open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
علی حاجی پور

علی حاجی پور
متولد 1361 بندرانزلی
خلاصه سوابق هنری:
 از سال 1380 با شرکت در دوره یکساله فیلمسازی "انجمن سینمای جوانان ایران" کار            فیلمنامه نویسی و کارگردانی را به شکل حرفه ای آغاز کرده و همچنین پس از طی این دوره ، در آموزشگاه سینمایی "کارنامه" نیز دوره های "فیلمنامه نویسی" را زیر نظر استاد "ناصر تقوایی" و "درک و تحلیل فیلم" را زیر نظر آقای "امیر پوریا" گذرانده است و به جز فیلمسازی به عنوان منتقد در مجلات سینمایی چون "فرهنگ و سینما" و ... فعالیت می نماید.
---------------------
فیلم ها به عنوان کارگردان:
1- مثل همیشه  ( داستانی- 1381)               تهیه کننده: انجمن سینمای جوانان ایران
2- مثل شب( داستانی- 1382)                                                "
3- پاسور( مستند- 1383)                                                       "
4- نامه ای برای آندره( مستند- 1384)                                 "
5- مسافر صندلی عقب( تجربی- 1385 )                               "
6- سایه بان( مستند- 1386)                      تهیه کننده: مرکزگسترش سینمای مستند و تجربی
---------------------------------
جوایز و افتخارات:
1- حضور در بخش مسابقه دومین دوره جشنواره سینماگران جوان   sony تهران با فیلم"مثل شب" 1382
2- حضور در بخش الف بیست و یکمین دوره جشنواره فیلم کوتاه تهران با فیلم مستند  "پاسور" 1383
3- دریافت دعوت نامه از کارگاه فیلمنامه نویسی بارسلون اسپانیا با بازبینی فیلم "پاسور"
5- حضور دربخش"نگاه نو"بیست و دومین دوره جشنواره فیلم کوتاه تهران با فیلم "نامه ای برای آندره" 1384
7- دریافت جایزه بهترین مستند بخش آزاد جشنواره فیلمهای کوتاه آینه وآفتاب اصفهان با فیلم مستند " نامه ای برای آندره" 1384
8- دریافت لوح تقدیر بخش معناگرای جشنواره آینه و آفتاب اصفهان با فیلم "نامه ای برای آندره" 1384
9- دریافت دیپلم افتخار و جایزه اول بهترین مستند جشنواره فیلم کوتاه ریحانه – رشت با فیلم "نامه ای برای آندره"1385
10- راهیابی به بخش مسابقه جشنواره " یاری" استکهلم – سوئد با فیلم کوتاه "نامه ای برای آندره" 2006
11- برنده جایزه اول و تندیس بهترین فیلم کوتاه از نهمین دوره جشنواره "مذهب امروز" ترنتو ایتالیا با فیلم "نامه ای برای آندره" 2006
12- برنده جایزه بهترین فیلم کوتاه جشنواره فیلم کوتاه استانی  رشت- پاییز 85  با فیلم "مسافر صندلی عقب"
13- برنده دیپلم افتخار جشنواره فیلم کوتاه رحمت- تبریز  پاییز 85 با فیلم "نامه ای برای آندره"
14- حضور در بخش مسابقه هفتمین جشنواره فیلم مستند کیش- پاییز 85 با فیلم "نامه ای برای آندره"
15- نامزد دریافت جایزه بهترین فیلم کوتاه بخش" پیامبر اعظم" هفتمین دوره جشنواره منطقه ای فیلم کوتاه- اهواز  زمستان 85
کؤنه اينگيليسي زوان

**کؤنه اينگيليسي** (Ænglisc) یا **آنگلؤساکسؤن**، أولي گۊنه اينگيليسي زوان ٚ جه بۊ کي اينگيليس ٚ مردۊم ۴۵۰ تا ۱۱۰۰ ميلادي سالان ٚ مئن اۊن ٚ أمرأ گب زئدي. کؤنه اينگيليسي، نؤ اينگيليسي أمرأ پۊر فرخ دأره. کؤنه اينگيليسي، آلماني زوان-أ مأنستي ؤ اۊن ٚ واجه‌ئن ؤ دستۊر جرمني زوانان ٚ أمرأ نيزيکي دأشتي.
أ زوان گلف گلف مئني اينگيليسي زوان-أ تبديل بۊبؤست.

اينگيليسي زوان ٚ تاريخ-أ سۊته دؤره مئن تخسيم کۊنئده:
* کؤنه اينگيليسي ميلادي هفتؤمي قرن ٚ جه تا حۊدۊد ۱۱۰۰؛
* مئني اينگيليسي ۱۱۰۰ تا ۱۴۵۰-۱۵۰۰ ميلادي سالان ٚ جه؛
* نؤ اينگيليسي ۱۵۰۰ ميلادي جه تا هأسأ.

پیوند=https://en.wikipedia.org/wiki/File:Beowulf_Cotton_MS_Vitellius_A_XV_f._132r.jpg|بندانگشتی|کؤنه اينگيليسي متن ٚ نۊمۊنه

## سربس
رده:زوان
جرمني زوانان

**جرمني زوانان** ىا **آلماني زوانان** ايته جرگه هيندۊاۊرۊپايي زوانان ٚ خانواده جه ایسه. اينگيليسي، نؤروژي، آلماني، سۊئدي و... جرمني زوانان جه ايسن. ژرمني زوانان ٚ گۊتنکسان لاتين ٚ أليفبي-أ کار-أ گیرن.
جرمني زوانان حۊدۊد ۵۱۵ ميليۊن نفر ٚ ماري زوان ايسد ؤ اۊرۊپا، کلسيايي آمريکا، اؤقیانۊسیه ؤ آفريقا نسا مئن رائج ايسد. اينگيليسي کي تقريباً ۲ ميليارد نفر گۊتنکس دأره، ويشترين گۊتنکسان-أ جرمني زوانان مئن دأره. همه ته جرمني زوانان ٚ بۊنه نياجرمني-أ رسه کي آهين ٚ عصر ٚ مئن ايسکانديناوي دۊرۊن رائج بۊ.

## سربس
رده:زوان
گؤتیک

**گؤتیک** (اینگیلیسی: **Gothic**) یکته ژرمني ٚ زوانه کي هأسأ مؤنقرضأ بؤسته ؤ گؤتؤن اون ٚ أمرأ گب زئن.أ زوان گؤتيک ٚ أليفبي ٚ أمرأ نیويشتن.

رده:زوان
کامپيۊتر

left|thumb|کامپیوتر

کامپیوتر ایته الکترونیکی دستگاه ایسه ، که حافظه داره و شا اونه برنامه ریزی گودن . و هطویی تانه عملان ریاضی و حیساب گودن سرعت زیاده امره و دقت انجام بدنه.

شخصی کامپیوتران به طور متوسط جه 4 تا جزء اصلی تشکیل ببستده  که عبارتده: 

مانیتور ، کیس ، ماوس ، کیبورد

 

ماوس ˇ مره شه تونگله زئن

کامپیوتران 3 تا عمل اصلی انجام دهده:

1 - ورود داده هان    2 - پردازش داده هان       3 - خروج اطلاعات     

کامپیوتر دو تا بخش اصلی داره

1 - سخت افزار

2 - نرم افزار

به زوان ساده و خلاصه شا  گوفتن  قطعان ، الکتریکی اجزان و مدارانی که کامپیوتر مین موجوده اوشانه سخت افزار گیدی. مانند مادر بورد .

او برنامه هان موجود که کامپیوتر مین دره یا نرم افزار گده . مانند ویندوز .

## ایسم

ای زماتی ایران مین کامپیوترا ((مغز الکترو نیکی)) گوفتیدی. بعد ان که ا دستگاه ایران مین بومو دهه 1340 ایسم کامپیوتر اونه به کار بوشو . ولی دو دهه اخیر مین ایسم رایانه اونه به کار شه . 

انگیلیسی زوان مین هم جه او اول تا هسا ایسمان و واژهان گوناگونی اونه بکار بوشو.
tölv که ایته واژه ای  ایسه مرکب و اونه معنی «زن پیشگوی شمارشگر!» ایسه. چین مین رایانه dian nao یا «مغز برقی» خوانده به. و ...هر کیشوری خوره ایته کلمیه خاصی که ایته مفهوم بخصوص رسانه بکار بره.

## کامپیوتر خوبیان

خوبیایی که ایته کامپیوتر داره:

1-   عملیات با سرعت بجور انجام دهه.

2-   دارای دقت خیلی زیادی ایسه.

3-    شا به اون اطمینان گودن.

4-    حافظه داره و شا خیلی چیزان اونه مین ذخیره گودن.

## انواع کامپیوتران

کامپیوتران جی لحاظ وسعت و قدرت پردازش به چار گروه تقسيم بده:

1-   ريز کامپیوتران  يا Micro Computer كه به کامپیوتران شخصی (Personal Computers) معروف ایسده.

2-    کامپیوتران كوچیك ياMini Computer 

3-    پیله کامپیوترپران  ياMain Frame 

4-     کامپیوتران خیلی پیله دانه ( ابر کامپیوتر) ياSuper Computer 

## بیرون پیوندان
کمبیوتر

## کامپیوتر اجزای اصلی

*جعبه اصلی یا کیس Case 
*بورد اصلی یا Mother Board 
*پردازشگر مرکزی یاCPU 
*حافظه Memory 
*هارد دیسک Hard Disk 
*فلاپی درایو FLOPPY DRIVE 
*سی دی درایو CD DRIVE 
*صفحه کلید ( Keyboard )
*مانیتور یا صفحه نمایش 
*ماوس ( Mouse ) یا موشواره 
*کارت صوتی Sound Card 
*کارت گرافیکی Graphic Card 
*کارت شبکه Lan Card .

## عکسان



Image:ra2.jpg|کامپیوتر
Image:ra33.jpg|کارت گرافیکی
Image:ra34.jpg|کارت صدا
Image:ra35.jpg|ماوس
Image:ra36.jpg|صفحه کلید
Image:ra37.jpg|سی دی رام
Image:ra38.jpg|هارد دیسک
Image:ra30.jpg|کارت شبکه
Image:ra39.jpg|پاور
Image:ra40.jpg|سی پی یو
Image:ra43.jpg|مادر برد
Image:ra44.jpg|کیس




رده:دانش
رده:تیکنولوژی
کؤنه نؤرس

200px|بندانگشتی|ايته نمۊنه کؤنه نؤرس ٚ جه، رۊني خط ٚ أمرأ
**کؤنه نؤرس** ايته جه جرمني زوانان، کلسيايي جرمني جرگه جه ايسه. أ زوان وایکينگان ٚ زمات ٚ مئن ايسکانديناوي ؤ وایکينگان ٚ مؤستعمره‌ئن ٚ دۊرۊن رائج بۊ. کؤنه نؤرس تا ميلادي ۱۳۰۰ سال زنده بۊ. 
أ زوان ميلادي هشتؤمي قرن ٚ مئن نيانؤرس ٚ جه متولد بۊبؤسته ؤ تا پانزدهؤمي قرن رائج بۊ.

کؤنه نؤرس سه ته لئجه دأشتي: خۊرتاوي کؤنه نؤرس، خۊرخۊسي کؤنه نؤرس ؤ کؤنه گۊتلندي. همه ته ايسکانديناوي زوانان ٚ پئر کؤنه نؤرس ايسه. أ زوانان ايسلندي، فارؤئي، نؤروژي، دانمارکي ؤ سۊئدي-أ شامل بد. أ زوانان ٚ گؤتنکسان تقريبا تاند همديگر زوان-أ بفأمد ؤ ايجايي گب بزند.

کؤنه نؤرس رۊني خط ٚ أمرأ نيويشته بؤستي ؤ مسيحيت ٚ آمؤن ٚ پسي أ خط لاتين ٚ أمرأ عوض-أ بؤسته.

## سربس
رده:زوان
سی پی یو

left|thumb|سی پی یو

CPU : ایته قطعه ای ایسه که به عنوان مغز کامپیوتر  عمل کند و همیه اطلاعاتی که به کامپیوتر فادا به  ، پردازش واسی باید به ا قسمت واردا بد. 

سی پی یو جه دوتا قسمت تشکیل ببسته

 

1)محاسبه و منطق واحد :  که عملیات ریاضی و منطقیا انجام دهه.

 

2)کنترل واحد : که ورود و خروج داده هانه نظم دهه  یعنی هو CPU  مدیریتا عهده دار ایسه

 

رده : دانش
رده:تیکنولوژی
هارد دیسک

left|thumb|هارد دیسک یا دیسک سخت

left|thumb|هارد دیسک یا دیسک سخت

HARD  یا  دیسک سخت: ا قطعه جه کامپیوتر جانبی حافظه به حیساب آیه . اگر بخواید ایته اطلاعاتا به مدت طولانی ذخیره بوکوند جه ا سخت افزار ایستفاده به .

رده :دانش
رده:تیکنولوژی
حافظه

هر وسیله ای که بتانه اطلاعاتا خو مین نگهداری بوکونه اونه حافظه گده.

به طور کلی حافظانا به 2 تادسته کلی شا  تقسیم گودن:

1)حافظه هان اصلی یا درون ماشینی

 

2)حافظه هان جانبی یا برون ماشینی

 

RAM: ا قطعه جه کامپیوتر حافظه اصلی به حیساب آیه . ذخیره اطلاعات واسی اونم زمان کوتاهه ره به کار آیه . هر داده پردازش واسی رم ram حتمنی لازمه. 

کامپیوتر حافظه اصلی جه جنس نیمه هادی ( الکترونیکی )  ایسه هنه واسی اون سرعت نسبت به بقیه حافظان  بالاتر ایسه.

left|thumb|

انواع حافظه:

RAM 

ROM 

Cache 

Dynamic RAM 

Static RAM 

Flash Memory 

Virtual Memory 

Video Memory 

BIOS  
left|thumb|

رده :دانش
رده:تیکنولوژی

رده:وانويسؤني که گيلکي خطˇأمرأ بنويشته نۊبؤن
سی دی درایو

left|thumb|سی در رام

قطعه ای ایسه که اونه کار خواندن ایطلاعات جه روی سی دی ایسه.

رده : دانش
رده:تیکنولوژی
بورد اصلی

left|thumb|مادر برد
مادر بورد یا بورد اصلی که کیس مین وجود داره جه نظر جثه پیله تر جه همیه بوردان دیگه ایسه و تقریبا همیه اجزایی که داخل کیس وجود داره اونه سر سوارا بده .

رده:دانش
رده:تیکنولوژی
کیس

left|thumb|کیس

کیس او جعبه ای ایسه که کامپیوتر قطعان اونه مین جا بیگیفتیه . کیس به دو صورت کیس  پا ایسای یا بوخوفته وجود داره . که نوع اولش بیشتر ایستفاده به و عمر ویشتری هم کونه.

رده:دانش
رده:تیکنولوژی
ماوس

left|thumb|موس

استفاده گودن موس جا کامپیوتر مین جه سال 1984 و همزمان با معرفی مکینتاش آغاز ببو. با آمون موس ، کاربران قادر به ایستفاده جه سيستم و نرم افزاران خوشان مورد نظر با آسانی ویشتری ببستده. موس ایمروزه خوره دارای جايگاه خاصی ایسه . موس قادره حرکت و کليکا تشخیص  بده و بعد تشخيص ، ایطلاعات مورد نيازا کامپيوتر ره اوسه کونه تا عمليات لازم انجام ببه.

## موس قسمتان

مهمترين هدف هر جور موسی ، تبديل گودن حرکت دست به سيگنالانی ایسه که کامپیوتر بتانه جه اون ایستفاده بوکونه. ایته موس چون بتانه ا کارا انجام بده احتیاج به 5 تا چیز داره:

left|thumb|موس

1 - ایته گوی ( گردی ) موس درون زماتيکه موس حرکت گودندره ، چرخه.

left|thumb|موس

2 - دو تا غلتک (Rollers). غلتکان گویا ( گردی )  لمس کونده . ایته جه غلتکان ، قادر به تشخيص حرکت جهت X  مین ببه. غلتک دوم 90 درجه نسبت به غلتک اول  جهت يابی به  تا اتویی  حرکت جهت Y مینا تشخيص بده . زماتيکه گوی چرخه ایته و يا  دوتا غلتک هم حرکت کونده .

left|thumb|موس

3 - هر تا غلتک به ایته ميله ( محور) وصل ایسه  و ميله باعث چرخش ایته ديسک به. زماتيکه ایته غلتک چرخه ميله ای که مربوط به اونه او دیسک مربوطه امرا چرخه .

4 - ديسک ایطرف ایته LED مادون قرمز  و طرف ديگر مین  ایته سنسور مادون قرمز، وجود داره. سوراخان موجود دیسک رو باعث شکست نور توسط  LED به ، اتویی مادون قرمز سنسور  ، نور پالسانا دینه . تعداد  پالسان ارتباط مستقيم با موس سرعت و مسافتی که موس حرکت کونه، داره .

left|thumb|موس

5 - ایته تراشه پردازنده بر روی برد. ا پردازنده پالسانا خوانه و بعد تبديل گودن به باينری ،  اوشانا جه طريق کابل مربوطه کامپیوتر ره اوسه کونه. 

رده:دانش
رده:تیکنولوژی
فلاپی درایو

left|thumb|

**فلاپی درایو**

فلاپی ديسک ، ایته ویسلیه ذخیره گودن ایطلاعات ایسه کامپیوتر مین.  فلاپی ديسکان جنس  جه نرم پلاستيک ایسه که اونه رو  ایته لايه ( غشاء ) مغناطيسی وجود داره . 

فلاپی درايو سال 1967 بوسیلیه شرکت IBM چاگوده ببسته . اولين فلاپی درايو مین ایته ديسک ( ديسکت )  8 اينچی ایستفاده ببسته بو. 

اواسط دهه 1980 مین ديسکان 3/5 اينج با ظرفيت 1/44 مگابايت مطرح ببو. او زمات مین ویشتر کامپيوتران ایستفاده واسی دو تا درایو جه دو نو فلاپی دیسک ( 5/25 و 3/5 ) بون ولی جه وسطان دهه 1990  ديسکان 5/25  خیلی کم مورد ایستفاده قرار گیفتیدی و کم کم جه رده خارجا بستده .

فلاپی دیسکا **دیسکت** هم گده.

## فلاپی دیسک درایوان قسمتان

**دیسک**

جه ایته نوع نازوک پلاستيک که با اکسيد آهن آغشته ببسته ایستفاده به. ا اکسید جه نوع "  فرومانيتيک  " ایسه و اگر  تحت تاثير ایته ميدان مغناطيسی قرار بیگیره،  تانه اطلاعات ( ذخيره ) دائم بوکونه.

تانه اطلاعاتا ضبطا کونه

تانه اطلاعاتا پاکاکونه و دوبارده استفاده ببه.

ارزان قیمته و خیلی راحت شا اونه حمل گودن.

**درایو**

اونه اصلی قسمتان:

-**هد خواندن و نیوشتن** . هد ديسکت دو طرف وجود داره و اوشانه حرکت طول ديسکت مین با يکديگر ایسه . جه هدان يکسان خواندن و نیوشتن مین ایستفاده به.

- '''موتنوشتن اطلاعات بر روی یك فلاپی دیسك

مراحل زیر نحوه نوشتن اطلاعات بر روی فلاپی دیسك را تشان می دهد.( عملیات خواندن مشابه است ) :

- یك برنامه كامپیوتری  ، دستورالعملی را برای سخت افزار كامپیوتر ارسال تا اطلاعاتی  بر روی  فلاپی دیسك نوشته گردد.

-  كنترل كننده فلاپی دیسك درایو " موتور" دیسكت را بحركت درآورده تا از این طریق فلاپی دیسك چرخش نماید.

- موتور دوم (Stepper)  باعث چرخش یك  میله دنده مارپیج ، خواهد شد.  مدت زمانی كه طول خواهد كشید تا شیار مورد نظر بدست آید را " زمان دستیابی " می نامند. سخت افزار فلاپی دیسك درایودارای دانش لازم در خصوص نحوه استقرار بر شیار موردنطر با توجه به تعدادStep مورد نظر است .

- هد خواندن و نوشتن در شیار مورد نظر متوقف خواهد شد.

- قبل از اینكه داده خاصی بر روی دیسك نوشته گردد یك بوبین ،  انرژی لازم را برای پاك كردن یك سكتور فراهم می نماید.

- اطلاعات مورد نظر بر روی دیسكت نوشته خواهند شد.

رده:دانش
رده:تیکنولوژی
فریم دهستان

## فریم دهستان روستاهان

فریم ایسمه ایته دهستان ایسه جه ساری شهرستان .اوستان مازندران مین جه کیشور ایران.

*پهندر
*قارن سرا
*مجی
*شلدره
*پارت كلا
*تلاوك
*رسكت عليا
*كرسب
*مسكوپا
*علی اباد
*كندلك
*دينه سر
*مرگاوعليا
*كرچا
*سركام
*كتريم
*ورمزاباد
*امامزاده علی
*واودره
*مرگاوسفلی
*پاشاكلا
*مته كلا
*استخرسر
*برارده
*شليمك
*سياه دشت سفلی
*مولا روستا 
*بيشه كلا
*جعفركلا
*انگه فام
*كلامك
*رسكت سفلی
*كليچ كلا
*جعفراباد
*دامادكلا
*كهنه ده
*پركوه
*خوش نشان
*خوشرودبار
*خرم آباد دينه سر
*تلارم
*سياه دشت عليا
*دميركلا

رده:جوغرافی
میان ‌دو رود بزرگ دهستان

## میان دو رود گَت دهستان مَلون

گَت میان دو رود یتّا دهستان اسمه ساریِ شهرستان وِه . مازرون استان. ایران کشور. 

*برگه
*اسلام اباد روستا 
*طبق ده
*ولوجا
*زيت سفلی
*ماكران
*شهرياركنده
*عباس آباد هلوم سر
*بزمين اباد
*عزت الدين
*زيت عليا
*دلمرز
*سوربن
*چمازتپه
*بيشه سر
*وركلا
*پلنگ ازاد
*تجن لته سفلی
*شركت نكاچوب
*قاجارخيل خورندی
*قندارخيل
*محمداباد
*ورندان
*تجن لته عليا
*اناردين
*سياه چنار
*اسيابسر
*فرودگاه دشت ناز
*زاری محله

رده:جوغرافی
کوهدشت دهستان

## کوهدشت دهستان روستاهان

کوهدشت ایسمه ایته دهستان ایسه جه ساری شهرستان .اوستان مازندران مین جه کیشور ایران.

*جامخانه
*دارابكلا
*اسرم
*بادله
*لاليم
*كياپی
*اوسا
*انجيل نسام
*پيله كوه
*وارمی
*جناسم
*مرسم
*صفراباد
*بازيارخيل
*سنه كوه
*سرتا
*موسی كلا

رده:جوغرافی
تنگه سلیمان دهستان

## تنگه سلیمان دهستان روستاهان

تنگه سلیمان ایسمه ایته دهستان ایسه جه ساری شهرستان .اوستان مازندران مین جه کیشور ایران.

*وركی
*اجارستاق
*پروريج اباد
*گلورد
*ورند
*اق مشهد
*گردشی
*اق مشهد كمر خيل
*تاكام
*ميدانك
*نوده
*چاچكام
*علمدارده
*ابكسر
*واستان
*نقيب ده
*پلسك
*ريگ چشمه
*لولت
*كلاخيل
*يادمان
*لارما
*افراچال
*رودبار نقيب ده

رده:جوغرافی
کلیجان رستاق علیا دهستان

## کلیجان رستاق علیا دهستان روستاهان

کلیجان رستاق علیا ایسمه ایته دهستان ایسه جه ساری شهرستان .اوستان مازندران مین جه کیشور ایران.

*امره
*پهنه كلاشمالی
*شكتا
پايين هولار
*پهنه كلا جنوبی
*سقندين كلا
*ارزفون
*سنگ بن
*علويكلا
*دروپی
*سركت
*بالاكولا
*دلاك خيل
*اهو دشت
*گرمرود
*دروار
*سليم بهرام
*هولار عليا
*رودبار كلا
*شب كلا
*گرمستان
*كلقوچال
*سليم شيخ
*احمداباد روستا
*دزدك
*مشون كلا

رده:جوغرافی
هولا

هولا ایسم ایته روستا ایسه جه میاندورود کوچک دهستان ، ساری شهرستان جه اوستان مازندران ، شومال ایران مین.

رده:جوغرافی
سمسكنده عليا

سمسکنده علیا ایسم ایته روستا ایسه جه میاندورود کوچک دهستان ، ساری شهرستان جه اوستان مازندران ، شومال ایران مین.

رده:جوغرافی
اهی دشت

اهی دشت ایسم اتا روستا هسته جه کلیجان رستاق سفلی دهستان ، ساری شهرستان جه اوستان مازندران ، شومال ایران مین.

رده:جوغرافی
شرف اباد

شرف اباد ایسم ایته روستا ایسه جه مذکوره دهستان ، ساری شهرستان جه اوستان مازندران ، شومال ایران مین.

رده:جوغرافی
موزی بن

موزی بن روستایی 
واقع در دهستان رودپی جنوبی شهرستان ساری هست  فاصله این روستا با شهر و مرکز شهر به ترتیب ۵ و ۸ کیلومتر میباشد

رده:جوغرافی
تل مادره

تل مادره ایسم ایته روستا ایسه جه پشتکوه دهستان (ساری) ، ساری شهرستان جه اوستان مازندران ، شومال ایران مین.

جرگه:سیاسی جوغرافی
جرگه:شهر
جرگه:مازندرانˇ شهرؤن
جرگه:ایرانˇ شهرؤن
جرگه:آسیا شهرؤن
ايلال

ایلال ایسم ایته روستا ایسه جه چهاردانگه دهستان (ساری) ، ساری شهرستان جه اوستان مازندران ، شومال ایران مین.
عقه خيل

روستای عقه خیل 24 کیلو متر از شهر کیاسر فاصله دارد مسیر های باید پیموده شود تا به روستای عقه خیل رسید دارپشت به سمت روستای لالا به سه راهی لالا سمت چپ مسیر طی می شود از کنار روستای سنگ چشمه و سپس روستای خلرد باز هم به مسیر ادامه داده به دو راهی سنام سمت چپ حرکت می کنیم به منطقه خوش آب و هوای روستای عقه خیل وارد می شوید در این مسیر به یه دو راهی دیگر برخورد کرده مربوط به روستای ایلال و ... می شود و در این دو راهی به امازاده یعقوب برخورد می کنید سپس سمت راست به سمت روستای عقه خیل وارد می شوید بعد از روستای عقه خیل روستای دیگری وجود دارد مثلاً سعید آباد، ذکریا کلا، کمر کلا، میلادشت، گل باغ، چهاررودبار، بندبن، گل خوران و ...
روستای عقه خیل زیبای خاصی دارد خصوصاً نمایی این روستا از چهار طرف به کوههای احاطه شده و این کوهها پوشیده از جنگل و سرسبزی به دنبال دارد و همچنین از دو رودخانه مجزا بهره می برد 

عقه خیل ایسم ایته روستا ایسه جه چهاردانگه دهستان (ساری) ، ساری شهرستان جه اوستان مازندران ، شومال ایران مین.
نوكنده

نوکنده ایسم ایته روستا ایسه جه گرماب دهستان (ساری) ، ساری شهرستان جه اوستان مازندران ، شومال ایران مین.

نوکنده ایسم ایته روستا ایسه جه دیناچال  دهستان، رضوانشهر شهرستان جه اوستان گیلان ، شومال ایران مین.
مسعۊد پۊرهادي

left|thumb|مسعۊد پۊرهادي

**مسعۊد پۊرهادي** ايته گيلاني محقق، زوان ؤ داب ؤ فرهنگ ٚ حؤزه‌ئن ٚ مئن ايسه. پۊرهادي ۱۳۳۲ شمسي سال ٚ مئن، خۊمام ٚ دۊرۊن دۊنیا بأمؤ ؤ خۊ ايبتدايي تحصيلات-أ خۊمام ٚ مئن ؤ متوسطه دؤره-أ ني رشت ؤ أنزلي مئن بخانده. بأزين بۊشؤ آلمان ؤ دۊ دهه اۊیه زيوش بۊگۊده ؤ ۱۳۸۰ سال ٚ مئن دۊواره واگردسته ايران ؤ گيلکي زوان ؤ گيلان ٚ داب ؤ فرهنگ ٚ باره خۊ تحقيق ؤ مۊطالعه گۊدن-أ شرۊع بۊگۊده. مسعۊد پۊرهادي جه تا هأسأ پۊر گيلکي شعران ؤ داستانان گیلان ٚ نشریه‌ئن ٚ مئن چاپ بۊبؤسته.

پۊرهادي تا هأسأ چن ته کيتاب ني بينيويشته شامل:
* *بررسی ویژگی ساختار زبان گیلکی و گویش رشتی*
* باد بأمؤ دؤرشين بأورد (دفتر شعر گیلکی) 
* گاه شماری گیلان

## کيتابان
left|thumb|باد بأمؤ دؤرشين بأورد

* کیتاب ٚ نام: باد بأمؤ دؤرشین بأورد
** نيويشتنکس:مسعۊد پۊرهادي
** اینتشار ٚ سال : ۱۳۸۵ 
** مؤضۊع: گيلکي شعر
** تیراژ: ۱۵۵۰ جلد
** شابک: 7-70-8684-964  
 
* کيتاب ٚ نام: بررسی ویژگی‌ها و ساختار زبان گیلکی (گویش رشتی)
** نيويشتنکس: مسعۊد پۊرهادي
** اينتشار ٚ سال: ۱۳۸۴ 
** مؤضۊع: گيلکي دابدستۊر 
** تیراژ: ۲۲۰ جلد
** شابک: 8-27-8684-964 

* کيتاب ٚ نام: گاه‌شماری‌ گيلانی
** نيويشتنکس: مسعۊد پۊرهادي
** اينتشار ٚ سال: ۱۳۸۵ 
** مؤضۊع: گيلاني أفتؤشۊمار
** تیراژ: ۲۱۰۰ جلد
** شابک: 964-2535-27-0

## بيرۊني پیوندان

گيلان ٚ هۊنري حؤزه

## سربس
رده : ادب
رده : هونر
رده : مردوم
رده : دانش
رده:حىاتي وانويسؤن
مسعود پورهادی کیتابان

## باد بامو دورشین باورد

left|thumb|باد بامو دورشین باورد

شابک:  7-70-8684-964  

کیتاب ایسم : باد بامو دورشین باورد

نیویسنده : مسعود پورهادی

اینتشار سال : 1385 

موضوع : گیلکی شعر

تیراژ :1550 جلد

## بررسی گیلکی زوان ویژگیان و ساختار

شابک:  8-27-8684-964 
 
کیتاب ایسم : بررسی ویژگی ها و ساختار زبان گیلکی (گویش رشتی)

نیویسنده : مسعود پورهادی

اینتشار سال : 1384 

موضوع : دستور زبان گیلکی 

تیراژ : 2200 جلد

## گاه شوماری گیلانی

شابک :  : 964-2535-27-0
 
کیتاب ایسم : گاه‌شماری‌ گيلانی

نیویسنده : مسعود پورهادی

اینتشار سال : 1385 

موضوع :  گيلان‌

تیراژ : 2100 جلد

**فهرست‌**

 

درآمد   

گاه‌شماری‌ (تقويم‌)   

گاه‌شماری‌های‌ ايرانی‌ و بن‌مايه‌های‌ اساطيری‌ و دينی پيدايش‌ آن‌   

زمان‌ و گاه‌شماری‌هايی تاريخی‌   

گاه‌شماری‌ باستانی‌ ايرانی‌ (يزدگردی‌)   

گاه‌شماری‌ اوستايی   

گاه‌شماری‌ جلالی‌ (ملكی‌)   

گاه‌شماری‌های‌ باستانی‌ مردم‌ مازندران‌ و گيلان

گاه‌شماری‌ باستانی‌ مازندرانی‌   

گاه‌شماری‌ باستانی‌ گيلانی‌ (ديلمی‌)   

پنجه‌ و آيين‌های‌ آن‌ در گاه‌شماريی مردم‌ گيلان‌   

ماه‌های‌ گاه‌شماری‌ گيلانی‌ و باورهای‌ پيوسته‌ به‌ آن‌   

جشن‌ها و آيين‌های‌ گاه‌شماری‌ مردم‌ گيلان‌   

نوروزی‌ خوانی‌ ؛ نوروزی‌ نو سال‌   

رابرچره‌   

پير بابو  

عروس‌ گوله‌   

آداب‌ چهارشنبه‌ سوری‌ 

آداب‌ و رسوم‌ عيد نوروز   

واژگان‌ و اصطلاحات‌ گاه‌شماری‌ گيلانی‌   

اوقات‌ شبانه‌ روز   

مراحل‌ ماه‌   

جهت‌ ها   

كهكشان‌   

جدول‌ تطبيقی‌ گاه‌شماری‌ گيلانی‌ با گاه‌شماری‌های‌ ديگر 

كتاب‌شناسی‌   

نمايه‌   

## زوان گیلکی

شابک :  : 9-31-2535-964
 
کیتاب ایسم : زبان گیلکی

نیویسنده : مسعود پورهادی

اینتشار سال : 1385 

موضوع :  گیلکی‌

تیراژ : 2100 جلد

**فهرست**

پيش‌گفتار 

نشانه‌های آوانگاری‌ 

نشانه‌های‌ اختصاری‌ 

 

1. ساخت‌ آوای‌

همخوان‌ها (صامت‌ها) 

واكه‌های‌ ساده‌ (مصوت‌ها) 

واكه‌های مركب‌ 

كشش‌ 

تفاوت‌های‌ آوايی‌ گيلكی‌ با فارسی

ساختمان‌ هجا 

 

2. ساخت‌ واژه‌ (صرف‌)

اسم‌ 

نشانه‌های جمع‌ 

معرفه‌ و نكره‌ 

ضمير 

ضماير شخصی 

حالت‌ فاعلی 

حالت‌ غيرفاعلی 1 

حالت‌ غيرفاعلی‌ 2

حالت‌ اضافی‌ 

ضماير اشاره‌ 

صفت‌ از نظر درجه‌ 

اعداد 

قيد از نظر معنی 

حروف‌ اضافه‌ 

حروف‌ ربط‌ 

ساختمان‌ مصدر 

اسم‌ مفعول‌ 

فعل‌ 

استخراج‌ ستاك‌ حال‌ ـ آينده‌ 

تغييرات‌ واجيی مصدرها 

استخراج‌ ستاك‌ گذشته‌ 

ويژگی‌هايی ساختاری‌ فعل‌ گيلكی‌ از نظر زمان‌، وجه‌ و نمود 

نمود 

وجه‌ 

گونه‌هايی پيشوند غيرثابت‌ افعال‌ ساده‌ (پيشوند وجه‌) 

نشانه‌ی‌ نفی‌ 

نشانه‌ی‌ نفی‌ در مصدر و افعال‌ پيشوندی‌ 

نشانه‌ی‌ نفی‌ در افعال‌ دو بُنيی 

شناسه‌ 

و...             

رده : ادب
رده : هونر
رده : مردوم
رده : دانش
گیلان نویسندان

left|thumb|فریدون شایسته

right|thumb|مژگان خاکپور

*مسعود بیزارگیتی
*افشین پرتو
*ولی جهانی
*مسعود پورهادی
*ناصر عظیمی دوبخشری
*طاهر طاهری
*سیروس طاهباز
*ابراهیم رهبر
*محمد بشرا
*قربان فاخته 
*محمد تقی پور احمد جکتاجی 
*قاسم غلامی کفترودی
*فرامرز طالبی
*فریدون شایسته
*هوشنگ عباسی
*مژگان خاکپور
*محمود نیکویه
*قاسم غلامی کفترودی
*سید رضا فندرسکی
*علی میر فطروس
*محمد جعفر جعفری لنگرودی
*سعید هدهدی
*علی درویش زاده
*محمد مددپور
*یوسف فلاحیان

## عکسان



Image:ja13.jpg|ولی جهانی
Image:ta15.jpg|طاهر طاهری
Image:gh1.jpg|قاسم غلامی کفترودی
Image:fa18.jpg|قربان فاخته
Image:ja19.jpg|جکتاجی
Image:ja15.jpg|سید رضا فندرسکی
Image:kkhh.jpg|علی درویش زاده
Image:mad3.jpg|محمد مددپور
Image:Yousef Fallahian.jpg|یوسف فلاحیان




رده : ادب
رده:هونر
رده:مردوم
طاهر طاهری

left|thumb|طاهر طاهری

left|thumb|چشنها و آیینهای مردم گیلان

طاهر طاهری سال 1323 رشت مین به دونیا بومو.درسا خو زادگاه مین بخوانده. سپس وارد تهران دانشگاه ببو و کارشناسی دوریا ، رشتیه علوم اجتماعی مین بوگذرانه. 

اون مرکز مردم شناسی ایران کارشناس بو و سابقیه همکاری با چندین مرکز پژوهشی مثل مردم شناسی پژوهشکده ، تهران دانشگاه ، باستان شناسی اداره کل و دفتر پژوهشان فرهنگی و اجتماعی داره . 

## آثار

طاهری جا مقالان زیادی کتابان و نشریان گوناگون مین از جمله کتاب جمعه ، مفید ، هنر و مردم، کتاب و ماه ، گیله وا  و گیلان نامه مونتشر  ببو  . 

کیتابان : 

جشن ها و آیین های مردم گیلان 

باورهايی عاميانه‌ی‌ مردم‌ گيلان‌

## بیرون پیوندان

اوستان گیلان حوزیه هونری

رده : ادب
رده:هونر
رده:مردوم
قربان فاخته

left|thumb|قربان فاخته

left|thumb|قربان فاخته

قربان فاخته سنگر کهنه دوشنبه روستا مین جه توابع رشت شهرستان ، ایته کیشاورز خانواده مین به دونیا بومو خو درسا سنگر مین و دانشگاه درسا دوره هان کارشناسی و کارشناسی ارشد رشته تاریخ ، شهران اصفهان و تهران مین بخوانده .

اون خو پژوهشی فعالیتان جه نیمه ی دوم دهه ی شصت با چاپ گودن مقالانی گیلان نشریان مین سرا گیته . 

قربان فاخته دهه ی هفتاد به روزنامه نیگاری روی باورده و  گیلان زمین فصل نامیا با روش تاریخی ، فرهنگی  و اجتماعی مونتشر بوگود.

فاخته جا مقالان زیادی گاهنامه و نشریان گوناگون مین  مثل گیلان نامه، کتاب کادوس ، کتاب ماه گیلان زمین و گیله وا مونتشر ببسته.

## آثار

کرونولوژی تاریخ گیلان 

نگاهی به گیلان زمین 

تاریخ گیلان پس از اسلام

تاریخ گیلان پیش از اسلام

## بیرون پیوندان

اوستان گیلان حوزیه هونری

رده : ادب
رده:هونر
رده:مردوم
قاسم غلامی کفترودی

left|thumb|قاسم غلامی

قاسم غلامی کفترودی سال 1355 رشت دهستان پیربازار کفته رود روستا مین به دونیا بومو ابتدایی درسا خو زادگاه مین بخوانده متوسطه درسا رشت مین تومانا گوده اون ادبیات فارسی کارشناسی زبانا جه رشت دانشگاه آزاد فیگیته .

غلامی خو  پژوهشی فعالیتان بخش  گیلان تاریخ اماکن زیارتی مین جه سال 1370 سرا گیفته و خو اولی تالیفا با عونوان باد بقعه کفته رود  سال 1371 مونتشر بوگود. 

## آثار

تاریخ انقلاب سید جلال الدین اشرف (1376) 

آیینه پیر بازار (1379) 

راز درخت نارون ( 1379)

حماسه آفرینان پیر بازار ( 1371 ) 

تعزیه ی  شاهزاده ابراهیم حماسه ای  دینی ( 1381 )

امامزاده های گیلان

## بیرون پیوندان

وب سایت قاسم غلامی کفترودی

اوستان گیلان حوزیه هونری

رده : ادب
رده:هونر
رده:مردوم
فریدون شایسته

**فریدۊن شایسته** ايته گيلک نيويسا ؤ محقق ؤ شاعر ايسه گه گيلان ٚ تاريخ ؤ أدبيات ؤ گيلکي زوان ٚ سر فعاليت کۊنه. شايسته ۱۵ بهمن ۱۳۴۱ گيلان ٚ سۊماسرا شأرستان ٚ چکۊور رۊستا مئن متولد بؤبؤست. شايسته خۊ تحصيل-أ سۊماسرا مئن بۊگذرانه ؤ ۱۳۶۷ سال ٚ دۊرۊن تاريخ ٚ دبيري رشته کارشناسي-أ تربیت معلم ٚ دانشگاه جه فگيته ؤ بأزين ۱۳۷۹ مئن خۊ أرشد-أ ايران ٚ ايسلامي زمات ٚ تاريخ ٚ گرایش ٚ أمرأ تئران ٚ تربیت مدرس ٚ دانشگاه جه فگيته.
فریدۊن شایسته، ۱۳۸۷ شمسي سال مئن ايصفهان ٚ دانشگاه مئن تحصيل بۊگۊده ؤ ۱۳۹۲ مئن خۊ پایان‌نامه جه دفاع بۊگۊده ؤ خۊ دۊکتۊرا مدرک-أ ايران ٚ ايسلامي زمات ٚ تاريخ ٚ گرایش ٚ أمرأ فگيته.
شایسته خۊ پژۊهشي کۊنۊشان-أ ۱۳۷۷ جه شرۊع بۊگۊده ؤ «کتاب ماه» نشريه تاريخ ؤ جۊغرافي واوين ٚ مئن وانيويس نيويشتي. شایسته مۊختلف نشريه‌ئن مئن *کتاب ماه*، *[[گیله وا]]*، *گیلان ما* ؤ ... وانيويس بينيويشته.
فریدۊن شایسته تا هأسأ ۱۳ جلد کيتاب ؤ ويشتر جه ۲۰۰ته وانيويس بينيويشته ؤ ۱۴۰۱ مئن سۊماسرا فرهنگ ؤ ارشاد ٚ ايداره ايته همایش ٚ دۊرۊن اۊن ٚ جه تقدير بۊگۊده.

## أثران
*کیتاب نهضت جنگل از آغاز تا فرجام
*کیتاب رویکرد تطبیقی به مطالعه نهضت های عاشورا و جنگل
*کیتاب کارنامه علمی و فرهنگی دکتر محمد معین
*کیتاب علت نامگذاری آبادی های شهرستان صومعه سرا
*کیتاب مجموعه مقالات همایش ملاعبدالفتاح‌ فومنی
*کیتاب یادنامه حاج احمد کسمایی
*کیتاب مجموعه مقالات یادنامه میرزاحسین خان *کسمایی
*کیتاب رجال دوره نهضت جنگل

## سربس

اوستان گیلان حوزیه هونری
رده : ادب
رده:هونر
رده:مردوم
مژگان خاکپور

right|thumb|مژگان خاکپور

مژگان خاکپور سال 1347 رشت مین به دونیا اومد. ابتدایی و متوسطه درسانا خو زادگاه مین تومانا گوده و دانشگاه درسانا جه سال 1365 علم و صنعت دانشگاه مین شوروع بوگود.

مژگان خاکپور سال 1373 با فیگیفتن کارشناسی ارشد مدرک رشتیه ی مهندسی معماری مین هو دانشگاه جا خو درسا تومانا گود. جه سال 1375 کنار تدریس گیلان دانشگاه مین خو فعالیتان پژوهشیا آغاز بوگود و چندین مقاله در مورد گیلان معماری روستایی نشریان هونران زیبا و کندوج مین به چاپ برسانه.

## بیرون پیوندان

اوستان گیلان حوزیه هونری

رده : ادب
رده:هونر
رده:مردوم
باباكلا

باباکلا ایسم ایته روستا ایسه جه گرماب دهستان (ساری) ، ساری شهرستان جه اوستان مازندران ، شومال ایران مین.
كارنام

کارنام ایسم ایته روستا ایسه جه گرماب دهستان (ساری) ، ساری شهرستان جه اوستان مازندران ، شومال ایران مین.
سرخ وليك

سرخ ولیک ایسم ایته روستا ایسه جه گرماب دهستان (ساری) ، ساری شهرستان جه اوستان مازندران ، شومال ایران مین.
پاجا

پاجا نام روستايي از توابع بخش چهار دانگه شهرستان ساري است.
پهندر

پهندر ایسم ایته روستا ایسه جه فریم دهستان ، ساری شهرستان جه اوستان مازندران ، شومال ایران مین.

رده:جوغرافی
تلاوك

تلاوک ایسم ایته روستا ایسه جه فریم دهستان ، ساری شهرستان جه اوستان مازندران ، شومال ایران مین.

رده:جوغرافی
بزمين اباد

**بِزمین آباد ( گلکی: بِزمیل اِوا )** یتّا مَله اسمه   میان ‌دو رودِ گَت دهستان دِلِه،  مازرون ، ساری ، ایرانِ شمال طرفی.

رده:جوغرافی
ورندان

ورندان ایسم ایته روستا ایسه جه میان ‌دو رود بزرگ دهستان ، ساری مرجه اوستان مازندران ، شومال ایران مین.

رده:جوغرافی
ريگ چشمه

ریگ چشمه ایسم ایته روستا هسته  تنگه سلیمان دهستان دله ، ساری شهرستان جه شوننه مازندران ، شمال ایراندره.

رده:جوغرافی
آفريقا

thumb|250px|آفریقا قاره، دونیا نقشه مئن
**آفریقا** (اینگیلیسی: Africa)، یکته قاره ایسسه کی اینˇ هنه‌شر ۳۰.۳۶۵.۰۰۰ کیلومتر مربع ایسسه.

thumb|ای نقشه مئن تانید آفریقا زوانؤن و اوشؤنˇ توزیع و فراوانیه بدینید.

رده:آفریقا
رده:سیاسی جوغرافی
رده:قاره
رده:ناقص مقاله‌ئن
آسيا

thumb|آسیا، دونیا نقشه مئن
**آسیا**، یکته قاره ایسسه کي باخي دۊنیا قاره‌ئن ٚ جي قديمي‌تر ؤ پيله‌تره ؤ این ٚ هنه‌شرأ ني ۴۳،۴ ميليۊن کيلۊمتر مربع ايسسه. آسيا باني اۊرۊپا، کسن ٚ همره اۊراسيا خۊشکي-أ چاکۊنن.

پيله‌ترين آسيا كشور چين ايسه ؤ ۹,۵۹۶,۰۰۰ كيلۊمتر مربع ني مساحت دأره.

## آسيا پيله كيشوران

چين ۹/۵۷۲/۳۷۵ كيلومتر مربع

هند ۳/۲۸۷/۳۰۰

قزاقستان ۲/۷۱۷/۳۰۰

سعودي عربستان ۲/۲۴۰/۰۰۰

أندؤنزي ۱/۹۱۹/۴۳۳

ايران ۱/۶۴۸/۱۹۵

مغولستان ۱/۵۶۵/۰۰۰

## پيله درياچين

كاسپين ۴۲۴/۲۰۰

آرال ۶۵/۵۰۰

بايكال ۳۰/۵۰۰

بالخاش ۱۷/۴۰۰

## پيله جزايرن

گينه نو (پاپوا-اندونزي) ۸۰۸/۵۱۰ كيلومتر مربع

برنيو (اندونزي-مالزي) ۷۵۷/۰۵۰

سوماترا (اندونزي) ۵۲۴/۱۰۰

هونشو (ژاپن) ۲۳۰/۴۵۵

سلبس (اندونزي) ۱۸۹/۰۴۰ 

جاوه (اندونزي) ۱۳۴/۰۴۵

لوزون (فيليپين) ۱۰۴/۶۹۰ 

جرگه:آسیا
جرگه:سیاسی جوغرافی
جرگه:قاره
اۊستراليا (قاره)

**اۊستراليا قاره**، باخی قاره‌ئن ٚ جی کوچي‌تره و البته هم قاره به حسبا هنه و هم نه چون دونیا مئن، قاره چن جور تعریف بنه.

یکته تعریف، اینه کی یکته تیککه پیله خوشک ٚ هنه‌شر، زمین ٚ سر، قاره دخؤنده بنه. ایتؤ اگه ببون، اۊستراليا قاره خالی هو اۊستراليا ایسسه و اون ٚ دؤر و بر ٚ کوچي میان‌پوشته‌ئن (جزیره‌ٰن) (تاسمانی و تازه گینه و...) ای قاره شی نبنن.

زمین‌شناسی مئن امما یکچی دیگه تعریف بنه: قاره اونی ایسسه کی یکته **قاره فلات** ببون، یعنی یکته پوسته زمین ٚ شی که اؤ جیر هننأ. ایتؤ اگه ببون، چون او میان‌پوشته‌ٰن اۊستراليا همره یکته پوسته سر درن (اؤ جیر البته)، اۊستراليا قاره شی ایسسن.

## جیرنویس

رده:سیاسی جوغرافی
رده:قاره
رده:ناقص مقاله‌ئن
نسايي آمريکا

thumb
**نسايي آمريکا** یکته واوینه، آمریکا قاره جي.

## سربس

رده:آمریکا قاره
رده:سیاسی جوغرافی
رده:قاره
رده:ناقص مقاله‌ئن
اۊقیانۊسيه

thumb|left|اؤقیانوسیه
**اۊقیانوسیه** یکته قاره‌یه دونیا مئن کی چن جرگه میان‌پوشته (جزیره) جی تشکیل ببؤ و دونیا قاره‌‌ئن ٚ میان، هممه‌ته جی کوچتره.

## سربس
رده:اؤقیانوسیه
رده:جوغرافی
رده:قاره
رده:ناقص مقاله‌ئن
آمريکا قاره

frameless|left
**آمریکا قاره** یکته قارهٰ زيمي قاره‌ئن ٚ مئن ایسه کي زيمي هنه‌شر (مساحت) ٚ جي ۳/۸٪ ؤ زيمي خۊشکي‌ئن ٚ جي ۴/۲۸٪ اي قاره شي ایسه.

اي قاره، سه واوین (بخش) دأنه: کلسيايي آمريکا، مرکزي آمريکا ؤ نسايي آمريکا.

## سربس

رده:آمریکا قاره
رده:جوغرافی
رده:قاره
رده:ناقص مقاله‌ئن
آفرؤ−اؤراسيا

**آفرؤ-اؤراسیا** يکته نامه کی اۊرۊپا ؤ آسیا ؤ آفریقا نامؤنˇ جی بیرین بمأ.
شهرستان اراک

left|thumb|مرکزی اوستان نقشه

اراک شهرستان ایته جه شهرستانان اوستان مرکزی ایسه .و هطو مرکز ا اوستان جیساب به.

اراك مركز اوستان مركزی كمتر جه دو قرن پيش به دستور فتحعلی شاه قاجار و به اشراف و سرپرستی يوسف خان گرجی چاگوده ببسته  تاريخ بنای شهر طبق سنگ نوشتهان بازار سر در ومدرسه سپهداری جلو كه هر دو جی بین بوشوده  هزار و دويست و سی و يك هجری قمری برابر با هزار و صدو هشتاد و نه شمسی ایسه .

اراك دارای چهار نقطیه شهری اراك ، كميجان ، سنجان و ميلاجرد و سه بخش مركزی ، وفس  ، خنداب و هيجده دهستان و سيصدو بيست و چهار آبادی دارای سكنه ایسه.
## کیشوری تقسیمان

* دهستانان مرکزی بخش .
** امان آباد دهستان
** امیریه دهستان
** داودآباد دهستان
** سده دهستان
** شمس‌آباد دهستان
** مشک‌آباد دهستان
** مشهد میقان دهستان
** معصومیه دهستان
شهران : اراک، سنجان، داودآباد و کرهرود.

* دهستانان جاورسیان بخش:
** اناج دهستان
** سنگ سفید دهستان
** جاورسیان دهستان

* دهستانان سربندبخش 

**هفته دهستان
**قدمگاه دهستان
**بازنه دهستان
**قلعه دهستان
**کرک دهستان
**چناس دهستان
**موچان دهستان
**آب باریک دهستان
**تمبورلی دهستان

* دهستانان ساروق بخش  :

**مشهدالکوبه دهستان 
**ساروق دهستان

## عکسان



Image:ar21.jpg|مشهد میقان
Image:ar22.jpg|اراک فرش بازار
Image:ar23.jpg|چهار سوق
Image:ar24.jpg|اراک بازار




رده:جوغرافی
م تصاویر مورداستفاده شما دراینجا متعلق به این جانب میباشد که بدون کسب اجازه وکپی رایت برداشت شده است
شهرستان آشتیان

left|thumb|مرکزی اوستان نقشه
آشتیان شهرستان ایته جه شهرستانان اوستان مرکزی ایسه .

آشتيان 105 كيلومتری اراك شومال شرقی واقع ببسته .

آشتيان دارای ایته نقطیه شهری آشتيان و ایته بخش مركزی و 3 دهستان و 40 آبادی دارای سكنه ایسه . مساحت ا شهرستان 62/1460 كيلومتر مربع حدود 5 درصد جه مساحت اوستان ایسه.  

left|thumb|آشتیان دانشگاه آزاد

## کیشوری تقسیمان

**بخش مرکزی**

* سیاوشان دهستان
* گرکان دهستان
* مزرعه نو دهستان

## آشتیان سر شناسان

حاج مبرزا حسن آشتيانی ‌
عباس اقبال آشتيانی
‌صهبای آشتيانی
هدايت آشتيانی  
اسماعيل آشتيانی 

## جورواجور

آشتیان آموزش و پرورش

رده:جوغرافی
شهرستان تفرش

left|thumb|مرکزی اوستان نقشه
تفرش شهرستان ایته جه شهرستانان اوستان مرکزی ایسه .

تفرش 119 كيلومتری اراك شومال شرقی و شومال آشتيان واقع ببو و به صورت تبرش ،‌ تپرش ،‌ طبرش ، طبرس ، تبرس تاريخی كتابانه مین  بمو . 

درباریه تفرش ایسم چند تا نظر وجود داره که ایته انه :  “تف“ لغت مین به معنی گرم و گرما ایسه و اونه پسوند “رش“ و اونه صورتان دیگر همچون “ريس “‌ “ ريز “ و “ ريچ ” به معنی ريختن ، جريان چشمه و رود ایسه و سر جم به معنی آب گرم ایسه و هطو که دانیدی هنوزم تفرش مین آبگرم چشمه وجود داره . 

تفرش دارای دو نقطیه شهری تفرش و فرمهين و 2 تا بخش مركزی و فراهان و 6 تا دهستان و 141 آبادی دارای سكنه ایسه . مساحت ا شهرستان 62/2690 كيلومتر مربع حدود 1/9 درصد جه مساحت اوستان ایسه.  

## کیشوری تقسیمان

* دهستانان مرکزی بخش:
** رودبار دهستان
** بازرجان دهستان
** خرازان دهستان
** کوه‌پناه دهستان

شهر : تفرش 

فراهان بخش

** فشک دهستان 
** فرمهین دهستان
 
شهر : فرمهین

## تفرش سرشناسان

پروفسور حسابی ،‌ 
شيخ طبرسی ، 
داعی تفرشی ، 
دبير تفرشی ، 
شيخ محمد رضا دروديان . 

رده:جوغرافی
شهرستان دلیجان

left|thumb|مرکزی اوستان نقشه
دلیجان شهرستان ایته جه شهرستانان اوستان مرکزی ایسه .

شهرستان دليجان مشرق محلات واقع ببو و شومال جا تا نزديكی خورهه -   مركز بخش شومالی محلات – و اونه معبد گوسترش داره و جنوب جا به نيم ور وصلا بستی  . جه اونه تاريخی آثار آتشكده دروازه  جنوب دليجان مین ایسه كه دارای آتشگاهی ایسه كه توسط ملكه همای چاگوده ببو .

دليجان حمله مغول مین ويرانا بو و اونه مردوم شبيخون زئن واسی به مغولان قناتان مین جیگا بخوردبود.توسط مغولان شناسایی ببستده و هو چاهانه مین زنده بگور ببستده.

جه موهمترين بخشان دليجان  مشهد اردهال ایسه. امامزاده علی بن امام محمد باقر مقبره اونه مین نها. ایته جه روستاهان ا بخش خاوه نام داره كه دو نفر جه شاعران معاصر سيد رضا ميرجعفری و محمود شريفی جه ا روستا ایسده .

تاريخی آثار ا شهر : مسجد جامع ، بازار قديمی آب انباران و دو تا ایمامزاده به نامان شاه سليمان و شاه يحيی . 

دليجان شهرستان دارای 2 تا نقطیه شهری دليجان و نراق و 1 بخش مركزی و 4 تا دهستان و 97 آبادی دارای سكنه ایسه . مساحت ا شهرستان 25/2141 كيلومتر مربع حدود 3/7 درصد جه مساحت اوستان ایسه. 

## کیشوری تقسیمان

مرکزی بخش دهستانان:

* دودهک دهستان
* هستیجان دهستان
* جاسب دهستان
* جوشق دهستان

## جورواجور

دليجان سايت شهر الکترونيک

دلیجان پیام نور دانشگاه

دلیجان آموزش و پرورش

رده:جوغرافی
شهرستان زرندیه

left|thumb|مرکزی اوستان نقشه
زرندیه شهرستان ایته جه شهرستانان اوستان مرکزی ایسه .

## کیشوری تقسیمان

* دهستانان مرکزی بخش :
 
** حکیم آباد دهستان
** خشک رود دهستان
** رود شور دهستان
* شهران : زاویه، مامونیه و پرندک.

* دهستانان خرقان بخش: 

** الویر دهستان
** علیشار دهستان
** دوزج دهستان
*شهر: رازقان

رده:جوغرافی
شهرستان ساوه

left|thumb|مرکزی اوستان نقشه
ساوه شهرستان ایته جه شهرستانان اوستان مرکزی ایسه .و 150 کیلومتریه شومال شرقی اراک شهرستان نها.
شمال جا به اوستان قزوین جنوب جا به تفرش شهرستان و اوستان قم و شرق جا به اوستان تهران و قم و غرب جا به اوستان همدان محدودا به. 

ساوه دارای آب و هوای گرم و نیمه خوشک ایسه. 
left|thumb|ساوه فرمانداری

ساوه ایسم خلاصه ببستیه ایسم سه آوه یعنی سه آب ایسه آوه روستا که اویه چشمه آب و کاریز نها بو . هطویی دهخدا لغت نامه مین : ساوه نام پهلوانی ایسه تورانی که جنگ رستم مین کوشته به. معین فرهنگ مین هم ساوه به معنای زر خالص شكسته و ریزه ریزه ایسه. 

جمعیت:180926 نفر(  سرشماری سال 75)

مساحت: 10279 کیلومتر مربع 

بولندی سطح دریا جا: 1250 متر 

تعداد شهران:3

تعداد بخشان: 2

تعداد دهستانان:7

تعداد روستاهان: 266 

left|thumb|ساوه مسجید جامع آجری مناره

## کیشوری تقسیمان

دهستانان مرکزی بخش :

* طراز ناهید دهستان 
* قره‌چای دهستان 
* نور علی بیک دهستان 
* شاهسونکندی دهستان 

شهر: ساوه

**دهستانان نوبران بخش **:

* کوهپایه دهستان (شهرستان ساوه) 
* بیات دهستان 
* آق ‌کهریز دهستان

شهران :
غرق ‌آباد - نوبران

## ساوه دئنی جیگان

1- ساوه مسجید جامع ،
2- آردمین قلعه،
3- ساوه مسجید جامع مناره ،
4- ساوه مسجید انقلاب (قرمز)،
5-  باغ شیخ کاروانسرا،
6- پورد تاریخی سرخده،
7- ایمامزاده سید اسحاق.

## ساوه سرشناسان

1-ابن سهلان ساوجی، 
2-خواجه نصیر ساوجی طوسی،
3-علامه تاج الدین آوی،  
4- ملا صالح ساوجی، 
5- میرزا موسی طبیب ساوجی،  
6- دوکتر مصطفی چمران.
7- محمدجواد نوروزی

## عکسان




Image:sa21.jpg|ساوه فلسطین میدان
Image:sa22.jpg|ساوه سرداران میدان
Image:sa23.jpg|ساوه دانشگاه آزاد
Image:sa24.jpg|ساوه گنبد مسجید جامع




رده:جوغرافی
خؤنداب ٚ شأرستان

left|thumb|مرکزی اوستان نقشه
خنداب شهرستان ایته جه شهرستانان اوستان مرکزی ایسه .

## کیشوری تقسیمان

مرکزی بخش دهستانان :

** خنداب دهستان
** دهچال دهستان

جاورسیان بخش دهستانان :

** اناج دهستان
** سنگ سفید دهستان
** جاورسیان دهستان

رده:جوغرافی
شهرستان خمین

left|thumb|مرکزی اوستان نقشه
خمین شهرستان ایته جه شهرستانان اوستان مرکزی ایسه .

خمين شمال جا به اراك و شازند ،‌ مشرق جا به محلات ،‌ جنوب جا به گلپايگان و مغرب جا به اليگودرز محدود ایسه .  قبل مستقلا بستن  خمين جه محلات و قبل اون جه گلپايگان ،‌ خمين و اونه روستاهان كمره بخشا تشكيل دادی و كمره منابع جوغرافيايی مین  به نامان تيمره ، تيمرتين ، ديمره ،‌ و ديمرتين و ثيمره بمو . 

کیتابان مین خمین ایسم به صورت خمهين ،‌ حمهين ، خهبين ، خمامين ،‌ و خمين بمو.

خمين داراي ایته نقطیه شهری و 1 بخش مركزی و 7 هستان و 201 آبادی ایسه  . مساحت ا شهرستان 73/2208 كيلومتر مربع حدود 5/7 درصد جه مساحت اوستان ایسه. 

## کیشوری تقسیمان

* دهستانان مرکزی بخش :

** آشناخور دهستان
** حمزه ‌لو دهستان
** رستاق دهستان
** صالحان دهستان
** گله ‌زن دهستان

شهر: خمین 

* دهستانان کمره بخش :

** چهارچشمه دهستان
** خرم ‌دشت دهستان
 
شهر: قورچی ‌باشی

## خمین سر شناسان

علی نقی كمره ای ،‌ 
شيخ علی نقی كمره ای، 
امام خمينی ،
علی مردانی. 

رده:جوغرافی
شهرستان شازند

left|thumb|مرکزی اوستان نقشه
شازند شهرستان ایته جه شهرستانان اوستان مرکزی ایسه . و اونه مركز هم شازند شهر ایسه. 

ا شهرستان دارای دو نقطیه شهری شازند و آستانه و 2 تا بخش مركزی و هندودر  ایسه. ا شهرستان شومال جا به اراك جنوب و جنوب غربی جا به لرستان و غرب جا به اوستان همدان محدودا به. قبلن جای شازند ایته روستا نها بو به ایسم ادریس آباد. سال 1317 راه آهین سراسری به بهره برداری برسه و تصمیم بیگیفتده ایسم تمام ایسگانه ادريس آباد و ايستگاه راه آهینا به نام شازند بند. چون ادريس آباد دامنه كوهان راسوند مین قرار داره و ایته جه كوههان غربی ادريس آباد به ایسم شازند معروف ایسه . 

left|thumb|ایمامزاده سهل ابن علی

## کیشوری تقسیمان

* مرکزی بخش دهستانان :

** آستانه دهستان
** قره کهریز دهستان
** کوهسار دهستان
شهران: شازند و آستانه

* دهستانان سربند بخش شازند شهرستان :

** هندودر دهستان
** مالمیر دهستان

شهر: هندودر 

* دهستانان زالیان بخش :

** پل دوآب دهستان
** زالیان دهستان
** نهرمیان دهستان
 
شهر: توره

## جورواجور

 شازند آموزش و پرورش

 شازند شرکت برق

رده:جوغرافی
شهرستان کمیجان

left|thumb|مرکزی اوستان نقشه
کمیجان شهرستان ایته جه شهرستانان اوستان مرکزی ایسه .

## کیشوری تقسیمان

  

* دهستانان مرکزی بخش 

** اسفندان دهستان
** خنجین دهستان

* دهستانان میلاجرد بخش 
** خسروبیک دهستان
** میلاجرد دهستان

## کمیجان هونرمندان

**شعران**

فخرالدين عراقی،
محمد كميجانی جاويدراد،
قاسم جاويدراد،
رضا مهديان،
محمد آقا محمدی،
صمدی كميجانی،
ابراهيم كميجانی.

**نويسندان** 

محمد كميجانی جاويدراد،
ابوالفضل فخرالاسلام،
رضا مهديان،

**خوشنويسان** 

رضا مهديان،
قاسم جاويدراد،
رضا جواهری وحد ت-
مهدی صفری،
          

**نقاشان** 

عيسی خان بهادری،
ابراهيم كميجانی،
حجت جباری،
درسا كميجانی.

**نوازندان** 

ياشار كميجانی،
همايون كميجانی.

## جواجور
کمیجان آموزش و پرورش

رده:جوغرافی
شهرستان محلات

left|thumb|مرکزی اوستان نقشه
محلات شهرستان ایته جه شهرستانان اوستان مرکزی ایسه .

left|thumb|محلات دانشگاه آزاد

## کیشوری تقسیمان

** مرکزی بخش دهستانان**:
*خورهه دهستان 
*باقر آباد دهستان 

## جورواجور
محلات آموزش و پرورش

محلات دانشگاه آزاد

## عکسان



Image:sha22.jpg|آتشکوه آتشکده
Image:sha23.jpg|معبد سلوکی خورهه
Image:sha24.jpg|محلات سر چشمه
Image:sha25.jpg|محلات دانشگاه آزاد




رده:جوغرافی
آمريکا ايجؤنأبؤ ايالتؤن

| داخلي ناخالص ٚ تؤليد ٚ رتبه= دۊوؤم
| داخلي ناخالص ٚ تؤليد ٚ سرانه=  $۶۸,۳۰۹ دؤلار
| داخلي ناخالص ٚ تؤليد ٚ سرانه رتبه= هفتؤم
| انساني تؤسعه شاخص ٚ سال=۲۰۱۹
| انساني تؤسعه شاخص= ۰/۹۲۶
| انساني تؤسعه شاخص ٚ رتبه=۱۷اؤم
| انساني تؤسعه شاخص ٚ وضع=بالا
| پۊل ٚ واحد=دؤلار
| پۊل ٚ واحد ٚ کؤد=$
| زمات ٚ جيگا=ىۊتي‌سي -۴ تا -۱۲، +۱۰، +۱۱
| تاوستاني زمات ٚ جيگا=ىۊتي‌سي -۴ تا -۱۰
| کد بین‌المللی خودرو=
| اينترنتي دامنه= .us‏
| تلفؤن ٚ پيش شۊماره=۱+
| جيني= ۴۶.۹(متوسط)
| تقويم=ميلادي تقويم 
| جيني سال=۲۰۲۰
| جيني رتبه=(متوسط)
| فرانئن ٚ ور = راست
| برق ٚ وؤلتاژ= 
| برق ٚ فرکانس= 
}}

thumb|220px| آمريکا نخشه
thumb|220px|آمریکا سنا

**آمريکا ايجؤنابؤ ايالتؤن** (اينگيليسي مئن: United States of America؛ اختصاري: USA) کي خۊلاصه وار **آمريکا** دۊخانده به، ايته کيشور کلسيايي آمريکا دۊرۊن ؤ آرام ؤ أطلس ٚ اؤقیانۊسان ٚ مئن ايسه. آمريکا کلسيا جه کانادا ؤ نسا جه مکزيک ٚ أمرأ سامانسر دأره. آمريکا حکۊمت فدرالي ايسه ؤ ۵۰ ته ايالت، ۵ ته مسکۊني قلمرؤ ؤ ۹ ته کۊچي جزيره جه تشکيل بۊبؤسته کي اۊشان ٚ پيلئکي ايجايي ۳,۸ ميليۊن ماىل مؤربع (۹,۸ ميليۊن کيلۊمتر مؤربع) ايسه ؤ دۊنىا مئن سوؤمي پيله کيشور مساحت ٚ نظر ٚ جه ؤ ۳۳۵ ميليۊن جمعيت ٚ أمرأ ني دۊنىا سوؤمي کيشور جمعيت ٚ نظر ٚ جه ايسه. آمريکا پاىتخت واشينگتؤن دي سي ايسه ؤ نيۊىؤرک ني ويشترين جمعيت-أ آمريکا شأران ٚ مئن دأره.

## سربس

جرگه:آمريکا ايجؤنأبؤ ايالتؤن
جرگه:سیاسی جوغرافی
جرگه:کشورؤن
جرگه:آمریکا کشورؤن
پیلˇ قاره‌ٰن

قدیمˇ **پیلˇ قاره‌ٰن** ایشؤن بؤن (فهرست هله کامل نیه):

*هام زمین
*لااورآسیا
*گندوانستان
*ننا

## سربس
مک ایودی، کالین، *اطلس تاریخی آفریقا،* ترجمه فریدون فاطمی، تهران ۱۳۶۵، ص ۱۳.

رده:قاره
قاره

**قاره** یکته پیلˇ پیوسته هنه‌شره کی زمینˇ سر دره. زمینˇ مئن هفت تا قاره هننأ.

رده:قاره
بۊشهر ٚ اۊستان

**بۊشهر ٚ اۊستان**، ايته جه ايران ٚ نسايي اۊستانان ایسه ؤ پيلئکي ٚ نظر ٚ جه، ايران ٚ هيفدؤمي پيله اۊستان محسۊب به کي فارس ٚ خليج ٚ ورجه نهأ. أ اۊستان ٚ مرکز بۊشهر ٚ بندر ایسه ؤ ۱۰ شأرستان، ۲۶ بخش، ۲۹ دهستان، ۴۰ شأر، ؤ نزيک ۹۱۰ رۊستا-یأ شامل به. أ اۊستان ۲۲ جزيره ؤ شبه‌جزيره دأره ؤ دۊته جۊلگه‌اي ؤ کۊهستاني بخش ٚ جه تشکيل بؤبؤسته. أ اۊستان ٚ جانوران دۊته خۊشکي ؤ دريایي گۊنه‌ئن ٚ مئن تخسيم بده. بۊشهر ٚ آو ؤ هوا گرم ؤ خۊشک ایسه، ولي ساحلي نوار ٚ مئن گه فارس ٚ خليج ٚ ورجه نهأ، آو ؤ هوا گرم ؤ مرطۊب ایسه و هوا رطۊبت ٚ زياد بؤستن ٚ وأسي، شرجي پديده أ اۊستان ٚ آو ؤ هوا ويژگيان ٚ جه ایسه. اي سري جيگایان ٚ مئن، گاگلف ورف ني واره. 

أ اۊستان ٚ جاجيگایان ٚ مئن قديمي و معرۊف ٚ سلسله‌ئان ٚ معبدان و کاخان نهأده، عيلاميان و بين‌النهرين تمدن ٚ مانسان، گه أ اۊستان ٚ قدمت ؤ تاريخ-أ نشان دنه. ریشهر ٚ معبد بۊشهر بندر ٚ ورجه، بردک‌سیاه کاخ دؤرۊدگاه رۊستا ؤ آب‌پخش ٚ شأر ٚ نزديکي، نمۊنه‌ئني جه أ کؤنه بينأیان ايسد. هأتؤني بۊشهر ٚ اۊستان ٚ مردۊم استعمار مۊوارزه نماد محسۊب بده، أتؤ گه ۱۲ شهريور، گه رئيس‌علي دلواري مرگ ٚ سالرۊز ایسه، اۊن ٚ گۊلاز ٚ وأسي تقويم ٚ مئن استعمار ٚ مۊوارزه ميللي رۊز نام بنأده. بۊشهر ٚ اۊستان ٚ مردۊم ويشتر فارسي زوان ؤ بۊشهري گۊيش ٚ أمرأ گپ زنئده، ولي کلسيا مئن (گناوه، دشتستان، ؤ ديلم ٚ شأرستانان ٚ مئن) لؤري زوان و اي سري جيگایان ٚ مئن ني شيف ٚ جزيره، کنگان، و عسلۊيه مأنستن عربي زوان رایج ايسه. بۊشهر ٚ اۊستان قؤمي نظر ٚ جه ويشتر فارس ایسه کي لؤري و عربي قؤمي أقليت ني دأره. ۹۹ درصد جه بۊشهر ٚ مردۊم شيعه ایسد. ايران ٚ ۱۴۰۰ سال ٚ آمار اعلام بۊگۊده گه ۹۹٪ بۊشهر ٚ مردۊم باسواد ایسد ؤ أ درصد کيشۊر ٚ ميانگين جه بۊجؤرتره. بۊشهر ٚ مۊهم آمۊجشي مرکزان ٚ جه، فارس ٚ خليج ٚ دانشگاه ؤ بۊشهر ٚ پجشکي دانشگاه-أ شأ نام بؤردن. بۊشهر ٚ اۊستان کيشۊر ٚ سوؤمي پيله ايقتصاد ایسه و کيشۊر ٚ سرانه درآمد ٚ أولي رۊتبه-یأ دأره. نفت ؤ گاز، پترؤشيمي، نيرۊگاهان، کشاورزي ؤ مالايي، معدنان، هسته‌اي تأسيسات، دريايي صنايع، تجاري فعاليتان، ؤ فارس خليج ٚ استراتژيک مؤقعيت، باعث بؤبوستد گه أ اۊستان-أ هميشک سایر حکۊمتان ؤ دۊنيا قۊدرتان وأسي مۊهم ببه. أ اۊستان پيله نفتي ؤ گازي ميدانان ؤ متعدد نيرۊگاهان دأره. بۊشهر ٚ تۊريستي ظرفيتان ٚ جه شأ فارس خليج ٚ ساحلان، بکر ٚ طبيعت، نخلستانان (آب‌پخش ٚ مانسان)، ؤ پيله بازاران-أ نام بؤردن. أ اۊستان ٚ تاريخي جاذبه‌ئان ٚ جه ني بردک‌سياه کاخ، سيراف ٚ صخره‌اي گۊرستان، شغاب ٚ گۊرستان، ؤ پالميريان ٚ مچچد ؤ گۊرستان-أ شأ نام بؤردن.

## کيشوري تخسيمان
left|thumb|بوشهر

## سربس
جرگه:ايران ٚ اۊستانان
یزد ٚ اۊستان

**يزد ٚ اۊستان**، ايته جه ايران ٚ مرکزي اۊستانان ایسه گه يزد ٚ شأر اۊن ٚ مرکز ایسه. يزد، ايران ٚ مرکزي ناحيه مئن نهأ ؤ  ايصفهان، نسايي خۊراسان، کرمان، ؤ فارس ٚ اۊستانان ٚ أن ٚ ورجه نهأده. أ اۊستان نزيک ۷۶,۴۶۹ کيلۊمتر مۊربع پيلئکي دأره ؤ ايران ٚ مساحت ٚ چار ؤ نيم درصد-أ شامل به. أ اۊستان، ايران ٚ هَشتؤمي پيله اۊستان ؤ بيس ؤ چارؤمي پۊرجمعيت ٚ اۊستان ایسه. أ اۊستان ٚ مۊهم ٚ شأران ٚ جه، يزد، أبرکۊه، ميبؤد، أردکان، ؤ بافق ٚ شأران-أ شأ نام بؤردن. يزد ٚ اۊستان، کلسيا جه ايصفهان ٚ اۊستان، خۊرتاو ٚ جه نسايي خۊراسان ٚ اۊستان، نسا جه کرمان ٚ اۊستان، ؤ خۊرخۊس ٚ جه فارس ٚ اۊستان ٚ أمرأ همسایه ایسه. يزد ٚ اۊستان ٚ جمعيت، ۱۳۹۵ سال ٚ سرشۊماري مئن، ۱,۱۳۸,۵۳۳ نفر (۳۴۰,۶۵۷ خانوار) بۊ ؤ ۱۴۰۰ سال ٚ مئن ني أن ٚ جمعيت ۱,۲۵۲,۰۰۰ نفر (۳۸۰,۱۰۰ خانوار) مۊحاسبه بؤبؤسته.

## یزد ٚ دئني جيگایان

یزدان آتشکده - یزد مسجید جامع - زرتشتیان دخمه - مروست قلعه - اشکذر آسیاب آبی - خان میدان و حمام - دولت آباد باغ - فهرج مسجید - امیر چخماق میدان - طبس باغ گلشن - ساغند رباط و...

## کيشوري تخسيمان
left|thumb|یزد اوستان

left|thumb|یزد اوستان

## سربس
جرگه:ايران ٚ اۊستانان
همدان ٚ اۊستان

**همدان ٚ اۊستان**، ايته جه ايران ٚ اۊستانان ايسه گه اۊن ٚ مرکز همدان ٚ شأر ایسه. همدان، جمعيت ٚ مئن ايران ٚ چاردهؤمي اۊستان ؤ مساحت ٚ مئن ني ايران ٚ بيس ؤ سوؤمي پيله اۊستان ايسه. ايران ٚ آمار ٚ مرکز أ اۊستان ٚ جمعيت-أ ۱۳۹۵ سال ٚ مئن ۱,۷۵۸,۲۶۸ نفر اعلام بۊگۊده. همدان، ملایر، نهاوند، تۊیسرکان، أسدآباد، کبۊدراهنگ، رزن، بهار، فامنين ؤ  درگزين أ اۊستان ٚ شأرستانان ايسد. همدان ۲۰,۱۷۳ کيلۊمتر مۊربع پيلئکي ٚ أمرأ، کلسيا جه زنجان ؤ قزوين ٚ اۊستانان، نسا جه لؤرستان ٚ اۊستان، خۊرتاو ٚ جه مرکزي اۊستان، ؤ خۊرخۊس ٚ جه کۊردستان ؤ کرمانشاه اۊستانان ٚ أمرأ سامانسر دأره. أ اۊستان ۱۰ شأرستان، ۲۵ بخش، ۳۰ شأر، ۷۳ دهستان، ؤ ۱۲۱۰ رۊستا-یأ شامل به.

## همدان ٚ دئني جیگایان

*شیرسنگی مجسمه
*شهر باستانی هگمتانه 
*ملایر تپه توشیجان
*گنجنامه کتیبان
*علویان گنبد
*قربان برج
*همدان مسجید جامع
*بوعلی سینا قبر
*عارف قزوینی قبر
*باباطاهر قبر
*علیصدر غار
*اکباتان سد
*عباس آباد تپه

## کيشوري تخسيمان
left|thumb|همدان اوستان

left|thumb|همدان اوستان

## سربس
جرگه:ايران ٚ اۊستانان
کرمانشاه اۊستان

**کرمانشاه اۊستان**، ايته جه ايران ٚ اۊستانان ايسه گه ايران ٚ خۊرخۊس نهأ. أ اۊستان ٚ مرکز کرمانشاه شأره گه ايته جه ايران ٚ پيله شأران ايسه. أ اۊستان ۲۴,۶۴۰ کيلۊمتر مۊربع پيلئکي ٚ أمرأ، ايران ٚ هيفتدهؤمي اۊستان مساحت ٚ نظر ٚ جه محسۊب به. کِرمانشاه اۊستان، کي کيشۊر ٚ مساحت ٚ ۱/۵ درصد-أ شامل به، ايتـه جه ايران ٚ خۊرخۊسي اۊستانان ایسه گه عراق ٚ کيشۊر ٚ أمرأ سامانسر دأره. أ اۊستان، کلسيا جه کۊردستان ٚ اۊستان، نسا جه لؤرستان ؤ ايلام ٚ اۊستانان، خۊرتاو ٚ جه همدان ٚ  اۊستان ؤ خۊرخۊس ٚ جه عراق ٚ دياله ؤ حلبچه اۊستانان ٚ أمرأ سامانسر دأره. ۱۳۹۰ سال ٚ آخري تغييران ٚ أساس، کرمانشاه اۊستان ۱۴ شأرستان، ۳۵ شأر، ۳۱ بخش، ؤ ۸۴ دِهستان دأشتي.

## کيشوري تخسيمان
left|thumb|کرمانشا اوستان

left|thumb|کرمانشا اوستان

## سربس
جرگه:ايران ٚ اۊستانان
کرمان ٚ اۊستان

**کرمان اۊستان**، ايران ٚ پيلـه‌ترين اۊستان ایسه گه کرمان ٚ شأر اۊن ٚ مرکز ایسه. أ اۊستان، ايران ٚ نسا مئن قرار بيگيته دره ؤ ۱۳۹۵ سال ٚ مئن، ايران ٚ آمار ٚ مرکز ٚ أساس، ۳,۱۶۴,۷۱۹ نفر جمعيت دأشتي. کرمان، ويشتر جه ايران ٚ ۱۱ درصد مساحت-أ شامل به ؤ ۱۸۳,۱۹۳ کيلۊمتر مۊربع پيلئکي ٚ أمرأ، ايران ٚ أولي پيله اۊستان ایسه. کرمان، کيشۊر ٚ نؤهؤمي پۊرجمعيت ٚ اۊستان ني محسۊب به. أ اۊستان، ويشتر جه ۶۶۰ته ثبت بؤبؤسته ميللي أثر ٚ أمرأ، ايته جه ايران ٚ تاريخي اۊستانان ايسه.  کرمان ٚ اۊستان، یۊنسکؤ لیست ٚ مئن هفت‌ته ثبت بؤبؤسته أثر دأره گه شاهزاده ماهان ٚ باغ، میمند ٚ صخره‌اي رۊستا، أرگ بم، لۊت ٚ کوير، دۊته کاروانسرا ؤ سه قنات اي سري جه أ أثران ايسد. کرمان ٚ اۊستان، صادراتی رۊتبه نظر ٚ جه، کيشۊر ٚ چاردهؤمي اۊستان ایسه. کرمان ٚ اۊستان، متنوع اقليم دأره ؤ لاله‌زار ٚ شأر گه ۲,۸۷۰ متر دريا سطح ٚ جه بۊلندي دأره، ايران ٚ بام ؤ جؤرترين شأر محسۊب به. هأتؤني بردسير ٚ شأر ۲۰۴۷ متر بۊلندي ٚ أمرأ، ايته جه ايران ٚ بۊلند ٚ شأرستانان ایسه. کرمان ٚ اۊستان خۊ اقليمي تنوع ٚ أمرأ، خۊرما ؤ پسته تؤليد مئن أول، آغۊز ٚ تؤليد ٚ مئن دۊوؤم، ؤ مۊحمدي گۊل ٚ تؤليد مئن ني دۊوؤمي رۊتبه-یأ، ايران ٚ اۊستانان ٚ مئن دأره. کرمان ٚ اۊستان، مۊختلف ورزشي باشگاهان ٚ أمرأ، ايته ورزشي قۊطب ايسه ؤ ؤ پيله ميللي کارخانه‌ئان ؤ صنعتان ٚ أمرأ، ايران ٚ مئن ايته صنعتي قۊطب ایسه. کرمان ٚ اۊستان ٚ مئن مۊهم ٚ دانشگاهان نهأده گه شأ کرمان ٚ پجشکي علۊم ٚ دانشگاه، رفسنجان ٚ پجشکي علۊم ٚ دانشگاه، رفسنجان ٚ وليعصر دانشگاه، ؤ شهيد باهنر دانشگاه-أ نام بؤردن.

## کيشوري تخسيمان
left|thumb|کرمان اوستان

left|thumb|کرمان اوستان

## سربس
جرگه:ايران ٚ اۊستانان
سمنان ٚ اۊستان

**سمنان اۊستان**، ايته جه ايران ٚ پيله‌ترين اۊستانان مساحت ٚ نظر ٚ جه ایسه. سمنان ٚ شأر، أ اۊستان ٚ مرکز ؤ پيله شأر ایسه. أ اۊستان ٚ پيلئکي ۹۷,۴۹۱ کيلۊمتر مۊربع ایسه گه ۵٫۹ درصد جه ايران ٚ مساحت-أ شامل به ؤ پيلئکي ٚ نظر ٚ جه، ايران ٚ هفتؤمي پيله اۊستان محسۊب به. سمنان ٚ اۊستان، ايران ٚ هشت‌ته اۊستان ٚ أمرأ سامانسر دأره گه اي سري جه اۊشان، پۊر مساحت ؤ جمعيت دأرده. سمنان ٚ اۊستان ٚ رضوي خۊراسان ؤ تئران ٚ اۊستانان ٚ مابین نهأ أ مؤضؤع باعث بؤبؤسته گه تئران-مشهد ٚ جاده، سمنان اۊستان ٚ جه دواره. هأتؤني، ايران ٚ کلسیايي اۊستانان (کلسیايي خۊراسان، گۊلستان، ؤ مازندران) ؤ مرکزي اۊستانان (يزد ؤ ايصفهان) ارتباطي مسيران، سمنان اۊستان ٚ جه دواره. أ اۊستان، کلسيا جه کلسیايي خۊراسان، گۊلستان، ؤ مازندران، نسا جه نسايي خۊراسان ؤ ايصفهان اۊستانان، خۊرتاو ٚ جه رضوي خۊراسان ٚ اۊستان، ؤ خۊرخۊس ٚ جه تئران ؤ قۊم اۊستانان ٚ أمرأ سامانسر دأره. أ اۊستان، کيشۊر ٚ مئن نمک ؤ گچ تؤليد ٚ أولي رۊتبه-أ دأره. هأتؤني، سمنان ٚ اۊستان، ايته جه ايران ٚ صنعتي اۊستانان ٚ جه محسۊب به. أ اۊستان پۊر معدني ظرفيت دأره ؤ ايته جه کيشۊر ٚ معدني اۊستانان ایسه. ايران ٚ ريئيس‌جؤمۊران، جه ۱۳۸۴ تا ۱۴۰۰ شمسي سال، أ اۊستان ٚ شين بۊد. تۊران ٚ ميللي پارک ؤ کوير ٚ ميللي پارک، ايران ٚ ميللي پارکان ٚ جه ایسد گه سمنان ٚ اۊستان ٚ مئن نهأده.

## کيشوري تخسيمان

## سربس
جرگه:ايران ٚ اۊستانان
زنجان ٚ اۊستان

**زنجان** ايته جه ايران ٚ اۊستانان ايسه گه گيلان ٚ أمرأ همساده ايسه ؤ اۊن ٚ نسا نهأ. 
زنجان ٚ شأر، أ اۊستان ٚ مرکز ايسه. زنجان ٚ اۊستان ۸ شأرستان، ۱۹ بخش ؤ ۱۲۱۰ رۊستا دأره گه اۊ رۊستایان ٚ جه ۹۷۸ ته سکنه دأره. أ اۊستان ايته کمرقیش ٚ مأنستن ايران ٚ مرکز ؤ خۊرخۊس ؤ کلسيايي خۊرخۊس-أ ايجايي مۊتصل کۊنه. ۱۳۹۵ شمسي سال ٚ مئن، أ اۊستان ٚ جمعيت ۱,۲۶۴,۳۲۴ نفر بۊ.
زنجان ٚ اۊستان خۊدابنده، خۊرمدره، أبهر، تأرؤم، ماهنشان، زنجان، ايجرۊد ؤ سۊلطانيه شأرستانان-أ شامل به.

## باقي ايطلاعات

## سربس
جرگه:ايران ٚ اۊستانان
تئران ٚ اۊستان

**تئران** ايته جه ايران ٚ اۊستانان ايسه. أ اۊستان ٚ مرکز تئران ايسه کي ايران ٚ مرکزه. أ اۊستان کلسيا جه مازندران ٚ اۊستان، خۊرخۊس ٚ جه ألبۊرز ٚ اۊستان، خۊرتاو ٚ جه سمنان ٚ اۊستان ؤ نسا جه قؤم ؤ مرکزي اۊستانان-أ فأرسه. ألبۊرز ٚ اۊستان ني تئران ٚ شين بۊ کي ۱۳۸۹ سال ٚ مئن خؤره ايته اۊستان بۊبؤسته.

## باخي اطلاعات

## سربس

رده:مردوم
رده:تارئخ
رده:جوغرافی
جرگه:ايران ٚ اۊستانان
ايلام ٚ اۊستان

**ايلام ٚ اۊستان** ايته جه ايران ٚ اۊستانان ايسه گه أن ٚ مرکز ايلام ٚ شأر ايسه. ۲۰,۱۳۳ کيلۊمتر مۊربع پيلئکي أمرأ، وسعت ٚ نظر ٚ جه ايران ٚ بيس و دۊوؤمي پيله اۊستان ایسه. ايلام اۊستان، ايران ٚ خۊرخۊسي نسا مئن ؤ زاگرس کۊهستانان ٚ ورجه نهأ ؤ خۊرخۊس ٚ جه عراق ٚ کيشۊر، نسا جه خۊزستان ٚ اۊستان، خۊرتاو ٚ جه لؤرستان ٚ اۊستان، ؤ کلسيا جه ني کرمانشاه اۊستان ٚ أمرأ همسایه ایسه ؤ عراق ٚ کيشۊر ٚ أمرأ ۴۲۵ کيلۊمتر سامانسر دأره. ايلام ؤ خۊزستان ٚ اۊستانان ايجايي عراق ٚ کيشۊر ٚ أمرأ ويشترين بين‌المللي سامانسر-أ دأرده.

## کيشوري تخسيمان

## سربس
جرگه:ايران ٚ اۊستانان