open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Gran Premio da China

O **Gran Premio da China** (en ; pinyin: *Zhōngguó Dàjiǎngsài*) é unha carreira do Campionato Mundial de Fórmula 1. Na actualidade celébrase no Circuíto Internacional de Xangai, Xangai, deseñado por Hermann Tilke. É a máis cara das instalacións dos circuíto de Fórmula Un, cun custo 240 millóns de dólares e conta cunha das máis complicadas combinacións de curvas no calendario da Fórmula 1, comparable á curva 8 de Istanbul.

## Historia 
A visión dun Gran Premio da China iniciouse na década de 1990. O Goberno chinés previra inicialmente un circuíto de F1 na cidade de Zhuhai na provincia de Guangdong, o sur da China. O Circuíto Internacional de Zhuhai foi deseñado e construído e agregouse provisionalmente ao calendario de 1999 do Campionato do Mundo de F1, pero a pista non cumpre con certas normas establecidas pola FIA.

En 2002, anunciouse que a xestión do Circuíto Internacional de Xangai asinara un contrato de 7 anos coa Formula One Management para acoller o Gran Premio da China a partir da tempada 2004 ata a tempada 2011. O Gran Premio da China debutou o 26 de setembro de 2004, e foi gañado por Rubens Barrichello da Scuderia Ferrari. Ao ano seguinte, foi a sede da carreira final do campionato de Fórmula Un, na que o recentemente coroado campión do mundo Fernando Alonso gañou e reclamou o título de construtores para Renault F1. En 2006, o Gran Premio da China foi gañado por Michael Schumacher - a súa última vitoria na Fórmula Un antes da súa retiro temporal ao final da tempada.

En novembro de 2008 a BBC informou un funcionario, Qiu Weichang, suxerira que a carreira podíaser cancelada. A raíz dun anuncio similar sobre o Gran Premio de Francia, Qui Weichang dixo que o futuro da carreira estaba sendo reconsiderada, e a decisión tomaríase en 2009.

2010 non viu ningún anuncio formal dunha ampliación da oferta inicial das 7 carreiras de 2004. En febreiro de 2011 foi pactado un novo acordo entre a F1 e os organizadores da carreira chinesa. As razóns do atraso parece ser a taxa que se paga á F1 para albergar a carreira. Logo de acumular perdas ano tras ano, os organizadores da carreira negabanse a pagar a cota requirida, informou que entre os mellor pagos para albergar unha carreira de F1. Parece serque os donos da F1 reduciron a taxa e exista xa un novo acordo para albergar a carreira de F1 ata .

En setembro de 2017, anunciouse un novo contrato de tres anos para albergar a carreira, mantendo a carreira no calendario ata . 

### Gañadores múltiples (pilotos) 
*Os pilotos en letra grosa aínda compiten no campionato de Fórmula 1*

### Gañadores múltiples (construtores) 
* Equipos en letra grosa compiten no campionato de Fórmula Un na tempada actual.*

## Notas 
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* Páxina oficial
* Historia e estatísticas do Circuíto Internacional de Shanghai
Día da Galiza Mártir

O **Día da Galiza Mártir** celébrase anualmente o 17 de agosto. A data escolleuse como homenaxe para o político galeguista Alexandre Bóveda, asasinado o 17 de agosto de 1936 na Caeira (Poio) e convertido en mártir pola defensa da liberdade e dos seus ideais.

## Historia 
A celebración do Día da Galiza Mártir partiu da Irmandade Galega de Bos Aires, presidida por Castelao, en agosto de 1942. Escolleuse a Alexandre Bóveda para representar todas as persoas represaliadas e as que sufriron a represión franquista.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Outros artigos 
* Premio Galiza Mártir

### Ligazóns externas 
* "O Congreso declara oficialmente o 2006 como Ano da Memoria Histórica" *Vieiros*, 23/6/2006.
* "Amnistía insiste en poñerlle fin ao silencio e a inxustiza de case 70 anos" *Vieiros*, 19/7/2005.
* "Flor Baena: Pido que se limpe o nome do meu irmán, non quero cartos"" *Vieiros*, 4/8/2006.
* "Galiza lembra as vítimas da represión franquista con máis intensidade ca nunca" *Vieiros*, 18/7/2006.
Olivenza

**Olivenza** (en portugués *Olivença*) é un concello español, historicamente disputado por Portugal, situado na provincia de Badaxoz (Estremadura), preto do río Guadiana. É sede da comarca de seu nome.

## Xeografía
Olivenza está situada na marxe esquerda do río Guadiana, a 23&nbsp;km da cidade de Elvas e 24&nbsp;km de Badaxoz. A área do concello oliventino é de 430&nbsp;km². O territorio é de forma triangular, con dous dos seus vértices no río Guadiana.

O concello de Olivenza inclúe hoxe dúas vilas e catro aldeas: San Francisco e San Rafael (vilas); e Villarreal, Santo Domingo, San Benito de la Contienda e San Jorge de Alor (aldeas).

## Historia 
Forma parte de España dende a Guerra das Laranxas, que tivo lugar en 1801. Portugal non recoñece oficialmente a soberanía española sobre o territorio . De feito, neste concello fálase o dialecto oliventino, dentro do mapa dialectal do portugués europeo.

En 1801 o concello de Olivenza estaba constituído polas seguintes freguesías:

*Santa Maria do Castelo (Olivenza) 
*Santa Maria Madalena (Olivenza) 
*São Jorge da Lor 
*São Domingos de Gusmão 
*Nossa Senhora da Assunção da Talega ou Táliga, actualmente concello español.
*A aldea de Vila Real, tamén situada no actual concello de Olivenza, formaba parte en 1801 da freguesía e concello de Juromenha, que agora integra o municipio portugués de Alandroal.

## Véxase tamén 
### Outros artigos 
*Grupo dos Amigos de Olivença - Sociedade Patriótica

### Ligazóns externas 
* Olivenza - Deputación de Badaxoz
Historia Langobardorum

A ***Historia Langobardorum*** ou ***Historia dos longobardos*** é unha obra redactada entre 787 e 789 polo erudito de orixe longobarda Paulo Diácono, que narra a historia do pobo longobardo.

Esta historia, baseada nas historias orais deste pobo, parte das orixes escandinavas ata a morte do meirande dos reis longobardos, Liutprando (744), facendo unha mestura de mitos e realidade.

## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* Texto latino da *Historia Langobardorum*
Alboíno

miniatura|O asasinato do rei Alboino, de Charles Landseer, *Leicester Galleries*.
**Alboíno** é rei dos longobardos máis ou menos desde 563 a 572, sucesor do rei Alduíno, seu pai. 
## Traxectoria 
Tras entrar ao servizo de Bizancio con todo o seu pobo, alíase cos ávaros do khagan Baian contra os xépidos e destrúe o seu reino sobre o Danubio sobre o 567, matando o seu vello rei Cunimundo e casando á forza coa filla deste último, a princesa Rosmunda. Ao principio do ano 568, se cadra por desconfianza cara aos ávaros, pero tamén ao corrente da inestabilidade do dominio bizantino en Italia despois da guerra gótica, decide a migración do seu pobo cara a Italia do norte, non sen ter concluído con Baian un dereito de regreso a Pannonia e a Nórica válido durante dous séculos. Diríxese desde alí co seu pobo e con outras tribos, entre as que se contas os xépidos, saxóns e mesmo ávaros, cara Italia partindo do lago Balaton (na Hungría actual) o luns de Pascua do ano 568. Ocupa o Friúl na primavera de 569, facendo da rexión o primeiro ducado longobardo e instalando nel un sobriño seu, Xisulfo, con sede en Cividale, capital do ducado. Desde o nordeste da península, conquista toda a fértil chaira do Po ata os Alpes, así como a Italia central coa excepción de Rávena e de Roma, que se libran del, conservadas polos bizantinos, e instala o seu cuartel xeral na antiga *Regia* do rei Teodorico o Grande en Verona. Milán cae ao final do verán de 569 e Pavia capitula despois dun longo e penoso cerco de tres anos (572).

O 23 de xuño de 572, Alboíno é asasinado en Verona mentres dorme a sesta. Segundo a lenda, Rosmunda foi a instigadora desta morte por vinganza, pois o rei a obrigara a beber o viño da vitoria nunha copa feita co cranio do seu propio pai.

Alboíno casara antes con Clotsuínda, unha princesa cristiá merovinxia, filla de Clotario, rei dos francos.

## Véxase tamén 
### Bibliografía 
* Paulo Diácono, *Historia Langobardorum* (*Historia dos Longobardos*, Lorenzo Valla/Mondadori, Milano 1992). I, 21 e 27; II, 6-28.
* *Origo gentis Langobardorum*, ed. G. Waitz in *Monumenta Germaniae Historica* SS rer. Lang. § 5.

### Outros artigos 
* Reino longobardo.
* Longobardos.
Paulo Diácono

**Paulo (o) Diácono** (en ), nado en Cividale del Friuli cara ao 720 e finado na abadía de Monte Cassino o 13 de abril de 800, foi un erudito de orixe longobarda do século VIII.

## Traxectoria 
Naceu co nome de **Warnefred** na capital do Ducado de Friúl. A súa familia pertencía á vella nobreza longobarda, descendente dun tal Leupegis (ou *Leupechi* en italiano), que viviu no tempo do rei Alboíno.

Probabelmente formado en Pavia, capital longobarda, no reinado do rei Ratchis, permanece na corte real baixo os reis Aistolfo e Desiderio.

A partir de 782, participa no «Renacemento carolinxio» ao pasar cinco anos na corte de Carlomagno e despois volve a Italia onde empeza a escritura da súa *Historia Langobardorum (*en galego*, Historia dos longobardos*), unha historia do pobo longobardo que vai desde as orixes ao ano 744 (morte do rei Liutprando) e redactada de 787 a 789. Algúns atribúenlle a composición da oración *Ave Maris Stella*.

## Véxase tamén 
### Bibliografía 
*
*
*
* Christopher Heath (2017) *The Narrative Worlds of Paul the Deacon: Between Empires and Identities in Lombard Italy* (Amsterdam: Amsterdam University Press)

### Ligazóns externas 
* *Historia Langobardorum* .
Axilulfo

**Axilulfo** (ou **Agilulph** ou aínda **Agholphe**) foi un rei longobardo de Italia.
## Traxectoria 
Fillo do duque longobardo de Turín Ansvaldo, foi proclamado rei en Milán en maio de 591, sucedendo ao rei Autario coa viúva do cal casa segundo a tradición longobarda: a raíña católica Teodelinda. O seu longo reinado estivo marcado por unha tregua co Papado en 598, poñendo fin provisionalmente a 30 anos de terror longobardo. Consolida o seu poder e o dominio longobardo no seu reino, mantén boas relacións cos francos e os baiuvarios, combate en van aos ávaros e as tribos eslavas e asina unha tregua co emperador bizantino Mauricio (598). En 603, seguramente influenciado pola súa muller, abandona o arianismo longobardo e convértese ao catolicismo, facendo bautizar ao seu xove fillo Adaloaldo. O mesmo ano, o emperador bizantino Focas recoñece o seu poder. Morre despois de 25 anos de reinado, no ano 616, designando a Adaloaldo, aínda adolescente, como sucesor.

## Véxase tamén 
### Outros artigos 
* Reino longobardo.
* Longobardos.
Audoíno de Lombardía

**Audoíno** (en longobardo: *Aldwin* ou *Hildwin*, en latín: *Audoinus*; tamén chamado **Auduin** o **Audoin)** foi un rei longobardo do século VI que gobernou entre o 547 e 563.

## Traxectoria 
Pertencente á estirpe dos gausos, segundo a *Historia Langobardorum,* era fillo de Menia, a esposa longobarda de Basinus, rei dos Turingii,e medio irmán do rei Hermanfredo de Turinxia e Radegunda, a esposa do rei longobardo Wacho.

Segundo Procopio de Cesarea, (*Historia das Guerras* V, 13), trala morte de Hermanfredo, a súa viúva, Amalaberga, fuxiu cos seus fillos Amalafredo e Rodelinda cara Italia onde seu irmán Teodato era, nese momento (534-36), rei dos ostrogodos. Polo 539, durante as Guerras góticas, estes, foron capturados polo xeneral bizantino Belisario e enviados a Constantinopla. Aló, Xustiniano converteu a Amalafredo en xeneral e casou a Rodelinda con Audoino.

Á morte do soberano letingo Wacho e cando Valtari o seu fillo menor de idade subiu ao trono, Audoíno asumiu o papel de rexente (sobre 540). Conduciu aos longobardos a Pannonia, onde foron asentados por Xustiniano e, cara ao 541, convértese en federado do Imperio Bizantino, obtendo un *fœdus* do emperador Xustiniano quen lle outorga a Pannonia e a Nórica así como subsidios a cambio de defender a fronteira do Danubio fronte os francos.

Cando, de alí a pouco, tamén morre Valtari, aínda novo (547), Audoíno non respectou os dereitos dos outros parentes do defunto soberano e proclamouse rei. Consumado o cal, porén, foi aceptado sen demasiadas desordes polo pobo longobardo que, neste período de pleno ascenso, estaba situado na Pannonia.

A partir de 551, debeu enviar tropas a Italia ao servizo de Narsés, nas chamadas Guerras góticas, contra os ostrogodos e en 552 non foron menos de 5 000 guerreiros longobardos os que participaron na derrota ostrogoda nas abas do Vesuvio. Ese mesmo ano, Audoíno conseguira vencer tamén aos xépidos coa axuda do seu cuñado Amalafredo: o rei dos xépidos, Turisindo, perdeu ao seu fillo marior, Turismundo, na batalla de Asfeld, durante a cal foi morto por Alboíno, o fillo de Audoíno.

Morto sobre o 563, foi o pai do rei Alboíno, que levou aos longobardos a Italia.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Bibliografía 
* 
*Paulo Diácono, *Historia Langobardorum* (*Historia dos Longobardos*, Lorenzo Valla/Mondadori, Milán 1992). I, 22.
*
* *Origo gentis Langobardorum*, ed. G. Waitz in *Monumenta Germaniae Historica* SS rer. Lang. § 5.
*

### Outros artigos 
* Reino longobardo.
* Longobardos.
Autario

**Autario** ou **Authari** foi un rei longobardo de Italia que reinou de 584 a 590.

## Traxectoria 
Fillo do rei Cleph, non pode sucedelo á súa morte (574) e accede ao poder dez anos máis tarde, restablecendo a realeza longobarda despois dun período de anarquía no tanto que os longobardos deben facer fronte a incursións francas dirixidas polo rei Khildeberto II de Austrasia en resposta da chamada dos bizantinos. Authari adopta o nome tipicamente romano de *Flavius*, combate aos francos e aos bizantinos, somete ao ducado longobardo de Benevento e casa cunha princesa baiuvaria católica, Teodelinda de Baviera, en 589. Morre en setembro de 590, mentres está a buscar a paz cos francos.

## Véxase tamén 
### Outros artigos 
* Reino longobardo.
* Longobardos.
Cleph

**Cleph** foi un rei longobardo de Italia elixido en agosto de 572 despois do asasinato do rei Alboíno.
## Traxectoria 
Persegue violentamente á aristocracia romana e bizantina e intenta estender o dominio longobardo sobre a península. Apenas 18 meses despois da súa elección, foi asasinado coa súa muller Masane por un xove gardacostas. Foi pai do rei Autario, que o ha suceder dez anos máis tarde, ao final do chamado Período dos duques.

## Véxase tamén 
### Bibliografía 
* Paulo Diácono, *Historia Langobardorum* (*Historia dos Longobardos*, Lorenzo Valla/Mondadori, Milano 1992). I, 31.
* *Origo gentis Langobardorum*, ed. G. Waitz in *Monumenta Germaniae Historica* SS rer. Lang. § 6.
### Outros artigos 
* Reino longobardo
* Longobardos
Honda

miniatura|dereita|Honda Accord, 2005
[miniatura|dereita|[Rubens Barrichello guiando un F1 Honda no Gran Premio de Cánada de 2006]]
miniatura|dereita|Honda Civic, 2019A **Honda Motor Co., Ltd.** (本田技研工業株式会社, Honda Giken Kogyo Kabushiki Kaisha) é unha das máis importantes corporación multinacional xaponesa coñecida principalmente como un fabricante de automóbiles e motocicletas do mundo. Fundada por Soichiro Honda, un rapaz soñador e realizador que dende a infancia mostrábase un visionario de seu tempo. Na actualidade é unha empresa con sede no Xapón, que exporta os seus automóbiles para o mundo enteiro.

Honda é o fabricante de motocicletas máis grande do mundo desde 1959,, así como o maior fabricante do mundo de motor de combustión interna medidos en volume, producindo máis de 14 millóns de motores de combustión interna cada ano. Honda converteuse no segundo maior fabricante de automóbiles xaponés en 2001. Honda foi o oitavo fabricante de automóbiles máis grande do mundo detrás de General Motors, Grupo Volkswagen, Toyota, Hyundai Motor Group, Ford, Nissan e PSA Peugeot Citroën en 2011.

Honda foi o primeiro fabricante de automóbiles xaponés en presentar unha marca de luxo, Acura, no ano 1986. Separadamente dos seus negocios de automóbiles e motocicletas principais, Honda tamén fabrica equipos de xardinería, motores mariños, motos acuáticas, xeradores e outros produtos. Desde 1986, Honda está involucrado na investigación de intelixencia artificial/robótica e presentou o seu robot ASIMO en 2000. Tamén se aventuraron na industria aeroespacial co establecemento de GE Honda Aero Engines en 2004 e a Honda HA-420 HondaJet, que comezou a súa produción en 2012. Honda ten tres empresas conxuntas na China (Honda China, Dongfeng Honda, e Guangqi Honda).

En 2013, Honda investiu ao redor de 5,7% (6,8 miles de millóns US $) dos seus ingresos en investigación e desenvolvemento. Tamén en 2013, Honda converteuse no primeiro fabricante de automóbiles xaponés en ser un exportador neto aos Estados Unidos, exportando de 108.705 modelos de Honda e Acura, mentres que importan só 88.357.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Outros artigos 
* Honda na Fórmula 1

### Ligazóns externas
Federación Internacional do Automóbil

A **Federación Internacional do Automóbil** (en ), usualmente referida como a FIA, é unha asociación sen fins de lucro establecida como a Asociación Internacional de Clubs de Automóbiles Reconnus (AIACR) o 20 de xuño de 1904 para representar os intereses das organizacións de tráfico e os usuarios de automóbiles. Para o público en xeral, a FIA é o ente que regula as principais competencias en materia de automobilismo.

Ten a súa sede principal no nº 8 da Place de la Concorde, París, Francia, componse de 244 organizacións nacionais afiliadas en 146 países en todo o mundo. O seu actual presidente é Mohamed Ben Sulayem.

En 1950, organizaron o primeiro campionato mundial automobilístico, actualmente coñecido como a Fórmula 1.

En 1973, a FIA estendeu o seu alcance para incluír carreiras de rally, e o Rally de Monte Carlo foi o primeiro evento dese tipo organizado pola FIA.

O seu papel máis destacado é o otorgamiento de licenzas e arbitraxe das carreiras de Fórmula Un.

## Historia 
A Association Internationale des Automobile Clubs Reconnus (AIACR) foi fundada en París o 20 de xuño de 1904.

En 1922, a FIA delegou a organización das carreiras de automóbiles á Comisión Deportiva Internacional (CSI), un comité autónomo que máis tarde converteuse na Federación Internacional do Deporte do Automóbil (FISA). A reestruturación da FIA en 1993 levou á desaparición da FISA, pondo o automobilismo baixo a xestión directa da FIA.

## Eventos 
A FIA actualmente regula entre outros os seguintes eventos:

* Campionato mundial de Fórmula 1 da FIA
* Campionato mundial de Rallye da FIA
* Campionato mundial de GP2 da FIA
* Campionato GT da FIA
* Campionato mundial de Karting CIK-FIA
* Campionato europeo de Touring Car da FIA
* Copa europea de camións da FIA
* Copa mundial de Rally Cross-Country da FIA
* Campionato de carreiras Drag da FIA
* Campionato europeo de Autocross da FIA
* Campionato europeo de Rallycross da FIA
* Copa de enerxías alternas da FIA

## Notas 
## Véxase tamén 
*Federación Internacional de Motociclismo

### Ligazóns externas 
* Páxina da FIA .
Adaloaldo

**Adaloaldo**, nado en 602 e finado en 626, foi un rei longobardo de Italia que reinou de 616 a 626.
## Traxectoria 
Fillo e sucesor do rei Axilulfo e da princesa católica Teodelinda, foi bautizado ao pouco de nacer en 603 e logo, convertido en rei, reina baixo a rexencia e despois a influencia da súa nai. É vencido en 626 polo partido longobardo hostil á Igrexa, dirixido polo nobre ariano Arioaldo, que toma o poder.

Adaloaldo morre misteriosamente en Rávena pouco despois, nese mesmo ano.

## Véxase tamén 
### Outros artigos 
* Reino longobardo.
* Longobardos.
Arioaldo

**Arioaldo** (ás veces chamado **Ari(o)vald**, nome porén diferente a *Arioald*) é un rei longobardo de Italia que reina de 626 a 636.
## Traxectoria 
Nobre ariano, é porén o marido da princesa católica Gundeperga, filla do rei Axilulfo e da raíña Teodelinda, pero logo bota do trono longobardo ao seu cuñado, o rei católico Adaloaldo, e toma o poder restablecendo así a herexía ariana. Convertido en rei, fai encerrar á súa muller nun mosteiro, acusándoa de preparar un complot contra el co duque do Friúl, Tasón. Combate aos ávaros e rexéitaos tras unha tentativa de invasión no nordeste de Italia.

## Véxase tamén 
### Outros artigos 
* Reino longobardo.
* Longobardos.
Rodoaldo

**Rodoaldo** é un rei longobardo de Italia, sucesor do rei Rotario, seu pai (652).
## Traxectoria 
É asasinado ao cabo de seis meses de reinado por instigación dun pretendente ao trono sostido polos católicos, Ariperto.

## Véxase tamén 
### Outros artigos 
* Reino longobardo.
* Longobardos.
Wacho

miniatura|O reino longobardo no 526.
**Wacho** foi un rei longobardo do século VI.
## Traxectoria 
Usurpou o trono longobardo ao asasinar (ou facendo asasinar) ao seu tío, o rei Tatto (*circa* 510). O fillo e o neto deste último, refuxiados cos xépidos, tentaron en van botalo do poder. Wacho mantivo boas relacións cos francos e os baiuvaros, entregou unha das súas fillas, a princesa Waldrada, a un príncipe baiuvaro e converteuse máis tarde no avó de Teodelinda de Baviera, futura raíña dos longobardos en Italia. 

Casou tamén cunha princesa xépida, Austricusa, tamén chamada «Ostrogotha», se cadra en razón das súas orixes ostrogodas. Morreu sobre 539.

## Véxase tamén 
### Bibliografía 
* Paulo Diácono, *Historia Langobardorum* (*Historia dos Longobardos*, Lorenzo Valla/Mondadori, Milano 1992). I, 21.
* *Origo gentis Langobardorum*, ed. G. Waitz in *Monumenta Germaniae Historica* SS rer. Lang. § 4.
### Outros artigos 
* Reino longobardo.
* Longobardos.
Edicto de Rothari

O **edicto de Rothari** é proclamado en 643 no reino longobardo de Italia ante a asemblea dos homes libres, que a aproban segundo o costume golpeando a súa lanza no seu escudo. Promulgouno o rei Rotario (ou *Rothari*), que lle deu nome.

O documento está composto de máis de 400 leis que protexen esencialmente as guerreiros. Matar, golpear, desarmar a un guerreiro ou mesmo turrarlle da barba constitúen delitos castigados con severidade. Entre os guerreiros e o rei interponse a aristocracia, dominada polos duques e os *gastalds*, especie de condes. O seu papel medra, e no século VII, é a que regula a sucesión ao trono. O edicto amosa unha función nova asignada ao rei: a protección dos débiles, entre os que se contan as mulleres, que están fortemente subordinadas moral e economicamente aos homes.

O Edicto de Rothari dota de privilexios ás asociacións profesionais (*ministeria*), entre elas a dos *magistri comanici* ou mestres de Côme (construción).

## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* O Edicto de Rotario (en italiano).
* Texto do Edicto en latín
Ariperto

**Ariperto**, finado en 661, foi un rei longobardo de Italia, fillo de Gundoaldo duque de Asti e sobriño da raíña Teodelinda.
## Traxectoria 
Nobre católico ligado á familia ducal baiuvaria, fai asasinar ao rei ariano Rodoaldo e toma o poder (653). Esfórzase en implantar o cristianismo nos ducados longobardos e funda o santuario do Salvador en Pavia, capital longobarda. 

## Véxase tamén 
### Bibliografía 
* Paulo Diácono, *Historia Langobardorum* (*Storia dei Longobardi*, Lorenzo Valla/Mondadori, Milán 1992 ).
* Carlo Cipolla, *Appunti per la storia di Asti*, 1891 .
* Jörg Jarnut, *Storia dei Longobardi*, Torino, Einaudi, 2002. ISBN 8846440854 .
* Sergio Rovagnati, *I Longobardi*, Milán, Xenia, 2003. ISBN 8872734843 .

### Outros artigos 
* Reino longobardo.
* Longobardos.
Provincia de Andizhan

A **Rexión de Andizhan** ou **Provincia de Andizhan** (uzbeko: Andijon viloyati; Андижон вилояти), é unha división administrativa, coñecida como *viloyati*, de Uzbekistán, situada na zona oriental do país. Limita con Kirguizistán en case tódalas direccións, salvo ao suroeste por onde limita coa provincia uzbeka de Ferganá e ao noroeste coa provincia de Namangán, formando parte do val de Ferganá.

Andillán é a provincia máis densamente poboada de Uzbekistán. Dividida en 14 distritos administrativos, a súa capital homónima ten 350.000 habitantes. Outras cidades importantes son Asaka (Leninsk), Xonobod, Shahrixon (Moscovskiy), e Qorasuv.

## Clima 
O clima da provincia é tipicamente continental, con diferenzas extremas entre as temperaturas invernais e as estivais.

## Economía 
### Recursos minerais 
Os seus recursos naturais inclúen xacementos de petróleo, gas natural, ozocerita e calcaria.

### Agricultura 
A agricultura da rexión baséase principalmente no cultivo do algodón, de cereais e na viticultura. Destaca tamén o cultivo do melón e da sandía en zonas exclusivamente de rego, así como a cría de gando vacún.

### Industria 
Inclúe a metalurxia, a industria química, e industria lixeira coma a de procesado de alimentos. Na cidade de Asaka atópase a primeira cadea de montaxe automobilística da Asia Central.
Godeperto

**Godeperto** é un rei longobardo de Italia (661).
## Traxectoria 
Fillo e sucesor do rei Ariperto. Príncipe ariano, goberna en Milán, mentres que o seu irmán Perctarito, católico, goberna en Pavia. En loita co seu irmán, busca a axuda de Grimoaldo, duque de Benevento; este último asasínao no palacio de Pavia, a *Regia*, despois da fuxida do rei Ariperto (661). O seu fillo, o príncipe Raghinperto, consegue escapar.
## Véxase tamén 
### Outros artigos 
* Reino longobardo.
* Longobardos.
Rotario

Rotario ou **Rothari**, duque longobardo de Brescia, elixido rei dos longobardos de Italia polo partido ariano, sucedendo así ao seu predecesor ariano Arioaldo (636 e casa coa súa viúva católica Gundeperga).
## Traxectoria 
O seu reinado está marcado por de novas conquistas longobardas; Córsega foi invadida, a Toscana e a Liguria conquistadas e ocupadas, e Xénova cae no 643. Ao nordeste, apodérase por fin da fortaleza de Oderzo, que sempre rexeitara aos longobardos e bate en dúas ocasións aos bizantinos nos montes Apeninos e na aba setentrional do Monte Cimone. Morre no 652 e é enterrado en Pavia, capital longobarda.

Rotario é o primeiro rei longobardo en poñer por escrito as leis orais do seu pobo e dos seus súbditos bárbaros. Así, o 22 de novembro de 643, fai publicar en Pavia o seu famoso edicto, máis coñecido co nome de Edicto de Rothari, de inspiración xermánica.

## Véxase tamén 
### Outros artigos 
* Edicto de Rothari
* Reino longobardo
* Longobardos

### Ligazóns externas 
* O Edicto de Rotario.
* Texto do Edicto en latín
Perctarito

**Perctarito**, nado en 645 e finado en 688,  foi duque de Asti e rei longobardo de Italia, fillo e sucesor do rei Ariperto (661).
## Traxectoria 
Rei católico, cerca Pavia mentres que, cousa curiosa, comparte o poder co seu irmán Godeperto, co-rei ariano con sede en Milán, a antiga capital dos longobardos. Tras ser asasinado o seu irmán pouco despois por unha conxuración de palacio dirixida por Grimoaldo, duque de Benevento, prefire fuxir que sufrir o mesmo destino e atopa primeiro refuxio cos ávaros do *khagan* Kakan e despois entre os francos. Con todo, a súa muller Rodelinda e o seu fillo Cuniperto, capturados por Grimoaldo, son enviados ao exilio a Benevento.

En 671, volto do exilio, toma finalmente o poder e volve a subir ao trono longobardo. Fai do catolicismo a relixión oficial do reino pero non recoñece a autoridade papal, asina a paz cos bizantinos e asocia ao seu fillo Cuniperto ao poder a partir de 678. Loita en van contra o rebelde Alachis, duque de Trento, antes de morrer asasinado en 688, vítima dunha conxuración.

### Descendencia 
Pertarito tivo os seguintes fillos:
* Cuniperto: rei dos longobardos.
* Wigilinda: Casada co duque Grimoaldo II de Benevento.

### Posteridade 
*Pertharite* é o nome dunha traxedia de Pierre Corneille, baseada na historia deste rei longobardo.

## Véxase tamén 
### Outros artigos 
* Reino longobardo.
* Longobardos.
Guy Picciotto

**Guy Picciotto** é un músico estadounidense de Washington, D.C. É coñecido por pertencer á banda de rock Fugazi coma vocalista e guitarrista.

A pesar de non estar na formación orixinal de Fugazi, el uniuse á banda nos seus inicios e aparece en todas as súas gravacións de estudio. Picciotto foi tamén o líder da importante banda Rites of Spring de 1984 a 1986.

En maio do ano 2012, xunto co seu compañeiro en Fugazi Ian MacKaye, a revista *Spin* situouno no número 86 da súa lista dos 100 mellores guitarristas de todos os tempos.

## Traxectoria 
### Rites of Spring e primeiros proxectos 
A carreira musical de Picciotto comezou en 1985 coa banda Rites of Spring. Como parte da escena post-hardcore de Washington, D.C., Rites of Spring incrementou a frenética violencia e a paixón visceral do hardcore punk á vez que experimentou coas súas regras compositivas. Picciotto, como letrista da banda, ademais de ser o seu vocalista e guitarrista, tamén trasladou o hardcore cara ámbitos máis persoais, sendo acreditado por iso como un dos creadores do emo.

Nos seus primeiros anos Picciotto tamén participou nos grupos Insurrection (1982), onde tocaba a guitarra, One Last Wish (1986), Happy Go Licky (1987-1988), Brief Weeds (con EPs editados sobre 1991-1992) e The Black Light Panthers (un proxecto esporádico creado en 1982), estando nas dúas últimas con Brendan Canty. Tamén creou un selo discográfico chamado Peterbilt Records, que publicou vinilos en edicións limitadas de álbum de bandas como Rain, Happy Go Licky e Deadline, e anos máis tarde participou no lanzamento do álbum *1986* de One Last Wish, xunto con Dischord Records.

### Fugazi 
Aínda que non estaba na formación orixinal de Fugazi, Picciotto uniuse moi cedo na carreira do grupo, cantando con eles no seu segundo concerto e aparecendo en todas as gravacións de estudio da banda. 

A partir do álbum *Repeater*, asumiu as tarefas de segunda guitarra, tocando guitarras Rickenbacker con agudos característicos. Despois de sete álbums e varias xiras, Fugazi fixo unha "pausa indefinida" en 2003.

Picciotto tocou nos álbums de Vic Chesnutt *North Star Deserter* (2007) e *At the Cut* (2009), e acompañouno en xiras por Europa e América do Norte. Coproduciu as películas *Chain* e *Museum Hours* con Jem Cohen (que fixo a película *Instrument* de Fugazi).

En 2012, Howard Bilerman entrevistou a Picciotto no escenario do festival Pop Montreal sobre as súas experiencias na industria musical. O 24 de xaneiro de 2020 Guy apareceu nun episodio de *Live From the Barrage* para unha ampla conversa que foi a súa primeira entrevista longa en bastante tempo.

## Notas
Antonio de Torres

miniatura|dereita|Antonio de Torres
miniatura|Guitarra Torres no Museo da Música de Bacelona
**Antonio de Torres**, nado en La Cañada de San Urbano (Almería) o 13 de xuño de 1817 e finado en Almería o 19 de novembro de 1892, foi un construtor de guitarras ao que se lle atribúe ser o principal responsable da transformación deste instrumento tal como o coñecemos hoxe en día.

## Traxectoria 
Nado na provincia de Almería desenvolveu o seu labor en Sevilla (entre 1852 e 1869) e Almería (de 1875 ata a súa morte en 1892). Os seus deseños baseábanse na teoría de que a tapa harmónica é a clave do son da guitarra.

O reforzo en abano para a parte inferior da tapa, o característico ensanchamento da curva inferior da caixa, o desprazamento da ponte, e o emprego de madeiras delgadas contribuíron á creación de guitarras resistentes pero lixeiras, cun son claro e flexible e un deseño elegante e sinxelo.

O máis famoso dos guitarristas que usaron instrumentos de Torres foi Francisco Tárrega, que foi un dos primeiros músicos empeñados en demostrar que a guitarra era un instrumento "serio".

Calcúlase que construíu unhas 320 guitarras durante os seus dous períodos de actividade, das cales localizáronse unhas 70.
Leo Fender

**Clarence Leonidas Fender**, coñecido como **Leo Fender**, nado o 10 de agosto de 1909 en Anaheim (California) e finado o 21 de marzo de 1991, foi un construtor de guitarras estadounidense, fundador da *Fender Electric Instrument Manufacturing Company*, agora coñecida como *Fender Musical Instruments Corporation*, e posteriormente fundou a *G&L Musical Products* (G&L Guitars).

## Traxectoria 
Naceu en Anaheim (California) e na súa adolescencia aficionouse a manipular radios. Pouco a pouco foi interesándose nos amplificadores e nos aparatos electrónicos en xeral.

A idea dunha guitarra eléctrica de corpo macizo atraíao, e a principios dos anos 40 construíu un prototipo que alugaba aos músicos da zona e chegou a facerse bastante popular. Pouco tempo despois fundou a compañía K&F con "Doc" Kauffman, que participara no deseño dalgunhas das guitarras eléctricas Rickenbacker Electro. K&F adicouse principalmente á fabricación de guitarras steel eléctricas e amplificadores, pero só durou ata 1946, cando Leo fundou a Fender Electric Instrument Manufacturing Company.

En 1948, George Fullerton asociouse con Fender, e entre os dous deseñaron a Broadcaster, que ao pouco tempo cambiou o seu nome polo de Telecaster, debido a que Gretsch tiña rexistrado o de Broadcaster. Uns poucos modelos de transición, chamados "No-casters", non levan nome no clavixeiro.

Fender continuou creando innovacións, pero púxose enfermo e en 1965 vendeu a súa empresa a CBS por 13 millóns de dólares. Pouco despois, a súa saúde mellorou e Leo incorporouse á CBS/Fender durante un breve período. Abandonou CBS en 1970 para deseñar instrumentos en Music Man e G&L, e morreu en marzo de 1991.
Ciencia, Tecnoloxía e Sociedade

**Ciencia, tecnoloxía e sociedade** é unha materia de carácter interdisciplinario que permite abordar temas de máxima actualidade desde unha perspectiva crítica. Pretende o estudo das relacións entre os coñecementos e o devir social, en particular, das influencias de cada un deles nos outros, partindo da base de que a súa convivencia é un determinante da historia dos pobos.

## Véxase tamén 
### Outros artigos 
* Ciencia
* Tecnoloxía
* Sociedade
* Historia da ciencia
Fender Telecaster

A **Fender Telecaster**, coñecida coloquialmente coma **Tele**, é unha guitarra eléctrica de corpo macizo e dúas pastillas sinxelas fabricada por Fender.

## Historia 
A Fender Telecaster é a guitarra eléctrica maciza que máis tempo leva fabricándose. O seu sinxelo e brillante deseño ten tanta aceptación na actualidade como cando se presentou ao público en 1951.

En realidade, a Telecaster era a mesma guitarra que Leo Fender presentara un ano antes co nome de Broadcaster, pero tivo que cambiarlle o nome porque Gretsch o rexistrara con anterioridade. O novo nome de Telecaster encantou a Leo Fender e aos seus colaboradores do pequeno obradoiro de Fullerton (California), porque a asociación verbal cun medio en pleno auxe, como era entón a televisión, dáballe unhas connotacións de modernidade moi axeitadas para un instrumento igualmente innovador, a primeira guitarra eléctrica de corpo macizo que saía ao mercado.

A guitarra foi desenvolvida no ano 1950. Entre 1932 e 1949 moitos artesáns e empresas experimentaran con guitarras eléctricas de corpo sólido, pero ningunha tivera un impacto significativo no mercado. A Telecaster de Leo Fender conseguiu situar a este tipo de instrumentos no mapa.

## Características 
[miniatura|esquerda|250px|Detalle da ponte e máis a pastilla que incorpora, nunha réplica do modelo de [1952.]]
A Telecaster caracterízase polo seu son brillante e incisivo e pola súa facilidade de manexo. Por estas razóns é usada por músicos de todos os estilos. Porén, foron os músicos country os que máis apreciaron os seus servizos, en especial a súa capacidade para emular, se se sabe tocala, os sons dunha steel guitar.

O segredo do son da Telecaster reside na ponte. As cordas atravesan o corpo e suxéitanse ao dorso mediante seis virois, o cal aumenta a solidez e o mantemento do son. A ponte leva incorporada unha pastilla en posición oblicua, que realza os tons agudos da guitarra.

## Véxase tamén 
* Fender.
* Leo Fender.
### Ligazóns externas 
* Dez Incríbeis Telecaster Guitars - Descricións, incluíndo o prototipo. 
* Telecaster.com - Forums de debate de Fender Telecaster. 
* Páxina Oficial de Fender
Cuniperto

** Cuniperto**, ou **Cunincperto** chamado *o Piadoso*, foi un rei longobardo de Italia que reinou entre 688 e 700. 
## Traxectoria 
Fillo e sucesor do rei católico Perctarito, foi asociado ao trono de seu pai Perctarito a partir de 678, sucedeuno en 687. Combateu aos duques rebeldes arianos Alahis de Trento, a quen vence no Río Adda, e Ansfrid, duque usurpador do Friúl, e sométeos. Pon fin ao cisma de Aquilea que separaba a Igrexa de Italia en 698.

Foi destronado en 690 por Alahis de Trento e de Brescia; pero moi pouco tempo despois, reclamado polas súplicas dos seus súbditos, expulsou a Alahis e volveu tomar posesión dos seus dominios. Reinou en paz ata a súa morte, en 700. 
[miniatura|[Moeda longobarda (*tremissis*) cuñada a nome de Cuniperto na ceca de Pavia. ]]
Foi o primeiro rei longobardo que cuñou moeda do Reino Longobardo coa súa efixie.

## Véxase tamén 
### Outros artigos 
* Reino longobardo
* Longobardos
### Ligazóns externas 
* Moeda cuñada baixo o rei Cuniperto que ilustra dunha banda ao rei e da outra a san Miguel, o santo guerreiro protector dos longobardos.
Liutperto

**Liutpert** foi un rei longobardo de Italia que reinou en 700 e despois de 701 a 702.
## Traxectoria 
Fillo do rei Cuniperto, goberna baixo a titoría de Ansprando, duque de Asti. Foi deposto pouco despois por unha revolta dirixida por Raghinperto, duque de Turín. Deu volto ao trono algúns meses máis tarde pero foi novamente vencido por Ariperto II e foi asasinado por afogamento (702).

## Véxase tamén 
### Outros artigos 
* Reino longobardo.
* Longobardos.
Raghinperto

**Raghinperto** foi un rei longobardo de Italia fillo do rei Godeperto e neto do rei Ariperto. Duque de Turín, usurpa o poder en 700, derrocando ao rei Liutperto e asocia ao trono ao seu fillo Ariperto.

## Véxase tamén 
### Outros artigos 
* Reino longobardo
* Longobardos
Ariperto II

**Ariperto** chamado **Ariperto II** é un rei longobardo de Italia en 701 e logo de 703 a 712.
## Traxectoria 
Duque de Turín, fillo do rei Raghinperto, foi asociado ao trono a partir de 700. Deposto unha primeira vez por Liutperto, retoma o poder pouco despois e reina sen interrupción ata a súa derrota ante Ansprando en 712 e morre afogado no río Ticino. A súa morte marca o final da dinastía baiuvaria.
## Véxase tamén 
### Outros artigos 
* Reino longobardo.
* Longobardos.
Ansprando

**Ansprando**, nado sobre o 657, foi un rei longobardo de Italia.
## Traxectoria 
Duque de Asti, foi anteriormente titor do xove rei Liutperto en 700 e logo en 701, antes de se exiliar onda o duque de Baviera Teutperto tras o derrocamento do rei en 702. En 712, deu vencido ao rei Ariperto II, que anteriormente fixera asasinar a súa muller e os seus fillos. Rei en marzo de 712, morre en xuño do mesmo ano designando como sucesor ao único fillo que lle quedaba, Liutprando.

## Véxase tamén 
### Bibliografía 
* Paulo Diácono, *Historia Langobardorum* (*Storia dei Longobardi*, Lorenzo Valla/Mondadori, Milán 1992 ).
* Jörg Jarnut, *Storia dei Longobardi*, Torino, Einaudi, 2002. ISBN 88-464-4085-4 .
* Sergio Rovagnati, *I Longobardi*, Milán, Xenia, 2003. ISBN 88-7273-484-3 .

### Outros artigos 
* Reino longobardo.
* Longobardos.
Neurobioloxía

[alt=Imaxe combinada de IRM e PET do cerebro humano.|miniatura|Imaxe combinada de [Active Magnetospheric Particle Tracer Explorers|IRM e PET do cerebro humano.]]
A **neurobioloxía** é unha ciencia derivada da bioloxía que estuda as relacións nerviosas nos seres vivos dende unha perspectiva de interacción con outras partes dun ser vivo.

## Termo 
Ás veces, o termo neurobioloxía, a rama da bioloxía que investiga todos os aspectos do cerebro e do sistema nervioso é empregado como sinónimo de **neurociencia** ou **neurociencias**. Outras veces o termo aplícase como disciplina derivada da bioloxía e da neurociencia. Diferénciase, neste sentido, por ser a **neurociencia** un campo máis amplo relacionado con calquera estudo científico do sistema nervioso, e das disciplinas acubilladas nela como a neurociencia computacional, a neurociencia cognitiva, a neurociencia do comportamento, a psiquiatría biolóxica, a neuroloxía ou a neuropsicoloxía, aínda a pesar de solaparse ás veces. Os temas e a maneira de aproximarse aos mesmos son de natureza interdisciplinar, multidisciplinar e transdisciplinar.

Algúns científicos distinguen o termo **neurociencias** do mundo anglófono (*neuroscience*) usado máis como sinónimo de **neurobioloxía** (*neurobiology*) e o empregado en Iberoamérica, existindo certa controversia coa terminoloxía de raíz similar (por exemplo *psiquism/psiquismo*).

## Campo de estudo 
A neurobioloxía estuda as células do sistema nervioso e a organización destas células dentro de circuítos funcionais que procesan a información e median no comportamento. 
alt=Principais elementos dunha sinapse prototipo. As sinapses son os saltos entre as células nerviosas. As células nerviosas convirten os seus impulsos eléctricos en ráfagas de retransmisores neuroquímicos, os neurotransmisores, que viaxan a través da sinapse a receptores nas dendritas das células fronteirizas, provocando que as recorran máis impulsos eléctricos.|miniatura|Principais elementos dunha sinapse prototipo. As sinapses son os saltos entre as células nerviosas. As células nerviosas convirten os seus impulsos eléctricos en ráfagas de retransmisores neuroquímicos, os neurotransmisores, que viaxan a través da sinapse a receptores nas dendritas das células fronteirizas, provocando que as recorran máis impulsos eléctricos.
As propiedades básicas, actividade e regulación das correntes de membrana, a plasticidade sináptica, a neurotransmisión, a neuroxénese, a sinaptoxénese e as canles iónicas das células son algúns campos estudados polos neurobiólogos. A anatomía celular e a subcelular estúdanse para dar unha visión do retardo mental no *Mental Retardation Research Center* (MRRC). Revistas como *Frontiers in Cellular Neuroscience* ou *Molecular and Cellular Neuroscience* publican sobre temas de neurobioloxía.

## Neurobiólogos
Os científicos que estudan a neurobioloxía chámanse neurobiólogos, como por exemplo María Domínguez Castellano, Vladimir Bexterev ou o divulgador galego Xurxo Mariño.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Outros artigos 
* Etoloxía
* Neuroloxía
* Psicoloxía
* Psiquiatría
Hildeprando

**Hildeprando** foi un rei longobardo de Italia.
## Traxectoria 
Neto do rei Liutprando. Participou no cerco de Rávena en 734 co seu avó, que o asociou ao trono a partir de 737. Rei en xaneiro de 744, morreu en agosto do mesmo ano.
## Véxase tamén 
### Outros artigos 
* Reino longobardo.
* Longobardos.
Liutprando

**Liutprando**, nado antes de 690, foi fillo e sucesor do rei dos longobardos de Italia, Ansprando duque de Asti, e reinou de xuño de 712 a 744. 
## Traxectoria 
Tentou en van unificar a Península Itálica baixo o dominio longobardo e entrou con regularidade en conflito co Papado. Someteu aos duques longobardos semiindepententes de Spoleto e de Benevento e tentou expulsar definitivamente aos bizantinos de Italia, especialmente ao cercar Rávena en 734.

Tiña boas relacións cos francos, participou na batalla do estanque de Berre contra as forzas arabo-musulmás (derrota musulmá de 739), onde participou igualmente o futuro rei franco, Pipino o Breve. En 737, asociou ao poder a Hildeprando, o seu neto. Fixoi que se volvesen prohibir os matrimonios mixtos entre longobardos e romanos, matrimonios que foran autorizados desde o final do século VII, probabelmente para manter a cohesión nacional do pobo longobardo e dos outros pobos aliados (saxóns, xépidos, búlgaros etc…), fronte a masa autóctona, moito máis numerosa.

## Trazos e características 
Rei piadoso e sabio nas súas decisións, bo xefe militar, foi o máis grande dos reis longobardos. Foi enterrado en Pavia, a capital longobarda. Medía sobre 1,73/1,74 m, talle bastante por riba da media para a época e en relación aos outros «italianos» da península.

## Véxase tamén 
### Outros artigos 
* Reino longobardo.
* Longobardos.
Vallecas

**Vallecas** é unha extensa zona do sueste da cidade de Madrid, única entidade estendida de modo pluridistrital dentro da capital. Foi un municipio independente, dentro do partido xudicial de Alcalá de Henares, ata 1950, cando é anexionado a Madrid.

O territorio do antigo concello divídese en dous distritos: Puente de Vallecas, ao noroeste, e Villa de Vallecas, ao sueste, que se dividen nos barrios administrativos de Centro histórico de Vallecas e Santa Eugenia, pertencentes a Villa de Vallecas, e Entrevías (incluído El Pozo del Tío Raimundo), San Diego, Palomeras Bajas, Palomeras Sureste, Portazgo e Nueva Numancia, pertencentes a Puente de Vallecas.

## Características 
No mes de xuño, nas festas do barrio celébrase a batalla naval, na "Plaza Vieja", corazón de Vallecas, que xunto aos bulevares forman o núcleo tradicional do barrio na zona do "Puente de Vallecas". Outra rúa importante é a do "Payaso Fofó", xunto ao campo do Rayo, pois esta famosa familia de pallasos e cómicos criouse no barrio durante moitos anos, de feito Fofó esta soterrado no cemiterio do "Pueblo de Vallecas".

A vía principal do barrio é a "Avenida de la Albufera".

A Asemblea de Madrid tamén está situada no barrio de Vallecas na zona de San Diego.

Desde o ano 1960 ata agora no 2006, sufriu unhas transformacións similares aos outros barrios da periferia de Madrid, pasou de ter rúas sen asfaltar e sen iluminar a estar completamente cheo de servizos: rede de metro, urbanización das rúas, zonas axardinadas ou grandes centros comerciais.

## Deportes 
Vallecas é sede e dá nome a un equipo de fútbol, o Rayo Vallecano de Madrid, que xoga na Primeira División Española, que chegou a xogar a Copa da UEFA na tempada 2000/01 e que no ano 1977 foi alcumado como o "Mata xigantes" polas súas vitorias contra os equipos grandes.

Deportivamente ten outra proba moito importante, a San Silvestre Vallecana, que se celebra o 31 de decembro, é unha carreira de atletismo de 10&nbsp;km que se celebra en dúas categorías, a profesional e a popular, e remata no estadio do Rayo Vallecano.

## Véxase tamén 
### Outros artigos 
* Puente de Vallecas
* Villa de Vallecas
Ratchis

**Ratchis** (ou **Rachis**) foi un rei longobardo de Italia, que reina de 744 a 749 e por segunda vez de 756 a 757. Antes fora duque de Friúl (desde o 739 a 744).
## Traxectoria 
Máis diplomático que guerreiro, busca a paz co Papado e o Imperio Bizantino, cousa que desencadea unha forte oposición dunha gran parte da nobreza longobarda, que desexaba unha política «dura» do rei Liutprando. Impopular, prefire abdicar e retirarse coa súa familia ao mosteiro de Monte Cassino.

En decembro de 756, tras a morte accidental do seu irmán Aistulfo, volve ao trono, antes de renunciar definitivamente ao poder en 757.

## Véxase tamén 
### Outros artigos 
* Reino longobardo.
* Longobardos.
Aistolfo

**Aistolfo** ou **Aistulfo** foi un rei longobardo de Italia, que reina de 749 a 756. Entre 744 e 749 foi duque de Friúl.
## Traxectoria 
Foi duque de Spoleto desde 752 ata 756.
## Véxase tamén 
### Outros artigos 
* Reino longobardo
* Longobardos
María Domínguez Castellano

**María Domínguez Castellano**, nada en Alcántara, Provincia de Cáceres, en 1965, é unha neurobióloga española.

## Traxectoria 
É unha investigadora do Instituto de Neurociencias de Alacant, dependente do Consello Superior de Investigacións Científicas e da Universidade Miguel Hernández.

Ten escrito artigos para a revista *Nature*.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* Currículum na páxina do Instituto de Neurociencias de Alacant  (*en inglés e castelán*).
Grimoaldo

**Grimoaldo** é o nome de varios personaxes altomedievais.

*Grimoaldo I de Benevento é un duque de Benevento que chegou a rei dos longobardos.
*Grimoaldo de Turinxia foi un duque de Turinxia.
*Grimoaldo foi un mordomo de palacio na época merovinxia.
Alahis

**Alahis** (ou **Alagis**) foi un duque ariano de Trento e Brescia antes de se converter en rei dos longobardos despois do éxito da súa rebelión en 688. Con todo, non gobernou moito tempo. 
## Traxectoria 
A súa primeira rebelión contra o rei Perctarito fracasara, pero o rei capturouno, perdoouno e soltouno. Volveuse rebelar en 688 cando Cuniperto, o fillo de Perctarito, o sucedeu. Forzou a Cuniperto a se exiliar nunha illa no medio do Lago de Como, pero o seu goberno foi gravoso e tiránico, e perdeu o apoio do pobo. Finalmente, en 689, Cuniperto levantouse cos homes do Piemonte e derrotou a Alahis e os homes de Venecia na Batalla de Coronate, nas beiras do Río Adda, nas proximidades de Lodi. Foi vencido e morto na batalla. 
## Véxase tamén 
### Bibliografía 
* Gwatkin, H. M., Whitney, J.P. (ed.) *The Cambridge Medieval History: Volume II—The Rise of the Saracens and the Foundations of the Western Empire*. Cambridge University Press, 1926.
### Outros artigos 
* Reino longobardo.
* Longobardos.