open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Partidos políticos de España inscritos de 1991 a 1995

Esta é unha lista de partidos inscritos no **Rexistro de Partidos Políticos do Ministerio do Interior de España** de 1991 a 1995.

## Lista por orde cronolóxica
### 1991
### 1992
### 1993
### 1994
### 1995
## Outros partidos inscritos
*1976 a 1980
*1981 a 1985
*1986 a 1990
*1996 a 2000
*2001 a 2005
*2006 a 2009
## Véxase tamén 
### Outros artigos
*Bipartidismo
*Colexio electoral
*Distrito electoral
*Lista de movementos autonomistas, federalistas, nacionalistas e independentistas
*Partidos políticos en España
*Pluripartidismo
*Política

### Ligazóns externas
*Rexistro de Partidos Políticos do Ministerio do Interior
*Rexistro de Partidos Políticos
Alfabeto cirílico macedonio

O **alfabeto macedonio** moderno é unha variante do alfabeto cirílico.

## Alfabeto
## Véxase tamén
### Bibliografía
* Стојан Киселиновски "Кодификација на македонскиот литературен јазик", Дневник, 1339, сабота, 18 март 2006. *(macedonio)*

### Outros artigos
* Lingua macedonia
* Alfabeto cirílico
Estreito de Dinamarca

O **estreito de Dinamarca** (en dinamarqués: *Danmarksstrædet*, en islandés: *Grænlandssund*, cuxo significado literal é *estreito de Groenlandia*) é un estreito mariño que conecta o mar de Groenlandia co océano Atlántico, e que está localizado entre a costa suroriental de Groenlandia, ao noroeste, e a illa de Islandia, ao sueste. A norueguesa illa de Jan Mayen está localizada ao nordés do estreito.

Este paso ten 480&nbsp;km de longo e 290&nbsp;km de ancho (de leste a oeste). A corrente mariña de Groenlandia oriental pasa a través do estreito transportando incebergs polo sur até o océano Atlántico.

Durante a segunda guerra mundial tivo lugar unha batalla neste lugar, a batalla do Estreito de Dinamarca, o 24 de maio de 1941.

## Véxase tamén
Lofsöngur

**Lofsöngur** (do islandés: *Canción da Oración*) é o himno nacional de Islandia. A letra foi escrita por Matthías Jochumsson a a música composta por Sveinbjörn Sveinbjörnsson. O himno orixinal consistía de tres estrofas, mais habitualmente só se canta o primeiro.

## Letra 
## Letra completa 
Ó, guð vors lands! Ó, lands vors guð! 
Vér lofum þitt heilaga, heilaga nafn!
Úr sólkerfum himnanna hnýta þér krans
þínir herskarar, tímanna safn.
Fyrir þér er einn dagur sem þúsund ár
og þúsund ár dagur, ei meir:
eitt eilífðar smáblóm með titrandi tár,
sem tilbiður guð sinn og deyr.
Íslands þúsund ár,
Íslands þúsund ár,
eitt eilífðar smáblóm með titrandi tár,
sem tilbiður guð sinn og deyr.

Ó, guð, ó, guð! Vér föllum fram
og fórnum þér brennandi, brennandi sál,
guð faðir, vor drottinn frá kyni til kyns,
og vér kvökum vort helgasta mál.
Vér kvökum og þökkum í þúsund ár,
því þú ert vort einasta skjól.
Vér kvökum og þökkum með titrandi tár,
því þú tilbjóst vort forlagahjól.
Íslands þúsund ár
Íslands þúsund ár
voru morgunsins húmköldu, hrynjandi tár,
sem hitna við skínandi sól.

Ó, guð vors lands! Ó, lands vors guð!
Vér lifum sem blaktandi, blaktandi strá. 
Vér deyjum, ef þú ert ei ljós það og líf,
sem að lyftir oss duftinu frá.
Ó, vert þú hvern morgun vort ljúfasta líf,
vor leiðtogi í daganna þraut
og á kvöldin vor himneska hvíld og vor hlíf
og vor hertogi á þjóðlífsins braut.
Íslands þúsund ár
Íslands þúsund ár
verði gróandi þjóðlíf með þverrandi tár,
sem þroskast á guðsríkis braut.

## Véxase tamén
### Ligazóns externas
*Himno nacional islandés (en inglés)
Alfredo Sadel

**Alfredo Sadel**, nado en Caracas o 22 de febreiro de 1930 e finado na mesma cidade o 28 de xuño de 1989, foi un popular cantante venezolano. Á marxe do seu éxito nos xéneros musicais tradicionais de América latina, fixo tamén incursións no xénero da ópera.

## Discografía 
* *Sadel a media voz*
* *Sadel canta a Agustín Lara*
* *Alfredo Sadel - Tangos; Recordando a Gardel*
* *Caminos de mi tierra* 
* *Homenaje a Los Panchos* 
* *Bolero Lírico* - International Music 
* *Mi Mariposa* - International Music 
* *Una noche más* - Vediscos 
* *En Feria* - Discomoda 
* *Joyas musicales 1* - Vediscos 
* *Joyas musicales 2* - Vediscos 
* *Lo Mejor de Lo Mejor* - RCA International 
* *Colección Original* - RCA International 
* *16 Éxitos* - Mediterráneo 
* *15 Grandes Éxitos* - RCA International 
* *Boleros del Recuerdo* - Polygram 
* *En México* - León 
* *El Mejor* - León 
* *Mi Canción* - RCA 
* *Nocturnal* 
* *Canta Arpa*
* *Años dorados*

## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* Biografía de Sadel 
* Tema *madrigal*
Amparo Montes

**Amparo Montes**, nada en Tuxtla Mozo o 22 de abril de 1925 e finada o 13 de xaneiro de 2002, foi unha cantante mexicana que acadou sona polas súas interpretacións das composicións de Agustín Lara. Montes debutou na radio en 1938 e pronto se converteu nunha destacada intérprete de boleros. Durante a súa traxectoria artística gravou máis de 100 álbums.

## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* "Nadie" (vídeo en Youtube)
* "Tonadita", composición de A. Lara (vídeo en Youtube)
Galería de imaxes de aldrabas de Galicia

A aldraba é un aparello situado nas portas das vivendas e empregado para petar e dar a coñecer a presenza dalquén que desexa acceder ou atención.

## A Coruña

Ficheiro:Aldraba, A Coruña, Galiza.jpg
Ficheiro:Aldraba, A Coruña. Galiza.jpg
Ficheiro:Aldraba na Coruña, Galiza.jpg
Ficheiro:Aldraba. A Coruña, Galicia (Spain).jpg
Ficheiro:Aldraba.jpg

## Santiago de Compostela

Ficheiro:Picaportes eue.jpg
Ficheiro:Aldraba en Santiago, Pórtico da Gloria.jpg|Pórtico da Gloria
Ficheiro:Aldraba, Compostela.jpg

## Infesta, Monterrei

Ficheiro:Guimarei, Infesta, Monterrei 14.jpg

## Vences, Monterrei

Ficheiro:Vences, Monterrei.jpg
Ficheiro:Aldraba, Vences, Monterrei.jpg
Ficheiro:Aldraba, Vences, Monterrei, Galiza.jpg

## Flariz, Monterrei

Ficheiro:Sandín, Monterrei. Aldraba.jpg|Sandín

## Medeiros, Monterrei

Ficheiro:Medeiros, Medeiros, Monterrei 02.jpg

## Véxase tamén
*Galería de imaxes de obxectos de metal de Galicia
Sandro

**Roberto Sánchez**, máis coñecido polo seu nome artístico, **Sandro**, nado o 19 de agosto de 1945 e finado o 4 de xaneiro de 2010, foi un destacado cantautor arxentino de balada romántica e música rock e pop, en castelán, de gran sona en toda Latinoamérica. Así mesmo, tivo algúns roles no cinema, ben como actor protagonista e ou ben como director.

## Discografía 
* *Sandro y Los de Fuego* (1965)
* *Al calor de Sandro y Los de Fuego* (1966)
* *El sorprendente mundo de Sandro* (1966)
* *Alma y fuego* (1966)
* *Beat Latino* (1967)
* *Quiero llenarme de ti* (1968)
* *Una muchacha y una guitarra* (1968)
* *La magia de Sandro* (1969)
* *Sandro de América* (1969)
* *Sandro* (1969)
* *Sandro (temas de su película "Muchacho)* (1970)
* *Sandro en New York* (1970)
* *Sandro espectacular* (1971)
* *Sandro después de diez años* (1973)
* *Sandro... Siempre Sandro* (1974)
* *Tú me enloqueces* (1975)
* *Sandro* (1976)
* *Sandro... Un ídolo* (1977)
* *Querer como Dios manda* (1978)
* *Sandro* (1979)
* *Sandro* (1981)
* *Fue sin querer* (1982)
* *Vengo a ocupar mi lugar* (1984)
* *Sandro* (1986)
* *Sandro del 88* (1988)
* *Volviendo a casa* (1990)
* *Con gusto a mujer* (1992)
* *Clásico* (1994)
* *Historia viva* (1996)
* *Para mamá* (2001)
* *Para mamá - Edición especial* (2002)
* *Mi vida, mi música* (2003)
* *Amor gitano* (2004)
* *Secretamente palabras de amor* (2006)
* *Mis 30 mejores canciones* (2007)

## Filmografía 
# *Tacuara y Chamorro, pichones de hombres* (1967)
# *Quiero llenarme de ti* (1969)
# *La vida continúa* (1969)
# *Gitano* (1970)
# *Muchacho* (1970)
# *Siempre te amaré* (1971)
# *Embrujo de amor* (1971)
# *El corazón y la rosa* (documental de Sandro, 1971-1972)
# *Destino de un capricho* (1972)
# *El deseo de vivir* (1973)
# *Operación Rosa Rosa* (1974)
# *Tú me enloqueces* (1976)
# *Subí que te llevo* (1980)
# *Sandro de Película* (só musicais)
# *Sandro por siempre* (DVD: con cancións das súas películas)

## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* Sitio de Fans de Sandro 
* Filmografía de Sandro
Demografía de Islandia

miniatura|dereita|Evolución da poboación de Islandia
A maioría dos islandeses descenden de poboadores noruegueses e celtas orixinarios de Irlanda, sendo a poboación notablemente homoxénea. De acordo con estatísticas do goberno islandés o 99% da poboación vive en áreas urbanas (ou sexa, en localidades con poboacións maiores de 200 persoas), das cales o 60% vive en Reiquiavik e os seus arredores.

Das linguas nórdicas, o islandés é a máis próxima ao noruegués antigo, e ten permanecido practicamente inmutable dende o século XII. Por causa de seu pequeno tamaño e relativa homoxeneidade, Islandia ten tódalas características dunha sociedade bastante pechada.

Preto do 91% da poboación pertenza á igrexa oficial, a Igrexa Evanxélica Luterana, ou a outras igrexas luteranas. Con todo hai unha completa liberdade relixiosa, e outras congregacións protestantes e o catolicismo tamén están presentes. Unha notable congregación relixiosa, e a que máis rapidamente creceu en 2003, foi a Ásatrúarfélagið, ou Comunidade Ásatrú, que revive a relixión pre-cristiá de Islandia.

## Datos demográficos
***Poboación:** estimada en 319.756 (1 de decembro de 2008)
***Estrutura por idade:**
:0-14 anos: 21,7% (homes 33.021; mulleres 32.021)
:15-64 anos: 66,5% (homes 100.944; mulleres 98.239)
:65 anos e máis: 11,7% (homes 15.876; mulleres 19.287) (2006)

***Idade media:**
:Total da poboación:** 34,2 anos.
:Homes: 33,8 anos.
:Mulleres: 34,7 anos. (2006)

***Taxa de crecemento da poboación:** 0,87% (2006)
***Taxa de nacemento:** 13,64 nacementos/1.000 habitantes (2006)
***Taxa de mortalidade:** 6,72 mortes/1.000 (2006)
***Taxa de migración neta:** 1,74% migrante(s)/1.000 habitantes (2006)
***Sexo:'*
:Nados: 1,04 home(s)/muller
:Menores de 15 anos: 1,03 home(s)/muller
:15-64 anos: 1,03 home(s)/muller
:65 anos e máis: 0,82 home(s)/muller
:*Total da poboación:'' 1 home(s)/muller (2006)

***Taxa de mortalidade infantil:** 3,29 mortes/1.000 nacementos
:Mulleres: 3,14 mortes/1.000 nacementos.
:Homes: 3,43 mortes/1.000 nacementos.

***Esperanza de vida ao nacer:**
:Total da poboación: 80,31 anos
:Mulleres: 82,48 anos
:Homes: 78,23 anos (2006)

***Taxa de fertilidade:** 1,92 nenos nados / muller (2006)
***Taxa de VIH/SIDA en adultos:** 0,2% (2001)
:Xente vivindo con VIH/SIDA: 220 (2001)
:Mortes por causa do VIH/SIDA: menos de 100 (2003)
***Nacionalidade:** islandés
***Grupos étnicos:** 
:Islandeses, unha mestura homoxénea de descendentes de noruegueses e celtas 94%
:Poboación de orixe estranxeira: 6%.
***Relixión:** 
:protestante luterano 85,5%
:Outros protestantes 5,1%
:católico romano 2%, outros 7,4% (2004)
***Linguas:** 
:Islandés (oficial)
:Inglés
:Linguas nórdicas
:O alemán é amplamente falado.
***Alfabetismo:**
:Definición: a partir dos 15 anos que poden ler e escribir.
:Total da poboación: 99,9% (2003)
:Homes: (99%)
:Mulleres: (99%)
Parga

Como topónimo **Parga** pode referirse a:

;En Galiza
***Parga**, parroquia do concello de Guitiriz;
****A Pobra de Parga**, lugar de dita parroquia;
***San Breixo de Parga**, parroquia do concello de Guitiriz;
***San Salvador de Parga**, parroquia do concello de Guitiriz;
***Santa Cruz de Parga**, parroquia do concello de Guitiriz;
***Santa Locaia de Parga**, parroquia do concello de Guitiriz;
***Trasparga**, parroquia do concello de Guitiriz;
****Trasparga**, lugar de dita parroquia;
***A Casa de Parga**, lugar da parroquia de Ousá, no concello de Friol;
***Parga**, lugar da parroquia de Boebre, no concello de Pontedeume;
***Parga**, lugar da parroquia de Gándara, no concello de Zas.

;Río de Galiza
***Río Parga**, curso fluvial da Terra Chá.

;Transportes
***Estación de Parga**, apeadoiro, anteriormente estación, de tren de Adif.

;Fóra de Galiza

;En Grecia
***Parga**, cidade da periferia de Epiro.
Saga de Erik o Roxo

A ***Saga de Erik o Roxo*** () é unha obra literaria en prosa que narra as aventuras dun grupo de viquingos que colonizaron Groenlandia, Marklandia e Vinlandia. 

Esta é unha das sagas islandesas do século XIII, de autor anónimo. Consérvanse dúas versións diferentes en senllos manuscritos: o *Hauksbók* (século XIV) e mais o *Skálholtsbók* (século XV).

Foi editada en galego por Rinoceronte Editora, cunha tradución de Elías Portela.

## Comentarios 
Este é un dos rexistros e fontes utilizados polos investigadores para estudar o posíbel contacto entre Europa e América no ano 1000, uns cinco séculos antes da chegada de Cristovo Colón.

## Argumento 
En esencia, a *Saga de Erik o Roxo* relata os mesmos acontecementos que a *Saga dos groenlandeses*: Uns viquingos de orixe norueguesa, entre eles Erik o Roxo, parten desde Islandia e descobren Groenlandia, a cal colonizan. Máis tarde, Leif Eriksson diríxese máis ao oeste e establécese na terra que denominan *Vinland* (*Terra do Viño*), pero os ataques de indíxenas e outras dificultades obrígaos a retirárense, ao cabo duns anos.
[miniatura|350 px|Tres diferentes rutas de navegación a Groenlandia, *Vinland* ([Terra Nova e Labrador|Newfoundland), *Helluland* (Illa de Baffin) e *Markland* (Labrador) recorridas por diferentes personaxes nas sagas islandesas.]]

## Notas
Highlanders

miniatura|dereita|270px|Federacións provinciais que forman os **Highlanders**.
O **Highlanders** é un equipo de rugby neozelandés que compite no Super Rugby. Foi fundado en 1996 e está administrado pola Otago Rugby Football Union xogando os seus partidos como local no Forsyth Barr Stadium na cidade de Dunedin.
## Estadio 
Os Highlanders xogaron os seus encontros como locais no estadio Carisbrook ata a tempada 2011. Na Copa do Mundo de Rugby 2011 a cidade estreará o novo Forsyth Barr Stadium, que será o novo fogar dos Highlanders a partir do ano 2012. Este recinto deportivo terá unha capacidade para acoller a 30.700 seareiros.
[300px|miniatura|centro|[Forsyth Barr Stadium, novo fogar dos Highlanders.]]
## Xogadores 
Na tempada 2011 os Highlanders contaron cun cadro de 34 xogadores:

Para o ano 2012 chegarán novos xogadores como Hosea Gear e Andrew Hore, e marcharán outros como Alando Soakai, Robbie Robinson e Tom Donnelly. Noutros anos teñen formado parte dos Highlanders algunhas grandes estrelas deste deporte como Jeff Wilson, Anton Oliver, Byron Kelleher ou Carl Hayman.
## Traxectoria 
## Véxase tamén 
### Outros artigos 
* Dunedin
* Forsyth Barr Stadium
* Rugby
* Super Rugby

### Ligazóns externas 
* Site oficial
O Batán, O Araño, Rianxo

**O Batán** é un lugar da parroquia do Araño no concello coruñés de Rianxo, na comarca da Barbanza. Segundo o padrón municipal (INE 2013) ten 24 habitantes (10 homes e 14 mulleres). Atópase ao carón do río Té, xusto entre no límite coa parroquia de Asados.

## Lugares e parroquias 
### Lugares do Araño 
### Parroquias de Rianxo
Iván Zulueta

**Juan Ricardo Miguel Zulueta Vergarajauregui**, coñecido como **Iván Zulueta**, nado en Donostia (Guipúscoa) o 29 de setembro de 1943 e finado na mesma cidade o 30 de decembro de 2009, foi un deseñador e cineasta ligado á movida madrileña. Artista heterodoxo, cultivou distintas áreas, desde a decoración até a música. É coñecido principalmente polo seu traballo como director e guionista do filme *Arrebato* e como cartelista das primeiras obras de Pedro Almodóvar.

## Cinema 
### Curtametraxes 
* *La fortuna de los Irureta* (1964), super 8, cor, 20’.
* *Ágata* (1966), 35&nbsp;mm, branco e negro, panorámica, 18’.
* *Ida y vuelta* (1967), 35&nbsp;mm, branco e negro, panorámica, 41’.
* *KingKong* (1971), super 8, branco e negro, 6’.
* *Frank Stein* (1972), 35&nbsp;mm, branco e negro, 3’.
* *Masaje* (1972), 35mm, branco e negro, 3’.
* *Roma-Brescia-Cannes* (1974), super 8, cor, 24’.
* *Mi ego está en babia* (1975), super 8, cor, 40’.
* *Aquaium* (1975), super 8, Cor, 14’.
* *Complementos* (1976), super 8, cor, 19’.
* *Fiesta* (1976), super 8, cor, 12’.
* *A malgam A* (1976), super 8, cor, 33’.
* *El mensaje es facial* (1976), super 8, cor, 20’.
* *Leo es pardo* (1976), 16&nbsp;mm (ampliada a 35), cor, 12’.
* *Tea For Two* (1978), super 8, cor, 9’.
* *La taquillera* (1978), super 8, cor (inacabada).
* *Párpados* (1989), 16&nbsp;mm, cor, 29’.
* *Ritesti* (1992), 35&nbsp;mm, cor 29’.

### Longametraxes 
* *Un, dos, tres, al escondite inglés* (1969), 35mm, cor, panorámica, 90’.
* *Arrebato* (1979), 35&nbsp;mm, cor, panorámica, 105’.

## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* Páxina oficial de Iván Zulueta 
* Biografía de Iván Zulueta na páxina oficial de José María Íñigo
Selección de rugby de Fiji

A **Selección de rugby de Fiji** representa ao país nas competicións oficiais de rugby. Ao igual que outros equipos, a selección de Fiji realiza antes dos seus partidos unha danza guerreira chamada *cibi* dende o ano 1939. Fiji forma parte da Pacific Islands Rugby Alliance (PIRA), que agrupa ademais ás federacións de Samoa e Tonga.

Aumentou o seu potencial de rugby grazas aos grandes resultados obtidos na última Copa do Mundo, eliminando a un dos combinados locais, Gales e despois facendo unha boa labor na súa derrota fronte ao posterior campión Suráfrica. A Fiji Rugby Union demanda dende hai tempo que o equipo nacional de Fiji se incorpore a un torneo coas potencias do hemisferio Sur.

Aínda que ten un grande xogo no formato de 15 xogadores, onde transcende internacionalmente, destaca principalmente no formato Seven (7 xogadores), no cal logrou estar nas últimas edicións do Seven Internacional entre os primeiros postos e incluso, gañando a un dos mellores equipos do mundo, Nova Zelandia. Isto débese á gran velocidade dos seus xogadores para este formato do rugby, algo típico dos países das illas de Oceanía.

## Copa do Mundo de Rugby 
Participacións de Fiji na Copa do Mundo.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Outros artigos 
* Copa do Mundo de Rugby

### Ligazóns externas 
* Páxina web oficial
Selección de rugby de Namibia

A **Selección de rugby de Namibia** é o equipo que representa a Namibia nas competicións de rugby. Actualmente o equipo atópase na terceira división do rugby, se ben xa participou en tres Copas do Mundo, en 1999 e 2007. É coordinada pola Namibia Rugby Union. A súa estrea tivo lugar en 1955, contra os British and Irish Lions, coa derrota por 9-0. En 2002 acadou a súa maior vitoria, cun 118-0 contra Tunisia. A maior derrota sufriuna en 2003 contra a Australia, por 142-0.

## Copa do Mundo
* 1987 - Non participou
* 1991 - Non participou
* 1995 - Non participou
* 1999 - Fase de grupos
* 2003 - Fase de grupos
* 2007 - Fase de grupos
* 2011 - Fase de grupos
* 2015 - Fase de grupos
* 2019 - Fase de grupos

## Véxase tamén
### Ligazóns externas
* Namibian Rugby
Estreito de Corea

miniatura|Localización do estreito
O **estreito de Corea** (対馬海峡, Tsushima Kaikyō?) é a canle occidental do estreito que se encontra entre o extremo meridional da península de Corea e a illa xaponesa de Kyūshū, conectando o mar do Xapón co mar da China Oriental. É a continuación do estreito de Tsushima, achándose no medio a illa homónima de Tshusima, de grande utilidade nas comunicacións entre Corea e o Xapón dende tempos inmemoriais.

En Corea do Sur existen varios portos próximos ao estreito, como os de Busan, Jinhae ou Masan. Varias liñas marítimas cobren cada día os traxectos Busan - Fukuoka ou Busan - Shimonoseki.

## Nomes do estreito
Adriana Barral

**Adriana Barral**, nada no ano 1958 en Almada, é unha actriz televisiva portuguesa.

## Filmografía 
* *Flor do Mar*, TVI, 2009
* *Casos da Vida*, TVI, 2008
* *Tempo de Viver*, como Fernanda - TVI, 2006
* *Amanhecer*, como Daisy - TVI, 2002-2003
* *Cuidado Com as Aparências*, SIC, 2000
* *Ajuste de Contas*, RTP, 2000
* *Capitão Roby*, como Lucília - SIC, 2000
* ''Conde d'Abranhos*, como Irmã Vitorino - RTP, 2000
* *Jornalistas*, como Cristina - SIC, 1999
* *O Meu, O Teu e o Nosso*, RTP 1999
* *Médico de Família*, SIC 1998
* *Polícias*, como vítima - RTP, 1996
* *Camilo & Filho Lda.*, SIC 1995
* *Roseira Brava*, como Fani- RTP, 1995
* *Desencontros*, como Matilde - RTP, 1994
* *Telhados de Vidro*, como Isabel - RTP, 1994
* *Os Melhores Anos'', como profesora - RTP, 1992

## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* Ficha na IMDb
Selección de rugby de Zimbabwe

A **Selección de rugby de Zimbabwe** é considerada coma unha selección de terceiro nivel. O equipo ten participado en actividades do rugby dende o século XIX, con encontros internacionais xogados dende a década de 1910. O equipo é coñecido co nome de *Sables*. A selección de rugby de Zimbabwe participou nas Copas do Mundo de 1987 e 1991, nas que o combinado africano non gañou ningún partido.

## Historia 
Logo da súa independencia, Zimbabwe pasa a denominarse Rodesia, e o seu equipo é unha das seis nacións que conseguiron bater á selección de Nova Zelandia en 1949.

## Zimbabwe na Copa do Mundo 
* 1987 - Fase de grupos
* 1991 - Fase de grupos
* 1995 - *Non se clasificou*
* 1999 - *Non se clasificou*
* 2003 - *Non se clasificou*
* 2007 - *Non se clasificou*
* 2011 - *Non se clasificou*
* 2015 - *Non se clasificou*
* 2019 - *Non se clasificou*

## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* Zimbabwe Rugby (en inglés).
* Zimbabwe na IRB (en inglés).
Selección de rugby de Samoa

A **Selección de rugby de Samoa** representa ao país nas competición oficiais de rugby. O equipo de Samoa é chamado *Manu Samoa*, o nome dun antigo xefe samoano. Antes do inicio de cada partido, os xogadores samoanos realizan unha danza guerreira coñecida coma *manu samoa*, non confundir co Sipi Tau de Tonga. Samoa forma parte da Pacific Islands Rugby Alliance (PIRA), que agrupa ademais ás federacións de Tonga e Fidxi. Aínda que ten un grande xogo no formato de 15 xogadores, onde transcende internacionalmente, salienta principalmente no formato Seven (7 xogadores), no cal estivo nas últimas edicións do Seven Internacional entre os primeiros postos. Isto débese á gran velocidade dos seus xogadores para este formato do rugby.

### Copa do Mundo de Rugby 
Participacións de Samoa na Copa do Mundo.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Outros artigos 
* Copa do Mundo de Rugby

### Ligazóns externas 
* Páxina web oficial
Selección de rugby de Tonga

A **Selección de rugby de Tonga** representa a Tonga nas competicións oficiais de rugby. O combinado adoita ser coñecido como *Ikale Tahi* (Aguias do mar). Coma os seus veciños da Polinesia, os tonganos realizan unha danza guerreira, o *sipi tau*, antes do comezo dos seus partidos.

Tonga forma parte da **Pacific Islands Rugby Alliance** que agrupa ademais ás federacións de Samoa e Fidxi.

A pesar de que a poboación de Tonga apenas supera os 100.000 habitantes e menos de 800 xogadores practican o rugby, o equipo de Tonga posúe un bo nivel. Algúns dos máis famosos xogadores de rugby proceden de Tonga, aínda que triunfaron coas seleccións doutros países: Jonah Lomu, Isitolo Maka ou Willy Ofahengaue, entre outros.

## Copa do Mundo de Rugby 
Participacións de Tonga na Copa do Mundo.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Outros artigos 
* Copa do Mundo de Rugby

### Ligazóns externas 
* Páxina web oficial
Selección de rugby de Xeorxia

A **Selección de rugby de Xeorxia** representa Xeorxia nas competicións oficiais de rugby. Actualmente encóntrase clasificada a día 8 de xuño de 2009 no 15º lugar da clasificación mundial da IRB, formando parte do grupo de países incluídos na terceira división do rugby a nivel mundial. Xeorxia é unha selección que participa habitualmente na Torneo Europeo das Nacións, competición que gañou en varias ocasións e na que sempre xogou na súa División 1. Na Copa do Mundo de Francia obtivo moi bos resultados, perdendo por escasa marxe ante a poderosa Irlanda e gañando o seu primeiro partido nun Mundial a Namibia.

## Torneo Europeo das Nacións 
Xeorxia participa na edición 2008-10, que permite igualmente a clasificación para a Copa do Mundo de 2011 en Nova Zelandia.

## Copa do Mundo de Rugby 
* 1987: Non participou
* 1991: Non participou
* 1995: Non participou
* 1999: Non participou
* 2003: Fase de grupos
* 2007: Fase de grupos
* 2011: Fase de grupos
* 2015: Fase de grupos
* 2019: Fase de grupos

## Véxase tamén 
### Outros artigos 
* Copa do Mundo de Rugby
* Torneo Europeo das Nacións

### Ligazóns externas 
* Georgia Rugby Union, páxina web oficial
Galería de imaxes de Asados, Rianxo

Santa María de Asados é unha parroquia que se localiza no sur do concello de Rianxo.

Ficheiro:Igrexa de Santa María de Asados.jpg|Igrexa de Santa María de Asados.
Ficheiro:Suigrexa, Asados, Rianxo.jpg|Cruceiro en Suigrexa.
Ficheiro:Rianxo, Asados, As Barras 01-02.jpg|Cazoletas.
Ficheiro:Rianxo, Asados, As Barras 01-05.jpg|Círculos.
Ficheiro:Muiño no rio Te, Asados, Rianxo.jpg|Muíño no río Te.
Ficheiro:Ermida de San Pedro de Vilas, Asados, Rianxo.jpg|Ermida de San Pedro de Vilas.

## A Castiñeiriña

Ficheiro:Río Te. A Castiñeiriña, Asados, Rianxo.jpg|Río Te na Castiñeiriña.

## A Devesa

Ficheiro:Entre A Devesa e A Marquesa, Asados, Rianxo.jpg|Entre A Devesa e A Marquesa.

## Somoza

Ficheiro:Entre A Devesa e A Marquesa, Asados, Rianxo.jpg|Entre A Devesa e A Marquesa.
Ficheiro:Cruceiro de Somoza, Asados, Rianxo.jpg|Cruceiro de Somoza.

## Suigrexa

Ficheiro:Suigrexa, Asados, Rianxo.jpg

## Véxase tamén
*Galería de imaxes de Rianxo
Paul Karrer

**Paul Karrer**, nado o 21 de abril de 1889 en Moscova (Rusia) e finado o 18 de xuño de 1971 en Zürich (Suíza), foi un químico e profesor universitario suízo galardoado co Premio Nobel de Química do ano 1937.

## Biografía 
Karrer naceu en Moscova, fillo dos cidadáns suízos Paul Karrer e Julie Lerch e en 1892 a familia volveu a Suíza, onde se educou en Wildegg, Lenzburg e Aarau. Estudou química na Universidade de Zürich con Alfred Werner e logo de obter o doutoramento en 1911, pasou uns anos como asistente no Instituto Químico. Posteriormente, obtivo un posto no Instituto Quimioterápico George Speyer de Frankfurt, onde foi axudante de Paul Ehrlich. En 1918 volveu a Zürich como profesor auxiliar de química orgánica e en 1919 chegou a ser profesor de química da Universidade de Zürich e a director do seu Instituto de Química.

Karrer casou co Helena Froelich e tivo dous fillos.

## Investigacións científicas 
As súas investigacións máis notables estiveron relacionadas cos carotenoides e as flavinas, descubrindo que algúns deles, como o caroteno e a riboflavina, actúan como provitaminas A e B2, respectivamente. En 1938 conseguiu sintetizar o composto denominado alfatocoferol, que corrixe a esterilidad carencial de xeito análogo á vitamina E.

En 1937 foille outorgado o premio Nobel de Química, que compartiu con Walter Norman Haworth, *polas súas investigacións sobre os carotenoides, flavinas e a vitamina A e vitamina B2*

## Véxase tamén 
### Outros artigos 
* Premio Nobel de Química

### Ligazóns externas 
* Páxina web do Instituto Nobel, Premio Nobel de Química 1937 
* Biografía na páxina do Instituto Nobel 
* Perfil de Paul Karrer en NNDB
Francisco Rey Balbís

**Francisco Rey Balbís**, **Moncho**, nado en San Cibrao (Cervo) o 19 de marzo de 1917 e finado na Habana o 9 de xaneiro de 2010, foi un guerrilleiro antifranquista galego.

## Traxectoria 
Fillo de Benigno Rey Infante, patrón de barco. En 1926 a familia trasladouse a vivir a Gandarío (Bergondo), onde comezou a asistir á escola do Pósito Marítimo. Ao rematar a primaria comezou a traballar como axudante de ferreiro.

Con 19 anos, chegoulle a citación para o servizo militar. Foi enviado a Teruel, onde se pasou ao exército leal. Militou nas Juventudes Libertarias da FAI. Coa derrota da República e ante a imposibilidade de fuxir a Francia, andou escapado por Valencia, Madrid e Segovia ata chegar a Galicia. Ante o acoso policial, entregouse no cuartel de Infantaría de Mariña de Ferrol. Foi condenado a 30 anos. Pasou cinco anos na cadea da Coruña. Alí fíxose comunista por influencia de Jesús Guzmán Carreiras. Ao saír creou unha célula do PCE en Gandarío e incorporouse á loita guerrilleira co alcume de "Moncho".

Integrouse no Destacamento Enrique Líster xunto con José Blanco Núñez "Ferreirín". Formou parte da IV Agrupación do Exército Guerrilleiro de Galicia que dirixía Marcelino Rodríguez Fernández, "Marrofer". En 1946 Marrofer caeu en combate, sucedéndolle Manuel Ponte; en abril de 1947 caeu Ponte e designouse a "Moncho" á fronte da xefatura da Agrupación ata que en 1950 o PCE decidiu desactivar a guerrilla e atravesou os Pireneos coa súa compañeira María Gallego Abeledo para exiliarse en Francia. Alí traballou para o PCE baixo o mando de Julián Grimau.

En 1952 foi delegado ao V Congreso do PCE que se realizou en Praga. A situación en Francia endureceuse cando a policía falanxista e a francesa acordaron repatriar aos exiliados españois. Por orientación do PCE propuxéronlle que abandonase Francia e marchara a Cuba. Chegou á Habana o 2 de febreiro de 1964 coa súa filla de oito anos.

Viviu e traballou en Cuba. Integrouse nas milicias e nos Comités de Defensa da Revolución. Ensinou na escola Antón Makarenko, creada para formar mestres. Casou con Isabel Álvarez Morán. Seguiu mantendo relación co PCE. Marxista-leninista até o final, dende finais dos anos sesenta foi crítico cos postulados menos ortodoxos de Santiago Carrillo. En 1984 participou activamente na fundación do Partido Comunista de los Pueblos de España, organización á que seguiu vinculado até a morte.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Bibliografía 
* 
* 

### Ligazóns externas 
* Biografía na Enciclopedia da emigración galega

* Entrevista en Propuesta Comunista 
* Rey Balbís, de San Cibrao a Cuba pasando por la guerra, la cárcel y la guerrilla
David Añón

**David Añón González**, nado na Coruña o 3 de abril de 1989, é un futbolista galego. Xoga de dianteiro no Coruxo, da Segunda División RFEF.

## Traxectoria 
Formouse nas categorías inferiores do Deportivo da Coruña, xogando cedido tamén no Montañeros CF. Na tempada 2009/10 xogou co Fabril en Terceira, conseguindo o ascenso, e comezou a recibir as súas primeiras convocatorias co primeiro equipo.

O 20 de xaneiro de 2010 debutou co primeiro equipo da man de Miguel Ángel Lotina, nun partido da Copa do Rei contra o Sevilla en Riazor, que acabou en derrota por 0-3. Un mes despois debutou en Primeira División, nun partido contra o Villarreal CF. Na tempada 2010/11 xogou co filial en Segunda B, marcando 9 goles pero o equipo de Tito Ramallo perdeu a categoría ao remate da tempada.

O 14 de xullo de 2011 fichou polo Albacete, tamén de Segunda B, no que permaneceu un ano, fichando no verán de 2012 polo filial do Celta de Vigo, o Celta B, da Terceira División. Co equipo vigués logrou o ascenso a Segunda B, categoría na que militou durante a tempada 2013/14, antes de fichar polo Boiro. Tras unha tempada en Boiro, onde marcou 9 goles, pasou ao Somozas, de Segunda B, onde marcou 10 tantos, acabando no oitavo posto do grupo I.

En 2016 fichou polo Pontevedra CF, onde coincidiu con outros dianteiros como Ferrer, Marcos ou Mario Barco, co que xa xogara no Somozas. Militou dúas tempadas no equipo de Luisito no grupo I da Segunda B, e no 2018 decidiu saír ao estranxeiro. Fichou entón polo Katowice, da I liga, a segunda división de Polonia.

Regresou a Galicia en 2019, fichando polo Coruxo, da Segunda B. Militou un ano no club dirixido por Míchel Alonso, e os dous seguintes no Talavera de la Reina, o último deles na nova Primeira División RFEF. No verán de 2022 regresou ao Coruxo, da Segunda RFEF.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* Datos do xogador en BDFutbol .
* Datos do xogador en lapreferente.com .
Crusaders

Os **Crusaders**, antes coñecidos como **Canterbury Crusaders** e oficialmente **BNZ Crusaders** por motivos de patrocinio, son un equipo de rugby neozelandés da cidade de Christchurch que compite no torneo Super Rugby, sendo o equipo máis laureado da competición. Fundados en 1996, representan ás federacións provinciais de Buller, Canterbury, Mid-Canterbury, South Canterbury, Tasman e West Coast. O seu estadio local é o Orangetheory Stadium, recinto con capacidade para 18.600 espectadores.

## Estadio 
Os Crusaders xogan os seus encontros como locais no AMI Stadium, chamado Lancaster Park dende que se construíu en 1881 ata 1998, e despois chamado Jade Stadium ata 2007. A capacidade do AMI Stadium é dunhas 38.600 persoas. Os Crusaders comparten o estadio co seu dono orixinal, o equipo Canterbury RFU da ITM Cup.

Este estadio foi orixinalmente construído para acoller encontros de crícket, razón pola cal ten forma circular.

O AMI Stadium foi escollido para que se disputasen nel algúns dos encontros da Copa do Mundo de Rugby 2011 que Nova Zelandia organizará a partir do 9 de setembro do 2011, pero en febreiro de 2011 un terremoto de 6'3º na escala de Richter sacudiu a cidade de Christchurch, deixando 145 persoas mortas e moitos danos na estrutura do estadio, facendo que fose imposible a disputa de calquera tipo de evento deportivo nel. Os Crusaders tiveron entón que xogar tódolos seus encontros fóra de Christchurch, a maioría deles no estadio Trafalgar Park da localidade de Nelson. Os 7 encontros que o estadio ía acoller no mundial de rugby foron repartidos por outros estadios do país, e as obras de restauración non remataron ata o ano 2012.

## Elenco 
Os seguintes son os xogadores dos Crusaders para o Super Rugby de 2020.

## Traxectoria 
[320px|miniatura|dereita|Os Crusaders compiten representando a un territorio da [Illa Sur composto por 6 *Unions* provinciais.]]
A traxectoria dos Crusaders no Super Rugby é a de máis éxito de tódolos 18 equipos que compiten no torneo de rugby punteiro no Hemisferio Sur. A pesar de comezar as súas participacións no torneo quedando no último posto no Super 12 1996, nos seguintes anos os Crusaders creceron ata acadar 7 títulos, nos anos 1998, 1999, 2000, 2002, 2005, 2006 e 2008, ademais de 4 subcampionatos, nos anos 2003, 2004, 2011 e 2014.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Outros artigos 
* Christchurch
* Rugby
* Super Rugby

### Ligazóns externas 
* Páxina web oficial dos Crusaders
Blues (Super Rugby)

Os **Blues** (chamados **Auckland Blues** ata 1999) son un equipo de rugby da cidade de Auckland, en Nova Zelandia. Foi fundado en 1996 cando se creou o Super 12 como máxima competición profesional de rugby no hemisferio sur. Dende entón o equipo alcanzou catro veces a final do torneo, saíndo campión en tres ocasións (1996, 1997 e 2003). 

En 2020 a franquía pertence nun 60% a un consorcio chamado Rugby Holdings que está formado polas tres federacións locais do norte da illa: Northland Rugby Union, North Harbour Rugby Union e Auckland Rugby Union. O restante 40% pertenceu entre 2013 e 2018 a un investidor de capital privado llamado Bolton Equities, pero dende 2018 pertence de novo á federación nacional New Zealand Rugby que recuperou a súa participación por mor da mala xestión económica e deportiva dos últimos anos.

## Estadio 
Os Blues xogan os seus encontros como locais principalmente no estadio Eden Park, construído en 1900, e que ten unha capacidade para acoller a máis de 50.000 seareiros nas súas bancadas. Este estadio é o maior de Nova Zelandia, e nel tamén xoga como local o Auckland Rugby Union da Mitre 10 Cup, ademais do equipo Auckland Aces de crícket.

O Eden Park acolleu dúas finais da Copa do Mundo de Rugby, en 1987 e 2011.

Outros recintos nos que xoga como local o equipo dos Blues son o Okara Park de Whangarei e o North Harbour Stadium de Albany.

## Xogadores 
No pasado teñen pasado polas ringleiras do equipo xogadores tan importantes como Carlos Spencer, Joe Rokocoko, Jerome Kaino, Ali Williams, Mils Muliaina, Jonah Lomu, Doug Howlett, Michael Jones, Zinzan Brooke, Ma'a Nonu ou Sean Fitzpatrick entre outras moitas estrelas deste deporte.
; Capitáns
* Zinzan Brooke (1996–1997)
* Michael Jones (1998)
* Robin Brooke (1999–2001)
* Glenn Taylor (2002)
* Xavier Rush (2003–2005)
* Keven Mealamu (2006, 2009–2012)
* Troy Flavell (2007–2008)
* Ali Williams (2013)
* Luke Braid (2014)
* Jerome Kaino (2015–2016)
* James Parsons (2016–2017)
* Augustine Pulu (2018)
* Blake Gibson (2019)
* Patrick Tuipulotu (2019–...)

## Adestradores
## Traxectoria 
A traxectoria dos Auckland Blues no torneo Super Rugby é unha das mais exitosas de entre tódolos equipos que o disputan. No palmarés dos Blues hai 3 campionatos, nos anos 1996, 1997 e 2003, e un subcampionato no ano 1998. Na edición pasada o equipo quedou na 14ª posición xeral.
miniatura|alt=Carte des franchises|Área á que representan os clubs neozelandeses dende 1999.

## Notas
## Véxase tamén 
* Rugby
* Super Rugby

## Ligazóns 
* Official site
Sienita

miniatura|Sienita

A **sienita** é unha rocha magmática plutónica que se encontra constituída principalmente por minerais como feldespatos, oligoclasios, albita, e raramente con minerais máficos como a biotita e os piroxenos (auxita). Ten baixo contido de cuarzo.

É unha rocha relativamente rara, porén común na rexión litoral do Brasil. No Estado do Río de Xaneiro, extráese un tipo de sienita como rocha ornamental. En Portugal áchase un importante macizo sienítico na Serra de Monchique.

## Véxase tamén
Ceolita

A **ceolita** ou **zeolita** (do grego *zein* ‘ferver’ e *lithos* ‘pedra’) é un conxunto de diversos minerais compostos por silicatos alumínicos hidratados de metais alcalinos e alcalinotérreos.

A etimoloxía da verba ceolita fai referencia a que estas rochas cando se quentan a altas temperaturas inchan e desprenden burbullas.

Estes minerais maniféstanse en vetas de rochas ígneas básicas, particularmente basalto. Os minerais posúen densidades específicas no rango de 1,9 a 2,8 g/cm3 e durezas de entre 3 e 6 na escala de Mohs.

As ceolitas son aluminosilicatos con cavidades de dimensións moleculares de 8 a 10 ángstrom. Contén ións grandes e moléculas de auga con liberdade de movemento, para así poder permitir o intercambio iónico.

As ceolitas son utilizadas en procesos para abrandar a auga mediante un método de intercambio de ións chamado proceso ceolítico.

## Propiedades e usos 
As ceolitas, constituídas por estruturas de silicio e alúmina, como tetraedros, presentan máis de 50 tipos naturais e centos sintéticos, cada un cunhas propiedades específicas. Son útiles para múltiples aplicacións industriais, en procesos de refino do petróleo, na industria química como catalizadores, ou na agricultura e gandaría, mellorando a calidade do solo e a alimentación animal.

Na actualidade, estanse investigando novas aplicacións, como a captura e almacenamento de gases, potencialmente útiles no combate ao cambio climático. As súas propiedades únicas prometen avances significativos na súa aplicación no futuro. 

Avelino Corma, recoñecido químico da Universidade de Valencia, que foi premiado co galardón ao Inventor Europeo 2023 desenvolveu co seu equipo unhas ceolitas que son usadas na industria para mellorar a eficiencia das reaccións químicas e na transformación de produtos como o petróleo cru.miniatura|Ceolita|centro
## Notas
## Véxase tamén
Andesita

[miniatura|Exemplo de andesita con vesículas amigdaloides recheas de [ceolita.]]
A **andesita** é unha rocha ígnea de composición intermedia. A súa composición mineral comprende xeralmente plaxioclasio, piroxeno e horneblenda. Frecuentemente están asociados biotita, cuarzo, magnetita e esfena. O álcali feldespato está ausente nesta rocha.

A clasificación de andesitas pode facerse segundo o fenocristal máis abundante. Así temos a *andesita olivina*, no que a olivina é o principal compoñente mineral.

Pode considerarse o equivalente extrusivo da diorita plutónica. Como as dioritas, a andesita é característica de áreas de subdución tectónica en marxes oceánicas mariñas, como a costa de América do Sur.

O seu nome deriva dos Andes, cordilleira montañosa que transcorre paralela ao litoral costeiro dende a Venezuela até a Patagonia.
A andesita pode tomar cores como o negro acibeche a verde escuro segundo a súa constitución.

## Aplicacións 
A andesita emprégase na construción como material inerte para balastro de vías férreas ou para utilizacións que necesiten de rochas cunha certa densidade, como diques ou canais.

## Notas 
## Véxase tamén
Lista de illas de Italia

thumb
A seguinte **lista de illas de Italia** enumera as illas legalmente pertencentes á República de Italia agrupadas xeograficamente e por tipo (illas marítimas, lagoa, lago e río) .; a súa superficie total supera os 50.000&nbsp;km.

O patrimonio de illas italianas comprende máis de 800 illas, das cales só oitenta están habitadas, incluíndo as dúas maiores illas do Mar Mediterráneo, Sicilia e Sardeña, cuxas rexións Constitúen a macroárea da Italia insular.

File:Isole della Sicilia.svg|Illas de Sicilia
File:Mappa Eolie.PNG|Illas Eolias
File:Pelagie Islands map it.PNG|Illas Peláxicas
File:Isole della Sardegna.svg|Illas de Sardeña
File:Arcipelago Toscano.png|Arquipélago Toscano
File:Capri and Ischia map it.PNG|Illas Flégreas
File:Pontine Islands map ita.png|Illas Ponziane
File:Arcipelago_spezzino.jpg|*Arcipelago Spezzino* (Liguria)

## Notas
Apatita

miniatura|Apatita
A **apatita** é un mineral con cristais hexagonais e dureza 5 na escala de Mohs. A súa composición química aproximada é Ca5(PO4)3(F,Cl,OH). A cor é variábel aínda que predominan os cristais incoloros, de cor parda ou verdosa.
## Etimoloxía 
O nome de apatita deriva do grego *apáte* (engano) xa que pode ser confundido facilmente con outros minerais como o berilo ou a turmalina.
## Datos físicos 
* Fórmula:Ca5(PO4)3(F,Cl,OH)
* Densidade: 3,2 g/ml
* Brillo: de vítreo a graxento
* Opacidade: de transparente a completamente opaco
* Cor de raia en placa de porcelana: branco
* Índice refractario: no = 1,633 - 1,667; ne = 1,630 - 1,664
* Solubilidade: soluble en ácido nítrico (HNO3)

## Depósitos 
A apatita encóntrase en vetas hidrotermais, entre pegmatitas e calcarias metamórfica ademais de entre sedimentos onde se produce a partir de depósitos orgánicos. Un dos maiores depósitos atópase en Marrocos.

A presenza de apatita en Logrosán, Estremadura é coñecida dende vello. Conta a tradición que no Cercón de las Brujas celebrábanse aquelarres nos que se guindaban ao lume uns pos brancos que emitían resplandores fluorescentes. Á parte desta lenda, o certo é que as mostras coas que Proust definiu por primeira vez a fluorapatita, en 1781, procedían deste lugar.

O esmalte dos dentes e unha parte dos ósos están formados por apatita.

## Variedades 
* Fluoro-apatita (Ca5(PO4)3F); é o principal mineral do esmalte dos dentes. Resiste mellor os ataques dos ácidos que a apatita normal. Por isto se lle engaden fluoruros ás pastas de dentes que poden intercambiar os grupos hidroxilo por flúor.
* Hidroxi-apatita (Ca5(PO4)3OH); o principal mineral dos ósos. Pódese fabricar artificialmente segundo o proceso de Tiselius a partir de cloruro de calcio (CaCl2 e fosfato de disodio (Na2HPO4) e utilízase na separación cromatográfica das proteínas.

## Usos 
A apatita é a principal fonte de fósforo e fosfato e polo tanto imprescindible na fabricación dos fertilizantes minerais.

## Notas
Albita

A **albita** é un mineral do grupo dos silicatos, subgrupo tectosilicatos e dentro destes pertence aos feldespatos denominados plaxioclasios. É un aluminosilicato de sodio, que pode levar calcio ou potasio substituíndo ao sodio na rede cristalina, pero por definición de albita debe ter máis sodio (máis do 90%) que calcio e potasio xuntos (menos do 10%).

## Características 
Presenta un aspecto de cristais ben formados albos, case sempre maclados. A macla de cristais aplanados xuntos crea o efecto de estriacións na superficie do cristal, sendo tan característica que se designa como *macla de albita*.

É o extremo con sodio de dúas series de solución sólida distintas. Por un lado a serie dos plaxioclasios, á cal se considera que pertence, cuxos extremos son a albita (plaxioclasio de sodio) e a anortita (plaxioclasio de calcio). Por outra parte a serie dos feldespatos potásicos, cuxos extremos son a albita (NaAlSi3O8) e o ortoclasio (KAlSi3O8), con toda unha serie de minerais intermedios con proporcións variables de sodio e potasio.

O seu nome procede do latín *albus*, que significa *branco* aludindo á súa cor máis usual. Sinónimos moi pouco usados son: *hiposclerita*, *olafita* e *zigadita*.

Unha variedade de albita é a **cleavelandita**, que aparece asociada á turmalina e forma cristais brancos tan extremadamente finos que ás veces son transparentes.

## Ambiente de formación 
miniatura|dereita|Capas de albita de 0,4 mm no interior dun mineral de pertita
A serie de minerais feldespatos potásicos só existe cando o ambiente de cristalización se produce a alta temperatura. Cando a temperatura é baixa prodúcese a exsolución, na que a albita se separa do resto de masa mineral formando capas de albita no interior dos cristais de feldespato potásico. Ás veces estas capas brancas son visibles ao ollo humano e o espécime denomínase pertita.

A albita é un constituínte moi típico das rochas ígneas de tipo granito ou sienita. Os minerais aos que normalmente aparece asociada en ambos tipos de rocha son cuarzo, turmalina e moscovita.

Tamén se pode atopar nas rochas metamórficas, como as formadas baixo condicións de presión e temperaturas relativamente baixas, e en certas rochas sedimentarias.

## Localización, extracción e uso 
Encontráronse importantes depósitos na península do Labrador e na península Escandinava. Tamén hai grandes depósitos de albita na rexión do monte Branco, na Suíza, no Tirol austríaco e en todo o norte da Italia.

Este sólido é usado na fabricación de vidro e cerámica, así como na industria de materiais refractarios.

## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* Sitio sobre mineraloxía da UNED
* Datos sobre localización de albita
* Sitio web con datos de albita
* Galería de minerais con información de albita 
* Mineral Data Publishing, 2001 PDF 
* Galería de imaxes I
* Galería de imaxes II
* Galería de imaxes III
Anortita

A **anortita** é un mineral do grupo dos silicatos, subgrupo tectosilicatos e dentro destes pertence aos feldespatos denominados plaxioclasios. É un aluminosilicato de calcio, por definición sendo o calcio máis do 90% dos ións metálicos. É dimorfo da svyatoslavita, que ten a mesma fórmula química mais cristaliza noutro sistema distinto do triclínico.

É o extremo con calcio da serie de solución sólida dos plaxioclasios, sendo o outro extremo a albita (plaxioclasio de sodio).

O seu nome provén do grego *anortos*, que significa *non recto*, polos seus cristais oblicuos. Describiuse por primeira vez en 1823 en Italia. Sinónimos pouco usados son: *indianita*, *amphodelita*, *anorthita*, *anorthoíta*, *barsovita*, *beffanita*, *ciclopita* ou *lepolita*.

Son moi frecuentes as maclas dun cristal penetrando noutro, chegando a ser raro ver un cristal coas súas superficies enteiras sen estar cortado por outro. As maclas en láminas poden producir un canleado no cristal, producindo o efecto de estrías.

## Ambiente de formación 
Encóntrase fundamentalmente en rochas metamórficas procedentes de calcarias sometidas a metamorfismo de contacto. Tamén podemos encontrala en rochas ígneas plutónicas máficas.

Polo esu ambiente de formación, os minerais aos que normalmente aparece asociada son biotita, auxita, piroxeno e horneblenda.

## Localización, extracción e uso 
Áchanse importantes depósitos en Nápoles, Campania e no monte Vesuvio (Italia), así como en California e Nova Jersey (Estados Unidos).
Tamén se encontra en grandes cantidades nas rochas das planicies lunares e foi encontrada en mostras do cometa Wild 2.

Como todos os plaxioclasios, a anortita posúe aplicacións industriais para fabricar cerámicas e esmaltes, á parte do interese coleccionístico.

## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* Galerías de imaxes de anortita en Internet: http://www.mindat.org/gallery.php?min=246 http://webmineral.com/specimens/picshow.php?id=1542
* Datos sobre localización de anortita
* Sitio web con datos de anortita
* Galería de minerais con información de anortita
Mama Coca

**Mama Coca** é, nalgunhas versións das lendas sobre a orixe da etnia inca, a muller de Sinchi Roca, o segundo Inca, fillo de Manco Cápac e Mama Ocllo, os fundadores do Imperio Inca.

## Lenda 
Ao morrer Mama Coca, Sinchi Roca "... mandou construírlle unha huaca e efectuar permanentes sacrificios de sangue e chicha nela, ata que un día brotou un arbusto; o Inca tomou as súas follas e as mantiña na boca todo o tempo, crendo así estar en contacto coa morta. Dos seus froitos mandou sementar unha chagra, cuxas follas cargaba nunha *jigra* de la para mascalas e para dalas a aqueles que se distinguían ao seu servizo, a quen podía permitirlles tamén que a sementaran. Á súa morte, enterróuselle na mesma huaca e os seus sucesores mantiveron durante séculos a tradición de mascar e dar a coca, co cal estendeuse o seu cultivo, mais sempre entre os afectos aos Incas, ao tempo que se mantiña prohibida ao povo".

Tamén se lle asocia co sexo excesivo, ou díse que era unha muller promiscua que a partiron en dous os seus amantes e que do seu corpo saíu o arbusto da coca.

## Notas