Ascidiáceos

Os **ascidiáceos** (**Ascidiacea**), xeralmente chamados **ascidias** (aínda que existe tamén o xénero *Ascidia*), son unha clase na taxonomía do subfilo dos Tunicata (animais mariños filtradores con forma de saco, invertebrados e cordados). Os ascidiáceos caracterízanse por posuír unha "túnica" externa feita do polisacárido tunicina (que é celulosa, un raro caso de animal que produce celulosa), que é moi forte comparada coa doutros tunicados, nos que é menos ríxida.

Os ascidiáceos encóntranse por todo o mundo, xeralmente en auga pouco profunda cunha salinidade arredor do 2,5%. Mentres que os membros das clases Thaliacea e Larvacea nadan libres facendo vida planctónica, os ascidiáceos son sésiles, é dicir, permanecen firmemente pegados ao substrato (a rochas, cunchas).

Hai 2.300 especies de ascidiáceos de tres tipos principais: ascidiáceos solitarios, ascidiáceos sociais, que forman comunidades agrupadas ao adherirse polas súas bases, e ascidiáceos compostos, que constan de moitos pequenos individuos (cada individuo denomínase zooide), que forman colonias de ata varios metros de diámetro.

Os ascidiáceos aliméntanse absorbendo auga por un sifón oral; a auga entra na boca e farinxe, flúe a través dunhas fendas branquiais cubertas de mucus (tamén chamadas estigmas farínxeos) e pasa a unha cámara para a auga chamada atrio (*atrium*), desde onde sae ao exterior polo sifón atrial.

## Anatomía 
miniatura|upright|Anatomía dunha ascidia: (a) sifón oral; (b) sifón atrial; (c) túnica (d) manto; (e) farinxe; (f) esófago; (g) estómago; (h) orificio anal; (i) lámina dorsal; a liña punteada indica o endostilo.
As ascidias son animais cilíndricos arredondados de entre 0,5 e 10&nbsp;cm. Un extremo do corpo está sempre fixado firmemente ás rochas, coral, ou algunha outra superficie sólida similar. A superficie inferior do animal está engurrada ou ten ocos, e nalgunhas especies ten extensións parecidas a raíces que lle axudan ao animal a agarrarse á superficie do substrato. A parede do corpo está cuberta por unha túnica grosa lisa, que con frecuencia é bastante ríxida. A túnica está formada por unha substancia similar ou igual á celulosa chamada tunicina, xunto con proteínas e sales de calcio. A diferenza das cunchas dos moluscos, a túnica está composta de tecido vivo, e a miúdo ten a súa propia subministración de sangue. Nalgunhas especies coloniais, as túnicas de individuos adxacentes están fusionadas nunha estrutura única.

A superficie superior do animal, que é a oposta á que está agarrada ao substrato, ten dúas aberturas ou sifóns. Cando se quita o animal da auga, este adoita expulsar violentamente auga por eses sifóns. O corpo pode dividirse en tres rexións, aínda que estas non son claramente diferenciables en moitas especies. A rexión farínxea contén a farinxe, mentres que o abdome contén a maioría dos outros órganos corporais, e o postabdome contén o corazón e as gónadas. En moitas ascidias, o postabdome, ou mesmo todo o abdome, están ausentes, e os órganos correspondentes están situados en posición máis anterior. No caso de teren vanadio as células tamén se denominan *vanadocitos*.

### Sistema nervioso 
O sistema nervioso central das ascidias está formado por unha placa que se enrola para formar un tubo neural. O número de células no sistema nervioso central é moi pequeno. O tubo neural está composto pola vesícula sensorial, o colo, o ganglio da cola ou visceral, e a corda nerviosa caudal. A rexionalización anteroposterior do tubo neural nas ascidias é comparable á dos vertebrados.

Aínda que non hai un verdadeiro cerebro, o ganglio máis grande está localizado no tecido conectivo situado entre os dous sifóns, e envía nervios por todo o corpo. Debaixo deste ganglio hai unha glándula exócrina que verte na farinxe. Esta glándula formouse a partir do tubo nervioso, e, por tanto, é homóloga da medula espiñal dos vertebrados. As moléculas de recoñecemento do propio e do alleo xogan un papel clave na interacción entre o esperma e a cuberta vitelina do ovo. Parece que o recoñecemento do propio e o alleo en ascidias como *C. intestinalis* ten un mecanismo similar aos sistemas de autoincompatibilidade das plantas con flor.

*Ciona savignyi* é amplamente autofértil. Con todo, o esperma alleo (non propio) vence na competencia co esperma propio nas probas de competencia de fertilización. O recoñecemento de gametos non é absoluta, polo que tamén é posible a autofertilización. Especulouse que a autoincompatibilidade evolucionou para evitar a depresión por endogamia, pero esa capacidade autofertilizadora foi conservada para permitir a reprodución con densidades baixas de poboación. Deste xeito, evítase a autofertilización, e favorécese a fertilización cruzada. Pero aínda que se evite en grande medida, a autofertilización aínda é posible en *B. schlosseri*. Os ovos autofertilizados desenvólvense presentando unha frecuencia substancialmente maior de anomalías durante a súa segmentación ca os ovos orixinados en fertilizacións cruzadas (23% fronte a 1,6%). Hai tamén dúas especies enigmáticas do período Ediacárico con algunhas afinidades coas ascidias, chamadas *Ausia* do Grupo Nama de Namibia, e *Burykhia* da península Onega do mar Branco no norte de Rusia. Hai tamén rexistros fósiles do Xurásico inferior (Bonet e Benveniste-Velasquez, 1971; Buge e Monniot,1972) e do Terciario de Francia (Deflandre-Riguard, 1949, 1956; Durand, 1952; Deflandre e Deflandre-Rigaud, 1956; Bouche, 1962; Lezaud, 1966; Monniot e Buge, 1971; Varol e Houghton, 1996). Rexistros máis antigos (do Triásico) son ambiguos. Describíronse representantes do xénero *Cystodytes* (da familia Polycitoridae) do Plioceno de Francia por Monniot (1970, 1971) e Deflandre-Rigaud (1956), e do Eoceno de Francia por Monniot e Buge (1971), e ultimamente do Eoceno tardío do sur de Australia por Łukowiak (2012).

## Usos 
### Organismos modelo para a investigación 
[miniatura|dereita|Imaxes de ascidias na obra de [Ernst Haeckel *Kunstformen der Natur*, 1904]]

Hai varios factores que fan que as ascidias sexan bos modelos para estudar os procesos fundamentais do desenvolvemento dos cordados, como a especificación do destino das células durante o desenvolvemento embrionario. O desenvolvemento embrionario das ascidias é simple, rápido, e doadamente manipulable. Como cada embrión contén relativamente poucas células, poden estudarse procesos complexos a nivel celular, mentres permanecen no contexto do embrión completo. A transparencia óptica do embrión é ideal para obter imaxes fluorescentes e as proteínas herdadas están pigmentadas naturalmente, polo que as liñaxes poden etiquetarse facilmente, o que permite aos científicos visualizar a embrioxénese do principio ao fin.

As ascidias son tamén valiosas debido á súa posición evolutiva: vistos como unha aproximación aos cordados ancestrais, poden proporcionar unha visión do que era a ligazón entre os cordados e os deuteróstomos non cordados ancestrais, e da orixe dos vertebrados a partir de cordados simples. Os xenomas secuenciados das ascidias relacionadas *Ciona intestinalis* e *Ciona savignyi* son pequenos e facilmente manipulables; as comparacións cos xenomas doutros organismos como as moscas, nematodos, o peixe *Takifugu* e os mamíferos proporcionan información valiosa sobre a evolución dos cordados. Secuenciouse unha colección duns 480.000 ADNcs que están dispoñibles para a análise da expresión xénica, que se espera proporcione información sobre procesos de desenvolvemento complexos e a regulación de xenes en vertebrados. A expresión xénica en embrións de ascidias poden ser convenientemente inhibida usando oligos Morpholino.

### Culinario 
Varios ascidiáceos utilízanse como alimentos. A *Halocynthia roretzi*, chamada nalgúns países ananás de mar, é cultivada no Xapón e en Corea, e ten un peculiar sabor (non apto para todos os padais) atribuído a un alcohol insaturado chamado cintiaol.

O prato de peixe coreano agujjim contén tradicionalmente o tunicado *Styela clava*.

*Microcosmus sabatieri* e varias especies similares do mar Mediterráneo cómense en Francia (chamado alí *figue de mer*, *violet de mer*), en Italia (*limone di mare*, *uova di mare*), Grecia (*fouska*, *φούσκα*). En Grecia consómense crúas con limón ou en ensaladas con aceite de oliva, limón e perexil.

A especie *Pyura chilensis* cómese en Chile crúa ou como ingrediente de sopas.

*Pyura praeputialis* comíana antes en Australia os aborixes que vivían na zona da baía Botany, pero agora úsase como isco para a pesca principalmente.

## Notas 
### Outras referencias xerais 
* Tudge, Colin (2000). The Variety of Life. Oxford University Press. ISBN 0-19-860426-2.

## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* Páxina holandesa das ascidias con imaxes 
* Encyclopedia of Marine Life of Britain and Ireland 
* Mapa do ovo de ascidias. 
* Base de datos de *Ciona savignyi*
* ANISEED  (Ascidian Network for In Situ Expression and Embryological Data)