open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
नवलेखन काळ

**नवलेखन काळ**: १९६० उपरांतच्या काळांत भारत आनी संवसारांत एक अपूर्व अशा परिवर्तनाक आरंभ जालो. देशाची फाळणी, सामुदायिक रक्तपात, अत्याचार, भारत- चीन झूज, भारत –पाकिस्तान झूज, तंत्रज्ञानाची वाटचाल, सामाजिक, आर्थिक असमता, बायल मनशेची समाजिक व्यथा, सार्वत्रिक अपेक्षाभंग ह्या सगळ्या घटकांनी .क आगळें अशें वातावरण निर्माण करून दवरलें. ताणें एक विद्रोही अशी मानसिकता तयार केली. ह्या नव्या वातावरणाची गरज म्हणून, नवे मानसिकतेची भावना व्यक्त करपी साहित्य निर्माण जालें. ह्या साहित्याचो आस्पाव नवलेखनांत करतात.

कवितेच्या संदर्भात नवलेखन काळांत नवी कविता, साटोत्तरी कविता, अकविता, बिट कविता, अस्वीकृत कविता, विद्रोही कविता, फँटसी कविता, ठोस कविता अशो बऱ्योच काव्य चळवळी जाल्यो. सागर मुद्रा), भवानीप्रसाद मिश्र अंतीम किरण से पहली किरण तक), धर्म म्हणिनात. ती शास्त्रां ह्या

गजानन माधव मुक्तिबोध (चाँद का मुँड टेढा है), अज्ञेय (बावरी आहेरी, इन्द्रधनु, गीत फरोश, अंधेरी कविताएँ, खुशबूके शिलालेख), रघुवीर सहाय (सीढीयोंपर धूप में, हँसो हँसो जल्दी हँसो), धर्मवीर भारती (कनुप्रिया), शमशेर बहादुर सिंह (कुछ कविताएँ), कुंवर नारायण (आत्मजयीचक्रव्यूह), विजय देव नारायण साही मछली घर), जगदीश गुप्त (नाव केपाँव), दुष्यंतकुमार (सुर्यका स्वागत), सर्वेश्वर दयाल सक्सेना (काठकी घांटियाँ), श्रीकांत वर्मा (माया दर्पण) हांणी कवितेच्या मळार नवकवितेच्या संदर्भात क्रांतीकारी योगदान दिलें. तशेंच नरेंद्र मोहन, राजेश जोशी, मंगलेश उबराल, उदय प्रकाश, वेणु गोपाळ, रमेश कुन्तल अवघेश कुमार, चन्द्रकांत देवताले हांणी नवीन कवितेच्या आंदोलनांत सक्रीय वांटो घेवन काव्य निर्मिती केली.

नवलेखनाची ही चळवळ साहित्याच्या सगळ्याच प्रकारांत उण्या-चड प्रमाणांत घडली, नाटकाच्या मळारय फुडें दिल्ल्या नाटककारांनी आपले परीन हे चळवळीक हातभार लायलो.

जगदीशचंद्र माथुर (कोणार्क), मोहन राकेश (आधे अधुरे, आषाठ का एक दिन, लहरोके राजहंस_), नरेश मेहता (खलित यात्रा), विष्णु प्रभआकर (युगे युगे क्रांती), दुष्यंत कुमार (एक कष्ठ विषपायी), धर्मवीर भारती (अंधा युग), सुरेंद्र वर्मा (सूर्ये के अंतीम किरण से पहली किरण तक), सर्वेश्वर दयाल सक्सेना(बंकरी), मणि मधुकर (रस गंधर्व), नाग बोडस (खुबसुरत बहु), कथा नवलकथेच्या मळार फुडें दिल्ल्या साहित्यिकांनी नवनिर्मिती केली. नागार्जुन (बलचमना, नई पौध), फणीश्वर नाथ रेणु (मैला आँचल), संगेय राघव (कबतक पुकारूँ), विवेकी राय (बबूल), शिवप्रसाद सिंह (अलग अलग वैतरणी), हिमांशु जोशी (अरण्य), मार्कण्डेय (अग्नि बीज), मम्मननाथ (बहता पानी), अमृतराय (बीज, नागफनी), अमृतलाल नागर (बँद और सागर), कमलेश्वर (समुद्र में खोया हुआ आदमी), रामकुमार भ्रमर (काँच घर), धर्मवीर भारती (सूरज का सातवाँ घोड़ा), मन्नू भंडारी (आपका बंटी).

कथेच्या मळार नवी कथा, जनवादी कथा, सहज कथा, समकालीन कथा, समांतर कथा, सक्रीय कथा अशा चळवळींनी नवलेखनांत भर घाली. अमरकांत (देश के लोग, जिदंगी, और जॉक), कमलेश्वर (कस्मेका आदमी, इतने अच्छे दीन), निर्मल वर्मा (परिन्दे, जलती झाडी), फणीश्वर नाथ रेणु (ठुमरी), राजेंद्र यादव (लहरें और परछाईयाँ), मोहन राकेश (नये बादल), मार्कण्डेय (पानफूल), उषा प्रियंवदा, कृष्णा सोबती, भीष्म सहानी, शिवप्रसाद सिंह, गंगाप्रसार विमल, धर्मेंद गुप्त, महीपसिंह, कुलभुषण आनी हे कथाकारांनी आपले योगदान दिलां.

डॉ. रवींद्र कात्यायन

श्रीमती वृषाली मांद्रेकर

वर्ग:देवनागरी पानां
Amoeba

## Amoeba  (vorgh rhaizhopoddo, songh prottozhoa.)

omibachea xorirokochi rochnnuk sadi asun ticho akar tharavik asna. To ek sarko bodlot asta. Tachem xorir ekach pexinchem va koxikechem ghoddil'lem asun patoll ani louchik jiudrouy kol'lant(plasmalemma) dhampil'lem asta. Hea kol'lea bhitor jiudrouy (protoplasm) asta. Tachea bhair axil'lea nitoll thorak bohirdrouy (ectoplasm) ani uril'lea patoll punn konnamni bhoril'lea bhagak ontodrorvy (endoplasm) mhonnttat. Ontodrorveant axil'lem vattkullem kendr xorirantlea cholnoulonacher niyontronn dourota. Heach bhagant ek va chodd lhan-vhodd zaupi burak (compression lacuna) astat. Xorira bhitl'lo dab niyontrit korop ani drouyorup podarth kaim promannant xorirachea bhair uddoup him tanchim mukhel kaream. Khar ani godd udok, domott zomin oxa vatauronnant omibachi vosti asta. Omiba vonxacheo zaiteo zati asat. Kaim zati monxachea sorvosadaronn nodrek dixtti poddnatoi. Kaim zati sadea dolleank distat. ‘omiba prottios’ hi zat choddxi soglle kodden dista. Omiba eka tharavik akaroyedo zatkoch tache don kuddke zaun tanchi projnon kria suru zata. Hea xorirant don kuddke zaun tache don veglle pranni zatat. Barik sukxmozontu, ddayattom' ani zoiv podarthanche konn hi omibachi khaudd zaun asa. Aplea xorirantlean bhair soril'lea bottauri faguramni (Process Pseudopodium) apli khaudd oddun ti aplea jiudroveant gheta. Khauddichea bhomvtonni udkacho lhanso thor asta. Haka on'n-riktika futtun mol va ghann bhair uddoita. Faguracho upeg cholpa khatiroi zata. Omiba jea udkant rauta, tatunt virgollil'lo eksizon, visronnan (diffusion) jiudrouy kol'lantlean xorirant vota ani tatunt utpon'n zaupi karbon ddai-eksaitt bhair poddtta. Choyapochoyak lagun (xorirant sotot zaupi bhoutik ani rosainik ghoddnnukank lagun) utpon'n zaupi yuriavori nirupoyogi podarth jiudrouyokolantlean bhair votat.

#### Rogh

omibacheo zaiteo zati vingodd vingodd pranneachea on'nomargant porjivi astat. Tatuntleo kaim rogacho prosar kortat. Enttamiba histtolittik hea projivachea (protozoa) somprkan vhoddlea antokddeanchea ani bhitorlea indrianchea xothak(dahyukt sujik) ‘omibajny vikar’ mhonnttat.

#### Chikitsah

emettin, ddai-oyoddokvin, somol klorokvin him vokhdam omibachea rogacher gunnkari astat. Protizoiv vokhdam'modim ‘tteramaisin’ mhotvachem asta. Omibacheo xvoson ani utsorzon kria sogllea prixtthavelean (sheet plane) zatat, kotthinn poristhitint eka podarthachea strounnan aplea xorira bhomvtonni somrkxok putti nirmann korun onukul poristhitint omiba tatuntlean bhair sorta.

## Polleiat

Amoeba

## Chitr Prodorxonn

## Sondorbh

वर्ग:Vignean
वर्ग:Romi panam
Pap Saib Francis

.... Page needs to be expanded
thumb|Pap Saib Francis (2021)

PapSaib - Pope Francis (Latin: Franciscus; Italian: Francesco; Spanish: Francisco; born Jorge Mario Bergoglio, [b]  1936-2025) zaun asa 266vo Pap Saib Roman Catholic Igorz Matecho.

## Poilo Jesuit Pap Saib
Pap Saib Francis hem nav tanem ghetlem, Saint Francis d’Assisi hea santachea manak.  Pap Saib zaun asa poilo Jesuit Pope ani poilo Americas hea Bhumikhondd-acho.

## Dokxin Bhymychɒ
To zaun asa poilo Pap Saib dokxin bhumycho ordho vantteantlo toxem poilo Europa bahircho Pap Saib, Syriachea Gregory III rea uprant, zo somplolo 741 vorsak.

## Argentina dexachɒ
Zolmolo, Buenos Aires hea Argentina dexachea gavant. Tajim Avoi Bapuichem nav Mario José Bergoglio and Regina María Bergoglio (née Sívori)

## Polleiat
Pope_Francis

वर्ग:Konknni
वर्ग:Prosidh, Famadh Monxeam
वर्ग:Dhorm / Religion
वर्ग:Romi panam
व्दिवेदी काळ निबंद

**व्दिवेदी काळ निबंद**: निर्मितेच्या संदर्भात ह्यों उदरगतींचो काळ म्हणूंक जाय. महावीर प्रसाद व्दिवेदी, बालमुकुंद गुप्त, पूर्ण सिंह, पध्दसिंह शर्मा, चंद्रधर शर्मा, श्यामसुंदर दास, रामचंद्र शुक्ल हांणी कथात्मक, व्यंगात्मक, वर्णनात्मक, विचारात्मक अशा विविध प्रकारांतल्या निबंदांची निर्मिती करून निबंद-प्रकाराक चालना दिली. ह्या काळांत सिध्दांतीक आनी वेव्हारीक समिक्षेवांगडा, शास्त्रीय, तुळात्मक, व्याख्यात्मक समिक्षा करप जाली. समिक्षेचे पोन्ने सिध्दांतीक संकेत बदलून नवी शा्सत्रीय समिक्षा निर्माण जाली.

छायावाद काळ: छायावाद हें उतर ह्या कालखंडांतल्या पद्य प्रकाराक लागू जाता. ह्या कालखंडांतल्या गद्य प्रकारांक हेर नांवां आसात. कथा-नवलकथेक 'प्रेमचंद काळ', नाटकाक 'प्रसाद काळ', निबंद आनी समिक्षेक 'शुक्ल काळ' अशें मानप जाता.

मध्यम वर्गीय चेतनेच्या विदोहाचें प्रतीक म्हणून छायावादी वळख करून दिवप जाता़. भांडवलशायेची उदरगत,व्यक्ती वादाचो पुरस्कार, स्वच्छंद प्रवृत्तीचो उदय, पयल्या म्हाझुजाचो परिणाम, अस्तंती संस्कृतीचो प्रभाव, देशा अंतर्गत घडिल्ल्या समाजीक, संस्कृृतीक चळवळी ह्या सगळ्या परिवर्तनांतल्यान क्छआयावादी काव्याचो जल्म जावंक पावला.

प्रसाद, निराला, सुमित्रनंद पंत आनी महादेवी वर्मा हे छायावादी का्व्याचे मुखेल कवी मानल्यात. जयशंकर प्रसाद (कानन कुसुम, महाराजा कामहत्त्व, करुणालय, प्रेमपथिक, जरना, आँसू, लहर, कामायनी)हांच्या काव्यांत विशयाचें नाविन्य, मानवी सौंदर्य, प्राकृतीक सौंदर्य, भाव अभिव्यक्तीची भास अशीं खाशेलपणां दिसतात. सूर्यकांत त्रिपाठी - 'निराला' (जुहीकी कली, अनामिका, परिमल, गीतिका, तुलसीदास, सरोजस्मृति) हाची कविता विद्रोही स्वर लायता आसतानाच दुसरेवटेन नियतीचें अस्तीत्वय दाखयता. जिवीत नदर आनी भाशा -प्रयोगांत नाविन्य जाणवता. सुमित्रानन्दन पन्त (ग्रंथि, विणा,पल्लव, गुंजन, युगान्त युगवाणी, स्वर्णधूलि, स्वर्णकिरण, उत्तरा युगान्तर, रजत शिखर, लोकायतन) हाचे कवितेंत विविध विचार प्रवाहांतल्यान निर्माण जाल्ली एकजिवी धारणा आनी प्रवृत्ती सौंदर्याचें खडी बोलींतल्यान सहजतायेन जाल्लें चित्रण मेळटा. महादेवी वर्मा (नीहार, रश्मि, नीरजा, दीप-यात्रा) हिची कविता आशयाघन अनुभुती, समृध्द कलापक्ष आनी भावपक्ष प्रतित करता. ह्या चार मुखेल कवींभायर, रामकुमार वर्मा, उदय शंकर भट्टा, मोहनलाल मेहता हांच्योय कविता नोंद करपासारक्यो आसात. प्रणय आनी जिवीताकडची स्वच्छंदी नदर दवरून बरयल्ली हरिवंशराय बच्चनची कविता (मधु शाला, मनुबाला, मधुकलश, निशानिमंत्रण, एकांत संगीत, आकुल अंतर, हलाहल, खादीके फूल, सतू की माला, आरती और अंगारे, बुध्द और नाचघर) उल्लेखनीय आसात. भगवती चरण वर्मा (मधुगीत, करूणा, प्रेम सन्देश), नरेनद्र शर्मा (प्रमात फेरी, प्रवासीके गीत, द्रौपदी) हे ह्या काळांतले आनीक कांय कवी आसात.

वर्ग:देवनागरी पानां
गद्य साहित्य

**गद्य साहित्य**: नवलकथा आनी कथा- ह्या काळांतली कथा आनी नवलकथा चडांत चड समजामिमुख जाल्ली दिसता. भारताचें यथार्थ दर्शन ह्या कथा-नवल कथांनी घडटा. दलीत आनि पद्दलीत समाजाचें प्रामाणीक चित्र पितारपाचेंकाम समर्थपणान ह्या काळांतल्या लेखकांनी केलां. ह्या कालखंडांत नवलकथेच्या मळार क्रांतीकारी योगदान दिवपी प्रेमचन्दाच्या नांवान ह्या कालखंडाक प्रेमचन्द युग म्हण्टात. ताणें गोदान, गबन,रगभूमि, कर्मभूमि, कायाकल्प, सवासदन, प्रेमाश्रय अशो एकापरस एक सरस नवलकथा बरयल्यो. ताच्यो 'पुस की रात', 'कफन', 'बडे घर की बेटी', 'शतरंज के खिलाडी' हे कथा संग्रह प्रसिद्द आसात. ह्याच काळांतले आनी कता -नवलकथाकार अशे आसात.- विश्वंभरनाथ शर्मा कौशिक (ननवलकथा: माॉ, भिखारिणी; कथा: कताई, रक्षाबंधन, उध्दार), सुदर्शन (हारकी जीत, ्लबम, आशिर्वाद), चतुरसेन शास्त्री (ह्रदय की परख, ह्रदय की प्यास, अमर अभिलाषा, आत्मदाह), चंद्रधर शर्मा गुलेरी (उसने कहा था, सुखमय जीवन, बहु काकाँच), जयशंकर प्रसाद (कंकाल, तितली, आकाशदीप पुरस्कार, प्रतिशोध). मनोविज्ञानाची फाटभूंय घेवन कथा बरोवप्यांमदीं इलाचंद जोशी, जैनेनद्, अज्ञेय हांचें लिखाण उल्लेखनीय आसा. तेभायर सियाराम शरण गुप्ता, भगवती प्रसाद वाजपेयी, वृन्दावन लाल वर्मा, राहुल संस्कृत्यायन आदि लेखकांनी मोलाची भर घाल्या.

नाटकाच्या मळार प्रसाद हांणे अपूर्व अशें योगदान दिल्ल्यान नाटकाच्या संदर्भांतल्यान ह्या कालखंडांत प्रसाद युग म्हणून वळखतात. 'सज्जन विशाखा', 'अजातशत्रु', 'जनमेजय का नागयज्ञ', 'राज्यश्री', 'स्कंद गुप्त', 'चंद्र गुप्त', 'ध्रुवस्वामिनी' अशींं सरस नाटकां बरोवन प्रसादान आपली अशी नाट्य परंपरा निर्माण केली. हरिकृष्ण प्रेमी (रक्षाबंधन, पाताल विजय, प्रतिशोद), लक्ष्मीनारायण मिश्र (संन्यासी, मुक्ति का रहस्य, राक्षस का मंदिर, राजयोग) हे हेर नाटककार आसात. पुरा, इतिहासांतली कथानकां वेंचून, भारतीय आनी अस्तंती शैलींचो समन्वय साधून नाटकां आनी नाटकुलीं निर्माण जालीं.

निबंदाच्या मळार साहित्यीक, दार्शनीक, मनोविज्ञानीक आनी आलोचनात्मक प्रकृतीच्या निबंदाची निर्मिती जाली. आचार्य रामचंद्र शुक्ला (चिंतामणी भाग १ और २), बाबु गुलाबराय (फिर निराशा क्यों ?, मेरी असफलता), पद्मालाल बख्शी ९कुछ, पंचपात्र), राहुल संस्कृत्यायन, राधाकृष्णादास, शांतिप्रिय व्दिवेद ह्या निबंदकारांनी हेम दालन समृध्द केलें. समिक्षेच्या मळार आचार्य रामचंद्र शुक्ला, शामसुंदरदास, लक्ष्मीनारायण, डॉ राम शंकर रसाळ, डॉ रामकुमार वर्मा, कृष्णशंकर शुक्ल, नन्ददुलारे वाजपेयी, शांतिप्रिय व्दिवेदी हांणी शास्त्रीय समिक्षेक व्हड योगदान दिलें.

रानी, मृगनयनी) हजारी प्रसाद व्दिवेदी (बाण भट्ट की आत्मकथा), संगेय राघव (घरौंदा, विषाद मठ) उपेंद्रनाथ अश्क (सितारों के खेल, गिरती दिवारें) हे कांय मुखेल लेखक आसात.

निबंदाच्या मळार हजारीप्रसाद व्दिवेदी, दिनकर, अज्ञेय, यशपाल, जैनेंद्र, रामवृक्ष बेनापुरी, शांतीद्रेय व्दिवेदी हांणी जिवीताच्या विविध आंगांक स्पर्श करपी निबंद बरयले. तेभायर हजारी प्रसाद व्दिवेदी, नगेंद्र, रामविलास शर्मा, शिवप्रसाद सिंह चौहान, विश्वनाथ, प्रसाद मिश्र, रामकृष्ण शुक्ल हांणी हिंदी समिक्षेच्या मळार भरीव योगदान दिलां.

वर्ग:देवनागरी पानां
Souza Ferrao

…. Page needs to be Edited.

Agostin Remedeos Souza Ferrao hakach tiatr macher souzha ferramv mhunn vollkhotale.Zolm' 1 zun 1909 disa ambora saxtti talukeant zalo.To poilech fautt basilo furtado hanchea ‘naddponn amigache’ hea tiatrant dislo.Tanne aplea jivitant fokot 8 tiatr boroile.Te mhollear:‘almam sorgar vetat ‘kazari vhokol,’ ‘ghatkiponn,’ ‘zotkaxi,’‘santan bauddi,’ ‘visvasoghat,’ adi.

Tiatr macher obhinoya bhair khubxim kantaram tanne gaileant chodd korun gõychea lokvedancher to kantaram gaitalo.(Folk songs).Si.Alvaris, alfed rojh, em'.Boir,je.Pi.Souzhalin, enttni de sa, masttor zho hea famad tiatristanchea tiatrant tanne kam' kelam.Teach borobor ‘amche noxib,’ ‘nirmonn,’ ‘sukhache sopon,’ ‘moji ghorkan'n,’ ‘boglantt,’‘kortubancho somvsar’ hea konknni filmanimapoli obhineachi kola dakhoili.6 march 1978 disa ho famad tiatrist somvsarak ontorolo.[2]

वर्ग:Konknni
वर्ग:Goemkar – Famadh / Prosidh
वर्ग:Sonvsaracho Prosidh vo Famadh Lok
वर्ग:Romi panam
Allan Octavian Hume

(zolm': 6 zun 1829, mantteros; moronn: 31 zulea 1912, londdon).

Bhartantolo brittix proxasok ani bharti-i raxttri-i sobhecho somsthapok. Tacho bapuy zosof hyum' ek ugr rajkaronni axil'lo. ॲlon 1949 to bongal prantache xaski-i sevent bhitor sorlo. 1857 tolea utthava vellar hyum' ittava jilheacho mejisttrett mhunn karbhar polloitalo. Uprant vaivy prantant to sorkari mohsul khateacho odhikari zalo. 1870 – 79 meren to kendr sorkarant karbhari mhunn vavurotalo. Punn nemalleantlean to bharti-i lokanchea garanneank vacha foddtta ani bharti-i lokankodden axil'li tachi kollkoll polloun, brittix sorkaran tachi portun prantacho karbhari mhunn nemnnuk keli.

Lhanponnasaunoch hyumak lokokleannachi tollmoll axil'li. Dekhun bharti-i xaski-i sevent tannem xikxonn, polis khateantoli sudaronna, soreacho vepar, bharti-i bhaxentolim nemallim, balguneagar sudaronna kendram oxa sabar vixeamni kholayen lokx ghalun tatunt sudaronna ghoddoun haddpakhatir to vavurolo. To proxasok mhunn kam' korta astona tannem suchoil'leo sudaronna kaim promannant sorkaran many korun ghetil'leo.

Xaski-i seventlean 1882 to to nivrit't zaleauporant aplo kolponepromann bhartiyanchea koleannakhatir svotontroponnan vavuropak laglo. 1885 to bharti-i raxttri-i sobha (kangres) ostitvant aili. Uprant bavis vorsam tanne kangresocho sochivo mhunn vaur kelo. Survechea kallant kangresocho sochivo mhunn vaur kelo. Survechea kallant kangresin udaromotovadi pod'dot apnnail'li. Punn ugr kolpona vaddot geli ten'na hyumacho kangresiuyolo tabo gelo. 1994 to to bharot soddun londdnak gelo. Thoim ‘ddolvich librol somsthecho’ odhyokx mhunn tannem morsar vaur kelo.

ॲlon hyum' ho boro proxasok, somazoseuk axil'lo. Toxench xeunneamsombondi mhaiti ekttham-i korpachi-i taka audd axil'li. ‘do gem' borddos‌ ef inddia’, ‘borma ondd silon’ hea xeunneamvixim mhaiti divpi pustokacho to soh-lekhok asa. Tarekovar sounneanchim ekttham-i kel'lim pakham. Kati ani tanteam uprant tannem brittix myujhiymak dilim. Bharti-i raxttri-i kangresocho somsthapok mhunn taka bharti-i itihasant mhotvachi suvat asa.

## Polleiat
Allan_Octavian_Hume

वर्ग:Prosidh, Famadh Monxeam
वर्ग:Razkaronni, Raznitikar vo Razokaronnant ascho monis
वर्ग:Romi panam
Hungri Xastr

Xostrokrievellar pexonttoka gungi haddpachem xastr. Xostrokria chalu astona xostraposun zaupi ghayanchi dukh pexonttak zannouchi nhoi mhonnun taka hungrixastraurovim gungi yeupachem vokhod ditat. Hem vokhod vayurupan divp axil'lean tem pexonttak hunguk divp zata ani tacheuylean hea xastrak hungrixastr oxem namv paddlam. Takach gungixastr oxem-i mhonnttat. Xirek injekxon korunoi gungi haddop zata. Punn sadaronnoponnan hungpachoch vapor zata.

Hungpachea vayucho sod lagchepoilim pexonttache tokler kosle tori vostucho aghat korun taka bexudhd kortale ani to bexudhd ovsthent astona, xostrokria kortale. Uprant 1754 chea sumarak karbon ddaieksaidd ani uprant 1771 vorsa eksizon vayucho, gungi divpakhatir vapor zaupak laglo.. 1798 to sor hemfri ddenntti hannem naittros eksaidd vayu sodun kaddlo. Maikol foradde hannem yithor (Ether) cho upeg gungikhatir kelo. Yithrocho vapor fuddem chaluch urlo. 1846 to ddo. Vilyom' mortton hannem yithracho vapor korun hungrixastrachem pratyokxik korun dakhoilem. Uprant 1847 vorsa jems simposon hannem hungrekhatir kloroform' ho podarth vaprant haddlo. Sodea yithor ani kloroform' hancho vapor zata aslo tori yithrant, kloroformaporos chodd upyuktota asa. I. Fixor hannem 1864 to ttrilin ani fruedd hannem 1929 to saiklopropen, 1951 to si. Ddoblyu. Sokling hannem helothen hea hungrichea podarthanchi bhor ghali. Chin dexant 200 vorsam lenabis namvachea zhaddacho ros kaddun hungpak ditale. Bhartantoi oxa zhaddanchea palla – mullancho vapor zatalo. Piddestachem ang thondd korun bheraupachi-i protha axil'li.

Hungri divpache prokar: xostrokriechea prokarapromann hungri divpache prokar ani promann bodlota. 1) lhan xostrokria korta ten'na piddest angapurotich thollavi (Local) hungri ditat. 2) khoinchyai eka hatachea va payanchea bhagak xostrokria korpachi zalear ekoch hat va pam-i bheraun dourop zata. Taka Block hungri mhonnttat. 3) fattichea konneant mojzatontuk dil'le hungrek Spiral hungri mhonnttat tor mojzatontuk bhaid dourun dil'le hungrek Epidural mhonnttat. 4) purai ang bhoroupi hungri.

Poilea tin hungreamni monxache kuddichem thoravik angoch bhereta ani monis xabut urta. Chouthe toreche hungrent piddest xabutebhair urta.

Xostrokriechea akarapromann, tika lagpi kallapromann, piddest prokarapromann toxench piddekarache ovsthepromann hungri divpachem promann tharaitat. 00 mimi. Te 14 mimi. Hem promann asta. Piddekarache usvas nolikentlean hungrechem vokhod ani techvangodda prannvayuchi purounn eka khaxelea moxinaurovim kortat.

Protyokxant purounnechem kam' korche poilim hungri divpi pexonttachi voijki topasonni kortat. He topasonnent piddestache kallzache thoke, mut – rogtachi ovstha, roktodab oxe gorjeche voijki ghottok topasun ghetat. Tanchi sthiti hungrekhatir veusthit aslearoch hungri divpi zata.

## Polleiat

Anesthesia

वर्ग:Konknni
वर्ग:Vokhod
वर्ग:Romi panam
Har Gobind Khorana

Dr. Har Govind Khuranna hacho zolm' 2 zaneuri 1922 disa ponzabantlea raipurant(pakistan) zalo. Ponzab videapitthachi em'.Es.Si chi podvi melloili. Taka xixyouriti mellil'lean monchesttor videapitthant to fuddlem xikxonnogheupa khatir gelo. Livhoropulak pradheapok e. Ttobrttosonachea margodrxona khala tannem pi.Ech ddi chi podvi melloili. 1948 vorsa ddokttorett melloili tori taka auddichi nokri mell'lli na mhunn to teach vorsa bhartant portolo. Nimannento hangai nirax zaun porot inglonddak gelo ani ani puddlea sonxodhonokareak survat keli. Nobel lorett, olekozhanddor ttodd he kebriz videapitthantole tanche sangati tankam mozot ani margodrxon kortale. Thoinchean 1952 vorsa to kenddak gelo. 1960 meren erogenik kemisri grup ergonaijhexon komnovelth risrch somsthent kam' korit raulo. Teach kallant tannem svitzhorolenddantlea loksobha vangddeachi choli bail mhunn svikaroli ani logn zalo. 1960t to omerikek gelo ani omerikechem nagriktv ghetlem. 1970t mesyochyusett insittittyutt ef tteknoloji he somsthent alfredd pi. Solen hanchea margodrxona khala pradheapok mhun nokri keli. Tannem 300 probondh boroileat.
Inamam

1958 vorsa taka rosainik somsthe koddlean march ovordd dilo. 1962 vorsa horimon praizhu takach mell'llem. Bhartosorokaran podmobhuxonn divn som'man kelo. Ponzab yunivhorsittin chonddhigoddhak ddiesosi hi podvi divn sonmanit kelo. Somvsarik namna mellil'lo prannijiun xastracho sonxodhok mhunn horgomvid khurannak zog vollkhota. Ddayoksiribonyukleyok osidd(ddiene) hanche mull ghottok sodun jinnetole onuvonxikotayecho sod laun vigoneanoxastrache paul fuddem ghalpant tannem mozot keli. Hea tachea sonxodhon kaream khatir robrtt ddoblyu hole ani marxol nirenobrg hanchea borobor taka nobel inam' vibhagun dilem.

## Polleiat
Har_Gobind_Khorana

वर्ग:Prosidh, Famadh Monxeam
वर्ग:Romi panam
Sachin Tendulkar

Sachin Ramesh Tenddulkar (Epril 24, 1973: Mumbai) krikettichea somvsarant ddon breddmon hachea uprant dusri suvat sochin tenddulokor hachi asa. I.So. 2002modim, karkirdichea baravea vorsa, visddenone ddon breddmon hanchea uprant sarvokalik dusro sorvot'tom' kosotti folondaz mhonnun tor eka disachea antororaxttri-i samneam modim vhivrichrdds hachea uprant dusro sarvokalik sorvot'tom' folondaz mhonnun sochin tenddulokorochi nivdd keli. 2011 jen'na bharot vorldd kop jiklo ten'na, hea mechint sochinacho aspavo axil'lo. 2003 vorsa vorldd kop hatunt to soglleant boro khellgoddi mhunn taka man favo zalo. Antororaxttri-i khellant to soglleant chodd xotok marpi khellgoddo. 20 nouhembor 2009 vorsa karkirditile 30,000 antororaxttri-i dhavo tannem kaddle.

#### Jivit

Kaim vorsam poilim ixttamni ekamekachi vollokh korun dilea uprant 1995 vorsa Sachinachem logn anond mehta hea gujrati udeogopotichea namv onjli(veusayan balrogotjgone) cholyekodden zalem. Tankam sara (zonm': ekttobor1997) ani orzun (zonm': 23 sopttembor 2000) oxim don bhurgim zolmolim. Kitlech fautt Sachin apli forari 360 moddena mumboi xarant gheun bhomvtona dixtti poddla. Hi forari taka fiatt kompnin maikol xumakorachea hatantlean bhett mhunn dil'li. 200 goroz bhurgeank poixeancho ani her toren adar divn mozot korta.

#### Survat

Sachin tenddulokaracho zolm' mumboi xarant eka moratthi modhyomourgi-i kuttumbant zalo. Sochin devo bormon hea tachea auddttea songit digdorxokachea namvan taka namv dourolem. Sochinan xardaxrom' videamondir hea xallent kriketticho proxikxok romakant acherokor hanchea koddlean krikettiche dhodde xikunk survat keli. Xallent astona heris xildd hanchea add khellttana tacho ixtt ani soh-khellpi vinod kamblliborobor 664 akromok bhagidari keli. 1988/1989 vorsa to apli poili voili prothom' xrenni samnea modim 100 nabad raulo. Tea vellar to mumboi songhant gujrat songha add khellttalo. Ten'na taka 15 vorsam 232 dis axil'le, ani tea vellar ho vikrom' (poilisamneatoxotokikhelli) korpacho soglleant tornnatto khellgoddi.

#### Purskar

podmovibhuxonn ani rajiugandhikhelortn he purskar divn tacho bhouman kelo. Toxench taka bhartortn ho soglleant vhodd purskar taka dilo. Tachea nivrit'tichea vellar ho purskar taka zahir kelo. Bhartachea viman dollan taka ‘grup keptton’ ho hud'do taka divn tacho bhouman kelo. Rajivo gandhi yunivhorsitti ef helth sainses ani mhoisur videapitthan taka ddokttorett podvi dili. 6 nouhembor 2012, sochinak mumbyont membor ef di erddor ef esttrelia ho gourou favo kelo.

## Polleiat
Sachin_Tendulkar

वर्ग:Prosidh, Famadh Monxeam
वर्ग:Romi panam
Brahmanand Sankhwalkar

…. Page needs to be Edited.

Zolm': 6march 1954 tallgamv tisvaddi purai namv bromhanond sogunn kamot xonkhvallokar, gõychea futtbol mollauyolo kampo khellgoddo. Ek boro golkipor mhunn taka antororaxttri-i kirt mell'llea.Tachem mullamvem xikop tallgamv zalem. Uprant fuddlem mettrik meremnochem xikxonn tannem progres haiskul,ponnji hanga ghetlem, tor dhempe kole ef arttos aendd sains,miramar hanga tanne puvechem xikxonn purai kelem.Bapaiche futtbol khellache daiz tachekoddlean mellil'lean taka bhurgempomasaun futtbol khellachi goddi axil'li.1970t ponvel sporttos klobachea votin poile khep khella sortint vantto ghetlo. Fuddem 1974t sallgamv sporttos klobakhatiruy to khell'llo. Hea vorsa sontox ttrofuikhatir to gõy pongddak khell'llo.1975t bhartachem protinidhitv korop exiyn yuthsosor tturnamenttant tannem heach pongddautin bonkokochi bhomvddi keli. Fuddarak tannem zambhiakuy namv melloilem. Yontanchi xikst korun somvrantoli uchemli suvat tannem aplea kollaxen hatasoli.Zambhiak tachi kuxallotai polloun kenkokonzan tacho 'lipardd ef inddia' mfonnun bhouman kelo. 1976- 77t ofgannistanantlea kabul hagam-i tannem utkrixtt khell kelo. Teach vorsa morddeka choxkakhatir kuvalamlopur hanga to khell'llo. 1977t dokxinn koria ani her kodden tannem aplem khellakrtritv dakhoilem. 1973 te 1977 meren to raxttri-i patllecher gõyche votin khellil'lean gõy sorkaran jivbadada korkar purskar divn tacho bhouman kelo. Tankicho khell korun tannem futtbolokhellachea itihasant aplem namv ojroumr kelam. Futtbolavangoddach krikett, tteblottenis, beddmintton, vholibol he khell ani pemvp taka bhovo auddotta.

## Polleiat
Brahmanand_Sankhwalkar

वर्ग:Konknni
वर्ग:Goemkar – Famadh / Prosidh
वर्ग:Sonvsaracho Prosidh vo Famadh Lok
वर्ग:Romi panam
Valentine's Day

Vhelenttain dde ho mogeancho dis (sentt vhelenttain dde). 14 februvari ho dis purai somvsarobhor vhelenttain dde mhunn monoitat. Hea disa mogi ekamekank 'bi mai velenttain' (mhojench mogi tum) oxem boroil'lem kardd dhaddttat.[1]
sentt vhelenttain

Zanchea namvamn ho dis monoita to sentt vhelenttain kiristamv dhormacho romnacho raza klaiddiyon- 2 hannem vhelenttainachi kiristamv dhorma addchi xikounn polloun taka bondkhonnint ghalo. Ten'nachea kallant soinik bhorti khatir lognacher bondi ghal'li. Tori astana to aplea mogi cholyevangodda logn zalo. Tannem hem kloddiyrosachea hukmaadd kel'lean tannem taka 14 februvari disa mornnachi kheast formaili.[2]

Vhelenttain zom-i kheast bhogtalo tachea zonela bhair vhailottachim khub zhaddam axil'lim. Tea zhaddanchem ek pan kaddun tacher tujea vhelenttainachi yad dour he xobd boroilem ani te pan bondkhonnichea efisorache kudd'dde cholyekodden dhaddlem. Hachem foll mhunn hachem foll mhunn mogachea xrodhdecher aesttoriache kudd'ddeponn drixttint bodlolem ani tika dispak laglem. Hi khobor soglleak patll'lli ani ten'nachean mogi tornatte chole- choleo ho dis 'lyuprkos' hea namvan monounk lagle. Fuddem 496t vorsa pop hannem somazache kudd'dde vicharosoronnek lagun tea utsovacher bondi haddli.[3]
protha

Oxem mhonnttat, frebruvari mhoineant vosont ritunt tea kallant romi tornatte aplea mogi premikank magnni ghaltale oxi protha axil'li tamnni boroil'li mogachi chitt 14 februvarik dhaddttale. Hech prothek magir lhou lhou 'vhelenttain chitt' mhonnpak lagle. Fuddem hacho prochar vaddot gelo. Uprant vhelenttain karddom dhaddpachi protha soglleat poilim oxem torechem kardd jyuno februatt hannem boroilem oxem mhonnttat.

Kaim zannkaranchea motapromann he prothecho ani vhelemnottain hea namvan zaun gel'lea don sontancho toso kainch sombond na. Romon purann kothentoli mogeachi devi vhinos hicho cholo kyupiddochem chitr karddacher asta.Vhelenttainchea karddacher asta.

Sollavea xekddeant svitzhorolonddant sentt fransis ddi sels ef jineuha haka oxem dislem, kiristamv lok borech modeleat tanka xist laupa khatir tannem ten'na ostit'tvant axil'li lottri pod'dot bond keli. He lottri pod'dotin romon lok lAettri tiketticher sontanchi namvam ghaltale. Tornatte chole choleo chitteo kaddttali ani tea lAettrichea ddro promann vorsobhor tacheborobor somvsar korcho poddttalo.

Otthravea xenkddeant framsantleo tornatteo choleo aplea mogea choleachem namv kagdar boroun to kagod va chitt tachem fattir dosoitalim. Toxench modhy yugant choleo hollduvea rongache kopdde ghaltalim. Tachea motan hollduvo rong ho pun'nirmiticho, sukhi somvsaracho.

Vhelenttain dde hi protha londdon,inglondd, omerika,ittli hea dexant khub procharant asa. Bhartat hi protha brittix lokampasun aili. Aiz hi protha xarampasun gamvgireavatthara meren paulea. Poilichea kallant hea disa karddam dhaddttale. Sodeachea kallant kardda vangdda mogacho sondex axil'lim podam, sttof ttoiz va ugddasak urpasarkeo vosti ekamekank bhett dhaddttat.

## Polleiat
Valentine's_Day

वर्ग:Konknni
वर्ग:Festam, Zatra ani Porbo
वर्ग:Romi panam
Uday Shankar

(zolm': 8 ddisembor 1900, kolokt'ta). Somvsarik namna mellil'lo bharti-i nrityokar. Pirayechea otthra vorsancher to chitrokolechem xikxonn gheupak inglonddak gelo. Thoim tannem nachacheo kaim kareavolli korun dakhoileo. Hi kareavoll polloun somvsarik namna favo zal'li roxiyn nortika an'na pauholouha hi probhavit zali ani tinnem taka nrityokolekhatir urba dili. Pauholouhachea pongddavagodda tannem vigonddovingodd dexanchi bhomvddi keli. Deddoursa uprant to parisak ailo. Thoim tannem vegvegllea ani chodd korun udentekoddlea somskritayancho ani kolancho kholayen obheas kelo. Nachacheo zaiteo kareavolli polleleo. Ho niall korta astona tachi kola lhoulhou akar ghetali.

Fuddem to inglonddak gelo ani ‘madam' simki’ he aple french xixye vangdda tannem svotontr kareavolli sopru keleo. Videxant astona tannem bhartak khub bhetti dileo ani bharti-i nriteak vavo dilo. Taka bharti-i lokonriteachi audd. Svotache nrityoxoilik tannem favo toxem podlality ani mudrabhinoi hanchi zodd divn hi kola ostontechea lokam'mukhar douroli. Ostontechea dexant ‘udoixonkor mhollear bharti-i nach’ oxi tachi namna zali.

1938 vorsa to bhartant ailo ani tannem olmodda hanga ‘inddia kolchor senttor’ chi thapnnuk keli. He somstheurovim tannem obhizat bharti-i nach xikoupachi veustha keli. Tachea ‘lebor ondd moxinori’, ‘do rhidom' ef do laif’, ‘samany kxoti’ hea sarkea bele nriteamnim khub namna melloili. Tannem nachache kareavollint noveo noveo kolpona haddleo ani rongmachoyecho ochuk vapor kelo.Tache vixy chalu sthitikodden bandil'le astat.Toxench tache kareavऴichi ankhnni-i yeujil'li asta. Tachea nachachim nirmonni muleam unchelea pamvddeachim astat.

Nachachea khoinchyai ekach prokarakodden to eknixtth raulo na.Xastri-i nachant to aple kolponepromann bodol kortalo oso tacher arop zala.Tacher ostontekoddlea ani udentekoddlea nachacho probhavo axil'lo. Paromparik nachaurovim arvil'leo oddchonni orthopurnnotoren lokam'mukhar manddpachem tachem dhyey axil'lem. Hea kamakhatir zai axil'li proyogoxilota tachekodden axil'li. Tannem 'timir boron'hea songitotgoneachea adaran nachadea songitant kitlexech bodol ghoddoile.

Bharti-i poromporek khobor naxil'lo vhodd vadhyourind tannem haddlo। he proyog kortona to ken'nach aplo bharti-i atmo visrolo na, tannem apli veglli nachachi podhdot suru keli.Hatuntlean tachi bail omla xonkor toxench xantirdhon, sochinoxonkor, kamexvor, zouhor soigol, noroindr xorma adi kolaunt nirma kele.Namnecho sotarovadok ponddit rovixonkor tacho bhavo.

1959 vorsa taka songit nattok okademicho purskar favo zalo.Tanne nachacher kolpona namvacho sinema kaddla. Bharti-i nachache poromporent tannem arvil'lea nachacho aspavo kela.Bharti-i nachak arvil'lea tontramni somridhd korpi kolaunt mhunn udoi xonkor hachi kamgiri nachachea itihasant khub mhotvachi asa.

## Polleiat
Uday_Shankar

वर्ग:Konknni
वर्ग:Prosidh, Famadh Monxeam
वर्ग:Sahitya
वर्ग:Romi panam
Karate

Koratte mhollear zopani bhaxent moklle hat. Xostrasarkea khoincheach bhailea sadhnacho vapor korinasotona fokot mongottachea nettacher atmosomrkxonn ani choddhi korpachea hoya tantrik khellak poddil'lem hem namv udbodhok asa. Ni:xostr sthitint atmosomrkxonn koxem tantrik khellak poddil'lem hem namv udbodhok asa. Ni:xostr sthitint atmosomrkxonn koxem korpachem ani soxstr ghuri ghalotleater choddhai koxi korpachi, hachem xikxonn ghetam ghetam koratte hoya khellacho poili chinant udoi zalo, oxem mhonnttat .I so. Chea panchvea –sovea xotmanant daruma toixi namvachea bharti-i boudhd bhikxun hi vigha chini lokank xikoili.

Riukyu zumveavoilea okinava vattharantole akromok ,dubllea lokancher soxstr hol'le kortale. Oxa hol'lekhoramposun bochavo korpache gorjentlean sotravea xotmanasaun korattechi udrogot zaupak lagli. 1916 saun zopanant korattechem tontr borench udrogotik paulem funakoxi gichin (1861-1957) haka arvil'lea korattecho zonok oxem mantat.

Zopanant ho kholl char prokaramni khellttat. Te char prokar oxem: xottokan ,vaddo –ryu, gozu-ryu ani xitto –ryu .Thoim hoya khellacheo nakaima raxttri-i sorti zatat. Hirokajh kanazhava, masattoxi ani yamaguchi gogen he tin namneche korattepottu asat. Koslea xostracho va her sadhnancho adar ghenasotona fokot mongottacho ,mutthicho ,kopracho ani pamyancho vapor korun protipkxacher

## Polleiat
Karate

वर्ग:Khell
वर्ग:Romi panam
Ernst Ruska

Ruska, ernstt : (zolm' : 25 ddisembor 1906, haiddolobrg; moronn : 30 me 1988, ostont borlin). Zormon ilekttronik obhiyonto. Ilekttron prokaxoki-i hea vixeant mulbhut mhotvachem kary kel'lekhatir ani poilea ilekttron sukxmodrxokacho arakhaddo toyar kel'le khatir taka 1986 chea bhoutikichea nobel purskarachea orgha bhagacho ani gertt bining ani hainrikh rohror hankam kromvikxonn surongi ilekttron sukxmodrxokachea obhiklpakhatir dogankuy mellun uril'lea orgha bhagacho bhounam' vanttun mell'llo. Ruska myunikantlea tantrik videapitthant ani uprant borlin tantrik videapitthant xikxonn gheun 1933 vorsa tannem ddokttorett podvi ghetli. Survek tannem fernojhe – eji (1934 – 37) ani simens ani halsoke eji (1934 – 55) hea kompneamni kam' kelem. Te uprant to borlin videapitthant ilektton prokaxoki-i ani sukxmodrxoki hea vixeancho binpogari odheapok (priuhattoddozhontt; 1949 – 1959) ani uprant 1959 vorsa pradheapok zalo. 1955 vorsasaun to fritts habor insttittyuttachea ilekttron maikroskopi insttittyuttacho insttittyuttacho sonchalok zalo.

Ilektton sukxmodrxokachem mhotv ata jiuvigonean ani voidyok heasarkea vigoneanachea vingodd vingodd kxetramni bore toren prosthapit zal'lem asa. Ruska hannem borlin tantrik videapitthant videarthi mhonnun visavea xenkddeachea tisrea doxkache okherek kel'lea sonxodhon karean hea upkoronnachea vikasak survat zali. Don ilekttron bhingam vaprun tannem prathmik svorupacho ilektton sukxmodrxok toyar kelo ani tachea adaran protimeche pondra pott vivrdhon korun dakhoile. Hea sukxmodrxokak ‘pargomon ilekttron sukxmodrxok’ oxem mhonnttat. Teuporant ruska hannem hea sukxmodrxokachea vegvegllea topxilamni nettan sudaronna keleo ani 1933 vorsa adhunik orthan mhunnom yeta oso poilo ilekttron sukxmodrxok toyar kelo. Uprant simens kompnint nemnnuk zatkoch ruska hannem veuharik ani vhodd promannant utpodit kel'lea ani vigoneanachea vingodd vingodd kxetramni nettan upegant haddil'lea ilektton sukxmodrxokanchea vikasant sokriy vantto ghetlo. Oso poilo sukxmodrxok 1939 vorsa bazaront ailo. Te uprant tantrik sudaronnancheutin ani ruska hachea pargomon prokaraporos samkea novea prokarocho obhiklp dekhik, kromvikxonn surongi ilekttron sukxmodrxok udeak yeun ilektton sukxmodrxokicho vhodd promannacher vikas zalo. Ilekttron sukxmodrxokachea hea ani poilinchea vikasausthamni boreachoxa sonxodhokamni vantto ghetil'lo, punn tatunt ruskachem mulbhut kary mhotvachem tharlem. Nobel purskarabhair taka laskar (1960), char manadik ddokttorett podveo ani purskarancho bhouman mell'llo. Vougoneanik nemalleantlean tache xombramporos chodd sonxodhonatmok nibond ujvadda aileat.

## Polleiat

वर्ग:Prosidh, Famadh Monxeam
वर्ग:Romi panam
Madr Maria Angelica de Anunciacao

Amerikent toxench sonvsarantlea her desamni Katolik rup bodolpi Franciskan Poor Clare Sonvsthechi madr Angelica Paskam dis ontorli.  Tichea mornna vorvim Amerikentle Katolik Igorjek vhodd dukh zalem.  Madr Angelica hinnem Katolk khobro vitraunk durdorxonnachem ‘Eternal Word Television Network (EWTN)’ chanel sthapun dovorlam.  Ti Marsache 27-ver kallzacho atak zaun ontorli.  Tichi piray 92 vorsam.

## Polleiat
Mother_Angelica

वर्ग:Konknni
वर्ग:Prosidh, Famadh Monxeam
वर्ग:Itihas / History
वर्ग:Romi panam
Eiffel Tower

Somvsarantolo namnecho unch monoro. Aleksandr gyustauh aifel hea french vastuvixarodan hi vastu paris xarant bandli. Dekhun hea monoreak aifel hea tacheach namvan vollkhotat. 1889 vorsa bhoril'lea ‘ paris ekspojhixon ’ hea somvsarik prodrxonakhatir aifel monoreachem bandop zalem.

Nyuyork xarant 1929 vorsa ‘ kraijhlor ’ ani 1930-32 vorsa ‘ empair sttett ’ heo imaroti bandche adim aifel ttour hi somvsarantoli soglleant unch vastu mhunn vollkhotale.Aifel monoreachi unchai 304.8&nbsp;mi. Asa ani mullaunnachi lambai-rundai 100&nbsp;mi. Asa. Monoreache bandaullikhatir borea protichem ghoddivo lokhonn ani tikhem hea sarke dhatu vaporleat.Doreka 26 chovo.Mi. Kxetromreada axil'lea char khambeancher (Masonry Piers) ho monoro ubo asa. Hea khambeancher lokhnni zallikam' kel'le char palxe khambe asat. He khambe sumar 189&nbsp;mi.Unchayecher ekamekant ghuspun fuddem tankam eka kanddacho akar aila.

Hea monoreant doreki 63 monxank vhorpak yeta oxim tin vidyut pallnnim asat, toxench voir choddpak sopnnam-i asat. Hea margamni monoreachea tengxer modim axil'lea sthankant ani gelrint vochunk melltta. Modlea sthankant khannaulli, proyogoxalla ani hovaman kendram asat. Ho ttaur paris xarantlea khoinchyai bhagantlean dista. Toxench hea ttaurachea temkavelean sumar 136 kimi. Merenocho vatthar dista. Poilea mhazhuzant mhotvachem soiniki-nirikxonn kendr mhunn hea monoreacho upeg kel'lo. 1953 saun hea monoreacho upeg durchitrovanni kareavollinkhatir kortat.

## Polleiat
Eiffel_Tower

वर्ग:Itihas / History
वर्ग:Sonvsarachim Prosidh/Famadh Xharam, Ganv ani Zage
वर्ग:Romi panam
Reindeer

Renddiyor (kull : sorvhiddi, prozati : rongifor, xastri-i namv rongifor tteronddos). Ut'tor yurop ani ut'tor axia khonddant mellpi ek mrig (horonn). Hech zatichem punn akaran matxem vhodd horonn ut'tor omerikent melltta. Taka keribu oxe mhonnttat.

Hornnachea her zatimni renddiyor hich zat monxallil'li asa. He zatint nor ani madi hea dogankuy xingam asat.

renddiyorachi toklesokott lambai 1.2 te 2.2 mittor. Tachem vozon sumar 90 te 318 krigre. Itlem asta. Tachea angar 2 te 4 sem'mi. Lambayeche datt kems astat. Tachea mullant movo kesancho datt thor asta. Xingam lamb patllil'lim, vegvegllea akaranchim asun tanche fantte tonkache astat. Bhumveamvlean ayil'li xingam mukhar ayil'lim astat. Dor vorsa nouhemborant (ximyalleant) xingam gollun poddttat ani uprant rokhddinch novim xingam yeunk survat zata. Survatik yeupi xingam movo ani sponjeavorim burak axil'li astat. Tankam rogtachi purounnuy bhorpur promannant zata. Kaim tempan rogtachi purounn bond zatkoch xingam ghott'tt zatat.

Renddiyoracho rong choddso topkiri va korddo asta. Sokoilo bhag dhovo va fikott rongacho asta. Ximya disamni topkiri rongachem rupantor dhovea rongant zata. Khur rund, posrott ani vhodd khanch poddil'le axil'lean movo zomin va borfauylean cholop taka kotthinn zaina. Te vorak 32 kimi. Gotin provas kortat. Borfachea vattharant tankam gaddyek zumptat.

Renddiyor ho kollpamni bhomvpi pranni, dusmanachi sulus lagpi mhonnttokoch te vattkulle ube rautat ani xistin fuddem votat. Tea vellar tanchim xingam-i eke vixixtt pod'dotin vattkullim ghumvtona distat. Sopttemborache okherek hozaramni renddiyor ekttham-i yeun datt ranant raunko votat. Purai ximyallo thoim kaddun vosont rituche survatik lhan ttollkim korun porot yetat. Zhaddanchi tornnim panam ani tonn hem tachem khann. Ximyalleant te dogddoful ani xoival khatat.

Oxmoyugant sumar 25 te 30 hozar vorsamadim renddiyor yuropant mellttale. Purvil'lea kallasaun he pranni monxallil'le asunk zai. Udent saiberiantleo tungos ani chukchi heo zomati renddiyorocho upeg tacher bosun toxench saman pois vhorpakhatir ani borfanoileo chakabogor gaddeo oddpakhatir kortale. Ut'tor yuropantlea skeddenivhiyon dexantlea heddgea zomatinche lok bhar vhorpakhatir renddiyorocho upeg kortale. Hea pranneaposunuch tankam mams ani dud mellttalem. Renddiyorachea dudantlean gaichea dudaporos choupttin lonni yeta ani dudacho upeg pieupakhatir chijh korpakhatiruy kortale. Tachea katddeaposun poteo toyar kortale.

Tanchem nak tikxonn asta. Dhokeachi suchounni korpakhatir renddiyor apli xempddi voir korta.

Stholantorachea vellar nor ani madi mazar yetat. Tacho gurvaroponnacho kall sumar 240 disancho asta. Madi 1 te 2 pilam kaddtta. 1 te dedd vorsamni pilam pirayent yetat. Tanchem aixu sumar pondra vorsanche asta.

## Polleiat
Reindeer

वर्ग:Monzat, Zanvar ani Pranni
वर्ग:Romi panam
Anil Kumar

#### Anik Kumar alias Anil C Devulkar

Onil kumar ( onil chom. Deullokar)gamvan mullcho chandrocho. Sodha fatodd'ddea rauta. Namnechi notti fatima ddisozha hicho ghorkar . Boroupi, bosoupi, gitkar, gaupi ani nott tosoch nirmato. [1]

1967 to tiatrache machyer poile paul ghalem. Sorg , atmo zobab ani kallzachi bhauna he tiatr svota boroun bosoun sador keleat ani tatunt kamam-i keleat. Ombika films chea girestokai hea konknni filmak somvad boroun dileat ani palvi kholnaikachi bhumika kelea. Tech promann zobabodari hea viddio filmache somvad ani pottkota boroileat. Bhirant , namvacho novo tiatr machyer yeupacho asa, svotachem oxem ek konknni film' kaddpachem tharailam.

Xikop es. Es. Si. Meren. Uprant xivkaxik vochun mudronnokolecho ddiploma ghetlo. Magir moddgamvam xri molleo hanchea nuton printting presant thocho temp kam' kelem. Ghorcho dhondo asa. Veusayik machyer 1963 saun vavurota. Aichea namnechea sagimsagosar soglea tiatrixtamborabor machyer viegddovingodd toranche rol keleat. Pettrik douradachea tin thembe hea khellan onilopumarak namna melloun dili. Uprant ruzhariyu roddriks, ligoriyu fernadix, si. Ddisilva adi lokamni bhorpur vavo dilo. Veusayik machyer thir zaupak namnechea premkumaran adar dilo oxem to mhonntta. Premkumaracho ordi bhakor hea tiatrant tannem khub namna zoddli. Tachea uprant si. Olvarix, zasint vajh , remi kulas, maik mehta, jeo rojh robin vajh, zon klar, vilmiks hamnni mukhar mhelo.

1980 to chandorchea lains kloba no tea vorsacho sogleant boro kolakar mhunn inam' divn tacho bhouman kelo. 1986 to mubomyt ten'nachea kasdar murli deura hache hostukim inamasoit sotkar kelo. Pa. Plantton faria hachea jezu khrist hea dhormik ti.Atrant jezhucho mukhel partt kelo ani somst kiristamv somachan tachi tokhnnai keli. Onilokumaran gõychea durodrxonacher ekuch rong nimanni itsa him nattkulim boroun sador keleant ani tatum-i vanttoi ghetla. Mubhbomychea durodrxonacher, romio meddisachea divo paloulo hea nattkuleant kam' kelam. Halinch anifa navanchi kesett ujvaddailea . Onik ek kesett rokhddich ujvadda yeupachi asa .

Keneth namvacho ek cholo ani bail fatima hanchevangodda sukhi somvsar choloita. Tonkmi machyer novenove proyog korun lokank kitem-i punn novem divpacho haves ballgun vavuropi dhoddpoddo kolakar osem onilokumarache babtint mhunn yeta tiatri rongmachoyecho dorzo sudarocho he mukhel dhyey sodanch nodremukhar douropi bhourupi kolakar oxitachi namna asa .

## Polleiat

वर्ग:Goemkar – Famadh / Prosidh
वर्ग:Indie – che Prosidh vo Famadh Lok
वर्ग:Sonvsaracho Prosidh vo Famadh Lok
वर्ग:Tiatrist
वर्ग:Romi panam
Alakshmi

Lokxmichi vhoddli bhoinn. Tika ‘jyexttha’ hem vegllem namv asa. Moharaxttrant tika ‘akkabai’ mhunn vollkhotat. Olkxmi hea utrache orth ji lokxmi nhoi ti oso zata.Kxirsagorachea somudromonthona vellar vikh (kalkutt) bhair sortokoch, punn lokxmichea poilim doreantlean bhair sorli mhunn tika lokxmichi vhoddli bhoinn manpak lagle. Olkxmi mhollear daridry, doiny ani dukhkh. Ti doreantlean bhair yetkoch tinnem vicharolem, ‘hamv khoim ravum?’ tacher devamni tika sanglem, ‘zom-i kellso, kunddo ani kems astat thoim tum ravo.’‘jea ghorant zhogddim, zhuzam, dukhkham hanche rabito asa. Guru devo, soire dhaire ixtt hancho opman zata. Zom-i fott uloitat, zom-i lok ekamekank fottoitat. Zom-i odhrmacheo gozali choltat thointum ravo.’

Kxirsagorache monthon cholta astona olkxmi fattlean lokxmicho zolm' zalo. Tichem vixnnukodden logn tharlem. Vhoddle bhoinnichem logn zalea bogor dhaklechem logn korpak zaina oxem xastrant sangil'lean lokxmichea lognak addmellim ailim. Mhunn devamni olkxmichem logn ud'dalok rixi kodden lailem (podmopurann br. 9.10). Ligpurannant tichem duHsha kodden logn zal'leachem sangla (2.6). Fuddem ud'dalokak ticho sobhavo auddunk naxil'lean to tika soddun gelo. Uprant ti eka pimpllaponda bosun roddpak lagli. Tichem roddop aikun lokxmi, vixnnu soit tika mellpak aili. Lokxmin tika vor dilo ki ‘je konn oxvot'thomullim tuji puza kortole, te girest zatle.’ ten'na saun dor xenvara lokxmi pimpllachea mullant tika mellpak yeta oxem somzotat. Xenvarak sury udeuchem adim kel'li pimpllachi puza lokxmiprod mantat.

He devichem vornnon agom' ani vixnnupurann hatunt melltta. Ti kalli samvlli, tambddea dolleanchi, don bhuzam axil'li, lamb nakachi, thanam ani pott vhodd axil'li. Kakdhvoz dharonn korpi, boila sarkem vhodd tondd axil'li, apnnalea dhuv-putam vangdda asta. San'n hem tichem ayudh. Xitladevinchem svorup kaim toren olkxmi sarkench asta. Hea vornnona kodden zullpi modhyoyugantoli xilpam pollounk mellttat.

Hichi bhomvddi aplea ghoracher yeunchi nhoi mhunn axvin xu.8 mohaukxmiche pujepoilim jyexttha hea namvan tichi puza kortat ani fattlea daran ek vat laun ti ghorachea konxakonoxank bhomvddaun mukhavelea darant haddun uddoitat. Hi tora mhollear olkxmik bhaili vatt dakhoup oso somoz asa. Hachea urfattem vat dakhoun ti ghorant haddop, haka lokxmik bhitor yeupachi vatt dakhoup oxem somzotat. Bongalant axvin umaxek xennachi ‘kxonnika olkxmi’ toyar korun lokxmiurim tichi puza kortat ani uprant visrdon kortat.

Poux punvek puxy nokxotr lagil'lem asta. Tea disa ghorchea dadlean dhovea sasvancho lep laun nhamvchem ani olkxmik ghorantlean bhair dhamvddaun ghalchi oxem dhormogronthamni sanglam.Magir narainn, indr, chondr, brifospoti ani puxy hanchea murtik sorvaxodhiyukt udkan nhann ghalun tanchi puza korchi toxench tea vellar hom' ghalcho oxem mhollam.

## Polleiat
Alakshmi

वर्ग:Totvaxastr / Philosophy
वर्ग:Dhorm / Religion
वर्ग:Itihas / History
वर्ग:Romi panam
Aitar

Soptokachea sat varampoiki ek var. Hem utor ‘ adityovar ’ (adity = sury, var = dis) hea somskrit utravelean ailam. Haka moratthint ‘ rovivar ’ oxem mhonnttat. Ho suryopujek boro oxem manlam. Dhon-sompt'ti, sont'ti, bholaiki bori zaupak, dolleanche vikar axil'le ani zhuzant zoit melloupachi itsa dhorpi lok koslea na koslea prokaran hea disa sureachi upasona kortat. Vanjh bailo bhurgim zauchim mhunn hea disa suryourot kortat. Sureachi puza kortona oxttoul va xottkon heo akriti kaddttat. Aitarchea disa khoinchim kriteam kelear punnea melltta hevixincho brihojeotixosarantolo ek xlok oso-

Rajeabhixekotsouyanoseva gouhhimontrouxodhoxstrokrm'।

Suvrnnotamrournnikochrmokaxtthosfgramopnneadi rovovo vid'dheat।।

Orth- rajeabhixek, utsou, bhomvddi, rajseva, godhnachi khoredi-vikri, hom', montropodex, vokhdam-yeuzonn ani xostrokria; bhangor, tambem, lokor, chamddem ani lankudd hanchi khoredi-vikri, zhuzak vochop him kormam aitara korchim.

Musloman lok dorek mhoineachea poilea aitara tontromontr kortat. Moxidichi nitllosann ani aidonam dhuvn dourop him kamam tea disa kortat. Grik ani romon lokamni survek soptokantolo ek dis upasonekhatir rakhun douropachem tharail'lem. Jezuchea punrut'thanacho dis zal'lean, tamnni aitar ho soptokacho poilo dis prarthonekhatir nixchit kelo.

Romon samrajeant aitarak ‘ sureacho dis ’ (son-dde) oxem mhonnttale. Punn kiristamv lokamni taka ‘ dhoneacho dis ’ hem namv dilem. Romon samrajeant kiristamv dhormachi thapnnuk zali, ten'na grik ani lettin uloupi lokamni ‘ dhoneacho dis ’ hench namv many kelem. Punn ut'torekoddole inglondd, sviddon, zormon he dex sonaton ponxache axil'lea karnnan tamnni ‘ son-dde ’ hem pornem namv chalu dourolem.

I. So. Dusrea ani tisrea xenkddeant aitara igrjint zomop itlich khasa kareavoll astali. Kallantoran baibol vachop, prouchon, prarthona hea gozalincho tatunt aspavo zaupak laglo. Aitar mhollear ‘ povitr dis ’ zalo. Punn jyu lokanchea sobbathaporosuy romon lokanchea utsovasaroko to dis pallpachi vrit'ti kiristamv lokant axil'li. Tea disa disoptt'ttem kam' chalu dourop ani devachi prarthona, unchele vichar, ginean melloup hatunt vell sarcho oxi tanchi podhdot axil'li. Lhou-lhou aitar mhollear ‘ visou gheupacho dis ’ (sobbath) oxi kolpona ruddh zali. Aitara sutti aschi oxem mot tayar zalem. Taka lagun i. So. 321 vorsa kamsttonttain badxohan hukum' kaddun aitar ho bhouxik suttyecho dis oxem zahir kelem.1957-59 vorsa inglonddant zonn eklea kiristamvan aieara disa igrjint vochunkoch zai oxi kaideachi sokti axil'li. Punn 1846 vorsa ho kaido rod'd zalo.

Gõyant toxench her bhartant aitar ho suttyecho dis asta. Tea disa dukanam, postt kochereo, bonk, kortt-kochereo ani her karealoyam, xalla kolezam adi bond astat. Kiristamv dhormi-i tea disa igrjint misak votat. Kiristamv dhormant aitara kosloch dhondo va vaur korunk zaina oso somoz asa.

## Polleiat
Sunday

वर्ग:Konknni
वर्ग:Romi panam