open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
સ્વચાલિત ગણક યંત્ર (ATM)

thumbnail|અમેરિકામાં આવેલ એક સ્વચાલિત ગણક યંત્ર
**સ્વચાલિત ગણક યંત્ર** (અંગ્રેજી:Automated teller machine, ટૂંકું નામ: ATM) એ બેંકિંગ-વ્યવહાર માટેનું એક ઉપકરણ છે, જેને વિશ્વમાં ઓટોમેટિક બેંકિંગ મશીન, કેશ પોઈન્ટ, હોલ ઇન ધ વોલ, બેંનકોમેટ વગેરે નામોથી પણ ઓળખવામાં આવે છે. આ મશીનનું નિયંત્રણ આધુનિક કોમ્પ્યુટર નેટવર્ક દ્વારા દૂરથી થઈ શકે છે અને સ્થાનિક ગ્રાહક તેનો આ મશીનની જગ્યા પર ઉપયોગ કરી પૈસા ઉપાડવાનું, સિલકની રકમ જાણવાનું, પૈસા અન્ય ખાતાધારકને મોકલવાનું જેવાં કાર્યોની સેવા મેળવી શકે છે. આ બેંકિંગ સેવાઓ મેળવવાની પ્રક્રિયામાં ગ્રાહકને કેશિયર, ક્લાર્ક, બેંક અધિકારીની મદદની જરૂર પડતી નથી.

## સંદર્ભો 
શ્રેણી:બેન્કિંગ
કાંટનો લટોરો

, ભારત]]
**કાંટનો લટોરો** (અંગ્રેજી: Common Woodshrike), (*Tephrodornis pondicerianus*) એ એશિયામાં જોવા મળતું પક્ષી છે. સામાન્યતયા આ પક્ષી પાંખા જંગલો અને ઝાંખરાંઓમાં જોવા મળે છે. આ પક્ષી ઝાંખુ રાખોડી કથ્થાઈ રંગનું અને અન્ય લટોરાઓની જેમ મોટું માથું તેમ જ મજબૂત વાંકી ચાંચ ધરાવે છે.

## સંદર્ભો
## બાહ્ય કડીઓ
* Calls on Xeno-Canto
શાજી નિલાકાન્તન કરૂન

**શાજી નિલાકાન્તન કરૂન** (અંગ્રેજી:Shaji Neelakantan Karun);(હિંદી:शाजी निलाकान्तन करून) ભારત દેશના કેરળ રાજ્યમાં રહેતા એક સિનેમા દિગ્દર્શક છે. તેમને સિનેમા-દિગ્દર્શક તરીકે કરેલા ઉત્કૃષ્ટ યોગદાન બદલ ઈ. સ. ૨૦૧૧ના વર્ષમાં ભારત સરકાર તરફથી પદ્મશ્રી વડે સન્માનિત કરવામાં આવ્યા હતા.
 
## સંદર્ભો 
શ્રેણી:પદ્મશ્રી પુરસ્કાર વિજેતાઓ
શ્રેણી:કેરળ
શ્રેણી:ભારતીય ફિલ્મ દિગ્દર્શકો
દ્વિનામી નામકરણ

**દ્વિનામી નામકરણ** કે **દ્વિપદ નામકરણ** () સજીવોની જાતિઓનાં નામકરણની ઔપચારિક પદ્ધતિ છે જેમાં દરેક નામ મૂલતઃ બે નામો મેળવીને બનાવાયું હોય છે. જે બંન્ને ભાગ લેટિન ભાષાનાં વ્યાકરણ પ્રકારો દ્વારા બનાવાયા હોય છે. જો કે તે અન્ય ભાષાઓના શબ્દો પર આધારિત પણ હોઈ શકે છે. આ એક નામમાં બે નામો સમાયેલા હોવાથી તેમને **દ્વિનામી નામ** કહે છે. તેને **વૈજ્ઞાનિક નામ** કે **લેટીન નામ** પણ કહેવામાં આવે છે. આવા નામનો પ્રથમ ભાગ સજીવ કઈ પ્રજાતિનું છે તેની ઓળખ આપે છે અને બીજો ભાગ એ સજીવની પ્રજાતિ સાથેની જાતિની ઓળખ આપે છે. ઉદા. તરીકે, મનુષ્ય 'હોમો' (*Homo*) પ્રજાતિનું પ્રાણી છે અને આ પ્રજાતિ સાથેની તેની જાતિ 'હોમો સેપિયન્સ' (*Homo sapiens*) છે. આ પદ્ધતિના આવિષ્કારનું શ્રેય સ્વિડિશ પ્રકૃત્તિવિજ્ઞાની કાર્લ લિનિયસને જાય છે.

શ્રેણી:જીવવિજ્ઞાન
વિકિકોશ

thumb|ગુજરાતી વિકિકોશનો જૂનો *લોગો*
**વિક્શનરી** ‍વિકિમીડિયા ફાઉન્ડેશનનું એક ધ્યેયકાર્ય છે. આ વેબસાઇટને વિકિમીડિયા ફાઉન્ડેશનના પ્રકલ્પ તરીકે સ્થાપવામાં આવેલું છે. વિક્શનરીનું સંચાલન વિકિમીડિયા પ્રતિષ્ઠાન કરે છે, જે બહુભાષિય તથા ઉપયોગ, પરિવર્તન અને પુનર્વિતરણ માટે પ્રવૃત્ત એવા બીજા વિવિધ મુક્ત ધ્યેયકાર્યો ચલાવે છે. વિક્શનરી પર એક ભાષાના શબ્દોના અન્ય ભાષાઓમાં અર્થ અને તે ભાષાના શબ્દનો સંગ્રહ કરવામાં આવે છે.

ગુજરાતી ભાષામાં અલાયદી વિક્શનરીની શરૂઆત ૨૮મી નવેમ્બર ૨૦૦૪ના રોજ થઈ હતી. ૨૦૧૬માં ગુજરાતી વિક્શનરીનું નામ વિકિકોશ કરવામાં આવ્યું હતું.

## બાહ્ય કડીઓ 
* વિકિકોશ - ગુજરાતી વિક્શનરી

શ્રેણી:વિકિમીડિયા
શ્રેણી:વેબસાઇટ
સન્ધિ (વ્યાકરણ)

**સન્ધિ** (અથવા સંધિ) એટલે બે શબ્દોનું જોડાણ. બે શબ્દો જોડાય ત્યારે એમના સ્વરવ્યંજનમાં જે પરિવર્તન આવે તેને સંસ્કૃત ભાષામાં 'સન્ધિ' કહે છે. સંસ્કૃત ભાષામાં સન્ધિના ચોક્કસ નિયમો છે. ગુજરાતી ભાષા સંસ્કૃતમાંથી ઊતરી આવેલી છે તેથી એમાં ઘણા શબ્દો સંસ્કૃતમાંથી મૂળરૂપે અથવા તો થોડું પરિવર્તન પામીને પ્રયોજાય છે. એ રીતે ગુજરાતીમાં સન્ધિની વ્યવસ્થા થોડી જુદી પડે છે.

શ્રેણી:ગુજરાતી ભાષા
શ્રેણી:વ્યાકરણ
વિવેકાનંદ રોક મેમોરિયલ

350px|thumb|વિવેકાનંદ રૉકનું રાત્રિ વેળાનું નયનરમ્ય દૃશ્ય
**વિવેકાનંદ રોક મેમોરિયલ** અથવા **વિવેકાનંદ શિલા** એ ભારતના દક્ષિણ છેડે આવેલા કન્યાકુમારી ખાતે મુખ્ય ભુમિથી ૪૦૦ મીટર દૂર હિંદ મહાસાગરમાં આવેલું સ્મારક છે. ભારતીય આધ્યાત્મિકતાનો પશ્ચિમી વિશ્વને પરિચય કરાવનાર સ્વામી વિવેકાનંદે અહીં સન ૧૮૯૨ માં આ સ્થાને (શિલા પર) સતત ત્રણ દિવસ સાધના કરીને જ્ઞાનપ્રાપ્તિ કરી હતી. આ શિલાને પુરાણ કાળથી પવિત્ર માનવામાં આવે છે અને તેનું પૌરાણિક નામ શ્રીપદ પારાઈ છે જેનો અર્થ કુંવારી દેવીના ચરણ એમ થાય છે. અહીં વિવેકાનંદ રૉક મેમોરિયલ કમીટી દ્વારા ઇસવી સન ૧૯૭૦ એટલે કે સ્વામી વિવેકાનંદના આગમન પછી આશરે પોણી સદી પછી તેમની યાદમાં અહીં ભવ્યાતિભવ્ય એવું સ્મારક બનાવવામાં આવ્યું છે. સ્મારક મુખ્યત્વે બે ભાગમાં વહેંચયેલું છે. એક -વિવેકાનંદ મંડપમ્ અને બીજું- શ્રીપદ મંડપમ્.આ ધ્યાન મંડપની બાંધણીમાં સમગ્ર ભારતની સ્થાપત્યશૈલીનો સમાવેશ કરવામાં આવ્યો છે. આ સ્થળે કોઈપણ વ્યક્તિ ધ્યાન,સાધના કરી શકે છે. આ સ્થળે પહોંચવા માટે નજીવા દરે ફેરી સેવા(બોટ સર્વિસ)ની વ્યવસ્થા છે. આ સાથે સ્માર્કાની નીચેના ભાગમાં એક પુસ્ત્કાલય છે જેમાં રામકૃષ્ણ પરમહંસ તથા વિવેકાનંદ સાહિત્ય ઉપલબ્ધ છે.

350px|thumbnail|વિવેકાનંદ રૉક મેમોરિયલ
હિન્દ મહાસાગર, બંગાળની ખાડી તથા અરબ સાગરના સંગમ સ્થળે આવેલું આ સ્થાનક દુરથી પણ ખુબ જ નયનરમ્ય છે.

શ્રેણી:જોવાલાયક સ્થળો
શ્રેણી:તામિલનાડુમાં પ્રવાસન
મહેંદી નવાઝ જંગ

**મહેંદી નવાઝ જંગ** ગુજરાત રાજ્યના પ્રથમ રાજ્યપાલ હતા.

## જીવન 
તેમનો જન્મ ૧૪ મે, ૧૮૯૪ના દિવસે હૈદરાબાદ ખાતે થયો હતો અને અવસાન ૨૮ જૂન, ૧૯૬૭ના દિવસે હૈદરાબાદ ખાતે થયુ હતું. તેમણે હૈદરાબાદની સનદી સેવા ઉપરાંત વિવિધ સરકારી હોદ્દાઓ પર કામગીરી બજાવી હતી. ઈ.સ. ૧૯૩૭ થી ૧૯૪૨ દરમિયાન હૈદરાબાદ મ્યુનિસિપલ કમિશનર તરીકે સેવા આપી હતી. ઈ.સ. ૧૯૪૨માં વ્યાપાર અને ઉદ્યોગ ખાતાના સચિવ તરીકે ખૂબ જ પ્રશંસનીય કામગીરી તેમણે બજાવી હતી. ગુજરાત રાજ્યના સ્થાપના દિનથી એટલે કે ૧ મે ૧૯૬૦ના રોજ ગુજરાતના રાજ્યપાલ તરીકે નિમણૂંક થઇ હતી.

## પુરસ્કારો 
ઈ.સ. ૧૯૬૫માં તેમને પદ્મવિભૂષણથી સન્માનિત કરવામાં આવ્યા હતા.

## સ્મારકો 
અમદાવાદના પાલડી વિસ્તારમાં આવેલા એક સભાખંડનું નામ તેમના ઉપરથી *મહેંદી નવાઝ જંગ હોલ* આપવામાં આવ્યું છે.

શ્રેણી:ગુજરાતના રાજ્યપાલો
શ્રેણી:પદ્મવિભૂષણ પુરસ્કાર વિજેતાઓ
શ્રેણી:૧૯૬૭માં મૃત્યુ
શ્રેણી:૧૮૯૪માં જન્મ
ધીરા પ્રતાપ બારોટ

**ધીરા પ્રતાપ બારોટ** અથવા **ધીરો ભગત** ગુજરાતના ભક્તકવિ હતા.

## જીવન 
તેમનો જન્મ ઈ.સ. ૧૭૫૩ના વર્ષમાં વડોદરા જિલ્લાના સાવલી નજીક આવેલા ગોઠડા ગામે થયો હતો. તેમના પિતાનું નામ પ્રતાપ બારોટ અને માતાનું નામ દેવબા હતું. ધીરા ભગતનું મન નાનપણથી ભક્તિ તરફ વળ્યું હતું. સાધુ-સંન્યાસીઓની સેવા કરતાં એમણે જુદા જુદા શાસ્ત્રોનો પણ અભ્યાસ કર્યો હતો. 

ઇ.સ. ૧૮૨૫માં તેમનું અવસાન થયું હતું. 

## સર્જન 
તેમના પદો કાફી નામના રાગમાં ગવાતા હોઈ તે *કાફી* તરીકે જાણીતાં થયા હતા. એમણે પદોમાં સંસારની તથા કાયાની નિરર્થકતા વ્યક્ત કરી છે. તેમની રચનાઓમાં સ્વરૂપની કાફીઓ, મતવાદી, આત્મબોધ, જ્ઞાનકક્કો, યોગમાર્ગ, છૂટક પદ-ગરબી-ધોળ, પ્રશ્ર્નોત્તરમાલિકા, અવળવાણીનો સમાવેશ થાય છે. 

## સંદર્ભ 
શ્રેણી:ગુજરાતી સાહિત્યકાર
શ્રેણી:ગુજરાતી વ્યક્તિત્વ
શાહજહાં

**શહાબુદ્દીન મહંમદ ખુર્રમ શાહજહાં** (ફારસી: شاه جهان; જાન્યુઆરી ૧૫૯૨ – ૨૨ જાન્યુઆરી ૧૬૬૬) એ ભારતનો પાંચમો મુઘલ બાદશાહ હતો. તે શાહ જહાં તરીકે પણ ઓળખાય છે. તેણે ૧૬૨૮ થી ૧૬૫૮ સુધી રાજ કર્યું હતું.

## સંદર્ભ
શ્રેણી:મુઘલ બાદશાહ
હિંદ મહાસાગર

**હિંદ મહાસાગર** અથવા **હિન્દ મહાસાગર** (હિંદી: हिन्द महासागर) વિશ્વમાં ત્રીજા ક્રમે આવતો સૌથી મોટો સમુદ્ર છે, અને પૃથ્વીની સપાટી પર રહેલા પાણીનો લગભગ ૨૦% જેટલો ભાગ એમાં સમાવિષ્ટ છે. ઉત્તરમાં ભારતીય ઉપખંડ સાથે, પશ્ચિમમાં પૂર્વ આફ્રિકા સાથે, પૂર્વમાં હિન્દ-ચીન, સુંદા દ્વીપસમૂહ, ઓસ્ટ્રેલિયા સાથે અને દક્ષિણમાં દક્ષિણ(એન્ટાર્કટિક) મહાસાગર ઘેરાયેલો છે. વિશ્વમાં આ એક માત્ર એવો મહાસાગર છે, જેનું નામ કોઇ દેશના (હિન્દુસ્તાન) નામ સાથે જોડાયેલું છે. સંસ્કૃત ભાષામાં આને રત્નાકર એટલે કે રત્ન ઉત્પન્ન કરનાર કહેવામાં આવે છે, જ્યારે પ્રાચીન હિંદુ ગ્રંથોમાં તેને હિન્દુ મહાસાગર કહેવામાં આવ્યો છે.

હિંદ મહાસાગરનો કુલ વિસ્તાર ૭૦,૫૬૦,૦૦૦ ચોરસ કિ.મી જેટલો છે અને જાવાની ખાડી પાસે તે ૭૨૫૮ મીટર જેટલો ઊંડો છે, જે તેનો સૌથી ઊંડાણવાળો ભાગ છે. અરબી સમુદ્ર, લક્ષદ્વીપ સમુદ્ર, આંદામાન સમુદ્ર, બંગાળનો ઉપસાગર અને રાતો સમુદ્ર આ મહાસાગરના ભાગ છે. સુએઝની નહેર રાતા સમુદ્ર દ્વારા આ મહાસાગરને ભુમધ્ય સમુદ્ર સાથે જોડે છે. વિષુવવૃત્તની પાસે આવેલ હોવાથી દુનિયાના અન્ય મહાસાગરોની સરખામણીમાં તેનુ તાપમાન હુંફાળુ હોય છે, જેને કારણે આ મહાસાગર પરથી વાતા પવનો ભારતીય ઉપખંડમાં ખુબ માત્રામાં વરસાદ લાવે છે. હિંદ મહાસાગરને કાંઠે આવેલ દેશોમા ભારત, બાંગ્લાદેશ, મ્યાનમાર, ઇન્ડોનેશીયા, મલેશિયા, શ્રીલંકા, ઇરાન, સાઉદી અરેબિયા,પાકિસ્તાન, ઓમાન, સંયુક્ત આરબ અમીરાત, ઇજિપ્ત, સોમાલીયા, કેન્યા,ટાન્ઝાનિયા, દક્ષિણ આફ્રિકા અને ઓસ્ટ્રેલિયા જેવા દેશો આવેલા છે. એડેલૈઈડ,પર્થ, મુબંઈ, ચેન્નઇ, કોલંબો, ચિતાગોંગ, દમામ, દારેસલામ, દોહા, દુબઇ, અબુધાબી, ડર્બન, કરાચી, કોલકાતા, મોમ્બાસા, મસ્કત અને સુએઝ જેવા અગત્યના બંદરીય શહેરો  હિંદ મહાસાગરને કાંઠે આવેલા છે.

## સંદર્ભ 
શ્રેણી:મહાસાગર
નાનો કરકરીયો

**નાનો કરકરીયો** કે **કમોદનો ટીકટીકી** (અંગ્રેજી: Paddyfield Warbler), (*Acrocephalus agricola*) એ સમશીતોષ્ણ મધ્ય એશિયામાં પ્રજોપ્તિ કરતું ઋતુપ્રવાસી પક્ષી છે જે શિયાળો ભારત અને પાકિસ્તાનમાં ગાળે છે. આ ચકલીની કદનું પક્ષી આછી વનસ્પતિ જેવી કે લાંબા ઘાસ, બરું કે ચોખાના ખેતરોમાં જોવા મળે છે. આ પક્ષી ઘાસમાં માળો બનાવી તેમાં ૪-૫ ઈંડા મુકે છે.

## વર્ણન
આ પક્ષી  લંબાઈ અને  પાંખોનો વ્યાપ ધરાવે છે. પુખ્ત પક્ષીની પીઠ પીળાશ પડતી કથ્થાઈ અને પેટનો ભાગ ઝાંખા પીળા રંગનો હોય છે. તેની પૂંછડીના મૂળનો ભાગ (બેઠક) રતાશ પડતા કથ્થાઈ રંગનો હોય છે. તેની ચાંચ તિક્ષણ અને ટૂંકી હોય છે. આ પક્ષી જીવાતભક્ષી હોય છે.

## સંદર્ભો 
*

## બાહ્ય કડીઓ
શ્રેણી:પક્ષી
મલાલા યુસુફઝઈ

300px|thumb|મલાલા યુસુફજઈ
**મલાલા યુસુફજઈ** (પશ્તો: ملاله یوسفزۍ, ) બાળકોના અધિકારો, જેમાં પણ ખાસ કરીને કન્યા કેળવણીના અધિકાર માટે કાર્યરત મહિલા છે. તેણી પાકિસ્તાનમાં આવેલા ખૈબર પખ્તૂનખ્વા પ્રાંતના સ્વાત જિલ્લામાં આવેલા મિંગોરા નગરની એક છાત્રા છે. સ્વાત જિલ્લામાં આવેલી શાળાઓમાં કન્યા શિક્ષણ પર તાલિબાનોએ પ્રતિબંધ ફરમાવ્યો હતો તે વખતે મલાલાએ તેનો વિરોધ કરી પોતાનો અવાજ  ઉઠાવ્યો હતો. તાલિબાનોના અત્યાચારના વિરોધમાં તેણીએ બીબીસીની ઉર્દૂ સમાચાર સેવા માટે ગુલ મકઈના ઉપનામથી બ્લોગ લખવાનું શરૂ કર્યું ત્યારે તેની ઉમર માત્ર 11-12 વર્ષની હતી. ઓક્ટોબર 2012 માં તેણી પોતાના ઉદારવાદી પ્રયત્નોને કારણે આતંકવાદી હુમલાનો શિકાર પણ બની હતી, જેમાં તેણીને ગંભીર ઈજાઓ થઈ હતી.

ઈ. સ. 2009 ના વર્ષમાં 'ન્યૂ યૉર્ક ટાઈમ્સ' દ્વારા મલાલાની અધિકાર લડતના વિષયે એક દસ્તાવેજી ફિલ્મ (ડોક્યુમેન્ટરી ફિલ્મ) બનાવવામાં આવી હતી. આ ફિલ્મ દ્વારા તેણી આખા વિશ્વમાં જાણીતી થઈ હતી.

પાકિસ્તાન સરકારે તેણીને યુવા શાંતિ પુરસ્કાર એનાયત કરી તેણીનું સન્માન કર્યું હતું. આ ઉપરાંત ત્યાંની સરકાર દ્વારા એક કન્યા શાળાને પણ તેણીનું નામ આપવામાં આવ્યું છે. જગતનાં મુખ્ય પ્રતિષ્ઠિત સામાયિક "ટાઈમ" દ્વારા તેણીને 2013 ના વર્ષમાં 'પર્સન ઓફ ધ યર' તરીકે નામાંકિત કરવામાં આવી હતી, જેમાં તેણી બરાક ઓબામા પછી બીજા ક્રમે રહી હતી.

## સંદર્ભો 
શ્રેણી:નારીવિશેષ
શ્રેણી:વ્યક્તિત્વ
શ્રેણી:પાકિસ્તાન
માતૃભાષા અભિયાન

ગુજરાતી ભાષાના  સાંસ્કૃતિક અને ઐતિહાસિક વારસાને સાચવવા  "માતૃભાષા અભિયાન" શીર્ષક હેઠળ એક ભાષા સંવર્ધન ચળવળ અમુક ગુજરાતી ભાષા પ્રેમીઓ દ્વારા શરૂ કરવામાં આવી છે. આ અભિયાનને તેમના સંયોજકો "નેટવર્ક ઑર્ગેનાઈઝેશન" તરીકે ઓળખાવે છે જેનું માળખું  સંકલિત બહુકેન્દ્રિત, એકસ્તરીય અને અનૌપચારિક છે. આ અભિયાન હેઠળ ગુજરાતના ખ્યાતનામ ચિંતકો, શિક્ષણકારો, લેખકો તેમજ વિવિધ ક્ષેત્રમાં નોંધપાત્ર પ્રદાન કર્યું હોય તેવી વ્યક્તિઓના માર્ગદર્શન હેઠળ કાર્ય કરવામાં આવે છે. 

## માળખું
અભિયાનની પ્રવૃત્તિ અમદાવાદ (મધ્યસ્થ) તથા ગુજરાત રાજ્યના વિવિધ શહેરમાં અને ગુજરાત બહાર કેન્દ્રો દ્વારા હાથ ધરાય છે. હાલમાં (૨૦૧૪ની શરુઆત) ગુજરાતમાં ૨૯ કેન્દ્રો કાર્યરત છે. 

ભોગોલિક સ્તરે અભિયાનના છ વિભાગો પાડવામાં આવ્યા છે: દક્ષિણ ગુજરાત, મધ્ય ગુજરાત,  ઉત્તર ગુજરાત, સૌરાષ્ટ્ર, કચ્છ અને ગુજરાત બહાર.દરેક વિભાગમાં પાંચ કાર્યવાહકોની વિભાગીય સમિતિ છે

## પ્રવૃત્તિઓ
માતૃભાષા ઑલિમ્પિયાડ પ્રકલ્પ, પુસ્તક કેન્દ્ર, શિક્ષણ, રસાસ્વાદ અને અન્ય પ્રવૃત્તિઓ 

* માતૃભાષા ઑલિમ્પિયાડ પ્રકલ્પ
અંતર્ગત ‘મને ગમતું પુસ્તક વાર્તાલાપ’, વકતૃત્વ, લેખન, કાવ્યપઠન, પાદપૂર્તિ, શીઘ્ર કાવ્ય લેખન, શીઘ્ર નિબંધ લેખન, મુદ્દા પરથી વાર્તા લેખન, કોશમાંથી શબ્દ શોધવાની સ્પર્ધા, ગુજરાતી શબ્દોની અંત્યાક્ષરીની રમત-વગેરે સ્પર્ધાઓ,  . કળા - સંસ્કૃતિ અભિવ્યક્તિ અંતર્ગત સુગમ સંગીત, ગરબો, લોકનૃત્ય, નાટક, એકપાત્રી અભિનય વગેરે સ્પર્ધાઓ નું આયોજન.

* માતૃભાષા પુસ્તક કેન્દ્ર પ્રકલ્પ
આ પ્રકલ્પ અન્વયે ત્રણ પ્રવૃતિઓ પ્રયોજવામાં આવી છે. ૧. પુસ્તકની પરબ (નિઃશુલ્ક પુસ્તક સ્વીકાર-અર્પણ કેન્દ્ર) ૨. પુસ્તક વેચાણ કેન્દ્ર (સહયોગ ધોરણે)  ૩. શેરી પુસ્તકાલય (ગ્રંથમંદિર)નું આયોજન. 

* શિક્ષણ પ્રકલ્પ
ઉચ્ચ શિક્ષણ ક્ષેત્રે વિવિધ યુનિવર્સિટીઓમાં ગુજરાતી ભાષાના વિભાગો શરુ થાય તે અંગે પ્રયત્ન કરવા. અંગ્રેજી માધ્યમની શાળાઓમાં આપણી સંસ્કૃતિ, સાહિત્ય અને કળાની જાણકારી આપવા ગુજરાતી ભાષા પરિશીલનના  કાર્યક્રમ કરવા આદિ. 

* “વિશ્વ માતૃભાષાદિન” (૨૧ ફેબ્રુઆરી) ઉજવણી પ્રકલ્પ
આપ્રકલ્પ અનુસાર  માતૃભાષાદિનની વિવિધ ઉજવણીઓ કરવી.

* રસાસ્વાદ પ્રકલ્પ
રાજ્યનાં વિવિધ સ્થળોએ કાયમી ધોરણે રસાસ્વાદ મંડળો સ્થાપવા, રસાસ્વાદ કાર્યક્રમોનું આયોજન કરવું, તેનું ધ્વનિમુદ્રણ કરાવી તેની જાળવણી કરવી.

* માહિતી સંચાર તકનીક (આઈસીટી) પ્રકલ્પ 
ગુજરાતી ભાષામાં વેબસાઇટ, બ્લોગ, તેમ જ લખાણ તૈયાર કરવા,ગુજરાતીમાં લખી શકાય તે  માટે જરૂરી સૉફ્ટવેર તેમ જ સાધનો પ્રચલિત કરવા, યુનીકોડ (Unicode) ફૉન્ટનો ઉપયોગ પ્રચલિત કરવો,મોબાઇલ ફોન તેમ જ ડિવાઇસ પર ગુજરાતી ભાષામાં વાંચી તથા લખી શકાય તે માટેના સંશોધનનો વિચાર કરવો  આદિ .

* પ્રસાર માધ્યમો પ્રકલ્પ
રેડિયો, ટેલિવિઝન, વર્તમાનપત્ર, સામયિકો તથા અન્ય પ્રચાર - પ્રસારનાં માધ્યમોનો પૂરો ઉપયોગ કરી ગુજરાતી ભાષાનો વ્યાપ વધારવાનો પ્રયાસ."

* સહયોગી સંસ્થાઓ
ગુજરાતી સાહિત્ય પરિષદનું માતૃભાષા સંવર્ધન કેન્દ્ર , ગૂજરાત વિદ્યાપીઠ, ગુજરાત વિશ્વકોશ  ટ્રસ્ટ, શારદા વિદ્યામંદિર, કડી સર્વ વિદ્યાલય,  ચારૂતર વિદ્યામંડળ, અક્ષરા, વિવેકાનંદ રિસર્ચ ઈન્સ્ટિટ્યૂટ, પ્રેમની પરબ, એચ. એમ. પટેલ ઈન્સ્ટિટ્યૂટ ઓફ ઈંગ્લિશ લેન્ગ્વેજ તથા અન્ય.

## સંદર્ભો
## આ પણ જુઓ
માતૃભાષા અભિયાનની વેબસાઈટ 

શ્રેણી:ગુજરાતી ભાષા
શ્રેણી:ગુજરાતી સાહિત્ય
શ્રેણી:ગુજરાતી વેબસાઇટ
મકરધ્વજ દારોગા

**મકરધ્વજ દારોગા** (અંગ્રેજી:Makar Dhwaja Darogha);(હિંદી:मकरध्वज दारोगा) ભારત દેશના ઝારખંડ રાજ્યમાં રહેતા એક પરંપરાગત કલાકાર છે. તેમને અભિનય ક્ષેત્રે ઝારખંડના સાંસ્કૃતિક નૃત્ય (છાઉ-Chhau Dance) માટે કરેલા ઉત્કૃષ્ટ યોગદાન બદલ ઈ. સ. ૨૦૧૧ના વર્ષમાં ભારત સરકાર તરફથી પદ્મશ્રી વડે સન્માનિત કરવામાં આવ્યા હતા.
 
## સંદર્ભો 
શ્રેણી:કલાકાર
શ્રેણી:નૃત્ય
શ્રેણી:ઝારખંડ
શ્રેણી:પદ્મશ્રી પુરસ્કાર વિજેતાઓ
ઝૂલતો પુલ, મોરબી

thumb|ઝૂલતો પુલ, મોરબી
**ઝૂલતો પુલ** એ ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા ગુજરાત રાજ્યના સૌરાષ્ટ્ર વિસ્તારમાં આવેલા મોરબી શહેર ખાતે મચ્છુ નદી પર બાંધવામાં આવેલ પુલ છે, જે એક યુરોપિયન શૈલીનું સ્થાપ્ત્ય છે, જે આજથી સવાસો વર્ષ પહેલાં લંડનનાં મહારાણી વિક્ટોરિયાએ *નાઈટ કમાન્ડર ઓફ ધ સ્ટેટ ઓફ ઈન્ડિયા*નો ખિતાબ જેમને આપ્યો હતો એવા મોરબીના મહારાજા વાઘજી ઠાકોરે બનાવડાવ્યો હતો. આ પુલ સાતસો પાંસઠ ફૂટ લંબાઈ અને સાડાચાર ફૂટ (૪.૬ ફૂટ) પહોળાઈ ધરાવે છે. ઈ.સ. ૧૮૮૭માં આ પુલનું નિર્માણ થયું, ત્યારે તેની જમીનથી સાઠ ફૂટ ઊંચાઈ હતી.

## ૨૦૨૨ દુર્ઘટના 
૩૦ ઓક્ટોબર ૨૦૨૨ના રોજ સાંજે ૬. ૩૨ વાગે ઝૂલતો પુલ તૂટી ગયો હતો. આ સમયે પુલ પર પર રહેલા લોકોમાંથી ૧૪૧થી વધુ લોકોના મૃત્યુ થયા હતા, અને કેટલાય લોકો લાપત્તા બન્યા હતા. ૧૦૦થી વધુ લોકોને ઈજા થઈ હતી.

## સંદર્ભ 
શ્રેણી:જોવાલાયક સ્થળો
શ્રેણી:મોરબી તાલુકો
શ્રેણી:સૌરાષ્ટ્ર
સાર્ક

**દક્ષિણ એશિયાઈ ક્ષેત્રીય સહયોગ સંગઠન (દક્ષેસ)** અથવા **સાઉથ એશિયન એસોસિએશન ફોર રિજીયોનલ કો‌ઓપરેશન (સાર્ક)** (અંગ્રેજી: The South Asian Association for Regional Cooperation (SAARC)) એ દક્ષિણ એશિયા સ્થિત ૮ સભ્ય રાષ્ટ્રોનું બનેલું એક સંગઠન છે જે આર્થિક અને ભૂરાજકિય સહકારના ઉદ્દેશથી રચવામાં આવ્યું છે.  તેનુ વડુમથક નેપાળનાં કાઠમંડુમાં આવેલું છે.

દક્ષિણ એશિયા ક્ષેત્રમાં રાજકીય અને આર્થિક સહયોગનો વિચાર સૌપ્રથમ ૧૯૮૦ની સાલમાં ઉદ્ભવ્યો હતો અને તેની સૌથી પહેલી શિખર પરિષદ ઢાકામાં ૮ ડિસેમ્બર ૧૯૮૫ના દિવસે મળી હતી જેમાં ભારત, બાંગ્લાદેશ, ભૂતાન, માલ્દીવ્સ, નેપાળ, પાકિસ્તાન અને શ્રીલંકાની સરકારોએ તેની અધિકૃત સ્થાપના કરી. તે પછીના વર્ષોમાં નવા સભ્ય રાષ્ટ્રો ઉમેરાતાં તેનું કદ વધ્યું.

સાર્કની નીતિઓનું ધ્યેય છે કે દક્ષિણ એશિયાઈ દેશોમાં કલ્યાણકારી અર્થતંત્રને અને તેમની વચ્ચે સ્વાશ્રયબઢાવો આપવો, તથા ક્ષેત્રમાં સામાજીક અને સાંસ્કૃતિક વિકાસને ઝડપી બનાવવો. સાર્કે સમગ્ર વિશ્વના દેશો સાથે બાહ્ય સંબંધો બાંધવાની દિશામાં મહત્વપૂર્ણ ભાગ ભજવ્યો છે. યુરોપિય સંઘ (યુરોપિયન યુનિયન), સંયુક્ત રાષ્ટ્રસંઘ અને અન્ય બહુકોણીય એકમો સાથે સાર્કે સ્થાયી રાજદ્વારી સંબંધો સ્થાપ્યા છે.

## સંદર્ભ
આનંદીબેન પટેલ

**આનંદીબેન મફતલાલ પટેલ** (જન્મ: ૨૧ નવેમ્બર, ૧૯૪૧) ભારતીય રાજકારણી, ઉત્તર પ્રદેશનાં વર્તમાન રાજ્યપાલ, મધ્ય પ્રદેશનાં પૂર્વ રાજ્યપાલ, અને ગુજરાતનાં ભૂતપૂર્વ પરંતુ પ્રથમ મહિલા મુખ્યમંત્રી છે. તેણી ૧૯૮૭થી ભારતીય જનતા પાર્ટીનાં સભ્ય છે. તેણીએ ગુજરાત સરકારમાં સને. ૨૦૦૭ થી ૨૦૧૪ દરમિયાન માર્ગ અને મકાન બાંધકામ, મહેસૂલ, શહેરી વિકાસ વગેરે જેવા મંત્રાલયોનાં કેબિનેટ મંત્રી તરીકેની જવાબદારીઓ સંભાળી હતી.

આનંદીબેન પટેલ નરેન્દ્ર મોદી અને કેશુભાઈ પટેલ સાથેનાં ગુજરાત ભાજપનાં મહત્વનાં નેત્રી છે. હાલમાં, તેણી સૌથી વધુ સમય ધારાસભ્યપદે રહેનારા ગુજરાતનાં મહિલા ધારાસભ્યોમાંના એક છે. તેઓએ પોતાની રાજકીય કારકિર્દીની શરૂઆત ૧૯૯૪માં રાજ્ય સભાનાં સભ્ય તરીકે કરી હતી અને ૧૯૯૮ની રાજ્યની ચૂંટણીઓ દરમિયાન તેઓ ગુજરાતમાંથી ધારાસભ્ય બન્યાં. હાલમાં તેઓ એકમાત્ર ગુજરાતના મહિલા ધારાસભ્ય હતાં જે સતત ચાર વખતથી ચૂંટાયા હોય.

૧૯ જાન્યુઆરી ૨૦૧૮ના દિવસે તેઓ મધ્ય પ્રદેશના રાજ્યપાલ તરીકે નિયુક્ત કરાયા હતા. તેમણે ઓમપ્રકાશ કોહલીનું પદ સંભાળ્યું છે. ૨૦ જુલાઈ ૨૦૧૯ના રોજ તેમની નિમણૂક ઉત્તર પ્રદેશના રાજ્યપાલ તરીકે થઈ હતી.

## જીવન
આનંદીબેન પટેલનો જન્મ મહેસાણા જિલ્લાના વિજાપુર તાલુકાના ખરોડ ગામે ૨૧ નવેમ્બર, ૧૯૪૧ના રોજ થયેલો. તેમના પિતા જેઠાભાઈ ખેડૂત હતા. તેણીએ ચોથા ધોરણ સુધીનો અભ્યાસ કન્યા શાળામાં કરેલો, પછી કન્યાઓને આગળ અભ્યાસ માટે જિલ્લામાં સગવડ ન હોવાથી કુમાર શાળામાં પ્રવેશ લીધેલો. આ શાળામાં ૭૦૦ કુમાર વિદ્યાર્થીઓ વચ્ચે તેણી એક માત્ર વિદ્યાર્થીની હતા. ૮માં ધોરણથી તેણીએ નૂતન સર્વ વિદ્યાલય વિસનગરમાં પ્રવેશ મેળવ્યો. ઍથ્લેટિક્સમાં ઉત્કૃષ્ટ સિદ્ધિ મેળવવા બદલ મહેસાણામાં તેણીને "વીર બાળા" પુરસ્કારથી સન્માનવામાં આવેલાં

## સંદર્ભો
## બાહ્ય કડીઓ
* ગુજરાત સરકાર - મંત્રીઓ 

શ્રેણી:ગુજરાતના મુખ્યમંત્રી
શ્રેણી:ગુજરાતી વ્યક્તિત્વ
શ્રેણી:રાજનેતા
શ્રેણી:૧૯૪૧માં જન્મ
શ્રેણી:જીવિત લોકો
રાષ્ટ્રપતિ શાસન

**રાષ્ટ્રપતિ શાસન**, ભારતના બંધારણની કલમ ૩૫૬ પ્રમાણે, જ્યારે રાજ્યમાં વ્યવસ્થા કે તંત્ર ભાંગી પડે કે કાર્યરત ન રહી શકે ત્યારે લાગુ થાય છે. એવી ઘટના કે જેમાં રાજ્ય સરકાર બંધારણ પ્રમાણે કાર્ય કરી રહી નથી તેવો અહેવાલ રાજ્યના રાજ્યપાલ દ્વારા મળે છે. અથવા રાષ્ટ્રપતિને પ્રતીત થાય તો રાજ્ય સીધું કેન્દ્રના શાસન હેઠળ આવે છે, જેમાં કાર્યપાલક સત્તાધિકારી ધારાસભાને જવાબદાર મુખ્યમંત્રીના વડપણ હેઠળના રાજ્યનાં પ્રધાનમંડળને બદલે રાજ્યપાલના આદેશાનુસાર કાર્ય કરે છે. ૬ મહિના સુધી રાષ્ટ્રપતિ શાસન લાગુ રહે છે. જો રાષ્ટ્ર્પતિ શાસનની મુદત વધારવી હોય તો ૬ મહિનામાં ફરીથી મંજુરી લઈને વધુમાં વધુ ૩ વર્ષ સુધી વધારી શકાય.

## કટોકટી લગાવવાના મુખ્ય કારણો
બંધારણ ની કલમ ૩૫૬ પ્રમાણે, જ્યારે રાજ્યમાં વ્યવસ્થા કે તંત્ર ભાંગી પડે કે કાર્યરત ન રહી શકે ત્યારે રાષ્ટટ્ર્પતિ દ્વારા લાગુ થાય છે.

## જોગવાઈ
* રાજ્યમાં બંધારણીય કટોકટીની જાહેરાતને લોક સભા અને રાજ્ય સભામાં ૨ મહિનામાં મંજુરી અનિવાર્ય છે.
* મંજુરી લોક સભા અને રાજ્ય સભામાં સાદી બહુમતીથી લેવામાં આવે છે.
* જો મંજુરી મળે તો ૬ મહિના સુધી રાષ્ટ્રપતિ શાસન લાગુ રહેશે.
* જો રાષ્ટ્રપતિ શાસનની મુદત વધારવી હોય તો ૬ મહિનામાં ફરીથી મંજુરી લેવાની રહેશે.
* મુદત વધુમાં વધુ 3 વર્ષ સુધી વધારી શકાય.
*રાષ્ટ્રપતિ શાસન દરમિયાન વિધાન સભાનું વિસર્જન કરવું જરૂરી નથી. વિધાનસભા મોકૂફ રાખી શકાય છે, પરંતુ તેમની સત્તા જતી રહે છે.

## સંદર્ભ 
શ્રેણી:ભારત
શ્રેણી:કાયદો
હેન્ડર્સન વેવ્સ, સિંગાપોર

300px|thumb|હેન્ડર્સન વેવ્સ, સિંગાપોર
**હેન્ડર્સન વેવ્સ** (અંગ્રેજી:Henderson Waves) એ સિંગાપોર ખાતે બાંધવામાં આવેલો લાંબા અંતરનો પુલ છે, જે માત્ર પગે ચાલીને જવા માટે વાપરવામાં આવે છે. આ પુલની લંબાઈ ૨૭૪ મીટર (૮૯૯ ફૂટ) જેટલી છે. આ પુલ હેન્ડર્સન માર્ગ (Henderson Road)ની ઉપર ૩૬ મીટર (૧૧૮ ફૂટ) જેટલી ઊંચાઈ પર બાંધવામાં આવેલ છે, જે સિંગાપોર ખાતેનો સૌથી વધારે ઊંચાઈ પર આવેલો પગે ચાલીને જવા માટેનો પુલ છે. આ પુલ સિંગાપોરના માઉન્ટ ફેબર પાર્ક (Mount Faber Park), ટેલોક બ્લાન્ઘ હીલ પાર્ક (Telok Blangah Hill Park)નામના બગીચાઓને એકબીજા સાથે જોડે છે. આ પુલનું નિર્માણકાર્ય ઈ. સ. ૨૦૦૮ના વર્ષમાં આઈ.જે.પી. કોર્પોરેશન, લંડન (IJP Corporation, London) અને આર.એસ.પી. આર્કિટેક્ટસ પ્લાનર એન્ડ એન્જિનીયર્સ, સિંગાપોર (RSP Architects Planners and Engineers (PTE) ltd Singapore) દ્વારા પૂર્ણ કરવામાં આવ્યું હતું.

સર્પાકાર દેખાતો આ પુલ સાત વલયાકાર સ્ટીલની પટ્ટીઓથી બનેલી ભુંગળી વડે બનાવવામાં આવેલ છે. અહીં થાકી જવાય ત્યારે બેસવા માટે બેઠકો (બેન્ચીસ) રાખવામાં આવેલ છે. આ પુલ એલઈડી (LED) લાઈટ વડે સજાવવામાં આવેલ છે, જે દરરોજ રાત્રે ૭ વાગ્યાથી બે વાગ્યા સુધી ચાલુ રાખવામાં આવે છે.

## સંદર્ભો
શ્રેણી:સિંગાપુર
શ્રેણી:જોવાલાયક સ્થળો
સાબલવાડ કંપા (જનકપુર) (તા. ઇડર)

**સાબલવાડ કંપા (જનકપુર) (તા. ઇડર)** ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા ગુજરાત રાજ્યના ઉત્તર પૂર્વ ભાગમાં આવેલા સાબરકાંઠા જિલ્લામાં આવેલા અને અરવલ્લી પર્વતમાળાના દક્ષિણ ભાગમાં આવેલા ઇડર તાલુકાનું એક  ગામ છે. સાબલવાડ કંપા (જનકપુર) ગામના લોકોનો મુખ્ય વ્યવસાય ખેતી, ખેતમજૂરી તેમ જ પશુપાલન છે. આ ગામમાં મુખ્યત્વે ઘઉં, જીરુ, બાજરી, કપાસ, દિવેલી તેમ જ શાકભાજી (મુખ્યત્વે ટામેટાં)ના પાકની ખેતી કરવામાં આવે છે. આ ગામમાં પ્રાથમિક શાળા, પંચાયતઘર, આંગણવાડી તેમ જ દૂધની ડેરી જેવી સવલતો પ્રાપ્ય થયેલી છે.

શ્રેણી:ઇડર તાલુકો
રેકી

એ એક આધ્યાત્મિક યોગ છે  જેને જાપાની બુદ્ધ સંત મિકાઊ ઉસુઊ દ્વારા ૧૯૨૨મઆં વિકસિત કરવામાં આવી હતી. ત્યારથી આ ઓગ વિવિધ પરંપરાઓ દ્વારા અપનાવાઈ છે.  મુખ્ય રૂપે આ યોગ પાલ્મ હીલીંગ  (હથેળી  કે હેન્ડ ઓન હીલીંગ નામની હથેલી કે હાથ દ્વારા સાજા કરવાની વૈકલ્પિક ઉપચાર પદ્ધતિ છે અમુક વ્યાવસાયિક વૈદકીય સંસ્થાઓ આને પૂર્વી વૈદક (ઓરિયેન્ટલ મેડિસીન તરીકે પણ ઓળખે છે.).  રેકીના અભ્યાસુઓ એમ માને છે કે આ યોગનો વપરાશ કરીને તેઓ  જીવન શક્તિ (ચીની, જાપાની "કી") સ્વરૂપે રહેલી વૈશ્વીક શક્તિ (રેકી)ને  હથેળી દ્વારા પ્રવાહીત કરે છે, જેના દ્વારા દર્દીમાં સ્વયં સાજા થવાની ચેતના કે શારીરિક સમતોલનની પ્રક્રિયાજાગૃત થાય છે. 

## સંદર્ભ
## આ પણ જુઓ 
વૈકલ્પિક સારવારોની યાદી

ચરક સંહિતા

મિકાઊ ઉસુઊ
તેલંગાણા

**તેલંગાણા**  દક્ષિણ ભારતમાં આવેલું એક રાજ્ય છે.

## આંધ્રપ્રદેશનું દ્વિભાજન
ફેબ્રુઆરી ૨૦૧૪માં, ઉત્તર-પશ્ચિમ આંધ્રપ્રદેશના દસ જિલ્લાઓને ભેળવી અને તેલંગાણા રાજ્યની રચના માટે, આંધ્રપ્રદેશ પુનઃરચના કાનૂન, ૨૦૧૪ (Andhra Pradesh Reorganisation Act, 2014) નામે કાયદો ભારતીય સંસદમાં પસાર કરવામાં આવ્યો હતો. દસ વર્ષ માટે બંન્ને રાજ્યની સહિયારી રાજધાની તરીકે હૈદરાબાદને રાખવામાં આવ્યું છે. નવું રાજ્ય તેલંગાણા ૨ જૂન ૨૦૧૪ના રોજ, ભારતના રાષ્ટ્રપતિની મંજૂરી પછી અસ્તિત્વમાં આવ્યું. બંધારણમાં ફેરફાર કરવાથી બચવા માટે, બેઉ રાજ્યોના નામ "તેલંગાણા" અને "આંધ્ર પ્રદેશ" રાખવામાં આવ્યા.

## તેલંગાણાના જિલ્લાઓ
નીચેના ૧૦ જિલ્લાઓ તેલંગાણા રાજ્યમાં આવેલા છે.
* અદિલાબાદ જિલ્લો
* કરીમનગર જિલ્લો
* ખમ્મમ જિલ્લો 
* મહેબૂબનગર જિલ્લો
* મેદક જિલ્લો
* નાલગોંડા જિલ્લો
* નિઝામાબાદ જિલ્લો
* વારંગલ જિલ્લો
* રંગારેડ્ડી જિલ્લો
* હૈદરાબાદ જિલ્લો

## સંદર્ભ
## બાહ્ય કડીઓ
* તેલંગાણા સરકારનું અધિકૃત વેબપોર્ટલ 
* તેલંગાણા સરકારની અધિકૃત વેબસાઈટ

શ્રેણી:ભારતનાં રાજ્યો અને કેન્દ્રશાસિત પ્રદેશો
અભિષેક જૈન

**અભિષેક જૈન** વર્ષ ૨૦૧૨માં રજૂ થયેલા અર્બન ગુજરાતી ચલચિત્ર કેવી રીતે જઈશના દિગ્દર્શક છે. તેમનો જન્મ અને ઉછેર અમદાવાદ ખાતે થયો છે. તેઓ અમદાવાદ સ્થિત "સિનેમેન પ્રોડકશન"ના સ્થાપક અને ડિરેક્ટર છે.

## શિક્ષણ 
અભિષેક જૈને અમદાવાદની એચ એલ કોલેજમાંથી બીબીએની ઉપાધી મેળવી છે. ત્યારબાદ તેઓએ ફિલ્મ ક્ષેત્રે ઉચ્ચ અભ્યાસ થકી મુંબઈ ખાતે આવેલી સુભાષ ઘાઇની અત્યંત પ્રતિષ્ઠીત  "વ્હીસલિંગ વૂડ્સ ઇન્ટરનેશનલ"માં ફિલ્મ ડિરેક્શનના કોર્સમાં પ્રવેશ મેળવ્યો હતો. આ પહેલા બાળપણમાં તેઓએ ૬ વર્ષ સુધી બાળકલાકાર તરીકે ગુજરાતી થિએટરમાં કામ કર્યુ છે. મુંબઈમાં રહી તેમણે સંજય લીલા ભણશાલી અને સુભાષ ઘાઇ જેવા બોલિવુડના શ્રેષ્ઠતમ દિગ્દર્શકોની ફિલ્મ "ગુઝારિશ" અને "યુવરાજ"માં સહાયક દિગ્દર્શક સાથે કામ કરી ફિલ્મ નિર્માણનો અનુભવ પ્રાપ્ત કર્યો હતો. 

અમદાવાદ પરત આવ્યા બાદ પોતાના પિતાના વ્યવસાયને સંભાળવાના બદલે તેઓ અમદાવાદના એક ખાનગી રેડિયો સ્ટેશન સાથે રેડિયો જોકી (આરજે) તરીકે જોડાયા હતા. એક મેનેજમેન્ટ સ્નાતક હોઇ તેમણે મેનેજમેન્ટ અને ફિલ્મ નિર્માણને જોડવાનો પ્રયત્ન તેમની દિગ્દર્શક તરીકેની પ્રથમ ફિલ્મ ‘કેવી રીતે જઈશ’માં કર્યો છે. તેમની ફિલ્મ ‘કેવી રીતે જઈશ’ ગુજરાતી સિનેમાના ઇતિહાસમાં પ્રથમ એવી ફિલ્મ છે જે અમદાવાદ, વડોદરા, સુરતના સિંગલ સ્ક્રિન થિએટર સાથે સાથે મલ્ટીપ્લેક્ષ થિએટરમાં પણ રિલીઝ થઈ હતી. આ કારણે અભિષેક જૈનને "ગુજરાત ઇનોવેશન સોસાયટી" દ્વારા "ટ્રેન્ડસેટર ઓફ ધ યર ૨૦૧૨" જાહેર કરવામાં આવ્યા હતા. આ ઉપરાંત તેમણે રામ માધવાની સાથે પણ ઘણા એડવર્ટાઇઝીંગ કેમ્પેઇનમાં સહાયક દિગ્દર્શક તરીકે કામ કર્યુ હતુ.

નવેમ્બર ૨૦૧૩માં તેમણે પોતાની આગામી અર્બન ગુજરાતી ફિલ્મ બે યારની જાહેરાત કરી હતી જે સંભવત: ઓગસ્ટ ૨૦૧૪માં રિલીઝ થશે. આ ફિલ્મ બે મિત્રોની વાર્તા પર આધારિત છે.ફિલ્મ બે યાર રિલીઝ થયે ૧૦૦ દિવસ પૂરા કર્યા છે અને ફિલ્મ ૧૦૦ દિવસ બાદ ગુજરાત અને મુંબઈ તેમજ વિશ્વના અન્ય ભાગોમાં સફળતાપૂર્વક ચાલી રહી છે. ઓસ્ટ્રેલિઆ અને ન્યુઝિલેન્ડ રિલીઝ દરમિયાન તેમણે પોતે ત્યાં જઈને ત્યાંના પ્રેક્ષકો સાથે ફિલ્મને લગતા અનુભવો રજૂ કર્યા હતા.

## ફિલ્મનોંધ 
## પુરસ્કારો 
## સંદર્ભ 
## બાહ્ય કડીઓ 
* 

શ્રેણી:વ્યક્તિત્વ
શ્રેણી:ગુજરાતી વ્યક્તિત્વ
કાકડી

**કાકડી** (અંગ્રેજી ભાષા: Cucumber) (*Cucumis sativus*) એ ગરમીની ૠતુનો પાક છે. ભારતમાં એ સર્વત્ર થાય છે. કાકડી રેતાળથી માંડીને ભારે ચીકણી જમીનમાં થાય છે. જોકે સારા નિતારવાળી નદીકાંઠાની જમીનમાં કાકડીનો મબલક પાક લઈ શકાય છે. હવામાં ભેજનું પ્રમાણ ઓછું હોય અને તડકો સારા પ્રમાણમાં હોય ત્યાં કાકડીનું વાવેતર સારા પ્રમાણમાં થાય છે. ખામણાં કરી બી વાવી કાકડીનું વાવેતર કરાય છે, તેના વેલા થાય છે. તેનાં ફળ પણ કાકડીના નામે ઓળખાય છે. કાકડી એક વેંતથી એક હાથ લાંબી અને ગોળ થાય છે.

જાન્યુઆરીના અંતથી માર્ચ સુધીમાં કાકડી રોપી શકાય છે. કાકડી તૈયાર થતાં જ ઉતારી લેવી જોઈએ, કારણ કે વધુ મોટી અને પાકેલી કાકડીની કિંમત બજારમાં ઘટી જાય છે.ત્રણચાર દિવસને આંતરે કાકડી ઊતારી લેવી. એક હેક્ટરદીઠ છથી સાત હજાર કિલો જેટલું કાકડીનું ઉત્પાદન થાય છે. કાકડી, ખીરું,ચિભડું,વગેરે ફળો એક જાતનાં ગણાય છે, જોકે તેમાં થોડોથોડો તફાવત હોય છે.

કાકડીમાં સાદી, સાતપત્તિ, તરકાકડી અને નારંગી કાકડી એવી ઘણી જાતો થાય છે. પ્રાચીનકાળથી કાકડીનો ખાવામાં તથા શાક બનાવવામાં ઉપયોગ થાય છે. કુમળી કાકડીને છોલી ઊભી ચીરી તેમાં મરીની ભુકી અને મીઠું નાખીને ખવાય છે. શાક ઉપરાંત કચુંબર્,રાયતું અને વડી બનાવવામાં કાકડીનો ઉપયોગ થાય છે. 

## ઔષધીય ઉપયોગો
* કાકડીના બીનો ગર્ભ (મગજ) ઔષધિ તરીકે વપરાય છે. માનસિક રોગોમાં પણ કાકડીનાં બીનો ઉપયોગ કરાય છે. ઘઉં,જુવાર,મકાઇ,તુવેર,મગ,અડદ,વગેરે માંસલ ને ભારે ખોરાક ખાવાથી થનાર અપચા પર કાકડી ભોજન સાથે કે ભોજન બાદ કચુંબરરુપે લેવાય છે.
* અપચાને કારણે ઊલટી થતી હોય તો કાકડીનાં બીનો મગજ મઠામાં પીસીને અપાય છે. પિત્ત,દાહ,તરસ,મુત્રક્રુચ્છ,પથરી વગેરે રોગો પર પણ કાકડી ઉપયોગી છે. કાકડીનો રસ પાંચ તોલા સુધી અને તેના બીનો ગર્ભ એક તોલા સુધીની માત્રામાં લેવાય છે.
* કાચી કાકડી રુક્ષ,ઝાડાને રોકનાર,મધુર,ભારે,રુચિ કરનાર અને પિત્તને હરનાર છે.પાકી કાકડી તરસ,અગ્નિ તથા પિત્તને કરનાર છે.
* કાકડીનાં મૂળ,ગ્રાહિ તથા શીતળ છે.
* કાકડીના બીનો મગજ એક તોલો અને ધોળા કમળની કળીઓ એક તોલો લઈ, તેને વાટી, તેમાં જીરું અને સાકર મેળવીને એક અઠવાડીયું આપવાથી પેશાબની બળતરા મટે છે.
* અર્ધો શેર દૂધ અને અર્ધો શેર પાણી એકત્ર કરી,તેમાં કાકડીનાં બીનો મગજ પા તોલો અને સુરોખાર દોઢ માસો મેળવીને પિવાથી પેશાબનો રેચ લાગે છે અને મુત્રાશયની ગરમી,પ્રમેહ વગેરેના વિકારો દૂર થાય છે.(આ પીણું ઊભાં ઊભાં પીવું અને ફરતા રહેવું) 
* કાકડીનાં બી, જીરું અને સાકર વાટી,પાણીમાં મેળવીને પીવાથી મુત્રઘાત મટે છે.
* કાકડીના બીનો મગજ, જેઠીમધ અને દારુહળદરનું ચુર્ણ ચોખાનાં ઓસામણમાં પીવાથી મુત્રક્રુચ્છ્ અને મુત્રઘાત મટે છે.
* કાકડીનાં બી અને કબૂતરની હગાર વાટી, ચોખાના ઓસમણમાં આપવાથી પેશાબની પથરી નીકળી જાય છે.
* કાકડી ખાવાથી અથવા કાકડીનો રસ અને ડુંગળીનો રસ પીવાથી દારૂનો નશો ઊતરી જાય છે.

## સંદર્ભો
શ્રેણી:વનસ્પતિ
શ્રેણી:શાકભાજી
શ્રેણી:ફળ
ઘર ઉંદર

**ઘર ઉંદર** એ સસ્તન વર્ગનુ અતિ મહત્ત્વનું પ્રાણી છે. ઘર ઉંદર જંગલી હોવા છતાં માણસોની વચ્ચે રહે છે. તેને અણીયાળું નાક, નળાકાર શરીર અને વાળવિહીન પૂંછડી હોય છે. ઘર ઉંદરનો ઉપયોગ પાલતુ ઉંદર તરીકે તથા પ્રયોગશાળામાં સંશોધન માટે થાય છે. તે રોડન્ટ ગોત્રનું નાનું અને જીવવિજ્ઞાનમાં અતિ મહત્ત્વનું સજીવ છે.
 તે સૌથી વધુ વૈજ્ઞાનિક સંશોધન માટે વપરાય છે.

## લક્ષણો 
ઘર ઉંદરમાં એક પુખ્ત શરીરની લંબાઈ પૂંછડીના આધારથી નાકની ટોચ સુધી ૭.૫-૧૦ સેમી અને ૫-૧૦ સેમી હોય છે. વજન સામાન્ય રીતે ૧૦-૨૫ ગ્રામ છે. જંગલી વિસ્તારમાં ઘર ઉંદર આછાથી ઘાંટા કથ્થાઇ રંગના હોય છે પણ પાલતુ અને પ્રયોગશાળા ના ઉંદરો સફેદથી શેમ્પેઇનથી કાળા રંગ સુધીના હોય છે. તેમના કાન તથા નાક પાસે ઓછા વાળ હોય છે. તેમના શરીર પર પણ ટૂંકા વાળ હોય છે. તેમના પાછલા પગ એપોડેમસ (:w:Apodemus) કરતાં નાના હોય છે, માત્ર ૧૫-૧૯મીમી. તેઓ ૪૫ સેમી સુધી ઊભું કૂદી શકે છે. સામાન્ય  રીતે, લગભગ ૪.૫ સેમીનું લાંબું ડગલું ભરી ચાલે છે. તેમનો અવાજ ઉચ્ચ ચીંચ હોય છે. ચીંચ એ ઉંદરો ધ્વારા નીકળતો લાક્ષણીક અવાજ છે.

ઘર ઉંદર માણસની આસપાસ દરેક જગ્યાએ જોવા મળે છે, જેમકે ઘર, ખેતર, વાડામાં વગેરે.

તાજા જન્મેલા બચ્યાનુ લીંગ ઓળખવું સરળ છે. તેમના જનનાંગ વિસ્તારમાં રહેલ ઉપસેલો ભાગ જો એક હોય તો તે માદા અને જો બે હોય તો તે નર હોય છે, જે પ્રયોગો બાદ નક્કી થયુ છે. માદાના જન્મનાં દસ દિવસ પછી પાંચ જોડ સ્તનગ્રંથી તથા ડિંટડી જોવા મળે છે. નરમાં ડિંટડી હોતી નથી. શારીરિક પરીપક્વ નરને માદાથી અલગ પડતું અંગ હોય છે. જનનાંગ વિસ્તારમાં નરને મોટા શુક્રપીંડ હોય છે. આ શુક્રપીંડો તેના શરીરની સરખામણીમાં બીજા પ્રાણીઓ કરતાં મોટા હોય છે. આ શુક્રપીંડો શરીરમાં અંદર સંકોચન પામી શકે છે.

ઘર ઉંદરની પૂંછડી જે આમ તો પાતળા વાળના આવરણ ધરાવે છે અને શરીર નું સમતોલન જાળવવા હોય છે.પરંતુ તેનું મુખ્ય કાર્ય શરીર માં ગરમીનિયંત્રકનું છે. જ્યારે બહારનુ તાપમાન વધે ત્યારે શરીર નુ લોહી પૂંછડી માંથી પસાર થાય છે. પૂંછડી નુ તાપમાન 10 ડિગ્રી વધે છે. આ માટે શરીરનું આર્ટરીયોવિનસ એનેસ્ટોમોસીસ (arteriovenous anastomosis) તંત્રકામ કરે છે. પૂંછડી ગરમી ને દૂર કરી શરીર નુ તાપમાન જાળવી રાખે છે. તેમની પૂંછડીની લંબાઈ વાતાવરણના તાપમાન પર આધારિત છે. જો ઘર ઉંદર ગરમ પ્રદેશમાં રહેતો હોય તો તેમની પૂંછડી વધુ લાંબી હોય છે. પૂંછડીનો બીજો ઉપયોગ ચડતી કે દોડતી વખતે સમતોલન જાળવવા અને પાછલા પગ પર ઊભા રહેવા (જે વર્તણૂક ને ટ્રાયપોડીંગ કહે છે) તથા બીજા ઘર ઉંદર સાથેની નાની મુલાકાતમાં તે ઉંદરની તેના જૂથમાં તેની પ્રતિભા જાણી શકે છે. છાતીમાં નિયમિત નાના બીજ  કદના ગરદનના મૂળ પાસેની એક અંગ ઉપરાંત, ઘર ઉંદરમાં શ્વાસનળી આગળ જે ગળામાં એક બીજા વિધેયાત્મક pinhead માપ ગરદનના મૂળ પાસેની એક અંગ છે.

## વર્ગીકરણ અને પેટાપ્રજાતી 
## સંદર્ભ 
શ્રેણી:પ્રાણીઓ
દર્શન જરીવાલા

**દર્શન જરીવાલા** ગુજરાતી ફિલ્મ, ટેલીવિઝન અને નાટક કલાકાર છે. તેઓ "ગાંધી માય ફાધર" નામે આવેલી ફિલ્મ માટે સર્વશ્રેષ્ઠ સહાયક અભિનેતાનો ૨૦૦૭નો રાષ્ટ્રીય પુરસ્કાર પણ મેળવી ચુક્યા છે. તેમણે સોની એન્ટરટેઇનમેન્ટ ટેલીવિઝન પર ૧૮ ઓક્ટોબર, ૨૦૧૦ થી ૬ સપ્ટેમ્બર, ૨૦૧૨ દરમિયાન પ્રસારિત થઈ ચુકેલ "સાસ બિના સસુરાલ"માં છેદ્દિલાલ ચતુર્વેદીનું પાત્ર નિભાવ્યું હતું. ૨૦૧૪માં તેઓએ અભિષેક જૈનની અર્બન ગુજરાતી ફિલ્મ "બે યાર"માં અભિનય કર્યો હતો.

## બાયોગ્રાફી
દર્શન જરીવાલા વરીષ્ઠ ગુજરાતી અભિનેત્રી લીલા જરીવાલાના પુત્ર છે. તેઓ બોલિવૂડની ઘણી ફિલ્મોમાં પણ અભિનય કરી ચુક્યા છે.  ગુજરાતી સીરીયલ "નરસિંહ મહેતા"માં તેમનું નોંધપાત્ર યોગદાન રહ્યું છે. "ગાંધી માય ફાધર" ફિલ્મે તેમને આંતરરાષ્ટ્રીય સ્તરે નામના અપાવી છે.

"હથેળી પર બાત", "બાકી,પત્રો મિત્રો", "મૂળરાજ મેન્શન", "આંધળો પાટો" જેવા ગુજરાતી નાટકોમાં તેમણે અભિનય આપ્યો છે. આ ઉપરાંત તેઓ "અંકલ સમઝા કરો" જેવાં હિન્દી અને "ગોઈંગ સોલો ૨" નામનાં અંગ્રેજી નાટકમાં પણ અભિનય કરી ચુક્યા છે. 

## અંગત જીવન
૧૯૮૦માં તેમણે નાટક  ટૅલિવીઝન અભિનેત્રી અપરા મહેતા સાથે વૈવાહિક જીવન શરૂ કર્યું. તેમને એક પુત્રી પણ છે. ૧૯૮૧માં તેમના માતા-પિતાની ઇચ્છા અનુસરી તેમણે ભવ્ય જલસા સાથે લગ્ન કર્યાં.

## ફિલ્મોગ્રાફી
## સંદર્ભો
## બાહ્ય કડીઓ
* 
* Audio interview of Darshan Jariwala www. speakbindas. com/audio-interview-of-darshan-jariwala/

શ્રેણી:વ્યક્તિત્વ
શ્રેણી:ગુજરાતી વ્યક્તિત્વ
શ્રેણી:ગુજરાતી ચલચિત્ર અભિનેતા
શ્રેણી:૧૯૫૮માં જન્મ
વોલ્ટર બેન્ડેર

**વોલ્ટર બેન્ડેર** (Walter Bender) એક ટેકનોલોજીસ્ટ અને રિસર્ચર છે, જેમને ઈલેક્ટ્રોનિક પબ્લીશીંગ, મીડિયા અને શીખવાની ક્રિયામાં મદદરૂપ ટેકનોલોજીના ક્ષેત્રમાં મહત્વ નું યોગદાન આપ્યું છે. બેન્ડેર એમ.આઈ.ટી મીડિયા લેબ માં મુખ્ય વૈજ્ઞાનિક રહ્યા. ત્યાં તેઓએ ૨૦૦૦ થી ૨૦૦૬ સુધી એમ.આઈ.ટી મીડિયા લેબમાં કાર્યકારી દિશાનિર્દેશક તરીકે ભાગ ભજવ્યો. તાજેતરમાં બેન્ડેર વન લેપટોપ પર ચાઈલ્ડમાં સોફ્ટવેર અને કોન્ટેન્ટ માટે પ્રમુખ તરીકે સેવા આપતા હતા, જ્યાં તેઓએ સોફ્ટવેર અને કન્ટેન્ટના વિકાસ માટે સંચાલન કરતા હતા જેમાં XO-1 કોમ્પુટર માટે સુગર ઇન્ટરફેસનો સમાવેશ થાય છે.

શ્રેણી:વ્યક્તિત્વ
શ્રેણી:કોમ્પ્યુટર
શ્રેણી:ટેક્નોલોજી
શ્રેણી:૧૯૫૬માં જન્મ
આલુપુરી

**આલુપુરી** એક વ્યંજન (વાનગી) છે. આ શાકાહારી વાનગી છે. જેમાં આલુ (બટાકાં) અને ચણા અથવા વટાણાનું શાક, મેંદા પુરી ઉપર ડુંગળી અને મસાલા-ચટણી સાથે પીરસવામાં આવે છે. આ વાનગી ઉત્તર ભારતની પ્રખ્યાત નાસ્તામાં લેવાતી વાનગી છે. જ્યાં એ સામાન્ય રીતે બુંદી રાયતા અને કેરીના અથાણા સાથે ખવાય છે.

રાંદેરની પ્રખ્યાત આલુ પુરી માટે કહેવાય છે કે તેની મુળ બનાવટ રાંદેરમાં વસતા મુસ્લિમ સમુદાયનાં લોકોની છે. રાંદેરમાં વર્ષો પહેલા ખાલીદચાચા નામના વ્યક્તિએ બર્માથી આ વાનગી શીખી આવીને અહીંના લોકોને પીરસવાનું શરૂ કર્યું હતું. સમય જતા તે લોકોને ખુબ પસંદ પડી અને શહેરભરમાં પ્રખ્યાત થઇ ગઈ. 

## બાહ્ય કડીઓ
* આલુ પુરી બનાવવાની રીત
* પંજાબી આલુ પુરી બનાવવાની રીત

## સંદર્ભો
શ્રેણી:ભોજન
શ્રેણી:વાનગી
ઇન્દ્રાયણી એક્સપ્રેસ

thumbnail|right|૨૨૧૦૬ ઇન્દ્રાયણી એક્સપ્રેસ - સુપરફાસ્ટ એક્સપ્રેસ

૨૨૧૦૫ અને ૨૨૧૦૬ ઇન્દ્રાયણી એક્સપ્રેસ એક સુપરફાસ્ટ એક્સપ્રેસ છે. આ ભારતીય રેલ મુંબઈ સી એસ ટી અને પુણે જંકશન વચ્ચે ચાલે છે. આ પ્રતિદિન ચાલતી ટ્રેન છે. પુણેની પાસે વહેતી ઇન્દ્રાયણી નદીના નામ પરથી આ ટ્રેનનું નામ રાખવામાં આવ્યું છે. પેહલા આ ટ્રેનનો નંબર મુંબઈ સી એસ ટી થી પુણે જંકશન જતી વખતે ૧૦૨૧ હતો સાથે સાથે પુણેથી મુંબઈ આવતી વખતે ૧૦૨૨ હતો, આ ટ્રેનને ઉન્નત કરી દેવામાં આવી છે અને હવે આ સુપરફાસ્ટ ટ્રેન થઇ ગયી છે. મુંબઈ સી એસ ટી થી પુણે જતાં આ ટ્રેન ૨૨૧૦૫ નંબરથી અને પુણે થી મુંબઈ સી એસ ટી  આવતી વખતે આ ટ્રેન નો નંબર ૨૨૧૦૬ રહે છે.
## કોચ
ઇન્દ્રાયણી એક્સપ્રેસમાં હાલમાં ૨ વાતાનુકુલીન ચેર કાર સાથે સાથે ૮ સાધારણ દ્રિતીય શ્રેણી કોચ છે. જે ધારકો પાસે મુસાફરી કરવા માટેના પાસ છે તેમની માટે આરક્ષિત 2 સામાન્ય દ્રિતીય શ્રેણી કોચ પાઠવેલા છે ઉપરાંત ૫ સામાન્ય અનારક્ષિત કોચની વ્યવસ્થા પણ કરવામાં આવેલી છે. ભારતીય રેલવે સાથે થયેલી શરતોને અધીન કોચોની સંખ્યામાં મુસાફરોની માંગ મુજબ વધારો તથા ઘટાડો થઇ શકે છે.
## સેવાઓ
આ ટ્રેનની પ્રથમ શરૂઆત ૨૭ એપ્રિલ ૧૯૮૮ ના રોજ કરવામાં આવી હતી. જે મુંબઈ સી એસ ટી થી પુણે વચ્ચે ચાલતી ૬ સમર્પિત ઇન્ટરસિટી ચેર કારો માની એક છે. બીજી અન્ય પાંચ ટ્રેનો આ મુજબ છે:
* ૧૨૧૨૭/૨૮ મુંબઈ પુણે ઇન્ટરસિટી એક્સપ્રેસ, 
* ૧૧૦૦૭/૦૮ ડેકન એક્સપ્રેસ,
* ૧૧૦૦૯/૧૦ સિંહગઢ એક્સપ્રેસ ,
* ૧૨૧૨૫/૨૬ પ્રગતિ એક્સપ્રેસ, અને
* ૧૨૧૨૩/૨૪ ડેકન ક્વીન.

૨૨૧૦૫ ઇન્દ્રાયણી એક્સપ્રેસ માત્ર ૩ કલાલ ૨૮ મીનીટમાં ૫૫.૩૮ કીલોમીટર પ્રતિ કલાકની ઝડપે ૧૯૨ કીલોમીટરનું અંતર આવરી લે છે અને  ૨૨૧૦૬ ઇન્દ્રાયણી એક્સપ્રેસ ૩ કલાક ૨૦ મીનીટમાં ૫૭.૬૦ કિલોમીટર પ્રતિ કલાકની ઝડપે પોતાની મુસાફરી પૂર્ણ કરે છે. 

## યાત્રા માર્ગ 
સંપૂર્ણપણે વિજમાર્ગ હોવા છતાં, આ ટ્રેન ડીઝલ એન્જીનથી ચાલે છે. એક ગૂટી  આધારિત ડબલ્યુ ડી એમ ૩ ડી એન્જીન દ્વારા ટ્રેનને મુંબઇ સી એસ ટી સુધી લઇ જવામાં આવે છે.

## સમય-પત્રક
ઇન્દ્રાયણી એક્સપ્રેસ મુંબઈ સી એસ ટી થી પુણે તરફ જનારી ૬ સમર્પિત ટ્રેનોમાંની પ્રથમ ટ્રેન છે અને પાછી ફરનારી સૌથી અંતિમ ટ્રેન છે. ૨૨૧૦૫ ઇન્દ્રાયણી એક્સપ્રેસ પ્રતિદિન સવારે ૦૫.૪૦ કલાકે મુંબઈથી નીકળીને સવારે ૦૯.૦૮ કલાકે પુણે જંકશન પહોંચે છે તથા ૨૨૧૦૬ ઇન્દ્રાયણી એક્સપ્રેસ પ્રતિદિન સાંજે ૬.૩૫ કલાકે પુણેથી નીકળી રાત્રે ૯.૩૫ કલાકે મુંબઈ સી એસ ટી પરત ફરે છે. 

**ઇન્દ્રાયણી એક્સપ્રેસનું સમય પત્રક નીચે મુજબ છે:**

## ટ્રેન વિચલનની ઘટના
૧ ડિસેમ્બર ૧૯૯૪ ની રાત્રે, કર્જત અને લોનાવાલા વચ્ચે ઠાકુરવાડી કેબિનની નજદીક આગ લાગવાથી ઇન્દ્રાયણી એક્સપ્રેસની બ્રેક ફેલ થઇ ગઈ. રનવે ટ્રેન ૧૦૦ કિલોમીટર પ્રતિ કલાકની ઝડપથી નીચલા પહાડી વિસ્તારમાં ઉતરી ગયી અને મેદાનમાં જઈ પલટી ખાઈને ઉભી રહી ગઈ. આ ઘટના પાછળનું વાસ્તવિક કારણ હજી સુધી અજ્ઞાત છે.

## સંદર્ભ
શ્રેણી:ભારતીય રેલ
રાતો પાંડા

**રાતો પાંડા** (અંગ્રેજી: red panda કે lesser panda કે red cat-bear) (*Ailurus fulgens*), એ નાનું સસ્તન પ્રાણી છે જે પૂર્વ હિમાલય અને દક્ષિણ-પશ્ચિમ ચીનમાં વસવાટ કરે છે. વન્ય સ્થિતિમાં તેની વસતી આશરે ૧૦,૦૦૦ કરતાં પણ ઓછી છે. આ પ્રાણી ભારતના સિક્કિમ રાજ્યનું રાજ્યપ્રાણી છે.

## સંદર્ભો
## બાહ્ય કડીઓ
* Red Panda Network, USA – The world's only non-profit organization dedicated to red panda conservation.
* Red Panda Network, Nepal 
* ARKive: *Red panda* 
* Animal Diversity Web *Ailurus fulgens*. Retrieved on 2009-11-26.
* Animal Info: *Red Panda*
* Birmingham Nature Centre  – UK breeding program. Retrieved on 2009-11-26.

શ્રેણી:પ્રાણીઓ
વિદર્ભ એક્સપ્રેસ

૧૨૧૦૫ અને ૧૨૧૦૬ વિદર્ભ એક્સપ્રેસ ભારતીય રેલ્વે  સાથે સંકળાયેલી સુપરફાસ્ટ ગાડી છે જે મહારાષ્ટ્ર માં મુંબઈ સીએસટી અને ગોન્દિયા વચ્ચે ચાલે છે. આ ગાડી રોજ ચાલે છે. મુંબઈ સીએસટી થી ગોંદિયા સુધી આ ગાડી ૧૨૧૦૫ નંબરે અને વિરુદ્ધ દિશા માં ૧૨૧૦૬ નંબરે ચાલે છે.

## ગાડીના ડબ્બા
વિદર્ભ એક્સપ્રેસ માં નીચે મુજબ ડબ્બાઓ હોય છે:

* ૧ ડબ્બો - એસી પ્રથમ શ્રેણી અને એસી ૨ ટાયર નું મિશ્રણ છે. 
* ૨ ડબ્બા - એસી ૨ ટાયર છે  
* ૧ ડબ્બો - એસી ૨ અને ૩ ટાયર નું મિશ્રણ છે  
* ૧૦ ડબ્બા - શયન યાન (સ્લીપર કોચ) છે 
* ૪ ડબ્બાઓ - સામાન્ય અનારક્ષિત કોચ છે. 

અન્ય ટ્રેનની જેમ આ ટ્રેનમાં પણ. જરૂરિયાત પ્રમાણે કોચો ની સંખ્યા ઓછી અથવા વધારે થઇ શકે છે.

## સેવાઓ 
પેહલા, આ એક્સપ્રેસ મુંબઈ સીએસટી અને નાગપુર ની વચ્ચે દોડતી હતી જેને પાછળ થી ગોંદિયા સુધી લંબાવવામાં આવી. આ ટ્રેન દરરોજ દોડે છે તથા ૧૬ કલાક માં લગભગ ૯૬૭ કિલોમીટર નું અંતર ૬૦.૪૪ કિલોમીટર/કલાક ની ઝડપે પૂર્ણ કરે છે.

## યાત્રા માર્ગ 
બમણા વેગની ક્ષમતા વાળા વાલ્વ ડબલ્યુ સી એ એમ ૩ એન્જીન આ ટ્રેનને મુંબઈ થી ઇગતપુરી સુધી લઇ જાય છે. ત્યર બાદ  ભુસાવલ ડબલ્યુ એ પી ૪ બાકીની યાત્રા પૂરી કરાવે છે. કલ્યાણ અને ઇગતપુરી વચ્ચે આમાં બેન્કર એન્જીન લાગે છે.

## સામાન્ય જાણકારી 
આનું નામ વિદર્ભ એક્સપ્રેસ એટલા માટે રાખવામાં આવ્યું છે કારણ કે આ ટ્રેન પેહલા નાગપુર જતી હતી જે મહારાષ્ટ્રમાં આવેલું છે. 

રેલવે સમય સારણી મુજબ ઇગતપુરી પર ૧ થી ૫ મીનીટ સુધી ઉભી રહેવી જોઈએ પણ અહિયાં એન્જીન બદલાતું હોવાથી લગભગ ૧૫ મીનીટ સુધી ઉભી રહે છે. 

થાણે માં ૧૨૧૦૫ વિદર્ભ એક્સપ્રેસ ઉભી રેહતી નથી.

## સમય-પત્રક
૧૨૧૦૫ વિદર્ભ એક્સપ્રેસ મુંબઈ સીએસટી થી દરરોજ ૧૯.૧૦ વાગ્યે રવાના થાય છે અને ૧૧.૧૦ વાગ્યે ગોંદિયા પહોંચે છે. જ્યારે ૧૨૧૦૬ વિદર્ભ એક્સપ્રેસ દરરોજ ૧૪.૫૫ વાગ્યે ગોંદિયાથી નીકળી ૭.૦૦ વાગ્યે મુંબઈ સીએસટી પહોચે છે. વિદર્ભ એક્સપ્રેસનું સમય પત્રક નીચે મુજબ છે:

## સંદર્ભ
શ્રેણી:ભારતીય રેલ
યુક્લિડ

**યુક્લિડ** (; અંગ્રેજી : Euclid, ગ્રીક : Εὐκλείδης *Eukleidēs*; fl. ૩૦૦ ઈ.પૂ.),  **Euclid of Alexandria** તરીકે પણ જાણીતા હતા, ગ્રીક ગણિતશાસ્ત્રી હતા, જેને ‘ભૂમિતિના પિતા’ તરીકે પણ ઓળખવામાં આવે છે. તેઓ ટોલેમિના શાસનકાળ (૩૨૩-૨૮૩ ઈ.પૂ.) દરમિયાન એલેક્ઝાન્ડ્રિયામાં સક્રિય હતા. તેનું *યુક્લિડીયન તત્ત્વો* ગણિતના ઇતિહાસનું ખુબ જ પ્રભાવશાળીમાંનું એક યોગદાન છે, જેણે તેના પ્રકાશનકાળથી લઈને છેક ૧૯મી સદીના અંતકાળ અને ૨૦મી સદીના ઉદયકાળ સુધી ગણિત, ખાસ કરીને ભૂમિતિ શિખવા માટેના મુખ્ય પુસ્તક તરીકે સેવા આપી છે.

*યુક્લિડ* એ ગ્રીક નામ Εὐκλείδηςની અંગ્રેજી આવૃત્તિ છે, જેનો અર્થ "સુવિજય" ("Good Glory") થાય છે.

## સંદર્ભો અને નોંધો 
## બાહ્ય કડીઓ 
* Euclid's Elements, All thirteen books, with interactive diagrams using Java. Clark University
* Euclid's Elements , with the original Greek and an English translation on facing pages (includes PDF version for printing). University of Texas.
* Euclid's Elements, books I-VI, in English pdf, in a Project Gutenberg Victorian textbook edition with diagrams.
* Euclid's Elements, All thirteen books, in several languages as Spanish, Catalan, English, German, Portuguese, Arabic, Italian, Russian and Chinese.
* *Elementa Geometriae*  1482, Venice. From Rare Book Room.
* *Elementa*  888 AD, Byzantine. From Rare Book Room.
* Euclid biography by Charlene Douglass With extensive bibliography.
* Texts on Ancient Mathematics and Mathematical Astronomy PDF scans (Note: many are very large files). Includes editions and translations of Euclid's *Elements*, *Data*, and *Optica*, Proclus's *Commentary on Euclid*, and other historical sources.

શ્રેણી:વૈજ્ઞાનિક
શ્રેણી:ગણિત
શ્રેણી:વ્યક્તિત્વ
મહી નદી

**મહી** પશ્ચિમ ભારતમાં આવેલી એક નદી છે. તે મધ્ય પ્રદેશમાંથી નીકળીને રાજસ્થાનના વાગડ વિસ્તારમાં થઇને ગુજરાતમાં દાખલ થાય છે અને અરબી સમુદ્રમાં ભળી જાય છે. તે નર્મદા અને તાપી નદીઓની જેમ પશ્ચિમ દિશામાં વહેતી એક નદી છે. જ્યારે મોટાભાગની ઉચ્ચપ્રદેશની નદીઓ પૂર્વ દિશામાં વહીને બંગાળના અખાતમાં ભળે છે.

મહી નદીનું ચોક્કસ ઉદ્ભવ સ્થાન મિન્ડા ગામ છે, જે મધ્ય પ્રદેશના ધાર જિલ્લામાં આવેલું છે.

મહી નદીના કાંઠે સંખ્યાબંધ ધાર્મિક સ્થળો આવેલા છે. તે તેના વિશાળ પટના કારણે **મહી સાગર** તરીકે પણ જાણીતી છે. ગુજરાતમાં મહીસાગર જિલ્લો મહી નદીના નામ પરથી બનાવવામાં આવેલો છે.

## બંધો
### બાંસવારા બંધ
મહી નદી પર રાજસ્થાનમાં બાંસવારા નજીક બંધ આવેલો છે. ગુજરાતને મોટાભાગે આ બંધમાંથી પાણી મળે છે. આ બંધને ૧૬ દરવાજા આવેલા છે. બંધના સરોવરમાં ઘડિયાલ, મગર અને કાચબાઓની જીવસૃષ્ટિ રહેલી છે.

### કડાણા બંધ
કડાણા બંધ ૧૯૭૯ની સાલમાં સિંચાઇ અને જળવિદ્યુતના હેતુ સર બાંધવામાં આવ્યો હતો.

### વણાકબોરી બંધ
વણાકબોરી ગામ ખાતે મહી નદી પર સિંચાઇ યોજના હેઠળ બંધ બાંધવામાં આવેલો છે. આ ઉપરાંત અહીં વણાકબોરી તાપ વિદ્યુત કેન્દ્ર પણ આવેલું છે.

## સંદર્ભ
## બાહ્ય કડીઓ
* 

* Mahi Basin સિંચાઇ વિભાગ, રાજસ્થાન સરકાર 
* નર્મદા, જળ સ્ત્રોત, પુરવઠો અને કલ્પસર વિભાગ 

શ્રેણી:ગુજરાતની નદીઓ
શ્રેણી:મહીસાગર જિલ્લો
માખણ

thumbnail|right|લંડનની બજારમાં વેચાતું માખણ
**માખણ** એ ડેરી ઉત્પાદન છે. ઘરોમાં સામાન્ય રીતે દહીંને વલોવીને તેમાંથી સારરૂપે માખણ કાઢવામાં આવે છે. દૂધને દહીથી મેળવી બાર કે પંદર કલાક પછી વલોણામાં વલોવવામાં આવે છે ત્યારે તેમાંથી જે ઉપર તરી આવે છે તેને માખણ કે નવનીત કહે છે. માખણ સ્પર્શે ખૂબ જ મૃદુ (સુંવાળું) હોય છે. ઘી કરતાં માખણ જલ્દી પચે છે. તાજું માખણ સ્વાદિષ્ટ હોય છે. 

## આયુર્વેદની દૃષ્ટીએ 
માખણ દરરોજ નવા તાજા કોશ બનાવે છે. દેહને સુકુમાર કરે છે. વીર્ય ખૂબ વધારે છે તેમજ પિત્ત અને વાયુનો નાશ કરે છે. માખણ અવિદાહી છે. એ અગ્નિને વધારે છે.અર્થાત ભૂખ કકડીને લગાડે છે. માખણ પચવામાં હલકું છે તેમજ તરત જ લોહી કરનારું છે. માખણ આંખનુ આલોચક પિત્ત વધારનાર છે, તેથી તેનું નિયમિત સેવન કરનારને આંખના ચશ્માં આવતા નથી. માખણ હરસ-મસા પર પણ ઉત્તમ છે. તે ખાંસીને પણ મટાડે છે.

વલોણામાંથી કાઢેલું ખટાશવાળું તાજું માખણ શરદી કરતું નથી અને ઉત્તમ મનાય છે. તાજુ માખણ સ્વાદિષ્ટ અને મધુર હોઇ ઝાડામાંના પ્રવાહીને સૂકવી મોઇ જેવો ઝાડો બાંધે છે.

## માખણનું પોષણ મુલ્ય
માખણ વિટામિન એનો ઉત્તમ સ્રોત છે.

## ભાષામાં માખણ
માખણ કાઢવાની પ્રક્રિયાને કારણે ઘણા મનોમંથન પછી નિપજેલા વિચારને ય નવનીત કહેવાની રૂઢી પડી. 'છાસમાં માખણ જાય  ને બાઈ ફૂવડ કહેવાય' અર્થાત્‌ મૂર્ખ ઠરવું અને ગુણની કદર ન થવી એવો રૂઢીપ્રયોગ પણ માખણની પ્રક્રિયા સાથે જોડાયેલો છે. તે ઉપરાંત, ‘માખણ વલોવ્યું કે પાણી ?’ અર્થાત્‌ વેપારમાં નફો થયો કે નુકસાન ? ‘માખણનું ઘી કરવું’ અર્થાત્‌ તદ્દન સહેલાઈથી બને તેવું કાર્ય કરવું‍ જેવા રૂઢીપ્રયોગો પણ ગુજરાતી ભાષામાં જોવા મળે છે.

## સંદર્ભો
શ્રેણી:આહાર
વરાહમિહિર

**વરાહમિહિર** (દેવનાગરી: वराहमिहिर) (અંદાજીત ઇસ ૫૦૫–૫૮૭) ઉજ્જૈનના ખગોળવિજ્ઞાની, ગણિતશાસ્ત્રી અને જ્યોતિષી હતા. તેઓ *વરાહ* અથવા *મિહિર* નામે પણ ઓળખાય છે. તેમનો જન્મ અવંતિ વિસ્તારમાં થયો હતો, જે હાલમાં માળવા તરીકે ઓળખાય છે. તેમના પિતા આદિત્યદાસ પણ જાણીતા ખગોળશાસ્ત્રી હતા. તેમણે પોતે લખેલું છે તે અનુસાર તેઓએ કપિથ્થક ખાતે શિક્ષણ મેળવ્યું હતું. તેઓ માળવાના વિક્રમાદિત્યના દરબારનાં નવ રત્નોમાંના એક ગણાતા હતા.

## યોગદાન
### ત્રિકોણમિતિ
વરાહમિહિરે આર્યભટ્ટના સાઇન (sine) કોષ્ટકની ગુણવત્તા સુધારી હતી. તેમજ અન્ય સૂત્રો આપ્યા હતા.

: \sin^2 x + \cos^2 x = 1 \;\!
: \sin x = \cos\left(\frac{\pi} {2} - x \right) 
: \frac {1 - \cos 2x}{2} = \sin^2x 

## સંદર્ભ
શ્રેણી:ગણિત
શ્રેણી:વ્યક્તિત્વ
મીટર

**મીટર** (SI એકમ સંજ્ઞા: **m**), એ લંબાઇ (SI એકમ સંજ્ઞા: L)નો આંતર રાષ્ટ્રિય સિસ્ટમ ઓફ યુનિટ ‍(SI) મૂળભૂત એકમ છે 

શરુઆતમાં પૃથ્વીનાં ઉત્તર ધ્રુવ ‍(સમુદ્ર સપાટીથી) થી વિષુવવૃત્ત સુધીના અંતરનાં એક કરોડમાં ભાગને મીટર તરીકે વ્યાખ્યાયિત કરવામાં આવ્યો હતો. ૧૯૮૩થી, "શૂન્યાવકાશમાં પ્રકાશ વડે સેકંડના ૧/૨૯૯,૭૯૨,૪૫૮ ભાગમાં કપાતા અંતર મીટર કહે છે."

## આ પણ જુઓ
* એલ્ડર, કેન. (૨૦૦૨). *The Measure of All Things : The Seven-Year Odyssey and Hidden Error That Transformed the World.* ફ્રી પ્રેસ, ન્યૂ યોર્ક  ISBN 0-7432-1675-X

## સંદર્ભ 
શ્રેણી:વિજ્ઞાન
કાન

કાન એ ધ્વનિ કે અવાજને પારખવાનું અંગ છે. તે માત્ર ધ્વનિ ગ્રહણ જ નહી પણ, સમતોલન અને શરીરની સ્થિતિ જાળવવામાં મદદ કરે છે. કાન ધ્વનિ પ્રણાલીનો ભાગ છે.

## રચના
thumb|મનુષ્યના કાનની રચના. અહીં ધ્વનિ નહેરની લંબાઇ મોટી કરીને દર્શાવવામાં આવી છે.|link=File:Anatomy of the Human Ear.svg

### બાહ્ય કાન
બાહ્ય કાનએ કાનનો સૌથી બહારનો દ્રશ્યમાન ભાગ છે.
left|thumb|મનુષ્યનો કાન|link=File:1871_Descent_F937.1_fig03.jpg

### મધ્ય કાન
મધ્ય કાનએ પડદા પાછળનો હવાથી ભરેલો કાન છે. જેમાં ત્રણ હાડકાંઓનો સમાવેશ થાય છે.
thumb|left|મધ્ય કાનના ભાગો

### આંતરિક કાન
આંતરિક કાન સૌથી અંદરનો ભાગ છે, જે સમતોલન જાળવવામાં મદદ કરે છે.
thumb|right|આંતરિક કાનના ભાગો

શ્રેણી:માનવ શરીર
અપરા મહેતા

**અપરા મહેતા** (જન્મ ૧૩ ઓગસ્ટ ૧૯૬૦) ભારતીય ટીવી અને બોલીવુડ અભિનેત્રી છે જે તેમના *સવિતા મનસુખ વિરાણી*ના પાત્રમાં *ક્યુંકી સાસ ભી કભી બહુ થી* ધારાવાહિક માટે જાણીતા છે.

## અંગત જીવન 
૧૯૮૦મા તેમણે ટીવી અને ફિલ્મ અભિનેતા દર્શન જરીવાલા સાથે લગ્ન કર્યા અને તેમને એક પુત્રી છે. તેઓ અત્યારે જુદા રહે છે. તેમના અંગત જીવનનાં કેટલાક ભાગો "માં એક્સચેન્જ" સોની ટીવીના કાર્યક્રમ હેઠળ જાહેરમાં પ્રકાશિત થયા હતા.

## ટેલિવિઝન કાર્યક્રમો 
* એક મહેલ હો સપને કા (૧૯૯૭)
* ક્યુંકી સાસ કભી બહુ થી ‍(૨૦૦૦), સવિતા મનસુખ વિરાણી તરીકે.
* ખિચડી (૨૦૦૪), મહેમાન કલાકાર
* સાત ફેરે (૨૦૦૬)
* કરમ અપના અપના (૨૦૦૬)
* પરિવાર (૨૦૦૭)
* ધક ધક ઇન દુબઇ (૨૦૦૭)
* રાજા કી આયેગી બારાત (૨૦૦૯)
* સજન રે જૂઠ મત બોલો (૨૦૦૯)
* હમારી સાસ લીલા (૨૦૧૧)
* ક્યા હુઆ તેરા વાદા (૨૦૧૨)
* ગોલમાલ હૈ ભાઇ સબ ગોલમાલ હૈ (૨૦૧૨)
* ફિરંગી બહુ (સહારા વન) (૨૦૧૩)
* જમાઇ રાજા (૨૦૧૪)

## ફિલ્મો 
* યે તેરા ઘર યે મેરા ઘર (૨૦૦૧)
* ચોરી ચોરી ચૂપકે ચૂપકે ‍‍(૨૦૦૧‌‌)
* દેવદાસ (૨૦૦૨)
* જસ્ટ મેરિડ ‍(૨૦૦૭)
* તીસ માર ખાં ‍(૨૦૧૦)

## સંદર્ભ 
## બાહ્ય કડીઓ 
* IMDB પાનું
* અપરા મહેતા વિશે સમાચાર

શ્રેણી:વ્યક્તિત્વ
શ્રેણી:ગુજરાતી કલાકાર
શ્રેણી:૧૯૬૦માં જન્મ
ભૂસ્ખલન

300px|thumb|રાજ્ય ધોરી માર્ગ નં. ૧૪૦, કેલિફોર્નિયા ખાતે ભૂસ્ખલન
**ભૂસ્ખલન**ને (અંગ્રેજી: landslip) એક ભૌગોલિક ઘટના છે. જેમાં પથ્થર પડવા, છીછરા કચરાનો પ્રવાહ, જમીનનું હલનચલન વગેરે જેવી વિશાળ શ્રેણીનો સમાવેશ થાય છે. ભૂસ્ખલન અપતટીય દરિયાઇ અને તટવર્તી પર્યાવરણોમાં થઇ શકે છે. ગુરુત્વાકર્ષણ ક્રિયા ભૂસ્ખલન માટે પ્રાથમિક ચાલક બળ છે.

## કારણો
સ્થિર ઢાળમાં જયારે અસ્થિર સ્થિતી ઉભી થાય ત્યારે ભૂસ્ખલન થાય છે. ઢાળની સ્થિરતા ઘણા બધા કારણોને લીધે ઊભી થાય છે. ભૂસ્ખલનમાં કુદરતી કારણોનો સમાવેશ થાય છે:

* ભૂગર્ભજળનું દબાણ ઢાળની અસ્થિરતા માટે કારણભૂત છે.
* ઊભી વનસ્પતિનું ન હોવું (૩-૪ દિવસ માટે જંગલોમાં આગ લાગવી અને વૃક્ષ બળી જવા)
* નદીઓ અથવા સમુદ્રમાં મોજા દ્વારા ઢાળના પાયાનું ધોવાણ.
* બરફ ઓગળે, હિમનદીઓનું ઓગળવું અથવા ભારે વરસાદ.
* અસ્થિર ઢાળ પર ભૂકંપનો અચકો લાગવો.
* ધરતીકંપને કારણે ઢાળ અસ્થિર બનવા.
* જ્વાળામુખી ફાટી નીકળવો.
* અતિશય વર્ષા.

ભૂસ્ખલન માનવ પ્રવૃત્તિઓ દ્વારા વકરી શકે છે જેમ કે;

* વન નાબૂદી, ખેતી અને બાંધકામ.
* મશીનરી અથવા ટ્રાફિકથી સ્પંદનો.
* વિસ્ફોટન.
* ઢોળાવનો આકાર બદલાવો અથવા ઢોળાવ પર નવું વજન નાખવું.

## પ્રકાર
૧. કાટમાળનો પ્રવાહ

પાણી સાથે ઢાળ સામગ્રી અને કચરો પ્રવાહ અથવા કાદવ પ્રવાહમાં વિકાસ કરી શકે છે. જેમાં પથ્થર અને કાદવનો રગડો, વૃક્ષો, ઘરો પણ હોઇ સકે છે .

રહેઠાણવાળા વિસ્તારમાં આવો પ્રવાહ સંપતિ અને માનવ જીવનને ઘણું નુકશાન પહોંચાડી શકે છે.

૨. Earthflows

Earthflows ચીકણું પ્રવાહી છે જે ધીમેથી ઝડપી કોઈપણ ઝડપે વહી શકે છે. જેમ ઝીણું અને પાણીવાળી જમીન અને રેતીનું મિશ્રણ હોય છે. ખાસ કરીને, તેઓ 0.17 થી 20 કિ.મી. / ક ઝડપ પકડી શકે છે.

૩. કાટમાળનો ભૂસ્ખલન

આ પ્રક્રારના ભૂસ્ખલનમાં ખડકો, માટી, બરફ, લાકડા, પાણી વગેરે હોય છે. આ પ્રકારનું ભૂસ્ખલન મોટા ભાગે જંગલી વિસ્તારોમાં વધારે જોવા મળે છે.

૪. Sturzstrom

આ પણ એક વિશિષ્ટ પ્રકારનું ભૂસ્ખલન છે, જેમાં રેતી અને પથ્થર હોય છે અને મોટાભાગે પહાડી વિસ્તારમાં જોવા મળે છે. આ પ્રકારના ભૂસ્ખલનમાં બીજા બધા કરતા ૨૦-૩૦ % વધારે તાકાત હોય છે. જેટલા પ્રમાણમાં તેમાં કચરો વધુ હોય છે એટલોજ એ વધારે વહે છે.

૫. છીછરા ભૂસ્ખલન

આ પ્રકારમાં વહેણ ઘણો ઓછો હોય છે, માટે આ ભૂસ્ખલન છીછરા ભૂસ્ખલન કહેવામાં આવે છે. તેમાં સામાન્ય રીતે કચરો, કચરો પ્રવાહ, અને ઢોળાવનો સમાવેશ થાય છે. ધીમે ધીમે ઢાળ નીચે આવે .

૬. સુનામી

ભૂસ્ખલન જે સમુદ્રમાં થાય છે અને તેના કારણે જે મોજાં ઉઠે છે, તેને સુનામી કહેવામાં આવે છે 

સમુદ્રમાં ભૂકંપ થાય છે અને તેના લીધે ભૂસ્ખલન અને ભૂસ્ખલનથી સુનામી આવે છે. સુનામીથી ઘણીજ મોટી જનહાની થાય છે.

## ભારતમાં થયેલાં કેટલાંક ભૂસ્ખલન
* ઉત્તરાખંડ - ૧૪-૧૭ જુન ૨૦૧૩ દરમિયાન ભારતનાં ઉત્તરાખંડ રાજ્યના બદરીનાથ-કેદારનાથમાં ભારે ભૂસ્ખલન થયું હતું, જેમાં મોટા પાયે જાનહાની થઈ હતી. આ ભૂસ્ખલન ૩૮૦૦ મીટરની ઊંંચાઈ પર થયું હતું.

* પુના જિલ્લાના અંબે ડેમ પાસે અંબે ગામ ખાતે જુલાઈ ૨૦૧૪માં ભારે ભૂસ્ખલન થયું જેના કારણે પચાસેક ઘરો દબાઈ ગયા જેમાં ૧૫૦થી વધુ લોકો ફસાયા હતા.

* માલપા, પિથોરગઢ જિલ્લો - ૧૧-૧૭ ઓગસ્ટ ૧૯૯૮ દરમ્યાન માલપા ગામ, પિથોરગઢ જિલ્લો, ઉત્તરાખંડ રાજ્યમાં ભૂસ્ખલન થયું હતું. જેમાં ૩૮૦ લોકો મૃત્યુ પામ્યા હતા.

શ્રેણી:પર્યાવરણ
શ્રેણી:વિજ્ઞાન
શ્રેણી:ભૂગોળ
બે યાર (ચલચિત્ર)

***બે યાર*** એ ૨૯ ઓગસ્ટ ૨૦૧૪ના રોજ અભિષેક જૈન દિગ્દર્શિત રજૂ થયેલું ગુજરાતી ચલચિત્ર છે. આ ચલચિત્ર મૈત્રી અને બે મિત્રોની વાર્તા પર આધારિત છે. ફિલ્મના કલાકારો દર્શન જરીવાલા, દિવ્યાંગ ઠક્કર, પ્રતિક ગાંધી, મનોજ જોષી, અમિત મિસ્ત્રી, કવિન દવે, આરતી પટેલ, સંવેદના સુવાલકા છે.

## વાર્તા
ટૂંક સમયમાં પૈસા કમાવવાની લાલચના લીધે બે મિત્રો પોતાનુ સ્વાભિમાન અને પ્રતિષ્ઠા ખોઈ બેસે છે. પછી તેઓ ખરેખર જે પોતાનુ છે, તેના માટે સાથે મળીને ખોટો માર્ગ અપનાવી ખોયેલું બધુ પાછું મેળવે છે.

## પાત્રો
## નિર્માણ
પોતાની પ્રથમ સફળ ગુજરાતી ફિલ્મ કેવી રીતે જઈશ ની સફળતા બાદ દિગ્દર્શક અભિષેક જૈન એ પોતાની બીજી ગુજરાતી ફિલ્મ "બે યાર"ની જાહેરાત કરી હતી, જે મુખ્યત્વે બે ગુજરાતી મિત્રોની મિત્રતા આધારિત છે. આ ફિલ્મની વાર્તા "ઓહ માય ગોડ"ના લેખક ભાવેશ માંડલિયા અને હિન્દી ફિલ્મ "ઓલ ઇઝ વેલ"ના લેખક નિરેન ભટ્ટે લખી હતી. ફિલ્મના સંગીત દિગ્દર્શક સચિન-જીગર છે, જેમણે બોલિવૂડની "શુદ્ધ દેશી રોમાન્સ", "રમૈયા વસ્તાવૈયા" જેવી ફિલ્મોમાં સંગીત આપ્યુ છે. ફિલ્મમાં દર્શન જરીવાલા અને મનોજ જોષી જેવા રંગમંચ અને બોલિવૂડના કલાકારોએ અભિનય કર્યો છે. આ ફિલ્મ થકી કવિન દવે અને મનોજ જોષી ગુજરાતી ફિલ્મોમાં પદાર્પણ કરશે. આ ફિલ્મ ૩૫ દિવસમાં અમદાવાદના જુદા જુદા ૫૦ સ્થળો પર ઉતારવામાં આવી છે. ફિલ્મમાં ગુજરાતી મિત્રતાની વાત છે. શૂટિંગ અમદાવાદના ઘણા ગ્રામ્ય વિસ્તારમાં પણ  કરવામાં આવ્યુ છે. ફિલ્મનું ટ્રેલર ૧લી ઓગસ્ટ ૨૦૧૪ના રોજ સિનેપોલિસ, અમદાવાદ ખાતે રજૂ કરવામાં આવ્યુ હતું.

ફિલ્મને ૨૯ ઓગસ્ટ,૨૦૧૪ના રોજ ગુજરાત અને મુંબઈના મર્યાદિત મલ્ટીપ્લેક્ષમાં રજૂ કરવામાં આવી હતી. પરંતુ,ફિલ્મને શરૂઆતના શોમાં જ સફળતા મળતા ફિલ્મના શોની સંખ્યા વધી ગઈ હતી. *બે યાર* અભિષેક જૈનની *કેવી રીતે જઈશ* પછીની બીજી એવી ફિલ્મ છે, જેણે મલ્ટીપ્લેક્ષ સિનેમામાં ૧૦૦ દિવસ કરતા પણ વધુ દિવસ સફળતાપૂર્વક ચાલવાનો વિક્રમ બનાવ્યો છે. ફિલ્મની સફળતાને ધ્યાનમાં લઈ ફિલ્મને ઓસ્ટ્રેલિઆ, ન્યુઝીલેન્ડ, દુબઈ, યુ.એસ. અને દુનિયાના અન્ય ભાગોમાં પણ રજૂ કરવામાં આવી હતી.વિદેશમાં પણ ફિલ્મ સફળ થઈ છે.

## સંગીત
આ ફિલ્મનું સંગીત સચિન–જિગરે આપ્યું છે. 

## સંદર્ભ
શ્રેણી:ગુજરાતી ચલચિત્ર