Alosa (xénero)

: *Para o glícido de mesmo nome véxase Alosa*

***Alosa*** é un xénero de peixes teleósteos eurihalinos da familia Clupeidae. Trátase dun taxon —que é o tipo da subfamilia dos alosinos (*Alosinae*, Svetovidov, 1953)— cuxos representantes son peixes mariños, pero que son capaces de remontaren os ríos, coñecidos como zamborcas.

Distribúense polas costas do océano Atlántico e o mar Mediterráneo, con algunha especie presente no golfo Pérsico.

## Etimoloxía 
*Alosa* deriva do latín tardío *alosa* ou *alausa* certo peixe citado por Ausonio, quizais influído polo grego ἅλς, ἅλός *háls*, *halós* "sal", é dicir, *do sal*, aludindo á presenza destes peixes en augas salobres.

## Taxonomía 
A sistemática do xénero é extremadamente complexa: as especies de *Alosa* viven en multitude de hábitats distintos, e moitos taxons son migratorios. Incluso hai poblacións recluídas en lagos —en Killarney (Irlanda) e en dous lagos do norte de Italia— cun fluxo xenético nulo fóra do núcleo confinado endogámico. Tamén hai especies nativas dos mares Negro e Caspio, así como do golfo Pérsico.

A súa morfoloxía é variada, estando moi relacionada coa adaptación aos hábitats nos que o taxon vive. Asúmese que algúns taxa son de evolución recente, o que se deduce mediante modernas técnicas de datación molecular. Ademais, parece que o fenómeno da hibridación foi moi común na evolución do grupo durante a súa filoxenia.

Porén, logrouse definir unha taxonomía tentativa. As especies norteamericanas, excepto *A. sapidissima* poden escindirse nun subxénero, ou mesmo nun xénero, denominado *Pomolobus*. Por outra parte, outro xénero ou subgénero proposto *Caspaliosa*, que agruparía ás especies do mar Caspio, resultou ser parafilético e, por tanto, rexeitado.

[miniatura|*[Alosa aestivalis*.]]
[miniatura|*[Alosa alosa*.]]
[miniatura|*[Alosa pseudoharengus*.]]
[miniatura|*[Alosa sapidissima*.]]

* *Alosa aestivalis* – **zamborca azul** 
* *Alosa agone* 
* *Alosa alabamae* 
* *Alosa alosa* – **zamborca**
* *Alosa brashnikovi* 
* *Alosa caspia* – **zamborca do Caspio**
** *Alosa caspia caspia* 
** *Alosa caspia knipowitschi* 
** *Alosa caspia persica* 
* *Alosa chrysochloris* 
* *Alosa fallax* – **sabela**
** *Alosa fallax nilotica* 
* *Alosa immaculata* - ás veces como *A. pontica* 
** *Alosa immaculata kessleri*
* *Alosa macedonica* 
* *Alosa maeotica* 
* *Alosa mediocris* – **zamborca mediocre**
* *Alosa pontica* – **zamborca do mar Negro**Sinónimos:
** *Alosa kessleri pontica* Svetovidov,
** *Alosa brashnikovi maeotica* Svetovidov
* *Alosa pseudoharengus* – **zamborca cinsenta**
* *Alosa sapidissima* – **zamborca americana**
* *Alosa saposchnikowii* 
* *Alosa sphaerocephala* 
* *Alosa tanaica* 
* *Alosa tenualosa*
** *Alosa tenualosa ilisha* 
* *Alosa vistonica*

## Notas 
## Véxase tamén 
### Bibliografía 
* Lahuerta Mouriño, F. e Vázquez Álvarez, F. X. (2000): *Vocabulario multilingüe de organismos acuáticos*. Santiago de Compostela: Xunta de Galicia. ISBN 84-453-2913-8.
* Muus, Bent J.; Jørgen G. Nielsen; Preben Dahlstrøm e Bente O. Nyström (1998): *Peces de mar del Atlántico y del Mediterráneo*. Barcelona: Ediciones Omega. ISBN 84-282-1161-2.
* Nelson, Joseph S. (2006): *Fishes of the World*. John Wiley & Sons, Inc. ISBN 0-471-25031-7.
* Svetovidov, A. N. (1943): "O xénero *Alosa* nos mares Caspio e Negro e as condicións da súa especiación". *Zool. Journal*. **22** (4) S.: 222-232. 
* Svetovidov, A. N. (1952): *Fauna da URSS*. Peixes. Volume 2, nº 1. Clupeidos (*Clupeidae*). Moscova-Leningrado: Editorial da Academia Rusa das Ciencias. 

### Outros artigos 
* Clupeiformes
* Clupeidos

### Ligazóns externas 
* *Alosa* Linck, 1790 en WORMS.  Lista de especies en WORMS. 
* Lista de especies e subespecies en FishBase.
* Linck, 1790 en SIIT