Xosé Otero Canto

**Xosé Otero Canto**, nado na Ponte de Outeiro (Outeiro, Castro de Rei) o 6 de xuño de 1951, é un escritor galego.
miniatura|IES Lucus Augusti, onde estudou e foi profesor.

## Traxectoria 
Estudou no Instituto Masculino de Lugo. Rematou Maxisterio en 1967, estudou Filoloxía Románica na Universidade de Santiago de Compostela, promoción 1970-1975. Foi profesor na academia Lope de Vega e no Colexio Fingoi de Lugo entre 1977 e 1979. Nese ano aprobou oposicións para o ensino medio.

Deu clase no Instituto de Formación Profesional de Guitiriz, onde foi membro do equipo directivo, no IES Muralla Romana de Lugo e no IES Lucus Augusti, do que foi catedrático de lingua e literatura castelá. Foi profesor colaborador do Instituto de Ciencias da Educación da Universidade de Santiago e profesor relator no Centro de Formación Continuada do Profesorado en Lugo.

## Obra 
### Poesía 
* *Salaios da chaira*, 2006, Fundación Manuel María.
* *Arelas de prata e soños*, IESCHA 2008.
* *Guía poética da muralla de Lugo*, 2010, Concello de Lugo.
* *Miño, río pai e amigo*, 2010, Irmandade Manuel María.
* *Outono, mancebo céfiro de ás ergueitas*, 2010, Espiral Maior.
* *Poemas da cidade*, 2010, Follas Novas.
* *Nenias chairegas*, 2013, Alvarellos Editora.
* *Poética da viaxe*, 2012, Iescha.
* *Valuria*, 2015, Irmandade Manuel María.
* *As Catedrais, portas do misterio*, 2016, Concello de Ribadeo.
* *Telúrica, 2017.* Alvarellos Editora. Libros do Sarela.
* *Muralla, lúa chea imperial, 2017.* Concello de Lugo
* *Sinódica luz*, 2018. Ourense: Editorial Cuestión de Belleza. ISBN 978-84-944866-8-5
* *Berce máxico e uterino* (Lendas da lagoa de Fonmiñá). Lugo, 2022. ISBN 978-84-09-37740-4
* *Romanceiro do Pedregal de Irimia -Lendas-.* Edita Irmandade Manuel María e Concello de Meira. Coruña 2024. ISBN 978-84-09-57069-0
* *Crónica da Valuria.* Edita Irmandade Manuel María.Coruña 2024.*ISBN 978-84-09-59757-4*

### Prólogos 
* *Nube de seda na lúa e outros relatos*, de Xosé Luís Vázquez Somoza (2009)
* *Tebras*, de Anxo Lamas (2012)
* *Un nuevo amanecer,* de Francisco Neira Pampín, 2023. *"Proemio para F.J. Neira Pampín".* Edit. Punto Rojo. ISBN:979-88-65241-94-2.
* *Un nuevo amanecer,* de José Carlos Ulloa García*, 2023."Exordio para J.C. Ulloa García".* Edit. Punto Rojo*.* ISBN: 979-88-65241-94-2.
* *Medio século de poesía en galego sobre O Nadal en Begonte do Belén (Lugo-Galicia)*.Edit. Egeria.-Xunta de Galicia. La Voz de la Verdad.  1ª Edición. Lugo 2025

### Ensaio 
*  *A poesía de Avelino Díaz en "Debezos"*. Biblioteca Virtual de Galiciadixital.
*  *Imos coller niños novos . . .* A poesía galega de Francisco de Fientosa (1912-1936) nos cinco idiomas ibéricos (2022) Colectivo Egeria.
*  *Medio siglo de poesía en castellano sobre la Navidad* en Begonte del Belén (Lugo-Galicia). Edita Centro Cultural José Domínguez Guizán. Egeria. 1ª edición. La Voz de la Verdad. Lugo 2025

### Obras colectivas 
* *Manuel María*. Libro colectivo de homenaxe. 2017. Ed. Deputación Provincial de Lugo. Coordina Xosé Estévez.
* *Cerna de Carballo.* Libro colectivo en homenaxe a Xosé Manuel Carballo Ferreiro visto por 200 amigos/as. Ed. Xermolos.
* *Poemas para Alfonso Blanco, Pregoeiro da luz.* Ed. Concello de Guitiriz. Colectivo Egeria.
* *Manuel Rodríguez López, 25 anos despois. Memoria viva dun poeta obreiro.* Coordinador Antonio Giz. Edit. Galicia 
* *Pasado e presente de Santa María de Outeiro.* Ed. Deputación de Lugo e outros.

* *Festas 2010. Ponte de Outeiro.* Ed. Comisión de festas.
* *Festas 2011. Ponte de Outeiro*. Ed. Comisión de festas.
* *Letras no Lucus.* Coordina Manuel Celso Matalobos.
* *Antoloxía. 21 voces poéticas.8 de marzo. Versos na loita en común.* Edición dixital en Culturalia GZ. 2020.
* *Certame de poesía Rosalía de Castro de Cornellá.* Xunta de Galicia. Coordinación: Xulio Couxil.
* *Alén do silencio.* Obra colectiva 2014. Abooks.
* *IV, V E VI Edición dos premios do Certame Literario Terras de Chamoso.* Edita Asoc. Cultural Arumes do Corgo. 2014.
* *XV CERTAME LITERARIO. Concello de Ames. Narrativa e Poesía.*Edit. Concello de Ames. 2019.
* *XVII Certame Literario Concello de Paradela. Manuel Oreste Rodríguez López. Premios poesia, narrativa.*Edit. Concello de Paradela. Deputación de Lugo. 2012.
* *O NADAL. XXIII Certame de Xornalismo. Certame de Poesía.*Centro Cultural "José Domínguez Guizán". 2009.
* *O NADAL. XXXIV Certame de Xornalismo. Certame de Poesía.*Centro Cultural "José Domínguez Guizán". 2010.
* *O NADAL. XXXVI Certame de Xornalismo. Certame de Poesía.* Centro Cultural "José Domínguez Guizán"  2012.
* *O NADAL. XXXVII Certame de Xornalismo. Certame de Poesía.* Centro Cultural "José Domínguez Guizán". 2013.
* *O NADAL. XXXVIII Certame de Xornalismo. Certame de Poesía.* Centro Cultural "José Domínguez Guizán". 2014.
* *O NADAL. XXXIX Certame de Xornalismo. Certame de Poesía.* Centro Cultural "José Domínguez Guizán". 2015.
* *O NADAL. XL Certame de Xornalismo. Certame de Poesía.* Centro Cultural "José Domínguez Guizán" 2016. Begonte(Lugo).
* *O NADAL. XLI Certame de Xornalismo. Certame de Poesía.* Centro Cultural "José Domínguez Guizán".2017. Begonte (Lugo). Xunta de Galicia. Concello de Begonte.
* *O NADAL. XLII. Certame de Xornalismo. Certame de Poesía.* Centro Cultural "José Domínguez Guizán".2018. Begonte (Lugo). Xunta de Galicia. Concello de Begonte.
* *O NADAL. XLIII. Certame de Xornalismo. Certame de Poesía.* Centro Cultural "José Domínguez Guizán".2019. Begonte. (Lugo). Xunta de Galicia. Concello de Begonte. 
* *O NADAL. XLIV. Certame de Xornalismo. Certame de Poesía.* Centro Cultural "José Domínguez Guizán" 2020. Begonte (Lugo). Xunta de Galicia. Concello de Begonte.
* *XXV Certame LIterario Concello de Paradela, Manuel Oreste Rodríguez López. Premios Poesía e Narrrativa. 2020*
* *O sorriso de Lilí. Homenaxe a Araceli Herrero Figueroa.* Antonio Giz-Xulio Xiz. Ed. Colectivo EGERIA. Lugo, 2020.
* *O NADAL. XLVI. Certame de Xornalismo. Certame de Poesía. Centro Cultural José Domínguez Guizán". 2022. Begonte. (Lugo). Xunta de Galicia. Egeria. Concello de Begonte. Xacobeo 21-22.*
* *O NADAL.XLVII. Certame de xornalismo. Certame Nacional de Poesía sobre O Nadal. La Voz de la Verdad, Lugo 2023.*
* *O NADAL EN BEGONTE. XLVIII Certames de XORNALISMO E POESÍA. La Voz de la Verdad, Lugo 2024.*
* *. . . de un reino secreto: LOS MARAGATOS DE LA PUERTA DE SAN PEDRO.* Antonio Giz- Xulio Xiz*.* Fundación Pérez-Carro. Lugo 2024
* LUGO POÉTICA 2024. Edita Egeria/Brandán comunicación. Lugo 2024.

## Premios 
* Segundo premio no XXXIII Certame Literario do Concello de Vilalba no 2007, por *Nesta silandeira cremalleira de auga*.
* Gañador do Premio do Concello de Vilalba no 2008, por "Atafegando o asfalto" e publicado posteriormente co título de  *Poemas da cidade*.
* Primeiro Premio na XVII Edición do Certame Literario "A Pipa" 2008.
* Primeiro Premio do XXXIII Certame Nacional de Poesía sobre "O Nadal". Begonte (Lugo) 2009.
* Segundo premio do XXXV Certame literario de Vilalba no 2009, por *Outono, mancebo céfiro de ás ergueitas*.
* Segundo Premio na XVIII Edición do Certame Literario "A Pipa" 2009
* Primeiro Premio do XXXIV Certame Nacional de Poesía sobre "O Nadal" Begonte. 2010
* Primeiro Premio no IV Certame de Poesía "Terras de Chamoso" 2010.
* Mención de Honor no Certame Internacional de Poesía e Conto Breve convocado polo Centro Cultural Rosalía de Castro de Buenos Aires 2011.
* Primeiro Premio no V Certame de Poesia "Terras de Chamoso" 2011
* Segundo Premio de poesía Anduriña Voandeira no 2011, por *Na singradura dos desexos*.
* Segundo Premio na XX Edición do Certame Literario "A Pipa" 2011.
* Segundo Premio do XXXVI Certame Nacional de Poesía sobre "O Nadal", Begonte 2012.
* Accésit na XVII Edición do Certame Literario Manuel Oreste Rodríguez López. Paradela. 2012.
* Primeiro Premio no XXXVIII Certame Literario de Vilalba. 2012 por "Nenías chairegas"
* Primeiro Premio do XXXVII Certame Nacional de poesía sobre O Nadal, Begonte 2013.
* Mención de Honor na XVIII Edición do Certame Literario Manuel Oreste Rodríguez López. Paradela 2013.
* Segundo Premio no VII Certame Literario Terras de Chamoso. 2013
* Segundo Premio do XXXVIII Certame Nacional de Poesía sobres O Nadal de Begonte 2014.
* Terceiro Premio da XXVIII edición do Certame Literario Rosalía de Castro en Cornellà de Llobregat, Barcelona. 2014.
* Primeiro Premio do XXXIX Certame Nacional de Poesía sobre O Nadal, Begonte 2015.
* Primeiro Premio do XL Certame Nacional de Poesía sobre O Nadal, Begonte 2016.
* Primeiro Premio no XLII Certame Literario de Vilalba polo poemario "Telúrica" 2016.
* Primeiro Premio do XLI Certame Nacional de Poesía sobre O Nadal. Begonte 2017.
* Primeiro Premio no I Certame de Poesía Galega "Editorial Cuestión de Belleza" Ourense 2018.
* Primeiro Premio do XLII Certame Nacional de Poesia sobre O Nadal. Begonte 2018.
* Terceiro Premio do III Certame de Debuxo e Poesía Avelino Díaz, Meira 2019
* Primeiro Premio do XLIII Certame Nacional de Poesía sobre O Nadal. Begonte 2019
* Primeiro Premio do XLIV Certame Nacional de Poesía sobre o Nadal. Begonte 2020.
* Primeiro Premio do I Certame Literario "Historias detrás das ventás" (Poesía). El Progreso-Deputación de Lugo 2020 
* Primeiro Premio da XXV Edición Certame Literario Manuel-Oreste Rodríguez López (Poesía). Paradela, Lugo. 2020.
* Segundo Premio do XLVI Certame Nacional de Poesía sobre O Nadal. Begonte 2022
* Segundo Premio do XLVII Certame Nacional de Poesía sobre O Nadal. Begonte 2023
* Segundo Premio do XLVIII Certame Nacional de Poesía sobre O Nadal. Begonte 2024

## Distincións 
* Recibiu en Castro de Rei o nomeamento e título de "Valuro de honra" de mans de Xosé Manuel Carballo o 28 de febreiro de 2016.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* Perfil do autor en *Galegos*.
* Ficha na Asociación de Escritoras/Escritores en Lingua Galega (AELG)
* Ficha na Biblioteca Naciondal de España (BNE)
* Entrevista en Radio Lugo