Praza do Teucro

A **Praza do Teucro** é unha praza de orixe medieval situada no centro do casco antigo de Pontevedra. É a praza medieval máis nobiliaria e de proporcións máis harmoniosas da cidade.

## Orixe do nome 
O nome actual da praza data de 1843. Leva o nome de Teucro, o mítico fundador da cidade, fillo do rei Telamón (rei de Salamina), de quen se di que seguiu a unha serea, Leucoiña, no seu exilio á ría de Pontevedra e fundou a cidade. Antes, a praza chamábase Praza da Vila e Praza Maior porque era a máis céntrica de Pontevedra e a máis importante debido aos pazos das familias nobres que a rodeaban. Tamén se chamou Praza de Aranda (porque o Marqués de Aranda tiña alí o seu pazo), Praza do Pan, pola venda de pan e os fornos de pan que se atopaban preto e Praza das Sementes xa que alí vendíanse sementes catro veces ao mes. No século XIX tamén se chamou Praza do Leite porque alí vendíase leite.

## Historia 
As primeiras mencións da praza remóntanse a 1336. En 1396, xa dera nome á rúa do Azougue (rúa do Açougue, actual rúa de Isabel II), que viña da Basílica de Santa María a Maior. A praza adoptou a súa configuración actual cos edificios que a rodean no século XVIII.

Nos seus inicios, era coñecida como Praza do Azougue e estaba destinada a ser un lugar de encontro e un mercado para a venda diaria de produtos alimenticios. Máis tarde, a praza pasou a ser coñecida como Praza da Vila ou Praza Maior, xa que era a praza principal da cidade onde se concentraba a actividade administrativa: nela situábase o concello e era onde as principais familias nobres tiñan os seus pazos. Na parte baixa atópase a Rúa Real, que tamén era a rúa e o eixo máis importante da cidade naquela época. A praza tamén se utilizaba como escenario para as representacións teatrais cando non había un teatro na cidade.

En 1809, a casa central do século XVIII situada ao oeste da praza (no número 8) serviu de cuartel xeral para as tropas francesas de ocupación. O xeneral Franceschi viviu alí e o mariscal Ney pasou unha noite. Máis tarde, a partir de 1886, esta casa foi a sede do Banco de España na cidade.

En 1848 instalouse un pequeno teatro na praza do Teucro, ata que se inaugurou o Teatro-Liceo en 1878. O 2 de xuño de 1858, o Liceo Casino trasladouse ao Pazo dos Condes de San Román e permaneceu alí ata a inauguración do seu propio edificio o 2 de agosto de 1878.

## Descrición 
Trátase dunha praza de planta case rectangular, delimitada por pazos. É unha praza urbana de proporcións xeométricas, rectangular e lixeiramente irregular no seu lado sur. A rúa Princesa na súa parte superior (separada dela por un pequeno desnivel) e a rúa Real na súa parte inferior (separada por un pequeno muro, unha fonte e unha balaustrada) bordean a praza.

A praza está rodeada de grandes pazos de familias nobres: ao norte o pazo de Gago e Montenegro, ao leste o pazo do Marqués de Aranda, ao sur o palacio dos Condes de San Román e ao oeste casas nobres con soportais como a dos Pita.

O pazo do Marqués de Aranda atópase nun nivel inferior, á altura da rúa Real. O pazo do Marqués de Aranda atópase nun nivel inferior, á altura da rúa Real. Pechando a parte oriental da praza e fronte a este pazo atópase unha monumental fonte de pedra construída en 1970 encostada ao pequeno muro que pecha a praza polo lado oriental. A praza conta con seis bancos de pedra e doce laranxeiras aliñadas simétricamente nos seus lados norte e sur.

## Edificios destacados 
[dereita|miniatura|200x200px|[Pazo de Gago e Montenegro]]
No lado norte da praza atópase o **Pazo dos Gago e Montenegro**, do século XVI, cun arco gótico na porta e cinco doelas. Na súa fachada ten o escudo máis impoñente da cidade, un grande escudo barroco de pedra de 1716 con oito escudos no seu interior, coas armas dos Gago, Ozores, Tavares, Montenegro, Mendoza, Sotomayor, Oca, Castro e Sarmiento. Fai referencia á ocupación dos Gago como gardiáns da porta das murallas de Pontevedra na torre da ponte do Burgo. O pazo foi reformado no século XVIII por Antonio Félix Tavares de Tavora. Ten unha planta baixa, dous pisos superiores e cinco portas balconeiras en cada andar.

No lado este, á beira da rúa Real, atópase o **Pazo do Marqués de Aranda** (alcalde do Reino de Galicia) de principios do século XVIII, cunha torre con ameas (ao principio tiña dúas torres con ameas nos seus extremos) e un escudo na súa gran fachada coas únicas figuras de dous tenantes a cada lado nun escudo da cidade.
[esquerda|miniatura|200x200px|[Pazo do Marqués de Aranda]]
No lado sur da praza atópase a fachada posterior do **Pazo dos Condes de San Román**, do século XVII, que foi o maior pazo da cidade. Na actualidade, a fachada ten arcadas tapiadas e perdeu a súa torre con ameas e seis balcóns. Ten columnas de orde romana toscana. No interior do pazo hai unha pequena capela cun retablo barroco.

No lado oeste da praza hai casas barrocas con escudos e soportais na planta baixa, entre as que destaca no centro a casa do século XVIII da familia Pita, cun gran balcón.

## Cultura 
A imprenta C. Peón está situada na praza desde xaneiro de 1902. Nela imprimíronse clásicos da literatura galega, como a primeira edición de *Os vellos non deben de namorarse* de Castelao, en 1953. Outros escritores galegos da época, como Celso Emilio Ferreiro e Fermín Bouza Brey, tamén publicaron alí os seus libros. Pintores como Carlos Sobrino tamén imprimiron alí as súas litografías.

## Galería 

Ficheiro:Pontevedra-19-064-pr-teucro-3v-plan.jpg|A praza co pazo do Marqués de Aranda no fondo 
Ficheiro:Pontevedra Capital Gran Escudo del Palacio de Gago-Tavares.jpg|Escudo de armas do Pazo de Gago e Montenegro
Ficheiro:Pontevedra capital Portada palacio Gago y Montenegro.JPG|Entrada principal e doelas do Pazo de Gago e Montenegro
Ficheiro:Pontevedra-españa-casco vello - panoramio.jpg|Fonte de pedra monumental
Ficheiro:Pontevedra-Fuente en la Calle real (10165505424).jpg|Pazo dos condes de San Román
Ficheiro:Pontevedra-Plaza del Teucro 38 (14826431785).jpg|Soportais do lado oeste
Ficheiro:Pontevedra Capital Escudo Palacio de Aranda y Guimarey.jpg|Escudo con tenantes do Pazo do Marqués de Aranda
Ficheiro:Pontevedra-La fuente de la calle Real en el Teucro (14556208555).jpg|Escaleiras no lado leste da praza 
Ficheiro:Pontevedra-Soportales del Teucro (15887808491).jpg|Soportais
Ficheiro:Pontevedra-Anochece (15092098016).jpg|Fonte
Ficheiro:Pontevedra capital Escudo Armas Pazo suroeste Plaza Teucro.jpg|Escudo preto do Pazo dos Condes de San Román
Ficheiro:Pontevedra 56-12r, praza do Teucro.jpg|Escudo na praza
Ficheiro:Pontevedra 56-13r, praza do Teucro.jpg|Outro escudo na praza

## Notas 
## Véxase tamén 
### Bibliografía 
* Aganzo, Carlos (2010). *Pontevedra.* *Ciudades Calote encanto (en castelán)*. Madrid: El País-Aguilar. p. 67-69. ISBN 8403509340. 
* Fernández Martínez, Carla (2016). *Pontevedra. La memoria rescatada: Vistas y visiones de una ciudad atlántica (en castelán)*. Pontevedra: Deputación de Pontevedra. ISBN 8484574407.
* 
* 
* García-Braña, C. et al. (1988). *Pontevedra, planteamiento histórico y urbanístico (en castelán).* Pontevedra: Deputación de Pontevedra, Servizo de Publicacións.
* Juega Puig, J. et al. (1996). *Historia de Pontevedra*. A Coruña: Vía Láctea.
* Juega Puig, J. (2000). *As rúas de Pontevedra*. Pontevedra: Deputación de Pontevedra, Servizo de Publicacións.
* Nieto González, Remigio (1980).&nbsp;*Guía monumental ilustrada de Pontevedra (en castelán)*. Pontevedra: Asociación de Comerciantes de la Calle Manuel Quiroga. p. 28-30.
* Riveiro Tobío, Elvira (2008). *Descubrir Pontevedra (en castelán)*. Pontevedra: Edicións  do Cumio. p. 42-44. ISBN 8482890859.

### Outros artigos 
* Cidade vella de Pontevedra

### Ligazóns externas 
* https://www.turismo.gal/recurso/-/detalle/6819/praza-do-teucro?langId=es_ES&tp=9&ctre=40000080 na web Turismo de Galicia
* https://turismoriasbaixas.com/recursopan1?content=280379436  na web Turismo Rías Baixas 
* Pontevedra. Iconografía de una ciudad atlántica  na web da Universidade de Santiago de Compostela.
* https://terrasdepontevedra.org/es/patrimonio/plaza-del-teucro/ na web Terras de Pontevedra
* https://www.visit-pontevedra.com/experiencia/plazas-de-pontevedra/ na web Visit-Pontevedra