open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Curitiba

**Curitiba** é unha cidade brasileira, capital do estado do Paraná. Sitúase a 934,6 metros por riba do nivel do mar, na primeira altiplano paranaense. A súa poboación é de 1&nbsp;587&nbsp;315 habitantes, segundo o censo de 2000, sendo a máis grande cidade da Rexión Sur do Brasil.

Considerada por moitos a metrópole brasileira que ofrece a mellor calidade de vida e unha das mellores cidades brasileiras para facer negocios, Curitiba fundouse en 1654 e elevouse á categoría de vila e de municipio o 29 de marzo de 1693, co nome de *Nosa Señora da Luz dos Pinhais*. Pasou en 1721 a chamarse *Curitiba* (en lingua guaraní, *Kurit* = piñeiro, e *Ybá* = gran cantidade) que debe o seu nome aos milleiros de piñeiros que cubrían o seu territorio. Nas mediadas do século XIX, a entón *Provincia do Paraná* sepárase do entón Provincia de São Paulo e Curitiba convértese na súa capital. Durante a súa histaria, Curitiba recibiu un gran fluxo de inmigrantes europeos, especialmente italianos, polacos, alemáns e ucraínos.

## Características 
[miniatura|esquerda|[Xardín Botánico de Curitiba.]]
miniatura|dereita|Praza Anita Garibaldi.
A cidade de Curitiba é especialmente coñecida, non só no Brasil mais tamén noutros países, polas súas solucións urbanas innovadoras, tales como os ómnibus bi-articulados que se converten en vías exclusivas no medio das grandes avenidas, modelo adoitado por cidades doutros países, inclusive dos Estados Unidos. Xa as áreas verdes da cidade dan 51 metros cadrados por habitante, case tres veces máis que o mínimo recomendado pola Unesco.

Espalladas pola cidade, están as *Rúas da Cidadanía*, que son establecementos municipais onde se encontran puntos de comercio, bibliotecas, servizos de acceso a Internet gratuítos, entre outros, e lecer, e tamén os órganos de servizos dos gobernos municipal, estatal e do goberno federal. Son os únicos lugares na cidade onde o comercio de rúa (ambulante) está permitido.

Por esas solucións urbanas, Curitiba foi recentemente recomendada pola UNESCO como unha das cidades-modelo para a reconstrución das cidades do Afganistán. A pesar disto, como calquera outra metrópole brasileira, Curitiba tamén sofre con algúns problemas sociais, como a existencia de *favelas* (vivendas precarias feitas de madeira ou follas de zinc, sen rede colectora de sumidoiros) no contorno do municipio, e de persoas vivindo nas rúas. O índice de criminalidade, no entanto, aínda é baixo, cando a comparamos con outras cidades do mesmo tamaño.

## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* Prefeitura da Cidade de Curitiba - páxina do goberno da cidade .
Lou Andreas-Salomé

**Lou Andreas-Salomé**, nada como **Louise von Salomé** en San Petersburgo en 1861 e finada en Göttingen en 1937, foi unha intelectual ruso-alemá.

## Traxectoria 
Filla dun xeneral do exército ruso de orixe alemá, estudou na Universidade de Zürich, unha das poucas que admitía mulleres. Alí realizou estudos comparativos de relixión e cursos de filoloxía, filosofía e historia da arte. En 1882 viaxa a Roma e coñece, mentres se recuperaba dunha grave enfermidade, a Malwida von Maysenburg, coñecida polo seu feminismo e os seus salóns literarios. Alí faise amiga do escritor Paul Rée, amigo de Nietzsche, cos que proxecta a creación dunha comuna literaria que nunca se faría realidade.

Casou co lingüista Carl Friedrich Andreas, logo que este a ameazase con suicidarse, pero nunca consumou o matrimonio. Residiu en Göttingen dende 1903, onde o seu home era catedrático.

Foi amiga de grandes intelectuais como Rainer Maria Rilke ou Sigmund Freud, de quen foi discípula. Tras a primeira guerra mundial dedicouse á terapia psicanalítica. En 1885 publicou a súa primeira novela, *Im Kampf um Gott* ("Na loita por Deus").
Estados do Brasil

right|160px|Mapa dos Estados do Brasil.
A República Federativa do Brasil é a unión de vinte e sete **Unidades Federativas**: vinte e seis **Estados** e un Distrito Federal, onde se atopa a capital Brasilia. Os Estados están baseados xeralmente en límites convencionais históricos que se desenvolveron co tempo.

O Distrito Federal non é un Estado en si mesmo, mais comparte algunhas das súas características, así como cos Concellos. O Distrito Federal está rodeado polos Estados de Goiás e Minas Gerais.

## Lista de estados 
## Véxase tamén 
### Outros artigos 
* Brasil

### Ligazóns externas 
* Estatísticas económicas sobre os estados
* Estados do Brasil no Open Directory Project 
* [//commons.wikimedia.org/wiki/Atlas_of_Brazil Atlas Wikimedia do Brasil]
Glaciación

miniatura|280px|Superficie glacial no continente antártico

As **glaciacións** son fenómenos climáticos que ocorren ao longo da historia do planeta Terra. Como o propio nome suxire, é un período de frío intenso cando a temperatura media da Terra baixou, provocando o aumento das xeeiras nos polos e unha acumulación de xeo nas zonas montañosas próximo ás rexións de neves eternas (que nunca derreten).

Actualmente as xeeiras ocupan un 10% da área total do planeta e a maioría está localizada nas rexións polares como a Antártica e Groenlandia, mais non sempre foi así. Nos períodos glaciais o xeo cubría preto de 32% da terra e 30% dos océanos.

As glaciacións provocaron grandes mudanzas no relevo continental e no nivel do mar. Cando a temperatura global diminuíu, ocorreu, como consecuencia, o aumento das xeeiras, ou sexa, as baixas temperaturas provocaron o conxelamento da auga nos polos aumentando a cantidade de xeo nos cascos polares.

Outra consecuencia deste proceso foi que a formación das xeeiras non quedou restrinxida ás rexións polares. A neve e o xeo fóronse acumulando nas zonas montañosas próximas aos picos, ano tras ano, ata que o seu propio peso fixo que se desprazasen lentamente, provocando grandes alteracións de relevo no camiño por onde pasaban, formando profundos vales en forma de U e os depósitos de pedra que arrastra o glaciar (morenas). Estas masas de xeo e neve son os glaciares que foron deslizando lentamente ata alcanzar zonas máis quentes, onde se foron derretendo e formando a cabeceira dun río ou dando orixe aos lagos glaciais.

Outra consecuencia foi o rebaixamento do nivel dos mares debido á retención de auga nos polos. O mar afastouse da liña da costa, das praias, por exemplo, expondo grandes extensións de terra e unindo illas e continentes entre si, formando as chamadas pontes terrestres.

Entre os períodos glaciais hai períodos interglaciais, nos que a temperatura da Terra se eleva. O período en que vivimos non é máis que un interglacial.

## Sucesións glaciais
## Véxase tamén
*Glaciación de Würm
*Glaciación Gaskiers
*Quecemento global
Glaciar

O **glaciar** (do latín *glacies*) é unha grosa masa de xeo que se orixina na superficie terrestre por compactación e recristalización da neve, mostrando evidencias de fluxo no pasado ou na actualidade. A súa existencia é posíbel cando a precipitación anual de neve supera a evaporada en verán, polo cal a maioría se atopa en zonas próximas aos polos, aínda que existen noutras zonas montañosas, como por exemplo no territorio suízo. O proceso do crecemento e estabelecemento do glaciar chámase tamén glaciación.  

## Estrutura 
Un glaciar consta de tres partes: cabeceira, lingua e val. Ó rematar no mar, fractúranse por acción de diversas causas, en particular, as mareas, producindo os iceberg. 

O xeo vai movéndose por gravidade, podendo acadar, en determinadas circunstancias, velocidades estables de máis de 1 m/día.

## Distribución 
Os glaciares atópanse en todos os continentes, a excepción de Australia.

En Islandia atópase o maior maior glaciar de Europa, o Vatnajökull, cuns 8400 km2 e un grosor medio do xeo duns 900 m.

Un 10% da Terra está cuberta de glaciares, que almacenan uns 33 millóns de km3 de auga doce, namentres que durante as glaciacións se estendían por zonas de baixa altitude e en todas latitudes.

## Diminución dos glaciares 
Debido ó cambio climático, os glaciares está a sufrir unha diminución xeral no seu volume, retraendo a súa cabeceira e diminuíndo o seu grosor. Con datos de CryoSat, calcúlase que entre 2010 e 2020 os glaciares sufriron, a nivel mundial, unha perda de 2720 Xigatoneladas de xeo, equivalentes a un manto de 1 km de alto sobre a metade da superficie da provincia da Coruña.

Nos Slpes tense observado a desaparición de diversos glaciares, estando outros en risco.[center|thumb|1000px|[Glaciar Perito Moreno (Arxentina).]]

## Importancia dos glaciares 
Os glaciares actúan de diversos xeitos. Entre eles, como reserva de auga doce para poboacións. Así, calcúlase que só os glaciares do Himalaia subminstran auga potable para 1300 millóns de persoas. Asemade, a conversión do seu xeo en auga remata nun maior volume mariño, e polo tanto, nun incremento do nivel do mar., e celebrar a partir deste ano o 21 de marzo como *Día Mundial dos Glaciares*.

## Galería de imaxes

File:Glacier de Taconnaz.jpg|Glaciar de Taconnaz.
File:Grindelwaldgletscher, Zwitserland.jpg|Glaciar de Grindelwald, Suíza.

## Notas 
## Véxase tamén
Subdivisións de Paraguai

300px|miniatura|Mapa das subdivisións de Paraguai.

As **subdivisións do Paraguai** chámanse Departamentos. Vexa abaixo a relación dos 17 departamentos máis o distrito de Asunción, en  orde alfabética (a numeración corresponde á do mapa).

# Alto Paraguai (Fuerte Olimpo)
# Alto Paraná (Ciudad del Este)
# Amambay (Pedro Juan Caballero)
# Asunción (Distrito Capital)
# Boquerón (Filadelfia)
# Caaguazú (Coronel Oviedo)
# Caazapá (Caazapá)
# Canindeyú (Salto del Guairá)
# Central (Areguá)
# Concepción (Concepción)
# Cordillera (Caacupé)
# Guairá (Villarica)
# Itapúa (Encarnación)
# Misiones (San Juan Bautista)
# Ñeembucú (Pilar)
# Paraguarí (Paraguarí)
# Presidente Hayes (Pozo Colorado)
# San Pedro (San Pedro de Ycuamandiyú)

Por data de creación, a orde sería a seguinte:
# Concepción (Concepción)
# San Pedro (San Pedro de Ycuamandiyú)
# Cordillera (Caacupé)
# Guairá (Villarica)
# Caaguazú (Coronel Oviedo)
# Caazapá (Caazapá)
# Itapúa (Encarnación)
# Misiones (San Juan Bautista)
# Paraguarí (Paraguarí)
# Alto Paraná (Ciudad del Este)
# Central (Areguá)
# Ñeembucú (Pilar)
# Amambay (Pedro Juan Caballero)
# Canindeyú (Salto del Guairá)
# Presidente Hayes (Pozo Colorado)
# Boquerón (Filadelfìa)
# Alto Paraguai (Fuerte Olimpo)
# Asunción (Distrito Capital)
Natalie Clifford Barney

**Natalie Clifford Barney**, nada en Dayton (Ohio) o 31 de outubro de 1876 e finada en París o 2 de febreiro de 1972, foi unha escritora americana en lingua francesa.

## Traxectoria 
Nada no seo dunha familia de clase alta de Washington, pasou a súa infancia nunha granxa preto de Cincinnati. Barney chegou a París en 1900, levou un salón literario en París a partir de 1909, por onde pasou case a totalidade da intelectualidade francesa de comezos do século XX. Durante a primeira guerra mundial foi unha das organizadoras dun Congreso de Mulleres Pacifistas. Entre 1940 e 1946 viviu en Florencia.

Abertamente lesbiana, interesouse polos poemas de Safo e tentou recrear unha escola de poetisas como a que Safo tiña en Mitilene. Entre as súas amantes estiveron a poetisa Renee Vivien, a bailarina Liane de Pougy e a pintora Romaine Brooks.

A vida de Barney serviu de inspiración para moitos escritores e aparece retratada en novelas como *Idylle saphique* de Liane de Pougny, ''Claudine s'en va* de Colette ou *L'Ange et les perver* de *Lucie Delarue Mardrus*

## Obras 
* *Quelques Portraits-Sonnets de Femmes*, 1900
* *Cinq Petits Dialogues Grecs*, 1901 (ilustrado pola súa nai)
* *Actes et entr'actes* (París: Sansot, 1910)
* *Je me souviens* (París: Sansot, 1910) 
* *Èparpillements* (París: Sansot, 1910)
* *Poems & Poemes: Autres Alliances* (París: Emile Paul, Nova York: Doran, 1920) 
* *Pensees d'une Amazone* (París: Emile Paul, 1920)
* *Aventures de l'Esprit* (París: Emile Paul, 1929)
* *Nouvelles Pensees de l'Amazone* (París: Mercure de France, 1939)
* *Souvenirs Indiscrets* (París: Flammarion, 1960)
* *Traits et Portraits'' (París: Mercure de France, 1963)
Nutación

[dereita|miniatura|[Precesión (azul), nutación (vermello) e rotación (verde).]]
[miniatura|Nutación da [Terra.]]

A **nutación** é un lixeiro movemento de *cabeceo* dun planeta no espazo (semella o movemento dunha peonza cando perde forza e está a piques de caer).

No caso da Terra, a nutación superpónse ao movemento de precesión. A nutación fai que os polos da Terra se desplacen uns nove segundos de arco cada 18,6 anos.

Foi descuberta en 1728 polo astrónomo inglés James Bradlei. Ata 20 anos máis tarde, non se soubo que a causa do movemento extra do eixo da Terra era a Lúa.

## Véxase tamén
### Outros artigos 
*Movementos da Terra
*Precesión
*Rotación
*Translación
Hora

A **hora** (símbolo **h**) é o lapso de tempo que comprende 60 minutos, ou 3600 segundos. É, á súa vez, a vintecatroava parte dun día. Por regra xeral o instrumento que mide as horas é un reloxo.

Hora é tamén unha medida de ángulos, utilizada en Astronomía que equivale a 15 º. Ten a súa orixe en que a Terra nunha hora de tempo xira 15º.

Os seus divisores son:
1 hora = 60 minutos

1 minuto = 60 segundos

Unha relación útil é 1 º = 4 minutos

A ascensión recta é un ángulo que se mide en horas, minutos e segundos.

Así AR= 3 h 25 m 13 s = 3,4202777.. h = 51,304166..º = 51°18′15″

## Antigas definicións 
* Na antigüidade considerábase á doceava parte do tempo que transcorre desde a saída do Sol ata o solpor. Como consecuencia, durante o verán as horas son máis longas que durante o inverno. Os romanos e os gregos usaban esta definición. Máis tarde, a noite (o tempo transcorrido desde o solpor ata o nacer-do-sol) foi tamén dividida en doce horas. Este tipo de horas medíase mediante un Reloxo de sol ou mediante unha Clepsidra. Cando un reloxo mecánico utiliza estas horas, a súa velocidade debe ser cambiada cada mañá e tarde, por exemplo cambiando o largo do seu péndulo. A hora segundo esta definición está regulada segundo o Sistema Horario Temporario.
* Unha vintecatroava parte do día solar aparente (entre un mediodía e o seguinte, ou entre un solpor e o próximo). Como consecuencia, as horas varían un pouco, posto que a duración do día solar aparente varía ao longo do ano. Cando un reloxo utiliza estas horas, debe ser axustado unhas poucas veces durante o mes. Segundo se tome como orixe o paso do Sol polo Ocaso ou o Orto denominaráse Sistema Horario Itálico ou Sistema Horario Babilónico respectivamente.
* Unha vintecatroava parte do día solar medio. Cando un reloxo exacto utiliza estas horas, non necesita ser axustado nunca. De todas formas, posto a que a velocidade da rotación terrestre diminúe, esta definición foi abandonada.
## Notas
## Véxase tamén 
### Outros artigos 
* Zona horaria
* Horario de inverno e verán
* Cronoloxía das tecnoloxías da medición do tempo
Subdivisións de Suriname

O **Suriname** está dividido en 10 distritos. A maior parte da poboación (481.000 habitantes, dados do Censo de 2003) vive no distrito de Paramaribo, onde está a capital. O Distrito de Sipaliwini, que ocupa a maior parte do país, é unha das áreas menos densamente poboadas do mundo.

Os 10 distritos (distrikten, en neerlandés) son os seguintes:

* Brokopondo
* Commewijne
* Coronie
* Marowijne
* Nickerie
* Para
* Paramaribo
* Saramacca
* Sipaliwini
* Wanica

Algunhas das súas principais cidades son:

* Albina
* Brownsweg
* Groninge
* Lelydorp
* Marienburg
* Meerzorg
* Moengo
* Nieuw Amsterdam
* Nieuw Nickerie
* Onverwacht
* Paramaribo
* Totnes 
* Wageningen
Subdución

miniatura|250px|Diagrama dunha zona de subdución.
En tectónica de placas, a **subdución** é o proceso de afundimento dunha placa litosférica (normalmente unha placa oceánica) baixo outra (normalmente, unha placa continental) nun límite converxente.

A subdución ocorre ao longo de amplas **zonas de subdución** que, no presente, se concentran nas costas do océano Pacífico, no chamado cinto de lume do Pacífico, pero tamén hai zonas de subdución en partes do mar Mediterráneo, as Antillas e a costa índica de Indonesia. As zonas de subdución son áreas onde o alastramento oceánico iniciado dos rifts atopa compensación, isto é, onde as placas desaparecen. Este movemento descendente provoca a fusión do manto subxacente e induce ao vulcanismo.

## Causas 
A subdución é causada por dúas forzas tectónicas: unha que provén do pulo das dorsais mesooceánicas e outra que deriva do pulo de bloques. Provoca recorrentes terremotos

### Zonas de subdución 
As zonas de subdución son potenciais focos sísmicos. Os terremotos de consecuencias máis devastadoras están normalmente asociados a este encadramento xeolóxico. A fricción de dúas placas pode provocar a liberación repentina de enormes cantidades de enerxía, que resultaría nun terremoto. Algúns exemplos de sismos asociados a zonas de subdución son:

*O terremoto de Lisboa de 1755 (subdución incipiente do océano Atlántico)
*O terremoto do Océano Índico de 2004.

O ángulo de subdución, o ángulo que forma o plano da zona de Benioff coa superficie terrestre, pode variar entre cerca de 90° nas Marianas a tan só 10° no Perú.

A codia oceánica que está en vías de ser subducida na fosa das Marianas é a codia oceánica máis antiga da Terra, se contar ofiolitas. A subdución empinada esta asociada á extensión do retroarco, provocando a migración de codia dos arcos volcánicos e fragmentos de codia continental deixando atrás un mar marxinal.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Bibliografía 
*
*

### Outros artigos 
* Xeoloxía
* Tectónica de placas
* Foxa das Marianas

### Ligazóns externas 
* Subuction. Geopedia  Consultada o 8 de xuño de 2013.
Grandes Lagos Africanos

Os **Grandes Lagos Africanos** son lagos de orixe tectónica, localizados na África oriental, que inclúen algúns dos lagos máis profundos do mundo. A maior parte destes lagos foi formada hai preto de 35 millóns de anos no Gran Val do Rift Occidental, un dos sectores desta formación xeolóxica que abrangue a Etiopía, Kenya, Tanzania, Uganda, Ruanda, Burundi, Malawi e Mozambique.

Son os seguintes os Grandes Lagos Africanos (de sur para norte):

* Lago Niassa, compartido por Mozambique, Malawi e Tanzania;
* Lago Tanganica, que fai a fronteira entre a República Democrática do Congo, a Tanzania e o Burundi;
* Lago Kivu, que separa Ruanda do Congo;
* Lago Eduardo e Lago Alberte, que separan Uganda do Congo;
* Lago Vitoria, que é o maior de todos, encóntrase entre os dous sectores (oriental e occidental do Val do Rift) e é compartido por Kenya, Uganda e Tanzania; e
* Lago Turkana, en Kenya, que é o único grande lago africano no sector oriental do Val do Rift.

## Véxase tamén 
### Outros artigos 
* Hidrografía
Onzaga

**Onzaga** é un concello colombiano, situado do departamento de Santander. Foi creado como parroquia no ano 1777, e o seu nome deriva do cacique Unzaaa. Cultívase o millo e faise queixo. Ten unha igrexa de gran tamaño. Divídese en tres correxementos: Susa, Padua e El Carmen.

## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* Páxina oficial
Subdivisións da India

A India está subdividida en 29 Estados, 6 Territorios da Unión e mailo Territorio da Capital Nacional:
miniatura|upright=2|Os 29 estados e 7 territorios da India.
**Estados**

**Territorios da Unión:**
# Illas Andaman e Nicobar
# Chandigarh
# Dadrá e Nagar-Aveli
# Damán e Diu
# Laquedivas
# Pondicherry

**Territorio da Capital Nacional:**
# Delhi

## Véxase tamén 
### Outros artigos 
* Lista de estados da India por poboación
Lago Michigan

miniatura|dereita|200px|Solpor no Lago Michigan

O **Lago Michigan** é un dos cinco Grandes Lagos da América do Norte. Está rodeado, en sentido horario a partir do sur, polos Estados de Indiana, Illinois, Wisconsin, e Míchigan, cuxo nome deriva do lago.

## Características 
O lago Michigan é o único dos Grandes Lagos completamente dentro das fronteiras dos EUA; os outros catro están compartidos co Canadá.

Cunha superficie de 57.750&nbsp;km2, é o maior lago de auga doce nos EUA, e o quinto no mundo. O seu punto máis profundo alcanza os 281 m e contén un volume de cerca de 4.918&nbsp;km3 de auga. A súa superficie fica a 580 pés sobre o nivel do mar, o mesmo que o lago Hurón, co que está unido a través dos estreitos de Mackinac. Xeoloxicamente, o Michigan e o Hurón forman unha única masa de auga.

miniatura|250px|Area e herbas da praia

### Cidades 
As cidades con máis de 30.000 habitantes nas marxes do lago Michigan son:
 
* Hammond
* East Chicago 
* Gary 
* Portage 
* Michigan City 
* Muskegon 
* Green Bay 
* Manitowoc 
* Sheboygan
* Milwaukee 
* Racine 
* Waukegan 
* North Chicago 
* Highland Park 
* Evanston
* Chicago.

Cerca de 12 millóns de persoas viven ao redor do lago Michigan, cuxo extremo sur está densamente industrializado.

As praias do lago Michigan, especialmente as praias do oeste do estado de Michigan e do norte de Indiana, son famosas pola súa beleza. A area é suave e branca, e é frecuente encontrar altas dunas de area cobertas con herba e [*rambling sand cherries*] e a auga é fresca e sorprendentemente límpida. Desde a maioría das praias de Michigan non é posíbel distinguir o estado de Winsconsin, do outro lado do lago.

Nas marxes do lago están localizados algúns parques naturais, como o Sleeping Bear Dunes National Lakeshore e Indiana Dunes National Lakeshore. Parte das marxes pertencen tamén ás reservas de Hiawatha National Forest e Manistee National Forest. Parte do Michigan Islands National Wildlife Refuge está localizado no lago Michigan.

As augas do Lago Michigan desembocan no Lago Huron, polo estreito de Mackinac, e é parte da Hidrovía dos Grandes Lagos.

Quen viaxe con coche e desexe atravesar o lago Michigan, pode facelo a través do servizo de ferries que opera entre Ludington, Michigan e Manitowoc, Wisconsin.

## Véxase tamén 
### Outros artigos 
* Hidrografía
Lista de estados da India por poboación

miniatura|300px|Estados da India

Clasificaciónno mapaEstadoPoboación no 2001
127 Uttar Pradesh166,197,921
215 Maharashtra96,878,627
34 Bihar82,998,509
428 Bengala Occidental80,176,197
51 Andhra Pradesh76,210,007
624 Tamil Nadu62,405,679
714 Madhya Pradesh60,348,023
822 Rajasthan56,507,188
912 Karnataka52,850,562
107 Gujarat50,671,017
1120Orissa36,804,660
1213Kerala31,841,374
1311Jharkhand26,945,829
143 Assam26,655,528
1521Panxab24,358,999
168 Haryana21,144,564
175 Chhattisgarh20,833,803
---G Delhi13,850,507
1810Jammu e Caxemira10,143,700
1926 Uttaranchal8,489,349
209 Himachal Pradesh6,077,900
2125 Tripura3,199,203
2216 Manipur2,166,788
2317 Meghalaya2,318,822
2419 Nagaland1,990,036
256 Goa1,347,668
262 Arunachal Pradesh1,097,968
---FPondicherry974,345
---BChandigarh 900,635
2718 Mizoram888,573
2823 Sikkim540,851
---AIllas Andaman e Nicobar356,152
---CDadra e Nagar Haveli 220,490
---DDaman e Diu 158,204
---ELakshadweep 60,650

## Notas 
:Censo da India, final 2001 (en inglés)
División Administrativa da República Popular da China

[miniatura|400px|Mapa político da [República Popular da China. Divisións administrativas e disputas territoriais.]]

Debido á magnitude da súa superficie e da súa poboación, e á presenza de numerosas minorías étnicas, a organización territorial ou división político-administrativa da China comprende varios niveis desde tempos antigos. 

A vixente Constitución da República Popular da China prevé, *de jure*, tres niveis de goberno, aínda que actualmente, na práctica (*de facto*), hai cinco niveis: a provincia, a prefectura, o *xián* (ou  condado), o municipio e a cidade.

Desde o século XVII, na China, os límites provinciais mantivéronse en gran medida invariábeis. Os principais cambios desde entón foron a reorganización das provincias no noroeste despois da creación da República Popular da China e a formación de rexións autónomas, que tiveron como idea inspiradora as políticas étnicas implantadas na antiga Unión Soviética. 

As provincias cumpren unha función cultural importante na China, dado que a xente tende a identificarse coa súa provincia natal.

## Niveis de organización territorial 
A Constitución da República Popular da China prevé oficialmente que o país se organiza en tres niveis:
# **Nivel provincial**: o país divídese en 23 provincias, 5 rexións autónomas, 4 municipios baixo xurisdición central, ou municipalidades, e 2 rexións administrativas especiais.
# **Nivel distrital**: as provincias e rexións autónomas divídense en prefecturas autónomas, prefecturas, distritos, distritos autónomos e cidades.
# **Nivel cantonal**: os distritos e distritos autónomos repártense en cantóns, cantóns de minorías étnicas e poboados.

Porén, na aplicación real, inclíronse dous niveis máis: a prefectura, nas provincias, e o polo, nos municipios. (Hai un sexto nivel, a oficina pública de distrito, por debaixo dos condados, pero está sendo abolida).

## Cadro das divisións administrativas 
A República Popular da China divídese administrativamente da seguinte maneira:
* 22 Provincias.
* 5 Rexións autónomas: Tíbet, Xinjiang, Mongolia Interior, Guangxí e Ningxiá. 
* 4 Municipalidades: Pequín (*Beijing*), Chongquing (*Chongqing*), Xanghai (*Shanghai*) e Tianxín (*Tianjin*).
* 2 Rexións admin istrativas especiais: Hong Kong e Macau.

Cada unha destas administracións, subdivídese en prefecturas, e estas en condados (algúns dos cales é autónomo).
 
### Provincias 

### Rexións autónomas 

### Municipalidades 

### Rexións Administrativas especiais 
* Hong Kong
* Macau

## Notas 
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* Divisións administrativas da China (a finais do 2000) .
Lingua aklanon

O **aklanon** (**akaenon**) é unha lingua malaio-polinesia da familia visaya occidental que se fala en Filipinas.

## Distribución xeográfica
Fálase na provincia de Aklan, no norte de Panay. Segundo datos de 2010 tiña uns 560&nbsp;000 falantes.

## Escrita
O aklanon comezou a escribirse por volta de 1990, traducíronse partes da Biblia e Leoncio P. Deriada deu inicio á poesía en aklanon por medio de obradoiros literarios. Outros poetas destacados son Manuel Laserna e G. H. M. A. Tagipusuon

## Notas 
## Véxase tamén
### Ligazóns externas
* O aklanon no Ethnologue
Tamara de Lempicka

**Tamara de Lempicka**, tamén grafado **Łempicka**, nada co nome de **Tamara Rosalia Gurwik-Górska** ou **Maria Górska** en Varsovia o 16 de maio de 1898 e finada en Cuernavaca (México) o 18 de marzo de 1980, foi unha pintora polonesa.

## Traxectoria 
Nada no seo dunha familia da alta burguesía, estudou nun internado en Lausana (Suíza), en 1914 marcha a vivir a San Petersburgo cunha súa tía. En 1916 casou cun avogado chamado Tadeusz Lempicki en San Petersburgo, Rusia. En decembro de 1917, durante a Revolución rusa, os bolxeviques deteñen ao seu marido, pero ela consegue que o poñan en liberdade e marchan a París, onde ela adopta o nome de Tamara de Lempicka. Estuda arte con Maurice Denis e André Lhote, comeza a expoñer a partir de 1923 e convértese nunha coñecida retratista, desenvolvendo un estilo propio, ás veces denominado cubismo brando, pero que se desenvolve dentro da *Art déco* coas súas texturas e cores frías e duras, gusto pola sensualidade do corpo pero sometido á desintegración xeométrica por medio de círculos e triángulos.

Nas vésperas da segunda guerra mundial, trasládase a Beverly Hills co seu segundo marido, Raoul Kuffner e entra en contacto coas grandes estrelas cinematográficas da época. En 1943 establécense en Nova York. Despois da morte do seu marido en 1962, Tamara trasládase a Houston e comeza a pintar nun novo estilo, que non foi ben recibido e non volveu expoñer máis nunca. En 1978 marchou a vivir a Cuernavaca, México, onde morreu en 1980.
[esquerda|miniatura|Votación nas [Eleccións municipais españolas de 2007|eleccións municipais de 2007 durante a exposición en Vigo ]]

## Exposición en Vigo 
Na primavera de 2007 a Fundación Caixa Galicia presentou na Casa das Artes de Vigo a primeira retrospectiva dedicada na Península Ibérica a Tamara de Lempicka. Durante tres meses foron exhibidos en total 43 óleos e 15 debuxos, 21 fotografías, un audiovisual biográfico e diversos obxectos persoais da artista, pezas reunidas grazas á colaboración de numerosos museos e coleccións, tanto públicas como privadas, de Europa e Norteamérica, principalmente.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Outros artigos 
* Art Déco
* Arte contemporánea
* Cubismo
* Post-cubismo
* Vangardas

### Ligazóns externas 
* *Um sonho de metal suspenso: Tamara de Lempicka (e II)* - PGL (en galego reintegrado)
Carson McCullers

**Lula Carson Smith**, coñecida como **Carson McCullers**, nada Columbus (Xeorxia) o 19 de febreiro de 1917 e finada en Nyack (Nova York) o 29 de setembro de 1967, foi unha escritora estadounidense.

## Traxectoria 
Naceu no seo dunha familia de clase media, recibiu educación musical durante a súa infancia. Marchou a Nova York, dedicándose a traballar polo día e estudar polas noites escritura creativa na Universidade de Columbia.

En 1935 trasladouse a Carolina do Norte, onde casou en 1937 con Reeves McCullers e publicou a súa primeira novela, *The Heart is a Lonely Hunter* en 1940. En 1940 separouse do seu home e marchou a Nova York para vivir con George Davis, o editor de ''Harper's Bazaar*. Volveu casar con Reeves en 1945 e deixouno de novo en 1953, tras o que el se suicida nun cuarto dun hotel en París.

## Obras 
* *The Heart is a Lonely Hunter* (1940)
* *Reflections in a Golden Eye* (1941)
* *A voda* (*The Member of the Wedding*, 1946); traducida ao galego por Laura Sáez
* *A balada do café triste* (*The Ballad of the Sad Café*, 1951); traducida ao galego por Salomé Rodríguez Vázquez
* *Clock Without Hands* (1961)

## Véxase tamén 
### Bibliografía 
* Josyane Savigneau: *Carson McCullers* ISBN 84-7765-131-0 .
* Constante González Groba: "Desexo, violencia e destrucción en Reflections in a golden eye de Carson Mccullers", en *Boletín Galego de Literatura'' nº 10 (novembro de 1993).
Nicholas Guild

**Nicholas Guild**, nado en San Mateo, California, en 1944, é un escritor norteamericano.

## Traxectoria
Estudou filoloxía inglesa e filosofía na Universidade de California, Berkeley. Foi profesor de inglés na Universidade de Clemson e na Universidade Estatal de Ohio e dedicouse á crítica literaria. En 1978 saíu publicada a súa primeira novela, *The Lost and Found Man*. Entre as súas outras novelas están *The Summer Soldier* (1978), *Chain Reaction* (1984), *The Berlin Warning* (1984), *The Assyrian*, *The Blood Star* e *Angel* (1995)
Valor esperado

En estatística o **valor esperado** ou **esperanza matemática** (ou simplemente **esperanza**) dunha variable aleatoria é a suma da probabilidade de cada suceso multiplicado polo seu valor. Por exemplo nun xogo de azar o valor esperado é o beneficio medio.

Se tódolos sucesos son de igual probabilidade a esperanza é a media aritmética.

## Definición 
Para unha variable aleatoria discreta con valores posibles x_1, x_2 \ldots x_n e as súas posibilidades representadas pola función de masa p(x_i) a esperanza calcúlase con

:E[X]=\sum_{i=1}^{n} x_i p(x_i)

Para unha variable aleatoria continua a esperanza calcúlase mediante a integral de tódolos valores e a función de densidade f(x):

:E[X]=\int_{-\infty}^\infty x f(x)dx

As esperanzas E[X^k] para k=0,1,2... chámanse **momentos** de orde k. Máis importantes son os
momentos centrados E[(X-E[X])^k].

Non tódalas variables aleatorias teñen un valor esperado (por exemplo a distribución de Cauchy).

O valor esperado é unha función lineal. Por iso

:E[a X + b]=a E[X] + b

## Véxase tamén 
### Outros artigos 
* Media
Varianza

Na teoría da probabilidade e na estatística a **varianza** é un estimador da diverxencia dunha variable aleatoria X do seu valor esperado E[X]. Tamén se utiliza o desvío estándar, a raíz da varianza.

A varianza V[X] dunha variable aleatoria X defínese como

:V(X) = \frac{ \sum_{i=1}^n \left( x_i - \overline{x} \right) ^ 2 }{n} 

Tamén se expresa coma a diferenza entre o momento de orde 2 e o cadrado do valor esperado:
:V(X)= \langle X^2 \rangle - {\langle X \rangle}^2 

Mentres que o desvío estándar é a media da distancia de cada punto respecto do termo medio; a varianza é coma unha área.

## Véxase tamén 
### Outros artigos 
* Valor esperado
* Covarianza
* Análise de varianza
* Desvío estándar
* Media
Oregón

**Oregón** é un estado dos Estados Unidos de América, situado ás beiras do océano Pacífico. Forma parte dos estados occidentais do país, deixando que o río Columbia debuxe gran parte da súa fronteira norte co estado de Washington. Do mesmo xeito, o río Snake delimita a súa fronteira co estado de Idaho ao leste, mentres que o paralelo 42o N define a súa fronteira meridional, lindando cos estados de California e Nevada.

Oregón foi o fogar de moitas nacións indíxenas durante miles de anos. Os primeiros comerciantes, exploradores e colonos europeos comezaron a explorar o que hoxe é a costa do Pacífico de Oregón a principios e mediados do século XVI. Xa en 1564, os españois empezaron a enviar barcos dende o nordeste das Filipinas, sucando a corrente de Kuroshio nuha ampla ruta circular polo norte do océano Pacífico. En 1592, Juan de Fuca emprendeu unha cartografía detallada e estudos das correntes oceánicas do noroeste do Pacífico, incluída a costa de Oregón, así como do estreito que leva agora o seu nome. As naves españolas non adoitaban desembarcar antes de chegar ao cabo Mendocino, en California, mais outros desembarcaban ou naufragaban nas costas de Oregón. Os relatos da tribo dos Nehalem falan de estraños e do descrubimento de obxectos, como anacos de cera de abella e dun vaso de prata con tapa, probablemente relacionados co naufraxio do *San Francisco Xavier*, en 1707.
## Notas
Kremlin

miniatura|As torres do Kremlin de Moscova.
**Kremlin** (do ruso *к&#1088;&#1077;&#1084;&#1083;&#1100;*, *kreml* ‘cidadela fortificada’, derivada de *krem* ‘pedra’), sinónimo de "fortaleza" en ruso, reférese a calquera complexo fortificado encontrado nas cidades rusas históricas. A palabra é máis frecuentemente utilizada en referencia ao máis coñecido deles, o de Moscova, sede do goberno da Rusia e da extinta Unión Soviética. É unha das maiores atraccións turísticas da cidade de Moscova.

## Os kremlin de Rusia 
* Patrimonio da Humanidade:
** O Kremlin de Moscova acolle a sede do goberno central do país. Durante séculos foi a residencia principal dos tsares de Rusia, até que a capital foi trasladada a San Petersburgo; *O Kremlin e a Praza Vermella*, 1990.
** Kremlin de Kazán, na cidade de Kazán; *Complexo histórico e arquitectónico do Kremlin de Kazán*, 2000.
** Kremlin de Nóvgorod, na cidade de Nóvgorod; *Conxunto monumental de Nóvgorod e arredores*, 1992.
** Kremlin de Súzdal, na cidade de Súzdal; *Monumentos Brancos de Vladímir e Súzdal*, 1992.
** Mosteiro de Solovetsky, nas illas Solovetsky; *Conxunto Histórico e Cultural das Illas Solovetsky*, 1992.
* Existentes:
** Kremlin de Pskov, na cidade de Pskov.
** Kremlin de Smolensk, na cidade de Smolensk.
** Kremlin de Rostov, na cidade de Rostov.
** Kremlin de Tula, na cidade de Tula.
** Kremlin de Nizhnii Novgorod, na cidade de de Nizhnii Novgorod.
** Kremlin de Tobolsk, na cidade de Tobolsk.
** Kremlin de Kolomna, na cidade de Kolomna.
** Kremlin de Zaraysk, na cidade de Zaraysk.
** Fortaleza de Ivangorod, na cidade de Ivangorod.
** Fortaleza de Carelia, na cidade de Priozersk.
** Fortaleza de San Pedro e San Paulo, na cidade de San Petersburgo.

## Galería de imaxes 
## Notas 
## Véxase tamén 
### Outros artigos 
* Kremlin de Moscova
Missouri

**Missouri** é un dos 50 estados dos Estados Unidos de América. Missouri é o estado americano que limita con máis estados no país. Son en total oito estados cos cales Missouri fai límite: con Iowa ao norte, Illinois, Kentucky e Tennessee ó leste (separados polo río Mississippi), ao sur con Arcansas e ó oeste con Oklahoma, Kansas e Nebraska.

O produto interno bruto de Missouri, en 2003, foi de 29 464 dólares, o vixésimo sétimo maior do país. As principais industrias do estado son a industria aeroespacial, equipamentos de transporte, procesamento de alimentos, produtos químicos, material impreso e publicitario e equipamentos electrónicos. Os principais produtos agropecuarios de Missouri son bovinos, porcinos, soia, palla, trigo e ovos. O estado posúe a sétima maior produción de carne bovina do país, e preto de 108 mil facendas, o segundo maior número, atrás só de Texas. O turismo é tamén unha importante fonte de renda do estado.

[esquerda|miniatura|[Reverso (moedas)|Reverso do medio dólar do Centenario de Missouri (1921).|160x160px]]

Missouri facía parte orixinalmente da Compra de Luisiana, tendo sido admitido como un estado americano en 1821 por causa do Compromiso de Missouri. O Estado recibiu o seu alcume de *Portal para o Oeste* porque o estado serviu como un punto de partida para persoas partindo rumbo ao Oeste americano. Durante a Guerra Civil Americana, Missouri, un estado escravista, dividiuse, con partes adherindo á Unión e partes secedendo da Unión e xuntándose cos Estados Confederados de América. Derrotado, foi readmitido na Unión en 1867.

## Notas
Novo México

**Novo México** é un dos 50 estados dos Estados Unidos de América. Limita ao norte co Colorado, ao leste co Oklahoma e Texas, ao sur con Texas e México, e ao oeste co Arizona.

Novo México posúe a maior porcentaxe de hispanos do país: o 42,1% posúe orixe hispánica, sendo os dous maiores grupos étnicos - españois, que forman 24% da poboación do Estado, e mexicanos, 18%. Cerca do 41% da poboación é católica, e un 35% son protestantes. O Estado tamén posúe unha gran poboación indíxena.

En 2003, o produto interno bruto do Novo México foi de 57 000 millóns de dólares, e a renda per cápita, de 24 995 dólares, antepenúltimo no país. A economía do Estado baséase no turismo, no comercio, e na pecuaria. A actual Constitución do Novo México foi aprobada en 1912.

Novo México foi inicialmente colonizado polos españois, pasando a control mexicano en 1821, coa independencia da mesma, como unha das provincias mexicanas. En 1848, co fin da Guerra mexicano-americana, Novo México foi anexionado polos Estados Unidos.

## Galería de imaxes 

Ficheiro:Big Costilla Peak.jpg
Ficheiro:Happy Coyote Bandeler Los Alamos NM.jpg
Ficheiro:Arroyo Seco Mercantile, Arroyo Seco NM.jpg

## Notas
Nebraska

**Nebraska** ou **Nebrasca** é un dos 50 Estados dos Estados Unidos de América. Está situado na rexión das Grandes Chairas, no centro do país. Limita ao norte con Dacota do Sur, a leste con Iowa e Missouri, con Kansas ao sur, con Colorado a suroeste e o Wyoming ao oeste. Os alemáns son o maior grupo étnico do Estado, compondo o 38,6% da poboación.

O produto interno bruto é de 68 000 millóns de dólares, e a renda per cápita é de 31 339 dólares. A economía do Estado baséase na agricultura, maioritariamente millo, trigo e sorgo, e tamén na pecuaria, tendo grandes rabaños bovinos e unha relativamente forte industria alimenticia. A rexión foi explorada inicialmente por franceses e españois no século XVII que se dedicaban ao comercio de peles. Tornouse territorio en 1854 e, en 1867, tornouse Estado da Unión.

## Condados (*counties*) 
# Adams County
# Antelope County
# Arthur County
# Banner County 
# Blaine County 
# Boone County 
# Box Butte County 
# Boyd County 
# Brown County 
# Buffalo County 
# Burt County 
# Butler County
# Colfax County 
# Cass County 
# Cedar County 
# Chase County 
# Cherry County 
# Cheyenne County 
# Clay County 
# Cumming County 
# Custer County
# Dakota County 
# Dawes County 
# Dawson County 
# Deuel County 
# Dixon County 
# Dodge County 
# Douglas County 
# Dundy County
# Filmore County 
# Franklin County 
# Frontier County 
# Furnas County
# Gage County 
# Garden County 
# Garfield County 
# Gosper County 
# Grant County 
# Greeley County
# Hall County 
# Hamilton County 
# Harlan County 
# Hayes County 
# Hitchcock County 
# Holt County 
# Hooker County 
# Howard County
# Jefferson County 
# Johnson County
# Kearney County 
# Keith County 
# Keha Paha County 
# Kimball County 
# Knox County
# Lancaster County 
# Lincoln County 
# Logan County 
# Loop County
# Madison County 
# McPherson County 
# Merrick County 
# Morrill County
# Nance County 
# Nemaha County 
# Nuckolls County
# Otoe County 
# Pawnee County 
# Perkins County 
# Phelps County
# Pierce County 
# Platte County 
# Polk County
# Red Willow County 
# Richardson County 
# Rock County
# Saline County 
# Sarpy County 
# Saunders County 
# Scotts Bluff County 
# Seward County 
# Sheridan County 
# Sherman County 
# Sioux County 
# Stanton County
# Thayer County 
# Thomas County 
# Thurston County
# Vallley County 
# Washington County 
# Wayne County 
# Webster County 
# Wheeler County
# York County

## Notas 
## Véxase tamén
Nova Hampshire

**Nova Hampshire** é un dos 50 estados dos Estados Unidos de América, localizada a oeste de Vermont, norte de Massachusetts, sur do Quebec, e a oeste de Maine e do océano Atlántico. Foi unha das Trece Colonias que se revolveron ao control inglés, Nova Hampshire foi o primeiro estado americano en declarar a súa independencia.

O PIB do estado en 1999 foi de 44.000 millóns US$ (39º no país), cunha renda per cápita de 33.333 US$ (6º no país), baseada na agricultura, turismo e na industria de maquinaría, equipamento eléctrico e equipamentos de borracha e plástico.

É coñecido como *The Granite State*, alcume debido ás formacións de granito común no estado, aínda que a minería deste produto declinou bastante nas últimas décadas.

## Galería de imaxes 

Ficheiro:New hampshire in autumn.jpg
Ficheiro:Mount Adams NH from Madison.jpg
Ficheiro:McDermott Bridge, Langdon NH.jpg
Colchicáceas

|----- 
! bgcolor="lightgreen" align="center" |
Clasificación Filoxenética (APG)
|-----
| align="center" |170px 
|-----
!
|-----
! bgcolor="lightgreen" align="center"| Xénero tipo
|-----
| *Colchicum* L.
|}

As **colchicáceas** (**Colchicaceae**) son unha familia de plantas florais herbáceas e perennes que se reproducen por cormos ou rizomas, e pertencían á familia das liliáceas (*Liliaceae*) na clasificación clásica. A familia inclúe arredor de 225 especies distribuídas en 22 xéneros.

## Xéneros 
* *Androcymbium*
* *Baeometra*
* *Bulbocodium*
* *Burchardia*
* *Camptorrhiza*
* *Colchicum*
* *Disporum*
* *Gloriosa*
* *Hexacyrtis*
* *Iphigenia*
* *Kuntheria*
* *Littonia*
* *Merendera*
* *Neodregea*
* *Onixotis*
* *Ornithoglossum*
* *Petermannia*
* *Sandersonia*
* *Schelhammeria*
* *Triplandenia*
* *Uvularia*
* *Wurmbea*
miniatura|esquerda|Gloriosa rothschildiana 
[miniatura|centro|O [cólquico (*Colchicum autumnale*)]]
Vermont

**Vermont** é un dos 50 Estados dos Estados Unidos de América, o 14º en entrar na Unión. Está situado na rexión de Nova Inglaterra. Ten fronteira con outros estados americanos: Massachusetts ó sur, Nova Hampshire ó leste, Nova York ó oeste, e coa provincia canadense do Quebec ó norte. A capital do estado é Montpelier, que é a capital dos Estados Unidos con menor poboación. O estado é coñecido como *The Green Mountain State* (O estado das montañas verdes).

Vermont era anteriormente habitado por nativos iroqueses, algonquinos e abnakis. Co inicio da colonización europea das Américas, Vermont pasou por un tempo baixo control francés (antiga Acadia), para pasar despois para control inglés, baixo os termos do Tratado de París. Logo despois da independencia das 13 colonias, Vermont entrou á Unión, en 1791.

A súa economía é baseada principalmente no turismo, pesca e agricultura.

Ficheiro:Burke from Lyndonville.jpg
Ficheiro:Burlington, Vermont.jpg
Ficheiro:Bartonsville Covered Bridge.jpg
Illa Jarvis

**Jarvis** é unha illa deshabitada de 4,5&nbsp;km² localizada a 0°22' a Sur e 160°03' a Oeste, no sur do océano Pacífico, aproximadamente na metade do camiño entre o Hawai e as Illas Cook. É un territorio dependente dos Estados Unidos, administrado de Washington pola *United States Fish and Wildlife Service*, que é parte da *United States Department of the Interior*, controlada polo sistema da *National Wildlife Refuge*.

A illa foi descuberta en 21 de agosto de 1821 polo navío británico *Eliza Francis*, e foi nomeada polo seu comandante, Capitán Brown. Ela foi anexada polos Estados Unidos en 1858, mais abandonada en 1879 despois que toneladas de guano foran xa quitadas. A Gran Bretaña anexou a illa en 1889, mais nunca realizou planos de exploración. Os depósitos de guano foron minerados ata o final do século XIX. Os EUA ocuparon e reclamaron a illa en 1935.

O poboado de *Millersville*, na parte oeste da illa, foi utilizado como unha estación meteorolóxica de 1935 ata o inicio da segunda guerra mundial, cando foi entón abandonado; só foi reocupado en 1957 por científicos, durante o Ano Internacional da Xeofísica, porén novamente abandonado en 1958.

A visita pública á Illa Jarvis require unha licenza especial da *U.S. Fish and Wildlife Service*, e é xeralmente restrinxido a científicos e educadores. A illa é visitada anualmente pola *U.S. Fish and Wildlife Service* e pola Garda Costeira Americana.

Non hai portos nin peiraos na illa, mais hai puntos de ancoradoiro próximos á costa. Só hai área de desembarque de barcos no medio da costa oeste e outro preto da parte suroeste da illa. Un faro diúrno érguese no medio da costa oeste.

O clima é tropical, con escasas choivas, ventos constantes e sol forte. Variando do nivel do mar a 7 metros de altura, o terreo é areoso, e a illa de corais é circundada por unha estreita orla de arrecifes. Os seus pequenos gramados, as súas viñas, e os seus arbustos son, principalmente, un hábitat para aniñaren e alimentárense paxaros mariños, costeiros, e a vida mariña. Non hai auga mineral na illa.

## Ligazóns externas 
* República de Howland, Baker e Jarvis : A realidade das micronacións (En inglés).
* Jarvis Island Home Page : Site con fotos, clima e máis (En inglés).

300px|Costa da illa jarvis
Estatística multivariante

Os **métodos estadísticos multivariantes** e a análise multivariante son ferramentas estatísticas que estudan o comportamento de varias variables ó mesmo tempo, incluíndo a dependencia dunhas fronte a outras. Úsanse principalmente para buscar as variables menos representativas para poder eliminalas, simplificando así modelos estatísticos nos que o número de variables sexa un problema e para comprender a relación entre varios grupos de variables. Algúns dos métodos máis coñecidos e utilizados son a Regresión lineal e a Análise discriminante.

Pódense sintetizar dous obxectivos claros:
# Proporcionar métodos nos que a finalidade é o estudo conxunto de datos multivariantes que a análise estatística uni e bidimensional é incapaz de conseguir.
# Axudar ó analista ou investigador a tomar decisións óptimas no contexto no que se encontre tendo en conta a información dispoñible polo conxunto de datos analizado.

Existen diferentes modelos e métodos, cada un co seu tipo de análise:
# Métodos de Dependencia: 
## Un Estudo de regresión permítenos descubrir ata que punto unha variable pode ser prevista coñecendo outra. Utilízase para intentar predicir o comportamento de certas variables a partir doutras, como por exemplo os beneficios dunha película a partir do gasto en mercadotecnia e do gasto en produción.
## A Análise da Correlación canónica intenta analizar a posible existencia de relación entre dous grupos de variables.
## Unha Análise discriminante pódenos dar unha función discriminante que pode ser utilizada para distinguir entre dous ou máis grupos, e deste modo tomar decisións.
## Unha análise multivariante da varianza (MANOVA), estendendo a análise da varianza (ANOVA), cobre os casos nos que se coñeza a existencia de máis dunha variable dependente sen poderse simplificar máis o modelo.
## A Regresión loxística permite a elaboración dunha análise de regresión para estimar e probar a influencia dunha variable sobre outra, cando a variable dependente ou de resposta é de tipo dicotómico .
# Métodos de Interdependencia:
## A Análise de compoñentes principais (PCA) procura determinar un sistema máis pequeno de variables que sinteticen o sistema orixinal.
## A Análise clúster clasifica unha mostra de entidades (individuos ou variables) nun número pequeno de grupos de forma que as observacións pertencentes a un grupo sexan moi similares entre si e moi disimilares do resto. A diferenza da análise discriminante, descoñécese o número e a composición de ditos grupos.
# Métodos Estruturais: Analizan as relacións existentes entre un grupo de variables representadas por sistemas de ecuacións simultáneas nas que se supoñen que algunhas delas (denominadas constructos) mídense con erro a partir doutras variables observables denominadas indicadores. Os modelos utilizados constan, polo tanto, de dúas partes: un modelo estrutural que especifica as relacións de dependencia existente entre as constructos latentes e un modelo de medida que especifica como os indicadores relaciónanse cos seus correspondentes constructos.

## Véxase tamén 
### Outros artigos 
* Análise multivariante