સોનીપત, બાગપત, તિલપત અને વરુપત (વાણાવૃત અથવા બરનાવા) માગ્યા હતા, પણ કૌરવોએ સોયની અણી જેટલી જમીન પણ પાંડવોને આપવાની ના પાડી દીધી હતી. પાંડવોનું હંમેશ માટે કાસળ કાઢી નાખવા કૌરવોએ એક યોજના બનાવી અને હાલનું બરનાવા છે તે સ્થળે લાક્ષાગૃહનું નિર્માણ કરવામાં આવ્યું અને પાંડવોને જીવતા જ સળગાવી દેવાની યોજના હતી. વિદુરની સમજદારીથી પાંડવોને અગાઉથી જ આ ષડયંત્રની ભાળ મળી ગઈ અને લાક્ષાગૃહમાંથી સુરંગ દ્વારા સલામત રીતે ભગી જવામાઆં સફળ થવાથી પાંડવોની જાન બચી ગઈ હતી. તે સુરંગ આજે પણ આ સ્થળે આવેલી છે. 

## વર્તમાન સ્થિતિ
બરનાવાની દક્ષિણે લગભગ ૧૦૦ ફૂટ ઊંચો અને ૩૦ એકરમાં ફેલાયેલો મહાભારતકાળના લાક્ષાગૃહનો ટીંબો હવે માત્ર ભજ્ઞ અવશેષના રુપમાં છે. ટીંબાની પાસે પાંડવોનો કિલ્લો પણ છે. આ કિલ્લામાં ઘણી બધી પ્રાચીન મૂર્તિઓ વિદ્યમાન છે. હાલમાં આ સ્થળ ગુરુકુળ આશ્રમ અને ગૌશાળાનું પણ નિર્માણ કરવામાં આવ્યું છે. આ પ્રાચીન અવશેષની દેખરેખ રાખવાની જવાબદારી ભારત સરકારના પુરાતત્વ વિભાગ દ્વારા નિભાવવામાં આવે છે.
### આવાગમન
સામાન્ય રીતે લાક્ષાગૃહ અને પાંડવોનો કિલ્લો યાત્રીકો માટે હંમેશ ખ્Uલ્લો રહે છે પણ ખાસ કરીને ફાગણ માસમાં અહીં મોટો મેળો ભરાય છે જેમાં દૂર-દૂરથી મોટી સંખ્યામાં યાત્રીઓ આવે છે. ઉત્તર પ્રદેશમાં આવેલા આ પ્રાચીન સ્થળે જવા માટે સર્વપ્રથમ મેરઠ પહોચવાનું રહે છે. ત્યાંથી બડૌત રોડ થઈને પોતાના વાહન, ખાનગી વાહનો કે બસ દ્વારા બરનાવા પહોચી શકાય્ છે. બરનાવા મેરઠથી ૩૫ કિ.મી. દૂર છે અને વાહનમાં લગભગ એકાદ કલાકનો રસ્તો છે. આ ઉપરાંત દિલ્લીથી શામલી રોડ થઈને બડૌત પહોચીને પઆણ બરનાવા જઈ શકાય્ છે. આ જ્ રસ્તે પરત ફરી શકાય છે.

## ચિત્રપટ

ચિત્ર:Barnava (18).JPG|ગુફાની અંદરનું દ્રષ્હ્ય
ચિત્ર:Barnava (17).JPG|લક્ષાગ્રુહમાંથી નીકળતી ગુફા
ચિત્ર:Barnava (4).JPG|શિલાલેખમાં ઉલ્લેખ
ચિત્ર:Barnava (8).JPG|લાંબી સીઢીઓ
ચિત્ર:Barnava (1).JPG|સ્થળનું પ્રવેશદ્વાર

## આ પણ જુઓ
* કુરુક્ષેત્ર યુદ્ધ

શ્રેણી:મહાભારત
શ્રેણી:ઐતિહાસિક સ્થળો
અર્ધગિરિ, આંધ્ર પ્રદેશ

**અર્ધગિરી** () એક ટેકરી છે, જેની ઉપર હનુમાન મંદિર આવેલ છે. આ ટેકરી ભારત દેશના આંધ્રપ્રદેશ રાજ્યના ચિત્તૂર જિલ્લામાં આવેલ અરાગોન્ડા ગામ ખાતે આવેલ છે. 

## ઇતિહાસ 
અર્ધગીરિ નામ ત્રેતાયુગના સમયની એક ઘટના સાથે સંબંધિત છે, જ્યારે ભગવાન હનુમાન દ્રોણગિરિ પર્વતને (સંજીવની ઔષધિ ધરાવતો પર્વત) લઈ જતા હતા  ત્યારે રાતના સમયે ભરતે (ભગવાન રામના ભાઈએ) વિચાર્યું કે કોઈક પર્વતને નુકસાન પહોંચાડી  રહ્યું છે; આથી તરત જ તેમણે એક તીર પર હનુમાન પર છોડ્યું. તેના કારણે અડધો પર્વત આ સ્થળ પર  તૂટીને નીચે પડ્યો હતો અને તેથી આ સ્થળનું નામ *અર્ધગિરી* પડ્યું હતું. સ્થાનિક ભાષામાં એનો અર્થ એટલે અડધો પર્વત (અર્ધ=અડધો, ગિરી=પર્વત). ત્યાર પછી લોકોએ હનુમાનની પૂજા વીર  અંજનેય સ્વામીના નામથી કરવાનું શરૂ કર્યું હતું. ઘણા લોકો આજે પણ દુનિયાભરમાંથી અહીં મંદિરની બાજુમાં  આવેલ તળાવમાંથી ઔષધિયુક્ત પાણી ભરીને લઈ જાય છે. આ પર્વત પરની માટી ઘણા ઔષધીય ગુણધર્મો ધરાવે છે અને ઘણા પ્રકારના ત્વચા-રોગોની સમસ્યાઓનો ઇલાજ કરવા માટેની શક્તિ ધરાવે છે. આ તળાવમાં પર્વત પરની અલગ અલગ જગ્યાએથી આવે છે, જેનો સ્પર્શ ઘણા ઔષધીય છોડના મૂળને થાય  છે.

## સંદર્ભો 
## બાહ્ય કડીઓ 
શ્રેણી:આંધ્ર પ્રદેશ
શ્રેણી:ધાર્મિક સ્થળો
હુંદુર બૌદ્ધ મઠ

**હુંદુર મઠ **() કે જે **હુંદુર ગોમ્પા** તરીકે પણ ઓળખાય છે. આ એક બૌદ્ધ આશ્રમ છે, જે હુંદુર ગામ, નુબ્રા ખીણ, લડાખ, ઉત્તર ભારત ખાતે આવેલ છે. તે દિસ્ક્રીટ મઠ અને લાચુંગ મંદિર પાસે મુખ્ય માર્ગની નીચેના ભાગમાં પુલ નજીક આવેલ છે.

## સંદર્ભો 
શ્રેણી:બૌદ્ધ ધર્મ
શ્રેણી:જમ્મુ અને કાશ્મીર
ધાર લોહ સ્તંભ

right|thumb|ધાર લોહ સ્તંભના ટુકડાઓ
**ધાર લોહ સ્તંભ** ભારત દેશના મધ્ય પ્રદેશ રાજ્યમાં આવેલ ધાર જિલ્લાના મુખ્યમથક ધાર શહેર ખાતે આવેલ એક વિધ્વંશ હાલતમાં લોખંડનો સ્તંભ છે, જેના તમામ ટુકડાઓનું વજન ૭૩૦૦ કિલો જેટલું, એટલે કે દિલ્હી લોહ સ્તંભ કરતાં લગભગ ૧૦૦૦ કિલોગ્રામ જેટલું વધારે છે. તેનું નિર્માણ અને વ્યુત્પત્તિશાસ્ત્ર વિશે સત્તાવાર રીતે માહિતી નથી, પરંતુ સ્થાનિક સ્ત્રોતો અનુસાર આ ૧૧મી સદી ઈસ્વીસનમાં પરમાર રાજવંશના રાજા ભોજ દ્વારા ઉભો કરવામાં આવેલ વિજય સ્તંભ હતો.

આધુનિક સમયમાં તેના ત્રણ અંશ ૧૫મી સદીમાં બંધાયેલ લાટ મસ્જિદ નજીકના સ્થિત છે. સ્થાનિક હિંદી ઉપભાષામાં લાટનો અર્થ "સ્તંભ" થાય છે અને મસ્જિદનું નામ આ સ્તંભ પરથી રાખવામાં આવ્યું છે. સ્તંભનો ચોથા ભાગનો અંશ ગુમ થયેલ છે. મૂળભૂત રીતે આ સ્તંભ ઉપરની બાજુથી ચુસ્ત સાંકડો અને નીચલા ભાગમાં વધુ પહોળો હતો, જે ઉપલા અંશનું વજન ઉઠાવવા સક્ષમ હતો. સૌથી નીચેના ભાગનો આડો છેદ (ક્રોસ સેક્શન) ચતુર્ભુજી હતો, મધ્ય ભાગનો આડો છેદ ચતુર્ભુજી અને અષ્ટભુજી તેમ જ સર્વોપરી અષ્ટભુજી પરંતુ ઉપલા ભાગનો આડો છેદ નાનો અને ગોળાકાર હતો. એકંદરે આ ત્રણ અંશની કુલ લંબાઈ ૧૩.૨૧ મીટર (૪૩ ફૂટ ૪ ઇંચ), જે સૂચવે છે કે આ સાબુત સ્તંભ દિલ્હીના લોહ સ્તંભ કરતાં બમણી ઊંચાઈ ધરાવતો હતો. જ્યારે આ સ્તંભ ઉભો કરવામાં આવ્યો, તે સમયે કદાચ વિશ્વમાં સૌથી મોટો ચટકા લગાવેલ (ફોર્જ વેલ્ડીંગ) લોહ સ્તંભ રહ્યો હોવો જોઈએ.

## આ પણ જુઓ 
* લોહ સ્તંભ, દિલ્હી

## સંદર્ભો 
શ્રેણી:મધ્ય પ્રદેશ
શ્રેણી:જોવાલાયક સ્થળો
શ્રેણી:ભારતનો ઇતિહાસ
પલાની પહાડીઓ

**પલાની પહાડીઓ** (તમિલ: பழனி மலை; હિંદી:पलानी पहाड़ियाँ) ભારત દેશના દક્ષિણ ભાગમાં આવેલા તામિલનાડુ રાજ્ય ખાતે આવેલ એક પર્વતમાળા છે. તે પશ્ચિમ ઘાટનો એક પૂર્વીય વિસ્તાર છે કે જે ભારતના પશ્ચિમ તટની સમાંતર ચાલે છે.

## આ પણ જુઓ 
* પશ્ચિમ ઘાટ

## સંદર્ભો 
શ્રેણી:તામિલનાડુ
શ્રેણી:ભારતના પર્વતો
જયગઢ કિલ્લો

**જયગઢ કિલ્લો** (મરાઠી:*जयगड किल्ला*; અંગ્રેજી:*Jayagaḍa killā*) (જૂના બ્રિટીશ રેકોર્ડમાં Zyghur તરીકે પણ લિપ્યાંતરિત છે.) દરિયાકિનારા પર સ્થિત એક કિલ્લો છે કે જે ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા મહારાષ્ટ્ર રાજ્યના રત્નાગિરી જિલ્લાના મંદિરના નગર એવા ગણપતિપુલે ખાતેથી ૧૪ કિલોમીટરના અંતરે એક ભેખડ પર આવેલ છે, જ્યાં શાસ્ત્રી નદી અરબી સમુદ્રમાં પ્રવેશે છે.

આ એક વ્યુહાત્મક સ્થળ છે, જ્યાંથી ખાડી તેમ જ નજીકના પાવર પ્લાન્ટ અને ખુલ્લા સમુદ્રનાં દૃશ્યો જોઈ શકાય છે. જેટી પોર્ટ આંગ્રે અને એક દીવાદાંડી આ કિલ્લા નજીકના આવેલ છે. ખંડેર હાલતમાં હોવા છતાં કિલ્લાના મોટા ભાગની બાહ્ય દિવાલો અને સંરક્ષણ દિવાલો હજુ પણ અડીખમ ઊભા છે. કિલ્લાની આસપાસ એક ઊંડી ખાઈ છે, જે દરિયા તરફની ભેખડવાળી ધાર તરફ નથી. મધ્યમાં ૧૩ એકર જેટલા વિસ્તારમાં ફેલાયેલ આ કિલ્લા ખાતે કાન્હોજી આંગ્રેનો મહેલ, ગણપતિ મંદિર અને પાણીના સંગ્રહ માટે કુવા છે. આ એક રક્ષિત સ્મારક છે.

## સંદર્ભો 
શ્રેણી:મહારાષ્ટ્રના કિલ્લાઓ
શ્રેણી:જોવાલાયક સ્થળો
જોડિયા પાવા

**જોડિયા પાવા** ગુજરાતી, પંજાબી, સિંધી, રાજસ્થાની અને બલોચ લોક સંગીતકારો વડે વગાડાતું લાકડાનું વાંસળી જેવું વાદ્ય છે. તે મટ્ટિયાન, જોરહી, પાવા જોરહી, દો નાલી, દોનાલ, ગિરોહ, સતારા અથવા નાગોઝે તરીકે પણ ઓળખાય છે. તે બે જોડેલી વાંસળીઓ ધરાવે છે, જેમાંથી એક સૂર માટે હોય છે. આ બંને વાંસળીઓ જોડેલી હોય છે અથવા હાથમાં તેને અલગથી પકડવામાં આવે છે. બંને વાંસળીઓ વગાડવા માટે હવાને સતત ફૂંકવી પડતી હોય છે. દરેક ધબકાર પર શ્વાસ લેતા તે હિંડોળામય ધ્વનિ પેદા કરે છે. જોડિયા પાવાની બંને વાંસળીઓ શરૂઆતમાં સમાન લંબાઇ ધરાવતી હતી પરંતુ સમય જતાં તેમાંથી એક ટૂંકી થઇ ગઇ. જોડિયા પાવાની એક વાંસળી પુરુષ અને ટૂંકી વાંસળી સ્ત્રી વાદ્ય કહેવાય છે. આ વાદ્ય વડે કોઇ પણ ધૂન રજૂ કરી શકાય છે.

તે પંજાબમાં પરંપરાગત અને લોકસંગીતમાં વપરાય છે અને પંજાબી ભાંગરા સંગીતમાં મહત્વનું વાદ્ય બન્યું છે. રાજસ્થાની અને બલોચ લોકસંગીતમાં તે મહત્વનું વાદ્ય છે. જોડિયા પાવાના જાણીતા સંગીતકારોમાં સિંધી સંગીતકારો ખામિસો ખાન, ઉસ્તાદ મિસરી ખાન જમાલી અને અકબર ખામિસો ખાનનો સમાવેશ થાય છે. ગુરમીત બાવા આ વાદ્યનો ઉપયોગ કરતા જાણીતા પંજાબી લોકકલાકાર છે.

મુસા ગુલામજત અને નુરમામદ સોઢા જાણીતા ગુજરાતી જોડિયા પાવા સંગીતકારો છે.

## સંદર્ભ 
;પુસ્તકો

* 

## બાહ્ય કડીઓ 
* *મનનો માણિગર* નામના ગુજરાતી ચલચિત્રમાં **જોડિયા પાવા** વિષેનું ગીત
* જોડિયા પાવા વગાડતા કચ્છી કલાકાર
* Jodiya Pava (double flute) 
* Old man and his Algoza - indiatimes.com  
* Punjabi Algoza  Utsad Moti Ram Algoza Master's Official Blog

શ્રેણી:સંગીત વાદ્ય
ગુજરાતના રાષ્ટ્રીય મહત્વનાં સ્મારકોની યાદી

આ ભારતના **ગુજરાતના રાષ્ટ્રીય મહત્વનાં સ્મારકોની યાદી** છે. આ સ્થળો ભારતીય પુરાતત્વ સર્વેક્ષણ (ASI) દ્વારા અધિકૃત રીતે જાહેર કરાયેલા અને તેની વેબસાઇટ પર નોંધાયેલાં છે. સ્મારક સૂચકાંક એ યાદીના પેટા વિભાગ (રાજ્ય, પુરાતત્વ મંડળ)નું ટુંકું રૂપ અને ભારતીય પુરાતત્વ સર્વેક્ષણ વડે પ્રસિદ્ધ થયા ક્રમના અંક દ્વારા બનેલો છે. ગુજરાતમાં ભારતીય પુરાતત્વ સર્વેક્ષણ દ્વારા ૨૦૩ સ્મારકોને રાષ્ટ્રીય મહત્વનાં સ્મારક તરીકે જાહેર કરાયા છે.

## રાષ્ટ્રીય મહત્વનાં સ્મારકોની યાદી 
તકનિકી કારણોસર અમદાવાદ જિલ્લાનાં સ્મારકોની યાદી અલગથી બનાવી છે. એ યાદી (N-GJ-1 થી N-GJ-65) માટે અમદાવાદ જિલ્લાના રાષ્ટ્રીય મહત્વનાં સ્મારકોની યાદી જુઓ.

|}

## આ પણ જુઓ 
* ગુજરાતમાં રાજ્ય સંરક્ષિત સ્મારકોની યાદી

## સંદર્ભો 
## બાહ્ય કડીઓ
* ઈસરો જીઓપોર્ટલ ભુવન પર સાંસ્કૃતિક વારસા સ્થળો અને સ્મારકો   અક્ષાંશ રેખાંશ માટે
* Monuments - Vadodara Circle, ASI
અડાણ નદી, મહારાષ્ટ્ર

**અડાણ નદી** ભારત દેશના મહારાષ્ટ્ર રાજ્યના વાશીમ જિલ્લામાં વહેતી એક નદી છે. તે પેનગંગા નદીની એક મુખ્ય સહાયક નદી છે. આ નદી પ્રથમ અરુણાવતી નદીને મળે છે અને અરુણાવતી પછીથી ૧૩ કિ. મી આગળ વધીને પછી પેનગંગા નદીમાં મળી જાય છે. આ નદી પર ૨ બંધો બાંધવામાં આવ્યા છે. જે પૈકી એક બંધ સોનાળા ગામ નજીક, જ્યાંથી આ નદી નીકળે છે અને બીજો બંધ કારંજા લાડ ગામ નજીક બાંધવામાં આવેલ છે. કારંજા લાડ ખાતે બનાવવામાં આવેલ બંધનું નામ અડાણ બંધ (અડાણ ધરણ) છે.

## સંદર્ભ 
શ્રેણી:ભારતની નદીઓ
શ્રેણી:મહારાષ્ટ્ર
કપિલેશ્વર મહાદેવ, વાવ

ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલ ગુજરાત રાજ્યના વાવ-થરાદ જિલ્લામાં આવેલ વાવ નગર ખાતેથી ૬ કીલોમીટર જેટલા અંતરે સરદારપુરા ગામ નજીક વીડમાં **કપિલેશ્વર મહાદેવ**નું ભવ્ય અને પુરાતન મંદિર આવેલું છે.

## ઈતિહાસ 
આ મંદિરનું નિર્માણ પાંચ હજાર વર્ષ પહેલાં મહાભારત કાળમાં ચાર વેદના જાણકાર એવા મહર્ષિ કપિલમુનિએ કરાવ્યું હતુ. તે સમયમાં આ વિસ્તાર ગાઢ જંગલથી છવાયેલ હતો. ગાઢ તપ કરવાના ઉદ્દેશ માટે મહર્ષિ કપિલમુનિને આ જગ્યા પસંદ પડતા તેમણે આ જગ્યાએ આસન જમાવી તેમણે અધોર તપ આદર્યુ. તપ દરમ્યાન મહાદેવની પ્રસન્ન થતાં તપની પુર્ણાહુતિ પછી તપની ફળશ્રુતિરુપ મુનિશ્રીએ અહીં મહાદેવના મંદિરનું નિર્માણ કરાવ્યું. આ મંદિરની ભવ્યતા નિહાળી વનમાં ભટકતા પાંડવોએ અહી મુકામ કર્યો હતો. યુધિષ્ઠિરને મહાદેવના દર્શન કર્યા પછી જ આહાર લેવાનો નિયમ જાળવવામાં સગવડ થવાને કારણે પાંડવો અહીં વધુ સમય રોકાયા હતા.

## વિશેષ માહિતી 
પુરાતન પાંચ કુવા તળાવ ખાતે કુવાઓના આકારના પ્રાચીન અવશેષો તથા પ્રાચીન કાળની દશ કિલો વજન ધરાવતી ઈંટો હાલ જોવા મળે છે. મુખ્ય મંદિરની બાજુમાં સુર્યનારાયણ તથા કાર્તિક સ્વામીનાં નાનાં મંદિર આવેલ છે. મંદિરની ચારે કોરે સુંદર પ્રાચીન સ્થાપત્ય જડેલ છે. મંદિરનો છેલ્લો જિર્ણોધ્ધાર સંવંત ૧૮૩૩ના સમયમાં થયો હતો. આ સ્થળે શ્રાવણ મહિનાના દર સોમવારે શ્રદ્ધાળુઓનો મેળો જામે છે. શ્રાવણની અમાસના દિવસે યજ્ઞ પણ કરવામાં આવે છે. અહીં ઘીનો અખંડ દીવો કરવામાં આવે છે. કબુતરો માટે ચણ નાખવામાં આવે છે.

## માર્ગદર્શન 
પાલનપુર થી વાવ જઈ શકાય છે, જેનું અંતર આશરે ૯૯ કિલોમીટર જેટલું છે.

## સંદર્ભો 
શ્રેણી:ગુજરાતનાં શિવાલયો
શ્રેણી:વાવ તાલુકો
શ્રેણી:રાજ્ય સંરક્ષિત સ્મારક
કાન્હોજી આંગ્રે

thumb|કાન્હોજી આંગ્રે
**કાન્હોજી આંગ્રે** (જન્મ: ઓગસ્ટ ૧૬૬૯, મૃત્યુ : ૪ જુલાઈ ૧૭૨૯) ૧૮મી સદી ઈસ્વીસનના સમયમાં મરાઠા સામ્રાજ્યના નૌસેનાના સર્વપ્રથમ સિપાહીસાલાર હતા. તેમને **સરખેલા આંગ્રે** પણ કહેવામાં આવે છે. "સરખેલ"નો અર્થ નૌસેનાધ્યક્ષ (એડમિરલ) એવો થાય છે. તેઓ જીવનભર હિંદ મહાસાગર ખાતે બ્રિટિશ, પોર્ટુગીઝ અને ડચ નૌકા-સૈન્યોની ગતિવિધિઓ સામે લડાઈ લડ્યા હતા. તેમના પિતા તાન્હોજી આંગ્રે પણ છત્રપતિ શિવાજીની ફોજમાં નાયક હતા અને કાન્હોજી આંગ્રેનો બાળપણથી જ મરાઠા લશ્કર સાથે સંબંધો રહ્યા હતા. તેમણે મરાઠા નૌસેનાને એક નવા સ્તર પર પહોંચાડી હતી અને ઘણાં સ્થળો પર મરાઠા નૌસૈનિક છાવણીઓની સ્થાપના કરી હતી, જેમાં આંદામાન ટાપુ, વિજયદુર્ગ (મુંબઈથી ૪૨૫ કિમી દૂર) વગેરેનો સમાવેશ થાય છે. તેઓ આજીવન અપરાજિત રહ્યા હતા.

## આ પણ જુઓ 
* આંદામાન

## સંદર્ભ 
## બાહ્ય કડીઓ 
* સરખેલ કાન્હોજી આંગ્રે: મરાઠા નૌસેના પ્રમુખ 

શ્રેણી:મહારાષ્ટ્રના લોકો
શ્રેણી:ભારતનો ઇતિહાસ
હોલોંગ (વૃક્ષ)

***હોલોંગ*** (***Dipterocarpus macrocarpus***) એ ભારત અને દક્ષિણ-પૂર્વ એશિયામાં થતું, સાધારણ કઠણ લાકડું ધરાવતું વૃક્ષ છે. ભારતનાં આસામ અને અરુણાચલ પ્રદેશ રાજ્યોનું એ રાજ્ય વૃક્ષ છે. આસામમાં સ્થાનિક બોલીમાં તે "હોલોંગ" તરીકે ઓળખાય છે.

## સંદર્ભો
**Dipterocarpus macrocarpus* 
*Photo
રઝિયા સુલતાન

**રઝિયા**, **રઝિયા બેગમ** અથવા **રઝિયા અલ-દિન** (૧૨૦૫ – ૧૫ ઓક્ટોબર ૧૨૪૦), રાજકીય નામ **જલ્લાત-ઉદ-દિન રઝિયા,** જે સામાન્ય રીતે ઇતિહાસમાં **રઝિયા સુલ્તાન** તરીકે પ્રખ્યાત છે, તે ભારતીય ઉપખંડના ઉત્તર ભાગમાં દિલ્હી સલ્તનતની મુસ્લિમ શાસક (સુલતાન) હતી. તે દક્ષિણ એશિયાની પ્રથમ મહિલા શાસક હોવા માટે નોંધપાત્ર છે.

## પ્રારંભિક જીવન
રઝિયાનો જન્મ દિલ્હી સલ્તનતના સુલતાન શમસુદ્દીન ઇલ્તુતમિષને ત્યાં થયો હતો. તેની માતા ઇલ્તુતમિષના પૂર્વવર્તી શાસક કુતુબ-અલ-દીન ઐબકની પુત્રી તુર્કન ખાતૂન હતી. રઝિયા ઇલ્તુતમિષનું પ્રથમ સંતાન હતી.

## રાજ્યારોહણ
મામલુક સુલતાન શમસુદ્દીન ઇલ્તુતમિષ ગ્વાલિયર અભિયાનમાં વ્યસ્ત હતા ત્યારે તેમની પુત્રી રઝિયાએ પિતાની ગેરહાજરીમાં ૧૨૩૧–૩૨ દરમિયાન દિલ્હીનું વહીવટ સંચાલન કર્યું. એક દંતકથા અનુસાર, ઇલ્તુતમિષે આ સમયગાળા દરમિયાન રઝિયાના પ્રદર્શનથી પ્રભાવિત થઈને દિલ્હી પાછા ફર્યા બાદ તેના વારસદાર તરીકે નિયુક્ત કરી પરંતુ મુસ્લિમ વર્ગ કોઈ મહિલાને વારસાદાર તરીકે સ્વીકારવા તૈયાર ન હતો. આથી ઇલ્તુતમિશના મૃત્યુ બાદ રઝિયાની જગ્યાએ તેના સાવકા ભાઈ રુકનુદ્દીન ફિરોઝને સિંહાસન પર બેસાડવામાં આવ્યો. 

રુકનુદ્દીન ફિરોઝ એક સક્ષમ શાસક ન હતો. પ્રશાસનનું ખરું નિયંત્રણ તેની માતા અને ઇલ્તુતમિષની વિધવા શાહ તુર્કન પાસે હતું. પરિણામે વિલાસી અને લાપરવાહ રુકનુદ્દીન વિરુદ્ધ બળવો તીવ્ર બન્યો. તેના વઝીર નિઝામુલ મુલ્ક જુનૈદી પણ બળવાખોરો સાથે ભળી ગયા. પરિસ્થિતિ ત્યારે વધારે ગંભીર બની ગઈ જ્યારે સુલ્તાન રુકનુદ્દીનના તુર્કી મૂળના અધિકારીઓએ બિન તુર્કી અધિકારીઓની હત્યાનું કાવતરું ઘડ્યું. પરિણામે જુનૈદીના પુત્ર જિયા ઉલ મુલ્ક અને તાજુલ મુલ્ક મહેમુદ સહિતના મહત્વપૂર્ણ બિન તુર્કી અધિકારીઓની હત્યા કરવામાં આવી જેમણે રઝિયાના રાજ્યારોહણની તરફેણ કરી હતી. રુકનુદ્દીને વિદ્રોહને ડામી દેવા કુહરામ તરફ કૂચ કરી આ દરમિયાન શાહ તુર્કને દિલ્હીમાં રઝિયાને ફાંસી આપવાની યોજના બનાવી. નમાજ દરમિયાન એકઠી થયેલી સામાન્ય જનતાની ભીડને રઝિયાએ શાહ તુર્કન વિરુદ્ધ ઉશ્કેરી. ઉશ્કેરાયેલા ટોળાએ મહેલ પર હુમલો કરી શાહ તુર્કનને બંધી બનાવી લીધી. વેપારી મંડળ અને સૈન્યએ રઝિયા પ્રત્યે નિષ્ઠાનું વચન આપી શાસનની ધુરા સોંપી. આ રીતે રઝિયા સુલતાન દિલ્હી સલ્તનતની પ્રથમ મહિલા શાસક બની. રુકનુદ્દીન દિલ્હી પાછો ફર્યો ત્યારે રઝિયાએ સૈન્ય મોકલાવી તેને કેદ કર્યો અને સંભવત: ૧૯ નવેમ્બર ૧૨૩૬ના રોજ ફાંસી પર લટકાવી દેવામાં આવ્યો.  રુકનુદ્દીને સાત માસથી પણ ઓછા સમય માટે શાસન કર્યું. રઝિયાનું રાજ્યારોહણ કેવળ તે સ્ત્રી હોવાના કારણે જ અનન્ય નહોતું પરંતુ સામાન્ય જનતાનું સમર્થન તેની નિયુક્તિ પાછળનું પ્રેરક બળ હતું.

## ચિત્ર ઝરૂખો

Tomb_of_Razia_Sultana_001.jpg|રઝિયા સુલ્તાનનો મકબરો
Razia_sultana_tomb_painting.jpg|રઝિયા સુલ્તાનનો મકબરો
Razia_Jital.JPG|રઝિયા જિતાલ (ચલણી સિક્કા)

## સંદર્ભ 
## સંદર્ભ સૂચિ
* 
* 

શ્રેણી:ભારતીય સમ્રાટો
પનિયિમ્પલી ક્રિશ્નનક્યુટી વાયરિયર

**પનિયિમ્પલી ક્રિશ્નનક્યુટી વોરિયર** (જન્મ ૫ જુન, ૧૯૨૧) **પી. કે. વોરિયર** તરીકે જાણીતા ભારતીય આયુર્વેદિક ચિકિત્સક છે. તેમનો જન્મ ભારતના કેરળ રાજ્યના મલપ્પુરમ જિલ્લાના કોટક્કલમાં થયો હતો. તેઓ આર્ય વૈદ્ય શાળાના મુખ્ય ચિકિત્સક અને મેનેજિંગ ટ્રસ્ટી છે. તેઓ આર્ય વૈદ્ય શાળાના સ્થાપક વૈદ્યરતમનમ પી. એસ. વોરિયરના સૌથી નાના ભત્રીજા છે.

## પુરસ્કારો અને સન્માન 
વર્ષ ૧૯૯૯માં તેમને કાલિકટ યુનિવર્સિટી દ્વારા માનદ ડો. લિટ એનાયત કરવામાં આવ્યો હતો. પી. કે વોરિયરને મહારાષ્ટ્રના ગવર્નર પી.સી. એલેકઝાન્ડર દ્વારા ૩૦મો ધનવંતરી એવોર્ડ પ્રદાન કરવામાં આવ્યો હતો. વોરિયરને આયુર્વેદમાં યોગદાન બદલ ભારત સરકાર તરફથી વર્ષ ૧૯૯૯માં પદ્મશ્રી અને વર્ષ ૨૦૧૦માં પદ્મભૂષણ એવોર્ડથી સન્માનિત કરવામાં આવ્યા હતા.

## બાહ્ય કડીઓ 
* યુટ્યુબ પર પદ્મભૂષણ એવોર્ડ સમારંભ વિડીયો કવરેજ
* 70 વર્ષની ટ્રસ્ટીશિપ

## સંદર્ભ 
શ્રેણી:પદ્મભૂષણ પુરસ્કાર વિજેતા
શ્રેણી:૧૯૨૧માં જન્મ
સાલ (વૃક્ષ)

***સાલ*** *(Terminalia elliptica)* (syn. *T. alata* Heyne ex Roth, *T. tomentosa* (Roxb.) Wight & Arn.) એ દક્ષિણ અને દક્ષિણ-પૂર્વ એશિયામાં ભારત, નેપાળ, બાંગ્લાદેશ, મ્યાનમાર, થાઇલેન્ડ, લાઓસ, કમ્બોડીયા અને વિયેતનામનું વતની એવું ’ટર્મિનાલિયા (Terminalia)’ પ્રજાતિનું વૃક્ષ છે. તે દક્ષિણ ભારતનાં ૧૦૦૦ મીટરથી વધુ ઉંચાઈએ સ્થિત સૂકા અને ભેજવાળા પાનખર જંગલોમાં વિપુલ પ્રમાણમાં ઉગે છે.

Common names are **Asna**, **Saj** or **Saaj**, **Indian-laurel,Marutham(Tamil)**,**Matti** (Kannada), **Taukkyan** (Burma), **Sadar, Matti** or **Marda** (India), **අසන - Asana** (Sri Lanka), and casually "crocodile bark" due to the characteristic bark pattern. 

It is a tree growing to 30 m tall, with a trunk diameter of 1 m. The fruit is ovoid, 3&nbsp;cm long, with five wings not extending beyond the fruit apex. The bark is fire-resistant. The wood is coarse, fairly straight grained, dull to somewhat lustrous and without any smell or taste. The heartwood varies from light brown with few markings to dark brown or brownish black and figured with darker streaks. The sapwood is reddish white and sharply differentiated. The heartwood is moderately durable and the sapwood is liable to powder-post beetle attack.

*Terminalia tomentosa* has a remarkable attribute: some members of the species store water in the dry season. A survey conducted at Bandipur National Park, India showed that a proportion of trees store water and there is a girth dependent increase in the frequency and amount of water storage. The mechanism and ecophysiological significance of this water storage is not known.

## વપરાશ
The wood is used for furniture, cabinetwork, joinery, paneling, specialty items, boat-building, railroad cross-ties (treated), and decorative veneers.

The leaves are used as food by *Antheraea paphia* (silkworms) which produce the tassar silk (Tussah), a form of commercially important wild silk. The bark is used medicinally against diarrhoea. Oxalic acid can be extracted from it. The bark and especially the fruit yield pyrogallol and catechol to dye and tan leather.

Water stored in the stem is often tapped and used as a source of potable water in the summer by forest folk. It is also thought to have curative value for stomach pain.

Outside of its native range, it is cultivated in southern China.

## સંસ્કૃતિમાં
In Theravada Buddhism, this tree is said to have used as the tree for achieved enlightenment, or Bodhi by twenteeth Lord Buddha called "Tissa - තිස්ස". But in some text books, it is stated that *Azadirachta indica* is the Bodhi tree used by Tissa Lord Buddha.

## આ પણ જુઓ
ભારતનાં ઈમારતી લાકડું આપતા વૃક્ષોની યાદી

## સંદર્ભો
૨૦૧૭ અમરનાથ આતંકી હુમલો

**અમરનાથ યાત્રા પર ત્રાસવાદી હુમલો** ૧૦ જુલાઈ ૨૦૧૭ના ભારતના જમ્મુ-કાશ્મીરમાં થયો હતો. ઇસ્લામિક આતંકવાદી સંસ્થા લશ્કર-એ-તૈયબા આ દ્વારા કરવામાં આવેલા આ ત્રાસવાદી હુમલામાં ૭ શ્રદ્ધાળુઓના મૃત્યુ નીપજ્યાં હતા. ભારત સરકારનો આરોપ છે કે, આ હુમલામાં ઇસ્લામિક આતંકવાદી સંગઠન લશ્કર-એ-તૈયબાનો સભ્ય ઇસ્માઇલ, મુખ્ય આરોપી છે. પરંતુ પાકિસ્તાન સ્થિત ઇસ્લામિક આતંકવાદી સંગઠન લશ્કર-એ-તૈયબાએ આ આક્રમણની જવાબદારી સ્વીકારી નહોતી. ૧૦ જુલાઈ ૨૦૧૭ તારીખ અને તે મુજબ ભારતમાં પ્રચલિત પૂર્ણિમાસાંત કાલગણના આધારિત પંચાંગ મુજબ શ્રાવણ માસના પ્રથમ સોમવારે અનંતનાગ જિલ્લામાં આ આક્રમણ કરાયું હતું. અમરનાથ ભારત, નેપાળ અને વિશ્વભરમાં નિવાસ કરતા હિંદુ ધર્મના લોકો માટે મુખ્ય યાત્રાધામ છે. ભારતમાં શ્રાવણ મહિનામાં ખાસ કરીને સોમવારે હિન્દુ ધર્મમાં ભગવાન શિવના દર્શન કરવાનું ખાસ મહત્વ છે. ૨૦૧૭માં સોમવાર શ્રાવણ માસનો પ્રથમ દિવસ હતો અને તે જ દિવસે અમરનાથયાત્રીઓ પર આ આક્રમણ કરવામાં આવ્યું હતું.

## ઘટનાક્રમ
રાત્રે ૮:૧૫ વાગ્યે પ્રથમ ત્રણ આતંકવાદીઓએ અર્ધ સૈનિક બળની છાવણી પર આક્રમણ કર્યું અને ૮:૨૦ વાગ્યે ખાનાબલ પાસે ગુજરાતના અમરનાથ યાત્રીઓથી ભરેલી બસ પર અંધાધૂંધ ગોળીબાર કરીને હુમલો કર્યો હતો. આ બસ ગુજરાતના બનાસકાંઠા જિલ્લાની હતી. આ બસન અમરનાથ શ્રાઇન બૉર્ડમાં સામેલ ન થઈ હોવાના કારણે તેને સુરક્ષા આપવામાં આવી નહોતી જેના કારણે બસ એકલી જ અમરનાથ યાત્રીઓને દર્શન કરાવીને જમ્મુ તરફ પ્રસ્થાન કરી રહી હતી ત્યારે આ હુમલો કરવામાં આવ્યો હતો. બસમાં બેસેલા મુસાફરો પર આતંકવાદીઓ દ્વારા ગોળીઓનો વરસાદ વરસાવવામાં આવ્યો જેના કારણે ૭ યાત્રીઓના મૃત્યુ થયા હતા અને ૩૨ યાત્રીઓ ગંભીર રીતે ઘવાયા હતા. આ બસમાં કુલ ૫૬ યાત્રીઓ હતા જે ગુજરાત, દીવ, દમણ અને મહારાષ્ટ્રના રહેવાસીઓ હતા. ૯ મૃતકોમાં ૫ સ્ત્રીઓ હતી. ૭માંથી ૫ મૃતકો ગુજરાતી અને ૨ મરાઠી હતા.

આતંકવાદી હુમલાની શરુઆત ત્રણમાંથી એક આતંકવાદી દ્વારા કરવામાં આવી હતી, જેને ઇસ્માઇલના નામે ઓળખી કાઢવામાં આવ્યો છે. તે એક મોટરસાઇકલ પર આવ્યો હતો. હુમલા પછી હુમલાવરો અરવાની તરફ ભાગી ગયા હતા જ્યાં તેમણે કેન્દ્રિય અનામત પોલીસ દળની છાવણી પર હુમલો કર્યો હતો.

## પ્રતિક્રિયા અને પરિણામ
જમ્મુ અને કાશ્મીર પોલીસે કહ્યું કે હુમલામાં પાકિસ્તાન સ્થિત ઇસ્લામી આતંકવાદી સંગઠન લશ્કર-એ-તૈયબાનો હાથ છે. પરંતુ, ઇસ્માઇલને પોતાના દળનો આતંકવાદી ન બતાવીને લશ્કર-એ-તૈયબાએ આ ઘટનામાં પોતાનો હાથ હોવાની વાતનો ઇનકાર કરી દીધો છે અને એવો પણ આક્ષેપ કર્યો હતો કે ભારત સરકાર લશ્કરના મુક્ત કાશ્મીર આંદોલનમાં વિઘ્ન લાવવા માટે આ હુમલામાં લશ્કર-એ-તૈયબાને દોષી ગણાવી રહી છે. આ પૂર્વે ૨૦૦૮ મુંબઈ હુમલો, પઠાણ ચોક હુમલો    અને ઉરી હુમલોથયો હતો જેની જવાબદારી સ્વીકારનાર આતંકવાદી સંગઠન લશ્કર-એ-તૈયબાએ આ ઘટનાને ઇસ્લામિક ગણાવીને ભારત સરકારે જ આ આક્રમણ કરાવ્યું હોવાનો પ્રતિઆરોપ લગાવ્યો હતો.  આતંકવાદી ઇસ્માઇલ પાકિસ્તાની હોવાની વાતની પણ પુષ્ટિ થઈ શકી નહોતી.

ભારતના વડાપ્રધાન નરેન્દ્ર મોદીએ આ હુમલાની આકરી ટીકા કરી હતી અને કહ્યું કે, "ભારત આવા કાયરતાપૂર્ણ હુમલાઓ અને નાપાક મનસૂબાઓની આગળ ઝૂકશે નહીં." 
આ ઉપરાંત રાજનીતિજ્ઞો રાજનાથસિંહ, મહેબૂબા મુફતી, રામનાથ કોવિંદ, અને ઓમર અબ્દુલ્લાએ આ ઘટનાની નિંદા કરી હતી.

## ચિત્રપટ 
## સંદર્ભ 
શ્રેણી:મહત્વપૂર્ણ ઘટનાઓ
ભમ્મરીયો કૂવો,મહેમદાવાદ

300px|thumb|ભમ્મરીયો કૂવો, મહેમદાવાદ

**ભમ્મરીયો કૂવો** ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા ગુજરાત રાજ્યના ખેડા જિલ્લામાં આવેલા મહેમદાવાદ તાલુકાનાં મુખ્યમથક એવા મહેમદાવાદ ખાતે આવેલું એક પ્રાચીન સ્થાપત્ય છે. આ કૂવાનું નિર્માણ ૧૫મી સદીમાં મહેમુદશાહ બેગડા નામના બાદશાહે કરાવ્યું હતું. આ સ્થાપત્ય કેન્દ્રના પુરાતત્વ વિભાગ દ્વારા ક્રમાંક N-GJ-143 હેઠળ રક્ષિત જાહેર કરવામાં આવ્યું છે. આ કૂવો મહેમદાવાદથી ખેડા જતા માર્ગ પર આવેલો છે.

## વિશેષતાઓ 
આ કૂવાની આસપાસ ભૂગર્ભમાં નિવાસસ્થાનના ખંડો બનાવવામાં આવેલા છે. આ અષ્ટકોણાકાર કૂવો ૩૬ ફૂટ જેટલો વ્યાસ ધરાવે છે. હાલ જમીનમાં ત્રણ મજલાનું બાંધકામ છે, જેમાં ઉપરના બે મજલામાં ખંડો આવેલા છે, જ્યારે નીચેના મજલે સાંકડા પગથિયાં દ્વારા સીધા કૂવામાં જવાય છે. ખંડમાં જવા માટે ચાર સીડીઓ આવેલી છે તેમ જ બે સીડીઓ ગોળાકારે ફરતી બનાવવામાં આવેલી હોવાથી આ કૂવાનું નામ **ભમ્મરીયો કૂવો** પડ્યું હતું.

## સંદર્ભો 
શ્રેણી:મહેમદાવાદ તાલુકો
શ્રેણી:સ્થાપત્ય
શ્રેણી:જોવાલાયક સ્થળો
શ્રેણી:રાષ્ટ્રીય મહત્વનાં સ્મારકો
ગોપાલકૃષ્ણ ગાંધી

**ગોપાલકૃષ્ણ દેવદાસ ગાંધી** (જન્મ: એપ્રિલ ૨૨, ૧૯૪૬) એ મહાત્મા ગાંધીના પૌત્ર છે, ભારતીય સનદી સેવા (IAS)નાં અધિકારી અને રાજદ્વારી છે, જેઓએ ૨૦૦૪ થી ૨૦૦૯ સુધી પશ્ચિમ બંગાળનાં ૨૨માં રાજ્યપાલ તરીકે સેવાઓ આપેલી હતી. પૂર્વ સનદી અધિકારી તરીકે તેઓએ અન્ય વહીવટી તથા રાજદ્વારી પદોની સાથે સાથે ભારતના રાષ્ટ્રપતિના સચીવ તરીકે તથા દક્ષિણ આફ્રિકા અને શ્રીલંકામાં ઉચ્ચાયુક્ત તરીકે પણ સેવાઓ આપેલી છે. તેઓ ૨૦૧૭ની ભારતના ઉપરાષ્ટ્રપતિની ચૂંટણીમાં કોંગ્રેસ અને સાથી પક્ષો પ્રેરીત યુ.પી.એ.ના ઉમેદવાર હતા.

## સંદર્ભો
શ્રેણી:વ્યક્તિત્વ
શ્રેણી:રાજકારણી
શ્રેણી:જીવિત લોકો
શ્રેણી:૧૯૪૬માં જન્મ
ઓસમાણ મીર

**ઓસમાણ મીર** જાણીતા ગુજરાતી લોક ગાયક છે.

ઓસમાણ મીરના પિતા હુસૈન મીર અને દાદા અલ્લારખા ઉસ્તાદ તબલા વાદક હતા અને તેમણે નાની ઉંમરથી સંગીતની તાલીમ લીધેલી. તેઓ સંજય લીલા ભણસાળી દ્વારા નિર્દેશિત હિન્દી ફિલ્મ *ગોલીયોં કી રાસલીલા રામ-લીલા* ના શીર્ષક ગીત મોર બની થનગાટ કરે વડે ફિલ્મ ગાયનમાં જાણીતા બન્યા છે. ગુજરાતના ભજનીક નારાયણ સ્વામીને તેમણે સંગીતની તાલીમ આપેલી.

## સંદર્ભ 
શ્રેણી:સંગીતકાર
દેવીનામાળ પ્રકૃતિ-પ્રવાસન કેન્દ્ર

**દેવીનામાળ પ્રકૃતિ-પ્રવાસન કેન્દ્ર** અથવા **દેવીનામાળ ઈકો ટુરિઝમ સેન્ટર** એ ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલ ગુજરાત રાજ્યના દક્ષિણ ભાગમાં આવેલ ગાઢ જંગલો અને પર્વતીય ભૂપૃષ્ઠ ધરાવતા ડાંગ જિલ્લાના મુખ્ય મથક આહવા નજીક આવેલ એક પ્રાકૃતિક સ્થળ છે. આ સ્થળ પર આહવા થી ગલકુંડ જતા રાજ્ય ધોરી માર્ગ પર આહવાથી આશરે ૩ કિલોમીટર જેટલા અંતર પછી પશ્ચિમ દિશામાં ૧ કિલોમીટર જેટલા કાચા સડક માર્ગ દ્વારા જઈ શકાય છે.  
 
આ સ્થળને ગુજરાત રાજ્ય વન વિભાગે પ્રકૃતિ-પ્રવાસસ્થળ ( ઇકો ટુરિઝમ ) તરીકે સાચવવાનું તેમ જ પ્રવાસીઓને આકર્ષવાનું નક્કી કર્યું છે. વિદ્યાર્થીઓ માટે વન્ય સંપત્તિના શૈક્ષેણિક અવલોકન માટે આ અનેરી જગ્યા છે. અહીં વન પર્યાવરણ વિષયની શિબિરોનું આયોજન ગુજરાત રાજ્ય વન વિભાગ તરફથી કરવામાં આવે છે.

આ ઉપરાંત સહેલાણીઓ માટે તંબુઓ, વ્યાખ્યા/માર્ગદર્શન કેન્દ્ર, બાંબુ-માંચડો, રસોઈઘર, વારિગૃહ જેવી સુવિધા ઊભી કરવામાં આવી છે. ૫૦ થી ૬૦ જણાના જૂથમાં વિદ્યાર્થીઓ, યુવામંડળો, શિક્ષકો, પર્યાવરણ પ્રેમીઓ, સાહસિક સંસ્થાઓ ભાગ લઇ શકે છે. અહીં જવા માટે ડાંગ દક્ષિણ વન વિભાગના અધિકારી, રેંજ ફોરેસ્ટ ઓફિસ, આહવાનો સંપર્ક કરી શકાય છે.

## સંદર્ભો 
## બાહ્ય કડીઓ 
* દેવીનામાળ સચિત્ર-દર્શન

શ્રેણી:જોવાલાયક સ્થળો
શ્રેણી:ડાંગ જિલ્લો
જાદવજી કેશવજી મોદી

**જાદવજી કેશવજી મોદી** (૨૪ ઓગસ્ટ ૧૯૦૪ – ૨૫ નવેમ્બર ૧૯૯૪) ૧૯૫૦થી ૧૯૫૬ના સમયગાળા દરમ્યાન ભારતના સૌરાષ્ટ્ર રાજ્યની પ્રથમ સરકારમાં વિધાન સભાના અધ્યક્ષ અને પછીથી જાહેર બાંધકામ અને શિક્ષણખાતાના પ્રધાન હતા..

## જન્મ અને કૌટુંબીક જીવન
જાદવજી કેશવજી મોદીનો જન્મ ૨૪ ઓગસ્ટ ૧૯૦૪ ના રોજ વાંકાનેર રજવાડા ખાતે થયો હતો. પિતાજીના હાઇકોર્ટમાં પ્લીડર તરીકેના વ્યવસાયને કારણે બદલીઓ થતી રહેતી હોવાથી તેમનું બાળપણ તળાજા, મહુવા, સાવરકુંડલા, સિહોર અને છેલ્લે ભાવનગરમાં વીત્યું હતું.

## શિક્ષણ
તેમનું શરૂવાતનું શિક્ષણ તળાજામાં મેળવ્યા બાદ મહુવામાં એમણે ગુજરાતી ચોથી ચોપડી સુધીનું શિક્ષણ મેળવ્યું હતું. સાવરકુંડલા રહેવા ગયા બાદ અંગ્રેજી પહેલી, બીજી અને ત્રીજી ચોપડી સુધીનો અભ્યાસ કર્યો. ચોથી અને પાંચમી અંગ્રેજી ચોપડીનું શિક્ષણ એમણે સિહોરમાં મેળવ્યું. ત્યાર બાદ ૧૯૨૮માં મુંબઇથી એલએલબીમાં ઉત્તિર્ણ થયા અને ૩૦ જુન ૧૯૨૮ના રોજ વકીલાતની સનદ મેળવી.

## કારકિર્દી
તેઓ ૧૯૬૨ની લોકસભાની ચૂંટણીમાં કોંગ્રેસ પક્ષના ઉમેદવાર રહ્યા હતા.

## અવસાન
ભાવનગર ખાતેના નિવાસસ્થાને ટૂંકી માંદગી બાદ તારીખ નવેમ્બર ૨૫, ૧૯૯૪ ને દિવસે તેઓ અવસાન પામ્યા.

## સંદર્ભ
શ્રેણી:વ્યક્તિત્વ
શ્રેણી:રાજકારણી
શ્રેણી:૧૯૯૪માં મૃત્યુ
શ્રેણી:૧૯૦૪માં જન્મ
હર્ષિદા રાવળ

**હર્ષિદા રાવળ** ગુજરાતના ગાયિકા હતા, જેમને ગુજરાતી ફિલ્મોમાં પાર્શ્વગાયિકા તરીકે કાર્ય કર્યું હતું. તેમણે સુગમ સંગીત અને ભક્તિ સંગીતમાં પણ પ્રદાન કર્યું હતું.

તેમનું અવસાન ૨૪ જુલાઈ ૨૦૧૭ના રોજ અમદાવાદ ખાતે થયું હતું.

## કારકિર્દી 
તેમણે અવિનાશ વ્યાસ સાથે ઘણા ગીતો ગાયેલા. તેમના ગીતો માટે તેમને ગુજરાત સરકાર દ્વારા પાંચ વખત શ્રેષ્ઠ પાર્શ્વગાયિકાનો પુરસ્કાર મળેલો. તેમના જાણીતા ગીતોમાં "એ કે લાલ દરવાજે તંબુ તાણીયા રે લોલ", "હું તો ગઇ'તી મેળામાં", "હજુ રસભર રાત તો બાકી રહી ગઈ", "મારા શેરીએથી કાનકુંવર આવતા રે લોલ", "મારો સોનાનો ઘડુલીયો રે", "ગોરમાને પાંચ આંગળીએ પૂજ્યા"નો સમાવેશ થાય છે.

પાછલા જીવનમાં ચૈતન્ય મહાપ્રભુથી પ્રભાવિત થતા ભક્તિ સંગીત તરફ વળ્યા હતા અને મીરાં, કબીર, સૂરદાસ અને તુલસીના ભજનો ગાયા હતા.

## સંદર્ભ
શ્રેણી:ગાયિકા
જાનકી વન

350px|thumb|જાનકી વન પ્રવેશદ્વાર
**જાનકી વન** એ ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલ ગુજરાત રાજ્યના નવસારી જિલ્લાના વાંસદા તાલુકામાં ભિનાર ગામ ખાતે આવેલ એક બહુ આયામી વન છે.

આ વનનું સંચાલન ગુજરાત રાજ્ય વન વિભાગ દ્વારા કરવામાં આવે છે. આ વન પર્યાવરણ-સુરક્ષા, વન્ય સમૃધ્ધિનું જતન-સંવર્ધન, પર્યટન સ્થળ, વન્ય ઔષધિ-ઉછેર વગેરે હેતુથી સ્થાપવામાં આવેલ છે. તત્કાલીન મુખ્ય મંત્રી આનંદીબેન દ્વારા ૬૬માં રાજય વન મહોત્સવની ઉજવણીના ભાગરૂપે ૧પ.૬૬ હેકટર જેટલા વિસ્તારમાં ફેલાયેલા રાજયના ૧૨મા સાંસ્કૃતિક વન તરીકે **જાનકી વન**નું લોક-સમર્પણ બીજી ઓગસ્ટ,૨૦૧૫ના દિવસે કરવામાં આવ્યું હતું. આ વન ચીખલી-સાપુતારા રાજય ધોરી માર્ગ પર ઉનાઇ રોડના ત્રિભેટે આવેલ છે. આ વન વિવિધ પ્રકારની જંગલી વનસ્પતિઓ ઉપરાંત માહિતી કેન્દ્ર, આદિવાસી ઝૂંપડી, બાલવાટિકા પણ આવેલ છે.

## સંદર્ભો 
## બાહ્ય કડીઓ 
* જાનકી વન વિષયક માહિતી અને તસ્વીરો 

શ્રેણી:જોવાલાયક સ્થળો
શ્રેણી:વાંસદા તાલુકો
શ્રેણી:વન્ય
ભારતના ઉપરાષ્ટ્રપતિની ચૂંટણી ૨૦૧૭

ભારતના હવે પછીના ઉપરાષ્ટ્રપતિની ચૂંટણી ૫ ઓગસ્ટ, ૨૦૧૭ના રોજ યોજાશે આ જાહેરાત ભારતનાં ચૂંટણી કમિશ્નર દ્વારા કરવામાં આવી છે.

રાજ્ય સભાનાં સેક્રેટરી-જનરલ શ્રી શમશેર કે. શેરીફને ૧૫મી ઉપરાષ્ટ્રપતિની ચૂંટણીનાં રિટર્નિંગ અધિકારી પદે નિયુક્ત કરાયા છે.

હાલનાં ઉપરાષ્ટ્રપતિ મોહમ્મદ હામીદ અંસારીની પદ અવધી ૧૦ ઓગસ્ટ, ૨૦૧૭ના રોજ પૂર્ણ થાય છે. તેમણે ફરી ઉમેદવારી કરવાને અનિચ્છા જાહેર કરી છે.

## પૂર્વભુમિકા 
ભારતના ઉપરાષ્ટ્રપતિ હોદ્દાની રુએ ભારતીય સંસદનાં ઉપલા ગૃહ, રાજ્ય સભાના અધ્યક્ષ હોય છે અને તેના સ્પીકર તરીકે પણ કાર્ય કરે છે. તદુપરાંત રાષ્ટ્રપતિની અનુપસ્થિતિમાં તેઓ વધુમાં વધુ છ માસ સુધી રાષ્ટ્રપતિ તરીકેની સત્તા અને ફરજો પણ સંભાળી શકે છે. ઉપરાષ્ટ્રપતિ પદની મુદ્દત પણ પાંચ વર્ષની હોય છે.

ચૂંટણી દરમિયાન નિવૃત થનારા ઉપરાષ્ટ્રપતિ મોહમ્મદ હામીદ અંસારી છે. તેઓ ૨૦૦૭માં પ્રથમ વખત અને ૨૦૧૨માં બીજી વખત ચૂંટાઈ આવેલા. તેમની મુદ્દત ૧૦ ઓગસ્ટના રોજ પૂર્ણ થાય છે. ભારતના ચૂંટણી પંચે કરેલી જાહેરાત પ્રમાણે તા. ૫ ઓગસ્ટના દિવસે મતદાન થશે અને તે જ દિવસે પરિણામ જાહેર કરાશે.

## ચૂંટણી પ્રક્રિયા 
ઉપરાષ્ટ્રપતિ રાજ્ય સભા અને લોક સભાનાં સભ્યો દ્વારા બનેલાં સંયુક્ત ચૂંટણી મંડળ દ્વારા ચૂંટાઈ આવે છે. આ ચૂંટણીમાં બંન્ને ગૃહોનાં નિયુક્ત સભ્યોને પણ મતાધિકાર હોય છે. ચૂંટણીમાં મતપત્રક દ્વારા ગુપ્ત મતદાન થાય છે અને મતપત્રક પર પોતાનો મત દર્શાવવા માટે સભ્યોએ "ખાસ પેન" નો ઉપયોગ કરવાનો હોય છે.

૨૦૧૭ની ચૂંટણી માટે ચૂંટણી મંડળની વિગતો:
**રાજ્ય સભા* સભ્યો: ૨૩૩ ચૂંટાયેલા અને ૧૨ નિયુક્ત.
**લોક સભા* સભ્યો: ૫૪૩ ચૂંતાયેલા અને ૨ નિયુક્ત.
આ ચૂંટણી માટે બે ઉમેદવારોનું નામાંકન થયેલું છે. એક ઉમેદવાર એન.ડી.એ. દ્વારા અને એક યુ.પી.એ. દ્વારા નામાંકિત થયેલ છે. 
### એન.ડી.એ.ના ઉમેદવાર 
### યુ.પી.એ.ના ઉમેદવાર 
## આ પણ જુઓ
* ભારતના ઉપરાષ્ટ્રપતિ
* ભારતના રાષ્ટ્રપતિની ચૂંટણી ૨૦૧૭

## સંદર્ભો
## બાહ્ય કડીઓ
સોલર પાવર પ્લાન્ટ

thumb|સોલર પાવર પ્લાન્ટ
**સોલર પાવર પ્લાન્ટ** અથવા **સૌર ઊર્જામથક** સૂર્યપ્રકાશમાંથી વીજઊર્જા બનાવે છે.

## શરુઆત 
પહેલા સોલર પાવરનો ઉપયોગ માત્ર નાની અને મધ્યમ કદની વસ્તુ જેમકે કેલ્ક્યુલેટરમાં જ થતો હતો. અત્યારે તેનાથી ૮૫૦ મેગાવોટ પેદા કરી શકાય છે. ચીનના એક શહેરમાં લગભગ ૮૫૦ મેગાવોટ પેદા કરતો વિશ્વનુ સૌથી મોટો સોલર પાવર પ્લાન્ટ આવેલો છે.

## ઉપયોગ 
*અહી ટકાવારીએ સોલર પાવરની કુલ પાવરમાથી ટકાવારી બતાવે છે.

૨૦૫૦માં ૧૬ ટકા સોલર ફોટોવોલ્ટિક અસર અને ૧૫ ટકા કોન્સનટ્રેટેડ સોલર પાવરનો ઉપયોગ થશે. જે કુલ ઉર્જામાં સૌથી મોટું યોગદાન હશે. (બીજા સ્ત્રોતની સરખામણીમાં) ૨૦૧૬માં તેની ટકાવારી ૧ ટકા હતી, જેમાં દર વર્ષે ૩૩ ટકા વધારો થાય છે.

## ટેક્નોલોજી 
સોલર પાવર પ્લાન્ટમા બે ટેક્નોલોજીનો ઉપયોગ થાય છે.
thumb|ફોટોવોલ્ટેઇક ઇફેક્ટ

### ફોટોવોલ્ટેઇક ઇફેક્ટ
ફોટોવોલ્ટેઇક ઇફેક્ટમા સૂર્યપ્રકાશ સીધો સોલર પેનલ પર પડે છે અને ફોટોઇલેક્ટ્રિક ઇફ્ફેક્ટ ના લીધે તે ઇલેક્ટ્રિક એનર્જીમાં રૂપાન્તર થાય છે.

### કોન્સનટ્રેટેડ સોલર પાવર
આમા મોટા વિસ્તારમા આવતી સુર્ય ઉર્જાને નાના વિસ્તારમા કેન્દ્રિત કરવામા આવે છે અને તેનાથી પાણીમાંથી વરાળમાં રૂપાન્તર કરવામા આવે છે. વરાળનો ઉપયોગ ઉર્જા ઉત્પન્ન કરવામા થાય છે.

## સંદર્ભ
પૂર્વ

thumb|હોકાયંત્ર
**પૂર્વ** ચાર દિશાઓ ઉત્તર, દક્ષિણ, પૂર્વ, પશ્ચિમ પૈકીની એક દિશા છે.

પૂર્વ દિશાને હોકાયંત્ર વડે શોધી શકાય છે. હોકાયંત્રની સોય હમેશા ઉત્તર દિશા બતાવે છે. એનું કારણ પૃથ્વિનો ચુંબકીય ધ્રુવ છે. જે હોકાયંત્રની સોયને આકર્ષીને ઉત્તર દિશામાં ગોઠવે છે. એની વિરુધ દિશામાં દક્ષિણ દિશા આવે છે. તે પશ્ચિમ દિશાની વિપરીત બાજુ તરફ અને ઉત્તર અને દક્ષિણ દિશાની લંબવત બાજુ તરફ હોય છે.

પૂર્વ દિશા શોધવા માટે ધ્રુવના તારાની મદદ લઇ શકાય છે. તે હમેશા ઉત્તર દિશામાં જ રહેતો હોય છે, જે પરથી પૂર્વ દિશા મળે છે.

શ્રેણી:દિશાઓ
ઉચ્છંગરાય નવલશંકર ઢેબર

**ઉચ્છંગરાય નવલશંકર ઢેબર** (૧૯૦૫-૧૯૭૭) એ ભારતના એક સ્વતંત્રતાસેનાની હતા. ભારતને સ્વતંત્રતા મળ્યા પછી બનેલા સૌરાષ્ટ્ર રાજ્યના પ્રથમ મુખ્યમંત્રી તરીકે ૧૯૪૮ થી ૧૯૫૪ દરમ્યાન પદભાર સંભાળ્યો હતો. ૧૯૫૫થી ૧૯૫૯ સુધી તેઓ ભારતીય રાષ્ટ્રીય કોંગ્રેસના પ્રમુખ રહ્યા હતા. ૧૯૬૨માં તેઓ લોકસભામાં રાજકોટ બેઠક પરથી ચૂંટાયા હતા.

## સન્માન 
રાજકોટ શહેરમાં એમની યાદમાં એક રસ્તાનું નામકરણ કરવામાં આવેલું છે. રાજકોટ હવાઈમથકનું નામ પણ તેમના નામ પરથી રાખવામાં આવ્યું છે. ૧૯૭૩માં તેમને પદ્મવિભૂષણ પુરસ્કાર એનાયત થયો હતો.

## સંદર્ભ
## બાહ્ય કડીઓ 
* 

શ્રેણી:ગુજરાતી વ્યક્તિત્વ
શ્રેણી:રાજકારણી
શ્રેણી:પદ્મવિભૂષણ પુરસ્કાર વિજેતાઓ
શ્રેણી:ભારતીય રાષ્ટ્રીય કોંગ્રેસના પ્રમુખો
શ્રેણી:૧૯૦૫માં જન્મ
શ્રેણી:૧૯૭૭માં મૃત્યુ
દહાણુ

thumb|250x250px|દહાણુ રોડ રેલવે સ્ટેશન
thumb|250x250px|દહાણુ પુલ (જનતા બેંક પાસે)
**દહાણુ** ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલ મહારાષ્ટ્ર રાજ્યના પાલઘર જિલ્લામાં આવેલ એક નાનું નગર અને દહાણુ તાલુકાનું મુખ્યમથક છે. દહાણુ ખાતે પશ્ચિમ રેલવેનું સ્ટેશન (દહાણુ રોડ) આવેલ છે તેમ જ રાષ્ટ્રીય ધોરી માર્ગ નં. ૪૮ પર આવેલ ચારોટી ખાતેથી પશ્ચિમ દિશામાં ૨૫ કિલોમીટર જેટલા અંતરે આવેલ છે.

આ ગામ ખાતે સુંદર અને શાંત દરિયાઈ સમુદ્રકિનારો (બિચ) આવેલ છે. અહીં નજીકમાં દહાણુનો કિલ્લો પણ આવેલ છે. અહિંયાથી નરપડ સમુદ્ર કિનારો તેમજ ૨૭ કિ.મી. જેટલા અંતરે આવેલ ઊંચા પર્વત પર શ્રી મહાલક્ષ્મી માતાના મંદિરની મુલાકાતે પણ જઈ શકાય છે. આ ઉપરાંત દહાણુ ખાતે કેવડાવંતી મંદિર અને હનુમાન મંદિર પણ પ્રખ્યાત છે.

મૂળ દહાણુ ક્ષેત્ર આદિવાસી વસ્તી ધરાવતો વિસ્તાર છે, આથી આ વિસ્તારમાં આદિવાસી પરંપરાગત તહેવારની ઉજવણી તેમ જ વિશ્વપ્રસિદ્ધ વારલી ચિત્રકળા જોવા મળે છે.

હાલમાં જવાહરલાલ નહેરુ પોર્ટ ટ્રસ્ટ (JNPT) દહાણુ ખાતે નવું બંદર સ્થાપવાની યોજના બનાવી રહી છે.

## દહાણુ તાપ વિદ્યુત મથક 
thumb|દહાણુ તાપ વિદ્યુત મથક, અદાણી ઇલેકટ્રિસીટીનું દૃશ્ય
દહાણુ તાપ વિદ્યુત મથક અદાણી ઇલેકટ્રિસીટી કંપનીની વીજ ઉત્પાદન સુવિધા છે. તે ૫૦૦ મેગાવોટ (૨ X ૨૫૦ મેગાવોટ) નું કોલસા આધારિત વિદ્યુત મથક છે.

આ મથક ૧૯૯૫માં શરૂ કરવામાં આવ્યો હતો. ભારતમાં આઇએસઓ ૯૦૦૦ અને આઇએસઓ ૧૪૦૦૧ પ્રમાણપત્ર મેળવનાર આ પ્રથમ વિદ્યુત સુવિધા છે.

## આ પણ જુઓ 
* દહાણુ કિલ્લો

## સંદર્ભ 
## બાહ્ય કડીઓ 
* દહાણુ દર્શન 

શ્રેણી:મહારાષ્ટ્ર
શ્રેણી:પાલઘર જિલ્લો
વૈંકયા નાયડુ

**મુપ્પવરાપુ વૈંકયા નાયડુ** (જન્મ જુલાઇ ૧ ૧૯૪૯) ભારતીય રાજકારણી અને ભારતના ઉપરાષ્ટ્રપતિ છે. અગાઉ તેઓ નરેન્દ્ર મોદી સરકારમાં માહિતી અને પ્રસારણ મંત્રી, શહેરી વિકાસ મંત્રી તથા ગૃહ અને શહેરી ગરીબી નિવારણ મંત્રી તરીકે સેવાઓ આપે હતી. તેઓ ભારતીય જનતા પાર્ટીનાં ગણનાપાત્ર નેતા છે, તેમણે ૨૦૦૨ થી ૨૦૦૪ સુધી પક્ષના રાષ્ટ્રીય પ્રમુખ તરીકે પણ સેવાઓ આપેલી. અગાઉ, અટલ બિહારી વાજપેયીની સરકારમાં તેઓ ગ્રામીણ વિકાસ ખાતાનાં કેબિનેટ મંત્રી હતા.

## સંદર્ભો
શ્રેણી:વ્યક્તિત્વ
શ્રેણી:જીવિત લોકો
શ્રેણી:રાજકારણી
શ્રેણી:૧૯૪૯માં જન્મ
દહાણુ કિલ્લો

**દહાણુ કિલ્લો** ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલ મહારાષ્ટ્ર રાજ્યના પાલઘર જિલ્લા ખાતે પશ્ચિમ રેલવેના દહાણુ રોડ સ્ટેશન પરથી ૪-૫ કિ. મી. જેટલા અંતરે પસાર થતી ખાડીના કિનારા પર આવેલ એક પુરાતન ગઢ છે. દહાણુ ખાડીના ઉત્તર ભાગમાં આ કિલ્લો બાંધવામાં આવ્યો હતો. આ ખાડીની દક્ષિણમાં મુખ્યત્વે કોળી સમાજની વસ્તી છે અને ઉત્તર તરફ મોટા દહાણુ આવેલ છે.

પોર્ટુગીઝોએ સન ૧૫૩૩-૩૪ના સમયમાં આ કિલ્લો બંધાવ્યો હતો. મુઘલોએ ૧૫૮૨ના સમયમાં તેના પર આક્રમણ કર્યું હતું, પરંતુ તેમાં નિષ્ફળતા મળતાં પરત ફર્યા હતા. સને ૧૭૩૯ના સમયમાં ચિમાજી અપ્પાએ આ પરિસરમાંથી પોર્ટુગીઝોને હટાવ્યા હતા અને ત્યારે આ કિલ્લો મરાઠાઓ પાસે આવ્યો હતો. સને ૧૮૧૮ના સમયમાં બ્રિટિશ-મરાઠા કરાર પછી દહાણુ ફોર્ટ અંગ્રેજોના તાબામાં રહ્યો હતો.

આ કિલ્લામાં બે પ્રવેશદ્વાર છે. મુખ્ય પ્રવેશદ્વાર ઉત્તર બાજુએ આવેલ છે. ચાર મજબૂત મિનારાઓ(બુરજ) કિલ્લાને સુરક્ષિત કરે છે. આ કિલ્લા ખાતે બાર મીટર ઊંચી કિલ્લેબંધી હતી એવો ઉલ્લેખ જોવા મળે છે. સને ૧૮૧૮ના સમયમાં એક અંગ્રેજી સાધન દ્વારા આ કિલ્લાની દિવાલો ત્રણ મીટર પહોળી અને ૧૧-૧૨ મીટર ઊંચી હોવાનું કહેવાય છે. બાકીનો ગઢ નિર્જન અને પડતર છે, પણ પછી અહીં તહસીલદારની ઓફિસ ખોલવામાં આવી હતી. થોડા દિવસ પછી તે બંધ કરવામાં આવી હતી.

પ્રાચીન કાળમાં દહાણુ એક મોટું બંદર હતું. નાસિક ખાતે દહાણુકા નગર અને નદીનો ઉલ્લેખ જોવા મળે છે. નહપાન રાજાના જમાઈ ઉશવદત્તે દહાણુ ખાડીથી હોડીમાર્ગ દ્વારા જવાની સવલત કરી હતી એમ ઉલ્લેખ થયેલ છે.

## સંદર્ભ 
શ્રેણી:મહારાષ્ટ્રના કિલ્લાઓ
શ્રેણી:પાલઘર જિલ્લો
આંદામાન પદૌક (વૃક્ષ)

**આંદામાન પદૌક** *(Pterocarpus dalbergioides)*, **આંદામાન રેડવૂડ** કે **પૂર્વ ભારતીય મહૉગની**, ને સ્થાનિક બોલીમાં **નર્રા** (narra) તરીકે પણ ઓળખવામાં આવે છે. આ વૃક્ષ માત્ર ભારતમાં જ જોવા મળે છે. આ વૃક્ષ ભારતનાં કેન્દ્રશાસિત પ્રદેશ એવા આંદામાન અને નિકોબાર દ્વિપસમૂહનું "રાજ્ય વૃક્ષ" જાહેર કરાયેલું છે.

## સ્રોત
* Asian Regional Workshop (Conservation & Sustainable Management of Trees, વિયેતનામ), ૧૯૯૮.
*
કંકોડા

right|thumb|250px|કંકોડા
250px|thumb|કંકોડાનું ફુલ
**કંકોડા** અથવા **કંટોલા** એક વેલ પ્રકારની વનસ્પતિ છે. તેનાં ફળ દેખાવમાં નાના કારેલા સમાન હોય છે, જેના પર નાના કાંટા જેવા તંતુઓ હોય છે. 

કંકોડા મોટે ભાગે પહાડી ભૂપૃષ્ઠ ધરાવતી જમીન પર થાય છે. તે વરસાદી મોસમમાં ઊગતી અને ફળ આપતી વનસ્પતિ છે. કંકોડાની વેલ જે જંગલો-ઝાડીઓમાં પોતાની જાતે ઉગે છે અને ફેલાય છે. તેમાં નર અને માદા વેલ અલગ-અલગ હોય છે. તેનું શાક ખૂબ જ સારું અને સ્વાદિષ્ટ હોય છે. કુમળાં કંકોડાનું શાક વધુ સ્વાદિષ્ટ હોય છે, જેને લોકો વધુ પસંદ કરે છે. ગરમ મસાલા અથવા લસણ સાથે કંકોડાનું શાક બનાવીને ખાવાથી વાયુ નથી થતો.

જમીનની નીચે કંકોડાના મૂળમાં અડધો ફૂટ લાંબી ગાંઠ હોય છે, જેનો ઉપયોગ ઔષધ તરીકે કરવામાં આવે છે. આ કંદ મધ સાથે અથવા ખાંડ સાથે ૧ થી ૫ ગ્રામની માત્રામાં ઔષધ તરીકે લેવાનો પ્રયોગ કરવામાં આવે છે. કંકોડાના કંદને વધુ માત્રામાં દવા તરીકે લેવાથી ઉલટી થઇ શકે છે.

## સંદર્ભો
## બાહ્ય કડીઓ 
* કંકોડા અથવા કંટોલા 
* કંકોડા માત્ર ૮૦ રુ. કિલો!
* ITIS રિપોર્ટ
* *તસવીરો*

શ્રેણી:વનસ્પતિ
શ્રેણી:શાકભાજી
સ્ત્રી જનન અંગછેદન

**ફિમેલ જેનિટલ મ્યુટિલેશન** (**FGM**), **સ્ત્રી જનનાંગ છેદન** તરીકે પણ ઓળખાય છે અને **સ્ત્રી સુન્નતને**, વર્લ્ડ હેલ્થ ઓર્ગેનાઇઝેશન (WHO) દ્વારા આ મુજબ વ્યખ્યાયિત કરવામાં આવે છે “બાહ્ય માદા જનનેન્દ્રિયો અથવા બિન-તબીબી કારણોસર સ્ત્રીની ઉત્પત્તિ અંગો માટે અન્ય ઈજાના આંશિક અથવા કુલ નિરાકરણનો સમાવેશ કરે છે તે તમામ શસ્ત્રક્રિયાઓ.” FGM એ આફ્રિકામાં 27 દેશોમાં શીય જૂથો દ્વારા પેટા-સહારા અને ઉત્તરપૂર્વ આફ્રિકા, અને એશિયા, મધ્ય પૂર્વી અને અન્ય સ્થળે વસાહતી સમુદાયોમાં મહદ અંશે કરવામાં આવે છે.  તે હાથ ધરવામાં આવે છે તે વયમાં જન્મ પછીના તરુણાવસ્થામાં તફાવત હોય છે; અડધા જેટલા દેશોમાં જે રાષ્ટ્રીય આંકડાઓ ઉપલબ્ધ છે તે મુજબ, મોટાભાગની છોકરીઓમાં પાંચ વર્ષની ઉંમર પહેલાં કાપવામાં આવે છે.

આ પ્રથામાં એક અથવા વધુ કાર્યવાહીનો સમાવેશ થાય છે, જે વંશીય જૂથ અનુસાર બદલાય છે. તેમાં ક્લિટરિસ અને ક્લિટરિસ હુડના તમામ અથવા ભાગને દૂર કરવાનો સમાવેશ થાય છે; તમામ અથવા ભગ્ન ક્લિટરિસ અને આંતરીક લેબિયાનો ભાગ; અને તેના સૌથી ગંભીર સ્વરૂપમાં (ઇન્ફીબ્યુલેશન) તમામ અથવા આંતરીક અને બાહ્ય લેબિયાના ભાગ અને યોનિ બંધ. આ છેલ્લી પ્રક્રિયામાં, જેને WHO (ડબલ્યુએચઓ) ટાઇપ III FGM કહે છે, જેમાં પેશાબ અને માસિક રક્તના માર્ગ માટે એક નાનું છીદ્ર, અને સંભોગ અને બાળજન્મ માટે યોનિ ખુલી રાખવામાં આવે છે. સ્વાસ્થ્યની અસરો પ્રક્રિયા પર આધારિત છે પરંતુ પુનરાવર્તિત ચેપ, વારંવાર ગંભીર દુઃખાવો, ફોડલીઓ, ગર્ભવતી થવાની ખામી, બાળકના જન્મ દરમિયાન જટિલતાઓ અને જીવલેણ રક્તસ્ત્રાવનો સમાવેશ થાય છે.

આ પ્રથા લિંગ અસમાનતા, મહિલાની જાતીયતા, અને શુદ્ધતા, નમ્રતા અને દેખાવ વિશેના વિચારોને અંકુશમાં રાખવાના પ્રયત્નોમાં રહેલ છે. તે સામાન્ય રીતે શરૂ થાય છે અને સ્ત્રીઓ દ્વારા હાથ ધરવામાં આવે છે, જે તેને સન્માનનો સ્ત્રોત તરીકે જુએ છે, અને જે ડર રાખે છે કે તેમની પુત્રીઓ અને પૌત્રીઓને કાપી નાખવામાં નિષ્ફળ રહે તે છોકરીઓને સામાજિક બહિષ્કૃતિમાં છતી કરશે. 130 દેશોમાં મહિલાઓ અને છોકરીઓએ 29 દેશોમાં એફજીએમનો અનુભવ કર્યો છે જેમાં તે કેન્દ્રિત છે. આશરે આઠ લાખથી વધુ લોકો સમાવિષ્ટ છે, જે જીબૌટી, એરિટ્રિયા, સોમાલિયા અને સુદાનમાં જોવા મળે છે.

એફજીએમને મોટાભાગના દેશોમાં ગેરકાયદે અથવા પ્રતિબંધિત કરવામાં આવી છે જેમાં તે થાય છે, પરંતુ કાયદાને નબળી રીતે લાગુ કરવામાં આવે છે. 1970 ના દાયકાથી લોકોએ તેને છોડી દેવા માટે સમજાવવા માટે આંતરરાષ્ટ્રીય પ્રયાસો કર્યા છે, અને 2012 માં યુનાઇટેડ નેશન્સ જનરલ એસેમ્બલીએ, એફજીએમને માનવીય અધિકારોનું ઉલ્લંઘન તરીકે ઓળખી કાઢ્યું હતું. વિરોધ તેના ટીકાકારો વિના નથી, ખાસ કરીને માનવશાસ્ત્રીઓમાં. એરિક સિલ્વરમેન લખે છે કે એફજીએમ એ માનવશાસ્ત્રના કેન્દ્રિય નૈતિક વિષયોમાંનું એક બન્યું છે, જે સાંસ્કૃતિક સંબંધવાદ, સહિષ્ણુતા અને માનવ અધિકારોની સર્વવ્યાપકતા વિશે મુશ્કેલ પ્રશ્નો ઉભા કરે છે.

## સંદર્ભો
બાળજન્મ

**બાળજન્મ**, એ **પ્રસૂતિ વેદના અને પ્રસૂતિ**તરીકે પણ ઓળખાય છે, એક ગર્ભાવસ્થાની સમાપ્તિ સ્ત્રીના ગર્ભાશય માંથી એક અથવા વધુ બાળકોદ્વારા થાય છે. 2015 માં વૈશ્વિક સ્તરે આશરે 135 મિલિયન જેટલી જન્મો થયા હતાં. આશરે 15 મિલિયન ગર્ભાધાનના 37 સપ્તાહ જન્મ થયા હતા, જ્યારે 3 થી 12% વચ્ચે 42 સપ્તાહ બાદ જન્મ થયા હતાં. વિકસીત દેશ માં મોટાભાગની પ્રસૂતિઓ હોસ્પીટલમાં થાય છે, જ્યારે વિકાસશીલ દેશ માં મોટાભાગના જન્મો પરંપરાગત સુયાણીની મદદ વડે ઘર પર થાય છે.

બાળજન્મનો ખુબ સામાન્ય ઉપાય યોનિમાર્ગ પ્રસૂતિછે. તેમાં પ્રસૂતિવેદનાના ત્રણ તબક્કા સામેલ હોય છે: સંકોચન અને ગર્ભાશયનું મુખ, નીચે આવવું અને બાળકનો જન્મ , અને ગર્ભની ઓરનું બહાર આવવું. સમય જતા ખેંચાણ દુઃખાવા મજબૂત અને તીવ્ર બને છે. બીજા તબક્કા દરમિયાન સંકોચનો સાથે ધક્કો લાગે છે. સંખ્યાબંધ રીતો પ્રસૂતિવેદના સાથે મદદ કરી શકે છે જેમ કે મુક્તિ રીતો, ઓપિઓઇડ્સ, અને કરોડરજ્જુ બ્લોક્સ. પ્રસૂતિવેદના દરમિયાન સ્ત્રીઓ સામાન્ય રીતે ખાઇ શકે છે અને તેણીની મરજી મુજબ આજુબાજુમાં હરી ફરી શકે છે, પ્રથમ તબક્કા દરમિયાન અથવા માથાથી પ્રસૂતિ હોય તે દરમિયાન ધક્કો મારવાની અને એનેમાની ભલામણ કરવામાં આવતી નથી. ખુબ સામાન્ય રીત યોનિના મુખમાં કાપો મૂકવાની રીત એપીસીયોટોમીતરીકે ઓળખાય છે તેની સામાન્ય રીતે જરૂર પડતી નથી. જોડકાં, બાળકના તણાવમાં ના લક્ષણો, અથવા બ્રીચ સ્થિતિ માટે સિઝેરીયન સેક્શન્સની ભલામણ કરવામાં આવી શકે છે. બાળકની જટિલતાઓમાં બર્થ એસ્ફિક્સીયાનો સમાવેશ થાય છે.

## સંદર્ભો
મસ્તાની

**મસ્તાની** મરાઠા સામ્રાજ્યના પેશવા બાજીરાવ પહેલાના બીજી પત્ની હતા. કહેવામાં આવે છે કે તેઓ કલા, સાહિત્ય અને યુદ્ધમાં કુશળ હતા.

## જીવન 
૧૮મી સદી પૂર્વે મધ્યકાળમાં મરાઠા ઇતિહાસમાં મસ્તાનીનો ખાસ ઉલ્લેખ જોવા મળે છે. તેણી બુંદેલખંડના મહારાજા છત્રસાલ અને તેની અફ્ઘાન રખાત રુહાનીબાઇની દીકરી હતા. ગુજરાતના ગીતોમાં તેણીને 'નૃત્યાંગના' અને 'કાંચની'નું નામથી સંબોધિત કરાયું છે.

શ્રેણી:વ્યક્તિત્વ
ફિરોઝશાહ મહેતા

**ફિરોઝશાહ મહેતા** (૪ ઓગસ્ટ ૧૮૪૫ - ૫ નવેમ્બર ૧૯૧૫) ભારતના પારસી રાજકારણી અને વકીલ હતા. તેમને કાયદાની સેવાઓ માટે બ્રિટિશ સરકાર તરફથી *સર* નો ખિતાબ મળ્યો હતો.
## જીવન 
તેમનો જન્મ ૪ ઓગસ્ટ ૧૮૪૫ ના દિવસે મુંબઈમાં પારસી કુટુંબમાં થયો હતો. એમણે મુંબઇમાં જ બી.એ. અને એમ.એ. સુધીનો અભ્યાસ કર્યો હતો. ૧૮૬૯ના વર્ષમાં તેઓ ભારત પરત આવ્યા અને વકીલાતનો વ્યવસાય શરૂ કર્યો. ૧૮૮૯માં તેઓ મુંબઈમાં કોંગ્રેસના પાંચમાં સત્રની એક સમિતિના પ્રમુખ રહ્યા હતા અને તેના પછીના કલકત્તા સત્રના પ્રમુખ તરીકે નિમણૂક પામ્યા હતા.

શ્રેણી:વ્યક્તિત્વ
શ્રેણી:ભારતીય રાષ્ટ્રીય કોંગ્રેસના પ્રમુખો
શ્રેણી:૧૯૧૫માં મૃત્યુ
ગતિના નિયમો

thumb|આઇઝેક ન્યુટન
**ગતિના નિયમો** સર આઇઝેક ન્યૂટને આપેલા, આ ત્રણેય નિયમો ગતિ વિષયક નિયમો છે. આ નિયમો ક્લાસિકલ મિકેનિક્સનો પાયો છે.સૌપ્રથમ આ નિયમો આઇઝેક ન્યૂટનના પુસ્તક *ફિલોસોફી નચુરાલીસ પ્રિન્સિપીઆ મેથેમેટિકાલ*માં નોધાયા હતા જેમાં તેઓએ આ નિયમોનો ઉપયોગ વિવિધ પદાથોની ગતિના અભ્યાસ માટે કર્યો. આ નિયમો પદાર્થનું દળ, તેના પર લાગતું બળ, અને તેની ગતિ વચ્ચેનો સંબંધ દર્શાવે છે.

## નિયમો
ન્યુટને ગતિના કુલ ત્રણ નિયમો આપ્યા.જે નીચે મુજબ છે.

### પહેલો નિયમ
પહેલો નિયમ કહે છે કે જ્યાંં સુધી કોઈ વસ્તુ પર બાહ્ય બળ(ફોર્સ) ન લગાડવામાં આવે ત્યાંં સુધી જે વસ્તુ ગતિમાં હોય એ ગતિમાં અને જે વસ્તુ સ્થિર હોય એ સ્થિર રહે છે.

### બીજો નિયમ
કોઇપણ વસ્તુ પર લાગતુ બળ એ તેના કુલ દળ અને પ્રવેગના ગુણાકાર જેટલુ થાય છે,અને તે વેગમાનના સમય ની સાપેક્ષેના વિકલનના સમપ્રમાણમાં હોય છે.

### ત્રીજો નિયમ
બે પદાર્થની આંતરવિશિષ્ઠ ક્રિયા દરમિયાન જ્યારે પહેલો પદાર્થ બીજા પદાર્થ પર બળ લગાડે છે ત્યારે બીજો પદાર્થ તત્કાલિન પહેલા પર બળ લગાડે છે. આ બળો સમાન મૂલ્યના અને પરસ્પર વિરુદ્ધ દિશામાં હોય છે

## ઉપયોગ
આ ગતિના નિયમો અને ન્યુટનના ગુરૂત્વાકર્ષણના નિયમોથી કેપ્લરના નિયમો સમજાવી શકાય છે.

શ્રેણી:ભૌતિકવિજ્ઞાન
કાદુ મકરાણી

**કાદીર બક્ષ રીન્દ બલોચ** અથવા **કાદુ મકરાણી** ૧૯મી સદીનો જાણીતો બહારવટિયો હતો. તેનો જન્મ બલોચિસ્તાનના મકરાણમાં થયો હતો. તેની કારકિર્દીમાં ગુજરાતના કાઠિયાવાડમાં તેણે બહારવટીયાનો માર્ગ અપનાવ્યો હતો. ઈ.સ. ૧૮૮૭માં તેના મૃત્યુ પછી તેને સિંધના કરાચીમાં દફનાવવામાં આવ્યો હતો. તેની કબર મેવાહ શાહ કબ્રસ્તાન (લ્યારી)માં આવેલી છે.

## ઇતિહાસ 
૧૯મી સદીના મધ્ય ભાગમાં કાદુ મકરાણી તેની ટોળી સાથે પોતાની માતૃભૂમિ બલોચિસ્તાનથી સ્થળાંતર કરી ગુજરાતના કાઠિયાવાડમાં આવ્યો હતો. નવાબોએ અન્ય બહારવટીયાઓને પકડાવવા માટે તેમને પોતાની સેવામાં રાખ્યા. કાદુ અને તેની જાતિના માણસો નવાબ માટે લડતા અને તેના બદલામાં જાગીરો મેળવતા. કાદુ અને તેની ટોળીનો વધતો જતો પ્રભાવ અંગ્રેજોને ભયજનક લાગતો હતો. તેને નિ:શસ્ર કરી રોકવા માટે અંગ્રેજો કારણોની શોધમાં હતાં, તેવા સમયે સરકારના વસ્તી ગણતરી કરનાર સ્વયંસેવકોને પોતાના ઘરમાં ન પેસવા દેતા, કાદુ મકરાણી વિરુદ્ધનું કારણ સરકારને મળી ગયું. રાજનૈતિક વાટાઘાટા સમયે તેમને શસ્ત્રો મુકવા અથવા તો લડી લેવાનો વિકલ્પ અપાયો. તેની ટોળીએ લડવાનો વિકલ્પ પસંદ કર્યો. બ્રિટિશ સેનાને બલોચ લડવૈયાના ગુણો પ્રમાણે આવા જ પ્રતિભાવની અપેક્ષા હતી.

આજે પણ ઘણાં લોકો કાદુ મકરાણી કબર પર આવે છે અને અંગ્રેજ તાનાશાહીની વિરોધમાં ઉઠાવેલા બંડની સરાહના કરે છે. 

સિંધના ઇતિહાસકાર ગુલ હસન કમાલ્ટી તેમના પુસ્તક સિંધજી માર્વીમાં કાદીર બક્ષ મકરાણીના જીવનના તથ્યો લખ્યા છે. તેમણે લખ્યું છે કે, કાદુ મકરાણીએ બ્રિટિશ રાજ અને ગુજરાતના ઉચ્ચ વર્ગ વિરુદ્ધ ગરીબ નબળાઓના પક્ષમાં બંડ કર્યો હતો.

મકરાણીઓના વારસદારો હજી પણ જુનાગઢ, વેરાવળ, જામનગર (ગુજરાત) અને લ્યારી (કરાંચી)માં વસે છે. કાદુ મકરાણીની ટોળી સિવાયના અન્ય ઘણા મકરાણી બલોચો ગુજરાતના કાઠિયાવાડમાં સ્થાયી થયા છે.

## દ્રશ્ય શ્રાવ્ય માધ્યમમાં 
ઈ.સ. ૧૯૬૦માં સાધના ચિત્ર ફિલ્મ કંપની (ભારત) એ કાદુ મકરાણીના જીવન પર આધારીત તેજ નામની એક ફિલ્મ બનાવી હતી. તેનું દિગ્દર્શન મનહર રંગીલદાસ રસકપુરે કર્યું હતું. તેના માનમાં ગુજરાતીમાં ઘણાં દુહા કવિતા આદિ લખાયા છે. ઈ.સ. ૧૯૬૬માં પાકિસ્તાની ફીલ્મ નિર્માતા હબીબ -ઉર-રહેમાને "જાગ ઉઠા ઈન્સાન" નામની ઉર્દૂ ફિલ્મ કાદીર બક્ષના જીવન પર બનાવી હતી. આ ફીલ્મ શેખ હસને દિગ્દર્શિત કરી હતી અને તેમાં મુખ્ય ભૂમિકા મહમદ અલીએ ભજવી હતી.

File:KaduFinal.JPG|કાદુ મકરાણીની કબર.
File:KaduStone.JPG|કાદુ પર મારવામાં આવેલો પથ્થર. જે હજુ સુધી તેની કબરની બાજુમાં સાચવવામાં આવ્યો છે.
File:KaduMark.JPG|કાદુ મકરાણીની કબરનો પથ્થર.

## સંદર્ભો 
શ્રેણી:ગુજરાતી વ્યક્તિત્વ
જન્મ નિયંત્રણ

**ગર્ભ નિયંત્રણ**, **ગર્ભનિરોધક** અને **પ્રજનન નિયંત્રણ**તરીકે પણ ઓળખાય છે, જે રીતો છે અથવા ગર્ભાવસ્થારોકવા માટે ઉપયોગમાં લેવાતા ઉપકરણો છે. આયોજન, ઉપલબ્ધ કરાવવું, અને ગર્ભ નિયંત્રણના ઉપયોગને પરીવાર નિયોજનકહેવામાં આવે છે. પ્રાચીન કાળથી ગર્ભ નિયંત્રણ રીતોનો ઉપયોગ થાય છે, પરંતુ અસરકારક અને સલામત રીતો માત્ર 20મી સદીમાં ઉપલબ્ધ થઇ છે. અમુક સંસ્કૃતિઓ ગર્ભ નિયંત્રણને મર્યાદિત અથવા તેના ઉપયોગની નિંદા કરે છે કારણે તેને તેઓ નૈતિક રીતે, ધાર્મિક રીતે, અથવા વ્યાવહારિક રીતે અનિચ્છનીય માને છે. સલામત સેક્સ, જેમ કે પુરુષ કે સ્ત્રી નિરોધના, ઉપયોગથી જાતિય સંક્રામક ચેપોઅટકાવવા માટે પણ મદદ કરી શકે છે. ઇમર્જન્સી જન્મ નિયંત્રણ અસુરક્ષિત સેક્સ પછી થોડા દિવસોમાં ગર્ભાવસ્થા રોકી શકે છે. કેટલાક માને છે કે સંભોગ ન કરવાને જન્મ નિયંત્રણ માને છે, પરંતુ બહિષ્કાર-માત્ર જાતીય શિક્ષણ જન્મ નિયંત્રણના શિક્ષણ વિના આપવામાં આવે ત્યારે બિન-પાલનના કારણે કિશોર ગર્ભાવસ્થા માં વધારો કરી શકે છે.

કિશોરોની, ગર્ભાવસ્થાના નબળાં પરિણામોનું વધુ જોખમ હોય છે. વ્યાપક જાતીય શિક્ષણ અને જન્મ નિયંત્રણની પહોંચ આ વય જૂથમાં અનિચ્છનીય ગર્ભાવસ્થાના દરમાં ઘટાડો કરે છે. યુવાન લોકો દ્વારા જન્મ નિયંત્રણના તમામ સ્વરૂપોનો ઉપયોગ થઈ શકે છે, જ્યારે કિશોરવયના ગર્ભાવસ્થાના દરમાં ઘટાડો કરવા માટે

વિકાસશીલ દેશો આશરે 222 મિલિયન સ્ત્રીઓ ગર્ભાવસ્થા ટાળવા માગે છે જેઓ આધુનિક જન્મ નિયંત્રણ પદ્ધતિનો ઉપયોગ કરતી નથી. વિકાસશીલ દેશોમાં ઉપયોગમાં લેવાતા જન્મ નિયંત્રણથી ગર્ભાવસ્થાના ગાળામાં અથવા તેની આસપાસના ગાળામાં 40% (2008 માં રોકાયેલા 270,000 મૃત્યુ) દ્વારા મૃત્યુની સંખ્યામાં ઘટાડો થયો છે અને જો ગર્ભનિરોધકની સંપૂર્ણ માંગ પૂરી થઈ હોત તો તે 70% થી બચાવ કરી શકાયો હોત. સગર્ભાવસ્થા વચ્ચેના સમયને લંબાવતા, જન્મ નિયંત્રણ પુખ્ત મહિલાના પ્રસુતિ પરિણામો અને તેમના બાળકોનું અસ્તિત્વ સુધારી શકે છે. ઓછા આશ્રિત બાળકો, કાર્યશક્તિમાં ભાગ લેતી વધુ મહિલા કર્મચારીઓ અને દુર્લભ સંસાધનોના ઓછા ઉપયોગને કારણે જન્મ નિયંત્રણ આર્થિક વિકાસમાં વધારો કરે છે

## સંદર્ભો
ભારતીય-યુરોપીય ભાષાસમૂહ

thumb|350 px|right|

**ભારતીય-યુરોપીય ભાષાસમૂહ** જગતમાં એક મુખ્ય ભાષાકુળ છે. યુરોપ, દક્ષિણ એશીયા, ઈરાણ, અનાતોલીયા, વગેરે ભૂભાગોમાં આ ભાષાકુળની ભાષાઓ મુખ્યત્વે બોલાય છે.

હાલમાં વિશ્વમાં ૩ અબજ ભારતીય-યુરોપીય ભાષાકીય લોકો આવે છે. વિશ્વની ૨૦ મુખ્ય ભાષાઓ સ્પેનિશ, અંગ્રેજી, હિન્દી, પોર્ટુગીઝ, બાંગ્લા જૂના, રશિયન, જર્મન, મરાઠી, ફ્રેન્ચ, ઇટાલિયન, પંજાબી અને ઉર્દૂ આ ૧૨ ભાષાઓ ભારતીય-યુરોપીય કુળમાં આવી છે.

## વર્ગીકરણ 
[thumb|300px|[યુરોપ અને એશિયામાં ભારતીય-યુરોપીય ભાષાઓનું વર્ગીકરણ 

]]

વિશ્વમાં બધા ભારતીય-યુરોપીયન ભાષાઓને સામાન્ય રીતે ૧૦ જૂથોમાં વર્ગીકરણ કરવામાં આવ્યું છે.

# અનાતોલિયન: અતિપ્રાચીન અનાતોલિયા ભૂભાગમાં બોલાય છે પરંતુ હવે તમામ અનાતોલિયન ભારતીય-યુરોપીય ભાશાઓ નષ્ટ થઇ ચૂકી છે.
# હેલેનિક: પ્રાચીન સમયમાં અને આજે આ ગ્રીક ભાષા અને અન્ય પ્રકારની ભાષાઓનું જૂથ.
# ભારતીય-ઈરાણી: પશ્તો, ફારસી, વગેરે.
# ભારતીય-આર્ય: ઉત્તરીય ભારતની ભાષાઓ.
# દાર્દી ભાષા: કાશ્મીરી ભાષા
# નુરીસ્તાની ભાષાસમૂહ.
# ઇટાલિક લેટિન અને રોમાંસ ભાષા.
# સેલ્ટિક 
# જર્મનીક 
# આર્મેનિયન
# તોચારિયન: ગ્રીસમાં લુપ્ત ભાષાઓનું જૂથ.
# બાલ્ટો-સ્લાવિક બાલ્ટિક ભાષા (લાટ્વીયન અને લિથુઆનિયા) અને સ્લેવિક ભાષાઓનું જૂથ.
# બાલ્ટિક  
# સ્લાવિક 
# અલ્બેનિયન

શ્રેણી:ભાષાઓ