open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Stylonychia

***Stylonychia*** é un xénero de ciliados, clasificado como esticotrico (unha subclase dos espirotricos). É moi común en augas doces e no solo, encóntrase sobre as algas filamentosas, superficies de biopelículas, e entre as partículas de sedimentos. Tamén se encontran nadando entre vexetación en descomposición e nas escumas flotantes das pozas. Igual que outras especies relacionadas, *Stylonychia* ten cilios agrupados en membranelas ao longo da boca e cirros sobre o corpo. Distínguese en parte polos seus longos cirros na parte posterior, xeralmente un grupo de tres. Os máis longos poden poden verse ao microscopio a 25 aumentos, e para ver os máis pequenos cómpren 450 aumentos. Son depredadores e aliméntanse doutros protozoos e bacterias, como o ciliado *Urocentrum*.

## Morfoloxía 
*Stylonychia* ten forma oval visto desde arriba, e é notable pola súa incesante actividade e rápido movemento. Os cilios de *Stylonychia* están moi especializzdos e non están libremente distribuídos sobre o seu corpo. Os cilios situados ao longo das beiras da superficie ventral parecen penachos de cilios fusionados e utilízanse a modo de patas que lle permiten moverse como se camiñase. Algúns teñen pequenos "penachos" de cilios, outros téñenos distribuídos máis homoxeneamente. Os cilios fusionados máis longos forman protrusións que parecen agullas (*stylus*) a ambos os extremos do corpo. Outro conxunto de cilios especializados baten a auga para arrastrar bacterias e outros microorganismos cara á súa cavidade oral. Algunhas partes das súas presas poden verse a través do seu corpo mentres as está a dixerir.

*Stylonychia* ten unha particularidade: ten 48 tipos de apareamento (sexos) diferentes, o que significa que cada individuo pode seleccionar as súas parellas para aparearse dentro do 97 % do total da poboación. Isto é máis do que presentan outros ciliados como a maioría dos paramecios, pero outras especies teñen tamén máis de dous sexos, como por exemplo *Tetrahymena thermophila* que ten 7 sexos.

## Galería de vídeos 
## Notas 
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* Vídeos de Stylonychia en movemento
Gamonal

O topónimo **Gamonal** pode referirse a:

;Fóra de Galiza

;En Andalucía
***Gamonal**, barrio da cidade de Benalmádena, na provincia de Málaga.

;En Asturias
***Gamonal**, monte de 1.712 metros de altitude situado na Serra do Aramo.

;En Castela e León
***Gamonal**, barrio da cidade de Burgos;
***Gamonal**, localidade do concello de Hurtumpascual, na provincia de Ávila.

;En Castela-A Mancha
***Gamonal**, localidade do concello de Talavera de la Reina, na provincia de Toledo.

## Véxase tamén
### Outros artigos
***O Gamoal**, lugar da parroquia de Oseira, no concello de San Cristovo de Cea.
Migración (homónimos)

O termo **migración**  pode referirse a:
* **Migración**, o desprazamento de organismos que se produce desde un lugar de orixe a outro de destino e que leva consigo un cambio da residencia habitual no caso das persoas ou do hábitat no caso das especies, como poden ser animais con patróns migratorios;
** **Migración animal**; en bioxeografía, ecoloxía e etoloxía, é o desprazamento periódico dunha poboación animal cara a outro lugar xeográfico onde poder sobrevivir;
** **Migración humana**; en demografía, é o cambio de residencia dos seres humanos.
*** Véxase tamén **Migracións humanas prehistóricas**.

Ademais pode facer referencia a:
* a **migración de datos**; en informática, o traspaso de información entre bases de datos;
* a **migración de ións**; en electroquímica, a consecuencia da pasaxe de corrente eléctrica nunha cuba electrolítica durante a electrólise.
* a **migración celular**, en zooloxía, embrioloxía, fisioloxía e medicina, o desprazamento de células, proceso de grande importancia no desenvolvemento e o mantemento dos organismos pluricelulares.
Migración

Denomínase **migración** a todo desprazamento dunha poboación, ben sexan microorganismos, animais ou humanos, que se produce desde un lugar de orixe a outro de destino e leva consigo un cambio de hábitat, ou de residencia no caso dos humanos.

As migracións de seres humanos estúdanse en demografía e xeografía da poboación. E migración das especies estúdanse na disciplina de bioxeografía da ecoloxía. Os artigos que se poden consultar ao respecto son:
* Migración humana, que presenta dous enfoques: o da emigración, desde o punto de vista do lugar ou país de onde sae a poboación; e o da inmigración, desde o punto de vista do lugar ou país a onde chegan os "migrantes".
* Migración como proceso ecolóxico, en particular a migración animal, que son os desprazamentos periódicos, estacionais ou permanentes de especies dun hábitat a outro.
La Opinión (Ferrol)

***La Opinión*** foi un periódico editado en Ferrol en 1898.

## Historia e características 
Apareceu en febreiro de 1898. Diario liberal dinástico.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Bibliografía
La Opinión (1868)

***La Opinión*** foi un periódico editado en Vigo en 1868.

## Historia e características 
Apareceu en outubro de 1868. Periódico de carácter republicano identificado coa liña política de Manuel Becerra Bermúdez. Entre os seus redactores figuraron Celestino L. Martí e Saturnino Suárez.

## Véxase tamén 
### Bibliografía 
* 
* 

### Outros artigos 
* Lista de publicacións impresas da provincia de Pontevedra
Migración humana

[right|300px|miniatura|Taxas de [migración: positiva (azul), negativa (laranxa), estábel (verde), sen datos (gris)]]

A **migración humana** referírese á migración de poboacións de seres humanos, e ten dúas acepcións:

* unha ampla, que inclúe todos os tipos de desprazamentos dos seres humanos, 
* e outra, máis restrinxida, que só ten en conta aqueles desprazamentos que involucran un cambio de residencia dos que o realizan.

A Organización das Nacións Unidas declarou o 18 de decembro como **Día Internacional do Migrante**, co obxectivo de promover unha xestión humana e ordenada da migración en beneficio de todos, incluíndo as comunidades de orixe, tránsito e destino .

## Emigración e inmigración 
Calquera proceso migratorio implica dous conceptos:
* **Emigración**, que é a saída de persoas dun país, lugar ou rexión para establecerse noutro país, lugar ou rexión. A emigración implica unha estimación negativa do nivel de vida dunha persoa e do seu contorno familiar e unha percepción de que ao establecerse noutra parte aumentarán as súas perspectivas económicas, sociais ou doutro tipo ou, polo menos, de que as súas esperanzas dunha vida mellor se farán efectivas no futuro.
* **Inmigración** que é a chegada a un país ou lugar de persoas procedentes doutro país ou lugar.

A forma de migración máis importante desde o século XIX até a época actual é a que se coñece como éxodo rural, que é o desprazamento masivo de habitantes desde o medio rural ao urbano: millóns de persoas trasládanse anualmente do campo á cidade en todos os países do mundo (sobre todo, nos países subdesenvolvidos) en busca de mellores condicións de vida e, sobre todo, de maiores oportunidades de emprego.

## Véxase tamén 
### Outros artigos 
* Transferencia de poboación

## Notas
La Opinión (1909)

***La Opinión*** foi un semanrio editado en Vigo en 1909.

## Historia e características 
Semanario de carácter independente, apareceu en 1909. Dirixido por Generoso González. Foi un periódico de curta vida.

## Véxase tamén 
### Bibliografía 
### Outros artigos 
* Lista de publicacións impresas da provincia de Pontevedra
Montán, Montán, Samos

**Montán** é o único lugar da parroquia de Montán no concello lucense de Samos, na comarca de Sarria. Segundo o IGE, en 2023 tiña 34 habitantes (20 homes e 14 mulleres).

## Lugares e parroquias
### Lugares de Montán
### Parroquias de Samos
## Notas 
## Véxase tamén 
### Outros artigos 
*Lugares de Samos
Bioetanol Galicia

**Bioetanol Galicia** é unha empresa galega do sector enerxético situada en Curtis fundada en 2002 por Abengoa que a vendeu en 2017. A súa produción emprégase como aditivo nas gasolinas sen chumbo.

## Factoría
A fábrica está situada no Polígono industrial Curtis-Teixeiro nunha superficie de 150.000 metros cadrados que ocupaba a antiga factoría siderúrxica Sidegasa. Investíronse 108,6 millóns de euros na súa construción.

O centro ten unha capacidade de produción de 196 millóns de litros anuais de bioetanol, 130.000 toneladas de gran soluble deshidratado para pensos, e 204 megavatios anuais de produción eléctrica. Anualmente consome 340.000 toneladas de cereais e uns 50 millóns de litros de alcohol vínico e outros.

En 2017 Abengoa vendeu o seu negocio de bioetanol a Trilantic Europe por 111 millóns de euros.

## Condena
En 2012 a empresa foi condenada polo Tribunal Superior de Xustiza de Galicia cunha sanción de 30.001 euros por unha denuncia do Consello da Xunta en 2010 por empregar a etiqueta *eco* nun dos seus produtos para fabricar penso.

## Notas
El Litoral (Vilagarcía de Arousa)

***El Litoral*** foi un periódico publicado en Vilagarcía de Arousa entre 1899 e 1910.

## Historia e características 
Apareceu o 8 de xaneiro de 1899. Deixou de editarse na primeira década do século XX, cando se produciu a doazón da illa de Cortegada ao monarca. En novembro de 1910 sacou un número extraordinario, editado nos talleres de *El Eco de Arosa*, no que reproduciu e comentou unha sesión municipal na que se debatía a creación de dúas prazas de médico para Vilagarcía de Arousa.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Bibliografía 
*
Belfast Giants

Os **Belfast Giants** son un equipo profesional de hóckey sobre xeo da cidade de Belfast, Irlanda do Norte (Reino Unido). Os Giants compiten na máxima categoría do hóckey sobre xeo británico, a Elite Ice Hockey League (EIHL), sendo o único representante de Irlanda do Norte na competición. Xoga os seus partidos como local no Odyssey Arena de Belfast, un pavillón con capacidade para 8000 espectadores.

## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* Sitio web oficial
Hafþór Júlíus Björnsson

**Hafþór Júlíus "Thor" Björnsson**, nado o 28 de novembro de 1988, é un forzudo, actor e ex xogador de baloncesto islandés.

## Baloncesto 
Hafþór comezou a súa carreira no deporte como xogador de baloncesto. Cunha altura de 2,06 metros, comezou no equipo K.R. Basket Reykjavík. Na tempada 2007–2008, emepezou a xogar profesionalmente no equipo da primeira liga islandesa FSu Selfoss basketball.

## Actor 
Hafþór foi escollido para interpretar a Gregor Clegane para a cuarta tempada da serie de televisión da HBO *Game of Thrones* en agosto de 2013. Este foi o seu primeiro papel importante, e converteuse na terceira persoa en interpretar este papel. Conan Stevens fixo de Clegane na primeira tempada e Ian Whyte na segunda.

## Filmografía 
*2012–2013: ''The World's Strongest Man* como el mesmo&nbsp;– competidor (serie de televisión)
*2014: *Game of Thrones* como Gregor Clegane (Serie de televisión da HBO)
*2014: *Zon 261'' como Big John&nbsp;– viquingo islandés.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
*Ficha en IMDb
Picaraño

***Picaraño*** foi un periódico publicado en Entrimo entre 1909 e 1910.

## Historia e características 
Subtitulado *Periódico Republicano Radical Revolucionario*, apareceu o 1 de xuño de 1909. Tiña como lema "Su misión es zurrar la badana". Publicábase os días 15 e 30 de cada mes. O seu director e propietario era Vicente González. De contido anticlerical, asume como propia a tríade ideolóxica da Revolución Francesa (*Liberté, égalité, fraternité*). Tiña colaboradores correspondentes en Lisboa, Buenos Aires, Salamanca e Bande. Publicou poemas de Aureliano Pereira e Manuel Curros Enríquez.

## Véxase tamén 
### Bibliografía 
* 
* 
* 
### Outros artigos 
* Lista de publicacións impresas da provincia de Ourense
### Ligazóns externas 
* "O 'Picaraño', periódico republicano, radical, revolucionario do Entrimo" (10/6/2014). Real Academia Galega.
El Eco de Arosa

***El Eco de Arosa*** foi un semanario publicado en Vilagarcía de Arousa entre 1906 e 1910.

## Historia e características 
Apareceu en xuño de 1906. Editábase na súa propia imprenta e estaba dirixido por Manuel Suárez Castro. Publicou o diálogo en verso galego *O Alalá* de Francisco Porto Rey.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Bibliografía 
* 

### Outros artigos 
* Lista de publicacións impresas da provincia de Pontevedra
El Mercantil (1922)

***El Mercantil*** foi un semanario editado en Vigo en 1922.

## Historia e características 
Apareceu en 1922. Entre os seus colaboradores figurou Herberto Blanco Rodríguez. Tivo unha existencia efémera.

## Véxase tamén 
### Bibliografía 
* 

### Outros artigos 
* El Mercantil (1975) *GEG*; https://egu.xunta.gal/gl/termo/151716/Mercantil%2C%20El
* Lista de publicacións impresas da provincia de Pontevedra
La Bruja

***La Bruja*** foi un periódico editado en Ourense en 1901.

## Historia e características 
Subtitulado *Número provisional*, apareceu o 30 de xuño de 1901, en calidade de anunciador dunha publicación futura con fotogramas e paxinación abundante. De periodicidade semanal inicialmente, foi un periódico de carácter satírico e incluíu poemas e textos irónicos e críticos. Os seus colaboradores asinaban con pseudónimos como Celestino Vichy ou Adolfo.

## Véxase tamén 
### Bibliografía 
* 
* 

### Outros artigos 
* Lista de publicacións impresas da provincia de Ourense
Caldo e Touros

***Caldo e Touros*** (tamén citada como ***Caldo y Toros***) foi un semanario editado en Ourense en 1907.

## Historia e características 
Apareceu en xullo de 1907. Publicou retratos de toureiros que actuaron en Ourense. Os promotores cualificárona como "revista relámpago" e só apareceron dous números.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Bibliografía 
* 
* 
* 
* 
*
La Temporada en Mondariz

***La Temporada en Mondariz*** foi un semanario publicado en Mondariz entre 1888 e 1931.

## Historia e características 
Apareceu en xuño de 1888. Publicación semanal que se repartía gratuitamente todos os domingos da temporada do verán entre os clientes do balneario de Mondariz. Imprimíanse, por termo medio, dezasete números anuais. A partir de 1924 reserváronse moitos espazos para o galego. En 1925 cambiou o seu formato polo de revista. Colaboraron na publicación Alfredo Vicenti, Celso G. de la Riega, Manuel Murguía, Aurelio Ribalta, Francisco Camba, Ramón Cabanillas e Federico Maciñeira. Entre os colaboradores literarias figuraron Eduardo Pondal, Curros Enríquez, Amado Carballo, Manuel Antonio e Aquilino Iglesia Alvariño en poesía, e Vicente Risco e Ben-Cho-Shey con textos en prosa. Cesou a súa publicación en setembro de 1931.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Bibliografía 
* 
* 

* 
### Outros artigos 
* Lista de publicacións impresas da provincia de Pontevedra
Villagarcía (revista)

***Villagarcía*** foi unha revista editada en Vilagarcía de Arousa entre 1906 e 1907.

## Historia e características 
Subtitulada *Revista comercial y de intereses generales*, apareceu en 1906. Revista semanal, Pedro Abad Abalo era o seu director e propietario.

## Véxase tamén 
### Bibliografía 
* 

### Outros artigos 
* Lista de publicacións impresas da provincia de Pontevedra
Pedro Pascal

**José Pedro Balmaceda Pascal**, nado en Santiago de Chile o 2 de abril de 1975, é un actor chileno de cine, teatro e televisión. É coñecido por interpretar o papel de Oberyn Martell na cuarta tempada da serie de televisión da HBO *Game of Thrones*.

## Filmografía 
### Cinema 
### Televisión 
### Vídeos musicais 
### Videoxogos 
## Notas 
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
*Ficha en IMDb
José Vega Blanco

**José Vega Blanco**, finado en Lugo o 15 de febreiro de 1933, foi un xornalista e escritor galego.

## Traxectoria 
Estudou no Seminario de Lugo. Foi redactor de *La Idea Moderna*, do que chegou a ser director en 1902 e colaborou en *Galicia Moderna* escribindo crónicas co pseudónimo **Beppo**. Despois foi director de *El Regional*. Foi membro fundador da Real Academia Galega. Foi funcionario do Goberno civil de Lugo. En 1907, presidiu o Círculo das Artes de Lugo.
[miniatura|150px|[Julio Pérez de Guerra e José Vega Blanco en Lugo 1920.]]

## Obras 
* *Borrones* (1900).
**La catedral de Lugo* (1919). A Coruña: Litografía e imprenta Roel

## Notas 
## Véxase tamén 
### Bibliografía 
* 
*
NGC 1499

A **Nebulosa California** (NGC 1499) é unha nebulosa de emisión situada na constelación de Perseus. É chamada así porque parece asemellarse ó contorno do estado de California, Estados Unidos, en fotografías de longa exposición. Ten un tamaño aparente de case 2,5° de longo e, debido ó seu baixisimo brillo superficial, é moi difícil observala visualmente. Pódese observar cun filtro H*β* (que illa o H*β*, na liña de 486&nbsp;nm) dentro dun rico campo visual no telescopio baixo ceos escuros. Está a unha distancia de preto de 1.000 anos luz da Terra. A súa fluorescencia débese á excitación da liña H*β* da nebulosa pola prodixiosamente enerxética e próxima estrela O7, xi Persei  (tamén coñecida como Menkib, véxase na diapositiva de abaixo, no centro cara a abaixo e un pouco cara a dereita)

A Nebulosa de California foi descuberta por E. E. Barnard en 1884.

Ficheiro:California Neb 2007.jpg|Imaxe da *Nebulosa California* vista dende un telescopio afeccionado.
Ficheiro:Menkhib and the California Nebula.jpg|Imaxe infravermella da nebulosa tomada polo WISE.

## Referencias 
## Ligazóns externas 
* NGC 1499 at SEDS 
* Menkhib and the California Nebula by the Wide-field Infrared Survey Explorer (WISE)
Cosmin Contra

**Cosmin Marius Contra**, nado en Timișoara o 15 de decembro de 1975, é un exfutbolista romanés. Xogaba de lateral dereito e foi internacional coa selección romanesa.

## Adestrador 
O 10 de marzo de 2014 foi anunciado como novo adestrador do Getafe, en substitución de Luis García Plaza.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* Datos do xogador en bdfutbol.com
Borja Viguera

**Borja Viguera Manzanares**, nado o 26 de marzo de 1987 en Logroño, é un futbolista profesional español que xoga na posición de dianteiro no Sporting de Gijón da Primeira División Española.

## Traxectoria 
Saído da canteira do CD Berceo, Viguera chegou ás categorías inferiores da Real Sociedad, pasando polo equipo xuvenil e a Real Sociedad B, onde estivo tres tempadas. En dúas delas chegou a xogar algún partido co primeiro equipo, pero non foi ata a tempada 2009-10 cando foi ascendido á primeira aliñación. Nas seguintes tempadas, Viguera foi cedido dúas veces, a primeira ó Gimnàstic de Tarragona, e a segunda ó Albacete Balompié.

Tras rematar o seu contrato coa Real Sociedad en xuño de 2012, Viguera fichou polo Deportivo Alavés, equipo da Segunda División B. Na súa primeira tempada no Alavés, conseguiu o ascenso a Segunda División, sendo unha peza fundamental do equipo ó anotar 12 goles en 32 partidos. Na tempada 2013-14, Viguera converteuse no máximo goleador da Segunda División, tras anotar 25 goles en 38 partidos, axudando así ó Alavés a manter a categoría.

## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* Perfil de Viguera en bdfutbol.com
La Libertad (Betanzos)

***La Libertad*** foi un periódico editado en Betanzos en 1886.

## Traxectoria 
Apareceu o 1 de maio de 1886. Bisemanario republicano que saía os mércores e os sábados. Creado e dirixido por Roque Ponte. Entre os seus colaboradores figurou Fernando García Acuña. Imprimíase nos obradoiros tipográficos de Ángel Amenedo Ponte. Publicou unha "galería de hombres ilustres de Betanzos" obra do erudito local Jesualdo Martínez Santiso. Inseriu tamén unha obra novelística de ambiente galego en forma de folletín.

## Véxase tamén 
### Bibliografía 
* 

* 

### Outros artigos 
* Lista de publicacións impresas da provincia da Coruña
### Ligazóns externas 
* *La Libertad* na Hemeroteca virtual de Betanzos
La Libertad (Buenos Aires)

***La Libertad*** foi un periódico editado en Buenos Aires en 1920.

## Traxectoria 
Publicación editada polo Comité de Residentes del Partido de La Estrada en Buenos Aires dende 1920. De periodicidade mensual, distribuíase gratuitamente.

## Véxase tamén 
### Bibliografía 
* 

### Outros artigos 
* Publicacións impresas da diáspora galega
### Ligazóns externas
La Libertad (A Coruña)

***La Libertad*** foi un periódico editado na Coruña en 1904.
## Historia e características 
"Semanario defensor de los intereses del pueblo", apareceu o 14 de maio de 1904. Estaba dirixido por Florencio Zanón.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Bibliografía 
*
El Perro Chico

***El Perro Chico*** foi un periódico editado en Santiago de Compostela en 1919.

## Historia e características 
Subtitulada *Revista cómico-seria*, apareceu en decembro de 1919. Publicación humorística de vinte páxinas que incluíu varios espazos en lingua galega. De vida moi breve, probablemente só apareceu o primeiro número.

Consérvase un exemplar na Fundación Penzol.
## Véxase tamén 
### Bibliografía 
* 
* 

* 

### Outros artigos 
* Lista de publicacións impresas da provincia da Coruña
Rally Cidade de Narón de 2014

O **Rally Cidade de Narón de 2014** foi a edición 27ª e a cuarta rolda da tempada 2014 do Campionato de Galicia de Rally. Celebrouse entre o 7 de xuño e contou cun itinerario composto por oito treitos sobre asfalto.
## Itinerario 
## Clasificación final 
## Notas
Goat Simulator

***Goat Simulator*** é un videoxogo de simulación en terceira persoa desenvolvido por Coffee Stain Studios. Foi estreado para Microsoft Windows por Steam o 1 de abril de 2014. As versións para macOS e Linux están a ser desenvolvidas.

O modo de xogo é comparable ó dos xogos de skate, pero o xogador controla unha cabra cuxo único obxectivo é facer a maior das desfeitas nun mapa de mundo aberto. Concibido inicialmente coma un prototipo de broma, os vídeos en YouTube da versión provocaron grande expectación, polo que o estudio decidiu lanzar o xogo ó público.

## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
*Páxina oficial
Leŭ Haroška

**Leŭ Haroška** (en belaruso: *Леў Гарошка*), nado o 26 de febreiro de 1911 en Traščyčy e "Prakop Kavaĺ" (*Пракоп Каваль*), foi un sacerdote e arquimandrita grecocatólico belaruso, estudoso da historia das relixións, mestre, escritor e editor.

## Biografía 
### Primeiros anos 
Naceu nunha familia ortodoxa moi pobre, de tradición grecocatólica, en Traščyčy. Entre os anos 1923 e 1931 estudou no Gymnasium Belaruso de Navahrudak.
O 2 de maio de 1942 Haroška foi elixido membro da dirección do exarcado e converteuse en vice-exarca. Porén, o exarcado foi de curta duración, e foi desmantelado polas autoridades nacionalsocialistas nese ano. O mesmo Haroška acusaba a relixiosos ortodoxos de ter delatado ao exarca.

Tomou un papel moi activo en Londres, participando na vida cultural e relixiosa dos belarusos. Foi membro da Asociación de Belarusos en Gran Bretaña e participou no ХІV Congreso de "Axuda á Igrexa Necesitada" en Königstein (1964).

Entre 1970 e 1977 dirixiu a sección belarusa de Radio Vaticano, e foi reitor novamente da Misión Belarusa en Francia. O arquimandrita Leŭ Haroška finou no hospital en París, o 28 de xullo de 1977. Foi enterrado o 4 de agosto no cemiterio de St Pancras de Londres.

## Notas
Zombieland

***Zombieland*** é un filme estadounidense dirixido por Ruben Fleischer que se estreou no 2009. Está protagonizado por Jesse Eisenberg, Woody Harrelson, Emma Stone e Abigail Breslin, que interpretan ós superviventes dunha apocalipse zombi. Xuntos, comezan unha viaxe polo suroeste dos Estados Unidos para atopar un santuario libre de zombis.

## Sinopse 
Nun mundo inzado de zombis, Columbus (Jesse Eisenberg) é un rapaz que vive arrepiado. Pero grazas ó medo e a seguir unha estrita lista de normas puido sobrevivir. Un día coñece a Tallahassse (Woody Harrelson), un cazazombis cuxo único desexo na vida é conseguir o derradeiro Twinkie da terra. Cando ambos coñecen a Wichita (Emma Stone) e a Little Rock (Abigail Breslin), que tamén sobreviven ó caos como poden, terán que elixir entre confiar entre eles ou sucumbir ante os zombis.

## Personaxes 
* Jesse Eisenberg como Columbus 
* Woody Harrelson como Tallahassee
* Emma Stone como Wichita/Krista
* Abigail Breslin como Little Rock
* Amber Heard como 406
* Bill Murray como El mesmo
* Mike White como Propietario da gasolineira

## Galardóns e nomeamentos 
* 2009: Sitges: Premio do público.
* 2009: Nomeado a Critics' Choice Awards: Mellor comedia.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* 
* Ficha en AllMovie 
* Ficha en BoxOfficeMojo 
* Ficha en RottenTomatoes
Sh2-155

A **Nebulosa da Cova**, **SH2-155** ou'' 'Caldwell 9'*, é unha nebulosa feble e de brillo moi difuso dentro dun gran complexo nebuloso que contén nebulosidades escuras, de emisión e de reflexión. Está situado na constelación de Cepheus.

Visualmente é un obxecto difícil de observar, pero coa exposición adecuada, da coma resultado unha imaxe impresionante. A nebulosa recibe o seu nome a partir da franxa escura no lado oriental adxacente a curva máis brillante da nebulosidade de emisión que dá a aparencia dunha cova profunda cando é vista a través dun telescopio.

## Referencias 
Patrick Moore (1990). *The Amateur Astronomer'' (11th ed), W.W. Norton & Company, ISBN 0-393-02864-X

## Ligazóns externas 
* The Scale of the Universe (Astronomy Picture of the Day 2012 March 12)
Zombi

Un **zombi** (en crioulo haitiano: *zonbi*, e en francés haitiano: *zombi*) é un corpo morto que volve á vida mediante bruxaría. O concepto está popularmente asociado co vodú haitiano, pero non forma parte das prácticas formais da relixión.

De acordo coas crenzas, un *houngan*, *bokor* ou feiticeiro vodú, sería quen de resucitar a un morto, que quedaría sometido en adiante á vontade da persoa que o devolve á vida.

Coloquialmente, e en senso figurado, zombi úsase para designar a quen fai as cousas mecanicamente como se estivese privado de vontade.

## Notas
Alfredo Vigo Trasancos

**Alfredo Vigo Trasancos** nado en Ferrol o 31 de outubro de 1951, é un historiador da arte galego, catedrático da Universidade de Santiago de Compostela.

## Traxectoria 
Vigo Trasancos é autor dun cento de publicacións científicas e divulgativas. Moi coñecidas son as súas obras sobre a cidade e arsenal de Ferrol no século XVIII, a catedral de Santiago de Compostela en épocas barroca e neoclásica, A Coruña no tempo das Luces ou sobre a Torre de Hércules na Ilustración, época da que está considerado experto.

En 2022, foi nomeado profesor emérito da USC e, en febreiro de 2024, pasou a formar parte do Instituto José Cornide de Estudos Coruñeses.

## Obra 
* *Arquitectura y Urbanismo en El Ferrol del siglo XVIII* (1984). COAG. ISBN 978-84-85665-11-2.
* *La arquitectura de la ilustracion: clasicismo y neoclasicismo 1700-1834* (1995). Vía Láctea Editorial. ISBN 84-89444-07-2.
* *La fachada del Obradoiro de la Catedral de Santiago, 1738-1750: arquitectura, triunfo y apoteosis* (1996). Madrid: Electa España. &nbsp;ISBN 84-8156-241-6
* *La Catedral de Santiago y la Ilustración: proyecto clásico y memoria histórica (1757-1808)* (1999). Madrid: Electa España. &nbsp;ISBN 84-8156-119-3
* *Fontes escritas para a historia da arquitectura e do urbanismo en Galicia: séculos XI-XX* (2000). Santiago de Compostela: Xunta de Galicia, Consellaría de Cultura, Comunicación Social e Turismo. ISBN&nbsp;84-453-4045-X
* *A Coruña y el Siglo de las Luces: La Construcción de Una Ciudad de Comercio (1700-1808)* (2007). USC. ISBN 978-84-9750-8971.
* *Barroco: la arquitectura sagrada del antiguo reino de Galicia (1658-1763)* (2012). Consorcio de Santiago. ISBN 978-84-940333-7-7.
A parte das obras individuais, ten escrito máis de 40 artigos de revistas, ten colaborado en máis de 45 obras e dirixido 7 teses de doutoramento.

## Recoñecementos 
* Premio extraordinario de doutoramento. Universidade de Santiago de Compostela.
* É académico correspondente da Real Academia de Belas Artes de San Fernando.
* En 2011 recibiu a Insignia de Ouro do Concello de Ferrol.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Bibliografía 
* 
* 
*
Spornosexual

O termo **spornosexual** é un neoloxismo que combina o gusto polos deportes, pornografía, e a metrosexualidade, é usado para describir unha estética  a cal é collida por moitos homes que seguen con especial atención aos deportes e a pornografía. O estilo spornosexual trata dun home cunha musculatura delgada e definida polo ximnasio, e con certos tipos de tatuaxe. O termo entrou no léxico popular, sobre todo no mundo anglosaxón, co nacemento dun artigo en xuño do 2014 no xornal The Daily Telegraph por Mark Simpson, que tamén foi quen cuñou o termo metrosexual.

## Notas
Salvador

O termo **Salvador** pode referirse a:

***Cristo**, na relixión cristiá é chamado «O Salvador» por conducir á salvación da alma;
***Salvador**, nome de pía masculino.

Como topónimo, pode referirse a:

;En Galiza
***Salvador**, lugar da parroquia de Pousada, no concello de Baralla.

;Fóra de Galiza

;No Brasil
***Salvador**, cidade brasileira capital do estado de Baía.

;No Salvador
***O Salvador**, país de América Central.

Amais, como apelido, pode referirse a:

***Salvador** foi un futbolista galego de comezos do Século XX que xogaba na demarcación de dianteiro.

## Véxase tamén
### Outros artigos
Mimnermo

[250px|right|thumb|Fragmento dunha [elexía de Mimnermo.]]
**Mimnermo de Colofón** (en grego, Μίμνερμος) foi un poeta e músico grego de finais do século -VII.
## Traxectoria
Foi un contemporáneo de Solón, uns anos máis novo ca este. A *Suda* afirma que Mimnermo é das cidades de Asia Menor, Colofón, ou de Esmirna, ou de Astipalea, illa do mar Exeo, e engade, con peculiar exactitude, que escribiu *bastantes* obras. Polo menos hai noticia de dúas:
*un poema épico que falaba da fundación de Esmirna por colonos de Colofón, que coñecemos como *Esmirneida*, onde ademais se narraba a batalla entre os naturais de Esmirna e o rei Xixes de Lidia cara a -680, é dicir, tres xeracións antes que a do poeta,
*un libro de versos amatorios polos que é coñecido sobre todo, escritos en metro elexíaco, aínda que tamén escribiu iambos. Estas elexías, publicadas nun volume co título *Nanno*, "Bonequiña" (unha frautista da que estaba namorado), foron transmitidas por Estobeo e caracterízanse por unha gran sensualidade e erotismo e unha velada melancolía; pero o ton xeral é vitalista e non se resigna ao paso do tempo. O goce da mocidade contrasta, con todo, coa fugacidade da vida e as tribulacións da vellez que, por desgraza, son os versos que máis nos quedaron deste presunto mestre de goces terreais. O texto dun deles fai referencia á brevidade da vida, aos praceres da mocidade e á triste condición da vellez, á cal é preferibel a morte.

Na súa poesía inspiráronse despois os poetas alexandrinos, Calímaco entre eles. O gran poeta romano Sexto Propercio dirá del  que *plus in amore valet Mimnermi versus Homero* ("en cuestións de amor vale máis un verso de Mimnermo que Homero"), sinal inequívoco de estima.

A actitude hedonista de Mimnermo, que considera a vellez como un mal peor que a morte, exprésase nos versos:

## Notas
## Véxase tamén
### Ligazóns externas 
* Sobre Mimnermo: texto inglés, con índice electrónico, no Proxecto Perseus. Na parte superior dereita atópanse os rótulos activos "*focus*" (para cambiar ao texto grego) e "*load*" (para o texto bilingüe).
* Mimnermo: Elexías.
** Texto inglés no Proxecto Perseus: sígase o mesmo procedemento.
* Mimnermo: Poemas.
** Texto francés no sitio de Philippe Remacle (1944 - 2011).
Castelo de Llagostera

250px|miniatura|Parte da muralla de Llagostera
O **castelo de Llagostera** é unha fortificación situada na localidade de Llagostera, na provincia de Xirona, que data do ano 1288. Está declarado Ben de Interese Cultural.

Actualmente está en ruínas, conservándose as súas dúas torres redondas como elemento máis destacable. O castelo foi de propiedade real e despois foi cedido aos Rocaberti no 1314 e cando morreu pasou a Ot de Montcada.

## Véxase tamén 
*Llagostera
Casino Llagosterenc

miniatura|Casino Llagosterenc
25px|Cruz de Sant Jordi 2014|ligazón=Premio Creu de Sant Jordi
O **Casino Llagosterenc** é unha entidade da vila de Llagostera, na provincia de Xirona, fundada en 1856 no marco do movemento asociativo que viviu a poboación no século XIX, vinculado á expansión da industria das rollas. A sede actual, inaugurada en 1891 e reformada en 1929, responde aos postulados academicistas do Novecentismo. Actualmente dispón de escolas de música e de danza, entre outras actividades de dinamización cultural e social. A Generalitat de Cataluña outorgoulle en 2014 a Creu de Sant Jordi.

## Notas
Lactococcus

***Lactococcus*** é un xénero de bacterias do ácido láctico que anteriormente estaban incluídas dentro do xénero *Streptococcus* Grupo N1. Considéranse homofermentadores, xa que na súa fermentación da glicosa orixinan un só produto principal ou único, o ácido láctico neste caso. O seu carácter homofermentativo pode ser alterado axustando as condicións do medio, como o pH, concentración de glicosa, e limitación de nutrientes. Son bacterias grampositivas, catalase-negativas, non mótiles e con forma de coco, xeralmente agrupadas en parellas ou cadeas. O xénero contén cepas que crecen por debaixo dos 7&nbsp;˚C.

Actualmente recoñécense sete especies de *Lactococcus* xunto con catro subespecies. Son:
* *L. lactis*
** *L. lactis* subsp. *lactis*
** *L. lactis* subsp. *cremoris*
** *L. lactis* subsp. *hordniae*
** *L. lactis* subsp. *tructae*
* *L. garvieae*
* *L. plantarum*
* *L. raffinolactis*
* *L. piscium*
* *L. chungangensis*
* *L. fujiensis*

Estes organismos utilízanse comunmente na industria láctea para fabricar produtos lácteos fermentados como os queixos. Poden utilizarse en cultivos iniciadores (*starter*) dunha soa cepa, ou en cultivos de cepas mesturadas con outras bacterias do ácido láctico como *Lactobacillus* e *Streptococcus*. Ten especial interese o estudo de *Lactococcus lactis* subsp. *lactis* e *L. lactis* subsp. *cremoris*, xa que son as cepas utilizadas nos cultivos iniciadores nas fermentacións da industria láctea. A súa principal misión na produción láctea é a acidificación rápida do leite; isto causa unha caída (acidificación) do pH do produto en fermentación, o que impide o crecemento de bacterias que o estragarían, á vez que transforma o produto. As bacterias tamén xogan un papel en darlle ao produto o seu aroma final.
Os lactococos utilízanse actualmente tamén na industria biotecnolóxica. Poden cultivarse doadamente a escala industrial en medios baseados en soro lácteo baratos. Utilízanse na produción de proteínas alleas (doutras especies), que se aplican despois na industria alimentaria.

## Notas
Cadea humana polo dereito a decidir do País Vasco do 2014

A **cadea humana polo dereito a decidir do País Vasco** foi unha cadea humana de 123 quilómetros de lonxitude en favor do dereito de autodeterminación do País Vasco realizada o 8 de xuño do 2014 que uniu as cidades de Durango e Pamplona e foi organizada pola plataforma Gure Esku Dago.

## Galería 

Ficheiro:Giza Katea 4.jpg|
Ficheiro:Giza katea 2014 06 08 0001.jpg|
Ficheiro:Giza katea 6.jpg|
Ficheiro:New York, giza katea.jpg|Nova York.
Ficheiro:Giza katea, iruñea.jpg|Iruñea-Pamplona.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Outros artigos 
*Vía catalá 
### Ligazóns externas 
* Gure Esku Dago
IC 2944

**IC 2944**, tamén coñecida coma **Nebulosa de Lambda Cen**, é un cúmulo aberto cunha nebulosa de emisión asociada que se atopa na constelación de Centaurus, preto da estrela Lambda Centauri. Posúe glóbulos de Bok, que normalmente son lugares asociados á formación estelar. Con todo, non se atopou ningunha evidencia de formación estelar en calquera dos glóbulos de IC 2944.

[miniatura|left|Imaxe tomada co instrumento *Wide Field Imager* que está montado no telescopio de 2,2 metros da [Max Planck Society|MPG/ESO.]]

O Very Large Telescope do ESO tomou a imaxe da caixa de información, que é unha vista en primeiro plano dun conxunto de glóbulos de Bok descubertos dentro de IC 2944 polo astrónomo surafricano A. David Thackeray no ano 1950. Agora estes glóbulos son coñecidos coma os **Glóbulos de Thackeray**.

## Referencias 
## Véxase tamén 
### Outros artigos 
* Lambda Centauri (Lambda Cen)

### Ligazóns externas 
* SEDS: IC 2944 
* IC 2944 at ESA/Hubble
Sh2-106

**Sharpless 2-106**, **Sh2-106**, **S106** ou máis popularmente coñecida coma o **Anxo de Neve Celestial**, é unha rexión de formación de estrelas bipolar, cunha forma que lle dá a aparencia dun anxo celestial coas súas "ás" despregadas de preto de 2 anos luz de diámetro. Fica a preto de 2.000 anos luz da Terra, nun sector relativamente illado da Vía Láctea, na rexión H II da constelación de Cygnus.

Esta estrela, duns 100.000 anos de antigüidade, emite unha fonte infravermella do tipo 4 (IRS 4) e impulsa a nebulosa bipolar cunha taxa de perda de masa de preto de 1 a 2 veces máis rápido que outras estrelas na secuencia principal cunha luminosidade semellante. Con todo, baseándose na dinámica do vento de raios X da súa luminosidade, a S106 IRS 4 é comparable, polos seus valores observados, coas estrelas masivas máis evolucionadas pertencentes á estrelas xigantes na secuencia principal, suxerindo que o proceso que é responsable da emisión de raios X nas estrelas masivas máis vellas xa está en marcha nas etapas iniciais de S106 IRS 4.

Estudos posteriores desta nebulosa descubriron máis de 600 obxectos sub-estelares ou ananas marróns. Observadas en lonxitudes de onda de infravermellos puros, estas estrelas "falidas" pesan menos dunha décima parte có noso Sol e, debido á súa baixa masa non pode producir enerxía sostida pola fusión nuclear como fai o noso Sol.

A estrela IRS 4 posúe un gran disco de gas e po a rodea, de cor vermella escura, e actúa coma unha nebulosa de emisión, xa que este po emite luz despois de ser ionizado, mentres que o po da IRS 4 máis distante reflicte a luz da estrela e, polo tanto, tamén actúa coma unha nebulosa de reflexión.

## Notas
Lactococcus lactis

***Lactococcus lactis*** é unha especie de bacterias grampositivas moi utilizada na produción de queixo e manteiga do leite, e recentemente fíxose famoso por ser o primeiro organismo modificado xeneticamente utilizado vivo para o tratamento dunha enfermidade humana (enfermidade de Crohn). As células de *L. lactis* son cocos que se agrupan en pares e cadeas curtas, e, dependendo das condicións de crecemento, poden ser ovoides xeralmente dunha lonxitude de 0,5-1,5&nbsp;µm. *L. lactis* non produce esporas e non é motil. Ten un metabolismo homofermentativo e produce ácido L-(+)-láctico. Porén, pode producir ácido D-(−)-láctico cando se cultiva a baixos pH. A capacidade de producir ácido láctico é unha das razóns polas que *L. lactis* é un dos microorganismos máis importantes na industria láctea. Considérase un microorganismo seguro para o seu uso na industria alimentaria e só se informou duns poucos casos en que actuou como un patóxeno oportunista. *L. lactis* ten unha importancia fundamental na fabricación de produtos lácteos, como a manteiga e os queixos. Cando se engade ao leite *L. lactis* subsp. lactis, a bacteria utiliza encimas para producir moléculas enerxéticas (ATP), a partir do azucre lactosa, e o subproduto orixinado é o ácido láctico. Este ácido corta o leite, formando a callada láctea, que se utiliza para producir queixos. Outros usos desta bacteria son intervir na produción de vexetais en vinagre, cervexa ou viño, algúns pans, e outros produtos alimenticios fermentados, como o quefir de leite de soia, manteiga, e outros. *L. lactis* é unha das bacterias grampositivas de baixo GC coñecidas máis detalladamente en canto á súa xenética, metabolismo e biodiversidade.

## Xenoma e evolución 
*L. lactis* íllase principalmente de ambientes lácteos ou de material vexetal. Os illados lácteos suxeriuse que evolucionaron a partir de illados de plantas por medio dun proceso no cal os xenes que xa non eran beneficiosos no rico medio lácteo perdéronse ou quedaron regulados á baixa. Este proceso, tamén chamado erosión do xenoma ou evolución redutora tamén foi descrito noutras bacterias do ácido láctico. A transición proposta desde as plantas aos ambientes lácteos foi reproducida no laboratorio por medio dunha evolución experimental dun illado de plantas que foi cultivado en leite durante un período prolongado de tempo. En consonancia cos resultados obtidos da xenómica comparada, este experimento tivo como resultado a perda ou regulación á baixa de xenes *L. lactis* dos que se podía prescindir ao vivir no leite e a regulación á alza do transporte de péptidos.

## Produción de queixo 
*L. lactis* subsp. *lactis* (antes chamada *Streptococcus lactis*) utilízase nas primeiras etapas da produción de moitos queixos, como o Brie, Camembert, Cheddar, Colby, Gruyère, Parmesano, e Roquefort.

O uso de *L. lactis* nas fábricas de produtos lácteos ten tamén algúns problemas. Existen virus bacteriófagos específicos para *L. lactis* que causan perdas económicas significativas ao impediren que a bacteria metabolice completamente o substrato lácteo.

## Notas
Xesús Torres Regueiro

**Xesús Torres Regueiro**, nado en Betanzos o 8 de decembro de 1957, é un escritor galego.

## Traxectoria
Diplomado na Escola de Formación do Profesorado da Coruña en 1978. Mestre por oposición desde 1979, traballa no ensino. Vinculado ao asociacionismo cultural de base na Asociación Cultural Alexandre Bóveda da Coruña e na desaparecida Asociación Cultural Betanceira, da que foi cofundador e presidente. En 1992 promoveu a fundación en Betanzos da Asociación Cultural Eira Vella. Coordinou *A Xanela, Revista Cultural das Mariñas*, e ten colaborado en *A Nosa Terra*, así como noutras publicacións asociativas e locais, como o *Anuario Brigantino*.

## Obra
### Ensaio
* *Xoán Vicente Viqueira e o nacionalismo galego*, 1987, Ediciós do Castro.
* *A II República nunha vila galega. Betanzos 1931-1939*, 2004, Ediciós do Castro.
* *Betanzos na historia*, 2005, A Nosa Terra.

### Edición
* *Betanzos na voz dos poetas*, 1994, Concello de Betanzos.

### Tradución
* *Traizón consagrada (a gran derrota do pobo hispano)*, de Luis A. Cortiñas, 2011, A. C. Eira Vella.

### Obras colectivas
* *Homenaxe a Xosé María Díaz Castro*, 1987, Xermolos.
* *Alcumes recollidos en Betanzos*, 1989, Concello de Betanzos. Con Xulio Cuns.
* *Os conquistadores modernos. Movemento obreiro na Galicia de anteguerra*, 1992, A Nosa Terra.
* *Pregoeiro da luz. Homenaxe literaria a Alfonso Blanco Torrado*, 1993.
* *As fontes no Concello de Betanzos*, 2012, A. C. Eira Vella. Con Antón García González.
* *As Irmandades da Fala (1916-1931)*, 2016, Laiovento.

## Véxase tamén
### Ligazóns externas
*Ficha do autor en *Galegos*.
Vía catalá

[250px|miniatura|Tramo da vía catalá na rúa Via Augusta de [Tarragona.]]
[miniatura|275px|Vía catalá no [Passeig de Colom de Barcelona.]]
A **vía catalá cara á independencia** (en ), máis coñecida como **vía catalá**, foi unha cadea humana duns 400 quilómetros feita en Cataluña a proposta da Assemblea Nacional Catalana (ANC) para a diada do 11 de setembro de 2013. O seu obxectivo era reivindicar a independencia de Cataluña. Contou co apoio das 14 entidades non gobernamentais que colaboran na iniciativa ElClauer.cat. A cadea seguiu o trazado da antiga Vía Augusta, dende Pertús (Vallespir) ata Alcanar (Montsià). Segundo Carme Forcadell, presidenta da ANC, foi «un símbolo, o símbolo da unidade do pobo catalán para acadar a soberanía nacional».

En total, 1.600.000 manifestantes participaron na vía catalá, 500.000 dos cales fixérono nas rúas da cidade de Barcelona, segundo o Departamento do Interior da Generalitat de Cataluña.

A cadea humana comezou ás 17:14 horas do mércores 11 de setembro cun repenique de campás, e despois houbo un acto político simultáneo en diversas localidades catalás ata as 18:00h, cando se cantou *Els Segadors*. En total, a organización mobilizou 1.500 autocares e 30.000 voluntarios. Contratáronse máis de vinte medios aéreos para documentar o acto e máis de 800 fotógrafos voluntarios inmortalizaron o acto.

## Repercusión política 
A Assemblea Nacional Catalana reclamou que o día seguinte do acto, o goberno catalán fixase a data e a pregunta do Referendo de autodeterminación de Cataluña, que «se ten que poder responder cun si ou cun non». O conseller de Presidencia da Generalitat de Cataluña e portavoz do goberno, Francesc Homs, respondeu á petición dicindo que «antes de rematar o ano haberá unha data e unha pregunta».

A vía catalá serviu de inspiración para que no País Vasco o movemento Gure Esku Dago preparase a Cadea humana polo dereito a decidir do País Vasco o 8 de xuño de 2014 entre Durango e Pamplona

## Notas 
## Véxase tamén 
### Outros artigos 
* Cadea humana polo dereito a decidir do País Vasco do 2014
* Consulta sobre a independencia de Cataluña
Ribitol

**Ribitol** ou **adonitol** é un azucre-alcohol de 5 carbonos cristalino coa fórmula C5H12O5, formado a partir da redución da pentosa ribosa. Aparece de forma natural na planta *Adonis vernalis*, e na parede celular de bacterias grampositivas (especificamente, como ribitol fosfato, nos ácidos teicoicos). No ser humano o ribitol é un produto final metabólico formado pola redución da ribosa en fibroblastos e eritrocitos . Tamén forma parte da estrutura química da riboflavina e dos coencimas flavínicos flavín mononucleótido (FMN) e flavín adenín dinucleótido (FAD). En *Escherichia coli*, o D-ribitol pode actuar como inhibidor da L-arabinosa isomerase e da D-arabinosa isomerase.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* GMD MS Spectrum
* MSDS data 
* Biological Magnetic Resonance Data Bank
Gálata moribundo

[miniatura|280px|dereita|*Gálata moribundo* (en [Lingua italiana|italiano: *Galata Morente*) é unha copia romana de mármore dunha escultura helenística perdida que se cre que puido ser de bronce. Puido ter sido encargada entre os anos -230 e -220 por Atalo I de Pérgamo para celebrar a súa vitoria sobre os gálatas, un pobo celta da Galia que se asentou en Anatolia (actual Turquía).

A identidade do escultor da obra orixinal é descoñecida, pero suxeriuse que ben puido ter sido Epígono, escultor da dinastía atálida de Pérgamo. A estatua de mármore foi comunmente coñecida como o *Gladiador moribundo* ata o século XX, xa que se asumía que representaba un gladiador ferido do anfiteatro de Roma. Os estudosos identificárono como gálata ou galo a mediados do século XIX, mais tomou varias décadas que a nova denominación recibise a aceptación popular.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Bibliografía 
* *A Dictionary of Celtic Mythology*. James McKillop. Oxford University Press, 1998
* *Art in the Hellenistic Age*, Pollitt, J. J., 1986
* *The Bloomsbury Guide to Art*, Ed. Shearer West. Bloomsbury Publishing Ltd, 1996
* *Hellenistic Sculpture*, Smith, R.R.R. Londres, 1991
* *Taste and the Antique*, Haskell, F. e N. Penny. New Haven e Londres, 1981. Cat. no. 44, pp 224ff.
* *The Oxford Companion to Western Art*. Ed. Hugh Brigstocke. Oxford University Press, 2001

### Outros artigos 
* *Gálata Ludovisi*
Giorgos Karagounis

**Georgios "Giorgos" Karagounis** (, nado en Pirgos o 6 de marzo de 1977, é un xogador de fútbol grego cuxo último equipo foi o club inglés Fulham e que é o capitán da selección nacional de Grecia.

Karagounis representou a Grecia por primeira vez en 1999, e é o xogador que máis veces xogou coa selección na historia do equipo. Marcou o seu primeiro gol coa selección na Eurocopa de 2004, un tanto co que axudou ó seu equipo a gañar o partido de apertura do torneo, no cal Grecia proclamouse gañadora.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* Páxina oficial  e
Hajime Isayama

, nado en Ōyama, Ōita en 1986, é un artista manga. A súa primeira serie de manga, *Shingeki no Kyojin*, vendeu preto de 36 millóns de copias ata abril de 2014. As súas influencias son Tsutomu Nihei, Ryōji Minagawa, Kentaro Miura, Hideki Arai e Tōru Mitsumine e declarou que o manga que máis influíu na súa obra é *ARMS*.

## Traxectoria 
Isayama estudou secundaria no Instituto Hitarinkou da Prefectura de Ōita, e posteriormente asistiu ó programa de deseño de historietas da Kyushu Designer Gakuin. En 2006, Isayama recibiu un premio no Magazine Grand Prix da editorial Kōdansha por *Shingeki no Kyojin*. Inicialmente, o autor tiña pensado publicar a súa obra na revista semanal *Shōnen Jump* da editorial Shūeisha, pero pedíuselle que modificara o estilo e a historia para que se afixera á revista. Por ese motivo, decidiu probar con outra revista, esta vez a *Shōnen Magazine* de Kōdansha. Malia que non o conseguiu, *Shingeki no Kyojin* comezou a publicarse en setembro de 2009 en *Bessatsu Shōnen Magazine*, outra revista de Kōdansha. En 2011, o manga gañou o premio Kōdansha Manga Shō na categoría mellor *shōnen*.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* Blog oficial de Hajime Isayama