Proteína de fusión

::*Para as proteínas implicadas na fusión de membranas ver proteína de fusión de membranas.*
[miniatura|331x331px|Unha proteína quimera que comprende dúas [subunidade proteica|subunidades e unha proteína enlazadora (*linker*) sintetizada pola tecnoloxía da fusión recombinante.]]
As **proteínas de fusión** ou **proteínas quimera (ou quiméricas)** son proteínas creadas mediante a unión de dous ou máis xenes que orixinalmente codificaban proteínas separadas, xa sexa por causas naturais ou artificiais. A tradución destes *xenes de fusión* dá lugar a un só ou varios polipéptidos con propiedades funcionais derivadas de cada unha das proteínas orixinais. As **proteínas de fusión recombinantes** créanse artificialmente pola tecnoloxía do ADN recombinante para o seu uso en investigación biolóxica ou terapéutica. Co termo proteína *quimera* ou *quimérica* desígnanse xeralmente proteínas híbridas feitas de polipéptidos que teñen diferentes funcións ou diferentes patróns físico-químicos. As *proteínas quiméricas mutantes* aparecen de forma natural cando unha mutación complexa, como unha translocación cromosómica, duplicación en tándem, ou retrotransposición orixina unha nova secuencia codificante que contén partes das secuencias codificantes de dous xenes diferentes. As proteínas de fusión que aparecen de forma natural encóntranse xeralmente en células cancerosas, nas que funcionan como oncoproteínas. A proteína de fusión bcr-abl é un exemplo ben coñecido de proteína de fusión oncoxénica, e considérase que é o principal produto oncoxénico que leva ao desenvolvemento da leucemia mielóxena crónica. Especialmente no caso no que os *linkers* permiten a purificación de proteínas, os *linkers* da proteína ou os péptidos de fusión son ás veces alterados por enxeñaría engadíndolles sitios de clivaxe para proteases ou axentes químicos que permiten a liberación das dúas proteínas separadas. Esta técnica úsase frecuentemente para a identificación e purificación de proteínas fusionándolles unha proteína GST, un péptido FLAG, ou un péptido hexa-his (etiqueta 6xHis), que pode illarse utilizando a cromatografía de afinidade con resinas de níquel ou cobalto. As proteínas quiméricas diméricas ou multiméricas poden obterse por enxeñaría xenética por medio da fusión ás proteínas orixinais de dominios peptídicos que inducen unha dimerización ou multimerización de proteínas artificial (por exemplo, a estreptavidina ou as cremalleiras de leucina). As proteínas de fusión poden tamén fabricarse a partir de toxinas ou anticorpos unidos a elas para estudar o desenvolvemento dunha doenza.

### Fármacos de proteínas quiméricas
[miniatura|200px|Comparación entre anticorpos monoclonais quiméricos (arriba á dereita), [anticorpo humanizado|humanizados (abaixo á esquerda) e quiméricos/humanizados (abaixo no centro). As partes humanas están representadas en cor castaña e as non humanas en azul.]]
A finalidade de crear proteínas de fusión no desenvolvemento de fármacos é darlle as propiedades de cada proteína "parental" ás proteínas quiméricas resultantes. Dispoñemos actualmente de varios fármacos de proteínas quiméricas para uso médico.

Moitos fármacos de proteínas quiméricas son anticorpos monoclonais cuxa especificidade por unha molécula diana determinada se desenvolveu en ratos e, por tanto, eran inicialmente anticorpos de ratos. Como non son proteínas humanas, os anticorpos de ratos tenden a provocar unha reacción inmunitaria ao administralos aos humanos. O proceso de quimerización implica a substitución por enxeñaría xenética dos segmentos da molécula de anticorpo que a distinguen dun anticorpo humano. Por exemplo, poden introducirse os dominios constantes de anticorpos humanos, eliminando dese modo a maioría das porcións potencialmente inmunoxénicas do fármaco sen alterar a súa especificidade pola diana terapéutica procurada. Deste modo orixínanse **anticorpos quiméricos**. A nomenclatura de anticorpos establece que este tipo de modificación se indique inserindo a raíz *-xi-* na Denominación Común Internacional (DCI) do anticorpo (por exemplo, abci*xi*mab). Se ademais se substitúen partes dos dominios variables do anticorpo polas porcións humanas, obtéñense anticorpos *humanizados*. Aínda que non son conceptualmente distintos dos anticorpos quimeras, os deste tipo indícanse engadindo a raíz *-zu-*, como en dacli*zu*mab.

Ademais de para a formación de anticorpos quiméricos e humanizados, hai outros propósitos farmacéuticos para os que é conveniente a creación de construtos quiméricos. O etanercept, por exemplo, é un bloqueador do TNFα creado pola combinación dun receptor do factor de necrose tumoral (TNFR) coa rexión Fc da inmunoglobulina G1. O TNFR proporciona especificidade para a diana e o segmento Fc do anticorpo crese que engade estabilidade e facilita a distribución do fármaco.

## Distribución natural
Os xenes de fusión que aparecen de forma natural orixínanse na maioría dos casos cando unha translocación cromosómica substitúe os exóns terminais dun xene por exóns intactos dun segundo xene. Isto crea un só xene que pode transcribirse, empalmarse, e traducirse para producir unha proteína de fusión funcional. Moitos importantes oncoxenes que promoven o cancro son xenes de fusión producidos deste modo.

Son exemplos:
* Proteína de fusión Gag-onc
* Proteína de fusión Bcr-abl
* Proteína de fusión Tpr-met

Os anticorpos son proteínas de fusión producidas por recombinación V(D)J.

## Notas
## Véxase tamén
### Outros artigos
*Enxeñaría xenética
*Enxeñaría de proteínas

### Ligazóns externas
*