Valpaços

miniatura|300px|Igrexa parroquial de Valpaços.
**Valpaços** é unha cidade portuguesa do distrito de Vila Real, rexión Norte, subrexión do Alto Tras os Montes, comunidade intermunicipal do Alto Tâmega, e da antiga provincia de Tras os Montes e Alto Douro, que contaba con 4 539 habitantes segundo o censo de 2011. e cunha poboación de 16 882 habitantes en 2012. subdividido en 25 freguesías.

O municipio limita ao noroeste con Chaves, ao leste por Vinhais e Mirandela, ao sur por Murça e ao oeste con Vila Pouca de Aguiar.

Foi creado en 1836 por desmembramento do municipio de Chaves.

### Poboación do municipio 

### Freguesías 
miniatura|400px|Freguesías do concello de Valpaços.
Desde a reorganización administrativa de 2012/2013, o concello de Valpaços está dividido nas seguintes 25 freguesías:
* Água Revés e Crasto
* Algeriz
* Bouçoães
* Canaveses
* Carrazedo de Montenegro e Curros
* Ervões
* Fornos do Pinhal
* Friões
* Lebução, Fiães e Nozelos
* Padrela e Tazem
* Possacos
* Rio Torto
* Santa Maria de Emeres
* Santa Valha
* Santiago da Ribeira de Alhariz
* São João da Corveira
* São Pedro de Veiga de Lila 
* Serapicos
* Sonim e Barreiros
* Tinhela e Alvarelhos
* Vales
* Valpaços e Sanfins
* Vassal
* Veiga de Lila
* Vilarandelo

## Historia 
### Orixe 
A actual cidade de Valpaços remóntase ao primeiro período da nacionalidade (séculos XII-XIII).

### Topónimo 
Os primeiros documentos escritos que citan a Valpaços datan do século XII. O topónimo ten orixe anterior. A freguesía comezaría por ser un pequeno reduto habitado por nobres e familias señoriais, atraídas por un conxunto de privilexios tendentes a poboar aquela rexión, tan próxima ao Reino de León e Castela.

Antigamente, "Vale de Paço" (e despois "Vale de Paços" até o século XIX) teñen raíces talvez mesmo na prenacionalidade, o que non é de estrañar nun territorio como o deste concello en que a arqueoloxía é notábel desde a época do Imperio romano, e a toponimia, especialmente a antroponímica de filiación xermánica, tan exuberante, constitúe o mellor documento do poboamento prenacional do territorio.

### Guerra da Patuleia 
[miniatura|280px|Tropas aplican vergalladas a un popular ("setembrista") durante a *[Patuleia*.]]
O acontecemento máis importante da historia de Valpaços deuse seguramente a mediados do século XIX.

O 16 de novembro de 1846, durante a Guerra da Patuleia, enfrontáronse en Valpaços as tropas rivais ("cartistas"  e "setembristas"). O movemento, que comezara de forma espontánea e que nun principio tiña características eminentemente populares, pasou nese momento a tomar implicacións políticas. Cerca de dúas decenas de mortos marcaron o paso por Valpaços dunha batalla, que despois proseguiu por terras de Murça.

#### Feitos da Guerra da Patuleia 
* 6 de novembro - Costa Cabral, no exilio en España, é nomeado embaixador nese país.
* 7 de novembro - Saldanha sae de Lisboa comandando forzas fieis do exército, despois de pasar revista ás tropas pola raíña e polo seu marido.
* 16 de novembro - **Acción de Valpaços**. As forzas gobernamentais do conde de Casal venceron ás de Sá da Bandeira, comandante das forzas da Xunta.
* 20 de novembro - O que restaba das forzas de Sá da Bandeira, de regreso ao Porto foron atacadas polas forzas miguelistas de MacDonell.
* 25 de novembro - As forzas miguelistas entran en Guimarães.
* 3 de decembro - Toma de Valença do Miño polas forsas gobernamentais.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Outros artigos 
* Distrito de Vila Real
* Rexión Norte
* Alto Tras os Montes
* Alto Tâmega
* Guerra da Patuleia