Fócidos

Os **fócidos** (*Phocidae*) son unha familia de mamíferos pinnípedes mariños adaptados a vivir en medios acuáticos a maior parte do tempo, coñecidos como **focas** ou **focas verdadeiras**.

A familia comprende 19 especies recoñecidas. Carecen de pavillón auditivo e no cranio non posúen moas carniceiras, estando as mandíbulas deseñanas para capturaren presas, pero non para as esgazaren e mastigaren; outra característica salientábel é que teñen óso peneano.

As súas extremidades posteriores están dirixidas cara a atrás, e non son funcionais para o desprazamento terrestre, característica que as diferencia dos otáridos (*lobos e osos mariños*).

## Etimoloxía 
A familia *Phocidae* foi descrita por John Edward Gray en 1821 e formou o seu nome, como é habital, engadíndolle á raíz do nome do xénero tipo, neste caso *Phoca*, a desinencia do latín científico *-idae*, empregado para formar os nomes das familias dos animais.
[miniatura|Cadro do pintor barroco [Paul de Vos.]]
O nome do xénero *Phoca*, creado por Linneo en 1758, deriva do latín *phoca*, e este á súa vez do grego antigo φώκη *phókē*. Do nome latino proceden os nomes destes animais nos idiomas *vulgares* neolatinos:
:* galego *foca*
:* portugués *foca*
:* castelán *foca*
:* catalán *foca*
:* italiano *foca*
:* romanés *focă*
:* francés *phoque*

## Nomes galegos 
Das especies que viven (ou vivían) en augas próximas ás nosas costas, Ríos Panisse só rexistra *Phoca vitulina*, que recolleu os nomes de *lobo*, *lobo de mar*, *lobo mariño*, *vaca* e *vaca mariña* en varias localidades. Segundo Antón Santamarina, nas notas etimolóxicas na obra desta autora, os nomes de *lobo* serían préstamos do castelán da Arxentina e Chile, onde chaman *lobos marinos* a varias especies de fócidos que alí viven; e os de *vaca* derivarian do propio nome científico específico, *vitulina*, do latín *vitellus*, ou *vitelus*, a cría da vaca (que tamén se aplica nalgúns lugares de Galicia a *Odobenus rosmarus*, a morsa).

Sen especificar o nome científico, Rios Panisse recolle en diversos dicionarios antigos (o da Real Academia Galega dos anos 1930, Eladio Rodríguez, Franco Grande, Cuveiro e Valladares, entre outros), os de *becerro do mar*, *becerro mariño*, *foca*, *lobarraz*, *lobo do mar*, *lobo mariño* e *terneira do mar*.

Pola súa parte, a SGHN recolle tres especies na súa *lista provisoria* de vertebrados de Galicia, para as que propoñen os nomes seguintes:
:* **becerro mariño**, para *Phoca vitulina*
:* **lobarraz**, para *Halichoerus grypus*, e
:* **lobo mariño**, para *Monachus monachus*

Finalmente, Díaz d'a Silva e Cartelle consideran catro especies de *focas* galegas, das que só *Phoca vitulina* coincide coas tres consideradas pola SGHN, para as que propoñen os nomes:

## Taxonomía 
Os fócidos clasifícanse como se indica a continuación:

**Nota:** só se indican os xéneros e especies actuais.

* '*Familia *Phocidae***
** **Subfamilia *Monachinae***
*** **Tribo *Monachini'''* — focas monxe
**** xénero *Monachus*
***** *Monachus schauinslandi* 
***** *Monachus monachus* 
***** *Monachus tropicalis*† (Probabelmente extinta contra o ano 1950)
*** *'Tribo *Miroungini*'* — elefantes mariños
**** xénero *Mirounga*
***** *Mirounga angustirostris* 
***** *Mirounga leonina* 
*** *'Tribo *Lobodontini*'*
**** xénero *Ommatophoca*
***** *Ommatophoca rossii* 
**** xénero *Lobodon*
***** *Lobodon carcinophagus* 
**** xénero *Hydrurga*
***** *Hydrurga leptonyx* 
**** xénero *Leptonychotes*
***** *Leptonychotes weddellii*
** *'Subfamilia *Phocinae*'*
*** xénero Erignathus*
**** *Erignathus barbatus*
*** xénero *Cystophora* 
**** *Cystophora cristata* 
*** '*Tribo *Phocini'''*
**** xénero *Phoca*
***** *Phoca vitulina* 
***** *Phoca largha* 
**** xénero *Pusa*
***** *Pusa hispida* (antes *Phoca hispida*) 
***** *Pusa sibirica* (antes *Phoca sibirica*)
***** *Pusa caspica* (antes *Phoca caspica*)
**** xénero *Pagophilus*
***** *Pagophilus groenlandicus* (antes *Phoca groenlandica*)
**** xénero *Histriophoca*
***** *Histriophoca fasciata* (antes *Phoca fasciata*)
**** xénero *Halichoerus*
***** *Halichoerus grypus''

## Notas 
## Véxase tamén 
### Bibliografía 
* Díaz d'a Silva, J. I. e Cartelle, Y. (2007): "Fócidos" en *Guía dos mamíferos de Galicia*, pp.&nbsp;96–103. A Coruña: Baía Edicións. ISBN 978-84-96893-20-7.
* Dugui, R. e Robineau, D. (1987): "Pinnípedos de Europa" en *Guía de los mamíferos marinos de Europa*, pp.&nbsp;158–186. Barcelona: Ediciones Omega. ISBN 84-282-0811-5.
* Kowalski, K. (1981): "Pinnipedia" en *Mamíferos. Manual de teriología*, pp.&nbsp;464–472. Madrid: H. Blume Ediciones. ISBN 84-7214-229-9.
* Pérez Alberti, A. (dir.) (1982): *Xeografía de Galicia. Tomo I. O medio*. A Coruña: Edicións Sálvora. ISBN 84-85779-12-6.
* Ríos Panisse, M. C. (1983): *Nomenclatura de la flora y fauna marítimas de Galicia. II. Mamíferos, aves y algas*. Verba, anexo 19. Santiago de Compostela: Universidade de Santiago de Compoostela. ISBN 84-7191-291-0.

### Outros artigos 
* Mamíferos
* Carnívoros
* Pinnípedes
* Caza de focas

### Ligazóns externas 
* *Phocidae* en ADW 
* *Phocidae*  en Tree of Life 
* *Phocidae* en NCBI