open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
એન્ડ્રોઇડ (ઓપરેટિંગ સિસ્ટમ)

**એન્ડ્રોઇડ** એ ગૂગલ દ્વારા બનાવામા આવેલ એક ઓપન સોર્સ મોબાઇલ ઓપરેટિંગ સિસ્ટમ છે જે Linux પર આધારિત છે. એન્ડ્રોઇડ મુખ્યત્વે ટચ સ્ક્રીન મોબાઇલ માટે વિકસાવવામાં આવ્યું હતું, જેને ઘણીવાર સ્માર્ટફોન તરીકે ઓળખવામાં આવે છે. પરંતુ તેનો ઉપયોગ ટેબ્લેટ કમ્પ્યુટર્સ માટે પણ થાય છે અને હવે તો તેનો ઉપયોગ કાર, ટેલિવિઝન, કાંડા ઘડિયાળો, નેટબુક્સ, ગેમિંગ કન્સોલ, ડિજિટલ એન્ડ્રોઇડ (OS) કેમેરા વગેરેમાં પણ થાય છે. 

આ ઓપરેટિંગ સિસ્ટમમાં દરેક વસ્તુ ટચ આધારિત છે જેમ કે વર્ચ્યુઅલ કીબોર્ડ, સ્વાઇપિંગ, ટેપિંગ, પિંચિંગ વગેરે જે રોજિંદા ઉપયોગના હાવભાવો જેવા જ છે. તેમાં મોબાઈલ ગેમ્સ, કેમેરા વગેરે જેવી ઘણી સુવિધાઓ ઉપલબ્ધ છે જેના કારણે એન્ડ્રોઈડ વર્તમાન સમયમાં સૌથી વધુ ઉપયોગમાં લેવાતી ઓપરેટિંગ સિસ્ટમ બની ગઈ છે. એન્ડ્રોઇડ સિસ્ટમ માટેનો સોર્સ કોડ ગૂગલ દ્વારા ઓપન સોર્સ લાયસન્સ હેઠળ બહાર પાડવામાં આવ્યો હતો, પરંતુ મોટાભાગના એન્ડ્રોઇડ-આધારિત ઉપકરણો મફત, ઓપન અને પ્રોપ્રાઇટરી સોફ્ટવેર સામગ્રીના સંયોજન સાથે આવે છે. એન્ડ્રોઇડનો ઉપયોગ મોટે ભાગે ફોન, ટીવી વગેરેમાં થાય છે. એન્ડ્રોઇડનું લેટેસ્ટ વર્ઝન ગૂગલ પિક્ષલ પર આવી રહ્યું છે.

એન્ડ્રોઇડ એ સ્માર્ટફોન્સ પર 2011 થી અને ટેબ્લેટ પર 2013 થી વિશ્વભરમાં સૌથી વધુ વેચાતી ઓપરેટિંગ સિસ્ટમ છે. મે 2021 થી, તેના ત્રણ માસિક અબજથી વધુ સક્રિય વપરાશકર્તા ઓ છે, જે બધી જ ઓપરેટિંગ સિસ્ટમ મા સૌથી વધારે છે,  અને જાન્યુઆરી 2021 થી, Google Play Store પર 3 મિલિઓન થી વધુ એપ્લિકેશન્સ છે&nbsp;.  એન્ડ્રોઇડ 12 એ 4 ઓક્ટોબર, 2021 ના રોજ રીલિઝ થયું, તે નવીનતમ સંસ્કરણ છે. 

## સંદર્ભ 
શ્રેણી:ગૂગલ
ભારતીય ધ્વજ સંહિતા

**ભારતીય ધ્વજ સંહિતા**, કે **ધ ફ્લૅગ કોડ ઑફ ઈન્ડિયા**, એ કાયદાઓ, પ્રથાઓ અને સંમેલનોનો સમૂહ છે જે ભારતના રાષ્ટ્રધ્વજના પ્રદર્શન પર લાગુ થાય છે. ભારતીય ધ્વજ સંહિતાને ત્રણ ભાગમાં વહેંચવામાં આવી છે. સંહિતાના પ્રથમ ભાગમાં રાષ્ટ્રધ્વજનું સામાન્ય વર્ણન છે; સંહિતાનો ભાગ બીજો જાહેર, ખાનગી સંસ્થાઓ, શૈક્ષણિક સંસ્થાઓ વગેરેના સભ્યો દ્વારા રાષ્ટ્રધ્વજના પ્રદર્શનને સમર્પિત છે જ્યારે કોડનો ત્રીજો ભાગ સંઘ અને રાજ્ય સરકારો અને તેમની સંસ્થાઓ અને એજન્સીઓ દ્વારા રાષ્ટ્રધ્વજના પ્રદર્શન સાથે સંબંધિત છે. ધ ફ્લૅગ કોડ ઑફ ઈન્ડિયા ૨૦૦૨ (ભારતીય ધ્વજ સંહિતા)ને ૨૬ જાન્યુઆરી ૨૦૨૨થી અમલ કરવામાં આવી અને "ફ્લૅગ કોડ-ઈન્ડિયા" પહેલા અસ્તિત્વમાં હતો તેનું સ્થાન તેણે લીધું.

## ઇતિહાસ 
અગાઉ, રાષ્ટ્રધ્વજનું પ્રદર્શન *ધ એમ્બ્લેમ્સ એન્ડ નેમ્સ (અયોગ્ય ઉપયોગ નિવારણ) અધિનિયમ*, ૧૯૫૦ (૧૯૫૦નો નં. ૧૨) અને *રાષ્ટ્રીય સન્માનના અપમાન નિવારણ અધિનિયમ*, ૧૯૭૧ (૧૯૭૧નો નં. ૬૯) ની જોગવાઈઓ દ્વારા સંચાલિત હતું. ધ ફ્લૅગ કોડ ઑફ ઈન્ડિયા, ૨૦૦૨ એ તમામ સંબંધિતોના માર્ગદર્શન અને લાભ માટે આવા તમામ કાયદાઓ, સંમેલનો, પ્રથાઓ અને સૂચનાઓને એકસાથે લાવવાનો પ્રયાસ છે. એડવોકેટ બીએમ બિરાજદારે જણાવ્યું હતું કે, "ભારતની ધ્વજ સંહિતા ૨૦૦૨ ધ્વજના સન્માન અને ગરિમાને અનુરૂપ ત્રિરંગાના અપ્રતિબંધિત પ્રદર્શનની પરવાનગી આપે છે."

૨૦ જુલાઇ ૨૦૨૨ના રોજ ભારતીય ધ્વજ સંહિતામાં ફરીથી ફેરફાર કરવામાં આવ્યા. અગાઉ, ધ્વજ માત્ર ખાદીમાંથી બનેલ હોવો જરૂરી હતો જ્યારે હવે તેને પોલીઍસ્ટર, સુતરાઉ, રેશમી તથા ઊની કાપડમાંથી પણ બનાવી શકાય છે. સૌપ્રથમ તો સૂર્યાસ્ત પછી તિરંગો લહેરાતો રાખવાની મનાઇ હતી પણ ૨૦૦૯થી રાતે તિરંગો ફરકાવવાની પરવાનગી આપવામાં આવી, જો દંડ ખૂબ ઉંચાઈ પર હોય અને વ્યવસ્થિત રીતે પ્રકાશ ધ્વજ પર પડતો હોય. આ શરતને પણ ૨૦૨૨થી દૂર કરવામાં આવી છે.

ભારતની ધ્વજ સંહિતા ત્રણ ભાગોમાં વિભાજિત કરવામાં આવી છે:-

* **પ્રથમ ભાગ** : રાષ્ટ્રીય ધ્વજનું સામાન્ય વર્ણન.
* **બીજો ભાગ** : જાહેર, ખાનગી સંસ્થાઓ અને શૈક્ષણિક સંસ્થાઓ વગેરેના સભ્યો દ્વારા રાષ્ટ્રધ્વજનું પ્રદર્શન.
* **ત્રીજો ભાગ** : સંઘ અથવા રાજ્ય સરકારો અને તેમની સંસ્થાઓ અને એજન્સીઓ દ્વારા રાષ્ટ્રીય ધ્વજનું પ્રદર્શન.

### બાંધકામ પત્રક 

	
ચિત્ર:Flag of India (Construction Sheet).svg|ધ્વજની ડિઝાઇનની બાંધકામ પત્રક
	
ચિત્ર:Ashoka Chakra (Construction sheet).svg|*અશોક ચક્રની* વિગતવાર બાંધકામ પત્રક
	

## સંદર્ભો 
## બાહ્ય કડીઓ 
* ભારતીય ધ્વજ સંહિતા
રાજેન્દ્ર લાહિડી

**રાજેન્દ્ર લાહિડી** (૨૯ જૂન ૧૯૦૧ – ૧૭ ડિસેમ્બર ૧૯૨૭) અથવા **રાજેન્દ્રનાથ લાહિડી**, એક ભારતીય ક્રાંતિકારી હતા, જેઓ કાકોરી ષડ્‌યંત્ર અને દક્ષિણેશ્વર બોમ્બ ધડાકા પાછળના મુખ્ય સૂત્રધાર હતા. તેઓ હિન્દુસ્તાન સોશિયાલિસ્ટ રિપબ્લિકન એસોસિએશનના સક્રિય સભ્ય હતા જેનો હેતુ અંગ્રેજોને ભારતમાંથી હાંકી કાઢવાનો હતો.

## પ્રારંભિક જીવન 
રાજેન્દ્ર લાહિડીનો જન્મ ૨૯ જૂન ૧૯૦૧ના રોજ બંગાળ પ્રેસિડેન્સી (વર્તમાન બાંગ્લાદેશ)ના પબના જિલ્લાના લાહિડી મોહનપુર ગામમાં બ્રાહ્મણ પરિવારમાં થયો હતો. તેમના પિતા ક્ષિતિશ મોહન લાહીડીની ત્યાં મોટી મિલકત હતી. 

## દક્ષિણેશ્વર બોમ્બની ઘટના 
લાહિડીએ દક્ષિણેશ્વર બોમ્બ ધડાકાની ઘટનામાં ભાગ લીધો હતો અને ફરાર થઈ ગયા હતા. ત્યારબાદ તેઓ બનારસ ગયા અને ત્યાં બનારસ હિંદુ યુનિવર્સિટીના ઈતિહાસ વિભાગમાં એમએના વિદ્યાર્થી તરીકે જોડાયા. અહીં સંયુક્ત પ્રાંત (વર્તમાન ઉત્તર પ્રદેશ)માં તેમણે ક્રાંતિકારી પ્રવૃત્તિઓ શરૂ કરી હતી. તેઓ તેમના કેટલાક બંગાળી મિત્રો સાથે હિન્દુસ્તાન રિપબ્લિકન એસોસિએશનમાં જોડાયા.

## કાકોરી કાવતરું 
૮ ઓગસ્ટ ૧૯૨૫ના રોજ કાકોરી ટ્રેન લૂંટ યોજના પાછળ તેઓ મુખ્ય સૂત્રધાર હતા. બંગાળમાં અગાઉના દક્ષિણેશ્વર બોમ્બ કેસમાં તેમની ધરપકડ કરવામાં આવી હતી અને તેનો કેસ ચલાવવામાં આવ્યો હતો અને દસ વર્ષની સખત કેદની સજા માટે તેમને જેલમાં મોકલવામાં આવ્યા હતા. જ્યારે લખનૌમાં ટ્રેન લૂંટ માટે કાનૂની કાર્યવાહી શરૂ થઈ ત્યારે તેમને કાકોરી કાવતરાના કેસમાં પણ સામેલ કરવામાં આવ્યા અને અન્ય કેટલાક ક્રાંતિકારીઓ સાથે તેમનો કેસ ચાલુ કરવામાં આવ્યો.

## મૃત્યુ 
લાંબી કાનૂની પ્રક્રિયા બાદ તેમને ક્રાંતિકારી પ્રવૃત્તિઓ માટે દોષિત ઠેરવવામાં આવ્યા હતા અને ઠાકુર રોશન સિંઘ, અશફાક ઊલ્લા ખાન અને રામ પ્રસાદ બિસ્મિલ સાથે નિર્ધારિત તારીખના બે દિવસ પહેલા ૧૭ ડિસેમ્બર ૧૯૨૭ના રોજ ગોંડા જિલ્લાની જેલમાં ફાંસી આપવામાં આવી હતી.

## સંદર્ભ 
શ્રેણી:ભારતીય ક્રાંતિકારી
શ્રેણી:૧૯૦૧માં જન્મ
શ્રેણી:૧૯૨૭માં મૃત્યુ
રાઠવા

**રાઠવા** અને **રાઠવા કોળી ** આદિવાસીઓ મૂળ અલીરાજપુર જિલ્લાના ભીલ આદિવાસીઓના છે, આ લોકો અલીરાજપુરથી જ ગુજરાત પ્રદેશમાં ગયા છે. છોટા ઉદેપુરમાં રાઠવા આદિવાસીઓની વધુ વસ્તી છે અને આ શહેરના છેલ્લા રાઠવા રાજા કાલિયા ભીલ હતા, જે ઇ.સ. ૧૪૮૪માં માર્યા ગયા હતા.

## સંગ્રહાલય 

Flute Rathava Community Gujrat.jpg
Teer-Kamaan Rathava Community Clothing Gujrat.jpg
Beadwork Rathava Community Gujrat (2).jpg
Rathava Community Clothing Gujrat (2).jpg
Dhak Instrument Rathava Community Gujrat (2).jpg
Dhak Instrument Rathava Community Gujrat (1).jpg
Rathava Men Women Community Gujrat.jpg
Music Instrument Rathava Community Gujrat.jpg

## સંદર્ભ
ઈંટ અને ઇમારત

**ઈંટ અને ઇમારત** એ ગુજરાતી દૈનિક ગુજરાત સમાચારમાં પ્રકાશિત થતી, કુમારપાળ દેસાઈ લિખિત એક કૉલમ છે. આ કૉલમ લખાવાની શરૂઆત ૧૯૫૪માં કુમારપાળ દેસાઈના પિતા જયભિખ્ખુ દ્વારા થઈ હતી. ૨૦૨૨ પ્રમાણે, ૬૮ વર્ષથી સતત અવિરતપણે ચાલી હોય એવી ગુજરાતી પત્રકારત્વની આ પ્રથમ કૉલમ છે. આ કૉલમમાં વર્તમાન, રાજકીય, અને સામાજિક પ્રવાહોને લગતા લેખો પ્રકાશિત કરવામાં આવે છે.

## ઇતિહાસ
જયભિખ્ખુ દ્વારા આ કૉલમ લખાવાની શરૂઆત ૫ જૂન ૧૯૫૪ના રોજ ગુરુવારે થઈ હતી. સૌપ્રથમવાર આ કૉલમ ગુજરાત સમાચારના ચોથા પૃષ્ઠ પર ત્રિમૂર્તિના ચિત્રની સજાવટ સાથે પ્રકાશિત થઈ હતી. ૨૪ ડિસેમ્બર ૧૯૬૯ના રોજ જયભિખ્ખુનું અવસાન થવાથી ૨૭ ડિસેમ્બર ૧૯૬૯ના રોજ 'ઈંટ અને ઇમારત' કૉલમ તેમની શ્રદ્ધાંજલી નોંધ સ્વરૂપે પ્રકાશિત થઈ હતી અને ત્યારબાદથી આજપર્યંત આ કૉલમ કુમારપાળ દેસાઈ દ્વારા લખવામાં આવે છે. ૮ જૂન ૨૦૨૨, ગુરુવારના રોજ આ કૉલમે ૬૮ વર્ષ પૂર્ણ કર્યા.

## સંદર્ભ 
## બાહ્ય કડીઓ
* 'ઈંટ અને ઇમારત' ગુજરાત સમાચારમાં

શ્રેણી:ગુજરાતી સાહિત્ય
લાહોર ષડ્‌યંત્ર કેસ

**૧૯૧૫ લાહોર ષડ્‌યંત્ર કેસ સુનાવણી** અથવા **પ્રથમ લાહોર ષડ્‌યંત્ર કેસ** એ લાહોર (તે સમયે બ્રિટિશ ભારતના અવિભાજિત પંજાબનો ભાગ) અને સંયુક્ત પ્રાંત (યુનાઈટેડ પ્રોવિનન્સ)માં ૨૬ એપ્રિલથી ૧૩ સપ્ટેમ્બર ૧૯૧૫ દરમિયાન ગદરના નિષ્ફળ કાવતરા બાદ થયેલી શ્રેણીબદ્ધ ખટલાઓની હારમાળા હતી. કુલ નવ કેસ હતા. આ સુનાવણી સંરક્ષણ અધિનિયમ ૧૯૧૫ (ડિફેન્સ ઓફ ઈન્ડિયા એક્ટ ૧૯૧૫) હેઠળ રચાયેલી વિશેષ ટ્રિબ્યુનલ દ્વારા હાથ ધરવામાં આવી હતી.  

કુલ ૨૯૧ દોષિત કાવતરાખોરોમાંથી, ૪૨ને ફાંસીની સજા ફટકારવામાં આવી હતી, ૧૧૪ને આજીવન કેદની સજા અને ૯૩ને વિવિધ શરતોની કેદની સજા ફટકારવામાં આવી હતી. સુનાવણીમાં ૪૨ આરોપીઓને નિર્દોષ જાહેર કરવામાં આવ્યા હતા. ૧૫૨ વ્યક્તિઓને આરોપી બનાવવામાં આવ્યા હતા. આ કાવતરાનો પર્દાફાશ થવાથી સંયુક્ત પ્રાંતમાં હિંદુ જર્મન કાવતરા કેસની સુનાવણીની શરૂઆત પણ જોવા મળી હતી.

## સંદર્ભ 
## પૂરક વાંચન 
*''Ghadr Party's Lahore conspiracy case: 1915 judgment''. A A Irvine, Thomas Peter Ellis, Sheo Narain. Archana Publications, Berkeley, CA, U.S.A. (2006). 
*Panjab Digital Library

શ્રેણી:ભારતનો સ્વાતંત્ર્ય સંગ્રામ
વિઠ્ઠલભાઈ હવેલી

**વિઠ્ઠલભાઈ હવેલી** ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા ગુજરાત રાજ્યના વસો ખાતે આવેલી હવેલી છે. તેનું નિર્માણ ૧૮૭૨માં કરવામાં આવ્યું હતું. ૧૯૯૯ થી ૨૦૦૧ દરમિયાન હવેલીનો જિર્ણોદ્ધાર કરવામાં આવ્યો હતો.

તે રાષ્ટ્રીય મહત્વનું સ્મારક (N-GJ-142) છે.

## વાસ્તુકલા 
હવેલી એક ચોરસ પડથાર પર બાંધેલું એક વિશાળ ભવ્ય મકાન છે. તે ચાર માળની ઇમારત છે જે કાષ્ઠસ્તંભો અને મોભથી બનેલી છે, જેની વચ્ચેની જગ્યાઓ ઇંટોથી ભરેલી છે અને દિવાલો બનાવવા માટે ચૂનાથી પ્લાસ્ટર કરવામાં આવ્યું છે. લાકડાના દરવાજા, બારીઓ અને છજાની સાથેના લાકડાને બારીક રીતે કોતરવામાં આવ્યા છે. મુખ્ય પ્રવેશદ્વાર, તેના ઝરૂખા અને થાંભલીઓ સાથેનો શેરી તરફનો અગ્રભાગ ખૂબ જ આકર્ષક રીતે કોતરવામાં આવ્યો છે. મુખ્ય પ્રવેશદ્વારની મધ્યમાં ગણેશ કોતરવામાં આવેલ છે. હવેલીનું ખુલ્લું મધ્ય પ્રાંગણ વરંડાની થાંભલીઓથી ઘેરાયેલું છે. આંગણામાં વરસાદી પાણીનો સંગ્રહ કરવા માટે ભૂગર્ભ ટાંકી છે. ભોંયતળિયે બે મોટી પરસાળ અને વિવિધ કદના તેર ઓરડાઓ છે. આંતરિક થાંભલાઓ પથ્થરના પાયા ધરાવે છે તથા કાષ્ઠ સ્તંભશિખરો અને ટેકણખાંભીઓ પર ફૂલો અને ભૌમિતિક આકારોની બારીક કોતરણી કરવામાં આવી છે. ભોંયતળિયાની જાળીવાળી બારીઓના ચોકઠા વિવિધ ભાતથી કોતરેલા છે જેમાં કૃષ્ણ અને વિષ્ણુ સહિત વિવિધ હિન્દુ દેવતાઓના ચિત્રો છે.

પ્રથમ માળે આવેલા મુખ્ય ખંડમાં સારી રીતે શણગારેલી લાકડાની છત છે. પ્રથમ માળે આવેલા અન્ય ઓરડાઓમાં ફૂલો, ભૌમિતિક આકારો અને અન્ય વૈવિધ્યપૂર્ણ ભાતવાળી છત છે. બીજા માળના મુખ્ય ખંડની છત ફૂલોની ભાતથી પ્રચુર રીતે કોતરવામાં આવી છે જેમાં હાથીદાંતનું જડતર કરેલ છે. આ પ્રથમ અને દ્વિતીય માળના ઝરૂખાને પ્રાણીઓના આકારમાં કોતરવામાં આવેલી કાષ્ઠટેકણો દ્વારા ટેકો આપવામાં આવ્યો છે. સૌથી ઉપરનો માળ દક્ષિણ સિવાયની ત્રણે બાજુએ ખુલ્લો છે. આ માળ પરના ઓરડાઓમાં સુશોભિત કમાનો અને ખૂણિયાઓ સાથેનો અગ્રખંડ છે. હીંચકા માટે સુંદર રીતે કોતરવામાં આવેલા કડાં છે.

## નોંધ 
## સંદર્ભ 
શ્રેણી:ખેડા જિલ્લો
જોગેશચંદ્ર ચેટરજી

**જોગેશચંદ્ર ચેટર્જી** અથવા **જોગેશચંદ્ર ચેટરજી** (૧૮૯૫ – ૨ એપ્રિલ ૧૯૬૦) એક ભારતીય સ્વાતંત્ર્ય સેનાની, ક્રાંતિકારી અને રાજ્યસભાના સભ્ય હતા.

## જીવન પરિચય 
જોગેશચંદ્ર અનુશિલન સમિતિના સભ્ય બન્યા. તેઓ હિન્દુસ્તાન રિપબ્લિકન એસોસિયેશન (એચઆરએ)ના સ્થાપક સભ્યોમાંના એક હતા (૧૯૨૪માં) જે પાછળથી હિન્દુસ્તાન સોશિયાલિસ્ટ રિપબ્લિકન એસોસિયેશન બન્યું હતું. ક્રાંતિકારી પ્રવૃત્તિઓ બદલ તેમની ઘણી વખત ધરપકડ કરવામાં આવી હતી. ૧૯૨૬ માં કાકોરી ષડ્‌યંત્ર કેસમાં તેમના પર કેસ ચાલ્યો હતો અને આજીવન સખત કેદની સજા થઈ હતી.

તેમણે બે પુસ્તકો લખ્યાં છે .૧) *ઈન્ડિયન રિવોલ્યુશનરીઝ ઇન કૉન્ફરન્સ ૨) *ઇન સર્ચ ઑફ ફ્રિડમ* (આત્મકથા)

૧૯૩૭માં જોગેશચંદ્ર *કોંગ્રેસ સોશિયાલિસ્ટ પાર્ટી*માં જોડાયા હતા, પરંતુ ટૂંક સમયમાં જ તેને છોડીને ૧૯૪૦માં *રિવોલ્યુશનરી સોશિયાલિસ્ટ પાર્ટી''ના નામથી એક નવો પક્ષ રચ્યો હતો, જેમાંથી તેઓ ૧૯૪૦થી ૧૯૫૩ સુધી મહાસચિવ રહ્યા હતા. તેઓ ૧૯૪૯થી ૧૯૫૩ સુધી યુનાઇટેડ ટ્રેડ્સ યુનિયન કોંગ્રેસ (આરએસપીની ટ્રેડ યુનિયન પાંખ)ના અને માત્ર ૧૯૪૯ના વર્ષ માટે યુનાઇટેડ સોશિયાલિસ્ટ ઓર્ગેનાઇઝેશનના વાઇસ પ્રેસિડેન્ટ (ઉપપ્રમુખ) હતા.

આઝાદી બાદ તેઓ કોંગ્રેસમાં પાછા ફર્યા અને ૧૯૫૬માં ઉત્તર પ્રદેશથી રાજ્ય સભાના સભ્ય બન્યા અને ૨ એપ્રિલ ૧૯૬૦ના રોજ તેમના મૃત્યુ સુધી તેમના સભ્ય રહ્યા.

## સંદર્ભ
## બાહ્ય કડીઓ
*મુક્તધારા લેખ

શ્રેણી:ભારતીય ક્રાંતિકારી
શ્રેણી:૧૯૬૦માં મૃત્યુ
શ્રેણી:અનુશીલન સમિતિ
શ્રેણી:૧૮૯૫માં જન્મ
જીએલએસ યુનિવર્સિટી

**જીએલએસ યુનિવર્સિટી** એ એક ખાનગી યુનિવર્સિટી છે. જે અમદાવાદ, ગુજરાત, ભારતમાં સ્થિત છે. યુનિવર્સિટીની સ્થાપના ૨૦૧૫માં ગુજરાત લૉ સોસાયટી (GLS) દ્વારા *ગુજરાત  ખાનગી વિશ્વવિદ્યાલય (સંશોધન) અધિનિયમ, ૨૦૧૫* દ્વારા કરવામાં આવી હતી.

## સંદર્ભ 
## બાહ્ય કડી 
* 

શ્રેણી:અમદાવાદમાં આવેલી શૈક્ષણિક સંસ્થાઓ
શ્રેણી:ગુજરાતની યુનિવર્સિટીઓ
અમરસિંહ રાઠવા

**અમરસિંહ રાઠવા** (૧૯૪૨ – ૧૯૯૦) ભારતીય રાજકારણી હતા. તેઓ ભારતની સંસદના નીચલા ગૃહ લોકસભા માટે ભારતીય રાષ્ટ્રીય કોંગ્રેસ તરફથી છોટા ઉદેપુર લોકસભા મતવિસ્તારમાંથી ગુજરાતના સભ્ય તરીકે ચૂંટાયા હતા.

## સંદર્ભ 
શ્રેણી:રાજકારણી
શ્રેણી:ગુજરાત રાજ્યના સાંસદ
શ્રેણી:૧૯૪૨માં જન્મ
શ્રેણી:૧૯૯૦માં મૃત્યુ
શચીન્દ્રનાથ બક્ષી

**શચીન્દ્રનાથ બક્ષી** (૨૫ ડિસેમ્બર ૧૯૦૪ – ૨૩ નવેમ્બર ૧૯૮૪) એક અગ્રણી ભારતીય ક્રાંતિકારી અને હિન્દુસ્તાન રિપબ્લિકન એસોસિયેશન (એચઆરએ)ના સ્થાપક સભ્યોમાંના એક હતા, જેની રચના ભારતમાં બ્રિટિશ સામ્રાજ્ય વિરુદ્ધ ક્રાન્તિકારી પ્રવૃત્તિઓ હાથ ધરવા માટે કરવામાં આવી હતી.

તેઓ કાકોરી ટ્રેન લૂંટમાં ભાગ લેનારા ક્રાંતિકારીઓમાંના એક હતા. લૂંટના બે મહિના બાદ તેમને અને તેમના મિત્રોને લખનઉ સેન્ટ્રલ જેલમાં બેરેક નંબર ૧૧માં મોકલવામાં આવ્યા હતા અને લૂંટમાં ભાગ લેવા બદલ તેમને આજીવન કેદની સજા ફટકારવામાં આવી હતી.

## સંદર્ભ 
## બાહ્ય કડીઓ
* વારાણસીના સ્વાતંત્ર્ય સેનાનીઓ
* Trial

શ્રેણી:ભારતીય ક્રાંતિકારી
શ્રેણી:૧૯૦૪માં જન્મ
શ્રેણી:૧૯૮૪માં મૃત્યુ
ગીતાબેન રાઠવા

**ગીતાબેન વજેસિંગભાઇ રાઠવા** અથવા **ગીતાબેન રાઠવા**, એક ભારતીય રાજકારણી છે અને ૧૭મી લોકસભા માટે છોટા ઉદેપુર મતવિસ્તારમાંથી સંસદના સભ્ય છે. તેણીએ ભારતીય જનતા પાર્ટી ઉમેદવાર તરીકે ૨૦૧૯ની ભારતીય સામાન્ય ચૂંટણી જીતી હતી.

## સંદર્ભ 
શ્રેણી:રાજકારણી
શ્રેણી:ગુજરાત રાજ્યના સાંસદ
ઝરણાવાડી (તા. નેત્રંગ)

**ઝરણાવાડી** ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા ગુજરાત રાજ્યના મધ્ય ભાગ અને દક્ષિણ ભાગને જોડતા ભરુચ જિલ્લામાં આવેલા કુલ ૯ (નવ) તાલુકાઓ પૈકીના એક એવા નેત્રંગ તાલુકાનું એક  ગામ છે. ઝરણા ગામમાં ખાસ કરીને આદિવાસી લોકો વસે છે. આ ગામમાં આંગણવાડી, પ્રાથમિક શાળા, પંચાયતઘર, દૂધની ડેરી વગેરે સવલતો પ્રાપ્ય છે.

આ ગામના લોકો વ્યવસાયમાં મુખ્યત્વે ખેતી, ખેતમજૂરી તેમ જ પશુપાલન જેવાં કાર્યો કરે છે. આ ઉપરાંત કેટલાક લોકો સરકારી કે ખાનગી નોકરી પણ કરે છે. જુવાર, તુવર, મકાઈ, કપાસ તથા અન્ય શાકભાજી અહીંના મુખ્ય ખેત-ઉત્પાદનો છે. આ ઉપરાંત કેટલાક લોકો પિયતની સગવડ મેળવી શેરડી, કેળાં, ડાંગર વગેરેની ખેતી પણ કરે છે.

શ્રેણી:નેત્રંગ તાલુકો
મહારાણી ચીમનાબાઈ

**મહારાણી ચિમનાબાઈ** (૧૮૭૨ – ૨૩ ઓગસ્ટ ૧૯૫૮) જેઓ **ચિમનાબાઈ દ્વિતીય** તરીકે પણ ઓળખાય છે, તેઓ બ્રિટિશ ભારતના ગુજરાત રાજ્યના બરોડા રજવાડાના મહારાજા સયાજીરાવ ગાયકવાડના બીજા પત્ની હતા. તેઓ *ધ પોઝીશન ઓફ વિમેન ઇન ઇન્ડિયન લાઇફ* (૧૯૧૧) નામના ગ્રંથના લેખક છે અને ૧૯૨૭માં અખિલ ભારતીય મહિલા પરિષદ (એઆઇડબલ્યુસી)ના પ્રથમ પ્રમુખ હતા.

## જીવન પરિચય 
શ્રીમંત લક્ષ્મીબાઈ મોહિતે ૧૮૮૫માં સયાજીરાવ ગાયકવાડ સાથે લગ્ન કર્યા પછી ચિમનાબાઈ દ્વિતીય બન્યા.

એક પ્રગતિશીલ મહિલા તરીકે તેમણે કન્યાઓ માટે શિક્ષણ માટે કામ કર્યું, પરદા પ્રથા અને બાળલગ્નને નાબૂદ કર્યા, અને ૧૯૨૭માં અખિલ ભારતીય મહિલા પરિષદ (એઆઈડબલ્યુસી)ના પ્રથમ પ્રમુખ બન્યા. તેઓ *ધ પોઝીશન ઓફ વિમેન ઇન ઇન્ડિયન લાઇફ*  (૧૯૧૧) ગ્રંથના લેખક છે.

તેમના પુત્રી ઈન્દિરા દેવી કૂચબિહારના મહારાજા જિતેન્દ્ર નારાયણના પત્ની બન્યા હતા.

## લેખન 
* 

## પૂરક વાંચન 
*Moore, Lucy (2004) *Maharanis: the lives and times of three generations of Indian princesses*. London: Viking 
*

## સંદર્ભ 
શ્રેણી:૧૯૫૮માં મૃત્યુ
શ્રેણી:વડોદરા શહેર
પ્રમથનાથ મિત્ર

**પ્રમથનાથ મિત્ર** (પી. મિત્ર; ૩૦ ઓક્ટોબર ૧૮૫૩ – ૧૯૧૦)  એક બંગાળી ભારતીય બેરિસ્ટર અને રાષ્ટ્રવાદી હતા, જેઓ ભારતીય ક્રાંતિકારી સંગઠન અનુશીલન સમિતિના સૌથી શરૂઆતના સ્થાપક સભ્યોમાંના એક હતા.

તેઓ એક જાણીતા બેરિસ્ટર હતા જેમણે કલકત્તા હાઈકોર્ટમાં કાયદાની પ્રેક્ટિસ કરી હતી અને ફોજદારી કાયદાના ક્ષેત્રમાં પોતાનું સ્થાન બનાવ્યું હતું. તેઓ બંગાળની નવી રાષ્ટ્રવાદી ચળવળના અગ્રણી નેતાઓમાંના એક હતા. તેમનો જન્મ ૩૦ ઓક્ટોબર ૧૮૫૩ના રોજ પશ્ચિમ બંગાળના ચોવીસ પરગણા જિલ્લાના નૈહાટી ગામમાં થયો હતો. પ્રમથનાથ બારનો અભ્યાસ કરવા ઈંગ્લેન્ડ ગયા અને ૧૮૭૫માં વતન પાછા ફર્યા.

૧૯૦૨ની શરૂઆતમાં સતીશચંદ્ર બોઝ પ્રમથનાથ પાસે એક પ્રસ્તાવ લઈને આવ્યા હતા. સતીશને નિવેદિતા દ્વારા એક શારીરિક તાલીમ મંડળી શરૂ કરવાની પ્રેરણા મળી હતી, જેને બંકિમચંદ્ર ચેટર્જીના પુસ્તકના નામ પરથી, અનુશીલન સમિતિ અથવા કલ્ચરલ સોસાયટી તરીકે ઓળખાવામાં આવતું હતું. મિત્રોએ તેમને કહ્યું કે પ્રમથનાથ કદાચ સંસ્થાનો બોજો ઉઠાવવા તૈયાર થશે. જ્યારે સતિષચંદ્રએ પ્રમથનાથને સમિતિના વડા બનવાનો પ્રસ્તાવ મૂક્યો ત્યારે તેમની દરખાસ્ત સ્વીકારી પ્રમથનાથ ખુશ થઈ ગયા. ૨૪ માર્ચ ૧૯૦૨ના રોજ તેઓ સતીશચંદ્ર બોઝ દ્વારા રચાયેલી ભારત અનુશીલન સમિતિના નિયામક તરીકે ચૂંટાયા હતા અને તેમની નાણાકીય જવાબદારીઓ પણ ઉપાડી હતી. તે અરસામાં જતીન બેનર્જી કલકત્તામાં પોતાની વ્યાયામશાળા સ્થાપી રહ્યા હતા. શ્રી અરવિંદે તેમને સરલા દેવીનો પરિચય પત્ર આપ્યો હતો. જતીન તેમને, પ્રથમનાથ મિત્રને અને શારીરિક તાલીમમાં રસ ધરાવતા અન્ય લોકોને મળ્યા. પી. મિત્રએ સૂચવ્યું કે જતીન અને સતિષચંદ્ર દળોમાં જોડાય. બંને સંમત થયા, અને માર્ચ ૧૯૦૨માં એક નવી, વિસ્તૃત અનુશીલન સમિતિની સ્થાપના કરવામાં આવી.

ફેબ્રુઆરી ૧૯૦૩માં, શ્રી અરવિંદે પ્રમથનાથ મિત્ર સાથે ચર્ચા કરી, જેમને તેમણે ગુપ્ત સંગઠનમાં દીક્ષા આપી હતી. સમગ્ર પ્રાંતમાં સમિતિઓની સ્થાપના કરવી, શારીરિક તાલીમ પૂરી પાડવી, અને જ્યારે યોગ્ય સમય આવે ત્યારે ક્રાંતિકારી વિચારો રજૂ કરવા એવા સમાન દૃષ્ટિકોણ પર બન્ને સંમત થયા. 

હાઈકોર્ટમાં બેરિસ્ટર તરીકે પ્રેક્ટિસ કરવા ઉપરાંત પ્રમથનાથ રિપન કોલેજમાં અધ્યાપન કાર્ય સાથે જોડાયેલા હતા. પ્રમથનાથના લખાણોમાં એક નવલકથા – *યોગી*, *તારકતત્ત્વ*, *જાતિ અને ધર્મ* અને *હિસ્ટરી ઓફ ધ ઇન્ટેલેક્ચ્યુઅલ પ્રોગ્રેસ ઓફ ઇન્ડિયા*નો સમાવેશ થાય છે.

પ્રમથનાથ યોગી બેજોય ગોસ્વામીના શિષ્ય હતા અને સ્વામી વિવેકાનંદથી પણ ખૂબ પ્રભાવિત હતા.

## સંદર્ભ 
## પૂરક વાંચન 
* The great Indians.p256. One India One People Foundation.2006.
* Dictionary of national biography.p127.Siba Pada Sen.Published by Institute of Historical Studies.
* The bomb in Bengal.p31. Peter Heehs. Published by Oxford University Press, 1993.

શ્રેણી:ભારતીય ક્રાંતિકારી
શ્રેણી:૧૯૧૦માં મૃત્યુ
શ્રેણી:અનુશીલન સમિતિ
સવજીભાઈ ધોળકિયા

**સવજીભાઇ ધનજીભાઈ ધોળકિયા** (જન્મ: ૧૨ એપ્રિલ ૧૯૬૨) એક ભારતીય ઉદ્યોગપતિ છે. તેઓ હીરાનું ઉત્પાદન અને નિકાસ કરતી કંપની હરિ કૃષ્ણ એક્સપોર્ટ્સના સ્થાપક અને ચેરમેન છે. તેમને ૨૦૨૨માં પદ્મશ્રી એનાયત કરવામાં આવ્યો છે.

## જીવનચરિત્ર
સવજીભાઈ ધોળકિયાનો જન્મ ગુજરાતના અમરેલી જિલ્લાના દુધાળા ગામમાં ખેડૂત પરિવારમાં થયો હતો. તેમણે ચોથા ધોરણ સુધી અભ્યાસ કર્યો છે. તેઓ સુરતમાં તેમના કાકાના હીરાના વ્યવસાયમાં જોડાયા હતા. બાદમાં તેમના ભાઈઓ હિંમતભાઈ, તુલસીભાઈ અને ઘનશ્યામભાઈ તેમની સાથે જોડાયા અને તેઓએ ૧૯૮૪માં હીરાના વ્યવસાયની સ્થાપના કરી. ૧૯૯૨માં તેમણે મુંબઈમાં હીરાની નિકાસ ઓફિસ ખોલી. કંપનીનો વિકાસ થયો અને ૨૦૧૪ સુધીમાં ૬૫૦૦ કર્મચારીઓ સાથે હીરાની નિકાસ કરતી મુખ્ય કંપની બની.

૨૦૨૨માં તેમને ભારત સરકાર દ્વારા સામાજિક કાર્યનાં ક્ષેત્રમાં ફાળો આપવા બદલ પદ્મશ્રી પુરસ્કારથી નવાજવામાં આવ્યા છે.

## સંદર્ભ 
શ્રેણી:૧૯૬૨માં જન્મ
શ્રેણી:પદ્મશ્રી પુરસ્કાર વિજેતાઓ
શ્રેણી:ગુજરાતી ઉદ્યોગપતિઓ
રાઠવી

**રાઠવી ભાષા** ગુજરાત નાં છોટાઉદેપુર , વડોદરા , પંચમહાલ , દાહોદ બોલાતી ભાષા છે.
રાઠવી એ ઇન્ડો-આર્યન ભાષા સમુહની જ ભાષા છે, જેમાં મોટા ભાગની ભારતીય ભાષાઓનો સમાવેશ થાય છે  

**રાઠવી બરેલી** એ ભારતની **ભીલ ભાષાઓ** છે, જે મુખ્યત્વે ગુજરાતમાં બોલાય છે.  તે બરેલી નામની અન્ય બે ભાષાઓની નજીક છે, પરંતુ તેમની સાથે પરસ્પર સમજી શકાય તેવું નથી.  તે રથવી બરેલી બોલીઓ સાથે 81%–93% લેક્સિકલ સમાનતા ધરાવે છે, 67%–73% પલ્યા બરેલી અને 68%–79% પૌડી બરેલી સાથે.
નલિનીકાંત બાગચી

**નલિનીકાંત બાગચી** (૧૮૯૬ – ૧૬ જૂન ૧૯૧૮) એક ક્રાંતિકારી હતા જેમણે ભારતીય સ્વતંત્રતા ચળવળમાં ભાગ લીધો હતો. બાગચીનું મૂળ ઘર નદિયા જિલ્લાના શિકારપુરમાં હતું.

## પ્રારંભિક જીવન 
મુર્શિદાબાદના કંચનતલા ખાતે જન્મેલા તેમના પિતાનું નામ ભુવનમોહન બાગચી હતું. તેમણે બહરામપુરની કૃષ્ણનાથ કોલેજમાં અભ્યાસ કર્યો હતો. ત્યાર બાદ તેમણે પટનાની બાંકીપુર કોલેજ અને ભાગલપુર કોલેજમાં અભ્યાસ કર્યો. બહરામપુરની કૃષ્ણનાથ કૉલેજમાં અભ્યાસ કરતી વખતે તેઓ ક્રાંતિકારી પક્ષ યુગાન્તરમાં જોડાયા હતા. પોલીસ દ્વારા ધરપકડ ન થાય તે માટે તેઓ પટનાની બાંકીપુર કોલેજ અને ભાગલપુર કોલેજમાં ગયા હતા. તેમણે દીનાપુર છાવણીના સૈનિકોમાં સ્વાતંત્ર્ય સંગ્રામના વિચારોને ઉશ્કેરવાનો પ્રયાસ કર્યો. તેમણે પાર્ટીના નિર્દેશમાં ગુવાહાટીના અઠગાંવમાં આશ્રય લીધો હતો. ૧૨ જાન્યુઆરી ૧૯૧૮ ના રોજ પોલીસ સાથે સશસ્ત્ર લડાઇ બાદ તેઓ અને સતીશચંદ્ર પક્ષાશી પોલીસનો ઘેરો ઓળંગીને જંગલમાં ભાગી છૂટ્યા હતા. તેમણે નવગ્રહ ટેકરી પરના બીજા હુમલાને પણ નિષ્ફળ બનાવ્યો. મુસ્લિમના વેશમાં, સાત દિવસ ભૂખમરો અને અનિદ્રા પછી તેઓ પગપાળા લુમડિંગ જંકશન રેલ્વે સ્ટેશને પહોંચ્યા. બાદમાં તેઓ શીતળાની બિમારી સાથે કલકત્તા આવ્યા હતા જ્યાં તેમના એક સાથીએ તેમને જમીન પર પડેલા જોયા અને તેમની સંભાળ લીધી.

## મૂઠભેડ અને મૃત્યુ 
ત્યાર બાદ તેઓ ઢાકા ગયા પરંતુ ૧૫ જૂન ૧૯૧૭ના રોજ ઢાકાના કાલતાબજારમાં તેમને ફરીથી પોલીસે ઘેરી લીધા હતા. નલિની અને પોલીસ વચ્ચે સશસ્ત્ર લડાઈ શરૂ થઈ.  સામસામા ગોળીબારમાં તેઓ ગંભીર રીતે ઘાયલ થયા હતા અને તેમની ધરપકડ કરવામાં આવી હતી. તેમની સાથે રહેલા તેમના સાથી તારિણીપ્રસન્ના મજુમદારની ગોળી મારીને હત્યા કરવામાં આવી હતી. નલિનીનું તે જ દિવસે ઢાકાની મિટફોર્ડ હોસ્પિટલમાં અવસાન થયું હતું. આ લડાઈમાં એક પોલીસકર્મીનું મોત થયું હતું અને અન્ય કેટલાક ઘાયલ થયા હતા. તેમના આશ્રયદાતા ચૈતન્ય ડેને દસ વર્ષની જેલની સજા ફટકારવામાં આવી હતી.

મુર્શિદાબાદના બેરહામપોર શહેરમાં એક માર્ગ અને બેરહામપોર-જલાંગી રાજ્ય માર્ગ પરના પુલને તેમની યાદમાં નામ આપવામાં આવ્યું છે.

## સંદર્ભ 
શ્રેણી:ભારતીય ક્રાંતિકારી
શ્રેણી:૧૯૧૮માં મૃત્યુ
શ્રેણી:અનુશીલન સમિતિ
શ્રેણી:૧૮૯૬માં જન્મ
બાળાસાહેબ ગંગાધર ખેર

**બાળાસાહેબ ગંગાધર ખેર** (૨૪ ઓગસ્ટ ૧૮૮૮ – ૮ માર્ચ ૧૯૫૭) એક ભારતીય રાજકારણી હતા જેમણે બોમ્બે રાજ્યના દ્વિતીય વડા પ્રધાન (તે સમયે *પ્રીમિયર*  તરીકે ઓળખાતા) તરીકે સેવા આપી હતી, જેમાં હાલના મહારાષ્ટ્ર અને ગુજરાત રાજ્યોનો સમાવેશ થાય છે. ૧૯૫૪માં તેમને ભારત સરકાર દ્વારા પદ્મવિભૂષણથી નવાજવામાં આવ્યા હતા. તેઓ વ્યવસાયે એક વકીલ, સોલિસિટર અને સામાજિક કાર્યકર હતા.

## પ્રારંભિક જીવન 
બાળાસાહેબ ગંગાધર ખેરનો જન્મ ૨૪ ઓગસ્ટ ૧૮૮૮ના રોજ રત્નાગીરી ખાતે એક મધ્યમવર્ગીય મરાઠી ભાષી કરહાડે બ્રાહ્મણ પરિવારમાં થયો હતો. તેમણે તેમના બાળપણના કેટલાક વર્ષો તે સમયના જામખંડી રાજ્યના કુંડગોલમાં ગાળ્યા હતા. પાછળથી તેઓ ગોપાલ કૃષ્ણ ગોખલેની સલાહથી નવી અંગ્રેજી શાળામાં અભ્યાસ કરવા માટે પુણે સ્થળાંતર થયા. બાદમાં તેમણે ૧૯૦૮માં વિલ્સન કૉલેજ, મુંબઈમાંથી ઉચ્ચ વિશિષ્ટતા સાથે બી.એ.ની પદવી મેળવી અને સંસ્કૃતમાં પ્રથમ સ્થાન મેળવવા બદલ *ભાઉ દાજી લાડ* પુરસ્કાર મેળવ્યો.

શ્રી બી.જી. ખેરે શ્રી મણિલાલ નાણાવટી સાથે મળીને *મણિલાલ ખેર એન્ડ કંપની* નામની કાયદાકીય પેઢી શરૂ કરી. આ પેઢીએ ૭ જૂન ૧૯૧૮ના રોજ પ્રેક્ટિસ શરૂ કરી. આ પેઢી મુંબઈમાં એકમાત્ર એવી પેઢી હતી કે જેનો ઉદ્‌ઘાટન સમારોહ પ્રખ્યાત ન્યાયાધીશ શ્રી જસ્ટિસ સર ફ્રેન્ક સીઓ બીમનની અધ્યક્ષતામાં યોજાયો હતો. ત્યારબાદ પેઢીનું નામ બદલીને *મણિલાલ ખેર અંબાલાલ એન્ડ કંપની* રાખવામાં આવ્યું હતું.

## રાજકીય કારકિર્દી 
બી.જી.ખેરની રાજકીય કારકિર્દી ૧૯૨૨માં શરૂ થઈ હતી. તેમની સ્વરાજ પાર્ટીની બોમ્બે શાખાના સચિવ તરીકે નિમણૂક કરવામાં આવી હતી.

## સંદર્ભ 
શ્રેણી:સ્વાતંત્ર્ય સેનાની
શ્રેણી:રાજનેતા
શ્રેણી:૧૯૫૭માં મૃત્યુ
શ્રેણી:પદ્મવિભૂષણ પુરસ્કાર વિજેતાઓ
જૈન તત્ત્વજ્ઞાન

**જૈન તત્ત્વજ્ઞાન** એ જૈન ધર્મમાં જોવા મળતી પ્રાચીન ભારતીય દાર્શનિક પ્રણાલી છે. જૈન ફિલસૂફીની મુખ્ય વિશેષતાઓમાંની એક તેનું દ્વૈતવાદી અધ્યાત્મશાસ્ત્ર છે, જે  અસ્તિત્વની બે અલગ-અલગ શ્રેણીઓ ધરાવે છે, જીવંત, સભાન અથવા સંવેદનશીલ અસ્તિત્વ (*જીવ*  તત્ત્વ) અને નિર્જીવ અથવા ભૌતિક (અજીવ તત્ત્વ ). 

જૈન ગ્રંથો જ્ઞાનશાસ્ત્ર, અધ્યાત્મશાસ્ત્ર, નીતિશાસ્ત્ર, બ્રહ્માંડ વિજ્ઞાન અને  મુક્તિશાસ્ત્ર જેવા અસંખ્ય દાર્શનિક વિષયોની ચર્ચા કરે છે. જૈન વિચાર મુખ્યત્વે જીવંત પ્રાણીઓના સ્વભાવને સમજવા પ્રયત્ન કરે છે આ સાથે તે કેવી રીતે જીવો કર્મ  (જેને સૂક્ષ્મ ભૌતિક કણો તરીકે જોવામાં આવે છે)  દ્વારા બંધાયેલા છે અને  કેવી રીતે જીવંત પ્રાણીઓ પુનર્જન્મના ચક્રમાંથી મુક્ત થઈ *મોક્ષ* પામી શકે છે તેનું વિશ્લેષણ કરે છે. આ સાથે આદિ કે અંત ન ધરાવતા એવા વર્તુળાકાર અનંત બ્રહ્માંડ અને સૃષ્ટિ રચનારા કોઈ દેવના અસ્તિત્વનો ઇનકાર કરતી જૈન માન્યતા નોંધનીય છે.

જૈન દૃષ્ટિકોણથી અનુસાર જૈન તત્ત્વજ્ઞાન શાશ્વત છે અને તે મહાન પ્રબુદ્ધ તીર્થંકરો દ્વારા અનંત ભૂતકાળથી અસંખ્ય વખત તે શીખવવામાં આવ્યું છે.   ઈતિહાસકારો જૈન વિચારના વિકાસને પ્રાચીન ભારતની કેટલીક મુખ્ય વ્યક્તિઓ, મુખ્યત્વે મહાવીર (ઈ.સ. પૂર્વે ૫મી સદી, બુદ્ધના સમકાલીન) અને કદાચ પાર્શ્વનાથ (ઈ.સ. પૂર્વે ૮મી કે ૭મી સદી ઈ.સ. આ વિવાદિત છે)થી જોડે છે. 

પૌલ ડુંડાસના જણાવ્યા મુજબ, જૈન દર્શન તેના લાંબા ઇતિહાસ દરમિયાન પ્રમાણમાં સ્થિર રહ્યું છે અને તેમાં કોઈ મોટું આમૂલ સૈદ્ધાંતિક પરિવર્તન થયું નથી. આ મુખ્યત્વે *ઉમાવતીના તત્ત્વાર્થસૂત્રના પ્રભાવને કારણે છે,* જે તમામ જૈનોમાં કેન્દ્રિય અધિકૃત દાર્શનિક ગ્રંથ તરીકે રહ્યો છે. 

## જ્ઞાન 
આચાર્ય પૂજ્યપાદની *સર્વાર્થસિદ્ધિ* અનુસાર, જીવ ( *જીવ* ) માટે અંતિમ કલ્યાણ એ જન્મ મરણ અને પુનર્જન્મ ( *સંસાર* )ના ચક્રમાંથી મુક્તિ છે.  મુક્તિની પ્રાપ્તિ સર્વજ્ઞતા સાથે સંકળાયેલી છે, અને એવું માનવામાં આવે છે કે મહાવીર જેવા ભૂતકાળના જૈન મુનિઓએ આવી સર્વજ્ઞતા પ્રાપ્ત કરી છે. 

*તત્વાર્થસૂત્ર* મુજબ, મુક્તિ પ્રાપ્ત કરવાના સાધન ત્રણ છે (તેને ત્રિરત્ન તરીકે ઓળખાય છે):

*સર્વાર્થસિદ્ધિ* અનુસાર, 

* સમ્યક દર્શન ( *સમ્યક દ્રષ્ટિ* ) ને તત્વો (પદાર્થો, વાસ્તવિકતાઓ) ને સાચા *જ્ઞાનના* આધારે જોવાની કે ઓળખવાની પ્રણાલી તરીકે વ્યાખ્યાયિત કરવામાં આવે છે. સમ્યક જ્ઞાન દ્વારા સમ્યક દ્રષ્ટિ પ્રાપ્ત થાય છે.
* સમ્યક જ્ઞાન (યોગ્ય જ્ઞાન) ની વ્યાખ્યા "તત્વોને (દા. ત. જેવા તત્ત્વ )*ને*  તેઓ ખરેખર જેવા છે છે તેમ તેમણે જાણવા."

જૈનો માને છે કે સંવેદનશીલ માણસો બધી વસ્તુઓનું સંપૂર્ણ જ્ઞાન  (સર્વજ્ઞતા) પ્રાપ્ત કરી શકે છે. જેમની પાસે આવું જ્ઞાન છે તેઓ કેવળી કે કેવળજ્ઞાની કહેવાય છે. આ એવા આત્માઓ છે જેઓ બધી વસ્તુઓથી વિરક્ત થઈ ગયા છે, અને તેથી તેમના આત્માના જ્ઞાનને કોઈ પણ વસ્તુ દ્વારા અવરોધિત કરવામાં ન આવતાં હોવાથી તે બધી વસ્તુઓને સીધી રીતે સમજવામાં સક્ષમ છે.  મોટાભાગના જીવો માટે, તેમના આત્માની સર્વજ્ઞતા તેમના આત્મામાં અટવાયેલા કર્મિક કણો દ્વારા અવરોધિત હોય છે, જેમ  જાડા વાદળ સૂર્યના પ્રકાશને અવરોધે છે તેમ.  નાના જીવો માટે સર્વજ્ઞ જ્ઞાનનો એકમાત્ર સ્રોત કેવળીઓના ઉપદેશો છે. હાલના સમયમાં કોઈ જીવંત કેવળી ન હોવાથી, જૈન ગ્રંથો આવા જ્ઞાનનો એકમાત્ર સ્રોત છે અને તેથી જૈન દર્શનમાં તેમને સર્વોચ્ચ સત્તા તરીકે જોવામાં આવે છે.  આ કારણે, જૈન તત્ત્વજ્ઞાન શાસ્ત્રોમાં આપેલા સિદ્ધાંતોને સંપૂર્ણ સત્ય માને છે અને શાસ્ત્રોની ભૂમિકા મુખ્યત્વે તત્ત્વજ્ઞાનના સિદ્ધાંતોનનો સારાંશ, સમજાવવા અને પૂરક બનાવવાની છે. 

### સત-તત્ત્વ સ્વરૂપની મીમાંસા
વડતાલ સ્વામીનારાયણ રેલ્વે સ્ટેશન

**વડતાલ સ્વામિનારાયણ રેલ્વે સ્ટેશન** એ ગુજરાત રાજ્યમાં પશ્ચિમ રેલ્વે નેટવર્ક પર આવેલું રેલ્વે સ્ટેશન છે. તે વડતાલને ટ્રેન સેવા પૂરી પાડે છે. વડતાલ સ્વામિનારાયણ રેલ્વે સ્ટેશન કણજરી બોરિયાવી જંકશનથી ૬ કિમી દૂર છે. અહીંથી પેસેન્જર ટ્રેન શરૂ થાય છે. 

વડતાલ સ્વામિનારાયણ સંપ્રદાયનું તીર્થ છે અને તેમાં આવેલા સ્વામિનારાયણ મંદિર માટે જાણીતું છે.

## ટ્રેન 
વડતાલ સ્વામિનારાયણ રેલ્વે સ્ટેશનથી નીચેની ટ્રેન શરૂ થાય છે:

* ૭૯૪૬૫/૬૬ વડતાલ – આણંદ ડેમુ
* ૭૯૪૬૭/૬૮ વડતાલ – આણંદ ડેમુ

## સંદર્ભ 
શ્રેણી:ખેડા જિલ્લો
શ્રેણી:ગુજરાતનાં રેલ્વે સ્ટેશનો
સ્મૃતિવન

**સ્મૃતિવન** અથવા **સ્મૃતિવન ભૂકંપ સ્મારક અને સંગ્રહાલય** ગુજરાતના કચ્છ જિલ્લાના ભુજમાં ભુજિયા ડુંગર પર આવેલું ૨૦૦૧ના ગુજરાત ધરતીકંપના પીડિતોને સમર્પિત એક સ્મારક ઉદ્યાન અને સંગ્રહાલય છે. મ્યુઝિયમમાં સાત અલગ અલગ વિષયો આધારિત સાત પ્રદર્શન વિભાગો આવેલા છે.

## ઇતિહાસ 
*ગુજરાત સ્ટેટ ડિઝાસ્ટર મેનેજમેન્ટ ઓથોરિટી* દ્વારા ૨૦૦૪માં ૨૦૦૧ના ગુજરાત ધરતીભૂકંપના પીડિતોને સમર્પિત અને કચ્છના લોકોની માટે સ્મૃતિઉદ્યાન બનાવવાનો પ્રસ્તાવ રજૂ કરવામાં આવ્યો હતો. વાસ્તુ-શિલ્પ કન્સલ્ટન્ટ્સ દ્વારા તેની રચના કરવામાં આવી છે. તેનું ઉદ્ઘાટન ૨૮ ઓગસ્ટ ૨૦૨૨ના રોજ વડાપ્રધાન નરેન્દ્ર મોદી દ્વારા કરવામાં આવ્યું હતું.

right|thumb|૨૦૧૬માં નિર્માણાધીન સ્મૃતિવન

## વિશેષતા 
સ્મૃતિવન ૪૭૦ એકર વિસ્તારમાં ફેલાયેલું છે.

## આ પણ જુઓ 
* વીર બાળક સ્મારક

## સંદર્ભ 
શ્રેણી:ગુજરાતના સંગ્રહાલયો
શ્રેણી:કચ્છ જિલ્લો
ટેબ્લેટ કોમ્પ્યુટર

[thumb|300x300px|એપલ નું [આઇપેડ (iPad)|આઇપેડ (ડાબે) અને એમેઝોન નું ફાયર, બે લોકપ્રિય ટેબ્લેટ કમ્પ્યુટર]]
[thumb|200x200px|[આઇપેડ (iPad)|આઇપેડ પ્રો (5મી પેઢી) (મે 2021) વ્હાઇટ મેજિક કીબોર્ડ સાથે]]
thumb|200x200px|સેમસંગ ગેલેક્ષી ટેબ S5e (ઓગસ્ટ 2019) કીબોર્ડ અને પેન સાથે
**ટેબ્લેટ કોમ્પ્યુટર**, સામાન્ય રીતે **ટેબ્લેટ** તરીકે ઓળખવામાં આવે છે, તે એક મોબાઇલ ઉપકરણ છે, જેમાં સામાન્ય રીતે મોબાઇલ ઓપરેટિંગ સિસ્ટમ અને ટચસ્ક્રીન ડિસ્પ્લે પ્રોસેસિંગ સર્કિટરી હોય છે, અને મોબાઇલ જેવી રિચાર્જ કરી શકાય તેવી બેટરી હોય છે. ટેબ્લેટ્સ, કોમ્પ્યુટર હોવાને કારણે, અન્ય પર્સનલ કોમ્પ્યુટર જે કરે છે તે કરે છે, પરંતુ તેમાં કેટલીક ઇનપુટ અને આઉટપુટ ક્ષમતાઓનો અભાવ હોય છે જે અન્ય પાસે હોય છે. આધુનિક ટેબ્લેટ મોટાભાગે આધુનિક સ્માર્ટફોનને મળતા આવે છે, માત્ર એટલો જ તફાવત છે કે ટેબ્લેટ સ્માર્ટફોન કરતાં પ્રમાણમાં મોટા હોય છે, જેની સ્ક્રીન ૭ ઇંચ એટલે કે ૧૮ સેંટીમીટર હોય છે,    અને કેટલાક ટેબલેટ સેલ્યુલર નેટવર્કની ઍક્સેસને સપોર્ટ કરતા નથી.

ટેબ્લેટની રચના ૨૦મી સદીના વચ્ચેના ગાળામાં કરવામાં આવી હતી. સ્ટેનલી કૂબ્રીકે ૧૯૬૮ની સાયન્સ ફિકશન ફિલ્મ *A Space Odyssey* માં કાલ્પનિક ટેબ્લેટ વિકસાવ્યું હતું. તે સદીના છેલ્લા બે દાયકામાં ટેબલેટનો પ્રોટોટાઇપ બન્યો અને તેનો વિકાસ થયો હતો. ૨૦૧૦માંં, એપલે વ્યાપક લોકપ્રિયતા હાંસલ કરવા માટે તેનું પ્રથમ ટેબલેટ આઇપેડ માર્કેટમાં રજૂ કર્યું. ત્યારબાદ, ઝડપથી ટેબ્લેટ્સ સર્વવ્યાપક બન્યું અને ટૂંક સમયમાં વ્યક્તિગત, શૈક્ષણિક અને કાર્યસ્થળ એપ્લિકેશનો માટે વપરાતી મોટી પ્રોડક્ટ કેટેગરી બની ગઈ. ટેબ્લેટ પીસીના લોકપ્રિય ઉપયોગોમાં વિડિયો-કોન્ફરન્સિંગ, ઈ-પુસ્તકો વાંચવી, મૂવી જોવા, ફોટા શેર કરવા વગેરેનો સમાવેશ થાય છે. સ્ટેટિસ્ટા દ્વારા પ્રદાન કરવામાં આવેલ ડેટા અનુસાર ૨૦૨૧ સુધીમાં વિશ્વભરમાં ૧.૨૮ અબજ ટેબ્લેટ વપરાશકર્તાઓ છે.

એન્ડ્રોઈડ ટેબ્લેટ્સ અને એપલના આઇપેડ, આ બંને ટેબ્લેટના બજાર માં લગભગ સમાન હિસ્સો ધરાવે છે, જેમાં આઈપેડ થોડો વધુ વૈશ્વિક બજાર હિસ્સો ધરાવે છે.

## છબીઓ 

ચિત્ર:Telautograph-1888_electronic_writing_device.png|right|1888: ટેલોટોગ્રાફ પેટન્ટ સ્કીમા
ચિત્ર:Apple_Newton-IMG_0454-cropped.jpg|Apple Newton MessagePad એપલનું પ્રથમ ટેબલેટ, 1993 માં રિલીઝ થયું હતું
ચિત્ર:Fujitsu_Siemens_Lifebook_T3010.jpg|ફુજિત્સુ સિમેન્સ નું વિન્ડોઝ XP પર ચાલતું લાઇફબુક ટેબલેટ, 2003
ચિત્ર:N800_frontside2.jpg|Nokia N800, બીજું ટેબલેટ નોકિયા દ્વારા ઉત્પાદિત
ચિત્ર:Steve_Jobs_with_the_Apple_iPad_no_logo.jpg|right|સ્ટીવ જોબ્સ આઈપેડની રજૂઆત કરી રહ્યા છે, 27 જાન્યુઆરી, 2010ના રોજ સાન ફ્રાન્સિસ્કોમાં.

## સંદર્ભ 
શ્રેણી:કોમ્પ્યુટર
તપન કુમાર પ્રધાન

thumb|તપન કુમાર પ્રધાન
**તપન કુમાર પ્રધાન** ૧૯૭૨માં જન્મેલા એક ઉડિયા મૂળના લેખક, કવિ અને અનુવાદક છે. તેઓ તેમના કાવ્ય સંગ્રહ **કાલાહાંડી** માટે જાણીતા છે, જેને ૨૦૦૭માં સાહિત્ય અકાદમીના સુવર્ણ જયંતિ ભારતીય સાહિત્ય ભાષાંતરનો કવિતા માટેનો પુરસ્કાર (દ્વિતિય ક્રમ) મળ્યો હતો. તેમની અન્ય મહત્વપૂર્ણ કૃતિઓમાં 'ઇક્વેશન', 'આઈ, શી એન્ડ ધ સી', 'બુદ્ધ સ્માઇલ્ડ' અને 'ડાન્સ ઓફ શિવ'નો સમાવેશ થાય છે. તેમણે ગોપી કોટૂરના સહયોગથી "પોએટ્રી ચેઇન" મેગેઝિન અને વેબસાઇટની સ્થાપના પણ કરી હતી.  

## સંદર્ભો
અટલ પેડેસ્ટ્રીયન બ્રિજ

**અટલ પેડેસ્ટ્રીયન બ્રિજ** એ અમદાવાદ, ગુજરાત, ભારતમાં સાબરમતી નદી પર સાબરમતી રિવરફ્રન્ટ પર આવેલો એક પદયાત્રી ટ્રસ બ્રિજ છે. તેમાં પતંગોથી પ્રેરિત ડિઝાઇન કરેલી છે. તે  લાંબો અને  થી  પહોળો છે અને ૨૦૨૨માં તેનું ઉદ્ઘાટન થયું હતું.link=//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/8/8a/Foot_bridge_at_Ahmedabad_Sabarmati_Riverfront.jpg/220px-Foot_bridge_at_Ahmedabad_Sabarmati_Riverfront.jpg|thumb| બ્રિજના સ્ટીલ ફ્રેમ્સ અને રંગીન ફેબ્રિક પેનલ શેડ્સ

## ઇતિહાસ 
૨૧ માર્ચ ૨૦૧૮ ના રોજ, સાબરમતી રિવરફ્રન્ટ ડેવલપમેન્ટ કોર્પોરેશન લિમિટેડ (SRFDCL) દ્વારા ના ખર્ચે સ્ટીલ ફૂટ ઓવરબ્રિજ (પેડેસ્ટ્રિયન બ્રિજ) મંજૂર કરવામાં આવ્યો હતો.  અમદાવાદ મ્યુનિસિપલ કોર્પોરેશને તેનું નામ ભારતના ભૂતપૂર્વ વડાપ્રધાન અટલ બિહારી વાજપેયીની જન્મજયંતિ ૨૫ ડિસેમ્બર ૨૦૨૧ના દિવસે તેમના પર રાખ્યું. આ બ્રિજનું બાંધકામ જૂન ૨૦૨૨ સુધીમાં પૂર્ણ થયું હતું.   ૨૭ ઓગસ્ટ ૨૦૨૨ના રોજ તેનું ઉદ્ઘાટન વડાપ્રધાન નરેન્દ્ર મોદી દ્વારા કરવામાં આવ્યું હતું.  

## સ્થાપત્ય 
આ બ્રિજ સરદાર બ્રિજ અને ઍલિસ બ્રિજની વચ્ચે આવેલો છે. મુંબઈ સ્થિત STUP Constructions Pvt Ltd દ્વારા તેની ડિઝાઇન કરવામાં આવી હતી અને P&R Infraprojects Ltd વડે તેને બનાવવામાં આવ્યો હતો. આ ડિઝાઇન અમદાવાદ શહેરમાં થતા આંતરરાષ્ટ્રીય પતંગોત્સવથી પ્રેરિત છે.
## સંદર્ભો 
શ્રેણી:અમદાવાદ
શ્રેણી:Infobox mapframe without OSM relation ID on Wikidata
શ્રેણી:Coordinates on Wikidata
લોકમાન્ય ટિળક ટર્મિનસ રેલ્વે સ્ટેશન

**લોકમાન્ય ટિળક ટર્મિનસ** (સ્ટેશન કોડ: **LTT** ), જે અગાઉ **કુર્લા ટર્મિનસ** (**સ્ટેશન કોડ: CLAT**) તરીકે ઓળખાતું હતું, તે મુંબઈનું રેલ્વે ટર્મિનલ છે. તે મધ્ય રેલ્વે હેઠળ આવે છે. તેના નજીકના સ્ટેશનો કુર્લા અને તિલકનગર છે.

## સંદર્ભ 
## બાહ્ય કડીઓ 
* લોકમાન્ય ટિળક ટર્મિનસ પરથી પસાર થતી ટ્રેનો
* લોકમાન્ય ટિળક ટર્મિનસ પર પહોંચતી ટ્રેનો
ટેસી થોમસ

**ટેસી થોમસ** (જન્મ એપ્રિલ ૧૯૬૩) એ એક ભારતીય વૈજ્ઞાનિક, એરોનોટિકલ સિસ્ટમ્સના ડિરેક્ટર જનરલ અને અગ્નિ-IV મિસાઇલના સંરક્ષણ સંશોધન અને વિકાસ સંગઠનના ભૂતપૂર્વ પ્રોજેક્ટ ડિરેક્ટર છે.  ભારતમાં મિસાઈલ પ્રોજેક્ટનું નેતૃત્વ કરનાર તેઓ પ્રથમ મહિલા વૈજ્ઞાનિક છે.

## પ્રારંભિક જીવન 
ટેસી થોમસનો જન્મ એપ્રિલ ૧૯૬૩માં કેરળના અલાપ્પુળામાં  સીરિયન ખ્રિસ્તી પરિવારમાં થયો હતો.   

તેઓ થુમ્બા રોકેટ લોન્ચિંગ સ્ટેશનની નજીક ઉછર્યા હતા અને કહેવાય છે કે ત્યારથી જ તેમને રોકેટ અને મિસાઈલ પ્રત્યે આકર્ષણ ઉત્પન્ન થયું. તેઓ ઉડતા વિમાનને અજાયબીથી જોઈ  ઉત્તેજિત થઈ જતા હતા.   

તેમણે પોતાના વ્યક્તિગત વિકાસ માટે તેમના વતન અને માતાને શ્રેય આપ્યો છે. “હું મારા બેકયાર્ડ તરીકે કેરળના સુંદર બેકવોટર પાસે ઉછરી છું. હું માનું છું કે કુદરત તમને શક્તિ અને સારા વિચારો આપે છે. કોઈના વિકાસમાં કુદરતની શક્તિને નકારી શકાય નહીં." પોતાની માતા વિશે તેમણે કહ્યું છે કે, "મારી માતાને કામ કરવાની મંજૂરી ન હતી આથી તેમની માટે અમારી સંભાળ રાખવાનું કામ અઘરું રહ્યું હશે. તેમ છતાં તેમણે એ વાતની ખાતરી રાખીકે તેમના પાંચ પુત્રીઓ અને એક પુત્રનું શિક્ષણ સારું રહે. . . . અને ચોક્કસ રીતે તેમની મજબૂત ઇચ્છા શક્તિ મને વારસામાં મળી છે. હું મારી માતાની જેમ જ દૃઢ અને કૃત નિશ્ચયી છું.  

શાળા અને કૉલેજ બંનેમાં થોમસ રાજકીય મુદ્દાઓ સહિત અભ્યાસેતર પ્રવૃત્તિઓમાં ભાગ લેતા હતા. તેમએ રમતગમતમાં પણ ઉત્કૃષ્ટ દેખાવ કર્યો, ખાસ કરીને બેડમિન્ટનમાં ક્ષેત્રની તેમની ઇતર પ્રવૃત્તિને ઘણી નામના મળી. 

તેમણે ઇન્સ્ટિટ્યૂટ ઑફ આર્મામેન્ટ ટેક્નોલોજી, પુણે (હવે ડિફેન્સ ઇન્સ્ટિટ્યૂટ ઓફ એડવાન્સ્ડ ટેક્નોલોજી તરીકે ઓળખાય છે)માંથી ગાઇડેડ મિસાઇલમાં એમ. ટેકની પદવી મેળવી છે.  ત્યાં તેમણે નવી પેઢીના બેલિસ્ટિક મિસાઇલ - અગ્નિની ડિઝાઇન અને તેના વિકાસ પર કામ કર્યું. ડો. એ. પી. જે. અબ્દુલ કલામ દ્વારા અગ્નિ પ્રોજેક્ટ માટે તેમની નિયુક્તી કરવામાં આવી હતી.  મિશન અગ્નિ IV માં તેઓ પ્રોજેક્ટ ડિરેક્ટર બન્યા આ મિસાઈલનું ૨૦૧૧ માં સફળતાપૂર્વક પરીક્ષણ કરવામાં આવ્યું હતું.  પાછળથી, તેમને ૫૦૦૦ કિમી મર્યદાના અગ્નિ-V પ્રોજેક્ટના નિર્દેશક તરીકે નિયુક્ત કરવામાં આવ્યા&nbsp; આ મિસાઈલનું ૧૯ એપ્રિલ ૨૦૧૨ ના દિવસે સફળતાપૂર્વક પરીક્ષણ કરવામાં આવ્યું હતું. ૨૦૧૮ માં, તેઓ ડી. આર. ડી. ઓ. ના એરોનોટિકલ સિસ્ટમ્સના ડિરેક્ટર-જનરલ બન્યા. 

## પુરસ્કારો 
તેમને મિસાઈલ ટેક્નોલોજીના ક્ષેત્રમાં ભારતને આત્મનિર્ભર બનાવવા માટે તેમના યોગદાન બદલ લાલ બહાદુર શાસ્ત્રી રાષ્ટ્રીય પુરસ્કાર મળ્યો હતો.  

તેમને ૨૦૧૮ માં ફેકલ્ટી ઓફ મેનેજમેન્ટ સ્ટડીઝ - ઇન્સ્ટિટ્યૂટ ઓફ રૂરલ મેનેજમેન્ટ, જયપુર (FMS-IRM) ખાતે ડૉ થોમસ કેંગન લીડરશીપ ઍવોર્ડ પણ મેળવ્યો હતો.

## આ પણ જુઓ 
* અગ્નિ (મિસાઇલ)
* અગ્નિ-1
* અગ્નિ-2
* અગ્નિ-3
* અગ્નિ-4
* અગ્નિ-5
* ડીઆરડીઓ

## સંદર્ભ 
## બાહ્ય લિંક્સ 
* ટેસી થોમસ સાથે ટીવી સમાચાર સાક્ષાત્કાર
શ્રેણી:જીવિત લોકો
શ્રેણી:૧૯૬૩માં જન્મ
ઝોલો મેરિડુના

**ઝોલો મેરિડુના** (જન્મ ૯ જૂન ૨૦૦૧) એક અમેરિકન અભિનેતા છે. તેઓ નેટફ્લિક્સ પર પ્રસારિત કાર્યક્રમ 'કોબ્રા કાય'માં મિગેલ ડિયાઝ તરીકેની ભૂમિકા માટે અને NBC ટીવી શ્રેણી 'પેરેન્ટહુડ'માં વિક્ટર ગ્રેહામનાં પાત્ર તરીકે તેઓ વધુ જાણીતા છે. તે આગામી ડીસી એક્સટેન્ડેડ યુનિવર્સ ફિલ્મ 'બ્લુ બીટલ'માં જેઇમ રેયેસ/બ્લુ બીટલનું પાત્ર ભજવવાના છે.

શ્રેણી:અભિનેતા
મહેસા અમિની

**મેહેસા અમીની** (૧૯૯૯/૨૦૦૦ - ૧૬ સપ્ટેમ્બર ૨૦૨૨, કુર્દી: Mehsa Emînî, مەھسا ئەمینی, ફારસી: مهسا امینی) કે **જિના અમીની** (કુર્દી: Jîna Emînî, ژیەینا) એક ઈરાની યુવતી હતી, જેનું મૃત્યુ ઈરાની પોલીસ કસ્ટડીમાં શંકાસ્પદ પરિસ્થિતિઓ હેઠળ થયું હતું. સંભવતઃ હિજાબ 'યોગ્ય રીતે' ન પહેરવા પર તેની પોલીસ દ્વારા હત્યા કરવામાં આવી હતી. ઈરાનની પોલીસના વિશેષ દળ *ગશ્તે ઇરશાદે* તેની ધરપકડ કરી હતી, અને ત્યારપછી તેનું મૃત્યુ થયું હતું.

શ્રેણી:૨૦૨૨માં મૃત્યુ
શ્રેણી:૧૯૯૯માં જન્મ
ચિત્ર

**ચિત્ર** એ કોઇપણ વસ્તુનું માધ્યમ રેખાંકન છે. તે દ્વિ-પરિમાણી કે ત્રિ-પરિમાણી હોઇ શકે છે. ચિત્ર એકરંગી કે વિવિધરંગી હોઇ શકે છે.

## સંદર્ભ 
શ્રેણી:કલા
વિશ્વ શિક્ષક દિવસ

**વિશ્વ શિક્ષક દિવસ** અથવા **આંતરરાષ્ટ્રીય શિક્ષક દિવસ** દર વર્ષે ૫ ઓક્ટોબરના રોજ ઉજવવામાં આવે છે. ૧૯૯૪થી સ્થાપિત આ દિવસ સંયુક્ત રાષ્ટ્ર શૈક્ષણિક, વૈજ્ઞાનિક અને સાંસ્કૃતિક સંગઠન (યુનેસ્કો) અને આંતરરાષ્ટ્રીય શ્રમ સંગઠન (આઇએલઓ)ની શિક્ષકોની સ્થિતિને લગતી ૧૯૬૬ની ભલામણ પર હસ્તાક્ષરની યાદ અપાવે છે. આ ભલામણ વિશ્વભરના શિક્ષકોની સ્થિતિ અને પરિસ્થિતિઓને દર્શાવતા પ્રમાણભૂત-સુયોજિત સાધન તરીકે ગણવામાં આવે છે. આ ભલામણમાં શિક્ષણ કર્મચારીઓની નીતિ, ભરતી અને પ્રારંભિક તાલીમ તેમજ શિક્ષકોના સતત શિક્ષણ, તેમની રોજગારી અને કાર્યકારી પરિસ્થિતિઓને લગતા ધોરણોની રૂપરેખા આપવામાં આવી છે.

## ઉજવણી 
વિશ્વ શિક્ષક દિનની ઉજવણી કરવા માટે યુનેસ્કો અને *એજ્યુકેશન ઇન્ટરનેશનલ* (એક વૈશ્વિક મહાસંઘ) દર વર્ષે એક અભિયાન ચલાવે છે, જે વિશ્વને શિક્ષકો વિશે વધુ સારી સમજ આપવા તથા વિદ્યાર્થીઓ અને સમાજના વિકાસમાં શિક્ષકોની ભૂમિકા સમજાવવામાં મદદ કરે છે. જે માનવ અધિકારોની સાર્વત્રિક ઘોષણા (૧૯૪૮)ની ૭૦મી વર્ષગાંઠની ઉજવણી કરે છે અને યાદ અપાવે છે કે શિક્ષણનો અધિકાર પ્રશિક્ષિત અને લાયક શિક્ષકો વિના પ્રાપ્ત કરી શકાતો નથી. પ્રત્યેક દેશ પોતાની રીતે પણ તેની ઉજવણી કરે છે જેમ કે ભારત, દર ૫ સપ્ટેમ્બરે રાષ્ટ્રીય શિક્ષક દિનની ઉજવણી કરે છે. ઓસ્ટ્રેલિયામાં દર વર્ષે ઓક્ટોબરના છેલ્લા શુક્રવારે શિક્ષક દિવસની ઉજવણી કરવામાં આવે છે.

## સંદર્ભ 
શ્રેણી:મહત્વના દિવસો
આંતરરાષ્ટ્રીય વેશ્યાવૃત્તિ નિષેધ દિવસ

**આંતરરાષ્ટ્રીય વેશ્યાવૃત્તિ નિષેધ દિવસ** એક જાગૃતિ દિવસ છે, જે યૌન કર્મ (સેક્સ વર્ક)ની પ્રથાનો વિરોધ કરવા માટે ઉજવવામાં આવે છે. સૌ પ્રથમ આ દિવસની ઉજવણી ૨૦૦૨માં કરવામાં આવી હતી. આ ઉજવણી દર વર્ષે ૫ ઓક્ટોબરના રોજ યોજાય છે.

## ઇતિહાસ 
આ દિવસની ઉજવણી સૌ પ્રથમ ૨૦૦૨માં કરવામાં આવી હતી. તેના ઉદઘાટન વર્ષ દરમિયાન કેલિફોર્નિયાના સાન ફ્રાન્સિસ્કો ખાડી વિસ્તાર, અને મેલબોર્ન, વિક્ટોરિયા (ઓસ્ટ્રેલિયા) ખાતે તેને માન્યતા આપવા માટે કાર્યક્રમો યોજવામાં આવ્યા હતા.

વર્ષ ૨૦૦૫માં ફિલિપાઇન્સ વિશ્વવિદ્યાલયના માનવ અધિકાર અને મહિલાઓની તસ્કરી સામે ગઠબંધનના એશિયા-પ્રશાંત (એશિયા-પૅસેફિક) વિભાગ દ્વારા એક કાર્યક્રમનું આયોજન કરવામાં આવ્યું હતું, જેમાં તેમણે ૨૦૦૩ના વ્યક્તિઓના હેરફેર વિરોધી કાયદાની ચર્ચા કરી હતી.  ૨૦૦૮માં એરિઝોનાના ફિનિક્સમાં આ ઉજવણીના ભાગરૂપે એક મીણબત્તી કૂચ આયોજીત કરવામાં આવી હતી. આ પ્રકારની બીજો કાર્યક્રમ ૨૦૧૦માં ફરીથી આ જ સ્થળે આયોજીત કરવામાં આવ્યો હતો, જેમાં શહેરના કેટલાક નેતાઓ અને કેટલીક ભૂતપૂર્વ યૌનકર્મીઓએ ભાગ લીધો હતો.

૨૦૧૦માં, કેનેડામાં માનવ તસ્કરીના પૂર્વ પીડિતો અને ભૂતપૂર્વ સેક્સ વર્કર્સના એક જૂથે એન્ટી સેક્સ વર્ક કાયદાઓને હટાવવાના વિરોધમાં, આંતરરાષ્ટ્રીય વેશ્યાવૃત્તિ નિષેધ દિવસની માન્યતા માટે ડાઉનટાઉન ટોરોન્ટો, ઑન્ટારિયો ખાતે કોર્ટહાઉસમાં ધરણા યોજ્યા હતા.

## સંદર્ભ 
શ્રેણી:મહત્વના દિવસો
કલ્યાણા

**કલ્યાણા** એક સંદિગ્ધ શબ્દ છે, આ નામના બે કે તેથી વધુ ગામો ગુજરાતમાં આવેલા છે:

* કલ્યાણા (તા. સિદ્ધપુર) - પાટણ જિલ્લાના સિદ્ધપુર તાલુકાનું ગામ.
* કલ્યાણા (તા. ગોધરા) - પંચમહાલ જિલ્લાના ગોધરા તાલુકાનું ગામ.
વૈકુંઠ

**વૈકુંઠ** (), અથવા **વિષ્ણુલોક** હિંદુ ધર્મના વૈષ્ણવ સંપ્રદાયના આરાધ્ય દેવ વિષ્ણુનું નિવાસસ્થાન છે.  લક્ષ્મી તેમની પત્ની છે, જે મુખ્ય દેવી છે.

## સંદર્ભ
દૌલતસિંહ કોઠારી

**દૌલતસિંહ કોઠારી** (૬ જુલાઈ ૧૯૦૬ – ૪ ફેબ્રુઆરી ૧૯૯૩) એક ભારતીય વૈજ્ઞાનિક અને કેળવણીકાર હતા. ૧૯૧૮ના પ્લેગ રોગચાળામાં તેમના પિતાનું અવસાન થયું હતું અને તેમનો ઉછેર તેમની માતાએ કર્યો હતો. તેમણે પ્રારંભિક શિક્ષણ ઉદયપુર અને ઇન્દોર ખાતે લીધું હતું અને મેઘનાદ સહાના માર્ગદર્શન હેઠળ ૧૯૨૮માં અલ્હાબાદ યુનિવર્સિટીમાંથી ભૌતિકશાસ્ત્ર માં અનુસ્નાતકની પદવી મેળવી હતી. પીએચ.ડી. માટે કોઠારીએ અર્નેસ્ટ રુથરફોર્ડની દેખરેખ હેઠળ કેમ્બ્રિજ યુનિવર્સિટીની કેવેન્ડિશ પ્રયોગશાળામાં કામ કર્યું હતું. આ માટે તેમની ભલામણ મેઘનાદ સહા દ્વારા કરવામાં આવી હતી.

## શિક્ષણવિદ્ તરીકેની ભૂમિકા 
ભારત પરત ફર્યા બાદ તેમણે દિલ્હી યુનિવર્સિટીમાં ૧૯૩૪થી ૧૯૬૧ સુધી વિવિધ કક્ષાએ રીડર, પ્રોફેસર અને ભૌતિકશાસ્ત્ર વિભાગના વડા તરીકે કામ કર્યું. તેઓ ૧૯૪૮થી ૧૯૬૧ દરમિયાન સંરક્ષણ મંત્રાલયના વૈજ્ઞાનિક સલાહકાર હતા અને ત્યારબાદ ૧૯૬૧માં યુનિવર્સિટી ગ્રાન્ટ્સ કમિશનના અધ્યક્ષ તરીકે નિયુક્ત થયા હતા જ્યાં તેઓ ૧૯૭૩ સુધી કાર્યરત રહ્યા હતા. 

## સિદ્ધિઓ અને સન્માન 
ડી. એસ. કોઠારી ૧૯૬૩માં ભારતીય વિજ્ઞાન કોંગ્રેસના સુવર્ણજયંતી અધિવેશનમાં તેના પ્રમુખ હતા. તેઓ ૧૯૭૩ માં ભારતીય રાષ્ટ્રીય વિજ્ઞાન એકેડેમીના પ્રમુખ તરીકે ચૂંટાયા હતા. સ્ટેટિસ્ટિકલ થર્મોડાયનેમિક્સ પરના તેમના સંશોધન અને વ્હાઇટ ડ્વાર્ફ સ્ટાર્સની થિયરીએ તેમને આંતરરાષ્ટ્રીય ખ્યાતિ અપાવી હતી. તેમને *અલ્હાબાદ યુનિવર્સિટી એલ્યુમની એસોસિયેશન* દ્વારા *પ્રાઉડ પાસ્ટ એલ્યુમની* તરીકે પણ સૂચિબદ્ધ કરવામાં આવ્યા હતા. ૨૦૧૧માં ટપાલ વિભાગે તેમના સન્માનમાં સ્મારક ટિકિટ બહાર પાડી હતી. માનવ સંસાધન વિકાસ મંત્રાલયના કેન્દ્રીય હિન્દી નિદેશાલય દ્વારા ૧૯૯૦માં તેમને *આત્મારામ પુરસ્કાર*થી સન્માનિત કરવામાં આવ્યા હતા. દિલ્હી યુનિવર્સિટી (નોર્થ કેમ્પસ)ની અનુસ્નાતક વિભાગના કુમાર છાત્રાલયો પૈકીના એક છાત્રાલય (હોસ્ટેલ)નું નામ તેમના નામ પરથી આપવામાં આવ્યું છે.

## સંદર્ભ 
શ્રેણી:વૈજ્ઞાનિક
શ્રેણી:૧૯૦૬માં જન્મ
શ્રેણી:૧૯૯૩માં મૃત્યુ
શ્રેણી:પદ્મભૂષણ પુરસ્કાર વિજેતા
શ્રેણી:પદ્મવિભૂષણ પુરસ્કાર વિજેતાઓ
શ્રેણી:કેળવણીકાર
કામિની રોય

**કામિની રોય** (૧૨ ઓક્ટોબર ૧૮૬૪ – ૨૭ સપ્ટેમ્બર ૧૯૩૩) બ્રિટિશ ભારતમાં બંગાળી કવયિત્રી, સામાજિક કાર્યકર અને નારીવાદી હતા. તેઓ બ્રિટિશ ભારતમાં પ્રથમ મહિલા ઓનર્સ સ્નાતક હતા.

## પ્રારંભિક જીવન 
તેમનો જન્મ ૧૨ ઓક્ટોબર ૧૮૬૪ના રોજ બસુંડા ગામમાં થયો હતો, જે તે સમયે બંગાળ પ્રેસિડેન્સીના બેકરગંજ જિલ્લામાં અને વર્તમાન બાંગ્લાદેશના ઝાલોકાતી જિલ્લામાં આવેલું હતું. રોય ૧૮૮૩માં બેથુન કોલેજીએટ સ્કૂલમાં જોડાયા હતા. બ્રિટિશ ઇન્ડિયામાં શાળાએ જનારી પ્રથમ વિદ્યાર્થીનીઓ પૈકીના એક, તેમણે ૧૮૮૬માં કલકત્તા યુનિવર્સિટીની બેથુન કોલેજમાંથી સંસ્કૃત ઓનર્સ સાથે બેચલર ઓફ આર્ટ્સની પદવી મેળવી હતી અને તે જ વર્ષે ત્યાં અધ્યાપન કાર્ય શરૂ કર્યું હતું. દેશની દ્વિતીય મહિલા ઓનર્સ ગ્રેજ્યુએટ કાદમ્બિની ગાંગુલીએ રોયથી ત્રણ વર્ષ ઉપલા વર્ગમાં આ જ સંસ્થામાં હાજરી આપી હતી.

*ધ ફ્રૂટ ઑવ ધ ટ્રી ઑફ નોલેજ* નામના બંગાળી નિબંધમાં એમણે લખ્યું હતું કે,

૧૯૨૧માં, તેઓ કુમુદિની મિત્રા (બાસુ) અને મૃણાલિની સેન સાથે મહિલાઓના મતાધિકાર માટે લડવા માટે રચાયેલા સંગઠન *બંગિયા નારી સમાજ*ના  નેતાઓ પૈકીના એક હતા. બંગાળ વિધાન પરિષદે ૧૯૨૫માં સ્ત્રીઓને મર્યાદિત મતાધિકાર આપ્યો હતો, જેમાં ૧૯૨૬ની ભારતીય સામાન્ય ચૂંટણીઓમાં બંગાળી સ્ત્રીઓને પ્રથમ વખત તેમના અધિકારનો ઉપયોગ કરવાની છૂટ આપવામાં આવી હતી.

## સર્જન 
તેમની કેટલીક નોંધપાત્ર સાહિત્યિક કૃતિઓ નીચે મુજબ છે.
* *મહાશ્વેતા*, *પુન્ડોરિક*
* *પૌરાણિકી*
* *દ્વિપ ઓ ધુપ*
* *જીવન પાથેય*
* *નિર્માલ્ય*
* *માલ્ય ઓ નિર્માલ્ય*
* *અશોક સંગીત*
* *ગુંજન* (બાળ પુસ્તક)
* *બાલિકા સિખાર આદર્શ* (નિબંધો)

## સંદર્ભ 
## પૂરક વાંચન 
* 
* 

## બાહ્ય કડીઓ 
* કામિની રોયની બંગાળીમાં કવિતાઓ
શ્રેણી:વ્યક્તિત્વ
શ્રેણી:૧૯૩૩માં મૃત્યુ
શ્રેણી:સાહિત્યકાર
શ્રેણી:૧૮૬૪માં જન્મ
રાણા કુંભા

**રાણા કુંભા** રાજસ્થાનના મેવાડના સિસોદિયા રાજપૂત કુળના રાજા હતા.

## માલવા અને ગુજરાતના સુલતાનો સાથે સંઘર્ષ 
## કિલ્લાઓનું બાંધકામ 
## અન્ય સ્થાપત્ય 
## કળા અને સંગીતમાં યોગદાન 
## મૃત્યુ અને પછીનું પરિણામ 
## સંદર્ભ
I2U2 સમૂહ

**I2U2 સમૂહ** એ ભારત, ઇઝરાયેલ, સંયુક્ત આરબ અમીરાત અને યુનાઇટેડ સ્ટેટ્સનો એક સમૂહ છે. ૧૪ જુલાઈ ૨૦૨૨ના રોજ બહાર પાડવામાં આવેલા સમૂહના પ્રથમ સંયુક્ત નિવેદનમાં જણાવાયું છે કે આ સમૂહના દેશો "જળ, ઊર્જા, પરિવહન, અવકાશ, આરોગ્ય અને ખાદ્ય સુરક્ષામાં સંયુક્ત રોકાણો અને નવી પહેલ" પર સહકાર આપવાનું લક્ષ્ય રાખે છે.

## પૃષ્ઠભૂમિ 
મિડલ ઇસ્ટ ઇન્સ્ટીટ્યૂટ માટે લખેલા નિબંધમાં વિદેશનીતિ વિચારક મોહમ્મદ સોલિમાને એક બહોળા "ભારતીય-અબ્રાહમિક જોડાણ" માટે વ્યૂહાત્મક વિચાર રજૂ કર્યો હતો. ભારતીય વિદેશનીતિ સમીક્ષક અને પ્રાધ્યાપક રાજા મોહને સોલિમાનના વિચારને ટેકો આપ્યો હતો અને લખ્યું હતું કે તેનાથી "ભારતના વિસ્તૃત પશ્ચિમી સાનિધ્યને મોટું પ્રોત્સાહન મળી શકે". સોલિમાનના "ભારતીય-અબ્રાહમિક જોડાણ"ની સંકલ્પનાને અનુ-અમેરિકન મધ્ય-પૂર્વની પ્રભાવશાળી અભિવ્યક્તિઓમાંની એક માનવામાં આવે છે. ભારત, અમેરિકા, સંયુક્ત અરબ અમીરાત, અને ઇઝરાયલે પોતાની પ્રથમ સભા ઓક્ટોબર ૨૦૨૧માં ઓનલાઇન કરી. એ સમયે આ જૂથને ક્વૉડ સાથે સરખાવવામાં આવતું હતું. ઇઝરાયલ અને સંયુક્ત અરબ અમીરાતનો સમાવેશ તેમની વચ્ચેના અબ્રાહમ સંધિઓને લીધે શક્ય બન્યો. સોલિમાનનો ઉદ્દેશ્ય ભારતીય-અબ્રાહમિક જોડાણને લીધે પશ્ચિમ એશિયાની સ્થાનિક રાજનીતિ તથા ભૂ-અર્થતંત્ર બદલવાનો હતો. સોલિમાન આ સંગઠનમાં વધુ સભ્ય રાજ્યો જેવા કે ફ્રાન્સ, સાઉદી અરેબિયા, ગ્રીસ, અને ઇજિપ્તને સમાવેશ કરવાની વાત કરે છે.

## સંયુક્ત પરિયોજનાઓ 
આ જૂથે ૧૪ જુલાઇ ૨૦૨૨ના રોજ તેની પ્રારંભિક સમિટ યોજી હતી, જેમાં ભારતના વડા પ્રધાન નરેન્દ્ર મોદી, યુએસ રાષ્ટ્રપ્રમુખ જો બિડેન, ઇઝરાયેલના વડા પ્રધાન યાયર લેપિડ અને UAEના રાષ્ટ્રપ્રમુખ મોહમ્મદ બિન ઝાયેદ અલ નાહ્યાને ભાગ લીધો હતો.  સમિટના પરિણામ સ્વરૂપે, નેતાઓએ જાહેરાત કરી કે UAE "ભારતભરમાં સંકલિત ફૂડ પાર્કની શ્રેણી વિકસાવવા માટે $2 બિલિયનનું રોકાણ કરશે," જ્યારે જૂથે "ભારતના ગુજરાત રાજ્યમાં ૩૦૦ મેગાવોટ (MW)નો પવન અને સૌર ક્ષમતાવાળા તથા બેટરી ઊર્જા સંગ્રહ સિસ્ટમ દ્વારા પૂરક એવા સંકર પુનઃપ્રાપ્ય ઊર્જા પ્રોજેક્ટ" સાથે આગળ વધવા માટે પણ સંમતિ દર્શાવી.  તમામ પક્ષોની વાસ્તવિક જરૂરિયાતોને કારણે, I2U2નું મુખ્ય ધ્યાન આર્થિક વિકાસ અને ધંધા પર છે જે ક્વૉડની સંરક્ષણની જરૂરિયાત કરતાં વિપરીત છે 

## I2U2 પ્લસ 
### ઇજિપ્ત 
રાજા મોહને ઇજિપ્તને ઇન્ડો-અબ્રાહમિક માળખામાં સમાવિષ્ટ કરવા માટે દલીલ કરી કારણ કે તેનું સ્થાન "ભૂમધ્ય સમુદ્રની ટોચ પર - યુરોપ, આફ્રિકા અને એશિયા, ઇજિપ્ત એ બૃહદ મધ્ય પૂર્વનું કેન્દ્ર અને હૃદય છે."  કૈરોના સભ્યતાના દૃષ્ટિકોણ, વસ્તીવિષયક, ભૂગોળ, આર્થિક અને લશ્કરી શક્તિ તથા ભૌગોલિક રાજનીતિક આકાંક્ષાને કારણે ઇજિપ્તને I2U2 જૂથમાં લાવવાની વ્યૂહાત્મક જરૂરિયાત પર સોલિમાને મોહન સાથે સહમતિ દર્શાવી હતી. 

### સાઉદી અરેબિયા 
સોલિમાને દલીલ કરી હતી કે I2U2 હેઠળ સાઉદી અરેબિયાનો સમાવેશ "પશ્ચિમ એશિયાઈ તંત્રના વિકાસ માટે મહત્વપૂર્ણ છે જે લાંબા ગાળાની શાંતિ અને સ્થિરતાને સુનિશ્ચિત કરે છે." 

## સંદર્ભ 
શ્રેણી:ભારતની સદસ્યતાવાળાં આંતરરાષ્ટ્રીય સંગઠન
શ્રેણી:આંતરરાષ્ટ્રીય સંગઠન
એસ. જયશંકર

**સુબ્રહ્મણ્યમ જયશંકર** (જન્મ ૯ જાન્યુઆરી ૧૯૫૫) એક ભારતીય રાજદ્વારી અને રાજકારણી છે, જેઓ ૩૦ મે ૨૦૧૯થી ભારત સરકારના વિદેશ મંત્રી છે. તેઓ ભારતીય જનતા પાર્ટીના સભ્ય છે અને ૫ જુલાઈ ૨૦૧૯થી રાજ્યસભામાં સાંસદ છે અને ગુજરાતનું પ્રતિનિધિત્વ કરે છે. તેમણે અગાઉ જાન્યુઆરી ૨૦૧૫થી  જાન્યુઆરી ૨૦૧૮ સુધી વિદેશ સચિવ તરીકે સેવા આપી હતી.

તેઓ ૧૯૭૭માં ભારતીય વિદેશ સેવામાં જોડાયા હતા અને તેમની ૩૮ વર્ષથી વધુની રાજદ્વારી કારકિર્દી દરમિયાન, તેમણે સિંગાપોરમાં હાઈકમિશનર (૨૦૦૭-૦૯) અને ઝેક રિપબ્લિકમાં રાજદૂત (૨૦૦૧-૦૪), ચીનમાં રાજદૂત (૨૦૦૯-૧૩), અને અમેરિકામાં રાજદૂત(૨૦૧૪-૧૫) સહિત ભારત અને વિદેશમાં વિવિધ ક્ષમતાઓમાં સેવા આપી હતી. જયશંકરે ભારત-યુએસ નાગરિક પરમાણુ કરારની વાટાઘાટોમાં પણ મહત્ત્વની ભૂમિકા ભજવી હતી.

નિવૃત્તિ પછી જયશંકર ટાટા સન્સમાં વૈશ્વિક કોર્પોરેટ અફેર્સના પ્રમુખ તરીકે જોડાયા. ૨૦૧૯માં તેમને ભારતના ચોથા સર્વોચ્ચ નાગરિક સન્માન પદ્મશ્રીથી નવાજવામાં આવ્યા હતા. ૩૦  મે ૨૦૧૯ના રોજ તેમણે મોદીના બીજા મંત્રીમંડળમાં કેબિનેટ મંત્રી તરીકે શપથ લીધાં. તેમને ૩૧મે ૨૦૧૯ના રોજ ભારતના વિદેશમંત્રી બનાવવામાં આવ્યા હતા. કેબિનેટ મંત્રી તરીકે વિદેશ મંત્રાલયનું નેતૃત્વ કરનાર તેઓ પ્રથમ ભૂતપૂર્વ વિદેશ સચિવ છે.

## સંદર્ભો 
શ્રેણી:જીવિત લોકો
શ્રેણી:૧૯૫૫માં જન્મ
શ્રેણી:ભારતના વિદેશમંત્રીઓ
શ્રેણી:ગુજરાત રાજ્યના સાંસદ
શ્રેણી:પદ્મશ્રી પુરસ્કાર વિજેતાઓ
ન્યુટ્રિનો

**ન્યુટ્રિનો** એક મૂળભૂત કણ છે. વિદ્યુતભારવિહીન અને નહિવત્ દળ ધરાવતો આ કણ માત્ર નિર્બળ આંતરક્રિયામાં જ ભાગ લે છે. સૌપ્રથમ વુલ્ફગૅંગ પાઉલી દ્વારા આ કણના અસ્તિત્વ વિશે પૂર્વઅનુમાન કરવામાં આવ્યું હતું.

## શોધ
૧૯૩૧માં ઓસ્ટ્રિયન ભૌતિકશાસ્ત્રી વુલ્ફગૅંગ પાઉલીએ જણાવ્યુ કે બીટા-ક્ષય દરમિયાન થાય છે. આ પ્રક્રિયામાં ન્યુક્લિયસમાંનો ન્યુટ્રોન કણ પ્રોટોનમાં રૂપાંતરણ પામે છે અને તેની સાથે ઈલેક્ટ્રોન અને ન્યુટ્રિનો ઉત્પન્ન થાય છે. એનરિકો ફર્મીએ આ નવા કણને 'ન્યુટ્રિનો' નામ આપ્યું હતું.

## સંદર્ભો
શ્રેણી:મૂળભૂત કણો
માર્ટિન લેવીસ પર્લ

**માર્ટિન લેવીસ પર્લ** (૨૪ જૂન ૧૯૨૭ – ૩૦ સપ્ટેમ્બર ૨૦૧૪) અમેરિકન ભૌતિકશાસ્ત્રી હતા જેમને ટાઉ-લેપ્ટૉન નામના મૂળભૂત કણની શોધ બદલ ૧૯૯૫ના વર્ષનો ભૌતિકશાસ્ત્રનો નોબેલ પુરસ્કાર એનાયત થયો હતો.

## સંદર્ભો
* 

શ્રેણી:નોબેલ પારિતોષિક વિજેતાઓ
શ્રેણી:વૈજ્ઞાનિક
શ્રેણી:૧૯૨૭માં જન્મ
શ્રેણી:૨૦૧૪માં મૃત્યુ
શ્રેણી:અમેરિકન વ્યક્તિત્વ
લોકરીતિઓ

**લોકરીતિઓ** (અંગ્રેજી: *folkways*) એ એવા સામાજિક ધોરણો છે કે જેનું અનુસરણ સમાજજીવનમાં પ્રણાલિકાગત અનૌપચારિક રીતે થતું આવે છે. લોકરીતિને અનુરૂપ વર્તન કરવા માટે કોઈ કાયદો કે અન્ય કોઈ સામાજિક સાધન (agency) જરૂરી હોતાં નથી.

જેની સાથે સંબંધિત લાગણીઓની તીવ્રતા ઓછી હોય, જેના અમલ માટેનાં આકર્ષણો કે સજાઓ બહુ સ્પષ્ટ કે ચુસ્ત હોતાં નથી, જેના પાલન માટે કદર કે સજાઓની ખાસ જરૂર રહેતી નથી તથા સામાજિક કલ્યાણની દ્રષ્ટિએ જેનો અમલ કે ભંગ બહુ મહત્ત્વનો કે ગંભીર લેખાતો નથી તેવાં અનૌપચારિક અલિખિત સ્વરૂપનાં સામાજિક ધોરણોને લોકરીતિઓ કહેવામાં આવે છે.

જેમ કે, બહાર જતી વખતે જોડા કે ચંપલ પહેરવા અને ધર્મસ્થાનમાં જતી વખતે તે બહાર કાઢવા, સવારમાં ઊઠીને દાતણ કરવું, વડીલ હોય તેમને પત્રમાં માનાર્થે સંબોધન કરવું, પ્રશંસા દર્શાવવા તાળી પાડવી, કોઈ વાતચીત કરતું હોય ત્યારે વચ્ચે ન બોલવું વગેરે રોજિંદા વર્તન અંગેના ધોરણોના પાલન માટે કોઈ કાયદો ન હોવા છતાં સ્વાભાવિક રીતે જ સમાજના સભ્યો તે મુજબનું વર્તન કરતાં હોય છે.

## સંદર્ભો
શ્રેણી:સમાજશાસ્ત્ર
કિલાચંદ દેવચંદ

**રાવબહાદુર કિલાચંદ દેવચંદ** (૧૮૫૫-૧૯૨૯) એક ભારતીય ઉદ્યોગપતિ અને દાનવીર હતા. ૧૮૫૫માં પાટણ ખાતે તેમનો જન્મ થયો હતો અને તેઓ ૧૫ વર્ષની ઉંમરથી મુંબઈ ધંધાર્થે ગયા હતા.

## જીવન 
કિલાચંદનો જન્મ પાટણમાં રહેતા દેવચંદ વલ્લભદાસ અને જ્ઞાનબાઈને ત્યાં ૧૦ જૂન ૧૮૫૫ના રોજ થયો. આઠ વર્ષની ઉંમરે તેઓએ પ્રાથમિક શિક્ષણ મેળવ્યું અને નાનપણમાં પાટણમાં "સુતરાઉ કાપડ વણતી હાથસાળની દુકાને એક રૂપિયાના પગારે નોકરી" કરી. તેમનું લગ્ન કરસનબાઇ સાથે બાર વર્ષની ઉંમરે થયું.

મુંબઈ આવ્યા પછી, પ્રારંભિક રીતે તેમણે જુદી જુદી વ્યાપારી પેઢીઓમાં અલગ અલગ પ્રકારની કામગીરી બજાવી. કિલાચંદ પોતાની "કુશાગ્ર બુદ્ધિ, વ્યાપારની સૂઝ અને કુનેહ તથા સચોટ કાર્યપ્રણાલીને લીધે થોડા જ સમયમાં તે કેટલીક વ્યાપારી પેઢીઓના ભાગીદાર બન્યા અને છેવટે પોતાની માલિકીના ઔદ્યોગિક એકમો ઊભા કર્યા."  શરુઆતમાં તેલીબિયાં અને કપાસના નિકાસથી તેમણે ધંધો કર્યો અને ત્યારબાદ સોનું-ચાંદીનું ખરીદ-વેચાણ તથા આગ તેમજ દરિયાઈ વીમાના ક્ષેત્રમાં પગેપસારો કર્યો. તેમણે કિલાચંદ દેવચંદ એન્ડ કું. નામે પેઢીની સ્થાપના કરી.

૧૯૨૦માં મુંબઈની એક કાપડની મિલ ખરીદી તેનું સફળ સંચાલન કર્યું હતું. ઉપરાંત ભારતના જુદા જુદા ભાગોમાં જિનીંગ અને પ્રેસિંગના કારખાનાં નાખ્યાં હતાં. અંગ્રેજોએ તેમને રાવબહાદુરની પદવીથી નવાજ્યા હતા. 

તેઓ એક દાનવીર હતા. કુદરતી આફતો સમયે તેમણે પુષ્કળ સહાય આપી હતી. "કૂવા ખોદાવવા, ગરીબોને અન્નદાન, આર્થિક સહાય વગેરે રાહતકાર્યોમાં" તેમણે ખુલ્લા હાથે દાન આપ્યું છે. તેમના વડે થયેલા દાનથી કેટલાય નગરોમાં નિશાળો, દવાખાનાંઓ, ગૌશાળાઓ, પાંજરાપોળો, બહેરાં-મૂગાંની શાળાઓ ખોલવામાં આવ્યાં હતાં.

## વારસો 
પાટણ શહેરમાં તેમના નામનો એક ક્લોક ટાવર છે તથા હેમચંદ્રાચાર્ય ઉત્તર ગુજરાત યુનિવર્સિટીમાં તેમના નામનું કારકિર્દી વિકાસ કેન્દ્ર છે. તેમના નામ પરથી પોલિટેક્નીક કોલેજ અને તેમના પત્નીના નામ પરથી ગર્લ્સ હાઇસ્કૂલ પાટણમાં આવેલી છે. ૧૯૩૯માં તેમના વારસદારોએ મહિલા શિક્ષણ માટે પાટણની પહેલવહેલી ગર્લ્સ હાઇસ્કૂલ શરૂ કરી હતી. તેમની પત્નીની સ્મૃતિમાં બહેરા-મૂંગાની શાળા પણ મહેસાણામાં ચાલે છે.

તેમના પૌત્ર તનીલ કિલાચંદે તેમનું જીવન ચરિત્ર "જીવન અને સમય : રાવ બહાદુર કિલાચંદ દેવચંદ"  નામના પુસ્તકમાં આલેખ્યું છે.

## સંદર્ભો 
શ્રેણી:૧૯૨૯માં મૃત્યુ
શ્રેણી:ગુજરાતી ઉદ્યોગપતિઓ