open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Blonde (filme de 2022)

***Blonde*** é un filme estadounidense de 2022 escrito e dirixido por Andrew Dominik. Baséase na novela homónima de 2000 escrita por Joyce Carol Oates. O filme é unha versión ficticia da vida e a carreira da actriz estadounidense Marilyn Monroe, interpretada por Ana de Armas. O elenco está composto por Adrien Brody, Bobby Cannavale, Xavier Samuel e Julianne Nicholson.

*Blonde* estreouse o 28 de setembro de 2022 a través de Netflix, onde conta con versión substitulada en galego.

## Personaxes 
* Ana de Armas como Norma Jeane
** Lily Fisher como Norma Jeane
** Vanessa Lemonides como a voz de canto de Norma Jeane
* Adrien Brody como Arthur Miller
* Bobby Cannavale como Joe DiMaggio
* Xavier Samuel como Cass Chaplin
* Julianne Nicholson como Gladys
* Evan Williams como Edward "Eddy" G. Robinson Jr.
* Toby Huss como Whitey
* David Warshofsky como Mr. Z, Darryl F. Zanuck
* Caspar Phillipson como o Presidente, John F. Kennedy
* Dan Butler como I.E. Shinn
* Sara Paxton como Miss Flynn
* Rebecca Wisocky como Yvet
* Tygh Runyan como pai de Norma Jeane
* Michael Drayer como Will Bonnie
* Ryan Vincent como tío Clive
* Patrick Brennan como Joe
* Eric Matheny como Joseph Cotten
* Lucy DeVito como sobriño do Ex-Atleta
* Scoot McNairy como Tommy Ewell / Richard Sherman
* Ravil Isyanov como Billy Wilder
* Catherine Dent como Jean
* Michael Masini como Tony Curtis / Josephine
* Chris Lemmon como Jack Lemmon / Daphne
* Ned Bellamy como Doc Fell
* Haley Webb como Brooke
* Eden Riegel como Esther (sen acreditar)
* Garret Dillahunt como Boss (sen acreditar)
* Spencer Garrett como President's Pimp (sen acreditar)

## Notas 
## Véxase tamén 
### Outros artigos 
* Lista de títulos con versión en galego nas plataformas de streaming
Luciano (homónimos)

O antropónimo masculino **Luciano** pode referirse a:
***Luciano de Samosata**, retor e escritor grego (125-181);
***Luciano García Alén**, médico e investigador galego (1928-2015);
***Luciano Pavarotti**, tenor italiano (1935-2007);
***Luciano Pereyra**, cantante e compositor arxentino (n. 1981 -).
Benvidos ao barrio

***Benvidos ao barrio*** (en ) é un filme francés de 2019 dirixido e coescrito por Mohamed Hamidi.

Estreouse en galego o 12 de outubro de 2022 a través da TVG.

## Personaxes 
* Gilles Lellouche como Fred Bartel
* Malik Bentalha como Samy
* Sabrina Ouazani como Leïla
* Camille Lou como Élodie
* Hugo Becker como Mike
* Anne-Élisabeth Blateau como Sidonie
* Loïc Legendre como Gillou
* Karim Belkhadra como Bibiche
* Annabelle Lengronne como Mariama
* Jeanne Bournaud como Nathalie
* Harmandeep Palminder como Ari
* Matheo Capelli como o tenente Costa 
* Grégoire Paturel como Arthur
* David Salles como Jean-Mi
* Nassim Si Ahmed como Sadek

## Notas
Símbolo nacional

[miniatura|Bandeira nacional da [India]]
[miniatura|O monte [Kriváň (monte)|Kriváň, símbolo non oficial de Eslovaquia]]
Un **símbolo nacional** é un símbolo dunha entidade que se considera e se manifesta ante o mundo como unha comunidade nacional: estados soberanos mais tamén nacións e países en estado de dependencia colonial ou doutro tipo, integración federal ou mesmo comunidades etnoculturais consideradas "nacionalidade" aínda que non teñan autonomía política.

Os símbolos nacionais pretenden unir o pobo creando representacións visuais, verbais ou icónicas do pobo, dos valores, dos obxectivos ou da historia nacionais. Estes símbolos adoitan reunirse como parte de celebracións de patriotismo ou nacionalismo e están deseñados para ser inclusivos e representativos de todas as persoas da comunidade nacional.

## Símbolos nacionais oficiais 
Os símbolos oficiais máis habituais son:
* A bandeira ou o estandarte
* O escudo do país ou da dinastía reinante
* O selo do país ou da dinastía reinante
* O Xefe de Estado, sobre todo nas monarquías
* O lema
* As cores nacionais
* O himno nacional; xunto a este adoitan recoñecerse os valores como símbolo nacional de cancións moi populares

## Símbolos non oficiais 
En moitos sentidos, os lugares coñecidos dun país tamén poden verse como símbolos nacionais, así como os artigos tradicionais de artesanía, os traxes populares, os monumentos naturais, as epopeas e os mitos nacionais, así como símbolos utilizados polas seleccións deportivas nacionais e os seus seareiros.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Outros artigos 
* Personificación nacional
Igrexa de San Bartolomeu

**Igrexa de San Bartolomeu** pode referirse, entre outras, á:

* Igrexa de San Bartolomeu de Pontevedra.
* Igrexa de San Bartolomeu de Bresmaus (Sarreaus)
* Igrexa de San Bartolomeu de Berrande (Vilardevós)
* Igrexa de San Bartolomeu da Fraga (Lobeira)
* Igrexa de San Bartolomeu de Rebordáns (Tui)
* Igrexa de San Bartolomeu de Seixido (A Lama)
* Igrexa de San Bartolomeu de Lea (Pol)
* Igrexa de San Bartolomeu de Ganade (Xinzo de Limia)
* Igrexa de San Bartolomeu de Belesar (Chantada)
* Igrexa de San Bartolomeu de Pereira (Forcarei)
* Igrexa de San Bartolomeu de Baltar
* Igrexa de San Bartolomeu de Parafita (Chandrexa de Queixa)
* Igrexa de San Bartolomeu Apóstolo (Caná, Israel).
Letters to Juliet

***Letters to Juliet*** é un filme estadounidense de 2010 dirixido por Gary Winick, o seu derradeiro filme antes da súa morte o 27 de febreiro de 2011. Está protagonizado por Amanda Seyfried, Christopher Egan, Gael García Bernal, Vanessa Redgrave e Franco Nero. O filme estreouse nos cinemas dos Estados Unidos e noutros países o 14 de maio de 2010. A idea do filme está inspirado no libro de *Letters to Juliet*, escrito por Lise Friedman e Ceil Friedman, que narra o fenómeno da escritura de cartas ao personaxe romántico máis famoso de Shakespeare.

## Personaxes 
* Amanda Seyfried como Sophie Hall
* Christopher Egan como Charlie Wyman
* Gael García Bernal como Victor
* Vanessa Redgrave como Claire
* Franco Nero como Lorenzo
* Luisa Ranieri como Isabella
* Marina Massironi como Francesca
* Milena Vukotic como Maria
* Luisa De Santis como Angelina
* Lidia Biondi como Donatella

## Notas
Spread (filme)

***Spread*** é un filme estadounidense de 2009 dirixido por David Mackenzie e protagonizado por Ashton Kutcher e Anne Heche. O filme estreouse no Festival de Cinema de Sundance o 17 de xaneiro de 2009, e estreouse en América do Norte a través de Anchor Bay Films o 14 de agosto de 2009.

## Personaxes 
* Ashton Kutcher como Nikki
* Anne Heche como Samantha "Sam"
* Margarita Levieva como Heather
* Sebastian Stan como Harry
* Ashley Johnson como Eva
* Rachel Blanchard como Emily
* Sonia Rockwell como Christina
* Eric Balfour como Sean
* Hart Bochner como Will
* Reeve Carney como líder da banda

## Notas
José Luis Vaamonde Fraga

**José Luis Vaamonde Fraga**, nado en Melide e finado no mesmo concello o 22 de xaneiro de 1975, foi un avogado e político galego.

## Traxectoria 
Fillo de Elena Fraga Grimaldos. Co golpe de Estado do 18 de xullo de 1936 alistouse no exército sublevado e foi alférez provisional. Concelleiro en Melide, e primeiro tenente alcalde, foi nomeado alcalde de Melide en xuño de 1949. Cesou como alcalde en marzo de 1952. Foi deputado provincial dende marzo de 1949. Finou en Melide o 22 de xaneiro de 1975.

## Recoñecementos 
Unha rúa de Melide leva o seu nome.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Bibliografía 
*
Moreiras, San Román de Vale, O Vicedo

**Moreiras** é un lugar da parroquia de San Román de Vale, no concello lugués do Vicedo, na comarca da Mariña Occidental. Segundo o Instituto Galego de Estatística, en 2024 tiña 7 habitantes (4 homes e 3 mulleres).

## Lugares e parroquias 
### Lugares de San Román de Vale 
### Parroquias do Vicedo 
## Véxase tamén 
### Outros artigos 
* Lugares do Vicedo

## Notas
Ricardo Porto Rodríguez

**Ricardo Porto Rodríguez**, nado en Melide e finado no mesmo concello o 30 de outubro de 1982, foi un político galego.

## Traxectoria 
No franquismo foi concelleiro en Melide. Foi nomeado alcalde de Melide en febreiro de 1956. Foi elixido deputado provincial en marzo de 1958. Cesou como alcalde en maio de 1960. Finou en Melide o 30 de outubro de 1982.

## Recoñecementos 
Unha rúa de Melide leva o seu nome.

## Vida persoal 
Casou con Felisa Roca e foi pai de Ermitas e María Teresa Porto Roca.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Bibliografía 
*
Guillermo del Valle Ordieres

**Guillermo del Valle Ordieres**, nado en Arroes (Villaviciosa) en 1918 e finado na Coruña o 11 de agosto de 2001, foi un político galego.

## Traxectoria 
Logo do golpe de Estado do 18 de xullo de 1936 foi fundador e organizador de Falange en Sada xunto con Miguel Pérez Sanjurjo. Foi nomeado xefe local de Falange Española Tradicionalista y de las JONS de Sada en setembro de 1941.  Foi concelleiro en Sada. Foi nomeado alcalde de Sada en 1949. Foi nomeado Inspector provincial do Movimiento en 1952,  e elixido procurador en Cortes en marzo de 1958. Cesou como alcalde de Sada en 1964. Foi oficial maior na Xefatura provincial do Movimiento da Coruña e asesor no Goberno Civil da Coruña durante a transición democrática. Finou na Coruña o 11 de agosto de 2001.

## Recoñecementos 
* Comendador da Orde do Mérito Civil.
* Medalla de Ouro da Orde de Cisneros.

## Vida persoal 
Casou con María del Carmen Carballeira Guerra e foi pai de María del Carmen e Ana María del Valle Carballeira.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Bibliografía 
* 

### Ligazóns externas 
* Guillermo del Valle Ordieres (Alcalde)
Ladróns de trens

***Ladróns de trens*** (en ) é un filme estadounidense de 1973 escrito e dirixido por Burt Kennedy e protagonizado por John Wayne, Ann-Margret, Rod Taylor, Ben Johnson e Ricardo Montalbán. A rodaxe tivo lugar no Parque Nacional Sierra de Órganos na vila de Sombrerete, México.

## Personaxes 
* John Wayne como Lane
* Ann-Margret como Lilly Lowe
* Rod Taylor como Grady
* Ben Johnson como Jesse 
* Christopher George como Calhoun 
* Bobby Vinton como Ben Young
* Jerry Gatlin como Sam Turner
* Ricardo Montalbán como o home de Pinkerton

## Notas
Coburgo

miniatura|250px|Igrexa de Moriz, en Coburgo
**Coburgo** (en alemán: *Coburg*) é unha cidade alemá do Estado federado de Baviera, na rexión da Alta Franconia, cerca de Bamberg.

Coburg é a sede dun colexio técnico desde 1971. E desde 2005 recibiu o título de Cidade Europea. *Veste Coburg*, un dos complexos de castelos máis grandes de Alemaña, érguese sobre a cidade.

## Xeografía 
Situada a unha altitude nedia de 296 msnm, o municipio ocupa unha superficie de 48,3 km².

Segundo o censo de 31 de decembro de 2021 a súa poboasción era de 40 955 habitantes,  polo que a súa densidade de poboación, nese ano, era de 848 hab./km².

## Historia 
[miniatura|250px|Coburgo ocupada polos estadounidenses ao final da [segunda guerra mundial.]]
A cidade de Coburgo fundouse durante a Alta Idade Media como un lugar de paso das numerosas rutas comerciais que cruzaban o centro de Europa. En 1353, tras varias disputas nobiliarias, o territorio de Coburgo pasou a depender da casa saxoa de Wettin.

No século XVII constituíuse como capital do Ducado de Saxonia-Coburgo, ao cal incorporaría os territorios Saalfeld e de Gotha ao longo do século XVIII.

Debido a un referendo popular, o ano 1920 incorporouse a Baviera, en vez de a Turinxia. Este feito fixo que, tras a segunda guerra mundial pertencera á República Federal de Alemaña.

A súa proximidade ao chamado Telón de aceiro fixo que durante a guerra fría a cidade resultara pouco favorecida economicamente e que, tras a Reunificación alemá, vivise unha forte revitalización.

Foi a primeira cidade de Alemaña en ter un alcalde do Partido Nazi, no ano 1931.

## Relixión 
O 55 % da poboación é protestante, un 20,2 % católica e un 24,8 % doutras relixións ou atea.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
*Páxina web oficial .
Airoá, O Vicedo, O Vicedo

**Airoá** ou **A Eiroá** é un lugar da parroquia do Vicedo, no concello lugués do Vicedo, na comarca da Mariña Occidental. Segundo o Instituto Galego de Estatística, en 2024 tiña 3 habitantes (2 homes e 1 muller).

## Lugares e parroquias 
### Lugares do Vicedo 
### Parroquias do Vicedo 
## Notas
Emilio Molina Carreño

**Emilio Molina Carreño**, nado en Porcuna (Xaén) e finado en Madrid o 9 de xullo de 1953, foi un militar e político español.

## Traxectoria 
Comandante retirado do Exército pola Lei Azaña en 1931. Logo do golpe de Estado do 18 de xullo de 1936 foi nomeado delegado civil e alcalde de Sada en agosto. Dimitiu a finais de outubro de 1936, sendo substituído por Toribio Pollán Nieto. En 1938 foi nomeado comandante militar de Molins de Rei, e encargouse de crear unha comisión xestora. En 1943 era xuíz militar en Lugo. Foi nomeado coronel do Rexemento de Cabalería Villaviciosa en 1948. Finou en Madrid o 9 de xullo de 1953.

## Vida persoal 
Casou con Julia Vázquez Cagiao e foi pai de Emilio, Agustín e Antonio Molina Vázquez.
## Notas 
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* Los coroneles del "Villaviciosa" (67) Emilio Molina Carreño
Miguel Pérez Sanjurjo

**Miguel Pérez Sanjurjo**, nado en Sada en 1898 e finado na mesma vila o 13 de decembro de 1968, foi un industrial e político galego.

## Traxectoria 
Dono dunha panadería na rúa El Pedregal de Sada. Logo do golpe de Estado do 18 de xullo de 1936 foi fundador e organizador de Falange en Sada xunto con Guillermo del Valle Ordieres. Foi concelleiro en Sada. Foi nomeado alcalde de Sada en 1946. Cesou como alcalde de Sada en 1949. Finou en Sada o 13 de decembro de 1968.

## Vida persoal 
Casou con Manuela Verdía Bouza e foi pai de Miguel, Alfonso, Ramiro, Salvador, María Celia, Santiago e Manuela  Pérez Verdía.
## Notas 
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* Miguel Pérez Sanjurjo (Alcalde)
Toribio Pollán Nieto

**Toribio Pollán Nieto**, nado na provincia de León cara a 1878 e finado en Sada o 25 de setembro de 1954, foi un industrial e político español.

## Traxectoria 
Procedente de León chegou a Sada co seu irmán Matías e abriron un almacén de viños na rúa Linares Rivas, que despois trasladaron á Avenida da Mariña. Logo do golpe de Estado do 18 de xullo de 1936 e despois da renuncia de Emilio Molina Carreño foi nomeado alcalde de Sada a principios de novembro. Cesou como alcalde de Sada en 1940. Finou en Sada o 25 de setembro de 1954.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* Toribio Pollán Nieto (Alcalde)
Manuel Roo Ben

**Manuel Roo Ben**, nado en Lousame e finado en Sada o 14 de abril de 1978, foi un médico e político galego.

## Traxectoria 
Estudou Medicina na Universidade de Santiago de Compostela, licenciándose en 1931. Médico de Sada. Foi xefe comarcal de Falange Española Tradicionalista y de las JONS. Foi nomeado alcalde de Sada en 1940, tomando posesión o 3 de febreiro. Renunciou como alcalde de Sada en decembro de 1944. Foi académico numerario da Real Academia de Medicina e Cirurxía de Galicia. Finou en Sada o 14 de abril de 1978.

## Vida persoal 
Casou en Sada en 1931 con Rosario Domínguez Pandelo, filla de Manuel Domínguez Guitián, e foi pai de Manuel Roo Domínguez. Rosario finou en marzo de 1953, e Manuel Roo Ben volveu casar con María del Carmen Freire Abete e foi pai de Enrique, María José, Alberto José, Javier, María de las Nieves, Julio César e Luis Miguel Roo Freire.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* Manuel Roo Ben (Alcalde)
José María Fajardo de Andrade Prieto

**José María Fajardo de Andrade Prieto**, finado en Sada o 24 de marzo de 1985, foi un avogado e político galego.

## Traxectoria 
Avogado en Sada. Foi nomeado alcalde de Sada en 1945. Cesou como alcalde de Sada en 1946. Foi patrón maior da Confraría de Pescadores de Sada. Finou en Sada o 24 de marzo de 1985.

## Vida persoal 
Casou con María de la Asunción Tié Amor, e foi pai de José María e Gonzalo Fajardo de Andrade Tié.

## Notas
Antônio José da Silva Gouveia

**Antônio José da Silva Gouveia**, máis coñecido como **Zezé**, nado en Muriaé, Minas Xerais, o 30 de xuño de 1957 e finado en Recreio, Minas Xerais, o 30 de decembro de 2008, foi un futbolista brasileiro. Destacou no Fluminense e foi internacional coa selección brasileira, coa que participou na Copa América de 1979.

## Traxectoria 
Naceu na municipio mineiro de Muriaé, sendo fillo de José Gouvêa Leite e Nilza da Silva Gouvêa. Comezou a xogar ao fútbol no Ideal Esporte Clube, ingresando posteriormente na canteira do Fluminense. Tras xogar co equipo xuvenil subiu en novembro de 1977 ao primeiro equipo do club tricolor, no que viviu os seus mellores anos como futbolista.

En 1982 foi traspasado ao Guarani de Campinas, onde formou unha destacada liña de ataque xunto a Lúcio, Jorge Mendonça, Careca e Ernani Banana. Foi parte do equipo brasileiro na Copa América dese ano, onde xogou media hora nun partido, de novo fronte a Paraguai, despois de substituír na segunda parte a Tita.

## Notas
A Carreira, Covas, Viveiro

**A Carreira** é un lugar da parroquia de Covas, no concello de Viveiro, na comarca da Mariña Occidental. Segundo o Instituto Galego de Estatística, en 2024 tiña 22 habitantes (12 homes e 10 mulleres).

## Notas 

## Lugares e parroquias 
### Lugares de Covas 
### Parroquias de Viveiro
Nicolás Blanco Blanco

**Nicolás Blanco Blanco**, nado en Sada, é un político galego.

## Traxectoria 
Foi patrón maior da Confraría de Pescadores de Sada. Foi nomeado alcalde de Sada a finais de setembro de 1970. Cesou como alcalde en 1979.

## Vida persoal 
Casou en Bergondo con Antonia Vázquez Patiño en decembro de 1964, e é pai de tres fillos.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* Nicolás Blanco Blanco (Alcalde)
Xilloi, O Vicedo, O Vicedo

**Xilloi** é un lugar da parroquia do Vicedo, no concello lugués do Vicedo, na comarca da Mariña Occidental. Segundo o Instituto Galego de Estatística, en 2024 tiña 4 habitantes (2 homes e 2 mulleres).

## Lugares e parroquias 
### Lugares do Vicedo 
### Parroquias do Vicedo 
## Notas
Why?

**Why?** (estilizado como **WHY?**) é unha banda estadounidense de hip hop alternativo e indie rock. O grupo foi fundado en 2004 polo rapeiro e cantante de Cincinnati Yoni Wolf, que vén usando Why? como o seu nome artístico dende 1997. Ademais de Wolf, que é o principal vocalista e toca varios instrumentos, a banda está composta polos multiinstrumentistas e coristas Doug McDiarmid e Matt Meldon, e o batería e corista Josiah Wolf, que é o irmán máis vello de Yoni Wolf.

A banda leva publicados seis álbums de estudio, xunto con varios EPs, demos, e álbums ao vivo. O seu primeiro disco, *Elephant Eyelash* de 2005, chegou dous anos despois do derradeiro traballo de Yoni Wolf como Why? en solitario. Tras este disco a banda lanzou *Alopecia* (2008), *Eskimo Snow* (2009), *Mumps, Etc.* (2012), *Moh Lhean* (2017), e *AOKOHIO* (2019).

## Discografía 
### Álbums 
## Notas 
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* Páxina da banda
Edificio Gran Garaje

O **Gran Garaje** é un edificio modernista de 1915, situado no centro da cidade de Pontevedra.

## Localización 
O edificio está situado na rúa Benito Corbal, no centro peonil e comercial da cidade, preto da praza da Ferrería de Pontevedra.

## Historia 
O edificio foi construído en 1915 na antiga rúa Progreso, segundo un proxecto do arquitecto Maximiliano Limeses Artime. Construíuse nun soar onde había unhas antigas cocheiras, para que servise de parada aos coches de cabalos.

Na década de 1960, co auxe do automóbil na cidade, renovouse a súa fachada, construíuse a nova cuberta e o edificio pasou a chamarse *Gran Garaje*, servindo como aparcadoiro de pagamento con capacidade para 75 vehículos (de aí o seu nome). Na década de 1970 as zonas a cada lado da entrada principal do edificio utilizáronse como dúas pequenas tendas, unha de recordos e outra de xoguetes. Na década de 1980, anos de grande especulación inmobiliaria na cidade, salvouse da demolición para a construción dun edificio de varias plantas ao fracasar a súa venda, deixando á vista as medianeiras dos grandes edificios que o rodean.

En 2014 o aparcadoiro e mais as dúas pequenas tendas da entrada pecharon definitivamente. Tras unha renovación completa da fachada e o interior, o edificio inaugurouse o 5 de maio de 2017 como tenda de moda da cadea de roupa Mango.

## Descrición 
O edificio ten unha fachada modernista e un interior amplo, espazoso e diáfano, debido á función orixinal para a que foi deseñado. Ten unha superficie de 900 metros cadrados.

Trátase dun edificio dunha soa planta cunha planta baixa. A fachada branca ten unha gran porta cadrada de madeira encaixada no centro e dúas portas alongadas de arco rebaixado a cada lado. O tellado, catalogado e protexido como elemento patrimonial, está formado por unha lanterna, unha celosía e un tellado a dúas augas que data de 1965.

A decoración modernista con motivos florais céntrase sobre as catro portas laterais. O friso superior está abundantemente decorado e a parte central da fachada, sobre a gran porta de entrada, está coroada por un frontón circular enmarcado entre dúas pequenas columnas, baixo o cal se atopa a inscrición en relevo *Gran Garaje*.

## Galería 

Ficheiro:Gran Garaje Art Nouveau Building.jpg|Fachada
Ficheiro:Front of the Gran Garaje Building.jpg|Entrada
Ficheiro:Gran Garaje - Mango.jpg|Tenda de Mango
Ficheiro:Central section of the Gran Garaje Building.jpg|Sección central
Ficheiro:Left side doors of the Gran Garaje Building.jpg|Portas laterais esquerdas
Ficheiro:Gran Garaje - Right side doors.jpg|Portas laterais dereitas
Ficheiro:Pontevedra Capital, edificio modernista Gran Garaje.jpg|O edificio en 2014 antes da súa reforma

## Notas 
## Véxase tamén 
### Outros artigos 
* Rúa Benito Corbal
* Modernismo 

### Ligazóns externas 
* Imaxes da renovación do *Gran Garaje* 
* Grandes firmas de moda en edificios históricos
Viveiro, Viveiro, Viveiro

**Viveiro** é un lugar da parroquia de Viveiro, no concello de Viveiro, na comarca da Mariña Occidental. Segundo o Instituto Galego de Estatística, en 2024 tiña 7605 habitantes (3764 homes e 3841 mulleres).

É a capital do concello ao que lle dá nome.

## Lugares e parroquias 
### Lugares de Viveiro 
### Parroquias de Viveiro 
## Notas 
## Véxase tamén 
### Outros artigos 
* Lugares de Viveiro
O Batán, Chavín, Viveiro

**O Batán** é un lugar da parroquia de Chavín, no concello de Viveiro, na comarca da Mariña Occidental. Para o Instituto Galego de Estatística, 2025 é o primeiro ano da historia en que non se rexistran habitantes neste lugar.

## Notas 

## Lugares e parroquias 
### Lugares de Chavín 
### Parroquias de Viveiro
Joga a chave

«**Joga a chave**»; (en galego: «Tira a chave») é unha canción composta polo cantautor brasileiro Adoniran Barbosa e o xornalista Osvaldo Moles. Interpretada, en versións distintas, por Barbosa e Jorge Goulart. Noutras versións, foi interpretada por Demônios da Garoa e Dona Zaíra.

## Contexto 
A canción fai referencia dun home que tiña o costume de beber moi e que sempre volvía a casa tarde pola noite. A súa muller sempre o pechaba, e el pedíalle ao seu amor que lle tirase a chave, porque fóra todo estaba mal e así el non seguirá perturbándolle o sono.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Bibliografía 
*
The Wytches

**The Wytches** é unha banda inglesa de rock formada no ano 2011 en Peterborough. Tras a súa fundación, o grupo trasladouse a Brighton. The Wytches está composta polo vocalista e compositor Kristian Bell, o baixista Daniel Rumsey e o teclista e guitarrista Mark Breed. O batería Gianni Honey deixou a banda en 2019.

## Discografía 
### Álbums 
## Notas
Superman Returns

***Superman Returns*** é un filme estadounidense de 2006 dirixido por Bryan Singer e escrito por Michael Dougherty e Dan Harris a partir dunha historia de Singer, Dougherty e Harris baseada no personaxe de DC Comics Superman. É o sexto e derradeiro filme da serie de filmes orixinal de *Superman* e serve como unha secuela homenaxe de *Superman* (1978) e *Superman II* (1980), que ignora os eventos dos filmes *Superman III* (1983), *Supergirl* (1984) e *Superman IV: The Quest for Peace* (1987).
* Frank Langella como Perry White
* Eva Marie Saint como Martha Kent
* Parker Posey como Kitty Kowalski
* Kal Penn como Stanford
* Sam Huntington como Jimmy Olsen
* Kevin Spacey como Lex Luthor

## Notas 
## Véxase tamén 
### Bibliografía 
* 
* 
* 
*
The Lost City (filme de 2022)

***The Lost City*** é un filme estadounidense de 2022 dirixido polos irmáns Nee, que tamén escribiron o guión xunto con Oren Uziel e Dana Fox, a partir dun guión de Seth Gordon. Está protagonizado por Sandra Bullock e Channing Tatum como unha novelista e o seu modelo de portada, que escapan dun billonario (Daniel Radcliffe) e descobren unha cidade perdida descrita nunha das novelas da escritora. No filme tamén aparecen Da'Vine Joy Randolph e Brad Pitt.

## Personaxes 
* Sandra Bullock como Loretta Sage
* Channing Tatum como Alan Caprison
* Daniel Radcliffe como Abigail Fairfax
* Da'Vine Joy Randolph como Beth Hatten
* Héctor Aníbal como Rafi
* Thomas Forbes-Johnson como Julian
* Oscar Nunez como Oscar
* Patti Harrison como Allison
* Brad Pitt como Jack Trainer
* Bowen Yang como Ray
* Joan Pringle como Nana

## Notas
Pütchipü'ü

Un '''pütchipü'ü** ou **pütche'ejachi'* (en wayuu, "mensaxeiro da palabra"; tamén coñecido polo termo en castelán: *palabrero'') é o elemento central no sistema de xustiza e de administración tradicional do pobo wayuu. O papel dun pütchipü'ü é resolver os conflitos mediante a mediación e a negociación. Isto pode incluír conflitos entre diferentes membros ou clans da comunidade wayuu ou con persoas ou organizacións alleas ao pobo wayuu. Esta negociación inclúe unha indemnización material que deberá aboar a familia agravante ao grupo familiar prexudicado.

En 2010, este sistema de mediación foi recoñecido pola UNESCO como parte das Patrimonio Cultural Inmaterial da Humanidade. Este sistema de lei indíxena foi recoñecido polos gobernos de Venezuela e Colombia. Os ''pütchipü'ui'' están organizados pola Xunta Maior Autonómica de Palabreros.

## Notas
Cyberpunk: Edgerunners

é unha serie de animación cyberpunk polaco-xaponesa de 2022. Está baseada no videoxogo *Cyberpunk 2077* de CD Projekt Red. A serie foi animada por Studio Trigger baixo a supervisión de CD Projekt, e estreouse en Netflix en setembro de 2022. Está ambientado no universo *Cyberpunk* creado por Mike Pondsmith, o anime serve como precuela do xogo e ten lugar aproximadamente un ano antes dos acontecementos de *Cyberpunk 2077*.

## Notas
José Antonio Lodeiro Piñeiroa

**José Antonio Lodeiro Piñeiroa**, nado en Mondoñedo o 16 de marzo de 1868 e finado na Coruña o 22 de decembro de 1934, foi un músico galego, coñecido principalmente por ser o compositor do primeiro himno do Fútbol Club Barcelona.

## Traxectoria 
Fillo de Benito Lodeiro e Filomena Piñeiroa, naceu no barrio dos Muíños de Mondoñedo. Inicialmente foi aprendiz de carpinteiro e recibiu as súas primeiras leccións de solfexo da man de José Antonio Ramos Gasalla na súa vila natal. Axiña pasou a formar parte como educando na banda de música de Heremenegildo Mancebo.

Sendo aínda mozo marchou de Mondoñedo para ingresar no exército, entrando a formar parte do Rexemento de Murcia en Lugo. Non tardou en ingresar na banda do rexemento, primeiramente como educando e logo de superar as probas, como músico de segunda, xa nun rexemento desprazado en Cataluña, onde posteriormente conseguiría unha praza como músico de primeira. posto que acadaría por oposición.

## Notas
ICEM Surf

**ICEM Surf** é un programa informático de deseño industrial asistido por ordenador, tamén coñecido como CAD, que se utiliza para crear superficies dixitais 3D para deseño de automoción e deseño industrial. Este programa úsase para crear superficies de clase A utilizando o método de modelaxe de superficies de Bézier.

O seu rival semellante é Autodesk Alias.

## Historia 
ICEM Surf, orixinalmente coñecido como *VW Surf*, foi desenvolvido por Volkswagen na década de 1980 para a modelaxe avanzada de superficies en 3D de clase A, visualización e análise no proceso de desenvolvemento da carrozaría dos seus vehículos.

Máis tarde, *VW Surf* púxose a disposición comercial doutras compañías de automóbiles e pasou a chamarse ICEM Surf e presentouse unha empresa conxunta ICEM Technologies para comercializar e apoiar o programa informático. Máis tarde, a mediados da década de 1990 tras o éxito europeo, a división seccionouse e pasou a formar parte de *Control Data Systems, Inc.*, cuxo primeiro produto CAD/CAM foi lanzado en 1978. Durante un breve período ICEM Technologies formou parte de PTC e despois volveu ser unha empresa independente. Dende 2007 ICEM Surf forma parte de Dassault Systemes.

## Produtos 
* ICEM Surf Professional: O módulo principal para desenvolver superficies de clase A utilizando métodos de modelaxe de forma libre.
* ICEM Surf Master: Ampliación de ferramentas básicas.
* ICEM Surf Magic: Ampliación de ferramentas básicas.
* ICEM Surf Realtime Renderer: Ofrece ferramentas de renderizado para que o deseñador xere unha representación fotorrealista do modelo CAD.
* ICEM Surf Scan Modeling: Ferramentas adicionais para xerar modelos a partir de nubes de puntos ou datos de facetas.
* ICEM Surf Advanced Tools: Ferramentas máis avanzadas específicas do sector para crear superficies aceleradas, fileteado avanzado, lagoas e ferramentas de análise avanzadas.
* ICEM Surf Safety Analysis: Desenvolvido para estudos de seguridade e lexislación durante o deseño para detectar bordos e esquinas nun modelo 3D que poden causar lesións.

## Notas 
## Véxase tamén 
* Superficies de clase A
* NURBS

### Ligazóns externas 
Páxina oficial de Icem Surf
O Coto, Chavín, Viveiro

**O Coto** é un lugar da parroquia de Chavín, no concello de Viveiro, na comarca da Mariña Occidental. Segundo o Instituto Galego de Estatística, en 2024 estaba deshabitado.

## Notas 

## Lugares e parroquias 
### Lugares de Chavín 
### Parroquias de Viveiro
Gumersindo Pardo Reguera

**Gumersindo Pardo Reguera**, nado en Valgos (A Ribeira, Cervantes) o 24 de xaneiro de 1847 e finado na  Coruña o 28 de abril de 1916, foi un farmacéutico e pintor galego. Retratou á burguesía coruñesa cun estilo realista, minucioso e veraz.

## Traxectoria 
A súa primeira actividade laboral foi como delineante de estradas e camiños. Xa casado, fixo a carreira de Farmacia na Universidade de Santiago de Compostela, licenciándose cun dos dous premios extraordinarios do ano 1880 (entre 1.399 alumnos). Despois estableceuse en Lugo, colaborando na vacinación contra a varíola. Foi catedrático de Química na Universidade de Granada. Deixou Granada e retornou á Coruña para ser profesor na Escola de Artes Industriais e na de Belas Artes. Abriu despacho de farmacia no número 96 da rúa Real e actuou como perito en xuízos por envelenamento.

Foi concelleiro da Coruña representando aos monárquicos e formou parte da comisión de facenda. Pertencente á directiva do Colexio Farmacéutico Provincial, representou ao colectivo en Madrid, na asemblea nacional de 1899.

Afeccionado á arte, comezou a pintar pasados os corenta anos de idade, retratando a Ramón Pérez Costales e a Manuel Pereiro Caeiro. Participou na Exposición Nacional de Belas Artes en 1895, e na de 1904 logrou mención honorífica. Retratista de corte moi realista, compartiu esta actividade na Coruña con Román Navarro. No paisaxismo ten semellanzas con Dionisio Fierros. Foi membro de número e secretario da Real Academia Galega de Belas Artes, e correspondente da Real Academia de Belas Artes de San Fernando.
[miniatura|306px|*[Pompa de xabón|Pompas de xabón*, 1892 (Col. Pardo Yáñez).
[miniatura|306px|*[Caravana*, 1900 (Colección Afundación). e foi enterrado no Cemiterio de Santo Amaro. A súa obra consérvase na Deputación da Coruña, que garda un retrato do rei Afonso XIII, no Museo Provincial de Lugo, na Colección Afundación

## Obra escrita publicada 
* *Reconocimiento de las falsificaciones y adulteraciones de las sustancias alimenticias de uso más frecuente en Galicia* (A Coruña, 1887).

## Vida persoal 
Casou con Filomena García Reboredo e foi pai de catro fillos: Elena, Antonio, Mercedes e Gumersindo Pardo García.

## Galería de imaxes 
## Notas 
## Véxase tamén 
### Bibliografía 
* 
* 
* 
* 
* 

### Outros artigos 
* Román Navarro
* Pablo Picasso
### Ligazóns externas 
* Ficha no PARES Ministerio de Cultura y Deporte .
* Bibliografía de pintura gallega en pintoresgallegos.com
Superficies de clase A

miniatura|Animación da modificación dunha superficie 3D.
miniatura|Diferentes estados de continuidade entre superficies.
As **superficies de clase A** no deseño de automoción son aquelas superficies 3D que corresponden as partes vistas do vehículo, polo que son traballadas con alta eficiencia e calidade tanto a nivel estético como produtivo. As superficies de clase A cumpren certas tolerancias de curvatura e aliñación de tanxencia para unha calidade de reflexión estética ideal, moitas persoas identifican as superficies de clase A cando teñen continuidade de curvatura G2 ou G3 entre si.

O modelaxe de clase A realízase mediante aplicacións de deseño industrial asistido por ordenador. Os modeladores de superficies de clase A tamén son chamados "escultores dixitais" na industria. Os deseñadores industriais e os enxeñeiros desenvolven o seu proxecto en continua comunicación cos modeladores para realizar o modelo final.

## Aplicación 
Un método común de traballo é comezar cun modelo de deseño ou cunha nube de puntos como referencia, dos que se desenvolven superficies matemáticas controladas de Clase A para describir o corpo exterior do produto. Esta matemática compártese con enxeñeiros e deseñadores que solicitan cambios ou modificacións en diferentes fases do proxecto ata resultar o modelo final.

### Deseño de automoción 
Na aplicación de deseño de automóbiles créanse superficies de clase A en todas as superficies exteriores visibles (paneis da carrozaría, parachoques, grella, faros etc.) e todas as superficies visibles das pezas que do interior (cadro de mandos, asentos, recubrimentos das portas, etc.).

### Deseño de produto 
No ámbito do deseño de produtos, as superficies de Clase A pódense aplicar a elementos como a carcasa de aparellos industriais moldeados por inxección, como: electrodomésticos, envases de plástico definidos por superficies orgánicas, xoguetes ou mobles. Entre os usuarios máis famosos do software Autodesk Alias ​​no deseño de produtos está Apple.

### Deseño aeroespacial 
No sector aeroespacial téñense consideracións de estilo e deseño nos interiores, como marcos para ventilación ou luces, bastidores de almacenamento, asentos e a zona de cabina, etc. En 2006 Airbus utilizou ICEM Surf para xerar a xeometría da superficie exterior para a súa optimización estética e aerodinámica.

### Modelaxe en barro 
Os datos escaneados ou "nube de puntos" dun modelo de arxila tómanse ás veces como referencia para xerar superficies preliminares e refinar aínda máis a superficies de Clase A.

## Aplicacións 
As ferramentas de software máis utilizadas son:

* Autodesk Alias
* ICEM Surf
* Imageware
* Unigraphics (Módulo Clase A)
* CATIA (Módulo FreeStyle)
* Tebis

## Notas
Ellen Church

**Ellen Church**, nada en Cresco (Iowa) o 22 de setembro de 1904 e finada en Terre Haute (Indiana) o 22 de agosto de 1965, foi unha auxiliar de voo e enfermeira estadounidense. Está considerada a primeira auxiliar de voo muller da historia, ao iniciar o seu traballo o 15 de maio do 1930 coa compañía Boeing Air Transport (predecesora de United Airlines).

## Traxectoria 
Naceu nunha granxa preto de Iowa City. Apaixonada da aviación, tomara clases como piloto. Coa esperanza de exercer algún día, acudiu a Steve Stimpson, da Boeing Air Transport, en busca de traballo. Stimpson, quen regresaba dunha longa viaxe en avión, decatouse da necesidade de persoal na cabina. De feito, viña de persuadir aos seus superiores para contratar tres *cabin boys* cando recibiu a visita de Church o 23 de febreiro de 1930. 

Tras varias reunións entre Stimpson e Church, suxeríronlle á dirección da empresa que as enfermeiras poderían ser a tripulación auxiliar máis idónea. Argumentaron que, ante unha posíbel incapacitación do piloto, elas poderían prestar atención médica apropiada e unha mellor asistencia aos pasaxeiros en caso de mareo ou medo a voar. Boeing (que entón non só era fabricante de avións senón tamén compañía aérea) en principio cuestionou a proposta, pois as mulleres, segundo prescrición médica, non eran aptas para voar habitualmente debido ás alteracións hormonais derivadas da menstruación. Porén, tras considerar os argumentos, decidiu contratar oito enfermeiras (*The Orixinal Eight* ou *The Sky Girls*) por un período experimental de tres meses, entre as que se atopaba Ellen.

As novas asistentes de voo axiña se converterían en parte integral da industria aeronáutica. Debían superar un estrito proceso de selección: enfermeiras cualificadas, solteiras, menores de 25 anos, peso máximo de 52 kg e estatura máxima de 1,60 metros. Cobraban 150 dólares por 100 horas de voo ao mes.

Con 23 anos, Church converteuse na primeira auxiliar de voo muller da historia. Porén, o alemán Heinrich Kubis xa a precedera en 1912. O 15 de maio de 1930 abordou un trimotor Boeing 80 A para un voo de 20 horas Oakland-San Francisco-Chicago con 13 escalas e 14 pasaxeiros. O piloto dese voo foi outro pioneiro da aviación, Elrey Borge Jeppesen.

Ellen deixou de voar despois de 18 meses por mor dun accidente de coche e dedicouse ao ensino de enfermaría na Universidade de Minnesota. En 1942, durante a segunda guerra mundial, volveu voar como capitá na "Army Nurse Corps Air Evacuation Service". Recibiu a Medalla do Aire polos seus servizos no norte de África, Sicilia, Inglaterra e Francia.

Foi directora de enfermaría do Terre Haute Union Hospital (Indiana) e casou con Leonard B. Marshall Sr., director do Terre Haute First National Bank, en 1964. Morreu o 22 de agosto de 1965 nunha caída mentres montaba de a cabalo.

## Recoñecementos 
O aeroporto de Cresco chámase Ellen Church Field na súa honra.

## Notas
José Luís Baños de Cos

**José Luis Baños de Cos**, nado en Xerez da Fronteira en 1977, é escritor de teatro en lingua galega e novela en lingua castelá.

## Traxectoria 
Licenciouse en Dereito e Antropoloxía Social e tamén fixo estudos sobre teatro social e teatro do oprimido. Residente en Galicia, despois de vivir en Cataluña.

É autor de *O faiado*, da compañía Ó Cubo Teatro, *A espera*, de Titereficcións, e de *Suit(e) up*, de Fanfarra Teatro.

## Publicacións 
### Teatro en galego 
* *Asfixia* (2020). Difusora de Letras, Artes e Ideas. ISBN 9788492958535.
* *A cámara escura* (2021). Vigo: Galaxia, Costa Oeste. 72 páxs. ISBN 978-84-9151-583-8.
* *Nas nubes* (2023). A Coruña: Baía Ed. col. Barriga Verde. 41 páxs. ISBN 9788499954288.
* *Lume* (2023). Vigo: Galaxia, Costa Oeste. 72 páxs. ISBN 978-84-1176-022-5.
* *A porta. Un relato de violencia* (2024). Edicións Positivas. 56 páxs. ISBN 9788412805581.
* *Segunda morte* (2024). Edicións Fervenza. 68 páxs. ISBN 978-84-19840-31-8.
* *A letra pequena das cousas* (2025). Vigo: Galaxia. 96 páxs. ISBN 978-84-1176-467-4. Teatro infantil.

### Teatro en castelán 
* *El niño que se escondía dentro de una caja de galletas* (2023). Assistej España. ISBN 9788412300314
* *La vida interior de los seres planta* (2024). Ediciones Antígona. ISBN: 978-84- 10060-25-8

### Novela en galego 
* *Fóra de xogo* (2024). Vigo: Galaxia, col. Árbore. 132 páxs. ISBN 978-84-1176-210-6.

### Novela en castelán 
**El anuncio* (2006).
* 2020: Premio de Textos Teatrais Roberto Vidal Bolaño por *A cámara escura*.
* 2021: XXX Concurso de textos teatrales dirigidos a público infantil de la Escuela Navarra de Teatro y el Ayuntamiento de Pamplona por *El niño que se escondía dentro de una caja de galletas*.
* 2021: Premio de teatro Varela Buxán por *Segunda morte*. O xurado destacou a complexidade da estrutura dramática e o tratamento temático da inmigración, "cunha poética particular, tecida con imaxes cheas de simbolismo".
* 2022: V Premio de Textos Teatrais Roberto Vidal Bolaño por *Lume*: "ao ser unha obra moi acaída pola temática e pola linguaxe empregada para a súa representación ou lectura nos centros de ensino secundario". Aborda diversas violencias sociais como a homofobia ou o machismo.
* 2022: XVI Premio Barriga Verde para textos de monicreques, na modalidade de adultos por *Nas nubes*.
* 2023: II Premio Exeria de proxectos de creación literaria .
* 2023: I Certame Internacional de Textos Teatrais Orlando Hernández Martín por *La vida interior de los seres planta*.
* 2023: VI Premio de Literatura Infantil Carlos Mosteiro por *Fóra de xogo.*
* 2024: VI Premio Laudamuco para textos teatrais por *A porta. Un relato de violencia.*
* 2024: Concurso de Textos Teatrais “Morales Martínez” por *La letra pequeña de las cosas.*
* 2026: Primeiro Premio Castelao de Textos Teatrais por *Khora*.

## Notas
Cai Qiao

**Cai Qiao** (chinés simplificado: 蔡翘; chinés tradicional: 蔡翹; pinyin: Cài Qiào), nado o 11 de outubro de 1897 en Jieyang e finado o 29 de xullo de 1990, foi un biólogo chinés que traballou no programa espacial do seu país.

## Traxectoria 
Cai Qiao doutorouse en 1925 en fisioloxía pola universidade de Chicago (Estados Unidos). Levou a cabo investigacións na universidade de Londres (Reino Unido) e na universidade de Frankfurt (Alemaña) en 1930. Foi profesor de investigación na Academia Militar de Ciencias Médicas e descubriu o área tegmental central no cerebro humano. En 1939 estableceu o primeiro instituto de fisioloxía en Chengdu. Nas décadas de 1930 e 1940 levou a cabo estudos sobre a función da glándula paratiroidea e do mecanismo da gluconeoxénese no fígado. Adicouse tamén a facer estudos de medicina relacionados coa navegación e a aviación, sendo pioneiro no seu país. En abril de 1966 formou parte tamén do panel de tres científicos expertos que axudaron a deliñar o primeiro proxecto de nave espacial tripulada chinesa. A partir de 1978 comezou a supervisar estudos sobre neurobioloxía.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Outros artigos 
*Academia Chinesa de Ciencias
Santi Balmes

**Santiago Balmes Sanfeliu**, nado en Sant Vicenç dels Horts (Barcelona) o 25 de novembro de 1970, é un cantante catalán de estilo indie pop e membro da banda Love of Lesbian. Como novelista, publicou cinco libros.
## Traxectoria 
Estudou no Instituto Frederic Mompou da súa vila natal. En 1997 Balmes empezou na música xunto a Love of Lesbian. Ese ano enviaron unha maqueta a un concurso da revista *Ruta 66*, en que quedaron en segundo posto. Isto permitiulles gravar por primeira vez nun estudio. Dedicaron os seus primeiros anos á música en inglés, cos  discos *Microscopic Movies* (1999), *Is it Fiction?* (2002) e *Ungravity* (2003).

En 2011 publicou a súa primeira novela, *Yo mataré monstruos por ti*.

## Libros publicados 
## Discografía oficial 
## Véxase tamén
### Ligazóns externas 
* Páxina oficial de Love Of Lesbian
Conversations with a Killer: The Jeffrey Dahmer Tapes

***Conversations with a Killer: The Jeffrey Dahmer Tapes*** é unha serie documental estadounidense creada por Joe Berlinger. O documental é o terceiro da serie antolóxica *Conversations with a Killer* creada por Brlinger, a cal estreou dúas tempadas tituladas *Conversations with a Killer: The Ted Bundy Tapes* e *Conversations with a Killer: The John Wayne Gacy Tapes*.

## Notas
Premio de xornalismo Francisco Fernández del Riego

O **Premio de xornalismo Francisco Fernández del Riego** é un certame convocado por Afundación, que desde 2004 premia artigos de xornalismo literario ou de opinión en lingua galega. Leva o nome do polígrafo Francisco Fernández del Riego.

## Bases 
Naceu no ano 2004 da man de Caixanova, entidade que viña entregando o Premio de xornalismo Julio Camba, que desde 1980 premiaba artigos xornalísticos en lingua castelá e galega e que en 2004 pasou a premiar só textos en castelán. O obxecto do premio son artigos xornalísticos de chamado periodismo literario ou de opinión, publicados tanto en medios escritos como dixitais. As candidaturas poden ser presentadas tanto polos propios autores ou autoras destes artigos xornalísticos, como por institucións, públicas ou privadas, academias ou fundacións de todo o ámbito da convocatoria que o estimen oportuno.

## Persoas gañadoras 
* 2004: Fina Casalderrey polo artigo "Camiños brancos" (*Diario de Pontevedra*, 4 de xaneiro de 2003).
* 2005: Miguel-Anxo Murado, polo artigo "Chamadas perdidas" (*La Voz de Galicia*).
* 2006: Eduardo Rolland, polo artigo "O galego dos sioux" (*Faro de Vigo*).
* 2007: Rosa Aneiros, polo artigo "A última vaca".
* 2008: Santiago Lamas, polo artigo "Ventos" (*La Región*, 18 de decembro de 2007).
* 2009: Manuel Rivas
* 2010: Alberto Pena Rodríguez, polo artigo "Cousas da lingua" (*Diario de Pontevedra*, 29 de decembro de 2009).
* 2011: Xosé Carlos Caneiro
* 2012: Carlos González Reigosa, polo artigo "Paraíso case baleiro".
* 2013: Manuel Darriba
* 2014: Manuel Bragado
* 2015: Luís Pousa, polo artigo "Galicias" (*La Voz de Galicia*, 25 de xullo de 2014).
* 2016: Tamara Montero, polo artigo "Botóns escuros" (*La Voz de Galicia*, 28 de novembro de 2015).
* 2017: María Varela, polo artigo "Cóxegas e tartas" (*Diario de Pontevedra*, 29 de abril de 2016).
* 2018: Santiago Jaureguizar, polo artigo "Pólvora sen magnolia na discoteca Clangor" (*El Progreso* e *Diario de Pontevedra*, 19 de xuño de 2017).
* 2019: Inma López Silva, polo artigo "Terra rota" (*La Voz de Galicia*, 10 de abril de 2018).
* 2020: Cristina Pato, polo artigo "Realidades paralelas" (*La Voz de Galicia*, 3 de maio de 2019).
* 2021: Míriam Ferradáns, polo artigo "Dalias" (*Nós Diario*, 10 de novembro de 2020).
* 2022: Francisco Castro, polo artigo "Coiden da música" (*La Voz de Galicia*, 29 de novembro de 2021).

* 2023: Mar Mato, polo artigo "Réquiem por un sombreiro" (*Faro de Vigo*, 4 de setembro de 2022).
* 2024: Diego Ameixeiras, polo artigo "A metade do inverno vai fóra", (*La Voz de Galicia,* 10 de febreiro de 2023).
* 2025: Rexina Vega polo artigo «Aínda aprendo», publicado o 1 de xaneiro de 2024 en *Tempos Novos.* 

## Notas