Lingua dinamarquesa

O **dinamarqués** ou **danés** é unha lingua xermánica falada principalmente na Dinamarca, en Groenlandia, nas Illas Feroe e en partes do norte da Alemaña. É tamén unha das linguas oficiais da Unión Europea. É unha lingua escandinava, bastante parecida co noruegués e o sueco — os falantes de dinamarqués, noruegués e sueco compréndense entre eles con certa facilidade.

## Historia 
Os primeiros textos en dinamarqués datan de cerca de 1200 . A fins do século XIV a raíña Margareth I decidiu trocar o latín, que era a lingua administrativa, polo dinamarqués.

O dinamarqués moderno desenvolveuse a partir da lingua escrita durante o período da Reforma protestante, fortemente influenciado nos séculos XVII e XVIII polo dialecto falado polos habitantes de Copenhague, centro cultural, económico e político da nación.

A historia da lingua dinamarquesa divídese en tres períodos:
* Dinamarqués antigo (cerca de 800-1100), que corresponde en gran parte á época Viquinga;
* Dinamarqués medio (cerca de 1100-1525), que corresponde á Idade Media;
* Dinamarqués moderno (a partir de 1525), despois da Reforma ata os días actuais.

De todas as linguas escandinavas, a dinamarquesa é a que se afastou máis das súas raíces comúns escandinavas, sobre todo pola localización xeográfica de Dinamarca que forma unha ponte entre os países nórdicos e a Europa continental.

## Dialectos 
Os dialectos dinamarqueses divídense tradicionalmente en tres amplos grupos:
* *Jysk* (Xutlandia)
* *Omál* (dinamarqués insular, falados nas illas Fionia, Selandia, e nas illas menores ao sur)
* *Bomholmsk* (na illa de Bomholm, ao sur da Suecia).

Unha das características máis distintiva da pronuncia dinamarquesa, o *stod* ou oclusión glótica, cuxo uso varía dependendo da rexión, ten sido utilizada polos lingüistas para diferenciar as variantes dialectais.

## Gramática 
A orde da oración é suxeito, verbo e obxecto, aínda que, como complemento, verbo e suxeito sexan utilizados para dar énfase.

O dinamarqués moderno posúe dous casos (nominativo e xenitivo) e dous xéneros (masculino e feminino). Unha das súas características peculiares é o seu modo de articulación sonora, que tivo orixe no acento tónico. O acento tónico está sempre na primeira sílaba da palabra raíz.

O dinamarqués posúe dous xéneros: común e neutro. O artigo determinado é *-en* para substantivos comúns e *-et* para os neutros, sendo *-ene* a forma de plural para ambos os xéneros.

A partícula negativa é o adverbio *ikke*.

Os verbos son transitivos ou intransitivos, tendo voces activa e pasiva e modos indicativo e imperativo con vestixios do subxuntivo.

## Vocabulario 
Algunhas palabras e frases comúns en dinamarqués:

* Ola - hej, goddag, dav(s)
* Adeus - farvel, hej-hej
* Onde está...? - hvor ligger...?
* ... o baño - badeværelset.
* ... o hospital - hospitalet/sygehuset.
* Fala (vostede) galego? - taler De galicisk?
* Grazas! - tak!
* De nada - tak, i lige måde/ingen årsag
* Canto custa? - hvor meget koster det?/hvad koster det?
* Si - ja ou jo
* Non - nej

Os números do un a vinte en dinamarqués son:

*en*
*to*
*tre*
*fire*
*fem*
*seks*
*syv*
*otte*
*ni*
*ti*
*elleve*
*tolv*
*tretten*
*fjorten*
*femten*
*seksten*
*sytten*
*atten*
*nitten*
*tyve*.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Outros artigos 
* Wikipedia en dinamarqués
### Ligazóns externas 
* Dicionario Freelang  - Dicionario danés-español/español-danés.
* Danish 101 Learn Danish online]