open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
વિવેકાનંદ ઉચ્ચતર ઉત્તર બુનિયાદી વિદ્યાલય, વનકુવા

**શ્રી વિવેકાનંદ ઉચ્ચતર ઉત્તર બુનિયાદી વિદ્યાલય** વડોદરા જિલ્લાના વાઘોડિયા તાલુકાનાં ગોરજ ગામમાં આવેલા શ્રી મુનિ સેવા આશ્રમ દ્વારા સંચાલિત ઉત્તર બુનિયાદી વિદ્યાલય છે. આ વિદ્યાલય ગાંધીવિચાર પર આધારિત છે અને આશ્રમશાળા તરીકે ઓળખાતી શૈક્ષણિક સંસ્થાઓ પ્રકારની એક છે જેમાં આદિવાસી અને અન્ય પછાતવર્ગના બાળકોને શિક્ષણની સાથે-સાથે નિવાસ અને ભોજનની સુવિધા પણ પૂરી પાડવામાં આવતી હોય છે.

## સ્થાપના 
આ વિદ્યાલયની સ્થાપના આશ્રમના સ્થાપક સ્વ.પં.પૂ. શ્રી અનુબેને સ્વામી વિવેકાનંદ ના વિચારોથી પ્રભાવિત થઇને તેમજ સંતશ્રી જુગતરામ દવેના ગાંધીવિચારમાંથી પ્રેરણા લઇ કરી હતી, જેનો હેતુ આસપાસના આદિવાસી બાળકો શિક્ષણથી વંચીત ન રહે અને તેઓને ઉચ્ચ અભ્યાસની સ્થાનિક સ્તરે તક મળી રહે તે હતી. તેમજ ગોરજ આવ્યા બાદ પૂજય અનુબેને આજુબાજુના ગામોની મુલાકાત લીધી, મુલાકાત બાદ આ વિસ્તારના શિક્ષણના સ્તરનો ખ્યાલ આવ્યો. તેઓની આર્થિક સ્થિતિ સારી ન હતી અને રસ્તાઓની સુવિધા પણ ન હતી. આથી વનકુવાના પ્રાકૃત્તિક વાતાવરણમાં માઘ્યમિક શાળા અને તે પણ બુનિયાદી શાળા સ્થાપવાની પ્રેરણા તેમને થઇ.

શ્રી વિવેકાનંદ ઉત્તર બુનિયાદી વિદ્યાલય, વનકુવા શાળાની સ્થાપના જૂન ૧૯૯૧ થી થઇ. ૧૯૯૧માં ધોરણ ૮ ના ૨૨ વિદ્યાર્થીઓએ પ્રવેશ મેળવ્યો હતો. ત્યારથી શાળાના શ્રી ગણેશ મંડાયા. ૧૯૯૧ થી ૧૯૯૩ સુધી શાળાનું બાંધકામ ચાલુ હોવાથી શાળાનું શૈક્ષણિક કાર્ય મુનિ સેવા આશ્રમનાં પ્રાંગણમાં તેમજ બક્ષીપંચ આશ્રમ શાળામાં ચાલતું હતું. ત્યાર બાદ ક્રમશઃ છાત્રાલય અને શાળાનું બાંધકામ ચાલું હતું. ત્યાર બાદ ક્રમશઃ ધોરણ - ૮ , ૯ , ૧૦ , ના વર્ગો શરૂ થયા. ધોરણ - ૧૦ ની પ્રથમ બેચ ૧૯૯૪ માં બેઠી જેમાં  ૧૯ વિદ્યાર્થીઓએ પ્રથમ બોર્ડની પરીક્ષા આપી, જેનુ જેનું પરિણામ ૪૬ % આવ્યું હતું.

૧૯૯૫ માં શાળા સંકુલનું ઉદ્દધાટન સંત શિરોમણી મોરારીબાપુ, ગુજરાતી સાહિત્યકાર અને કેળવણીકાર મનુભાઇ પંચોલી (દર્શક) તેમજ માજી મુખ્યમંત્રી બાબુભાઈ જશભાઈ પટેલના હસ્તે કરવામાં આવ્યું. વર્ષ ૨૦૦૩ માં બાળકોનું ભવિષ્ય ઉજ્જવળ બને અને ઉચ્ચ અભ્યાસ માટે બીજે જવું ન પડે એ હેતુસર ઉચ્ચતર માઘ્યમિકના ધોરણ  ૧૧ ની શરૂઆત પણ કરવામાં આવી. જેમાં ૪૦ વિદ્યાર્થીઓએ પ્રવેશ મેળવ્યો હતો. અને ધોરણ ૧૨ ની પ્રથમ બેચે  ૨૦૦૪માં પ્રથમ બોર્ડની પરીક્ષા આપી હતી. જેનું પરિણામ ૯૧.૬૬ %  હતું.

## સુવિધાઓ 
હાલ ૨૦૧૫ માં શાળામાં ૧૦ વર્ગખંડ, આચાર્યખંડ, કર્મચારી રૂમ, વિજ્ઞાનખંડ, પુસ્તકાલય, કોમ્પ્યુટર લેબ, કુમાર-કન્યા છાત્રાલય, (સ્વયં સંચાલિત) રમતનું મેદાન, ખેતી જમીન, પ્રાયોગીક કાર્ય માટે ગૌશાળાની સુવિધા છે.

શ્રેણી:શિક્ષણ
શ્રેણી:આશ્રમશાળા
એચ એન ગોલીબાર

**એચ. એન. ગોલીબાર** અથવા **ભોલાભાઇ ગોલીબાર**, જે તેમના ઉપનામ **એટમ ગોલીબાર **થી પણ જાણીતા છે, ગુજરાતી સાપ્તાહિક *ચક્રમ ચંદન *ના તંત્રી છે. તેઓ ગુજરાતી રોમાંચક નવલકથાકાર તરીકે પણ જાણીતા છે અને મુખ્યત્વે તેમણે ગુન્હા આધારિત નવલકથાઓ લખી છે.

## જીવન 
ગોલીબારનો જન્મ કચ્છી મેમણ પરિવારમાં ૨૪ નવેમ્બર ૧૯૪૯ના રોજ અમદાવાદ, ભારત ખાતે થયો હતો. તેમણે અંગ્રેજી સાહિત્યમાં બી.એ.ની અને પત્રકારત્વમાં ડિપ્લોમાની પદવીઓ મેળવી. ત્યારબાદ તેમણે પશ્ચિમ જર્મનીમાં હાઇડલબર્ગ પ્રેસમેન સ્કૂલમાંથી પ્રિન્ટિંગમાં ડિપ્લોમાની પદવી મેળવી. ૧૯૭૧માં તેઓ તેમના પિતા નૂરમહંમદ જુસ્સાભાઇ ગોલીબાર સાથે જોડાયા, જેઓ અમદાવાદથી ૧૯૪૭થી *ચક્રમ* સાપ્તાહિક પ્રગટ કરતા હતા. આ સાપ્તાહિકનું નામ પછીથી *ચક્રમ ચંદન* કરવામાં આવ્યું અને તેમાં ૧૯૭૬થી જાહેરખબર લેવાનું બંધ કરવામાં આવ્યું. તેઓ તેમના સાપ્તાહિકમાં સંખ્યાબંધ કટારો લખે છે જે જાહેરખબરની આવક ન હોવાથી માત્ર વાચકો પર જ આધારિત છે.

## સર્જન 
તેમણે ગુન્હા અને ડરામણી ભૂમિકા પર આધારિત ૮૫ કરતાં પુસ્તકો લખ્યા છે.

## સંદર્ભ 
શ્રેણી:ગુજરાતી સાહિત્યકાર
શ્રેણી:જીવિત લોકો
નેવેલી લિગ્નાઇટ કોર્પોરેશન

**નેવેલી લિગ્નાઇટ કોર્પોરેશન લિમિટેડ** એ લિગ્નાઇટના ખાણકામ અને વિદ્યુત ઉત્પાદન કરતી ભારત સરકારની માલિકીની પેઢી છે. ભારતમાં તે લિગ્નાઇટની સૌથી મોટી ખાણો ચલાવે છે, હાલમાં તે ૨૪ લાખ ટન લિગ્નાઇટનું ખાણકામ કરે છે અને ૨૭૪૦ મેગાવોટ વીજળીની સ્થાપિત ઉત્પાદન ક્ષમતા ધરાવે છે. તદઉપરાંત તે લિગ્નાઇટની ખાણમાં આવેલ મોટા ભૂગર્ભજળસ્તરમાંથી ચેન્નઈને મીઠા પાણીનો એક વિશાળ જથ્થો પણ પૂરો પાડે છે. ૧૧ એપ્રિલ ૨૦૧૧ ના રોજ, તે સર્વશ્રેષ્ઠ નવરત્ન કંપનીઓના સમૂહમાં જોડાઇ. ૧૯૫૬માં નેવેલી લિગ્નાઇટ કોર્પોરેશનની સંસ્થાપિત મંડળ તરીકે રચના કરવામાં આવી હતી.

નેવેલી લિગ્નાઇટ કોર્પોરેશન એ BSE:૫૧૩૬૮૩  અને NSE:NEYVELI LIG  તરીકે વેપાર કરે છે. કેન્દ્ર સરકાર નેવેલી લિગ્નાઇટ કોર્પોરેશનમાં ૯૩% હિસ્સો ધરાવે છે અને તેનો વહીવટ કોલસા મંત્રાલય દ્વારા થાય છે.

હાલ નેવેલી લિગ્નાઇટ કોર્પોરેશન તેના ડિસઇન્વેસ્ટમેન્ટની યોજના અને ૫ જુલાઇ ૨૦૧૩ થી તેના ૨૭૦૦૦ કર્મચારીઓ અને કામદારો દ્વારા અનિશ્ચિત હડતાલના કારણે સમાચારમાં છે.

## ખાણો અને ઉષ્મીય એકમો 
right|thumb|250x250px| NLC વીજ પ્લાન્ટ
નેવેલી લિગ્નાઇટ કોર્પોરેશન નીચે બતાવેલ વીજ એકમો સાથે જોડાયેલ ખાણો ચલાવે છે.

## ટાઉનશિપ 
નેવેલી લિગ્નાઇટ કોર્પોરેશન ભારતના તમિલનાડુ રાજ્યના કડલૂર જિલ્લામાં આવેલ નેવેલીમાં સુંદર ટાઉનશિપ વિકસિત કર્યુ છે. આ ટાઉનશીપ ચેન્નઈ-તંજાવુર રાષ્ટ્રીય ધોરીમાર્ગ ઍનઍચ-૪૫ સી અને કડ્ડલોર**-**સેલમ રાષ્ટ્રીય ધોરીમાર્ગ ઍનઍચ-૫૩૨ સાથે રોડ માર્ગ દ્વારા સારી રીતે જોડાયેલું છે. ખાણકામ અને વીજ ઉત્પાદન ઉદ્યોગો માટેના ભારે યંત્રસામગ્રીના પરિવહન માટે રેલ ટ્રેક સાથે એક રેલવે સ્ટેશનનું બાંધકામ પણ કરવામાં આવ્યું છે.

તાજેતરમાં શરૂ થયેલ બારસિંગર ખાણકામ & વીજળી પરિયોજનામાં પણ તેમના કર્મચારીઓ માટે 'લિગ્નાઇટ શક્તિ નગર' નામની એક નવી નાની ટાઉનશિપ બનાવી છે. તે જોધપુર તરફ બિકાનેરથી ૩૦ કિ.મી. દુર આવેલ બારસિંગર ગામ પાસે એનએચ ૮૯ નજીક પાલનમાં આવેલું છે.

File:IMG_0926.jpg|બારસિંગર ખાણકામ અને વીજળી પરિયોજના
File:Ntpl.jpg|એનટીપીએલ સીમા

## ડિસઇન્વેસ્ટમેન્ટ 
સરકારે આ નફો કરતી સંસ્થામાં શેર્સનું ડિસઇન્વેસ્ટ કરવાના પ્રયાસો શરૂ કર્યા હતા. ૫ જુલાઈ ના રોજ, નેવેલી લિગ્નાઇટ કોર્પોરેશનના કર્મચારીઓ અને ૨૭૦૦૦ કામદારો ડિસઇન્વેસ્ટમેન્ટ યોજનાના વિરોધ માટે એક અનિશ્ચિત હડતાળ પર ઊતરી ગયા.

## સંદર્ભ 
## બાહ્ય કડીઓ 
*સત્તાવાર વેબસાઇટ 
*જાહેર સાહસોનો વિભાગ
*કોલસા મંત્રાલય
*તમિલનાડુ રાજ્ય વિદ્યુત બોર્ડ 
*વિકીમેપિયા

શ્રેણી:કંપનીઓ
બોપલ-ઘુમા નગરપાલિકા

**બોપલ-ઘુમા નગરપાલિકા** એ બોપલ અને ઘુમા એ બન્ને ગ્રામપંચાયતોને ભેગી કરી ને બનાવવામાં આવેલી નગરપાલિકા છે. ૫૦,૦૦૦ કરતા વધારે વસ્તી ધરાવતા વિસ્તારને નગરપાલિકાની માન્યતા મળે છે એ નિયમ મુજબ બોપલની મતદારયાદીમાં ૩૭,૬૩૫ અને ઘુમાની મતદાર યાદીમાં ૧૫૦૦૦ કરતા પણ વધુ મતદારો નોંધાયેલા છે. બન્ને વિસ્તારોનાં મતદારોની સંખ્યા સાથે જોડતા ૫૦,૦૦૦ કરતા વધારે થાય છે અને કુલ જનસંખ્યા ૧,૫૦,૦૦૦ કરતા વધારે છે. આથી આ વિસ્તારોની ભેગી નગરપાલિકા ફેબ્રુઆરી-૨૦૧૫માં જાહેર કરવામાં આવેલી છે.

તારીખ ૧૮મી જુન ૨૦૨૦ના ગુજરાત રાજ્ય સરકારના એક જાહેરનામા પ્રમાણે બોપલ-ઘુમા નગરપાલીકા હેઠળના વિસ્તારનો હવેથી અમદાવાદ મ્યુનિસીપલ કોર્પોરેશનમાં સમાવેશ કરવામાં આવ્યો છે. 

## સંદર્ભ 
શ્રેણી:અમદાવાદ જિલ્લો
કનુ ભગદેવ

**કનુ ભગદેવ** ગુજરાતી ભાષાના અપરાધ, ભય અને રહસ્યના વિષયો પર લખતા લેખક છે. એમણે ૩૦૦થી વધુ

## સર્જન
*પ્રહાર* (૨૦૦૪), *બારૂદ* (૨૦૦૪), *અનર્થ* (૨૦૦૪), *વિસ્મય* (૨૦૦૪), *અંધેરા* (૨૦૦૩), *કયામત* (૨૦૦૩), *વિધાતા* (૨૦૦૨), *વજૂદ* (૨૦૦૨), *મર્ડર પ્લાન* (૨૦૦૨), *રંજીશ* (૧૯૯૯), *કલાદી* (૧૯૯૯), *પાખંડી* (૧૯૯૮), *સપુત* (૧૯૯૮), આગનાથ* (૧૯૯૫), *ગુનેગાર* (૧૯૯૨), *ધમકી* (૧૯૯૨), *દેશદ્રોહી* (૧૯૯૨), *જળ* ૧૯૯૨), *અંધારી આલમ* (૧૯૯૨), *ઝેરી નગર* (૧૯૯૨), *કાતિલ* (૧૯૯૨), *સ્મગલર* (૧૯૯૨), *કાનુન* (૧૯૯૨), *ત્રીજી આંખ* (૧૯૯૧), *ગુમનામ* (૧૯૯૧), ખતરનાક ખેલ* (૧૯૯૧), *બેઈમાન* (૧૯૯૧), *મજબુર*  (૧૯૯૧), *ફિંગર પ્રિન્ટ* (૧૯૯૧), *બેવફા* (૧૯૯૧), *શિકાર* (૧૯૯૧), *ઇન્સાફ* (૧૯૯૧), *અન્યાય* (૧૯૯૧), *દહેશત* (૧૯૯૧), *કાતિલ ક કાતિલ* (૧૯૯૧), *નાપાક ખૂની* (૧૯૯૧), *તલાશ* (૧૯૯૧), *ચક્રવાત* (૧૯૯૧), *સન્નાટો* (૧૯૯૧), *લાલચ* (૧૯૯0), *ન્યાયચક્ર* (૧૯૯0), *ઓવરટેક* (૧૯૯૦), *ડબલ ક્રાઈમ* (૧૯૮૯), *વંટોળ* (૧૯૮૯), *સફેદ મહેલ* (૧૯૮૮), *ફરેબ* (૧૯૮૮), *કારસ્તાન* (૧૯૮૮), *કાવાદાવા* (૧૯૮૮), *હેરાફેરી* (૧૯૮૭), *રહસ્યચક્ર* (૧૯૮૭), *દગાબાજ* (૧૯૮૭), *સિતમગર* (૧૯૮૭), *ચીસ* (૧૯૮૭), *વોરંટ* (૧૯૮૭), *મહાયોજના* (૧૯૮૭), *મેજર નાગપાલ* (૧૯૮૬), *કાલચક્ર જાસુસી* (૧૯૮૬), *આવાઝ* (૧૯૮૬), *રોંગ નંબર* (૧૯૮૫), *તિરસ્કાર* (૧૯૮૫), *ત્રિકોણ* (૧૯૮૫), *તુરંગ* (૧૯૮૫), *જીજીવિષા* (૧૯૮૫), *ડાર્કરૂમ* (૧૯૮૫), *ભયચક્ર* (૧૯૮૫), *ષડયંત્ર* (૧૯૮૪), *સ્વપ્નપુરુષ* (૧૯૮૪), *તલપ* (૧૯૮૪), *રાત રાતના અજવાળા* (૧૯૮૪), *તણખો* (૧૯૮૪), *ખૂની પ્લેટફોર્મ* (૧૯૮૪), *કાળી દિવાલ સફેદ પડછાયા* (૧૯૮૨), *પાયો પ્રીતનો કેફ* (૧૯૮૦), *ભૂલભુલૈયા* (૧૯૮૦), *રેત કે મહેલ* (૧૯૭૬), *સુમસામ હતી એ રાત*, *લાલ ઘાટી*, *બેકસૂર*, *શેતાની સંકેત*, *શમણાંની શુળ*, *મોતની શતરંજ*, *ઘરનો ભેદી*, *ભયાનક ત્રિકોણ*, *નાગણનું ગીત*, *લાશની ચીસ*, *અંજામ*, *ચક્રવ્યૂહ*, *ડેન્જરગેમ*, *એક ખૂની લાશ*, *સુંદરીનો હત્યારો*, *ખતરનાક*, *કાળી હવેલી*, *દાગ ના લગ જાયે*, *ખૂની ખોજ*, *ક્લોકરૂમ*, *ડબલ એક્ષપ્રેસ* વગેરે તેમની રચનાઓ છે.

## ચલચિત્ર 
૨૦૧૯માં તેમની નવલકથા *જાસૂસ* પરથી *મિ. જાસૂસ* ગુજરાતી ચલચિત્રનું નિર્માણ થયું હતું.

## સંદર્ભ
શ્રેણી:ગુજરાતી સાહિત્યકાર
ધરોઈ બંધ

**ધરોઈ બંધ** એ ગુરુત્વાકર્ષણ આધારિત બંધ છે જે સાબરમતી નદી ઉપર બાંધવામાં આવેલ છે. તે મહેસાણા જિલ્લાના ધરોઈ ગામ નજીક આવેલ છે.

૧૯૭૮માં પૂર્ણ થયેલ આ બંધનો હેતુ સિંચાઈ, વિદ્યુત ઉત્પાદન અને પૂરનિયંત્રણ છે. ૧૯ ગામો આંશિક અને ૨૮ ગામો સંપૂર્ણપણે આ બંધ બાંધવાથી ડૂબી ગયેલા જેનું પુનર્સ્થાપન કરવામાં આવેલું. કુલ ૩૪૯.૩૯ હેક્ટર જંગલ જમીન, ૨,૭૨૭.૫૫ હેક્ટર પડતર જમીન અને ૭,૪૮૯.૮૭ હેક્ટર ખેતીલાયક જમીન આ બંધના પાણી હેઠળ ડૂબી ગયેલી છે.

૨૦૦૭-૮માં ૩૧,૩૯૩ હેક્ટર જમીનને આ બંધ દ્વારા સિંચાઈ ઉપલબ્ધ થયેલી.

## સંદર્ભ 
## બાહ્ય કડીઓ 
* ઓપનસ્ટ્રીટમેપ પર ધરોઇ બંધ

શ્રેણી:મહેસાણા જિલ્લો
શ્રેણી:સાબરકાંઠા જિલ્લો
શ્રેણી:ગુજરાતના ડેમ
ઓટો એક્સપો

thumb|ઓટો ઓટો એક્સ્પો ૨૦૦૮, પ્રગતિ મેદાન દિલ્હીમાં ભરતીય વાહન ઉદ્યોગનુ સૌથી વિશાળ આયોજન

**વાહન પ્રદર્શન મેળો** (અંગ્રેજી: Auto Expo) તે વાહનોના વેચાણ માટે યોજાતો એક પ્રકારનો વ્યાપારી મેળો છે જે જુદી-જુદી સંસ્થાઓ અને એકમો દ્વારા શહેરોમાં યોજવામાં આવે છે.
## ભારતનો સૌથી વિશાળ વાહન પ્રદર્શન મેળો
ભારતની રાજઘાની દિલ્હીમાં પ્રગતિ મેદાનમાં શંઘાઇ મોટર શો પછીનો એશિયાનો બીજો સૌથી વિશાળ વાહન વ્યાપાર મેળો થાય છે. ઓટો મેળાનું આયોજન ઓટોમોટિવ કંપોનન્ટ મેન્યુફેક્ચરર્સ એસોસિએશન (એક્મા), ભારતીય ઓટોમોબાઇલ નિર્માતા સંઘ (સિયામ) અને કોન્ફેડરેશન ઓફ ઇન્ડિયન ઇન્ડસ્ટ્રીઝ (સીઆઇઆઇ) મળીને કરેછે.
 
૧૯૮૬થી અત્યાર સુધી ૧૧ ઓટો એક્સ્પો ભારતની રાજઘાનીમાં યોજાઈ ચૂક્યા છે.
 
પહેલી વખત ૧૨મા ઓટો એક્સ્પોનું આયોજન નવી દિલ્હીને બદલે રાષ્ટ્રીય રાજધાની ક્ષેત્રના ઔધોગિક નગર ગ્રેટર નોઇડામાં કરવામાં આવ્યુ હતું.

## નવમો ઓટો એક્સ્પો ૨૦૦૮
ભારતીય વાહન ઉદ્યોગના સૌથી વિશાળ નવમા ઓટો એક્સ્પોનું આયોજન (વાહન પ્રર્દશન) દિલ્હીમાં થયું હતું. ભારત દ્વીચક્રી વાહનોની ખપતમાં દુનિયાનું બીજા નંબરનું સૌથી વિશાળ બજાર છે. ૧૨ હજાર વર્ગમીટરમાં ઓટો એક્સ્પોનુ ભવ્ય આયોજન થયું હતુ. જેની આતુરતા પુર્વક રાહ જોવાતી હતી તે ટાટા કંપનીના નેનો મોડલનુ પ્રક્ષેપણ પણ અહિં જ કર્યું હતું. આ મેળામાં ઓટોમોબાઇલ ઉદ્યોગ સાથે જોડાયેલી ૨૦૦૦ કંપનીઓએ ભાગ લીધો હતો. આમા ૬૦ ટકા ભારતીય અને ૪૦ ટકા વિદેશી ભાગીદારી હતી. આ મેળો ૧૦ જાન્યુઆરીથી ૧૭ જાન્યુઆરી ૨૦૦૮ સુધી ચાલ્યો હતો. ભારતના ઓટોમોબાઇલ ઉદ્યોગની પ્રગતિના પ્રતિક ઓટો એક્સ્પોના નવમાં સંસ્કરણમાં વિભિન્ન વર્ગોમાં ૩૦ નવા વાહનોને ઉતારવામા આવ્યાં હતાં.

## દશમો ઓટો એક્સ્પો ૨૦૧૦
૧૦મો રજત જયંતિ ઓટો એક્સ્પો ૫ જાન્યુઆરીથી ૧૧ જાન્યુઆરી ૨૦૧૦ના રોજ યોજાયો હતો. આ સમારોહમાં લગભગ ૭૨ જેટલા મોડલોનુ પ્રદર્શન થયુ હતુ. જેમા ૧૦ કરતા વધુ વૈશ્વિક યાત્રી અને દ્વીચક્રી વાહનોનુ પ્રદર્શન થયુ હતુ.

સમારોહનુ ઉદઘાટન ભારતના ધોરીમાર્ગ અને માર્ગ પરિવહન મંત્રી માનનીય કમલ નાથ તથા હેવી ઇન્ડસ્ટ્રીઝ અને પબ્લિક એન્ટરપ્રાઇઝ મંત્રી માનનીય વિલાશરાઉ દેશમુખ દ્વારા કરવામા આવ્યું હતું. આ પ્રદર્શનની મુલાકાત વિવિધ દેશોના ૧૯થી પણ વધુ માધ્યમોએ લીધી હતી.

## બારમો ઓટો એક્સ્પો ૨૦૧૪
આ વખતે પ્રગતિ મેદાન દિલ્હીને બદલે  ૧૨મો ઓટો એક્સ્પો ૫ ફેબ્રુઆરીથી ૧૧ ફેબ્રુઆરી ૨૦૧૪ સુધી ગ્રેટર નોઇડામાં આયોજિત કરવામાં આવ્યો હતો. જેમા મારુતિ સુઝુકી સિલૈરિયો, મારુતિ સુઝુકી વાઇએલ૭ (એ-વિન્ડ કોન્સેપ્ટ), મારુતિ સ્વિફ્ટ ફેસલિફ્ટ, શેવરલે બીટ ફેસલિફ્ટ, ડેટસન ગો, હોન્ડા ઝાઝ, અને અબાર્થ પુન્ટો જેવી અનેક નવી કારોના મોડલ પ્રદર્શિત કરવામાં આવ્યાં.

આ કારો સિવાય ઓટો એક્સ્પોમાં દર્શકોને ટ્રમ્ફ મોટરસાઇકલ જેવા ઘણા દ્વીચક્રી વાહનો પણ જોવા મળ્યા. દેશ-વિદેશના વાહનોનું આ પ્રદર્શન જાહેર જનતા માટે ૭થી ૧૧ ફેબ્રુઆરી ૨૦૧૪ સુધી ખુલ્લુ મુકવામાં આવ્યુ હતું. 

શ્રેણી:ઉદ્યોગ
મિસ્ત્રી

**મિસ્ત્રી**, એ કુશળ કલાકાર અથવા કારીગરોના ઉપરી-દેખરેખ રાખનાર માટે ભારતમાં વપરાતો શબ્દ - અટક છે. તાજેતરમાં, મિસ્ત્રીની જગ્યાએ સુપરવાઇઝર અને અન્ય શબ્દો વપરાય છે. ભારતીય રેલ્વે એ ૨૦૦૫માં આ શબ્દ બદલી નાખ્યો હતો.

ગુજરાતી ભાષામાં આ શબ્દ પોર્ટુગીઝ શબ્દ, "મેસ્ત્રે" જેનો અર્થ "માસ્ટર" અથવા "ટીચર" (શિક્ષક) થાય છે, પરથી આવ્યો છે. ક્ષત્રિયોએ દીવના કિલ્લાનું બાંધકામ કરેલું - જે પાછળથી દીવ શહેર બન્યો. પોર્ટુગીઝો ૧૫૩૫ થી ૧૯૬૧ સુધી અહીં હાજર હતા અને તેઓ કારીગરોને તેમની કિલ્લો બાંધવાની ક્ષમતાને કારણે *મેસ્ત્રે* કહેતા હતાં.

સુથાર સમાજમાં મિસ્ત્રીનો અર્થ *કોન્ટ્રાકટર* પણ થાય છે. – મુખ્યત્વે કચ્છના મિસ્ત્રીઓ રેલ્વે, પબ્લિક વર્ક ડિપાર્ટમેન્ટ અને જંગલના ઠેકેદારો તરીકે કામ કર્યું હતું. ઘણાં પારસીઓએ પણ કોન્ટ્રાકટર તરીકે કામ કરેલું તેથી તેઓએ પણ આ અટક અપનાવી. દાખલા તરીકે, ફાલૂનજી મિસ્ત્રી જાણીતાં પારસી છે.

## સંદર્ભ 
શ્રેણી:જ્ઞાતિ
વિનોદ કિનારીવાલા

**વિનોદ કિનારીવાલા** (૨૦ સપ્ટેમ્બર ૧૯૨૪ – ૯ ઓગસ્ટ ૧૯૪૨) અમદાવાદની ગુજરાત કૉલેજના વિદ્યાર્થી હતા. મહાત્મા ગાંધી દ્વારા શરૂ કરાયેલ ભારત છોડો આંદોલનના પ્રથમ દિવસે એટલે કે ૯ ઓગસ્ટ ૧૯૪૨ના રોજ ગુજરાત કૉલેજની સામે ભારતીય ધ્વજ ફરકાવતી વખતે બ્રિટીશ અફસર દ્વારા તેમની ગોળી મારીને હત્યા કરવામાં આવી હતી. [૧] મહાત્મા ગાંધીની આગેવાની હેઠળની ભારત છોડો ચળવળ ૯ ઓગસ્ટ, ૧૯૪૨ના રોજ શરૂ થઈ. બીજા દિવસે લો કોલેજના વિદ્યાર્થીઓ દ્વારા રેલીનું આયોજન કરવામાં આવ્યું હતું. આ રેલી ગુજરાત કોલેજ પહોંચી હતી જ્યાં અન્ય વિદ્યાર્થીઓ તેમની સાથે જોડાયા હતા. પોલીસે રેલીને વિખેરવા માટે લાઠીચાર્જ શરૂ કર્યો હતો. કોલેજની સામે વિરોધ કરતી વખતે ભારતીય ધ્વજ ફરકાવવાનો પ્રયાસ કરવા બદલ બ્રિટિશ સહાયક અધિક્ષક પોલીસે કિન્નરીવાલાની ગોળી મારીને હત્યા કરી હતી.

## વિરાસત 
૧૯૪૭માં તેમની યાદમાં વીર વિનોદ કિનારીવાલા સ્મારક અને તેમનું પૂતળું કોલેજના પ્રાંગણમાં જયપ્રકાશ નારાયણ દ્વારા જાહેરમાં મૂકવામાં આવ્યું હતું. આ સ્મારકની રચના રવિશંકર રાવળે કરી હતી. તેમાં એક નવયુવાનને માતેલા સાંઢને શિંગડાથી ઘસડી જતો દર્શાવાયો છે જે બ્રિટીશ સામ્રાજ્ય વિરુદ્ધ યુવાનોના પ્રતીક તરીકે દર્શાવવામાં આવ્યો છે. તેમાં ભારતીય ધ્વજ અને તૂટેલી હાથકડી સાથેના એક હાથને પણ દર્શાવવામાં આવ્યો છે જે સ્વતંત્રતા ચળવળનું પ્રતીક છે. દર વર્ષે ૯ ઓગસ્ટના રોજ, અખિલ ભારાતીય લોકતાંત્રિક વિદ્યાર્થી સંગઠન દ્વારા તેમના સ્મારક પર શ્રદ્ધાંજલિ આપવામાં આવે છે.

જે માર્ગ પર તેમને ગોળી મારવામાં આવી હતી તે માર્ગને *શહીદ વીર કિનારીવાલા માર્ગ* નામ આપવામાં આવ્યું છે.

## સંદર્ભ 
## બાહ્ય કડીઓ 
* 
શ્રેણી:ગુજરાતી વ્યક્તિત્વ
શ્રેણી:સ્વાતંત્ર્ય સેનાની
શ્રેણી:૧૯૨૪માં જન્મ
શ્રેણી:૧૯૪૨માં મૃત્યુ
અભિષેક

***અભિષેક ‌*** એ સંસ્કૃત શબ્દ છે જે પૂજા, યજ્ઞ, આરતી જેવી ધાર્મિક ક્રિયા વિધિઓ જેવી ક્રિયા છે. અભિષેક વિધિ હિંદુ ધર્મ ઉપરાંત જૈન ધર્મ અને બૌદ્ધ ધર્મમાં પણ મહત્વની ધાર્મિક ક્રિયા છે. આ ઉપરાંત રાજાશાહી શાસન વ્યવસ્થામાં નવા રાજાની નિમણુકની ક્રિયા કે વિધિ *રાજ્યાભિષેક* તરીકે ઓળખાય છે.

## હિંદુ ધર્મ 
thumb|અભિષેક વિધિ
અભિષેક, જેને અભિષેકમ્‌ પણ કહે છે, તે સામાન્ય રીતે પુજારીઓ દ્વારા, મંત્રોચ્ચારણ સાથે, દેવતાઓની પ્રતિમા પર વિધવિધ પવિત્ર મનાતી વસ્તુઓ જેવી કે, દૂધ, દહીં, ઘી, મધ, પંચામૃત, તલનું તેલ, સુખડ, ચંદન વગેરે, ચઢાવીને કરવામાં આવે છે. કયા પ્રકારનો અભિષેક છે અને કયા દેવતાને કરવામાં આવે છે તેના આધારે મંત્રો અને સામગ્રીનો નિશ્ચય થાય છે. ઉદાહરણ તરીકે શિવલિંગને રુદ્રાભિષેક કરવામાં આવે છે.

## જાણીતા અભિષેક 
* ઉજ્જૈનના મહાકાળેશ્વર મંદિરનો મહાભિષેકમ્‌.
* કર્ણાટકના શ્રવણબેલગોડાનો મહામસ્તકાભિષેકમ્‌.

## આ પણ જુઓ 
* પૂજા

## સંદર્ભો 
શ્રેણી:હિંદુ ધર્મ
૨૦૦૧ ગુજરાત ધરતીકંપ

thumbnail|ધરતીકંપનો નકશો
**૨૦૦૧ ગુજરાત ધરતીકંપ** ૨૬ જાન્યુઆરી, ૨૦૦૧ના રોજ ભારતના ૫૨માં પ્રજાસત્તાક દિવસે સવારે ૮.૪૬ એ આવ્યો હતો અને ૨ મિનિટ કરતાં વધુ ચાલ્યો હતો. આ ધરતીકંપનું કેન્દ્ર ગુજરાતના કચ્છ જિલ્લાના ભચાઉ તાલુકાના ચોબારી ગામથી ૯ કિમી દક્ષિણ-દક્ષિણપશ્ચિમે () હતું. આ ધરતીકંપ ૭.૭ માપનો હતો. ધરતીકંપને કારણે આશરે ૨૦,૦૦૦ લોકો મૃત્યુ પામ્યા હતા (જેમાનાં ૧૮ દક્ષિણ પૂર્વ પાકિસ્તાનના હતા), ૧,૬૭,૦૦૦ લોકો ઇજા પામ્યા હતા અને આશરે ૪,૦૦,૦૦૦ ઘરો વિનાશ પામ્યા હતા.

## તકતીઓની ગોઠવણીઓ 
ગુજરાત ભારતીય તકતી અને યુરેશિયન તકતીઓની સીમાઓથી ૪૦૦ કિમી અંદર આવેલું છે, પરંતુ આ તકતીઓ વચ્ચે સતત સીમા પર અથડામણ થતી રહે છે. જ્યુરાસિક યુગમાં ગોંદવાના ખંડના ભંગાણ સમયે, આ વિસ્તાર પશ્ચિમ-પૂર્વ પ્રવાહના કારણે ભારે અસર પામ્યો હતો. યુરેશિયા તકતી સાથેના અથડામણના કારણે આ વિસ્તારની તકતીમાં ટૂંકા ગાળાના ભંગાણો તેમજ નવા ભંગાણો પડ્યા હતા. મધ્ય કચ્છમાં આને સંબંધિત ભંગાણો પડ્યા હતા. આ ભાત ૧૮૧૯માં આવેલા કચ્છના રણના ધરતીકંપ સાથે સંબંધિત છે. ૨૦૦૧નો ધરતી કંપ પહેલાં અજાણ્યા એવા દક્ષિણ ભંગાણને કારણે ઉદ્ભવ્યો હતો.

## અસરો 
કચ્છમાં મૃત્યુઆંક ૧૨,૩૦૦નો હતો. ભૂજ શહેર, જે ધરતીકંપના કેન્દ્રથી માત્ર ૨૦ કિમી દૂર હતું, તે મોટાભાગે નાશ પામ્યું હતું. ભચાઉ અને અંજારમાં પણ ભારે વિનાશ થયો હતો અને અંજાર, ભૂજ અને ભચાઉ તાલુકાના હજારો ગામોમાં તારાજી સર્જાઇ હતી. આ ગામોમાં લાખો ઘરો જેમાં ઐતહાસિક ઇમારતો અને પર્યટક સ્થળોનો સમાવેશ થતો હતો - પણ નાશ પામ્યા હતા. ધરતીકંપને કારણે ભૂજના ૪૦ ટકા ઘરો, આઠ શાળાઓ, બે હોસ્પિટલ અને ૪ કિમીનો માર્ગ નાશ પામ્યો હતો. શહેરનું ઐતહાસિક સ્વામીનારાયણ મંદિર, ઐતહાસિક કિલ્લાઓ, પ્રાગ મહેલ અને આયના મહેલને પણ ભારે નુકશાન થયું હતું. અમદાવાદમાં, ૫૦ બહુમાળી ઇમારતો નાશ પામી હતી અને સંખ્યાબંધ લોકોના મૃત્યુ થયા હતા તેમજ આશરે કુલ ૫.૫ બિલિયન ડોલરની સંપતિનું નુકશાન થયું હતું. કચ્છમાં ધરતીકંપને કારણે ૬૦ ટકા ખોરાક અને પાણીનો પુરવઠો અને આશરે ૨,૫૮,૦૦૦ ઘરો નાશ પામ્યા હતા - જે જિલ્લાના ૯૦ ટકા ઘરો હતા. ભૂજની સિવિલ હોસ્પિટલ સંપૂર્ણ પણે નાશ પામી હતી. ભારતીય સૈન્યે તાત્કાલિક મદદ પૂરી પાડી હતી અને ત્યારે બાદ રેડ ક્રોસ અને રેડ ક્રિસેન્ટ જેવા આંતર રાષ્ટ્રીય સંગઠનો મદદે આવ્યા હતા. રેડ ક્રોસની કામચલાઉ હોસ્પિટલ જ્યાં સુધી નવી હોસ્પિટલ બંધાઇ નહી ત્યાં સુધી ભૂજમાં કાર્યરત રહી હતી.

## યાદગીરી 
ભુજિયા ડુંગર ઉપર ધરતીકંપમાં મૃત્યુ પામેલા લોકો માટે *સ્મૃતિવન* યાદગીરી રૂપે બનાવવામાં આવ્યું છે. તેમાં દરેક વ્યક્તિને સમર્પિત એવા ૧૩,૮૨૩ વૃક્ષો વાવવામાં આવ્યા છે અને આ બાગમાં ૧૦૮ નાના તળાવો બનાવવામાં આવ્યા છે.

## સંદર્ભ 
## બાહ્ય કડીઓ 
* ભૂજ એરિયા ડેવલોપમેન્ટ ઓથોરિટી 
* ખાસ ઘટના પાનું, એમેચ્યોર સેસ્મિક સેન્ટર, ભારત
* ભૂજ ધરતીકંપ, યુનિવર્સિટી ઓફ કોલોરાડો
* ગુજરાત ધરતીકંપ, ચિત્રો અને પૃથ્થકરણ

શ્રેણી:કચ્છ જિલ્લો
શ્રેણી:મહત્વપૂર્ણ ઘટનાઓ
શ્રેણી:ગુજરાતનો ઇતિહાસ
રાધાષ્ટમી

**રાધાષ્ટમી** કે **રાધાઅષ્ટમી** એટલે ભાદરવા સુદ આઠમ. ભગવાન શ્રી કૃષ્ણની સૌથી પ્રિય સખી રાધાનો જન્મ આ દિવસે થયો હોવાનું મનાય છે અને માટે આ દિવસને રાધાની જન્મજયંતિરૂપે મનાવવામાં આવે છે. જે સંપ્રદાયોમાં રાધાને વિશેષ સ્થાન આપવામાં આવે છે, જેવાકે પુષ્ટિમાર્ગ અને ગૌડિય વૈષ્ણવ સંપ્રદાય, તેમાં રાધાષ્ટમી ધામધૂમ પૂર્વક ઉજવવામાં આવે છે. ગૌડિય વૈષ્ણવ સંપ્રદાયની શાખા ઇસ્કોનમાં આજના દિવસે બપોરે ૧૨ વાગ્યા સુધી ઉપવાસ રાખવામાં આવે છે. ઇસ્કોનના મંદિરોમાં રાધા-કૃષ્ણની મૂર્તિઓ હોય ત્યાં રાધાનો શણગાર એવી રીતે કરવામાં આવતો હોય છે કે તેના ચરણ (પગ) દેખાય નહિ. પરંતુ રાધાષ્ટમીના દિવસે (આખો દિવસ કે અમુક સમય માટે) રાધાના ચરણના દર્શન થાય એવી રીતે તેનો શણગાર થાય છે. આ દર્શન તે રાધાષ્ટમીના વિશેષ દર્શન છે.

શ્રેણી:તહેવાર
શ્રેણી:વૈષ્ણવ સંપ્રદાય
ભોગ

**ભોગ** (જેનો શાબ્દિક અર્થ છે ’આનંદ’) એ હિંદુ ધર્મ અને શીખ ધર્મમાં પ્રયોજાતી એક ધાર્મીક ક્રિયા છે. શીખ ધર્મમાં એ ક્રિયા ગુરુ ગ્રંથ સાહેબનાં વાચન દ્વારા કરાય છે, જે સામાન્યતયા લગ્નપ્રસંગ, કૌટુંબીક ઉજવણીના પ્રસંગ કે અવસાનના પ્રસંગે પણ આયોજાય છે.

## હિંદુ ધર્મ 
હિંદુ ધર્મમાં ભોગનો અર્થ મહદાંશે દેવતાઓને ભોજન ધરાવવું એવો થાય છે.

## આ પણ જુઓ 
પ્રસાદ

## સંદર્ભો 
શ્રેણી:હિંદુ ધર્મ
કાત્રોડી (તા. જેસર)

**કાત્રોડી (તા. જેસર)** ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા ગુજરાત રાજ્યના સૌરાષ્ટ્ર વિસ્તારમાં આવેલા અમરેલી જિલ્લામાં આવેલા કુલ ૧૧ (અગિયાર) તાલુકાઓ પૈકીના એક એવા જેસરતાલુકામાં આવેલું એક ગામ છે. કાતરોડી ગામના લોકોનો મુખ્ય વ્યવસાય ખેતી, ખેતમજૂરી તેમ જ પશુપાલન છે. આ ગામમાં મુખ્યત્વે ઘઉં, જીરુ, મગફળી, તલ, બાજરી, ચણા, કપાસ, દિવેલા, રજકો તેમ જ અન્ય શાકભાજીના પાકની ખેતી કરવામાં આવે છે. આ ગામમાં પ્રાથમિક શાળા, પંચાયતઘર, આંગણવાડી તેમ જ દૂધની ડેરી જેવી સવલતો પ્રાપ્ય થયેલી છે.
 

શ્રેણી:જેસર તાલુકો
શ્રેણી:સૌરાષ્ટ્ર
ઉત્રાણ

**ઉત્રાણ** એ ભારતમાં ગુજરાત રાજ્યનાં સુરત જિલ્લામાં આવેલું એક નગર છે.

## ભૂગોળ 
ઉત્રાણ એ ઉત્તર ગોળાર્ધમાં ૨૧.૨૩° ઉ. અને ૭૨.૮૭° પૂ. પર સ્થિત છે.તે દરીયાની સપાટી થી ૧૨ મી. (૩૯ ફુટ) ની સરેરાશ ઊંચાઇ પર આવેલું છે.

## વસ્તી-વિષયક માહિતી 
ભારતની ૨૦૦૧ની વસ્તી ગણતરી મુજબ, ઉત્રાણની વસ્તી ૧૨,૮૯૪ છે. પુરુષોનું પ્રમાણ ૫૪% અને  સ્ત્રીઓનું પ્રમાણ ૪૬% છે. ઉત્રાણનું સરેરાશ સાક્ષરતા દર ૭૩% છે જે રાષ્ટ્રીય સરેરાશ સાક્ષરતા દર ૫૯.૫% કરતા વધારે છે. જેમાં પુરુષોની સાક્ષરતા દર ૮૦% અને સ્ત્રીની સાક્ષરતા દર ૬૪% છે. ઉત્રાણની વસ્તીના ૧૩%ની ઉમર ૬ વર્ષથી ઓછી છે.

## સંદર્ભો 
શ્રેણી:સુરત જિલ્લો
વજીહુદ્દીન અલવી

**વજીહુદ્દીન અલવી** અથવા **હૈદર અલી સાની** પંદરમી સદીના ઇસ્લામના જાણકાર અને સત્તારી પરંપરાના સુફી હતા.

## જીવન
તેમનો જન્મ ઇસવીસન ૧૫૦૦માં ચાંપાનેર ખાતે થયો હતો. તેમનું જન્મનું નામ સૈયદ અહમદ વજીહુદ્દીન લકબ પાડવામાં આવ્યું હતું. તેમના પૂર્વજો પહેલા યેમેનમાં અને પછી મક્કામાં સ્થાયી થયાં હતાં અને પછી તેમના દાદા ત્યાંથી સુલતાન મહમદ બેગડાના સમયકાળમાં ચાંપાનેર આવીને વસ્યા હતા. તેમનો વંશ ૨૭મી પેઢીએ પયગંબર મુહમ્મદનાં પુત્રી ફાતિમાથી જઈ મળે છેે. તેઓ અમદાવાદ આવીને વસ્યા જ્યાં તેમને પ્રાથમિક શિક્ષણ કાકા સૈયદ શમ્સુદ્દીન અને મામા સૈયદ અબૂલ કાસિમ દ્વારા મળ્યું અને ૧પ વર્ષની ઉમરે અલ્લામહ સખાવીના શિષ્ય મુહમ્મદ બિન અહમદ માલિકી અને અન્ય ઉલેમા પાસેથી હદીસનું શિક્ષણ મેળવ્યુું. ત્યાર પછી અન્ય વિદ્યાઓ તર્કશાસ્ત્ર, ફિલોસોફી વગેરેનો અભ્યાસ કર્યો અને ર૪ વર્ષની ઉમરે ધાર્મિક શિક્ષણ મેળવવાનું પૂર્ણ કરીને શિક્ષણ આપવાનું શરુ કર્યું. તેઓ શરૂઆતમાં કાદરી પરંપરાના સુફી હતા પણ મુહંમદ ઘૌસ ગ્વાલિયરીના સંપર્કમાં આવ્યા પછી સત્તારી પરંપરામાં જોડાઈ ગયા. હિજરી સન ૯૩૪માં તેઓએ અમદાવાદમાં એક મદ્રેસા શરૂ કર્યો અને ૬૪ વર્ષ સુધી ત્યાં શિક્ષણ આપ્યું. તેમના સમયમાં અમદાવાદ મુસ્લિમ ધાર્મિક શિક્ષણનું મોટું કેન્દ્ર બની ગયું હતું. તેમના પછી ર૩૮ વર્ષ સુધી આ મદ્રેસા ચાલુ રહ્યો. આ મદ્રેસાનું પુસ્તકાલય અમદાવાદમાં સૌથી મોટું ગણાતું હતું. તેમના એક શિષ્ય સૈયદ સબઘતાલ્લાહ અલ-બર્વાજી મદીના સ્થાયી થયા જ્યાં તેમણે સાઉદી અરેબિયામાં સત્તારી પરંપરાના પાયા નાખ્યા. તેમના અન્ય શિષ્ય શેખ અબ્દુલ કાદિર ઉજ્જૈન સ્થાયી થયા જયારે શેખ અબુ તુરાબ લાહોર સ્થાયી થયા જ્યાં તેઓએ સુફી પરંપરા આગળ ધપાવી. તેમણે અંદાજે બસો જેટલા પુસ્તકો લખ્યા છે. તેમાંના કેટલાક અન્ય વિદ્વાનોના પુસ્તકોની ટીકા અથવા વિવરણ - સ્પષ્ટીકરણ છે. ગુલામ અલી આઝાદ બલગરામીએ એમના પુસ્તકોની સંખ્યા ૧૯૭ જયારે અન્ય લોકોએ ૪૦ દર્શાવી છે. એમના અમુક પુસ્તકોની હસ્તપ્રત આજે પણ પીર મુહંમદ શાહ લાયબ્રેરી અમદાવાદ, કુતુબખાનહ આસીફીય્યહ હૈદરાબાદ, લખનઉ, રામપૂર, ઈન્ડીયા ઓફિસ લંડનમાં મોજૂદ છે. અમુક પુસ્તકો જેવાં કે શહરે નુખ્બહ, વગેરે આજે પણ છપાય છે અને વિદ્વાનોમાં પ્રચલિત છે. અમદાવાદના ખાનપુરમાં તેમને દફનાવવામાં આવ્યા જ્યાં એમની કબર આવેલી છે જે જહાંગીરના સમયના અગિયારમાં સુબા સૈયદ મુર્તુઝા ખાન દ્વારા બાંધવામાં આવી હતી.

તેમનું મૃત્યુ ૮૮ વર્ષની ઉમરે ઈસ્વીસન ૧૫૮૦ માં થયું હતું.

કેટલાક સ્રોતો અનુસાર સૈયદના હાશિમ પીર દસ્તગીર તેમના ભત્રીજા અને ખલીફા હતા.

## સાહિત્યિક કૃતિઓ 
વજીહુદ્દીન અલ્વીએ અરબી અને ફારસી ભાષામાં પુસ્તકો લખ્યાં હોવાના અહેવાલ છે.

## સંદર્ભ 
શ્રેણી:ધાર્મિક સાહિત્યકાર
શ્રેણી:સૂફી સંત
અમૃતલાલ વેગડ

**અમૃતલાલ વેગડ** (૩ ઓક્ટોબર ૧૯૨૮ – ૬ જુલાઈ ૨૦૧૮) જાણીતા ગુજરાતી અને હિંદી ભાષાના લેખક અને ચિત્રકાર હતા. તેઓ જબલપુર, મધ્ય પ્રદેશ, ભારતમાં રહેતા હતા.

## જીવન 
તેમનો જન્મ ગોવામલ જીવણ વેગડને ત્યાં થયો હતો. તેમના પિતા માધાપર, કચ્છના વતની હતા અને જબલપુરમાં આવીને વસ્યા હતા. તેઓ અન્ય મિસ્ત્રી સમુદાય સાથે બંગાળ નાગપુર રેલ્વે લાઇનના ગોંદિયા-જબલપુર ભાગમાં રેલ્વે કોન્ટ્રાક્ટર તરીકેનું કામ કરતા ૧૯૦૬માં ત્યાં સ્થાયી થયા હતા.

### અભ્યાસ 
અમૃતલાલ વેગડે તેમનો અભ્યાસ વિશ્વ ભારતી યુનિવર્સિટી, શાંતિનિકેતન ખાતે કર્યો હતો અને તેમણે નંદલાલ બોઝ જેવા શિક્ષકોના હાથ નીચે ૧૯૪૮ થી ૧૯૫૩ દરમિયાન તાલીમ મેળવી હતી. નંદલાલ બોઝ પાસે તેઓ પ્રકૃત્તિ અને તેની સુંદરતાનો આદર કરવાનું શીખ્યા. અને તેમના વિવિધ સર્જન માટે મધ્ય પ્રદેશ રાજ્ય સાહિત્ય પુરસ્કાર અને રાષ્ટ્રપતિ પુરસ્કાર મળ્યા હતા. હિંદી માટે તેમને મહાપંડિત રાહુલ સાંકૃત્યાયન પુરસ્કાર પણ પ્રાપ્ત થયો હતો. જેના માટે તેમને વિવિધ પુરસ્કારો મળ્યા છે. તેમના અન્ય પુસ્તકોમાં *અમૃતસ્ય નર્મદા* અને *તીરે તીરે નર્મદા* નો સમાવેશ થાય છે. આ પુસ્તકોનું ભાષાંતર ગુજરાતી (તેમનાં જ દ્વારા), અંગ્રેજી, બંગાળી અને મરાઠીમાં થયું છે. નર્મદાના માર્ગ પર તેમણે તેમની પ્રથમ પદ યાત્રા ૧૯૭૭માં ૪૯ વર્ષની ઉંમરે કરી હતી. છેલ્લી યાત્રા તેમણે ૭૧ વર્ષની ઉંમરે ૧૯૯૯માં કરી હતી.

અમૃતલાલ વેગડ પર્યાવરણ ચળવળકાર તરીકે પણ કાર્ય કરેલું જેમાં તેમણે મધ્ય પ્રદેશમાં નર્મદા અને અન્ય નદીઓમાં થતાં પ્રદૂષણ વિરુદ્ધ અભિયાન ચલાવ્યું હતું. તેઓ *નર્મદા સમગ્ર *ના પ્રમુખ રહ્યા હતા, જે નદીઓના પ્રદૂષણ વિરુદ્ધ અને નદી કિનારા નજીક જાહેર શૌચાલયોના બાંધકામો માટે કાર્ય કરે છે, જેથી નદી કિનારા અને નદીઓમાં પ્રદૂષણનું પ્રમાણ ઓછું કરી શકાય.

તેમનું સંપૂર્ણ સર્જન નીચે પ્રમાણે છે:

## સંદર્ભ 
## બાહ્ય કડીઓ 
* 

શ્રેણી:ગુજરાતી સાહિત્યકાર
શ્રેણી:ગુજરાતી વ્યક્તિત્વ
શ્રેણી:હિંદી સાહિત્યકાર
શ્રેણી:૧૯૨૮માં જન્મ
શ્રેણી:૨૦૧૮માં મૃત્યુ
ધ્રુવ ભટ્ટ

**ધ્રુવ પ્રબોધરાય ભટ્ટ** ગુજરાતી ભાષાના લેખક અને કવિ છે.

## જીવન 
ધ્રુવ ભટ્ટનો જન્મ ૮ મે, ૧૯૪૭ના રોજ ભાવનગર જિલ્લાના નીંગાળામાં (હવે બોટાદ જિલ્લામાં) થયો હતો. તેમનો અભ્યાસ વિવિધ જગ્યાએ થયો. તેઓએ જાફરાબાદમાં ૧ થી ૪ ધોરણ અને કેશોદમાંથી મેટ્રિકનો અભ્યાસ કર્યો હતો. ત્યારબાદ તેમણે વાણિજ્યમાં બીજા વર્ષ સુધીના અભ્યાસ બાદ વધુ અભ્યાસ પડતો મૂક્યો હતો. ૧૯૭૨માં તેઓ ગુજરાત મશીન મેન્યુફેક્ચરર્સના સેલ્સ સુપરવાઈઝર તરીકે જોડાયા. તેમને તેમની નવલકથાઓ *સમુદ્રાન્તિકે* (૧૯૯૩) અને *તત્ત્વમસિ* (૧૯૯૮) માટે ખ્યાતિ મળી. તેમની અન્ય નવલકથાઓ *અતરાપી* (૨૦૦૧), *કર્ણલોક* (૨૦૦૫), અકૂપાર (૨૦૧૧), *લવલી પાન હાઉસ* (૨૦૧૨) અને *તિમિરપંથી* (૨૦૧૫) છે. *ગાય તેના ગીત* (૨૦૦૩) અને શ્રુનવંતુ તેમનો કવિતા સંગ્રહ છે.

*સમુદ્રાન્તિકે* એ સૌરાષ્ટ્રના દરિયાકાંઠાની એક નવલકથા છે. તેમણે ગોપીનાથથી મહુવા, જાફરાબાદ, દીવ અને સોમનાથ થઈને દ્વારકાની યાત્રા કરી અને તેમણે આ અનુભવ આત્મકથાનક નવલકથા તરીકે પ્રદર્શિત કર્યો. આ નાટકને *ટ્રાન્સમીડિયા અવોર્ડ* સમારંભ ૨૦૧૩માં બે પુરસ્કારો મળ્યા હતા. તેમના પુસ્તક *તત્વમસિ* પરથી ગુજરાતી ચલચિત્ર *રેવા* ૨૦૧૮માં રજૂ થયું હતું.

## પુરસ્કારો 
તેમની નવલકથા *તત્વમસિ* માટે તેમને ૨૦૦૨માં *સાહિત્ય અકાદમી પુરસ્કાર* અને ૧૯૯૮-૯૯નું ઉમા-સ્નેહરશ્મિ પારિતોષિક પ્રાપ્ત થયું હતું. ૨૦૦૫માં તેમને દર્શક ફાઉન્ડેશન પુરસ્કાર પ્રાપ્ત થયો હતો. *ગાય તેના ગીત* માટે ગુજરાતી સાહિત્ય પરિષદ અને *અતરાપી* અને *કર્ણલોક* માટે ગુજરાત સાહિત્ય અકાદમી તરફથી તેમને પારિતોષિકો પ્રાપ્ત થયા હતા.

## સંદર્ભ 
## બાહ્ય કડીઓ 
* 
* ધ્રુવ ભટ્ટની કેટલીક રચનાઓ
* 

શ્રેણી:ગુજરાતી સાહિત્યકાર
શ્રેણી:૧૯૪૭માં જન્મ
હરણાવ નદી

**હરણાવ નદી** ગુજરાત રાજ્યના સાબરકાંઠા જિલ્લામાં આવેલી નદી છે. આ નદી પર *હરણાવ બંધ* બાંધવામાં આવેલો છે.

હિરણાક્ષી, ભિમાક્ષી અને કોસાંબી નામની નાની ત્રણ નદીઓનો સંગમ થઇને હરણાવ નદી બને છે, જે સાબરમતી નદીમાં ભળી જાય છે. આ નદી ખેડબ્રહ્માને બે ભાગમાં વહેંચે છે. હરણાવ નદી પહેલાં હિરણ્યાક્ષ અથવા હરણી નદી તરીકે ઓળખાતી હતી.

આ નદી તેના પ્રાકૃતિક સૌંદર્ય માટે જાણીતી છે.

## આ પણ જુઓ 
* પોળોનું જંગલ

## સંદર્ભ 
શ્રેણી:ગુજરાતની નદીઓ
શ્રેણી:સાબરકાંઠા જિલ્લો
સિતાંશુ યશશ્ચન્દ્ર

**સિતાંશુ યશશ્ચન્દ્ર મહેતા**, કે જેઓ **સિતાંશુ યશશ્ચન્દ્ર** (જન્મ ૧૯ ઓગસ્ટ ૧૯૪૧) તરીકે જાણીતા છે, ગુજરાતી કવિ, નાટ્યલેખક, અનુવાદક અને શિક્ષણશાસ્ત્રી છે.

તેમનાં કાવ્ય સંગ્રહ *જટાયુ* માટે તેમને ૧૯૮૭નો ગુજરાતી ભાષાનો સાહિત્ય અકાદમી પુરસ્કાર (દિલ્હી) પ્રાપ્ત થયો હતો. ૨૦૦૬માં તેમને ભારત સરકાર તરફથી ભારતનો ચોથો સર્વોચ્ચ નાગરિક પુરસ્કાર પદ્મશ્રી એનાયત કરવામાં આવ્યો હતો.

## જીવન 
તેમનો જન્મ ૧૯ ઓગસ્ટ ૧૯૪૧ના રોજ ગુજરાતના કચ્છ જિલ્લાના ભુજમાં થયો હતો.

### કારકિર્દી 
૧૯૭૨થી તેમણે મહારાજા સયાજીરાવ વિશ્વવિદ્યાલય ખાતે ગુજરાતીનું અધ્યાપન શરૂ કર્યું હતું. તેઓ સારબોન યુનિવર્સિટી, લોયોલા મેરમાઉન્ટ યુનિવર્સિટી અને જાદવપુર યુનિવર્સિટીમાં મુલાકાતી અધ્યાપક હતા. યુનિવર્સિટી ગ્રાંટ કમિશનમાં તેઓ નિવૃત્ત અધ્યાપક અને રાષ્ટ્રીય વ્યાખ્યાતા રહી ચૂકેલા. સાહિત્ય અકાદમી દ્વારા પ્રસિદ્ધ ભારતીય સાહિત્યના વિશ્વકોશના તેઓ પ્રમુખ સંપાદક હતા. તેમને તુલનાત્મક સાહિત્યના વિષયમાં સંશોધન માટે ફૂલબ્રાઇટ શિષ્યવૃત્તિ અને ફોર્ડ વેસ્ટ યુરોપિયન ફેલોશીપ મળેલી. આ જ વિષયમાં તેમણે અમેરિકાની ઇન્ડયાના યુનિવર્સિટી અને મુંબઈ યુનિવર્સિટી ખાતે કાર્ય કરેલું.

## સર્જન 
તેમણે મુખ્યત્વે ગુજરાતીમાં લખાણ લખ્યું છે, પરંતુ તેમનાં પુસ્તકો હિંદી અને અન્ય ભાષાઓમાં અનુવાદિત થયેલા છે. તેમણે કેટલીક કવિતાઓ, નાટકો અને વિવેચનને અંગ્રેજીમાંથી ગુજરાતીમાં અનુવાદિત કરેલા છે.

તેમણે ૧૯૯૩ની હિંદી ફિલ્મ *માયા મેમસાબ*ની અભિનયવાર્તા લખી હતી, જે ગુસ્તાવ ફ્લોબર્ટની *મેડમ બોવરી* પર આધારિત હતી.

### પુસ્તકો 
#### કવિતા 
* *ઓડિસીયસનું હલેસું*, આર આર શેઠ એન્ડ કાું., મુંબઇ અને અમદાવાદ, ૧૯૭૪
* *મોએં-જો-દડો* (ઓડિયો કેસેટ પર કવિતા), ૧૯૭૮
* *જટાયુ*, આર આર શેઠ એન્ડ કાું., મુંબઇ અને અમદાવાદ, ૧૯૮૬
* *વખાર*, આર આર શેઠ એન્ડ કાું., મુંબઇ અને અમદાવાદ, ૨૦૦૮

#### નાટકો 
* *જાગીને જોયું તો*
* *લેડી લાલકુંવર*
* *વૈશાખી કોયલ*
* *અશ્વત્થામા આજે પણ જીવે છે (અને હણાય છે)*
* *ખગ્રાસ*
* *આ માણસ મદ્રાસી લાગે છે*
* *તોખાર*, પિયર શેફરના *ઈકવસ*નું ગુજરાતી રૂપાંતર
* *કેમ મકનજી, ક્યાં ચાલ્યા?*

##### સાહિત્ય-સિદ્ધાંત, વિવેચન વગેરે 
* *રમણીયતાનો વાગ્વિકલ્પ*, આર આર શેઠ એન્ડ કાું., મુંબઇ અને અમદાવાદ, ૧૯૭૯
* *અસ્યા સારગા વિધાઓ*, ડિપાર્ટમેન્ટ ઓફ ગુજરાતી, મુંબઈ યુનિવર્સિટી, ૨૦૦૨

### સંપાદન
* *ક્રિટિકલ ડિસ્કોર્સ ઇન ગુજરાતી*

## પુરસ્કારો 
* ૧૯૮૭માં તેમનાં કાવ્ય સંગ્રહ *જટાયુ* માટે તેમને ગુજરાતી લેખકનો સાહિત્ય અકાદમી પુરસ્કાર મળેલો. 
* તેમને રાષ્ટ્રીય કબીર સન્માન, ઇન્ડિયન નેશન થિએટર - ગુજરાત સમાચાર પુરસ્કાર, ગુજરાત રાજ્ય સરકાર કવિતા પુરસ્કાર પણ પ્રાપ્ત થયેલા છે.

## સંદર્ભ 
## બાહ્ય કડીઓ 
* 
* ગુજરાતીસાહિત્યપરિષદ.કોમ પર પરિચય
* 
* 

શ્રેણી:૧૯૪૧માં જન્મ
શ્રેણી:ગુજરાતી સાહિત્યકાર
શ્રેણી:ગુજરાતી વ્યક્તિત્વ
શ્રેણી:જીવિત લોકો
શ્રેણી:પદ્મશ્રી પુરસ્કાર વિજેતાઓ
શ્રેણી:રણજિતરામ સુવર્ણચંદ્રક વિજેતા
શ્રેણી:નર્મદ સુવર્ણચંદ્રક વિજેતા
શ્રેણી:ગુજરાતી સાહિત્ય પરિષદના પ્રમુખો
મઢ કિલ્લો

**મઢ કિલ્લો** (જે વર્સોવા કિલ્લો પણ કહેવાય છે) એ ઉત્તર મુંબઈના મઢ ટાપુ પર આવેલો નાનો કિલ્લો છે. તે પોર્ટુગીઝો દ્વારા બાંધવામાં આવ્યો હતો અને ફેબ્રુઆરી ૧૭૩૯માં તેમણે તે મરાઠા સામ્રાજ્ય સામેના યુદ્ધમાં ગુમાવ્યો હતો. તે સુરક્ષિત અને મુશ્કેલીથી પહોંચી શકાય તેવો હતો. આ કિલ્લો મલાડથી ૧૫ કિમી આવેલો છે. બેસ્ટના બસ માર્ગ ક્રમાંક ૨૭૧ અથવા વર્સોવાથી હોડી સેવા દ્વારા ત્યાં પહોંચી શકાય છે.

## ભૂગોળ 
આ કિલ્લો મઢ ગામની નજીક આવેલો છે. તે મઢ બસ સ્ટેન્ડથી લગભગ ૧ કિમીના અંતરે આવેલો છે. ૧૭મી સદીમાં આ કિલ્લો નિરિક્ષણ હેતુથી પોર્ટુગીઝો દ્વારા બાંધવામાં આવ્યો હતો. તે માર્વેની ખાડી અને કિનારાનો વ્યુહત્તામક દેખાવ આપે છે. તેનો બાહ્ય ભાગ ટકી રહ્યો છે પરંતુ આંતરિક ભાગ કાળગ્રસ્ત થઇ ચૂક્યો છે. હાલમાં તે ભારતીય વાયુસેનાની દેખરેખ નીચે છે, કારણ કે સૈન્યનું હવાઇમથક નજીકમાં આવેલું છે. કિલ્લાની અંદર જવા માટે વાયુસેનાની પરવાનગી લેવી પડે છે. કિલ્લાની આજુ-બાજુ માછીમાર સમુદાયની વસ્તી આવેલી છે.

## લોકપ્રિયતા 
કેટલીક બોલીવુડની ફિલ્મો જેવી કે *લવ કે લિયે કુછ ભી કરેગા* અને મનમોહન દેસાઇની ૧૯૮૫ની ફિલ્મ *મર્દ*, *ઝમાના દિવાના*, *ખલનાયક*, *શતરંજ*, *આપાતકાલ*, *અબ ઇન્સાફ હોગા*, *હમ દોંનો* (૧૯૯૫) વગેરેનું શૂટિંગ અહીં થયું હતું. લોકપ્રિય ધારાવાહિક *ચંદ્રકાંતા* અને *સી.આઇ.ડી.* ના કેટલાંક હપ્તાઓનું શૂટિંગ અહીં થયું હતું.

## ચિત્રો 

File:Madh-fort1.jpg|દૂરથી દેખાવ
File:Madh-fort2.jpg|નજીકથી દેખાવ
File:Madh-fort3.jpg|ટાવર તરફથી
File:Madh-fort4.jpg|ટાવર
File:Madh-fort5.jpg|બીજી બાજુ (વર્સોવા તરફથી)

## આ પણ જુઓ 
* મઢ ટાપુ

## સંદર્ભ 
શ્રેણી:મુંબઈ
શ્રેણી:મહારાષ્ટ્રના કિલ્લાઓ
સાન હોસે, કેલિફોર્નિયા

right|thumb|દક્ષિણ સાન હોસે
**સાન હોસે** અમેરિકાના કેલિફોર્નિયા રાજ્યમાં આવેલ સાન્તા ક્લારા પરગણાંનું એક શહેર છે. તે લોસ એન્જેલસ અને સાન ડિએગો પછીનું કેલિફોર્નિયાનું ત્રીજા ક્રમનું અને અમેરિકાનું દસમાં ક્રમનું સૌથી મોટું શહેર છે.

શહેરની વસ્તી અંદાજીત ૧૦,૦૦,૦૦૦ વ્યક્તિઓની છે. શહેર ગરમ ભૂમધ્ય વાતાવરણ ધરાવે છે.

## બાહ્ય કડીઓ 
* સાન હોસે શહેરની વેબસાઇટ

શ્રેણી:અમેરિકા
લક્ષ્મેશ્વર

300px|thumb|લક્ષ્મેશ્વર ખાતે સોમેશ્વર મંદિર
**લક્ષ્મેશ્વર** () એ દક્ષિણ ભારતમાં આવેલા કર્ણાટક રાજ્યના ગડગ જિલ્લામાં આવેલા શિરહટ્ટી તાલુકામાં આવેલું એક નગર છે. હુબલી શહેરથી આશરે ૫૫ કિલોમીટર જેટલા અંતરે આવેલ આ શહેર કૃષિ-ઉત્પાદનના વ્યાપાર કેન્દ્ર માટે જાણીતું છે.

આ ઐતિહાસિક નગરમાં અનેક મંદિરો આવેલાં છે.

## સંદર્ભો
શ્રેણી:કર્ણાટક
શ્રેણી:મંદિરો
સાલ મુબારક

**સાલ મુબારક** એ ગુજરાતી નવા વર્ષ વખતે શુભેચ્છા પાઠવવા માટે વપરાતો પરંપરાગત હિંદુ ગુજરાતી શબ્દ સમૂહ છે. ગુજરાતી નવું વર્ષ દિવાળીના પછીના દિવસે હોય છે. સાલનો અર્થ વર્ષ અને મુબારક જે મૂળ અરબી શબ્દ છે, તેનો અર્થ શુભેચ્છા અથવા આશિષ થાય છે. સાલ મુબારક એટલે ગુજરાતીમાં **નૂતન વર્ષાભિનંદન** અને અંગ્રેજીમાં 'હેપ્પી ન્યૂ યર' કહે છે.

હિંદી ભાષા બોલતા પ્રદેશોમાં, 'નયા સાલ મુબારક હો' શબ્દ સમૂહ પણ વપરાય છે. પંજાબના શીખ અને હિંદુ લોકો 'દિવાળી મુબારક' શબ્દ સમૂહ વાપરે છે.

ગુજરાતી નવુ વર્ષ બેસતુ વર્ષ તરીકે ઓળખાય છે, જે દિવાળીના પછીના દિવસે ઉજવાય છે. આ દિવસને ગુજરાતી તિથિ પ્રમાણે કારતક સુદ એકમ કહે છે. નવું વર્ષ એ દિવાળીના તહેવારનો ચોથો અથવા પાંચમો દિવસ છે.

## અન્ય સંસ્કૃતિમાં 
નેપાળનાં ચંદ્ર કેલેન્ડર પ્રમાણેનું નવું વર્ષ 'નેપાલ સંબત' પણ દિવાળીના ચોથા દિવસે શરૂ થાય છે.

શ્રેણી:દિવાળી
શ્રેણી:ગુજરાતી ભાષા
શ્રેણી:ભારતીય સંસ્કૃતિ
એસ. ટી. માસિક પાસ યોજના

**એસ. ટી. માસિક પાસ યોજના** ગુજરાત રાજ્ય માર્ગ વ્યવહાર નિગમના ઉપક્રમે ચાલુ બસ સેવાનો રોજિંદો લાભ લેતા મુસાફરો માટેની ખાસ યોજના છે. જેમાં ધારકને મુસાફરી ભાડામાં રાહત મળે છે.

આ યોજનાના નિયમાનુસાર બેસવાનું અને ઉતરવાનું સ્થળ ચોક્કસ નક્કી કરી ભાડું અગાઉથી ભરી આ યોજનાનો પાસ લઈ શકાય છે. આ યોજનાનો લાભ લેવા માટે અલાયદો ખર્ચ આપી પોતાની સહીવાળું ઓળખપત્ર કઢાવવું પડે છે. ઓળખપત્રની મુદત સાત (૭) વર્ષની હોય છે, પણ જો ખરાબ થઈ જાય તો નવું કઢાવવાનું રહે છે. આ ઓળખપત્ર મુસાફરી દરમિયાન તેમ જ પાસ કઢાવતી વખતે સાથે રાખવાનું હોય છે. આ યોજનાનો પાસ માત્ર એક જ વ્યક્તિ વાપરી શકે છે, જેમાં નામ તબદીલ કરી શકાય તેવી વ્યવસ્થા નથી. આ પાસ કઢાવ્યા બાદ એને પાછો પરત કરી રિફંડ મેળવવાની સગવડ નથી.

## સંદર્ભો
શ્રેણી:ગુજરાત
શ્રેણી:સરકારી યોજનાઓ
અન્નવાહક પેશી

**અન્નવાહક પેશી** જટીલ વનસ્પતિ પેશી છે. અન્નવાહક પેશીનાં ઘટકો ચાલની નલીકા, ચાલની કોષો, સાથી કોષોની બનેલી હોય છે. તેમાં સાથી કોષો જીવંત ઘટકો છે, જે ચાલની નલીકા માંથી ખોરાકનાં ઉધ્વ કે અધોદીશામાં વાહન ચાલની કોષો મારફતે કરાવે છે. આમ અન્નવાહક પેશી વનસ્પતિ માટે ખૂબ આવશ્યક પેશી છે.

શ્રેણી:વનસ્પતિશાસ્ત્ર
વીરપુર (રાજકોટ)

**વીરપુર** ભારત દેશના ગુજરાત  રાજ્યના સૌરાષ્ટ્ર પ્રદેશના રાજકોટ જિલ્લામાં આવેલું ગામ છે. અહીંથી રાજકોટથી જૂનાગઢ જતા રેલ્વે માર્ગ તેમ જ રાજ્ય ધોરી માર્ગ પસાર થાય છે.

## જલારામબાપા મંદિર 
આ નાનકડું ગામ આજે પૂજનીય સંત શ્રી જલારામ બાપાને કારણે ગુજરાતનું  યાત્રાધામ બન્યું છે. અહીં જલારામ મંદિર દ્વારા ચાલતા અન્નક્ષેત્રમાં જેટલા વ્યક્તિ જમવા આવે, તે બધાને પ્રસાદ તરીકે જમાડવામાં આવે છે. આ પેટે કશું પણ લેવામાં આવતું નથી. હવે તો અહીંના ટ્રસ્ટે કોઇપણ પ્રકારનું દાન સ્વીકારવાનું પણ બંધ કરેલ છે.

## સંદર્ભ 
શ્રેણી:ધાર્મિક સ્થળો
શ્રેણી:યાત્રાધામ
બ્રાહ્મણવાડા

**બ્રાહ્મણવાડા** નામથી ગુજરાતમાં નીચેના ગામો આવેલા છે:

* બ્રાહ્મણવાડા (તા. ઉંઝા)
* બ્રાહ્મણવાડા (તા. ચાણસ્મા)
ફજેતો

**ફજેતો** અથવા **રસનો ફજેતો** એક પ્રવાહી વાનગી છે. તે અમુક અંશે ઓસામણ, કઢી કે દાળ જેવી વાનગી છે. આ વાનગી પાકી કેરીનો રસ, દહીં, ચણાનો લોટ (બેસન) અને અન્ય મસાલાઓ વગેરે વાપરીને બનાવવામાં આવે છે.  આ વાનગી પ્રાયઃ રસ પૂરીના જમણ સાથે ખવાય છે.

## સંદર્ભ 
શ્રેણી:વાનગી
શ્રેણી:ભોજન
ડોસવાડા જળાશય યોજના

**ડોસવાડા જળાશય યોજના** એ દક્ષિણ ગુજરાતના તાપી જિલ્લાના સોનગઢ તાલુકામાં આવેલી એક સિંચાઈ યોજના છે.

ડોસવાડા ગામની ઉપરવાસમાંથી નીકળતી મીંઢોળા નદી ઉપર ડોસવાડા ગામ પાસે બંધ બાંધવામાં આવેલો છે. આ બંધની ઊંચાઈ ૧૦ મીટર અને લંબાઈ ૭૭૭ મીટર જેટલી છે. આ બંધ કોંક્રીટ, ચણતર અને માટીકામ વડે બનાવવામાં આવેલ છે. આ બંધ વડે રચાતા જળાશયનો મહત્તમ વિસ્તાર ૧.૩૩ ચોરસ કિલોમીટર જેટલો છે, જેમાં ૪.૭૪૬ મિલિયન ઘન મીટર જેટલું પાણી સંગ્રહ કરી શકાય છે.

## સંદર્ભ
શ્રેણી:ગુજરાતના ડેમ
શ્રેણી:સોનગઢ તાલુકો
હરિપ્રસાદ વ્યાસ

**હરિપ્રસાદ મણિરાય વ્યાસ** (૨૫ મે ૧૯૦૪ – ૧૩ જુલાઈ ૧૯૮૦) ગુજરાતી હાસ્યલેખક અને બાળસાહિત્યકાર હતા.

## જીવન 
તેમનો જન્મ ૨૫ મે ૧૯૦૪ ના રોજ વડોદરા નજીક આવેલા બોડકા ગામમાં થયો હતો. ૧૯૨૧માં તેઓએ વડોદરામાં મેટ્રિકની પરીક્ષા પાસ કરી હતી. ૧૯૨૫થી નિવૃત્તિ સુધી તેઓ ઝેનિથ લાઇફ એન્ડ ઇન્સ્યોરન્સ કંપનીમાં મેનેજરના પદે રહ્યા હતા. ૧૩ જુલાઇ ૧૯૮૦ ના રોજ સાન હોશે, કેલિફોર્નિયા, અમેરિકામાં તેમનું મૃત્યુ થયું હતું.

## સર્જન 
હરિપ્રસાદ વ્યાસે ગુજરાતી બાળસાહિત્યમાં લોકપ્રિય એવાં કેટલાંય કાલ્પનિક પાત્રો જેવાં કે બકોર પટેલ, શકરી પટલાણી, વાઘજીભાઇ વકીલ, ઊંટડીયા ડોક્ટર, હાથીશંકર ધમધમિયા, ભોટવાશંકરનું સર્જન કર્યું હતું. તેઓએ ૧૯૩૬ થી ૧૯૫૫ સુધી *ગાંડીવ* પખવાડિકમાં બકોર પટેલની વાર્તાઓ લખી હતી. આ વાર્તાઓ પાછળથી વાર્તાસંગ્રહ તરીકે પ્રકાશિત થઇ હતી. તેમાં સર્જનમાં *બકોર પટેલ* (૩૦ પુસ્તકો), *ભેજાબાજ ભગાભાઇ* (૬ પુસ્તકો), *હાથીશંકર ધમધમિયા* (૬ પુસ્તકો), *ભોટવાશંકરના પરાક્રમો*, *સુંદર સુંદર* (૬ પુસ્તકો), *બાલગોવિંદ*, *હાસ્યવિનોદ*, *આનંદવિનોદ*નો સમાવેશ થાય છે. તેમણે *ચાલો ભજવીએ શ્રેણી* હેઠળ ૧૦ બાળનાટકો પણ લખ્યા હતા. તેમણે કેટલાક હાસ્યનિબંધો વિવિધ શિર્ષકો હેઠળ લખ્યા હતા જેમાં *હાસ્યઝરણાં*, *હાસ્યકિલ્લોલ*, *હાસ્યવસંત*, *કથાહાસ્ય*, *પત્નિની શોધમાં*, *આંધળે બહેરું*, *પોથીમાનાં રીંગણાં*નો સમાવેશ થાય છે.

## સંદર્ભ 
## બાહ્ય કડીઓ 
* 

શ્રેણી:ગુજરાતી સાહિત્યકાર
શ્રેણી:હાસ્ય સાહિત્યકાર
શ્રેણી:૧૯૦૪માં જન્મ
શ્રેણી:૧૯૮૦માં મૃત્યુ
ધ્વનિત ઠાકર

**ધ્વનિત ઠાકર** એ ગુજરાતના અમદાવાદના અભિનેતા અને ગાયક છે. તેઓ 2003 થી 2021 રેડિયો મિર્ચી દ્વારા રજુ થતા રેડિયો કાર્યક્રમોના સંચાલક હતા.

## પ્રારંભિક જીવન 
તેમના માતા-પિતા નીતાબેન અને હરીશકુમાર ઠાકર છે. તેમણે શેઠ સી. એન. વિદ્યાલય ખાતે અભ્યાસ કર્યો છે. તેઓ બાયોટેકનોલોજીમાં સ્નાતક છે. તેમના યુવાકાળ દરમિયાન જ તેમના પિતાનું અવસાન થતા તેમની ભારતીય જીવનવીમા નિગમ (LIC)ની નોકરી તેમણે સ્વીકારી લીધી જ્યાં તેમણે ત્રણ વરસ કામ કર્યું. આર્થિક મુશ્કેલીઓનો સામનો કરતા કરતા તેમણે ૨૦૦૩માં રેડિયો મિર્ચીની પ્રથમ પ્રતિભાશોધ સ્પર્ધામાં ભાગ લીધો. કોઈ પ્રકારની તાલીમ લીધી ન હોવા છતાં તેઓ ૧૫૦૦થી વધુ સ્પર્ધકો સામે જીતી ગયા.

## કારકિર્દી 
ધ્વનિત ઠાકર રેડિયો મિર્ચી પર સવાર અને સાંજના રેડિયો કાર્યક્રમોનું સંચાલન કરે છે. તેઓ રેડિયો જિંગલ્સ પણ બનાવે છે. ૨૦૦૯માં તેમણે તેમનું પ્રથમ સંગીત આલ્બમ, *મજ્જાની લાઈફ*, રજુ કર્યું જે અત્યંત સફળ રહ્યું. ૨૦૧૩માં તેમણે *ક્લિક કર!* આલ્બમ માટે એક ગીત ગાયું હતું. તેમણે ઘણી ગુજરાતી ફિલ્મોમાં ગીતો ગાયા છે જેમકે *કેવી રીતે જઈશ*, *બેટર હાફ* અને *મોહનના મન્કીઝ*. તેઓ *અહમદાબાદ મિરર*માં *ધ્વનિત સબ જાનતા હૈ* અને *નવગુજરાત સમય*માં *જસ્ટ ધ્વનિત* નામે કટારો લખે છે. તેઓ પ્રવાસન કંપની કોક્સ એન્ડ કિંગ્સના બ્રાંડ એમ્બેસેડર પણ રહી ચુક્યા છે. તેઓએ ગુજરાત સરકાર માટે ડોક્યુમેન્ટરી ફિલ્મો પણ બનાવી છે.

ધ્વનિતે ૨૦૧૭માં ફૈઝલ હાશમી દિગ્દર્શિત ગુજરાતી ફિલ્મ *વિટામીન શી* ફિલ્મ દ્વારા અભિનયના ક્ષેત્રે પ્રદાર્પણ કર્યું.

## ચલચિત્ર અભિનય 
## સન્માન 
તેઓ શ્રેષ્ઠ ગુજરાતી રેડીઓ જોકીનો એવોર્ડ અને શ્રેષ્ઠ કાર્યક્રમનો એવોર્ડ (*ગુરુવાર ગુર્જરી* અને *હેલો અમદાવાદ*) ઇન્ડિયા રેડિયો ફોરમ એવોર્ડ્સ ખાતે ૨૦૦૯, ૨૦૧૦ અને ૨૦૧૫માં જીત્યા હતા.

## સંદર્ભ 
## બાહ્ય કડીઓ 
* Official website 
* Dhvanit on Radio Mirchi
* Dhvanit's Official Facebook Page
* Dhvanit's Official Twitter
* 

શ્રેણી:જીવિત લોકો
શ્રેણી:સંગીતકાર
શ્રેણી:ગાયક
શ્રેણી:ભારતીય ફિલ્મ અભિનેતાઓ
ખાંટ રાજપૂત

**ખાંટ રાજપૂત** એ ભારતના ગુજરાત રાજ્યમાં વસતી હિંદુ જ્ઞાતિ છે.

આ જ્ઞાતિ મુખ્યત્વે ગુજરાત ના કાઠિયાવાડ વિસ્તારના ગામોમાં વસવાટ કરે છે. તેઓ ખાંટ રાજપૂત કે ખાંટ દરબાર તરીકે ઓળખાય છે અને કશ્યપના પુત્ર માર્કંડને પોતાના પૂર્વજ માને છે.

## ઇતિહાસ 
બીજા એક કથન મુજબ મહંમદ ગઝની ભારતની ૧૬મી સવારીએ સોમનાથના મંદિર પર હુમલો કરીને મંદિરની સંપત્તિ લુંટી અને ત્યા પોતાનો સુબો મુકીને ગઝની પરત ગયો હતો. આ સુબો આસપાસના ગામો પર ખુબ જ અત્યાચાર કરતો હતો. જેની ખબર લાઠીના રાજા ભીમસિંહ ગોહિલના બાવીસ વર્ષના પુત્ર હમીરજી ગોહિલને પડતા સંવત ૧૪૭૦ (ઇ.સ. ૧૪૧૪)માં હમિરસિંહ ગોહિલ બસ્સો યુવાન સૈનિકોને લઇને સોમનાથની સખાતે જઈ રહ્યા હતા. રસ્તામાં વેગડા ભીલ નામના એક ભીલ સરદારના ગામની નજીક રાતવાસો કરવા રોકાયા હતા ત્યારે વેગડાજીએ કહ્યુ કે કુંવારા યુવાનો યુદ્ધમાં જાય એ તો અપશુકન કહેવાય. આથી હમિરસિંહ ગોહિલ અને તેમના અનુગામીઓએ ભીલ કન્યાઓ સાથે ગાંધર્વ વિધીથી લગ્ન કર્યા અને સોમનાથના યુદ્ધમાં હમિરસિંહ અને વેગડાજીના સંયુક્ત સૈન્યએ હુમલો કર્યો અને ગુજરાતી શબ્દ *ખાંટ્યા* એટલે કે જીત્યા તે ઉપરથી *ખાંટ* કહેવાયા.

તેઓના પ્રખ્યાત સરદારોમાં જેસિંગ મેર, સોનાંગ મેર, ધાંધલ ખાંટ (સોનાંગ મેરના પુત્ર કે જેમણે ધંધુકા વસાવ્યુ હતું), પાતલ ખાટ (જેમણે પેટલાદ વસાવ્યુ હતુ), વીરોજી ખાંટ, ખીમોજી ખાંટ, મેપાજી મકવાણા, ભાયાજી મેર વગેરે હતા. તેમના સરદારો *મેર* તરિકે ઓળખાયા હતા જે જુના ગુજરાતી શબ્દ *મ્હેર* પરથી લેવાયો છે જેનો અર્થ *હારની અંદર સૌથી મોટો હીરો* એવો થાય છે.

## સંદર્ભ 
શ્રેણી:જ્ઞાતિ
આત્મા

**આત્મા** સંસ્કૃત શબ્દ आत्मन् પરથી ઉદ્દભવેલો શબ્દ છે. જેનો અર્થ સ્વ, પોતે એવો થાય છે. ભારતીય દર્શનશાસ્ત્રોમાં આત્મા વિશે ઘણું વર્ણન કરવામાં આવ્યું છે તે મુજબ કોઇ પણ જીવાત્માનું સાચું સ્વરુપ તે શરીર નહિં પણ અંદર રહેલો આત્મા છે. આત્માને અનુભવગમ્ય કહ્યો છે અને તેનો પૂર્ણ રીતે અનુભવ કરી શકાય છે જેને આત્મસાક્ષાત્કાર કહેવામાં આવે છે. આ માટે યોગ, ભક્તિ, જ્ઞાન જેવાં માર્ગો અને તેની પદ્ધતિ પણ બતાવવામાં આવી છે. ભારતમાં અનેક આત્મસાક્ષાતકારી સંતો, યોગીઓ થયાં છે અને હાલમાં પણ છે.

## આત્મા વિશે
આત્માની વ્યાખ્યા સ્પષ્ટ કરતાં શ્રીમદ્દ ભગવદ્ ગીતામાં કૃષ્ણએ કહ્યું છે કે:

नैनं छिन्दन्ति शस्त्राणि नैनं दहति पावकः।
न चैनं क्लेदयन्त्यापो न शोषयति मारुतः॥२३॥

अच्छेद्योऽयमदाह्योऽयमक्लेद्योऽशोष्य एव च।
नित्यः सर्वगतः स्थाणुरचलोऽयं सनातनः॥२४॥

अव्यक्तोऽयमचिन्त्योऽयमविकार्योऽयमुच्यते।
तस्मादेवं विदित्वैनं नानुशोचितुमर्हसि॥२५॥

अथ चैनं नित्यजातं नित्यं वा मन्यसे मृतम्।
तथापि त्वं महाबाहो नैवं शोचितुमर्हसि॥२६॥

અર્થાત્ જેને શસ્ત્રો છેદી શકતાં નથી, અગ્નિ બાળી શકતો નથી, જળ ભીંજવી શકતું નથી કે વાયુ સુકવી શકતો નથી તે આત્મા (પોતે, દરેકનું પોતાનું સાચું સ્વરૂપ) અછેદ્ય છે, અદાહ્ય છે, અક્લેદ્ય છે, અશોષ્ય છે. તે નિત્ય, સર્વગત, અચલ અને સનાતન છે. તે અવ્યક્ત છે, અચિંત્ય છે, તેને વિકારરહિત કહેવામાં આવ્યો છે. તેથી હે અર્જુન આ આત્માને ઉપરોક્ત પ્રકારનો જાણીને તારે શોક કરવો યોગ્ય નથી.

ભારતીય દર્શનશાસ્ત્રોમાં **હું કોણ છું ?** સાથે શરુ થયેલી શોધ આત્મ સાક્ષાત્કાર સાથે પૂર્ણ થાય છે. દાદા ભગવાન કહે છે કે, 'હું શુદ્ધાત્મા છું.' સંત મોટાને સાધનાના અંતે રામનવમીના દિવસે આત્માનો સાક્ષાત્કાર થયો હતો. જેનું વર્ણન કરતાં તેમણે કહ્યું છે કે, 'અકથ્ય, અવર્ણનિય આનંદની અનુભૂતિ થઈ હતી. રોમ રોમમાં સ્પંદનો ઊઠતાં હતાં. ત્યારથી પોતે સર્વત્ર વિદ્યમાન હોવાની અનુભવજન્ય અનુભૂતિ થઇ જે જીવનપર્યંત રહી હતી.' તેમણે વધુમાં સમજ આપતાં જણાવ્યું છે કે, 'પ્હો ફાટવાનું હોય તે પૂર્વે તેના લક્ષણો આકાશમાં દેખાય અને આપણને ખબર પડે કે હવે સવાર પડશે તેમ સાધનાના અંતે આત્માનો સાક્ષાત્કાર થવાનો હોય તે પૂર્વે તેના કેટલાક લક્ષણો દેખાય છે. મુખ્ય લક્ષણ તાદાત્મ્યતાનું છે. જીવ નાના જીવોથી માંડીને ઝાડ, પશુ, પક્ષી, મનુષ્યો અને અન્યગ્રહોના જીવો સાથે પણ જ્યાં જ્યાં તેનું નિમિત્ત હોય ત્યાં તાદાત્મ્ય અનુભવે છે. આત્મા સર્વવ્યાપી હોવાથી આવો અનુભવ શક્ય બને છે.'

ભારતીય શાસ્ત્રોમાં આત્માના કેટલાક ગુણધર્મોનું વર્ણન કરાયું છે તે મુજબ, આત્મા સત-ચિત-આનંદ એટલે મૂળભૂત આનંદ સ્વરૂપ છે. કોઇ પણ પ્રકારનો કલેશ તેને કદી સ્પર્શી શકતો નથી. તેને પરમ શાંતિનું ધામ કહ્યો છે. તેના બીજા લક્ષણોમાં સર્વ વ્યાપકપણું, અચલ, અજન્મા, અમર, તાદાત્મ્ય થવું છતાં તટસ્થ રહેવુ-નોખા રહેવુ વગેરે છે. આત્માને પરમાત્માનું જ સ્વરૂપ કહેવાયો છે.

## બાહ્ય કડીઓ 
* 
શ્રેણી:ભારતીય દર્શનશાસ્ત્ર
શ્રેણી:સંસ્કૃત શબ્દો અને શબ્દસમૂહો
ગોવિંદભાઈ પટેલ

**ગોવિંદભાઈ પટેલ** ગુજરાતી ચલચિત્રોના દિગ્દર્શક અને નિર્માતા હતા જેઓ તેમની સફળ ફિલ્મો *ઢોલામારૂ* અને *દેશ રે જોયા દાદા પરદેશ જોયા* માટે જાણીતા હતા.

## જીવન 
ગોવિંદભાઈ પટેલનો જન્મ ૧૧ જાન્યુઆરી ૧૯૪૩ના રોજ થયો હતો. તેઓ કેશોદના વતની હતા. ફિલ્મ નિર્માણમાં આવ્યા પહેલાં તેઓ સિનેમાહોલનું સંચાલન કરતા હતા. ૧૯૮૦ આસપાસ તેમણે જી. એન. ફિલ્મ્સના બેનર હેઠળ ફિલ્મો બનાવવાનું શરુ કર્યું. *ઢોલામારૂ* (૧૯૮૩) તેમની પ્રથમ સફળ ફિલ્મ હતી. તેમણે બીજી ઘણી સફળ ફિલ્મોનું નિર્માણ કર્યું જેમાં *જોડે રેહજો રાજ*, *લાડી લાખની સાયબો સવા લાખનો*, *સેજલ સરજુ*, *હિરણને કાંઠે*, *પાટણથી પાકિસ્તાન*, *તારો મલક મારે જોવો છે*, *ગામમાં પિયરીયું ને ગામમાં સાસરિયું*, *ઢોલી તારો ઢોલ વાગે* (૨૦૦૫) નો સમાવેશ થાય છે. તેમની *દેશ રે જોયા દાદા પરદેશ જોયા* (૧૯૯૮) ધંધાકીય રીતે અત્યંત સફળ નીવડી અને અંદાજે રૂપિયા ૧૦ કરોડની કમાણી કરી શકી હતી.

તેમનું મૃત્યુ ૧૫ એપ્રિલ ૨૦૧૫ના રોજ વડોદરા ખાતે થયું. તેમના અગ્નિસંસ્કાર ખાસવાડી સ્મશાનગૃહ ખાતે કરવામાં આવ્યા.

## અંગત જીવન 
ગોવિંદભાઈ પટેલના લગ્ન ચંદ્રિકાબેન સાથે થયા હતા અને તેમને ત્રણ પુત્ર અને એક પુત્રીઓ હતી.

## ફિલ્મો 
* *હિરણને કાંઠે*
* *સાજન તારા સંભારણા*
* *મોતી વેરાણા ચોકમાં*
* *જોડે રેહજો રાજ*
* *લાડી લાખની સાયબો સવા લાખનો*
* *લાજુ લાખણ*
* *ટહુકે સાજન સાંભરે*
* *રાજ રાજવણ*
* *હું તારી મીરાં ને તું મારો શ્યામ*
* *ઊંચી મેડીના ઊંચા મોલ*
* *દેશ રે જોયા દાદા પરદેશ જોયા* (૧૯૯૮)
* *સેજલ સરજુ*
* *અમદાવાદ પાલનપુર વાયા કડી કલોલ*
* *ગામમાં પિયરીયું ને ગામમાં સાસરિયું*
* *તારો મલક મારે જોવો છે*
* *મહિયરનો માંડવો પ્રીતની પાનેતર*
* *મોંઘેરા મુલની ચુંદડી હો સાયબા*
* *પાટણથી પાકિસ્તાન*
* *ઢોલી તારો ઢોલ વાગે*

## સંદર્ભ 
## બાહ્ય કડીઓ 
* 

શ્રેણી:ભારતીય ફિલ્મ દિગ્દર્શકો
શ્રેણી:૨૦૧૫માં મૃત્યુ
રવિન્દ્ર જૈન

thumb|રવિન્દ્ર જૈન
**રવિન્દ્ર જૈન** (૨૮ ફેબ્રુઆરી, ૧૯૪૪ - ૯ ઓક્ટોબર, ૨૦૧૫) ભારતીય હિન્દી ચલચિત્ર ઉદ્યોગના જાણીતા સંગીતકાર તેમ જ ગીતકાર હતા. એમણે ફિલ્મ સંગીત ક્ષેત્રમાં પોતાની કારકિર્દીની શરુઆત ઈ. સ. ૧૯૭૩ના વર્ષમાં રજુ થયેલ *સૌદાગર* ફિલ્મથી કરી હતી, જેમાં એમણે ગીતકાર તેમ જ સંગીતકાર તરીકે કાર્ય સંભાળ્યું હતું. એમને ઈ. સ. ૧૮૮૫ના વર્ષમાં *રામ તેરી ગંગા મેલી* ફિલ્મ માટે *ફિલ્મફેર સર્વશ્રેષ્ઠ સંગીતકાર* તરીકે પુરસ્કૃત કર્યા હતા. આ ઉપરાંત એમને ઈ. સ. ૨૦૧૫ના વર્ષમાં સંગીતક્ષેત્રમાં એમણે કરેલા યોગદાન બદલ પદ્મશ્રી પુરસ્કાર પણ એનાયત કરવામાં આવ્યો હતો. ભારતીય ટેલિવિઝન ક્ષેત્રમાં રામાનંદ સાગર દ્વારા નિર્મિત *રામાયણ* ધારાવાહિક શ્રેણીમાં પણ એમણે સંગીત પીરસ્યું હતું.

૯ ઓક્ટોબર, ૨૦૧૫, શુક્રવારના દિવસે મુંબઈ ખાતે એમનું અવસાન થયું હતું.

## સંદર્ભો 
## બાહ્ય કડીઓ 
* 

શ્રેણી:ફિલ્મફેર પુરસ્કારોના વિજેતાઓ
શ્રેણી:વ્યક્તિત્વ
શ્રેણી:પદ્મશ્રી પુરસ્કાર વિજેતાઓ
શ્રેણી:૧૯૪૪માં જન્મ
શ્રેણી:૨૦૧૫માં મૃત્યુ
મેઈતેઈ લોકો

**મેઈતેઈ લોકો** અથવા **મીતેઈ લોકો** ભારત દેશના પૂર્વોત્તર ભાગમાં આવેલા મણિપુર રાજ્યમાં વસવાટ કરતો બહુસંખ્યક સમુદાય છે. તેઓ મણિપુર ક્ષેત્રના મૂળ-નિવાસી છે, જેથી તેઓ 'મણિપુરી' તરીકે પણ ઓળખાય છે. ધાર્મિક દૃષ્ટિએ મોટા ભાગે મેઈતેઈ લોકો હિન્દુ છે. એમની પરંપરાગત માન્યતાઓ પૈકી 'સનમાહી' નામક વિશ્વાસ પરંપરા પણ સામેલ છે, જેમાં ઓઝાપ્રથા અથવા ભુવાપ્રથાના કેટલાક તત્ત્વો હોય છે.

## ભાષા 
મેઈતેઈ લોકો પોતાના સામાન્ય વહેવારમાં મણિપુરી ભાષા બોલે છે, જે 'તિબેટિયન-બર્મા ભાષા પરિવાર' પૈકીની એક છે.

## સંદર્ભો 
શ્રેણી:મણિપુર
શ્રેણી:સમાજશાસ્ત્ર
પરિયોજના: વિકિપીડિયા એશિયન મહિનો ૨૦૧૫/Participants

*યોગેશ કવીશ્વર (ચર્ચા) ૧૩:૪૦, ૨૧ ઓકટોબર ૨૦૧૫ (IST)
* KartikMistry (ચર્ચા) ૧૨:૪૩, ૨૧ ઓકટોબર ૨૦૧૫ (IST) 
*Sushant savla (ચર્ચા) ૧૭:૦૦, ૨૬ ઓકટોબર ૨૦૧૫ (IST): હિરોશિમા શાંતિ સ્મારક; બોરોબુદુર મંદિર સંકુલ,પર્ટો પ્રીન્સેસા ભૂમિગત નદી રાષ્ટ્રીય ઉદ્યાન,નક્શ-એ જહાન મેદાન, સુલેમાન પર્વત;જોન્ગમ્યો;ખીરોકિટીયા
*永続繁栄--永続繁栄 (ચર્ચા) ૧૩:૧૦, ૨૭ ઓકટોબર ૨૦૧૫ (IST)
*ધવલચર્ચા/યોગદાન ૧૫:૦૩, ૨૭ ઓકટોબર ૨૦૧૫ (IST)
* Nizil Shah (ચર્ચા) ૧૪:૦૧, ૧ નવેમ્બર ૨૦૧૫ (IST): અવુકાના બૌદ્ધ પ્રતિમા, કો-તક-ઇન, તખ્તેબહી, બાંભોર, વઝીર ખાન મસ્જિદ
મીઠાપર

**મીઠાપર** નામથી ગુજરાત રાજ્યમાં નીચેના ગામો-શહેરો આવેલા છે:

* મીઠાપર (તા. ભાવનગર)
* મીઠાપુર (તા. જાફરાબાદ)
* મીઠાપુર (તા. બાવળા)
* મીઠાપુર (તા. માંડલ)
* મીઠાપુર (તા. મેંદરડા)
* મીઠાપુર (તા. શહેરા)
* મીઠાપુર ડુંગરી (તા. ધારી)
* મીઠાપુર નક્કી (તા. ધારી)
ઈસ્માઈલ વાલેરા

**ઈસ્માઈલ વાલેરા** એ એક ગુજરાતી લોકગાયક હતા. એમણે ગાયેલા એચ.એમ.વી.ની લોંગપલે રેકોડો પ્રસિધ્ધ થયેલ,જે રચના ઓ આજે પણ ખુબજ પ્રસિધ્ધ છે. એમણે *કંકુ*, તેમજ *જેસલ તોરલ* ‍(૧૯૭૧) જેવાં કેટલાક ચલચિત્રો મા તેમજ આઈ.એન.ટી.ના નાટક "વહુ એ વગોવ્યા મોટા ખોરડા"તેમજ પાતાળ ના પાણી નાટકો મા સંગીતકાર તેમજ ગાયક કલાકાર તરીકે પણ કામ કર્યુ છે.
## પ્રારંભિક જીવન
ઈસ્માઈલ વાલેરાનું મુળ વતન રાજકોટ તાલુકા નુ કોઠારીયા ગામ હતું. એમના પિતાજી **કરીમભાઈ વાલેરા** કોઠારીયા રજવાડા સમયમાં ત્યાં રાજ-ગાયક તરીકે કામ કરતા હતા. ઈસ્માઈલ વાલેરાનો જન્મ રાજકોટ તાલુકા ના કોઠારીયા ગામ માં તારીખ ૯-મે-૧૯૩૩ ને દિવસે થયો હતો. 

## કારકિર્દી અને કૌટુંબીક જીવન
ઈસ્માઈલ વાલેરાને બહુ નાની ઉમરે અમીરબાઈ કર્ણાટકીને એમનો અવાજ ખૂબ ગમી જવાથી તેમના તરફ થી પપી ઉપનામ મળેલું. તેમજ સુપ્રસિધ્ધ સિંગર મોહંમદરફી સાહેબે પણ તેમના અવાજ તેમજ ગાયકી ની તારીફ કરેલ,જુની પેઢીના અભિનેતા સ્વ.પૃથવીરાજકપુર પણ તેમની ગાયકી તેમજ અવાજ ના દીવાના હતા.વીસ વરસની ઉમરે એ રાજકોટ ગુજરાત સરકાર ના પીડબલ્યુડી વિભાગમાં હેડ મિકેનીક તરીકે નોકરી કરવા લાગ્યા હતા. એ પછી ૨૫ વરસની ઉમરે રાજકોટ આકાશવાણી કેન્દ્રની સ્વર પરીક્ષામાં ઉત્તિર્ણ થવાથી એ આકાશવાણીના સુગમ સંગીતના માન્ય કલાકાર બન્યા.  એમણે મોરબીના રાજઘરાના ના વાલેરા-બ્રધર્સ તરીકે જાણીતા ગાયક બંધુઓ પાસે થી પણ ગાયકી વિષેની કેળવણી મેળવી હતી.
એમના ત્રણ પુત્રો - દાઉદ, સલીમ અને નિઝામ - પણ સંગીત સાથે સંકળાયેલા છે.

## અવસાન
૩૦ ઓગષ્ટ ૧૯૭૧ના દિવસે રાજકોટ પોલીસ હેડક્વાર્ટરમાં ગણેશોત્સવની ઉજવણી માટે ભજનો ગાવા માટે તત્કાલીન ડીએસપી ઘાટગે સાહેબના આમંત્રણથી એ સ્ટેજ પર કાર્યક્રમ પીરસી રહ્યા હતા ત્યારે જ અચાનક છાતીમાં દુખાવો ઉપડ્યો અને પછી એમનું મૃત્યુ થયું.

## બાહ્ય કડીઓ 
* સારેગામા.કોમ પર ઇસ્માઇલ વાલેરાનું આલ્બમ
### ભજન
* 

### ગીતો 
* 
*
* 
* 
* 
* 
* 
* 

શ્રેણી:ગાયક
શ્રેણી:વ્યક્તિત્વ
શ્રેણી:ગુજરાતી કલાકાર
લેપ્ટોસ્પાઇરોસિસ

** લેપ્ટોસ્પાઇરોસિસ ** (જે **ફીલ્ડ ફીવર**, ** “રેટ કેચર્સ યલોસ**, અને **પ્રીટીબીયલ ફીવર** જેવા અન્ય નામ થી પણ ઓળખાય છે) તે એક ચેપી રોગ છે જે સ્પાઈરોશેટ્સ બેક્ટીરીયા દ્વારા થાય છે જેને *લેપ્ટોસ્પાઈરા* કહેવાય છે. લક્ષણો નહિવતમાંથી હળવા સુધી વિસ્તરી શકે છે જેમ કે માથાનો દુખાવો, સ્નાયુનો દુ:ખાવો, અને તાવ; અને ગંભીર પણ શઈ શકે છે જેમ કે ફેફસા માંથી લોહી વહેવું અથવા મિનીનજાઈટીસ. જો તે ફેફસામાંથી ખૂબ લોહી વહી જવાનું કારણ બને તો તેને **ગંભીર પલ્મનરી હેમરેજ સિન્ડ્રોમ**” તરીકે ઓળખવામાં આવે છે. તે જંગલી અને પાલતુ બંન્ને પ્રાણીઓ દ્વારા ફેલાય છે. તે ઘણી વખત પ્રાણીના મૂત્ર, પાણી અથવા પ્રાણીના મૂત્ર વાળી માટી દ્વારા ફેલાઈ છે જે ચામડી, આંખ, મોઢા અથવા નાકના સંપર્કમાં આવી અને શરીરમાં પ્રવેશે છે.  વિકસતા વિશ્વમાં આ રોગ સૌથી સામાન્ય રીતે ખેડૂતો અને ગરીબ લોકોને થાય છે કે જેઓ શહેરમાં રહે છે. 

## લક્ષણો 
લેપ્ટોસ્પાઇરોસિસના ચિહ્નો 

•ઉલટી થવી 
•ઉચ્ચ તાવ 
•અતિસાર 
•લાલ આંખો 
•સ્નાયુમાં દુખાવો 
•ફોલ્લીઓ 
•માથાનો દુખાવો 
•ફેફસાની સમસ્યાઓ

## નિવારણ અને સારવાર 
રોગને અટકાવવાના પ્રયત્નોમાં સંભવિત રીતે ચેપિત પ્રાણીઓ સાથે કામ કરતી વખતે સંપર્ક ટાળવો, સંપર્ક પછી હાથ ધોવા અને લોકો જે વિસ્તારમાં કામ કરતાં હોય અને રહેતા હોય તે વિસ્તારમાંથી ઉંદરોને ઘટાડવાનો સમાવેશ થાય છે.  આના કારણે જે મૃત્યુ થાય છે તેની સંખ્યા સપષ્ટ નથી.

## Harsh kevadiya
મુહમ્મદ ઝકરિયા કાંધલવી

**મૌલાના મુહમ્મદ ઝકરિયા કાંધલવી** ઇસ્લામ ધર્મના સૂફી સંપ્રદાય (તસવ્વુફ)માંની ચિશ્તી સાબરી ઈમ્દાદી પરંપરાનાં ધર્મગુરુ હતા. તેમનો જન્મ ૨ ફેબ્રુઆરી ૧૮૯૮ (૧૧ રમઝાન, ૧૩૧૫ હિજરી સં.)નાં રોજ હાલના ઉત્તર પ્રદેશના કાંધલા ખાતે થયેલો. તેમનો જન્મ ઇસ્લામિક વિદ્વાનોનાં એવા કુટુંબમાં થયેલો જેનાં પૂર્વજોનાં મૂળ પયગંબર મુહમ્મદનાં સાથી અબુ બક્ર અસ-સિદ્દિક સાથે જોડાયેલા છે. તેઓ સુન્ની દેવબંદી હનફી પંથનાં અનુયાયી હતા. દેવબંદી ઉલેમાઓ તથા તબ્લીગ જમાતની સેવામાં તેઓનું ઘણું મોટું યોગદાન છે. તેઓ વિદ્વાન આલિમ (શિક્ષક) હતા અને હદીસ વિદ્યા (ઇસ્લામ ધર્મનાં ધર્મ પુસ્તકોનું જ્ઞાન)માં પારંગત હતા. તેમણે ભારત ઉપરાંત અરબસ્તાનના અનેક લોકોને ધાર્મિક શિક્ષણ આપ્યું હતું. 

## શિક્ષણ
તેઓએ ૮ વર્ષની ઉમર સુધી ગંગોહમાં તેમનાં પિતા મૌલાના યહ્યા કાંધલવી પાસે રહી શિક્ષણ મેળવ્યું પછી મઝાહિરુલ ઉલૂમ મદરેસામાં મૌલાના ખલીલ અહમદ સહારનપુરી પાસેથી શિક્ષણ મેળવ્યું. તે ઉપરાંત મૌલાના ઇલ્યાસ, મૌલાના ઝફર અહમદ ઉસ્માની અને મૌલાના અબ્દુલ લતીફ પાસેથી પણ ધાર્મિક શિક્ષણ મેળવ્યું. ત્યાર પછી ૧૯ વર્ષની ઉમરથી તેમણે તાલીમી સેવા (તદરીસ) આપવાની, શિક્ષણકાર્યની, શરૂઆત કરી અને ૨૬ વર્ષની ઉમરે બુખારી શરીફ ભણાવવાની શરૂ કરી. 

## લેખન
તેઓએ વિવિધ વિષયો પર લેખનકાર્ય પણ કરેલું છે, તેમણે ૧૦૩ પુસ્તકો લખ્યા. તેમનું પ્રથમ પુસ્તક *અલ્ફિયા ઈબ્ન મલિક* નામનું ત્રણ ભાગમાં લખાયેલું છે જે તેમણે ૧૩ વર્ષની ઉમરે લખેલું. એમનાં *ફદાઇલ એ કૂરાન* નામક પુસ્તકનો ૧૧ ભાષાઓમાં અનુવાદ થયેલો છે તેમ જ, *ફદાઇલ એ રમઝાન*નો ૧૨ અને *ફદાઈલ એ સલાહ*નો ૧૫ ભાષાઓમાં અનુવાદ થયેલો છે.

## અવસાન
૧૯૭૩માં તેઓ સાઉદી અરેબિયાનાં મદીનામાં સ્થાઈ થયેલા જ્યાં સાઉદી અરેબિયાના શાસક શાહ ફૈઝલે તેમનું વિશેષ સન્માન કર્યુ અને ત્યાંની નાગરીકતા આપી. ૨૪ મે ૧૯૮૨ નાં રોજ મદીના ખાતે જ, શ્વાસની ગંભીર તકલીફને કારણે તેમનું અવસાન થયું. તેમને મદીનાના કબ્રસ્તાન જન્નતુલ બકીમાં દફનાવવામાં આવેલા. મુહમ્મદ ઝકરીયાની ઈચ્છા હતી કે તેઓને પયગંબરનાં કુટુંબીઓની કબર (અહલ અલ-બયત) પાસે દફનાવવામાં આવે, તેમની ઈચ્છાપૂર્તિ માટે તેમની કબર ત્યાં નજીક ખોદવામાં આવેલી. 

## સંદર્ભો
શ્રેણી:વ્યક્તિત્વ
શ્રેણી:ઇસ્લામ
શ્રેણી:૧૯૮૨માં મૃત્યુ
શ્રેણી:૧૮૯૮માં જન્મ