Norrland

**Norrland** (Terra do norte) é a maior e máis setentrional das tres grandes rexións históricas (*landsdelar*) nas que se divide Suecia, sendo as outras dúas Svealand e Götaland.

Cunha área de 242 735 km², Norraland ocupa o 59,6% do territorio sueco. En 2021 a rexión tiña unha poboación de 1 188 031 habitantes, que representaba tan só o 11,4% da poboación do país. Abrange as provincias históricas de Gästrikland, Medelpad, Ångermanland, Hälsingland, Jämtland, Härjedalen, Västerbotten, Norrbotten e Laponia. Ao sur limita coa rexón histórica de Svealand, ao oeste e ao noroeste con Noruega e ao nordés con Finlandia.  

En Norrland fálase dende hai moito tempo, ademais do sueco,  as linguas minoritalas saami e meänkieli.

## Orixe e significado do nome 
O nome *Norrlanden* aparece por vez primeira en 1435 nunha carta de Karl Knutsson, onde se di que se emitiron ofertas a Hälsingland e "algún outro lugar en Norrlanden". Esta forma en plural (*landen* é o plural definido de *land*) é a orixinal e expresa que o termo incluía varias terras ou rexións a ámbolos dous lados do golfo de Botnia. Na Karlskrönikan, completada a mediados do século XV, menciónase "todo Norland" como a área que lle sería outorgada a Erik Puke, que era nese momento o titular do condado de Korsholm slottslän med säte no castelo de Korsholm en Gamla Vasa, na actual rexión finesa de Österbotten. Porén, xa en 1329 apareceu o nome *Östernorlandia* como designación de Österbotten nun documento en latín. Isto seguramente significa que o nome *Västernorrlandia* tamén existiu ao mesmo tempo, pero a súa existencia non se pode probar ata ao redor de 1620. "Norrlanden" foi probablemente unha designación resumida coloquial que xurdiu no centro de Suecia e que só gradualmente comezou a usarse dentro da administración e da xurisdición suecas.

O nome de Norrland substituíu o de Hälsingland como designación das partes máis setentrionais do reino sueco e á súa vez obtivo un alcance algo maior. A principios do século XIV Hälsingland incluía toda a costa leste ao norte de Gästrikland, polo menos ata as parroquias de Umeå e Bygdeå, pero a finais dese século a zona estendíase tamén ata a parte superior do golfo de Botnia e un pouco da actual Finlandia. Segundo o historiador Ericus Olai, na década de 1460 "Norlandiæ" tamén incluía Gästrikland, o que permitiu que o río Dal formase fronteira co resto de Suecia. Porén, ata a época de Gustav Vasa Norrland permaneceu vagamente definida. Cando se enumeran os membros do parlamento do riksdag de 1567 o título ”Norlanden” utilízase para os representantes de Gästrikland, Hälsingland, Medelpad, Ångermanland e Västerbotten (que entón tamén se estendía na actual Finlandia). Menos común foi contar tamén aos representantes de Dalarna como *norrlänningar*. Paralelamente  aparece *Norra Sverige* (norte de Suecia) como unha área estadística nacional, que ademais de Norrland tamén inclúe os condados de Värmland e Dalarna. Noutros contextos pode referirse a todo o que non inclúe ocetro e o sur de Suecia, é dicir, Norrland sen o condado de Gävleborg.

## Fronteiras alternativas 
Ademais da definición de Norrland baseada nos límites dos condados ou provincias históricas, ás veces considérase tamén a fronteira biolóxica, chamada *Limes Norrlandicus* e que é unha fronteira climática e vexetalxeográfica entre os bosques de coníferas do sur e do norte, como límite entre Norrland e Svealand. En gran medida correspóndese cos límites históricos e culturais coñecidos como *fäbodgränsen*, que van do extremo norte de Bohuslän ata o centro de Uppland. Na xeografía escolar anteriormente falábase, de xeito incorrecto, do río Dal como fronteira norte para bosques caducifolios, cangrexos de río, castelos e nobres. A fronteira do terreo de Norrland, unha unidade xeomórfica que cobre case toda Norrland e parte de Svealand, é un límite topográfico entre terras altas e chairas e aseméllase á *högsta kustlinjen* (o nivel acadado polo mar no último período glacial). Esténdese dende o norte de Bohuslän a través do centro de Suecia, paralelo á costa de Norrland, atopándose co mar ao sur de Sundsvall. Porén, na área dos dialectos de Norrland non se inclúen dialectos de Gästrikland, o sur de Hälsingland e o dialecto xenuíno de Härjedalen.

## Notas