open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Manuel Loureiro Adán

**Manuel Loureiro Adán**, nado en Pontevedra en 1951, é un político galego do PSdeG-PSOE.

## Traxectoria
Funcionario da Xunta. Nas eleccións municipais de 2003 encabezou a candidatura do PSdeG-PSOE á alcaldía do Concello de Cotobade e foi elixido alcalde. Volveu ser elixido alcalde nas municipais de 2007.

É pai do escritor Manel Loureiro.

## Véxase tamén
### Outros artigos
*Eleccións municipais en Cotobade

### Ligazóns externas
*«En muy poco tiempo ya no habrá dinero para cubrir el gasto corriente» Entrevista en *La Voz de Galicia*, 7 de setembro de 2009.
Tullio Bozza

**Tullio Bozza**, nado en Nápoles o 3 de febreiro de 1891 e finado na mesma cidade o 13 de febreiro de 1922, foi un tirador de esgrima italiano, gañador dunha medalla olímpica.

## Traxectoria 
Participou nos Xogos Olímpicos de 1920 de Anveres, logrando unha medalla de ouro en espada por equipos. Morreu dous anos despois aos 31 anos despois dunha longa enfermidade, foi famosa a súa historia de amor coa escritora Sibilla Aleramo quen escribiu baseados nestes amores e o seu final tráxico, o poema dramático en tres actos, *Endimione*  e que despois volveu tratar no poema ''Selva d'amore'' (1947)
## Notas
Svartifoss

**Svartifoss** (*A fervenza negra*) é unha fervenza que se atopa no Parque Nacional Skaftafell, no sur de Islandia. É unha das atraccións máis populares do parque e está arrodeada por columnas basálticas negras, de orixe volcánica, que lle dan o seu nome. As columnas teñen unha forma hexagonal e foron formadas por un proceso de cristalización dentro dun fluxo de lava ó arrefriarse extremadamente amodo. Formacións similares a esta tamén se poden atopar na Calzada do Xigante na illa de Irlanda e en Staffa, Escocia.

Estas columnas de basalto inspiraron a varios arquitectos islandeses, sendo os mellores exemplos a igrexa luterana Hallgrímskirkja en Reiquiavik e o Teatro Nacional.

## Galería de imaxes 

Ficheiro:SvartifossSummer.jpg|Svartifoss no verán.
Ficheiro:SvartifossWinter.jpg|Svartifoss no inverno.
Ficheiro:SvartifossDetail.jpg|Detalle das columnas de basalto de Svartifoss.
Equidna de fociño longo oriental

O **Equidna de fociño longo oriental** (*Zaglossus bartoni*), tamén coñecido como **Equidna de fociño longo de Barton**, é unha das tres especies do xénero *Zaglossus* que vive en Nova Guinea. Vive principalmente en Papúa-Nova Guinea en terreos elevados a 2000 ou 3000 metros.

Pode ser distinguido doutros membros do seu xénero polo número de gadoupas nas patas traseiras: ten cinco nas patas dianteiras e catro nas traseiras. O seu peso varía entre 5 e 10&nbsp;kg e o seu corpo mide entre 60 e 100&nbsp;cm. Ten unha densa peluxe negra. A especie é o monotrema máis grande e de movementos máis lentos. Faise unha bóla de espiñas para defenderse de ameazas.

Hai catro subespecies recoñecidas:
**Z. bartoni bartoni*
**Z. bartoni clunius*
**Z. bartoni smeenki*
**Z. bartoni diamondi*
A poboación de cada subespecie está xeograficamente illada. As subespecies diferéncianse entre elas polo tamaño do corpo.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Bibliografía 
*Flannery, T.F. and Groves, C.P. 1998. A revision of the genus *Zaglossus* (Monotremata, Tachyglossidae), with description of new species and subspecies. *Mammalia*, 62(3): 367–396

### Ligazóns extermas 
*EDGE of Existence *(Zaglossus spp.)* – Saving the World's most Evolutionarily Distinct and Globally Endangered (EDGE) species
José Pardo Babarro

**José Pardo Babarro**, nado en Ourense o 10 de xuño de 1911 e finado o 21 de xullo de 1938, foi un médico e político galego.
## Traxectoria 
Fillo do propietario dunha fabrica de madeira para mobles. Estudou o bacharelato na Academia Xeral do mestre socialista Manuel Sueiro, antigo empregado na fábrica do seu pai. Obtivo o título de mestre na normal de Ourense, onde foi compañeiro e amigo da poetisa Pura Vázquez e licenciouse en Medicina na Universidade de Santiago de Compostela en 1932.

Ampliou os estudos de doutoramento na Universidade Central de Madrid. Na etapa universitaria vinculouse ao Sindicato de Sanidade da CNT, co seu amigo e compañeiro José Rodríguez Portugal. Dende xaneiro de 1933, publicou as súas colaboracións en *Solidaridad Obrera* da Coruña, que enviaba dende Madrid. Obtivo por oposición a praza de médico interno na Cátedra de Oftalmoloxía da Facultade de Medicina de Madrid, onde traballou dende xullo de 1934 a novembro de 1935, ó tempo que fixo os cursos de doutoramento na "Universidad Central" e preparou a tese doutoral. De volta a Ourense, entre maio de 1935 e xullo de 1936, colaborou na prensa ácrata galega, como *Solidaridade Obrera* e *Brazo y Cerebro*, neste último encargouse da sección de sexualidade. Os seus artigos tratan da propaganda libertaria, cultura, sexoloxía e divulgación médica. Ó mesmo tempo pasaba consulta na Rúa Progreso, 37, nunha clínica compartida con Serafín Martínez Malvar, na que se aplicaban o desconto do cincuenta por cento aos afiliados da CNT ou os seus familiares, e na súa consulta de oftalmoloxía na mesma rúa, nº 23, 1ª, na casa familiar. Aprobados os preceptivos cursos optativos de doutoramento, solicitou a tramitación necesaria para a lectura da súa tese, o que foi aceptado a finais de xuño de 1936, pero no seu expediente académico non hai cualificación da tese nin se atopa depositada na correspondente sección da biblioteca universitaria; quizais nunca chegou a lela.

Ó triunfar o golpe de Estado do 18 de xullo de 1936 en Ourense, foi enrolado á forza nas tropas fascistas como alférez médico na brigada de Flechas Azules. Ao pouco tempo, e debido aos seus antecedentes políticos, foi trasladado á fronte de combate. Morreu pola explosión dunha bomba en outubro de 1938, aínda que outras versións afirman que foi asasinado polos rebeldes.

Tampouco hai coincidencia sobre o lugar onde ocorreu a morte, se na fronte de Levante, como lles dixeron aos familiares, ou na de Asturias. Aos dous meses entregáronlles unha caixa metálica co cadáver, que foi depositada sen abrir no panteón familiar do cemiterio de Ourense.

O seu pai non quixo celebrar a habitual homenaxe do exército, aínda que se publicaron necrolóxicas na prensa xeral e médica. Como era habitual, foi ascendido de forma póstuma e a súa familia recibiu a correspondente pensión.

## Véxase tamén 
### Bibliografía 
* 
* 
*

### Ligazóns externas 
* Novas do Dr. Pardo Babarro, o oftalmólogo anarquista ourensán 
* José Pardo Babarro oculista anarcosindicalista
Australosphenida

Segundo as modernas clasificacións, o dos **australosfénidos** (***Australosphenida***) é un clado de mamíferos da subclase dos prototerios. Hoxe, só hai cinco especies existentes, que habitan en Australia e Nova Guinea, pero atopáronse restos fósiles en Madagascar e a Arxentina. As especies existentes son o ornitorrinco e catro especies de equidnas.

## Clasificación do clado 
O clado dos *Australosphenida* foi proposto en 2001 por Luo *et al.*, e orixinalmente non tiña clasificación, xa que estes autores non lle aplicaronn a taxonomía de Linneo.

En 2005, Benton clasificouno como superdivisión, isto é. un ou dous niveis por debaixo da infraclase.

***Australosphenida*** (superdivisión ou infraclase)
* '*Orde *Monotremata'''* - Monotremas
::Suborde *Platypoda*
:::Familia *Kollikodontidae* (†)
:::Familia *Ornithorhynchidae* – Ornitorrinco
:::Familia *Steropodontidae* (†)
::Suborde *Tachyglossa*
:::Familia *Tachyglossidae* – Equidnas
* *'Orde *Ausktribosphenida*'* (†)
:::Familia *Ausktribosphenidae* (†) - fósiles achados na Arxentina, Madagascar e Australia.
:::: Xénero *Ambondro*
:::: Xénero *Asfaltomylos*
:::: Xénero *Ausktribosphenos*
:::: Xénero *Bishops*
:::: Xénero *Henosferus*

Trátase dun discutido grupo taxonómico sobre o que existen importantes controversias á hora de desenvolver as hipóteses que o sustentan.

O grupo caracterízase pola existencia de molares tribosfénicos tanto nas crías de ornitorrinco como nos fósiles doutros monotremas e de *Ausktribosphenidae*. Aínda que esta era unha característica que tradicionalmente viña aplicándose aos terios (*Theria*).

A xustificación que alegan Luo *et al*. para establecer o clado *Australosphenida*adica na evolución independente destes dous grupos de mamíferos, coincidindo en ambos os dous esta morfoloxía dentaria.

Porén, Benton mantén que *Ausktrobosphenida* pertence en realidade a *Eutheria*, sen relación ningunha con *Monotremata*, polo que a existencia do clado non tería sentido.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* *Australophenida'' en Mikko's Phylogeny Archive.
The Harrowing

***The Harrowing*** é unha novela de terror de Alexandra Sokoloff. É a primeira publicada en 2006 por St. Martin's Press, e é tamén o libro debut da autora. De acordo coa páxina web de Sokoloff, inspirouse para escribir esta novela debido ás súas experiencias no ensino de adolescentes problemáticos no sistema penitenciario dos Ánxeles. ***The Harrowing*** foi nomeado ós Premios Bram Stoker á mellor primeira novela.

## Sinopse 
A historia trata dun grupo de cinco adolescentes problemáticos, todos estudantes de instituto, que deciden ficar na súa residencia de estudantes antes de volver ós seus fogares disfuncionais no Día de Acción de Grazas. Despois de xogar cun taboleiro de Ouija descobren que hai unha presenza que habita no edificio con eles.

## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* Páxina oficial de Sokoloff
Alexandra Sokoloff

**Alexandra Sokoloff** é unha novelista e guionista estadounidense.

## Traxectoria
A súa primeira novela, *The Harrowing*, foi publicada por St. Martin's Press no 2006. A súa segunda novela, *The Price,* foi publicada por St. Martin's no 2007, e a terceira, *The Unseen*, no 2009. Foi nomeada ós Premios Bram Stoker e Anthony e gañou un premio Thriller. Ela tamén co escribiu o guión do suspense psicolóxico *Cold Kisses*, e escribe no blog *Screenwriting Tricks for Authors*.
Durante unha secuencia da novela *The Harrowing*, as personaxes principais obteñen información crucial de Wikipedia.
Tommaso Costantino

**Tommaso Costantino**, nado en Tunes o 23 de xuño de 1885 e finado en Brindisi o 28 de febreiro de 1950, foi un tirador de esgrima italiano, gañador de dúas medallas olímpicas.

## Traxectoria 
Participou nos Xogos Olímpicos de 1920 en Anveres, logrando o ouro en florete e espada por equipos.
Sante Ceccherini

**Sante Lorenzo Minotti Ceccherini**, nado en Incisa in Val d'Arno o 15 de novembro de 1863 e finado en Marina di Pisa o 9 de agosto de 1932, foi un militar e tirador de esgrima italiano, merecente de tres medallas de prata ao valor militar e gañador dunha medalla olímpica.

## Traxectoria 
Estudou no colexio militar de Florencia desde os quince anos, seguindo despois os seus estudos na Academia Militar de Módena, ascendendo a subtenente en 1884 e prestando servizo no corpo dos Bersaglieri.

Esgrimista de sona, dedicouse á actividade deportiva. O título de campión de Italia valeulle a promoción a capitán en 1897. Participou nos Xogos Olímpicos de 1908 en Londres logrando a medalla de prata en sabre por equipos. En 1910 ascendeu a maior. En 1912 participou na Guerra Italo-Turca, mandando un batallón do 11º Rexemento Bersaglieri, recibindo unha medalla de prata e unha de bronce ao valor militar. Durante a primeira guerra mundial comandou o 12º Rexemento bersaglieri e pola súa actuación na Segunda Batalla do Isonzo recibiu outras dúas medallas de prata e acadou o grao de xeneral. Despois do conflito acolleuse ao chamamento de Gabriele D'Annunzio a unirse á *Impresa di Fiume*, onde xa participaba un fillo seu.

No ano 1922 participou na Marcha sobre Roma, uníndose á Lexión Toscana. Dous anos despois foi promovido a tenente xeneral confiándolle o comando da Milicia Voluntaria para a Seguridade Nacional da Toscana.

## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
[Giorgio Rochat, Sante Ceccherini no *Dizionario Biografico degli Italiani*, Roma, Istituto dell'Enciclopedia Italiana, 1979, Vol. 23.](http://www.treccani.it/enciclopedia/sante-ceccherini_(Dizionario_Biografico)/)
Vanguardia de Izquierda Republicana

**Vanguardia de Izquierda Republicana** (**VIR**) foi un partido político fundado en agosto de 1935 por Xoán Xesús González, que tan só tivo implantación na comarca de Santiago.

## Historia e características 
En 1930 participaron no Pacto de Lestrobe os cenetistas Ricardo García Lago, César Guillán Bozo e Manuel Fernández Fernández, como delgados dunha sección VIR da Coruña.

Cando en abril de 1934 se creou Izquierda Republicana a partir de Acción Republicana, Partido Radical Socialista Independiente, Partido Republicano Gallego e Unión Socialista Galega de Xoán Xesús González, Xoán Xesús foi designado secretario xeral da agrupación compostelá. Desavinzas cun importante sector da mesma, formado por persoas coas que non mantiña boas relacións, produciron a súa expulsión.

Xoán Xesús González, despois dun fracasado intento de reactivar a Unión Socialista Galega, constituíu en agosto de 1935 **Vanguardia de Izquierda Republicana**, na que militaron Narciso Vidal Fraga, Raimundo García Domínguez, Maximino Castiñeiras, José Jeremías Montero e Ramón Esturao Calvo, sendo nomeado presidente do partido o veterano sindicalista compostelán José Pasín Romero.

## Notas
Esgrima nos Xogos Olímpicos de 1984

Nos **Xogos Olímpicos de 1984** celebrados nos Ánxeles realizáronse oito probas de esgrima, seis en categoría masculina e dúas en categoría feminina. A competición realizouse entre os días 1 e 11 de agosto de 1984 no *Long Beach Convention and Entertainment Center* de Long Beach.

## Medallas 
### Categoría masculina 
### Categoría feminina 
## Nacións participantes 
Un total de 262 tiradores (202 homes e 60 mulleres) de 38 nacións competiron nos Xogos dos Ánxeles:

*  (10)
*  (3)
*  (8)
*  (4)
*  (1)
*  (15)
*  (18)
* 20px China Taipei (2)
*  (6)
*  (20)
*  (20)
*  (1)
*  (2)

* 20px Hong Kong (5)
*  (4)
*  (20)
*  (9)
*  (1)
*  (7)
*  (9)
*  (4)
*  (1)
*  (1)
*  (2)
*  (6)

*  (1)
*  (1)
*  (2)
* 20px Romanía (11)
*  (7)
*  (2)
*  (6)
*  (5)
*  (2)
*  (20)
*  (4)
*  (2)
*  (20)

## Medalleiro por países 
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* www.olympic.org - Buscador olímpico 
* www.sports-reference.com - Esgrima 1984
Esgrima nos Xogos Olímpicos de 1980

Nos **Xogos Olímpicos de 1980** celebrados en Moscova realizáronse oito probas de esgrima, seis en categoría masculina e dúas en categoría feminina. A competición realizouse entre os días 22 e 31 de xullo no Complexo Deportivo do Exército Soviético. Como consecuencia do boicot que algúns gobernos fixeron a estes Xogos houbo atletas e delegacións de comités olímpicos nacionais que non secundaron o boicot e que non competiron baixo as bandeiras dos seus países, facéndoo baixo a bandeira olímpica.

## Medallas 
### Categoría masculina 
### Categoría femenina 
## Nacións participantes 
Un total de 182 tiradores (133 homes e 49 mulleres) de 20 nacións competiron nos Xogos de Moscova:

*  (1)
* 20px Australia (3)
* 20px Bélxica (3)
*  (4)
*  (12)
*  (7)
* 20px Dinamarca (1)

*  (14)
*  (5)
* 20px Francia (16)
* 20px Gran Bretaña (11)
*  (18)
* 20px Italia (13)
*  (9)

*  (2)
*  (18)
* 20px Romanía (18)
*  (17)
* 20px España (4)
*  (6)

## Medalleiro por países 
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* www.olympic.org - Buscador olímpico  
* www.sports-reference.com - Esgrima 1980
Organización dos Estados Iberoamericanos

A **Organización dos Estados Iberoamericanos para a Educación, a Ciencia e a Cultura** (OEI), ou sinxelamente **Organización dos Estados Iberoamericanos**, é un organismo internacional de carácter gobernamental para a cooperación entre os países iberoamericanos no campo da educación, a ciencia, a tecnoloxía e a cultura no contexto do desenvolvemento integral, a democracia e a integración rexional. Está composta por vinte e tres Estados.
Festival do Castro

O **Festival do Castro** organízase dende o 28 de xullo de 1979 no castro que coroa a vila de Ferreira de Pantón (Lugo). Aquel Primeiro Festival Galego do Castro estivo organizado pola comisión de festas. Actualmente é a Asociación Cultural O Castro a que organiza o festival.

## Historia
Nas súas primeiras edicións o festival estivo organizado pola comisión de festas da aldea. Nun inicio fixéronse seis edicións. Tres delas nos anos 1980 e outras tres nos anos 1990. Despois de varios anos da súa desaparición a Asociación Cultural e Xuvenil O Castro formada por xente de Pantón e mozos dos veciños concellos de Sober, O Saviñao e A Pobra do Brollón fixéronse cargo da organización e  recuperárono en 2006. O Festival dura todo o día: hai actividades para os máis novos, xantar popular, acampada, artesanía e música de diversos estilos.

## Notas
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* Sitio web oficial do Festival do Castro
José Jeremías Montero

**José Jeremías Montero**, nado en Santiago de Compostela en 1892 e finado na mesma cidade o 12 de novembro de 1944, foi un practicante e político galego.

## Traxectoria 
Fillo de José Jeremías Cabezas e Encarnación Montero Pasantino, sobriña de Eugenio Montero Ríos. Fíxose practicante en 1926. Na Segunda República foi nomeado practicante municipal de Santiago de Compostela en setembro de 1931. Foi vogal do Centro Republicano de Santiago de Compostela (1931), tesoureiro do Centro Republicano Federal de Izquierda Gallega (1932), e militou en Vanguardia de Izquierda Republicana.

Cando se produciu o golpe de Estado do 18 de xullo de 1936 fuxiu e estivo agochado polos montes da Mahía. Foi detido en 1937 acusado de incitar aos gardas para botarse á rúa e intentar asaltar o cuartel de artillaría, acción que en realidade protagonizou o seu irmán Juan Jeremías Montero. Foi xulgado en Compostela por auxilio á rebelión o 20 de marzo de 1937. Aínda que o fiscal solicitaba cadea perpetua, finalmente foi condenado a 9 anos de prisión. Cumpriu condena na Prisión Central de Santa Isabel, da que saíu en liberdade provisional en 1940. Abríronlle expediente de responsabilidades políticas, que foi sobresido en 1949. Finou en Santiago de Compostela o 12 de novembro de 1944.

## Vida persoal 
Casou con María Arca Guerra. A súa única filla, Encarna Jeremías Arce, finou en abril de 1941 con 23 anos.

## Notas
Vilarrubín, Oencia

**Vilarrubín** (en castelán e oficialmente, *Villarrubín*) é unha parroquia do concello de Oencia, na provincia de León. A igrexa parroquial está no lugar de Vilarrubín situado na estrada de Ferramulín a Oencia.

## Xeografía 

## Demografía 
;Evolución da poboación

## Notas 
## Véxase tamén 
### Parroquias de Oencia
Giuseppe Mangiarotti

**Giuseppe Mangiarotti**, nado en Broni o 27 de maio de 1883 e finado en Bérgamo o 24 de outubro de 1970, foi un mestre de armas e tirador de esgrima italiano.

## Traxectoria 
Fillo da soprano Adelina Stehle, frecuentou a escola superior en Lausana e practicou moi diversos deportes, alpinismo, ximnasia, tenis ou remo. A esgrima chegou algo máis tarde en 1906 despois dun encontro casual co mestre de armas siciliano Enrico Lancia di Brolo. Foi xa campión de espada profesional de Italia en 1906, título que mantivo ata 1927 agás en 1913-1914 anos nos que non competiu. En 1908, adestrado para a ocasión por Luigi Colombetti, participou nos Xogos Olímpicos de 1908 en Londres, quedando en espada por equipos en cuarto lugar. En 1909 fundou en Milán a súa propia sala de armas, que se converteu nunha das máis afamadas do país. Entre 1913 e 1914 estivo en Budapest como instrutor na sala de Italo Santelli. Á volta a competición tras a primeira guerra mundial foi campión de Europa de espada individual e por equipos en 1919. Entre 1924 e 1960 foi adestrador do equipo olímpico italiano de espada. E desde 1938 foi o director da sala de armas da Società del Giardino.

Casou en 1917 con Rosetta Pirola, futura tiradora de esgrima, e foi pai dos tamén tiradores Dario (1915-2010), Edoardo (1919-2012) e Mario (1920).

## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* Giuseppe Mangiarotti no Dizionario Biografico – Treccani 
* Giuseppe Mangiarotti* en *Sports Reference''
Virgilio Mantegazza

**Virgilio Mantegazza**, nado o 30 de xaneiro de 1889 e finado o 3 de xullo 1928, foi un tirador de esgrima italiano, gañador dunha medalla olímpica.
## Traxectoria 
Mantegazza participou nos Xogos Olímpicos de 1924 en Anveres, logrando a medalla de bronce en espada por equipos

## Notas
Riccardo Nowak

**Riccardo Nowak**, nado en Bérgamo o 16 de xaneiro de 1885 e finado na mesma cidade o 18 de febreiro de 1950 foi un tirador de esgrima italiano, gañador dunha medalla olímpica.

## Traxectoria 
Participou nos Xogos Olímpicos de 1908 en Londres, gañando unha medalla de prata en sabre por equipos, xunto con Marcello Bertinetti, Sante Ceccherini, Alessandro Pirzio Biroli e Abelardo Olivier.

## Notas
Portela, Gundriz, Samos

**Portela** é un lugar da parroquia de Gundriz no concello lugués de Samos na comarca de Sarria. Segundo o IGE, en 2022 tiña 8 habitantes (4 homes e 4 mulleres).

## Localización 
É o núcleo de poboación máis elevado de Lóuzara, situado a 1.200 m. de altitude.

## Lugares e parroquias 
### Lugares de Gundríz 
### Parroquias de Samos 
## Notas 
## Véxase tamén 
### Outros artigos 
* Lugares de Samos
Abelardo Olivier

**Abelardo Olivier**, nado en Portogruaro o 9 de novembro de 1877 e finado en Milán o 24 de xaneiro de 1951, foi un tirador de esgrima italiano, gañador de tres medallas olímpicas.

## Traxectoria 
Participou nos Xogos Olímpicos de 1908, logrando unha medalla de prata en sabre por equipos. Nos Xogos Olímpicos de 1920 levou dous ouros en florete e espada por equipos

## Notas
Río San Lourenzo

[miniatura|250px|O río San Lourenzo na cidade de [Quebec (cidade)|Quebec.]]

O **río San Lourenzo** (en francés *fleuve Saint-Laurent*; en inglés *Saint Lawrence River*; en tuscarora, *Kahnawáˀkye*; en mohawk, *Kaniatarowanenneh*, que significa "gran vía navegábel") é un dos principais ríos de Norteamérica, o colector dos Grandes Lagos, que conecta co océano Atlántico, no golfo de San Lourenzo.

No seu primeiro treito forma a fronteira natural entre os Estados Unidos e o Canadá, adentrándose despois en territorio canadense, nas provincias do Quebec e Ontario.

O San Lourenzo é un gran río que discorre polas latitudes medias do continente. Nace no lago Ontario, xunto a Kingston (na provincia de Ontario), para logo pasar polas cidades de Brockville, Cornwall, Montreal, Trois-Rivières e a cidade do Quebec. Desemboca no Atlántico despois de atravesar o homónimo estuario de San Lourenzo, o estuario máis grande do mundo, tras un percorrido de máis de 3 000&nbsp;km (3 058&nbsp;km, sendo o segundo río máis longo do Canadá e un dos 25 ríos máis longos do mundo. A súa cabeceira máis afastada é a do río North,

O río forma parte do sistema fluvial do San Lourenzo, que estaría formado pola seguinte sucesión de ríos e lagos: río North – río Saint Louis – lago Superior – río St. Marys – lago Hurón – río Sainte-Claire – lago Sainte-Claire – río Detroit – lago Erie – río Niágara – lago Ontario- río San Lourenzo – estuario de San Lourenzo. O río forma parte tamén da vía navegábel dos Grandes Lagos.

A súa conca hidrográfica —unha boa parte do continente norteamericano, que inclúe toda a rexión dos Grandes Lagos, o maior sistema de lagos de auga doce do mundo e que supón case o 25 % das reservas mundiais totais de auga doce— drena unha área de 1 344 200&nbsp;km², dos que 839 200&nbsp;km² se encontran no Canadá e 505.000&nbsp;km² nos Estados Unidos. A conca comprende parte de das provincias canadenses de Ontario e Quebec e dos estados de Illinois, Indiana, Míchigan, Minnesota, Nova York, Ohio, Pensilvania, Vermont e Wisconsin. O caudal medio na boca é de 9 850 m³/s.

## Notas 
## Véxase tamén
Castrelo, San Cristovo de Lóuzara, Samos

**Castrelo** é unha aldea da parroquia de San Cristovo de Lóuzara, no concello de Samos, provincia de Lugo. No 2013 ten 3 casas habitadas.

## Localización 
Está situada a 840 m de altitude e dista 350 m da igrexa parroquial.

## Lugares e parroquias 
### Lugares de San Cristovo de Lóuzara 
### Parroquias de Samos
Praducelo, San Xoán de Lóuzara, Samos

**Praducelo** é unha aldea da parroquia de San Xoán de Lóuzara, no concello de Samos, provincia de Lugo. Segundo o Instituto Galego de Estatística, en 2024 tiña 12 habitantes (8 homes e 4 mulleres).

## Localización 
Está situada entre os 890 m. e os 950 m. de altitude. A aldea máis próxima é Bustofrío.

## Patrimonio histórico e artístico
*Capela de San Antón.

## Notas

## Lugares e parroquias
### Lugares de San Xoán de Lóuzara
### Parroquias de Samos
Willem van Blijenburgh

**Willem Peter Hubert van Blijenburgh**, nado en Zwolle o 11 de xullo de 1881 e finado en Bilthoven o 14 de outubro de 1936, foi un militar e tirador de esgrima neerlandés, gañador de tres medallas olímpicas.

## Traxectoria 
Participou nos Xogos Intercalados de 1906, 1908, 1912, 1920 e 1924. Nos de 1912 logrou dúas medallas de bronce en espada e sabre por equipos, e nos xogos de 1920 fíxose co bronce en espada por equipos.

Foi director da academia deportiva da armada en Den Helder e escribiu varios libros sobre educación física.
Louis Delaunoij

**Louis Albert Armand Etienne Delaunoij**, nado en Ámsterdam o 3 de marzo de 1879 e finado en Bussum o 29 de outubro de 1947, foi un militar e tirador de esgrima neerlandés, gañador dunha medalla olímpica.

## Traxectoria 
Participou nos Xogos Olímpicos de 1920 en sabre por equipos, logrando a medalla de bronce.
Esgrima nos Xogos Olímpicos de 1992

Nos **Xogos Olímpicos de 1992** celebrados en Barcelona realizáronse oito probas de esgrima, seis en categoría masculina e dúas en categoría feminina. A competición aconteceu entre os días 30 de xullo e 7 de agosto de 1992 no Palau de la Metaŀlúrgia.

## Medallas 
### Categoría masculina 
### Categoría feminina 
## Nacións participantes 
Un total de 305 tiradores (234 homes e 71 mulleres) de 42 nacións competiron nos Xogos de Barcelona:

*  (5)
*  (2)
*  (5)
*  (4)
*  (16)
*  (15)
*  (2)
*  (1)
*  (5)
*  (5)
*  (2)

*  (1)
*  (20)
*  (20)
*  (15)
*  (1)
*  (1)
* 20px Hong Kong (3)
*  (20)
*  (2)
* 20px Participantes Olímpicos Independentes (1)

*  (1)
*  (1)
*  (20)
*  (6)
*  (1)
*  (2)
*  (1)
*  (2)
*  (1)
*  (20)
*  (4)

*  (15)
*  (1)
*  (2)
*  (5)
*  (15)
*  (17)
*  (6)
*  (3)
*  (20)
*  (16)

## Medalleiro por países 
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* www.olympic.org - Buscador olímpico 
* www.sports-reference.com - Esgrima 1992
Damián Villalaín

**Damián Álvarez Villalaín**, nado en Vigo o 18 de abril de 1958, é un escritor galego.

## Traxectoria 
Licenciado en Historia da Arte pola Universidade de Santiago de Compostela. Foi redactor-xefe da revista *Tintimán*, redactor de *La Voz de Galicia* (1985-1986), xefe de Cultura de *Atlántico Diario* e xefe de prensa do concello de Santiago de Compostela (1988). Foi director do Centro Dramático Galego (1989-1991), subdirector de Editorial Galaxia (1991-2002), co-director da Biblioteca Básica de Teatro, director da Fundación Carlos Casares (2003-). Foi asesor de Emilio Pérez Touriño para asuntos culturais (2005-2009). É profesor da Escola Superior de Arte Dramática de Galicia.

## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* Curriculum na web da Asociación de Directores de Escena de España
Parque Natural de Los Alcornocales

O **Parque Natural de Los Alcornocales** atópase en Andalucía. Esténdese polas provincias de Cádiz e Málaga (nesta última só no concello de Cortes de la Frontera).

## Descrición do parque
Este parque contén algo máis de 170.000 hectáreas de fragas mediterráneas. Con forma de lingua, a masa forestal esténdese dende as praias de Tarifa ata o Parque Natural Serra de Grazalema. As forestas son posíbeis grazas ás temperaturas medias e á gran pluviosidade. Ademais a presenza de néboas e brumas fan que as secas non sexan habituais. O vento máis frecuente é o de Levante, que favoreceu nos últimos tempos a aparición de centrais eólicas e un turismo de lecer relacionado coas actividades deportivas asociadas o vento.
A presenza humana na área do parque remóntase á Idade de Bronce. Existen restos de ducias de poboados que testemuñan a presenza de poboacións recolectoras e cazadoras. Tamén son testemuñas desta época os vestixios de pintura rupestre ou as tumbas escavadas en rochas. Posteriormente, a área do parque foi zona de paso de fenicios, gregos, romanos e musulmáns.
En canto o patrimonio citar o Mosteiro do Corvo (*Monasterio del Cuervo* en castelán), construído pola orde dos carmelitas descalzos e hoxe en día abandonado.

## Flora
Ademais das sobreiras podemos atopar carballos ananos, rododendros ou fentos (especie moi rara en Andalucía e máis propia do clima atlántico). O sotobosque tamén ten unha gran distribución e calidade coa presenza de queiroas, estevas e orquídeas. Nas zonas máis secas e rochosas salientar a presenza da planta carnívora  *Drosera stenopetala*.
Durante séculos a explotación das forestas foi a actividade económica principal. Así as queiroas empregáronse coma materiais de construción ou vasoiras e os freixos para faceren utensilios de cociña. Pero a especie de maior valor económico foron e son as sobreiras, cuxa cortiza emprégase para os tapóns das botellas, para carteiras ou coma illante acústico e térmico.

## Fauna
Imaxe do parque|250px|dereita|miniatura
A presenza da auga garante a supervivencia de 11 especies diferentes de anfibios, dende píntegas ata varios tipos de ras. Pola súa situación o parque é paso das aves migratorias que volven a África no outono. As aves rapaces merecen unha consideración especial polo seu número e variedade. Así son frecuentes a aguia cobreira, o lagarteiro, o azor, o miñato real, a aguia perdiceira, o voitre branco e o voitre común (que conxuntamente con Grazalema dispoñen nesta zona dunha das maiores poboacións de toda Europa). Debido a isto existe no parque o Centro de Recuperación de Aves Rapaces *El Pelayo* para o estudo e recuperación de aves feridas.
Entre os mamíferos é frecuente o corzo.

## Véxase tamén
### Ligazóns externas
* Web Oficial do parque 
* Documental sobre Los Alcornocales
Esgrima nos Xogos Olímpicos de 1988

Nos **Xogos Olímpicos de 1988** celebrados en Seúl realizáronse oito probas de esgrima, seis en categoría masculina e dúas en categoría feminina. A competición transcorreu entre os días 20 e 30 de setembro.

## Medallas 
### Categoría masculina 
### Categoría feminina 
## Nacións participantes 
Un total de 317 tiradores (248 homes e 69 mulleres) de 42 nacións competiron nos Xogos de Seúl:

*  (2)
*  (1)
*  (2)
*  (5)
*  (4)
*  (2)
*  (1)
*  (4)
*  (5)
*  (18)
*  (15)

* 20px China Taipei (2)
*  (5)
*  (7)
*  (2)
*  (1)
*  (19)
*  (13)
* 20px Hong Kong (7)
*  (20)
*  (2)

*  (20)
*  (10)
*  (1)
*  (8)
*  (2)
*  (1)
*  (1)
*  (5)
*  (1)
*  (2)
*  (1)

*  (18)
*  (3)
* 20px Romanía (2)
*  (20)
*  (20)
*  (8)
*  (11)
*  (7)
*  (19)
*  (20)

## Medalleiro por países 
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* www.olympic.org - Buscador olímpico 
* www.sports-reference.com - Esgrima 1988
Esgrima nos Xogos Olímpicos de 1996

Nos **Xogos Olímpicos de 1996** celebrados en Atlanta realizáronse dez probas de esgrima, seis en categoría masculina e catro en categoría feminina, dúas máis ca na edición anterior.

## Medallas 
### Categoría masculina 
### Categoría feminina 
## Nacións participantes 
Un total de 224 tiradores (136 homes e 88 mulleres) de 46 nacións competiron nos Xogos de Atlanta:

*  (2)
*  (4)
*  (1)
*  (3)
*  (1)
*  (1)
*  (1)
*  (3)
*  (7)
*  (9)
*  (1)
*  (2)

*  (7)
*  (1)
*  (1)
*  (6)
*  (1)
*  (15)
*  (15)
*  (2)
*  (1)
*  (1)
*  (15)

*  (3)
*  (16)
*  (4)
*  (1)
*  (1)
*  (1)
*  (1)
*  (11)
*  (1)
*  (1)
*  (9)

*  (15)
*  (1)
*  (13)
*  (11)
*  (2)
*  (5)
*  (1)
*  (6)
*  (15)
*  (1)
*  (4)
*  (1)

## Medalleiro por países 
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* www.olympic.org - Buscador olímpico 
* www.sports-reference.com - Esgrima 1996
El Practicante Compostelano

***El Practicante Compostelano*** foi unha revista editada en Santiago de Compostela entre 1931 e 1936.

## Historia e características 
Revista profesional, apareceu en marzo de 1931. Entre os seus colaboradores figuraron Manuel Devesa Quintáns e Ángel Aperribay. De periodicidade irregular, publicou un número en agosto e outro en outubro de 1931. En 1935 apareceu o número 5 e en 1936 os números 6 e 7.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Bibliografía 
* 
* 
### Outros artigos 
* Lista de publicacións impresas da provincia da Coruña
Mars Climate Orbiter

**Mars Climate Orbiter**, tamén coñecida polo seu acrónimo **MCO**, foi unha sonda espacial da NASA lanzada o 11 de decembro de 1998 mediante un foguete Delta 7425 desde o centro espacial de Cabo Cañaveral para estudar Marte. Ao chegar ao planeta perdeuse o contacto coa sonda.

A estrutura principal tiña forma de caixa de 2,1 m x 1,6 m x 2,0 m albergando os equipos electrónicos e de propulsión. A masa na engalaxe da sonda era de 629&nbsp;kg, dos cales 291&nbsp;kg eran de propelente. A alimentación eléctrica era proporcionada por un panel solar de 11 m² de superficie e 5,5 m de longo. As comunicacións principais tiñan lugar grazas á antena de alta ganancia, formada por unha parabólica de 1,3 m de diámetro, ademais de por antenas para UHF coas que comunicarse coa Mars Polar Lander. O sistema de propulsión tiña un motor bipropelente de 640 N de impulso.

## Desenvolvemento da misión 
O Mars Climate Orbiter lanzouse o 11 de decembro de 1998 ás 18:45:41 UTC mediante un Delta 7425 desde Cabo Cañaveral. A sonda voou ata Marte sen alteración ningunha, pero o 23 de decembro de 1999, no descenso ao planeta, un erro de navegación que se orixinou  por empregaren os aparellos subministrados pola empresa Lockheed Martin unidades de medida tradicionais dos Estados Unidos mentres que era o Sistema Internacional de Unidades o que utilizaba o software da NASA o que fixo que o achegamento ao planeta se fixera a unha altitude demasiado baixa, co que en lugar dunha aproximación a entre 140 e 150&nbsp;km da superficie do planeta, MCO pasou a 57&nbsp;km da superficie, destruíndose pola fricción coa atmosfera marciana. Porén, non está claro que o resultado final fora outro, como o afastamento do planeta ó achegarse tanto ó mesmo.

## Notas 
## Véxase tamén
Bacterias púrpuras do xofre

As **bacterias púrpuras do xofre** son un grupo de gammaproteobacterias que poden facer a fotosíntese, que en conxunto forman a orde **Chromatiales**, e que, xunto coas bacterias púrpuras non do xofre, forman o grupo das bacterias púrpuras. Son organismos aneoróbicos ou microaerófilos, e a miíudo se encontran en fontes termais ou augas encoradas. A súa fotosíntese é anoxixénica, é dicir, a diferenza das plantas, algas e cianobacterias, non usan auga como doante de electróns na fotosíntese e non desprenden oxíxeno, senón que no lugar da auga utilizan sulfuro de hidróxeno, que se oxida formando gránulos de xofre elemental; este á súa vez pode oxidarse para formar sulfato. Moitas poden reducir tamén o tiosulfato (S2O32-) ou outros compostos xofrados. Os pigmentos fotosintéticos encóntranse en sistemas membranosos internos orixinados por invaxinación da membrana plasmática. Algunhas especies da familia Ectothiorhodospiraceae son extraordinariamente halófilas.

As bacterias púrpuras do xofre foron incluídas nunha orde propia, Chromatiales, e divididas en dúas familias, as Chromatiaceae e as Ectothiorhodospiraceae, que respectivamente producen gránulos de xofre internos e externos, e mostran diferenzas na estruura das súas membranas internas. Máis tarde, na década do 2000, dentro da orde foron incluídos dous novos xéneros non fotosintéticos que forman as súas propias familias, o xénero *Halothiobacillus*, e o *Granulosicoccus*.

As bacterias púrpuras do xofre encóntranse xeralmente en zonas anóxicas iluminadas de lagos e outros hábitats acuáticos nos que se acumula sufuro de hidróxeno, e tamén en fontes de augas sulfurosas nas que se produce sulfuro de hidróxeno de forma xeoquímica ou biolóxica, o que pode dar lugar a floracións de bacterias púrpuras do xofre. Requírense condicións anóxicas para que realicen a súa fotosíntese, e estas bacterias non poden prosperar en ambientes oxixenados.

Os lagos máis favorables para o desenvolvemento de bacterias púrpuras do xofre son os meromícticos (permanentemente estratificados). Os lagos meromícticos estratifícanse porque teñen unha auga máis densa (xeralmente salina) no fondo e menos densa (xeralmente doce) na parte superficial. Se hai sulfato dabondo na auga para soster a redución do sulfato, o sulfuro, producido nos sedimentos, difunde cara a arriba cara ás zonas de augas anóxicas do fondo, e alí as bacterias púrpuras do xofre poden formar densas masas de células, chamadas floracións, xeralmente en asociación con bacterias verdes do xofre.

As bacterias púrpuras do xofre son tamén un compoñente importante das alfombras microbianas intermareais, que viven nun ambiente dinámico debido ao fluxo das mareas e as achegas de auga doce, o que lles proporciona un ambiente favorable similar ao dos lagos meromícticos.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Outros artigos 
* Fotosíntese anoxixénica
* Bacterias púrpuras
* Heliobacterias
* Bacterias verdes do xofre
* Bacterias redutoras do xofre
Chimpancé

Os **chimpancés** constitúense como o epónimo das dúas especies existentes do xénero *Pan*, do que o río Congo forma o límite natural entre ámbalas dúas especies. 
* Chimpancé común, *Pan troglodytes*: o chimpancé máis coñecido. Habita en África Occidental e Central. 
* Bonobo, *Pan paniscus*: tamén coñecido como "chimpancé pigmeo". Atópase nas selvas da República Democrática do Congo.

﻿Os chimpancés son membros da familia dos *homínidos*, xuntos cos gorilas, os orangutáns e os seres humanos. Crese que os chimpancés dividíronse da evolución humana hai aproximadamente 6 millóns de anos e máis dun 99% das secuencias do ADN humano e do chimpancé son iguais. Isto fai que os bonobos e os chimpancés comúns sexan os primates vivos máis próximos ó ser humano.. Así mesmo, os chimpancés son os únicos membros coñecidos da subtribu ***Panina***. As dúas especies de *Pan* dividíronse hai un millón de anos.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Outros artigos 
* Grandes simios
* Jane Goodall

### Ligazóns externas 
* ChimpCARE.org
José Cao Cortiñas

**José Faustino Cao Cortiñas**, nado en Narón o 25 de outubro de 1909, foi un político galego.

## Traxectoria 
Fillo dun mariño mercante, aprobou o exame de ingreso no Instituto de Santiago en 1923. No Hospital Provincial de Compostela formouse como practicante. En 1926 obtivo o título oficial na Universidade de Santiago de Compostela. En outubro de 1927 embarcou para Buenos Aires como practicante. De regreso a Galicia, estivo afiliado ao Partido Federal Republicano de Ferrol de 1931 a 1934. Despois militou en Unión Republicana e foi director do semanario republicano *Renovación* (de xaneiro a xullo de 1935). Foi membro da Liga Racionalista. Fundador do Partido Sindicalista en Ferrol foi vicesecretario da Agrupación ferrolá, e o seu delegado no Comité da Fronte Popular.

Co golpe de Estado do 18 de xullo de 1936, fuxiu e permaneceu agochado. Presentouse en novembro de 1945, foi xulgado e condenado a 20 anos. Foi indultado en outubro de 1946. Participou nos traballos de reorganización da CNT clandestina en Ferrol. Foi detido en marzo de 1947 e condenado a un ano de cadea.
## Notas 
## Véxase tamén 
### Bibliografía 
*
Ricardo García Lago

**Ricardo García Lago**, nado na Coruña o 20 de setembro de 1896 e finado na mesma cidade o 8 de abril de 1978, foi un sanitario, sindicalista e político galego.

## Traxectoria 
Afiliado ao Sindicato de Enfermeros, Camareros y Cocineros Marítimos La Cosmopolita nos anos 20. En 1921 foi detido por coacción. En abril de 1922 impartiu unha conferencia na Federación Obrera. Secretario da Confederación Regional Galaica desde finais de 1923, en substitución de José Suárez Duque, foi director de *Solidaridad Obrera* de 1923 a xaneiro de 1925. Membro do grupo anarquista Tierra e do grupo editor do periódico *Tierra*. Moi vixiado desde o inicio da Ditadura de Primo de Rivera, foi encarcerado en outubro de 1924 acusado de asasinar ao presidente da patronal ferrolá, sendo substituído nos seus cargos por Manuel Fandiño Ricart. Foi alumno de practicante en Santiago de Compostela nos anos 1924 e 1925. O 26 de marzo de 1925 asistiu á Asemblea rexional de Santiago, en representación da CNT da Coruña.

Enfermeiro ata 1929, aprobou as oposicións e comezou a traballar de practicante no Instituto Provincial de Hixiene e colaborou no seu *Boletín*. Foi elixido presidente do Colexio Oficial de Practicantes da Coruña en xullo de 1930. Moderou o seu ideario e achegouse a Casares Quiroga, amigo persoal, sen abandonar a militancia na CNT, que compaxinou coa da ORGA. En 1930 participou no Pacto de Lestrobe xunto aos cenetistas César Guillán Bozo e Manuel Fernández Fernández, como delegado da sección VIR da Coruña. O 24 de maio de 1935 impartiu unha conferencia no Centro de Estudios Sociales Germinal co tema "Germinal: tribuna libre". Ao crearse a Fronte Popular mostrouse afín a Izquierda Republicana. Co golpe de Estado do 18 de xullo de 1936 foi expulsado do seu traballo en 1937 e pasou varios anos en prisión. Foi nomeado practicante auxiliar do Dispensario Antituberculoso da Coruña en 1940. Despois foi practicante do Instituto Provincial de Sanidade, investigador de laboratorio e delegado rexional do Instituto de Microbioloxía de Madrid.

## Vida persoal 
Casou en 1918 con Palmira Muñiz Pérez, que finou en 1941, e foi pai de Ricardo e María García Muñiz. Casou en segundas nupcias con Hortensia Espada San Vicente e foi pai de Hortensia García Espada.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Bibliografía 
*

### Ligazóns externas 
* Apuntes para unha enciclopedia histórica do anarquismo galego (G)
Álvaro Paradela

**Álvaro Daniel Paradela Criado**, nado na Coruña o 24 de marzo de 1911 e finado en Narón o 13 de decembro de 1979, foi un médico e escritor galego.

## Traxectoria 
Estudou Medicina na Universidade de Santiago de Compostela, licenciándose en 1932. Nos seus anos de universitario tivo contactos co anarquismo, afiliouse á CNT e foi o secretario do Sindicato de Sanidad de Santiago. Fixo a tese de doutoramento baixo a dirección de Gregorio Marañón, ao tempo que obtiña o título de profesor de Educación Física. Dende decembro de 1934 exerceu a medicina na Coruña. En 1935 colaborou coa Escola Racionalista de Ferrol. Tamén participou como conferenciante no Centro de Estudios Sociales Germinal da Coruña. Co golpe de Estado do 18 de xullo de 1936 foi alistado e combateu no exército franquista, librando de ser paseado grazas á súa madriña.

Despois da Guerra Civil participou en distintas iniciativas xornalísticas en Ferrol e Coruña, co pseudónimo **Amaro Orzán**. De 1957 a 1960 traballou de médico rural en Curtis, onde foi cronista oficial. Colaborou en *La Voz de Galicia* con artigos, reportaxes e denuncias que lle supuxeron a apertura dun expediente, aínda que sen consecuencias. Despois foi médico en Narón, onde creou o topónimo “Ferrolterra” e delimitou o seu territorio. Nesa etapa publicou os *Cuadernos de Amaro Orzán*, traballos literarios autoeditados que regalaba ao seus amigos. Colaborou en *La Voz de Ortigueira*, *La Noche*, *ABC*, *Heraldo de Vivero*, *Ferrol Diario* e *La Región*, e nas revistas *Grial*, *Poesía Española*, *Poesía Hispánica Andarán*, *Arcao* e *Bahía*.

## Obras 
* *La rosa que canta*, 1958.
* *Sabencias*, 1969.

## Premios 
* Premio Ángel Baltar Cortés (1958), por un traballo sobre a novela galega.
* Premio Pérez Lugín, de xornalismo, polo artigo "Cheira a pan".
* Premio O Facho, de contos infantís, por *Raiosol*.
* Premio Fernández Latorre (1962) co artigo "La vida y sus ramas. Un ciudadano en el campo".

## Recoñecementos 
Ten unha praza dedicada en Narón. En 1994 a Sociedade Artística Ferrolá creou o Premio de Narracións Curtas Álvaro Paradela.

## Véxase tamén 
### Bibliografía 
*  

### Ligazóns externas 
* “Álvaro Paradela, memoria de un olvido recordado”
Juan Hermida Iglesias

**Juan Hermida Iglesias**, nado en Arteixo en 1904 e finado na Coruña nos anos sesenta, foi un sindicalista galego.

## Traxectoria 
Panadeiro e militante da CNT, foi directivo do Sindicato de Panaderos, delegado dos panadeiros da Coruña nos congresos de 1931 e 1936. En 1933 era secretario da Federación Local da Coruña e foi detido pola folga de maio xunto con outros delegados cenetistas. Representou a Galicia no Pleno Nacional de Rexionais de xuño de 1934. Foi presidente do gremio de pescadores e socio do Centro de Estudios Sociales Germinal.

Co golpe de Estado do 18 de xullo de 1936 agochouse en Arteixo e fuxiu nun pesqueiro dende A Coruña cara Asturias. Abríuselle proceso, sendo declarado en rebeldía. Tras pasar anos en Francia volveu en 1945. Foi detido en marzo de 1947, xulgado na Coruña por rebelión, e condenado a 12 anos de prisión. Tras pasar uns anos no Penal de El Dueso foi indultado a mediados dos anos cincuenta, pero foi constantemente detido sen encausamento, especialmente cando visitaba a cidade algunha autoridade relevante do Réxime.

## Vida persoal 
Casou con Teresa López Gómez en 1928.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Bibliografía 
*
César Guillán Bozo

**César Guillán Bozo**, nado na Coruña en 1899 e finado na mesma cidade o 11 de agosto de 1978, foi un sindicalista e político galego.

## Traxectoria 
Fillo de José Guillán, médico municipal da Coruña. Foi ferido na Guerra do Rif en 1921. Militante da CNT, en 1930 participou no Pacto de Lestrobe xunto aos cenetistas Ricardo García Lago e Manuel Fernández Fernández, como delgado da sección VIR da Coruña. Vocal da Directiva do Centro de Estudios Sociales Germinal. En abril de 1936 foi elixido vocal da Directiva do Partido Sindicalista da Coruña que presidía Manuel Fernández Fernández. Co golpe de Estado do 18 de xullo de 1936 foi despedido da Fábrica de Tabacos da Coruña o 14 de xullo de 1937. Reincorporouse posteriormente perdendo 11 anos de antigüidade.

## Vida persoal 
Casou con Sara Suárez Barros.

## Notas
Calvin Harris

**Adam Richard Wiles**, nado en Dumfries (Dumfries e Galloway) o 17 de xaneiro de 1984, é un DJ, cantante e produtor escocés máis coñecido polo seu nome artístico **Calvin Harris**.

## Traxectoria 
O seu primeiro álbum foi *I Created Disco*, lanzado no 2007 e con dous sinxelos no Top 10 do Reino Unido; "Acceptable in the 80s" e "The Girls". O seu segundo álbum, *Ready for the Weekend* (2009), acadou a posición número un no Reino Unido e contén o primeiro sinxelo, "I'm Not Alone", que foi incluído no Top 5 do país, "Ready for the Weekend", e os temas "Flashback" e "You Used to Hold Me".

En outubro de 2012, Harris lanzou o seu terceiro álbum de estudio, *18 Months*, no que se inclúen os sinxelos "Awooga", "Bounce", "Feel So Close", "Let's Go", "We'll Be Coming Back" e "Sweet Nothing". Tamén ten composto e producido para outros artistas como Kylie Minogue, Sophie Ellis-Bextor, Dizzee Rascal, Example, Rihanna (no seu grande éxito "We Found Love"), Florence Welch e Cheryl Cole, entre outros. Actualmente ocupa o posto #31 na enquisa realizada en 2012 pola revista DJmag.
Segundo a revista Forbes, Harris foi o DJ mellor pagado de 2013, acadando os 46 millóns de dólares.

## Discografía 
* *I Created Disco* (2007)
* *Ready for the Weekend* (2009)
* *18 Months* (2012)
* *Motion* (2014)
* *Funk Wav Bounces Vol. 1* (2017)
* *Funk Wav Bounces Vol. 2* (2022)

## Xiras 
* Groove Armada: *Soundboy Rock* tour (2007)
* Faithless: *To All New Arrivals* tour (2007)
* *Ready for the Weekend* tour (2009–10)
* Deadmau5 e Skrillex: 'Unhooked' tour (2010)
* Rihanna: Last Girl on Earth Tour e Loud Tour (2011)
* Greater Than Tour (with Tiësto), Reino Unido e Irlanda (2013)

## Notas 
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
*Páxina oficial 
*Calvin Harris en Ultra Music