Maternidade

[dereita|miniatura|[Nai con fillos nos ombros. Chaco boliviano. Gran Chaco]]

A **maternidade** é a condición de nai, o feito de traer un bebé ao mundo. Por extensión o termo designa tamén o estabelecemento hospitalario onde se atende as mulleres durante o embarazo, parto e puerperio, así como os lactantes. É un concepto que abrangue moitos puntos de vista e o uso en plural. No século XX e XXI iniciáronse varios debates sobre a maternidade, sobre todo desde o pensamento feminista nos que se cuestiona a súa transcendencia no económico, político e social.

## Etimoloxía 
Procede de matrem (*mater*-*matris*) e está próxima en morfoloxía e significado a *matrix*, matriz.

## Definición
Segundo a historiadora Rosa María Cid López remite a feitos biolóxicos, funcións sociais, representación simbólica e a unha construción cultural e social.

## A maternidade vista desde o feminismo
miniatura|Simone de Beauvoir
Antes que o estudo da historia foi o feminismo o que se ocupou da análise da maternidade. Carmen Suárez Suárez denomina feminismo maternalista ou maternalismo feminista á reivindicación desde o feminismo de dereitos especiais ou específicos para as mulleres por ser nais nas primeiras décadas do século XX.

Na segunda onda do feminismo no feminismo da igualdade a maternidade foi cuestionada desde a necesidade de independencia que se analizaba coartada por esta. *O segundo sexo* de Simone de Beauvoir é clave nesta formulación..
Shulamith Firestone, na década de 1970, en *The Dialectic of Sex* (a dialéctica do sexo) propuxo unha maternidade artificial para superar a suxeición das mulleres á maternidade. e oponse á análise da segunda onda do feminismo. Rich considera que a maternidade é un espazo de poder que a muller ten que recuperar.

## Historia
As transformacións sociais inflúen na forma de concibir e representar a maternidade, mais é un tema que aínda está pouco estudado.

Na investigación histórica na análise da maternidade en occidente estabelecen dous períodos diferenciados, antes e despois do século XVIII. Na antigüidade e na Idade Media habería unha desvalorización da maternidade relacionada coa énfase no poder paterno.
No século XVIII deseñaríase unha nova imaxe da relación da muller coa maternidade e unha exaltación do amor materno.

### Século XX
A Segunda República Española lexislou sobre a maternidade coa instauración do Seguro de Maternidade. Foi controvertido e xerou varios conflitos, sobre todo en Cataluña. No franquismo a Igrexa Católica e a Falange configuraron un modelo de muller tradicional que tiña na maternidade e a perpetuación da familia a súa misión suprema. 
No Estado Español considérase que unha figura importante na imposición dun modelo maternal foi a do médico Gregorio Marañón.

## A maternidade desde a antropoloxía 
A Antropoloxía clásica, Bronisław Malinowski, Margaret Mead, Claude Lévi-Strauss, non se interesou pola maternidade. Comezou a ser obxecto de estudo na década de 1970 coa aparición da antropoloxía feminista.

## Conceptualización da maternidade
Sharon Hays elaborou o concepto de maternidade intensiva para denominar o tipo de maternidade que se desenvolveu nas décadas de 1970 e 1980 nos países ricos.

Sepáranse como distintos conceptos a maternaxe da maternidade.

Para Celia Amorós o proxecto de ter un fillo cando é un proxecto dunha maternidade pensada, cando é un proxecto humano, non é inmanencia, non é mera repetición da vida, é transcendencia.

No plano político considérase que falar da maternidade tanto apunta ao dereito de ser nai e de vivenciar unha maternidade plena como ao dereito da muller de escoller non ser nai.

Para Elisabeth Badinter a maternidade converteuse nunha nova forma de escravitude como resultado da crise económica nos inicios do século XXI en Europa.. Desde a heterodoxia Casilda Rodrigáñez Bustos considera que a maternidade está robotizada.

No plano económico para Carolina del Olmo a maternidade é "un lugar atravesado pola economía, a política e a moral e que ao mesmo tempo constitúe o centro da nosa estrutura social e lle dá forma ao sentido común e á ética compartida".

No século XXI hai unha familia posfamiliar para a que foi preciso que houbese varias disociacións sucesivas, o sexo con respecto á reprodución, a maternidade con respecto ao matrimonio e a maternidade con respecto á parella.

Desde a antropoloxía cultural, como explica a antropóloga Henrietta Moore, *en todas as sociedades as mulleres dan a luz, mais este feito non merece sempre idéntico recoñecemento*. Para Cristina Palomar Verea "A maternidade non é un “feito natural”, senón unha construción cultural multideterminada, definida e organizada por normas que se desprenden das necesidades dun grupo social específico e dunha época definida da súa historia." Para Perrot a maternidade non comeza co embarazo, xa que para moitas mulleres a maternidade é fonte de identidade aínda cando non fose unha etapa vivida.

En España a propia definición do que é a maternidade quedou traspasada polo cuestionamento da súa existencia máis aló do biolóxico nas sociedades patriarcais e da súa non equiparación e secundarización con respecto da paternidade no libro *El vacío de la maternidad* de Victoria Sau:

A situación legal sobre os permisos de maternidade e de paternidade están converxendo en 2018 en Galiza.. A confluencia pode ser considerada como un índice de maior corresponsabilidade.

Marga Tojo en *Maternidade fóra de catálogo* escribe un ensaio sobre a maternidade  no que considera que 

Diana López Varela escribiu *Maternofobia* que analiza as presións cara a ela na vida das mulleres.

Susana Carro investiga na construción simbólica e xurídica da maternidade.

## Na ciencia 
Desde o sexismo científico opúxose intelecto e maternidade.

A científica María de la Fuente propuxo no século XXI mecanismos correctores para que a maternidade non limitase as carreiras científicas.

## No asociacionismo 
Da maternidade compartida xorden asociacións de acción política como o caso das Nais de Praza de Maio ou o caso das nais contra a droga no xermolo de Érguete.

## Na arte 
A maternidade está amplamente representada na arte sendo central a través da representación da Virxe María evolucionado o seu tratamento na arte contemporánea.

## Na socioloxía 
En 2016 Orna Donath publicou un ensaio sobre a maternidade como unha opción valorada desde o arrepentimento.
## Notas 
## Véxase tamén
### Bibliografía 
*Fernández Pujana, I. (2014): *Feminismo y maternidad: ¿Una relación incómoda?*. Gasteiz: Emakunde.
*Patricia Merino Murga *Maternidad, Igualdad y Fraternidad*
*Jacqueline Rose. *Madres: un ensayo sobre la crueldad y el amor*. 
*Adrienne Rich. *Of Woman Born: Motherhood*, 1976 
**Las mujeres y los niños primero. Discursos de la maternidad*. Ángeles de la Concha (coord.) Raquel Osborne (coord.) ISBN 978-84-7426-693-9, 2004
*Yvonne Knibiehler. *Histoire des méres et de la maternité en Occident*, 2002. ISBN 9782130528609
*Gisela Bock e Pat Thane, *Maternity and Gender Policies Women and the Rise of the European Welfare States, 1880-1950s*, 1991, ISBN 0415047730.
*Marina d´Amelia. *Storia della Maternita*, 1997. 
**Maternidades. (De)construcciones feministas*. Carmen Suárez Suárez editora. Ediciones KRK. 2009. Alternativas colección.
*Esther Vivas. *Mamá desobediente. Una mirada feminista a la maternidad*. Capitán Swing. 2019 
*
*Mesa Redonda “LA REPRESENTACIÓN CULTURAL DE LA MATERNIDAD” 
*

### Outros artigos
* Nai
* Feminismo
* Maternidade libre
* Aborto
* Lactación
* Embarazo
* Permiso por maternidade
* Tristeza da maternidade
* Depresión posparto

### Ligazóns externas
*"La maternidad sale del armario", artigo de Laura Freixas en *La Vanguardia*, 7 de outubro de 2017 .
*Múltiples feminismos y discursos sobre las maternidades , conferencia de Lorena Saletti .
*Luisa Muraro. El orden simbólico de la madre. En pdf