open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Katame waza

**Katame-waza** (en ) é o termo que designa nas artes marciais do Xapón as técnicas dirixidas a limitar os movementos do opoñente, inmobilizalo ou sometelo a control extremo, de forma que non ofreza máis perigo de ataque.

O grupo de técnicas do **Katame-waza** subdivídise en osae-komi-waza (técnicas de inmovilización), shime-waza (técnicas de estrangulamento) e kansetsu-waza (técnicas de luxación).

## Judo 
O grupo de técnicas do Katame-waza do Kodokan inclúe actualmente 10 técnicas osae-komi-waza (inmovilización), 12 técnicas shime-waza (estrangulamento) e 10 técnicas kansetsu-waza (luxación), aínda que orixinalmente só eran 7 as técnicas de inmovilización propostas por Jigoro Kano.

### Osae-komi-waza (10 técnicas) 
Nas técnicas de inmovilización, o opoñente (Uke) inmovilizase dende arriba, fixando as súas costas contra o tatami, e normalmente mirando cara ao judoka que executa a acción (Tori). O obxectivo destas técnicas é manter de maneira continuada o control do opoñente, de tal maneira que non poida liberarse durante un tempo determinado. Na competición actual, este tempo é de 20 segundos.

*Uke* acadará romper o control cando agarre o corpo ou pernas de *Tori* coas súas pernas, ou cando o ángulo entre as súas costas e o chan sexa maior de 90 graos.

O Kodokan actualmente recoñece as seguintes técnicas como osae-komi-waza:
# (Hon-)Kesa-gatame
# Kuzure-kesa-gatame
# Ushiro-kesa-gatame
# Kata-gatame
# Kami-shiho-gatame
# Kuzure-kami-shiho-gatame
# Yoko-shiho-gatame
# Tate-shiho-gatame
# Uki-gatame
# Ura-gatame

### Shime-waza (12 técnicas) 
Nas técnicas de estrangulamento, Tori emprega as súas mans, brazos ou pernas ao redor do pescozo ou nas solapas do judogi de Uke, para aplicar unha presión controlada sobre a súa traquea ou nas súas arterias carótidas.

O Kodokan recoñeze as seguintes técnicas como shime-waza:
# Nami-juji-jime
# Gyaku-juji-jime
# Kata-juji-jime
# Hadaka-jime
# Okuri-eri-jime
# Kataha-jime
# Katate-jime
# Ryote-jime
# Sode-guruma-jime
# Tsukkomi-jime
# Sankaku-jime
# Do-jime, técnica prohibida na competición.

### Kansetsu-waza (10 técnicas) 
As técnicas de luxación están dirixidas as articulacións de opoñente, sendo estas retorcidas, estricadas ou pregadas, empreando para iso as mans, brazos ou pernas.

O Kodokan recoñeze as seguintes técnicas como kansetsu-waza:
# Ude-garami
# Ude-hishigi-juji-gatame
# Ude-hishigi-ude-gatame
# Ude-hishigi-hiza-gatame
# Ude-hishigi-waki-gatame
# Ude-hishigi-hara-gatame
# Ude-hishigi-ashi-gatame
# Ude-hishigi-te-gatame
# Ude-hishigi-sankaku-gatame
# Ashi-garami, técnica prohibida na competición.

## Referencias
Kiwi Time

**Kiwi Time** é unha banda de rock alternativo e indie belarusa residente en San Francisco, nos Estados Unidos de América.

## Biografía 
Orixinalmente de Belarús, os membros de Kiwi Time múdanse aos Estados Unidos de América en busca de liberdade musical. En 2011 lanzan o seu primeiro EP, *A Part Of Me* con moi pouco éxito, tendo só fama local en San Francisco. No ano 2014 firman co selo discográfico Granted Access e lanzan o EP ''It's Kiwi Time'' co produtor Dan Shea, produtor de Mariah Carey, Janet Jackson, Bono e Robin Thicke entre outros. O EP ten éxito en moita parte de California e Belarús e moitas partes de Europa, soando nas radios e televisións destes.

## Discografía 
### EP's 
* It's Kiwi Time (2014)
* A Part of Me (EP de Kiwi Time) (2011)

### Sinxelos 
* Butterfly (2014)
* Feel you tonight (2013)
* Rain Falls / Льет Дождь (2011)

## Notas 
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* Páxina web
* Facebook
* Instagram
* Twitter
Fosfatidilinositol (3,4)-bisfosfato

miniatura|dereita|250px|Estrutura química do *sn*-1-estearoil-2-araquidonoil fosfatidilinositol (3,4)-bisfosfato, que leva os ácidos graxos esteárico e araquidónico.

O **fosfatidilinositol (3,4)-bisfosfato** (PtdIns(3,4)*P*2 ou PI(3,4)P2) é un fosfolípido que é un compoñente menor das membranas celulares, pero que funciona como un importante segundo mensaxeiro. A xeración de PtdIns(3,4)*P*2 na membrana plasmática activa varias vías importantes de sinalización celular. Leva dous fosfatos unidos ao inositol, nas posicións 3 e 4.

O PtdIns(3,4)*P*2 é desfosforilado pola fosfatase INPP4B na posición 4 do anel de inositol, e pola familia de fosfatases TPTE (fosfatases transmembrana con homoloxía coa tensina) na posición 3 do anel de inositol.

O dominio PH presente en varias proteínas serve para unirse ao PtdIns(3,4)*P*2, como ocorre co dominio PH da PKB. A xeración de PtdIns(3,4)*P*2 na membrana plasmática pola activación de PI 3-quinases de clase I e das fosfatases SHIP causa que as proteínas con ditos dominios se transloquen á membrana plasmática, afectando así á súa actividade.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Outros artigos 
* Fosfoinosítidos
* Fosfatidilinositol bisfosfato
* Fosfatidilinositol (4,5)-bisfosfato
* Fosfatidilinositol (3,5)-bisfosfato
Exército Zapatista de Liberación Nacional

O **Exército Zapatista de Liberación Nacional** (**EZLN**) é unha organización mexicana de carácter político, que nos seus comezos foi militar. A súa inspiración política é o zapatismo, o marxismo e o socialismo libertario, e a súa estrutura militar é a guerrilla. O seu obxectivo é, segundo o subcomandante Marcos, "*A toma do poder? Non, só algo máis difícil: un mundo novo.*”, e na Declaración da Selva Lacandona estableceuse: "...loita por traballo, terra, teito, alimentación, saúde, educación, independencia, liberdade, democracia, xustiza e paz...acadar o cumprimento destas demandas básicas do noso pobo formando un goberno do noso país libre e democrático".

Saíu á luz pública no estado mexicano de Chiapas o 1 de xaneiro de 1994, cando un grupo de indíxenas armados intentaron ocupar 7 cabeceiras municipais o mesmo día en que entraba en vigor o "Tratado de Libre Comercio de América do Norte" (TLC), durante o goberno de Carlos Salinas de Gortari; cuestionando o sistema político mexicano sobre as súas promesas de modernidade. O seu obxectivo era o derrocamento do presidente elixido e o establecemento dunha democracia participativa. Trala represión militar recibida, emprendeuse unha actividade política, mantendo un carácter de esquerda radical. O seu mando é nomeado Comité Clandestino Revolucionario Indíxena-Comandancia Xeral (CCRI-CG) do EZLN.

## Notas
Morchella

***Morchella*** é un xénero de fungos ascomicetos comestíbeis, caracterizados por posuír ascocarpos de aspecto reticulado. Son moi apreciados polos cociñeiros franceses e españois. O nome culinario en francés é *morille*; en galego coñécense como cogomelos de coresma, especialmente a especie *Morchella esculenta*, ou pantorras.

## Descrición 
Formadas por un esteo abrancazado que sostén un chapeu en forma esférica, arredondada ou ovoide, de 6 a 10&nbsp;cm de largo, da cor da palla rosada ou do mel, cunha forma característica semellante a un avespeiro. O pé, que tamén está baleiro, é abrancazado. A carne é feble e moi escasa e practicamente inodora.
[esquerda|miniatura|[Ascosporas do cogomelo de coresma.]]

O cogomelo de coresma é unha das especies comestíbeis de fungos que medran na Patagonia andina. O fungo en xeral é de cor dourada-marrón con chapeu alongado, semellante á árbores, con consistencia esponxosa.

Estes cogomelos son moi difíciles de atoparen, pois áchanse de xeito illado e é moi difícil distinguilos a simple vista. Só coa vista aguda e experta dun bo apañador de cogomelos se logra achalos.

Estes cogomelos non se poden consumir crus pola súa toxicidade (conteñen hemolisinas termolábiles (TLH), proteínas que creban as membranas celulares de eritrocitos, leucocitos e plaquetas, e que se alteran ou descompoñen por acción da calor), segundo os expertos cómpre combinar o enxugado e a coza, así que se son frescos, primeiro deben enxugarse, despois rehidratarse (desbotando a auga) e a seguir cociñárense uns 30 minutos a unha temperatura entre 70 e 90&nbsp;°C.

Deste xeito constitúen un excelente alimento polo seu delicado sabor e recendo exquisito, especial para mollos e saborizar comidas.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Outros artigos 
* Cogomelo de coresma
### Ligazóns externas 
* Como cultivar cogomelos de coresma (*Morchela angusticeps*) pola empresa galega *Hifas da Terra*.
Cogomelo de coresma

O **cogomelo de coresma** ou **pantorra** (***Morchella esculenta***) é unha especie de fungo comestíbel que medra en Europa (Andalucía), América do Norte e América do Sur (bosques da Rexión de Araucanía en Chile, na Arxentina (oeste das provincias de Neuquén, Río Negro e Chubut).

## Descrición 
Este cogomelo ten forma de colmea (por iso tamén recibe en galego o nome de colmeíña), con 5-14&nbsp;cm de altura desde a base, e 3–8&nbsp;cm de largo; o chapeu componse de celiñas desordenadas, e separadas unhas das outras por bordos flexíbeis de cor marrón clara e amarela opaca e tamén tons pardos escuros ao madureceren; a parte interna é feble, elástica e abrancazada. O estípite (esteo) é cilíndrico, de 2–7&nbsp;cm de lonxitude, e de 2–4&nbsp;cm de diámetro, de cor máis suave que a parte superior, e a parte interna está baleira. Presenta recendo e sabor agradábeis.

## Nomes vulgares 
En galego:
* Cogomelo de coresma, pantorra e colmeíña.

## Sinonimia e nomes botánicos obsoletos 
* *Phallus esculentus* L. Sp. Pl. 1178 (1753)
* *Morchella esculenta rotunda* Pers. Syn. Fung. 619 (1801)
* *Morchella esculenta vulgaris* Pers. Syn. Fung. 619 (1801)
* *Morchella continua* Tratt. Fungi Austr. 67 (1830) (in part).
* *Morchella esculenta fulva* Fries, Syst. Myc. 2: 7 (1822)
* *Morchella esculenta longipes* Peck, Ann. Rep. N. Y. State Mus. 28: 87 (1876)
* *Phalloboletus esculentus* Kuntze, Rev. Gen. Pl. 2. 865 (1891)
* *Morchella rotunda* Boud. Soc. Myc. Fr. 13: 135 (1897)
* *Morchella vulgaris* Boud. Bull. Soc. Myc. Fr. 13: 139 (1897)
* *Morilla esculenta* Quél. Ench. Fung. 271 (1886)

## Usos 
Adóitanse cociñar fritíndoas con allo, touciño ou chourizo ou en revoltos de ovos. Xamais deben comerse crúas, pois conteñen unha toxina que se descompón a altas temperaturas, arredor de 80&nbsp;°C, sendo logo inocua.

## Galería 

Morchella esculenta 1.jpg
Morchella esculenta 3.jpg
Morchella esculenta 5.jpg
Morchella esculenta 6.jpg
Old holiday shot of Morchella esculenta (GB= Morel mushroom, D= Speise-Morchel, NL= Gewone morielje) - panoramio.jpg

## Notas 
## Véxase tamén 
### Outros artigos 
* Gyromitra esculenta (unha "falsa pantorra")
Estadio da Cidade de Noyemberyan

O **Estadio da Cidade de Noyemberyan** (en lingua armenia Նոյեմբերյանի քաղաքային մարզադաշտ) é un estadio de fútbol da cidade de Noyemberyan, na Provincia de Tavush (Armenia).

## Historia
O campo de fútbol de Noyemberyan era coñecido como *O Centro* durante a época soviética, foi renovado entre 2008 e 2013. Finalmente, o novo estadio da cidade Noyemberyán foi inaugurado en 18 de outubro de 2013, cunha capacidade de só 100 asentos. Prevese a instalación dunha bancada permanente ao lado norte do campo para aumentar a súa capacidade ata 1.500 asentos.

O custo total do estadio está valorado en 165 millóns de Drams armenios.

Foi terreo de xogo do Aznavour FC de Noyemberyan. O club usou o estadio para as súas competicións nacionais entre 1981 e 1997. No 1997 foi disolto debido ás dificultades económicas.

Actualmente é usado como un centro de adestramento para os equipos de fútbol xuvenís da rexión.

## Notas
Cobra lagarteira meridional

**Cobra lagarteira meridional** ou **cobra lisa meridional** (*Coronella girondica*) é unha especie inofensiva de cobra que habita no sur de Europa e no norte de África. Non está recoñecida ningunha subespecie deste animal.

## Distribución 
Habita en España, Portugal, sur de Francia, Italia, Marrocos, Alxeria e Tunisia.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Outros artigos 
*Lista de réptiles de Galicia
Cobra lagarteira común

A **cobra lagarteira común** ou **cobra lisa común** (**Coronella austriaca**) é unha especie de cobra non velenosa que habita en Europa do norte e central, pero tamén chega ata o norte de Irán. O European Molecular Biology Laboratory (EMBL) recoñece actualmente tres subespecies, incluída a común descrita neste artigo.

## Subespecies 
## Galería 

Ficheiro:Rézsikló (Coronella austriaca) feje.jpg|Cabeza dun exemplar
Ficheiro:Rézsikló (Coronella austriaca)3.jpg|Cobra lagarteira en Hungría
Ficheiro:Coronella austriaca s.jpg|Exemplar en Bosnia e Hercegovina*
Ficheiro:coronella_austriaca.jpg|*C. austriaca'' enroscada

## Notas 
## Véxase tamén 
### Outros artigos 
*Lista de réptiles de Galicia
Fosfatidilinositol bisfosfato

**Fosfatidilinositol bisfosfato** ou **PIP2** é un termo xeral co que se fai referencia aos produtos obtidos pola clivaxe de PIP3, ou pola fosforilación de PI(3)P, PI(4)P ou PI(5)P.

O termo "PIP2" é utilizado con maior frecuencia para referirse ao seguinte composto:

* **Fosfatidilinositol 4,5-bisfosfato**, tamén coñecido como PI(4,5)P2 ou PtdIns(4,5)*P*2.

Non obstante, hai outros lípidos PIP2 como son:

* Fosfatidilinositol 3,4-bisfosfato, tamén chamado PI(3,4)P2 ou PtdIns(3,4)*P*2.
* Fosfatidilinositol 3,5-bisfosfato, tamén chamado PI(3,5)P2 ou PtdIns(3,5)*P*2.

## Notas
Karoo

O **Karoo**, voz derivada do *khoikhoi* (unha lingua Khoisan) *karusa*, que significa "estéril", "seco", é unha meseta semidesértica situada en Suráfrica que abarca unha área de máis de 400.000&nbsp;km². Porén, a rexión é moi fértil naquelas zonas en que está irrigada, cultivándose pastos para o gando, cítricos e cereais.

O nome karoo aplícase tamén á vexetación de tipo mato que se encontra nas súas rexións semiáridas. Divídese en Pequeno Karoo, o Gran Karoo e o Karoo do Norte.

## Historia 
200px|thumb|*Antimima*; Karoo, Cabo Occidental, Suráfrica.
miniatura|Vista de satélite da rexión do Karoo (a liña verde divide dúas ecorrexións, o *Succulent Karoo* e a *Nama Karoo*.|esquerdaO Karoo foi explorado polo explorador, naturalista, médico e zoólogo alemán Martin Lichtenstein durante un período comprendido entre 1803 e 1806 no que levou a cabo moitas confirmacións astronómicas e describiu con precisión a rexión.

Despois do descubrimento de ouro en Transvaal, déuselle un novo impulso ao estudo da xeoloxía da zona, ampliándose o da súa xeografía.

## O Pequeno Karoo 
200px|miniatura|*Euphorbia susannae*, Pequeno Karoo, Cabo Occidental, Suráfrica.
O Pequeno Karoo ou Karoo meridional está situado na Provincia do Cabo Occidental de Suráfrica, ao norte da cadea montañosa Langeberg que o separa da chaira costeira, e se estende ao longo de 320&nbsp;km de leste a oeste e cunha altitude de entre os 300 e os 600 m.

## O Gran Karoo 
O Pequeno Karoo está separado do Gran Karoo ou Karoo central polos montes Swartberg. Ocupa unha franxa de leste a oeste duns 480&nbsp;km de lonxitude e cunahs alturas de entre os 600 e os 900 m ao longo das provincias do Cabo Occidental e de Cabo do Norte.

## O Karoo do Norte 
O Karoo do Norte, situado nas provincias surafricanas do Cabo do Norte, Noroeste e Estado Libre, forma, xunto co Veld Alto ou *Highveld*, a rexión de altiplanicies máis interna e máis alta de Suráfrica. Esténdese ao norte do Gran Karoo entre Namaqualand polo oeste e os montes Komsberg e Roggeveld polo suroeste, uníndose co *Highveld* nas provincias de Transvaal e do Estado Libre. As alturas desta franxa van desde os 1.200 m no Cabo do Norte até os 1.800 en Transvaal.

En Transvaal encontráronse restos de microorganismos fósiles datados, ao parecer, entre finais do eón Arcaico e principios do Paleoproterozoico. Porén, a veracidade destes fósiles permanece incerta. 
miniatura|center|800px|Os montes Swartberg.

Ficheiro:Karoo_P1030660.JPG|Rexión de Laingsburg en primavera
Ficheiro:Karoo_P1030683.JPG|Rexión de Laingsburg en primavera
Ficheiro:Karoo_P1030698.JPG|Rexión de Laingsburg en primavera
Ficheiro:Karoo_P1030723.JPG|Rexión de Willowmore en primavera

## Notas 
## Véxase tamén 
### Outros artigos 
* Veld
Citania (homónimos)

**Citania** pode referirse a:

* Unha **citania**, poboado prehistórico de maior extensión ca un castro.
* A **Editorial Citania**, fundada por Luis Seoane en 1957 en Buenos Aires, que cesou actividade en 1959.
* **Citania de Publicacións**, unha editorial de Lugo.
* A revista ***Citania. Artes, Letras, Espectáculos***, fundada en Santiago de Compostela en 1998, dirixida por Euloxio R. Ruibal e Mª Antonia Pérez.

## Notas
Río Barragán

O **río Barragán** ou **río Freaza** é un río afluente do Oitavén que forma o límite entre os concellos de Fornelos de Montes e Pazos de Borbén.

## Senda da Fraga do Barragán 
O río Barragán e a súa fraga acollen un itinerario para sendeirismo pendente de homologación pola Federación Galega de Montañismo co número PR-G 164 Senda da Fraga do Barragán. 

Destaca a devandita fraga, ás marxes finais do río Barragán, antes do encoro de Eiras, que se caracteriza por un estreito val cun bosque de ribeira ben conservado. Tamén cómpre salientar elementos etnográficos e culturais como as levadas, os muíños, os pasos ou pasales, as pontes e pontellas, muros de todo tipo, camiños enlousados e, especialmente, os restos do castro da Cidade.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* Senderos de Pequeño Recorrido PR-G 164 Senda da Fraga do Barragán en Con botas y bastón
Igrexa católica caldea

A **Igrexa católica caldea** (en , *ʿītha kaldetha qāthuliqetha*) é unha Igrexa particular da Igrexa católica, baixo a autoridade da sé apostólica do patriarca de Bagdad, en comuñón co papa e o resto da Igrexa católica. Actualmente ten arredor de 500.000 fieis, principalmente asirios étnicos orixinarios do norte de Iraq, sueste de Turquía, nordeste de Siria e noroeste de Irán, mais hoxe cunha diáspora en todo o mundo.
Zaxo

**Zaxo** (en , tr. *"Zaxo"*; en , tr. *"Zāḵō"*; en , tr. *"Sakhw"*) é unha cidade do Kurdistán iraquí, centro do distrito homónimo na gobernación de Duhok, localizada a poucos quilómetros da fronteira con Turquía, e cunha poboación de arredor de 350.000 habitantes.
Luís Rafael I Saku

**Luís Rafael I Saku** (en , *Lwys Rwpʾyl qdmyʾ Skw*; en ), nado como **Luis Saku** en Zaxo (hoxe no Kurdistán, Iraq) o 4 de xullo de 1948, é o 113º Patriarca de Babilonia da Igrexa Católica Caldea e arcebispo de Bagdad dende o 31 de xaneiro de 2013.
## Traxectoria 
Luis Saku naceu en Zaxo, unha cidade do Kurdistán iraquí, o 4 de xullo de 1948. A súa familia trasladouse a Mosul, onde comezou os seus estudos.

O 1 de xuño de 1974 foi ordenado sacerdote da arquieparquía de Mosul, e traballou na catedral até 1979, cando foi enviado a estudar a Roma, onde doutorouse en Patroloxía oriental no Pontificio Instituto Oriental. Continuou os seus estudos na Universidade de París-Sorbona, doutorándose en Historia.

O 24 de outubro de 2002 foi elixido arcebispo de Kerkûk polo Sínodo dos Bispos da Igrexa Caldea. Recibiu a ordenación episcopal o 14 de novembro de 2003, de mans do emérito André Sana.

O 31 de xaneiro de 2013 foi elixido Patriarca de Babilonia da Igrexa Católica Caldea. O 1 de febreiro o papa Bieito XVI concedeulle a comuñón eclesiástica.

O 19 de febreiro de 2014 o papa Francisco recoñeceuno como membro da Congregación para as Igrexas Orientais.

## Obra 
* 
* 
* 
* 
* 
* 

## Notas
Mecanicismo

O **mecanicismo** é unha doutrina segundo a cal a realidade, ou unha parte dela, pode ser comprendida e explicada apelando exclusivamente a dous principios: a materia e o movemento local. Segundo isto, o mecanicismo concibiría a realidade como "corpos en movemento".

## Tipos de mecanicismo
Hai profundas diferenzas entre o mecanicismo clásico (século XVII) e as filosofías contemporáneas neomecanicistas. O mecanicismo clásico, xurdido no século XVII foi enunciado por Descartes. Tratábase dunha cosmovisión caracterizada por dúas doutrinas, unha ontolóxica e outra gnoseolóxica. A ontoloxía mecanicista contiña dúas teses principais: o mundo é unha máquina ou como unha máquina  (maquinismo) e todo o real é físico (fisicismo ou "fisicalismo"). A gnoseoloxía mecanicista, pola súa banda, sostiña a redución dos fenómenos ás súas partes (físicas) e as súas interaccións (mecánicas).

O mecanicismo sostén que toda realidade debe ser entendida segundo os modelos proporcionados pola mecánica, e interpretada sobre a base das nocións de materia e movemento.

## Elementos característicos do mecanicismo moderno
### Distinción entre calidades primarias e calidades secundarias
As calidades secundarias son as cores, sons e sabores, e son subxectivos; non son trazos das cousas senón meros efectos de certas combinacións de materia sobre as nosas mentes. As calidades primarias son as calidades obxectivas, as calidades que realmente posúen as cousas (figura, número, tamaño e movemento). Esta clasificación introduciuna Galileo e foi aceptada por Locke e Descartes.

### Rexeitamento da causalidade final
As explicacións aristotélicas do mundo natural consideraban imprescindible a referencia á causalidade eficiente para a explicación do mundo natural, pero tamén á causalidade final e á causa formal. As explicacións mecanicistas rexeitan a causa final, e, da causa formal, só aceptan as formas matemáticas, ben xeométricas como a figura, ben outras puramente cuantitativas, como o tamaño a cantidade e o movemento

## Argumentos do mecanicismo
A imaxe mecanicista do mundo apoiábase fundamentalmente no principio de causalidade polo que se consideraban rexidos todos os fenómenos que describe a física clásica.

O mecanicismo tendeu a abandonar o carácter ontolóxico para adoptar a forma epistemolóxica. É dicir, non se trataba tanto de afirmar que o mundo é unha máquina, nin tan só unha máquina extremadamente complexa, senón que se trataba simplemente de concibilo e explicalo coma se o fose, é dicir, a partir das leis da mecánica sen presupor por iso o carácter mecánico do real. Iso deu lugar a un mecanicismo metodolóxico.

## Véxase tamén
### Outros artigos
*Revolución copernicana
*René Descartes
*Julien Offray de La Mettrie

### Ligazóns externas
*Mecanicismo 
*Mecanicismo de Descartes
Il mostro

***Il mostro*** é un filme franco-italiano dirixido por Roberto Benigni e Yves Attal que se estreou en 1994. No seu tempo, foi o filme italiano con maior recadación, só superoado por outro filme de Benigni, *La vita è bella*.

## Sinopse 
Loris (Roberto Benigni) é un home desempregado que vive nun pequeno departamento propiedade do Señor Roccarotta (Jean-Claude Brialy), o administrador do edificio, quen pretende alugar o apartamento de Loris a persoas que poidan pagalo. Na mesma cidade existe un maníaco sexual que asasina e desmembra mulleres de todo tipo. Unha serie de malentendidos levan a sospeitar á policía que Loris é ese maníaco. Organízase unha misión especial para tratar de atrapalo por medio dunha axente encuberta, Jessica Rossetti (Nicoletta Braschi), quen buscará provocalo sexualmente para poder arrestalo *in fraganti*.

## Personaxes 
* Roberto Benigni como Loris
* Michel Blanc como Páride Taccone
* Nicoletta Braschi como Jessica Rossetti
* Dominique Lavanant como Yolanda, a esposa de Taccone
* Jean-Claude Brialy como Administrador Roccarotta
* Laurent Spielvogel como Comisario Frustalupi
* Ivano Marescotti como Pascucci
* Franco Mescolini como profesor de chinés
* Luciana Pieri Palombi como Claudia
* Vittorio Amandola como Ruggero, vendedor de antigüidades

## Notas 
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
*
José Antonio Monago

**José Antonio Monago Terraza**, nado en Quintana de la Serena, Badaxoz, o 10 de xaneiro de 1966, é un político español, presidente do Partido Popular de Estremadura e de 2011 a 2015 Presidente da Xunta de Estremadura.

## Traxectoria 
### Primeiros anos: formación 
Nado en Quintana de la Serena, o seu pai, Manuel, natural de Guareña e proveniente dunha familia de labregos, era garda civil; a súa nai, Rosalía, nada en Hornachos e criada en Cordobilla de Lácara, era filla dun carteiro.

Ó mesmo tempo, completou na Universidade de Estremadura os estudos de Formación do Profesorado de EXB na especialidade de Ciencias Humanas.

Posteriormente cursou os estudos de Experto Universitario en Criminoloxía dependentes da Universidade de Cádiz, cursou Dereito en Cáceres, realizou dous anos de Prácticas Xurídicas no Colexio de Avogados de Badaxoz (onde se colexiou),

Entre 2000 e 2004 foi Secretario Xeral do PP de Estremadura, de 2004 a 2008 foi Presidente do PP de Badaxoz, e dende o 9 de novembro de 2008 Presidente do PP de Estremadura así como o seu candidato á Asemblea de Estremadura nas eleccións autonómicas de 2011. Malia que o PP foi a lista máis votada na Xunta de Estremadura, non acadou a maioría absoluta, polo que obtivo a presidencia grazas á abstención dos tres deputados de Esquerda Unida, convirténdose así no primeiro presidente de Estremadura do Partido Popular, tras 28 anos de goberno do PSOE.

### «Barón Vermello» 
A presidencia de Monago, por mor da necesidade do apoio parlamentario de Esquerda Unida, caracterizouse, segundo as súas propias palabras, por unha «viaxe ó centro» e o consiguinte pulo de políticas e proxectos de maior sensibilidade social. Así por exemplo, en xuño de 2014 anunciou que, fronte as políticas fiscais contractivas do seu partido, levaría a cabo unha baixada do IRPF ós estremeños, baixada que cifrou nunha media de 292 euros anuais por contribuínte.
Por outra parte, ó longo do seu mandato, realizou numerosas declaracións matizando ou arredándose directamente de posturas máis ou menos oficiais do seu partido en temas tan controvertidos como a reforma do aborto do daquela ministro de Xustiza Alberto Ruiz-Gallardón. Sobre devandita reforma manifestou que «ninguén pode negar a ninguén o seu dereito a ser nai nin tampouco pode obrigala a selo». Tamén fixo algunhas declaracións sobre os diversos casos de corrupción da época, incluídos os do seu partido, sobre os que afirmou que influíron nos malos resultados electorais obtidos polo Partido Popular nas eleccións ao Parlamento Europeo de 2014. Estas políticas e declaracións valéronlle, por parte da prensa, o apelativo de «Barón Vermello», en referencia ó nome que reciben os dirixentes autonómicos dos principais partidos (baróns).

## Notas 
## Véxase tamén
Quintana de la Serena

**Quintana de la Serena** é un concello español pertencente á provincia de Badaxoz, na comunidade autónoma de Estremadura.

## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
*Páxina oficial
María José Alonso

**María Josefa Alonso Fernández**, nada en Carrizo de la Ribera (provincia de León) o 22 de decembro de 1959, é unha farmacéutica, catedrática e académica galega especializada no campo das nanopartículas como vehículo de medicamentos.

## Traxectoria 
En 1981 licenciouse en Farmacia pola Universidade de Santiago de Compostela, e en 1985 acadou o doutoramento con premio extraordinario.

O seu laboratorio na Facultade de Farmacia da USC foi pioneiro en numerosos descubrimentos no campo da nanofarmacéutica e da nanomedicina. É autora de máis de 260 contribucións científicas, con máis de 14 900 citas, e a inventora de 20 patentes. Así mesmo, ten participado como conferenciante invitada en trinta congresos internacionais.

Foi membro do comité científico e organizadora de numerosos congresos e cursos de ámbito internacional. É fundadora e presidenta da Sociedade Hispano-Portuguesa de Liberación Controlada (1995). É a coordinadora da Rede Temática de Investigación en Sistemas de Liberación de Moléculas Activas (SLMA). Por iniciativa da Sociedade Europea para a Ciencia (NSF), liderou grupos de traballo sobre a Nanomedicina, e é responsable da división de educación e comunicación da *Plataforma Tecnológica Española de Nanomedicina*.

É fundadora da asociación *Spanish Portuguese Chapter of the Controlled Release Society* e presidenta da súa xunta directiva (1995-97), así como secretaria da mesma (1997-2000), *Governor* da *Controlled Release Society* (1995-1998) e, desde 2018, presidenta da institución, membro do *Board of Pharmaceutical Sciences* da *International Pharmaceutical Federation* (1998-2000), membro de *Scientific Advidsory Board* da *Association de Pharmacie Galénique Industrielle* (1997-2000) e pertence á *European Federation for Pharmaceutical Sciences*. 

É tamén membro do *American Institute for Medical and Biological Engineering* (Instituto Estadounidense de Enxeñaría Médica e Biolóxica), e da *US National Academy of Medicine* (Academia Nacional de Medicina dos Estados Unidos).
* Real Academia Galega de Ciencias, 
* Real Academia Nacional de Farmacia de España.
*En 2023 a revista Gciencia considerouna unha das 20 mulleres de ciencia en Galicia que había que coñecer.

## Premios 
* 1985: Premio extraordinario de doutoramento en Farmacia, USC. 
* 2011: Premio Nóvoa Santos.
* 2013: Premio Mª Josefa Wonenburger.
* 2014: Premio Maurice-Marie Janot.
* 2018: *CRS Founders Award* (Premio Fundadores da CRS).
*2021: Premio Juan de la Cierva.
*2022: Doutora honoris causa pola Universidade de Nottingham (Reino Unido).

## Notas 
## Véxase tamén 
### Bibliografía 
* 

### Outros artigos 
* *A ciencia ten nome de muller* (en Wikibooks).

### Ligazóns externas 
* Mujeres en ciencia e Innovación  páxina web FECYT e UMYC

* "Biografía de María José Alonso"  *El País*. 7/10/2011 .
* María José Alonso Fernández en Galegos. GaliciaDigital.
* M.J. Alonso Lab  Currículo de M. J. Alonso, USC  
* NanoFar, Erasmus Mundus Joint Doctorate in nanomedicine and pharmaceutical innovation  USC 
*
Eugenio Collazo Álvarez

**Eugenio Collazo Álvarez**, nado no Irixo en 1912 e finado en Cenlle o 21 de agosto de 1936, foi un político galego.

## Traxectoria 
Fillo de Eugenio Collazo Iglesias e irmán de Celso Collazo Álvarez. Veciño de San Clodio. Co golpe de Estado do 18 de xullo de 1936 foi detido o 7 de agosto e ingresou na Prisión Provincial de Ourense. Foi paseado o 21 de agosto e o seu cadáver apareceu en Razamonde (Cenlle). Foi procesado na causa 1599/37 xunto con Ginés Alemparte Alén, Miguel Crego Araujo, Luis Crispín Fernández, Antonio Fernández Díaz, Antonio González Díaz, Eladio Porto Bugallo, Manuel Rodríguez, Jesús Romero e Benito Velerio Fernández.

## Notas
REC

**REC** é unha saga de filmes españois de terror, composta por catro películas:

****REC*** (2007)
****REC 2*** (2009)
****REC 3: Génesis*** (2012)
****REC 3: Apocalipsis*** (2014)
Ballet da nena

***Ballet da nena*** é o segundo álbum de estudio do cantante galego de folk Luís Emilio Batallán, publicado en 1990.

## Lista de cancións 
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* Datos do álbum en galiciantunes.com
One Flew Over the Cuckoo's Nest

O enunciado en lingua inglesa '''''One Flew Over the Cuckoo's Nest*** pode referirse a:

* ***E un voou sobre o niño do cuco'''*, novela de Ken Kesey (1962)
* *'''One Flew Over the Cuckoo's Nest'**, adaptación teatral da novela, con Kirk Douglas no elenco (1963)
* ***Alguén voou sobre o niño do cuco***, filme de Miloš Forman, baseado na novela (1975).
José Campos Núñez

**José Campos Núñez**, nado en Camariñas en 1897 e finado no mesmo concello en decembro de 1933, foi un xornalista e escritor galego.

## Traxectoria 
Emigrante retornado. Exerceu como secretario municipal de Camariñas, e despois no concello de Laxe. Colaborou en *Diario de Pontevedra*, *El Noroeste*, *El Orzán*, *La Voz de Galicia*, *El Norte de Galicia*, *El Ideal Gallego*, *Nerio*, *El Eco de Galicia* e *Alborada* con artigos e poemas en galego e castelán. Asinaba como **J. Campos Núñez**. Finou en Camariñas aos 36 anos.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* Campos Núñez, Xosé. Escritor.
A Abidueira

Como topónimo **A Abidueira** pode referirse a:

***A Abidueira**, lugar da parroquia de Muras, no concello de Muras;
***A Abidueira**, lugar da parroquia do Viveiró, no concello de Muras.

## Véxase tamén
### Outros artigos
As Abidueiras

Como topónimo **As Abidueiras** pode referirse a:

;En Galiza
***As Abidueiras**, lugar da parroquia de Santo Acisclo do Valadouro, no concello de Foz;
***As Abidueiras**, lugar da parroquia do Carme, no concello de Mondoñedo.

## Véxase tamén
### Outros artigos
Abragán

Como topónimo **Abragán** pode referirse a:

;En Galiza
***Abragán**, parroquia do concello do Corgo;
****Abragán**, lugar de dita parroquia;
***Abragán**, lugar da parroquia de Escoureda, no concello do Corgo;
***Abragán**, lugar da parroquia de Codeseda, no concello da Estrada.
Abruñedo

Como topónimo **Abruñedo** pode referirse a:

;En Galiza
***Abruñedo**, lugar da parroquia de Viladavil, no concello de Arzúa;
***O Abruñedo**, lugar da parroquia de Soandres, no concello da Laracha.
Abuíme

Como topónimo **Abuíme** pode referirse a:

;En Galiza
***Abuíme**, parroquia do concello do Saviñao;
***Abuíme**, lugar da parroquia de Santo Estevo do Mato, no concello de Pantón;
***Abuíme**, lugar da parroquia de Fión, no concello do Saviñao.
Fosfatidilinositol (3,4,5)-trisfosfato

O **fosfatidilinositol (3,4,5)-trisfosfato** (PtdIns(3,4,5)*P*3, ou PIP3 ou PIP3), é un fosfoinosítido produto da fosforilación do fosfatidilinositol (4,5)-bisfosfato realizada polos encimas fosfoinosítido 3-quinases de clase I (PI 3-quinases). É un fosfolípido que está situado na membrana plasmática.

## Descubrimento 
En 1988, Lewis C. Cantley publicou un artigo describindo o descubrimento dun novo tipo de fosfoinosítido quinase que tiña a capacidade sen precedentes de fosforilar na posición 3' do anel de inositol, orixinando a formación de fosfatidilinositol 3-fosfato (PI3P). Traballando de forma independente, Alexis Traynor-Kaplan e colaboradores publicaron outro artigo que demostraba que nos neutrófilos humanos aparecía de forma natural un novo lípido, chamado fosfatidilinositol 3,4,5 trisfosfato (PtdIns(3,4,5)*P*3 ou PIP3), e os seus niveis incrementábanse rapidamente despois da estimulación fisiolóxica con péptidos [quimiotácticos. Estudos posteriores demostraron que in vivo o encima que fora orixinalmente identificado polo grupo de Cantley prefería o PtdIns(4,5)P2 como substrato, orixinando o produto PtdIns(3,4,5)*P*3 (ou PIP3).

## Función 
O PtdIns(3,4,5)*P*3 funciona activando compoñentes das partes finais de vías de sinalización, o máis notable é a proteína quinase AKT, que activa as partes finais de vías de sinalización anabólicas que se requiren para o crecemento celular e a supervivencia.

O PtdIns(3,4,5)*P*3 é desfosforilado pola fosfatase PTEN na posición 3, xerando PtdIns(4,5)*P*2, e pola fosfatase SHIPs (inositol fosfatase que contén SH2) na posición 5' do anel de inositol, producindo fosfatidilinositol (3,4)-bisfosfato (ou PtdIns(3,4)*P*2).

O dominio PH que teñen varias proteínas únese ao PtdIns(3,4,5)*P*3. Entre esas proteínas están a Akt/PKB, a PDK1, a Btk1, e a ARNO. A xeración de PtdIns(3,4,5)*P*3 na membrana plasmática despois da activación das PI 3-quinases de clase I causa que estas proteínas se transloquen á membrana plasmática o que afecta á súa actividade.

O dominio PH permite a unión entre o PtdIns(3,4,5)*P*3 e as quinases do receptor acoplado á proteína G (GRKs). Isto potencia a unión da GRK á membrana plasmática.

## Notas 
## Véxase tamén 
### outros artigos 
* Fosfoinosítido
Fosfatidilinositol 3-fosfato

O **fosfatidilinositol 3-fosfato** (PtdIns3*P* ou PI3P) é un fosfolípido que se encontra nas membranas celulares que recruta diversas proteínas na membrana, moitas das cales están implicadas no tráfico de proteínas. É o produto orixinado pola actividade dos encimas fosfoinosítido 3-quinases (PI 3-quinases) de clase II e III sobre o fosfatidilinositol.

O PtdIns3*P* é desfosforilado polas fosfatases da familia da miotubularina, na posición D3 do anel de inositol, e pode ser convertido en fosfatidilinositol 3,5-bisfosfato (PtdIns(3,5)*P*2) pola lípido quinase PIKfyve.

Ao PtdIns3*P* poden unirse tanto os dominios FYVE coma os PX, que se encontran en proteínas como SNX1, Hrs, e EEA1.

A maioría do PtdIns3*P* parece ser sintetizado constitutivamente por unha PI 3-quinase de clase III chamada Vps34, nas membranas endocíticas. As PI 3-quinases de clase II tamén parecen sintetizar o PtdIns3*P*, pero a súa actividade está regulada por diversos estímulos, entre os cales están factores de crecemento. Isto suxire que existen conxuntos específicos de PtdIns3*P* que poden sintetizarse por estimulación celular.

## Véxase tamén 
### Outros artigos 
* Fosfoinosítidos

## Notas
Abrigueiro

Como topónimo **Abrigueiro** pode referirse a:

;En Galiza
***Abrigueiro**, lugar da parroquia de Oleiros, no concello de Vilalba;
***O Abrigueiro**, lugar da parroquia de Guimarei, no concello de Friol.

## Véxase tamén
### Outros artigos
Abres

Como topónimo **Abres** pode referirse a:

;En Galiza
***A Ría de Abres**, parroquia do concello de Trabada;
***Abres**, lugar da parroquia de Anxeriz, no concello de Tordoia.

;Fóra de Galiza

;En Asturias
***Abres**, parroquia asturiana do concello da Veiga;
***Santiso de Abres**, concello de Asturias.

;Ría de Galiza
***Ría de Abres**, parte máis interna da ría de Ribadeo.

## Véxase tamén
### Outros artigos
Concello de Neira de Rei

O **Concello de Neira de Rei** existiu formalmente como concello de seu desde a división territorial de España en 1833 até 1840, cando se integrou no de Neira de Xusá.
Abranguía as parroquias da Frairía, Furís e Masoucos (no actual concello de Castroverde), Penarrubia e Pedrafita de Camporredondo, San Martín de Neira de Rei, San Miguel de Neira de Rei (hoxe no concello de Baralla) e Martín (no concello de Baleira).
Tyra Lex

**Tyra Lex**, nada no Río de Xaneiro o 17 de xaneiro de 1980, é unha ex actriz pornográfica brasileira. Fixo o seu primeiro filme porno en 2007, á idade de 27 anos.

## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* Sitio web oficial
* Tyra Lex na Boobpedia 
* Tyra Lex na Pornopedia
Amizade

[miniatura|Catro amigos dándose unha [aperta.]]
A **amizade** (do latín amicîtas, por amicitîa, de amicus, amigo, que deriva de amare, amar) é unha relación afectiva entre dúas ou máis persoas. A amizade é unha das relacións máis comúns que acostuman ter as persoas na vida. Esta prodúcese en diferentes etapas da vida e  en distintos graos de importancia.

Por outra parte **Philia** (do grego φιλία, Phil-, Philo-) é un antigo termo grego para referirse ao amor fraterno, incluíndo amizade e afecto. Foi definida tamén como a intención de promover o ben común cando se traballa en conxunto con outros.
[miniatura|[Clásicos en Galego 14. Cicerón: *Sobre a vellez* e *Sobre a amizade*.]]

## Cultura popular 
As relacións de amizade foron narradas, tanto no mundo da literatura como no do cine e televisión.
*Na literatura personaxes coñecidos como Don Quixote e Sancho Panza, Sherlock Holmes e Watson, Os tres mosqueteiros.
*Na televisión e no cine, O gordo e o fraco, Os tres chifados ou *Friends*.

## Filosofía
Aristóteles no seu escrito *Ética a Nicómaco*, dedicou dous libros a falar da amizade, o libro VIII e o libro IX. Nestes libros danse exemplos de *philia* que inclúen: amantes mozos, amigos de toda a vida, cidadáns, contactos políticos ou de negocios, pais e fillos, compañeiros de viaxe e soldados, membros da mesma sociedade relixiosa, do mesmo club, da mesma tribo, ou dun obreiro e quen usa os seus servizos.

## Tipos de amizade
Diferéncianse algúns tipos de *philia*, como por exemplo:
*Amizade baseada nas vantaxes mutuas.
*Amizade baseada no pracer mutuo.
*Amizade baseada na admiración mutua.

## Psicoloxía
Na psicoloxía, a filia é un cultismo do grego: de amizade. As filias son atraccións cara determinadas persoas, realidades ou situacións. Significan o contrario das fobias que fan referencia o medo.

## Véxase tamén 
### Outros artigos 
**Sobre a amizade*
*Amizade por correspondencia
Johnny Stecchino

***Johnny Stecchino*** é un filme cómico italino dirixido e protagonizado por Roberto Benigni, que se estreou en 1991. Conta a historia de Dante, un condutor de autobés cuxas vacacións en Sicilia convértense nunha trampa para que o famoso Johnny Stecchino engane á mafia. Está co-protagonizado por Nicoletta Braschi e Paolo Bonacelli.

## Personaxes 
* Roberto Benigni como Dante / Johnny Stecchino
* Nicoletta Braschi como Maria
* Paolo Bonacelli como o avogado / o "tío"
* Franco Volpi como ministro
* Ivano Marescotti como Dr. Randazzo
* Turi Scalia como Xuíz Bernardino Cataratta
* Ignazio Pappalardo como Cozzamara
* Loredana Romito como Gianna
* Tony Sperandeo como mafioso
* Salvatore Borghese como Ignazio

## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
*
Nicoletta Braschi

**Nicoletta Braschi**, nada en Cesena o 19 de abril de 1960, é unha actriz e produtora italiana, coñecida por traballar xunto co seu marido, o actor e director Roberto Benigni.

## Filmografía 
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
*
Cesena

**Cesena** é unha cidade e comuna da rexión Emilia-Romaña, no norte de Italia. Está localizada ó sur de Rávena e ó oeste de Rimini, a carón do río Savio, co-capital da Forlì-Cesena. Está ó pé dos Apeninos, e a 15&nbsp;km do Mar Adriático.

## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* Páxina web oficial 
### Bibliografía 
* Augusto Vasina (Storia di Cesena, I. L'Evo Antico, Bruno Ghigi Editori, Rimini 1982);
* Augusto Vasina (Storia di Cesena, II. Il Medioevo, Bruno Ghigi Editori, Rimini);
* Pier Giovanni Fabbri e Piero Lucchi (Storia di Cesena, III. La Dominazione Pontificia, Bruno Ghigi Editori, Rimini);
* Roberto Balzani (Storia di Cesena, IV. Ottocento e Novecento, Bruno Ghigi Editori, Rimini 1987);
* Pier Giorgio Pasini (Malatesta Novello Magnifico Signore, Minerva Edizioni, Bologna 2002).
Abuín

Como topónimo **Abuín** pode referirse a:

;En Galiza
***Abuín**, lugar da parroquia de Chamoso, no concello do Corgo;
***Abuín**, lugar da parroquia de Pedreda, no concello de Lugo;
***Abuín**, lugar da parroquia de Dena, no concello de Meaño;
***Abuín**, lugar da parroquia de Baroña, no concello de Porto do Son;
***Abuín**, lugar da parroquia de Leiro, no concello de Rianxo;
***Abuín**, lugar da parroquia de Ser, no concello de Santa Comba;
***Abuín**, lugar da parroquia de Santo André de Boimente, no concello de Viveiro;
***Fontabuín**, lugar da parroquia da Veiga, no concello de Sarria;
***Vilabuín**, lugar da parroquia de Miñotos, no concello de Ourol.

## Véxase tamén
### Outros artigos
***Abuís**, lugar da parroquia de Brates, no concello de Boimorto.
Sándalo

O **sándalo**, ***Santalum álbum*** é unha especie botánica, unha árbore de gran tamaño, da familia das santaláceas, de follas elípticas e opostas, flores pequenas, en acio ou axilares, e froito parecido á cereixa. Medra no sur de Asia e Oceanía. A súa madeira emprégase en ebanistaría e proporciona unha esencia aromática.

A madeira aromática desta árbore tamén recibe o mesmo nome e é coñecida por usarse para tallar esculturas e porque dela obtéñense óleos volátiles usados en perfumaría. O sándalo orixinario da India é o que produce a mellor madeira e os mellores óleos aromatizantes.

thumb|esquerda|250px|Arbusto de sándalo de Hawai.
Na India, o sándalo considéranse unha árbore sagrada e o goberno declarouna "propiedade nacional" para preservala da corta indiscriminada. Só se permite a corta cando o exemplar posúe máis de trinta anos, momento no que naturalmente comeza a morrer. Un tronco de sándalo demora 25 anos para adquirir un diámetro de 6&nbsp;cm.

## Distribución 
É unha árbore hemiparásita, nativa das áreas semiáridas da India. Plántase hoxe en día ademais de na India, na China, Sri Lanka, Indonesia, Malaisia, as Filipinas e o norte de Australia.
## A madeira 
A madeira do sándalo, acabada de cortar, presenta unha coloración amarela, porén co tempo adquire unha coloración marrón máis escura. Cando seca, non racha; é de doado tratamento en carpintaría e fumega con facilidade.
É unha madeira dura, de densidade 950&nbsp;kg/m³ , que seca amodo, e é resistente a fungos e insectos.

## Usos 
Os óleos obtidos da destilación da casca da madeira, do seu miolo e das raíces utilízanse en perfumaría.

Úsase en rituais como aromatizante (incenso) para acadar a harmonía espiritual.

A madeira pode ser usada para producir esculturas, caixas, peites e outros objetos pequenos. Tamén é moi utilizada na confección dos mala, os rosarios hindús utilizados para meditación, ascensión espiritual e protección enerxética.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* 
*
Ernst Curtius

**Ernst Curtius**, nado en Lübeck o 2 de setembro de 1814 e finado en Berlín o 11 de xullo de 1896, foi un historiador e arqueólogo alemán.
## Traxectoria 
Foi profesor na Universidade de Berlín e director do Museo de Antiguidades, tamén en Berlín.  

É coñecido polas escavacións que dirixiu en Olimpia (Grecia) dende 1874, onde descubriu o Templo de Zeus e o Templo de Hera e esculturas como o *Hermes co neno Dioniso* de Praxíteles. Entre os científicos que o acompañaron atopábanse os arquitectos e tamén arqueólogos Friedrich Adler e Wilhelm Dörpfeld. 

Escribiu a obra de divulgación *Geschichte Griechenlands* (en galego, *Historia de Grecia*), entre 1857 e 1867. Foi o avó do filólogo e romanista Ernst Robert Curtius.

## Obras 
* Con Emanuel Geibel: *Klassische Studien.* Bonn 1840.
* *Inscriptiones atticae duodecim.* Berlin 1843.
* *Anecdota Delphica.* Berlin 1843.
* *Akropolis von Athen. Ein Vortrag.* Berlin 1844.
* *Naxos.* Berlin 1846.
* *Peloponnes.* Gotha 1/1851 – 2/1852.
* *Olympia.* Berlin 1852.
* *Ionier.* Berlin 1855.
* *Griechische Geschichte.* Berlin 1/1857 – 3/1861.
** Teil 1: *Von den Uranfängen bis zum Tode des Perikles.* Gekürzte Ausgabe: Deutsche Buchgemeinschaft, Berlin [1936], Bernina, Wien, Leipzig, Olten 1936; Gekürzte Ausgabe, Phaidon-Verlag, Essen 1997, ISBN 3-88851-229-8.
** Teil 2: *Blüte und Verfall Griechenlands.* Gekürzte Ausgabe: Bernina, Wien, Leipzig, Olten 1936, Deutsche Buchgemeinschaft, Berlin 1936.
* *Sieben Karten zur Topographie von Athen nebst erläuterndem Text.* Gotha 1868.
* *Beiträge zur Geschichte und Topographie Kleinasiens.* Berlin 1872.
* *Über den religiösen Charakter der griechischen Münzen.* Berlin 1872.
* *Ephesus.* Berlin 1874.
* *Altertum und Gegenwart.* Berlin 1/1875 – 2/1882.
* Con Johann August Kaupert: *Atlas von Athen.* Berlin 1878.
* Con Friedrich Adler: *Ausgrabungen zu Olympia.* Berlin 1/1877 – 3/1878.
* Curtius, Friedrich (Hrsg.): *Ein Lebensbild in Briefen. Ernst Curtius.* Berlin 1903.
* Curtius, Friedrich (Hrsg.): *Ernst Curtius. Ein Lebensbild in Briefen.* Neue Ausgabe von Friedrich Curtius. Erster Band mit zwei Bildnissen. Zweiter Band mit zwei Bildnissen. 2 Bde., Berlin 1913.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Bibliografía 
*
*
*
*
Råshult

miniatura|300px|Lugar de nacemento de Carl von Linné.
**Råshult** é unha vila sueca ó norte de Älmhult, no condado de Kronoberg, Småland. Råshult é a vila onde naceu o científico Carl von Linné en 1707.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
*Páxina oficial
Crina

[miniatura|Crinas do [pescozo e cabeza dun cabalo.]]
[miniatura|Crinas da [cola (zooloxía)|cola dun cabalo.]]
[miniatura|O [ñu, un mamífero con crinas.]]
Denomínase **crina** ou **coma** ao pelo, longo e groso que crece no pescozo de varios mamíferos como, por exemplo, o cabalo. Neste último caso, tamén reciben ese nome os pelos da súa cola.

As crinas poden ser moi ríxidas ou pola contra moi finas e flexíbeis; nos cabalos, o pelo da melena é polo xeral máis suave e curto que o da cola.

Nestes animais a textura da crina pode depender da raza e a crianza do cabalo, incluídas condicións tales como a alimentación ou o clima.

## Usos 
Ás crinas dánselle varios usos, incluídos a fabricación de tapizarías, pinceis, arcos de instrumentos musicais, un tipo de tea rústica a base de pelo, e tamén un tipo de material de recubrimento de ambientes antigamente utilizado na industria da construción e que na actualidade é posíbel observar en certos edificios antigos.

A crina é unha fibra de proteínas que absorbe a auga lentamente, pero que se pode tinxir utilizando tinturas tradicionais adecuadas para fibras de proteínas. Incluso pódense facer con elas feltro, aínda que non é moi doado.

O procesamento tamén pode afectar á súa calidade e sensación ao tacto.

## En Galicia 
En varias localidades do territorio galego onde existen poboacións de cabalos asilvestrados, ceibos polos montes, e que impropiamente se chaman moitas veces cabalos salvaxes (xa que este termo emprégase para describir cabalos que nunca foron domesticados), celébranse desde tempos inmemoriais (e hoxe constitúen festas de grande atractivo turístico), as 
rapas das bestas, nas que se curtan as crinas dos cabalos para despois vendelas.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* The Many Uses Of Horsehair Principaisn usos das crinas .
* Horsehair as a Textile As crinas como fibras téxtiles .
* Horsehair Fly Lines As crinas na pesca con mosca .