Xavier Valiño

**Xavier Valiño García**, nado en Cospeito, na Terra Chá o 4 de novembro de 1965, é un escritor, xornalista galego e crítico musical que colabora en distintos medios de comunicación españois cubrindo temas musicais, cinematográficos e de viaxes. No seu papel de investigador e arqueólogo musical publicou diversos libros e participou en distintos congresos e conferencias.

## Traxectoria 
### Radio 
Ós 13 anos, en 1978, Xavier Valiño realizaba o seu primeiro programa radiofónico en Radio Popular de Lugo, baixo a denominación de *Paso a la juventud*. De aí pasou a realizar o programa *Revolution* en Radio Mercurio de Madrid durante catro anos a partir de 1984. Posteriormente dirixiría e presentaría os seus propios programas en Radio Oleiros de A Coruña, en Radio Medellín de Santiago (galordoado como o Mellor Programa da Emisora) e na Radio Galega, como colaborador en *Estudio 3* e realizador do seu programa *Ultrasónica*. Foi tamén o responsable de *Praceres ocultos* en Xtraradio, de As Palmas de Gran Canaria.

Dende 2021 ata a actualidad ven dirixindo e presentado o programa *Pase Privado* en Inolvidable FM, emitido en máis de 50 emisoras de toda España. No verán de 2024 participou en *Las tardes de RNE*, de Radio 1, Radio Nacional de España, cunha sección dedicada a descubrir a grandes mulleres do mundo da música de distintas culturas e procedencias como Sade, Françoise Hardy, Astrud Gilberto, Cathy Claret, Lauryn Hill ou Yma Sumac. En 2025 comenzou co pódcast *Faro del Norte*, parte dos pódcasts de Efe Eme.

### Televisión 
Xavier Valiño participou en programas de televisión como *Miraxes*, *Zigzag* ou *Planeta Cine* da Televisión de Galicia e como guionista e presentador de *Banda Curta* no mesmo canle.

### Xornais e revistas 
Desde 1983 publicou artigos e distintas colaboracións en xornais como *O Diario Vasco* (Donosita), *La Voz de Galicia*, *La Provincia* (As Palmas de Gran Canaria), *Santiago Sete*, *El Correo Gallego* e *Galicia Hoxe* (Santiago de Compostela), El Progreso (Lugo), *Diario de Pontevedra* (Pontevedra) e as publicacións universitarias *ECUUS* e *Enclave Universitario*. Ao mesmo tempo, e desde 1990, colaborou en revistas de distribución nacional como *Ruta 66*, *Mondo Sonoro*, *Zona de Obras*, *Efe Eme*, *Ritmos do Mundo*, *Vibraciones Pop*, *Batonga*, *Reseña* e *Panymúsica*, así como en revistas distribuídas en Galicia como *Sónica*, *Distrito Son*, *Wah-Wah*, *Iguana* e *Compostelán.*

### Portais web 
Ademais de ter colaborado en distintos portais web como arteshoy.com, desconcierto.com, numerocero.es, heineken.es/musica, zonadeobras.com, esquinalatina.com, universia.net, novaxove.com, bravu.net e arestora.com, mantén a súa web ultrasonica.info e un portal de plaxios e parecidos musicais entre cancións, similarrock.com.

### Investigador musical 
Relacionado co seu labor como investigador e arqueólogo musical, Xavier Valiño participou en distintos congresos e conferencias en diversas localidades de España, Colombia (*Seminario Internacional de Músicas Prohibidas*)  ou Brasil (*I e II Congreso Internacional de Estudos do Rock*)  dos que formou parte da súa Comisión Científica.

Ademais, é comisario da exposición *Vibracións Prohibidas*, centrada na censura no rock durante o franquismo, e que foi exhibida en Barcelona (Centro Cultural El Born del Mercado del Borne)  , en Santiago de Compostela (Centro Galego de Arte Contemporáneo)  ou en As Palmas de Gran Canaria (Centro de Iniciativas de la Caixa de Canarias) .

### Outras actividades relacionadas coa música 
Desde 2006 e ata 2016 coordinou o ciclo *Docs. Music* do Festival Cineuropa, que se celebra todos os anos no mes de novembro en Santiago de Compostela e no que se proxectaban documentais musicais. Do mesmo xeito, encargouse de coordinar o ciclo de películas musicais *Escenas dun Planeta Sonoro* no Festival WOMAD.

Entre 2010 e 2022 formou parte da asociación cultural Deconcerto, agrupación que celebrou decenas de eventos e concertos principalmente en Galicia e, tamén, Asturias, nas que interviñeron centos de grupos e solistas estatais e internacionais, organizando tamén ciclos como TerraZeando, Primos Hermanos, Romaría Pop, Record Store Day, CortaPega, Praceres Ocultos...

Desde 2022 coordina e presenta, xunto ao periodista Diego Hernández, o ciclo anual de películas musicais *Cinezín - Secuencia**s de Acordes*     , en As Palmas de Gran Canaria, e *Encontros no Mal* , en Santa Cruz de Tenerife, coa intervención de distintos invitados como Ana Curra, Luis Lapuente, Ignacio Julià, Fermín Muguruza, Kiko Veneno ou Marta Cervera e Servando Carballar de Aviador Dro  .

Desde 2022 coordina, xunto a Fran Reixa e Alberte Branco, o ciclo anual de películas musicais *Blow-Up, A Música no Cinema*, en Santiago de Compostela, que se celebra a finais de novembro como parte do Outono Códax Festival  .

No ano 2021 coordinou o ciclo *Palabra de Rock*, que se desenvolveu en Las Palmas de Gran Canaria, onde entrevistou en público a músicos que tamén son escritores, previamente a un concerto acústico destes. Polo ciclo pasaron José Ignacio Lapido, Amparo Sánchez, Javier Corcobado ou César Strawberry  .

En varias ocasións foi o presentador dun dos escenarios do Festival Womad en As Palmas de Gran Canaria. Como Dr. Wampush pinchou en festivais como o Outono Códax Festival, en Santiago de Compostela, London's Burning, en Londres, Sons Líquidos, de Lanzarote, La Dehesa, na illa da Palma, ou Maspalomas Costa Canarias Soul Festival, e tamén en locais como Talleres Palermo, das Palmas de Gran Canaria, Siroco, de Arrecife ou El Prau del Sol en Xixón. Tamén expuxo fotografías feitas en concertos en directo en distintos lugares como, por exemplo, a sede da Sociedade Xeral de Autores e Editores (SGAE)-Fundación Autor.

### Premios 
En 2022 foi galardoado co Premio Nacional das Músicas e as Artes Pop ao Mellor Libro Musical por *Los 100 mejores documentales del rock.* O premio foi entregado na gala celebrada no Teartro Alkazar de Plasencia o 15 de outubro dese ano, na que tamén foron galardoados, entre outros, Ana Belén, Luis Landero, Rosa Montero, Jorge Sanz, Ariel Rot, Cayetana Guillén Cuervo, Silvia Pérez Cruz ou Nacho Vegas . 

### Crónicas de viajes 
Na súa faceta de reporteiro de viaxes para medios como *O Diario Vasco* ou *Santiago Sete*, percorreu e escribiu de países e lugares de América, Asia, África e Europa. O seu primeiro libro desta temática, *Trekking al Campo Base del Everest. Guía práctica para planificar el viaje con las posibles rutas, las etapas y todos los datos útiles necesarios*, apareceu en 2026 na súa editorial, Faro do Norte.

## Bibliografía 
#### Como autor: 
* Valiño, Xavier (1999, reeditado en 2012). *Rock bravú*. Xerais. .
* Valiño, Xavier (2005, reeditado en 2015). *El gran circo del rock:* *Anécdotas, curiosidades y falsos mitos*. T&B.  .
* Valiño, Xavier (2008, reeditado en 2011). *Retratos Pop: Conversaciones y entrevistas con..*. T&B.  .
* Valiño, Xavier (2010). A *A censura na producción fonográfica da música pop*. Universidad de Santiago de Compostela.   . 
* Valiño, Xavier (2011). *Veneno en dosis camufladas. La censura en los discos de pop-rock durante el franquismo*. Milenio.    .
* Valiño, Xavier (2016). *Elvis Costello, el hombre que pudo reinar*. 66 rpm.  .
* Valiño, Xavier (2016). *La cara oculta de la luna. Las 50 portadas esenciales del rock*. Milenio.    .
* Valiño, Xavier (2018). *Escenas olvidadas. La historia oral de Golpes Bajos*. Efe Eme.   .  
* Valiño, Xavier (2019). *Líneas paralelas. 50 portadas esenciales del rock*. Milenio. .   
* Valiño, Xavier (2021). *Las 100 mejores películas del rock*. Efe Eme.  . 
* Valiño, Xavier (2022). *Los* *100 mejores documentales del rock*. Efe Eme. . 
* Valiño, Xavier (2024). *Rumours. La tormenta emocional de Fleetwood Mac*. Efe Eme.  .
* Valiño, Xavier (2026). *Trekking al Campo Base del Everest. Guía práctica para planificar el viaje con las posibles rutas, las etapas y todos los datos útiles necesarios*. Faro do Norte. ISBN ebook, tapa blanda 9788409837700. ISBN tapa dura 9798251654028

#### Como coautor: 
* Varios autores (2007). *Biodiversidade. IV Congreso Iberoamericano de Pensamento*. Xunta de Galicia. .
* Varios autores (2008). *O camiño cara ao desenvolvemento sustenble da Mariña lucense.* Xunta de Galicia.
* Varios autores (2013). *Esta canción atopeina tirada*. Centro Torrente Ballester.
* Varios autores (2015). *Political World. Rebeldía desde las guitarras*. 66 rpm. .
* Varios autores (2017). *The Power of Guitars. Azkena Rock Festival 2002-2016*. ARF Books. .
* Varios autores (2018). *Manolo García, una guía esencial para acercarse a su obra, Cuadernos Efe Eme*. Efe Eme.
* Varios autores (2014-2022). *Cuadernos Efe Eme*. Efe Eme.: Volumen 1 (2014), volumes 2, 4 e 5 (2015), volumes 6 al 9 (2016), volumes 10 al 13 (2017), volumes 14 al 17 (2018), volumes 18 al 21 (2019), volumes 22 al 25 (2020), volumes 26 al 29 (2021), volumes 30 e 32 al 33 (2022), volumes 34 al 37 (2023), volumes 38 al 41 (2024), volumes 42 al 45 (2025), volumes 46 e 47 (2026),

#### Como prologuista: 
* F. Rego, Fernando (2010). *50 años de pop, rock* *e malditismo*. Toxosoutos. .
* Rego, Carlos (2019). *Magín Blanco. O camiño da luz*. Embora. .
* Catana, Carlos y Pablo Espantaleón (2020). *La sonrisa en el páramo*. Los 80 pasan factura.

## Notas