Aspidella

***Aspidella*** é un fósil que vivu no Ediacárico con forma de disco e de afinidades incertas.

## Morfoloxía 
Os *Aspidella* eran fósiles discoidais, con aneis concéntricos e/ou raios centrípetos. O diámetro dos individuos circulares variaba de 1 a 180&nbsp;mm.A maioría dos individuos están entre 4 e 10&nbsp;mm, pero pénsase que os individuos menores degradábanse e desaparecían antes de fosilizar. Outros *Aspidella* teñen forma de elipse, de 3–8&nbsp;cm de longo e 1–4&nbsp;cm de largo. A maioría teñen un vultiño ou protuberancia central. As beiras e cristas de todos os espécimes están feitas de raios de bordo elevado e/ou aneis concéntricos.

## Ecoloxía 
miniatura|Discos de *Aspidella* grandes e pequenos nunha superficie dun leito da Formación Fermeuse
A escaseza de individuos grandes probablemente indica que os *Aspidella* eran estrategas do r, que producían numerosa proxenie, a maioría da cal morría. É moi común en sedimentos de augas profundas, pero está presente na maioría das ensamblaxes de fósiles de Ediacara, incluíndo os depositados por riba da base de ondas de tormenta (profundidade á que as ondas xa non alteran os sedimentos do fondo). mentres que outros representaban colonias microbianas.

Algúns individuos están asociados con rastros de movementos deixados no sedimento que lembran os producidos hoxe polas modernas anemones (Cnidaria).

## Tafonomía 
As superficies superior e inferior dos fósiles teñen unha composición elemental distintiva que lembra a de biopelículas fosilizadas. O sedimento dentro dos fósiles tan tamén unha composición distintiva, xa que está enriquecido en certos elementos con respecto á matriz de rocha. Como é difícil explicar esa distribución de elementos por procesos diaxenéticos post mortem, parece que os elementos (e os sedimentos) foron incorporados ao interior do organismo cando este estaba vivo. e foi o primeiro fósil do Ediacárico nomeado. En 1872, Elkanah Billings describiu fósiles de *Aspidella terranovica* da rúa Duckworth de St. John's, Terra Nova (). Estaban nun afloramento de lousas negras do Precámbrico accesible nunha rúa da cidade. Billings era o paleontólogo xefe do Geological Survey of Canada daquela. Aínda así, o seu descubrimento foi cuestionado por Charles Doolittle Walcott, que citou a opinión de que as formas conservadas nas rochas eran concrecións formadas inorganicamente. Outras explicacións que se deron nesa época foron que os círculos eran orixinados polo escape de burbullas, ou mesmo simulacións enganosas colocadas alí por Deus para levar ao erro aos que tiñan pouca fe. Foron os primeiros fósiles da biota de Ediacara (do Ediacárico ou Vendiano) descritos por un científico.

Durante décadas, *Aspidella* e os fósiles do seu tipo non foron considerados formas de vida do Precámbrico. Houbo que esperar aos traballos realizados por Reg Sprigg, que descubriu os fósiles de Ediacara Hills, para que fosen recoñecidos. Fósiles como estes atopáronse en moitas outras partes do mundo en rochas de aproximadamente a mesma idade e acabaron sendo aceptados como auténticos restos de formas de vida.

## Sistemática e taxonomía 
miniatura|Discos de 1-2 centiímetros de ancho de *Aspidella* (e algúns individuos máis pequenos dalgúns milímetros) nun leito fosilizado da Formación Fermeuse preto de Ferryland, Terra Nova

O nome *Aspidella* deriva do grego antigo *aspis* (Ασπις, un escudo redondo) coa terminación do diminutivo latino e *terranovica* en latín significa 'da terra nova', referíndose á illa de Terra Nova.

Diferentes formas morfolóxicas denomináronse *Ediacaria* ou *Spriggia*. Porén, as diferenzas entre os *Aspidella* "típicos" pequenos e elípticos, os *Spriggia wadea* planos e anelados e os *Ediacaria* grandes, con protuberancia central e raios débense a unhas diferentes condicións tafonómicas. Por exemplo, *Spriggia* e *Ediacaria* parecen ser restos dos mesmos animais, só que o primeiro fosilizou nunha arxila de gran fino mais compacta, mentres que o último atopouse en rochas que orixinalmente eran sedimentos predominantemente areosos.

Outros numerosos nomes de taxons poderían ser sinónimos júnior de *Aspidella*, como:
**Beltanella*
**Cyclomedusa*
**Glaessneria*
**Irridinitus*
**Jampolium*
**Madigania*
**Medusinites*
**Paliella*
**Paramedusium*
**Planomedusites*
**Protodipleurosoma*
**Tateana*
**Tirasiana*
**Vendella*

Debido á súa natureza non descrita, *Aspidella* pode considerarse un taxon forma, unha ensamblaxe artificial de organismos de aspecto e forma de vida similar sen relación filoxenética. Nese caso, algúns supostos sinónimos (como *Ediacaria* ou *Cyclomedusa*) poderían seguir sendo válidos. Os espécimes tipo eran os de tipo elipsoide (perdéronse, pero queda un molde). Así, se *Aspidella* no sentido amplo acaba por ser unha ensamblaxe de taxons máis ou menos relacionados, o nome do xénero aplicaríase só aos espécimes elipsoides pequenos. Independentemente da súa clasificación final, porque foi clasificado como animal, alga, ou fungo (lique), o nome *Aspidella* está aceptado en ambos os códigos de nomenclatura, e isto impide a adopción dun homónimo posterior "*Aspidella*" (Gilbert 1940) para un grupo de cogomelos hoxe existentes, que foron renomeados como *Saproamanita*.

## Dsitribución 
Outros lugares onde se atoparon espécimes de *Aspidella* foron a península de Bonavista e o Mistaken Point en Terra Nova, a Formación Twitya na Columbia Británica e na Carolina do Norte central.

Os fósiles de *Aspidella* atópanse en estratos desde hai 610 a 555 millóns de anos, con posibles representantes que datan de hai 770 millóns de anos.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
*
*