open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
માલદીવ્સનો રાષ્ટ્રધ્વજ

માલદીવ્સના ગણતંત્રનો રાષ્ટ્રધ્વજ લાલ પશ્ચાદભૂ પર લીલો લંબચોરસ ધરાવે છે; તે લંબચોરસમાં સફેદ રંગનો ઉભો બીજનો ચંદ્ર છે. ચંદ્રની પાછળની બાજુ ધ્વજદંડ તરફ આવે છે.

લાલ રંગ રાષ્ટ્રના વીરોની બહાદુરીનો અને રાષ્ટ્રના રક્ષણ માટે તેમના લોહીના છેલ્લા ટીપાં સુધીના બલિદાન આપવાની તૈયારીનો સૂચક છે. લીલો રંગ શાંતિ અને સુખાકારીનો સૂચક છે. સફેદ બીજનો ચંદ્ર પ્રજાની ઇસ્લામ ધર્મમાં શ્રદ્ધાને સૂચવે છે.

## ઈતિહાસ 
શરૂઆતના ધ્વજ માત્ર લાલ રંગ જ ધરાવતો હતો જેમાં પાછળથી સફેદ અને કાળી પટ્ટીઓ ઉમેરવામાં આવી જેને ધાન્ડીમઠી તરીકે ઓળખવામાં આવી.

૨૦મી સદી સુધી આ ધ્વજ વપરાશમાં રહ્યો ત્યારબાદ તેમાં બીજનો ચંદ્ર ઉમેરવામાં આવ્યો. તે ગાળામાં જ રાષ્ટ્રનો એક અલગ ધ્વજ જેમાં ચંદ્ર લીલા રંગના લંબચોરસ પર હતો તે અસ્તિત્વમાં આવ્યો.

૧૯૫૩માં માલદીવ્સમાં લોકશાહી આવી આ સાથે ધ્વજ ફરી બદલાયો અને ચંદ્રની દિશા ઉલટાવવામાં આવી. ૧૯૫૪માં ફરી રાજાશાહી આવી પરંતુ ધ્વજ ન બદલાયો. તેના બદલે નવો ધ્વજ સુલાતન માટે બનાવાયો જેમાં ચંદ્રની બાજુમાં સિતારો ઉમેરવામાં આવ્યો. જે આજે પણ માલદીવ્સના રાષ્ટ્રપતિના ધ્વજ તરીકે વપરાય છે.

૧૯૬૫માં જ્યારે દેશ આઝાદ થયો ત્યારે કાળો અને સફેદ રંગ દૂર કરાયો અને ધ્વજ હાલના સ્વરૂપમાં આવ્યો.

## ગેલેરી 

File:Earliest Flag of the Maldives.svg|શરૂઆતનો ધ્વજ
File:Flag of the Maldives until 1903.svg|૨૦ સદીની શરૂઆતમાં
File:Old National Flag of the Maldives.svg|૧૯૫૩ સુધીનો રાષ્ટ્રધ્વજ
File:Old State Flag of Maldives.svg|૧૯૫૩ સુધીનો માલદીવ્સ સંસ્થાનનો ધ્વજ
File:Flag of the Maldives 1953.svg|૧૯૫૩-૧૯૬૫ સુધી સંસ્થાન ધ્વજ
File:Flag of the Sultan of The Maldives.svg|૧૯૫૪-૧૯૬૫ સુલતાનનો ધ્વજ
File:Flag of the President of Maldives.svg|૧૯૬૮ સુધી સુલતાનનો ધ્વજ અને બાદમાં રાષ્ટ્રપતિનો ધ્વજ
File:Flag of Maldives (construction sheet).svg|અર્વાચીન ધ્વજનું રેખાચિત્ર

## સંદર્ભ 
## બાહ્ય કડીઓ 
* Maldives at Flags of the World 
શ્રેણી:રાષ્ટ્રધ્વજો
શ્રેણી:માલદીવ્સ
માલીનો રાષ્ટ્રધ્વજ

માલીનો રાષ્ટ્રધ્વજ ત્રણ ઉભા પટ્ટા ધરાવતો ત્રિરંગો છે. ધ્વજદંડ તરફ લીલો, વચ્ચે સોનેરી અને છેલ્લે લાલ એમ ત્રણ પટ્ટા છે. તે રંગો સમગ્ર આફ્રિકાના રંગો તરીકે ઓળખાય છે. તે ગિનિનો રાષ્ટ્રધ્વજ સાથે ઘણી સામ્યતા ધરાવે છે.

## પ્રતિનિધિત્વ 
લીલો રંગ ફળદ્રુપતાનો, સોનેરી નિર્મળતા અને રાષ્ટ્રની ખનિજ સંપત્તિનો અને લાલ રંગ ફ્રાન્સ પાસેથી આઝાદ મેળવવાના સંઘર્ષમાં વહેલા રક્તનો સૂચક છે.

## ઈતિહાસ 
હાલનો ધ્વજ માર્ચ ૧, ૧૯૬૧ના રોજ સ્વીકૃતિ પામ્યો. તેની પહેલાનો ધ્વજમાં સોનેરી પટ્ટા પર માનવ આકૃતિ અને કાનાગા કાળા રંગમાં હતા. માલીની વસ્તીમાં ૯૦% લોકો ઇસ્લામમાં માને છે. તેના કેટલાક રૂઢિવાદીઓએ વિરોધ કરતાં માનવ આકૃતિને દૂર કરવામાં આવી.

ધ્વજ ઘાનાનો રાષ્ટ્રધ્વજ જેવો જ હતો પરંતુ તે ફ્રાન્સનો રાષ્ટ્રધ્વજને મળતો ત્રિરંગો બનાવાયો. તેના રંગો આફ્રિકાના રાષ્ટ્રોની એકતા પણ દર્શાવે છે.

## સંદર્ભ 
* Mali at Flags of the World 
શ્રેણી:રાષ્ટ્રધ્વજો
માલ્ટાનો રાષ્ટ્રધ્વજ

માલ્ટાના રાષ્ટ્રધ્વજમાં મૂળભૂત બે રંગના ઉભા પટ્ટા છે જેમાં સફેદ રંગ ધ્વજદંડ તરફ અને લાલ રંગ તેના પછી. ધ્વજદંડ તરફના ઉપરના ખૂણામાં યુનાઇટેડ કિંગડમના રાજા જ્યોર્જ છટ્ઠાએ આપેલ જ્યોર્જ ક્રોસ દર્શાવે છે જેની કિનાર લાલ રંગની છે.
thumb|માલ્ટાના નેશનલ
વૉર સંગ્રહાલય ખાતે
રહેલ જ્યૉર્જ ક્રોસ|100px

## સંદર્ભ 
## બાહ્ય કડીઓ 
* Government of Malta website
* Department of Information - Malta 
* Malta at Flags of the World 
શ્રેણી:રાષ્ટ્રધ્વજો
ઇશાવાસ્ય ઉપનિષદ

**ઇશોપનિષદ** શુક્લ યજુર્વેદનું એક ઉપનિષદ છે. આ ઉપનિષદ પોતાના નાનકડા કલેવરના કારણે અન્ય ઉપનિષદોની વચ્ચે અત્યંત મહત્વપૂર્ણ સ્થાન ધરાવે છે. આમાં કોઇ કથા-વાર્તા નથી માત્ર આત્મવર્ણન છે. આ ઉપનિષદના પ્રથમ શ્લોક *ईशावास्यमिदंसर्वंयत्किंच जगत्यां-जगत…* થી અઢારમાં શ્લોક *अग्ने नय सुपथा राये अस्मान् विध्वानि देव वयुनानि विद्वान्…* સુધી દરેક શબ્દોમાં બ્રહ્મવર્ણન, ઉપાસના, પ્રાર્થના વગેરે ઝંકૃત થાય છે. આ ઉપનિષદનો એક જ શ્વર છે— બ્રહ્મ, જ્ઞાન, આત્મ-જ્ઞાન.

## પરિચય 
અદ્ભુત કલેવર ધરાવતા આ ઉપનિષદમાં ઇશ્વર સર્વનિર્માતા હોવાની વાત કરવામાં આવી છે અને સમસ્ત બ્રહ્માંડના માલિક તરફ્ અંગૂલિનિર્દેશ કરવામાં આવ્યો છે. સાત્વિક જીવનશૈલીની વાત કરીને અન્ય ધન પર દૃષ્ટિ ન કરવા જણાવાયું છે.

આ જગતમાં રહેવા છતાં નિ:સંગ ભાવે જીવન વ્યતિત કરવાનો માર્ગ તેમાં બતાવવામાં આવ્યો છે. તેમાં 'અસુર્યા' નામના લોકનીએ વાત આવે છે. અસુર્યા એટલે કે સૂર્યથી રહિત લોક. જ્યાં સૂર્યના કિરણો કદી પણ પહોંચી શકતા નથી, જે ગાઢ અંધકારથી ભરેલો છે તે અર્થાત ગર્ભનું વર્ણન કરવામાં આવ્યું છે.

આ ઉપનિષદમાં કહેવાયું છે કે જે લોકો આત્માને પોતાના 'સ્વ'ને ઓળખતા નથી. આત્માને ઠુકરાવે છે, નકારે છે અને આ રીતે આત્માનો અસ્વીકાર કરીને પૂરું જીવન વિતાવે છે તેઓને મૃત્યુ પછી એ જ અંધકારભર્યો લોક-મતલબ અસૂર્યા લોક-ગર્ભમાં જવું પડે છે. જ્યાં સુધી આત્માનો સાક્ષાત્કાર ન થાય ત્યાં સુધી ફરી ફરી જન્મ લેવો પડે છે.

આ રીતે આ ઉપનિષદમાં ઇશ્વરને સર્વનિર્માતા અને પોતાને નિમિત્ત માત્ર માનીને જીવન જીવવાનો ઇશારો કરવામાં આવ્યો છે, તો બીજી તરફ આત્માને ન ભૂલવાનું પણ કહેવામાં આવ્યું છે.

ત્યાર પછી આત્મતત્વને નિરુપિત કરાયુ છે કે એ અચલ છે, સાથે સાથે મનથી પણ વધુ ઝડપે ગતિ કરનાર છે. આ આત્મ(બ્રહ્મ) બધી જ ઇન્દ્રીયો કરતાં સૌથી વધુ તેજ છે.

## સંદર્ભ 
## બાહ્ય કડીઓ 
* उपनिषदों ने आत्मनिरीक्षण का मार्ग बताया

### મૂળ ગ્રંથ 
* Upanishads at Sanskrit Documents Site 
* पीडीईएफ् प्रारूप, देवनागरी में अनेक उपनिषद 
* GRETIL
* TITUS

### ભાષાંતર 
* Translations of major Upanishads
* 11 principal Upanishads with translations 
* Translations of principal Upanishads at sankaracharya.org
* Upanishads and other Vedanta texts
* डॉ मृदुल कीर्ति द्वारा उपनिषदों का हिन्दी काव्य रूपान्तरण 
* Complete translation on-line into English of all 108 Upaniṣad-s  [not only the 11 (or so) major ones to which the foregoing links are meagerly restricted]-- lacking, however, diacritical marks

શ્રેણી:તત્ત્વજ્ઞાન
શ્રેણી:વેદ
શ્રેણી:હિંદુ ધર્મ
સોલેનોડોન

350px|thumbnail|હિસ્પાનિયોલન સોલેનોડોન
**સોલેનોડોન** (અંગ્રેજી ભાષા:Solenodon) એ એક સસ્તન પ્રાણી છે, જેની લાળ ઝેરી હોય છે. હાઈતી ટાપુઓ પર જોવા મળતા આ પ્રાણી ઉંદર જેવું હોય છે. મોં લાંબી ચાંચ જેવું અણીદાર હોય છે. તેની પૂંછડી લાંબી અને જાડી હોય છે તથા લંબાઈ ૬ ઈંચથી ૧૨ ઈંચ જેટલી હોય છે. તે જમીનમાં દર કરીને રહે છે. તે ઊંચા ખડકો પર ચઢી શકે છે. આ પ્રાણી ઉત્ક્રાંતિકાળના સસ્તન પ્રાણીઓના કૂળનું ગણાય છે. તેની બે જાતિ હોય છે. ૧. ક્યુબન સોલેનોડોન અને ૨. હિસ્પાનિયોલન સોલેનોડોન.

તીવ્ર ગંધશક્તિ ધરાવતું આ પ્રાણી જમીન સૂંધીને ખોરાકની શોધ કરે છે. તે જમીન પરની વનસ્પતિ તથા નાનાં જીવજંતુ ખાય છે.

## સંદર્ભો 
શ્રેણી:સસ્તન પ્રાણીઓ
ફાગુ

**ફાગુ **એ મધ્યકાલીન ગુજરાતી સાહિત્યની કાવ્યરચનાનો પ્રકાર છે.

## વ્યુત્પત્તિ 
*ફાગુ *શબ્દ ફાગણ પરથી આવ્યો છે. ફાગણ એ ભારતીય પંચાંગનો મહિનો છે જે સમયે વસંત ઋતુ હોય છે.

## રચના 
ફાગુ એ કાવ્યમય રચના છે જેમાં વસંતના સૌંદર્યનું વર્ણન કરવામાં આવે છે. તે પ્રેમના આનંદ, જુદાઈના ડર અને પુનર્મિલનની આશાને પણ વર્ણવે છે. આ રચનાપ્રકાર જૈન સાધુઓમાં પ્રચલિત હતો એટલે તેમની ફાગુ રચનાઓ પ્રેમ ભાવનાઓથી શરુ થતી પણ અંતે દીક્ષા કે સંસારત્યાગથી પૂર્ણ થતી.

## ઈતિહાસ 
૧૩૪૪

## પૂરક વાચન 
* 

## સંદર્ભ 
## બાહ્ય કડીઓ 
* 

શ્રેણી:ગુજરાતી સાહિત્ય
દૂત (સામયિક)

***દૂત ***અથવા ***પાવન હૃદય દૂત*** જાન્યુઆરી ૧૯૧૧થી ચાલતું અને આણંદ, ગુજરાતથી પ્રકાશિત થતું કેથોલિક ખ્રિસ્તી માસિક છે.

## ઈતિહાસ 
સામયિકનો પ્રથમ અંક જર્મન જેસ્યુઈટ પાદરી ફાધર હર્મનસ ઝરહુસેન દ્વારા એકઝામિનર પ્રેસ, બોમ્બેથી જાન્યુઆરી ૧૯૧૧માં પ્રકાશિત કરવામાં આવ્યું હતું. ૧૯૨૬માં તેનું પ્રકાશન આણંદ સ્થળાંતરિત કરવામાં આવ્યું જ્યાંથી ગુજરાતી સાહિત્ય પ્રકાશ દ્વારા એને પ્રકાશિત કરવામાં આવે છે. પ્રથમ અંકની કિંમત બે પૈસા હતી જે હવે વધીને  ૧૦૦ પહોંચી છે.

ડિસેમ્બર ૨૦૧૦માં આ સામયિકનો શતાબ્દી અંક પ્રકાશિત કરવામાં આવ્યો હતો જે સીમાચિહ્ન અત્યાર સુધી માત્ર એક ગુજરાતી સામયિક *બુદ્ધિપ્રકાશ* દ્વારા જ પાર કરી શક્યું છે.

## સંદર્ભ 
શ્રેણી:ગુજરાતી સામયિકો
માર્શલ ટાપુઓનો રાષ્ટ્રધ્વજ

પ્રશાંત મહાસાગરમાં સ્થિત માર્શલ ટાપુઓનો રાષ્ટ્રધ્વજ મે ૧, ૧૯૭૯ના રોજ સ્વતંત્રતા મળ્યા બાદ સ્વીકૃતિ પામ્યો. તેને એમલૈન કાબુઆએ ચિત્રિત કર્યો હતો અને તેઓ તે સમયે રાષ્ટ્રના પ્રથમ મહિલા હતા.

## ઈતિહાસ 
માર્શલ ટાપુઓનો વહીવટ અમેરિકન સરકારના હાથમાં હતો. તેમાં માર્શલ ટાપુઓ, પલાઉ અને માઈક્રોનેશિયાના રાષ્ટ્રો છુટા પડ્યા. આ જ વિસ્તારના અન્ય દેશોની જેમ તેનો ધ્વજ પણ દેશનું મહાસાગરમાં સ્થાનને પ્રતિનિધિત્વ આપે છે. ધ્વજમાં ત્રાંસા પટ્ટા વિષુવવૃત્તનું પ્રતિનિધિત્વ કરે છે. ઉપર રહેલ સિતારો ઉત્તર ગોળાર્ધમાં રહેલ ટાપુનું સૂચક છે. સફેદ અને કેસરી રંગ સૂર્યોદય અને સૂર્યાસ્તના સૂચક છે. તે શાંતિ અને વીરતાના પણ સૂચક ગણાય છે. સૂર્યના ૨૪ ખૂણા ૨૪ ચૂંટણી માટેની બેઠકો સૂચવે છે. ચાર લંબાયેલ શિરોબિંદુઓ મુખ્ય સાંસ્કૃતિક સ્થળોના સૂચક છે.

## ગેલેરી

Flagge der Ralik-Inseln.svg|૧૮૭૮-૧૮૯૪ સુધી જર્મની સંસ્થાનનો ધ્વજ
flag of the Trust Territory of the Pacific Islands.svg|૧૯૬૫-૧૯૭૯ સુધી
Flag of the United Nations.svg|૧૯૪૭-૧૯૬૫ સંયુક્ત રાષ્ટ્રસંઘનો ધ્વજ વપરાતો
US flag 48 stars.svg|૧૯૪૪-૧૯૫૯ અમેરિકાનો રાષ્ટ્રધ્વજ વપરાતો
Flag of the United States (Pantone).svg|૧૯૬૦-૧૯૭૯ અમેરિકાનો રાષ્ટ્રધ્વજ વપરાતો

## સંદર્ભ 
## બાહ્ય કડીઓ 
* Marshall Islands at Flags of the World 
શ્રેણી:રાષ્ટ્રધ્વજો
આખ્યાન

સાબદી

## વ્યુત્પત્તિ અને વ્યાખ્યા 
*આખ્યાન *એટલે સંસ્કૃતમાં કહેવું અથવા વર્ણન કરવું. ૧૨મી સદીના સાહિત્યકાર હેમચંદ્રાચાર્યએ તેમના કાવ્યાનુશાસનમાં તેની વ્યાખ્યા કરતા જણાવ્યું છે કે આખ્યાન એટલે ધાર્મિક પુસ્તકની ઉપકથા જેને ગ્રંથિક અથવા વ્યવસાયી કથાકાર દ્વારા ગાયન અને નાટક દ્વારા પ્રેક્ષકો સમક્ષ રજુ કરવું. જોકે આ વ્યાખ્યામાં બિનધાર્મિક કથાઓ જેવી કે નરસિંહ મહેતાની કથાના પઠનનો સમાવેશ થતો નથી. ટૂંકમાં, આખ્યાન એટલે કથાકાર દ્વારા ધાર્મિક હેતુથી પ્રેક્ષકોને ગાયન અને નાટ્યશૈલીથી કથા સંભળાવવી. ડોલરરાય માંકડે તેને કવિતાનો એવો પ્રકાર જણાવ્યો છે જેમાં સંગીતસુરો અને નાટ્યનો અવકાશ હોય.

આખ્યાનોનું પઠન માત્ર બ્રાહ્મણ જ્ઞાતિના માણભટ્ટ દ્વારા જ થતું હતું જેથી અન્ય જ્ઞાતિના લેખકો દ્વારા લખાતા આખ્યાનો તેમને પઠન માટે આપવામાં આવતા હતા. મધ્યકાલીન ગુજરાતી સાહિત્યમાં નાકર આવા જ એક બ્રાહ્મણ સિવાયના વાણિયા લેખક હતા. આ રચના પદ્ય રચના છે. દરેક કડવું (પ્રકરણ) ચોક્કસ પ્રકારના રાગમાં ગાવાનું હોય છે. આખ્યાનકારો આ પ્રકારે આ આખ્યાનનું ગાન કરે છે. રાગની વિગત પણ દરેક કડવા સાથે આપેલી હોય છે. ત્યારબાદ આખ્યાન પરંપરાનો લોપ થવા લાગ્યો અને ઓગણીસમી સદીના અંત સુધીમાં તો તે લગભગ વિલુપ્ત થઇ ગઈ. અંતે આધુનિક સમયના કેટલાક કવિઓ જેવા કે બાલમુકુન્દ દવેએ કાવ્યપ્રકાર સ્વરૂપે આખ્યાનો લખ્યા પરંતુ તેના જાહેર કથન-મંચન ક્યારેય પુનર્જીવિત ન થયું.

## સંદર્ભ 
## બાહ્ય કડીઓ 
* 
* ગુજરાતી વિકીસ્ત્રોત પર નળાખ્યાન

શ્રેણી:સાહિત્ય
શ્રેણી:ગુજરાતી સાહિત્ય
મોરીટેનીયાનો રાષ્ટ્રધ્વજ

મોરીટેનીયાનો રાષ્ટ્રધ્વજ એ મોરીટેનીયાના ધ્વજ માટે વપરાતું સર્વસામાન્ય નામ છે. ધ્વજને એપ્રિલ ૧, ૧૯૫૯ના રોજ અપનાવાયો હતો. તે મોકતાર ઉલ્દ ડાદાહના માર્ગદર્શન હેઠળ સ્વીકૃતિ પામ્યો હતો. તે રાષ્ટ્રધ્વજોમાં સૌથી અનોખો છે કારણ કે તે ધ્વજમાં વપરાતા સૌથી સામાન્ય રંગો લાલ, સફેદ અથવા ભૂરો એકપણ રંગ ધરાવતો નથી. આ પ્રકારનો અન્ય ધ્વજ ફક્ત જમૈકાનો રાષ્ટ્રધ્વજ છે.

## આકૃતિ 
thumb|મોરીટેનીયાનો લહેરાતો ધ્વજ
લીલો અને સોનેરી રંગ સમગ્ર આફ્રિકાના રંગો ગણવામાં આવે છે. લીલો રંગ ઇસ્લામનું પણ પ્રતિક ગણાય છે અને સોનેરી રંગ સહારાના રણનો પણ સૂચક છે. બીજનો ચંદ્ર અને સિતારો ઈસ્લામના સૂચક છે. ઈસ્લામ દેશની બહુમતી પ્રજાનો ધર્મ છે. કેટલાકના મતે લીલો રંગ ઉજ્જવળ ભવિષ્ય અને વિકાસનો પણ સૂચક છે. ધ્વજના કદ અને તેના પર રહેલા ચિહ્નોના સ્થાન કે કદ વિશે કોઈ સત્તાવાર કાયદો નથી. પરંતુ ધ્વજ ૨:૩ આકારનો હોય છે.

## કાયદાકીય આધાર 
હાલના બંધારણમાં ૧૨ જુલાઈ ૧૯૯૧ના રોજ સ્પષ્ટતા કરાઈ છે કે:

રાજચિહ્નની જેમ નહિ પરંતુ ધ્વજની પરિભાષા આપવાનો કાયદાનો હક્ક છે અને તે આગળની કોઈ તારીખે જરૂર પ્રમાણે સ્પષ્ટતા કરાશે.

## સામ્યતા ધરાવતા ધ્વજ 
*પાકિસ્તાનનો રાષ્ટ્રધ્વજ
*તુર્કીનો રાષ્ટ્રધ્વજ

## સંદર્ભ 
## બાહ્ય કડીઓ 
* Mauritania at Flags of the World 
શ્રેણી:રાષ્ટ્રધ્વજો
મોરિશિયસનો રાષ્ટ્રધ્વજ

મોરિશિયસનો રાષ્ટ્રધ્વજ દેશને આઝાદી મળ્યા બાદ માર્ચ ૧૨, ૧૯૬૮ના રોજ અપનાવાયો. તેમાં સરખી પહોળાઈના ચાર આડા પટ્ટા છે જે લાલ, ભૂરા, પીળો, લીલો એમ ઉપરથી નીચેના ક્રમમાં છે. 

## રંગો 
રંગોના અર્થો નીચે જણાવ્યા અનુસાર છે:

*લાલ રંગ ગુલામીના સમયમાં વહેલા રક્તનો સૂચક છે.
*ભૂરો રંગ હિંદ મહાસાગરનો સૂચક છે.
*પીળો રંગ સોનેરી તડકાનો અને દેશમાં આઝાદીની નવી રોશનીનો સૂચક છે.
*લીલો રંગ ટાપુ પર રહેલ ગાઢ હરિયાળીનું સૂચક છે.

## કદ 
ધ્વજના કદની સત્તાવાર જાહેરાત મોરિશિયસ સ્ટાન્ડર્ડ બ્યૂરો કરે છે. ધ્વજનું કદ ૨:૩ના માપમાં હોય છે.

## ઐતિહાસિક ધ્વજ 

File:Flag_of_the_Dutch_East_India_Company.svg|ડચ શાસન હેઠળનો ધ્વજ ૧૬૩૮-૧૭૧૦
File:Royal Standard of the King of France.svg|૧૭૧૫-૧૭૯૨ ફ્રાન્સના રાજાનો ધ્વજ
File:Flag of France.svg|૧૭૯૨-૧૮૧૦ ફ્રાન્સનો રાષ્ટ્રધ્વજ
File:Flag of Mauritius (1869–1906).svg|૧૮૬૯-૧૯૦૬ બ્રિટન હેઠળ સંસ્થાનનો ધ્વજ
File:Flag of Mauritius (1906–1923).svg|૧૯૦૬-૧૯૨૩ બ્રિટન હેઠળ સંસ્થાનનો ધ્વજ
File:Flag of Mauritius (1923–1968).svg|૧૯૨૩-૧૯૬૮ બ્રિટન હેઠળ સંસ્થાનનો ધ્વજ

## સંદર્ભ 
## બાહ્ય કડી 
* Mauritius at Flags of the World 
શ્રેણી:રાષ્ટ્રધ્વજો
મેક્સિકોનો રાષ્ટ્રધ્વજ

મેક્સિકોનો રાષ્ટ્રધ્વજ ઉભો ત્રિરંગો છે. તેમાં લીલો, સફેદ અને લાલ રંગ છે અને મધ્યમાં સફેદ પટ્ટા પર રાજચિહ્ન ધરાવે છે. હાલનો ધ્વજ મેક્સિકોએ સ્પેન પાસેથી સ્વતંત્રતા માટેના યુદ્ધ દરમિયાન અપનાવ્યો હતો. ધ્વજને હાલનું સ્વરૂપ ૧૯૬૮માં આપવામાં આવ્યું. જોકે મૂળભૂત રેખાંકન ૧૮૨૧થી વપરાતું આવે છે.

લાલ, સફેદ અને લીલો રંગ મેક્સિકોની આઝાદીના રંગ ગણવામાં આવે છે. તેમાં રહેલ રાજચિહ્ન એઝટેક સભ્યતાના પ્રમુખ શહેર ટેનોચિટ્લાનના ચિહ્ન પર આધારિત છે. હાલનું પાટનગર મેક્સિકો શહેર ટેનોચિટ્લાનના સ્થાન પર ઉભું છે. તેના રાજચિહ્નમાં ગરુડના પંજામાં સાપ છે અને તે થોર પર બેઠું છે. થોર તળાવમાંથી નીકળતા ખડક પર છે.

## સામ્યતા ધરાવતા ધ્વજ 
[right|thumb|મેક્સિકો અને [ઈટલીના ધ્વજ]]
ઈટલી અને મેક્સિકોના ધ્વજ સમાન રંગ હોવાને કારણે એવી માન્યતા છે કે બંને વચ્ચે ફક્ત રાજચિહ્નનો જ ફરક છે. પરંતુ એવું નથી.

બંને ધ્વજમાં રંગો સરખા હોવાની ધારણાને કારણે લોકો બંનેને સમાન ગણે છે પરંતુ મેક્સિકોના ધ્વજમાં લીલો અને લાલ રંગ વધુ ઘેરો હોય છે. બંનેના આકારમાં પણ ફરક છે જેમકે ઈટલીનો રાષ્ટ્રધ્વજ ૨:૩નો છે જ્યારે મેક્સિકોનો ૪:૭નો છે.

## ગેલેરી
ચિત્ર:Mexico_flag_construction_sheet.svg|સત્તાવાર રેખાચિત્ર
ચિત્ર:Coat_of_arms_of_Mexico.svg|રાજચિહ્ન

## સંદર્ભ 
## બાહ્ય કડીઓ 
* The Flag of Mexico 
* Mexico at Flags of the World 
* Presidency of Mexico&nbsp;– National Symbols  (Spanish)
* Artes e historia – Bandera de Mexico  (Spanish)
* Las Banderas de México A Través de Su Historia (Especial: Día de la Bandera) (Spanish)
શ્રેણી:રાષ્ટ્રધ્વજો
શ્રેણી:મેક્સિકો
લક્ઝેમ્બર્ગનો રાષ્ટ્રધ્વજ

લક્ઝેમ્બર્ગનો રાષ્ટ્રધ્વજ પ્રથમ વખત ૧૮૪૫ થી ૧૯૪૮ સુધી વપરાયો હતો. બાદમાં જૂન ૨૩, ૧૯૭૨ના રોજ તે સત્તાવાર સ્વીકૃતિ પામ્યો.

લક્ઝેમ્બર્ગને ૧૮૩૦ સુધી કોઈ રાષ્ટ્રધ્વજ જ નહોતો. જ્યારે રાષ્ટ્રભક્તોને ધ્વજ દર્શાવવા અપીલ કરવામાં આવી ત્યારે ૧૮૪૫માં લાલ, સફેદ અને ભૂરા રંગના ત્રણ આડા પટ્ટા વાળો ધ્વજ સ્વીકારાયો અને તે ૧૯૭૨માં સત્તાવાર થયો. તે નેધરલેન્ડનો રાષ્ટ્રધ્વજ સાથે ઘણી સમાનતા ધરાવે છે.

## ધ્વજ બદલવા ચર્ચા 
નેધરલેન્ડ સાથે સામ્યતા ધરાવતો હોવાને કારણે દેશમાં ધ્વજ બદલવા માટે ચર્ચા શરૂ થઈ હતી.

## નોંધ અને સંદર્ભ 
## બાહ્ય કડીઓ 
* (English) Luxembourg at Flags of the World 
શ્રેણી:રાષ્ટ્રધ્વજો
શામળ ભટ્ટ

**શામળ ભટ્ટ** મધ્યકાલીન ગુજરાતી સાહિત્યના કવિ છે જેઓ તેમની પદ્યવાર્તા માટે જાણીતા છે.

## જીવન 
તેમના જન્મની તારીખ જુદા જુદા સ્ત્રોત મુજબ જુદી જુદી મળે છે. તેઓ ૧૬૯૪ અથવા ૧૭૧૮માં જન્મ્યા હશે. તેમના પિતાનું નામ વીરેશ્વર અને માતાનું નામ આનંદીબાઈ હતું. તેમના ગુરુ નાના ભટ્ટ હતા. તેઓ વેગણપુર (આજે અમદાવાદનું ગોમતીપુર) ખાતે જન્મ્યા હતા. તેઓ પરંપરાગત કથાકાર પુરાણી અને ભવૈયાઓની સ્પર્ધાને કારણે આર્થિક સંકડામણ અનુભવતા હતા. આથી તેમણે તેમના પુરોગામીઓની કથાઓને નવા અર્થથી રજુ કરવાની શરુ કરી જેથી શ્રોતાઓનો રસ જળવાઈ રહે. બાદમાં તેઓ જમીનદાર રખીદાસની વિનંતી અને મદદથી સિંહુજ (હાલ મહેમદાવાદ પાસે) જઈ વસ્યા. તેમનું મૃત્યુ ૧૭૬૯ અથવા ૧૭૬૫માં થયું હતું.

## સર્જન 
શામળ ભટ્ટે ૨૬ રચનાઓનું સર્જન કર્યું છે. તેમની પદ્યવાર્તાઓ તેમના પુરોગમીઓના સંસ્કૃત સર્જનો અને લોકકથાઓ આધારિત છે. તેમના કેટલાક સંસ્કૃત સર્જનોમાં *સિંહાસન દ્વાત્રિંશકા*, *વેતાલપંચવિશન્તિ*, *શુકસપ્તતિ*, *ભોજપ્રબંધ* વગેરેનો સમાવેશ થાય છે. તેના પરથી રચેલી *સિંહાસન બત્રીસી*, *વેતાળ પચ્ચીસી*, *સુડા બહોતેરી* તેમના જાણીતા સર્જન છે. આ ત્રણેય સર્જનમાં વાર્તામાં વાર્તા હોય તેવું બંધારણ છે. તેમાં ઘણી જાદુઈ અને કાલ્પનિક બાબતો જેમકે આત્માનું એક શરીરથી બીજા શરીરમાં જવું, ઉડતા પગરખાં, બોલતા પશુઓ વગેરે પણ છે. વિક્રમ રાજા આ કથાઓનું મુખ્ય પાત્ર છે. તેમાં ઘણા સુત્રો અને કોયડાઓ પણ છે. તેમના અન્ય સર્જનોમાં *નંદબત્રીસી, શુકદેવાખ્યાન, રખીદાસ ચરિત્ર, વનેચરની વાર્તા, પાંચ-ડંડા, ભદ્રભામિની, રેવાખંડ, ચંદ્ર-ચંદ્રાવતી, મદનમોહના, પદ્માવતી, બરાસ-કસ્તુરી* વગેરેનો સમાવેશ થાય છે. આ કથાઓમાં બુદ્ધિચાતુર્યની સમજ આપતા ઘણા *છપ્પા* (છ પંક્તિના ટુચકા) પણ સમાવી લેવાયા છે.

*અંગદવિશતિ, રાવણ-મંદોદરી સંવાદ, દ્રૌપદીવસ્ત્રાહરણ, શિવપુરાણ *વગેરે તેમના પુરાણો અને મહાકાવ્યો આધારિત આખ્યાનો છે. આ ઉપરાંત તેમણે *પતાઈ રાવળનો ગરબો, રણછોડજીના શ્ર્લોકો, બોડાણાખ્યાન, ઉદ્યમકર્મસંવાદ* વગેરેનું સર્જન કર્યું છે.

## સંદર્ભ 
## બાહ્ય કડીઓ 
* 

શ્રેણી:ગુજરાતી સાહિત્યકાર
અનંત

**અનંત** (Infinity) એટલે કે જેનો કોઇ અંત જ નથી તે. તેને ∞ સંજ્ઞાથી લખવામાં આવે છે. આ ગણિત અને દર્શનોનો એક વિષય છે. એક એવી રાશી કે જેની કોઇ સીમા જ ન હોય તેને અનંત તરીકે ઓળખવામાં આવે છે. પ્રાચીનકાળમાં આ વિષય પર લોકોએ તરેહ-તરેહના વિચારો રજૂ કર્યા છે. 

## પરિચય 
ગણિતીય વિશ્લેષણમાં પ્રચલિત 'અનંત'નો પ્રકાર આ રીતે પ્રયોજવામાં આવે છે:

જો **ચ** કોઇ ચર છે અને **ફ(ય**) કોઇ **ય**નું ફલન છે અને ચર **ય** કોઇ સંખ્યા **ક** તરફ અગ્રેસર થાય છે ત્યારે **ફ (ય)** આ રીતે વધતો જ જાય છે કે તે પ્રત્યેક સંખ્યા **ણ**થી મોટો થઇ જાય છે અને મોટો જ રહે છે. પછી ભલે **ણ** કેટલો પણ મોટો આંકડો હોય.ત્યારે કહેવામાં આવે છે કે **ય=ક** માટે **ફ (ય)**ની સીમા અનંત છે.

## પ્રાચીન ભારતીય ગ્રંથોમાં અનંત 
ભારતીય ગ્રંથોમાં ઘણા જ પ્રાચીનકાળ, વૈદિકકાળથી જ અનંતની સંકલ્પનાનું વર્ણન કરવામાં આવ્યું છે. તે સમયના ભારતના લોકો અનંતના મૂળભૂત ગુણોથી પરિચિત હતા. અનંત માટે અન્ય શબ્દો પૂર્ણમ, અદિતિ, અસંખ્યત જેવા શબ્દો પણ પ્રયોજવામાં આવ્યા છે. યજુર્વેદમાં અસંખ્યતનો ઉલ્લેખ છે.

ઇશોપનિષદમાં આ વાક્ય છે -
: *ॐ पूर्णमदः पूर्णमिदं पूर्णात् पूर्णमुदच्यते।*
: *पूर्णस्य पूर्णमादाय पूर्णमेवावशिष्यते॥*
: *ॐ शांतिः शांतिः शांतिः॥*
:: ॐ એ (પરબ્રહ્મ) પૂર્ણ છે અને એ (કાર્યબ્રહ્મ) પણ પૂર્ણ છે. કારણ કે, પૂર્ણથી પૂર્ણની જ્ ઉત્પત્તિ થાય છે. તથા (પ્રલયકાળમાં) પૂર્ણ (કાર્યબ્રહ્મ)નું પૂર્ણત્વ લઇને (પોતાનામાં લીન કરીને) પૂર્ણ (પરબ્રહ્મ) જ રહે છે. ત્રિવિધ તાપની શાંતિ હો.
અહીં 'पूर्णस्य पूर्णमादाय पूर्णमेवावशिष्यते' એ સમજાવે છે કે અનંતને અનંતથી ગુણવામાં આવે તો શેષ અનંત જ આવે છે.

## બાહ્ય કડીઓ 
* *A Crash Course in the Mathematics of Infinite Sets *, by Peter Suber. From the St. John's Review, XLIV, 2 (1998) 1-59. The stand-alone appendix to *Infinite Reflections*, below. A concise introduction to Cantor's mathematics of infinite sets.
* *Infinite Reflections *, by Peter Suber. How Cantor's mathematics of the infinite solves a handful of ancient philosophical problems of the infinite. From the St. John's Review, XLIV, 2 (1998) 1-59.
* *Infinity*, Principia Cybernetica 
* Hotel Infinity 
* Source page on medieval and modern writing on Infinity
* The Mystery Of The Aleph: Mathematics, the Kabbalah, and the Search for Infinity
* Dictionary of the Infinite (compilation of articles about infinity in physics, mathematics, and philosophy)

શ્રેણી:ગણિત
શ્રેણી:તત્ત્વજ્ઞાન
છેલ્લો દિવસ (ચલચિત્ર)

***છેલ્લો દિવસ - ધ ન્યૂ બિગનિંગ*** (છેલ્લો દિવસ - નવી શરૂઆત) એ કૃષ્ણદેવ યાજ્ઞિક દ્વારા લખાયેલ અને દિગ્દર્શિત રમૂજી ગુજરાતી ચલચિત્ર છે. આ ચલચિત્રની વાર્તા કોલેજના છેલ્લાં વર્ષના ૮ મિત્રોની આસપાસ ફરે છે. મલ્હાર ઠાકર, યશ સોની, મિત્ર ગઢવી, અરજવ ત્રિવેદી, રાહુલ રાવલ, જાનકી બોડીવાલા, કિંજલ રાજપ્રિયા, નેત્રી ત્રિવેદીએ આ ચલચિત્રમાં અભિનય કર્યો છે. આ ચલચિત્રની રજૂઆત ૨૦ નવેમ્બર ૨૦૧૫ના રોજ થઇ હતી અને તે વિવેચકો દ્વારા સારો પ્રતિસાદ મેળવવાની સાથે તેમજ વ્યાવસાયિક રીતે સફળ રહ્યું હતું. હિંદીમાં આ ચલચિત્ર *ડૅસ ઓફ તફરી* તરીકે રજૂ થયું હતું.

પ્રથમ ૧૦ દિવસમાં ચલચિત્રે ૬ કરોડ રૂપિયાનો વકરો કર્યો હતો.

## પાત્રો 
* મલ્હાર ઠાકર - વિકિ
* યશ સોની - નિખિલ/નિક
* મિત્ર ગઢવી - લોય
* અરજવ ત્રિવેદી - ધુલો
* રાહુલ રાવલ - ભમરલો
* જાનકી બોડીવાલા - પૂજા
* કિંજલ રાજપ્રિયા - નિશા
* નેત્રી ત્રિવેદી - ઇશા
* મયુર ચૌહાણ - નરેશ
* પ્રાપ્તિ અજવાલિયા - વંદના
* પ્રશાંત બારોટ -  નિખિલના પિતા
* બીના શાહ  -  નિખિલની માતા
* જીતેન્દ્ર ઠક્કર  -  વિકિના પિતા
* હર્ષા ભાવસાર -  વિકિની માતા
* જીજ્ઞેશ મોદી -  ઘનશ્યામ
* જયકૃષ્ણ રાઠોડ -  લોયના પિતા
* રતિલાલ પરમાર -  નિશાના પિતા
* દિપિકા અજવાલિયા - નિશાની માતા
* જય ભટ્ટ - ગુસ્સાવાળા પ્રોફેસર
* કર્તવ્ય શાહ - નાટકના પ્રોફેસર
* અર્ચના દેસાઈ
* રિધમ ભટ્ટ - ટ્યુશન શિક્ષિકા

## નિર્માણ 
આ ચલચિત્ર અમદાવાદના ઘણાં સ્થળો પર જેવાં કે શાંતિ બિઝનેસ સ્કૂલ અને સાબરમતી રિવરફ્રન્ટ પર ઉતારવામાં આવ્યું હતું.

## રજૂઆત 
આ ચલચિત્ર ૨૦ નવેમ્બર ૨૦૧૫ ના રોજ વિશ્વભરમાં ૨૩૧ સ્ક્રિન પર રજૂ થયું હતું.

## વિવાદ 
રજૂઆત પહેલાં જ ચલચિત્રની સેન્સર બોર્ડ માટેની નકલ ઇન્ટરનેટ પર ફરતી થઇ ગઇ હતી. ફિલ્મના નિર્માતાઓએ દાવો કર્યો હતો કે તેનાથી તેમને ૫ કરોડનું નુકશાન થયું હતું.

## સંદર્ભ 
## બાહ્ય કડીઓ 
* 

શ્રેણી:ગુજરાતી ચલચિત્ર
મંગોલિયાનો રાષ્ટ્રધ્વજ

મંગોલિયાનો રાષ્ટ્રધ્વજ ત્રણ સમાન પહોળાઈના ઉભા પટ્ટા ધરાવે છે, તેમાં લાલ, ભૂરા અને લાલ એમ એકાંતરે પટ્ટા છે. ધ્વજદંડ તરફના લાલ પટ્ટામાં પીળા રંગનું રાજચિહ્ન છે. ભૂરો રંગ અફાટ ભૂરા આકાશનું, બંને બાજુના લાલ પટ્ટા મંગોલિયાની પ્રતિકુળ પર્યાવરણમાં પણ પ્રગતિ સાધવાના સૂચક છે. રાજચિહ્ન ઉભા સ્તંભાકારે હોય છે અને તે અગ્નિ, સૂર્ય, ચંદ્ર, પૃથ્વી, પાણી અને યીન-યાંગ ચિહ્ન ને ભૂમિતિ અનુસાર ગોઠવેલ હોય છે. મંગોલિયામાં લોકશાહીની સ્થાપના સમયે ફેબ્રુઆરી ૧૨, ૧૯૯૨ના રોજ હાલના ધ્વજને સ્વીકૃતિ મળી. તે ૧૯૪૦ના સામ્યવાદી ધ્વજ સાથે સામ્યતા ધરાવે છે. તે ધ્વજમાં સિતારો હતો.

## ઐતિહાસિક ધ્વજ 
### મંગોલિયાના ઐતિહાસિક ધ્વજ 

File:Flag of Mongolia (1911).svg|બોગ્દ ખાનેતનો ધ્વજ ૧૯૧૧-૧૯૧૯
File:Flag of the People's Republic of Mongolia (1921-1924).svg|બોગ્દ ખાનેત ૧૯૧૯-૧૯૨૪
File:Flag of the People's Republic of Mongolia (1924-1940).svg|સામ્યવાદી મંગોલિયાનો ધ્વજ ૧૯૨૪-૧૯૪૦
File:Flag of the People's Republic of Mongolia (1945-1992).svg|૧૯૪૦-૧૯૯૨ સામ્યવાદી ધ્વજ
File:Flag of the Mongolian National Olympic Committee.svg|રાષ્ટ્રીય ઑલિમ્પિક કમિટિનો ધ્વજ

## સંદર્ભ 
## બાહ્ય કડીઓ 
* Mongolia at Flags of the World 
શ્રેણી:રાષ્ટ્રધ્વજો
તારણપંથ

**તારણપંથ** એ એક દિગંબર જૈન પંથ છે.

## વિવરણ
તેની સ્થાપના મધ્ય ભારતના બુંદેલખંડ વિસ્તારમાં ઈ.સ. ૧૫૦૫ આસપાસ સંત તારણે કરી હતી. આ પંથ મૂર્તિપૂજાને માન્યતા આપતો નથી. તે આત્મજ્ઞાનની પ્રાપ્તિને પ્રાધાન્ય આપે છે. તારણ સ્વામી દ્વારા આ પંથ માટે ૧૪ ગ્રંથોની રચના કરવામાં આવી હતી. આ પંથના અનુયાયીઓ મૂર્તિપૂજા કરતા નથી. તેઓ ચૈત્યાલયોમાં રાખવામાં આવેલ શાસ્ત્રોને સન્માન આપે છે.. આ પંથમાં તારણ સ્વામી દ્વારા રચિત ગ્રંથો ઉપરાંત દિગંબર જૈન આચાર્યો દ્વારા રચિત ગ્રંથોને પણ માન્યતા છે. તારણ સ્વામીનો પ્રભાવ મધ્ય ભારતના કેટલાક વિસ્તાર પૂરતો જ રહ્યો હતો. આજે પણ મધ્ય ભારતના પ્રાંતોમાં આ પંથના અનુયાયીઓ છે.

## તીર્થ
તારણ પંથના ચાર તીર્થો છે:
* પુષ્પાવતિ વિલ્હેરી, કટની જિલ્લો, મધ્ય પ્રદેશ - અહીં સંત તારણનો જન્મ થયો હતો. અહીં તારણ જયંતી પર મેળો-મહોત્સવ થાય છે. આ કટનીથી ૨૦ કિલોમીટર દૂર છે.
*નિસઇજી સેમરખેડી, વિદિશા જિલ્લો, મધ્ય પ્રદેશ - અહીંથી સંત તારણે સાધના કરી હતી. અહીં વસંતપંચમી પર મેળો-મહોત્સવ થાય છે. આ સિરોજથી ૭ કિલોમીટર દૂર છે.
*નિસઇજી સૂખા, દમોહ જિલ્લો, મધ્ય પ્રદેશ- અહીં સંત તારણે પ્રચાર  કર્યો હતો. અહીં દિવાળી પછી અગિયારસ પર મેળો-મહોત્સવ થાય છે. આ પથરિયાથી ૭.૫ કિલોમીટર દૂર છે.
*નિસઇજી મલ્હારગઢ, અશોકનગર જિલ્લો, મધ્ય પ્રદેશ - અહીં સંત તારણની સમાધિ થઈ હતી. અહીં હોળી પછી પર મેળો-મહોત્સવ થાય છે. આ મુગાવળીથી ૧૪ કિલોમીટર દૂર છે.

### અન્ય તીર્થો 
* ગ્યારસપુર
* હિમાયુ પાન્ડે
* શિખર જી
* ગઢૌલા

## સમુદાય 
તારણ પંથમાં ૬ સમુદાયો છે.
* સમૈયા
* અસાટી
* ચરણાગરે
* દોસકે
* ગોલાલારે

## તહેવારો 
* દિવાળી
* જૈન નવું વર્ષ
* તારણ જયંતી
* મહાવીર જયંતી
* તારણ તરણ ગુરુપર્વી
* શ્રુત પંચમી
* પર્યુષણ પર્વ

## વસ્તી
તારણપંથના લોકો ભારતના ચૌદ રાજ્યોના ૮૪ જિલ્લોઓના ૪૫૦ ગામ અને શહેરોમાં વસે છે. તારણ પંથની સૌથી વધારે વસ્તી ગંજબાસૌદા અને ભોપાલમાં છે. તારણપંથની વસ્તી ૨૦,૦૦૦થી ૧૦૦,૦૦૦ છે.

## ચૈત્યાલય
તારણપંથના મંદિરો ને ચૈત્યાલય કહેવામાં આવે છે. કુલ ચૈત્યાલયોની સંખ્યા ૧૬૮ છે જેમાં સૌથી વધારે ૫ ચૈત્યાલયો ગંજબાસૌદામાં આવેલા છે. ચૈત્યાલયોની પ્રતિષ્ઠાનો કાર્યક્રમ ત્રણ દિવસ ચાલે છે. જેમાં પ્રથમ દિવસે ધ્વજારોહણ, અસ્થાપ, બીજા દિવસે કલશારોહણ, પાલકીમહોત્સવ અને ત્રીજા દિવસ વેદી સૂતન અને તિલક મહોત્સવ થાય છે.

## આ પણ જુઓ
* સંત તારણ

## સંદર્ભો 
શ્રેણી:જૈનત્વ
અદમ ટંકારવી

**અદમ ટંકારવી ** (મૂળ નામ: અદમ મૂસા ઘોડીવાલા) ગુજરાતી ભાષાના ગઝલકાર છે જે, ભરૂચ જિલ્લાના ટંકારીયા ગામના વતની છે. હાલમાં બ્રિટનના રહીશ એવા અદમ ટંકારવી ગુજલિશ (ગુજરાતી અને અંગ્રેજી મિશ્રિત) ગઝલોના પ્રણેતા છે. તેમનાં આઠ ગઝલ સંગ્રહો પ્રકાશિત થયા છે.

## પારિતોષિક
અદમ ટંકારવીને ૨૦૧૧માં આઈ.એન.ટી.નો પ્રતિષ્ઠિત કલાપી પુરસ્કાર એનાયત કરવામાં આવ્યો હતો.

## સંદર્ભ
શ્રેણી:ગુજરાતી સાહિત્યકાર
બારીયા રજવાડું

**બારીયા રજવાડું** એ બ્રિટિશ શાસન સમયનું ભારતમાં આવેલું એક રજવાડું હતું. તે બોમ્બે પ્રેસિડેન્સી હેઠળ રેવા કાંઠા એજન્સીમાં આવતું હતું અને તેની રાજધાની દેવગઢબારિયા શહેરમાં હતી.

## ઇતિહાસ 
દેવગઢ રજવાડાની સ્થાપના આશરે ૧૫૨૪માં થઇ હતી. તેના શાસકો ચૌહાણ વંશના રાજપૂતો હતા. રાજ્યને સાત વિભાગો હતા: રંધિકપુર, દુધિયા, ઉમારિયા, હવેલી, કાકડખિલા, સાગતલા અને રાજગઢ.

બારીયાના છેલ્લા શાસકે ભારતમાં ભળી જવા માટે ૧૦ જૂન ૧૯૪૮ના રોજ સહી કરી હતી.

### શાસકો 
૧૮૬૪ પછી બારીયાના શાસકોને "મહારવાલ"નો ખિતાબ મળ્યો હતો. બ્રિટિશરો તરફથી તેમને ૯ તોપોની સલામી મળતી હતી.

#### રાજાઓ 
* .... – .... - રાયસિંહજી ઉદયસિંહજી
* .... – .... - વિજયસિંહજી રાયસિંહજી
* .... – આશરે ૧૭૨૦ - માનસિંહજી પ્રથમ વિજયસિંહજી (મૃ. આશરે ૧૭૨૦)
* ૧૭?? – ૧૭?? - પૃથ્વીરાજજી પ્રથમ માનસિંહજી (મૃ. ૧૭૩૨)
* .... – .... - રાયધરજી પૃથ્વીરાજજી
* .... – .... - ગંગદાસજી પ્રથમ રાયધરજી
* .... – .... - ગંભીરસિંહજી ગંગદાસજી
* .... – .... - ધીરતસિંહજી ગંભીરસિંહજી
* ૧૮૦૩? - જસવંતસિંહજી સાહિબસિંહજી
* ૧૮.. – ઓગસ્ટ ૧૮૧૯ - ગંગદાસજી દ્વિતિય જસવંતસિંહજી (મૃ. ૧૮૧૯)
* ૧૮૧૯ - પૃથ્વીરાજજી દ્વિતિય ગંગદાસજી (મૃ. ૧૮૬૪) (પ્રથમ વખત)
* ૧૮૧૯ - રૂપજી (ગાદી પચાવી)
* ૧૮૧૯ – ૧૮૨૦ - ભીમસિંહજી ગંગદાસજી
* ૧૮૨૦ – ૧૮૬૪ - પૃથ્વીરાજજી દ્વિતિય ગંગદાસજી (s.a.) (બીજી વખત)

#### મહારવાલો 
* ૫ માર્ચ ૧૮૬૪ – ૨૫ ફેબ્રુઆરી ૧૯૦૮ - માનસિંહજી દ્વિતિય પૃથ્વીરાજજી દ્વિતિય (જ. ૧૮૫૫ – મૃ. ૧૯૦૮)
* ૨૫ ફેબ્રુઆરી ૧૯૦૮ – ૧૫ ઓગસ્ટ ૧૯૪૭ - રણજીતસિંહજી માનસિંહજી (જ. ૧૮૮૬ – મૃ. ૧૯૪૯) (૧ જાન્યુઆરી ૧૯૨૨ થી સર રણજીતસિંહજી માનસિંહજી)
## સંદર્ભ 
શ્રેણી:ગુજરાતનાં રજવાડાં
મોન્ટેનીગ્રોનો રાષ્ટ્રધ્વજ

મોન્ટેનીગ્રોનો રાષ્ટ્રધ્વજ ૨૦૦૪માં અપનાવાયો હતો પણ તેને બંધારણીય સ્વીકૃતી ૨૦૦૭માં મળી.

## વર્ણન 
ધ્વજમાંનું રાજચિહ્ન ધ્વજની પહોળાઈના ૨/૩ ભાગની પહોળાઈ ધરાવે છે. તેનું અને ધ્વજનું કેન્દ્રબિંદુ એક જ હોય છે. કિનારીની પહોળાઈ ધ્વજની પહોળાઈના ૧/૨૦મા ભાગની હોય છે. ધ્વજ બે સ્વરૂપે વપરાશમાં લેવાય છે. બહાર ખુલ્લામાં ઉભો ધ્વજ અને છતની નીચે આડો ધ્વજ.

## ધ્વજનો વપરાશ 
ધ્વજ કેટલીક જગ્યાઓએ હંમેશા ફરકતો રહે છે જેમ કે:
*મોન્ટેનીગ્રોની સંસદ
*મોન્ટેનીગ્રોના રાષ્ટ્રપતિનું ઘર

ધ્વજને ફરકાવવાના, નીચે ઉતારવાના તેમજ જાળવવાના કેટલાક સામાન્ય નિયમો છે. ધ્વજને જમીનને સ્પર્શે તે રીતે ફરકાવવાની મનાઈ છે, તે ટેબલ પર પાથરણા તરીકે, પડદા તરીકે પણ વાપરવા મનાઈ છે.

## સંદર્ભ 
## બાહ્ય કડીઓ 
* Montenegro at Flags of the World 
* Encyclopaedia Britannica, Flag of Montenegro
શ્રેણી:રાષ્ટ્રધ્વજો
મોરોક્કોનો રાષ્ટ્રધ્વજ

મોરોક્કોના રાષ્ટ્રધ્વજમાં રહેલ લાલ રંગ તે દેશમાં બહુ ઐતિહાસિક મહત્ત્વ ધરાવે છે. તેવું માનવામાં આવે છે કે મોરોક્કોનું શાહી ખાનદાન મોહમ્મદ પયગંબરના પુત્રી ફાતિમા અને તેમના પતિ અલીના વારસો છે. ૧૭મી સદીથી મોરોક્કોનો ધ્વજ લાલ રંગ ધરાવે છે. ૧૯મી સદીમાં મુલય યુસુફના શાસનકાળમાં લીલી ઝાંય ધરાવતો પાંચ ખૂણાવાળો સિતારો ઉમેરવામાં આવ્યો. જ્યારે મોરોક્કો ફ્રાન્સ અને સ્પેનના શાસન હેઠળ હતું ત્યારે આ ધ્વજને કાયમ રાખવામાં આવ્યો હતો. જોકે દરિયામાં જહાજો પર તે ફરકાવવાની મનાઈ હતી. ૧૯૫૫માં આઝાદી મળ્યા બાદ ફરી તેને રાષ્ટ્રધ્વજ તરીકે સ્વીકારવામાં આવ્યો.

લાલ પશ્ચાદભૂ વીરતા, શક્તિ, બહાદુરી તેમજ ખડતલપણાનો સૂચક છે. લીલો રંગ ઇસ્લામનો તેમજ સિતારો સોલોમનનું રાજચિહ્ન દર્શાવે છે.

## ઈતિહાસ 
right|thumb|200x200px|રેખાચિત્ર
૮ મે ૨૦૧૦ના રોજ મોરોક્કોના વિવાદાસ્પદ પશ્ચિમ સહારા વિસ્તારમાં ૬૦,૪૦૯.૭૮ ચોરસ મિટરનો ૨૦ ટન વજનનો ધ્વજ ડાખલા નામના શહેરમાં મૂકવામાં આવ્યો હતો. તેને ગિનિસ બુક દ્વારા સૌથી મોટો વિંટવામાં આવેલ ધ્વજ તરીકે નોંધવામાં આવ્યો.

## સંદર્ભ 
## બાહ્ય કડી 
* Morocco at Flags of the World 
* Morocco Historical Flags, FOTW
શ્રેણી:રાષ્ટ્રધ્વજો
મોનૅકોનો રાષ્ટ્રધ્વજ

મોનૅકોના રાષ્ટ્રધ્વજમાં સફેદ અને લાલ રંગના બે આડા પટ્ટા છે. તે ઈસ ૧૩૩૯થી ગ્રિમાલ્ડીના રાજવંશના રંગો છે. હાલનો ધ્વજ એપ્રિલ ૪, ૧૮૮૧ ના રોજ પ્રિન્સ ચાર્લ્સ ત્રીજા હેઠળ અપનાવાયો.

## સામ્યતા ધરાવતા ધ્વજો 
ધ્વજના આકારને બાદ કરતાં મોનૅકોનો ધ્વજ ઈંડોનેશિયાનો રાષ્ટ્રધ્વજને મળતો આવે છે. તે સિંગાપોરનો રાષ્ટ્રધ્વજ સાથે મળતો આવે છે જોકે સિંગાપોરનો ધ્વજ બીજનો ચંદ્ર અને સિતારો ધરાવે છે. ગ્રીનલેન્ડનો રાષ્ટ્રધ્વજ, પૉલેન્ડનો રાષ્ટ્રધ્વજ પણ ઘણી સામ્યતા ધરાવે છે.

File:Flag of Indonesia.svg|ઈંડોનેશિયાનો ધ્વજ
File:Flag of Singapore.svg|સિંગાપોરનો ધ્વજ
File:Flag of Poland.svg|પૉલેન્ડનો ધ્વજ

## નોંધ 
## સંદર્ભ 
* Explanation of the use of Monaco's various flags
* World Flag Database Monaco's flags at the World Flag Database

શ્રેણી:રાષ્ટ્રધ્વજો
કટાસરાજ મહાદેવ, કટાસ

350px|thumbnail|right|કટાસરાજ મહાદેવ મંદિર પરિસર, પાકિસ્તાન
**કટાસરાજ મહાદેવ** (અંગ્રેજી: Katasraj Mandir; Urdu: کٹاس راج مندر‎) એ પાકિસ્તાનના પંજાબ પ્રાંતમાં આવેલા ચકવાલ જિલ્લામાં આવેલ એક પ્રાચીન મંદિર પરિસર છે. આ સ્થળ લાહોરથી આશરે ૩૦૦ કિલોમીટર જેટલા અંતરે આવેલ છે. શિવ ભગવાનના મંદિર ઉપરાંત અહીં અન્ય મંદિરોની પણ શૃંખલા જોવા મળે છે, જે દસમી શતાબ્દીના સમયકાળના માનવામાં આવે છે.

ઇતિહાસકારો તથા પુરાતત્ત્વશાસ્ત્રીઓના મતે આ સ્થાનને શિવનું નેત્ર માનવામાં આવે છે. જ્યારે પાર્વતી માતા સતી થયા, ધરતીમાં સમાયા ત્યારે શિવની આંખમાંથી બે આંસુ ટપક્યાં, તેમાંથી એક આંસું કટાસ પર ટપક્યું અને અમૃત બની ગયું. આથી આ સ્થળ પર આવેલ કુંડ *અમૃતકુંડ* તરીકે ઓળખાય છે. બીજું આસું રાજસ્થાનમાં આવેલા પુષ્કર ખાતે ટપક્યું અને એ સ્થળ *પુષ્કરરાજ તીર્થ* તરીકે ઓળખાય છે.

## સંદર્ભ 
## બાહ્ય કડીઓ 
* ડેઈલી ટાઈમ્સમાં કટાસરાજ મંદિર વિષયક માહિતી
* કટાસરાજ - તસવીરી ઝલક
* કટાસરાજ - તસવીરી ઝલક 

શ્રેણી:ધાર્મિક સ્થળો
શ્રેણી:પાકિસ્તાન
મોલ્દોવાનો રાષ્ટ્રધ્વજ

મોલ્દોવાનો રાષ્ટ્રધ્વજ ભૂરા, પીળા અને લાલ રંગના ઉભા પટ્ટા ધરાવતો ત્રિરંગો છે. તેમા કેન્દ્રમાં મોલ્દોવાનું રાજચિહ્ન છે. રાજચિહ્નમાં ગરુડના પંજામાં ઢાલ છે. ધ્વજની પાછળની બાજુ આગળના ભાગની અરીસાની છબી જેવી હોય છે.

આ ધ્વજ રોમાનિયાનો રાષ્ટ્રધ્વજ સાથે ઘણી સામ્યતા ધરાવે છે. તે બંને દેશોની રાષ્ટ્રીય અને સાંસ્કૃતિક સામ્યતા દર્શાવે છે. ચૅડનો રાષ્ટ્રધ્વજ અને એન્ડોરાનો રાષ્ટ્રધ્વજ પણ ઘણી સામ્યતા આ બંને ધ્વજો સાથે ધરાવે છે. આ સિવાય પરાગ્વેનો રાષ્ટ્રધ્વજ આ ધ્વજની જેમ ધ્વજની બંને બાજુઓને અરીસાના બિંબની જેમ ધરાવે છે.

## ધ્વજ દિવસ 
એપ્રિલ ૨૦૧૦થી દર વર્ષે ૨૭ એપ્રિલને ધ્વજ દિવસ તરીકે ઉજવવામાં આવે છે. ૧૯૯૦માં આ દિવસે સોવિયેત યુનિયન દ્વારા મોલ્દોવાના ધ્વજ તરીકે હાલના ધ્વજ ને સ્વીકૃતિ આપી હતી.

File:Flag of Moldova.svg|મોલ્દોવાનો ધ્વજ
File:Flag of Moldova (reverse).svg|ધ્વજની બીજી બાજુ
File:Flag of Moldova, construction sheet.svg|ધ્વજનું રેખાચિત્ર

## સંદર્ભ 
## બાહ્ય કડીઓ 
* Moldova at Flags of the World 
* Law no. 217 from 17 September 2010 regarding the State Flag of the Republic of Moldova 
* Parliamentary decision no. 17-XII from 12 May 1990 regarding the approval of the regulation regarding the State Flag of the Republic of Moldova  (Moldovan Presidential website)
* (Romanian) Vlad Mischevca, *The National Tricolor.Introduction to vexilology * in "Akademos", no. 2(17), June 2010.
* (Russian) Flag of Moldova at www.vexillographia.ru
શ્રેણી:રાષ્ટ્રધ્વજો
માઇક્રોનેશિયાનો રાષ્ટ્રધ્વજ

માઇક્રોનેશિયાનો રાષ્ટ્રધ્વજ ૩૦ નવેમ્બર ૧૯૭૮ના રોજ અપનાવાયો હતો. તેમાં ભૂરો રંગ પ્રશાંત મહાસાગરનો સૂચક છે. ચાર સિતારા માઇક્રોનેશિયાના સંઘમાં રહેલા ચાર રાજ્યો છૂક, ફોનપેઇ, કોસ્રે અને યાપનું પ્રતિનિધિત્વ કરે છે.

૧૯૬૫ સુધી છ સિતારા વાળો ધ્વજ વપરાતો હતો. જેમાં કોસ્રે અને ફોનપેઇ એક જ સિતારા દ્વારા પ્રતિનિધિત્વ પામતા હતા. જ્યારે અન્ય ત્રણ સિતારા પલાઉ, માર્શલ ટાપુઓ અને ઉત્તર મરીઆનાનું પ્રતિનિધિત્વ કરતા હતા. તેમણે સંઘમાં જોડાવાનું નકારતાં ધ્વજમાંથી તેમના સિતારા દૂર કરવામાં આવ્યા હતા. ધ્વજનો રંગ સંયુક્ત રાષ્ટ્રસંઘના રંગ જેવો જ છે. સિતારા દ્વારા રાજ્યોને પ્રતિનિધિત્વ આપવાનો વિચાર સંયુક્ત રાજ્ય અમેરિકા પાસેથી લેવામાં આવ્યો છે. ચાર સિતારા હોકાયંત્રના બિંદુઓની જેમ ગોઠવવામાં આવ્યા છે.

## ઐતિહાસિક ધ્વજ 

File:Flag of the Trust Territory of the Pacific Islands.svg|સંઘ બન્યો તે પહેલાનો ધ્વજ
File:Flag of the United Nations.svg|સંયુક્ત રાષ્ટ્રસંઘનો ધ્વજ
File:US flag 48 stars.svg|અમેરિકાનો ધ્વજ

## સંદર્ભ 
શ્રેણી:રાષ્ટ્રધ્વજો
મોઝામ્બીકનો રાષ્ટ્રધ્વજ

મોઝામ્બીકનો રાષ્ટ્રધ્વજ સંગીન જોડેલી એકે-૪૭ની તસવીર ધરાવે છે. આ પ્રકારના આધુનિક હથિયારની તસ્વીર ધરાવતો આ એકમાત્ર રાષ્ટ્રધ્વજ છે.

લીલો રંગ જમીનની ફળદ્રુપતાનો સૂચક છે. સફેદ રંગ શાંતિનો, કાળો રંગ આફ્રિકા ખંડનો, પીળો રંગ દેશના ખનિજ સંપત્તિનો, લાલ રંગ આઝાદીની લડાઈનો સૂચક છે. બંદૂક રક્ષણ અને સતર્કતા દર્શાવે છે. ખુલ્લું પુસ્તક શિક્ષણનું મહત્ત્વ સમજાવે છે. પાવડો અથવા ખરપિયો રાષ્ટ્રની ખેતી અને સિતારો માર્ક્સવાદ અને આંતરરાષ્ટ્રીયવાદના સૂચક છે.

## ૨૦૦૫ની નવા ધ્વજની દરખાસ્ત 
૨૦૦૫માં નવો ધ્વજ અપનાવવા માટે દરખાસ્ત કરાઈ હતી અને તેની સ્પર્ધા આયોજિત કરાઈ હતી. ૧૧૯ ચિત્રોમાંથી એક ધ્વજને પસંદ કરાયો હતો પરંતુ આજ સુધી તેને અપનાવાયો નથી. તે સમયે બંદૂક હટાવવાની માંગ પ્રબળ હતી તે માટે આ દરખાસ્ત કરાઈ હતી.

ડિસેમ્બર ૨૦૦૫માં સંસદમાં નવા ધ્વજને નકારવામાં આવ્યા હતા અને હાલના ધ્વજને બંદૂક વગર પણ અસ્વીકૃત કરાયો હતો.

## સંદર્ભ 
## બાહ્ય કડીઓ 
* Mozambique at Flags of the World 
શ્રેણી:રાષ્ટ્રધ્વજો
રીચર્ડ ટમ્પલ

thumb|મુખચિત્ર
**સર રીચર્ડ ટમ્પલ** અથવા **રીચર્ડ ટમ્પલ**, પ્રથમ બેરોનેટ, જી.સી.એસ.આઇ, સી.આઇ.ઇ., પી.સી., એફ.આર.એસ. (જન્મ: ૮ માર્ચ ૧૮૨૬, મૃત્યુ: ૧૫ માર્ચ ૧૯૦૨) બ્રીટીશ આધીપત્ય હેઠળના ભારતમાં એક અમલદાર અને બ્રીટીશ રાજકારણી હતા.

## શરૂવાતનું જીવન 
રીચર્ડ ટમ્પલ (૧૮૦૦ થી ૧૮૭૪) અને એમની પ્રથમ પત્નિ લુઇસા એન રીવેટ્ટ-કાર્નેક (મૃત્યુ: ૧૮૩૭) કે જે જેમ્સ રીવેટ્ટ-કાર્નેકની દિકરી હતી, ના પુત્ર હતા અને એમનો જન્મ ૧૮૨૬માં થયો હતો.

## કારકિર્દી 
right|thumb|જાન્યુઆરી ૧૮૮૧માં વેનીટી ફેયરમાં સ્પાય (લેસ્લી વોર્ડ) દ્વારા "બર ડીક" તરીકે દોરવામાં આવેલા ટમ્પલ

## પ્રકાશનો 
ટમ્પલ દ્વારા પ્રકાશીત:
* *India in 1880*
* *Men and Events of my Time in India*
* *Oriental Experience*
* *Essays and Addresses*
* *Journal at Hyderabad*
* *Palestine Ilustrated*
* *John Lawrence*, a monoraph on John Lawrence, 1st Baron Lawrence
* *James Thomason*, a monograph on James Thomason
* 

## કુટુંબ 
ટમ્પલે બે વખત લગ્ન કર્યા હતા. પ્રથમ લગ્ન ૧૮૪૯માં બેન્જાંમીન માર્ટીન્ડેલની પુત્રી ચેર્લોટ ફ્રાન્સીસ માર્ટીન્ડેલ સાથે થયેલા જે ૧૮૫૫માં પોતાની પાછળ બે દિકરા અને એક દિકરી મુકીને મૃત્યુ પામી.

બીજા લગ્ન ૧૮૭૧માં ભારતીય સીવીલ સર્વીસમાં કાર કરતા ચાર્લસ રોબર્ટ લીન્સડેની પુત્રી ઓગષ્ટા લીન્સડે સાથે થયા હતા. જેમના સાથે એમને એક પુત્ર થયો. ઓગષ્ટા લીન્સડે ૧૯૨૪માં અવસાન પામી.

## નોંધ 
## સંદર્ભ 
* 
* Steele, David. "Temple, Sir Richard". *Oxford Dictionary of National Biography* (online ed.). Oxford University Press. doi:.&nbsp; (Subscription or UK public library membership  required.)

## પૂરક વાચન 
* Autobiographical Memoir: 

## બાહ્ય કડીઓ 
* "Temple, Sir Richard, Bart (TML883R)". *A Cambridge Alumni Database*. University of Cambridge.&nbsp;
* Hansard 1803–2005: contributions in Parliament by Sir Richard Temple 
* 

શ્રેણી:વ્યક્તિત્વ
શ્રેણી:૧૯૦૨માં મૃત્યુ
શાંતિ મંત્રો

**શાંતિ મંત્ર**  વેદના એ મંત્રો છે જેમાં શાંતિ માટે પ્રાર્થના કરવામાં આવી છે. સામાન્ય રીતે ભારતિય પરંપરામાં ધાર્મિક ક્રિયાકાંડોની શરુઆત કરવાં સમયે આ શાંતિ મંત્રોનું ગાન કરવામાં આવે છે. વેદો અને ઉપનિષદના રચયિતાઓ દ્વારા વિશ્વ શાંતિ માટે પ્રાર્થનાઓ લખવામાં આવી હતી. લોકોમાં વિખ્યાત થયેલો શ્લોક 'સ્વસ્તિ ન: ઇન્દ્રો વ્રુદ્ધિ સ્વાહા' એ શ્લોક પણ વૈદિક શાંતિસૂક્તનો એક ભાગ છે.

## વિવિધ શાંતિમંત્રો 
### બૃહદારણ્યક ઉપનિષદ તથા ઇશાવાસ્ય ઉપનિષદ 
: *ॐ पूर्णमदः पूर्णमिदम् पूर्णात् पूर्णमुदच्यते ।*
: *पूर्णस्य पूर्णमादाय पूर्णमेवावशिष्यते ॥*
: *ॐ शान्तिः शान्तिः शान्तिः ॥*

## તૈતરિય ઉપનિષદ
 ॐ शं नो मित्रः शं वरुणः।
 शं नो भवत्वर्यमा।
 शं न इन्द्रो वृहस्पतिः।
 शं नो विष्णुरुरुक्रमः।
 नमो ब्रह्मणे। नमस्ते वायो।
 त्वमेव प्रत्यक्षं ब्रह्मासि।
 त्वामेव प्रत्यक्षम् ब्रह्म वदिष्यामि।
 ॠतं वदिष्यामि। सत्यं वदिष्यामि।
 तन्मामवतु।
 तद्वक्तारमवतु।
 अवतु माम्।
 अवतु वक्तारम्।
 ''ॐ शान्तिः शान्तिः शान्तिः ॥

 ॐ सह नाववतु ।
 सह नौ भुनक्तु ।
 सह वीर्यं करवावहै ।
 तेजस्विनावधीतमस्तु मा विद्विषावहै ॥
 ॐ शान्तिः शान्तिः शान्तिः ॥
## બાહ્ય કડીઓ
ઓડિયો-શાંતિસૂક્તનું બ્રાહ્મણો દ્વારા પઠન
શ્રેણી:ભારતીય સાહિત્ય
૧૮૦૨ની સંધિ

**૧૮૦૨ની સંધિ**, **૧૮૦૨નો કરાર**, **૧૮૦૨ની સમજુતિ**, **વસઈની સંધિ** અથવા **ટ્રીટી ઓફ બેઝીન** એ ઇ.સ. ૧૮૦૨ની સાલમાં પેશ્વા બાજીરાવ બીજા અને બ્રિટિશ ઇસ્ટ ઇન્ડિયા કંપની વચ્ચે વસઇના યુદ્ધ પછી થયેલા એક કરારનું નામ છે..

## સંધિનો દિવસ
આ સંધિ ૩૧ ડિસેમ્બર ૧૮૦૨ના દિવસે થઈ હતી.

## પક્ષકારો
આ સંધિના પ્રથમ પક્ષકાર મરાઠા પેશ્વાઓ હતા અને સામેના પક્ષકાર તરીકે ઓનરેબલ ઇસ્ટ-ઇન્ડીયા કંપની નામ હેઠળની અંગ્રેજ સત્તા હતી

## સંધિનું મહત્વ
આ સંધિને કારણે કાઠિયાવાડના પ્રદેશોમાં અંગ્રેજ શાસનનો પગપેસારો શરૂ થયો. આ કરારના બદલામાં વાઇસરોય આર્થર વેલેસ્લીએ મે ૧૮૦૩માં પેશ્વા બાજીરાવ બીજાને પુણેની ગાદી પર પુનઃસ્થાપિત કર્યા હતા.

## સંદર્ભ
શ્રેણી:ઇતિહાસ
સેવકરામ રાજારામ દેસાઈ

**સેવકરામ રાજારામ દેસાઈ** ભાવનગર રાજ્યના ઈતિહાસ સાથે સંકળાયેલા રાજનીતિજ્ઞ હતા. દેસાઈ કુટુંબોનો ભાવનગર રાજ્ય સાથે રાજનીતિજ્ઞો તરીકેનો સંબધ શરૂ કરનાર *હરિશંકર ઇશ્વરજી દેસાઈ*ના એ વંશજ હતા.

## સંદર્ભ
શ્રેણી:વ્યક્તિત્વ
નાઉરુનો રાષ્ટ્રધ્વજ

નાઉરુનો ધ્વજ દેશને આઝાદી મળી તે દિવસે સ્વીકારવામાં આવ્યો. તે એક સ્થાનિક સ્પર્ધા દ્વારા પસંદ કરવામાં આવ્યો. તે નાઉરુની ભૌગોલિક સ્થાન સૂચવે છે. તેમાંની સોનેરી આડી પટ્ટી વિષુવવૃત્તનું સૂચક છે જે દેશની એકદમ નજીકથી પસાર થાય છે. ભૂરો રંગ પ્રશાંત મહાસાગરનો સૂચક છે. નાઉરુ પોતાનું પ્રતિનિધિત્વ ૧૨ ખૂણાવાળો સિતારો કરે છે. તે દેશના ૧૨ સ્થાનિક આદિવાસી જૂથો દર્શાવે છે.

## પ્રતિકાત્મક 
ધ્વજમાં સોનેરી પટ્ટીનો પહોળાઈ ધ્વજની કુલ પહોળાઈની ૧/૨૪મા ભાગની હોય છે. ધ્વજને બે સરખા ભાગ બે ખડક જેમાંથી શરૂઆતના માનવો જન્મ્યા હતા તેના સૂચક છે. સિતારાનો સફેદ રંગ ફોસ્ફેટ સૂચવે છે જેના દ્વારા ટાપુના રહેવાશીઓએ સંપત્તિ મેળવી છે.

## સર્જન અને સ્વીકાર 
ધ્વજને ટાપુના જ એક રહેવાશીએ બનાવ્યો હતો જે એક ઓસ્ટ્રેલિયાની કંપનીમાં નોકરી કરતો હતો. તે સત્તાવાર રીતે ૩૧ જાન્યુઆરી ૧૯૬૮ના રોજ અપનાવાયો. આ ધ્વજ માટે પ્રશાંત મહાસાગરના અન્ય દેશો જેમ કે ટુવાલુનો રાષ્ટ્રધ્વજના પ્રમાણમા નગણ્ય વિવાદ થયો છે.

શ્રેણી:રાષ્ટ્રધ્વજો
ગોંડલ રજવાડું

thumb|270x270px|નવલખા મહેલનો ઓરડો
thumb|360x360px|મહારાજા ભગવતસિંહજી સંગ્રામસિંહજી (૧૮૬૫-૧૯૪૪)
thumb|300x300px|નવલખા મહેલની એક કોતરણી.
**ગોંડલ રજવાડું** બોમ્બે પ્રેસિડેન્સી હેઠળની કાઠિયાવાડ એજન્સીના આઠ પ્રથમ કક્ષાના રજવાડાઓમાંનું એક રજવાડું હતું. આ રજવાડાની રાજધાની ગોંડલ શહેર હતી.

## ઇતિહાસ 
ગોંડલ રજવાડાની સ્થાપના ઇસ ૧૬૩૪માં જાડેજા વંશના ઠાકુર શ્રી કુંભોજી પ્રથમ મેરામનજી એ કરી હતી, જેમણે અરડોઇ અને અન્ય ગામો તેમના પિતા મેરામનજી તરફથી મેળવ્યા હતા. આ વંશના ચોથા રાજા કુંભોજી ચોથાએ ધોરાજી, ઉપલેટા, સરાઇ અને પાટણવાવ અને અન્ય પરગણાંઓ રાજ્યમાં ઉમેરીને વિસ્તાર કર્યો હતો. ગોંડલના છેલ્લા શાસક મહારાજા ભોજરાજી ભગવતસિંહજીએ ભારત સંઘમાં ભળી જવા માટે ૧૫ ફેબ્રુઆરી ૧૯૪૮ ના રોજ હસ્તાક્ષર કર્યા હતા.

### શાસકો 
ગોંડલના શાસકો જાડેજા વંશના ઠાકુરો હતા જેઓ ૧૧ તોપોની સલામીનો હક ધરાવતા હતા. ૧૮૬૬ પછી તેઓને 'ઠાકુર સાહેબ'નો ઇકલાબ મળ્યો હતો.

### ઠાકુર 
### ઠાકુર સાહેબ 
### ગાદી સંભાળ 
* ૧૬ સપ્ટેમ્બર ૧૮૭૮ - ૨૪ ઓગસ્ટ ૧૮૮૪ ગાદી સંભાળ
** વી. સ્કોટ (જૂન ૧૮૮૨ સુધી)
** જયાશંકર લાલશંકર (ફેબ્રુઆરી ૧૮૮૨ સુધી) 
** ભગવત સિંહજી (ફેબ્રુઆરી ૧૮૮૨ સુધી) 
** હેનકોક (સ્કોટ વતી, ડિસેમ્બર ૧૮૮૦ - ફેબ્રુઆરી ૧૮૮૧)
** નટ્ટ (જૂન ૧૮૮૨ થી [અને સ્કોટ વતી ઓગસ્ટ ૧૮૮૧ - જૂન ૧૮૮૨])

## આ પણ જુઓ 
* ગોંડલ

## સંદર્ભ 
## નોંધ 
* 
* 

## બાહ્ય કડીઓ 
* ગોંડલનો વંશ અને ઇતિહાસ  ક્વિન્સલેન્ડ યુનિવર્સિટી (અંગ્રેજીમાં)

શ્રેણી:રાજકોટ જિલ્લો
શ્રેણી:ગુજરાતનાં રજવાડાં
અંત્યેષ્ઠિ

thumb|alt=મૃતદેહને અગ્નિદાહ માટે લઈ જવામાં આવી રહ્યો છે.|સ્મશાનયાત્રા દર્શાવતું ચિત્ર.
**અંત્યેષ્ઠિ, દાહકર્મ અથવા** અંતિમ સંસ્કાર એ ભારતીય સંસ્કૃતિમાં પ્રવર્તમાન ૧૬ સંસ્કારો પૈકીના સૌથી છેલ્લાં સોળમાં સંસ્કાર છે. શરીરના મૃત્યુ બાદ વેદમંત્રોના ઉચ્ચાર સાથે અથવા મંત્રો વગર પણ આ ક્રિયા કરવામાં આવે છે. મૃત્રુ પછી પંચ મહાભૂતમાંથી બનેલા શરીરને અગ્નિને અર્પણ કરવામાં આવે છે. સંસારી જીવન જીવનાર માટે આ ક્રિયા કરવામાં આવે છે જ્યારે સંન્યાસી માટે જમીનમાં ખાડો ખોદીને સમાધિ આપવાની પ્રથા છે. ગંગાતટના વિસ્તારમાં જળસમાધિની પણ પ્રથા છે. સંત કે સંન્યાસીને પણ ઘણી વખત અગ્નિદાહ આપવામાં આવે છે અને તેમાં કોઇ દોષ મનાતો નથી.

## મૃત્યુ વિશે વિભિન્ન માન્યતાઓ 
સામાન્ય રીતે મૃત્યુને વિલક્ષણ અથવા ભયાવહ સમજવામાં આવે છે. કેટલાક દાર્શનિકો તેને અત્યંત મંગલપ્રદ અને જે રીતે વ્યક્તિ જૂના વસ્ત્રો ત્યાગીને નૂતન વસ્ત્રો ધારણ કરે એ રીતે આત્મા દ્વારા જૂનું શરીર ત્યાગીને નૂતન શરીર ધારણ કરવાની સાહજિક ક્રિયા ગણવામાં આવે છે. મૃત્યુના કારણે વર્તમાન જીવનનો અંત અને મૃત્યુ પછીના અગોચર વિશ્વની કલ્પનાથી મૃત્યુ ભયાવહ લાગે છે. મૃત્યુ પછીની સ્થિતિ અંગે પણ અનેક પ્રકારની માન્યતાઓ પ્રચલિત છે. સી.ઇ. વુલ્લિયામીએ પોતાના ગ્રંથ 'ઇમ્માર્ટલ મેન' માં લખ્યું છે કે- મૃત્યું પછીના જીનન અથવા તે પછીની સ્થિતિ અંગે કેટલીક ભયાનક કલ્પનાઓથી માંડીને સુંદરતમ કલ્પનાઓ પ્રકાશિત થઇ છે. તાત્વિક વાત એ છે કે શરીર મરે છે, આત્મા નહીં.અંગ્રેજી 'સ્પીરીટ' અને સંસ્કૃત શબ્દ 'આત્મા'માં ધાર્મિક અને તાત્વિક દ્રષ્ટિએ ઘણો ભેદ છે. બન્નેનો એક સરખો અર્થ થતો નથી. પ્રથમ શબ્દ જીવનોચ્છવાસનો દ્યોતક છે  બીજાને ભારતીય દર્શનમાં પરમાત્માના અંશનું સ્વરુપ અપાયું છે. આત્મા અમર છે અને શરીર નાશવંત છે. ગીતામાં આત્મા વિશે કહેવાયું છે કે-
नैनं छिन्दन्ति शस्त्राणि नैनं दहति पावक:।
न चैनं क्लेदयन्त्यापो न शोषयति मारुत:।।[1]

# ↑ और भी-‘अजो नित्य: शाश्वतोऽयं पुराण: ...।

## મૃત્યુ સબંધિત ધારણાઓ 
મૃત્યુ વિશે આદિકાળથી અનેક પ્રકારની ધરણાઓ રહી છે. કઠોપનિષદ] માં વર્ણન મુજબ જ્યારે કોઇપણ મનુશ્યનું મૃત્યુ થાય છે તો એક સંદેહ ઉત્પન્ન થાય છે. કેટલાક લોકોની માન્યતા મુજબ મૃત્યુ પછી પણ આત્માની સત્તા સર્વોપરી રહે છે. કેટલાક લોકો આ વાતમાં વિશ્વાસ ધરાવતા નથી. આ ઉપનિષદમાં નચેકેતાએ આ સંદેહ દૂર કરવાં માટે યમને પ્રાર્થના કરી છે. કેટલાક લોકો એવુ પણ માને છે કે મૃત્યુ બાદ અમુક લોક્માં વાસ થાય છે.કેટ્લાક લોકોની ધારણા છે કે સદ્દકાર્યો અને દુષ્કર્મોના ફળ સ્વરુપે સ્વર્ગ કે નર્કની પ્રાપ્તિ થાય છે. કેટલાક લોકો આવાગમન અને પૂર્વજન્મમાં વિશ્વાસ કરે છે.

## સંદર્ભ 
શ્રેણી:સોળ સંસ્કાર
શ્રેણી:ભારતીય સંસ્કૃતિ
શૈવ સંપ્રદાય

**શૈવ સંપ્રદાય** એ એક ભારતમાં ઉત્પન્ન થયેલો, ભારતમાંથી અન્ય દેશોમાં પણ ફેલાયેલો અને ભારતથી પુષ્ટિ પામેલો એક અઘોરી સંપ્રદાય છે. આ સંપ્રદાયના સાધુઓ ભગવાન શીવની જેમ દિગંબર રહે છે અને સ્મશાનમાં નિવાસ કરે છે તથા શરીર પર માનવદેહને અપાયેલા દાહની ભસ્મ ચોળે છે. સામાન્ય લોકો માટે આવા લોકો જુગુપ્સા પ્રેરક કે ભયજનક હોઇ શકે છે. દક્ષિણ ભારતમાં આ સંપ્રદાયના લોકો વધુ જોવા મળે છે. તે પૈકી ઘણા આધ્યાત્મિક દ્રષ્ટિએ અત્યંત ઉચ્ચકોટીના આત્માઓ હોવાની પણ લોકોમાં માન્યતા છે. શિવ પરથી જ આ સંપ્રદાયનું નામ શૈવ પડ્યું છે. 

શ્રેણી:હિંદુ ધર્મ
નરસિંહ મહેતા (૧૯૩૨ ચલચિત્ર)

**નરસિંહ મહેતા** એ નાનુભાઇ વકિલ દ્વારા દિગ્દર્શિત ૧૯૩૨ની આત્મકથાનક ચલચિત્ર છે. ગુજરાતી ભાષાનું તે સૌ પ્રથમ ચલચિત્ર હતું.

## પટકથા 
આ ચલચિત્ર નરસિંહ મહેતાના જીવન પર આધારિત હતું.

## પાત્રો 
* મારુતિરાવ - નરસિંહ મહેતા
* માસ્ટર મનહર - નરસિંહ મહેતા (કિશારે વયના)
* ઉમાકાંત દેસાઈ - કૃષ્ણ
* મિસ જમના - માણેકબાઇ
* મોહન લાલા - રા'માંડલિક

## સંદર્ભ 
## બાહ્ય કડીઓ 
* 
* 

શ્રેણી:ગુજરાતી ચલચિત્ર
હરિશંકર ઇશ્વરજી દેસાઈ

**હરિશંકર ઇશ્વરજી દેસાઈ**' ભાવનગર રાજ્યનાં ઈતિહાસ સાથે સંકળાયેલા રાજનીતિજ્ઞ હતા. એમણે ઇ.સ. ૧૩૪૭માં મહંમદ તઘલઘનાં સૈન્યને ભાવનગર રજવાડાનાં રાજવીઓના પૂર્વજ એવા પીરમબેટના રાજા મોખડાજી ગોહિલ સામે લડવા માટે એક લશ્કરી અમલદારની હેસિયતથી મદદ કરી હતી. એમની આ સેવાના બદલામાં ઘોઘાના કેટલાક ગામોનો વહીવટ અને દેસાઈનો ખિતાબ અર્પણ કરવામાં આવ્યો હતો. ઉપરાંત ગુંદી ગામનાં બંદર પર એમને જકાત ઊઘરાવવાનો હક્ક પણ મળ્યો હતો.

## સંદર્ભ
શ્રેણી:વ્યક્તિત્વ
તિઘરા

**તિઘરા** નામના નીચેના ગામ કે શહેર આવેલા છે:

*તિઘરા, દાદરા અને નગરહવેલી
*તિઘરા (તા. વલસાડ)
*તિઘરા (તા.નવસારી)
*તિઘરા (તા.પારડી)
ડુંગરી

*ડુંગરી, મહુવા તાલુકો, સુરત જિલ્લો
*ડુંગરી (તા. ઇડર)
*ડુંગરી (તા. ઝાલોદ)
*ડુંગરી (તા. વંથલી)
*ડુંગરી (તા. વલસાડ)
*ડુંગરી (તા.પારડી)
*ડુંગરી (માંગરોળ)
*ડુંગરી (વાલિયા)
દાંડી

thumb
**દાંડી** નામથી ગુજરાત રાજ્યમાં નીચેના ગામ કે શહેર આવેલા છે:

* દાંડી (ઓલપાડ)
* દાંડી (જલાલપોર)
* દાંડી (તા. ઉના)
* દાંડી (તા. વલસાડ)
રતનપુર

**રતનપુર** નું આ પાનું એક સંદિગ્ધ શબ્દનું પાનું છે. આપ કોઇ કડીને અનુસરીને અહીં પહોચ્યા હોય તો એ કડી નિચેના કોઇ પાનાને લગતી હોઇ શકે છે. આપ એ કડીને સુધારીને યોગ્ય પાના સાથે જોડી શકો છો.
રમકડું

thumb|230x230px|સિંધુ સંસ્કૃતિના અવશેષોમાંથી પ્રાપ્ત થયેલ એક પ્રાચીન રમકડું
**રમકડું** એ એક એવી વસ્તુ છે કે જેનો ઉપયોગ કરવાથી મનોરંજન પ્રાપ્ત કરી શકાય છે. સામાન્ય રીતે રમકડાં બાળકો સાથે સંકળાયેલ છે, પરંતુ અમુક રમકડાંનો યુવા અને વૃદ્ધ લોકો પણ ઉપયોગ કરતા હોય છે. ભારતમાં રમકડાંનો ઉપયોગ પ્રાચીન સમયથી થતો આવ્યો છે. તે સિંધુ સંસ્કૃતિના અવશેષોમાંથી મળેલ છે.

## આ પણ જુઓ 
* લેગો

## સંદર્ભો 
શ્રેણી:રમકડું
કાંગડી ભાષા

**કાંગડી** ઉત્તર ભારતના હિમાલય ક્ષેત્રના લોકો દ્વારા વ્યવહારમાં લેવાતી એક ભાષા છે. મુખ્યત્વે આ ભાષા હિમાચલ પ્રદેશના કાંગડા જિલ્લામાં વસવાટ કરતા લોકોની ભાષા છે.

## સામાન્ય 
* **કાંગડી** ભાષા પર હિન્દી તેમ જ પંજાબી બંનેના શબ્દોનો ઊંડો પ્રભાવ છે.
* આ ભાષાનો GRN ભાષા ક્રમાંક ૭૮૦ છે.
* આ ભાષાનો Ethnologue ૧૪મા સંસ્કરણમાં ભાષા કોડ DOJ છે.

## સંદર્ભ 
## બાહ્ય કડીઓ 
* કાંગડી ભાષા માટે Ethnologue યાદી

શ્રેણી:હિમાચલ પ્રદેશ
શ્રેણી:ભારતીય સંસ્કૃતિ
શ્રેણી:ભારતની ભાષાઓ
ઉલ્હાસ નદી

**ઉલ્હાસ નદી** મુંબઈના ઉપનગર કલ્યાણ ખાતે વહેતી એક નદી છે. આ નદી મહારાષ્ટ્ર રાજ્યમાં પશ્ચિમ ઘાટની સહ્યાદ્રિ પર્વતમાળામાંથી ઉદ્‌ભવે છે. બદલાપુર, થાણા અને મુંબઈ આ નદી કિનારે વસેલાં મુખ્ય શહેરો છે. આ નદી અરબી સમુદ્રમાં મળે છે. આ નદીનું પાણી બદલાપુર, નવી મુંબઈ, કલ્યાણ અને ડોંબીવલીના શહેરી વિસ્તારોમાં વપરાશમાં લેવામાં આવે છે.

File:Ulhas River.jpg|રાયગડ જિલ્લાના કોંધાણા ગામ પાસે ઉલ્હાસ નદી
File:Ghodbunder2.jpg|ઘોડબંદરથી દેખાતી ઉલ્હાસ નદી

## સંદર્ભ 
શ્રેણી:મુંબઈ
શ્રેણી:ભારતની નદીઓ
શ્રેણી:પાલઘર જિલ્લો
જાંબુઘોડા રજવાડું

**જાંબુઘોડા રજવાડું** એ બ્રિટિશ રાજ સમયનું ભારતનું એક બિન-સલામી રજવાડું હતું, જે જૂના સમયકાળમાં નારુકોટ તેમ જ ટોકલપુર તરીકે પણ ઓળખાતું હતું. તે બોમ્બે પ્રેસિડેન્સીની બરોડા એજન્સી હેઠળ હતું, ત્યારબાદ સંકલિત બરોડા અને ગુજરાત સ્ટેટ્સ એજન્સીમાં આ રજવાડાનો સમાવેશ કરવામાં આવ્યો હતો. તેના છેલ્લા શાસક દ્વારા ૧૯૪૮ના દસમી જૂનના દિવસે ભારત સરકાર સાથે જોડાવા માટે સંમતિ આપવામાં આવી હતી.

જાંબુઘોડા રાજ્ય ૩૭૦ ચોરસ કિમી વિસ્તારમાં ફેલાયેલ હતું અને ૧૯૩૩ની વસ્તીગણતરી મુજબ તેમાં ૧૧,૩૮૫ની વસ્તી હતી. તેની ઉત્તર દિશામાં બારીયા રાજ્ય, દક્ષિણ દિશામાં બરોડા રાજ્ય અને પૂર્વ દિશામાં છોટાઉદેપુર રાજ્ય આવેલ હતાં. તેની મુખ્ય વસ્તી તરીકે નાયકડા અને કોળી લોકો હતા. આ રજવાડું આદિવાસી પ્રભુત્વ વિસ્તારમાં આવેલ હતું. તેનું પાટનગર હાલના જાંબુઘોડા ખાતે હતું, જે હાલ ભારત દેશના ગુજરાત રાજ્યમાં આવે છે.

## શાસકો (ઠાકોર સાહેબો) 
* .... - ૧૮૨૦ અમરસિંહજી
* ૧૮૨૦ - ૧૮૭૦ જગતસિંહજી
* ૧૮૭૦ - ૧૯૧૧ દિપસિંહજી જગતસિંહજી (જ. ૧૮૪૧ - મૃ. ૧૯૧૧)
* ૧૯૧૧ - ૨૭ સપ્ટે ૧૯૧૭ ગંભીરસિંહજી (મૃ. ૧૯૧૭)
* ૨૭ સપ્ટે ૧૯૧૭ - ૧૫ ઓગ ૧૯૪૭ રણજિતસિંહજી ગંભીરસિંહજી (જ. ૧૮૯૨ - મૃ. ૧૯૬૨)

## સંદર્ભ 
## બાહ્ય કડીઓ 
*Heraldry of the princely states of Gujarat

શ્રેણી:જાંબુઘોડા તાલુકો
શ્રેણી:ગુજરાતનાં રજવાડાં
વલસાડ તાલુકો

**વલસાડ તાલુકો** ભારત દેશના ગુજરાત રાજ્યના દક્ષિણ ભાગમાં આવેલા વલસાડ જિલ્લામાં આવેલો તાલુકો છે. વલસાડ તાલુકાનું મુખ્ય મથક છે.

## વલસાડ તાલુકામાં આવેલાં ગામો 
## સંદર્ભો 
## બાહ્ય કડીઓ 
* વલસાડ તાલુકા પંચાયતનું જાળસ્થળ 

શ્રેણી:ગુજરાતનાં તાલુકાઓ
શ્રેણી:વલસાડ જિલ્લો
દાંતા રજવાડું

thumb|165x165px|દાંતાના મહારાણાનો ધ્વજ
**દાંતા રજવાડું** બ્રિટિશ શાસન સમયમાં બોમ્બે પ્રેસિડેન્સી હેઠળની મહી કાંઠા એજન્સીમાં આવતું રજવાડું હતું. તેનું પાટનગર દાંતા હતું, જે હવે ગુજરાતના બનાસકાંઠા જિલ્લામાં આવે છે.

## ઇતિહાસ 
દાંતા રજવાડાની સ્થાપના ૧૦૬૮માં થઇ હતી. રજવાડા પર દાંતા અને સુદાસણાના હિંદુ બારડ (પરમાર) વંશનું શાસન રહ્યું હતું. પરમાર એ રાજપૂત કુળની એક શાખા છે.

ઇસ ૧૨૦૦માં આરબ આક્રમણ પછી પરમારોએ ચંદ્રાવતીને પોતાનું પાટનગર બનાવ્યું હતુ. અલાદ્દીન ખિલજી સાથેના યુદ્ધ પછી તેઓ ગુજરાતમાં સ્થાયી થયા. ત્યાંથી તેઓ ૩૮૦ વર્ષ પહેલાં દાંતામાં સ્થાયી થયા. દાંતાના છેલ્લા શાસકે ૬ નવેમ્બર ૧૯૪૮ના રોજ ભારત સંઘમાં ભળી જવા માટે સંમતિ દર્શાવી હતી.

દાંતાના રાજવી કુળના વંશજો હાલમાં રાજસ્થાનના માઉન્ટ આબુ નજીક "ભવાની વિલા હેરિટેજ હોમસ્ટે"નું સંચાલન કરે છે.

### મહારાણાઓ 
* ૧૬૮૭ - ૧૭૪૩ પૃથ્વીસિંહજી ગજસિંહજી
* ૧૭૪૩ વિકમદેવજી
* ૧૭૪૩ - ૧૭.. કરણસિંહજી
* ૧૭.. - ૧૭.. રતનસિંહજી કરણસિંહજી 
* ૧૭.. - ૧૭૯૫ અભયસિંહજી
* ૧૭૯૫ - ૧૮૦૦ માનસિંહજી દ્વિતિય અભયસિંહજી 
* ૧૮૦૦ - ૧૮૨૩ જગતસિંહજી અભયસિંહજી 
* ૧૮૨૩ - ૧૮૪૭ નરસિંહજી અભયસિંહજી 
* ૧૮૪૭ - ૧૮૫૯ જાલમસિંહજી નરસિંહજી 
* ૧૮૫૯ - ૧૮૬૦ સરદારસિંહજી જાલમસિંહજી
* ૧૮૬૦ - ૧૮૭૬ હરીસિંહજી નરસિંહજી (જ. ૧૮૧૭ - મૃ. ૧૮૭૬) 
* ૧ ડિસેમ્બર ૧૮૭૬ - ૧૯૦૮ જસવંતસિંહજી હરીસિંહજી (જ. ૧૮૫૦ - મૃ. ૧૯૦૮) 
* ૧૬ જૂન ૧૯૦૮ - ૧૯૨૫ હમીરસિંહજી જસવંતસિંહજી (જ. ૧૮૬૯ - મૃ. ૧૯૨૫) 
* ૨૦ નવેમ્બર ૧૯૨૫ - ૧૫ ઓગસ્ટ ૧૯૪૭ ભવાનીસિંહજી હમીરસિંહજી (૨ જાન્યુઆરી ૧૯૩૯ થી સર ભવાનીસિંહજી હમીરસિંહજી)  (જ. ૧૮૯૯ - મૃ. ૧૯૬૧)

## આ પણ જુઓ 
* દાંતા

## સંદર્ભ 
શ્રેણી:બનાસકાંઠા જિલ્લો
શ્રેણી:ગુજરાતનાં રજવાડાં
કૃષ્ણાનંદ સ્વામી

**કૃષ્ણાનંદ સ્વામી** સ્વામિનારાયણ સંપ્રદાયમાં થયેલાં ગુજરાતનાં સંત કવિ હતાં. તેમના દ્વારા લખવામાં આવેલાં એનેક પદો, ભક્તિકાવ્યો લોકપ્રિય થયાં છે.

શ્રેણી:ગુજરાતના સંતો
પૂડલા

**પૂડલા**, **પૂલ્લા**  કે **પૂડા** (હિંદી: चिल्ला; અંગ્રેજી: Pancake, Crepe)  એ ખીરાને ગરમ લોઢી (તવી) પર પાથરી અને શેકીને બનાવવામાં આવતી તીખી ગુજરાતી વાનગી છે. ગુજરાતમાં સૌથી વધુ પ્રચલિત પૂડલા ચણાના લોટને પાણીમાં પલાળીને તેનું ખીરું બનાવીને તેમાંથી બનાવવામાં આવે છે, આ ખીરામાં મેથીની ભાજી, છીણેલી ડુંગળી, વગેરે શાક ઉમેરીને વાનગીમાં વૈવિધ્ય લાવવામાં આવે છે. ચણાના લોટ ઉપરાંત કેટલાક કઠોળ (ખાસ કરીને દાળ), જેવીકે અડદની દાળ, ચોળાની દાળ, વગેરેને પલાળી, વાટીને તેના ખીરામાંથી પણ પૂડલા બનાવવામાં આવે છે. પૂડલાના ખીરાને આથો લાવવામાં આવતો નથી. દક્ષિણ ભારતીય વાનગી ઢોસા પણ એક પ્રકારના પૂડલા જ છે. ઉત્તર ભારતમાં પૂડલાને ચિલ્લા કહે છે અને મગની (મોગર) દાળને પલાળી, વાટીને તેમાંથી બનાવેલા પૂડલા વધુ ખવાય છે જેને *મુંગ દાલ કે ચિલ્લે* કહેવામાં આવે છે. અંગ્રેજીમાં પૂડલાને પેનકેક કહે છે, જે મહદંશે મેંદામાંથી બનાવવામાં આવે છે. અમેરિકામાં તેને ક્રેપ્સ કહેવામાં આવે છે, જે લોકપ્રિય સવારનો નાસ્તો છે, જેને મધ સાથે ખાવામાં આવે છે.

ગુજરાતમાં ઘઉંના લોટનાં ખીરામાંથી પણ પૂડલા બનાવવામાં આવે છે. આ ખીરામાં ગોળ (કે ખાંડ) અને આખા મરી ઉમેરીને ગળ્યા પૂડલા ઉતારમાં આવે છે, જે ઘીમાં શેકીને કે સાસર નામની ચપટી કડાઈમાં તળીને બનાવવામાં આવે છે. ઘઉંના આવા ગળ્યા પૂડલા માલપૂઆ કે માલપૂડા તરીકે ઓળખાય છે. પહેલાના સમયમાં શુભ પ્રસંગે જ્ઞાતિના જમણવારમાં માલપૂઆ અને દૂધપાકનું ભોજન પિરસાતું. ફરાળમાં ખાવા માટે મોરૈયાના પણ પૂડલા બનાવી શકાય છે.

ગુજરાતી ભોજનમાં તીખા પૂડલા સાંજના ભોજનમાં ખાવામાં આવે છે, જ્યારે માલપૂઆ સવારનાં કે સાંજનાં જમણમાં ખવાય છે. 

## આ પણ જુઓ
* ઢોસા

શ્રેણી:ગુજરાતી વાનગી
મહંમદ બિન કાસિમ

thumbnail|સૈન્યને દોરી જતો મહંમદ બિન કાસિમ

**મહંમદ બિન કાસિમ** (અરેબિક:عماد الدين محمد بن القاسم الثقفي) (c. ૩૧ ડિસેમ્બર ૬૯૫ - ૧૮ જુલાઇ ૭૧૫)) એ ઉમાયાદ સેનાપતિ હતો જેણે સિંધ અને મુલ્તાન વિસ્તારો તેમજ સિંધુ નદીનો તટ ઉમાયાદ ખલીફાત માટે જીત્યા હતા. તેનો જન્મ તૈફ (હાલમાં સાઉદી અરેબિયા)માં થયો હતો. કાસિમની સિંધ પરની ચડાઇ ભારતમાં ઇસ્લામિક આક્રમણનો ભાગ હતી.

કાસિમના પિતા કાસિમ બિન યુસુફ તે જ્યારે નાનો હતો ત્યારે જ મૃત્યુ પામ્યા હતા. તેના કાકા ઉમાયાદ સૂબા હતા, જેણે કાસિમને યુદ્ધની રણનિતિઓ અને દાવપેચ શીખવ્યા. મહંમદ કાસિમના લગ્ન ઝુબૈદા સાથે, જે હજ્જાજની પુત્રી હતી, સિંધ પરના આક્રમણ પહેલા થયા હતા.

હજ્જાજ સાથેના ગાઢ સંબંધોના કારણે સુલેમાન ઇબ્ન અબ્દ અલ-મલિકના ખલીફાત પરના આધિપત્ય સમયે તેનો વધ કરવામાં આવ્યો હતો.