open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
San Martiño de Meanos, Zas

**San Martiño de Meanos** é unha parroquia que se localiza no suroeste do concello de Zas. Segundo o Instituto Galego de Estatística, en 2020 tiña 436 habitantes (195 homes e 241 mulleres), distribuídos en 10 entidades de poboación, o que supón unha diminución en relación ao ano 1999 cando tiña 715 habitantes. É a parroquia máis extensa de todo concello con 18,30&nbsp;km cadrados. Eclesiasticamente pertence ó Arciprestado de Céltigos e é parroquia matriz da de Santa Sía de Roma.

## Patrimonio 
No lugar das Edreiras atópase o Pazo das Edreiras, do século XVII.

A igrexa parroquial de San Martiño de Meanos,  con formas  barrocas do século XVIII, na que destacan a súa fachada, o presbiterio e o seu retablo barroco-rococó. Alberga no seu interior o Santo Cristo de Meanos, un xigantesco  Cristo feito en pedra. A peza, datada no século XVII, foi atopada en xuño de 1990 enterrada nunha caseta anexa a igrexa parroquial, durante a restauración da mesma. A  imaxe mide 143&nbsp;cm e pénsase que foi enterrada cando se colocou o actual retablo maior.

## Lugares e parroquias 
### Lugares de San Martiño de Meanos 
### Parroquias de Zas 
## Notas 
## Véxase tamén 
### Outros artigos 
* Lugares de Zas
San Cristovo do Az, Rodeiro

**San Cristovo do Az** é unha parroquia que se localiza no concello de Rodeiro. Segundo o IGE en 2013 tiña 148 habitantes (68 mulleres e 80 homes), distribuídos en 9 entidades de poboación, o que supón unha diminución en relación ao ano 1999 cando tiña 253 habitantes.

## Patrimonio 
* Igrexa de San Cristovo do Az.

## Lugares e parroquias 
### Lugares de San Cristovo do Az 
### Parroquias de Rodeiro 
## Notas 
## Véxase tamén 
### Outros artigos 
* Lugares de Rodeiro
Agra, Agolada

**San Miguel de Agra** é unha parroquia que se localiza no norte do concello de Agolada. Segundo o IGE en 2013 tiña 50 habitantes (24 homes e 25 mulleres) distribuídos en 6 entidades de poboación, o que supón unha diminución en relación ao ano 1999 cando tiña 73 habitantes.

## Toponimia 
O topónimo **Agra** provén do latín , plural de , "terreo cultivado".

## Patrimonio 
* Campo de mámoas do Pereiro.

## Galería de imaxes 

Ficheiro:Igrexa e cruceiro de Agra, Agolada.jpg|Igrexa e cruceiro de Agra.

## Lugares e parroquias 
### Lugares de Agra 
### Parroquias de Agolada 
## Notas 
## Véxase tamén 
### Outros artigos 
* Lugares de Agolada
## Notas
O Allo, Zas

**San Pedro do Allo** é unha parroquia que se localiza no norte do concello de Zas. Segundo o Instituto Galego de Estatística, en 2020 tiña 155 habitantes (78 homes e 77 mulleres), o que supón un aumento en relación ao ano 1999 cando tiña 148 habitantes.

## Toponimia 
O nome de Allo podería estar relacionado coa palabra *aio*, persoa ao servizo dun gran nobre, como o era a familia Rioboo, propietaria das Torres. Outros din que o topónimo podería vir da palabra latina *angulus* ao referirse a unha curva ou meandro que o Río Grande realiza nesta zona e delimita estas terras.

## Patrimonio 
O pazo das Torres do Allo é un dos máis antigos de Galiza. Foi erguido sobre os restos dunha fortaleza mandada destruír polos Reis Católicos, e foi unha antiga propiedade do clan dos Riobó. Na actualidade é un museo, propiedade da Deputación da Coruña, no que se reproduce a vida nos pazos galegos.

Foi mandada construír polo fidalgo Gómez de Rioboo Villardefrancos na primeira metade do século XVI. A súa familia era procedente da parroquia de Riobó (Cabana de Bergantiños), e tiñan como soar primitivo o Poste da Penela, na Silvarredonda.

O edificio é de estilo renacentista, e consta de dúas torres e un longo corpo central que as une. Unha cornixa, da que sobresaen varias gárgolas, percorre toda a parte alta do edificio. As fiestras da parte alta das torres están adornadas con elementos do gótico final, e as máis próximas ao corpo central están enmarcadas por un arco conopial, complementando o conxunto os escudos e os balcóns.

Nos escudos represéntanse os símbolos das familias dos Rioboo (torre envolta en silveiras), dos Caamaño (piñeiro e lanzas), Seixas (cinco pombas), Losada (dous lagartos baixo unha lousa) e Figueroa (cinco follas de figueira).

## Galería de imaxes 

Ficheiro:Torres do Allo, Zas.jpg|Torres do Allo.
Ficheiro:Horreos das Torres do Allo, Zas.jpg|Hórreos das Torres do Allo.
Ficheiro:Escudo dos Rioboo, O Pombal, O Allo, Zas.jpg|Escudo dos Rioboo.

## Lugares e parroquias 
### Lugares do Allo 
### Parroquias de Zas 
## Notas 
## Véxase tamén 
### Outros artigos 
* Lugares de Zas
Artoño, Agolada

**Santalla de Artoño** é unha parroquia que se localiza no norte do concello de Agolada. Segundo o IGE en 2013 tiña 116 habitantes (55 homes e 61 mulleres), 106 menos ca en 1999. Ten dez entidades de poboación.

## Toponimia
O topónimo **Artoño** é de etimoloxía descoñecida, posiblemente prerromana, quizais de orixe hidronímica ou oronímica. Aparece documentado como *Sancta Eolalia de Artonio* en 1192, e como *Artono* en 1253.

## Patrimonio 
* Igrexa de Santalla de Artoño.
* Capela do Santo Anxo da Garda.
* Capela de San Ramón.
* Casa de Méndez.
* Casa de Traspeñas.

## Festas e celebracións 
Celébranse as festas do san Ramón na capela do mesmo nome o 31 de agosto e 1 de setembro. Tamén se celebra na capela de Buxel o Anxo da Garda o 5 e 6 de outubro.
Nesta parroquia tivo a súa sede a Banda de música de Artoño.

## Galería de imaxes 

Ficheiro:Igrexa de Artoño, Agolada.jpg|Igrexa de Artoño.
Ficheiro:Porta da igrexa de Artoño, Agolada.jpg|Porta da igrexa de Artoño.
Ficheiro:Parroquias de Agolada.png|As vinte e catro parroquias que conforman o concello de Agolada.

## Lugares e parroquias 
### Lugares de Artoño 
### Parroquias de Agolada 
## Notas 
## Véxase tamén 
### Outros artigos 
* Lugares de Agolada
Basadre, Agolada

**Santa María de Basadre** é unha parroquia que se localiza no norte do concello de Agolada. Segundo o IGE en 2013 tiña 49 habitantes (25 mulleres e 24 homes) distribuídos en 5 entidades de poboación, o que supón unha diminución en relación ao ano 1999 cando tiña 91 habitantes.
## Toponimia
O topónimo **Basadre** é de orixe prerromana. Documéntase como *Vasadra* en 1185 e como *Vasadria* en 1120, 1185 e 1205.

## Patrimonio
*Vestixios dunha ponte sobre o río Ulla cara a Mourazos.
## Galería de imaxes 

Ficheiro:Igrexa de Santa María de Basadre, Agolada.JPG|Igrexa de Santa María de Basadre.
Ficheiro:Fonte de Basadre, Agolada.JPG|Fonte de Basadre.

## Lugares e parroquias
### Lugares de Basadre
### Parroquias de Agolada
## Notas
## Véxase tamén
### Outros artigos
*Lugares de Agolada
A Baíña, Agolada

**San Pedro da Baíña** é unha parroquia que se localiza no norte do concello de Agolada. Segundo o IGE en 2013 tiña 83 habitantes (51 homes e 32 mulleres), 44 menos ca en 1999. Ten sete entidades de poboación.
## Toponimia
O topónimo **A Baíña** non ten etimoloxía clara. Podería proceder do termo *vao* (do latín ), referido a un lugar pouco profundo por onde cruzar un río, ou ben do termo prerromano () *, do céltico *, referido a unhas terras de cor castaña ou dourada.

## Patrimonio
*Arquitectura civil: Casa de Castro.

Nesta parroquia tivo a súa sede a Banda de música da Baíña.

## Lugares e parroquias
### Lugares da Baíña
### Parroquias de Agolada
## Notas
## Véxase tamén
### Outros artigos
*Lugares de Agolada
Brántega, Agolada

**San Lourenzo de Brántega** é unha parroquia que se localiza no oeste do concello de Agolada. Segundo o IGE en 2018 tiña 67 habitantes (25 homes e 42 mulleres), 173 menos ca en 1999. Ten nove entidades de poboación.
## Toponimia
O topónimo **Brántega** é de orixe descoñecida.

## Economía 
A parroquia de Brántega foi cabeza do concello e nela celebrábase unha importante feira no lugar da Feira Nova o día 26 de cada mes, hoxe desaparecida. Ademais é un nó de comunicacións para as freguesías do arredor e mantén unha certa actividade comercial e de servizos. A súa maior riqueza é a forestal e destaca pola súa produción de cortiza, xa que a sobreira medra en abundancia na cunca do río Arnego, afectada polo incendio de Toiriz en maio de 2018.

A gandería é a principal economía da parroquia e hai plantacións de eucalipto e piñeiro, decote afectadas polos incendios. O resto da economía local é a denominada economía de subsistencia propia das aldeas, entre a que se sitúa a produción apícola, moi afectada polas vespas velutinas.

## Patrimonio 
Brántega é un nome de raíz céltica. Existen na parroquia varios túmulos funerarios no Campo da Mámoa e en Moas, así como numerosos cruceiros 

A igrexa parroquial, do século XVIII, garda un retablo barroco. Ademais da igrexa, hai tres capelas nos lugares de Moas, O Casal e A Feira Nova.

No tocante á arquitectura civil, na aldea de Moas existe un vello casal con escudo nobiliario que pertenceu ao conde de Pallares.

Nesta parroquia tivo a súa sede a Banda de música de Brántega.

## Festas 
O titular de Brántega é San Lourenzo, pero a festa patronal e a de San Bartolomeu o 24 e 25 de agosto.

Celébrase tamén no lugar da Feira Nova a Festa da Santa Cruz.

## Galería de imaxes 

Ficheiro:Campo da festa de Brántega, Agolada.JPG|Campo da festa de Brántega.
Ficheiro:Monumento aos músicos de Brántega, Agolada.JPG|Monumento aos músicos de Brántega.
Ficheiro:Fonte no campo da feira de Brántega, Agolada.JPG|Fonte no campo da feira de Brántega.
Ficheiro:BrántegaHórreo.jpg|Vistas do val de Brántega.

## Lugares e parroquias 
### Lugares de Brántega 
### Parroquias de Agolada 
## Notas 
## Véxase tamén 
### Bibliografía 
* 

### Outros artigos 
* Lugares de Agolada
Berredo, Agolada

**Santa María de Berredo** é unha parroquia que se localiza no norte do concello de Agolada. Segundo o IGE en 2013 tiña 106 habitantes (62 mulleres e 44 homes), 65 menos ca en 1999. Ten cinco entidades de poboación.

## Toponimia
O topónimo **Berredo** podería ser un fitotopónimo procedente do termo *berro* (do céltico ), que designa a planta do agrón, co sufixo latino - para indicar abundancia; ou ben podería ser un orónimo derivado do termo *barro*.

## Xeografía 
Está situada ao norte do concello. Limita ao norte co concello de Santiso, ao leste con Eidián e ao sur e ao oeste con Artoño.

## Patrimonio 
* Igrexa de Santa María de Berredo, románica, construída a finais do século XII, da que só se conserva a ábsida semicircular e os arranques da nave. Na ábsida, as columnas exteriores foron substituídas por contrafortes ou bandas lombardas; conserva os canzorros e fiestra en arco, tapiada.

## Festas 
A parroquia celebra tres festas no ano: o 3 de febreiro, San Brais; o segundo domingo de maio, Santa Lourdes; e os días 15 e 16 de agosto, Santa María, a patroa e o San Roque respectivamente.

## Galería de imaxes 

Ficheiro:Absida igrexa de Santa María de Berredo, Agolada.jpg|Ábsida da igrexa de Berredo.
Ficheiro:Canzorros absida igrexa de Berredo, Agolada.jpg|Canzorros na ábsida da igrexa de Berredo.
Ficheiro:Adosado absida igrexa de Berredo, Agolada.jpg|Construción acaroada á ábsida da igrexa de Berredo.

## Lugares e parroquias 
### Lugares de Berredo 
### Parroquias de Agolada 
## Notas 
## Véxase tamén 
### Outros artigos 
* Lugares de Agolada
Brocos, Agolada

**San Miguel de Brocos** é unha parroquia que se localiza no norte do concello de Agolada. Segundo o IGE en 2013 tiña 62 habitantes (36 homes e 26 mulleres), 62 menos ca en 1999. Ten cinco entidades de poboación.
## Toponimia
O topónimo **Brocos** é de orixe descoñecida, mais podería proceder do adxectivo *broco* ("curvado cara abaixo") referido á forma do terreo, ou ben co termo *borco* ("dado a volta, boca abaixo"), en relación coa baixada suave cara ao río Ulla.

## Patrimonio
*Igrexa de San Miguel de Brocos. O templo vello quedou asolagado coa construción do encoro de Portodemouros, e construíuse un novo. Conserváronse as campás da igrexa vella.
*Capela de Santa Cruz, na aldea de Brocos.

## Galería de imaxes 

Ficheiro:Agolada, Brocos, Portomouros 01-15.JPG|Restos da antiga aldea, anegada polo encoro de Portodemouros.

## Lugares e parroquias
### Lugares de Brocos
### Parroquias de Agolada
## Notas
## Véxase tamén
### Outros artigos
*Lugares de Agolada
Carmoega, Agolada

**San Pedro de Carmoega** é unha parroquia que se localiza no oeste do concello de Agolada. Segundo o IGE en 2013 tiña 66 habitantes (37 homes e 29 mulleres) distribuídos en 8 entidades de poboación, o que supón unha diminución en relación ao ano 1999 cando tiña 137 habitantes.

## Historia 
Foi unha antiga xurisdición monoparroquial na que exercía o señorío a obra pía do Santi Spiritus de Melide.

## Patrimonio 
* O Pazo da Pena, que data dos últimos anos do século XV, pero experimentou engadidos e reformas posteriores.
* Casa de Barral.
* Igrexa parroquial de San Pedro de Carmoega.
* Capela de Santo André.
* Capela de San Ramón.
* O sobreiral de Carmoega é un espazo protexido na Rede Natura

## Galería de imaxes 

Ficheiro:Fachada igrexa de Carmoega, Agolada.JPG|Fachada da igrexa de Carmoega.
Ficheiro:Agolada. Carmoega.JPG|Carmoega.
Ficheiro:Parroquias de Agolada.png|As vinte e catro parroquias que conforman o concello de Agolada.

## Lugares e parroquias 
### Lugares de Carmoega 
### Parroquias de Agolada 
## Notas 
## Véxase tamén 
### Outros artigos 
* Lugares de Agolada
Eidián, Agolada

**Santiago de Eidián** é unha parroquia que se localiza no norte do concello de Agolada. Segundo o IGE en 2013 tiña 112 habitantes (57 mulleres e 55 homes) distribuídos en 4 entidades de poboación, o que supón unha diminución en relación ao ano 1999 cando tiña 212 habitantes.

## Patrimonio
O pazo de Eidián, típica casa fidalga de finais do século XVI, foi parcialmente modificado con diversas obras defensivas na primeira Guerra Carlista. Foi a casa soar da familia López de Basadre.

## Galería de imaxes 

Ficheiro:Igrexa de Santiago de Eidián, Agolada.JPG|Igrexa de Santiago de Eidián.
Ficheiro:Agolada, Eidián 01-04.JPG|Figura na parede da igrexa.
Ficheiro:Parroquias de Agolada.png|As vinte e catro parroquias que conforman o concello de Agolada.

## Lugares e parroquias
### Lugares de Eidián
### Parroquias de Agolada
## Notas
## Véxase tamén
### Outros artigos
*Lugares de Agolada
Ferreiroa, Agolada

**San Pedro de Ferreiroa** é unha parroquia que se localiza no sur do concello de Agolada. Segundo o IGE en 2013 tiña 591 habitantes (275 homes e 286 mulleres) distribuídos en 5 entidades de poboación, o que supón unha diminución en relación ao ano 1999 cando tiña 684 habitantes. Na parroquia está situada a vila de Agolada, capital do concello e sede da Banda Municipal de Agolada.

## Patrimonio 
* A igrexa de San Pedro de Ferreiroa data do ano 1030, foi modificada posteriormente, a fachada e canzorros son do século XIII, e o campanario do XVI. Nela destaca a súa virxe sedente.
* Pendellos da feira de Agolada.

## Galería de imaxes 

Ficheiro:Muro igrexa de San Pedro de Ferreiroa, Agolada.jpg|Igrexa de San Pedro de Ferreiroa.
Ficheiro:Porta igrexa de San Pedro de Ferreiroa, Agolada.jpg|Portada da fachada da igrexa.
Ficheiro:Portada occidental igrexa de San Pedro de Ferreiroa, Agolada.jpg|Portada occidental da igrexa.
Ficheiro:Pendellos de Agolada.jpg|Pendellos de Agolada.
Ficheiro:Parroquias de Agolada.png|As vinte e catro parroquias que conforman o concello de Agolada.

## Lugares e parroquias 
### Lugares de Ferreiroa 
### Parroquias de Agolada 
## Notas 
## Véxase tamén 
### Outros artigos 
* Lugares de Agolada
* Galería de imaxes da igrexa de San Pedro de Ferreiroa
VLC media player

300px|miniatura|VLC media player
O **VLC media player** (inicialmente VideoLAN Client) é un reprodutor de medios do proxecto VideoLAN. Admite moitos códecs de son e vídeo, así coma diferentes tipos de ficheiros, ademais dos formatos de DVD, VCD e varios protocolos de transmisión. Tamén pode ser usado coma un servidor de fluxo en unicast ou multicast, en IPv4 ou IPv6 , nunha rede de alta largura de banda. O programa usa a biblioteca do códec *libavcodec* do proxecto FFmpeg para manexar os moitos formatos que admite, e emprega a biblioteca de descifraxe DVD libdvdcss para poder reproduci-los DVD cifrados.

É un dos reprodutores máis independentes, en canto a plataforma se refire, con versións para Linux, Microsoft Windows, Mac OS X, BeOS, BSD, Pocket PC e Solaris.

En Windows, Linux, e algunhas outras plataformas, o VLC inclúe unha extensión Mozilla/Firefox, que permite ver algúns ficheiros Quicktime e Windows Media incrustados nas webs sen ter que usar produtos de Microsoft ou Apple.

Da versión 0.8.2 en diante, o VLC vén cunha extensión ActiveX, que permite ver algúns ficheiros QuickTime e Windows Media incrustados nas webs, cando se navega co Internet Explorer.

O VLC media player pódese usar coma unha aplicación portable.

## Véxase tamén 
### Outros artigos 
* Lista de reprodutores de medios
* Comparación de reprodutores de medios

### Ligazóns externas 
* Páxina principal do proxecto VLC (tradución en galego)
* Foros de VideoLAN 
* Listaxe de formatos admitidos 
*Páxina de axuda de VideoLan
Órrea, Agolada

**Santo André de Órrea** é unha parroquia que se localiza no oeste do concello de Agolada. Segundo o IGE en 2013 tiña 88 habitantes (49 mulleres e 39 homes) distribuídos en 9 entidades de poboación, o que supón unha diminución en relación ao ano 1999 cando tiña 112 habitantes.

## Patrimonio 
Na parroquia está situado do mosteiro de Santo André de Órrea, do que hoxe só se conserva a igrexa, convertida en templo parroquial.

## Galería de imaxes 

Ficheiro:Órrea_Agolada.JPG
Ficheiro:Santo Andre de Orrea 04.jpg
Ficheiro:Santo Andre de Orrea 041.jpg
Ficheiro:Parroquias de Agolada.png|As vinte e catro parroquias que conforman o concello de Agolada.

## Lugares e parroquias 
### Lugares de Órrea 
### Parroquias de Agolada 
## Notas 
## Véxase tamén 
### Outros artigos 
* Lugares de Agolada
* Galería de imaxes do mosteiro de Santo André de Órrea
Ramil, Agolada

**San Martiño de Ramil** é unha parroquia que se localiza no norte do concello de Agolada. Segundo o IGE de 2013 tiña 43 habitantes (27 mulleres e 16 homes) distribuídos en 2 entidades de poboación, o que supón unha diminución en relación ao ano 1999 cando tiña 95 habitantes. A parroquia é limítrofe coa homónima Ramil, Palas de Rei.

Nesta parroquia naceu o militar Manuel Costa Varela.

## Patrimonio 
A igrexa de Ramil ten vestixios prerrománicos procedentes seguramente do templo primitivo (do que se advirten as súas ruínas preto do actual), incorporados ao ser erguida nos primeiros anos do século XII; aínda que ten tamén elementos gotizantes como os capiteis interiores. É de nave única, ábsida cadrada, fiestras abucinadas, portada de arco sobre columnas cun sobrio arco triunfal con dobre arquivolta.

## Galería de imaxes 

Ficheiro:San Martiño de Ramil. Agolada, Galiza.jpg|Igrexa de San Martiño de Ramil.
Ficheiro:San Martiño de Ramil, Agolada (Galiza).jpg|Igrexa de San Martiño de Ramil.
Ficheiro:San Martiño de Ramil, Agolada, Galiza.jpg|Igrexa de San Martiño de Ramil.
Ficheiro:Parroquias de Agolada.png|As vinte e catro parroquias que conforman o concello de Agolada.

## Lugares e parroquias 
### Lugares de Ramil 
### Parroquias de Agolada 
## Notas 
## Véxase tamén 
### Outros artigos 
* Lugares de Agolada
Sesto, Agolada

**San Cibrao de Sesto** é unha parroquia que se localiza no norte do concello de Agolada. Segundo o IGE de 2013 tiña 42 habitantes (21 mulleres e 21 homes) distribuídos en 2 entidades de poboación, o que supón unha diminución en relación ao ano 1999 cando tiña 53 habitantes.

## Patrimonio 
Torre de Sesto ou Torre dos Catro Ventos. Edificada sobre os restos do castelo de Valquireza, unha fortaleza medieval que pertenceu aos Suárez de Deza e aos Churruchaos de Deza. Situada no sur da parroquia a carón da Pena da Frisca.

## Galería de imaxes 

Ficheiro:Parroquias de Agolada.png|As vinte e catro parroquias que conforman o concello de Agolada.

## Lugares e parroquias 
### Lugares de Sesto 
### Parroquias de Agolada 
## Notas 
## Véxase tamén 
### Outros artigos 
* Lugares de Agolada
Santa Comba, Agolada

**San Xoán de Santa Comba** é unha parroquia que se localiza no oeste do concello de Agolada. Segundo o IGE en 2013 tiña 93 habitantes (48 homes e 45 mulleres) distribuídos en 8 entidades de poboación, o que supón unha diminución en relación ao ano 1999 cando tiña 153 habitantes.

## Xeografía 
En Santa Comba están os montes Candeiro e San Sadurniño e un pequeno outeiro denominado Monte do Castro con algúns restos da súa antiga fortificación.

## Patrimonio 
Nas súas proximidades poden verse dúas mámoas. A igrexa parroquial foi construída no século XVIII.

A **casa de Quintela** ou dos Arias conserva a solaina, a capela e o hórreo, ademais dun escudo no que se adiviña unha torre, un león rampante e unhas barras. Foi fundada polo escribán Alonso de Lodeiro, que obtivo carta de fidalguía en 1568.

## Festas 
A festa principal e a do Ecce Homo.

## Galería de imaxes 

Ficheiro:Cruceiro Santa Comba, Agolada.JPG|Cruceiro en Santa Comba.
Ficheiro:Campo da festa de Santa Comba, Agolada.JPG|Campo da festa de Santa Comba.
Ficheiro:Parroquias de Agolada.png|As vinte e catro parroquias que conforman o concello de Agolada.

## Lugares e parroquias 
### Lugares de Santa Comba 
### Parroquias de Agolada 
## Notas 
## Véxase tamén 
### Outros artigos 
* Lugares de Agolada
As Trabancas, Agolada

**San Mamede das Trabancas** é unha parroquia que se localiza no leste do concello de Agolada. Segundo o IGE en 2016 tiña 116 habitantes (60 mulleres e 56 homes) distribuídos en 7 entidades de poboación, o que supón unha diminución en relación ao ano 1999 cando tiña 192 habitantes.

## Galería de imaxes 

Ficheiro:Parroquias de Agolada.png|As vinte e catro parroquias que conforman o concello de Agolada.
Ficheiro:Igrexa das Trabancas.JPG|Outra perspectiva da Igrexa de San Mamede.

## Lugares e parroquias 
### Lugares das Trabancas 
### Parroquias de Agolada 
## Notas 
## Véxase tamén 
### Outros artigos 
* Lugares de Agolada
Vilariño, Agolada

**Santa María de Vilariño** é unha parroquia que se localiza no oeste do concello de Agolada. Segundo o IGE en 2013 tiña 120 habitantes (65 mulleres e 55 homes) distribuídos en 5 entidades de poboación, o que supón unha diminución en relación ao ano 1999 cando tiña 201 habitantes.

## Patrimonio 
Hai unha fonte de augas termais, que en tempos deu lugar a un pequeno balneario, hoxe abandonado.

A Ponte Vilariño (hoxe reformada) foi iniciada en 814.

## Galería de imaxes 

Ficheiro:Balneairo de Vilariño, Agolada.JPG|Balneario de Vilariño.
Ficheiro:Fonte augas termais, Vilariño, Agolada.JPG|Fonte de augas termais en Vilariño.
Ficheiro:Caseta manancial Vilariño, Agolada.JPG|Caseta do manancial de Vilariño.
Ficheiro:Parroquias de Agolada.png|As vinte e catro parroquias que conforman o concello de Agolada.

## Lugares e parroquias 
### Lugares de Vilariño 
### Parroquias de Agolada 
## Notas 
## Véxase tamén 
### Outros artigos 
* Lugares de Agolada
Ventosa, Agolada

**San Xulián de Ventosa** (á espera da oficialización da forma **Ventosa (San Xiao)**) é unha parroquia que se localiza no sur do concello de Agolada, na comarca do Deza. Segundo o IGE en 2013 tiña 305 habitantes (149 homes e 146 mulleres) distribuídos en 12 entidades de poboación, o que supón unha diminución en relación ao ano 1999 cando tiña 483 habitantes.

Nesta parroquia existiu unha banda de música: a Banda de música de Ventosa.

## Xentilicio 
O seu xentilicio é **ventosino**.

## Patrimonio 
A igrexa parroquial data do século XIII pero da súa orixe románica tan só permanece a fachada e a nave. No interior destaca o sepulcro do abade Lope de Ventosa e catro paneis completos dun baldaquino.

En Axiaz hai varios túmulos dolménicos e unha casa grande que conserva unha cheminea flanqueada por gárgolas que pertenceu ao escudeiro Lope de Brandariz.

En San Xulián de Chaos hai sartegos antropoides tallados en rocha viva e un castro de pequenas dimensións.

## Galería de imaxes 

Ficheiro:Portada meridional igrexa de Santa María de Ventosa, Agolada.jpg|Portada meridional da igrexa.
Ficheiro:Portada occidental igrexa de Santa María de Ventosa, Agolada.jpg|Portada occidental da igrexa.
Ficheiro:Capiteis portada occidental igrexa de Santa María de Ventosa, Agolada.jpg|Capiteis da portada occidental.
Ficheiro:Baldaquino e sepulcro da igrexa de Ventosa.JPG|Sepulcro da igrexa de Ventosa.
Ficheiro:Igrexa de Santa María de Ventosa, Agolada.jpg|Vista da Igrexa
Ficheiro:Parroquias de Agolada.png|As vinte e catro parroquias que conforman o concello de Agolada.

## Lugares e parroquias 
### Lugares de Ventosa 
### Parroquias de Agolada 
## Notas 
## Véxase tamén 
### Outros artigos 
* Lugares de Agolada
* Galería de imaxes da igrexa de San Xulián de Ventosa

### Ligazóns externas 
* 
* 
*
Esperante, Agolada

**San Cibrao de Esperante** é unha parroquia que se localiza no oeste do concello de Agolada. Segundo IGE en 2013 tiña 68 habitantes (37 homes e 31 mulleres) distribuídos en 3 entidades de poboación, o que supón unha diminución en relación ao ano 1999 cando tiña 128 habitantes.

## Galería de imaxes 

Ficheiro:Igrexa de San Cibrao de Esperante, Agolada.JPG|Igrexa de San Cibrao de Esperante.
Ficheiro:Parroquias de Agolada.png|As vinte e catro parroquias que conforman o concello de Agolada.
Ficheiro:Castro de Esperante.jpg|Castro de Esperante.
Ficheiro:Castro Esperante 1.jpg|Castro de Esperante.
Ficheiro:Castro Esperante 3.jpg|Castro de Esperante.
Ficheiro:Castro Esperante 2.jpg|Castro de Esperante.

## Lugares e parroquias 
### Lugares de Esperante 
### Parroquias de Agolada 
## Notas 
## Véxase tamén 
### Outros artigos 
* Lugares de Agolada
Transformación de Galileo

As **transformacións de Galileo** utilízanse na comparación de fenómenos que ocorren en referenciais inerciais distintos, dentro da física newtoniana ou mecánica clásica. Así, coñecendo o estado de movemento nun determinado sistema de coordenadas, ao aplicárense as ecuacións das transformacións de Galileo, é posíbel expresar o estado dese movemento usando como referencia outro sistema inercial.

Máis precisamente as *transformacións de Galileo* permiten transformar as ecuacións da física dun referencial inercial a outro, de forma a manter as ecuacións invariantes. Isto é, a forma das ecuacións da física non pode depender do estado de movemento dun observador, unha vez que o movemento é relativo. Isto leva no entanto a contradicións cando se considera as ecuacións de Maxwell. A solución destas contradicións levaron a Albert Einstein a propor a **Transformación de Lorentz** coa transformación fundamental entre referenciais inerciais en movemento relativo.
Própole

miniatura|Própole
miniatura|Própole
miniatura|Própole
O **própole** é unha substancia que obteñen as abellas das xemas das árbores e que despois procesan na colmea, converténdoa nun potente antibiótico co que cobren as paredes da colmea, co fin de combater as bacterias e fungos que poidan afectala.

O própole ten materias colorantes, chamadas flavonoides, que son as máis activas no rol antiséptico do própole. Ademais desta substancia, contén resinas e bálsamos (un 50%), cera de abella (un 30%), aceites esenciais (un 10%), pole e diversos materiais minerais: aluminio, prata, bario, boro, cromo, cobalto, estaño, ferro e moitos outros. Tamén contén provitamina A e vitaminas do grupo B, especialmente B3.

As abellas sen ferrón da tribo Meliponini recobren todo o niño de cría cun invólucro (lámina ou membranas) fabricado con cerume, que é unha mestura de própole e cera. Con betume cerran as aberturas onde confinarán a colonia nos troncos, sendo o mesmo unha mestura de própole pegañoso mesturado con barro, a cal tamén se chama xeopropóleo.

Entre as propiedades medicinais que se lle recoñecen a este produto están:

* Antibióticas.
* Cicatrizantes.
* Fúnxicas.
* Anti-inflamatorias.
* Analxésicas.
* Anti-alérxicas.
* Epitelizantes.
* Anestésico.

A súa utilización en seres humanos debe facerse con reserva e, preferentemente, con recomendación médica.

Historicamente utilizouse para tratar catarros das vías respiratorias altas, gripe, sinusite, otite, larinxite, bronquite, asma bronquial, pneumonía crónica, tuberculose pulmonar. Tamén se usou en dermatoloxía para o tratamento de abscesos, furúnculos, frieiras, gretas, verrugas, entre outros danos da pel. Coñécese que os exipcios utilizaban o própole como parte dos ingredientes para conservar as vísceras dos faraóns.

Obviamente, tamén se utilizou no tratamento de animais con febre aftosa, necrose bacilar, mamite e helmintíase en ovinos, entre outras. Tamén se empregou na confección de finísimas lacas para o pintado de instrumentos musicais de corda, dándolle gran resistencia á laca.

A cantidade media que poden producir por colmea durante un ano depende da raza de abella, e acostuma estar entre os 150 g e 300 g.Recoléctase ao comezar a primavera, xa que é necesario na colmea durante os tempos fríos. Para a recolección, o apicultor coloca unha prancha plástica perforada sobre os cadros da colmea que, no momento de recolección, introduce nun conxelador até que o contido se conxela e así poder retiralo máis facilmente; logo introdúceo en auga quente para separar o própole da cera, as abellas mortas ou restos doutros animais. Neste momento o própole preséntase como unha substancia similar a unha goma de mascar. Logo toma unha forma granulosa e frouxa, de cor lixeiramente escura. O própole consérvase en recipientes de vidro, nunca de plástico, lonxe do ar e da luz.

## Notas
## Véxase tamén 
* Abella
* Mel
* Pole
* Xelea real
* Polinización

### Ligazóns externas 
Propoleo
Arbo, Arbo

**Santa María de Arbo** é unha parroquia que se localiza no sur do concello de Arbo. Segundo o padrón municipal de 2008 tiña 1.585 habitantes (789 homes e 796 mulleres) distribuídos en 40 entidades de poboación, o que supón un aumento en relación ao ano 2004 cando tiña 1.557 habitantes.

## Lugares e parroquias
### Lugares de Arbo
### Parroquias de Arbo
## Notas
## Véxase tamén
### Outros artigos
*Lugares de Arbo
Dragon Fall

***Dragon Fall*** é unha serie española de banda deseñada en castelán, parodia da serie de manga e anime **Dragon Ball**, creada por Nacho Fernández e Álvaro López. O estilo de debuxo de Dragon Fall evolucionou ó longo da serie, manténdose ó principio fiel a Akira Toriyama, para despois evolucionar en tramas que se afastan moito do argumento da serie orixinal (aínda que parodiando tódolos seus personaxes).

## Notas 
Nesta saga hai numerosas referencias a outras series como Ranma ½, Transformers, GUNNM, Astérix, As aventuras de Tintín, As Tartarugas Ninja, Power Rangers, Doraemon, He-Man, Evangelion, Superlopez, tamén de videoxogos coma Street Fighter II, así coma a películas Star Wars, Hellraiser, Mars Attacks!, Jurassic Park, Juez Dredd e mesmo de xogos de mesa coma Warhammer 40.000 e política cunha breve aparición de Aznar.

En 1999 a editorial A4 publicou na Arxentina varios tomos de Dragon Fall, con diálogos adaptados ás súas expresións e modismos locais.

## Etapa Dragon Fall 
* 01 - El principio.
* 02 - El Duende Tarugo
* 03 - Abracadabra
* 04 - ¡¡Es la guerra!!
* 05 - ¡¡Vamos todos a la carga con el palo que se alarga!!
* 06 - ¡¡Nueva edición del Gran Torneo (sigh)!!
* 07 - ¡¡El tonto de Sosón ha pegao el estirón!!
* 08 - ¡¡El tonto de Sosón (ahora sí) ha pegao el estirón!!
* 09 - Llega Vegetal (y tal)
* 10 - Quien siembra...
* 11 - Va de hostias.
* 12 - Lluvia de castañas.
* 13 - ¡¡Váyase, señor Vegetal!!
* 14 - Wilma, chapuzas a domicilio.
* 15 - ¡¡Invasión!!
* 16 - Wilma, chapuzas a domicilio.
* 17 - ¡¡Go!! ¡¡Go!! Power...!!
* 18 - ¡¡¡Con más de mil elefantes!!!
* 19 - No digáis que no os lo advertí
* 20 - Cuidadín... no te vayas a partir la christmas
* 21 - Turboaventuraespaciarl
* 22 - ¡¡No me toques las bolas!!
* 23 - ¡¡Al rico marciano!!
* 24 - La cosa va a petar
* 25 - La invasión de los Tamagotchi.
* 26 - Hostias cibernéticas.
* 27 - Parece que va a llover (hostias).
* 28 - Me parece que nos atacan.
* 29 - Problema con Celulitis (jódete so gorda).
* 30 - Celulitis insiste (¡Jo!)
* Número especial, 0
* Número especial, 00
* 31 - Rock & Roll high school.
* 32 - Super, Super-Man.
* 33 - La llegada del reino (sic.)
* 34 - Pero ¿Dónde está Sosón Gokuh?
* 35 - Hay hostias para parar un tren.
* 36 - Un Superpuyadín bien guapo.
* Especial GTI 1 
* Especial GTI 2
* 37 - Ensalada de puños y Come James.
* 38 - ¡¡Salvad al soldado Ryan!!

## Etapa Dragon Fall Turbo 
* 39 *(sen título)*
* 40 *(sen título)*
* 41 *(sen título)*
* 42 *(sen título)*
* 43 *(sen título)*
* 44 *(sen título)*
* 45 *(sen título)*
* 46 *(sen título)*
* 47 *ari aplica*

## Etapa Super Dragon Fall Turbo 
* 01 *(sen título)*
Partido Comunista Portugués

O **Partido Comunista Portugués** (**PCP**), é un partido comunista de Portugal, fundado en 1921, de estrutura e ideoloxía marxista-leninista.

## Historia 
miniatura|Pintada do PCP *Nas fábricas*.
É un dos partidos políticos máis antigos de Europa. Ten deputados na Asemblea da República e no Parlamento Europeo, onde integra o grupo Esquerda Unitaria Europea - esquerda Verde Nórdica. O seu líder histórico é Álvaro Cunhal, que foi substituído en 1992 por Carlos Carvallhas. O líder desde 2004 é Jerónimo de Sousa.

O partido foi fundado en 1921 como sección portuguesa da Internacional Comunista, *Comitern*. Ilegalizado na fin dos anos 20, o PCP tivo un papel fundamental na oposición ao réxime ditatorial de António de Oliveira Salazar. Durante estas cinco décadas, o PCP participou activamente na oposición ao réxime e era o partido, clandestino naquela época, máis organizado e máis forte da oposición. Foi suprimido de xeito constante a mans da policía política, a PIDE. Rematada a Revolución dos Caraveis en 1974, os 36 membros do seu Comité Central, en conxunto, tiñan xa cumprido máis de 300 anos de prisión.

Após o fin da ditatura, o partido converteuse nunha das principais forzas políticas do novo réxime democrático, principalmente entre os traballadores, e con especial relevancia nas áreas rurais do Alentexo e Ribatexo e mais nas zonas industrializadas como Lisboa ou Setúbal, onde lidera varios municipios.

## Publicacións do PCP 
*O semanario *Avante!*, fundado en 1931.
*A revista bimensual *O Militante*.

## Véxase tamén
Santo Adrián de Castro, Zas

**Santo Adrián de Castro** (á espera da oficialización da forma **Santo Adrián do Castro**) é unha parroquia que se localiza no centro do concello de Zas. Segundo o Instituto Galego de Estatística en 2020 tiña 123 habitantes (56 homes e 67 mulleres), 58 menos ca en 1999. 

## Toponimia 
A orixe do topónimo é o latín , que fai referencia a unha fortaleza ou poboado fortificado.

## Lugares e parroquias 
### Lugares de Santo Adrián de Castro 
### Parroquias de Zas 
## Notas 
## Véxase tamén 
### Outros artigos 
* Lugares de Zas
Xavier Gómez Guinovart

**Francisco Xavier Gómez Guinovart** é un informático galego, profesor da Universidade de Vigo.

## Traxectoria 
Gómez Guinovart é o fundador do Seminario de Lingüística Informática (SLI) da Universidade de Vigo. Autor de numerosas publicacións de lingüística computacional e membro da xunta directiva da Sociedade Española para o Procesamento da Linguaxe Natural.

É responsable principal dos seguintes desenvolvementos:

* Tradutor automático español  galego OpenTrad/Apertium.
* OrtoGal - Corrector ortográfico en liña do galego.
* Dicionario CLUVI inglés-galego.
* Corpus Lingüístico da Universidade de Vigo (CLUVI).
* Corpus Técnico do Galego (CTG).
* FreeLing Galego - Análise lingüística automática do galego.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Outros artigos 
* Corpus Lingüístico da Universidade de Vigo
* Corpus Técnico do Galego

### Ligazóns externas 
* Páxina web do Seminario de Lingüística Informática
Mahmoud Ahmadinejad

**Mahmoud Ahmadinejad** (, *Mahmūd Ahmadinezhād* , é un político iraniano que foi o sexto Presidente de Irán dende 2005 a 2013. Tamén foi o principal líder político da Alianza dos Construtores do Irán Islámico, unha coalición de grupos políticos conservadores do seu país.
Barcela, Arbo

**San Xoán de Barcela** é unha parroquia que se localiza no sur do concello de Arbo. Segundo o padrón municipal de 2008 tiña 388 habitantes (194 homes e 194 mulleres) distribuídos en 15 entidades de poboación, o que supón unha diminución en relación ao ano 2004 cando tiña 418 habitantes.

## Lugares e parroquias 
### Lugares de Barcela 
### Parroquias de Arbo
Corpus Técnico do Galego

O **Corpus Técnico do Galego (CTG)** é un corpus lingüístico de rexistros especializados de lingua galega contemporánea elaborado polo Seminario de Lingüística Informática da Universidade de Vigo.
## Características 
O CTG pode ser consultado libremente na web. En outubro de 2006 contiña máis de 9 millóns de palabras, sendo a súa composición a seguinte:

* Corpus GALEX de textos xurídico-administrativos en galego (2&nbsp;606&nbsp;400 palabras)
* Corpus XIGA de textos de informática e telecomunicacións en galego (2&nbsp;100&nbsp;516 palabras)
* Corpus AUGA de textos de ecoloxía e ciencias ambientais en galego (1&nbsp;866&nbsp;914 palabras)
* Corpus ACHEGA de textos de economía en galego (1&nbsp;531&nbsp;039 palabras)
* Corpus MEGA de textos xornalísticos en galego (921.575 palabras)

Nas súas buscas está ligado co Corpus Lingüístico da Universidade de Vigo.

## Véxase tamén 
### Outros artigos 
* Lingüística computacional
* Seminario de Lingüística Informática da Universidade de Vigo

### Ligazóns externas 
* Corpus Técnico do Galego
Barro, Barro

**San Breixo de Barro** é unha parroquia que se localiza no norte do concello de Barro. Segundo o INE en 2016 tiña 612 habitantes (312 mulleres e 300 homes), 32 menos ca en 2004. Ten sete entidades de poboación.

## Patrimonio 
A **igrexa parroquial de San Breixo** está situada en Cangrallo. Ten planta rectangular, co corpo posterior máis elevado. O campanario central ten dous corpos, con base mensulada e cúpula octogonal nervada. En outubro celébrase a romaría de San Breixo de Barro.

O **peto de ánimas de Porráns** é aberto, sen protección, de pedra, tiña un retablo policromado, pero na actualidade só conserva restos de cor ocre. O caixón de esmolas tamén desapareceu, quedando só o oco. Preside o conxunto unha figura de Cristo acompañado de San Francisco á dereita e da Virxe do Carme á esquerda. Suxéitaos unha corda, á cal se acollen cinco almas para librarse do lume que as atormenta.

## Lugares e parroquias 
### Lugares de Barro 
### Parroquias de Barro 
## Notas 
## Véxase tamén 
### Outros artigos 
* Lugares de Barro
Curro, Barro

**Santa María de Curro** é unha parroquia que se localiza no sur do concello de Barro. Segundo o INE de 2016 tiña 777 habitantes (400 mulleres e 377 homes), 32 máis ca en 2004. Ten cinco entidades de poboación.

## Historia 
En outubro de 2009 levouse a cabo por parte de voluntarios da Asociación pola Recuperación da Memoria Histórica a escavación dunha foxa, no adro da igrexa parroquial, onde se soterrou ao xornalista de 19 anos Ramón Barreiro Rodríguez, veciño de Barro, e ao electricista de 27 anos Castor Cordal Garrido, veciño de Cambados e afiliado á CNT. Foron fusilados na madrugada do 15 de setembro de 1936 preto da estrada a Pontevedra, e soterrados á noitiña.

## Patrimonio 
Do baldaquino de Santa María de Curro consérvanse tres pezas  incrustadas nas paredes das escaleiras de subida ó adro da igrexa de Santa María de Curro.

## Galería de imaxes 

Ficheiro:EscavaciónCurro.jpg|Escavación dunha foxa no adro da igrexa.
Ficheiro:Curro, Barro, Galiza-Casa de Porto.jpg|Casa de Porto.
Ficheiro:Lareira en desuso.jpg|Forno en desuso.
Ficheiro:Barro 01-04.jpg|Unha das pezas do baldaquino

## Lugares e parroquias 
### Lugares de Curro 
### Parroquias de Barro 
## Notas 
## Véxase tamén 
### Outros artigos 
* Lugares de Barro
Agudelo, Barro

**San Martiño de Agudelo** é unha parroquia que se localiza no oeste do concello pontevedrés de Barro na comarca de Pontevedra. Segundo INE de 2016 tiña 453 habitantes (234 mulleres e 219 homes) distribuídos en 6 entidades de poboación, o que supón unha perda en relación ao ano 2004 cando tiña 464 habitantes.

## Patrimonio
[miniatura|200px|esquerda|Debuxo da fachada da igrexa, por [Enrique Campo]]

A **igrexa parroquial de San Martiño** é do século XII (estilo románico). Posúe planta de cruz latina e a súa cabeceira termina nunha ábsida semicircular á que parece que se lle engadiu unha absidiola rectangular que alterou o seu sentido inicial.

A nave, moi modificada, conserva unha entrada lateral tapiada, e a abertura das fiestras. Á nave ábrense, mediante arcos de medio punto, dúas capelas laterais de planta cuadrangular, cubertas con bóveda de cruzaría, con ménsulas de arranque de época posterior á do resto da igrexa. A ábsida está composta por un tramo recto, e un semicírculo dividido en cinco tramos por medio de catro columnas entregas.

No interior o máis destacado é o arco triunfal, rematado por unha chambrana de catro filas de tacos, descansado sobre columnas con fustes de cinco tambores entregos, con capiteis decorados. Nun destes capiteis vense uns paxaros con figura humana. A imaxe central do tímpano suponse que representa a Martiño de Dumio, sentado, con báculo en actitude de bendicir, titular da igrexa e da freguesía; e á súa dereita, un Agnus Dei. Nun capitel do arco triunfal pódese ver a representación dun músico, tocando a zanfona.

Non se conservan na igrexa cornixas románicas; as que existen son do século XVIII, así como os pináculos que rematan as columnas na súa parte superior. A fachada occidental demostra claramente o influxo do mestre Mateu, na carnosa decoración vexetal da arquivolta; é unha igrexa vinculada ao paso das peregrinacións a Compostela.

*A **capela de San Cibrán**, no monte da Chan.

## Galería de imaxes

Ficheiro:Ábsida da igrexa de San Martiño de Agudelo.jpg|Ábsida da igrexa de San Martiño de Agudelo.
Ficheiro:Fiestra na igrexa de San Martiño de Agudelo.jpg|unha das ventás da ábsida
Ficheiro:Barro, Agudelo 04-02b.JPG|Detalle dun capitel da fachada, representado unhas sereas-ave

## Lugares e parroquias
### Lugares de Agudelo
### Parroquias de Barro
## Notas
## Véxase tamén
### Bibliografía 
* *Gran Enciclopedia Galega*, 2003, tomo I, s.v. *Agudelo*.

### Outros artigos
*Lugares de Barro
Sela, Arbo

**Santa María de Sela** é unha parroquia que se localiza no oeste do concello de Arbo. Segundo o IGE en 2022 tiña 360 habitantes (178 mulleres e 182 homes) distribuídos en 5 entidades de poboación, o que supón unha diminución en relación ao ano 2012 cando tiña 406 habitantes.

## Patrimonio 
Pazo de Sela. No lugar dos Eidos de Arriba está a capela de Santa Isabel, e ao seu carón hai un peto de ánimas. Na mesma aldea, preto da igrexa parroquial, hai un cruceiro.

Nesta parroquia está a estación de Sela, na liña Monforte de Lemos - Vigo.

## Galería de imaxes 

Estación de tren de Sela.jpg|Estación de Sela
Capela Santa Isabel Sela, Arbo.jpg|Capela de Santa Isabel
Peto de ánimas Sela, Arbo.jpg|Peto de ánimas
Cruceiro Sela, Arbo.jpg|Cruceiro
Interior igrexa Sela, Arbo.jpg|Interior da igrexa
Procesión Sela, Arbo.jpg|Procesión de Santa Mariña

## Lugares e parroquias 
### Lugares de Sela 
### Parroquias de Arbo 
## Notas 
## Véxase tamén 
### Outros artigos 
* Lugares de Arbo
Valiñas, Barro

**Santo André de Valiñas** é unha parroquia que se localiza no norte do concello de Barro. Segundo INE de 2016 tiña 214 habitantes (110 mulleres e 104 homes) distribuídos en 5 entidades de poboación, o que supón unha lixeira diminución en relación ao ano 2004 cando tiña 219 habitantes.

## Lugares e parroquias 
### Lugares de Valiñas 
### Parroquias de Barro 
## Notas 
## Véxase tamén 
### Outros artigos 
* Lugares de Barro
Bueu (San Martiño de Fóra), Bueu

**San Martiño de Fóra de Bueu** é unha parroquia que se localiza no norte do concello de Bueu. Segundo o padrón municipal de 2016 tiña 7.306 habitantes (3.568 homes e 3.738 mulleres) distribuídos en 19 entidades de poboación, o que supón un descenso en relación ao ano 1999 cando tiña 7.325 habitantes.

## Lugares e parroquias
### Lugares de Bueu
### Parroquias de Bueu
## Notas
## Véxase tamén
### Ligazóns externas
*Calvario de Bueu.
Cela, Bueu

**Santa María de Cela** é unha parroquia que se localiza no leste do concello de Bueu. Segundo o padrón municipal en 2013 tiña 1965 habitantes (985 homes e 980 mulleres), 37 menos ca en 1999. Ten 19 entidades de poboación.

## Lugares e parroquias 
### Lugares de Cela 
### Parroquias de Bueu 
## Notas 
## Véxase tamén 
### Outros artigos 
* Lugares de Bueu
A Illa de Ons, Bueu

**San Xoaquín da Illa de Ons** é unha parroquia do concello de Bueu que ocupa o arquipélago de Ons. Está situada oito quilómetros ao noroeste do Bueu continental. Segundo o IGE, en 2019 tiña 64 habitantes (36 homes e 28 mulleres) concentrados nunha única entidade de poboación na illa meirande, o que supón un aumento en relación ao ano 1999, cando tiña 56 habitantes.

## Galería

Ficheiro:Illa de Ons Curro 12.jpg|O peirao e o Curro.
Ficheiro:Illa de Ons Curro San Xaquincinho da Illa 3.jpg|Igrexa de San Xaquinciño en Ons.
Ficheiro:Illa de Ons Curro Centro de visitantes 1.jpg|Centro de interpretación das illas.
Ficheiro:Illa de Ons Capela de San Xaquín 1.jpg|Capela de San Xaquín en Canexol.
Ficheiro:Illa de Ons Canexol a Pereiró 14.jpg|Hórreo en Canexol.
Ficheiro:Illa de Ons Cano a Cucorno 4.jpg|Cucorno.
Ficheiro:Illa de Ons Punta do Castelo 5.jpg|Vistas desde a punta do Caselo.
Ficheiro:Illa de Ons Punta do Castelo 17.jpg|Casa entre a punta do Castelo e o faro.
Ficheiro:Illa de Ons Buraco do Inferno 10.jpg|Cruz preto do Buraco do Inferno.
Ficheiro:Mapa da jurisdiçom da Lançada.jpg|A illa no mapa da xurisdición da Lanzada incluído no Catastro de Ensenada, 1752.
Ficheiro:Ilhas de Ons e Onça (1810).jpg|Mapa das illas de Ons e Onza, 1810.
Ficheiro:Plano da ria de Ponte Vedra coas ilhas Ons e Onça (1827).jpg|Plano da ría de Pontevedra coas illas no *Diccionario* de Miñano, 1827.

## Lugares e parroquias 
### Lugares da Illa de Ons 
### Parroquias de Bueu 
## Notas 
## Véxase tamén 
### Outros artigos 
* Illa de Ons
* Lugares de Bueu
Ermelo, Bueu

**Santiago de Ermelo** é unha parroquia que se localiza no sur do concello de Bueu. Segundo o IGE en 2013 tiña 73 habitantes (36 mulleres e 37 homes) nunha soa entidade de poboación, o que supón unha diminución en relación ao ano 1999 cando tiña 92 habitantes.

## Patrimonio
Na parroquia atopábase o mosteiro de Santiago de Ermelo. Na igrexa parroquial consérvase unha lápida cunha inscrición, na actualidade partida en dúas pezas, colocadas sobre repisas metálicas aos lados da capela maior. O texto da inscrición menciona a reedificación do templo en 1104.

O texto foi estudado por Miguel Romaní Martínez (da USC), Pablo Otero Piñeyro Maseda e Ángeles Alvariño (do Instituto Padre Sarmiento do CSIC), e é unha das tres únicas inscricións en pedra referentes ao arcebispo de Compostela Diego Xelmírez, xunto cunha en Padrón, datada en 1133 (que non o cita explicitamente) e outra en Alba (Pontevedra), onde se le: «*...Didacus Compostellanus Eps...*» («Diego, bispo compostelán...»), malia que está moi gastada.

O pai Sarmiento xa se refire á lápida en 1745, xa daquela en dúas pedras separadas, pero non estudada a fondo por falta de tempo e as dificultadas á hora de examinala.

O texto, segundo os investigadores, podería ser traducido como: «Téñase por seguro que esta igrexa de Santiago Apóstolo foi restaurada na súa totalidade, tal e como agora está, en tempos dos abades Fernando e Arias Savariz. Reinando en Toledo o Emperador Afonso, [sendo] Raimundo [de Borgoña, conde] en terras de Galicia; [sendo] bispo [de Compostela] Diego Segundo [Xelmírez]. Era 1142 [ano 1104]. [O Mestre] Fernando edificou [esta igrexa]».

Pola feitura da inscrición, os investigadores apuntan a que sería un monxe coñecedor da documentación da súa época, escrita en caracteres visigóticos.

## Galería de imaxes

Ficheiro:Iglesia de Santiago de Ermelo (1841399857).jpg|Igrexa de Santiago de Ermelo.
Ficheiro:Iglesia de Santiago de Ermelo (1842227150).jpg|Arco de medio punto no muro oriental da cabeceira da igrexa.
Ficheiro:Iglesia de Santiago de Ermelo (1842224670).jpg|Lápida funeraria.
Ficheiro:Campos de Ermelo (Bueu).JPG|Campos de Ermelo.

## Lugares e parroquias
### Lugares de Ermelo
### Parroquias de Bueu
## Notas
## Véxase tamén
### Outros artigos
*Lugares de Bueu.
### Ligazóns externas
*SantiagodeErmelo.org