open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
O Pazo, Caaveiro, A Capela

**O Pazo** é un lugar da parroquia de Caaveiro no concello coruñés da Capela na comarca do Eume. Tiña 2 habitantes no ano 2010 segundo datos do Instituto Nacional de Estadística dos cales 1 era home e 1 era muller.

## Lugares e parroquias 
### Lugares de Caaveiro 
### Parroquias da Capela
Francisco Fraga Civeira

**Francisco José Fraga Civeira** é un político galego que foi alcalde de Piñor.
[miniatura|[Eleccións ao Parlamento de Galicia 2020.]]

## Traxectoria 
Membro do PSdeG-PSOE, foi candidato á alcaldía de Piñor nas eleccións municipais de 1999 e foi portavoz do partido na oposición. Nas eleccións municipais de 2003 logrou a vitoria e foi elixido alcalde co apoio do BNG. Nas municipais de 2007 foi reelixido alcalde con maioría absoluta. Nese mandato foi vicepresidente executivo da FEGAMP. Nas municipais de 2011 volveu ser reelixido alcalde con maioría absoluta. 
Nas municipais de 2015 volveu se-la candidatura máis votada, pero perdeu a maioría absoluta por un estreito marxe. Desta forma, perdeu a alcaldía en favor do PPdeG ó alcanzar estes un acordo con dous edís independentes. Foi elixido deputado na Deputación de Ourense, sendo portavoz dende novembro de 2016. Porén, foi destituído en decembro de 2018 tras apoiar publicamente a Pachi Vázquez, do cal sempre foi un dos seus principais afíns, trala marcha deste do PSdeG. 
Desta forma, pasou a formar parte do partido Espazo Común que Vázquez presentou en febreiro de 2019. Encabezou esta formación nas municipais dese ano en Piñor logrando 3 concelleiros e un 35% dos votos, se ben non conseguiu recupera-la alcaldía dado que o PPdeG logrou a maioría absoluta. Nas Eleccións ao Parlamento de Galicia de 2020 foi o cabeza de lista da candidatura da coalición formada por Espazo Común e Recortes Cero-Os Verdes , conseguindo resultados testimoniais. Nas municipais de 2023 foi elixido concelleiro de Espazo Común no Carballiño.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Outros artigos 
*Eleccións municipais en Piñor

### Ligazóns externas
*"Francisco Fraga: «Acaban de darlle a puntilla á Galicia do interior»" *La Voz de Galicia*, 6/12/2011.
Os Enxertados, Cabalar, A Capela

**Os Enxertados** é un lugar na parroquia de Cabalar no concello da Capela, na comarca do Eume, na provincia da Coruña. Segundo o Instituto Nacional de Estadística en 2010 tiña cinco habitantes (tres homes e dúas mulleres). Forma un único núcleo xunto cos Enxertados (Caaveiro).

## Lugares e parroquias 
### Lugares de Cabalar 
### Parroquias da Capela
Os Enxertados

O topónimo **Os Enxertados** pode referirse a:

;En Galiza
***Os Enxertados**, lugar da parroquia de Caaveiro, no concello da Capela;
***Os Enxertados**, lugar da parroquia de Cabalar, no concello da Capela;
***Os Enxertados**, lugar da parroquia das Enchousas, no concello das Somozas.

## Véxase tamén
### Outros artigos
Formariz, Cabalar, A Capela

**Formariz** é un lugar na parroquia de Cabalar no concello da Capela, na comarca do Eume, na provincia da Coruña. No ano 2010 tiña 32 habitantes segundo datos do Instituto Nacional de Estadística, deles 12 eran homes e 20 eran mulleres.

## Lugares e parroquias 
### Lugares de Cabalar 
### Parroquias da Capela
Konstantin Novoselov

**Konstantin Novoselov**, nado como **Konstantin Sergeevich Novoselov** (en ) en Nizhnii Tagil (URSS) o 23 de agosto de 1974, é un físico ruso-británico coñecido polos seus traballos sobre o grafeno xunto con Andre Geim, polos cales recibiron o Premio Nobel de Física en 2010.
 É membro do grupo de traballo de mesoscópica da Universidade de Manchester como investigador da Royal Society.

## Traxectoria 
Novoselov publicou máis de 60 traballos de investigación en temas como supercondutividade (Efecto Hall), movementos sub-atómicos das paredes de dominio magnético, da invención da Cinta de Geco, e o grafeno.

## Premios 
* Premio europeo de física en 2008, "por descubrir e illar libremente unha capa atómica de carbono (grafeno) e describir as súas notables propiedades eléctricas."

* Premio Nobel de Física en 2010, xunto con Andre Geim, "polos seus innovadores experimentos do material bidimensional grafeno ."

## Notas 
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* Entrevista en ScienceWatch .
* Retrato de Novoselov e Geim despois do anuncio do Premio Nobel  .
* Entrevista co Nobel de física de 2010  .
Refuxio Elena

O **refuxio Elena** (italiano: *Rifugio Elena*; francés: *Refuge Hélène*) é un refuxio de montaña dos Alpes Graios, situado na comuna de Courmayeur (Val de Aosta, Italia), no Val Ferret. Está a unha altitude de 2.062 metros.

## Historia
Foi construído pouco despois da primeira guerra mundial, mais unha avalancha destruíuno en 1965. Foi reconstruído en 1995.

## Datos e características
Atópase no Val Ferret, na localidade de *Arnouvaz* xusto debaixo da Col Ferret (2.643 m). É doado chegar a el por un amplo camiño. Ten unha excelente gastronomía e é un lugar de descanso para as excursións ao Bivacchi Fiorio e ao Colli Petit Ferret e Grand Ferret.

Leva o nome da raíña Elena de Montenegro, esposa do rei de Italia Vittorio Emanuele III.

## Acceso
O acceso faise a partir do Val Ferret. Unha vez na localidade de Arnouvaz (1.769 m) seguir o camiño e despois dunha hora chégase ao refuxio.

## Ascensións
*Tête de Ferret (2.714 m)
*Mont Dolent (3.819 m)

## Véxase tamén
### Ligazóns externas
*Páxina oficial do refuxio
Primeira División do Uruguai

A **Primeira División do Uruguai** é o torneo máis importante do fútbol profesional no Uruguai, organizado pola Asociación Uruguaia de Fútbol. Aínda que o primeiro campionato ligueiro de fútbol neste país disputouse en 1900, até 1931 todos foron torneos de afeccionados. Foi a partir da edición de 1932 cando nace o profesionalismo no fútbol do Uruguai.
A primeira división do campionato uruguaio de fútbol está dominada tradicionalmente por dous equipos, o Club Atlético Peñarol e o Club Nacional de Football, ámbolos dous da cidade de Montevideo. Os dous clubs manteñen unha rivalidade acérrima. O Peñarol acadou 52 títulos nas súas 119 participacións, mentres que o Nacional acadou 49 títulos en 120 tempadas.

O actual campión é o Peñarol, que gañou tanto o Torneo Apertura como o Clausura de 2024.

## Formato 
Dende a tempada 2005-06 o campionato xógase segundo o formato europeo, é dicir, comezando no segundo semestre do ano e rematando no primeiro semestre do ano seguinte. A pesar de que o campionato está dividido en dous torneos dende 1994 (Apertura e Clausura), 1 só dos 16 equipos participantes pode ser campión cada tempada. Cada torneo consta de 15 xornadas, xa que corresponde cunha volta completa segundo o sistema de liga europeo.

Para decidir o campión da tempada, despois dos 2 torneos lévanse a cabo a finais polo campionato, nas que se enfrontan como nunha semifinal os 2 campións dos 2 torneos, e logo o gañador fronte ó líder da táboa anual que resulta de sumar os puntos acadados nos torneos Apertura e Clausura. A "semifinal" é un único encontro, mentres que a final é a dobre encontro, con ida e volta.

Cando un equipo é o gañador dos 2 torneos, ese equipo é campión sen necesidade de xogar ningún encontro mais. No caso de que un equipo gañe un torneo, e outro equipo gañe o outro torneo e ademais sexa o líder da Táboa Anual, pódense dar 2 situacións:
* Equipo 1: Gañador Torneo 1 e Táboa Anual  Equipo 2: Gañador Torneo 2  Se na semifinal gaña o Equipo 1, xa non se disputa a final, xa que sería un enfrontamento consigo mesmo. O Equipo 1 é o campión directamente.
* Equipo 1: Gañador Torneo 1 e Táboa Anual  Equipo 2: Gañador Torneo 2  Se na semifinal gaña o Equipo 2, tense que disputar a final, na que se volven a enfrontar os dous equipos; o Equipo 2 como gañador da semifinal, e o Equipo 1 como líder da Táboa Anual.

## Equipos 2011-12 
## Campións 
### Era de afeccionados 
#### Torneos da Asociación Uruguaia de Fútbol 
#### Torneos da Federación Uruguaia de Foot-ball 
#### Torneo do Consello Provisorio 
### Era profesional 
## Véxase tamén 
### Outros artigos 
* Primeira División da Arxentina
* Brasileirao
* Copa Libertadores
* Copa Suramericana
### Ligazóns externas 
* Páxina oficial da Asociación Uruguaia de Fútbol 
* Historial en RSSSF
Refuxio de Goûter

miniatura|Imaxe do refuxio de Goûter.
O **refuxio de Goûter** é un refuxio de montaña dos Alpes franceses situado no macizo do Mont Blanc, no departamento de Alta Savoia (Ródano-Alpes, Francia). Está a unha altitude de 3.817 metros.

## Historia
A estrutura actual foi construída en 1962 polo Club Alpino Francés, que posúe a propiedade. Cando se creou o refuxio decidiuse o nome debido á presenza da Aiguille du Goûter.

En xullo de 2010 iniciouse a construción dun segundo refuxio, situado a uns 200 m. ao sur do actual. Esta nova estrutura contará con 120 camas e substituirá por completo ao refuxio actual. Estímase que as obras rematen en 2012.

## Acceso
Atópase ao longo da vía normal de acceso ao Mont Blanc, atópase a continuación do refuxio de Tête Rousse (3.167 m.).

## Ascensións
*Mont Blanc (4.810 m.)

## Véxase tamén
### Ligazóns externas
*Datos en refuges.info
Ronald Ross

Sir **Ronald Ross**, nado en Almora (India) o 13 de maio de 1857 e finado en Londres o 16 de setembro de 1932, foi un naturalista, médico, matemático, zoólogo, entomólogo escocés, quen relacionou a malaria cos mosquitos.

## Traxectoria 
Estudou medicina no Hospital de St. Bartholomew de Londres. Médico militar en 1881, once anos despois comezou a investigar a transmisión e o control da malaria. Mentres dirixía unha expedición por África Occidental en 1889, identificou a presenza de mosquitos portadores da enfermidade e organizou o seu exterminio a grande escala.

En 1895 Ross puxo en marcha unha serie de experimentos que demostraron que a malaria é transmitida por mosquitos; descubriu tamén o ciclo vital do parasito da malaria no mosquito Anopheles. Por este descubrimento foi galardoado en 1902 co Premio Nobel de Fisioloxía e Medicina.

En 1913 foi nomeado médico de enfermidades tropicais do King's College Hospital, en Londres. Pouco despois foi nomeado director xefe do Instituto e Hospital para Enfermidades Tropicais Ross de Londres. Ross foi elixido membro da Royal Society en 1901 e nomeado Sir en 1911.

Tamén publicou poemas, novelas e estudos matemáticos.

## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* Páxina oficial dos Premios Nobel .
* Ronald Ross en Historia da Medicina .
Refuxio de Tête Rousse

miniatura|Refuxio de Tête Rouse
O **refuxio de Tête Rousse** é un refuxio de montaña dos Alpes franceses situado no macizo do Mont Blanc, no departamento de Alta Savoia (Ródano-Alpes, Francia). Está a unha altitude de 3.167 metros.
 
## Historia
O primeiro refuxio inaugurouse en 1936. No ano 2005 foi completamente reconstruído.
 
## Acceso
Atópase ao longo da vía normal de acceso ao Mont Blanc, a unhas tres horas desde a estación terminal do tranvía do Mont Blanc ''Nid d'Aigle'' e a camiño do refuxio de Goûter.
 
## Ascensións
*Aiguille du Goûter (3.863 m.)
*Dôme du Goûter (4.306 m.)
*Mont Blanc (4.810 m.)
 
## Véxase tamén
### Ligazóns externas
*Datos en refuges.info
Tranvía do Mont Blanc

miniatura|Tranvía do Mont Blanc
O **tranvía do Mont Blanc** (francés: *Tramway du Mont-Blanc*) ou **TMB** é unha liña de ferrocarril cremalleira do macizo do Mont Blanc, no departamento de Alta Savoia en Francia.

As espectaculares vistas do Mont Blanc proporcionadas polo tranvía fano moi popular entre os turistas. Ademais, os montañeiros e excursionistas utilizan o tranvía porque as súas paradas serven de punto de partido para moitas rutas, incluíndo a ruta normal francesa do Mont Blanc, que comeza na terminal do tranvía, ''Nid d'Aigle*, e continúa cara ao refuxio de Tête Rousse.

## Localización
A liña une desde a conexión coa SNCF na estación de *La Fayet* en Saint-Gervais-les-Bains coa estación de *Nide d'Aigle'' no glaciar de Bionnassay, a 2.372 metros. A intención inicial era que a liña alcanzase a Aiguille du Goûter (3.863 m.).

## Véxase tamén
### Ligazóns externas
*Páxina da Compagnie du Mont Blanc
Charles Louis Alphonse Laveran

**Charles Louis Alphonse Laveran**, nado en París o 18 de xuño de 1845 e finado en París o 18 de maio de 1922, foi un médico francés, premio Nobel de Medicina en 1907.

## Traxectoria 
Estudou na Escola Militar de Medicina de Estrasburgo e serviu como cirurxián do exército na guerra franco-prusiana. En 1878 foi enviado a Alxeria como membro da Escola Militar de Medicina de Val-de-Grâce, onde se dedicou a estudar o paludismo. Froito destes estudos foi o descubrimento do plasmodio, parasito produtor da enfermidade, aínda que non conseguiu determinar o mecanismo de transmisión da malaria, que sería descuberto por Ronald Ross uns anos máis tarde.

O 6 de novembro de 1880 observou por primeira vez no microscopio -nun preparado de sangue dun enfermo de paludismo-, corpúsculos móbiles, que debuxou e describiu de maneira detallada. "Trátase de células pigmentadas, redondas ou curvadas en forma de media lúa, que se moven como amebas".

En 1894 pasou a prestar servizos no Instituto Pasteur de París, que chegou a dirixir máis tarde. En 1907 fundou o Laboratorio de Enfermidades Tropicais do mesmo Instituto.

Recibiu o Premio Nobel de Medicina en 1907 «en recoñecemento do seu traballo relativo ó papel desempeñado polos protozoos na orixe das enfermidades».

## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* Biografía completa
* Biografía en historiadelamedicina.org
Allvar Gullstrand

**Allvar Gullstrand**, nado en Landskrona o 5 de xuño de 1862 e finado en Estocolmo o 28 de xullo de 1930, foi un oftalmólogo sueco.

## Traxectoria 
Iniciou os seus estudos en Landskrona para logo inscribirse na facultade de medicina da Universidade de Uppsala e graduarse na Universidade de Estocolmo en 1888. En 1891, obtivo o nomeamento como profesor docente na área de Oftalmoloxía no Instituto Karolinska, en 1894 a xefatura de Oftalmoloxía na Universidade de Uppsala. Abandonou a cirurxía oftalmolóxica en 1914, para dedicarse á investigación sobre instrumentos ópticos como Profesor de Fisioloxía Óptica na mesma universidade.

Gullstrand contribuíu cumpridamente á oftalmoloxía clínica e á cirurxía oftalmolóxica mediante as súas teorías e investigacións: Deseñou a lámpada de hendidura e o oftalmoscopio libre de reflexo, desenvolveu técnicas cirúrxicas para o tratamento do simbléfaron e unhas lentes correctoras para empregar despois das intervencións de cataratas e redefiniu a teoría da acomodación.

Foi galardoado co Premio Nobel de Medicina en 1911 polas súas investigacións matemáticas sobre a refracción da luz a través do medio transparente do ollo vivo. Gullstrand foi o único individuo que rexeitou e aceptou un premio Nobel o mesmo ano. Ademais de ser un oftalmólogo clínico, tamén foi un brillante investigador.
Emil Theodor Kocher

**Emile Theodor Kocher**, nado en Burgdorf, (Cantón de Berna) o 25 de agosto de 1841 e finado en Berna o 27 de xullo de 1917, foi un médico suízo.

## Traxectoria 
Estudou en Berna, París, Berlín e Londres, obtendo o doutoramento en Berna en 1865. En 1872 sucedeu a Georg Albert Lucke como profesor de cirurxía da Universidade de Berna e director da Clínica Universitaria Cirúrxica de Berna, cargos que ocupou até 1911.

Publicou traballos relativos á glándula tiroide (ideando un método para o seu transplante), tratamentos antisépticos, infeccións cirúrxicas, feridas de bala e osteomielites aguda. Descubriu un método para reducir a luxación do ombreiro e introduciu novas técnicas nas operacións de hernia e de cancro de estómago. Realizou melloras técnicas a numerosos tipos de operacións cirúrxicas do pulmón, o estómago e a vesícula biliar.

En 1878 practicou con éxito a primeira extirpación do bocio, operación que tivo ocasión de repetir máis de 2.000 veces dado que vivía nunha das zonas máis bocióxenas do mundo. En 1912 preparou un coaguleno esterilizado que, inxectado, aumenta a coagulación do sangue e serve para previr e tratar hemorraxias internas.

Os seus éxitos no campo da cirurxía foron debidos en boa parte pola mellora do instrumental e pola utilización sistemática da asepsia. Débeselle a invención das pinzas hemostáticas de grampas que levan o seu nome. Considerado como o mellor cirurxián da súa época, foi elixido presidente do Primeiro Congreso Internacional de Cirurxía (1905)

En 1909 outórgaselle o Premio Nobel de Medicina polos seus traballos sobre a fisioloxía, patoloxía e cirurxía da glándula tiroide. Co importe do premio axudou a fundar o Instituto Kocher en Berna, escola de cirurxía na que se formaron grandes cirurxiáns.

## Véxase tamén 
### Outros artigos 
* Síndrome de Kocher.
### Ligazóns externas 
* Páxina oficial dos Premios Nobel
Jules Bordet

**Jules Jean Baptiste Vincent Bordet**, nado en Soignies o 13 de xuño de 1870 e finado o 6 de abril de 1961, foi un médico inmunólogo e microbiólogo belga. O xénero de bacterias *Bordetella* recibe ese nome na súa honra.

## Traxectoria 
Licenciouse en Física na Universidade Libre de Bruxelas e empezou a traballar no Instituto Pasteur de París en 1894. En 1899 fundou o Instituto Pasteur en Bruxelas.

No ano 1919 concedéuselle o Premio Nobel de Fisioloxía e Medicina polo achado da capacidade bactericida do soro do sangue dos mamíferos, acción mediada por dous compoñentes, un termoestable, os anticorpos e outro termolábil, coñecido como complemento, e pola definición da ligazón no complexo antíxeno-anticorpo, a chamada fixación de complemento, para producir inmunidade.

Foi o descubridor do bacilo que produce a tose ferina, o *Bordetella pertussis* e desenvolveu unha vacina contra a enfermidade.

En 1933 preside o Consello Científico do Instituto Pasteur de París

## Honras 
En Bruxelas atópase o gran hospital que se chama *Jules Bordet*.

## Véxase tamén 
### Outros artigos 
* Sistema do complemento
August Krogh

**Schack August Steenberg Krogh**, nado en Grenaa o 15 de novembro de 1874 e finado en Copenhague o 13 de setembro de 1949, foi un fisiólogo danés.

## Traxectoria 
De etnia xitana, cursou estudos na Universidade de Copenhague, da que foi profesor de fisioloxía animal desde 1916 até 1945.

Comezou as súas investigacións en Groenlandia, relativas ó sistema respiratorio dalgúns animais e do home. Durante as súas investigacións desenvolveu un microtonómetro para medir a tensión do osíxeno e do anhídrido carbónico no sangue arterial. Posteriormente as súas investigacións dirixíronse cara ó estudo das actividades funcionais dos vasos capilares.

Obtivo o Premio Nobel de Medicina en 1919, por establecer o mecanismo que regula o intercambio gasoso na respiración e por descubrir a fisioloxía dos vasos capilares.
-642

## Acontecementos
* Amón, rei de Xudá. Reinou por dous anos, até 640 a.C.

## Mortes 
* Manasés – décimo cuarto rei de Xudá. (n. -687), sucedido polo seu fillo Amón.
* Wukui, dirixente do estado de Qi

## Notas
## Véxase tamén 
### Outros artigos
*Historia ano a ano
-647

## Acontecementos 
* Asurbanipal ataca e saquea Susa.

## Nacementos 
* Xosías – rei de Xudá.

## Outros 
*
Historia ano a ano
Charles Robert Richet

**Charles Robert Richet**, nado en París o 20 de agosto de 1850 e finado na mesma cidade o 4 de febreiro de 1935, foi un médico francés.

## Traxectoria 
Fillo de Alfredo Richet e da súa esposa Eugenia. Estudou na súa cidade natal, graduouse como Doutor de Medicina en 1869, Doutor en Ciencias en 1878 e como o seu pai, profesor, neste caso da Cátedra de Fisioloxía na Facultade de Medicina de París a partir de 1887.

Durante 24 anos, desde 1878 a 1902, foi editor da *Revista Científica* e desde 1917, coeditor do *Xornal de Fisioloxía e Patoloxía Xeral*. Publicou artigos sobre fisioloxía, química e patoloxía experimental.

En fisioloxía traballou sobre os mecanismos da termorregulación en animais de sangue quente. Antes das súas investigacións (1885-1895) sobre polipnea e tremor debido a temperaturas, pouco era coñecido sobre os métodos polos cales os animais privados da súa transpiración cutánea poden protexerse do exceso de calor e como animais arrefriados podían quentarse a si mesmos.

En terapéutica experimental, Richet demostrou que o sangue de animais vacinados contra unha infección, protexe contra a mesma (novembro de 1888). Aplicando estes principios á tuberculose, fixo a primeira inxección seroterapéutica no home, o 6 de decembro de 1890.

Inventou a palabra anafilaxe para nomear a sensibilidade desenvolta por un organismo despois de recibir unha inxección parenteral dun coloide, substancia proteica ou toxina (1902), podendo así afirmar que a inxección parenteral de substancias proteicas modifica profunda e permanentemente a constitución química dos fluídos corporais.
 
As aplicacións da anafilaxe en medicina son extremadamente numerosas. Máis adiante demostrou os fenómenos da anafilaxe pasiva e a anafilaxe *in vitro*. A maioría dos traballos de fisioloxía de Charles Richet, publicados en diversas revistas científicas foron recompilados e publicados en **Travaux du Laboratoire da Faculté de Médecine de Paris* (Alcan, París, 6 vols. 1890-1911).

Catedrático de Fisioloxía e profesor da Sorbona, Membro do Instituto de Francia, Presidente da Sociedade de Bioloxía, o 11 de decembro de 1913 foi galardoado co Premio Nobel de Medicina polas súas investigacións sobre anafilaxe.

Richet foi tamén un dos máis representativos pioneiros da investigación chamada no seu tempo "metapsíquica", termo substituído despois polo acuñado por Max Dessoir: Parapsicoloxía. Richet publicou as súas conclusións no seu voluminoso *Tratado de Metapsíquica. Corenta anos de traballos psíquicos*, así como en *O porvir e a premonición*, traducidos ambos os ó castelán pola Ed. Araluce: en 1923 o primeiro, con eloxioso prólogo do inmunólogo catalán Jaime Ferrán, e en 1932 o segundo.

Así mesmo, dedicou parte do seu tempo a escribir obras de arte dramática e foi un forte defensor da lingua internacional esperanto.

## Notas
Albrecht Kossel

**Ludwig Karl Martin Leonhard Albrecht Kossel**, nado en Rostock o 16 de setembro de 1853 e finado en Heidelberg o 5 de xullo de 1927 foi un médico alemán.

## Traxectoria 
Fillo de Albrecht Kossel, cónsul de Prusia e a súa esposa Clara. Estudou medicina na Universidade de Rostock e en 1872 continúa os seus estudos na Universidade de Estrasburgo, onde recibe leccións de Bary, Waldeyer, Kundt, Baeyer e Felix Hoppe-Seyler. Obtén a licenciatura en 1878.

Dirixiu o Instituto de Fisioloxía de Berlín. Máis tarde accede á Cátedra de Fisioloxía de Marburgo, sendo titular da mesma en Heidelberg, cidade onde falece en 1927.

Descubriu os acedos nucleicos. A este bioquímico alemán foille outorgado o Premio Nobel de Medicina en 1910 polas súas contribucións no desciframento da química de ácidos nucleicos e proteínas, descubrindo os ácidos nucleicos, bases na molécula de ADN, que constitúe a substancia xenética da célula.

A súa vocación investigadora introduciuno na área da fisioloxía celular e seguindo os descubrimentos de Miescher comezou a desenvolver unha serie de estudos que lle levaron a importantes conclusións sobre a síntese das proteínas, a destacar a importancia das encimas e a intuír o papel dos ácidos nucleicos na herdanza. Establece as bases da estrutura do ADN, ó estudar as nucleínas (nucleoproteínas) mostrando que consistían nunha porción proteica e outra non proteica (acedos nucleicos).

Posteriormente, describe os seus compoñentes, distinguindo entre adenina, citosina, guanina, timina e uracilo. Kossel estableceu as bases que conduciron a esclarecer a estrutura do ADN.

## Véxase tamén
### Bibliografía 
* *Untersuchungen über die Nukleine und ihre Spaltungsprodukte* (Investigations into the nucleins and their cleavage products), 1881
* *Die Gewebe des menschlichen Körpers und ihre mikroskopische Untersuchung* (The tissues in the human body and their microscopic investigation), 1889-1891
* *Leitfaden für medizinisch-chemische Kurse* (Textbook for medical-chemical courses), 1888
* *Die Probleme der Biochemie* (The problems of biochemistry), 1908
* *Die Beziehungen der Chemie zur Physiologie* (The relationships between chemistry and physiology), 1913
-689

## Acontecementos 
* Revolta de Babilonia contra os asirios. O rei Senaquerib reprimiuna chegando a case destruír a cidade.

## Nacementos 
*
## Mortes 
*
## Outros 
*
Historia ano a ano
-633

## Nacementos 
* Hannón o navegante, que realizou unha viaxe pola costa occidental de África.

## Outros 
* Historia ano a ano
-622

## Acontecementos 
* Xosías ordena a reparación do templo de Xerusalén.

## Nacementos 
*
## Mortes 
*
## Outros 
*
Historia ano a ano
O Coto, Cabalar, A Capela

**O Coto** é un lugar na parroquia de Cabalar no concello da Capela, na comarca do Eume, na provincia da Coruña. No ano 2010 tiña 4 habitantes segundo datos do Instituto Nacional de Estadística, deles 2 eran homes e 2 eran mulleres.

## Lugares e parroquias 
### Lugares de Cabalar 
### Parroquias da Capela
-634

## Acontecementos 
* Inicio do arcontado de Epaineto en Atenas.
* Ciáxares derrota ós asirios en batalla, e cerca Nínive. 
* Os escitas, que xa expulsaran ós cimerios de Europa, invaden Asia, derrotan a Ciáxares e invaden a Media.

## Nacementos
* Tales de Mileto, filósofo grego
* Nabucodonosor II, rei do Imperio Neo-Babilonio (data aproximada)

## Notas
## Véxase tamén 
### Outros artigos
* Historia ano a ano
-603

## Acontecementos 
* Destrución de Ashdod, cidade-estado dominada por Asiria no século -VII. Foi destruída por Nabucodonosor II, rei de Babilonia.
* 18 de maio – eclipse solar.

## Nacementos 
*
## Mortes 
*
## Outros 
*
Historia ano a ano
## Notas
Camillo Golgi

[miniatura|O [Hipocampo (anatomía)|hipocampo do cerebro, por Camillo Golgi.]]

**Bartolomeo Camillo Emilio Golgi**, nado en Corteno Golgi (Italia) o 7 de xullo de 1843 e finado en Pavia o 21 de xaneiro de 1926, foi un médico e citólogo italiano.

## Traxectoria 
Fillo dun funcionario do departamento médico, estudou medicina na Universidade de Pavia, onde se graduou en 1865. Traballou algún tempo na clínica psiquiátrica do criminólogo Cesar Lombroso, pero pronto se interesou pola histoloxía. En 1872 comezou a traballar no pavillón de incurábeis dun hospital de Abbiategrasso. Exerceu como profesor de anatomía nas Universidades de Turín e Siena e como catedrático de histoloxía na de Pavia, da que chegou a ser decano da Facultade de Medicina e reitor.

A pesar dos escasos medios con que contaba, logrou importantes resultados cos seus experimentos, entre os que destaca o método da tintura mediante nitrato de prata, que supuxo unha revolución no estudo en laboratorio dos tecidos nerviosos. Empregando este método, identificou unha clase de célula nerviosa dotada dunhas extensións (ou dendritas) mediante as cales se conectan entre si outras células nerviosas. Este descubrimento permitiu a Wilhelm von Waldeyer-Haltz formular a hipótese de que as células nerviosas son as unidades estruturais básicas do sistema nervioso, hipótese que máis tarde demostraría Santiago Ramón y Cajal, quen desenvolveu a teoría neuronal.

En 1876, tralo seu regreso á Universidade de Pavia, continuou o exame das células nerviosas, e obtivo probas da existencia dunha rede irregular de fibriñas, cavidades e gránulos, que na súa honra pasaron a denominarse aparato de Golgi e que desempeña un papel esencial en operacións celulares como a construción da membrana, o almacenamento de lípidos e proteínas ou o transporte de partículas ó longo da membrana plasmática.

Entre 1885 e 1893 dedicou as súas investigacións ó estudo do paludismo, e chegou a resultados tan importantes como a distinción entre o paludismo terciano e cuartano, en canto patoloxías provocadas por dúas especies diferentes dun mesmo protozoo parasito denominado Plasmodium, así como a identificación do acceso febril como orixinado pola liberación por parte do devandito organismo de esporas no fluxo sanguíneo.

En 1906 Golgi recibiu o Premio Nobel de Medicina conxuntamente con Santiago Ramón y Cajal (1852-1934) polos seus estudos sobre a estrutura do sistema nervioso.

Morreu en Pavia, Italia, en xaneiro de 1926.

## Véxase tamén
Akatsuki

**Akatsuki** pode referirse a:

*Organización Akatsuki, unha organización criminal ficticia do manga Naruto.
*Akatsuki (sonda espacial), unha sonda espacial xaponesa con destino a Venus.
Vicenç Navarro

**Vicenç Navarro López**, nado en Barcelona en 1937, é un economista, sociólogo e politicólogo catalán. É catedrático de Ciencias Sociais pola Universidade Pompeu Fabra.

## Traxectoria 
Licenciouse en Medicina en 1962 na Universidade Pompeu Fabra, pero ese mesmo ano debe abandonar España como consecuencia da súa actividade antifranquista. Aséntase en Suecia, onde estuda economía en Uppsala e Estocolmo, e posteriormente no Reino Unido, proseguindo os seus estudos en Londres, Oxford e Edimburgo. Dende 1967 e durante 35 anos foi profesor da Universidade Johns Hopkins, en Baltimore, Estados Unidos.

Centrado en estudos arredor do estado do benestar, Navarro é enormemente crítico coa estrutura económica neoliberalista, arredor da cal ten publicado numerosos artigos en xornais e revistas como *Público*, *Rebelión.org* ou *El Plural*, ademais de libros como o acabado de saír *Hay alternativas*, de distribución libre, onde propón, xunto con Alberto Garzón e Juan Torres López, unha serie de medidas afastadas da retórica oficial para crear emprego e benestar no estado español. Adicionalmente, ten asesorado a distintos gobernos, como os de Cuba, Estados Unidos, Chile ou Suecia, sobre política sanitaria.

## Obras 
* *Neoliberalismo y Estado del Bienestar* (2000). Madrid, Ariel Económica. 
* *Globalización Económica, Poder Político y Estado del Bienestar* (2001). Madrid, Ariel Económica.
* *Bienestar Insuficiente, Democracia Incompleta. De lo que no se habla en nuestro país* (2002). XXX Premio Anagrama de Ensayo. Barcelona: Anagrama
* *The Political Economy of Social Inequalities. Consequences for Health and Quality of Life* (2002).
* *El estado de Bienestar en España* (2003).
* *El estado de Bienestar en Cataluña* (2003).
* *Political and Economic Determinants of Population Health and Well-Being* (2004). Baywood (with C. Muntaner).
* *The Political and Social Context of Health* (2004). Baywood.
* *El subdesarrollo social de España: causas y consecuencias* (2006). Barcelona: Anagrama.
* *Hay alternativas* (con Juan Torres López e Alberto Garzón, 2011). Editorial Sequitur.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* Páxina web de Vicenç Navarro
Sacofarinxiformes

miniatura|300px|Peixe pelicano (*Eurypharynx pelecanoides*)
Os **Sacofarinxiformes** (Saccopharyngiformes) son unha orde de peixes teleósteos, dentro da superorde Superorde Elopomorfos (Elopomorpha). Comprende un pequeno número de especies abisais de estraño aspecto aínda que con certas semellanzas coas anguías.

## Características 
Perderon algúns ósos do cranio e do corpo. Carecer de escamas, aletas pelvianas e de vexiga natatoria. Teñen unhas mandíbulas proporcionalmente moi grandes, ata o punto de que algunhas especies son quen de consumir peixes de maior tamaño ca eles. A liña lateral non posúe poros senón uns grupos de túbulos.

Comen peixes, copépodos, camaróns e plancto. Utiliza a boca como unha rede, abríndoa mentres nada cara á presa e enviándoa enteira.

## Clasificación 
Divídese en catro familias:
* Familia Cyematidae 
* Familia Eurypharyngidae 
* Familia Monognathidae
* Familia Saccopharyngidae

## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* Taxonbomía FishBase
* Taxonomía ITIS]
* Ficha do *Eurypharynx pelecanoides*
Candorca, San Martiño de Lanzós, Vilalba

**Candorca** é un lugar da parroquia de San Martiño de Lanzós, no concello lugués de Vilalba, na comarca da Terra Chá.

## Lugares e parroquias
### Lugares de San Martiño de Lanzós
### Parroquias de Vilalba
## Notas 
## Véxase tamén 
### Outros artigos 
* Lugares de Vilalba
Rebelión.org

***Rebelión.org*** é un sitio web configurado como un medio de información alternativo, que publica artigos, baixo licenza Creative Commons, de contido social, político, cultural, económico e ecolóxico, dende unha perspectiva de esquerdas e anticapitalista.

## Características 
Xurdiu en 1996 en Madrid, como iniciativa dun grupo de xornalistas vinculados ao PCE. Entre os seus colaboradores habituais salientan Noam Chomsky, Marta Harnecker, Vicenç Navarro, Hainz Dieterich, Samir Amin, James Petras, Carlos Taibo ou Pascual Serrano.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* Sitio web de rebelión.org
Lúas de Saturno

A lista de embaixo clasifica as **lúas de Saturno** segundo o período orbital crecente dende Saturno. As lúas con masa bastante para formar superficialmente un esferoide están en negro. As lúas irregulares están en vermello, laranxa ou gris.

### Lúas non confirmadas 
Os obxectos seguintes (observados pola sonda Cassini) non están confirmados como corpos sólidos. Non está claro se estas posibles lúas son reais ou se se trata doutros fenómenos persistentes no seo do anel F.

## Galería de imaxes 

Ficheiro:Enceladus from Voyager.jpg|Encelado
Ficheiro:Dione color.jpg|Dione
Ficheiro:PIA09813 Epimetheus S. polar region.jpg|Epimeteo
Ficheiro:Hyperion_PIA07740.jpg|Hiperión
Ficheiro:Iapetus_as_seen_by_the_Cassini_probe_-_20071008.jpg|Iapeto
Ficheiro:Mimas PIA06258.jpg|Minas
Ficheiro:Rhea hi-res PIA07763.jpg|Rea
Ficheiro:Tethys_from_Cassini.jpg|Tetis
Ficheiro:Titan_Natural_Color.jpg|Titán

## Notas 
## Véxase tamén 
### Outros artigos 
* Aneis de Saturno
A Abelleira, A Capela, A Capela

**A Abelleira** é un lugar da parroquia da Capela, no concello da Capela, na comarca do Eume. No ano 2010 tiña 1 habitante (1 muller) segundo datos do Instituto Nacional de Estadística.

## Lugares e parroquias 
### Lugares da Capela 
### Parroquias da Capela
José Novo Rodríguez

**José Novo Rodríguez** pode facer referencia a:
***José Novo Rodríguez** (Betanzos, 1893-1936) político galego.
***José Novo Rodríguez** (A Coruña, 1914) futbolista galego.
Caraciformes

Os **Caraciformes** (*Characiformes*) son unha orde de peixes teleósteos, dentro da superorde Ostariofisos (Ostariophysi). Entre outras, inclúe as pirañas.

## Características 
Como corresponde á superorde, caracterízanse pola presenza do aparato de Weber. Así mesmo, posúen unha pequena adiposidade carnosa entre a aleta dorsal e a cola. A pel está cuberta de escamas ben definidas (algunha especie carece de escamas). Dentes, normalmente, ben desenvolvidos (a maioría son carnívoros).

Aletas pelvianas con 5-12 radios; aleta anal curta a moderadamente longa.

Son especies de auga doce, presentes en lagos tropicais e ríos de Suramérica, Centroamérica e África central. Moitas especies son moi pequenas e de cores vistosas, polo que resultan apreciados para a cría en acuarios.

## Clasificación 
Nun principio constituían unha única familia, os Characidae, dentro da orde dos Cipriniformes, pero actualmente admítense 18 familias (FishBase), a maiores doutras xa extinguidas:
* Familia Acestrorhynchidae
* Familia Alestidae
* Familia Anostomidae
* Familia Characidae
* Familia Chilodontidae
* Familia Citharinidae
* Familia Crenuchidae
* Familia Ctenoluciidae
* Familia Curimatidae
* Familia Cynodontidae
* Familia Distichodontidae
* Familia Erythrinidae
* Familia Gasteropelecidae
* Familia Hemiodontidae
* Familia Hepsetidae
* Familia Lebiasinidae
* Familia Parodontidae
* Familia Prochilodontidae

## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* Taxconomía ITIS
* Taxonomía FishBase
Baptisterio

[miniatura|O baptisterio de [Parma.]]
Co nome de **baptisterio** desígnanse as pequenas igrexas e capelas destinadas á administración do bautismo, xa estean illadas das grandes basílicas (aínda que sempre próximas a estas), encostadas a elas ou dentro das mesmas. Construíronse en edificio á parte na época do emperador romano Constantino, sendo xa raro atopalos así a partir do século VII. En cambio, dispuxéronse como capela en todas as parroquias a partir de devandito século. Coñécese tamén co nome de **baptisterio** ó lugar ou sección da igrexa dedicado ó bautismo, no cal se sitúa a pía bautismal.

Cando os baptisterios se erixían en edificio separado elevábanse sobre planta circular ou poligonal e coroábanse cunha cúpula de idéntica planta que se sostiña por arcos apoiados nunha columnata concéntrica ao muro. O seu interior adornábase con mosaicos e pinturas e no centro do plano alzábase a gran pía bautismal de pedra. Case todos os baptisterios dedicáronse a Xoán o Bautista e non se fundaban senón nas cidades que tiñan bispo.

O baptisterio paleocristián de San Giovanni in Fonte, na Catedral de Nápoles, considérase o máis antigo de Occidente. É soado e típico, entre outros, o baptisterio da Basílica de San Xoán de Latrán que data da época de Constantino. Con el compite o mausoleo de Santa Constanza que probablemente serviu tamén de baptisterio na mesma época; o primeiro elevábase sobre planta octogonal e o segundo, sobre planta circular.

Tamén se erixiron desde o século XV numerosos baptisterios illados en Francia, no Norte de África, en Exipto, en Siria e nalgunhas outras rexións de Oriente. En España, apenas se coñecen baptisterios con esta característica.

## Notas 
## Véxase tamén
Canejan

**Canejan** é un concello español da provincia de Lleida, en Cataluña. Forma parte da comarca do Val de Arán e está situado á dereita do río Garona, na fronteira con Francia.

## Demografía 
## Localidades 
O concello está formado por nove entidades de poboación, aínda que só cinco permanecen habitados: Bordius (0 hab.), Campespín (0 hab.), Canejan (75 hab.), era Cassenhau (0 hab.), Moron e era Mòla (19 hab.), Pontaut (1 hab.), Porcingles (6 hab.), eth Pradet (6 hab.) e Sant Joan de Toran (0 hab.).

## Galería de imaxes 

Ficheiro:Església de Canejan.jpg|Torre da igrexa de Canejan

## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* Sitio web do concello 
* Información da Generalitat de Catalunya 
* Información do Institut d'Estadística de Catalunya
Notacantiformes

miniatura|300px|*Halosaur* spp
Os **Notacantiformes** (Notacanthiformes) son unha orde de peixes teleósteos, da superorde dos Elopomorfos (Elopomorpha), que comprende especies de peixes mariños con forma de anguía, chamados anguías espiñosas e halosaurios.

## Características 
Aletas pectorais en posición relativamente alta; aletas pelvianas en posición abdominal, con 7-11 radios, habitualmente conectadas por unha membrana. Aleta anal de base longa, unida ó que queda da caudal. Vexiga natatoria presente. Algunhas especies teñen fotóforos.

## Clasificación 
ITIS considérao como a suborde Notacanthoidei, da orde Albuliformes. Outros autores, como FishBase, baseándose na desaparición da aleta caudal, considérannos orde propia.

Divídese en dúas familias:
* Familia Halosauridae (halosaurios)
* Familia Notacanthidae (anguías espiñosas)

## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* Taxonomía Notacanthoidei (ITIS)
* Taxonomía FishBase
Redondo, San Martiño de Lanzós, Vilalba

**Redondo** é un lugar da parroquia de San Martiño de Lanzós, no concello lugués de Vilalba, na comarca da Terra Chá.

## Lugares e parroquias 
### Lugares de San Martiño de Lanzós 
### Parroquias de Vilalba 
## Notas 
## Véxase tamén 
### Outros artigos 
* Lugares de Vilalba
Hospital Nicolás Peña

O **Hospital Nicolás Peña**, tamén coñecido popularmente como *Hospital Municipal*, é un centro hospitalario público situado no centro de Vigo, pertencente ao Complexo Hospitalario Universitario de Vigo.

## Historia 
Vigo inaugurou o seu primeiro hospital municipal no ano 1895, que primeiramente se chamou **Hospital Elduayen**. En 1918, ante o incremento da poboación do concello, decidiuse construír un novo hospital na situación actual.

Comezou a funcionar en 1922. Os edificios, segundo os planos de Manuel Gómez Román e Jacobo Esténs, tiñan a configuración típica deste tipo de centros nesta época: un xardín ou parque onde se construíron tres pavillóns para atención dos enfermos.

Ata os anos noventa, atendía aos chamados enfermos "de beneficencia", aqueles que carecían da protección da Seguridade Social.

En 1994 integrouse no Servizo Galego de Saúde, pasou a ser un hospital para o tratamento de pacientes crónicos. Construíuse un novo edificio de hospitalización e reformáronse tódolos pavillóns.

Tamén se lle cambiou o nome e se lle puxo o de Nicolás Peña (†1991), un médico vigués de orixe burgalesa que fora director do hospital.

## Servizos 
A apertura do novo Hospital Álvaro Cunqueiro, no ano 2015, foi causa tamén dunha reestruturación dos servizos sanitarios que se viñan prestando nos outros hospitais públicos da área, con peches e reasignación de competencias. No que atinxe a este hospital o principal cambio viu polo peche dos servizos psiquiátricos do Hospital do Rebullón e o seu traslado ao Nicolás Peña, que se fixo efectivo os días 19 e 20 de xaneiro de 2016. O hospital acolle:
* Pavillón 1: Administración e Dirección. E os servizos de Contabilidade, Facturación e C.Administrativa do CHUVI
* Pavillón 2: Centro de Saúde de Atención Primaria. E a base medicalizada do 061. 
* Pavillón 3: Unidades de Saúde Mental de adultos e Infanto-Xuvenil.
* Pavillón 4: Base do Centro de Transfusións de Galicia e o Hospital de día de Psiquiatría.
* Novo edificio de hospitalización: servizos xerais do hospital, centrais, admisión e hospitalización de psiquiatría, tanto de longa como de media estancia. Tamén o servizo de subministración de todo o CHUVI e capela.
* Pavillón 7: antiga capela, a actual está no novo edificio de hospitalización.
* Pavillón 8 (antiga lavandería): Servizo de Mantemento e outros.

## Notas
## Véxase tamén 
### Bibliografía 
* 
### Outros artigos 
* Hospital Álvaro Cunqueiro
### Ligazóns externas 
* SERGAS
Hospital do Meixoeiro

miniatura|300px|Hospital do Meixoeiro visto dende a rúa Ramón Nieto e debaixo del está o Parque Comercial Meixueiro.

O **Hospital do Meixoeiro** é un centro hospitalario público da cidade de Vigo. Está situado no lugar do Meixoeiro, en terreos das parroquias de Lavadores (zona de urxencias) e Bembrive (zona hospitalaria), e foi inaugurado o 30 de novembro de 1989. É un hospital xeral, é dicir, que ofrece todos ou case todas as especialidades médicas e cirúrxicas, aínda que tamén é centro de referencia en certas especializades de oncoloxía e cardioloxía e outras enfermidades tropicais coma o ébola ou o zika, nestes casos é centro de referencia para toda Galicia. Forma parte do Complexo Hospitalario Universitario de Vigo e no ano 2015 foi galardoado co premio Vigués distinguido.

## Estrutura 
O conxunto foi deseñado polos arquitectos Aurelio Botella, Joaquín Vaamonde e Julián Arranz. O Hospital consta de catro edificios, tres anexos e dúas naves.

O edificio principal ten 7 plantas ademais do baixo e dous sotos onde se atopan os servizos de hospitalización e servizos centrais, laboratorios e quirófanos de ciclo rápido. O segundo edificio aloxa os servizos de urxencias, bloque cirúrxico, urxencias, anatomía patolóxica e cociña. O terceiro edificio consta de dúas plantas,un baixo e un soto nos que se atopan os servizos centrais e vestiarios, radioloxía e rehabilitación. O cuarto edificio, aloxa a cafetería e a biblioteca do centro.

No anexo 1 están salón de actos, dirección e a Escola Universitaria de Enfermaría, que depende da Universidade de Vigo. O anexo 2 acolle as instalacións de alta tecnoloxía de Galaria (o antigo MEDTEC) de cardioloxía e oncoloxía, ademais do almacén xeral do hospital. No anexo 3 están a área ambulatoria, consultas externas e probas ambulatorias. A nave industrial aloxa as instalacións de lavandaría de todo o CHUVI e as salas de instalacións industriais (climatización, xeradores eléctricos...). A nave de servizos acolle os talleres de mantemento, almacén temporal de residuos e almacén de lavandaría

## Notas 
## Véxase tamén 
### Bibliografía 
* 
### Outros artigos 
* Hospital Álvaro Cunqueiro
### Ligazóns externas 
* SERGAS
Policlínico Cíes

O **Policlínico Cíes** foi un pequeno hospital de titularidade pública situado en Vigo. Facía parte do Complexo Hospitalario Universitario de Vigo. Pechou en 2015.

Foi construído en 1967 segundo deseño de Xosé Bar Boo, cun deseño circular, no seu día moi innovador. No ano 2006, engadíuselle un anexo nun estilo completamente distinto.

É un edificio de seis plantas que estaba adicado a consultas externas de atención especializada e mais a cirurxía de ciclo rápido, é dicir, que normalmente non require hospitalización.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* Arquitectura y Urbanismo de Vigo .
Centro de especialidades da Dobrada

O **Centro de especialidades A Doblada** situado no barrio da Dobrada, no concello de Vigo, foi un centro sanitario de titularidade pública que ofrecía atención ambulatoria especializada ademais de servizos como análises clínicas ou radioloxía.

Era parte do Complexo Hospitalario Universitario de Vigo.

## Véxase tamén
### Outros artigos
*Centro de especialidades de Coia (pechado).
### Ligazóns externas
*CHUVI
Centro de especialidades Coia

O **Centro de especialidades Coia** situado no bario do mesmo nome, no concello de Vigo era un centro sanitario de titularidade pública que ofrecía atención ambulatoria especializada ademais de servizos como análises clínicas, fisioterapia ou orientación familiar.

Formaba parte do Complexo Hospitalario Universitario de Vigo.

En setembro do 2015 foi pechado debido ao mal estado das instalacións, a apertura do Hospital Álvaro Cunqueiro e o traslado dos seus servizos a outros centros do Complexo.
## Notas
## Véxase tamén
### Outros artigos
*Centro de especialidades da Doblada (pechado)

### Ligazóns externas
*CHUVI
Cipriniformes

[miniatura|300px|[Carpa común|Carpa (*Cyprinus carpio*)]]
Os **Cipriniformes** (Cypriniformes) son unha orde de peixes teleósteos, dentro da superorde Ostariofisos (Ostariophysi). Comprenden máis de 6.000 especies amplamente distribuídas aínda que ausentes en Australia e en Suramérica, case exclusivamente en augas doces, algunhas delas de grande importancia económica tanto pola pesca como pola súa cría industrializada.

## Características 
Caracterízanse por ter unha aleta dorsal simple, pero nalgunhas familias existe unha segunda aleta adiposa. Algunhas especies teñen dentes farínxeos.

## Clasificación 
Ata hai pouco, os Cipriniformes eran considerados como un grupo parafilético pero actualmente constitúen unha orde propia. Divídense en dúas subordes con 6 familias:
* Suborde Cobitoidea: 
** Familia Balitoridae 
** Familia Catostomidae 
** Familia Cobitidae 
** Familia Gyrinocheilidae 
* Suborde Cyprinoidea: 
** Familia Cyprinidae 
** Familia Psilorhynchidae

Os Cipriniformes son a orde máis primitiva dos Ostariofisos, segundo se desprende das evidencias fisiolóxicas e do feito de teren unha distribución mundial, o que indica que dispuxeron de máis tempo para se dispersaren. Os primeiros Cipriniformes deberon diverxer dos Caraciformes hai aproximadamente 250 millóns de anos. É probable que se orixinaran no sueste de Asia pola enorme diversidade que alí presentan.

## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* Taxonomía ITIS
* Taxonomía FishBase
Archibald Vivian Hill

**Archibald Vivian Hill**, nado en Bristol o 26 de setembro de 1886 e finado en Cambridge o 3 de xuño de 1977, foi un fisiólogo e matemático británico.

## Traxectoria 
Estudou no Trinity College de Cambridge, de onde posteriormente foi profesor entre 1910 e 1916), así como do King's College entre 1916 e 1925. En 1923 sucedeu a Ernest Starling na cátedra Brackenbury de fisioloxía do University College de Londres, posto que mantivo até o seu retiro en 1951. Continuou investigando activamente até 1966.

Desde 1926 foi profesor da Royal Society, e desde 1935 secretario da mesma. Foi membro do comité executivo do National Physical Laboratory. Durante a segunda guerra mundial formou parte dunha comisión científica asesora do goberno. Desde 1935 estivo a traballar con Patrick Blackett e Sir Henry Tizard nun comité que deu lugar ao nacemento do radar.

Recolleu parte das súas investigacións no libro *Living Machinery* (1927).

Foi galardoado en 1922 co Premio Nobel de Medicina polo seu labor de investigación sobre a termodinámica dos músculos, premio compartido con Otto Fritz Meyerhof.

## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* Biografía de Archibald V. Hill no Nobel e-Museum