open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Niulakita

**Niulakita** é a illa máis ao sur de Tuvalu situada a 270 km ao sur da capital Funafuti. Foi comprada polo Reino Unido a metade do século XX, época na cal decaeu a poboación. De acordo ao censo da poboación do ano 2002 era de 35 habitantes. 

A illa ten unha forma ovalada, 1 km de longo e unha superficie total de 0,4 km². Existen na illa catro estanques ou lagoas e hai unha maneaba (unha gran casa que é o centro da aldea) que se usa como de lugar de reunión e recreo. A illa ten forma de ovo cun ancho aproximado de 1 km.

Foi descuberta, en 1595, por Álvaro de Mendaña y Neira que a vai nomear *La Solitaria*. Redescuberta enl 1821 polo norteamericàn George Barrett do '*Independence II*, coñeceuse tamén como Independence, Sophia ou Rocky. No século XIX vai ser utilizada para a explotación de guano.
Makira

A illa de **Makira** (antes **San Cristóbal**) é a illa máis grande da provincia de Makira-Ulawa nas Illas Salomón. A illa está situada ao leste de Guadalcanal e ao sur do Malaita. A cidade máis grande e capital é Kirakira.

## Historia 
O primeiro avistamento de Makira rexistrado polos europeos foi pola expedición española de Álvaro de Mendaña en xuño de 1568. Máis precisamente o avistamento e tamén o desembarco en San Cristóbal debeuse a unha viaxe local que partiu De Guadalcana nun bote pequeno, nos relatos o bergantín "Santiago", ao mando de Alférez Hernando Enríquez e Hernán Gallego como piloto. Chamárona *San Cristóbal*.

## Xeografía 
Illa Makira, ten 3190&nbsp;km², 139&nbsp;km de longo por 40&nbsp;km de largo. As montañas corren como unha columna vertebral polo centro da illa, o punto máis alto alcanza os 1040 m, logo cae abruptamente cara ao mar ao longo da súa costa sur. Moitos ríos sucan a illa en liñas aproximadamente paralelas cada dous ou cinco quilómetros. Makira ten máis pantanos interiores e crocodilos de auga salgada que calquera outra illa nas Illas Salomón. A súa costa é a única parte das Illas Salomón onde se coñece a rara tartaruga Oliva, ou Pacific Ridley, que a visita e aniña.

Debido a que a illa de Makira estivo illada durante longos períodos de tempo durante períodos de alto nivel do mar, evolucionaron unha ampla variedade de plantas e animais únicos. Por exemplo, 12 das súas 70 especies de aves residentes son endémicas, do mesmo xeito que dúas especies de árbores. Esta singularidade destaca a importancia de preservar o hábitat forestal de Makira.

left|thumb|150px|Poste dunha casa cerimonial (detalle). Madeira, aldea de Magura (Makira, Illas Salomón), do século XVII.

## Notas
Esperanza de vida

miniatura|300px|Esperanza de vida por zona país:
A **esperanza de vida** é a media da cantidade de anos que vive unha certa poboación nun certo período de tempo. Adóitase dividir en masculina e feminina, e vese influenciada por factores coma a calidade da medicina, a hixiene, as guerras etc, se ben actualmente adóitase referir unicamente ás persoas que teñen unha morte non violenta.

## Definición 
A **esperanza de vida ó nacer** é unha estimación da media de anos que viviría un grupo de persoas nadas o mesmo ano se os movementos na taxa de mortalidade da rexión avaliada se mantiveron constantes. É un dos indicadores da calidade de vida máis comúns e en ocasións utilízase para medir o retorno sobre o investimento no capital humano dunha rexión por organismos ou institucións internacionais.

### Advertencias 
A esperanza de vida non é a esperanza matemática do número de anos que vivirá realmente unha persoa. Isto sucede por culpa dos cambios tecnolóxicos e outros incidentes que variarán as taxas de mortalidade. Realmente o que chamamos *"esperanza" de vida* no ano *t*, *EV*0(*t*) é o **promedio de idade das persoas falecidas** un ano, isto é:

:EV_0(t) = \sum_{j=1}^{j=\infty} p_j(t) \cdot j

Onde *pj*(*t*) é a proporción de persoas falecidas á idade *j* no ano *t* (expresada en tanto por 1). Mentres que a **verdadeira esperanza matemática de vida**  viría dada por:

: \lang EV(t) \rang = \sum_{j=1}^{j=\infty} \bar{p}_j(t) \cdot j

Onde *pj*(*t*) é a probabilidade de que unha persoa nada no ano *t* morra á idade de *j* anos. Se as condicións de saúde melloran obxectivamente e non ocorren desastres ou cataclismos abruptos durante a vida das persoas nadas nun ano, espérase que a esperanza de vida estimada por cálculos de defuncións sexa inferior á verdadeira esperanza de vida: EV_0(t) .

Por outra banda, está moi estendida a crenza errónea de que a esperanza de vida ó nacer corresponde coa idade de senectude: por exemplo, óese con frecuencia que, na prehistoria, os seres humanos eran anciáns á idade de 30 ou 40 anos. Isto é totalmente falso. Unha esperanza de vida de 40 anos pode significar, por exemplo, simplificando moito, que a metade da poboación morre ó nacer ou no seu primeiro ano de vida (cousa bastante razoable na prehistoria) e a outra metade ós 80 anos de idade.

## Algúns valores 
Aínda que a media mundial é de 66,7 anos (en 2005), existen diferenzas abismais entre as distintas zonas do planeta. En Europa e América do Norte a media é de 73 anos, en Oceanía é de 70 anos, en Latinoamérica de 69 anos, en Asia de 61 e en África de 55.

Segundo o informe anual da ONU, os Estados con menor expectativa son Zambia con 37,5 anos, a República Centroafricana con 39,3, Malawi con 39,7 e Serra Leoa con 40,8. Os de maior expectativa son Xapón con 82, a rexión de Hong Kong, China con 81,6, Islandia con 80,7 e Suíza con 80,5.

### Esperanza de vida no mundo 
## Lista da OMS (estimacións para 2015) 
Datos recollidos no ano 2015 e publicados en maio de 2016.

HALE: Health-adjusted life expectancy (esperanza de vida con boa saúde)

## Notas 
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* Índice de desenvolvemento Humano, ano 2005 (pdf)
Nui

**Nui** é un dos 9 *distritos* (tres deles consisten en 1 illa, e 6 son atois con varias illas) do país de Oceanía, Tuvalu. Ten unha poboación de 548 persoas (censo de 2001).

## Xeografía 
Nui consiste en aproximadamente 21 illotes. Estes son:

* Fenua Tapu 
* Meang 
* Motupuakaka 
* Pakantou 
* Piliaieve 
* Pongalei
* Talalolae 
* Tokinivae 
* Unimai 
* E polo menos outros 12 illotes menores.

A illa máis grande, e máis ao nordés é Fenua Tapu, á cal séguenlle Meang (a máis ao oeste), Tokinivae, Pongalei, Talalolae, Pakantou, Unimai, Piliaieve e Motupuakaka. A única illa habitada é Fenua Tapu, na cal hai dúas veciñanzas.

## Linguas 
Os habitantes de Nui falan xilbertense, o idioma de Kiribati e tuvalés, e a lingua oficial de Tuvalu, xa que os devanceiros de Nui eran orixinarios de Kiribati.

## Deporte 
É a sede do equipo de fútbol homónimo, o Nui, que compite na *A-Division* de Tuvalu.
A Barca de Barbantes, Cenlle

**Santo Antonio da Barca de Barbantes** é unha parroquia do concello de Cenlle situada á beira do río Miño. Segundo o IGE en 2013 tiña 130 habitantes (73 mulleres e 57 homes), 48 menos ca en 1999.

## Toponimia
O topónimo **A Barca de Barbantes** débese a que neste punto unha barca cruzaba o río Miño a carón da desembocadura do río Barbantiño en Barbantes (Punxín).

## Patrimonio
Tanto a vella igrexa parroquial, actualmente capela, coma a nova están baixo a advocación de Antón de Padua.

## Lugares e parroquias 
### Lugares da Barca de Barbantes 
### Parroquias de Cenlle 
miniatura|esquerda|As dez parroquias que conforman o concello de Cenlle.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Outros artigos 
* Lugares de Cenlle
Lingua kiribatiana

O **kiribatiano** (*kiribati* na propia lingua) é un idioma da familia austronesia.

Aproximadamente 105.000 persoas falan kiribatiano, das que 98.000 viven en Kiribati, un 97.2% da poboación. O resto dos falantes son habitantes de Nui (Tuvalu), Rabi (Fiji), Mili (Illas Marshall) e algunhas outras illas onde existen colonias de antigos habitantes de Kiribati (Illas Salomón, Vanuatu, Nova Zelandia ou Hawai).

Ao contrario que outros idiomas da rexión do Pacífico, o idioma non se atopa en perigo de extinción, e case todos os falantes utilízano a diario. Só o 30% dos falantes son completamente bilingües co inglés, polo que o kiribatiano non corre o risco de ser absorbido por este.

Pescadores, mariñeiros, granxeiros e xente involucrada na produción de copra conforman a maior parte de falantes desta lingua.

## Dialectos
O kiribatiano ten dous dialectos principais: o do norte e o do sur. A principal diferenza entre ambos está na pronuncia dalgunhas palabras. As illas de Butaritari e Makin tamén teñen o seu propio dialecto, que difire tanto en vocabulario como en pronuncia do kiribatiano estándar.

## Escritura
Para a escritura emprégase o alfabeto latino desde o século XIX, cando o misioneiro Hiram Bingham Jr. traduciu a Biblia. Anteriormente a linguaxe carecía de forma escrita. Unha das dificultades coas que se atopou Bingham ao traducir a Biblia foron referencias a palabras por exemplo montaña, un fenómeno xeográfico descoñecido para os habitantes de Kiribati daquela época e do que só oíran falar en lendas samoanas.

## Alfabeto
## Exemplos
*Ola - Mauri 
*Ola [singular]- Ko na mauri 
*Ola [plural] - Kam na mauri 
*Como estás? - Ko uara? 
*Como estades? - Kam uara? 
*Grazas - Ko rabwa 
*Grazas [a varias persoas] - Kam rabwa 
*Adeus - Ti a bo (*verémonos*)

## Notas 
## Véxase tamén 
### Bibliografía 
*
*
**
*
Rotuma

miniatura|200px|Imaxe por satélite de Rotuma- NASA NLT Landsat 7
**Rotuma** é unha illa volcánica do Pacífico Sur, pertencente ás Illas Fiji. Cuns illotes próximos forman unha dependencia, tendo a maior autonomía dunha subdivisión en Fiji, debido a que os seus habitantes teñen unha cultura máis parecidas ás illas polinesias do leste como Tonga, Samoa... Ademais conta cunha lingua distintiva. Estas illas montañosas, cubertas de vexetación, con abundantes precipitacións están situadas nas coordenadas 12º35'S 177º10'E, aproximadamente a 465 quilómetros ao norte de Fiji. A illa de Rotuma mide 13 quilómetros de longo e 4 de ancho, cunha área de 43 km². A súa poboación en 1996 (censo) era de 2.810. Debido ao seu tradicionalismo os seus habitantes opóñense á chegada do turismo. Practícase unha agricultura de subsistencia. A copra representa a maior produción da illa. Ahau é a capital e Motusa a principal cidade e porto. Foi descuberta por un capitán de mariña británico Edward Edwards en 1791 e anexionada por Gran Bretaña en 1881.

Ficheiro:RotumaMap.png
Nova Xeorxia

**Nova Xeorxia** é unha illa das Illas Salomón, no océano Pacífico sur. É a maior das illas que forman parte da provincia Occidental e está integrada no grupo das Illas Nova Xeorxia. A principal cidade da illa é Munda, no lago Roviana, seguida de Boro, 17 km ao norte da primeira, ambas con máis de 3.000 habitantes.

## Características 
Ten unha lonxitude de 72&nbsp;km no seu lado máis longo e unha superficie de 2.044 km². O punto máis elevado da illa ten unha altura de 1.007 metros. Está situada, do mesmo xeito que o resto das illas do grupo no lado inferior do estreito de Nova Xeorxia. A illa de Kolombangara atópase ao oeste, tras o golfo de Kula, a illa de Vanguna ao leste, e a canle Blanche e as illas de Rendova e Tetepare ao sur.

A illa está cuberta de bosques tropicais, e as actividades económicas principais son a pesca e a silvicultura.

Durante a segunda guerra mundial a illa foi tomada polas tropas xaponesas e posteriormente invadida polas tropas estadounidenses durante a Batalla de Nova Xeorxia. Os primeiros desembarcos estadounidenses producíronse o 30 de xuño de 1943 e a illa foi controlada o 23 de agosto do mesmo ano tras intensas loitas na xungla, aínda que os combates continuaron ata outubro. 
A cidade de Munda foi a base do exército xaponés e non foi tomada polos estadounidenses ata o 5 de agosto. As instalacións xaponesas de Bairoko Harbor, a 13&nbsp;km ao norte de Munda, non foron tomadas ata o 25 de agosto.

Na illa fálanse linguas do grupo das linguas de Nova Xeorxia, do grupo austronesio, que á súa vez se dividen en occidentais e orientais.
Terra Australis Incognita

miniatura|dereita|300px|Mapamundi de Oroncio Fineo (1536). A *Terra Australis* é o gran continente que figura na parte meridional.

***Terra Australis*** (de forma completa en latín ***Terra Australis Incognita***, "[a] Terra Descoñecida do Sur") foi un continente imaxinario con orixes na grecia clásica que adoitaba aparecer nos mapas europeos a partir do século XV e ata o século XVIII.

O concepto foi introducido por Aristóteles e Eratóstenes en base a prexuízos relacionados coa simetría xeométrica. As súas ideas foron posteriormente estendidas por Tolomeo, un cartógrafo grego do século I, que cría que o océano Índico estaba pechado por unha masa de terra ao sur. Cando, durante o Renacemento Tolomeo converteuse na principal fonte de información para os cartógrafos europeos, este continente empezou a aparecer nos seus mapas.

miniatura|esquerda|300px|Mapamundi de Abraham Ortelius (1570). Segue aparecendo a *Terra Australis Incognita*.

Aínda que as viaxes de exploración foron facendo que se reducise a masa de terra do alegado continente, os cartógrafos continuaron pintándoo nos seus mapas e os científicos defenderon esta opción cos usuais argumentos aristotélicos tales como que debería haber unha gran masa de terra no hemisferio sur que fixese de contrapeso á masa coñecida no hemisferio norte.

miniatura|dereita|300px|Planisferio de Rumold Mercator (1587). Volve figurar o continente imaxinario.

Era frecuente que este continente debuxásese ao redor do Polo Sur pero cunha superficie moito maior que a actual Antártida e estendéndose moito máis ao norte. Por exemplo, Fernão de Magalhães en 1520 creu que a Illa Grande de Terra do Fogo era parte desta '*Terra Australis Incognita*. Nova Zelandia, descuberta por Abel Tasman en 1642, así como Australia, tamén foron consideradas como parte desta mítica masa terrestre.

[miniatura|300px|Mapa do mundo da *Tabulae Rudolphinae* de [Johannes Kepler (1627). Empeza a dubidarse da existencia da *Terra Australis* baixo o extremo meridional de América.]]

[miniatura|esquerda|300px|Mapamundi de [América onde aparece Terra Australis.]]

A inicios do século XVI mariños españois como Francisco de Hoces (quen descubriu a pasaxe logo chamada "de Drake") e Gabriel de Castela, situaron concretamente as costas da aínda entón chamada *Terra Australis Incognita* nas latitudes reais. 
O concepto desta mítica terra meridional foi finalmente corrixido por James Cook. Na súa primeira viaxe circunnavegou Nova Zelandia mostrando que non era parte dun continente maior. Na súa segunda viaxe circunnavegou o globo a unha elevada latitude sur (nalgúns lugares ata cruzando o círculo polar antártico) co que mostrou que se houbese un continente no hemisferio sur este debería estar confinado en zonas polares e non en rexións de clima amornado como se pensou.

En tempos modernos usouse en ocasións o termo *"Terra Australis"* como sinónimo do continente australiano.
Estreito de Nova Xeorxia

miniatura|Localización do estreito de Nova Xeorxia nas Illas Salomón. 

miniatura|Afundimentos de buques de guerra fronte á illa de Guadalcanal durante os enfrontamentos da segunda guerra mundial.

O **Estreito de Nova Xeorxia** é a canle de auga que pasa aproximadamente partindo lonxitudinalmente o arquipélago das Illas Salomón en dúas partes. O estreito está bordeado polas illas Choiseul, Santa Isabel e Florida polo norte e Vella Lavella, Kolombangara, Nova Xeorxia e as Illas Russell polo sur. As illas de Boungaiville e Guadalcanal definen o estreito polo oeste e leste respectivamente.

A volcánica Illa de Savo é o único accidente xeográfico digno de mención no estreito.

Durante a segunda guerra mundial o estreito foi coñecido polos aliados como ***the Slot***, *a rañura*, debido á súa forma xeográfica e ao elevado tráfico de buques de guerra. Os constantes envíos de tropas e material por parte do Xapón recibiu o nome de Tokio Espress. Entre 1942 e 1943 producíronse numerosas batallas marítimas no estreito entre a Armada dos Estados Unidos, a Real Armada Australiana e a Real Armada de Nova Zelandia, e a Armada Imperial Xaponesa.
Atol Johnston

miniatura|225px|Mapa do atol Johnston
O **Johnston Atoll**, en galego: **Atol Johnston**, é un atol de 2´8 km² no océano Pacífico norte a un terzo de distancia entre Hawai e as Illas Marshall. A illa de Johnston e a illa Sand son illas naturais, que creceron pola sedimentación do coral. A illa de Akau (norte) e a de Hikina (leste) son illas artificiais formadas pola sedimentación do coral.

Johnston é un territorio non incorporado dos Estados Unidos, o cal ten como poboación a 1.100 militares, administrado desde Washington, D.C. polo Servizo de Pesca e Vida Silvestre do Departamento do Interior dos Estados Unidos, como parte do sistema do Refuxio Nacional de Vida Silvestre. A defensa do atol é controlada pola Armada dos Estados Unidos. As illas non son accesibles para o público.

O clima é tropical pero xeralmente seco. Ventos consistentes do nordés dan unha pequena variación na temperatura. Coa elevación máxima de 5 m en Summit Peak, as illas conteñen pouca vexetación nun terreo plano e non hai fontes de auga.

## Historia 
Descuberto polo británico Charles J. Johnston en 1807, o atol permanece desabitado ata 1858, cando é reivindicado por Hawai e polos Estados Unidos de América, interesados nos seus depósitos de guano. Coa anexión de Hawai polos Estados Unidos, en 1898, confírmase a soberanía norteamericana. Nesa época, a maior parte do guano xa fora removida. Durante a segunda guerra mundial, o atol serve de base aérea e, en 1958, pasa a ser usado para probas nucleares. Máis tarde, os norteamericanos constrúen un depósito de armas químicas, para onde levan, en 1989, bombas contendo 400 toneladas de gas asfixiante. Presión de nacións de Oceanía levan os Estados Unidos a aceptar, en 1991, a visita de científicos para verificar as condicións de seguridade do atol. Segundo o goberno dos Estados Unidos, os depósitos foron destruídos en decembro de 2000 e o lugar deberá ser transformado nunha reserva ecolóxica. 
 
En marzo de 2002, un estudo do Instituto de Enerxía e Investigación Ambiental, baseado en investigacións do Instituto Nacional do Cancro dos Estados Unidos, conclúe que as radiacións liberadas polas probas nucleares causaron 80 mil casos de cancro só no país. As investigacións incluíron as probas do atol de Johnston e constataron que aínda persoas a miles de quilómetros de distancia da localización da explosión poden ser afectadas.

## Xeografía 
As catro illas forman unha masa de terra total de 2´67&nbsp;km². Debido á inclinación do atol, gran parte dos arrecifes da parte sueste diminuíu. Pero a pesar de que non ten un arrecife que rodee a crista do arrecife na parte noroeste do atol ten unha lagoa pouco profunda, con profundidades que van de 3 a 10 m.

## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* [//commons.wikimedia.org/wiki/Atlas_of_Johnston_Atoll Wikimedia Atlas: Atol Johnston]
Guadalcanal, Illas Salomón

:*Para a vila española, véxase Guadalcanal*

**Guadalcanal** (Oceanía), illa situada no suroeste do océano Pacífico. É a maior das illas Salomón. A súa extensión é de 5.336 km²;. A poboación é de 109.382 habitantes aproximadamente. A cidade máis importante é Honiara. No século XVI foi unha das illas do Pacífico polas que pasou a expedición de Álvaro de Mendaña.

## Historia 
### Descubrimento 
A illa foi descuberta por Álvaro de Mendaña no 1568 nunha expedición dirixida a descubrir a lendaria Terra Australis Incognita baixo o reinado de Filipe II. O nome da illa foi posto polo explorador Pedro de Ortega Valencia (naquel momento, membro da expedición de Mendaña) en honra ao seu pobo natal, Guadalcanal, na provincia de Sevilla.

### Colonización e Independencia 
Aínda que a illa foi descuberta para a Coroa de Castela e Aragón, os esforzos españois en colonizala fracasaron. Ao longo dos séculos XVIII e XIX arribaron á mesma só misioneiros e distintos grupos de europeos. 
En 1885, a Compañía Alemá da Nova Guinea estableceu control sobre as illas Salomón. Con todo, a administración alemá durou pouco. 
En 1893, A parte sueste das Salomón foi convertida en protectorado británico e cinco anos máis tarde engadiuse a parte norte. 
En 1900, Alemaña transferiu os seus restantes dominios (con excepción de Bougainville e Buka) a Gran Bretaña a cambio da retirada británica de Samoa Oriental. Desde entón, como parte das Illas Salomón Guadalcanal foi ocupada pola Coroa Británica. 
En 1920 Bougainville e Buka foron postas baixo mandato australiano pola Liga das Nacións, mentres que Guadalcanal permaneceu baixo a coroa británica ata 1942, cando foi ocupada por forzas do Imperio do Xapón e, máis tarde, reconquistada por forzas estadounidenses (Ver Batalla de Guadalcanal). 
En 1976 a Coroa británica concedeu o autogoberno ás illas Salomón e dous anos despois, a independencia.

## Batalla de Guadalcanal 
O acontecemento histórico máis importante sucedido nesta illa foi a batalla de Guadalcanal, no marco da segunda guerra mundial. A comezos de 1942 a illa achábase en poder do exército xaponés, a infantaría de Mariña dos Estados Unidos chegou a Guadalcanal o 7 de agosto dese mesmo ano. O desembarco non tivo contratempos; pero a loita complicouse a partir dese momento, desatándose unha das batallas máis violentas desa guerra. Finalmente, os efectivos estadounidenses comunicaron o 9 de febreiro de 1943 a conquista da illa.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Bibliografía 
* Frank, Richard B. *Guadalcanal: The Definitive Account of the Landmark Battle*, Penguin Books, 1990.
* Hadden, Robert Lee. 2007. "The Geology of Guadalcanal: a Selected Bibliography of the Geology, Natural History, and the History of Guadalcanal.". Alexandria, VA: Topographic Engineering Center. 
* 

### Outros artigos 
* Illas Salomón

### Ligazóns externas
Midway

**Midway** pode referirse a:
* O Atol de Midway (ou Illas Midway), unha Área Insular dependente dos Estados Unidos.
* A Batalla de Midway ocorrida durante a segunda guerra mundial, do 4 ó 7 de xuño de 1942
* A compañía de videoxogos Midway Games.
* O Aeroporto Internacional Midway da cidade estadounidense de Chicago, (Illinois)
* A cidade de Midway no condado de Wasatch, estado de Utah, Estados Unidos.
Festa do carneiro ó espeto de Moraña

miniatura|300px|Monumento ó "Carneiro ó Espeto" (xullo 2014)
A **festa do carneiro ó espeto** é unha festa gastronómica que se celebra en Moraña o último domingo do mes de xullo desde 1970. Está declarada Festa de interese turístico de Galicia.
## Características
A orixe da súa preparación remóntase á década de 1920, cando un morañés retornado da Arxentina, xunto cun mozo arxentino, comezaron a preparar comidas asando os carneiros ao estilo "campeiro" , converténdose nunha tradición da zona co paso dos anos. En 1970 os responsables da festa da Xuventude decidiron crear unha festa gastronómica baseada no éxito do prato.

Celébrase na carballeira de Santa Lucía. Amais do carneiro, do que se chegan a preparar 150 lotes, degústanse tamén empanadas, pan, viño, cafés ou augardentes, reunindo na xuntanza unhas 3.000 persoas. Celébranse tamén unha serie de actos culturais e deportivos durante a semana previa ao xantar, como distintas actuacións musicais, a Festa da Bicicleta ou torneos de baloncesto tres contra tres ou de futbolín.
PNG

**PNG** pode referirse a:
* Portable Network Graphics, formato gráfico
* Partido Nacionalista Galego, partido nacionalista galego fundado en 1987 denominado actualmente Partido Nacionalista Galego-Partido Galeguista e integrado no Bloque Nacionalista Galego
Pukapuka

**Pukapuka** é un dos atois de coral das Illas Cook. De todas as illas habitadas do arquipélago (664 habitantes segundo o censo de 2001) é a máis illada. Outro nome para PukaPuka é **Illas do Perigo**, que non debe ser confundida coa Illa Perigo do Arquipélago Chagos no océano Índico.

Aínda que as infraestruturas están ben mantidas, os voos cara a Pukapuka son raros pois a illa está moito máis preto de Samoa que do resto das Illas Cook. Robert Dean Frisbie inmortalizou a illa na súa obra *Illa do Desexo* escrita nos anos 30. En febreiro de 2005 Pukapuka e a súa veciña Nassau foron golpeadas polo ciclón Percy que ocasionou graves danos ás propiedades e infraestruturas das illas. A poboación local fala Pukapukano, máis próximo ao samoano có maorí.
Pandulfo II de Benevento

**Pandulfo II o Vello**, finado en agosto de 1014, foi príncipe de Benevento desde 981 e príncipe de Capua (como **Pandulfo III**) desde 1008 ou 1009 ata a súa morte, fillo de Landulfo III que foi copríncipe entre 959 e 968. Pandulfo estivo asociado primeiro como copríncipe (en Capua) en 977.
## Traxectoria
Á morte do seu pai, Pandulfo foi marxinado polo seu tío, o reinante Pandulfo Testa de Ferro, quen deu Capua e Benevento ao seu fillo máis vello Landulfo IV á súa morte en 981. ese ano, con todo, Landulfo IV foi obrigado a dividir o seu principado por vez primeira desde 910. Benevento foi entregado a Pandulfo. En maio de 987, asociou ao trono ao seu fillo Landulfo na tradición da dinastía de Capua, iniciada por Atenulfo I.

En 999, Odón III visitou o Santuario de Monte Sant'Angelo en Monte Gargano. Á súa volta por Benevento asinou un diploma en favor do mosteiro de S. Sofia o 11 de marzo. S. Sofia era unha fundación familiar da familia de Pandulfo e probabelmente funcionaba como o seu mausoleo. Por razóns descoñecidas, Odón e Pandulfo tiveron as súas diferenzas no ano 1000, posibelmente sobre as reliquias de San Bertomeu, santo patrón de Benevento, ao que Odón construíra unha nova igrexa na Isola Tiberina-San Bartolomeo all'Isola- había pouco tempo. Segundo os *Annales Beneventani*, *Otto rex cum magno exercitu obsedit Benevento*: "O rei Odón cun grande exercito cercou Benevento." Non pasou nada, con todo, agás quizais a cesión de certas reliquias (posibelmente a pel de Bertomeu).

Tamén nese ano do milenio, os de Capua depuxeron ao seu príncipe imperialista, Ademaro, e invitaron a Landulfo di Sant'Agata, o irmán de Pandulfo, a ser o seu novo príncipe. En 1003, unha rebelión liderada por Adelfero, conde de Avellino, depuxo a Pandulfo e ao seu fillo en Benevento. Os príncipes non estiveron no exilio moito tempo, con todo. En 1005 atopámolos outra vez gobernando desde a súa capital. A revolta foi un mal sinal: o malestar civil medraba no principado.

En 1007, morreu Landulfo de Capua e Pandulfo sucedeuno xunto co seu fillo, Pandulfo II de Capua. En 1011, 1012, ou 1013, o neto tocaio de Pandulfo, Pandulfo III, o fillo de Landulfo, foi asociado ao goberno de Benevento. Despois, Pandulfo o Vello desaparece das páxinas da historia ata a súa morte, rexistrada en 1014.

### Descendencia 
Pandulfo tivo dúas fillas e tres fillos:

* Gaitelgrima, casou con Guaimaro III de Salerno 
* María, casou con Serxio II de Amalfi
* Landulfo V de Benevento
* Pandulfo IV de Capua
* Atenulfo, Abade de Monte Cassino

## Véxase tamén
### Bibliografía 
* Caravale, Mario (ed). *Dizionario Biografico degli Italiani: LXIII Labroca – Laterza*. Roma, 2004.
Ben

A palabra **ben** pode referirse a:
* En Filosofía:
** O **ben**, como concepto filosófico, antagónico do **mal**.
*En Cultura:
****Ben de Interese Cultural**, figura xurídica de protección do patrimonio.
* Economía: 
** O **ben común**, en economía política, é un ben cuxo consumo por un individuo non reduce a satisfacción dos demais.
** Os **bens económicos** son aqueles bens que se adquiren no mercado pagando por eles un prezo. 
** Os **bens libres** son todos aqueles bens que se utilizan para satisfacer necesidades, pero que no posúen nin dono nin prezo, como, por exemplo, a luz solar ou o aire. Denomínanse tamén *bens non económicos*, en contraposición aos bens económicos.
** O **ben**, en mercadotecnia, é calquera cousa que se pode ofrecer a un mercado para satisfacer un desexo ou unha necesidade.
*Onomástica
****Ibn** ou **ibne** (en árabe, اِبْن), **ben** ou **bin** (en árabe, بْن; en hebreo, בן) é un prefixo patronímico común no árabe e o hebreo que significa 'fillo de', ou nun sentido amplo, 'descendente de'.
****Ben**, nome propio, apócope de Benxamín/Benjamin de frecuente uso nas tradicións hebrea e anglosaxoa. O nome coincide, e de feito provén, do prefixo ben/ibn. 
****Ben**, nome propio, apócope de Benito/Bieito, en inglés Benedict (por exemplo, Ben Cumberbatch).
****Ben**, apelido galego de posíbel orixe toponímica.
## Outros usos 
* O ***Big Ben***, famoso reloxo de Londres.

## Nota
Mal

O termo **Mal** é unha verba que pode referirse a:

*O **mal** como concepto filosófico, antagónico do **ben**;
*Algunha enfermidade concreta, coma o Mal das vacas tolas, o Mal das ovellas tolas ou o Mal de Crohn.

## Véxase tamén
### Outros artigos
Silio Itálico

**Silio Itálico** (nome completo: *Tiberius Catius Asconius Silius Italicus*) foi un poeta e político romano nado o ano 26 e morto o 101.

Foi cónsul o ano 68.

É o autor das ***Punica***, epopea en dezasete cantos e 12.000 hexámetros que narra a segunda guerra púnica. Os acontecementos narrados van do xuramento de Haníbal ao triunfo de Escipión tras a batalla de Zama. O estilo desta epopea segue o modelo de Virxilio e comprende algúns xiros audaces, pero unha lingua aínda plenamente clásica pola súa claridade. A obra está chea de detalles eruditos, especialmente xeográficos.

## Véxase tamén 
### Bibliografía 
* *Silius Italicus, La Guerre punique*, 4 tomes. Texte établi et traduit par Pierre Miniconi, Georges Devallet, Josée Volpilhac-Lenthéric & Michel Martin. París: Les Belles Lettres, 2003 (2ª edición).

### Ligazóns externas 
* *Punica*, livres I-IV As Punica en latín.
* Silius Italicus : Punica, collection Nisard http://remacle.org/bloodwolf/historiens/italicus/table.htm na páxina de Philippe Remacle
Monopolio

[300px|miniatura|dereita|Mentres que no [mercado competitivo os consumidores e os produtores son *prezo-aceptantes* xa que o prezo ven fixado unicamente pola oferta e a demanda, no monopolio o oferente monopolista pode fixar o prezo utilizando o seu poder de mercado.]]

Un **monopolio** (do grego *monos* -un-, *polein* -vender-) é unha situación de erro de mercado na que, para unha industria que posúe produto, un ben, un recurso ou un servizo determinado e diferenciado, existe un produtor (monopolista) oferente que posúe un grande poder de mercado e é o único da industria que o posúe.

Débese ter en conta que no mercado non existen produtos substitutivos, é dicir, non existe ningún outro ben polo cal se poida substituír sen ningún inconveniente e, polo tanto, este produto é a única alternativa que ten o consumidor para mercar. Adóitase definir tamén como "*mercado no que só hai un vendedor*", pero dita definición corresponderíase máis co concepto de monopolio puro.

O monopolista controla a cantidade de produción e o prezo. Pero iso non significa que poida cobrar o que queira se pretende maximizar os beneficios. Para iso o monopolista debe descubrir os seus custos e as características da demanda do mercado (elasticidade, preferencias etc.). Con esta información decide cal é a cantidade que vai producir e vender; e o seu prezo.

Desde un punto de vista económico pódese afirmar que o custo marxinal do monopolista -incremento do custo por unidade fabricada- representa a oferta total do mercado e o ingreso medio do monopolista -prezo por unidade vendida- non é máis que a curva de demanda do mercado. Para elixir o nivel de produción maximizador do beneficio, o monopolista ha de coñecer o seu ingreso marxinal (variación que experimenta o ingreso cando a oferta varía nunha unidade).

## Notas 
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* El mito del monopolio natural por Thomas J. DiLorenzo.
* Mercado: Estruturas e erros de mercado.
* A Competencia Imperfecta  por Bernard Guerrien.
* Monopolio por Mónica Cabrera.
* Historia: Monopolio capitalista por Borísov, Zhamin y Makárova.
* O duopolio e o oligopolio  por Bernard Guerrien.
* Integración monopolista por Borísov, Zhamin y Makárova.
* Lección sobre Monopolio de Aulafácil.com.
Midway, Utah

**Midway** é unha cidade do condado de Wasatch, estado de Utah, Estados Unidos. Segundo o censo de 2000 a poboación era de 2.121 habitantes. Midway, como moitas cidades en Utah, está orgulloso da homoxeneidade dos seus fundadores, como tal, adoptou o requirimento de que as construcións teñan unha porcentaxe da súa arquitectura exterior de estilo *suízo*.

## Historia 
A lenda popular na cidade conta que houbo orixinalmente dous asentamentos fundados por emigrantes suízos. Probablemente durante a guerra do *Black-Hawk* (falcón negro) o asentamento consolidouse a medio camiño dos dous asentamentos orixinais, de aí o nome de Midway (medio camiño). Un festival anual *Swiss Days* (días suízos) celébrase na fin de semana do traballo, con artesáns locais e foráneos que comparten as súas mercancías. Os *Swiss Navajo Tacos* (tacos navajo-suízos) foi unha importante e ridícula achega á comida a mediados dos anos 1990.

Midway foi en 2002 a sede das olimpíadas de cros e biatlón en Solider Hollow. Midway tamén é coñecido pola "caldeirada de carne con patacas" ou caldeira xeo-termal, unha parte do *Homestead Resort* é un campo de golf, que permite o submarinismo con botellas de osíxeno durante todo o ano. A auga da caldeira atópase todo o ano a unha temperatura de 32-35&nbsp;°C. Midway é sede dos campos de golf de Heber Valley e alardea do campo de golf de 18 buracos deseñado polo golfista Bruce Summerhays.

## Xeografía 
Segundo a oficina do censo dos Estados Unidos, a cidade ten unha superficie total de 8,7&nbsp;km². Non ten superficie cuberta de auga.

## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* Sitio oficial da cidade
Deus salve o Tsar

**Deus salve o Tsar** (en ruso Боже, Царя храни) foi o himno da Rusia imperial. A primeira versión, coñecida como *A Oración dos rusos*, foi escrita en 1815 por Vasili Zhukovski.

## Historia 
[miniatura|dereita|O tsar [Nicolao I de Rusia|Nicolao I encargou o himno.]]
En 1833 kniaz Alexei Lvov acompañaba a Nicolao I durante a súa visita a Austria e Prusia, onde saudaban o emperador coa marcha inglesa. O tsar escoitaba a melodía da solidariedade monárquica sen entusiasmo, e ao volver a Rusia encargoulle a Lvov, como ao seu músico máis próximo, escribir un novo himno. Este, coa música de Lvov e letra de Zhukovski (como na versión anterior), foi presentado o  e estivo vixente até a Revolución de Febreiro de 1917.

## Letra 
O himno ruso foi un dos máis breves do mundo, era moi fácil de recordar e adoitaba repetirse tres veces.

Non hai que considerar como himno ruso todo o poema de Zhukovski, a "*Oración dos rusos*", que contén as dúas versións do himno, ademais doutras estrofas.

## Outros usos 
Moitos compositores fixeron uso do himno para incluílo nas súas obras, destacando a Tchaikovski, quen o utilizou na súa Abertura 1812, a *Marcha Eslava*, a abertura do Himno Nacional dinamarqués. Durante a época soviética, as autoridades alteraron a obra do compositor (como a Abertura 1812 e a *Marcha Eslava*), substituíndo o antigo himno tsarista por outras cancións patrióticas. Charles Gounod utiliza o himno na súa ''Fantaisie sur l'Hymne National Russe* (Fantasía no Himno Nacional Ruso).

En 1842, o escritor inglés Henry Chorley escribiu "God, the Omnipotent!", collendo a melodía de Lvov e publicándoo como *Himno Ruso*.

A mesma melodía utilízase tamén en varias cancións institucionais: *Hail, Pennsylvania!* (alma máter da Universidade de Pensilvania, *Dear Old Macalester'' (alma máter do Macalester College), entre outros.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Outros artigos 
* Nicolao I de Rusia
* Himno da Federación Rusa

### Ligazóns externas 
* Russian national anthem “God Save the Tsar” in Tchaikovsky’s music páxina para descargar diferentes versións
Área insular dos Estados Unidos de América

[miniatura|300px|Reservas naturais norteamericanas (NWR, Natural Wildlife Reserve) no [Pacífico central, entre as illas Hawai e Samoa.]]
Unha **área insular** é un termo xenérico utilizado pola administración dos Estados Unidos de América para referirse aos territorios que non forman parte dun estado integrante nin do distrito federal de Washington, D.C.

En xeral, os habitantes das áreas insulares teñen cidadanía norteamericana, aínda que non pagan impostos federais, non participan nas eleccións presidenciais, nin teñen representantes no Congreso. Os produtos manufacturados en áreas insulares poden levar a etiqueta «made in the USA».

## Xeografía 
As illas que se consideran áreas insulares son:
* No Caribe: 
** Illa Navassa
** Porto Rico
** Illas Virxes Americanas
* En Oceanía: 
** Guam
** Illas Marianas do Norte
** Samoa Americana
** Illas ultramarinas dos Estados Unidos. Ademais da illa Navassa no Caribe, o resto son: illa Baker, illa Howland, illa Jarvis, atol Johnston, arrecife Kingman, atol de Midway, atol Palmyra e illa Wake.
As illas Periféricas Menores están deshabitadas, sen unha poboación estable. O resto de áreas insulares están habitadas.

## Política 
Os status políticos das áreas insulares son:
* Territorios incorporados (onde se aplica a Constitución norteamericana): só o é o atol Palmyra. O resto son territorios non incorporados.
* Territorios organizados (que dispón dun goberno local): Guam, illas Marianas do Norte, Porto Rico e as illas Virxes Americanas. O resto son territorios non organizados. Samoa Americana é oficialmente un territorio non organizado, pero na práctica ten un goberno autónomo baixo a autoridade do Departamento do Interior.
* Mancomunidade ou Commonwealth (territorios organizados con acordos específicos co goberno federal): as illas Marianas do Norte e Porto Rico.

## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
*Definicións da Oficina de Asuntos Insulares dos EUA *(en inglés)*
Experiencia

**Experiencia** (do latín *experiri* = comprobar) é unha forma de coñecemento ou habilidade derivados da observación, da vivencia dun evento ou proveniente das cousas que suceden na vida. A historia desta palabra alíñase co concepto de experimento.

Tanto o ser humano coma tamén moitos animais poden obter esta forma de coñecemento chamada experiencia ó longo das súas vidas.

O concepto de experiencia xeralmente refírese ó coñecemento procedurimental (como facer algo), en lugar do coñecemento factual (que son as cousas). Os filósofos tratan o coñecemento baseado na experiencia como "coñecemento empírico" ou "un coñecemento a posteriori".

Desde o punto de vista da hermenéutica filosófica (Gadamer), soamente son posibles as experiencias se se teñen expectativas, por iso unha persoa de experiencia non é a que acumulou máis vivencias (Erlebnis), senón a que está capacitada para permitirllas.

Unha persoa con considerable coñecemento nunha área determinada pode gañar reputación coma un experto.

Referido ós xogos de rol, a **experiencia** é unha puntuación que permite ó personaxe adquirir características novas ou mellorar as que xa posúe.

## Véxase tamén
* Coñecemento
* Coñecemento a posteriori
* Aprendizaxe
* Intuición
* Sabedoría
Radiotelescopio

Comparado cun telescopio común, que produce imaxes a través da luz visíbel, un **radiotelescopio** "observa" as ondas de radio emitidas por fontes de radio, normalmente a través dunha ou conxunto de antenas parabólicas de grandes dimensións.

[miniatura|dereita|250px|Radiotelescopio Parkes de 64 metros, Nova Gales do Sur, [Australia (o maior dos dous)]]

O maior radiotelescopio é o RATAN-600 (Rusia) con 576 metros de diámetro da antena circular (descrición do RATAN-600 ).

No entanto, o máis coñecido (inda que non sendo capaz de ser direccionado) é o Radiotelescopio de Arecibo, localizado en Arecibo, Porto Rico. Outro, tamén moi coñecido, é o Very Large Array (VLA), en Socorro, Novo México. O maior radiotelescopio na Europa ten unha antena de 100 metros de diámetro, en Effelsberg, Alemaña, e tamén foi, durante 30 anos, o maior, coa posibilidade de ser direccionado, até a inauguración do Telescopio Green Bank en 2000. O diámetro típico dunha antena dun radiotelescopio é de 25 metros, e decenas de radiotelescopios de tamaño idéntico operan en radio-observatorios en todo o mundo.

A área da Astronomía relacionada coas observacións realizadas por estes radiotelescopios é designada de radioastronomía.

Moitos dos corpos celestes, como os pulsars ou galaxias activas (como os quásars), producen radiación en radiofrecuencia e son, por tanto, os máis facilmente "observables" ou mesmo os únicos, na rexión radio do espectro electromagnético. Examinando a frecuencia, potencia e tempo das emisións radio destes obxectos, os astrónomos poden aumentar a súa percepción do Universo.

Os radiotelescopios son tamén, ocasionalmente, incluídos na procura de vida extraterrestre e no acompañamento das sondas espaciais (ver Deep Space Network) e satélites.

## Véxase tamén 
### Outros artigos 
* Lista de radiotelescopios
* Atacama Large Millimeter Array
Torre do Banco da China

A **Torre do Banco da China** (en inglés *Bank of China Tower*, abbr. BOC Tower) é un dos máis recoñecíbeis rañaceos en Hong Kong. É a sede do Bank of China (Hong Kong) Limited.

## Características
Deseñado polo arquitecto americo-chinés I. M. Pei, gañador do premio Pritzker, o edificio ten 315 metros de altura con dous mastros chegando aos 369 metros. Foi construído en 1989 e está localizado preto da Estación Central MTR. Foi o edificio máis alto en Hong Kong e Asia dende 1989 até 1992, e foi o primeiro edificio fora dos Estados Unidos en superar a marca dos 305 m. Iso significa tamén que foi o edificio máis alto fora dos Estados Unidos dende o ano do seu remate, 1990. É agora o terceiro rañaceos máis alto en Hong Kong, despois do Two International Finance Center e o Central Plaza.

O expresionismo estrutural adoptado no seu deseño imita o crecemento dos brotes do bambú, simbolizando o sustento e a prosperidade. O conxunto da estrutura é soportada por catro columnas de aceiro nas esquinas do edificio, co armazón triangular transferindo o peso nelas.

Unha pequena plataforma de observación no andar 43 está aberto ao público; as visitas á plataforma principal no andar 70 teñen que ser reservadas.

## Véxase tamén
Picaña

miniaturaminiatura
A **picaña** é, orixinariamente, un tipo de corte de carne bovina. Recentemente, o aumento da variedade de cortes de carnes porcinas fixo xurdir a chamada *picaña porcina*. A picaña está localizada na parte traseira do animal.

A picaña é moi apreciada, sendo considerada nalgúns países a mellor parte da vaca. É un prato moi popular en Suramérica, especialmente no Brasil.

## Orixe 
Algúns cociñeiros brasileiros aseguran que a picaña é orixinaria do Rio Grande do Sur, estado brasileiro coñecido polos seus churrascos.

## Modos de preparación 
### No espeto 
Cando é asada no espeto, vanse cortando filetes, "pelando" a peza de carne aínda espichada no espeto, que volverá ás brasas para que se siga cociñando a parte máis interna.

### Na grella 
Chamada *picanha Brucutu* no sur do Brasil, córtase a peza de carne en talladas do grosor suficiente para poder manterse verticais na grella. Ásase coa graxa na parte de abaixo, e unha vez que a graxa está suficientemente derretida e crocante, dóuranse os dous lados do filete durante 5 ou 10 segundos. Nese momento, fanse novos cortes en cada tallada, desta vez transversalmente. Dóuranse novamente os laterais e sálgase ao gusto.

A coñecida como *picanha dois tombos* tamén é preparada na grella. Basta con cortar filetes da peza de carne e colocalos na grella sen ningún adobo. Así que se note que a carne verte unha "suor" na parte de enriba, adóbase unicamente con sal groso e vírase.

## Información nutricional 
Obs: Valores referidos a unha porción de 100 g de carne de picaña de animais do Brasil, e porcentuais diarios referidos a unha dieta de 2.500 calorías.
Lei de illas de guano

A **Lei de Illas de Guano** (**Guano Islands Act**) foi unha lei aprobada polo Congreso dos Estados Unidos o 18 de agosto de 1856 que autorizaba á cidadanía dos EUA a tomar posesión das illas con depósitos de guano. Estas illas poden estar en calquera parte do mundo, sempre que non estean ocupadas ou baixo xurisdición doutros gobernos. Tamén permite que dende a  presidencia dos Estados Unidos se poida facer uso da forza militar co fin de protexer estes dereitos.

:*Whenever any citizen of the United States discovers a deposit of guano on any island, rock, or key, not within the lawful jurisdiction of any other Government, and not occupied by the citizens of any other Government, and takes peaceable possession thereof, and occupies the same, such island, rock, or key may, at the discretion of the President, be considered as appertaining to the United States.* (primeira sección da *Acta de Islas Guaneras*)

En galego:

:*Cando calquera cidadán dos EUA descubra un depósito de guano sobre calquera illa, roca, ou caio, non dentro da xurisdición legal de calquera outro goberno, e non ocupada por cidadáns de calquera outro goberno, e tome posesión pacificamente, e ocupe, xa sexa, illa, roca ou caio, pode, segundo a discreción do Presidente, ser considerado pertencente aos Estados Unidos*

A Acta de Illas Guaneras atópase en estatutos federais tales como o Código dos Estados Unidos, Título 48, Capítulo 8, Seccións 1411-1419.

## Historia 
A principios do século XIX, o guano era cobizado por ser un excelente fertilizante. En 1855, dende os Estados Unidos sóubose dos depósitos de guano do océano Pacífico. O Congreso aprobou o Acta de Illas Guaneras para aproveitar eses xacementos.

A acta permitía especificamente que as illas debesen ser consideradas como parte dos Estados Unidos, aínda que tal posesión podía ser anulada se os depósitos de guano esgotábanse.

Baixo esta lei, máis de 100 illas foron reclamadas. Algunhas aínda seguen baixo dominio estadounidense, como as illas Baker, Jarvis, Howland, o arrecife Kingman ou os atois Johnston, Palmyra e Midway. A posesión da illa Navassa, pola súa parte, é disputada con Haití. Os bancos Serranilla e Baixo Novo son reclamados por múltiples países. En 1971, os EUA e Honduras asinaron un tratado no que recoñecían a soberanía hondureña sobre as illas Swan.

## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* Texto do Código dos EE.UU., Título 48, Capítulo 8 (en inglés)
Atol Ailinginae

**Ailinginae** é un atol deshabitado composto por 25 illas no océano Pacífico, no extremo norte da Cadea Ralik. É un distrito lexislativo da Cadea Ralik nas Illas Marshall. A súa superficie total ocupa uns 2,8&nbsp;km² de terra firme e unha lagoa interior de 105,96&nbsp;km².

Atópase aproximadamente a 13&nbsp;km ao oeste de Rongelap. A paisaxe é de baixa altitude con só uns poucos metros sobre o nivel do mar. Toda a illa está rodeada por arrecifes. As dúas entradas á lagoa son os pasos Mogiri e o Eniibukku. Estes teñen 1,5 e 0,5&nbsp;km de ancho, respectivamente.

Ailinginae está deshabitado desde 1954 cando os poucos habitantes foron evacuados debido á os temores de choiva radioactiva do Atol Bikini cara ao noroeste.

A temperatura media destas illas é duns 27&nbsp;°C durante o día e lixeiramente máis cálido durante a noite debido ao clima frío asociado con choivas. A tempada de choivas é de setembro a novembro. A illa está cuberta de matogueiras, pastos e algúns rodales de árbores Casuarina.

## Historia 
Ailinginae foi reclamada polo Imperio Alemán xunto co resto das Illas Marshall en 1884. Despois da primeira guerra mundial, a illa caeu baixo o Mandato do Pacífico Sur do Imperio xaponés. Tras o final da segunda guerra mundial, quedou baixo o control dos Estados Unidos, como parte do Territorio en Fideicomiso das Illas do Pacífico ata a independencia das Illas Marshall en 1986.

## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* Oceandots site 
* Sitio das illas Marshall
* Mapa do atol Ailinginae 1893
* Xeografía das illas Marshall, incluíndo o atol Ailinginae