Varanus giganteus

O ***Varanus giganteus*** (xeralmente denominado varano xigante) é o maior lagarto monitor nativo de Australia. É un dos grandes lagartos vivos existentes hoxe na Terra, só superado polo *Varanus komodoensis*, que é o varano (ou dragón) de Komodo, da illa de Komodo (Indonesia), o *Varanus salvator* da India e sueste asiático e o *Varanus salvadorii* de Nova Guinea, e similar en tamaño ao *Varanus niloticus* de África. Atópase ao oeste da  Gran Cordilleira Divisoria nas terras áridas de Australia, pero raramente se deixa ver porque é moi tímido e a zona onde habita é moi remota e deserta. Segundo a IUCN o status actual da especie é *pouco preocupante*.

É importante en moitas culturas aborixes como é evidente nas súas relacións totémicas, e é o lagarto ancestral Ngiṉṯaka do tempo dos soños da espiritualidade aborixe. É un dos alimentos favoritos das tribos aborixes do deserto, e a súa graxa utilízase con propósitos medicinais e cerimoniais.

## Taxonomía 
O zoólogo británico John Edward Gray describiu este varano xigante en 1845 co nome *Hydrosaurus giganteus*, chamándolle "lagarto de auga xigante". George Albert Boulenger cambiouno ao xénero *Varanus*.

Dentro do xénero de lagartos monitores *Varanus*, está situado no subxénero *Varanus*. Os seus parentes máis próximos pertencen a unha liñaxe da que xurdiron o *Varanus gouldii* e o *Varanus panoptes*.

## Descrición 
Pode medrar ata os 2,5 m de longo, aínda que a lonxitude típica é de arredor de 1,7 a 2,0 m e pesa ata 15 kg, e o seu peso máximo rexistrado foi de 20 kg, rivalizando co *Varanus albigularis* polo título do quinto lagarto máis grande. Porén, os *V. giganteus* son lagartos relativamente delgados e menos voluminosos que o dragón de Komodo ou o *V. salvator*. O *V. niloticus* pode tamén competir con el en tamaño, chegando en casos excepcionais aos 2,4 m de lonxitude.

O biólogo da Universidade de Washington Kenneth V. Kardong e os toxicólogos Scott A. Weinstein e Tamara L. Smith argumentaron que a idea de que podían ter glándulas de veleno "... tivo o efecto de subestimar os papeis variados e complexos exercidos polas secrecións orais na bioloxía dos réptiles, produciu unha consideración moi escasa das secrecións orais e tivo como resultado unha mala interpretación da evolución reptiliana". Segundo eles "... as secrecións orais reptilianas contribúen a moitas funcións biolóxicas distintas da de acabar rapidamente coa presa". Concluíron que "chamarlle a todos os deste caldo velenosos implica un posible perigo global que non existe, confunde na avaliación dos riscos médicos e confunde a estimación biolóxica dos sistemas bioquímicos dos squamata".

## Distribución e hábitat 
Os *V. giganteus* viven en áreas desérticas moi áridas de Australia Occidental, sur de Australia, Territorio do Norte e Queensland. O seu hábitat consiste en afloramentos rochosos e gargantas, cun solo duro e comprimido e pedras soltas.

## Comportamento e ecoloxía 
Xeralmente evita o contacto humano e a miúdo retírase antes de ser visto. Como pode escavar, pode facer unha toqueira para refuxiarse en só uns poucos minutos. Coas súas longas garras pode gabear facilmente ás árbores. A miúdo ponse de pé sobre as patas traseiras e cola para ter unha mellor visión do terreo que o rodea. Este comportamento, coñecido como "facer o trípode", é bastante común nos lagartos monitor. Os *V. giganteus* son rápidos corredores e poden correr usando as catro patas ou só as patas de atrás.

Como é típico da maioría dos lagartos monitor, os *V. giganteus* quedan paralizados (deitándose planos no chan e permanecendo moi quedos ata que pasou o perigo) ou corren se son detectados. Se o molestan, este poderoso carnívoro ponse de pé e usa o seu arsenal de garras, dentes e latigazos do rabo para defenderse. Pode inflar a gorxa e asubiar como exhibición defensiva ou agesiva, e pode golpear os seus opoñentes co seu rabo muscular. Tamén pode arremeter coa boca aberta, como un ataque de farol ou como un verdadeiro ataque. A mordedela dun *V. giganteus* pode facer moito dano, non só polos dentes, senón tamén polas súas secrecións orais.

### Alimentación 
[miniatura|*V. giganteus* momificado que morreu tratando de comer un [equidna.]]
Son superdepredadores que non teñen predadores naturais no seu hábitat.
Son carnívoros moi activos que se alimentan principalmente de réptiles, pequenos mamíferos e menos comunmente de aves como os pombos *Geopelia cuneata*. Cazan presas vivas, mais tamén poden comer carniza. Entre as súas presas reptilianas inclúe principalmente lagartos (como escíncidos e agámidos) e máis raramente serpes, pero esta especie tamén é un notable exemplo de predación intragremial, xa que come un número pouco frecuente doutras especies de lagartos monitores como *Varanus acanthurus*, *Varanus tristis*, *Varanus gouldii* e mesmo *Varanus panoptes*. Tamén comen os membros máis pequenos da súa propia especie; polo que un exemplar de 2 m pode comer a outro de 1,5 m. Outros lagartos que son as súas presas son os *Pogona vitticeps* e *Gowidon longirostris*. Os individuos das costas e illas adoitan comer un gran número de ovos e crías de tartarugas mariñas, e observouse que se agochan tras vehículos para emboscar gaivotas. Entre as súas presas mamíferas están os morcegos, canguros novos e outros pequenos marsupiais e roedores. Nalgunhas ocasións víronse buscando comida en augas pouco profundas. Poden matar canguros e desmembrar os que son demasiado grandes para ser tragados enteiros usando as súas poderosas extremidades anteriores e garras. Aínda que os adultos se alimentan predominantemente de vertebrados, os *V. gigangeus* novos comen principalmente artrópdos, especialmente saltóns e cempés.

Normalmente traga as presas enteiras, pero se a comida é moi grande, arrinca cachos para tragalos.

### Reprodución 
Pode poñer os ovos en montículos de térmites ou no solo.

## Galería 

Ficheiro:Perentie Lizard Perth Zoo SMC Spet 2005.jpg|Un *V. giganteus* no Zoo de Perth, Australia Occidental
Ficheiro:Perentie closeup.png|Detalle dun *V. giganteus* na natureza
Ficheiro:Perentie.jpg|En Australia central
Ficheiro:Perentie Lizard Pair.jpg |Un par de *V. giganteus* no Zoo de Perth

## Notas 
## Véxase tamén 
### Bibliografía 
* Cogger, H. (1967). *Australian Reptiles in Colour*. Sydney: A. H. & A. W. Reed, 

### Ligazóns externas