ઈસુની ટીકા

નાઝરેથનો ઈસુ એ ખ્રિસ્તી ધર્મની કેન્દ્રિય વ્યક્તિ છે. ખ્રિસ્તીઓ માને છે કે તે દિવ્ય હતો (અને હજી પણ છે), જ્યારે ઇસ્લામ તેને પ્રબોધક, મેસેંજર અને મસિહા માનતા હતા. તે જીવ્યો હોવાનું કહેવાતું હોવાથી, ઘણા જાણીતા વ્યક્તિઓએ ઈસુની ટીકા કરી હતી, જેમાંથી કેટલાક પોતે ખ્રિસ્તીઓ પણ હતાં.   

ઈસુ અને ખ્રિસ્તી ધર્મના પ્રારંભિક ટીકાકારોએ બીજી સદીમાં સેલ્સસ અને ત્રીજીમાં પોર્ફાયરીનો સમાવેશ કર્યો હતો.   ૧૯ મી સદીમાં, ફ્રેડરિક નિત્શે ઈસુની ખૂબ ટીકા કરી હતી, જેની સલાહો તેઓ જાતીયતા જેવા વિષયોની સારવારમાં "પ્રકૃતિ વિરોધી" માનતા હતા. ઈસુના વધુ સમકાલીન નોંધપાત્ર વિવેચકોમાં આય્ન રેન્ડ, હેક્ટર અવલોસ, સીતા રામ ગોયલ, ક્રિસ્ટોફર હિચન્સ, બર્ટ્રેન્ડ રસેલ અને દયાનંદ સરસ્વતીનો સમાવેશ થાય છે.  

## વિષયો દ્વારા ટીકા 
### ગુલામી 
એવરી રોબર્ટ ડુલ્સે એવો અભિપ્રાય આપ્યો હતો કે "ઈસુએ પાપને એક પ્રકારની નૈતિક ગુલામી તરીકે વખોડી કાઢી હોવા છતાં, એક સામાજિક સંસ્થા તરીકે ગુલામીની વિરુદ્ધ એક પણ શબ્દ નથી કહ્યું" અને માને છે કે ન્યુ ટેસ્ટામેન્ટના લેખકોએ પણ ગુલામીનો વિરોધ કર્યો ન હતો.  *ઇવેન્જેલિકલ ત્રિમાસિકના* પ્રકાશિત તેના પેપરમાં, કેવિન ગિલ્સ નોંધે છે કે ઈસુએ ઘણી વાર ગુલામીનો સામનો કરવો પડ્યો હતો, "પરંતુ ભગવાને ગુલામીની વિરુદ્ધ એક પણ ટીકા કરી ન હતી." ગિલ્સ આ હકીકત તરફ નિર્દેશ કરે છે કે ઈસુએ ગુલામીને મંજૂરી આપી હતી તે દલીલ તરીકે ઉપયોગમાં લેવાય છે.   

## ભારતીય લેખકો દ્વારા ટીકા 
### દયાનંદ સરસ્વતી 
૧૯ મી સદીના તત્ત્વજ્ઞાની અને આર્ય સમાજના સ્થાપક દયાનંદ સરસ્વતીએ પોતાની પુસ્તક *સત્યાર્થ પ્રકાશમાં* ખ્રિસ્તી ધર્મની ટીકા કરી હતી અને ઈસુને "અભણ વંચિત દેશની મહાન વસ્તુ" તરીકે વર્ણવ્યો હતો:  "બધા ખ્રિસ્તી મિશનરીઓ કહે છે કે ઈસુ એક ખૂબ જ શાંત અને શાંતિ પ્રેમાળ વ્યક્તિ હતા. પરંતુ હકીકતમાં તે જ ગરમ સ્વભાવનો વ્યક્તિ હતો અને જેણે જંગલી વંશની જેમ વર્તન કર્યું હતું. આ બતાવે છે કે ઈસુ ન તો ભગવાનનો પુત્ર હતો, ન તો તેની પાસે કોઈ ચમત્કારિક શક્તિ હતી. તે પાપોને માફ કરવાની શક્તિ ધરાવતો નહોતો. ન્યાયી લોકો ઈસુ જેવા કોઈ મધ્યસ્થીની જરૂરિયાતમાં ઊભા નથી. ઈસુએ વાદ ફેલાવવા માટે આવ્યો જે વિશ્વમાં દરેક જગ્યાએ ચાલે છે. તેથી, તે સ્પષ્ટ છે કે ખ્રિસ્તનો દેવનો પુત્ર, ભૂતકાળ અને ભવિષ્યનો જાણેલો, પાપનો ક્ષમા કરનાર હોવાનો દગો તેના શિષ્યો દ્વારા ખોટી રીતે ગોઠવવામાં આવ્યો છે, હકીકતમાં, તે એક ખૂબ જ સામાન્ય અજ્ઞાની માણસ હતો, ન તો ભણેલો હતો કે ન તો યોગી હતો. "   સરસ્વતીએ ભારપૂર્વક જણાવ્યું હતું કે ઈસુ ક્યાં તો એક પ્રબુદ્ધ માણસ નહોતા, અને જો ઈસુ ભગવાનનો પુત્ર હોત, તો તેમના મૃત્યુ સમયે ભગવાન તેને બચાવી શક્યા હોત, અને અંતિમ ક્ષણોમાં તેને તીવ્ર માનસિક અને શારીરિક પીડા સહન ન કરવી હોત. . 

 બાઇબલ લખે છે કે સ્ત્રીઓએ ઈસુના પગ પકડ્યા અને તેની પૂજા કરી, તે સવાલ કરે છે:  "શું તે તે જ શરીર હતું જેને દફનાવવામાં આવ્યું હતું? હવે તે શરીર ત્રણ દિવસથી દફનાવવામાં આવ્યું હતું, આપણે જાણવું જોઈએ કે તે કેમ સડતું નથી?" 

### સીતા રામ ગોયલ 
ઇતિહાસકાર અને હિન્દુ કાર્યકર સીતા રામ ગોયલે ઈસુ પર પશ્ચિમી સામ્રાજ્યવાદ અને હોલોકોસ્ટ પાછળના બૌદ્ધિક લેખક હોવાનો આરોપ લગાવ્યો.  ગોએલ આગળ લખે છે કે ઈસુ "અછડતી સામ્રાજ્યવાદી આક્રમણને કાયદેસર બનાવવા માટે કોઈ કલાકૃતિથી વધુ નથી. તે આધ્યાત્મિક શક્તિ અથવા નૈતિક ઉચ્ચતાના પ્રતીક નથી."  

રામ ગોએલે "વિખરાયેલા ખ્રિસ્તની સંપ્રદાય" તરીકેની વાતની પણ મજાક કરી હતી, જેના દ્વારા ખ્રિસ્તી સુધારણાવાદ તેમણે પ્રેરિત અત્યાચારી ઐતિહાસિક પરિણામોથી ઈસુના આકૃતિને બચાવવાનો પ્રયાસ કર્યો હતો - અને ફક્ત ખરાબ વસ્તુઓ માંથી - જાણે કે મિશનરી ધર્મવિરોધીવાદ અને પશ્ચિમી વિસ્તરણવાદને માત્ર સંયોગ તરીકે અલગ માનવામાં આવશે.  

## સંદર્ભ 
શ્રેણી:ખ્રિસ્તી ધર્મ