Castelo de Wartburg

O **Wartburg** (vaʁtbʊʁk) é un castelo construído orixinalmente na Idade Media. Atópase nun precipicio de 410 metros ao suroeste de Eisenach, no estado de Turinxia, en Alemaña, e con vistas á cidade. Foi a casa de Santa Sabela de Hungría, o lugar onde Martín Lutero traduciu o Novo Testamento da Biblia ao alemán, o lugar do festival de Wartburg de 1817. e o suposto escenario da posiblemente lendaria *Sängerkrieg*. Foi unha inspiración importante para Ludwig II cando decidiu construír o Castelo de Neuschwanstein. Wartburg é a atracción turística máis visitada de Turinxia despois de Weimar. Aínda que hoxe en día o castelo aínda contén estruturas orixinais substanciais dos séculos XII ao XV, gran parte do interior remóntase só ao século XIX. En 1999, o castelo de Wartburg inscribiuse como Patrimonio da Humanidade da UNESCO debido á súa arquitectura medieval por excelencia e á súa importancia histórica e relixiosa.

## Etimoloxía
O nome do castelo probablemente derive de , unha torre de vixía, a pesar da tradición que sostén que o fundador do castelo, ao poñer os ollos por primeira vez no lugar, exclamou: "Warte, Berg—du sollst mir eine Burg tragen!"  ("Espera, montaña, levarás o meu castelo!"). É un xogo de palabras alemán para montaña (*Berg*) e fortaleza (*Burg*), xunto cun xogo máis sobre "warte" = esperar e "Warte" = atalaia.

## Localización
thumb|esquerda|Vista de Wartburg desde o leste
Wartburg atópase nun precipicio de 410 metros ao suroeste de e con vistas á cidade de Eisenach, no estado de Turinxia, Alemaña. O outeiro é unha extensión do Bosque de Turinxia, con vistas ao *Mariental* ao sueste e ao val do Hörsel ao norte, polo que pasaba a histórica Via Regia. O Rennsteig pasa non moi lonxe ao sur do castelo.

## Historia 
A fundación do castelo foi arredor de 1067 polo conde de Turinxia de Schauenburg, Louis o Springer (*Ludwig der Springer*), parente dos Condes de Rieneck en Franconia. Xunto co seu castelo irmán maior Neuenburg na actual cidade de Freyburg, Wartburg asegurou as fronteiras extremas dos seus territorios tradicionais.
Dise que Louis o Springer levou arxila das súas terras ata o cumio do outeiro, que non estaba completamente dentro das súas terras, polo que podería xurar que o castelo construíuse no seu chan.

O castelo menciónase por primeira vez nun documento escrito en 1080 por Bruno, bispo de Merseburg, no seu *De Bello Saxonico* ("A Guerra Saxóna") como *Wartberg*. 

Durante a Querela das Investiduras, os secuaces de Luís atacaron un continxente militar do rei Henrique IV do Sacro Imperio Romano Xermánico. O conde seguiu sendo un feroz opoñente dos gobernantes da Salian, e tras a extinción da liña, o seu fillo Lois I foi elevado ao rango de Landgrave en Turinxia polo novo rei alemán Lotario de Supplinburg en 1131.

De 1172 a 1211, Wartburg foi unha das cortes de príncipes máis importantes do Reich. Hermann I apoiou a poetas como Walther von der Vogelweide e Wolfram von Eschenbach que escribiu aquí parte do seu *Parzival* en 1203.  Wolfram von Eschenbach, Albrecht von Halberstadt (o tradutor de Ovidio) e moitos outros supostamente participaron en 1206/1207. A lenda deste evento usouna máis tarde Richard Wagner na súa ópera *Tannhäuser*.

Á idade de catro anos, Santa Sabela de Hungría foi enviada pola súa nai a Wartburg para criarse e converterse en consorte do Landgrave Ludwig IV de Turinxia. De 1211 a 1228, viviu no castelo e foi coñecida pola súa obra benéfica. En 1221, Elisabeth casou con Ludwig. En 1227, Ludwig morreu na Cruzada e ela seguiu ao seu confesor Pai Konrad a Marburgo. Isabel morreu alí en 1231 aos 24 anos e foi canonizada como santa da Igrexa Católica Romana só cinco anos despois da súa morte.

En 1247, Heinrich Raspe, o último landgrave de Turinxia da súa liña e antirrei de Alemaña, morreu en Wartburg. En 1925, atopouse unha sinatura manuscrita de Fritz Erbe no muro da prisión.

Durante os séculos seguintes, o castelo caeu cada vez máis en desuso e en mal estado, especialmente despois do final da Guerra dos Trinta Anos cando servira de refuxio para a familia gobernante.

Durante un tempo, o status de Wartburg como Patrimonio da Humanidade estivo en perigo polos plans de construír aeroxeradores moi altos en Milmesberg preto de Marksuhl. Non obstante, en novembro de 2013, o investidor acordou non construír as turbinas e unha actualización da planificación rexional prohibiu este tipo de estruturas á vista de Wartburg no futuro.

## Hoxe
Wartburg é un destino turístico popular, o lugar máis visitado de Turinxia despois de Weimar.

Bill Clinton, o 42º presidente dos Estados Unidos, visitou o castelo de Wartburg, así como a Casa de Bach, o 14 de maio de 1998 durante a súa visita de estado a Alemaña.

## Galería de imaxes

Ficheiro:Wartburg aus Suedwest.jpg|Wartburg c. 1890–1900, visto desde o suroeste
Ficheiro:Wartburg.Southtower.JPG|A torre sur
Ficheiro:Thuringia Eisenach asv2020-07 img03 view from Wartburg South Tower.jpg|Vista do patio dende a torre sur
Ficheiro:Wartburg-Gate.from.the.inside.jpg|Porta principal vista desde o primeiro patio

## Notas
## Véxase tamén
### Outros artigos
* Patrimonio da Humanidade en Alemaña
### Ligazóns externas
* Wartburg Castle: Páxina oficial da UNESCO