open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Lingua laosiana

A **lingua laosiana** (ພາສາລາວ *phaasaa laao*) é o idioma oficial de Laos. É unha lingua tonal da familia tai de linguas e está estreitamente relacionada coa lingua isan, falada na rexión de Isan, no nordeste de Tailandia.

O sistema de escritura laosiana é alfasilábico, é dicir, cada carácter denota unha sílaba. Este alfabeto está estreitamente emparentado co alfabeto tailandés.

O laosiano clasifícase habitualmente en cinco dialectos principais, que mostran considerable variación, especialmente en canto ao uso da tonalidade:
* Laosiano de Vientián, a variante habitualmente aceptada como estándar
* Laosiano setentrional (Luang Prabang)
* Laosiano nororiental (Xieng Khouang)
* Laosiano central Lao (Khammouan)
* Laosiano meridional (Champasak)

### Tons 
O laosiano de Vientián ten seis tons: baixo, medio, alto, ascendente, alto e baixo descendente. Os residentes de Luang Prabang usan cinco tons: medio descendente ascendente, baixo ascendente, medio, alto descendente e medio ascendente.

### Escritura 
O alfabeto laosiano baséase na mesma escritura que o alfabeto tailandés. Introducíuse en Laos a través de monxes budistas cingaleses e camboxanos durante o reinado do primeiro rei de Laos. É máis simple que os seus parentes tailandés, camboxano e birmano.

Está formado por 33 consoantes e 28 vogais que representan respectivamente 21 e 27 fonemas, e escríbese as verbas foneticamente empregando a súa escritura de esquerda a dereita.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Outros artigos 
* Wikipedia en laosiano
### Ligazóns externas
*Idioma lao, en PROEL 
*Cultura laosiana  
*Omniglot: alfabeto laosiano 
*Laoconnection.com Recursos en lingua lao 
*Laocom: Lingua e literatura 
*AbcdLaos: Lingua e cultura laosiana
Provincia de Phayao

**Phayao** (en tai  พะเยา) é unha provincia (*changwat*) da Tailandia. A súa capital é a cidade de Phayao.

Limita polo leste coa Provincia Nan, polo nordeste coa Provincia Xaignabouli (de Laos), polo sur coa Provincia Phrae, polo oeste coa Provincia Lampang e polo norte coa Provincia Chiang Rai.

## Distritos
esquerda|180px|Mapa dos distritos
A provincia divídese en nove distritos (*amphoe*), os cales logo se subdividen en 68 comunas (*tambon*) e 632 poboados (*muban*).
Provincia de Phatthalung

**Phatthalung** (en tai: พัทลุง) é unha provincia do Sur da Tailandia. A súa capital é a cidade de Phatthalung.

Achada na Península de Malaca, limita polo norte coa Provincia Nakhon Si Thammarat, polo oeste e sur coa Provincia Songkhla, polo sur coa Provincia Satun e polo oeste coa Provincia Trang.

## Distritos
esquerda|150px|Mapa dos distritos
Phatthalung divídese en 11 distritos (*amphoe*), os cales logo se subdividen en 65 comunas (*tambon*) e 626 poboados (*muban*).
Provincia de Phang Nga

**Phangnga** ou **Phang Nga** (en tai พังงา), é unha provincia (*changwat*) do Sur da Tailandia, nas costas do Mar de Andaman. A súa capital é a cidade de Phangnga.

Limita polo norte coa Provincia Ranong, polo leste coas Pronvicias Surat Thani e Krabi (sueste), e ao sur áchase Phuket, que é unha illa.

## Distritos
esquerda|180px|Mapa dos distritos
Phang Nga subdivídese en 8 ditritos (*amphoe*), os cales se debullan logo en 48 comunas (*tambon*) e 314 poboados (*muban*).
Pol Espargaró

**Pol Espargaró Villà**, nado en Granollers (Barcelona) o 10 de xuño de 1991, é un piloto catalán de motociclismo que actualmente compite na categoría de MotoGP no equipo Repsol Honda HRC.

## Historial 
:(*) Tempada en transcurso. Actualizado a 3 de xullo de 2011.

## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* Pol Espargaró na web oficial de Moto GP
Zach Morley

**Zach Scott Morley**, nado o 25 de abril de 1983 en Missouri, é un xogador profesional de baloncesto estadounidense que actualmente xoga para o Budivelnyk Kíiv da Superliga de Baloncesto, máxima competición profesional ucraína. Cunha estatura de 2,03 metros xoga na posición de aleiro.

## Traxectoria 
Zach Scott Morley formouse na Universidade de Wisconsin entre os anos 2003 e 2005, ano no que decide dar o salto a Europa asinando co Gandía Basquet, que nese momento xogaba na liga LEB-2. Ese mesmo ano conseguirií o ascenso, continuando co equipo a seguinte tempada na liga LEB. Ese segundo ano foi peza fundamental para que o equipo da Safor conseguise a permanencia na competición, derrotando nun quinto partido da eliminatoria pola permanencia ao Gijón Baloncesto.

Un ano máis tarde asinaría co Leite Río Breogán, equipo co que disputou un total de 31 partidos. Foi destacada a súa contribución durante a Copa Príncipe disputada en Zaragoza para que o equipo, entón dirixido por Paco García, acadase o título. Así mesmo participou na Final Four polo ascenso de Cáceres na que caeron eliminados en semifinais polo Bruesa GBC, equipo que finalmente ascendería á ACB.

A tempada 2008 iniciouna sen equipo, sendo chamado por Gandía para axudar ao equipo a superar unha situación difícil que facía perigar a permanencia do equipo na LEB Ouro. Ao ano seguinte asinaría co Autocid Burgos, permanecendo alí unha temporada e trala cal marcharía cara a Superliga de Baloncesto de Ucraína, xogando para o Budivelnik de Kíiv.

### Equipos 
* 15px|border|LEB 2/LEB Gandía (LEB 2/LEB 2005-2007)
* 15px|border|LEB Leite Río Breogán (LEB, 2007-2008)
* 15px|border|LEB Gandía (LEB, 2008-2009)
* 15px|border|LEB Autocid Burgos (LEB, 2009-2010)

## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* Ficha na web oficial da FEB
José Antonio Marcos

**José Antonio Marcos**, nado en Asturias en 1958, é un periodista asturiano.

## Biografía 
Licenciouse en Xornalismo na Universidade Complutense de Madrid. Os seus primeiros pasos profesionais deunos en medios de prensa escrita, incorporándose en 1978 a *La Voz de Asturias*, de onde pasou a *Avisos de Tenerife*, ata que en 1981 inicia a súa traxectoria na radio. Neste medio desenvolveu practicamente toda a súa carreira.

En 1981 ingresa na Cadena SER. Un ano máis tarde foi asignado ós servizos informativos. Durante ese tempo foi director dalgúns dos espazos máis emblemáticos da emisora, como *Matinal SER* (1988-1989), *Hora 20* (1989-1993), director dos informativos de fin de semana (1993-1994) ou subdirector e presentador de *Hora 25* (1994-1996).

Dende 1996 está á fronte do informativo *Hora 14*, que é líder de audiencia.

## Notas
Efrén Vázquez

**Efrén Vázquez Rodríguez**, nado en Bilbao o 2 de setembro de 1986, é un piloto español de motociclismo.
## Historial 
:(*) Tempada en transcurso. Actualizado a 3 de xullo de 2011.

## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* Perfil de Efrén Vázquez en MotoGP
Héctor Faubel

**Héctor Faubel Rojí**, nado en Llíria (Valencia) o 10 de agosto de 1983, é un piloto español de motociclismo, que actualmente compite na categoría de 125 cc. En 2002 foi campión de España de 250 cc, e a nivel mundial conseguiu ser subcampión na categoría de 125 cc en 2007.

## Historial 
:(*) Tempada en transcurso. Actualizado a 3 de xullo de 2011.

## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* Páxina web oficial de Héctor Faubel
Iman Shumpert

**Iman Asante Shumpert**, nado o 26 de xuño de 1990 en Oak Park, Illinois, é un xogador americano de baloncesto profesional que xoga nos Brooklyn Nets da National Basketball Association (NBA).

## Traxectoria profesional 
Shumpert foi elixido na 17ª posición do Draft da NBA de 2011 polos New York Knicks. Shumpert rematou na quinta posición na votación ó Rookie do Ano da NBA de 2012, tras facer 9.5 puntos, 3.2 rebotes e 2.8 asistencias por encontro.

O 5 de xaneiro de 2015, Shumpert foi traspasado ós Cleveland Cavaliers nun traspaso entre os Knicks, os Cavaliers e os Oklahoma City Thunder.

O 8 de febreiro de 2018, Shumpert foi traspasado ós Sacramento Kings nun traspaso entre tres equipos que incluíu tamén ós Cavaliers e ós Utah Jazz.

O 7 de febreiro de 2019, Shumpert foi traspasado xunto a Nik Stauskas, Wade Baldwin IV e unha elección da segunda rolda do Draft de 2021 ós Houston Rockets, nun traspaso entre tres equipos que tamén mandou a Brandon Knight, Marquese Chriss e dúas futuras eleccións do Draft ós Cleveland Cavaliers, e a Alec Burks e unha elección da segunda rolda do Draft de 2020 ós Sacramento Kings.

O 13 de novembro de 2019, Shumpert asinou cos Brooklyn Nets. O 12 de decembro de 2019, foi cortado polos Nets.

O 30 de xaneiro de 2021, Shumpert asinou de novo cos Brooklyn Nets, onde xogou un partido antes de ser cortado. O 26 de febreiro de 2021, asinou un contrato de dez días cos Nets.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* Perfil en NBA.com
H2O: Just Add Water

***H2O: Just Add Water*** é unha serie de televisión australiana xuvenil. Transmítese en máis de cen países de todo o mundo.

## Sinopse 
Rikki (Cariba Heine), Emma (Claire Holt) e Cleo (Phoebe Tonkin) son tres rapazas adolescentes que viven na Costa Dourada australiana. Por culpa dunha broma de Zane Bennet (Burgess Abernethy) as rapazas atópanse mar dentro. Ven a illa de Maco (lugar de grande importancia na serie) e diríxense a ela. Alí atopan un volcán inactivo, e dentro del un estraño canal submarino. Para non quedar encerradas na illa deciden nadar e buscar a saída. Cando se meten no canal a lúa alumea o pozo a través do cráter, facendo que este se poña a burbullar. A partir dese día as tres convértense en sereas ao tocar a auga. No segundo episodio cóntanlle a Lewis, o noivo de Cleo, que son sereas ao tocar a auga.

Na segunda tempada aparece unha nova serea Charlotte Watsford (Brittany Byrnes) mais esta é mala. Sae con Lewis durante a maior parte da temporada pero case ao acabar a temporada Lewis rompe con ela para volver con Cleo.

Na terceira temporada Emma e Lewis vanse da serie e aparece Isabella Hartley, Bella (Indiana Evans) con Will Benjamin (Luke Mitchell).

## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* *H2O: Just Add Water* na IMDb
Chris Singleton

**Christopher Carl "Chris" Singleton, Jr.**, nado o 21 de novembro de 1989 en Canton, Xeorxia, é un xogador americano de baloncesto profesional.

## Traxectoria profesional 
Singleton foi elixido na 18ª posición do Draft da NBA de 2011 polos Washington Wizards. O 9 de decembro de 2011, asinou cos Wizards.

O 5 de setembro de 2014, Singleton asinou cos Indiana Pacers, pero foi cortado o 25 de outubro de 2014. O 31 de outubro de 2014, asinou cos Jiangsu Dragons da Chinese Basketball Association.

O 17 de xullo de 2018, anunciouse a súa fichaxe por unha tempada polo FC Barcelona da Liga ACB.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* Perfil en NBA.com
Nolan Smith

**Nolan Derek Smith**, nado o 25 de xullo de 1988 en Louisville, Kentucky, é un ex xogador americano de baloncesto profesional.

## Traxectoria profesional 
O 23 de xuño de 2011, Smith foi elixido na 21ª posición do Draft da NBA de 2011 polos Portland Trail Blazers. En 2012, xogou na Liga de Verán da NBA cos Trail Blazers. O 6 de xaneiro de 2013, Smith foi asignado ós Idaho Stampede da NBA Development League. Foi chamado de volta o 9 de xaneiro de 2013.

Uniuse ós Boston Celtics para a Liga de Verán de Orlando de 2013.

O 18 de agosto de 2013, asinou un contrato dun ano co Cedevita Zagreb.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* Estatísticas en Basketball-Reference.com  
* Biografía en Duke
Kenneth Faried

**Kenneth Bernard Faried Lewis**, nado o 18 de novembro de 1989 en Newark, Nova Jersey, é un xogador profesional estadounidense de baloncesto que xoga no PBC CSKA Moscova ruso.

## Traxectoria profesional 
Faried foi elixido na 22ª posición do Draft da NBA de 2011 polos Denver Nuggets. O 9 de decembro asinou o seu contrato cos Nuggets.

O 13 de xullo de 2018, Faried foi traspasado xunto a Darrell Arthur e dúas futuras eleccións do Draft ós Brooklyn Nets, a cambio de Isaiah Whitehead. O 19 de xaneiro de 2019, foi cortado polos Nets.

O 21 de xaneiro de 2019, Faried asinou cos Houston Rockets.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* Perfil en NBA.com 
* Estatísticas en BasketballReference.com  
* Perfil en Morehead State
Provincia de Pattani

**Pattani** (en tai: ปัตตานี) é unha provincia (*changwat*) do Sur da Tailandia. A súa capital é a cidade de Pattani.

A provincia limita coas provincias Narathiwat (sueste), Yala (sur) e Songkhla (oeste).

## Distritos
esquerda|200px|Mapa dos distritos
Pattani divídese en 12 distritos (*amphoe*), os cales se poden subdividir en 115 comunas (*tambon*) e 629 poboados (*muban*).
Sergio Gadea

**Sergio Gadea Panisello**, nado en Puçol (Valencia) o 30 de decembro de 1984, é un piloto español de motociclismo. Actualmente compite na categoría de 125 cc, no equipo Blusens-STX.

## Historial 
:(*) Tempada en transcurso.

## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* Perfil de Sergio Gadea en MotoGP
Alberto Moncayo

**Alberto Moncayo Bernal**, nado en Cádiz o 23 de xullo de 1991, é un piloto español de motociclismo, que actualmente compite na categoría de 125 cc co equipo Andalucía Banca Cívica.

## Historial 
:(*) Tempada en transcurso. Actualizado a 3 de xullo de 2011.

## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* Perfil de Alberto Moncayo en MotoGP
Galería de imaxes de Liáns, Oleiros

**Galería de imaxes de Liáns, Oleiros**.

Ficheiro:Fachada da igrexa de Santaia de Liáns.jpg|Igrexa de Santaia de Liáns
Ficheiro:Igreja_de_Santa_Eulalia_de_Li%C3%A1ns-Oleiros.jpg|Igrexa de Santaia de Liáns
Ficheiro:Cruceiro de Santaia de Liáns.JPG|Cruceiro do adro da igrexa de Santaia de Liáns
Ficheiro:Cemiterio Lians Oleiros Galicia.jpg|No cemiterio.
Ficheiro:Capela de San Paio en Montrove.JPG|Capela de San Paio, en Montrove.
Ficheiro:As Torres de Santa Cruz.JPG|Centro Cultural As Torres, no Porto de Santa Cruz co Museo Os Oleiros José María Kaydeda, o teatro municipal das Torres e a Biblioteca Municipal e Centro de Documentación da Muller Rosalía de Castro.
Ficheiro:Castillo de Santa Cruz2.jpg|Fachada traseira do edificio principal do castelo de Santa Cruz.
Ficheiro:Monumento aos emigrantes.JPG|Monumentos aos Emigrantes na Praza do Emigrante, no Porto de Santa Cruz.
Ficheiro:Praia de Portocovo e castelo de Santa Cruz.JPG|A praia de Portocovo e o castelo de Santa Cruz, no Porto de Santa Cruz.
Ficheiro:Porto de Santa Cruz coa marea baixa.JPG|Porto de Santa Cruz coa marea baixa
Ficheiro:Porto de Santa Cruz coa marea chea.jpg|Porto de Santa Cruz coa marea chea
Ficheiro:Patio do pazo de Lóngora.JPG|Patio do pazo de Lóngora, residencia de Marcial del Adalid e Fanny Garrido.
Ficheiro:Cruceiro do pazo de Lóngora.JPG|Cruceiro do pazo de Lóngora
Ficheiro:Cara posterior do cruceiro de Lóngora.JPG|Pietà na cara posterior do cruceiro do pazo de Lóngora
Ficheiro:Alegoría do inverno no pazo de Lóngora.JPG|Alegoría do inverno á beira do estanque do pazo de Lóngora
Ficheiro:Alegoría da primavera no pazo de Lóngora.JPG|Alegoría da primavera á beira do estanque do pazo de Lóngora
Ficheiro:Alegoría do verán no pazo de Lóngora.JPG|Alegoría do verán á beira do estanque do pazo de Lóngora
Ficheiro:Alegoría do outono no pazo de Lóngora.JPG|Alegoría do outono á beira do estanque do pazo de Lóngora
Ficheiro:Santaia de Liáns.Oleiros.Galicia.jpg|Parque de Liáns
The Air Up There

***The Air Up There*** é un filme estadounidense dirixido por Paul Michael Glaser que se estreou en 1994.

As escenas que se desenvolven nos Estados Unidos, foron rodadas en Toronto e Hamilton, Canadá. As escenas en África foron rodadas en Kenya e Hoedspruit, Suráfrica.

## Sinopse 
Jimmy Dolan (Kevin Bacon) é un adestrador de baloncesto dun colexio que quere conseguir unha gran promoción. Para iso necesita atopar unha nova estrela para o equipo. Para atopala remata viaxando ó máis profundo de África agardando a recrutar a Saleh, un incrible prodixio do baloncesto que Jimmy descubriu fortuitamente nun vídeo caseiro. Pero Saleh é o fillo do xefe da tribo e ten responsabilidades na casa, xa que as súas terras son ambicionadas por unha empresa mineira que ten o seu propio equipo de baloncesto.

## Personaxes 
* Kevin Bacon como Jimmy Dolan
* Charles Gitonga Maina como Saleh
* Yolanda Vazquez como Irmá Susan
* Winston Ntshona como Urudu
* Mabutho 'Kid' Sithole como Nyaga
* Sean McCann como Ray Fox
* Dennis Patrick como Padre O'Hara

## Notas 
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* Ficha na IMDb 
* Ficha en Filmaffinity
The Butcher Boy

***The Butcher Boy*** é un filme irlandés dirixido por Neil Jordan que se estreou en 1997.

## Sinopse 
Francie Brady é un adolescente que vive nun ambiente familiar que frustra tódolos seus desexos e soños. En pé de guerra contra a realidade que o rodea, busca desesperadamente un refuxio para esquecerse da súa vida.

## Personaxes 
* Fiona Shaw como Señora Nugent
* Stephen Rea como Da Brady
* Eamonn Owens como Francie Brady 
* Seán McGinley como o Sarxento
* Peter Gowen como Leddy
* Alan Boyle como Joe Purcell
* Andrew Fullerton como Phillip Nugent
* Aisling O'Sullivan como Ma Brady
* John Kavanagh como Doutor Boyd
* Rosaleen Linehan como Señora Canning 
* Anita Reeves como Señora Coyle 
* Gina Moxley como Mary
* Brendan Gleeson como Padre Bubbles
* Niall Buggy como Padre Dom
* Ian Hart como Tío Alo
* Anne O'Neill como Señora McGlone

## Galardóns e nomeamentos 
* 1998: Berlín: Oso de Prata ó mellor director.

## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* Ficha na IMDb 
* Ficha en Filmaffinity
A Riba, A Riba, A Baña

**A Riba** é un lugar da parroquia da Riba no concello coruñés da Baña na comarca da Barcala. Tiña 34 habitantes no ano 2015 segundo datos do INE, , dos cales 21 eran mulleres e 13 eran homes. No 2010 tiña 45 habitantes: 24 mulleres e 21 homes.

## Lugares e parroquias 
### Lugares da Riba 
### Parroquias da Baña 
## Notas
San Xoán, A Riba, A Baña

**San Xoán** é un lugar da parroquia da Riba no concello coruñés da Baña na comarca da Barcala. Segundo o Instituto Galego de Estatística, non ten habitantes desde 2025.

## Toponimia 
O topónimo **San Xoán** é un haxiotopónimo e débese á presenza no lugar da igrexa de San Xoán da Riba.

## Lugares e parroquias 
### Lugares da Riba 
### Parroquias da Baña 
## Notas
Reguengo, Suevos, A Baña

**Reguengo** é un lugar da parroquia de Suevos no concello coruñés da Baña na comarca da Barcala. Segundo o INE en 2015 tiña 36 habitantes (18 homes e 18 mulleres), dous menos ca en 2010 (19 homes e 19 mulleres) nese ano).

## Lugares e parroquias 
### Lugares de Suevos 
### Parroquias da Baña 
## Notas
Provincia de Pathum Thani

**Pathum Thani** (en tai ปทุมธานี) é unha provincia (*changwat*) do Centro da Tailandia. A súa capital é a cidade de Pathum Thani.

Limita polo norte coas Provincias Ayutthaya e Saraburi (nordeste), polo oeste coas Provincias Nakhon Nayok e Chachoengsao (sueste), polo sur con Bangkok e polo leste coa Provincia Nonthaburi.

## Divisións
esquerda|218px|Mapa dos Distritos
A provincia divídese en 7 distritos (*amphoe*), os cales se poden subdividir logo en 60 comunas (*tambon*) e 529 poboados (*muban*).
Provincia de Nonthaburi

**Nonthaburi** (en tai นนทบุรี) é unha provincia (*changwat*) do Centro da Tailandia. A súa capital é a cidade de Nonthaburi.

## Distritos
esquerda|135px|Mapa dos distritos
A provincia divídese en 6 distritos (*amphoe*), os cales se poden debullar logo en 52 comunas (*tambon*) ou 309 poboados.
Provincia de Nong Khai

**Nong Khai** (en tai หนองคาย) é a provincia (*changwat*) máis setentrional do Nordeste da Tailandia. A súa capital é a cidade de Nong Khai.

Polo norte limita con Laos e as provincias tailandesas coas que limita son, de leste a oeste,
Bueng Kan, Sakon Nakhon, Udon Thani e Loei.
Daniel Brühl

**Daniel César Martín Brühl González Domingo**, nado en Arenys de Munt (provincia de Barcelona) o 16 de xuño de 1978, é un actor de cine e televisión alemán.

## Traxectoria 
[miniatura|dereita|Daniel Brühl e [Anna Maria Mühe na estrea de *Was nützt die Liebe in Gedanken*]] 
Coñecido artisticamente como Daniel Brühl, é fillo do realizador alemán Hanno Brühl e da mestra catalá Marisa González Domingo. Aínda que naceu en Arenys de Munt, medrou na cidade de Colonia en Alemaña. Fala alemán, castelán, inglés, francés e catalán.

## Filmografía 
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
*En Yahoo
Raúl Tamudo

**Raúl Tamudo Montero**, nado en Santa Coloma de Gramenet (Barcelona) o 19 de outubro de 1977, é un futbolista español. Xoga de dianteiro e o seu equipo actual é o CE Sabadell FC.

## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* Datos do xogador en bdfutbol.com
Provincias de Tailandia

miniatura|dereita|División administrativa de Tailandia en 2023.
Tailandia divídese en 76 provincias (en , *changwat*, singular e plural), que son xeograficamente agrupadas en seis rexións. A capital Bangkok non é propiamente unha provincia, senón que é unha área de administración especial considerada a 77ª provincia por ter o mesmo nivel administrativo que as outras 76 provincias. O nome das provincias é o mesmo que o das súas respectivas capitais. So seis provincias teñen por capital unha cidade que non é a máis grande, estas son Tak (Mae Sot é a maior cidade), Pathum Thani (Rangsit é a maior cidade), Songkhla (Hat Yai é a maior cidade), Chonburi (Pattaya é a maior cidade), Narathiwat (Su-ngai Kolok é a maior cidade) e Prachuap Khiri Khan (Hua Hin é a maior cidade).

Bangkok é a que ten tanto maior poboación como densidade de poboación. A provincias máis extensa é Nakhon Ratchasima, a máis pequena é Samut Songkhram. Ranong é a que ten menos número de habitantes, mentes que Mae Hong Son é a que ten menor densidade de poboación (datos segundo o censo do ano 2000).

Cada provincia está administrada por un gobernador, posto polo Ministerio de Interior, agás Bangkok, onde o gobernador é escolleito polos seus habitantes.

Tailandia subdivídese logo en 878 distritos (*amphoe*, อำเภอ). Os cincuenta distritos de Bangkok son chamados *khet* (เขต), pero é normal tamén chamalos *amphoe*. O número de distritos por provincia varía moito. Os distritos subdivídense logo en *tambon* (comunas)  e finalmente en *muban* (poboados). En Bangkok o *tambon* son denomindados *khwaeng*.
The Wild Hunt

***The Wild Hunt*** é un filme canadense dirixido por Alexandre Franchi que se estreou no 2009.

## Sinopse 
Un grupo de xente que se reúne para xogar unha partida de rol en vivo, no que se caracterizan de elfos, celtas e viquingos. Todo se pon máis serio cando a moza dun dos xogadores é secuestrada por un grupo de xente que ameaza con violala.

## Personaxes 
* Mark A. Krupa como Bjorn Magnusson
* Ricky Mabe como Erik Magnusson
* Tiio Horn como Evelyn / Princesa Evlynia
* Trevor Hayes como Shaman Murtagh
* Kent McQuaid como Greg'Ash
* Nicolas Wright como Rei Argyle
* Claudia Yurt como Tamara
* Kyle Gatehouse como David
* Spiro Malandrakis como Oliver
* Victor Trelles como Miguel / O viquingo mexicano 
* Holly O'Brien como Princesa Ambrosia
* Martin Stone como Magnus Gunnarsson
* Terry Simpson como Bernie / Capitán BernHeart

## Notas 
## Véxase tamén 
### Outros artigos 
* Cazaría salvaxe
### Ligazóns externas 
* Ficha na IMDb 
* Ficha en Filmaffinity
John Blake Dillon

**John Blake Dillon**, nado en Ballaghaderreen o 5 de maio de 1814 e finado o 15 de setembro de 1866 en Killarney, foi un escritor e nacionalista irlandés e un dos fundadores do movemento Irlanda Nova.

En 1847 William Smith O'Brien, o líder do partido Irlanda Nova, converteuse nun dos fundadores da Confederación Irlandesa, e fixo campaña en contra da Acta de Unión de 1800, e clamaba polo fin das exportacións de gran e o peche dos portos. Ao ano seguinte, organizou unha resistencia de traballadores sen terra no Condado de Tipperary contra os propietarios das terras e os seus axentes.

Entre o 23 e o 29 de xullo de 1848, O'Brien, Meagher e Dillon apelaron á revolta a medida que viaxaban polos condados de Wexford, Kilkenny e Tipperary. A última gran reunión dos líderes de Irlanda Nova tivo lugar o 28 de xullo, ao día seguinte, O'Brien estaba nun local onde había barricadas, chamado "The Commons", tentando evitar a prisión refuxiándose nunha casa e facendo algúns reféns. O'Brien viuse obrigado a falar coa policía a través dunha xanela e afirmaría "Somos todos Irlandeses. Deixei as armas e serán libres". Porén, algo ocorreu que desencadeou nun tiroteo no que se rexistraron varios feridos. Varios líderes participantes na revolta foron acusados e condenados por sedición, o que implicaba a pena de morte. As súas sentenzas foron conmutadas despois por un desterro na Terra de Van Diemen (Tasmania), onde foron separados en varias colonias penais. Meagher e John Mitchel conseguiron escapar e emigraron para os Estados Unidos na década de 1850.

## Notas
Skjaldmö

[miniatura|Hervor morrendo logo dunha liorta cos [hunos. É unha pintura de Peter Nicolai Arbo.|300x300px]]

Unha **skjaldmö** (*skjaldmær* en islandés, *sköldmö* en sueco), ou **doncela guerreira**, era, segundo a mitoloxía nórdica, unha virxe que elixe loitar coma un guerreiro. Adoitan mencionarse nas sagas literarias como *saga Hervarar* e na *Gesta Danorum*.

De acordo coa enciclopedia sueca *Nordisk familjebok*, as skjaldmö aparecen tamén en historias doutras nacións xermanas: os godos, e as tribos dos cimbros e marcómanos. Elas foron a inspiración para as valquirias e tamén a inspiración de J. R. R. Tolkien para o personaxe Éowyn, chamada «*shieldmaiden of Rohan*» (expresión na que *shieldmaiden* equivale a skjaldmö en inglés).

Exemplos de nomes de *doncelas guerreiras* nomeadas en sagas nórdicas inclúen a Brynhildr na *saga Volsunga*, Hervor na *saga Hervarar*, a princesa sueca Thornbjörg en *Hrólfs saga Gautrekssonar* e Hed, Visna e Veborg na *Gesta Danorum*.
 
Segundo Saxo Grammaticus, 300 doncelas guerreiras pelexaron do lado danés na loita de Brávellir.
Tobias Harris

**Tobias John Harris**, nado o 15 de xullo de 1992 en Islip, Nova York, é un xogador profesional estadounidense de baloncesto que xoga nos Philadelphia 76ers da National Basketball Association (NBA).

## Traxectoria 
O 23 de xuño de 2011, Harris foi elixido na 19ª posición do Draft da NBA de 2011 polos Charlotte Bobcats. Foi traspasado inmediatamente despois aos Milwaukee Bucks nun traspaso entre os Bucks, os Charlotte Bobcats e os Sacramento Kings.

O 21 de febreiro de 2013, Harris foi traspasado ós Orlando Magic xunto a Doron Lamb e Beno Udrih, a cambio de J.J. Redick, Gustavo Ayón e Ish Smith. Os seus minutos de xogo incrementáronse notablemente en Orlando, e triplicou o seu número de puntos por partido, e cuadruplicou o de rebotes, asistencias e tapóns por encontro. O 14 de xullo de 2015, Harris renovou cos Magic cun contrato de catro anos e 64 millóns de dólares.

O 16 de febreiro de 2016, Harris foi traspasado ós Detroit Pistons a cambio de Ersan İlyasova e Brandon Jennings.

O 29 de xaneiro de 2018, Harris foi traspasado ós Los Angeles Clippers xunto a Avery Bradley, Boban Marjanović e dúas futuras eleccións do Draft, a cambio de Blake Griffin, Willie Reed e Brice Johnson.

O 6 de febreiro de 2019, Harris foi traspasado xunto a Mike Scott e Boban Marjanović ós Philadelphia 76ers a cambio de Mike Muscala, Wilson Chandler, Landry Shamet e unha futura elección do Draft.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* Perfil en NBA.com 
* Estatísticas en Basketball-Reference.com
William Smith O'Brien

miniatura|upright|William Smith O'Brien
[miniatura|upright|Estatua de O'Brien na [O'Connell Street, Dublín]]
'''William Smith O'Brien** (en irlandés **Liam Mac Gabhann Ó Briain'''), nado en Newmarket-on-Fergus o 17 de outubro de 1803 e finado o 18 de xuño de 1864, foi un nacionalista irlandés, deputado e líder do movemento Irlanda Nova. Condenado por sedición pola revolta de 1848, a súa sentenza foi conmutada pola deportación á Terra de Van Diemen. En 1854 foi liberado a condición de exilarse de Irlanda, pasando a vivir en Bruxelas durante dous anos. En 1856, O'Brien foi indultado e regresou a Irlanda, mais non volveu entrar en política.
Tyrone Grant

**Tyrone Jeremy Grant**, nado o 24 de xaneiro de 1977 en Brooklyn, Nova York, é un xogador profesional de baloncesto estadounidense de orixe barbadense. Cunha estatura de 2,02 metros xogaba na posición de ala-pivote.

## Traxectoria 
### Clubs 
*  Trenton Sh. Stars (IBL, 1999−2000)
*  Mabo Prefabbricati Livorno (Serie A2, 2000−2001)
*  Gimnasia y Esgrima de Comodoro (LNB, 2001)
*  De Vizia Avellino (Serie A, 2001−2002)
*  Teramo Basket (Serie A2 / Serie A, 2002-04)
*  Olympia Larissa (A1, 2004−2005)
*  Leche Río Breogán (ACB, 2005)
*  Armani Jeans Milano (Serie A / Euroliga, 2005−2006)
*  Jeonju KCC Egis (KBL, 2006)
*  Virtus Bologna (2007)
*  Veroli Basket (Serie A2, 2007−2008)
*  Al Moutahed Tripoli (LBL, 2008−2009)
*  Hyères-Toulon Var (Pro A, 2009)
*  Ironi Ashkelon (ha'Al, 2009)
*  Benetton Treviso (Serie A, 2010)
*  Umana Reyer Venezia (Serie A2, 2010)
*  KAE Ilisiakos (A1, 2011)

## Notas 
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* Perfil na web oficial da ACB
* Perfil en Proballers
Clan na Gael

O **Clan na Gael** (na ortografía irlandesa moderna **Clann na nGael**, traducido como *Familia dos Gaels*) foi unha organización republicana irlandesa nos Estados Unidos dos séculos XIX e XX, sucesor da Irmandade Feniana e irmán da Irmandade Republicana Irlandesa (IRB).
Lista de monumentos da provincia de Lugo

Esta é unha **lista dos monumentos da provincia de Lugo** que están declarados como BIC polo Ministerio de Cultura ou pola Xunta de Galicia.

## Abadín
## Alfoz
## Antas de Ulla
## Baralla
## Becerreá
## Begonte
## Carballedo
## Castro de Rei
## Castroverde
## Cervantes
## Cervo
## Chantada
## O Corgo
## Cospeito
## Folgoso do Courel
## Fonsagrada
## Foz
## Friol
## Guitiriz
## Guntín
## O Incio
## Lourenzá
## Lugo
## Meira
## Mondoñedo
## Monforte de Lemos
## Monterroso
## Muras
## Navia de Suarna
## As Nogais
## Palas de Rei
## Pantón
## Paradela
## O Páramo
## A Pobra do Brollón
## Portomarín
## Quiroga
## Ribadeo
## O Saviñao
## Samos
## Sarria
## Sober
## Taboada
## Valadouro
## Vilalba
## Viveiro
## Xermade
## Notas
## Véxase tamén 
### Outros artigos 
*Lista de monumentos da provincia da Coruña.
*Lista de monumentos da provincia de Ourense.
*Lista de monumentos da provincia de Pontevedra.
### Ligazóns externas 
*Relación de Bens de Interese Cultural de Galicia a 1 de marzo de 2016 Xunta de Galicia
*Consultas de Bases de datos de Bens Culturais protexidos no Ministerio de Cultura  
*Patrimonio cultural en Galicia 
*Lista de monumentos de Lugo
Charles Gitonga Maina

**Charles Gitonga Maina**, nado en 1976 en Kenya, é un actor coñecido polo seu papel de Saleh no filme estadounidense *The Air Up There*, un filme de baloncesto que co-protagoniza xunto con Kevin Bacon.

Maina tamén protagonizou o episodio "Lostland" da serie de televisión *SeaQuest DSV*, como o Profesor Obatu e o seu devanceiro Deucalion.
Joseph Plunkett

**Joseph Mary Plunkett** (en irlandés **Seosamh Máire Pluincéid**), nado en Dublín (Irlanda) o 21 de novembro de 1887 e finado na prisión de Kilmainham (Dublín) o 4 de maio de 1916 executado tralo Alzamento de Pascua, foi un nacionalista irlandés, poeta, xornalista, e un dos líderes do Alzamento de Pascua de 1916.
Naruto the Movie: Ninja Clash in the Land of Snow

***Naruto The Movie: Ninja Clash in the Land of Snow*** (劇場版 NARUTO 大活劇! 雪姫忍法帖だってばよ!! Gekijōban Naruto Daikatsugeki! Yukihime Ninpōchō dattebayo!!) é un filme de animación xaponés dirixido por Tensai Okamura e escrito por Katsuyuki Sumisawa que foi estrado no 2004. Baséase no anime *Naruto* creado por Masashi Kishimoto.

## Sinopse 
A actriz e ídolo de Naruto, a controvertida Yukie Fujikaze, é en realidade a herdeira ó trono no país da Neve, o cal se atopa baixo o xugo do seu severo tío e os seus secuaces. Naruto, Sasuke e Sakura, acompañados polo mestre Kakashi e a compañía cinematográfica, levarán de volta ó seu país á princesa Yukie baixo o pretexto de rodar alí unha escena, pero Yukie non estará moi disposta a regresar á súa terra natal.

## Personaxes 
## Véxase tamén 
### Outros artigos 
* *Naruto the Movie 2: Legend of the Stone of Gelel*
* *Naruto the Movie 3: Guardians of the Crescent Moon Kingdom*
* *Naruto: Shippūden the Movie*
* *Naruto Shippūden 2: Bonds* 
* *Naruto Shippūden 3: Inheritors of the Will of Fire*
* *Naruto Shippūden 4: The Lost Tower*
* *Naruto Shippūden 5: Blood Prison*

### Ligazóns externas 
* Ficha na IMDb 
* Ficha en Filmaffinity
Columna de Nelson

miniatura|A Columna de Nelson arredor de 1830.
A **Columna de Nelson**, **Colún Nelson** (en irlandés) ou **Nelson Pillar** (en inglés), coñecida frecuentemente en Dublín como '''Nelson's Pillar** ou simplemente **The Pillar''', foi un piar coroado por unha estatua de Horatio Nelson que estaba situado no medio da actual O'Connell Street, en Dublín. O monumento foi erguido en 1808 e foi destruído por unha bomba en 1966. Crese que o atentado foi obra do Exército Republicano Irlandés (IRA), aínda que a policía non puido identificar a ningún dos responsables.

## Descrición 
O monumento era unha columna dórica de 36,9 metros de alto e coroada por unha estatua de Horatio Nelson de catro metros de altura de pedra de Portland realizada polo escultor de Cork Thomas Kirk, dándolle unha altura total de 40,9 metros (10,7 metros menos que a Nelson's Collumn de Londres). O diámetro da columna era de 4 metros no seu extremo inferior e de 3 na parte superior.

Tódalas partes visibles da columna eran de granito de Kilbride, Condado de Wicklow. O interior era de calcaria negra.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Outros artigos 
* Horatio Nelson

### Ligazóns externas 
* RTÉ - ''Scannal - Nelson's Pillar: The Day They Blew It Up''
Eli Roth

**Eli Raphael Roth**, nado o 18 de abril de 1972 en Newton, Massachusetts, é un actor, guionista, produtor e director de cine estadounidense. A meirande parte da súa produción cinematográfica céntrase no xénero gore.

## Biografía 
Fillo de Cora, unha pintora, e o doutor Sheldon Roth, un psiquiatra, psicanalista e mestre da Universidade de Harvard. Foi educado baixo as ensinanzas da relixión xudía. Roth comezou a facer filme á idade de oito anos despois de ver *Alien*, do director Ridley Scott. Filmou preto de 50 curtas cos seus irmáns Adam e Gabe, antes de se formar na Newton South High School e de asistir á escola de cine da Universidade de Nova York.

## Traxectoria 
É coñecido por interpretar a Donny "O Oso Xudeu" Donowitz no filme *Inglourious Basterds* de Quentin Tarantino. Forma parte do grupo de directores de cine alcumado Splat Pack, debido á súa asociación para co xénero de terror. Roth aposta por traer de volta a clasificación con R para os filmes segundo a súa violencia.

## Filmografía 
## Premios 
### Premios do Sindicato de Actores 
## Notas 
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* www.patheos.com 
* D-Listed profile
Naruto the Movie 3: Guardians of the Crescent Moon Kingdom

***Naruto the Movie 3: Guardians of the Crescent Moon Kingdom*** (大興奮!みかづき島のアニマル騒動だってばよ! Dai Kōfun! Mikazuki-jima no Animaru Panikku Dattebayo!) é un filme de animación xaponés dirixido por Toshiyuki Tsuru e escrito por Junki Takegami que se estreou no 2006. É o terceiro filme baseado no anime e manga *Naruto* creado por Masashi Kishimoto. É o derradeiro da serie de filmes de Naruto anteriores a Naruto: Shippūden.

## Sinopse 
Cronoloxicamente o filme está situado antes da partida de Naruto con Jiraiya.

Trata dunha misión que lle asignan ó equipo de Kakashi só que, para substituír a Sasuke, con eles vai Rock Lee.

A misión consiste en que teñen que protexer ó príncipe do País da Lúa, un país moi rico. No transcurso da misión Naruto coñece ó fillo do Príncipe, Hikaru, quen é moi molesto e desagradable ó principio, xa que el pensa que ter soños é de estúpidos e que todo se pode mercar, mesmo os amigos.

Nunha das súas paradas chegan a un circo, o cal é mercado polo Príncipe xa que o cativo quería un tigre siberiano, e o pai encariñárase co circo.

Logo dunha gran treboada onde a embarcación se ve obrigada a diminuír a carga, o neno ármase de valor e decide rescatar ó tigre da súa gaiola. Porén, a gran treboada fai que caia ó mar xunto coa gaiola, pero é rescatado por Naruto. Ó día seguinte Naruto recoñece o seu valor por salvar ó tigre e fai a promesa (xunto con Sakura e Rock Lee) de seren amigos por sempre.

Ó chegar ó País da Lúa, o príncipe vai ó pazo de seu pai pero estráñase de non ver a ninguén e de non ser recibido polo seu pai. De súpeto, son atacados polos soldados de Shabadaba, quen quere facerse rico facéndose coas fortunas do país. O grupo de Kakashi intervén; Naruto, Sakura e Rock Lee, protexendo ó príncipe e ó seu fillo, e Kakashi axudando a que puidesen fuxir do pazo.

Shabadaba tamén contratou os servizos de tres ninjas (Ishidate, Kongou e Karenbana) para facilitar o seu ascenso ó poder e encárgalles a misión de eliminar o príncipe e ó seu fillo para poder el quedar co trono.

## Personaxes 
## Véxase tamén 
### Outros artigos 
* *Naruto the Movie: Ninja Clash in the Land of Snow*
* *Naruto the Movie 2: Legend of the Stone of Gelel*
* *Naruto: Shippūden the Movie*
* *Naruto Shippūden 2: Bonds*
* *Naruto Shippūden 3: Inheritors of the Will of Fire*
* *Naruto Shippūden 4: The Lost Tower*
* *Naruto Shippūden 5: Blood Prison*

### Ligazóns externas 
* Ficha en Filmaffinity 
* Ficha na IMDb
Naruto Shippūden 2: Bonds

***Naruto Shippūden 2: Bonds*** (劇場版 NARUTO−ナルト− 疾風伝 絆 Gekijōban Naruto Shippūden: Kizuna) é un filme xaponés de animación dirixido por Masahiko Murata que se estreou no 2008. É o quinto filme baseado no manga e anime *Naruto* escrito por Masashi Kishimoto.

## Sinopse 
Un misterioso grupo de ninjas chamados Sora-nen-kun procedentes do País do Ceo, comezan un ataque sorpresa a Konoha porque esta case destruíu o País do Ceo durante a derradeira gran guerra ninja, pero sobreviviu e agora érguese contra Konoha por vinganza. O grupo comeza a atacar Konoha, causando destrución na aldea. Os ninjas do país do ceo saen cos seus dispositivos para planear polo ar e bombardean Konoha. Namentres, Sasuke - que abandonara a Konoha para vingar ó seu clan a mans do seu irmán Itachi Uchiha - reaparece cos seus amigos por segunda vez.

## Personaxes 
## Véxase tamén 
### Outros artigos 
* *Naruto the Movie: Ninja Clash in the Land of Snow*
* *Naruto the Movie 2: Legend of the Stone of Gelel*
* *Naruto the Movie 3: Guardians of the Crescent Moon Kingdom*
* *Naruto: Shippūden the Movie*
* *Naruto Shippūden 3: Inheritors of the Will of Fire*
* *Naruto Shippūden 4: The Lost Tower*
* *Naruto Shippūden 5: Blood Prison*

### Ligazóns externas 
* Ficha na IMDb 
* Ficha en Filmaffinity
Naruto Shippūden 3: Inheritors of the Will of Fire

***Naruto Shippūden 3: Inheritors of the Will of Fire*** (劇場版 NARUTO-ナルト- 疾風伝 火の意志を継ぐ者 Gekijōban Naruto Shippūden Hi no Ishi wo Tsugumono) é un filme de animación xaponés dirixido por Masahiko Murata que se estreou no 2009.

## Sinopse 
O filme trata do posible inicio da Cuarta Gran Guerra Mundial Shinobi cando ninjas posuidores de Kekkei Genkai comezan a desaparecer de Kumogakure, Iwagakure, Kirigakure, e Sunagakure. Como é a única aldea que non é afectada por estes sucesos, Konohagakure é sinalada como a causante deste incidente, e comezan a circular rumores dunha posible rebelión. Coas outras nacións traspasando as fronteiras do país do lume, ameazando cunha invasión, o Señor Feudal ordénalle a Tsunade capturar ó verdadeiro responsable e probar a inocencia de Konoha; no caso de fracasar, o País do Lume será forzado a destruír a aldea para preservala paz mundial.

## Véxase tamén 
### Outros artigos 
* *Naruto the Movie: Ninja Clash in the Land of Snow*
* *Naruto the Movie 2: Legend of the Stone of Gelel*
* *Naruto the Movie 3: Guardians of the Crescent Moon Kingdom*
* *Naruto: Shippūden the Movie*
* *Naruto Shippūden 2: Bonds* 
* *Naruto Shippūden 4: The Lost Tower*
* *Naruto Shippūden 5: Blood Prison*

### Ligazóns externas 
* Ficha na IMDb 
* Ficha en Filmaffinity
Campo do Vao

O **Campo do Vao** é un campo de fútbol da parroquia de Coruxo, Vigo, situado preto da praia do Vao. Serve de feudo local do Coruxo Fútbol Club e ten unha capacidade de 1.500 espectadores.

## Véxase tamén 
### Ligazóns externas
*Instituto Municipal dos Deportes
Naruto: Shippūden the Movie

***Naruto: Shippūden the Movie*** (劇場版NARUTO−ナルト− 疾風伝 Gekijōban Naruto Shippūden) é un filme de animación xaponés dirixido por Hajime Kamegaki que se estreou no 2007. Cuarto filme baseada no manga e anime *Naruto*, e primeira dentro da lina argumental Shippūden.

## Sinopse 
Na escena inicial vemos a Naruto loitando contra un monstro, que remata atravesándoo no lombo e matándoo. Despois pódese ver ós ninjas de Konoha no seu funeral.

O tempo retrocede a varios días atrás, onde un home chamado Yomi (cuxo nome en xaponés significa "inframundo") ataca un santuario para liberar o espírito de Mouryou, un demo que tempo atrás intentou conquistar o mundo e establecer o seu "Reinado dos Mil Anos". Como non ten un corpo para sobrevivir, Yomi ofrécelle o seu como substituto temporal ata que poidan atopar o corpo orixinal de Mouryou.

O único obstáculo para as ambicións de Mouryou é unha sacerdotisa chamada Shion, que ten o poder para selar o seu espírito unha vez máis. Para acadar os seus obxectivos, Mouryou esperta a un exército de soldados de pedra para atacalo resto do mundo mentres os seus catro subordinados se encargan de eliminar a Shion. Para iso entrégalles unhas estrañas criaturas de chakra para incrementar a súa forza.

Para afrontar a ameaza, Konoha envía varios escuadróns ninja para deter ós soldados de pedra. Naruto Uzumaki, Sakura Haruno, Neji Hyuuga e Rock Lee son asignados como os protectores de Shion e a súa misión é levala ó santuario onde descansa o corpo de Mouryou.

## Personaxes 
## Véxase tamén 
### Outros artigos 
* *Naruto the Movie: Ninja Clash in the Land of Snow*
* *Naruto the Movie 2: Legend of the Stone of Gelel*
* *Naruto the Movie 3: Guardians of the Crescent Moon Kingdom*
* *Naruto Shippūden 2: Bonds* 
* *Naruto Shippūden 3: Inheritors of the Will of Fire*
* *Naruto Shippūden 4: The Lost Tower*
* *Naruto Shippūden 5: Blood Prison*

### Ligazóns externas 
* Ficha na IMDb 
* Ficha en Filmaffinity
Poteira

miniatura|250px|Poteira e tanza.

Unha **poteira** é un pequeno aparello para a pesca deportiva ou artesanal das lulas. Consiste nun chumbo arrodeado de anzois na súa parte inferior, e forrado con plástico de cores rechamantes ou vernizado cunha luz química.

A técnica de pesca consiste en baixar primeiro a poteira á pendura dunha tanza (liña) até estar preto do fondo, para despois dar un tirón brusco cara a arriba e deixar caer de novo. A repetición continua deste movemento, xunto coa luz ou brillo da poteira, chama a atención da lula que vorazmente se bota a engulir por confundila cun peixiño.
Inosina

miniatura|dereita|Estrutura química do nucleósido inosina.

A **inosina** é un nucleósido que se forma cando a base nitroxenada hipoxantina se une ao azucre ribosa (ou ribofuranosa) por medio dun enlace N-glicosídico β-N9. Cando ese nucleósido se une a un grupo fosfato forma o nucleótido inosina monofosfato (IMP) ou ácido inosínico.

A inosina aparece con frecuencia no ARNt e é esencial para unha correcta tradución do código xenético en pares de bases cambaleantes (*wobble*).

O coñecemento do metabolismo da inosina levou nas últimas décadas a diversos avances en immunoterapia. A inosina monofosfato é oxidada polo encima inosina monofosfato deshidroxenase, rendendo xantosina monofosfato, un precursor chave no metabolismo das purinas. O micofenolato mofetil é un antimetabolito, unha substancia antiproliferativa que actúa como un inhibidor da inosina monofosfato deshidroxenase. Úsase no tratamento de varias doenzas autoimmunes como a granulomatose de Wegener.

## Reaccións 
A adenina convértese en adenosina ou inosina monofosfato (IMP), calquera das cales, á súa vez, pode converterse en inosina (I), que se emparella coa adenina (A), citosina (C), e uracilo (U).

A purina nucleósido fosforilase intraconverte a inosina e a hipoxantina.

A inosina é tamén un intermediario na cadea de reaccións entre nucleótidos purínicos que se require para a contracción muscular.

## Importancia clínica 
A inosina foi probada na década de 1970s nos países do leste europeo para mellorar os resultados en atletas, pero os ensaios non demostraron ningunha mellora. Demostrouse que a inosina ten propiedades neuroprotectoras e propúxose como medicamento contra os danos na medula espiñal; porque mellora o restablecemento das conexións dos axóns, e tamén propúxose a súa administración despois dun accidente cerebrovascular polo mesmo motivo.

Está actualmente na fase II dos ensaios para probala como tratamento para a esclerose múltiple. Produce ácido úrico despois da súa inxestión, que é un antioxidante natural e contrarresta o peroxinitrito (molécula que está relacionada coa dexeneración dos axóns ), o que podería ser beneficioso na esclerose múltiple https://web.archive.org/web/20070311064406/http://www.fedem.org/revista/n17/neuhausing.htm).

## Biotecnoloxía 
A inosina é útil para preparar os *primers* (cebadores) usados na reacción en cadea da polimerase ou PCR, porque se pode emparellar tanto coa adenina, coma coa timina, ou coa citosina. Isto permite usala para preparar *primers* que cubran un amplo polimorfismo dun só nucleótido, sen que este polimorfismo distorsione a eficiencia na fase de *annealing* dos cebadores da PCR.

## Estimulante alimentario 
A inosina é un importante estimulante na alimentación de peixes de piscifactoría administrado só ou en combinación con aminoácidos.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Outros artigos 
* Hipoxantina
* Bases nitroxenadas
* Inosín trifosfato

### Ligazóns externas 
* Estudo PDR sobre a saúde
Adenosín monofosfato

O **adenosín monofosfato** (**AMP**), tamén chamado **monofosfato de adenosina** ou '''ácido 5'-adenílico**, é un nucleótido que se encontra no ARN (no ADN encóntrase a desoxiAMP). É un éster do ácido fosfórico e o nucleósido adenosina. Consta de tres moléculas unidas: un grupo fosfato, o azucre ribosa, e a base nitroxenada adenina. A súa fórmula é C10H14N5O7P. 
Cando funciona como un substituínte denomínase co prefixo **adenilil'*.

## Produción e degradación 
O AMP pode orixinarse durante a síntese do ATP pola acción do encima adenilato quinase que combina dúas moléculas de ADP do seguinte modo:

: 2 ADP → ATP + AMP*

Ou tamén se pode orixinar pola hidrólise dun dos enlaces fosfato de alta enerxía do ADP, rendendo fosfato inorgánico (Pi):

: ADP → AMP + Pi

Por último, o AMP pode formarse pola hidrólise do ATP na que se forma pirofosfato (PPi):

: ATP → AMP + PPi

Cando se degrada o ARN nas células libéranse moitos nucleósidos monofosfato, entre eles o AMP.

O AMP pode ser rexenerado a ATP da seguinte maneira:

: AMP + ATP → 2 ADP (catalizada pola adenilato quinase funcionando na dirección inversa)
: ADP + Pi → ATP (este paso lévao normalmente a cabo nos organismos aerobios a ATP sintase durante a fosforilación oxidativa).

O AMP pode converterse en inosina monofosfato pola acción do encima mioadenilato desaminase, que libera unha molécula de amoníaco.

No catabolismo o AMP pode converterse en ácido úrico, que se excreta fóra do corpo.

## O AMP cíclico (AMPc) 
O AMP pode existir tamén en forma dunha estrutura cíclica chamada adenosín monofosfato cíclico (ou AMPc). O AMPc fabrícase en certas células polo encima adenilato ciclase a partir do ATP, e normalmente esta reacción está regulada por hormonas como a adrenalina ou o glicagón. O AMPc xoga un importante papel na regulación da sinalización intracelular, funcionando como segundo mensaxeiro de hormonas.

## Véxase tamén 
* ADN
* Oligonucleótido
* Fosfodiesterase

## Notas 
## Véxase tamén
### Bibliografía 
*
Ramón Magariños

**Ramón Magariños Duro**, nado na Estrada o 16 de febreiro de 1948, é un exatleta galego.

## Traxectoria 
miniatura|A cidade de Vigo ós seus atletas.
Pertencía á sección de atletismo do Celta de Vigo. Foi 35 veces internacional con España, participando nos Xogos Olímpicos de México 1968.

Trala súa retirada fíxose adestrador. No 2011 era responsable da Federación Galega de Atletismo do programa de atletismo no Centro Galego de Tecnificación Deportiva de Pontevedra.

## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* Ficha en www.sports-reference.com .