Oviduto

Nos vertebrados, **oviduto** é o nome que recibe a vía de paso dos óvulos (ou ás veces os ovos) desde os ovarios até o exterior do corpo. Os óvulos viaxan ao longo do oviduto, e son despois fecundados polos espermatozoides do macho para se converter en cigotos.

## Peixes e anfibios (anamniotas) 
Nos anfibios e peixes pulmonados, o oviduto é un tubo simple e ciliado, cheo de glándulas secretoras que producen o moco viscoso que rodea o óvulo. En todos os demais vertebrados, dependendo do tipo de ovos producidos, usualmente hai un certo grao de especialización do oviduto.

Nos peixes cartilaxinosos, a femia encerra o óvulo na porción media do tubo, que se desenvolve nunha cápsula de coláxeno chamada glándula nidamental. A primeira parte desta glándula segrega a clara do ovo, mentres que a parte interna segrega unha dura cápsula córnea que protexe o ovo en desenvolvemento. Por debaixo da casca glandular encóntrase o ovisaco, unha rexión distendida na que se almacenan os óvulos antes de liberarse ao exterior. Nas especies ovovivíparas, o ovo se mantén dentro do ovisaco até que a larva sae da casca. Algúns peixes cartilaxinosos, porén, son verdadeiramente vivíparos, dando a luz a crías vivas, sen a produción de casca ao redor do ovo. Nestas formas, os ovisacos nutren ao embrión en desenvolvemento, a miúdo coa axuda de derivacións vasculares similares á placenta dos mamíferos, pero moito máis simples.
 
Os peixes de aletas radiadas máis primitivos reteñen a estrutura simple do oviduto, aquela que tamén se encontra nos peixes pulmonados. Porén, nos teleósteos, existen pregas de peritoneo que encerran parte do ovario e a parte máis superior do oviduto, fundíndoos nunha soa estrutura. O ovario mesmo é oco e os ovos déitanse nesta cavidade central e, desde alí, pasan directamente cara ao oviduto. A natureza pechada do sistema reprodutor feminino nestes peixes fai que sexa imposíbel para os ovos escapar á cavidade xeral do corpo, un proceso necesario no desenvolvemento embrionario, dado que miles ou incluso millóns de ovos poden ser liberados nunha soa desova.

## Amniotas 
miniatura|right|**Oviduto dunha galiña.****1.** Infundíbulo. **2.** Magno. **3.** Istmo. **4.** Útero. **5.** Vaxina (cun ovo dentro).

Nos amniotas (réptiles, aves e mamíferos) o óvulo está rodeado por unha capa exterior, o amnio ou saco amniótico, o que conduciu a un maior desenvolvemento do oviduto. En réptiles, aves e monotremas, a parte principal do oviduto é un túbulo muscular, capaz de distensión considerábel para o transporte dos ovos grandes producidos polo animal. Esta parte do oviduto ten glándulas que segregan os compoñentes da clara do ovo. A parte inferior do oviduto ou útero, ten unha capa máis grosa de músculo liso e contén as glándulas que segregan a casca do ovo.

O oviduto nas aves está dividido en diversas partes:
* ***Infundíbulo*** (onde se forma a calaza, e se produce a fecundación)
* ***Magno*** (onde se forma a clara do ovo)
* ***Istmo*** (onde se forma a membrana da casca)
* ***Útero*** (onde se forma a casca do ovo)
* ***Vaxina*** (onde se forma a cutícula)
 
Nos marsupiais e mamíferos placentarios, que evolucionaron dos réptiles, o oviduto está máis desenvolvido que nos amniotas que poñen ovos, revístese por un endometrio e transfórmase nas trompas uterinas, o útero e a vaxina. O ovo non pasa por todo este camiño, pero se aloxa no útero. Nestes animais, o termo **oviduto** é, por tanto, inadecuado (usualmente denomínase *trompa uterina*).

En moitos mamíferos placentarios, os úteros de cada lado fusiónanse nun só órgano, aínda que nos marsupiais permanecen completamente separados. Nos mamíferos euterios, a porción do oviduto por riba do útero se coñece como a trompa de Falopio (ou Fallopio).