Toxoplasma gondii

::*Para a enfermidade producida por este parasito ver toxoplasmose.*

miniatura|dereita|*T. gondii* dividíndose.|180px
miniatura|dereita|Diagrama da estrutura de *T. gondii*.|180px

***Toxoplasma gondii*** é unha especie de protozoos parasitos intracelulares obrigados que causan a enfermidade chamada toxoplasmose. Os hóspedes definitivos do parasito son os félidos, como os gatos.

*T. gondii* encóntrase en todo o mundo e pode infectar virtualmente a todos os animais de sangue quente. En humanos, é un dos parasitos máis comúns; Os estudos serolóxicos estiman que ata un terzo da poboación global foi exposta a este protozoo e pode estar infectado cronicamente por *T. gondii*, aínda que as taxas de infección difiren significativamente dun país a outro. Aínda que as infeccións son leves, poden ocasionalmente darse síntomas similares aos dun arrefriado durante as primeiras semanas despois da exposición, pero xeralmente non producen síntomas nos adultos humanos con boa saúde. Polo contrario, nos nenos pequenos, pacientes de VIH/SIDA, e outros con inmunidade feble, a infección pode causar unha enfermidade grave e ocasionalmente mortal chamada toxoplasmose. 
# Ao inxerir auga, terra, verduras ou calquera outra cousa contaminada con ooquistes do parasito, que foron liberados nas feces por un animal infectado (gatos, por exemplo). Os félidos son definidos como os hóspedes definitivos, e os outros animais infectados como hóspedes intermedios.

Os seguintes factores foron identidicados como de risco para a infección por *T. gondii* en humanos:

# Exposición ou consumo de carne crúa ou pouco cociñada. 
# Beber leite de cabra non pasteurizada.

Existen numerosos estudos que indicaron que o simple feito de vivir cun gato doméstico non é un factor de risco significativo para a infección por *T. gondii*, pero vivir con varios gatos ten certa significancia.

## Cambios no comportamento do hóspede inducidos pola infección 
*T. gondii* altera o comportamento de roedores infectados de xeitos que se cre incrementan as posibilidades de que os roedores sexan capturados polos seus depredadores, como os gatos. Como os gatos e outros félidos son os únicos hóspedes nos que *T. gondii* pode reproducirse sexualmente e completar o seu ciclo de vida, estas manipulacións no comportamento pénsase que son adaptacións evolutivas para incrementar a eficacia biolóxica reprodutiva do parasito,

Varios estudos suxeriron que nos humanos infectados hai tamén uns cambios sutís de comportamento ou personalidade, e a infección por este parasito foi recentemente asociada con varios trastornos neurolóxicos, especialmente a esquizofrenia. Como *T. gondii* só pode reproducirse sexualmente en felinos, estes son os seus hóspedes definitivos, e os demais hóspedes, onde ten lugar a reprodución asexual, considéranse hóspedes intermedios.

### Reprodución sexual nos félidos 
Cando un félido se infecta con *T. gondii* (por exemplo, ao consumir un rato infectado con quistes do parasito), o parasito sobrevive ao paso polo seu estómago, e infecta as células do epitelio do seu intestino delgado. Dentro das células intestinais, o parasito experimenta un desenvolvemento e reprodución sexual, producindo millóns de quistes que conteñen os cigotos de paredes grosas, que se denomimas ooquistes.

miniatura|ooquistes de *T. gondii* en flotación fecal.|180px

### Liberación de ooquistes polos félidos 
As células epiteliais infectadas poden finalmente romper e liberar ooquistes no lume intestinal, polo que se mesturan coas feces do gato. Os ooquistes poden así liberarse no solo, auga, comida ou calquera cousa que se poida contaminar coas feces do gato. Os ooquistes son moi resistentes e poden sobrevivir e permanecer infectivos durante moitos meses en climas fríos e secos.

A inxestión de ooquistes polos humanos ou outros animais de sangue quente é unha das rutas máis comúns de infección.

### Infección inicial no hóspede intermedio 
Cando un humano ou outro animal de sangue quente inxire un ooquiste ou un quiste dos tecidos, a resistente parede do quiste disólvese pola acción de encimas proteolíticos no estómago e intestino delgado, liberando células de *T. gondii* infecciosas que invaden as células do seu hóspede. Os taquizoítos multiplícanse dentro deste vacúolo ata que a célula hóspede morre e rompe, liberando e esparexendo os taquizoítos a través da corrente circulatoria sanguínea a todos os órganos e tecidos do corpo, incluíndo o cerebro.

miniatura|Quiste de *T. gondii* no cerebro de rato, no que se poden ver bradizoítos.

### Formación de quistes nos tecidos 
Despois do período inicial de infección caracterizado pola proliferación de taquizoítos por todo o corpo, a presión exercida polas defensas inmunitarias do hóspede causa que os taquizoítos de *T. gondii* se convertan en bradizoítos, que é o estadio semi-dormente de reprodución celular lenta do parasito. Dentro das células hóspedes, as agrupacións destes bradizoítos denomínanse *quistes dos tecidos*. A parede do quiste está formada pola membrana do vacúolo parasitóforo. Aínda que os quistes dos tecidos que conteñen bradizoítos poden formarse en practicamente todos os órganos, son máis comúns e persistentes no cerebro, os ollos, e o músculo estriado (incluíndo o corazón).

O tamaño dos quistes xeralmente está entre 5 e 50 µm de diámetro, (como comparación, 50&nbsp;µm son 2/3 do diámetro dun cabelo humano).

A inxestión de carne con quistes é un dos xeitos principais de transmisión da infección por *T. gondii*, tanto en humanos coma noutros carnívoros de sangue quente. Os humanos adoitan inxerir os quistes dos tecidos cando consomen carne crúa ou mal cociñada (xeralmente de porco e cordeiro). A inxestión de quistes dos tecidos é tamén a forma principal pola que se infectan os gatos.

### Infección crónica 
Os quistes dos tecidos poden manterse nos tecidos do hóspede durante toda a vida do animal. Pero a presenza continua de quistes parece que se debe a un proceso periódico de rotura de quistes e reenquistamento, e non a que os quistes ou os bradozoítos teñen unha duración da vida moi prolongada. aínda que non se sabe a causa exacta desta rotura.

Teoricamente, *T. gondii* pode transmitirse entre hóspedes intermedios indefinidamente por medio dun ciclo de consumo de carne con quistes dos tecidos. Porén, o ciclo de vida do parasito empeza e complétase só cando o parasito se transmite a un hóspede félido, que é o único onde o parasito pode realizar a reprodución sexual. Cando un hóspede inxire un quiste dos tecidos (que contén bradizoítos) ou un ooquiste (que contén esporozoítos), os bradizoítos ou esporozoítos infectan o epitelio intestinal do hóspede e convértense en taquizoítos. Durante o período de infección agudo inicial, os taquizoítos esténdense polo corpo por vía sanguínea.

### Bradizoítos 
Os bradizoítos son o estadio de división lenta do parasito, que orixina os quistes dos tecidos. Cando un hóspede non infectado inxire un quiste dos tecidos, os bradizoítos liberados do quiste infectan as células do epitelio intestinal antes de converterse en taquizoítos proliferativos. Despois do período inicial de proliferación polo corpo do hóspede, os taquizoítos convértense de novo en bradizoítos, que se reproducen dentro das células do hóspede formando os quistes dos tecidos.

### Esporozoítos 
Os esporozoítos son o estadio do parasito que se libera do interior dos ooquistes. Cando un humano ou outro animal de sangue quente inxire ooquistes, libéranse del os esporozoítos, que infectarán as células epiteliais intestinais antes de converterse no taquizoíto proliferativo.

## Historia 
En 1908, mentres estaba a traballar no Instituto Pasteur na cidade de Tunes, Charles Nicolle e Louis Manceaux descubriron un organismo protozoario nos tecidos dun roedor similar ao hámster da especie * Ctenodactylus gundi*, que inicialmente pensaron que se trataba do parasito *Leishmania*, pero que axiña se decataron de que era un organismo novo non descuberto ata entón. Déronlle o nome de *Toxoplasma gondii*, facendo referencia á súa morfoloxía (*Toxo*, do grego τόξον, *toxon*; arco, e πλάσμα, plasma; é dicir, moldeado ou con forma de arco) e co nome da especie do roedor na que foi descuberto, o *C. gundi* (gondii). O mesmo ano en que Nicolle e Mancaeux descubriron o *T. gondii*, Alfonso Splendore identificou o mesmo organismo nun coello no Brasil, pero non lle deu nome.

A primeira identificación concluínte de *T. gondii* en humanos foi nunha meniña que naceu a termo por cesárea en 1938, nun hospital de Nova York. A meniña empezou a ter convulsións aos tres días de idade, e os doutores identificaron lesións na mácula da retina de ambos os ollos. Cando morreu ao mes de idade, realizouse unha autopsia. Atopáronse lesións no cerebro e nos ollos nas que había *T. gondii* libres ou intracelulares. Os tecidos infectados da meniña foron homoxenizados e inoculados intracerebralmente en coellos e ratos; e seguidamente os animais sufriron encefalite. Posteriormente, atopáronse casos de transmisión conxénita en numerosas especies, especialmente en ovellas e roedores.

A posibilidade de transmisión de *T. gondii* por medio do consumo de carne pouco cociñada foi proposta primeiramente por D. Weinman e A.H Chandler en 1954. En 1960, observouse que a parede do quiste dos quistes dos tecidos era disolta por encimas proteolíticos que se encontran no estómago, o que facía que liberasen os bradizoítos infecciosos no estómago (e despois no intestino). A hipótese da transmisión por medio do consumo de carne pouco cociñada foi probada nun orfanato en París en 1965; as taxas anuais de adquisición de infección por *T. gondii* eleváronse do 10% ao 50% despois de engadir dúas porcións de carne bovina ou equina pouco cociñada na dieta diaria dos orfos, e ao 100% despois de engadir costeletas de año pouco feitas.

En 1959, un estudo feito en Bombai encontrou que a prevalencia de *T. gondii* en vexetarianos estritos era moi similar á dos non vexetarianos. Isto indicou a posibilidade que que houbese unha terceira ruta importante de infección, ademais da conxénita e da carnívora. En 1970, descubriuse a existencia de ooquistes nas feces dos gatos, e demostrouse a ruta fecal-oral de infección por medio de ooquistes.

Nas décadas de 1970 e 1980 examinouse nun gran número de especies a súa capacidade de liberar ooquistes despois de ser infectadas. Atopouse que 17 especies de félidos podían liberar ooquistes, pero ningún animal non félido mostrou ser permisivo á reprodución sexual de *T. gondii* no seu corpo e á posterior liberación de ooquistes.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Bibliografía 
* 
* 

### Ligazóns externas 
* ToxoDB : The *Toxoplasma gondii* genome resource
* *Toxoplasma* images, do CDC's DPDx, de dominio público
* Toxoplasmosis Research Institute & Center
* Cytoskeletal Components of an Invasion Machine – The Apical Complex of *Toxoplasma gondii*
* The Culture-Shaping Parasites, en Seed Magazine
* Toxoplasma overview, developmental stages, life cycle image at MetaPathogen
* *Toxoplasma gondii* in the Subarctic and Arctic
* The T.Gondii host/pathogen interactome 
* Toxoplasmosis – Recent advances, Libro de libre acceso publicado en 2012
* Toxoplasma gondii, the Immune System, and Suicidal Behaviour