Fliscorno

O **fliscorno** é un instrumento de vento, pertencente á familia dos instrumentos de vento metal ou *metais* dentro da familia dos bugles (tamén chamados figles, bügelhorn, flügelhorn ou saxhornos), fabricado en aliaxe de metal (normalmente latón). Garda gran similitude coa trompeta.

O son prodúcese grazas á vibración dos beizos do intérprete na parte denominada boquilla a partir da columna do aire (fluxo do aire). O fliscorno comunmente está afinado en Si bemol.

O músico que toca o fliscorno chámase fliscornista.

## Etimoloxía 
Fliscorno procede do alemán *Flügelhorn*, literalmente corno de ala. Unha etimoloxía posible é que o instrumento foi usado sobre o campo de batalla para convocar as ás (flancos) dun exército na batalla.

## Mecanismo 
miniatura|dereita|200px
O mecanismo do fliscorno consta dun tubo de menos de 1 cm de diámetro e de aproximadamente 1,35 m de lonxitude, enrolado sobre si mesmo. O son, prodúcese grazas á vibración dos beizos na boquilla, a cal é similar á da trompeta pero cun tudel máis corto e o granillo (grosor interior da boquilla) máis ancho, feito que lle proporciona un son máis doce e escuro que a trompeta (a menor profundidade do granillo prodúcense sons máis brillantes ou agudos, a maior profundidade do granillo prodúcense sons sons máis doces). O corpo do fliscorno ten unha forma cónica e remata nunha campá duns 20&nbsp;cm de diámetro.

O fliscorno ten un sistema de válvulas (pistóns ou cilindros) que lle permite cambiar a serie de harmónicos que se desexa facer soar. Polo xeral, conta con tres válvulas e emprega o mesmo sistema de dixitación que outros instrumentos de vento metal. Así, pódense realizar unhas determinadas notas sen pulsar ningunha válvula e conseguir as restantes coas series de harmónicos que aparecen coa combinación das súas tres válvulas. As posicións das notas do fliscorno son exactamente iguais que as da trompeta, aínda que o son do fliscorno é mais doce e menos brillante que o son desta.

No pasado, fabricábanse fliscornos cun número de materiais improbables, incluíndo a madeira, a arxila e a cerámica. Tamén se fabricaban completamente de latón, bronce, prata e níquel. O fliscorno moderno está fabricado comunmente de latón e ás veces é galvanizado con prata, níquel, ouro o cobre.

A afinación sólese ver afectada (como en todos os instrumentos de vento metal) pola temperatura ambiental, por tanto é necesario quentar o instrumento con exercicios suaves. Para afinar correctamente o fliscorno é necesario axustar o tudel ata conseguir a afinación desexada.

## Musicalidade e execución 
miniatura|200px|dereita|Rango dun fliscorno: *fa#3* a *do6*, estendido a un *do6*.
O ton do fliscorno é máis grave e emite un son máis suave e redondo que o da trompeta ou a corneta. Ten un nivel de axilidade similar ó da trompeta, aínda que no rexistro alto é máis difícil de controlar.

Normalmente non se usa de maneira agresiva ou brillante como a trompeta e a corneta (aínda que pode darse o caso). Tende máis cara a un papel máis suave e reflexivo.Os seus principais ámbitos de aplicación atópanse no jazz e nas bandas de vento metal, aínda que en ocasións é usado no ámbito orquestral.

Un notable exemplo deste último é a *Novena Sinfonía* do inglés Ralph Vaughan Williams (1872-1958). O fliscorno comunmente está afinado en Si bemol, é dicir, dous semitóns por baixo da afinación real. Durante máis dun século foi empregado como solista nas bandas europeas de toda índole, especialmente nas militares. A versatilidade básica ou rango do fliscorno é de dúas oitavas e media, desde o fa# *3* (sobre o *do* central do piano) ata o *do6* (dúas oitavas máis agudo que o *do* central), aínda que este rango pode aumentar dependendo do músico.

## Historia 
Este instrumento forma parte da familia dos bugles (tamén chamados figles, bügelhorn, flügelhorn ou saxhornos). En 1811, o inglés Joseph Halliday patentou un bugle chamado *Royak Kent bugle*. En 1832, o muniqués Michael Saurle (pai) patentou en Baviera un bugle de chaves (*Flügelhorn cromático*).

Así e todo, outros historiadores din que o fliscorno xurdiu do belga Adolphe Sax quen en 1845 patentou o saxhorno, unha especie de bugle con chaves. Nas súas orixes era o instrumento encargado de dirixir as cacerías dos aristócratas alemáns, aínda que pouco despois comezouse a empregar no ámbito militar. Dende Alemaña comezou a se estender polo resto de Europa a países como Francia e Inglaterra.

Dada a súa tardía aparición, é un instrumento que non se atopa nas orquestras sinfónicas. O fliscorno foi utilizado por algúns compositores, como o ruso Igor Stravinskii e o italiano Ottorino Respighi nalgunha das súas obras orquestrais. A bibliografía de concertos para fliscorno é case nula: practicamente non existen concertos para este instrumento, aínda que calquera concerto para trompeta da época romántica pódese tocar con este instrumento

## Fliscornistas famosos 
[miniatura|300px|dereita|[Clark Terry durante un concerto co seu fliscorno de pistóns.]]
* Chet Baker
* Lester Bowie
* Miles Davis
* Art Farmer
* Maynard Ferguson
* Tony Guerrero
* Tom Harrell
* Freddie Hubbard
* Chuck Mangione
* Hugh Masekela
* Jimmy Owens
* Woody Shaw
* Clark Terry
* Kenny Wheeler

## Obras para fliscorno 
* *Pinos de Roma* (1924), de Ottorino Respighi.
* *Threni* (1958), de Igor Stravinskii.
* *Novena sinfonía* (1956-1957), de Ralph Vaughan Williams.
* Aparece en diferentes arranxos musicais das cancións pop dos anos 60 de Burt Bucharach.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Bibliografía 
* 
* 
* 

### Outros artigos 
* Instrumentos de vento
* Jazz
* Flumpet
* Corneta de posta

### Ligazóns externas 
* Las Bandas: semblanza de una gran historia 
* An overview and brief history of the flugelhorn 
* An enthusiast's flugelhorn guide