open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Gran Premio de Eifel

O **Gran Premio de Eifel** foi unha carreira de motor, dentro da categoría Fórmula 1, que tivo lugar en Alemaña como parte do calendario tempada  de Fórmula 1. Disputouse en Nürburgring, situado en Nürburg. O nome provén das montañas Eifel que están nas inmediacións do circuíto.

Nürburgring volveu á F1 despois da última carreira no Gran Premio de Alemaña de 2013.

## Gañadores 
### Fórmula 1 
## Notas
## Véxase tamén
Porto Rico nos Xogos Olímpicos

**Porto Rico** participou por vez primeira nos **Xogos Olímpicos** en 1948, e dende entón enviou atletas para competir en cada edición dos Xogos de Verán. Porto Rico tamén participou nos Xogos Olímpicos de Inverno dende 1984, mais perdeu os Xogos de 2006, 2010 e 2014.

Os deportistas portorriqueños gañaron un total de doce medallas. Seis medallas foron gañadas en boxeo, tres en atletismo, unha en tenis e dúas en loita.

O Comité Olímpico Nacional de Porto Rico foi creado en 1948 e foi recoñecido polo Comité Olímpico Internacional ese mesmo ano.

## Táboas coas medallas 
### Medallas nos Xogos de Verán 
### Medallas por deporte 
;Xogos de Verán

## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* 
*
The Simpsons (tempada 8)

A '*oitava tempada da serie de animación *The Simpsons''''' emitiuse orixinalmente dende o 27 de outubro de 1996 até o 18 de maio de 1997, comezando con « Treehouse of Horror VII». Os produtores executivos da oitava tempada foron Bill Oakley e Josh Weinstein.​ A tempada contivo dous episodios que orixinalmente foron producidos para a sétima, a cal tamén foi producida por  Oakley e Weinstein. Tamén incluíu dous episodios nos cales os show runners foron Al Jean e Mike Reiss.

A oitava tempada gañou varios premios, incluíndo dous premios Emmy: «Homer's Phobia» gañou o premio Mellor Programa Animado (de duración menor a unha hora) en 1997,​ e Alf Clausen e Ken Keeler gañaron na categoría «Mellor Logro Individual en Música e Letras» coa canción «We Put The Spring In Springfield» do episodio «Bart After Dark». Clausen tamén recibiu un nomeamento para os Emmy por «Mellor Dirección Musical» por «Simpsoncalifragilisticexpiala(Annoyed Grunt)cious». «Brother from Another Series» foi nomeado para os Emmy por «Son dunha Serie de Comedia ou un Especial».​ Por «Homer's Phobia», Mike Anderson gañou o Premio Annie ao «Mellor Logro Individual: Dirección dunha Produción Televisiva», e o premio  WAC por «Mellor Director dunha Serie de Horario Central» na Celebración de Animación Mundial de 1998.​ A Gay & Lesbian Alliance Against Defamation premiou ao episodio co premio GLAAD Media por «Mellor Episodio de Televisión».

A versión en DVD foi lanzada á venda na Rexión 1 o 15 de agosto de 2006, na Rexión 2 o 2 de outubro de 2006, e na Rexión 4 o 27 de setembro de 2006. Os DVD foron lanzados en dúas formas distintas: unha cabeza da forma da de Maggie para unir as formas das cabezas de Marge e Homer das tempadas anteriores, e tamén unha caixa rectangular estándar. Como o compilado da sétima tempada, ambas as versións están á venda por separado.

## Lista de episodios 
## Notas 
## Bibliografía 
* Richmond, Ray; Coffman, Antonia, eds. (1997). *The Simpsons: A Complete Guide to Our Favorite Family* (en inglés). Harper Collins Publishers. ISBN 0-00-638898-1.
Oficina Internacional de Pesos e Medidas

[miniatura|Oficina Internacional de Pesos e Medidas, [Pavillon de Breteuil en Saint-Cloud, Francia.]]
A **Oficina Internacional de Pesos e Medidas** (**BIPM**, polas súas siglas en francés, ***Bureau International des Poids et Mesures***) é unha organización intergobernamental, coordinadora mundial da metroloxía. A súa sede está localizada en Saint-Cloud, nos arredores de París.

## Historia 
A BIPM creouse o 20 de maio de 1875, trala sinatura da convención do metro, tratado entre 59 estados membros. 

Ten a súa sede no Pavillon de Breteuil en Saint-Cloud, Francia, lugar de 4,35 hectáreas (orixinalmente 2,52&nbsp;ha) cedido polo goberno francés en 1876. Dende 1969 o Pavillon de Breteuil está considerado territorio internacional e a BIPM ten todos os dereitos e privilexios concedidos a unha organización intergobernamental. O status foi aclarado posteriormente polo decreto francés número 70-820 do 9 de setembro de 1970.
* Actividades científicas e técnicas levadas a cabo nun dos seus catros departamentos: química, radiación, metroloxía e tempo.
* Traballos de comunicación e coordinación.
* Programas de transmisión do coñecemento.
* Fontes que proporcionan bases de datos e publicacións para metroloxía internacional.

A BIPM ten un papel importancia no mantemento da hora en todo o mundo. Combina, analiza e calcula os estándares do tempo atómico oficial dos países membros arredor do mundo para crear un tempo universal coordinado (UTC) único e oficial.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* BIPM
* Bureau International des Poids et Mesures (BIPM) - The International System of Mesures
Pablo Rodríguez Oitabén

**Pablo Rodríguez Fernández**, máis coñecido como **Pablo Rodríguez Oitabén** e tamén como **Pablo Oitabén**, nado en Beade o 24 de xaneiro de 1950, é un profesor, debuxante, pintor, taxidermista e ecoloxista galego.

## Traxectoria 
No ano 1970 foi estudar pintura a Vigo e en 1973 expuxo os seus cadros no Museo Arqueolóxico Provincial de Ourense sendo director Xesús Ferro Couselo. Posteriormente foi a Barcelona e alí mellorou as súas técnicas de debuxo traballando xunto con Escobar e outros artistas.

A comezos dos anos 70 colaborou no xornal *La Región*. En 1975 comezou a colaborar na revista de banda deseñada *Vagalume* coas series *De, Sol e Por* e *Tarrantés*. Tamén colaborou coa revista *Frente Comixario*. Nos anos 1988 e 1989 colaborou co pintor Manuel Carballeira Rivas nun proxecto de debuxos animados para a Televisión de Galicia.
No ano 1988 foi un dos fundadores da Asociación Cultural e Ecolóxica Ridimoas e dende ese ano é o seu presidente. En 1989 participou no proxecto para a recuperación da cegoña branca en Galicia e entrevistouse con Max Bloesch, experto internacional no estudo da especie, para aprender as súas técnicas de recuperación.

Participou en 1997 na curta *Os lobos*, baseada no conto homónimo de Ánxel Fole incluído na obra *Á lus do candil*.

Foi profesor da antiga Universidade Laboral de Ourense e posteriormente do IES do Ribeiro en Ribadavia ata o ano 2011 en que se xubilou.
En 2020 participou no documental da PBS *The Orphan Owl* (en galego, *A curuxa orfa*), da xornalista Ana Salceda, no que se amosa o proceso de recuperación dun polo de curuxa e a súa posterior posta en liberdade.

## Obras 
* *A Figueira*, Galiza Editora,  Santiago de Compostela, 1989.
* *As aves de rapina en Galiza. Guía de campo e guía didáctica*, Galiza Editora,  Santiago de Compostela, 1991.
* *Fauna vertebrada do Ribeiro*, edita Asociación Cultural e Ecolóxica Ridimoas, Beade, 2006.
* *O voo da noitebra*, edita Asociación Cultural e Ecolóxica Ridimoas, Beade, 2009.
* *Pepiño o Arrieiro*, edita Asociación Cultural e Ecolóxica Ridimoas, Beade, 2015.
* *Bosque Ridimoas, Visita guiada.*, edita Asociación Cultural e Ecolóxica Ridimoas, Beade, 2018.

No ano 2001 recibiu o premio "Voz del Año del Medio Ambiente" do xornal *La Voz de Galicia*.

Recibiu o premio Freire Carril da Asociación Cultural Agromadas de Seixalbo, concello de Ourense, no ano 2010.

En 2016 recibiu o premio Arenteira pola súa defensa da natureza e a súa divulgación na ensinanza, concedido polo Aparthotel Arenteiro do Carballiño.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Bibliografía 
* 
* 
### Ligazóns externas 
* Conde, Alfredo. "Reconciliarse coa especie humana" , *El Correo Gallego*.
* *O fío do retrato*, Cap. 5. Oitabén "A natureza", na TVG
* Ficha sobre *Sol por* na páxina web do Consello da Cultura Galega
* Curta *Os lobos* (adaptación do conto de Anxel Fole) YouTube.
* Vídeo BDG70: Pablo "Oitabén" presenta a Sol e Por YouTube
* Pablo Oitabén: «A Ridimoas tes que adicarlle a vida porque sempre hai cousas que facer», biografía en *La Voz de Galicia*
Singapur nos Xogos Olímpicos

**Singapur** participou por vez primeira nos **Xogos Olímpicos** en 1948, cando se estabeleceu como unha Colonia da Coroa separada das outras Colonias do Estreito, arredor de tres meses antes do comezo dos Xogos Olímpicos de 1948. Continuou enviando deportistas até os 1964, cando Singapur formou parte de Malaisia e se integrou no seu equipo olímpico. Logo da completa independencia de Singapur en 1965, o país continuou a participar en tódalas edicións seguintes dos Xogos, agás en 1980 cando o país participou nun boicot liderado polos Estados Unidos. Singapur fixo o seu debut nos Xogos Olímpicos de Inverno en 2018, cando o patinador Cheyenne Goh competiu na proba de patinaxe de velocidade sobre pista curta. 

## Táboas coas medallas 
### Medallas nos Xogos de Verán 
### Medallas nos Xogos de Inverno 
### Medallas por deporte 
;Xogos de Verán

## Notas 
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* 
*
Casa da Moeda de Hungría

A **Casa da Moeda de Hungría** (en húngaro: *Magyar Pénzverő*) é unha fábrica de moeda encargada en exclusiva da cuñaxe da moeda de curso legal en Hungría, baseada no sistema do *forint*.

Desde 2006 está constituída como unha sociedade anónima que ten o Estado húngaro como único propietario.

Ademais da moeda circulante, a ceca húngara produce tamén medallas, moedas conmemorativas e artigos de investimento en metais nobres.

## Historia 
### Antecedentes 
As primeiras cuñaxes de Hungría datan xa dos inicios da nación húngara; tratábase de moedas de prata emitidas por Estevo I (1000-1038), seguindo os parámetros doutras emisións similares no occidente europeo.

### A Casa da Moeda de Hungría 
Durante a I guerra mundial, a ceca de Kremnica viuse moi afectada pola contenda e o Goberno de Mihály Károlyi ordenou en 1918 trasladar a Budapest os equipamentos, parte do persoal e os depósitos de metais nobres, e alí comezaron a producirse as primeiras moedas con carácter de emerxencia, mantendo aínda a marca de ceca KB que se utilizara na planta de Kremnica.

[miniatura|120px|1 *pengő* de [1941]]

Neses mesmos anos, co obxecto de reforzar a economía húngara e reforzar a estabilidade da coroa, fundouse o Banco Nacional de Hungría (1924), como primeiro banco central do novo Estado, e un ano despois estableceuse o *pengo* como nova moeda nacional. Ese mesmo 1925, as instalacións en principio provisionais da ceca convertéronse oficialmente na denominada Real Casa de Moeda do Estado de Hungría (*Magyar Királyi Állami Pénzverde*), e a súa marca de ceca pasaron a ser as iniciais BP. e en Borsodnádasd (1971).

En 2006, a compañía pasou a constitúese como unha sociedade anónima que ten o Estado húngaro como único propietario. Desde marzo de 2008 ten a súa sede no centro loxístico do Banco Nacional de Hungría.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Outros artigos 
* Casa de moeda
* Cuñaxe
* Coroa austrohúngara
* Coroa húngara
* Forint húngaro

### Bibliografía 
* Bartlett, R. (2003). . Penguin. ISBN 978-0140154092
* Rádóczy Gyula. (1984). *A legújabb kori magyar pénzek, 1892-1981* ("As últimas moedas húngaras"). Corvina, Budapest. ISBN 963-13-1528-2
* Vas Zoltán, G. L. (1977). *30 éves a forint. Az Állami Pénzvero újjászületése 1945 után* ("O forint ten 30 anos. O renacemento da Casa de Moeda do Estado despois de 1945"). Magyar Nemzeti Bank, Budapest. ISBN 963-7103-12-0

### Ligazóns externas 
* Sitio web da Casa da Moeda de Hungría
Consello Olímpico Nacional de Singapur

O **Consello Olímpico Nacional de Singapur** (en chinés: 新加坡国家奥运理事会) é unha sociedade rexistrada e recoñecida polo Comité Olímpico Internacional (IOC). Foi fundado en 1947 baixo o nome **Consello Olímpico e de Deportes de Singapur**, e posteriormente rebautizado en 1970. É tamén o responsábel da representación de Singapur nos Xogos da Commonwealth.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Outros artigos 
* Singapur nos Xogos Olímpicos
### Ligazóns externas 
* Páxina oficial
Comité Olímpico Nacional da República de Tadjiikistán

O **Comité Olímpico Nacional da República de Tadjiikistán** (en ) é a organización deportiva que xestiona as actividades relacionadas coas Olimpíadas en Tadjiikistán. Foi estabelecido en 1992 e ten a súa sede no centro da cidade de Dushanbe.

O Comité Olímpico Nacional de Tadjiikistán está presidido por Bakhrullo Radzhabaliev (presidente) e Shirinjon Mamadsafoev (secretario xeral).

## Notas 
## Véxase tamén 
### Outros artigos 
* Tadjiikistán nos Xogos Olímpicos
### Ligazóns externas 
* Páxina oficial
Vietnam nos Xogos Olímpicos

**Vietnam** participou por vez primeira nos **Xogos Olímpicos** en 1952, baixo o nome de Estado de Vietnam. Despois da partición de Vietnam en 1954, só a República de Vietnam competiu nos Xogos, enviando atletas a cada Olimpíada de Verán entre 1956 e 1972. Dende a reunificación de Vietnam en 1976, os deportistas competiron como a República Socialista de Vietnam, asistindo a cada Olimpíada dende 1980 coa excepción da edición de 1984. O Comité Olímpico de Vietnam foi creado en 1976 e recoñecido oficialmente polo Comité Olímpico Internacional (COI) en 1979. Vietnam nunca competiu nos Xogos Olímpicos de Inverno.

Vietnam gañou a súa primeira medalla nos Xogos de 2000 en Sydney, cando Trần Hiếu Ngân conseguiu a medalla de prata en taekwondo na proba de 57 kg feminina. Vietnam gañou a súa primeira medalla de ouro nos Xogos de 2016 en Río de Xaneiro.

## Táboas coas medallas 
### Medallas nos Xogos de Verán 
### Medallas por deporte 
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* 
*
Casa da Moeda de Hong Kong

A **Casa da Moeda de Hong Kong** (en inglés: *Hong Kong Mint*; en chinés: 香港造幣廠) foi unha empresa encargada da cuñaxe de moeda situada no territorio británico de Hong Kong, activa entre 1866 e 1868. 

## Historia 
Na primeira etapa do Hong Kong colonial, logo da súa fundación en 1842, estaban en circulación varias moedas de procedencias moi diversas. Aínda que a libra esterlina era a unidade monetaria oficial, non era moi ben aceptada nin polos comerciantes locais nin pola poboación da colonia, especialmente pola de procedencia chinesa. Ese era o motivo do mantemento en circulación da moeda estranxeira, sinaladamente os reais de oito españois e mexicanos, e moeda chinesa de prata.

Coa extensión dos intereses comerciais británicos nesa zona de Oriente, fíxose necesaria a emisión dunha nova moeda especial, un dólar de comercio, que eliminase a sobredependencia que tiñan os territorios británicos das moedas estranxeiras. Nun primeiro momento, en 1863, a *Royal Mint* de Londres foi autorizada para emitir unha serie de moedas especiais para o seu uso en Hong Kong, dentro do sistema do dólar.

[miniatura|320x320px|[Dólar de comercio de 1867, da **Casa da Moeda de Hong Kong**.]]

Nesta conxuntura, o daquela gobernador de Hong Kong, Hercules Robinson, promoveu unha orde en nome do Consello da colonia para solicitar a Londres a creación dunha casa de moeda independente da *Royal Mint*., co propósito de cuñar moedas dun dólar e as súas fraccións, de características similares aos pesos hispanoamericanos que estaban en circulación. A nova ceca estaba situada na *Sugar Street* (actual *Cleveland Street*), en Causeway Bay. Para subministrtar enerxía para o seu funcionamento construíuse ademais unha presa na ladeira do monte Butler.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Outros artigos 
* Casa de moeda
* Cuñaxe
* Dólar de comercio
* Dólar de Hong Kong

### Bibliografía 
* Cowel, C. (2009). "A Further Note on The Hong Kong Mint". En *Journal of the Royal Asiatic Society Hong Kong Branch*. Vol. 49. Páxinas 274-276.
* Ingham, M. (2007). *Hong Kong: A Cultural History*. Oxford University Press. ISBN 978-0-19-972447-5
* MacKeown, P. K. (2007). "The Hong Kong Mint, 1864 - 1868: The History Of An Early Engineering Experiment ". En *Journal of the Royal Asiatic Society Hong Kong Branch*. Vol. 47. Páxinas 41-79.

### Ligazóns externas 
* Sitio web da Hong Kong Monetary Authority
Río de Portabenza

O **río de Portabenza**, tamén coñecido no último treito como **río Samel**, é un curso fluvial galego, afluente do río Mandeo pola súa dereita, que discorre mormente polo límite entre os concellos de Aranga e Curtis.

## Toponimia 
miniatura|esquerda|Mapa do Portabenza, 1941.
O vocábulo «portabenza» está formado polas voces «port(o)» e «abenza». A primeira deriva do latín *portus*, ‘vao ou pasaxe dun río’. Canto á segunda, descoñécese a etimoloxía, mais considéranse varias posibilidades sobre a súa procedencia:

* Da raíz paleoeuropea **ab-* ou **ap-*, ‘auga ou río’. Comporíase co sufixo **-entia*, formado á súa vez polo sufixo adxectival e participial **-nt-* e o feminizador *-ia*.
* Dun antropónimo latino como *Aduentus* ou *Auentius* que remita a unha (*villa*) **aduentia* ou **auentia* da súa posesión.
* Do nome común «» (en galego medieval «avença»), que provén do latín *habentia* e significa ‘conxunto do gado miúdo pertencente a un ou varios veciños’.

## Percorrido 
Nace no lugar das Corviteiras, no extremo nordeste da parroquia de Foxado, do concello de Curtis, preto do punto onde a propia parroquia converxe coas de Aranga e Santa Mariña de Lagostelle, dos concellos de Aranga e Guitiriz. Coa excepción do seu nacemento, o seu curso serve como límite entre os concellos de Aranga e Curtis. Diríxese ó oeste, cruzándose dúas veces coa vía férrea da liña León-A Coruña e pasando ó sur do apeadoiro de Aranga. Após se cruzar de novo coa liña de ferrocarril, pasa ó norte do lugar de Samel (Foxado). Neste último treito tamén recibe o nome de río Samel. Finalmente desemboca no encoro da Castellana, no río Mandeo.

## Afluentes 
Os seus afluentes, desde o nacemento até a desembocadura, son:
# Rego de Portos Carros, pola marxe esquerda.
# Rego Picho, pola marxe esquerda.

## Galería de imaxes 
## Notas
Subida automobilística a Culleredo

A **Subida automobilística a Culleredo** foi unha carreira automobilística de montaña disputada anualmente en Culleredo entre os anos 1992 e 2000. Era puntuable para o Campionato de Galicia de Montaña.
## Historia 
A primeira edición disputouse en 1992, organizada pola Escuería La Coruña, co patrocinio do Grupo Barrio do piloto Luis Barrio e grazas ao impulso dos pilotos José Luis Santos e José Pose. O vencedor daquela primeira subida foi o campión de España Luis Martínez conducindo unha barqueta Lola BMW, completando o podio o andaluz Tomás Aranda e o asturiano Gerardo Urdangaray. José María Magdaleno, cun Lancia Delta Integrale, foi o máis rápido entre os turismos. A subida disputouse de xeito ininterrompido durante nove anos, puntuando sempre para o Campionato de Galicia de Montaña, ata que no ano 2000 se correu a última edición. O dumbriés Manuel Senra co seu Peugeot 306 foi o último gañador da proba, con Bamarti segundo.

## Palmarés 
## Notas
Comité Olímpico de Vietnam

O **Comité Olímpico de Vietnam** (en ) é o Comité Olímpico Nacional que representa a Vietnam. Foi creado en 1976 e recoñecido oficialmente polo Comité Olímpico Internacional (COI) en 1979.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Outros artigos 
* Vietnam nos Xogos Olímpicos
### Ligazóns externas 
* Páxina oficial
Pobo bororo

Os **bororos** son pobo indíxena do Brasil que viven principalmente no estado de Mato Groso. A súa poboación tamén se estendeu a Bolivia e o estado brasileiro de Goiás. Os bororos occidentais viven arredor dos ríos Jauru e Cabaçal. Os bororos orientais viven na rexión dos ríos São Lourenço, Das Garças e Vermelho. Os bororos viven distribuídos en oito vilas.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Bibliografía 
* Diacon, Todd A. 2004. *Stringing Together a Nation: Cândido Mariano da Silva Rondon and the Construction of a Modern Brazil, 1906–1930*. Duke U. Pr.
* Landor, Arnold Henry Savage. 1913. Across Unknown South America. Londres: Hodder and Stoughton.
* Langfur, Hal. 1999. Myths of Pacification: Brazilian Frontier Settlement and the Subjugation of the Bororo Indians. *Journal of Social History*; 32, no. 4: 879.
* Lévi-Strauss, Claude. Tristes Tropiques. Nova York: Atheneum, 1974. .
* Maybury-Lewis, David. 1979. *Dialectical Societies: The Ge and Bororo of Central Brazil* .
* Viertler, Renate B. Greeting, Hospitality, and Naming among the Bororo of Central Brazil. *Working Papers in Sociolinguistics* Number 37. 1976.
Bernardino Graña Refojos

**Bernardino Graña Refojos**, nado en Cangas en 1910 en finado no mesmo concello o 13 de marzo de 1989, foi un mestre e escritor galego.

## Traxectoria 
Orfo, aos 11 anos entrou no Convento de San Francisco de Herbón, e despois pasou ao Seminario de Santiago de Compostela. Correspondente de *El Pueblo Gallego* en Cangas, colaborou en *Vida Gallega*. Foi directivo da Alianza Marinera y Progreso del Mar. En 1934 converteuse en mestre da fundación benéfico-docente Martínez Vázquez de Ribadavia. Logo do golpe de Estado do 18 de xullo de 1936 abríronlle expediente de depuración e foi sancionado. Foi mestre no Colexio Akademos de Ribadavia e na Academia Morrazo de Cangas. Impartiu clase na escola Eirado do Sinal, foi rehabilitado e incorporouse ao maxisterio nacional en 1977 como mestre do Colexio de San Roque. En 1950 presentou a novela *Por los caminos de la carne* ao Premio Nadal. Escribiu outra novela titulada *La Isla*. 

## Vida persoal 
Casou con Amparo Villar Martínez e foi pai de Bernardino e  María del Carmen Graña Villar.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Bibliografía 
* 

* 

### Ligazóns externas 
*
Fernando Altés Villanueva

**Fernando Altés Villanueva**, nado en Valladolid o 19 de xuño de 1909 e finado na mesma cidade o 12 de decembro de 2004, foi un profesor e xornalista español.

## Traxectoria 
Profesor de Lingua e Literatura. En 1935 foi nomeado profesor de Letras da fundación benéfico-docente Martínez Vazquez de Ribadavia, da que foi nomeado director ese mesmo ano. Logo do golpe de Estado do 18 de xullo de 1936 foi asesor xurídico de *El Norte de Castilla* en 1939 e despois xerente até 1956, cando foi designado conselleiro delegado do xornal. Impulsou a expansión do periódico propiciando a apertura das delegacións de Palencia, Segovia e Zamora. Foi un dos fundadores da axencia de noticias Colpisa e conselleiro da axencia EFE durante 20 anos. Estivo vinculado as empresas editoras Santarén, Miñón, Librería Lara e Macrolibros. Foi secretario do Ateneo de Valladolid.

## Vida persoal 
Casou con Carmen Bustelo Menéndez, e foi pai de Fernando, Carmen, Ángel, José Marís, Asunción, María Paz e Jacinto Altés Bustelo.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* Fernando Altés Villanueva, empresario editorial y periodístico
Bob Nastanovich

**Robert Nastanovich**, nado o 27 de agosto de 1967 en Rochester, Nova York, é un músico estadounidense coñecido por ser membro da banda de indie rock Pavement, ademais de ter tocado en Silver Jews, Ectoslavia, Pale Horse Riders e Misshapen Lodge. 

## Biografía 
Bob Nastanovich naceu en Rochester, Nova York, e cando estaba na escola a súa familia mudouse a Richmond, Virxinia. Foi alumno da Universidade de Virxinia onde coñeceu a Stephen Malkmus de Pavement e ao futuro líder de Silver Jews David Berman. Os tres mudáronse a Jersey City, Nova Jersey, vivindo e traballando xuntos como gardas de seguridade en galerías de arte. Nastanovich tamén traballou como condutor de autobuses e encargado de terminal en Nova York e Hoboken. Durante ese período Malkmus reuniuse co seu vello amigo Scott Kannberg para crear o primeiro álbum de Pavement, *Slanted and Enchanted*, no estudio caseiro do batería Gary Young. Tamén nesa época plantouse a semente para o nacemento de Silver Jews (Nastanovich, Malkmus e Berman). 

Nastanovich, tras entrar na banda en 1990, realizou distintas funcións: coros, percusión, harmónica e teclados. Inicialmente o seu rol principal era o de axudar a marcar os tempos, concentrando eficazmente os esforzos do distraído e excéntrico Young. Nastanovich permaneceu como membro do grupo tras a saída de Young, aínda que Steve West converteuse no novo batería. 

Nastanovich foi o vocalista principal en directo nas cancións "Debris SLide", "Conduit for Sale", e "Unfair". É coñecido pola súa presenza no escenario e pola súa forma característica de berrar. 

Nastanovich tamén tocou en varios discos de Silver Jews. Foi *tour manager* con Stephen Malkmus and the Jicks, The Frogs, Huggy Bear, Fila Brazillia (*road crew*) e Silver Jews. Ademais tocou en discos de Palace Brothers, Tall Dwarfs e Pale Horse Riders. Nastanovich tamén é membro da banda de improvisación post-rock Misshapen Lodge, formada en Kingston upon Hull, Inglaterra, nunha das súas visitas á cidade.

Bob xuntouse a Pavement para a súa xira de reunión no ano 2010.

No presente é co-presentador do 3 Songs Podcast con Mike Hogan e dirixe Broker's Tip Records, un selo que edita sinxelos de 7 polgadas.

## Notas
Lingua bororo

O **bororo**, tamén coñecido como **boe**, é a única lingua sobrevivente dunha pequena familia lingüística que se cre que forma parte das linguas macro-jê. É falado polo pobo bororo, cazadores e recolectores que viven na rexión central de Mato Grosso, no Brasil. O bororo está clasificado como definitivamente en perigo polo Libro Vermello das Linguas Ameazadas da UNESCO.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Bibliografía 
* Maybury-Lewis, David, and Joan Bamberger. *Dialectical Societies: The Gê and Bororo of Central Brazil*. Harvard studies in cultural anthropology, 1. Cambridge: Harvard University Press, 1979.
Love, Guaranteed

***Love, Guaranteed*** é un filme estadounidense de 2020 dirixido por Mark Steven Johnson e escrito por Elizabeth Hackett e Hilary Galanoy. Está protagonizado por Rachael Leigh Cook e Damon Wayans Jr. Estreouse a través de Netflix o 3 de setembro de 2020.

## Personaxes 
* Rachael Leigh Cook como Susan Whitaker
* Damon Wayans Jr. como Nick Evans
* Caitlin Howden como Melanie
* Jed Rees como Bill Jones
* Lisa Durupt como Denise
* Sean Amsing como Roberto
* Brendan Taylor como Gideon
* Alvin Sanders como Jerome
* Kandyse McClure como Arianna
* Heather Graham como Tamara Taylor
* Quynh Mi como Rita Wu
* Kallie Hu como Micah
* Milo Shandel como Dr. Rossmore
* Sebastian Billingsley-Rodriguez como Oliver
* Jason Burkart como Sparkletts Guy
* Claire Hesselgrave como Pam

## Notas 
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
*
American Murder: The Family Next Door

***American Murder: The Family Next Door*** é un filme documental estadounidense de 2020 dirixido por Jenny Popplewell. O filme conta a historia dos asasinatos da familia Watts de 2018, a cal ocorreu en Frederick, Colorado. Emprega imaxes de arquivo e publicacións de redes sociais, así como gravacións das forzas da lei, mensaxes de texto e vídeos caseiros para explicar os eventos acontecidos. Estreouse en Netflix o 30 de setembro de 2020.

## Acollida 
No portal Rotten Tomatoes, o filme ten un índice de aprobación de 84% en base as recensións de 19 críticos.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* 
* Ficha en RottenTomatoes
Whose Vote Counts, Explained

***Whose Vote Counts, Explained*** é unha serie documental de 2020 estadounidense producida por Vox Media. A serie, xunto con *The Mind, Explained*, *Sex, Explained* e *Coronavirus, Explained*, é un spin-off da serie de televisión *Explained*.

*Whose Vote Counts, Explained* estreouse o 28 de setembro de 2020 a través de Netflix.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Outros artigos 
* *Explained*
* *The Mind, Explained*
* *Sex, Explained*
* *Coronavirus, Explained*
* *Money, Explained*
### Ligazóns externas 
* Páxina oficial 
*
Steve West

**Steve West**, nado o 8 de decembro de 1966, é un músico estadounidense coñecido principalmente por ser o batería da banda de indie rock Pavement. Dende a disolución de Pavement converteuse nun activo artista no condado de Rockbridge, Virxinia. É o protagonista de "Westie Can Drum", unha cara b publicada no sinxelo de Pavement "Stereo".

## Biografía 
Nado en Richmond, Virxinia, West coincidiu no instituto co seu futuro compañeiro en Pavement Bob Nastanovich; os dous coñecéronse cando West tiña catorce anos. Despois foi alumno da Virginia Commonwealth University, onde estudou arte, antes de mudarse á cidade de Nova York e traballar como garda de seguridade no Whitney Museum. Un dos seus colegas no museo era Stephen Malkmus, outro dos seus futuros compañeiros en Pavement. aínda que o propio Young non comparte esa opinión.

#### Marble Valley 
Mentres estaba e Pavement West iniciou un proxecto en solitario, Marble Valley. Marble Valley publicou o seu álbum de estrea en 1997. En 2010, Marc Hawthorne de *SF Weekly* describiu á banda como "...un paxaro estraño, xogando co pop, o postpunk, a psicodelia, o rap, e calquera outra cousa que poida poñer ao servizo de cancións que poden ir de raras a máis raras".

## Notas
Scott Kannberg

**Christopher Scott Kannberg**, nado en Stockton (California) o 30 de agosto de 1966 e coñecido profesionalmente como **Scott Kannberg** e **Spiral Stairs**, é un músico estadounidense coñecido por ser un dos membros fundadores da banda de indie rock Pavement. Tamén liderou o grupo Preston School of Industry e tivo unha carreira como artista en solitario.

## Traxectoria 
Kannberg era amigo da infancia de Stephen Malkmus, medrando ámbolos dous na mesma vila de Stockton. Xuntos formaron a banda Pavement baixo os pseudónimos de "Spiral Stairs" e "SM", respectivamente. Kannberg compuxo e foi a voz principal de varias cancións do grupo, como "Painted Soldiers", "Hit the Plane Down", "Kennel District", "Date With IKEA", e "Passat Dream".  Trala disolución de Pavement formou unha nova banda chamada Preston School of Industry con Matador Records. A banda publicou un EP e dous álbums, pero volveuse inactiva no ano 2004. No ano 2009 Kannberg editou o seu primeiro álbum en solitario, *The Real Feel*, co nome de Spiral Stairs.

En 2010 participou na reunión de Pavement.

## Notas
Gary Young

**Gary Young**, nado en Mamaroneck, Nova York, o 3 de maio de 1953 e finado en Stockton, California, o 17 de agosto de 2023, foi un músico e produtor musical estadounidense coñecido por ser o primeiro batería da banda de indie rock Pavement.

## Biografía 
Gary Young naceu en Mamaroneck, Nova York. O seu pai era enxeñeiro na industria dos plásticos e tiña amplos coñecementos sobre a fibra de carbono. Traballou con Ned Steinberger no desenvolvemento da construción do seu baixo eléctrico.

### Carreira 
Stephen Malkmus (voces, guitarra) e o seu amigo da infancia Scott Kannberg (guitarra, voces) formaron Pavement en Stockton, California, en 1989. O seu primeiro EP, *Slay Tracks (1933-1969)*, gravouse nun estudio local chamado Louder Than You Think, que era propiedade de Young, aparecendo el no EP. Young tamén participaría nos seus dous seguintes EPs, *Demolition Plot J-7*, e *Perfect Sound Forever*, publicados respectivamente en 1990 e 1991, así como no seu álbum de estrea lanzado en 1992, *Slanted and Enchanted*. Young coñezou a gañarlle á banda un certo grao de notoriedade coas súas trasnadas dentro e fóra do escenario. Destacaba por saudar ao público na porta, repartir repolos, puré de patacas ou torradas de canela aos fans, e por facer o pino.

O seu derradeiro lanzamento como membro do grupo foi o EP *Watery, Domestic*. Posteriormente apareceu en dous temas do EP *Major Leagues* de Spiral Stairs.

Young foi despedido de Pavement no ano 1993 debido a conflitos con Malkmus e co resto dos membros da banda.

Despois do seu paso por Pavement publicou tres álbums, *Hospital*, *Things We Do for You*, e *The Grey Album* baixo o nome de Gary Young's Hospital. O vídeo musical da súa canción "Plant Man" apareceu no episodio "Skin Trade" da quinta tempada de *Beavis and Butthead*.

Young foi propietario dun estudio de gravación de última xeración.

## Notas
Ratched

***Ratched*** é unha serie de televisión estadounidense de 2020 creada por Evan Romansky e desenvolvida por Ryan Murphy. A serie está baseada na personaxe homónima da novela de Ken Kesey de 1962 *E un voou sobre o niño do cuco*. Está protagonizada por Sarah Paulson no papel principal. *Ratched* está composta de dúas tempadas, a primeira das cales foi estreada en Netflix o 18 de setembro de 2020.

## Estrea 
A serie estreouse o 18 de setembro de 2020, despois de que o tráiler oficial fose emitido o 4 de agosto.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* 
* Ficha en RottenTomatoes 
* Ficha en Metacritic
Sundsvall

**Sundsvall** (saami meridional *Sjädtavallie*) é unha cidade sueca capital do municipio de Sundsvall, no condado de Västernorrland. Con 58 955 habitantes no ano 2019, Sundsvall é a vixésimo primeira cidade máis grande de Suecia, a terceira máis grande de Norrland (tras Umeå e Gävle) e a principal cidade de Västernorrland.

## Etimoloxía 
Sundsvall recibiu o seu nome na carta de privilexio de 1621 polo previo pasto aberto (*vall*) que se atopaba ao sur do río Selångersån, que pertencía ao pobo de Sund, unha poboación con catro granxeiros ao noroeste de Åkroken onde no presente se atopa a Mittuniversitetet. Nese lugar o río estreitábase formando un estreito (*sund* en sueco) xusto antes de desembocar na ría de Sundsvall.

## Notas
Discografía de Sonic Youth

A discografía da banda estadounidense de rock alternativo Sonic Youth está formada por quince álbums de estudio, sete EPs, tres álbums recompilatorios, sete lanzamentos en vídeo. 21 sinxelos, 46 vídeos musicais, dez edicións da serie Sonic Youth Recordings, oito *bootlegs* oficiais, e contribucións a 16 bandas sonoras e outros recompilatorios.

En 1981 Sonic Youth fichou por Neutral Records e publicou o seu EP de estrea, *Sonic Youth*, o ano seguinte. O primeiro álbum da banda foi *Confusion is Sex*, editado en 1983''.

## Álbums de estudio
## Álbums ao vivo 
## Álbums demo 
## EPs
## Recompilatorios
## Notas
Quinn Cook

**Quinn Alexander Cook**, nado o 23 de marzo de 1993 en Washington, D.C., é un xogador profesional estadounidense de baloncesto. Con 1,85 metros de estatura xoga na posición de base.

## Traxectoria profesional 
Tras non ser escollido no Draft da NBA de 2015, Cook asinou cos Oklahoma City Thunder para a Liga de Verán de Orlando, e cos Cleveland Cavaliers para a Liga de Verán de Las Vegas. En setembro de 2015, asinou cos Cavaliers, pero foi cortado tras participar en seis partidos de pretemporada.

O 26 de febreiro de 2017, Cook asinou un contrato de dez días cos Dallas Mavericks. Debutou na NBA o día seguinte, xogando 17 minutos na vitoria por 96–89 contra os Miami Heat.

O 19 de marzo de 2017, Cook asinou un contrato de dez días cos New Orleans Pelicans. Tras asinar un segundo contrato de dez días o 29 de marzo de 2017, os Pelicans quedaron con Cook ata o final de tempada.

O 17 de outubro de 2017, Cook asinou cos Golden State Warriors, onde conseguiu o seu primeiro campionato da NBA en 2018 despois de que os Warriors derrotasen ós Cleveland Cavaliers en catro partidos. O 28 de xuño de 2019, os Warriors converteron a Cook en axente libre restrinxido.

O 6 de xullo de 2019, Cook asinou cos Los Angeles Lakers. Alí conseguiu o seu segundo campionato da NBA despois de que os Lakers venceran ós Miami Heat en seis partidos nas Finais da NBA de 2020. O 19 de novembro de 2020, os Lakers cortaron a Cook. O 4 de decembro de 2020, Cook asinou de novo cos Lakers. O 24 de febreiro de 2021, Cook foi cortado polos Lakers.

O 12 de marzo de 2021, Cook asinou un contrato de dez días cos Cleveland Cavaliers, e asinou outro o 22 de marzo de 2021.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* Perfil en NBA.com 
* Estatísticas en BasketballReference.com
Fernando Venâncio

**Fernando Venâncio**, nado en Mértola (Alentexo) o 13 de novembro de 1944 e finado na mesma vila o 30 de maio de 2025, foi un escritor, intelectual, crítico literario, e académico portugués. Tiña tamén a nacionalidade neerlandesa.

## Traxectoria
Fernando Venâncio pasou a súa infancia en Lisboa, completou o ensino medio na cidade de Braga. Estudou Filosofía en Vila Nova de Ourém e Teoloxía en Lisboa. En 1970 mudouse para a Holanda, onde acabou por concluír seus estudos en lingüística pola Universidade de Ámsterdam, en 1976. Dous anos despois, comezou a impartir aulas no departamento de estudos de Portugués na Universidade de Nijmegen. De 1984 a 1988 foi profesor na Universidade de Utrecht; acabou tornando á Universidade de Ámsterdam para ensinar Portugués e cultura. En 1995, Venâncio terminou seu doutoramento coa tese *Estilo e preconceito. A língua literária em Portugal na época de Castilho*.

É autor e colaborador regular de revistas de prestixio como o *Xornal de Letras*, *Ler* e Colóquio/Letras, traballa como crítico literario. Tamén colabora co xornal *Expresso* e na revista *Visão*. Até marzo de 2008 foi colaborador regular do blog colectivo Aspirina B.
Venâncio é un detractor do Acordo Ortográfico de 1990. É crítico co movemento reintegracionista galego, polo cal non obstante expresa certas simpatías.

O 1 de xullo do 2023 foi nomeado Xuíz Honorario do Couto Mixto.

## Obra 
* *Um selvagem ao piano e outros contos* (relatos, 1987)

* *Uma migalha na saia do Universo. Antologia da poesia neerlandesa do século vinte* (1997, editor)

* *Estilo e prexuízo. A lingua literaria en Portugal na época de Castilho* (tese de doutoramento, 1998; Edicións Cosmos)
* *Os esquemas de Fradique* (novela, 1999)
* *José Saramago: a luz e o sombreado* (2000)
* *El-Rei no Porto* (novela, 2001)
* *Maquinações e bons sentimentos* (2002)
* *Objectos achados. Ensaios literários* (2002)
* *Quem inventou Marrocos: diários de viagem* (2004)
* *Último minuete em Lisboa* (novela, 2008)
* *Beijo técnico e outras histórias* (relatos, 2015)
* *Así naceu unha lingua. Sobre as orixes do portugués* (2021). Edición orixinal de 2019 co título *Assim nasceu uma língua*, Prémio de Ensaio Jacinto do Prado Coelho 2020.

* *O português à descoberta do brasileiro* (2022)
### Traducións
* *Um almoço de negócios em Sintra* (1999; *Een zakenlunch in Sintra en andere Portuguese verhalen* de Gerrit Komrij)

## Notas 
## Véxase tamén
### Ligazóns externas 
* Fernando Venâncio
* Fernando Venâncio, in Ciberdúvidas da Lingua Portuguesa (consultado en 01-07-2020)
* Brief bibliography
* Assim(m) morreu ūa língua, Portal galego da língua, 6 de novembro de 2020.
Nation of Language

**Nation of Language** é unha banda estadounidense de new wave e post-punk revival formada no distrito de Brooklyn, na cidade de Nova York, no ano 2016. Está formada por Ian Richard Devaney (voz, guitarra eléctrica, percusión), Aidan Noell (teclados, voz) e Michael Sue-Poi (baixo).

## Historia 
Devaney e Sue-Poi eran membros de The Static Jacks, pero a banda disolveuse despois do seu segundo álbum, *In Blue*. Devaney inspirouse para comezar un novo proxecto tras escoitar no coche do seu pai *Electricity*, o tema de Orchestral Manoeuvres in the Dark, que xa escoitara na súa infancia

Desde 2018, Devaney ten sido tamén o vocalista principal de Machinegum, un proxecto paralelo creado polo batería de The Strokes, Fabrizio Moretti, nese momento tamén integrante da banda brasileiro-estadounidense Kid Le Chat. Precisamente, Moretti foi responsable da percusión nos temas de Nation of Language "Indignities" e "Sacred Tongue". Así mesmo, o antigo membro de Static Jacks, Nick Brennan, tamén colaborou coa batería no tema "Automobile".

## Discografía 
### Álbums 
* *Introduction, Presence* (2020)

### Sinxelos e colaboracións 
* *What Does The Normal Man Feel?* (2016)
* ''I've Thought About Chicago* (2017)
* *Reality* (2018)
* *Gouge Away* (versión dun tema dos Pixies) / *One More Try'' (tema exclusivo en 7") (2020)

## Notas
Daniel Barral Calvo

**Daniel Barral Calvo**, nado en Vigo en 1997, é un profesor e escritor galego.

## Traxectoria 
Cursou estudos superiores de Filosofía na Universidade de Barcelona e na Universidade Autónoma de Madrid. É profesor de Filosofía no IES San Paio de Tui. Militante de Isca, do MGS e do BNG. Colaborou en *Nós Diario*.

En 2014 gañou o certame Xuventude Crea na modalidade de relato breve co texto *Stalingrado*. En 2018 gañou o premio de poesía da Asociación Cultural O Facho con *Dialética*. En 2019 gañou o Certame Manuel Murguía de narracións breves co relato *A casa das Castrouteiro*.

Traduciu ao catalán o libro de poesía infantil *Soleando*, de An Alfaya e Imma de Batlle (*Solejant*, Llibres del Segle, 2021).

## Notas 
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* Artigos en *Nós Diario*.
* Web do autor
Linus Okok Okwach

**Linus Okok Okwach**, nado o 20 de outubro de 1952 e finado o 12 de setembro de 2020, foi un eclesiástico católico latino kenyano, primeiro bispo da diocese de Homa Bay entre 1993 e 2002.

## Traxectoria
### Primeiros anos e sacerdocio 
Naceu o 20 de outubro de 1952 en Ojola, no territorio da arquidiocese de Kisumu, e no actual condado de Kisumu. Serviu na arquidiocese até o 18 de outubro de 1993, cando foi nomeado bispo da diocese de Homa Bay por Xoán Paulo II. Foi enterrado na catedral de San Paulo de Homa Bay o 30 de setembro.

## Notas
Patricia Torrado Queiruga

**Patricia Torrado Queiruga**, nada en Porto do Son en 1987, é unha escritora, xornalista e museóloga galega.

## Traxectoria 
Licenciada en Filosofía pola Universidade de Santiago de Compostela. Máster en Museoloxía e Museos na Universidade de Alcalá, experta en conservación e restauración do patrimonio a máis de activista cultural. Editora en Toxosoutos do 2016 a 2019. Colabora en *La Voz de Galicia* e *Nós Diario*. En 2020 gañou o Certame Manuel Murguía de narracións breves co relato *Silencios náufragos*. En decembro de 2020 obtivo o primeiro premio no III Certame de Poesía Torre de Caldaloba coa obra *Herdar a fala*.

Nas eleccións autonómicas de 2020 foi a candidata número 9 na lista do BNG pola provincia da Coruña.

## Obra 
### Poesía 
* *Nakba* (2026). Alvarellos. 180 páxs. ISBN 978-84-18567-91-9.

### Infanto-xuvenil 
* *Don Carlos e o misterio dos lucecús* (2021). Baía Ed. 64 páxs. ISBN 978-84-9995-367-0. Ilustracións de Xan López Domínguez.

### Libros colectivos 
* *A garza en chamas* (2022). Alvarellos. Relatos premiados no Certame de Narracións Breves Manuel Murguía entre 2019 e 2021. 
* *Irmás* (2023). Alvarellos. Oito escritoras renden homenaxe a mulleres destacadas de Galicia etre 1916 e 1936.
* *Ouveos fractais* (2024). Concello de Ribeira. ISBN 978-84-128434-4-6. Participan con ilustracións e fotos Diana Fajardo, Adolfina Mesa, Viki Rivadulla, Emma Pedreira, Andrea F. Maneiro e Paola García. Dedicado “a todas as mulleres sen voz e a todos os que ouvean canda elas”.

## Premios 
* Segundo premio de microrrelatos *semana sen fronteiras* do Casino 1889 de Carballo en 2018
* Primeiro premio (adultos) do Certame de Microrrelatos do día do libro de Vilalba, 2019 con *Da estirpe ágrafa*.
* Primeiro premio Certame Manuel Murguía de narracións breves no 2020, por *Silencios naufragos*.
* Accésit no XXV Certame Literario Manuel Oreste Rodríguez López, 2020 co relato *Roxanne*.
* Segundo premio (adultos) do Certame de Microrrelatos do Día do Libro de Vilalba, 2020 con *Confin(arte)*.
* Primeiro Premio do III Certame de poesía Torre de Caldaloba, 2020, con *Herdar a fala*
* 2025: LI Certame Literario do Concello de Vilalba, con *Nakba.*

## Notas 
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* Festexos taurinos en Porto do Son en La Voz de Galicia
**Curación literaria en La Voz de Galicia*
**Casados e velados* en La Voz de Galicia
**Fin de curso* en La Voz de Galicia
**O veo dos recordos en La Voz de Galicia*
*De obxectos e outros seres *en La Voz de Galicia*
**Asociacionismo agrario en Nebra* *en La Voz de Galicia*
**A muller nos sindicatos agrarios sonenses* en La Voz de Galicia
**Ánxela Franco, patrimonio inconmensurable* en La Voz de Galicia
**Ánxela Franco, irrenunciable e incomparable* en *Nós Diario*.
*As e Os=?  en Café Barbantia 
**O vello oficio de parteira  en* Café Barbantia 
*Museos: consideracións xerais e análise de casos concretos en Barbantia. Anuarios de estudos do Barbanza (páxina 187).
Solomana Kante

miniatura|Mapa da vida de Solomana Kante, inventor do alfabeto n'ko.
miniatura|Tumba de Solomana Kante.
**Solomana Kanté** (tamén escrito como **Souleymane Kanté** ou **Sulemaana Kantè**; en ), nado en 1922 e finado o 23 de novembro de 1987, foi un escritor e educador guineano, máis coñecido como o inventor do alfabeto n'ko para as linguas mandinga de África. A frase "n'ko" quere dicir "eu digo" en tódalas linguas mandingas.

## Traxectoria 
Kanté creou o n'ko en 1949, logo de cinco anos de experimentación con varios sistemas de escrita. El actuou en resposta do que el sentía que os africanos eran un "pobo sen cultura", xa que sendo África un continente diverso non existían un sistema de escrita indíxena de África para representar a súa lingua. A escrita foi usada por vez primeira en Kankan, Guinea como un alfabeto para o pobo mandinga e diseminouse noutras partes de fala mandinga do oeste de África.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Outros artigos 
* Lingua n'ko
### Bibliografía 
*Conrad, David C. (2001). "Reconstructing Oral Tradition: Souleymane Kanté’s Approach to Writing Mande History". *Mande Studies* 3, 147–200.
*Kaba, Diaka Laye (1992). "Souleymane Kanté: l’inventeur de l’alphabet N’ko". *L’Educateur: Trimestriel Pédagogique des Enseignants de Guinée* 11–12, 33
*Kanté, Bourama (1996). "Souvenir de Kanté Souleymane". ''Somoya Sila: Journal Culturel de l'Association ICRA-N'KO* 19.
*Kanté, Souleymane (1961). "Alphabet de la langue N’ko: ‘N’ko sebesun’." En *Méthode pratique d’écriture N’ko*. Kankan, publicado por Mamady Keita (1995), Siguiri.
*Vydrine, Valentin, ed. (2001). "Lettres de Souleymane Kanté et Maurice Houis". *Mande Studies'' 3, 133–146.
Pere Aragonès

**Pere Aragonès i Garcia**, nado en Pineda de Mar, Maresme, o 16 de novembro de 1982, é un político catalán que foi presidente da Generalitat de Cataluña dende o 21 de maio de 2021 até agosto de 2024. Foi vicepresidente e conselleiro de Economía e Facenda dende o 19 de maio de 2018, asumindo algunhas funcións do presidente da Generalitat de Cataluña dende o 30 de setembro de 2020 por mor da inhabilitación de Quim Torra. Foi membro do Parlamento de Cataluña por ERC e secretario de Economía do Goberno de Cataluña 2016-2017.

## Traxectoria 
É neto de Josep Aragonès i Montsant, empresario hoteleiro e téxtil, alcalde de Pineda de Mar durante o franquismo, e posteriormente, despois da integración de Reforma Democràtica de Catalunya (da cal foi presidente) en Alianza Popular de Cataluña, tamén durante o período democrático. O seu pai (Pere Aragonès Poch) foi rexedor independente na lista de Convergència de Pineda de Mar entre 1991 e 1995.

Pere Aragonès estudou na escola Mare de Déu del Roser de Pineda de Mar. Posteriormente licenciouse en Dereito pola Universidade Aberta de Cataluña e fixo un mestrado en Historia Económica pola Universidade de Barcelona, ampliando estudos en políticas públicas para o desenvolvemento económico na Kennedy School of Government da Universidade Harvard. No presente, está a realizar o programa de Doutoramento en Historia Económica na Universidade de Barcelona. Traballou nun despacho de avogados especializado en asesoramento xurídico a empresas e administracións públicas, colaborou como investigador co Instituto Ignasi Villalonga de Economía e Empresa, e como docente na Universidade de Perpiñán. 

### Vida persoal 
En xullo de 2017 casou con Janina Juli, e en 2019 naceu a súa filla Clàudia.

## Publicacións 
* 2014 - *Les #cosesdelBOE i el filòsof de butxaca: la mà foradada* (escrito xunto con Andreu Mas. Nemobooks, 2014)

## Notas 
## Véxase tamén 
### Outros artigos 
* Eleccións ao Parlamento de Cataluña de 2021
Justin Raffington

**Justin Tafari Raffington**, nado o 26 de marzo de 1991 en Hamburgo, é un xogador profesional de baloncesto alemán con pasaporte estadounidense que xoga no Fibwi Palma da Liga LEB Ouro. Cunha estatura de 2,06 metros xoga na posición de pivote.

## Traxectoria profesional 
O 12 de outubro de 2020, anunciouse a súa incorporación temporal polo Club Básquet Coruña da LEB Ouro. O 13 de novembro de 2020, o club coruñés anunciou a continuidade de Raffington ampliando o seu contrato. Tras tres meses no equipo laranxa, o club anunciou a marcha de Raffington.

O 27 de xaneiro de 2021, Raffington asinou ata final de tempada co CB Bahía San Agustín da LEB Ouro.

O 13 de agosto de 2021, Raffington asinou por unha tempada co Real Valladolid Baloncesto da LEB Ouro.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* Perfil en RealGM.com