open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Tesouro

Un **tesouro** é un conxunto de cousas preciosas, como xoias, diñeiro ou obxectos de valor, gardado ou agochado.

* **tesouro**, conxunto de moedas ou obxectos de ouro que se cre que os mouros agocharon baixo mámoas ou castelos cando foron expulsados de Galicia.

## Tesouros de Galicia 

* Tesouro de Agolada;
* Tesouro de Algara;
* Tesouro da Avenida Rodríguez Mourelo;
* Tesouro de Bares;
* Tesouro de Bedoya;
* Tesouro de Buscás;
* Tesouro do Cadramón;
* Tesouro de Caldas de Reis;
* Tesouro de Duarría;
* Tesouro de Elviña;
* Tesouro da Fonsagrada;
* Tesouro de Foxados;
* Tesouro de Muras;
* Tesouro de Penadominga;
* Tesouro da Porta do Bispo Odoario;
* Tesouro de Quintá da Grade;
* Tesouro de Recouso;
* Tesouro da Rúa Cedrón del Valle;
* Tesouro da Rúa San Fernando;
* Tesouro de San Xiao de Mos;

## Tesouros de fóra de Galicia 

### Afganistán 
* Tesouro de Cabul;
* Tesouro de Chaman-e-Hozori;

### Alemaña 
* Tesouro romano de Tréveris;

### Colombia 
* Tesouro de El Mesuno;

### España 
* Tesouro da Avenida da Constitución;
* Tesouro do Cabezo Redondo;
* Tesouro de El Zaudín;
* Tesouro de Gazteluberri;
* Tesouro de Lima;
* Tesouro de Los Almadenes;
* Tesouro de Tomares;
* Tesouro de Valsadornín;
* Tesouro de Villena;

### Estados Unidos 
* Tesouro de Baltimore;
* Tesouro de Castine;
* Tesouro de Saddle Ridge;
* Tesouro Redfield;

### Francia 
* Tesouro de Tourouvre;

### Irán 
* Tesouro da Apadana;

### Italia 
* Tesouros da Casa das Vestais;

### Paquistán 
* Tesouro de Shaikhan Dehri ;

### Reino Unido 
* Tesouro de Ackworth;
* Tesouro de Binnington Carr;
* Tesouro de Bredgar;
* Tesouro de Crondall;
* Tesouro de Ellerby;
* Tesouro de Fishpool;
* Tesouro de Frome;
* Tesouro de Ham Green;
* Tesouro de Grouville;
* Tesouro de Hallaton;
* Tesouro de Harrogate;
* Tesouro de Helmingham Hall;
* Tesouro de Hoxne;
* Tesouro de Malmesbury;
* Tesouro de Middleham;
* Tesouro de Overton;
* Tesouro de Piddletrenthide;
* Tesouro de Ryther;
* Tesouro de Seaton Down;
* Tesouro de Shapwick;
* Tesouro de Shrewsbury;
* Tesouro de Shropshire;
* Tesouro de Thornbury;
* Tesouro de Wold Newton;
* Tesouro de Upchurch;
* Tesouro do val de York;
* Tesouro de Walkington;
* Tesouro de West Bagborough;
* Tesouro de Weston-sub-Edge;
* Tesouro de Wickham Market;
* Tesouro Muddy;

### Suecia 
* Tesouro de Everlöv;

### Tadjiikistán 
* Tesouro do Oxus;

## Véxase tamén 
### Arquitectura 
* Tesouros de Olimpia

### Publicacións 
* *A illa do tesouro*;
* *O Tesouro da Cidade das Damas;*
* *O tesouro de Rackham o Roxo*;
* Tesouro Informatizado da Lingua Galega;
* Tesouro Medieval Informatizado da Lingua Galega;
* *Tesouros novos e vellos*;

### Cinema 
* *Shin-chan na illa do tesouro*
Tesouro de Binnington Carr

O **tesouro de Binnington Carr** é un tesouro de moedas romanas de prata que data de finais do século I d. C., composto por 12 denarios de prata e unha campá de aliaxe de cobre.  

## Achado 
O tesouro apareceu no transcurso duns traballos agrícolas nunha leira en Binnington, preto de Willerby, Yorkshire Norte, cara ao ano 1876.

As moedas apareceron aloxadas no interior dunha campá de aliaxe de cobre. Á campá faltáballe o badalo, e só quedaban restos do que fora unha grampa de fierro para a pendurar.

En 2014, o tesouro incluíuse nunha exposición en liña de *Google Arts & Culture* titulada *Yorkshire Hoards*.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Bibliografía 
* Bland, R. (2018). *Coin Hoards and Hoarding in Roman Britain AD 43-c.498*. British Numismatic Society / Spink. ISBN 9781907427794

### Outros artigos 
* Tesouro
Cymbalaria

miniatura|*Cymbalaria muralis*
***Cymbalaria*** é un xénero botánico pertencente á familia Plantaginaceae. Tradicionalmente este xénero foi clasificado na familia Scrophulariaceae.

A especie é orixinaria de Europa.

## Especies 
O xénero inclúe cerca de 10 especies, incluíndo:

* *Cymbalaria aequitriloba*
* *Cymbalaria hepaticifolia*
* *Cymbalaria longipes*
* *Cymbalaria microcalyx*
* *Cymbalaria muelleri*
* *Cymbalaria muralis*
* *Cymbalaria pallida*
* *Cymbalaria pilosa*

## Nome e referencias 
***Cymbalaria***  Hill, 1756.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* 
* 
* 
*
Tesouro de Piddletrenthide

O **tesouro de Piddletrenthide** é un tesouro de moedas romanas do século III d. C. achado preto de Piddletrenthide, en Dorset, en 2016.

## O achado 
O tesouro consta de 2.114 antoninianos "radiados" cuñados en billón e apareceu no interior dun recipiente de cerámica. As moedas datan de entre o 253 e o 296 d.C., e entre elas hai algunhas procedentes da ceca de *Londinium*, a única da Britania, establecida cara ao ano 286.

O tesouro foi atopado por Brian Read en 2016, coa axuda do seu detector de metais. Posteriormente, o arqueólogo local Mike Trevarthen extraeuno do seu lugar xunto co bloque de terra no que estaba soterrado, e logo o conxunto levouse ao Museo Británico para que o seu Departamento de Moedas e Medallas procedese ao seu estudo.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Bibliografía 
* Bland, R. (2018). *Coin Hoards and Hoarding in Roman Britain AD 43-c.498*. British Numismatic Society / Spink. ISBN 9781907427794

### Outros artigos 
* Tesouro
Pedúnculo ocular

[miniatura| Os [Caracol|caracois terrestres pulmonados adoitan ter dous xogos de tentáculos na cabeza; o par superior culmina nos ollos e o par inferior contén os órganos olfactivos.]]
En anatomía, un **pedúnculo ocular** é unha protuberancia que separa o ollo do corpo, dándolle un mellor campo de visión.

## Termo 
O termo aparece mencionado en galego no bUSCatermos, no apartado *ablación do pedúnculo ocular*. 

Provén do latín científico *pedunculus*, e este é diminutivo do latín *pes, pedis* 'pé' e do latín *ocŭlus* “ollo” e o sufixo «-ar» que nos adxjectivos significa condición, relación ou pertenza, en latín tardío *oculāris*.

Tamén se emprega o termo **omatóforo** en galego reintegrado e en portugués, derivado do grego antigo ὄμμα (*ómma*, “ollo”) +‎ *-phore*.

En castelán existe a variante *ommatóforo* da mesma raíz, e en inglés *ommatophore*.

## Na natureza 
Os pedúnculos oculares son un tipo de tentáculo especializado. Tamén poden ter órganos olfactivos nos seus extremos. Exemplos de criaturas con tentáculos olfactivos inclúen os caracois, a superfamilia dos trilobites Asaphida e a familia das moscas Diopsidae. Nas lesmas, lesmas de mar e caracois estes tentáculos volven medrar no caso de se danar gravemente, e nalgunhas especies son retráctiles.

## Galería 

Ficheiro:    Diopsid2.jpg|Unha mosca con pedúnculos oculares.
Ficheiro:    Lobatus gigas eye.jpg|Órgano ocular ben desenvolvido de *Lobatus gigas*. Mesmo hai un pequeno tentáculo no omatóforo.
Ficheiro:    Eyestalk of Lobster.jpg|Pedúnculos oculares dunha especie de *Nephropidae*.
Ficheiro:    Asaphus kowalewskii 3.jpg|*Asaphus kowalewskii*, un trilobite con pedúnculos oculares.
Ficheiro:Tullimonstrum.png|Representación hipotética dun *Tullimonstrum* con pedúnculos oculares.

## Notas 
## Véxase tamén 
* Pedúnculo
* Ollo
* Tentáculo
* Bioloxía evolutiva
Sara Estévez

**Sara Estévez Urquijo**, nada en Bilbao en 1925, coñecida tamén como ***Maratón*** ou ***Marathon***, é considerada a primeira muller xornalista, cronista deportiva e directora dun programa deportivo radiofónico. Traballou en Radio Juventud de Vizcaya, Cadena Azul de Radiodifusión, Radio Cadena Española e Radio Nacional de España. Entre 1954 e 1990 realizou crónicas do Athletic Club e dirixiu un espazo sobre o deporte base biscaíño baixo o pseudónimo de Maratón.

## Traxectoria 
Sara Estévez Urquijo, coñecida como Sarita, naceu no barrio bilbotarra de San Francisco en 1925. Quedou orfa de pai aos 2 anos e viu a 4 dos seus 8 irmáns morreren novos. Cando quixo ser maior de idade, a súa cidade xa caera en mans franquistas. Unha irmá súa, mestra, aprendeulle a ler e escribir. Na adolescencia estudou taquigrafía, mecanografía e contabilidade e entrou a traballar na empresa Unquinesa de Lamiako. Alí acadou o posto de secretaria de dirección. 

En 1947 aproveitou a paga extra do 18 de xullo para facerse abonada (daquela as mulleres non podían ser socias) do Athletic de Gainza, Iriondo, Panizo, Venancio e Zarra.

Aos poucos conseguiu introducirse no ambiente futbolístico e chegou a colaborar en Radio Juventud. Creou unha rede de correspondentes anónimos para solicitar os resultados dos encontros disputados en Biscaia e transmitilos antes das 11 da noite no programa faladoiro *Stadium* da emisora.

Alí naceu tamén o seu 'alter ego', o misterioso xornalista deportivo *Marathon*. Os seus comentarios, locutados por Francisco Blanco, convertéronse entre 1954 e 1990 en referencia da crítica futbolística da época. Até 1973 ninguén soubo a identidade real de *Marathon*.

Xubilouse en 1990 tras 38 anos na radio. Foi reporteira de rúa e traballou en todos os ámbitos informativos, en especial os deportivos. Tamén colaborou en El Correo con artigos sobre os partidos do Athletic.

A Asociación de Periodistas Vascos (APV) distinguiuna en 2009 co Premio Periodistas Vascos na súa segunda edición, en recoñecemento a unha vida de entrega ao xornalismo e á radio. Desde o anonimato abriu novos camiños e converteuse na primeira muller cronista de fútbol e directora dun programa deportivo.

## Premios e recoñecementos 
* León de bronce do Athletic Club.
* Placa de prata da Real Federación Española de Fútbol
* Insignia de ouro do Arenas Club de Getxo
* Medalla de prata ao mérito deportivo.
* Nomeada Ilustre de Bilbao en 2016

## Notas
Patricia Moreira

**Patricia Moreira** foi directora xerente do secretariado internacional de Transparencia Internacional, organización que loita contra a corrupción, entre outubro de 2017 e febreiro de 2020.

## Traxectoria 
Patricia Moreira ten unha Licenciatura en Economía da Universidade de California, un MBA de INSEAD, Francia, e realizou unha investigación de doutoramento en Emprendimiento Social na Universidade ICADE de Madrid. 

Moreira traballou como consultora de xestión durante dez anos, e logo para a organización de axuda española Axuda en Acción, chegando ao cargo de directora xeral. 

En outubro de 2017, Patricia Moreira sucedeu a Cobus de Swardt como directora de Transparencia Internacional . Durante o seu mandato, Moreira aumentou os ingresos da organización e reduciu a cantidade de proxectos con fondos insuficientes. 

En 2019, argumentou que os dereitos dos cidadáns e as institucións democráticas estaban ameazados pola tendencia a réximes máis autoritarios e populistas en todo o mundo, aos que se lles debería resistir con maiores controis e equilibrios. 

Un artigo de noticias publicado en 2019 por The Guardian informou que o persoal da Secretaría de Transparencia Internacional queixouse da intimidación e o acoso dentro da organización.   Patricia Moreira cuestionou os achados da investigación e afirmou que non se lle deu a oportunidade de responder as acusacións. Tras unha denuncia legal de Moreira, Transparencia Internacional viuse obrigada a retirar a publicación dos informes de investigación do seu sitio web.  Tamén presentou unha queixa contra a Xunta de Transparencia Internacional e afirmou que había políticas de oficina tóxicas na organización.  En febreiro de 2020, foi despedida de Transparencia Internacional sen explicación.  

## Notas
Elio Vittorini

**Elio Vittorini**, nado en Siracusa o 23 de xullo de 1908 e finado en Milán o 12 de febreiro de 1966, foi un escritor italiano.

## Obra 
### Novelas e contos 
* *Piccola borghesia*, Firenze, Solaria, 1931.
* *Nei morlacchi. Viaggio in Sardegna*, Firenze, Parenti, 1936.
* *Il garofano rosso*, (1933-1936).
* *Nome e lagrime*, Firenze, F.lli Parenti, 1941.
* *Conversazione in Sicilia*, Milán, Bompiani, 1941.
* *Uomini e no*, Milán, Bompiani, giugno 1945.
* ''Il Sempione strizza l'occhio al Frejus*, Milán, Bompiani, 1946.
* *Le donne di Messina*, Milán, Bompiani, 1949.
* *Sardegna come un'infanzia*, Milán, Mondadori, 1952.
* *Erica e i suoi fratelli*; *La garibaldina*, Milán, Bompiani, 1956.
* *Le città del mondo*, Torino, Einaudi, 1969.
* 
* 
* 

## Notas 
## Véxase tamén 
### Bibliografía 
* 
* 
* 
### Outros artigos 
* Antifascismo
* *Letras do noso tempo''
### Ligazóns externas 
* Biografía de  en italialibri.net .
Gran Premio de Azerbaidján de 2023

O **Gran Premio de Azerbaidján de 2023** (oficialmente **2023 Formula One Azerbaijan Grand Prix**) foi a cuarta carreira da tempada . Celebrouse a fin de semana do 28 ao 30 de abril de 2023. no Circuíto urbano de Bakú en Bakú. A carreira durou 51 voltas.

## Antecedentes
A fin de semana será a primeira das seis da tempada en seguir o formato sprint.

### Formato fin de semana
O evento foi o primeiro da tempada en presentar un novo formato adoptado especificamente para aqueles Grandes Premios que inclúen a carreira de sprint adicional. O formato consistirá nunha única sesión de adestramentos o venres, seguida da sesión de clasificación que determinará a grella para o Gran Premio do domingo. O sábado realizarase unha nova sesión de clasificación denominada "sprint shootout", en lugar da antiga segunda sesión de adestramentos, que determinará a grella para o sprint. O Gran Premio ten lugar o domingo. A nova eliminatoria de quendas de sprint é máis curta que a tradicional: a Q1 será de 12 minutos, a Q2 de 10 minutos e a Q3 de 8 minutos. Ademais, son obrigatorios pneumáticos novos para cada fase, con medios para Q1 e Q2, e brandos para Q3.

### Clasificación do campionato antes da carreira
Antes da fin de semana, Max Verstappen lideraba o Campionato do Mundo de Pilotos con 69 puntos, 15 puntos sobre o seu compañeiro de equipo Sergio Pérez Mendoza, segundo, e 24 sobre Fernando Alonso terceiro. Red Bull Racing, con 123 puntos, lideraba o Campionato de Construtores diante de Aston Martin e Mercedes, que eran segundo e terceiro con 65 e 56 puntos, respectivamente.

### Eleccións de pneumáticos
O provedor de pneumáticos Pirelli levou os compostos de pneumáticos C3, C4 e C5 (designados como duro, medio e brando, respectivamente) para que os equipos os utilicen no evento.

### Trocos na pista 
O segundo punto de activación do DRS moveuse máis adiante, situándose 447 m. despois da curva 20.

## Cualificación
A cualificación celebrouse o 28 de abril de 2023 ás 17:00 hora local (UTC+4).

### Clasificación para o sprint 
## Sprint 
O sprint celebrouse o 29 de abril de 2023 ás 17:30 hora local (UTC+4).

### Clasificaión do sprint 
## Carreira
A carreira celebrouse o 30 de abril de 2023 ás 15:00 hora local (UTC+4).

### Clasificación da carreira 
## Posicións logo da carreira
;Clasificación no campionato de pilotos

;Clasificación do campionato de construtores

* **Nota**: Só están incluídos os cinco primeiros postos en ambos os grupos de clasificación.

## Notas 
;Referencias

## Véxase tamén
Ignazio Silone

**Ignazio Silone**, pseudónimo de **Secondo Tranquilli**, nado en Pescina, Provincia de L'Aquila, o 1 de maio de 1900 e finado en Xenebra o 22 de agosto de 1978, foi un escritor e político italiano.

## Obra narrativa 
**Fontamara*, 1933.
**Un viaggio a Parigi (1934).
**Pane e vino*, 1937.
**La scuola dei dittatori*, 1938.
**Il seme sotto la neve*, 1941.
**Una manciata di more*, 1952.
**Il segreto di Luca, Milano, A. Mondadori, 1956.
**La volpe e le camelie*, 1960.
*''L'avventura d'un povero cristiano* 1968.
**Severina'', 1981.

## Véxase tamén 
### Bibliografía 
* 
* 
### Outros artigos 
* Letras do noso tempo
### Ligazóns externas 
*
Vasco Pratolini

**Vasco Pratolini**, nado o 19 de outubro de 1913 en Florencia e finado o 12 de xaneiro de 1991 en Roma, foi un escritor italiano.

## Obra 
* *Il tappeto verde*, 1941, 1981
* ''Via de' magazzini*, 1941
* *Le amiche*, 1943
* *Il quartiere*, 1943
* *Cronache di poveri amanti*, 1947
* *Cronaca familiare*, 1947
* *Diario sentimentale*, 1947
* *Mestiere da vagabondo*, 1947
* *Un eroe del nostro tempo*, 1949
* *Le ragazze di San Frediano*, 1952
* *Gli uomini che si voltano* e *Diario di villa Rosa*, 1952
* *La domenica della povera gente*, 1952
* *Il mio cuore a Ponte Milvio*, 1954
* *Metello*, 1955
* *Lo scialo*, 1960
* *La costanza della ragione*, 1963
* *Allegoria e derisione*, 1966
* *La città ha i miei trent'anni*, 1967 
* *Il mannello di Natascia*, 1980
* *Il mannello di Natascia e altre cronache in versi e prosa (1930-1980)*, 1985
* *La lunga attesa* (cartas a Romano Bilenchi 1935-1972), 1989
* *Lungo viaggio di Natale*, 1990
* *Cronache dal giro d'Italia maggio-giugno 1947*, con introdución de Goffredo Fofi, 1992
* *Lettere a Sandro*, 1992 (cartas a Alessandro Parronchi e, respectivamente, *Lettere a Vasco*, 1996)
* *La carriera di Nini*, 1997
* *Al giro d'Italia. Vasco Pratolini al 38º giro d'Italia (14 maggio-5 giugno 1955)*, 2001
* *Un ragazzo diverso e altri racconti'', 2001

## Véxase tamén 
### Bibliografía 
* 
* 
* 
### Outros artigos 
* Letras do noso tempo
* Biblioteca General Salvat
Hans Erich Nossack

**Hans Erich Nossack**, nado o 30 de xaneiro de 1901 en Hamburgo e finado na mesma cidade o 2 de novembro de 1977, foi un escritor alemán.

## Obra (selección) 
miniatura|Tumba de Nossak.
* *Die Rotte Kain* (1926/1946)
* *Die Hauptprobe. Eine tragödienhafte Burleske mit zwei Pausen* (1933/1956)
* *Der Hessische Landbote. Ein deutsches Trauerspiel* (1934)
* *Gedichte* (1947)
* *Nekyia. Bericht eines Überlebenden* (1947)
* *Der Untergang* (1948)
* *Interview mit dem Tode* (1948)
* *Spätestens im November* (1955)
* *Der Neugierige* (1955)
* *Spirale. Roman einer schlaflosen Nacht* (1956)
* *Begegnung im Vorraum* (1958)
* *Der jüngere Bruder* (1958)
* *Nach dem letzten Aufstand* (1961)
* *Ein Sonderfall* (1963)
* *Das kennt man* (1964)
* *Sechs Etüden* (1964)
* *Das Testament des Lucius Eurinus* (1964)
* *Die schwache Position der Literatur* (1966)
* ''Der Fall d'Arthez* (1968)
* *Dem unbekannten Sieger* (1969)
* *Pseudoautobiographische Glossen* (1971)
* *Die gestohlene Melodie* (1972)
* *Bereitschaftsdienst. Bericht über die Epidemie (1973)
* *Um es kurz zu machen* (1975)
* *Ein glücklicher Mensch* (1975)
* *Die Tagebücher 1943–1977* (1997)
* *Geben Sie bald wieder ein Lebenszeichen*. Correspondencia 1943–1956 (2001)

## Véxase tamén 
### Bibliografía 
* 
* 
### Outros artigos 
* *Letras do noso tempo*
Carlo Cassola

**Carlo Cassola**, nado en Roma o 17 de marzo de 1917 e finado en Montecarlo, Provincia de Lucca, o 29 de xaneiro de 1987, foi un escritor italiano, guerrilleiro durante a II Guerra Mundial.
## Obra 
### Narrativa 
miniatura|Cassola en 1934.
miniatura|Placa conmemorativa.
* *Alla periferia*, Firenze 1942.
* *La visita*, Parenti, Firenze 1942.
* *La moglie del mercante*, 1949.
* *Fausto e Anna*, Torino, Einaudi, 1952..
* *I vecchi compagni*, Torino, Einaudi, 1953.
* *Il taglio del bosco*, Fabbri («Narrativa italiana»), Milán 1953.
* *Il taglio del bosco. Venticinque racconti*, Nistri-Lischi «Il Castelletto. Collana di romanzi italiani», Pisa 1955. 
* *La casa di via Valadier*, Torino, Einaudi, 1956.
* *Un matrimonio del dopoguerra *, Torino, Einaudi, 1957.
* *Il soldato*, Milán, Feltrinelli, 1958.
* *La ragazza di Bube*, Torino, Einaudi, 1960.
* *Un cuore arido*, Torino, Einaudi, 1961.
* *La visita*, Torino, Einaudi, 1962.
* *Il cacciatore*, Torino, Einaudi, 1964.
* *Tempi memorabili*, Torino, Einaudi, 1966.
* *Storia di Ada*, Torino, Einaudi, 1967.
* *Ferrovia locale*, Torino, Einaudi, 1968.
* *Una relazione*, Torino, Einaudi, 1969.
* *Paura e tristezza*, Torino, Einaudi, 1970.
* *Monte Mario*, Milán, Rizzoli, 1973.
* *Gisella*, Milán, Rizzoli, 1974.
* *Troppo tardi*, Milán, Biblioteca universale Rizzoli, 1975.
* ''L'antagonista*, Milán, Rizzoli, 1976.
* *La disavventura*, Milán, Rizzoli, 1977.
* *L'uomo e il cane*, Milán, Rizzoli, 1977.
* *Un uomo solo*, Milán, Rizzoli, 1978.
* *Il superstite*, Milán, Rizzoli, 1978.
* *Il paradiso degli animali*, Milán, Rizzoli, 1979.
* *Vita d'artista*, Milán, Rizzoli, 1980.
* *Ferragosto di morte*, Reggio Emilia, Ciminiera, 1980.
* *Il ribelle*, Milán, Rizzoli, 1980.
* *La morale del branco*, Milán, Rizzoli, 1980.
* *La zampa d'oca*, Milán, Rizzoli, 1981.
* *L'amore tanto per fare*, Milán, Rizzoli, 1981.
* *Colloquio con le ombre*, Milán, Rizzoli, 1982.
* *Il mondo senza nessuno*, Marmirolo, Ciminiera, 1982.
* *Gli anni passano. La ragazza di Bube vent'anni dopo*, Milán, Rizzoli, 1982.
* *Mio padre*, Milán, Rizzoli, 1983.
* *Le persone contano più dei luoghi'', Firenze, Pananti, 1985.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Bibliografía 
* 
* 
* 
### Outros artigos 
* Premio Strega
* Letras do noso tempo
Martin Walser

**Martin Johannes Walser**, nado en Wasserburg, Baviera, o 24 de marzo de 1927 e finado en Nussdorf o 28 de xullo de 2023, foi un escritor e dramaturgo alemán, membro do Grupo 47.

## Obra destacada 
### Teatro 
* *Das Sauspiel* (*O xogo sucio*), 1975.
### Novela 
* *Das Einhorn* (*O unicornio*), 1966.
* *Der Sturz* (*A caída*), 1973.

## Véxase tamén 
### Bibliografía 
* 
* 
### Outros artigos 
* Grupo 47
* Letras do noso tempo
### Ligazóns externas 
* [https://www.epdlp.com/escritor.php?id=2421 ] en El Poder de la Palabra .
Hermann Kasack

**Hermann Kasack**, nado en Potsdam o 24 de xullo de 1896 e finado en Stuttgart o 10 de xaneiro de 1966, foi un escritor alemán.

## Obra (selección) 
### Poesía 
miniatura|*Echo. Achtunddreißig Gedichte*.
* *Der Mensch. Verse.* Múnic 1918.
* *Die Insel. Gedichte.* Berlín 1920.
* *Der Gesang des Jahres.* Potsdam 1921.
* *Stadium. Eine GedichtReihe.* Potsdam 1921.
* *Echo. Achtunddreißig Gedichte.* Berlín 1933.
* *Der Strom der Welt. Gedichte.* Hamburgo 1940.
* *Das ewige Dasein. Gedichte.* Berlín 1943.
* *Aus dem chinesischen Bilderbuch.* Frankfurt 1955.
* *Antwort und Frage. 13 Gedichte.* Frankfurt 1961.
* *Wasserzeichen. Neue Gedichte.* Frankfurt 1964.
* *Hermann Kasack.* 2010.

### Drama 
* *Die Schwester. Eine Tragödie in acht Stationen.* Berlín 1920.
* *Die tragische Sendung. Ein dramatisches Ereignis in zehn Szenen.* Berlín 1920.
* *Vincent. Schauspiel in fünf Akten.* Potsdam 1924.
* *Die Stadt hinter dem Strom. Libretto der Oratorischen Oper in drei Akten.* Frankfurt 1954.

### Obras radiofónicas 
* *Stimmen im Kampf. Hörspiel* (co pseudónimo Hermann Wilhelm), Berlín 1930.
* *Tull, der Meisterspringer. Eine Serie von zehn Hörspielen für die Jugend* (co pseudónimo Hermann Merten), Berlín 1932.
* *Eine Stimme von Tausend. Funkdichtung* (co pseudónimo Hermann Wilhelm), Berlín 1932.
* *Der Ruf. Funkdichtung* (co pseudónimo Hermann Wilhelm), Berlín 1932.
miniatura|*Die Heimsuchung. Eine Erzählung*.
### Contos 
* *Die Heimsuchung. Eine Erzählung.* Múnic 1919.
* *Tull, der Meisterspringer.* Leipzig 1935.
* *Das Birkenwäldchen.* 1944.
* *Der Webstuhl. Erzählung.* Frankfurt 1949.
* *Fälschungen. Erzählung.* Frankfurt 1953.
* *Das unbekannte Ziel. Ausgewählte Proben und Arbeiten.* Frankfurt 1963.
* *Jahr und Jahrgang 1896. Rückblick auf mein Leben.* Hamburgo 1966.

### Novelas 
* *Alexander. Die Fragwürdigkeit des Lebens.* 1932 (inédita, fragmento)
* *Die Stadt hinter dem Strom.* Berlín 1947
* *Das große Netz.* Berlín/Frankfurt 1952.

## Véxase tamén 
### Bibliografía 
* 

### Outros artigos 
* Letras do noso tempo
Tankred Dorst

**Tankred Dorst**, nado o 19 de decembro de 1925 en Sonneberg (Turinxia) e finado o 1 de xuño de 2017 en Berlín, foi un dramaturgo alemán.

## Obra (selección) 
miniatura|Sepultura.
**Grosse Schmährede an der Stadtmauer* (Grande imprecación diante das murallas da cidade, 1961)
**Toller* (1968)
**Eiszeit* (Tempo de xeo, 1973)
**Merlin oder das wüste Land* (Merlín e a terra desolada, 1981)
**Der verbotene Garten. Fragmente über d’Annunzio* (O xardín prohibido. Fragmentos sobre D’Annunzio, 1982)
**Parzival. Auf der andere Seite des Sees* (Percival. Na outra marxe do lago, 1987)
**Die Legende vom armen Heinrich* (A lenda do pobre Henrique, 1997)

## Véxase tamén 
### Bibliografía 
* 
* 
### Outros artigos 
* *Letras do noso tempo*
Bicás

O topónimo **Bicás** pode referirse a:

;En Galiza
***Bicás**, lugar da parroquia de Friolfe, no concello do Páramo;
***Os Bicás**, lugar da parroquia de San Xiao de Narón, no concello de Narón.

## Véxase tamén
### Outros artigos
Tía Xuana

A **tía Xuana** é un personaxe feminino que vive no faio das casas e ten de misión afastar aos nenos desta. Ten pelo branco e longo que lle chega ata o lombo, ten a cara toda engurrada cun só ollo e cun dente na boca. Co dente rila todo o que se lle cruza, e fai os refugallos nunha pota do faiado. 
É como un coco para os nenos, en Vilaemil, na Pontenova, na casa de Caenllas, vive unha anciá chamada tía Xuana que ten como mínimo douscentos anos. Déitase nunha hucha e tira con forza pola tapa para abaixo, para que ninguén poida abrila. Os pícaros e pícaras da casa non queren subir ao faiado polo medo que lles dá a tía Xuana, xa que pode collelos e comelos.

## Na cultura popular 
A tía Xuana ten parecido con outro ser mitolóxico, o da Orcavella, ambas son caníbales, vellas e autosepúltanse. Poden recordar ás graias, irmáns das gorgonas, eran tan vellas que só tiñan un dente e un ollo para as tres.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Bibliografía 
* 
### Outros artigos 
* Mitoloxía galega
* Ciclope
* Fomoré
Home das bubas

O **home das bubas** e un ser mitolóxico repugnante, coñecido na comarca de Verín, que persegue ás pastoras novas ata cansalas e anda como os trasnos, polos tellados dos muíños. É un home salvaxe, errante, unha especie de sátiro, pero realmente é inofensivo.

Din as mozas que chegaron a velo que se trata dun home ben vestido, elegante, con camisa branca e apoiado nun bastón groso. Mirábaas e corría tras elas pero nunca lles fixo mal ningún.

## Na cultura popular 
Ten semellanzas co busgoso, o rabeno (ou *marelo*) ou o Meco.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Bibliografía 
* 
* RODRÍGUEZ GONZÁLEZ, Eladio: *Diccionario enciclopédico gallego-castellano*. Galaxia, Vigo 1958-1961, s. v. *home*.

### Outros artigos 
* Mitoloxía galega
Luis López Pombo

**Luis López Pombo**, nado o 11 de maio de 1957 na casa de Chancia (Nullán, As Nogais), é un historiador galego.

## Traxectoria 
Trasladouse coa súa familia á cidade de Lugo en 1972 e traballou durante 22 anos como cristaleiro.

Compaxinou os estudos co traballo, de xeito que realizou, primeiro, o ciclo de EXB nun centro nocturno de formación de adultos e, despois, o BUP nocturno. Cursou Xeografía e Historia na UNED, sen finalizar a carreira, e posteriormente proseguiu a completar a súa formación.

En 22 de xuño de 2004 foi nomeado Académico Correspondente en Lugo da Real Academia Matritense de Heráldica e Xenealoxía. Tamén foi designado Delegado Provincial en Lugo da Asociación de Xenealoxía, Heráldica e Nobiliaria de Galicia.

## Obra 
*Todas as publicacións editadas pola Deputación de Lugo.*
* *Concellos de As Nogais, Pedrafita do Cebreiro y Triacastela. Un recorrido por sus parroquias* (1993).
* *O Courel y su comarca: su historia, sus paisajes, sus gentes* (1993).
* *Municipio de Negueira de Muñiz* (1994).
* *Municipio de Ourol. Un recorrido por sus parroquias* (1995).
* *Castro de Rei: historia, arte y patrimonio* (1999).
* *Hidalgos y casas señoriales de la provincia de Lugo: Ayuntamientos de As Nogais, Pedrafita do Cebreiro y Triacastela* (2001)
* *Escudos de Lugo. La ciudad de Lugo según el Catastro de Ensenada, 1753* (2002).
* *La encomienda de Quiroga y sus documentos (1186-1831)* (2002).
* *Lucenses de cuna o vínculo: biografías y genealogías* (2003).
* *O Incio: paisaje, historia y patrimonio* (2003).
* *O Cebreiro. Apuntamentos históricos e documentais* (2013).

## Premios e recoñecementos 
* Premio xornalístico «Vila de Samos».
* Diploma e placa de agradecemento outorgado polo concello de Ourol.
* Nomeado "Milagrosista 1995".

## Notas 
## Véxase tamén 
### Bibliografía 
* 

### Ligazóns externas 
*
Arthur Adamov

**Arthur Adamov**, nado en Kislovodsk, Krai de Stavropol, Rusia, en 1908 o e finado en París en 1970, foi un dramaturgo francés de orixe ruso-armenia.

## Obra 
### Textos autobiográficos 
* ''L'Aveu* (1946)
* *L'Homme et l'Enfant* (1968)
* *Je... ils..* (1969)

### Obras teatrais 
[miniatura|Placa da rúa Arthur Adamov de [Champigny-sur-Marne.]]
* *Mort chaude* (vers 1926)
* *La Parodie* (1947)
* *L'Invasion* (1949)
* *La Grande et la Petite Manœuvre* (1950)
* *Le Désordre* (1951), peza radiofónica
* *Comme nous avons été* (1951)
* *Le Sens de la marche* (1951)
* *Tous contre tous* (1952)
* *Le Professeur Taranne* (1953)
* *Les Retrouvailles* (1953)
* *Le Ping-pong* (1955)
* *Paolo Paoli* (1957)
* *En fiacre* (1959), peza radiofónica
* *Les Âmes mortes* (1960), adaptation escénica da novela de Nikolai Gogol
* *Le Printemps 71* (1961)
* *La Politique des restes* (1962)
* *Le Temps vivant* (1963), peza radiofónica
* *Finita la comedia* (1964), peza radiofónica
* *La Sainte Europe* (1965)
* *M. le Modéré* (1967)
* *Off Limits* (1968)
* *Si l'été revenait'' (1970)

## Véxase tamén 
### Bibliografía 
* 
* 
* 
* 

### Outros artigos 
* Letras do noso tempo
* Teatro do absurdo
José Manuel Rodríguez Lamas

**José Manuel Rodríguez Lamas** é un político galego que foi alcalde de Cenlle durante dous anos.

## Traxectoria
Rodríguez Lamas afiliouse ao PPdeG na década de 1980. Concorreu de número 4 nas listas do PPdeG á alcaldía de Cenlle nas municipais de 2015, e catro anos despois nas de 2019. Foi elixido concelleiro. Meses despois, en marzo de 2020, o alcalde Gabriel Alén marchaba ao posto de delegado da Xunta na provincia de Ourense, e iso facía que Rodríguez Lamas pasase a ser alcalde. 

En outubro de 2022 dimitiu da alcaldía aducindo problemas persoais. Meses despois, en marzo de 2023, abandonou o PP e seguiu como concelleiro independente durante os meses que faltaban ata a convocatoria electoral.

## Notas
Carolina Pascual

**Carolina Pascual Gracia**, nada en Orihuela (provincia de Alacant) o 17 de xuño de 1976, é unha ex-ximnasta rítmica española.

## Traxectoria
Acadou a medalla de prata nos Xogos Olímpicos de 1992, entre outras preseas coa selección nacional de ximnasia rítmica de España. Tamén foi campioa de España en categoría de honra (1991). Entre outros recoñecementos, posúe a Orde Olímpica do Comité Olímpico Español (1992), a Medalla de Ouro da Xeneralidade Valenciana ao Mérito Deportivo (1992) e a Medalla de Prata da Real Orde do Mérito Deportivo (1994).

## Recoñecementos
Dá nome a unha glorieta en Alacant, unha rúa en Orihuela e un parque en Correntías Medias (Orihuela).
## Véxase tamén 
### Bibliografía 
* 
*
Michel Butor

**Michel Butor**, nado o 14 de setembro de 1926 en Mons-en-Barœul, preto de Lille (Nord), e finado o 24 de agosto de 2016 en Contamine-sur-Arve (Alta Savoia), foi un poeta, novelista, profesor, ensaísta, crítico de arte e tradutor francés, coñecido pola novela *La Modification* (1957), obra destacada do Nouveau roman.

## Traxectoria 
Estudou literatura, filosofía e filoloxía en París. Desde 1975 ocupou a cátedra de literatura francesa moderna en Gante, Bélxica.

## Obra (selección) 
### Novela 
* *Passage de Milan*, París, Minuit, 195415
* ''L'Emploi du temps*, París, Minuit, 1956
* *La Modification*, París, Minuit, 1957
* *Degrés*, París, Gallimard, 1960

## Véxase tamén 
### Bibliografía 
* 
* 
* 

### Outros artigos 
* *La Modification*
* Nouveau roman
* *Compianto sul Cristo morto'' (Giotto)
### Ligazóns externas 
* Cursos de Michel Butor  rexistrados pola Université de Genève .
Rebeca Sotelo

**Rebeca Sotelo Fernández** nada en 1987, é unha empresaria vitivinícola e política galega, alcaldesa de Cenlle desde 2022.

## Traxectoria
En 2018 converteuse en propietaria da adega O Cotarelo, no Barral (Razamonde), onde traballa.

Concorreu nas listas electorais do PPdeG ás eleccións municipais de 2015 co número 8, e recuncou co número 4 na convocatoria de 2019, onde foi elixida concelleira. Logo da dimisión do alcalde Gabriel Alén para ir na candidatura do PPdeG ao Parlamento Galego, en marzo de 2020, pasou a ocupar a primeira tenza de alcaldía. En outubro de 2022 o novo alcalde Rodríguez Lamas dimitiu tamén, neste caso aducindo problemas persoais, e Sotelo foi elixida a nova alcaldesa e de paso presidenta da xestora do PP local. Foi a primeira alcaldesa (muller) de Cenlle. 

## Notas
## Véxase tamén 
### Outros artigos 
* Eleccións municipais en Cenlle
Mariña (ser mitolóxico)

miniatura|Ilustración dunha mariña na súa covaminiatura|dereita|220px| Escultura nas rochas do Orzán, baía de Riazor
A **mariña** é unha especie de serea con escamas e con cola de peixe, o resto é como un humano. É un ser mitolóxico galego muda e que vive espida na beira do mar.

A lenda cóntanos que unha noite un nobre galego chamado Froián levouna a súa casa e bautizouna como Mariña. Tiveron varios fillos e Froián facía como que como tiraba os seus fillos ao lume, e a Mariña, do esforzo de gritar saíulle un órgano non humano e desde aquel entón empezou a falar.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Bibliografía 
*
Rafael Fontoira Surís

**Rafael Fontoira Surís**, nado en Pontevedra en 1946, é un arquitecto e historiador galego.

## Traxectoria 
Foi profesor axudante de Instalacións na Escola Superior de Arquitectura da Universidade de Navarra. Foi arquitecto do Patrimonio Histórico Artístico durante trinta anos, e fundador, director e profesor da Escola de Canteiros de Poio da Deputación de Pontevedra.

## Obras 
* *Descubrir el Románico*, 1991.
* *Descubrir el Románico por tierras de Pontevedra y El Camino de Santiago*.
* *Fábricas de Cantería*, 2000.
* *Inventario de la riqueza monumental de la provincia de Pontevedra y el Camino de Santiago*, 2001.
* *A vella Moureira*, 2007.
* *Pontevedra monumental*, 2009.
* *A praza do Pan. Historias con Pontevedra*, 2009.
* *Farruco e gasolineira*, 2013.
* *A Moureira dos nosos avós*, 2015.
* *Xan do Arrabaldo*, 2018.
* *Historias de vellos*, 2019.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Bibliografía 
* 

### Ligazóns externas 
* Ficha en Editorial Laiovento
Oenococcus

***Oenococcus*** é un xénero de bacterias grampositivas pertencente á familia Lactobacillaceae. A única especie do xénero era ata hai pouco *Oenococcus oeni* (que se coñecía ata 1995 como *Leuconostoc oeni*). En 2006, identificouse a especie *Oenococcus kitaharae*. A especie tipo do xénero é *Oenococcus oeni*, que, como o seu nome (*oeni*) implica, ten unha grande importancia en enoloxía (a ciencia do viño), onde é unha das bacterias principais que intervén en completar a fermentación maloláctica, na que o ácido málico se converte en ácido láctico.

## Notas 
A
Rosa Romero Franco

**Rosa Romero Franco**, nada en Dodro en 1961, é  a directora da Escola Politécnica Superior de Lugo dende 2022.

## Traxectoria 
Rosa Romero é doutora en ciencias biolóxicas pola Universidade de Santiago de Compostela dende  1989. 

A súa actividade investigadora está relacionada con dous campos de traballo. Entre os anos 1984 ao ano 1989, investigou no Departamento de Edafoloxía e Química Agrícola, centrada no estudo da mineraloxía de chans e a súa influencia nas propiedades físicas e química dos chans. 

A partir do ano 1990 e a súa incorporación como docente no departamento de Produción Vexetal, inicia unha nova actividade investigadora centrada inicialmente na malherboloxía e posteriormente no campo das a Etnobotánica e aproveitamentos secundarios do Bosque.  

## Notas
Tesouro de Ryther

O **tesouro de Ryther** é un tesouro de moedas medievais de prata achado en 1992 en Ryther cum Ossendyke, Yorkshire Norte, Inglaterra.

## Descuberta 
O tesouro foi descuberto na mañá do 4 de abril de 1992 por Stephen Pickles, un afeccionado ás procuras con detector de metais, nunha leira próxima á localidade de Ryther onde xa apareceran varios achados de época romana e posmedieval.

Inicialmente, Pickles descubriu dúas moedas de prata a unha profundidade de entre 46 cm e 51 cm, feito que lle comunicou inmediatamente ao propietario do terreo. Nunhas declaracións posteriores publicadas en *The Researcher*, Pickels indicou que despois ambos escavaron xuntos a zona e comezaron a aparecer máis moedas, e un pouco máis abaixo os bordos do recipiente, que estaba deitado dun lado e coa parte superior feita anacos.

En total acháronse 812 moedas de prata, ademais do recipiente de cerámica que as albergaba, e o conxunto foi levado axiña ao Museo de Yorkshire, en York, para o seu estudo. Nun exame posterior no lugar do depósito acháronse outras cinco moedas máis.

Todas as moedas inglesas datan do período abranguido entre os reinados de Eduardo I (1272-1307) e Henrique VII (1489-1509), polo que o máis probable é que fose depositado cara a finais do século XV. As súas cecas de procedencia son Bristol, Canterbury, Coventry, Durham, Londres, Norwich e York.

### Xerra 
A xerra é un pequeno exemplo da industria da cerámica Humber, característica de Yorkshire Norte, e data do século XV. A tipoloxía desta cerámica adoita ser crúa, sen terminar e en ningún caso vidrada. Ás veces chámaselles "xerras para beber", polo seu tamaño, aínda que a análise de residuos e algunhas ilustracións demostraron que tamén se usaban con frecuencia como penicos masculinos. Trátase dun recipiente moi común durante o século XV, aínda que hai poucas probas da súa fabricación xa a principios do século XVI.

## Conservación 
O tesouro foi adquirido polo Museo de Yorkshire.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Bibliografía 
* Bland, R. (2018). *Coin Hoards and Hoarding in Roman Britain AD 43-c.498*. British Numismatic Society / Spink. ISBN 9781907427794
* Craig Barclay (1995). "The Ryther Treasure Trove". En *British Numismatic Journal.* 65. 9. British Numismatic Society. Páxinas 135-150.

### Outros artigos 
* Tesouro

### Ligazóns externas 
* Vídeo: "Yorkshire Hoards: The Ryther Hoard" (*York Museums Trust*)
* Vídeo: "Curator Talk: Uncovering the Ryther Hoard" (*York Museums Trust*)
Tesouro de Seaton Down

O **tesouro de Seaton Down** é un tesouro de 22.888 moedas romanas de cobre do século IV achado en 2013 nas proximidades de cerca de Seaton Down, en Devon, Inglaterra.

## O achado 
O tesouro foi atopado en novembro de 2013 polo construtor Laurence Egerton, un afeccionado ás procuras con detector de metais, quen, avisou inmediatamente o propietario dos terreos e co arqueólogo do Consello do Condado de Devon, Bill Horner, que organizou a escavación profesional. En tanto que esta intervención non se producía, Egerton declarou que pasou tres noites durmindo no seu coche nas inmediacións para vixiar o achado.

En palabras do propio Egerton:

## Composición 
[miniatura|300x300px|Parte máis superficial do achado, durante a intervención [Arqueoloxía|arqueolóxica.]]
Este tesouro é, polo seu volume, un dos máis grandes xamais atopados de moedas do século IV en todo o territorio do Imperio Romano, e o terceiro achado monetario de Gran Bretaña.

Todas as moedas foron cuñadas en aliaxe de cobre e datan do período abranguido entre os anos 260 e 348 d. C.]]

As moedas proceden de 17 cecas imperiais romanas diferentes, situadas en nove países actuais, e foron emitidas a nome de 25 autoridades diferentes, entre gobernantes, subgobernantes e membros da familia imperial. Do estudo das súas datas de cuñaxe despréndese que o depósito debeu producirse cara ao ano 350 d. C.

## Conservación 
No informe anual de 2013 de *Portable Antiquities Scheme*, o tesouro foi rexistrado co número 1.000.000 dos rexistrados por esta institución.

O tesouro foi exposto no Museo Británico o 25 de setembro de 2014. O *Royal Albert Memorial Museum*, de Exeter, adquiriu as moedas en xullo de 2016, e pasou a formar parte da súa exposición permanente, na sala *Making History* ("Facendo historia").

## Notas 
## Véxase tamén 
### Bibliografía 
* Bland, R. (2018). *Coin Hoards and Hoarding in Roman Britain AD 43-c.498*. British Numismatic Society / Spink. ISBN 9781907427794

### Outros artigos 
* Tesouro

### Ligazóns externas 
* Vídeo: "The Seaton Down Hoard" (*RAMMuseumExeter*).
* Vídeo: "Treasures of the Museum: Seaton Down Hoard" (*RAMMuseumExeter*).
Nevada Express

***Nevada Express*** (en ) é un filme estadounidense de 1975 dirixido por Tom Gries. Está protagonizado por Charles Bronson, Ben Johnson, Richard Crenna e Jill Ireland. Baséase na novela de 1974 Breakheart Pass do autor escocés Alistair MacLean (1922–1987), e rodado no norte e centro de Idaho.

Estreouse en lingua galega o 19 de marzo de 2023 a través da TVG.

## Sinopse 
Cando Fort Humboldt, un destacamento militar no afastado oeste, é golpeado por unha epidemia de difteria, as autoridades envían un tren de axuda con subministrcións médicas e soldados. Porén, varios pasaxeiros do tren son asasinados. John Deakin (Charles Bronson), un recluso que está sendo transportado baixo custodia dun comisario, comeza a facer indagacións sobre esa carnizaría.

## Personaxes 
* Charles Bronson como Axente John Deakin / John Murray
* Ben Johnson como U.S. Marshal Pearce
* Richard Crenna como Gobernador Richard Fairchild
* Jill Ireland como Marica
* Charles Durning como O'Brien
* Ed Lauter como Comandante Claremont
* Bill McKinney como Reverendo Peabody
* David Huddleston como Dr. Molyneux
* Roy Jenson como Chris Banion
* Rayford Barnes como Sarxento Bellew
* Scott Newman como Rafferty
* Robert Tessier como Levi Calhoun (voz de Paul Frees (sen acreaditar))
* Joe Kapp como Henry
*Archie Moore como Carlos
* Sally Kirkland como Jane–Marie
* Sally Kemp como prostituta
* Eddie Little Sky como xefe White Hand
* Keith McConnell como Gabriel
* John Mitchum como Red Beard
* Read Morgan como Capitán Oakland
* Robert Rothwell como Tenente Newell
* Casey Tibbs como Jackson
* Doug Atkins como Jebbo
* Eldon Burke como Ferguson (sen acreditar)
* Irv Faling como Coronel Scoville (sen acreditar)
* William Klein como Seamon Devlin (sen acreditar)
* Ron Ponozzo como Soldado (sen acreditar))

## Notas
Parker (filme de 2013)

***Parker*** é un filme estadounidense de 2013 dirixido por Taylor Hackford e escrito por John J. McLaughlin. Está protagonizado por Jason Statham e Jennifer Lopez, e é unha adaptación de *Flashfire*, novela escrita por Donald Westlake baixo o alcume Richard Stark.

*Parker* estreouse en Netflix nos Estados Unidos en marzo de 2021, e unha semana despois foi brevemente o filme número 1 do servizo de transmisión.

## Personaxes 
* Jason Statham como Parker
* Jennifer Lopez como Leslie Rodgers
* Michael Chiklis como Melander
* Wendell Pierce como Carlson
* Clifton Collins Jr. como Ross
* Bobby Cannavale como Jake Fernandez
* Patti LuPone como Ascension
* Carlos Carrasco como Norte
* Micah Hauptman como August Hardwicke
* Emma Booth como Claire
* Nick Nolte como Hurley

## Notas
Matria (filme)

***Matria*** é un filme galego de 2023 dirixido por Álvaro Gago (no seu debut como director dunha longametraxe) e protagonizado por María Vázquez. Foi rodado en lingua galega.

## Sinopse 
Ambientada nunha vila mariñeira galega, a trama segue a difícil situación de Ramona, unha muller traballadora que loita por manterse a flote.

## Personaxes 
* María Vázquez as Ramona
* Santi Prego como Andrés

## Estrea 
O filme estreouse o 17 de febreiro de 2023 na 73ª edición do Festival Internacional de Cinema de Berlín, proxectado na sección Panorama do festival. Estreouse nos cinemas en España o 24 de marzo de 2023.

## Acollida 
Jonathan Holland de *ScreenDaily*, advertindo de que "calquera persoa que busque unha historia valente e contra prognóstico, contada a través dos ollos dunha vítima da inxustiza, chegou ao lugar equivocado", e destacou que unha das virtudes fundamentais do filme é que [a protagonista] "é falible e autodestrutiva".

Marta Balaga de *Cineuropa* considerou que o filme é "unha boa visión do cinema social", e que conta cunha protagonista [Ramona] que "se sente real e "divertida" de seguir, aínda que un pode quedar sen alento".

## Galardóns 
Nos Premios Mestre Mateo 2024 levou cinco premios: actor secundario (Santi Prego), interpretación feminina secundaria (Susana Sampedro), dirección de produción (Nati Juncal), dirección de fotografía (Lucía C. Pan), interpretación feminina protagonista (María Vázquez).

## Notas 
## Véxase tamén 
### Outros artigos 
* *Matria*, curtametraxe de 2017.
* Lista de filmes en galego con maior recadación

### Ligazóns externas 
* Las que limpian artigo de Ismael Ramos
Velasquita Ramírez

**Velasquita Ramírez**, nada cara ao 963 é falecida cara ao 1035, foi a raíña consorte do reino de Galiza como primeira esposa do rei Vermudo II e nai da infanta Cristina Vermúdez, esposa de Ordoño Ramírez.

## Traxectoria 
As orixes familiares de Velasquita son incertas. A inscrición nunha pedra da igrexa de Deva (Igrexa de San Salvador, Asturias), simplemente chámaa *filia Ranimiri* ("filla de Ramiro").«*En nome do Señor Xesucristo, por amor do cal a raíña Velasquita, filla de Ramiro, edificou o templo do Señor Salvador. Aquí se gardan as reliquias, para que ela reciba premio digno no seno dos santos, viva aquí feliz e consagrada e consigan o reino de Deus. Amén. Co cal consagrouse este templo*»Manuel Risco, un historiador español do século XVIII, cría que Velasquita era filla do rei Ramiro II,
Casou con Vermudo II entre o 980 e o 11 de outubro de 981 cando ambos aparecen xuntos por primeira vez, Velasquita aparece o 14 de marzo de 996 no Mosteiro de San Paio confirmando unha doazón realizada polo seu antigo marido, o rei Vermudo e a súa segunda esposa Elvira.

Velasquita foi avoa de Afonso Ordóñez, Ildoncia Ordóñez (morta despois de 1056), Ordoño Ordóñez (importante magnate e alférez de Fernando I) e Paia Ordóñez, coñecida como "Dona Paia".

### Morte e enterro 
Non se coñece a data exacta da morte de Velasquita, pero probablemente foi entre 1028 e 1035. Segundo a tradición, foi enterrada no mosteiro de San Salvador de Deva en Asturias, que ela fundara antes de 1006 e doara o 29 de agosto dese mesmo ano á Catedral de Oviedo xunto con outros bens coma os mosteiros de Santa Cruz, San Xoán de Abonio e a igrexa de San Martín de Salas.

## Notas 
### Referencias
Andrés Méndez Quintáns

**Andrés Méndez Quintáns**, nado en Lantaño (Portas) e finado no mesmo lugar o 24 de agosto de 1939, foi un médico, político e filántropo galego.

## Traxectoria 
Herdeiro do pazo de Lantaño, regalou unha campá para a igrexa de Lantaño en 1924. Estudou Medicina na Universidade de Santiago de Compostela, licenciándose en 1927. Foi alcalde de Portas durante a Segunda República. Logo do golpe de Estado do 18 de xullo de 1936 abriulle expediente o Tribunal de Responsabilidades Políticas. Finou en Lantaño o 24 de agosto de 1939.

## Vida persoal 
Casou en Lantaño con Elisa Patiño Hermida, filla de Luis Patiño Muñoz, en marzo de 1939. Elisa finou en Vigo o 23 de outubro de 1945.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* Bernardino Buceta Quintáns, EA1BI-provisional, EA1AO
Jorge Lamas

O nome **Jorge Lamas** pode referirse a:

***Jorge Lamas Dono**, xornalista e escritor galego (n. 1962);

***Jorge Lamas Bértolo**, arqueólogo galego (n. 1970).
IEV

As siglas **IEV** poden referirse a:

* **Índice de explosividade volcánica**;
* **Vocabulario electrotécnico internacional**, polo seu nome en inglés *International Electrotechnical Vocabulary*;
* o código IATA do **aeroporto de Kíiv**;
***Instituto de Estudos Vigueses**;
***Instituto de Estudos Valdeorreses**.
Agustín Fuentes Míguez

**Agustín Fuentes Míguez**, nado en Santiago de Compostela e finado no mesmo concello o 18 de agosto de 1962, foi un avogado e político galego.

## Traxectoria 
Fillo de Manuel Fuentes Rodríguez. Foi xuíz municipal de Santiago de Compostela. Logo do golpe de Estado do 18 de xullo de 1936 abriulle expediente o Tribunal de Responsabilidades Políticas. Finou en Santiago de Compostela o 18 de agosto de 1962.

## Vida persoal 
Casou con Carmen Jorge Mallo en 1899, e foi pai de Manuel Antonio, Filita, Agustín, Carmela, Sefita e Marucha Fuentes Jorge.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas
Ollapín

O **Ollapín** é un ser da mitoloxía galega, un xigante ciclope, de gran forza e brutalidade que se alimenta de carne humana. 

## Características 
Está emparentado con outro ser mítico que pertence a categoría dos xigantes como é o Olláparo, co cal comparte case todas as súas características, se ben a diferenza principal é a localización do ollo. No caso do Olláparo adoita ter un único ollo na fronte (por veces ten outro na caluga), pero no caso do Ollapín ese único ollo está situado ben no pescozo
 
Afirmáse que vivía nos montes da comarca do Bolo ou en cavernas que pechaba con penedos enormes que só el podía mover. Estas grutas profundas estaban situadas nos montes de Ourense e de Lugo aínda que a súa presenza estendíase por toda Galicia.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Bibliografía 
* 
*
*

### Outros artigos 
* Ciclope
* Fomoré
* Olláparo
* Xigante

### Ligazóns externas 
* Mitología Ibérica
* Galicia Encantada