Xavier Rodríguez Barrio

**Xavier Rodríguez Barrio**, nado en Lugo en 1954, é un poeta, tradutor, narrador e ensaísta galego, pertencente á Xeración Poética dos 80.

## Traxectoria 
Comezou estudos de Dereito en Santiago e posteriormente graduouse en Tradución e Interpretación especializándose en linguaxe xurídica e administrativa. Dende finais dos 80 é funcionario tradutor e coordinador de Normalización Lingüística da Deputación de Lugo.

Cultivou ocasionalmente o ensaio e a narración, pero é sobre todo poeta. Deuse a coñecer con poemarios como *Pranto irmán* (1973), *Verbas violentas na dor da conciencia* (1974), premio de Poesía Guimarães de Portugal en 1973, *Pranto para Castelao* (1975), Premio de poesía Castelao de Ourense, *Galiza, ano cero*, Premio Medalla de Ouro da Fundación Rosalía de Castro (Vilagarcía de Arousa, 1975).

Posteriormente integrouse no grupo poético Cravo Fondo, iniciando unha segunda época creativa caracterizada por un maior e fondo alento épico, con títulos como *Antífona da redención* (1977) que recolle maioritariamente poemas que xa foran publicados entre 1973 e 1975 no suplemento literario Táboa Redonda que dirixía Ánxel Fole; este libro foi Premio Galicia en 1977 e finalista do Premio da Crítica Española. Posteriormente Rodríguez Barrio publica na editorial Akal de Madrid o libro *Herdo e alucinación en Fisterra* (1981).

Acada a súa madurez expresiva co poemario *Os laberintos da xerfa* (1985) co que obtivo o *Premio Celso Emilio Ferreiro de Vigo* en 1984, con prólogo de Manuel Cuña Novás e ilustracións de Reimundo Patiño. Seguiron outros títulos como *Os aposentos silenciados* (1987), que foi accésit do Premio Esquío en 1986; *Celebración do gozo* (1989, Premio Esquío) e *Alba no muro* (1990, Premio de poesía Eusebio Lorenzo Baleirón).

En 1992 publica o libro *Antiga claridade* co que gañou, na súa primeira edición, o Premio Martín Codax (1992) e obtivo o Premio da Crítica Española en 1993. Foi finalista en dúas ocasións do *Premio Nacional de Poesía* (Madrid, 1990 e 1993).

Tamén en 1992 publica a antoloxía *Torre para os días* que reúne o ciclo que confoma a edición revisada de tres dos seus libros e un mangado de poemas inéditos así como un CD cunha selección de poemas recitados na voz do autor.

Tres anos despois recibe o Premio de poesía Cidade de Betanzos polo poemario *Colección de oráculos* (1995).

En 1994 crea, xunto co músico Luciano Pérez, o primeiro proxecto poético-musical *O son da Poesía* co que deu recitais en Galiza, Portugal, Barcelona e Madrid, con textos de escritores galegos clásicos e contemporáneos.

Despois dun delongado e meditado silencio editorial, obtén o *XXVII Premio de poesía Cidade de Ourense* co libro de poemas *Calado testamento* (2011), que é distinguido, ademais, co *Premio Fervenzas Literarias*, da USC, ao mellor libro galego do ano 2012, no apartado de poesía.

En 2014 publica o poemario *Fulguración e silencio*, (Ed. Centrad-DPL, 2014), un libro unitario, cunha linguaxe poética depuradísima, dedicado ao poeta Xosé María Díaz Castro, co que mantivo amizade nos anos en que este regresou definitivamente a Galicia.

A súa obra poética figura en diversas antoloxías galegas, españolas e na brasileira *Antología de poesía galega* de Yara Frateschi Vieira (Universidade de Campinas, 1996). Poemas seus están traducidos ao español, catalán, éuscaro, francés, inglés e ruso.

Como narrador publicou, entre outros, *Chegaron as chuvias* que foi Premio Pedrón de Ouro en 1976, así como os relatos *Último soño escuro* (Publicacións DPL, 1996).

No campo da narrativa infantil é autor dos títulos *A estrela e a flor* (1975) e *As mapoulas e o vagalume* (1984), ambos os dous premiados no Concurso nacional de contos infantís O Facho (A Coruña).

Como ensaísta editou en 1998 o libro *Trobar* sobre a poesía medieval galega; *A pintura ultravisual de Reimundo Patiño* (Ed. C.C. Conde Duque, Madrid, 1986); e obtivo o Premio de Ensaio *Letras Galegas* da Universidade de Santiago, en 1974, polo seu estudo sobre a vida e obra do escritor e filósofo galego *Johán Vicente Viqueira*.

É autor con Darío Xohán Cabana da antoloxía *O mundo de Fiz: Escolma da poesía de Fiz Vergara Vilariño* (Citania de Publicacións, 1995).

## Obra 
### Poesía 
* *Pranto irmán*, (Ed. Celta, 1973).
* *Verbas violentas na dor de conciencia*, (Artes e Letras, 1973; e Ed. Celta, 1974).
* *Antífona da Redención*, (Alvarellos, 1977). 
* *Herdo e alucinación en Fisterra*, (Ed. Akal, 1981).
* *Os laberintos da xerfa*, (Galaxia, 1985).
* *Os aposentos silenciados*, (Sociedade de Cultura Valle-Inclán, 1987).
* *Celebración do gozo*, (Sociedade de Cultura Valle-Inclán, 1989).
* *Alba no muro*, (Dodro, 1990).
* *Torre para os días*, (Ed. Sons Galiza, 1992).
* *Antiga claridade*, (Galaxia, 1992).
* *Colección de oráculos*, (Xogos Florais, Betanzos, 1995).
* *Calado testamento*, (Ed. Espiral Maior, 2012).
* *Fulguración e silencio*, (Ed. Centrad-DPL, 2014).
* *Entre o clamor e a saudade*, (Ophiusa, 2015).

### Ensaio 
* *Johán Vicente Viqueira*, (Ed. Correo de Galicia, 1974).
* *A pintura ultravisual de Reimundo Patiño*, (Ed. C.C. Conde Duque, Madrid, 1986).
* *Trobar*, (Ed. Runrun-Unicopia, 1998).

### Narrativa 
* *Chegaron as chuvias*, (Ediciós do Castro, 1978).
* *Último soño escuro*, (S. Publicacións DPL, 1996).
* *A estrela e a flor*, Concurso nacional de contos infantís O Facho (A Coruña, 1975).
* *As mapoulas e o vagalume*, Concurso nacional de contos infantís O Facho (A Coruña, 1984).

### Edicións 
* *O Mundo de Fiz: Escolma da poesía de Fiz Vergara Vilariño*, (Ed. Citania, 1995). Con Darío Xohán Cabana.
### Obras colectivas 
* *Cravo fondo* (Follas Novas, 1977).
* *A fundición e outras narracions* (Ediciós do Castro, 1977).
* *Escolma de poesía galega (1976-1984)* (Sotelo Blanco, 1984).
* *Os escritores lucenses arredor de Ánxel Fole* (Concello de Lugo, 1986).
* *Un paso de poesía. Antoloxía de Poesía galega (1961-1975). (Escolma e biografías)*, de Darío Xohán Cabana (Ophiusa, 1993).
* *50 anos de poesía. A Xeración dos 80*, de Carlos L. Bernárdez, (Ed. Penta, A Coruña, 1994). 
* *Papeis de barba - Cartafol poético para Manuel María* (Lugo, 1995).
* *Antología de poesía galega*, de Yara Frateschi Vieira (Universidade de Campinas, Brasil, 1996).
* *Contos no Camiño* (Deputación de Lugo, 1996).
* *Cara ó Miño* - *Plataforma pola Defensa do Miño*, (Lugo, 1996).
* *Cartafol poético para José Hierro* (Sociedade de Cultura Valle-Inclán, Ferrol, 1999).
* *Libro-Homenaxe a Novoneyra* (Santiago de Compostela, 1999).
* *Río de son e vento: Antoloxía de poesía galega*, de César Morán, (Xerais, 1999). 
* *A poesía é o gran milagre do mundo* (PEN Clube de Galicia, 2001).
* *Libro de Homenaxe a Antón Avilés de Taramancos* (La Voz de Galicia, 2003).
* *Intifada. Ofrenda dos poetas galegos a Palestina* (Fundación Araguaney, 2003).
* *Poetas en Lugo* (Edición de Darío Xohán Cabana, Concello de Lugo, 2007).
* *Poesía viva. Pura poesía* (Sociedade de Cultura Valle-Inclán, Ferrol, 2008).
* *Das cousas de Xoán Balboa*, (Libro exposición antolóxica), (Museo Provincial, Lugo, 2013).
* *150 Cantares para Rosalía de Castro* (2015, libro electrónico).

### Premios 
* Premio de Poesía *Guimaraes* de Portugal no 1973, por *Verbas violentas na dor de conciencia*.
* Premio de Ensaio da Universidade de Santiago no 1974, por *Johán Vicente Viqueira*.
* Medalla de Ouro *Rosalía de Castro* do Padroado Rosalía de Castro de Vilagarcía no 1975.
* Premio de Poesía *Castelao* de Ourense no 1975, por *Pranto para Castelao vivo e morto*.
* Premio Concurso nacional de contos infantís O Facho no 1975, por *A estrela e a frol*.
* Premio Modesto R. Figueiredo no 1976, por *Chegaron as chuvias*.
* Premio Galicia no 1977, por *Antífona da redención*.
* Premio do Concurso nacional de contos infantís O Facho no 1984, por *As mapoulas e o vagalume*.
* Premio *Celso Emilio Ferreiro do Concello de Vigo* no 1984, por *Os laberintos da xerfa*.
* Premio Esquío de poesía (accésit) no 1986, por *Os aposentos silenciados*.
* Premio Esquío de poesía no 1988, por *Celebración do gozo*.
* III Premio de poesía Eusebio Lorenzo Baleirón no 1990, por *Alba no muro*.
* Premio de poesía Martín Codax no 1992, por *Antiga claridade*.
* Premio da Crítica Española no 1993, por *Antiga claridade*.
* Premio *Cidade de Betanzos* no 1995, por *Colección de oráculos*.
* Premio de Ensaio Letras Galegas de Sargadelos no 1998, por *Trobar*.
* Premio de Poesía *Cidade de Ourense* no 2011, por *Calado testamento*.
* Premio *Fervenzas Literarias*, da USC, ao mellor libro de poesía do ano 2012, por *Calado testamento*.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* Páxina do autor en Editorial Galaxia 
* [https://web.archive.org/web/20190127220621/http://bvg.udc.es/ ] na Biblioteca Virtual Galega.
* Biografía de Xavier Rodríguez Barrio.