open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Cymdeithas yr Iaith Gymraeg

miniatura|Cymdeithas yr Iaith, 1972
**Cymdeithas yr Iaith Gymraeg** (Sociedade da Lingua Galesa) é un movemento asociativo para a defensa dos dereitos lingüísticos dos falantes de galés. Fundada en 1962, baséase na acción directa pacífica. No decurso das súas campañas arredor de 1.000 persoas compareceron diantes os tribunais por participaren nas súas campañas, e moitos foron condenados a prisión. Froito desas campañas conseguíronse a promulgación de leis da lingua galesa, sinalización bilingüe e o establecemento da S4C, a televisión en lingua galesa.
Cymdeithas é un movemento enteiramente dependente dos seus afiliados e simpatizantes para a realización das súas campañas. Ten tan só dous empregados para atender as súas oficinas centrais en Aberystwyth.
As campañas de Cymdeithas yr Iaith Gymraeg abranguen numerosos campos: educación, medios de comunicación, cultura, autoridades locais. Na actualidade levan unha campaña para conseguir unha nova Lei da Lingua Galesa que cubra sectores ignorados na actual, que data de 1993, como as telecomunicacións ou o sector privado.

## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* Web oficial de Cymdeithas Yr Iaith (en galés e inglés)
Lago Léman

O **lago Léman** é un lago situado na fronteira entre Francia e Suíza; ás veces é denominado *lago de Xenebra*. Está atravesado de leste a oeste polo Ródano. Este é o lago máis grande de Europa occidental, cos seus 72&nbsp;km de longo e os seus 582,4&nbsp;km² de superficie (234&nbsp;km² en Francia, 348,4&nbsp;km² en Suíza. A súa costa ten 372 m e a súa profundidade máxima acada os 309,7 m (cota +62,3 m, entre Lausana e Évian). A súa lonxitude máxima é de 13&nbsp;km, e o seu volume 89 km3. É o segundo maior lago da Europa, o primeiro é o lago Balaton (na Hungría).

A súa extremidade occidental, próxima a Xenebra, denomínase *Petit-Lac* (Pequeno Lago) en oposición ao *Haut-Lac* (Lago alto), moito máis longo.

Alén da Alta Savoia, tres cantóns suízos teñen costa no Léman: os cantóns de cantón de Xenebra, de Vaud e do Valais. Está sobre todo bordeado polos seguintes concellos: Xenebra, Versoix, Nyon, Gland, Rolle, Morges, Lausana, Vevey, Montreux, Villeneuve, Évian e Thonon-les-Bains. As localidades principais que o bordean están unidas por viaxes regulares en barco servidas pola Compañía Xeral de Navegación (Compagnie générale de navigation (CGN)).

Cada ano, unha importante competición de vela ten lugar no lago: le Bol d'Or.

## Nome 
O primeiro rexistro coñecido do nome do lago é *Lacus Lemannus*, na época do Imperio romano; tornouse *Lacus Lausonius*, *Lacus Losanetes* e entón *Lac de Lausanne* na Idade Media. Coa crecente importancia de Xenebra, tornouse *Lac de Genève* (lago de Xenebra). No século XVIII, o nome *Lac Léman* foi revigorado en francés. É usualmente chamado de *Lac de Genève* en Xenebra e *Lac Léman* noutros lugares. Algúns mapas denomínano ''Lac d'Ouchy* (do nome do porto localizado próximo de Lausana).

Nota de pronuncia (no Alfabeto fonético internacional) —
: Inglés: *Lake Geneva* 
: Francés: *Lac Léman*  or *Lac de Genève* 
: Alemán: *Genfersee* 
: Italiano: *Lago di Ginevra'' .

## Véxase tamén
### Ligazóns externas 
* Lac Léman - Wikivoyage (fr)
* Caractéristiques, faune et flore du lac Léman
Número de Mach

[250px|dereita|miniatura|Un [F/A-18 Hornet a velocidade transónica xusto antes de acadar a velocidade do son.]]
O **Número de Mach** (\mathrm{Ma} ou M) é a relación que existe entre a velocidade dun corpo que se despraza nun determinado medio e a velocidade do son nese fluído nas mesmas condicións físicas, en particular á mesma temperatura e presión. Recibe o nome do físico e filósofo austríaco Ernst Mach. Utilízase a miúdo para representar a velocidade dun obxecto que viaxa a velocidades próximas ou superiores á do son.

## Cálculo 
O número de Mach é un número  empregado de xeito usual para expresa-las velocidades dos avións. Cando se fala de Mach 1, estase a dicir que o avión voa á velocidade do son, Mach 2 fai referencia a que a súa velocidade é dúas veces a velocidade do son etc. Como a velocidade do son nun determinado medio depende, entre outros factores, da temperatura, a velocidade dun avión viaxando a Mach 1 dependerá da súa  e das condicións atmosféricas.

Os réximes de voo das aeronaves clasifícanse segundo o número de Mach do seguinte xeito:
* Subsónico: M  5

O seu valor está expresado pola seguinte fórmula:

:\ M = \frac 

onde

:\ M  é o número de Mach
:\ v_s é a velocidade do obxecto (relativa á do medio)
:\ u é a velocidade do son no medio
Anacreonte

**Anacreonte**, nado en Teos no c. 570 a.C. e finado no 478 a.C., foi un poeta grego lírico.

## Traxectoria
Soldado na súa mocidade, estivo en Samos invitado polo tirano Polícrates e en Atenas por Hiparco. Autor de cinco libros de himnos, cantos eróticos... dos que só se conservan fragmentos, entre eles dous himnos dedicados a Artemisa e a Baco nos que o amor, o viño e a danza constitúen os principais temas, e deron orixe posteriormente ás composicións coñecidas como anacreónticas.

## Véxase tamén
### Outros artigos
* Os nove poetas líricos
Anagni

**Anagni** é unha comuna da provincia de Frosinone, no Lacio, Italia. Famosa polas súas conexións co papado. Ten 19.334 habitantes.
Os restos arqueolóxicos máis antigos datan do séculoVII a.C. ), entra en contacto con Roma na época de Lucius Tarquinius Superbus, foron aliados ata que Roma atacou Anagni (306 a.C.) e disolveu a Confederatio Hernicae, unha federación cos Hernici, dos que Anagni era o centro espiritual.
Durante o Imperio Romano os emperadores pasaban o verán na vila, e a partir do século XII os papas seguiron o seu exemplo.
Varios papas da familia Conti, naceron aquí (Inocencio III, Gregorio IX, Alexandre IV, Bonifacio VIII).
En 1160 Alexandre III excomungou solemnemente ao emperador Frederico Barbarroxa na vila.
En 1303 os enviados do rei de Francia, Filipe o Fermoso, humillaron ao papa Bonifacio VIII.

## Galería de imaxes

Ficheiro:Cattedrale di Santa Maria (Anagni) con campanile.JPG
Ficheiro:Palazzo dei papi, Anagni.jpg
Ficheiro:Anagni03.jpg
Ficheiro:Anagni06.jpg

## Véxase tamén
### Ligazóns externas
*Web oficial do concello (en italiano)
Anaxágoras de Clazómenas

**Anaxágoras**, nado en Clazómenas (Asia Menor) cara ao 500 a.C e finado en Lampsaco cara ao 428 a.C., foi un filósofo presocrático grego.

## Traxectoria 
Por volta do 464 a.C. marchou a Atenas, que nesa época era xa o centro da cultura grega. Está considerado o fundador do teísmo filosófico, Sostivo a teoría de que a materia está composta de partículas infinitesimais denominadas sementes que son diferentes e se dividen ata o infinito e que se moven no caos, organizadas por unha forza superior coñecida como *Nous* (a razón).

Segundo Anaxágoras estas sementes apareceron dunha masa compacta e o *nous* comezou a movelas. Pericles, Demócrito, Eurípides e Sócrates seguiron as súas doutrinas. Acusado de impiedade pola súa teoría cósmica, viuse obrigado a se retirar a Lampsaco no (434 a.C.).

Atribúeselle a obra *Sobre a natureza*, citada por Platón.
Anaxarco

**Anaxarco**, nado en Abdera (Tracia) cara ao 380 a.C. e finado en Chipre no 320 a.C., foi un filósofo grego.
## Traxectoria
Discípulo de Demócrito, acompañou a Alexandre Magno nas súas campañas en Asia. As súas censuras ao goberno de Nicocreón de Chipre levárono á morte.
## Pensamento
En ética, recomendaba como soberano ben a paz absoluta do espírito (*eudaimonia*).
Carter Beauford

**Carter Anthony Beauford**, nado o 2 de novembro de 1957, é o batería de Dave Mathews Band , coñecido pola súa elegancia á hora de tocar. Un punto a favor é o seu ambidestrismo que lle permite un amplo xogo e destreza. Son moi coñecidos os seus complicados e orixinais patróns de charles.

## Traxectoria
Carter Beauford comezou moi novo a tocar, con tres anos, despois de que o seu pai o levara a un concerto de Buddy Rich ao non atopar un canguro para coidalo. A partir de entón amosou unha gran paixón polo instrumento. Con nove anos fixo a súa primeira actuación pública tocando unhas pezas de jazz. Unha auténtica demostración da súa técnica é, por exemplo, a canción "Triping billies" onde atopamos un Beauford en estado puro.

O seu grupo principal foi e continúa a ser a Dave Mathews Band. A banda formouse cando nunha cafetería onde Carter e Leroi Moore tocaban jazz acercóuselles de súbito un camareiro, Dave Mathews, fascinado pola súa música e propuxo a idea.

Beauford considérase un músico ecléctico aberto a diversos tipos de música e, condescendente con isto, tocou con numerosos artistas entre os que destacan Santana ou o xenial Victor Wooten.

## Influencias
As principais influencias de Carter son Buddy Rich, Papa Jo Jones e Tony Williams, entre outros.

## Equipo
Toca cun kit Bill Cobham para destros, pratos Zildjian e baquetas Pro-Marck Signature Series.
Ancona

**Ancona** é un concello italiano da provincia homónima, na rexión das Marcas. Ten 101.210 habitantes (en 2007) e esténdese por unha área de 123&nbsp;km², cunha densidade de poboación de 818 hab/km².

Fai fronteira cos concellos de: Agugliano, Camerano, Camerata Picena, Falconara Marittima, Offagna, Osimo, Polverigi e Sirolo.

## Historia 
A cidade antiga fundárona refuxiados de Siracusa por volta do -390, que lle deron o nome de **Αγκων**, os romanos ocupáronna como estación naval na Guerra iliria de -178, durante a época imperial o seu porto tivo moita importancia ao ser o máis próximo a Dalmacia, Traxano encargou a Apolodoro de Damasco amplialo.

Despois da caída do Imperio Romano, os godos, longobardos e musulmáns atacaron Ancona. En tempos do exarcado de Rávena foi unha das cidades da Pentápole, con Fano, Pésaro, Senigallia e Rímini, converténdose nunha república semiindependente baixo a protección dos papas, ata que Gonzaga a conquistou no nome do papa Clemente VII (1532)

centro|700px

## Arquitectura 
* O Arco de triunfo de Traxano, século II, proxectado por Apolodoro de Damasco.
* A *Catedral de San Ciriaco*, séculos XII e XIII.
* O *Lazareto* (Laemocomium o "Mole Vanvitelliana"), planeado polo arquitecto Luigi Vanvitelli en 1732.
* *O Pazo Episcopal*, lugar onde morreu o Papa Pío II en 1464.
* O *templo de Santa Maria della Piazza* cunha elaborada fachada arcada que data de 1210.
* O *Palazzo del Comune*, obra de Margaritone d'Arezzo.

## Galería de imaxes

File:Crkva Chiesa del Santissimo Sacramento u Anconi.jpg
File:Rimokatolička crkva Chiesa di San Domenico (Ancona) 2017.jpg
File:Chiesa di Santa Maria della Piazza.jpg
File:Pogled iz ankonskoga muzeja.jpg
File:Muzej u Anconi.jpg
File:Ankonska katedrala.jpg
File:U Anconi spomenik.jpg
File:Ancona u rujnu 2017.jpg
File:Upravna zgrada u Anconi.jpg
File:U Anconi u Italiji.jpg
File:Zgrada u Anconi.jpg
File:Na ulazu u Anconu.jpg
File:U talijanskome gradu Anconi 13. rujna 2017.jpg
File:Ancona 2017.jpg

## Véxase tamén 
### Outros artigos 
* Anconetano ou agontano (moeda)

### Ligazóns externas 
* Web oficial do concello (en italiano)
Nicko McBrain

**Michael Henry McBrain**, nado o 5 de xuño de 1952, é o batería do grupo de heavy metal Iron Maiden.

## Biografía 
Naceu en Hackney, ao leste de Londres, o 5 de xuño de 1952. A súa primeira banda foi 'The 18th Fairfield walk. Máis tarde uniuse á Weel street Blues Band. Posteriormente tocou con distintos músicos e en 1975 uniuse a 'Streetwalkers'. Pero foi con Iron Maiden, con quen alcanzou o seu grande éxito. Entrou en 1983 substituíndo a Clive Burr, o seu antecesor. O primeiro álbum que gravou coa 'Dama de ferro' foi 'Piece of Mind'.

## Véxase tamén
Mike Portnoy

**Mike Portnoy** (20 de abril de 1967) é un batería estadounidense, cofundador da banda de metal progresivo Dream Theater.

Ademais do seu traballo con Dream Theater, Portnoy é coñecido polos seus moitos proxectos paralelos e bandas tributo. É membro fundador de Liquid Tension Experiment, unha banda de rock progresivo instrumental na que tamén está os seus compañeiros de Dream Theater John Petrucci e Jordan Rudess, xunto co baixista Tony Levin. Tamén é fundador de Transatlantic, un supergrupo de rock progresivo co teclista de Spock's Beard Neal Morse, o guitarrista de The Flower Kings Roine Stolt e o baixista de Marillion Pete Trewavas.

## Traxectoria 
Nado o 20 de abril de 1967 en Nova York, amosou xa de moi novo a súa afección pola música. Entrou no Berklee Music College de Boston onde coñecería os seus compañeiros de grupo: John Petrucci (guitarrista) e John Myung (baixista). Ademais de traballar en Dream Theater, Portnoy forma parte de Liquid Tension Experiment ou OSI, entre outros proxectos. As súas composicións están fortemente marcadas por dobres bombos, enérxicos redobres, polirritmias e sobre todo unha grande orixinalidade. Dispón dun incontable número de accesorios no seu equipo de batería, os cales aproveita para sacar novos sons, xogando con eles.

O seu carácter obsesivo compulsivo lévao sempre a involucrarse de forma desmesurada en calquera das súas actividades, por iso evita o alcol e o tabaco. Deixou este último como promesa á súa nai no leito de morte ao falecer esta dun cancro. Nos concertos en directo sempre ofrece a nota de cor. As súas escenas cómicas son fielmente captadas polas cámaras que el mesmo se encarga de dirixir. Mike Portnoy é un 'pallaso' entrañable do cal, a pesar das críticas suscitadas cara a el nalgunha ocasión, non se lle pode negar que se trata dun dos mellores baterías do mundo.

## Influencias
Entre as influencias favoritas de Portnoy están Neil Peart, Frank Zappa, Terry Bozzio, Phil Collins, Vinnie Colaiuta, Simon Philips, John Bonham, Keith Moon, Ringo Starr e Bill Bruford. Como bandas favoritas ten a The Beatles, Queen, Yes, Rush, Pink Floyd, Metallica, Jellyfish, Iron Maiden, U2 e Jane's Addiction.

## Equipo
Mike Portnoy ten diferentes e xigantescos kits de batería:
*Siamese Monster (Tama/Sabian)
*Purple Monster (Tama/Sabian)
*The Transatlantic kit (Tama/Sabian)
*The Awake/ A Change of Seasons kit (Mapex/Sabian)

## Véxase tamén
### Ligazóns externas
*Sitio Web oficial  de Mike Portnoy.
Xenebra

**Xenebra** pode referirse a:

* **Xenebra**, cidade suíza;
* **xenebra**, unha bebida;
* **Xenevra**, unha raíña.
Andenne

**Andenne** (en valón **Andene**) é un concello da provincia de Namur, Bélxica. localizada a carón do río Mosa. En 2004 tiña 24.079 habitantes.

Desenvolveuse arredor dunha abadía fundada no ano 692.
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas
* Web oficial do concello
Les Andelys

**Les Andelys** é un concello do departamento de Eure, Normandía, Francia. Sitúase na confluencia de tres vales. En 1999 tiña 9047 habitantes divididos en dúas zonas ben diferenciadas, Grand-Andely e Petit-Andely.

## Historia
En orixe unha vila galo-romana, Ricardo I de Inglaterra mandou construír a fortaleza de Château-Gaillard (1198), para protexer o ducado de Normandía dos reis de Francia. As tropas de Filipe II de Francia capturárono despois dun longo sitio no ano 1203.

## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* Web oficial do concello (en francés e inglés)
William Anders

**William Alison Anders**, nado en Hong Kong en 1933 e falecido o 7 de xuño de 2024, foi un astronauta norteamericano.

## Traxectoria 
Entrou na Academia Naval Militar en 1955. Seleccionado como austronauta pola NASA en 1964. Con Frank Borman e James Lovell tripulou a astronave Apollo 8 que describiu 10 órbitas arredor da Lúa (24-25 de decembro de 1968).

Foi o autor da famosa fotografía espacial *Earthrise*.

## Véxase tamén
### Outros artigos 
* Programa Apollo
Anchorage

**Anchorage** é unha cidade estadounidense, capital do estado de Alasca. En 2012 tiña 298 610 habitantes (380 821 residentes incluíndo os arrabaldes),, o que a converte na cidade máis poboada de Alasca.

Anchorage atópase no centro sur de Alasca, situada nunha península triangular, limitada ao leste polos Montes Chugach. Ten aeroporto internacional e porto marítimo. A economía baséase nas actividades públicas e militares, no petróleo e no turismo.

## Historia 
A diferenza de todas as outras grandes cidades do sur de Alasca, en Anchorage a pesca ou a minaría
non foron as razóns polas que se empezou a asentar xente no lugar. Comezou a medrar ao ser, no 1914, empregada como porto para a construción do ferrocarril Alaska Railroad, que se construíu entre 1915 e 1923. Logo se estableceu un campamento importante. A economía nos seus anos vinte baseábase no ferrocarril. Entre os trinta e os cincuenta, a cidade experimentou un crecemento masivo debido aos militares e ao transporte aéreo. O aeroporto de Merrill Field abriu en 1930, e o aeroporto internacional de Anchorage fíxoo en 1951. As instalacións militares de Elmendorf Air Force Base e Fort Richardson foron construídas nos anos corenta.

esquerda|miniatura|O terremoto de Alasca do 27 de marzo de 1964 (Fourth Avenue)
O terremoto do Venres Santo provocou moitos danos o 27 de marzo de 1964 cunha magnitude de momento de 9,2. Matou 114 habitantes de Alasca e causou numerosos danos materiais. Reconstruiríase na segunda metade dos sesenta a cidade.

En 1968 descubriuse petróleo na baía Prudhoe, que incrementou máis a súa poboación. Despois, en 1975, crearíase o municipio de Anchorage, a partir da City de Anchorage e da Anchorage Area Borough (que incluía Eagle River, Girdwood, Glen Alps, ...).

## Xeografía 
Anchorage está situada na parte central do estado a 61º de latitude norte, mesma latitude que as cidades de Estocolmo e San Petersburgo.

A cidade áchase sobre unha península triangular, rodeada polos Montes Chugach.

### Clima 
Durante o verán a temperatura diúrna é bastante agradable, entre 13 e 21&nbsp;°C, mentres que no inverno, a temperatura media descende a –7 e até –15&nbsp;°C e a cidade reloce unha grosa capa de neve.

## Economía 
miniatura|200px|Porto de Anchorage
Anchorage é un porto que recibe máis do 95 % de todo o transporte de mercadorías de Alasca. As maiores industrias inclúen o petróleo e o turismo. Hai dúas bases militares americanas facendo fronteira con Anchorage polo norte: a Base Aérea de Elmendorf e o Forte Richardson. Case todos os turistas que van ao Interior do Alasca pasan por Anchorage sendo frecuento velos no verán pola cidade.

## Linguas 
86'4% inglés, 4% castelán, 1'5% tagalo, 1'4% coreano,  0'8% alemán, 1'4% linguas nativas (atabasco, esquimó, aleutiano)

## Notas 
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* Web oficial da cidade (en inglés)
Martin Andersen Nexø

**Martin Andersen Nexø**, nado en Copenhague o 26 de xuño de 1869 e finado en Dresden o 1 de xuño de 1954, foi un escritor dinamarqués.

## Traxectoria 
Nado nun barrio pobre de Copenhague, a súa familia moveuse a Nexø en 1877. A mediados da década de 1890 viaxou polo sur de Europa, e o seu libro *Soldage* (1903) baséase en gran parte nesas viaxes. *Pelle Erobreren* (Pelle o conquistador) é a súa obra máis coñecida (1906-1910), da que se fixo unha película en 1987.

Militante do Partido Comunista de Dinamarca, en 1941 durante a ocupación nazi foi detido pola policía. Conseguiu fuxir a Suecia, e posteriormente á Unión Soviética, onde fixo programas de radio dirixidos a Dinamarca e Noruega. Despois da segunda guerra mundial estableceuse en Dresde, na Alemaña Oriental.
Carl David Anderson

250px|miniatura|Carl David Anderson na procura dos mesons
**Carl David Anderson**, nado en Nova York o 3 de setembro de 1905 e finado en San Marino (California) o 11 de xaneiro de 1991, foi un físico estadounidense.

## Traxectoria 
Era fillo de emigrantes de orixe sueca. Estudou física e enxeñería no Instituto Tecnolóxico de California, obtendo o seu *Bachelor of Sciences* en 1927 e doutorándose en 1930. Posteriormente, en 1939, foi catedrático do departamento de Física en devandita Universidade.

Pronto destacou polos seus traballos de investigación sobre os fotoelectróns producidos por raios X, a radiación cósmica -en colaboración con Robert Andrews Millikan -, os raios gamma e a radioactividade inducida. Fotografando os rastros de raios cósmicos na cámara de ionización, descubriu en 1932 unha partícula que bautizou co nome de positrón, chamada tamén electrón positivo por ter a mesma carga positiva que un protón e a mesma masa que un electrón, e cuxa existencia fora predita uns anos antes por Paul Adrien Maurice Dirac.

En 1938 descubriu outra importante partícula elemental relacionada cos raios cósmicos, o mesón (chamado agora mesón ý), previsto xa por Hideki Yukawa en 1935. En 1950 achegou probas da existencia de partículas V cargadas e neutras.

Polo seu descubrimento do positrón outorgóuselle o Premio Nobel de Física en 1936, compartido con Victor Franz Hess.

## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* Biografía no Instituto Nobel
Psophia crepitans

A ***Psophia crepitans*** é unha ave da orde das gruiformes (*Gruiformes*) e familia dos psofíidos (*Psophiidae*) que habita no norte da conca do Amazonas, en Colombia, Venezuela, o Brasil, as Güianas e o nordeste do Perú.

De entre 48 a 56&nbsp;cm de lonxitude e peso medio de 1,3&nbsp;kg, o seu pescozo é longo, así como as súas patas, e a plumaxe é negra con reflexos azuis.

É unha ave gregaria, que fai o seu niño nos ocos das árbores, poñendo as femias 3 ou 4 ovos brancos, que chocan todos os membros dun grupo de cinco ou máis paxaros.

Aliméntanse de insectos e froitas.

Os amerindios utilízano para cazar serpes e como sentinela, especialmente dos patos, xa que é doado de domesticar.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* Vídeos en Internet Bird Collection
* Gray-Winged Trumpeter en *National Aviary*.
Lindsay Anderson

**Lindsay Anderson**, nado en Bangalore en 1923 e finado en 1994, foi un director de teatro, cine e documentais inglés. Foi fillo dun oficial do Exército británico, e educado en Cheltenham e Oxford. É un dos máximos representantes do movemento Free Cinema británico.

## Filmografía 
* *This Sporting Life* (1963)
* *The Singing Lesson* (1967)
* *If....* (1968)
* *¡Que home de sorte!* (1972)
* *In Celebration* (1974)
* *Red White and Zero* (1979)
* *Britannia Hospital* (1982)
* *The Whales of August* (1987)

## Documentais e TV 
* *Meet the Pioneers* (1948)
* *Idlers that Work* (1949)
* *Three Installations* (1951)
* *Wakefield Express* (1952)
* ''Thursday's Child* (1953)
* *O Dreamland* (1953)
* *Truck Conveyor* (1954)
* *Foot and Mouth* (1955)
* *A Hundred Thousand Children* (1955)
* *The Children Upstairs* (1955)
* *Green and Pleasant Land* (1955)
* *Henry* (1955)
* *£20 a Ton* (1955)
* *Energy First* (1955)
* *Every Day Except Christmas* (1957)
* *March to Aldermaston* (1959)
* *The Old Crowd* (1979)
* *Glory! Glory!'' (1989)
Agave americana

A **agave americana** ou **pita americana** (***Agave americana***) é unha planta amarilídea orixinaria de México, pero hoxe cultivada en todo o mundo.
As follas, dispostas nunha gran roseta, son de cor verde son duras e espiñentas nas beiras e acadan os 2 m de longo, as flores son amarelas, dáse en terreos areeiros e secos, pode chegar a acadar unha altura de 2'5 m. Cultívase para extraer as fibras, co que se fan cordas, cabos e sacos e do seu zume faise o pulque, do que se elabora o tequila. O zume da planta (xarope de agave) emprégase como adozante e substitutivo do mel en dietas veganas.

## Subespecies 
* *A. a. ssp. americana*
* *A. a. var. americana* L.
* *A. a. var. expansa* (Jacobi) Gentry
* *A. a. var. latifolia* Torr. in Emory 
* *A. a. var. marginata* Trel. in L.H.Bailey 
* *A. a. var. medio-picta* Trel. in L.H.Bailey
* *A. a. var. oaxacensis* Gentry
* *A. a. var. picta* (Salm-Dyck) A.Terracc. in A.Terracc.
* *A. a. ssp. protamericana* Gentry
* *A. a. var. striata* Trel. in L.H.Bailey 

## Notas 
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* USDA Plants Profile for *Agave americana* (American century plant)
* Century Plant Data Sheet (Agave americana)*(en inglés)*
* Lady Bird Johnson Wildflower Center Native Plant Information Network (NPIN) — *Agave americana*
* *Agave americana* — UC Photos gallery
Chamariza

A **chamariza** (*Vitex agnus-castus*), tamén coñecida como **agnocasto** ou **árbore da castidade** é un arbusto da familia das verbenáceas.
Segundo Plinio, as mulleres gregas que querían preservar a súa castidade colocaban follas da planta nas súas camas e durmían con ela xa que existía a crenza que podía inhibir a libido. Hoxe aínda se emprega para usos medicinais.

## Sinonimia 
* *Vitex latifolia* Mill. (1768).
* *Vitex verticillata* Lam. (1779).
* *Vitex integra* Medik. (1783).
* *Vitex lupinifolia* Salisb. (1796).
* *Vitex agnus* Stokes (1812).
* *Vitex robusta* Lebas (1869).
* *Agnus-castus robusta* (Lebas) Carrière (1871).
* *Agnus-castus vulgaris* Carrière (1871).
* *Vitex pseudonegundo* (Hausskn.) Hand.-Mazz. (1913).
* *Vitex hybrida* Moldenke (1941).

## Notas
Agrón (planta)

O **agrón** ou **brizo** (***Nasturtium officinale*** ou antigamente *Nasturtium nasturtium-aquaticum*) é unha planta crucífera. Cultívase para aproveitar as súas follas para ensaladas que conteñen un elevado contido en vitamina C, a súa semente utilízase como picante. Dáse en medios húmidos e acuáticos, sobre todo nas beiras dos mananciais, regatos e ríos.

## Descrición 
É unha planta perenne, acuática ou semiacuática de entre 10 a 50&nbsp;cm de altura que se agrupa en grandes colonias. Os talos ascendentes son ocos e algo carnosos. As follas, de cor verde escura, son glabras, bipinnadas e con limbo ancho. As flores, pequenas e brancas, reúnense en ramilletes ou panículas terminais.

## Propiedades 
Rico en iodo, ferro, vitaminas A, C e E. Utilízase como estimulante e diurético. Usado en medicina popular para aliviar a bronquite e certas afeccións cutáneas.

Utilízanse as follas, a raíza, os gromos tenros e frescos.

O agrón é un purgante, estimulante dixestivo e diurético.

## Taxonomía 
*Nasturtium officinale* foi descrita por William Townsend Aiton e publicado en *Hortus Kewensis; or, a Catalogue of the Plants Cultivated in the Royal Botanic Garden at Kew. London (2nd ed.) 4: 110*, no ano 1812.	
;Etimoloxía:
*Nasturtium* vén do latín *nasus* = "naríz" e *tortus* = "torto" por mor ao cheiro picante da planta que irritaba o nariz e obrigaba a facer acernos torcéndoa.
;Sinonimia:

## Notas 
* ITIS (home page) 
## Véxase tamén 
### Bibliografía 
# Holmgren, N. H., P. K. Holmgren & A. Cronquist. 2005. Vascular Plants of the Intermountain West, U.S.A., subclass Dilleniidae. 2(B): 1–488. In A. J. Cronquist, A. H. Holmgren, N. H. Holmgren, J. L. Reveal & P. K. Holmgren (eds.) Intermount. Fl.. Hafner Pub. Co., Nova York.
# Jonsell, B. 1982. Cruciferes. Fl. Madagasc. 84: 1–32. 
# Macbride, J. F. 1938. Cruciferae, Flora of Peru. Publ. Field Mus. Nat. Hist., Bot. Ser. 13(2/3): 937–983.
# Nasir, E. & S. I. Ali (eds). 1980-2005. Fl. Pakistan Univ. of Karachi, Karachi.
# Nee, M. H. 2008. Dilleniidae. 3: 1–255. In M. H. Nee Fl. Reg. Parque Nac. Amboró Bolivia. Editorial FAN, Santa Cruz.
# ORSTOM. 1988. List Vasc. Pl. Gabon Herbier National du Gabon, Yaounde.
# Rusby, H. H. 1893. On the collections of Mr. Miguel Bang in Bolivia. Mem. Torrey Bot. Club 3(3): 1–67. 
# Stevens, W. D., C. U. U., A. Pool & O. M. Montiel. 2001. Flora de Nicaragua. Monogr. Syst. Bot. Missouri Bot. Gard. 85: i–xlii, 1–2666.
# Warwick, S. I., A. Francis & I. A. Al-Shehbaz. 2006. Brassicaceae: Species checklist and database on CD-Rom. Pl. Syst. Evol. 259: 249–258.
# Zuloaga, F. O. 1997. Catálogo de las plantas vasculares de la Argentina. Monogr. Syst. Bot. Missouri Bot. Gard. 74(1–2): 1–1331.
# Zuloaga, F. O., O. Morrone, M. J. Belgrano, C. Marticorena & E. Marchesi. (eds.) 2008. Catálogo de las Plantas Vasculares del Cono Sur (Argentina, Sur do Brasil, Chile, Paraguay y Uruguay). Monogr. Syst. Bot. Missouri Bot. Gard. 107(1): i–xcvi, 1–983; 107(2): i–xx, 985–2286; 107(3): i–xxi, 2287–3348.

### Ligazóns externas 
* Hortus kew. ed. 2, 4:110. 1812
Aguia calzada

miniatura|*Hieraaetus pennatus*
A **aguia calzada** ou **aguia caudal** (*Hieraaetus pennatus* ou *Aquila pennatus*) é unha ave de rapina de ó redor de 47&nbsp;cm de longo e 127&nbsp;cm de envergadura. Os machos pesan uns 700 gramos e as femias ó redor dos 1&nbsp;000.

## Características 
Viven no sur de Europa (agás en Italia), no norte de África e en Asia central. A poboación europea concéntrase nun 90% en España, onde se calculan unhas 9&nbsp;000 parellas reprodutoras. Os exemplares europeos pasan o inverno na África subsahariana, os asiáticos no sur do continente. O seu hábitat habitual son zonas montañosas con bosques caducifolios e áreas abertas axeitadas para cazar.

A base da súa alimentación son mamíferos pequenos (roedores e coellos), paxaros e réptiles. Poñen un ou dous ovos nun niño situado nunha árbore alta.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Bibliografía 
* *9 Splitting headaches? Recent taxonomic changes affecting the British and Western Palaearctic lists.* - Martin Collinson, British Birds vol 99 (xuño de 2006), 306-323 

### Ligazóns externas 
* [A aguia calzada na "Lista vermella de especies ameazadas" da IUCN(https://gl.wikipedia.org/wiki/Uni%C3%B3n_Internacional_para_a_Conservaci%C3%B3n_da_Natureza)]
Agana

A **agana** (*Galium verum* L.), tamén chamada **callaleite**, **herba coalleira**, **herba da agana**, **herba do agano**, **herba do rodico**, **herba dos aganos**, **preseira**, **presoiro** e **rodesno**, é unha planta orixinaria de Eurasia que medra en terreos secos, preto do mar.

## Descrición 
É unha planta anual herbácea con rizoma moi ramificado, caule ergueito, de sección cadrada e altura moi variábel, desde 5 a 120&nbsp;cm (ordinariamente, de 20 a 70&nbsp;cm), con follas, estreitas e lanceoladas, agrupadas en verticilos de 4-12 follas, e flores pequenas, cruciformes, de cor amarela brillante, agrupadas en densos acios terminais, que desprenden un aroma agradábel, semellante ao do mel. En Galicia pódese ver especialmente nas montañas do interior.

## Propiedades 
* Sedante dixestivo.
* Empregouse en medicina popular para disolver cálculos renais.
* Tense recomendado para tratar a epilepsia.
* Dioscórides escribiu que sandaba as queimaduras de lume.
* As flores usáronse como tinguidura para poñer os cabelos louros.
* Foi empregada para callar o leite no proceso de elaboración do queixo, ao que se deben algúns dos seus sinónimos populares
* No pasado reenchíanse os colchóns coas súas flores para que o olor das mesmas mataran, supostamente, as pulgas.

## Taxonomía 
*Galium verum* foi descrita por Linneo e publicada en *Species Plantarum 1: 107*, no ano 1753. 
;Sinonimia:
* *Asterophyllum galium* Schimp. & Spenn. in F.C.L.Spenner (1829).
* *Rubia vera* (L.) Baill. (1880).
* *Galium verum var. typicum* Rouy in G.Rouy & J.Foucaud (1903), nom. inval.
* *Galium verum subsp. euverum* Hyl. (1945), nom. inval.
* *Galium glabratum* Klokov.
* *Galium verum subsp. praecox* (K.H.Lang) Petr.
* *Galium verum subsp. verum* 
* *Galium verum subsp. wirtgenii* (F.W.Schultz) Oborny.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Bibliografía 
* Düll, R. e H. Kutzelnigg (2011): *Taschenlexikon der Pflanzen Deutschlands*. 7. Auflage, Quelle & Meyer-Verlag. ISBN 978-3-494-01424-1
* Font Quer, P. (2001): *Plantas medicinales. El Dioscórides renovado*. 3ª edición. Barcelona: Ediciones Península, pp.&nbsp;749–740. ISBN 84 8307 242 4 (1ª ed. publicada por Editorial Labor en 1961).
* Strasburger, E. (1994): *Tratado de botánica*. 8ª edición. Barcelona: Ediciones Omega, S.A., p.&nbsp;840. ISBN 84&nbsp;282&nbsp;0979 0

### Ligazóns externas 
* *Galium verum*. United States Department of Agriculture.
Cobreira europea

miniatura| *Circaetus gallicus*
A **cobreira europea,** tamén coñecida como **aguia albela** (*Circaetus gallicus*) é unha ave rapaz. Habita na zona mediterránea, en Rusia, Oriente Medio chegando ata Paquistán e a India, mesmo algunhas illas de Indonesia. En Europa é a Península Ibérica onde a aguia albela é máis común, mentres noutras zonas de Europa está en serio perigo de se extinguir.

As partes inferiores son brancas, mesmo as das ás, e con frecuencia o peito e a testa escuras. A plumaxe da cabeza pode ser clara ou máis común escura. Habita en zonas de montaña, bosques e costas. Aliméntase de cobras, lagartos e ras. Aniña nas árbores. A súa lonxitude varía entre os 63 e 68&nbsp;cm e a súa envergadura entre 185 e 185&nbsp;cm, pesa entre 1'7 e 1'8&nbsp;kg. e ten unha esperanza de vida de 17 anos.

## Notas 
## Véxase tamén
Aguia imperial oriental

thumb| *Aquila heliaca*
A **aguia imperial oriental** (***Aquila heliaca)*** é unha ave rapaz, semellante á aguia real, pero un pouco máis pequena (80&nbsp;cm de longo e 200&nbsp;cm de envergadura).

Atópase no sueste de Europa e Oeste e Centro de Asia. No inverno migra a África, a India e a China.

Na Europa a aguia está en serio perigo de extinción, e xa desapareceu da Hungría e da Austria. En España quedan 170 parellas, nos últimos anos detéctase unha pequena recuperación, sobre todo no parque de Doñana.

Habita en campo aberto con pequenos bosques e aniña en árbores solitarias.

A poboación en España, Portugal e parte de Marrocos era considerada anteriormente unha subespecie, pero é agora unha especie propia (Aguia imperial ibérica, *Aquila adalberti*).

## Notas
Tito Livio

**Tito Livio** (orixinalmente, en latín, **Titus Livius**), nado en Padua no 64 ou 59 a. C. e finado no 17 d. C., foi un historiador romano, autor de *Ab urbe condita libri* (*Desde a fundación da Cidade*), que relata a historia de Roma desde a fundación tradicional no ano 753 a. C. até a morte de Druso no 9 a. C. En total componse de 142 libros, dos que só se conservan 35.
## Traxectoria 
Livio naceu nunha familia rica de provincias e trasladouse de mozo a Roma, estudando nela retórica e filosofía. Tiña ideas conservadoras e republicanas, mais non entrou nunca en política. Adquiriu fama a partir do 27 - 25 a. C., cando encetou a preparación de *Ab Urbe Condita*, obra na que se ocupou até á súa morte.

Octavio Augusto, a cuxo círculo pertenceu, confioulle a educación do seu neto adoptivo, o futuro emperador Claudio, a pesar das súas ides republicanas. En troques, Livio aceptara a *pax augusta* e, aínda que el fose partidario de Pompeio, aprobou a enorme reforma emprendida por Augusto. Tivo dous fillos.

## Véxase tamén
Ágar-ágar

O **ágar-ágar** é unha substancia mucilaxinosa que se obtén de certas algas mariñas que viven sobre todo en augas do leste de Asia.T

Tamén se coñece polos nomes **xelosa**, **xelosina**, **xelatina vexetal**, **xelatina chinesa** ou **xelatina xaponesa**.

## Etimoloxía 
O termo deriva de  *agar-agar*, o nome malaio da xelea extraída das algas vermellas. 

## Composición 
miniatura|250px|Estrutura do polímero agarosa.

O ágar-ágar é unha mestura de dous compoñentes: o polisacárido lineal agarosa e unha mestura heteroxénea de moléculas máis pequenas chamadas agaropectina. A agarosa supón aproximadamente o 70 % da mestura.

Esta mestura forma a estrutura de soporte das paredes celulares de certas especies de algas, que se libera ao fervelas. Estas algas son coñecidas como agarófitos, e pertencen ao filo dos rodófitos (algas vermellas).

Aínda que ambas as clases de polisacáridos comparten a mesma estrutura básica, estando formadas por unidades alternadas de D-galactosa e de 3,6-anhidro-L-galactopiranosa, unidas por enlaces α-(1-3) e β-(1-4), a agaropectina está modificada con grupos ácidos, tales como sulfato e piruvato.

O ágar-ágar presenta histérese, fundindo a 85 °C e solidificando entre os 32 e os 40 °C. Esta propiedade subministra un equilibrio adecuado entre a fácil fusión e unha boa estabilidade do xel a temperaturas relativamente altas. Dado que moitas aplicacións científicas requiren incubación a temperaturas próximas á temperatura do corpo humano (37 °C), o ágar-ágar é máis apropiado que outros axentes solidificantes que se funden a esta temperatura, como a xelatina.

## Historia 
Estas algas e o xel extraído delas foron utilizadas desde tempos antigos nos países do Extremo Oriente (como a China, o Xapón e Corea) e foi levada a Europa conta a metade do século XIX. Na actualidade, as algas produtoras de ágar-ágar cultívanse en moitas zonas.

## Usos 
O seu uso principal é como soporte de cultivo en microbioloxía, para o crecemento de bacterias, fungos e virus bacteriófagos. Presenta a gran vantaxe de que case ningún microorganismo é capaz de degradalo, polo que as placas fabricadas con el non se alteran. En bacterioloxía emprégase como caldo de cultivo desde que Robert Koch fixera público o seu emprego en 1882. 

Tamén se usa como laxante, e para diversos usos en tecnoloxía alimentaria, como espesante para sopas, xelatinas vexetais, xeados e algunhas sobremesas, e como axente aclarador da cervexa. 

## Xéneros de algas utilizadas para obter o ágar-ágar 
* *Euchema* 
* *Gelidium*
* *Gracilaria*
* *Gelidiella*
* *Palmaria*
* *Pterocladia*

## Notas 
## Véxase tamén 
### Outros artigos 
* Fanny Hesse
Albaricoqueiro

O **albaricoqueiro** (***Prunus armeniaca***) é unha árbore da familia das rosáceas, cultivada polo seu froito, o albaricoque.
Nativo do nordés da China, é unha árbore pequena, de 4 ou 5 metros de altura, a cortiza é de cor castaña avermellada. As follas, con forma de corazón, teñen ata 10&nbsp;cm de lonxitude, con pecíolos longos e de cor avermellada primeiro e logo verde viva. As flores, grandes, son brancas ou rosa pálida, aparecen a comezos da primavera, antes que as follas.

O albaricoqueiro é unha especie de clima cálido, que mesmo pode resistir -20&nbsp;°C, pero é moi sensible ás xeadas de primavera que poden impedir a súa floración.

## Véxase tamén
### Ligazóns externas 
* Tela Botanica 53413
Albaricoque

[dereita|miniatura|230px|Albaricoques secos nunha vila da [Capadocia (Turquía).]]

O **albaricoque** é o froito do albaricoqueiro (*Prunus armeniaca*). É unha drupa arrendondeada e aveludada, co óso liso e duro, a súa cor varía do amarelo ao laranxa.

## Distribución 
Orixinaria do nordés da China, preto da fronteira con Rusia e non de Armenia como indica o nome científico. Os romanos levárono a Europa por Anatolia ó redor do ano 70 antes de Cristo denominándoo *a preaecox* pois florecía temperán na primavera. A comezos do século XXI o 85 % dos albaricoques secos prodúcense en Turquía. Na Península Ibérica valóranse especialmente os producidos na vila de Bornos (provincia de Cádiz).

## Galería de imaxes 

Ficheiro:Froita-Albaricoque.jpg|Albaricoque

## Véxase tamén 
miniatura|**Albaricoques Galta Roja**

### Ligazóns externas
Alce

O **alce** ou **ante** (*Alces alces*) é o máis grande dos cérvidos. Pode chegar ata 2 m de altura e 800&nbsp;kg de peso. A cor vai do castaño grisallo ao negro; a cor do fociño e as patas é máis clara. Os machos distínguense doutros cérvidos polos seus grandes cornos en forma de pa e ramiformes. Aliméntase de follas e gromos novos, sobre todo de bidueiros e sabugueiros, e plantas acuáticas no verán. No inverno comendo cortizas de árbores e raíces. Pasa gran parte do tempo preto ou dentro da auga e é un bo nadador.
[miniatura|Un **alce** nun [Billetes do rublo belaruso|billete de 25 rublos belarusos.]]
Habita en América do Norte, Escandinavia, Rusia e Siberia. En Europa estivo en risco de se extinguir, pero na actualidade está a se expandir de novo.

## Notas 
## Véxase tamén
Aleluia

A **aleluia** (***Oxalis acetosella***) é unha planta perenne da familia das oxalidáceas, común na maior parte de Europa e nalgunhas zonas de Asia, medra na sombra dos bosques e as sebes. As follas trifoliadas, son de cor verde pálida, pola noite e co frío préganse, a flor, branca, agroma de abril a maio. Recibe tamén os nomes de **trevo acedo**, pan do cuco, herba da fame (non confundir coa ervellaca) e pan de can.

## Notas
Alfinete (planta)

O **alfinete** (***Centranthus ruber***) é unha planta perenne da familia das valerianáceas. Nativa da zona mediterránea, introduciuse en moitas zonas do mundo como planta de xardín pola beleza das súas flores. Medra sobre todo nos valados. As follas verde-grisallas teñen entre 5 e 8&nbsp;cm de longo. Produce moitas pequenas flores aromáticas, de non máis de 2&nbsp;cm cada unha, de cor rosa, vermella ou branca. Emprégase tamén como planta medicinal. Tamén recibe os nomes de alfinetes, valeriana vermella e valeriana roxa. Aínda que é da mesma familia, non pertence ao xénero *Valeriana*.

## Notas
Alfarrobeira

A **alfarrobeira**  (***Ceratonia siliqua***) é unha árbore da familia das cesalpináceas. Orixinaria da rexión mediterránea, cultívase polo seu froito, a alfarroba, utilizada como penso.

A alfarrobeira pode medrar ata os 10 m, aínda que o normal é que quede entre 5 e 7 m. Ten unha copa ampla e semiesférica, soportado por un toro groso, de áspera cortiza acastañada, e polas varudas. As follas, alternas e de forma oval, teñen entre 10 e 20&nbsp;cm de longo, as flores son pequenas, de entre 6 e 12&nbsp;mm de longo, pero moi numerosas. O froito é unha baga azucrada de entre 10 e 20&nbsp;cm de lonxitude con sementes pequenas e duras, dá entre 15 e 20 por árbore.

miniatura|esquerda|Vaíñasminiatura|esquerda|Follas
miniatura|esquerda|*Ceratonia siliqua*

A fariña de alfarroba emprégase como aditivo na industria agro-alimentaria.

## Notas
Marian Anderson

**Marian Anderson**, nada en Filadelfia (Pensilvania) o 27 de febreiro de 1897 e finada en Portland (Oregón) o 8 de abril de 1993, foi unha contralto afroamericana.

## Traxectoria 
[esquerda|miniatura|160x160px|Mariam Anderson nunha [Medallas de ouro American Arts|medalla da serie *American Arts*.]]Comezou a cantar no coro xuvenil da súa igrexa aos seis anos, quixo ingresar nunha escola de música onde todos os alumnos eran brancos en 1921, pero foi rexeitada, polo que tivo que continuar os seus estudos musicais cun profesor privado.

Debutou coa Filharmónica de Nova York o 26 de agosto de 1925 con éxito de crítica e público. En 1928 cantou pola primeira vez no Carnegie Hall, a comezo dos anos trinta fixo unha xira triunfal por Europa.

En 1955 converteuse na primeira afroamericana en actuar na New York Metropolitan Opera, nesa ocasión cantou a parte de Ulrica d' *Un ballo in maschera* de Giuseppe Verdi. En 1958 foi oficialmente designada delegada diante a ONU. Retirouse en 1965. En 1991 recibiu un Premio Grammy honorífico como recoñecemento á súa carreira.

## Premios e distincións 
Foi nomeada doutor honoris causa en Música pola Universidade Católica de América en 1967.
## Véxase tamén
Sherwood Anderson

**Sherwood Anderson**, nado en Camden (Ohio) o 3 de setembro de 1876 e finado en Colón (Panamá) o 8 de marzo de 1941, foi un escritor estadounidense.

## Traxectoria 
Naceu en Camden, Ohio, terceiro fillo de Erwin M. Anderson e Emma S. Anderson. Despois de fallar o negocio de seu pai, a familia cambiou frecuentemente de residencia ata asentar en Clyde, Ohio en 1884. As dificultades financeiras levaron ao seu pai ao alcoholismo, a súa nai morreu en 1895, debido a isto Anderson tivo que se poñer a traballar para axudar á súa familia.
Trasladouse a Chicago preto do seu irmán, traballou como obreiro ata que se alistou no exército e partipou na Guerra Hispano-Americana, despois da guerra, traballou con seu irmán nunha editorial en Springfield, Ohio.

En 1900 ingresou na Academia Wittengurg ao tempo que se aseguraba un traballo como copista en Chicago, o que lle deu estabilidade económica e permitiulle en 1904 casar coa filla dunha familia rica de Ohio, tivo tres fillos e trasladouse a vivir a Cleveland e abriu varios negocios, en novembro de 1912 desapareceu durante catro días, o que el describiu como unha fuxida da súa existencia materialista, regresou a Chicago e divorciouse, disposto a cambiar a súa existencia.
En 1914 publicou a súa primeira novela, ''Windy McPherson's Son*, aínda que sobre todo coñécese pola súa coleccións de relatos, *Winesburg, Ohio*. Os seus temas compáranse aos de T.S. Eliot, malia que os seus relatos foron moi populares el sentiu a necesidade de escribir novelas, aínda que tiveron menos éxitos cós seus relatos.

## Obras 
* *Windy McPherson's Son* (1916), novela.
* *Marching Men* (1917).
* *American Chants* (1918), prosa poética.
* *Winesburg, Ohio* (1919), relatos. Tradución de Carlos Valdés García (Irmás Cartoné, 2024).
* *Poor White* (1920).
* *O triunfo do ovo* (*The Triumph of the Egg*) (1921). Tradución de Carlos Valdés García e Celia Recarey Rendo (Irmás Cartoné, 2015).
* *Many Marriages* (1923).
* *Horses and Men* (1923). 
* *Dark Laughter* (1925), novela.
* *A Story Teller's Story* 1924, autobiografía.
* *A Midwest Childhood* (1926).
* *Beyond Desire* (1932).
* *Death in the Woods'' (1933).

## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* As súas obras no Proxecto Gutenberg
Bemil, Caldas de Reis

**Santa María de Bemil** é unha parroquia do concello de Caldas de Reis. Segundo o INE en 2010 tiña 842 habitantes (428 mulleres e 414 homes), distribuídos en 6 entidades de poboación, o que supón unha diminución en relación ao ano 2000 cando tiña 944 habitantes. Ten tres aldeas: Follente, Outeiro e Paradela. Nos últimos anos configurouse un novo núcleo de poboación próximo á área industrial das *Veigas de Almorzar*.

## Patrimonio 
Conta cunha capela dedicada a San Lourenzo no lugar de Outeiro e outra no lugar de Paradela. A Igrexa de Santa María de Bemil foi construída a finais do século XII, aínda que do estilo románico só conserva a antiga fábrica medieval, a ábsida, o rosetón da fachada occidental e un treito do muro sur.

## Festas e romarías 
Na igrexa parroquial consérvanse as reliquias de San Xusto, na honra ao cal se celebra unha popular romaría o último domingo de agosto. Outra festa moi populosa é a dedicada á Virxe das Dores (fin de semana arredor do 15 de setembro) en Follente, que ten dous días festivos: o primeiro coa tradicional verbena e o segundo cunha misa e procesión campestre e unha comida de confraternidade con varios centos de veciños.

## Galería de imaxes 

Ficheiro:Santa María de Bemil.jpg|Fachada da Igrexa románica de Santa María de Bemil de finais do século XII.
Ficheiro:Iglesia de Santa Maria de Bemil.jpg|Ábsida da igrexa de Santa María de Bemil.
Ficheiro:Interior da igrexa de Santa María de Bemil, Caldas de Reis.jpg|Interior da igrexa de Santa María de Bemil.
Ficheiro:Asdores.JPG|Procesión de Follente (Bemil) coa imaxe da Virxe das Dores previa ao tradicional xantar de confraternidade.

## Lugares e parroquias 
### Lugares de Bemil 
### Parroquias de Caldas de Reis 
## Notas 
## Véxase tamén 
### Outros artigos 
* Lugares de Caldas de Reis

### Ligazóns externas 
* Portal do patrimonio cultural de Bemil
Andijon

**Andijon** (; ) é unha cidade de Uzbekistán, capital da provincia homónima. En 2012 tiña 580.619 habitantes, e está localicada no val de Ferghana, preto da fronteira con Kirguizistán.

## Historia 
Andijon foi unha importante parada na ruta da seda, a medio camiño entre Kashgar e Khodjend. É o lugar de nacemento de Zahiruddin Babur, o fundador da dinastía mongol da India, en 1483. Rusia tomou a cidade en 1876, durante a campaña que o Xeneral Slobelev efectou para suprimir unha insurrección contra o Khan de Kokand. En 1898 a rexión de Andijon sublevouse contra Rusia, a gornición rusa da cidade conseguiu sufocala con moi poucas baixas. En 1902 un terremoto derrubou a maioría dos edificios da cidade.

## Economía 
Andijon é un centro industrial nunha área de regadío que produce froitas, algodón e seda.