محمد معين

**دۊکتۊر مأمد معين** ۱۲۹۷ ٚ سال ؤ ارديبهشت‌ما ۹ مئن، رشت ٚ زرجۊب ٚ محله – ۱۳ ؤ ایته رۊحانی  خانواده مئن به دۊنیا بأمؤ. مأمد معين ايته جه گيلان ٚ پيله محققان ايسه ؤ "فرهنگ معين" کيتاب-ه کي ايته جه فارسي زوان ٚ پيله واجه‌نامه‌ئان ايسه خلق بۊگۊده. مأمد معين ۱۳۵۰ تير ۱۳ مئن فؤت بۊگۊده ؤ اۊن ٚ مقبره أسسؤنه مئن نهأ.
left|thumb|مأمد معين

## زيوشنامه
مأمد معين خۊ خانواده‌ أولي زای بۊ ؤ اۊنˇ پيله پئر کي شيخ‌ مأمد تقي معين‌ العلما بۊ "مأمد" ایسم-ه اۊن رۊ بنا. اۊنˇ پئر شيخ‌ ابوالقاسم،‌ ديني علۊم ٚ طلبه بۊ. اۊ زمات کي شش سال ويشتر نأشتي اۊن ٚ مار حصبه ناخۊشي وأسي بمرده ؤ اۊن ٚ پئر ني پنج رۊز هأ تفاق ٚ پس، هأ حصبه ناخۊشي وأسي بمرده ؤ مأمد معين پنج‌ رۊز ٚ فاصله أمرأ خۊ پئر ؤ مار-ه جه دست بدا. اۊشان ٚ مردن ٚ پس، اون ٚ تربيت‌ ؤ مراقبت-أ اۊن ٚ پيله پئر، معين‌ العلما گردن بيگيفته‌. اۊ زمات حصبه پۊر شيؤع دشتي ؤ رشت ٚ مئن ۲۸ هزار نفر هأ ناخۊشي وأسي بمرديد. 

بعد أن کي مكتبخانه‌ئن‌ ایمرۊجي مدرسه‌ئن-ه تبدیل بۊبؤستده، مأمد-ه ابتدايي دؤران-أ رشت ٚ اسلامي مدرسه دۊرۊن بۊگذرانه. متوسطه أولي دؤره-یه رشت ٚ شاهپۊر ٚ مدرسه دۊرۊن ؤ متوسطه دۊوؤمي دؤره-یه تئران ٚ دارالفنۊن مدرسه دۊرۊن بخانده. ايته بخش ني عربي زوان ٚ صرف ؤ نحو ؤ قديمي علۊم-ه ني خۊ پيله پئر سید مهدي رشت‌آبادي ورجه بامۊخته. بأزين تئران ٚ‌ دانشسرای عالي دارالمعلمين‌ دۊرۊن فلسفه‌ ؤ ادبيات‌ مئن نام نیویسي بۊگۊده ؤ هميشک جه مۊمتاز ٚ شاگردان به حيساب آمؤيي. ۱۳۱۳ ٚ سال ٚ مئن خۊ پایان نامه کي راجع به لؤکؤنت دؤ لیل، ايته فرانسوي شاعر بۊ بينيويشته ؤ خۊ ادبيات ؤ فلسفه کارشيناسي مدرک-أ فيگيته. أ مؤدتˇ مئن به حدي فرانسوي زوان-أ بامۊخته بۊ کي فرانسوي اۊستادان ورجه درباره "لرد بايرون‌" ايته اينگيليسي شاعر گب بزه ؤ اۊن ٚ  تسلط فرانسوي زوان ٚ مئن باعث دیگران ٚ تعجب بۊبؤسته.

اون بعد ایته تحقیقی رساله درباریه "خواجه‌ حافظ‌ شيرين‌ سخن‌" بینیویشت و ایضافه بر ا دوتا كیتاب‌ "روان‌شناسیˇ تربيتی‌" و "ايران‌ از آغاز تا اسلام‌" اینگیلیسی به فارسي جا ترجمه بوگوده.  سالˇ‌ 1318 به‌ سمت‌ معاونت‌ ایداریه‌ دانشسراهان مقدماتی‌ و دانش‌ سرايی عالی دبيری‌ منصوب‌ ببسته.

اۊن فارسي زوان‌ ؤ ادبيات ٚ‌ دۊكتۊرا دؤره‌ مئن ‌ثبت‌ نام‌ بۊگۊد ؤ دۊ ته سال ٚ پسي‌ درس خاندن ارشد ٚ ‌مئن با فادان خۊ رساله‌، دۊكتۊرا مدرک-أ فیگیته. أ مؤضۊع مئن اون ٚ رانما اۊستا ملک الشعرای بهار بۊ.

أ رساله-یه نيويشتن اۊن-ه هندر ایران ٚ فرهنگ و تارئخ ٚ شيفته بۊگۊده کي چند ته پهلوي زوان ٚ رسالیه-یه  ايمرۊجي فارسي زوان مئن ترجۊمه بۊگۊده ؤ چند ته تحقيقي مقاله‌ درباره‌‌ لغوي ؤ أدبي مسائل‌ مربۊط‌ به‌‌ پهلوي زوان ؤ پارسی‌ باستان مۊنتشر-أ گۊده.

دۊکتۊر معين ۱۳۲۱ ٚ سال ٚ مئن امير جاهد ٚ دوختر ٚ أمرأ، سالنامه پارس ٚ مۊدير اسمار بۊگۊد کي چار ته زای باوردد.

left|thumb|دۊکتۊر معین ٚ زن

اۊستاد معين ٚ آشنا‌ بؤستن اۊستاد دهخدا أمرأ ايته تازه فصل اۊن ٚ زيوش ٚ مئن باز-أ گۊده ؤ دۊكتۊر معين‌ تا تۊمام بؤستن دهخدا واجه‌نامه کار اۊنˇ أمرأ ايلجار بۊگۊده.

آشنايي دهخدا أمرأ، معین ٚ ره خئلي خؤب بۊ چؤن هر دۊ نفر ايته چيز-ه علاقه دشتيدي ؤ اۊن ني واجه‌نامه بۊ. اۊستاد معين دهخدا نظر-ه جلب بۊگۊد ؤ ايجايي مشغۊل به کار بۊبؤستد. اۊستاد معین خۊ ايلجار ٚ زمات دهخدا أمرأ حدۊد هفتصد صفحه مطلب تهیه بۊگۊده ؤ حدۊد نه هيزار صفحه جه دیگران تعليف-ه جمأ گۊده ؤ بررسی ؤ دۊواردئه نيويسي بۊگۊد. 

بعد أن کي دهخدا بمرده واجه‌نامه چاپ ٚ کاران‌ ؤ نظارت بر اۊشان بنا به وصیت دهخدا به اۊستاد معین محول بۊبؤسته. أ آشنايي دهخدا أمرأ ؤ کار گۊدن دهخدا واجه‌نامه سر معین ٚ فکر-ه به نيويشتن ایته فارسي فرهنگ لغت تاودا. هأنه وأسي اۊن جه ۱۳۳۸ ٚ سال هأتؤ کي دهخدا واجه‌نامه چاپ ٚ أمرأ مشغۊل بۊ فارسي فرهنگنامه نيويشتن ٚ طرح-أ فۊگۊده.

دۊکتۊر معين أ کار ٚ وأسي کسان زيادي-أ ايلجار ٚ ره دعوت بۊگۊده بۊ ؤ نزديک به چارصد نفر جه اۊن ٚ دانشجۊیان اۊن ٚ أمرأ کار گۊديدي.
فيش اۊساني ني کار طاقت فرسايي بۊ کي دۊکتۊر معين بيست سال ٚ مئن أ کار-أ انجام بدا ؤ حدۊد اي ميليۊن ؤ سيصد هيزار فيش تهيه بۊگۊده بۊ ؤ جه هر فرصتي ايطلاعات جمع گۊدن ٚ ره ايستفاده گۊدي. 
فرهنگ‌ فارسي چار ته قسمت‌ ٚ مئن: مقدمه‌، واجه‌ئن‌، خارجي‌ تركيبان‌ ؤ اعلام‌ تنظيم‌ بۊبؤسته بۊ.

دۊكتۊر معين‌ بنا به‌ نيما يوشيج، نؤ شعر ٚ پئر ٚ وصيت‌ کي‌ اۊن-ه خۊ آثار ٚ چاپ ٚ ره اينتخاب بۊگۊده بۊ، نيما مردن ٚ پسي چند نفر ايلجار ٚ أمرأ کیتاب أفسانه‌ ؤ دويست‌ ؤ شصت‌ ؤ ایته جه نيما رباعيان-أ‌ ایته كيتاب ٚ مئن  ایسم "افسانه‌ و رباعيات" چاپ بۊگۊده.

۱۳۴۲ سال ٚ مئن فرهنگ‌ فارسی‌ چاپ‌ شرۊع‌ بۊبؤسته. هۊ مؤقع، دۊکتۊر معين‌ درس دان ؤ سخنراني وأسي آمريکا پرينستؤن ٚ دانشگا‌‌-یه دعوت‌ بۊبؤسته. أ مؤدت ٚ مئن، كار سرپرستي‌ ؤ نظارت‌ گۊدن فرهنگ ٚ نشر ٚ سر، به عهده‌ اۊن ٚ رفئق "سيد جعفر شهيدی‌" نهأبۊ.

۱۳۴۵ سال ٚ مئن سۊ ته جلد اۊن ٚ جه بۊبؤسته أما دۊکتۊر شهيدي ناخۊش-أ بؤستن أمرأ دۊواردئه کار ٚ ايدامه دۊکتۊر معين ٚ سر دکفته. معين ني چؤن أ کار-أ علاقه دشتي خۊ کار ٚ ساعتان هجده ساعت ايته رۊج ٚ مئن فأرسانه ؤ تا خۊ عمر ٚ آخر اۊن ٚ سر کار بۊگۊده. 

مأمد معين ۱۳۴۵ ٚ سال ٚ مئن بعد أنکي تۊرکيه جه 
وأگردسته سکته بۊگۊده ؤ خۊ عمر ٚ آخري پنج سال-أ کؤما مئن ايسابۊ.
اۊن-ه بختر معالجه وأسي ۱۳۴۶ مرداد ۱۴ مئن ببردد کانادا ولي چؤن تغييري ايجاد نۊبؤسته دۊواردئه اۊن-ه واگردانده تئران ؤ فيرۊزگر بيمارستان مئن بستري بۊبؤسته. مأمد معين چار سال ٚ پس هۊ بيمارستان ٚ دۊرۊن، ۱۳۵۰ سال ؤ تيرماه ۱۳ مئن فؤت بۊگۊده.

[بندانگشتی|مأمد معين ٚ مقبره [أسسؤنه مئن]]

## آثار

left|thumb|دوکتر معین قبر

۱. فرهنگ فارسی (فرهنگ معین)

۲. جلد اول حافظ شیرین سخن.، تهران، ۱۳۱۹

۳. یک قطعه شعر در پارسی باستان، تهران، ۱۳۲۲

۴. یوشت فریان و مرزبان نامه، تهران، ۱۳۲۲

۵. «علامه محمد قزوینی» در سالنامه پارس و نیز مجله فرهنگستان چاپ شد.، تهران، ۱۳۲۴

۶. «شاهان کیانی و هخامنشی در آثار الباقیه»، تهران، ۱۳۲۴

۷. ارداویرافنامه، تهران، ۱۳۲۵

۸. «روزشماری در ایران باستان و آثار آن در ادبیات پارسی»، تهران، ۱۳۲۵

۹. پورداوود، تهران، ۱۳۲۵

۱۰. «مزدیسنا و تأثیر آن در ادبیات پارسی»، تهران: انتشارات دانشگاه تهران، ۱۳۲۶

۱۱. شماره هفت و هفت پیکر نظامی، تهران: انتشارات مجله پشوتن، ۱۳۲۷

۱۲. حکمت اشراق و فرهنگ ایران، تهران، ۱۳۲۹

۱۳. «مفرد و جمع»، تهران، ۱۳۴۰

۱۴. اسم مصدر- حاصل مصدر، تهران: امیر کبیر، ۱۳۳۱

۱۵. امیر خسرو دهلوی، تهران: مجله مهر، ۱۳۳۱

۱۶. «برگزیده نثر فارسی» شماره اول (دوره‌های سامانیان، آل بویه)، تهران، ۱۳۳۲

۱۷. آیینه سکندر، تهران: مجله دانشکده ادبیات دانشگاه تهران، ۱۳۳۲

۱۸. هورقلیا، تهران: مجله دانشکده ادبیات دانشگاه تهران

۱۹. لغات فارسی ابن سینا، تهران: مجله دانشکده ادبیات دانشگاه تهران، ۱۳۳۳

۲۰. «برگزیده شعر فارسی»، شماره اول (دوره‌های طاهریان، صفاریان، سامانیان و آل بویه)، تهران: مجله دانشکده ادبیات دانشگاه تهران، ۱۳۳۱

۲۱. «نصرالدین طوسی: زبان ادبیات پارسی»، تهران: مجله دانشکده ادبیات دانشگاه تهران، ۱۳۲۵

۲۲. «ستاره ناهید یا داستان خرداد و امرداد (نثر و نظم)»، تهران، ۱۳۱۶

**ا کیتابان تصحیح بوگوده و اوشانه رو حواشی بزه:**

چهار مقاله نظامی

ناصر خسرو جامع الحكمتین 

دانشنامه علایی ابن سینا 

**ا کیتابان ترجومه بوگوده:**

روانشناسی تربیتی 

تاریخ ایران اثر گیرشمن 

دوکتور معین آستانه مین

رشد

## سربس

رده:مردوم
رده:هونر
رده:دانش

رده:حىاتي وانويسؤن