Patxi Zabaleta

**Francisco Juan Zabaleta Zabaleta**, nado en Leiza, Navarra, o 20 de maio de 1947, coñecido como **Patxi Zabaleta**, é un avogado, político e escritor vasco de ideoloxía nacionalista. Foi membro fundador e dirixente dos partidos de esquerda abertzale HASI e Aralar e das coalicións Herri Batasuna e Nafarroa Bai.

## Traxectoria 
Inicialmente foi seminarista, pero deixou os estudos relixiosos polos de Dereito e Filosofía e Letras. Exerce como avogado en Pamplona.

Foi promotor de ikastolas en Navarra e director entre 1968 e 1973 do euskaltegi Arturo Kanpion. É máis coñecido con todo pola súa actividade política.

### Herri Batasuna 
Iniciou a súa militancia política en EAS e EHAS. Como secretario xeral de Herri Alderdi Sozialista Iraultzailea (HASI) en Navarra participou na creación da coalición *abertzale* Herri Batasuna ('Unidade Popular') en 1978, sendo membro do seu máximo órgano de dirección, a Mesa Nacional, até 1982 e dende 1987 a 1996.

Foi candidato á alcaldía de Pamplona por Herri Batasuna nas eleccións municipais de 1979, nas que saíu elixido concelleiro e onde Herri Batasuna foi a segunda forza política, a 814 votos de UCD, o partido de Adolfo Suárez. Herri Batasuna votou xunto cos edís do PNV a prol do candidato socialista á alcaldía de Pamplona, Julián Balduz Calvo.

En desacordo coa actividade terrorista de ETA e a supeditación da loita política á loita armada, empezou a ser coñecido como *crítico* dentro de HB. En moitas ocasións, Zabaleta denunciou a ausencia de autocrítica e a cerrazón analítica de HB, así como algunhas das súas prácticas, por exemplo a de que os parlamentarios electos desta organización renunciasen a ocupar os seus cargos de deputados. Desmarcouse publicamente do criterio oficial do seu partido ó reprobar duramente os asasinatos a mans de ETA dos concelleiros Miguel Ángel Blanco en 1997, Tomás Caballero en 1998 e José Javier Múgica en 2001.

Malia as críticas, Zabaleta continuou militando en HB e a súa herdeira Euskal Herritarrok ('Cidadáns Vascos') e seguiu sendo a súa cabeza de lista en Navarra, o que xustificaba aludindo ó pluralismo que debía existir dentro da esquerda *abertzale*.

A pesar diso, Aralar seguiu sendo unha corrente organizada dentro de EH até xuño de 2001. Nese momento constituíuse a partido Batasuna ('Unidade') nun proceso de refundación de Euskal Herritarrok e Herri Batasuna, e Aralar tomou a decisión de non integrarse, constituíndose como partido en setembro dese ano, razón pola cal Zabaleta rexeita o termo *escisión*. Patxi Zabaleta foi elixido coordinador xeral de Aralar e nas eleccións ó Parlamento de Navarra de 2003 —nas que Batasuna non puido participar ó ser ilegalizado— encabezou a candidatura do novo partido, que logrou 24.068 votos (8,02%) e catro escanos.

Nas eleccións ao Parlamento de Navarra de 2011, Zabaleta volveu ser a cabeza de lista dunha diminuída NaBai-2011, tras a saída da coalición de Eusko Alkartasuna e Batzarre. Aínda que a formación logrou ser a terceira forza política da comunidade foral, con 49.827 votos (15,41%), perdeu catro escanos quedando en oito. Trala expulsión en outubro de 2012 dos dous parlamentarios pertencentes a Geroa Bai, o grupo parlamentario quedou reducido a seis membros e adoptou o nome de Aralar-NaBai, comezando a traballar conxuntamente co de Bildu de face a constituír na seguinte lexislatura un grupo parlamentario único, Euskal Herria Bildu (EH Bildu).

Trala legalización de Sortu, Zabaleta mostrouse partidario da unificación de Aralar con devandito partido. Posteriormente considerou conveniente a creación dunha «fronte aberta de esquerda soberanista» unificando as estruturas de todas as formacións de EH Bildu (Eusko Alkartasuna, Alternatiba, Sortu e Aralar).

En novembro de 2014 celebrouse o VI Congreso de Aralar, no que Rebeka Ubera foi elixida secretaria xeral, substituíndo no cargo a Patxi Zabaleta que foi designado presidente honorífico.

## Obra literaria 
Membro da Real Academia da Lingua Vasca dende 1987, é tamén autor de varias novelas e libros de narrativa, poesía e historia que nos anos 1970 publicaba co pseudónimo de Gorka Trintxerpe.

; Narrativa
* *Euskomunia ala Zoroastroren artalde!* (1977)
* *El salto del salmón* (1978)

; Novela
* *Ukoreka* (1994)
* *Badena dena da* (1995)
* *Arian ari* (1996)
* *Errolanen harria* (1998)
* *Eneko Aritzaren hilobia* (2005)

; Poesía
* *Zorion baten zainak* (1972)
* *Ezten gorriak* (1975)
* *Bizi!* (2009)

; Ensaio
* *Absurdoko kontuak edo zoroen herriko kronikak* (2013)

; Teatro
* *Nafarroako azken mariskala* (1991)

; Biografía
* *Julian Gaiarre* (1983)

## Notas 
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* Ficha Osoigo