open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Muhammad Yunus

**Muhammad Yunus** (en , pronunciado *Muhammôd Iunūs*), nado en Chittagong o 28 de xuño de 1940, é un emprendedor social, banqueiro, economista e líder social de Bangladesh, coñecido por crear o Banco Grameen e desenvolver os conceptos de microcrédito, ideado polo paquistaní Akhter Hameed Khan, e microfinanzas. Estes créditos son outorgados a emprendedores que son demasiado pobres para acceder a un crédito nun banco tradicional. En 2006, Yunus e o Banco Grameen foron condecorados co Premio Nobel da Paz "polos seus esforzos para incentivar o desenvolvemento social e económico dende abaixo". Yunus recibiu tamén a Medalla Presidencial da Liberdade dos Estados Unidos en 2009 e a Medalla de Ouro do Congreso estadounidense en 2010, o Premio Príncipe de Asturias da Concordia en 1998, e o Premio Internacional Simón Bolívar en 1996.

Musulmán non practicante, estudou Ciencias Económicas en Nova Deli e ampliou os seus estudos nos Estados Unidos con bolsas das institucións Fulbright e Eisenhower e da universidade Vanderbilt. Regresou ao seu país en 1972 para dirixir o departamento de Economía da universidade de Chittagong, pouco despois de que Bangladesh conseguise a independencia.

En 2008 a revista *Foreign Policy* considerouno como o número 2 na listaxe do "Top 100 Pensadores Globales".

En febreiro de 2011, Yunus xunto con Saskia Bruysten, Sophie Eisenmann e Hans Reitz cofundou Negocio Social–Iniciativa Social Yunus (YSB nas súas siglas en inglés). YSB crea e permite a negocios sociais resolver problemas sociais arredor do mundo. A medida que se pon en marcha a visión de Yunus dun novo capitalismo humano YSB manexa unha incubadora de fondos para negocios sociais en países en desenvolvemento e prové de asesorías a empresas, gobernos, fundacións e ONG.

En 2012, converteuse en chanceler da universidade Caledoniana de Glasgow en Escocia. Ademais é membro da xunta do consello da Universidade de Ciencia e Tecnoloxía de Shahjalal. Previamente era profesor de economía na Universidade de Chittagong en Bangladesh. Publicou varios libros relacionados co seu traballo financeiro. Yunus tamén participa na xunta directiva da Fundación Nacións Unidas, organización pública creada en 1998 polo estadounidense Ted Turner.

En marzo de 2011, o goberno de Bangladesh despidiu a Yunus da súa posición no Banco Grameen argumentando violacións legais e unha idade límite na súa posición. A Suprema Corte de Bangladesh apoiou o despido de Yunus do seu cargo o 8 de marzo. Yunus e o Banco Grameen apelaron a decisión argumentando que o despido tivo unha motivación política.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Bibliografía 
* David Bornstein; *The Price of a Dream: The Story of the Grameen Bank and the Idea That Is*; Simon & Schuster; 1996; ISBN 0-684-81191-X
### Ligazóns externas 
* Premio Príncipe de Asturias de la Concordia 1998
* Fundación por la Justicia
*
Aeroporto Heydar Aliyev

O **aeroporto internacional de Baku Heydar Aliyev**  é un dos seis aeroportos internacionais que operan en Azerbaidján. Anteriormente chamouse **aeroporto internacional de Bina** polo suburbio de Baku onde se atopa. O 10 de marzo de 2004 foi bautizado na honra de Heydar Aliyev, o terceiro presidente de Azerbaidján. O aeroporto está situado a 20 quilómetros ao nordés de Baku e está conectado coa cidade por unha moderna autoestrada aberna no ano 2008. É o aeroporto máis concorrido de Azerbaidján e do Cáucaso. Serve como principal base para a aeroliña nacional Azerbaijan Airlines e a súa subsidiaria Buta Airways, así como para a aeroliña de carga Silk Way Airlines.

## Aeroliñas e destinos
### Pasaxeiros
### Carga
## Notas 
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* Web do aeroporto
Rosario Álvarez de Sotomayor

**María del Rosario Álvarez de Sotomayor**, nada en Liáns (Oleiros) en 1921, é unha pintora galega de óleos e acuarelas, autora entre outras da obra *Oleiros de Buño*.

## Traxectoria 
De cativa foi criada nun ambiente familiar de promoción das artes e da pintura, sendo filla do autor ferrolán Fernando Álvarez de Sotomayor e a tamén pintora Pilar de Castro Gómez, e partillando interese artístico coas súas irmás María del Pilar, María del Carmen e María Josefa, artistas igualmente.

Fixo o seu debut na exposición conmemorativa do vinte e cinco aniversario da creación da Asociación de Artistas da Coruña do ano 1960.
Nesa exposición presentou un cadro abocetado protagonizado por un neno campesiño. Posteriormente expuxo nas cidades de Londres, Pamplona e Pontevedra.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Outros artigos 
*Fernando Álvarez de Sotomayor
### Bibliografía 
* 
* 
### Ligazóns externas 
* Retrato de Rosario Álvarez feito polo seu pai exposto no Museo do Prado.
Ken Richardson

**William Kenneth "Ken" Richardson**, nado en Bourne (Lincolnshire) o 21 de agosto de 1911 e finado na mesma vila o 27 de xuño de 1997, foi un piloto de automobilismo inglés. Competiu nunha carreira do Campionato do Mundo de Fórmula Un.

## Traxectoria
Richardson comezou como enxeñeiro para British Racing Motors antes de converterse no piloto de desenvolvemento principal do Proxecto V16 de BRM a principios de 1950. Presentouse polo equipo para conducir o BRM 15, equipado co motor V16, no Gran Premio de Italia de 1951. Cualificou o coche no 10º lugar, mais non foi autorizado a iniciar a carreira cando se descubriu que non posuía a licenza de carreiras correcta, debido á súa falta de experiencia non fixo outro intento de entrar nunha carreira do Mundial de Fórmula 1.

### Resultados completos na Fórmula Un 
(Chave) As carreiras en letra **grosa** indican **pole position**; as carreiras en *cursiva* indican *volta rápida*.

## Notas
## Véxase tamén
Xoán Carmona Badía

**Xoán Carmona Badía**, nado en Vigo en 1951, é un economista galego. Catedrático de Historia e Institucións Económicas da Universidade de Santiago de Compostela

## Traxectoria 
Doutor en Economía pola Universidade de Santiago de Compostela (1983). Ampliou estudos no Max-Planck-Institut für Geschichte. É catedrático de Historia e Institucións Económicas na USC (1990). É director do Departamento de Historia e Institucións Económicas na USC. Investiga sobre historia marítima e industrial, e historia empresarial e patrimonio industrial.

En 2021 foi nomeado profesor emérito da USC.
[miniatura|Xoán carmona, [Anxo Martíns e Farruco Graña (de pé), nunha charla da A.C. Francisco Lanza en Ribadeo (2024)]]
## Obras 
* *El atraso industrial de Galicia. Auge y liquidación de la industria textil rural, 1750-1900*, 1990.
* .
* *A etapa de Luis de la Riva e o apoxeo da producción civil de Sargadelos*, 1994, *Cuadernos do Seminario de Sargadelos* N.º 67. ISBN 84-7492-706-4.
* *El empeño industrial de Galicia. 250 años de historia*, 2005 (con Jordi Nadal Oller).

## Notas 
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* Grupo de Estudos de Historia Empresarial e Sectorial. Pesca, Industria Comercio USC.
Cenote

miniatura|333x333px|Cenote Ik Kil.
**Cenote** (do maia ''ts'onot'': ‘foxo con auga’) é unha dolina alagada de orixe kárstico. Existen varios tipos de cenotes: ó descuberto, semiabiertos e subterráneos ou en gruta. Esta clasificación está directamente relacionada coa idade do cenote, sendo os cenotes maduros aqueles que se atopan completamente abertos e os máis novos os que aínda conservan a súa cúpula intacta. Como outras moitas estruturas xeomorfolóxicas, os cenotes son estruturas transitorias, que finalmente poden terminar recheos e desecados, pasando a formar parte do que se coñece como un paleokarst.

## Formación 
[miniatura|250x250px|[Mergullo en cenotes]]
[miniatura|250x250px|Cenote sacro en [Chichén Itzá.]]
A súa morfoloxía adoita ser tipicamente subcircular, e coas paredes abruptas. Pola evolución do macizo kárstico, o cenote comeza sendo unha cámara subterránea producida pola disolución da roca calcaria pola infiltración da auga de choiva. Finalmente, conforme a cavidade vai aumentando de tamaño, o cenote pode terminar aflorando á superficie por colapso da cúpula.

Os cenotes formáronse durante as épocas de baixada do nivel do mar durante os pulsos glaciares do Plistoceno. Os cenotes son, na maior parte dos casos, ensanches de complexas redes fluviais subterráneas. Nestes, a auga mariña, máis densa que a doce, pode penetrar polo fondo do sistema freático. Por iso, hai cenotes nos que a partir de determinada profundidade a auga pasa de doce a salgada, mesmo a moitos quilómetros da costa. Esta superficie de contacto entre a auga doce e mariña recibe o nome de haloclina, e provoca interesantes efectos visuais.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Bibliografía 
*
Prepucio

O termo **prepucio** (do latín ) pode referirse a:

***Prepucio do pene**, anaco de pel que recobre a glande;
***Prepucio do clítoris**, anaco de pel que recobre o clítoris.

## Véxase tamén
### Outros artigos
***Prepucio sagrado**
Irina Petrovna

**Irina Petrovna Beletskaya**, nada en San Petersburgo o 10 de marzo de 1933, é unha química rusa, especialista en organometalicidade.

## Traxectoria
Graduouse na Universidade Estatal de Moscova en 1955. É coñecida polos seus traballos en mecanismos de reacción en hidrocarburos aromáticos, e en acidez e reactividade de carbanións, combina o seu estudo en química organometálica coas súas aplicacións, en particular a problemas de química orgánica.

Desenvolveu métodos de formación de ligazóns carbono-carbono usando catalizadores de paladio ou níquel, e traballado o tema en medios acuosos, así como contribuído ós comezos da química de organolantánidos.

Foi nomeada doutora *honoris causa* pola Universidade de Alacant.

## Notas
José Luís Delgado Núñez

**José Luís Delgado Núñez**, nado na Portela (Vilamartín de Valdeorras) en 1911 e finado en Ourense o 7 de marzo de 1938, foi un labrego e político galego.

## Traxectoria 
Formou parte da agrupación local do Partido Galeguista de Vilamartín de Valdeorras. Foi tiroteado polo crego José Caurel en xuño de 1934 cando foi tocar as campás para que os veciños se sumasen á protesta para solicitar o cumprimento das condicións laborais fixadas na lexislación republicana e foi denunciado polo mesmo crego en marzo de 1936 por protestar esixíndolle que abandonase A Portela e que fixese efectiva a entrega da casa reitoral e do cemiterio ao concello.

Co golpe de Estado do 18 de xullo de 1936 participou no enfrontamento coa columna de falanxistas e militares que tentaban tomar Vilamartín o 21 de xullo. Agochado nos montes da zona con outros veciños de Vilamartín, tentou dirixirse a Asturias sen conseguilo. Denunciado, foi localizado en 1937 e detido. Sometido a consello de guerra en Ourense con Juan Antonio Álvarez Quiroga, Antonio Rodríguez García, Antonio Fernández e José Sández García, foi condenado á pena de morte. Foi fusilado no campo de Aragón o 7 de marzo de 1938.

## Véxase tamén 
### Bibliografía 
* Xosé Luís Delgado Núñez, o martirio das e dos nacionalistas en Valdeorras

* Ficha en Memoria da Coruña
Aquilino Parapar Franco

**Aquilino Parapar Franco**, nado en Viveiro e finado na Coruña o 7 de marzo de 1938, foi un mariñeiro e sindicalista galego.

## Traxectoria 
Militante da CNT, era membro do Sindicato de Industria Pesquera e foi directivo de El Despertar Marítimo. Co golpe de Estado do 18 de xullo de 1936 foi detido. Xulgado en consello de guerra o 12 e 13 de novembro de 1937, foi condenado a pena de morte. Foi fusilado no campo de Aragón o 7 de marzo de 1938 con  xunto con José Feito García, Lino Carrión, Luis Ardao López, Alfonso Castrillo López e Andrés Pérez Adega.

## Notas
Castro de Ril

O **castro de Ril** ou **castro da Roda** é un castro de chaira fortificado, situado en Vilasantar.

## Descrición 
Tiña forma case circular duns 70 metros de diámetro, cunha soa liña defensiva. Tería un antecastro ao leste.

## Notas
## Véxase tamén 
### Outros artigos 
* Castros de Galicia
* Cultura castrexa
Paul Pietsch

**Paul Pietsch** nado en Friburgo o 20 de xuño de 1911 e finado en Titisee-Neustadt o 31 de maio de 2012 foi un piloto, xornalista e editor alemán, fundador da revista *Das Auto*.

## Traxectoria
Comezou a súa carreira de piloto en 1932 cun Bugatti e un Alfa Romeo privados. Competindo cun Alfa Romeo, gañou a carreira sobre xeo III Svenska Isloppet GP de 1933 en Hemfjärden, e a carreira I Vallentunaloppet sobre xeo en Vellentunasjön de 1934, ambas en Suecia.

No Gran Premio de Alemaña de 1935 correu para Auto Union, e rematou en terceiro lugar no Gran Premio de Italia de 1935 antes de deixar o equipo cos seus motores traseiros de difícil manexo. De 1937 en diante participou cun Maserati privado. Os seus mellores momentos foron no Gran Premio de Alemaña de 1939 que liderou desde a segunda volta ata que fallou a ignición, facéndoo caer ao terceiro posto, que aínda así foi un excelente resultado para un privado contra a forza dominante das frechas de prata.

Despois da guerra, participou en tres Grandes Premios do Campionato Mundial, debutando o 3 de setembro de 1950. Pilotou un Alfa Romeo oficial no Gran Premio de Alemaña de 1951 que terminou cun accidente. Non logrou puntos de campionato.

Nese momento, Pietsch foi xa era un editor de éxito de revistas de motos e automóbiles. A súa empresa, Motor Presse Stuttgart, é a máis grande do mercado europeo de revistas de tecnoloxía e temas especializados.

Desde a morte do seu compatriota Karl Kling en 2003 ata a súa propia morte, Pietsch foi o máis antigo piloto de Fórmula Un vivo. foi o último piloto supervivente da era pre-guerra dos grandes premios. O seu fillo Peter-Paul Pietsch corre moitas veces en carreiras en Nürburgring con compañeiros xornalistas.

O 31 de maio de 2012, Pietsch morreu de pneumonía a idade de 100 anos, 11 meses e 11 días Pietsch foi tamén o primeiro piloto que participou nun *Gran Premio* que chegou aos 100 anos.

## Rexistro de carreiras 
### Resultados completos no campionato de Europa
(clave) (Carreiras en letra **grosa** indican pole position) (Carreiras en *italica* indican volta rápida)

### Resultados completos na Fórmula Un 
(Chave) As carreiras en letra **grosa** indican **pole position**; as carreiras en *cursiva* indican *volta rápida*.

## Notas
## Véxase tamén
Antonio Arias Prada

**Antonio Arias Prada**, coñecido como **Clavel**, nado en Vilamartín de Valdeorras en 1895 e finado en Ourense 7 de novembro de 1940, foi un político e guerrilleiro antifranquista galego.

## Traxectoria 
Militante do Partido Galeguista, foi presidente do PG de Vilamartín de Valdeorras. Foi tenente alcalde do concello de Vilamartín de Valdeorras. Co golpe de Estado do 18 de xullo de 1936 participou na resistencia ao golpe e logo fuxiu a Asturias. Combateu no Batallón Galicia do Exército do Norte acadando a graduación de tenente. Coa caída de Asturias retornou a Valdeorras e organizou un grupo guerrilleiro de sete ou oito membros, o grupo do Corgomo, que operou nas Terras de Valdeorras dende finais de 1937 até finais de 1939. Detido, foi xulgado por rebelión militar e condenado a pena de morte. Foi fusilado en Ourense o 7 de novembro de 1940 con Elías López Delgado.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Bibliografía 
* Nacionalismo e guerrilla: Un capítulo da loita antifranquista na Galiza
### Ligazóns externas 
* Nacionalismo a man armada
Vanguard (foguete)

**Vanguard** foi o nome do primeiro foguete civil dos Estados Unidos. Pragado de problemas, non chegou a ser o primeiro foguete americano en poñer un satélite en órbita.

## Características 
O foguete Vanguard foi desenvolvido pola Armada dos Estados Unidos como lanzador civil coa idea de poñer en órbita o primeiro satélite artificial no contexto do Ano Xeofísico Internacional. Finalmente a Unión Soviética adiantaríase, poñendo en órbita o Sputnik 1 e ademais sería o Jupiter C o primeiro foguete americano en poñer en órbita un satélite artificial.

## Historial de lanzamentos 
## Notas 
## Véxase tamén 
### Outros artigos 
*Vanguard 1
*Vanguard 2
*Vanguard 3
María Abel Diéguez

**María Abel Diéguez**, nada o 24 de outubro de 1974 en Lugo, é unha atleta galega.

## Traxectoria 
Foi campioa de España promesa de 5 000 metros en 1996. Nese mesmo ano acadou a mellor marca de España sub-23 na distancia de 2 000 metros.

Participou nos Xogos Olímpicos de Sydney no 2000 na categoría de 10 000 metros; e nos de Atenas do 2004 en maratón.

Como corredora de cross foi campioa de España nos anos 2000 (Ourense) e 2003 (Ibiza), nesta especialidade xa participara no Campionato do Mundo na categoría júnior en Amorebieta (Biscaia) no 1993.

Tamén participou en catro Campionatos de España na distancia de 10 000 metros, onde quedou campioa en Salamanca no ano 1997, en 3º posto en Cáceres no ano 1999, e en Xixón no ano 2000, onde fixo a mellor marca da súa vida nesta distancia (32:02:2); no 2001 en Mataró quedou en 4ª posición. Tamén empezou a competir medio maratón e maratón.

No Maratón de Rotterdam 2001 acadou o 3º posto cunha marca de 2:69:46 h. En 2002 gañou o Maratón de Valencia (2:28:07) -a mellor marca nesa data dunha muller na carreira- e o de Frankfurt, neste último acadou a mellor marca da súa vida (2:26:58).

En canto a medio maratón, participou no Mundial de Palermo no 1999 e no de Bruxelas no ano 2002. Foi campioa no medio maratón en Arona, Tenerife, no 2001 (1:13:30); no de Azkoitia Azpeitia no 2005 quedou no 3º posto cun tempo de 1:16:50 h.

A nivel galego acadou catro títulos galegos en pista, dous de 3 000 metros (1994 e 1995, Vigo cuns tempos de 9.33.76 e 9.56.02 respectivamente) un de 1 500 metros (1996, Santiago de Compostela, cun tempo de 4.33.78) e outro de 5 000 (1997, Vigo, 16.38.67).

Despois dos xogos de Atenas comezou con problemas estomacais que fixeron que deixara a súa carreira deportiva no ano 2008.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Bibliografía 
*
Guy Mairesse

**Guy Mairesse**, nado en La Capelle o 10 de agosto de 1910 e finado en Montlhéry o 24 de abril de 1954 foi un piloto de automobilismo francés.

## Traxectoria
Participou en 3 Grandes Premios do Mundial de Fórmula Un, debutando o 3 de setembro de 1950. Non logrou puntos de campionato.

Mairesse construíu un negocio de transporte entre guerras e interesouse polo deporte do automóbil en 1946 a través da súa amizade co piloto de Le Mans, Paul Vallée. Gañou o Rally Lión-Charbonnières en 1947 e logo comprou o Delahaye de Vallée en 1948, co cal venceu no circuíto urbano de Chimay.

En 1949 Mairesse uniuse ao equipo de Vallée, Ecurie France, para correr no Talbot-lago e quedou cuarto en Pau e no quinto lugar en Albi. En 1950 terminou segundo en Le Mans con Pierre Meyrat usando un Talbot dun só asento.  > Cara a finais desta tempada, o equipo de Vallée pechouse e Mairesse comprou o coche de Le Mans e un Talbot-Lago T26C que usou para participar no Gran Premio de Italia de 1950, do que se retirou e nos Grandes Premios de Suíza e Francia en 1951, terminando 11 voltas por detrás e "non clasificado" respectivamente. A partir de entón os seus compromisos comerciais reduciron a súa participación nas carreiras e vendeu os seus automóbiles en 1952 aparecendo con pouca frecuencia nos coches doutros propietarios.

Mairesse morreu na práctica da Copa de París no Autódromo de Linas-Montlhéry en 1954 cando se desviou para evitar outro coche e bateu contra un muro de formigón.

[400px|thumb|left|Mairesse no [Gran Premio de Francia de 1951 nun Talbot-Lago T26C]]

## Rexistro de carreiras
### Resultados completos na Fórmula Un 
(Chave) As carreiras en letra **grosa** indican **pole position**; as carreiras en *cursiva* indican *volta rápida*.

## Notas
## Véxase tamén
Irmás Mirabal

As **irmás Mirabal** foron tres opositoras ao réxime de Rafael Leónidas Trujillo que foron asasinadas por el. A data do seu asasinato, o 25 de novembro de 1960, tomouna a ONU para a instauración do Día Internacional para a Eliminación da Violencia contra a Muller.

## Traxectoria
Patria, Minerva e María Teresa, nadas nos  anos 1924, 1926 e 1935 na República Dominicana e finadas o 25 de novembro de 1960, son tamén coñecidas polo nome de **Las Mariposas** por ser este o nome en clave que adoptaron.

A familia Mirabal era unha familia podente. Minerva, aos quince anos, decide continuar os estudos e estuda Dereito na universidade. Na universidade entra en contacto con Pericles Franco, mais o que decanta máis o seu compromiso político é o acoso ao que se ve sometida por parte de Rafael Leónidas Trujillo. Patria e María Teresa apoian a Minerva e as tres convértense en opositoras ao réxime ditatorial.

En 1957, Minerva foi na primeira muller doutorada en Dereito na República Dominicana, mais non lle deixaron exercer a súa profesión.

As tres entraron a formar parte do Movimiento Revolucionario 14 de Junio e adoptan o nome en clave Las Mariposas. Foron encarceradas e torturadas. Pasaron 5 anos en prisión e foron liberadas pola presión internacional mentres os seus maridos permaneceron en prisión. Nunha viaxe para os visitar, foron asasinadas.

## Recoñecementos
A rexión natal das irmás Mirabal recibe o seu nome.

Os billetes de 200 pesos da República Dominicana levan a súa imaxe.

O Día Internacional para a Eliminación da Violencia contra a Muller toma como referencia a data do seu asasinato.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Biografía 
*
Universidade de Washington

miniatura|dereita|Universidade de Washington.
A **Universidade de Washington** (**UW**) é unha universidade pública estadounidense que está situada no estado de Washington, cuxo campus principal se atopa en Seattle e ten outros campus menores en Tacoma e Bothell. É unha das universidades públicas de maior prestixio nos Estados Unidos.

## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* Páxina web oficial.
Ril, Barbeito, Vilasantar

**Ril** é un lugar da parroquia de Barbeito, no concello coruñés de Vilasantar, na comarca de Betanzos.

Tiña 15 habitantes no ano 2018 segundo datos do Instituto Nacional de Estadística, dos cales 7 eran homes e 8 mulleres.

## Patrimonio
miniatura|Castro de Ril.
* Castro de Ril

## Lugares e parroquias
### Lugares de Barbeito
### Parroquias de Vilasantar
## Notas
Ágape (muller)

**Ágape** foi unha nobre galega que propagou as doutrinas gnósticas en Hispania no século VI; isto é, intentou conciliar o cristianismo coa filosofía da antigüidade.

Xunto con Elpidio propagou estas doutrinas en Galicia. Créese que xuntos formaron unha seita que practicaba a pobreza, a castidade e a abstinencia de carne, considerándose iluminados.

Ágape divulgou estas ideas entre as mulleres: Debido ao seu poder persuasivo estas adheríronse con gran facilidade.

Foi discípula dun exipcio chamado Marcos.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Bibliografía 
* 
* 
* 
*
Azerbaijan Airlines

**Azerbaijan Airlines** (azerí: *Azərbaycan Hava Yolları*), tamén coñecida como **AZAL**, é a aeroliña nacional de Azerbaidján, ademais de ser a compañía aérea máis grande do país. Baseada en Baku, ao lado do aeroporto Heydar Aliyev, a avoos a destinos en Asia, a CEI, Europa e os Estados Unidos. Azerbaijan Airlines é membro da Asociación de Transporte Aéreo Internacional.

## Frota 
En decembro de 2016 a frota de Azerbaijan Airlines estaba formada polos seguintes avións:
### Frota actual

## Notas 
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* Páxina web da aeroliña
Aeroporto de Salt Lake City

O **aeroporto internacional de Salt Lake City**  é un aeroporto civil e militar estadounidense situado a 6,4 quilómetros ao oeste do centro de Salt Lake City, Utah. É o aeroporto máis próximo para unha poboación de máis de 2,5 millóns de persoas e está a menos de 30 minutos por estrada de preto de 1,3 postos de traballo.

O aeroporto é o cuarto centro de conexións máis grande de Delta Air Lines, ademais de ser un centro de conexións para aeroliña de Delta Connection SkyWest Airlines, con preto de 300 saídas diárias. Tras Delta e Delta Connection, as compañías con máis presenza son Southwest Airlines, American Airlines e Alaska Airlines.

En 2017 24 198 697 pasaxeiros pasaron polo aeroporto de Salt Lake City, representando un incremento dun 4,5% con respecto a 2016. É o 25º aeroporto máis concorrido en Norteamérica e o 85º do mundo en número de pasaxeiros. Ese ano houbo 327 292 movementos de avións, uns 900 por día. O aeroporto é propiedade da cidade de Salt Lake City é está administrado polo seu Departamento de Aeroportos. A cidade tamén é propietaria e opera outros dous aeroportos próximos, o aeroporto rexional South Valley e o aeroporto de Tooele Valley.  

## Aeroliñas e destinos
### Pasaxeiros
### Carga
## Notas 
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* Web do aeroporto
Fausto Cercignani

**Fausto Cercignani**, nado en Cagliari o 21 de marzo de 1941, é un lingüista, crítico literario, poeta e ensaísta italiano.

## Traxectoria 
Nado de pais toscanos, Fausto Cercignani estudou en Milán, onde se formou en linguas e literatura estranxeiras. En 1983, despois de ensinar Historia da Lingua Inglesa e Filoloxía Xermánica nas universidades de Bérgamo (1971-1974), Parma (1974-1975) e Pisa (1975-1983), volveu a Milán para continuar a súa actividade na Universidade de Milán.

### Historia da lingua inglesa 
No campo de estudos de lingua inglesa, é recoñecido polas súas investigacións sobre Shakespeare. Os seus artigos sobre pronuncia inglesa na época de Shakespeare (publicados en *Studia Neophilologica*, *English Studies* e outros periódicos académicos) anticipar a súa obra principal ''Shakespeare's Works and Elizabethan pronunciation* (Oxford, 1981), que foi citado como “o mellor traballo dispoñible” sobre o tema.

### Filoloxía xermánica 
No campo da Filoloxía Xermánica, Fausto Cercignani escribiu sobre a lingua protoxermánica, gótica, inglesa antiga e alemá.
**The Consonants of German: Synchrony and Diachrony*. Milán, Cisalpino, 1979.
**The Development of the Gothic Short/Lax Subsystem*, en “Zeitschrift für vergleichende Sprachforschung”, 93/2, 1979, pp. 272-278.
**Early «Umlaut» Phenomena in the Germanic Languages*, en “Language”, 56/1, 1980, pp. 126-136.
**Zum hochdeutschen Konsonantismus. Phonologische Analyse und phonologischer Wandel*, en “Beiträge zur Geschichte der deutschen Sprache und Literatur”, 105/1, 1983, pp. 1-13.
**The Development of */k/ and */sk/ in Old English*, en “Journal of English and Germanic Philology”, 82/3, 1983, pp. 313-323.
**The Elaboration of the Gothic Alphabet and Orthography*, en “Indogermanische Forschungen”, 93, 1988, pp. 168-185.
**Saggi linguistici e filologici. Germanico, gotico, inglese e tedesco'', Alessandria, Edizioni dell'Orso, 1992.

### Crítica literaria 
Exercita a crítica literaria de varios autores famosos: Jens Peter Jacobsen, Georg Trakl, Georg Büchner, Arthur Schnitzler, Wolfgang Goethe, Gotthold Ephraim Lessing, Hugo von Hofmannsthal, Rainer Maria Rilke, Alban Berg, E.T.A. Hoffmann, Robert Musil, Novalis, Joseph Roth, Franz Kafka, Thomas Mann, Friedrich Schiller e Christa Wolf.

## Obras de poesía 
Todas as obras de poesía de Fausto Cercignani están recollidas en *Scritture. Poesie edite e inedite*, Torino 2015.

Cercignani experimenta coa auto-tradución de textos literarios.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* "Studia austriaca" e "Studia theodisca" (ed. Fausto Cercignani) 
* CV académico e publicacións
Xutos & Pontapés

**Xutos & Pontapés** é unha banda de rock portuguesa formada en 1978 e que continua vixente hoxe en día, sendo recoñecida como unha das máis importantes de Portugal.

## Historia 
En decembro de 1978, Zé Pedro, Kalú, Tim e Zé Leonel forman Xutos e Pontapés, dando o primeiro concerto o 13 de xaneiro de 1979, con Zé Leonel na voz, Tim no Baixo, Zé Pedro na guitarra e Kalú na batería, na sala *Alunos de Apolo* para a conmemoración dos 25 anos do Rock and Roll.

En 1981 entra o guitarrista Francis e sae Zé Leonel, ocupando Tim as funcións de baixista e vocalista. En 1982, editan o seu primeiro álbum, *78/82*. Na década de 1990, o grupo entra nunha crise interna, ao comezar os seus integrantes outros proxectos. Tim integra os Resistência, Zé Pedro e Kalu abren o bar *Johnny Guitar* e entran na banda de Jorge Palma, Palma's Gang, con Flak e Alex, os dous do Rádio Macau.

En 2004 os seus membros foron condecorados polo Presidente da República Jorge Sampaio co grao de Comendador da Orde do Mérito. Nese mesmo ano dan dous concertos no Pavilhão Atlântico de Lisboa para celebrar os seus 25 anos de carreira.

## Membros 
### Actuais 
* Kalú (batería) (1978 - act.)
* Tim (baixo e vocalista) (1978 - act.)
* João Cabeleira (guitarra) (1983 - act.)
* Gui (saxofón) (1984 - 1990, 2004 - act.)

### Antigos 
* Zé Leonel (vocalista) (1978 - 1981)
* Francis (guitarra) (1981 - 1983)
* Ricardo Delgado (teclado), invitado por Leonel en 1981
* Zé Pedro (guitarra rítmica) (1978 - 2017)

## Notas 
## Véxase tamén 
* Páxina oficial do grupo
Margaret Hamilton (científica)

**Margaret Hamilton**, nada en Paoli, Indiana o 17 de agosto de 1936, é unha científica, matemática e enxeñeira de software.

## Traxectoria 
Estudou matemáticas no Earlham College e tras graduarse mudouse a Massachusetts na procura de obter un posgrao. No seu lugar comezou a traballar como desenvolvedora de software no Instituto de Tecnoloxía de Massachusetts. Comezou traballando na programación de programas meteorolóxicos para a predición do tempo. 

Durante a carreira espacial da guerra fría entre os Estados Unidos e Rusia, Margarett converteuse na cabeza do equipo de programación da NASA para a misión de levar o home á Lúa. Conseguiu xunto cos seus compañeiros crear un software válido para unha viaxe de ida e volta á lúa. A maiores Hamilton inventou un programa que lle permitía ao ordenador dar prioridade e refugar tarefas innecesarias, o cal salvou os dous astronautas que ían a bordo, Neil Armstrong e Buzz Aldrin, de colidir ao chegar ao satélite.

Hamilton recibiu o premio á Medalla Presidencial de Liberdade en 2016 de man de Barack Obama, e fundou Hamilton Tecnologies, a súa propia compañía de programación de software.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Bibliografía 
* 

### Outros artigos 
* E ti, que científicas coñeces?
Castro dos Mouros (Miño)

O **Castro dos Mouros** é un castro de chaira situado en Perbes (Miño).

Ten forma e tamaño descoñecido. A zona está moi alterada por traballos agrícolas.
A carón do castro atopouse en 1916 o tesouro de Algara.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Outros artigos 
* Cultura castrexa
* Arco Ártabro
Marmancón, Marmancón, Ferrol

**Marmancón** é un lugar da parroquia de Marmancón no concello de Ferrol na provincia da Coruña. Tiña 84 habitantes no ano 2018 segundo datos do Instituto Nacional de Estadística dos cales eran 37 homes e 47 mulleres, o que supón unha dimunución con relación ao ano 2004 cando tiña 248 habitantes.

## Lugares e parroquias
### Lugares de Doniños
### Parroquias de Ferrol
Mother!

***Mother!*** (estilizado como ***mother!***) é un filme estadounidense de 2017 dirixido por Darren Aronofsky. Está protagonizado por Jennifer Lawrence, Javier Bardem, Ed Harris e Michelle Pfeiffer. Conta a historia dunha muller nova cuxa vida nunha casa de campo ó carón do seu home é interrompida pola chegada dunha misteriosa parella. 

*Mother!* foi escollido para competir polo León de Ouro no Festival Internacional de Cine de Venecia, e estreouse o 5 de setembro de 2017. Foi estreado nos Estados Unidos o 15 de setembro de 2017 por Paramount Pictures, e recadou $44,5 millóns en todo o mundo. Malia que foi recibido con boas críticas, as súas alegorías bíblicas e a representación da violencia xeraron moita controversia.

## Personaxes 
* Jennifer Lawrence como nai
* Javier Bardem como El
* Ed Harris como home
* Michelle Pfeiffer como muller
* Domhnall Gleeson como fillo máis vello
* Brian Gleeson como fillo máis novo
* Kristen Wiig como heraldo
* Jovan Adepo como copeiro
* Stephen McHattie como fanático
* Amanda Warren como curadora
* Laurence Leboeuf como doncela

## Notas 
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* 
* Ficha en RottenTomatoes
Xoloitzcuintle

miniatura|250px|Xoloitzcuintle.
O **xoloitzcuintle** é unha raza de can practicamente sen pelo con media de vida entre 12-14 anos. É orixinario de México; é presentado en tamaño *toy*, *estandár* e *mediano.* Coñéceselle polo seu endemismo nese país e a súa estreita relación coa cultura mexica.

Existe outra variedade con pelo. Os cans que nacen con pelo seguen sendo xoloitzcuintles puros, e ao cruzar a estes cun sen pelo, tamén teñen crías sen pelo. Nunha camada poden nacer cachorros das dúas variedades. As dúas clasificacións maiores salientan como cans gardiáns, a versión miniatura como can de compañía.

O 12 de agosto de 2016, o xefe de goberno Miguel Ángel Mancera declarou ao can xoloitzcuintle como *«patrimonio cultural e símbolo»* da Cidade de México.

## Etimoloxía 
A palabra *xoloitzcuintle* leva varios significados, un deles é que   provén do náhuatl: Xólotl = deus do ocaso e xemelgo de Quetzalcóatl, e itzcuintli = can, Outros autores descifran que Xólotl é o deus mexica da vida e a morte, que comunmente era asociado con figuras monstruosas. O xoloitzcuintle tamén se coñece co nome *can pelón mexicano* ou *can azteca*.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Bibliografía 
* *The Xolo Handbook*. Xoloitzcuintli Club of America, 1999.
Alebrije

miniatura|"Alebrije" é unha artesanía mexicana feita de cartón e pintada de cores, que representa un ser imaxinario.
O **alebrije** é un tipo de artesanía orixinaria de México. Trátase de artesanías fabricadas coa técnica da cartonería, que se pintan con cores alegres e vibrantes. Os primeiros alebrijes, xunto co uso do termo, foron creados por Pedro Linares.

Os alebrijes son seres imaxinarios conformados por elementos fisonómicos de animais diferentes, unha combinación de varios animais, non só fantásticos senón tamén reais. A cartonería, unha técnica utilizada en México para a elaboración de piñatas, consiste na modelaxe do papel, polo regular papel de xornal, con cartón. Na técnica empregada para os alebrijes úsase unha estrutura de arame ou de carrizo sobre a que se procede á modelaxe con papel e cartón e por último realízase o  acabado con diversas técnicas de pintura dos alebrijes.

## Alebrijes en Oaxaca 
[miniatura|Alebrijes de [Estado de Oaxaca|Oaxaca.]]
Na rexión de Oaxaca son populares os alebrijes tallados en madeira de copal. A elaboración destas artesanías é a base da economía dos poboados de San Martín Tilcajete e San Antonio Arrazola, onde numerosas familias traballan na talla de figuras que logo colorean con pintura vinílica e comercializan nas prazas, mercados e obradoiros da rexión.

O alebrije de Oaxaca é unha combinación da tradición de talla de madeira da rexión e a técnica creada por Linares. Esta artesanía introduciuse na zona de Oaxaca na década de 1980 grazas á realización dun taller de demostración levado a cabo nos Estados Unidos. Devandito taller foi organizado por Judith Bronowski e contou coa participación de Manuel Jiménez Ramírez e a artesá téxtil María Sabina, ámbolos dous orixinarios de Oaxaca. A adaptación do alebrije foi perfeccionada por Manuel Jiménez Ramírez, oriúndo de San Antonio Arrazola. Os deseños de Linares adaptáronse á técnica de tallado de madeira de copal, pois esta técnica era a dominada polos artesáns da rexión oaxaqueña.

## Notas
Aeroporto Juan Santamaría

O **aeroporto internacional Juan Santamaría**  é o principal aeroporto que serve a San Xosé, a capital de Costa Rica. Está situado na cidade de Alajuela, a 20 quilómetros ao oeste do centro de San Xosé. Foi bautizado na honra do heroe nacional do país Juan Santamaría, un tamborileiro que morreu en 1985 defendendo Costa Rica contra forzas lideradas polo filibusteiro estadounidense William Walker.

O aeroporto é un centro de conexións para as aeroliñas locais Nature Air e Sansa Airlines, e unha cidade focal para Copa Airlines e Avianca. Foi a única porta de entrada internacional do país durante moitos anos, pero a día de hoxe tamén hai un aeroporto internacional en Liberia. Ámbolos dous aeroporto teñen voos directos a Norteamérica, Centroamérica e Europa, coa diferenza que o Juan Santamaría ten tamén voos cara Suramérica e O Caribe.

O aeroporto Juan Santamaría chegou a ser o aeroporto máis concorrido de Centroamérica, pero a día de hoxe ´é o segundo tras o aeroporto internacional de Tocumen en Panamá. No ano 2016 usaron as súas instalacións un total de 4 595 355 pasaxeros.

## Aeroliñas e destinos
### Pasaxeiros
### Carga
## Notas 
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* Web do aeroporto
Pilar D’Ocon Navaza

**Pilar D’Ocon Navaza**, nada en Betanzos o 1 de febreiro de 1957, é unha catedrática galega de farmacoloxía da Universidade de Valencia.

## Traxectoria 
É doutora en Farmacia pola Universidade de Valencia, catedrática de farmacoloxía e directora do mestrado “Investigación e Uso Racional do Medicamento” (2006-presente) integrado no programa de doutoramento de biomedicina e farmacia con mención de calidade. 

Foi secretaria (1987-1988) e vicedecana (1988-1990) da Facultade de Farmacia da Universidade de Valencia, membro da Comisión de Investigación (1986-1991, 2001-2003) e da Comisión Técnica de elaboración dos novos Plans de Estudos da mesma universidade (1991-1993). Tamén formou parte de diversas comisións do Departamento de Farmacoloxía e pertence á Xunta de Centro desta facultade.

## Vida persoal 
É irmá do farmacéutico Joaquín Javier, da bioquímica María del Carmen e da directora da Fundación Bancaria Caja de Ahorros de Asturias María Inmaculada d'Ocón Navaza.

## Obra 
* 
* 
* 	
*  	
*  	
* 
* 
* 
* 
* 
* 

## Notas
Lathgertha

**Ladgerda** ou **Lathgertha** foi unha skjaldmö, semilendaria guerreira viquinga de Dinamarca, que segundo algunhas fontes e sagas nórdicas era unha das esposas do lendario caudillo Ragnar Lodbrok.

## A lenda 
Segundo *Xesta Danorum*, de Saxo Grammaticus, era unha guerreira e recoñecida valquiria, esposa de Ragnar Lodbrok. A súa carreira bélica iníciase cando Frodo, un caudillo tribal dos suiones, invadiu Noruega e matou un *jarl* cara ao ano 840. Frodo anunciou que as mulleres da familia do *jarl* debían formar parte dun bordel. Ragnar Lodbrok foi batallar contra Frodo co seu exército; moitas mulleres ataviáronse como homes e escaparon cara ao campamento de Ragnar para evitar a humillación; algunhas situáronse para loitar xunto aos homes.

## Ragnar Lodbrok 
Lathgertha uniuse ás forzas de Ragnar para loitar en combate, deixando unha grande impresión no caudillo viquingo:
: Ladgerda, unha sorprendente e preparada *skjaldmö* quen, como muller, tivo a coraxe dun home, loitando á fronte entre os máis valorosos, co seu longo cabelo sobre os ombreiros. Todos se sorprendían das súas insuperables fazañas, a súa espada sobre a cabeza traizoáballe a súa condición como muller.
Impresionado polo seu valor, Ragnar cortexouna. Lathgertha finxiu interese pero cando Ragnar foi a pedir a súa man, atopouse cun oso e un gran can protexendo a morada. Ragnar matou o oso coa súa lanza e deixou ao can ferido de morte, e así gañou a man de Lathgertha. Ningunha fonte aclara se ambos tiveron descendencia, aínda que Ragnar tivo polo menos sete fillos.

## Divorcio e alianza militar 
Tras o seu regreso de Dinamarca, onde loitara nunha guerra civil, Ragnar estaba molesto tras loitar contra bestas e divorciouse de Lathgertha, buscando o favor dunha nova princesa sueca, Thora. Ragnar viaxou a Suecia para conseguir a man do seu novo amor, que conseguiu tras algunhas aventuras, pero ao seu regreso a Dinamarca seguiron as disputas da guerra civil. Ragnar non tiña apoios suficientes e buscou alianzas en Vestfold e Angeln. Aparentemente, Lathgertha aínda mantiña certa debilidade por Ragnar, e foi a Dinamarca na súa axuda, acompañada do seu novo marido e fillo, cunha frota de 120 naves:
: con gran vitalidade en contradición coa pequena marxe da súa oferta, espertou o amorne da vacilante soldadesca por unha espléndida mostra de valentía. Ela literalmente voou ao redor da retagarda do inimigo desprevido nunha manobra de círculos e levando ao pánico ao campamento dos seus adversarios.
A coñecida como batalla de Laneus foi moi dura. No apoxeo da batalla, Siward, un dos fillos de Ragnar foi ferido e caeu en combate, provocando o desconcerto entre as súas filas. Nese momento clave, Lathgertha atacou, perseguindo e axexando o inimigo.

Tras o seu regreso a Noruega, enfrontouse ao marido e matouno cunha lanza que gardaba entre as súas pezas, usurpando o seu poder como *jarl*, segundo *Xesta Danorum*:
: *a esta presuntuosa dama pareceulle máis agradable gobernar sen o seu marido que compartir o trono con el.*

## Notas
Teresa Losada

**Teresa Losada Campo**, nada en Lugo en 1943 e finada en Sant Vicenç dels Horts o 25 de agosto de 2013, foi unha relixiosa e filóloga galega.

## Traxectoria 
Doutorada en Filoloxía semítica na Universidade de Barcelona, despois ingresou na orde franciscana, *Misioneira de María*, sendo coñecida como «a monxa dos inmigrantes». En 1974, fundou B*ayt Al-Thaqa*fa (Casa da Cultura), unha asociación referente no diálogo entre o cristianismo e o islam, con sé en Barcelona e en Sant Vicenç dels Horts. A entidade, formada por 60 voluntarios e 20 profesionais, moitos deles irmáns e irmás franciscanos, axuda cada ano a máis de 4.000 inmigrantes árabes residentes na comunidade autónoma de Cataluña e consegue a inserción social dos mesmos sen que por iso perdan as súas raíces, tradicións e coñecementos da súa cultura. A entidade organiza actividades para a alfabetización dos inmigrantes, tanto en catalán como en castelán, cursos de promoción da muller e de formación profesional, así como actividades de apoio á lingua e á cultura árabe dirixidas ós menores.

En 2000, Teresa Losada foi nomeada consultora do Consello Pontificio para o Diálogo Interrelixioso para as relacións cos musulmáns e en 2002 foi galardoada co Premio Cruz de San Jordi. A Generalitat de Cataluña tamén lle outorgou en 2012 o Memorial Cassià Just en recoñecemento á súa traxectoria.

## Notas
Eva Isanta

**Eva María Isanta Foncuberta**, nada en Ceuta o 19 de xuño de 1971, é unha actriz española coñecida por interpretar, entre outras, a Bea na serie de televisión *Aquí no hay quien viva* e a Maite Figueroa en *La que se avecina*.

## Traxectoria 
Sendo moi pequena os seus pais trasladáronse á localidade de Xetafe, en Madrid. Realizou os seus primeiros estudos no colexio San José Nazareno de Xetafe. Os seus primeiros pasos no mundo da interpretación foron con 15 anos na compañía Ático Teatro en Xetafe baixo a dirección de Eusebio Luna. Logo de recibir un premio nun certame, decidiu que quería estudar Arte Dramática. Compaxinou os estudos de Imaxe e Son coa interpretación na Escola de Cristina Rota.

## Filmografía 
;Cine
**Por fin solos*, de Antonio del Real (1994).
**Licántropo, el asesino de la luna llena*; de Francisco Rodríguez Gordillo (1996).
**El dolor y la lluvia* (curtametraxe), de César Vallejo de Castro (2003).
**Amores circulares* (curtametraxe), de César Vallejo de Castro (2003).
**Penalty* (curtametraxe), de Ana Martínez (2005).
**Cita en el hotel* (curtametraxe), de Gonzalo Baz (2010).
**Padres* (curtametraxe), de Liz Lobato (2010).
Outros: *Mario*, de IRTVE; *Palabras*, de Rosa Arroyo.

;Televisión
**Farmacia de guardia*, de Antonio Mercero (1992-1994). Como Isabel Segura Cano.
**Habitación 503*, de VV AA (1993).
**Villa Rosaura*, de Manuel Ripoll (1994).
**Colegio Mayor II*, de José Pavón e Rafael Moleón (1995).
**Jacinto Durante, representante*; de Antonio del Real (2000).
**Desenlace*, telefilme para Antena 3 (2002).
**Bichos raros*, telefilme para Antena 3 (2003).
**Aquí no hay quien viva*, producida por Alberto Caballero (2004-2006). Como Beatriz Villarejo
**La que se avecina*, producida por Alberto Caballero (2007-¿?). Como Maite Figueroa Espinosa.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
*
O coelliño branco

***O coelliño branco*** é un álbum ilustrado por Óscar Villán e adaptado por Xosé Ballesteros a partir dun conto popular portugués. Foi publicado pola editorial Kalandraka en 1998, e galardoado, en España, co Premio Nacional de Ilustración no ano 1999 e en 2010 co Premio "Un libro per L‘Ambiente".

A terceira edición, do ano 2006, ten un formato cadrado (22×22 cm),32 páxinas e unha encadenación en cartoné. Tanto a cuberta como a contracuberta teñen un fondo fucsia, onde, por un lado, aparece o protagonista da obra: o coelliño branco e, pola contra, o debuxo da formiga. Na garda dianteira, sobre un fondo morado, aparecen na parte superior as grandes orellas entrelazadas do coelliño e, na garda traseira, aparecen na parte inferior, as patiñas da formiga. 

Foi incluída en diversos programas nacionais de lectura, como o SEP de México, o Plan Nacional Lectura de Portugal e o Programa "Nati per leggere" en Italia.
## Notas 
## Véxase tamén 
### Bibliografía 
* 

### Ligazóns externas 
* Narración en rede acompañada de figuras de monicreques do narrado por Marisa Pata 
* Canción orixinal do conto 
* Entrada o Blog por Iglesias, Aloia (2017) https://primeiraslecturas.blogspot.com.es/2017/02/o-coellino-branco.html
* Entrada o Blog por Seoane, Carolina (2017)
Antón Varela Cachaza

**Antón Varela Cachaza,** chamado **Tonecho Varela**, nado en Canido (Ferrol) en 1955 e finado en Ferrol o 25 de xullo de 2017, foi un gaiteiro e luthier galego.

## Traxectoria
Como intérprete comezou na percusión, tanxendo tambor e bombo, e despois, nos anos setenta, moveuse aos instrumentos de vento, e especialmente a gaita, que serían os que lle deron sona. Iniciouse tocando no cuarteto tradicional Follas Novas, e despois pasou para Os Raparigos, outro cuarteto tradicional con base en Ferrol. Máis tarde pasaría a cofundar o conxunto que tivo máis sona dos seus, Os Cempés, cos que gravou algúns discos chave da música galega nos anos noventa. Xa cando este conxunto estaba na súa última etapa iniciou a súa participación nun grupo máis amplo chamado Berros do Castro. Ademais de instrumentista e compositor, tamén realizou investigación sobre a historia e a representación da gaita galega.

A pesar de traballar inicialmente en Correos e posteriormente nos estaleiros de Bazán en Ferrol,  Varela deixou eses oficios para traballar como luthier. Aprendeu a finais dos oitenta o oficio de Seivane en Ribeira de Piquín

## Honras 
En 2017 inaugurouse un parque co nome de Parque Antón Varela, no barrio de Canido en Ferrol.

## Notas
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* Antón Varela falando do barrio de Ferrol Vello, e interpretando a gaita, nunha promoción turística do concello de Ferrol (2013). YouTube.
UCI

As siglas **UCI** poden referirse á:

* **Unidade de coidados intensivos** dos hospitais;
* **Unión Ciclista Internacional**, asociación de federacións nacionais de ciclismo;
* **Unión de Cortes Islámicas**, grupo de tribunais de aplicación da Xaria que se reuniron como oposición ao Goberno Federal de Transición de Somalia (GTS).
UVI

As siglas **UVI** poden referirse á:

* **Unidade de vixilancia intensiva** dun hospital;
* **Universidade de Vigo**;
* **Universidade das Illas Virxes**.
Aeroporto de Rosario-Illas Malvinas

O **aeroporto internacional de Rosario-Illas Malvinas** , anteriormente coñecido como **aeroporto internacional de Fisherton**, é un aeroporto arxentino situado a 13 quilómetros ao oeste do centro de Rosario, unha cidade na provincia de Santa Fe. Está operado pola The airport covers an area of 550 ha (1,400 acres) and is operated by the Province of Santa Fe.[2][3]

O aeroporto serve á área metropolitana de Rosario e é utilizado por Aerolíneas Argentinas, Gol Transportes Aéreos, Azul Linhas Aéreas, Avianca Argentina, COPA, Sky Airline e LATAM Airlines. Ten voos domésticos cara Buenos Aires, Córdoba, Salta, Puerto Iguazú, San Carlos de Bariloche, El Calafate, Mar del Plata (vía Buenos Aires), Mendoza (vía Córdoba), Santa Fe (vía Buenos Aires) e Villa Gesell (vía Buenos Aires), ademais de servizos internacionais cara São Paulo, Santiago de Chile, Lima, Panamá, Florianopolis, Río de Xaneiro e Punta del Este.

## Aeroliñas e destinos
## Notas 
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* [ Web do aeroporto]
Universidade das Illas Virxes

[miniatura|Campus da UVI en [Santa Cruz, Illas Virxes|Santa Cruz.]]
A **Universidade das Ilas Virxes**, en inglés *University of the Virgin Islands* (UVI), é unha universidade pública situada nas Illas Virxes Estadounidenses.

Fundada en 1962 baixo o nome de *College of the Virgin Islands*, e tomou o seu nome actual en 1986. Desde esta data, é membro da Asociación das Universidadess historicamente negras. 

Ten dous campus, situados en Santa Cruz e en San Tomé. 

Conta actualmente (curso 2017-18) con 2 132 estudantes, un 67% dos cales son mulleres e un 33% varóns, e con máis dun cento de profesores.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* Web oficial .
* University of the Virgin Islands US News .