Dinastía tolemaica

miniatura|dereita|En cor azul a extensión territorial da dinastía tolemaica
A **Dinastía tolemaica** (; , *Ptolemaioi*), tamén coñecida como **dinastía láxida** () ou **Lagidae** (; , *Lagidai*, logo de Lagos, pai de Tolomeo I), foi unha familia real grego macedónica que gobernou o Reino tolemaico en Exipto durante o período helenístico. O seu dominio durou 275 anos, do 305 ao 30 a.C.,  Foron a última dinastía do antigo Exipto. Esta dinastía adoptou desde o principio os costumes exipcios e foi unha constante inimiga da dinastía macedonia seléucida.

## Historia 
Ptolomeo, o seu fundador, foi un dos sete somatophylakes (gardacostas) de Macedonia que serviu como xeneral e deputado de Alexandre o Grande, foi nomeado sátrapa de Exipto despois da morte de Alexandre no 323 a.C. No 305 a.C., declarouse a si mesmo como Ptolomeo I, máis tarde coñecido como "Sóter" "Salvador". Os exipcios pronto aceptaron ós Ptolomeos como os sucesores dos faraóns do Exipto independente. A familia de Ptolomeo gobernou Exipto durante o período helenístico dende a morte de Alexandre até a  conquista romana no ano 30 a.C., en que converteuse en provincia romana.

Tamén se coñece co nome de dinastía láxida, pois o pai (ou presunto pai) de Tolomeo I chamábase Lagos, quen estabeleceu a capital deste reino en Alexandría, a gran cidade da época e que foi un dos meirandes centros comerciais e intelectuais da antigüidade.

Como as anteriores dinastías do antigo Exipto, a dinastía tolemaica practicaba a endogamia incluíndo o matrimonio entre irmáns, pero isto non comezou en serio ata case un século despois na historia da dinastía. Todos os gobernantes masculinos da dinastía tomaron o nome de Ptolomeo, mentres que as raíñas reinantes chamáronse todas Cleopatra, Arsinoe ou Berenice. O membro máis famoso da liña foi a última raíña,  Cleopatra VII, coñecida polo seu papel nas batallas políticas romanas entre Xulio César e Pompeio, e máis tarde entre Octavio Augusto e Marco Antonio. O seu aparente suicidio na conquista por Roma marcou o final do dominio tolemaico en Exipto. Durante o reinado dun dos seus monarcas (Tolomeo V) publicouse (no 197 a.C.) un decreto en tres tipos de escritura sobre unha pedra negra que se coñece hoxe en día como Pedra de Rosetta.

## Gobernantes e consortes tolemaicos  
### Titulatura 
### Cronoloxía gráfica 

ImageSize = width:800 height:auto barincrement:15
PlotArea = top:10 bottom:30 right:130 left:20
AlignBars = early

DateFormat = yyyy
Period = from:-325 till:-25
TimeAxis = orientation:horizontal
ScaleMajor = unit:year increment:25 start:-325

Colors =
  id:canvas      value:rgb(0.97,0.97,0.97)
  id:PA   value:green
  id:GP   value:red

Backgroundcolors = canvas:canvas

BarData =
  barset:Rulers

PlotData=
  width:5 align:left fontsize:S shift:(5,-4) anchor:till
  barset:Rulers

  from: -305 till: -282 color:PA text:"Tolomeo I Sóter"
  from: -284 till: -246 color:PA text:"Tolomeo II Filadelfo"
  from: -246 till: -222 color:PA text:"Tolomeo III Evergetes I"
  from: -222 till: -204 color:PA text:"Tolomeo IV Filopátor"
  from: -204 till: -180 color:PA text:"Tolomeo V Epífanes"
  from: -180 till: -164 color:PA text:"Tolomeo VI Filométor"
  from: -170 till: -163 color:PA text:"Tolomeo VIII Evergetes II"
  from: -163 till: -145 color:PA text:"Tolomeo VI Filométor"
  from: -145 till: -145 color:PA text:"Tolomeo VII Neo Filopátor"
  from: -145 till: -116 color:PA text:"Tolomeo VIII Evergetes II"
  from: -132 till: -124 color:PA text:"Cleopatra II"
  from: -116 till: -107 color:PA text:"Tolomeo IX Sóter II (Latiro)"
  from: -107 till: -88 color:PA text:"Tolomeo X Alejandro I"
  from: -88 till: -81 color:PA text:"Tolomeo IX Sóter II (Latiro)"
  from: -81 till: -80 color:PA text:"Berenice III"
  from: -80 till: -80 color:PA text:"Tolomeo XI Alejandro II"
  from: -80 till: -58 color:PA text:"Tolomeo XII Neo Dionisio (Auletes)"
  from: -58 till: -57 color:PA text:"Cleopatra V Trifena"
  from: -58 till: -55 color:PA text:"Berenice IV"
  from: -55 till: -51 color:PA text:"Tolomeo XII Neo Dionisio (Auletes)"
  from: -51 till: -30 color:PA text:"Cleopatra VII"
  from: -51 till: -47 color:PA text:"Tolomeo XIII"
  from: -48 till: -47 color:PA text:"Arsínoe IV"
  from: -47 till: -44 color:PA text:"Tolomeo XIV"
  from: -44 till: -30 color:PA text:"Tolomeo XV Cesarión"
  barset:skip

## Notas 
## Véxase tamén 
### Outros artigos 
* Moeda tolemaica

### Ligazóns externas 
* Xenealoxía, reis e reinos da dinastía tolemaica de Exipto