Botriocefalíase

miniatura|Botriocéfalos na troita
A **botriocefalíase** é unha enfermidade parasitaria humana producida por un cestodo, *Diphyllobothrium latum*, a tenia do home de maior tamaño: 4-10 metros, e que se adquire por consumo de peixe pouco cociñado.

## Etioloxía
O verme responsable da enfermidade é un cestodo, un verme plano, que vive parasito no intestino delgado humano aínda que tamén pode afectar cans, gatos, porcos e mamíferos mariños. Mide entre 4 e 10 metros  e pode ter 3.000-4.000 segmentos ou *proglotes*, moito máis anchos que largos a diferenza das outras tenias humanas . Na cabeza, escólex, hai dúas fendas chamadas *botridios*, coas que se fixa á parede abdominal.

Existen outras especies que provocan un cadro semellante, pero son moito menos frecuentes: *Diphyllobothrium pacificum*, *D. cordatum*, *D. ursi*, *D. dendriticum*, *D. lanceolatum*, *D. dalliae* e *D. yonagoensis*.

## Ciclo biolóxico
miniatura|Ciclo biolóxico do *Diphyllobothrium latum*
As proglotes maduras liberan os ovos no seo do intestino en número moi elevado (ata un millón de ovos ó día), que se eliminan coas feces . Os ovos necesitan acceder á auga para evolucionar: na auga, no ovo fórmase un embrión hexacanto  que se transforma ós 18-20 días nun *coracidio*, ciliado, que nada libre nas augas.

Son necesarios dous hóspedes intermediarios. O primeiro é un crustáceo copépodo, que inxire eses coracidios. No seu interior, estes transfórmanse en larvas *procercoides*. O segundo hóspede son pequenos peixes que inxiren eses crustáceos coas larvas nos seus tecidos: nos peixes, aquelas larvas mudan a larvas *plerocercoides*, que se localizan nas vísceras e músculos. Esta larva, xa infestante para o home, pode verse facilmente pois mide 1–2&nbsp;cm de lonxitude por 2–3&nbsp;mm de ancho. Se se dá o caso de que outro peixe maior preda nun peixe infestado, a larva non evoluciona senón que se mantén latente en estado larval á espera do hóspede definitivo. Este fenómeno facilita a infestación, xa que concentra as larvas e, de por parte, aqueles pequenos peixes non serían obxecto de consumo humano.

O home contáxiase por comer peixe cru ou pouco cociñado: salmón, troita, perca etc. Tamén transmiten a enfermidade os afumados, salgados ou encurtidos. A larva evoluciona a estado adulto e comeza a poñer ovos ó cabo de 5-6 semanas, pechándose así o ciclo.

## Patoxenia
Como noutras teníases, a botriocefalíase é asintomática ou presenta unha sintomatoloxía leve, que consiste en molestias intestinais, diarrea, vómitos, avitaminoses, anemia. Poden presentarse complicacións como obstrución intestinal ou do conduto biliar.

## Tratamento e prevención
O tratamento con *praziquantel* ou *niclosamida*, os antihelmínticos máis frecuentes, é eficaz.

A medida preventiva máis segura é absterse de comer peixe cru ou pouco cociñado. As larvas inactívanse por cociñado a temperaturas superiores a 63&nbsp;°C ou tras conxelación a -20&nbsp;°C durante 7 días; a ultraconxelación a -35&nbsp;°C e conservación posterior a -20&nbsp;°C é eficaz ó cabo de 24 horas.

## Notas
## Véxase tamén
### Bibliografía
* BRUMPT, Lucien e BRUMPT, Valentín: *Parasitología práctica*. Toray-Masson, Barcelona1969.
* SAIZ MORENO, Laureano: *Las zoonosis*. Aedos, Barcelona 1976.
* VARIOS: *Diccionario galego de termos médicos*. Consellería de Educación e Ordenación Universitaria, Santiago de Compostela, 2002.

### Ligazóns externas
* *Diphyllobothrium latum* (CDC)