Thermae Romae

) —estilizado como ***Thermæ Romæ***, e literalmente *Termas de Roma*- é un manga xaponés de Mari Yamazaki. Publicouse por primeira vez en 2008 e finalizou as súas edicións en marzo de 2013, contabilizando cinco volumes. Gañou o galardón Manga Taishō na súa terceira edición en 2010. Fuji TV adaptou a obra nunha película homónima en imaxe real que se estreou o 28 de abril de 2012 só no Xapón, gozando de grande éxito comercial. Unha secuela titulada *Thermae Romae II* coñeceuse en abril de 2014. Un anime saíu ao aire no Xapón en xaneiro de 2012; estivo a cargo da compañía DLE e transmitiuse no bloque de programación especial Noitamina de Fuji TV. 
*  (ハドリアヌス, *Hadorianusu*).
*  (レピドゥス, *Repidusu*).

## Temas 
O tema principal da obra xira ao redor da historia dos baños públicos e a hixiene na cultura da Antiga Roma e no Xapón, en palabras da autora «as culturas que máis amaron os baños». De acordo con Rebecca Silverman de Anime News Network, Mari Yamazaki tenta lograr un paralelismo entre dúas culturas diametralmente opostas que, con todo, comparten o hábito do baño como parte esencial da súa vida diaria; as antigas termas romanas son comparadas coas modernas casas públicas xaponesas de baño Sentō. A nudez, sobre todo masculina, é un elemento frecuente dado que a maioría das situacións transcorren nesta clase de establecementos.

O deseño dos personaxes tenta diferenciar aos protagonistas dunha e outra sociedade, a miúdo obedecendo a estereotipos; os latinos presentan trazos duros «como esculturas», e os asiáticos están debuxados cun estilo máis caricaturesco, máis similar ao do anime tradicional. Así mesmo, todos os personaxes presentan diferentes e variadas aparencias físicas, segundo a súa raza, sexo, idade e ocupación, prestando atención mesmo aos canons de beleza propios de cada civilización. No tomo seis tócase a fondo a concepción cultural e culto ao pene (falo) de ambas as culturas. Sobre a ambientación, Silverman destaca que a historia respecta o transfondo histórico real da Antiga Roma, con ilustracións que comprenden lugares como o Panteón de Agripa ou o monte Vesuvio.

## Contido 
### Manga 
[right|miniatura|A portada do volume tres da manga parodia a escultura grega helenística *[Laocoonte e os seus fillos*, mostrando só a Laocoonte (figura central) pero vestindo un chapeu de baño para nenos e unha toalla, coma se estivese a se lavar o cabelo. ]]
O manga saíu á venda primeiro no Xapón en 2008, serializado na revista mensual *Cómic Beam* a cargo da editorial Enterbrain. O seu último número publicouse o 12 de marzo de 2013. En total, contabilízanse cinco volumes, máis un sexto libro compilatorio publicado o 30 de xuño de 2013 cunha tirada inicial de nove millóns de copias. Para celebrar o final da obra, Enterbrain lanzou unha caixa pregable especial para recompilar os libros da serie.

Entre capítulos a autora incluíu breves ensaios da súa investigación previa. Estes anexos de información están ilustrados con fotografías e presentan as súas opinións e anécdotas persoais respecto da práctica do baño . A distribución comezou a mediados de novembro dese ano. Os libros caracterízanse por ser dun tamaño moito maior ao da edición xaponesa para destacar o detalle dos debuxos. Unha fina lámina de acetato transparente cobre a portada e nela imprimiuse o título da manga, texto que cobre os xenitais da escultura da arte de tapa que só son visibles se se levanta a dita lámina. Cada volume da edición norteamericana compila dúas da versión orixinal xaponesa. Para Taiwán, Kadokawa Media obtivo a concesión da tradución ao chinés, Casterman para Francia e Star Cómics de Italia respectaron os seis volumes da edición orixinal xaponesa e editaron cada tomo por separado nos seus respectivos países.

Norma Editorial licenciou a obra para a súa distribución en España; a editorial anunciouno durante a edición de 2013 do Salón Internacional do Cómic de Barcelona e lanzou á venda modelos de tapa branda de estilo rústico con sobrecubierta. O contido é en branco e negro salvo dúas páxinas a cor e a tradución estivo a cargo de Marc Bernabé Os tres episodios transmitíronse do 12 ao 26 de xaneiro de 2012 no bloque de animación noitamina da canle Fuji TV. Alí compartiu a tempada con *Black Rock Shooter* e converteuse na primeira miniserie en ser incluída na programación de devandito bloque, cun horario habitual e unha repetición pasada a medianoite. FROGMAN dobrou ao protagonista Lucius. Unha edición en disco de Blu ray lanzouse o 20 de abril dese ano e inclúe un episodio inédito. Seguiulle Discotek Media na América anglosaxoa, que licenciou a serie en outubro de 2012.

En abril de 2014 coñeceuse unha curta de catro minutos titulado «O matrimonio de Pietrada», patrocinado pola empresa xaponesa de produtos de hixiene bucal Reach. Producido no mesmo estilo anime flash, o breve capítulo versa sobre a viaxe de Lucius a unha terma xaponesa onde descobre cepillos de dentes modernos, innovación que leva á súa era para axudar a Pietrada, a irmá máis nova do seu amigo Marcus.

### Películas 
#### *Thermae Romae* 
A manga adaptouse a unha película homónima en imaxe real. O equipo filmou gran parte das escenas no complexo italiano de estudos Cinecittà, en Roma, Italia. A dirección correu por conta de Hideki Takeuchi e o guión por Shogo Muto. A repartición principal integrouse con actores xaponeses. Para os personaxes romanos buscáronse actores con «trazos duros» ou *nihonjinbanare* (trazos «non xaponeses»). No caso de Hiroshi Abe, quen encarna ao protagonista, a autora comentou «Abe-san é realmente magnífico como o antigo romano Lucius. Os membros italianos do persoal murmuraban "parécese a un romano xenuíno"». Elixiuse á actriz Aya Ueto para levar o rol de Mami, unha aspirante a mangaka e integrante «da tribo de caras planas» de acordo con Lucius. Estreouse o 28 de abril, exclusivamente no Xapón. Para estimular unha maior audiencia coa compra dunha entrada de cine os espectadores adquiriron unha edición especial da manga, promoción pensada até esgotar o stock dun millón de unidades para repartir. Durante 2012 recadou 66 millóns de dólares ou 5&nbsp;980&nbsp;000&nbsp;000 de iens, cifra que consagrou a *Thermae Romae* como o segundo filme con maior recadación no Xapón ese ano

#### *Thermae Romae II*, a secuela 
A principios de 2013 confirmouse que habería unha secuela da película inspirada no manga. A segunda parte titulada *Thermae Romae II* estreouse no Xapón o 24 de abril de 2014. Falou positivamente de todos os aspectos da obra; sinalou con todo a constante reivindicación da cultura xaponesa moderna como civilización superior á romana, e a actitude «bastante inocente» e de adulación persistente ao país asiático por parte de Lucius.

A película en imaxe real *Thermae Romae* non contou cunha recepción positiva xeneralizada por parte dos críticos de cine.

### Rendemento comercial e presenza na cultura 
En 2012, a serie completa de *Thermae Romae* entrou na lista Oricon dos trinta mangas máis vendidos no Xapón no posto dezanove, con cifras que ascenderon aproximadamente ás 2.231.198 de unidades entre o 21 de novembro de 2011 ao 18 de novembro de 2012. O volume IV do manga escalou até o posto dezaoito da lista dos 50 volumes de manga máis vendidos no Xapón, contabilizando un total 721.456 copias vendidas no mesmo período de tempo que a lista anterior.

Nun esforzo colaborativo, as editoriais Enterbrain, a cargo de *Thermae Romae*, e Kōdansha, editando os volumes de *Space Brothers*, publicaron unha imaxe *crossover* onde se ve aos protagonista dun e outro manga intercambiando vestimenta. A modo publicitario resulta rechamante dada a disparidade dos tempos no que transcorren ambas as obras, a primeira durante a Antiga Roma e a segunda, ambientada no Xapón moderno e cun aspirante a astronauta como protagonista. A imaxe, na que se ve a Lucius cun traxe espacial e a Mutta, personaxe principal de *Space Brothers*, vestindo unha toga estaba destinada para exhibirse como afiche promocional en librarías. Así mesmo, *Thermae Romae* ten unha pequena aparición no videoxogo de CAPCOM *Monster Hunter Frontier Online*. A revista xaponesa sobre viaxes *Rurubu* publicou unha nota onde enlistaba os mellores cen baños públicos do Xapón, acompañada de entrevistas á mangaka Mari Yamazaki e a parte do persoal involucrado na película en imaxe real homónima inspirada no manga; Lucius aparece na portada dese número*. Thermae Romae* é mencionada e parodiada no vídeo didáctico para estranxeiros sobre etiqueta en baños públicos xaponeses «Gaikokujin Nyuyoku Manner Koshukai in Shinsekai».

Complementariamente, Enterbrain lanzou produtos licenciados temáticos da serie. Ademais de camisetas con lendas, destácanse diversos produtos de hixiene persoal e utensilios para o baño coa imaxe do protagonista e publicitando a obra, como típicos baldes de madeira de ciprés para o aseo ou toallas de man estampadas. Fabricáronse moedas de metal de edición limitada con relevos do busto de Lucius nunha das caras e a lenda *Thermae Romae* na outra, e colgantes feitos en prata 925 da imaxe dun pene erecto alado e bípede, antigo símbolo romano coñecido como Fascinus e elemento que Lucius utilizou como amuleto no volume dous da manga. Amazon sacou á venda edicións limitadas do sexto tomo compilatorio do manga, e incluíu coa compra un colgante accesorio para teléfonos móbiles con forma de estríxiles para promover o manga derivado.

### Premios e recoñecementos 
En 2010, o manga gañou o premio anual Manga Taishō, galardón instaurado en 2008 que busca promover traballos e autores novos nomeando a obras de oito ou menos volumes. Na edición de 2010, *Thermae Romae* quedou en primeiro posto con 94 puntos. Mari Yamazaki atopábase vivindo en Lisboa, Portugal no momento da cerimonia de entrega de premios polo que estivo presente vía Skype e o seu editor en xefe Katsuhiko Okumura aceptou a condecoración no seu lugar. O cuarto tomo do manga recibiu un nomeamento no rubro mellor cómic da cuadraxésima cerimonia dos premios do Festival Internacional da Historieta de Angulema, celebrado do 31 de xaneiro ao 3 de febreiro de 2013 en Francia. Ese mesmo ano nos Estados Unidos, a versión de manga para ese país —a cargo de Yen Press— recibiu un nomeamento no Premio Eisner, na categoría Mellor edición estadounidense de material internacional—Asia (Best Ou.S. Edition of International Material—Asia). Competiu contra outros catro mangas adaptados ao mercado norteamericano: *Barbara* (de Osamu Tezuka), *A Chinese Life*, *Nonnonba* e *20th Century Boys*, alzándose finalmente este último co premio.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Outros artigos 
* Sentō e onsen, baños e termas tradicionais xaponesas.
* Termas romanas.
* Casa de baños.
* *Hot Tub Time Machine.*

### Ligazóns externas 
* Sitio web oficial de Thermae Romae aloxado por Enterbrain. (en xaponés)
* *Thermae Romae* en Anime News Network.