Raúl Quinto

**Raúl Quinto**, nado en Cartaxena, Murcia, en 1978, é un poeta, ensaísta, narrador e crítico literario español en lingua castelá.

## Traxectoria literaria 
Raúl Quinto naceu en Cartaxena (Murcia, España) en 1978. Licenciouse en Historia da arte na Universidade de Granada e actualmente reside en Almería, onde traballa como profesor de Historia da arte e Xeografía e Historia no instituto IES Celia Viñas.

A súa traxectoria como poeta comezou coa publicación de *Grietas* (Dauro, 2002; reeditado en La Garúa, 2007, coa ampliación *Poemas del Cabo de Gata*). En 2004 recibiu o Premio Andalucía Joven de Poesía convocado polo Instituto Andaluz da Mocidade polo seu poemario *La piel del vigilante*. Foi publicado en 2005 pola editorial DVD. O seu terceiro libro de poemas, *La flor de la tortura* (Renacemiento, 2008), foi galardoado co Premio Internacional de Poesía Francisco Villaespesa.

A partir da segunda década do século alterna a escritura de poesía, publicada na editorial La Bella Varsovia (*Ruido blanco*, en 2012; *La lengua rota*, en 2019; *Sola*, en 2020), con obras de xénero híbrido, entre o ensaio, a narración e a prosa poética, como *Idioteca* (El Gaviero, 2010), *Yosotros* (Caballo de Troya, 2015), o relato autobiográfico *Hijo* (La Bella Varsovia, 2017) ou *La canción de NOF4* (Jekyll & Jill, 2021), un ensaio sobre o artista italiano Fernando Oreste Nannetti. Este último libro fíxoo valedor do Premio Alfonso Décimo de Literatura en 2022.

A súa consagración como prosista chegou coa novela histórica *Martinete del rey sombra* (Jekyll & Jill, 2023), que obtivo o Premio Cálamo na modalidade «Outra Mirada», o Premio da Crítica de narrativa castelá e o Premio Nacional de Narrativa española. En 2025 publicou na mesma editorial *La ballena azul*, unha incursión na literatura de terror.

Colaborou con comentarios e artigos en publicacións como *Quimera* ou *A Voz de Almería*. De 2016 a 2023 codirixiu xunto a Isabel Jiménez Caro a Facultade de Poesía José Ángel Valente, vinculada á Universidade de Almería, que promoveu e difundiu a poesía con recitais, encontros entre escritores e formatos poéticos de vangarda.

## Temática e estilo 
### Poesía 
A doutora en Filoloxía Hispánica Remedios Sánchez describiu así o estilo deste autor: «Quinto constrúe unha poética cargada de preguntas, socialmente comprometida, que traballa a musicalidade do verso pero priorizando o fondo, o contido, eses refachos de imaxes áridas, contundentes e rotundas».

Desde a súa primeira obra *Grietas* (2002) a poesía de Raúl Quinto caracterizouse por unha “mestura do sinistro e o sublime”, en palabras de Pablo López Carvallo, a reflexión sobre a violencia e a fuxida do confesionalismo (‘non hai ningún *eu* en todo o libro, o personaxe poético son uns *eles* fantasmais’, afirma o autor nunha entrevista), separándose marcadamente da estética da poesía da experiencia, predominante na contorna da Universidade de Granada onde recibiu a súa formación. 

O cuestion*a*miento do eu poético convencional faise máis evidente en *La piel del vigilante* (2005), cuxos textos dan voz aos personaxes da novela gráfica *Watchmen* de Alan Moore e Dave Gibbons, mentres que a temática da violencia é patente n *La flor de la tortura* (2008), onde “os poemas de Quinto arríncanlle á historia universal da morte o seu voluptuoso imaxinario”, segundo Ainhoa Sáenz de Zaitegui na súa reseña para *El Cultural*.

En *Ruido blanco* (2012) a experimentación form*a*l increméntase mediante caóticos poemas en prosa con imaxes yuxtapuestas, tomando como fío condutor o suicidio en directo da reporteira Christine Chubbuck, realizando unha crítica á cultura do espectáculo. A denuncia política cobra unha dimensión máis explícita en *La lengua rota* (2019), onde homenaxea diferentes activistas que foron asasinados por enfrontarse ao poder mediante as súas palabras e inclúe unha extensa composición sobre a masacre da estrada Málaga-Almería acontecida en 1937.

O breve poemario *Sola* (2020), publicado durante a crise da Covid-19, toma como punto de partida un microrrelato de Thomas Bailey Aldrich en textos que se interpretaron como metáforas do illamento e a angustia existencial vividos na pandemia.

### Prosa 
Os libros en prosa de Quinto foron cualificados como “textos híbridos” tanto polo seu autor como pola crítica, xa que se sitúan “a medio camiño entre a narración, o ensaio, a estampa”, en palabras de Mario Cuenca Sandoval.

O primeiro deles, *Idioteca* (2010), é unha colección de pequenos ensaios que establecen conexións entre a alta cultura (Goya, Schumann, a Bauhaus) e a cultura pop (o Correcaminos, Sonic Youth, o *black metal*).

*Yosotros* (2015) comparte este carácter ecléctico, pero desprega como tema principal o conflito entre individualidade e colectividade a través da historia e a arte. Pola súa banda, *Hijo* (2017) é o único libro explicitamente autobiográfico de Quinto, abordando a súa experiencia da paternidade sen perder o seu habitual ton poético.

*A canción de NOF4* (2021), un ensaio que parte dunha investigación sobre a obra de Fernando Nannetti para reflexionar sobre o acto de escribir e os límites entre cordura e tolemia, arte académica e arte marxinal, recibiu especial atención da crítica con comentarios eloxiosos de escritores como Ricardo Menéndez Salmón ou Enrique Vila-Matas.

Raúl Quinto obtivo en 2024 o Premio Nacional de Narrativa e o da Crítica con *Martinete del rey sombra* (2023), novela na que realizou un híbrido entre crónica histórica, ensaio poético e narración ambientado na época de Fernando VI, coa intención de rescatar do esquecemento o intento de limpeza étnica contra a poboación xitana en España, coñecido como a Gran Redada. A crítica especializada destacou o rigor histórico da novela e a súa prosa «elegante, fermosa, sensible e mesmo preciosista» en contraste coa dureza do tema tratado.

A seguinte entrega de Quinto foi *La ballena azul* (2025), libro de xénero próximo á literatura de terror que explora o concepto de hiperstición, tomando os retos virais, as seitas, as noticias falsas e os *creepypasta* como síntomas dos perigos da manipulación colectiva e o borrado  dos límites entre realidade e ficción a través da Internet, coa intención de conducir o lector a «unha experiencia límite», en palabras do autor.

## Outras disciplinas artísticas 
Raúl Quinto colaborou coa compañía coreográfica DateDanza, cuxo espectáculo *Signos de Arena* (2007) utilizou textos do seu libro *Grietas*, participando ademais na dramaturxia da obra *Fronteras* (2009).

Participou en recitais que combinan a poesía, a música e a imaxe, en colaboración con instrumentistas de improvisación libre como Primo Gabbiano e Dal Verme, xunto ao poeta granadino Rubén Martín. Levou o seu poemario *Ruido blanco* a este formato multidisciplinar, con música de Liborio López, en diversas actuacións entre as que cabe destacar a desenvolvida no Museo de Almería en novembro de 2012. Neste lugar tamén presentou *La lengua rota* xunto ao músico Ezequiel Giménez, espectáculo que tamén formou parte do Festival Internacional das Artes de Castela e León de Salamanca (2019) e o IV Ciclo de Poesía Escénica de Segovia (2021).

Outro proxecto seu nun formato próximo ao *spoken word* foi ‘Historia portátil da poesía española’, xunto coa banda de rock, flamenco e noise Colectivo Colombine, que realizou interpretacións de poemas de Juan da Cruz, Quevedo, Bécquer, Javier Egea ou Chantal Maillard, en festivais de poesía como Vociferio, en Valencia.

## Obra 
### Poesía 
* *Grietas* (2002). Dauro. ISBN 84-95763-34-6. Reeditado ye ampliado como *Grietas : poemas del Cabo de Gata*. La Garúa Libros. 2007. ISBN 978-84-935624-8-9. 
* *La piel del vigilante* (2005). DVD Ediciones. ISBN 84-96238-24-5. 
* *La flor de la tortura* (2008). Editorial Renacimiento. ISBN 978-84-8472-378-3. 
* *Ruido blanco* (2012). La Bella Varsovia. ISBN 978-84-939991-0-0.
* *Hijo* (2017). La Bella Varsovia. ISBN 978-84-945007-4-9.
* *La lengua rota* (2019). La Bella Varsovia. ISBN 978-84-948412-2-4.
* *Sola: variaciones sobre un texto de Thomas Bailey Aldrich* (2020). La Bella Varsovia. ISBN 978-84-120904-7-5.

### Narrativa 
* *Idioteca* (2010). El Gaviero. ISBN 978-84-936617-8-6.
* *Yosotros* (2015). Caballo de Troya. ISBN 978-84-15451-58-7.
* *La canción de NOF4* (2021). JEKYLL & JILL. ISBN 978-84-948915-6-4.
* *Martinete del rey sombra* (2023). JEKYLL & JILL. ISBN 9788412395990.
* *La ballena azul* (2025)*.* *JEKYLL & JILL.* ISBN 9788412710045.

## Recoñecementos 
* Premio Cálamo, 2023 (cat. *Otra mirada*) por *Martinete del Rey Sombra*.
* Premio Nacional de Narrativa, 2024, por *Martinete del Rey Sombra*
* Premio da Crítica de narrativa castelá, 2024, por *Martinete del Rey Sombra*
## Notas 
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* Blog do autor
* Sete poemas de Raul Quinto
* Dous poemas de *La piel del vigilante*
* Vídeo completo do espectáculo “Ruido Negro (poesía y música)” con Rubén Martín e Primo Gabbiano, en Llibreria Calders (Barcelona)
* Fragmento dunha actuación en directo con Colectivo Colombine