open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Drowning Pool

**Drowning Pool** é unha banda de música Nu metal e metal alternativo formada en 1996 na cidade de Dallas, Texas, nos Estados Unidos. A carreira da banda xorde no 2000 grazas ao festival de Ozzfest e desde entón crece rapidamente ata o presente, ademais cada un dos seus discos ten un vocalista distinto. O seu álbum debut no 2002 foi chamado *Sinner* e gañou o disco de platino en seis semanas. Durante o mes de agosto do mesmo ano, ocorreu o deceso do vocalista da banda, Dave Williams, produto dun ataque cardíaco.

Finalmente, no 2003, uniuse á banda o músico Jason 'Gong' Jones, substituíndo ao falecido vocalista facendo a súa primeira aparición para o seu novo álbum *Desensitized* do 2004, pero a mediados de 2005, anuncia a súa saída da banda.

Despois de moitos rumores, é anunciado que o novo vocalista sería Ryan McCombs, o anterior vocalista da banda *Soil*. O seu novo disco "Full Circle" foi lanzado no 2007, incluíndo un cover de Billy Idol, Rebel Yell. No 2008 lanzan o disco ao vivo chamado *Loudest Common Denominator* onde Ryan McCombs canta cancións dos vocalistas anteriores. No 2010 a banda lanza o seu cuarto álbum de estudio homónimo. O tema Rise Up usase na WWE para abrir o programa Smackdown, tamén realiza varias cancións para os eventos de pago pola visión da WWE. No 2011 Ryan McCombs deixa Drowning Pool volvendo coa súa banda inicial Soil. No 2012 integrase á banda Jasen Moreno como o novo vocalista.

## Integrantes 
### Actuais 
* C. J. Pierce
* Stevie Benton
* Mike Luce
* Jasen Moreno
### Anteriores 
* Ryan McCombs
* Dave Williams
* Jason Jones
* Danny Thompson

## Discografía 
* *Sinner* (2001)
* *Desensitized* (2004)
* *Full Circle* (2007)
* *Drowning Pool* (2010)
* *Resilience* (2013)
### Compilación 
* *Loudest Common Denominator * (2009)

## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* Páxina oficial 
* Páxina da banda no MySpace
As Aceas

O termo **As Aceas** fai referencia a aceas, muíños de auga. 

Como topónimo, pode referirse a:

;En Galiza
***As Aceas**, lugar da parroquia de San Fiz de Monfero, no concello de Monfero;
***As Aceas**, lugar da parroquia de Insua, no concello de Ortigueira.

## Véxase tamén
### Outros artigos
Richard Claverhouse Jebb

**Sir Richard Claverhouse Jebb**, nado en Dundee o 27 de agosto de 1841 e finado en Londres o 9 de decembro de 1905, foi un político e tradutor escocés.

Foi tamén un dos meirandes tradutores (das linguas clásicas ao inglés) da súa época.
## Traxectoria 
Fillo dun avogado e neto dun xuíz, emprendeu unha carreira escolástica na Charterhouse School e no Trinity College, en Cambridge. Tras algúns recoñecementos convértese en profesor de grego en Glasgow do 1875 ao 1889, para despois pasar a Cambridge desde o 1889, onde permaneceu no cargo ata a súa morte. Casou en 1874 e no 1891 elíxeno membro do parlamento e foi distinguido co título de cabaleiro en 1900. Só á súa morte obtivo recoñecemento a nivel mundial.

## Obras 
* *The Characters of Theophrastus* (1870).
* *The Attic Orators from Antiphon to Isaeus* (2ª edición en I893).
* *Bentley* (1882).
* *Sophocles* (obras) (terceira edición en 1893).
* *Bacchylides* (1905).
* *Homer* (introdución á Iliada e á Odisea) (terceira edición en 1888).
* *Modern Greece* (1901).
* *The Growth and Influence of Classical Greek Poetry* (1893).
Aceveda

Como topónimo **Aceveda** pode referirse a:

;En Galiza
***Aceveda**, lugar da parroquia de San Martiño, no concello do Bolo;
***A Aceveda**, lugar da parroquia de Xuances, no concello de Xove.

## Véxase tamén
### Outros artigos
Acivreira

O fitónimo **Acivreira** pode referirse a:

;En Galiza
***Acivreira**, lugar da parroquia de Corvelle, no concello de Vilalba;
***A Acivreira**, lugar da parroquia de Cumbraos, no concello de Sobrado.

## Véxase tamén
### Outros artigos
Adegas

Como topónimo **Adegas** pode referirse a:

;En Galiza
***Adegas**, lugar da parroquia de Erbedeiro, no concello de Carballedo;
***As Adegas**, lugar da parroquia de Valeixe, no concello da Cañiza;
***As Adegas**, lugar da parroquia de Acedre, no concello de Pantón;
***As Adegas**, lugar da parroquia de Millán, no concello de Sober.

## Véxase tamén
### Outros artigos
Adoufe

Como topónimo **Adoufe** pode referirse a:

;En Galiza
***Adoufe**, lugar da parroquia dos Ánxeles, no concello de Brión;
***Adoufe**, lugar da parroquia de San Miguel de Castro, no concello da Estrada.
Agolada (homónimos)

Como topónimo **Agolada** (do latín AQUA + LATA, "auga levada) pode referirse a:

;En Galiza
***Agolada**, concello da comarca de Deza;
****Agolada**, lugar de dito concello, na parroquia de Ferreiroa, e do cal recibe o nome;
***A Agolada**, lugar da parroquia de San Pedro de Benquerencia, no concello de Barreiros.

## Véxase tamén
### Outros artigos
*
Castro de Carreira

O **castro de Carreira** ou Castro de Carreira de Abaixo, é un castro de cumio situado no monte Castro, na parroquia de Meirás (Valdoviño).

## Descrición 
A súa forma é triangular estirada cara ao nordeste. O seu eixo maior mide uns 150 m. A cara norte é a ladeira do monte que chega ata o rego da Gándara. A croa do castro está aproveitada como prado.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Outros artigos 
* Cultura castrexa
* Arco Ártabro

### Ligazóns externas 
* Catálogo plan básico autonómico Castro de Carreira Xunta de Galicia
Máximo V Hakim

**Máximo V Hakim** (en ), nado en Tanta (Exipto) o 18 de maio de 1908 e finado o 29 de xuño de 2001, foi o Patriarca de Antioquía e todo Oriente, de Alexandría e de Xerusalén da Igrexa católica greco-melquita e bispo da Damasco dende o 22 de novembro de 1967 até o seu retiro o 22 de novembro de 2000.

## Traxectoria 
### Primeiros anos e sacerdocio 
Hakim naceu en Tanta, unha cidade do Khedivato de Exipto, o 18 de maio de 1908, de pais orixinarios da cidade siria de Alepo.

O 20 de xullo de 1930 foi ordenado sacerdote por Amin Risqallah Sair, arcebispo de Tiro. Entre 1932 e 1943 foi director do colexio patriarcal no Cairo.

Como patriarca, foi un dos principais conselleiros do papa Xoán Paulo II nos asuntos referidos ao Medio Oriente.

Permaneceu no cargo até o seu retiro o 22 de novembro de 2000, con 92 anos. Finou ao ano seguinte, o 29 de xuño de 2001.

## Obra 
* 
## Premios e distincións 
Foi Comandante da Lexión de Honor.

## Notas
Eres un fármaco

***Eres un fármaco*** é o terceiro álbum de estudio do cantante galego de folk Luís Emilio Batallán, publicado en 1992.

## Lista de cancións 
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* Datos do álbum en galiciantunes.com
Crátilo (Platón)

***Crátilo***, ou ***Da adecuación dos nomes***, é unha obra escrita polo filósofo grego Platón cara ao 385 a.C. Foi das primeiras obras filosóficas da Antiga Grecia en tratar materias etimolóxicas e lingüísticas. É o primeiro escrito no que Platón introduce a teoría das Ideas, contra a afirmación heracliteana do acontecer perpetuo.
## Contido 
Consiste nun diálogo que comeza cunha invitación de Hermóxenes a que Sócrates participe na discusión entre este e Crátilo sobre a exactitude dos nomes. 

Crátilo defende a idea dun valor obxectivo dos nomes argumentando que estes son exactos por natureza, polo que algúns non corresponden ás realidades que designan. Seguindo esta tese, existen palabras idóneas para realidades brandas, duras, líquidas etcétera. Na obra podemos destacar unha cita súa que confirma que defende esta tese: "O que coñece os nomes coñece tamén as cousas".

Polo contrario, Hermóxenes propón non ver neles máis que unha convención. Que a relación entre o nome e a realidade nomeada vén dada polo costume e a convención. Os nomes non expresan o estado ou a presenza das cousas polo que se poden substituír por outros se os que empregan a palabra nese contexto o aproban.

Sócrates non se mostra de acordo con ningunha das dúas propostas polo que durante a primeira metade do diálogo, realiza unha análise detallada dos elementos da linguaxe da que podemos salientar unha cita: "De feito, de tanto darlle voltas aos nomes a eito, non sería en absoluto de estrañar que a nosa lingua antiga, fronte á actual, non se diferenciara en nada da bárbara". Pero na segunda parte do diálogo matiza a tese de Crátilo.

## Véxase tamén 
### Bibliografía 
* 

* 

### Ligazóns externas 
* Platón - Crátilo.pdf - Edu MEC
Fosfatidilinositol 4-fosfato

miniatura|dereita|Fosfatidilinositol 4-fosfato.
O **fosfatidilinositol 4-fosfato** (PtdIns4*P* ou PI4P) é un fosfoinosítido precursor do fosfatidilinositol (4,5)-bisfosfato. O PtdIns4*P* é abundante na membrana do aparato de Golgi.

No aparato de Golgi, o PtdIns4*P* únese á proteína G ARF e a proteínas efectoras, como as proteínas adaptadoras do 4-fosfato 1 e 2 (FAPP1 e FAPP2). Estes complexos moleculares recrutan proteínas que deben ser levadas á membrana.

Hai evidencias de que o PtdIns4*P* pode deformar sistemas lipídicos formando ensamblaxes moi curvadas, o que é consistente co comportamento similar observado no fosfatidilinositol.

## Notas
Arbil

**Arbil** (en , *"Arbil"*; en , *"Arbīl"*) ou **Hewlêr** (en , *"Hewlêr"* e en ) é a maior cidade e capital da rexión do Kurdistán iraquí. Localízase a 88 quilómetros ao leste de Mosul, e en 2013 tiña unha poboación total de arredor de 1,5 millóns de habitantes.
## Notas
O Acevo

Como topónimo **O Acevo** pode referirse a:

;En Galiza
***O Acevo**, lugar da parroquia de Penamaior, no concello de Becerreá;
***O Acevo**, lugar da parroquia de Monteseiro, no concello da Fonsagrada;
***Acevoso**, lugar da parroquia da Encomenda, no concello da Pobra de Trives.

## Véxase tamén
### Outros artigos
***O Acevro**, lugar da parroquia de Santo Estevo de Rececende, no concello da Pontenova.
Santa Mariña, Santa Mariña, Outeiro de Rei

**Santa Mariña** é un lugar da parroquia de Santa Mariña no concello lugués de Outeiro de Rei, na comarca de Lugo. Segundo o IGE, en 2020 tiña 35 habitantes (16 homes e 19 mulleres).

## Lugares e parroquias 
### Lugares de Santa Mariña 
### Parroquias de Outeiro de Rei 
## Notas
O Pedragoso, Santa Mariña, Outeiro de Rei

**O Pedragoso** é un lugar da parroquia de Santa Mariña no concello lugués de Outeiro de Rei, na comarca de Lugo. Segundo o Instituto Galego de Estatística, en 2024 tiña 1 habitante (1 home), o que supón un aumento con respecto a 2013, cando estaba deshabitado.

## Notas 

## Lugares e parroquias 
### Lugares de Santa Mariña 
### Parroquias de Outeiro de Rei
Aparencia

A **aparencia** é a manifestación externa do aspecto das cousas que percibimos polos sentidos no que non intervén a razón, sendo así un equivalente ao fenómeno. Igualmente, contamos co termo aparencia sensible que fai referencia aos trazos comprendidos polos sentidos pero que non constitúen a verdadeira realidade das cousas. Deste xeito, todos os conceptos que captamos polos sentidos forman o mundo aparente.

## Na filosofía de Parménides e Platón
A contraposición entre o aparente e o real constitúe a esencia do pensamento de Parménides de Elea. Este filósofo distinguía a "vía da verdade", que se fundamenta na razón e lévanos á verdade, e a "vía da opinión", que é a que nos mostra unha realidade enganosa, unha aparencia. Deste xeito podemos dicir que a aparencia oculta a verdadeira realidade e, o mesmo tempo, é a realidade mesma, a súa manifestación.

Tendo en conta a primeira afirmación, Platón dinos que o mundo sensible é un reflexo do mundo ideal, polo tanto, é unha aparencia del, constituíndo este a verdadeira realidade. Non obstante, todo o que digamos deste mundo nunca vai chegar a ser o verdadeiro coñecemento, simplemente vai quedar coma unha opinión porque son unha copia imperfecta das Ideas.

## Na filosofía de Kant
Kant afirma que o ser humano non pode coñecer as cousas en si mesmas, senón que só as identifica tal e como as percibe e experimenta. Deste xeito temos o termo sensación que alude ao efecto dun obxecto sobre a facultade representativa, cando nos vemos afectados por el, guíandonos pola subxectividade. A intuición sería unha percepción calquera que se refire ao obxecto. Ademais, temos a intuición empírica que é a que alude a un obxecto facendo uso das sensacións. Finalmente, o fenómeno é o obxecto indeterminado da intuición empírica, algo que é aparente.

## Véxase tamén
### Ligazóns externas
*Apariencia y realidad  
*Apariencia 
*Apariencia en Kant 
*De las apariencias
Cadeado

100px|miniatura|dereita|200px|Cadeado.
Un **cadeado** é un aparello sinxelo composto dunha caixa metálica que contén unha fechadura, capaz de bloquear a parte libre dun arco ou aro metálico que vai montado sobre a caixa cunha bisagra.

Cada cadeado ten unha chave propia, o cal permite que só o seu propietario poida accionalo. Os cadeados, que poden ter varios tamaños e formas, son empregados para trancar portas, xanelas, maletas de viaxe e cadeas. Existen tamén cadeados de cofres e os magnéticos, que son abertos con tarxetas codificadas.

O cadeado é unha forma de "fechadura portátil", é dicir, pode ser utilizado para trancar máis dun obxecto ou área. Entre os tipos de cadeados, podemos citar aqueles que son utilizados códigos, chaves e tarxetas.

## Outras imaxes 

Ficheiro:Padlock in Museum Castle of Mayenne.jpg|Cadeado no Museo do Castelo de Mayenne (Francia).

## Notas
Rathgar

**Rathgar** (en , que significa "fortaleza agreste"), era orixinalmente unha vila irlandesa, pero dende 1862 foi parte de Rathmines and Rathgar, e en 1930 converteuse nun suburbio de Dublín. Está a 3 quilómetros ó sur do centro da cidade e é famosa por ser o lugar de nacemento do escritor James Joyce.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
*Información turística  
### Bibliografía 
*O'Connell, Angela. ''The Servants' Church: History of the Church of the Three Patrons in the Parish of Rathgar.'' Dublin: Parish Development and Renewal Core Group, Church of the Three Patrons, 2004. 106p. Class no. 29 L.H. (Dublin) / 129
Konstantinos Tsatsos

**Konstantinos Tsatsos** (en grego, Κωνσταντίνος Τσάτσος), nado en Atenas o 1 de xullo de 1899 e finado en Atenas o 8 de outubro de 1987, foi un diplomático, intelectual, profesor de dereito e político grego. Foi presidente de Grecia entre 1975 e 1980.

## Traxectoria 
Despois de se graduar na Facultade de Dereito da Universidade de Atenas, en 1918 ingresou ao corpo diplomático. Logo de completar os seus estudos doutorais (1924-1928) en Heidelberg, Alemaña regresou a Grecia onde exerceu como profesor de dereito (1933). En 1941 foi arrestado e deportado por se opoñer á ditadura de Ioannis Metaxas.

Durante a ocupación alemá de Grecia polas tropas alemás, participou na resistencia e logo trasladouse a Medio Oriente onde estaba asentado o goberno grego exiliado.

Logo da segunda guerra mundial, en 1945 retornou a Grecia e participou en política sendo ministro por primeira vez. En 1946, decidiu participar máis activamente da vida política do seu país, renunciou ao seu cargo na Universidade de Atenas e converteuse nun membro activo do Partido Liberal. Logo da formación da Unión Radical Nacional por Constantinos Karamanlís, en 1955 pasouse a este partido e converteuse nun dos colegas máis próximos de Karamanlis, aínda que aínda que, ideoloxicamente, el era un liberal de centro e non un conservador.

Foi integrante do parlamento e tivo varios cargos ministeriais ata a ditadura ocorrida entre 1967 e 1974. Baixo o primeiro exercicio do cargo de Primeiro Ministro de Karamanlis (1955-1963) serviu por varios anos como Ministro de Administración Pública.

Logo da restauración democrática en 1974 foi electo novamente como membro do parlamento e desempeñou o cargo de Ministro de Cultura.

En 1975, foi electo Presidente da República polo parlamento, retirándose logo de cumprir o termo de cinco anos.
Palacio de Liria

O **Palacio de Liria** é un gran pazo urbano español do século XVIII, residencia da Casa de Alba en Madrid, e principal sede da súa colección de arte e arquivo histórico, ambos os dous de incalculable valor. Sitúase nos números 20-22 da actual rúa da Princesa, nunha zona antano coñecida como «barrio de los Afligidos». Del cóntase que é o domicilio particular máis grande de Madrid (200 estanzas en 3.500 m²) e que os seus amplos xardíns son os únicos de propiedade privada que figuran destacados en moitos planos da cidade.

Foi recoñecido xa na súa época como a mellor mansión da aristocracia madrileña, só superado polo Palacio Real.

## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* Fundación Casa de Alba (web oficial)
Demócares

**Demócares** de Leucónoe foi un orador e político ateniense, de entre os séculos -IV e -III Era sobriño de Demóstenes, fillo dunha irmá deste e de Laques.
## Traxectoria
Atribuíuselle unha historia dos feitos ocorridos na Atenas do seu tempo, nun estilo oratorio, non histórico, que non se conservou.

Consérvase un texto no que Demócares solicitou unha estatua de bronce na Ágora de Demóstenes, o seu tío, así como manutención e un posto de preferencia para el e para o maior dos seus fillos, por ser gran benfeitor dos atenienses.

Un relato mencionado por Séneca explicaba que a Demócares lle chamaban «*parrheriastes*», por mor da liberdade excesiva da súa linguaxe, ás veces imprudente, como nunha ocasión na que, tendo sido enviado xunto a outros atenienses en misión diplomática á corte de Filipo IV de Macedonia, o rei preguntou aos atenienses que podería facer que fose lles grato a eles, e Demócares contestou: «*Aforcarte*». Filipo, con todo, non se alterou e dixo aos presentes que o deixasen marchar san e salvo. Tamén sufriu un desterro por mor dunhas palabras ofensivas que dirixiu contra Estratocles.

No ano -306 apoiou unha proposta que no seu momento realizara Sófocles segundo a cal debía prohibirse o ensino da filosofía antidemocrática. Á súa vez, Laques, fillo de Demócares, solicitou unha estatua para o seu pai, que se di que foi levada ao Pritaneo.

## Notas
Corexía

A **Corexía** (*choregia*), na antiga Atenas, era unha forma de liturxia, isto é, de servizo público, na que os cidadáns adiñeirados tiñan que facerse cargo dos custos que carrexaba a contratación de coros para os certames líricos ou dramáticos que se celebraban con motivo das Panateneas, Tarxelias, Dionisias e Leneas; de aí o seu nome, *choregoí*. Os custos eran moi considerábeis. No -405, co empobrecemento de Atenas por mor da Guerra do Peloponeso, dous coregos tiveron que asumir os custos da produción das Grandes Dionisias. Os coregos elixían os membros dos seus coros, pagábanlles o vestiario, os ensaios e o local para ensaiar. O premio para o corego que resultaba vencedor nun certame de ditirambos consistía nun trípode que a continuación dedicaba a un deus; en Atenas a rúa dos trípodes (*hoi tripodes*) tomou o seu nome das múltiples ofrendas deste tipo había nela.
## Corego 
O *corego* (grego, *χορηγός*, *khorêgós*) é, na Grecia antiga, un cidadán (ou un meteco) encargado de organizar ás súas expensas un coro e os figurantes para unha representación teatral.

Entre os coregos famosos, pódese citar a Pericles, cuns vinte anos, para *Os persas* de Esquilo en -472, e Temístocles para *As fenicias* de Frínico en -476 (obra cuxo texto se perdeu).

A corexía era un cargo financeiro moi oneroso. Trátase na orixe de sustentar a 12 coreutas, despois 15 para a traxedia, 12 para o drama satírico e 24 para a comedia. O corego tiña igualmente ao seu cargo os vestidos e as máscaras, os decorados e os figurantes (gardas, servidores, nenos e outros personaxes mudos). Os actores, os músicos e os autores, eran remunerados polo Estado. En caso de vitoria, o corego debía ofrecer un gran banquete. Platón, n'*O banquete*, describe así o dado para a vitoria do poeta Agatón.

Xa que logo, non parece que a *antidosis* (procedemento para designar a outro cidadán estimado máis rico), exista neste caso. Ser corego era en efecto un gran honor, e é probábel que algúns fosen voluntarios. O corego cuxo poeta triunfara era coroado no teatro, co mesmo título que o autor, e o seu nome figuraba na lista de vencedores.

## Véxase tamén 
### Outros artigos
* Teatro da Grecia antiga.
* Liturxia grega antiga.
Acea

Unha **acea** (do árabe *as-saniya*) é un muíño de auga destinado a moer fariña. 

Como topónimo, pode referirse a:

;En Galiza
***Acea**, lugar da parroquia de Brabío, no concello de Betanzos;
***Acea**, lugar da parroquia de Mosteiro, no concello de Outeiro de Rei;
***A Acea**, lugar da parroquia de Meire, no concello de Allariz;
***A Acea**, lugar da parroquia de Ambía, no concello de Baños de Molgas;
***A Acea**, lugar da parroquia de Bendia, no concello de Castro de Rei;
***A Acea**, lugar da parroquia de Coea, no concello de Castro de Rei;
***A Acea**, lugar da parroquia de Cedeira, no concello de Cedeira;
***A Acea**, lugar da parroquia de Serres, no concello de Muros;
***A Acea**, lugar da parroquia da Porta, no concello de Sobrado;
***A Acea de Abaixo**, lugar da parroquia de Farbán, no concello de Sarria;
***Acea de Ama**, lugar da parroquia do Burgo, no concello de Culleredo;
***Acea de Ama**, lugar da parroquia de Rutis, no concello de Culleredo;
***A Acea de Arriba**, lugar da parroquia de San Fiz de Reimóndez, no concello de Sarria;
***A Graña da Acea**, lugar da parroquia de San Fiz de Monfero, no concello de Monfero;
***A Veiga da Acea**, lugar da parroquia de Bazar, no concello de Castro de Rei.

## Véxase tamén
### Outros artigos
Pseudo Plutarco

**Pseudo Plutarco** é a denominación que se dá ao autor de varias obras literarias da Antiga Grecia, entre as que se atopan as seguintes:
* *Vidas dos Dez Oradores*.
* *As doutrinas dos filósofos*.
* *Sobre a educación dos fillos*.
* *Sobre a música*.
* *Sobre os ríos*.
* *Sobre a vida e poesía de Homero*.

Estas obras nalgún momento foron atribuídas a Plutarco de Queronea. Con todo, a maioría dos investigadores rexeitaron, por razóns de estilo, que as mencionadas obras poidan atribuírse a Plutarco e non se atopou un autor de nome coñecido ao que poder adscribilas.

*Sobre a vida e poesía de Homero* e *Sobre a educación dos fillos* considérase que pertencen ao século II.
## Véxase tamén 
### Bibliografía
*Pseudo Plutarco, *Sobre la vida y poesía de Homero*, introdución de Enrique Ángel Ramos Jurado. Madrid: Gredos, 1989, ISBN 84-249-1405-8.
Howard Levi

**Howard Levi**, nado o 9 de novembro de 1916 Onde? e finado o 11 de setembro de 2002,Onde? foi un matemático estadounidense que traballou principalmente no campo da álxebra.

Levi foi un participante moi activo durante as reformas educativas nos Estados Unidos de América, tendo proposto varios novos cursos para substituír os cursos tradicionais.

## Libros 
* *Elements of Algebra* (1953)
* *Elements of Geometry* (1956)
* *Foundations of Geometry and Trigonometry* (Prentice-Hall, 1956 e 1960)
* *Fundamental Concepts of Mathematics* (1957)
* Con C. Robert Clements e Harry Sitomer, *Modern Coordinate Geometry: A Wesleyan Experimental Curricular Study* (1961)
* *Polynomials, Power Series, and Calculus* (1967)
* *Topics in Geometry* (1968)

## Notas
Faluxa

**Faluxa** (en , *"al-Fallūjah"*) é unha cidade da gobernación iraquí de Al-Anbar, aproximadamente a 69 quilómetros ao oeste de Bagdad, no Éufrates. A cidade tiña en 2010 arredor de 320.000 habitantes.
## Notas
Agra de Abaixo

Como topónimo **Agra de Abaixo** pode referirse a:

;En Galiza
***Agra de Abaixo**, lugar da parroquia de San Sadurniño, no concello de San Sadurniño;
***A Agra de Abaixo**, lugar da parroquia de Camariñas, no concello de Camariñas.

## Véxase tamén
### Outros artigos
***Agra de Arriba**, lugar da parroquia de San Sadurniño, no concello de San Sadurniño.
Agrafoxo

O topónimo **Agrafoxo** pode referirse a:

***Agrafoxo**, lugar da parroquia de Urdilde, no concello de Rois;

Como apelido pode referirse a:

***Xerardo Agrafoxo Pérez**, profesor e escritor galego (n. 1952).
Agramonte

Como topónimo **Agramonte** pode referirse a:

;En Galiza
***Agramonte**, lugar da parroquia de Arteixo, no concello de Arteixo;
***Agramonte**, lugar da parroquia de Oza, no concello da Coruña;
***Agramonte**, lugar da parroquia de Xove, no concello de Xove.

## Véxase tamén
### Outros artigos
Agras

Como topónimo **Agras** pode referirse a:

;En Galiza
***Agras**, lugar da parroquia de Vilamateo, no concello de Vilarmaior;
***As Agras**, lugar da parroquia de Meirás, no concello de Sada;
***As Agras**, lugar da parroquia de Soñeiro, no concello de Sada;
***As Agras**, lugar do barrio de Piñeiros, na zona urbana de Narón.

## Véxase tamén
### Outros artigos
Agreste

O adxectivo **Agreste** refírese a algo relativo ou pertencente ao campo, en especial a terreos sen cultivar, con desniveis ou con vexetación silvestre que dificultan o paso. 

Como topónimo, pode referirse a:

;En Galiza
***Agreste**, lugar da parroquia dos Casás, no concello de Cerdido;
***Agreste**, lugar da parroquia do Burgo, no concello de Muras.

## Notas
A Agriña

Como topónimo **A Agriña** pode referirse a:

;En Galiza
***A Agriña**, lugar da parroquia de Muro, no concello de Láncara;
***A Agriña**, lugar da parroquia de Leiloio, no concello de Malpica de Bergantiños.

## Véxase tamén
### Outros artigos
Agrís

O topónimo **Agrís** pode referirse a:

;En Galiza
***Agrís**, lugar da parroquia de Alborés, no concello de Mazaricos;
***Agrís**, lugar da parroquia de Campolongo, no concello de Negreira;
***Agrís**, lugar da parroquia de Xallas, no concello de Negreira.
Portocarreiro

Como topónimo **Portocarreiro** pode referirse a:

;En Galiza
***Portocarreiro**, lugar da parroquia de Vilapoupre, no concello de Antas de Ulla;
***Portocarreiro**, lugar da parroquia de Freixeiro, no concello de Santa Comba.

## Véxase tamén
### Outros artigos
***Portocarreira**, lugar da parroquia de Castro de Rei de Lemos, no concello de Paradela;
***Pero Gonçalves de Portocarreiro**, trobador medieval.
Portocarro

Como topónimo **Portocarro** pode referirse a:

;En Galiza
***Portocarro**, lugar da parroquia de Lesón, no concello da Pobra do Caramiñal;
***Portocarro**, lugar da parroquia de Posmarcos, no concello da Pobra do Caramiñal.

## Véxase tamén
### Outros artigos
***Portoscarros**, lugar da parroquia de Miraz, no concello de Friol.
Sulmona

**Sulmona** (en ; e , *Soulmōn*) é unha cidade e comuna da provincia de L'Aquila nos Abruzos, Italia, cunha poboación de 22450 habitantes (2021). Está no Valle Peligna, unha chaira ocupada por un lago que desapareceu en tempos prehistóricos. Na antigüidade, era unha das cidades máis importantes da tribo itálica dos pelignos, e é coñecida por ser o lugar de nacemento de Ovidio.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
*Páxina oficial
Carlos Fitz-James Stuart y Martínez de Irujo

**Carlos Fitz-James Stuart y Martínez de Irujo**, nado en Madrid o 2 de outubro de 1948, é un aristócrata español, XIX Duque de Alba de Tormes, fillo de Cayetana Fitz-James Stuart e de Luis Martínez de Irujo y Artázcoz.

## Vida e familia 
Carlos naceu nunha das familias máis selleiras da aristocracia española, a Casa de Alba, primoxénito da XVIII duquesa de Alba de Tormes Cayetana Fitz-James Stuart e de Luis Martínez de Irujo y Artázcoz, fillo dos duques de Sotomayor e marqueses de Casa Irujo. Desde 1954 ostentou o título de XIV Duque de Huéscar, coma sucesor da Casa de Alba. Cambiou a orde dos seus apelidos, o mesmo co seu irmán Jacobo, polo que pasou a apelidarse *Fitz-James Stuart y Martínez de Irujo* en troques de *Martínez de Irujo y Fitz-James Stuart*. Licenciouse en Dereito na Universidade Complutense de Madrid. Despois converteuse en presidente da Fundación Hispania Nostra.

O 18 de xuño de 1988 contraeu matrimonio no Altar Maior da Catedral de Sevilla con Matilde de Solís-Beaumont y Martínez de Campos, filla de Fernando Solís-Beaumont y Atienza, X marqués de la Motilla, e da súa esposa, Isabel Martínez de Campos y Rodríguez-Garzón (filla dos duques de La Seu d'Urgell), con quen tivo dous fillos:

* Fernando Juan Fitz-James Stuart y Solís (1990).
* Carlos Arturo Fitz-James Stuart y Solís (1991).

Este matrimonio foi declarado nulo.

Desde o falecemento da súa nai, o 20 de novembro de 2014, foi Duque de Alba de Tormes *in pectore*, título que lle foi recoñecido (coa correspondente Grandeza de España, en adiante *GE*) por Orde publicada no BOE de 16 de xuño de 2015, xunto aos títulos de Conde de Lemos (*GE*), Conde de Lerín (e Condestable de Navarra, tamén con *GE*), Conde de Miranda del Castañar (*GE*), Conde de Monterrey (*GE*), Conde de Osorno (*GE*), Duque de Berwick (*GE*), Duque de Liria y Jérica (*GE*) e Marqués del Carpio (*GE*).

Na súa xuventude, e despois, cara a 2006, o duque de Huéscar foi parella da millonaria empresaria Alicia Koplowitz, marquesa de Bellavista.

É titular do Condado de Ribadeo desde o 2013, pola distribución de títulos feita pola súa nai entre os fillos.

## Distincións e condecoracións 
* Académico numerario na Real Academia de Belas Artes de Santa Isabel de Hungría (Sevilla).
* Cabaleiro Gran Cruz de Justicia da Sagrada Orden Militar Constantiniana de San Jorge (Vice-gran Prefecto de 1970 a 1990).
* Cabaleiro da Insigne y Real Orden de San Jenaro.
* Cabaleiro da Real Maestranza de Sevilla.
* Patrono da Fundación Focus-Abengoa (15 de novembro de 2004).
* Patrono da Fundación Casa de Alba.

## Antepasados 

**Antepasados do XIX duque de Alba**

## Véxase tamén 
### Referencias
Inositol fosfato

miniatura|dereita|O inositol trisfosfato ou inositol 1,4,5-trisfosfato é un exemplo de inositol fosfato.
Os **inositois fosfatos** son un grupo de compostos organofosfatos formados polo polialcohol cíclico inositol que está fosforilado con dun a seis grupos fosfato. Algúns actúan por separado e outros forman parte doutras moléculas orgánicas, como é o caso dos fosfoinosítidos, nos que os inositois fosfatos forman parte da cabeza polar de fosfolípidos. Os inositois fosfatos exercen importantes funcións na célula, como intervir no crecemento, apoptose, migración celular, endocitose, e diferenciación celular. En concreto, o inositol trisfosfato actúa sobre o receptor do inositol trisfosfato, causando a liberación de calcio no citoplasma, o que é importante para a sinalización celular. Os inositois tetra, penta, e hexafosfatos foron implicados no control da expresión xénica.

Este grupo de compostos comprende as seguintes especies químicas:
* inositol monofosfato (IP)
* inositol bisfosfato (IP2)
* inositol trisfosfato (IP3)
* inositol tetraquisfosfato (IP4)
* inositol pentaquisfosfato (IP5)
* inositol hexafosfato (IP6), tamén chamado ácido fítico (ou fitato cando é sal).

## Notas 
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* Imaxe do inositol
*
Béla Tarr

**Béla Tarr**, nado en Pécs (Hungría) o 21 de xullo de 1955 e finado en Budapest o 6 de xaneiro de 2026, foi un director de cine, guionista e actor húngaro.

## Traxectoria 
Realizou unha obra moi selecta. Obtivo o premio da Cultura Francesa ao mellor director estranxeiro no festival de Cannes de 2005. En 2011 entregou o seu testamento fílmico, segundo di, con *O cabalo de Turín*.

## Filmografía 
### Longametraxes 
* *Családi tűzfészek* (1977).
* *Szabadgyalog* (1981)
* *Panelkapcsolat* (1982)
* *Őszi almanach* (1985)
* *Kárhozat* (1988)
* *Sátántangó* (1994)
* *Werckmeister harmóniák* (2000)
* *A londoni férfi* (2007)
* *A torinói ló* (2009)

### Filmes para televisión 
* *Macbeth* (1982)

### Curtas 
* *Hotel Magnezit* (1978)
* *Utazás az alföldön* (1995)
* *Visions of Europe (film)* (2004)
** segment: *Prologue*

### Documentais 
* *City Life* (1990)
** segment: *Az utolsó hajó*

## Véxase tamén 
### Ligazóns externas
Palacio de las Dueñas

O **Palacio de las Dueñas** é un edificio situado na cidade española de Sevilla, en Andalucía, que pertence en propiedade á Casa de Alba. Foi levantado entre os séculos XV e XVI, de estilos gótico-mudéxar ao renacentista e é un dos principais inmobles da cidade, polo seu valor histórico, arquitectónico, artístico e pola importancia dos seus bens mobles.

Nel naceu o poeta Antonio Machado en 1875, e casou nas súas terceiras nupcias o 5 de outubro de 2011 e faleceu o 20 de novembro de 2014 Cayetana Fitz-James Stuart, a XVIII duquesa de Alba de Tormes.
Método axiomático-dedutivo

O **método axiomático-dedutivo** é o tipo de método característico das ciencias formais (lóxica e matemáticas), que foi inventado polo matemático grego Euclides. No século XVII, o filósofo e matemático René Descartes, impresionado pola seguridade e firmeza das matemáticas, chegou a pretender adoptar o *método axiomático-dedutivo* como o método universal de todo auténtico saber.

## Características
O método axiomático baséase na pura dedución lóxica. A xustificación e/ou fundamentación da verdade nos enunciados lóxicos e matemáticos establécese por derivación necesaria doutros enunciados xa establecidos, e non por comprobación experimental, como sucede no método hipotético-dedutivo-experimental, pertencente ás ciencias empíricas. Así, os teoremas dos cálculos formais dedúcense como necesarios dende outras verdades xa previamente asentadas, segundo operacións, regras e sistemas ben definidos anteriormente.

Todo isto supón que que na orixe de calquera cálculo formal ten que haber uns principios ou enunciados básicos que xa non se poden derivar de ningún outro e que os aceptamos como verdadeiros sen necesidade de demostración. A estes primeiros enunciados indemostrables que serven de base para deducir todos os demais teoremas chámaselles postulados ou axiomas.

A única condición esixible a un cálculo formal é que os axiomas non xeren contradición ningunha, de modo que un sistema formal terá validez lóxica necesaria e universal sempre que sexa consistente (que non produza enunciados contraditorios).

Un sistema formal non trata de ningunha realidade concreta, aínda que naturalmente se aplique a diversos campos da realidade e que se utilice para resolver problemas reais.

Para a *xustificación última* (o que se chama "contexto de xustificación") non se remite á experiencia, senón a regras escritas de derivación co único requisito da non contradición.

## Véxase tamén
### Bibliografía
**Filosofía e cidadanía* - Editorial Xerais - ISBN 978-84-9782-815-4 (páxs. 93 e 94)

### Outros artigos
*Sistema axiomático
*Método científico
*Euclides
Acivido

Como topónimo **Acivido** pode referirse a:

;En Galiza
***Acivido**, lugar da parroquia de Covas, no concello de Baralla;
***Acivido**, lugar da parroquia de Desteriz, no concello de Padrenda;
***O Acivido**, lugar da parroquia de Couzadoiro, no concello de Ortigueira.

## Véxase tamén
### Outros artigos
***Acivedo**, lugar da parroquia de Millarada, no concello de Forcarei.
Suzanne Collins

**Suzanne Marie Collins**, nada en Hartford, Connecticut o 10 de agosto de 1962, é unha guionista e escritora estadounidense. É coñecida por ser a autora da serie de *The New York Times* titulada *The Underland Chronicles*, e da triloxía *The Hunger Games* (composta polos libros *The Hunger Games*, *Catching Fire* e *Mockingjay*).

## Publicacións 
;*The Underland Chronicles*
# *Gregor the Overlander* (2003)
# *Gregor and the Prophecy of Bane* (2004)
# *Gregor and the Curse of the Warmbloods* (2005)
# *Gregor and the Marks of Secret* (2006)
# *Gregor and the Code of Claw* (2007)

;Triloxía *The Hunger Games*
# *The Hunger Games* (2008)
# *Catching Fire* (2009)
# *Mockingjay* (2010)

;Outros libros
* *Fire Proof: Shelby Woo #11* (1999)
* *When Charlie McButton Lost Power* (2005)
* *Year of the Jungle* (2013)

## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
*Páxina oficial
Os Charlíns

**Os Charlíns** é o apelido empregado como alcume co que se coñece un dos clans do narcotráfico máis importantes de Galiza, canda os Oubiña e os Miñanco. O clan fórmano Manuel Charlín Gama, a súa muller e os seus fillos Manuel, María Teresa, Melchor e Yolanda, e a curmá destes Josefa.

## Historia
Os inicios do clan están no estraperlo, o contrabando de alimentos e outros produtos durante o franquismo. Xa en democracia o clan mantivo negocios traendo chatarra e penicilina dende Portugal. Máis tarde pasaron ao contrabando de tabaco, *o rubio de batea* era vendido en bares na década de 1980 e comezos da de 1990. De barcos empregados para o contrabando de tabaco, en moitos casos pesqueiros, pasaron a lanchas planadoras e con elas ao tráfico de haxix.

Na década de 1980 Manuel Charlín estivo no cárcere por intentar matar a un empresario do que dicía lle debía cartos do tabaco. No cárcere Modelo de Barcelona coñece a narcotraficantes colombianos. Nos inicios dos anos 1990 o negocio estaba dividido en dúas bandas: dunha parte os clans partidarios de seguir co tabaco e o haxix, e por outra os que se pasaron ao tráfico de cocaína.

O grupo finalmente foi desartellado polo xuíz Baltasar Garzón na Operación Nécora contra o narcotráfico en 1990. En 1994 foi asasinado Manuel Baúlo, xefe do clan dos Caneos, que colaborara con Garzón pasando información. Foi tiroteado por sicarios colombianos na súa casa de Cambados. A súa muller quedou en cadeira de rodas. Uns meses despois Manuel Charlín volveu ao cárcere. O grupo foi perdendo pulo polo acoso policial e xudicial sendo o tráfico de heroína o último negocio do que foron acusados.

A Audiencia Nacional ten condenado ao matrimonio Charlín e a tódolos seus fillos a 104 anos de prisión por branqueo dos cartos obtidos coa droga. Tres anos despois o Tribunal Supremo revogou parcialmente o fallo, rebaixando a condena de Manuel Charlín e absolvendo a súa filla Teresa. O patriarca do clan pasou 20 anos no cárcere saíndo con 78 anos.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Bibliografía 
*
### Outros artigos 
* Fariña (libro)
* Fariña (serie de televisión)
Cobra rateira

A **cobra rateira** ou **cobregón** (*Malpolon monspessulanus*) é unha especie de réptil escamoso da familia Colubridae. É unha cobra velenosa opistoglifa (cos dentes inoculadores de veleno situados na parte posterior da boca) que non é perigosa para o ser humano.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Outros artigos 
* Lista de réptiles de Galicia
Vontade

A **vontade** é a capacidade do ser humano que lle permite levar a cabo actos por decisión propia sen verse influenciado por axentes externos ao seu propio ser.

## Etimoloxía
A palabra deriva do latín, concretamente da palabra *voluntas* formada polo verbo *volo*, que significa poder, e engadíndolle o sufixo *-tas*; posteriormente esta forma latina rematou converténdose na palabra *vontade* que usamos hoxe.

## A vontade na filosofía
Para a filosofía a vontade é o que fai que o ser humano enprenda proxectos creativos. Para moitos filósofos a vontade e o que fai que os actos de cada persoa sexan propios dela non podendo ser promovidos por ningunha outra. Todas as accións que se levan a cabo grazas á vontade teñen que ter sido meditadas previamente. Dentro do campo da vontade aprecen os actos voluntarios e os actos involuntarios. Os actos voluntarios son aqueles dos que somos conscientes e polo cal son promovidos pola propia vontade, mentres que os actos involuntarios son aqueles dos que non somos conscientes e polo tanto escapan á nosa vontade (non se pode facer que o corazón deixe de latexar por vontade propia).

## Aparición da vontade
A vontade aparece cando se realizan plans para levar a cabo un proxecto, tendo así que meditalo previamente; é a vontade a que nos permite que todos eses pensamentos e ideas estean dirixidos cara ao cumprimento do plan orixinal.

## A vontade no ámbito xudicial
Dentro deste campo a vontade expresase como a intención de realizar un acto. Debido a isto á hora de xulgar un delito tense en conta se o acusado tiña a intención de realizalo ou non.

## Véxase tamén
### Outros artigos
*Determinismo
*Intencionalidade
*Libre albedrío

### Ligazóns externas
*Vontade
Carlo Caffarra

**Carlo Caffarra**, nado o 1 de xuño de 1938 en Samboseto (concello de Busseto, na provincia de Parma (Italia)) e finado o 6 de setembro de 2017 en Boloña, foi un cardeal da Igrexa Católica, arcebispo de Boloña dende 2003.
## Traxectoria 
Carlo Caffarra naceu o 1 de xuño de 1938 en Samboseto, unha localidade do concello de Busseto (hoxe na provincia de Parma, Emilia-Romaña). O 2 de xullo de 1961 foi ordenado sacerdote da diocese de Fidenza polo bispo Guglielmo Bosetti.

O 8 de setembro de 1995 foi nomeado arcebispo de Ferrara-Comacchio. Recibiu a consagración episcopal o 21 de outubro, de mans do arcebispo de Boloña Giacomo Biffi, e tendo como co-consagrantes a Giovanni Battista Re e a Carlo Poggi.

O 16 de decembro de 2003 foi nomeado arcebispo de Boloña polo papa Xoán Paulo II. No consistorio do 24 de marzo de 2006 o papa Bieito XVI creouno cardeal, co título de Cardeal-Presbítero de San Giovanni Battista dei Fiorentini.

## Obra 
* 
* 
* 
* 
* 

### Obras colectivas 
*
Agrolongo

Como topónimo **Agrolongo** pode referirse a:

;En Galiza
***Agrolongo**, lugar da parroquia de Crendes, no concello de Abegondo;
***Agrolongo**, lugar da parroquia de Lardeiros, no concello do Pino.

## Véxase tamén
### Outros artigos
Agualevada

O topónimo **Agualevada** pode referirse a:

;En Galiza
***Agualevada**, lugar da parroquia de Coiro, no concello de Cangas;
***Agualevada**, lugar da parroquia de Areas, no concello de Ponteareas;
***Agua Levada**, lugar da parroquia de Leirado, no concello de Quintela de Leirado.

## Véxase tamén
### Outros artigos
Agrovello

Como topónimo **Agrovello** pode referirse a:

;En Galiza
***Agrovello**, lugar da parroquia de Lira, no concello de Carnota;
***Agrovello**, lugar da parroquia de Lourizán, no concello de Pontevedra.

## Véxase tamén
### Outros artigos
***O Agro Vello**, lugar da parroquia de Burgás, no concello de Xermade.
Os Agros

O topónimo galego **Os Agros** pode referirse a:

***Os Agros**, lugar da parroquia de Labrada, no concello de Abadín;
***Os Agros**, lugar da parroquia de Meaño, no concello de Meaño;
***Os Agros**, lugar da parroquia de Soutelo, no concello de Salceda de Caselas;
***Os Agros da Vila**, lugar da parroquia de Lesón, no concello da Pobra do Caramiñal;
***Anllóns de Tras dos Agros**, lugar da parroquia de Anllóns, no concello de Ponteceso.
Agualada

Como topónimo **Agualada** pode referirse a:

;En Galiza
***A Agualada**, parroquia do concello de Coristanco;
***Agualada**, lugar da parroquia de Marantes, no concello de Santiago de Compostela.
Agüeiro

O topónimo **Agüeiro** pode referirse a:

;En Galiza
***Agüeiro**, lugar da parroquia de Sanguiñeda, no concello de Mos;
***O Agüeiro**, lugar da parroquia de Mandaio, no concello de Oza-Cesuras.

## Véxase tamén
### Outros artigos
***Agüeiros**, lugar da parroquia de San Fiz de Paz, no concello de Outeiro de Rei.
Amarelle

O termo **Amarelle** pode referirse a:

***Amarelle** é o nome dunha planta, tamén coñecida como narciso. 

Como topónimo, pode referirse a:

;En Galiza
***Amarelle**, lugar da parroquia de Rubín, no concello da Estrada;
***Amarelle**, lugar da parroquia de Gonzar, no concello do Pino;
***Amarelle**, lugar da parroquia de Montouto, no concello de Santa Comba;
***Amarelle**, lugar da parroquia de Sabugueira, no concello de Santiago de Compostela;
***A Amarelle**, lugar da parroquia de Arca, no concello da Estrada.

## Véxase tamén
### Outros artigos
Celaeno (estrela)

**Celaeno** (**Celeno** ou **16 Tauri**) é unha estrela da constelación de Taurus e membro do cúmulo das Pléiades. Celaeno tamén é coñecida coma a "Pléiade perdida" a través de Teón de Alexandría. Moita xente que observa as pléiades só ve seis estrelas das sete principais estrelas das Pléiades, xa que Celaeno, que ten unha magnitude aparente de +5.45, precisa dun ceo limpo e escuro para ser vista.

16 Tauri é unha subxigante branco-azulada do tipo-B cunha magnitude aparente de +5.45. Está a aproximadamente 430 anos luz da Terra. A extinción interestelar desta estrela só lle *rouba* 0,05 magnitudes. A estimación da súa velocidade rotacional no seu ecuador é de 185&nbsp;km/s. Ten case 4 raios solares e unha temperatura superficial de 12.800&nbsp;K.

## Notas
Lionsgate

**Lions Gate Entertainment Corporation** (ou **Lionsgate**) é unha empresa do entretemento canadense-estadounidense. A compañía fundouse en Vancouver, na Columbia Británica, o 3 de xullo de 1997, e ten a súa sede en Santa Monica (California). En novembro de 2013, era a produtora e distribuidora de cine con máis éxito, fóra do grupo das "major", en Norte América, e o sétimo estudio de cine máis proveitoso.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* Páxina oficial
Cobra de colar eurasiática

A **cobra de colar** **eurasiática** ou **cobra de auga de colar** **eurasiática** (***Natrix natrix***) é unha cobra non velenosa da familia Colubridae, propia de Eurasia. É moi similar á cobra de colar que se pode atopar en Galicia e no resto da Península Ibérica, e que dende hai poucos anos se considera unha especie diferenciada.

## Descrición 
Pode chegar a medir dous metros de lonxitude, pero os adultos adoitan ter arredor de 120&nbsp;cm. Ten o corpo groso, a testa redondeada e os ollos de pupilas redondas. A cor é moi variable, a máis común é parda ou verde escuro, aínda que poden aparecer dende cor gris ata negro; coa parte inferior do corpo máis clara. Presenta manchas negras. Algúns individuos teñen un colar característico de cor amarela ou alaranxada. É unha especie de vida diúrna que se alimenta de anfibios (especialmente de ras e sapos), e pode chegar a cazar pequenos mamíferos e peixes. As femias son meirandes que os machos.

## Galería 

Ficheiro:Natternhemd.jpg|Muda. Foto:Christian Fischer.
Ficheiro:Natrix_natrix_persa3.jpg|*Natrix natrix persa*
Ficheiro:Couleuvre collier 62.JPG|*Natrix natrix ssp.*
Ficheiro:Ringelnattern3.OGG|Apareamento

## Notas 
## Véxase tamén 
### Outros artigos 
* Catálogo galego de especies ameazadas
* Lista de réptiles de Galicia
Río Mogent

O **Mogent** é un río catalán que transcorre pola provincia de Barcelona cun curso de 31,4&nbsp;km. Nace na comarca do Vallès Oriental, na Serra do Corredor, da unión dos torrentes de L'Illa e de Ca l'Arenes. Únese na súa desembocadura co río Congost para formar o Besòs entre os termos municipais de Montmeló e Montornès del Vallès.

O Mogent atravesa os municipios de Llinars del Vallès, Cardedeu, la Roca del Vallès, Vilanova del Vallès e Montornès del Vallès.

Os seus afluentes son torrentes e rieras que nacen no macizo do Montseny ou nas serras do Corredor e de Marina. Pola vertente norte (Montseny) os principais son as rieras de Cànoves, Giola e Vilamajor e o torrente de Valldoriolf. Pola vertente sur (Marina-Corredor) destacan as rieras de Vallromanes e Ardenya e os torrentes de Séllecs, Sant Bartomeu e Can Mora.
Cobra viperina

A **cobra viperina** (*Natrix maura*) ou **cobra de auga viperina** Debe o nome de 'cobra de auga' á súa grande afinidade polas zonas húmidas e a súa grande habilidade de nadar e mergullarse e o de 'viperina' á súa semellanza coas víboras, malia ser inofensiva.

## Descrición 
É de tamaño medio, podendo alcanzar unha longura de ata 80&nbsp;cm, aínda que non supera xeralmente os 50&nbsp;cm. Caracterízase por presentar escamas moi carenadas no dorso. A súa coloración é moi variada, xeralmente olivácea ou castaña amarelada, mais tamén pode ser avermellada. Mostra ao longo da liña medio dorsal unha fila de manchas que nalgúns exemplares poden chegar a xuntarse ata dar forma a unha liña en zigzag.

## Distribución 
Encóntrase en España, Portugal, Francia, Suíza, noroeste de Italia e o norte de África en Alxeria, Libia, Marrocos e Tunisia. Foi introducida tamén nas illas Baleares. Está habitualmente asociada a medios acuáticos dentro de prados ou bosques abertos, como ríos e lagoas, na auga ou nas súas proximidades.

## Comportamento 
### Reprodución 
A femia pon entre tres e vinte ovos.

### Alimentación 
Os exemplares adultos aliméntanse de ras, sapos e peixes, mentres que os xuvenís capturan insectos, larvas de anfibios e pequenos moluscos.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Outros artigos 
* Catálogo galego de especies ameazadas
* Lista de réptiles de Galicia
A esmorga (homónimos)

***A esmorga*** pode referirse a:

****A esmorga***, novela de 1959, de Eduardo Blanco Amor.
****A esmorga***, filme de 1977, dirixido por Gonzalo Suárez
****A esmorga***, filme de 2014, dirixido por Ignacio Vilar.