Wuhan

é a capital da provincia de Hubei, República Popular da China. Situada na confluencia dos ríos Yangtzé e Han, ten 8.310.000 habitantes. Entre 1925 e 1930 Wuhan foi a capital do goberno nacionalista chinés de Wang Jingwei oposto a Chiang Kai-shek.

En realidade Wuhan é a unión de tres cidades Wuchang, Hanyang e Hankou. A Torre da Grúa Amarela, construída no ano 223, é un dos símbolos da cidade. Sufriu un incendio en 1884 e unha reconstrución completa en 1981.

## Historia 
**Wuhan** é o centro xeográfico da China histórica, a metade de camiño na ruta norte-sur entre Pequín e Cantón, xusto no cruzamento do río Yangtzé, a gran ruta fluvial leste-oeste entre Sichuan (Chongqing) e a costa (Shanghai).

### Primitiva cidade
Así, dende o 1500 a.C., ao comezo da dinastía Shang, establécese un centro de trasporte fluvial chamado **Panlong** (no moderno suburbio de Huangpi, ao norte da cidade actual), a primeira cidade daquela dinastía na cunca do río Azul.

Pertencente ao estado de Chu por tanto tempo coma o da dinastía dos Zhou Orientais (770 a.C.-221 A.C.), a cultura Chu converteuse no fundamento da actual na rexión da capital. No século III a.C., durante o período dos Reinos combatentes, construíronse dúas fortalezas en dous promontorios a cada lado do Yangtze: o da beira esquerda (oeste) semella unha tartaruga (Guishan), e o da beira dereita (leste) unha serpe (Sheshan) bebendo na auga. Na protección deste vai nacer a cidade de **Wuchang** e na do primeiro a de **Hanyang**.

### Wuchang e Hanyang
No final da dinastía dos Han Orientais (25-220 d.C) xurdiu ao norte do Outeiro da Tartaruga un activo porto chamado Queyue (antecedente de Hanyang). Foi fortificado con murallas no 206. Por esa época (208), a épica batalla dos Cantís Vermellos, augas arriba do río Azul, marcou o fin da dinastía Han e o comezo do período dos Tres Reinos. En 222 Sun Quan, rei de Wu, move a súa capital a Xiakou (a base do seu exército na campaña militar) renomeándoa Wuchang, construíndo fortes e pazos e, no 223, cercándoa cunha muralla. Nese ano erixe a famosa Torre da Grúa Amarela (unha ducia de veces reconstruída), que domina ata hoxe o gran río dende o Outeiro da Serpe. A vella Wuchang é unha cidade con estaleiros, metalurxia, cuñaxe de moeda e manufactura de porcelana branca. De calquera maneira, a partir do século IV, a capitalidade volta a Nanjing e as dúas cidades do curso medio teñen un lento desenvolvemento ata a época Tang (618-907) e Song (960-1279).

Foi despois que, durante a dinastía Sui, no 606, se fundase Hanyang, seica ó sur do Outeiro da Tartaruga e na beira norte do río Han, o maior afluente do Yangtze, que daquela alí desembocaba. O seu florecemento coma centro comercial e artesanal da rexión deu pulo ao enclave http://www.wuhanevent.com/AboutWuhan/BasicInformation/history/images/img02.jpg.

Na época da dinastía Yuan (1279-1368) Wuchang convértese en capital provincial do imperio e arrodéase de novas murallas http://whty.whjs.gov.cn/images/2006-12/04/xin_1512030414215102675418.jpg reforzando o carácter de centro administrativo que vai manter ata hoxe.

### Hankou
En 1474 o río Han cambia de súpeto de curso cara ao norte. Os suburbios máis setentrionais de Hanyang quedan separados, o que de feito constitúe o punto de partida dunha nova cidade, a terceira no lugar, que co tempo chamarase **Hankow**.

A engalaxe de Hankow como porto no século XVI e principalmente no XVII veu a expensas do repregue de Hanyang, cuxos anteriores barrios portuarios, agora entupidos, trasladaron alá a súa actividade http://whty.whjs.gov.cn/images/2006-12/04/xin_1912030414211822190724.jpghttp://www.lib.utexas.edu/maps/historical/hankow_1915.jpg.

O século XVIII non fixo senón confirmar a Hankow coma base portuaria de referencia no interior da China; o que no XIX a converteu, tralas Guerras do Opio (coa súa destrución xunto á de Hanyang pola rebelión Taiping en 1850 ) e o Tratado de Tianjin (1860), nunha das obrigadas prazas de apertura ao tráfico internacional con concesións estranxeiras asentadas ao longo da ribeira do Yangtzé https://web.archive.org/web/20090730114840/http://www.geocities.com/songkhla04/hankowmaplg.gif. Iso converteuna nunha metrópole cosmopolita https://web.archive.org/web/20130526083432/http://www.willysthomas.net/HankowBund.jpg.
 
A chegada do ferrocarril a fins de século acelerou o crecemento coma nó comercial de transporte. Tamén se iniciou unha forte industrialización: así, na banda de Hanyang instaláronse un arsenal e unha aceiraría (primeiro fito do futuro siderúrxico da área).

### Wuhan
En 1911 tivo lugar en Wuchang a revolta que remataría o milenario imperio chinés, o derrocamento da dinastía Qin e a proclamación da República da China. Nas décadas turbulentas que seguiron, a cidade foi elixida brevemente (1926) coma capital da nación por unha das faccións, para o que se decidiu en 1927 unir as tres cidades históricas nunha soa entidade administrativa.

Trala proclamación da República Popular, o primeiro plan quinquenal reforzou o carácter de centro da industria pesada da cidade, e decidiuse construír a primeira ponte sobre o Yangtzé (1957). Coma peche dun círculo histórico o trazado elixido foi o que unía os Outeiros da Serpe e da Tartaruga http://www.hnvst.gov.cn/upload/126952007155321_3.gif. Unha segunda ponte entre Hankou e Wuchang foi tendida en 1995 http://www.discoveryangtze.com/Yangtzediscovery/photo/map_wuhan.jpg.

### Pandemia por coronavirus de 2019-2020
## Notas