Santa María Magdalena (barco)

A ***Santa María Magdalena*** foi unha fragata de guerra da Armada Española naufragada xunto co bergantín *Palomo* en 1810 na ría de Viveiro. A *Santa María Magdalena*, baixo o mando do capitán Blas de Salcedo, construírase en 1773 no Arsenal de Ferrol e montaba 38 canóns. O bergantín *Palomo*, mandado polo tenente de fragata Diego de Quevedo, construírase en 1793 no mesmo arsenal e montaba 18 canóns. Os dous buques formaban parte da frota hispano-inglesa que, baixo o mando do capitán Joaquín Zarauz, tiña como misión defender a costa cantábrica fronte aos franceses. Completaban a frota o corsario *Insurgente Roncalesa*, unha balandra inglesa e vinte buques de transporte.

## Historia 
[alt=Monumento a Antonio López Polo en Covas|miniatura|Monumento a Antonio López Polo, descubridor da fragata, en [Covas, Viveiro|Covas.|esquerda]]A *Santa María Magdalena* virou áncora na Coruña o 14 de outubro de 1810. Ao pasaren por Ribadeo uníronselle a goleta *Liniers* e os canoneiros *Corzo*, *Estrago*, *Gorrión* e *Sorpresa* e mais quince transportes. No serán do 18 fondeou na baía de Xixón para desembarcar ao día seguinte as forzas do exército que atacaría a cidade asturiana, acadando deste xeito que as forzas francesas se repregasen. Rematada a acción, dirixíronse a Santoña o día 23, xusto cando se declara un vento noroeste moi forte. Isto provocou que os buques máis grandes picasen cabos, namentres que os catro canoneiros afundiron, aínda que as súas respectivas tripulacións se salvaron.

Coa mellora do tempo e dispersada a frota, o día 29 dirixíronse ao porto de Viveiro a fragata *Magdalena*, o *Palomo*, dous transportes e a fragata inglesa *Narcisus*. O 2 de novembro declarouse un temporal de vento norte e esa noite pediron auxilio con bengalas e canonazos. As dificultades eran especiais para o *Magdalena* e o *Palomo* que só contaban con dúas áncoras, xa que as outras ficaran en Santoña. O temporal desfixo o casco do *Magdalena* e non tardou en esfondar. O *Palomo* foi levado á praia de Sacido polas ondas.

Do total da tripulación da fragata, só conseguiron chegar á costa oito homes, dos que sobreviviron tres, e a cifra de mortos elevouse á 480. A case totalidade dos mortos foron arrebolados polo mar ao longo desa noite á praia de Covas. Morreron 70 homes do *Palomo*, polo que a cifra total de mortos (550) a converte nunha das maiores traxedias marítimas coñecida nestas costas.

A maioría dos mortos foron soterrados nun cemiterio improvisado ao longo da praia de Covas e a principios do século XX aínda se conservaban as cruces.

Esta traxedia tivo unha enorme repercusión en todo o Estado. O feito de que aparecese o corpo do capitán Blas Salcedo abrazado ao do seu fillo fixo que a Armada prohibise o embarque de pais con fillos ou de irmáns no mesmo barco.

## A traxedia na cultura popular 
miniatura|Peza de artillaría recuperada da *Santa María Magdalena* exposta en Viveiro.
O naufraxio fixo que corresen lendas sobre o feito e que aparecesen coplas e romances: 

*Dime, bergantín Palomo,
*¿dónde fue tu perdición?
*En la ría de Viveiro
*al toque de la oración.

*Di fragata Magdalena,
* ¿qué mal viento te dió el mar?
*Todos los vientos son buenos
*si Dios no da tempestad.

## Véxase tamén 
### Outros artigos 
* *HMS Serpent*