open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Campephilus imperialis

O ***Campephilus imperialis*** é un membro da familia dos pícidos. O xénero Campephilus é esencialmente tropical, e abrangue 13 especies, incluíndo o *Campephilus imperialis*. De non estar extinto, é o Campephilus meirande do mundo con 56-60 centímetros de lonxitude. Este paxaro foi chamado ***cuauhtotomomi*** en náhuatl, ***uagam*** polos tepehuán, e ***cumecócari*** polos tarahumaras.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Bibliografía 
* Casillas-Orona, Federico Moctezuma (2005): The Imperial Woodpecker, Campephilus imperialis (Gould, 1832). Pequeno documento publicado en liña, xuño de 2005. PDF fulltext
*Dalton, Rex (2005): Ornithology: A wing and a prayer. *Nature* **437**(8 de setembro de 2005): 188–190. Summary
*Gallagher, Tim (2013): *Imperial Dreams: Tracking the Imperial Woodpecker Through the Wild Sierra Madre*. Nova York: Atria Books. ISBN 978-1-4391-9152-1.
*Tanner, James T. (1964): The Decline and Present Status of the Imperial Woodpecker of Mexico. *Auk* **81**(1): 74–81. PDF fulltext
Pelagophyceae

**Pelagophyceae** é unha clase de algas unicelulares heterocontas mariñas. Estiveron clasificadas dentro de Chrysophyceae..

Adoitan ser bacterióvoros. Polo común, atópanse na fase vexetativa como células cocoidais flaxeladas con capacidade natatoria ou como masas celulares agregadas por algún composto excretado.

## Clasificación
* Clase **Pelagophyceae** Andersen & Saunders, 1993
** Orde Pelagomonadales&nbsp;Andersen & Saunders, 1993
*** Familia Pelagomonadaceae  
**** Xénero *Aureococcus* Hargraves & Sieburth, 1988
**** Xénero *Chrysophaeum* I.F.Lewis & H.F.Bryan, 1941
**** Xénero *Pelagococcus* R.E.Norris, 1977
**** Xénero *Pelagomonas* R.A.Andersen & G.W.Saunders, 1993
** Orde  Sarcinochrysidales&nbsp;Gayral e Billard, 1977
*** Familia Sarcinochrysidaceae Gayral & Billard, 1977
**** Xénero *Andersenia*  R.Wetherbee & R.F.Waller, 2015
**** Xénero *Ankylochrysis*  Billard, 1995
**** Xénero *Aureoscheda*  M.J.Wynne & R.A.Andersen, 2014
**** Xénero *Aureoumbra*  D.A.Stockwell, DeYoe, Hargraves & P.W.Johnson, 1997
**** Xénero *Chrysocystis*  Lobban, D.Honda & Chihara, 1995
**** Xénero *Chrysonephos*  W.R.Taylor, 1952
**** Xénero *Chrysoreinhardia*  Billard, 2000
**** Xénero *Nematochrysopsis*  Chadefaud, 1947
**** Xénero *Sarcinochrysis*  Geitler, 1930

## Notas
## Véxase tamén 
### Outros artigos 
### Ligazóns externas 
* [*Pelagophyceae* en Algaebase(https://gl.wikipedia.org/wiki/Algaebase)]
* [*Pelagophyceae* en WoRMS(https://gl.wikipedia.org/wiki/World_Register_of_Marine_Species_%28WoRMS%29)]
Santuario da Virxe de Guadalupe de Hondarribia

O **Santuario da Virxe de Guadalupe** (en ) é unha capela e santuario católico, situado na montaña Jaikzibel, en Hondarribia, en Guipúscoa, no País Vasco.

## Historia 
Aparece mencionado por primeira vez nun documento de 1526, de feito, o mariñeiro Juan Sebastián Elcano doou seis duques de ouro nesta capela. Segundo a tradición, a capela érguese no lugar onde dous nenos atoparon a imaxe da virxe. É a advocación orixinal da Virxe de Guadalupe, no País Vasco. Orixinaria do século XVI, foi destruído moitas veces ó longo da historia.

É un templo dunha nave cun cruceiro e paredes de cabeceira planas. O templo orixinal do século XVI foi renovado, máis tarde, principalmente no século XVIII. O obra actual data maioritariamente do século XIX. A torre foi construída en 1868 e está en ángulo entre as fachadas do sur e o leste.

Logo do asedio de Hondarribia, en 1638, a cidade acudiu nunha gran procesión ata a capela para agradecer a protección durante o ataque e celebrar a vitoria.

Esta procesión é celebrada hoxe en día, cada 8 de setembro, no chamado "Alarde de Hondarribia"

## Interior 
O principal retablo é de estilo barroco, obra de Juan Bautista Igeluz e Jazinto Elduain e realizado en 1748. Os retablos dos lados foron traídos dende a parroquia. O retablo da esquerda, o ofrecido a San Sebastián, é de 1507 con renovacións de 1642. O retablo da dereita, é de 1760, e está ofrecido a San Xoán Bautista.

Hai tamén algúns frescos de Bienabe Artia de 1949.

## Notas
Martutene (novela)

miniatura|Na novela ***Martutene***, Martine Julia viven no barrio homónimo de Donostia
***Martutene*** é unha novela en éuscaro de Ramon Saizarbitoria que foi publicada no ano 2012 que trata sobre as relacións de parella. Ademais a novela toca moitos outros temas, como o traballo do escritor, a medicina e a sanidade e o conflito do País Vasco, entre outros. Está ambientada en Donostia, vivindo Martín e outros personaxes no barrio de Martutene, o cal dá nome á obra. A novela *Montauk* de Max Frisch é a referencia principal da obra: o nome da rapaza estranxeira é Lynn, a personaxe principal do libro de Frisch.

A novela é o resultado de nove anos de traballo de Saizarbitoria, sendo publicada despois de *Kandinskyren tradizioa* (2003) e o traballo máis longo que escribiu. Segundo a crítica, está considerada a mellor novela da literatura éuscara dos últimos tempos.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Outros artigos 
* Literatura éuscara
### Ligazóns externas 
*  Martutene, Ficha na web da editorial Erein, xunto coa crítica da prensa.
Ehun metro

***Ehun metro*** é unha novela en éuscaro de Ramon Saizarbitoria que foi publicada por vez primeira no ano 1976. Conta os derradeiros cen metros que corre un membro de ETA antes de ser asasinado na praza da Constitución de Donostia escapando dos policías, alén das vivencias da súa nenez, os días de clandestinidade, unha relación amorosa do pasado, intercalando información dos titulares de xornais, os interrogatorios policiais a outro rapaz e comentarios de xente da rúa.

A novela reflicte a represión do franquismo e o ambiente opresor que se vivía en Hegoalde, especialmente contra a lingua éuscara. A narración desenvólvese cun xeito especial, aproveitando os estilos que renovaron a literatura éuscara daquel tempo, como o emprego de flash-backs, o collage, a elipse e distintos recursos intercalados no relato que vinculan todos os elementos para o lector.

A novela tivo 14 publicacións até o ano 2011 e foi traducido a catro linguas. En 1985, o director Alfonso Ungria adaptouna ó cine co mesmo título *Ehun metro*.

## Véxase tamén 
### Outros artigos 
* Literatura éuscara
### Ligazóns externas 
* Ehun metro, prólogos da novela e primeiro capítulo, *Biblioteca digital hispánica * webgunean.
Pan relado

250px|thumb|Pan relado nun prato.
O **pan relado** é pan duro, xeralmente seco de varios días, que foi finamente moído mediante un relador ou muíño. A súa textura fariñenta emprégase na elaboración de diferentes pratos e alimentos en forma de rebozados, empanados ou gratinados, coa intención de proporcionar unha codia dura ao fritilos ou enfornalos. Exemplos destas aplicacións son: as croquetas, os Wiener Schnitzel, as milanesas. Outras veces emprégase como medio aglutinante; como se pode empregar na masa cárnica das albóndegas, nos gazpachos.

## Características 
É unha forma caseira de aproveitar o pan duro de varios días, aínda que se pode secar o pan no forno se se desexa: 100&nbsp;°C durante media hora. É máis frecuente ver o pan relado orixinario de *pan branco* debido a que é máis susceptible de poñerse duro. O pan relado pode conservarse nun sitio seco durante varios meses. Comercialízase nas panadarías e nos supermercados, e igualmente elabórase cos restos atrasados ou non vendidos. O pan relado comercial pode levar outros ingredientes como amidón de maínzo e emulxentes diversos, espesantes, antioxidantes e gasificantes (bicarbonato sódico e difosfato disódico).

Tamén se pode aromatizar o pan relado con certos ingredientes (como, por exemplo, allo), especias (como pirixel finamente picado), sal, etc., para que ao aplicarse aos alimentos proporcione maior sabor.

## Véxase tamén 
### Outros artigos
* Panko - Especie de pan relado da cociña xaponesa.
Macrosocioloxía

A **macrosocioloxía** é unha perspectiva da socioloxía que alienta a análise dos sistemas sociais e de poboación a grande escala. Enfócase maiormente ó nivel da estrutura social, e frecuentemente ó nivel da abstracción teórica. É a contraparte da microsocioloxía, que se enfoca na axencia social individual. A macrosocioloxía tamén abrangue ós individuos, ás familias e a outros aspectos constituentes da sociedade, pero sempre o fai en relación a un sistema social meirande dos cales forman parte. A macrosocioloxía tamén pode ser a análise de grandes colectivos sociais (por exemplo unha cidade ou a Igrexa). As poboacións humanas son consideradas unha sociedade no grao que é politicamente autónoma e os seus membros participan nun amplo abano de actividades de cooperación. Por examplo, esta definición pode aplicarse á poboación de Alemaña sendo unha sociedade, pero as persoas xermano-falantes en si mesmas no se considerarían unha sociedade por estar dispersas en varios países. A macrosocioloxía estuda tendencias sociais amplas que se poden aplicar posteriormente ás características máis pequenas dunha sociedade. Para diferencialo ben, a macrosocioloxía estuda cuestións como a guerra, o sufrimento nas nacións do Terceiro Mundo, a pobreza e a privación ambiental, mentres que a microsocioloxía analiza cuestións como o rol da muller, a natureza da familia e migración.

## Representantes de teorías macrosociolóxicas 
*Auguste Comte; que creou o temo "socioloxía" e cría que a sociedade podía ser estudada como calquera outra póla da ciencia.
*Émile Durkheim; que viu as cuestións individuais como un reflexo de patróns sociais, completando o primeiro estudo de socioloxía (que vinculaba o suicidio coas tendencias sociais).
*Herbert Spencer; que creou o termo "supervivencia do máis apto" en referencia ás disposicións sociais humanas (Darwinismo social).
*Karl Marx; que analizou a sociedade dende a perspectiva do conflito de clases entre traballadores e propietarios.
*Talcott Parsons; cuxa acción teórica tentou xuntar a influencia dos factores macro e micro, en relación cun contexto epistemolóxico superior da teoría de sistemas e a cibernética.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Bibliografía 
* Gerhard Lenski, *Human societies: An introduction to Macrosociology*, McGraw-Hill, 1982, ISBN 0-07-037176-8
Drive Like Jehu

**Drive Like Jehu** é unha banda estadounidense de post-hardcore procedente de San Diego (California). Formárona en 1990 o guitarrista e vocalista Rick Froberg e o guitarrista John Reis tras a separación do seu grupo Pitchfork, e nela tamén estaban o baixista Mike Kennedy e o batería Mark Trombino. A súa música caracterizábase por composicións multiseccionadas, patróns de guitarra entrelazados, construcións orquestradas e melodías elípticas que producían un distintivo son entre outros grupos de post-hardcore e tivo efecto na evolución do hardcore punk cara ao emo.

Tras publicar o seu epónimo álbum de estrea en 1991 a través dos selos locais Cargo Music and Headhunter Records, Drive Like Jehu asinou un contrato con Interscope Records xunto coa outra banda de Reis, Rocket from the Crypt. O seu segundo traballo, *Yank Crime* (1994), conseguiu un seguimento de culto, pero o grupo separouse pouco despois. Reis continuou con Rocket from the Crypt e Trombino converteuse nun exitoso produtor discográfico e enxeñeiro de son, mentres que Froberg e Kennedy seguiron carreiras fóra da músia. Dende 1999 a 2005 Reis e Froberg reuníronse en Hot Snakes, e Reis reeditou *Yank Crime* a través do seu selo Swami Records. No ano 2014 Drive Like Jehu reuniuse para realizar varios concertos.

## Discografía 
## Notas 
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* Páxina oficial
Dragón europeo

[miniatura|dereita|Dragón tallado en granito (século XIV). [Castelo de Santo Antón|Museo de Santo Antón (A Coruña, Galicia).]]
[250px|miniatura|dereita|A coca polas rúas de Redondela na [Festa da coca de Redondela.]]
O **dragón europeo** é unha criatura lendaria presente no folclore e na mitoloxía de moitas das culturas de Europa.

No presente, o dragón europeo é representado como unha criatura semellante a un lagarto, de gran talle, escamoso, con cornos e que bota lume pola boca. A criatura tamén ten unhas ás de coiro semellantes ás dun morcego, catro patas e unha longa e prénsil cola. Algunhas representacións amosan ós dragóns con ás emplumadas, cristas, gadoupas ardentes, pugas de marfil que percorren o seu lombo e outros engadidos exóticos. Outras representacións non teñen patas ou presentan múltiples testas.

Nos contos populares, o sangue dun dragón a miúdo contén propiedades máxicas. Por exemplo, na ópera *Siegfried*, o sangue permítelle a Sigurd entender a lingua dos paxaros do bosque. O típico dragón protexe unha caverna ou castelo cheos de ouro e tesouros e, adoita estar asociado cun grande heroe que trata de matalo.

Malia ser unha criatura con ás, o dragón atópase polo xeral nun agocho subterráneo, unha cova que o sinala como unha antiga criatura da terra. É probable que os dragóns da mitoloxía europea ede Medio Oriente proveñan do culto ás cobras presente en moitas relixións en todo o mundo.

## Terminoloxía 
[miniatura|Mosaico do [século III en Kaulonia (Magna Grecia, no sur de Italia).]]
O termo "dragón" provén da palabra latina *draco*, que tamén dá nome á constelación Draco, e que provén directamente do grego antigo *δράκων*, (drákōn).

## Notas 
## Véxase tamén 
### Outros artigos 
* Dragón chinés
* Coca
* Dragóns na mitoloxía grega
* Grifón
Nextjet

**NextJet** foi unha aeroliña rexional sueca baseada en Frösundavik, no municipio de Solna, ao norte de Estocolmo. A compañía voaba a 20 destinos de Suecia, Noruega e Finlandia, a meirande parte deles dende o aeroporto de Estocolmo-Arlanda, onde ten o seu principal centro de conexións. Un dos investidores da aeroliña era o membro de ABBA Björn Ulvaeus. A compañía declarouse en bancarrota o día 16 de maio de 2018.

## Frota 
No momento do cesamento de actividades en maio de 2018 a frota de NextJet estaba formada polos seguintes avións:

## Notas 
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
*Páxina arquivada da aeroliña
Cerco de Xerusalén

O termo **cerco de Xerusalén** pode referirse a un entre varios acontecementos:
* Cerco de Xerusalén, no ano 701 a.C., polo rei Senaquerib;
* Cerco de Xerusalén, no ano 597 a.C., polo rei Nabucodonosor;
* Cerco de Xerusalén, no ano 63 a.C., polo xeneral Pompeu;
* Cerco de Xerusalén, no ano 37 a.C., por Herodes;
* Cerco de Xerusalén, no ano 10 a.C., por Sheshonq I;
* Cerco de Xerusalén, no ano 70, polo emperador Tito;
* Cerco de Xerusalén, no ano 614, por Sabaro;
* Cerco de Xerusalén, no ano 637, por Khalid Ibn Al-Walid;
* Cerco de Xerusalén, no ano 1099, durante as cruzadas;
* Cerco de Xerusalén, no ano 1187, por Saladino;
* Cerco de Xerusalén, no ano 1244, que finalizaría coa captura da cidade polos corasmios de mans dos cristiáns (a quen se lles devolvera a cidade en virtude dun tratado anterior.)
* Cerco de Xerusalén, no ano 1834, durante a revolta de Palestina contra o dominio otomán.
* Batalla de Xerusalén, no ano 1917, que levou a captura da cidade durante a campaña no Sinaí e Palestina durante a primeira guerra mundial polas forzas británicas e da Mancomunidade Británica.
* Batalla de Xerusalén, no ano 1948, durante a guerra árabe-israelí. A cidade quedou dividida entre Xordania e Israel, que converteu a cidade na súa capital.
Santiago Santos Muñoz

**Santiago Santos Muñoz**, nado o 11 de outubro de 1961 en Madrid, é un ex xogador de rugby, internacional 45 veces coa selección española entre 1980 e 1992. Xogaba na primeira liña. De 2013 a 2023 foi adestrador da selección española de rugby.
## Traxectoria
Santos debutou no Canoe con 18 anos. En 1984 houbo unha desbandada de xogadores que deixaron o club e marcharon ó Liceo Francés, no que xogou o resto da súa carreira, inicialmente na segunda división, e finalmente na máxima categoría. Aquel equipo do Liceo foi subcampión de liga en 1990/91 e 1992/93, e subcampión de copa na 1988/89. Trala súa retirada como xogador comezou a súa carreira como adestrador, que exerceu no Liceo, no M.A.R.U. e no Cisneros. Na tempada 2001/02 dirixiu ó M.A.R.U. na conquista do título de liga. En 2013 foi elixido seleccionador nacional, ata 2023 cando foi substituído polo arxentino Pablo Bouza.
## Datos persoais
Mestre de profesión en Alcalá de Henares, é curmán do exfutbolista Emilio Butragueño Santos.

## Véxase tamén
### Ligazóns externas
* Santiago Santos, el alcalaíno que quiere devolver a España a un Mundial 
* Santiago Santos seleccionador nacional 
* Santiago Santos en ESPN  
* Palmarés de jugadores FER
Drew Brees

**Drew Christopher Brees**, nado o 15 de xaneiro de 1979 en Austin, Texas, é un xogador profesional estadounidense de fútbol americano que actualmente xoga para os New Orleans Saints da National Football League (NFL) na posición de quarterback. Despois dunha prolífica carreira na Universidade Purdue, onde foi un dos xogadores máis destacados da sus historia, estabelecendo múltiples récords da NCAA, foi seleccionado polos San Diego Chargers no primeiro posto da segunda rolda do Draft da NFL de 2001.

Brees comzou a súa carreira como profesional nos Chargers, gañándose rapidamente o posto de titular e conseguindo ser seleccionado para o Pro Bowl de 2004. En 2006, nove meses despois de sufrir unha grave lesión no seu ombreiro, asina cos New Orleans Saints como axente libre. Nada máis chegar ao equipo de Luisiana, converteurse nunha das pezas fundamentais da franquía, conseguindo nove nomeamentos para o Pro Bowl e liderando ao equipo á súa primeira Super Bowl, a in XLIV ante os Indianapolis Colts. Desde a súa irrupción nos Saints, liderou como quarterback a NFL en touchdowns, iardas de pase e partidos con máis de 300 iardas. De feito, conseguir pasar das 5.000 iardas nunha soa temporada en cinco ocasións, mentres que tan só outros catro quarterbacks que o conseguiron (Dan Marino, Tom Brady, Matthew Stafford e Peyton Manning) só o lograron unha vez. Entre outros recoñecimentos en 2006 recibiu o galardón Walter Payton polo seu labor caritativo e solidario e foi nomeado deportista do ano por Sports Illustrated en 2010.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* Sitio web oficial da Fundación Drew Brees 
* Perfil na web dos New Orleans Saints 
* Perfil na web dos Purdue Boilermakers
Instrumento de medida

miniatura|250x250px|As regras son os instrumentos de medida máis populares.
Un **instrumento de medida** é un aparello que se usa para comparar magnitudes físicas mediante un proceso de medición. Como unidades de medida utilízanse obxectos e sucesos previamente estabelecidos como estándares ou patróns, e da medición resulta un número que é a relación entre o obxecto de estudo e a unidade de referencia. Os instrumentos de medida son o medio polo que se fai esta lóxica conversión.

## Características principais 
[miniatura|240x240px|Un [reloxo.]]
As características máis importantes dun instrumento de medida son:
* Precisión: é a capacidade dun instrumento de dar o mesmo resultado en medicións diferentes realizadas nas mesmas condicións
* Exactitude: é a capacidade dun instrumento de medir un valor próximo ao valor da magnitude real
* Apreciación: é a medida máis pequena  perceptible nun instrumento de medida
* Sensibilidade: é a relación de desprazamento entre o indicador da medida e a medida real.

## Tipos 
Utilízanse unha gran variedade de instrumentos para levar a cabo medicións das diferentes magnitudes físicas que existen. Desde obxectos sinxelos como regras e cronómetros até  os microscopios electrónicos e aceleradores de partículas.

Deseguido indícanse algúns instrumentos de medición existentes en función da magnitude que miden:

## Notas 
## Véxase tamén 
### Outros artigos 
* Sistema Internacional de Unidades
* Metroloxía
* Cronoloxía das tecnoloxías de medición de temperatura e presión
* Medición
* Altímetro
* Sensor
* Espectrómetro
* Sistema métrico
La Florida, L'Hospitalet de Llobregat

250px|miniatura|right|Barrios de L'Hospitalet
250px|miniatura|Carrer de la Primavera
**La Florida** é un barrio de L'Hospitalet de Llobregat, na provincia de Barcelona, que forma parte do Distrito IV xunto co limítrofe barrio de Les Planes. Limita tamén cos barrios de Collblanc, La Torrassa, Pubilla Cases, Can Serra e Sant Josep.

## Historia e características 
Atópase nun outeiro onde no século XIX había viñas. O gran cambio urbanístico da zona foi promovido polo concello e elaborado polo arquitecto municipal Ramon Puig i Giralt en 1926. Naquel plan prevíase a urbanización de todo o tero, e na década de 1930 aparecen as primeiras rúas de Pubilla Cases e La Florida. As primeiras casas eran de autoconstrución, agrupadas en pequenos núcleos como as barriadas de La Granota, xunto ao Torrent Gornal, ou El Boter, preto de cemiterio.

O gran crecemento do barrio produciuse nas décadas de 1950 e 1960 grazas á inmigración. En 1960 a poboación de La Florida mais Les Planes era de 27.630 habitantes, mentres que en 1975 acadaba os 53.690. Dende entón a poboación foi baixando suavemente ata chegar aos 38.871 habitantes en 2001. A partir da década do 2000 o barrio recibiu unha nova inmigración de orixe estranxeira, acadando os 44.000 habitantes. En 2012 a poboación do distrito IV era de 44.495 habitantes.

Hoxe en día caracterízase pola súa actividade comercial e as zonas de tapas arredor do tradicional Mercat dels Ocellets. A plaça Eivissa é un importante espazo de encontro, e o parque metropolitano de Les Planes é o máis extenso da cidade. Precisamente arredor desa zona verde esténdese o núcleo urbano de Les Planes, integrado dentro do barrio pero con algunhas diferenzas de carácter administrativo. Os principais eixos viarios son as avenidas de El Masnou e Miraflores, que son tamén importantes zonas comerciais.

## Transporte público 
Está comunicado co resto da cidade grazas á rede de autobuses. Ademais hai varias estacións do metro de Barcelona: Florida e Torrassa, da liña 1, e Pubilla Casas, da liña 5.

## Véxase tamén
Pubilla Cases

250px|thumb|right|Barrios de L'Hospitalet
250px|thumb|Avinguda de Tomás Giménez
**Pubilla Cases** é un barrio da cidade de L'Hospitalet de Llobregat, na provincia de Barcelona, que forma parte do Distrito V xunto co limítrofe barrio de Can Serra.

Limita ao norte co concello de Barcelona, ao oeste co de Esplugues de Llobregat, ao sur co barrio de Can Serra e ao leste cos barrios de Collblanc, La Florida e Les Planes.  Os seus principais núcleos de actividade son as avenidas de Severo Ochoa e Tomás Giménez.

No barrio atópase un dos edificios máis emblemáticos da cidade, unha casa señorial que pertenceu a Josefa Casas Clavé, "la pubilla Casas", construída en 1771 e que hoxe en día alberga un centro de educación. Hai tamén un gran equipamento deportivo, o complexo educativo L'Hospitalet Nord, o antigo Hospital da Cruz Vermella e o actual Hospital Xeral de L'Hospitalet. Na Plaça de la Bòbila hai unha moderna biblioteca.

## Transporte público 
Está comunicado co metro de Barcelona a través das estacións Pubilla Cases e Can Vidalet da liña 5. Tamén hai dúas estacións do Trambaix: Can Rigal e Ca n'Oliveres. Tamén hai varias liñas de autobuses urbanas e interurbanas que comunican Pubilla Cases co resto de barrios de L'Hospitalet, con Barcelona e co Baix Llobregat.

## Véxase tamén
Sant Josep

**Sant Josep**, que significa en catalán *San Xosé*, pode referirse a:

## Toponimia 
***Sant Josep de sa Talaia**, concello da illa de Eivissa, nas Illas Baleares.
***Sant Josep**, barrio da cidade de L'Hospitalet de Llobregat, na provincia de Barcelona.
***Sant Josep**, urbanización do concello de Llinars del Vallès, na provincia de Barcelona.
***Barris de Sant Josep Obrer**, entidades de poboación do concello Reus, na provincia de Tarragona.
***Pla de Sant Josep**, partida do concello de Elx, na provincia de Alacant.

## Deporte 
***CB Sant Josep**, equipo de baloncesto de Xirona.
Jackie Lewis

**Jackie Lewis** nado en Stroud, Gloucestershire o 1 de novembro de 1936 é un expiloto británico de carreiras de Inglaterra de familia  familia galesa.

## Carreira 
A carreira de Lewis comezou na Fórmula 3. En 1958, Lewis comprou un Cooper-Norton de Fórmula Tres e debutou en Mallory Park, logrando un notable cuarto posto. En Brands Hatch foi noticia de primeira plana por sobrevivir a un accidente: un afortunado fotógrafo capturou a Jack co Cooper ao revés mostrando a man de Jack aparecendo para soster o coche. Apenas unha semana máis tarde chegou primeiro en Full Sutton e gañou outra vez en Oulton Park. Na súa primeira tempada na Fórmula 3 correu 13 veces, gañou tres das carreiras e estivo no podio outras catro.

Un ano máis tarde na Fórmula 2, gañou a súa primeira carreira de F2 en Montlhéry, gañando por máis de dous minutos. A determinación de Lewis recibiu recompensa o ano seguinte e logrou o título de campión de F2, diante do campión do mundo australiano Jack Brabham.

Ao ano seguinte, intentou sorte na Fórmula 1 e comprou un Cooper T53 da fábrica de Surbiton. Fixo o seu debut no Gran Premio de Bélxica de 1961 no circuíto de Spa-Francorchamps en xuño de 1961. A súa primeira tempada mostrose prometedora, clasificando a miúdo na metade da grella e acabando noveno na súa primeira carreira en Nürburgring. Alcanzou o cuarto posto no Gran Premio de Italia de 1961.

Agás de Stirling Moss, Lewis foi o único piloto independente capaz de puntuar en  e foi listado como piloto de Grado A para o ano seguinte.

En  Lewis formou a Ecurie Galloise (Equipo de Carreiras de Gales) patrocinado pola Western Sporting Press e o negocio do seu pai H&L Motors de Stroud, do cal Lewis tamén era agora director. Mercou un BRM V8 1961/62 para competir, pero o coche non era satisfactorio e finalmente volveu á fábrica. Non tivo máis remedio que volver ao seu Cooper que utilizara a tempada anterior. Aínda que alcanzou o 7º lugar no Gran Premio dos Países Baixos de 1962, foi en xeral unha tempada decepcionante para Lewis. A política da F1 comezaba a afectalo, fora máis rápido que tres pilotos oficiais no Gran Premio de Mónaco de 1962, pero os organizadores negáronlle o posto na grella inicial. Lewis sobreviviu a algúns momentos perigosos, perdeu unha roda á velocidade en Oulton Park e embestindo a Graham Hill no Gran Premio de Francia de 1962. Participou en 10 Grandes Premios do Campionato do Mundo de Fórmula Un en total, anotando un total de tres puntos de campionato.

En 1963, sentíndose desanimado, Lewis retirouse dunha prometedora andaina nas carreiras e mercou unha graxa en Llandovery, Carmarthenshire, onde criou cabalos árabes.

### Resultados Completos na Fórmula Un 
(Chave) As carreiras en letra **grosa** indican **pole position**; as carreiras en *cursiva* indican *volta rápida*.

## Notas
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas
Radio Celta

**Radio Celta** foi unha emisora de radio do Centro Galego de Barcelona que funcionou na cidade condal dende finais de 1984 por iniciativa de Xosé Fernández Fernández ata o seu peche por carecer de licenza en xuño de 1985. Emitía das oito da mañá deica as doce da noite, contaba con dezaoito colaboradores permanentes e aproximadamente a metade da súa programación era en galego. Entre os seus programas salientaban *A Romaría* e *Camiñar por Galicia*.
## Notas
Centre, Cornellà de Llobregat

**Centre** é o barrio céntrico da cidade de Cornellà de Llobregat, na provincia de Barcelona. Nel atópanse a zona vella e a maior parte das institucións da cidade.

Entre os lugares de interese cabe destacar o Castelo de Cornellà, a igrexa de Santa Maria e a Casa do Concello. Atópanse no barrio tamén o centro comercial Llobregat Centre, coñecido como Eroski por haber un hipermercado desa cadea, a biblioteca Marta Mata e o IES Francesc Macià.

Pódese chegar en transporte público a través da estación de Cornellà Centre, intercambiador no que enlazan a liña 5 do metro, a T1 e T2 do Trambaix e as liñas R1 e R4 de Proximidades Renfe. Ademais os autobuses urbanos 57, 67, 68, 94 e 95, os interurbanos L52, L77, L82 e L85 e os nocturnos N13 e N14 tamén teñen parada no barrio.
Théâtre des Champs-Élysées

***Théâtre des Champs-Élysées*** é un teatro que se atopa na 15, Avenue Montaigne, no *8º arrondissement* de París, Francia. Aberto ao público en 1913 por iniciativa do xornalista e empresario de espectáculos Gabriel Astruc, foi deseñado polo arquitecto francés Auguste Perret. En principio, pretendía ser unha sala de espectáculos adecuada para música contemporánea, danza e ópera, en contraste coas institucións máis tradicionais e conservadoras como a Ópera de París. Foi no Teatro dos Campos Elísios que a compañía de ballet rusa Ballets Russes fixo a estrea mundial de "Le Sacre du printemps" de Igor Stravinsky, a 29 de maio de 1913.

## Notas
Pobo guaraní

Os **guaranís** son un pobo indíxena de América do Sur. Distínguense do pobo relacionado tupí polo emprego da lingua guaraní. A distribución tradicional do pobo guaraní é o estado actual de Paraguai, entre os ríos Uruguai e Paraguai, a Provincia de Misiones da Arxentina, o sur do Brasil, outrora até Río de Xaneiro, e partes do Uruguai e Bolivia. Malia o seu dominio demográfico da rexión, foi reducido pola colonización europea e o crecemento do número de mestizos, pero aínda existe unha importante poboación nesas áreas. Ademais, a lingua guaraní aínda é amplamente falada nas terras tradicionais guaranís, e é unha das dúas linguas oficiais de Paraguai, sendo a outra o castelán.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Outros artigos 
* Bandeira dos guaranís
### Ligazóns externas 
* http://www.unavenirpourlesguaranis.org  – Campaign for the Guarani, French NGOs
*Guarani Survival Fund – Fund opened by the British NGO Survival International in support of the Guarani
* Guarani, The Language of the People
Sudario

miniatura|220px|Sudario de Carlomagno, ano 814
Un **sudario** é unha peza de roupa funeraria que serve para cubrir o cadáver.

## Historia
Segue a usarse no mundo musulmám e xudeu, onde soterran os cadáveres envoltos en varias teas na fosa, mentres que no mundo cristián perdeuse o seu uso na Idade Moderna. No antigo Exipto o deus Ptah era representado coma un home con sudario e na Odisea Penélope tece un sudario polo día e destteceo pola noite para manter a raia aos seus pretendentes cos que xurou casar ao rematar de coser.

A súa tea adoita ser de liño ou algodón, branco, aínda que no pasado e para certas autoridades existiron sudarios luxosos e de importación. Os sudarios adoitaban ser dunha ou varias pezas, podendo usarse un para o corpo e outro para a face .

Existe constancia do uso do sudario en Europa coa expansión do cristianismo, xa que se cita na Biblia, e chegou a ser unha reliquia moi apreciada e mesmo se usou nos autos sacramentais de Pascua un pano no que pintaban a figura do crucificado. Suponse que esa é a orixe do sudario de Turín e do sudario de Oviedo, cuxa análise de C14 o datou no século VIII. Desta mesma época son as tumbas antropomorfas escavadas en rocha —como as de San Pedro de Rocas ou San Vítor de Barxacova—, onde os mortos debían ir vestidos cun sudario debido ao estreito do espazo.

## Notas
Tenca

A **tenca** (***Tinca tinca***) é unha especie de peixe de auga doce e salobre da familia dos ciprínidos, que se encontra en Eurasia desde Europa Occidental incluíndo as Illas Británicas ao leste de Asia ata os ríos Obi e Ienisei. O seu interese en pesca deportiva provocou a súa introdución en cursos de auga de Chile, Australia, Nova Zelandia, África, Norteamérica, sueste asiático e recentemente no Brasil. Normalmente habita hábitats de augas doces de augas lentas, especialmente lagos e ríos de terrras baixas.

## Ecoloxía 
A tenca atópase con máis frecuencia en augas con substrato de arxila ou lama e abundante vexetación. Esta especie é rara en augas claras con substrato rochoso, e está ausente nas correntes rápidas. Tolera augas con baixa concentración de oxíxeno, e caracois e ameixas *Pisidium* en augas con moita vexetación.

É un peixe de augas temperadas que se reproduce a temperaturas superiores aos 18&nbsp;°C. A posta de ovos pode chegar a alcanzar un peso superior ao 10% do peso da femia. A reprodución ten lugar en augas pouco fondas xeralmente entre plantas acuáticas, onde poden depositar os seus pegañosos ovos verdes, de 1&nbsp;mm de diámetro. O crecemento é rápido, e os peixes poden alcanzar un peso de 0,11&nbsp;kg no primeiro ano.

## Morfoloxía 
As tencas teñen unha forma robusta parecida á da carpa e a pel é de cor verde oliva, máis escura por ariba e case dourada por debaixo. A aleta caudal é de forma bastante  cadrada. As outras aletas son arredondadas. Os dentes farínxeos son uniseriais. Os ollos son pequenos e de cor de laranxa a vermello. O dimorfismo sexual é escaso, limitado a que as femias adultas teñen un perfil ventral máis convexo comparado co dos machos. As aletas carecen de raios espiñosos. A textura do tegumento é bastante mucosa.

miniatura|esquerda|*Tinca* fósil

## Tenca dourada 
Unha variedade de tenca criada artificialmente é a chamada tenca dourada, que é popular como peixe ornamental para estanques. Esta forma varía en cor desde o dourado claro ao verde escuro, e algúns peixes teñen manchas negras ou vermellas nos flancos e aletas.

Posúe grande interese en acuicultura: segundo a Organización de Produtores Piscicultores (OPP) a produción europea no ano 2000 alcanzou case 1.500 toneladas, correspondendo a Francia 700 ton (70,4%), seguida por España con 160 ton (16,1%), 116 ton en Alemaña (12,0%), e Bélxica con apenas 15 Tm (1,5%).

## Notas
Oriol Ripol Fortuny

**Oriol Ripol Fortuny**, nadó o 6 de setembro de 1975 en Barcelona, é un ex xogador de rugby, internacional 17 veces coa selección española. Xogaba na posición de á. Disputou a Copa do Mundo de 1999, e en 2006 foi campión da Premiership inglesa cos Sale Sharks.
## Véxase tamén
### Ligazóns externas
* Páxina de Oriol Ripol 
* Oriol Ripol na Premiership  
* Oriol Ripol en competicións europeas
Güimil

Como topónimo **Güimil** pode referirse a:

;En Galiza
***Güimil**, lugar da parroquia de Souto de Limia, no concello de Muíños.

;Fóra de Galiza

;En Castela e León
***Güimil**, aldea do concello de Barxas, na provincia de León;
****Güimil-Serviz**, entidade colectiva á que pertence dita aldea.

Amais, o apelido **Güimil** era levado en 2010 por 377 persoas, especialmente nas comarcas de Caldas e O Salnés (concellos de Barro, Meis, Portas, Moraña e Caldas de Reis), se ben neste caso deriva do topónimo Goimil. Pode referirse a:

***Avelino Silva Güimil**, avogado e político galego de comezos do século XX.

## Notas
## Véxase tamén
### Outros artigos
Bellvitge

250px|miniatura|right|Barrios de L'Hospitalet
250px|miniatura|Vista da Gran Via e dos bloques de pisos de Bellvitge.
**Bellvitge** é un barrio da cidade de L'Hospitalet de Llobregat, na provincia de Barcelona, que forma parte do Distrito VI xunto co limítrofe barrio de El Gornal.

## Xeografía 
Atópase a unha altitude de entre 4 e 8 metros sobre o nivel do mar. Limita polo oeste cos concellos de Cornellà de Llobregat e El Prat de Llobregat, polo sur co de Barcelona, polo leste cos barrios de El Gornal e Granvia L'H e polo norte co barrio do Centre. O seu territorio forma parte do Delta do Llobregat e considérase que a súa formación é bastante recente, do século X, aínda que no lugar houbo zonas húmidas durante moito tempo. Por iso aparece documentado na época medieval como Banyols. Ata 1920 o territorio de La Marina de L'Hospitalet chegaba ata o mar pero nese ano o concello de Barcelona anexionouse as 900 hectáreas meridionais do termo co argumento da ampliación do porto. Dende entón, o límite do barrio e do concello é unha liña recta, paralela a un tramo de liña férrea do porto, trazada nun despacho.

## Historia  
O territorio que actualmente ocupa o barrio de Bellvitge era unha zona destinada á agricultura, moi produtiva grazas á fertilidade das súas terras. Caracterizábase tamén polos desbordamentos do río Llobregat. O regadío xeneralizouse a partir de 1819, coa inauguración do Canal da Infanta e a construción dunha rede de quenllas que levaban auga a toda a zona esquerda do delta.

Os primeiros indicios de que o lugar estaba habitado remóntanse a finais do século X, cando aparece mencionado o Mas d'Amalvígia, e no século XI, época na que se construíu a ermida de Bellvitge, situada uns 2&nbsp;km ao sur do lugar onde séculos máis tarde xurdiu a pequena vila de L'Hospitalet, hoxe núcleo antigo da cidade.

En 1964 iniciouse a construción dun polígono de vivendas e os primeiros bloques comezaron a ocuparse no verán de 1965. En 1975 xa rematara a construción da maioría deles e a poboación era de 30.659 habitantes. En 1986 acadouse o máximo demográfico, con 32.832 habitantes, cifra que foi baixando dende entón suavemente como no resto de barrios de L'Hospitalet. A diferenza doutros barrios, dende o ano 2000 practicamente non recibiu inmigración estranxeira. Segundo datos do concello, en 2012 tiña 25.528 habitantes censados.

## Transporte público 
Bellvitge é un barrio que ao estar situado á entrada de Barcelona, e despois de moitos anos de loitas veciñais, benefíciase actualmente dunha boa comunicación tanto co resto de L'Hospitalet como coas localidades lindeiras que conforman a área metropolitana.

Fundamentalmente dispón de dúas estacións de metro: Bellvitge e Hospital de Bellvitge, da liña 1. Ademais dispón dunha estación das liñas 2 e 10 de Proximidades Barcelona de Renfe Operadora, así como diversas liñas de autobuses urbanos, tanto diúrnos como nocturnos.

## Véxase tamén
A Nosa Galiza (radio)

***A Nosa Galiza*** foi un programa radiofónico dirixido e presentado por Manuel Fernando González na emisora Radio Miramar de Barcelona entre 1973 e 1981. Emitíase os domingos de 11:00 a 12:00 e realizábase en lingua galega e entre os seus colaboradores estivo gran parte da intelectualidade galega residente na cidade condal, e mais tamén outros residentes en Galicia, como Adolfo Fernández Oubiña, Olegario Sotelo Blanco, Basilio Losada, Manuel María, Xesús Mato, Alfonso Bozzo, Manuel Rodríguez López ou Xosé Lois García Fernández.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Bibliografía 
*
The Maine Woods

***The Maine Woods*** (**Os bosques de Maine**, en tradución literal suxerida ó galego) é un libro escrito polo autor estadounidense Henry David Thoreau.

## Historia e características 
A primeira edición do libro data do 1864, trala morte do autor. Esta edición foi preparada por *Ellery Channing* e *Sophia Thoreau*. Esta edición consistía en tres capítulos e un apéndice  de termos técnicos. Aínda que os tres primeiros capítulos son completamente independentes, o autor tiña unha visión unitaria de todos eles. Estes narran as tres viaxes de exploración que o autor realizou a través das forestas de Maine nos anos 1846, 1853 e 1857.
Os dous primeiros capítulos, *Ktaadn* e *Chesuncook*, foran publicados previamente en diarios, mais Thoreau revisounos profundamente para a publicación en formato libro. *Ktaadn* foi publicado no 1848 no diario *Union Magazine* de *John Sartain*. O volume *Chesuncook* fóra publicado no 1858 na revista *Atlantic Monthly* de *James Russell Lowell*.  As dúas últimas partes, *The Allegash and East Branch* e o apéndice de termos técnicos, foron publicados por vez primeira na primeira edición, non sendo revisada polo propio autor. Debido a isto téñense observado erros e incongruencias, especialmente referentes a termos botánicos, vocábulos dos idiomas indíxenas ou disrupcións xeográficas e temporais no transcurso da viaxe. Estes erros foron corrixidos en edicións sucesivas.

### Temática 
miniatura|esquerda|O monte Ktaadn polo artista Frederic Edwin Church (1853)
O libro mostra varios dos temas usuais nas obras de Thoreau.

### Natureza 
Por unha banda, a paisaxe e a natureza son descritas de maneira detallada, con frases alongadas. A natureza, virxe ou case inafectada, é descrita cos ollos dun botánico, naturalista e xeógrafo. Son comunes as citas de flores e árbores, aves e animais e de accidentes xeográficos. De feito cada un dos diferentes capítulos levan coma título o nome dun lugar do estado de Maine. Así Ktaadn é un cumio, Chesuncook e Allegash son os nomes de dous lagos e *East Branch* fai referencia a parte leste do río Penobscot. Descríbese coma o ser humano e o seu modo de vida afectan a contorna. Por exemplo cítase a influencia dos madeireiros e a súa afectación nas forestas, axudando á construción de infraestruturas primitivas e dos primeiros asentamentos humanos en Maine. Critícase a caza, especialmente aquela que afectaba ós renos. E como o ser humano non é capaz de relacionarse co medio natural, entendendo este unicamente coma unha fonte de recurso e de aproveitamento.

### Formas de vida 
Descríbense tamén a situación e organización das vilas e asentamentos polas cal viaxaba o autor. Relatando a relación coas comunidades de nativos americanos, os diversos oficios ou os medios de transporte fluviais, coma por exemplo os *batteaux* ou *batteau*.miniatura|dereita|Un *batteaux* que se empregaba coma transporte nos ríos da América do Norte do século XIX

## Notas
Can Serra, L'Hospitalet de Llobregat

250px|miniatura|right|Barrios de L'Hospitalet
250px|miniatura|Parque de Can Boixeres
**Can Serra** é un barrio da cidade de L'Hospitalet de Llobregat, na provincia de Barcelona, que forma parte do Distrito V xunto co limítrofe barrio de Pubilla Cases.

## Xeografía e características 
Limita ao norte co concello de Esplugues de Llobregat e o barrio de Pubilla Cases, ao oeste co barrio de Sanfeliu, ao sur co barrio do Centre e ao leste co barrio de La Florida. É unha das zonas da cidade de maior altitude sobre o nivel do mar.

A vida cidadá aglutínase arredor da Plaça de la Carpa, do mercado e da Casa de la Reconciliació, parroquia do barrio onde se desenvolven unha gran parte das actividades das entidades do barrio. Tamén hai espazos verdes como os xardíns de Antonio Machado, o parque metropolitano de Les Planes ou o parque de Can Boixeres.

## Transporte público 
Está comunicado co resto da cidade grazas á rede de autobuses. Ademais hai unha estación da liña 1 do metro de Barcelona chamada Can Serra, e a estación de L'Hospitalet de Llobregat de Adif.

## Véxase tamén
Reine Wisell

**Reine Wisell** nado en Motala, o 30 de setembro de 1941 e finado en Tailandia o 20 de marzo de 2022, foi un piloto de carreiras de Suecia.

## Traxectoria 
Participou en 23 Grandes Premios do Campionato do Mundo, debutou o 4 de outubro de 1970. Logrou un podio e anotou un total de 13 puntos de campionato. Tamén participou en varias carreiras fora do campionato de Fórmula Un. Gañou o campionato sueco da Fórmula 3 en 1967 e tres anos máis adiante deu o gran paso e asinou co equipo  Lotus que era o mellor equipo ese ano.

Debutou no Gran Premio dos Estados Unidos de 1970 en Watkins Glen, Wisell correu para Lotus que retornaba ao campionato logo da morte de Jochen Rindt no Gran Premio de Italia de 1970 en Monza. A morte de Rindt fixo que o seu compañeiro John Miles se retirase e Wisell substituíuno. O seu primeiro gran premio foi o mellor da súa carreira xa que logrou un terceiro lugar, só por detrás do seu compañeiro de equipo e futuro campión Emerson Fittipaldi e Pedro Rodríguez e terminando por diante do aspirante ao título Jacky Ickx. Este resultado foi o mellor de Wisell, xa que os anos seguintes non foron tan bos, e retirouse logo do gran premio en casa en .

## Resultados Completos na Fórmula Un 
(Chave) As carreiras en letra **grosa** indican **pole position**; as carreiras en *cursiva* indican *volta rápida*.

## Notas
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
*Profile at grandprix.com
Baud

O **baud **é unha unidade de medida utilizada en telecomunicacións, que representa o número de símbolos por segundo nun medio de transmisión dixital. Cada símbolo pode comprender 1 ou máis bits, dependendo do esquema de modulación.

É importante resaltar que non se debe confundir a velocidade en baud (*baud rate*) coa taxa de bits (*bit rate*), xa que cada evento de sinalización (símbolo) transmitido pode transportar un ou máis bits. Só cando cada evento de sinalización (símbolo) transporta un só bit coinciden a velocidade de transmisión de datos en baud e en bits por segundo. Os sinais binarios teñen a taxa de bit igual á taxa de símbolos (*rb* = *rs*), co cal a duración de símbolo e a duración de bit son tamén iguais (*Ts* = *Tb*).

n=\frac{rb}{rs}

Onde:

rb: réxime binario ou taxa de bits

rs: taxa de modulación ou taxa de símbolos e

n: número de bits por nivel para a codificación de liña.

O baud utilizouse orixinariamente para medir a velocidade das transmisións telegráficas, tomando o seu nome do enxeñeiro francés Jean Maurice Baudot, quen foi o primeiro en realizar este tipo de medicións.

O baud pode escalarse en termos métricos, así:
* 1 kBd (quilobaud) = 1000 Bd
* 1 MBd (megabaud) = 1000 kBd
* 1 GBd (xigabaud) = 1000 MBd.

## Exemplos 
No caso das máquinas teletipo, aínda en uso nalgúns medios, dicíase que a velocidade de transmisión era normalmente de 50 baud. Neste caso, os eventos eran simples cambios de voltaxe 1 --> (+), 0 --> (–), cada evento representaba un só bit ou impulso elemental, e a súa velocidade de transmisión en bits por segundo coincidía coa velocidade en baud.

Con todo, nos módems que utilizan diversos niveis de codificación, por exemplo mediante modulación de fase, cada evento pode representar máis dun bit, co cal xa non coinciden bits por segundo e baud.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Outros artigos 
* Byte
* Bit
* Decibel
* Informática
* Mol

### Ligazóns externas 
* 
*
Whitehead Institute

O **Whitehead Institute for Biomedical Research **(en galego: "Instituto Whitehead para a Investigación Biomédica") é unha institución sen ánimo de lucro de investigación e docencia fundada en 1982 e localizada en Cambridge, Massachusetts (Estados Unidos). O instituto Whitehead fundouse como unha entidade autónoma no seo do Instituto de Tecnoloxía de Massachusetts (MIT) e os seus 17 membros son, ao mesmo tempo profesores adscritos ao Departamento de Bioloxía do MIT. O Instituto tomou o nome do empresario e filántropo Edwin C. "Jack" Whitehead (c.1920-1992), quen escolleu a David Baltimore (Premio Nobel de Fisioloxía ou Medicina en 1975) como primeiro director-fundador.

O Whitehead Institute é hoxe un dos centros do mundo máis senlleiros en investigación xenómica. O seu centro de investigación sobre o xenoma foi moi activo dentro do Proxecto Xenoma Humano, e a súa contribución na consecución da secuencia de xenoma humano, anunciada en xuño de 2000, estimouse en arredor dun terzo.

En xuño de 2003, os filántropos Eli e Edythe L. Broad destinaron 100 millóns de dólares para a construción do Instituto Broad, un proxecto conxunto do Instituto Whitehead, o MIT, a Universidade Harvard diversos hospitais universitarios. Esta nova aventura, dirixida polo membro do Whithead Institute Eric Lander, tiña como obxectivo a difusión de ferramentas aplicables pola medicina xenómica no tratamento de doenzas. En 2008, Eric Lander deixou o Whitehead Institute e ambas as institucións pasaron a ser independentes.

Menos dunha década despois da súa fundación, o Instituto Whitehead foi nomeada como a máxima institución investigadora do mundo en bioloxía molecular e xenética, e nestes últimos dez anos os artigos publicados polos científicos do instituto sobre estas materias tiveron máis impacto que os de calquera das 15 principais universidades e institutos de investigación sobre ciencias da vida dos Estados Unidos. O Whitehead Institute foi distinguido catro veces desde 2009 pola revista The Scientist como o mellor lugar para traballar para investigadores posdoutorados nos Estados Unidos.

Entre os investigadores do Whitehead Institute pódnse salientar os receptores da Medalla Nacional de Ciencia dos Estados Unidos nas edicións de 1997, 2010 e 2011, once membros da Academia Nacional de Ciencias, cinco membros do Instituto de Medicina e sete membros da Academia Norteamericana de Artes e Ciencias.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Outros artigos 
* Instituto de Tecnoloxía de Massachusetts
* Broad Institute of MIT and Harvard

### Ligazóns externas 
* Sitio web do Instituto Whitehead.
* Sitio web do *Broad Institute of MIT and Harvard*.
* Sitio web do *Instituto de Tecnoloxía de Massachusetts*.