open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
फा. कायतान दा कॉस्टा

**फा.कायतान दा कॉस्टा** हो एक तियात्रिस.

## जल्म
फा. कायतान ए.ल.दा कॉस्टाहाचो जल्म 18 जुलाय 1939 ह्या दिसाचांदोर,साश्ट गोंय हांगा जालो. ताच्या बापायचें नांव साल्वादोर इनासीयो दा कॉस्टा आनी आवयचें नांव मारीया रीटा फेर्नांडीस.

## वावर
क्लर्जी हॉम, मडगांव हाचो मुखेली फा.कायतान हाणें आपली तियात्रांत सुरवात “क्रिम केन्नाच भोगसोना” ह्या तियात्रांतल्यान 1955 ह्या वर्सा केली.हाचे उपरांत फा.कायतानान कांय आनीक तियात्रा सादर केल्यात.तांतूतले कांय फामाद तियात्र म्हणल्यार “कितें हांवें केलें,आतांचो संवसार,जोल्माचो गुट,मॉर्डन गर्लमॅलीटा,मुंडकार सांतान,ते दीस गेले,कोम्यूनिस्तांचे भोगणार”, आदी.

हाचे भायर फा.कायतानान खुबशीं नाटकुलीं आनी नाटकां बरोवन सादर केल्यांत.होली स्पिरीट इनस्टिट्यूट’च्या आदल्या प्राचार्याच्या मोगाखातीर ताच्या वाडदिवसाक वर्सान वर्स 1962 ते 1971 मेरेन भुरग्यांच्या आदारान ताणें नाटकां बरोवन माचयेर हाडल्यांत.

फा.कायतानान “ड्रॅमेटीक म्युजिकल एसोशियेशन” म्हूण एक संस्था तयार केली.त्या संस्थेचो मूळ हेतू म्हणल्यार फेस्ताच्या दिसा गरीब इगर्जांनी मनोरंजन करपाचो आशिल्लो. संगिताच्यो कार्यावळी करपाचो हेतू जाता तितलो फायदो करप हो संस्थेंत हेतू नाशिल्लो.

तियात्राविशीं आशिल्लो फा.कायतानाचो मोग,ताचे भायर तो आपल्या तरणाटे पिरायेर एक बरो फुटबॉल खेळगडी आसलो.तो वॉलीबॉल आनी टेबल टॅनीसूय खेळटलो आनी तो फुटबॉल आनी वॉलीबॉलांत लायसन्स मेळिल्लो रॅफरी आसलो.
फा.कायतानान तियात्राच्या माचयेरदिल्ल्या ताच्या योगदानाविशीं सम्मानीत म्हूण करूंक ना पूण ताच्या जिविताचो खरो यश ताका मेळ्ळो तो म्हणल्यार जेन्ना ताचे तियात्र “कितें हावें केलें” हाचे पंचवीसां वयर प्रयोग जाले आनी लोकांकूय खूब आवडले.

वर्ग:तियात्रिस्त/Tiatrist
वर्ग:देवनागरी पानां
फादर पल्लेंटन फारीया

**फादर पल्लेंटन**, हांचो जल्म २० ओक्टूबर १९४० ह्या दिसा जालो.

## जल्म
२० ओक्टूबर १९४० ह्या दिसा जालो. ताच्या पायचें नांव रुडोलफो बी. सी फारीया आनी मांयचें नांव ऐसपीदीयाना फारीया.

## शिक्षण
ताणें बी.ऐ केल्या,आनी देवशास्त्र शिकला.

## वावर
ताणें खूबशे  तियात्र बरयल्यात, दिगदर्शित आनी सादर केल्यात.. ताणें १८ तियात्र बरयल्यांत आनी माचयेर सादर केल्यात. त्या भायर बरयल्ले १० तियात्र ओल  इंडिया रेडियो हाचेर सादर केल्यात. जे तियात्र ताणी बरयल्ले आनी दिगदर्शित कल्ले ते हे: मूनशाकुलाचो सोडवोनडार, तुकाच लागोन, कालोकांतलो सूरिया, समाजाचो दूस्मान, काळजिवंत जीना, भागिवंत पावलू, जेजू क्रिस्त, सवंसाराचो उजवाड, सुटका, जिविताची झोर, कांटयाचो मुखूट आदी. फादर पल्लेंटन फारीया हाणी ३ तियात्रांनी आपलें अभिनय केला ते हे: कांटयाचो मुखूट, नवोदीस उदेतलो आनी समाजाचो दूसमान.

फा. पल्लेंटननान गोंयच्या साहित्याक खूब योगदान दिलां. ताणें शांतिचो दूत ह्या तियात्रां वयर पुस्तक बरयलां.                                                                    
 
## पुरस्कार
ह्या ताच्या कामांक तांकां खूबशे पुरस्कार मेळल्यात, ते म्हूणल्यार:
० तुज्या मोगा खातीर, ह्या तियात्र पुस्तका वयर कोंकणी भाशा मंडळान पुरस्कार दिला.
० तुकाच लागोन, ह्या तियात्रा कला एकेडमी गोवा  हाणी पुरस्कार दिला. 
० साहित्याक लागून गोवा स्ट्टे ऐन कलचर्ल पुरस्कार दिला 
० कला अकादेमी गोवा हाणी    ‘कुंकळे म्हान गांव’ ह्या पुस्तकाक पुरस्कार दिला.
० कला अकादेमी गोवा हाणी  काळजिवंत जीना’ ह्या तियात्राक पुरस्कार दिला.

वर्ग:तियात्रिस्त/Tiatrist
वर्ग:देवनागरी पानां
टॉनी साक्स

**टॉनी साक्स** हो एक तियात्रीस्त.

## जल्म
टॉनी फेर्नांडीस हे वास्को, गोंय हांगा रावपी टॉनी साक्स, एक  भंयकर आकर्षीत व्यक्तित्व असलेले नट म्हणून फामाद आसा. तांची आपली एक वेगळीच शैली आसा आनी तांचे माचेर आसप आनी ते जशें आपणाक लोका मुखार दवरतात हें खरेंच तियात्रान पळोवपाक सारकें आसा. टॉनी साक्स आता कुळें आपल्या घराब्या बरोबर रावता.

## वावर
टॉनी साक्स हांणी कोंकणी माचयेर खुबशीं पात्रां केल्यांत. ते नायक, खलनायक, कडक बापूय वा शेतकार,हातूतलें कसलें र्पात्र तांणी त्याच सोंपेपणान केलां. टॉनी साक्स हे खलनायक म्हणून भोवच फामाद जाले आनी देखुनूच जाय ते दिग्दर्शक तांकां तेंच पात्र दितात.

टॉनी साक्स तसोच एक बरो आनी ताणेंसोलो आनी ड्यू एटजायतीं पदां स्वता बरयल्यांत आनी गायल्यांत.
टॉनी साक्स हांणी थोडेच तियात्र बरयल्यात. तांचे खूब फामाद जाल्लो तियात्र म्हणल्यार ‘फुलांचोतुरो'. तशेंच तांच्यानी बरयिल्ली आनी माचयेर दाखयिल्ले तियात्र जावन आसा ‘नीजमोग’, ‘आवोयचेंकोर्तूब’,‘तावेर्ना’, ‘सोततेंसोत’,’मायदेसगोवा’, ‘हें आसातें’, ‘सोट्येराती’, आनी 'देवाचेंदेणें’.

अॅलेक्सझीनो दे कादोलीम, दोडदेवेर्णा, जासीन्तवाझ, जे.पी.सोजालीन,अॅरीस्तेडीस, नेल्सनआल्फांसो, प्रेम कुमार,रेम्मीकुलासो, जॉन क्लारोफॅर्नान्डीस,आदी ह्या म्हान तियात्र बरोवप्यांनी बरयिल्ल्या तियात्रांनी टॉनी साक्स हांणी काम केलां.

## पुरस्कार
टॉनी साक्स हांकां तांच्या तियात्राच्या कामाक लागून जायते पुरस्कार लाबल्यात जशें ताच्या तियात्राच्या वावराक लागून तांकां कला अकादेमी गोवा हांचे कडल्यान पुरस्कार फावो जाला.
गोंय सरकाराकडल्यान, गोवा राज्य सांस्कृतीक पुरस्कार मेळ्ळा.

नेल्सन आल्फोंसो हांचे लिखीत ‘डिवोर्स’ आनी जासीन्त वाझ हांणी बरयिल्ल्या ‘पोदवेदार’ आनी ‘आमच्यो बायलो’ हया तियात्रांनी टॉनी साक्स हांकां तांच्या 
कामांक लागून पुरस्कार लाबल्यात.

वर्ग:तियात्रिस्त/Tiatrist
वर्ग:देवनागरी पानां
डॅनीअल साल्वादोर लेमोस

**डॅनीअल साल्वादोर** लेमोस हो एक तियात्रीस्त.

## जल्म
ताचो जल्म 13 ऑक्टोबर 1945 ह्या दिसा मुंबय शारांत जालो. ताचो बापूय श्री विटोरिनो लेमोस आनी आवय श्रीमती कॉनसेसांव लेमोस.हांचो मूळ गांव आरांबोल(हरमल).

## वावर
तियात्राच्या माचयेर एस.लेमोस म्हूण ते फामाद आशिल्ले.डॅनीअल‘म्होजें घोर फुटपाथ’ ह्या तियात्रांत पयले फावट दिश्टी पडले.त्या वेळार ते तेरा वर्सांचे आसले.हो तियात्र बाब आगुस्तीन कोयलो हाणें बरयिल्लो.उपरांत 1963 ह्या वर्सा पॅट डिसोजाच्या‘मांय’ ह्या तियात्रांत ताणें काम केलें.
तियात्राच्या तेंगशेंर आसतानाताणें व्हड बरोवपी,व्हडदिग्दर्शकांच्या हातासकयल काम केलें जशें सी.आल्वारीसाचो‘आमचींफेस्तां’,एम. बोयराचो‘एकूच रस्तो’ आनी ‘आदी तें आता हें’,जासींत वाजाचो‘आवयचें दूख’,प्रेम कुमाराचो‘नोशीब’,बाब पिटर आनी ऑफिलियाचो‘सांग जोबाबदार कोण’,आल्फ्रेड रोजाचे दोन म्युजीकल शो,अनिलकुमाराचो‘देव पदवेदार’,प्रिन्स जॅकोबाचो‘पिंजरें’ आदी तशेंच जॉय रोझीचो‘देव कोणाचो’,टोनी डायसाचो‘ती म्होजी मांय’,मारिओ मिनेजीसाचो‘हो कायदो कोणें केला?’,मारिआनो फेर्नांडीसाचो‘आमकां शांती दी’,सॅम्युल कारवालोचो‘पुर्तुगेज गोंयकार’,जॉन डिसिल्वाचो‘कुटूंब’अश्या तियात्रांनी आनी जायत्याहेर तियात्रांनी ताणें मनापासून कार्य करून आपली कला दाखयल्या.

बरो गावपी म्हण लेगीत एस.लेमोस हाणे नांव जोडला.कोंकणी गायनाची कॅसेट,सी.डी.(भाग1ते18) ताच्या नांवार आसा.बरो कलाकार,बरो गावपी म्हण फामाद आशिल्ल्यान एस.लेमोसान ‘बेबदो’ ह्या तियात्राक दिग्दर्शन दिलां.
भुरगेपणा सावन एस. लेमोसान आपलें पुराय जिवीत तियात्र माचयेर अभिनय करून सारलां आनी आयज पासून तो जेन्ना माचयेर आसता तितलेच शक्तेन तो अभिनय करता.आपणाक मेळिल्लें नांव,फामादपण आनी खुशालकाय तो तियात्राकच ओंपता आनी आपूण आयज आसा तो फकत तियात्राक लागून आसा हें सांगपाक ताका गर्व दिसता.

वर्ग:तियात्रिस्त/Tiatrist
वर्ग:देवनागरी पानां
डायना फेर्नांडीस

**डायना फेर्नांडीस** हे एक तियात्रीस्त.

## जल्म
डायना म्हूण तियात्राचे माचयेर तें फामाद जालें पूण ताचें सारकें नांव उबाल्दीन फेर्नांडीस.ताचो जल्म १७ मे १९४२ ह्या वर्सा नावेली, साश्ट गोंय हांगा जालो. तें तांच्या सात भांवडां मदीं सगळ्यां परस ल्हान आशिल्लें. ताचो कुटूंब पयली सावन खेळ तियात्रांत आशिल्लो.ताच्या बापूय स्वर्गीय जोस बेबटीस्टा हांणी खेळ तियात्रांत बरयिल्ले आनी तांतून अभिनय लेगीत केल्ले. डायना एक वर्साचें आशिल्ले तेन्ना ताचो बापूय मेलो ताका लागून तें चड तेंप आपल्या बापायक पळोवंक शकलें ना. ताचो एकलो भाव कारीदादे कामिलो बेबटीस्टा (Caridade Camilo Baptista) हो तियात्रांत अभिनय करतालो आनी वांगडा माचयेची सजावट, पंडाल घालपाचेय कत्रांट(contract) तो घेतालो. भावाचें फाटबळ आसतना आनी आपले स्वर्गीय आवय युफरमियाना कुथिन्हो डायना (Eufermiana Coutinho Daina) हिणें दिल्लें प्रोत्साहन घेवन डायनातियात्राचे माचयेर यशस्वी बायल म्हूण पर्जळ्ळी.

## शिक्षण
पुर्तुगेजीन प्रिमैरो ग्राव (Primeiro Grau) आनी सेगुन्दो ग्राव (Segundo Grau) सोपल्या उपरांत तें होली फॅमिली कोनवेंट स्कूल, सांकवाळ हांगा तिणें फुडलें शिकप केलें आनी ताचे उपरांत तिणें फातिमा कोनवेंट स्कूल, मडगांव हांगा आपलें शिक्षण पुराय केलें. शाळेंत आसतना भुरगेपणांत अभिनय करपाचो गूण ताचे भितर दिसून येतालो. तें सात वर्साचें आशिल्लें तेन्ना सावन तांणी आपल्या शाळेंत जाल्या नाटकांनी भाग घेवन आपली कला सादर करून सगळ्यांची शाबासकी ताणें मेळयल्ली.
  
## वावर
अभिनय करपाची ताची उमेद चालू दवरूंक एक वेगळेच तरेची उर्बा ताका मेळ्ळी. तें आठ वर्सांचें आशिल्लें तेन्ना ताका एका व्हड तियात्र मळा वयल्या अष्टतासांचेमनीस स्वर्गीय मिंगेल रोज (Minguel Rod) हांचो तियात्र 'ओपन टू क्लोज'(Open to Close) ह्या तियात्रांत अभिनय करपाची संद ताका मेळ्ळी.व्हड व्हड दिग्दर्शकां वांगडा वेग-वेगळ्या गांवांनी ताणें नबो नाट्य आनी तियात्रांनी काम केलां. लिगोरिओ फर्नानडींस (Ligorio Fernandes) हांचो 'जेसजुदास'(Jesjudas), 'देवाचें व्हड उपकार'; एम. बॉयर हांचो 'बेकार एमप्रेगादो'(Bekar Empregado); जुनियर रोड हांचो 'आदी तें आतां हें'(Adim Tem Atam Hem) ; आनी जो मेनी (Joe Meny) हांच्या तियात्रांनी काम केलां.

डायना जोखिम ऍन्थनी फेर्नांडीस हांच्या वांगडा लग्न जालें. ताच्या घोवालें खरें घर मन्डूर, पूण १९६५ ह्या वर्सा मुंबय रावन ताणें हिशोब सांबाळपाचें (Accountant) काम करतालो. ताच्या घोवान ताका तियात्रांत काम करपाचेर केन्नाच बंदी हाडूंक ना आनी तो ताच्या वांगडा येसाय करतात थंय लेगीत येतालो आनी हाचो ताका अभिमान आसा.ताचो घोव ताका तांच्या लग्नाच्या बारव्या वर्सा म्हणजेच १९७७ ह्या वर्सा हो संवसार सोडून गेलो. डायनाक पयलींच स भुरगीं आनी सातवें जावपाचें आशिल्लें. ताणें तियात्राच्या माचयेर खूब कश्ट करून काम केलें आनी आपल्या भुरग्यांक बरें शिक्षण आनी देख दिली म्हूण ताची सगळीं भुरगीं आतां बरो संवसार करूंक पावलीं म्हूणहाचो ताका गर्व आसा.  १९८५ वर्सा तें आज पासून तें फामाद लेखक आनी दिग्दर्शक प्रिंसजेकोब हांच्या वांगडा कामकरता. १९८५ पासून तिणें प्रिंस जॅकोब हांणी निर्मिल्ल्या तियात्रांनी केन्ना विनोदी जाल्यार केन्ना आवय, सासुमांय, गंभीर भुमिका आसले वेग-वेगळे अभिनय करून लोकांची मना जिंकल्यांत.

वर्ग:तियात्रिस्त/Tiatrist
वर्ग:देवनागरी पानां
रेमेडीयस कुलासो.

**रेमेडीयस कुलासो**

## जल्म
ताच्या बापायचें नांव जॉन एस. कुलासो आनी आवयचें नांव कार्मेलीना कुलासो हांकां 19 सपटेंबर 1925 ह्या दिसा जल्मले.

## शिक्षण
रेमेडीयस कुलासो हो 85 वर्सांचो कोंकणी माचये वयलो महापुरुष बेपक्वीगाल, कुडचडेंह्या गांवांतल्यान आयिल्लो. ताणें आपलें मुळावें शिकप कोंकणींत थळाव्या इगर्जेच्या शाळेंत केलें. थयंच ते डायगो रोड्रीगीस हांच्या मार्गदर्शना खाला संगीत शिकले. ते तियात्राचे माचयेर एक अश्टपैलू कलाकार, गायक, दिग्दर्शक, निर्मातो आनी बरोवपी म्हूण फामाद जाले.
## वावर

रेमी कुलासोन पयलोच अभिनय सिवरीच्या जॉली बॉयज पंगडाक मेळ्ळ्या उपरांत तांचो तियात्र 'बागेंतलो मोग' हातूंत ताणें बायलेचें पात्र सोबयलें. तांचेर धोबीतलावाच्या एडवर्ड आल्मेदा ह्या फामाद तियात्रिस्ताची नदर पडली.

तांणी खूब तियात्र बरयल्यात आनी दिग्दर्शीत केल्यात.तांच्या तियात्रांची तियात्र मोग्यांनी खूब तोखणाय केल्या. ताणीं बरयिल्ले आनी दिग्दर्शीत केल्ले कांय तियात्र म्हणल्यार'सातवो साक्रामेंत', 'सूख तारवोट्यांचे', 'भावपणांचो कायदो', 'चोवतो मानामेंत', 'आतां कोण सुखी', 'दोन काळजां', 'कित्याक उपकारलें', 'घोराचें सूख', 'म्होजो कुन्याद' आनी 'ओस्तोऱ्यांचो मोग'.

कांय तियात्र जांतुत ताणी आपले पात्र खुब जबरदस्त दिलां ते म्हणल्यार 'भागींतलो मोग', 'चिंतना जाली सोपना', 'केदना उदेतलो दिस', 'सायबीणीच्यो सात दुखी', 'एकुच रोस्तै', 'उठ गोंयकारा', आदी.

वयर सांगिल्ल्या तियात्रांनी अभिनय आनी त्या बरोबर कांतारा गावन तो तियात्राच्या माचयेर एक बरो कांतारीस्त जालो. तो आपल्या संस्कार दिवपी कांतारां पासत फामाद आसा. तांचें फामाद कांतार 'आंकवार मोरयेचें दुख' हें ऑल इंडिया रेडियोचेर पुर्तुगेज काळा वयलें सगल्यां परस बरें कांतार म्हूण विचून काडलें.

रेमी कुलासोन फक्त तियात्र बरोवन, दिग्दर्शीत, अभिनय आनी कांतारां म्हुणून न्हय तर तियात्राक सोब सारकी माचयेची बरीसजावट करपी नामना मेळयल्या.

रेमी कुलासोचे कांय ग्रामाफोन रिकॉर्ड आसा जशे की 'आंकवार मोरयेचें दुख', 'मांय सुन', 'बोरी फुलां', 'भाव भाव', 'मोग उतोर अपुरबायेचें'. ताणीं'घराचें सूख ह्या नांवांची कॅसेट काडल्या.

ताणीं आपले तियात्र इस्ट आफ्रीका आनी गल्फाच्या देसांनी सादर केल्ल्यात. कोंकणीचे उदरगतीपासत तांकां जायते पुरस्कार लाबल्यात. गोंय कोंकणी अकादमीन तांच्यो दोन एकांकीका उजवाडाक हाडल्यात, 'घराचे सुख' आनी 'आतांचो तेंप'.

## पुरस्कार
तांकां हे पुरस्कार लाबल्यात:
कोंकणी सातोळें सायन टायम्ज आनी कोंकणी म्हयण्याळें गुलाब.
तांकां 1991 ह्या वर्सा गोंय राज्य सांस्कृतीक पुरस्कार फावो जाला.
तांका दालगादो कोंकणी अकादमीचो प्रेस्टिजस दालगादो पुरस्कार फावो जाला.

वर्ग:तियात्रिस्त/Tiatrist
वर्ग:देवनागरी पानां
आन्तोन्यो मोरायस

**आन्तोन्यो मोरायस** हाचो जल्म पुलवाडोग्राँड,बाणावली ,सालसेट ह्या गांवांत १३ जुलय १९२४ दिसा जालो

## जल्म
पुलवाडोग्राँड,बाणावली ,सालसेट ह्या गांवांत १३ जुलय १९२४ दिसा जालो..तो पावलु मोरायस आनी कोनसेसांव मारीया फेर्नांडीस हांकां जल्मल्लो.

## वावर
तो एक बरो दिग्दर्शक,वाजोवपी आनी एक बरो वपी जावन आसलो
ताणें ५० वयर खेळतियात्र बरयल्यात.तांतूतले थोडेजावन आसा; जोमीर, कुणबीनुरेश, सांडलोलोपुत, दुसमानाकदिवचोना, जोल्माचीखोपटी, सोर्ग,म्हजीभुरगीं, ओनउपकारीपुत ,पायकलागुन ,किरमिदोर,आदी.
ताणें खुबश्या खेळतियात्राचेंय दिग्दर्शीनकेला ,जशेंकी उनियेचें आयकून ,विस्वाशी घोरकान्न, आमीगाकलागोन, आवयचेआयकोन, बाऊ-बाऊ , कोणाचेंकाजार,काजाराच्यादिसाआनीकोणाकफावो,आदी.
तो एक मायेस्त्र ट्रमपेट,ड्रम आनी बेजगिटा रवाजोवपी.ताणे मेजूंक जायना तितल्या खेळतियात्रांनी संगीत वाजयलां.नामनेच्या तियात्र बरोवप्यांनी बरयिल्ल्या आनी दिगर्दर्शीत केल्ल्या तियात्रांनी ताणे संगीत वाजयलां दिला जशे नेलस्न आफोन्सो,एम.डोडदेवेरना,आलफ्रेडरोज,सी. आलवारीस,एम.बोयरआनीदुसरे. ताणे ह्या तियात्रानी पार्श्व संगीत दिलां ताणें आपले तीन ओडियो कांताराचे आल्बमकाडल्यात, तेजावन आसा देवाचो गूट,पोरमोळीत फुलां आनी आमी तियात्रीस्त.

## पुरस्कार
आंन्तोन्योमोरायसतांकांहेसम्मानीतपुरस्कारफावोजाल्यात-
* संगीतांत२००५-२००६वर्सा,गोंयराष्ट्रसंस्कृतायपुरस्कार
* कलाआनीसंस्कृतायवेवस्थापकमंडळान२००९ वर्साताचोअभिनंदनकेलो
* १००वर्सातियात्राच्यादबाज्या वेळारगोंय कोंकणीअकादेमीनताचोभोवमानकेलो.
* बिगकन्ट्रीबेंडान२००४हयावर्साआंबेलीस्पोर्ट्सक्लबानताकाबरोवाजोवपीम्हूणताचोभोवमान केलो.

वर्ग:तियात्रिस्त/Tiatrist
वर्ग:देवनागरी पानां
आंतोनियो जे. डीसोजा

**आंतोनियो जे.डीसोजा** हो एक तियात्रीस्त.
## जल्म
 ताचो जल्म 28 मार्च 1936 ह्या वर्सा जालो.

## वावर
प्रियालवाडो कांसावली  ह्या गांवचो 74 वर्सांचो तियात्राचो कलाकार चड बरीं आनी शिकवणेन भरिल्लीं त्रियो म्हणपाकखूब फामाद जालो.`त्रियो किंग’म्हूण तियात्र माचयेर सगळ्यां परस बरें पद्दतीन आनी अर्थान त्रियोज खूब तियात्रांनी ताणें गायल्यात.
ह्या तियात्रिस्तान सगळया वाठांनी सुमार दोन हजारां वयर तियात्रांत कातारां गायल्यांत. जीं कातारां ताणें माचयेर गायिल्लीं तीं जावून आसा -`तिगूय तोसले’,`ओरकाचे पांच मिसतेर’आनी `वावराडी’. ताचें दुसरें दोन तियात्रांचे वागडी कोन्सेपशन आनी नेलसन . ` कोन्सेपशन –नेलसन –ऍन्थनी`हांच्या पंगडांत दर तीन त्रियो मदलें दोन त्रियो तयार करपाची जबाबदारी ताचेर आशिल्ली.
मोगाचो इरमांव हया तियात्रांत 1954 हया वर्सा ऍन्थनीन पयलेच फावट कोंकणी माचयेर ताणें आपलें पावल दवरलें. तेन्ना सावन ऍन्थनी खूब तियात्रांनी  भाग घेत रावलो. ऍन्थनीन खुबश्या तियात्रांनी अभिनय केला खास करून ताणें खलनायकाचो अभिनयचड प्रमाणांत केल्या. 
ऍन्थनी त्रियो चडशे चालू विशयांचेर आसताले. लोक तांच्या त्रियोची इतली तोखणाय करताले म्हूण तांच्या त्रियोची सदांच आनीक मागणीं आसताली. ताणें आपलो आवाज तीन ऑल्बमाक दिला. तांचीं नांवां हीं`जीव’,`आमी’,‘जाल्यात म्हातारे’,`पुर्तुगेज गोंयकार’.
`तिगूय तोसले’हो तियात्र ताणें बरयला. ताणें ‘ तो बावटो धर्माचो’हो तियात्र दिग्दर्शक केला . ताणें जायत्या तियात्रांनी अभिनय केला . त्या भायर ताचे जायतेतियात्र म्हळ्यार `डिवोस’,`दोया’,‘भोगणार’,`मोगाचो आंवडो’,`भुरगीं आनी भांगार’,`पुर्तुगेज कोलवोंत’आनी `काटयांतलें फूल’ हया तियात्रांनी भाग घेतला.

## पु्रस्कार
गोंय राज्य सांस्कृतीक पुरस्कार तांकां गोंय सरकारा कडल्यान फावो जाला.

वर्ग:तियात्रिस्त/Tiatrist
वर्ग:देवनागरी पानां
पियेदाद जी. टी. फारिओल दोस मार्तिरस कुतिन्हो

**पियेदाद जी. टी.फारिओल दोस मार्तिरस कुतिन्हो** हाका तियात्र माचयेर एफ. मिकी म्हूण वळखतात.

## जल्म
पियेदाद जी. टी.फारिओल दोस मार्तिरस कुतिन्हो ताचो जल्म 5 नोवेंबर 1935 हया दिसा जालो. ताच्या बापायचें नांव होनोराटो ए.जे. कुतिन्हो आनी आवयचें नांव पीया कुतिन्हो. तो कुंकळ्ळी सालसेट गोंय हांगा जल्माक आयलो.

## वावर
फारिओलाक ल्हान आसतनाच तियात्रांतअभिनय करपाची आवड आसली. तो आपल्या करतालो. तेरा वर्सांचो आसतना ताका सर्गेस्त मिंगेल रोड ह्या एका फामाद तियात्र बरोवपी आनी दिग्दर्शकानकुठ्ठाळे गांवांत लीयोपोलदिनो ह्या तियात्रा वरवीं पयलेच फावट ताका माचयेर अभिनय करपाची संद दिलीसोळा वर्सांचेरड्रमॅटीक स्टार्स ऑफ कुंकळ्ळी ह्या पंगडांत तो मुखेल पात्र म्हूण अभिनय करपाक लागलो.

ए नोरोना  बरयिल्ल्या डिसग्रास, ऍन्थनी डि’साहाणं बरयिल्ल्या काळीज, जोन नाजारेतहाणें बरयिल्ल्या कोलाबावेली मॅडम, आनसेलमो गोमस हाणें बरयिल्लो घातकी बापूय, शेरोन माजारेलोहाचो पुरो कोरात. आदी. ह्या अश्या साबार नामनेच्या दिग्दर्शकां वांगडा तांच्या तियात्रांनी ताणें वेगवेगळी भुमिका केली.ताणें खेळ-तियात्रांत पासून अभिनय केला. ताणें आऊविवो वांगडा आनतोनीयो मोरायेस आनी सुकोरो दे वेरना हाच्या वांगडा काम केलां. हेर दिग्दर्शकांच्या तियात्रांत ताणें काम करून आपलो पयलो तियात्र बरोवन सादर केलो. ताणें दोन तियात्रबरयले ते जावन आसा भावाक लागोन आनी दादलो वोडलो वा ओस्तोरी.

गोंयांत तियात्र करून करून ताणेंकीडस-योग-रोड हाचे वांगडा मुंबय, कलकत्ता, कारवार, आदी जाग्यार काम केलां. ताणें युगानडा, केन्या आनी मुजामभी मीगेल रोडाच्या तियात्रक लागून पावला.

## पुरस्कार
फारिओलान तियात्राचे माचयेर केल्ल्या वावराची नोंद घेवन कला आनी संस्कृती खातें, गोंय सरकारान 2014 ह्या वर्सा कला गौरव पुरस्कार दिवन ताचो भोवमान केलो. गांवांतल्या तियात्रांत ताचे मोलादीक योगदानाक पळोवन तांच्याच गांवच्या कुंकळ्ळी युनियनान 2010 ह्या वर्सा ताचो भोवमान केलो.

## संदर्भ

वर्ग:तियात्रिस्त/Tiatrist
वर्ग:देवनागरी पानां
थॉमस आंद्रे

**थॉमस आंद्रे** हो एक फामाद  तियात्रिस्त ।उपरांत तो आठ वर्साचो आसतना ताच्या एका काकान ताका सालीगांव हाडलो.

## जल्म
थॉमस आंद्रे हांचो जल्म १८ मार्च १९३७ हया वर्सा ओपा खांडेपार फोंडें हया गांवांत जालो. जुआव आंद्रे आनी मारीया कोन्सेसांव डायस हें ताच्या आवय बापायचे नांव जावन आसा. तो एक वर्साचो आसलो, तेन्ना ताची आवय हो संवसार सोडून गेल्ली.

## शिक्षण
.त्या उपरांत तो आठ वर्साचो आसतना ताच्या एका काकान ताका सालीगांव हाडलो. थंय तांणें आपले मुळावें शिक्षण पुर्तुगेजीन पुराय केलें. तांची घरची परिस्थिती गरीब आसल्या कारणान घर चलोवपा खातीर तांचे कडेन पयशे नासले म्हूण ताका शाळा सोडची पडली आनी त्या खातीर धा वर्साचो आसताना ताका आपले घर चलोवपा खातीर रेंदेंराचे काम करचे पडले.

## वावर
शेजारच्या गांवांत जाल्लो फामाद जागर आनी तियात्र हातूंल्यान  प्रेरित जाल्लो, थॉमस आपलो इश्ट इनासियो हांच्या वांगडा सायकलीन तियात्र  पळोवपाक वतालो. वीस वर्साचो आसतना ताणें तियात्र बरोवपाक, दिग्ददर्शन आनी तियात्रान वांटो घेवपाक सुरु केल्लें. सालीगांवांत जाल्लो ताचो पयलो तियात्र 'इरमांव आनी होनी' ह्या तियात्राक थंयच्या लोकांचो खूब बरो प्रतिसाद मेळ्ळो. त्या उपरांत ताका फाटीं वळून पळोवपाची गरज पडूंक ना. ताणीं आनीकूय तियात्रां बरोवन सालीगांवातल्यां आनी थंयच्या सरभोंवतणच्या लोकांक तांचो रंगमेळ दाखोवन 'अ थॉमस ' ह्या नांवान तांचे मनोरंजन केलें.

आपले घर चलोवपा खातीर रेंदेंराच्या कामान जरी तो व्यस्त आसलो तरी काम नासताले तेन्ना तो तियात्राच्या मोगा खातीर वेळ काडून तियात्र बरयतालो. तियात्र म्हळ्यार ताचे काळीज आनी कूड आसली. ताका कितलेंय काम आसले जाल्यारुय तो तियात्र बरोवंक वेळ काडटालो. तातुंतली ताणीं बरयल्लीं; दिग्दर्शन आनी आपूण वांटो घेतिल्ली कांय तियात्रां अशी आसात, ' पूर्वोजांचे हतिराम ', ' ओस्तोरी घराची राणी ' , ' कितें हो संवसार ' , ' तायनीम ' , ' नीत ' , ' सोंवसार एक सोपोन ' , ' मोग वो आशा ' , ' फायदो ' , ' देव बोरें कोरूं ' , ' खंय तुजें घोर ' , ' पोरदेसी ' , ' व्हायलांकनी सायबिणिची राखण ' , ' हांव तुकांच रावता ' , ' गेला तो कोण ?' ( दिग्दर्शक : सी आल्वारीस ) आनी ' एकूच माती ' .

जेन्ना तो तियात्रा बरयतालो तेन्ना कांय  नांवाजलेल्या कलाकारांची ताणें जापसालदारकी घेतिल्ली: सी आल्वारीस , आल्फ्रेड रोज , रीता रोज , एम.बॉयर, बाबा पीटर, ओफेलिया , सौजा फेर्रांव , रिको रॉड, जोस रॉड दे पर्रा , ग्रेग , सबीना , बेट्टी नाज़ , वालनट मस्कारेनहास , बेट्टी फर्न्स , जर. नेल्सन , जेसीएम डायस आनी जायते जाण.
६० वर्साचो आसतना तो माडा वयल्यान सकयल पडलो आनी ताच्या फाटीच्या कण्याक मार बसलो. णव वर्सा पयली ताचे अर्धांगवायुचो झटको आयलो आनी ताणें आंग धरलें,  आता तर दावी बाजू अर्दांगवायुच्या झटक्यान कायमची धरल्या.

## संदर्भ

वर्ग:तियात्रिस्त/Tiatrist
वर्ग:देवनागरी पानां
जेरोनीयो दामासेनो ब्रिटो

**जेरोनीयो दामासेनो ब्रिटो**

## जल्म
जेरोनीयो दामासेनो ब्रिटो 19 मे 1946 ह्या वर्सा जालो. सेलेस्टीनो ब्रिटो तांचो बापूय आनी पासकीना ब्रिटो ही तांची आवय, तांचो जल्म मांद्रे उत्तर गोंय हांगा जालो.

## वावर
तांणीं 8 वर्सांच्या पिरायेचो आसतना म्हळ्यार 1958 ह्या वर्सा म्हापशेंच्या गिलबर्ट पिंटो हांणी बरयल्ल्या आनी दिग्दर्शीत केल्ल्या ‘नोश्टी आशा’ ह्या मांद्रे गांवांत जाल्ल्या तियात्रा वरवीं अभिनय क्षेत्रांत पावल दवरलें.

तांणी जायते तियात्र बरयल्यात आनी दिग्दर्शीत केल्यात जशे, 'खाशा पाय', 'दुडू वो मोग', 'मुनीस वो देवचार', 'सोंवसारान चोड गोरजेचे', 'निश्टूर मुनीस', 'इनाम', 'घातक्याक घात', 'कालीज वो फातोर', 'मोगाचे शेजारी', 'ओशें घोडचें नासलें' आदी.

तांणी मिलाग्रीस दे चांदोर ह्या फामाद तियात्रिस्तांच्या  'माय पुताक तागडेन जोखता' ह्या तियात्रांत भुमीका केल्ल्या आनी आलेशीन दे मोरजींच्या आनी तरने दिग्दर्शक जशे बासिलियो बापतीस्त कार्वाल्हो जाका बि. बी. सी म्हुण चड वळखताले अशा साबार तियात्रिस्ता खातीर काम केलां. तो गोंय आकाशवाणीचो मान्यताय प्राप्त जाल्लो कलाकार आसा. तांणी जायत्या संगीत कार्यावळीं खातीर गायन केला, तशेंच वालंकण सायबिणिची ओचोरयां ही सी.डी प्रकाशीत केल्या. ते आयजूय तियात्र माचयेर वावुरतात, जंय ते गायता, बरयता आनी दिग्दर्शन लेगीत करता.

## पुरस्कार
तांणी कला अकादमींच्या आनी तियात्र अकादमी, गोंय हांच्या साबार  नामनेच्या तियात्र सर्तींनी गोंयभर वांटो घेतला आनी गायना पासत तांकां जायते पुरस्कार लेगीत फावो जाल्यात.

वर्ग:तियात्रिस्त/Tiatrist
वर्ग:देवनागरी पानां
आलेक्सीयो फॅर्नान्डीस

**आलेक्सीयो फॅर्नान्डीस** हाे एक तियात्रिस.

## जल्म
आलेक्सीयो फॅर्नान्डीस 26 ऑगस्ट 1940 ह्या दिसा मिन्गेल फेर्नांडीस आनी एस्पेसिया ए. फिलोमिना फेर्नांडीस हांकां तो जल्मलो.आरामबोल पेडणे,गोंय हांगा जालो.

## शिक्षण
ताणें 13 वर्सांचेर नोटस् आनी व्हायोलिन शिकपाक सुरवात केली आनी 20 वर्साचेर तुतारी शिकपाक लागलो. ताणें संगीतांत पदवी मेळयली.

## वावर
“बोरयेक पडटा मार,खोटो जाता सालवार” हे ताचे पयले तियात्र बाप्टीस रॉड्रिगीसहाणें ते बरयले आनी ताचे दिग्दर्शन केलें.तो एक गांवचोदिग्दर्शक हाच्या तियात्रांत आलेक्सान आपले तुतारीन संगीत वाजयलेंआनी हाचो देखावोआरांबोल जालो.

फिलिप्स बॉर्जीस फेर्नांडीस हांच्या “बॉमोईची गिरेस्तकाय” ह्या तियात्रांत ताणें दुसरे फावट अभिनय केल्लो.तशेंच झेवियर मार्टिन फेर्नांडीस हाच्या “गुलाबाचें फूल” आनी गाब्रियेल दे बायडा हाच्या “कार्मिनचे बेतीन” हे ताचे तिसरे आनी चवथे तियात्र जावन आसा.

हाचे भायर ताणें सगळ्या पेडणें तालुक्यांतल्या तियात्रांनी आपले संगीत गांवच्या फेस्ताच्या निमतान वाजयल्ले जशेंमोरजे गावांत,मांद्रे,केरी,भायडा,तुयें आनी शेजारच्या महाराष्ट्राच्या गांवांनी जशे कि आरोंदा,शिरोडा,आजगांव आनी सांवतवाडी.

हाचे पयली भुरगेपणांत गांवच्या तियात्रानी आपूण व्हायोलिन वाजयल्ले ताका याद जाता.ताका कांय गांवच्या तियात्र दिग्दर्शकांची याद जाता जशे कि आरांबोलचो सांतान,किस्तुलो,फ्रान्सिस,आझुलो, आनी राँकी.
गांवच्या तियात्रानी आनी कार्यावळी हाचेशिवाय आलेकसो,हाणे आपले संगीत तियात्रानी आनी नांव गाजत्या तियात्र दिग्दर्शकांच्या संगीत कार्यावळीनी वाजयल्ले जशे कि आल्फ्रेड रोज,जसींत वाझ,ग्रेग आनी साबिना,एम.डोड दे वेरना.

आलेकसोन शिवोलच्या जागराक 30 वर्सा संगीत वाजयले.तो गांवच्या फेस्ताक,मरणांक,काजरांक आनी गायन मंडळांक बॅड वाजयता आनी आजूनय वाजयता.ताणे तुयें इगर्जेंत गायन मंडळाचो मास्तर म्हणून काम केले आनी आता तो गांवचे आरंबोल इगर्जेंत गायन मंडळाक काम करता.

आलेक्सो हाणे आपली वाजोवपाची कला आपल्या गांवच्या तरणाट्यांक दिली आनी तशेच ताणे तरणाट्यांक संगीताचे शिक्षण आपल्या आरंबोल गावांत दिलें.

वर्ग:तियात्रिस्त/Tiatrist
वर्ग:देवनागरी पानां
बियात्रीस जोसफीन फेर्नांडीस

**बियात्रीस जोसफीन** फेर्नांडीस  ही एक तियात्रीस्त.

## वावर
तिणें तियात्राच्या मळार खुबश्या काम केलां.बियात्रीस जोसफीन फेर्नांडीस हिका तियात्राच्या मळार बेटी नाज ह्या नांवान वळखतात. बॅटी नाज हिणे अभिनय करपाची सुरवात1958 ह्या वर्सा पयलेच फावट मेंगलोरचे माचयेर मोवरीस काबराल हाणें दिग्दर्शीत केल्ल्या देशवत ह्या नाटकांत केली.उपरांत तिणें मोवरीस काबरालाच्याभोरवांसो,वादोळ,ओनीत, आदी ह्या तियात्रानी काम केलें.तिणें फ्रांसीस कासियाच्या तियात्रांत मांय ती मांय,म्हातारो चारबेला हातूंत काम केलें.तिणें1970 ह्या वर्सा रिको रोडाच्या गोंयचे माचयेर वोनी आनी देर ह्या तियात्रांत सुरवात केली.सी. आल्वारीसाचो पुराय बायलांचो तियात्र खंयचो साक्रामेंतह्या तियात्रांत लेगीत तिणें अभिनय केलो. सी. आल्वारीसान बरयिल्ल्या तोंड बंद कर,तुजे दोळे,तुजें दुरीग म्हज्या भाटांत अश्या खुबश्या नामनेच्या तियात्रांनी तिणें अभिनय केलो.प्रेम कुमार,एम. बोयर,रोजफर्न्स,रॅमी कोलासो,रुजारीयो रोड्रीगीस,क्रिस-मीना,टीटा-प्रेटो,मिनीन दे भांडार, आदी ह्या कांय नामनेच्या कलाकरां बरोबर तिणें तियात्रांत काम केलें.अभिनय करपाच्या गुणां भायर, तिका मधुर आवाजान गावपाचें देणें मेळिल्लें.नामनेचेसंगीत दिग्दर्शक रोजरी फर्न्स,एम बोयर,सी. आल्वारीस, प्रिन्स जेकब,काँनी एम, जूनीयर रोड हाच्या आडयो सी.डी.त आनी आल्बमांनी आपल्या सुंदर आवजान तिणें गितां गायलीं.2008 ह्या वर्सा जानवरी म्हयन्यांतमांड सोबाण.मैंगलोर हाणें आयोजीत केल्ल्यागिनीस बूक ऑफ वर्ल्ड रिकॉर्डा खातीर बॅटी नाजाक अंतराष्ट्रीय मळार थांबनासतना गावपाची संदमेळ्ळी आनी तिणें तातूंत वांटो घेतलो.

## पुरस्कार
बॅस्ट सिंगर अवॉर्ड बरे गायक म्हणून पोयनारी 1965 वर्सा श्रीमती तालेयारखान हांचेकडल्यान मेळ्ळो.

बॅस्ट एक्ट्रस बरे संवंगा करपी इनाम 1978 वर्सा रुझारियो रोड्रीगीसाचो उजवाड पालयलो हातूंत मेळ्ळो.

गुलाब बॅस्ट एक्ट्रसअवॉर्ड1985

कोका कोला ग्रेट परर्फोमर अवॉर्ड1998

कला एकादेमी अवॉर्ड,गोंयांत 2010

वर्ग:तियात्रिस्त/Tiatrist
वर्ग:देवनागरी पानां
परपेच्युआ एस. जॅक्स

**परपेच्युआ एस. जॅक्स** हे एक तियात्रीस्त.

## जल्म
परपेताचो जल्म 1 जुलय 1945 ह्या वर्सा काणकोणा ह्या तालुक्यांत जालो. परपेच्युआ सोकोर्रो फर्नांन्डीस हांका मोगान परपेट ह्या नांवान वळखताले.

## पुरस्कार
सद्या परपेट हे काणकोणच्या सरकारी कार्यालयांतल्यान नियुक्त जालां. तियात्रांतल्या ताच्या मोलदीक योगदाना खातीर काणकोणचो लायन्स क्लब, आरोग्य केंद्र काणकोण आनी ज्येश्ट नागरीक फोरम काणकोण ह्या संस्था मार्फत तांचो गौरव केला.

## वावर
परपेटान कितल्याशाच नांवाजत्या बरोवप्यां वांगडा, दिग्दर्शकां वांगडा खुबशे तियात्र केल्यात. नेपोलियन ग्रसीस, डॅानाटो फर्नांनडीस, स.लुबीन दे बाया, आर.बी.एस कोमरपंत, मोजीस मार्टिन, एरीक फर्नांनडीस आनी इनासीयो डिसूजा हे कांय फाकीवंत बरोवपी आनी दिग्दर्शक. परपेटान तियात्रांनी वेगवेगळीं पात्रां केलीं. पयली एक बाल कलाकार म्हूण आनी मागीर एका नटी पासून आवय मेरेनचे सगळीं पात्रां ताणीं सादर केल्यात. डॅानाटोचो दाग. आर.बी.एस कोमोरपंताचो पांयची धूव म्होजी बायल एफ.एक्स.जेक्स हांचो मोगान काजार, एकसूरो, रोगतान रोगोत वोळखोना हे परपेटाचे कांय तियात्र. ते खुबशी वर्सा नेमान कला अकादमी मार्फत तियात्र स्पर्धेंत भाग घेताले.

वर्ग:तियात्रिस्त/Tiatrist
वर्ग:देवनागरी पानां
पॅाल रोमी

"पॅाल रोमी" हो एक तियात्रीस्त.

## जल्म
रॅामाल्ड डिसोझा एल्यास पॅाल रोमी हो हणजुना, गांवांतल्या बार्देस तालुक्यांतलो.पॅाल रोमी आपल्या कुंटूबा वांगडा ग्रेन्ट रोड,मुंबय हांगा रावता

## वावर
असल्या वातावरणाक लागून ताच्या भितर अभिनय करपाचोआनी कातारां गावपाची इत्सा निर्माण जाली.तो तियात्राची येसाय आनी बॅंड वाजोवप्यांक पळयतालो आनी केन्नाच एकूय तियात्र चूकय नाशिल्लो.जेन्ना इश्टान ताचेकडेन तियात्र बरोवपाची येवजण आनी कॅामेडी संहीता बरोवपाक विनती केलीतेन्ना सावन ताणें तियात्रांत काम करपाकसुरवात केली कारण पॅाल हांचो स्वभावूच कॅामेडी करप आशिल्लो.दोगयांनी मेळून तियात्राची सहींता बरोवन तयार केली आनी त्या तियात्राक 'गोरीबांक ओकमान' म्हूण नांव दिलेंतियात्राची माची 'इंदिरा भुवनाच्या 'वयल्या माळयेर आशिल्ली.जाचो विनोदी पात्र पॅाल रोमी आसलो.हो तियात्र खूब सफल जालो.

मागीर पॅाल रोमी हाणे 'कोडको मिलयनार' तियात्रांत लेगीत अभिनय केलो.ह्या तियात्राचे दिग्दर्शन सी.डायस हाणे केल्ले.त्याच बरोबर वेलेन्टे मास्कारेन्हस हांच्या इनाम रोगताचो ह्या तियात्रांत ताणें काम केला.ताणें'रोगताक तानेल्लो' हो आल्फेड रोजाच्या तियात्रांत विनोदी पात्राचो अभिनय केला. पॅाल रोमी हो एक कातारां गावपी आशिल्लो.ताणे तियात्राचे माचयेर तशेच ध्वानीफीतरार जायती कातारां गायला.

हाणे स्वता खूब तियात्र बरयला आनी तशेच ते तियात्र जायते फामाद जाला.'तुजी धूव म्हजी बायल' ,'माप भरुन ओतले 'आनी 'आखरेक तेंच'. 
हे तियात्र फामाद जाला .पॅाल रोमी हाणे 'भुंयारातलो मुनीस 'आनी' बोगलांट' .ह्या कोंकणी फिल्मांनी अभिनय केला.

वर्ग:तियात्रिस्त/Tiatrist
वर्ग:देवनागरी पानां
आबदोन्यो रॅड्रिगीज

**आबदोन्यो रॅड्रिगीज**हो एक तियात्रीस्त.

## जल्म
30 जुलाय 1936 ह्या दिसा जाल्लो.

## शिक्षण
आबदोन्यो ल्हानपणार सात वर्सांचे पिरायेर बापायच्या बेण्डांत सिम्बल्स वाजोवपाक शिकलो.9 वर्साचो आसतना तो सदांत ब्रास बॅँडाक ड्रमस वाजयतालो.1959 वर्सातो आपलें फुडलें जेझ संगीताचे प्रशिक्षण घेवंक मुंबय शारांतगेलो. खूब हुशार आशिल्ल्या कारणान ताका संगीत बरोवपाक आनी वाजोवपाक येतालें, ताका संगीताची खंयचीय शैली सांबाळपाक जाताली जशेंकी 5/4 , 7/8 , 15/8 टेम्पोज.

## वावर
पन्नासाचे मदले पिरायेचेर, ताणें तियात्र बरयले,दिग्दर्शीत केले आनी  सादरूय केलेजशे की ‘कितें आमचो फुडार’, ‘दुर्दोशा’,आदी. ताणें फामाद तियात्रिस्तां खातीर वाजयलांजशेजे.पीसोजालीन, एलेक्सिनो दे कांदोली, सी आल्वारीस, जासींतवाज, रेश्मीकुलासो,एम.बोयर,प्रेमकुमार, चॅम्पियनपीटर, आल्फ्रेडरोज, जॉनक्लारो,जॉरोज, प्रिंसजेकब, आरस्तिडीस डायस त्या भायर सुमार तीन हजारां वयर वेवसायीक आनी नांववास्तीक दिग्दर्शकांक ताणें प्रस्तुतीकरण केलां.

ताणें कोंकणी फिल्मां खातीर लेगीतवाजप केलां.‘आमचेंनोशीब’, निर्मोण आनी म्होजी घोरकान्न’. ताणे त्रिकाल ह्या हिन्दी फिल्मांत लेगीत संगीत वाजयलां. त्या भायर आलफ्रेडरोजान,एमबीयर,जेरोमडिसोजा,लॉर्ड्ससलदाना, फा.पीटर कार्डोजो,व्हिलमीक्स-शेरोन,जोरोज,पीटरवीफर्नांडिस, आग्नेलोदीबोरीहाणीं तयार केल्ल्या कोंकणी एचएमवीरिकोर्ड आनी आयकपाच्यो कॅसटी खातीर ताणें संगीत दिलां.

‘गुडीसिवाय’ मुंबई दुर्दशनार ह्या सगळ्यां परस व्हडल्या बॅंडात वाजोवपी तो पयलो पाश्चात्य ड्रमर. ताणें डॉपरवेजा वांगडा‘मायफेरलेडी’ह्या ऑपेरांत भाग घेतलो. त्या भायर उशा अय्यराच्या कोंकणी संगीत कार्या वळींनी ताणें संगीत वाजयलां.आपलें स्वताचें सयत वेगवेगळ्या समयार मधुर संगीत दिवन तो आयज मेरेन आपल्या पांयांचेर उबो आसा.

1965	वर्सा ताणे बी आयकम्पनीस्टीमरएस.एस.केन्या, एस.एस.उगान्डाजोमार्टिन बण्ड आनी पयस सुवाती प्रवास केलो जशें मोंम्बासा, तांजानिया,झीब्रालतोर,लोरेनसो,मार्कीस, बीरा, कार्दोज,श्रीलंका,आदीगल्फाचेदेश भोंवून संगिताचें सादरीकरण केलें.
ब्रास बँण्डा ताणें मुंबयच्या आनी गोंयच्या नांवा स्तीक हॉटेलांत काम केलां.आपलें स्वताचें सयत वेगवेगळ्या समयार मधुर संगीत दिवन तो आयज मेरेन आपल्या पांयांचेर उबो आसा.

## पुरस्कार
* तियात्र दिसाच्या उत्सवा निमतान गोंय कला अकादेमीन पणजी ह्या संस्थेन हेर व्हडल्या तियात्रीस्तां वांगडाताचो यभोवमान केला.
* कोंकणी संगीताच्या क्षेत्रांत ताचें योगदान पळोवन ताका गोंय राजकीय सांस्कृतीक पुरस्कार दिवन ताचो भोवमान केलो.

वर्ग:तियात्रिस्त/Tiatrist
वर्ग:देवनागरी पानां
ऍन्थनी मार्टीन फेर्नांडीस

**एॅन्थनी मार्टीन फेर्नांनडीस** हो एक तियात्रिस्त.

## जल्म
तो मुळांत तुयें, पेडणें, गांवचो.ताचो जल्म 23जुलाय 1950 ह्या दिसा मुंबय शारांत जालो.ताच्या बापायचें नांव श्री.जोसफ कायतान फेर्नांडीस आनी आवयचें नांव श्रीमती. उबालदीना फेर्नांडीस.

## वावर
टोनीन आपलें पयलें पावल तियात्राच्या माचयेर 7(सात) वर्सांचे पिरायेर ‘शिमरी ओकोल’ हया तियात्रांत केलें. जो तुयें, पेडणें, गोंय हांगा जालो.थंय ताणें ‘उगडापें कोरूक तुजें खोरें काळीज तुका दाखय’ हें आल्फ्रेड रोजाचें कांतार ताणें गायलें. माचयेर तियात्र हाडपाचें काम ताणें बोर्डींग शाळेंत आसतना सुरू केल्लें.
आपलें शिकप करून तो मुंबय वचूंक भायर सरलो आनी 1967 वर्सा ताच्या बापायन एक तियात्र बरयलो आनी टोनीक ह्या तियात्राचें दिग्दर्शन करूंक सांगलें, जो तियात्र जुहू बाल कल्यान संस्था, मुंबय(जुहू च्याल्ड वॅलफॅर असोसियेशन,मुंबय) हांगां जालो. हातूंत ताणें विनोदी पात्राचो अभिनय केलो. ह्या तियात्रांत सी.आल्वारीस, आंतोनेत मेन्डीस, फिलोमेना भ्राझ, टीटा प्रेटो, बॅटी फर्नस, प्रेम कुमार, यान्ग मेन्डीस, एच ब्रिटन, मेन्डीस ब्रदर्ज, रोबीन वाझ आदी. ह्या सारकेले फामाद तियात्रीस्त आयिल्ले आनी ह्या तियात्रीस्तांक तो तियात्र पळोवंक  हाडिल्ल्या बद्दल टीटा प्रेटो हाचो खूब आभारी आसलो. ह्या दिसा सावन फाटल्यान आनीक वळून पळोवंक ना.
टोनीन आपले अभिनय तियात्र माचयेवयल्या नामनेच्या बरोवपी तशेंच दिग्दर्शकां बरोबर केला. देखीक, प्रेम कुमार, सी.आल्वारीस, क्रिस पेरी, सेबी कुतिन्हो, रॉबीन वाझ, आल्फ्रेड रोज, आदी.
दुसऱ्याच्या तियात्रांत अभिनय करून आनी गावन लेगीत टानीन आपणें स्वताचे तियात्र बरयल्यात आनी दिग्दर्शन केलां. जशें की 'मदर तेरेझा दुर्बोळांची आवय’,‘मोग फोग आतां भोग’,‘पाय धुवेचें काजार’,‘लोलो’, ‘शेजान्नीची कोंबी’,‘म्होजें भुरगें म्हाका जाय’,‘युरोपाची व्होकोल’,‘तुजें म्हाका म्होजें तुका’, आदी. ताणें चार कोंकणी सी.डी.काडल्यात,‘टोनी मार्टीन कोंकणी हिटस’, ‘सातवो साकरामेंत’,‘गुन्यांव कोणाचो’, ‘टोनी मोर्टीन 51 हिटस’, ‘मेमोरीयल हिटस’, ‘वो मोग कोसलो’ (VCD) आदी. एक तियात्र कलाकार कसो टोनीन आपली भोंवडी लंडन,कुवेत आदी कोंकणी प्रदर्शनाक लागून केल्या. ताणें आपल्या आवाजान सुमार 50 सी.डी.त गितां गायल्यांत.
गोंयांतल्यान तियात्राचे पंगड थंय व्हरून तियात्र सादर करपाक आनी पुराय तियात्र वेवस्थीत तरेन जावपाक एक म्हत्वाचो ताणें कितल्याश्याच वेळार आपल्या खांदार मारला..

वर्ग:तियात्रिस्त/Tiatrist
वर्ग:देवनागरी पानां
जॅक सूझा फॅरांव

**जॅक सूझा फॅरांव** हो एक तियात्रीस्त.

## जल्म
हाचो जल्म १५ मार्च १९३७ फार्तोडा, मडगांव मारिया कॉन्सेसांव मास्कारेन्स आनी आंतोनियो फ्रांसीस्को सूझा फॅरांव हांकां जालो.

## वावर
जॅक सूझा फॅरांव हाणें तियात्राच्या मळार आपली सुरवात सात वर्सांच्या पिरायेर 'कुणबी जाकी' ह्या ताच्या बापायन निर्माण केल्ल्या तियात्रांत केली. एक वेवसायीक कलाकार कसो ताणें आतोनीयो मोरिस फेर्नांदीस देसा कृज, टोणी सेक्स, टोणी डायस, जॅक दे वार्का, रेमी कुलासो, रूजारीयो डायस, मायक मेहता, अनील कुमार, फेफ्सीतेस हिटलर, आदी.

## पुरस्कार

वर्ग:तियात्रिस्त/Tiatrist
वर्ग:देवनागरी पानां
रिटा रोज

**रिटा रोज** ही एक फामाद तियात्र कलाकार.

## जल्म
तिचो जल्म 7 सप्टेंबराक मुंबई शारांत जाल्लो. तिचो मुळगांव सालिगांव, गोंय आसलो.

## शिक्षण
तिणें मुंबई कोलाबा वाठारांतल्या होली नेम स्कूल आनी सोफिया महाविद्यालयांतल्यान शिक्षण पुराय केले. शाळेंत आसतानाचतिणे आपले अभिनय आनी गायनाचे गूण व्यक्त केल्ले.

## वावर
रिटान आपल्या अभिनयाची सुरवात शाळेत आसतानाच केल्ली.ती वकृत्व, गायनआनी नाटकुल्यांच्या सर्तींत भाग घेताली. चवथेंत आसत तिणे “प्रिन्सेस टायनी टोट”ह्या ओपेरांत मुखेल भुमिका केल्ली. आठवेंत आसतनाशेकसपियराच्या“मरचट ओफ वेनिस”ह्या ओपेरांत तिची पोरतीया ही भुमिका उगडास उरपा सारकी आसा. तिणे आपल्या तीन वर्गमित्र वांगडा“गे लिटल जेपानिस”हे गीत गावून ताचेर नाचूयकेल्लो.
तिचो बापूय आदल्या काळावयलो तियात्ररीस्त आशिल्लो. आनी  ताचेकडल्यान तिणें प्रेरणा घेतिल्ली.

आलफेड रोजान बरोवन दिग्दर्शीत केल्ल्या ’मनिस वा देंवचार’ ह्या तियात्रातल्यान रिटा रोज कोंकणी माचयेर आयली. उपरांत तिणें आपल्या बापायच्या सोसणिकाय आनी घोराची चावी ह्या तियात्रांनी आलफेड रोजा वांगडा काम केला. मागीर ते आलफेड रोज हांचेकडेन लग्न जाले. आलफेड रोज हो आवजान आनी काळजान भांगर मनीस आशिल्लो.
तिच्या भुमिके खातीर लोक तिचो उगडास करतात.प्रेम कुमाराच्यामारिया मेकदालीना आनी डॉ सायमन फेर्नांडीसाच्या मारिया गोरेटीतातूंन तिणें मुखेल भुमिका केली आनी लोकांची मनां ओडून घेतिल्ली.तशेच तिणें रोबीन वाजाच्या तियात्रांत  इव आनी क्लिओपात्रा सारकिल्ल्यो मुखेल भुमिका केल्यात. एम. बॉयराच्याएकूच रोस्तो ,

ह्या तियात्रांतल्या इंग्लीश मॅडमीच्या भुमिकेन लोकांची लक्ष ओडून घेतलें. आलफ्रेड रोजाच्या आंगोवणेचीओकोल आनी लकपती नोवरो ह्या तियात्रांत तिणें नायिकेची भुमिका केल्ल्या.
रिटारोज हिणें 400 तियात्रां आनी 200 गायनाची कार्यावळी केल्यात. तिणें 70, 80, 90 शतकांतल्यो म्हत्वाच्यो  भुमिका केल्यात.बोंगलाट ह्या कोंकणी फ्रिल्मांत तिणें नायिकेची आनी म्होजी घोरकान्न हातूंतआदारी  कलाकाराची भुमिका केल्ल्या.
अभिनया भायर तिणें आपल्या गोड आवाजातल्यान लोकांक भुल्ल घातल्या. कोंकणी कोंकणी,  लोनदोनचो मोग, ले जोनी ले,तीन काळजा,तूं मोंदीर म्होजें’ आनी ‘काऴजाचो कुंवोर’ ही तिणें गायिली गितां.’काजार जायना’,’कोंकणी विसरूक ना’.आनी ‘मारेकार ’ दुवीं गायल्यात. ती चड फामात जाल्यात.

एम बोयर,एच बिटन,रोबिन वाज,एथोनी सेन,मेनडस ब्रोस आनी केनी हाचे बरोबर ताणे त्रियोस आनी कोत्रेस गायना गायला.
आलफ्रेड रोजा वांगडा लग्न जाले उपरांत ते भारतात न्हय तर भारतात भायर लेगीत तियात्रां केल्ल्यात. देखीकः गल्फ,जर्मनी,इग्लंड आनी यू एस ए. तांणी खूबशी डिस्क.केस्टेस आनी आल्बम काडल्यात.
मुंबई दुरदर्शनात तिणें आपल्या घोवा वांगडा मेळून टि.वी. वयली कार्यावळ करपी ती पयली जोडी आशिल्ली.जेन्ना तांका पयले भुरगें जावपाक आशिल्ले तेन्ना तिणे दिनयार कोनट्रक्टर,बुरजोर पाटेल,उशा उंथप आनी आलिकु पदामसी हांचे वांगडा मेळून आदी माजबेन्स नाटकांत गीत गायल्ले.दिनयार कोनट्रक्टर,बुरजोर पाटेल,उशा उंथप आनी आलिकु पदामसी.

कोंकणी माचये वयल्या उत्कृश्ट दिग्दर्शका वांगडा काम केला.देखीकः सी अल्वारीस,प्रेमकुमार ,रोबीन वाज,रिको रोड,एथोनी सेन, रोडील आनी एम जे डी लेमा.
तशेच तिणें रेमी कुलासो, किड बोक्सर, फास्तो दा कॉस्ता,एरीसटेडस डायस,बाब पिटर,जेसिन्तो वाज,नेवस ओलिवेरा,टोनी माटीन्स,पिटर वि फ्रेनानडिस ,मिना लायतो,एडविन गोन्सालवीसहांच्या तियात्रांनी वांटो घेतला. आरेल्म उत्सव हातूंत ताणे पदंरा परस  अदीक वर्सा गायन केल्ला.

## पुरस्कार
रिटा रोज हिका खूबशे इनामां आनी भोवमान फावो जाल्ल्यात.

## संदर्भ

वर्ग:तियात्रिस्त/Tiatrist
वर्ग:देवनागरी पानां
साल्वादोर फेर्नांडीस

**साल्वादोर फेर्नांडीस** हो एक तियात्र कलाकार.

## जल्म
साल्वादोर सांतान फेर्नांडीस हांचो जल्म 27 जुलै 1952 वर्सा सांगोल्डा बार्देश गोंय हांगा जालो.

## वावर
ताणें आपल्या वावराची सुरवात 10 वर्साचे पिरायेचेर स्कुलांत चलयेच्या भेसान‘चेडूं शेतकामतेचे’ हें कोंकणी कांतार म्हणून केली.उपरांत 14 वर्साचे पिरायेचेर ए. जे फेर्नांडीस जो सांगोल्डेचो, ताणें बरयल्ल्या आनी दिग्दर्शीत केल्ल्या "नशीब स्ट्रायक - वाल्याचे" ह्या तियात्रांत भाग घेतलो. ह्या तियात्रांत साल्वादोरान एक कांतार म्हणिल्लें जाची लोकांनी खूब तोखणाय केल्ली. उपरांत ते कामाच्या सोदांत मुंबय गेले जंय तांची भेट एच. ब्रिटनाकडेन जाली.एच ब्रिटनाच्या ‘नोवो काजारी’ ह्या तियात्रांत ताका वेवसायीक कलाकार म्हण वांटो घेवपाची संद मेळ्ळी. मागीर ताणें आपूण जावन खुबशे तियात्र बरयले तशेंच माचयेर हाडले. तातुंतलें कांय तियात्राचीं नांवां अशीं आसात ‘मोगाक लागोन’, ‘तो कोण’, ‘बेबदो’, ‘भुरगें नाका’ आदी.
वेवसायीक माचयेर काम करून तशेंच फामाद दिग्दर्शकां खाला जशे जॉ रोज, एच ब्रिटन, तिटा प्रिटो, सी आल्वारीस, प्रेम कुमार, पिटर वी फेर्नांडीस, टॉनी मार्टीन आदी वावर करून आपल्या कलेक लागून ते एक फामाद तियात्रिस्त जावपाक पावले.

## तांणे भाग घेतिल्ली तियात्रां
ताणे " पिजलेले कापोड " नांवांची ऑडियो सी.डी प्रकाशीत केली जाची आयकुप्यांनी खूब तोखणाय केली.ताणे "गुन्यांवकारी कोण" आनी "उडटा तो बुडटा" ह्या कोंकणी फिल्मांनी काम केलां.
फकत कलाकारच न्हय तर ते मुंबय शारांत कपड्याचे काम करताततशेंच ‘सलफर्नस एन्टरप्रायज’ कारखान्याचे ते मालक आसात.

तांका गोंयात “कोका कोला” पुरस्कार फावो जालो तशेंचम्हाराष्ट्र कोंकणी कला संस्थेन आनी 125वी पुराय जाल्ल्या तियात्र उत्सव मंडळ मुंबय हांणी तांचो भोवमान केला.

## पुरस्कार
तांका गोंयात “कोका कोला” पुरस्कार फावो जालो तशेंचम्हाराष्ट्र कोंकणी कला संस्थेन आनी 125वी पुराय जाल्ल्या तियात्र उत्सव मंडळ मुंबय हांणी तांचो भोवमान केला.

वर्ग:तियात्रिस्त/Tiatrist
वर्ग:देवनागरी पानां
पेदरो बारबोसा

**पेदरो बारबोसा** हो एक तियात्र कलाकार.

## जल्म
पेदरो सिरीयाको बारबोसा, तियात्रचे माचयेर पिटर बारबोसा ह्या नावांत वळखतात.ताचो जल्म 8 आगॅस्ट 1941 ह्या वर्सा, तालिगांव गावांत जालो. ताच्या मायचे नांव इजावरा गोनसालविस आनी पायचे नांव पेद्रुनोह बारबोसा.

## हेर वावर
तो लेखक, दिग्दर्शक, गीतकार आनी अभिनेता. तियात्राच्या उदरगती खातीर आनी विकासा खातीर पेद्रून 5 दशकां पसून वावर केला तो तोखणायेचो.

## तियात्रांत  वावर
पिट्र बारबोसोचे पयलो तियात्र सादरिकरण 9 वर्साचे पिरायेचेर जालो.‘सोर्वोंडार’ हो तियात्र श्री.होरासियो रोड्रिगीसहाणे बरयल्लो आनी दिग्दर्शन केल्लो आनी नाताला दिसांनी आकशी हाका माचयेर प्रस्तुत केल्लो. पिटरान देवदुताचे नेसवण घालून तिचात्रांत ‘ग्लोरिया हें कांतार म्हणिल्लें जे आयज पासून लोकांच्या कानांनी गाजता.
श्री.होरासियो रोड्रिगीसान कोर्तुब मावशेचें ह्या तियात्रांत पेद्रूक पिसो चेड्याची भुमिका दिल्ली. हो अभिनय ताणे बरे तरेन केलो जाची लोकांनी खूब तोखणाय केली.

उपरांत पेद्रून आपूण जावन एक तियात्र बरयलो. 28 नोवेब्र1958 ह्या दिसा आपल्या गावांत कुजिरा, सांत क्रूज हांगा आपूण बरयल्लो पयलो तियात्र रोगताचे भाव माचयेर सादर केलो.तियात्र पळोवपाक सुमार600 ते 800लोक हाजीर आशिल्ले. शेंदरी घालून जमनीर बसून हो तियात्र लोकांनी पळयलो.

काय वर्सा आदिच्या काळांत 1962 ह्या वर्सा एक नामनेचो तियात्रीस्त सर्गेस्त म.डोड दवेर्ना हाणे बारबोसाची वळख ‘गोंयची माणकुलीं नखेत्रां’ त्या काळाचे एक फामाद आनी नामाचो तियात्र पंगडा कडेन केली. बोरबोसा थंय एक प्रोम्पटर आनी आदार करपी अभिनेता म्हण वावरूंक लागले. पूण तांच्या कलेक आनी मेहनतीन ताका यशस्वी केलो. रोखडोच ताच्या व्हडीलांनी ताका सगळे सांबांळपाची जबाबदारी दिली. ह्या खातीर ताका मुंबय आनी गोंयच्या हेर वाठारांनी तशेंच देशांत ताका भोंवपाची संद मेळ्ळी.
नामनेच्या दिग्दर्शकां खाला काम केलां. जशे नेलसन आफोंसो, एम.डॉड दे वेर्ना,अरिसझीस डॅयस, ग्रेग साबिना, रॉम टोनीआदी. ताणेंतोमासीन कार्दोजाचे कला मोगा कांदोळी खातीर सततपणी 6 वर्सा कला अकादमीच्या तियात्र उत्सवान आपल्या चलये बरोबर वांटो घेतला.

बारबोसोन 50 वयर तियात्र बरयल्यात.’रेस्पेरा दीस’, ‘वोत आनी सावळी’, ‘एक जेवोण’, ‘आधार’, ‘रुपकार’, ‘आसरो’, ‘मोर्याद नासलोलें’, ‘तिकलें’, ‘पोयलो पागार’  हे ताचे कांय वेंचीक तियात्र.

## नाटकानी  योगदान
त्या भायर ताणे आपल्या गांवांत मोगाचेर तीन नाटकां बरयल्यात जाची नांवां ‘ऍके होमो’, ‘सोर्वोंडार’, ‘डोलोरोसा’. हीं नाटकां व्हडल्या माचयेर प्रस्तूत केल्ली. ह्या नाटकां खातीर बारबोसान गिताचे बोल, स्क्रिप्ट बरोवपाक आदार केल्लो तशेंच ह्या नाटकाचें दिग्दर्शन केलां. त्या भायर ताणें पास्कांत तियात्र बरयला जाचे नांव ‘भावार्थाचें पोयण’.

सांत क्रूज गांवचो हो पयलो तियात्रिस्त जाणे 50 वयर तियात्र बरयल्यात आनी 300 वयर कांतारां बरयल्यात. तांची खुबश्या कांतोरिस्तानी गायल्यात. त्या भायर ताणे आपल्या गांवांत 6 जमनीवेले खेल बरयल्यात, दिग्दर्शन केल्यात तशेंच गांवांत प्रस्तूत केल्यात.

## पुरस्कार
कला आनी संस्कृतीक खातें गोंय सरकारान पिटर बारबोसाचे योगदानाची दखल घेतल्. आनी कला गौरव पुस्कार दिवन 2007 वर्सा ताचो भोवमान केलो.

वर्ग:तियात्रिस्त/Tiatrist
वर्ग:देवनागरी पानां
आयरीन कार्दोज

**आयरीन कार्दोज** एक ही तियात्रास.

## जल्म
आयरीन कार्दोज हांचो जल्म 18 ऑक्टोबर 1951 ,ह्या दिसा मुंबय शारांत जाल्लो. आयरीन पियेदाद कार्दोज ह्या नांवान लेगीत तिका वळखतात.तांच्या बापायचे नांव जोजफ अँन्थोनी रोजारीयो आनी आवय जोजफा मागरेदा रोड्रीगीश रोजारीयो. ही मूळ पाटो रायबंदर इल्लास गोंय हांगची.

## वावर
तिणें शाळेंत शिक्षिका म्हण काम केलां. उपरांत 2011 वर्सा  मुख्यध्यापक म्हण ती सेवानिवृत्त जाली.1968 वर्सा गांवांत आशिल्ल्या कोपेलाच्या फेस्ता दिसा तिणें तियात्राचे माचयेर अभिनय करपाक आनी कांतारा गावपाक सुरवात केली. त्या काळार तांच्या वाड्यावयली कोणूच बायलां तियात्रानी वांटो घेनाशिल्ली. हेरांकडल्यान वेपार करून कलावंत बायलांक तियात्रांत  अभिनय करपाक हाडटाले. आवय, बापूय, भाव आनी भयण हांच्या प्रोत्साहनान तियात्रांत वांटो घेवपी आयरीन ही पयली बायल.

## तियात्रांत वांटो
तोमाझीन कार्दोज हांचे कडेन काजार जाल्या उपरांत लेगीत तिणें आपली तियात्राची वाट चालूच दवरली.लग्न जाले उपरांत तोमाझीन कार्दोज हांणी बरयल्ल्या आनी दिग्दर्शन केल्ल्या तियात्रांनी काम केले. कला मोगी कांदोळी घडोवन हाडटाले तियात्र सर्तीनी, आयज मेरेन आयरीन कार्दोज हिणे 50 तियात्रानी वांटो घेतला. तिणे भाग घेतिल्ले तियात्रा म्हळ्यार कांटेच कांटे,दिता तशें घेता, झगझगता तितले भांगर न्हय, म्होंवाळ वीख,आमी सगळे एक,ओर्त,काल आनी आयज, नवी दिशा, भुरगी आमची गिरेस्तकाय, समाजसेवा,आदि
आयरीनान कांदोळेची किरणां ह्या संस्थेतल्ल्यान गोंय कला सांस्कृतीक आनी सामाजीक केंद्र पणजी आनी गोंयचो लोकवेद  हांच्यानी घडोवन हाडिल्ल्या मांडो उत्सवान तिणे भाग घेतला
आयरीन कार्दोज हिणें कोंकणी कँसेट आनी सी.डी हातूंत भक्तिगितां, मांडो,माचयेवयली गितां आनी हेर लोकगितां गायल्यांत. ऑल इंडिया रेडियो, दुरदर्शन दिल्ली आनी गोंय, चित्रपट आनी दुरदर्शन केंद्र ,पुणे हांगसर वेगवेगळ्या कार्यावळिनी वांटेकार जाल्या. एक कलाकार म्हूण तिका मंगळूर, बंगळूर, मुंबय, कुवेत, दुबय मस्कट आनी पुराय गोंयभर कला सादर करपाक संद मेळ्ळी.

## इनामां
अभिनय, गीत गायन, तियात्र ह्या सगळ्यांत कला सादरीकरणा खातीर तिका इनामां लाभिल्ली आसात. 
# श्रेश्ठ अभिनेत्री— पयलें इनाम 3 फावटी आनी दुसरें इनांम 2 फावटी 
# श्रेश्ठ गायक--- पयलें इनाम 1 फावटी आनी खूब इनामां दुवो आनी त्रायो 
# वेशभुशा---- पयलें इनाम एकदा 

ह्या सगळ्या भायर basalia carvalho konknni puraskar (बसेलिया कार्वालो कोंकणी पुरस्कार), थोमस स्टिफन्स कोंकणी केंद्र पर्वरी हो पुरस्कार फावो जाला.

कोंकणी आना इग्लींश भाशेंत आपल्या लिखाणांतल्यान समाजात बदल घडोवन हाडपाक वावुरता.

वर्ग:तियात्रिस्त/Tiatrist
वर्ग:देवनागरी पानां
सुकोरीन फिजार्डो

**सुकोरीन फिजार्डो** ही एक बायल तियात्रीस.

## जल्म
सुकोरीन फिजापडो विनोदी कलाकार जी तियात्राच्या मळार फामाद जाल्ली आसा. तिचो जल्म 31 ऑगस्ट 1950 वर्सा जालो. ती मुळची रांयबंदरा रावपी. तिचो बापूय लिगारीओ डिमेलो एक फाकिवंत गीत बरोवपी आनी आवय नॅटलिना फेर्नांडीस, ती दोगांय मुंबय स्थायीक जाल्ली.

## भुरगेपण
वयाच्या सोळाव्या वर्सा ती अवर लेडी ऑफ फातिमा इगर्जेच्या कोयराची वांगडी जाली. त्या तेंपावयल्या फाकीवंत दिग्दर्शक सर्गेस्त सायब रोचा हांणी ताका इगर्जेंत पळयलें. आनी ताच्या आवय-बापायक सुचयल्ले कि सुकोरीनाक देवान गोड ताळो दिला, ते माचयेर बरे गावपी जातले. तांणी आपल्या तियात्रांत तिका संद दिली.

## वावर
तिचे पयले पद सायब रोचाचे‘पुजा’ह्या तियात्रान आसा. ताचो रचनाकार डॅवीड फर्नांडीस. हे पद इतले फामाद जाले आनी प्रेक्षकाचो इतलो आदार आनी आवड पळोवन ताच्या बापायक स्फूर्त मेळ्ळी. ताणे रोकडेच पदां रचपाक सुरु केले. ताणी आपल्या घराब्याचेर आदारुन एक पद रचले‘माय बाबडी गरीब’. हे पद म्हणपाक ती फाटी फुडे सरताली कारण ते तिच्या फाममीलिचेर आदारुन  आसले. पूण उपरांत तांणी केन्नाच फाटी वळून पळोवंक ना.

ताच्या बापायन बरयल्लो आनी दिग्दर्शीत केल्ल्या पयल्या  तियात्राचे नांव आसले‘पयल्यो चार वस्तू’. ह्या तियात्रान सुकोरीनान वांटो घेतलो. ताच्या उपरांत तांणी फामाद कलाकार एम. बोयर हांचो‘सोवसार सुदोरलो’. ‘आंगोवणेची व्हंकल’-आलफ्रेड रोझ, प्रेम कुमाराचो ‘खोटो पोयसो’, सी. आलारिसाचो ‘गोंयचो मोग’ आनी बायलां खातीर ‘खुंयचो साकरामेंत’?हांचेभायर रेमी कोलासो, किड बॉक्सर, एच. ब्रिटोन, यंग मिनेझीस, रॉबीन वाज, आदी.तियात्रांनी वांटो घेतलो.

ह्या नव्या पिळगेतल्यातियात्रिस्तां मदीं सुकोरीनान सुकोरीनान कॉमेडियन डॉमनीक, मारीयान फेर्नांडीस, जॉन मॉरायस, सेमुयल कारवालो आनी जायते.

जायत्या जाणाच्या तियात्रानी अभिनय केला. तिणे एम. बोयाराचो भेस करुन ताच्या भशेन गायला. 
सुकोरीनान जायत्यो ऑडीया कॅसेटस आनी सी. डी. चेर पदां म्हटल्यांत जी पदां तिचो बापूय लोगोरीओ, टॉनी मार्टिन्स आनी सर्गेस्त मारीयान, बाबूश फेर्नांडीस, रॉनी मोनसेरात, मोयेस्ट्रो जोसीन्हो, नॉरमन आनी जायते जाणांचे संगीत आसा. तिच्या थोड्या रचनाची नांवां अशीं आसात. ‘पिशे’, ‘बच के रहना’, ‘बार्बी डॉल’. तिणे 200 वयर सी.डी. नी पदां गायल्यात.

तिची भोवडी गोंयांतच न्हंय पूण जगभर जाल्या.दुबय, दोहा, कुवेट आदी. गल्फ देशांनी ती भोंवल्या. तिणे जर्मनींत, लंडनान, कॅनडान सुध्दा आपल्या कार्यावळी केल्यात.

## भोवमान
कोंकणी तियात्राच्या माचयेर तिच्या गायक आनी अभिनत्री म्हण दिल्या योगदाना खातीर तियात्र दिसाच्या कार्यावळींत  कला अकेदामीन तिचो भोवमान केला. 
ती देवाक चड मानता. ती आपल्याक  गावोंक दिल्या ताळ्याक आनी बुध्दीक लागून ती देवाक दिनवासता. ती तोखणाय करप्यांची,  प्रेक्षकांची आनी तियात्र मोग्याची उपकार मानता.

वर्ग:तियात्रिस्त/Tiatrist
वर्ग:देवनागरी पानां
कमलाकांत चारी

**कमलाकांत चारी** हो एक तियात्रीस्त.

## भुरगेंपण
भुरगेपणांतसून, कमलाकांत चारी हांणे चित्रकला,अभिनय,यंत्रासंबंदी कामांत आपली आवड दाखयली.ही यंत्रासंबंदी आवड निर्माण जावपाचे कारण ताच्या बापायचो वेवसाय ,हातूंत कायच दुबाब ना.चित्रकला,अभिनय,यंत्रासंबंदी कामांत आवड हे खाशेले गुण सहज कमलाकांत चारी  भितर आशिल्ले.

## वावर
गांवांत जावपी मराठी नाटकांनी ताणें काम केलें. माचयेर येना फुडें आपल्या अभियनाची क्षमता सगळ्यांक दाखयली.जरी तो अमुख नाटकांत काम करतालो, तरी ताची माचयेची माडांवळ करपांत आवड स्पश्ट दिसताली कारण माचयेची माडांवळ करताना तो तांकां मोलादीक सुचोवणी दितालो.
कमलाकांत चारी फाटली चाळीस वर्सा सावन ह्या क्षेत्रात वावुरतात.ह्या काळांत कमलाकांत चारी हाणी  माच्येच्या माडांवळीत नवी पद्दत हाडुन नाटकां आनी तियात्रांची माची तयार केली.सुरवातेक कमलाकांत चारी हांचे कडेन  माचयेची मांडावळ करपाखातीर स्वताचे पड्डे नाशिल्ले. तर ताणे माचये खातीर लागपी पड्डे म्हापशेच्यान सायकलीन हाडले आनी दुसऱ्या दिसा कार्यक्रम जाल्या उपरांत सायकलीन ते परत थंय पावयले.ताच्या कश्टाच्या कामांक आनी प्रमाणिकपणाक लागून कमलाकांत चारी हाच्या दिसपट्टया जिवितात व्हड फायदो जालो. माचयेची माडांवळ करून ताणे चड पयशें जोडले ना ,पूण ताच्या ह्या पद्दतीक लागून मात स्वताखातीर ताणें सगळ्याच्या मनांत सुवात तयार केली.   
वेवसायीक तियात्र माचयेर पयलेच फावट माची माडांवळ ताणे एक नामनेचे विनोदी कलाकार सर्गेस्त जासींत वाजा खातीर घातिल्ली.ह्या तियात्रांत ताच्या माचयेची सोबीत माडांवळ जायत्या नामनेच्या तियात्रिस्तांनी पळयली. आनी ते नामनेचे कलाकार म्हणल्यार त्या वेळाचे एम.बॉयर, प्रेम कुमार, सि.आल्वारीस, बाब पीटर, मिकी मेहता, जॉन क्लारो फर्नाडीस, रोसारियो रॉड्रिग्ज ,रोसफनर्स, प्रिंस जैकब, पास्कोल, मारियो मेनेजेस, जॉन डिसिल्वा, ऑगोस्तिन्हो विनोदी डॉमनीक, पीटर रोशन ,फादर फ्रेडी जए.दा कोस्टा आदी. ह्या सगळ्यांनी ताका आपल्या तियात्रांखातीर माची मांडावळ करून विनंती केली.1970 वर्सा ताणे क्रिस पेरीच्या संगीत कार्यावळीखातीर नवीन पद्दत वापरुन माची तयार केली. कला अकादमीच्या वर्सुकी सर्तीनी  पुरस्कार फावो जाल्या तियात्राक ताणी माचयेची माडांवळ केल्ली आसा.
कमलाकांत चारी हाणी मराठी माचयेर लक्षांत दवरपासारकें माची माडांवळीचे काम केल्ले आसा.

## पुरस्कार
माची माडांवळीखातीर ताका राज्य तशेंच राष्ट्रीय पांवड्यार लेगीत पुरस्कार फावो जाल्यात.माची माडांवळीखातीर राज्यपांवड्या सर्तीनी जायते पुरस्कार फावो जाल्यात.

## हेर वावर
एन.एस.डी न घडोवन हाडिल्ल्या ‘भारत रंग म्होत्सव’ रंगमाची उत्सवान गोंयचे प्रतिनिधीत्व ताणी केला. नवी दिल्ली आनी नेहरु केद्र, मुंबय राष्ट्रीय रंगमाची उत्सवा खातीर, राज्य पांवड्यार रंगमाची उत्सव मुंबय तशेंच दिल्ली,बंगलोर,पुणे,कोलापुर आदी उत्सवानी ते वांटेकार जाल्ले आसात.
जशें पयलीच सांगिल्ले आसा,ताका चित्रकलेची आवड आशिल्ली .चित्रकलेच्या शाळेत वा कॉलेजीत वचनासतना स्वता चित्रकलेत उदरगत केली. कमलाकांतचारी हाणी स्वता पड्डयाची चित्रकला केली. जुआंव आगोस्तीन फर्नांडीस,पाय तियात्रीस्त सभाघर रवीन्द्र भवन मडगांव माचयेर जे रस्तयाचे तशेंच पोरसूंचे सर्जनशील  देखाव आसा ते  ताणेच केला.

माची माडांवळीची तजवीज करपा वांगडा कमलाकांतचारी एक सामाजीक कार्यकर्ते आशिल्ले ही एक अजापाचीच गजाल. 1979 वर्सा पंचायत वेंचणूकेत वांटो घेतलो आनी पंच वांगडी म्हण लोकांनी ताची नेमणूक गांवची मेरशे पंचायत हागां 1979-1983 ह्या काळाखातीर केली.
कमलाकांत चारी अजून लेगीत वेपारी तशेंच वेपारी नाशिल्ल्या कलाकाराक तियात्र माची आनी माची माडांवळीची तजवीज करतात.

वर्ग:तियात्रिस्त/Tiatrist
वर्ग:देवनागरी पानां