अब्दुल कलाम

'ए.पी.जे. अब्दूल कलाम'
**अबुल पाकिर जैनुलअब्दीन अब्दुल कलाम** (१५ ऑक्टोबर १९३१ - २७ जुलय २०१५) हे भारतीय एरोस्पेस वैज्ञानीक तशेंच राजकारणी आसले. २००२ ते २००७ वर्सा ताणीं भारताचे ११वे राष्ट्रपती म्हूण देशाची सेवा केली. तांचो जल्म आनी भुरगेंपण रामेश्वरम तामीळनाडू हांगा जालें. ताणीं भौतीकशास्त्र आनी एरोस्पेस अभियांत्रिकी केली. चार दशक सुमार तांणी वैज्ञानीक आनी विज्ञान प्रशासक म्हूण रक्षा संशोधन आनी विकास संघटण (DRDO) आनी भारतीय अंतरिक्ष संशोधन संघटण (ISRO) हांगा वावर केलो. तशेंच भारताच्या नागरीक अंतरीक्ष कार्यक्रम (Civilian Space Programme) आनी सैन्य क्षेपणास्त्र विकास वावर (Military Missile Development Efforts) हातूंत भागिदार रावन ताणीं बॉलीस्टीक मिसायल (Ballistic Missile) आनी लॉन्च व्हेहिकल टेक्नोलॉजी (Launch Vehicle Technology) हाचो विकास केलो आनी ह्याच वावराक लागून तांकां ‘मिसायल मॅन ऑफ इंडिया’ अशें म्हणटात.

## परिचय
तो जल्मोन वाड‌ल्लो *तमीळ‌नाडच्या राजेश्वर०त [https://en.wikipedia.org/wiki/Tamil_Nadu तमीळ] मुसलीं* कुटमांत जल्मालो. तो भौतशासत्र आनी अंतरिक्षयान इंजिनियरिंग अध्यायाना उपरांत चाळीस वर्सां पऱ्यांत रक्षणा संशोधने अनी अभिवृद्धी संशोधन (डी.अर.डी.ओ) आनी भारतीय बाह्याकाश संशोधन स०स्थो *इस्रो* म्हळ्या गावांत विज्ञानी अनी विज्ञान व्यावासताक जावन काऱ्यें निर्वाहण केलां. १९९८आंत चल‌ल्ल्या भारतीय पोखरात २ परामाणू परिक्षेंत तांत्रीक जावन, राजकीय जावन, प्रमूख काम केलां. २००२ आंत अडळिता पक्षा आनी भारतीय जनता पक्षा अनी विरोध पक्षा भारतीय राषर्टीय कांग्रेस दोनीय पक्षाचा सहाकारान राषर्टपतिची सेवा दिल्ल्या उपरांत शिक्षण बोरोवपी अनी सर्वाजनीक सेवेच्या जीवानाक पर्तलो.

## भुर्ग्यां पणार अनी शिक्षण
तो जल्मोन वाड‌ल्लो तमीळ‌नाडच्या राजेश्वरांत तमीळ मुसलीं कुटमांत जल्मालो. ताच्या बापुयचे नांव *जैनुलब्दीन*. तो बोटिसो मालक जावन आस‌ल्लो. ताच्या आवयचे नांव *अशिमा* घराच्ये काम कर्तलीं. ताका ४ जण भाव आनी भयणीं पयकीं निमाणो पूत जावन अस‌ल्ल्यानी ल्हान पणार काम सुरू केलें. ताच्या बापुयक पयशेचीं कुमक जावचें खातीर इसकोला थावन येवन संजेचे पेपारां विक्तालो. तो ल्हान पणार मसत दुबळ्यो जावन अस‌ल्लो. सकाळिचें ४ व्हरार उटोन आपले शिकाप शिक्तालो. ताका लेक्कांत मसत असक्त अस‌ल्ली. १९५४ इस्वेंत मद्रास विश्वविद्यानिलयांत *भौतशासत्रंत* पदवी अपण‌ल्लीं.

## प्रशसती आनी गौरव
* २०१४ - डाकटर आफ सैन्स
* २०१२ - डाकटर आफ ला
* २०११ - ऐइइई गौरव सदस्य जावन
* २०१० - डाकटर आफ इंजिनियरिंग
* २००९ - गौरव डाकटरेट, हूवर मेडल, इंटर्न्याषनल वोन कार्मान विंगस प्रशसती
* २००८ - डाकटर आफ इंजिनियरिंग
* २००७ - किंग चारल्स पदक, सैन्स गौरव डाकटरेट
* २००० - रामानुजन प्रशसती
* १९९८ - वीर सावर्कर प्रशसती
* १९९७ - देशद ऐक्यतेय इंदिरागांधी प्रशसती, भारतरत्न
* १९९४ - डिस्विंग्वीर
* १९९०, १९८१ - पद्मविभूषण

## वृत्ती जीवन
विज्ञानी जावन, **एकल्याक सलवोंक मोसत सुलभ जल्यार एकल्याक जिंकोंक मोसत कषट**. १९६० आंत मद्रासांत तो रक्षणा संशोधनेंत आनी अभिवृद्धी संस्थेंत वायुयान विज्ञानी जावन नेमक जालो. उपरांत  कलां रोहिनी उपग्रह १९८० आंत भूमिचा कक्षेक सेर्वालो आनी भारतचें पयलें उपग्रह उडोंवचे इंजिनांत निर्देशक जावन आस‌ल्लो. १९६५ आंत‍च ताणे एक्सुरो जावन काम केलें. भारत क क्षिपणी  आनी राकेट तंत्रज्ञानांत सुरू केल्ले वर्वीं ताका क्षिपणिचो जनक म्हनोन अपयलें. तो २०११ व्या वर्सां भ्रषटाचारा विरोध उलयलो. २००२ राषट्रपती चुनावणेंत *"लक्ष्मीसेहेगल"* विरोध १,०७,३६६ चडतीक वोटांत जिकलो. २५ जुलै २००२ थावन २५ जुलै २००७ म्हणासर राषट्रपती जावन सेवा दिल्या. भुर्गीं म्हळ्यार ताका मोसत मोग. भुर्ग्या सांगाता भर्सोन तांका महेत दितालो हें ताचें सदांचे काम जावन आस‌ल्लें.

## पुसतकां
* डेवलपमेंट ईन प्लुयीड मेखानिक्स आनी स्पेस टेक्नालजी
* विंगस ओफ फैयर
* इंडिया २०२०
* इग्नैटेड म्मेंडस
* एन्विशनिंग आन एंपवर्ड नेष‌न
* मै जर्नी 
* दी लैट ट्री
* चिलड्रन आसक कलां

## मरण
डा. अब्दूल कलां जुलै २७ २०१५ व्या वर्सा शिल्लांग शिक्षण दिंवचा संदर्भार *काळजा घाताक* बली जालो. त्या नंतर अस्पत्रेक सेर्सिलें जल्यार‌यी वकात लागानासताना ताणें प्राण सोडलो. ३० जुलै २०१५ आंत डा. अब्दूल कलां जल्माल्ल्या गावांत निकेपिलो.

## संदर्भ

वर्ग:देवनागरी पानां
वर्ग:प्रसिध्द, फामाद मनश्यां/Prosidh, Famadh Monxeam