Medio dólar da Liberdade camiñando

O **medio dólar da Liberdade camiñando** é unha moeda estadounidense de prata con valor de 50 centavos ou medio dólar emitida pola Casa da Moeda dos Estados Unidos entre 1916 e 1947 e cuñada nas cecas de Filadelfia, Denver e San Francisco. Esta moeda foi deseñada e gravada polo escultor Adolph A. Weinman.

En 1915, o novo director da Casa da Moeda dos EEUU, Robert W. Woolley, decatouse de que a lei o facultaba para substituír os deseños das moedas circulantes que levaban máis de 25 anos en uso, polo que de camiño iniciou o proceso de substitución das moedas da vixente serie Barber (10 centavos, ¼ dólar e ½ dólar) todas elas cun deseño moi similar creado por Charles E. Barber e cuxa cuñaxe comezara xa en 1892. Woolley encargoulle á Comisión de Belas Artes a organización dun concurso, como resultado do cal resultou escollido Weinman como deseñador das novas moedas de 10 centavos e de medio dólar.

O deseño de Weinman da Liberdade camiñando cara ao Sol resultou difícil de adaptar para o seu gravado nos cuños, ante o que o secretario do Tesouro, William G. McAdoo, de cuxo departamento depende a *US Mint*, considerou a posibilidade de que Barber crease o seu propio deseño alternativo. Os funcionarios da Casa da Moeda conseguiron preparar os cuños para comezar a produción co deseño de Weinman, aínda que os resultados non foron os esperados e xurdiron diversos problemas, o que se puido converter nun dos motivos para a súa substitución en 1948 polo medio dólar Franklin, creado por John R. Sinnock e Gilroy Roberts.

Malia todo, o historiador da arte Cornelius Vermeule considerou que o medio dólar da Liberdade camiñando se acha entre as moedas máis fermosas da historia dos EEUU. En 1986 levouse a cabo unha modificación do seu anverso para o incorporar a unha moeda de investimento emitida a partir de entón, o dólar *American Silver Eagle*. En 2016 realizouse unha emisión extraordinaria en ouro do medio dólar da liberdade camiñando, conmemorativa do centenario da súa creación.

## Antecedentes e inicio 
O 26 de setembro de 1890, o Congreso dos Estados Unidos aprobou unha lei na que se establecía, entre outras cousas, o seguinte:

[miniatura|170x170px|Anverso do anterior [Serie Barber (moeda)|medio dólar Barber.]]

A serie de moedas circulantes Barber, así coñecida por estar deseñada polo daquela gravador xefe da Casa da Moeda dos EEUU Charles E. Barber, introducírase en 1892, e estaba composta por moedas de 10 centavos (*dime*), dun cuarto de dólar e de medio dólar. Mais estas moedas non gozaban do recoñecemento da poboación que as utilizaba. A partir de 1905, as sucesivas administracións presidenciais intentaron dotar o sistema monetario dos Estados Unidos duns deseños modernos e atractivos. Logo dos novos deseños da serie de ouro formada pola dobre aguia (20 dólares), a aguia (10 dólares), a media aguia (5 dólares) e o cuarto de aguia (2½ dólares) entre 1907 e 1908, os partidarios da substitución tamén da serie Barber de prata comezaron a exercer presión para que se producise o cambio en 1916, cando expiraba o prazo mínimo de 25 en circulación. Xa en 1914, Victor David Brenner, deseñador do centavo Lincoln, presentara pola súa conta novos deseños para as moedas de prata, aínda que a resposta por parte do secretario do Tesouro, William G. McAdoo, foi que daquela estaba moi ocupado con outros asuntos.

O 2 de xaneiro de 1915 publicouse no xornal *Michigan Manufacturer and Financial Record* unha entrevista co superintendente da Ceca de Filadelfia, Adam M. Joyce, na que este afirmaba:

[miniatura|302x302px|O daquela secretario do Tesouro, [William Gibbs McAdoo.]]

En xaneiro de 1915, o subsecretario do Tesouro, William P. Malburn, envioulle a McAdoo un informe sobre a cuñaxe das moedas divisionarias de prata, no que se sinalaba que "o medio dólar, o cuarto de dólar e a moeda de 10 centavos de prata actuais cambiaron en 1892, polo que se poderá adoptar un novo deseño en 1916. Isto pódese facer en calquera momento do ano". A resposta de McAdoo foi: "deixemos que a Casa da Moeda presente os seus deseños, antes de probarmos con ninguén máis.

En abril de 1915, Robert W. Woolley asumiu o cargo de director da *US Mint*, en substitución de Abram Piatt Andrew. O 14 dese mesmo mes, o novo director pediulle ao superintendente Joyce que lle encargase novos deseños ao gravador xefe da ceca, que seguía a ser Charles E. Barber logo de 36 anos no posto. O mesmo día, o subsecretario Malburn solicitou a opinión do asesor xurídico do Departamento do Tesouro acerca da idea da Casa da Moeda de cambiar os deseños das tres moedas de prata para 1916, e tres días despois este respondeu que non había óbice ningún para facer o cambio. Naquel momento, a Casa da Moeda estaba moi ocupada coa produción das moedas conmemorativas da Exposición Panamá-Pacífico, polo que non se tomaron medidas inmediatas. O director tamén informou a comisión de que, como os modelos anteriores levaban 25 anos en circulación, cumpría cambialos, o que o historiador numismático David Lange considera unha "interpretación errónea da lei", que só facultaba, mais non obrigaba o director para facer o cambio.

Á comisión non lle pareceron satisfactorias as propostas presentadas por Barber, polo que seleccionou unha tríade composta polos escultores Adolph Weinman, Hermon MacNeil e Albin Polasek, para que presentasen os seus propios deseños para as moedas. Os escultores podían presentar varios esbozos, e a Casa da Moeda reservábase o dereito de poder utilizar un deseño para unha moeda diferente da prevista polo seu autor, aínda que os deseños non eran totalmente intercambiables, xa que, por lei, no reverso do cuarto dólar e do medio dólar debería aparecer unha aguia, que non podía, ademais, representarse na de 10 centavos. Aínda así, Woolley esperaba que cada escultor tivese éxito cunha soa peza.
[miniatura|360x360px|A [Comisión de Ensaios dos Estados Unidos|Comisión de Ensaios dos EEUU reuniuse o 9 e 10 de febreiro de 1916 para comprobar que as moedas do ano anterior cumprisen as especificacións. Na foto están presentes, entre outros, o director da *US Mint*, Robert W. Woolley, o gravador xefe Charles E. Barber, e o superintendente da Ceca de Filadelfia, Adam Joyce.]]
Os tres escultores enviaron as súas propostas a mediados de febreiro e o 23 dese mes reuníronse con Woolley en Nova York. Logo das consultas mantidas entre Woolley e McAdoo, o 28 de febreiro notificóuselle a Weinman que os seus esbozos foran os seleccionados para as moedas completas de 10 centavos e de medio dólar, así como para o reverso da dun cuarto de dólar. Ese mesmo día, Woolley comunicoulle tamén a MacNeil que se ocuparía do anverso desta última, e a Polasek que as súas propostas non tiveran éxito. No entanto, os membros da comisión convenceron a Woolley de que non se lle debía confiar tanto traballo a un só artista, polo que finalmente se lle enco mendarona MacNeil ambas as faces do cuarto de dólar, coa condición de que o escultor realizase un novo deseño que lle agradase a Woolley.

O 3 de marzo realizouse o anuncio público das novas moedas, nun comunicado de prensa no que se indicaba que o Departamento do Tesouro esperaba que a súa produción comezase aproximadamente en dous meses, logo de finalizar os deseños. Ese mesmo día, o director Woolley escribiulle ao gravador xefe Barber para lle comunicar formalmente que os seus esbozos foran rexeitados e que os modelos propostos por Weinman e MacNeil chegarían á Ceca de Filadelfia como máximo o día 1 de maio. Segundo o historiador numismático Walter Breen, a partir dese momento Barber pasou a amosar unha actitude "túzara e nada colaborativa". Pola súa banda, David Lange sinala que se produciron "numerosos atrasos á medida que os artistas afinaban os seus modelos e, ao mesmo tempo, sorteaban os obstáculos que Barber lles puña no camiño. Aínda que as súas observacións sobre moitos aspectos do proceso de cuñaxe eran moi acertadas, é evidente que se poderían ter formulado dun xeito máis construtivo". No seu libro sobre as moedas de 10 centavos *Mercury*, Lange indica que Barber, que daquela tiña 75 anos, se vira "obrigado nos dez anos anteriores a participar na destrución sistemática dos logros de toda unha vida"; de feito tivo que colaborar no proceso que deu lugar a que as moedas deseñadas por outros substituísen as que foran deseñadas por el.

Coas novas pezas, completaríase o cambio recente de todas as moedas estadounidenses —coa excepción do dólar Morgan, que non se cuñaba daquela—. Segundo unha columna publicada na revista *The Art World* no mesmo 1916, aínda que despois da aparición das novas moedas:

## Deseño 
[miniatura|170x170px|Os [Moeda dun franco Sementadora (1960-2001)|francos da "sementadora", do deseñador francés Louis Oscar Roty, puideron servir de inspiración para o anverso do medio dólar.]]
Consonte o secretario do Tesouro McAdoo, no seu informe anual correspondente a 1916:

O anverso de Weinman ten unha notable semellanza do deseño da "sementadora" de Louis Oscar Roty para as moedas do franco francés da época. Consonte o historiador numismático Roger Burdette, "Weinman tomou o ideal dunha figura feminina provinciana do século XIX e converteuno nunha icona estadounidense". Burdette pon tamén en relación tanto o aspecto da cabeza da Liberdade como as pólas que sostén co monumento aos soldados e aos mariñeiros da Unión de Baltimore, unha das obras escultóricas do propio Weinman. O escultor tamén puido inspirarse nun busto que fixo en 1913 da súa inquilina Elsie Stevens, a muller do avogado e poeta Wallace Stevens. Dáse por seguro que Elsie Stevens serviu como modelo para a moeda de 10 centavos *Mercury* de Weinman, e a súa filla, Holly Stevens, escribiu en 1966 que a súa nai servira como modelo para ambas as moedas.

O reverso é similar ao da medalla creada por Weinman para o Instituto Americano de Arquitectos, aínda que o escultor substituíu o loureiro da medalla polo rebento de piñeiro. O traballo de Weinman nesa medalla fora moi admirado pola forza que amosaba a aguia representada nela.
[miniatura|281x281px|O [monumento de Weinman aos soldados e aos mariñeiros da Unión (1909) puido ter inspirado a cabeza da Liberdade, e amósase un uso similar da follaxe.]]
Breen, no seu detallado volume acerca das moedas estadounidenses, di sobre o medio dólar da Liberdade camiñando que "a señora Liberdade loce a bandeira estadounidense, adiantándose medio século á contracultura rebelde". Aínda que admiraba a peza en xeral, observou que a Liberdade camiña dando grandes alancadas cara ao Leste, é dicir, cara a unha Europa que estaba devastada pola Guerra, e neste sentido escribiu: "apunta ao ceo cara a nada visible —talvez como advertencia dos avións de guerra alemáns?—". Breen opúxose ao uso do piñeiro de montaña no reverso, ao non consideralo particularmente relacionado cos Estados Unidos nin especialmente salientable.

O historiador da arte Cornelius Vermeule escribiu que o medio dólar da Liberdade camiñando "trata realmente o anverso e o reverso como un conxunto escultórico único; o seu deseño dá a verdadeira sensación de respiración e transmite o mesmo ca unha escultura na escala dunha moeda". Vermeule sinala o parecido deste medio dólar coa "sementadora" de Roty, aínda que afirma que a peza de Weinman "é unha creación orixinal, non unha copia servil". No reverso, Vermeule admira a aguia, que domina o deseño sen abafalo, e afirma que as plumas da ave son "un marabilloso *tour de force*" que amosa a influencia de Augustus Saint-Gaudens, con quen Weinman estudara. Vermeule cualificou o deseño do medio dólar da Liberdade camiñando como "unha das mellores moedas non só dos Estados Unidos, senón do mundo".

## Preparación 
[miniatura|223x223px|[Fotografía do artista creador do medio dólar, Adolph Alexander Weinman, traballando no gravado da moeda.]]
Os tres escultores reuníronse novamente con Woolley o 6 de marzo de 1916 na Oficina de Ensaios de Nova York para seren informados oficialmente do resultado do concurso, incluíndo o cambio na concesión do cuarto dólar, así como para lles devolver todos os modelos e esbozos que foran rexeitados. Polasek, que recibiu como cota de participación 300 dólares o 10 de marzo, non volveu ter relación ningunha coa Casa da Moeda nin co deseño de moedas. Ata que en 2002 se descubriu no Museo Polasek —a súa antiga vivenda— un modelo en escaiola dunha das súas propostas, a súa participación só se coñecía a través dos rexistros da Casa da Moeda.

Logo do éxito de Weinman no concurso, visitou novamente a *US Mint* para falar acerca da conversión dos seus modelos en cuños funcionais. Na súa primeira visita non estaba presente o gravador Barber, aínda que mantivo unha produtiva conversa con George T. Morgan. A esta primeira seguiron outras visitas, e o 29 de marzo Woolley escribiu ao superintendente Joyce nestes termos: "confidencialmente, os escultores que deseñan as novas moedas consideraron que na súa última viaxe o señor Morgan foi moito máis cordial e cooperativo que o señor Barber. Decátome de que estou a tratar con temperamentos artísticos en extremos opostos". Woolley visitou o 26 de maio o estudio de Weinman para comprobar o avance dos seus deseños. Un episodio grave de amigdalite atrasou o traballo de Weinman, o que o obrigou a solicitar unha prórroga do prazo establecido para o 1 de maio. O 29 de maio, Woolley escribiu a Weinman para o informar de que os seus deseños, tanto para a moeda de 10 centavos como para a de medio dólar, foran aceptados pola Casa da Moeda. O 22 de xuño, Weinman xa vira as primeiras probas cuñadas e escribiulle a Woolley para lle comunicar que non lle gustaba como quedara a palabra LIBERTY no anverso, e para lle pedir que lle prestase dúas probas para refacer as letras. O 24 de xuño, Woolley escribiu ao superintendente Joyce, para o informar deste préstamo, e comentoulle sobre as novas pezas:]]
Co permiso de Woolley para refacer o anverso, Weinman decidiu eliminar a palabra LIBERTY de encima da figura e colocala sobre o lema nacional IN GOD WE TRUST, á dereita da figura. Isto permitiulle estender a cabeza da Liberdade case ata a grafila na parte superior da moeda, maximizando o tamaño da representación. A letra "L" colocouse na concavidade que forma a bandeira ao caer baixo o cóbado esquerdo da figura, e o resto da palabra estendeuse desde alí cara á dereita, coa letra "T" en tamaño superior, o que en realidade aforraba espazo, xa que o maior tamaño permitía que o traveseiro do "T" se estendese por riba das letras maiúsculas "R" e "Y". Isto permitiu apertar máis as letras. Cando Woolley dimitiu o 15 de xullo para se converter en director de publicidade da campaña de reelección do presidente Woodrow Wilson, comentou na súa carta de dimisión ao secretario McAdoo —xenro de Wilson—: "ao traballar no modelo do anverso do medio dólar, o señor Weinman está a facer unha lixeira reorganización da palabra LIBERTY, e terao listo para a súa inspección nuns días. Gústame, e coido que a vostede tamén lle ha gustar". Weinman escribiulle ao exdirector o 20 de xullo que o aumento do tamaño da figura da Liberdade melloraba o seu aspecto.

McAdoo aceptou o deseño modificado de Weinman o 26 de xullo. Nese momento, Fred H. Chaffin, axustador da Casa da Moeda, exercía como director interino da institución ata que o presidente Wilson puidese nomear o substituto de Woolley e obter a confirmación do nomeamento por parte do Senado. Weinman decidiu, por iniciativa propia, unha reorganización das lendas do reverso. No modelo orixinal, UNITED STATES OF AMERICA estaba na parte superior do reverso, con HALF DOLLAR xusto debaixo e E PLURIBUS UNUM no exergo da moeda. Nesta nova revisión de Weinman, as lendas sitúanse xa nos lugares que ocuparán nas moedas finalmente cuñadas e postas en circulación; este deseño definitivo da moeda foi aprobado por McAdoo o 10 de agosto.

O 18 de agosto, o presidente Wilson nomeou como sucesor de Woolley á fronte da Casa da Moeda a Friedrich Johannes Hugo von Engelken, que foi confirmado axiña polo Senado. Von Engelken debería xurar o cargo o 21 de agosto, mais a súa toma de posesión tivo que demorarase ata o 1 de setembro, xa que o presidente Wilson non asinara o seu nomeamento.

## Modificación 
[miniatura|171x171px|[Medalla co busto de Friedrich Johannes Hugo von Engelken, director da *US Mint* en 1916-1917 (gravador: G. T. Morgan).]]
Cando von Engelken asumiu o novo cargo de director da *US Mint* o 1 de setembro de 1916, xa se aprobara o medio dólar e estaban cuñadas as primeiras pezas de proba. A produción real da moeda de medio dólar atrasouse porque a Casa da Moeda estaba dedicada á finalización do proxecto das novas moedas de 10 centavos *Mercury*, tamén creadas por Weinman. O 6 de setembro, a produción das moedas de 10 centavos detívose, xa que as empresas notificaron que a moeda non era válida para o seu uso nas máquinas expendedoras por un defecto na cuñaxe, e o mesmo problema se detectou tamén nas probas que se cuñaran do medio dólar. Ese mesmo día, Engelken escribiu ao subsecretario do Tesouro, Malburn, utilizando unha información que, segundo Burdette, proviña de Barber:

A carta de Von Engelken causou inquietude no Departamento do Tesouro; McAdoo temía que, se a Casa da Moeda era incapaz de emitir con éxito as novas moedas, os republicanos poderían aproveitar o fracaso como tema de debate nas eleccións presidenciais. O secretario preguntou canto tempo tardaría Barber en arranxar o problema de deseño e, logo de consultar os traballadores da Casa da Moeda, von Engelken contestoulle que entre seis e oito meses. Decidiuse entón que cumpría pedirlle a Weinman que levase a cabo a modificación do deseño para o medio dólar: esperábase que se este reducía a figura da Liberdade e rebaixaba o relevo, a moeda resultaría cuñable.
[miniatura|241x241px|Plaqueta co superintendente da [Casa da Moeda de Filadelfia|Ceca de Filadelfia, Adam M. Joyce.]]
Weinman chegou á Casa da Moeda o 11 de setembro e marchou con dúas cuñaxes de probas do medio dólar e instrucións para reducir o tamaño da figura da Liberdade. Barber pediulle permiso a Joyce para introducir cambios importantes no deseño de Weinman, cousa que en principio se lle negou. Así e todo, despois de que o primeiro cambio de Weinman non conseguiu eliminar o problema da rebarba en forma de "aleta", Joyce cedeu e deulle vía libre a Barber, quen encolleu o deseño, arredándoo do canto e creando un amplo espazo entre a figura e a grafila. Barber insistiu en que este era o único xeito de evitar a aparición da aleta e a irregularidade do canto. Para Burdette, as figuras representadas cos novos cuños resultaban aburridas e menos interesantes, xa que o tamaño desas figuras era o que lles daba a forza.

O 18 de outubro, Weinman escribiu a Joyce para lle preguntar como ían as moedas de 10 centavos e de medio dólar, e expresoulle o seu desexo de ir a Filadelfia. Joyce contestoulle dous días máis tarde e informouno de que o deseño do medio dólar estaba a reducirse de tamaño para evitar os problemas de cuñaxe, e Weinman amosoulle a súa esperanza de que Joyce puidese evitar que a figura da Liberdade se reducise indebidamente.

A finais de decembro, Weinman, que non recibira información ningunha da Casa da Moeda desde que se lle informara das modificacións de Barber, pero que lera nos xornais que xa se estaban a producir as moedas de medio dólar, envioulle un xiro postal de 10 dólares a Joyce cunha solicitude da 20 exemplares da nova moeda. O 2 de xaneiro de 1917, Weinman escribiu de novo a Joyce para lle dicir que as moedas foran recibidas adecuadamente e a tempo para poder regalalas como obsequio de Aninovo, e desexoulle ao superintendente "todos os bos desexos nestes días de Ano Novo e con agradecemento ao Todopoderoso e a vostede mesmo, porque as rebarbas xa non están no canto do medio dólar".

*The New York Times* sinalou o 3 de xaneiro de 1917 que as novas moedas foran recibidas xa pola Subtesouraría e que se empezarían a distribuír de dúas en dúas a partir do 9 de xaneiro, e tamén informaba de que a Casa da Moeda estaba a facer todo o posible para satisfacer a demanda, aínda que inicialmente as cantidades distribuídas serían limitadas. *Banking*, o xornal da Asociación de Banqueiros dos Estados Unidos, publicou que "os deseños das novas moedas foron moi eloxiados polos expertos na materia". O *Meriden Daily Journal*, de Connecticut, predixo que os seus lectores lles gustaría cinco veces máis o novo medio dólar que a nova moeda de 10 centavos.

Pola súa banda, o *Mercury* de Huntsville, Alabama, expresou o seu desagrado polo novo medio dólar. Nun artigo titulado "O novo medio dólar está doente", afirmaba:

## Produción e coleccionismo 
[miniatura|170x170px|Exemplar de [1916 da Ceca de San Francisco coa marca de ceca ("S") no anverso.]]
As marcas de ceca colocáranse inicialmente no anverso, o que sucedía por primeira vez nunha emisión circulante dun medio dólar desde 1839. O 14 de febreiro de 1917, von Engelken ordenou que a marca de ceca se trasladase do anverso ao reverso, xa que consideraba que a súa aparición no anverso tiña a aparencia dun defecto do cuño. Naquel momento, Von Engelken presentara a súa dimisión á espera de ser nomeado presidente do Banco Federal de Terras para o Terceiro Distrito. Ao que marchou para ocupar ese posto, foi substituído na dirección da Casa da Moeda por Raymond T. Baker. En abril, o superintendente Joyce pediulle a Baker unha confirmación por escrito da orde de von Engelken e, logo de obtela, a marca de ceca foi trasladada ao reverso. A maioría das moedas de medio dólar de 1917 cuñadas en Denver (marca de ceca "D") e en San Francisco ("S") levan a marca de ceca xa no reverso.

Durante todo o tempo en que a Casa da Moeda dos Estados Unidos produciu o medio dólar da Liberdade camiñando tivo dificultades técnicas para resaltar plenamente os trazos do deseño. Segundo Breen:]]

A Ceca de San Francisco tivo unhas dificultades especiais na produción destas moedas, o que deu lugar a que moitas das pezas cuñadas alí sexan particularmente débiles. O sucesor de Morgan a partir de 1925, John R. Sinnock, fixo novos intentos en 1937 e en 1938, cuns resultados algo máis positivos. Breen suxire que as dificultades para cuñar a moeda contribuíron á vontade de substituíla logo da segunda guerra mundial.

Ningunha data do medio dólar da Liberdade camiñando é especialmente rara, aínda que algunhas escasean en condicións de conservación excelentes, sen mostras de teren circulado, sinaladamente as pezas cuñadas en 1921 en Filadelfia (sen marca de ceca) e en Denver ("D").

A Casa da Moeda cuñou tamén exemplares con acabamento especial *proof* —fondo espello e relevo mate— para coleccionistas entre 1936 e 1942, todas elas na ceca de Filadelfia.]]
En 1947, a daquela directora da *US Mint*, Nellie Tayloe Ross, pediulle ao gravador Sinnock que deseñase unha nova moeda de medio dólar coa efixie dun dos Pais Fundadores, Benjamin Franklin. Ross era moi admiradora de Franklin e tiña o propósito de honrar a súa figura dedicándolle unha moeda. En 1941, os responsables da Casa da Moeda formularon a posibilidade de incluír a Franklin na moeda de 10 centavos, mais este proxecto arquivouse por mor da gran demanda de moedas xurdida pola entrada dos Estados Unidos na segunda guerra mundial. Durante a guerra, a *US Mint* pensou na posibilidade de engadir ao sistema algúns valores faciais novos, e Sinnock preparou un deseño do busto de Franklin en previsión das novas emisións, aínda que estas non chegaron a producirse. En 1946, o Tesouro substituíu a moeda de 10 centavos (*dime*) de tipo *Mercury* por outra dedicada ao falecido presidente Franklin Roosevelt, que estivera estreitamente vinculado á *March of Dimes*. A cantidade total de exemplares cuñados durante a existencia desta moeda, entre 1916 e 1947, foi de 485.320.340. Ao adaptar o deseño, o gravador da *US Mint* John Mercanti e outros membros do Departamento de Gravado reforzaron moitos detalles. Mercanti observou que o modelo de escaiola orixinal de Weinman só tiña 150 milímetros de diámetro e estaba modelado con suavidade, e el aumentou os detalles para que o deseño, logo de acuñalo nunha moeda meirande, tivese un fluxo do metal máis uniforme que na moeda orixinal de Weinman.

En decembro de 2010, o presidente Barack Obama asinou unha lei pola que se autorizaba a cuñaxe de moedas de investimento en paladio; o anverso desta moeda tomou como modelo o da moeda de 10 centavos *Mercury*, en tanto que o reverso se creou a partir da medalla do Instituto Americano de Arquitectos de Weinman, na que se baseou o reverso do medio dólar. Mais diversos estudos acerca da previsible demanda da moeda no mercado do investimento, así como algunha controversia cos intereses da industria do paladio acabaron por desaconsellar esta emisión..
[miniatura|339x339px|O medio dólar da Liberdade camiñando cuñouse en [ouro en 2016 na Ceca de West Point ("W"), co gallo do centenario da creación da moeda.]]
Por outra banda, en 2015 a Casa da Moeda dos Estados Unidos fixo públicos os seus plans para levar a cabo unha nova emisión do medio dólar da Liberdade camiñando, esta vez cuñada en ouro e destinada ao mercado do coleccionismo, xunto coas outras dúas moedas creadas en 1916: a moeda de 10 centavos e o cuarto de dólar. Esta versión de ouro do medio dólar da Liberdade camiñando ten o peso de media onza troy ou, o que é o mesmo, 15.552 gramos. A moeda produciuse na Ceca de West Point (marca de ceca "W") e estivo ao dispor dos coleccionistas a partir do 17 de novembro de 2016, cunha tiraxe máxima autorizada de 75.000 exemplares. 

## Tiraxes anuais 
Na seguinte táboa reflíctense as tiraxes anuais do medio dólar da Liberdade camiñando en cada unha das tres casas de moeda onde se produciu:

* Ceca de Filadelfia: sen marca de ceca.
* Ceca de Denver: marca de ceca "D".
* Ceca de San Francisco: marca de ceca "S".

## Notas 
## Véxase tamén 
### Bibliografía 
#### Monografías 
* Breen, W. (1988). ''Walter Breen's Complete Encyclopedia of U.S. and Colonial Coins*. Doubleday, Nova York. ISBN 978-0-385-14207-6
* Burdette, R. W. (2005). *Renaissance of American Coinage, 1916-1921*. Seneca Mill Press, Great Falls. ISBN 978-0-9768986-0-3
* Fox, B. W. (1993). *The Complete Guide to Walking Liberty Half Dollars*. DLRC Press. ISBN 978-1880731161
* Guth, R.; Garrett, J. (2005). *United States Coinage: A Study by Type*. Whitman Pub., Atlanta. ISBN 978-0-7948-1782-4
* Lange, D. W. (1993). *A Complete Guide Book to Mercury Dimes*. DLRC Press, Virginia Beach. ISBN 978-1-880731-17-8
* Lange, D. W. (2006). *History of the United States Mint and its Coinage*. Whitman Pub., Atlanta. ISBN 978-0-7948-1972-9
* McAdoo, W. G. (1917). *Report of the Secretary of the Treasury on the State of the Finances, 1916*. U.S. Government Printing Office, Washington.
* Richardson, W. A. ed. (1891). *Supplement to the revised statutes of the United States*. Vol. 1. US Government Printing Office, Washington.
* Taxay, D. (1983) [1966]. *The U.S. Mint and Coinage*. Sanford J. Durst Numismatic Pub., Nova York. ISBN 978-0-915262-68-7
* Tomaska, R. (2011). *A Guide Book of Franklin & Kennedy Half Dollars*. Whitman Pub., Atlanta. ISBN 978-0-7948-3243-8
* Vermeule, C. (1971). *''. The Belknap Press of Harvard University Press,Cambridge, Mass. ISBN 978-0-674-62840-3

#### Artigos e outros 
* Carter, F. E. (1915). "Don't want coin designs changed". En *Michigan Manufacturing and Financial Journal*. Vol. 13. Nº 1. 2 de xaneriro. Detroit. Páxina 16.
* Gibbs, W. T. (2016). "The Walking Liberty gold half is officially on sale ". En *Coin World*. 18 de novembro.
* Gilkes, P. (2011). "Silver American Eagles". En *Coin World*. Novembro.
* Gilkes, P. (2012-a-). "Mint to seek new contract on palladium coin study". En *Coin World*. 27 de xaneiro.
* Gilkes, P. (2012-b-). "Mint palladium bullion coin study under way". En *Coin World*. 27 de xuño.
* Gilkes (2015). "Mint releases mock-up designs for gold 2016 centennial issues". En *Coin World*. 17 de xuño.
* Tebben, G. (2016). "100 years of the Walking Liberty half dollar". En *Coin World*. 13 de outubro.
* Unser, D. L. (2011). "American palladium eagle study phase to begin". En *Coin News*. 21 de xuño.
* Wagner, H. J; Hall, A. M (1916). "New Coinage". En *Banking*. Nova York. American Bankers Association. Decembro. Vol. 9. Nº 6. Páxina 485.

### Outros artigos 
* Moedas do dólar estadounidense
* Casa da Moeda dos Estados Unidos

### Ligazóns externas 
* Guide to U.S. Walking Liberty Half Dollars (*Walkinglibertyhalfdollar.com*)
* Walking Liberty Half Dollars (1916-1947) (*NGC*)
* Walking Liberty Half Dollar (*PCGS*)