open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Tolosa

Co termo de **Tolosa** podemos estar a referirnos a diversos topónimos:

* **Tolosa**, unha cidade de Francia, o nome en francés é *Toulouse*.
* **Tolosa**, unha vila de Guipúscoa, en Euscadi.
* **Navas de Tolosa**, localidade da provincia de Xaén.
* **Tolosa**, unha freguesía da cámara municipal de Nisa, en Portugal.
* **Tolosa**, unha vila arxentina.

e ademais a:
* O **condado de Tolosa**, reino medieval localizado na Occitania.
* o **monte Tolosa**, altura de 6.450 metros próxima ao Aconcagua, nos Andes.
* **138 Tolosa**, asteroide.
Tolosa, España

**Tolosa** é unha vila e un concello da provincia vasca de Guipúscoa. A súa poboación a inicios do ano 2006 era de 17.830 habitantes, nunha área de 37,39&nbsp;km².
## Xeografía
Tolosa aséntase no Val do Oria, río que a atravesa. Conflúen nela o Berastegui e máis o Araxes, afluentes do Oria.

## Historia
Entre 1854-1855 foi a capital da provincia guipuscoana. Cidade industrial é famosa polas súas fábricas de papel.

## Galería de imaxes 

Ficheiro:Tolosa Oria 2009-09-09.JPG|Tolosa sobre o Río Oria
Ficheiro:Tolosa 2011. Euskal Herria.JPG|Vista xeral de Tolosa. Ao fondo, o monte Uzturre.
Enseada de San Simón

A **enseada de San Simón** é a enseada na cabeceira da Ría de Vigo. É un espazo natural declarado como zona especial de conservación (ZEC) e que vai desde o estreito da Ponte de Rande ata as enseadas de San Simón e enseada de Vilaboa, acollendo as salinas de Ulló, a illa de San Simón e as illas Alvedosas.

## Xeografía e xeoloxía
Está situada na cabeceira interior da ría de Vigo, que é un esteiro. Comeza no estreito de Rande e baña os concellos de Redondela, Soutomaior, Vilaboa e Pontevedra. De norte a sur mide sete quilómetros de longo.

## Flora e fauna
### Flora
Na zona intermareal das augas do esteiro, que son de lama e area, abundan as pradeiras de algas denominadas *Zosteretum marinae* e *Zosteretum noltii*. Destaca a vexetación halófita.

### Fauna
Entre as especies animais propias da zona están o choco, polbo, lura, sardiña, rapante, faneca, muxo, cabaliño de mar, ameixa, berberecho, navalla ou carallote e o mexillón.

No esteiro hai aves anátidas e aves limnícolas, que paran na enseada durante as súas migracións.

## Galería de imaxes
## Notas
## Véxase tamén
### Bibliografía
* (2009): *Sal, sardiñas e peiraos. Achega ao patrimonio marítimo na Enseada de San Simón*. Asociación Cultural Alén Nós de Redondela.
### Outros artigos
*Batalla de Rande
*Salinas de Ulló
*Zonas especiais de conservación en Galicia
### Ligazóns externas 
* https://natura2000.eea.europa.eu/Natura2000/SDF.aspx?site=ES1140016
* https://eunis.eea.europa.eu/sites/ES1140016
Sálvora

O topónimo **Sálvora** pode referirse a:

;En Galiza
***Illa de Sálvora**, pequena illa situada na boca da ría de Arousa;
***Sálvora**, lugar da parroquia de Aguiño, no concello de Ribeira.

## Véxase tamén
### Outros artigos
***Edicións Sálvora**, empresa editorial, fundada en 1980, con sede en Santiago de Compostela.
Cambón

O **cambón** ou **bimbastro** é un aparello simple para extraer auga desde un pozo ou río. Consta dun poste vertical, de forma gallada (*gancha*, *forquita*), unha vara longa (*pértega*, *cambón*), atravesada con respecto ao anterior e que descansa sobre el (unida polo *pecho*), dotada dun peso nun extremo (polo xeral, unha pedra) e un gancho noutro extremo, no que se colga un recipiente que recolle a auga. Ao alzar o extremo da pértega co peso, baixa a punta co recipiente, que se afunde na auga; a manobra contraria levanta a auga que se verque nun estanque, canle etc. Tense calculado que un home só pode extraer uns 2.500 litros de auga por día.

O cambón na Galiza foi sobre todo usado na zona de influencia climática mediterránea, como a provincia de Ourense. Aínda que agora está en desuso, até os anos da década de 1970 era corrente observalo en comarcas como Valdeorras, Viana, Verín ou no Bierzo.

## Nomes 
[miniatura|dereita|180px|Shaduf en [Kom Ombo, Exipto.]]

A pesar de ter nomes vernáculos en varios idiomas europeos, é corrente ver na literatura especializada o seu nome árabe (habitualmente transcrito shaduf), así en francés *cigognole* ou en inglés *crankshaft* e *winch*. En galego un dos nomes máis espallados é o de cambón, pero úsase tamén *balde*, *angarilla* e *bimbastro*. Noutras zonas da Península Ibérica temos: en portugués *cegonha*, *cegonho*, *burra*, *gastalho* e outros; en castelán os máis estendidos son *cigoñal*, *cigüeñal* e aínda *cigüeño*; en catalán *cigonya*. Como se pode observar predomina a comparación cunha ave de longo pico, a cegoña, imaxe moi similar á doutro instrumento para erguer pesos, a grúa (aquí compárase co grou).

## Historia 
O cambón aparece en representacións mesopotámicas desde comezos do terceiro milenio a.C., polo que se supón que foi o centro de invención e difusión. Despois tamén figura no val do río Indo, cara ao 2500 a.C.. En Exipto algo máis tarde, durante o Imperio Medio.

## Onomástica en Galicia 
Debido a que ten tamén outros significados (unha peza do carro; un pau que serve para apoiar a cabeza do carro; unha ferramenta de labranza (forqueta, angazo); unha peza para soster os caldeiros na lareira), Cambón aparece en Galicia como apelido, concentrado especialmente na Laracha, Carballo e Ponteceso , e no nome de Manuel García Cambón (nado en Negreira). Dálle nome tamén ó edificio do Centro de visitantes do Parque Nacional das Illas Atlánticas.

Como topónimo aparece tamén maioritariamente na provincia da Coruña, recollido de momento en Arteixo, Val do Dubra, Ames, Boqueixón e Melide, aínda que tamén na provincia de Ourense en Ribadavia e Manzaneda. En todos estes concellos son nomes de terras, aínda que con este nome tamén hai un accidente costeiro e unha poboación en Arteixo e unha localidade en Manzaneda.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Bibliografía 
*  (1947): *El léxico rural del Noroeste ibérico*. Madrid, Anexo XXXVI da *Revista de Filología Española*.
*  (1976): "Cultura material e espiritual", in VV. AA., *Los Gallegos*. Madrid, Istmo.
Artenativa

**Artenativa, Festival de Música de Valga** é un evento musical que tivo a súa primeira edición no ano 2007, na vila pontevedresa de Valga. Promovido pola asociación cultural Os Penoucos, o festival ten a súa orixe no *Festival de Río*, unha modesta xuntanza de amigos organizada en 2004 e na que actuaron grupos como Triceratops ou Guru Deva. A asociación formúlase levar a cabo un proxecto máis ambicioso, aproveitando a bo momento da música galega, entre a que se conta o debut de Noise Project, un grupo local moi relacionado con Os Penoucos. Outra das ideas é crear un festival no que se dea todo o protagonismo aos grupos galegos, habitualmente marxinados noutros festivais.

## 2007
A primeira edición celebrouse os días 10 e 11 de agosto de 2007, no parque Irmáns Dios Mosquera, un contorno natural a carón do río Valga, onde se permite a acampada libre. Os concertos foron gratuítos e reuniron aos seguintes grupos:
*10 de agosto: Middle-Brain, Nadadora, Jugoplastika e Colectivo Oruga.
*11 de agosto: O Leo i Arremecághona!!!, Noise Project, 6PM, Triángulo de Amor Bizarro e The Homens.

Cada unha das noites o espectáculo remataba cunha pinchada de DJ's. Ademais das actuacións, o día 11 presentouse unha mesa redonda sobre o estado da escena musical galega, coa participación dalgúns dos seus protagonistas.

## 2008
A segunda edición celebrouse os días 8 e 9 agosto de 2008, tamén con carácter gratuíto.
*8 de agosto: The Blows, Franc3s, Austria e Mequetrefe.
*9 de agosto: Nadadora, Niño y pistola, Fanny + Alexander, Projecto Mourente e Yoplay.

## Véxase tamén
### Ligazóns externas
*Myspace do festival
Club Deportivo Burela Fútbol Sala

O **Club Deportivo Burela Fútbol Sala**, coñecido por motivos de patrocinio como **Burela Pescados Rubén**, é un equipo galego de fútbol sala fundado en 2001 en Burela. Actualmente xoga na Primeira División.

Xogou cinco tempadas consecutivas na Primeira División entre 2012 e 2017, acadando na tempada 2013/14 un sétimo posto que lle permitiu xogar o play-off polo título, no que foi eliminado en cuartos de final.
miniatura|dereita|262px|Tenda do Club Deportivo Burela Fútbol Sala

Tamén ten un equipo feminino, o CD Burela FSF, que xoga na máxima categoría.

## Historia 
O conxunto laranxa xurdiu en setembro de 2001 en Burela froito do xerme do antigo equipo da localidade, o Cefire Burela FS, trasladado á localidade veciña de Viveiro tras o seu paso pola División de honra na tempada 1999/00.

Iniciou a súa andaina en Primeira Nacional B pero nas súas dúas primeiras tempadas de existencia conseguiría dous ascensos consecutivos que o colocarían na División de Prata. En devandita categoría xogaría ata sete veces a promoción de ascenso a Primeira División, categoría na que debutou na tempada 2012/13. Militou cinco tempadas na elite do fútbol sala española ata que descendeu na 2016/17. Con todo, regresou a Primeira só dous anos despois, co ex xogador Juanma Marrube como adestrador..

Entre os socios de honra do club figuran: os futbolistas Ronaldinho e Fran, o ciclista Óscar Pereiro, o xornalista Terio Carrera e o seleccionador nacional de fútbol sala José Venancio López.

## Datos do club 
***Tempadas en 1ª**: 7
***Tempadas en 2ª**: 11
***Tempadas en 2ªB**: 1
***Tempadas en 3ª**: 1

### Historial na liga 
|valign="top" width=0%|

|}

## Notas 
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* Web oficial
Tanit

miniatura|dereita|250px|Representación de Tanit nunha estela, Cartago

**Tanit** era unha divindade feminina fenicia, propia dos asentamentos dese pobo nos territorios do Mediterráneo occidental, como Cartago, Gadir (Cádiz) ou Ebusim.

## Tanit e Astarte
Dado o silencio das fontes orientais sobre ela, tense suposto que sería o equivalente de Astarte, porén Tanit foi asimilada desde o primeiro momento á deusa grecorromana Hera / Xuno, mentres que Astarte o fora a Afrodita / Venus, polo que aínda que existise unha identidade orixinaria entre ambas, desde logo foron entendidas como dúas divindades diferentes. A asimilación mostra que Tanit era entendida como unha deusa celeste.

Tanit herdou en Cartago xunto coa súa parella masculina Baal Hammón, a partir do século V a.C., as funcións que até entón exercían Astarte con Melqart.

## Iconografía
Mentres Astarte era representada en forma antropomórfica, Tanit aparece, en numerosas estelas, como un ser humano esquemático: unha figura sinxela cun arco ou media lúa por encima da súa cabeza, o que levou a pensar que era unha divindade lunar. É denominado tamén como o *Signo de Tanit*, e a súa cronoloxía máis antiga remonta ao século VI a. C.

## Véxase tamén 
### Bibliografía 
*
-757

## Acontecementos 
* Comezo da primeira guerra de Mesenia, segundo a cronoloxía tradicional.

## Nacementos 
*

## Mortes 
*

## Véxase tamén 
Historia ano a ano
-756

## Acontecementos 
* Fundación de Cícico, na Propóntide (mar de Mármara).

## Nacementos 
*

## Mortes 
*

## Véxase tamén 
Historia ano a ano
-751

## Acontecementos 
* Piânkhy, fillo de Kashta, conquista unha parte importante do Exipto.

## Nacementos 
*

## Mortes 
*

## Véxase tamén 
Historia ano a ano
-748

## Acontecementos 
* O rei Sardur II de Urartu invadiu a Cólquide e devastouno na parte sur.

## Nacementos 
*

## Mortes 
*

## Véxase tamén 
Historia ano a ano
-744

## Acontecementos 
* Comezo do reinado de Teglath-Phalasar III ou Téglath Salasar, rei de Asiria, que durará até o ano -727. Con el fúndase o imperio asirio.

## Nacementos 
*

## Mortes 
*

## Véxase tamén 
Historia ano a ano
-754

## Acontecementos 
* Principio da lista dos éforos en Esparta.

## Nacementos 
*

## Mortes 
*

## Véxase tamén 
Historia ano a ano
-743

## Acontecementos 
* Comeza o reinado de Khumbanigash I, (ata -717), primeiro rei da derradeira dinastía de Elam.

## Nacementos 
*

## Mortes 
*

## Véxase tamén 
Historia ano a ano
-742

## Acontecementos 
* Comeza o reinado de Hupan-Nugash, rei de Elam, que durara até o ano 717 a.C.

## Nacementos 
*

## Mortes 
*

## Véxase tamén 
Historia ano a ano
-741

## Acontecementos 
* Arpad, vencida despois de tres anos de loita, devén unha provincia asiria.

## Nacementos 
*

## Mortes 
*

## Véxase tamén 
Historia ano a ano
-739

## Acontecementos 
* Inicio do reinado do rei Hiram II de Tiro (até -730).

## Nacementos 
*

## Mortes 
*

## Véxase tamén 
Historia ano a ano
-738

## Acontecementos 
* Remata a primeira guerra de Mesenia que comezara en -757, segundo a cronoloxía tradicional.
* Nesta época reina Pisiris en Karkemish.

## Nacementos 
*

## Mortes 
* Menakhem - rei de Israel (desde -746).

## Véxase tamén 
Historia ano a ano
-735

## Acontecementos 
* Data aproximada do comezo do reinado de Rusa I en Urartu (ata aproximadamente o -713).

## Nacementos 
*

## Mortes 
*

## Véxase tamén 
Historia ano a ano
Galería de bandeiras dos concellos de Galicia

**Galería de bandeiras** dos concellos de Galicia.

## Bandeiras dos concellos de Galicia 
### Bandeiras dos concellos da Coruña 
### Bandeiras dos concellos de Lugo 
### Bandeiras dos concellos de Ourense 
### Bandeiras dos concellos de Pontevedra 
## Notas 
## Véxase tamén 
### Outros artigos 
* Galería de escudos dos concellos de Galicia
-730

## Acontecementos 
* Nesta época comeza aproximadamente o control do estreito de Mesina polos gregos.
* Vestixios arqueolóxicos máis antigos atopados na localización de Cartago.
* Mattan II sobe ao trono de Tiro, Fenicia (até -729), sucedendo a Hiram II.

## Arte e cultura 
* Redacción do "Banquete de Asitawanda" en fenicio arcaico.

## Nacementos 
*

## Mortes 
* Sheshonq V - Faraón de Exipto da dinastía XXII (desde -767).

## Véxase tamén 
Historia ano a ano
-725

## Acontecementos 
* Data aproximada da Cultura dos Campos de Urnas en Europa.
* A cidade de Harran sublévase contra os asirios.
* Data aproximada da fundación de Zancle (actual Messina) por colonos provenientes de Cumas.

## Nacementos 
*

## Mortes 
*

## Véxase tamén 
Historia ano a ano
-723

## Acontecementos 
* Reamata a rebelión de Osías, rei de Israel, aliado con Exipto e máis a cidade fenicia de Tiro contra Salmanasar V de Asiria, que duraba desde -726.

## Nacementos 
*

## Mortes 
*

## Véxase tamén 
Historia ano a ano
-716

## Acontecementos 
* Final probábel da primeira guerra de Mesenia (desde aproximadamente -736).
* Data de remate do reinado de Rómulo, primeiro rei de Roma.

## Nacementos 
*

## Mortes 
* Rómulo - Primeiro rei de Roma.

## Véxase tamén 
Historia ano a ano
-708

## Acontecementos 
* Fundación de Parium, ao norte do Helesponto.
* Cae en mans dos asirios o derradeiro dos reinos neohititas.

## Nacementos 
*

## Mortes 
*

## Véxase tamén 
Historia ano a ano
Traballador, traballadora

dereita|miniatura|200px|Traballadores arranxando un escape de gas.

Un **traballador** é unha persoa que coa idade legal suficiente, e de forma voluntaria presta os seus servizos retribuídos. Cando non ten a idade suficiente, considérase traballo infantil. Se non presta os servizos de forma voluntaria, considérase escravitude.

Estes servizos poden ser prestados dentro do ámbito dunha organización e baixo a dirección doutra persoa física ou persoa moral, denominada empregador ou empresario; ou ben como traballador independente ou autónomo, sendo o seu propio dono.

En España a regulación principal do traballador está contida no Real Decreto Lexislativo 1/1995, de 24 de marzo (B.O.E. 29-03-1995), polo que se aproba o texto refundido da Lei do Estatuto dos Traballadores. Ademais, o propio traballador, en función do emprego ou sector laboral ó que pertenza, ten o seu propio marco regulador, denominado Convenio colectivo.

## Véxase tamén
### Outros artigos
*Dereito laboral
*Condicións de traballo
María Faraldo

**María Dolores Faraldo Botana**, nada en Betanzos en 1959, é unha política galega do PPdeG. Foi alcaldesa de Betanzos, a primeira muller en ocupar este cargo no concello brigantina.

## Traxectoria 
Licenciada en Medicina, e cun máster en Xestión Sanitaria, accedeu como funcionaria á Administración Autonómica, onde chegou a ocupar o cargo de Directora Provincial do Sergas, cargo de designación política.

A súa traxectoria política iniciouse como concelleira polo PPdeG en Betanzos, formando parte da lista encabezada por Jaime Pita en 1991 e 1995. A designación do cabeza de lista como conselleiro da Xunta de Galicia propiciou que fose a número un nas listas de 1999, nas que o PP perdeu dous concelleiros (pasou de 7 a 5), reforzando o PSdeG-PSOE a súa maioría absoluta. Nas eleccións municipais de 2003 Faraldo foi novamente a candidata do PP recuperando os dous escanos que perdera, mentres que o PSdeG-PSOE perdeu a maioría absoluta que revalidaba consecutivamente desde 1983, debendo formar unha coalición de goberno co Bloque Nacionalista Galego para conservar a alcaldía. Deste período destaca a súa oposición ó Plan de Rehabilitación e Peonalización do Centro histórico, impulsado polos nacionalistas desde o goberno municipal.

Con posterioridade, tras gañar o Congreso Provincial da Coruña a lista que encabezaba o por entón alcalde de Ferrol, Juan Juncal, auspiciada por Romay Beccaría en contra do parecer de Manuel Fraga, Faraldo foi nomeada Secretaria de Organización do Partido Popular na provincia da Coruña. Desde ese cargo Faraldo foi autora de controvertidas misivas ós alcaldes do seu partido, como a que daba directrices de atrasar a sinatura dun convenio coa Xunta de Galicia para crear brigadas anti-incendios nun verán marcado polo lume, ou a que invitaba a non asinar o convenio de adhesión ó Consorcio Galego de Servizos Sociais.

Nas eleccións municipais de 2007, e malia sufrir unha importante perda de votos e acadar un concelleiro menos, Faraldo foi investida alcaldesa da vila co apoio da formación independente Ciudadanos por Betanzos (CxB), liderada por un ex-concelleiro do PP que abandonara a disciplina do partido por discrepancias coa propia Faraldo. Con todo, o seu partido comezou a lexislatura gobernando en minoría, dada a negativa inicial de CxB a integrarse no goberno municipal tras facilitarlles a Alcaldía. En agosto de 2008 estableceuse un goberno de coalición entre as dúas forzas, pero tras diversas tiranteces CxB abandonou o goberno en marzo de 2010, polo que tivo que gobernar en minoría o resto do mandato. Nas municipais de 2011 encabeza de novo o PPdeG e consegue melloralos seus resultados ata sela forza máis votada, pero sen maioría absoluta, polo que perdeu a alcaldía ó apoiar tanto o BNG coma CxB ó candidato socialista Ramón García Vázquez. Nese mandato foi elixida deputada provincial, e posteriormente deputada do Parlamento de Galicia nas autonómicas de 2012.

## Véxase tamén 
### Outros artigos 
* Eleccións municipais en Betanzos
* María Fernanda Faraldo Botana

### Ligazóns externas 
* Ficha no Parlamento de Galicia
Faetonte

**Faetonte** ou **Faetón** é unha figura da mitoloxía grega. Era fillo de Helios, (un dos nomes de Apolo), e da ninfa Clímene.

Segundo o relato mítico, Faetonte tivo unha forte disputa con Epafo, acabando este por negar que fose fillo do Sol. Faetonte acudiu onda a súa nai, contándolle o acontecido. Clímene aconselloulle que solicitase de Helios, que lle emprestara o seu carro solar, para así poder demostrar a todo o mundo quen era seu pai. Presentouse Faetonte perante seu pai, que lle pediu que lle concedese un favor que demostrase que era seu fillo, e Helios xurou outorgarlle calquera cousa que lle pedira. Faetónte pregoulle poder conducir o seu carro solar. Arrepentiuse o pai ante tal petición, que non esperaba, mais, malfadadamente xurara cumprila.
miniatura|esquerda|Caída de Faetonte, cadro de P.P. Rubens, ca. 1604-05, National Gallery, Washington
De xeito que chamadas as Horas e a Aurora, foron enganchados os cabalos celestes ao carro do Sol, e Faetonte subiu como auriga, non sen que antes Helios o advertise para que seguise un camiño intermedio, de xeito que nin ascendese de máis nos ceos, nin se achegase tampouco demasiado á Terra. Mais Faetonte, obnubilado, apenas escoitou o consello.

Iniciou decontado Faetonte o voo, sen dominar os cabalos, que ou ascendían demasiado e ameazaban incendiar a bóveda celeste, e de feito a parte queimada tornouse a Vía Láctea (hai outros mitos que explican a orixe desta), ou descendían de súpeto con perigo de evaporar as augas. Foi deste xeito como explica o mito a cor da pel dos africanos, o carro conducido por Faetonte queimou a súa pel, e do mesmo xeito reduciu a cinzas o seu territorio, Libia, calcinándoo e converténdoo no deserto. Desesperada a Terra pide ao soberano dos deuses que interveña, e Zeus, alarmado, lanza o seu raio que mata a Faetonte, que cae desde o ceo até dar no río Erídano, mentres os cabalos proseguen a súa carreira desbocados.

A dor da morte de Faetonte, desespera ás súas irmás, as Helíadas, que terminan por ficar convertidas en chopos, mentres o seu desconsolado amigo, Cicno, tórnase nun cisne.

## Véxase tamén 
### Bibliografía 
* Palefato, *Incredibilia*, LII
* Higinio Astrónomo *Fabulae*, 152A-154
### Outros artigos 
* Adimno
-2378

## Acontecementos 
* Comezo do reinado de Urukagina en Lagash, Mesopotamia (até -2371).

## Nacementos 
*
## Mortes 
*
## Outros 
*

Historia ano a ano
Xunta do Reino de Galicia

A **Xunta**, **Xunta Xeral**, **Xuntas** ou **Cortes do Reino de Galicia** foi a representación do Reino de Galicia desde o ano 1528 –cando a asemblea xeral de poderes do Reino uniuse para constituír as *irmandades*-- ata 1834, cando o Reino de Galicia e a súa Xunta Xeral foi oficialmente desmantelado por Real Decreto. A Xunta do Reino de Galicia declarouse a si mesma como a autoridade suprema do Reino desde o 18 de xuño de 1808, durante a Guerra de Independencia española e debido á abdicación do Rei, e ata que Galicia foi conquistada polas tropas de Napoleón en 1809.

## Historia e características 
Dende 1528 os procuradores das cidades (normalmente membros da fidalguía) deciden reunirse unha vez ao ano, durante quince días do mes de marzo (isto non sempre se vai a cumprir) formándose a Xunta do Reino de Galicia. Os precedentes das xuntas están nas reunións de procuradores da Irmandade que se viñan celebrando dende 1480. 

Era un organismo colectivo formado polos deputados que se reunían para tratar asuntos referidos ó conxunto do reino de Galicia. A súa orixe non está clara e hoxe acéptase unha relación directa entre a Xunta e as reunións da Santa Irmandade, das que partiría o costume de manter reunións periódicas entre os representantes das principais cidades para resolver as cuestións relativas á repartición de tributos e levas militares. Un dos aspectos máis interesantes en relación coa actuación da Xunta foi o tema do voto en Cortes.

Galicia perdera a posibilidade de ter voto nas Cortes da Coroa de Castela, e era a cidade de Zamora a que falaba por ela dende mediados do século XV. Non se sabe con certeza como perdeu este dereito que tiña Galicia. En 1623 grazas ás boas xestións dos diplomáticos galegos Lemos e Gondomar (e o pago de 100.000 ducados) Galicia recupera o voto en Cortes. Este esforzo valeu de pouco xa que é unha época na que as Cortes teñen un papel escaso ou nulo.

A pesar da positiva valoración que da actuación da Xunta do Reino fixeron historiadores como Manuel Murguía, non foi unha institución realmente representativa do conxunto do reino, nin polos asuntos nos que entende e traballa nin polos intereses que defende. Actuou como un órgano intermedio, consultivo, de equilibrio entre as autonomías locais e os desexos rexios ós que case nunca se opuxo. Mantivo unha actitude pouco reivindicativa e isto estaba causado pola composición social da Xunta na que predominaban individuos pertencentes á pequena nobreza provincial e ás oligarquías urbanas, é dicir, por elementos da fidalguía intermediaria. A reforma liberal de 1833 acaba coa Xunta do Reino e tamén co Reino de Galicia, e fai aparecer as catro provincias que se manteñen até o presente.

A historia da Xunta do Reino pode seguirse polas narracións dos seus cronistas oficiais (institucionalizado na actualidade co Cronista Xeral de Galicia), como Felipe de la Gándara no século XVII, así como de historiadores posteriores como Antonio López Ferreiro.

## Notas
## Véxase tamén 
### Bibliografía 
* 
* 
* 
* 
*
Eugenio Arbones Castellanzuelo

**Eugenio Arbones Castellanzuelo**, nado en Ponteareas o 18 de setembro de 1881 e finado en Vigo o 15 de setembro de 1936, foi un médico e político, asasinado polos sublevados ó comezo da guerra civil.

## Traxectoria 
[miniatura|*"Neste lugar ás dúas beiras da estrada ao mencer do 15 de setembro de 1936 apareceron asasinados polos fascistas os corpos de**[Marcial Araújo Conde**Eugenio Arbones Castellanzuelo**Luís Bilbatúa Zubeldia**Segundo Echegaray García**Adolfo Morgade Pazos**Abraham Muñoz Arconada**Inocencio Taboada Montoto.**O pobo non esquece*.*&nbsp;15 de setembro de 2007."*]]
Estudou Medicina na Universidade de Santiago de Compostela e especializouse en Alemaña, rematando os estudos en Berlín en 1909. Acadou o doutoramento en Madrid en 1910. Chegou a ser un coñecido xinecólogo. Viviu en Vigo a maior parte da súa vida. Foi colaborador habitual do semanario *El Tea* e a partir de 1911 inclinouse cara ao movemento agrario como propagandista independente e participou na campaña antiforista.

Evolucionou dende o agrarismo ao socialismo e foi vicepresidente do PSOE de Vigo entre 1923 e 1930, e deputado nas eleccións xerais de 1931 pola provincia de Pontevedra na Conxunción Republicano-Socialista-Agraria. En 1933 a candidatura do Partido Socialista por Pontevedra non pactou con ningún outro grupo político, polo que resultou derrotado finalmente. Colaborou en *Renovación* e foi vogal no consello nacional do PSOE. Non se presentou ás eleccións de febreiro de 1936.

Logo do golpe de Estado do 18 de xullo de 1936 asistiu aos feridos no hospital municipal; as autoridades militares non o detiveron nin o acusaron, pero a raíz da denuncia doutro médico foi detido no Frontón e asasinado polos falanxistas en Cabral o 15 de setembro, con Segundo Echegaray García, Abraham Muñoz Arconada, Luís Bilbatúa Zubeldia, Inocencio Taboada Montoto, Marcial Araújo Conde e Adolfo Morgade Pazos.

## Obras 
* *Problemas fundamentales de la gestación*, 1929.

## Vida persoal 
En decembro de 1912 casou con Carmen Paz, filla do seu colega Nicolás Paz Pardo. Tiveron unha filla, Eugenia. A nai, Carmen, morreu no verán de 1914 vítima dunha epidemia de tifo.
## Notas 
## Véxase tamén 
### Bibliografía 
* 

* 

* 
* 
* 

### Outros artigos 
* Nicolás Paz Pardo (sogro).
Ambev

miniatura|Logo da Ambev
A **Ambev**, antes denominada **Companhia de Bebidas das Américas**, é unha industria de bebidas do Brasil que se orixinou da fusión entre a Companhia Antarctica Paulista e a Companhia Cervejaria Brahma. En 2004 fusionouse coa belga Interbrew para formar InBev que se uniu en 2016 á americana Anheuser-Busch para constituír AB InBev, unha das grandes multinacionais cervexeiras.

### Ligazóns externas
* Sitio oficial da Ambev
A Matraca Perversa

**A Matraca Perversa** é un grupo musical galego, formado entre Compostela e A Estrada contra o ano 2002. A maior parte dos seus membros viñan doutras formacións, algunhas tan relevantes como Xenreira ou Nen@s da Revolta. O estilo da banda estivo dende o principio aberto á experimentación, pero cunha base máis próxima ao ská e aos ritmos latinos.

## Traxectoria 
A súa primeira formación estábel estaba formada por Marcos Payno (saxo alto e voz), Sevi (saxo tenor e coros), Iago (percusións), Mariano (baixo), Pablito (batería), Manu Payno (trompeta e coros), Jasper (guitarra e voz) e Alex Salgueiro (teclado).

A idea orixinal do grupo era a de facer música de festa e ao mesmo tempo servir como ferramenta de intervención social, cun compromiso político moi marcado. A aparición da banda e a súa primeira popularidade está moi vencellado ao momento social que estaba a vivir a Galiza, tras a catástrofe do Prestige. Nese tempo, A Matraca Perversa, colabora con distintos colectivos como Nunca Máis ou Burla Negra, denunciado a manipulación dos medios da catástrofe. Nesa liña de denuncia está o seu primeiro traballo *Mass Circus Media*, gravado no 2003 con poucos medios técnicos e distribuído gratuitamente a través da páxina web do grupo.

A principios do ano 2005 sacarán á luz o seu segundo traballo *Evolucionários*, autoproducido pero cunha perspectiva moito máis ambiciosa e colaboracións como as de Ugia Pedreira ou Xurxo Souto. A xira de presentación do disco lévaos por toda a Galiza e tamén a Euskadi.

Entre o ano 2005 e comezos do 2006 o grupo sofre diversos cambios na súa formación, sendo se cadra o máis destacábel a marcha de Marcos Payno. O grupo continúa a súa traxectoria, dando os seus primeiros concertos na outra beira do Atlántico e anunciando un novo disco para o 2007. Porén diversos factores levan a que a banda cesase as súas actividades por un longo tempo, non volvendo a aparecer até mediados do 2007, cunha participación no concurso A polo ghit co tema "Mala herba", e unha colaboración na homenaxe *120 capadores* a Os Diplomáticos de Monte-Alto.

## Discografía 
* *Mass Circus Media* (autoeditado, 2003).
* *Evolucionários* (autoeditado, 2005).

## Discos colectivos e recompilatorios 
* *A perloca* (2006).
* *120 capadores* (2007).

## Notas
Orde composta

miniatura|270px
A **orde composta** é unha orde arquitectónica romana que combina elementos corintios, ábacos e follas, e elementos xónicos, as volutas. Ata o renacemento a orde foi considerada unha versión tardía da corintia. Trátase dun estilo mixto en que se insiren no capitel as volutas do xónico e as follas de acanto do corintio. A columna ten dez módulos de altura.

Os artistas romanos non tiveron a pretensión de aplicar sobre iso un novo sistema arquitectónico, para o adorno como para a ordenanza a orde composta non difire máis da orde corintia que as variedades diversas desta última difiren ordinariamente entre elas. Son os arquitectos do século XVI os que imaxinaron facer unha orde especial desta combinación de formas observadas en munumentos romanos. O capitel corintio, pola variedade dos seus aspectos, pola facilidade de modificar a mercé da alegoría na decoracion, pola riqueza das esculturas que contén, foi a que serviu mellor o gusto dos arquitectos polos símbolos e a magnificencia dos atributos; por isto vemos variedades innumerables de capiteles, nos cales a orde primitiva desapareceu case por completo de estar tan cargados a chegar ao cambio da forma esencial. Logo de ver delfines, tritones, trofeos, na composición dun capitel corintio, vimos volutas xónicas, sen inquietarse polos motivos desa mudanza. É deste xeito que a orde composta se fixo un sistema bastardo e parasito, que non se sabería erixir en orde especial. Con todo foi aplicada sobre un gran número de edificios do Renacemento, e as regras foron postas por mestres famosos que se poden citar: Baldassarre Peruzzi, Sebastiano Serlio ou Philibert Delorme, entre outros.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Outros artigos 
* Orde arquitectónica
* Orde dórica
* Orde xónica
* Orde corintia
Bar (unidade)

O **bar** (símbolo: **bar**) é unha unidade de medida de presión. Ten a súa orixe na palabra grega *βάρος* (*báros*) que significa peso. O seu uso débese a Napier Shaw quen o adoptou en 1909 e emprégase internacionalmente desde 1929. Non forma parte do Sistema Internacional de Unidades pero segue a ser amplamente utilizado en descricións da presión ao ser case equivalente á atmosfera

:1 bar = 1&nbsp;000&nbsp;000 barias = 106 barias
:1 bar = 100&nbsp;000 pascais = 105 pascais

Normalmente a presión atmosférica dáse en milibares xeralmente co símbolo **mb** no canto do propio **mbar** por influencia do antigo símbolo do bar que era **b**, a presión estándar ao nivel do mar é igual a 1&nbsp;013,25 milibares.
Compresor (máquina)

O **compresor** é unha máquina destinada a elevar a presión dun fluído compresible que pode ser un gas ou un vapor. Para que poida funcionar, é necesario que sexa movido por unha enerxía externa, xeralmente electricidade ou algún tipo de hidrocarburo coma gasolina, gasóleo etc.

## Clasificación dos compresores 
Os compresores clasifícanse segundo a súa estrutura mecánica en alternativos e rotativos.

Os **compresores alternativos de pistóns** son os máis empregados e comprimen o gas mediante un movemento lineal alternativo. Segundo a súa aplicación poden ser pneumáticos e frigoríficos.

Os **compresores rotativos** comprimen o gas mediante un movemento xiratorio. Segundo o sistema de funcionamento clasifícanse en:
* Compresor centrífugo
* Compresor de paletas
* Compresor de parafuso
* Compresor de espiral
Pneumática

Denomínase **pneumática** á técnica que ten como obxectivo o estudo e aplicación do aire comprimido para producir os efectos mecánicos desexados.

O aire comprimido que se emprega industrialmente procede do contorno onde se traballa. Úsase aire comprimido ata unha presión de 6 e 12 bares, respecto da presión atmosférica.

## Magnitudes e unidades
As magnitudes empregadas na pneumática son a *presión* e o *caudal*.
***Presión** é a forza exercida perpendicularmente polo aire por unidade de superficie. Exprésase como:

:p={F \over S}

:onde *F* é a forza exercida (en N no SI), *S* a superficie onde actúa a presión (en m2 no SI) e *p* é a presión do aire (en Pa no SI).
***Caudal** é a cantidade de fluído (neste caso, aire a presión) que atravesa a sección dun condutor na unidade de tempo. Exprésase como:

:C={V \over t}

:onde *V* é o volume do fluído (en m3 no SI), *C* o caudal (en m3/s no SI) e *t* o tempo (en s no SI). Na práctica, acostúmase utilizar maioritariamente litros por segundo (L/s) e metros cúbicos por hora (m3/h).

## Circuíto pneumático
miniatura|300px|dereita|Circuíto pneumático.
Os circuítos pneumáticos constan basicamente de:
***Conversor**: compresor.
***Acumulador**: depósito de aire.
***Elementos de protección**: secador e filtros.
***Elementos de control**: válvulas.
***Receptor**: cilindros.

### Aire comprimido
O aire comprimido pode usarse de dúas maneiras distintas:
*Como **elemento de mando e control**, permitindo abrir e pechar determinadas válvulas.
*Como **enerxía motriz**. Ao entrar o aire comprimido no interior dun cilindro, pode desprazar o seu émbolo e barra cara a adiante e cara a atrás, facer xirar un motor pneumático (coma se fose un ventilador) ou mover unhas pinzas pneumáticas.

O aire que se utiliza procede do contorno onde se encontre instalado o compresor. Xeralmente conterá po, óxidos, partículas de xofre e outras substancias, ademais de auga. Hai que tratar de eliminar todo iso para que non afecte ao normal funcionamento dos distintos elementos de que consta a instalación pneumática.

## Pneumática na industria
O emprego da pneumática na industria supuxo a automatización da maioría dos procesos industriais.
Refrixerador (pneumática)

En pneumática o **refrixerador** é unha máquina que ten como obxectivo arrefriar o aire, que quentou na segunda fase da súa compresión, e deixalo a uns 25°C. Durante este proceso condénsase un 75% da auga que contén, a cal se deposita na parte inferior.

Consta dunha serie de tubos polos que circula a auga de refrixeración. O aire que se vai refrixerar circula en sentido contrario ao da auga (a contracorrente), polo exterior dos tubos. Para compresores de baixa presión, no canto de auga emprégase aire para refrixerar. Ás veces levan simplemente unhas aletas de refrixeración.
Acumulador (pneumática)

En pneumática o **acumulador** é un depósito que se coloca a continuación do refrixerador e ten como obxectivo almacenar aire comprimido para sibministrarllo ao circuíto pneumático no momento en que o precise. Os acumuladores adoitan levar un dispositivo que pon en marcha ou detén o compresor, para que o depósito se manteña sempre a unha presión determinada. Ademais, acostuman dispoñer de manómetros e válvulas de seguridade.
Galería de imaxes de Paderne

**Galería de imaxes** do concello de Paderne na provincia da Coruña.

## Paderne 

Ficheiro:Casa do concello de Paderne.JPG|Casa do concello
Ficheiro:Festa Branco Lexítimo en Paderne 2015.jpg|Festa do viño Branco lexítimo en Paderne, en 2015.
Ficheiro:Situacion_Paderne.PNG|Mapa coa localización de Paderne
Ficheiro:Flag of Paderne.svg|Bandeira oficial

## Parroquias 
### Adragonte 

Ficheiro:Igrexa de Adragonte.JPG|Igrexa

### Obre 

Ficheiro:Obre Paderne.JPG|Vista da parroquia
Ficheiro:Igrexa de Obre Porta lateral.JPG|Porta lateral da igrexa

### Paderne 

Ficheiro:Igrexa de Paderne.JPG|Igrexa

### Quintas 

Ficheiro:Igrexa e cruceiro de Quintas.JPG|Cruceiro e igrexa

### San Pantaleón das Viñas 

Ficheiro:Pazo de Montecelo.JPG|Pazo de Montecelo
Ficheiro:Ponte do Porco de Paderne.JPG|Vista da Ponte do Porco na desembocadura do río Lambre
Ficheiro:Igrexa de San Pantaleón das Viñas.JPG|Igrexa
Ficheiro:Portada da igrexa de San Pantaleón das Viñas, Paderne.jpg|Pórtico da igrexa
Ficheiro:Capiteis do pórtico da igrexa de San Pantaleón das Viñas.JPG|Capiteis do pórtico da igrexa
Ficheiro:Pórtico da igrexa de San Pantaleón das Viñas.JPG|Pórtico da igrexa

### San Xulián de Vigo 

Ficheiro:Cruceiro de Samede - Vigo - Paderne.JPG|Cruceiro de Samede
Ficheiro:Igrexa de San Xulián de Vigo.JPG|Igrexa

### Souto 

Ficheiro:Cruceiro de Souto Paderne.JPG|Cruceiro de Souto
Ficheiro:Capitel románico da igrexa de Souto.JPG|Capitel románico da igrexa de Souto
Ficheiro:Igrexa de Souto.JPG|Igrexa

### Vilamourel 

Ficheiro:Igrexa de Vilamourel.JPG|Igrexa

### Vilouzás 

Ficheiro:Igrexa de Vilouzás.JPG|Igrexa

## Véxase tamén 
### Outros artigos 
*Galería de imaxes de Galicia
*Lugares de Paderne
*Eleccións municipais en Paderne
George o Solitario

miniatura|dereita|250px|George o Solitario.
**George o Solitario** foi o nome dado ao último espécime coñecido da subespecie *Geochelone nigra abingdonii* (ou *Chelonoidis nigra abingdonii* ou, co status de especie, *Chelonoidis abingdonii*), unha das once subespecies da tartaruga das Galápagos, nativa das Illas Galápagos. Finou o 24 de xuño de 2012, extinguíndose así a subespecie.

## Historia e características 
Xurxo foi atopado na illa Pinta en 1971 por uns cazadores de cabras. O seu nome deriva de que se cre que é o último da súa subespecie, e posibelmente en honra do actor cómico estadounidense George Gobel (*Lonesome George* en inglés). Foi acollido no Centro de Investigación Charles Darwin das illas. Calculábase que tiña sobre 100 anos de vida, nunhas especies que poden vivir ata entre 120 e 200 anos.

Aínda que non está descartada a posibilidade de que haxa algún outro exemplar na illa de Pinta desta subespecie, nos últimos corenta anos non foi avistado ningún, e xa cando se atopou a Xurxo críase que as tartarugas desa illa estaban extintas. Con todo, Xurxo foi pechado xunto con dúas femias de *Geochelone nigra becki* da illa Wolf, unha subespecie similar (tamén chamada *Chelonoidis nigra becki* ou, co status de especie, *Chelonoidis becki*), coa esperanza de que os seus xenes se conservasen na descendencia, pero estes experimentos de reprodución en catividade non tiveron éxito.

## Véxase tamén 
### Bibliografía 
* Nicholls, H. (2006) *Lonesome George: The Life and Loves of a Conservation Icon*, Macmillan Science, Londres, 2006. https://web.archive.org/web/20080507151654/http://myweb.tiscali.co.uk/henry/
* Tortoise & Freshwater Turtle Specialist Group 1996. *Geochelone nigra ssp. abingdoni*. In: IUCN 2006. *2006 IUCN Red List of Threatened Species*. . Descargado o 20 de maio de 2006.
* *Lonesome George: The Life and Loves of a Conservation Icon* (ISBN 1-4039-4576-4) by Henry Nicholls.

### Ligazóns externas 
* O solitario Xurxo na web da Charles Darwin Foundation 
* Lonesome George Dies
-710

## Acontecementos 
* Finaliza o reinado de Marduk-apal-idina II e comeza o do asirio Sargón II en Babilonia.

## Nacementos 
*

## Mortes 
*

## Véxase tamén 
Historia ano a ano
Nuberu

**Nuberu** é un grupo musical asturiano creado en 1976 por Chus Pedro e Manolo Peñayos. É habitualmente encadrado como música folk polas súas referencias ás raíces asturianas, aínda que o estilo do grupo está máis próximo da canción de autor de intervención social. Os seus temas teñen unha forte pegada social e están vencellados aos problemas de Asturias e a súa clase obreira. O idioma fundamental empregado polo grupo é a lingua asturiana.

## Historia 
O grupo xorde dentro do colectivo "Camaretá", no concello de San Martín del Rey Aurelio (El Entrego, Asturias), no ano 1976. Ese mesmo ano debutan no Día da Cultura de Xixón, organizado por colectivos vencellados aos grupos de esquerda.

A súa popularidade aumenta rapidamente. No ano 1977 actúan na festa do Partido Comunista de España en plena campaña electoral, e un ano despois sacan o seu primeiro disco *Asturies, ayeri y güei*. Nos anos 1980 e 1981 sacan dous traballos consecutivos, pero pouco despois sofren unha crise e deciden separarse temporalmente.

En 1984 volverán co recompilador ''El glayíu d'un país: Asturies*. En 1987 sacan o disco *Mineros* en apoio aos traballadores da empresa Hunosa, e que presentarán no Teatro Campoamor de Oviedo. Nese mesmo lugar gravaran o seu primeiro disco en directo *Como tu yes*. Seguirán o disco *Agua de la fonte clara* e *L'árbol de Navidá*, unha recompilación de panxoliñas tradicionais asturianas.

No ano 2002 sae o libro *Nuberu nel tiempu*, a biografía do grupo escrita por Benigno Delmito Coto. O grupo reeditará para a ocasión os seus tres primeiros traballos.

O día 20 de outubro de 2007 o grupo anuncia a súa disolución.

Ao longo da súa carreira, Nuberu ten colaborado con multitude de artistas asturianos e internacionais, como Víctor Manuel, Ana Belén, Rosa León, Quilapayún, a Coral Polifónica de Sotrondio, Ilegales, Dixebra, Llan de Cubel, Tejedor, Luis Eduardo Aute ou Jerónimo Granda.

## Discografía 
* *Asturies, ayeri y güei* - 1978
* *Atiendi, Asturies* - 1980
* *Cancios d'un país* - 1981
* *El glayíu d'un país: Asturies* (recompilatorio) - 1984 
* *Mineros* - 1987
* *Como tu yes* (directo) - 1991
* *Agua de la fonte clara* - 1993
* *L'árbol de Navidá* - 1994
* *Nuberu nel tiempu'' - 2002

## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* Páxina oficial
Lazo solidario

Os **lazos solidarios** son pequenas fitas de tea, dobradas en forma de lazada, que se usan en distintas partes do mundo para indicar o apoio a unha causa social ou de solidariedade. As persoas que levan ese lazo na lapela expresan a súa solidariedade en relación a un problema determinado, que vén indicado por distintas cores. Aínda que en principio cada causa estaba en relación cunha cor, a proliferación de lazos solidarios ao longo e largo do mundo levou a que algunhas causas, como a loita contra o alzhéimer, empreguen lazos morados e lazos brancos, ou que unha mesma cor poida significar causa diversas: o lazo vermello pode representar loita contra a sida pero tamén loita contra a droga.

Os lazos comezaron sendo de pequeno tamaño e axeitados para prender na lapela da chaqueta ou no peito da camisa ou da camiseta. Porén, a expansión desta corrente levou a que se deseñasen variantes para prender nas antenas dos coches, ou que se producisen lazos de gran tamaño para pendurar de edificios públicos, árbores ou balcóns.

## Lazos galegos
Ademais dos lazos de uso internacional, en Galiza tivo especial incidencia o lazo negro, símbolo da protesta cidadá contra a xestión do afundimento do Prestige, en 2002.

## Véxase tamén
### Ligazóns externas
* Cores e significados dos lazos solidarios conforme Trinity London
* Cores e significados dos lazos solidarios conforme The Pin People
Amurrio

**Amurrio** é unha localidade, cabeza do concello homónimo, pertencente á Cuadrilla de Aiara, comarca sita no noroeste da provincia de Áraba, na Comunidade Autónoma Vasca.

O concello ten unha superficie de 96,36&nbsp;km².

## Límites municipais 
O concello de Amurrio linda polo norte cos de Aiara e Orozko (Biskaia); polo sur co de Orduña (Biscaia), polo leste con Zuia, e polo oeste tamén con Aiara.

## Poboación 
Segundo o INE o 1-1-2011 vivían 10.014 veciños no concello de Amurrio. A poboación tivo o súa maior alza entre os censos de 1950 e 1991. Dende ese ano, medra moi lentamente, decrecendo algúns anos.

## Subdivisións 
O termo está dividido en varias entidades colectivas (con datos de poboación de 2010; entre paréntese poboación no 2000):

* Aloria - 25 hab. (30)
* **Amurrio** - 8873 hab. (8518)
* Artómaña/Artomaña - 70 hab. (71)
* Barambio/Baranbio - 161 hab. (182)
* Délica/Delika - 166 hab. (168)
* Larrimbe/Larrinbe - 275 hab. (249)
* Lecamaña/Lekamaña - 35 hab. (28)
* Lezama - 264 hab. (289)
* Saracho/Saratxo - 101 hab. (92)
* Tertanga - 80 hab. (93)

## Economía 
A base económica é industrial, centrada sobre dúas industrias de tubos metálicos, que empregan entre ambas arredor de 1.500 traballadores.

## Véxase tamén 
* Cuadrilla de Ayala.
Bianca Castafiore

**Bianca Castafiore** ou **A Castafiore** é unha personaxe ficticia das bandas deseñadas da serie *As aventuras de Tintín*, do debuxante belga Hergé.

É a única personaxe feminina da serie, e polo xeral non sae ben librada nos guións de Hergé, o que lle valeu no seu momento acusacións de machismo e misoxinia. En desquite, é un dos personaxes máis recorrentes.

Bianca Castafiore é unha cantante de ópera italiana coñecida internacionalmente como o Ruiseñor de Milán. A súa especialidade é o *Aria das xoias* da ópera *Fausto* de Charles Gounod. En consecuencia, as súas aparicións adoitan ir acompañadas da frase que abre o aria: "¡Ah! Río*me* de verme tan bela neste espello..." (*Ah, je ris de me voir se belle en ce miroir*, en ocasións traducida como "o gozo sobórdame de verme tan fermosa"). A Castafiore viaxa acompañada da súa secretaria Irma e o seu pianista Igor Wagner. Nalgúns álbums (sobre todo nos bosquexos do inacabado *Tintín e a Arte-Alfa*, Bianca Castafiore mostra unha actitude elitista e dun certo desprezo a quen non son da súa condición.

O nome da diva, "branca casta flor", en italiano, é unha ironía que casa mal coa súa corpulencia e o seu carácter forte e desinhibido. Tamén o é o apelativo de Ruiseñor de Milán, xa que polo xeral quen están ao seu ao redor (e especialmente o capitán Haddock) non aprecian as calidades da súa arte, cousa que, polo demais, a ela parece importarlle máis ben pouco. Díxose que esa aparente fobia de Haddock/Hergé polo *bel canto* podería ser unha chiscadela maliciosa cara ao que fose un dos máis próximos colaboradores do autor, Edgar P. Jacobs, que fora cantante lírico na súa mocidade.

Bianca Castafiore parece estar namorada platonicamente do capitán Haddock, aínda que nunca consegue pronunciar correctamente o seu nome (Harrock, Karpock, Kodak...). Esta é, aparentemente, a única presenza do amor nos álbums de Tintín, o cal foi obxecto tamén de especulacións diversas: ás veces atribúese á misoxinia do autor, que ao presentar ás mulleres nas súas historietas como meras figurantes (excepto a Castafiore) impedía que se presentasen situacións das que puidesen deducirse relacións entre sexos; outras veces achácase ó seu integrismo católico, que non podía tolerar a presenza de tales situacións nun traballo destinado en gran medida a nenos e adolescentes; tamén se especulou coa homosexualidade do autor e do seu personaxe principal.

Bianca Castafiore aparece nos seguintes álbums:

**O cetro de Ottokar* 
**As sete bólas de cristal* 
**O asunto Tornasol* 
**Stock de coque* 
**As xoias da Castafiore* 
**Tintín e os pícaros* 
**Tintín e o lago dos tiburóns*

## Véxase tamén
### Outros artigos
* As aventuras de Tintín
### Ligazóns externas 
* Tintin.com – Lista de personaxes na páxina oficial
* Tintinologist.org – List of characters on oldest and largest English-language Tintin fan site