Central hidroeléctrica

250px|miniatura|Central hidroeléctrica
Unha **central hidroeléctrica** é aquela que se utiliza para a xeración de enerxía eléctrica mediante o aproveitamento da enerxía potencial da auga represada nun encoro situado a nivel máis alto que a central.

A auga é conducida mediante unha tubaxe de descarga á sala de máquinas da central, onde mediante enormes turbinas hidráulicas se produce a xeración de enerxía eléctrica.

## Características 
As dúas características principais dunha central hidroeléctrica, desde o punto de vista da súa capacidade de xeración de electricidade, son:
* A potencia, que é función do desnivel existente entre o nivel medio do encoro e o nivel medio das augas debaixo da central, e do caudal máximo, ademais das características da turbina e do xerador.
* A enerxía garantida, nun lapso de tempo determinado, xeralmente un ano, que está en función do volume útil do encoro e da potencia instalada.

A potencia dunha central pode variar desde uns poucos MW (megavatios) ata miles. Cando é menor de 10 MW se consideran minicentrais. En Paraguai e o Brasil atópase a maior central hidroeléctrica do mundo, o encoro de Itaipú que ten unha potencia instalada de 14.000 MW en 20 turbinas de 700 MW cada unha.

## Tipos 
Desde o punto de vista da súa concepción arquitectónica, as centrais poden ser clasificadas en:
* Centrais ao aire libre, ao pé da presa, ou relativamente afastadas desta, e conectadas por medio dun encanamento en presión
* Centrais en caverna, xeralmente conectadas ao encoro por medio de túneles, encanamentos en presión, ou pola combinación de ambas formas.

Desde o punto de vista de como utilizan a auga para a xeración, pódense clasificar en:

* **Centrais a fío de auga**, tamén denominadas *centrais de auga fluinte* ou *de pasada*. Utilizan parte do fluxo dun río para xerar enerxía eléctrica. Operan en forma continua porque non teñen capacidade para almacenar auga, non dispoñen de encoro. Turbinan a auga dispoñible no momento, limitada á capacidade instalada. Nestes casos as turbinas poden ser de eixe vertical, cando o río ten unha pendente forte, ou horizontal cando a pendente do río é baixa.
* **Centrais axustadas a un ou máis encoros**. É o tipo máis frecuente de central hidroeléctrica. Utilizan un encoro para reservar auga e ir graduando a auga que pasa pola turbina. É posible xerar enerxía durante todo o ano se se dispón de reservas suficientes. Requiren un investimento maior.
* **Centrais mareomotrices**. Utilizan o fluxo e refluxo das mareas. Poden ser ventaxosas en zonas costeiras onde a amplitude da marea é ampla, e as condicións morfolóxicas da costa permiten a construción dunha presa que corta a entrada e saída da marea nunha baía. Xérase enerxía tanto no momento do enchido como no momento do baleirado da baía.
* **Centrais mareomotrices mergulladas**. Utilizan a enerxía das correntes submarinas. En 2002, en Gran Bretaña, implantouse a primeira destas centrais a nivel experimental.
* **Centrais que aproveitan o movemento das ondas**. Este tipo de central é obxecto de investigación desde a década dos 80. A inicios de agosto de 1995, o "Ocean Swell Powered Renewable Energy (OSPREY)" implantou a primeira central que utiliza a enerxía das ondas no norte de Escocia. A potencia desta central é de 2 MW. Lamentablemente foi destruída un mes máis tarde por un temporal.

## Modalidade de xeración 
A modalidade con que se opera unha central hidroeléctrica pode variar ao longo da súa vida útil. As centrais poden operar en réxime de:
* xeración de enerxía de base
* xeración de enerxía en períodos de punta. Estas á súa vez pódense dividir en:
** centrais tradicionais; ou,
** centrais reversibles ou de bombeo.

A demanda de enerxía eléctrica dunha cidade, rexión, ou país, ten unha variación ao longo do día. Esta variación é función de moitos factores, entre os que se destacan:
* tipos de industrias existentes na zona, e quendas que estas realizan na súa produción;
* tipo de cociña doméstica que se utiliza con máis frecuencia;
* tipo de quentador de auga que se utiliza;
* a estación do ano;
* a hora do día en que se considera a demanda.

A xeración de enerxía eléctrica debe seguir a curva de demanda, así, a medida que aumenta a potencia demandada deberá incrementarse o caudal turbinado, ou iniciar a xeración con unidades adicionais, na mesma central, e ata iniciando a xeración en centrais reservadas para estes períodos.

## Véxase tamén 
### Outros artigos 
* Enerxía hidráulica
* Enerxía mareomotriz

### Bibliografía 
* Manuale dell'Ingegnere. Edición 81. Editado por Ulrico Hoepli, Milán, 1987. ISBN 88-203-1430-4
* Handbook of Applied Hydraulics. Biblioteca do Congreso, Catalog Card Number 67-25809.
* Engenharia de Recursos Hídricos. Ray K.Linsley & Joseph B. Franzini. Editora da Universidade de Sao Paulo e Editora McGraw-Hill do Brasil, Ltda. 1978.
* Handbook of Applied Hydrology. A Compendium of Water-resources Tecnology. Ven Te Chow, Ph.D., editor en xefe. Editora McGraw-Hill Book Company. ISBN 07-010774-2. 1964.
* Hidráulica de los Canales Abiertos. Ven Te Chow. Editorial Diana, México, 1983. ISBN 968-13-1327-5