open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Tarawa Sur

**Tarawa Sur** (en ) é a capital do Estado das illas Kiribati, unha mancomunidade urbana do atol de Tarawa. O seu nome completo en kiribatiano é *Teinainano Urban Council* (literalmente «consello urbano da vela»), con frecuencia abreviado como *TUC*. En 2010 tiña 50&nbsp;182 habitantes.

## Xeografía 
miniatura|dereita|300px|Mapa do atol de Tarawa — Tarawa Sur esténdese desde Bairiki a Bonriki
Sita no atol de Tarawa, a cidade espállase desde Bairiki a Bonriki, sobre unha trintena de quilómetros, abranguendo unha decena de illotes unidos entre si, o que equivale a toda a rama meridional do atol (de aí o nome xilbertense de «vela», pois a forma do atol lembra unha vela latina). A rama norte denomínase en xilbertense «ieta» («mastro»).

## Características urbanas 
### Bairiki 
Bairiki está considerada como o centro administrativo principal da república de Kiribati, pois é sede da presidencia e dalgúns ministerios, mais non é unha colectividade territorial falando con propiedade. En Ambo sitúase o Parlamento, dito Maneaba ni Maungatabu.

Tarawa Sur é tamén a sede do bispado católico de Tarawa e de Nauru, da Igrexa protestante de Quiiribati e de numerosos organismos de todo tipo: a Escola Normal, o hospital Tungaru, o instituto Moroni (Igrexa de Xesucristo dos Santos dos Últimos Días)), así como dun centro da Universidade do Pacífico Sur.

A cidade concentra un cuarto da poboación da república e elixe tres deputados para o Parlamento (*Maneaba ni Maungatabu*) sobre un total 42 deputados.

## Comunicacións 
Está unida á illa de Betio pola ponte *Japanese Causeway* ("a calzada xaponesa") desde a década de 1980. O illote de Bonriki posúe un aeroporto internacional.

## Notas
Río Limpopo

O **Limpopo** é un río que nace no norte de Suráfrica e desemboca no océano Índico. Posúe 1.600 quilómetros de lonxitude.
Transvaal

**Transvaal** foi unha das provincias de Suráfrica desde 1910 até 1994 con capital en Pretoria. Actualmente a provincia non existe e forma parte das provincias de Gauteng, Noroeste, Limpopo e Mpumalanga.

A antiga provincia de Transvaal estaba situada entre os ríos Vaal polo sur e Limpopo polo norte.

## Cidades de Transvaal 
* Heidelberg
* Johannesburg
* Klerksdorp
* Krugersdorp
* Messina
* Nelspruit
* Phalaborwa
* Pietersburg
* Potchefstroom
* Pretoria
* Vereeniging
* Warmbaths (Bela Bela)

## Véxase tamén 
### Bibliografía 
* Santiago Gadea, Augusto de (1902). *Iglaterra y el Transvaal. Apuntes sobre la guerra en el sur de África* Imp. de Cariñena, Burgos .
### Outros artigos 
* Historia de Suráfrica
Toledo (homónimos)

O topónimo **Toledo** pode referirse a:

;En Galiza
***O Toledo**, lugar da parroquia de Castrelo de Miño, no concello de Castrelo de Miño.

;Fóra de Galiza

;En Castela-A Mancha
***Provincia de Toledo**, provincia na Castela-A Mancha;
****Toledo**, cidade de dita provincia.

;Na Arxentina
***Toledo**, localidade arxentina da provincia de Córdoba.

;En Belize
***Distrito de Toledo**, en Belize.

;No Brasil
***Toledo**, localidade do estado do Paraná.

;En Colombia
***Toledo**, localidade e concello de Antioquia;
***Toledo**, localidade e concello do departamento de Norte de Santander.

;Nos Estados Unidos de América
***Toledo**, localidade do estado de Ohio;
***Toledo**, localidade do estado de Illinois;
***Toledo**, localidade do estado de Iowa;
***Toledo**, localidade do estado de Oregón;
***Toledo**, localidade do estado de Washington.

;No Uruguai
***Toledo**, localidade uruguaia de departamento de Canelones.

## Véxase tamén
### Outros artigos
***Reino visigodo de Toledo**, entidade política tras asinar a paz os visigodos cos romanos;
***Taifa de Toledo**;
***Reino de Toledo**, reino cristián que se configurou institucionalmente a partir da conquista da Taifa de Toledo por Afonso VI, un dos episodios centrais da conquista de territorios de *Spania* polos reis de relixión cristiá;
***Concilios de Toledo**, nome que reciben os dezaoito concilios celebrados en Toledo entre o ano 397 e o 702, e salvo o primeiro, acaeceron durante a dominación visigoda da Península Ibérica;
****Toledo***, serie de Antena 3.
Doină

**Doina** é unha especie da lírica popular romanesa, na cal o ser humano, en directa relación coa natureza, expresa os seus sentimentos de soidades.

Segundo as causas que determinan a necesidade de expresarse a través da poesía, hai varios tipos de "doine" :
* de amor;
* de "cătănie", cando o home está lonxe dos seus seres queridos porque ten que loitar para defender o seu país;
* de pobreza;
* pastorís;
* de "haiducie", referíndose aos bandidos que vivían nos bosques e que, segundo a mitoloxía popular, eran nobres e xusticeiros;
* sobre o exilio; 
* sobre o destino.

Dende o punto de vista estilístico, a "doină" destaca en comparación con outras creacións líricas romanesas pola súa riqueza en metáforas e a harmonía que consegue entre o eu lírico e a Natureza circundante, que contribúe a amplificar o estado anímico expresado.
Provincia de Buenos Aires

A **provincia de Buenos Aires**, ou tamén **provincia de Bos Aires**, é unha das 23 provincias que compoñen a Arxentina. Pola extensión, poboación e relevancia das súas actividades económicas é considerada a máis importante do país.

Limita ao norte coas provincias de Entre Ríos e Santa Fe, ao oeste coas provincias de Córdoba, Pampa e Río Negro, ao sur e ao leste co Atlántico e ao nordeste co Río da *Plata*. No seu nordeste atópase a Cidade de Bos Aires, que dende 1880 non forma parte da provincia. A súa capital é a cidade de *La Plata*.

Con 307.571&nbsp;km² de extensión, é a provincia arxentina máis extensa, ocupando o 11,06% da súa superficie total. O partido de Patagones é o máis extenso da provincia con 13.600&nbsp;km², e o de Vicente López é o menos extenso, con 33&nbsp;km².

A súa poboación aproximada é de quince millóns de habitantes segundo o Censo da Arxentina de 2001, co cal é a provincia máis poboada da República Arxentina. Está conformada por parte do Gran Buenos Aires, con 9.270.661 habitantes, máis o que se considera o *interior* con 4.556.542 habitantes. É unha das provincias con maior densidade de poboación, equivalente a 48,05 habitantes por km², só superada pola Cidade Autónoma de Buenos Aires e a provincia de Tucumán.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* Páxina do goberno provincial
Synanceia

**Synanceia** é o xénero da familia de peixes tropicais Synanceiidae que posúen un veleno neurotóxico. *Synanceia horrida*, *Synanceia nana*, e máis o *Synanceia verrucosa* son algúns exemplos, este último empregado na elaboración do suxi.
Portugal continental

300px|dereita|Mapa de Portugal Continental

**Portugal Continental ** é a designación atribuída ao territorio continental português, situado na Península Ibérica.

A designación é usada para diferenciar o territorio continental (*o Continente*) dos arquipélagos atlánticos dos Azores e de Madeira (*as Illas*). A expresión Portugal continental é tamén usada para referirse a unha das 3 NUTS 1 de Portugal.

Portugal continental comprende 89 015&nbsp;km² dos 92 145&nbsp;km² do territorio nacional portugués (96,6%), e 10 126 880 dos 10 617 575 habitantes que nel habitan (segundo a estimativa de 2007), é dicir, 95,4%.

## Véxase tamén
* Portugal
** Rexións de Portugal
** Rexións Autónomas de Portugal
*** Azores
*** Madeira
** Zona Económica Exclusiva de Portugal
Valdelugueros

**Valdelugueros** é un concello español da provincia de León (Castela e León). A súa capital está na pedanía de Lugueros (1.250 msnm), e inclúe 12 núcleos de poboación: Arintero, La Braña, Cerulleda, Llamazares, Lugueros, Redilluera, Redipuertas, Tolibia de Abajo, Tolibia de Arriba, Valdeteja, Valverde e Villaverde de la Cuerna.

## Demografía 
Fonte: INE

## Festividades 
**Lugueros**
* 7 de agosto - San Mamés

**Festas patronais no resto de pedanías**
* Arintero: 25 de xullo (Apóstolo Santiago)
* Cerulleda: 14 de xuño (San Antonio)
* Llamazares: Corpus Christi
* Redipuertas: 16 de xullo (Nosa Señora do Carme)
* Tolibia de Arriba: 15 de agosto (Asunción)
* Tolibia de Abajo: 16 de xullo (Nosa Señora do Carme)
* Valdeteja: 15 de agosto (Nosa Señora)
* Valverde de Curueño: 9 de setembro (Ramo da Virxe)
* Villaverde de la Cuerna: 10 de agosto (San Vicente)

## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* Páxina oficial do concello
Hanuka

miniatura|dereita|Candelabro tradicional hebreo.

**Hanuka** (en ) ou **Festa das luces**, é a festa xudía na que se conmemora a vitoria do pobo xudeu fronte ó proceso de asimilación promovido por Antíoco IV, do Imperio Seléucida no século Ii a.C.. Antíoco IV tratou de acabar coa relixión xudía, buscando a helenización da porción da Terra de Israel que naquel momento estaba no control dos seléucidas. A rebeldía a esta asimilación desembocou na Revolta Macabea, que concluíu con Xudea como estado independente.
miniatura|right|300px|thumbtime=00:03
Durante estes sucesos, os xudeus recuperaron e purificaron o Templo e Xerusalén. Tradicionalmente sostense que a gran *menorá* (candelabro) do Templo de Xerusalén estivo aceso durante oito días, a pesar de que non había aceite dabondo para que isto sucedese. Este milagre, rexistrado no Talmud, constitúe a razón principal da celebración de Hannuka, e un recordo da vitoria contra a asimilación.

As festas poden producirse dende o 26 de novembro ata o 27 de decembro, segundo coincida no Calendario hebreo. O elemento principal da festividade é a hanukía (candelabro de nove brazos). Durante os oito días da celebración usase a candea central para ir acendendo cada unha das restantes do candelabro. As familias xudías reúnense nos fogares para conmemorar estas datas con cantigas típicas destas festas.

Cabe destacar que existen outras tradicións adicionais no Hanukka, como por exemplo a de facer xirar unha buxaina chamada maioritariamente dreidel. En cada lado da buxaina aparecen as letras hebreas que inician as palabras "*Un grande milagre aconteceu alí*". Ademais tamén é común o intercambio de regalos, se ben esta tradición particular constitúe claramente unha asimilación do Nadal cristián.
José María Montoto López Vigil

**José María Montoto López Vigil**, nado en Santolaya (Cabranes) o 28 de abril de 1818 e finado en Sevilla o 18 de marzo de 1886, foi un xurisconsulto, avogado e escritor do século XIX.

## Traxectoria 
Naceu en Asturias, mais viviu en Sevilla dende meniño, ao falecer seus pais, Pedro Montoto Blanco e Josefa López-Vigil Pando. En Sevilla conviviu co seu tío, o cóengo Don Luis López-Vigil y Pando. Estudou Dereito na Universidade de Sevilla, licenciándose o 23 de xullo de 1841. Especializouse e considerouse como unha autoridade en investigación histórica e xurídica.

Ademais de varios traballos en opúsculos sobre materias de Dereito. A súa obra máis coñecida é *Historia de don Pedro I de Castilla*.

Politicamente, simpatizaba co carlismo. No ano 1870 fundou un xornal de breve vida chamado "El Desengaño".

Empregou o pseudónimo de Osén Hoja Timorato.

Contraeu matrimonio con María de los Ángeles Rautenstrauch y Giovanelli, coa que tivo tres fillos, María Teresa (1849-1905), Luis (1851-1929) e Carlos, antes de que súa dona morrese de cólera no 1854.

Feneceu en Sevilla e atópase soterrado na igrexa de San Bartolomé.

## Véxase tamén 
### Bibliografía 
* Montoto López Vigil, José María, *Historia de don Pedro I de Castilla*. Sevilla: Editorial Ibérica, 1845.
Saint-Martin

O topónimo francés **Saint-Martin** (San Martiño) pode referirse a:

* Illa San Martín
* Saint-Martin, mancomunidade de municipios de Francia;
* Saint-Martin, comuna suíza do cantón de Friburgo;
* Saint-Martin, comuna suíza do cantón do Valais;
* Saint-Martin, comuna francesa do departamento de Baixo Rin, na rexión de Alsacia;
* Saint Martin, comuna francesa do departamento de Gers;
* Saint Martin, comuna francesa do departamento de Meurthe e Mosela;
* Saint Martin, comuna francesa do departamento de Altos Pireneos;
* Saint-Martin comuna francesa no país da Bretaña;
* Saint Martin, comuna francesa do departamento de Var.

### Véxase tamén 
* St. Martin ou Saint Martin en inglés.
Jacobo Paz

**Jacobo Paz Limia**, nado na Coruña en 1979, é un guionista e dramaturgo galego.
## Traxectoria 
Experto en Cine e Teatro pola Universidade da Coruña. Foi guionista de series de televisión como Pratos combinados ou As leis de Celavella, traballo polo que recibiu o Premio Mestre Mateo da Academia do Audiovisual Galego. Ten publicados dous libros individuais e máis dunha ducia de pezas teatrais en revistas especializadas. O Centro Dramático Galego estrea *Estigma* en 2008, obra desenvolvida durante a súa estadía como autor residente no Instituto Galego das Artes Escénicas e Musicais (IGAEM). Escribiu varios documentais e curtametraxes e foi redactor dun reality show. Na actualidade desenvolve formatos para televisión.

## Obra 
### Teleseries 
* *Pratos combinados* (1995)
* *As leis de Celavella* (2003)

### Documentais 
* O camiño primitivo: Asturias (2008)
* O camiño primitivo: Galicia (2008)
* Terra queimada (2008)

### Teatro 
* *Estigma* (2008)
* *Intimidades* (2008)
* *Rutina* (2008)
* *Lugares inhóspitos* (2008)
* *Príncipe Lagarto* (2007)
* *Orcavella* (2007)
* *As horas abertas* (2007)
* *Raíña Cadáver* (2007)
* *Portadores de luz* (2007)
* *Hefesto* (2006)
* *F2* (2006)
* *Enfermo* (2006)
* *Elevador* (2005)
* *Suicidio, S.A.* (2005) 
* *Necromance* (2004)
* *Nai* (2004)

### Curtametraxes 
* *Economía de mercado* (2008) Axudante de dirección.
* *Crédito* (2007) Produtor executivo.
* *Sanatorio*(2006) Produtor, director e guionista.
* *Masacre* (2006) Xefe de son e guionista.
* *Suicidio, S.A.* (2006) Guionista.
* *Marta* (2006) Script.
* *Piedade* (2005) Produtor executivo e axudante de dirección.
* *Amigas íntimas* (2004) Guionista.
* *Nocturno* (2003) Produtor executivo e axudante de dirección.
* *De putas* (2002)

## Obras escritas publicadas 
### Obras colectivas 
* *Estigma* (2009, Laiovento).

## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* Ficha na Axencia Audiovisual Galega
* Ficha no AVG
Finspång

miniatura|O concello de Finspång en Suecia.

**Finspång** e un concello do condado de Östergötland, no sueste de Suecia. A municipalidade ten unha área de 1,059.8 km². Ten un total de poboación de 21,477 persoas, a maioría viven na cidade de Finspång, 10,878 son homes, e 10,599 mulleres. A densidade de poboación é de 20 persoas por quilómetro cadrado.

O concello ten a peculiaridade de conter 170 lagos, que o converte nun centro lacustre de Suecia.

## Cidades do municipio 
* Finspång (cidade)
* Rejmyre
* Lotorp
* Sonstorp
* Falla
* Hällestad
* Ljusfallshammar
* Grytgöl
* Igelfors
* Borggård
* Butbro
* Hävla
* Bränntorp
* Byle
* Kolstad
* Lämmetorp
* Lövlund
* Prästköp

## Ligazóns externas 
*Finspång - Páxina oficial
La Solitaire du Figaro

miniatura|2011, Dún Laoghaire
**La Solitaire du Figaro** é unha competición francesa de embarcacións a vela en solitario creada en 1970 por Jean-Michel Barrault (escritor, xornalista, editor e fudnador da revista *Voiles & Voiliers*) e organizada polo xornal L'Aurore, sendo a partir de 1980 o xornal Le Figaro o seu principal sponsor.

Ao longo das súas edicións a competición pasou por Galicia en varias ocasións.

## Ligazóns externas
*Páxina oficial da competición
Provincia de Östergötland

**Östergötland** é unha provincia histórica (*landskap* en sueco) de Suecia, encaixada no antigo Götaland. As provincias actualmente non posúen funcións administrativas, mais son empregadas para fins históricos e culturais.
Salento

**Salento** é unha subpenínsula Italia italiana da península itálica e está no extremo sueste do país e da península. E parte meridional da rexión de Puglia entre o Mar Xónico, ao oeste e o Mar Adriático, ao leste. Tamén coñecida como **Península salentina** ou **tacón da bota** de Italia.

Nesta pequena península atópanse as seguintes cidades: Taranto, Lecce, Manduria, Nardò, Mesagne, Francavilla Fontanta e Ostuni.

As costas da península pertencen ao golfo de Taranto, Canal de Otranto e Mar Xónico (todas estas pertencentes ao mar Mediterráneo).
Río Chubut

250px|miniatura|O río Chubut no Val dos Altares
O **río Chubut** é o principal curso de auga da provincia arxentina do Chubut, localizada na Patagonia central. Nace un pouco máis ao norte, na veciña provincia de Río Negro, cerca do cerro de *Las Carreras*, nos ramais orientais da cordilleira dos Andes, e despois de ingresar a Chubut, cruza de oeste a leste dita provincia, para desembocar na baía Engano, moi preto de Rawson, cidade capital do Chubut.
O Campo, Gresande, Lalín

**O Campo** é un lugar da parroquia de Gresande, no concello de Lalín, na comarca do Deza, na provincia de Pontevedra.

## Lugares e parroquias 
### Lugares de Gresande 
### Parroquias de Lalín
Hackney

**Hackney** pode referirse a:

### Lugares 
* Hackney, é un barrio (*borough*) de Londres creado no 1965.
* Hackney, en Kansas, Estados Unidos.
* Hackney, en Adelaide (Australia

### Persoeiros 
* Duane D. Hackney
* Joe Hackney
* Sheldon Hackney
* Simon Hackney
### Outros 
* Hackney (cabalo), unha raza de cabalo.
* Hackney (taxi), son os taxis negros de Londres e dalgún lugar máis do reino británico.
Lava Records

**Lava Records** é unha compañía discográfica estadounidense estabelecida en 1995 como unha subsidiaria de Atlantic Records.

## Lista de artistas 
Algúns dos artista que pertencen actualmente a Lava son:

* Antigone Rising
* Authority Zero
* Blue Man Group
* Cold
* Embrace
* Hot Action Cop
* John Butler Trio
* Kid Rock
* Nonpoint
* O.A.R.
* Porcupine Tree
* Simple Plan
* Skillet
* Skindred
* Smile Empty Soul
* The Click Five
* Toby Lightman
* Trans-Siberian Orchestra
* Trishelle Cannatella
* Uncle Kracker
* Unwritten Law
* Vanessa Williams
* Vaux
Sicixia

:*Para ver o artigo sobre o filme, véxase **Sicixia (filme)***
miniatura|dereita|300 px| 1) e 4)Eclipse de Lúa, 2) e 3)-Eclipse de Sol

A **sicixia** (do tardolatino *syzygia*, *conxunción*, derivado do grego σύζυγος, *syzygos* -literalmente consortes, emparellados, isto é que casan, unen, ou enganchan) é un fenómeno astronómico de aliñamento de tres ou máis corpos celestes do mesmo sistema gravitacional ó longo dunha liña recta. Exemplos de sicixia son o da Lúa e do Sol dende a Terra, que produce unha *lúa nova*, tamén chamada *novilunio* (*conxunción lunar*); un *plenilunio* ou *lúa chea* na oposición lunar; unha *eclipse anular* ou unha *eclipse total* de Sol se a sicixia se dá na liña de eclipses.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Outros artigos 
* Eclíptica

### Ligazóns externas
Estigma (obra de teatro)

***Estigma*** é unha peza dramática galega, escrita por Jacobo Paz, Vanesa Martínez Sotelo e Rubén Ruibal (DramA3), coa coordinación de Dani Salgado. Foi estreada polo Centro Dramático Galego en 2008 con dirección do coordinador e representada por Xabier Deive, Xosé Manuel Esperante, Clara Gayo, Vicente de Souza e María Tasende Cotelo.

## Trama 
A acción sitúase nunha illa case deserta na que, trala erupción dun volcán, unha muller investiga un masacre, dous irmáns enfrontan o destino que levan marcado na pel, unhas voces do pasado interfiren no presente dunha parella e, baixo a sombra duna figueira, aparece un descoñecido.

## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* Dossier na páxina web do CDG.
Garda Nacional

**Garda Nacional** pode referirse a:
* Garda Nacional dos Estados Unidos
* Garda Nacional de Francia (Garde Nationale 1791-1872)
* Garda Nacional do Salvador (1912-1992)
* Garda Nacional de Nicaragua (1925-1979)
* Garda Nacional de Panamá
* Garda Nacional de Venezuela
* Garda Nacional de Porto Rico
* Garda Nacional do Brasil
* Garda Nacional de Portugal
* Tamén pode referirse a unha Milicia Urbana ou Milicia Nacional.
Recesende

O topónimo **Recesende** pode referirse a:

;En Galiza
***Recesende**, parroquia do concello de Baralla;
****Recesende**, lugar de dita parroquia;
***Recesende**, parroquia do concello de Castroverde;
****Recesende**, lugar de dita parroquia;
***Recesende**, parroquia do concello de Teo.

## Véxase tamén
### Outros artigos
Bronocice

miniatura|dereita|350px|Debuxo dunha pota de Bronocice mostrando os debuxos do que se identifica como un carro esquematizado e uns campos ou unha ponte

**Bronocice** é unha aldea polaca, sita preto de Działoszyce, no powiat de Pińczów, no voïvodato de Santa-Cruz.

## Restos arqueolóxicos e descubertas
Nos anos 1974 – 1979 acolleu os arqueólogos do Instituto de Arqueoloxía e de Etnoloxía da Academia Polaca de Ciencias (Polska Akademia Nauk, PAN), so dirección de Janus Kruk, e dos da Universidade de Nova York, de Buffalo, co profesor Sarunas Milisauskas.

Preto de Bronocice encontraron os vestixios dunha inmensa aldea fortificada, que data dos inicios da agricultura na Pequena Polonia. A poboación neolítica é a maior da Europa Central. Subsistiu algo máis de 1.000 anos entre 3800 e 2700 anos a.C.

A aldea estaba situada sobre o planalto de loes de Baski, nas beiras do río Nidzica, estendéndose por unha superficie próxima a 50 hectáreas. A zona defensiva, que cerca unha superficie de 2,4 hectáreas, estaba arrodeada por un foxo e un valado de madeira. Os habitantes tiñan como ocupación principal a agricultura e gañaban novos terreos de cultivo queimando os bosques. Cultivaban principalmente diversas clases de cereais: trigo, orxo, millo, e ademais papoulas, lentellas, chícharos e liño. Criábanse animais: uros, ovellas, cabras, e porcos. A gran cantidade de ósos de carneiros e de pequenos anos, demostran unha produción centralizada na la e os vestidos.

Encontrouse tamén abundante cerámica, con gravados incisos, dos que destaca a chamada pota de Bronocice, que mostra o que se identifica como a imaxe máis antiga que se coñece que mostra un carro.

## Conmemoracións
Preto do lugar da descuberta da famosa pota de Bronocice, foi erguido no ano 2003 o monumento "Praojcom i Archeologom" ("A prol dos Devanceiros e dos Arqueólogos"). Mentres, en Działoszyce se celebran, cada dous anos, uns coloquios sobre arqueoloxía.

## Véxase tamén
*Pota de Bronocice
Varegos

Os **varegos** ou **varengos** eran unha tribo pertencente ao grupo escandinavo procedente do territorio que actualmente corresponde a Suecia e Dinamarca.

Dedicábanse ao comercio, á piratería e a actividades mercenarias e actuaban nos sistemas e portos fluviais do que máis tarde sería Rusia, chegando a alcanzar o Mar Caspio e Constantinopla. Segundo a opinión máis estendida, o seu nome provén do nórdico antigo *væringjar*, unha suposta forma plural de *várar*: "promesa, palabra de honra".

Os eslavos orientais e os bizantinos non distinguían aos escandinavos doutros pobos xermánicos cando utilizaban este termo. Na Crónica de Néstor, emprégase incluíndo aos daneses e os anglos.
Cuélebre

miniatura|dereita|290px|Talla de madeira dun cuélebre.
O **cuélebre** na mitoloxía asturiana é un ser con forma de dragón-serpe con ás.

En Asturias cóntase que unha das súas funcións é a de ollar polos tesouros. Na mitoloxía ástur son comúns as referencias a estes tesouros agochados, que xeralmente consisten en pezas de ouro de moito valor. Para a súa procura hai unhas guías chamadas *lliendas* que describen os lugares onde se atopan.

O Cuélebre é molesto para os homes que moran preto de onde se agochan, que pode ser unha fraga, unha cova ou unha fonte, xa que deixar ouvir asubíos terríbeis e ten por costume xantar persoas, tanto vivas coma mortas. Para evitar que isto ocorra dánselle alimentos, como boroña.

O punto feble do Cuélebre é a gorxa, xa que o resto do corpo fica cuberto por unhas duras escamas que o tornan invulnerábel. Ao facerse vellos, vanse ao fondo do mar a coidar os seus tesouros e descansar.

## Lendas 
Hai moitas historias nas que se conta como os campesiños chegaron a vencelo mediante enganos e así vense ceibes de ter que alimentalo, como por exemplo a que conta que uns monxes, cansados de teren que darlle de xantar para evitar que se levara os cadáveres do convento, decidiron darlle un pan con alfinetes que lle causou a morte.

Ramón Sordo Sotres recolle unha lenda de Valle Baju onde os nuberus entran nas simas (*torcas* en asturiano) para extraerlles sangue ós cuélebres. Outra historia semellante de Cabrales fala duns misteriosos persoeiros chamados *gurmantes* que entraron nunha torca a capturar un cuélebre, avisando á xente que recollera o gando, pois provocarían unha tormenta de saraiba. Finalmente conseguen atrapar o cuélebre atándoo cos cordóns dos zapatos. Estes mesmos persoeiros, chamados tamén *grumantes*, aparecen nun relato recollido por Álvarez Peña en Piloña.

## Notas
Markazi

**Markazi** (استان مرکزی en Persa) é unha das 30 provincias de Irán. A verba *markazi* ten o significado de *central* en Persa.

Markazi fica no oeste do Irán, e a súa capital é Arak. Ten unha poboación duns 1.35 millóns de persoas. Os límites actuais da provincia datan dos 80, cando foi dividida nas provincias Markazi e Tehran, e partes anexionadas á provincia de Esfahan, Semnan e Zanjan.

As maiores cidades da provincia son: Saveh, Arak, Mahallat, Khomein, Delijan, Tafresh, Ashtian, e Shazand (antano coñecida como Sarband) 

## Historia 
miniatura|esquerda|A provincia de Markazi é rica en legados históricos

A provincia de Markazi foi parte do Imperio Medio no primeiro milenio despois de Cristo, o cal incluía as partes centrais e oeste do actual Irán. Numerosas ruínas arquitectónicas amosan a antigüidade da provincia.

Nos primeiros séculos do islam, o nome da área foi mudado a *Jabal* ou *Qahestan*. Comezando o século 10, *Khorheh* converteuse na cidade máis famosa da provincia de Jabal, seguida de Tafresh e Khomein.

Nos anos actuais, a expansión da estrada Norte-Sur (coñecida como Corredor Persa e o establecemento das industrias máis importantes axudaron o desenvolvemento da área.

Moitas celebridades da historia iraniana teñen os seus comezos nesta provincia: Mirza Abulqasem Qaem Maqam, Abbas Eqbal Ashtiani, Mirza Taqi Khan Amir Kabir, Qaem Maqam Farahani, Mahmoud Hessabi, Ayatollah Khomeini, Ayatollah Araki, e moitos outros

## Xeografía e Clima 
Markazi ten invernos secos e fríos causados polos montes. Ten unha superficie de 29,530&nbsp;km² (1.8% de Irán)

## Distritos 
A provincia ten 10 rexións e 18 distritos.

## Escolas e Universidades 
*# Arak University of Medical Sciences 
*# Iran University of Science and Technology ,Arak Campus 
*# University of Arak
*# Islamic Azad University of Khomein 
*# Islamic Azad University of Arak 
*# Islamic Azad University of Saveh 
*# Islamic Azad University of Farahan 
*# Islamic Azad University of Ashtian 
*# Islamic Azad University of Tafresh
*# Tarbiat Moallem University of Arak

## Ligazóns externas 
* Official website of Markazi Governorship 
* Foreign Commercial Centre of Markazi Province
* Provincial Cultural Heritage Organization
* Iran Chamber of Commerce, Industries & Mines
Normandos

Os **normandos**  (Normando: *Normaunds*; ; ), literalmente "homes do Norte", en alemán, foron invasores escandinavos, viquingos na súa maioría daneses, pero tamén noruegueses e suecos (os varegos) que comezaron a ocupar o noroeste de Francia (o que se coñece como Normandía) na segunda metade do século IX. Eran descendentes dos pobos nórdicos ("Norman" provén de "Norseman") Viquingos (Inglés antigo *wicingas*—"piratas") 
de Dinamarca, Islandia e Noruega que, baixo o seu líder Rollón, acordaron xurar lealdade a Carlos o Simple de Francia occidental. A través de xeracións de asimilación e mestura coas poboacións nativas francas e Galo-Romanas, os seus descendentes adoptaron gradualmente a cultura de base carolinxia do oeste de Francia.

A identidade cultural e étnica dos normandos xurdiu inicialmente na primeira metade do século X, e continuou evolucionando ao longo dos séculos seguintes.

A dinastía normanda tivo un grande impacto político, cultural e militar na Europa medieval e Próximo Oriente. Os normandos eran famosos polo seu espírito marcial e eventualmente pola súa piedade Católica, converténdose en expoñentes da ortodoxia católica na que se asimilaron. Adoptaron a Lingua galorromana da terra franca na que se estableceron, e o seu dialecto coñeceuse como *Norman*, *Normaund* ou Francés Normando, unha importante linguaxe literaria. O Ducado de Normandía, que se formou polo tratado coa coroa francesa, foi un gran feudo da Francia medieval e baixo Ricardo I de Normandía forxouse nun principado unido e formidable na tenencia feudal.

Os normandos destácanse tanto pola súa cultura, como a súa singular arquitectura románica e as súas tradicións musicais, e polos seus significativos logros e innovacións militares. Os aventureiros normandos fundaron o Reino de Sicilia baixo Roxerio II logo de conquista do sur de Italia e Malta aos Sarracenos e bizantinos, e unha expedición en nome do seu duque, Guillermo o Conquistador, levou á conquista normanda de Inglaterra na Batalla de Hastings en 1066. A influencia cultural e militar normanda estendeuse desde estes novos centros europeos aos Estados cruzados do Próximo Leste, onde o seu príncipe Bohemundo I fundou o Principado de Antioquía en Levante, tamén en Escocia e País de Gales en Gran Bretaña, Irlanda ou nas costas do norte de África e as Illas Canarias.

O legado dos normandos persiste hoxe a través da linguas e dialectos rexionais de Francia, Inglaterra e Sicilia, así como tamén os diversos amaños culturais, xudiciais e políticos que introduciron nos seus territorios conquistados.

## Notas
## Véxase tamén
### Bibliografía
### Outros artigos
* Viquingos en Galicia
* Conquista normanda do sur de Italia

### Ligazóns externas
* [Norman people / *Encyclopædia Britannica(https://gl.wikipedia.org/wiki/Encyclop%C3%A6dia_Britannica) online*].
* 1066: The Impact and Legacy of the Norman Invasion of England.
* [Normans  *BBC(https://gl.wikipedia.org/wiki/BBC)*].
* Sicilian Peoples: The Normans 
* Os Normandos: a súa historia, armas e tácticas.
* Who were the Normans?.
* Gesta Normannorum. 
* Breve Chronicon Northmannicum .
* The Normans .
* Os Normandos en Italia .
Coventry

**Coventry** é unha cidade do centro de Gran Bretaña, situada a 153&nbsp;km ao noroeste de Londres e a 30&nbsp;km ó leste de Birmingham, cunha poboación no 2001 de 303.475 habitantes.
[miniatura|dereita|Ruínas da [catedral de Coventry.]]

## Historia 
### Bombardeo de Coventry 
Coventry foi unha das cidades que tivo que ser "sacrificada" polos ingleses na segunda guerra mundial, debido a que xusto antes do bombardeo a esa cidade descifraran o código enigma dos nazis e interceptaran unha comunicación do Eixe onde se dicía que se ía bombardear a cidade. Logo Churchill tivo que tomar a decisión de evacuar ou non Coventry. Se se evacuaba a cidade os nazis sospeitarían que se descifrara o código enigma, e comprometeríase a vantaxe na guerra.

Finalmente, Coventry foi bombardeada masivamente polos avións da Luftwaffe, (cerca de 500 bombardeiros) o 14 de novembro de 1940. A cidade foi case totalmente destruída. O ministro nazi de Propaganda, Goebbels, chegou a propor un novo termo, "coventrizar", para referirse a eses bombardeos masivos. Só algúns menores foran evacuados, baixo o pretexto de saída de vacacións.

Tamén houbo bombardeos en Liverpool, Plymouth, Bristol e Southampton.

A catedral de Coventry foi deixada como a deixou o bombardeo: non quedan máis que unhas columnas e algo das súas murallas. Xunto aos restos da antiga catedral edificouse unha nova catedral, a cuxa inauguración, que tivo lugar en 1962 e como símbolo de reconciliación, asistiu o chanceler alemán.

Polo seu valor simbólico, nas proximidades da Catedral, plantáronse unha serie de olmos, iniciativa que patrocinou a artista Yoko Ono.

## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
*Páxina oficial de Coventry
Alfard

**Alfard** ou **Alphard** (**α Hya** / **α Hydrae** / **30 Hya**) é a estrela máis importante da constelación de Hydra con magnitude aparente +1,99. O seu nome provén da árabe فرد|الفرد (*Al Fard*), "a solitaria", describindo apropiadamente a súa posición nunha rexión bastante baleira ó suroeste de Régulo (α Leonis). Outro nome que recibe a estrela, este proveniente do latín, é **Cor Hydrae**, pola súa situación onde ficaría o corazón do monstro.

Alfard é unha estrela xigante laranxa de tipo espectral K3 II-III de 4000 K de temperatura, non moi diferente a Arcturus (α Bootis) ou Aldebarán (α Tauri). Máis luminosa que ambas -cunha luminosidade visual 400 veces maior que a do Sol- é considerada unha xigante brillante. Porén, a maior distancia que nos separa dela, 177 anos luz, fai que no ceo pareza menos brillante que estas. O seu radio é 40 veces maior que o radio solar.

Alfard está considerada unha estrela de bario "leve"; pénsase que estas estrelas son binarias onde o exceso de bario provén da compoñente secundaria que no pasado contaminou á que hoxe é a estrela visíbel. A estrela contaminante, que evolucionou antes, hoxe é unha anana branca difícil de detectar.

## Véxase tamén 
### Ligazóns externas
* Alphard (Jim Kaler, Stars) *(en inglés)*
Premio Boscán

O **Premio Boscán de Poesía** foi creado en 1949 polo Instituto de Estudos Hispánicos de Barcelona, onde existía o seminario de poesía Boscán. Dende 1948 o Instituto desenvolveu as súas actividades na cidade como delegación do Instituto de Cultura Hispánica de Madrid e posteriormente pasou a denominarse Instituto Catalán de Cultura Hispánica (1968) e Instituto Catalán de Cooperación Iberoamericana (1979). O Premio Boscán, ao igual que lle ocorreu ao Premio Adonáis,  tivo unha primeira época de esplendor, na que contribuíu ao lanzamento e difusión de importantes autores da posguerra española (Alfonso Costafreda, Blas de Otero, José Agustín Goytisolo, José Manuel Caballero Bonald, Carlos Sahagún), para pasar despois a un segundo plano dentro do panorama dos premios poéticos.

## Lista de autores e libros galardoados
*1949. Alfonso Costafreda, *Nuestra elegía*.
*1950. Blas de Otero, *Redoble de conciencia*.
*1951. Victoriano Crémer, *Nuevos cantos de vida y esperanza*.
*1952. José Ramón Medina, *Texto sobre el tiempo*.
*1953. Eugenio de Nora, *España, pasión de vida*.
*1954. Pío Gómez Nisa, *Elegía por uno*.
*1955. Concha Zardoya, *Debajo de la luz*.
*1956. José Agustín Goytisolo, *Salmos al viento*.
*1957. Jesús Lizano, *Jardín botánico*.
*1958. José Manuel Caballero Bonald, *Las horas muertas*.
*1959. Rafael Santos Torroella, *Cerrada noche*.
*1960. Carlos Sahagún, *Como si hubiera muerto un niño*.
*1961. José Corredor Matheos, *Poema para un nuevo libro*.
*1962. Eduardo Zepeda Enríquez, *A mano alzada*.
*1963. Joaquín Buxó Montesinos, *Las islas nos llamaban*.
*1964. Luis Feria, *Fábulas de octubre*.
*1965. Andrés Quintanilla Buey, *Rogelio*.
*1966. Carlos Murciano, *Libro de epitafios*.
*1967. Gabriel García Narezo, *De donde nace el sueño*.
*1968. Rafael Guillén, *Gesto segundo*.
*1969. Rafael Alfaro, *Voz interior*.
*1970. Manuel Ríos Ruiz, *El óboe*.
*1971. José Luis Rodríguez Argenta, *La nada que me une*.
*1972. Justo Jorge Padrón, *Mar de la noche*.
*1973. José García Nieto, *Súplica por la paz y otros ‘collages’*.
*1974. Ángel García López, *Auto de fe*.
*1975. José Luis Alegre Cudós, *Primera invitación a la vida*.
*1976. Rolando Camozzi, *Transparencia del hombre*.
*1977. Francisco Toledano, *Allí estuvo el espejismo*.
*1978. Joaquín Márquez, *Solo de caracola para un amor lejano*.
José Agustín Goytisolo

**José Agustín Goytisolo Gay**, nado en Barcelona o 13 de abril de 1928 e finado na mesma cidade o 19 de marzo de 1999, foi un escritor catalán con formación bilingüe catalán/castelán, irmán dos tamén escritores Juan Goytisolo e Luis Goytisolo.

## Traxectoria 
Pertenceu á chamada Xeración dos 50 canda escritores como Ángel González, José Manuel Caballero Bonald, José Ángel Valente e Jaime Gil de Biedma, que teñen en común o compromiso moral ou político e unha renovada atención á linguaxe e á lírica.

Segundo Manuel Vázquez Montalbán, a poesía de Goytisolo, non foi só unha proposta ideolóxica limitada a dar unha alternativa ao capitalismo franquista, senón que aspira á construción dun novo humanismo:
:*O teu destino está nos demais*
:*o teu futuro é a túa propia vida*
:*a túa dignidade é a todos*
proposta de reconstrución da razón humana.

## Vida 
Naceu no seo dunha familia burguesa e castelán-falante, que se viu brutalmente sacudida pola morte da nai -Julia Gay- vítima dun bombardeo franquista sobre a cidade en 1938. O dramático feito afectou a todos os fillos, pero especialmente a José Agustín, que lle puxo á súa filla o nome da nai perdida, e que nun dos seus máis célebres poemas (musicado e cantado por Paco Ibáñez ou Los Suaves), "Palabras para Julia".

## Obras 
* *El retorno* 1955
* *Salmos al viento* 1956
* *Claridad* 1959
* *Años decisivos* 1961
* *Algo sucede* 1968
* *Bajo tolerancia* 1973
* *Taller de Arquitectura* 1976
* *Del tiempo y del olvido* 1977
* *Palabras para Julia* 1979
* *Los pasos del cazador* 1980
* *A veces gran amor* 1981
* *Sobre las circunstancias* 1983
* *Final de un adiós* 1984
* *Como los trenes de la noche* 1994
* *Cuadernos de El Escorial* 1995
* *Elegías a Julia Gay* 1993

## Antoloxías 
* *Poetas catalanes contemporáneos* 1968
* *Poesía cubana de la Revolución* 1970
* *Antología de José Lezama Lima*
* *Antología de Jorge Luis Borges*
* *Los poemas son mi orgullo*, antoloxía poética. Edición de Carme Riera (editorial Lumen, 2003)

## Traducións 
Realizou importantes traducións do italiano e o catalán ao castelán. Traduciu, entre outros, a Cesare Pavese, Pier Paolo Pasolini, Salvador Espriu e Pere Quart.

## Galardóns 
* Premio Adonais en 1954 
* Premio Boscán en 1956
* Premio Ausias March en 1959

## Notas
Roi Casal

**Roi Casal Figueira**, nado en 1980 en Catoira, é un músico, cantante e compositor galego.

## Traxectoria 
Formou parte do grupo galego Milladoiro como harpista dende 2000 até 2009. Publicou o seu primeiro álbum en solitario, *Lendas Douradas*, en novembro de 2008. Nel céntrase na música tradicional dende unha perspectiva pop. Son destacábeis as letras de Rosalía de Castro e de Manuel María e do propio artista en varias cancións.

En 2011 publicou *Maxicamente vello*, no que realiza unha interpretación da música galega dende unha visión contemporánea. Con este disco realizou unha xira de máis de 50 concertos por todo o estado español e recibiu numerosos recoñecementos, entre os que destaca o *Premio Internacional Cubadisco* recibido na Habana en 2014. En 2014 publicou *Donos do noso destino*, co que emprendeu unha xira internacional por Suíza, Uruguai, a Arxentina e Cuba. Ese mesmo ano recibiu o *Premio Bo e Xeneroso* por parte da Fundación Eduardo Pondal.

Tamén en 2014 varios temas da súa discografía foron seleccionados para formar parte das bandas sonoras das series da TVG *Caseiros* e *Pazo de Familia*.

En 2016 publicou *Son galego, Son cubano*, froito do traballo conxunto durante case 2 anos con Xosé Neira Vilas. Estreouse no Gran Teatro da Habana (antigo Palacio do Centro Galego) con 2 funcións o 27 e 28 de maio de 2016 para continuar cunha xira por Galicia. No disco, con 12 temas e outro extra, Casal puxo música ás letras de Neira Vilas. Contou coas colaboracións de Pablo Milanés e Laritza Bacallao e incluíu o documental *A Illa dos Galegos*, dirixido pola cineasta cubana Natasha Vázquez.

## Discografía 
**Lendas douradas* (2008)
**Maxicamente Vello* (2011)
**Donos no noso destino* (2014)
**Son galego, Son cubano* (2016)

## Notas 
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
*SongalegoSoncubano.com
*Roi Casal en *Alalá*, TVG, 2011.
Arco da Vella (Santiago de Compostela)

***Arco da Vella (Pensamento Libertario Galego)*** foi unha publicación de carácter libertario editada polo Colectivo Libertario Arco da Vella en Santiago de Compostela.

## Características 
Publicáronse catro números, a comezos da década de 1980. Estaba escrito integramente en lingua galega, e contou cunha tirada de 1000 exemplares, con depósito legal. Aparecía impreso con moitas ilustracións, presentado con follas de distintas cores e con formatos distintos, así como pegotes e obxectos engadidos (pedazos de espello, letras de sopa...).

Entre os seus colaboradores están Carmen Blanco, Ramiro Fonte, Manuel Forcadela, Claudio Rodríguez Fer, Margarita Ledo, Henrique Monteagudo, Dionisio Pereira, María Balteira (pseudónimo de Rosa Bassave), Alberto de Esteban, Susana Antón, Albino Prada, Manuel Xirimbao, César Rodríguez, Álvarez, Cide, Cobas, Llamazares, Miragaia, Prada, Díez, Rábade, Louxas, Alvite, Barba ou Vétula.

Tiña unha liña claramente anarcocomunista, libertaria, galeguista e pro-CNT. Máis que polo seu contido, destacou pola súa extraordinaria presentación e deseño, con pingas de vangardismo, que estaba a cargo do deseñador gráfico Pepe Barro.

No 1º número aparece o artigo "o Estado non é a patria", firmado pola Federación Anarcocomunista Galega. Falábase tamén de temas diversos como o parto natural, a loucura e os manicomios, a identidade galega, a enerxía nuclear, o antimilitarismo, a cociña natural ou os problemas urbanos. Inclúe un texto de Eva Forest. O número 2 apareceu no verán de 1981, con 30 páxinas máis cubertas e engadidos, e cun formato de 27x42 cm. Fala de temas como a homosexualidade, o caso Scala, a prisión de Herrera de la Mancha, a heterodoxia anarquista ou a protección animal. O número 3 editouse no verán de 1982, con 36 páxinas máis oito do anexo, cun formato de 21 x 27 cm e 13,5 x 27 cm no anexo. Trata temas como a lingua galega, o campo, a apicultura, a tecnoloxía alternativa ou a gastronomía.

## Véxase tamén 
### Bibliografía 
* 
* 
* Íñiguez, Miguel (2008). *Enciclopedia histórica del anarquismo español* (tomo 1); Vitoria. ISBN 978-84-612-4219-1 .
* 

### Outros artigos 
* Arco da Vella (A Coruña) https://egu.xunta.gal/gl/termo/77540/arco-da-vella
* Lista de publicacións impresas da provincia da Coruña
### Ligazóns externas 
* ARCO DA VELLA (PENSAMENTO LIBERTARIO GALEGO) 1 ultragrafico.expoplanetarium.net
Oza (homónimos)

O topónimo **Oza** pode referirse a:

;En Galiza
***Concello de Oza**, anexionado no 1912 ó da Coruña;
***Concello de Oza dos Ríos**, antigo concello da provincia da Coruña;
***Oza-Cesuras**, concello da provincia da Coruña, creado en 2013 a partir da fusión do **Concello de Oza dos Ríos** co Concello de Cesuras;
****Oza**, parroquia de dito concello;
*****Oza**, lugar de dita parroquia;
***Oza**, parroquia do concello de Carballo;
****Oza**, lugar de dita parroquia;
****Oza Vella**, lugar de dita parroquia;
***Oza**, parroquia do concello da Coruña;
***Oza**, parroquia do concello de Teo;
***Oza**, lugar da parroquia de San Mamede de Ferreiros, no concello do Pino.

## Véxase tamén
### Outros artigos
***Opa**, lugar da parroquia de Mezonzo, no concello de Vilasantar.
José María Gabriel y Galán

**José María Gabriel y Galán**, nado en Frades de la Sierra (Salamanca) o 28 de xuño de 1870 e finado en Guijo de Granadilla (Cáceres) o 6 de xaneiro de 1905, foi un poeta que escribiu en castelán e estremeño.

## Traxectoria 
Fillo de campesiños propietarios das súas terras, pasou a infancia na súa localidade natal, asistindo á escola. Aos 15 anos trasladouse a Salamanca para continuar os seus estudos, sendo nesta época cando escribe os primeiros versos. Ao tempo traballa nun almacén de tecidos. En 1888 obtén o título de mestre de escola, sendo destinado a Guijuelo, a uns 20 quilómetros do seu lugar natal.

Ao pouco tempo vaise para Madrid a fin de continuar estudos na "Escola Normal Central". Non ficou alí moito, pois a cidade producíulle noxo (dío nalgunhas cartas de *Modernópolis* ).

É logo destinado para Piedrahita (Ávila). O seu estado de ánimo é baixo, asinando as cartas aos seus irmáns como *O Solitario*.

O xove mestre está a se perfilar xa como un mozo triste, melancólico, moi sensíbel e de profundas convicións relixiosas (recibidas da súa mai, Bernarda), que se translocen nos seus poemas. Coñece á que será súa dona, Desideria, e a que chama cariñosamente *mi vaquerilla*, en 1893. Desde entón sofre un cambio radical. Casan o 26 de xaneiro de 1898 en Plasencia.
 
Abandona o seu posto de mestre, para trasladarse a Guijo de Granadilla, onde pasa a administrar a *dehesa* "El Tejar", propiedade dun seu tío e a súa esposa. Aló encontra o tempo e sosego que precisa para madurar a súa poesía.
miniatura|Estatua de José María Gabriel y Galán.
Cando nace seu primeiro fillo (Jesús, 1898) compón *El Cristu benditu*, a primeira das súas famosas *Estremeñas*.

Falece o 6 de xaneiro de 1905, a consecuencia dunha pulmonía mal curada.

O concello de Guijo de Granadilla mantén a casa que habitou, como museo, no que se mostran obxectos persoais do poeta, doados polos seus herdeiros.

## Obra 
A súa obra poética apártase do modernismo, pois é conservadora en estrutura e temática: defende a tradición, a familia, a estirpe, o dogma católico ou a descansada vida campestre.

Poemarios:
* *Castellanas* (1902)
* *Estremeñas* (1902)
* *Campesinas* (1904)
* *Nuevas Castellanas* (1905)
* *Religiosas* (1906)

## Influxos 
A obra de Gabriel y Galán influíu noutros poetas estremeños especialmente en Luis Chamizo Trigueros e Mario Simón Arias-Camisón.
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* Portal I consagrado a Gabriel y Galán 
* Portal II consagrado a Gabriel y Galán
Eva Forest

**Genoveva Forest i Tarrat**, máis coñecida como **Eva Forest**, nada en Barcelona en 1928 e finada en Hondarribia (Guipúscoa) o 19 de maio de 2007, foi unha novelista, ensaísta e escritora de contos.

## Traxectoria 
Naceu nunha familia anarquista barcelonesa, e trasladouse en 1948 a Madrid para estudar medicina. Casou en 1956 co dramaturgo Alfonso Sastre, co que tivo tres fillos. Coñecida polas súas obras de denuncia e a súa proximidade ó mundo proetarra, dedicou a súa vida desde moi nova á defensa dos Dereitos Humanos, á loita feminista, e contra a tortura, motivos polos que estivo presa en máis dunha ocasión. Pasou case tres anos en prisión preventiva, no cárcere de Yeserías, como autora intelectual do atentado que ETA cometeu contra o almirante Carrero Blanco estando en prisión ata a amnistía xeral de 1977.

## Obras 
### Ensaios 
* *Operación Ogro*, Hendaya, Ruedo Ibérico, 1974.
* *Diario y cartas desde la cárcel*, París, 1975.
* *Testimonios de lucha y resistencia*, París, 1976.
* *Tortura y sociedad*, (coatura) Madrid, Ed. Revolución, 1982.
* *Onintze en el país de la democracia*, Madrid, Ediciones Libertarias, 1985.
* *Tortura y Democracia*, GGAA, 1987.
* *Dispersión*, Hondarribia, Editorial Hiru, 1993
* *Proceso al jurado*, Hondarribia, Ed. Hiru, 1997.
* *Los nuevos cubanos*, 1997, inédito
* *Manual de solidarios*, Hondarribia, Ed. Hiru, 1999.
* *Irak, ¿un desafío al nuevo orden mundial?*, Hondarribia, Ed. Hiru, 1999.
* *El uranio empobrecido*, (coautora), Hondarribia, Ed. Hiru, 2001.
* *El retorno de los intelectuales* (coautora), Hondarribia, Ed. Hiru, 2004

### Narrativa 
* *Febrero*. Inédita, 1956.
* *Huelga General*. Inédita, 1958.
* *Cuentos*. Inédita.
* *El jardín*. Inédita.
* *La casa*. Inédita.
* *Una extraña aventura*, Hondarribia, Ed. Hiru, 2003.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* Páxina oficial de Eva Forest.
Granada, Nicaragua

miniatura|dereita
miniatura|Praza da independencia, coa catedral ao fondo.

**Granada** é unha cidade de Nicaragua. Ten 110.536 habitantes, na súa maioría descendentes europeos e mestizos. É a cabeceira do Departamento de Granada.

Situada na ribeira do Lago Cocibolca, foi fundada en 1524 por Francisco Hernández de Córdoba e unha das primeiras cidades fundadas en territorio continental americano.

Tamén é coñecida como "La Gran Sultana", pola súa aparencia mourisca e andaluza, a diferenza de León, a súa cidade rival histórica, a cal ten tendencias máis castelanistas.
## Véxase tamén