Alfasilabario

Un **alfasilabario** (ou **semisilabario**) é un conxunto de signos utilizados para representar os fonemas dunha lingua. Situado a medio camiño entre un silabario e un alfabeto, consiste en signos que representan sílabas dotadas dunha vogal por defecto e outros signos, moitas veces anexos, que modifican, substitúen ou suprimen esa dita vogal por defecto.

## Teoría 
Pódese explicar este principio de funcionamento por medio dun exemplo ficticio: sexa un grafema consonántico dado nun alfasilabario, notado *K*. Este grafema lese normalmente como unha sílaba composta dunha consoante (aquí /k/) seguida da vogal por defecto (no noso exemplo un /a/). Se se quere escribir /ka/, é suficiente cun so signo *K*. Pero para escribir /ki/, haberá que botar man dun signo anexo engadido ao grafema *K*: *K*+*i*. Para escribir /k/ so (nun grupo consonántico, en final de palabra,...) é necesario un terceiro signo, que nota a ausencia de vogal por defecto (signo representado no noso exemplo por ***): *K*+***. Un tal signo é denominado a miúdo *halant* (palabra sánscrita para este signo nas escrituras da India) ou *asasina* (tradución de *halant*) e dise que a consoante esta "desvocalizada". Finalmente, para escribir *i* sen o soporte dunha consoante, é necesario un cuarto signo, o dun /i/ independente (notado *I* no noso exemplo). Recapitulando:

* *K* = /ka/;
* *Ki* = /ki/;
* *K** = /k/ (logo, para escribir /kma/, hai que pasar por *K*M*);
* *İK* = /ika/;
* *İK** = /ik/;
* *İKi* = /iki/ etc.

Ao final, son precisos catro signos diferentes (*K*, *i*, *** et *İ*) onde, nun alfabeto, son necesarios tres (*k*, *a* et *i*).

## Exemplo en devanágari 
Pódese ilustrar este modo de funcionamento polos mesmos exemplos escritos dun alfasilabario como o devanágari : 
* *K* = /ka/ = Ficheiro:Devnag_ka.png; 
* *Ki* = /ki/ = Ficheiro:Devnag_ki.png
* *K** = /k/ = Ficheiro:Devnag_k.png (co signo de *halant* Ficheiro:Devnag_halant.png subscrito)
* *K*M* = /kma/ = Ficheiro:Devnag_kma.png;
* *İK* = /ika/ = Ficheiro:Devnag_ika.png;
* *İK** = /ik/ = Ficheiro:Devnag_ik.png;
* *İKi* = /iki/ = Ficheiro:Devnag_iki.png etc.

Nótanse de paso moitos trazos característicos dos alfasilabarios:
 
* as vogais que seguen unha consoante están tratadas realmente como diacríticos, de aí que a súa situación non estea necesariamente na orde da lectura; así, *Ki* escríbese de feito *i+K*, con Ficheiro:Devnag_i2.png, que non se confunde con *İK* grazas á utilización da vogal independente Ficheiro:Devnag_i1.png; 
* a consoante desvocalizada *K*, como fan moitas outras, adopta unha forma particular cando vai seguida directamente por unha consoante (aquí en *K*M*): Ficheiro:Devnag_k_conjoint.png. Dise que ten a forma conxunta e o *halant* non aparece notado; noutro caso, márcase simplemente polo *halant*: Ficheiro:Devnag_k.png.

## Lista de alfasilabarios 
Hai que notar que moitos alfasilabarios derivan de escrituras utilizadas nas linguas da India (como o brāhmī ou o devanágari) e que é nesta rexión do globo onde se atopan máis alfasilabarios diferentes.

* O ahom, lingua thai extinguida, utilizaba un alfasilabario probabelmente derivado do brāhmī.
* O amhárico, lingua etíope, utiliza un alfasilabario moi lixeiramente derivado da lingua ge'ez
* O baybayin, escritura colonial do tagalog.
* A escritura do bengālī, baseado no brāhmī.
* O birmano utiliza un alfasilabario derivado do devanágari.
* O brāhmī, prototipo dun número de alfasilabarios usados na India e no sur de Asia.
* O cingalés posúe un alfasilabario.
* O devanágari, descendente do brāhmī, que serve para escribir entre outros o sánscrito, o pāli, o hindī moderno,...
* O ge'ez, alfasilabario da extinta lingua etíope do mesmo nome, que, con lixeiras modificacións serve para notar un certo número de linguas modernas de Etiopía e de Eritrea, especialmente o amhárico e o tigrinya. Os seus catro primeiros signos serviron para formar o termo « abugida ».
* O gujarātī utiliza un alfasilabario derivado do devanágari.
* O gurmukhī serve para notar o penjābi.
* O inuktitut posúe un alfasilabario derivado dos silabarios autóctonos canadenses.
* O alfasilabario do kannara, descendente do brāhmī.
* O alfabeto khmer, descendente do brāhmī.
* O alfabeto laosiano, descendente do brāhmī tamén.
* O malayāḷaṃ utiliza un alfasilabario descendente este tamén do brāhmī.
* O meroítico, lingua extinguida aínda por descifrar, parece utilizar un alfasilabario derivado dos xeroglíficos exipcios.
* O oṛiya, un dos numerosos descendentes do brāhmī.
* Os silabarios autóctonos canadenses son de feito alfasilabarios.
* O tamiḻ, derivado do brāhmī.
* O tĕlugu, derivado do brāhmī.
* O alfabeto thai, probabel descendente do alfabeto khmer.
* O tibetano utiliza un alfasilabario baseado no devanágari.
* O tigrinya, unha das linguas oficiais de Eritrea, posúe un alfasilabario baseado no ge'ez.

## Véxase tamén 
### Outros artigos 
* escritura.
* silabario.
* abxad.
* alfabeto.
* logograma.
* diacrítico.
* transliteración.

### Ligazóns externas 
* Omniglot, lista de alfasilabarios