Baixa Limia - Serra do Xurés

O **Parque Natural da Baixa Limia-Serra do Xurés** é un parque natural galego, unha zona especial de conservación (ZEC) e unha zona de especial protección para as aves (ZEPA) nas serras da raia ourensá e da Baixa Limia. Destaca por ser o parque galego máis amplo, o máis agreste e de maior altitude, pois abrangue as serras de Laboreiro, do Xurés e da Pena. É ademais o único espazo natural galego con algunha flora e fauna xa máis característica do clima mediterráneo.

A zona especial de conservación conta ademais con territorio na comarca de Celanova, e tamén en parte dos concellos de Padrenda, Quintela de Leirado e Verea. Esta outra área protexida abrangue as parroquias de Padrenda, Monte Redondo e San Pedro da Torre (Padrenda), de Mociños e Xacebáns (Quintela de Leirado) e de Bangueses (Verea).

### Orografía
[miniatura|A serra de Santa Eufemia vista desde preto de [Padrendo, Río Calvos, Lobios|Padrendo, Lobios]]
O parque decorre de norte a sur dos vales da Limia ata os altos da Baixa Limia. O ZEC acolle tamén as serras de Celanova. O principal conxunto de serras do parque son as do Laboreiro (ao oeste), do Xurés (no centro) e da Pena (ao leste).

Destaca a presenza do encoro de Lindoso no río Limia, na zona central do parque entre Entrimo e Lobios, e o do río Salas, en Muíños, no leste do parque. Outro encoro menor é o de Olelas no rego da Corga do Porto do Medio, un afluente do río de Castro Laboreiro, que se atopa en Entrimo. A orografía desta área esculpiuse durante a terceira fase da esa oroxénese, e grazas a diferentes procesos de erosión como os de vento e auga perfilouse o actual relevo desde o Castro Laboreiro ata as mesetas de Mourela. 

As serras do parque teñen unha xeomorfolóxica típica dos substratos graníticos. Así, a paisaxe é formacións graníticas fracturadas en bloques, caos de bolos, e moitos granitos cos característicos taffonis ou marmitas nas súas superficies. Nas serras pódense observar trazas dos períodos de glaciación do plistoceno; como é o caso das linguas glaciares e acumulacións laterais desde os altos da serra do Xurés ata o val do río Caldo. A orografía favorece ademais a presenza de fervenzas acusadas, como é o caso da da Corga da Fecha.

### Demografía
Considerando a poboación residente das parroquias que teñen parte ou a súa totalidade dentro do parque natural, en 2019 vivían no parque 3.527 persoas. Considerando a área ocupada tamén pola zona especial de conservación (ZEC), que inclúe as parroquias do territorio de Celanova, en 2019 eran 4.567. Isto supón un decrecemento na poboación do parque desde o 2001, xa que eses datos estaban nas 4.865 e 6.532 persoas respectivamente.

## Hábitats
miniatura|Vales do río Limia en Lobios.
A posición xeográfica do espazo, así como a súa diferenza de altitudes e a orientación das súas cadeas montañosas, favorecen a presenza dun amplo abano de hábitats de interese. Os ecosistemas do parque abranguen espazos de ríos, encoros e ribeiras, así como augas termais, uceiras e turbeiras, rochedos e bosques., así como lirio de monte ou lirio do Xurés (*Iris  boissieri*), que florece entre as uces.
* **Zona especial de conservación "Baixa Limia"** (33.921 ha.). Este espazo engade a maiores territorio dos concellos de Padrenda, Quintela de Leirado e Verea; e carece dunha zona de Lobeira e Lobios e da metade norte do encoro de Salas en Muíños que o parque si ten. 
* **Zona de especial protección para as aves (ZEPA) “Baixa Limia-Serra do Xurés”** (31.287 ha.). Este espazo engade a maiores territorio dos concellos de Quintela de Leirado e Verea; e carece dunha zona de Lobeira e Lobios e da metade norte do encoro de Salas en Muíños que o parque si ten. Diferéncianse do ZEC por non ocupar territorio en Padrenda.
* Forma parte do proxecto de **Reserva da Biosfera “Tranfronteiriza do Xurés-Gerês”**. Con isto, esta figura da UNESCO acolle ao "Parque Nacional da Peneda-Gerês" portugués e a súa ZEPA coas áreas protexidas galegas nunha figura de desenvolvemento e protección transfronteiriza.

## Galería de imaxes 

Alcobaça,_Azoreira_-_Divisa_Espanha_Portugal_(48717339717).jpg|A serra de Padrenda ao oeste, e as aldeas de Azoreira e Lapela, vistas desde Castro Laboreiro, Melgaço.

Penagache.jpg|Cume de Penagache na serra do Laboreiro. 
Neve_Serra_do_Xurés.JPG|A serra do Xurés nevada.

Larouco_Sur.JPG|Serra do Larouco en Muíños.
Vista_de_Xacebáns,_Quintela_de_Leirado.jpg|Xacebáns en Quintela de Leirado.
Ermida_da_Virxe_do_Xurés.jpg|Capela da virxe do Xurés en Vilameá.
A_escusalla.jpg|Casa da escusalla en Ludeiros.
Couso_de_Salas,_Spain_(21023729021).jpg|Santuario de Couso de Salas en Muíños.
Parque Natural Baixa-Limia, Serra do Xurés.jpg|A Vía Nova cos seus milarios.
Fronteira_da_Ameixoeira_vista_do_lado_de_Espanha.jpg|A raia na Ameixoeira entre Entrimo e Castro Laboreiro.

## Véxase tamén 
### Notas