Didelfinos

[miniatura|240px|Sarigüeia de orellas brancas (*[Didelphis albiventris*).]] 
[miniatura|240px|Marmosa de Robinson (*[Marmosa robinsoni*).]]
[miniatura|240px|Sarigüeia de catro ollos (*[Philander opossum*).]]
A dos **didelfinos** (*Didelphinae*) é unha subfamilia de marsupiais didelfimorfos da familia dos didélfidos que inclúe 16 xéneros con especies actuales.

Entre elas están as especies máis coñecidas de sarigüeias e o único marsupial que habita a rexión Neártica (o popular colocolo, *Dromiciops gliroides*).

## Taxonomía 
A historia taxonómica desta subfamilia é complexa. O clado faise necesario ao unificar as especies de didélfidos. As que se clasificaban antes na familia dos *Caluromydae*, coas que integraba *Didelphidae* formando respectivamente as actuais subfamilias dos *Caluromyinae* e *Didelphina*.

As relacións filoxenéticas entre os xéneros *Marmosa*, *Thylamys*, *Gracilinanus*, *Micoureus* e *Monodelphis* seguen a ser motivo de controversia entre os distintos investigadores e, dentro de cada xénero, a relación de especies que o forman segue variando a medida que avanzan os estudos. Así, novos xéneros como *Cryptonanus*, *Tlacuatzin* ou *Chacodelphys* están formados por especies que antes se clasificaban noutros xéneros da familia.

## Clasificación 
Segundo Voss e Jansa (2009) a sufamilia comprende as tribos e xéneros seguintes:

(Nota: só se inclúen aquí as submailias e xéneros con especies viventes)
* '*Subfamilia *Didelphinae***  (Gray, 1821)  
** **Tribo *Didelphini'''* (Gray, 1821)
*** Xénero *Chironectes* Illiger, 1811
*** Xénero *Didelphis* Linnaeus, 1758
*** Xénero *Lutreolina* Thomas, 1910
*** Xénero *Philander*  Brisson, 1762
** *'Tribo *Metachirini*'*  Reig *et al.*, 1985
*** Xénero *Metachirus*  (Burmeister, 1854) 
** *'Tribo *Monodelphini*'*  (Talice *et al*., 1960)
*** Xénero *Chacodelphys*  Voss *et al*., 2004 
*** Xénero *Cryptonanus*  Voss *et al*., 2005 
*** Xénero *Gracilinanus* Gardner & Creighton, 1989
*** Xénero *Hyladelphys* Voss et al., 2001 
*** Xénero *Lestodelphys* Tate, 1934 
*** Xénero *Marmosa* Gray, 1821 
*** Xénero *Marmosops* Matschie, 1916
*** Xénero *Micoureus* Lesson, 1842 
*** Xénero *Monodelphis* Burnett, 1829 [1830] 
*** Xénero *Thylamys* Gray, 1843 
*** Xénero *Tlacuatzin*  Voss & Jansa, 2003 

## Notas 
## Véxase tamén 
### Bibliografía 
* Gould, Edwin; McKay, George & Kirshner, David (1988): *Encyclopedia of mammals*. San Diego, CA, USA: Academic Press. ISBN 978-0-1229-3670-1.
* Grzimek, B.; Schlager, N. e Olendorf, D. (2003): *Grzimek's Animal Life Encyclopedia*. Detroit: Thomson Gale.
* Kemp, T. S. (2005): *The Origin & Evolution of Mammals*. Oxford: Oxford University Press. ISBN 978-0-19-850761-5.
* McKenna, M. C. e Bell, S. K. (1997): *Classification of Mammals Above the Species Level*. Nova York: Columbia University Press. ISBN 978-0-231-11013-8.
* Solari Torres, S. A. (2002: Sistemática de *Thylamys* (Mammalia: Didelphimorphia: Marmosidae): un estudio de las poblaciones asignadas a *Thylamys elegans* en Perú*. Universidade Nacional Mayor de San Marcos. Lima. Documento completo.
* Wilson & Reeder (eds.) (2005): *Mammal Species of the World* 2 vols. 3ª ed. Baltimore, Maryland, USA: Johns Hopkins University Press. ISBN 978-0-8018-8221-4.

### Outros artigos 
* Marsupiais
* Ameridelfos
* Didélfidos

### Ligazóns externss 
* *Didelphinae* en ADW
* *Didelphinae*  en *The Taxonomicon* .