open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Miguel León Portilla

**Miguel Luis León Portilla**, nado na Cidade de México o 22 de febreiro de 1926 e finado na mesma localidade o 1 de outubro de 2019, foi un historiador, filósofo, escritor e académico mexicano, experto na materia do pensamento e a literatura dos náhuatl.

Dende 1988 traballou como investigador emérito da Universidade Nacional Autónoma de México (UNAM). En 1995 recibiu a medalla Belisario Domínguez e, dende o 23 de marzo de 1971, foi membro do Colexio Nacional, institución na que ingresou co relatorio *La historia y los historiadores en el México antiguo*, recibido cun discurso de Agustín Yáñez.

## Traxectoria 
Miguel León Portilla foi o fillo máis vello de Miguel León Ortiz e Luisa Portilla Nájera, seguido dos seus irmáns María Luisa e Jorge. Cursou os seus primeiros estudos no Colexio México da capital do seu país, e concluíunos na cidade de Guadalajara. Na Universidade Loyola, nos Ánxeles, obtivo un grao en 1951. Cinco anos despois, doutorouse en Filosofía pola UNAM coa tese *La filosofía náhuatl estudiada en sus fuentes*, baixo a asesoría de Ángel María Garibay Kintana.

A UNAM publicou este traballo en 1959; posteriormente, saíron tamén edicións revisadas e ampliadas. Ademais, o libro traduciuse ao francés, o ruso, o inglés, o checo e mais o alemán. En 1959 saíu tamén do prelo a súa obra *Visión de los vencidos*, na que organizou textos escritos en náhuatl e traducidos por Garibay que testemuñaban o punto de vista indíxena sobre a conquista de México. Entre os pobos representados nesta compilación, están os os tenochcas, os tlatelolcas, os texcocanos e os tlaxcaltecas. *Visión de los vencidos* verteuse a quince idiomas, e creouse tamén unha versión en braille.

León Portilla alcanzou gran sona polas súas traducións, interpretacións e publicacións de varias recompilacións de obras en náhuatl. Encabezou o movemento para entender e reavaliar a literatura náhuatl, non só da era precolombiana, senón tamén da actual, xa que o náhuatl continúa a ser a lingua materna de 1,5 millóns de persoas a data de 2014. O seu traballo contribuíu a establecer a educación bilingüe no México rural. En 1965 casou coa lingüista e académica española Ascensión Hernández Triviño, a quen coñeceu durante o Congreso Internacional de Americanistas celebrado en Barcelona e Sevilla.

Por outra banda, divulgou as obras de Bernardino de Sahagún, fonte primaria sobre a civilización azteca, a quen declarou o primeiro antropólogo dos náhuatl. Sahagún foi autor da *Historia general de las cosas de la Nueva España*, recollido no *Codex Florentinus*. Antes da edición de León Portilla, este códice só se traducira ao alemán, nunha versión incompleta.

Como historiador, analizou a figura de Tlacaelel. Orixinalmente unha figura pouco coñecida das crónicas, hoxe é considerado o arquitecto do imperio azteca.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Bibliografía 
* 
* 
* 
* 
*
Pobos salish da costa

Os **pobos salish da costa** é un grupo de pobos indíxenas étnica e lingüisticamante relacionados que viven na costa noroeste do Pacífico, na provincia canadense da Columbia Británica e nos estados de Washington e Oregón, nos Estados Unidos. Falan unha das linguas salish da costa.

## Véxase tamén 
### Outros artigos 
* Pobo stó꞉lō
### Bibliografía 
* Amoss, Pamela. *Coast Salish Spirit Dancing: The Survival of an Ancestral Religion*. Seattle: University of Washington Press, 1978. 
* Blanchard, Rebecca e Nancy Davenport. *Contemporary Coast Salish Art*. Seattle: Stonington Gallery, 2005.
* 
* Porter, Frank W. *The Coast Salish Peoples*. New York: Chelsea House Publishers, 1989. 
* Pugh, Ellen e Laszlo Kubinyi. *The Adventures of Yoo-Lah-Teen: A Legend of the Salish Coastal Indians*. New York: Dial Press, 1975. 
* Suttles, Wayne, and Barbara Lane (1990).  'Southern Coast Salish.' In *The Handbook of Northamerican Indians*, Vol. 7. Washington: Smithsonian Institution.
* Thom, Brian David (2005).  *Coast Salish senses of place: Dwelling, meaning, power, property and territory in the Coast Salish world*. Ph.D. dissertation, McGill University (Canadá), Canadá. Consultado:
Ferran Jutglà

**Ferran Jutglà Blanch**, nado en Sant Julià de Vilatorta (Barcelona) o 1 de febreiro de 1999, é un futbolista español que milita como dianteiro no R. C. Celta de Vigo da Primeira División de España.

## Traxectoria
Deu os seus primeiros pasos no fútbol co equipo da súa cidade natal, o Sant Julià de Vilatorta C. F., antes de unirse posteriormente ao Vic Riuprimer. Posteriormente, fichou polo RCD Espanyol en 2012 para o seu equipo xuvenil, e durante ese tempo foi cedido ao equipo xuvenil da U. E. Sant Andreu e do Valencia C. F. Tras regresar das súas cesións, ascendeu permanentemente ao RCD Espanyol "B" na tempada 2019-20, do que chegaría a ser capitán.

O 22 de xuño de 2021, oficializouse a súa fichaxe polo FC Barcelona "B", xogando o seu primeiro partido co equipo reserva do Barça na primeira xornada da Primeira División RFEF o 28 de agosto, que rematou en empate contra o Algeciras C. F. e con Ferrán xogando todo o partido.

O 11 de decembro dese mesmo ano foi convocado por primeira vez co primeiro equipo do Barcelona, e debutou con eles ao día seguinte, xogando os últimos minutos do empate a 2 contra o C. A. Osasuna. Tres días despois marcou o seu primeiro gol contra o Boca Juniors na Copa Maradona. O 18 de decembro xogou como titular contra o Elche C. F., onde tamén marcou o seu primeiro gol nun partido oficial co primeiro equipo blaugrana.

Posteriormente volveu ao equipo reserva e converteuse no máximo goleador da Primeira División da RFEF con 19 goles. En maio anunciou que chegara a un acordo co club para marchar e o 8 de xuño oficializouse o seu traspaso ao Club Brugge a cambio de cinco millóns de euros e unha plusvalía do 10 % procedente dunha futura venda. Asinou co seu novo equipo para os seguintes catro anos. Nas súas tres primeiras tempadas en Bélxica marcou 40 goles en 148 partidos.

O 24 de xuño de 2025 anunciouse o seu regreso a España tras fichar polo R. C. Celta de Vigo ata xuño de 2029.

## Estatísticas
### Clubs
20px *Actualizado co derradeiro partido disputado o .*

## Palmarés 
### Títulos nacionais 
## Notas
Sixta Pérez

**Sixta Pérez García**, nada en Cantón Carrizal, no departamento de Sonsonate, é unha muller pipil, tecelá e mestra de lingua pipil, a derradeira lingua indíxena do Salvador que en 2007 foi clasificada pola UNESCO como en perigo de extinción.

No Salvador, o pipil é a única lingua indíxena viva e conta cun número limitado de falantes (estímase que non exceden as 200 persoas).

## Traxectoria 
É mestra no proxecto educativo "Timumachtikan Nawat" a través do seu programa escola, "Ne Ichan Safoura", onde ensina lingua pipil xunto co mestre Héctor Josué Martínez Flores. O 3 de maio de 2024 presentou xunto con Héctor Martínez a obra *Yultajtaketzalis*, o primeiro dicionario en lingua pipil creado por unha falante nativa da lingua.

miniatura|250px|Portada do dicionario pipil *Yultajtaketzalis*.
O libro comezou a traballarse dende o 22 de xaneiro de 2023, co gallo do masacre indíxena do Salvador, e un dos factores da desaparición e prohibición da lingua.

## Obra 
* *Yultajtaketzalis* (maio de 2024)

## Notas 
## Véxase tamén 
### Outros artigos 
* Antonia Ramírez
Axencia de Noticias Hawar

A **Axencia de Noticias Hawa**r (ás veces abreviado **ANHA**) (en árabe: وكالة أنباء هاوار) é un servizo de noticias kurdo en liña con sede en Al-Hasaka, Siria. O sitio comezou como un servizo xornalístico exclusivamente árabe. A **Axencia de Noticias Hawar** serve como a axencia de noticias oficial de facto de Rojava, Kurdistán sirio, e está vinculada ás Forzas Democráticas Sirias.

## Propiedade, identidade e fiabilidade 
A propiedade da axencia de noticias Hawar é descoñecida. O nome de dominio do sitio web rexistrouse por primeira vez en agosto do 2012. A páxina do sitio sobre quen son só di simplemente "ANHA". Fontes da Oposición siria indican que a Axencia de Noticias Hawar está vencellada ao Partido da Unión Democrática (PYD), un partido esquerdas kurdo.

## Idiomas 
O sitio web da axencia de noticias Hawar está nas linguas kurda, turca, árabe, rusa, inglesa e española.

## Bloqueo en Turquía 
O regulador de telecomunicacións turco bloqueou o acceso a varias axencias de noticias en xullo de 2015. Cunha medida que foi descrita como unha acción de contraterrorismo, prohibíronse sitios de noticias baseados dentro e fóra de Turquía, como as páxinas web da Axencia de Noticias Hawar incluído Rudaw, a axencia de noticias Dicle, e Özgür Gündem.

## Notas
Pobo onondaga

O **pobo onondaga** é un pobo indíxena de América do Norte e unha das cinco nacións orixinais dos haudenosaunee (iroqueses). As súas terras de orixe históricas atópanse no actual condado de Onondaga, no estado de Nova York, e arredores del, ao sur do lago Ontario.

Ao estar situados no centro da confederación iroquesa na figurativa casa longa que alberga as Cinco Nacións, son considerados os "Gardiáns do Lume" ( en tuscarora). Os cayuga e os seneca teñen territorio ao oeste, e os oneida e os mohawk ao leste. Por esta razón, a Liga dos Iroqueses reuníase historicamente na capital do goberno iroqués, Onondaga, como fan hoxe os xefes tradicionais.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Outros artigos 
* Pobos indíxenas de América
* Guerras dos Castores
Odemira

**Odemira** é unha vila portuguesa localizada no suroeste do distrito de Beja, dentro da subrexión do Alentejo Litoral (NUT III), pertencente á rexión do Alentejo (NUT II). É sede do  **concello de Odemira** que ten, segundo datos de 2021, 29&nbsp;538 habitantes sendo en área o maior de Portugal. Atópase subdividido en 13 freguesías. O concello limita ao nordés co concello de Sines, ao norte con Santiago do Cacém, ao leste con Ourique, ao sueste con Silves, ao sur con Monchique, ao suroeste con Aljezur e ao oeste co océano Atlántico. O límite suroeste, co concello de Aljezur, está marcado polo río Seixe. 

## Xeografía 
Odemira atópase no suroeste de Portugal. A beira litoral do municipio (duns 55 km de longo) e o val do río Mira até a vila de Odemira forman parte do Parque Natural do Suroeste Alentejano e Costa Vicentina, o que supón aproximadamente o 44 % do seu territorio.

### Clima 
Odemira ten un clima cálido e temperado. O clima clasifícase como **Csa** segundo a clasificación climática de Köppen-Geiger. A temperatura media anual en Odemira é de 17,1 °C. A precipitación media anual é de 531,6 mm. O mes máis caloroso do ano é agosto, cunha temperatura media de 23,1 °C. Xaneiro ten unha temperatura media de 11,9 °C, o que a converte na temperatura media máis baixa do ano.

## Demografía 
A poboación rexistada nos censos foi:

O concello de Odemira experimentou un crecemento demográfico entre 2011 e 2021, o que supón o primeiro aumento deste tipo desde 1950. Esta tendencia contrasta co patrón máis amplo de declive da poboación en gran parte do Portugal rural. O crecemento atribuíuse en gran medida á inmigración, que transformou significativamente o perfil demográfico do concello. O concello acolle dous grupos distintos de inmigrantes: traballadores agrícolas do sueste asiático, o sur de Asia e Europa do Leste, e profesionais con altos ingresos, como os directores executivos, principalmente de Alemaña, os Países Baixos e o Reino Unido.
miniatura|esquerda|Freguesías do concello de Odemira.|318x318px

## Galería de imaxes 

Ficheiro:V Nova de Milfontes.jpg|Vila Nova de Milfontes.
Ficheiro:Cabo Sardão, Odemira (32815070114).jpg|Cabo Sardão.
Ficheiro:Zambujeira.jpg|Zambujeira do Mar.
Ficheiro:Vila Nova de Milfontes - Portugal (9251963598).jpg|Forte de São Clemente.

## Notas 
## Véxase tamén
Pobo tsleil-waututh

miniatura|250px|Sinal de benvida da nación tsleil-waututh.
O **pobo tsleil-waututh** (en , [səlilwətaɬ]) é un pobo indíxena que pertence ao grupo de pobos salish da costa. Habitan na provincia canadense da Columbia Británica. A nación tsleil-waututh falan hən̓q̓əmin̓əm̓, o dialecto río abaixo da lingua halkomelem, e están estreitamente relacionados, mais política e culturalmente separados das nacións veciñas dos  (squamish) e  (musqueam), con cuxos territorios tradicionais se solapan algunhas reivindicacións de terras.

Segundo o Índice Nacional de Benestar Comunitario de 2011, Burrard Inlet 3 está considerada a comunidade das Primeiras Nacións máis próspera do Canadá.

## Notas
Pobo cayuga

O **pobo cayuga** (en ) é un dos cinco pobos indíxenas constituíntes da Confederación Haudenosaunee (pobos iroqueses), unha condeferación de indíxenas do Estado de Nova York. A terra natal dos cayuga atópase na rexión dos lagos Finger ao longo do lago Cayuga, entre os seus veciños da liga, os onondaga ao leste e os seneca ao oeste. Hoxe, o pobo cayuga vive na Reserva das Seis Nacións en Ontario, na Nación Cayuga de Nova York e a Nación Seneca-Cayuga de Oklahoma.

## Véxase tamén 
### Bibliografía 
* Hansen, B. and J. Rossen. "Building Bridges Through Public Anthropology in the Haudenosaunee Homeland", In *Past Meets Present: Archaeologists with Museum Curators, Teachers, and Community Groups.* Jameson, Jr., J and S. Baugher. 2007. Springer: New York.
Concellos do departamento do Loira Atlántico

miniatura|dereita|200px|Departamento de Loira Atlántico.
A seguinte é unha lista das 207 **comunas do departamento de Loira Atlántico**, nos Países do Loira, en Francia.

## Lista de comunas 
## Véxase tamén 
### Outros artigos 
*Loira Atlántico
Ramón Pazos Liñares

**Ramón Pazos Liñares**, coñecido como **Azaña**, nado na Baña en 1888 e finado en Santiago de Compostela o 11 de outubro de 1937, foi un político galego.

## Traxectoria 
Veciño do Castro (Lañas), militante de Izquierda Republicana. Co golpe de Estado do 18 de xullo de 1936 fuxiu ao monte. Detido, foi xulgado en Santiago de Compostela o 27 de xullo de 1937 na causa 705/36 con Santiago Álvarez Calvo, acusados de rebelión; Ramón foi condenado a pena de morte. Foi executado en Santiago de Compostela o 11 de outubro de 1937 con Gerardo Piñeiro Piñeiro e David Mariño Ramos. Abríronlle expediente de responsabilidades políticas.

## Vida persoal 
Casou con María Liñares Torreira.
## Notas
Takoyaki

O ***takoyaki*** (en xaponés :たこ焼き ou 蛸焼) é un aperitivo xaponés con forma de bóla feito cunha masa a base de fariña de trigo e cociñado nunha tixola especial moldeada. Normalmente énchese con polbo picado ou en dados (*tako*), restos de tempura (*tenkasu*), xenxibre en escabeche (*beni shoga*) e cebola verde (*negi*). As bólas úntanse con salsa takoyaki (semellante á salsa Worcestershire) e maionesa, e despois bótanse con alga verde (*aonori*) e lascas de bonito seco (*katsuobushi*).

*O **yaki*** (焼く) é un dos métodos de cocción da cociña xaponesa, que significa "grellar", e pódese atopar nos nomes doutros pratos da cociña xaponesa como *o okonomiyaki* e *o ikayaki* (outros pratos famosos de Osaca). Normalmente, cómese como merenda ou entre comidas, pero nalgunhas zonas sérvese como acompañamento con arroz. É un exemplo de *konamono* (*konamon* no dialecto de Kansai), ou cociña xaponesa a base de fariña.

## Notas
Abbaretz

**Abbaretz** (en ; en galó: *Abarèt*) é un concello do departamento do Loira Atlántico, na rexión administrativa dos Países do Loira e na Bretaña histórica, no noroeste de Francia.

## Demografía 

Fontes: INSEE.
Bernard Somuah

**Bernard Sarppong Somuah**, nado o 10 de febreiro de 2006 en Ghana, é un futbolista que xoga como dianteiro no Celta Fortuna, filial do Celta de Vigo.

## Traxectoria
Somuah comezou a súa traxectoria no Afigya Liberty. Posteriormente, militou na Primeira División de Ghana, formando parte do Asante Kotoko SC.

En 2024 foi fichado para o Celta Fortuna, equipo que militaba no grupo I da Primeira Federación. Porén, ante a falta de minutos e adaptación, a súa ficha foi recalificada para o equipo Xuvenil A do conxunto celeste.

Xa en 2025, Somuah pasou a formar parte do filial celeste.

## Notas
## Véxase tamén
### Outros artigos
* Joseph Aidoo
Visión de los vencidos

***Visión de los vencidos. Relaciones indígenas de la Conquista*** é unha escolma de textos náhuatls aparecidos no século XVI. A obra confórmase de anacos de escritos indíxenas que narran os acontecementos durante a conquista de México. Os textos foron traducidos dende o náhuatl ao castelán por Ángel María Garibay Kintana e recompilados por Miguel León Portilla. A través da recompilación de varios relatos escritos dende a perspectiva indíxena, conséguese expor ao lector a variedade en canto a devanditas perspectivas, especialmente as que rexeitaron a presenza de estranxeiros. O libro está dividido en dezasete capítulos e un apéndice. Considérase unha obra fundamental da historia de México debido ás historias detalladas da conquista dende o punto de vista indíxena, que raramente se estuda polo público en xeral. León Portilla era experto en cultura nahuatl, e nahuatlato tamén (falante de náhuatl).

Entre os pobos representados nesta compilación, están os os tenochcas, os tlatelolcas, os texcocanos e os tlaxcaltecas. *Visión de los vencidos* verteuse a quince idiomas, e creouse tamén unha versión en braille.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Bibliografía 
*
Johnny English

***Johnny English*** é un filme de 2003 dirixido por Peter Howitt e escrito por Neal Purvis, Robert Wade e William Davies. Producido por StudioCanal e Working Title Films, o filme céntrase nun axente zoupón do MI7 nunha misión para atopar os ladróns das xoias da coroa británica e recuperalas deles. Protagonizada por Rowan Atkinson no papel principal xunto con Natalie Imbruglia, Ben Miller e John Malkovich, é a primeira entrega da serie de filmes *Johnny English* e serve como parodia e homenaxe ao xénero de espías, principalmente á serie de películas de James Bond, así como ao personaxe de Mr. Bean interpretado por Atkinson. O personaxe tamén está relacionado co zoupón personaxe de espía interpretado por Atkinson nunha serie de anuncios no Reino Unido para Barclaycard na década de 1990.

Estreouse en galego o 15 de agosto de 2025 a través da TVG.

## Personaxes 
* Rowan Atkinson como Johnny English
* Natalie Imbruglia como Lorna Campbell
* Ben Miller como Angus Bough
* John Malkovich como Pascal Sauvage
* Oliver Ford Davies como arcebispo de Canterbury
* Tim Pigott-Smith como Pegasus
* Kevin McNally como Primeiro Ministro do Reino Unido
* Douglas McFerran como Klaus Vendetta
* Steve Nicolson como Dieter Klein
* Tasha de Vasconcelos como muller exótica
* Greg Wise como Axente One
* Terence Harvey como oficial do funeral
* Nina Young como secretaria de Pegasus

## Notas
Avefría de rabo branco

A **avefría de rabo branco** (***Vanellus leucurus***) é unha ave limícola do xénero *Vanellus*. O nome do xénero *Vanellus* é o nome dado en latín medieval á avefría e deriva de *vannus*, 'abano para airear o gran'. O adxectivo específico *leucurus* vén do grego antigo *leukouros*, 'rabo branco, cola branca'.

## Descrición 
Esta avefría de tamaño medio ten patas longas e bico bastante longo. Viven en zonas de augas pouco profundas e pradeiras pantanosas, onde captura invertebrados, principalmente insectos e outras pequenas presas principalmente na superficie e na lama.

Os adultos son aves ergueitas e delgadas de dorso e parte anterior do pescozo marróns, face máis clara e peito cincento. As súas patas longas amarelas, a súa cola ou rabo totalmente branca e as súas distintivas ás marróns, brancas e negras fan que esta especie sexa inconfundible. As aves novas teñen un dorso con manchas e poden ter algo de marrón na cola.

## Reprodución 
Reprodúcese de forma semicolonial en marismas do interior en Iraq, Kuwait, Irán e sur de Rusia. Poñen catro ovos nun niño no chan. Os exemplares que se reproducen en Iraq e Irán son principalmente residentes, pero os de Rusia migran ao sur en inverno ao subcontinente indio, ao Oriente Próximo e ao nordés de África. É unha ave vagante rara en Europa occidental, pero chega a Reino Unido e a Iberia, polo que está incluída na lista das aves ibéricas.

A chamada que usan na estación reprodutora é un *piiuit*, similar ao da avefría choromica.

## Conservación 
Nalgunhas partes da súa área de distribución a especie enfróntase a ameazas relacionadas coa destrución do hábitat e caza ilegal accidental.

É unha das especies ás cales se aplica o *Acordo para a Conservación de Aves Acuáticas Migratorias Africano-Eurasiáticas* (AEWA).

[miniatura|Preto de [Hodal no distrito de Faridabad, estado de Haryana, India.]]

## Notas 
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* 
* 
* 
* 
* 
*
Discurso de inauguración da Asociación Rexionalista Galega de Pontedeume

[miniatura|[Casa do concello de Pontedeume, desde a cal pronunciou Galo Salinas o seu discurso.]]

O **discurso de inauguración da Asociación Rexionalista Galega de Pontedeume** foi lido o 8 de agosto de 1891 polo escritor, xornalista e mestre Galo Salinas, no Pazo do Concello de Pontedeume durante o acto de inauguración do comité local eumés da Asociación Regionalista Gallega. Supuxo o primeiro discurso político lido en lingua galega.
## Marco sociocultural 
Na segunda metade do século XIX estendeuse por Galiza o Rexurdimento, un movemento de recuperación non só literaria, senón tamén cultural, histórica e política. A publicación en 1863 de *Cantares gallegos*, obra escrita integramente en galego por Rosalía de Castro, marca a plenitude do Rexurdimento. A lingua galega rexurdiu con escritores, ademais de Rosalía, coma Pondal, Lamas Carvajal e Curros.
[miniatura|esquerda|Placa conmemorativa dos [Xogos florais de Tui.]]
Unhas das primeiras manifestacións do Rexurdimento foron a celebración en diferentes localidades galegas de Xogos florais, encontros literarios que, ademais da finalidade literaria, tiñan o obxectivo de espertar o sentimento galego, defender os seus ideais e atender ás necesidades sociais. Os celebrados en Tui do 24 ao 26 de xuño de 1891 constituíron un gran pulo na concienciación da identidade galega, tanto no ámbito social coma no político. Nesta data o Rexurdimento xa era unha realidade e os xogos contribuíron a un maior recoñecemento público da lingua e literatura galegas, sendo considerados o primeiro acto público desenvolvido integramente en galego. No acto participaron, entre outros, os grandes representantes do Rexionalismo naquela época como Manuel Murguía, destacado polo seu discurso enaltecedor da nacionalidade galega, Alfredo Brañas, Salvador Cabeza de León, José Tarrío, Juan Barcia Caballero, Manuel Lago González ou Manuel Carlos Vidal Rodríguez. O discurso pronunciado por Murguía o 24 de xuño marca un fito ao ser a primeira vez que se utiliza o galego nun acto público no século XIX.
Os discursos dos Xogos Florais de Tui enmárcanse nunha contorna literaria-cultural, se ben tiñan tamén a súa carga política. É por isto que o discurso de Galo Salinas é considerado como o primeiro discurso *integramente* político en galego.

## O discurso 
A primeira nova deste acto político en Pontedeume achegouna o historiador Miguel Anxo Seixas no primeiro tomo da súa biografía de Castelao. A este respecto, sinala Seixas que "esta xornada amosa a vontade daquela xeración por recuperar o galego como lingua pública" no que se enxalza o discurso, a vida e a obra de Galo Salinas. Reprodúcense a continuación algúns dos seus parágrafos:

## Notas
Toshihiko Izutsu

**Toshihiko Izutsu** (en ), nado en Tokyo o 4 de maio de 1914 e finado en Kamakura o 7 de xaneiro de 1993, foi un erudito xaponés especializado en estudos islámicos e relixión comparada. Interesouse pola lingüística dende moi novo e, segundo algunhas fontes, chegou a coñecer máis de trinta linguas, entre as que se inclúen o árabe, o hebreo, o turco, o persa, o sánscrito, o pali, o hindustano, o ruso, o grego ou o chinés. É moi recoñecido pola súa tradución do *Corán* ao xaponés.

## Traxectoria 
Toshihiku Izutsu naceu no seo dunha familia adiñeirada da capital nipoa. Dende novo coñeceu a meditación zen e mais a práctica dos *kōan*, xa que o seu pai era calígrafo e practicante do budismo zen. Entrou na Facultade de Económicas da Universidade Keiō, mais acabou pedindo o traslado ao Departamento de Literatura Inglesa para estudar co profesor Junzaburō Nishiwaki. En 1937, tras graduarse, converteuse en asistente de investigación da súa alma máter.

En 1958 completou a primeira tradución directa do *Corán* ao xaponés (Okawa Shumei xa publicara unha versión indirecta unha década antes). A súa edición segue a ser recoñecida pola súa precisión lingüística, polo que é moi empregada en investigacións académicas. Izutsu tiña un gran talento para a aprendizaxe de linguas estranxeiras, chegando a ler o *Corán* enteiro tan só un mes despois de comezar a estudar o árabe. Entre 1969 e 1975, foi profesor de filosofía islámica na Universidade McGill de Montreal, no Quebec. Así mesmo, traballou no Instituto Iraniano de Investigacións Filosóficas, entón coñecida como a Academia Imperial Iraniana de Filosofía, situada en Teherán. Durante o seu tempo en Irán, Izutsu colaborou con Seyyed Hossein Nasr, William Chittick, Peter Lamborn Wilson e outros. Regresou ao Xapón despois da revolución iraniana de 1979, onde se dedicou a escribir con asiduidade libros e artigos en xaponés sobre a filosofía oriental e a súa importancia.

Faleceu en Kamakura o 7 de xaneiro de 1993.

## Pensamento 
Para comprender o legado intelectual de Izutsu, cómpre considerar catro elementos: a súa relación co budismo, en particular coa súa variante zen; o seu interese polas linguas; a súa inclinación cara ao posmodernismo e o seu uso da filosofía comparada.

Por exemplo, no seu influente libro *Sufism and Taoism: A Comparative Study of Key Philosophical Concepts*, de 1983, comparou os sistemas de pensamento metafísicos e místicos do sufismo e do daoísmo, afirmando que, malia non ter relación histórica, ambas as dúas tradicións partillaban características e patróns.

## Traducións 
### En castelán 
* *Sufismo y Taoísmo, volumen 1: Ibn Arabi* (1997). Siruela. 
* *Sufismo y Taoísmo, volumen 2: Laozi y Zhuangzi* (1997). Siruela. 
* *Haacia una filosofía del budismo zen* (2009). Trotta. 

## Notas 
## Véxase tamén 
### Bibliografía 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
*
Juan Barros Manteiga

**Juan Antonio José Barros Manteiga**, coñecido como **Barritos**, nado na Estrada cara a 1908 e finado en Santiago de Compostela o 4 de xuño de 1937, foi un sindicalista e político galego.

## Traxectoria 
Veciño de Ordoeste (A Baña). Secretario da Sociedad Obrera de Negreira presidida por Jesús Lens Patiño, foi detido a principios de maio de 1936 con Alfredo Caamaño Pato por participar nunha manifestación diante do xulgado de Negreira. Co golpe de Estado do 18 de xullo de 1936 fuxiu ao monte. Foi detido en Negreira a finais de xaneiro de 1937. Xulgado en Santiago de Compostela en consello de guerra o 30 de marzo xunto con Elena Suárez Suárez, Jesús Lens Patiño, Benjamín Troitiño Beiro, Ramón Pose Suárez, e outros veciños de Negreira, foi condenado a pena de morte. Foi executado en Santiago de Compostela o 4 de xuño de 1937 xunto con Jesús Lens Patiño, Benjamón Troitiño Beiro, Ramón Pose Suárez, Manuel Fagín Páramos, José María Nieto Crego e Alfredo Paz Lemus.

## Notas
Amor á siciliana

***Amor á siciliana*** (en ) é un filme italiano de 2016 dirixido por Pif.

Estreouse en galego o 4 de abril de 2025 a través da TVG.

## Personaxes 
* Pif como Arturo Giammarresi
* Miriam Leone como Flora Guarneri
* Andrea Di Stefano como Philip Catelli
* Stella Egitto como Teresa
* Vincent Riotta como James Maone
* Maurizio Marchetti como Don Calò
* Mario Pupella como Don Tano
* Aurora Quattrocchi como Annina

## Notas
O signo de Venus

***O signo de Venus*** (en ) é un filme italiano de 1955 dirixido por Dino Risi e protagonizando Sophia Loren. Estreouse no Festival Internacional de Cinema de Cannes de 1955.

Estreouse subtitulado en galego o 16 de agosto de 2025 a través da TVG.

## Personaxes 
* Franca Valeri como Cesira
* Sophia Loren como Agnese Tirabassi
* Vittorio De Sica como Alessio Spano
* Peppino De Filippo como Mario
* Alberto Sordi como Romolo Proietti
* Raf Vallone como Ignazio Bolognini Vigile del fuoco
* Virgilio Riento como pai de Agnese
* Tina Pica como Zia Tina
* Lina Gennari como Signora Pina
* Eloisa Cianni como Daisy
* Leopoldo Trieste como Pittore
* Maurizio Arena como Maurice
* Franco Fantasia como Dottore
* Marcella Rovena como Elvira
* Mario Meniconi como Vigile Urbano
* Furio Meniconi como Proprietario della trattoria
* Anita Durante como nai de Romolo

## Notas
Xogo de ladróns: Pantera

***Xogo de ladróns: Pantera*** (en ) é un filme estadounidense de 2025 dirixido e escrito por Christian Gudegast. É a secuela do filme de 2018 *Den of Thieves*. Gerard Butler e O'Shea Jackson Jr. retoman os seus papeis do primeiro filme. Inspírase no roubo de diamantes de Anveres de 2003.

Lionsgate estreou *Xogo de ladróns: Pantera* nos cinemas dos Estados Unidos o 10 de xaneiro de 2025. Recibiu valoracións mixtas por parte da crítica e recadou 58,4 millóns de dólares en todo o mundo sobre un orzamento de 40 millóns. Estreouse en galego o 25 de abril de 2025 a través de Amazon Prime Video.

## Personaxes 
* Gerard Butler como Nicholas "Big Nick" O'Brien
* O'Shea Jackson Jr. como Donnie Wilson "Jean-Jacques"
* Evin Ahmad como Jovanna "Cleopatra"
* Meadow Williams como Holly 
* Salvatore Esposito como Slavko
* Orli Shuka como Dragan
* Cristian Solimeno como Florentin
* Nazmiye Oral como Chava
* Dino Kelly como Marko
* Fortunato Cerlino como Zamba
* Yasen Zates Atour como Hugo
* Michael Bisping como Connor
* Giuseppe Schillaci como Moussa
* Rico Verhoeven como Vigo
* Velibor Topić como Vuk
* Antonio Bustorff como Tamy
* Adriano Chiaramida como The Octopus
* Swen Temmel como Milan Lovren
* Ciryl Gane como Pape

## Notas 
## Véxase tamén 
### Outros artigos 
* Lista de títulos con versión en galego nas plataformas de streaming
Ancenis-Saint-Géréon

**Ancenis-Saint-Géréon** (en ; en galó: *Anceniz* ou *Aunçni*) é un concello do departamento do Loira Atlántico, na rexión administrativa dos Países do Loira e na Bretaña histórica, no noroeste de Francia. Estabeleceuse o 1 de xaneiro de 2019 coa fusión dos concellos de Ancenis e Saint-Géréon.

## Composición 
## Notas
Travesuras da nena mala

***Travesuras da nena mala*** (en ) é unha serie de televisión mexicana baseada na novela homónima de Mario Vargas Llosa. A serie, producida por W Estudios para TelevisaUnivision, está protagonizado por Macarena Achaga e Juan Pablo Di Paso.

Estreouse en Vix+ on 8 de decembro de 2022. En marzo de 2023, a serie renovouse para unha segunda tempada.

Estreouse en galego o 27 de marzo de 2025 a través da plataforma AGalega.

## Personaxes 
* Macarena Achaga como Arlette
* Juan Pablo Di Pace como Ricardo Somocurcio
** Jaime Maqueo como Ricardo de mozo
* Rowi Prieto como Paul
* Vanessa Saba como Tía Alberta
* Mariana Flores como Ana
* Natalia Benvenuto como Tía Adriana
* Paulina Gil como Lily
* Mónica Guzmán as Eufrasia
* Fernando Soto como Charnés
* Martijn Kuiper como Mr. Richardson
* Alba Messa como Carmencita
* Elisabeth Marín como Pilar
* Raúl Vega Damian como Alfredo
* Adriana Butoi como Marguerite
* Eduardo Tanús como Mateo
* Nestor Rodulfo como Chacón
* Fernando Cayo como Robert
* Edgardo González como Torrijos
* Juan Carlos Rey de Castro como Alberto
* Alec Chaparro como Henry
* Axel de la Rosa como Muñoz
* Olfa Masmoudi como Cecile
* Nacho Tapia como Lorenzo
* Katixa Mecerreyes como Sara
* Luiggi Lomparte como José

## Notas 
## Véxase tamén 
### Outros artigos 
* Lista de títulos con versión en galego nas plataformas de streaming
Julie Hayden (mestra)

**Julie Hayden**, ás veces **Julia Hayden**, nada en Spring Hill no condado de Maury, Tennessee,  e finada o 21 de agosto de 1874, foi unha mestra afroamericana de dezasete anos asasinada por membros da Liga do Home Branco, un grupo terrorista racista. O asasinato tivo lugar uns días despois de comezar a traballar como docente nunha escola para nenos negros en Tennessee.

## Traxectoria 
Hayden criouse en Spring Hill no condado de Maury, Tennessee. Estudou na Universidade Central de Tennessee en Nashville, a cal era unha universidade para a formación de mestres negros. Daquela, ensinar ás persoas negras a ler era "interpretado como un desafío ao control branco". Tres días despois da súa chegada en Hartsville, o 21 de agosto ás 2:00&nbsp;da mañá, o fogar de Lowe foi invadido por membros da Liga do Home Branco, que a perseguiron pola casa e disparáronlle, matándoa. En setembro de 1874, os cidadáns negros de Spring Hill, onde vivía a familia de Hayden, pedironlle ao Gobernador de Tennessee, John C. Brown, que os asasinos fosen atopados e arrestados. En outubro de 1874 os acusados foron liberados cunha fianza de 3500$.

Segundo Alan Friedlander e Richard Allen Garber, Hayden "converteuse no emblema da violencia sureña".

## Notas
Tordo dourado

O **tordo dourado** (***Zoothera aurea***) é un paxaro da familia dos túrdidos. O nome do xénero *Zoothera* vén do grego antigo *zoon*, 'animal' e *theras*, 'cazador'. O adxectivo específico *aurea* vén do latín *aureus*, 'dourado', característica que lle dá o seu nome galego.

## Distribución e hábitat 
Reprodúcese na taiga de coníferas húmida, principalmente no Paleártico leste en Siberia ata Manchuria, Corea e o Xapón. As razas do norte son moi migratorias, e a maioría trasládanse ao sueste de Asia durante o inverno. É unha ave vagante moi rara en Europa occidental, pero pode chegar á Península Ibérica.

## Descrición 
Os sexos son similares, ten 27–31&nbsp;cm de longo, con manchas negras sobre fondo amarelado ou máis claro branco. A característica máis salientable para a identificación en voo é a faixa negra na parte inferior das súas ás brancas, unha característica compartida co tordo siberiano *Geokichla sibirica*. O macho canta unha canción alta, un asubío mecánico que se sente desde lonxe, cunha pausa de 5–10 segundos entre cada frase longa dun segundo tipo *twii...tuuu....tuuu....tuuu*.

Previamente era considerado unha subespecie do *Zoothera dauma*.

## Notas
Hugo Burcio

**Hugo Burcio García,** nado en Galapagar (Madrid) o 30 de outubro de 2006, é un futbolista español que xoga como mediocampista no Celta Fortuna, o filial do Celta de Vigo.

## Traxectoria 
Burcio comezou os seus primeiros pasos futbolísticos no equipo da súa vila, Seseña. 

A nivel profesional, Burcio iniciou a súa traxectoria na canteira do Real Madrid. Cando era Alevín, ademais, xogou coa Selección de Madrid o Campionato de España de Rexións, disputado precisamente en Vigo.

Na tempada 2020-21 incorporouse desde o conxunto madrileño á categoría Cadete B do Celta de Vigo. Burcio foi un dos futbolistas do Celta que se aloxou duranto o seu período formativo na residencia para futbolistas que posúe o club na súa Sede de Príncipe.

## Selección nacional 
Burcio foi, xunto con Óscar Marcos e Ángel Arcos, un dos tres futbolistas celestes da xeración do 2006 que foron convocados coa Selección española de fútbol sub-19.

## Vida persoal
Hugo Burcio compaxina a súa actividade profesional cos estudos de Administración e Dirección de Empresas (ADE) na Universidade de Vigo.

## Notas 
## Véxase tamén
### Outros artigos
* Ángel Arcos
### Ligazóns externas
* HUGO BURCIO, talento celeste FEITO NA MADROA Reportaxe na canle do Celta sobre Hugo Burcio.
Astérix e Obélix: O combate dos xefes

***Astérix e Obélix: O combate dos xefes*** (en ) é unha serie de animación francesa creada por Alain Chabat, Benoît Oullion e Pierre-Alain Bloch, e dirixida por Chabat e Fabrice Joubert. Componse de 5 episodios e estreouse en Netflix o 30 de abril de 2025, onde conta con versión dobrada ao galego.

A serie adapta o álbum *O combate dos xefes* (1966) de René Goscinny e Albert Uderzo. A trama segue a indomable aldea gala mentres se enfronta a unha "Gran Loita" orquestrada polos romanos mentres o seu druída, Getafix, perde a cordura.

## Personaxes 
* Alain Chabat como Astérix e Twinpix
* Gilles Lellouche como Obélix
* Anaïs Demoustier como Metadata
* Laurent Lafitte como Xulio César
* Thierry Lhermitte como Getafix
* Grégoire Ludig como Vitalstatistix
* Géraldine Nakache como Impedimenta
* Grégory Gadebois como Cassius Ceramix
* Jean-Pascal Zadi como Potus
* Fred Testot como Fastanfurius e lexionario romano

## Notas 
## Véxase tamén 
### Outros artigos 
* Lista de títulos con versión en galego nas plataformas de streaming
Waterloo

**Waterloo** é un concello de Valonia, situado na provincia do Brabante Valón, Bélxica, que en 2011 tiña unha poboación de 29 706 habitantes e unha superficie de 21,03 km². Waterloo atópase a pouca distancia ao sur de Bruxelas e inmediatamente ao nordés da cidade máis grande de Braine-l'Alleud. Foi o escenario da batalla de Waterloo, onde o resurxente Napoleón foi derrotado por última vez en 1815. Waterloo atópase inmediatamente ao sur da fronteira lingüística entre Flandres e Valonia.

## Etimoloxía 
Do neerlandés medio, composto de *water* (auga, acuoso) + *loo* (bosque, claro nun bosque, marisma, turbeira).

## Notas
Óscar Marcos

**Óscar Marcos Santamaría**, nado en Vilaxoán (Vilagarcía de Arousa) o 19 de febreiro de 2006, é un futbolista galego que xoga coma dianteiro no Celta Fortuna.

## Traxectoria
Óscar Marcos comezou a súa traxectoria deportiva nas categorías inferiores do Celta de Vigo. En 2018 militou no RC Celta Infantil, e desde entón foi ascendendo categorías até militar do equipo filial, o Celta Fortuna.

## Selección nacional 
Óscar Marcos foi, xunto con Hugo Burcio e Ángel Arcos, un dos tres futbolistas celestes da xeración do 2006 que foron convocados coa Selección española de fútbol sub-19.

## Notas 
## Véxase tamén
### Outros artigos
* Hugo Burcio
### Ligazóns externas
Antón Bouzán

**Antón Bouzán Cumplido**, nado en Ourense o 30 de outubro de 1995, é un baloncestista profesional galego. Xoga nas posicións de base e escolta e dende 2025 xoga en La Salud Archena da liga LEB Prata.

## Traxectoria 
Bouzán é un base formado no Club Baloncesto Noia e consolidado na canteira do Club Baloncesto Rosalía de Castro co que chegou a xogar durante catro tempadas en Liga EBA.

Logo de salientar no conxunto galego, na tempada 2017-18 asina polo CB Agustinos Eras de León (categoría LEB Prata), equipo no que disputou un total de 29 partidos e cunha media de 16:33 minutos en cancha, 56'2% en tiros de dous e 3,3 rebotes.

No verán de 2018, asina co Oviedo Club Baloncesto da LEB Ouro tras realizar unha gran tempada en Leb Prata.

Durante as tempadas 2019-20 e 2020-21, xogaría no Albacete Basket da liga LEB Prata. Nesta última campaña rexistrou medias de 11.6 puntos e 2.2 rebotes.

O 2 de agosto de 2021, asina polo CB Clavijo da liga LEB Prata, realizando unhas medias de 7.6 puntos e 1 rebote. O 1 de xullo de 2022, asina polo CB Benicarló da liga LEB Prata, logrando medias de 6.6 puntos e 1.1 rebotes na tempada 2022-23.

Na campaña 2023-24 asina polo CB Salou da liga LEB Prata, rexistrando 8.5 puntos e 1.7 rebotes por partido.

O 26 de xullo de 2024, asina polo Club Bàsquet Sant Antoni da liga LEB Prata, onde disputa 15 partidos con medias de 3.7 puntos. O 29 de xaneiro de 2025 asina con La Salud Archena da Segunda FEB, onde logra medias de 5.5 puntos e 1.9 rebotes por encontro até a finalización da tempada 2024-25.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* Ficha en FEB.es 
* Estatísticas do xogador en promosport
Avessac

**Avessac** (en ; en galó: *Aveczac* ou *Aveça*) é un concello do departamento do Loira Atlántico, na rexión administrativa dos Países do Loira e na Bretaña histórica, no noroeste de Francia.

## Demografía
Aquí comeza o mar

***Aquí comeza o mar*** é unha novela escrita en galego pola autora coruñesa Blanca Riestra, publicada en 2021 pola editorial Galaxia. A obra foi galardoada co XL Premio de Novela Eduardo Blanco Amor, un dos recoñecementos máis prestixiosos da literatura galega.

A novela está ambientada na Coruña durante os anos oitenta e ofrece un retrato coral da cidade a través dunha crónica de sociedade que mestura memoria persoal, ficción e reflexión xeneracional. A súa autora defínea como «unha reflexión propia sobre a evolución dunha xeración, da contorna, do xénero, dun país e dunha lingua que é un luxo e un privilexio».

## Sinopse 
Narrada dende a perspectiva dunha muller que rememora a súa mocidade na Coruña, a novela adéntrase nos contrastes sociais, culturais e políticos da cidade nos anos 80. A través de personaxes ficticios e reais, como Paco Vázquez, Amancio Ortega, Xurxo Souto ou Lois Pereiro, reconstrúese unha paisaxe urbana marcado polo auxe da movida coruñesa, o declive de certos ideais colectivos e a transformación social derivada do éxito económico posterior.

A Coruña convértese nun personaxe máis do relato: unha cidade portuaria, ambigua, cunha mestura de autodestrución e creatividade, descrita como excéntrica e contraditoria.

## Temas 
A obra trata temas como a memoria, a identidade, o desencanto xeneracional, o bilingüismo galego-castelán e o papel da muller nunha sociedade en transformación. Tamén se abordan cuestións como a tensión entre clases sociais, o franquismo residual, a xentrificación e o cambio na ollada urbana tras a irrupción de Inditex.

## Acollida 
*Aquí comeza o mar* recibiu unha acollida positiva no eido galego, especialmente por parte de lectores que viviron ou senten interpelados pola época que retrata. A crítica valorou o seu estilo evocador e a capacidade de Riestra para construír unha narrativa coral. Porén, tamén recibiu críticas máis duras, como a do blog *Ferradura en tránsito*, que a tachou de superficial nalgúns enfoques, e de ofrecer unha visión parcial e elitista da cultura galega.

## Edición 
A novela foi publicada en galego pola Editorial Galaxia en 2021. A súa autora manifestou a súa intención de traducila tamén ao castelán, salientando que a escolla do galego para esta obra foi unha decisión natural, xa que o tema esixía esa lingua.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* Ficha do libro na Editorial Galaxia
Roque Ruiz

**Roque Ruiz**, nado en Arteixo o 24 de novembro de 1999, é un actor galego. É coñecido por interpretar diferentes papeis en cine e televisión, especialmente a Roi en *A desorde que deixas* e Pablo Morales en *Muertos SL*.

## Filmografía 
### Cinema 
### Televisión 
## Notas
Tristán de Montenegro

**Tristán de Montenegro**, nado en Pontevedra e finado ibídem en 1479, foi un cabaleiro feudal galego e figura política de Pontevedra durante o século XV, lembrado como un heroe local como capitán das tropas de Pontevedra durante a guerra de Sucesión castelá.

## Traxectoria 
Proviña dunha familia nobre con residencia na casa-torre dos Montenegro, situada xusto ao norte da porta da muralla medieval de Pontevedra, no lugar coñecido como o Campillo. Esta torre perdurou ata o século XIX, cando foi derrubada en 1886. Ascendeu socialmente grazas á súa lealdade aos arcebispos de Compostela, desempeñando cargos salientables na vila durante a segunda metade do século XV e exercendo como xuíz da cidade.

Inicialmente foi cabaleiro da Casa de Soutomaior, recibindo de Álvar Páez de Soutomaior pagos en terras e posesións polos seus servizos leais. As relacións romperon cando Pedro Álvarez de Soutomaior, coñecido como Pedro Madruga, tomou o mando da familia Soutomaior e se puxo no bando contrario durante a Guerra de Sucesión ao trono de Castela, converténdose nese momento en aliado do arcebispado, mentres Tristán lideraba a defensa de Pontevedra como gobernador (rexedor) e tenente das Torres Arcebispais.

Ao mando das súas tropas, unha "50 fabulosas lanzas" e mais uns 500 homes da vila, Tristán resistiu os ataques de Pedro Madruga, que contaba con entre 4.000 e 10.000 soldados, incluídos mercenarios con arcabuces e espingardas. Morreu nun asalto á vila en 1479, no pazo de Mariño de Lobeira, que dá á Praza da Pedreira, atinxido no pescozo por unha espingarda. Foi trasladado á casa dos Mariño de Lobeira, mais morreu pouco despois polos danos causados pola bala.

A tradición local conta que durante moito tempo permaneceu acesa unha lámpada na habitación na que faleceu, como memoria da súa morte heroica.

## Restos 
O seu sartego atópase na capela do Espírito Santo *vella* da igrexa de Santo Domingo de Pontevedra, nunha tumba decorada cunha estatua xacente dun cabaleiro armado. Hoxe en día consérvase só unha inscrición serodia na primeira capela das ruínas, coa data incorrecta da súa morte (1464) e atribuída aos feitos ligados á toma da vila polo conde de Camiña (Pedro Madruga).

Pontevedra, Ruinas Santo Domingo 03-55.JPG|Escudo de Tristán de Montenegro. Procede das Torres de Montenegro, que se levantaban onda a basílica de Santa María.

## Notas
Can cheirento

***Can cheirento*** (en ) é unha serie de televisión francesa de animación. É unha produción de Folivari, Dandelooo, Panique! e Pikkukala e baséase na serie de banda deseñada homónima.

Estreouse en galego o 23 de maio de 2025 a través da plataforma do Xabarín Club.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Outros artigos 
* Lista de series de televisión con versión en galego
* Lista de títulos con versión en galego nas plataformas de streaming
Fraga de Landas

A **fraga das Landas** ou **fraga das Landas de Gascoña** é un gran bosque francés situado en Nova Aquitania, nos departamentos de Landas, Xironda e Lot e Garona. Limita ao oeste co océano Atlántico (a costa da prata), formando un triángulo con vértices no cabo de Grave ao norte, a vila-balneario de Soorts-Hossegor ao sur e a vila de Nérac ao leste.

Trátase da fraga artificial máis grande do oeste de Europa, cunha superficie de 13.000 km2. Foi creada no século XIX sobre terreos areosos e pouco fértiles. Na actualidade, é na súa meirande parte un monocultivo de piñeiro marítimo.

De propiedade principalmente privada, conta con certas zonas de terreo estatal situadas preto do litoral atlántico.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Bibliografía 
*
Ángel Arcos

**Ángel Arcos Cadilla**, nado no Rosal o 18 de abril de 2006, e tamén coñecido como ***Angelito***, é un futbolista galego que xoga como dianteiro no Celta Fortuna de Primeira Federación. Foi, ademais, internacional coa Selección española de fútbol sub-19, igual que outros canteiráns celestes da súa promoción, coma Hugo Burcio ou Óscar Marcos.

## Traxectoria
### Primeiros pasos
Comezou a súa traxectoria na UD Ribera, equipo do seu concello natal, O Rosal. Con sete anos foi captado polo scouting do Celta, e foi progresivamente adestrando nas categorías inferiores do club olívico até que finalmente se incorporou á categoría de Alevín A.

### Celta Fortuna
Dende a tempada 2023-24, alternou convocatorias co equipo Xuvenil A e o Celta Fortuna, o filial do Celta. Na tempada 2024-25, aínda con ficha do Xuvenil, xogou  a meirande parte dos partidos no grupo I da Primeira Federación co Celta Fortuna, disputando un total de 32 encontros e anotando 2 goles e 1 asistencia.

## Notas
## Véxase tamén
### Outros artigos
* Hugo Burcio
* UD Ribera
### Ligazóns externas
* Ángel Arcos, talento feito na Madroa. Reportaxe na canle de *youtube* do Celta.