Ephippiorhynchus asiaticus

***Ephippiorhynchus asiaticus*** é unha especie de cegoña alta e de pescozo longo e negro que vive no subcontinente indio e sur de Asia cunha poboación separada en Australia. Vive en hábitats de zonas húmidas e preto de campos de certos cultivos como o arroz e trigo onde procura comida capturando unha ampla variedade de presas. As aves adultas de ambos os sexos teñen un pesado peteiro e debuxos de cor branca e negra iridescente, pero hai un dimorfismo sexual na cor do iris do ollo, que nas femias é amarelo e nos machos é escuro. É unha das poucas cegoñas que én fortemente territorial cando se alimenta e reproduce. Atendendo ás súas semellanzas de comportamento, Kahl así como datos de hibridación ADN-ADN e do citocromo *b*. Os xéneros *Xenorhynchus* e *Ephippiorhynchus* foron ambos creados ao mesmo tempo, e como primeiro revisor, Kahl Charles Lucien Bonaparte creou o xénero *Xenorhynchus* en 1855 e situou dúas especies nel: *X. indica* e *X. australis*. Este tratamento foi seguido en traballos posteriores, pero James Lee Peters na súa obra de 1931 tratounas como subespecies. En 1989, McAllan e Bruce propuxeron elevalas outra vez ao nivel de especie, e usando o novo xénero *Ephippiorhynchus* de Kahl chamáronlles: *E. asiaticus* á oriental e *E. australis* á de Australia e Nova Guinea. Esta recomendación estaba baseada na distribución separada de ambas e en diferenzas na coloración iridescente do pescozo que os autores suxerían que podería reflectir diferentes comportamentos de exhibición. Porén, esta recomendación non se adoptou e os posteriores estudos non atoparon diferenzas consistentes nas cores.

Nun traballo lexicolóxico propúxose como nome desta especie en galego xabirú asiático.

## Descrición 
[miniatura|Femia adulta en voo no [río McArthur no Territorio do Norte de Australia. ]]
É unha ave grande de 129–150 cm de altura cunha envergadura alar de 230 cm. O deseño da plumaxe é moi rechamante, e os exemplares novos son distintos dos adultos. Os adultos teñen unha cabeza, pescozo, plumas de voo secundarias e cola iridiscentes negro azuladas brillantes; un píleo marrón cobrizo; un dorso e ventre brancos brillantes; peteiro negro cun bordo superior lixeiramente cóncavo; e patas vermellas brillantes. Os sexos son idénticos excepto en que o iris das femias adultas é amarelo e o dos machos adultos é marrón. Os exemplares novos antes dos seis meses teñen un iris de ton marrón; un peteiro claramente menor e máis recto; unha aparencia acolchada; cabeza, pescozo, parte superior do dorso, ás e cola marróns; ventre branco; e patas negras. Pero cando teñen máis de seis meses presentan unha aparencia moteada especialmente na cabeza e pescozo onde a se desenvolve parcialmente iridiscencia; primarias externas marróns escuras; primarias internas brancas que forman unha mancha a modo de ombreiro cando as ás están pechadas; un peteiro pesado idéntico en tamaño ao dos adultos pero aínda máis recto; e patas de rosa claro a rosa escuro. Igual que a maioría das cegoñas, esta especie voa co pescozo estendido, non retraído como unha garza. En voo parece longa e delgada e unha barra negra percorre as ás brancas (parecéndose algo á cegoña negra migratoria, pero esta ten toda a á negra)
miniatura|Femia co iris amarelo.

## Distribución e hábitat 
Na India a especie vive no oeste, terras altas centrais e chairas ganxéticas do norte estendéndose cara ao leste polo val de Assam, pero é rara na India peninsular e Sri Lanka. Espállase polo sueste asiático, por Nova Guinea e a metade norte de Australia. É rara ao longo do extremo sueste da súa área de distribución, pero común polo norte. Estímase que hai unhas 1800 na rexión dos ríos Alligator do Territorio do Norte, cun número global baixo durante as inspeccións realizadas en todas as estacións. Unha combinación de inspeccións aéreas e de recontos en terra na zona media da chaira de inundación do río Fly en Papúa-Nova Guinea estimou 317 (decembro de 1994) e 249 exemplares (abril de 1995).

A maior poboación reprodutora coñecida localízase nas terras principalmente agrícolas do sueste de Uttar Pradesh na India. Estimáronse densidades duns 0,099 exemplares por quilómetro cadrado nesta rexión constituída por un mosaico de campos cultivados e zonas húmidas. Atopáronse seis parellas nos 29 km2 do Parque Nacional de Keoladeo. Observouse unha parella reprodutora no distrito de Bhagalpur, no oeste de Bihar.

En Sri Lanka, a especie é un residente reprodutor raro, con 4-8 parellas reprodutoras no Parque Nacional de Ruhuna. É moi rara e posiblemente xa non se reproduce en Bangladesh e Tailandia.

Busca comida en diversos hábitats húmidos naturais e artificiais. Frecuentemente usa hábitats de zonas húmidas de auga doce naturais como lagos, lagoas, marismas, pradeiras inundables, meandros abandonados, pantanos, ríos e prados húmidos. Un pequeno número de exemplares pode verse en zonas húmidas costeiras da India, incluíndo regatos de mangleirais e marismas. En áreas cultivadas prefiren as zonas húmidas naturais para buscar comida, aínda que usan preferentemente campos de arroz asolagados durante o monzón, probablemente debido á inundación excesiva de lagos e lagoas.

A construción dos niños na India comenza durante o momento álxido do monzón e a maioría dos niños inícianse en setembro-novembro e uns poucos máis tarde ata como máximo xaneiro. As aves adultas fan quendas no niño e cando un torna ao niño para substituír o outro, realizan unha exhibición de saúdo coas ás abertas e un movemento da cabeza arriba e abaixo. O número de parellas de cegoñas que crían con éxito, e a media de tamaño dos pitos con plumaxe adulta están fortemente relacionados coas chuvias do monzón e post-monzón, aumentando nos anos con máis chuvias. e poden ser bastante agresivas con outras aves acuáticas grandes como garzas e grúas. Os adultos defenden agresivamente pequenas depresións de augas profundas contra garzotas e garzas (en Malabanjbanjdju no Parqaue Nacional de Kakadu, Australia), e partes secas da zona húmida contra aves acuáticas como os cullereiros e outras especies de cegoñas (no Parque Nacional de Dudhwa, Uttar Pradesh, India).

É unha especie carnívora e a súa dieta comprende aves acuáticas como as galiñolas *Fulica*, añingas, mergullóns pequenos, os patos *Spatula clypeata*, os xacánidos *Hydrophasianus chirurgus*, En Australia, tamén busca comida pola noite para alimentarse das crías que saen dos niños de tartarugas mariñas. As análises do contido estomacal de nove destas cegoñas en Australia mostraron que a súa dieta contén cangrexos, moluscos, insectos (saltóns ou escaravellos), anfibios, réptiles e aves. As cegoñas comeran tamén algúns pequenos cachos de plástico, croios, excrementos de gando e material vexetal. Nas zonas húmidas ben protexidas, tanto en Australia coma na India, estas cegoñas aliméntanse case exclusivamente de peixes, Aínda que son predominantemente diúrnos, poden alimentarse de noite e sábese que buscan comida nas noites de luar para capturar crías de tartarugas nas praias australianas.

Ás veces voan planando durante as horas de calor ou descansan sobre as patas. Cando son molestados poden estirar os pescozos.

Igual que outras cegoñas, son bastante mudas agás no niño, onde poden facer repenicos abrindo e pechando o peteiro rapidamente, baténdoo. Os sons producidos son graves e resoantes e acaban cun curto salaio.

Son principalmente aves non sociais e adoitan verse como aves que están soas, parellas ou grupos familiares. e da especie de trematodos endoparasitos *Dissurus xenorhynchi*.

## Status e conservación 
É unha especie que vive dispersa e non se atopa en ningures en grandes densidades, o que fai difícil facer unha estimación fiable das poboacións. A poboción de Sri Lanka estimouse nuns 50 exemplares, mentres que a especie é moi rara en Tailandia, Myanmar, Laos e Camboxa. Pode estar extinguida na rexión da Sonda. A poboación combinada do sur e sueste asiáticos é de menos de 1000 exemplares. Un estudo de 2011 atopou que a poboación do suroeste de Uttar Pradesh era estable, aínda que as taxas de crecemento da poboación poden declinar co aumento do número de anos secos ou cambios no uso das terras que reduzan permanentemente o número de parellas reprodutoras. Porén, as poboacións reprodutoras saudables están en áreas non protexidas e zonas agrícolas intensamente cultivadas (especialmente no sur de Asia) e en áreas de cría de gando (como no nordeste de Australia). Abundan as indicacións na literatura sobre que esta especie require zonas húmidas non alteradas, mais isto parece válido só en áreas onde a caza de animais silvestres é común (como nalgúns países do sueste asiático). Coñécense poucas poboacións reprodutoras con alto éxito reprodutor debido principalmente á falta de traballo de campo. As aves novas eran capturadas nos niños pola súa carne en Assam.

En Australia un mito da creación aborixe describe a orixe do peteiro desta cegoña nunha lanza que se lle lanzou á cabeza do animal. O pobo binbinga a miúdo considera a carne desta ave como tabú e comer a súa carne pode facer que un neno aínda non nacido cause a morte da súa nai. A especie chámanlle "karinji" e é o tótem dun grupo coñecido como pobo karinji.

A diferenza na cor do iris entre os sexos xa foi sinalada en 1865 por A D Bartlett, o superintendente a cargo da colección do Sociedade Zoolóxica de Londres. A semellanza nesta característica coa cegoña africana *E. senegalensis* foi indicada por Bartlett e comentada por J. H. Gurney. Charles Darwin, que mantiña correspondencia con Bartlett, era coñecedor disto e utilizouno como un dos exemplos de dimorfismo sexual en aves. John Gould no seu libro das aves de Australia de 1865 sinalou que a carne da ave "...&nbsp;tiña sabor a peixe, demasiado potente para admitir que sexa comida por ninguén a non ser un explorador famento."

## Notas 
## Véxase tamén 
### Bibliografía 
* Maheswaran, G. and Rahmani, A. R. (2002) Foraging behaviour and feeding success of the black-necked stork (*Ephippiorhychus asiaticus*) in Dudwa National Park, Uttar Pradesh, India. J. Zool. 258: 189–195.
* Maheswaran, G. (1998) Ecology and behaviour of Black-necked Stork (*Ephippiorhynchus asiaticus* Latham, 1790) in Dudwa National Park, Uttar Pradesh. PhD thesis, Centre of Wildlife and Ornithology, Aligarh Muslim University, Aligarh, India.
* Farah Ishtiaq, Sálim Javed, Malcolm C. Coulter, Asad R. Rahmani 2010 Resource Partitioning in Three Sympatric Species of Storks in Keoladeo National Park, India. Waterbirds 33(1):41–49
* 

### Ligazóns externas 
* Birds in my backyard, Australia
* New South Wales, Australia 
* Imaxes e vídeos
* Espécime en 3D
* BirdLife Species Factsheet