open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
પ્રાથમિક શાળા

thumbnail|ભારતમાં આવેલી એક પ્રાથમિક શાળાનો વર્ગખંડ
**પ્રાથમિક શાળા** એટલે પ્રાથમિક શિક્ષણ આપવામાં આવતું હોય તે શાળા.

ગુજરાત રાજ્યમાં કે ધોરણ ૧ થી ૮ ધોરણ સુધીના શિક્ષણને પ્રાથમિક શિક્ષણ કહેવાય છે. લગભગ બધાં જ ગામોમાં પ્રાથમિક શાળા આવેલી છે. ધોરણ ૧ થી ૪ માટેની વર્ગશાળાઓ તેમ જ કન્યા કેળવણી માટેની કન્યાશાળાઓ પણ આવેલી છે. ૧ થી ૫ ધોરણ પ્રાથમિક શિક્ષણ અને ૬ થી ૮ ધોરણ એ ઉચ્ચત્તર પ્રાથમિક શિક્ષણ કહેવાય છે. આ શાળાઓ મોટેભાગે ગ્રામ્ય વિસ્તારમાં જિલ્લા પંચાયત દ્વારા સંચાલિત હોય છે, જ્યારે શહેરી વિસ્તારોમાં નગરપાલિકા દ્વારા આ શાળાઓ ચલાવવામાં આવે છે. કેટલીક શાળાઓમાં ઉદ્યોગ શિક્ષણ તરીકે કાંતણ, કૃષિ જેવા વિષયો પણ શીખવાડવામાં આવે છે. આ ઉપરાંત ઘણી જગ્યાએ ખાનગી ટ્રસ્ટો કે સંસ્થાઓ દ્વારા પણ પ્રાથમિક શાળાઓ ચલાવવામાં આવે છે. કેટલીક પ્રાથમિક શાળાઓ અંગ્રેજી અને અન્ય ભાષાના માધ્યમોમાં પણ ચલાવવામાં આવે છે.

બાળકોને પુરતું પોષણ મળી રહે તે હેતુથી ઘણા રાજ્યોમાં પ્રાથમિક શાળાઓમાં *મધ્યાહ્ન ભોજન* નામની યોજના ચલાવવામાં આવે છે, જેમાં બપોરની રિસેસમાં બાળકોને ભોજન આપવામાં આવે છે.

## આ પણ જુઓ 
* માધ્યમિક શાળા
* ઉચ્ચતર માધ્યમિક શાળા

શ્રેણી:સમાજશાસ્ત્ર
શ્રેણી:શિક્ષણ
અહમદનગર જિલ્લો

અહમદનગર જિલ્લો ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા મહારાષ્ટ્ર રાજ્યનો મહત્વનો જિલ્લો છે. અહમદનગર આ જિલ્લાનું મુખ્ય મથક છે.
અહમદનગર જિલ્લામાં નીચેની યાદી મુજબ તાલુકાઓ આવેલા છે.

## અહમદનગર જિલ્લાના તાલુકાઓ
છત્રપતિ સંભાજીનગર જિલ્લો

**છત્રપતિ સંભાજીનગર જિલ્લો** ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા મહારાષ્ટ્ર રાજ્યનો મહત્વનો જિલ્લો છે. છત્રપતિ સંભાજીનગર આ જિલ્લાનું મુખ્ય મથક છે. વર્ષ ૨૦૨૩ના પ્રારંભામાં ઔરંગાબાદ જિલ્લાનું નામ બદલી ને છત્રપતિ સંભાજીનગર જિલ્લો કરવામાં આવ્યું હતું.

## સંદર્ભ
બુલઢાણા જિલ્લો

**બુલઢાણા જિલ્લો** ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા મહારાષ્ટ્ર રાજ્યનો મહત્વનો જિલ્લો છે. બુલઢાણા આ જિલ્લાનું મુખ્ય મથક છે.

## આ પણ જુઓ 
* લોનાર ઉલ્કા તળાવ

શ્રેણી:મહારાષ્ટ્રના જિલ્લાઓ
નારદ મુનિ

નારદ (Sanskrit: नारद, nārada) અથવા નારદ મુનિને પરમ પિતા બ્રહ્માના માનસ પુત્ર માનવામાં આવે છે કારણ કે તેમનો જન્મ બ્રહ્માના મનથી થયેલો. તેઓ ત્રણે લોકમા મુક્ત રીતે વિચરતા હોવાથી **ત્રિલોકસંચારિ** તરીકે પણ પ્રસિદ્ધ છે. તેઓને પ્રથમ **નાટ્યયોગી** પણ માનવામાં આવે છે. વળી તેમના નટખટ સ્વભાવને પરિણામે કલહ્ થતો હોવાથી તેમને **કલહપ્રિય**નુ બિરુદ પણ મળેલ છે. વૈષ્ણવ સંપ્રદાયમાં નારદ મુનિનુ એક આગવું સ્થાન છે. પુરાણોમાં તેમનો સમાવેશ ભગવાન વિષ્ણુના બાર મહાજનો અથવા મહાન ભક્તોમાં થાય છે. ઋષિ બન્યા પહેલા, તેમના પૂર્વ જન્મમાં તેઓ ગંધર્વ હોવાથી તેઓને **દેવર્ષિ** ગણવામાં આવે છે.

તપ દ્વારા તેમને નારાયણે 'મહતી' નામની વીણા આપી અને સાથે વરદાન આપ્યું કે તું જયારે આ વીણા વગાડીશ ત્યારે હું પ્રગટ થઈશ. આજ વીણા વડે તેઓ રુચાઓ, મંત્રો અને સ્તુતિઓ રચે છે. તેમણે ભક્તિયોગનુ નિરુપણ તેમના નારદ ભકિતસૂત્રમાં કરેલુ જોવા મળે છે.

શ્રેણી:પૌરાણિક પાત્રો
શ્રેણી:ઋષિઓ
માનસા જિલ્લો

thumb|400px|right|પંજાબ રાજ્યના જિલ્લાઓ તથા એનાં મુખ્ય મથકો
**માનસા જિલ્લો** ભારત દેશના ઉત્તર ભાગમાં આવેલા ઉતર ભાગમાં આવેલા તથા પાંચ નદીઓને કારણે ઉત્તમ ખેતી કરવા માટે પ્રખ્યાત એવા પંજાબ રાજ્યમાં આવેલા કુલ ૨૨ (બાવીસ) જિલ્લાઓ પૈકીનો એક મહત્વનો જિલ્લો છે. માનસા જિલ્લાનું મુખ્ય મથક માનસા નગરમાં આવેલું છે.

શ્રેણી:પંજાબ
સિંધુદુર્ગ જિલ્લો

**સિંધુદુર્ગ જિલ્લો** ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા મહારાષ્ટ્ર રાજ્યનો મહત્વનો જિલ્લો છે. ઓરસ આ જિલ્લાનું મુખ્ય મથક છે. તેની રચના રત્નાગિરી જિલ્લામાંથી ૧ મે ૧૯૮૧ના રોજ થઇ હતી. જિલ્લાનો કુલ વિસ્તાર ૫,૨૦૭ ચોરસ કિમી છે અને ૨૦૧૧ની વસ્તી ગણતરી મુજબ જિલ્લાની વસ્તી ૮,૪૯,૬૫૧ છે જેમાંથી ૧૨.૫૯% વસ્તી શહેરી વિસ્તારની છે.

૨૦૧૧ની વસ્તી ગણતરી મુજબ આ જિલ્લો મહારાષ્ટ્રના ૩૯ જિલ્લાઓમાંથી સૌથી ઓછી વસ્તી ધરાવતા જિલ્લો છે.

## નામ 
જિલ્લાનું નામ સિંધુદુર્ગ કિલ્લા પરથી પડ્યું છે, જેનો અર્થ "દરિયામાંનો કિલ્લો" છે, જે માલવણના કિનારે આવેલો છે. સિંધુદુર્ગ કિલ્લો ૧૬મી સદીમાં શિવાજી દ્વારા બાંધવામાં આવ્યો છે અને શિવાજીનું મંદિર અને હથેળીની છાપ ધરાવતો એકમાત્ર કિલ્લો છે. સિંધુદુર્ગ જિલ્લામાં ૩૭ કિલ્લાઓ આવેલા છે, જે મહારાષ્ટ્રમાં સૌથી વધુ છે. આ જિલ્લામાં ત્રણેય પ્રકાર - જલદુર્ગ, ભુઇકોટ અને ગિરી - કિલ્લાઓ આવેલા છે.

## સ્થાન અને હવામાન 
સિંધુદુર્ગની ઉત્તરે રત્નાગિરી જિલ્લો, દક્ષિણે ગોઆ રાજ્ય, પશ્ચિમે અરબી સમુદ્ર અને પૂર્વમાં પશ્ચિમ ઘાટ, કોલ્હાપૂર જિલ્લો આવેલા છે. સિંધુદુર્ગ કોંકણ પ્રદેશનો ભાગ છે, જે પશ્ચિમ મહારાષ્ટ્રમાં સાંકડો કિનારાનો સપાટ પ્રદેશ છે. કોંકણ વિસ્તાર પશ્ચિમ ઘાટ અને અરબી સમુદ્રની વચ્ચે આવેલો છે.

સિંધુદુર્ગ જિલ્લો વર્ષના મોટાભાગે ગરમ અને ભેજવાળું હવામાન ધરાવે છે. અહીં ૩ ઋતુઓ સ્પષ્ટ છે: ચોમાસું (જૂન - ઓક્ટોબર), શિયાળો (નવેમ્બર - મધ્ય ફેબ્રુઆરી) અને ઉનાળો (મધ્ય ફેબ્રુઆરી - મે). મહત્તમ તાપમાન ૩૨°સે થાય છે અને ચોમાસામાં અતિભારે વરસાદ પડે છે. આ વિસ્તારનો સરેરાશ વરસાદ ૩૨૪૦.૧૦મીમી છે.

## તાલુકાઓ
૧. દોડમાર્ગ,

૨. સાવંતવાડી,

૩. વેંગુર્લા, 

૪. કુડાલ,

૫. માલવણ,

૬. કંકાવલી,

૭. દેવગડ,

૮. વૈભવવાડી.

જિલ્લામાં ત્રણ વિધાનસભા બેઠકો આવેલી છે. કંકાવલી, સાવંતવાડી અને કુડાલ. આ ત્રણેય બેઠકો રત્નાગિરી-સિંધુદુર્ગ લોક સભા વિસ્તાર હેઠળ આવે છે.

## વાહન વ્યવહાર 
સિંધુદુર્ગ જિલ્લો રાજ્યના મુખ્ય મથક મુંબઈ સાથે રાષ્ટ્રીય ધોરીમાર્ગ ૧૭ વડે જોડાયેલો છે, જે હવે NH-૬૬ તરીકે ઓળખાય છે. આ માર્ગ જિલ્લાને પડોશી રાજ્યો ગોઆ અને કર્ણાટક સાથે પણ જોડે છે.

## વસ્તી 
૨૦૧૧ની વસ્તી ગણતરી પ્રમાણે સિંધુદુર્ગ જિલ્લાની વસ્તી ૮,૪૯,૬૫૧ હતી, અથવા યુ.એસ.એ.ના રાજ્ય સાઉથ ડાકોટા જેટલી છે. ભારતમાં વસ્તીની દ્રષ્ટિએ ૬૪૦ જિલ્લાઓમાંથી તેનો ૪૭૪મો ક્રમ છે. જિલ્લાની વસ્તી ગીચતા ૧૬૩ વ્યક્તિ પ્રતિ ચો.કિમી છે. ૨૦૦૧-૨૦૧૧ના દાયકા દરમિયાન તેનો વસ્તી વધારાનો દર -૨.૨૧% રહ્યો હતો.

સિંધુદુર્ગમાં જાતિ પ્રમાણે ૧૦૩૭ છે, જે મહારાષ્ટ્રમાં બીજો ક્રમ ધરાવે છે, અને સાક્ષરતા દર ૮૫.૫૬% છે.

## સંદર્ભ 
## બાહ્ય કડીઓ 
* જિલ્લાની અધિકૃત વેબસાઇટ
મુંબઈ ઉપનગરી જિલ્લો

**મુંબઈ ઉપનગરી જિલ્લો** ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા મહારાષ્ટ્ર રાજ્યનો મહત્વનો જિલ્લો છે. બાંદ્રા(પૂર્વ) આ જિલ્લાનું મુખ્ય મથક છે. આ જિલ્લાનો વિસ્તાર ૩૬૯ ચો.કિમી. છે. વિસ્તારની દ્રષ્ટિએ આ જિલ્લો મહારાષ્ટ્રમાં છેલ્લેથી બીજો અને વસ્તીની દ્રષ્ટિએ ભારતમાં પાંચમો આવે છે. તેની વસ્તી ૨૦૧૧ની વસ્તી ગણતરી મુજબ ૯૩,૩૨,૪૮૧ છે. જે આ જિલ્લાનો ભારતમાં વસ્તી પ્રમાણે ૬૭૨માંથી પાંચમો ક્રમ આપે છે.

## ભૂગોળ
આ જિલ્લામાં તુલસી તળાવ, વિહાર તળાવ, પવઇ તળાવ જેવા તળાવો આવેલા છે. મીઠી નદી આ જિલ્લાની મુખ્ય નદી છે.

## તાલુકાઓ 
મુંબઈ ઉપનગરી જિલ્લામાં નીચેની યાદી મુજબ તાલુકાઓ આવેલા છે:

* કુર્લા
* અંધેરી
* બોરિવલી

## સંદર્ભો 
## બાહ્ય કડીઓ 
* મુંબઈ ઉપનગર જિલ્લાની અધિકૃત વેબસાઇટ
* મહારાષ્ટ્ર રાજ્ય સરકાર 

શ્રેણી:મુંબઈ
થાણા જિલ્લો

**થાણા જિલ્લો** ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા મહારાષ્ટ્ર રાજ્યના કોંકણ વિભાગમાં આવેલો જિલ્લો છે.

૨૦૧૧ની વસતી ગણતરી પ્રમાણે તેની વસતી ૧,૧૦,૬૦,૧૪૮ વ્યક્તિઓની હતી અને તે ભારતનો સૌથી વધુ વસતી ધરાવતો જિલ્લો હતો. જોકે, થાણા જિલ્લાનું વિભાજન કરી નવો જિલ્લો પાલઘર બનાવવામાં આવતાં હવે જિલ્લાની વસતી ૮૦,૭૦,૦૩૨ વ્યક્તિઓની છે.

જિલ્લાનું વડું મથક થાણા શહેર છે. નવી મુંબઈ, કલ્યાણ-ડોંબિવલી, મીરા-ભાયંદર, ભિવંડી, ઉલ્લાસનગર, અંબરનાથ, બદલાપુર, મુરબાડ અને શહાપુર જિલ્લાના અન્ય મોટા શહેરો છે. મહારાષ્ટ્રમાં સૌથી વધુ ઔદ્યોગિક રીતે વિકાસ પામેલા જિલ્લામાં થાણાનો ત્રીજો ક્રમ આવે છે.

## સંદર્ભ 
## બાહ્ય કડીઓ 
* થાણે જિલ્લા કલેક્ટર વેબસાઇટ
લાતૂર જિલ્લો

**લાતૂર જિલ્લો** ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા મહારાષ્ટ્ર રાજ્યનો જિલ્લો છે. લાતૂર આ જિલ્લાનું મુખ્ય મથક છે.

લાતૂર જિલ્લામાં નીચેની યાદી મુજબ ૧૦ (દસ) તાલુકાઓ આવેલા છે.

## લાતૂર જિલ્લાના તાલુકાઓ
* અહમદપુર તાલુકો
* ઉદગીર તાલુકો
* ઔસા તાલુકો
* ચાકુર તાલુકો
* જળકોટ તાલુકો
* દેવણી તાલુકો
* નિલંગા તાલુકો
* રેણાપુર તાલુકો
* લાતૂર તાલુકો
* શિરુર (અનંતપાળ) તાલુકો 

## ૧૯૯૩નો લાતુર ભૂકંપ 
૩૦ સપ્ટેમ્બર ૧૯૯૩ના રોજ લાતુરમાં એક ઓછી તીવ્રતાનો પરંતુ વિનાશક ભૂકંપ આવ્યો હતો, જેના કારણે મોટી જાનહાનિ થઈ હતી. ભૂકંપની તીવ્રતા રિક્ટર સ્કેલ પર માત્ર ૬.૩ હતી, પરંતુ ૩૦,૦૦૦થી વધુ લોકો મૃત્યુ પામ્યા હોવાનો અંદાજ છે, કારણ કે પથ્થરોથી બનેલા મકાનો અને ગામડાની નબળી ઝૂંપડીઓ વહેલી સવારે ગાઢ નિંદ્રામાં રહેલા લોકો પર તૂટી પડી હતી. આ ભૂકંપ ભારતના મધ્ય-પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા મહારાષ્ટ્ર રાજ્યના દક્ષિણ મરાઠવાડા પ્રદેશમાં આવ્યો હતો અને મુંબઈથી ૪૦૦ કિમી દક્ષિણ-પૂર્વ દિશામાં લાતુર, બીડ, ઉસ્માનાબાદ અને આસપાસના જિલ્લાઓમાં અસર કરી હતી. તે આંતરિક તકતીની અંદરનો ભૂકંપ હતો. લાતુર લગભગ સંપૂર્ણપણે નાશ પામ્યું હતું અને જનજીવન ઠપ્પ થઈ ગયું હતું. ભૂકંપનું કેન્દ્રબિંદુ લગભગ ૧૨ કિમી ઊંડું હતું, જે પ્રમાણમાં છીછરું હોવાથી તેના આઘાત તરંગો વધુ નુકસાન પહોંચાડે છે. સ્થાનિક સમય પ્રમાણે વહેલી સવારે ૩.૫૬ વાગે જ્યારે લોકો ગાઢ નિંદ્રામાં હતા ત્યારે ભૂકંપ આવ્યો હતો, જેના કારણે મૃત્યુઆંક વધારે હતો.

આ ભૂકંપ પછી, સમગ્ર ભારતમાં ભૂકંપીય ક્ષેત્રોનું પુનઃવર્ગીકરણ કરવામાં આવ્યું અને ઇમારતોના ક્રમાંકો અને ધોરણોમાં સુધારો કરવામાં આવ્યો હતો.
જાલના જિલ્લો

**જાલના જિલ્લો** ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા મહારાષ્ટ્ર રાજ્યનો જિલ્લો છે. જાલના આ જિલ્લાનું મુખ્ય મથક છે.

## જાલના જિલ્લાના તાલુકાઓ 
જાલના જિલ્લામાં નીચેની યાદી મુજબ તાલુકાઓ આવેલા છે:

# જાલના
# અંબાડ
# ભોકારડન
# બદનાપુર
# ઘંસાવાંગી
# પારતુર
# મંથા
# જાફરાબાદ
જલગાંવ જિલ્લો

**જલગાંવ જિલ્લો** ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા મહારાષ્ટ્ર રાજ્યનો મહત્વનો જિલ્લો છે. જલગાંવ આ જિલ્લાનું મુખ્ય મથક છે.
જલગાંવ જિલ્લામાં નીચેની યાદી મુજબ કુલ ૧૫ તાલુકાઓ આવેલા છે.

## જલગાંવ જિલ્લાના તાલુકાઓ 
* ચાળીસગાંવ તાલુકો
* ભડગાંવ તાલુકો
* પાચોરા તાલુકો
* જામનેર તાલુકો
* પારોળા તાલુકો
* એરંડોલ તાલુકો
* ધરણગાંવ તાલુકો
* જલગાંવ તાલુકો
* ભુસાવળ તાલુકો
* મુક્તાઈનગર તાલુકો
* અમલનેર તાલુકો
* ચોપડા તાલુકો
* યાવલ તાલુકો
* રાવેર તાલુકો અને
* બોદવડ તાલુકો

## બાહ્ય કડીઓ 
* જલગાંવ જિલ્લાનું અધિકૃત વેબસાઇટ
* *સેંટ જોસેફ* અંગ્રેજી માધ્યમની ઉચ્ચતર માધ્યમિક શાળાની વેબસાઇટ 
* શ્રી બાલાજી, પારોળા 
* FallingRain Map - elevation = 557m
* જલગાંવ જિલ્લા વિશે માહિતી
સાતારા જિલ્લો

**સાતારા જિલ્લો** ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા મહારાષ્ટ્ર રાજ્યનો મહત્વનો જિલ્લો છે. સાતારા આ જિલ્લાનું મુખ્ય મથક છે. આ જિલ્લાનું ક્ષેત્રફળ ૧૦૪૮૪ ચોરસ કિલોમીટર જેટલું છે. અહીંનો સરેરાશ વાર્ષિક વરસાદ ૧૪૨૬ મીલીમીટર જેટલો છે.
આ જિલ્લાની કુલ વસ્તી ૨૭,૯૬,૯૦૬ (વસ્તી ગણતરી ૨૦૦૧ મુજબ) જેટલી છે. આ જિલ્લાનો સાક્ષરતા દર ૭૮.૫૨ % જેટલો છે, જે પૈકી પુરુષોમાં સાક્ષરતા દર ૮૮.૪૫ % અને સ્ત્રીઓમાં સાક્ષરતા દર ૬૮.૭૧ % જેટલો છે.

સાતારા જિલ્લામાં નીચેના પરિચ્છેદમાંની યાદી મુજબ કુલ ૧૧ તાલુકાઓ આવેલા છે.

## ભૌગોલિક સ્થાન 
સાતારા જિલ્લો મહારાષ્ટ્ર રાજ્યના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલ છે. સાતારા જિલ્લાની પૂર્વ દિશાની સીમા પર સોલાપૂર જિલ્લો, પશ્ચિમ દિશાની સીમા પર રત્નાગિરી જિલ્લો, ઉત્તર-પશ્ચિમ દિશાની સીમા પર રાયગઢ જિલ્લો, ઉત્તર દિશાની સીમા પર પુના જિલ્લો તેમ જ દક્ષિણ દિશાની સીમા પર સાંગલી જિલ્લો સ્થાન ધરાવે છે. સાતારા જિલ્લાની પૂર્વ દિશામાં સ્થિત સહ્યાદ્રિ પર્વતમાળા આ જિલ્લાને કોંકણ વિસ્તારથી છૂટો પાડે છે.

## સાતારા જિલ્લાના તાલુકાઓ 
* સાતારા તાલુકો
* કરાડ તાલુકો
* વાઇ તાલુકો
* મહાબળેશ્વર તાલુકો
* ફલટણ તાલુકો
* માણ તાલુકો
* ખટાવ તાલુકો
* કોરેગાંવ તાલુકો
* પાટણ તાલુકો, મહારાષ્ટ્ર
* જાવળી તાલુકો
* ખંડાળા તાલુકો
રાયગડ જિલ્લો

રાયગડ જિલ્લો ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા મહારાષ્ટ્ર રાજ્યનો મહત્વનો જિલ્લો છે. રાયગડ આ જિલ્લાનું મુખ્ય મથક છે.
રાયગડ જિલ્લામાં નીચેની યાદી મુજબ તાલુકાઓ આવેલા છે.

## રાયગડ જિલ્લાના તાલુકાઓ
રત્નાગિરી જિલ્લો

**રત્નાગિરી જિલ્લો** ભારતના મહારાષ્ટ્ર રાજ્યનો એક જિલ્લો છે. જિલ્લાનું વહીવટી મથક રત્નાગિરી નગર છે. આ જિલ્લાની પશ્ચિમે અરબી સમુદ્ર, દક્ષિણમાં સિંધુદુર્ગ જિલ્લો, ઉત્તરમાં રાયગડ જિલ્લો અને પૂર્વમાં સાતારા, સાંગલી અને કોલ્હાપુર જિલ્લા આવેલા છે. આ જિલ્લો કોંકણ વિભાગમાં આવે છે.

## સંદર્ભ
વીણા

વીણા (હિંદી:वीणा), (તેલુગુ: వీణ, કન્નડ: ವೀಣ-વીણા,ವೀಣೆ-વીણે, તમિલ: வீணை-વીણાઇ, வீணா-વિણા, મલયાલમ: വീണ) એ એક તાર વાદ્ય છે. વીણાના ઘણા પ્રકાર જોવા મળે છે. વીણા વાદકને વૈણિક અથવા વૈંણિકા કહેવામાં આવે છે.

## ઇતિહાસ 
કાળક્રમે વીણાની રચનામાં ઘણા પરિવર્તનો જોવા મળે છે. વીણાના પ્રકારોમાં દક્ષિણ ભારતમાં જોવા મળતી એકતારી વીણા, ઉત્તર ભારતની રુદ્રવીણા અને વિચિત્રવીણા મુખ્ય છે. મહાન સંગીતકાર તાનસેનના શિષ્યોએ રુદ્રવીણાને પરિવાર માટે અનામત રાખી અને ગર્વથી તેને સરસ્વતી વીણા તરીકે ગણી હતી. વળી ઇ. સ. ૧૬૦૦ ની આસપાસ, દક્ષિણ ભારતના થાન્જાવુર નગરના કારીગરો દ્વારા કિન્નરી વીણામાંથી બનાવવામાં આવતી વીણા શરુઆતમાં તાનજોરી વીણા તરીકે ઓળખાતી હતી, પરંતુ કાળક્રમે તે સરસ્વતી વીણા તરીકે ગણાવા લાગી.

શ્રેણી:ભારતીય સંગીત
શ્રેણી:સંગીત વાદ્ય
નિઝર તાલુકો

**નિઝર તાલુકો** ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા ગુજરાત રાજ્યના તાપી જિલ્લાનો મહત્વનો તાલુકો છે. નિઝર આ તાલુકાનું મુખ્ય મથક છે.

આ તાલુકાને અડીને ઉચ્છલ તાલુકો અને મહારાષ્ટ્ર રાજ્ય આવેલા છે.

## નિઝર તાલુકામાં આવેલાં ગામો 
## બાહ્ય કડીઓ 
* નિઝર તાલુકા પંચાયતની વેબસાઇટ 

શ્રેણી:ગુજરાતનાં તાલુકાઓ
શ્રેણી:તાપી જિલ્લો
વાલોડ

**વાલોડ** ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા ગુજરાત રાજ્યના તાપી જિલ્લાના વાલોડ તાલુકાનું નગર અને તાલુકાનું મુખ્ય મથક છે, જે વાલ્મિકિ નદીના કિનારે વસેલું છે.

વાલોડ રાષ્ટ્રીય ધોરી માર્ગ નં. ૬ પર આવેલા બારડોલીથી ૧૫ કિમી તેમ જ બાજીપુરાથી ૪ કિમી અંતરે દક્ષિણ દિશામાં આવેલું છે. અહીંથી વાપીથી શામળાજી જતો રાજ્ય ધોરી માર્ગ નં. ૫ એ પસાર થાય છે. આ ઉપરાંત જિલ્લાના મુખ્ચ મથક વ્યારા સાથે પણ વાલોડ રાજ્ય ધોરી માર્ગ વડે જોડાયેલું છે.

*મહિલા ગૃહ ઉદ્યોગ લિજ્જત પાપડ* સંસ્થાનું પ્રથમ મથક વાલોડ ખાતે શરૂ થયું હતું.

## જાણીતા વ્યક્તિઓ 
* સુરેશ જોષી - ગુજરાતી સાહિત્યકાર.

## સંદર્ભ 
શ્રેણી:વાલોડ તાલુકો
તાનસેન

**તાનસેન** ‌(આશરે ૧૫૦૦ - ૧૫૮૬) ભારતીય શાસ્ત્રીય સંગીતના મહાનતમ ગાયકોમાંનો એક ગણાય છે. તે શહેનશાહ અકબરના નવરત્નોમાંના એક હતો. તાનસેનનું મૂળ નામ રામતનુ પાન્ડે હતું.

તાનસેનનો ગુજરાત સાથેનો સંબંધ પણ જાણીતો છે. જ્યારે શહેનશાહ અક્બરે તાનસેનને દિપક રાગ ગાવા ખૂબ જ આગ્રહ કર્યો, ત્યારે આ રાગ ગાવાને કારણે તાનસેનના આખા શરીરમાં બળતરા થવા લાગી હતી. આ બળતરા શાંત કરવા માટે તાનસેન આખા હિન્દુસ્તાનમાં ફર્યો, પણ તેમની બળતરા કોઇ શાંત કરી શક્યું નહીં. ત્યારે ગુજરાતના વડનગર ખાતે રહેતી બે બહેનો *તાના અને રીરી*એ મલ્હાર રાગ ગાઇને તાનસેનના શરીરની બળતરાને શાંત કરી હતી.

દર વર્ષે ડિસેમ્બર મહિનામાં ગ્વાલિયર ખાતે સંગીતનો કાર્યક્રમ *તાનસેન સમારોહ* યોજાય છે.

## સંદર્ભ 
શ્રેણી:શાસ્ત્રીય સંગીત
ઉચ્છલ

**ઉચ્છલ** ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા ગુજરાત રાજ્યના તાપી જિલ્લાનું મહત્વનું નગર છે અને ઉચ્છલ તાલુકાનું મુખ્ય મથક છે.

ઉચ્છલમાં સુમુલ ડેરીનું શીતકેન્દ્ર આવેલ છે, જ્યાં તાલુકાનાં ગામોમાંથી એકઠું કરાયેલું દુધ સાચવવામાં આવે છે. અહીંનું રેલ્વે સ્ટેશન નીરાળુ છે, કારણ કે તે ગુજરાત અને મહારાષ્ટ્ર બંનેની ભાગીદારીથી બનેલું છે. પરંતુ રેલ્વે સ્ટેશનને નામ નજીક આવેલા વધુ વસ્તીવાળા નવાપુરનું અપાયું છે.

શ્રેણી:ગુજરાતનાં શહેરો અને નગરો
શ્રેણી:ગુજરાતનાં તાલુકા મથકો
શ્રેણી:ઉચ્છલ તાલુકો
શ્રેણી:ગુજરાત ભૂગોળ સ્ટબ
સાણંદ

**સાણંદ** ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા ગુજરાત રાજ્યના અમદાવાદ જિલ્લાના સાણંદ તાલુકામાં આવેલું નગર અને તાલુકાનું મુખ્ય મથક છે. સાણંદ ગુજરાતમાં ઓટોમોબાઇલ ઉદ્યોગના વ્યવસાય માટે જાણીતું છે.

## ઇતિહાસ 
સાણંદ પર વાઘેલા વંશના રાજપૂતોનું શાસન રહ્યું હતું. તેમના દ્વારા બંધાવાયેલ મહેલ હજી પણ અસ્તિત્વમાં છે.

## ભૂગોળ 
સાણંદ  પર સ્થિત છે. તેની સરેરાશ ઉંચાઇ  છે.

## વસતી 
૨૦૦૧ની વસતી ગણતરી પ્રમાણે, સાણંદની વસતી ૪૧,૫૩૦ વ્યક્તિઓની હતી. સરેરાશ સાક્ષરતા દર ૭૨% હતો.

## સંદર્ભ 
શ્રેણી:ગુજરાતનાં શહેરો અને નગરો
શ્રેણી:ગુજરાતનાં તાલુકા મથકો
શ્રેણી:અમદાવાદ જિલ્લો
બરવાળા તાલુકો

**બરવાળા (ઘેલાશા) તાલુકો** ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા ગુજરાત રાજ્યના બોટાદ જિલ્લાનો તાલુકો છે. બરવાળા આ તાલુકાનું મુખ્ય મથક છે.

## ઇતિહાસ 
ઓગસ્ટ ૨૦૧૩ પહેલા આ તાલુકો અમદાવાદ જિલ્લાનો ભાગ હતો.

## બરવાળા તાલુકાના ગામો 
## સંદર્ભ 
## બાહ્ય કડીઓ 
* બરવાળા તાલુકા પંચાયત  

શ્રેણી:બોટાદ જિલ્લો
શ્રેણી:ગુજરાતનાં તાલુકાઓ
બાવળા તાલુકો

**બાવળા તાલુકો** ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા ગુજરાત રાજ્યના અમદાવાદ જિલ્લાનો તાલુકો છે. બાવળા આ તાલુકાનું મુખ્ય મથક છે. આ તાલુકામાંથી ભોગાવો નદી પસાર થાય છે.

## બાવળા તાલુકામાં આવેલાં ગામો 
## સંદર્ભ 
## બાહ્ય કડીઓ 
* બાવળા તાલુકા પંચાયતની વેબસાઇટ  

શ્રેણી:અમદાવાદ જિલ્લો
શ્રેણી:ગુજરાતનાં તાલુકાઓ
રાણપુર

**રાણપુર** ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા ગુજરાત રાજ્યના બોટાદ જિલ્લાના રાણપુર તાલુકાનું નગર અને મુખ્ય મથક છે. રાણપુર સુકભાદર નદીના કાંઠે વસેલું છે.

## ઇતિહાસ 
રાણપુરની સ્થાપના ભાવનગર રજવાડાંના કુટુંબના વડવા રાજપૂત રાણાજી ગોહિલે ૧૪મી સદીમાં કરી હોવાની કહેવાય છે. દક્ષિણમાં સ્થળાંતર કરીને તેમણે તેમના વડા સેજકજીની આગેવાની હેઠળ જુનાગઢના ચુડાસમા શાસક રાજા કલાટની શરણ લીધી. રાજા કલાટે આ અજાણ્યા અતિથિઓને આવકાર્યા અને તેમને સેજકજી પરથી નામ આપેલા *સેજકપુર*માં (હાલના રાણપુરના સ્થળે) ઇસ ૧૨૫૦માં સ્થાયી થયા. રાણાજીના પુત્ર મોખડાજી ગોહિલે સત્તાનો વિસ્તાર કરીને પીરમબેટ અને ઘોઘા કબ્જે કર્યા. દરિયામાં તેઓ જાણીતા બહારવટિયા તરીકે ઓળખાયા અને તેનાથી મહમદ તખલઘે તેમના પર આક્રમણ કર્યું અને તેમને હરાવીને ૧૩૪૭માં તેમનો વધ કર્યો. તેમના વડાનું મૃત્યુ થયું હોવા છતાં ગોહિલોએ રાણપુરનું રજવાડું જાળવી રાખ્યું.

લગભગ સો વર્ષ પછી એક અન્ય રાણાજી રાણપુર પર શાસન કરતા હતા, તેમનાં રાજપૂત ગૌરવ અને ઇસ્લામ પ્રત્યેના અનાદરને કારણે અહમદાવાદનો સુલ્તાન ગુસ્સે ભરાયો અને રાણપુર પર આક્રમણ કરી બેગડાએ રાણાજીને હરાવીને વધ કર્યો અને રાણપુર ગામ અને રાણા ના ગઢનો નાશ કર્યા. થોડા સમય પછી રાણાજીના ભત્રીજાઓ હાલાજી પરીવાર અને લખધીરસિંહજી પરમાર એ કેટલાંક જાટ શરણાર્થીઓને આવકાર્યા, જેનાથી સિંધના શાસકો ગુસ્સે ભરાયા. આ બંને ભાઇઓ ટેકરીઓ જઇને છુપાયા પરંતુ સિંધની સેના દ્વારા તેમને હરાવવામાં આવ્યા. હાલાજી પરમારને બંદી બનાવવામાં આવ્યા. લખધીરસિંહજી પરમારે મહમદ બેગડાની મદદ વડે તેના ભાઇને છોડાવ્યો. તેણે રાજાનો ધર્મ સ્વિકાર કર્યો અને રાણપુરમાં મુસ્લિમ શાસનની શરૂઆત કરી. સત્તરમી સદીના મધ્ય ભાગમાં, અમદાવાદના ત્રેવીસમાં સૂબા (૧૬૩૫-૧૬૪૨) આઝમ ખાને કાઠી બહારવટિયાઓ (૧૬૧૦-૧૬૪૨)નો નાશ કરવા માટે શાહપુરના કિલ્લાનો નાશ કર્યો, જેના અવશેષો હજુ શહેરમાં જોવા મળે છે. લગભગ સો વર્ષ પછી, મુઘલ શાસનની પડતીના સમયે, વઢવાણે રાણપુર પર આક્રમણ કર્યું. રાણપુરના મુસ્લિમ શાસક આલમભાઇ પરમાર એ દામાજી ગાયકવાડની મદદ માંગી અને ગાયકવાડે રાણપુરને બચાવ્યુંં. પરંતુ, ગાયકવાડે આ માટેની અત્યંત વધુ ખંડણી માંગતા આલમભાઇ પરમાર એ પોતાનું મુખ્ય રાણપુર શહેર અને કિલ્લો છોડવો પડ્યો. રાણપુર ૧૮૦૨માં બ્રિટિશ ઇસ્ટ ઇન્ડિયા કંપનીના હાથમાં આવ્યું ત્યાં સુધી ગાયકવાડના શાસન હેઠળ રહ્યું. આ સમયે લોકો મુખ્ય રીતે ખેતી કરતા હતા. સુન્ની વોહરા, કુંભાર અને કેટલાંક સથવારા કુટુંબોની ગામમાં મુખ્ય વસ્તી હતી. ઇ.સ. ૧૮૩૦માં ભાદર અને ગોમાઓની વચ્ચે અમદાવાદના કલેક્ટર મિ. જેક્શને યુરોપિયન શૈલીમાં ઘરો બંધાવ્યા હતા, જે હાલમાં અસ્તિત્વ ધરાવતા નથી.

૧૯૪૭માં જ્યારે ભારત સ્વતંત્ર બન્યું ત્યારે આ રજવાડું બોમ્બે રાજ્યના અમદાવાદ જિલ્લામાં ભળ્યું અને પછીથી ગુજરાતમાં આવ્યું. ૧૫ ઓગસ્ટ ૨૦૧૩ના રોજ રાણપુર બોટાદ જિલ્લાનો તાલુકો બન્યું.

આઝાદી પહેલાં અમૃતલાલ શેઠ દ્વારા *સૌરાષ્ટ્ર દૈનિક* અહીંથી શરૂ કરાયું હતું. જાસૂસી અને રહસ્યકથાઓનું *બહુરૂપી* માસિક પણ અહીંથી પ્રસિદ્ધ થતું હતું.

## શિક્ષણ 
રાણપુરમાં એન. એમ. ગોપાણી પોલિટેકનીક કોલેજ આવેલી છે.

## ધાર્મિક સ્થળો 
નદી તટ પર આવેલા રાણપુરમાં જડેશ્વર મહાદેવ દાદા અને કપિલેશ્વર મહાદેવ દાદાનાં મંદિરો આવેલાં છે. રાણાના ગઢમાં ભવાની માતાનું મંદિર આવેલું છે.

## સંદર્ભ 
## બાહ્ય કડીઓ 
* 

શ્રેણી:બોટાદ જિલ્લો
ધંધુકા

**ધંધુકા** ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા ગુજરાત રાજ્યના અમદાવાદ જિલ્લાના મહત્વના ધંધુકા તાલુકાનું મુખ્ય મથક છે.

## ઇતિહાસ 
ધંધુકાનું નામ ધાન અથવા ધાંડ ભાટી મેર અથવા મેહડ, સોનંગ મેહડના તેર દીકરાઓમાંના બીજા દીકરા પરથી પડ્યું છે, જે સિંધમાંથી ગુજરાતમાં આવ્યો હતો. એલેકઝાન્ડર ફાર્બસના પુસ્તક *રાસમાળા*માં આનું કોઇ ચોક્કસ વર્ષ આપેલ નથી. ધાન મેહડને કોઇ સંતાન નહોતું એટલે તેણે એભલ વાળાથી બચીને આવેલા ૪૦૦ બ્રાહ્મણ શરણાર્થીઓને વસવા માટે ગામ આપ્યું હતું. બીજા મતાનુસાર ધંધુકા સોલંકી વંશના ધાંધીયુ, જેણે મૂળરાજ સોલંકીના વંશજની દીકરી સાથે લગ્ન કર્યા હતા, પરથી પડ્યું છે. ૧૨મી સદીમાં ધંધુકા હેમચંદ્રાચાર્યના જન્મ સ્થળ તરીકે પ્રખ્યાત બન્યું. કુમારપાળે તેમના જન્મસ્થાને મંદિર બનાવ્યું હતું. મુસ્લિમ તેમજ મરાઠા શાસન દરમિયાન ધંધુકા એક નગર બની રહ્યું અને ધોળકા સાથે જોડાયેલ રહ્યું. ઇ.સ. ૧૮૦૨માં ધોળકાની સાથે ધંધુકા બ્રિટિશ શાસન હેઠળ આવ્યું.

## મહત્વના સ્થળો 
ધંધુકામાં પૌરાણીક દરવાજાઓ જેવાં કે મોઢવાડાનો દરવાજો, અમ્બાપુરા દરવાજા વગેરે આવેલ છે. અહીં ભવાની વાવ આવેલ છે. વાવમાં ભવાની માનું મંદીર આવેલ છે, જ્યાં દર રવિવારે તથા પુનમના દિવસે લોકોની ભીડ જોવા મળે છે. ધંધુકાથી ૨ કિ.મી દુર રાયણુ વાળા મેલડી માતાનું મંદીર આવેલ છે તથા નજીકમાં બાલા હનુમાનજીનું મંદિર આવેલું છે. જ્યાં નજીકમાં નર્મદા કેનાલ પસાર થાય છે. જયારે રોજકા રોડ ઉપર શર મુબારકની (પીર મહેમુદશાહ બુખારી) દરગાહ શરીફ આવેલ છે.તેમજ રોજકા મુકામે બુટ ભવાની માતાજી નું પ્રાચીન મંદિર આવેલ છે. ધંધુકા-બરવાળા રોડ ખાતે એક ઘરડા ઘર આવેલ છે, જેનું ઉદ્દઘાટન સંત શ્રી પુનિત મહારાજ દ્વારા કરવામાં આવ્યું હતું.

## જાણીતા વ્યક્તિઓ 
ધંધુકા મહાન જૈન આચાર્ય મુનિ હેમચંદ્રાચાર્યની જન્મભૂમિ છે તથા સંત પુનિત મહારાજ જેવા મહાન સંત આ ભુમી પર થઈ ગયા છે.

## સંદર્ભ 
શ્રેણી:ધંધુકા તાલુકો
દસ્ક્રોઇ

**દસ્ક્રોઇ** ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા ગુજરાત રાજ્યના અમદાવાદ જિલ્લાના મહત્વના દસ્ક્રોઇ તાલુકામાં આવેલું એક નગર છે જે આ તાલુકાનું મુખ્ય મથક પણ છે.

શ્રેણી:ગુજરાતનાં શહેરો અને નગરો
શ્રેણી:ગુજરાતનાં તાલુકા મથકો
શ્રેણી:દસ્ક્રોઇ તાલુકો
પારડી

250px|thumb|ચીવલ રોડ, કિલ્લા પારડી
**પારડી** ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા ગુજરાત રાજ્યના દક્ષિણ ભાગમાં આવેલા વલસાડ જિલ્લાના પારડી તાલુકાનું મુખ્ય મથક છે. આ નગર **કિલ્લા પારડી** નામથી ઓળખવામાં આવે છે. પારડી નગરની ઉત્તર દિશામાં પાર નદી વહે છે.

પારડી ખાતેથી રાષ્ટ્રીય ધોરી માર્ગ નં. ૮ તેમ જ અમદાવાદ અને મુંબઈને જોડતી રેલવેલાઈન પસાર થતી હોવાને કારણે ઔદ્યોગિક વિકાસ સારા પ્રમાણમાં જોવા મળે છે.

શ્રેણી:ગુજરાતનાં શહેરો અને નગરો
શ્રેણી:ગુજરાતનાં તાલુકા મથકો
શ્રેણી:વલસાડ જિલ્લો
શ્રેણી:પારડી તાલુકો
કપરાડા

**કપરાડા** ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા ગુજરાત રાજ્યના વલસાડ જિલ્લાના કપરાડા તાલુકાનું નગર અને તાલુકાનું મુખ્ય મથક છે.

## આશ્રમ શાળા 
કપરાડામાં દક્ષિણ ગુજરાત આદિવાસી આશ્રમ શાળા આવેલી છે, જેની સ્થાપના સામાજીક કાર્યકર ઉર્મિલાબેન પી. ભટ્ટ દ્વારા ૬૦ વર્ષ પહેલાં કરવામાં આવી હતી. ઉર્મિલાબેન ભટ્ટ ગાંધીવાદી અને ગુજરાત સરકારમાં પ્રથમ સ્ત્રી મંત્રી બન્યા હતા.

## સંદર્ભ 
શ્રેણી:ગુજરાતનાં તાલુકા મથકો
શ્રેણી:કપરાડા તાલુકો
ધરમપુર

**ધરમપુર** ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા ગુજરાત રાજ્યના વલસાડ જિલ્લામાં આવેલું એક નગર છે, જે ધરમપુર તાલુકાનું મુખ્ય મથક પણ છે. ધરમપુર નગર વલસાડથી પૂર્વ દિશામાં રાજ્ય ધોરી માર્ગ પર ૩૦ કિલોમીટરના અંતરે આવેલું છે.

ભારત દેશને આઝાદી મળી તે સમયમાં ધરમપુર રજવાડું હતું અને એનો વહીવટ ધરમપુરના રાજા સંભાળતા હતા. ત્યારબાદ ધરમપુર રજવાડું ભારતમાં જોડાયું હતું.

## જોવાલાયક સ્થળો 
* મ્યુઝીયમ
* જિલ્લા વિજ્ઞાન કેન્દ્ર
* રાજાનો મહેલ
* વિલ્સન હિલ
* બરુમાળ શિવમંદિર (ત્રયોદશ જ્યોતિર્લીંગ)
* શંકર ધોધ (વાઘવળ)
* જોડીયા-માવલી ધોધ (બિલપુડી)
* શ્રીમદ્ રાજચંદ્ર આશ્રમ 

## આ પણ જુઓ 
* ધરમપુર રજવાડું

શ્રેણી:ધરમપુર તાલુકો
અમદાવાદ સીટી તાલુકો

**અમદાવાદ સીટી તાલુકો** ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા ગુજરાત રાજ્યના અમદાવાદ જિલ્લાનો ભૂતપૂર્વ તાલુકો હતો. ૧૯-૨૦ માર્ચ ૨૦૧૨ની આસપાસ આ તાલુકાનું અમદાવાદ સીટી (પૂર્વ) અને અમદાવાદ સીટી (પશ્ચિમ) એમ બે ભાગોમાં વિભાજત કરવામાં આવ્યું હતું.

તાલુકાના ઘણા ગામોનો સમાવેશ અમદાવાદ મ્યુનિસિપલ કોર્પોરેશન હેઠળ થઈ ગયો હતો. નવા બનેલા બંને તાલુકાઓનું વડુમથક અમદાવાદ છે. તાલુકાનું વિભાજન કરતી વેળા સાબરમતી નદીને ભેદરેખા તરીકે લેવામાં આવી છે. એટલે કે, સાબરમતીને આ બંને તાલુકાઓ વચ્ચેની સીમા ગણીને તેની પૂર્વના વિસ્તારોનો અમદાવાદ સીટી (પૂર્વ) તાલુકામાં અને નદીની પશ્ચિમે આવેલા ભાગને અમદાવાદ સીટી (પશ્ચિમ) તાલુકામાં સમાવેશ કરવામાં આવ્યો હતો.

## આ પણ જુઓ 
* અમદાવાદ સીટી (પશ્ચિમ) તાલુકો
* અમદાવાદ સીટી (પૂર્વ) તાલુકો

## બાહ્ય કડીઓ 
* અમદાવાદ સીટી તાલુકા વિશે માહિતી 

## સંદર્ભ
શ્રેણી:અમદાવાદ જિલ્લો
ધોળકા

**ધોળકા** ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા ગુજરાત રાજ્યના અમદાવાદ જિલ્લાના ધોળકા તાલુકાનું મુખ્ય મથક છે.

## ઇતિહાસ 
૧૮મી સદીની અંધાધૂંધી દરમિયાન ઇ.સ. ૧૭૩૬માં ધોળકા મરાઠાઓના શાસન હેઠળ હતું અને બ્રિટિશરો વડે ઇ.સ. ૧૭૪૧માં તેનો કબ્જો લેવાયો હતો ત્યાર પછી ફરીથી તે ઇ.સ. ૧૭૫૭માં ગાયકવાડ રાજ્ય હેઠળ ઇ.સ. ૧૮૦૪ સુધી બ્રિટિશરોને સોંપાયું ત્યાં સુધી રહ્યું હતું. ઇ.સ. ૧૮૧૩ના દુષ્કાળમાં ધોળકાએ ભારે નુકશાન વેઠ્યું હતું. ૧૮૨૦-૨૨ના સર્વેક્ષણમાં ધોળકા પાછું બેઠું થતું જણાયું હતું.

## જોવાલાયક સ્થળો 
ધોળકાનું મુખ્ય આકર્ષણ મલાવ તળાવ છે, જે સિદ્ધરાજ જયસિંહની માતા મીનળદેવી વડે બંધાયેલું છે.

હિંદુ મંદિરોમાં ઇ.સ. ૧૭૫૧માં ગાયકવાડના અધિકારી અંતાજી રાવ દ્વારા બંધાયેલું નાગેશ્વર અથવા ચંદ્રેશ્વર મહાદેવનું મંદિર જોવાલાયક છે.

## સંદર્ભ 
શ્રેણી:ધોળકા તાલુકો
ઉમરપાડા

**ઉમરપાડા** ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા ગુજરાત રાજ્યના સુરત જિલ્લાના ઉમરપાડા તાલુકાનું મુખ્ય મથક છે.

## પરિવહન 
ઉમરપાડા પહેલાં કોસંબા સાથે નેરોગેજ રેલ્વે દ્વારા જોડાયેલું હતું. વર્તમાન સમયમાં અહીં રેલ સેવા ચાલુ થયેલ છે અને સ્ટેશન કોડ UMPD છે.

## સંદર્ભ 
શ્રેણી:ગુજરાતનાં શહેરો અને નગરો
શ્રેણી:ગુજરાતનાં તાલુકા મથકો
શ્રેણી:ઉમરપાડા તાલુકો
કામરેજ

**કામરેજ** ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા ગુજરાત રાજ્યના સુરત જિલ્લાના કામરેજ તાલુકામાં આવેલું શહેર છે. તે તાલુકાનું મુખ્ય મથક પણ છે. કામરેજમાં મુંબઈથી દિલ્હીના રાષ્ટ્રિય ધોરીમાર્ગ ૮ પરનું જકાત નાકું આવેલું છે.

## વસતિ
૨૦૧૧ની વસતિ ગણતરી પ્રમાણે કામરેજની વસતિ ૧૬,૦૭૮ વ્યક્તિઓની હતી. પુરુષોની સંખ્યા ૮૩૨૭ અને સ્ત્રીઓની સંખ્યા ૭૭૫૧ હતી. કામરેજનો સાક્ષરતા દર ૮૧.૩૮% હતો જે રાષ્ટ્રિય સરેરાશ દર કરતાં વધુ હતો. પુરુષોમાં સાક્ષરતા ૮૭.૬૪% અને સ્ત્રીઓમાં ૭૪.૭૨% હતી. વસતિના ૧૩% લોકોની ઉંમર ૬ વર્ષથી નીચેની હતી.

## સંદર્ભ
શ્રેણી:ગુજરાતનાં શહેરો અને નગરો
શ્રેણી:ગુજરાતનાં તાલુકા મથકો
શ્રેણી:કામરેજ તાલુકો
કરજણ

**કરજણ** ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા ગુજરાત રાજ્યના વડોદરા જિલ્લાના મહત્વના કરજણ તાલુકાનું નગર અને તાલુકાનું મુખ્ય મથક છે. કરજણનો વહીવટ નગરપાલિકા વડે થાય છે.

## સંદર્ભ 
શ્રેણી:ગુજરાતનાં શહેરો અને નગરો
શ્રેણી:ગુજરાતનાં તાલુકા મથકો
શ્રેણી:કરજણ તાલુકો
દેશ

**દેશ** (અંગ્રેજી: Country) એ ભૂગોળ વિષયનો શબ્દ છે. દુનિયામાં ઘણા દેશો આવેલા છે. આ દેશો અલગ અલગ સંસ્કૃતિ, ભૌગોલિક પરિસ્થિતિ, રાજકીય પરિસ્થિતિના આધારે પોતાનો ચોક્કસ વિસ્તાર ધરાવે છે.

વહિવટી સરળતા માટે દેશના દરેક ક્ષેત્રને નાના ભાગોમાં જુદા પાડવામાં આવે છે. આ મુજબ દરેક નાનાં-મોટાં ગામો, નગરોના સમૂહને તાલુકા તરીકે ઓળખવામાં આવે છે. આવા તાલુકાના સમૂહને જિલ્લા તરીકે ઓળખવામાં આવે છે. આવા જિલ્લાઓના સમૂહને રાજ્ય તરીકે ઓળખવામાં આવે છે. આ રાજ્યોના સમૂહને દેશ તરીકે ઓળખવામાં આવે છે. આમ દરેક દેશ પોતાના ક્ષેત્રમાં આવતા નાનામાં નાના વિસ્તારનું સંચાલન રીતે કરે છે.

શ્રેણી:ભૂગોળ
ડભોઇ

**ડભોઇ** ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા ગુજરાત રાજ્યના વડોદરા જિલ્લાના ડભોઇ તાલુકાનું નગર અને તાલુકા મથક છે.

## ઇતિહાસ 
ડભોઇનું પ્રાચિન નામ દુર્ભવતી/દર્ભાવતી/દર્ભિકાગ્રામ/દર્ભવતીપુર નગર હતું. દર્ભ નામનું ઉચ્ચ પ્રકારનું ઘાસ અહીં ઉગતું હોવાથી તેનું નામ દર્ભાવતી પડ્યુ હોવાનું અમુક ઇતિહાસકારો માને છે. જ્યારે અન્ય એક સ્રોત મુજબ ડભોઇ કિલ્લાનું બાંધકામ કરનાર શિલ્પકારોમાં "દુભોવે કે દુભાવે" નામના મુખ્ય શિલ્પકારના નામ પરથી આ નગરનું નામ પડ્યું હોવાનું જણાવવામાં આવે છે. સોલંકી વંશ દરમિયાન સમૃદ્ધ રહેલા આ શહેરનાં મંદિરોનો નાશ અલ્લાઉદ્દીન ખલજીના સેનાપતિ ઉલૂઘખાને કર્યો હતો.

આખા ભારતીય ઉપખંડમાં ડભોઇ ખાતે સૌપ્રથમ જાહેર વીજળીઘર બનાવવામાં આવ્યું હતું.

## દરવાજાઓ 

File:Plan and elevation of the corner tower of fortress of Dabhoi.jpg|ડભોઇના કિલ્લાના મિનારાઓની રચનાની રેખાકૃતિ
File:N-GJ-197.jpg|કિલ્લાના હીરા ભાગોળનો ઝરુખો

ડભોઇમાં ચાર દરવાજાઓ આવેલા છે, જે ચાર દિશાઓમાં આવેલા છે અને કિલ્લાની દિવાલમાં મધ્ય અને ખૂણા પર આવેલા છે. ડભોઈ કિલ્લાના ઉત્તરી દ્વારને ચાંપાનેર દ્વાર તરીકે પણ ઓળખાય છે. વિશળદેવ અને મુસ્લિમ શાસન સમયે તેમાં ફેરફાર કરવામાં આવ્યો હતો. પૂર્વ દિશામાં આવેલ હીરા ભાગોળ, જે તેના શિલ્પી હીરાધર પરથી ઓળખાય છે, સુંદર કોતરણી ધરાવે છે. પશ્ચિમમાં વડોદરા ભાગોળ, ઉત્તરમાં મહુડી અથવા ચાંપાનેરી ભાગોળ અને દક્ષિણમાં નાંદોડી ભાગોળ આવેલા છે.

## પરિવહન 
thumb|ડભોઇ-મિયાંગામ વચ્ચેની બળદગાડા સંચાલિત રેલ્વે.
ડભોઇ-મીયાગામ વચ્ચે શરુ થયેલી પ્રથમ રેલ્વે બળદગાડાં વડે ચાલતી હતી. ડભોઇ ખાતે વિશ્વનું સૌથી મોટું નેરોગેજ રેલવેનું જંકશન આવેલું છે.

## જાણીતા વ્યક્તિઓ 
* દયારામ - મધ્યકાલીન કવિ.

## સંદર્ભ 
## બાહ્ય કડીઓ 
* 

શ્રેણી:ડભોઇ તાલુકો
જિલ્લો

**જિલ્લો** ‍‍(અંગ્રેજી: District) તાલુકાઓના સમૂહ માટે વપરાતો ભૂગોળ વિષયનો શબ્દ છે.

વહિવટી સરળતા માટે દરેક ક્ષેત્રને નાના ભાગોમાં જુદા પાડવામાં આવે છે. આ મુજબ દરેક નાનાં-મોટાં ગામો, નગરોના સમૂહને તાલુકા તરીકે ઓળખવામાં આવે છે. આવા તાલુકાના સમૂહને જિલ્લા તરીકે ઓળખવામાં આવે છે. આવા જિલ્લાઓના સમૂહને રાજ્ય તરીકે ઓળખવામાં આવે છે. આ રાજ્યોના સમૂહને દેશ તરીકે ઓળખવામાં આવે છે. આમ, દેશનું સંચાલન નાનામાં નાના વિસ્તાર સુધી યોગ્ય રીતે થાય તે માટે આ વ્યવસ્થા કરવામાં આવી છે.

## આ પણ જુઓ 
* તાલુકો
* ગુજરાતના જિલ્લાઓ

શ્રેણી:ભૂગોળ
પલસાણા

**પલસાણા** ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા ગુજરાત રાજ્યના દક્ષિણ ભાગમાં આવેલા સુરત જિલ્લાના પલસાણા તાલુકામાં આવેલું નગર છે જે આ તાલુકાનું મુખ્ય મથક છે.

શ્રેણી:પલસાણા તાલુકો
માંગરોલ (સુરત)

**માંગરોલ** ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા ગુજરાત રાજ્યના સુરત જિલ્લાના માંગરોળ તાલુકાનું મુખ્ય મથક છે.

## સંદર્ભ
ચોર્યાસી તાલુકો

**ચોર્યાસી તાલુકો** ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા ગુજરાત રાજ્યના સુરત જિલ્લાનો તાલુકો છે.

## ચોર્યાસી તાલુકામાં આવેલાં ગામો 
## બાહ્ય કડીઓ 
* ચોર્યાસી તાલુકા પંચાયતની વેબસાઇટ 

શ્રેણી:ગુજરાતનાં તાલુકાઓ
વાઘોડિયા

**વાઘોડિયા** ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા ગુજરાત રાજ્યના વડોદરા જિલ્લાના વાઘોડિયા તાલુકાનું મુખ્ય મથક છે.

શ્રેણી:વાઘોડિયા તાલુકો
માંડવી (સુરત જિલ્લો)

**માંડવી** ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા ગુજરાત રાજ્યના સુરત જિલ્લાના માંડવી (સુરત) તાલુકાનું મુખ્ય મથક છે.

## ભૂગોળ 
માંડવી નગરને અડીને તાપી નદી વહે છે. માંડવીમાંથી રાજ્ય ધોરી માર્ગ નં. ૫ અ પસાર થાય છે, આ ઉપરાંત રાષ્ટ્રીય ધોરી માર્ગ નં. ૮ પર આવેલું કીમ તેમ જ સુરત જિલ્લાના અન્ય તાલુકા મથક માંગરોળ સાથે પણ માંડવી જોડાયેલું હોવાને કારણે અહીં વાહનવ્યવહારની સગવડ સારી છે. ઈ.સ. ૧૯૬૮ના વર્ષમાં આવેલા અતિ ભારે પુરમાં માંડવીથી બારડોલી, વ્યારા તેમ જ મઢી જવાના રસ્તામાં આવતો, તાપી નદી પર આવેલો પુલ તુટી જવાને કારણે અહીંથી તરસાડાબાર વચ્ચે નવા પુલના નિર્માણ સુધી હોડી દ્વારા ફેરી સેવા ચાલુ કરવામાં આવી હતી, જેમાં વાહનો પણ લઇ જઇ શકાતાં હતાં. નવા પુલના બદલાયેલા સ્થળને કારણે માંડવીથી બાજીપુરા તેમ જ વ્યારા જતો રસ્તો બરાબર તરસાડાબાર ગામ વચ્ચેથી લઇ જવાની ફરજ પડી હતી.

## સગવડો 
માંડવી ખાતે સામુહિક આરોગ્ય કેન્દ્ર, ગુજરાત રાજ્ય પરિવહન નિગમનું બસ સ્ટેશન, પૂર્વ પ્રાથમિક શાળા, પ્રાથમિક શાળા, માધ્યમિક શાળા, ઉચ્ચતર માધ્યમિક શાળા, આર્ટસ તેમ જ કોમર્સ કોલેજ જેવી સવલતો પ્રાપ્ય છે. આ ઉપરાંત અહીં સિનેમા થીયેટર, શોપિંગ સેન્ટરો, રેસ્ટોરન્ટો વગેરે જોવા મળે છે. આસપાસના ગામોનું કેન્દ્ર હોવાને કારણે અહીં દરેક જાતની વસ્તુઓ માટેનું બજાર મોટા પાયે વિકસેલું જોવા મળે છે.

## જાણીતા વ્યક્તિઓ 
* પ્રેમશંકર ભટ્ટ - સ્વાતંત્ર્ય સેનાની અને સામાજીક કાર્યકર.

શ્રેણી:ગુજરાતનાં શહેરો અને નગરો
શ્રેણી:ગુજરાતનાં તાલુકા મથકો
શ્રેણી:માંડવી તાલુકો(સુરત)
લખપત

**લખપત** ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા ગુજરાત રાજ્યના કચ્છ જિલ્લાના લખપત તાલુકાનું ગામ છે. લોક-વાયકા પ્રમાણે લખપતમાં લાખોનો વેપાર થતો હતો તેથી તેનું નામ લખપત પડયું હતું. લખપત ભારતનુ પશ્ચિમ દિશાનું અંતિમ ગામ પણ છે. ગામ પરથી જ તાલુકાનું નામ લખપત પડ્યું છે.

## ઇતિહાસ
લખપત ભૂતકાળમાં ધમધમતું અને જાહોજલાલી ધરાવતું વિકસીત બંદર હતું. સદી પૂર્વે આ બંદરેથી લાખો કારીની પત (આવક) થતી હોવાથી લખપત નામ પડ્યું હોવાનું માનવામાં આવે છે. લખપતમાં આજેય જૂની કસ્ટમ કચેરી સહિતની ઇમારતો ભવ્ય ભુતકાળની ચાડી ખાતી ઊભી છે.

## જોવાલાયક સ્થળો 
લખપતનો કિલ્લો અને નાનું ઐતિહાસિક ગુરુદ્વારા અહીંના જોવાલાયક સ્થળો છે.

## સંદર્ભ
શ્રેણી:લખપત તાલુકો
નખત્રાણા

**નખત્રાણા** () ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા ગુજરાત રાજ્યના કચ્છ જિલ્લાના નખત્રાણા તાલુકાનું મુખ્ય મથક છે.

## વસતી 
૨૦૦૧ની વસતી ગણતરી મુજબ નખત્રાણાની વસતી ૧૨,૫૩૪ વ્યક્તિઓની હતી. જેમાં ૬,૩૬૬ પુરુષો અને ૬,૧૮૮ સ્ત્રીઓનો સમાવેશ થતો હતો.

## સંદર્ભ 
શ્રેણી:ગુજરાતનાં શહેરો અને નગરો
શ્રેણી:ગુજરાતનાં તાલુકા મથકો
શ્રેણી:નખત્રાણા તાલુકો
ભચાઉ

**ભચાઉ** ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા ગુજરાત રાજ્યના કચ્છ જિલ્લાનો મહત્વના ભચાઉ તાલુકામાં આવેલું શહેર અને તાલુકાનું મુખ્ય મથક છે.

૧૯૫૬ના અંજાર ભૂકંપ અને ૨૦૦૧ના ગુજરાત ધરતીકંપને કારણે આ શહેરમાં ઘણું નુકસાન થયું હતું.  

## ભૂગોળ 
ભચાઉ  પર સ્થિત છે. સમુદ્ર સપાટીથી તેની સરેરાશ ઉંચાઇ ૪૧ મીટર (૧૩૪ ફીટ) છે.

## જોવાલાયક સ્થળો 
ભચાઉ નગરમાં જૂનો ઐતિહાસિક કિલ્લો આવેલો છે, જયાં કથડદાદાનુ મંદીર પણ આવેલું છે, જેને ભૂકંપના કારણે નુકસાન થયેલ છે. ભચાઉની બાજુમાં બાબા રામદેવપીરનું મંદિર આવેલું છે.

## ભચાઉ તાલુકો 
## સંદર્ભ
શ્રેણી:વાગડ
શ્રેણી:ભચાઉ તાલુકો
અગરતલા

**અગરતલા** ભારત દેશના ઉત્તર ભાગમાં આવેલા ત્રિપુરા રાજ્યનું મહત્વનું શહેર અને રાજ્યનું મુખ્ય મથક છે.

## સંદર્ભ 
## બાહ્ય કડીઓ 
* 

શ્રેણી:ત્રિપુરા
કુતિયાણા

**કુતિયાણા** ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા ગુજરાત રાજ્યના પોરબંદર જિલ્લાના કુતિયાણા તાલુકાનું નગર અને તાલુકાનું મુખ્ય મથક છે.

## ભૂગોળ 
કુતિયાણા રાજકોટ-પોરબંદર હાઇવે પર આવેલું છે. તેનું ભૌગોલીક સ્થાન ૨૧.૬૩ ઉ. ૬૯.૯૮ પૂ. છે અને તે સમુદ્ર સપાટીથી ઉંચાઇ ૩૦ મીટર (૯૮ ફીટ) પર આવેલું છે.

## વસ્તી 
કુતિયાણાની વસ્તી ૧૬,૫૮૧ (૨૦૧૧) છે, જેમાંથી ૮,૪૫૧ પુરુષો અને ૮,૪૫૧ સ્ત્રીઓનો સમાવેશ થાય છે. કુતિયાણામાં ૬ વર્ષથી નીચેના બાળકો ૧૧% છે. નગરનો સાક્ષરતા દર ૭૭.૮% છે, જે પોરબંદર જિલ્લાના સરેરાશ સાક્ષરતા દર ૭૫.૮% કરતા ઉંચો છે.

## જોવાલાયક સ્થળો 
* શ્રી બાલા હનુમાન મંદિર          
* પૂજારી વાવ
* નજીકમાં પુરાણ પ્રસિધ્ધ ગોકરણ ગામ આવેલું છે, જ્યાં પિતૃકાર્ય માટે લોકો આવે છે.

## સંદર્ભ
શ્રેણી:ગુજરાતનાં શહેરો અને નગરો
શ્રેણી:ગુજરાતનાં તાલુકા મથકો
શ્રેણી:કુતિયાણા તાલુકો
તળાવ

માં તળાવોનો એક વિસ્તાર, મેકલેનબર્ગ]]
]]
, વિશ્વનું સૌથી મોટું તળાવ. નામમાં સમુદ્ર હોવા છતાં તે તળાવ છે.]]
**તળાવ** એટલે પાણીનો સંગ્રહ થયેલો વિસ્તાર, જે સમુદ્રનો ભાગ નથી. તળાવ એ જળસંચયનું મોટુ સાધન છે.

તળાવ કૃત્રિમ અથવા કુદરતી હોઇ શકે છે. કૃત્રિમ તળાવ બનાવતી વખતે માટી ખોદીને ખાડો કરવામાં આવે છે. ખોદાયેલ માટી બહાર કાઢી એના વડે પાળ બનાવવામાં આવે છે. વરસાદ પડે ત્યારે આ તળાવ ભરાય તે માટે આસપાસના વિસ્તારમાંથી પાણી વહીને આવે તેવી વ્યવસ્થા કરવામાં આવે છે.

ગુજરાતના ઇતિહાસમાં સહસ્ત્રલિંગ તળાવનો ઉલ્લેખ જોતાં જણાય છે કે તળાવો પૌરાણીક કાળથી અહીં અસ્તિત્વ ધરાવે છે. ભારત દેશ તેમજ એમાં ગુજરાત રાજ્યના ડુંગરાળ પ્રદેશ સિવાય લગભગ દરેક ગામમાં નાનાં-મોટાં તળાવ આવેલાં છે.

અમદાવાદનું કાંકરિયા તળાવ, વડોદરાનું સુર સાગર તળાવ, જામનગરનું લાખોટા તળાવ જેવા તળાવો ગુજરાતમાં જાણીતા તળાવો છે.

## સંદર્ભ 
શ્રેણી:તળાવ
રાણાવાવ

**રાણાવાવ** ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા ગુજરાત રાજ્યના પોરબંદર જિલ્લાનો મહત્વના રાણાવાવ તાલુકાનું શહેર અને તાલુકાનું મુખ્ય મથક છે.

## માહિતી 
વસ્તી ૨૪,૨૦૨ (વસ્તી ગણતરી ૨૦૦૧ પ્રમાણે) જેમાં ૫૧ % પુરૂષો અને ૪૯ % સ્ત્રીઓ તથા શૈક્ષણીકતાનો દર ૬૩%, જે રાષ્ટ્રીય દર ૫૯.૫% કરતાં ઉંચો છે. પુરૂષ શૈક્ષણીકતા ૭૦% તથા સ્ત્રી શૈક્ષણીકતા ૫૫ % છે. ૬ વર્ષથી નીચેના બાળકો ૧૫ % છે.

## જોવાલાયક સ્થળો 
* પૌરાણીક કાળની "જાંબુવંતની ગુફા", જે રામાયણ કાળની હોવાનું મનાય છે.
* રાણાવાવમાં આધુનિક સિમેન્ટ ફેક્ટરી આવેલ છે.

## સંદર્ભ
## બાહ્ય કડીઓ 
* રાણાવાવ નગર વિશે માહિતી

શ્રેણી:ગુજરાતનાં શહેરો અને નગરો
શ્રેણી:ગુજરાતનાં તાલુકા મથકો
શ્રેણી:રાણાવાવ તાલુકો
શ્રેણી:સૌરાષ્ટ્ર
વેબ ડિઝાઈન

thumb|alt=વેબસાઇટનો નમૂનો|વેબસાઇટનો નમૂનો
**વેબ ડિઝાઇન** (અંગ્રેજી: web design) એટલે કોઇપણ વેબસાઇટ માટેનું પૃષ્ઠ તૈયાર કરવા માટેની જુદા જુદા પ્રકારની રીતો. આ કાર્ય ઘણી રીતે કરી શકાય છે. વેબ ડિઝાઇનનું પહેલું પગથિયું એચ.ટી.એમ.એલ. કોડ શીખવાનું છે. વેબ ડિઝાઇન એ વિવિધ પ્રકારની કુશળતા અને ક્ષેત્રોનું પરિણામ છે જે વેબસાઈટ નાં નિર્માણ માટે જરૂરી છે. 

વેબ ડિઝાઇન ના જુદા જુદા ક્ષેત્રો માં ગ્રાહકના અનુભવ અનુસાર ગ્રાફિક બનાવટ, ઇન્ટરફેસ ડિઝાઇન, કસ્ટમાઈઝેશન અને સર્ચ એન્જીન સુધારાઓનો સમાવેશ થાય છે.

## ઇતિહાસ 
વેબ ડિઝાઇનનો ઉદ્ભવ ૧૯૯૦ના દાયકાની શરૂઆતમાં થયો હતો, જ્યારે વર્લ્ડ વાઇડ વેબ પ્રથમવાર લોકપ્રિય બન્યું.  શરૂઆતમાં વેબ પૃષ્ઠો માત્ર સાદા લખાણ અને હાયપરલિંક્સ ધરાવતા હતાં.  ૧૯૯૬માં Cascading Style Sheets (CSS)ની રજૂઆત પછી ડિઝાઇનને રચનાત્મક સ્વરૂપ મળ્યું.  પછી JavaScript, Flash અને HTML5 જેવી ટેક્નોલોજીઓના વિકાસ સાથે વેબ ડિઝાઇન વધુ આંતરક્રિયાત્મક અને દૃશ્યાત્મક બની.  ૨૦૧૦ પછીથી “રિસ્પોન્સિવ ડિઝાઇન”નું મહત્વ વધ્યું, જે વિવિધ સ્ક્રીન કદ અને ઉપકરણો માટે આપોઆપ અનુરૂપ બને છે.

## મહત્વ 
વેબ ડિઝાઇન કોઈ પણ વેબસાઇટનો દૃશ્ય સ્વરૂપ, વપરાશકર્તા અનુભવ અને માહિતી પ્રસ્તુતિ નક્કી કરે છે.  સારા ડિઝાઇનવાળી વેબસાઇટ વપરાશકર્તા માટે સરળ નાવિગેશન, સ્પષ્ટ લખાણ અને દૃશ્ય સુમેળ પ્રદાન કરે છે.  ડિઝાઇન બ્રાન્ડની ઓળખ, વિશ્વાસ અને વપરાશકર્તા જોડાણ માટે અગત્યની ભૂમિકા ભજવે છે.

## મુખ્ય તત્ત્વો 
વેબ ડિઝાઇનમાં નીચેના તત્ત્વો મહત્વપૂર્ણ છે:-

* **લેઆઉટ (Layout):** પૃષ્ઠના તત્ત્વોનું ગોઠવણી સ્વરૂપ.
* **રંગ (Color):** દૃશ્ય આકર્ષણ અને ભાવના માટે યોગ્ય રંગસમૂહ.
* **ટાઇપોગ્રાફી (Typography):** વાંચવામાં સરળ અને સુમેળ ધરાવતું અક્ષરશૈલી.
* **છબી અને ગ્રાફિક્સ (Images & Graphics):** સંદેશને દૃશ્યરૂપે વ્યક્ત કરવા માટે.
* **નેવિગેશન (Navigation):** વપરાશકર્તા માટે માહિતી સુધી પહોંચવાનો સરળ માર્ગ.
* **પ્રતિભાવક્ષમતા (Responsiveness):** વિવિધ ઉપકરણો અને સ્ક્રીન કદમાં યોગ્ય રીતે દેખાવ.

## સાધનો અને ટેક્નોલોજી 
વેબ ડિઝાઇનમાં સામાન્ય રીતે નીચેની ટેક્નોલોજીનો ઉપયોગ થાય છે:-

* **HTML અને CSS:** પૃષ્ઠની માળખાકીય અને દૃશ્ય રચના માટે.
* **JavaScript:** ઇન્ટરેક્ટિવ ફીચર ઉમેરવા માટે.
* **Frameworks:** જેમ કે Bootstrap, Tailwind CSS વગેરે ઝડપી ડિઝાઇન માટે.
* **ડિઝાઇન ટૂલ્સ:** Adobe XD, Figma, Sketch, Canva વગેરે વિઝ્યુઅલ ડિઝાઇન માટે.
* **CMS પ્લેટફોર્મ્સ:** WordPress, Wix, Squarespace વગેરે ડિઝાઇન અને કન્ટેન્ટ મેનેજમેન્ટ માટે.

## સંદર્ભો 
શ્રેણી:કોમ્પ્યુટર
શ્રેણી:ઇન્ટરનેટ
ટંકારા

**ટંકારા** ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા ગુજરાત રાજ્યના સૌરાષ્ટ્ર પ્રદેશમાં આવેલા મોરબી જિલ્લાના મહત્વના એવા ટંકારા તાલુકામાં આવેલું નગર છે, જે આ તાલુકાનું મુખ્ય મથક પણ છે. ટંકારા ડેમી નદીના કાંઠે વસેલું છે.

આર્ય સમાજના સ્થાપક મહર્ષિ દયાનંદ સરસ્વતીનો જન્મ આ ગામમાં થયો હતો. દર વર્ષે મહાશિવરાત્રીના તહેવાર પર અહીં *ઋષિબોધોત્સવ* ઉજવાય છે.

## સંદર્ભ 
શ્રેણી:ગુજરાતનાં તાલુકા મથકો
શ્રેણી:ટંકારા તાલુકો
વિરમગામ

**વિરમગામ** ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા ગુજરાત રાજ્યના અમદાવાદ જિલ્લાનો મહત્વના વિરમગામ તાલુકાનું મુખ્ય મથક છે. જિલ્લા મુખ્ય મથક અમદાવાદથી તે આશરે ૬૫ કિ.મી. ના અંતરે આવેલું છે.

## ઈતિહાસ
આશરે ૧૦૯૦ ની આસપાસ, મિનળદેવી, સોલંકી વંશના સિદ્ધરાજ જયસિંહની માતા, જેમણે અણહિલવાડ પાટણથી શાસન કર્યું, તેમણે મુનસર તળાવ ની સ્થાપના કરી. પછીથી અનેક મંદિરો બનાવવામાં  આવ્યા. ૧૪૮૪ની આસપાસ, વિરમગામ રાજ્યની સ્થાપના કરવામાં આવી હતી. મજબૂત મંડળના વહીવટ હેઠળ, વિરમગામ ૧૫૩૦ સુધી મુસ્લિમ ગુજરાત સલ્તનતનો ભાગ બન્યો ન હતો. કાઠિયાવાડના આ પ્રવેશ દ્વારને મુઘલ ગવર્નરોએ તેને ઝાલાવાડ પ્રાંત (જિલ્લા)નું મુખ્ય મથક તરીકે પસંદ કર્યું હતું અને અઢારમી સદીના વિક્ષેપમાં ઘણા સંઘર્ષોનું સાક્ષી બન્યું હતું.

૧૭૩૦ની સાલથી તેના દેસાઈ (મૂળ કણબી શાસક) દ્વારા એક મુસ્લિમ ગવર્નર હેઠળ શાસન ચાલુ રાખ્યું, ૧૭૩૫ સુધી દેસાઈ ભાવસિંહે મરાઠાઓને બોલાવ્યા હતા, જેમણે મુસ્લિમ શાસકને નાબૂદ કર્યા હતા અને ૧૭૪૦ સુધી આ શહેરનું શાસન કર્યું હતું. તે વર્ષે ભાવસિંહ દ્વારા પોતાને સ્વતંત્ર બનાવવાની આશાએ મરાઠાઓને બહાર કાઢ્યા. પરંતુ ચાર મહિના પછી તેઓ વધુ સંખ્યામાં પાછા ફર્યા, અને ભાવસિંહ તેમની સાથે સામનો કરવામાં અસમર્થ રહ્યા અને પાટડીની સંપત્તિના વચનના આધારે, વિરમગામને ત્યજી અને પાટડી રાજ્યના રાજા તરીકે ત્યાં સ્થળાંતર થયા. મરાઠાઓએ અંગ્રેજોના કબ્જા સુધી વિરમગામ પર શાસન કર્યું.

## ભૂગોળ 
વિરમગામ  સ્થાન પર આવેલું છે. અને સમુદ્ર સપાટીથી સરેરાશ ૩૨ મીટરની ઊંચાઇ ધરાવે છે.

## સંદર્ભ
શ્રેણી:વિરમગામ તાલુકો
ગોંડલ

**ગોંડલ** ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા ગુજરાત રાજ્યના સૌરાષ્ટ્ર પ્રદેશમાં આવેલા રાજકોટ જિલ્લાના ગોંડલ તાલુકાનું એક શહેર છે, જે આ તાલુકાનું મુખ્ય મથક પણ છે.

## મહત્વના સ્થળો 
[thumb|[નૌલખા મહેલનો કોતરણીવાળો ઝરુખો]]
ગોંડલમાં ઇ.સ. ૧૮૫૭માં સ્થપાયેલી શાળા મોઘીબા હાઇસ્કુલ ફોર ગર્લ્સ સૌથી જુની કન્યા શાળાઓમાંની એક છે. ગુજરાતનું પ્રસિદ્ધ ભુવનેશ્વરી માતાનું મંદિર પણ અહીં આવેલુ છે. સ્વામિનારાયણ સંપ્રદાયનું મહત્વનું સ્થળ અક્ષર દેરી અહીં આવેલું છે.

## આ પણ જુઓ 
* ગોંડલ રજવાડું
* નૌલખા મહેલ

## સંદર્ભ 
## બાહ્ય કડીઓ 
શ્રેણી:ગુજરાતનાં શહેરો અને નગરો
શ્રેણી:ગુજરાતનાં તાલુકા મથકો
શ્રેણી:ગોંડલ તાલુકો
માંડલ

**માંડલ** ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા ગુજરાત રાજ્યના અમદાવાદ જિલ્લાના માંડલ તાલુકામાં આવેલું નગર અને તાલુકાનું મુખ્ય મથક છે.

## ઇતિહાસ 
માંડલ ઐતહાસિક નગર છે. ૧૩૪૭માં જ્યારે બાદશાહ મહમદ બિન તખલઘ ગુજરાતમાં વ્યવસ્થા જાળવવા માટે આવ્યો ત્યારે માંડલ અને પાટડીના રાણાઓએ તેની મદદ કરી હતી અને તેમનું પુરસ્કારો વડે સન્માન કરવામાં આવ્યું હતું. ઇ.સ. ૧૩૯૫માં માંડલ ફરીથી મહત્વનું સ્થળ બન્યું હશે જ્યારે ગુજરાત સલ્તનતના મુઝફ્ફર શાહે માંડલ પર આક્રમણ કર્યું અને નિષ્ફળ રહ્યો હતો. થોડા વર્ષો પછી માંડલના ઝાલા સતારસાલજી સુલ્તાન અહમદ શાહ પ્રથમ (૧૪૧૪‌) સામે બહારવટે ચડેલા સરદારોમાંના એક હતા. ૧૫૩૦ સુધી માંડલ સલ્તનતનો ભાગ બન્યું નહોતું. ૧૭૪૧માં વીરમગામ દેસાઈ વડે નગર ફરીથી સમારકામ અને કિલ્લેબંધ કરાયું હતું. સદીના મધ્યભાગથી ૧૮૧૭ સુધી માંડલ મરાઠાઓના હાથમાં રહ્યું હતું અને ત્યારબાદ બ્રિટિશ ઇસ્ટ ઇન્ડિયા કંપનીને સોંપાયું. ભૂતકાળના મહત્વ દર્શાવતી નાનાં પથ્થરોની બનેલી મસ્જિદ અને કેટલાંક સુંદર મંદિરો જ બાકી રહ્યા હતા.

## જોવાલાયક સ્થળો 
thumb|માંડલનો કિલ્લાનો દરવાજો (S-GJ-63)
thumb|જામી મસ્જિદ (N-GJ-62)
માંડલમાં જામી મસ્જિદ, કાઝી મસ્જિદ અને સૈયદ મસ્જિદ આવેલી છે, જે રાષ્ટ્રીય મહત્વના સ્મારક તરીકે જાહેર કરાયેલ છે.

## સંદર્ભ
જસદણ

**જસદણ** ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા ગુજરાત રાજ્યના સૌરાષ્ટ્ર પ્રદેશમાં આવેલા રાજકોટ જિલ્લાનાં જસદણ તાલુકામાં આવેલું નગર છે જે આ તાલુકાનું મુખ્ય મથક છે.

## ઇતિહાસ 
જસદણ આઝાદી પહેલાં સૌરાષ્ટ્રમાં આવેલું રજવાડું હતું.

## ઉદ્યોગો
જસદણ ખાતે ફેબ્રીકેશન ઉદ્યોગનો સારો વિકાસ થયો છે. મગફળી, મકાઈ, બાજરી અને ઘંઊના પાક માટેનાં થ્રેસર મશીન તથા હલર મશીનનું મોટાપ્રમાણમાં ઉત્પાદન થાય છે. અહીં ૩૫ જેટલાં કારખાનાંઓ અંદાજે પાંચેક હજાર જેટલાં યંત્રોનું વાર્ષિક ઉત્પાદન કરે છે. અહીંથી ભારતભરમાં આ યંત્રો મોકલવામાં આવે છે. આ ઉદ્યોગના કારણે લગભગ ૧૫૦૦ લોકોને રોજગારી મળે છે.

### ઇલેક્ટ્રીક આરતી યંત્ર ઉદ્યોગ
thumb|મંદિર આકારનું આરતી યંત્ર
અહીંનો આરતી યંત્ર બનાવવાનો ઉદ્યોગ પણ વિશ્વવિખ્યાત બન્યો છે. મંદિરોમાં આરતી સમયે જે ધ્વનિનાદ કરવામાં આવે છે, એનું યાંત્રિકીકરણ કરીને ઇલેક્ટ્રીક પાવર વડે આ ધ્વનિનાદ ઉત્પન્ન કરવામાં આવે છે. આ આરતી યંત્રોમા મંદિર આકરનુ યંત્ર એની સલામતીને હિસાબે અતિ લોકપ્રિય બન્યું છે.

### ખેત ઓજાર ઉદ્યોગ
જસદણમા આશરે ૩૦ જેટલા કારખાનાઓ થ્રેસર તથા હલર અને ઓપનરનું ઉત્પાદન કરે છે, આ સારી ગુણવત્તાના હોવાથી ભારતભરમાં અહીથી વેચાય છે. આ ઉપરાંત અહીં દસેક કારખાનામાં ટ્રેકટર ચાલીત વિવિધ ખેત ઓજારોનું પણ આધુનિક ઢબે ઉત્પાદન થઈ રહ્યું છે. જેમા ટ્રેકટર ટ્રોલી, રોટાવેટર, પ્લાઊ, રિવર્સિબલ પ્લાઊ, ઓટોમેટીક ઓરણી તથા સાંતીડા, પાંચિયા જેવા ખેતીમા બહુ ઉપયોગી ઓજારો એકદમ વ્યાજબી કિમતે બનતા હોવાથી કૃષિ ઓજારોનુ હબ બની રહ્યું છે. 

### પટારી ઉદ્યોગ
જસદણમાં આશરે ૨૦ જેટલા એકમો અને અંદાજે ૩૦૦થી ૪૦૦ જેટલા કારિગરો લાકડાને ઓક્સિડાઈઝ પતરા વડે મઢેલા વિવિધ શો-પીસ બનાવવાના ઉદ્યોગમાં પરોવાયેલા છે. આ ઉદ્યોગને પટારી ઉદ્યોગ તરીકે ઓળખવામાં આવે છે.

### હીરા ઉધોગ
જસદણમાં હીરા ઉધોગનાં આશરે ૫૦થી ૬૦ નાના, મધ્યમ અને મોટા કદના એકમો આવેલા છે.

## જોવાલાયક સ્થળો 
જસદણથી પૂર્વમાં ૧૭ કી.મી.ના અંતરે ઘેલા સોમનાથ મહાદેવ મંદિર આવેલુ છે. આ ઉપરાંત જસદણથી અમદાવાદ રોડ પર આવેલ હિંગોળગઢ પ્રકૃતિ શિક્ષણ અભયારણ્ય પણ વિખ્યાત છે. નજીકમાં જ હિંગોળગઢનો પૌરાણિક કિલ્લો પણ જોવાલાયક છે. અહીં આવેલું બિલ્લેશ્વર મહાદેવનું મંદિર પણ પ્રકૃતિની ગોદમાં અતિ નયનરમ્ય સ્થળ છે. હિંગોળગઢના કિલ્લાની નજીકમાં જ આવેલું સતરંગ મંદિર પણ જોવાલાયક છે

## સંદર્ભ 
શ્રેણી:ગુજરાતનાં શહેરો અને નગરો
શ્રેણી:ગુજરાતનાં તાલુકા મથકો
શ્રેણી:જસદણ તાલુકો
ધોરાજી

**ધોરાજી** () શહેર ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા ગુજરાત રાજ્યના સૌરાષ્ટ્ર પ્રદેશમાં આવેલા રાજકોટ જિલ્લાનાં એક મહત્વનાં ધોરાજી તાલુકાનું મુખ્ય મથક છે.

## ઇતિહાસ 
અઢારમી સદીના મધ્યમાં ધોરાજી જૂનાગઢ રજવાડાથી કુંભાજી દ્વિતિયના ગોંડલ રજવાડા વડે હસ્તગત કરાયું હતું. ગોંડલ નરેશ ભગવતસિંહજીનો જન્મ ધોરાજીના દરબારગઢમાં થયો હતો. તેમણે નગર રચના વિભાગ શરૂ કર્યો હતો અને ગોંડલ, ધોરાજી, ઉપલેટા અને પાટણવાવના વિકાસ અને દેખરેખ માટે નિયમો અમલમાં મૂક્યા હતા.

રેલ્વેના આગમનની સાથે રેલ્વે સ્ટેશન અને ધોરાજીના જૂના નગરના વચ્ચેના ભાગનો ઝડપી વિકાસ થયો હતો.

## ભૂગોળ 
ધોરાજી રાજકોટ-પોરબંદર રાષ્ટ્રીય ધોરીમાર્ગ નં. ૮ બ ઉપર રાજકોટથી ૮૭ કિમી દૂર આવેલું છે ધોરાજીનું ભૌગોલીક સ્થાન અક્ષાંશ ર૧.૪૦ થી ૭૦.ર૦ રેખાંશ છે. તાલુકાની મુખ્ય નદીમાં ભાદરનો સમાવેશ થાય છે. તાલુકાનો સરેરાશ વરસાદ રપ થી ૩પ ઈંચ જેટલો છે.

## મહત્વના સ્થળો 
ધોરાજીમાં ખ્વાજા મોકુમદ્દિન સૈરાનીની દરગાહથી ઓળખાતું પ્રખ્યાત ધાર્મિક સ્થળ આવેલું છે જ્યાં દર વર્ષે સૌરાષ્ટ્રનો પ્રસિદ્ધ ઉર્ષનો મેળો ભરાય છે. ધોરાજી શિક્ષણ માટે જાણીતું કેન્દ્ર પણ છે.

## વાણિજ્ય 
ધોરાજીમાં અગત્યનો ઉઘોગ પ્લાસ્ટીક વેસ્ટમાંથી રિ-પ્રોસેસ કરીને સુતળી, દોરી, નાડા, બોક્ષ સ્ટેપીંગ પટી, પ્લાસ્ટિક-બેગ અને સિંચાઈ માટેના પાઇપ, વગેરે નો છે, જેમાં દરરોજનું આશરે ૫૦૦ મેટ્રીક ટનનું ઉત્પાદન થાય છે. તેમજ મગફળી તેલ માટે ઓઇલ મિલ તથા સોલ્વન્ટ પ્લાન્ટ, કપાસીયા ખોળના ઓઇલ મિલ તેમજ જીનિંગ ઉધોગ આવેલા છે.

ધોરાજીમાં કપાસ, મગફળી, તલ, સોયાબીન, ધાણાં, એરંડો, જીરૂ વગેરેનું વાવેતર થાય છે.

## સંદર્ભ 
## બાહ્ય કડીઓ 
શ્રેણી:ગુજરાતનાં શહેરો અને નગરો
શ્રેણી:ગુજરાતનાં તાલુકા મથકો
શ્રેણી:સૌરાષ્ટ્ર
શ્રેણી:ધોરાજી તાલુકો
પડધરી

**પડધરી** ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા ગુજરાત રાજ્યના સૌરાષ્ટ્ર પ્રદેશમાં આવેલા રાજકોટ જિલ્લાના પડધરી તાલુકાનું નગર અને તાલુકાનું મુખ્ય મથક છે.

## ભૂગોળ 
પડધરી ડોંડી નદીના પૂર્વ કિનારે રાજકોટથી વાયવ્યમાં ૨૫.૬ કિમી ના અંતરે રાજકોટ-જામનગર રાષ્ટ્રીય ધોરીમાર્ગ પર આવેલું છે. તે વિરમગામ-ઓખા બ્રૉડગેજ રેલમાર્ગ પરનું મથક છે.

## જાણીતા વ્યક્તિઓ 
* હરિલાલ ઉપાધ્યાય - ગુજરાતી સાહિત્યકાર.
* દીપચંદભાઇ ગાર્ડી - જાણીતા દાનવીર.

## સંદર્ભ 
શ્રેણી:ગુજરાતનાં શહેરો અને નગરો
શ્રેણી:ગુજરાતનાં તાલુકા મથકો
શ્રેણી:પડધરી તાલુકો
વાંકાનેર

**વાંકાનેર** ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા ગુજરાત રાજ્યના સૌરાષ્ટ્ર પ્રદેશમાં આવેલા મોરબી જિલ્લાના વાંકાનેર તાલુકાનું નગર અને મુખ્ય મથક છે.

## ઇતિહાસ 
વાંકાનેર રજવાડું બ્રિટિશ શાસન સમયે ૧૧ તોપોની સલામી ધરાવતું અને ઝાલા વંશના રાજપૂતો વડે શાસન કરાતું રજવાડું હતું.

## વ્યવસાય 
વાંકાનેરમાં મુખ્ય વ્યવસાય સિરેમિક્સ, ફાયર બ્રિક્સ તથા ઓઇલ મીલ અને  જિનિંગ ઇન્ડસ્ટ્રિઝનો છે.

## આ પણ જુઓ 
* રણજીત વિલાસ પેલેસ

## સંદર્ભ
શ્રેણી:ગુજરાતનાં શહેરો અને નગરો
શ્રેણી:ગુજરાતનાં તાલુકા મથકો
શ્રેણી:વાંકાનેર તાલુકો
ઉપલેટા

**ઉપલેટા** ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા ગુજરાત રાજ્યના સૌરાષ્ટ્ર પ્રદેશમાં આવેલા રાજકોટ જિલ્લામાં આવેલું એક નગર છે, જે આ જિલ્લાનાં ઉપલેટા તાલુકામાં આવેલું છે અને આ તાલુકાનું મુખ્ય મથક પણ છે. ઉપલેટાનો વહીવટ નગરપાલિકા વડે થાય છે.

## ભૂગોળ 
thumb|તાલુકા શાળા, ઉપલેટા
ઉપલેટા મોજ નદીના કાંઠા પર રાજકોટ શહેર થી લગભગ ૧૦૦ કિમી દુર આવેલું છે. ઉપલેટા તેની કિલ્લાની ઉંચી દિવાલ, વિશાળ કિલ્લાના બુરજો, દરવાજા, નાના ઘાટ માટે પ્રખ્યાત છે. ઉપલેટા જૈન મંદિર, મોજેશ્વર મહાદેવ મંદિર, તેના જુના દરબાર ગઢ, પાણી પુરવઠાની ટાંકી માટે પ્રખ્યાત છે. તેની રસ્તા, ફૂટપાથ અને ગટર વ્યવસ્થા પણ જોવા લાયક છે, જેની રચના મહારાજા ભગવતસિંહજી એ કરેલ છે. શહેરની મધ્યમાં ભગવતસિંહજીની વિશાળ પ્રતિમા પણ મુકેલ છે જે વિસ્તાર 'બાપુના બાવળા ચોક' તરીકે પ્રખ્યાત છે.

## સંદર્ભ
શ્રેણી:ઉપલેટા તાલુકો
શ્રેણી:ગુજરાતનાં શહેરો અને નગરો
શ્રેણી:ગુજરાતનાં તાલુકા મથકો
કોટડા-સાંગાણી

**કોટડા-સાંગાણી** ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા ગુજરાત રાજ્યના રાજકોટ જિલ્લાના કોટડા-સાંગાણી તાલુકાનું નગર અને તાલુકાનું મુખ્ય મથક છે. કોટડા સાંગાણી જુથ સેવા સહકારી મંડળી પણ અહીં કાર્યરત છે. આ ગામમાં માધ્યમિક શાળા, પ્રાથમિક શાળા, આંગણવાડી, દવાખાનું, બેંક અને પંચાયતઘર જેવી સવલતો પ્રાપ્ય છે. આ ગામની મુખ્ય વસ્તી પટેલની છે.

ગામના લોકોનો મુખ્ય વ્યવસાય ખેતી, ખેતમજૂરી, પશુપાલન છે, ઘઉં, ડાંગર, બાજરો, કપાસ, જીરૂ, મગફળી અને શાકભાજી આ ગામનાં ખેત-ઉત્પાદનો છે.

શ્રેણી:કોટડા-સાંગાણી તાલુકો
શ્રેણી:ગુજરાતનાં તાલુકા મથકો
મોરબી

**મોરબી** ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા ગુજરાત રાજ્યના સૌરાષ્ટ્ર પ્રદેશમાં આવેલા મોરબી જિલ્લાનો મહત્વના મોરબી તાલુકામાં આવેલું શહેર છે, જે આ તાલુકાનું મુખ્ય મથક પણ છે. મોરબી જામનગર, વાંકાનેર, ગાંધીધામ જેવાં મહત્વનાં નગરો સાથે રાજ્ય ધોરી માર્ગ વડે જોડાયેલું છે.

મોરબી શહેર વચ્ચેથી મચ્છુ નદી વહે છે. નળિયાં, ટાઇલ્સ, ચીનાઇ માટીનાં વાસણો, દિવાલ ઘડિયાળ, કાંડા ઘડિયાળ જેવાં ઉત્પાદનો માટે મોરબી વિશ્વભરમાં પ્રખ્યાત છે.

એક સમયે શહેરની તથા ઘરોની નમુનેદાર બાંધણીને કારણે "પેરિસ ઓફ ધ ઇસ્ટ" તરીકે પંકાયેલુ મોરબી નગર ૧૧ ઓગસ્ટ, ૧૯૭૯ના દિવસે ઉપરવાસમાં આવેલ મચ્છુ-૨ બંધના પાળા તુટવાને કારણે જળપ્રલયનો ભોગ બની ભારે તારાજ થયું હતું. ત્યારબાદ ૨૬ મી જાન્યુઆરી, ૨૦૦૧ ના રોજ આવેલા ભૂકંપમાં પણ મોરબી ને જાન અને માલનું ભારે નુકશાન વેઠવુ પડ્યુ હતું.

૩૦ ઓક્ટોબર ૨૦૨૨ના રોજ મોરબીનો ઝૂલતો પુલ તૂટી પડવાની દુર્ઘટના બનતા ૧૪૧ લોકોના મૃત્યુ થયા હતા.

## શૈક્ષણિક સ્થળો 
* નવયુગ ગ્રુપ ઓફ એજ્યુકેશન 
* શ્રીમતી આર ઓ પટેલ કોલેજ
* સ્નાતક કોલેજ
* એલ. ઇ. એન્જિનિયરિંગ કોલેજ (ડિપ્લોમા અને ડિગ્રી)
* દોશી હાઇસ્કુલ મોરબી
* વી.સી. ટેક્નીકલ હાઇસ્કુલ
* સાર્થક વિદ્યામંદિર 
* ગર્લ્સ હાઇસ્કુલ
* ઓમ વિવિઆઇએમ
* પી.જી.પટેલ કોમર્સ કોલેજ
* શ્રી સ્વામીનારાયણ ગુરૂકૂળ
* આર્યાવર્ત એડયુકેશનલ એકેડેમી 
* શ્રી યુ. અને. મહેતા આર્ટ્સ કોલેજ  
* શ્રી એમ. એમ. સાયન્સ કોલેજ  
* ડી.જે.પટેલ કનયા વિદ્યાલય 
* સરદાર વલભભાઈ પટેલ કન્યા શાળા
* શ્રીમતી જી.જે.સેઠ કોમર્સ કોલેજ- નજરબાગ

## મોરબીના જોવાલાયક સ્થળો 
* મયુર પુલ/પાડા પુલ
* ઝૂલતો પુલ
* મણીમંદિર
* વાઘ મહેલ
* ગ્રીન ચૉક ટાવર
* નહેરુ ગેટ (નગર દરવાજો )
* ન્યુ પેલેસ (આર્ટ દેકો પેલેસ)
* મચ્છૂ માતાજી મંદિર
* રફાળેશ્વર મહાદેવ મંદિર
* ખોખરા હનુમાનજી
* શોભેસ્વર મહાદેવ
* ભીમનાથ મહાદેવ

## આ પણ જુઓ 
* મોરબી રજવાડું
* ૧૯૭૯ મચ્છુ બંધ હોનારત
* ૨૦૨૨ મોરબી પુલ દુર્ઘટના

## સંદર્ભ
## બાહ્ય કડીઓ
શ્રેણી:ગુજરાતનાં શહેરો અને નગરો
શ્રેણી:ગુજરાતનાં તાલુકા મથકો
શ્રેણી:મોરબી તાલુકો
સી. વી. રામન

**ચંન્દ્રશેખર વેંકટ રામન** (તમિલ: சந்திரேசகர ெவங்கடராமன்) (૭ નવેમ્બર ૧૮૮૮ - ૨૧ નવેમ્બર ૧૯૭૦) એક મહાન ભૌતિકવિજ્ઞાની હતા. પ્રકાશનો આણ્વિક ફેલાવો તથા 'રામન અસર' () માટે તેમને ૧૯૩૦માં નોબલ પુરસ્કાર પ્રાપ્ત થયો હતો.

## જીવન 
સી.વી. રામનનો જન્મ ભારત દેશના દક્ષિણ ભાગમાં આવેલા તામિલનાડુ રાજ્યનાં તિરુચિરાપલ્લી ખાતે હિંદુ, બ્રાહ્મણ પરિવારમાં થયો હતો. એમની માતૃભાષા તમિલ છે. બાળપણમાં જ તેમના પરિવારને વિશાખાપટનમ, આંધ્ર પ્રદેશ ખાતે રહેવા જવાનું થયું. તેમના પિતાજી ગણિત તથા ભૌતિકશાસ્ત્રના વ્યાખ્યાતા હોવાને કારણે રામનને ભણવાનું યોગ્ય વાતાવરણ ઘરમાં જ મળી ગયું હતું. આ વિષયોના તેમના ઊંડા અભ્યાસે વોલ્ટેરની કોલેજમાં તેમને સ્થાન મળ્યું અને વિદ્યાર્થી આલમમાં તે ખુબ પ્રિય થઇ પડ્યા. ખગોળશાસ્ત્રમાં પણ તેમને ઊંડો રસ હતો. તેમના ભત્રીજા સુબ્રમણ્યન ચંદ્રશેખરને પણ ભૌતિકશાસ્ત્રના વિષયમાં નોબેલ પુરસ્કાર ઇ.સ. ૧૯૮૩ના વર્ષમાં એનાયત કરવામાં આવ્યો હતો.

રામન પ્રેસિડન્સી કોલેજ, ચેન્નઈ ખાતે ઇ.સ. ૧૯૦૨ના વર્ષમાં દાખલ થયા, અને ઇ.સ. ૧૯૦૪નાં વર્ષમાં એમણે સ્નાતકની પદવી મેળવી. જેમાં એમણે પ્રથમ સ્થાને રહી સુવર્ણચંદ્રક પણ જીત્યો હતો. ઇ.સ. ૧૯૦૭નાં વર્ષમાં એમણે વિજ્ઞાનના અનુસ્નાતકની પદવી ૭૦%થી વધુ ગુણાંક સાથે મેળવી હતી. ત્યારબાદ એમણે આસિસ્ટન્ટ એકાઉન્ટન્ટ જનરલ તરીકે ઇન્ડીયન ફાયનાન્સ ડિપાર્ટમેન્ટમાં કોલકાતા ખાતે પોતાની કારકિર્દીની શરૂઆત કરી.

ડૉ. ચંદ્રશેખર વેંકટરામને ઈ.સ. ૧૯૨૮ની ૨૮ ફેબ્રુઆરીના દિવસે પ્રકાશના પરાવર્તનની વિસ્મયકારક ઘટના નિહાળી. વિજ્ઞાનજગતમાં આ ઘટનાનો પ્રભાવ એટલો બધો પડ્યો કે, સમગ્ર એશિયામાંથી ભૌતિકશાસ્ત્રમાં નોબલ પારિતોષિક સૌ પ્રથમ તેમને એનાયત થયું હતું. વિજ્ઞાનની આ સુવર્ણ ઘડીને બિરદાવતાં ૨૮મી ફેબ્રુઆરી “રાષ્ટ્રીય વિજ્ઞાન દિવસ” તરીકે ઉજવાય છે. ૨૮મી ફેબ્રુઆરીએ ડૉ. રામને તેમની નોબેલ પુરસ્કાર મેળવનારી શોધ ‘રામન ઇફેકટ’નો આવિષ્કાર કર્યો હતો. પ્રકાશના કિરણો કઈ રીતે કામ કરે છે તે વિશે તેમણે ઉંડું સંશોધન કર્યુ હતું જે પાછળથી ભૌતિક વિજ્ઞાન જગતમાં ‘રામન ઇફેકટ’ તરીકે ઓળખવામાં આવ્યું.

## સંદર્ભ 
## બાહ્ય કડીઓ 
* ભૌતિકશાસ્ત્ર વિષયમાં ઈ. સ. ૧૯૩૦ના વર્ષનો નોબેલ પુરસ્કાર નોબલ ફાઉન્ડેશનની વેબસાઇટ પર
* નોબેલ પ્રાઇઝ આંતરજાળ પર સંકલન 
* પથ રચયિતા (Path creator) - સી. વી. રામન
* નોબેલ પ્રવચન 
* સી. વી. રામનના વૈજ્ઞાનિક સંશોધનપત્રોનું સંકલન

શ્રેણી:ભારત રત્ન પુરસ્કારના વિજેતા
શ્રેણી:વ્યક્તિત્વ
શ્રેણી:વૈજ્ઞાનિક
શ્રેણી:નોબેલ પારિતોષિક વિજેતાઓ
શ્રેણી:૧૯૭૦માં મૃત્યુ
શ્રેણી:૧૮૮૮માં જન્મ
દેત્રોજ

**દેત્રોજ** ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા ગુજરાત રાજ્યના અમદાવાદ જિલ્લાના દેત્રોજ-રામપુરા તાલુકાનું નગર છે જે આ તાલુકાનું મુખ્ય મથક પણ છે.

અહીં ધોરણ ૧૨ સામાન્ય પ્રવાહની શાળા, આઇ.ટી.આઇ.,જાહેર પુસ્તકાલય, રેલ્વે સ્ટેશન, બસ સ્ટેશન, પોલિસ સ્ટેશન, મામલતદાર ઓફિસ, તાલુકા પંચાયત, કોર્ટની સુવિધાઓ પ્રાપ્ત છે.

## ઇતિહાસ 
દેત્રોજ નામ દંઢાસુર રાક્ષસના નામ પરથી પડેલું મનાય છે. બહુચર માતાજીએ ગેબી ટીંબા નામના સ્થળ પર આ અસુરનો વધ કરેલો.

દેત્રોજ પર ૧૨ મી સદીમાં પાટડીથી આવેલા ઝાલા રાજપુતોનું શાસન હતું. ત્યારબાદ ૧૩ મી સદીમાં વંથલીથી ડોડીયા રાજપુતો આવ્યા. ઈ.સ. ૧૪૫૦ પછી લુણાવાડા સ્ટેટથી ચાલુક્યની એક પેઢી દેત્રોજ પર આવી. વીર કાનાજી સોલંકી રાજપુતના વંશજોએ ૪૪ ગામ જીતીને દેત્રોજ ગાદી સ્થાપી. દેત્રોજના સોલંકી રાજપુતોએ ત્યાંથી ગાદી ખસેડીને કુકવાવમાં સ્થાપિત કરી. ત્યારબાદ તેમાંથી ૪ એસ્ટેટ અલગ થયા. કુકવાવ, ભંકોડા, દેકાવાડા અને છનીયાર. જેમાં ચારે ચાર એસ્ટેટને ૧૨-૧૨ ગામની જાગીરી મળી. હાલ તેમના વંશજો ત્યાં રહે છે.

## ધાર્મિક સ્થળો 
દેત્રોજમાં એક પીરની જગ્યા અને પ્રાચીન બહુચર માતાજીનું સ્થાનક આવેલું છે.

શ્રેણી:ગુજરાતનાં શહેરો અને નગરો
શ્રેણી:ગુજરાતનાં તાલુકા મથકો
શ્રેણી:દેત્રોજ તાલુકો