Aerodramus brevirostris

[miniatura|240px|*Aerodramus brevirostris* voando. Foto tirada en [Tailandia.]]
***Aerodramus brevirostris*** é unha especie de ave da subclase das neornites, infraclase dos neognatos, orde dos apodiformes, familia dos apódidos e tribo dos colocaliinos (que comprende as salanganas), unha das vinte e seis integradas hoxe no xénero *Aerodramus*.

## Taxonomía 
### Descrición 
A especie foi descrita en 1840 polo médico e naturalista estadounidense Thomas Horsfield, baixo o nome de *Hirundo brevirostris*, dada a súa morfoloxía, moi semellante á das anduriñas.

### Etimoloxías 
Para a do xénero, véxase *Aerodramus*

O epíteto específico, *brevirostris*, está formado pola unión dos elementos *brevi-* e *-rostris*, ambos os dous derivados do latín, o primeiro de *brevis, -e*, "curto", e o segundo de *rostrum, -i*, "pico de ave". Literalmente: "de pico curto".

### Sinónimos 
Ademais de polo seu nome actualmente válido, a especie coñeceuse tamén polos sinónimos:
* *Hirundo brevirostris* Horsfield, 1840 (protónimo)
* *Collocalia brevirostris* Deignan, 1955 

### Subespecies 
Segundo o Congreso Ornitolóxico Internacional (IOC), organización cuxas decisións seguen a maioría dos ornitólogos, establece na actualidade (2019) a seguinte clasificación da especie, coas tres subespecies que se indican:

Na actualidade recoñécense dentro da especie, as tres subespecies seguintes:
* '''*Aerodramus brevirostris* (Horsfield, 1840)'*
** *Aerodramus brevirostris brevirostris* (Horsfield, 1840)
** *Aerodramus brevirostris innominatus* (Hume, 1873)
** *Aerodramus brevirostris rogersi* (Deignan, 1955)

Porén, algúns autores recoñecen unha máis:

### Variacións taxonómicas 
Ademais da súa inicial inclusión no xénero *Hirundo*, a especie reclasificouse despois no xénero *Collocalia* e, máis recentemente, en *Aerodramus*. 

A dúas das súas subespecies algúns autores outórganlle o rango de especies sepradas: *A. b. rogersi*, de Indochina, como *Aerodramus rogersi*, e a *A. b. vulcanorum*, de Xava, como *Aerodramus vulcanorum*.

### Nome vulgar 
En case todas as linguas coñécese vulgarmente como *salagana do Himalaia*, coas variacións correspondentes de  cada idioma.

## Características 
Mide de 13 a 14 cm de lonxitude e, coas ás despregadas semella unha media lúa ou un búmerang. O seu corpo é delgado, e a cola está lixeiramente bifurcada. É, en moitos aspectos, unha salangana típica, coas ás longas e estreitas que lle permiten facer un voo rápido, e cunha boca ancha e un pico pequeno rodeado de serdas para atraparen insectos en voo. As súas patas son moi curtas, o que impide que a ave pouse no chan ou en superficies horizontais, pero lle permiten aferrarse a superficies verticais.

## Hábitat e distribución 
Os seus hábitats naturais son os bosques tropicais e subtropicais húmidos, os bosques de montaña húmidos, terras con cultivos, onde caza polo día, refuxiándose pola noite en covas ou en edificios abandonados, onde tamén aniña.

A especie reprodúcese en colonias no Himalaia e no sueste asiático. Algunhas das súas poboacións son migratorias.

Encóntrase en Bangladesh, Bután, a China, a India, en Myanmar, Nepal, na República Democrática Popular Lao, Tailandia e Vietnam. Ademais, visita Malaisia, aínda que non se reproduce alí.

## Estado de conservación 
A especie é común, polo que a UICN considera o seu status como *LC* (pouco preocupante), Pero a salangana de Xava, *Aerodramus brevirostris vulcanorum*, de considerarse como especie separada, está ameazada de extinción. Encóntrase só en volcáns activos en Xava, con catro lugares de asentamento definidos e cinco probábeis, pero non confirmados. Birdlife International estima un total de menos de 400 aves nas localidades coñecidas. Dado que esta forma aniña nas fendas dos cráteres, que en todas as localidades coñecidas son de volcáns activos, crese que as súas colonias son susceptíbeis de extinción periódica.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Bibliografía 
* Phil Chantler (1995): *Swifts: A Guide to the Swifts and Tree Swifts of the World*. Mountfield, East Sussex, UK: Pica Press. ISBN  978-0-3000-7936-4.
* Joseph del Hoyo, Andrew Elliot e Jordi Sargatal, eds. (1999): *Handbook of the Birds of the World. Volume 5: Barn-owls to Hummingbirds*. Barcelona, España: Lynx Edicions. ISBN 978-84-8733-425-2.
* Josep Del Hoyo, Nigel J. Collar, David A. Christie, Andrew Elliott e Lincoln D. C. Fishpool (2014): *HBW and Birdlife International Illustrated Checklist of the Birds of the World, Volume 1 Non-Passerines*. Barcelona, España: Lynx Edicions. ISBN 978-84-8733-410-8.

### Outros artigos 
* Apodiformes
* Apódidos
* Colocaliinos
* *Aerodramus*

### Ligazóns externas 
* *Aerodramus brevirostris*. Himalayan swiftlet na ADW.
* Himalayan Swiftlet. *Aerodramus brevirostris* (Horsfield 1840) na EOL.

* Himalayan Swiftlet. *Aerodramus brevirostris'' (Horsfield, 1840) en AviBase.