Vipera berus

***Vipera berus***, a víbora europea común, é unha especie de víbora, serpe velenosa que está moi estendida xeograficamene e pode encontrarse pola maior parte de Europa occidental e desde alí chega ao leste de Asia. Aínda sendo velenosas non se consideran especialmente perigosas; O nome específico, *berus*, é unha palabra neolatina que foi usada anteriormente para referirse a unha serpe, posiblemente a *Natrix natrix* (cobra de colar).

A víbora común encóntrase en distintos terreos, e a complexidade de hábitats é esencial en diferentes aspectos do seu comportamento. Aliméntase de pequenos mamíferos, aves, lagartos e anfibios, e nalgúns casos de arañas, vermes e insectos. Esta víbora, como a maioría das outras víboras, é ovovivípara. As femias crían unha vez cada dous ou tres anos, e as crías xeralmente nacen desde o final do verán ao inicio do outono no hemisferio norte. As camadas varían de 3 a 20 crías e os individuos novos permanecen coas súas nais uns poucos días. Os adultos crecen ata unha lonxitude total de 60 a 90&nbsp;cm (incluíndo a cola) e unha masa de 50 a 180 g. Actualmente recoñécense tres subespecies, incluíndo a subespecie nomeada, *Vipera berus berus* descrita aquí. A especie non se considera ameazada, aínda que está protexida nalgúns países.

## Descrición 
Ten un corpo relativamente groso, os adultos xeralmente crecen ata os 60&nbsp;cm de lonxitude total (incluíndo a cola), cunha media de 55&nbsp;cm.
[esquerda|miniatura|alt=Parte frontal de dúas víboras comúns europeas, unha de cor normal e outra melánica.|Patróns de coloración de *V. berus*: normal e [melanismo|melánico.]]
A cabeza é bastante grande e aparente e os seus laterais son case planos e verticais. As beiras do fociño están normalmente elevadas nunha crista baixa. Vista desde arriba, a escama rostral non é visible ou só lixeiramente. Inmediatamente detrás da rostral, hai dúas (raramente unha) escamas pequenas. Dorsalmente, adoita haber cinco grandes placas: unha frontal cuadrangular (algo máis longa que larga ou ás veces máis rectangular), dúas parietais (ás veces cunha pequena escama entre a frontal e as parietais) e dúas supraoculares longas e estreitas. Estas últimas son grandes e aparentes, cada unha separada da frontal por dun a catro pequenas escamas. Os orificios nasais están situados nunha depresión pouco fonda dentro dunha gran escama nasal. O ollo é relativamente grande, de igual tamaño ou lixeiramente maior que a escama nasal, pero adoita ser menor nas femias. Baixo as supraoculares hai de 6 a 13 (xeralmente de 8 a 10) pequenas escamas circumorbitais. As escamas temporais son lisas (raramente cunha lixeira quilla ou carena). Hai de 10 a 12 sublabiais e de 6 10 (normalmente 8 ou 9) supralabiais. Destas últimas, as números 3 e 4 son as máis grandes, mentres que as 4 e 5 (raramente as 3 e 4) están separadas do ollo por unha soa ringleira de pequenas escamas (ás veces son dúas ringleiras en espécimes alpinos).

En varios países europeos é a única serpe velenosa nativa.

## Status de conservación 
Esta especie está na lista de especies protexidas (Apéndice III) baixo a Convención de Berna e está protexida en moitos países.

A Lista vermella de Especies Ameazadas da International Union for the Conservation of Nature (IUCN) describe o seu status de conservación como "menos preocupante" en vista da súa ampla distribución, as amplas poboacións que se cre ten, ampla variedade de hábitats nos que vive e a probablemente lenta velocidade de declive, aínda que se sabe que as súas poboacións están minguando. A redución dos seus hábitats, a fragmentación das poboacións en Europa debido a unha intensa práctica agrícola e a recolección para o comercio de mascotas ou para a extracción de veleno son os principais factores que contribúen ao seu declive.
miniatura|alt=Femia tomando o sol en Escocia.|Femia de *V. berus*.
En boa parte do sur de Europa, como no sur de Francia e norte de Italia, encóntrase en zonas húmidas a baixa altitude ou en altitudes elevadas. Nos Alpes suízos, pode ascender ata os 3&nbsp;000 m de altura. En Hungría e Rusia evita as estepas abertas; un hábitat no cal é máis doado atopar a especie *V. ursinii*. Porén, en Rusia aparece nas zonas esteparias boscosas. que é activa ao serán e mesmo pode selo pola noite durante os meses de verán. É unha especie predominantemente terrestre, aínda que se sabe que pode subir ribeiras e a arbustos baixos para tomar o sol ou vixiar o paso de posibles presas. especialmente crías recentemente eclosionadas ou mesmo ovos, para o cal soben a arbustos. Xeralmente, a dieta varía dependendo da localidade. Non hai rexistros de que as víboras se mordan durante estes encontros.

Mallow et al. (2003) describen a toxicidade do veleno como relativamente baixa comparada con outras especies de víboras. Citan a Minton (1974), que informou dos valores de LD50 para ratos que eran de 0,55&nbsp;mg/kg intravenosa, 0,80&nbsp;mg/kg intraperitoneal e 6,45&nbsp;mg/kg subcutánea. Como comparación, nunha proba de dose letal mínima para cobaias era de 40–67&nbsp;mg, pero só eran necesarios 1,7&nbsp;mg cando se usaba veleno da especie *Daboia russelii*. Todos concordan que o veleno que inxectan é pouco abundante: Minton (1974) menciona de 10 a 18&nbsp;mg por espécime de 48 a 62&nbsp;cm de lonxitude, Aínda así, debe procurarse sempre axuda médica tan axiña como sexa posible cando se sofre unha mordedura. Moi ocasionalmente as mordeduras poden ser mortais, especialmente en nenos pequenos, mentres que os adultos poden experimentar molestias e incapacidade que se poden prolongar moito despois da mordedura. shock, anxioedema de face, beizos, enxivas, lingua, garganta e epiglote, urticaria e broncoespasmo. Se non se tratan, estes síntomas poden persistir ou flutuar durante 48 horas. En casos graves, pode haber fallo cardiovascular.

## Taxonomía 
Historicamente estivo dividida en máis subespecies, pero actualmente (2016) a especie ten tres subespecies recoñecidas:

Cómpre sinalar que as subespecies *V. b. bosniensis* e *V. b. sachalinensis* foron consideradas co status de especies nalgunhas publicacións recentes.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Outros artigos 
* Víbora de Seoane
* A cobra na cultura popular galega
* Mitos e lendas galegas sobre os anfibios e os réptiles

### Bibliografía 
* Ananjeva NB, Borkin LJ, Darevsky IS, Orlov NL. 1998. [*Amphibians and Reptiles. Encyclopedia of Nature of Russia*]. Moscow: ABF. (en ruso). 
* Arnold EN, Burton JA. 1978. *A Field Guide to the Reptiles and Amphibians of Britain and Europe*. Londres: Collins. 272 pp. ISBN 0-00-219318-3. (*Vipera berus*, pp.&nbsp;217–218 + Plate 39 + Map 122).
* Boulenger GA. 1896. *Catalogue of the Snakes in the British Museum (Natural History). Volume III., Containing the...Viperidæ.* Londres: Trustees of the British Museum (Natural History). (Taylor and Francis, printers). xiv + 727 pp. + Plates I.- XXV. (*Vipera berus*, pp.&nbsp;476–481).
* Goin CJ, Goin OB, Zug GR. 1978. *Introduction to Herpetology: Third Edition*. San Francisco: W.H. Freeman. xi + 378 pp. ISBN 0-7167-0020-4. (*Vipera berus*, pp.&nbsp;122, 188, 334).
* Jan G, Sordelli F. 1874. *Iconographie générale des Ophidiens: Quarante-cinquième Livraison.* París: Baillière. Index + Plates I.- VI. (*Vipera berus*, Plate II, Figure 1; var. *prester*, Plate II, Figures 2-4; var. *concolor*, Plate II, Figure 5; var. *lymnaea*, Plate II, Figure 6). 
* Joger U, Lenk P, Baran I, Böhme W, Ziegler T, Heidrich P, Wink M. 1997. The phylogenetic position of *Vipera barani* and of *Vipera nikolskii* within the *Vipera berus* complex. *Herpetologica Bonnensis* 185-194.
* Linnaeus C. 1758. *Systema naturæ per regna tria naturæ, secundum classes, ordines, genera, species, cum characteribus, diferentiis, synonymis, locis. Tomus I. Editio Decima, Reformata.* Stockholm: L. Salvius. 824 pp. (*Coluber berus*, p.&nbsp;217).
* Minton SA Jr. 1974. *Venom Diseases*. Springfield, Illinois: CC Thomas Publ. 256 pp. ISBN 978-0-398-03051-3.
* Morris PA. 1948. ''Boy's Book of Snakes: How to Recognize and Understand Them*. A volume of the Humanizing Science Series, edited by Jacques Cattell. Nova York: Ronald Press. viii + 185 pp. (The common viper, *Vipera berus*, pp.&nbsp;154–155, 182). 
* 

### Ligazóns externas 
* Predadores de *V. berus** *Vipera berus* en Surrey Amphibian and Reptile Group (SARG)
* *Vipera berus* European Field Herping Community
* *Vipera berus* at Amphibians and Reptiles of Europe. 
* Vipera berus en ARKive
* Adder or Viper – *Vipera berus* en Reptiles and Amphibians of the UK. 
* *Vipera berus* en Club100. 
* *Viper berus* – Adder en First Nature. 
* Adder (*Vipera berus*) en Warwickshire Amphibian and Reptile Team. 
* Adder, *Vipera berus* en Réptiles e anfibios de Francia. 
* *Vipera berus'' imagesat. 
* Snakes en Froglife, Reino Unido (agora parte de Amphibian & reptile conservation Trust). Ligazón morta arquivada por www.archive.org. 
* Add an Adder  (UK Herpetological Conservation Trust). 
* Investigación de James Stroud (Universidade de Hull, Reino Unido)