محور مقاومت

**محور موقاومت**[۱] (عربي زوان مئن: محور المقاومة)، ايصطيلاحي ايسه کي از حاميان ور واسه ايشاره به ايتا شبکه از شبه‌نظاميان و سياسي اسلام‌گرا گروهون کي بيشتر شيعه و تحت حمايت جمهوري ايسلامي ايران خاورميانه مئن[۲][۳] مورد استفاده قرار گيره. اا گروهون توسط جمهوري ايسلامي، از طريق پرورش و متحد بساختن مسلح گروهوني کي اسرائيل و آمريکا امره دوشمني داريدي، تشکيل ببسته.[۲][۴][۵][۶] آمريکا، بيشتر ان گروهون به‌نام تروريستي سازمانون طبقه‌بندي بوکوده.[۲] بعضي از شخصيتون حامي محور مقاومت، از اون به‌نام *[[امپراتوری|امپراتوري]]* *مقاومت* ياد کونيدي.[۷][۸][۹][۱۰]

حزب‌الله لبنان کي دهه ۱۹۸۰ ميلادي مئن با حمايت موستقيم ايران در لبنان پديد بمو، برجسته‌ترين عضو ان محور ايسه.[۱] ديگر گروهون مهم ان ايئتيلاف شامل گروه حماس،[۱][۲][۳] فليسطين ايسلامي جهاد،[۲] يمن حوثيون جونبش[۲][۳] و شيعه گروهون عراقي (عراق ايسلامي مقاومت) ايسيد.[۱][۲][۳] حيزب بعث سوريه هم تنها دگر عضو دولتي ان محور، به‌جز ايران بو[۱] کي ۸ دسامبر ۲۰۲۴ ميلادي مئن فرار بشار اسد از دمشق امره دچار فروپاشي ببسته و سوريه از محور مقاومت خارج ببست.[۴]

محور مقاومت با ان هدف امره ايجاد ببست کي هماهنگي و ايتيحاد مئنه ايته درگيري بزرگ، ايسرائيل‌مره تشکيل ببسته.[۱][۲] اان ايئتيلاف همچينين حملاتي عليه سعودي عربستان[۳] (توسط يمن حوثيون) و آمريکاي نيروهان عراق مئن[۳] (توسط عراق نيروهون) انجام بده و گروه‌هاي مسلح سلفي سني مثل القاعده و داعش امره موخالف ايسه.[۴] از طريق نيروي قدس[۵][۶] (ايته واحد ويژه نيروهان کي متعلق به سپاه پاسداران انقلاب اسلامي ايسه)، ايران طي دهه‌ها منابع قابل توجهي واسه تقويت نظامي قابليتون ا گروهون اختصاص بده و ايرتيباطات ضروري اشن مئن ايجاد بوکوده.[۱][۳] وزارت خارجه آمريکا تخمين بزه کي ايران، هر سال مئن حودود ۷۰۰ ميليون دولار، ا شبه‌نظاميان (قبل از تحريمان سال ۲۰۱۹ مئن) هزينه بوکوده.[۶]
بندانگشتی|سيد حسن نصرالله دبيرکول قبلي حيزب‌الله و سيد علي خامنه‌اي رهبر جوموري ايسلامي

### '''تأسيس'''
بعد از ايران اينقيلاب سال ۱۳۵۷ مئن، بعضي از راديکال بونيان‌گوذاران سپاه، محمد منتظري و مصطفي چمران منسن تلاش بوکوديد تا ايته «ايسلامي انترناسيونال» دوروست بوکونيد،[۱] با مفاهيم علي شريعتي و خميني افکار دربارهٔ «موستضعفان همبستگي» امره.[۲]

## اعضا

### ايران ايسلامي جوموري
سيد علي خامنه‌اي کي از سال ۱۳۶۸ به عونوان ايسلامي جمهوري رهبر، خدمت بوکوده، بارها دولت ايسلامي جمهوري به عونوان ايته «مقوامت دولت» عليه آمريکا و ايسرائيل نوفوذ تعريف بوکوده.[۱]
بندانگشتی|قاسم سليماني و لشکر فاطميون، عراق و سوريه مرز درون، ۱۳۹۶
قاسم سليماني نقش مهمي نبرد ايران و داعش مئن ايفا بوکود. او بتوانست کوردان و شيعيان عليه داعش موتحد بوکود.[۱]سليماني باعث ببست کي شيعه، با رهبري ايران خاورميانه دورون نوفوذ بدست بواره.[۲]

### سوريه
بندانگشتی|سيد علي خامنه‌اي، و بشار اسد، سوريه قبلي رييس‌جومور کي بعثي بو
ايران و سوريه، از اوائل اينقيلاب ايسلامي ايران مئن با همديگر روابط خوبي بدشته‌ايدي؛ چون هردوتا عراق‌مره دوشمني دشتيد.

''سانا''، ايعلام بوکوده کي دو دولت راجع به «رابطه همکاري استراتژيک» و «تلاشان غربي کيشوران و اشن موتحدان، واسه ضربه زئن به محور مقاومت با هدف قرار دادن سوريه و حمايت از تروريسم اويه مئن» بحث بوکوده‌ايدي.[۱] ان ايتحاد به عنوان «محور ترور» توسط نوخوست‌وزير و اسرائيل سفيران توصيف ببسته.[۲][۳][۴]
بندانگشتی|سوريه چوتو سقوط کودن ۱۰ روز مئن
۲۷ نوامبر ۲۰۲۴ مئن، شورشي گروهون سوري به‌نام هيئت تحرير الشام (HTS)، ايته گوسترده حمله‌ايه عليه سوريه نيروهان انجام بدئيدي و رژيم بعثي سوريه از بين ببرديد و سوريه از محور مقاومت خارج ببست.

### حيزب‌الله
حيزب‌الله، سال ۱۹۸۲ مئن توسط جوانون شيعه روحانيون اهل لۊبنان کي نجف مئن تحصيل بوکوده بيد، تأسيس ببست. ان سازمان مودل ارائه ببسته توسط روح‌الله خميني بعد از ايران اينقيلاب سال ۱۹۷۹ مئنه بپذيرفت و ان بونيان‌گوذاران «حزب‌الله» نام به‌دستور خميني اينتيخاب بوکوديد.[۱] حزب‌الله لبنان (به‌معني «خوداي حزب») از ايته ايراني ايبتيکار، متحد بوکودن شيعه‌گروهون مبارز لبنان مئن واسين، به‌ويژه جنگ داخلي کشور، ظهور بوکود. حزب‌الله نيروهان توسط ايته گروه ۱۵۰۰ نفري از سپاه پاسداران انقلاب اسلامي ايران، با اجازه سوريه دولت، آموزش بده و سازماندهي ببستيد.[۲]

### عراقي گروهون
بعد از تهاجم ايالات متحده به عراق در سال ۲۰۰۳ ان کيشور مئن، ان نيروهون ظوهور بوکوديد. ان گروهون زماني کي به‌عونوان ايته جبهه جمعي واسه موقابله عليه داعش سازماندهي ببستيد، به‌طور تصاعدي قويتر ببستيد.[۱] ان گروهون همچينين به‌حمله به آمريکايي گروهون عراق و سوريه مئن به دليل حمايت واشينگتن از اسرائيل متمرکز ايسيد.[۲]

### يمن حوثيون
عبدالملک الحوثي، جنبش حوثي فرمانده يمن مئن، ۱۰ اکتبر ۲۰۲۳ مئن ايعلام بوکود کي ان سازمان در صورت دخالت آمريکا غزه جنگ مئن، با استفاده از موشکون و پهپادون و ساير اقدامات نظامي تلافي کونه.[۱]

### فيليسطيني گروهون
با ان وجود کي محور مقاومت عمدتاً از جناحون ايسلام‌گراي شيعه تشکيل ببسته، خلقي جبهه فلسطين رهايي وأسي، ايته حيزب سکولار مارکسيست-لنينيست، به‌طور کولي جوزئي از محور مقاومت محسوب به و از ايران حمايت دريافت کونه.[۱][۲]

جۊنبش اسلام‌گراي سۊني حماس هم با انکه سۊني ايسه بخشي از محور مقاومت ايسه.

## موخالفون
مهم‌تيرين محور موقاومت دوشمنان، ايسرائيل ايسه. ايران جوموري اسيلامي، لوبنان حيزب الله، حماس، فيليسطين ايسلامي جهاد، يمن حوثيون و عراقي گروهون، همگي چند دفعه به انواع موختلف به اسرائيل حمله بوکوديد.

داعش هم از معروف‌تيرين دوشمنان محور موقاومت ايسه. آمريکا هم بيشتر ان گروهان و آدمان تروريست شناسه.