open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Arco de Carpentras

[miniatura|dereita|Guerreiro galaico encadeado no Arco de Carpentras ([século I|séc. I) segundo Joaquín Ruiz de Arbulo.]]
O **Arco de Carpentras** é un arco triunfal romano, de principios do século I d.C., situado no departamento francés de Vaucluse, na cidade de Carpentras. 

Este arco foi incluído na lista de primeiros monumentos históricos franceses no ano 1840. Só consta dun único fornix, o cal está enmarcado por lesenas estriadas e decorado cunha arquivolta. Nos seus laterais, hai diferentes gravados e imaxes de trofeos flanqueados por prisioneiros bárbaros, e segundo Joaquín Ruiz de Arbulo, un deses prisioneiros podería ser un guerreiro galaico. O arco estaba orixinalmente situado no cardo *maximus* da cidade. Máis tarde, incorporouse á antiga catedral, coma a porta da antiga catedral, e logo diso, ó palacio epuiscopal, que viría sendo agora o palacio de xustiza.

## Notas
Laura M. Castro

**Laura Milagros Castro Souto**, nada en Madrid en 1980, é unha enxeñeira informática profesora  e investigadora na Universidade da Coruña.

## Traxectoria 
Laura Castro estudou enxeñería informática na Universidade da Coruña,  e posteriormente doutorouse en Informática pola mesma universidade.  Realizou  varias estadías en  Houston  e en Göteborg. Na actualidade é coordinadora do Grao en Enxeñaría Informática, e  investiga  a validación automática de software, liderando a participación da UDC en varios proxectos europeos.

Desde os tempos de estudante , como integrante de GPUL (Grupo de Usuarios e Programadores de Linux), o software libre figura entre as súas inquedanzas, publicando  as ferramentas que son  resultado das súas investigacións  en repositorios abertos como GitHub. 

Está involucrada en iniciativas que promoven a presenza das mulleres na enxeñería e colabora na revista *Revirada Feminista*.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* Entrevista en Mancomún
Jéssica Albiach

**Jéssica Albiach Satorres,** nada en Valencia o 29 de maio de 1979 é unha xornalista, activista e política, coordinadora de Catalunya en Comú e deputada do Parlamento de Cataluña nas lexislaturas XI e XII, sendo presidenta do grupo parlamentario de Catalunya en Comú-Podem neste segundo dende o 18 de setembro de 2018. 

## Traxectoria 
É diplomada en Fotografía por Revelarte/Espacio de arte Fotográfico e licenciada en Ciencias da Comunicación (Xornalismo) pola Universidade Cardenal Herrera-CEU. Gañou unha bolsa Erasmus do Institut Supérieur de Formation Sociales et de Communication (Bruxelas) e unha bolsa Leonardo para VUSTE ENVIS (Praga).

Traballou para o Festival Internacional de Artes Escénicas de Tanec Praha do Ministerio de Cultura e para Amnistía Internacional.  Máis tarde obtivo un máster en mercadotecnia política, estratexia e comunicación política na Universidade Autónoma de Barcelona (UAB). Antes de remata-lo máster traballara como editora en *Levante-EMV*. En 2008 traballou na campaña electoral de María Teresa Fernández de la Vega, cando se presentou como candidata ao Congreso dos Deputados por Valencia nas eleccións xerais do 9 de marzo de 2008. e na secretaría de comunicación de Podem ata que, un ano despois, foi elixida deputada no parlamento de Cataluña na XI lexislatura dentro da candidatura de Catalunya Sí que es Pot. 

Na votación do Parlamento do 27 de outubro de 2017 para a aprobación da Declaración de Independencia de Cataluña, destacou por ser un dos sete deputados que amosou publicamente que votou *Non* para evitar calquera persecución xurídica posterior.

Na XII Lexislatura correspondente ás eleccións do 21 de decembro de 2017 foi elixida deputada por segunda vez. Trala dimisión de Xavier Domènech, en setembro de 2018, foi nomeada presidenta do Grupo Parlamentario de Catalunya en Comú-Podem.

En decembro de 2019, foi elixida coordinadora de Catalunya en Comú, xunto con Ada Colau e Candela López.

Despois do anuncio de eleccións realizado polo presidente Quim Torra, e unha vez aberto o prazo para o proceso interno, decidiu presentarse ás primarias de Catalunya en Comú para liderar a candidatura nas próximas eleccións previstas para a primavera 2020, co apoio dunha das súas caras máis visibles, a alcaldesa de Barcelona Ada Colau. O 27 de febreiro de 2020 foi proclamada candidata de Catalunya En Comú á presidencia da Generalitat de Catalunya.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Outros artigos 
* Eleccións ao Parlamento de Cataluña de 2021

### Ligazóns externas 
* Ficha no Parlamento catalán
Filmes propostos ó mellor filme internacional na 90ª edición dos Óscar

[200px|miniatura|[Sebastián Lelio, director do filme gañador]]
Esta é unha lista dos filmes propostos na 90ª edición dos Óscar para o **mellor filme en lingua non inglesa**. A Academia das Artes e das Ciencias Cinematográficas (AMPAS) convidou as industrias cinematográficas de varios países a presentar un filme para o Óscar ó mellor filme internacional cada ano dende que o premio foi creado na edición de 1956. O premio é presentado anualmente pola Academia para un filme producido fóra dos Estados Unidos cun diálogo maioritariamente en lingua non inglesa. O Comité do Premio Internacional de Longametraxes supervisa o proceso e revisa todos os filmes enviados.

A data límite para presentar as propostas foi o 2 de outubro de 2017. A Academia anunciou a listaxe de filmes elixibles o 5 de outubro. Un récord de 92 países presentaron filmes, con seis países participando por primeira vez: Haití, Honduras, Laos, Mozambique, Senegal e Siria.

A lista curta de candidatos foi anunciada a finais de 2017, e os cinco candidatos (Chile, Hungría, Líbano, Rusia e Suecia) anunciáronse o 23 de xaneiro de 2018. *Una mujer fantástica*, de Sebastián Lelio, converteuse no primeiro filme chileno que gañou o premio.

## Propostas 
## Notas
Robert Satcher

**Robert Lee "Bobby" Satcher Jr.**, nado en Hampton, Virxinia, o 22 de setembro de 1965, é un astronauta estadounidense retirado que formou parte da misións STS-129.

## Traxectoria
Satcher graduouse en enxeñería química polo Instituto de Tecnoloxía de Massachusetts en 1986 e ten un doutoramento na mesma materia de 1993. Ten o grao en medicina pola Escola Médica de Harvard en 1994. Foi seleccionado como astronauta pola NASA en maio de 2004, participando na misión STS-129 e pasando un total de 10,80 días no espazo.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Outros artigos 
*STS-129
Margarita Poza

**Margarita Poza Domínguez**, nada na Coruña en 1972, é unha investigadora do Instituto de Investigación Biomédica da Coruña e profesora asociada da Universidade da Coruña que dirixe o proxecto CovidBens.

## Traxectoria 
Margarita Poza é doutora en Bioloxía  pola Universidade de Santiago de Compostela. No ano 2007 incorporouse ao Instituto de Investigación Biomédica dentro do Programa de estabilización de doutores Isidro Parga Pondal da Xunta de Galicia. No ano 2012 tras conseguir a acreditación Manuel Colmeiro entrou nun programa de estabilización de investigadores nas Fundacións de Hospitais. Na actualidade, ademais de investigadora é Profesora Asociada de Microbioloxía na Universidade da Coruña.

A súa principal liña de investigación é o estudo da microbiota intestinal e o cancro colorrectal. Pero tamén coordina o proxecto CovidBens, xunto a Ricardo Cao e Susana Ladra, no que traballa un equipo multidisciplinar de persoas expertas que analiza as augas residuais que chegan á estación depuradora de Bens, onde se verten os refugallos procedentes dos municipios da Coruña, Arteixo, Cambre, Culleredo e Oleiros,  para  medir a cantidade de coronavirus na auga residual. O proxecto foi un dos vinte premiados pola RAGC en xullo de 2020.

## Notas
Ignacio Garriga

**Ignacio Garriga Vaz de Concicao** (ocasionalmente escrito como **Conceição**), nado en Sant Cugat del Vallès o 4 de febreiro de 1987, é un odontólogo, profesor universitario e político catalán. En 2021, era o voceiro do comité executivo nacional de VOX. Foi deputado no Congreso dos Deputados por Barcelona na XIII e XIV lexislaturas.

Presentouse como candidato nas eleccións ao Parlamento catalán do 14 de febreiro de 2021.

## Traxectoria 
É o menor de cinco irmáns (tres deles son irmáns por parte de pai). Seus pais son Rafael Garriga Kuijpers  que casou en segundas nupcias con Clotilde Vaz de Concicao Morlay (española de orixe ecuatoguineana). A nai de Ignacio, Clotilde, que era descendente dun pai portugués, naceu en febreiro de 1947 en Guinea Ecuatorial cando aínda era unha colonia española, polo que administrativamente naceu con nacionalidade. despois licenciouse en odontoloxía e foi profesor da Facultade de Odontoloxía da Universidade Internacional de Catalunya, centro tamén relacionado co Opus,

### Traxectoria política 
En 2005, cando tiña 18 anos, afiliouse ao Partido Popular, pero o abandonou en 2010 por desacordos pola posición do partido en temas como o matrimonio homosexual, aborto, unidade española e inmigración. Porén, os motivos da súa saída do Partido Popular tamén se debían a disputas coa entón dirección do partido por parte de Alicia Sánchez-Camacho e a un intento de golpe interno na sección local de Sant Cugat. 

Nas eleccións ao Parlamento de Cataluña de 2010, concorreu como número 18 por Barcelona na lista do novo partido de Montserrat Nebrera, Alternativa de Govern, cando esta abandonara ao Partido Popular, sen conseguir escano. aínda que Garriga rexeita esta identificación. A pesar da súa oposición á inmigración ilegal por parte do seu partido político, Garriga fixo comentarios en favor dos inmigrantes en España, xa que el mesmo se considera de orixe inmigrante,  

Converteuse en membro das Cortes Xerais, na XIII lexislatura de España, despois de se presentar como cabeza de lista de Vox na provincia de Barcelona nas eleccións do 28 de abril de 2019. Nas eleccións xerais de novembro de 2019, repetiu como cabeza de lista e volveu consegui-lo escano, formando parte da XIV lexislatura. Foi nomeado polo seu partido como candidato á presidencia da Generalitat de Catalunya de cara ás eleccións ao Parlamento de Cataluña de 2021 .

Nas Eleccións ao Parlamento de Cataluña en febreiro de 2021, foi nomeado polo seu partido como candidato á presidencia da Generalitat conseguindo, Vox, un total de 11 escanos co que se converteu na cuarta forza do Parlamento catalán, o que foi considerado un «sorpasso» sobre o Partido Popular e Cidadáns.

## Notas 
;Referencias

## Véxase tamén 
### Outros artigos 
* Eleccións ao Parlamento de Cataluña de 2021

### Ligazóns externas 
* Ficha no Congreso dos Deputados
Viktor Savinikh

**Viktor Petrovich Savinikh**, nado en Berezkini, Kirov, o 7 de marzo de 1940, foi un cosmonauta soviético que formou parte das misións Soiuz T-4, Soiuz T-13, Soiuz TM-5, Soiuz T-14 e Soiuz TM-4.

## Traxectoria
Savinikh graduouse na Universidade de Xeodesia e Cartografía do Estado en Moscova en 1969 e cun doutoramento en ciencias técnicas en 1990. Participou nas misións Soiuz T-4, Soiuz T-13, Soiuz TM-5, Soiuz T-14 e Soiuz TM-4, pasando un total de 252,73 días no espazo.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Outros artigos 
*Soiuz T-4
*Soiuz T-13
*Soiuz TM-5
*Soiuz T-14
*Soiuz TM-4
Iolco

A cidade de **Iolco** ou **Iolcos** estaba situada na rexión de Tesalia, na Grecia continental, ó norte do golfo Pagasético. Adoita identificarse cos restos micénicos achados en Dímini. A súa sona está relacionada co heroe Xasón.miniatura|300px|Mapa con algunhas das principais cidades da antiga Tesalia. Iolco estaba situada ó norte do golfo Pelásgico (hoxe, Pagatésico)|esquerda

Actualmente pertence ó concello de Volos.

Segundo a mitoloxía, Iolco foi fundada por Creteo . O seu fillo Esón (ou Aesón), lexítimo herdeiro de Iolco, ou non chegou a reinar ou foi expulsado polo seu medio irmán Pelias , que usurpou o trono .

Un oráculo advertira a Pelias que se coidara dun home cunha soa sandalia. E este home foi Xasón, fillo de Esón, a quen Pelias ordenou traer o vélaro de ouro, esperando que morrese no intento, e así evitar que terminara intentando destronalo. Xasón e os seus Argonautas partiron desde Iolco e, grazas a Medea, coa que casou Xasón, puido conseguir o seu obxectivo e regresar con éxito. Á volta, soubo que Pelias asasinara a tódolos seus parentes e que se negaba a entregarlle o trono e intentaba matalo, pero Medea adiantouse e conseguiu que as fillas de Pelias o mataran, aínda que isto provocou que Xasón e Medea fosen expulsados de Iolco.

Foi Acasto, fillo de Pelias, quen se fixo co trono, ata que Xasón, xunto a Peleu e os Dióscuros, conquistaron e saquearon Iolco. Trala morte de Acasto, o trono recaeu sobre Tésalo, fillo de Xasón.

## Notas
## Véxase tamén 
### Bibliografía 
*  
*
Lista de misións á Lúa

Como parte da exploración humana da Lúa, emprendéronse numerosas misións espaciais para estudar o satélite da Terra. Canto ás aluaxes, Luna 2 da Unión Soviética foi a primeira nave espacial en alcanzar con éxito a súa superficie, impactando intencionadamente na Lúa o 13 de setembro de 1959. En 1966, Luna 9 foi a primeira nave espacial en aluar de xeito controlado, mentres que Luna 10 foi a primeira misión en entrar en órbita arredor da Lúa.

Entre 1968 e 1972 Estados Unidos levou a cabo misións tripuladas á Lúa como parte do programa Apollo. O Apollo 8 foi a primeira misión tripulada en entrar en órbita en decembro de 1968, seguida polo Apollo 10 en maio de 1969. Seis misións levaron o ser humano á superficie da Lúa, comezando polo Apollo 11 en xullo de 1969, durante a cal Neil Armstrong se converteu no primeiro ser humano en camiñar sobre a Lúa. O Apollo 13 tiña programado aluar, no entanto, a misión quedou limitada a un sobrevoo por mor dun defecto de funcionamento abordo da nave. As nove misións tripuladas regresaron a salvo á Terra.

Mentres os Estados Unidos se centraron nas misións tripuladas do programa Apollo, a Unión Soviética realizou misións non tripuladas despregando *rovers* que enviaron mostras á Terra. Lanzaron tres misións con *rovers*, das cales dúas tiveron éxito, e tentaron enviar de volta once voos con mostras, das cales tres tiveron éxito.

Realizaron misións á Lúas as seguintes nacións ou entidades (por orde cronolóxica): a Unión Soviética, os Estados Unidos de América, o Xapón, a Axencia Espacial Europea, a República Popular da China, a India, Luxemburgo e Israel. Ademais, cinco misións non dedicadas ó seu estudo visitaron a Lúa; catro naves espaciais pasaron ó seu carón para conseguir asistencia gravitacional e un radiotelescopio, a Explorer 49, situouse na órbita lunar co fin de utilizar a Lúa para bloquear as interferencias procedentes dos sinais de radio terrestres.

## Misións por data 
## Vindeiras misións 
Descríbense a continuación algunhas misións futuras de exploración lunar programadas ou pospostas por diversas nacións ou organizacións.

### Con financiamento e en desenvolvemento 
#### Robotizadas 
#### Tripuladas 
### Propostas pero pendentes de financiamento 
#### Robotizadas 
Foron propostas as seguintes misións espaciais robotizadas:

#### Tripuladas 
## Canceladas ou aprazadas indefinidamente 
## Notas 
## Véxase tamén 
### Outros artigos 
* Lúa
* Exploración espacial
Satélite de Coleta de Dados

**Satélite de Coleta de Dados** ou **SCD** foi unha serie de satélites artificiais do Brasil.

## Características
Os satélites SCD foron satélites para probar tecnoloxías de comunicación e para recoller datos científicos e meteorolóxicos.

## SCD 2 e 2A
SCD 2 era similar a SCD 1, cunha masa de 115 kg, forma de prisma octogonal e construído tamén polo INPE. A súa misión foi semellante pero cunha maior eficiencia na recollida de datos grazas ao deseño máis avanzado de SCD 2. O satélite estabilizábase mediante xiro a entre 32 e 36 r.p.m. Foi lanzado o 23 de outubro de 1998 mediante un foguete Pegasus H para substituír a SCD 2A, lanzado o 2 de novembro de 1997 a bordo do primeiro foguete VLS 1, que non chegou a acadar órbita.

## Historial de lanzamentos 
## Notas 
## Véxase tamén 
### Outros artigos 
*Pegasus (foguete)
Joaquín Míguez Ledo

**Joaquín Míguez Ledo**, nado en Mondariz cara a 1907 e finado en Vigo o 24 de outubro de 1936, foi un sindicalista e político galego.

## Traxectoria 
Na Segunda República foi presidente do Sindicato de Gondomar. Co golpe de Estado do 18 de xullo de 1936 foi detido e procesado na causa 805/36, polo delito de rebelión con José Pequeño Rodríguez (alcalde de Gondomar), Rogelio Lorenzo González (tenente de alcalde), José Cribeiro González, José Vargas Lorenzo e os obreiros Eduardo Hermida Pereira, Antonio Iglesias "Cañón", Manuel Domínguez Sanromán e Feliciano Vargas. Xulgados en consello de guerra en  Vigo o 16 de outubro, foi condenado a pena de morte e executado en Vigo o 24 de outubro de 1936.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Bibliografía 
* 

*
Victoria Portas

**María Victoria Portas Mariño**, nada en Pontevedra en 1976, é unha política galega.

## Traxectoria 
Relacións laborais e experta en seguridade social. Traballou como técnica en Emigración e Inmigración e avogada laboral na Asociación de Emigrantes Retornados no ámbito Galego, no Movemento Galego en Defensa das Pensións Públicas (MODEPEN) e na Coordinadora Estatal (COESPE) sendo a súa voceira durante 3 anos. Nas eleccións municipais de 2019 presentouse na candidatura da ACE (Alternativa Canguesa de Esquerdas), sendo elixida concelleira e portavoz do grupo no Concello. Logo do pasamento do alcalde Xosé Manuel Pazos, foi elixida alcaldesa de Cangas co apoio de PSdeG-PSOE e BNG o 13 de febreiro de 2021.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Outros artigos 
* Eleccións municipais en Cangas

### Ligazóns externas 
* Ficha no Concello de Cangas
Cránao

**Cránao** foi o segundo rei lendario da Ática, sucesor de Cécrope. Cando este aínda reinaba, o seu único fillo varón, Erisictón, morreu novo e sen descendencia, e o trono pasou a Cránao, considerado polos conveciños como o cidadán máis poderoso. No reinado de Cránao, Atenas chamábase Cránae, e os seus habitantes, Cranaeos.

Casou con Pedias, filla de Mines, e tivo tres fillas: Cránae, Cranecme e Atis (ou Átice ou Átide); desta última vénlle o nome á Atica, pois morreu nova e o pai deu o seu nome ó país.

Durante o seu reinado sucedeu o diluvio co que Zeus quixo acabar cos homes da Idade de Bronce, tralo que Deucalión e Pirra recuperaron a humanidade. Precisamente, Cránao foi derrocado por un fillo de Deucalión, Anfictión, casado con Cránae, aínda que outras fontes din que era o home de Átice (nas versións nas que esta morreu de vella).

Tamén se di que Átice tivo con Hefesto un fillo, Erictonio, que terminou expulsando a Anfictión tras doce anos de reinado. Para outros, Erictonio sería fillo de Hefesto con Atenea, ou fillo de Xea e Hefesto.

## Véxase tamén 
### Bibliografía 
*  
*
Wally Schirra

**Walter Marty Schirra Jr.**, nado en Hackensack, Nova Jersey, o 12 de marzo de 1923 e finado o 3 de maio de 2007, foi un astronauta estadounidense que formou parte das misións Mercury-Atlas 8, Gemini 6A e Apollo 7.

## Traxectoria
Schirra graduouse na Facultade de Enxeñaría de Newark e pasou pola Academia Naval dos Estados Unidos. Foi seleccionado como astronauta pola NASA en abril de 1959 como un dos sete candidatos para as misións do proxecto Mercury. Participou nas misións Mercury-Atlas 8, Gemini 6A e Apollo 7, pasando un total de 12,30 días no espazo.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Outros artigos 
*Mercury-Atlas 8
*Gemini 6A
*Apollo 7
Universidade Libre de Berlín

A **Universidade Libre de Berlín** (en alemán **Freie Universität Berlin**; abrev. FU Berlín ou FUB) é a maior das Universidades públicas de Berlín, e unha das máis grandes e prestixiosas de Alemaña. 

Dentro do marco da iniciativa pola excelencia académica do goberno alemán, outorgóuselle o status de "Universidade elite" pola calidade dos seus programas orientados cara ao futuro.​ Este status compárteo con outras 9 Universidades do país e, en termos prácticos, significa orzamentos adicionais para a investigación, así como admisións restrinxidas.

Fundada en Berlín Occidental durante a guerra fría, o seu nome refírese ao status da cidade como parte do chamado *Mundo Libre Occidental*. No *Times Higher Education Ranking* de reputación 2015, a Universidade Libre de Berlín ocupou o posto 51 a nivel mundial.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Outros artigos 
* Universidade Humboldt de Berlín
* Universidade Técnica de Berlín

### Ligazóns externas 
* Páxina oficial da Universidade , .
Universidade Técnica de Berlín

A **Universidade Técnica de Berlín** (en alemán **Technische Universität Berlin**; abrev. **TUB**, **TU Berlin**); até 1946 *Technische Hochschule Berlin*, Instituto Técnico de Berlín) é unha Universidade pública que se encontra no barrio de Charlottenburg en Berlín, Alemaña. 

## Historia 
miniatura|250px|O Instituto Central de idiomas, na Universidade Técnica de Berlín
Foi fundada en 1879 como *Königlich Technische Hochschule* (Real Escola Técnica Superior) sendo, por tanto, unha das máis antigas Universidades de Alemaña. Pasou a chamarse *Technische Hochschule Charlottenburg* (Escola Técnica Superior de Charlottenburg) pola fusión do preexistente *Edificio da Academia* (fundado en 1799) e da *Academia Vocacional* (fundada en 1829). Desde 1916 tamén se uniu a antiga *Academia de Minaría*, que se fundara en 1770. 

O edificio principal foi proxectado en 1876-1877 por Richard Lucae, e inaugurado en 1884 na *Straße des 17. Juni*. 

Pechouse despois da segunda guerra mundial o 20 de abril de 1945, e restableceuse o 9 de abril de 1946 co nome actual.

## Actualidade 
Localizada nas proximidades do Tiergarten, a **TU Berlin** é membro da TU9, sociedade formada polas 9 mellores, máis antigas e prestixiadas universidades alemás, e a súa actividade céntrase na enxeñaría e a tecnoloxía. É socia fundadora do *Europäische Institut für Innovation und Technologie*, **EIT** (Instituto Europeo da Inovación e da Tecnoloxía).

Con máis de 32 000 alumnos en 90 programas de estudos, é a terceira das Universidades públicas de Berlín, e unha das 20 maiores Universidades de Alemaña. O seu reitor é, desde o 1 de abril de 2014, o físico Christian Thomsen.

O campus da **TU Berlin** ocupa uns 600 000 m², distribuídos en varias localizacións no Berlín occidental.

O campus principal encóntrase no barrio de Charlottenburg. As súas sete facultades teñen uns 32 000 estudantes matriculados en máis de 50 programas. O 8 de xuño de 2005 había 6 721 persoas que traballaban na universidade: 319 profesores, 1 832 investigadores graduados e 2 089 persoas que traballaban na administración, os talleres e nas instalacións centrais.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Outros artigos 
* Universidade Humboldt de Berlín
* Universidade Libre de Berlín

### Ligazóns externas 
* Páxina oficial .
* Telecommunication Networks (TKN) (Instituto de Redes de Telecomunicacións) .
Uranoscopus scaber

O ***Uranoscopus scaber*** é unha especie de peixe subtropical da familia *Uranoscopidae*. O seu corpo está adaptado para a vida no fondo do mar, e é un dos poucos peixes capaces de bioelectroxénese, ou a habilidade de xerar unha carga eléctrica.

## Distribución 
Distribúese ó longo da costa atlántica de Europa e África, sendo moi común no mar Mediterráneo e no mar Negro, e menos frecuente na baía de Biscaia. É un peixe demersal, que vive nos sedimentos areosos e lamacentos lives in sandy or muddy sand sediments ó longo da pendente superior da plataforma continental, entre profundidades de 14 a 400 metros. Non é unha especie importante para a pesca, sendo capturado incidentalmente, mais si é importante dende o punto de vista ecolóxica.

## Notas
Brachyplatystoma vaillantii

***Brachyplatystoma vaillantii*** é unha especie de siluriforme da familia Pimelodidae, que é orixinario das bacías do Amazonas e do Orinoco, así como outros ríos importantes da Güiana e o nordeste do Brasil.

## Morfoloxía 
Os machos poden acadar os 150&nbsp;cm de lonxitude total e 20 kg de peso.

## Hábitat
É un peixe demersal e de clima tropical.

## Notas
Dick Rathmann

**Dick Rathmann** (nado **James Rathmann**e finado o 6 de xaneiro de 1926, 1 de febreiro de 2000) foi un piloto de carreiras estadounidense.

Pilotou na serie AAA Championship Car nas tempadas 1949 e 1950 con 4 saídas, incluído as 500 Millas de Indianápolis de 1950. Rematou entre os dez primeiros unha vez, na sexta posición en Milwaukee en 1950.

En 1951 trasladouse a NASCAR, onde foi un exitoso piloto da Grand National ata 1955.

En 1956, regresou á serie USAC Championship Car], competindo nas tempadas 1956–1964 con 41 saídas, incluíndo as carreiras das 500 Millas de Indianápolis en 1956 e 1958-1964. Rematou entre os dez primeiros 21 veces máis, co seu mellor resultado unha 2ª posición en 1959 en Daytona.

Rathmann acadou a pole nas 500 Millas de Indianápolis de 1958. Na primeira volta, el e o seu compañeiro na primeira fila Ed Elisian entraron na curva 3 e provocaron un accidente en cadea que implicou 15 coches e cobrouse a vida de O'Connor. Con ese accidente, Rathmann converteuse no primeiro pole-sitter de Indy en non poder completar unha volta. Isto só se repetiu dúas veces na historia da Indy, primeiro por Roberto Guerrero e logo por Scott Sharp.

Rathmann era o irmán máis vello do gañador das 500 Millas de Indianápolis de 1960 Jim Rathmann. Os dous cambiaron de nome en 1946 para que o seu irmán máis novo puidese participar nunha carreira sendo menor de idade. Polo que se supoñía pouco tempo, adoptou o nome de "Dick" e o seu irmán adoptou o nome de "Jim". O cambio quedou de por vida.

En 2009, Rathmann ingresou no West Coast Stock Car Hall of Fame.

## Resumo da carreira no Campionato Mundial 
As 500 Millas de Indianápolis formaron parte do Campionato Mundial da FIA desde  ata . Os pilotos que competiron na Indy durante eses anos puntuaron e participaron no Campionato Mundial. Dick Rathmann participou en 5 carreiras do Campionato do Mundo. Comezou na pole unha vez e acumulou un total de 2 puntos no Campionato Mundial.

## Resultados nas 500 Millas de Indianápolis 
*Rathmann clasificouse para a carreira de 1957, pero foi asaltado a noite anterior ao evento. Substituíuno Johnnie Parsons.

## Notas 
## Véxase tamén
Gelidium spinosum

[miniatura|216px|*[Gelidium latifolium*, espécime recollido no mar Negro]]
***Gelidium spinosum***, que se cita moitas veces na bibliografía como ***Gelidium latifolium***, é unha especie de rodófita da clase das florideofíceas, subclase das 
rodimeniofícidas, orde das xelidiais e familia das xelidiáceas (*Gelidiaceae*), unha das numerosas comprendidas no xénero *Gelidium*.

## Taxonomía 
### Descrición 
A especie foi descrita en 1996 polo ficólogo estadounidense Paul Claude Silva.

## Características 
A cor do talo varía de rosada a vermella escura. Vive fixada ao substrato mediante uns filamentos rastreiros cilíndricos dos que saen os eixes principais, que son planos e están dispostos irregularmente, chegando a medir 6 cm de alto por 3 mm de largo. Estes eixes ramifícanse varias veces de xeito pinnado irregular.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Bibliografía 
* González, Concepción, Óscar García Álavarez e Luís Míguez Rodríguez (1998): *Algas mariñas de Galicia*. Vigo: Edicións Xerais de Galicia. ISBN 84-8302-263-X.
* Guiry, M. D. & Guiry, G. M. (2017): *Gelidium spinosum* (S.G.Gmelin) P.C.Silva 1996, en AlgaeBase. World-wide electronic publication, National University of Ireland, Galway. Consultada o 16 de febreiro de 2021.
* Silva, P. C., Basson, P. W. & Moe, R. L. (1996): *Catalogue of the benthic marine algae of the Indian Ocean*. Universidade de California en Berkeley: University of California Publications in Botany **79**: 1–1259. ISBN 978-0520-09810-7.

### Ligazóns externas 
* [Parque Nacional de las Islas Atlánticas de Galicia. *Gelidium latifolium*](https://www.miteco.gob.es/en/red-parques-nacionales/nuestros-parques/islas-atlanticas/visita-virtual/flora/Alga-roja-(Gelidium-latifolium).aspx)  .
Latrodectus mactans

***Latrodectus mactans*** é unha especie de araña velenosa do xénero *Latrodectus*. As femias son coñecidas pola súa distintiva coloración vermella e polo feito de comeren ocasionalmente o seu compañeiro após a reprodución. A especie é orixinaria de América do Norte. O veleno é raramente fatal para os humanos.

## Descrición 
miniatura|Un exemplar de *Latrodectus mactans*.
A femia mide ata 50&nbsp;mm coas patas estendidas, é de cor negra carbón brillante e posúe unha mancha de cor vermella en forma de reloxo de area na cara inferior do abdome. O macho mide 12&nbsp;mm e pesa trinta veces menos. As patas son grandes e cada empalme é marrón alaranxado no medio e negro nos extremos. Nos lados do abdome hai catro pares de raias vermellas e brancas. A combinación de cores vermellas e negras interprétase como unha coloración de advertencia (aposematismo).

As crías son alaranxadas, marróns e brancas; adquiren a súa cor negra coa idade, ou con cada muda.

## Notas
Synoeca septentrionalis

***Synoeca septentrionalis*** é unha das cinco especies de avésporas do xénero *Synoeca*. É unha especie que crea enxames e que tamén amosa eusocialidade, exhibindo unha estrutura de niños e mecanismos de defensa complexos, e un ciclo de colonias que inclúe unha fase de pre-emerxencia e outra post-emerxencia. É orixinaria de América Central e do Sur. *S. septentrionalis* é coñecida por ter unha trabada moi dolorosa.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* American Insects - *S. septentrionalis*
Teobaldo VI de Blois

**Teobaldo VI de Blois**, finado en 1218, foi conde de Blois e Clermont-en-Beauvaisis entre 1205 e 1218.
## Traxectoria 
### Orixes familiares 
Era fillo de Lois I de Blois e Catarina de Clermont.

### Matrimonio e descendencia 
Teobaldo casou dúas veces: con Maud de Alençon e con Clemencia de Roches, pero non tivo fillos.
### Biografía 
Teobaldo loitou contra os sarracenos en Castela. Durante a campaña contraeu a lepra e volveu á casa. Despois viviu retirado no seu castelo de La Ferté-Villeneuil durante uns anos ata a súa morte en 1218, deixando os seus bens ás súas tías Margarida de Blois e Isabel de Blois. A parte norte de Blois foi erixida no condado de Chartres para Isabel, mentres Margarida recibiu o resto do condado de Blois e vendeu o condado de Clermont á coroa antes de morrer.
## Véxase tamén
A Cachada, Saiáns, Vigo

**A Cachada** é un lugar da parroquia de Saiáns, no concello pontevedrés de Vigo, na comarca homónima. Segundo o Instituto Galego de Estatística, en 2022 tiña 12 habitantes (6 homes e 6 mulleres).

## Lugares e parroquias 
### Lugares de Saiáns 
### Parroquias de Vigo 
## Notas 
## Véxase tamén 
### Outros artigos 
*Lugares de Vigo
Igrexa de Messukylä

A **igrexa de Messukylä** (en finés *Messukylän kirkko*) é un templo evanxélico luterano da cidade de Tampere, Finlandia. Está situada no distrito de Messukylä, ao leste do centro da cidade. Foi construída en 1879, substituíndo á igrexa vella de pedra que se encontraba moi deteriorada.

A igrexa, obra de Theodor Höijer, está construída en estilo Neogótico e na súa construción empregouse ladrillo vermello. O edificio é unha igrexa longa en forma de cruz finalizada cunha torre Nove anos despois da súa finalización a igrexa adquiriu o retablo pintado por Alexandra Frosterus-Såltin, e en 1889 o órgano.

O templo foi obxecto de numerosas reparacións, tan só dez anos despois da súa finalización a torre derrubouse e na súa reparación rebaixouse a súa altura. Do mesmo xeito que aconteceu coa igrexa vella, o edificio foi danado durante a batalla de Tampere, no curso da guerra civil finlandesa. A última renovación realizouse con motivo do centenario da igrexa, foi entón cando o teito adquiriu a súa cor azul

## Notas 
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* Sitio web da Tampere Seurakunta   
* Imaxes panorámicas da igrexa
Scolopendra gigantea

***Scolopendra gigantea*** é unha das especies de quilópodos máis grande do xénero *Scolopendra,* cunha lonxitude de até 30 centímetros. Esta especie habita en varios sitios en América do Sur e o Caribe, onde depreda unha ampla variedade de animais, incluíndo outros artrópodos grandes, anfibios, mamíferos e réptiles.

## Distribución e hábitat 
É unha especie orixinaria de América do Sur. Os países nos cales se verificou a presenza da especie inclúen Aruba, Brasil, Curaçao, Colombia, Venezuela (incluíndo a illa Margarita) e Trinidad. Os rexistros da especie en San Tomé, Illas Virxes, Haití, a República Dominicana, México, Porto Rico e Honduras son considerados introducións accidentais.

*Scolopendra gigantea* pode atoparse na selva tropical ou subtropical e no bosque seco tropical.

## Notas
O Brother, Where Art Thou?

***O Brother, Where Art Thou?*** é un filme de 2000 escrito, producido, co-editado e dirixido por Joel e Ethan Coen. É unha coprodución entre os Estados Unidos, o Reino Unido e Francia, e está protagonizado por George Clooney, John Turturro e Tim Blake Nelson, xunto con Chris Thomas King, John Goodman, Holly Hunter e Charles Durning nos papeis secundarios.

O filme está ambientado no Mississippi rural do ano 1937 durante a Gran Depresión. A súa historia é unha sátira moderna vagamente baseada no poema épico grego *Odisea* de Homero, o cal incorpora o contexto social do sur dos Estados Unidos. O título do filme é unha referencia ó filme de 1941 ''Sullivan's Travels*, no cal o protagonista é un director que quere dirixir un filme titulado *O Brother, Where Art Thou?'', unha adaptación sobre un libro ficticio da Gran Depresión.

## Personaxes 
* George Clooney como Ulysses Everett McGill
* John Turturro como Pete
* Tim Blake Nelson como Delmar O'Donnell
* Chris Thomas King como Tommy Johnson
* Frank Collison como Washington Bartholomew "Wash" Hogwallop
* John Goodman como Daniel "Big Dan" Teague
* Holly Hunter como Penny Wharvey-McGill
* Charles Durning como Menelaus "Pappy" O'Daniel
* Daniel von Bargen como Sheriff Cooley
* Wayne Duvall como Homer Stokes
* Ray McKinnon como Vernon T. Waldrip
* Michael Badalucco como Baby Face Nelson
* Stephen Root como Mr. Lund

## Notas 
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* 
* Ficha en AllMovie 
* Ficha en BoxOfficeMojo 
* Ficha en RottenTomatoes
Unha cuestión de xénero

***Unha cuestión de xénero*** (en ) é un filme estadounidense de 2018 dirixido por Mimi Leder. É un filme biográfico baseado na vida e nos primeiros casos da xuíza do Tribunal Supremo Ruth Bader Ginsburg. Está protagonizado por Felicity Jones no papel de Ginsburg, xunto con Armie Hammer, Justin Theroux, Jack Reynor, Cailee Spaeny, Sam Waterston e Kathy Bates nos papeis secundarios.

Estreouse en galego o 19 de outubro de 2022 na TVG.

## Personaxes 
* Felicity Jones como Ruth Bader Ginsburg
* Armie Hammer como Martin D. Ginsburg
* Justin Theroux como Melvin "Mel" Wulf
* Kathy Bates como Dorothy Kenyon
* Sam Waterston como Erwin Griswold
* Cailee Spaeny como Jane C. Ginsburg 
* Callum Shoniker como James Steven Ginsburg
* Jack Reynor como James H. Bozarth
* Stephen Root como Profesor Ernest Brown
* Ronald Guttman como Profesor Gerald Gunther
* Chris Mulkey como Charles Moritz
* Gary Werntz como xuíz William Edward Doyle
* Francis X. McCarthy como xuíz Fred Daugherty
* Ben Carlson como xuíz William Judson Holloway Jr.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
*
Finding 'Ohana

'''''Finding 'Ohana''''' é un filme estadounidense de 2021 dirixido por Jude Weng e escrito por Christina Strain. Está protagonizado por Kea Peahu, Alex Aiono, Lindsay Watson, Owen Vaccaro e Kelly Hu. Estreouse a través de Netflix o 29 de xaneiro de 2021.

## Sinopse 
Unha familia hawaiana residente en Brooklyn viaxa a Oahu cando o avó enferma. Alí, os dous irmáns descobren o significado da súa herdanza hawaiana e un tesouro agochado.

## Personaxes 
* Kea Peahu como Pili
* Alex Aiono como Ioane
* Lindsay Watson como Hana
* Owen Vaccaro como Casper
* Kelly Hu como Leilani
* Branscombe Richmond como Kimo
* Ke Huy Quan como George Phan
* Brad Kalilimoku como Kua Kawena
* Chris Parnell como Brown
* Marc Evan Jackson como Robinson
* Ricky Garcia como Monks
* Ryan Higa como Ryan
* Mapuana Makia como enfermeira Tina
* X Mayo como Melody
* Kyndra Sanchez como Yoli Greenburg

## Notas 
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* 
* Ficha en RottenTomatoes
Paul Claude Silva

**Paul Claude Silva**, nado o 31 de outubro de 1922 en San Diego, California, e finado o 12 de xuño de 2014 en Berkeley, California, foi un biólogo mariño e ficólogo estadounidense especializado na taxonomía das algas.

## Traxectoria 
Silva completou o seu grao na Universidade do Sur de California, aínda que a súa educación foi interrompida pola segunda guerra mundial, na que serviu na Mariña estadounidense no *USS Darby*, participando na batalla do golfo de Leyte. 

Silva foi un experto en nomenclatura botánica, e está considerado como o principal experto mundial no xénero *Codium* das clorófitas (algas verdes).
 
En 1958 foi elixido presidente da *Phycological Society of America*.

## Abreviatura 
A abreviatura **P.C.Silva** emprégase pare recoñecer a  como autoridade na descrición e taxonomía e botánica.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Ligazón externa 
* University of California, Berkeley. The University and Jepson Herbaria .
Bothrops alternatus

***Bothrops alternatus*** é unha especie de cobra velenosa orixinaria de América do Sur (o Brasil, Paraguai, o Uruguai e a Arxentina).

A cada lado da testa ten unha foseta loreal, que se atopa entre o ollo e o fociño, a cal serve para detectar presas que emiten radiación infravermella. A foseta loreal é unha característica compartida coas demais víboras de foseta.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Bibliografía 
*
*Duméril AMC, Bibron G, & [Dumèril AHA]. 1854. *Erpétologie générale ou histoire naturelle complète des reptiles. Tome septième* [7th]. *Duexième* [2nd] *partie*. Librairie Encyclopédique de Roret, París. pp.&nbsp;781–1536. (*Bothrops alternatus*, p.&nbsp;1512.)
Marcha (música)

Unha **marcha** é un peza instrumental que ten como característica imita-lo ritmo que marcan os pés do camiñante.

## Características 
As marchas poden considerarse como "danzas andada", pois regulan o paso dun certo número de persoas. Estrutúranse en compases binarios ou cuaternarios, sendo o primeiro o máis común. O seu ritmo leva á división dos tempos en dous valores desiguais, sendo o primeiro máis longo que o segundo, para o que se adoita usar o puntillo. Desta maneira, conséguese unha acentuación que axuda a levar o paso. 

As marchas son composicións musicais que tiveron o seu apoxeo no século XIX. Neste século existen numerosas marchas compostas por autores galegos, como Marcial del Adalid, Canuto Berea ou Xoán Montes, que as bandas de música tocaban nas festas e romarías dos pobos. 

## Tipos de marcha 
Unha marcha pode presentar características moi diferentes, segundo sexa a finalidade para a que está composta:

* marcha circense, de paso apresurado.
* marcha fúnebre, con andar lento;
* marcha militar;
* marcha nupcial, con aire solemne;
* marcha procesional;
* marcha redobrada ou pasodobre;
* marcha triunfal.
## Notas 
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* Marchas na folkoteca galega.
Paladio (homónimos)

O termo **Paladio** pode designaa a:

* **Paladio**, un elemento químico de símbolo Pd e número atòmico 46.
* **Paladio**, Rutilio Tauro Emiliano Paladio, escritor romano (século IV)
* **Paladio de Galacia**, monxe, autor da *Historia lausíaca* (c. 365 - 420/430)
* **Paladio de Escocia**, San Paladio, primeiro bispo cristián de Irlanda (408/431 - 457/461)
* **Paladio**, fillo do emperador romano Petronio Máximo (415/425 - 455)
* **Paladio**, alcume do arquitecto italiano do século XVI **Andrea Palladio**
* **Paladio**, escultura de madeira de Atenea, en Troia, que se cre caída do ceo
* **Paladio**, un lugar do Aerópago, na Acrópole de Atenas, onde xulgaba unha sección da Heliea
Alejandro Fernández Álvarez

**Alejandro Fernández Álvarez**, nado en Tarragona o 30 de maio de 1976,  é un político e politicólogo catalán, deputado no Congreso na Xª Lexistaltura e deputado no Parlamento catalán durante a XIª e XIIª lexislaturas. É presidente do Partido Popular Catalán dende o 10 de novembro de 2018 despois da renuncia de Xavier García Albiol.

## Traxectoria 
Licenciouse en Ciencias Políticas e da Administración pola Universidade Autónoma de Barcelona e fixo un máster en Comunicación Política pola mesma universidade. Foi profesor de Ciencia Política da Universidade Rovira i Virgili de Tarragona entre 2004 e 2012. 

### Traxectoria política 
Ingresou nas Novas Xeracións do Partido Popular en 1994. En 1999, converteuse en asesor do PP no concello de Tarragona e, en 2003, foi elixido concelleiro. Dende 2008 é o presidente provincial do seu partido e, dende, 2009 é o voceiro e candidato pola provincia.

Nas eleccións xerais de 2011, na Xª Lexislatura, conseguiu a acta de deputado como cabeza de lista do PP pola circunscrición electoral de Tarragona. Nas eleccións municipais de 2015 repetiu como alcaldable do PP para Tarragona, pero pasou de 7 a 4 concelleiros. Nas eleccións ao Parlamento de Cataluña de 2015 foi cabeza de lista do PP por Tarragona e foi elixido deputado e dende o 22 de novembro de 2016 é o Portavoz do PP no Parlamento de Cataluña, en substitución de Enric Millo.

Foi reelixido deputado tralas eleccións ao Parlamento de 2017 cunha apertada pugna polo escano correspondente na circunscrición Tarragona. En outubro de 2018, converteuse no novo presidente do Partido Popular de Cataluña. Fernández foi o único candidato que presentara avais suficientes para ser proclamado, trala retirada do único competidor,  Iván García, que alegou "falta de neutralidade, transparencia e garantías" no proceso electoral.

Nas eleccións ao Parlamento de Cataluña de 2021, foi o candidato do Partido Popular á Presidencia da Generalitat, conseguindo só 3 escanos en total, perdendo 1 con respecto ás eleccións anteriores.

### Ideoloxía 
Fernández preséntase a si mesmo como un «liberal conservador», e considera a Margaret Thatcher e a Ronald Reagan como referentes políticos.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Outros artigos 
* Eleccións ao Parlamento de Cataluña de 2021

### Ligazóns externas 
*Ficha no Congreso dos Deputados
Jacksonville Jumbo Shrimp

Os **Jacksonville Jumbo Shrimp** son un equipo de béisbol estadounidense das Ligas Menores (Minor League Baseball) con sede en Jacksonville, Florida. O club, de clase Triple-A, compite na Southeast Division da International League. Antes desta competición, xa participaran na International League (1962–1968) e despois na Southern League (1970–2020), esta última de categoría Double-A. A franquía, fundada en 1962 como Jacksonville Suns, está afiliada desde 2009 aos Miami Marlins da Major League Baseball. O equipo xoga os seus xogos como local no 121 Financial Park, un estadio inaugurado en 2003 con capacidade para 11.000 espectadores e cun custo de construción de 34 millóns de dólares.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* Sitio web oficial
Ornunga

miniatura|Igrexa de Ornunga
**Ornunga** é unha vila que era unha parroquia da diocese de Skara (que comprende case todo o Condado de Västra Götaland), no municipio de Vårgårda. Desde 2006 está na parroquia de Asklanda.

En 2000 contaba con 362 habitantes.

## Historia daministrativa 
A parroquia é de orixe medieval.

Até 2002, a parroquia era unha parroquia anexa á de Nårunga, Skogsbygden, Ljur, Ornunga, Kvinnestad e Asklanda. Entre 2002 e 2006, a parroquia formou parte do pastorado de Vårgårda, para ser incluída na parroquia de Asklanda en 2006.

## Clima 
O clima de Ornunga é hemiboreal. A temperatura media é de 5 °C. O mes máis cálido é xullo, cunha media de 16&nbsp;°C, e o máis frío é xaneiro, cunha temoeratura media de −8 °C.

## Notas
Mestres cantores

:*Para a ópera de Richard Wagner, véxase Die Meistersinger von Nürnberg*.
[miniatura|[Hans Sachs, retrato en xilografía atribuído a Hans Brosamer e a Michael Ostendorfer, foi un destacado mestre cantor.]]
Os **mestres cantores** (do alemán **Meistersänger** ou **Meistersinger**) foron certos músicos e poetas alemáns, principalmente pertencentes aos gremios de artesáns e comerciantes de clase media que prosperaron entre os séculos XIV e XVI. Continuaron as tradicións dos Minnesänger pertencentes á nobreza.

Estes gremios afeccionados xurdiron nas grandes cidades de Alemaña e distribuíronse por todo o país até o punto de que a maioría dos pobos tiña un. A súa principal actividade eran os concursos de canto que efectuaban mensualmente. 

Cada gremio estaba organizado de modo xerárquico, desde o aprendiz (en alemán *Schüler*) e os *Schulfreunde* (que estaban pouco familiarizados coas regras da composición), pasando polos oficiais cantores (*Sänger*) e poetas (*Dichter*), até os *Meister*, que eran os que creaban as novas melodías. 

Por mor das súas aspiracións educativas de arduo fomento da moralidade e as crenzas relixiosas, volvéronse un instrumento na proclama da mensaxe protestante durante a Reforma Protestante, aínda que a súa música non alcanzou a reputación de "distinguida". Aínda que o movemento dos mestres cantores desempeñou un papel importante na vida dos alemáns da clase media, tivo finalmente pouco valor literario e musical, dada a arbitrariedade das regras e a rixidez mecánica dos requisitos para a composición. 

A forma poética que utilizaban coñécese tecnicamente como un *Bar* ou *Gesetz*, a melodía como *Ton* ou *Weis*. Todas as súas cancións interpretábanse sen acompañamento.

O mestre cantor máis famoso foi Hans Sachs (1494–1576), que dedicou a súa arte exclusivamente á causa luterana despois de 1530.

Na ópera *Die Meistersinger von Nürnberg* de Richard Wagner reflíctese fielmente o modo de vida deste colectivo.

## Véxase tamén
### Ligazóns externas 
* "Maestros cantores" *Enciclopedia Encarta Online*. 2008. Microsoft
María de Buenos Aires

***María de Buenos Aires*** é un espectáculo teatral estreado en 1968 en Buenos Aires, o primeiro no xénero de ópera-tango ("operita"). O libreto é de Horacio Ferrer e a música de Astor Piazzolla.

## Sinopse 
A mal presaxiada María, nada "un día cando Deus estaba bébedo" nun pobre suburbio de Buenos Aires, diríxese ao centro, onde é seducida pola música do tango e convértese en traballadora do sexo. Os ladróns e os encargados do prostíbulos reunidos nunha misa negra, resolven a súa morte. Despois da súa morte, é condenada a un inferno, que é a propia cidade; a súa Sombra anda agora pola cidade. Regresou virxe, está impregnada da palabra do poeta trasno e, testemuñada por tres traballadores da construción (Reis Magos e As mulleres que amasan pasta, dá a luz a unha Nena María, que pode ser ela mesma.

## Estilo 
María de Buenos Aires é unha ópera en dúas partes, con 8 cancións cada unha. A obra ten unha forte presenza surrealista, aínda que o fío condutor sempre segue a vida e morte de María en Buenos Aires. Abundan estereotipos e típicos personaxes porteños, así como escenas cotiás dos baixos fondos da capital arxentina.

Os personaxes inclúen a María (e, despois da súa morte, a sombra de María), un poeta narrador que tamén é un elfo, varios monicreques baixo o seu control e un circo de psicanalistas.

## Música 
[miniatura|[Astor Piazzolla (1971)]]

### Primeira parte 
* Alevare
* Tema de María
* Balada Renga para un Organito Loco
* Yo soy María†
* Milonga Carrieguera por María la Niña
* Fuga y Misterio
* Fábula de la Rosa en el Asfalto
* Poema Valseado Para flauta, cello y voz de mujer
* Esquerzo Yumba de las tres de la mañana
* Tocata Rea para Bandoneón, Recitante y Percusión

### Segunda parte 
* Miserere Canyengue de los Ladrones Antiguos en las alcantarillas
* Contramilonga a la funerala por la primera muerte de María
* Tangata Robada del Alba
* Carta de la Sombra María a los Árboles y las Chimeneas de su barrio
* Aria de los Analistas
* Romanza del Duende Poeta y Curda
* Andante a la Sordina para mi Buenos Aires tan querido (Allegro Tangabile)
* Milonguita de la Anunciación
* Pequeña Misa Zurda con Bandoneón y Tangus Dei

: † Este cadro non formou parte da posta en escena orixinal.

: * Estes dous cadros non se incluíron na primeira gravación, motivo polo cal só se incluíron na posta de escena orixinal.

## Recepción 
A presentación orixinal supuxo o descubrimento de Amelita Baltar por parte de Piazzolla. Os tres, conformarían un trío que editou varios discos. María de Buenos Aires foi representada unha gran cantidade de veces ao redor do mundo, por distintos actores e recibindo excelentes críticas. En 2003, Laura Piazzolla, presidenta da Fundación Astor Piazzolla, reuniu a diversas figuras do tango contemporáneo e reestreou a obra na Arxentina.

Esta ópera represéntase pouco; nas estatísticas de Operabase aparece a n.º 189 das óperas representadas en 2005-2010, sendo a 1.ª na Arxentina e a primeira de Piazzola, con 15 representacións no período.

## Notas 
## Véxase tamén
### Ligazóns externas 
* Notas, discografía e libreto