GNU General Public License

A **GNU General Public License** (abreviado como **GNU GPL** ou **GPL**; en galego "Licenza pública xeral de GNU" ) é unha licenza de software libre, que garante que os usuarios finais teñen a potestade de usar, estudar, modificar e compartir o software. A licenza escribiuna Richard Stallman, da Free Software Foundation (FSF), para o proxecto GNU e para outorgarlle aos usuarios das aplicacións os dereitos que establece a definición de software libre.

Para evitar isto a GPLv1 inclúe a afirmación de que as copias e a súa distribución, aínda que sexa só unha parte deste, ten que levar consigo e baixo as mesmas condicións o código fonte dun xeito que se poida analizar e estudar. O segundo problema era que os distribuidores poidan engadir restricións, ben fose na licenza ou ben combinando ese software con outro software que levase asociado outras cláusulas de restricións da súa distribución. A unión de dous grupos con diferentes condicións fai que ese traballo combinado teña a maior das restricións impostas. Para evitar isto a GPLv1 afirma que as versións modificadas, en conxunto, deben ser distribuídas baixo os termos da GPLv1. Polo tanto, o software distribuído baixo os termos de GPLv1 pódense combinar con software de condicións máis permisivas, xa iso non cambia os termos nos que se pode distribuír. Porén, o software distribuído baixo a GPLv1 non se pode combinar con software distribuído de licenzas máis restritivas, xa que iso entraría en conflito coas condicións de distribución que establece a GPLv1.

### Versión 2 
Tal como afirmou Richard Stallman, o gran cambio da GPLv2 foi introducir a cláusula de «liberdade ou morte» Cando se publicou a versión 2 da licenza GPL (GPLv2) lanzouse en xuño dese mesmo ano, en 1991, unha segunda licenza - a GNU Lesser General Public License (LGPL) - complementaría desta e numerada do mesmo xeito, a versión 2. A licenza LGPL mudou a súa versión en 1999 a 2.1 e trocou o seu nome a ** GNU Lesser General Public License**, coa finalidade de resaltar a súa finalidade.

Polo xeral indícase na licenza "GPLv2 ou calquera versión posterior" para que os usuarios poidan actualizar ás seguintes versións, como a GPLv3.

### Versión 3 
[miniatura|dereita|[Richard Stallman durante o lanzamento da primeira versión da GNU GPLv3 en MIT, Cambridge, Massachusetts, Estados Unidos. Á súa dereita está o doutor de dereito de Columbia Eben Moglen, presidente do *Centro de lexislación de software libre*.]]
[miniatura|dereita|[Richard Stallman abrazando un boneco de GNU nunha visita a Ourense de 2009, onde impartiu o relatorio de "Software libre ou software subxugado: quen ten o control do teu computador?".]]
A finais de 2005 a Free Software Foundation (FSF) anunciou que estaba a traballar na versión 3 da GPL (GPLv3). O 16 de xaneiro de 2006 publicouse un borrador e comezou o primeiro debate público sobre deste. A consulta pública planificárase para entre nove e quince meses mais aínda transcorridos dezaoito meses aínda se estaba no cuarto borrador do texto. A versión GPLv3 oficial publicouna a FSF o 29 de xuño de 2007. A GPLv3 escribiuna Richard Stallman e co asesoramento xurídico de coa asesoría Eben Moglen e Richard Fontana do **Centro de lexislación do software libre** (en inglés *Software Freedom Law Center). Só se se usan partes dunha aplicación coa GPL noutro (e ese programa se distribúe), o restante código fonte da aplicación se ten que poñer baixo os mesmos termos da licenza. A GNU Lesser General Public license (LGPL) foi creada para ter un copyleft máis compatible que a GPL, xa que non obriga a que o código fonte desenvolvido por un propio cliente (distinto das partes coa LGPL) teña que ser liberado baixo os mesmos termos de licenza.

### Copyleft 
Os dereitos de distribución que concede a GPL para as versións modificadas das obras están suxeitos a condicións. Cando alguén distribúe unha obra con licenza GPL e mailas súas propias modificacións, os requirimentos para distribuír ese traballo completo non pode abranguer máis do que xa indican as condicións da GPL.

Esta obriga coñécese como o *copyleft*. O seu fundamento legal xorde da lexislación do copyright, de dereitos de autor, aplicada ao software. O traballo GPL está suxeito a copyright co cal a persoa que baixo as condicións da licenza, non ten dereitos a redistribuíla obra nin modificala (agás en casos de uso lexítimo) non sendo que se cumpran as condicións da licenza. O que se precisa é que se acepten as condicións da GPL para, grazas a ela, os dereitos que lei de dereitos de autoría restrinxe, se poidan facer, como redistribuír a obra. Por outra banda, se se distribúen copias da obra sen cumprir os termos da GPL (por exemplo, mantendo o código fonte en segredo), o autor orixinal pode demandalo baixo o estipulado pola a lei de dereitos de autor.

O copyleft usa a lei de dereitos de autor para facer o contrario ao seu propósito xeral: no canto de impoñer restricións, concede máis dereitos ás demais persoas dun xeito que eses dereitos non se poden eliminar posteriormente. Tamén garante que non se outorguen dereitos de redistribución ilimitados no caso de se detectaren fallos legais nas condicións de copyleft.

Moitos distribuidores de aplicacións coa GPL empaquetan o código fonte cos ficheiros executables. Outro método alternativo para cumprir o copyleft é facilitar tras unha petición por escrito o xeito e obter o código fonte nun medio físico (como un CD). Na práctica moito do software coa GPL distribúense por Internet e o código fonte está dispoñible a través dun servizo FTP ou HTTP. Cando a distribución da aplicación se fai por Internet, iso xa cumpre coa licenza.

O copyleft só se considera cando alguén busca redistribuír o programa. Os desenvolvedores poden realizar versións modificadas nun sistema privado sen que iso supoña a obrigación de divulgar as súas modificacións, sempre e cando ese software non se lle distribúa a alguén máis. Cabe considerar que o copyleft só se aplica ao software e non ao material ou obras que con este se faga (agás que iso sexa outra aplicación derivada). Por exemplo, un portal web público que emprega un sistema de xestión de contido cunha licenza GPL non precisa distribuír os seus contidos cambios que este fai no sistema de xestión polo seu uso, xa que ese contido non é derivado.

Ten habido debates sobre se se trata dunha violación da GPL liberar o código fonte dun xeito pouco claro ou con atrancos, como se dá en casos nos que o autor non ten toda a vontade de compartir o código fonte. O consenso deste debate chegou a que, aínda que non é ético, non se pode considerar que quebre as condicións da licenza. Este problema aclarouse coa entrada da licenza versión 2, que inclúe esixencia de que a versión "preferible" é que o código fonte estea sempre dispoñible.

### Licenza fronte a contrato 
A GPL deseñouse como unha licenza e non como un contrato. Nalgunhas xurisdicións onde se rexen polo Dereito Común anglosaxón, a distinción legal entre unha licenza e un contrato é importante. Os contratos réxense pola lei de contratación mentres que as licenzas réxense pola lei de dereitos de autor. Porén, esta distinción non é útil en moitas das xurisdicións que se rexen polo dereito civil, nas que non hai diferenzas entre os contratos e as licenzas.

Aqueles que non acepten os termos e condicións da GPL non teñen permiso, baixo a licenza de copyright, para copiar ou distribuír obras e/os seus derivados coa licenza GPL. Con todo, namentres non redistribúan a aplicación coa GPL, poden empregala dentro da súa organización e facer as obras que queiran con el sen que iso signifique que teñan que liberarse con esa licenza.

Allison Randal criticou a licenza GPLv3 dicindo que é innecesariamente confusa para os lexisladores xa que se podería simplificar mantendo as mesmas condicións. En abril de 2017 un tribunal federal dos Estados Unidos determinou que unha licenza de código aberto é un contrato aplicable de obrigado cumprimento.

## Obras derivadas 
O mesmo texto da GPL ten os seus propios dereitos de autor e están en posesión da Free Software Foundation. A FSF permítelle ás persoas crear novas licenzas coa súa base na GPL sen ningún tipo de requirimento, mais sempre e cando non empreguen o preámbulo da licenza sen o seu permiso. Malia a todo, desaconséllano xa que esas licenzas poderían ser incompatibles coa GPL e xerar un caso de proliferación de licenzas sen unha necesidade aparente.

Outras licenzas que creou o proxecto GNU foron a GNU Lesser General Public License, a GNU Free Documentation License e a Affero General Public License.

O propio texto da GPL non está suxeito á licenza GPL. Os dereitos de autor desta licenza non permiten a modificación da licenza. Mesmo a copia da licenza está permitida grazas a obrigación desta a que os destinatarios reciban *"unha copia desta licenza a canda a aplicación"*. Segundo as preguntas frecuentes da GPL, quen quixer pode facer unha nova licenza usando unha versión modificada da GPL sempre e cando esa persoa lle dea un nome diferente á resultante. Esa nova licenza non podería citar a "GNU" e tería que eliminar por completo o preámbulo. Con todo, o preámbulo poderíase empregar se a Free Software Foundation lle emite un permiso expreso á persoa que o desexe cambiar.

## Compatibilidade e múltiples licenzas 
[350px|miniatura|
Esquema simplificado da compatibilidade entre licenzas coa GPLv3, segundo a [Free Software Foundation|FSF. As liñas descontinuas indican que a GPLv2 só é compatible coa GPLv3 se inclúe a cláusula "ou calquera versión porterior". En fondo branco, á esquerda, están as licenzas permisivas. En fondo verde, á dereita, as licenzas só compatibles coa GPLv3. As liñas horizontais descontinuas indican que licenzas son brandas (arriba), en canto aos termos do copyleft, cales son moderadas (entre as dúas liñas descontinuas) e cales son esixentes (por debaixo da liña inferior).]]

O código suxeito a outras licenzas pódese combinar coas aplicacións que teñan licenzas GPL sen conflito, sempre e cando as condicións do traballo resultante non implique maiores restricións que a GPL. Ademais dos termos xerais da GPL existen outras restricións e permisos adicionais que se poden aplicar:

* 1. Se un usuario quere combinar o código licenciado baixo as diferentes versións de GPL, só se permite que o código coa versión anterior de GPL inclúa unha declaración *"ou calquera versión posterior"*. Por exemplo, a biblioteca GNU LibreDWG con licenza GPLv3 xa non pode ser utilizada por LibreCAD e FreeCAD que teñen dependencias exclusivas de GPLv2.
* 2. O código licenciado baixo a LGPL permite conectarse con calquera outro código, independentemente da licenza que teña ese código, aínda que a LGPL engada requisitos adicionais para o traballo combinado. Por exemplo, LGPLv3 e GPLv2 só non se poden vincular, xa que o traballo de código combinado engadirá requisitos LGPLv3 adicionais enriba do software con licenza GPLv2. O código licenciado baixo LGPLv2.x sen a declaración de *"calquera versión posterior"'' pode ser a relicenciada se todo o traballo combinado está licenciado para GPLv2 ou GPLv3.

A FSF mantén unha lista de licenzas de software libre compatibles con licenza GPL que conteñen moitas das licenzas de software libre máis comúns, como a licenza MIT orixinal ou licenza MIT/X, a licenza BSD (no seu actual formulario de 3 cláusulas) e a licenza Licenza Artística 2.0.

David A. Wheeler defendeu que os desenvolvedores de software libre/de código aberto só usan licenzas compatibles con GPL, porque facer o contrario dificulta que outros participen e contribúan ao código. Como exemplo específico de incompatibilidade de licenza, o ZFS de Sun Microsystems non se pode incluír no núcleo de Linux con licenza GPL, porque está licenciado baixo a licenza de distribución común e desenvolvemento incompatible da GPL. Ademais, ZFS está protexida por patentes, así que distribuír unha implementación desenvolvida de forma independente aínda requirirá o permiso de Oracle.

Unha serie de empresas usan licenzas múltiples para distribuír unha versión GPL e vender unha licenza de propiedade exclusiva para empresas que desexen combinar o paquete con código propietario, usando enlaces dinámicos ou non. Exemplos destas compañías inclúen MySQL AB, Digia PLC, Qt, (Qt framework antes de 2011 de Nokia), Red Hat (Cygwin) e Riverbank Computing (PyQt). Outras compañías, como a Fundación Mozilla (os produtos inclúen a Mozilla Application Suite, Mozilla Thunderbird e Mozilla Firefox), usaron múltiples licenzas para distribuír versións baixo a licenza GPL e outras fontes de código aberto.

## Documentos e outros medios 
A GPL pódese empregar para documentos de texto e non só para software computacional ou mesmo, dun xeito máis xeral, para todo tipo de medios nos que sexa claro que é o que o que constitúe o código fonte (definido como "a forma máis axeitada para traballar e facer cambios nel"). Malia a todo a FSF aconsella que no caso de manuais ou libros de texto se empregue a GNU Free Documentation License (GFDL), xa que creou para ese fin.

Porén, os grupo de desenvolvemento de Debian aconsellou nunha das súas resolucións que foi aprobada en 2006 que a licenza de documentación do proxecto estivese tamén baixo a licenza GPL. Esa decisión debeuse a que hai unha incompatibilidade da GFDL coa GPL: un texto coa licenza GFDL non se pode incorporar nas aplicacións que teñan unha GPL. Ademais a fundación FLOSS Manuals, unha organización adicada á creación de manuais de software libre, decidiu desde o 2007 evitar a GFDL nos seus textos e decantarse pola GPL.

Cando se emprega a GPL para as fontes de tipografía, os documentos e as imaxes que se fixesen usándoa están na obriga de liberarse cunha licenza GPL. Isto é algo que non acontece dentro de países como os Estados Unidos ou o Canadá xa que alí a lei copyright establece que non é de uso no estilo da tipografía. Si que o é igualmente aquel código fonte que esta asociado ao ficheiro da tipografía.

Este caso pode complicar o incorporar fontes en ficheiros xa que o documento pode ser considerase como unha obra "ligada" á fonte tipográfica. A FSF estableceu unha cláusula para os casos de excepción no que non se desexa que se aplique ao uso de tipografía.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Outros artigos 
* Licenza de documentación libre de GNU GNU LGPL
* Richard Stallman Eben Moglen

### Ligazóns externas 
* Tradución xurada da licenza GNU GPL (versión 2) ao galego, tamén en PDF.
* Licenza GNU GPL oficial (en inglés).