Eleccións xerais de España de 2008

O 9 de marzo de 2008 tiveron lugar as **eleccións a Cortes Xerais en España** (**9-M**). Foron as décimas eleccións xerais que tiveron lugar dende a Transición, e serviron para renovar os 350 escanos do Congreso dos Deputados e 208 do Senado. Estas eleccións deron paso á IX Lexislatura. Ese mesmo día tamén se celebraron as eleccións autonómicas na comunidade autónoma de Andalucía.

## Características 
En total, concorreron os comicios un total de 92 partidos políticos, sumando un total de 1130 candidaturas ao Congreso e 1235 ao Senado, un 30 % máis das listas que se rexistraron para as eleccións xerais de España de 2004. As xuntas electorais rexeitaron un total de 40 candidaturas, entre as que destacan as listas de Acción Nacionalista Vasca e as da coalición Centro Democrático y Social-Unión Centrista Liberal, as dúas únicas formacións nas que foron anuladas todas as súas candidaturas.

Os resultados das eleccións xerais deron como vencedor ao Partido Socialista Obrero Español (PSOE) que obtivo 169 escanos ao Congreso dos Deputados (5 máis cá no 2004) e un 43,87 % de votos fronte ao Partido Popular (PP) que obtivo 154 deputados (6 máis cá no 2004) e un 39,94 % de votos. Convergencia i Unió (CiU) logrou os mesmos deputados que en 2004, 10 en total. Izquierda Unida (IU) perdeu o grupo propio no Congreso dos Deputados ao conseguir soamente 2 escanos o que o deixa no grupo mixto. Por outra parte o Partido Nacionalista Vasco (PNV) perde un escano, pasando de 7 a 6 deputados, ao igual que Coalición Canaria (CC), que pasa de 3 a 2 deputados. O Bloque Nacionalista Galego (BNG) e Nafarroa Bai (Na-Bai) mantiveron os seus escanos, mentres que Esquerra Republicana de Catalunya (ERC) perdeu 5 deputados. Unión Progreso y Democracia (UPyD) conseguiu un deputado en Madrid, polo que Rosa Díez entra no Congreso. Así mesmo Eusko Alkartasuna (EA), Chunta Aragonesista (CHA) e Nueva Canarias (NC) perderon a súa representación parlamentaria.

No Senado o PSOE obtivo 89 postos, oito máis ca no 2004, mentres que o Partido Popular perdeu un para quedar con 101. A Entesa Catalana de Progrés, que abrangue PSC, ERC, ICV e EUiA obtivo 12 senadores.

Nas eleccións ao Parlamento de Andalucía venceu o PSOE que obtivo 56 escanos, cinco menos que en 2004 pero que lle permiten gobernar con maioría absoluta. O Partido Popular obtivo 47 escanos, dez máis que en 2004, Izquierda Unida mantívose con 6 escanos e a Coalición Andalucista perdeu os cinco escanos que obtivera en 2004.

## Convocatoria electoral 
O 14 de febreiro o goberno aprobou o decreto de disolución das Cortes Xerais e de convocatoria das eleccións, que se celebrarán o domingo 9 de marzo de 2008 (xa fora avanzado, de forma oficiosa, por diversos medios de comunicación e confirmado posteriormente polo presidente do goberno. As Cortes disolvéronse o 14 de xaneiro, a campaña electoral comezou o 22 de febreiro e concluirá o 7 de marzo. O día coincidiu coas eleccións ao parlamento andaluz e esgota a lexislatura ao máximo (as anteriores eleccións celebráranse o 14 de marzo de 2004).

## Precampaña electoral e preparación das candidaturas 
### Partido Socialista Obrero Español 
O PSOE afronta as eleccións liderado por José Luis Rodríguez Zapatero, que foi proclamado como candidato á presidencia do Goberno o 25 de novembro de 2007. Ningún outro membro do partido anunciou a súa intención de presentarse como candidato.

#### Candidatos en Galicia 
As listas do PSdeG-PSOE ás eleccións de marzo de 2008 estarán encabezadas por:
* César Antonio Molina (provincia da Coruña)
* Elena Espinosa (provincia de Ourense)
* Antón Louro (provincia de Pontevedra)
* Xosé Blanco (provincia de Lugo)

#### Outros candidatos do PSOE 
A vicepresidenta primeira do Goberno, María Teresa Fernández de la Vega, anunciou o 20 de outubro de 2007 nun acto público no Palacio de Congresos de Valencia que se presentaría como cabeza de lista pola circunscrición de Valencia. O vicepresidente segundo do Goberno, Pedro Solbes, que xa superou a idade de xubilación, confirmou nunhas declaracións que Zapatero lle ofrecera seguir como ministro de Economía, e que aínda non tomara unha decisión ao respecto. Finalmente, o 16 de novembro, Solbes aceptou continuar no Goberno, polo menos até mediados da Lexislatura.

O presidente do Congreso, Manuel Marín, anunciou o 15 de novembro de 2007 que deixaría a política ao final da lexislatura para dedicarse á loita contra o cambio climático nas universidades.. Meses antes filtrárase que Zapatero lle propuxera ao  exministro de Defensa, José Bono, que volvese á política como cabeza de lista pola circunscrición de Toledo, co fin de ocupar a presidencia da Cámara Baixa en substitución de Marín.

#### Programa electoral 
O coordinador do programa electoral do PSOE é o ministro de Traballo, Jesús Caldera. O partido iniciou a súa precampaña o 18 de outubro de 2007, e empregou a frase "*Con Z de Zapatero*" como lema preelectoral. A presentación desta campaña realizouse mediante un vídeo  onde o presidente xogaba coa súa forma de falar (pronunciación do "d" ao final de palabra como "z") e presentaba as accións do Goberno durante a lexislatura.

Para a elaboración do programa electoral, o PSOE contou co asesoramento dun panel de intelectuais formado por 14 persoas: o Nobel de Economía Josep Stiglitz; as Nobel da Paz Wangari Maathai e Helen Caldiccot, os expertos en economía Nicholas Stern, Jeremy Rifkin, André Sapir, Torben Iversen e María João Rodrigues; os expertos en ciencias políticas Philip Pettit, Wolfgang Merkel e Guillermo O'Donell; e intelectuais noutros ámbitos, como a socióloga Marie Duru-Bellat, o filósofo George Lakoff e a escritora Barbara Probst Solomon.

### Partido Popular 
#### Candidato 
200px|miniatura|Mariano Rajoy.
Mariano Rajoy, que liderou o PP durante toda a lexislatura, foi designado candidato oficial ás eleccións nunha xunta directiva que o seu partido levou a cabo o 10 de setembro de 2007 . A proclamación da súa candidatura tivo lugar o 27 de outubro en Valencia.. Ningún outro membro do PP anunciou a súa intención de presentarse como candidato.

#### Candidatos por Galicia 
Os candidatos do Partido Popular polas circunscricións galegas aínda non foron elixidos oficialmente, pero os seus nomes serán segundo algunhas fontes:
* Antonio Erias Rey (provincia da Coruña)
* Joaquín García Díez (provincia de Lugo)
* Celso Delgado Arce (provincia de Ourense)
* Ana Pastor (provincia de Pontevedra)

#### Outros candidatos do PP 
O alcalde de Madrid, Alberto Ruiz-Gallardón, manifestou en repetidas ocasións durante o verán de 2007 a súa interese por ir nas listas do PP para conseguir un escano no Congreso dos Deputados.. Finalmente, Gallardón foi excluído das listas, o que motivou a súa decisión de abandonar a política despois dos comicios de marzo.

#### Programa electoral 
O coordinador do programa electoral do PP foi o ex ministro de Ciencia e Tecnoloxía, Juan Costa. O acto central de inicio de precampaña tivo lugar durante a terceira fin de semana de novembro de 2007, coa celebración dunha conferencia política na que o PP expuxo as súas liñas xerais do seu programa electoral. O feito de que ese acto fose unha conferencia e non unha convención (de ser unha convención tería que ser inaugurada polos presidentes de honra do partido Manuel Fraga e José María Aznar) foi interpretado por algúns medios como unha estratexia para non restarlle protagonismo ao candidato..

### Izquierda Unida 
Gaspar Llamazares foi designado candidato por Izquierda Unida ás eleccións xerais do 2008, tras vencer nas primarias do seu partido co 62,5% dos votos. A outra candidata, Marga Sanz, obtivo o 37,5%. O Consello Político Federal IU ratificou a candidatura de Llamazares.

### Bloque Nacionalista Galego 
O 23 de outubro de 2007 a Executiva Nacional do BNG propuxo os candidatos a encabezar as listas electorais nas catro circunscricións galegas:
* Francisco Jorquera (A Coruña)
* Paz Abraira (Lugo)
* Iago Tabarés (Ourense)
* Olaia Fernández Dávila (Pontevedra)

Esta decisión foi aprobada polo Consello Nacional o 9 de novembro. O seu primeiro lema de precampaña foi *Máis forza en Madrid!* e o segundo *Contigo Galiza decide*.

## Candidatos 
Candidatos á presidente do Goberno de España:

* Partido Socialista Obrero Español: José Luis Rodríguez Zapatero
* Partido Popular: Mariano Rajoy
* Esquerda Unida: Gaspar Llamazares
* Unión, Progreso y Democracia: Rosa Díez

Outras formacións non presentan candidatos a presidente; estes son os candidatos polas provincias máis importantes ou que tradicionalmente ocuparon o posto de voceiros.
* Convergència i Unió: Josep Antoni Duran i Lleida (Barcelona)
* Esquerra Republicana de Catalunya: Joan Ridao i Martín (Barcelona)
* Partido Nacionalista Vasco: Josu Erkoreka (Biscaia)
* Bloque Nacionalista Galego: Francisco Jorquera (A Coruña)
* Coalición Canaria: Ana Oramas (Tenerife)
* Eusko Alkartasuna: Nekane Alzelai (Guipúscoa)
* Nafarroa Bai: Uxue Barkos
* Coalición Andalucista: Pilar González Modino (Sevilla)
* Chunta Aragonesista: Bizén Fuster (Zaragoza)
* Unitat per les Illes: Pere Sampol (Illas Baleares)
* Bloc-Iniciativa-Verds: Isaura Navarro (Valencia)

Tamén presentaran candidaturas outras formacións, entre elas Acción Nacionalista Vasca, que foi anulada polo Tribunal Supremo.

## Campaña electoral 
A campaña electoral comezou o 21 de febreiro de 2008 e estendeuse ata o 7 de marzo, cando foi suspendida anticipadamente unhas dez horas antes do seu remate, por todos os partidos políticos agás CIU por mor dun atentado de ETA. Nel foi asasinado Isaías Carrasco Miguel, un ex-concelleiro do PSE, despois de ser tiroteado ás portas da súa casa, na localidade guipuscoana de Arrasate-Mondragón.

Durante a campaña celebráronse dous debates electorais entre os líderes do Partido Socialista e do Partido Popular, que foron televisados e que tiveron unha grande audiencia. Ademais, as tres principais forzas políticas galegas celebraron tamén un debate televisado pola TVG, onde interviñeron os líderes dos partidos Alberto Núñez Feijóo (PPdeG), Emilio Pérez Touriño (PSdeG e Anxo Quintana (BNG).

## Sondaxes 
As sondaxes electorais ofreceron ao longo da precampaña e da campaña uns resultados bastante semellantes. Todas as enquisas deron como vencedor ao Partido Socialista Obrero Español, con marxes que ían dende un punto de vantaxe ata seis, e cunha repartición de escanos que apuntaba á maioría simple. Ningunha enquisa manexou a posibilidade da maioría absoluta. Todas as sondaxes sinalaban lenes aumentos do PSOE e mais do principal partido da oposición, o Partido Popular, mentres que prognosticaban o retroceso tamén pequeno das forzas nacionalistas e de Izquierda Unida, se ben neste caso había sondaxes que apuntaban a tendencia contraria. As enquisas calcularon unha participación entre igual e superior á convocatoria de 2004.

Polo que respecta a Galicia, as sondaxes sinalaban unha mellora dos resultados do PSdeG, que podía manter os seus escanos ou aumentar dous, que podían perder ou ben o Partido Popular ou ben o BNG. Estas foron as principais sondaxes distribuídas durante a precampaña e a campaña electorais:

### Sondaxes do CIS
Sondaxes do Centro de Investigacións Sociolóxicas, dependente do goberno.

### Medios de comunicación
#### 2007
#### 2008 - xaneiro 
#### 2008 febreiro e marzo
## Resultados 
Os resultados ao Congreso dos Deputados foron os seguintes, segundo datos do Ministerio do Interior http://www.infoelectoral.mir.es/min/busquedaAvanzadaAction.html?vuelta=1&codTipoEleccion=2&codPeriodo=200803&codEstado=99&codComunidad=0&codProvincia=0&codMunicipio=0&codDistrito=0&codSeccion=0&codMesa=0 :

## Notas 
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* Web oficial das eleccións, do Ministerio do Interior