open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
János Arany

**János Arany**, nado en Nagyszalonta o 2 de marzo de 1817 e finado en Budapest o 22 de outubro de 1882  foi un xornalista, escritor e tradutor húngaro. Famoso como autor de baladas, escribiu máis de 40 que se traduciron a 50 linguas, así como pola triloxía épica *Toldi*.

## Traxectoria 
Naceu no condado de Bihar na Hungría dos Habsburgo. Era o máis novo de dez nenos, mais debido á tuberculose, só dous deles pasaron da infancia. No tempo do seu nacemento, a súa irmá máis vella Sára xa estaba casada e os seus pais, György Arany e Sára Megyeri, tiñan 60 e 44 anos, respectivamente. János Arany aprendeu a ler e escribir con tres ou catro anos , e lía calquera cousa que atopaba en húngaro e latín. Para axudar na casa, empezou a traballar aos 14 anos como axudante de profesor.

Dende 1833 estudou Colexio Reformado de Debrecen alemán e francés ao tempo que daba clases particulares. En 1836 deixou os estudos e entrou durante un breve período de tempo nun grupo de teatro. En 1839 volveu á súa localidade natal traballando como profesor particular.

En 1845 gañou a competición da sociedade literaria Kisfaludy Társaság co poema épico-satírico, "Az elveszett alkotmány".

Tras publicar o poema épico *Toldi*, un dos seus traballos máis coñecidos, fíxose amigo de Sándor Petőfi e a súa morte na Revolución Húngara de 1848 impactouno grandemente.

Entrou na Academia Húngara de Ciencias en 1858 e foi o seu secretario xeral dende 1865. Tamén foi director da Sociedade Kisfaludy, a asociación literaria máis grande de Hungría.

A morte da súa filla, Julianna en 1865 marcouno fondamente, Arany non volveu escribir outra peza orixinal ata 1877, cando empezou traballar no ciclo poético *Őszikék.*

## Obra 
esquerda|miniatura|Ilustración de *A Walesi Bárdok*
Traduciu tres obras de Shakespeare ao húngaro, *Soño dunha noite de San Xoán*, *Hamlet* e *King John*, así como obras de Aristófanes, Mikhail Lérmontov, Alexander Pushkin e Molière.

A poesía épica de János Arany presenta o pasado mítico e histórico da súa nación. *Buda halála* (1863), a primeira parte dunha proxectada triloxía é un mellores poemas narrativos da literatura húngara. As outras partes da triloxía (*Ildikó*, e * Csaba*) quedaron inacabadas.

Un dos seus poemas máis famosos é *A Walesi Bárdok* que escribiu cando Francisco Xosé I de Austria visitou Hungría por primeira volta despois da derrota da Revolución Húngara de 1848. É unha peza sobre das campañas de Eduardo I de Inglaterra para subxugar os galeses e pisar a súa cultura. Arany trazaba un paralelo co tratamento de Austria a Hungría e aos húngaros.

## Notas 
## Véxase tamén 
* Poeta de guerra
Abelmoschus manihot

A **aibika** (*Abelmoschus manihot*) é unha especie de planta pertencente á familia Malvaceae. Anteriormente estaba considerada unha especie do xénero *Hibiscus*, pero foi trasladada a *Abelmoschus*.

## Descrición 
Son arbustos que acadan ata os 2,50 metros de altura. A folla é palmada. O bordo dentado das follas é groso. As flores son de cor amarela cun punto de cor púrpura escuro no centro. Os froitos son ovados a oblongos, híspidos.

O período de floración esténdese dende xullo ata setembro.

## Usos 
No Xapón, a planta coñécese coma *tororo aoi* e úsase para facer *neri*, unha substancia con amidón que é empregada na fabricación de Washi. En Corea, esta planta coñécese como Hwang Kyu chok e emprégase para facer dak Pul, que axuda na toma de Hanji.

## Sinonimia 
* *Hibiscus manihot* L.
* *Hibiscus papyriferus* Salisb.

## Galería 

Ficheiro:Abelmoschus manihot Flowers and Leaves 3050px.jpg|Flores e follas
Ficheiro:Abelmoschus manihot ssp tetraphyllus W IMG 2169.jpg|*Abelmoschus manihot* ssp. *tetraphyllus* en Goa, India.
Ficheiro:Abelmoschus manihot ssp tetraphyllus W IMG 2166.jpg|*Abelmoschus manihot* ssp. *tetraphyllus* en Goa, India.
Ficheiro:Abelmoschus manihot ssp tetraphyllus W IMG 2157.jpg|*Abelmoschus manihot* ssp. *tetraphyllus* en Goa, India.

## Notas 
* 

## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* Ueber Einige Künstliche Geschlecter aus der Malven-Familie...Mannheim 46. 1787
* USDA, ARS, National Genetic Resources Program. Germplasm Resources Information Network - (GRIN) [Data from 07-Oct-06]. https://web.archive.org/web/20001215231100/http://www.ars-grin.gov/cgi-bin/npgs/html/taxon.pl?621
Petrotilapia chrysos

***Petrotilapia chrysos*** é unha especie de peixe da familia Cichlidae no orde dos Perciformes.

## Morfoloxía 
Os machos poden chegar aos 13,1&nbsp;cm de lonxitude total.

## Hábitat 
É unha especie de clima tropical.

## Distribución xeográfica 
Atópase en África: lago Malawi (é unha especie de peixe endémica das illas Chinyankwazi e Chinyamwezi).

## Notas 
## Véxase tamén 
### Bibliografía 
* Eschmeyer, William N., ed. 1998. Catalog of Fishes. Special Publication of the Center for Biodiversity Research and Information, núm. 1, vol. 1-3. California Academy of Sciences. San Francisco, California, Estados Unidos de América. 2905. ISBN 0-940228-47-5.
* Fenner, Robert M.: *The Conscientious Marine Aquarist*. Neptune City, Nova Jersey, Estados Unidos de América : T.F.H. Publications, 2001.
* Helfman, G., B. Collette e D. Facey: *The diversity of fishes*. Blackwell Science, Malden, Massachusetts, Estados Unidos de América , 1997.
* Hoese, D.F. 1986: . A M.M. Smith e P.C. Heemstra (eds.) Smiths' sea fishes. Springer-Verlag, Berlín, Alemaña.
* Maugé, L.A. 1986.  A J. Daget, J.-P. Gosse e D.F.E. Thys van den Audenaerde (eds.) Check-list of the freshwater fishes of Africa (CLOFFA). ISNB, Bruxelas; MRAC, Tervuren, Flandres; e ORSTOM, París, Francia. Vol. 2.
* Moyle, P. e J. Cech.: *Fishes: An Introduction to Ichthyology*, 4a. edición, Upper Saddle River, Nova Jersey, Estados Unidos de América: Prentice-Hall. Ano 2000.
* Nelson, J.: *Fishes of the World*, 3a. edición. Nova York, Estados Unidos de América: John Wiley and Sons. Ano 1994.
* Wheeler, A.: *The World Encyclopedia of Fishes*, 2a. edición, Londres: Macdonald. Ano 1985.

### Ligazóns externas 
* AQUATAB
Batería de polisulfuro bromuro

A **batería polisulfuro de bromuro** (**PSB**), (ás veces polisulfuro bromuro), é un tipo de células de combustible rexeneradora que implica unha reacción electroquímica reversible entre dous electrólitos de solución salina: bromuro de sodio e polisulfuro de sodio. É un exemplo e tipo de batería de fluxo redox (redución-oxidación).

En 2002, construíuse unha instalación de almacenamento eléctrico prototipo de 12 MWe na central eléctrica de Little Barford, no Reino Unido, que emprega baterías de fluxo de bromuro de polisulfuro.  Aínda que se completou a instalación, debido a problemas de enxeñaría na ampliación da tecnoloxía, nunca foi plenamente posta en servizo. Unha planta de demostración similar situada nas instalacións de Tennessee Valley Authority (TVA) en Columbus, Mississippi, Estados Unidos nunca se completou.

## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* Electricity Storage Association section on PSBs (inclúe diagrama)
Vireo caribaeus

O ***Vireo caribaeus*** é unha especie de ave paseriforme pertencente ao numeroso xénero *Vireo* da familia Vireonidae. É endémico da illa colombiana  de San Andrés, no mar Caribe (fronte á costa oriental de Nicaragua). Atópase na maioría da illa, pero a perda de diversos hábitats limita a poboación agora á parte sur.

## Descrición 
É unha ave pequena que acada ata 12,5 cm de lonxitude. É de cor verde oliva no dorso e abrancazado ou amarelo claro no ventre. Presenta dúas barras brancas nos bordos da á, bordos pálidos nas plumas de voo e unha franxa de cor amarelo claro entre o peteiro e os ollos. O ollo é de cor gris-marrón. Emite varios cantos e chamados; produce un chamado dunha sílaba, un canto repetido de dúas sílabas e un canto de tres sílabas.

## Hábitat 
Vive soamente na illa de San Andrés, no suroeste do Caribe. Preséntase nunha variedade de hábitats, incluíndo bosques, plantacións de cacao, pasteiros, matogueiras e mangleirais. Prefire a vexetación cun sotobosque denso. É máis común no sur menos urbanizado da illa.

## Estado de conservación 
A poboación estímase entre 8&nbsp;200 e 14&nbsp;000 paxaros. Amenázao a perda de hábitat a medida que aumenta a poboación da illa, aínda que é relativamente tolerante á degradación do hábitat e segue sendo unha das aves máis comúns da illa. Está clasificada como ameazada de extinción en grao “**vulnerable**” por BirdLife International.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* Vídeos, fotos e sons de ***Vireo caribaeus*** en The Internet Bird Collection.
* Sons e mapa de distribución de ***Vireo caribaeus*** en xeno-canto.
O contubernio

***O contubernio*** é unha novela do escritor galego Alfredo Conde. Publicouse orixinalmente en 1978 co título de *Contubernio catro de Tomé S.*

## Argumento 
O libro conta a historia de Tomé Salgado, o cura párroco de Lixouriz, unha aldea do concello de Sanuxio, que no outono de 1967 tense que enfrontar ao problema de que o cemiterio da parroquia está cheo. Acorda cos veciños a súa ampliación pero o Concello, mediante o alcalde, prohibe os enterramentos por non contar cos permisos pertinentes. O problema acrecéntase cando chega un cadáver e queda á espera de enterrar. A partir de entón, os problemas magnifícanse e deberán, cura e veciños, ir polo mesmo camiño para resolver este e outros problemas.

## Edicións
**Contubernio catro de Tomé S.* (Edicións Castrelos, 1978).
**O contubernio* (Sotelo Blanco Edicións, 1987).
## Notas
Osteodermo

[miniatura|Primeiro plano da pel dun [Heloderma suspectum|monstro do Xila, mostrando os seus osteodermos]]
[miniatura|Osteodermo do cocodriliano extinto *[Deinosuchus*]]
Os **osteodermos** ou osteodermas son depósitos óseos que forman escamas, placas ou outras estruturas no derma da pel dalgúns animais. Os osteodermos encóntranse en moitos grupos de réptiles e anfibios existentes ou extintos, como os lagartos, crocodilianos, ras, temnospóndilos (anfibios primitivos extintos), varios grupos de dinosauros (singularmente os anquilosauros e estegosaurios), fitosauros, aetosauros, placodontos e hupehsuquios (réptiles mariños con posibles afinidades cos ictiosauros).

Os osteodermos son pouco comúns en mamíferos, pero aparecen tamén en moitos xenartros (armadillos e nos extintos gliptodontos e preguiceiros terrestres). Os osteodermos evolucionaron de forma claramente independente en moitas liñaxes distintas, e estas variadas estruturas deben considerarse análogos anatómicos e non homólogos, e non necesariamente indican monofilia. En moitos casos, os osteoermos poden funcionar como armaduras defensivas. Os osteodermos están compostos de tecido óseo, e derivan dunha poboación de células da crista neural de tipo escleroblasto durante o desenvolvemento embrionario do organismo. A poboación de células da crista neural escleroblásticas ten algunhas características homólogas asociadas co derma.

Os osteodermos dos modernos crocodilianos están moi vascularizadas e poden funcionar como armadura ou como intercambiadores de calor, permitindo que estes grandes réptiles aumenten ou baixen rapidamente a súa temperatura. Outra función é neutralizar a acidose causada por estar mergullados durante longos períodos de tempo, o que produce unha acumulación de dióxido de carbono no sangue. O calcio e o magnesio no óso dérmico liberan ións alcalinos á corrente sanguínea, actuando como un tampón químico contra a acidificación dos fluídos corporais.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Outros artigos 
* Escudo (bioloxía)
* Armadura dos crocodilos
* Coiraza (tartarugas)

### Bibliografía 
*Carroll, R. L. 1988. Vertebrate Paleontology and Evolution. W. H. Freeman and Company.
Borealosuchus

***Borealosuchus*** (que significa 'crocodilo boreal') é un xénero extinto de crocodilianos que viviu desde o Cretáceo tardío ao Eoceno en Norteamérica. Foi nomeado por Chris Brochu en 1997 para aplicalo a varias especies que foran asignadas inicialmente ao xénero *Leidyosuchus*.  As especies asignadas a este xénero son:

*Borealosuchus* era un crocodilo de tamaño medio; *B. acutidentatus* chegaba a 2,8&nbsp;m de lonxitude e un cranio de 36&nbsp;cm.

## Clasificación 
miniatura|esquerda|Molde dun cranio, ROM

### Especies 
Actualmente recoñécense seis especies de *Borealosuchus*. Pola orde en que foron nomeados son: *B. sternbergii*, *B. acutidentatus*, *B. wilsoni*, *B. formidabilis*, *B. griffithi* e *B. threeensis*. Catro destas especies (*B. sternbergi*, *B. acutidentatus*, *B. wilsoni* e *B. formidabilis*) foron nomeadas orixinalmente como especies de *Leidyosuchus* e despois cambiadas de xénero.

* *B. sternbergii*, a especie tipo, do Maastrichtiano (Cretáceo tardío) de Colorado, Montana, Dacota do Norte, Dacota do Sur, e Wyoming, EUA;
* *B. acutidentatus*, do Paleoceno de Saskatchewan, Canadá; *B. formidabilis*, do Paleoceno de Dacota do Norte;
* *B. griffithi*, do Paleoceno de Alberta, Canadá;
* *B. wilsoni*, do Eoceno de Wyoming, EUA.
*Unha sesta especie *B. threeensis*, foi nomeada en 2012. Os fósiles desta especie atopáronse no Inversand Company Marl Pit de Gloucester County, Nova Jersey. O nome específico é unha referencia á Saída 3 da autoestrada máis próxima á localidade tipo.

### Filoxenia 
Segundo Brochu *et al.* (2012) a maioría das análises filoxenéticas sitúan *Borealosuchus* como un crocodiliano máis estreitamente relacionado co clado Brevirostres que ao Gavialoidea; ou como un eusuquio basal que non pertenza a Crocodylia. Segundo unha análise realizada polo propio Brochu e coautores (2012), as tres hipóteses son igualmente parsimoniosas.
miniatura|Fósil de *Borealosuchus sp.*
O seguinte cladograma de Brochu *et al.* (2012) mostra as relacións filoxenéticas das especies *Borealosuchus*:

## Notas 
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
**Borealosuchus*  na Paleobiology Database
Mekosuchus

***Mekosuchus*** é un xénero de crocodilos de Australasia extinguidos pertencente á subfamilia Mekosuchinae. Crese que se extinguiu por causa da chegada do ser humano ás illas Sur do Pacífico onde vivían. As especies deste xénero eran de pequeno tamaño, de 2&nbsp;m de lonxitude máxima, e de vida terrestre, polo que era o último grupo supervivente de crocodilos completamente terrestres, deixando só como especies vivas de vida parecida ao crocodilo cubano e as especies ananas de *Osteolaemus* e *Paleosuchus*.

Outros fósiles de mekosuquinos relacionados son os *Trilophosuchus*, do Miocerno de Australia (o mekosuquino máis antigo coñecido é o xénero do Eoceno *Kambara*), mentres que *Quinkana* sobreviviu ata a chegada dos humanos. *Mekosuchus* sobreviviu ata o Holoceno, e os seus subfósiles foron encontrados en Nova Caledonia e Vanuatu.

## Especies 
miniatura|esquerda|Recreación de *M. inexpectatus*
Recoñécense actualmente catro especies de *Mekosuchus*. A primeira que se descubriu (e a máis recente) é a especie tipo *M. inexpectatus* do Holoceno de Nova Caledonia, que se extinguiu nalgún momento dos últimos 4&nbsp;000 anos coa chegada do ser humano aos seus hábitats. Os solos pobres de Nova Caledonia restrinxen a presenza de grandes presas que vivan no chan, polo que *Mekosuchus* tiña uns dentes traseiros especializados en romper cunchas de moluscos.

Outras especies de Holoceno coñecidas son:
* *M. kalpokasi*, que viviu na illa de Efate, Vanuatu hai aproximadamente 3&nbsp;000 anos (tamén desapareceu coa chegada dos poboadores humanos).
* *M. whitehunterensis*, a especie coñecida máis antiga, viviu durante o Oligoceno tardío en Queensland.
* *M. sanderi*, que tamén vivía en Queensland, pero en época posterior, no Mioceno.

## Notas
Emirato

Un **emirato** (árabe: إمارة *imāra*, plural: إمارات *imārāt*) é un territorio político baixo a administración dun emir, sendo un tipo de monarquía característica de Oriente Medio e o Mundo Árabe. En árabe, o termo pode ser xeneralizado a unha provincia ou país que é administrado por un membro da clase dominante.

Desde un punto de vista histórico, un emirato é unha unidade político-relixiosa menor que un califato, sendo a Península Ibérica o primeiro territorio onde un emirato se converteu, autoproclamándose, nun califato.

Algúns equivalentes do termo poden ser os principados no mundo occidental e os beilicatos do antigo Imperio Otomán.

## Lista de emiratos 
### Emiratos actuais 
Na actualidade, existen varias unidades políticas correspondentes a emiratos na península arábiga. Destes, dous son estados independentes e sete forman unha confederación de emiratos, os Emiratos Árabes Unidos.

400px|dereita
*, emirato independente desde 1971.
*, emirato independente desde 1961.
*, confederación de emiratos, desde 1971. Composto por:
**25px Abu Zabi
**25px Axman
**25px Dubai 
**25px Fujairah
**25px Ras Al-Khaimah
**25px Sharjah
**25px Umm al Qaywayn

### Emiratos históricos 
*, emirato de 1971 a 2002, actualmente reino.
* Emirato de Córdoba, 756-929
* Emirato de Granada, 1238-1492

## Notas
Bruno Sperani

**Vicenza Beatrice Speraz**, coñecida literariamente como **Bruno Sperani**, nada en Dalmacia en 1843 e finada o 4 de decembro de 1923, foi unha escritora italiana.

En galego está traducida a súa novela *La fabbrica* co título de *A obra*.

## Traxectoria 
Viviu en Milán dende 1876, cidade que tomou para algunha das súas obras como exemplo de mundo obreiro e socialista. Foi precisamente ese ano o da publicación do seu primeiro relato, *Cesare*. A súa primeira novela sairá 3 anos máis tarde, en 1879.

## Obra 
* *Cesare*, 1873.
* *Veronica Grandi*, 1883.
* ''Nell'ingranaggio*, 1885.
* *Numeri e sogni*, 1887.
* *L'avocatto Malpieri*, 1887.
* *Il romanzo della morte*, 1890.
* *Tre donne.*
* *Emma Walder*, 1893.
* *A obra* (*La fabbrica*), 1894.
* *Recordi della mia infanzia en Dalmazia*, 1915.
* *Teresita della Quercia*, 1923.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* *La narrativa di Bruno Sperani, artigo en PDF .
* Obras en liña da autora .
CG-4.1

A **CG-4.1** ou **Corredor do Morrazo** (na provincia de Pontevedra), é un corredor galego de altas prestacións da Xunta de Galicia que une as localidades de Cangas e Alto da Portela (Bueu); atravesa os concellos de Moaña e Cangas. Ten unha lonxitude de 4 quilómetros e iníciase nun cruzamento coa AG-46 en Cangas e finaliza nun cruzamento coa VG-4.6 en Alto da Portela (Bueu).

## Percorrido 
Inicia na final da autovía do Morrazo, AG-46 coa ligazón da vía para automóbiles, VG-4.5 (coñecido como **Acceso a Cangas**) no lugar de Ameixoada (concello de Moaña), pasado polo viaduto do río Bouzós duns 234 metros de lonxitude e o túnel de Coiro duns 110 metros de lonxitude. Remata na ligazón da estrada PO-551 con direccións, un ao norte ao polígono industrial da Portela e o lugar da Portela (ambos no concello de Bueu) e outro ao sur a Cangas, no lugar de Alto da Portela (concello de Bueu), coa conexión directa á vía para automóbiles, VG-4.6 ao lugar de Menduíña (concello de Cangas).

## Historia 
esquerda|miniatura|Lume nas proximidades do CG-4.1

As primeiras obras iniciaron en maio de 2003 e foi inaugurado en decembro de 2005, o primeiro treito entre a rotonda de Domaio e a ligazón de Domaio, duns 3,3 quilómetros de lonxitude. O segundo treito, duns 4,1 quilómetros de lonxitude, entre a ligazón de Domaio e Meira iniciaron as obras en xuño de 2016. E o terceiro treito, duns 3,8 quilómetros de lonxitude, entre Meira e Moaña iniciaron as obras en setembro de 2017.

Asemade, o feito de que se proxectara este corredor no lugar onde se encontra o castro de Montealegre, obrigou a unha corrección no proxecto de desdobramento, dado que a a largura da nova plataforma afectaría de xeito irreversíbel ao xacemento arqueolóxico. Estes traballos para salvar o castro provocarán un novo peche, estimado en sete meses, desta vía de alta capacidade unha vez remate a temporada estival.

O primeiro treito entre a rotonda de Domaio e Meira foi inaugurado en maio de 2018, duns 7,3 quilómetros de lonxitude, e o segundo treito entre Meira e Moaña foi inaugurado en xuño de 2019, duns 3,9 quilómetros de lonxitude.

## Treitos 
### Treito orixinal  

### Conversión en  

## Notas
VG-1.4

A **VG-1.4** ou **Variante de Sardiñeiro** (na provincia da Coruña), é unha vía para automóbiles da Xunta de Galicia que une as localidades de Cee e Sardiñeiro (Fisterra); atravesa os concellos de Cee e Fisterra. Ten unha lonxitude de 4,86 quilómetros e iníciase nun cruzamento coa AC-552 en Cee e finaliza nun cruzamento coa AC-445 en Sardiñeiro (Fisterra).

## Percorrido 
Inicia na rotonda da estrada AC-552 no lugar de Lobelos (parroquia da Pereiriña do concello de Cee), e termina na rotonda da estrada AC-445 na parroquia de Sardiñeiro (concello de Fisterra) sen ligazóns en todo o percorrido.

## Historia 
As primeiras obras iniciaron en setembro de 2008 e inauguraron en novembro de 2011 como unha alternativa de evitar as travesías de Cee e Corcubión co rodeo duns 8,8 quilómetros a través das estradas AC-552 e AC-445.

## Treitos 

## Notas
Illas ABC, Alasca

As **illas ABC** é o nome coloquial para as illas de Alasca de Almirantado, Baranof, e Chichagof na parte norte do arquipélago Alexander, todas son parte do Bosque nacional de Tongass. As illas son coñecidas pola súa natureza silvestre, incluíndo unha densa poboación de osos pardos.

A maior parte da superficie das illas está protexida polo goberno federal. A cidade de Sitka ten o seu centro urbano na costa oeste da illa de Baranof. Fóra de Sitka, nas illas soamente hai unha industria e presenza humanas mínimas, a pesar do feito de que o Almirantado (7ª), Baranof (10ª) e Chichagof (5ª) están entre as illas máis grandes dos Estados Unidos.

## Notas
## Véxase tamén
### Outros artigos
* Almirantado
* Baranof
* Chichagof
Ikanogavialis

***Ikanogavialis*** é un xénero extinto de crocodiliano gavialoide griposuquino. Os seus fósiles encontráronse na Formación Urumaco de Venezuela. Os estratos nos que se atoparon os restos son do Mioceno tardío, e non do Plioceno como antes se pensaba. Un posible membro deste xénero sobreviviu ata o Holoceno tardío nas illas Salomón.

## Descrición 
*Ikanogavialis* tiña un fociño ancho dorsoventralmente e unha disintiva amosega entre os alvéolos do óso dentario e do maxilar. As narinas externas proxectábanse anterodorsalmente desde o rostro. Isto pode considerarse unha característica plesiomórfica nos corcodilianos, pero dado que os primeiros gavialoideos posuían narinas externas proxectadas dorsalmente, esta característica pode considerarse que era a inversión dunha apomorfía gavialoidea de novo a unha plesiomorfía crocodiliana en vez de terse orixinado directamente a partir dun antepasado crocodiliano temperán.

## Especies 
A especie tipo de *Ikanogavialis* é *I. gameroi*. Foi nomeada en 1970 a partir de material atopado na Formación Urumaco. Un gavialoide do Plistoceno denominado *Gavialis  papuensis* da illa Murua, das illas Salomón, ten algunhas vagas similitudes con *Ikanogavialis* e foi incluído no xénero en 1999, xunto con outras formas de fociño delgado do Neoxeno de Suramérica e África.

## Paleobioloxía 
*Ikanogavialis* crese que vivía en paleoambientes costeiros xunto con outros gaviais como *Gryposuchus*. Os estratos da Formación Urumaco foron depositados tanto en ambientes mariños coma fluviais, aínda que non está claro a que porción de ambos pertence o xénero. Outros gavialoides como  *Siquisiquesuchus* e *Piscogavialis* sábese que vivían en ambientes costeiros, e é probable que os gavialoides de auga doce existentes como *Gavialis* se puideron orixinar a partir destas formas da costa. *Ikanogavialis* tamén convivía con moitos outros crocodilianos en Venezuela durante o Mioceno tardío incluíndo o caimán xigante *Purussaurus* e unha especie extinta de *Melanosuchus*.

"Gavialis"/*Ikanogavialis papuensis* era igualmente completamente mariño, e atopouse en asociación con tartarugas mariñas e sirenios. Representa o crocodilo completamente mariño máis recente descuberto ata agora.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
**Ikanogavialis*  na Paleobiology Database
Johann Weyer

**Johann Weyer** (tamén coñecido como **Johannes Weier** e Johann Wier; en español: **Juan Wiero**; en latín: **Ioannes Wierus** ou  **Piscinarius**), nado entre o 24 de febreiro de 1515 ou 24 de febreiro de 1516 en Grave, cidade do ducado de Brabante nos Países Baixos dos Habsburgo,  e finado o 24 de febreiro de 1588, en Tecklenburg, Alemaña, foi un médico, ocultista e demonólogo holandés.

Foi discípulo e seguidor de Heinrich Cornelio Agrippa, con quen estivo en 1527 en Antuerpen. Cando este foi obrigado a abandona-la cidade, entre 1531-1532,Weyer abandonouna tamén dirixíndose a Bonn..

Foi un dos primeiros en escribir e publicar contra a persecución das bruxas. O seu traballo máis influente foi *De Praestigiis Daemonu et Incantationibus* C.a. *Venificiis* (Sobre as ilusións dos demos e de feitizos e velenos) editado en 1563. O seu traballo inclúe *Pseudomonarchia daemonum* (O falso reino dos demos), un apéndice a *De Praestigiis Daemonum*, editado en 1577.

Escribiu en francés un libro editado en París en 1579, no que recollía tódalas opinións contrarias á realidade dos actos atribuídos ás bruxas, e mesmo aos demos. Segundo Julio Caro Baroja, Weyer "*nega que o mesmo Demo poña o seu poder ao servizo destas [as supostas bruxas] e que, por tanto, se verifiquen realmente os seus propósitos e que teña lugar o pacto de mutuo acordo. O Demo o único que fai é enganalas, apoderándose do seu espírito. Agora ben, compréndese que para isto escolla á xente máis propicia, ou sexa os débiles, melancólicos, ignorantes, maliciosos, etc. E como estes abundan máis entre as mulleres que entre os homes, é natural tamén que entre elas haxa máis captadas*".

## Edicións das obras 
* De praestigiis Daemonum ... Libri V.&nbsp;Basilea: Oporinus, 1563 .
* De praestigiis Daemonum ... Libri V.&nbsp;Basilea: Oporinus, 1566.
* Medicarum observationum rararum Liber I.&nbsp;Basilea: Oporinus, 1567
* De lamiis liber.&nbsp;Basilea: Oporinus, 1577. 
* De praestigiis Daemonum ... Libri 6.&nbsp;Basilea, 1577. 
* De Praestigiis Daemonum, & incantationibus ac veneficiis Libri sexo, postrema editione sexta aucti & recogniti.&nbsp;Basilea: Oporinus, 1583. 
* Opera Omnia.&nbsp;Ámsterdam: Peter Vanden Berge, 1660.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Bibliografía 
*
Gaelic Games Europe

O **Gaelic Games Europe** ou **GGE** é o ente regulador do hurling, fútbol gaélico, camogie e peil na Europa Continental. Está afiliada a Gaelic Athletic Association. Está dividida en 5 rexións que son Benelux, Sur/Leste, Francia, Iberia e Nordica.
## Torneos
E a encargada de organizar e xestionar o campionato Pan Europeo, a Liga de Campións, Campionato Benelux, Campionato Sur/Leste, Campionato Ibérico e Campionato Nórdico.

## Véxase tamén
### Ligazóns externas 
*Páxina oficial do GGE
Come e bebe que o barco é do amo

***Come e bebe que o barco é do amo*** é unha novela do escritor galego Alfredo Conde, publicada en 1978 pola editorial Akal.
## Argumento 
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* Páxina oficial do autor
* Datos da obra en aelg.org
Johan Löfberg

**Johan Jerker Löfberg**, nado o 8 de xullo de 1995 en S:t Nikolai, Göteborg, é un xogador profesional internacional de baloncesto sueco. Actualmente xoga para o Denain Voltaire Basket da LNB Pro B francesa. Cunha altura de 1,99 metros xoga na posición de ala.

## Traxectoria 
Nado en Sankt Nikolai, Suecia, Löfberg militou nas categorías inferiores do KFUM Göteborg sueco e do Montepaschi Siena italiano. Tras acabar a súa etapa xuvenil, regresa ao seu país natal paraformar parte do Eco Örebro, onde disputou 30 partidos de liga sueca da temporada 2014-15 cunha media de 11,2 puntos, 1,9 rebotes, 1,5 asistencias e 0,7 robos de balón por partido, sendo as súas porcentaxes de lanzamento o 44,9% en tiros de campo (incluíndo un 38,7% en triplas) e o 77,2% en tiros libres.

Tras acabar a temporada regresa a Italia, asinando por tres temporadas co Dolomiti Energia Trento da Serie A por tres temporadas, sendo unha clara aposta de futuro do cadro transalpino. A súa participación co conxunto da capital do Trentino na súa primeira campaña foi pouco máis que testemuñal, actuando en 5 partidos da Serie A e en 12 encontros da Eurocup. Neses 17 partidos xogados, Löfberg fixo unha medias de 4,3 minutos e 2,1 puntos por choque.

Na seguinte temporada é cedido ao Unión Financiera Oviedo da LEB na procura de minutos. No equipo asturiano xoga 33 partidos de liga regular, onde fai unha media de 12 puntos, 3,5 rebotes por partido e 1,2 asistencias por partido; 8 partidos de playoff, onde fai 8 puntos e 3,3 rebotes por encontro; máis a final da Copa Princesa, onde contribúe á vitoria do seu equipo con 18 puntos e unha asistencia. Tras acabar a temporada rescinde o seu contrato co Dolomiti Energia Trento para asinar co Club Baloncesto Breogán.

O 27 de xullo de 2021, anunciouse a súa fichaxe polo Club Básquet Coruña da Liga LEB Ouro.

### Clubs 
*20px|border|Serie A Mens Sana Siena (Serie A, non debuta, 2013−2014)
*20px|border|Basketligan Örebro Basket (Basketligan, 2014−2015)
*20px|border|Serie A Dolomiti Energia Trento (Serie A / Eurocup, 2015−2016)
*20px|border|LEB Unión Financiera Oviedo (LEB, 2016−2017)
*20px|border|LEB Cafés Candelas Breogán (LEB / ACB, 2017−2019)
*20px|border|LEB CB Bahía San Agustín (LEB, 2019−2021)
*20px|border|LNB Pro B Vichy-Clermont (LNB Pro B, 2020−2021)
*20px|border|LEB Club Básquet Coruña (LEB, 2021−2022)
*20px|border|LNB Pro B Denain Voltaire Basket (LNB Pro B, dende 2022)

### Internacional 
Löfberg é internacional coa selección absoluta sueca. Destaca a súa contribuación no Europeo U20 B, onde fixo unhas medias de 15,4 puntos e 5,8 rebotes en 8 partidos, axudando ao seu equipo a acadar a segunda posición final e o consiguinte ascenso á División A.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* Perfil en FEB.es
Proceso uncinado da costela

miniatura|Esqueleto de ave no que se salientaron os proceso uncinados

Os **procesos uncinados das costelas** son extensións de óso que se proxectan en dirección caudal desde o segmento vertical de cada costela. Uncinado en latín significa 'ganchudo'. Encóntranse en aves (excepto os Anhimidae), réptiles e nos primeiros anfibios (*Ichthyostega*).

Estes procesos poden servir como punto de unión dos músculos escapulares, Tamén teñen un papel na respiración ao incrementaren a efectividade dos músculos implicados na inspiración como os músculos apendicocostais. Os procesos son curtos nas aves corredoras e longos nas especies mergulladoras e son de lonxitude intermedia en aves non especialistas. As aves da familia Anhimidae son as únicas que carecen destes procesos. The process has also been noted in some Enantiornithines. Aínda que os procesos óseos uncinados son exclusivos das aves, existen tamén procesos unicnados cartilaxinosos en crocodilos. Os procesos uncinados tamén se encontraron en fósiles como *Sphenodon*, *Caudipteryx*, ovirraptóridos, *Confuciusornis* e *Chaoyangia*, aínda que *Archaeopteryx* carecía deles.

## Notas
Penaxubeira, A Cervela, O Incio

**Penaxubeira** é un lugar da parroquia da Cervela no concello do Incio, na comarca de Sarria. Segundo o INE a súa poboación no ano 2017 era de 23 persoas (13 mulleres e 10 homes), unha máis que en 2016, en 2018 as mesmas 23 (14 mulleres e 9 homes).

En Penaxubeira naceu en 1955 o escritor José Ramom Rodrigues Fernandes máis coñecido polo pseudónimo Moncho de Fidalgo

## Lugares e parroquias
### Lugares da Cervela
### Parroquias do Incio
A Cervela, A Cervela, O Incio

**A Cervela** é un lugar da parroquia da Cervela no concello do Incio, na comarca de Sarria. Segundo o INE a súa poboación no ano 2017 era de 18 persoas (8 mulleres e 10 homes) e en 2018 27 (7 mulleres e 9 homes).

Aínda que o nome do lugar coincide co da parroquia, a igrexa está situada no lugar da Airexe.
## Toponimia 
O topónimo **Cervela** ten que ver cun nome de muller teriomórfico (forma de animal salvaxe), , diminutivo de .

## Notas
## Lugares e parroquias
### Lugares da Cervela
### Parroquias do Incio
Castragude, A Cervela, O Incio

**Castragude** é un lugar da parroquia da Cervela no concello do Incio, na comarca de Sarria. Segundo o INE, en 2024 estaba deshabitado e en 2015 só tiña un habitante. É unha única casa máis arriba de Penaxubeira.

## Lugares e parroquias
### Lugares da Cervela
### Parroquias do Incio
A Pedragosa, A Cervela, O Incio

**A Pedragosa** é un lugar da parroquia da Cervela no concello do Incio, na comarca de Sarria. Segundo o INE a súa poboación en 2018 era de 4 habitantes (2 mulleres e 2 homes)),no ano 2017 era de 6 persoas (3 mulleres e 3 homes), unha menos que en 2016.

## Toponimia 
O topónimo está formado por *pedra* e o sufixo de abundancia -*osa* (en latín ): lugar onde hai moitas pedras .

## Notas
## Lugares e parroquias
### Lugares da Cervela
### Parroquias do Incio
Kindness

**Kindness** é o proxecto musical do artista, produtor e dj inglés **Adam Bainbridge**, neto de Amina Desai. Comeza a súa formación en Berlín no 2003 de xeito autodidacta usando como ferramenta o software musical Ableton. Após o seu paso polo Instituto de estudos avanzados de Filadelfia como artista residente foi aclamado como "un honesto investigador dedicado ao campo musical".

O seu sinxelo ''That's Alright'' ergueuse sobre a base e investigación dun sample da banda Trouble Funk's Still Smokin' (de 1985) referente do pouco documentado movemento da escena local de Washington, D.C., eminentemente de directo, o go-go.

## Directos e colaboracións 
Kindness participou nos carteis dos festivais South by Southwest , Latitude Festival, Printemps De Bourges ou no Primavera Sound do Porto 2012 no Hard Club , antigo Mercado Ferreira Borges, entre outros.

Coa súa banda foi invitado ao directo de KEXP en Seattle, Washington, no seu labor de investigación musical contemporánea dirixe un programa homónimo dentro da radio da multinacional Red Bull  e como dj colabora no programa de radio neoiorquino de Tim Sweeney.

## Discografía 
### Álbums de estudio
**World, You Need a Change of Mind* (16 de marzo de 2012)
**Otherness* (13 de outubro de 2014)
**Something Like A War* (6 de setembro de 2019)

### Singles
*"Swingin Party" (28 de setembro de 2009)
*"Cyan" (26 de outubro de 2011)
*"SEOD" (8 de febreiro de 2012)
*"Gee Up" (16 de marzo de 2012)
*"House" (15 de xuño de 2012)
*"That's Alright" (21 de setembro de 2012)
*"World Restart" (12 de agosto de 2014)
*"This Is Not About Us" (4 de setembro de 2014)
*"Who Do You Love?" (2 de xaneiro de 2015)

### Remixes
*"Blood Orange – Uncle Ace" (Kindness remix feat. Robert Owens) (10 de abril de 2014)
*"Röyksopp & Robyn – Monument" (Kindness remix feat. Busiswa) (15 de agosto de 2014)

### Versións
*Solange "Some Things Never Seem to Fucking Work" (febreiro de 2015)

## Notas
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* Páxina oficial
AC-551

A **AC-551** (na provincia da Coruña), é unha estrada da Rede Primaria Básica da Xunta de Galicia que une as localidades do Polígono industrial de Morás e Sabón; ambas no concello de Arteixo. Ten unha lonxitude de 1,22 quilómetros e iníciase nun cruzamento coa AG-55 no polígono industrial de Morás (Arteixo) e finaliza nun cruzamento coa AC-552 en Sabón (Arteixo).

## Historia e características 
As primeiras obras forma parte do acceso á autoestrada de peaxe da Coruña-Carballo foron iniciados a principios de 1992 e inauguraron o 26 de setembro de 1993.

En febreiro de 1996, coa inauguración do treito Arteixo-Ligazón AP-9, a parte oriental da estrada **AC-551** puxera en servizo, a autovía do Noroeste, A-6, como treito final desta mesma autovía.

Na parte occidental da estrada **AC-551**, rematara as obras da rotonda elevada sobre a estrada AC-552 coa mellora das comunicacións á travesía de Arteixo, ao acceso ao polígono industrial de Sabón, á travesía de Oseiro e á travesía de Vilarrodís, foi posto en servizo en decembro de 2014, incluíndo a duplicación da calzada desde a rotonda elevada ata a metade da mesma estrada.

En marzo de 2020 foi posto en servizo, a nova ligazón do acceso ao polígono industrial de Morás, que está a uns escasos metros da autoestrada de peaxe, AG-55 e a conexión directa á autovía do Noroeste, A-6.

A **AC-551** consta dun único carril por sentido da circulación sen posibilidade de realizar adiantamentos e debido ao seu carácter estratéxico, entre dous nós importantes da rede viaria galega, desde hai tempo varias administracións, públicas e privadas, reclaman o seu desdobramento para aumentar a súa capacidade e mellorar deste xeito os fluxos de tráfico.

## Notas
Airexe, A Cervela, O Incio

**Airexe** é un lugar da parroquia da Cervela, no concello lugués do Incio, na comarca de Sarria. Segundo o INE en 2018 tiña 8 habitantes (4 homes e 4 mulleres), un menos que en 2016.

## Toponimia 
O topónimo **Airexe** (do latín , o lugar da igrexa) débese á presenza no lugar da igrexa parroquial de San Cristovo.
## Patrimonio
Xunto á igrexa parroquial está o vello cemiterio e o campo da festa.

## Lugares e parroquias 
### Lugares da Cervela
### Parroquias do Incio
## Notas
Estrato basal

miniatura|Imaxe histolóxica que mostra unha sección da epiderme. O estrato basal (*stratum basale*) etiquetado na parte inferior.
O **estrato basal** (*stratum basale*), ás veces denominado **estrato xerminativo** é a máis profunda das cinco capas que constitúen a epiderme, a cuberta externa da pel dos mamíferos.

O estrato basal é unha capa continua de células. Adoita describirse como unha capa dunha soa célula de grosor, pero en realidade pode ter dúas ou tres células de grosor na pel sen pelos e na epiderme hiperproliferativa (unha doenza da pel).

O estrato basal está formado principalmente por células nai dos queratinocito, que poden considerarse as células nai da epierme. Divídense para formar os queratinocitos do estrato espiñoso (*stratum spinosum*), que migran cara á superficie. Outros tipos de células que se encontran no estrato baal son melanocitos (células produtoras de pigmento), células de Langerhans (células inmunitarias) e células de Merkel (receptores táctiles).

## Galería 

 Ficheiro:Normal Epidermis and Dermis with Intradermal Nevus 10x.JPG|Epiderme e derme da pel humana
 Ficheiro:Skinlayers.png|Sección da epiderme

## Notas
Abeledo, A Cervela, O Incio

**Abeledo** é un lugar da parroquia da Cervela, no concello lugués do Incio, na comarca de Sarria. Segundo o INE en 2018 tiña un habitante (home), un menos que en 2016.

O lugar ten unha soa casa e está situado máis aló de Seixas.

## Toponimia 
O topónimo está relacionado cun fitónimo, a árbore que produce as abelás,  en latín.

## Lugares e parroquias 
### Lugares da Cervela
### Parroquias do Incio
## Notas
A Penela, A Cervela, O Incio

**A Penela** é un lugar da parroquia da Cervela, no concello lugués do Incio, na comarca de Sarria. Segundo o IGE, en 2016 tiña 3 habitantes (1 home e 2 mulleres). En 2017 eran os mesmos 3 habitantes nas dúas casas do lugar. En 2018 só 2 (1 home e 1 muller).

## Toponimia 
O topónimo é un diminutivo de *pena* (latín medieval  derivado de ) co sufixo do latín vulgar -*ella,* unha "peneda pequena".

## Lugares e parroquias 
### Lugares da Cervela
### Parroquias do Incio
## Notas
Beta-queratina

A **beta-queratina** (β-queratina) é unha proteína da familia da queratina con estrutura de tipo folla β. Comparada co outro tipo de queratina, a alfa-queratina (α-queratina), a β-queratina é a máis dura das dúas. Estruturalmente a α-queratina ten unha estrutura α-helicoidal en hélice superenrolada, e as súas cadeas asócianse formando filamentos intermedios helicoidais e asociacións superiores, mentres que a β-queratina ten unha estrutura en folla β enroscada. As follas β permiten os enlaces de hidróxeno sen impedimentos estéricos entre os grupos amino e carboxilo do enlace peptídico en cadeas proteicas adxacentes, facilitando o seu estreito aliñamento e unha unión forte.

A diferenza da α-queratina, que se encontra en mamíferos, a β-queratina encóntrase en réptiles e aves.

A β-queratina deposítase no estrato córneo da pel dos réptiles, dándolle moita rixidez (maior que a da pel dos mamíferos con α-queratina) e facéndoa impermeable á auga, o que impide a deshidratación do animal.

Nas aves, as escamas, peteiros, gadoupas e plumas conteñen tamén unha β-queratina pertencente á familia aviaria. Os estudos filoxenéticos das ecuencias da β-queratina mostran que as β-queratinas das plumas evolucionaron a partir das β-queratinas das escamas. As β-queratinas das escamas forman o grupo basal de queratinas nas aves. Eventos de duplicación e diverxencia xénica levaron á aparición das β-queratinas das gadoupas, e unha ulterior recombinación orixinou novos xenes de β-queratinas aviarias das plumas ou similares ao tipo das plumas. As probas destes eventos de duplicación proceden da correlación da estrutura do clado da β-queratina das plumas cos seus loci xenómicos.

Os cambios nas β-queratinas puideron influenciar o desenvolvemento do voo. Un estudo recente feito usando métodos de datación molecular para ligar a evolución dos xenes das β-queratinas aviarias en xeral coa das plumas en particular revelou que a familia das β-queratinas aviarias empezou a diverxer da familia das crocodilianas hai uns 216 millóns de anos. terían β-queratinas aviarias, pero non as do tipo das plumas.

O pequeno dinosauro alvarezsáurido *Shuvuuia deserti* mostrou probas de que tiña unha pel cuberta de plumas. As análises de Schweitzer *et al.* (1999) mostraron que estas estruturas de tipo pluma estaban formadas por β-queratina.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
*
A Poza, A Cervela, O Incio

**A Poza** é un lugar da parroquia da Cervela, no concello lugués do Incio, na comarca de Sarria. Segundo o IGE, en 2016 tiña 3 habitantes (2 homes e 1 muller). En 2017 e 2018 eran os mesmos 3 segundo o INE.

Só hai unha casa e está na entrada a Penaxubeira.

## Toponimia 
A orixe do topónimo está no latín , pozo ''.

## Lugares e parroquias 
### Lugares da Cervela
### Parroquias do Incio
## Notas
Lámina dental

[miniatura|[Micrografía dunha **lámina dental** e un xerme dun dente. Tinguidura de hematoxilina-eosina.]]
A **lámina dental** é unha banda de tecido epitelial que se observa nas preparacións histolóxicas dun dente en desenvolvemento. A lámina dental é a primeira evidencia do desenvolvemento dun dente e nos humanos empeza na sexta semana no útero ou tres semanas despois da rotura da membrana bucofarínxea. Fórmase cando as células do ectoderma oral proliferan máis rápido do que as células noutras áreas. A lámina dental descríbese mellor como un crecemento do ectoderma oral, e distínguese frecuentemente da lámina vestibular, que se desenvolve ao mesmo tempo. Este tecido divisorio está rodeado (e talvez estimulado) polo crecemento ectomesenquimal. Cando está presente, a lámina dental conecta o xerme do dente en desenvolvemento co epitelio da cavidade oral. Finalmente, a lámna dental desintégrase en pequenos agrupamentos de epitelio e é reabsorbida. En situacións nas que estes agrupamentos non son reabsorbidos, (estes restos da lámina dental téñense denominado glándulas de Serres) fórmanse quistes de erupción sobre o dente en desenvolvemento e atrasan a erupción do dente na cavidade oral. Estas invaxinacións de tecidos ectodérmicos son as proxenitoras dos posteriores ameloblastos e o esmalte, mentres que o ectomesénquima é responsable da formación da papila dental e os posteriores odontoblastos.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Outros artigos 
*Difiodonto
*Polifiodonto

### Bibliografía 
*Cate AR. Ten. Oral histology: development, structure, and function. 5th ed. 1998. ISBN 0-8151-2952-1.
*Brand RW, Isselhard DE. Anatomy of orofacial structures. 7th ed. Mosby. 2003. ISBN 0-323-01954-4.
*Bhaskar SN. Orban's oral histology and embryology. 11th ed. 1991. ISBN 81-8147-012-5.
*Gartner, L. The Essentials of Oral Histology and Embryology. Jen House Publishing Company. Baltimore, MD. 1999. pg19-20
Especificidade biolóxica

En bioloxía, a **especificidade biolóxica** é a tendencia dunha característica biolóxica como un comportamento ou unha variación bioquímica ou outra, a aparecer nunha determinada especie.

O bioquímico Linus Pauling afirmou queA especificidade biolóxica é o conxunto de características dos organismos vivos ou constituíntes dos organismos vivos que os fan ser especiais ou facer algo especial. Cada especie de animal ou planta é especial. Difire dalgún modo de todas as outras especies. ……a especificidade biolóxica é o principal problema para comprender a vida.

## Subtemas 
As características biolóxicas poden ser descritas como **interespecíficas**, **intraespecíficas** e **conespecíficas**.

A **interespecificidade** (literalmente *entre especies*), ou ser **interespecífico**, describe aspectos entre individuos de especies distintas. Estas poden incluír:

* Comunicación interespecífaca, a comunicación entre difeentes especies de animais, plantas, fungos ou bacterias.
* Competición interespecífican, na que os individuos de diferentes especies compiten polos mesmos recursos nun ecosistema.
* Alimentación interespecífica, na que os adultos dunha especie alimentan as crías doutra especie.
* Hibridación interespecífica ou reprodución entre distintas especies.
* Interacción interespecífica, os efectos que uns organismos da comunidade teñen sobre outros.
* Embarazo interespecífico, embarazo no que un embrión ou feto dunha especie é xestado por outra.

A **intraespecificidade** (literalmente *dentro da especie*) ou ser **intraespecífico**, describe os comportamentos, variacións bioquímicas e outros aspectos dentro dos individuos dunha mesma especie. Estes poden ser:

* Antagonismo intraespecífico, cando os individuos da mesma especie son hostís entre si.
* Competición intraespecífica, cando individuos ou grupos de individuos da mesma especie compiten polos mesmos recursos nun ecosistema.
* Hibridación intraespecífica ou reprodución entre variedades da mesma especie.
* Mimetismo intraespecífico, individuos que imitan a outros da súa especie que teñen unha característica desexable. Por exemplo bolboretas que non son tóxicas poden imitar a coloración doutros individuos da súa especie que si son tóxicos, o que os protexe a ambos.

Dous ou máis individuos dunha poboación ou taxon son **conespecíficos** se pertencen á mesma especie. Onde conviven diferentes especies que se poden hibridar e os seus gametos compiten, os gametos conespecíficos teñen precedencia sobre os heteroespecíficos, o que se denomina precedencia espermática conespecífica ou precedencia do pole conespecífica en plantas.

O antónimo de conespecificidade é a **heteroespecificidade**: dous individuos son heteroespecíficos se se considera que pertencen a diferentes especies biolóxicas.

## Conceptos relacionados 
Son **conxéneres** os organismos do mesmo xénero.

*(Isto non se debe confundir con conxénico, termo que se aplica en xenética a dous organismos que só difiren nun locus e un segmento ligado dun cromosoma.)*

## Notas 
## Véxase tamén 
### Outros artigos 
* Bioloxía evolutiva