Paralelismo

Na lírica, o **paralelismo** é unha figura estilística consistente en estruturar unha composición en varios conxuntos seguindo o mesmo esquema. Lógrase coa repetición de estruturas formais e/ou semánticas. É o esquema típico da cantiga peninsular. Baséase nunha máxima repetición cunha mínima información que se amplía e matiza coa variación.

Na *lírica galego-portuguesa* medieval o paralelismo desenvolvíase facendo que os versos da primeira *cobra* (aquilo que non é refrán dentro da estrofa) fosen semellantes ós da segunda cobra; e así sucesivamente, agrupando as estrofas de dúas en dúas.

## Sistemas de repetición 
O principal é o refrán.
* Repetición literal ou verbal, repetición de palabras
* Repetición estrutural, repetición sintáctica e rítmica
* Repetición semántica, repetición de ideas ou conceptos.

## Tipos de paralelismo 
;Paralelismo imperfecto: en cada par de estrofas, a segunda repete o contido da primeira con leves variacións, se ben estes pares non están relacionados entre si. O esquema seguido é ''abR-a'b'R/cdR-c'd'R*.
;Paralelismo perfecto: en cada par de estrofas, a segunda repete o contido da primeira con leves variacións e, ademais, estes pares están encadeados normalmente polo procedemento do "leixaprén" (o segundo verso da primeira estrofa é o primeiro da terceira, o segundo da segunda é o primeiro da cuarta etc.). Só aparece en cantigas con estrutura de dístico. O esquema seguido é *abR-a'b'R/bcR-b'c'R/cdR-c'd'R...*

## Sistemas de variacións 
Unida á repetición atópanse variacións que permiten a progresión do pensamento e evitan a monotonía externa que se puder derivar do paralelismo. Aparecen dentro do paralelismo literal e respostan a tres tipos básicos:
* Por sinonimia ou semi-sinonima (*dormir* / *folgar*, *ferir / tirar*)
* Por alteración sintáctica (*andar vi* / *vi andar*)
* Por equivalencia semántica, mediante a negación do concepto oposto (*leixa-las guarir* / *non as quer matar*)

O paralelismo pode ser por repetición ou por substitución

## Exemplos de paralelismo por inversión e por substitución 
### Paralelismo por substitución 
Nunha cantiga de amor (o normal é que se dea na cantiga de amigo)

:::::***Em Lixboa, sobre lo** mar*

:::::***barcas novas mandei** lavrar,*

:::::*ai mia senhor querida.*

:::::***Em Lixboa, sobre lo** ler*

:::::***barcas novas mandei** fazer,*

:::::*ai mia senhor querida.*

:::::... (Joan Zorro)

### Paralelismo por inversión 
:::::*'''Mandad'ei comigo,'''*

:::::*ca ven meu amigo;*

:::::*e irei, madr', a Vigo*

:::::*'''Comigu'ei mandado,'''*

:::::*ca ven meu amado;*

:::::*e irei, madr', a Vigo*

:::::... (Martín Codax)

### Outros exemplos 
*No poema de Rosalía de Castro coñecido como *Negra sombra* (incluído no poemario *Follas novas*):
:::::* *...i eres a estrela que brila / i eres o vento que zoa.* (versos 7 e 8)
:::::* *Si cantan, es ti que cantas; / si choran, es ti que choras;* (versos 9 e 10)
* En Otero Pedrayo (*Os señores da terra*). Construcións paralelísticas:
:::::* *En Santos a trasfega e a cobranza das rendas do viño, acabazado ou non. No inverno a decota dos valentes carballos, a matanza dos porcos.* (páxina 82)
:::::* *...criados e criadas, rapaces e rapazas [...] xente de axuda e de xornal* (páxina 82).
* No soneto, de Miro Villar, *Miro os meus dedos orfos*:
:::::* *Miro os meus dedos* (verso 1) / *Miro nos meus dedos* (verso 5)
:::::* *Todo agora é silencio* (versos 9 e 12)
* En "Inverno" (*Longa noite de pedra*, de Celso Emilio Ferreiro). Con inversión dos elementos
:::::***Chove**, chove **na casa do probe**
:::::e **no meu corazón** tamén **chove**''

## Véxase tamén 
### Outros artigos 
* Figura estilística