Tandava

[miniatura| [Nataraja; Como bailarín cósmico, o Deus Shiva mostra o movemento rítmico de todo o cosmos.]]
***Tandava*** (en sánscrito ताण्डव, transcrito tāṇḍava) é unha danza realizada polo deus hindú Shiva. Segundo a mitoloxía hindú, o *tandava* de Shiva, ou ***ananda tandava*** é unha danza salvaxe, e esta danza é a fonte do ciclo de creación, preservación e disolución.

Mentres o ***Rudra Tandava*** mostra a súa natureza violenta primeiro como o creador e despois como o destrutor do universo, incluso a propia morte, o ***Ānanda Tandava*** é Shiva como quen se deleita coa súa creación: o universo. Na mitoloxía hindú, Shiva chámase Nataraja, "Señor da danza".

O nome Tandava provén de *Tandu* (en   ), o compañeiro de Shiva que ensinou a Bharata Muni (autor do *Natyashastra*) os movementos de *Angahara* e *Karana* na danza *Tandava*. Algúns estudosos pensan que o propio Tandu debeu ser o autor dunha obra anterior que se incorporou ao *Natyashastra*. De feito, as artes clásicas da danza, a música e a canción poden derivarse dos mudras e rituais do shivaísmo.
[miniatura| Algunhas das 108 *karanas* do templo hindú de Kadavul en [Kauai, Hawai. É unha das poucas coleccións completas que sobreviven, doada por Satguru Sivaya Subramuniyaswami na década de 1980. Cada escultura é de aproximadamente 30&nbsp;cm de alto. Tamén se di que unha colección completa está no templo de Nataraja en Chidambaram .]]
Os 32 *Angahara* e 108 *Karana* son discutidos por Bharata no capítulo 4 do *Natya Shastra*, *Tandava Lakshanam*. *Karana* é a combinación de movementos de mans e pés que forman unha figura de baile. *Angahara* está composta por sete ou máis karanas. As 108 karanas do Tandava poderían usarse para danzar, loitar e autodefensa, así como outros movementos específicos.

A danza é unha alegoría visual das cinco manifestacións principais da enerxía eterna: 
* *Shrishti* - creación, evolución
* *Sthiti* - preservación, apoio
* *Samhara* - destrución, evolución
* *Tirobhava* - ilusión
* *Anugraha* - solución, emancipación, graza
Deste xeito, *tandava* simboliza os ciclos cósmicos de creación e destrución, así como o ritmo diario de nacemento e morte.
esquerda|miniatura| *Rudra Tandava*: Unha bailarina mostra un movemento que simboliza o poder de Shiva sobre a morte, representada polo deus Yama..
O *Tandava*, como se representa no drama da danza sacra do sur da India, ten movementos enérxicos. Feito con alegría, o baile chámase *Ananda Tandava*. Realizado de forma violenta, o baile chámase *Rudra Tandava*. Polo menos sete tipos de *Tandava* están listados nos textos hindús: *Ananda Tandava, Tripura Tandava, Sandhya Tandava, Samhara Tandava, Kali* (*Kalika*) *Tandava*, *Uma Tandava* e *Gauri Tandava*. Non obstante, algúns cren que hai até 16 estilos ou tipos.

*"Cantas danzas diferentes de Shiva se coñecen entre os seus seguidores non podo dicir. Sen dúbida, a idea básica detrás de todas estas danzas é máis ou menos a mesma, é dicir, a manifestación da enerxía rítmica primaria. Sexa cal fosen as orixes da danza de Shiva, converteuse a imaxe máis clara da actividade divina que se atopa en calquera arte ou relixión".* (Ananda Coomaraswamy) 

A danza realizada pola Deusa Parvati en resposta ao *Tandava* de Shiva chámase *Lasya*. Aquí os movementos son suaves, graciosos e ás veces eróticos. Algúns estudosos din que *Lasya* é a versión feminina de *Tandava*. *Lasya* ten dous tipos: *Jarita Lasya* e *Yauvaka Lasya*.

As escrituras hindús contan de varias ocasións nas que Shiva ou outros deuses bailaron o *Tandava*. Por exemplo, o *stotra* *Shivapradosha* di que cando Shiva baila o *Sandhya Tandava*, os outros deuses como Brahma, Vishnu, Sarasvati, Lakshmi e Indra tocan instrumentos musicais e cantan eloxios de Shiva.

Ganesha, o fillo de Shiva, está representado nas estatuas dos templos como *Ashtabhuja tandavsa nritya murtis* (forma de oito brazos de Ganesha bailando *Tandava*). O *Bhagavatapurana* conta como Krishna baila o seu *Tandava* sobre a cabeza da serpe Kaliya. Segundo a tradición xainista, dise que Indra bailou o *Tandava* na honra de Rishaba cando naceu.

## Véxase tamén 
### Outros artigos 
* Bharatanatyam