Ferrocarril en Gotland

O condado de Gotland é o único condado sueco que no presente non ten ferrocarril con tráfico comercial. Porén, no pasado existiron varias compañías e liñas, comezando a operar os primeiros servizos no ano 1878. En 1947 o estado sueco mercou as compañías que continuaban operando e un ano despois estas incorporáronse a Statens Järnvägar (SJ). O derradeiro tráfico de pasaxeiros comercial foi en 1960.

## Construción das liñas 
### Gotlands järnväg (GJ) 
miniatura|225x225px|Estación de Visby en 1910
No ano 1870 presentouse unha primeira proposta sobre un ferrocarril en Gotland, propoñéndose unha liña entre Visby e Havdhem. A cuestión xurdiu no consello comarcal en dúas ocasións a principios da década de 1870 e en 1874 fíxose unha chamada para conseguir cartos para a construción dun ferrocarril. A cidade de Visby decidiu investir medio millón de coroas para construír unha liña entre Visby e Hemse e o día 30 de novembro de 1875 celebrouse a asemblea constituínte da compañía Gotlands järnväg, na cal Ernst Leijer foi nomeado primeiro director executivo. Decidiuse tamén que a liña trazaríase dende Visby ata Hemse pasando por Roma cun ancho de vía de tres pés suecos (891 mm).

As obras comezaron cos traballos de escavación en abril de 1877, iniciándose a construción da liña en maio dese mesmo ano. As obras rematáronse en setembro de 1878 cun custo de 1 175 716 coroas e 67 öre, sendo a estimación inicial de 1 300 000 coroas. Gotlands järnväg (GJ) estreouse o 10 de setembro de 1878 coa presenza do rei Óscar II.

O derradeiro servizo público foi o día 30 de setembro de 1960, aínda que se seguiría operando o tráfico de mercadorías privado entre o matadoiro e o porto de Visby ata maio de 1962. O ferrocarril conectouse coa liña de Gotlands en Roma e a compañía tivo que pagar 1/4 dos custos operativos e 10 500 coroas.

A liña inaugurouse o 25 de maio de 1902 con dúas locomotoras, dous vagóns de pasaxeiros e 47 vagóns de mercadorías en servizo. A asemblea xeral constituínte de Klintehamn-Roma Järnvägsaktiebolag (KlRJ) tivo lugar o día 4 de marzo de 1897, a liña, de 23 quilómetros de lonxitude, comezou a construírse dous días antes e inaugurouse o 21 de setembro de 1898.

Os problemas económicos continuaron tras a apertura da liña e tres anos despois a situación era grave, polo que en 1927 KIRJ fíxose cargo da compañía. O tráfico xeral pechouse o 10 de xuño de 1953 e o transporte de remolachas continuou ata 1958.

A construción dos 10 quilómetros de vía rematouse no ano 1900, pero a vía non se inauguraría ata o 1 de maio de 1904. A compañía tivo problemas financeiros durante toda a súa existencia e acabou quebrando en 1918. A liña vendeuse e funcionou uns poucos anos ata demolerse en 1923.

Posteriormente, o empresario Oskar Kallenberg, que acababa de construír o balneario de Kneippbyn, uniuse a varios granxeiros de Västerhejde e creou a compañía Trafik AB Västerhejde-Visby (VVJ) e a liña ampliouse 5,4 km cara ao sur ata Hallvards e pasando tamén polo balneario de Kallenberg. A nova liña inaugurouse en 1912 e toda a vía dende Visby pasou a ser operada por VVJ.

Co obxectivo de manter o legado ferroviario na illa fundouse en 1972 a asociación Gotlandståget. A asociación mercou a estación de Hesselby, en Dalhem, que neses momentos estaba á venda. As instalación estaban en estado ruinoso, pero Gotlandståget renovouna durante os dous anos seguintes e devovela ao seu estado de 1902. A asociación tamén se fixo con varios vagóns e comezou a restaurar varios vehículos.

Na estación de Tjuls, na liña que unía Roma e Klintehams, inaugurouse o 13 de agosto de 2005 un pequeno museo na que se inclúen tamén uns poucos metros de vía onde están instalados dous vagóns.

## Notas