सांत आंद्रेची फिरगोज, व्हडलें गोंय

alt=Sant Andrechi firgoj,vhodlem Goem, Goem|center|thumb|सांत आंद्रेची फिरगोज, व्हडलें गोंय

**<big><span lang="gom" dir="ltr">St Andrew's Church Goa Velha</span></big>**

**<big>सांत आंद्रेची फिरगोज, व्हडलें गोंय</big>**

 वळख 

गोवा वेल्हा हांगा आशिल्ली सेंट अँड्र्यूज इगर्ज ही भारतांतल्या गोंय राज्यांतली एक म्हत्वाची इतिहासीक आनी संस्कृतीक स्थळ. गोवा वेल्हा गांवचे लोक सुमार १५४१ वर्सा सुरू जाल्ली बातीम पॅरिश इगर्जेखाला आशिल्ले आनी तातूंत बातीमच्या सद्याच्या मसणभुंये लागसार आशिल्लें ल्हानशें चॅपल आशिल्लें आनी उपरांत पोरन्या गोंयचे जेजुईत सेमिनरीयन कॅटेकिझम शिकवपाक येताले. आर्चबिशप जोआओ व्हिन्सेंट द फोन्सेका हाच्या फुडारपणाखाल (१५८२-१५८७) डोमिनिकन, गोवा-व्हेल्हा ही एक वेगळी पॅरिश १५८३ वर्सा जाली.पयली इगर्ज जेजुईत लोकांनी बांदली आसूं येता आनी ती पिलार दोंगुल्लेच्या मुळसांत सेंट आंद्रेयाक समर्पित केल्ली आनी थंय पवित्र खुरीस आयज लेगीत अखंड उबो आसा. हें पोरन्या इगर्जेचें आसा जें नॅशनल हायवे 17 च्या कांठार ”Provedoria da AssisténciaPüblica” घरा लागसार आसा. पूण ३ सप्टेंबर १७५९ दिसा पोर्तुगालाचो राजा पयलो डोम जोसेफ हाचो प्रधानमंत्री मार्कीस द पोंबाल हाणें जेजुईत लोकांक गोंयांतल्यान धांवडावपाचो आदेश दिलो, हाका लागून जेजुईत इगर्जांचेर काळी सावळी पडटा, ताचे उपरांत निश्चीतपणान फ्रांसिस्कन लोकांनी हे इगर्जेची जतनाय घेतली, कारण थोडे पुरावे मेळटात.

इतिहासीक फाटभूंय

गोंयच्या गोवा वेल्हा हांगाच्या सेंट अँड्र्यू द अपोस्टल इगर्जेक गोंयांत थळाव्या लोकांनी ‘द गोवा वेल्हा इगर्ज’ अशें म्हण्टात. १५८३ पयलीं बांदिल्ली गोवा वेल्हा हांगाची पयली इगर्ज कोसळपाच्या भंयान एकुणिसाव्या शेंकड्याचे सुरवेक सोडली. सद्याची सेंट अँड्र्यू द अपोस्टल इगर्ज गोवा वेल्हा १८६८ वर्सा बांदली, जून १८६९ त आशीर्वाद मेळ्ळो.सुरवेक फ्रांसिस्कन कॅपुचीन लोकांचें निवासस्थान आनी उपरांत पिलार सोसायटीचें मुखेल कार्यालय आशिल्ली पिलार दोंगुल्ली ही ह्या पॅरिशाचोच एक भाग.पयली सेंट अँड्र्यू द अपोस्टल इगर्ज गोवा वेल्हा इगर्ज १५८३ वर्सा पयलीं वेगळ्याच सुवातेर बांदिल्ली.सद्याची गोंय १८६८ वर्सा बांदिल्ले वेल्हा इगर्जेक जून १८६९ वर्सा आशीर्वाद मेळ्ळो.संतांचीं ३१ पुतळीं मिरवणुकेंत व्हरपी ‘संतांची मिरवणूक’ लेंटाच्या ५ व्या सोमारा जाता. ही मिरवणूक पिलार हांगाच्या कॅपुचीन मठांतल्यान सुरू जाली. 1835 वर्सा गोंयांत रिलिजियस ऑर्डर विलुप्त जाले उपरांत गोवा वेल्हा हांगाच्या सेंट अँड्र्यू द अपोस्टल इगर्जेंत ह्यो पुतऱ्यो हाडल्यो.

गोंय वेल्हाच्या सेंट अँड्र्यू इगर्जेंत वर्सुकी संतांची मिरवणूक ही थळाव्या कॅथलिक समाजांतली एक म्हत्वाची कार्यावळ. ही मिरवणूक इगर्जेचो आश्रयदातो संत आंद्रू हाच्या फेस्त दिसाचो भोवमान करता.ह्या उत्सवांत गांवांतल्यान एक जिवंत मिरवणूक जाता, जातूंत पॅरिशियन संतांचीं पुतळीं घेवन स्तोत्रां गायतात. ह्या कार्यावळींत चड करून मिस आसता, उपरांत वेगवेगळे संस्कृतीक कार्यावळी,गोंयचे संस्कृतायेचे गिरेस्त परंपरेचें प्रतिबिंबीत करतात.

गोंयच्या गोवा वेल्हा हांगाच्या सेंट अँड्र्यू द अपोस्टल इगर्जेच्या पॅरिशांत आशिल्ल्या कॅथलिकांची संख्या 4000 आसा.गोवा वेल्हा गोंयांतल्या सेंट अँड्र्यू द अपोस्टल इगर्जेची परब दर वर्सा 30 नोव्हेंबराक मनयतात.

तो गोंय वेल्हा vhodlem Gõem in konkani, गोवा 403108 .तो सदांच चुकीचो समज जाता त्या जाग्या वांगडा,पोरन्या गोंयांत वेल्हा गोंय.गोवा वेल्हांत वापरिल्ली मुखेल भास कोंकणी

 भूगोल 

गांवाच्या उत्तर शिमेचेर गांवाच्या दृश्टीकोन आनी सुरम्य भागांत सेंट अँड्र्यू इगर्ज आसा. इगर्जेच्या चौकाक स खुरीस आसात आनी चौकांत आधुनीक दिव्यांनी भरिल्लें ख्रिस्त राजाचें सोबीत स्मारक आसा. इगर्जेचो मुखामळ वास्तुशिल्पाचे नदरेन सोबीत मॅनेरिस्ट नवरोमन शैलींत आसून तातूंत व्हड आकाराचे 4 खाडी तीन माळयांनी, उदेंते वटेन तोंड करून आसात. एकेच घंटी गोपुरांत वेगवेगळ्या आकारांत तीन घंटयो आसतात आनी तातूंत सुसंवादात्मक मनभुलोवपी आवाज आसतात. फिनियल: फुलांची कळी शैली आशिल्लो कलश; घंटी गोपुराच्या माथ्यार बालुस्ट्रेडांच्या मुळाक चार फिनियल आनी फुलांची कळी शैलीची तिसऱ्या माळ्यार बालुस्ट्रेडांच्या मुळाक दोन फिनियल हे दोन फिनियल खुरीस वयर उंच दवरपी गेबलाक सोबीतकाय आनी आदार दितात. रोकोको वक्रता आशिल्ल्या मुखामळाच्या वयल्या त्रिकोणी भागांत (फ्रंटिसपीस) वयर प्याली आनी यजमान धरपी दोन पेलिकन आसात, कोनशांत पॅरिशचो आश्रयदातो म्हणून संकेत केल्लो सेंट अँड्र्यू प्रेषिताची प्रतिमा आसा. मुखेल प्रवेशदाराच्या वयर दुसऱ्या माळ्यार आशिल्ल्या मुखामळार एक आकर्शक बिंदू म्हळ्यार भायलो मंच, (वर्सां आदीं संत आनी गुड फ्रायडेच्या सेवेच्या मिरवणुकेच्या शेवटाक हो मंच वापरताले).गोंयांतली ही एकूच इगर्ज, जाचे मुखामळार भायलो मंच आसा. तशेंच दुसऱ्या माळ्यार क्रॉस मोल्डिंग फ्लॅंक आशिल्ले दोन ओकुलस, दोन ओकुलस आनी मंचाचें दार इगर्जेच्या भितरल्या भागांत सुर्याच्या उजवाडाचे सैमीक प्रवाह दितात आनी उजवाडाचो परिणाम निर्माण करतात. भव्य कॉर्निश आनी सपाट केल्ले पिलास्टर मुखामळाक प्रभावी देखावो दितात. प्रवेशदाराचेर तीन दारां आसतात, तातूंत मोल्ड केल्लो पांखो आनी कॉर्निश केल्लो कमानदार चौकट आसता.

ताचे निpर्देशांक १५°२६'३८"उत्तर ७३°५२'४९"उदेंत आसात

सांताचें पुरसांव