open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Beckett (cráter)

**Beckett** é un cráter do planeta Mercurio, que foi descuberto en xaneiro de 2008, durante o primeiro sobrevoo do planeta feito pola sonda MESSENGER. A particularidade que fai *especial* a este cráter é que o seu chan non é liso e exhibe unha gran fosa con forma de arco ou dun auricular de teléfono, a cal é tamén chamada fosa central. O tamaño desta depresión é de . Este fenómeno é moi semellante ás caldeiras volcánicas da Terra, cando estas se colapsan.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* 
*
Bacilo

::*Esta páxina é sobre as bacterias con forma de bastonciño (bacilar). Non confundir co xénero bacteriano *Bacillus*, coa clase bacteriana Bacilli ou cos insectos fásmidos do xénero *Bacillus*.*
[dereita|miniatura|Bacilos de *[Escherichia coli*.]]
dereita|miniatura|300px|Formas que poden presentar as bacterias, entre elas os bacilos.
O termo **bacilo** (e o adxectivo **bacilar**) úsase para describir calquera bacteria con forma alongada de bastonciño ou barra cilíndrica. Os bacilos poden encontrarse en moitos grupos taxonómicos de bacterias. Non son exclusivos da clase Bacilli ou do xénero *Bacillus* (que tamén se traducirían por "bacilo").

Os **bacilos** son bacterias que se encontran en diferentes ambientes, teñen distintos metabolismos e hainos grampositivos e gramnegativos, polo que teñen pouco en común excepto a súa forma similar. Adoitan aparecer sós, pero tamén en parellas (diplobacilos), en cadeas (estreptobacilos) ou grupos formando unha barreira. As bacterias que teñen forma máis ovoidal, intermedia entre o coco e o bacilo, denomínanse cocobacilos.

Algúns bacilos son patóxenos, pero a maioría son inofensivos, como moitos da flora bacteriana intestinal, os *Lactobacillus* do iogur, rizobios fixadores de nitróxeno, a bacteria atopada nas costas galegas *Gallaecimonas* etc. A bacteria máis estudada, *E. coli*, é un bacilo.

Ademais dos bacilos, outras formas bacterianas importantes son os cocos, vibrións e espirilos.

## Exemplos 
Ao longo da historia da medicina e da microbioloxía, varias destas bacterias bacilares adquiriron sona polas enfermidades que causaban e déuselle o nome do científico que as descubriu. Por exemplo:

* Bacilo de Aertrycke: *Salmonella*
* Bacilo de Bang: *Brucella abortus*
* Bacilo de Ducrey: *Haemophilus ducreyi*
* Bacilo de Eberth: *Salmonella typhi*
* Bacilo de Nicolaier: Tétano (*Clostridium tetani*')
* Bacilo de Hansen: *Mycobacterium leprae*
* Bacilo de Klebs-Löffler: *Corynebacterium diphtheriae*
* Bacilo de Koch: *Mycobacterium tuberculosis*
* Bacilo de Morex: Xénero *Moraxella*
* Bacilo de Pfeiffer: *Haemophilus influenzae*
* Bacilo de Yersin: *Yersinia pestis*

## Notas 
## Véxase tamén 
### Outros artigos 
* Coco (bacteria)
Tumbadoiro

O topónimo **Tumbadoiro** pode referirse a:

;En Galiza
***Tumbadoiro**, lugar da parroquia de Meirás, no concello de Sada;
***O Tumbadoiro**, lugar da parroquia de Abellá, no concello de Frades;
***O Tumbadoiro**, lugar da parroquia de Mántaras, no concello de Irixoa;
***O Tumbadoiro**, lugar da parroquia de Cabreiros, no concello de Xermade.

## Véxase tamén
### Outros artigos
***O Tumbiadoiro**, lugar da parroquia de Vilamaior, no concello de Sarria.
Tumbadoiro, Meirás, Sada

**Tumbadoiro** é un lugar da parroquia de Meirás no concello coruñés de Sada, na comarca da Coruña. Segundo o INE, en 2025 tiña 30 habitantes (13 homes e 17 mulleres), o que supón un mantemento en relación a 2011, cando tiña 30 habitantes (14 homes e 16 mulleres).

## Lugares e parroquias
### Lugares de Meirás
### Parroquias de Sada
## Notas
## Véxase tamén
### Outros artigos
*O Tumbadoiro.
Cutícula

O termo **cutícula**, do latín *cuticŭla*, diminutivo de *cutis, -is*, "pel", "superficie", "cobertura", pode referirse:
miniatura|200px|**Anatomía externa dunha uña**.**1** Corpo ungueal **2** Paronniquio **3** Lúnula**4** **Cutícula**

* á **cutícula** das plantas terrestres;
* á **cutícula** dos animais con exoesqueleto (artrópodos e outros filos);
* á **cutícula** que recobre a superficie do sombreiro dalgúns cogomelos;
* á **cutícula** do pelo;
* á **cutícula** das uñas;
* á **cutícula** celular;
* á **epiderme**;
* á **cutícula** dentaria, ou
* á **cutícula** do ovo.
O Sobrado

O topónimo **O Sobrado** pode referirse a:

;En Galiza
***O Sobrado**, lugar da parroquia de Vilalvite no concello de Friol.
***O Sobrado**, lugar da parroquia do Viso no concello do Incio.
***O Sobrado**, lugar da parroquia de Mántaras no concello de Irixoa.
***O Sobrado**, lugar da parroquia de Caneda no concello de Monforte de Lemos.
***O Sobrado**, lugar da parroquia das Nocedas no concello de Monforte de Lemos.
***O Sobrado**, lugar da parroquia de Ourol no concello de Ourol.
***O Sobrado**, lugar da parroquia de Quintá de Lor no concello de Quiroga.
***A Lama do Sobrado**, lugar da parroquia de Rosende no concello de Sober.

## Véxase tamén
### Outros artigos
*
A Airavella, Irixoa, Irixoa

**A Airavella** é un lugar da parroquia de Irixoa no concello coruñés de Irixoa, na comarca de Betanzos. 

Segundo o Instituto Galego de Estatística, en 2024 tiña 3 habitantes (1 home e 2 mulleres), o que supón unha diminución con respecto a 2011, cando tiña 9 habitantes.

## Lugares e parroquias 
### Lugares de Irixoa 
### Parroquias de Irixoa 
## Notas
José Ignacio Zubeldia Zaldúa

**José Ignacio Zubeldia Zaldúa**, nado en Donostia o 12 de xaneiro de 1925, é un exfutbolista vasco que xogaba na demarcación de dianteiro.
## Traxectoria 
Debutou en Primeira División co Hércules CF na tempada 1945/46 e un ano despois ficha polo Celta de Vigo tras conseguir a carta de liberdade.

Debutou co Celta o 28 de setembro de 1947 fronte ao Real Oviedo con vitoria celeste por 1-2. Esa primeira tempada, na que Zubeldia disputou 17 encontros, o equipo rematou o campionato ligueiro na cuarta praza e chegou ata a final da Copa do Rei, encontro que perdeu ante o Sevilla FC.

Trala marcha do adestrador Ricardo Zamora Zubeldia foi perdendo protagonismo no equipo ata a súa última tempada no equipo, a 1949/50 na que so xogou dous encontros.

Na tempada 1950/51 foi traspasado ao Real Zaragoza por 250.000 pesetas. Co club maño conseguiu o ascenso a Primeira División ao ano seguinte. Finalmente aínda puido xogar en primeira división no CA Osasuna na tempada 1953/54.

## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
*
Quelicerados

O dos **quelicerados** (*Chelicerata*) constitúen un subfilo do filo dos artrópodos.

Diferéncianse dos demais artrópodos, entre outras características, por careceren de antenas e de mandíbulas, e por presentaren quelíceros (ao que deben o seu nome).

Estes animais, na súa maior parte depredadores, sobreviviron á extinción dos trilobites, artrópodos mariños moi comúns no cámbrico e cos que están relacionados filoxeneticamente.

## Características 
miniatura|Esquema corporal dun quelicerado: **1:** patas; **2:** cefalotórax; **3:** abdome.  
Teñen o corpo tipicamente dividido en dúas rexións ou tagmas, unha anterior denominada prosoma (ou cefalotórax) e unha posterior ou opistosoma (abdome).

O prosoma componse do acron presegmentario e 6 segmentos, e a miúdo está cuberto por un escudo dorsal. Presenta 6 pares de apéndices, todos eles multiarticulados e unirrámeos: quelíceros (apéndices bucais), pedipalpos e 4 pares de patas marchadoras. Teñen ollos compostos laterais e/ou ollos simples mediais.

O opistosoma, formado por até 12 segmentos e máis o telson, presenta apéndices moi diferenciados ou ben carece deles, segundo os grupos.

Coñécense máis de 70 000 especies actuais de quelicerados, case todas pertenecientes á clase dos arácnidos.

## Taxonomía 
### Descrición 
O subfilo dos quelicerados foi descrito en 1951 polo zoólogo alemán Richard Heymons.

### Etimoloxía 
O termo *Chelicerata* está formado polos elementos do latín científico *cheli-* e *-cerata*, tirados do grego antigo χελή *chelé*, "pinza" e κέρας, κέρατος *kéras, kératos*, "corno", coa desinencia *-a* indicando plural.

### Clasificación 
O subfilo dos quielicerados subdivídese nas tres clases seguintes:

'*Subfilo *Chelicerata'''*
* *Arachnida 
* *Merostomata* 
* *Pycnogonida*

## Notas 
## Véxase tamén 
### Bibliografía 
* Brusca, R. C. e G. J. Brusca (2005): *Invertebrados*. Madrid: McGraw-Hill Interamericana de España. ISBN 978-84-486-0246-8.
* Rupppert, E. E.; R. S. Fox & R. D. Barnes (2004): *Invertebrate Zoology* 7ª ed. Stamford, Connecticut (EE.UU.): Brooks/Cole ISBN 0-03-025982-7.

### Outros artigos 
* Artrópodos
* Arácnidos
* Limúlidos

### Ligazóns externas 
* *Chelicerata*  en Fauna Europaea.  Consultada o 10/01/2012.
* *Chelicerata* no SIIT . Consultada o 23/05/2019.
* *Chelicerata* na ADW . Consultada o 10/01/2012.
* *Chelicerata* na EOL . Consultada o 4/12/2016.
Javier Ozores Losada

**Francisco Javier Ozores Losada**, X conde de Priegue, finado en Santiago de Compostela o 28 de abril de 1895, foi un político galego.

## Traxectoria 
Fillo de Antonio Ozores Varela. Foi elixido deputado a Cortes polo distrito de Santiago en 1867. Volveu ser elixido polo distrito da Coruña en 1879 e 1884. Foi novamente elixido polo distrito da Coruña en 1891. Casou con Jesusa Pedrosa Álvarez-Maldonado e foi pai de Javier Ozores Pedrosa.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* Xenealoxía Condes de Priegue
Juan Vázquez Tenreiro

**Juan Vázquez Tenreiro**, nado en Ferrol o 14 de xullo de 1912 e finado en Cacabelos o 22 de abril de 1957, foi un militar, futbolista e adestrador de fútbol galego. Xogaba de dianteiro e foi internacional coa selección española. Foi coñecido futbolisticamente como a *frecha ferrolá*.

## Traxectoria 
Comezou xogando no Racing de Ferrol, co que debutou na Segunda División na campaña 1934/35, marcando 7 dos 11 goles do equipo nesa campaña, na que o Racing perdeu a categoría. Ao ano seguinte fichou polo Deportivo da Coruña, onde marcou cinco goles no campionato de Segunda e tres na Copa da República. Ademais conquistou o Campionato de Galicia 1936/37. Sarxento do Exército do Aire, en 1937 foi destinado a Madrid e logo a Zaragoza. Na cidade aragonesa formou parte do Club Aviación Nacional, adestrado por Zamora, co que gañou o Campionato de Aragón.

Trala fusión deste co Atlético de Madrid permaneceu no novo club, que nun principio se chamou Atlético Aviación, ata o ano 1947. En 1940 converteuse nun dos cinco primeiros futbolistas galegos en gañar a liga, xunto cos seus compañeiros no Atlético Cesáreo Bachiller, Celso Blanco Enrique Rubio e Guillermo. Repetiu título de liga na tempada seguinte e en 1942 debutou coa selección española nun partido contra  en San Mamés. Xogou no Atlético ata 1947, disputando un total de 170 partidos oficiais, e marcando 36 goles.

No ano 1947 fichou polo Celta de Vigo, co que xogou catro tempadas na Primeira División. Xogou 110 partidos oficiais en total co Celta, marcando 31 goles. En Vigo formou parte do equipo que na tempada 1947/48 rematou a Liga en cuarta posición e chegou á final da Copa do Xeneralísimo, que perdeu contra o Sevilla.

Deixou o Celta ao remate da tempada 1950/51, con case 39 anos, comezando entón a súa carreira como adestrador. Dirixiu primeiramente o Astano de Perlío, e a finais de 1952 converteuse en adestrador do Racing de Ferrol, en substitución de Lorenzo Ausina. Aínda xogou un partido máis, na xornada 26 da tempada 1952/53 da Segunda División contra o Sant Andreu. 

Adestrou o Racing ata 1957, cando morreu dun infarto aos 44 anos, mentres volvía dun partido que enfrontaba ao seu equipo co Burgos CF.

## Persoal 
Vázquez era o avó do presentador de televisión Jesús Vázquez.

## Palmarés 
**Deportivo da Coruña**

* **Campionato de Galicia (1):** 1936/37.

**Aviación Nacional**

* **Campionato de Aragón (1):** 1938/39.

**Atlético de Madrid**

* **Primeira división (2):** 1939/40, 1940/41.

## Notas
Austrian Airlines

**Austrian Airlines** é a aeroliña nacional de Austria. Tes a súa sede no soto do aeroporto internacional de Viena e pertence ao grupo Deutsche Lufthansa AG. Dende o 1 de xullo do 2012 todos os seus voos están operados pola subsidiaria Tyrolean Airways baixo a marca Austrian. Realiza servizos a 130 destinos. O seu centro de operacións é o aeroporto internacional de Viena. É membro da alianza Star Alliance.

## Frota 
### Actual 
En decembro de 2020 a frota de Austrian Airlines estaba formadas polos seguintes avións:

### Histórica 

## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* Páxina da aeroliña
Fokker 70

O **Fokker 70** é un reactor de pasaxeiros bimotor de fuselaxe estreita e alcance medio fabricado por Fokker como unha versión máis pequena do seu Fokker 100. Tras realizar o seu voo de estrea o 4 de abril de 1993 fabricáronse 47 exemplares, ademais dun prototipo, e a meirande parte deles continúan en servizo en aeroliñas de todo o mundo, especialmente europeas.
Air Busan

**Air Busan** (에어부산, IATA: BX, ICAO: ABL) é unha aeroliña rexional de Corea do Sur coa súa sede en Busanjin-gu, Busan. É unha subsidiaria de Asiana Airlines. A compañía comezou as súas operacións no ano 2007 como Busan International Airlines Company (부산국제항공, *Busan Gukje Hanggong*).

## Frota 

## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* Páxina da aeroliña
Coco (bacteria)

::*Para a palmeira *Coccus nucifera* e o seu froito ver coco. Para outros usos ver coco (homónimos).*
[miniatura|dereita|250px|[Micrografía electrónica de varrido de colonias de *Staphylococcus aureus* con forma de acio de uvas.]]
miniatura|300px|Posibles agrupacións dos cocos.
**Coco** é un termo utilizado para designar as bacterias que teñen forma esférica . É un dos catro tipos morfolóxicos principais das bacterias, que son: coco, bacilo, espirilo e vibrio. Coco procede do latín *coccus* e este á súa vez do grego *kokkos (κόκκος)*, que significa "baga".

As bacterias con forma de coco poden vivir separadas ou poden agruparse, segundo as especies. Poden agruparse por parellas (diplococos), cadeas (estreptococos) ou grupos dispostos en formación cuboidal de oito células (sarcinas), ou en grupos con forma de acios irregulares (como os estafilococos) ou de catro células en disposición cadrada (tétrades). As bacterias con forma intermedia entre os cocos e os bacilos denomínanse cocobacilos.

Algúns cocos orixinan enfermidades importantes e déuselle nome en función da doenza, como o gonococo ou o meningococo.

## En botánica 
O termo coco tamén se usa en botánica (o que se corresponde moi ben coa súa etimoloxía), onde se utiliza para describir certos froitos e significa mericarpo ou segmento con semente dun esquizocarpo.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Outros artigos 
* Bacilo
Fronte Obreira Galega

A **Fronte Obreira Galega** é unha organización de esquerdas, anticapitalista e independentista galega proveniente da CIG.

## Historia 
Fixo a súa primeira aparición pública o día da patria de 2010. Saíu do BNG en 2012, trala asemblea de Amio, e integrouse en Anova - Irmandade Nacionalista. En setembro de 2014, os seus integrantes decidiron abandonar Anova de xeito progresivo. Contou cunha deputada no parlamento galego entre 2012 e 2014, Chelo Martínez. En xaneiro de 2017 integrouse de novo no BNG.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* Web da FOGA 
* Obxectivos e pricipios da Fronte Obreira Galega
* Chelo Martínez: «A esquerda sensible pode parar leis e recortes, que é mellor que facer folgas»
Manuel González Toro

**Manuel González Toro**, máis coñecido como **Toro**, nado en Vigo o 6 de xaneiro de 1910 e finado o 23 de xuño de 1992, foi un futbolista galego que xogaba na demarcación de dianteiro.

## Traxectoria 
Chegou ao Celta de Vigo na tempada 1934/35, equipo que naquel momento estaba loitando por conseguir o ascenso a Primeira División. No primeiro ano o club non acadou o obxectivo, quedando terceiro na promoción de ascenso, pero ao ano seguinte, a tempada 1935/36, conseguiríase o ascenso, sendo Toro un dos xogadores fundamentais ao marcar cinco goles na liga de promoción.

Porén o debut en Primeira tería que agardar, pois o levantamento militar contra o goberno legalmente establecido da II República que levou a Guerra Civil Española paralizou toda competición oficial. Gran parte do cadro de xogadores do Celta foi represaliado ou enrolado no bando golpista, por exemplo Toro serviu como sarxento na fronte de Guadalaxara.

Finalmente o club debuta en Primeira División nos anos de posguerra, con Toro no equipo tras unha frustrada fichaxe polo Valencia CF, o 3 de decembro de 1939 ante o Real Zaragoza.

Esta primeira tempada o club salvouse do descenso no partido de promoción disputado en Madrid ante o Deportivo da Coruña, encontro que gañaría o Celta cun tanto de Nolete a pase de Toro.

En 1941 e sen previo aviso Toro é traspasado a metade de tempada ao Racing de Ferrol sen recibir compensación económica a cambio, xa que no equipo céltico contaba coa competencia sobre todo dos canarios Del Pino e Roig e o equipo ferrolán aspiraba a facer un bo papel no torneo copeiro, e conseguiulle un posto a Toro no departamento de contabilidade de Bazán.

## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
*
Bustillo de la Vega

**Bustillo de la Vega** é un concello español da provincia de Palencia (Castela e León). A súa poboación é de 319 habitantes (INE 2012).

## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* Páxina oficial do concello
Airam Cabrera

**Airam López Cabrera**, coñecido como **Airam**, nado o 21 de outubro de 1987 en Puerto de la Cruz (Tenerife, Canarias), é un futbolista profesional español que actualmente xoga de dianteiro no Cádiz.

## Traxectoria 
Airam comezou a súa traxectoria no mundo do fútbol nas categorías inferiores do CD Tenerife, onde estivo oito anos con dúas cesións (aos xuvenís de Los Llanos e ao Laguna). En terceira división, no terceiro equipo do Tenerife anotou nunha tempada 24 goles na Terceira División, mellorando o seu rexistro ao ano seguinte en Segunda B con 27, aínda que non consegue evitar o descenso do seu equipo, moi limitado para a categoría.

En 2010 asina como novo artilleiro do Villarreal B da Segunda División de cara á tempada 2010/11. O 31 de xaneiro de 2012, a falta de dúas horas para o peche do mercado invernal, e tras rescindir o seu contrato co equipo castellonense, fai oficial a súa fichaxe polo Córdoba CF, onde permanecería até o mes de xuño.

O 31 de xullo de 2012 confírmase a súa fichaxe polo CD Numancia de cara á tempada 2012-13, comezando unha nova tempada como diateiro do club soriano que dura até o 10 de xaneiro de 2013, onde tras non ter moita participación co equipo rescinde o seu contrato e asina co Club Deportivo Lugo da mesma categoría. O 30 de marzo de 2013 converteuse no primeiro xogador do Lugo en conseguir un hat-trick na Segunda División. Con todo, non volveu anotar ningún gol no resto da Liga, finalizando o seu contrato no Lugo, que non lle ofrece a renovación, e asinando co Cádiz da Segunda B.

### Clubs 
## Notas 
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* Datos do xogador en bdfutbol.com 
* Datos do xogador en futbolme.com 
* Datos do xogador en resultados-futbol.com
Mitsubishi Regional Jet

O **Mitsubishi Regional Jet (MRJ)** é un reactor de pasaxeiros rexional con capacidade para 70–90 pasaxeiros fabricado por Mitsubishi Aircraft Corporation, unha asociación entre Mitsubishi Heavy Industries (o propietario maioritario) e Toyota Motor Corporation, coa asistencia no deseño da afiliada de Toyota Fuji Heavy Industries (que xa é unha fabricante de avións). O proxecto está nas súas primeiras etapas de construción, e agárdase o primeiro voo para o ano 2015. Será o primeiro avión de pasaxeiros xaponés deseñado e fabricado no país dende o NAMC YS-11 dos anos 60.

## Deseño 
O MRJ será lanzado con motores turboventilador Pratt & Whitney's PW1000G. Inicialmente agárdabase que o avión fose o primeiro reactor rexional en adoptar materiais compostos de fibra de carbono para a súa fuselaxe nunha escala significativa. Porén, nun cambio de deseño en setembro do 2009, Mitsubishi anunciou que usaría aluminio para o caixón da á en vez de materiais compostos. As partes de compostos de carbono agora só serán o 10-15% do avión, principalmente ao redor da sección de cola. Este cambio incrementou a altura da cabina 3,81&nbsp;cm, ata chegar aos 204,47&nbsp;cm, e a altura da fuselaxe incrementouse ata os 295,91&nbsp;cm. Isto dálle ao MRJ unha cabina máis redonda, que é máis alta e ancha que os seus competidores fabricados por Bombardier e Embraer.

Unha maqueta da cabina e un modelo a escala foron presentados no 47º Paris Air Show en xuño do ano 2007. A compañía decidiu ofrecer formalmente o avión á venda para consumidores potenciais. Agárdase que a produción comezase no ano 2012 e o primeiro voo tivese lugar despois de rematar o deseño na segunda metade dese ano, pero atrasouse para o ano 2015. A primeira estaba prevista para principios do 2016, pero tamén foi atrasada e agora agárdase para 2017.

All Nippon Airways é o seu primeiro cliente, cun pedido de 15 MRJ 90, e opcións por 10 máis.
TTS 1

**TTS 1** (*Test and Training Satellite 1*), tamén coñecido como **TETR 1** e **ERS 30**, foi un satélite artificial estadounidense lanzado o 13 de decembro de 1967 mediante un foguete Delta E desde Cabo Cañaveral.

## Características 
TTS 1 foi un dos membros exitoso da familia de satélites ERS (Environmental Research Satellites), pequenos satélites lanzados como carga secundaria xunto satélites máis grandes para facer probas tecnolóxicas e estudos do contorno espacial. TTS 1 foi lanzado no mesmo foguete que Pioneer 8 e a súa función foi servir de satélite de adestramento para as estacións terrestres asignadas ó proxecto Apollo, para o cal levaba a bordo un transpondedor de 9,5 vatios en banda S (2101,9 MHz e 2283,5&nbsp;MHz). Tiña forma de octaedro duns 30&nbsp;cm de lado e a alimentación eléctrica era proporcionada por células solares que recubrían a superficie do satélite e que recargaban as baterías de a bordo, de níquel-cadmio. TTS 1 foi inxectado nunha órbita inicial menor do planeada, de 482&nbsp;km de apoxeo e 293&nbsp;km de perixeo, cunha inclinación orbital de 32,9 graos e un período de 92,3 minutos, reentrando na atmosfera o 28 de abril de 1968, chegando a cumprir a súa misión de todos modos.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Outros artigos 
* Environmental Research Satellites
Fanhunter (xogo de rol)

***Fanhunter, el juego de rol épicodecadente*** é un xogo de rol de humor paródico deseñado por Chema Pamundi, desenvolvido por Xavi Garriga, e editado por Cels Piñol en 1992, ambientado no universo de ficción que este último bautizou co nome de Fanhunter. A primeira edición do xogo foi unha autoedición que consistía en 500 exemplares fotocopiados en forma de fanzine. A segunda edición, de novembro de 1993, foi publicada en rústica pola editorial Farsa's Wagon.

## Ambientación 
O universo do xogo non é outro que o da saga de cómics Fanhunter e a súa Barnacity, unha parodia da cidade de Barcelona na que o libreiro Alejo Cuervo (propietario na vida real da librería Gigamesh, situada na Ronda San Pere da cidade) volveuse tolo e substitúe ao Papa de Roma. Despois de dar un golpe de estado no Vaticano, decide prohibir toda forma de subcultura para impoñer o seu gusto polo autor Philip K. Dick, cuxa obra institúe como nova relixión obrigatoria. Todos aqueles seareiros doutros autores de ficción ou doutras clases de fantasía atópanse de súpeto fóra da lei, e Alejo I (así autoproclamado) decide entón formar e enviar aos *fanhunters*, os «cazadores de seareiros», para exterminarlos. Os seareiros, pola súa banda, non aceptan tal ditadura e organizan unha resistencia para combater a Alejo e aos seus *fanhunters*.
Nok Air

**Nok Air** (en , deriado de *nok* (นก), a palabra tai para paxaro pequeno) é unha aeroliña de baixo custo tailandesa con sede no edificio Rajanakarn (รัจนาการ) en Sathorn, Bangkok. Realiza servizos domésticos dende o aeroporto Don Mueang de Bangkok. Nok Air é a aeroliña económica de Thai Airways International.

## Frota 

## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* Páxina da aeroliña
Vilar de Vacas, Vilar de Vacas, Cartelle

**Vilar de Vacas** é un lugar da parroquia de Vilar de Vacas no concello ourensán de Cartelle na comarca da Terra de Celanova. Segundo o INE e o IGE en 2011 tiña 37 habitantes (dezasete homes e vinte mulleres), a mesma cantidade ca en 2010.

## Lugares e parroquias 
### Lugares de Vilar de Vacas 
### Parroquias de Cartelle 
## Notas
O Peto, Vilar de Vacas, Cartelle

** O Peto** é un lugar da parroquia de Vilar de Vacas no concello ourensán de Cartelle na comarca da Terra de Celanova. Tiña 51 habitantes no ano 2011 segundo datos do INE e do IGE, dos cales 27 eran homes e 24 mulleres. Iso supón unha diminución da poboación respecto a 2010, cando tiña 55 habitantes (31 homes e 24 mulleres).
## Lugares e parroquias 
### Lugares de Vilar de Vacas 
### Parroquias de Cartelle 
## Notas
O Carboeiro, Irixoa, Irixoa

**O Carboeiro** é un lugar da parroquia de Irixoa no concello coruñés de Irixoa, na comarca de Betanzos.

Segundo o Instituto Galego de Estatística, en 2024 tiña 1 habitante (1 home), o que supón un mantemento con respecto a 2011, cando tamén tiña 1 habitante.

## Lugares e parroquias 
### Lugares de Irixoa 
### Parroquias de Irixoa 
## Notas
As Teixugueiras

O topónimo **As Teixugueiras** pode referirse a:

;En Galiza
***As Teixugueiras**, lugar da parroquia de Sabucedo de Montes, no concello de Cartelle;
***As Teixugueiras**, lugar da parroquia de Santa Xusta de Moraña, no concello de Moraña;
***Xinzo das Teixugueiras**, lugar da parroquia de Sabucedo de Montes, no concello de Cartelle.

## Véxase tamén
### Outros artigos
Copa da Princesa de hóckey a patíns

300px|miniatura|O CE Vendrell, campión da Copa do Príncipe en 2009.
A **Copa da Princesa de hóckey a patíns** (anteriormente denominada **Copa do Príncipe**) é unha competición de hóckey a patíns organizada pola Real Federación Española de Patinaxe (FEP) dende a tempada 2006-07 e na que compiten os tres mellores equipos ao finalizar a primeira volta da Primeira Nacional (a segunda categoría do hóckey a patíns en España) e o equipo organizador, en caso de que o equipo organizador estea clasificado entre os tres primeiros na táboa, o cuarto clasificado pasa a disputar a competición.

## Historial
## Equipos máis laureados
## Notas 
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* Palmarés e edicións da Copa do Príncipe  en www.fep.es
Universidade Federal da Bahia

A **Universidade Federal da Bahia** é un dos centros brasileiros de excelencia no ensino e na investigación e está entre as mellores institucións de Baía.

A universidade está situada principalmente na cidade de Salvador. É unha das grandes responsables da formación da elite intelectual brasileira.

## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* Universidade Federal da Bahia .
Copa Latina (hóckey a patíns)

A **Copa Latina** é unha competición entre seleccións de hóckey a patíns na que se enfrontan as seleccións dos catro estados máis fortes da Europa latina nesta modalidade (España, Portugal, Italia e Francia). É organizada polo Comité européen de rink-hockey (CERH)

## Historial 
### Palmarés 
## Notas
Río Shkumbin

O **Shkumbin** é un pequeno río costeiro do centro de Albania que desemboca no mar Adriático. É considerado a liña divisoria entre os dous dialectos do idioma albanés, o tosco (ao sur) e o guego (ao norte). Elbasan é unha gran cidade pola que pasa este río.

## Véxase tamén
Concello de Nextlalpan

**Nextlalpan** é un concello ao norte do Estado de México, en México. Limita coas municipalidades mexicanas de Jaltenco, Tecámac e con Zumpango. A súa área é de 54.51&nbsp;km², e a súa poboación era de 34.374 habitantes no ano 2010. A cabeza municipal é Santa Ana Nextlalpan.

## Étimo do topónimo 
Nextlalpan identifícase co nome na lingua náhuatl de **Nextlalpan** (cfr. náhuatl actual **nex**tli (cinza), **tlal**li (terra), e o sufixo de lugar -**pan**). O seu actual nome provén do náhuatl que significa "lugar da terra de cinza".

## Política e goberno 
## Notas 
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* Concello de Nextlalpan INEGI, 2009.
Campionato de España de hóckey a patíns feminino

O **Campionato de España** foi unha competición de hóckey a patíns en categoría femenina nada no ano 1993 co obxectivo de reunir aos mellores clubs das ligas que se celebraban no Estado español, como por exemplo a catalá e a galega. Este torneo foi o embrión dunha liga estatal de hóckey a patíns feminino, feito que se consumou na tempada 2008-09 co nacemento da OK Liga Feminina.

## Historial 
## Palmarés 
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
*  Web oficial da Real Federación Española de Patinaje 
*  O hóckey a patíns feminino no Estado español
Copa de Europa de rugby 2012-2013

A **tempada 2012-2013 da Heineken Cup** é a 18ª edición da máxima competición continental do rugby europeo. O número de equipos participantes é de 24, igual que nas tempadas anteriores, divididos en 6 grupos de 4, para afrontar a primeira rolda da competición. Tralas 6 xornadas correspondentes a esta primeira rolda, comezarán os cuartos de final e semifinais, a un encontro, e a final. A primeira xornada disputouse nos días 12, 13 e 14 de outubro de 2012, e a gran final terá lugar o 18 de maio de 2013, no Aviva Stadium de Dublín.

O equipo defensor do título é o Leinster Rugby de Dublín, que na tempada 2011-12 acadou por 3ª ocasión proclamarse campión, vencendo na final a Ulster Rugby.

Este ano Francia achega 7 equipos ó torneo, Inglaterra 6, Gales 3, Irlanda 4, Escocia 2 e Italia 2.
270px|miniatura|dereita|Países con equipos na Heineken Cup.
## Calendario 
## Equipos 
Este ano Francia ten 7 representantes no torneo xa que o ano anterior foi campión da European Challenge Cup un equipo deste país, o Biarritz Olympique. Pola súa banda, Irlanda ten 4 representantes, xa que o ano pasado o campión deste torneo foi o Leinster Rugby. O resto dos países teñen o número de representantes previsto na organización da *European Rugby Cup*.

## Fase de grupos 
A fase de grupos comezou o 12 de outubro de 2012 e rematará o 20 de xaneiro de 2013. Os 24 equipos dividíronse en 6 grupos de 4. Cada equipo ten que disputar 6 encontros, 3 como local e outros 3 como visitante. Dos 24 equipos só 8 poderán pasar á fase de cuartos de final. Estes 8 equipos serán os 6 campións de grupo e os restantes 2 equipos con máis puntuación.

O desenvolvemento da fase de grupos vai do seguinte xeito:

### Grupo 1 

### Grupo 2 

### Grupo 3 

### Grupo 4 

### Grupo 5 

### Grupo 6 

Trala disputa das 6 xornadas da fase de grupos, os 8 equipos que acadaron o seu pase para a seguinte rolda foron Harlequin FC, Ulster Rugby, ASM Clermont, RC Toulon, Leicester Tigers e Saracens FC como primeiros de grupo, e Munster Rugby e Montpellier Herault como mellores segundos.

## Fase final 
[300px|miniatura|dereita|O [Aviva Stadium de Dublín acolleu a final da Heineken Cup 2013 o día 18 de maio.]]
[300px|miniatura|dereita|[Jonny Wilkinson e o RC Toulon acadaron a súa primeira Heineken Cup.]]

## Estatísticas de xogadores 
### Líderes en ensaios 
* Con 8 ensaios:  Napolioni Nalaga (ASM Clermont)
* Con 5 ensaios:  Alex Cuthbert (Cardiff Blues),  Wesley Fofana (ASM Clermont)

### Líderes en puntos 
* Con 113 puntos:  Morgan Parra (ASM Clermont)
* Con 108 puntos:  Jonny Wilkinson (RC Toulon)
* Con 104 puntos:  Owen Farrell (Saracens FC)

## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* Páxina oficial da ERC 
### Outros artigos
O Mato, Vilar de Vacas, Cartelle

** O Mato** é un lugar da parroquia de Vilar de Vacas no concello ourensán de Cartelle na comarca da Terra de Celanova. Tiña 43 habitantes no ano 2011 segundo datos do INE e do IGE, dos cales 21 eran homes e 22 mulleres. Iso supón unha diminución da poboación respecto a 2010, cando tiña 44 habitantes (21 homes e 23 mulleres).
## Lugares e parroquias 
### Lugares de Vilar de Vacas 
### Parroquias de Cartelle 
## Notas
TTS 4

**TTS 4** (*Test and Training Satellite 4*), tamén coñecido como **TETR 4**, foi un satélite artificial estadounidense lanzado o 29 de setembro de 1971 mediante un foguete Delta N desde Cabo Cañaveral.

## Características 
TTS 4 foi un dos membros exitoso da familia de satélites ERS (Environmental Research Satellites), pequenos satélites lanzados como carga secundaria xunto satélites máis grandes para facer probas tecnolóxicas e estudos do contorno espacial. TTS 4 foi lanzado no mesmo foguete que o satélite OSO 7 e expulsado ao cumprirse o primeiro minuto da ignición da terceira etapa. A súa función foi servir de satélite de adestramento para as estacións terrestres asignadas ó proxecto Apollo antes da misión Apolo 16, para o cal levaba a bordo un transpondedor de 0,5 vatios en banda S. Tiña forma de octaedro duns 30&nbsp;cm de lado e a alimentación eléctrica era proporcionada por células solares que recubrían a superficie do satélite e que recargaban as baterías de a bordo, de níquel-cadmio. TTS 4 foi inxectado nunha órbita inicial de 571&nbsp;km de apoxeo e 391&nbsp;km de perixeo, cunha inclinación orbital de 33,0 graos e un período de 94,3 minutos. Reentrou na atmosfera o 19 de setembro de 1978.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Outros artigos 
* Environmental Research Satellites
Concello de Tonanitla

**Tonanitla** é un concello ao norte do Estado de México, en México. A súa área é de 8,47&nbsp;km², A cabeceira municipal é Santa María Tonanitla.

## Topónimo 
Tonanitla identifícase co nome na lingua náhuatl de **Tonanitlan** (cfr. náhuatl actual **To** (nosa), **nan**tli (nai), e o sufixo de lugar -**itlan**). O seu actual nome provén do náhuatl, que significa "lugar de nosa nai".

## Política e goberno 
O concello está formado por unha xunta. A elección é por representación democrática que encabezan os partidos políticos para un período de tres anos de goberno.

### Alcaldes 
## Demografía 
Tonanitla é o concello máis novo do estado, creado en 2003 polo goberno estatal. O xentilicio é tonanitlense.

Ten unha poboación chamada **Santa María Tonanitla** ou **Tonanitla**, cabeceira municipal do concello.

## Notas
Mosteiro de Montserrat

O **mosteiro de Santa María de Montserrat** é un mosteiro beneditino situado en Cataluña. Atópase na montaña de Montserrat, pertencente á comarca do Bages, provincia de Barcelona, a unha altura de 720 metros sobre o nivel do mar. Administrativamente pertence ao municipio de Monistrol de Montserrat, aínda que algúns dos seus terreos próximos entran no termo de Collbató.

Coa súa imaxe da Virxe de Montserrat, é un símbolo para Cataluña e converteuse nun punto de peregrinación para crentes e de visita obrigada para os turistas.

Dentro das diferentes accións que se desenvolven en Montserrat destaca a *escolanía*, que é un dos coros de nenos cantores máis antigos de Europa.

O santuario de Montserrat, xunto cos santuarios de Torreciudad, El Pilar e Lurdes conforman a Ruta mariana, itinerario guiado pola espiritualidade e devoción mariana, posuidor dunha gran riqueza patrimonial, gastronómica e natural.

## Galería de imaxes 

Ficheiro:Monestir de Montserrat vista Roca de St. Jaume.jpg|Vista desde a roca Sant Jaume
Ficheiro:Claustro de la Santa Cueva de Montserrat.JPG|Claustro da Santa Cova
Ficheiro:Montserrat portada de la basílica.JPG|Fachada principal da basílica
Ficheiro:General view - Basílica de Montserrat - Montserrat 2014.JPG|Interior da basílica

## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* Sitio web da abadía de Montserrat 
* Sitio web da Ruta Mariana
Joseph Bruce Ismay

**Joseph Bruce Ismay**, nado o 12 de decembro de 1862 e finado o 17 de outubro de 1937, foi un empresario británico, dirixente da compañía navieira White Star Line. Bruce Ismay sobreviviu a viaxe inaugural do RMS Titanic cando este afundiu nas augas do Atlántico a noite do 15 de abril de 1912.

## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* Biografía de Ismay en Find A Grave - En inglés.
* 15px *Vidas Contadas* en RNE.
Familia (serie de televisión)

***Familia: manual de supervivencia*** é unha serie de televisión de comedia familiar, producida por DLO e Kubelik Producciones e emitida en Telecinco desde o 8 de xaneiro de 2013. Narra a historia de convivencia en torno á familia Oquendo, articuladas polos dramas, medos e alegrías que viven os membros dunha peculiar familia.

O 22 de febreiro de 2013, o grupo Mediaset España confirmou que, malia a baixada de audiencia da serie, decidiran dar luz verde á escritura de novos guións.

## Argumento 
Narra a historia de convivencia en torno á familia Oquendo, articuladas polos dramas, medos e alegrías que viven os membros dunha peculiar familia. A diferenza doutras ficcións, o protagonismo desta comedia recae nunha das fillas, Carlota (Alexandra Jiménez).

A primeira tempada comeza coa voda de Natalia (Nausicaa Bonnín), a filla pequena do clan Oquendo, e a partir deste evento nupcial dáse comezo ao coñecemento de cada un dos membros da familia. Estes non poden vivir sen Carlota, unha muller de trinta anos inmersa nos seus proxectos con intención de cambiar de traballo e comezar unha nova etapa noutro lugar, con todo, os seus achegados non queren deixala escapar. Manolo (Santiago Ramos), o seu pai, será o primeiro en recorrer a ela. Exfutbolista de profesión e agora representante de xogadores, recibirá unha sorpresa en forma de diagnóstico médico que supoñerá un punto de inflexión na súa egocéntrica existencia. Doutra banda Malena (Juana Acosta), a súa irmá máis vella, que coas opinións que a fan dubidar, lévanlle a consultar moi miúdo á súa irmá. E Natalia, a pequena da familia, que na súa despedida de solteira comete un erro e tamén decidirá contarllo a Carlota. En definitiva, todos os membros da familia «sen excepción» acudirán á mediana dos Oquendo en busca de consello e axuda.

## Repartimento 
* Santiago Ramos como Manolo Oquendo, pai da familia.
* Mabel Rivera como María Elena de Oquendo, nai da familia.
* Juana Acosta como Malena Oquendo, filla máis vella de María Elena e Manolo.
* Alexandra Jiménez como Carlota Oquendo, filla mediana de María Elena e Manolo.
* Nausicaa Bonnín como Natalia Oquendo, filla máis nova de María Elena e Manolo.
* Diego Martín como Miguel, marido de Malena.
* Pepe Lorente como Daniel, marido de Natalia.
* Àlex Batllori como Jacobo, fillo de Carlota.
* Miguel de Miguel como Pedro, médico de Manolo.
* Elena Tarrats como Lidia, veciña e amiga de Jacobo.
* Chiqui Fernández como Palmira
* Sabrina Xuelyng como Xuan, filla adoptiva de Malena e Miguel.
* Teté Delgado como Susana, camareira do bar.

## Capítulos e audiencias 
## Notas 
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* Sitio web oficial en Telecinco.es  
* Todos os capítulos íntegros en Mitele.es 
* Ficha de seguimento en FormulaTV
Ecoloxismo

O **ecoloxismo** é unha ideoloxía, con fundamentos éticos e orientación política, cuxo obxectivo é protexer a natureza realizando cambios nas actividades humanas que a danan ou prexudican.[miniatura|Acción reivindicativa contra a [enerxía nuclear por parte da organización ecoloxista Greenpeace.|esquerda|295x295px]]As principais áreas de reivindicación e proposta de cambios xiran arredor da contaminación, a protección do ambiente, o control da poboación mundial e a conservación dos recursos naturais. O ecoloxísmo tamén busca orientar a organización política e económica cara a protección e restauración do ambiente.

Por outra banda, está moi achegado a outros movementos como o movemento antimilitarista, o movemento feminista ou o socialismo.[miniatura|O [Raoni Metuktire|Xefe Raoni, figura senlleira contra a deforestación das selvas do Amazonas, entre outros dirixentes indíxenas brasileiros.|centro]]
## Notas 
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
*"History of the environmental movement" (Jeremiah Hall) 
*Páxina web de Greenpeace
Cardeñosa de Volpejera

**Cardeñosa de Volpejera** é un concello español da provincia de Palencia (Castela e León). A súa poboación é de 50 habitantes (INE 2012).

## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* Páxina oficial do concello
A Mourente, Irixoa, Irixoa

**A Mourente** é un lugar da parroquia de Irixoa no concello coruñés de Irixoa, na comarca de Betanzos.

Segundo o Instituto Galego de Estatística leva deshabitado desde 2017.

## Lugares e parroquias
### Lugares de Irixoa
### Parroquias de Irixoa
## Notas
## Véxase tamén
### Outros artigos
*Mourente.
*Fontemourente.
Fontemourente, Chacín, Mazaricos

**Fontemourente** é un lugar da parroquia de Chacín no concello coruñés de Mazaricos, na comarca do Xallas. Segundo o IGE, en 2018 tiña 18 habitantes (5 homes e 13 mulleres).

## Lugares e parroquias
### Lugares de Chacín
### Parroquias de Mazaricos
## Notas
## Véxase tamén
### Outros artigos
*Mourente.
*A Mourente
Santiago Losada Amor

**Santiago Losada Amor**, nado en 1910 en Pontevedra e finado en xaneiro de 1977 na mesma cidade, foi un futbolista galego que xogaba na demarcación de dianteiro.

## Traxectoria 
Comezou a xogar profesionalmente no Eiriña CF a comezos dos anos vinte e pronto fichou polo Celta de Vigo, cando este disputaba a primeira edicións da Liga española na Segunda División, na tempada 1929/30 con Ramón Encinas como adestrador, esa tempada marcou 5 tantos.

A finais de 1930 o Celta decide traspasalo para facer caixa, polo que se trasladaron a Vigo representantes do Atlético de Madrid e do RCD Espanyol, porén o fichaxe conseguiuno o Atlético a cambio de 30.000 pesetas. O Espanyol tentou fichar ao capitán José Vega pero este declinou a oferta e conseguiron a fichaxe de Edelmiro, recentemente chegado de Cuba.

En Madrid xogou a moi bo nivel, chegando a ser convocado coa Selección do Centro de España. Na tempada 1931-32 tivo un importante conflito co Atlético ao lesionarse nun amigábel co Celta contra o FC Porto sen o permiso do club madrileño.

Tras varios anos co Atlético en Segunda División na tempada 1934/35 ficha polo Real Madrid co que xogaría só un ano, marcando 3 goles en catro encontros.

## Véxase tamén 
*
Spirillum

::*Este artigo trata sobre o xénero bacteriano *Spirillum*. Para as bacterias con forma espiral ver espirilo.*

En microbioloxía ***Spirillum*** é o nome dun xénero de bacterias gramnegativas da clase Betaproteobacteria con células de forma espiral (espirilos), que xeralmente viven en augas encoradas ricas en materia orgánica. Anteriormente o xénero tiña moitas especies

*Spirillum* é o único xénero da familia **Spirillaceae** (**Espiriláceas**), e *S. volutans* é a especie tipo do xénero. Dáse a circunstancia de que a cepa tipo ATCC 19554 da especie *S. volutans* xa non se conserva, polo que se propuxo que a nova especie tipo do xénero sexa *S. winogradskyi*.

Inicialmente dentro do xénero *Spirilum* incluíanse moitas máis especies con forma espiral, que despois foron pasándose a outros xéneros. Unha delas, que aínda se menciona na literatura, é a especie *Spirillum minus*, descrita como espirilo ou espiroqueta, cuxa posición taxonómica é insegura e non aparece xa na lista actual da LPSN.. Este espirilo foi inicialmente encadrado no xénero *Spirilum* (por Carter en 1888, e chamóuselle ao principio *S. minor*), pero parece que está máis relacionado con *Aquaspirillum* ou *Campylobacter*.pax.84. Teñen forma espiralada e son ríxidas (as espiroquetas, que teñen forma similar, son flexibles). Son aeróbicas cun metabolismo estritamente respiratorio, pero microaerófilas e non fermentan carbohidratos. Teñen de 1,4 a 1,7 μm de diámetro e poden chegar a 60μm de lonxitude,páx.58 polo que son extraordinariamente longas con respecto ao seu diámetro. Presentan gránulos de poli-beta-hidroxibutirato pax.58.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
*
Outro máis

***Outro máis*** é un telefilme producido en Galicia dirixido por Ricardo Llovo que foi rodado no 2011. Estreado na TVG o 27 de novembro de 2012.

## Sinopse 
Historia sobre o acontecido nunha pequena vila da costa galega durante a catástrofe do Prestige. A chegada da marea negra afectará a tódolos habitantes da vila e ás súas relacións entre eles.

## Personaxes 
* María Vázquez como Barca
* Federico Pérez Rey como Beni
* Fran Peleteiro como Raúl
* Víctor Duplá como Luís
* Marta Larralde como Bea
* Dorotea Bárcena
* Manuel Botana
* César Cambeiro
* María Mera
* Tonhito de Poi
* Carolina Vázquez
* Roberto Sánchez

## Galardóns e nomeamentos 
### Premios Mestre Mateo 
## Notas 
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* Ficha no soportal do audiovisual galego.
* Ficha na IMDb
O cabaleiro escuro: a lenda renace

***O cabaleiro escuro: a lenda renace*** (en ) é un filme estadounidense dirixido por Christopher Nolan que se estreou no 2012. Estreouse en galego na TVG o 23 de setembro de 2015.

## Sinopse 
Pasaron oito anos dende que Batman desapareceu, deixando de ser un heroe para converterse nun fuxitivo. Ó asumir a culpa da morte do fiscal do distrito Harvey Dent, o Cabaleiro Escuro decidiu sacrificalo todo polo que consideraba, ó igual que o Comisario Gordon, un ben maior. A mentira funciona durante un tempo, xa que a actividade criminal da cidade de Gotham vese aplacada grazas á estrita Lei Dent. Pero todo muda coa chegada dunha astuta gata ladroa que pretende levar a cabo un misterioso plan. Porén, moito máis perigosa é a aparición en escena de Bane, un terrorista enmascarado cuxos desapiadados plans obrigan a Bruce a regresar do seu exilio.

## Personaxes 
* Christian Bale como Bruce Wayne / Batman
* Michael Caine como Alfred Pennyworth
* Gary Oldman como Comisario James Gordon
* Anne Hathaway como Catwoman / Selina Kyle
* Tom Hardy como Bane
* Marion Cotillard como Talia al Ghul / Miranda Tate
* Joseph Gordon-Levitt como John Blake
* Morgan Freeman como Lucius Fox
* Cillian Murphy como Scarecrow / Dr. Jonathan Crane

## Galardóns e nomeamentos 
* 2012: Satellite Awards: Nomeado a Mellor dirección artística e efectos visuais.
* 2012: Premios BAFTA: Nomeado a mellores efectos especiais visuais.
* 2012: Asociación de Críticos dos Ánxeles: 2ª posición mellor actriz secundaria (Anne Hathaway).
* 2012: American Film Institute: Top 10 - Mellores películas do ano.
* 2012: Critics Choice Awards: 4 nomeamentos, incluíndo mellor filme de acción.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* Ficha na IMDb 
* Ficha en BoxOfficeMojo 
* Ficha en AllMovie
As Chabolas

O topónimo **As Chabolas** pode referirse a:

;En Galiza
***As Chabolas**, lugar da parroquia de Sadurnín, no concello de Cenlle;
***As Chabolas**, lugar da parroquia de Sanín, no concello de Ribadavia.

## Véxase tamén
### Outros artigos
Gonzalo Marzá Trilles

**Gonzalo Marzá Trilles**, nado en Vilafamés (provincia de Castelló) o 10 de abril de 1916 e finado en Castelló de la Plana o 6 de setembro de 1996, foi un futbolista que xogaba na demarcación de gardameta.

## Traxectoria 
Comezou a xogar profesionalmente ao fútbol no CD Castellón, pero debutou en Primeira División co Real Madrid na tempada 1941/42.

O 28 de novembro de 1944 e tras tres tempadas en Madrid nas que disputou 59 encontros fichou polo Celta de Vigo, na Segunda División. Esa tempada, que rematou co ascenso, Marzá sería o porteiro titular pese a encaixar catro goles no seu debut. Porén xa comezada a seguinte tempada, a 1945/46, o levantino perde a titularidade en favor de Simón. Permanecería na suplencia toda a súa traxectoria no Celta, primeiro á sombra de Simón e despois coa chegada de Manuel Pazos. Debido á normativa, que por aquel entón non permitía as substitucións nunca disputou moitos encontros nos 10 anos que militou no Celta de Vigo.

A tempada 1947/48 foi unha das máis brillantes da historia do club, obtendo o subcampionato da Copa do Rei e rematando a Liga no cuarto posto, sendo coñecido o equipo coma os *Diablo azuis*.

En 1954 deixou o Celta e celebrouse para a ocasión un festival deportivo, que incluíu un partido de homenaxe do Celta contra o Xuvenil da Coruña, reforzado este último con Pahiño.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
*
Spirochaeta

::*Esta páxina trata do xéneo *Spirochaeta*. Para as espiroquetas en xeral (pertencentes a moitos xéneros) ver espiroqueta.*

***Spirochaeta*** é o nome dun xénero de bacterias clasificadas dentro do filo Spirochaetes. 

O nome significa pelo enroscado e procede do grego *speira* (espira) e chaitê (queta, pelo). É o xénero tipo da familia Spirochaetaceae. *Spirochaeta* é só un dos varios xéneros de bacterias con forma de espiroqueta, encadradas no filo Spirochaetes.

## Filoxenia 
A taxonomía aceptada actualmente deste grupo está baseada na List of Prokaryotic names with Standing in Nomenclature (LPSN)  e na National Center for Biotechnology Information (NCBI)
e a filoxenia está baseada no exame do ARNr 16S da LTP 106 do *The All-Species Living Tree Project*.

Notas: 
♦ Cepa tipo perdida ou non dispoñible
♠ Cepas que se encontran no *National Center for Biotechnology Information* (NCBI) pero non figuran na *List of Prokaryotic names with Standing in Nomenclature* (LPSN)

## Notas