open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Bouzoa

O topónimo **Bouzoa** pode referirse a:

;En Galiza
***Bouzoa**, parroquia do concello de Taboada;
****Bouzoa**, lugar de dita parroquia;
***Bouzoa**, lugar da parroquia de Vilacova, no concello de Abegondo;
***Bouzoa**, lugar da parroquia de Grandal, no concello de Vilarmaior.

## Véxase tamén
### Outros artigos
***Bouzoá**, lugar da parroquia de Silva, no concello de Pol.
A Atá, Vilacova, Abegondo

**A Atá** é un lugar da parroquia de Vilacova no concello coruñés de Abegondo na comarca da Coruña. Segundo o INE en 2016 tiña 5 habitantes, dos cales 2 eran homes e 3 mulleres.

## Lugares e parroquias 
### Lugares de Vilacova 
### Parroquias de Abegondo
O Picho

O topónimo **O Picho** pode referirse a:

;En Galiza
***O Picho**, lugar da parroquia de Vilacova, no concello de Abegondo;
***O Picho**, lugar da parroquia de Sísamo, no concello de Carballo;
***O Picho**, lugar da parroquia de Barizo, no concello de Malpica de Bergantiños;
***O Picho**, lugar da parroquia de Baltar, no concello de Melide;
***O Picho**, lugar do barrio do Couto, na zona urbana de Narón;
***A Pichoca**, lugar da parroquia de Valdoviño, no concello de Valdoviño.

## Véxase tamén
### Outros artigos
***O Cicho**, lugar da parroquia de Filgueira de Barranca, no concello de Oza-Cesuras;
***O Nicho**, lugar da parroquia da Illa de Arousa, no concello da Illa de Arousa.
O Meixón, Cuíña, Ortigueira

**O Meixón** é un lugar da parroquia de Cuíña no concello Coruñés de Ortigueira na comarca do Ortegal. Non ten habitantes desde hai máis dunha década segundo datos do Instituto Galego de Estatística.

## Lugares e parroquias 
### Lugares da parroquia de Cuíña 
### Parroquias de Ortigueira
Tempada 2008-09 do HC Liceo

A **tempada 2008-2009** foi 30ª tempada consecutiva do H.C. Liceo na OK Liga, a máxima categoría do hóckey a patíns do Estado español. Esta foi a quinta tempada consecutiva en branco do club galego, aínda que conseguiu o subcampionato de liga e a I Copa Galiza (título non oficial).

## Equipo
* **Adestrador:**  José Querido
* **Adestrador adxunto:**  Juan Copa
* **Preparador físico:** Óscar Viana González

### Altas
* Jordi Bargalló (Igualada HC)
*  Eduard Lamas (H.C. Liceo Jr.)

### Baixas
*  Pedro Alves (Associação Juventude de Viana)

## Clasificacións
* Antes de comezar a tempada, o Coinasa Liceo disputa o Mundial de clubs, onde cae nos cuartos de final fronte ao Valdagno italiano por 3-5, debido en parte ao cansazo acumulado nunha pretempada intensa.
* Terceiro posto na liga regular por detrás do líder, o FC Barcelona, e do segundo clasificado, o Roncato Patí Vic.
* Na Copa do Rei, como local no Pazo dos Deportes de Riazor, non puido pasar das semifinais fronte ao Roncato Vic, cando ao restar 18 segundos para o final do partido un gol de Marc Torra calou a un Riazor cheo e desfixo os soños e ilusións que tódolos liceistas puxeran na competción copeira.
* Na Copa de Europa, o equipo herculino clasificouse para a primeira Final-Eight (final a oito), na que eliminou primeiramente ao Noia Freixenet e posteriormente caeu eliminado nas semifinais fronte ao Roncato Vic, partido no que, como na Copa do Rei, o Liceo non tivo a sorte necesaria para meterse na gran final europea contra o Reus Deportiu, que se proclamaría finalmente campión.
* Nos Play-off polo título da OK Liga, acadou o subcampionato ao caer contra o FC Barcelona por 3 vitorias a 0, logo de ter eliminado na primeira rolda ao Igualada HC (2-0) e ao Vic (3-1).
* Campión da I Copa Galiza, vencendo na final ao daquela "Cerceda Liceo" (hoxe **Club Patín Cerceda**) por 5 goles a 4.

## Véxase tamén
### Outros artigos 
* Tempada 2008-2009 da OK Liga
* Copa do Rei 2009
* Copa de Europa 2008-2009
Pedro Alves

**Pedro Nuno Batalha Alves**, nado en Vila Franca de Xira o 17 de abril de 1970, é un xogador de hóckey a patíns portugués que xoga como dianteiro e que actualmente xoga no Genève RHC.

## Equipos 
* 1981-82 a 1986-87: Sporting Clube de Portugal (júnior)
* 1986-87 a 1988-89: Sporting Clube de Portugal
* 1989-90 a 1996-97: OC Barcelos
* 1997-98 a 2001-02: FC Porto
* 2002-03 a 2004-05: OC Barcelos
* 2005-06: Candelária Sport Clube
* 2006-07 a 2007-08: H.C. Liceo
* 2008-09 a 2009-10: Associação Juventude de Viana
* 2010-11: Hóquei Clube de Braga
* 2011-12 a : Genève RHC

## Palmarés 
### FC Porto 
* **3 Campionato Nacional de 1ª División (1998-99, 1999-00 e 2001-02)
* **2 Copa de Portugal** (1997-98 e 1998-99)

### OC Barcelos 
* **2 Campionato Nacional de 1ª División** (1992-93 e 1995-96)
* **4 Copa de Portugal** (1992-93, 1993-94, 2002-03 e 2003-04)

### SC Portugal 
* **1 Campionato Nacional de 1ª División** (1987-88)

### Selección portuguesa 
* **4 Campionatos de Europa** (1992, 1994, 1996 e 1998)
* **3 Campionato do Mundo "A"** (1991, 1993 e 2003)
* **2 Torneo das Nacións de Montreux** (1987 e 1994)
* **3 Xogos Mundiais''' (1989, 1993 e 2001)

## Véxase tamén
Tempada 2007-08 do HC Liceo

A **tempada 2007-2008** foi a 29ª tempada consecutiva do H.C. Liceo na OK Liga (máxima categoría do hóckey a patíns español) dende a súa fundación en 1972. Esta tempada foi a cuarta consecutiva do equipo galego sen acadar ningún título.

## Equipo
**Adestrador:**  José Querido 
**Adestrador adxunto:**  Juan Copa
**Preparador físico:**  Óscar Viana González

### Altas
*  Joan Manuel Grasas (C.P. Vilanova)
*  Reinaldo García (FC Porto)
* 20px Adrián Vallina (CP Areces)

### Baixas
*  Josama Alén (CP Tenerife)
*  Francesc Bargalló (CP Voltregà)
*  "Pichu" Galvani (Vigo Stick)

## Clasificacións
* Terceiro posto da OK Liga por detrás do líder, o FC Barcelona, e do segundo clasificado, o Reus Deportiu.
* Nos cuartos de final da Copa do Rei, celebrada en Igualada (Cataluña), elimina o FC Barcelona gañando por 2-3 nos cuartos de final, mais perde en semifinais contra o Noia Freixenet por 3-1, os tres goles do Noia tras xogadas polémicas, nun partido do que non gardan boas lembranzas os afeccionados liceistas, finalmente o equipo do Noia se proclamaría campión da Copa.
* Na Copa de Europa acada a clasificación para a última Final-Four (final a catro) que se ía disputar nesta competición debido ao cambio de modelo da competición, caendo fronte ao Reus Deportiu no Palau Blaugrana de Barcelona cun gol de ouro de Xavier Caldú na prorroga, despois de ir por diante todo o partido ata que, faltando 40 segundos para o final o Reus empatou o partido cun gol de Toni Sánchez e forzou dita prorroga.
* Nos Play-off polo título da OK Liga cae en semifinais fronte ao Reus Deportiu por 3 vitorias a 0, logo de derrotar na primeira rolda dos mesmos ao Blanes HC por 3 vitorias a 2.

## Véxase tamén
### Outros artigos 
* Tempada 2007-2008 da OK Liga
* Copa do Rei 2008
* Copa de Europa 2007-2008
Manuel Lanzini

**Manuel Lanzini**, nado o 15 de febreiro de 1993 en Ituzaingó, é un futbolista arxentino que actualmente xoga no West Ham United da Premier League.

## Clubs 
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* Perfil en Soccerbase.com 
* Perfil en Soccerway.com
Tiago Sousa

**Tiago Emanuel da Costa Sousa**, nado en Coímbra o 18 de outubro de 1977, é un xogador de hóckey a patíns que xoga de porteiro. Aínda que ten orixe portuguesa ten nacionalidade angolana, e xoga coa selección do país africano.

## Traxectoria 
Debutou na Segunda División Portuguesa co Mealhada na tempada 1998-99 conseguindo o ascenso á Primeira División, aínda que a experiencia na máxima categoría do hóckey a patíns portugués tan so durou un ano e na tempada seguinte volvería á división de prata. Na tempada 2001-02 asina o Sporting Clube de Tomar da Primeira División Portuguesa, club no que xoga un ano, fichando ao ano seguinte polo Infante Sagres, no que xoga unha tempada. É na tempada 2003-04 cando vive a súa mellor época tras asinar cun dos grandes do hóckey rodado de Europa, o FC Porto, é nos tres anos que pasou no equipo de Porto nos que consegue tódolos títulos que ten no seu palmarés, 3 ligas, 2 copas, unha supercopa e tres veces finalista da Copa de Europa, nas que o equipo portugues perdería fronte ao FC Barcelona e a última fronte ao Bassano Hockey 54. Na tempada 2006-07 asina co Oliveirense, no que pasa catro anos ata o verán de 2010, cando asina co H.C. Liceo da Coruña (Galiza).

## Equipos 
* Hóquei Clube da Mealhada: 1998-2001
* Sporting Clube de Tomar: 2001-02
* Clube Infante de Sagres: 2002-03
* FC Porto: 2003-06
* UD Oliveirense: 2006-10
* H.C. Liceo: 2010-

## Palmarés 
### FC Porto 
* **3 Ligas portuguesas:** 2003-04, 2004-05 e 2005-06
* **2 Copas de Portugal:** 2004-05 e 2005-06
* **1 Supercopas de Portugal:** 2005-06

### HC Liceo 
* **1 Copa de Europa:** 2010-11

## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* Tiago Sousa na web do Liceo
* Tiago Sousa en www.mundook.net
Gocende

O topónimo **Gocende** pode referirse a:

;En Galiza
***Gocende de Abaixo**, lugar da parroquia de Devesos, no concello de Ortigueira;
***Gocende de Arriba**, lugar da parroquia de Devesos, no concello de Ortigueira;
***Vilagocende**, lugar da parroquia de San Martín de Suarna, no concello da Fonsagrada.

## Véxase tamén
### Outros artigos
***Gocendre**, lugar da parroquia de Goiriz, no concello de Vilalba.
Meixón (homónimos)

O termo **Meixón** é o nome que recibe a cría da anguía. 

Como topónimo, pode referirse a:

;En Galiza
***O Meixón**, lugar da parroquia de Donas, no concello de Gondomar;
***O Meixón**, lugar da parroquia de Cuíña, no concello de Ortigueira;
***Meixón Frío**, lugar da parroquia de Liáns, no concello de Oleiros;
***A Cruz do Meixón**, lugar da parroquia de Sismundi, no concello de Cariño.

## Véxase tamén
### Outros artigos
***Meixonfría**, lugar da parroquia de San Martiño de Lanzós, no concello de Vilalba;
***O Meimón**, lugar da parroquia da Viña, no concello de Irixoa.
Malló

Como topónimo **Malló** pode referirse a:

;En Galiza
***Malló**, lugar da parroquia de Galdo, no concello de Viveiro;
***O Malló**, lugar da parroquia de Coiro, no concello da Laracha;
***O Malló**, lugar da parroquia do Alto de Xestoso, no concello de Monfero;
***O Malló**, lugar da parroquia de San Fiz de Monfero, no concello de Monfero;
***O Malló**, lugar da parroquia de Devesos, no concello de Ortigueira;
***Mallón**, parroquia do concello de Santa Comba;
***Mallón**, lugar da parroquia da Ramallosa, no concello de Nigrán;
***Mallón**, lugar da parroquia de Cícere, no concello de Santa Comba;
***O Mallón**, lugar da parroquia de Panxón, no concello de Nigrán;
***O Mallón**, lugar da parroquia de Soutelo, no concello de Salceda de Caselas;
***O Mallón**, lugar da parroquia de Ribadelouro, no concello de Tui.

## Véxase tamén
### Outros artigos
Philips PM5544

miniatura|Mira de axuste xerada por unha Philips PM5544.
**Philips PM5544** é un xerador de sinais de televisión que frecuentemente se usa para dotar ás canles de televisión dunha mira de axuste coñecida como a mira Philips (**Philips Pattern**) que se incorporou a outros modelos posteriores da marca Philips e que  utiilizan ou utilizaron moitas canles europeas  e que contén informacións relevante para axustar os receptores de televisión e as propias emisións da canle.
## Notas
Calandreta

As **calandretas** son escolas bilingües en occitano e en francés, cun estatuto privado e asociativo. Naceron en 1979 en Pau (Occitania) inspirándose na *lei Deixona* (lei 51-46 de 11 de xaneiro de 1951), que regula o ensino das "linguas e dialectos" de Francia.

Segundo datos de 2015, as calandretas teñen escolarizados naquela altura a 3.614 estudantes en 62 centros educativos de primaria e tres colexios.

A pesar de que non se integran na Educación Nacional, o servizo público de ensino francés, obtiveron un convenio co Ministerio de Educación, polo que respectan os programas oficiais de ensino.
## Lista de centros 
## Notas
Boa Noite

***Boa Noite*** foi un programa de variedades da Televisión de Galicia.

Programado para o luns pola noite, a súa primeira emisión foi o 2 de setembro de 1985 presentado por Pepe Domingo Castaño, consistía en actuacións musicais e entrevistas a diversos personaxes. Logo da marcha do seu primeiro presentador asumiron o seu posto Xosé Ramón Gayoso e María José Goyanes, estivo en antena 36 semanas.

## Véxase tamén
### Ligazóns externas
**Boa Noite*
Exeter

**Exeter** é unha cidade do Reino Unido localizada na rexión suroeste da Inglaterra, capital do condado de Devon. Conta cunha poboación de 117.600 (estimativa de 2005). O río Exe pasa pola cidade.

## Edificios principais
Entre os edificios máis notables atópanse:
* A Catedral de Exeter, adicada a San Pedro, foi fundada en 1050 cando o bispado se mudou dende a cidade próxima de Crediton (lugar de nacemento de San Bonifacio) en busca dunha maior protección, que lle outorgaba a muralla romana de Exeter, contra os piratas, probablemente viquingos. O edificio actual foi completado ao redor do ano 1400. Unha estatua de Richard Hooker, teólogo anglicano do século XVI, nado en Exeter, eríxese ao carón da catedral.

A catedral foi comenzada no estilo normando, de aí a torre cadrada e comezo do seus muros, continuado polo estilo gótico decorativo, similar á catedral de Salisbury.
* Os "destrozos" do Castelo de Rougemont, construído pouco despois da conquista normanda. Algunhas partes máis modernas do castelo estiveron en uso ata principios de 2006 coma edificio dos xulgados. Unha placa lembra que en 1685 estivo presa Alice Molland, a derradeira persoa executada por bruxería en Inglaterra.
* "Guildhall", o edificio municipal en uso, máis antigo de Inglaterra.
* "The Guild of Tuckers and Weavers".
* "The Custom House", edificio de ladrillo máis antigo da cidade.
* "St Nicholas Priory" en Mint Lane.
* Distintas igrexas medievais, entre as que se atopa St Mary Steps que ten un salientable reloxo.
* "The House That Moved", un edificio de estilo Tudor do século XIV, gañou o seu nome en 1961 cando foi trasladado dende o seu lugar orixinal nun curruncho da Edmund Street para deixar espazo para a construción dunha nova estrada.
* "Parliament Street" no centro da cidade, da que se di que constitúe unha das rúas máis estreitas do mundo.

Moitos destes edificios están construídos en arenito vermello, que dá o seu nome ao castelo e ao parque que o rodea.
Montes da Fonsagrada

Os **montes da Fonsagrada** son un conxunto montañoso formado por cadeas montañosas como Serra do Hospital, Serra do Muradal, Serra de Follabal, Serra de Fontecuberta, Serra de Liñares, Serra do Corno do Cervo e Serra de Envernal. Conta con espazos naturais de especial interese como os bosques mixtos da Veiga de Logares, a Braña de San Cibrán, os carballais de Alto Rodil, carballais do río Allonca, carballais de Santestebo, o val do río de Baos e os carballais, bidueirais e faiais do val de Piñeira. Por eles sucan ríos da importancia biolóxica do Rodil e do Navia e Suarna. Agás o Bosque de Carballido, carecen de protección medioambiental.
Logares

Como topónimo **Logares** pode referirse a:

;En Galiza
***Santo André de Logares**, parroquia do concello da Fonsagrada;
****Logares**, lugar de dita parroquia;
***A Veiga de Logares**, parroquia do concello da Fonsagrada;
****A Veiga de Logares**, lugar de dita parroquia.

## Véxase tamén
### Outros artigos
Serra do Hospital

A **serra do Hospital** é a formación montañosa máis salientable dos denominados montes da Fonsagrada. As súas máximas alturas son o Pico do Hospital e o alto de Lagoaseca, ámbolos dous de 1.108 metros.

## Características 
Nela nacen correntes da auga que alimentan o Rodil na vertente norte e o Navia nas do Sur. Dunha importante riqueza biolóxica, cabe mencionar o Val do río de Baos que separa esta serra da serra do Muradal. Aquí se atopan formacións herbáceas higro-turfófilas e o río devandito flúe emboscado en carballais, soutos e bosques de ribeira. Moi preto están os carballais, faiais e bidueiros do Val de Piñeira. Son de interese as vistas dende o Alto de Cerredo de 960 metros ao pé da estrada C-630.

Existen exemplos de megalitismo. A acción do home ocupouna tradicionalmente mediante prados e en datas relativamente recentes mediante o monocultivo de piñeiros.

Abondan as lousas, os xistos e as cristas de cuarcita.

Está afectada por parques eólicos que danaron a súa calidade natural. É atravesada polo Camiño primitivo de Santiago, e encóntrase na reserva da biosfera do Río Eo, Ozcos e Terras de Burón. Pese aos seus valores, nada diso está servindo para que se lle aplique ningunha figura de conservación da natureza.

## Véxase tamén 
### Bibliografía 
* *As montañas de Galiza*. A Nosa Terra, 2006. ISBN 84-8341-126-1
Telectroscopio

miniatura|300px|Deseño do telectroscopio de Senlecq
Demonínase **telectroscopio** unha serie de prototipos teóricos de finais do século XIX de aparellos que permitían a visión a distancia.

Logo do traballo de Willoughby Smith que descubriu a fotocondutividade do selenio en 1873 houbo unha serie de investigadores que presentaron traballos que describían modelos de aparellos capaces teoricamente de transmitir imaxes, o nome púxollo o divulgador científico francés Louis Figuier en 1878.
## Adriano de Paiva 
A idea de utilizar o selenio para transmitir imaxes a distancia pódese deber ao portugués Adriano de Paiva quen en marzo de 1878 publicou en  *Instituto - revista científica e literária* o artigo *A telefonia, a telegraphia e a telescopia* que  traduce ao francés no folleto ''La téléscopie électrique basée sur l'emploi du sélénium* en 1880 e no que describe unha cámara recuberta de selenio.
## Constantin Senlecq 
O francés Constantin Senlecq publicou en 1881 un folleto co título *Le télectroscope*, onde afirma que comezara as súas investigación en 1877, o aparello pretendía reproducir telegraficamente a distancia as imaxes obtidas nunha cámara escura.
## George R. Carey 
miniatura|Telectroscopio de Carey
O primeiro escrito do estadounidense George R. Carey sobre o telectroscopio foi un artigo publicado no *Scientic American'' do 5 de xuño de 1880 pero nun manuscrito atopado en 2001 Carey data a orixe do seu traballo en xaneiro de 1877 . O aparello de Carey consitía  nunha cámara de selenio na que se formaría a imaxe e nun receptor, composto de luces eléctricas unidas individualmente por medio dun fío a cada célula de selenio, o que faría posible a transmisión dunha imaxe que o ollo humano puidera ver. Aínda que o aparello nunca se construíu, a base da televisión, a existencia dun emisor e dun receptor quedaba fixada.

## Notas
O Aciveiro, Devesos, Ortigueira

**O Aciveiro** (é un fitotopónimo e ten a súa orixe na forma vulgar do latín *aquifolium*, 'lugar de moitos acivros'.) é un lugar da parroquia de Devesos no concello Coruñés de Ortigueira na comarca do Ortegal. Tiña 4 habitantes no ano 2009 segundo datos do Instituto Galego de Estatística dos cales eran 2 homes e 2 mulleres, o que non supón ningún cambio con relación ao ano 2000 cando contaba cos mesmos habitantes.

## Lugares e parroquias 
### Lugares da parroquia de Devesos 
### Parroquias de Ortigueira
Pedro Afonso

**Pedro Manuel Cardoso Piçarra Morais Afonso**, nado en Lisboa o 25 de febreiro de 1982 é un xogador portugués de hóckey a patíns que ocupa a posición de defensa-medio. Actualmente xoga no Candelária Sport Clube portugués.

## Traxectoria 
Debutou no CD Paço d'Arcos na tempada 2001-02 (xogando no equipo sénior e no júnior), a este club estivo ligado ata a tempada 2004-05, na que fichou polo SL Benfica, no que xogou tres tempadas ata que foi cedido ao Candelária, no que xogaría dúas tempadas ata o seu retorno ao Benfica na tempada 2009-10. No verán do 2010 asinou polo H.C. Liceo, club no que militou durante unha tempada, volvendo para a tempada 2011-12 ao club dos Azores.

Vestiu a camisola da selección portuguesa en máis 50 ocasións e gañou diversos títulos, tanto en categorías inferiores como en categoría sénior.

## Equipos 
* CD Paço d'Arcos: 1999-2000 á 2001-2002 (júnior)
* CD Paço d'Arcos: 2001-2002 á 2003-2004
* SL Benfica: 2004-05 á 2006-07
* Candelária Sport Clube: 2007-08 á 2008-09
* SL Benfica: 2009-10
* H.C. Liceo: 2010-11
* Candelária Sport Clube: dende 2011-12

## Títulos 
### SL Benfica 
* **1 Copa de Portugal:** 2009-10

### HC Liceo 
* **1 Copa de Europa:** 2010-11

### Selección portuguesa 
* **1 Copa Latina**
* **1 Torneo das Nacións de Montreux** (2009)
* **2 Campionatos de Europa en categorías inferiores** (1998 e 2000)

## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* Pedro Afonso na web do Liceo
* Pedro Afonso en www.mundook.net
Forcadas

Como topónimo **Forcadas** pode referirse a:

;En Galiza
***Forcadas**, parroquia do concello de Chandrexa de Queixa;
****Forcadas**, lugar de dita parroquia;
***As Forcadas**, lugar da parroquia de Santa Comba, no concello de Bande;
***As Forcadas**, lugar da parroquia de Devesos, no concello de Ortigueira;
***As Forcadas**, lugar da parroquia de Corme Porto, no concello de Ponteceso;
***As Forcadas**, lugar da parroquia de Amandi, no concello de Sober;
***As Forcadas**, lugar da parroquia de Belesar, no concello de Vilalba.

;Ríos de Galiza
***Río Forcadas**, que desauga na ría de Cedeira;
****Encoro das Forcadas**, en dito río;
***Rego das Forcadas**, afluente do río Picarrexo, na provincia de Lugo.

## Véxase tamén
### Outros artigos
Dornas

O topónimo **Dornas** pode referirse a:

;En Galiza
***Dornas**, lugar da parroquia de Lubre, no concello de Bergondo;
***Dornas**, lugar da parroquia de Bravos, no concello de Ourol;
***As Dornas**, lugar da parroquia de Rubiás, no concello de Lugo;
***As Dornas**, lugar da parroquia de Teixeiro, no concello de Lugo;
***Portadornas**, lugar da parroquia de Xiá, no concello de Friol.

;Fóra de Galiza

;En Francia
***Dornas**, no departamento de Ardèche.

## Véxase tamén 
### Outros artigos
Montes do Bocelo

Os **montes do Bocelo** son unha importante elevación situada nos concellos de Boimorto, Melide, Sobrado e Toques.

## Características 
Da súa importancia ecolóxica fala o feito de formaren a divisoria entre as concas do río Ulla e o río Tambre. A máxima altura é o Pico do Pilar, preto de Santa Eufemia do Monte de 803 metros. O seu subsolo é de mica negra e cando aflora forma espectaculares bolos como a pena da Moura.

Existen importantes vestixios do megalitismo como o dolmen de Forno dos Mouros así como da cultura castrexa (castro da Graña). Nas súas inmediacións atópase a lagoa de Sobrado e a fervenza do río Furelos. Moi preto atópase tamén a igrexa de Santo Antoniño de Toques, capela de estilo prerrománico, nunha paraxe de notable beleza. Non conta con ningunha figura de protección.

## Véxase tamén 
### Bibliografía 
* *As montañas de Galiza*. A Nosa Terra, 2006. ISBN 84-8341-126-1
Os Carballás, Devesos, Ortigueira

**Os Carballás** é un lugar da parroquia de Devesos no concello Coruñés de Ortigueira na comarca do Ortegal. Segundo o Instituto Galego de Estatística en 2009 tiña 3 habitantes. Non obstante, en 2024 xa estaba deshabitado.

## Notas 

## Lugares e parroquias 
### Lugares da parroquia de Devesos 
### Parroquias de Ortigueira
Dorna (homónimos)

O termo **Dorna** pode referirse a:

***Dorna**, embarcación de pesca;
***Festa da Dorna**, celebrada en Ribeira:
**A asociación cultural **Real e Ilustre Confraría da Dorna**, de Ribeira, coordinadora de dita festa;
*A **Asociación Cultural e Deportiva Dorna**, da Illa de Arousa, que conta cunha escola de navegación tradicional e impulsora da revista ***Dorna***:
****Escola de Navegación Tradicional Dorna**, escola de vela tradicional da ACD da Illa de Arousa;
*****Revista Dorna***, publicación anual de temática literaria, principalmente de poesía, impulsada pola ACD Dorna en 1981, hoxe a cargo da cátedra de Filoloxía Galega da USC;
**Outra "***Revista Dorna***" eventualmente foi publicada pola ACD Dorna, de temática cultural e non só literaria, entre 1978 e 1980, e de 2005 en diante;
*"**Dorna**" é unha forma conxugada do verbo "dornar", que en portugués e galego reintegracionista significa torcer;
*Tamén é un termo usado tradicionalmente para outros tipos de embarcacións, alén da dorna das Rías Baixas;

Como topónimo, pode referirse a:

;En Galiza
***Dorna**, parroquia do concello de Cervantes;
***Dorna**, lugar da parroquia de Sacos, no concello de Cerdedo-Cotobade;
***Dorna**, lugar da parroquia de Taragoña, no concello de Rianxo;
***A Dorna**, lugar da parroquia de Devesos, no concello de Ortigueira;
***A Dorna**, lugar da parroquia de Noceda, no concello das Nogais;
***O Monte de Dorna**, lugar da parroquia de Taragoña, no concello de Rianxo.

;Encoro de Galiza
***Encoro de Dorna**, do río Lérez, entre os concellos de Cerdedo-Cotobade e Campo Lameiro.

;Fóra de Galiza

;En Romanía
***Dorna Arini**, comuna romanesa;
***Dorna Suceava**, comuna romanesa.

Como apelido, pode referirse a:

*O apelido galego **Dorna** pode ter orixe toponímica.

;Deportes

***C. B. Dorna**, equipo de baloncesto da ACD Dorna;
***C. B. Dorna - Godella**, equipo de baloncesto feminino de Godella, Comunidade Valenciana. Deu lugar ao Ros Casares Valencia;
***Dorna Sports**, empresa de xestión deportiva;
***Dorna FG**, equipo de fútbol gaélico da ACD Dorna;
***Xadrez Dorna**, equipo de xadrez da ACD Dorna.

;Industria

***Dorna Robotics** empresa de robótica e intelixencia artificial con sede en Upland, California.

## Notas
## Véxase tamén
### Outros artigos
***O Dorno**, lugar da parroquia de Poulo, no concello de Gomesende.
Cordal de Montouto

O **cordal de Montouto** é unha importante elevación divisoria das provincias da Coruña e Lugo, entre os concellos de Aranga e Guitiriz.

## Características 
A súa máxima altura é a Pena de Uce de 734 metros. Divide as concas do río Parga e o río Mandeo e vén sendo unha prolongación da serra da Loba. Existen varias mámoas e nas súas inmediacións está a rústica ermida de San Vitorio e a pegada de Roldán. As fragas do barranco da Loba e Rego da Palanca, no val do Cambás, son dunha notable extensión e atesouran unha variada riqueza botánica.

O río Cambás é un afluente que alimenta o río Mandeo. Con todo, e inda que está a unha relativa proximidade ás fragas do Eume, carece dunha figura de protección ambiental.

## Galería de imaxes 
## Véxase tamén 
### Bibliografía 
* *As montañas de Galiza*. A Nosa Terra, 2006. ISBN 84-8341-126-1
Fabeiro

O topónimo **Fabeiro** pode referirse a:

;En Galiza
***O Chao do Fabeiro**, parroquia do concello de Monforte de Lemos;
****O Fabeiro**, lugar de dita parroquia;
***O Fabeiro**, lugar da parroquia de Cuíña, no concello de Ortigueira;
***O Fabeiro**, lugar da parroquia de Espasante, no concello de Ortigueira;
***Vilafabeiro**, lugar da parroquia de Roo, no concello de Noia.

;Fóra de Galiza

;En Castela e León
***Fabeiro**, concello da provincia de León, na comarca do Bierzo.

Amais, como apelido pode referirse a:

***Victoriano Fabeiro**,  médico e político galego (1879-1951);
***Manuel Fabeiro**, historiador e escritor galego (1916-1992).

## Véxase tamén
### Outros artigos
***Fabeiros**, lugar da parroquia de San Cosmede de Cusanca, no concello do Irixo;
***A Fabeira**, lugar da parroquia de Oeste, no concello de Catoira.
Gocende de Arriba, Devesos, Ortigueira

**Gocende de Arriba** é un lugar da parroquia de Devesos no concello Coruñés de Ortigueira na comarca do Ortegal. Tiña 6 habitantes no ano 2009 segundo datos do Instituto Galego de Estatística do cales eran 2 homes e 4 mulleres, o que supón unha diminución con relación ao ano 2000 cando tiña 8 habitantes.

## Lugares e parroquias 
### Lugares da parroquia de Devesos 
### Parroquias de Ortigueira
Freás, Astariz, Castrelo de Miño

** Freás ** é un lugar da parroquia de Astariz no concello ourensán de Castrelo de Miño na comarca do Ribeiro. Tiña 87 habitantes no ano 2011 segundo datos do INE e do IGE, dos cales 40 eran homes e 47 mulleres. Iso supón un aumento da poboación respecto a 2010, cando tiña 86 habitantes (40 homes e 46 mulleres).
## Lugares e parroquias 
### Lugares de Astariz 
### Parroquias de Castrelo de Miño 
## Notas
Costeira galega

***Costeira galega*** foi un programa divulgativo e informativo sobre o mundo do mar e dos mariñeiros emitido na Televisión de Galicia na tempada 1985-1986 presentado por Queca Merino.

*Costeira galega* emitíase os luns ás 20:00 horas cunha duración de 55 minutos. En xuño de 1986 o programa reduce a súa duración ata os 30 minutos e muda de nome a ***Mar***.
O Cabradoiro

Como topónimo **O Cabradoiro** pode referirse a:

;En Galiza
***O Cabradoiro**, lugar da parroquia das Oiras, no concello de Alfoz;
***O Cabradoiro**, lugar da parroquia de Devesos, no concello de Ortigueira;
***O Cabradoiro**, lugar da parroquia de San Simón da Costa, no concello de Vilalba.

## Véxase tamén
### Outros artigos
Lombao

O topónimo **Lombao** pode referirse a:

;En Galiza
***Lombao**, lugar da parroquia do Sisto, no concello de Ourol;
***O Lombao**, lugar da parroquia de Covas, no concello de Ames;
***O Lombao**, lugar da parroquia de Devesos, no concello de Ortigueira;
***O Lombao**, lugar da parroquia de San Facundo de Ribas de Miño, no concello de Paradela;
***Lombao de Abaixo**, lugar da parroquia dos Freires, no concello de Ortigueira;
***Lombao de Arriba**, lugar da parroquia dos Freires, no concello de Ortigueira.

Amais, como apelido pode referirse a:

***Manuel Lombao**, xornalista galego (n. 1943).

## Véxase tamén
### Outras páxinas
Casón

O topónimo **O Casón** pode referirse a:

;En Galiza
***O Casón**, lugar da parroquia de Devesos, no concello de Ortigueira;
***O Casón**, lugar da parroquia do Mosteiro, no concello de Ortigueira;
***O Casón**, lugar da parroquia de Veiga, no concello de Ortigueira.

;Fóra de Galiza

;Na Comunidade de Madrid
***Casón del Buen Retiro**, un dos dous únicos edificios que sobreviviron á destrución do Palacio del Buen Retiro, do que toma o seu nome, en Madrid.

## Véxase tamén
### Outros artigos
***Os Casós**, lugar da parroquia de Mera de Arriba, no concello de Ortigueira;
****Cason***, buque panameño accidentado na costa galega.
Se canta

***Se canta*** (var. ***Se chanta***, ***Se canti***) ou ***Aquelas montanhas*** (var. *Aqueras montanhas; Aqueres montanhes; Aquelei montanhas; Aqueli montanhas*) ou ***La font de Nimes*** (var. *La fònt de Nimes; la hont de Nimes*) e mesmo ***Montanhes Araneses***, é unha canción tradicional occitana coñecida en todo o país. A tradición atribúelle a autoría a Gaston Fèbus, e é considerada como o himno occitano.

Hai diferentes versións desta canción, segundo os dialectos e as rexións . De feito, unha versión adaptada Val de Arán é himno oficial desta zona de Cataluña, *Montanhes araneses*.

## Letra 
## Notas 
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* Vídeo
* Aria MIDI, letras e tradución en francés incluíndo partitura
Montanhes araneses

***Montanhes araneses*** é o himno oficial do Val d'Aran, adaptación da canción tradicional occitana Se canta.
## Letra oficial 
Foi adoptado como himno oficial do val o 15 de decembro de 2008 polo Conselh Generau (Consello Xeral).

## Notas 
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
*Montanhes araneses en Youtube
Sanguiñedo, Cuíña, Ortigueira

**Sanguiñedo** é un lugar da parroquia de Cuíña no concello Coruñés de Ortigueira na comarca do Ortegal. Non ten habitantes desde hai máis dunha década segundo datos do Instituto Galego de Estatística.

## Lugares e parroquias 
### Lugares da parroquia de Cuíña 
### Parroquias de Ortigueira
Mira de axuste

[miniatura|Mira de axuste [Philips PM5544.]]

A **mira de axuste** é un sinal de proba de televisión que tipicamente se emite nas veces no que o transmisor está activo pero a estación non emite programación.
## Desenvolvemento 
miniatura|Mira de axuste usada pola BBC en 1934.
miniatura|Mira de axuste de 1951.
A mira de axuste úsase desde o comezo da televisión, orixinalmente eran simples cartóns enfocados por unha cámara de televisón, despois pasaron a ser xerados por xeradores de sinais. A súa función é para a calibración, aliñación e axuste de cámaras e videocámaras e dos receptores, conteñen unha serie de elementos que permiten a inspección inmediata e rápida da calidade do sinal de televisión cando se observa sobre unha ponte de monitoreado composto por un monitor de imaxe, un monitor forma de onda e un vectoscopio.

## Decadencia 
Ata a década de 1990 a mira de axuste era un sinal comunmente visto nas pantallas de televisión, normalmente acompañábaa un fondo musical, un ton ou a retransmisión dunha emisora de radio da mesma empresa que a canle de televisión, pero unha serie de factores fixeron que desaparecesen dos receptores: os modernos microcontroladores dos televisores modernos non precisan axustes, o uso de estándares dixitais de interconexión e de emisión, a substitución das válvulas electrónicas por outros elementos ou a emisión continua as vinte e catro horas das canles.

Porén algunhas emisoras do primeiro mundo seguen emitindo miras de axuste e en países subdesenvolvidos aínda son habituais. Tamén son correntes a súa utilización dentro dos estudios de televisión pois moitas emisoras aínda teñen infraestrura analóxica.
O Campo da Silva, Espasante, Ortigueira

**O Campo da Silva** é un lugar da parroquia de Espasante no concello Coruñés de Ortigueira na comarca do Ortegal. Tiña 40 habitantes no ano 2009 segundo datos do Instituto Galego de Estatística do cales eran 20 homes e 20 mulleres, o que supón unha diminución con relación ao ano 2000 cando tiña 48 habitantes.

## Lugares e parroquias 
### Lugares da parroquia de Espasante 
### Parroquias de Ortigueira
Penaquente, Espasante, Ortigueira

**Penaquente** é un lugar da parroquia de Espasante no concello Coruñés de Ortigueira na comarca do Ortegal. Segundo o Instituto Galego de Estatística en 2009 tiña tres habitantes (dous homes e unha muller), a mesma cantidade ca en 2000.

## Lugares e parroquias 
### Lugares da parroquia de Espasante 
### Parroquias de Ortigueira
Christianorum regnum

A denominación en latín de **Christianorum regnum** que significa literalmente "reino dos cristiáns", foi a máis común para referirse ao dominio dos reis cristiáns na Galicia altomedieval entre os séculos VIII e X.

### Causas
Se ben o nome "reino dos cristiáns" semella na actualidade demasiado ambiguo para referirse a un único reino medieval europeo, esta denominación acuñouse por dous motivos principais. Por unha banda, determinaba o contrapeso contra o veciño Estado musulmán, o Emirato de Córdoba, marcando o carácter "cristián" dos novos reis galaicos independentes, e tentando con isto atraer a atención dos mozárabes en *Spania*. Por outra parte, o feito de que a Galicia altomedieval non estivese unificada baixo un único monarca, precisaba dun elemento aglutinador -a relixión- capaz de convencer os aristócratas da antiga Gallaecia para que se unisen ao proxecto de restauración monárquica.

## Véxase tamén
### Bibliografía
*  (2003). *Arredor da conformación do Reino de Galicia (711-910)*. Toxosoutos.
Francisco Zagala

**Francisco Zagala Pérez**, nado en Verín en 1842 e finado en 1908, foi un fotógrafo madrileño que pasou toda a súa carreira en Galicia.

## Traxectoria 
[miniatura|300px|Visita da [Isabel de Borbón e Borbón|Infanta Isabel ás Ruínas de San Domingos, en 1906, foto de Zagala.]]
Adquiriu a súa formación fotográfica en Madrid, pero arredor de 1880 estableceuse nun estudio fotográfico en Pontevedra. Foi un dos primeiros fotógrafos españois, que substituíron os estranxeiros establecidos a mediados do século XIX.

A súa actividade fotográfica coñecida ocorre en Galicia, máis concretamente en Pontevedra, onde tiña o estudio para facer retratos. Con todo, dedicouse tamén a facer fotografía ao aire libre e reproducións de arte, sendo o fotógrafo oficial da Sociedade Arqueolóxica de Pontevedra. Grazas á doazón de fondos para o Museo Provincial de Pontevedra pode ter moitas imaxes etnográficas da vida en Pontevedra entre os séculos XIX e XX atopadas no arquivo chamado Zagala.

En 1884 pasou a traballar coa revista *La Ilustración Española y Americana* para fornecer fotografías de Pontevedra.

O seu traballo foi exposto varias veces para amosar o seu valor documental, quizais o máis importante foi a presentación do Museo de Pontevedra, na súa honra en 1994, pero tamén mostras colectivas como a realizada en Vigo en 2010

## Galería de imaxes 
## Notas 
## Véxase tamén 
### Outros artigos 
* José Sellier
### Bibliografía 
* Pérez Valle, X. C. (dir. e coord.): F. Zagala. Fotógrafo. Pontevedra: Museo de Pontevedra, 1994.
### Ligazóns externas 
* Museo de Pontevedra
Olegario Sotelo Blanco

**Olegario Sotelo Blanco**, nado en Quintela (Mazaira, Castro Caldelas) o 8 de setembro de 1945, é un empresario, editor e escritor galego.

## Traxectoria 
Logo de marchar a Barcelona a principios dos anos sesenta e traballar en múltiples oficios, dedicouse ao sector inmobiliario. Paralelamente á actividade industrial, creou Sotelo Blanco Edicións e a Editorial Ronsel (1993), que publica en lingua castelá. Presidiu o Centro Galego de Barcelona. En 2005 volveu a Galicia.

Como escritor interesouse polo mundo rural galego e os problemas sociais, políticos e psicolóxicos derivados da emigración.

## Obra en galego 
### Ensaio 
* *A emigración galega en Catalunya*, 1991, Sotelo Blanco. Traducido ao castelán como *La emigración gallega en Catalunya* no mesmo ano e editorial.
* *Antropoloxía cultural das Terras de Caldelas. 2 volumes*, 1992, Sotelo Blanco.
* *Os afiadores: a industria ambulante*, 1994, Sotelo Blanco. Traducida ao castelán.
* *Xentes do mar do Grove*, 2006, Sotelo Blanco.

### Narrativa 
* *Contos de indianos*, 1994, Sotelo Blanco. Traducida ao castelán.
* *Non houbo queixa e outros contos exemplares*, 2001, Sotelo Blanco.

### Literatura infanto-xuvenil 
* *A volta ós mundos de Tucho*, 1995, Sotelo Blanco.

### Conversas 
* *Conversas con Xaime Quessada*, 1991, Sotelo Blanco.
* *A voz do emigrante*, 2006, Sotelo Blanco.

### Obras colectivas 
* *A concentración parcelaria*, 1994, Sotelo Blanco. Con Manuel Mandianes Castro.
* *A Coruña á luz das letras*, 2008, Trifolium.
* *Marcos Valcárcel. O valor da xenerosidade*, 2009, Difusora.

## Obra en castelán 
### Narrativa 
* *El viaje de la vida*, 1997, Ronsel.
* *Un buen final y otros cuentos ejemplares*, 2001, Ronsel.

### Ensaio 
* *Castro Caldelas y su comarca*, 1981, Sotelo Blanco.
* *Justo Molinero: el gran comunicador*, 1990, Sotelo Blanco.
* *Caldelas: antropología cultural de una comarca gallega*, 1993, Ronsel.
* *El problema de la vivienda. La pesadilla de encontrar un piso hoy*, 1993, Ronsel.
* *Perfiles del Guinardó*, 2002, Ronsel.

### Conversas 
* *Ochenta y ocho gallegos: una tierra a través de sus gentes*, 1983, Sotelo Blanco.

### Obras colectivas 
* *Galicia, pueblo emigrante. ¿Por qué?*, 1978, Rase.

## Premios 
* Pedrón de Honra en 1992.
* Nomeado *Galego Egrexio* pola Fundación Premios da Crítica no 2001.
## Notas 
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* Ficha en Sotelo Blanco Edicións

* Blog do autor
Gran Premio de Motociclismo do Xapón

O **Gran Premio de Motociclismo do Xapón** é unha carreira de motociclismo de velocidade celebrada no Xapón entre os anos 1962 e 1967, e desde 1987 ata hoxe. A competición foi puntuou no Campionato do Mundo de Motociclismo en case todas as edicións agás en 1962 (ningunha categoría), 1963 (todas menos 350cc) e 1964 (todas menos 50cc).

As primeiras catro edicións corréronse no circuíto de Suzuka, e as dúas seguintes en Fuji Speedway. Nos últimos anos, o Gran Premio do Xapón correuse en Twin Ring Motegi en 1999 e desde 2004 ata o presente, e en Suzuka os restantes anos.

O piloto con máis triunfos é Jim Redman, con seis. En segundo lugar empatan Daijirō Katō, Kevin Schwantz e Valentino Rossi, con catro vitorias cada un. En 2009, os pilotos con tres vitorias son Luca Cadalora, Loris Capirossi, Mike Hailwood e Mika Kallio.

## Gañadores 
:*Nota: as carreiras que non puntuaron no Campionato do Mundo de Motociclismo teñen fondo rosa.*

## Ligazóns externas
Alvarellos

O topónimo **Alvarellos** pode referirse a:

;En Galiza
***Alvarellos**, lugar da parroquia de Berdeogas, no concello de Dumbría.

Amais, como apelido, pode referirse a:

***Enrique Iglesias Alvarellos**, músico, escritor e editor galego (1931-2004);
***Henrique Alvarellos Casas**, músico, escritor e editor galego (n. 1968).

## Véxase tamén
### Outros artigos
***Alvarellos Editora**, empresa editorial galega fudada en 1977 por Enrique Alvarellos.
Baía Edicións

**Baía Edicións** é unha empresa editorial galega, con sede na Coruña.

## Historia
Fundada na cidade da Coruña en 1990, ten varias liñas editoriais: libro de texto, contos infantís, xogos, literatura xuvenil e de adultos, ensaio e pensamento filosófico, gastronomía, divulgación da natureza. Patrocina, xunto a Sotelo Blanco Edicións e Edicións A Nosa Terra, o selo empresarial Consorcio Editorial Galego, a través do cal distribúe os seus fondos e coedita libros de texto.

No ano 2004 puxo en marcha o Premio Meiga Moira de Literatura Infantil e Xuvenil.

No ano 2018 comezou a convocar o Premio Fina Casalderrey de Literatura Infantil pola Igualdade.

## Notas 
## Véxase tamén
### Bibliografía 
* "Edicións Baía" en *Gran Enciclopedia Galega Silverio Cañada*.
* "Edicións Baía" en *Diccionario Enciclopédico Galego Universal*, t. 23, p.&nbsp;61.
### Outros artigos 
* *Guía das aves de Galicia*
IPTV

**Internet Protocol television** (**IPTV**)  é un sistema de distribución por subscrición de servizos de televisión con conexións de banda larga sobre o Protocolo de Internet, normalmente ofrécese xunto coa telefonía e Internet de alta velocidade no que se coñece no ámbito das telecomunicacións como *Triple play*.

A diferenza da televisión web o contido envíase vía *streaming* con garantía de entrega, o receptor é un aparello set-top box ou outros aparellos CPE (*customer premises equipment*) conectado ao televisor.
## Desenvolvemento 
Un primeiro antecedente do IPTV foi a emisión en directo en 1994 do programa da ABC World News Now usando o software de videoconferencias CU-SeeMe.

O termo IPTV apareceu pola primeira vez en 1995 cando a compañía Precept Software deseñou e construíu un produto de vídeo para Internet denominado IP/TV, un mbone compatible con  Windows e con Unix. En 1998 Cisco mercou a compañía retendo a marca IP/TV.

Kingston Communications, operador de telecomunicacións do Reino Unido, lanzou a KIT (Kingston Interactive Television) en setembro de 1999.
Santo Antonio

O topónimo **Santo Antonio** pode referirse a:

;En Galiza
***Santo Antonio**, lugar da parroquia da Bacoi, no concello de Alfoz;
***Santo Antonio**, lugar da parroquia da Cabana, no concello de Ferrol;
***Santo Antonio**, lugar da parroquia de Malpica de Bergantiños, no concello de Malpica de Bergantiños;
***Santo Antonio**, lugar da parroquia de Santa María de Neda, no concello de Neda;
***Santo Antonio**, lugar da parroquia de Monte Redondo, no concello de Padrenda;
***Santo Antonio**, lugar da parroquia da Encomenda, no concello da Pobra de Trives;
***Santo Antonio**, lugar da parroquia de Xornes, no concello de Ponteceso;
***Santo Antonio**, lugar da parroquia de Cedofeita, no concello de Ribadeo;
***Santo Antonio**, lugar da parroquia de Fiestras, no concello de Silleda;
***Santo Antonio e Combe**, lugar da parroquia de Sobrán (San Martiño de Fóra), no concello de Vilagarcía de Arousa.

## Véxase tamén
### Outros artigos
*A parroquia ficticia de **Santo Antonio de Louredo**, onde está ambientada a serie *Padre Casares* da Televisión de Galicia.
Arufe, Agrón, Ames

**Arufe** é un lugar da parroquia de Agrón no concello coruñés de Ames na Comarca de Santiago. Tiña 36 habitantes no ano 2009 segundo datos do Instituto Nacional de Estadística, dos cales eran 20 homes e 16 mulleres.
## Toponimia
O topónimo **Arufe** deriva do antropónimo masculino de orixe xermánica *Arulfus*, a través da forma en xenitivo .

## Lugares e parroquias 
### Lugares de Agrón 
### Parroquias de Ames 
## Notas
## Véxase tamén 
### Outros artigos
*Lugares de Ames
Dallas (serie de televisión)

***Dallas*** é unha serie da televisión norteamericana creada por David Jacobs que se emitiu orixinalmente entre 1978 e 1991 sobre unha familia de millonarios, os Ewing, dedicada á industria petroleira e á gandeira.

## Historia 
A serie principiou o 2 de abril de 1978 como unha miniserie de cinco capítulos na CBS, pero acabou desenvolvéndose durante trece tempadas e 357 capítulos. En 2007 o crítico de televisión da revista *Time* James Poniewozik incluíu á serie entre as 100 mellores de todos os tempos , foi o primeiro ou segundo programa máis visto nas tempadas 3 a 7 (1980-1984), o episodio *Who Done It*, emitido o 21 de novembro de 1980 tivo unha audiencia de máis de 41 millóns de televidentes. Dallas dobrouse a 67 linguas e emitida en 90 países, e foi a primeira serie que emitiu a TVG.

## Notas
Calo, Agrón, Ames

**Calo** é un lugar da parroquia de Agrón no concello coruñés de Ames na comarca de Santiago. Segundo o Instituto Nacional de Estadística en 2009 tiña 43 habitantes (19 homes e 24 mulleres).
## Toponimia
O topónimo **Calo** podería estar relacionado co termo latino *callis* e referirse a un 'sendeiro', camiño estreito'.

## Lugares e parroquias 
### Lugares de Agrón 
### Parroquias de Ames 
## Notas
A Garea, Agrón, Ames

**A Garea** é un lugar da parroquia de Agrón no concello coruñés de Ames na comarca de Santiago. Tiña 39 habitantes no ano 2009 segundo datos do Instituto Nacional de Estadística, dos cales eran 16 homes e 23 mulleres.
## Toponimia
O topónimo **A Garea** procede do latín serodio  ou quizais , construído sobre un antropónimo xermánico *Dacaredus*, que viría significar "casa de Dacaredo". Xa en fontes medievais atopouse *Dagarea*, que sería reinterpretado posteriormente como a composición da contracción *da* mais un substantivo. Logo reinterpretaríase de novo a *de+a*, que levaría ao topónimo actual.

## Notas
## Lugares e parroquias 
### Lugares de Agrón 
### Parroquias de Ames
Eucalipto do maná

O **eucalipto do maná** (***Eucalyptus viminalis***) é unha árbore perennifolia da familia das mirtáceas pertencente ao xénero eucalipto. Diferénciase da especie predominante en Galiza, o *Eucalyptus globulus*, na súa casca de cor branca-crema, nas súas follas máis estreitas e nas súas flores máis cativas.

## Descrición 
É unha árbore forte, rexa, erecta, de 50 m de altura, coa casca engurrada e pólas moi longas. Ás veces acada maiores talles, a máis alta descuberta chega aos 89 m de altura.

## Distribución 
*E. viminalis* está amplamente distribuído nas áreas máis frescas de Australia, onde as súas follas son o alimento favorito do coala. O zume ten un 5-15% azucre, facéndoa parte esencial do balance de enerxía dos mamíferos marsupiais arbóreos.

As subespecies son nativas da illa Kangaroo e de Mount Lofty Ranges.

En Galiza aparece cultivada e ocasionalmente naturalizada no litoral.

## Sinonimia 
***subsp. pryoriana*** (L.A.S.Johnson) Brooker & Slee, Muelleria 9: 80 (1996).
* *Eucalyptus pryoriana* L.A.S.Johnson, Contr. Nova Gales do Sur Natl. Herb. 3: 115 (1962).
* *Eucalyptus viminalis var. racemosa* Maiden, Forest Fl. N.S.W. 7: 131 (1920).
***subsp. viminalis***.
* *Eucalyptus angustifolia* Desf. ex Link, Enum. Hort. Berol. Alt. 2: 30 (1822).
* *Eucalyptus gunnii* Miq., Ned. Kruidk. Arch. 4: 126 (1856), nom. illeg.
* *Eucalyptus huberiana* Naudin, Descr. Emploi Eucalypt.: 42 (1891).
* *Eucalyptus viminalis var. rhynchocorys* Maiden, Forest Fl. N.S.W. 7: 131 (1920).
* *Eucalyptus viminalis var. huberiana* (Naudin) N.T.Burb., Trans. Roy. Soc. Sur Australia 71: 147 (1947).

## Notas 
## Véxase tamén 
### Outros artigos 
* Eucalipto (xénero)

### Bibliografía 
* VV.AA. (2006). *Árbores de Galiza*, Edicións A Nosa Terra.
Edicións A Nosa Terra

**Edicións A Nosa Terra** foi unha empresa editorial galega, con sede en Vigo, fundada en 1987 e desaparecida en 2010.

## Historia 
Comezou a súa andaina en 1987 no seo de Promocións Culturais Galegas. Foi unha editorial xeneralista e as súas coleccións cubrían varios campos e temáticas: historia, recuperación da memoria social, literatura, fotografía, libro de viaxes, ensaio, libro infantil, divulgación científica, enciclopedia e texto escolar. Ten máis dun millar de títulos editados. En 2010 declarouse en suspensión de pagamentos.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Bibliografía 
* "Edicións A Nosa Terra" en *Gran Enciclopedia Galega Silverio Cañada*.
* "Edicións A Nosa Terra" en *Diccionario Enciclopédico Galego Universal*, t. 23, p.&nbsp;61.
### Outros artigos 
* Cesáreo Sánchez Iglesias
### Ligazóns externas 
* Páxina web de Edicións A Nosa Terra en Internet Archive.
* Ficha na Asociación Galega de Editores en Internet Archive.