open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Lúnasa

[miniatura|dereita|Lúnasa nun momento da súa actuación no [Festival Intercéltico de Avilés en xullo de 2004.]]
**Lúnasa** é un grupo de música irlandesa. O seu nome significa agosto en gaélico, o que dá nome ao festival céltico Lughnasadh. Son recoñecidos polas súas emocionantes melodías e tonadas, así como pola súa habilidade para combinar os sons do violín, a frauta, a gaita irlandesa, a guitarra e o baixo.

Dous dos membros orixinais (Seán Smyth e Trevor Hutchinson) aínda forman parte do grupo. Outros como Michael McGoldrick, Donogh Hennessy ou John McSherry abandoárono, pero colaboran esporadicamente.

## Membros 
Lúnasa ten catro membros:
* Seán Smyth – violín, frauta irlandesa grave.
* Kevin Crawford – frauta e frauta irlandesa grave.
* Trevor Hutchinson – baixo
* Cillian Vallely - gaita de Alain Froment, frauta irlandesa grave

## Músicos invitados 
Dous guitarristas substitúen a Donogh Hennessy nas xiras:
* Paul Meehan
* Tim Edey

## Ex-membros 
* Donogh Hennessy - guitarra.
* Michael McGoldrick - gaita de Alain Froment, frauta e frauta irlandesa grave
* John McSherry

## Discografía 
* *Lúnasa* (1997; os nomes das cancións son os nomes dos meses en gaélico, agás agosto, que é o propio nome da banda).
# "Eanair"
# "Feabhra"
# "Marta"
# "Aibreann"
# "Bealtaine"
# "Meitheamh"
# "Iuil"
# "Mean Fomhair"
# "Deireadh Fomhair"
# "Mi Na Samhna"
# "Mi Na Nollag"
# "Jacky Molard's / The Hunter's Purse"

* *Otherworld* (1999)
# "Goodbye Miss Goodavich/Rosie's Reel"
# "The Floating Crowbar/McGlinchey's/The Almost Reel"
# "The Butlers of Glen Avenue/Sliabh Russell/Cathal McConnell's"
# "January Snows/Laura Lynn Cunningham"
# "The Miller of Drohan"
# "Dr. Gilbert/Devils of Dublin/Black Pat's"
# "Autumn Child/Heaton Chapel"
# "Stolen Apples"
# "Taylor Bar, 4 a.m. /Ceol Na Mara"
# "Lafferty's/Crock of Gold/Lady Birr/Abbey Reel"
# "O'Carolan's Welcome/Rolling in the Barrel"
 
* *The Merry Sisters Of Fate* (2001; Premio Álbum Británico/Celta do Ano da Asociación para a Música Independente dos EUA).
# "Aoibhneas"
# "Donogh And Mike's"
# "Killarney Boys Of Pleasure"
# "The Merry Sisters Of Fate"
# "Inion Ni Scannlain"
# "Casu"
# "Paistin Fionn"
# "The Minor Bee"
# "Scully's"
# "Return From Fingal"
# "Morning Nightcap"

*Redwood* (2002)
# "Cregg's Pipes"
# "Welcome Home"
# "Harp And Shamrock"
# "Fest Noz"
# "Spoil The Dance"
# "A Stor Mo Croi"
# "Dublin To Dingle"
# "Lady Ellen"
# "Cotati Nights"
# "Two-Fifty To Vigo"
# "Temple Hill"

* *The Kinnitty Sessions* (2004; considerado Mellor Álbum Tradicional pola *Irish Music Magazine* en 2005).
# "Stolen Purse"
# "Ballyogan"
# "Punch"
# "The Dimmers"
# "Island Paddy"
# "Sean In The Fog"
# "Bulgarian Rock"
# "The Wounded Hussar"
# "The Walrus"
# "Maids In The Kitchen"
# "Tie The Bonnet"
 
*Sé* (2006; *Seis* en gaélico).
# "The Cullybacky Hop"
# "Leckan Mor"
# "Absent Friends"
# "Loophead"
# "Midnight in Avilús"
# "The Dingle Berries"
# "Black River"
# "Road to Barga"
# "Two of a Kind"
# "Glentrasna"
# "Boy in the Boat"

## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* lúnasa.ie
Cruceiro de Campos de Pazos

O **cruceiro de Campos de Pazos** localízase na praza de Campos de Pazos (Taragoña, Rianxo).

## Características
O cruceiro ten plataforma e pedestal cuadrangulares, fuste tamén cuadrangular, con chafráns, capitel cuadrangular co ábaco de lados curvos e vértices chafranados, volutas, follas de acanto, querubíns e orlas vexetais. Carece de Crucifixo e Cristo, unicamente ten imaxe da Piedade sobre o capitel.
Cartomil, Taragoña, Rianxo

**Cartomil** é un lugar da parroquia de Taragoña no concello coruñés de Rianxo, na comarca da Barbanza. Segundo o padrón municipal (INE 2013) ten 138 habitantes (72 homes e 66 mulleres).
## Patrimonio
O cruceiro de Cartomil ten plataforma cuadrangular de tres graos, pedestal cúbico rematado en roda con bocel, fuste de sección circular cadrada na base. Capitel cilíndrico co astrágalo circular, liso, ábaco de lados curvos e vértices agudos, e decoración de volutas e caras. Cruz de sección octogonal con remates florenzados. Cristo Crucificado coa cabeza inclinada cara a diante, as mans abertas, coroa de espiños e cartela de INRI. A Virxe, en actitude de orar, cos dedos entrelazados, álzase sobre peaña de querubín.

## Notas
## Lugares e parroquias
### Lugares de Taragoña
### Parroquias de Rianxo
Economía do Uruguai

A economía do Uruguai baséase grandemente nas exportacións de produtos agropecuarios, nunha man de obra moi cualificada, e altos niveis de gastos sociais. Despois dun crecemento de 5% a.a. entre 1996 e 1998, a economía sufriu unha recesión entre 1999 e 2002, despois das crises económicas dos veciños e principais parceiros do Mercosur, o Brasil e a Arxentina. Como exemplo, a Arxentina retirou grandes somas de depósitos dos bancos uruguaios en 2001 e 2002, o que resultou nunha especulación coa moeda uruguaia e un crecemento do desemprego. O PIB neses dous anos caeu case 20%, sendo 2002 o peor ano da crise

É de destacar a existencia do segredo bancario no sistema financeiro, que data de 1982. Aínda que en 2010, o Parlamento estudou o seu levantamento parcial,<, tras aprobar a correspondente lei vén aplicando discretamente e previa actuación xudicial.

## Notas
Liam O'Flynn

'''Liam O'Flynn'* (na grafía irlandesa: * Liam Óg Ó Floinn''), nado en Kill o 15 de abril de 1945 e finado o 14 de marzo de 2018 foi un músico folk irlandés.

## Traxectoria 
Naceu en Kill de pais músicos, o seu pai tocaba o violín e a súa nai o piano. Despois do seu primeiro encontro coa gaita irlandesa, as influencias máis importantes no seu desenvolvemento foron Leo Rowsome, Willie Clancy, e Séamus Ennis. Liam gañou recoñecemento por gañar premios no Oireachtas Festival e o Fleadh Cheoil nos anos 60.

Converteuse nun membro fundador de Planxty en tódalas súas versións. The Chieftains foron os primeiros en gravar música instrumental tradicional irlandesa en formato de grupo, pero Planxty levouno un paso máis lonxe. Eles deron impulso e vitalidade á música acústica que debeu máis ó rock and roll que á música clásica europea. O'Flynn deu unha emocionante excitación ás pipas irlandesas, que foran asociadas anteriormente coa estrita disciplina dos gaiteiros escoceses. Despois de Planxty el atopou facilmente traballo, e traballou cos Everly Brothers, Enya, Kate Bush, Nigel Kennedy e Mark Knopfler. El traballou tamén en películas, incluíndo "A River Runs Through It" e "Kidnapped". El foi o suficentemente aventureiro para traballar co compositor John Cage, pero a súa alianza natural foi co compositor Shaun Davey.

The Bothy Band foron os sucesores naturais do Planxty orixinal, e dous dos seus membros, Seán Keane e Matt Molloy, gravaron nun dos álbums de O'Flynn's, ''The Piper's Call*. El tamén traballou en proxectos con Seamus Heaney, mesturando poesía e música.

## Discografía 
### Só 
* *Liam O'Flynn*	 (1988).
* *The Fine Art Of Piping*	 (1991).
* *The Given Note*		 (1995), que inclúe varias pezas galegas tradicionais, como a muiñeira de Ourense, a foliada de Elviña ou a alborada *Teño un amor na montaña*.
* *The Piper's Call*		 (1999).

### Con Planxty 
* *Planxty* (1973).
* *The Well Below the Valley* (1973).
* *Cold Blow and the Rainy Night* (1974).
* *After the Break* (1979).
* *The Woman I Loved So Well* (1980).
* *Words and Music* (1983).
* *Planxty* (2004).

### Con Shaun Davey 
* *The Brendan Voyage*		 (1980).
* *The Pilgrim*		 (1983).
* *Granuaile*			 (1985).
* *The Relief Of Derry Symphony* (1990).
* *Out To Another Side*	 (1993).
* *May We Never Have To Say Goodbye'' (2006).

## Notas
Alta Carniola

300px|miniatura|Situación da Alta Carniola

**Alta Carniola** (esloveno: *Gorenjska*; (alemán) *Oberkrain*) é unha rexión tradicional de Eslovenia.  Forma parte do antigo territorio da corona dos Habsburgo de Carniola (esloveno: *Kranjska*; (alemán) *Krain*). A capital tradicional da rexión é Kranj e outros centros urbanos imporantes son Jesenice, Tržič, Škofja Loka, Kamnik, e Domžale.

## Véxase tamén
*Carniola
Baixa Estiria

miniatura|300px|Situación da Baixa Estíria
**Baixa Estiria** (esloveno *Spodnja Štajerska*, alemán *Untersteiermark*, latín *Styria*) representa o terzo meridional do antigo Ducado da Estíria, é unha rexión do norestr da Eslovenia. Os outros dous terzos setentrionais do antigo ducado pertencen actualmente a Austria chamados hoxe en día Alta Estíria. O Ducado de Estíria dividiuse en 1918 despois da primeira guerra mundial, quedando o Reino de Iugoslavia só coa Baixa Estíria. Eslovenia obtivo a independència da República Federal Socialista de Iugoslavia en 1991.

A Baixa Estíria non ten status oficial como unidade administrativa en Eslovenia, só se é asociada como unha simple provincia (en esloveno *pokrajina*) . A Baixa Estíria é coñecida polo seu viño branco.

A capital da Baixa Estíria é Maribor (alemán *Marburg*). Tamén son importantes cidades como Celje e Ptuj.
Tarxeta

Con **tarxeta** podemos referirnos a:
* Unha tarxeta intelixente é unha tarxeta que inclúe un chip no que se pode almacenar información.
* Unha tarxeta de banda magnética é un tipo de tarxeta capaz de almacenar datos modificando o magnetismo da súa banda.
* Unha tarxeta de proximidade contén unha pequena cantidade de información que pode ser lida sen necesidade de contacto físico co dispositivo lector.
* Unha tarxeta de crédito, ou a unha tarxeta de débito, tarxetas de plástico que serven para realizar compras.
* Unha tarxeta de felicitación, tarxetas de papel entregadas en ocasións especiais.
* Unha tarxeta perforada, un antigo sistema de almacenamento de datos.
* Unha tarxeta de negocios, pequena tarxeta coa información de contacto dunha persoa ou empresa.
* Unha tarxeta sanitaria, empregada para identificar ao paciente.
* Tarxetas de penalización por incumprir as regras do xogo, utilizadas en distintos deportes. Exemplo: tarxeta amarela, tarxeta vermella.
* Unha tarxeta SIM, tarxeta intelixente que identifica ao subscritor dun servizo de telefonía móbil.

Na placa base dun ordenador atopamos distintas placas con circuítos impresos:
*A tarxeta gráfica, ou tarxeta de vídeo, encargada de xerar a información visual presentada na pantalla do ordenador.
*A tarxeta de rede, que permite a un ordenador conectarse a unha rede informática.
*A tarxeta de son, que transforma a información que lle chega do microprocesador en son.
*A tarxeta de Nadal, coa que se felicitan as festa de Nadal.
Novo Partido Democrático (Canadá)

O **Novo Partido Democrático** (*New Democratic Party* (NPD) en inglés e *Nouveau Parti démocratique* (NPD) en francés) é un partido político do Canadá de filosofía socialdemocrática, membro da Internacional Socialista. O seu actual líder é Jagmeet Singh, ten 24 escanos no parlamento canadense co 15,9 % dos votos nas eleccións de 2019.

O partido formouse en 1961 ao cambiar o Partido Socialdemócrata Canadense o seu nome por influencia do Congreso do Traballo do Canadá, o principal sindicato do país.

## Véxase tamén
### Ligazóns externas
* Páxina oficial (en inglés e francés)
* Web da sección quebequesa do partido federal (en francés e inglés)
Radio Maceda

**Radio Maceda** é unha emisora municipal do concello de Maceda, comezou a emitir en abril de 1989 como emisora independente por iniciativa da Asociación Cultural e Recreativa Radio Maceda.

## Véxase tamén
### Ligazóns externas
*Web da A.C.R. Radio Maceda
Unió Democràtica de Catalunya

**Unió Democràtica de Catalunya** (**UDC**) foi un partido político catalán de ideoloxía nacionalista e democristiá que estivo integrado xunto con Convergència Democràtica de Catalunya na federación Convergència i Unió (CiU) ata a súa ruptura no ano 2015. O seu presidente e principal líder é desde 1987 Josep Antoni Duran i Lleida. O secretario xeral é Ramon Espadaler.

Constituíuse o 7 de novembro de 1931 e actuou politicamente durante a Segunda República, tralo fin da guerra civil española UDC pasou á clandestinidade, reorganizándose a partir de 1941 na clandestinidade, formando parte dos organismos da oposición democrática contra o franquismo, logo da restauración da democracia participou nas primeiras eleccións ao Parlamento de Cataluña conseguindo un escano e en 1978 asinou acordos con CDC para formar listas electorais conxuntas como CIU. UDC formou parte dos gobernos da Generalitat desde entón ata que CIU perdeu as eleccións catalás de 2003. UDC ten 16.000 afiliados.

## Ligazóns externas
Web oficial de UDC (catalán)

## Notas
Prekmurje

**Prekmurje** (húngaro: *Muravidék,* prekmuro: *Prekmürje, Prekmörje*) é unha provincia histórica (*pokrajina* en esloveno) de Eslovenia situada na rexión máis oriental do país . Limita coa Hungría ó nordeste, coa Austria ó noroeste, polo sur con Croacia e tamén coa rexión eslovena de Baixa Estiria ó suroeste. O río Mura, a separa do resto de Eslovenia.

dereita|frame|Os municipios eslovenos de Prekmurje

A capital da rexión é Murska Sobota. Outras cidades importates son Lendava, Dobrovnik, Turnišče, Beltinci, Črenšovci.

Na rexión hai unha considerable poboación húngara, ademais de xitanos. A rexión foi parte do Condado de Vas do Reino de Hungría entre o século XI  - 1526, 1687 - 1849 e  1867 - 1918. Tamén foi ocupada pola Hungría do 1941 a 1944 durante a segunda guerra mundial.

## Outros artigos 
* Lingua prekmura
Agronomía

A **agronomía** (do latín *ager*, 'campo', e do grego *νόμος*, *nomos*, 'lei'), denominada tamén como enxeñaría agronómica, é a ama da ciencia agrícola que trata o estudo dos cultivos e os solos onde medran. Os agrónomos traballan para desenvolver métodos que melloren o uso do solo e aumentar a produción de alimentos.

## Notas
Carintia, Eslovenia

dereita|350px|miniatura|Koroška (nº 4) en Eslovenia
A rexión de **Koroška** ou **Carintia** (en esloveno *Koroška regija*; *Carintia eslovena*) é unha das doce rexións estatísticas nas que se subdivide Eslovenia. En decembro de 2005, contaba cunha poboación de 73.754 habitantes.
Carniola Interior

300px|miniatura|Carniola Interior na Eslovenia
**Carniola Interior** () é unha rexión tradicional da Eslovenia. Formou parte do territorio da coroa dos Habsburgo de Carniola. O centro administrativo da rexión é Postojna, e outros centros urbanos son Idrija, Logatec, Cerknica, Ilirska Bistrica, e Pivka.
Goriška

miniatura|Mapa do litoral esloveno en Goriska
**Goriška** é a rexión situada no extremo oeste da Eslovenia, ten como capital a Nova Gorica. 
A antiga capital, Gorizia (en esloveno *Gorica*), pertencen a Italia dende a primeira guerra mundial.
Hator

miniatura|dereita|Hathor.

**Hator** é unha deusa do Antigo Exipto do firmamento, o amor e a guerra. O seu nome, coas variantes **Hwt-Hert**, **Het-Heru** **Het-hert** ou **Hut-Hor**, ten o significado de *Casa de Horus*. Correspóndese coa deidade da mitoloxía grega Afrodita, coa fenicia Astarté e coa semita Baalat. Señora do ceo, deusa do amor, deusa nutricia, do baile e as artes musicais e patroa dos ebrios na mitoloxía exipcia.
## Iconografía
O7-D2:r-C9 ou O10

Aparece representada baixo tres aspectos: en forma de vaca, como muller con orellas e cornos do mesmo animal, ou como muller cun toucado consitente nunha peluca, cornos e un disco solar. O seu atributo era o sistro. Na súa faceta vingadora comparte en moitas ocasións o aspecto leonino da deusa Sekhmet, e baixo esta forma é considerada como un dos ollos do deus solar Ra.
## Mitoloxía
Foi a nai do deus Horus, aínda que algunhas fontes suxiren que había un matrimonio sagrado con Horus como parte do festival anual en Luxor. Xuntos vingaron a morte do pai de Horus, o deus Osiris. Xa que o faraón é identificado con Horus, Hathor é considerada como a nai divina de cada monarca reinante (entre os títulos reais figura o de *Fillo de Hathor*).

Baixo a forma dunha vaca acolle e protexe os defuntos, ofrecéndolles alimentos aos mortos. Máis tarde identificouse con Isis, que a substituíu como madre de Horus.

En Dendera, onde se atopaba o seu principal centro de culto, era a deusa do amor, a maternidade, a beleza xuvenil, a alegría e o erotismo. Na súa faceta funeraria, especialmente na zona oeste de Tebas era denominada *Señora de Occidente*. Entendíase que cada atardecer recibía o sol poñente, ao que protexía ata o seguinte amencer.

Entre os seus poderes críase que podía fixar o destino e a sorte dos meniños.

Tivo templos dedicados en Abu Simbel – identificada con Nefertari –, File, Deir el-Medina, Deir el-Bahari, Dendera, Serabit el-Jadim (Sinaí) ou Menfis.

A imaxe da cabeza da deusa foi esculpida nos capiteis das columnas de moitos templos e capelas, denominándose *capiteles hathóricos*. Foi a única deidade representada de tan singular maneira.

## Galería de imaxes

Egypt.Hathor.jpg|Hathor. Museo de Luxor.

Egypt.Dendera.Hathor.01.jpg|Deusa Athor do templo de Dendera.
Dendera Hathor.jpg|Capitel hathórico.

## Notas
Baixa Carniola

miniatura|A Baixa Carniola na Eslovenia
A **Baixa Carniola** (esloveno: *Dolenjska*; alemán: *Unterkrain*) é unha rexión tradicional da Eslovenia. Forma parte do territorio histórico da coroa dos Habsburgo na Carniola. A rexión da Carniola Branca tamén é considerada parte da Baixa Carniola. O centro tradicional da rexión é Novo Mesto, outros centros urbanos son Kočevje, Grosuplje, Krško, Brežice, Trebnje, Črnomelj, Semič, e Metlika.
Primorska

300px|dereita|Litoral da Eslovenia
 
O **Litoral esloveno** (esloveno *Primorska*; italiano Litorale; alemán Küstenland) é unha rexión tradicional da Eslovenia que consta da rexión de Goriška xunto co anaco da Istria eslovena (*Slovenska Istra*). O nome provén do territorio da coroa dos Habsburgo do Litoral austríaco do cal Eslovenia fora parte. Os principais centros urbanos son Nova Gorica na Goriška, algo ao interior, e Koper na Istria, que é o porto comercial de Eslovenia.

Na costa, indo desde Italia, a 12&nbsp;km desta, sitúase a primeira localidade eslovena, Skofije, e pouco despois Ankaran, cunha longa praia, e xa despois Koper. Xa no sur, lindando con Croacia, érguese nun cabo, Piran, e no seu mesmo concello Portoroz, a localidade máis turística da costa eslovena. O río Dragonia marca a fronteira coa Istria croata.
Partido Socialista Laborista de América

O **Partido Socialista Laborista de América** (*Socialist Labor Party of America*, SLP) é un partido marxista dos Estados Unidos. O seu órgano de expresión é o bimensual *The People*.
## Historia e características 
Fundouse en 1876 como o **Partido dos Traballadores de América** (''Workingmen's Party of America''), constituíndo o segundo partido socialista máis antigo do mundo; en 1877 cambiou o seu nome ao actual. En 1881 o sector anarquista deixou o partido.

En 1892 o SLP participou por vez primeira nas eleccións á presidencia, e conseguiu 21.163 votos. Durante a primeira época a maioría dos seus membros eran traballadores de procedencia europea. En 1890 accedeu á dirección do SLP, Daniel De Leon e o partido desenvolveu unha forma de marxismo coñecida como DeLeonismo que aínda profesa na actualidade o partido. Os opoñentes de De Leon deixaron o SLP en 1901 e xunto co Partido Social Democrático fundaron o Partido Socialista de América.

Tradicionalmente crítico tanto coa Unión Soviética como co reformismo socialista, o SLP estivo illado do resto da esquerda americana. En 1944 o seu candidato presidencial conseguiu 45.226 votos pero caeu no comezo da guerra fría. Dirixido por Eric Hass conseguiu recuperar ata chegar a 47.522 votos nas eleccións presidencias de 1952. A última vez que se presentou ás eleccións presidenciais foi en 1976 conseguindo 9.566 votos.
Partido dos Traballadores Noruegueses

O **Partido dos Traballadores Noruegueses** (en noruegués: *Det norske Arbeiderparti* (DNA) ou *Arbeiderpartiet* (AP)) é un partido socialdemócrata noruegués.

Fundado en 1887 e non foi ata 1894 cando se presentou ás primeiras eleccións para o Jens Storting, conseguindo entrar por vez primeira en 1903, foi incrementando o seu apoio popular e en 1927 pasou a ser o partido máis votado do país, mantendo esa posición agás nas eleccións de 2001. Nas eleccións de 2005 tivo o 32.7% dos votos e 61 escanos.

En 1919 ingresou na Comintern, foi o único partido socialdemócrata en entrar na Internacional Comunista, o cal provocou a marcha dunha parte da militancia que formou o Partido Socialdemócrata dos Traballadores de Noruega. En 1923 o DNA deixou a Internacional Comunista o que supuxo a escisión dos comunistas que formaron o Partido Comunista de Noruega e en 1927 os socialdemócratas reunificáronse co Partido dos Traballadores.
Cruceiro dos Carballiños

O **Cruceiro dos Carballiños** é un cruceiro situado no Burato (Taragoña, Rianxo).

## Descrición 
É de pedra, de plataforma cuadrangular e pedestal cúbico rematado en chafráns. O fuste é circular, e cadrado na base. O capitel é cuadrangular e moldurado, presenta cabezas de anxo con ás e imaxes da Santa Face, coroa de espiñas e cravos. A cruz é basta e cuadrangular. O Cristo crucificado coa cabeza para adiante, mans abertas, coroa de espiños e pergameo de INRI. Virxe orando sobre nubes con dedos das mans entrelazados.
Paavo Nurmi

**Paavo Nurmi**, nado en Turku o 13 de xuño de 1897 e finado en Helsinqui o 2 de outubro de 1973, foi un atleta finés. Durante a década dos anos vinte, Nurmi foi considerado como o mellor fondista e mediofondista do mundo, establecendo marcas mundiais en distancias que ían entre os 1500 m e os 20&nbsp;km.

## Traxectoria 
Nurmi obtivo un total de nove medallas de ouro en Xogos Olímpicos entre 1920 e 1928. En 1932 non puido competir, xa que recibía cartos por correr, polo que foi considerado como profesional. Nos XX.OO. de 1920, Nurmi obtivo tres preseas douradas: os 10.000 metros, o cross country e o cross country por equipos. Finalizou segundo na carreira polos 5.000.

En 1924 ganou 5 medallas de ouro, nos 1.500 metros, os 5.000 (con 26 minutos de diferenza entre ambas carreiras), os 3.000 metros por equipos, e novamente ambos cross country. Foi a derradeira vez que aqueles se disputaron, xa que a calor ocasionaba que a maior parte dos corredores abandonaran a carreira e incluso algúns deberon ser levados ó hospital.

Os derradeiros xogos de Nurmi foron os de 1928, onde obtivo ouro nos 10.000 metros e prata nos 5.000 e nos 3.000 metros valos. Continuou correndo despois dos xogos de Ámsterdam, pero foille impedido participar nos Ánxeles 1932 por ter recibido cartos por correr.
Considerado un heroe nacional polos seus compatriotas, Nurmi foi o encargado de acender a chama olímpica nos xogos de Helsinqui '52. Despois do seu retiro do atletismo, abriu unha tenda na capital finesa. Finou en 1973 e se lle deu un funeral de estado. Cun total de 9 medallas de ouro e 3 de prata, Nurmi é o atleta olímpico máis exitoso até hoxe.
Radio Eume

**Radio Eume** é unha emisora municipal de radio do concello das Pontes de García Rodríguez, a súa primeira emisión foi o 11 de novembro de 1989. Radio Eume é unha das emisoras municipais que participan no proxecto Radiofusión, programación conxunta dalgunhas emisoras municipais galegas.
Partido Independente Socialdemócrata de Alemaña

O **Partido Independente Socialdemócrata de Alemaña** (en alemán: *Unabhängige Sozialdemokratische Partei Deutschlands*, **USPD**) foi un partido da esquerda socialista formado pola esquerda do SPD oposto ao apoio que daba este partido á participación de Alemaña durante a primeira guerra mundial.
A súa orixe está no voto en contra de 20 parlamentarios do SPD para autorizar créditos para o financiamento da guerra, o que enfrontou á tendencia pacifista dirixida por Hugo Haase coa dirección e que acabou na expulsión da fracción pacifista o 24 de marzo de 1916 e a fundación da USPD o 6 de abril de 1917, no novo partido integrouse a Liga Espartaquista pero mantendo a súa autonomía. Formou parte do goberno durante a breve experiencia da Revolución de Novembro (1918) e durante ese tempo a Liga Espartaquista deixou a USPD para con outros grupos fundar o Partido Comunista de Alemaña. Nas eleccións do 19 de xaneiro de 1919 tivo o 7.6% dos votos e 22 escanos, o seu apoio ao goberno dos concellos no canto do parlamentario atraeu cara ao partido a moitos militantes do SPD chegando a 750.000 afiliados en 1920 e obtivo o 17.9% dos votos nas eleccións de 6 de xuño de 1920 e 81 escanos, mais o debate sobre a entrada no Komitern dividiu ao partido, o 4 de decembro de 1920 a esquerda da USPD con 400.000 militantes uniuse ao KPD mentres o resto mantivo as siglas da USPD pero xa defendendo a democracia parlamentaria, e o 24 de setembro de 1922 o USPD uniuse de novo ao SPD, un pequeno grupo continuou coas siglas pero con escasa influencia social, en 1931 formou con disidentes do SPD o Partido Socialista dos Traballadores de Alemaña.
Grupo Visegrád

miniatura|Mapa político do Grupo Visegrád
O **grupo Visegrád**, tamén chamado **Visegrád 4** ou **V4**, é unha alianza de catro países da Europa Central: Eslovaquia, Hungría, Polonia e a República Checa.

## Historia e características 
Historicamente, este agrupamento ten as súas orixes en 1335, cando os reis bohemio (checo), polaco e húngaro xuntáronse na cidade de Visegrád, Hungría e asinaran un acordo de cooperación. O moderno V4 xuntou na mesma cidade de Visegrád, o 15 de febreiro de 1991, ós xefes de estado e de goberno dos mesmos países (coa división da Checoslovaquia agoran eran catro), co mesmo obxectivo, no sentido de acelerar o proceso de integración europea. Os países membros do grupo Visegrád uníronse á Unión Europea o día 1 de maio de 2004.

Despois de Eslovenia, os países do V4 son os máis ricos da Europa excomunista, con economías de mercado libre relativamente desenvolvidas e cun crecemento económico moderado.

## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* Official homepage
* International Visegrad Fund official homepage
* Cooperation of Visegrád Four Member Countries (V-4) in energy
* Visegrad Internet Magazine
Alhama de Granada

**Alhama de Granada** é un concello español de 433&nbsp;km² situado na aba da Serra Tejeda, no occidente da provincia de Granada.

Na zona existen restos prehistóricos que denotan a antigüidade do asentamento humano na zona, antes da chegada dos romanos o territorio onde se asenta Alhama estaba habitado polos túrdulos e os romanos déronlle o nome de Artigi, da época romana consérvase a ponte e os restos dos baños romanos, os árabes déronlle o nome al-Hamma e fortificárona, converténdose nunha importante localidade do reino de Granada, o 1 de marzo de 1482 pasou a mans da Coroa de Castela e foi sede dun tribunal da Inquisición. Do 2 de febreiro de 1810 ao 17 de agosto de 1812 permaneceu baixo ocupación francesa, o 25 de decembro de 1884 un terremoto destruíu 1.479 casas e causou 480 mortos e 670 feridos.

## Demografía 
Segundo o INE, no ano 2024 tiña unha poboación de 5.657 habitantes.

## Véxase tamén
Humanidade

Enténdese por **humanidade** o conxunto dos seres humanos. Está organizada segundo diversos criterios sociais e diferenciada doutras sociedades animais por características específicas que se atribúen ós humanos como a fala, o coñecemento propio ou a ironía. Ademais, é un concepto filosófico segundo o que os seres humanos tenden a compartir unha  serie de características distintivas propias, que inclúen formas de pensar, sentir e actuar.
alt=Sócrates en mármore, reproducido arredor do S. I d.C.|miniatura|Sócrates en mármore, reproducido arredor do S. I d.C.
Dito concepto foi evolucionando ó longo da historia, e incluíndo diversas controversias segundo as épocas. Dentro da filosofía occidental, as primeiras reflexións sobre o tema apuntan a Sócrates.

Na actualidade a humanidade está recoñecida no seu conxunto como entidade xurídica, e a UNESCO estableceu o concepto de Patrimonio da Humanidade.

## Concepto 
Con frecuencia considérase que o termo concentra o que é humano, a esencia da humanidade. O termo é controvertido nese sentido: discútese se existe ou non dita esencia.​​​​ A natureza humana contrástase tradicionalmente con características que varían entre os humanos, como as asociadas con culturas específicas. Os debates sobre a natureza humana están relacionados, aínda que diferenciados, cos debates sobre a importancia comparativa dos xenes e o medio ambiente no desenvolvemento da persoa ("natureza versus crianza").

## Notas 
## Véxase tamén
### Bibliografía complementaria 
* 
* 
* 
* 

### Outros artigos
* Ser humano
* Natureza
* Humanismo
* Sociedade
Francisco Pérez Carballo

**Francisco Pérez Carballo**, nado en Madrid o 8 de novembro de 1910 e finado na Coruña o 24 de xullo de 1936, foi un avogado, mestre universitario e político español.

## Traxectoria 
[miniatura|Tumba no [cemiterio de Santo Amaro da Coruña|cemiterio de Santo Amaro.]]
Estudou no instituto madrileño Cardenal Cisneros. Licenciado en Dereito e Filosofía e Letras, durante a súa etapa universitaria foi dirixente da *Federación Universitaria Española* e membro da *Asociación Internacional de Estudiantes*, así como militante das xuventudes de Izquierda Republicana. Frecuentou tamén o Ateneo de Madrid.

Tras licenciarse, traballou como mestre axudante na cátedra de Dereito Romano da Universidade de Madrid, conseguindo posteriormente, por oposición, unha praza de oficial letrado no Congreso dos Deputados.

Coa vitoria da Fronte Popular en febreiro 1936, foi nomeado Gobernador Civil da provincia da Coruña (10 de abril de 1936), ó parecer pola súa amizade con Santiago Casares Quiroga. Co golpe de Estado do 18 de xullo de 1936 opúxose ós sublevados, ordenando defender a sede do Goberno Civil, cuns cantos militares leais ó goberno da República e Gardas de Asalto. Non obstante, a desproporción de forzas levouno á rendición, o día 20 de xullo ás 18:30 horas. Pérez Carballo foi preso polos rebeldes e fusilado catro días despois, en Punta Herminia, preto da Torre de Hércules, xunto ó comandante Quesada e ó capitán Tejero, que fixeran fronte á sublevación dende o edificio do Goberno Civil.

A súa esposa, a intelectual, conferenciante e bibliotecaria, Juana Capdevielle, en avanzado estado de xestación, trala declaración do estado de guerra, refuxiouse na casa do boticario López Abente. Non obstante foi detida e, ó saber do asasinato do seu marido, sufriu un ataque de nervios que lle produciu un aborto, sendo atendida no cárcere polo médico e militante de Unión Republicana, José García Ramos. Foi posta en liberdade, pero a mediados de agosto foi secuestrada por grupos paramilitares de Falange, violada e asasinada, abandonando o seu corpo nunha paraxe cerca de Rábade.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Bibliografía 
* 
* 
* Santos Juliá (coord.), *Víctimas de la guerra civil*, ISBN 84-8460-333-4.

### Outros artigos 
* Vítimas da Guerra Civil en Galicia

### Ligazóns externas 
* Artigo "Puenteceso", de Juan Jesús Martín Tardío. Véxase, dentro do capítulo 4.11 (Siglo XX), a sección «El golpe militar de julio de 1936».
Lockheed Constellation

O **Lockheed Constellation** foi un avión de pasaxeiros estadounidense moi popular durante os anos 50. Realizou o seu primeiro voo o 9 de xaneiro de 1943 como transporte militar baixo a denominación C-69, ao ser requisados os primeiros avións fabricados polos militares debido á segunda guerra mundial.

## Deseño 
O Constellation foi deseñado polo enxeñeiro de Lockheed Kelly Johnson, aínda que estaba baseado nun deseño semellante mercado ao construtor británico Fairey. A Lockheed construíuno segundo especificacións da aeroliña TWA, que nese tempo era propiedade do famoso Howard Hughes.

A segunda guerra mundial comezou para os Estados Unidos antes de que o prototipo fixese o seu primeiro voo, e os primeiros aparatos en saír da factoría foron requisados e entregados á USAAF, que os usou coa denominación C-69. O primeiro prototipo seguiu lucindo as cores da TWA con motivos publicitarios, a pesar de pertencer aos militares, e foi usado por Hughes para bater unha marca de voo transcontinental en 1944.

A súa primeira versión civil, o L-049 Constellation, entrou en servizo en 1946, despois de rematada a guerra, coas aeroliñas estadounidenses TWA, que financiou gran parte do seu desenvolvemento, e Pan Am, a cal realizou os primeiros servizos transatlánticos co Constellation. Este modelo inicial tiña unha capacidade de entre 43 e 60 pasaxeiros. Versións posteriores, o L-649 e o L-749, tiveron unha capacidade de pasaxe, unha potencia e unha autonomía maiores, e a partir delas desenvolveuse o L-1049 Super Constellation.

O Super Constellation tiña unha fuselaxe máis longa e o seu prototipo (o mesmo prototipo do C-69 transformado) realizou o seu primeiro voo o 13 de outubro de 1950. Entrou en servizo en 1951 coa aeroliña Easter Airlines. Desta variante tamén foron xurdindo novas versións entre as que destacaron a L-1049G *Super G* con novos motores e tanques de combustible nas puntas das ás; a L-1049H que podía facer a función de cargueiro ou transporte de pasaxeiros cunha capacidade de ata 109 prazas; e o último desenvolvemento do Constellation, o L-1649A Starliner, que foi posto en voo en 1956 e tiña un novo deseño das ás, unha maior lonxitude e máis capacidade de combustible, o que lle permitía facer voos transatlánticos sen escalas.

O Constellation tivo tamén varias versións militares. Á parte do C-69 inicial a Forza Aérea dos Estados Unidos pediu en 1948 dez L-749 aos que chamou C-121A e VC-121B. Os pedidos posteriores, que tamén foron denominados C-121, foron todos Super Constellation normais. A Armada dese país tivo tamén Super Constellation, que foron usados como transportes (algúns deles fixeron tamén tarefas meteorolóxicas) e como alerta temperá aerotransportada, estes últimos bautizados como Warning Star.

## Especificacións 
right|300px
* **Tipo**: Lockheed L-1049G Super Constellation
* **Planta motriz**: catro Wright R-3350-DA3 Turbo Compound
* **Envergadura**: 38,47 m
* **Lonxitude**: 35,42 m
* **Altura**: 7,54 m
* **Superficie alar**: 153,7 m²
* **Peso baleiro**: 36.150 Kg
* **Velocidade máxima**: 610 Km/h
* **Teito de servizo**: 7.620 m
* **Alcance**: 8.700 Km
Juventus F.C.

A **Juventus Football Club S.p.A.** é un club italiano de fútbol con sede en Turín. Fundouse o 1 de novembro de 1897 e compite na Lega Calcio Serie A. É tamén coñecida como "Juve" ou "La Vecchia Signora (A Vella Señora)". Os seus maiores rivais son: Torino FC, AS Roma, AC Milan e Inter de Milán.

## Xogadores 
:*Categoría principal: Xogadores do Juventus FC.*
## Palmarés 
### Títulos nacionais 
* **Serie A** (33): 1905, 1925–26,[82] 1930–31, 1931–32, 1932–33, 1933–34, 1934–35, 1949–50, 1951–52, 1957–58, 1959–60, 1960–61, 1966–67; 1971–72, 1972–73, 1974–75, 1976–77, 1977–78, 1980–81, 1981–82, 1983–84, 1985–86, 1994–95, 1996–97, 1997–98, 2001–02, 2002–03, 2011–12, 2012–13, 2013–14, 2014–15, 2014–16, 2016–17
* **Coppa Italia** (10): 1937–38, 1941–42, 1958–59, 1959–60, 1964–65, 1978–79, 1982–83, 1989–90, 1994–95, 2014-15
* **Supercoppa Italiana** (6): 1995, 1997, 2002, 2003, 2012, 2013
* **Serie B** (1): 2006–07

### Títulos europeos 
* **UEFA Champions League** (2): 1984–85, 1995–96
* **Recopa de Europa** (1): 1983–84
* **Copa UEFA** (3): 1976–77, 1989–90, 1992–93
* **Copa Intertoto** (1): 1999
* **Supercopa de Europa** (2): 1984, 1996

### Títulos mundiais 
* **Copa Intercontinental** (2): 1985, 1996

## Véxase tamén 
### Outros artigos 
* Escándalo da Serie A de 2006
### Ligazóns externas 
* Páxina oficial do club
* Juventus.ir - Páxina web non oficial
Tupolev Tu-16

O **Tupolev Tu-16** (alcumado *Badger* pola OTAN) foi un bombardeiro medio a reacción da Unión Soviética. Entrou en servizo no ano 1955 e dende entón fabricárose ao redor de 2.000 unidades dunhas 12 variantes distintas. Exportáronse algunhas unidades a Exipto, Indonesia, Iraq e Libia, e foi fabricada unha variante na China baixo a denominación local **Xian H-6**.

O Tu-16 foi a base para o desenvolvemento do Tupolev Tu-104, o primeiro reactor de pasaxeiros en entrar en servizo, do que conserva os motores, as ás e a cola.

## Véxase tamén 
### Bibliografía 
*
*
* *Russian Strategic Nuclear Forces*, editado por Pavel Podvig, The MIT Press, 2001.
* *Soviet Military Power*: 1983, 1984, 1986, 1987, 1988
* *Ту-16. Ракетно-бомбовый ударный комплекс Советских ВВС*, *Voyna v Vozduhye* series no 26
* Edisi Kolesji Angkasa, Rudal Udara Tracked and Destroyed, edición de setembro de 2006.
Juan Tamariz

**Juan Tamariz Martel**, nado en Madrid o 18 de outubro de 1942, é un ilusionista e humorista español. De gran creatividade e sentido do humor, posúe versatilidade, flexibilidade e imaxinación á hora de facer os seus famosos xogos.

## Traxectoria 
Foi discípulo e amigo de Arturo de Ascanio. Caracterízase por ser un personaxe bohemio e cómico con raíces andaluzas. A principio dos 70, funda xunto con outros compañeiros a *Escuela Mágica de Madrid*. Ten gran recoñecemento no mundo máxico nacional e internacional. Iniciou estudos de Ciencias Físicas e cine na universidade.

Ao longo da súa carreira gañou numerosos premios (o primeiro deles foi o segundo premio no Congreso Máxico Nacional de Zaragoza en 1962). Gañou o Gran Premio no Congreso Nacional de Maxia de San Sebastián en 1972. Tamén se fixo co primeiro premio mundial de cartomaxia.

Actuou en moitos programas de televisión en España, podendo destacar entre outras as súas distintas aparicións no famoso "Un, dos, tres". Tamén foi entrevistado por recoñecidos presentadores, como Buenafuente (Antena 3), Jesús Quintero (El loco de la colina, TVE1). Apareceu en Carta Blanca (TVE2) co seu propio programa.

Ten escrito varios libros, entre os que sobresaen: *La vía Magica*, *Los 5 puntos Mágicos*, *Sonata* e *Por Arte de Verbimagia*; ademais de numerosos artigos e revistas de maxia.

## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* Breve biografía de Juan Tamariz 
* Web en honor a Juan Tamariz
Condados de Hungría

miniatura|dereita|300px|Condados de Hungría

**Hungría** está subdividida en 20 rexións, 19 condados (*megye*) maila cidade capital: Budapest. Dentro dos condados hai 23 cidades con dereito de condado (*megyei jogú város*).
Győr

**Győr** (alemán: *Raab*, eslovaco: *Ráb*, turco: *Yanık kale*, serbio: *Đur* / *Ђур* ou *Janok* / *Јанок*) é a cidade máis importante do noroeste de Hungría, e a capital do condado de Győr-Moson-Sopron a medio camiñon entre as cidades de Budapest e Viena. E a sexta cidade maior de Hungría con 127.594 habitantes.miniatura|Fotografía aérea de Győr|centro
Ilyushin Il-62

O **Ilyushin Il-62** (alcumado *Classic*) foi o primeiro reactor de pasaxeiros de longo alcance producido na Unión Soviética. Fixo o seu primeiro voo en xaneiro de 1963 e entrou en servizo con Aeroflot o 15 de setembro de 1967.  Foi concibido como sucesor do turbohélice Il-18, e coa súa capacidade de case 200 pasaxeiros era o reactor de liña máis grande cando realizou o seu voo de estrea. Foi un dos catro pioneiros da súa clase (xunto co 707, o DC-8 e o VC10), e tratouse do primeiro avión do seu tipo en operar na Unión Soviética e varios países máis.

## Deseño 
As esixencias do seu deseño foron moi semellantes ás do VC10, de aí o feito de que ambos os avións se asemellen bastante, e inclúan un longo alcance e que puidesen operar dende pistas curtas ou mal preparadas entre outras.

O primeiro prototipo estivo listo en setembro de 1962 e foi inspeccionado polo mesmo Nikita Khrushchev, pero ata xaneiro do ano seguinte non faría o seu voo inaugural. Durante catro anos o equipo de deseño, dirixido por Vladimir Kokkinaki, estivo traballando para mellorar determinados aspectos, e o avión entrou en servizo coa aeroliña Aeroflot en marzo de 1967.

Durante os seus primeiros meses de servizo o Il-62 estivo facendo unicamente rutas internas na Unión Soviética, realizando o seu primeiro servizo internacional en setembro de 1968 entre as cidades de Moscova e Montreal. A capacidade de pasaxe desta primeira versión do Il-62 variaba dos 122 pasaxeiros en dúas clases, aos 186 en clase única.

En 1971 apareceu o Il-62M, con motores máis potentes e económicos que, xunto coa instalación dun novo tanque de combustible na deriva, aumentaba o alcance operacional do avión. Esta variante entrou en servizo con Aeroflot en 1974.

En 1978 anunciouse o Il-62MK cunha serie de novas melloras, a meirande parte delas para axeitar o uso do avión dende pistas curtas ou mal acabadas. Propuxéronse outras versións, algunhas para "estirar" a capacidade de pasaxeiros ata os 250, e outras para adaptar o avión a aeroportos máis pequenos. Ningunha desas ideas chegou a acadar a fase de deseño, e dende entón non se coñecen máis desenvolvementos do modelo.
Győr-Moson-Sopron

**Győr-Moson-Sopron** é o nome do condado administrativo (megye) situado no noroeste de Hungría, na fronteira con Eslovaquia e Austria. Limita cos condados húngaros de Komárom-Esztergom, Veszprém e Vas. A capital do condado de Győr-Moson-Sopron é Győr.

## Estrutura rexional 
### Cidades con dereitos de condado 
* Győr 
* Sopron
miniatura|dereita|Fotografía aérea de Győr
miniatura|dereita|Fotografía aérea de Sopron

### Vilas principais 
(ordenadas por poboación segundo o censo do 2001)

* Mosonmagyaróvár (30,424)
* Csorna (10,848)
* Kapuvár (10,684)
* Jánossomorja (5998)
* Tét (4113)
* Pannonhalma (4098)
* Fertőd (3403)
Komárom-Esztergom

**Komárom-Esztergom** é o nome do condado administrativo ( megye) situado no norte de Hungría, na fronteira con Eslovaquia. O condado fai fronteira cos condados húngaros de Győr-Moson-Sopron, Veszprém, Fejér e Pest. A capital do condado de Komárom-Esztergom é Tatabánya.

## Estrutura rexional 
O condado é o segundo en densidade de poboación no país. O 66% da xente vive en vilas ou cidades.

### Cidade con dereitos de condado 
* Tatabánya (70 636)

### Vilas principais 
300px|miniatura|Vista aérea de Esztergom

* Esztergom (30 122)
* Tata (24 272)
* Komárom (19 659)
* Oroszlány (19 449)
* Dorog (12 288)
* Nyergesújfalu (7556)
* Kisbér (5686)
* Lábatlan (5306)
* Bábolna (3831)
Cruceiro de Pastoriza

O **cruceiro de Pastoriza** é un cruceiro localizado na aldea de Pastoriza, na parroquia de Taragoña (Rianxo).

## Descrición
Está composto por unha plataforma cuadrangular de dous graos, sen pedestal. O seu fuste é de sección cadrada con chafráns decorados con caras. A capela está ornamentada con esferas, coa base moldurada con anxo con ás, tellado a catro augas, teito plano, e coa Virxe pregando no interior. A cruz ten os brazos con chafráns, remates florenzados con botón central e está recrucetada. O Cristo está crucificado coa cabeza ergueita e as mans abertas, leva coroa de espiñas. No reverso da Cruz, Virxe coroada orando coas mans xuntas sobre peaña de anxo con ás.
Pentágono (homónimos)

* en xeometría, un **pentágono** é un polígono de 5 lados;
* **O Pentágono**, é a sede do Ministerio de Defensa dos Estados Unidos;
Química cuántica

A **química cuántica** é a aplicación da mecánica cuántica a problemas de química.

Unha aplicación da química cuántica é o estudo do comportamento de átomos e moléculas, en canto ás súas propiedades ópticas, eléctricas, magnéticas e mecánicas, e tamén a súa reactividade química, as súas propiedades red-ox, (oxidación-redución)... pero tamén se estudan materiais, tanto sólidos estendidos como superficies.

Como os estudos mecanocuánticos sobre átomos considéranse na fronteira entre a química e a física, e non se inclúen polo xeral dentro da química cuántica, frecuentemente considérase como primeiro cálculo de química cuántica o levado a cabo polos científicos alemáns Walter Heitler e Fritz London (aínda que a Heitler e a London adóitaselles considerar físicos) sobre a molécula de dihidróxeno (H2) en 1927. O método de Heitler e London foi perfeccionado polos químicos americanos John C. Slater e Linus Pauling, para converterse no método de enlace de valencia (ou **Heitler-London-Slater-Pauling (HLSP)**). Neste método, préstase atención particularmente ás interaccións entre pares de átomos, e xa que logo relaciónase moito cos esquemas clásicos de enlaces entre átomos.

Friedrich Hund e Robert S. Mulliken desenvolveron un método alternativo, en que os electróns describíanse por funcións matemáticas deslocalizadas por toda a molécula. O método de **Hund-Mulliken** (ou de **orbitais moleculares**) é menos intuitivo para os químicos, pero, ó terse comprobado que é máis potente á hora de predicir propiedades que o método de enlace de valencia, é virtualmente o único usado nos últimos anos.

## Apartados de interese
Algúns subtemas de interese en química cuántica son:
* a aproximación de Born-Oppenheimer
* o método do campo autoconsistente
* a aproximación de Hartree-Fock
* a Teoría do Funcional da Densidade

## Químicos Cuánticos
A comunidade de científicos que fixeron grandes achegas á química cuántica inclúe a:

* Linus Carl Pauling.
* John C. Slater.
* Friedrich Hund.
* Erich Hückel.

## Véxase tamén
### Outros artigos
*Química computacional
### Ligazóns externas
*Estudo de propiedades ópticas non lineales aplicando os métodos computacionales da química cuántica de moléculas
Pentágono

miniatura|Pentágono regular.|300x300px
En xeometría, un **pentágono** (de *penta*, do grego que significa cinco: πεντάγωνον, de πεντά, "cinco" e γωνον, "ángulos") é un polígono de cinco lados.

## Propiedades xeométricas 
Os pentágonos regulares teñen as seguintes caracterísiticas:
* Tódolos seus ángulos internos miden 108º.
* Unindo os vértices do pentágono, obtense un pentagrama (estrela de 5 puntas) inscrito nel. No centro, queda outro pentágono regular, co que o proceso de inscribir pentagramas nos sucesivos pentágonos non ten fin matematicamente.
* Ao inscribir nun pentágono regular un pentagrama, pódese observar a razón áurea entre as lonxitudes dos segmentos resultantes.
* Pódese trazar empregando, unicamente, unha regra e un compás.

dereita|frame|Trazado dun pentágono regular.

### Área 
A área dun pentágono regular de lado *a* pódese obter da seguinte fórmula:

:A = \frac{5a^2}{4}\cot \frac{\pi}{5} = \frac {a^2}{4} \sqrt{25+10\sqrt{5}} \simeq 1.72048 a^2

De forma xeral, se temos que o radio da circunferencia circunscrita é *ru*

:A=\frac{5}{8}\cdot r_u^2 \cdot \sqrt{10+2\sqrt{5}}

ou tamén:

:A=\frac{5}{2}\cdot r_u^2 \cdot \sen{72^\circ}

### Perímetro 
Supoñendo que o pentágono ten un lado de lonxitude **a**:
:a=2 \cdot r_u \cdot \cos 54^\circ

Ou tamén:

:a=r_u \cdot \sqrt{\frac{5 - \sqrt{5}}{2}}

Para obter o perímetro **P** dun pentágono regular, multiplícase a lonxitude **t** dun dos seus lados por cinco (o número de lados **n** do polígono).

:P = n\cdot t = 5\ t

### Ángulos interiores 
miniatura|220px|dereita|Imaxe do trazado dun pentágono regular inscrito nunha circunferencia.
A suma de tódolos ángulos interiores dun pentágono é 540°, i existe unha fórmula xeral para calcular os ángulos interiores de calquera polígono regular (no caso do pentágono *n* = 5):
: \sum {\alpha =}(n - 2) \cdot 180^\circ = 3 \cdot 180^\circ = 540^\circ
O ángulo entre dous lados dun pentágono pódese calcular mediante a seguinte fórmula, sempre que se trate dun polígono regular:
: \alpha =\frac{(n - 2)}{n} \cdot 180^\circ = \frac{3}{5} \cdot 180^\circ = 108^\circ
Fonte do Tritón

A **Fonte do Tritón** é unha fonte de Roma obra de Bernini realizada en 1642-1643, está na praza Barberini cerca da entrada do Palacio Barberini. Foi a primeira fonte que realizou Bernini en Roma, por encargo do papa Urbano VIII e aínda ten grande influencia das fontes florentinas. A fonte forma un conxunto escultórico amosando catro golfiños, heraldos da magnificiencia, que sosteñen unha vieira sobre a que emerxe un enorme tritón que sopra nunha cuncha.
Heptágono

300x300px|miniatura|Heptágono regular

En xeometría, un **heptágono** é un polígono de sete lados e sete ángulos. Nun heptágono regular, no que tódolos seus lados e ángulos son iguais entre si, os ángulos interiores miden 5π/7 rad, aproximadamente 128,571 graos. A área dun heptágono regular de lado *a* e:
:A = \frac{7}{4}a^2 \cot \frac{\pi}{7} \simeq 3.63391 a^2.

É o polígono regular máis pequeno que non se pode construír con regra e compás.
Decágono

En xeometría, chámase **decágono** a un polígono de dez lados. Un **decágono regular** é aquel que ten os dez lados de igual lonxitude. Os ángulos interiores do decágono regular miden 144°.

Un decágono ten 10 * (10 - 3) / 2 = 35 diagonais.

A área dun decágono regular de lado "a" é:

:A = \frac{5}{2}a^2 \cot \frac{\pi}{10} = \frac{5a^2}{2} \sqrt{5+2\sqrt{5}} \simeq 7.6942 a^2.
Fonte dos Catro Ríos

A **Fonte dos Catro Ríos** é unha fonte de Roma obra de Bernini en 1651, realizouna por encargo do papa Inocencio X, está situada na praza Navona.
miniatura|esquerda|Detalle (O Ganxes)

A fonte componse dun obelisco exipcio de época romana sobre un pedestal escultórico no cal as estatuas, verdadeiros actores en acción nun escenario, son alegorías dos catro ríos principais da Terra (Nilo, Ganxes, Danubio, Río de la Plata).