Trompeta

A **trompeta** é un instrumento musical da familia de vento metal , fabricado en aliaxe de metal. O son da trompeta prodúcese coa vibración dos beizos na boquilla a partir da columna do aire (fluxo de aire). A trompeta, comunmente, está afinada en si bemol, é dicir, un ton por debaixo da afinación real (tamén hai trompetas afinadas en fa, en dó, en la e en mi bemol. É o instrumento máis agudo da súa familia (vento metal). O músico que toca a trompeta é chamado trompetista ou tamén simplemente trompeta.

Está composta por tres pistóns que regulan o paso do aire que pasa desde a boquilla ata a campá.

## Mecanismo 
[miniatura|100px|[Pistón «ao aire» ou non pulsado.]]
[miniatura|100px|[Pistón pulsado.]]
A trompeta está constituída por un tubo, de latón xeralmente, dobrado en espiral de aproximadamente 180 cm de largura, con diversas válvulas ou pistóns, rematado nunha boca acampanada que recibe o nome de campá ou pavillón. Os dous primeiros terzos do tubo son practicamente cilíndricos, o que proporciona un son forte e brillante, ao contrario do que ocorre coa corneta ou o fliscorno, que posúen un tubo cónico e producen un ton máis suave. O outro terzo restante é un tubo cónico, excepto nos últimos 30&nbsp;cm, nos que o tubo se ensancha para formar a boca en forma de campá. O calibre é unha serie complexa de voltas, máis pequenas no receptor de boquilla e máis grande xusto antes do comezo da campá. O meticuloso deseño destas voltas é crítico para o que é a entoación da trompeta.

Como con todos os instrumentos de metal, o son é producido polo ar que se sopra a través dos labios cerrados, obtendo un «zunido» na boquilla e comezando unha permanente onda de vibración na columna de aire no interior da trompeta. O trompetista pode seleccionar a execución dunha gama de matices harmónicos mudando a apertura e tensión dos labios exercidas sobre a boquilla.

Nos principios, a súa capacidade para producir sons limitábase a unha serie de harmónicos sobre a nota fundamental. Non obstante, coa posterior adaptación do mecanismo do pistón, a trompeta converteuse nun instrumento cromático. Está provista de tres pistóns e en xeral está afinada en si bemol, dó ou la. Cando a súa afinación é en dó non hai necesidade de transportar. Na trompeta en si bemol e en la, a transposición é basicamente a mesma que se utiliza para o clarinete.

A trompeta ten tres pistóns que dirixen o son por diferentes partes do tubo que forma o instrumento, e deste xeito alonga ou acurta o percorrido do son e, polo tanto, consegue a súa afinación cromática. Cada un destes pistóns aumenta a lonxitude dos tubos cando son pulsados, o que reduce a tonalidade da nota. O primeiro pistón, que está conectado a un tubo de largura mediana, reduce a nota da trompeta en dous semitóns; o segundo pistón, conectado a un tubo de curta lonxitude, baixa a nota un semitón; e o terceiro pistón, conectado a un tubo longo, baixa a nota tres semitóns. Ás veces existe un cuarto pistón, como é o caso da trompeta piccolo, que reduce en 5 semitóns a nota da trompeta. Mediante a combinación destes tres (ou catro) pistóns, conséguese case toda a afinación cromática dado que se obteñen até oito lonxitudes diferentes no tubo resoador. O son proxéctase cara ao exterior pola campá.

## Tesitura 
[200px|miniatura|[Extensión (música)|Extensión dunha trompeta: fa♯2 a dó5, estendido a un dó6.]]
A tesitura básica da trompeta ten unha extensión de dúas oitavas e media, desde fa♯2 por debaixo do dó central do piano (Dó3), incluso nalgunhas ocasións desde notas máis graves, até dó6. Aínda que na actualidade o rexistro aumenta até un fa - sol por encima desta nota, aumentando o rexistro a tres oitavas. Por encima desta nota, a trompeta tende a emitir un son distorsionado, que é moi difícil de dominar. Polo tanto, existe a recomendación para os compositores que cando se escribe para estes instrumentos, non pasen os límites arriba mencionados. Esta recomendación é frecuentemente ignorada. Hai trompetistas dedicados a superar este réxime (os chamados «agudistas»), que superan amplamente estes límites, incluso podendo aumentar este rexistro en máis dunha oitava, e xogan cos tons agudos ou supra-altos, aproximadamente, até o terceiro dó por encima do central; entre este tipo de músicos atópase Arturo Sandoval, aínda que este agudista chega até o sol da terceira oitava.

## Detalles especiais 
A trompeta ao aire, sen pistóns pulsados, produce polo xeral as notas dó, mi e sol en todas as súas oitavas. Non obstante, existen 4 excepcións: na oitava por debaixo da central, sol non se produce ao aire, senón premendo o primeiro e o terceiro pistón. Na oitava central, o mi non se produce ao aire, senón premendo o primeiro e segundo pistón. Na segunda oitava, existe un si bemol ao aire. E na terceira oitava, existe re ao aire. Estas irregularidades débense aos harmónicos naturais.

No seguinte cadro amósanse as distintas notas que se obteñen premendo os distintos pistóns.

800px|centro|miniatura|Pulsacións da trompeta para as diferentes notas (OPEN: sen pulsar pistóns; o número indica que pistóns se deben pulsar).

## Mantemento 
A trompeta é un instrumento moi sensible, polo tanto é moi importante baleirala sempre mediante a *chave de desaugadoiro* e secala por dentro e por fóra. Para este fin hai trapos e variñas especiais que se poden adquirir en comercios especializados.

### Boquilla 
[miniatura|[Boquilla de trompeta.]]
A boquilla e o tudel poden danarse facilmente por un montaxe impropia, polo que hai que realizar con coidado dita acción. A forma correcta é inserir suavemente a boquilla no receptor e dar un leve xiro para aseguralo. Nunca hai que forzar a boquilla dentro do tudel, posto que pode chegar a atrancarse. En caso de que isto ocorra, non é recomendable en ningún caso usar ferramentas de agarre (tenaces, alicates,... ) para quitar a boquilla atrancada, senón que debe levarse o instrumento a un establecemento especializado na reparación de instrumentos.

Os tipos de boquilla máis usados cando se empeza son os 7C; máis adinte utilízanse os tipos de boquillas como a 1-1/2C, 1-1/4C, sendo estes os máis comúns. A boquilla 3C axuda para alcanzar as notas agudas.

### Pistóns 
miniatura|Pistón dunha trompeta desmontado.
Cada un dos 3 pistóns vai encaixado nuns cilindros ocos que reciben o nome de *camisas*. Os pistóns e camisas son partes moi importantes da trompeta, polo tanto, é necesario poñer moito coidado en non dobralos nin raialos. Un correcto mantemento dos pistóns esixe o lubricado antes e despois de cada uso da trompeta. Para iso, é necesario sacar o pistón en liña recta, sen xirar, e aplicarlle 2 ou 3 gotas de aceite lubricante específico para trompetas. Baixo ningún concepto debe usarse graxa para lubricar os pistóns. Despois vólvese a colocar o pistón con coidado apoiándoo na camisa apropiada, aliñando a guía do pistón coa rañura da guía da camisa. Recoméndase pulsar o pistón varias veces para que se cubra toda a superficie co aceite lubricante.

É recomendable unha limpeza periódica dos pistóns. Para iso, é necesario sacar o pistón en liña recta, sen xirar, e deixalo sobre unha superficie limpa e que non raie o pistón. Cun cepillo de pistóns límpase o interior da camisa. En caso de non dispor de dito cepillo, recoméndase o uso dun pano dobrado ou unha variña envolta nunha tea de algodón. Límpanse os pistóns de calquera tipo de sucidade acumulada na súa superficie ou orificios e vólvense introducir nas súas correspondentes camisas, aplicándolles 2 ou 3 gotas de aceite lubricante.

### Trompeta baixa 
A trompeta baixa está afinada en dó ou en si ♭. Soa unha oitava máis grave que a trompeta normal e o seu tubo é máis longo. Foi utilizada por Wagner, mais o seu uso non está moi estendido e emprégase en ocasións excepcionais.. Esta muller de Lidia acostuma ser identificada polos analistas como Ónfale, raíña gobernante de Lidia a quen Heracles serviu como escravo.

### Nas civilizacións antigas 
[miniatura|Trompeta [Persia|persa da dinastía Aqueménida elaborada en bronce. Encóntrase no museo de Persépole (Irán).]]
Co descubrimento dos metais comeza unha nova etapa para o desenvolvemento dos instrumentos de vento xa que o bronce é un material axeitado para a súa construción mellorando a súa sonoridade e brillantez. As primitivas trompetas carecían de boquilla e usábanse a modo de altofalante, gritando no seu interior para deformar aumentando ou distorsionando a voz do executante.

Nos pobos da antigüidade a trompeta aparece entre os seus instrumentos musicais. Os exipcios atribuían a súa invención ao deus Osiris e fora herdada dos pobos de Mesopotamia, dispoñían de diferentes trompetas que utilizan en paradas militares e rituais relixiosos. Estes instrumentos recibían o nome de *Sneb* e tiñan forma cónica e rectos. Encontráronse dúas trompetas na tumba do faraón exipcio Tutankamon, que reinou de 1353 a 1358&nbsp;a.&nbsp;C. e nas pinturas antiquísimas que as representaban. Ditas trompetas miden respectivamente 50,5&nbsp;cm e 58&nbsp;cm de longo, presentando un ancho pavillón, pero sen unha embocadura propiamente dita. A primeira delas é de bronce e a segunda de prata, o cal constituíu sen dúbida unha excepción. Ditas trompetas estaban fabricadas en bronce co método de cera perdida. No Museo Británico, no Museo do Louvre de París e no Arqueolóxico de Nápoles atópanse trompetas de bronce exipcias e romanas e no Numantino de Soria consérvanse algunhas de barro cocido e de factura ibérica, unhas rectas e outras curvas. Tamén se conservan trompetas do Imperio persa no museo de Persépole (Irán).

[miniatura|A toma de [Xericó segundo un gravado de Jean Fouquet.]]
Entre os pobos hebreos a trompeta recibía o nome de *hazozra* ou *chatzótzráh* e tiña un carácter case divino xa que atribuían a súa construción a Moisés, sendo tocada unicamente polos sacerdotes para anunciar as asembleas e acompañar as consagracións e os sacrificios. Tamén tivo uso militar e servía para levantar os campamentos nómades ou para dar sinais de alarma. A trompeta hebrea era curta, duns 45&nbsp;cm de largo, cun tubo cónico de prata batida que producía un son homoxéneo e ininterrompido, ou ben en dúos de dúas trompetas, é dicir, articulando distintamente varias notas diferentes. Tamén existía outro tipo de trompeta, o *shofár*, que estaba fabricada a partir do corno dun animal kosher (carneiro, cabra, antílope e gacela) e era utilizado en varias festas xudías, así como nalgúns servizos doutras relixións cristiás e xudeocristiás.

[miniatura|*[Lur*, *luur* ou *lure* xermánico de bronce.]]
Outros pobos que coñecían e desenvolveron diferentes trompetas foron o xermano e o celta. A forma primitiva de «ese» (S) cónica dos cornos xermánicos e escandinavos denominados *lur*, *lures*, *lure* ou *luur* (1500-400&nbsp;a.&nbsp;C.) era debida a que estaba construída co cairo dun mamut. Consérvanse exemplares en perfecto estado achados en escavacións arqueolóxicas realizadas fundamentalmente en Dinamarca. A *lure* medía entre 1,50 e 2,50 m de media, era lixeiramente cónica e presentaba a forma de S. O tubo compoñíase de dúas partes curvas de diferente lonxitude, a segunda das cales estaba situada nun plano distinto á primeira. Polo xeral, os exemplares que se descubriron aparecen unidos de dúas en dúas, de idéntico tamaño e simétricos, o cal fai supoñer que se tocaban por parellas afinadas ao unísono, ou ben simultaneamente, ou en alternancia. Colgábanse na bandoleira e dous músicos, un canda outro, debían suxeitar cada instrumento en vertical por encima da súa cabeza. Realizáronse intentos cos exemplares mellor conservados cos que se conseguiron os doce primeiros harmónicos e unha escala cromática dunha sétima a partir do son fundamental, pero é pouco probable que os antigos aproveitaran esta extensión sonora. O *carnyx*, *karnix* ou *karnyx* celta era un instrumento de tubo recto que se dobra en ángulo recto ,en forma de gancho, parecido á trompeta e destinado a usos militares, construído enteiramente en bronce e coa campá en forma de dragón. Este tipo de trompeta foi reproducido no ano 113 no arco de Hadriano, en Roma.

Arredor do século IV&nbsp;a.&nbsp;C., os gregos xa incluían certames de trompetistas no programa dos Xogos Olímpicos. A trompeta recibía o nome de *salpinx* e a súa invención estaba atribuída á deusa Atenea. Estaba fabricada en ferro ou bronce, ás veces de prata, e era un tubo estreito e con embocadura de corno ou de óso. Antes do pavillón, que era esférico e de dimensións modestas, adoitaban colocarse argolas decorativas ou corredizas. Herdárona dos etruscos, que á súa vez a herdaran dos exipcios. Tamén usaban o *keras* que era un corno cocido de animal que empregaba con fins militares.

Durante o Imperio romano o uso das trompetas herdadas de gregos e etruscos adquire unha grande importancia social. Estaban fabricadas en prata e bronce e recibían diferentes nomes: *buccina*, *cornus*, *salpinx*, *aduba*, *clario*, *tubesta*, *lituus* ou *argia* entre outros, así como diversas formas rectas ou curvas. A máis coñecida de todas elas era a *tubesta* ou tuba que media 117&nbsp;cm e era de forma cónica, con 1&nbsp;cm de diámetro na embocadura. O tubo cónico era de bronce, cunha embocadura móbil e un pavillón lixeiramente ensanchado; a *tuba* era utilizada na infantaría, pero tamén tivo grande importancia nos combates de gladiadores xunto coa *trompa* e o *órgano hidráulico*, utilizándose ocasionalmente en determinados sacrificios relixiosos. O *lituus*, polo contrario, foi un instrumento de uso exclusivamente militar que se empregou na cabalaría: era unha longa trompeta cilíndrica, de dimensións variables (de 75&nbsp;cm aproximadamente a 1,40 m de largo) que tiña o extremo oposto ao da embocadura dobrado en forma de J, aberto sobre un pavillón ás veces recortado. Como no caso da tuba, o tubo do *lituus* era de bronce. O timbre destes instrumentos debía resultar sen dúbida pouco agradable: os autores romanos cualifican o timbre da tuba de «ronco» e «aterrador». O do lituus era máis agudo e sen dúbida bastante máis estridente. Os corpos de trompetistas romanos favoreceron o desenvolvemento das trompetas utilizándoas para chamamentos, fanfarras militares e civís. Nas esculturas romanas pódese observar que as trompetas aparecían en todas as procesións.

Tanto a Biblia como Homero na *Ilíada* corroboran a importancia da trompeta nas cerimonias relixiosas primitivas e o do seu uso nas batallas, incluso apúntase na Biblia que o son brillante das trompetas foi o causante da caída da cidade de Xericó.

[miniatura|[Suona, trompeta chinesa.]]
A cultura chinesa contribuíu en gran medida no desenvolvemento da trompeta, aportando unha curiosa trompeta composta por diferentes tubos cónicos que encaixaban uns noutros telescopicamente. Outra achega súa foi a *trompeta helicoidal* tocada polos mariñeiros e sacerdotes budistas. Tamén existía unha trompeta chamada *Lapa* ou *Laba* e outra chamada *suona*, que é un tipo de trompeta parecida ao óboe de tons altos e fortes que pode ter sete ou oito buratos. O *suona* foi moi popular na primeira Dinastía Jin nas zonas da rexión de Xinjiang e está formado por un tubo cónico de madeira perforado de oito orificios (sete na parte dianteira e un na traseira), un tubo de cobre e un chifre de cana (o que o fai similar ao óboe) no extremo superior da madeira e un altofalante de cobre no extremo inferior. Unha versión da suona é a corneta chinesa, un instrumento que é aínda moi utilizado como elemento melódico indispensable na «conga santiagueira», tipo de música popular imprescindible en festas populares na rexión oriental de Cuba.

Nos reinos de Xava e Balí existía durante o século X uns pequenos conxuntos musicais cunha formación de trompeta de forma curva. No Tíbet, desde o século VII, a influencia india ten como consecuencia a introdución de instrumentos como o *dung-dkar*, fabricado cunha caracola e en ocasións con embocadura de metal e cunha prolongación feita cunha placa metálica, chamada á (*gshog-ma*), moi similar ao *sankh* da India, e o *wadun*, fabricado cun corno. O *mag-dun* é unha gran trompeta de sons graves e roucos que pode medir até 5 metros e é un instrumento característico e orixinario do Tíbet.

En Australia, as tribos aborixes servíanse dun instrumento que consiste nun tubo de madeira longo e furado que usaban nos seus ritos e que recibe o nome de *didgeridoo* ou *diyiridú*.

É importante mencionar que todas estas trompetas non tiñan pistóns e só manexaban entre 2 e 5 notas.

### Idade Media 
[miniatura|Trompetista [Turquía|turco e 2 oboístas a cabalo. Daniel Hopfer (ca 1470-1536).]]
A trompeta seguiu sendo utilizada en batallas e cerimonias moito despois da disolución destes pobos. Na Idade Media, con instrumentos feitos de aliaxes de metais, íase notando unha distinción entre dúas ramas de instrumentos de vento metálicos: os que posteriormente evolucionarían a trompetas e derivados, coñecida como ***claro***, e os que se derivarían nos trombóns e familiares, denominada *buccina*.

Nun principio o *claro* era un tubo recto e longo, pero para facelo máis cómodos para o seu transporte, reduciuse a súa lonxitude dobrando o tubo en espiral, recibindo o nome de *clarión*.

O islam aporta varios instrumentos, as trompetas sarracenas son usadas polos musulmáns desde época moi antigas. Reciben o nome de *al-nafir* ou corno sarraceno que en España recibiría o nome de añafil. O añafil era un aerófono recto, cun son que saía da vibración dos beizos do intérprete nunha boquilla en forma de pequeno funil. Este tipo de instrumento enmárcase xeralmente dentro do grupo das denominadas «trompas naturais», xa que non presenta orificios, chaves nin ningún outro elemento construtivo que altere a afinación ou o timbre. Empregábase principalmente para usos militares.

Durante esta época a trompeta adquire popularidade debido á súa gran sonoridade. É o instrumento preferido da nobreza. Os trompetas e timbais tocan en festas solemnes, gozando dunha posición social máis elevada que o resto dos músicos. A trompeta constitúese nun elemento imprescindible para transmitir ordes no campo de batalla, no castelo, e logo empezaría a realizar funcións de entretemento para a nobreza. Isto daría lugar ao nacemento de trompetas trobadores de guerra e trompetas trobadores de corte ou cámara.

Como dato curioso cabe destacar que durante a Idade Media os músicos considerábanse «non honorables». A Igrexa negáballes os sacramentos e só cando entraban ao servizo dun nobre ou unha cidade adquirían a condición de honorables.

[miniatura|Catro [sacabuches, dous tenores, un alto e un baixo.]]
As trompetas antigas eran de bronce fundido ou pranchas de ferro fino, eran rectas e as súas embocaduras consistían nunha prominencia no extremo do tubo feita para apoiar os labios. A finais do século XIV, a trompeta deixa de ser recta, tomando nun primeiro momento a forma de ese (S) para facela máis manexable e posteriormente foi tomando a forma actual dun tubo cilíndrico nas dúas terceiras partes da súa lonxitude, cun ensanche no último terzo para formar o pavillón. Paralelamente a esta evolución aparece a trompeta de varas ou corredeiras, que é a antecesora do trombón. Esta consistía na prolongación da embocadura no primeiro tubo do instrumento, ficando a embocadura fixa, e facendo o instrumento de tubos que se afastaban ou volvían a si. Denominouse *trompeta de corredeira*, *dobre trompeta* ou *sacabuche*, entre outros nomes.

A grande importancia da trompeta nos conxuntos instrumentais medievais advírtese no feito de que, dos corenta e dous instrumentistas adscritos á corte de Henrique VIII de Inglaterra, catorce eran trompetistas.

Händel, pouco tempo despois, escribiu partes moi agudas e floridas para este instrumento, como o seu «Let the bright seraphim» (en *Sansón*) e «The trumpet shall sound» (no *Mesía*). Händel indicaba na partitura *«Clarino I, Clarino II e Prinzipale»*, o que demostra que naquela época aínda se mantiña a mesma distribución para os instrumentistas que se empregaba nas composicións orquestrais da época de Monteverdi. Bach tamén compuxo para a trompeta partes moi elaboradas, e en xeral, nun rexistro máis agudo. A interpretación de ditas pasaxes máis elaboradas e tan agudas era posible debido a que os instrumentistas se especializaban dependendo das características das pasaxes, uns en pasaxes agudas e outros nas graves das partes para trompeta. Así, o instrumentista encargado de tocar o *clarino* unicamente interpretaba as pasaxes máis agudas, sendo máis fácil a súa execución así.

Händel e Bach compuxeron música na que se lle daba o papel protagónico á trompeta e despois deles, comezou un período de decadencia da trompeta, na que foi degradada a un papel secundario. A trompeta convertuese nun instrumento harmónico de notas baixas e espazadas, e de vez en cando, nunha parte máis da percusión, sendo sempre posta en *fortissimo* nas partes finais dos movementos de, por exemplo, Mozart. Con Beethoven, a trompeta recupera certa forza xunto cos timbais, pero non a esperada. Tamén é un instrumento destacado no estilo *Dixieland*.

A trompeta que se acostuma empregar no jazz ten un ton fundamental en si bemol. No jazz primitivo utilizábase a corneta, que no século XIX desempeñaba o papel que máis adiante se lle asignaría á trompeta. O fliscorno posúe un son máis suave e os trompetistas adoptárono como segundo instrumento nas bandas de jazz, aínda que algúns especializáronse nel, como Art Farmer. Tamén existiron excepcións, como o *Mariachi Vargas* que seguiu usando unha soa trompeta case até mediados da década dos 60. Arredor de 1964, un dos primeiros dúos de trompetas que tivo o *Mariachi Vargas* foi o dos irmáns Pedro e Crescencio Hernández.

A trompeta é especialmente valorada no son xalisciense.

## Obras destacadas 
[miniatura|Exercicios de [escala cromática|escalas cromáticas do método de Jean-Baptiste Arban.]]
[miniatura|Varios trompetistas dunha [banda de música.]]
### Obras para trompeta solista 
* *Fantasía para trompeta* (1969), de Malcolm Arnold.
* *Concert for Trumpet and Orchestra* (1950), de Alexander Arutunian.
* *Legende*, de George Enescu.
* *Kryl* de Robert Erickson.
* Eric Ewazen:
** *Concerto para trompeta*.
** *Sonata para trompeta*.
* Alexander Goedicke:
** *Concerto para trompeta*.
** *Concerto Etude*.
* *Concerto para trompeta*, de Edward Gregson.
* *Exposed Throat*, de H.K. Gruber.
* *Concerto para trompeta e orquestra en mi bemol maior*, de Joseph Haydn.
* *Concerto para trompeta e orquestra de cordas en re maior*, de Georg Philipp Telemann.
* *Sonata para trompeta e piano*, de Paul Hindemith.
* *Sonatina para trompeta e piano (1950)*, de Bertold Hummel.
* *Concerto para trompeta e orquestra en mi maior*, de Johann Nepomuk Hummel. Habitualmente é transportado a mi bemol maior.
* *Sonata para trompeta e piano*, de Kent Wheeler Kennan.
* *Sonatina para trompeta (en dó ou si) e piano*, de Bohuslav Martinů.
* *Concerto para trompeta e orquestra*, de William Perry.
* *Sonata para trompeta e piano*, Halsey Stevens.
* Henri Tomasi:
** *Concerto para trompeta*.
** *Tríptico*.
* *Concerto para trompeta e orquestra* (1996), de John Williams.
* *Andante e allegretto para trompeta e piano*, de G. Balay.
* *Rustiques*, concerto para trompeta e piano de Eugène Bozza.
* *Sonata VII*, de Arcangelo Corelli para trompeta e piano.
* *Sonata para trompeta e piano*, de J. Hubeau.

#### Para trompeta natural ou trompeta piccolo 
* Michael Haydn:
** *Concerto para trompeta en re maior*.
** *Concerto para trompeta en dó maior*.
* *Concerto No. 1, No. 2 e No. 3*, de Johann Melchior Molter.
* *Concerto para trompeta en re maior*, de Leopold Mozart.
* *Concerto para trompeta, corda e continuo en re maior*, de Georg Philipp Telemann.
* *Sonata en re maior*, de Giuseppe Torelli.
* *Sonata para trompeta e cordas en re maior*, de Henry Purcell.

### Outras 
* Johann Sebastian Bach:
** *II Concerto de Branderburgo BWV 1047* (1721).
** *Cantata BWV 51* (1731) de Johann Sebastian Bach.
* Georg Friedrich Händel:
** *O Mesías* (1741).
** *Sansón* (1743).
* *Obertura Leonora n.º 3 (Op. 72a)* (1806) de Ludwig van Beethoven.
* Hector Berlioz:
** *Les francs-juges* (1826).
** *Waverly, obertura.
* *Guillermo Tell* (1829), de Gioachino Rossini.
* *Les Huguenots* (1836), de Giacomo Meyerbeer.
* Richard Wagner:
** *Rienzi* (1842).
** *Os mestres cantores de Núremberg* (1867).
** Tetraloxía de *O anel do nibelungo* (1848-1874).
** *Preludio de Parsifal* (1882).
* *A Marcha Triunfal* ou *Marcha das trompetas* da ópera *Aida* (1871) de Giuseppe Verdi.
* *Sinfonía número 5'' (1902) de Gustav Mahler.

## Trompetistas famosos 
[miniatura|300px|[Louis Armstrong, virtuoso negro da trompeta.]]

* Aaron Abeyta
* Arturo Sandoval
* Bix Beiderbecke
* Bonfiglio de Oliveira
* Chet Baker
* Claudio Roditi
* Clifford Brown
* Dizzy Gillespie
* Freddie Hubbard
* Herb Alpert
* Howard McGhee
* Louis Armstrong
* Louis Prima
* Lee Morgan
* Márcio Montarroyos
* Maynard Ferguson
* Miles Davis
* Mauro Maur
* Sergei Nakariakov
* Wynton Marsalis

## Notas 
## Véxase tamén 
### Bibliografía 
* 
* 
* 
* 

### Ligazóns externas 
* International Trumpet Guild .
* Páxina dedicada á trompeta .
* Páxina sobre a trompeta .