open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Catedral de Talín

A **Catedral de Santa María** (en ); en ), cuxo nome completo é **Catedral Episcopal da Santa Virxe María de Talín** (en ), é unha catedral luterana que se atopa no outeiro de Toompea, na cidade vella de Talín, a cidade capital de Estonia. Estabelecida no século XIII, é a igrexa máis antiga de Talín e da Estonia continental, e o único edificio de Toompea que sobreviviu ao incendio do século XVII.

A igrexa foi creada orixinalmente no século XIII como catedral católica, despois de que Talín e o norte de Estonia fosen conquistados polo Reino de Dinamarca durante as Cruzadas do Norte. Despois da reforma protestante, a igrexa converteuse en luterana en 1561, e agora é a sede do arcebispo de Talín, líder espiritual e presidente do sínodo gobernante da Igrexa Evanxélica Luterana Estoniana.

A igrexa é un monumento cultural nacional de Estonia dende o 20 de setembro de 1995.

## Galería de imaxes 

Ficheiro:St. Mary's cathedral.jpg|Exterior da ábsida.
Ficheiro:Altar of St. Mary's Cathedral, Tallinn.JPG|Altar na catedral.
Ficheiro:Interior of St Mary's Cathedral, Tallinn.JPG|Interior, orientado ao leste.
Ficheiro:Tombs in St Mary's Cathedral, Tallinn.JPG|Tumbas dentro da catedral.
Ficheiro:Sophia Gyllenhielm grave image.jpg|Detalle da efixie de Sofía.
Ficheiro:Organ at St Mary's Cathedral, Tallinn.JPG|Órgano.
Ficheiro:Right Interior of St Mary's Cathedral, Tallinn.JPG|Interior
Ficheiro:Tallinna Toomkiriku torni muna ja tuulelipp.jpg|Catavento.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Outros artigos 
* Arquitectura de Estonia
Península de Viimsi

A **península de Viimsi** (en ) é unha península situada na costa do golfo de Finlandia preto de Talín, Estonia. Pertence administrativamente ao concello de Viimsi, no condado de Harju.

## Xeografía 
Limita ao oeste con Talín e ao leste coa baía de Muuga. A súa área é duns 50 km², ten unha lonxitude de 10 km e unha anchura media de 5 km. A península remata no cabo Rohuneem.

## Notas 
## Véxase tamén
Albina Fransitorra Aleñà

**Albina Francitorra i Aleñà**, nada en Barcelona o 3 de febreiro de 1912 e finada o 31 de decembro de 2013, foi unha xornalista e escritora catalá de finais dos anos 20 e principios dos 30. Licenciouse en filoloxía catalá aos 70 anos. Foi secretaria, administradora e arquiveira da súa filla Montserrat Roig Fransitorra.

## Traxectoria 
Nada nunha familia pequeno-burguesa, era a máis nova de tres irmáns. O pai era mestre de obras e a nai ama de casa. Vivían na rúa Llúria do Eixample de Barcelona. Con sete anos comezou a súa vida escolar coas relixiosas salesianas. Aos doce anos enfermou dunha anemia grave e tivo que abandonar a escola. Educouse na casa cunha profesora particular e tamén estudou piano.

Cando chegou á adolescencia, sentíase moi descontenta coas limitacións que a sociedade impoñía ás nenas. Convencida de que quería facer algo máis que esperar por un marido, estudou contabilidade, taquigrafía e francés. Contra a vontade do seu pai e do seu irmán, buscou traballo nunha casa de aparellos fonográficos. Cando remataba un artigo, levábao ela mesma á redacción. Tamén se deixaba ver nas tertulias literarias, sobre todo na Penya de Can Vilaró, que tiña lugar na tenda de Ramon Vilaró, no carrer de Ferran. Alí reuníanse algúns membros do Ateneu Barcelonès como Josep Maria de Segarra, Ventura Gassol, Carme Monturiol ou Prudenci Bertrana, e falaban de arte, literatura, teatro e política. Albina Francitorra era catalanista e republicana. Nun deses encontros coincidiu cun vello amigo da familia, o avogado e escritor Tomàs Roig i Llop, un home conservador e crente que gañara os Jocs Florals en 1919 e moi afeccionado ao teatro. seguramente influíu na vocación de tres das fillas: Glòria (actriz) Montserrat (inicialmente actriz, escritora e xornalista) e Carmina (guionista).

Esta numerosa familia, onde predominaban as mulleres, foi o núcleo que máis tarde inspiraría algunhas das novelas de Montserrat Roig. e secretaria e arquiveira da súa filla Montserrat. Aprendeu a conducir aos 64 anos, foi á universidade e licenciouse en Filoloxía Catalá aos 70 anos.

Sobreviviu ao seu home Tomàs e a cinco fillos e viviu en plena lucidez ata os 101 anos.

En 2020 Edicions Llop Roig publicou o libro *De la vida que passa.* *Jove, feminista, catalanista i escriptora*, colección de artigos e relatos de Albina Francitorra publicados na prensa barcelonesa entre 1929 e 1933 e dous inéditos. Inclúe tamén unha biografía da escritora, de Betsabé García.

## Notas
Marabu (aeroliña)

**Marabu**, estilizada como **marabu** e legalmente constituída como **Marabu Airlines OÜ**, é unha aeroliña de vacacións estoniana con sede en Talín e coas súas operacións baseadas nos aeroportos alemáns de Hamburgo e Múnic. A venda dos billetes corre a cargo de Condor, que describe á compañía como unha aeroliña asociada.

## Historia 
O 13 de decembro de 2022 Attestor Capital, o propietario do 51% das accións da aeroliña alemá Condor, anunciou a incorporación dunha compañía rexistrada en Estonia, que comezaría as súas operacións na tempada de verán de 2023 usando avións Airbus A320neo de Nordica.

Nordic Aviation Group, a compañía matriz de Nordica, xa revelara previamente o seu papel na creación dun Certificado de Operador Aéreo (AOC) estoniano para un cliente non identificado, que comezaría as súas operacións na primavera de 2023. O 6 de abril de 2023 Xfly, parte de Nordic Aviation Group, publicou un video na súa canle de YouTube anunciando que este proceso se completara.

O 15 de abril de 2023 o primeiro avión de Marabu, rexistrado ES-MBU, realizou o seu primeiro servizo dende Múnic ata Palma de Mallorca co indicativo MBU6508.

Pouco despois da súa inauguración Marabu foi centro da atención dos medios e tivo graves críticas debido a grandes atrasos, cancelacións de voos e supostamente pouca información aos seus clientes. A aeroliña declarou problemas técnicos coa aeronave alugada e coa tripulación de cabina desaparecida como causa e planeou incorporar operadores adicionais para estabilizar o calendario. Tratando de estabilizar as súas operacións, Marabu cancelou as súas rutas tanto dende Hamburgo como dende Múnic a Talín, antes incluso de que comezasen, e cancelou os voos de Hamburgo a Roma despois de poucas viaxes.

## Destinos 
A aeroliña voa dende 7 aeroportos de Alemaña a arredor de 20 destinos turísticos en Exipto, Grecia, Italia, Portugal e España.

## Frota 
miniatura|251x251px|Airbus A320neo

### Frota actual 
En abril de 2025 a frota de Marabu estaba formada polos seguintes avións:

### Frota histórica 
Marabu tamén operou os seguintes tipos de avións no pasado:

## Notas 
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* Páxina da aeroliña
Francisco Noa

**Francisco Noa**, nado en Inhambane (Mozambique) en 1962, é un escritor e profesor universitario mozambicano.

## Traxectoria 
É doutorado en Literaturas Africanas de Lingua Portuguesa pola Universidade Nova de Lisboa (2001). É profesor de Literatura Moçambicana, na Universidade Eduardo Mondlane (Maputo), e investigador no Centro de Estudos Sociais Aquino de Bragança (CESAB). É investigador asociado do Centro de Estudos Sociais da Universidade de Coimbra e profesor convidado en varias universidades. Foi profesor visitante no Brasil, Costa de Marfil, Angola e España. Foi membro de xurados de literatura como o Premio Camões (2006, 2007) e o Premio Oceanos (2018, 2019, 2021). Foi investigador asociado na Universidade de Coimbra. Ten colabora coa Universidade de Santiago de Compostela.

Participou na creación de bibliotecas comunitarias en Sofala e Manica (2007-2008). Tamén foi fundador e director de publicacións científicas (*Humanitas*) e literarias (*Proler*). Membro de institucións e asociacións científicas internacionais en Francia, Estados Unidos, Portugal e Brasil. Desde marzo de 2023 é Membro Correspondente Estranxeiro da Academia de Ciências de Lisboa.

Os seus estudos versan sobre os temas da colonialidade, nacionalidade e transnacionalidade literaria, a literatura como coñecemento e o diálogo intercultural no Oceano Índico, a partir da literatura.

## Obras 
* *Literatura Moçambicana. Memória e Conflito* (1997). Imprensa Universitária.
* *A Escrita Infinita* (1998). Livraria Universitária. 2ª edición, Ndjira, 2013.
* *Império, Mito e Miopia. Moçambique como Invenção Literária* (2002). Caminho. BCI Literature Prize, 2014.
* *A Letra, a Sombra e a Água* (2008) . Texto Editores.
* *Perto do Fragmento, a Totalidade. Olhares sobre a literatura e o mundo* (2012). Ndjira.
* *Uns e Outros na Literatura Moçambicana – Ensaios* (2016)
* *Além do Túnel: Ensaios e Travessias* (2020)

## Premios 
* 2015: Prémio BCI - AEMO (Associação de Escritores Moçambicanos) de Literatura, polo volume de ensaios *Perto do Fragmento, a Totalidade. Olhares sobre a literatura e o mundo* 

## Notas
Eisenia (anélido)

***Eisenia*** é un xénero de miñocas de terra (anélidos oligoquetos), nomeado en honra do científico sueco-estadounidense Gustav Eisen. Entre as súas especies está *E. fetida*, que é a especie tipo e se usa para facer compost.

## Notas 
*
2,4,6-Triclorofenol

O **2,4,6-triclorofenol**, tamén coñecido como **2,4,6-TCP**, **fenaclor**, **Dowicide 2S** e **OMAL**, é un fenol clorado que foi usado como funxicida, herbicida, insecticida, antiséptico, defoliante e conservante de pegmentos. É un sólido cristalino amarelado cun forte cheiro fenólico. Descomponse coa calor producindo vapores tóxicos e corrosivos, incluíndo cloruro de hidróxeno e cloro.

## Preparación 
O 2,4,6-triclorofenol prodúcese industrialmente por cloración electrofílica do fenol:

:250px

## Efectos sobre a saúde 
En modelos animais o consumo de 2,4,6-triclorofenol orixina un incremento da incidencia de linfomas, leucemia e cancro de fígado. O grao técnico desta substancia pode conter dibenzodioxinas policloradas (PCDDs), dibenzofuranos policlorados (PCDFs) e outros contaminantes.

## Efectos ambientais 
O 2,4,6-triclorofenol é un contaminante ambiental que se atopou en lagos de auga doce como os Grandes Lagos.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Outros artigos 
*Triclorofenol (para outros isómeros).

### Bibliografía 
*

### Ligazóns extrnas 
*International Chemical Safety Card 1122
*Compound Summary
Marcial de Mira Leiras

**Marcial de Mira Leiras**, nado en Ribadeo, foi un avogado, político e xornalista galego.

## Traxectoria 
Estudou en Oviedo. Foi nomeado secretario interino do Concello de Ribadeo en setembro de 1901. Colaborou en *Las Riberas del Eo* e foi director do periódico *Ribadense*. Foi deputado provincial. Foi presidente da Cámara de Comercio de Ribadeo.

## Vida persoal 
Casou con Venancia de Torres Patiño, que finou en Ribadeo o 15 de febreiro de 1913.
## Notas
Maruja (grupo musical)

**Maruja ** é unha banda inglesa, da cidade de Manchester, do xénero do jazz-rock. A banda mestura psicodelia e jazz fusión co noise e o post-punk e temáticas psicolóxicas sobre a perda ou a ansiedade. Formada en 2016 para o lanzamento do seu primeiro EP homónimo, a banda recolleu o nome durante as vacacións do membro fundador Harry Wilkinson en España, que ao seu paso por diante dun ultramarinos con nome de *Maruja* decidiu empregalo para a banda. 

## Membros
* Harry Wilkinson – vocalista e guitarra
* Matt Buonaccorsi – baixista
* Joe Carroll – saxofonista e corista
* Jacob Hayes – batería

## Notas 
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* [O seu directo en 2025 durante o South by Southwest(https://gl.wikipedia.org/wiki/South_by_Southwest)]
Eisenia (alga)

***Eisenia*** é un xénero de algas pardas (feofíceas) da familia *Lessoniaceae*. O xénero foi nomeado en honra do curador da Academia de Ciencias de California Gustav Eisen.

O xénero foi circunscrito (delimitación do taxon) por Johan Erhard Areschoug en Bot. Not. (1876) na páxina 68 en 1876  

*Eisenia bicyclis* (en xaponés ) é unha especie de kelp ben coñecida na cociña xaponesa.

## Especies 
* *Eisenia arborea*
* *Eisenia bicyclis*
* *Eisenia cokeri*
* *Eisenia desmarestioides*
* *Eisenia galapagensis*
* *Eisenia gracilis*
* *Eisenia masonii*

## Notas 
## Véxase tamén
Eisenia

**Eisenia** pode referirse a:

* *Eisenia* (alga), un xénero de algas pardas.
* *Eisenia* (anélido), un xénero de miñocas.

Ademais, un xénero de insectos himenópteros agaónidos que actualmente se chama *Pegoscapus* , 1906 ten como sinónimo júnior *Eisenia* , 1904
Autoestrada Sichuan-Tíbet

miniatura|Curvas da autoestrada Sichuan-Tíbet

A **Autoestrada Sichuan-Tíbet** e anteriormente coñecida como Estrada Kangzang, é unha autoestrada chinesa na que se conecta Lhasa, no Tíbet con Chengdu, capital da provincia de Sichuan vía Ya'an e Qinghai.

## Historia 
A estrada Sichuan-Tíbet comezou orixinalmente na cidade-prefectura de Ya'an, posteriormente estendeuse ata Chengdu, Sichuan, e rematou en Lhasa, Tíbet. Forma parte da estrada nacional 318 (Shanghai-Zhangmu, Tíbet).

A construción comezou en abril de 1950 e o 25 de decembro de 1954 abriuse ao tráfico primeiramente bautizada como estrada de Kangzang (polo coñecido como túnel de Jinjiguan ata Lhasa no cruzamento das provincias de Sichuan e Xikang) e a estrada Qinghai-Tíbet (Xining a Lhasa).

A construción da estrada Sichuan-Tíbet comezou despois da anexión do Tíbet pola República Popular da China. A construción comezou en 1950 e rematou en 1969. Máis de 5.000 persoas morreron ao longo de toda a liña. Máis de 3.000 oficiais e soldados e máis de 1.000 obreiros migrantes tibetanos morreron durante a construción. A publicación "Science and Technology Force" da *Observer Network* revelou que desde a finalización da estrada Sichuan-Tíbet, máis de 660 soldados do Exército Popular de Liberación morreron na liña Sichuan-Tíbet.

Dado o valor escénico da ruta a través da autoestrada é acotío documentada, coma no filme *The Road to the Roof of the World* da CCTV.

## Notas
New Glenn

**New Glenn** é un lanzador pesado estadounidense parcialmente reutilizable da empresa Blue Origin.

## Características
A primeira etapa, recuperable, ten un diámetro de 7 metros e está propulsada por sete motores BE-4, alimentados por oxíxeno líquido e gas natural licuado. A segunda etapa tamén ten un diámetro de 7 m, usa tres motores BE-3U que consome oxíxeno líquido e hidróxeno líquido. Nos lanzamentos que usan unha terceira etapa, esta usa un só motor BE-3U. A versión de dúas etapas pode poñer 45 toneladas en órbita baixa e 13 toneladas en órbita de transferencia xeoestacionaria. O foguete é lanzado desde Cabo Cañaveral.

## Historial de lanzamentos 
## Notas 
## Véxase tamén 
### Outros artigos 
*New Shepard
*Blue Origin
Base aérea de Ämari

A **base aérea de Ämari** (ICAO: **EEEI**) é unha base aérea militar en Harjumaa, Estonia, situada a 7 km ao sur do lago Klooga e a 37 km ao suroeste de Talín. A base abriuse no ano 1945.

A base aérea tamén é unha das dúas unidades militares tácticas das Forzas Armadas de Estonia baixo o mando do Comandante da Forza Aérea de Estonia. A unidade foi creada o 15 de maio de 1997 e as súas tarefas principais son as operacións da base aérea e a organización de actividades de aviación nas Forzas Armadas.

En xaneiro de 2014, o aeródromo uniuse ao sistema da OTAN xunto co aeródromo de Siauliai enLituania. As unidades aéreas dos países membros da OTAN levan a cabo tarefas de combate aquí de forma rotativa e tamén se realizan regularmente exercicios da Forza Aérea dos Estados Unidos.

En 1977 creouse en Ämari o 321º Rexemento de Cazabombardeiros. O rexemento operou avións Su-7B. En 1987 recibiu o Su-24 e foi transferido á 132ª División de Bombardeiros. En 1994 o rexemento foi disolto no aeródromo.

Durante a guerra de Vietnam a base foi unha instalación de adestramento para pilotos soviéticos de MiG-15, MiG-15bis, Mig-17 e MiG-19, antes de que fosen despregados en Vietnam do Norte como como "pilotos asesores militares", e en países árabes durante as guerras contra Israel. Despois de 1975 as unidades substituíron os seus MiG obsoletos por avións Sukhoi. Despois, Ämari foi a base dos 321º e 170º Rexemento Naval de Aviación Shturmovik), que voaban avións Sukhoi Su-24.

### Base estoniana 
Tras a disolución da Unión Soviética a Forza Aérea de Rusia continuou administrando a base ata que foi entregada a Estonia en 1996.

### Uso no presente 
Dende abril de 2014, despois da anexión rusa de Crimea, a base acolle patrullas da Policía Aérea do Báltico da OTAN. O 30 de abril de 2014, esta misión comezou coa chegada de catro F-16 da Real Forza Aérea de Dinamarca.

No ano 2015 anunciouse que alí estarían baseados os medios aéreos da operación estadounidense Atlantic Resolve. En setembro dese ano cazas Lockheed Martin F-22 Raptor visitaron Ämari.

Dende abril de 2023 cazas Eurofighter Typhoon do IX Escuadrón da RAF están baseados en Ämari como parte da Forza de Reacción Rápida para a Operación Azotize, a misión de Policía Aérea do Báltico da OTAN, substituíndo ao escuadrón 71 "Richthofen" do Escuadrón Táctico da *Luftwaffe* tamén equipada con Typhoon.

## Notas
Guido van Genechten

**Guido van Genechten**, nado en Mol o 19 de agosto de 1957, é un autor e ilustrador flamengo. Guido van Genechten é coñecido mundialmente polos seus libros ilustrados.

## Traxectoria 
En 1995 publicouse o primeiro dunha serie xa extensa de libros ilustrados para nenos pequenos e preescolares. A figura máis famosa que deseñou é probablemente o coelliño coa orella torta, Rikki.

Guido van Genechten estudou tipografía e traballou durante anos no sector gráfico, onde se ocupou principalmente da maquetación e edición. Mentres tanto, tomaba clases de debuxo, pintura, gráfica e fotografía na academia de arte de Mol.

Os seus libros ilustrados foron traducidos a moitas linguas, entre elas o galego. En 2010, o seu libro ilustrado *Wiebelbillenboogie* foi o libro ilustrado do ano 2010 e é fundamental para os Días Nacionais da Lectura.

## Notas
Ponte de pedra de Tartu

A **ponte de pedra de Tartu** era unha ponte histórica en Tartu, Estonia.

## Historia 
A ponte foi inaugurada o 16 de setembro de 1784 e construíuse por encargo da emperatriz Catarina II de Rusia. Hoxe, a ponte de Kaarsild atópase onde estaba a antiga ponte.

Hai plans para restaurar a ponte á súa gloria orixinal.

## Notas
Jakob Hurt

**Jakob Hurt**, nado en Himmaste o 22 de xullo de 1839, e finado en San Petersburgo o 13 de xaneiro de 1907, foi un folclorista, teólogo e lingüista estoniano. Con respecto ao último, quizais sexa máis coñecido pola súa disertación sobre os substantivos derivados "puros" -ne ("Die estnischen Nomina auf -ne purum", 1886).

Tamén coñecido como o "rei do folclore estoniano", Hurt planeou a publicación na década de 1870 dunha serie de seis volumes chamada *Monumenta Estoniae Antiquae*. Hurt organizou uns 1400 coleccionistas voluntarios mediante unha campaña de prensa, que visitaron case todas as casas de Livonia recollendo preto de 124.000 páxinas de folclore. Debido a dificultades económicas, porén, só se publicaron dous volumes de cancións populares en 1875–76, titulados *Vana kannel*. Dous volumes máis foron publicados en 1938 e 1941. Hurt tamén publicou unha escolma de tres volumes chamada *Setukeste laulud* (As cancións de Setos') entre 1894 e 1907.

Hai monumentos na súa honra en Tartu e en Põlva. Tartu, Põlva, Otepää e Himmaste tamén teñen unha rúa que leva o seu nome. Tamén apareceu no billete de 10 krooni.

Jakob Hurt foi un alumno honorario da Sociedade de Estudantes de Estonia.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Bibliografía 
* Rudolf Põldmäe, "Noor Jakob Hurt". Eesti Raamat, Tallinn 1988
* "Jakob Hurt 1839-1907". Koostanud Mart Laar, Rein Saukas, Ülo Tedre. Eesti Raamat, Tallinn, 1989
* Mart Laar, "Raamat Jakob Hurdast". Ilmamaa, Tartu 1995
Forza Aérea de Estonia

A **Forza Aérea de Estonia** (en estoniano: *Õhuvägi*) é a rama aérea das Forzas Armadas de Estonia. A súa historia remóntase ata 1918, e foi restablecida na súa forma actual en 1991.

A súa tarefa principal é supervisar o espazo aéreo e prestar apoio ás forzas aliadas como país anfitrión no caso da súa chegada. A forza aérea controla o espazo aéreo do país e garante a defensa aérea de obxectos estratéxicos.

## Estrutura 
Dende o ano 2022 o comandante da Forza Aérea é o xeneral de brigada Toomas Susi. A estrutura da Forza Aérea permanece practicamente inalterada en tempos de paz, crise e guerra, xa que a Forza Aérea está composta por persoal militar regular.

### Unidades 
*alt=|25x25px Cuartel Xeral da Forza Aérea (en Talín)
*alt=25x|25x25px División de Vixilancia Aérea (en Ämari e varias localizacións de Estonia)
*alt=|borda|25x25px Base aérea (en Ämari)
## Aeronaves 
## Notas 
## Véxase tamén
Porto de Talín

**Porto de Talín** (en ) é a máxima autoridade portuaria de Estonia. Tendo en conta tanto o tráfico de carga como de pasaxeiros, é unha das maiores empresas portuarias do mar Báltico.

## Historia 
En outubro de 2016, a filial do Porto de Talín TS Laevad fíxose cargo da operación das rutas de transbordador entre o continente de Estonia e as illas de Saaremaa e Hiiumaa. Baixo a subsidiaria TS Shipping, o porto de Talín posúe e opera o crebaxeos MSV *Botnica*.

O 29 de setembro de 2017, no Cumio Dixital da UE en Talín, unha asociación de Ericsson, Intel e Telia Estonia anunciou que implementaran a primeira rede pública 5G en directo en Europa no porto de pasaxeiros de Talín para conectarse cos cruceiros Tallink no porto.

En 2018, a empresa cotizou na Bolsa de Talín. Foi a primeira vez en case 20 anos en Estonia cando unha empresa estatal saíu a bolsa en Estonia. Tamén foi a segunda oferta pública inicial en Nasdaq Tallin en número de investidores retallistas participantes. A República de Estonia segue sendo o maior accionista e ten o 67% da compañía.

## Estatísticas 
## Notas
Baía de Pärnu

A **baía de Pärnu **(estoniano: *Pärnu laht*) é unha baía na parte nordés do golfo de Riga, no sur de Estonia. Ten unha superficie de 411 km2. 

A profundidade máxima na desembocadura da baía é de 12 m. As marxes son baixas, de area nalgúns lugares. A salinidade da auga na baía é de 0-0,8 ppm na primavera e ata 5,5 ppm no outono. Hai varios ríos que desembocan no golfo, o máis grande é o río Pärnu. A baía tamén é a zona de pesca costeira máis importante de Estonia.

A cidade de Pärnu, a cuarta máis grande de Estonia, atópase na ribeira norte da baía.

## Notas 
## Véxase tamén
Fanny Schoonheyt

**Fernanda Wilhelmina Maria Albertina Schoonheyt**, coñecida como **Fanny Schoonheyt**, nada en Rotterdam o 15 de xuño de 1912 e finada na mesma cidade o 23 de decembro de 1961, foi unha miliciana neerlandesa durante a Guerra civil española, onde loitou no bando republicano. Polas súas accións de combate e a súa habilidade coas armas, foi coñecida en artigos de prensa como a «raíña da metralladora».

## Traxectoria 
Fanny era a única filla do comerciante Jules Alphons Schoonheyt e de Johanne Gehring, de Isselhorst (Westfalia), propietaria dun taller de costura. Comezou a súa carreira profesional como secretaria no diario *Nieuwe Rotterdamsche Courant*. Viaxou á URSS en 1934 e escribiu varios artigos sobre o que viu alí.

En 1934 trasladouse a Barcelona como correspondente estranxeira.

En novembro de 1936 foi ferida en combate na Fronte de Aragón. Ao recuperarse non volveu á fronte e pasou a integrar o servizo de seguridade do PSUC. Na primavera de 1937 era oficial do Exército da República e directora do primeiro Campo de Instrución premilitar establecido en Pins del Vallès. En 1938 tentou renovar o seu pasaporte no consulado dos Países Baixos en Barcelona pero a súa solicitude foi denegada. Por un decreto especial do goberno no verán anterior, todos os interbrigadistas neerlandeses foron privados da súa cidadanía neerlandesa. Ese verán foi a Toulouse, onde tentou sacar unha licenza de piloto.

Ao acabar a guerra en España, trasladouse á República Dominicana. Alí naceu a súa única filla en 1940. 

En 1947 foi deportada. Permitíuselle residir en Curaçao, xa que os máis dos voluntarios holandeses convertéranse en apátridas desde o decreto de 1937 que os privara da nacionalidade.

Alí traballou como fotógrafa co nome de Fanny López. En 1957 puido regresar aos Países Baixos, onde morreu en 1961 dun infarto.

## Ver tamén 
* Mika Etchebéhère
* Encarnación Hernández Luna

## Notas
Ilon Wikland

**Maire-Ilon Wikland**, nada co apelido Pääbo en Tartu o 5 de febreiro de 1930, é unha artista e ilustradora sueca nada en Estonia.

## Traxectoria 
Wikland naceu en Tartu, Estonia e criouse en Haapsalu, no condado de Lääne na costa báltica de Estonia. En 1944 escapou coa familia dun compañeiro de clase da segunda ocupación soviética de Estonia, cara a Suecia, onde chegou como refuxiada.

En 1953 Wikland solicitou un traballo como ilustradora en Rabén & Sjögren. Coñeceu a Astrid Lindgren, que acababa de rematar de escribir o libro *Mio, my Son* e quen puido ver de inmediato que Wikland era quen de "debuxar contos de fadas". Wikland fixo un debuxo de proba para o libro e despois diso continuou a súa colaboración con Lindgren. Wikland dixo que a escritura de Lindgren fai que vexa continuamente imaxes interiores. Tamén se inspira para as súas imaxes da vida real. Do mesmo xeito que Lindgren escribiu para "a nena dentro dela", Wikland moitas veces tamén debuxa para a nena que está dentro dela.

## Recoñecementos 
Wikland foi galardoada co Illis quorum polo goberno de Suecia en 2002 pola súa "sobresaínte capacidade para dar vida a ambientes e personaxes a partir dos seus propios escritos e os de Astrid Lindgren".

## Notas 
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* Ilon Wikland en AstridLindgren.se
* Iloni Imedemaa, ou Ilons Wonderland, museo en Haapsalu, Estonia.
Outeiros de Haanja

Os **outeiros de Haanja** (en ) forman unha área con moitos outeiros no sur de Estonia. Contén o punto máis alto de Estonia, Suur Munamägi.

A zona de outeiros continúa até a veciña Letonia como os outeiros de Alūksne.

## Notas
Encarnación Hernández Luna

**Encarnación Hernández Luna**, coñecida como **Luna**, nada en Benejama (Alacant) en 1912 e finada no Quebec en 2004, foi comandante do exército republicano durante a guerra civil española.

## Traxectoria 
Filla de Dolores Luna Sarrió e Andreu Hernàndez Richard, republicanos convencidos, tivo un irmán, Andreu, quen tamén loitou no Exército Popular.

Trasladouse a vivir a Madrid onde traballaba na sección téxtil dos Almacéns Rodríguez da Gran Vía, cando estalou a Guerra civil. Afiliada ao Partido Comunista de España (PCE), incorporouse voluntaria á 22ª Brigada Mixta de Metralladoras do Quinto Regimiento. Foi ascendendo por méritos de guerra na 11ª División (coñecida como a *División Lister*). Foi nomeada primeira tenente en xaneiro de 1937 e capitá en xuño de 1937.

Mentres combatía na Serra de Guadarrama coñeceu o brigadista cubano Alberto Sánchez, quen loitaba no sector de Buitrago, co que casaría tras a batalla de Guadalaxara. Oficiou a cerimonia Enrique Líster. A súa confirmación no cargo de capitá foi publicada no Diario Oficial do Ministerio de Defensa republicano.

Sobreviviu á militarización das milicias republicanas. Foi unha das 31 mulleres que alcanzaron gradación militar no Exército Popular, O asesor soviético Rodimtsev eloxiou nas súas memorias o talento para a loita de Luna: a súa visión táctica, os seus dotes de mando, a súa capacidade para aproveitar o terreo e emprazar as metralladoras onde podían ser clave.

## Véxase tamén 
* Mika Etchebéhère
* Fanny Schoonheyt

## Notas
A Minecraft Movie

***A Minecraft Movie*** é un filme estadounidense de aventuras, comedia e acción do ano 2025 baseado no videoxogo do mesmo nome da empresa sueca Mojang Studios. Dirixiuno Jared Hess a partir dun guión de Chris Bowman, Hubbel Palmer, Neil Widener, Gavin James e Chris Galletta, á súa vez baseado nunha historia de Allison Schroeder, Bowman e Palmer. Está protagonizado por Jason Momoa, Jack Black, Danielle Brooks, Emma Myers e Sebastian Hansen. No filme, catro inadaptados son arrastrados por un portal cara a un mundo cúbico, e deben embarcarse nunha busca de volta ao mundo real coa axuda dun "crafter experto" chamado Steve.

## Personaxes 
* Jason Momoa como Garrett "The Garbage Man" Garrison, propietario dunha tenda de videoxogos e antigo campión de xogos.
* Jack Black como Steve, un antigo vendedor de picaportes que leva anos vivindo no Overworld.
* Emma Myers como Natalie, a irmá máis vella de Henry e a súa titora legal.
* Danielle Brooks como Dawn, unha axente inmobiliaria que dirixe un zoolóxico móbil.
* Sebastian Hansen como Henry, o creativo irmán máis novo de Natalie.
* Jennifer Coolidge como vicedirector Marlene, da escola de Henry
* Rachel House como a voz de Malgosha, o gobernante piglin do Nether.
* Jemaine Clement como:
** Daryl, un poxador.
** a voz de Bruce, o pai de Malgosha.
* Jared Hess como a voz do xeneral Chungus, un piglin de alto rango no exército de Malgosha.
* Matt Berry como a voz de Nitwit, un aldeano sen traballo. Jens Bergensten, que é un dos deseñadores principais de *Minecraft*, fai un cameo como camareiro. O porco que leva unha coroa é unha homenaxe ao YouTuber falecido Technoblade. Nunha escena posterior aos créditos, Kate McKinnon fai un cameo sen acreditar como a voz de Alex, unha muller que vive na casa de Steve. Alice May Connolly é a actriz física de Alex.

## Acollida 
*A Minecraft Movie* bateu algúns récords: superou a *The Super Mario Bros. Movie* no mellor debut dun filme inspirado nos videoxogos, recadando 57 millóns de dólares, incluíndo 10 millóns xerados durante as proxeccións previas do xoves. Ademais, superou axiña a toda a recadación de filme de Five Nights at Freddy's na súa primeira fin de semana de estrea, outra película baseada nun videoxogo.

## Notas
Ignaz Moscheles

**Ignaz Moscheles**, nado o 23 de maio de 1794 en Praga e finado o 10 de marzo de 1870 en Leipzig foi un compositor, pianista e pedagogo musical bohemio-austríaco. Foi mestre do compositor galego Marcial del Adalid e tamén de Felix Mendelssohn.

## Traxectoria 
Moscheles foi primeiro alumno de Friedrich Dionys Weber no Conservatorio de Praga e máis tarde estudou composición en Viena con Johann Georg Albrechtsberger (1736–1809) e Antonio Salieri (1750–1825). Fíxose amigo do seu ídolo Ludwig van Beethoven. Despois do matrimonio con Charlotte Embden en 1825 en Hamburgo, seguiron anos en Londres, onde viviu e traballou até 1846.

En 1846 seguiu unha invitación do seu amigo e alumno eventual Felix Mendelssohn Bartholdy e fíxose cargo da clase de piano do Conservatorio de Leipzig fundado en 1843. Moscheles tivo ao longo da súa vida a fama de ser un dos virtuosos pianísticos máis destacados de Europa, como pedagogo tivo unha conciencia exemplar. Representou a escola Clementi e prestou atención á suxeición tranquila das mans -unha forma de tocar na que a mobilidade dos dedos é importante, mentres se evita o uso dos pedais na medida do posíbel.

### Familia 
Ignaz Moscheles foi pai do pintor Felix Moscheles e sogro da pintora Margaret Moscheles.

## Obras 
As súas composicións para piano, p. ex. o concerto para piano en sol menor e os estudos virtuosos foron moi admirados durante a súa vida e ás veces tamén se tocan hoxe en día:

* Tri Allegri di Bravura, op. 51 A Forza (a forza) A Lixeireza (a lixeireza) O Capricho (o capricho) 
* Concertos para piano Concerto para piano nº 1, en fa maior, op. 45 (1818) 
* Concerto para piano nº 2, en mi bemol maior, op. 56 (1815) 
* Concerto para piano nº 3, en sol menor, op. 60 (1820) 
* Concerto para piano nº 4, en mi maior, op. 64 (s/d)
* Concerto para piano nº 5, en dó maior, op. 87 (1830) 
* Concerto para piano nº 6, en si bemol maior, op. 90 (1834) 
* Concerto para piano nº 7, en dó menor, op. 93 (1835) 

### Outras obras 
* Estudos característicos, op. 95, para piano (1836) 
* Sexteto en mi bemol maior, op. 35
* Septeto en re maior, op. 88
* Impromptu marcial para piano en sol maior, baseado nunha marcha da ópera Palmira, reina de Persia op. 65 de Antonio Salieri 
* Fantasía heroica en mi bemol maior para piano, op. 13 (1816), dedicada a Salieri
* Sinfonía en dó maior, op. 81

## Notas 
## Véxase tamén 
### Outros artigos 
* Romanticismo musical

### Bibliografía 
* Charlotte Moscheles (Eds.): *Aus Moscheles Leben.* *Nach Briefen und Tagebüchern.* Duncker & Humblot, Leipzig 1872 (Bd. 1-2)
* Felix Moscheles (Eds.): *Breve de Felix Mendelssohn-Bartholdy e Ignaz e Charlotte Moscheles.* Sändig, Nendeln, 1976, ISBN 3-500-30220-3 

* Emil F. Smidak: *Issak-Ignaz Moscheles.* *Das Leben des Komponisten und seine Begegnungen mit Beethoven, Liszt, Chopin, Mendelssohn.* Edición J & V, Viena 1989, ISBN 3-85058-022-9

### Ligazóns externas 
* Sitio dedicado a Ignaz Moscheles (en inglés)
* Biografia Arquivado en 2006 (en inglés)
* Vida de Ignaz Moscheles
FromSoftware

**FromSoftware, Inc.** é unha empresa xaponesa desenvolvedora de videoxogos, coñecida principalmente polos títulos da serie *Souls* e outros xogos de acción como *Bloodborne*, *Sekiro: Shadows Die Twice* ou *Elden Ring*. Fundada en Tokyo no ano 1986, comezou desenvolvendo software de produtividade antes de entrar no sector dos videoxogos a comezos dos anos 90.

## Historia 
FromSoftware foi fundada o 1 de novembro de 1986 e inicialmente creou software de xestión empresarial. O seu primeiro videoxogo, ''King's Field*, lanzouse en 1994 para a PlayStation, sendo un RPG en primeira persoa que sentou as bases do estilo sombrío e desafiante polo que máis tarde sería recoñecida.

Durante os anos 2000, a empresa gañou certo prestixio pola serie *Armored Core*, centrada en combates entre mechas. Porén, o éxito internacional chegou coa saída de *Demon’s Souls* en 2009, seguido polos aclamados *Dark Souls* (2011), *Dark Souls II* (2014) e *Dark Souls III* (2016).

En 2015, lanzaron *Bloodborne* en exclusiva para PlayStation 4, considerado un dos mellores xogos da xeración. En 2019, *Sekiro: Shadows Die Twice* gañou o premio a Xogo do Ano nos The Game Awards.

En 2022, lanzaron *Elden Ring*, un RPG de mundo aberto codeseñado co escritor George R. R. Martin, que foi tamén galardoado como Xogo do Ano.

## Estilo e impacto 
FromSoftware é recoñecida pola súa aposta por xogos desafiantes, con mundos escuros, sistemas de combate esixentes e narrativas crípticas. O seu estilo deu lugar ao termo *soulslike*, usado para describir xogos inspirados na súa fórmula.

A empresa tamén contribuíu á popularización dunha nova forma de deseño de niveis e mecánicas de morte e repetición que inflúe en numerosos títulos actuais.

## Videoxogos destacados 
* *King's Field* (1994)
* *Armored Core* (1997)
* *Demon's Souls* (2009)
* *Dark Souls* (2011), *Dark Souls II* (2014), *Dark Souls III* (2016)
* *Bloodborne* (2015)
* *Sekiro: Shadows Die Twice* (2019)
* *Elden Ring'' (2022)

## Notas 
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas
* Sitio web oficial de FromSoftware (en xaponés)

* FromSoftware en MobyGames
Elden Ring

**Elden Ring** é un videoxogo de rol e acción en terceira persoa desenvolvido por FromSoftware e publicado por Bandai Namco Entertainment. Foi lanzado o 25 de febreiro de 2022 para PlayStation 4, PlayStation 5, Xbox One, Xbox Series X/S e Microsoft Windows.

O xogo foi dirixido por Hidetaka Miyazaki e contou coa colaboración do escritor George R. R. Martin, quen contribuíu á construción do mundo e a mitoloxía do universo de xogo.

## Xogabilidade 
*Elden Ring* combina elementos de xogos anteriores de FromSoftware como *Dark Souls*, *Bloodborne* e *Sekiro*, nun mundo aberto amplo e interconectado chamado a *Terra Intermedia* (*The Lands Between*). O xogador controla a un *Maculado*, unha figura exiliada chamada a restaurar o *Círculo de Elden* e converterse no *Elden Lord*.

O xogo destaca pola súa liberdade de exploración, combate, narrativa ambiental e deseño de niveis característico do estudo xaponés. Ademais, introdúcese a mecánica de montura con *Torrentera*, o cabalo espectral do protagonista.

## Desenvolvemento 
O desenvolvemento comezou tras o lanzamento de *Dark Souls III*. O mundo e a súa historia foron creados en parte por George R. R. Martin, mentres que Hidetaka Miyazaki se centrou nas historias persoais dos personaxes e no deseño das zonas.

Durante o seu desenvolvemento, *Elden Ring* foi un dos xogos máis anticipados da industria dos videoxogos e xerou unha gran expectativa na comunidade gamer.

## Recepción 
O xogo recibiu críticas moi positivas por parte da prensa especializada, con puntuacións case perfectas en medios como IGN, GameSpot ou Eurogamer. Destacouse especialmente pola súa liberdade, deseño artístico e desafío equilibrado.

En decembro de 2022, *Elden Ring* gañou o premio a Xogo do Ano nos The Game Awards.

## Notas 
## Véxase tamén 
* FromSoftware
* Dark Souls
* Hidetaka Miyazaki
* George R. R. Martin
Salsa puttanesca

A **salsa puttanesca** é unha salsa italiana tradicionalmente utilizada para acompañar pasta. A súa orixe é discutida, pero a salsa é moi popular na *cucina povera*, a cociña do sur de Italia. Esta salsa destaca pola súa combinación de sabores intensos e ingredientes sinxelos, que fan dela unha opción rápida e deliciosa para preparar en pouco tempo.

## Ingredientes 
Os ingredientes principais da salsa puttanesca son tomates, olivas negras, alcaparras, alboio, aceite de oliva e anchoas. A salsa tamén pode incluír pemento picante ou pementa para dar un toque picante, e algunhas versións engaden pementos vermellos ou cebola.

### Preparación 
A preparación da salsa puttanesca é sinxela e rápida. Primeiro, as anchoas desfanse nun pouco de aceite de oliva quente, a continuación engádese o alboio picado e a pemento picante (se se quere un toque picante), deixando que se cociñen uns minutos ata que desprendan o seu aroma. Logo, engádense os tomates picados, as olivas, as alcaparras e deixase cocer todo xunto durante uns minutos ata que os sabores se mesturen ben. A salsa pode deixarse cocer máis tempo para intensificar o sabor. Finalmente, séguese a pasta cocida e cómese cun pouco de queixo parmesano ou pecorino raiado por riba.

A salsa puttanesca tamén pode ser acompañada de pan ou servirse como salsa para carnes ou peixe.

## Orixe 
A orixe da salsa puttanesca non está ben documentada, pero hai varias historias e lendas sobre como xurdiu. A máis popular suxire que foi creada por mulleres que traballaban na industria do sexo en Nápoles no século XX, quen tiñan que preparar pratos rápidos e baratos entre os seus traballos. A receita era feita con ingredientes que estaban facilmente dispoñibles na súa zona. De aí provén o nome "puttanesca", que en italiano significa "da prostituta". Esta historia, aínda que popular, non está confirmada de maneira oficial, e algúns chefs sosteñen que a salsa puido ser desenvolvida por cociñeiros tradicionais da cidade.

## Variantes 
A salsa puttanesca ten moitas variantes, dependendo da zona de Italia. Algunhas versións engaden pementos vermellos ou cebola, ou tamén se pode preparar cun toque de viño branco ou viño tinto para dar un matiz distinto. Outras opcións modernas inclúen o uso de olivas verdes en lugar das tradicionais negras ou a inclusión de herbas frescas como ourego ou alfábega. A salsa pode ser adaptada para ser vegana, eliminando as anchoas e substituíndoas por algúns ingredientes como alga ou máis especias.

## Valor nutricional 
A salsa puttanesca, en xeral, é baixa en calorías debido aos seus ingredientes simples, pero rica en sabor debido ao uso de aceite de oliva, olivas e anchoas. Unha porción típica de pasta con salsa puttanesca contén unha boa dose de graxas saudables (principalmente do aceite de oliva), antioxidantes dos tomates, e minerais como calcio e ferro das alcaparras e as anchoas.

## Notas
Día da Independencia de Estonia

**Día da Independencia** (en ),  formalmente o **Aniversario da República de Estonia** (en ), é un festivo nacional en Estonia que conmemora a Declaración de Independencia de Estonia que foi realizada na cidade capital Talín (Reval) o 24 de febreiro de 1918, estabelecendo a República de Estonia. Dende entón, é o día nacional de Estonia.

## Galería de imaxes 

Ficheiro:Foto, Vabariigi aastapäeva paraad, Tartu 24.02.1919, KLM ET 1424-3 F 1305-3.jpg|Desfile militar do Día da Independencia en Tartu (1919).
Ficheiro:Päts 1938.jpg|O presidente Konstantin Päts pronuncia un discurso sobre o 20 aniversario da República de Estonia na Praza da Liberdade de Talín (1938).
Ficheiro:24.02. kell 8.33. 1989 Toompeal (02).jpg|Por primeira vez despois da invasión soviética de Estonia en 1944, a bandeira nacional de Estonia azul, negra e branca izouse de novo no alto do Pikk Hermann o 24 de febreiro de 1989.
Ficheiro:Vabariigi aastapäev Tartu Tähetorni juures.JPG|Organizacións de estudantes universitarios con bandeiras para celebrar o Día da Independencia en Tartu (2013).
Ficheiro:Vabariigi aastapäeva paraad.jpeg|Multitudes observando o desfile militar en Talín (24 de febreiro de 2011).
Ficheiro:Tõrvikurongkäik 2018.jpg|Unha manifestación política en Talín o 24 de febreiro de 2018. O evento anual foi organizado por EKRE e o Blue Awakening para conmemorar o Día da Independencia.
Ficheiro:Estonian Guard Battalion on parade-902227.jpeg|Soldados do batallón de gardas do exército de Estonia no desfile (24 de febreiro de 2018).

## Véxase tamén
Següín

Como topónimo **Següín** pode referirse a:

;En Galiza
***Següín**, parroquia do concello de Pantón;
****Següín**, lugar de dita parroquia.

## Véxase tamén
### Outros artigos
Xunto da Igrexa

Como topónimo **Xunto da Igrexa** pode referirse a:

;En Galiza
***Xunto da Igrexa**, lugar da parroquia de Santa Cristina, no concello de Cospeito;
***Xunto da Igrexa**, lugar da parroquia de Sistallo, no concello de Cospeito;
***Xunto da Igrexa**, lugar da parroquia de San Fiz de Paz, no concello de Outeiro de Rei.

## Véxase tamén
### Outros artigos
Soigrexa

Como topónimo **Soigrexa** pode referirse a:

;En Galiza
***Soigrexa**, lugar da parroquia dos Ánxeles, no concello de Brión;
***Soigrexa**, lugar da parroquia de Bastavales, no concello de Brión.

## Véxase tamén
### Outros artigos
Suaigrexa

Como topónimo **Suaigrexa** pode referirse a:

;En Galiza
***Suaigrexa**, lugar da parroquia de Sasdónigas, no concello de Mondoñedo;
***Suaigrexa**, lugar da parroquia de Loiba, no concello de Ortigueira;
***Suaigrexa**, lugar da parroquia de Frexulfe, no concello do Valadouro;
***Suaigrexa**, lugar da parroquia de Santa Cruz do Valadouro, no concello do Valadouro;
***Suaigrexa**, lugar da parroquia de Cabanas, no concello do Vicedo;
***Suaigrexa**, lugar da parroquia do Vicedo, no concello do Vicedo;
***Suaigrexa**, lugar da parroquia de Santo André de Boimente, no concello de Viveiro.

## Véxase tamén
### Outros artigos
Anne Jessopp

**Patricia Anne Jessop**, nada en Preston, Lancashire, en outubro de 1963, é unha empresaria británica, directora da Real Casa da Moeda do Reino Unido desde 2018.

## Traxectoria 
O pai de Anne Jessopp era o xerente da súa propia empresa de carpintaría e acristalamento en Preston, Lancashire, onde ela naceu en 1963. A actividade empresarial da súa familia espertou a súa vocación para os negocios.

Logo de ocupar postos de responsabilidade en compañías como Procter and Gamble, RAC ou Rolls-Royce, ingresou na *Royal Mint*, onde ocupou o cargo de directora do departamento de moedas conmemorativas. En 2018 foi nomeada *Deputy Master of the Mint*, un título equivalente ao de directora executiva da ceca real londiniense, a primeira muller que accede á dirección da entidade nos seus máis de 1.100 anos de historia.

Co gallo das condecoracións de Aninovo de 2024, Jessopp foi nomeada comendadora da Orde do Imperio Británico, polos seus servizos á industria e ao sector financeiro.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Outros artigos 
* *Royal Mint*

### Ligazóns externas 
* Royal Mint
Illas (homónimos)

Como topónimo **Illas** pode referirse a:

;En Galiza
***As Illas**, lugar da parroquia de Orbazai, no concello de Lugo;
***Illas Sisargas**, lugar da parroquia de Malpica de Bergantiños, no concello de Malpica de Bergantiños.

## Véxase tamén
### Outros artigos
Javier Fernández Pereira

**Javier Fernández Pereira**, máis coñecido como **Javi Pereira**, nado en Vigo o 13 de febreiro de 1987, é un adestrador de fútbol galego.

## Traxectoria 
Comezou o seu periplo coma adestrador no Goián FC na Segunda Galicia. Estivo cinco tempadas no club, e na tempada 2019-20 acadou o ascenso a Primeira Galicia. Despois na tempada 2021-2022 estivo compaxinando a canteira do Coruxo FC, onde xogara na categoría xuvenil, e mais co CD Pontellas, equipo co que descendeu ao acadar 38 puntos. Con todo, levou o Coruxo Xuvenil á División de Honor e logrou manter a categoría na súa última tempada.

Pasou a dirixir a Sociedade Deportiva Xuvenil de Ponteareas na Preferente Galicia, coa que obtivo o oitavo posto. Fichou despois pola UD Atios, e o dominio do equipo no grupo sur da Preferente fixo que en marzo de 2025 Gustavo Falqué o fichase para o Coruxo FC co obxectivo de manter a categoría na Segunda División RFEF.Dende a xornada 27 co seu debut ante a SD Compostela o conxunto de Fernández Pereira reafirmouse nunha continuidade e boa forma nos resultados, cunha única derrota no derbi de Pasarón cun Pontevedra Club de Fútbol líder, quince puntos cunha vitoria crucial na penúltima xornada nun encontro co filial do Racing de Santander daríalle pé para unha xornada final na que só facíalle falta un punto para pechar a permanencia e co playout garantizado, o triunfo ante o Guijuelo por dous goles marcaría o primeiro éxito do adestrador na categoría.   

## Notas
Onosandro

**Onosandro** (en grego antigo Ὀνόσανδρος, en latín *Onosander*) foi un filósofo da antiga Grecia que viviu no século I. É coñecido por un comentario sobre *A República* de Platón, hoxe perdido, e por un traballo sobre tácticas militares titulado  (*Strategikós logos*), que se conservou.
## Traxectoria 
A obra está dedicada a un tal Quinto Veranio, probabelmente Quinto Veranio Nepote, cónsul no 49. Onosandro debeu vivir, pois, a mediados do século I, e no prefacio do seu libro explica que o escribiu en tempo de paz, probabelmente entre os anos 49 e 59. A obra imita con éxito o estilo de Xenofonte, e considérase un libro de referencia para as obras dos emperadores romanos Mauricio (*Strategicon*) e León VI (*Táctica*).

Polo xeral suponse que Onosandro sería un soldado, pero nada se sabe da súa vida. Foi discípulo da escola platónica de filosofía e, segundo  a Suídas, tamén escribiu unha obra titulada , que tampouco se conserva.

## Notas 
## Edicións 
* 
** Transcrición do texto grego e tradución na web *Lacus Curtius*
Demón

Co antropónimo de orixe grega **Demón** atopamos as seguintes persoas da Antigüidade.
* Demón, historiador grego.
* Demón de Peania, orador grego.
Demón (historiador)

**Demón** (latín *Demo*, grego antigo Δήμων *Demon*) foi un historiador grego autor dunha obra titulada *Atthis* (Ἀτθίς), unha historia da Ática. En resposta a esta, Filocoro escribiu a súa historia da Ática. Deste feito dedúcese que debeu vivir pouco antes de Filocoro, entre o século -IV e o -III. Cítano Plutarco, Ateneo de Naucratis e *Suídas*.

Probabelmente tamén foi autor dun libro de proverbios (περὶ παροιμιῶν) do que se conservan algúns fragmentos, recollidos por Estevo de Bizancio, Focio e *Suídas*, entre outros. Valerio Harpocratión considérao o autor dun libro sobre sacrificios, περὶ Θυσιῶν .
## Notas
Azotobacter salinestris

***Azotobacter salinestris*** Pode encontrarse vivindo no solo ou en hábitats mariños como célula separada ou formando cadeas de seis a oito células.

## Características 
### Morfoloxía 
É unha bacteria gramnegativa, con forma de bacilo. Pode tolerar ata un 5 % de glifosato, o cal é un pesticida usado para matar malas herbas que compiten cos cultivos agrícolas. Como a especie é un fixador de nitroxeno común, é importante para a agricultura porque a especie pode sobrevivir en presenza dese pesticida tan común. O uso do endosulfán foi prohibido en 2012 na Unión Europea e os Estados Unidos, despois de que un estudo demostrase que supoñía riscos para a saúde humana e animal. Por tanto, a capacidade de *A. salinestris* de degradar o endosulfán é importante para a biorremediación nos ambientes en que esta substancia foi usada.

## Notas 
### Ligazóns externas 
*Cepa tipo de *Azotobacter salinestris* en Bac*Dive* -  the Bacterial Diversity Metadatabase
As Poldras

O topónimo **As Poldras** pode referirse a:

;En Galiza
***As Poldras**, lugar da parroquia de Parada das Achas, no concello da Cañiza;
***Vilariño das Poldras**, lugar da parroquia de Couso de Limia, no concello de Sandiás.
Os Palleiros

O topónimo **Os Palleiros** pode referirse a:

;En Galiza
***Os Palleiros**, lugar da parroquia de Marcelle, no concello de Monforte de Lemos;
***Vilariño dos Palleiros**, lugar da parroquia de Castrelo, no concello de San Xoán de Río.

## Véxase tamén
### Outros artigos
***Palleirós**, lugar da parroquia de Reigada, no concello de Manzaneda.