República de Cracovia

**República de Cracovia**, tamén coñecida como **Cidade Libre de Cracovia**, foi un Estado creado no Congreso de Viena, garantido polos tres países veciños, Rusia, Prusia e Austria, que existiu entre 1815 e 1846.

Foi un remanente do Gran Ducado de Varsovia, que foi repartido entre os tres Estados anteriormente citados en 1815. E tamén foi un centro de axitación a favor dunha Polonia independente. En 1846, a raíz da fracasada sublevación contra os austríacos, foi anexionada polo Imperio austríaco.

## Situación inicial 
A República de Cracovia foi instituída en 1815 por decisión do Congreso de Viena. O paladín desta proposta foi o tsar Alexandre I, que durante as negociacións entre Prusia, Austria e Rusia propuxo a instauración de Cracovia e Toruń como cidades libres.

Finalmente, Toruń quedou en mans de Prusia, mentres que Cracovia e os seus arredores instauráronse nun país "libre, independente e estritamente neutral" baixo a protección do Imperio ruso, o Reino de Prusia e o Imperio austríaco, dotado dunha certa autonomía de acordo cunha constitución, que foi redactada polo duque Adam Jerzy Czartoryski e garantida polos Estados asinantes do acordo, e que foi reformada en 1818. Cracovia serve como base aos patriotas do reino de Polonia, que así poden recibir armas. Tras o fracaso desta insurrección, a Cidade Libre perde rapidamente a súa autonomía, cada vez con máis restricións á súa constitución. Desde 1836 a 1841, Cracovia foi ocupada polo exército austríaco.

En 1846 a Cidade sublévase contra os ocupantes austríacos, pero a insurrección foi rapidamente reprimida e Austria anexionou o territorio de Cracovia o 6 de novembro de 1846.

## Xeografía 
miniatura|400px|Mapa físico da República de Cracovia.
A República de Cracovia creouse a partir da porción suroeste do Gran Ducado de Varsovia, na marxe esquerda do río Vístula. A súa superficie era de 1.234&nbsp;km² (segundo outras fontes, 1.164) e compartía fronteiras co Imperio ruso, o Reino de Prusia e o Imperio austríaco.

No seu territorio encontrábanse, ademais de Cracovia, 224 vilas, das cales en torno ao 60 % estaban en mans privadas, e tres cidades privadas, Chrzanów, Trzebinia e Nowa Góra.

En 1815 contaba con 95.000 habitantes, e en torno a 1843, 146.000, dos cales máis ou menos o 85 % eran católicos e o resto, na súa maioría, xudeus (14 %).

A familia máis poderosa da República de Cracovia eran os Potocki de Krzeszowice, propietarios de 11 vilas. Porén, a maioría dos membros desta poderosa familia vivían en Cracovia para levar aos nenos á escola e participar activamente na vida política da Cidade-estado.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Bibliografía 
* Degan, Vladimir Đuro (1997): *Developments in International Law Series.* Volume 27. Martinus Nijhoff Publishers. ISBN 978-90-411-0421-2. 378
* Feuchtwanger, E. J. (1970): *Prussia: Myth and Reality*. Chicago: Henry Regnery Company ISBN 0-85496-108-9.
* Hertslet, Edward (1875): *The map of Europe by treaty; showing the various political and territorial changes which have taken place since the general peace of 1814*. Londres: Butterworths. 127

### Outros artigos 
* Cidade Libre de Danzig
* Congreso de Viena
* Cracovia
* Gran Ducado de Varsovia
* Reino de Galicia e Lodomeria
* Reino do Congreso

### Ligazóns externas 
*Republic of Cracow  en *Encyclopædia Britannica*.