open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
773

## Acontecementos 
* Carlomagno cruza os Alpes, e entra en Italia para atacar os longobardos, seguindo o chamamento que lle fixera o papa Hadrián I.
* Teodicio deixa de ser duque de Spoleto.

## Nacementos 
* abril - Pipino de Italia - foi rei de Italia baixo a tutela do seu pai Carlomagno desde 781 ata a súa morte o 8 de xullo de 810.
* Liu Zongyuan, poeta chinés (m. 819).

## Mortes 
*

## Outros 
*

Historia ano a ano
771

## Acontecementos 
### África 
* Os kharijitas toman Cairuán (na actual Tunicia).
** Batalla de Tobna, na rexión magrebí de Aurès. A insurrección kharijita é afogada.

### Asia 
* Abre o primeiro mosteiro de lamas no Tíbet, Sam-Yas preto de Lasa.

### Europa 
* 4 de decembro : Carlomagno comeza a gobernar en solitario, polo falecemento de seu irmán Carlomán, e négase a reservarlle aos sobriños os dereitos sucesorios do seu irmán.

## Nacementos 
* Constantino VI, monarca bizantino (data aproximada) (m. 797).
* Inigo Arista (vasco *Eneko Aritza*), primeiro rei navarro (data aproximada) (m. c. 852).

## Mortes 
* 4 de decembro - Carlomán I, co-soberano dos francos.
* Remigio de Ruán - fillo ilexítimo de Carlos Martel e terceiro arcebispo de Ruán.

## Outros 
*

Historia ano a ano
747

## Acontecementos 
* Carlomán, un dos mordomos de palacio francos, renuncia ao seu posto, para ingresar como monxe na abadía de Montecassino. Pipino o Breve, seu irmán, fica como único mordomo.
* Expédicion musulmá contra Sicilia.

## Nacementos 
* 2 de abril - Carlomagno, rei e emperador dos francos
* Abu-l-Atahiya, poeta árabe de Kufa (n. 825).

## Mortes 
## Notas 
## Véxase tamén
772

## Acontecementos 
### Oriente Próximo 
* O califa Al-Mansur ordena que cristiáns e xudeus de Xerusalén leven un sinal nas mans que os identifique.

### Europa 
* 1 de febreiro — Hadrián I é o novo papa (até 795).
* En Gran Bretaña, Offa de Mercia conquista Sussex (data aproximada).
* No contexto das guerras saxoas (até 804), Carlomagno destrúe Irminsul, a árbore sacra, *axis universalis* (eixe do mundo), venerado polos xermanos, que estaba na fortaleza de Eresburg (preto da actual Paderborn, Alemaña), que o rei franco tomara.

## Nacementos 
* Bai Juyi, poeta chinés (m. 846).
* Liu Yuxi, poeta , filósofo e ensaísta chinés (m. 842).
    
## Mortes 
* 24 de xaneiro — Estevo IV, papa (n. 720).

## Outros 
*

Historia ano a ano
814

## Acontecementos 
* Omurtag, novo khan de Bulgaria
* Subida ao trono de Lois I o Piadoso tras a morte do seu pai Carlomagno.
* Lotario I nomeado duque de Baviera.
* Constrúese o Palacio Ducal de Venecia.

## Nacementos 
## Mortes 
* 28 de xaneiro - Carlomagno

## Véxase tamén
Emilio Rodolfo Berisso

**Emilio Rodolfo Berisso**, nado na Provincia de Buenos Aires o 15 de maio de 1923 e finado en Lomas de Zamora o 28 de decembro de 1972, foi un militar arxentino, asasinado polas Fuerzas Armadas Revolucionarias (FAR) durante o goberno militar dirixido polo xeneral Alejandro Agustín Lanusse.

## Traxectoria 
Emilio Berisso viaxou aos Estados Unidos en 1948 para realizar o curso de Artillaría na Academia Naval dos Estados Unidos. En 1956 realizou o curso xeral da Escola de Guerra Naval e en 1967 realizou o curso de extensión superior.

Dirixiu a Escola Complementaria da Armada Francisco de Gurruchaga; foi segundo comandante do buque escola A Arxentina e asesor da Delegación Militar Arxentina na Xunta Interamericana de Defensa, en Washington. Desde febreiro de 1971 ocupou o cargo de xefe de política e estratexia do Estado Maior Xeneral Naval.

O asasinato do almirante Emilio Berisso foi descrito así:

As Fuerzas Armadas Revolucionarias (FAR) atribuíronse o seu asasinato.
## Recoñecementos
A Base Naval Ushuaia leva o seu nome, "Almirante Emilio Rodolfo Berisso".

## Notas
Frisia (histórica)

**Frisia** (na lingua frisia *Fryslân* ) é unha rexión histórica do noroeste de Europa, sobre o litoral do mar do Norte, que se estende desde o norte dos Países Baixos ata o noroeste de Alemaña (Baixa Saxonia e Schleswig-Holstein), ata alcanzar o sueste de Xutlandia en Dinamarca. Os seus habitantes denomínanse frisóns e a súa lingua chámase tamén o frisón.

Esta rexión componse de:
* Frisia oriental, na Baixa Saxonia.
* Frisia setentrional, en Schleswig-Holstein e até a Xutlandia danesa.
* Frisia occidental, nos Países Baixos.

O nome de Frisia dáse tamén a diversas entidades políticas menores actuais:
* nos Países Baixos:
:* a Frisia, unha provincia bilingüe do norte neerlandés;
:* a Frisia occidental (*West-Friesland*), rexión da provincia de Hollanda Septentrionale, sita no noroeste neerlandés.
* en Alemaña: 
:* a Frisia (*Friesland*), distrito do noroeste do land de Baixa Saxonia.
:* a Frisia do Norte (*Nordfriesland*), distrito do noroeste do land de Schleswig-Holstein.

### As illas de Frisia
Cabe aínda ter conta:

* As illas da Frisia ou illas frisoas que constitúen un arquipélago paralelo á costa da Frisia continental, que se estende desde o norte dos Países baixos ata Dinamarca, e que toma as denominacións correspondentes á Frisia litoral:  
:*illas da Frisia oriental
:*illas Frisoas setentrionais

Unha parte do antigo ducado de Oldenburg, a occidente da *Frisia oriental*, coñécese tamén como Frisia (Friesland).

## Denominacións autóctonas
A **Frisia** denomínase en frisón occidental *Fryslân*; en frisón setentrional *Fraschlönj*; en frisón oriental *Fräislound* ; en baixo-saxón occidental *Freesland*; en alemán e neerlandés *Friesland* e, por último, en danés ''Frislan

## Véxase tamén
### Outros artigos
* Nacionalismo frisón
* Lingua frisoa
Libertario

**Libertario** ou **libertaria** é unha palabra usada como sinónimo de anarquista. Foi empregada por primeira vez polo francés Joseph Déjacque, contemporáneo de Pierre Joseph Proudhon (o primeiro autodenominado anarquista). Vén da palabra liberdade, e pode interpretarse como *partidario da liberdade*.

## Etimoloxía do termo 
[miniatura|Le Libertaire nº 25, xornal de [Nova York do 17 de agosto de 1860.]]
O termo francés *"Libertaire"* foi creado por Joseph Déjacque, militante e escritor anarquista, por oposición a «liberal». O neoloxismo, construído seguindo un modelo usado tamén polos socialistas utópicos e socialistas en termos como proletario ou igualitario aparece por primeira vez nunha carta aberta a Proudhon,*"De l’Être-Humain mâle et femelle - Lettre à P. J. Proudhon"*, publicada en Nova Orleáns en maio de 1857. Joseph Déjacque opúñase á postura de Proudhon, que percibía como misóxina, acusándoo de *«anarchiste juste-milieu, libéral et non LIBERTAIRE...»* ("anarquista a medias, liberal e non libertario"). Contra o conservadorismo machista que segundo Déjacque supuña Proudhon, Déjacque revindicaba a paridade das mulleres e a liberdade sexual como proposta e práctica consecuente cunha tendencia anarquista.

Joseph Déjacque utilizou este termo como título dun periódico que se editou en Nova York de xuño de 1858 a febreiro de 1861, *"Le Libertaire, Journal du mouvement social"*, título do que se farían eco numerosas publicacións posteriores. É no último cuarto do século XIX cando o termo se populariza entre os socialistas antiautoritarios, que o adoptan para designar as teorías e prácticas do anarquismo.

A palabra foi volta a empregar e popularizada por Sebastián Faure en Francia ó empezar a dictarse en Europa e logo nos Estados Unidos leis antianarquistas, xa que con tal palabra podían evadir os controles das autoridades. Deste modo libertario converteuse en sinónimo de anarquista nas principais linguas.

Ocasionalmente, emprégase incorrectamente o termo libertario para designar toda actitude ou corrente ideolóxica que se aproxime nas súas ideas ó anarquismo, para catalogar a todo aquilo que, sendo similar, non chega a ser aínda abertamente anarquista, o que se opón por igual tanto ó réxime estadista como ó capitalista e que asume posturas antiautoritarias en múltiples aspectos da vida humana. Pódese dicir que neste caso "libertario" é un máis ou menos inapropiado sinónimo de socialista ou comunista libertario, ou mesmo de ideoloxías afíns como o marxismo libertario ou o comunismo consellista de pensadores como Rosa Luxemburg ou Karl Liebknecht.

Outros sinónimos de libertario, nos sentidos descritos, son *anarquizante*, *anarcoide*, antiautoritario etc. Non se debe confundir con libertariano nin con liberal.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Outros artigos 
* Anarquismo
* *Libertarias* (filme)
Ángel Pestaña

** Ángel Pestaña**, nado en Santo Tomás de Ollas, Ponferrada, Provincia de León, o 14 de febreiro de 1886 e finado en Barcelona o 11 de decembro de 1937, foi un anarcosindicalista e posteriormente Deputado ás Cortes.

## Traxectoria 
Orfo de pai desde moi novo, e sen chegar a coñecer á súa nai, viuse na obriga de gañarse a vida desde moi pequeno como reloxeiro. Con quince anos foi encarcerado durante tres meses en Sestao por unhas declaracións espontáneas nun mitin.

Tras viaxar polo norte de África e Francia, Pestaña estableceuse en Cataluña, converténdose nun activista anarquista local. Participou no congreso da Confederación Nacional do Traballo de 1918, sendo elixido por unanimidade como o redactor-xefe de *Solidaritat Obrera*, periódico da organización. Baixo a súa dirección, o periódico fixo unha campaña moi ofensiva contra a forza local da policía, acusando ó seu líder de estar a soldo da Alemaña imperial.

O 2 de abril de 1919, despois de que as protestas de La Canadiense sacudisen Cataluña, foi arrestado e detido e o periódico prohibido. Foi á Rusia bolxevique en marzo de 1920, para presentarse na Segunda Internacional e nas sesións preliminares da Internacional Sindical Vermella, coñecendo a Lenin, Trotski, Grigory Zinoviev, Karl Radek e outros líderes bolxeviques. Ó regreso foi detido outra vez.

Xunto ó seu mentor Salvador Seguí, Pestaña opúxose ós actos terroristas defendidos e realizados por outros membros da CNT. En agosto de 1922 foi vítima dun intento de asasinato mentres daba un discurso en Manresa, como parte das medidas de represión violenta tomadas polas autoridades españolas. A indignación que causou a través de España a noticia deste feito provocou a destitución de varios cargos gobernamentais, así como a fin da lexislación que validara o asasinato de activistas sindicalistas.

Despois de que Seguí caera vítima dun asasinato, Pestaña seguiu sendo a principal figura da CNT moderada. Esta postura fixo que se opuxera, xunto a Joan Peiró, a tódolos intentos por parte da FAI (fundada en 1927) de controlar a CNT durante a ditadura de Miguel Primo de Rivera.

Despois da proclamación da Segunda República en 1931, o conflito entre Pestaña e a FAI afondou: Pestaña iniciou a aplicación do Manifesto dos Trinta, unha condena clara das tácticas da FAI, co que conseguiu ser expulsado da CNT en agosto. Fundou o Partido Sindicalista a finais de 1932.

O partido adheriuse á Fronte Popular, e Pestaña foi elixido para as Cortes Xerais nunha plataforma de fronte en 1936, como un dos dous representantes do partido (obtivo un escano por Cádiz). En outubro, xa iniciada a guerra civil, foi designado subcomisionado xeral para a guerra, pero tivo que dimitir por motivos de saúde en decembro. Morreu pouco despois, desintegrándose axiña o seu partido.

## Obra 
* *Terrorismo en Barcelona* (Escrito en 1923 e publicado en 1979).
* *Setenta días en Rusia* (1924).
* *Lo que aprendí en la vida* (1933).
* *Por qué se constituyó el Partido Sindicalista* (1935).
Joseph Déjacque

**Joseph Déjacque**, nado contra decembro de 1821 en París e finado en 1864, foi un escritor anarquista francés creador do termo *Libertario*.

## Biografía
De orixes descoñecidas, foi coñecido ó ser arrestado por formar parte da Revolución Francesa de 1848. Encarcerado durante un tempo acusado de "axitación socialista", foi liberado pero arrestado novamente en 1851 e sentenciado a 2 anos de cárcere debido á súa colección de poemas *"Les Lazaréennes, Fables et Poésies Sociales"*.

Escapou arredor do 2 de decembro de 1851, marchando a Londres. Estando na illa de Jersey entre 1852 e 1853 escribiu *La question révolutionnaire*, unha exposición do anarquismo que publicaría en 1854 en Nova York. Alí comunicouse con asociacións obreiras e onde foi signatario do programa da Primeira Internacional en 1855.

En Nova Orleáns entre 1856 e 1858 escribiu a súa famosa utopía anarquista ''"L'Humanisphère, Utopie anarchique"*, aínda que non deu atopado un editor. Ó volver a Nova York publica os seus libros no periódico *"Le Libertaire, Journal du Mouvement social"*, do que saíron 27 números entre o 9 de xuño de 1858 e o 4 de febreiro de 1861. Este periódico foi o primeiro de carácter comunista libertario (identificable desta forma pola liña da *comunidade de bens'', se ben esta teoría económica aínda non existía formalmente dentro do anarquismo) publicado nos Estados Unidos. Ademais de criticar artigos sobre a revolución e os acontecementos políticos dos Estados Unidos e Francia, tamén criticou o aforcamento do abolicionista John Brown logo da redada acontecida en Harpes Ferry en Virxinia, e fixo propaganda pola causa abolicionista.

Déjacque foi o primeiro en usar o termo libertario, nunha carta en 1857 criticando a Pierre Joseph Proudhon, logo de que este criticara ó feminismo polo seu apoio á apropiación individual do traballo e á economía de mercado, dicindo: "Non é o produto do seu traballo ó que as ou os traballadores teñen dereito, senón á satisfación das súas necesidades, calquera que sexa a natureza destas".http://www.blackrosebooks.net/anarism1.htm

A súa estadía en Nova York terminou cando as súas posibilidades de traballo se acabaron debido ó desfeita económica producida polo estalido da guerra civil. Volve a Londres e logo a París, onde morre uns anos despois en extrema pobreza.

Segundo Alain Penjam, Déjacque buscaba abolir "a propiedade personal, a propiedade da terra, edificios, fábricas, tendas, e toda propiedade que sexa instrumento de traballo, produción ou consumo,"

## Véxase tamén
### Ligazóns externas
* Obras completas en francés
Paramos

O topónimo **Paramos** pode referirse a:

;En Galiza
***Paramos**, parroquia do concello de Tui;
***Paramos**, parroquia do concello de Val do Dubra;
****Paramos**, lugar de dita parroquia.

;Fóra de Galiza

;En Portugal
***Paramos**, freguesía do concello de Espinho.

## Véxase tamén
### Outros artigos
Rebordáns

Como topónimo **Rebordáns** pode referirse a:

;En Galiza
***Rebordáns**, parroquia do concello de Tui;
***Rebordáns**, lugar da parroquia de Portor, no concello de Negreira;
***Rebordáns**, lugar da parroquia de Pazos, no concello de Ponteceso.

## Véxase tamén
### Outros artigos
Luis Egidio Meléndez

**Luís Egidio Meléndez** (Nápoles, 1716-Madrid, 1780) pintor español de orixe italiana.

Fixo case toda a súa carreira en Madrid e considéraselle un dos mellores pintores de naturezas mortas do século XVIII. A pesar da súa reputación, coñeceu unha gran miseria. O seu pai e Louis Michel van Loo (1707-1771) formárono como pintor. Foi asistente de van Loo de 1742 a 1748. A fin de paliar as súas penurias, a Casa Real encargoulle unha extensa serie de bodegóns, da que se conservan varias decenas no Museo do Prado.
Revista científica

Unha **revista científica** e un medio de comunicación escrito no que os investigadores e científicos poden publicar periodicamente os seus traballos e investigacións, xunto co desenvolvemento das mesmas, para dalas a coñecer ó resto da xente e a outros científicos. Estes artigos publicados teñen unha gran diversidade de temas, pero sempre referentes a aspectos científicos.

Antes de ser publicados, tódolos artigos pasan un control e revisión dun panel de expertos que determinan se reúne uns mínimos de calidade e validez científica, e deciden se o artigo se publica ou non.

Poden ser de tipo divulgativo, dirixidas ó público en xeral, como *Muy interesante*, *Quo*, *Conocer* etc., ou netamente científica como *Mundo científico*, *Nature*, *Science*, *Revista de Occidente* etc., e mesmo hainas moi especializadas. *Nature* e *Science* foron premiadas en 2007 co premio Príncipe de Asturias de Comunicación e Humanidades por impulsar e difundi-las grandes conquistas científicas da Humanidade, achegando deste xeito a ciencia á vida.

Normalmente este tipo de revistas publícanse cunha periodicidade semanal ou mensual e as máis importantes teñen a súa propia páxina en Internet.

## Véxase tamén 
### Outros artigos 
* Boletín Avriense
* Cuadernos de Estudios Gallegos
* Estudos Migratorios
### Ligazóns externas 
* Science 
* Nature
Albano

**Albano** pode referirse a:

* a algo relativo á antiga rexión de Alba mencionada na literatura clásica;
* os habitantes de Albania;
* a comuna italiana de Albano Laziale, situada na beira de;
* o Lago Albano
Romanización

A **romanización** foi un proceso de asimilación da cultura latina nos pobos baixo o Imperio romano e posteriormente a transformación daqueles.

*Para ver os efectos do proceso na *Gallaecia*, vexa: romanización de Galicia.

En lingüística, denomínase **romanización** ao uso de caracteres latinos para escribir linguas que normalmente ou antigamente se transcribían con outro tipo de sistema de escrita.

*Para ver os efectos do fenómeno no alfabeto ruso, vexa: romanización do ruso.
Cipriano Mera

**Cipriano Mera Sanz**, nado en Madrid o 4 de novembro de 1897 e finado en Saint Cloud, Francia, o 24 de outubro de 1975, foi un dirixente anarcosindicalista español.

## Traxectoria 
Albanel de profesión, comezou a traballar con once anos. Militou na CNT, sendo secretario do sindicato da construción en Madrid en 1931. En decembro de 1933 uniuse a Durruti para establecer o Comité Revolucionario de Zaragoza. Como consecuencia, foi arrestado e levado a prisión en Burgos.

No verán de 1936 a folga da construción paralizara a máis de cen mil homes. A primeiros de xullo é encarcerado xunto a outros dirixentes do Comité de Folga da construción. O paro proseguía o 18 de xullo, ó estalar a guerra civil. O 19 Mera é liberado e organiza unha columna anarquista, tomando Cuenca, ata entón sublevada e en mans da Garda Civil. Máis tarde a columna de Mera transfórmase na XIV División do Exército Popular da República, da que é nomeado comandante. Esta división interveu fundamentalmente na defensa de Madrid en novembro de 1936 e nas batallas de Guadalaxara (marzo de 1937) e Teruel.

Apoia o golpe de Estado do coronel Casado (marzo de 1939), sendo decisivo no seu triunfo. Aínda que o goberno de Negrín abandona España o 6 de marzo, a situación do recentemente formado Consello Nacional de Defensa é crítica durante os días 7, 8 e 9 ante a rebelión de parte dos tres corpos do exército (dominados polo PCE) que defenden Madrid. Mera vén desde Guadalaxara á fronte da XIV División para salvar ó Consello despois dunha serie de encarnizados combates.

Unha vez caído Madrid, trasládase a Valencia, exiliándose en Orán, onde foi internado nun campo de concentración. Unha vez liberado, marcha ó Marrocos francés, gañándose a vida como peón da construción. Trala caída de Francia en mans dos nazis, as autoridades franquistas solicitan a entrega dos refuxiados españois en territorio francés. En febreiro de 1942 é entregado polo goberno de Vichy ás autoridades franquistas. Condenado a morte, a pena foille conmutada por trinta anos de prisión. Tras un indulto en 1946, exiliouse en Francia, onde traballou de albanel ata a súa morte nun hospital de Saint Cloud en 1975.

Estase facendo un documental sobre a súa vida, *Vivir de Pie*, que ten previsto estrearse en outubro de 2007 en Guadalaxara, conmemorando o 70 aniversario da Batalla de Guadalajara.

## Obra 
* *Guerra, exilio y cárcel de un anarcosindicalista*. París, 1976. Editorial Ruedo Ibérico.

## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* *Vivir de pie. Las guerras de Cipriano Mera* (trailer do documental)
* Vivirdepie.net Páxina do documental .
* *Guerra, exilio y cárcel de un anarcosindicalista* .
Romanización (lingüística)

En lingüística, a **romanización** ou **latinización** é a representación dunha palabra ou lingua mediante o alfabeto latino, no caso de que a palabra ou lingua orixe use un sistema de escrita distinto (ou inexistente).

## Métodos e características 
Entre os métodos de romanización inclúense a transliteración, para representar texto escrito, e a transcrición, para representar a pronuncia das palabras. Esta última pódese dividir en transcrición fonémica (rexistrando fonemas) e a máis estrita transcrición fonética (rexistrando sons da fala).

Cada romanización leva asociada un conxunto de regras para a pronuncia das palabras romanizadas resultantes. Como exemplo de linguas ás que este proceso se lles aplica a miúdo encóntranse o chinés, o xaponés e o coreano.

## Véxase tamén 
### Outros artigos 
* Romanización do hebreo
524

## Acontecementos 
*

## Nacementos 
*

## Mortes 
* Clodomiro, rei dos francos.
* Boecio, escritor e filósofo romano, executado (n. 480).
* 1 de maio - Sexismundo rei dos burgundios, santo católico.

## Véxase tamén 
Historia ano a ano
Añobre

O topónimo **Añobre** pode referirse a:

;En Galiza
***Añobre**, parroquia do concello de Vila de Cruces;
****Añobre**, lugar de dita parroquia;
***Bañobre**, lugar da parroquia de Labrada, no concello de Guitiriz;
***Bañobre**, lugar da parroquia de Castro, no concello de Miño;
***Río de Bañobre**, lugar da parroquia de Perbes, no concello de Miño;
***Rañobre**, lugar da parroquia de Oseiro, no concello de Arteixo.

## Véxase tamén
### Outros artigos
***Añobres**, lugar da parroquia de Moraime, no concello de Muxía;
***Añorbe**, concello da Comunidade Foral de Navarra, situado no meiriñado de Pamplona.
-184

## Acontecementos 
* Comezo do reinado de Farnaces I, rei do Ponto (até -157).
* En Roma, consulado de Publio Claudio Pulquer e L. Porcio Licino;
** Marco Porcio Catón e Lucio Valerio Flaco: censores.

## Nacementos 
*

## Mortes 
* Tito Maccio Plauto, comediógrafo romano (n. ca. -250). 
* Liu Gong, terceiro emperador chinés da dinastía Han.

## Outros 
*

Historia ano a ano
Wang Deming

**Wang Deming**, nado en Pequín en abril de 1955, é un mestre chinés de artes marciais e actor. Licenciouse na Academia Nacional de Educación Física. Comezou a estudar artes marciais (Wu Shu) á idade de oito anos.

## Adestrador e actor 
Nos últimos 30 anos de aprendizaxe Wang Deming adestrou moitos deportistas, incluíndo o equipo nacional chinés e equipos doutras nacionalidades.
Como actor, destaca a súa participación no filme *Wò hǔ cáng lóng*, do director Ang Lee. vencedor de catro premios Óscar. Formou parte do combate principal do filme.
Río Erdre

[260px|miniatura|dereita|A fonte do Erdre no departamento do [Maine e Loira.]]
O río **Erdre**, nome que vén do celta *erdam* (pequeno río) ten a fonte en La Pouëze a vinte quilómetros ao noroeste de Angers (Francia), no departamento do Maine e Loira, é un río francés, afluente do Loira e bótase nel en Nantes (Loira Atlántico, 44).
Campaña

O topónimo **Campaña** pode referirse a:

;En Galiza
***Campaña**, parroquia do concello de Valga;
***Campaña**, lugar da parroquia de Mato, no concello de Palas de Rei;
***A Ponte Campaña**, lugar da parroquia de Mato, no concello de Palas de Rei;
***Campañao**, lugar da parroquia de Loureda, no concello de Oza-Cesuras.

## Véxase tamén
### Outros artigos
428

## Acontecementos 
* O rei sasánida Bahram V conquista Armenia.
* Gaiserico (ou *Genserico*) tórnase rei dos vándalos (até 477).

## Nacementos 
*

## Mortes 
* Gunderico, rei dos vándalos.
* Faramundo, rei dos francos.

## Outros 
*

Historia ano a ano
750

## Acontecementos 
[miniatura|esquerda|O río [Gran Zab preto de Erbil (Iraq).]]
* Batalla do Gran Zab: sobre este afluente do río Tigris, o califa omeia Marwan II é derrotado, proclamándose como consecuencia o califato abasida. Só o príncipe Abd-ar-Rahman, entre os membros da familia omeia, logra escapar e alcanzar logo o Al-Andalus, onde proclamará un emirato independente.
* Aproximadamente nesta data mercadores árabes fundan Mombasa.

## Nacementos 
* León IV, emperador bizantino.
* Abu-l-Fadl al-Abbás ibn al-Áhnaf - poeta en lingua árabe (m. 809).

## Falecementos 
* Marwan II, derradeiro califa omeia.

## Outros 
## Véxase tamén 
* Historia ano a ano
Darfur

**Darfur** (دار فور, ou "terra dos fur", en árabe) é unha rexión no extremo oeste do Sudán, na fronteira con Libia, Chad e a República Centroafricana. Divídese en tres estados federais sudaneses: "Garb Darfur" (Darfur Occidental), "Djanub Darfur" (Darfur do Sur) e "Chamal Darfur" (Darfur do Norte).

Cunha poboación de 5 a 6 millóns de habitantes, Darfur caracterízase polo baixo nivel de desenvolvemento. Só o 44,5% dos nenos e o 33,3% das nenas frecuentan a escola.

Hai tres tribos predominantes en Darfur: os fur, que dan nome á rexión, os masalit e os zaghawa, en xeral negros musulmáns.

A rexión é escenario dun conflito consecuencia de disputas entre as poboacións árabe e non árabe, na franxa sur do deserto do Sáhara. Os non árabes, separatistas, son vítimas dunha acción de exterminio emprendida por milicias árabes, que, á súa vez, están acusados de recibir apoio do goberno sudanés. O conflito xa tivo máis de 200 mil mortos e cerca de 2 millóns de refuxiados "en catro anos de inercia diplomática". Segundo o exsecretario xeral da Organización das Nacións Unidas, Ban Ki-Moon, alén das causas sociais e políticas, o conflito e a grave crise humana consecuente son parcialmente debidos a unha alteración climática que provocou unha gran seca no sur do Sudán, a partir da década de 1970.

## Véxase tamén 
### Outros artigos 
*Conflito de Darfur

### Ligazóns externas 
* Artigo de Ban Ki-Moon: O conflito de Darfur e o medio ambiente
* Fotos de Darfur
CTG

**CTG** pode referirse a:

* **Corpus Técnico do Galego**, un corpus lingüístico.
* **Central de Traballadores Galegos**, un sindicato galego da década de 1970.
Nantes, Francia

**Nantes** (*Naoned* en bretón e *Naunnt* ou *Nàntt* en galó), é unha cidade francesa, capital do departamento do Loira Atlántico dentro da rexión do País do Loira. É a sexta maior cidade de Francia, e está situada no sueste da Bretaña.

É a capital da rexión administrativa de Pays-de-Loire, pero historicamente pertence á Bretaña, da que foi capital e residencia dos duques da Bretaña.

## Xeografía 
miniatura|Imaxe de satélite de Nantes.
Nantes está situada na entrada do estuario do río Loira, a 55&nbsp;km do océano Atlántico. É a capital administrativa da rexión de Pays de la Loire e prefectura do departamento de Loire-Atlantique. En Nantes conflúen co Loira dous afluentes deste, o Erdre e a Sèvre. O concello de Nantes dispón de 1.100 hectáreas de espazos verdes e xardíns públicos.

En 2013 foi a Capital Verde Europea (*European Green Capital*).
## Historia 
## Cultura 
### Patrimonio 
;Castelo dos duques da Bretaña
miniatura|Castelo dos duques da Bretaña
Clasificado monumento histórico dende 1840. Aínda conserva varios edificios construídos nos séculos XIV a XVIII.

Foi residencia dos duques da Bretaña até a duquesa Ana da Bretaña. O castelo pasou á coroa de Francia en 1532 ao quedar unida Bretaña a Francia.

;Catedral
A Catedral de San Pedro e San Pablo, comezada en 1434, de estilo gótico tardío. Ten unha cripta románica do século XI.
;Illa Feydeau
Edificios do século XVIII.
;Teatro Graslin
De finais do século XVIII.
;Pasaxe Pommeraye
Unha galería comercial inaugurada en 1843.

### Educación 
* Audencia Business School
* e-artsup
* École pour l'informatique et les nouvelles technologies
* ISEG Marketing & Communication School
* ISEFAC Bachelor

### Cidades irmandadas 
*  Cardiff (1964)
*  (Land de Sarre), Sarrebrük (1965)
*  Tbilissi (1979)
*  Cochabamba (1999)
*  Niigata (2009)
*  Recife (2003)
*  Durban (2004)
*  Jacksonville, |Florida (1985)
*  Seattle, Washington, D.C. (1980)
*  Agadir (1993)
*  Rufisque (1992)
*  Qingdao (2005)
*  Dschang (2002)

## Economía 
## Política e goberno 
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* Site oficial da comunidade urbana de Nantes 
* Tourism Nantes
Valdeorras

Como topónimo **Valdeorras** pode referirse a:

;En Galiza
***Comarca de Valdeorras**, comarca da provincia de Ourense;
****Carballeda de Valdeorras**, concello de dita comarca;
****Vilamartín de Valdeorras**, concello de dita comarca;
*****Vilamartín de Valdeorras**, parroquia de dito concello;
****O Barco de Valdeorras**, concello de dita comarca;
*****O Castro de Valdeorras**, parroquia de dito concello;
*****Vilanova de Valdeorras**, parroquia de dito concello;
***A Rúa de Valdeorras**, parroquia do concello da Rúa;
****A Rúa de Valdeorras**, lugar de dita parroquia.

## Véxase tamén
### Outros artigos
****Valdehorras***, revista editada en Ourense en 1955.
***D.O. Valdeorras**,  denominación de orixe vitivinícola.
Demografía de Francia

miniatura|esquerda|Densidade da poboación francesa metropolitana (por departamento)
[miniatura|dereita|Evolución da demografía entre [1960 e 2010 (cifras da DESA, 2012). Poboación en millóns de habitantes.]]

A República Francesa conta con 64&nbsp;102&nbsp;140 habitantes a 1 de xaneiro de 2007, dos que algo máis de 61,5 millóns vive na metrópole, o que supón arredor do 1% da poboación mundial.
O crecemento demográfico francés é un dos máis dinámicos de Europa, combinando unha taxa de natalidade superior á media europea (830.000 nacimentos contra 531.200 mortes) e un saldo migratorio positivo (sobre 100.000 persoas): a poboación francesa creceu o 0,61% no último ano. No relativo á taxa de fecundidade, é de 2,01 bebés por muller, só situada por detrás de Albania e Islandia que teñen as taxas máis altas no contexto europeo.
A pirámide poboacinal que se ve nestes primeiros anos do século XXI presenta un aumento progresivo dos grupos de maior idade, debido ao aumento da esperanza de vida (Francia ten unha das esperanzas de vida máis longas do mundo) e pola chegada á terceira idade de toda a xeración do baby boom (fenómeno coñecido comunmente como o papy boom).

## Etnicidade 
En 2006, o Instituto Nacional de Estatística e Estudos Económicos (en francés: Institut National de la Statistique et des Études Économiques) estimou que 4,9 millóns de inmigrantes viven en Francia (8% da poboación). Hai que considerar que son considerados franceses os fillos de pais inmigrantes e non como estranxeiros. En consecuencia o número de cidadáns franceses de orixe estranxeira está estimado en 6,7 millóns o que representa o 10% da poboación francesa. Numerosos grupos étnicos están presentes tamén nos territorios de ultramar.
A maior parte dos inmigrantes proceden de Europa (Grecia, Portugal, España, Italia, Polonia, Romanía e os países da antiga Iugoslavia. Tamén son numerosos os procedentes do Magreb e da África Negra, sobre todo das antigas colonias.

## Principais aglomeracións
Cagliari

**Cagliari** (en sardo *Castèddu*) é un concello italiano de preto de 160.000 habitantes (478.000 a área urbana), capital da provincia de Cagliari e da rexión da Sardeña.

miniatura|600px|centro|Vista de Cagliari dende a terraza do Bastione di Saint Remy

## Xeografía 
[miniatura|esquerda|Praia do [Poetto e a Sella del Diavolo no Golfo degli Angeli en Cagliari]]

A cidade de Cagliari está situada na zona meridional da Sardeña. Encóntrase no medio do Golfo dos Anxo (en italiano *Golfo degli Angeli*), e se expande arredor de Sella del Diavolo, tendo ao leste os montes de Sette Fratelli, ao oeste os montes de Capoterra e ao norte a chaira de Campidano. Ten en común con Roma, Lisboa e Istanbul o feito de estaren construídas sobre sete outeiros.

## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
*Páxina oficial de Cagliari
Sardo

**Sardo** pode referirse a:
*Algo ou alguén da Sardeña, Italia.
*Lingua sarda, a lingua falada actualmente na maior parte de Sardeña.
Corso

**Corso** pode referirse a:
* Lingua corsa
* Habitante da Córsega
* O mesmo que corsario.
* Corso carnavalesco do Río de Xaneiro.
* Corso, baladía alxeriana, na vilaia de Boumerdes.
Afiador, afiadora

miniatura|Moto do afiador
Un **afiador** é unha persoa que ten como oficio o de afiar.

## O afiador en Galicia 
[miniatura|O afiador nunha imaxe de [Goya.]]
A profesión de afiador e tradicional en Galicia. Hai constancia da existencia de afiadores ambulantes galegos desde hai tres séculos. Con frecuencia proviñan da provincia de Ourense, en especial dos actuais concellos de Nogueira de Ramuín, A Peroxa, Esgos, Parada de Sil, O Pereiro de Aguiar, Castro Caldelas, San Xoán de Río, A Pobra de Trives, Chandrexa de Queixa e Manzaneda. Por ser un oficio ambulante, os afiadores galegos percorreron as terras de Castela, Navarra, Cataluña, Valencia ou Andalucía. As súas saídas eran eventuais, traballaban durante uns meses e retornaban ós seus lugares de orixe. 

O seu aparello de traballo era unha roda chamada tarazana ou toura, en barallete, a fala propia do gremio. Anunciábanse na rúa tocando o chifre.

## Galería de imaxes 

Nogueira de Ramuín, afiador e campanario.JPG|Escultura dun afiador en Nogueira de Ramuín
Nogueira de Ramuín, afiador.JPG|Escultura dun afiador en Nogueira de Ramuín
Puga-afilador.jpg|*O afiador*, cadro de Antonio de Puga, no Ermitage de San Petersburgo
Escudo de Nogueira de Ramuín.svg|Escudo do concello de Nogueira de Ramuín, cunha roda de afiar

## Véxase tamén 
### Bibliografía 
*
* *Raigame: revista de arte, cultura e tradicións populares*: Número 5, novembro de 1997 e Número 6, maio de 1998.

### Outros artigos 
* Barallete
Carbia

Como topónimo **Carbia** pode referirse a:

;En Galiza
***Carbia**, parroquia do concello de Vila de Cruces;
***Carbia**, lugar da parroquia de Cora, no concello da Estrada;
***Carbia**, lugar da parroquia de Santa Cristina de Vea, no concello da Estrada.
Liars

**Liars** é unha banda de indie rock e garage punk formada no ano 2000 en Brooklyn, Nova York. Está composta polo vocalista e guitarrista Angus Andrew (fundador e único membro constante do grupo), o multiinstrumentista Cameron Deyell e o batería Laurence Pike. Aaron Hemphill tocou coa banda desde os seus inicios ata a súa saída amigable do proxecto en 2017. Julian Gross uniuse á banda para o seu segundo álbum, *They Were Wrong, So We Drowned*, en 2004, e tocou coa banda ata a súa marcha en 2014.

Liars publicaron dez álbums de estudo e ten un contrato con Mute Records. Estilisticamente, combinan elementos de rock e punk coa electrónica experimental, con Andrew acreditando influencias como Orchestral Maneuvers in the Dark (OMD), The Cure, PJ Harvey, Underworld, The Doors ou Michael Franks.

## Discografía 
### Álbums de estudio 
### EP & Sinxelos 
* *Fins to Make Us More Fish-Like* (Mute Records, 2002) - CD EP
* *Atheists, Reconsider* (Arena Rock Recording Co., 2002) - Split EP (con Oneida) - CD/LP
* *We No Longer Knew Who We Were* - CD/vinyl
* ''There's Always Room On the Broom/Single* - CD/vinyl
* *Split con Yeah Yeah Yeahs* (Xapón e Australia soamente) - 7" single
* *We Fenced Other Gardens With the Bones of Our Own - CD/vinyl single
* *It Fit When I Was a Kid* - CD/vinyl single 
* *The Other Side of Mt. Heart Attack - CD/vinyl single
* *How Many More Times'' Split con Gerry Mitchell & Little Sparta - Fire Records **Keep Mother ** series G-H 2006 - 10" single

## Notas 
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
*  www.liarsliarsliars.com
*  Punkcast#179 Live Video @ Coney Island, Brooklyn - Jul 20 2002
*  Punkcast#335 Live Video @ Knitting Factory,NYC - Sep 27 2003
*  Arena Rock Recording Co. 
*  Liars collection
Cumeiro

O topónimo **Cumeiro** pode referirse a:

;En Galiza
***Cumeiro**, parroquia do concello de Vila de Cruces;
****Cumeiro**, lugar de dita parroquia;
****O Castro de Cumeiro**, lugar de dita parroquia.

## Véxase tamén
### Outros artigos
***Cupeiro**, lugar da parroquia de Guillar, no concello de Outeiro de Rei.
Sindicato de Mecánicos y Afines del Transporte Automotor

O **Sindicato de Mecánicos y Afines del Transporte Automotor** **(SMATA)** é o sindicato que agrupa aos traballadores da industria do automóbil na República Arxentina. O SMATA foi tradicionalmente un dos sindicatos importantes do sindicalismo arxentino, tamén chamados localmente *"gordos"*. Ás súas filas pertenceron Adolfo García, Luís Bazzano, Dirk Kloosterman e José Rodríguez, que desempeñaron o cargo de secretario xeral. En 2006 o seu secretario xeral é José Rodríguez.
Foi fundado o 1 de xuño de 1945 co nome de Sindicato de Mecánicos y Afines (SMAA), dentro da Confederación General del Trabajo (CGT), agrupando basicamente aos traballadores que desempeñaban a súa actividade nos talleres mecánicos de reparación de automóbiles e por afinidade aos traballadores relacionados coa actividade automotriz. En 1948 tomou o seu nome definitivo.

O sindicato está afiliado á Federación Internacional de Traballadores da Industria Metalúrxica (FITIM).

## Véxase tamén
* Confederación General del Trabajo (CGT)
Cruces

O topónimo **Cruces** pode referirse a:

;En Galicia:
***Vila de Cruces**, concello da comarca de Deza;
****As Cruces**, parroquia de dito concello;
*****Vila de Cruces**, lugar de dita parroquia;
***Cruces**, parroquia do concello de Padrón;
****Cruces**, lugar de dita parroquia;
***Entrecruces**, parroquia do concello de Carballo;
***Cruces**, lugar da parroquia de Corcoesto, no concello de Cabana de Bergantiños;
***Cruces**, lugar da parroquia de Baloira, no concello da Estrada;
***Cruces**, lugar da parroquia de Lobios, no concello de Lobios;
***Cruces**, lugar da parroquia de Abavides, no concello de Trasmiras;
***As Cruces**, lugar da parroquia de San Vitoiro da Mezquita, no concello de Allariz;
***As Cruces**, lugar da parroquia de Bóveda de Amoeiro, no concello de Amoeiro;
***As Cruces**, lugar da parroquia de San Mamede de Carnota, no concello de Carnota;
***As Cruces**, lugar da parroquia da Alence, no concello das Nogais;
***As Cruces**, lugar da parroquia de Devesos, no concello de Ortigueira;
***As Cruces**, lugar da parroquia de Desteriz, no concello de Padrenda;
***As Cruces**, lugar da parroquia de Piñeiro, no concello do Páramo;
***As Cruces**, lugar da parroquia de Piñeira, no concello de Ribadeo;
***As Cruces**, lugar da parroquia da Órrea, no concello de Riotorto;
***As Cruces**, lugar da parroquia do Rosal, no concello do Rosal;
***As Cruces**, lugar da parroquia de San Xulián da Veiga, no concello de Sarria;
***As Cruces**, lugar da parroquia de Cumbraos, no concello de Sobrado;
***As Cruces**, lugar da parroquia de Grixalba, no concello de Sobrado;
***As Cruces**, lugar da parroquia de Cacheiras, no concello de Teo;
***As Cruces**, lugar da parroquia de Morás, no concello de Xove;
***O Cruceiro de Cruces**, lugar da parroquia de Palmeira, no concello de Ribeira.

;Fóra de Galiza

;En Asturias
***Cruces**, localidade do concello de Oviedo.

;En Castela e León
***Cruces**, lugar do concello de Barxas no Bierzo.

;No Euskadi
***Cruces**, barrio e distrito do concello de Barakaldo.

;En Cuba
***Cruces**, localidade da provincia de Cienfuegos;

;En Chile
***Río Cruces**, departamento chileno.

## Véxase tamén
### Outros artigos
748

## Acontecementos 
*

## Nacementos 
* 2 de abril, unha das datas posíbeis de nacemento de Carlomagno.
* Al-Wakidi, historiador árabe, biógrafo de Mahoma (m. 822).

## Mortes 
* Gensho emperador xaponés entre 715 e 724. Nacera en 680.
* XVIII Jog, soberano da cidade maia de Copán desde 702 (n. 686).

## Véxase tamén 
Historia ano a ano
746

## Acontecementos 
* O rei longobardo Ratchis promulga o seu código de leis.

## Nacementos 
*

## Mortes 
*Saelred - Rei de Essex.

## Véxase tamén 
Historia ano a ano
745

## Acontecementos 
* Lupo ascende ao trono ducal de Spoleto.
* Os ávaros de Pannonia ameazan Carantania.
* Traducen ao árabe o Pañcatantra.

## Nacementos 
* Ealhmund de Kent - reinou en 784 e morreu en 827.

## Mortes 
* Transamundo II, duque de Spoleto.

## Véxase tamén 
Historia ano a ano
785

## Acontecementos 
* Carlomagno esixe un xuramento de fidelidade aos habitantes dos Estados pontificios.
** Carlomagno veta o acceso a Rávena para os mercadores venecianos (785-791), porque non o quixeran recoñecer como rei dos longobardos; en contrapartida Venecia achégase a Bizancio. 
** Carlomagno e Widukind, xefe xermano, asinan a paz. O segundo recibe o bautismo.
* Al-Andalus: comeza a construción da gran mesquita de Córdoba, so o goberno de Abd al-Rahman I.
* A cidade catalá de Xirona, até entón en poder dos musulmáns, entrégase voluntariamente aos carolinxios.
** Rostany convértese no primeiro conde de Xirona.
* Fúndase o mosteiro de San Paulo e San Estevo en Calvor, Sarria, Lugo.

## Mortes 
* Cynewulf, rei de Wessex.
* Yan Zhenqing, gobernador e célebre calígrafo chinés (n. 709).

## Outros 
*

Historia ano a ano
744

## Acontecementos 
* Hildeprando - rei dos longobardos entre xaneiro e agosto de 744.
* Ratchis ascende ao trono longobardo á morte de Hildeprando.
* Transamundo II recupera o ducado de Spoleto, tras expulsar a Axiprando, que ocupara o seu posto co apoio de Liutprando.

## Nacementos 
*

## Mortes 
* Liutprando, rei dos longobardos.
* Hildeprando, rei dos longobardos.
* He Zhizhang, poeta chinés (n. ca. 659).

## Véxase tamén 
Historia ano a ano
742

## Acontecementos 
* Fundación de Ribadeo.
* Axiprando, duque de Clusium, recibe do seu tío Liutprando o ducado de Spoleto, expulsando ao duque Transamundo II.
* O emperador bizantino Constantino V pon cerco a Constantinopla, en mans do usurpador Artabasdo.

## Nacementos 
* Carlomagno, rei dos francos (m. 814).
* 27 de maio - Dezong (en transcr. Wade Gilles: *Te Tsung*), noveno emperador chinés da dinastía Tang (m. 805).

## Mortes 
* Itzamnaaj B'alam II, soberano de Yaxchilán, no actual Chiapas, México, desde 681 (n. 647).

## Véxase tamén 
Historia ano a ano
738

## Acontecementos 
* Campaña do mordomo franco Carlos Martel contra os saxóns.

## Nacementos 
*

## Mortes 
*

## Véxase tamén 
Historia ano a ano
Parábola

O termo **parábola** pode referirse:
* á **parábola**, o lugar xeométrico dos puntos do plano cuxas distancias a un punto fixo, chamado foco, e a unha reta fixa son iguais.
* á **parábola**, unha narrativa alegórica.
Ramón Montes de Oca

**Ramón Montes de Oca**, nado o 11 de outubro de 1953 na Cidade de México e finado o 10 de novembro de 2006, foi un músico e compositor mexicano.
 
Foi profesor da *Escuela de Musica de la Universidad de Guanajuato* (EMUG), fundador do *Ciclo de Musica Contemporanea* que era exposto no *FIC (Festival Internacional Cervantino)* na cidade de Guanajuato. Faleceu en novembro do 2006 cando ía de camiño á Cidade de México.

## Notas
Parábola (xeometría)

dereita|miniatura|196px|Unha parábola
miniatura|Seccións cónicas.
miniatura|A traxectoria dunha pelota que rebota é en forma de parábolas.
A **parábola** (do grego: *παραβολή*) é unha sección cónica xerada pola intersección dunha superficie cónica de segundo grao (un cono recto) e un plano paralelo a unha liña xeradora do cono, é dicir, paralelo á unha xeratriz deste. Unha parábola tamén pode ser definida como o lugar xeométrico dos puntos que son equidistantes dun punto dado (chamado foco) e dunha recta dada (chamada directriz).

Aparece en moitos eidos das ciencias aplicadas, debido a que as gráficas das ecuacións cuadráticas son parábolas. Por exemplo, a traxectoria ideal do movemento dos corpos baixo a influencia da gravidade (tiro parabólico).

## Definicións 
196px|miniatura|dereita|Unha gráfica mostrando as propiedades reflexivas, a directriz (en verde) e as liñas conectando o foco e a directriz coa parábola (en azul).
En coordenadas cartesianas, unha parábola cun eixo paralelo ao eixo *y* con vértice (*h*, *k*), foco (*h*, *k* + *p*), e directriz *y* = *k* - *p*, con *p* sendo a distancia entre o vértice e o foco, posúe a ecuación.

:(x - h)^2 = 4p(y - k) \,

ou, alternativamente

:(y - k) = \frac{1}{4p}(x-h)^2 \,

## Notas
741

## Acontecementos 
* Sobe ao trono bizantino Constantino V (até 775).
* Afonso I de Asturias ocupa a cidade de Lugo (data aproximada).

## Nacementos 
*

## Mortes 
* 18 de xuño - León III, o *Isáurico*, emperador bizantino.
* 22 de outubro - Carlos Martel, mordomo de palacio no reino dos francos (n. 686).
* Gregorio III, papa.

## Véxase tamén 
Historia ano a ano
SIL

As siglas **SIL** poden referirse a:
*a organización confesional de servizos lingüísticos SIL International;
*o código SIL, un código de linguas de 3 letras definido por devandita organización;
*o nivel de intensidade sonora;
*o paquete electrónico para semicondutores Single in-line package;
*SIL, Surge Impedance Loading para liñas de alta voltaxe.
*SIL, Soil Interactions Laboratory da Universidade de California, Davis
*Svensk Intercontinental Lufttraffik, unha das orixinadores da Scandinavian Airlines System (SAS).
*Safety Integrity Level, como se define en IEC 61508.
*SIL, Software In the Loop, un método de probas de regresión.

**Sil** pode referirse a:
*o río Sil, afluente do Miño;
*Sil, un vilán da serie *Doutor Who*.
*o híbrido alien/humano Sil, interpretado por Natasha Henstridge no filme *Species. Especies asasinas*
* Sil (Urban Dance Squad), un membro da banda de rap-metal *Urban Dance Squad*.
* Sil (Xerox Star), un programa de trazado de vectores do sistema de computadores Xerox Star.
Dirk Kloosterman

**Dirck Henry Kloosterman**, nado en 1935 e finado o 22 de maio de 1973 en Avellaneda, provincia de Buenos Aires) foi un enxeñeiro e dirixente sindical arxentino, secretario xeral do Sindicato de trabajadores mecánicos (SMATA) pertencente á CGT. Morreu asasinado nun atentado que se atribuíu a organización Fuerzas Armadas Peronistas (FAP) tres días antes de que ocupara o cargo o presidente constitucional Héctor Cámpora.

## Traxectoria 
Dirck Kloosterman formouse como enxeñeiro mecánico na Universidade Nacional de La Plata. En 1964 comezou a traballar no movemento sindical como delegado de fábrica na empresa Peugeot. En 1966 foi elixido para formar parte do Consello Directivo do SMATA. En 1968 foi elixido Secretario Xeral do sindicato, posto que ocupaba no momento en que foi asasinado.

Dirck Kloosterman pertencía tamén ao secretariado da Confederación General del Trabajo (CGT) e era vicepresidente da Federación Internacional de Trabajadores Metalúrgicos (FITIM).

## A súa morte 
Dirck Kloosterman foi asasinado na cidade da Plata, na porta da súa casa da Rúa 51 nº 1617, no momento en que sacaba o seu automóbil. Vivía alí coa súa esposa, fillos e o seu pai.

O atentado foi recoñecido polas Fuerzas Armadas Peronistas (FAP) organización que máis tarde se integraría en Montoneros.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Outros artigos 
* Guerra sucia na Arxentina
* Revolución Arxentina
700

## Acontecementos 
### África 
* Os árabes comezan a conquista do actual Marrocos (até 710).

### Europa 
* Raghinperto usurpa o trono dos longobardos e asocia ao trono ao seu fillo Ariperto.
* 15 de novembro - Vitiza é nomeado rei de Galiza polo seu pai o rei visigodo Éxica.

## Nacementos 
* Wasil ibn Ata, teólogo musulmán, creador da escola mutazilí († 748).
* Yamabe no Akahito, poeta xaponés († 736)

## Mortes 
* Cunincperto, rei dos longobardos.
* Fiannamail, rei de Dalriada.
* Adón de Friúl (data aproximada).

Historia ano a ano
702

## Acontecementos 
### América 
* XVIII Jog, accede ao trono da cidade maia de Copán (até 748).
### Europa 
* Teofilacto é nomeado exarca do exarcado de Rávena.
* Vitiza, ata daquela rei visigodo de Galiza, fica como rei único deste pobo por abdicación do seu pai Éxica.

### Arte e cultura 
* Remátase a construción da mesquita omeia de Damasco.

## Nacementos 
*

## Mortes 
* 20 de febreiro - K'inich Kan B'alam II, soberano da cidade-estado maia de Palenque (n. 635).
* 22 de decembro - Jitō, ex-emperatriz do Xapón (n. 645).
* Liutperto - rei dos longobardos.
* Éxica - rei dos visigodos.

## Véxase tamén 
Historia ano a ano
703

## Acontecementos 
* Faroaldo II convértese en duque de Spoleto.

## Nacementos 
*

## Mortes 
* Transamundo I, duque de Spoleto.

## Véxase tamén 
Historia ano a ano
704

## Acontecementos 
*

## Nacementos 
* Cui Hao, poeta chinés.

## Mortes 
* Adamnán de Iona - monxe, xurista e santo irlandés (naceu en 627).

## Véxase tamén 
Historia ano a ano