Mark Hamill

**Mark Richard Hamill**, nado en Oakland, California o 25 de setembro de 1951, máis coñecido como **Mark Hamill**, é un actor de cine, teatro e televisión, actor de voz, director e escritor estadounidense, principalmente recoñecido por interpretar a Luke Skywalker na serie de películas de A guerra das galaxias.

## Traxectoria 
Mark Hamill naceu en Aukland, California, fillo de Virginia Suzanne (Johnson de solteira) e do capitán da Armada dos Estados Unidos William Thomas Hamill. El é un dos sete fillos da parella; ten dous irmáns, Will e Patrick e catro irmás Terry, Jan, Jeanie e Kim. Seu pai ten ascendencia inglesa, escocesa, irlandesa e galesa; súa nai ten ascendencia inglesa e sueca. Hamill describiu a seu pai como fervoroso católico e republicano partidario de Nixon. Dende a nenez, debido á carreira militar de seu pai, a familia mudou continuamente de residencia, acudindo a diferentes escolas durante a súa etapa de formación. Durante os anos de primaria asistiu á Walsingham Academy e a Poe Middle School. Con 11 mudouse a San Diego, residindo no bloque 5900 de Castleton Drive, acudiu ó Hale Junior High School. Durante o seu primeiro ano na James Madison High School trasladouse coa súa familia a Virxinia e Hamill estudou no Annandale High School. Decontado seu pai foi destinado ó Xapón, Hamill incorporouse ó Nile C. Kinnick High School e formou parte do club dramático, graduouse en 1969. Posteriormente matriculouse en Los Angeles City College especializándose en drama. na comedia *The Texas Wheelers* tivo un papel protagonista. Tamén apareceu como artista invitado en *The Bill Cosby Show*,

*A guerra das galaxias* estreouse en maio de 1977 e tivo un enorme e inesperado éxito que causou repercusión na industria cinematográfica. Hamill tamén apareceu en *Star Wars Holiday Special* en 1978 e protagonizou as secuelas de *A guerra das galaxias* *O imperio contraataca* (1980) e *O retorno do Jedi* (1983). Mark Hamill sufriu un grave accidente automobilístico no período comprendido entre as dúas primeira películas, fracturando o nariz e o pómulo esquerdo. Tralo accidente Hamill foi candidato, xunto a Harrison Ford, ó Premio Saturn ó mellor actor outorgado pola Academy of Science Fiction, Fantasy and Horror Films.

Mantivo unha relación coa súa compañeira de elenco en *General Hospital* Anne Wyndham. Casou con Marilou York, unha hixienista dental, o 17 de decembro de 1978 nunha cerimonia civil. Froito desta unión Mark e Marilou teñen tres fillos; Nathan, Griffin e Chelsea Elizabeth.

Tralo éxito de *A guerra das galaxias*, Hamill decatouse de que o público o identificaba moito con Luke Skywalker, convertérase nun ídolo adolescente. Participou tamén noutras películas como *Corvette Summer* (1978) e en *The Big Red One* (1980), filme baseado na segunda guerra mundial. Outras aparicións en películas inclúen *The Night the Lights Went Out in Georgia* (1981) e *Britannia Hospital* (1982).

Mark Hamill repetiu o papel de Luke Skywalker nas dramatizacións de radio de *A guerra das galaxias* (1981) e *O imperio contraataca* (1983). Para o drama radiofónico *O Retorno do Jedi* (1996) o papel interpretouno outro actor.

Actuou en Broadway onde protagonizou *The Elephant Man* en 1979, *Amadeus* en 1983, ''Harrigan 'N Hart* en 1985, pola que foi nomeado para o Drama Desk Award, *Room Service* en 1986 e *The Nerd* en 1987-88. Cando *Amadeus* foi adaptada ó cine en 1984 presentouse as audicións para interpretar a Mozart pero Tom Hulce obtivo o papel. Fixo algunhas aparicións en televisión como nun episodio de *Amazing Stories* en 1986 e en *The New Alfred Hitchcock Presents* en 1987.

Regresou ó cine tras seis anos coa película de ciencia ficción *Slipstream* (1989). Continuou protagonizando algunhas películas durante a década de 1990 como o suspense *Midnight Ride* (1990), *The Guyver* (1991), a nova versión de *Village of the Damned* (1995), e na película de acción sueca *Hamilton* (1998). Hamill participou na película *Jay and Silent Bob Strike Back* (2001) como o supervilán Cocknocker, nun papel onde se parodia a si mesmo.

Hamill deulle voz ó Joker na serie *Batman: The Animated Series* que comezou a emitirse en 1992 Interpretou tamén o Hobgoblin na serie de animación *Spider-Man* que comezou a emitirse en 1994 e outros papeis en series de superheroes da Marvel como Gargoyle en *The Incredible Hulk* (1996), Maximus en *Fantastic Four* (1994), posteriormente a Klaw en *The Avengers: Earth's Mightiest Heroes* (2010), varios personaxes en *Ultimate Spider-Man* (2012). Hamill deulle voz a Solomon Grundy e Trickster nas series do universo animado de DC *Justice League* (2001-2004) e *Justice League Unlimited* (2007-2010), o gángster asasino Tony Zucco en *The Batman* e Specter nun episodio de *Batman: The Brave and the Bold* (2008-2011). Interpretou moitos outros personaxes noutras series de animación.

Aparece como actor invitado en dous episodios da serie de televisión *The Flash* en 1990 como Trickster, *3rd Rock from the Sun* en 1997, *Just Shoot Me!* en 1998 e en dous episodios de *seaQuest DSV* en 1995 como Tobias LeConte, Escribiu unha introdución para *Trade Paperback Batman: Riddler Two-Face* onde se reeditan varias historias de Two-Face e Riddler relacionadas con *Batman Forever*. Tamén fixo varias historias para *The Simpsons comics* incluíndo "*Catastrophe in Substitute Springfields!*", que parodia *Crisis on Infinite Earths* de DC e fai tamén referencia a outros cómics clásicos.

Interpretou o protagonista da serie de videoxogos de *Wing Commander*, o coronel Christopher Blair, en *Wing Commander III: Heart of the Tiger* (1994), *Wing Commander IV: The Price of Freedom* (1996) e *Wing Commander: Prophecy* (1997). Apareceu en *Squadron 42*, a campaña para un só xogador do universo de videoxogos de *Star Citizen*, como Steve "Old Man" Colton. Interpretou máis personaxes para outros moitos videoxogos.

En 2003 Hamill interpretou a Michael Minetti na obra de teatro *Six Dance Lessons in Six Weeks*. Dirixiu e protagonizou *Comic Book: The Movie* (2004) distribuída directamente en DVD. En 2011 apareceu na serie de televisión *Chuck* facendo de vilán, en Criminal Minds facendo de asasino en serie no 2013 e en *The Neighbors* como artista invitado, interpretando o comandante Bill, no ano 2013.

Protagonizou a película húngara *Thelomeris* (2011), onde foi asesor creativo. O ano seguinte Hamill protagonizou outras dúas películas, o filme de terror *Airborne* (2012) e a pequena película independente *Sushi Girl* (2012). Interpretou a James Arnold en *Kingsman: The Secret Service* (2014), volveu a interpretar a Trickster na serie *The Flash* da canle de televisión The CW en tres episodios no ano 2014 e participou tamén no filme independente *Con Man* (2018).

Regresou ó universo de A guerra das galaxias en 2014 cando lle deu voz ó Sith Lord Darth Bane no episodio final da serie animada *The Clone Wars*; e logo con *Star Wars: The Last Jedi* (2017), o que significou o regreso de Luke Skywalker ás pantallas de cine.

## Filmografía 
:*Filmografía parcial de Mark Hamill*

### Televisión 
## Notas 
:*Todas as referencias en inglés agás cando se indique o contrario''

## Véxase tamén