Entamoeba histolytica

::*Para a enfermidade causada por este parasito ver amebíase*

miniatura|dereita|450px|Ciclo de vida de *Entamoeba histolytica*.

***Entamoeba histolytica*** é unha especie de protozoo parasito anaeróbico ameboide, que infecta predominantemente a humanos e outros primates causando fundamentalmente diarrea. Outros mamíferos como cans e gatos poden ser infectados transitoriamente, pero non contribúen significativamente á transmisión. Estímase que *E. histolytica* infecta a uns 50 millóns de persoas en todo o mundo anualmente. Antes pensábase que ata o 10% da poboación mundial estaba infectada por ela, pero estas cifras eran anteriores a que se recoñecese (en 1993) que existía outra especie do xénero *Entamoeba*, morfoloxicamente igual, que producía polo menos o 90% das infeccións (asintomáticas), chamada *E. dispar*, que non causa doenza, pero que se detectaba como *E, histolytica* nas probas diagnósticas. Antes distinguíase entre *E. histolytica* patoxénica e non patoxénica, pero a non patoxénica considérase hoxe que é *E. dispar*. Cando se tragan os quistes causan infeccións ao desenquistarse (liberando trofozoítos) no tracto dixestivo.
Informouse por primeira vez da natureza patoxénica de *E. histolytica* en 1875 por Lösch, pero non se lle deu o seu nome científico ata que a describiu Fritz Schaudinn en 1903. *E. histolytica*, como indica o seu nome (*histo*–*lytica* = destrutora de tecidos), é patoxénica; a infección pode ser asintomática ou orixinar disentería amebiana ou abscesos hepáticos amebianos. Pénsase que a presenza no organismo ou a capacidade de uso maior ou menor de dito arsenal encimático lle dá ás diferentes cepas as súas características virulentas, e son máis daniñas as que combinan o maior número destes compoñentes. O uso polo parasito dese repertorio encimático do grupo Zimodemo II é o método máis común para diferenciar entre un organismo patóxeno ou non patóxeno de *E. histolytica*. Algúns dos factores patoxénicos principais que aumentan a capacidade de causar dano ao hóspede humano, son:
* Actividade colaxenase. Os trofozoítos teñen propiedades secretoras bioquímicas con actividade de proteases, que degradan o coláxeno, como ocorre no tecido hepático, e pode ser ese un dos métodos para a formación dos abscesos hepáticos.
* Encimas proteolíticos. Ademais de colaxenases, demostrouse a acción dun encima citotóxico moi parecido á catepsina B chamado EhCP112, implicado na disolución da matriz intercelular que mantén unidas as células da mucosa epitelial. Ten tamén un efecto destrutivo contra certas células leucocitarias.
* Proteínas formadoras de poros. A produción destas moléculas ocasiona a lise na célula diana por medio de cambios osmóticos.
* Substancias neurohormonais. Poden ser responsables de conferir a certas cepas a facultade de crear distorsións no transporte intestinal de electrólitos, o que se observa nas diarreas.

## Interacción patoxénica 
*E. histolytica* pode modular a virulencia de certos virus humanos e ademais o protozoo é hóspede de certros virus específicos.

Por exemplo, a SIDA acentúa os danos e a patoxenicidade de *E. histolytica*. Por outra parte, *E. histolytica* fagocita con frecuencia células infectadas polo VIH. O VIH infectivo permanece viable dentro da ameba, aínda que afortunadamente non hai probas de que se produzan reinfeccións polo VIH nos humanos por infectarse con *E. histolytica* portadora do virus.

Fixéronse moitas investigacións sobre os virus que afectan a *E. histolytica* desde 1972 a 1979 realizadas por Diamond *et al*. En 1972, estes investigadores formularon a hipótese de que había dúas cepas virais distintas, poliédrica e filamentosa, dentro de *E. histolytica* que causaban lise celular. Quizais a información máis novidosa era que na cepa da ameba HB-301 a cepa do virus poliédrico non exercía un efecto negativo sobre o protozoo, pero si que orixinaba a lise celular nos protozoos da cepa HK-9. Aínda que Mattern *et al*. intentaron explorar a posibilidade de que estes virus protozoarios puidesen funcionar como o fan os bacteriófagos, non encontraron cambios significativos na virulencia de *E. histolytica* cando estaba infectada con estes virus. Porén, non se volveron publicar investigacións sobre este asunto desde entón.

## Xenoma 
Os datos xenómicos coñecidos de *E. histolytica* foron reensamblados e reanotados, incorporando modificacións funcionais e estruturais significativas aos modelos anteriores existentes. O seu xenoma de 20 millóns de pares de bases contén 8.160 xenes preditos; caracterizáronse e mapáronse elementos transpoñibles coñecidos ou novos, as asigancións funcionais foron revisadas e postas ao día, e incorporouse información adicional sobre vías metabólicas, asignacións de ontoloxía xénica, transportadores, e xeración de familias xénicas.
O principal grupo de elementos transpoñibles de *E. histlytica* son retrotransposóns sen LTR, que foron divididos en familias chamadas EhLINEs e EhSINEs (EhLINE1,2,3 e EhSINE1,2,3). As EhLINE1 codifican unha endonuclease (ademais dunha reversotranscriptase e un ORF1 para a unión de nucleótidos), que teñen semellanzas coa endonuclease de restrición bacteriana. Esta semellanza coa proteína bacteriana indica que estes elementos transpoñibles deste protozoo foron adquiridos de procariotas por transferencia horizontal de xenes.

## Diagnose e tratamento 
Pode diagnosticarse en mostras fecais, pero é importante ter presente que non se pode distinguir doutras especies (como *E, dispar*) só co exame microscópico. Os trofozoítos poden examinarse en frotis fecais, e os quistes en mostras fecais ordinarias. Tamén se usan as técnicas ELISA ou o radioinmunoensiao (RIA).

Trátase por prescrición médica con fármacos como o metronidazol, iodoquinol, paromomicina ou furoato de diloxanida e tinidazol. Os abscesos hepáticos avanzados poden requirir cirurxía.

Resúmense na táboa algunhas das principais características da infección por *E. histolytica*.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Outros artigos 
* Entamoeba gingivalis, outra entameba patóxena humana

### Ligazóns externas 
* Imaxes de *Entamoeba histolytica*
* *Entamoeba histolytica* - Centers for Disease Control and Prevention
* CDC *DPDx Parasitology Diagnostic Web Site*
* LSHTM *Entamoeba Homepage*
* *Entamoeba* Genome Resource - AmoebaDB
*