Chandrexa de Queixa

**Chandrexa de Queixa** é un concello da provincia de Ourense, pertencente á comarca da Terra de Trives e que forma parte do Macizo Central. Segundo o padrón municipal, en 2022 tiña 495 habitantes (854 en 2003).

Concello eminentemente gandeiro e agrícola, a día de hoxe está moi despoboado e en franco retroceso demográfico.

Un acontecemento que veu a marcar drasticamente a vida e o porvir deste concello foi a construción do encoro de Chandrexa de Queixa ao final da década do 1940 e principios do 1950. 

## Demografía 

Colors= 
  id:AA  value:green
  id:AE  value:red

  id:lightgrey value:gray(0.9)
  id:darkgrey  value:gray(0.8)
  id:sfondo value:rgb(0.95,1,1)
  id:barra value:rgb(0.6,0.7,0.8)

TimeAxis = orientation:vertical
ScaleMajor = unit:year increment:100 start:0

ImageSize = width:650 height:370
PlotArea = width:500 height:300 left:50 bottom:45

DateFormat = yyyy
Period = from:0 till:1000

TimeAxis = orientation:vertical
AlignBars = justify
ScaleMajor = gridcolor:darkgrey increment:100 start:0
ScaleMinor = gridcolor:lightgrey increment:50 start:0
BackgroundColors = canvas:sfondo

PlotData=
  width:35 mark:(line,white) align:left fontsize:7

  bar:2000      from:0 till:897 color:AA
  bar:2002      from:0 till:865 color:AA
  bar:2004      from:0 till:830 color:AA
  bar:2006      from:0 till:766 color:AA
  bar:2008      from:0 till:700 color:AA
  bar:2010      from:0 till:639 color:AA
  bar:2012      from:0 till:586 color:AA
  bar:2014      from:0 till:545 color:AA
  bar:2016      from:0 till:506 color:AA
  bar:2018      from:0 till:466 color:AE
PlotData=

  bar:2000 at:897 fontsize:XM text: 897 shift:(-11,5)
  bar:2002 at:865 fontsize:XM text: 865 shift:(-20,5) 
  bar:2004 at:830 fontsize:XM text: 830 shift:(-20,5)
  bar:2006 at:766 fontsize:XM text: 766 shift:(-20,5) 
  bar:2008 at:700 fontsize:XM text: 700 shift:(-20,5)
  bar:2010 at:639 fontsize:XM text: 639 shift:(-20,5) 
  bar:2012 at:586 fontsize:XM text: 586 shift:(-20,5)
  bar:2014 at:545 fontsize:XM text: 545 shift:(-20,5)
  bar:2016 at:506 fontsize:XM text: 506 shift:(-20,5)
  bar:2018 at:466 fontsize:XM text: 466 shift:(-20,5)

## Xeografía 
miniatura|Mapa parroquial.

O concello ten unha extensión de 172,75&nbsp;km². Limita ao norte cos concellos de Castro Caldelas e San Xoán de Río (mediante a serra do Burgo), ao sur con Laza e Vilariño de Conso (serra de Queixa), ao leste coa Pobra de Trives e Manzaneda, e ao oeste con Montederramo (serra de San Mamede).

Sitúase no Macizo Central Ourensán, e está atravesado polos ríos Requeixo, Dorelle, e Queixa, afluentes do río Navea. Os 35 núcleos de poboación están situados entre os 1000 e os 1200 metros de altitude. O concello está a 6&nbsp;km da estación de esquí de Cabeza de Manzaneda.

Ten un clima de media montaña, con invernos moi fríos e veráns calorosos. As precipitacións non pasan de 1100&nbsp;mm por ano, cunha moderada seca durante o verán. O chan é granítico cara ao leste e de lousa cara ao oeste. Sobre o subsolo hai unha capa de terra fértil, na que se asenta unha densa vexetación.

## Historia 
As primeiras pegadas humanas atopadas no concello son agras de mámoas e da romanización, dado que a vía Nova do itinerario de Antonino bordeaba os terreos do concello.

O priorado de Vilar aparece mencionado nunha bula do papa Alexandre III de 1163 como parte dos territorios do mosteiro de Montederramo. Na biblioteca do mosteiro consérvase documentación sobre cesións e doazóns do mosteiro e dos señores nobres, estando esta zona baixo o influxo do condado de Lemos e o condado de Ribadavia. En 1580 Filipe II retirou o priorado ao mosteiro, pero impuxo aos veciños un imposto de 393 fanegas de pan a entregar ao mosteiro.

O concello de Chandrexa de Queixa foi creado mediante o Real Decreto do 23 de xullo de 1835, sendo variable a capital en función da residencia do alcalde, pero a vila máis importante era Chandrexa.

En 1945 comezou a construción do encoro de Chandrexa de Queixa no río Navea, o que propiciou o crecemento da vila de Celeiros. En 1960 acordouse mediante referendo establecer neste lugar a capitalidade do municipio.

No lugar de Requeixo estivo represaliado e confinado o intelectual galego Valentín Paz Andrade.

## Toponimia 
O topónimo composto débese na súa primeira parte a "chan da igrexa", e na segunda a "Queixada, depresión en forma de caixa", que dá nome á parroquia chá de Queixa.

## Patrimonio 
Entre a arquitectura relixiosa, ademais das igrexas parroquiais, destaca a capela e o cruceiro de Parafita.

Entre a arquitectura popular destacan os fornos de leña, como o das Forcadas, ou o Casal de Drados. En Celeiros destaca o Museo Etnográfico.

Respecto ao patrimonio natural está a fervenza de Dorelle, a fonte da Previsa, a área recreativa de Cardiego e mais a área recreativa de Santa Cruz.
## Galería de imaxes 
## Parroquias 
## Lugares de Chandrexa de Queixa 
Para unha lista completa de todos os lugares do concello de Chandrexa de Queixa vexa: Lugares de Chandrexa de Queixa.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Outros artigos 
* Eleccións municipais en Chandrexa de Queixa

### Ligazóns externas 
* http://www.xente.mundo-r.com/domingues/