open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Krill antártico

O **krill antártico** (*Euphausia superba*) é unha especie de crustáceo malacostráceo da orde *Euphausiacea*, que se atopa nas augas do Océano Antártico. O krill antártico é un invertebrado semellante aos carideos que vive en grandes grupos, chamados enxames, que ás veces chegan a contar con entre 10 000 e 30 000 animais por metro cadrado. Aliméntanse de fitoplancto, utilizando a enerxía que captan da luz solar. Medran ata unha lonxitude de 6 centímetros, pesan uns 2 gramos e poden vivir ata seis anos. Son unha parte fundamental do ecosistema antártico e, en termos de biomasa, son probablemente as especies animais máis prósperas do planeta (unhas 500 millóns de toneladas).
esquerda|miniatura|200x200px|Detalle da cabeza.

## Clasificación 
Todos os membros da orde *Euphausiacea* son crustáceos da superorde *Eucarida*, e teñen a placa corporal unida á cuncha e que se forma a cada lado das branquias do krill, visibles para o ollo humano. As patas non forman unha estrutura mandibular, o que diferencia esta orde dos decápodos ( cangrexos, etc.).

## Comida 
As entrañas do krill antártico adoitan ser visibles cunha cor verde brillante a través da súa pel transparente, o que indica que o seu principal alimento é o fitoplancto, especialmente as diatomeas moi pequenas (20 μm), que filtra da auga a través dunha "cesta" alimenticia.

A cuncha cristalina das diatomeas é esmagada polo tubo gástrico e dixerida no hepatopáncreas. O krill antártico tamén pode capturar outros crustáceos da orde *Amphipoda* e da subclase *Copepoda*, así como outros compoñentes do zooplancto.

O intestino forma un tubo recto; a súa eficiencia non é moi alta, acostúmase atopar moito carbono nas feces.

Observouse que o krill pode comer animais da mesma especie. Se non se lle dá de comer, pode reducir o seu tamaño durante a muda, o que é excepcional para animais deste tamaño.

## Distribución 
O krill antártico abunda nas augas superficiais dos mares do sur: ten unha distribución circumpolar, coas concentracións máis altas no sector do océano Atlántico.

O límite dos sectores do océano Antártico, que inclúen os océanos Atlántico, Pacífico e Índico, está definido aproximadamente pola converxencia antártica, unha fronte circumpolar onde a auga superficial fría se mergulla baixo as augas subantárticas máis cálidas.
centro|miniatura|Distribución do krill.

## Notas
Leonel C. Panosh

**Leonel Charles Panosh**, nado en Kellnersville, Wisconsin, o 1 de abril de 1894 e finado en San Diego, California, o 21 de marzo de 1967, foi un numismático estadounidense, presidente da *American Numismatic Association* entre 1955 e 1957.

## Traxectoria 
### Primeiros anos e formación 
Leonel C. Panosh naceu na localidade rural de Kellnersville, Wisconsin, o 1 de abril de 1894, sendo o máis vello dos tres fillos de Julia Reznichek (1871-1909) e do muiñeiro John Charles Panosh (1868-1938). Na súa adolescencia trasladouse a Chicago, e nesa cidade cursou o ensino secundario, no instituto Joseph Medill.

Logo participou en Europa na primeira guerra mundial, na que resultou ferido en combate, polo que recibiu dúas condecoracións: a *Purple Heart* e a medalla de Verdún. Finalizada a contenda regresou aos Estados Unidos, onde pasou tres anos de recuperación en diferentes hospitais. A partir dese momento, as secuelas das súas feridas de guerra obrigárono a retomar as longas estadías hospitalarias, que se sucederon ata 1928. Esta entidade honrouno co seu máximo galardón dous anos antes do seu falecemento.

Panosh foi un numismático socialmente moi activo. Á parte da súa vinculación á ANA, ao longo da súa traxectoria formou parte tamén do consello de goberno da Sociedade Numismática de San Diego, que tamén presidiu (1949). Igualmente, foi fundador e o terceiro presidente da Asociación Numismática do Estado de California (1951-1952), Tamén foi un dos fundadores e presidente da Sociedade de Tokens e Medallas.

## Vida persoal 
Panosh casou con Anna Merle Dillon (1898-1990) 

Era membro da masonaría de 33º grao e durante 22 anos foi secretario da loxa Hackett 574 .

Leonel Charles Panosh finou en San Diego, California, o 21 de marzo de 1967, aos 62 anos.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Bibliografía 
* D. S.; D. C. B. (1967). "". En *The Numismatist*. Maio. Páxinba 601.
* Smith, P. (2025). "". En *American Numismatic Biographies*. Páxina 330.
Ciberdelincuencia

A **ciberdelincuencia** abrangue unha ampla gama de actividades criminais que se levan a cabo mediante dispositivos e/ou redes dixitais. Definiuse de diversas maneiras como "un delito cometido nunha rede informática, especialmente Internet"; os ciberdelincuentes poden aproveitar vulnerabilidades nos sistemas e redes informáticas para obter acceso non autorizado, roubar información confidencial, interromper servizos e causar danos financeiros ou de reputación a particulares, organizacións e gobernos.

Os ciberdelitos refírense a actos socialmente perigosos cometidos mediante equipos informáticos contra a información procesada e utilizada no ciberespazo.

No ano 2000, o décimo Congreso das Nacións Unidas sobre a Prevención do Delito e o Tratamento do Delincuente, clasificou os delitos cibernéticos en cinco categorías: acceso non autorizado, danos a datos ou programas informáticos, sabotaxe para dificultar o funcionamento dun sistema ou rede informática, interceptación non autorizada de datos dentro dun sistema ou rede e espionaxe informática. e que "supón riscos reais para a humanidade".

O *Informe de Riscos Globais* de 2020 do Foro Económico Mundial (FEM) destacou que os grupos organizados de ciberdelincuencia están a unir forzas para cometer actividades criminais en liña, mentres que se estima que a probabilidade da súa detección e procesamento é inferior ao 1% nos Estados Unidos. Tamén existen moitas preocupacións sobre a privacidade en torno á ciberdelincuencia cando se intercepta ou divulga información confidencial, legal ou doutro xeito.

O *Informe de Riscos Globais* de 2023 do Foro Económico Mundial clasificou a ciberdelincuencia como un dos 10 principais riscos aos que se enfronta o mundo hoxe e nos próximos 10 anos.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Outros artigos 
* Enxeñaría social (informática)
* Seguridade informática

### Ligazóns externas 
*
Gen Digital

**Gen Digital Inc.** (anteriormente **Symantec Corporation** e **NortonLifeLock Inc.**) é unha empresa multinacional de software con sede en Praga, República Checa (UE) e Tempe, Arizona (EUA). A empresa ofrece software de ciberseguridade, tecnoloxía financeira e servizos. Gen é unha empresa da lista Fortune 500 e membro do índice bolsista S&P 500. Cotiza tanto no NASDAQ como na Bolsa de Praga. A súa carteira inclúe Norton, Avast, LifeLock, Avira, AVG, ReputationDefender, MoneyLion e CCleaner.

O 9 de outubro de 2014, Symantec declarou que se dividiría en dúas empresas independentes que cotizan en bolsa a finais de 2015. Unha empresa centraríase na seguridade e a outra na xestión da información. O 29 de xaneiro de 2016, Symantec vendeu a súa filial de xestión da información, chamada Veritas, que adquirira en 2004, a The Carlyle Group. O 8 de agosto de 2019, Broadcom anunciou que adquiriría a división de software Enterprise Security de Symantec por 10.700 millóns de dólares. Despois da adquisición, Symantec pasou a chamarse NortonLifeLock. Tras completar a súa fusión con Avast en setembro de 2022, a empresa adoptou o nome *Gen Digital*.

## Notas
Hajiakbar Abdulghupur

**Hajiakbar Abdulghupur** é un cidadán chinés de etnia uigur, que estivo detido nos campos de detención de Guantánamo dos Estados Unidos, en Cuba durante varios anos.

O Departamento de Defensa dos Estados Unidos estima que Abdulghupur naceu en 1973 en Ghulja, Xinjiang, China.

Foi un dos 22 uigures retidos en Guantánamo durante moitos anos, aínda que pronto quedou clara a súa inocencia.

Abdulghupur gañou o seu caso xudicial de *hábeas corpus* en 2008. O xuíz Ricardo Urbina declarou ilegal a súa detención e ordenou a súa liberación nos Estados Unidos.

En decembro de 2013, despois dunha detención en Guantánamo de máis de once anos, Abdulghupur foi trasladado a Eslovaquia.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* De Guantánamo aos Estados Unidos: A historia dos uigures encarcerados inxustamente Andy Worthington 9 de outubro de 2008
* A opinión non clasificada do xuíz Ricardo Urbina (versión redactada)
* MOCIÓNS/AUDIENCIA DE STATUS - CASOS UIGHURS ANTE O HONORABLE RICARDO M. URBINA
* Os dereitos humanos primeiro; O hábeas funciona : A capacidade probada dos tribunais federais para manexar os casos de Guantánamo (xuño de 2010) Arquivado  na
Simón Lamas

**Simón Lamas Trinidad**, nado o 9 de xaneiro de 1992 en Vilalba, é un adestrador de fútbol galego. Actualmente dirixe o Bergantiños Fútbol Club, na Segunda Federación.

## Traxectoria 
Formouse como futbolista nas categorías xuvenís do Racing Club de Ferrol e do Racing Club Vilalbés. No segundo caso tamén formou parte posteriormente do primeiro equipo na Tercera División de España. Tras retirarse como xogador en 2013, seguiu vencellado ao club lucense como adestrador e coordinador da súa base. Baixo a dirección de Lamas, o conxunto xuvenil do Racing Club Vilalbés alcanzou un ascenso histórico á División de Honra Xuvenil en xuño de 2017.

En novembro de 2017, Simón Lamas comezou a adestrar o primeiro equipo do Racing Club Vilalbés, na Tercera División de España. Na tempada 2022/23, o club xogou a promoción de ascenso a Segunda Federación 2023 e o 3 de xuño de 2023 venceu ao CDFC La Calzada para conseguir un ascenso histórico do Vilalbés á Segunda Federación.

En maio de 2024, Lamas anunciou a súa saída do Racing Club Vilalbés. En agosto dese mesmo ano foi contratado polo FC Vizela para adestrar o conxunto sub-23. En novembro de 2024, Lamas foi promovido a adestrador do primeiro equipo na Segunda Liga portuguesa, tras a marcha do seu predecesor Rubén de la Barrera.

En xuño de 2025, Simón Lamas foi anunciado como novo adestrador do Bergantiños Fútbol Club para a campaña 2025/26 na Segunda Federación.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* Ficha en transfermarkt
* Perfil en lapreferente
Armia

**Armia** (en ) é unha banda polaca de punk rock creada en 1985 por Tomasz Budzyński, Sławomir Gołaszewski e Robert Brylewski. Armia é recoñecida polo seu uso dunha trompa, un instrumento infrecuente para un grupo do seu xénero, en especial nas décadas de 1980 e 1990. Acadou moita sona polas súas letras poéticas, escritas por Budzyński, adoito inspiradas na filosofía e na literatura, así como pola súa creatividade musical.

As cancións de Armia e a arte dos seus discos acostuman a aludir á filosofía, a literatura e mais á relixión. Na portada do seu LP *Legenda* (en ) aparece Don Quixote e algunhas das súas letras están inspiradas no gnosticismo. O título do LP *Czas i Byt* (en ) alude ó célebre tratado homónimo do filósofo alemán Martin Heidegger. Outras fontes de inspiración proceden do eido da ficción, coma J. R. R. Tolkien, a Biblia, a *Divina Comedia* de Dante, Samuel Beckett, Tove Jansson, o filme *Aguirre* de Werner Herzog ou *Rejs* de Mark Piwowski.

## Membros 
|thumb|right]]

### Membros actuais 
*Tomasz "Tom Bombadil, Budzy" Budzyński – voz, guitarra (1984–actualidade)
*Jakub Bartoszewski – trompa, teclado (2002–actualidade)
*Rafał "Frantz" Giec – guitarra
*Amadeusz "Amade" Kaźmierczak – batería (2013–actualidade)
*Dariusz Budkiewicz - baixo (2014–actualidade)

### Antigos membros 
*Sławomir "Merlin" Gołaszewski – clarinete (1984–1987)
*Tomasz "Żwirek" Żmijewski – baixo (1984–1988)
*Aleksander "Alik" Dziki – baixo (1985–1989)
*Krzysztof "Banan" Banasik – trompa (1987–2009)
*Dariusz "Maleo" Malejonek – baixo (1990–1993)
*Krzysztof "Dr Kmieta" Kmiecik – baixo (1998–2011)
*Janusz "Grzmot" Rołt – batería (1984–1986)
*Piotr "Stopa" Żyżelewicz – batería (1985, 1989–1998, 2011)
*Beata Polak – batería (1998–2002)
*Tomasz "Gogo, Szulc" Kożuchowski – batería (1986–1989)
*Maciej "Ślepy" Głuchowski – batería (2003–2006)
*Tomasz "Krzyżyk" Krzyżaniak – batería (2006–2011)
*Robert "Afa, Bryl, Robin Goldrocker" Brylewski – guitarra (1984–1993, died 2018)
*Paweł "Pablo" Piotrowski – bass guitar (1993–1998, 2011–2014)
*Michał Grymuza – guitarra (1994–1995)
*Darek "Popkorn" Popowicz – guitarra (1995–2005)
*Paweł Klimczak – guitarra (1999–2010)
*Daniel "Karpiu" Karpiński – batería (2011–2012)

## Discografía 
### Discos de estudio 
### En vivo 
### Vídeo 
## Notas
Mónica Castelo

**Mónica Castelo Mejuto**, nada en Oleiros o 18 de abril de 1987, é unha xogadora de rugby galega que xoga de segunda liña no Stade Rennais, da Élite 1. Foi 31 veces internacional coa selección española, coa que conquistou seis edicións do Campionato de Europa.

## Traxectoria 
Vencellada ao deporte desde moi nova, antes de dedicarse ao rugby practicou a natación e o remo. Membro do Club Regatas Perillo, foi subcampioa de España na categoría de bateis, ao tempo que traballaba como socorrista na praia de Bastiagueiro. En 2008 iniciouse no rugby e uniuse ao CRAT A Coruña, onde comezou a destacar na máxima categoría do rugby feminino español, chamando a atención dos seleccionadores nacionais.

Ao longo da súa carreira no CRAT A Coruña distinguiuse pola súa fortaleza física e a súa capacidade para anotar, asinando ensaios decisivos na liga española. O seu rendemento abriulle as portas do rugby profesional en Francia, fichando en 2021 polo Stade Rennais Rugby, co que pasou a competir na Élite 1, máxima categoría do rugby francés.

### Selección española 
Debutou coa selección española en 2012, nun partido contra Francia, e axiña se consolidou como unha xogadora clave na segunda liña. Nos seguintes anos participou en numerosos partidos internacionais e conquistou coa selección os Campionatos de Europa de 2016, 2018, 2019, 2020, 2021 e 2022.

Aínda que en 2022 anunciou a súa retirada da selección nacional despois de gañar o seu sexto Campionato de Europa, dous anos despois recibiu de novo a convocatoria da selección para enfrontarse a Gales nun partido clave de clasificación para a Copa do Mundo de 2025 e para a loita polo ascenso á liga internacional WXV. 

Finalmente, tras conseguir a clasificación, foi convocada tamén para a Copa do Mundo de Rugby de 2025, sendo a xogadora máis veterana do equipo. Despois do Mundial, tras caer na fase de grupos, Mónica anunciou a súa retirada internacional da selección.

## Notas
J. Hewitt Judd

**John Hewit Judd**, nado en Dawson, Nebraska, o 12 de maio de 1899 e finado en Omaha, Nebraska, o 23 de decembro de 1986, foi un médico e numismático estadounidense, presidente da *American Numismatic Association* entre 1953 e 1955.

## Traxectoria 
### Primeiros anos e formación 
J. Hewitt Judd naceu en Dawson, Nebraka, o 12 de maio de 1899, o primeiro dos dous fillos de Melinda Heim (1874-1947) e de Delbert B. Judd (1872-1938). 

Acadou o título de *Bachelor of Science* na Universidade de Nebraska e en 1924 o título de doutor en Medicina na facultade de Medicina da mesma universidade. nos anos 1925 e 1926. 

### Exercicio da medicina 
Trasladouse a Omaha en 1930, e alí iniciou a práctica da medicina de xeito privado. Ao mesmo tempo, incorporouse ao persoal docente voluntario da Universidade de Nebraska, e en 1942 pasou a ser profesor titular e xefe do departamento de Oftalmoloxía.
* 1955: Premio Farran Zerbe Memorial (ANA).

## Vida persoal 
Judd foi membro da masonaría. Casou o 14 de setembro de 1935 con Elleanore Baxter (1905-1986), con quen tivo unha filla, chamada Katherine.

John Hewitt Judd finou en Omaha, Nebraska, o 23 de decembro de 1986, aos 87 anos, vítima da doenza de Alzheimer, logo de pasar os seus derradeiros oito anos na residencia *Ville de Santé*, desa cidade. Foi soterrado no cemiterio Forest Lawn Memorial Park, de Omaha.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Bibliografía 
* GCL (1987). "". En *The Numismatist*. Outubro de 1953. Páxina 384.
* Smith, P. (2025). "". En *American Numismatic Biographies*. Páxina 238.
Nancy Folbre

**Nancy Folbre**, nada o 19 de xullo de 1952,  é unha economista feminista estadounidense cuxos estudos centranse na relación entre a economía e a familia (ou economía familiar), o traballo fóra do mercado e a economía de coidado. É Profesora de economía na Universidade de Massachusetts Amherst.

## Obra 
O traballo de Folbre céntrase principalmente na investigación da economía dos coidados, que ela define como "traballo que implica conectar con outras persoas, tentar axudar ás persoas a satisfacer as súas necesidades; cousas como coidar de nenos, anciáns ou enfermos son formas de traballo de coidado", engadindo que o traballo de coidados pode ser remunerado ou non.  Folbre argumenta que os economistas convencionais non prestan suficiente atención á economía do coidado. 

No seu aclamado libro, *The Invisible Heart* (O *corazón* invisible), Folbre explora o mercado e a competencia individual que este fomenta, argumentando que os coidados necesarios para os anciáns e os nenos non os proporciona o mercado, aínda que seguen sendo absolutamente esenciais para a sociedade. Historicamente, as mulleres proporcionaron estes coidados, xa sexa como traballo doméstico non remunerado na casa ou como traballo mal remunerado no mercado. Folbre examina as estruturas sociais e gobernamentais que apoian e proporcionan coidados, e a súa evolución ao longo da historia. Conclúe que todos temos a responsabilidade de coidar dos demais e ofrece unha visión para un futuro no que os coidados e o traballo de coidados teñan maior importancia e apoio.
## Notas
Lagidium viscacia

A **viscacha do sur** (***Lagidium viscacia***') é unha especie de viscacha, un roedor da familia *Chinchillidae* que se atopa na Arxentina, Bolivia, Chile e Perú. É un animal de colonia que vive en pequenos grupos en zonas de montañas rochosas. Ten orellas e patas traseiras longas e parécese a un coello en aparencia, agás pola súa longa e espesa cola; porén, non é un lagomorfo.

## Descrición 
A viscacha meridional ten as partes superiores de cor gris amarelada, as partes inferiores máis claras e unha cola espesa de punta negra. O pelame do corpo é longo e suave, mentres que o da cola é groso. As orellas longas e cubertas de pel teñen unha franxa branca e tanto as patas dianteiras como as traseiras teñen catro dedos nos pés. As plantas dos pés teñen almofadas carnosas, e poden moverse con axilidade sobre superficies rochosas. O peso dunha viscacha meridional adulta é duns 3 kg. Tamén son escaladoras expertas, que demostran destreza na ascensión de superficies rochosas verticais. Os seus saltos adoitan abarcar distancias de cinco metros ou máis, con descensos descendentes que cobren distancias de máis de quince metros. Estes saltos adoitan executarse desde pequenas cornixas nas que apenas poden manterse de pé.

## Distribución 
A viscacha meridional é orixinaria das zonas montañosas do oeste da Arxentina, o sur do Perú, o oeste e centro de Bolivia e o norte e centro de Chile. Vive entre rochas e arredor de cantís onde a vexetación é escasa.

## Comportamento 
A viscacha do sur non hiberna e está activa principalmente pouco despois do amencer e de novo pola noite. Nestes momentos, sae do seu agocho subterráneo para alimentarse do material vexetal dispoñible, que son principalmente herbas e musgo, e tamén come liques. Pasan parte do día pousadas nunha rocha tomando o sol, acicalando ou descansando. As viscachas do sur son unha especie de colonia e non se aventuran lonxe das rochas para poder mergullarse baixo terra se o perigo ameaza. Usan varios reclamos para comunicarse entre si.

A reprodución comeza no último trimestre do ano, cando ten lugar o apareamento. O período de xestación é duns 130 días e nace unha soa cría precoz (ou ás veces dúas) que ten os ollos abertos e está completamente cuberta de pelo ao nacer. Mama durante unhas oito semanas, pero é capaz de complementar o leite con alimentos sólidos ás poucas horas do seu nacemento. Descoñécese a duración media da vida, pero un individuo sobreviviu durante 19 anos en catividade.

## Notas
Barry Stuppler

**Barry Stuppler**, nado o 23 de decembo de 1944, é un numismático e comerciante de moedas estadounidense, que presidiu a *American Numismatic Association* de 2007 a 2009.

## Traxectoria 
Barry Stuppler descubriu a súa afección á numismática na súa xuventude, e de camiño se decatou de que a compra e venda de moedas podía supor unha boa rendibilidade. A partir de entón dedicouse profesionalmente ao comercio numismático e fundou a compañía *Barry Stuppler & Company*, *CoinStats* e *PQ Approved*. 

Como empresario, é membro do Gremio de Numismáticos Profesionais (*Professional Numismatists Guild* –PNG–) dos Estados Unidos desde 1982, e foi o seu presidente entre 2017 e 2019. e a *California Coin & Bullion Association.*

No ámbito asociativo está vinculado á *American Numismatic Association* (ANA), entidade que presidiu entre 2007 e 2009.

En 2024 e en 2025, a revista do sector *Coin World* incluíu a Barry Stupper na súa listaxe das 100 persoas máis influentes na numismática.
* 2004: Premio Century Club, da *American Numismatic Association* (ANA).
* 2011: Premio ao Servizo Exemplar, da ANA.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Bibliografía 
* Smith, P. (2025). "". En *American Numismatic Biographies*. Páxina 256.
Éréac

**Éréac** (en ) é un concello do departamento de Côtes-d'Armor, na rexión administrativa da Bretaña, no noroeste de Francia.

## Demografía
Traballo de coidados

miniatura|o coidado de nenos ou nenas é un exemplo de traballo de coidados.
O **traballo de coidados**, en ocasións asimilable ao traballo reprodutivo, é un especialidade ou categoría de traballo para o coidado das persoas. Historicamente diferenciouse do traballo produtivo tradicional porque se lle consideraba consustancial á condición de quen o realizaba, maioritariamente mulleres, o que implicaba que non tiñan porque recibir unha retribución digna e en moitos casos ningunha retribución ou pago xa que se supoñía que devandito traballo realizábase por esa consente condición feminina ou por responsabilidade ou afecto familiar. Algúns dos traballos de coidados, sobre todo cando saíron da contorna familiar e hanse socializado remuneráronse: garderías, coidado da infancia, coidado de enfermos, coidado de maiores, residencia de persoas maiores.

O traballo de coidados abrangue todo o traballo necesario para o benestar e a reprodución da vida tanto das persoas dependentes como das independentes. O traballo de coidados pode ser remunerado ou non remunerado. Gran parte del realízase no ámbito doméstico e non é remunerado nin recoñecido, principalmente por parte das mulleres. 

## Notas
Adriana Lunardi

**Adriana Lunardi**, nada en Xaxim (estado de Santa Catarina) en 1964, é unha escritora e guionista brasileira.

## Traxectoria 
O seu primeiro libro, *As Meninas da Torre Helsinque* (1996), recibiu o premio Fumproarte (1996) na categoría de Mellor Autora Novidade e o premio de Literatura Açorianos (1997) na categoría de Mellor Libro de Contos.

En 2002, cunha bolsa para escritores da Fundación da Biblioteca Nacional, publicou a colección de relatos *Vésperas*, que foi nomeada ao Premio Jabuti (2003).

Publicou a novela *A longa estrada dos ossos*, dirixida a un público xuvenil, en 2014. Ese mesmo ano recibiu o Premio Icatu de Artes.

### Formación 
En 1985 licenciouse en Comunicación Social pola Universidade Federal de Santa María.  Ten un máster en literatura brasileira pola Universidade Estatal do Río de Xaneiro (UERJ). En 2012 e 2013 impartiu un obradoiro de escritura creativa para autores novos no programa de Escritores Visitantes da UERJ.

### Drama televisivo 
É coautora, xunto con Max Mallmann, da serie de televisión *Iron Island* .

## Obras 
### Contos 
* *As Meninas da Torre de Helsinqui* (1996)
* *Vésperas* (2002)

### Novelas 
* *Corpo estranho* (2006)
* *A Vendedora de Fósforos* (2011)
* *O longo camiño dos ossos* (2014). Xuvenil

### Antoloxías 
* *O libro das mulheres* (1999). Editado por Charles Kiefer
* *25 mulleres que están a facer a nova literatura brasileira* (2002). Editado por Luiz Ruffato.
* 2005 - *Historias curtas sobre lenzo* (2005). Eeditado por Marcelo Moutinho.
* *Granta* (2015)
## Notas
Wimbledon, Londres

**Wimbledon** é un distrito de Londres, Inglaterra, situado no municipio de Merton. Ten unha poboación de 68.187 habitantes. É famoso polo torneo de tenis de Wimbledon.

## Historia 
Estivo habitado dende a Idade de Ferro, e atopouse un forte (*hillfort*) daquela época en Wimbledon Common. Segundo o *Domesday Book* de 1087, formaba parte da mansión de Mortlake. Ao longo dos séculos, foi propiedade de varias familias acomodadas, que construíron alí diversas propiedades.

Foi unha rica vila mercantil até a chegada do ferrocarril en 1838, pero desde entón experimentou un crecemento demográfico significativo. Converteuse nun municipio, pero incorporouse ao municipio de Merton en 1965.

Ao longo da súa historia, Wimbledon acolleu residentes destacados da política, como os primeiros ministros do Reino Unido Charles Watson-Wentworth e George Hamilton-Gordon, o oficial Horatio Nelson ou o emperador de Etiopía Haile Selassie, escritores e filósofos como Arthur Schopenhauer e Robert Graves, xente do cinema como Margaret Rutherford, o actor Oliver Reed e o director Ridley Scott e científicos como Ernst Boris Chain e o investigador en intelixencia artificial Geoffrey Hinton.

## Deportes 
O evento deportivo máis famoso é o Campionato de Wimbledon, o máis antigo dos catro Grand Slams do mundo. Celebrouse por primeira vez en 1877. 

O All England Lawn Tennis and Croquet Club en Wimbledon foi a sede das competicións de tenis nos Xogos Olímpicos de 2012.

O Wimbledon FC foi o equipo de fútbol máis laureado da cidade, gañando a FA Cup na tempada 1987-88, e derrotando o Liverpool por 1-0 na final. En 2003 e víronse obrigados a formar un novo club, o AFC Wimbledon.

Tamén residiron en Wimbledon deportistas como o piloto de Fórmula 1 James Hunt e Laurence Doherty, gañador de 13 campionatos de Wimbledon,

## Galería de imaxes 

Ficheiro:ISH_Wimbledon2.jpg|ligazón=Fitxategi:ISH_Wimbledon2.jpg|alt=Wimbledon erdigunea.| Centro de Wimbledon.
Ficheiro:Centre_Court.jpg|ligazón=Fitxategi:Centre_Court.jpg|alt=Wimbledongo txapelketa.| Campionato de **Wimbledon** 
Ficheiro:Cannizaro_House.jpg|ligazón=Fitxategi:Cannizaro_House.jpg|alt=Cannizaro House.| Casa Cannizaro 
Ficheiro:New_Wimbledon_Theatre.jpg|ligazón=Fitxategi:New_Wimbledon_Theatre.jpg|alt=New Wimbledon Theatre.| Novo Teatro de Wimbledon 

*

## Medios de transporte 
* Estacións de metro:
** ligazón=Fitxategi:Northern_line_roundel_(no_text).svg|15x15px Parque de Wimbledon
** ligazón=Fitxategi:Northern_line_roundel_(no_text).svg|15x15px Wimbledon do Sur
* Estacións de tren:
** ligazón=Fitxategi:Tramlink_roundel_(no_text).svg|15x15px Wimbledon
** ligazón=Fitxategi:Tramlink_roundel_(no_text).svg|15x15px Persecución de Wimbledon
** ligazón=Fitxategi:Tramlink_roundel_(no_text).svg|15x15px Parque Raynes

## Notas 
## Véxase tamén
Chinchillidae

A familia ***Chinchillidae*** pertence á orde *Rodentia* e está formada polas chinchillas, as viscachas e os seus parentes fósiles. Esta familia está restrinxida ao sur e oeste de América do Sur, e vive principalmente en rexións montañosas dos Andes, agás unha especie que vive en chairas. Son roedores de tamaño mediano a grande, que pesan entre 800 g e 8 kg, con patas traseiras fortes, orellas grandes e unha cola espesa. Todas as especies teñen unha pelaxe grosa e suave, que se considera valiosa nalgunhas culturas.

## Características 
Os membros da familia *Chinchillidae* son roedores semellantes a coellos ou esquíos, cuxo peso varía de 0,5 a 8 quilogramos. Teñen ollos grandes, orellas de tamaño mediano, pelaxe suave e densa e colas curtas e espesas. As patas dianteiras son máis curtas que as traseiras. As patas dianteiras teñen catro dedos, mentres que as traseiras teñen catro dedos con garras pequenas na *Lagidium* e na *Chinchilla* , pero tres dedos con garras grandes en *Lagostomus* , unha especie escavadora. Os chinchíllidos son xeralmente de cor marrón agrisada ou gris máis puro na superficie dorsal (superior) e pálidos na superficie ventral (inferior). As viscachas chairas teñen marcas brancas e negras distintivas nas súas caras.

## Distribución 
Os chinchillidae son orixinarios de América do Sur. As chinchillas e as viscachas de montaña viven en rexións montañosas remotas de Chile e Perú, en superficies rochosas e entre rochas. As viscachas de chaira atópanse nas chairas da Arxentina, desde a zona do Gran Chaco cara ao sur ata a Patagonia. A viscacha das chairas está clasificada como de "menor preocupación" xa que parece tolerante á alteración do hábitat e, aínda que algunhas poboacións foron eliminadas localmente mediante medidas de control de pragas e caza, outras expandíronse a zonas recentemente despexadas. Tanto a viscacha do norte como a do sur de montaña tamén se consideran de "menor preocupación" xa que teñen unha ampla área de distribución e son localmente abundantes nalgunhas zonas.

## Notas
Nunavik

**Nunavik** (en ) é unha rexión do Canadá que constitúe o terzo norte da provincia do Quebec, unha parte do Quebec do norte que linda con Kativik. A súa área é de 443,684,71 km2 e sitúase sobre o paralelo 55. Trátase da terra natal dos inuit do Quebec, e pertence á patria tradicional dos inuit. Case todos os seus 14,045 habitantes (segundo o censo de 2021), dos cales o 90% son de etnia inuit, viven en catorce vilas da costa setentrional e na reserva Cree de Whapmagoostui, preto da vila de Kuujjuarapik.

Nunavik significa "a gran terra" no dialecto local do inuktitut e os residentes inuit da zona chámanse a si mesmos *nunavimmiut*. Até 1912 formaba parte do distrito de Ungava dos territorios do noroeste.

Na década dos 2000 houbo negociacións a prol da autonomía rexional e a resolución de reclamacións territoriais pendentes. A sede do goberno situaríase en Kuujjuaq. Porén, o debate sobre o apoderamento dos inuit e a mellora dos seus dereitos políticos continúa aberto.

## Notas
Luis Acuña Nóvoa

**Luis Acuña Nóvoa**, nado en Ourense cara a 1907, foi un canteiro e sindicalista galego.

## Traxectoria 
Canteiro de Ourense. Presidente da Casa do Pobo de Ourense. Interveu no mitin do Primeiro de Maio de 1936 en Ourense con Severino Nóvoa Gutiérrez e Adriano Romero Cachinero.

Co golpe de Estado do 18 de xullo de 1936 participou na reunión para organizar a resistencia con Benigno Álvarez e Leandro Carro. Fuxiu e permaneceu agochado. Foi xulgado en Ourense por auxilio á rebelión en consello de guerra na causa 391/37 xunto con Patricio Arce Susilla, José Fernández Pérez, Enrique Nanín Ansias, Severino Nóvoa Gutiérrez, José Pérez Gómez, Ramiro Pérez Serrano, Antonio Raimúndez Somoza e Luis Vidal. Condenado a 12 anos e 1 día de prisión. Detido o 10 de setembro de 1940. Cumpriu condena na Prisión Provincial de Ourense, da que saíu en liberdade condicional o 28 de marzo de 1942.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Bibliografía 
*
Octavia Hill

**Octavia Hill**, nada o 3 de decembro de 1838 e finada o 13 de agosto de 1912, foi unha reformadora social e pioneira do traballo social británica.

Unha das súas obras máis destacadas foi o Sistema Hill de Vivendas (reforma as grandes casas de Londres, converténdoas en pequenas vivendas para persoas traballadoras). Xunto a Jane Addams, e Mary Richmond estableceu os fundamentos epistemolóxicos e prácticos da propia intervención social.

Octavia Hill e Henrietta Barnett, protagonistas do Londres do século XIX a quen llas chamou, non sen certo desdén, benefactoras, foron verdadeiras revolucionarias sociais que puxeron a súa capacidade económica, as súas redes sociais e o seu coñecemento para a partir do coñecemento e a confianza mutua mellorar a vida das persoas, a calidade dos barrios e a protección da natureza. Recoñecidas desde o ámbito do traballo social, as súas achegas son aínda pouco valorados e visibilizados no campo da arquitectura e o urbanismo.

## Notas
Fred Cohen

**Frederick B. Cohen** (nado en 1956) é un informático estadounidense coñecido sobre todo por ser o inventor das técnicas de defensa contra os virus informáticos. Creou a definición de «virus informático». Cohen é coñecido sobre todo polo seu traballo pioneiro sobre virus informáticos, a invención de mecanismos de sistemas operativos de alta integridade que agora se usan de forma xeneralizada e a automatización das funcións de xestión da protección.

Un dos poucos resultados teóricos sólidos no estudo dos virus informáticos é a demostración de Cohen en 1987 de que non existe un algoritmo que poida detectar perfectamente todos os virus posibles.

Cohen tamén cría que existen *virus positivos* e creara un chamado *virus de compresión* que, ao propagarse, infectaría todos os ficheiros executábeis dun ordenador, non para destruílos, senón para facelos máis pequenos.

## Premios 
* *International Information Technology Award* (1989)
* *Techno-Security Industry Professional of the Year* (2002)

## Notas 
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
*
Erquy

**Erquy** (en ) é un concello do departamento de Côtes-d'Armor, na rexión administrativa da Bretaña, no noroeste de Francia.

## Demografía
Muscle Shoals Horns

**Muscle Shoals Horns** eran unha agrupación profesional de músicos de metais de estudo e acompañamento estadounidense que gravou bases en numerosos álbums rexistrados no Muscle Shoals Sound Studio de Sheffield, Alabama, durante a década de 1970. Os traballadores asalariados do cadro de empresa tamén formou cos mesmos integrantes a unidade autónoma de funk co mesmo nome, a banda publicaría *Born to Get Down* en 1976 a través de Bang Records, subsidiaria de Atlantic, seguido por "Doin’ It to the Bone" en Ariola en 1977.. 

## Historia
En 1967, Rick Hall decidiu constituír unha sección de metais en FAME Studios, probablemente influído polo éxito dos Memphis Horns. Hall viña contratando aos Memphis Horns para traballos de estudio en FAME, mais o custo de traelos dende Memphis suxería que unha sección de metais propia podería ser máis rentábel.

A maioría dos músicos aos que lle ofreceu contratos para a sección de metais tiñan experiencia no ámbito do jazz e recibiran formación musical formal. A formación mantívose unida (cun único cambio) ata mediados dos anos oitenta, traballando tanto en FAME como noutros estudios da rexión de Shoals. Catro homes formaron o núcleo da sección, completada cando era necesario por outros músicos de sesión. Estes catro foron Ronnie Eades, Aaron Varnell, Harrison Calloway e Harvey Thompson. En 1970, Varnell abandonou o grupo e foi substituído posteriormente por Charles Rose. Cando eses primeiros contratos expiraron, o colectivo decidiu traballar como autónomos, baixo o nome de Muscle Shoals Horns. Deste xeito, puideron aceptar traballo non só en FAME Studios, senón tamén noutros estudios da ampla rexión de Shoals e mesmo fóra dela.

Calloway, Eades e Thompson coñecéronse como estudantes na Universidade Estatal de Tennessee en Nashville. Comezaron a actuar xuntos, acompañando a diversas bandas locais, e nunha ocasión tocaron cun mozo Jimi Hendrix.

Publicaron varios álbums baixo o nome de Muscle Shoals Horns: “Born To Get Down” (1976), “Doin’ It To The Bone” (1977) e “Shine On” (1983).

En 2015, tras un paréntese de trinta anos, volveron tocar xuntos unha vez máis, para celebrar a reedición dos seus álbums en formato CD.

En 2019, os Muscle Shoals Horns orixinais foron incluídos no Musicians Hall of Fame and Museum de Nashville.
. 

## Notas 
## Véxase tamén
### Ligazóns externas 
* Addicted to Your Love, canción de 1977 da banda en youtube
Henrietta Barnett

**Henrietta Octavia Weston Barnett**, nada o 4 de maio de 1851 e finada o 10 de xuño de 1936, foi unha reformadora social, pedagoga e escritora inglesa. Ela e o seu marido, Samuel Augustus Barnett, fundaron a primeira "universidade popular" en Toynbee Hall (no East End de Londres) en 1884. Tamén traballaron para establecer o modelo Hampstead Garden Suburb a principios do século XX.
miniatura|Salón Toynbee 1902
En 1884, os Barnett fundaron (e comezaron a vivir en) Toynbee Hall, unha pioneira colonia universitaria que recibiu o nome do distinguido historiador Arnold Toynbee, recentemente falecido, quen avogara pola educación das clases traballadoras e a redución da división entre as clases sociais. En 1897, grazas aos esforzos dos Barnett, comezaron as exposicións anuais de préstamos de belas artes na próxima Galería Whitechapel. En 1903, Richard Tawney comezou a traballar con eles, co Children's Country Holiday Fund e coa Workers' Educational Association. William Beveridge e Clement Attlee tamén traballaron cos Barnett ao comezo das súas carreiras. Unha visita a Toynbee Hall inspirou a Jane Addams a fundar Hull House en Chicago.

## Notas
Mary Richmond

**Mary Ellen Richmond**, nada en 1861 e finada en 1928, foi unha pioneira do traballo social estadounidense. Considérase a nai do traballo social profesional xunto con Jane Addams. Fundou o traballo social de casos, o primeiro método de traballo social e ela mesma foi asistente social.

Algunhas das contribucións máis notables de Mary Richmond foron: a loita para unha lexislación para as esposas abandonadas, a fundación do Comité de Traballo Infantil de Pensilvania, a Asociación de Caridades Públicas, o tribunal de menores e a Asociación de Vivenda.

## Notas
Lingua ngizim

A **lingua ngizim** (tamén coñecida como **ngizmawa**, **ngezzim** ou **ngódṣin**) é unha lingua chadiana falada polo pobo Ngizim, que vive no estado de Yobe, en Nixeria.

## Sistema de escrita 
Tamén se usan os dígrafos dl, sh, tl e zh.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Bibliografía 
* Mohammed Alhaji Adamu, Usman Babayo Garba Potiskum, 2009, *Ngizim–English–Hausa Dictionary *, Yobe Language Research Project.
* Russell G. Schuh.  1972.  "Aspects of Ngizim Syntax," University of California, Los Angeles PhD dissertation.
* Russell G. Schuh.  1977.  "Bade/Ngizim determiner system," *Afroasiatic Linguistics* 4:1-74.
* Russell G. Schuh.  1981.  *A Dictionary of Ngizim*.  University of California Publications in Linguistics 99.  Berkeley:  University of California Press.
Lingua sasak

A **lingua sasak** (en escrita sasak: ᬪᬵᬲᬵᬲᬓ᭄ᬱᬓ᭄; en ) é unha lingua falada polo grupo étnico sasak, que constitúe a maioría da poboación de Lombok, unha illa na provincia de Nusa Tenggara Occidental de Indonesia. Está estreitamente relacionada coas linguas balinesa e sumbawa faladas nas illas adxacentes e forma parte da familia lingüística austronesia. O sasak non ten status oficial; a lingua nacional, o indonesio, é a lingua oficial e literaria nas zonas onde se fala o sasak.

## Véxase tamén 
### Bibliografía 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
*
Allamaye Halina

**Allamaye Halina** (en ), tamén coñecido como **Al-Lamaye Halina**, nado en Gounou Gaya o 1 de xaneiro de 1967,  é un diplomático e político chadiano que ocupa o cargo de primeiro ministro do Chad desde 2024.

## Traxectoria 
Graduouse na Universidade de N'Djamena cunha licenciatura en historia e xeografía en 1992. Continuou os seus estudos de posgrao no Instituto de Relacións Internacionais de Camerún e obtivo unha mestría en relacións internacionais.

De 2008 a 2010 foi Director de Recepción e Asuntos Cerimoniais no Ministerio de Relacións Exteriores. Foi Xefe de Protocolo do presidente chadiano Idriss Déby desde febreiro de 2010 até 2023. O 31 de xaneiro de 2023 foi nomeado embaixador de Chad na China.

En maio de 2024 o primeiro ministro Succès Masra anunciou a súa dimisión, despois de ser derrotado por Mahamat Déby nas eleccións presidenciais. Tras a toma de posesión de Déby, Halina foi designado primeiro ministro o 23 de maio.

## Notas
Jérémy Mellot

**Jérémy Mellot**, nado en Montluçon (Allier) o 28 de marzo de 1994, é un futbolista francés que xoga de lateral dereito no CD Castellón.

## Traxectoria 
Comezou a súa carreira nos filiais do Clermont Foot e o Saint-Étienne, pasando logo polo Rodez e o En Avant de Guingamp. 

En xuño de 2021 trasladouse a España, onde fichou polo Tenerife, club no que militou durante os seguintes catro anos, antes de pasar ao Castellón.

## Notas
Marc-Olivier Doué

**Marc-Olivier Doué Séné**, nado en Bordeos o 11 de outubro de 2000, é un futbolista francés que xoga como centrocampista ou defensa central no Castellón, da Segunda División.

## Traxectoria 
Naceu en Francia, nunha familia de orixe marfileña, e formouse como futbolista nas canteiras do Bordeaux e do PEC Zwolle, debutando co primeiro equipo deste último na Eredivisie en 2019. Entre 2021 e 2023 militou no Virton belga, antes de instalarse en España, onde pasou polo Eldense, a Ponferradina e o Castellón.

## Vida persoal 
Os seus curmáns Guéla e Désiré Doué, e Yann Gboho son tamén futbolistas profesionais.

## Notas
Lucas Alcázar

**Lucas Alcázar Moreno**, nado en Leganés o 11 de xullo de 2002, é un futbolista español que xoga de lateral esquerdo no Castellón, da Segunda División.

## Traxectoria 
Formouse como futbolista nas canteiras do Céltiga Rayo, EF José María Movilla, Getafe e Real Madrid. En agosto de 2021 o Real Madrid cedeuno ao Peña Deportiva, da Segunda Federación. 

De regreso en Madrid, militou no Real Madrid Castilla en Primeira Federación na primeira metade da tempada 2022/23, saíndo cedido en xaneiro seguinte ao Talavera de la Reina.

O 8 de agosto de 2023 anunciouse a súa fichaxe polo Betis Deportivo, no que xogou durante dous anos, antes de pasar ao Castellón, da Segunda División.

## Notas
Romain Matthys

**Romain Matthys**, nado en Seraing o 10 de xullo de 1998) é un futbolista belga que xoga como porteiro no Castellón, da Segunda División.

## Traxectoria 
Debutou co RFC Liège o 7 de agosto de 2016, nun partido da Copa de Bélxica, e en 2019 pasou ao Eupen, da Primeira División. Despois de disputar só un partido oficial na tempada 2019/20 foi cedido ao RWDM e ao MVV nas seguintes dúas campañas. En abril de 2022 asinou definitivamente co MVV, no que xogou ata 2025, cando pasou ao Castellón.

## Notas
Fabrizio Brignani

**Fabrizio Brignani**, nado en Asola o 13 de xaneiro de 1998, é un futbolista italiano que xoga de defensa central no Castellón, da Segunda División.

## Traxectoria 
Formado na canteira do Bologna, xogou cedido no Pisa, o Cesena e o Vis Pesaro, antes de fichar en 2021 polo Olbia. Tras dous anos neste club e outros dous no Mantova, en 2025 asinou como novo xogador do Castellón, da Segunda División.

## Notas
Viola Klein

**Viola Klein**, nada en 1908 e finada en 1973, foi unha socióloga que traballou en Gran Bretaña. O seu traballo demostrou que as ideas obxectivas acerca da muller son atributos construídos socialmente. Aínda que a súa formación inicial foi en psicoloxía e filosofía, a súa máis prolífica investigación trata dos roles sociais da muller e como estes cambiaron despois da Revolución Industrial. Foi unha das primeiras en achegar evidencias cuantitativas neste contexto socioeconómico. 

Viola Klein,  mostrou mediante casos prácticos,como as construcións teóricas dos científicos ou intelectuais están impregnadas dos valores históricos, sociais e culturais da época en que viven.

## Traxectoria 
Viola Klein naceu nunha familia xudía. De moza estudante, mudouse a Praga coa súa familia debido a circunstancias políticas despois de estudar durante un ano na Universidade da Sorbona en París e brevemente na Universidade de Viena . Continuou os seus estudos na Universidade de Praga, graduándose con licenciaturas en psicoloxía e filosofía.

A súa primeira tese doutoral foi sobre o estilo lingüístico do autor francés Louis-Ferdinand Céline. En 1938, tras a anexión de Austria polo Terceiro Reich, ela e o seu irmán emigraron a Inglaterra. Máis tarde, os pais de Viola, que permaneceron en Austria, morreron nun campo de concentración nazi.

Viola e o seu irmán tiveron dificultades para atopar traballo en Inglaterra. Durante un curto período de tempo, traballou como criada ata que finalmente recibiu unha bolsa do goberno checo no exilio. Isto permitiulle matricularse na London School of Economics e traballar no seu segundo doutoramento. Durante os seus estudos en Londres, coñeceu ao recoñecido sociólogo Karl Mannheim, que se converteu no seu mentor.  En 1946, Viola Klein publicou a súa segunda disertación, unha das súas obras máis coñecidas: *The Feminine Character: History of an Ideology* . Esta publicación foi criticada polo seu feminismo ostensiblemente militante, que se afastaba das visións e valores tradicionais. Animar ás mulleres a traballar se así o desexaban era percibido polos críticos como unha forza social destrutiva, causando desestabilización e problemas familiares. 

Viola traballou en postos de nivel relativamente baixo como editora, tradutora e profesora. Non obstante, continuou a súa investigación, centrándose no emprego das mulleres en Gran Bretaña. A partir de 1951, colaborou coa socióloga sueca Alva Myrdal e, xuntas, publicaron o libro ''Women's Two Roles: Home and Work'' . 
## Notas
Wallapop

**Wallapop España** é unha empresa emerxente catalá fundada en 2013 dedicada á compra e venda de bens de segunda man xeolocalizados a través da aplicación móbil en función da proximidade á posición do usuario. Está dispoñible tanto para iOS na App Store como para Android na Play Store de balde e, segundo a súa valoración, recoméndase para maiores de 17 anos.

## Historia 
A aplicación Wallapop naceu como unha *startup* española en 2013 da man dos emprendedores Agustín Gómez, Gerard Olivé ( BeRepublic ) e o valenciano Miguel Vicente ( Letsbonus ). O seu propósito é ser un negocio de economía colaborativa entre particulares dun xeito que renove as tendencias das aplicacións cun sistema de xeolocalización que ofrece compra e venda de proximidade a través do chat instantáneo. Xavier Oliver, profesor de mercadotecnia no IESE, afirma que Wallapop "cambiou a forma en que vemos moitos aspectos da vida cotiá nunha sociedade que ata agora estaba afeita a acumular".

En abril de 2014, a empresa asinou un acordo *de compra e venda de accións* con AtresMedia. Esta última adquiriu unha pequena proporción das accións de Wallapop a cambio de publicidade. A axencia Drop&Vase foi contratada para facer un anuncio coa canción "Súbelo, súbelo" de Mariel Mariel, que foi un éxito na televisión española.

En 2015, Wallapop foi a empresa con maior entrada de capital en España cun valor de 1.000 millóns de dólares. Entidades como Caixa Capital Risc, Bonsai Venture Capital, ESADE Ban, Antai, Grupo Godó e Grupo Zeta achegaron 1,6 millóns de euros en capital inicial, o que significa que apoian o negocio durante a súa fase de creación ata que consegue xerar o seu propio *fluxo de caixa*.

Ese mesmo ano, para evitar o uso fraudulento, introduciron a funcionalidade *de puntuación* entre usuarios: as valoracións que os usuarios fan uns dos outros e tamén a validación do perfil.

En 2016, a empresa lanzouse nos Estados Unidos co obxectivo de competir con xigantes do sector como eBay. Xa o intentara previamente en Francia, Inglaterra e México sen éxito.

O futuro da aplicación é incerto, e algúns expertos afirman que a aplicación non pode existir de balde indefinidamente. A directora de operacións, Edurne de Oteiza, dixo no Mobile World Congress de 2016 que a aplicación seguirá sendo gratuíta, aínda que están a explorar a opción de ofrecer servizos *premium* a longo prazo. Tamén existe a posibilidade de que a empresa sexa vendida a un competidor máis grande ou a un xigante tecnolóxico que integre o produto nos seus servizos.

## Notas
Carballo (apelido)

**Carballo** é un apelido galego. En orixe facía referencia ao lugar de residencia ou procedencia da persoa, coincidentes cos topónimos Carballo.

En xaneiro de 2023 existían 9.375 persoas en Galicia co apelido Carballo, ben sexa como primeiro ou segundo apelido.

## Etimoloxía 
Procede da raíz prerromana *carb- ‘pedra, planta nacida entre as pedras’. Documéntase no s XIV: “Mayor do Carballo”.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Outros artigos 
* Lista de apelidos galegos
### Ligazóns externas 
* Os apelidos en galego. Orientacións para a súa normalización da Real Academia Galega, 2016.