open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Vladimir Horowitz

miniatura|dereita|Vladimir Horowitz.

**Vladímir Samóilovich Hórowitz** (en ruso, Влади́мир Само́йлович Го́ровиц, *Vladímir Samóilovich Górovits* - en ucraíno, Володи́мир Самі́йлович Го́ровиць, *Volodímir Samíylovich Górovits*), nado en Berdychiv o 1 de outubro de 1903 e finado en Nova York o 5 de novembro de 1989, foi un pianista ucraíno considerado un dos pianistas máis distinguidos de tódolos tempos.
Río Mira

O **Mira** é un río portugués que nace na serra do Caldeirão, a unha altitude de 470 m, e percorre cerca de 145&nbsp;km até desaugar no océano Atlántico xunto a Vila Nova de Milfontes, a 30&nbsp;km ao sur de Sines.

Entre os principais afluentes do Mira destacan os ríos Luzianes e Perna Seca na marxe dereita, Macheira, Guilherme e Telhares na marxe esquerda.

O val do río Mira, desde a vila de Odemira até a desembocadura, está inserido no Parque Natural do Suroeste Alentejano e Costa Vicentina.
Estremadura, Portugal

**Estremadura** é unha antiga comarca ou provincia portuguesa estabelecida na Idade Media e extinta no século XIX, debendo o seu nome derivar do latín *Extrema Durii* (*extremos do Douro*), por designar os territorios adquiridos, durante a chamada Reconquista, no sur do Douro (a orixe etimolóxica da comunidade autónoma española homónima). Co avance cristián cara ao sur, a noción de Estremadura, como terra de fronteira, foi tamén alongándose, de tal forma que, no século XV, a Estremadura correspondía, *grosso modo*, ao que posterioremnte serían os distritos de Aveiro, Coímbra, Leiria, Lisboa, Santarém e Setúbal. 

Ao longo da historia, os límites da Estremadura foron alterados moitas veces. No século XIX, cando deixou de ter significado administrativo, os seus límites correspondían, en xeral, aos posteriores distritos de Lisboa, Leiria, Santarém e Setúbal.

## Nova Provincia da Estremadura (1936) 
Na reforma administrativa de 1936 foi novamente creada unha **Provincia da Estremadura**. Esta nova provincia, porén, englobaba soamente unha fracción do territorio da antiga comarca homónima. Parte do territorio da antiga Estremadura ficou incorporado nas novas provincias do Ribatejo e Beira Litoral. Por outro lado, a nova Estremadura incluíu parte do que posteriormente sería o Distrito de Setúbal que tradicionalmente pertencía á antiga provincia do Alentexo.

Facía fronteira ao nordeste coa Beira Litoral, ao leste co Ribatexo e o Alto Alentexo, ao sur co Baixo Alentexo e o océano Atlántico e ao oeste tamén co Atlántico.

Estaba constituída por 29 concellos, integrando a case totalidade do posterior Distrito de Lisboa e partes dos distritos de Leiria e Setúbal. Tiña a súa capital na cidade de Lisboa.

* **Distrito de Leiria**: Alcobaça, Bombarral, Caldas da Rainha, Marinha Grande, Nazaré, Óbidos, Peniche, Porto de Mós.

* **Distrito de Lisboa**: Alenquer, Arruda dos Vinhos, Cadaval, Cascais, Lisboa, Loures, Lourinhã, Mafra, Oeiras, Sintra, Sobral de Monte Agraço, Torres Vedras.

* **Distrito de Setúbal**: Alcochete, Almada, Barreiro, Moita, Montijo, Palmela, Seixal, Sesimbra, Setúbal.

As provincias de 1936 non tiveron practicamente ningunha atribución, e desapareceron do vocabulario administrativo (aínda que non do vocabulario dos seus habitantes) coa entrada en vigor da Constitución de 1976.

Se a provincia seguise existindo na actualidade, contaría probabelmente con 31 municipios, posto que se crearon dous novos *concelhos*, na área do distrito de Lisboa:
* Amadora (creado no 1979, por división de Oeiras)
* Odivelas (creado no 1998, por división de Loures)

Estaría tamén repartida nas rexións de Lisboa, Centro e Alentexo. Ao Alentexo pertencería o municipio da Azambuja, integrado na subrexión da Lezíria do Texo; á rexión de Lisboa pertencía a totalidade da subrexión da Península de Setúbal e, case totalmente, a Grande Lisboa (o concello de Vila Franca de Xira encontrábase no Ribatexo); á rexión Centro pertencía a totalidade da subrexión do Oeste, e tamén dous municipios do Piñal Litoral (Marinha Grande e Porto de Mós).
Partido do Porto

O **Partido do Porto** foi unha división militar portuguesa creada en 1758 con capital na cidade do Porto, e con territorio destacado das provincias da Beira e de Entre-Douro-e-Minho. O territorio do Partido, que tiña algunhas pregorrativas de provincia, ía desde Vila do Conde ao norte até o río Mondego ao sul. A súa creación estivo relacionada sobre todo coa apertura do novo porto de Aveiro e da necesidade da creación dun comando militar que protexese a rexión. A autoridade máxima do Partido era o Gobernador das Armas do Porto.

O Partido do Porto orixinou a creación da Provincia do Douro en 1832.
Cuadriga

A **cuadriga** (en latín: *quadriga*, de *quadri-*, "catro", e *jungere*, "xunguir"), en tempos da Antiga Roma, era un tipo de carruaxe tirada por catro cabalos en liña. O vehículo foi utilizado polos xenerais do Imperio Romano cando entraban triunfalmente nas cidades.

## Simboloxía 
[miniatura|esquerda|A **cuadriga** do reverso desta [Moeda da Antiga Roma|moeda romana da República dálle o nome de "cuadrigato"|200x200px]]
Esta situación deulle un carácter "vitorioso" a este tipo de carro, polo que na cultura occidental os monumentos que representan este vehículo serven para conmemorar as vitorias.

O monumento deste tipo máis famoso é a **Cuadriga de Berlín** (Alemaña) que coroa a Porta de Brandeburgo. Esta escultura, obra de Johann Gottfried Schadow, foi retirada de Berlín en 1806 polo exército de Napoleón I, quen a levou a Francia como trofeo. Trala caída de Napoleón, a obra foi devolta a Berlín onde permanece actualmente. A obra foi gravemente danada durante a segunda guerra mundial, polo que nos anos 1950 foi necesario fundir novamante a escultura empregando os moldes orixinais.

Dende 2003, a asociación 'Werkstatt Deutschland' (*Taller Alemaña*) concede en Berlín cada 3 de outubro, día daReunificación alemá, o premio 'Quadriga' a persoas destacadas pola súa «amplitude de miras, pragmatismo, compromiso e credibilidade».

Outra cuadriga famosa é a que adorna o "Arco de Triunfo do Carrusel" en París (Francia), en terreos do Museo do Louvre.[300px|miniatura|Cuadriga ornamental na [Porta de Brandeburgo, en Berlín, Alemaña.|centro]]
## Notas 
## Véxase tamén 
### Outros artigos 
* Carreira de carros
* Siegessäule
* Remodelación de Berlín

### Ligazóns externas
Kristjan Jaak Peterson

**Kristjan Jaak Peterson**, nado en Riga o 14 de marzo de 1801 e finado na mesma cidade o 4 de agosto de 1822, foi un poeta estoniano, considerado o fundador da poesía estoniana moderna.

A súa carreira literaria viuse truncada pola tuberculose, que o matou á idade de 21 anos. O seu aniversario de nacemento, o 14 de marzo, celébrase en Estonia como o Día da Lingua Materna.

:::::::::Liñas do poema *Kuu* ("lúa") de *Kristjan Jaak Peterson*
Territorio

Denomínase **territorio** (da palabra "*terra*") é unha área definida (incluíndo terras e augas) considerada posesión dunha persoa, organización, institución, Estado ou país subdividido.

Tamén se denomina territorio á zona controlada ou dominada por certos animais.
Potsdamer Platz

[miniatura|250px|A cúpula do *[Sony Center*, obra de Helmut Jahn, edificio máis emblemático da nova Potsdamer Platz]]

**Potsdamer Platz** é un dos lugares máis destacados da cidade de Berlín. 
Nesta praza lévase a cabo o Festival de Cine de Berlín, máis coñecido como a Berlinale; onde se fai entrega dos osos de ouro ás mellores películas do festival. 
## Historia 
Nesta praza desenvolveuse dende o século XIX unha zona de densa actividade comercial e cultural. Foi neste lugar onde se instalou o primeiro semáforo de Europa.

Potsdamer Platz, como o resto da cidade, viuse sometida ao bombardeo aliado durante os últimos meses da segunda guerra mundial, o que levou á case total destrución das edificacións do lugar.

Trala ocupación da cidade por parte dos aliados, a Potsdamer Platz quedou no área onde se dividían os protectorados soviético e norteamericano. Coa construción do Muro, que a cruzaba no seu sector oeste, quedou nunha *terra de ninguén* inutilizable e non foi reconstruída, malia estares moi próxima á principal avenida comercial de Berlín Leste. Trala caída do muro os berlineses déronse á tarefa de rehabilitar Potsdamer Platz, o que conseguiron no transcurso de menos dunha década.

A actual arquitectura do lugar non lembra en nada á orixinal.

## Véxase tamén 
* Historia de Berlín
* Remodelación de Berlín

## Potsdamer Platz en imaxes 

Imaxe:Potsdamerplatz3.jpg 
Imaxe:Potsdamerplatz2.jpg 
Imaxe:Potsdamer Platz 1945.jpg 
Imaxe:Berlin Leipziger Tor Friedrich Schinkel AE 60.jpg 
Imaxe:PotsdamerPlatz Vogelperspektive 2004 1.jpg 
Imaxe:Potsdamerplatz5.jpg 
Imaxe:Train station Berlin Potsdamer Platz.jpg 
Imaxe:Potsdamer3.jpg 
Imaxe:Berlin - Park Kolonnaden 2.jpg 
Imaxe:Berlin Beisheim-Center.jpg 
Imaxe:BahnTower, Potsdamer Platz, Berin-1750.jpg
Imaxe:Potsdamer Platz 2005 110.JPG|Réplica da Torre do Tráfico de 1924 
Imaxe:PotsdamerPlatz Vogelperspektive 2004 2.jpg 
Imaxe:Potsdamer-platz.aerial-view.JPG

## Ligazóns externas 
Kulturforum am Potsdamer Platz
Beira, Portugal

A **Beira** foi unha das seis divisións -comarcas, despois provincias- nas que se dividía Portugal até o século XIX. É a área que corresponde, aproximadamente, aos posteriores distritos de Castelo Branco, Viseu, Guarda, Coímbra e Aveiro.

Inicialmente, correspondía á faixa interior do territorio portugués, limitada ao norte polo río Douro e ao sur polo río Texo. Máis tarde, pasou tamén a incluír unha faixa litoral de territorio -entre o Douro e o Mondego- que, antes, pertencía á Estremadura, tornándose a maior provincia portuguesa.

## Historia 
Talvez por ser a maior provincia de Portugal, no século XVII foi transformada nun principado honorífico, outorgado primeiro á filla máis vella do monarca e, despois, ao primoxénito home do Príncipe herdeiro de Portugal (que á súa vez ten o título de Príncipe Real).

Até o século XVII, a Beira constituía unha corrixidoría, ao mando dun corrixidos que representaba o rei e exercía as funcións de maxistrado administrativo e xudicial. A partir de aí, foi subdividida en varias corrixidorías ou comarcas, cada unha co seu corrixidor. No inicio do século XIX incluía as seguintes comarcas: Coímbra, Feira, Aveiro, Arganil, Viseu, Lamego, Trancoso, Pinhel, Linhares e Castelo Branco. A Provincia da Beira converteuse nunha circunscrición militar, ao cargo dun gobernador das armas.

Pola reforma administrativa de 1832, o territorio interior da Beira foi dividido en dúas provincias, a Beira Alta e a Beira Baixa. Xa a súa parte litoral, foi agrupada coa comarca do Porto, dando orixe á provincia do Douro.

Na división administrativa de 1835 as provincias foron reducidas a agrupamentos de distritos para fins estatísticos e de referencia rexional, sen ningún órganos propio. Da antiga Beira, a provincia da Beira Alta, incluía o distrito de Viseu, a provincia da Beira Baixa, os distritos da Guarda e de Castelo Branco e a provincia do Douro, os distritos de Coímbra, de Aveiro e do Porto (este, correspondendo ao territorio da antiga provincia de Entre-Douro-e-Minho).

En 1936, coa Constitución portuguesa de 1933, Portugal foi novamente dividido en provincias. A división implementada tivo, por base, un estudo xeográfico que dividía o país en 13 "rexións naturais", catro delas situadas no territorio da antiga Beira: Beira Litoral, Beira Baixa, Beira Alta e Beira Transmontana. Foron creadas as provincias da Beira Litoral, Beira Baixa e Beira Alta, esta última englobando, tamén, a rexión natural da Beira Transmontana. A Beira Litoral incluíu Leiria e parte do seu distrito, que nunca formaran parte da antiga Beira. Estas provincias deixaron de ter órganos propios en 1959, sendo extintas en 1976.

Por ter sido, varias veces, subdividida en varias provincias ou rexións (Beira Alta, Beira Baixa, Beira Litoral e Beira Transmontana) o conxunto da Beira é, por veces, coñecido polo seu plural **Beiras**.

## Véxase tamén 
### Outros artigos 
* Príncipe da Beira
Tras os Montes

[miniatura|As seis provincias portuguesas durante a [Idade Media]]
**Tras os Montes**, ortografado **Trás-os-Montes** en portugués, era unha das seis grandes divisións administrativas en que se organizaba o territorio de Portugal, desde o século XV. A división foi coñecida como comarca até o século XVI, pasando, a partir de aí, a ser coñecida por provincia, que en 1936 se denominaría Tras os Montes e Alto Douro.

## Historia 
Tradicionalmente, o territorio de Tras os Montes limitaba ao norte con Galiza, ao leste co León, ao oeste co río Támega e ao sur co río Douro. Estes límites variaron lixeiramente, ao longo dos tempos.

O feito de ficar situadas estas terras alén dos montes galegos orixinou a denominación do territorio, dun xeito similar ao acontecido coa planicie leonesa que figura como "*terra de fora*" na documentación medieval.

Até o século XVII a **Provincia de Tras os Montes** constituía unha correxedoría, administrada por un corrixidor - maxistrado con funcións xudiciais e administrativas. Paralelamente, en caso de guerra, a provincia tamén constituía a área de actuación dun fronteiro maior, comandante militar a quen era atribuído o comando operacional das tropas da provincia en campaña.

A partir do século XVII, a provincia pasou a ser dividida en varias correxedorías (tamén chamadas comarcas), cada unha co seu corrixidor. A provincia pasou a ser soamente unha unidade estatística e unha rexión militar comandada por un gobernador das armas. No inicio do século XIX, Tras os Montes incluía as comarcas de Braganza, Miranda, Moncorvo, Vila Real. No interior do seu territorio estaba encravado o couto de Ervededo que dependía da comarca de Braga (provincia de Entre-Douro-e-Minho).

A Provincia de Trás-os-Montes mantívose na división administrativa de 1832. Nesa altura pasou a dispor dun prefecto - maxistrado que representaba o goberno central - e dunha xunta xeral de provincia - órgano autárquico, electo localmente. A provincia pasou a estar dividida nas comarcas de Braganza, Chaves, Moncorvo e Vila Real. As comarcas dispuña, cada unha dun subprefecto, que representaba o prefecto.

Pola reforma administrativa de 1835, Portugal foi dividido en distritos. A división en provincias mantívose, pero estas pasaron a ser meros agrupamentos de distritos para fins estatísticos e de referencia rexional, sen órganos propios. A Provincia de Tras os Montes pasou a agrupar os distritos de Braganza e de Vila Real.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Outros artigos 
* Tras os Montes e Alto Douro
Élie Ducommun

**Élie Ducommun**, nado en Xenebra o 19 de febreiro de 1833 e finado en Berna o 7 de decembro de 1906, foi un periodista suízo, membro fundador en Xenebra, en 1867, da Liga Internacional para a Paz e a Liberdade.

## Traxectoria 
Traballou como titor, profesor de idiomas, xornalista (nas publicacións *Revue de Genève, Der Fortschritt* e *Helvétie*), secretario xeral dunha compañía de ferrocarril e editor, e tradutor para a Cancelaría Federal suíza (1869-1873). 
En 1891, é designado para dirixir o Bureau international de la paix, que tiña a súa sede en Berna.
Obtivo o premio Nobel da Paz en 1902, canda Charles Albert Gobat.

## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* Páxina Oficial do Instituto Nobel, Premio Nobel da Paz 1902
Checkpoint Charlie

O **Checkpoint Charlie** é o máis famoso dos pasos fronteiros do Muro de Berlín entre 1945 e 1990. Atópase na Friedrichstraße, e abría o paso á zona de control estadounidense coa soviética, onde actualmente se unen os barrios de Mitte e Kreuzberg. Só se permitía o seu uso a empregados militares e de embaixadas dos aliados, estranxeiros, traballadores da delegación permanente da RFA e funcionarios da RDA.

A denominación *Charlie* procede do alfabeto fonético da OTAN, e é a súa terceira letra. *Checkpoint Alpha* era o paso de autoestrada en Helmstedt, *Checkpoint Bravo* o paso de autoestrada en Dreilinden.

Como consecuencia do intento por parte da xefatura do SEDE de restrinxir os dereitos que como aliados tiñan en Berlín os poderes occidentais, en outubro de 1961 tanques soviéticos e estadounidenses se situaron enfrontados con munición pesada.

O Checkpoint Charlie foi escenario de fuxidas espectaculares do Berlín Leste, algunhas especialmente tráxicas como a morte de Peter Fechter, desangrado en 1962 ante os ollos dos que habitaban Berlín Oeste.

O punto de control foi demolido o 22 de xuño de 1990, de xeito que agás o **Museo do Muro do Checkpoint Charlie** non quedou nada que o lembrase, ata o 13 de agosto de 2000, cando se inaugurou unha reconstrución da primeira caseta de control, idéntica salvo nos sacos de area, que agora están recheos de cemento.

Na actualidade, o Checkpoint Charlie é unha das atraccións turísticas de Berlín. Á parte do posto, tamén pódese ver o museo adicado á historia do muro, a derradeira bandeira do Kremlin e varios anacos do muro de Berlín. Do 31 de outubro de 2004 ata o 5 de xullo de 2005, houbo tamén un polémico monumento ás vítimas do réxime da RDA.

## Véxase tamén 
* Muro de Berlín
* Fronteira

### Ligazóns externas 
* Checkpoint Charlie 180° Paronama
Provincia do Douro

A **provincia do Douro** era unha antiga división administrativa de Portugal con capital no Porto, creada en 1832, con base no antigo Partido do Porto, englobando a parte litoral da antiga provincia da Beira e a parte sur da antiga provincia de Entre Douro e Miño.

En 1835 tornouse un agrupamento de distritos para fins estatísticos e de referencia rexional, englobando os distritos do Porto, de Aveiro e de Coímbra.

Na restauración da división administrativa en provincias de 1936, a antiga Provincia do Douro non foi recreada, sendo o seu antigo territorio dividido nas novas provincias do Douro Litoral e da Beira Litoral.
Lar de Unta

A **Sociedade Gastronómica, Cultural, Deportiva e Xuvenil Lar de Unta** é unha asociación creada en 1999 en Betanzos.

## Características
Ten como fin a promoción da gastronomía galega, a literatura galega, a música galega e o folclore etc., a través da organización de actividades diversas que contribúan ao seu obxectivo de dinamizar o barrio, a vida cultural e recreativa de toda a vila e máis a defensa da lingua galega. 

Ata 2007 editou a revista *O Poxigo*, onde se publicaban novas relacionadas coa propia asociación e as súas actividades ademais de artigos de opinión, creación literaria, ambientalismo, tecnoloxías, literatura ou divulgación.
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* Páxina web
Revolución Cubana

A expresión **Revolución Cubana** designa ao movemento revolucionario que comezou coa insurxencia que se opuxo á ditadura de Fulgencio Batista. Posteriormente este nome pasou a definir un período histórico tralo seu triunfo o 1 de xaneiro de 1959, por varias forzas insurxentes, entre as que predominaba amplamente o chamado Exército Rebelde do Movemento 26 de Xullo comandado por Fidel Castro, o seu irmán Raúl e outros. A caída de Batista conduciu á formación dun goberno revolucionario presidido inicialmente polo avogado Manuel Urrutia Lleó como presidente e José Mirou Cardona como primeiro ministro, quen serían desprazados pouco despois nunha campaña intelixentemente organizada por Fidel Castro e que puxo todo o poder nas súas mans. Logo foi tomando progresivamente unha explícita orientación socialista que tanto os seus dirixentes como os seus detractores cualificaron como de tendencia comunista.

miniatura|550px|Mapa de Cuba|centro
Presbítero

Os **presbíteros** (do grego πρεσβύτερος, *presbytero*, «Lisandro» vía latín) segundo o Antigo Testamento, eran líderes que formaban un consello pero non eran sacerdotes.

Nas primeiras partes do Novo Testamento usábase como sinónimo de ἐπίσκοπος *epískopos* (bispo), que significa en grego 'vixiante'. Máis tarde, coa morte dos apóstolos, foise distinguindo o papel de *epískopos* da de *presbýteros*.

Na Igrexa católica son os coñecidos comunmente como sacerdotes ou "curas". A súa función é celebrar a Eucaristía e administrar os demais Sacramentos, salvo a confirmación e a ordenación sacerdotal, reservados ao bispo. O presbiterado é o ministerio que desempeñan os membros da Xerarquía na Pastoral: párrocos, vigairos e capeláns.

No caso da Igrexa ortodoxa os presbíteros poden administrar seis dos sete sacramentos, sendo a excepción o sacramento da Orde sacerdotal, reservado aos bispos.

Noutras igrexas do ámbito protestante denomínase **presbítero** ou ancián a diversos oficiantes non sacerdotes.miniatura|200px|Presbíteros en Roma.|centro
## Notas 
## Véxase tamén 
### Outros artigos 
* Clérigo
Tras os Montes e Alto Douro

**Tras os Montes e Alto Douro**, ortografado en portugués **Trás-os-Montes e Alto Douro** era unha antiga provincia portuguesa creada pola reforma administrativa de 1936, en conformidade coa Constitución portuguesa de 1933 (Estado Novo). As novas provincias da reforma baseábanse nun estudo xeográfico que identificaba 13 "rexións naturais" portuguesas. A rexión natural de Trás-os-Montes e a rexión natural do Alto Douro, foron agrupadas na provincia de **Tras os Montes e Alto Douro**. A provincia continuaba xeograficamente a antiga provincia de Tras os Montes, englobaba tamén algúns concellos da marxe esquerda do Douro.

As provincias de 1936 non tiveron practicamente ningunha atribución, e desapareceron do vocabulario administrativo (aínda que non do vocabulario dos seus habitantes) coa entrada en vigor da Constitución de 1976. Segundo a división en distritos, a antiga provincia quedaría distribuída nos distritos de Vila Real e Braganza.

A proposta de rexionalización suxeita a Referendo en 1998 (sendo rexeitada) prevía a creación da rexión de Tras os Montes, idéntica á provincia de 1936, coa excepción de incluír un concello máis (Mêda).

## Territorio 
A provincia de 1936 limitaba ao norte coa provincia de Ourense e ao leste coa provincia de Zamora, ao sur coa Beira Alta, e ao oeste coa provincia de Miño e a de Douro Litoral.

Estaba constituída por 31 concellos, integrando a totalidade do Distrito de Braganza e do de Vila Real e partes dos distritos da Guarda e de Viseu. Tiña a súa capital na cidade de Vila Real.

* **Distrito de Braganza** (12 concellos): Alfândega da Fé, Braganza, Carrazeda de Ansiães, Freixo de Espada à Cinta, Macedo de Cavaleiros, Miranda do Douro, Mirandela, Mogadouro, Torre de Moncorvo, Vila Flor, Vimioso, Vinhais.
* **Distrito de Vila Real** (14 concellos): Alijó, Boticas, Chaves, Mesão Frio, Mondim de Basto, Montalegre, Murça, Peso da Régua, Ribeira de Pena, Sabrosa, Santa Marta de Penaguião, Valpaços, Vila Pouca de Aguiar, Vila Real.
* **Distrito de Viseu** (4 de 24 concellos): Armamar, Lamego, São João da Pesqueira, Tabuaço.
* **Distrito da Guarda** (1 de 14 concellos): Vila Nova de Foz Côa.

Actualmente, o territorio da antiga provincia atópase totalmente integrado na Rexión Norte, repartíndose polas subrexións estatísticas do Alto Trás-os-Montes (totalidade), Douro (a maior parte, exceptuados os concellos de Moimenta da Beira, Penedono, Sernancelhe e Tarouca) e tamén parte do Támega (concellos de Mondim de Basto e Ribeira de Pena).

## Notas 
## Véxase tamén 
### Outros artigos 
* Tras os Montes
Metamorfosis benezianas

***Metamorfosis benezianas*** é unha novela de fantasía, publicada en 1983 e escrita por Miguel Anxo Murado.

## Características 
Foi o primeiro libro do autor. Cando se publicou, Miguel Anxo Murado tiña apenas dezaoito anos. Obtivo o premio Café Gijón de novela curta en 1983, e foi editado en xuño dese ano pola editorial madrileña Polar Ediciones. Está escrita en castelán, pero ten algunhas frases e intervencións en galego. A novela nunca foi traducida a outros idiomas.

## Estrutura 
A novela foi publicada inicialmente dividida en tres partes, sen un nome que as distinga e as identifique. Tampouco están numeradas. Ao final desas tres partes inclúe un *dramatis personae* coa lista dos principais personaxes da obra.

Ademais, a obra consta dun prólogo, titulado "Miguel Anxo Murado, novelista galaico-beneziano", da autoría de Claudio Rodríguez Fer. O prólogo está datado en abril de 1983, en Lugo.

## Argumento 
Conta a experiencia do narrador, que regresa á cidade fantástica de Benezia, situada na costa norte de Lugo e que foi construída a imitación da Venecia italiana. O narrador, do que nunca se di o nome, estivo uns anos investigando tipos de embarcacións en Xixón e na China, para a súa aplicación nos canais da cidade.

A novela carece dun argumento lineal, e mestura as experiencias reais do narrador cos seus soños e experiencias febrís dunha enfermidade semellante á malaria (véxase, do mesmo autor, *O soño da febre*). A cidade, nunha ampla fase de decadencia económica e social, enfróntase a dous problemas principais: dunha banda, o suicidio nos canais das galiñas, verdadeira mascota de Benezia, e que viven en estado de completa liberdade por casas e rúas. Doutra, as disputas políticas entre os dous bandos enfrontados: os italianistas, que procuran unha revitalización da pegada italiana na cidade; e os austríacos, que defenden un sistema imperial de goberno da cidade.

## Notas
Ayo Technology

"**Ayo Technology**" é o cuarto single do álbum *Curtis* de 50 Cent, lanzado durante o segundo cuarto do 2007. A canción conta coa colaboración musical de Justin Timberlake e Timbaland.

## Lanzamento
Despois de que a pista fose distribuída por Internet o 5 de xullo de 2007, varias persoas creron que se filtrara, pero realmente foi o propio 50 Cent o que lanzou a canción.

Interscope requisou os sitios web e bloggers, intentando eliminar a canción, e varias cadeas de radio que a emitían, deberon deixar de facelo. A razón dos actos de Interscope, foi que eles querían que 50 Cent se enfocara en dar promoción ao seu anterior single, "I Get Money".

## Vídeo musical 
O vídeo musical de "Ayo Technology" dirixiuno Joseph Kahn e foi emitido o 2 de agosto de 2007 en BET. Neste, Timbaland aparece imitando unha das escenas de Minority Report.

## Posición nas listas 
"Ayo Technology" transformouse no mellor debut de 50 Cent no Billboard Hot 100, na posición 21. Chegou a alcanzar a quinta posición na lista, converténdose no seu oitavo single no top 10.

|}

## Lista de temas
Code Geass

***Kōdo Giasu: Hangyaku no Rurūshu*** (コードギアス 反逆のルルーシュ), coñecido internacionalmente como ***Code Geass: Lelouch of the Rebellion***, é unha serie de animación anime de ciencia ficción. A primeira tempada da serie emitiuna a MBS entre o 5 de outubro de 2006 e o 28 de xuño de 2007 no Xapón.

## Historia e características
A segunda tempada da serie coñecida popularmente no Xapón como R2 retransmitiuse entre o 6 de abril e o 28 de setembro de 2008. A serie creouna a empresa Sunrise baixo a dirección de Gorō Taniguchi, encargándose da historia Ichirō Ōkouchi, os personaxes deseñounos o grupo coñecido como CLAMP.

A serie ambiéntase nun mundo alternativo ao real e comeza coa invasión do Xapón polo Santo Imperio de Britania, a única superpotencia da terra, na procura dos seus recursos o 10 de agosto de 2010, segundo o calendario imperial que se corresponde con 1955. Para controlar o país en menos dun mes os invasores utilizan como armas robots (Naitomea Furēmu ou Knightmare Frame). O novo territorio conquistado perde calquera tipo de autonomía, converténdose na Área 11. A poboación nativa queda obrigada a vivir en guetos mentres os británicos viven en coidados asentamentos.
Cebreiro

O topónimo **Cebreiro** procede do latín *cebrarium*, 'lugar onde hai moitos asnos bravos, tamén chamados onagros e 'cebros' ' < (e)quos feros + -arium (sufixo abundancial). Pode referirse a:

;En Galiza
***Pedrafita do Cebreiro**, concello da comarca dos Ancares;
****O Cebreiro**, parroquia de dito concello;
*****O Cebreiro**, lugar de dita parroquia;
****Pedrafita do Cebreiro**, parroquia de dito concello;
*****Pedrafita do Cebreiro**, lugar de dita parroquia;
***Cebreiro**, parroquia do concello do Pino;
***Cebreiro**, lugar da parroquia da Franqueira, no concello da Cañiza;
***Médico Cebreiro**, lugar da parroquia de Santa María de Neda, no concello de Neda.

;Serra de Galiza
***Serra do Cebreiro**, unha das serras orientais de Galicia.

Amais como apelido pode referirse a:

***Francisco Cebreiro Barros**, médico e político galego (1897 - 1977);
***Álvaro Cebreiro**, debuxante galego (1903 - 1956);
***María do Cebreiro**, escritora galega (n. 1976).

## Notas
## Véxase tamén
### Outros artigos
***Cebreiros**, lugar da parroquia de Covas, no concello do Pereiro de Aguiar.
***Queixo do Cebreiro**, queixo DO galego.
Cerceda (homónimos)

O topónimo **Cerceda** pode referirse a:

;En Galiza
***Cerceda**, concello da comarca de Ordes;
****Cerceda**, parroquia de dito concello;
***Cerceda**, parroquia do concello do Corgo;
****Cerceda**, lugar de dita parroquia;
***Cerceda**, parroquia do concello do Pino;
****Cerceda**, lugar de dita parroquia.

;Deportes
***Centro Cultural e Deportivo Cerceda**, club de fútbol de Cerceda.

;Transportes
***Estación de Cerceda**, apeadoiro de ferrocarril de Adif.

## Véxase tamén
### Outros artigos
***Ceceda**, lugar da parroquia de Doade, no concello de Sober.
Albos, Verea

**San Mamede de Albos** é unha parroquia do concello de Verea na comarca da Terra de Celanova, na provincia de Ourense. No ano 2007 tiña 53 habitantes, deles 28 eran homes e 25 eran mulleres, o que supón unha diminución de 18 habitantes en relación ao ano 2000.

## Lugares e parroquias
### Lugares de Albos
### Parroquias de Verea
## Notas
## Véxase tamén
### Outros artigos
*Lugares de Verea
Albos

Como topónimo **Albos** pode referirse a:

;En Galiza
***Albos**, parroquia do concello de Verea;
****Albos**, lugar de dita parroquia;
***Seixalbos**, lugar da parroquia de Vilamaior de Negral, no concello de Guntín.

## Véxase tamén
### Outros artigos
Amusement Park

"**Amusement Park**" é o segundo single do álbum Curtis do rapeiro 50 Cent. O vídeo estreouse o 16 de maio na páxina de Yahoo!.

## Información 
Aínda que houbo moitos rumores de que sería excluída da MTV, ó final isto non ocorreu e emitiuse o 17 de maio en TRL.

Tamén se rumoreou que “Amusement Park” fora vendido a Jim Jones como “Your Majesty” nun DJ Drama, algo que Dangerous LLC negou afirmando que seguramente filtrarase. Máis tarde os versos de Jim Jones combinaríanse cos de 50 Cent para o remix de “Amousement Park”

## Posición nas listas 
## Lista de temas 
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* Videoclip de "Amusement Park" en Youtube
Peugeot 106

O **Peugeot 106** é un automóbil do segmento B producido pola empresa francesa Peugeot entre 1991 e 2003.

O 106 propiciou a Peugeot moitos éxitos. Por un lado, grazas a unha grande aceptación do mercado, conseguiu unhas boas cifras de vendas, sobre todo entre o público máis novo. Por outro lado, éxitos deportivos en campionatos de rallys, e aínda na actualidade é posible ver Peugeot 106 en boa parte dos rallys disputados en Galiza.

## Historia
250px|miniatura|dereita|Peugeot 106 reestilizado.
[250px|miniatura|dereita|O piloto [Sergio Vallejo no Rally de Avilés 1995, cun Peugeot 106 Rally Gr. A.]]O 106 lanzouse o 12 de setembro de 1991, con carrozaría *hatchback* de tres portas. Un ano despois engadiuse a variante de cinco portas. Os 106 son tecnicamente similares ó Peugeot 205. O 106 estilizouse de novo en marzo de 1993, adoptando un estilo próximo ó do Peugeot 306, un modelo de aspecto similar co que comparte motorizacións. A súa fabricación finalizou en xullo de 2003. Nos doce anos producíronse 2&nbsp;798&nbsp;200 exemplares nas fabricas francesas de Mulhouse e Aulnay-sous-Bois. En 2006 saíu o seu substituto, o Peugeot 107, que comparte plataforma e deseño co Citroën C1 e mais o Toyota Aygo.

## Motorizacións
### Gasolina
miniatura|dereita|240px|Peugeot 106 1.1
*1.0 l
*1.1 l
*1.3 l Rally 100 cv
*1.4 l
*1.6 S8 105 cv
*1.6 S8 90
*1.6 Rally 100 cv
*1.6 S16 16v 120 cv
*1.4 l Sport 75 cv
*1.4 Quiksilver 75 cv (00-03)
*1.4 l 106 xsi 100cv non catalizado (91-92)
*1.4 l 106 xsi 95 cv catalizado (93-94)
*1.6 l 106 xsi 103cv catalizado (95)
*1.6 l 106 gti 16v 120 cv non catalizado

### Diésel
*1.5 max 58 cv
*1.4 max 55 cv

## Características (106 XN)
**Motor**: Dianteiro transversal; 4 cilindros en liña. 1.124&nbsp;cm³ (72,0 X 69,0&nbsp;mm). Bloque de aluminio. Culata de aliaxe lixeira. Árbore de levas accionada por correa dianteira. Prendido electrónico. Alimentado por carburador monocorpo Solex. Refrixeración por líquido con electroventilador. Relación de compresión: 9,4:1. Potencia: 60 CV DIN a 5.800 rpm. Par 8,9 mkg a 3.200 rpm.

**Transmisión**: Tracción dianteira. Embrague monodisco en seco (160&nbsp;mm). Grupo final 3,765:1. Relación do cambio e revolucións: (km/h a 1.000 rpm): 1.ª 3.476:1 (7,49); 2.ª 1,809:1 (14,15); 3.ª 1,129:1 (22,68); 4ª 0,814:1 (31,46).

**Bastidor**: Suspensión dianteira independente, tipo McPherson, con triángulo inferior, resortes helicoidais e amortecedores telescópicos. Freos de duplo circuíto en X, con servofreo; dianteiros de discos (238&nbsp;mm) e traseiros de tambores (165&nbsp;mm). Dirección de cremalleira. 3,8 voltas de volante (37&nbsp;cm. de diámetro). Diámetro de xiro: 10,1 m. Pneumáticos 145/50 R13 T. Lamias 4,5" x 13".

**Carrozaría**: Peso oficial 760&nbsp;kg. Dimensións exteriores (m): 3,56x1,56x1,37. Batalla: 2,39 m. Vías dianteiras/traseira: 1,38/1,30. Depósito de combustible de 45 litros.

**Prestacións**: Velocidade máxima de 160&nbsp;km/h. Aceleración 0–100&nbsp;km/h en 14,1". Consumo a 90&nbsp;km/h. 4,4 l; a 120&nbsp;km/h. 5,9l; urbano 6,3 l.

## Véxase tamén
### Ligazóns externas
*Club Peugeot 106 España .
Fitoquímica

A **fitoquímica** é unha disciplina científica que ten como obxecto o illamento, análise, purificación, elucidación da estrutura e caracterización da actividade biolóxica de diversas substancias producidas polos vexetais.

## Características 
As plantas producen unha diversidade de substancias, produto do metabolismo secundario, algunhas responsables da coloración e arumes de flores e froitos, outras vencelladas coas interaccións ecolóxicas, como é o caso da atracción de polinizadores. Actualmente, demostrouse que principalmente a maioría deles participan no mecanismo de defensa das plantas. Entre estes últimos, considéranse ás fitoalexinas, os alelopáticos, por mencionar algúns. A razón de ser destes metabolitos, chamados tamén fitoquímicos, permite unha gama de usos na agricultura e en medicamentos. Adicionalmente, as múltiples funcións que presentan nos vexetais permite a procura de novos agroquímicos naturais, como insecticidas, herbicidas, reguladores de crecemento etc.

Para o seu estudo a fitoquímica permite illar e identificar os principios activos de numerosas plantas con importante actividade biolóxica, tal é o caso das plantas medicinais. Polo potencial que representan estes metabolitos, as investigacións non só dirixíronse á elucidación de estruturas químicas e avaliación da súa actividade biolóxica mediante bioensaios, senón cara á obtención por cultivo *in vitro*.
Mobile Suit Gundam 00

***Kidō Senshi Gandamu Daburu Ō*** (機動戦士ガンダム00), coñecido internacionalmente como ***Mobile Suit Gundam 00***, é unha serie de animación anime de ciencia ficción da serie Gundam, a primeira que se realizou en alta definición. A MBS emitiu no Xapón os 25 episodios da primeira tempada entre o 6 de outubro de 2007 e o 29 de marzo de 2008. A segunda tempada comezou a se emitir, tamén pola mesma emisora, o 5 de outubro deste ano. A serie creouna a empresa Sunrise baixo a dirección de Seiji Mizushima, encargándose da historia Yōsuke Kuroda, os personaxes deseñounos Yun Kōga.

A serie ambiéntase nunha terra futurista centrada nunha forza paramilitar privada que pretende finalizar coas guerras e conflitos armados mediante un sistema de robots guerreiros móbiles coñecidos como gundams. No ano 2307 Anno Domini como consecuencia da desaparición da enerxía fósil a humanidade ten de procurar unha nova fonte de enerxía, a construción de plantas solares orbitando arredor da terra vai ser a solución. Pero esta fonte só beneficia a uns poucos, as principais potencias e os seus aliados. As guerras nos países menos desenvolvidos van ser unha constante.
Beira Alta

A **Beira Alta** é unha antiga provincia portuguesa, creada, en 1832, pola subdivisión da antiga provincia da Beira, pasando a ser constituída polas comarcas de Viseu, Lamego e Trancoso. A provincia dispuña dun representante do goberno central - o prefecto - e dun órgano electo localmente - a xunta xeral de provincia. Nas comarcas que non acollían a capital de provincia, existían subprefectos, que representaban o prefecto.

Na reforma administrativa de 1835, o país foi dividido en distritos. A Provincia da Beira Alta mantívose, aínda que só como unidade estatística e de referencia rexional. Os seus límites correspondíanse cos do distrito de Viseu.

A **Beira Alta** foi restaurada como unidade administrativa en 1936, incluíndo, ademais do distrito de Viseu, o distrito da Guarda. Esta nova división en provincias baseouse nun estudo xeográfico que dividía, Portugal Continental, en 13 "rexións naturais", entre elas, a **Beira Alta** e a **Beira Transmontana**. A nova provincia da Beira Alta foi creada pola unión daquelas dúas rexións naturais.

As provincias de 1936 practicamente nunca tiveron qualquer atribucións prácticas, e desapareceron do vocabulario administrativo (aínda que non do vocabulario cotián dos seus habitantes) coa entrada en vigor da Constitución de 1976.

Limitaba ao norte con Tras os Montes e Alto Douro, ao noroeste co Douro Litoral, ao oeste e suroeste coa Beira Litoral, ao sur coa Beira Baixa e ao leste co estado español, concretamente coa provincia de Salamanca, na actual comunidade de Castela e León.

Estaba constituída por 32 concellos, integrando a práctica totalidade dos distritos da Guarda e Viseu e tamén dous concellos do leste do distrito de Coímbra. Tiña a súa capital na cidade de Viseu.Cidades principais: Guarda e Viseu.

* **Distrito de Coímbra**: Oliveira do Hospital, Tábua.
* **Distrito da Guarda**: Aguiar da Beira, Almeida, Celorico da Beira, Figueira de Castelo Rodrigo, Fornos de Algodres, Gouveia, Guarda, Manteigas, Mêda, Pinhel, Sabugal, Seia, Trancoso.
* **Distrito de Viseu**: Carregal do Sal, Castro Daire, Mangualde, Moimenta da Beira, Mortágua, Nelas, Oliveira de Frades, Penalva do Castelo, Penedono, Santa Comba Dão, São Pedro do Sul, Sátão, Sernancelhe, Tarouca, Tondela, Vila Nova de Paiva, Viseu, Vouzela.

Para algúns xeógrafos, esta provincia, xunto á Beira Baixa, e por veces até, coa inclusión da Beira Trasmontana, formaba unha unidade xeográfica maior: a Beira Interior.

Actualmente, o seu territorio atópase repartido polas rexións Norte e Centro, pertencendo á primeira parte da subrexión do Douro (concellos de Moimenta da Beira, Penedono, Sernancelhe e Tarouca), e á segunda a totalidade das subrexións da Beira Interior Norte, a Cova da Beira, o Dão-Lafões así como unha pequena parte do Piñal Interior Norte (por abarcar no seu territorio os dous concellos do distrito de Coímbra pertencentes á Beira Alta).
Beira Baixa

A **Beira Baixa** é unha antiga *provincia* portuguesa, orixinalmente creada no século XIX, a partir de parte do territorio da anterior Provincia da Beira. Daquela, a Beira Baixa contiña o que é hoxe denominado como Beira Interior Sul, Cova da Beira e parcialmente o Piñal Interior Sul e Norte, englobando gran parte do Castelo Branco. 

Na reforma administrativa de 1936 foi novamente creada unha división chamada **Província da Beira Baixa** Esta nova provincia contiña agora só a parte interior sur da antiga Provincia da Beira, é dicir, aproximadamente o actual Distrito de Castelo Branco. As provincias de 1936 practicamente nunca tiveron ningunha atribución práctica, e desapareceron do vocabulario administrativo (aínda que non do vocabulario habitual dos seus habitantes) coa entrada en vigor da Constitución de 1976.

Facía fronteira ao norte coa Beira Alta, ao noroeste coa Beira Litoral, ao suroeste co Ribatexo, ao sul co Alto Alentexo e a leste co Estado español á altura da provincia de Cáceres, na actual comunidade de Estremadura).

Estaba constituída por 13 concellos, integrando a totalidade o distrito de Castelo Branco e tamén un concello do distrito de Coímbra e outro do de Santarém. Tiña a súa capital na cidade de Castelo Branco.
 
* Distrito de Castelo Branco: Belmonte, Castelo Branco, Covilhã, Fundão, Idanha-a-Nova, Oleiros, Penamacor, Proença-a-Nova, Sertã, Vila de Rei, Vila Velha de Ródão.

* Distrito de Coímbra: Pampilhosa da Serra.

* Distrito de Santarém: Mação.

Para algúns xeógrafos, esta provincia, xunto coa Beira Alta, e por veces até coa Beira Transmontana, formaba unha unidade xeográfica maior: a Beira Interior.

Actualmente, o seu territorio atópase situado na Rexión Centro, dividíndose nas subrexións da Beira Interior Sul, Cova da Beira e Piñal Interior Sul (coas que coincide plenamente), e tamén polo Piñal Interior Norte (por abarcar no seu territorio o concello da Pampilhosa da Serra).
Beira Transmontana

Para algúns xeógrafos, a **Beira Transmontana** designaba o o anaco da provincia de Tras os Montes e Alto Douro que se situaba ao sur do río Douro. Foi sinalada como unha das 13 "rexións naturais" de Portugal polo estudo xeográfico previo á reforma de 1936, aínda que nunca tivo existencia legal, sendo englobada directamente na provincia de Tras os Montes e Alto Douro.

Estaría constituída por cinco concellos: un do distrito da Guarda (o municipio de Vila Nova de Foz Côa) e catro do distrito de Viseu (concelhos de Armamar, Lamego, São João da Pesqueira e Tabuaço), tendo por cidade máis importante a Lamego.

Se a provincia chegase a existir legalmente, probabelmente Lamego sería escollida como capital, por ser a única localidade coa categoría honorífica de cidade, sendo tamén a sé de diocese. Actualmente Lamego permanece como o principal centro urbano desa zona. Na actualidade,esta zona foi englobada na subrexión estatística do Douro. Nos últimos tempos foron elevados á categoría de cidade: Vila Nova de Foz Côa (no distrito da Guarda) e Tarouca (no distrito de Viseu).A cidade de Lamego sempre foi considerada cidade e mantense como diocese, pero sen ser sede de distrito.

A pesar de que esta rexión compartía moitas afinidades co norte do país, especialmente coa provincia de Tras os Montes e Alto Douro, onde foi incluída pola reforma de 1936, certos xeógrafos consideraban que o feito de estar situada ao sur do Douro conferíalle certa autonomía, preferindo aproximala ás Beiras e incluíla nunha súper-rexión: a Beira Interior (que incluiría tamén a Beira Alta e a Beira Baixa).

Ao redor desta rexión, e tendo como principal polo a cidade de Lamego, tentouse hai anos crear un novo distrito (o distrito de Lamego), como forma de descentralización administrativa. O tal distrito xa existira brevemente, cando no 1835 a instauración dos distritos sinalara a Lamego como capital de distrito, porén nese mesmo ano perdeu a categoría en beneficio de Viseu, cidade cunha posición máis central na antiga provincia da Beira Alta, da que fora capital.
Beira Interior

**Beira Interior** foi unha provincia portuguesa proposta por algúns xeógrafos no marco do estudo xeográfico que precedeu á reforma de 1936. Nunca chegou a ter existencia legal.

## Historia e características 
Designaba unha grande rexión do centro de Portugal composta pola unión das rexións naturais da Beira Alta e da Beira Baixa, ás que segundo outras opinións habería que engadir tamén á da Beira Transmontana, englobada finalmente na rexión de Tras os Montes e Alto Douro.

Estaría constituída polos 32 concellos da Beira Alta e polos 13 concellos da Beira Baixa, sumando un total de 45 municipios. Incluiría así a totalidade do distrito de Castelo Branco, a case a totalidade dos distritos da Guarda e Viseu, tres concellos do distrito de Coímbra e un do de Santarém.

* Distrito de Castelo Branco: Belmonte, Castelo Branco, Covilhã, Fundão, Idanha-a-Nova, Oleiros, Penamacor, Proença-a-Nova, Sertã, Vila de Rei, Vila Velha de Ródão.
* Distrito de Coímbra: Oliveira do Hospital, Pampilhosa da Serra, Tábua.
* Distrito da Guarda: Aguiar da Beira, Almeida, Celorico da Beira, Figueira de Castelo Rodrigo, Fornos de Algodres, Gouveia, Guarda, Manteigas, Mêda, Pinhel, Sabugal, Seia, Trancoso.
* Distrito de Santarém: Mação.
* Distrito de Viseu: Carregal do Sal, Castro Daire, Mangualde, Moimenta da Beira, Mortágua, Nelas, Oliveira de Frades, Penalva do Castelo, Penedono, Santa Comba Dão, São Pedro do Sul, Sátão, Sernancelhe, Tarouca, Vila Nova de Paiva, Viseu, Vouzela.

No caso de incluírse tamén a Beira Transmontana, acollería entón todo o distrito da Guarda (ao sumar o concello de Vila Nova de Foz Côa), e a case totalidade do de Viseu (ao sumar os concellos de Armamar, Lamego, São João da Pesqueira e Tabuaço), elevando o número de concellos da rexión a 49.
Verea, Verea

**Santiago de Verea** é unha parroquia do concello de Verea na comarca da Terra de Celanova, na provincia de Ourense. No ano 2007 tiña 250 habitantes, deles 124 eran homes e 126 eran mulleres, o que supón unha diminución de 18 habitantes en relación ao ano 2000.

miniatura|Interior da igrexa de Santiago de Verea.
miniatura|Vidreira da igrexa de Santiago de Verea.
## Lugares e parroquias
### Lugares de Verea
### Parroquias de Verea
## Notas
## Véxase tamén
### Outros artigos
*Lugares de Verea
Provincia Occidental dos Azores

**Provincia Occidental dos Azores** denomina dúas divisións administrativas de Portugal consecutivas no tempo pero diferentes en extensión, unha creada en 1833 e a outra creada en 1836, a consecuencia da escisión da primeira en dúas provincias.

## Provincia Occidental dos Azores en 1833 
A primeira **Provincia Occidental dos Azores** foi creada, xunto coa provincia Oriental o 28 de xuño de 1833, ao diferenciar dentro do arquipélago dos Azores dúas provincias. Anteriormente todo o arquipélago constituía no seu conxunto a provincia dos Azores, creada pola reforma administrativa de 1832.

A provincia tiña a súa capital en Angra do Heroísmo e incluía as illas Terceira, Faial, Flores, São Jorge, Corvo, Graciosa e Pico.

A provincia Occidental dos Azores resultou do desexo dos habitantes da illa de San Miguel de non estar subordinados nunha mesma entidade á illa Terceira. Durante o curto espazo de tempo que antecedeu a excisión, o arquipélago dos Azores formaba unha única provincia, cun prefecto e unha xunta xeral con sede en Angra, que nese momento era a capital provisoria de Portugal, ao acoller o exilado goberno liberal. San Miguel estaba incorporada na comarca de Ponta Delgada, cun subprefecto subordinado ao prefecto de Angra. Coa excisión, as illas de San Miguel e de Santa María formaron a provincia Oriental dos Azores e, as restantes illas, a provincia Occidental.

En 1835 foi decretada unha nova reforma administrativa que dividía o país en distritos, con cadanseu gobernador civil e cadansúa xunta xeral. Mantivéronse as provincias, pero sen órganos propios, co que pasaron a ser unicamente agrupamentos de distritos para fins estatísticos e de referencia xeográfica. A provincia Oriental dos Azores consevouse sen órganos de seu, englobando o distrito de Angra do Heroísmo. Coa creación do distrito da Horta, en 1836, a provincia foi dividida en dúas, unha —a que mantiña a denominación de provincia Occidental— abranxeu o novo distrito da Horta; a outra, denominada Provincia Central, pasou a englobar o distrito de Angra do Heroísmo.

## Provincia Occidental dos Azores en 1836 
Ao ser creado o novo distrito da Horta, a partir da escisión do distrito de Angra do Heroísmo, decidiuse tamén escindir a anterior provincia Occidental en dúas, de xeito que unha delas mantivese a mesma designación. A nova **provincia Occidental dos Azores** incluía a área dun único distrito, o da Horta. Esta provincia foi creada nunha altura na que este tipo de división xá non dispuña de órganos propios, e cando un mero agrupamento de distritos. Así, a nova provincia occidental nunca funcionou como unidade administrativa, senón soamente como mera unidade estatística e de referencia xeográfica. Esta situación mantívose até ao século XX..

## Notas