Rashid-al-Din Hamadani

**Rashīd al-Dīn Ṭabīb** (en persa: رشیدالدین طبیب), tamén coñecido como **Rashīd al-Dīn Faḍlullāh Hamadānī** (en persa: رشیدالدین فضلالله همدانی), nado en Hamadán en 1247 e finado en 1318, foi un estadista, historiador e médico no Irán Ilkanato.

Logo de converterse ao islam aos trinta anos, Rashid al-Din chegou a ser un poderoso visir de Ilkhan, Ghazan. Máis tarde foi encargado por Ghazan para escribir o Jāmi' al-Tawārīkh, considerado agora como a fonte única e máis importante para a historia do período Ilkanato e o Imperio Mongol.

O historiador Morris Rossabi considera a Rashid-al-Din "indiscutiblemente a figura máis distinguida en Persia durante o goberno mongol". Foi un autor prolífico e estableceu a fundación académica de Rab'-e Rashidi en Tabriz.

## Traxectoria 
Rashid al-Din naceu nunha familia xudía persa en Hamadán, actualmente na provincia de Hamadán. O seu avó fora cortesán do gobernador Ilkhanato Hulagu Khan, e o seu pai era un boticario na corte. Converteuse ao islam cando tiña trinta anos.

Rashid foi educado como médico e comezou a prestar servizo baixo o fillo de Hulagu, Abaqa Khan. Sublevouse para converterse en gran visir da corte Ilkhanid en Soltaniyeh, preto de Qazvin. Serviu como visir e médico baixo os emperadores de Ilkhanate Ghazan e Öljaitü antes de caer polas intrigas da corte durante o reinado de Abu Sa'id Bahadur Khan, cuxos ministros o mataron aos setenta anos. O seu fillo, Ghiyas al-Din ibn Rashid al-Din, serviu brevemente como visir despois del.

## ''Jāmi' al-Tawārīkh* 
O "Compendio de crónicas" *Jāmi' al-Tawārīkh* foi encargado por Ghazan e inicialmente era unha historia dos mongois e a súa dinastía, mais gradualmente expandiuse para incluír toda a historia dende os tempos de Adán ata Rashid al-Din. Rashid foi axudado por Bolad, un noble mongol que foi o emisario do Gran Khan na corte de Ilkhanid. Bolad proporcionoulle moitos antecedentes sobre a historia de Mongolia, especialmente sobre o clan Borjigin.

O compendio completouse entre 1307 e 1316, durante o reinado de Öljaitü.

### Taller de caligrafía: *Rab 'i-Rashidi* 
O traballo foi executado no elaborado *scriptorium'' Rab'-e Rashidi en Qazvin, onde se empregou un grande equipo de calígrafos e ilustradores para producir libros profusamente ilustrados. Estes libros tamén se poden copiar, preservando a precisión, utilizando un proceso de impresión importado da China.

O traballo, de tamaño monumental, estaba no momento da finalización contra 1307. Varias seccións non sobreviviron ou non foron descubertas. Fragmentos de ''Jāmi' al-Tawārīkh'' sobreviven en manuscritos profusamente ilustrados, que se cre que foron realizados durante a súa vida e talvez baixo a súa supervisión directa no obradoiro de Rab'-e Rashidi.

## Importancia historiográfica 
Os volumes I e II de ''Jāmi' al-Tawārīkh* sobreviviron e son de grande importancia para o estudo do Ilkhanato. O volume I "contén a historia das tribos turcas e mongois, incluídas as súas lendas tribais, xenealoxías, mitos e a historia das conquistas mongois dende a época de Genghis Khan ata o final do reinado de Ghazan Khan" mentres que o volume II describe "a historia de todos os pobos cos que os mongois loitaran ou cos que intercambiaran embaixadas". Na súa narración ata o reinado de Möngke Khan (1251-1259), Ata-Malik Juvayni era a fonte principal de Rashid al-Din; porén, tamén empregou numerosas fontes de extremo oriente e outras actualmente perdidas. O *Jāmi' al-Tawārīkh* é quizais a fonte persa máis completa do período mongol. Para o período de Xenxis Khan, as súas fontes incluíron o perdido *Altan Debter'' ("Libro de ouro"). O seu tratamento do período do Ilkhanato parece ser parcial, xa que el mesmo era un alto funcionario, mais aínda se ve como a fonte escrita máis valiosa para a dinastía.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Bibliografía 
*
### Ligazóns externas 
*The Mongol siege of Mosul from a manuscript of Rashid Al-Din's ''Jami' Al-Tawarikh'', 14th century
*Rashid al-din Hamadani's *Illustrated History of the World* in digitised book form from the University of Edinburgh