open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
અલાસ્કા

**અલાસ્કા** () ઉત્તર અમેરિકા ખંડના ઉત્તર-પશ્ચિમી ભાગને અંતે સ્થિત યુ.એસ.એ.નું એક રાજ્ય છે. તેની પૂર્વમાં કેનેડા, ઉત્તરમાં આર્કટિક મહાસાગર, દક્ષિણ-પશ્ચિમ પ્રશાંત મહાસાગર માં તેમ જ પશ્ચિમમાં રશિયા સ્થિત છે. વિસ્તાર મુજબ મૂળ યુનાઇટેડ સ્ટેટ્સનાં ૫૦ રાજ્યોમાં સૌથી મોટું રાજ્ય છે. રાજ્યની લગભગ અડધી વસ્તી (૬,૮૩,૪૭૮) એન્કોરેજ (Anchorage) નામના મહાનગર ખાતે રહે છે. ૨૦૦૯ના વર્ષ સુધી અલાસ્કા યુનાઇટેડ સ્ટેટ્સનું સૌથી ઓછી વસ્તી ધરાવતું રાજ્ય છે.

૦ માર્ચ ૧૮૬૭ના દિવસે યુનાઇટેડ સ્ટેટ્સ સેનેટ દ્વારા અલાસ્કાને રશિયન સામ્રાજ્ય પાસેથી ખરીદી લીધું હતું, તે માટે રશિયા ને ૭૭૨ મિલિયન (૪૫ કરોડ ૮૧ લાખ) જેટલી રકમ ચૂકવવામાં આવી હતી, એટલે કે દરેક એકર દીઠ ૪.૭૪ ડોલર (૩૧૫ રૂપિયા) આપવામાં આવ્યા હતા.<. આ પછી આ જમીન ઘણા સત્તાવાર ફેરફારોમાંથી પસાર થઈ હતી, ત્યાર પછી ૧૧ મે, ૧૯૧૨ના દિવસથી તેને સંગઠિત ક્ષેત્ર માનવામાં આવે છે અને ૪૯મા યુએસએના રાજ્ય તરીકે અલાસ્કાને ૩ જાન્યુઆરી, ૧૯૫૩ના રોજ સામેલ કરવામાં આવ્યું છે. અલાસ્કા નામ મૂળ રશિયન સામ્રાજ્યના સમયથી ઉપયોગ લેવામાં આવતું હતું, જેનો અર્થ થાય છે મુખ્ય જમીન અથવા માતૃભૂમિ અને જે "અલયૂત"ના શબ્દ "અલાક્સ્સ્ક્સાક"માંથી લેવામાં આવ્યો હતો.

## સંદર્ભ 
શ્રેણી:અમેરિકાના રાજ્યો
ચોટીલા તાલુકો

**ચોટીલા તાલુકો** એ ભારત દેશનાં પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા ગુજરાત રાજ્યના સૌરાષ્ટ્ર વિસ્તારમાં આવેલા સુરેન્દ્રનગર જિલ્લામાં આવેલો તાલુકો છે. ચોટીલા આ તાલુકાનું મુખ્ય મથક છે. 

## ચોટીલા તાલુકામાં આવેલાં ગામો 
*અભેપર
*આંકડીયા
*અકાળા
*અમરાપર
*આણંદપુર (થાન)
*આણંદપુર (ભાડલા)
*ઉંડવી
*કંથારીયા
*કાનપર
*કાબરણ
*કાળાસર
*કુંઢડા
*કુંભારા
*ખાટડી
*ખાખરાવાળી
*ખેરડી
*ખેરાણા
*ગઢેચી
*ગરીડા
*ગુગલીયાણા
*ગુંદા
*ગુંદાળા
*ગોલીડા

*ચાણપા
*ચીરોડા (રાજપરા)
*ચીરોડા (સણોસરા)
*ચોટીલા
*ચોબારી
*જસાપર
*જાનીવડલા
*જામવાળી
*જીવાપર (આણંદપર)
*જીવાપર (બામણબોર)
*ઝીંઝુડા
*ઢોકળવા
*તરણેતર
*તાજપર
*ત્રંબોડા
*દાકવડલા
*દુધેલી
*દેવપરા (આણંદપર)
*દેવપરા
*દેવસર
*દેવાલીયા
*દોશાલી
*ધારૈઈ

*ધુના
*નળીયેરી
*નવાગામ (ચોટીલા)
*નવાગામ (થાન)
*નવાગામ (બામણબોર)
*નાના ખંધાસર
*નાના પલીયડ
*નાની મોરસલ
*નાની મોલડી
*નાનીયાની
*નાવા
*પજવાળી
*પરબડી
*પાંચવાડા
*પીપરાલી
*પીપળીયા (ધ્રોળવા)
*પીપળીયા (બામણબોર)
*પીયાવા
*ફુલઝાર
*બામણબોર
*ભીમગઢ
*ભીમોરા
*ભેટસુદા

*ભોજપરા
*ભોજપરી
*મધારી ખાડા
*મહીડાદ
*માણદાસર
*મેવાસા (બામણબોર)
*મેવાસા (સનોસરા)
*મોકાસર
*મોટા ખંધાસર
*મોટા હરાનીયા
*મોટી મોલડી
*મોનપર
*મોરથાળા
*રાજપરા (ચોબારી)
*રાજાવાડ
*રામપરા (ચોબારી)
*રામપરા (રાજપરા)
*રામપરા (રાજાવાડ)
*રામપરા (સરોડી)
*રાવરાણી
*રૂપવતી (રાજાવાડ)
*રૂપાવતી (આનંદપુર)
*રૂપાવતી (સરોડી)

*રેશમીયા
*લખાચોકીયા
*લખાનકા
*લખામાચી
*લોમા કોટડી
*વડાળી
*વર્માધાર
*વાવડી
*વીજાલીયા
*શેખાલીયા
*સખપર
*સણોસરા
*સારસાણા
*સરોડી
*સાંગાણી
*સાલખાડા
*સુખસર
*સુરઇ
*સોનગઢ
*હબીયાસર
*હીરાના
*હીરાસર

## બાહ્ય કડીઓ 
* ચોટીલા તાલુકા પંચાયતની વેબસાઇટ 

શ્રેણી:સુરેન્દ્રનગર જિલ્લો
શ્રેણી:ગુજરાતનાં તાલુકાઓ
કેશોદ તાલુકો

**કેશોદ તાલુકો** ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા ગુજરાત રાજ્યના સૌરાષ્ટ્ર પ્રદેશમાં આવેલા જૂનાગઢ જિલ્લાનો તાલુકો છે. કેશોદ ખાતે આ તાલુકાનું મુખ્ય મથક આવેલું છે.

## આબોહવા 
અહીંની આબોહવા ખુશનુમા છે. અહીં ચોમાસામાં સરેરાશ ૭૫૦ મિ.મી. વરસાદ પડે છે. જાન્યુઆરી અને જુલાઈ મહિનાનાં સરેરાશ તાપમાન ૧૨° સે. ૩૮° સે. રહે છે. અહીં જિલ્લાનું એક હવામાન કેન્દ્ર આવેલું છે.

## પાક 
કેશોદ તાલુકાની જમીન ફળદ્રુપ કાંપવાળી છે, તેથી અહીં ઘઉં, બાજરી જેવા ખાદ્ય પાકો તથા મગફળી, કપાસ જેવા રોકડિયા પાક ખૂબ થાય છે. ફળફળાદિમાં કેરી, કેળાં અને ચીકુ મોટા પ્રમાણમાં થાય છે.

## તાલુકાનાં ગામો 
## સંદર્ભ 
શ્રેણી:જૂનાગઢ જિલ્લો
શ્રેણી:ગુજરાતનાં તાલુકાઓ
વીંછીયા તાલુકો

**વીંછીયા તાલુકો** ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા ગુજરાત રાજ્યના સૌરાષ્ટ્ર પ્રદેશમાં આવેલા રાજકોટ જિલ્લાનો તાલુકો છે. વીંછીયા ખાતે તાલુકાનું મુખ્ય મથક આવેલું છે.

## ઇતિહાસ 
૨૦૧૩માં જસદણ તાલુકામાંથી વિભાજન કરીને આ તાલુકો બનાવવામાં આવ્યો હતો.

## વીંછીયા તાલુકાના ગામો 
વીંછીયા તાલુકામાં ૪૬ ગામો આવેલા છે.

## બાહ્ય કડીઓ 
* વીંછીયા તાલુકા પંચાયતની વેબસાઇટ

શ્રેણી:રાજકોટ જિલ્લો
શ્રેણી:ગુજરાતનાં તાલુકાઓ
કરજણ તાલુકો

**કરજણ તાલુકો** ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા ગુજરાત રાજ્યના વડોદરા જિલ્લાનો તાલુકો છે. કરજણ આ તાલુકાનું મુખ્ય મથક છે.

## કરજણ તાલુકામાં આવેલાં ગામો 
આ તાલુકામાં ૯૪ ગામોનો સમાવેશ થાય છે.

## સંદર્ભ 
## બાહ્ય કડીઓ 
* કરજણ તાલુકા પંચાયત

શ્રેણી:વડોદરા જિલ્લો
શ્રેણી:ગુજરાતનાં તાલુકાઓ
જામકંડોરણા તાલુકો

**જામકંડોરણા તાલુકો** ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા ગુજરાત રાજ્યના સૌરાષ્ટ્ર પ્રદેશમાં આવેલા રાજકોટ જિલ્લાનો તાલુકો છે. જામકંડોરણા નગરમાં આ તાલુકાનું મુખ્ય મથક આવેલું છે.

## જામકંડોરણા તાલુકામાં આવેલાં ગામો 
* અડવાલ 
* અંચવાડ 
* બાલાપર 
* બંધીયા 
* બરડીયા 
* બેલડા 
* બોરીયા 
* ચારેલ 
* ચાવંડી 
* ચીત્રાવાડ 
* ચીત્રાવાડ પાટી 
* દાદર 

* ડેડવી 
* ધોલીધાર 
* દુધીવદર 
* વાવડી 
* ગુંદાસરી 
* હરીયાસન 
* ઇશ્વરીયા 
* જામકંડોરણા 
* જશાપર 
* કાનાવડાલા 
* ખજુરડા 
* ખાટલી 

* ખીજડીયા મોજ 
* મત્રાવાડ જુના 
* મત્રાવાડ નવા 
* મેધાવાડ 
* મોટા ભદ્ગ 
* પાદરીયા 
* ઉજાલા 
* પીપળીયા એજન્સી 
* પીપળીયા માલજીભી 
* પીપરડી 
* રાજપરા 
* રામપર

* રંગપર 
* રાયડી 
* રોધેલ 
* સજાડીયાળી 
* સનાલા 
* સતુદાદ 
* સોડવદર 
* તરાવડા 
* તરકસર 
* થોરાળા 
* થોરડી 

## બાહ્ય કડીઓ 
* જામકંડોરણા તાલુકા પંચાયતની વેબસાઇટ 

શ્રેણી:ગુજરાતનાં તાલુકાઓ
શ્રેણી:રાજકોટ જિલ્લો
માંગરોળ (જૂનાગઢ) તાલુકો

**માંગરોળ તાલુકો** ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા ગુજરાત રાજ્યના જુનાગઢ જિલ્લાનો તાલુકો છે. માંગરોળ આ તાલુકાનું મુખ્ય મથક છે.

માંગરોળ તાલુકો મત્સ્યઉદ્યોગ માટે જાણીતો છે.

## માંગરોળ તાલુકાનાં ગામો
## સંદર્ભ 
શ્રેણી:જૂનાગઢ જિલ્લો
શ્રેણી:ગુજરાતનાં તાલુકાઓ
કોટડા-સાંગાણી તાલુકો

**કોટડા-સાંગાણી તાલુકો** ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા ગુજરાત રાજ્યના સૌરાષ્ટ્ર પ્રદેશમાં આવેલા રાજકોટ જિલ્લાનો તાલુકો છે. કોટડા-સાંગાણી ખાતે તાલુકાનું મુખ્ય મથક આવેલું છે.

## કોટડા-સાંગાણી તાલુકાના ગામો 
કોટડા-સાંગાણી તાલુકા પંચાયતમાં ૧પ સભ્યોની સંખ્યા છે. આ તાલુકાની અંદર ૪૧ જેટલા ગામ આવેલાં છે.

## સંદર્ભ 
## બાહ્ય કડીઓ 
* કોટડા-સાંગાણી તાલુકા પંચાયતની વેબસાઇટ 

શ્રેણી:રાજકોટ જિલ્લો
શ્રેણી:ગુજરાતનાં તાલુકાઓ
મેંદરડા તાલુકો

**મેંદરડા તાલુકો** ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા ગુજરાત રાજ્યના જુનાગઢ જિલ્લાનો તાલુકો છે. મેંદરડા આ તાલુકાનું મુખ્ય મથક છે.

## મેંદરડા તાલુકાનાં ગામો 
મેંદરડા તાલુકામાં ૪૭ ગામો આવેલા છે.

## સંદર્ભ 
## બાહ્ય કડીઓ 
* મેંદરડા તાલુકા પંચાયતની વેબસાઇટ 

શ્રેણી:ગુજરાતનાં તાલુકાઓ
શ્રેણી:જૂનાગઢ જિલ્લો
માળિયા હાટીના તાલુકો

**માળીયા હાટીના તાલુકો** અથવા **માળિયા તાલુકો** ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા ગુજરાત રાજ્યના જુનાગઢ જિલ્લાનો તાલુકો છે. માળીયા હાટીના આ તાલુકાનું મુખ્ય મથક છે.

## માળીયા હાટીના તાલુકાનાં ગામો 
માળીયા હાટીના તાલુકામાં કુલ ૬૪ ગામ આવેલાં છે.

## સંદર્ભ 
## બાહ્ય કડીઓ 
* માળિયા તાલુકા પંચાયત  
* 

શ્રેણી:જૂનાગઢ જિલ્લો
શ્રેણી:ગુજરાતનાં તાલુકાઓ
પોશીના તાલુકો

**પોશીના તાલુકો** ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા ગુજરાત રાજ્યના સાબરકાંઠા જિલ્લાનો તાલુકો છે. પોશીના આ તાલુકાનું મુખ્ય મથક છે.

## પોશીના તાલુકાના ગામો 
પોશીના તાલુકામાં ૧૭ ગ્રામ પંચાયતો અને ૫૯ ગામોનો સમાવેશ થાય છે.

## સંદર્ભ 
## બાહ્ય કડીઓ 
* પોશીના તાલુકા પંચાયત

શ્રેણી:સાબરકાંઠા જિલ્લો
શ્રેણી:ગુજરાતનાં તાલુકાઓ
દુધાળા

**દુધાળા** એક સંદિગ્ધ શબ્દ છે અને આ નામે ગુજરાત રાજ્યમાં અનેક ગામો આવેલા છે.

* દુધાળા (તા. ઉના)
* દુધાળા (તા. તાલાલા)
* દુધાળા (તા. ધારી)
* દુધાળા (તા. પાલીતાણા)
* દુધાળા (તા. વિસાવદર)
* દુધાળા(તા. માળીયા હાટીના)
* દુધાળા (તા.ભેંસાણ)
* દુધાળા (તા. જાફરાબાદ)
* દુધાળા લાઠી (તા. લાઠી)
* દુધાળા (તા. કાલાવડ)
ઓલપાડ તાલુકો

**ઓલપાડ તાલુકો** ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા ગુજરાત રાજ્યના સુરત જિલ્લાનો તાલુકો છે. ઓલપાડ આ તાલુકાનું મુખ્ય મથક છે.

## ભૂગોળ 
ઓલપાડ તાલુકાનું ભૌગોલીક સ્‍થાન અક્ષાંશ ર૧.૦ થી અક્ષાંશ ર૧.ર૩ રેખાંશ ૭ર.૩૮ થી ૭૪.ર૩ છે. ઓલપાડ તાલુકાની મુખ્ય નદીઓમાં કીમ નદી, સેનાખાડી નદીઓનો સમાવેશ થાય છે.

## ઓલપાડ તાલુકામાં આવેલાં ગામો 
ઓલપાડ તાલુકામાં ૧૦૪ જેટલા ગામો આવેલાં છે.

## સંદર્ભ 
## બાહ્ય કડીઓ 
* ઓલપાડ તાલુકા પંચાયતની વેબસાઇટ

શ્રેણી:સુરત જિલ્લો
શ્રેણી:ગુજરાતનાં તાલુકાઓ
ડભોઇ તાલુકો

**ડભોઇ તાલુકો** ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા ગુજરાત રાજ્યના વડોદરા જિલ્લાનો તાલુકો છે. ડભોઇ આ તાલુકાનું મુખ્ય મથક છે.

## ડભોઇ તાલુકામાં આવેલાં ગામો 
## બાહ્ય કડીઓ 
* ડભોઇ તાલુકા પંચાયતની વેબસાઇટ

શ્રેણી:વડોદરા જિલ્લો
શ્રેણી:ગુજરાતનાં તાલુકાઓ
દસાડા તાલુકો

**દસાડા તાલુકો** ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા ગુજરાત રાજ્યના સુરેન્દ્રનગર જિલ્લાનો તાલુકો છે. પાટડી આ તાલુકાનું મુખ્ય મથક છે. આ તાલુકો કચ્છ, ઉત્તર ગુજરાત, મધ્ય ગુજરાત અને સૌરાષ્ટ્રને જોડતું કેન્દ્ર છે.

## ઉદ્યોગો 
મીઠા ઉદ્યોગ અને ઉત્પાદન માટે આ તાલુકો સમગ્ર ગુજરાત અને ભારતમાં જાણીતો છે. તાલુકાના છેવાડાનાં ગામોમાં, એટલે કે કચ્છના નાના રણમાં મીઠું પકવવામાં આવે છે. અહીં મીઠાના અનેક અગર આવેલ છે. પકવેલ મીઠાને રણ માંથી છેવાડાના ગામોમાં પિરામિડ આકારના ગંજામાં સંગ્રહ કરવામાં આવે છે.

તાલુકાના જૈનાબાદ ગામે આજે પણ આફિકાના લોકો વસે છે.

## દસાડા તાલુકામાં આવેલાં ગામો 
## સંદર્ભ 
## બાહ્ય કડીઓ 
* દસાડા તાલુકા પંચાયતની વેબસાઇટ 

શ્રેણી:સુરેન્દ્રનગર જિલ્લો
શ્રેણી:ગુજરાતનાં તાલુકાઓ
થાનગઢ તાલુકો

**થાનગઢ તાલુકો** કે **થાન તાલુકો** ભારત દેશની પશ્ચિમે આવેલા ગુજરાત રાજ્યના સુરેન્દ્રનગર જિલ્લાનો તાલુકો છે. થાનગઢ આ તાલુકાનું મુખ્ય મથક છે.

## ઇતિહાસ 
વર્ષ ૨૦૧૩માં સુરેન્દ્રનગર જિલ્લાના ચોટીલા અને મુળી તાલુકામાંથી છૂટો પાડીને થાનગઢ તાલુકો બનાવવામાં આવ્યો હતો.

## શૈક્ષણિક સંસ્થાઓ 
## તાલુકાના ગામ 
## સંદર્ભ 
## બાહ્ય કડીઓ 
* થાનગઢ તાલુકા પંચાયત 

શ્રેણી:ગુજરાતનાં તાલુકાઓ
શ્રેણી:સુરેન્દ્રનગર જિલ્લો
લોધિકા તાલુકો

**લોધિકા તાલુકો** ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા ગુજરાત રાજ્યના સૌરાષ્ટ્ર પ્રદેશમાં આવેલા રાજકોટ જિલ્લાનો તાલુકો છે. લોધિકા નગર તાલુકાનું મુખ્ય મથક છે.

## લોધિકા તાલુકામાં આવેલાં ગામો 
લોધિકા તાલુકામાં લગભગ ૩૯ ગામોનો સમાવેશ થાય છે.

* અભેપર
* બાલસર
* ચાંદલી
* છાપરા
* ચીભડા
* દેવગામ
* દેવલા
* ઢોલરા
* ધુડીયા દોમડા
* હરિપર પાળ

* હરિપર તારાવાડા
* જશવંતપુર
* જેતકુબા
* કાંગશીયાળી
* ખાંભાખીરસરા
* કોઠા પીપળીયા
* લક્ષ્મી ઇંટાળા
* લોધિકા
* માખાવાડ
* મેટોડા

* મોટાવાડા
* નંઘણચોરા
* નાધુ પીપળીયા
* નગર પીપલીયા
* પાળ
* પાંભર ઇંટાળા
* પારડી
* પીપળીયા પાળ
* પીપરડી
* રતૈયા

* રતનપર
* રાવકી
* સડક પિપળિયા
* સાંગણવા
* તારાવાડા
* ઉંડ ખીજડીયા
* વાગુદળ
* વાજડી વાડ
* વીરવી

## બાહ્ય કડીઓ 
* લોધિકા તાલુકા પંચાયતની વેબસાઇટ 

શ્રેણી:રાજકોટ જિલ્લો
શ્રેણી:ગુજરાતનાં તાલુકાઓ
ઉમરપાડા તાલુકો

**ઉમરપાડા તાલુકો** ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા ગુજરાત રાજ્યના સુરત જિલ્લાનો તાલુકો છે. ઉમરપાડા આ તાલુકાનું મુખ્ય મથક છે.

ઉમરપાડા તાલુકામાં ખાસ કરીને આદિવાસીઓ વસે છે. આ તાલુકામાં વસાવા, ચૌધરી અને ગામિત જાતિના આદિવાસીઓ વસવાટ કરે છે. ઉમરપાડા તાલુકાનો મોટો વિસ્તાર જંગલોથી ભરપૂર તેમ જ ડુંગરાળ છે.

## ઉમરપાડા તાલુકામાં આવેલાં ગામો 
## બાહ્ય કડીઓ 
* ઉમરપાડા તાલુકા પંચાયતની વેબસાઇટ 

શ્રેણી:સુરત જિલ્લો
શ્રેણી:ગુજરાતનાં તાલુકાઓ
પલસાણા તાલુકો

**પલસાણા તાલુકો** ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા ગુજરાત રાજ્યના દક્ષિણ ભાગમાં આવેલા સુરત જિલ્લામાં આવેલો તાલુકો છે. પલસાણા આ તાલુકાનું મુખ્ય મથક છે.

## જાણીતા વ્યક્તિઓ 
* સંજીવ કુમાર (હરીભાઈ જરીવાલા) - ગુજરાતી મૂળના અને હિંદી ફિલ્મ જગતના જાણીતા અભિનેતા પલસાણા તાલુકામાં આવેલા નિયોલ ગામમાં તેમના મામાના ઘરે ઉછરીને મોટા થયા હતા.

## પલસાણા તાલુકામાં આવેલાં ગામો 
## બાહ્ય કડીઓ 
* પલસાણા તાલુકા પંચાયતની વેબસાઇટ 

શ્રેણી:સુરત જિલ્લો
શ્રેણી:ગુજરાતનાં તાલુકાઓ
માંગરોળ (સુરત) તાલુકો

**માંગરોળ તાલુકો** અથવા **માંગરોલ તાલુકો** ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા ગુજરાત રાજ્યના સુરત જિલ્લાનો તાલુકો છે. માંગરોલ ખાતે આ તાલુકાનું મુખ્ય મથક આવેલું છે.

## ભૂગોળ 
કીમ નદી તાલુકાના નાની પારડી ગામ પાસે પ્રવેશે છે.

## માંગરોળ તાલુકામાં આવેલાં ગામો 
## સંદર્ભ 
## બાહ્ય કડીઓ 
* માંગરોલ તાલુકા પંચાયતની વેબસાઇટ 

શ્રેણી:સુરત જિલ્લો
શ્રેણી:ગુજરાતનાં તાલુકાઓ
મંદિર સંસ્થા

**ધ ટેમ્પલ ઇન્સ્ટિટ્યુટ**  (હિબ્રૂ: **מכון המקדש**, અંગ્રેજી: **The Temple Institute**) ઈઝરાયલના જેરૂસલેમ શહેરનું એક સંગ્રહાલય, સંશોધન સંસ્થા અને શિક્ષણ કેન્દ્ર છે. તે ૧૯૮૭માં રબ્બી ઇઝરાયલ એરિયલ દ્વારા સ્થાપવા આવ્યું હતું. આ સંસ્થા બે શહેરમાં બે મંદિરો, સોલોમનનું પ્રથમ મંદિર અને બીજું મંદિર ધરાવે છે. રબ્બી એરિયલ માનવસર્જિત ટેમ્પલ માઉન્ટ કૉલ પર બીજું મંદિર પુનઃ બાંધવા માંગે છે

## ચિત્રો 

File:The Golden Menorah on the way to the Western Wall in the Jewish Quarter, Jerusalem.jpg
File:רחבת המנורה - 1.jpg|Temple Institute

## બાહ્ય કડીઓ 
* The Temple Institute
* 

શ્રેણી:ઈઝરાયલ
વિરપુર તાલુકો

**વિરપુર તાલુકો** ગુજરાત રાજ્યના મહીસાગર જિલ્લાનો તાલુકો છે. વિરપુર આ તાલુકાનું મુખ્ય મથક છે.

આ તાલુકામાં મુખ્યત્વે કપાસ, દિવેલી, વરિયાળી, મકાઈ તેમ જ બાજરીના પાકો ખેત ઉત્પાદનરૂપે લેવામાં આવે છે.

## ઇતિહાસ 
પ નવેમ્બર, ૧૯૯૭ના રોજ બાલાસિનોર તાલુકામાંથી વિરપુર તાલુકો જુદો પાડવામાં આવેલો. ૧૫મી ઓગસ્ટ, ૨૦૧૩ના રોજ મહીસાગર જિલ્લાની રચના થતા તેનો સમાવેશ ખેડા જિલ્લામાંથી મહીસાગર જિલ્લામાં કરવામાં આવ્યો.

## વિરપુર તાલુકામાં આવેલાં ગામો 
વિરપુર તાલુકામાં કુલ રેવન્‍યુ ગામો પ૪ (વસ્‍તીવાળા: ૫૨ અને ઉજજડ ગામો: ર) તેમ જ ૩૦ ગ્રામ પંચાયતો આવેલી છે.

## સંદર્ભ 
શ્રેણી:મહીસાગર જિલ્લો
શ્રેણી:ગુજરાતનાં તાલુકાઓ
સાવલી તાલુકો

**સાવલી તાલુકો** ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા ગુજરાત રાજ્યના વડોદરા જિલ્લાનો મહત્વનો તાલુકો છે. સાવલી આ તાલુકાનું મુખ્ય મથક છે.

## સાવલી તાલુકામાં આવેલાં ગામો 
## બાહ્ય કડીઓ 
* સાવલી તાલુકા પંચાયતની વેબસાઇટ

શ્રેણી:ગુજરાતનાં તાલુકાઓ
શિનોર તાલુકો

**શિનોર તાલુકો** ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા ગુજરાત રાજ્યના મધ્ય ભાગમાં આવેલા વડોદરા જિલ્લાનો તાલુકો છે. શિનોર આ તાલુકાનું મુખ્ય મથક છે.

## શિનોર તાલુકામાં આવેલાં ગામો 
## સંદર્ભ 
## બાહ્ય કડીઓ 
* શિનોર તાલુકા પંચાયતની વેબસાઇટ

શ્રેણી:વડોદરા જિલ્લો
શ્રેણી:ગુજરાતનાં તાલુકાઓ
પડધરી તાલુકો

**પડધરી તાલુકો** ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા ગુજરાત રાજ્યના સૌરાષ્ટ્ર પ્રદેશમાં આવેલા રાજકોટ જિલ્લાનો તાલુકો છે. પડધરી આ તાલુકાનું મુખ્ય મથક છે.

## પડધરી તાલુકામા આવેલા ગામો 
પડધરી તાલુકામા ૬૨ ગામોનો સમાવેશ થાય છે.

## સંદર્ભ 
## બાહ્ય કડીઓ 
* પડધરી તાલુકા પંચાયતની વેબસાઇટ

શ્રેણી:રાજકોટ જિલ્લો
શ્રેણી:ગુજરાતનાં તાલુકાઓ
પાદરા તાલુકો

**પાદરા તાલુકો** મધ્ય ગુજરાતના વડોદરા જિલ્લાનો તાલુકો છે. પાદરા નગર આ તાલુકાનું મુખ્યમથક છે.

## પાદરા તાલુકામાં આવેલાં ગામો 
## સંદર્ભ 
શ્રેણી:વડોદરા જિલ્લો
શ્રેણી:ગુજરાતનાં તાલુકાઓ
ડેસર તાલુકો

**ડેસર તાલુકો** ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા ગુજરાત રાજ્યના વડોદરા જિલ્લાનો મહત્વનો તાલુકો છે. ડેસર આ તાલુકાનું મુખ્ય મથક છે.

## ઇતિહાસ 
ડેસર તાલુકો ૧૬ ડિસેમ્બર ૨૦૧૭ના રોજ સાવલી તાલુકામાંથી રચવામાં આવ્યો હતો.

## તાલુકાના ગામો 
ડેસર તાલુકામાં કુલ ૨૯ ગ્રામપંચાયતો અને ૪૯ મહેસુલી ગામોનો સમાવેશ થાય છે.
રામનગર

## બાહ્ય કડીઓ 
* ડેસર તાલુકા પંચાયત

શ્રેણી:વડોદરા જિલ્લો
શ્રેણી:ગુજરાતનાં તાલુકાઓ
શ્રેણી:ડેસર તાલુકો
ભુજિયો કિલ્લો

**ભુજિયો કિલ્લો** ગુજરાતના કચ્છ જિલ્લાના ભુજ શહેરની બહાર આવેલો કિલ્લો છે. આ કિલ્લો ભુજિયા ડુંગરની ઉપર બાંધવામાં આવેલો છે.

## ઇતિહાસ 
આ કિલ્લો શહેરના સંરક્ષણ માટે જાડેજા શાસકો દ્વારા બાંધવામાં આવ્યો હતો. ભુજિયા કિલ્લાનું બાંધકામ કચ્છના શાસક રાવ ગોદજી પહેલા (૧૭૧૫-૧૭૧૮) દ્વારા ભુજના રક્ષણ માટે શરૂ કરવામાં આવ્યું હતું. જોકે તેનું મુખ્ય બાંધકામ અને પૂર્ણાહતિ તેના પુત્ર દેશલજી પ્રથમ (૧૭૧૮-૧૭૪૧) ના શાસન દરમિયાન થયું હતું. પાટનગર ભૂજના સંરક્ષણ માટે કિલ્લાની દિવાલ વધુ મજબૂત કરવામાં આવી હતી. ભૂજિયા ટેકરીને મજબૂત બનાવવામાં દેશલજી પ્રથમના દિવાન દેવકરણ શેઠે અગત્યનો ભાગ ભજવ્યો હતો. આ કિલ્લાએ મુખ્ય ૬ યુદ્ધો જોયા છે, જે ૧૭૦૦ થી ૧૮૦૦ની સાલમાં કચ્છના રાજપૂત શાસકો અને સિંધના આક્રમણખોરો અને ગુજરાતના મોગલ શાસકો વચ્ચે થયા હતા.

૧૮૧૯માં કચ્છ રજવાડાએ જ્યારે બ્રિટિશ આધિપત્ય સ્વીકાર્યું ત્યારે  કર્નલ વિલિયમ કોરે કિલ્લાનો કબ્જો લીધો હતો. આ કિલ્લો ૧૯૪૭માં ભારતની સ્વતંત્રતા પછી ભારતીય સેના હેઠળ હતો. ૨૦૦૧ના ધરતીકંપ પછી ભારતીય સેનાએ કિલ્લો ખાલી કરીને નવી જગ્યા અપનાવી હતી.

## ચિત્રો 

Image:Mount de bhuj - fort.jpg|કિલ્લાનું પ્રવેશદ્વાર
Image:Mount de bhuj - fort- entrance.jpg|કિલ્લાનું પ્રવેશદ્વાર
Image:Inside fort- bhujiyo dunger.jpg|કિલ્લાની અંદર
Image:Golden view.jpg|કિલ્લાની દિવાલ
Image:Mount de bhuj.jpg|કિલ્લાની દિવાલ
Image:Amazing golden view.jpg|કિલ્લાની દિવાલ
Image:Bhujang Naga Temple, Bhujia Hill, Bhuj, Kutch Gujarat.jpg|ભૂજંગ નાગ મંદિર અને કિલ્લો

## સંદર્ભ 
શ્રેણી:કચ્છ જિલ્લો
શ્રેણી:ગુજરાતના કિલ્લાઓ
ડોલવણ તાલુકો

**ડોલવણ તાલુકો** ગુજરાત રાજ્યના તાપી જિલ્લાનો તાલુકો છે. ડોલવણ આ તાલુકાનું મુખ્ય મથક છે.

## ડોલવણ તાલુકાના ગામ 
## બાહ્ય કડીઓ 
* ડોલવણ તાલુકા પંચાયત

શ્રેણી:ગુજરાતનાં તાલુકાઓ
શ્રેણી:તાપી જિલ્લો
ડિમેન્શિયા

**ડિમેન્શિયા** શબ્દનો ગુજરાતીમાં કોઈ બરાબર ભાષાંતર કરે એવો કોઈ શબ્દ નથી. તેને ભુલવાનો રોગ કહી શકાય, તેને સ્મૃતિ ભ્રંશ, ચિત્તભ્રમ, પણ કહી શકાય. મોટા ભાગે ૬૦, ૬૫, વર્ષની વય પછી આના ચિન્હ દેખાય છે. જો નાની ઉમરમાં થાય તો તેને 'Early Onset Dementia' કહેવાય છે. કોઈ વાર તેને ઉન્માદ, અથવા ગાંડપણ કહેવામાં આવે છે, તે અયોગ્ય છે. 

ડિમેન્શિયા કોઈ એક રોગ નથી. મગજના કોષની તકલીફ ના લીધે થતા જુદા જુદા રોગના લીધે જે લક્ષણ જોવા મળે છે તેને ડિમેન્શિયા ના શબ્દમાં આવરી લેવામાં આવે છે. મોટા ભાગે આ ઘડપણમાં થાય છે. મગજને નુકશાનનું પરિણામ છે. તે આગળ વધતો (progressive) રોગ છે. તેનો ઈલાજ નથી અને તેના લક્ષણો ધીમે ધીમે વધતા જાય છે.

## લક્ષણો 
ડિમેન્શિયા થવાથી વ્યક્તી ધીરે ધીરે વધારે ભૂલવા માંડે છે. સાથે તે રોજીંદા સહેલા કાર્યો કરવાની ક્ષમતા ગુમાવે છે, જેવા કે ખરીદી કરી તેના બીલની ચુકવણી કરવી, સામાન્ય ભોજન બનાવવું, ફરવા જવાનું આયોજન કરવું. વધુ સમય જતા પોતાની સ્વસ્થતા અને સ્વચ્છતા સચવાય નહી, સ્વજનો ઓળખાય નહી એક સમય એવો આવે કે વ્યક્તી પૂર્ણ રીતે પરાવલંબી થઈ જાય છે. છેલ્લા તબક્કામાં ચાલવાની અને ગળવાની ક્ષમતા ધીરે ધીરે ઘટતી જાય છે.

## કારણો 
જયારે આવા ફેરફાર માટે કોઈ અન્ય રોગ કારણભૂત ના હોઈ ત્યારે તે ડિમેન્શિયા હોઈ શકે. ૧૦૦થી વધુ રોગના લીધે ડિમેન્શિયા થઈ શકે છે, પણ મોટા ભાગે અલ્ઝાઇમર્સ રોગનું પ્રમાણ વધારે જોવા મળે છે.  

364x364px|ડિમેન્શિયાના કારણ
અંબાપુરની વાવ

**અંબાપુરની વાવ** ગુજરાત રાજ્યના ગાંધીનગર જિલ્લામાં ગાંધીનગર શહેરની અંબાપુર ગામમાં આવેલી એક વાવ છે. આ વાવ ૧૫મી સદીમાં રુડાબાઇ વાઘેલાએ રાણજીતસિંહ વાઘેલાની સ્મૃતિમાં બંધાવેલી હતી. આ વાવ વ્યવસ્થિત રીતે બાંધકામ કરાયેલી અને પાંચ માળ ધરાવે છે.

આ વાવ રાજ્ય સંરક્ષિત સ્મારક (S-GJ-233‌‌) છે.

## છબીઓ 

ચિત્ર:Pillars of Ambapur Vav Sepwell.jpg|અંબાપુર વાવના સ્થંભો
ચિત્ર:The many storied sub-structure of Ambapur Ki Vav.jpg|વાવનું મુખ્ય સ્થાપત્ય
ચિત્ર:Description of Ambapur vav.jpg|માહિતી તકતી
ચિત્ર:Ambapur Stepwell.jpg|સ્થંભો

## સંદર્ભ 
શ્રેણી:ગાંધીનગર જિલ્લો
શ્રેણી:રાજ્ય સંરક્ષિત સ્મારક
શ્રેણી:ગુજરાતની વાવો
નવી કુંવર (તા. શંખેશ્વર)

**નવી કુંવર (તા. શંખેશ્વર)** ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા ગુજરાત રાજ્યના ઉત્તર ભાગમાં આવેલા પાટણ જિલ્લામાં આવેલા શંખેશ્વર તાલુકામાં આવેલું એક  ગામ છે. નવી કુંવર ગામના લોકોનો મુખ્ય વ્યવસાય ખેતી, ખેતમજૂરી તેમ જ પશુપાલન છે. આ ગામમાં મુખ્યત્વે ઘઉં, જીરુ, વરિયાળી, બાજરી, કપાસ, દિવેલી, રજકો તેમ જ અન્ય શાકભાજીના પાકની ખેતી કરવામાં આવે છે. આ ગામમાં પ્રાથમિક શાળા, પંચાયતઘર, આંગણવાડી તેમ જ દૂધની ડેરી જેવી સવલતો પ્રાપ્ય થયેલી છે.

## આ પણ જુઓ 
* કુંવર

શ્રેણી:શંખેશ્વર તાલુકો
નડાબેટ

**નડાબેટ** ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા ગુજરાત રાજ્યના ઉત્તર ભાગમાં આવેલા વાવ-થરાદ જિલ્લાના સુઈગામ તાલુકામાં આવેલું ગામ છે.

આ ગામ ભારત-પાકિસ્તાનની સરહદ પર આવેલું ગામ છે. તેમજ અહીં ભારતીય સીમા સુરક્ષા દળનું મથક આવેલું છે. સીમા દર્શન પ્રોજેક્ટ હેઠળ અહીં પ્રવાસન મથક વિકસાવવામાં આવ્યું છે.

અહીં નડેશ્વરી માતાનું પ્રખ્યાત મંદિર આવેલું છે.

## સંદર્ભ 
શ્રેણી:સુઈગામ તાલુકો
હુણ

**હુણ** લોકો એશિયાની એક જાતિ હતા, જેઓ ૫મી સદીના અંત અથવા ૬ઠ્ઠી સદીની શરૂઆતમાં ખૈબર ઘાટ વડે ભારતમાં પ્રવેશ્યા હતા અને ભારતના ગુપ્ત સામ્રાજ્ય અને માળવાના રાજા યશોધરમન વડે હાર પામ્યા હતા. તેમનું સામ્રાજ્ય તેની સર્વોચ્ચ સીમાએ મધ્ય એશિયામાં મધ્ય ભારતના માળવા સુધી વિસ્તર્યું હતું.

## નોંધ 
## સંદર્ભ 
* Iaroslav Lebedynsky, "Les Nomades", Paris 2007, ISBN 978-2-87772-346-6

શ્રેણી:ભારતનો ઇતિહાસ
ઇઝરાયેલ નેશનલ લાયબ્રેરી

**ઇઝરાયેલ નેશનલ લાયબ્રેરી** (הספרייה הלאומית - HaSifria HaLeumit - **National Library of Israel**) ઈઝરાયલનું રાષ્ટ્રીય પુસ્તકાલય છે. તે જેરુશલેમ શહેરના હિબ્રુ યુનિવર્સિટી ઑફ જેરુસલેમ પ્રાંગણમાં આવેલ છે.

## ચિત્રો 

Ardon Windows JNUL.jpg|
Reading room of the National Library of Israel.jpg|

## બાહ્ય કડીઓ 
* National Library of Israel 

શ્રેણી:ઈઝરાયલ
રાજગઢી ટીંબો

**રાજગઢી ટીંબો** એ ગુજરાતના મહેસાણા જિલ્લાના વિસનગર તાલુકાના ઉમતા ગામે આવેલું મધ્યકાલીન જૈન મંદિરનું ઐતહાસિક સ્થાન છે. આ સ્થળ ગુજરાત રાજ્યના પુરાતત્વ વિભાગ દ્વારા સંરક્ષિત ‍(S-GJ-295) જાહેર કરવામાં આવ્યું છે.

## ઇતિહાસ 
રાજગઢી ટીંબાનું સ્થળ ૫૦ ફીટ ઉંચાઇ ધરાવે છે અને ગામની વચ્ચે આશરે ૧૦૦ ચોરસ મીટર વિસ્તારમાં પથરાયેલું છે.

આ સ્થળે ભવ્ય જૈન મંદિર હતું. તે શક્યત: અલાઉદ્દિન ખીલજીના સરદારો ઉલુગ ખાન અને નુસરત ખાન દ્વારા ઇ.સ. ૧૨૯૮માં ખંડિત થયું હતું. પ્રથમ આક્રમણ સમયે મંદિરનો ઉપલો ભાગ નાશ પામ્યો હતો અને તેનો નીચલો હિસ્સો આક્રમણખોરોથી બચાવવા માટે માટીના ટીંબાની નીચે ઢાંકી દેવામાં આવ્યો હતો. ૨૫૦ વર્ષ પછી દરબાર ઉમ્મતસિંહ રાણાએ આ ટીંબા પર રાજગઢી (મહેલ) બંધાવી હોવાનું મનાય છે. ઇ.સ. ૧૭૨૬માં મરાઠા કુંતાજી બાંડે દ્વારા રાજગઢીનો નાશ કરવામાં આવ્યો હતો. ૧૮૯૦માં સયાજીરાવ ગાયકવાડે આ ટીંબા પર શાળા બંધાવી હતી. ૧૯૮૫માં શાળાના બાંધકામને તોડતી વખતે મંદિરનો નીચલો હિસ્સો મળી આવ્યો હતો.

## સંદર્ભ 
શ્રેણી:વિસનગર તાલુકો
શ્રેણી:જૈન તીર્થ
શ્રેણી:રાજ્ય સંરક્ષિત સ્મારક
ઉર્જિત પટેલ

**ઉર્જિત રવિન્દ્ર પટેલ** (જન્મ ૨૮ ઓક્ટોબર ૧૯૬૩), જે સામાન્ય રીતે તરીકે **ઉર્જિત પટેલ**, તરીકે ઓળખાય છે, ભારતીય અર્થશાસ્ત્રી, સલાહકાર અને બેંકર છે, જેમણે બહુરાષ્ટ્રીય કંપનીઓમાં વિવિધ હોદ્દાઓ સંભાળ્યા હતા અને રિઝર્વ બેંક ઓફ ઇન્ડિયાના ગવર્નરનું પદ ૪ સપ્ટેમ્બર ૨૦૧૬ થી ૧૦ ડિસેમ્બર ૨૦૧૮ દરમિયાન સંભાળ્યું હતું. નાયબ ગર્વનર તરીકે તેમણે નાણાકીય નીતિ, આર્થિક નીતિ સંશોધન, આંકડા અને માહિતી વ્યવસ્થાપન, થાપણ વીમાઓ, સંચાર અને માહિતી મેળવવાનો અધિકાર જેવા વિષયો સંભાળ્યા હતા. ૨૦ ઓગસ્ટ ૨૦૧૬ના રોજ તેઓ રઘુરામ રાજન પછીના ગર્વનર તરીકે તેમનું નામ સૂચવવામાં આવ્યું હતું અને ૬ સપ્ટેમ્બર ૨૦૧૬ના રોજ તેઓ રિઝર્વ બેંક ઓફ ઈન્ડિયા (આરબીઆઈ)ના ગર્વનર તરીકે નિમણૂક પામ્યા હતા.

## સંદર્ભ 
## ગ્રંથસૂચિ 
* Golden Age of Gas - ઉર્જિત પટેલ અને રાહુલ પાનનંદિકર

## બાહ્ય કડીઓ 
* Urjit Patel - Executive Profile
* Brookings Institution

શ્રેણી:જીવિત લોકો
શ્રેણી:૧૯૬૩માં જન્મ
રાધેશ્યામ શર્મા

**રાધેશ્યામ શર્મા** ગુજરાતી ભાષાના કવિ, નવલકથાકાર, ટૂંકી વાર્તા લેખક, વિવેચક અને સંપાદક હતા. તેઓ તેમની નવલકથા *ફેરો* (૧૯૬૮) અને *સ્વપ્નતીર્થ* (૧૯૭૯) માટે ગુજરાતી સાહિત્યમાં જાણીતા છે. તેમના અન્ય નોંધપાત્ર સર્જનમાં *આંસુ અને ચંદરણું* (૧૯૬૩) અને *ગુજરાતી નવલકથા* ( રઘુવીર ચૌધરી સાથે; ૧૯૭૪), ગુજરાતી નવલકથાઓ પરનું વિવેચનનો સમાવેશ થાય છે. તેમને ગુજરાતી સાહિત્ય યોગદાન માટે રણજિતરામ સુવર્ણચંદ્રક (૨૦૦૪‌) અને ધનજી કાનજી ગાંધી સુવર્ણચંદ્રક (૧૯૯૫) એનાયત થયા છે.

## જીવન
રાધેશ્યામ શર્માનો જન્મ ગાંધીનગર જિલ્લાના વાવોલ ગામે ૫ જાન્યુઆરી ૧૯૩૬ના રોજ સીતારામ અને ચંચલબેન ઉર્ફે પદ્માવતીને ત્યાં થયો હતો. તેમના કુટુંબનું મૂળ વતન ઉત્તર ગુજરાતનું રૂપાલ ગામ છે. તેમણે ગુજરાત કોલેજમાંથી ૧૯૫૭માં અંગ્રેજી અને મનોવિજ્ઞાનના વિષયોમાં બી.એ.ની પદવી મેળવી હતી. ૧૯૫૨માં તેમણે શારદા સાથે લગ્ન કર્યા હતા અને તેમને ત્રણ પુત્રો છે.

તેમણે ૧૯૬૫થી ૧૯૮૩ સુધી ધાર્મિક સામયિક *ધર્મલોક*ના સંપાદક તરીકે કામ કર્યું હતું. તેમણે *અક્રમ વિજ્ઞાન* ધાર્મિક માસિકના સંપાદક તરીકેની સેવા આપી હતી.

તેઓ ૯ સપ્ટેમ્બર ૨૦૨૧ના રોજ અવસાન પામ્યા હતા.

## સર્જન 
તેની પ્રથમ પ્રકાશિત ટૂંકી વાર્તા *બદસૂરત* હતી. તેમનો પ્રથમ કાવ્યસંગ્રહ *આંસુ અને ચંદરણું* (૧૯૬૯) હતો. ત્યારબાદ *નેગેટિવ્સ ઓફ ઇટર્નિટી* (૧૯૭૪), *સંચેતના* (૧૯૮૩) અને *નિષ્કરણ* (૧૯૯૧) કાવ્યસંગ્રહો પ્રકાશિત થયા છે. *ફેરો* (૧૯૬૮) અને *સ્વપ્નતીર્થ *(૧૯૭૯) તેમની બે નવલકથા છે. ૧૯૬૯માં તેમનો પ્રથમ ટૂંકી વાર્તાનો સંગ્રહ *બિચારા* પ્રકાશિત થયો હતો. જે પછી *પવનપાવડી* (૧૯૭૭), *રાધેશ્યામ શર્માની શ્રેષ્ઠ વાર્તાઓ* (૧૯૮૪), *વાર્તાવરણ* (૧૯૮૬) અને *પહેલા પથ્થર કોન મારેગા* (૧૯૮૧) પ્રકાશિત થયા હતા. તેમના વિવેચન સર્જનમાં *વાચના* (૧૯૭૩), *ગુજરાતી નવલકથા* (૧૯૭૪, રઘુવીર ચૌધરી સાથે), *સાંપ્રત* (૧૯૭૮), *કવિતાની કળા* (૧૯૮૩), આલોકના (૧૯૮૯), *શબ્દ સમક્ષ* (૧૯૯૧), *કર્તા કૃતિ વિમર્શ* (૧૯૯૨), *વિવેચન નો વિધી* (૧૯૯૩), *ઉલ્લેખ *(૧૯૯૩) અને *અક્ષર* (૧૯૯૫)નો સમાવેશ થાય છે. *દલાલની પ્રતિનિધિ વાર્તાઓ *(૧૯૭૧), *ધૂમકેતુની ભાવસૃષ્ટિ* (૧૯૭૩; મફત ઓઝા સાથે), *નાટક વિશે દલાલ* (૧૯૭૪), *નવી વાર્તા* (૧૯૭૫), *સમકાલીન ગુજરાતી વાર્તાઓ* (૧૯૮૬) અને *ઇન્દ્રધનુષ ૧૦૧* (૧૯૯૫) તેમના સંપાદનો છે. તેમણે હિન્દી અને અંગ્રેજીમાંથી કેટલાક સર્જનો ગુજરાતીમાં ભાષાંતર પણ કર્યા છે.

## પુરસ્કારો 
ગુજરાતી સાહિત્ય યોગદાન માટે તેમને રણજિતરામ સુવર્ણચંદ્રક (૨૦૦૪‌), ધનજી કાનજી ગાંધી સુવર્ણચંદ્રક (૧૯૯૫) તેમજ કુમાર સુવર્ણ ચંદ્રક (૨૦૧૨) એનાયત થયા છે.

## સંદર્ભ 
## પૂરક વાચન 
* 

## બાહ્ય કડીઓ 
* 
* 

શ્રેણી:ગુજરાતી સાહિત્યકાર
શ્રેણી:રણજિતરામ સુવર્ણચંદ્રક વિજેતા
શ્રેણી:કુમાર સુવર્ણચંદ્રક વિજેતા
શ્રેણી:૨૦૨૧માં મૃત્યુ
શ્રેણી:૧૯૩૬માં જન્મ
યાંત્રિક પાયદળ રેજિમેન્ટ

**યાંત્રિક પાયદળ રેજિમેન્ટ** એ ભારતીય ભૂમિસેનાની એક પાયદળ રેજિમેન્ટ છે, જોકે તે ૨૬ યાંત્રિક પલટણો સાથે આશરે એક વિભાગ જેટલું સંખ્યાબળ ધરાવે છે. તેને વિવિધ બખ્તરીયા વિભાગો અને કોર મુખ્યાલયો વચ્ચે વહેંચી દેવામાં આવી છે. તે સૈન્યની સૌથી યુવા રેજિમેન્ટમાંની એક છે. તેને ૧૯૬૫ના ભારત પાકિસ્તાન યુદ્ધ દરમિયાન પાયદળ પલટણોની હેર ફેરને વધુ ઝડપી બનાવવાના આશયથી ઊભી કરવામાં આવી હતી. તેને તત્કાલીન સૈન્ય વડા જનરલ કે સુંદરજીના દિમાગની ઉપજ ગણવામાં આવે છે. શરૂઆતમાં વિવિધ પાયદળ રેજિમેન્ટની કેટલીક પલટણોને બીએમપી-૧ બખ્તરીયા સૈન્ય વાહનો વડે સજ્જ કરવામાં આવી. જોકે વધુ નક્કર પગલાંની જરુર જણાતાં ૧૯૭૯માં સૈન્યમાં એક નવો ભાગ જ પાડવામાં આવ્યો અને તેને યાંત્રિક પાયદળ એવું નામ અપાયું.

આ રેજિમેન્ટની પલટણોએ શ્રીલંકા ખાતે ઓપરેશન પવનમાં, પંજાબ અને જમ્મુ અને કાશ્મીરમાં ઓપરેશન રક્ષકમાં અને કારગિલ યુદ્ધમાં ભાગ લીધો. તેણે સંયુક્ત રાષ્ટ્રસંઘની શાંતિસેનામાં સોમાલિયા, કોંગો, અંગોલા અને સિએરા લિઓન ખાતે ફરજ બજાવી. રેજિમેન્ટ ભારતીય નૌસેનાના જહાજ આઇએનએસ ઘડિયાલ સાથે જોડાણ ધરાવે છે. રેજિમેન્ટ લદ્દાખ અને સિક્કિમના અતિ ઉંચાણમાં આવેલા પ્રદેશમાં પણ કાર્યરત છે.

જનરલ સુંદરજીને રેજીમેન્ટના સૌપ્રથમ કર્નલ-ઓફ ધ રેજીમેન્ટ બનાવાયા હતા.

## સાધનો 
* બીએમપી-1 પાયદળ લડાઈ વાહનો
* બીએમપી-2 પાયદળ લડાઈ વાહનો
* બીટીઆર-60 અને બીટીઆર-70 સશસ્ત્ર સૈનિક વાહક

## રેજિમેન્ટની પલટણો 
* 1 લી બટાલિયન (ભૂતપૂર્વ 1 લી Bn, મદ્રાસ રેજિમેન્ટ)
* 2 બટાલિયન (ભૂતપૂર્વ 1 લી Bn, જાટ લાઇટ ઇન્ફન્ટ્રી)
* 3 જી બટાલિયન (ભૂતપૂર્વ 1 લી Bn, ૮ ગુરખા રાઇફલ્સ)
* 4 થી બટાલિયન (ભૂતપૂર્વ 1 લી Bn, શીખ રેજિમેન્ટ)
* 5 બટાલિયન (ભૂતપૂર્વ 14 Bn, કુમાઉં રેજિમેન્ટ)
* 6 ઠ્ઠી બટાલિયન (ભૂતપૂર્વ 1 લી Bn, ગઢવાલ રાઇફલ)
* 7 બટાલિયન (ભૂતપૂર્વ 1 લી Bn, ડોગરા રેજિમેન્ટ
* 8 બટાલિયન (ભૂતપૂર્વ 7 Bn, પંજાબ રેજિમેન્ટ)
* 9 બટાલિયન (ભૂતપૂર્વ 7 Bn, આ Grenadiers)
* 10 બટાલિયન (ભૂતપૂર્વ 20 Bn, મરાઠા લાઇટ ઇન્ફન્ટ્રી)
* 11 બટાલિયન (ભૂતપૂર્વ 18 Bn, રાજપૂતાના રાઇફલ્સ)
* 12 બટાલિયન (ભૂતપૂર્વ 8 બટાલિયન, પેરાશુટ રેજિમેન્ટ, અગાઉ 16 Bn, મહાર રેજિમેન્ટ)
* 13 બટાલિયન (ભૂતપૂર્વ 18 Bn, રાજપૂત રેજિમેન્ટ)
* 14 બટાલિયન (ભૂતપૂર્વ 16 Bn, જમ્મુ અને કાશ્મીર રાઇફલ)
* 15મી બટાલિયન
* 16 બટાલિયન
* 17 બટાલિયન
* 18 બટાલિયન
* 19 બટાલિયન
* 20 બટાલિયન
* 21 બટાલિયન
* 22 બટાલિયન
* 23 બટાલિયન
* 24 બટાલિયન (ભૂતપૂર્વ 20 Bn, રાજપૂત રેજિમેન્ટ)
* 25 બટાલિયન
* 26 બટાલિયન

## સંદર્ભ
ઇઝરાયેલ મ્યુઝિયમ

**ઈઝરાયલ મ્યુઝિયમ** (, હિબ્રુ: מוזיאון ישראל) ઈઝરાયલમાં આવેલું રાષ્ટ્રીય સંગ્રહાલય છે. તે જેરુશાલેમમાં આવેલું છે અને તેની સ્થાપના ૧૯૬૫માં થઇ હતી. આ સંગ્રહાલય ઈઝરાયલ આર્કિયોલોજી નેશનલ કેમ્પસ પર એક ટેકરી પર આવેલું છે.

## ચિત્રો 

Image:Jerusalem Schrein des Buches BW 1.JPG|:en:Shrine of the Book
Image:Jerusalem Modell BW 2.JPG|:en:Holyland Model of Jerusalem

## બાહ્ય કડીઓ 
* Israel Museum website

શ્રેણી:ઈઝરાયલ
સાબરમતી કે સંત

**સાબરમતી કે સંત** (અંગ્રેજી: Miraculously given us freedom) ભારતીય કવિ પ્રદીપ દ્વારા લખેલ દેશભક્તિ ગીત છે. આ ગીત મહાત્મા ગાંધી પ્રતિ તેમની અહિંસા માટે કૃતજ્ઞતા પ્રદર્શિત કરે છે. હિન્દી સિનેમાની એક ફિલ્મ *જાગૃતિ* (૧૯૫૪) માં આ ગીત રજૂ કરવામાં આવ્યું હતું. આ ગીત આશા ભોંસલે દ્વારા ગવાયું હતું.

## પંક્તિઓ 

દે દી હમેં આઝાદી બિના ખડગ બિના ઢાલ,
સાબરમતી કે સન્ત તૂને કર દિયા કમાલ.
આંધી મેં ભી જલતી રહી ગાંધી તેરી મશાલ,
સાબરમતી કે સન્ત તૂને કર દિયા કમાલ.

ધરતી પે લડી તૂને અજબ ઢંગ કી લડાઈ,
દાગી ન કહીં તોપ ન બંદૂક ચલાઈ.
દુશ્મન કે ક઼િલે પર ભી ન કી તૂને ચઢાઈ,
વાહ રે ફ઼કીર ખૂબ ક઼રામાત દિખાઈ.
ચુટકી મેં દુશ્મનોં કો દિયા દેશ સે નિકાલ,
સાબરમતી કે સન્ત તૂને કર દિયા કમાલ.

દે દી હમેં આજ઼ાદી બિના ખડ્ગ બિના ઢાલ,
સાબરમતી કે સન્ત તૂને કર દિયા કમાલ.

રઘુપતિ રાઘવ  રાજા રામ.

શતરંજ બિછા કર યહાઁ બૈઠા થા જ઼માના,
લગતા થા કિ મુશ્ક઼િલ હૈ ફ઼િરંગી કો હરાના.
ટક્કર થી બડ઼ે જ઼ોર કી દુશ્મન ભી થા દાના,
પર તૂ ભી થા બાપૂ બડ઼ા ઉસ્તાદ પુરાના.
મારા વો કસ કે દાઁવ કે ઉલ્ટી સભી કી ચાલ,
સાબરમતી કે સન્ત તૂને કર દિયા કમાલ.

દે દી હમેં આજ઼ાદી બિના ખડ્ગ બિના ઢાલ,
સાબરમતી કે સન્ત તૂને કર દિયા કમાલ.

રઘુપતિ રાઘવ રાજા રામ.

જબ-જબ તેરા બિગુલ બજા જવાન ચલ પડે,
મજ઼દૂર ચલ પડ઼ે થે ઔર કિસાન ચલ પડે.
હિંદૂ વ મુસલમાન, સિખ, પઠાન ચલ પડે,
ક઼દમોં મેં તેરી કોટિ-કોટિ પ્રાણ ચલ પડે.
ફૂલોં કી સેજ છોડ઼ કે દૌડ઼ે જવાહરલાલ,
સાબરમતી કે સન્ત તૂને કર દિયા કમાલ.

દે દી હમેં આજ઼ાદી બિના ખડ્ગ બિના ઢાલ,
સાબરમતી કે સન્ત તૂને કર દિયા કમાલ.

રઘુપતિ રાઘવ રાજા રામ.

મન મેં થી અહિંસા કી લગન તન પે લંગોટી,
લાખોં મેં ઘૂમતા થા લિએ સત્ય કી સોંટી.
વૈસે તો દેખને મેં થી હસ્તી તેરી છોટી,
લેકિન તુઝી ઝુકતી થી હિમાલય કી ચોટી.
દુનિયા મેં તૂ બેજોડ઼ થા ઇન્સાન બેમિસાલ,
સાબરમતી કે સન્ત તૂને કર દિયા કમાલ.

દે દી હમેં આજ઼ાદી બિના ખડ્ગ બિના ઢાલ,
સાબરમતી કે સન્ત તૂને કર દિયા કમાલ.

રઘુપતિ રાઘવ રાજા રામ.

જગ મેં કોઈ જિયા હૈ તો બાપૂ તૂહી જિયા,
તૂને વતન કી રાહ મેં સબ કુછ લુટા દિયા.
માંગા ન કોઈ તખ઼્ત ન તો તાજ હી લિયા,
અમૃત દિયા સભી કો મગર ખ઼ુદ જ઼હર પિયા.
જિસ દિન તેરી ચિતા જલી, રોયા થા મહાકાલ,
સાબરમતી કે સન્ત તૂને કર દિયા કમાલ.

દે દી હમેં આજ઼ાદી બિના ખડ્ગ બિના ઢાલ,
સાબરમતી કે સન્ત તૂને કર દિયા કમાલ.

રઘુપતિ રાઘવ રાજા રામ.

## સંદર્ભ 
શ્રેણી:સંગીત
તેહરી બંધ

**તેહરી બંધ** તેહરી વિકાસ પ્રોજેક્ટ અંતર્ગત, એક પ્રાથમિક બંધ છે, જે ઉત્તરાખંડ રાજ્યના તેહરીમાં સ્થિત છે. આ બંધ ગંગા નદીની મુખ્ય સાથી નદી ભગિરથી પર બાંધવામાં આવેલ છે. તેહરી બંધની ઊંચાઇ ૨૬૧ મીટર છે, જે વિશ્વમાં પાંચમા ક્રમની સૌથી વધુ ઊંચાઈ ધરાવે છે. આ બંધ પરિયોજના દ્વારા ૨૪૦૦ મેગા વૉટ વીજળીનું ઉત્પાદન, ૨,૭૦,૦૦૦ હેકટર ક્ષેત્રમાં સિંચાઇ અને દૈનિક ૧૦૨.૨૦ કરોડ લીટર પીવાનું પાણી દિલ્હી, ઉત્તર પ્રદેશ તથા ઉત્તરાખંડને ઉપલબ્ધ કરાવવાનું પ્રસ્તાવિત છે.

## ઇતિહાસ 
તેહરી ડેમ પરિયોજના માટે પ્રાથમિક તપાસનું કામ ૧૯૬૧ના વર્ષમાં પૂર્ણ કરવામાં આવ્યું હતું. ત્યારબાદ, આ યોજનાની રૂપરેખા ૧૯૭૨ના વર્ષમાં પૂર્ણ થઈ. તે માટે ૬૦૦ મેગા વૉટના પાવર પ્લાન્ટનું બાંધકામ ૧૯૭૮ના વર્ષમાં શરૂ કર્યું, પરંતુ આર્થિક, પર્યાવરણીય અસરના કારણે આ યોજના પૂર્ણ કરવામાં વિલંબ થયો હતો. તેની પરિયોજના ૨૦૦૬ના વર્ષમાં પૂર્ણ કરવામાં આવી હતી.

## સંદર્ભો 
## બાહ્ય કડીઓ 
* તેહરી ડેમ  (અંગ્રેજી)
* *ઉત્તરાખંડ હાઇલાઇટ - તેહરી ડેમ*  (અંગ્રેજી)

શ્રેણી:ઉત્તરાખંડ
શ્રેણી:ભારતના જળબંધો
દેવાંગ મહેતા

**દેવાંગ મહેતા** (૧૦ ઓગસ્ટ ૧૯૬૨ - ૧૨ એપ્રિલ ૨૦૦૧) નાસકોમ (NASSCOM)ના ૧૯૯૧ અને ૨૦૦૧ વર્ષ દરમિયાન પ્રમુખ હતા.

તેમનો જન્મ ગુજરાતમાં થયો હતો અને તેમણે ઇમ્પીરીયલ કોલેજ લંડનખાતે અભ્યાસ કર્યો હતો. નાસકોમમાં તેમની નિમણૂકના વધારામાં તેમને ૧૯૯૮માં *આઇટી એન્ડ સોફ્ટવેર ડેવલોપમેન્ટ ટાસ્ક ફોર્સ* અને અન્ય વિવિધ સંસ્થાઓમાં સલાહકાર તરીકે નિમાયા હતા.

## સન્માન 
દેવાંગ મહેતાને સળંગ ૩ વર્ષો દરમિયાન કોમ્પ્યુટરવર્લ્ડ મેગેઝિન દ્વારા "સોફ્ટવેર ઇવેન્જલિસ્ટ ઓફ ધ યર" પુરસ્કાર એનાયત થયો હતો

## સંદર્ભ 
## બાહ્ય કડીઓ 
* Official website
* Dewang Mehta Foundation
* 

શ્રેણી:ગુજરાતી વ્યક્તિત્વ
શ્રેણી:૨૦૦૧માં મૃત્યુ
ધોળી ગંગા નદી

300px|right|thumb|ગઢવાલ હિમાલયમાં વિષ્ણુપ્રયાગ ખાતે ધોળી ગંગા નદી  અલકનંદા નદીને મળવા માટે વહી રહી છે.
**ધોળી ગંગા નદી** () ગંગા નદીના મુખ્ય છ પ્રવાહો પૈકીની એક નદી છે. આ નદી અલકનંદા નદી સાથે ઉત્તરાખંડ રાજ્યના વિષ્ણુપ્રયાગ ખાતે જોષીમઠના પર્વતોની તળેટીમાં મળી જાય છે.

## પથ 
ઉત્તર ભારતના ઉત્તરાખંડ રાજ્યના ચમોલી જિલ્લામાંથી દરિયાઈ સપાટી થી ૫,૦૭૦ મીટર (૧૬,૩૭૦ ફૂટ) જેટલી ઊંચાઈ પરથી નિકળતી આ નદી ૮૨ કિલોમીટર (૫૧ માઇલ) જેટલું અંતર કાપી વિષ્ણુપ્રયાગ ખાતે અલકનંદા નદીમાં વિલીન થઈ જાય છે. આ નદીમાં જોષીમઠ થી ૨૫ કિલોમીટર (૧૬ માઇલ)ના અંતરે આવેલ રૈની ખાતે ઋષિ ગંગા નદી મળે છે. આ નદીને કિનારે આવેલ તપોવન ગરમ પાણીના પ્રવાહ (સલ્ફરયુક્ત) માટે જાણીતું છે.

## સંદર્ભો 
શ્રેણી:ઉત્તરાખંડ
શ્રેણી:ભારતની નદીઓ
ઉકાઇ તાપ વિદ્યુત મથક

**ઉકાઇ તાપ વિદ્યુત મથક** ગુજરાત રાજ્ય વિદ્યુત કોર્પોરેશન લિમિટેડ, ભારતનું એક વિદ્યુત મથક છે, જે ૮૫૦ મેગાવોટ ક્ષમતા ધરાવે છે. તે ગુજરાતના મુખ્ય તાપ વિદ્યુત મથક કેન્દ્રોમાંનું એક છે અને તાપી નદીના કાંઠે આવેલું છે.

## વિદ્યુત મથક 
ઉકાઇ તાપ વિદ્યુત મથક જળ સ્ત્રોત નજીક હોવાથી તાપી નદીની નજીક આવેલું છે, અને તેની નજીકમાં જ ઉકાઇ જળ વિદ્યુત મથક આવેલું છે. ઉકાઇનું એકમ-૧ ૧૦૦ મેગાવોટ કરતાં વધુ ક્ષમતાનું ભારતનું પ્રથમ વિદ્યુત મથક હતું.

## સ્થાપિત ક્ષમતા 
ઉકાઈનું એકમ-૬ ૨૦૧૨-૧૩ દરમિયાન બનાવવામાં આવેલું અને તે ૫૦૦ મેગાવોટ ક્ષમતા ધરાવે છે. ઉદાહરણ તરીકે, ઉકાઇ તાપ વિદ્યુત મથકે ૨૦૦૬-૦૭ના વર્ષ દરમિયાન ૩,૨૦૦,૦૦ ટન કોલસાનો વપરાશ કરેલો હતો. ભારતમાં ૮૦ ટકા કોલસો તાપ વિદ્યુત મથકોમાં વપરાય છે અને ભારતીય રેલ્વેની ૪૨ ટકા નૂર આવક કોલસાના પરિવહન માંથી થાય છે.

## સંદર્ભ 
## આ પણ જુઓ 
* વણાકબોરી તાપ વિદ્યુત કેન્દ્ર

શ્રેણી:તાપી જિલ્લો
શ્રેણી:ગુજરાતનાં વિદ્યુત મથકો
જીએસએફસી યુનિવર્સિટી

**જીએસએફસી યુનિવર્સિટી** ભારત દેશના ગુજરાત રાજ્યના વડોદરા શહેર ખાતે આવેલી છે. આ સંસ્થાની સ્થાપના ૨૦૧૫ના વર્ષમાં કરવામાં આવી હતી. આ સંસ્થાનો વહીવટ ગુજરાત સ્ટેટ ફર્ટીલાઈઝર્સ એન્ડ કેમિકલ્સ લિ. દ્વારા કરવામાં આવે છે.

## સંદર્ભ 
## બાહ્ય કડીઓ 
* 

શ્રેણી:ગુજરાતની યુનિવર્સિટીઓ
ગોહિલવાડ પ્રાંત

right|thumb|420x420px|કાઠિયાવાડ, ગુજરાતના ચાર પ્રાંતનો નકશો, ૧૮૫૫ વર્ષમાં
**ગોહિલવાડ પ્રાંત** એ કાઠિયાવાડના ચાર પ્રાંતો (પરંપરાગત જિલ્લાઓ, બ્રિટિશ રાજ દરમિયાન) પૈકીનો એક પ્રાંત હતો જેમાં ઘણા સામન્તી એકમો (મોટે ભાગે નાના રજવાડાઓ અને હાલના સૌરાષ્ટ્ર, ગુજરાત રાજ્યમાં) સમાવિષ્ટ હતા. અન્ય પ્રાંતો હાલર પ્રાંત (પશ્ચિમ), ઝાલાવાડ (ઉત્તર) અને સોરઠ (દક્ષિણ) તરીકે ઓળખાતા.

ગોહિલવાડ પ્રાંત કાઠિયાવાડના (દક્ષિણ)પૂર્વ ભાગને આવરી લે છે, જે મોટેભાગે હાલના ભાવનગર જિલ્લા અને અમરેલી જિલ્લાના વિસ્તારો છે.

## રજવાડાંઓ 
સલામી રજવાડાંઓ :
* પ્રથમ વર્ગ : ભાવનગર રાજ્ય, સંબોધન:મહારાજા, વારસાગત સલામ 13-ગન્સ (15-બંદૂકો સ્થાનિક)
* બીજા વર્ગ : પાલીતાણા રાજ્ય, સંબોધન:ઠાકોર સાહેબ, વારસાગત સલામ 9-બંદૂકો
મુખ્ય બિન-સલામ રજવાડાંઓ :
* ત્રીજા વર્ગ : જસદણ રાજ્ય, વાળા રાજ્ય 
* ચોથા વર્ગ : લાઠી રાજ્ય
* (કોઈ પાંચમા વર્ગ રાજ્ય)
* છઠ્ઠા વર્ગ : ભડલી રાજ્ય, ઈતરીયા રાજ્ય, કોટડા પીઠા, વાંકિયા રજવાડું
* સાતમો વર્ગ : કરિયાણા
આ ઉપરાંત ત્યાં ઘણાં વધુ નાનાં આશ્રિત રજવાડાંઓ હતા, જે સામાન્ય રીતે માત્ર એક ગામ જેટલો જ વિસ્તાર ધરાવતા હતાં.

## બાહ્ય કડીઓ અને સ્ત્રોતો 
* ઈમ્પેરિઅલ ગેઝેટિયર પર, dsal.uchicago.edu - કાઠિયાવાડ 
* RoyalArk - ભારત - સલામી રજવાડાંઓ

શ્રેણી:ઇતિહાસ
શ્રેણી:સૌરાષ્ટ્ર
બંસીલાલ વર્મા

**બંસીલાલ વર્મા**, જેઓ **ચકોર **તરીકે વધુ જાણીતા હતા, ગુજરાતના જાણીતા ચિત્રકાર અને વ્યંગચિત્રકાર હતા.

## જીવન 
બંસીલાલ વર્માનો જન્મ ૨૩ નવેમ્બર ૧૯૧૭ના રોજ તારંગા (મહેસાણા જિલ્લો) નજીક આવેલા ચોટીયા ગામમાં જમનાગૌરી અને ગુલાબરાયને ત્યાં થયો હતો. તેમનું કુટુંબ વડનગરનું વતની હતું, જ્યાં તેમણે મેટ્રિકનો અભ્યાસ પૂર્ણ કર્યો હતો. તેઓ રાજા રવિ વર્માથી પ્રભાવિત હતા અને દેવી-દેવતાઓના ચિત્રો દોરતા હતા. ૧૯૩૬માં તેમણે ત્રણ મહિના માટે કોંગ્રેસના લખનૌ સત્રમાં કલાકાર તરીકે સેવા આપી હતી. તેઓ નંદલાલ બોઝને પણ મળ્યા. ૧૯૩૭માં તેઓ કકલભાઇ કોઠારીના *નવસૌરાષ્ટ્ર*માં વ્યંગચિત્રકાર તરીકે જોડાયા. તેમણે યોગદાન આપનાર ભારતનો સ્વાતંત્ર્ય સંગ્રામમાં પોસ્ટરો, બેનરો અને વ્યંગચિત્રો દોરીને પોતાનો ફાળો આપ્યો હતો. તેમણે *પ્રજાબંધુ* સાપ્તાહિક તેમજ જયંતિ દલાલના *ગતિ* અને *રેખા *સામયિકો માટે વ્યંગચિત્રો દોર્યા હતા.

૧૯૪૮માં તેઓ મુંબઈમાં *હિન્દુસ્તાન* દૈનિકમાં જોડાયા. વલ્લભભાઈ પટેલના મૃત્યુ પછી *હિન્દુસ્તાન* બંધ થઇ ગયું. ૧૯૫૫થી ૧૯૫૯ સુધી તેમણે *જન્મભૂમિ*માં કામ કર્યું. ૧૯૫૯માં તેઓ અંગ્રેજી દૈનિક *ધ ફ્રી પ્રેસ જર્નલ*માં જોડાયા અને તેમના વ્યંગચિત્રો ગુજરાતી દૈનિક *જનશકિત*માં પ્રગટ થતા હતા. રાજકારણ અને રાજકારણીઓ પરના તેમના વ્યંગચિત્રો પ્રભાવશાળી હતા. રાજકીય દબાણને કારણે તેમણે ૧૯૭૨માં નોકરી છોડી દીધી. ૧૯૭૮માં તેઓ અમદાવાદ આવ્યા અને સંદેશમાં જોડાયા જ્યાં તેમણે ઘણાં વર્ષો સુધી કામ કર્યું. તેમના રેખાંકનો અને ચિત્રો ઘણાં પુસ્તકો અને સામયિકોમાં પ્રગટ થયા હતા.

તેમના વ્યંગચિત્રો અને કૅરિકેચર્સના પુસ્તકો પણ પ્રકાશિત થયા હતા. તેમના વ્યંગચિત્રો મોટી સંખ્યામાં અખબારો અને સામયિકોમાં પ્રગટ થયા હતા. તેમણે કેટલાક કેટલાક જૈન મંદિરોના ઘુમ્મટ, ૨૫ ચિત્રો અને મોટી સંખ્યામાં પુસ્તકોના આવરણો પર કામ કર્યું હતું. વામનથી વિરાટ તેમનું લાલ બહાદુર શાસ્ત્રી પરના ચિત્રોનો સંગ્રહનું પુસ્તક છે. ખાદી અને ગ્રામઉદ્યોગ દ્વારા પ્રકાશિત બે સચિત્ર રંગ પુસ્તકોનું રેખાંકન તેમણે કર્યું હતું. તેમણે બાળકોના પુસ્તકો પણ પ્રકાશિત કર્યા હતા જેમાં *હનુમાન*, *શિવ-પાર્વતી*, *કર્ણ*, *વિક્રમ અને વેતાળ અને વીર બાળકો*નો સમાવેશ થાય છે. તેમના કેટલાક ચિત્રો મૈસુર આર્ટ ગેલેરીમાં સંગ્રહિત છે. તેમના વિનોદ લેખોનો સંગ્રહ *વિનોદ વાટિકા*માં સંગ્રહ થયો છે. તેમણે લખેલા નિબંધો *ભારતમાં અંગ્રેજી અમલ *અને *શાંતિમય ક્રાંતિ *પુસ્તકોમાં સંગ્રહ થયા છે.

## પુરસ્કારો 
તેમણે મોન્ટ્રીયલ, કેનેડા ખાતેની ત્રીજી *ઇન્ટરનેશનલ સલૂન ઓફ કાર્ટુન*માં *ધ ફ્રી પ્રેસ જર્નલ*માં પ્રકાશિત *ઇફ ડ્રેગન કમ્સ ટુ યુએન* વ્યંગચિત્ર માટે ઇનામ જીત્યું હતું. તેમને સંસ્કાર એવોર્ડ, સુરત લાયન્સ શિલ્ડ, કમલાશંકર પંડ્યા એવોર્ડ અને વડનગર નાગરિક સન્માન જેવા પુરસ્કારો મળ્યા હતા. ગુજરાત સરકાર દ્વારા અપાતો રવિશંકર રાવળ પુરસ્કાર પણ તેમને પ્રાપ્ત થયો હતો.

## સંદર્ભ 
## બાહ્ય કડીઓ 
* 

શ્રેણી:ગુજરાતી કલાકાર
શ્રેણી:ગુજરાતી વ્યક્તિત્વ
શ્રેણી:ગુજરાતી સાહિત્યકાર
શ્રેણી:૨૦૦૩માં મૃત્યુ
શ્રેણી:૧૯૧૭માં જન્મ
શ્રેણી:ગુજરાતી ચિત્રકાર
વિશનસર સરોવર

**વિશનસર** (विशनसर, Vishansar,  ﻭﻳﺸﻨﮧ سر) ભારત દેશના ઉત્તર ભાગમાં આવેલ જમ્મુ અને કાશ્મીર રાજ્યના ગંડરબલ જિલ્લાના સોનમર્ગ વિસ્તાર નજીક સ્થિત એક સ્વચ્છ પર્વતીય સરોવર છે. ૩,૭૧૦ મીટર જેટલી ઊંચાઈ પર સ્થિત આ તળાવ પ્રખ્યાત કિશનગંગા નદીનું સ્ત્રોત છે. તેની લંબાઈ ૧.૦ કિ.મી. અને પહોળાઈ ૦.૬ કિ.મી. જેટલી છે.

## વર્ણન 
વિશનસર શ્રીનગર થી ૨૦૦ કિ. મી. ઉત્તર-પૂર્વ અને સોનમર્ગ થી ૨૦ કિ. મી દૂર સ્થિત છે. આ એક સુંદર પર્વતીય સરોવર છે, જેની પાછળના ભાગમાં વિષ્ણુ પર્વત ઊભો છે. આની સરખામણી ઘણી વખત કૃશનસર (તળાવ) સાથે કરવામાં આવે છે, કારણ કે જ્યાં કૃશનસરનો રંગ લીલાશ પડતો જોવા મળે છે, જ્યારે વિશનસરનો અત્યંત વાદળી છે. બંને તળાવોમાં ટ્રાઉટ માછલી મળે છે . તે ઉત્તરી યુરોપની નિવાસી છે, પરંતુ તે કાશ્મીરના ઘણા નદી-તળાવોમાં લાવીને છોડવામાં આવી હતી કે જેથી લોકો તેને પકડવા-ખાવાનો આનંદ લઈ શકે છે. વિશનસર આસપાસ મર્ગ (ચરાણ અથવા ઘાસ-ક્ષેત્ર) પથરાયેલા છે જ્યાં ગોવાળો તેના ઘેટાં-બકરા સાથે આવે છે. શિયાળામાં અહીં, ભારે બરફવર્ષા થાય છે અને તળાવ પણ થીજી જાય છે.

કૃશનસરમાંથી એક પ્રવાહ વિશનસરમાં આવે છે. વિશનસરમાં ઇગળતી હિમનદીનું, પાણી પણ આવે છે. વિશનસરમાંથી એક પ્રવાહ વહે છે જે વધુ આગળ ગયા પછી બે ભાગમાં વહેંચાઈ જાય છે. એક પ્રવાહ દક્ષિણ બાજુ જઈ સિંધુ નદીની ઉપનદી બને છે,  જ્યારે બીજા પ્રવાહમાંથી કિશનગંગા નદીની શરૂઆત થાય છે. ગાડસર સરોવર વિશનસર થી ૯ કિમી પશ્ચિમમાં છે.

## ચિત્ર-દર્શન 

File:Vishansar10.jpg|
File:Vishansar11.jpg|
File:Vishansar lake2.jpg|
File:Vishansar13.jpg|
File:Vishansar14.jpg|

## આ પણ જુઓ 
* કિશનગંગા નદી
* સિંધુ નદી

## સંદર્ભો 
શ્રેણી:તળાવ
શ્રેણી:જમ્મુ અને કાશ્મીર
ઊનપદેવ, શહાદા

thumb|ઊનપદેવ - ગરમ પાણીનો ઝરો
thumb|ઊનપદેવ - ગરમ પાણીના ઝરા નજીક મંદિર
**ઊનપદેવ** મહારાષ્ટ્ર રાજ્યમાં શહાદા તાલુકા સ્થિત આવેલ દારા ગામ નજીક આવેલ છે. તે એક કાયમી કુદરતી ગરમ પાણીનો સ્ત્રોત છે.

ઊનપદેવ કુદરતી ગરમ પાણીનો સ્ત્રોત હંમેશા એટલે કે ગરમ ઉનાળામાં પણ વહે છે. આ ઝરો હંમેશા ગાયના મુખ જેવા આકારના માળખામાંથી વહે છે. શહાદા થી ઓટોરીક્ષા કે અન્ય વાહન દ્વારા અહીં પહોંચી શકાય છે.

## માર્ગ-દર્શન 
આ સ્થળ શહાદા થી ૨૫ કિલોમીટર, નાસિક થી ૨૪૦ કિલોમીટર, સુરત થી ૨૦૦ કિલોમીટર જેટલા અંતરે આવેલ છે. સૌથી નજીકનું રેલ્વે સ્ટેશન નંદરબાર છે, જે અહીં થી ૪૦ કિ. મી અને દોંડાઈચા, જે શહાદા થી ૩૫ કિ. મી. ના અંતરે આવેલ છે. જો કે અહીંથી મુંબઈ (૪૪૫ કિલોમીટર) જવા માટેનું રેલ્વે સ્ટેશન ધુલિયા (૯૦ કિલોમીટર) અથવા ચાલીસગાંવ (૧૪૫ કિલોમીટર) આવેલ છે. નજીકનું હવાઈમથક (એરપોર્ટ) ઔરંગાબાદ (૨૯૦ કિલોમીટર) છે.

## સંદર્ભો 
શ્રેણી:જોવાલાયક સ્થળો
શ્રેણી:નંદરબાર જિલ્લો
પાંઝરા નદી

[right|thumb|400px|**પાંઝરા નદી**નું ચોમાસા દરમિયાનનું વિહંગમ દ્રશ્ય. નદીની એક બાજુ [ધુલિયા શહેર તેમ જ સામેની બાજુ દેવપુર વિસ્તાર દેખાય છે. ડાબી બાજુએ છોટા પુલ અને જમણી બાજુએ મોઠા પુલ (મોટો પુલ) દેખાય છે.]]
**પાંઝરા નદી** અથવા **પાનઝરા** નદી (અંગ્રેજી: Panzara River) મહારાષ્ટ્ર રાજ્યના ખાનદેશ વિસ્તારમાં વહેતી એક નદી છે, જે તાપી નદીની ઉપનદી છે. આ નદી ધુલિયા જિલ્લાના સાક્રી તાલુકાના પિંપળનેર નામના નાના શહેર નજીકથી નીકળે છે અને ધુલિયા જિલ્લાના શિંદખેડા તાલુકાના મુદવડ ગામ પાસે તાપી નદીમાં મળી જાય છે. આ નદી પર લાટીપાડા બંધ બાંધી નાનું જળાશય બનાવવામાં આવેલ છે. આ ઉપરાંત પિંપળનેર તથા સાક્રી નજીક પણ આ નદી પર બંધ બાંધવામાં આવેલ છે.

## સંદર્ભો 
શ્રેણી:ધુલિયા જિલ્લો
શ્રેણી:ભારતની નદીઓ
કચ્છ તાપ વિદ્યુત મથક

**કચ્છ લિગ્નાઇટ તાપ વિદ્યુત મથક** GSECLનું એક માત્ર લિગ્નાઇટ કોલસા આધારિત તાપ વિદ્યુત મથક છે.

## વિદ્યુત મથક 
કચ્છ લિગ્નાઇટ તાપ વિદ્યુત મથક ગુજરાતના કચ્છ જિલ્લામાં આવેલું છે. આ મથક લખપત તાલુકાના પાનધ્રો નજીક આવેલું છે. આ મથકની નજીકમાં ગુજરાત રાજ્યના ખનિજ નિગમ દ્વારા સંચાલિત લિગ્નાઇટની ખાણો આવેલી છે અને મથક તેમાંથી જ લિગ્નાઇટ મેળવે છે. હાલમાં ત્યાં ચાર મથકો સક્રિય છે.

એકમ-૪ CFBC બોઈલર ધરાવે છે, જે GSECLમાં પ્રથમ વખત રજૂ કરવામાં આવ્યું હતું.

## સ્થાપિત ક્ષમતા 
## આ પણ જુઓ 
* ઉકાઇ તાપ વિદ્યુત મથક
* વણાકબોરી તાપ વિદ્યુત કેન્દ્ર

## સંદર્ભ 
શ્રેણી:કચ્છ જિલ્લો
શ્રેણી:ગુજરાતનાં વિદ્યુત મથકો
મોરેશ્વર મંદિર, મોરગાંવ

right|thumb|મોરેશ્વર મંદિર
**મોરેશ્વરમંદિર મોરગાંવ** પુના જિલ્લામાં આવેલ ગણપતિજીનું મંદિર છે. આ મંદિર અષ્ટવિનાયક તરીકે પ્રસિદ્ધ આઠ ગણપતિ મંદિરો પૈકીનું એક છે. અષ્ટવિનાયક તરીકે પ્રસિદ્ધ આઠ ગણપતિ મંદિરો પૈકી પ્રથમ ગણપતિ એટલે મોરેશ્વર અથવા મયૂરેશ્વર, મોરગાંવ.

## મંદિર 
મોરેશ્વર મંદિર બહામની કાળમાં કાળા પથ્થરમાંથી તૈયાર કરવામાં આવ્યું હતું. ગામની મધ્યમાં આવેલા મંદિરની ચારે બાજુઓ પર મિનારા આવેલ છે. મુઘલ સમયગાળામાં આક્રમણકારોથી બચાવવા માટે આ મંદિરને મસ્જિદ જેવો આકાર આપવામાં આવેલ છે. મંદિર સાથે ૫૦ ફૂટ ઊંચી સંરક્ષણ દિવાલ છે. ગર્ભગૃહ મયૂરેશ્વરની મૂર્તિ બેસેલી, ડાબી તરફ વળેલી સૂંઢવાળી, પૂર્વાભિમુખ અને અત્યંત આકર્ષક છે. મૂર્તિ આંખમાં હીરા જડેલ છે, મસ્તક ઉપર નાગરાજની ફેણ છે. આ મૂર્તિની ડાબી બાજુ રિદ્ધિ-સિદ્ધિની પિત્તળ મૂર્તિઓ છે. આ ઉપરાંત આગળ મૂષક અને મયુરની મૂર્તિઓ છે.

## દંતકથા 
એમ માનવામાં આવે છે કે, વર્ષો અગાઉ, સિંધુ નામના રાક્ષસે પૂથ્વી પર ઉત્પાત મચાવ્યો હતો. તેનો નાશ કરવા માટે દેવોએ પછી ભગવાન ગણેશની આરાધના કરી, ત્યારે ગણેશજીએ મયૂર પર સવારી કરી સિંધુ રાક્ષસનો વધ કર્યો. તેથી ગણપતિનું અહિં મયૂરેશ્વર નામ પડ્યું છે. આ ગામ મોરની સંખ્યા વધારે હોવાને કારણે પણ તેને મોરગાંવ કહેવાય છે.

## ભૌગોલિક 
* પુના રેલવે સ્ટેશન પરથી મોરગાંવ, હડપસર-સાસવડ અને જેજુરીમાર્ગ પર ૬૪ કિ.મી. જેટલા અંતરે આવેલ છે.
* પુના-સોલાપુર માર્ગ પર થી પુના ૫૫ કિ.મી. પર ચૌફુલા ગામ છે. ત્યાંથી મોરગાંવ જવા માટે માર્ગ છે. ચૌફુલાથી  મોરગાંવનું અંતર ૨૩ કિ.મી. જેટલા અંતરે છે.

## સંદર્ભો 
શ્રેણી:મહારાષ્ટ્ર
શ્રેણી:જોવાલાયક સ્થળો
સિક્કા તાપ વિદ્યુત મથક

**સિક્કા તાપ વિદ્યુત મથક** ગુજરાતનું કોલસા આધારિત વિદ્યુત મથક છે. તે ગુજરાતના મહત્વના ઔદ્યોગિક નગર જામનગરની નજીક આવેલું છે.

## વિદ્યુત મથક 
સિક્કા તાપ વિદ્યુત મથક જામનગર નજીક આવેલું છે. તેમાં કુલ ચાર એકમો છે, જેમાંથી બે ૧૨૦ મેગાવોટ અને બે ૨૫૦ મેગાવોટ ઉત્પાદન ક્ષમતા ધરાવતા એકમો હાલ બાંધકામ થઈને તૈયાર થયેલા છે.

## સ્થાપિત ક્ષમતા 
## સંદર્ભ 
## આ પણ જુઓ 
* ઉકાઇ તાપ વિદ્યુત મથક
* વણાકબોરી તાપ વિદ્યુત કેન્દ્ર
* કચ્છ તાપ વિદ્યુત મથક

શ્રેણી:જામનગર જિલ્લો
શ્રેણી:ગુજરાતનાં વિદ્યુત મથકો
વિઘ્નેશ્વર મંદિર, ઓઝર

**વિઘ્નેશ્વર મંદિર, ઓઝર**  પુણે જિલ્લામાં આવેલ ગણપતિજીનું મંદિર છે. આ મંદિર અષ્ટવિનાયક તરીકે પ્રસિદ્ધ આઠ ગણપતિ મંદિરો પૈકીનું એક છે.
right|thumb|250x250px|વિઘ્નેશ્વર મંદિર, ઓઝર
અષ્ટવિનાયક તરીકે પ્રસિદ્ધ આઠ ગણપતિ મંદિરો પૈકી સાતમા ગણપતિ એટલે વિઘ્નેશ્વર મંદિર, ઓઝર. આ ગણપતિને વિઘ્નહર તરીકે પણ ઓળખાય છે. વિઘ્નહરનો અર્થ થાય છે, વિઘ્ન એટલે કે કોઈપણ કાર્યમાં આવતી બાધાને હરનાર એટલે કે દૂર કરનાર.

## ભૌગોલિક 
પુના-નાસિક રોડ પર જુન્નર તાલુકામાં આ મંદિર નારાયણગાંવ થી ૮ કિ.મી. જેટલા અંતરે કુકડી નદીના કિનારે આવેલ છે. સૌથી નજીકનું રેલ્વે સ્ટેશન પૂના છે.

## કથા 
રાજા અભિનંદને ત્રિલોકાધીશ બનવા માટે યજ્ઞ શરુ કર્યો. આથી ભયભીત થયેલા ઇન્દ્ર દ્વારા આ યજ્ઞમાં અંતરાય લાવવા માટે વિઘ્નાસૂર નામના રાક્ષસની ઉત્પત્તિ કરી અને તેને યજ્ઞમાં અંતરાય લાવવા કહ્યું. તેણે એક પગલું આગળ કરી તમામ યજ્ઞમાં અંતરાય લાવવાનું શરૂ કર્યું. આથી ઋષિમુનિઓએ ગણપતિને વિઘ્નાસૂરનો બંદોબસ્ત કરવા વિનંતી કરી. ગણપતિએ હરાવ્યો એટલે વિઘ્નાસૂર શરણે આવ્યો. ગણપતિએ તેને જ્યાં મારી પૂજા કરવામાં આવે છે ત્યાં ન આવવાની શરતે છોડી મૂક્યો. વિઘ્નાસૂરે ગણપતિને વિનંતી કરી કે તમારું નામ લેવા પહેલાં મારું નામ ભક્તોએ લેવું જોઈએ અને તેથી તમારી અહીં હાજર છો તેનું પ્રમાણ મળે.
ગણપતિએ આ વિનંતી માન્ય કરી અને તેમણે જણાવ્યું હતું કે, આ સ્થળ વિઘ્નહર નામ દ્વારા ઓળખાશે.

## ઇતિહાસ 
૧૭૮૫ના વર્ષમાં બાજીરાવ પેશવાના ભાઈ ચિમાજી અપ્પા દ્વારા આ મંદિર બાંધવામાં આવ્ય્ં હતું. તેના પર સુવર્ણ કળશ ચડાવવામાં આવેલ છે.

## બાંધકામ 
વિઘ્નેશ્વર મંદિર આગળ ૨૦ ફુટ લાંબુ સભાગૃહ અને આંતરિક ગર્ભગૃહ ૧૦ x ૧૦ ફૂટ જેટલું છે.
આ મંદિરને મજબૂત, રક્ષણાત્મક દિવાલ છે. અહીં પૂર્વાભિમુખ ગણેશ મૂર્તિના કપાળ તથા નાભિ પર હીરા જડવામાં આવેલ છે.

## ઉત્સવ 
ભાદરવા ગણેશ જયંતિ પર ચાર દિવસ મોટો તહેવાર ઉજવવામાં આવે છે. ગણેશોત્સવ અને સંકટ ચતુર્થીના દિવસોમાં લોકો, દર્શનાર્થે આવે છે.

શ્રેણી:મહારાષ્ટ્ર
શ્રેણી:જોવાલાયક સ્થળો
પ્રીતિ સેનગુપ્તા

**પ્રીતિ સેનગુપ્તા** ગુજરાતી કવિયત્રી અને લેખક છે. ૨૦૦૬માં તેમને કુમાર સુવર્ણ ચંદ્રક પ્રાપ્ત થયો હતો. તેમણે અનેક પ્રવાસવર્ણનો લખ્યા છે.

## જીવન 
તેમનો જન્મ થયો ૧૭ મે ૧૯૪૪ના રોજ અમદાવાદમાં રમણલાલ અને કાંતાગૌરીને ત્યાં થયો હતો. તેમણે એસ.એસ.સી.નો અભ્યાસ શેઠ સી.એન. વિદ્યાલયમાં ૧૯૬૧માં પૂર્ણ કર્યો અને પછી ૧૯૬૫માં અમદાવાદની સેન્ટ ઝેવિયર્સ કોલેજમાંથી બી.એ.ની પદવી મેળવી. ૧૯૬૭માં તેમણે ગુજરાત યુનિવર્સિટીમાંથી અંગ્રેજી સાહિત્યના વિષય સાથે એમ.એ.ની પદવી મેળવી. તેમણે એચ.કે. આર્ટસ કોલેજમાં અંગ્રેજી સાહિત્યના પ્રાધ્યાપક તરીકે કારકિર્દીની શરૂઆત કરી. ન્યૂ યોર્ક ગયા પછી ચંદન સેનગુપ્તા સાથે તેમનો પરિચય થયો અને તેમની સાથે લગ્ન કર્યા.

## સર્જન 
તેમણે 'અશક્ય' અને 'નામુમકિન' ઉપનામો હેઠળ સર્જન કર્યું છે.

*પૂર્વ*, તેમનું પ્રથમ પ્રવાસ વર્ણન, ૧૯૮૬માં પ્રગટ થયું હતું, તેના પછી *દિકદિગંત* (૧૯૮૭), *સૂરજ સંગે*, *દક્ષિણ પંથે*, *ઘરથી દૂરના ઘર*, *કિનારે કિનારે*, *ઉત્તરોત્તર*, *મન તો ચંપાનું ફૂલ*, *ધવલ આલોક*, *ધવલ અંધાર*, *અંતિમ ક્ષિતિજો*, *દૂરના આવે સાદ*, *દેશ-દેશાવર*, *નમણી વહે છે નદી*, *એક પંખીના પીંછા સાત*, *નૂરના કાફલા*, *દેવો સદા સમીપે*, *ખિલ્યા મારા પગલા*, *સૂતર સ્નેહના* પ્રવાસ વર્ણનો પ્રગટ થયા છે. તેમના અંગ્રેજીમાં લખેલા પ્રવાસ વર્ણનોમાં *માય જર્ની ટુ ધ મેગ્નેટિક નોર્થ પોલ*, *વ્હાઇટ ડેઝ વ્હાઇટ નાઇટ્સ* અને *જોય ઓફ ટ્રાવેલિંગ અલોન* નો સમાવેશ થાય છે.

તેમનો પ્રથમ કાવ્યસંગ્રહ *જુઇનું ઝુમખું* (ગીત સંગ્રહો અને ગઝલો) ૧૯૮૨માં પ્રગટ થયો હતો. ત્યાર પછી *ખંડિત આકાશ* (૧૯૮૫, મુક્ત ગીતોનો સંગ્રહ) અને *ઓ જુલિયટ* પ્રગટ થયા હતા. *એક સ્વપ્નનો રંગ* તેમનો વાર્તા સંગ્રહ છે.

*અવર ઇન્ડિયા* તેમનું છબીકલા પરનું પુસ્તક છે. તેમણે તેમના અનુભવો નેશનલ બુક ટ્રસ્ટ દ્વારા પ્રકાશિત *વુમન, વ્હુ ડેર્સ*માં વર્ણવ્યા છે.

## પુરસ્કાર 
૨૦૦૬માં તેમને કુમાર સુવર્ણ ચંદ્રક પ્રાપ્ત થયો હતો. તેમને વિશ્વગુર્જરી પુરસ્કાર પણ મળેલો છે.

## સંદર્ભ 
## બાહ્ય કડીઓ
* 

શ્રેણી:ગુજરાતી સાહિત્યકાર
શ્રેણી:જીવિત લોકો
શ્રેણી:કુમાર સુવર્ણચંદ્રક વિજેતા
શ્રેણી:૧૯૪૪માં જન્મ
અંબા (સંદિગ્ધ)

**અંબા** એક સંદિગ્ધ શબ્દ છે. આ શબ્દ પરથી લેખ શોધનાર વ્યક્તિ નીચેનામાંથી કોઈ પણ વિષય પર આ શીર્ષક હેઠળ લેખ શોધવાનો પ્રયત્ન કરતી હોય. અંબા શબ્દ સાથે નીચેના પાનાઓ સંકળાયેલા છે:

*દુર્ગા – મા અંબા તરીકે ગુજરાતમાં ઓળખાતા દેવી, માતાજી
*અંબા (પૌરાણિક પાત્ર) – મહાભારતમાં કાશીરાજની પૂત્રી, જે બીજા જન્મે શિખંડી તરીકે જન્મી
*અંબાજી – ગુજરાતનું યાત્રાધામ, જ્યાં અંબે માનું મંદિર આવેલું છે
કૃષ્ણગંગા નદી

300px|thumb|પાક-હસ્તકના જમ્મુ અને કાશ્મીર ક્ષેત્રમાં હબ્બા-ખાતૂન પર્વત પાસેથી વહેતી કૃષ્ણગંગા નદી
**કૃષ્ણગંગા નદી** (અંગ્રેજી: Neelum River, હિન્દી: नीलम नदी, ઉર્દૂ: نیلم ندی‎) કાશ્મીર ક્ષેત્રમાં વહેતી એક નદી છે . આ નદીનું નામ પાકિસ્તાનમાં **નીલમ નદી** કરવામાં આવેલ છે.

## માર્ગ 
કૃષ્ણગંગા નદી જમ્મુ અને કાશ્મીર રાજ્યમાં સોનમર્ગ નજીક સ્થિત કિશનસર સરોવર (કૃષ્ણસર તળાવ) થી શરૂ થાય છે અને ઉત્તર દિશામાં વહે છે, જ્યાં બદોઆબ ગામ નજીક દ્રાસ પાસેથી આવતી એક ઉપનદી તેમાં મળી જાય છે. પછી તે થોડા અંતર સુધી નિયંત્રણ રેખા સાથે વહી પછી ગુરેજ નજીક પાકિસ્તાન-હસ્તકના કાશ્મીરના ગિલગીટ-બાલ્ટીસ્તાન ક્ષેત્રમાં દાખલ થાય છે. ત્યાંથી પશ્ચિમ તરફ નીકળતી મુજ્જફરાબાદની ઉત્તરમાં જેલમ નદીમાં મળી જાય છે. આ નદીની કુલ લંબાઈ ૨૪૫ કિ.મી. ના માર્ગ પૈકી ૫૦ કિ.મી. ભારતના જમ્મુ અને કાશ્મીર ક્ષેત્રમાં અને બાકીના ૧૯૫ કિ. મી. પાક-હસ્તકના જમ્મુ અને કાશ્મીર છે.

## કૃષ્ણગંગા ખીણ પ્રદેશ (નીલમ વાદી) 
કૃષ્ણગંગા ખીણ, જેને પાકિસ્તાનમાં નીલમ વાદી કહેવાય છે, તે એક ૨૫૦ કિમી લાંબી, લીલીછમ હિમાલય સ્થિત ઊંડી ખીણ છે. તે મુજ્જફરાબાદ થી અઠમુકામ સુધી ફેલાયેલ છે. અહીં હિન્દુ અને બૌદ્ધ ધર્મોની ઐતિહાસિક શિક્ષણ સંસ્થા, શારદા પીઠ આવેલ છે. આ પૂર્વે આ ક્ષેત્ર સરસ્વતી દેવી સાથે સંકળાયેલ માનવામાં આવે છે અને તે જૂના જમાનામાં 'શારદા દેશ' પણ કહેવાતું હતું.

નીલમ વાદીમાં દાખલ કરવા માટે બે માર્ગ છે. એક મુજ્જફરાબાદથી આવે છે અને બીજો ખૈબર-પખ્તુનવાના માનસેહરા જિલ્લાના કાગાન શહેરમાંથી આવે છે.

## બાહ્ય કડીઓ 
* કિશનગંગા પ્રોજેક્ટ: ભારતની જીત, પાકિસ્તાનને તમાચો

## સંદર્ભો 
શ્રેણી:ભારતની નદીઓ
શ્રેણી:જમ્મુ અને કાશ્મીર
ભીંગડા

[right|thumb|250x250px|એક [સાપના શરીર પર ભીંગડા]]
**ભીંગડા** (હિન્દી:शल्क, અંગ્રેજી:scale) એ એવા નાના (અને સામાન્ય રીતે કડક) ભાગને કહેવાય છે કે જે જીવના શરીરની બાહ્ય ત્વચાને તેમ જ શરીરને બહારના વાતાવરણ, પર્યાવરણ, શિકાર અથવા અન્ય નુકશાનમાંથી સલામત રાખે છે. સાપ અને માછલી જેવા સજીવોમાં ભીંગડા તેમના આંતરિક નાજૂક શરીરને રક્ષણ આપે છે. પતંગિયાં જેવા સજીવોમાં ભીંગડા પાંખોનું રક્ષણ કરવા માટે સાથે રંગ પણઆપે છે.

## ચિત્રદર્શન 

File:Riesenseeadler Fang.JPG|એક દરિયાઈ બાજના પંજાના ઉપલા ભાગ પર ભીંગડા
File:Чешуйки крыла бабочки.jpg|પતંગિયાની પાંખો પર રંગીન ભીંગડા
File:Abramis brama - fish scale.jpg|માછલીનાં ભીંગડા
File:Cold-blooded vertebrates- part I. Fishes (1930) (20039957764).jpg|બે ભિન્ન ડાયનાસોરની ત્વચાના અશ્મિભૂત, જેમાં ભીંગડા સ્પષ્ટ રીતે જોઈ શકાય છે

## સંદર્ભો 
શ્રેણી:જીવશાસ્ત્ર
સુમાલી

**સુમાલી** એ રામાયણમાં રામના મુખ્ય શત્રુ રાવણનો નાના હતો. તે રાક્ષસ કુળનો એક રાજા હતો.

રાક્ષસ સુકેશના ત્રણ પુત્રો હતા - માલ્યવાન, સુમાલી અને માલી. સુમાલી તેનોઇ વચલો પુત્ર હતો. સુમાલીએ તેનાં ભાઈઓએ સાથે મળી બ્રહ્મ દેવની તપસ્યા કરી અને એવું વરદાન પ્રાપત કર્યું કે તે ત્રણે ભાઈઓ વચ્ચેનો ભાઈચારો કદી ભંગ થાય નહિ  અને તેમને કોઈ હરાવી શકે નહિ. આ અવ્રદાન પ્રાપત કર્યા બાદ તેઓએ દરેક દૈત્ય અને અદૈત્ય પર વિજય મેળવ્યો. આવી શક્તિ સાથે તેઓએ વિશ્વકર્માને તેમની માટે એક શહેર (લંકા) બનાવવા માટે કહ્યું. લંકાના નિર્માણ પછી તેઓ લંકામાં વૈભવથી રહેવા લાગ્યા. ત્યાર બાદ અમુક સમયે તેઓ દેવો દ્વારા પરાજિત થયા અને વિષ્ણુએ સુમાલીને હણ્યો.

સુમાલીની પત્નીનું નામ કેતુમતી હતું. તેના થકી તેને ૧૦ પુત્રો - પ્રહસ્ત,  અકંપન, વિકટ, કલિકાઅમુખ, ધુમરાક્ષ, દંડ, સુપાર્શ્વ, સંઘ્રાદિ, પ્રઘાસ, બરકર્ણ અને ચાર પુત્રીઓ - રાકા, પુષ્પોત્યતા, કૈકસી અને કુંભીનાશી પ્રાપ્ત થયા હતા. કૈકસીના લગ્ન વિશ્રવ નામના સાધુ સાથે થયા અને તેમના પુત્ર રાવણએ લંકા ફરી પાછી મેળવી. કૈકસીના અન્ય સંતાનો હતા - કુંભકર્ણ અને વિભિષણ. તેને શુર્પણખા નામે એક પુત્રી પણ હતી. 

 

શ્રેણી:પૌરાણિક પાત્રો
શ્રેણી:રામાયણ
શ્રેણી:હિંદુ ધર્મ
શ્રેણી:અસુર
રણછોડદાસ પગી

**રણછોડદાસ પગી**, જેઓ **રણછોડદાસ રબારી** (૧૯૦૧- ૧૭ જાન્યુઆરી ૨૦૧૩) તરીકે પણ ઓળખાય છે, જેમણે ભારતીય ભૂમિસેનાને યુદ્ધોમાં ભોમિયા તરીકે મદદ કરી હતી.

## જીવન 
તેઓ ગુજરાતના બનાસકાંઠા જિલ્લાના વતની હતા. રણછોડદાસે આ વિસ્તારોની મુલાકાત લઇને ગ્રામ્યજનો અને પોતાના સંબંધીઓ પાસેથી મહત્વની જાણકારી મેળવીને ભારતીય સૈન્યને ઘણી મહત્વની મદદ કરી હતી. તેમણે કરેલા ઉત્તમ કાર્યોમાં ઘોર અંધારા જંગલમાં છુપાયેલા ૧૨૦૦ જેટલા દુશ્મન સૈનિકોની શોધનો સમાવેશ થાય છે. તેમના પ્રયત્નોના કારણે ૧૯૬૫ અને ૧૯૭૧નાં યુદ્ધો દરમિયાન હજારો સૈનિકોનો બચાવ થયો હતો એમ મનાય છે.

## અવસાન 
તેઓ ૧૭ જાન્યુઆરી ૨૦૧૩ના રોજ ૧૧૨ વર્ષની વયે અવસાન પામ્યા હતા.

## સન્માન 
ભારતના સીમા સુરક્ષા બળે (બીએસએફ) તેમના નામ પરથી એક ચોકીને નામ આપ્યું છે. તેમને પોલીસ અને સીમા સુરક્ષા દળ બંને દ્વારા સન્માનિત કરવામાં આવ્યા હતા. તેમને સંગ્રામ મેડલ, પોલીસ મેડલ અને સમર સેવા સ્ટાર પુરસ્કારો એનાયત કરાયા હતા. ૨૦૦૭માં ગુજરાતના મુખ્યમંત્રી નરેન્દ્ર મોદી વડે પાલનપુર ખાતે યોજાયેલા સ્વતંત્રતા દિવસના સમારોહમાં તેમનું સન્માન કરાયું હતું.

## આ પણ જુઓ 
* સુઈગામ

## સંદર્ભો 
શ્રેણી:વ્યક્તિત્વ
શ્રેણી:બનાસકાંઠા જિલ્લો
શ્રેણી:૧૯૦૧માં જન્મ
શ્રેણી:૨૦૧૩માં મૃત્યુ