Olafur Eliasson

**Olafur Eliasson**, nado en Copenhague en 1967, é un artista danés coñecido polas súas esculturas e instalacións a grande escala, realizadas con materiais como a luz e a auga, e polos seus xogos con elementos como a temperatura do aire. En 1995 estableceu *Studio Olafur Eliasson* en Berlín, un laboratorio para a investigación do espazo. En 2003 Olafur representou a Dinamarca na edición número 50 da Bienal de Venecia; ese mesmo ano instalou *The Weather Project* na Turbine Hall do Tate Modern en Londres.

Olafur participou en distintos proxectos realizados en espazos públicos, incluíndo a súa intervención *Green River*, levada a cabo en varias cidades entre 1998 e 2001. Co arquitecto noruegués Kjetil Thorsen deseñou o pavillón de 2007 da Serpentine Gallery, unha galería londiniense que cada ano encarga a un estudo internacional de arquitectura a creación dun pavillón temporal como marco para outras actividades culturais. En 2008 montou *The New York Waterfalls*, obra encargada polo Fondo de Arte Pública. Durante a pandemia de COVID-19 o Guggenheim Bilbao fixo unha exposición da súa obra.

## Vida e carreira 
miniatura|Olafur Eliasson falando da súa exhibición *The New York City Waterfalls*.

### Primeiros anos e educación 
Fillo de Elías Hjörleifsson e Ingibjörg Olafsdottir, os seus pais emigraran desde Islandia en 1966; o seu pai era cociñeiro e a súa nai costureira. Cando Olafur tiña oito anos os seus pais separáronse, polo que comezou a vivir coa súa nai e o seu padrasto, un corretor de bolsa. Elías Hjörleifsson, reconvertido en artista, regresou a Islandia, onde Olafur adoitaba pasar as vacacións.

Aos 15 anos presentou a súa primeira exposición individual, onde exhibiu debuxos de paisaxes nunha pequena galería alternativa en Dinamarca. Con todo, Olafur considera a súa participación en grupos de *breakdance*, a mediados da década de 1980, a súa primeira expresión artística. Máis tarde, xunto a dous dos seus amigos, formou un grupo musical chamado The Harlem Gun Crew, co que tocou en clubs durante catro anos.

### Carreira artística 
Olafur recibiu o título da academia en 1995, despois de trasladarse (en 1993) a Colonia por un ano e logo a Berlín, onde estableceu o seu estudio. En primeira instancia, o estudio foi situado nunha antiga estación de tren xusto ao pé da Hamburger Bahnhof; despois, en 2008, trasladouse a unha antiga fábrica de cervexa en Prenzlauer Berg. A primeira peza que crearon xuntos foi chamada *8900054*, unha cúpula de aceiro inoxidable de 9.14 metros de ancho e 2.13 metros de altura, deseñada para ser vista coma se estivese a crecer desde o chan; a ilusión está ben lograda e a peza parece ter moito maior desenvolvemento e estrutura baixo a superficie. O coñecemento de Thorsteinn da xeometría e o espazo integrouse na produción artística de Olafur, aparecendo, a miúdo, nos seus pavillóns, túneles e proxectos de cámara escura.

Durante moitos proxectos, Olafur traballou en colaboración con especialistas en diversos campos, incluíndo os arquitectos Thorsteinn e Behmann (colaboradores frecuentes), o autor Svend Åge Madsen (*The Blind Pavilion*), o paisaxista Gunther Vogt (*The Mediated Motion* ), o arquitecto teórico Cedric Price (*Chaque matin je me sens différent, chaque soir je me sens le même*), e o arquitecto Kjetil Thorsen (Serpentine Gallery Pavilion, 2007). Hoxe, o Olafur Eliasson Studio é un laboratorio de investigación espacial que emprega un equipo de 30 arquitectos, enxeñeiros, artesáns e asistentes que traballan xuntos para conceptualizar, probar e construír instalacións, esculturas e proxectos encargados a grande escala.

Como profesor da Universidade das Artes de Berlín, Olafur Eliasson fundou o Instituto de Experimentos Espaciais (Institut für Raumexperimente, IfREX), inaugurado en abril de 2009.

## Obras e proxectos 
### *Ventilator* 
Un dos primeiros traballos de Olafur consistiu en ventiladores eléctricos oscilantes colgados do teito. *Ventilator* (1997) era un conxunto de ventiladores que balanceaban en diferentes direccións e xiraban no seu propio eixo. *Quadrible light ventilator mobile* (2002-2007) consta dun reflector e catro ventiladores que insuflan aire ao redor da sala de exposicións mentres escanea todo cun cono de luz.
[miniatura|*The weather project* no [Tate Modern.]]

### *The weather project* 
*The weather project* (O proxecto do clima) foi instalado na Tate Modern de Londres en 2003 como parte da popular *Serie Unilever*. A instalación ocupou a galería *Turbine Hall*.

Olafur utilizou humidificadores para crear unha fina néboa utilizando unha mestura de azucre e auga; outro elemento era un disco formado por centos de lámpadas monocromáticas que irradiaban luz amarela. O teito da sala estaba cuberto cun espello enorme, no que os visitantes podían verse como pequenas sombras negras contra unha masa de luz laranxa. Moitos visitantes deitáronse ou axitaban as mans e as pernas; o crítico de arte Brian O'Doherty describiu isto como os espectadores "intoxicados co seu propio narcisismo, sentíndose elevados ao ceo". O'Doherty foi positivo sobre a peza da *revista Frieze* (2003), dicindo que era "a primeira vez que vía un espazo enormemente triste, o cadaleito dun xigante, socializado de forma eficaz".

### Instalacións con luces 
Olafur desenvolveu diversos experimentos coa densidade atmosférica en espazos expositivos. *Room For One Colour* (1998) era un corredor iluminado por tubos de mono-frecuencia amarela, os participantes atopábanse nunha habitación chea de luz que afectaba a percepción de todas as demais cores. Outra instalación, *360 degrees Room For All Colours* (2002), é unha escultura redonda onde os espectadores perden o seu sentido do espazo e a perspectiva, experimentando seren subsumidos por unha luz intensa. A máis recente instalación de Olafur, de 2010, *Din blinde passager (Your blind passenger)*, encargada polo Museo Arken de Arte Moderna, é un túnel de 90 metros de longo. Ao entrar no túnel, o visitante atópase rodeado pola néboa mesta. Cunha visibilidade de tan só 1.5 metros, deben utilizar outros sentidos para se orientar en relación á súa contorna. Para *Feelings are facts*, a primeira colaboración de Olafur co arquitecto Yansong Ma, así como a súa primeira exposición na China, na galería Ullens Center for Contemporary Art, Olafur introduciu bancos néboa producida artificialmente e centos de luces fluorescentes instaláronse no teito como unha rede de zonas vermellas, verdes e azuis.

### *Green River* 
En 1998, Olafur descubriu que a uranina, un po non tóxico facilmente dispoñíbel que se usa para rastrexar as fugas nos sistemas de fontanería, podía tinguir ríos enteiros de verde fluorescente. Olafur realizou unha proba río río Spree, na Bienal de Berlín de 1998, esparexendo un puñado de po dunha ponte preto da Illa dos Museos. Comezou a introducir colorantes seguros e ecolóxicos nos ríos de Moss, Noruega (1998), Bremen (1998), Os Ánxeles (1999), Estocolmo (2000) e Tokyo (2001), sempre sen previo aviso. Na súa primeira serie tentou fotografar todas as pontes do país. Unha serie posterior, en 1996, documentou as consecuencias dunha erupción volcánica baixo Vatnajökull. As súas fotografías adoitan tomarse desde o aire, nun pequeno avión chárter tradicionalmente utilizado polos cartógrafos. e na Pinakothek der Moderne de Múnic en 2008.
[miniatura|Fervenza baixo a [Ponte de Brooklyn. A ponte no fondo é Manhattan Bridge]]

### *The New York City Waterfalls* 
O Public Art Fund encargou a Olafur a creación de catro fervenzas artificiais, chamadas *New York City Waterfalls*, a obra ten unha altura de 90 a 120 pés, instalouse no porto de Nova York . A instalación foi do 26 de xuño ao 13 de outubro de 2008. Cun orzamento de 15,5 millóns de dólares, foi o proxecto de arte pública máis caro desde a instalación de *Christo e Jeanne-Claude* ás portas de Central Park.

### *The Parliament of Reality* 
Completada o 15 de maio de 2009, esta escultura está situada permanentemente no Bard College, Annandale-on-Hudson, Nova York . A instalación baséase no parlamento islandés orixinal, o Alþingi, un dos primeiros foros democráticos do mundo. O artista imaxina o proxecto como un lugar onde estudantes e visitantes poden reunirse para relaxarse ou discutir ideas. "O Parlamento da Realidade" fai fincapé na negociación como o centro de calquera réxime educativo.

A illa artificial está rodeada por un lago circular de 30 pés, 24 árbores e algunhas herbas silvestres. A illa de 100 pés está feita de pedra azul, ten na parte superior un patrón a modo de compás (baseado en liñas de meridianos e gráficos) e ten 30 rochas que crean unha zona exterior para estudantes e público en xeral. A illa está unida á terra por unha ponte de aceiro inoxidable de 20 pés de lonxitude, creando o efecto de entrar nun escenario. As ras adoitan reunirse na illa creando unha agradábel sinfonía.

### *Colour experiment paintings* (2009-) 
Para a súa serie *Color experiment paintings,* que comezou en 2009, Olafur analizou pigmentos, produción e aplicación de cor e pintura para facer unha mestura exacta para cada nanómetro do espectro de luz visible. En 2014, Olafur analizou sete cadros de JMW Turner para crear *experimentos de cores* de Turner, que reúnen o uso da luz e da cor por parte de Turner.

### *Harpa* 
Olafur deseñou a fachada de *Harpa*, en Reikiavik, unha sala de concertos e centro de conferencias terminada en 2011. En colaboración co seu estudo e Henning Larsen Architects, os deseñadores do edificio, Olafur deseñou unha fachada única con grandes ladrillos e un módulo de doce caras en aceiro e cristal. A fachada reflicte a vida da cidade e a luz e os seus diferentes momentos debido aos movementos do sol e ao tempo. Durante a noite, os ladrillos de vidro están iluminados por luces LED de cores. O edificio foi inaugurado o 13 de maio de 2011.

### *Your rainbow panorama* 
[miniatura|*Your rainbow panorama* en AROS, [Aarhus.]]
A súa obra *Your Rainbow Panorama* consiste nun corredor circular de vidro con todas as cores do espectro. A obra ten un diámetro de 52 metros e está montada a 3.5 metros sobre columnas na parte superior do teito dos *AROS Aarhus Kunstmuseum* en Aarhus. Abriu as súas portas en maio de 2011. Os visitantes poden camiñar polo corredor e ter unha vista panorámica da cidade.

A construción custou 60 millóns de coroas danesas e foi financiada pola fundación Realdania.

A idea de Olafur foi elixida en 2007, de entre outras cinco propostas nun proceso de licitación por un panel de xuíces. Pola noite, a obra ilumínase desde o interior mediante focos no chan.

En 2006, por encargo de Louis Vuitton, unha obra con lámpadas titulada *Eye See You* foi instalada nas vitrinas do Nadal das tendas; unha das lámpadas quedou en exhibición permanente na tenda da Quinta Avenida en Nova York. A obra constaba de 400 elementos, cada un composto dunha fonte de luz monofrecuente e un espello parabólico. Todas as ganancias do proxecto foron doadas a 121Ethiopia.org, unha fundación de caridade creada por Olafur e a súa esposa para a renovación dun orfanato. Olafur participaría na creación dunha obra ao aire libre para os Xogos Olímpicos de Verán 2012; con todo, o seu proxecto *Take A Deep Breath* cun custo de 1 millón de libras, que involucraba a gravación de persoas respirando, foi rexeitado debido a problemas de financiamento.

En 2012 Olafur e o enxeñeiro Frederik Ottesen fundaron Little Sun, unha empresa produtora de lámpadas LED con enerxía solar.

En 2017 foi convidado a participar nos actos de conmemoración da Expo 67, ano de nacemento de Olafur. Un dos edificios emblemáticos naquela Expo era o Kaleidoscope, un edificio-calidoscopio, idea coa que tamén traballou Eliasson en moitas ocasións (*Kaleidoscope 2001, Kaleidosphere 2020, Earth Caleoidoscope, Lava Caleidoscope, Innatur, Viewing Machine* etc.) .

[miniatura|[Calidoscopio de Olafur Eliasson: *Viewing Machine*  ]]

## Exposicións 
Olafur presentou a súa primeira exposición individual con Nicolaus Schafhausen en Colonia en 1993, antes de trasladarse a Berlín en 1994. O artista tamén creou un menú para a ocasión, inspirado nos pratos que cociña no seu estudo de Berlín.

## Coleccións 
A obra de Olafur está presente en coleccións públicas e privadas como o Solomon R. Guggenheim Museum en Nova York, o Museo de Arte Contemporánea dos Ánxeles e a Fundación Deste en Atenas.

## Recoñecementos 
A obra *The* *Spiral Pavilion*, creada en 1999 para a Bienal de Venecia, hoxe exposta na Kunsthalle Bielefeld, deu a Olafur o Premio Benesse, da Benesse Corporation. En 2004, Olafur gañou o Premio Nykredit de arquitectura e a Medalla Eckersberg de pintura. En 2005 recibiu a Medalla Príncipe Eugen de escultura e en 2006 o ''Crown Prince Couple's Culture Prize*. En 2007, foi galardoado co primeiro Premio Joan Miró da Fundación Joan Miró.

En 2010, Olafur gañou o Premio Quadriga, con todo regresou o recoñecemento un ano máis tarde ao decatarse de que Vladímir Putin sería galardoado en 2011. En outubro do 2013, foi honrado co Goslarer Kaiserring. Ese mesmo ano, Olafur e Henning Larsen gañaron o Premio *Mies van der Rohe* por *Harpa Hall and Conference Center* en Reikiavik, Islandia.

En 2014, Olafur foi gañador do premio Eugene McDermott de Artes no MIT (Instituto de Tecnoloxía de Massachusetts); o premio considérase un investimento para o futuro traballo creativo do artista, non un premio por proxecto ou logro en particular. O adxudicatario convértese nun artista residente do MIT, estudando e ensinando durante un período de tempo.

En xuño do 2013, de visita en Alemaña, o presidente de Islandia, Ólafur Ragnar Grímsson, coñeceu o estudio Eliasson en Berlín.

O documental do cineasta brasileiro Karim Ainouz, *Domingo*, gravado desde o seu encontro con Olafur durante o décimo sétimo Festival Videobrasil, estreouse a nivel mundial no Festival Internacional de Cine de Río de Xaneiro en 2014, o DVD foi lanzado no transcurso de 2015.

En 2019 Netflix estreou un capítulo adicado a Olafur Eliasson dentro da serie *Abstract: The Art of Design*.

## Mercado artístico 
Olafur está representado por *Tanya Bonakdar Gallery* en Nova York (desde 1996), a Galería Koyanagi en Tokyo, PKM Gallery en Seúl e Pequín, e Neugerriemschneider en Berlín (desde 1994).

## Vida privada 
Olafur está casado coa historiadora de arte danesa Marianne Krogh Jensen, a quen coñeceu durante a creación do pavillón danés para a Bienal de São Paulo de 1997. Fala islandés, dinamarqués, alemán e inglés.

## Galería 

Ficheiro:OLAFUR ELIASSON BIZITZA ERREALEAN-Guggenheim Bilbo 2020-2021 01.jpg
Ficheiro:OLAFUR ELIASSON BIZITZA ERREALEAN-Guggenheim Bilbo 2020-2021 02.jpg
Ficheiro:OLAFUR ELIASSON BIZITZA ERREALEAN-Guggenheim Bilbo 2020-2021 08.jpg
Ficheiro:OLAFUR ELIASSON BIZITZA ERREALEAN-Guggenheim Bilbo 2020-2021 07.jpg
Ficheiro:OLAFUR ELIASSON BIZITZA ERREALEAN-Guggenheim Bilbo 2020-2021 10.jpg
Ficheiro:OLAFUR ELIASSON BIZITZA ERREALEAN-Guggenheim Bilbo 2020-2021 04.jpg
Ficheiro:OLAFUR ELIASSON BIZITZA ERREALEAN-Guggenheim Bilbo 2020-2021 06.jpg
Ficheiro:OLAFUR ELIASSON BIZITZA ERREALEAN-Guggenheim Bilbo 2020-2021 14.jpg
Ficheiro:OLAFUR ELIASSON BIZITZA ERREALEAN-Guggenheim Bilbo 2020-2021 17.jpg
Ficheiro:OLAFUR ELIASSON BIZITZA ERREALEAN-Guggenheim Bilbo 2020-2021 15.jpg
Ficheiro:OLAFUR ELIASSON BIZITZA ERREALEAN-Guggenheim Bilbo 2020-2021 12.jpg
Ficheiro:OLAFUR ELIASSON BIZITZA ERREALEAN-Guggenheim Bilbo 2020-2021 11.jpg
Ficheiro:OLAFUR ELIASSON BIZITZA ERREALEAN-Guggenheim Bilbo 2020-2021 16.jpg
Ficheiro:OLAFUR ELIASSON BIZITZA ERREALEAN-Guggenheim Bilbo 2020-2021 13.jpg
Ficheiro:OLAFUR ELIASSON BIZITZA ERREALEAN-Guggenheim Bilbo 2020-2021 03.jpg
Ficheiro:Tate.modern.weather.project.jpg
Ficheiro:Nyc-waterfalls.jpg
Ficheiro:Your rainbow panorama på taget af ARoS Aarhus Kunstmuseum.jpg
Ficheiro:2011-05-29 046 Your rainbow panorama at ARoS Aarhus Kunstmuseum.jpg
Ficheiro:Yellow fog by Olafur Eliasson 2.jpg
Ficheiro:Olafur Eliasson Malmo.JPG
Ficheiro:MUC Westend UMSCHREIBUNG.jpg
Ficheiro:Jerusalem Israel Museum Rainbow.jpg

## Notas 
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* Sitio web oficial
* Vídeo da conferencia de Olafur Eliasson: *The Sun has no money*
* MoMA 2008: *Olafur Eliasson: take yout time (toma o teu tempo)*
* Artigo de 1998 de *frieze*
* Tate Modern: *The Weather Project* 
* SFMOMA 2007: Olafur Eliasson Survey
* Olafur Eliasson: Your mobile expectations (as túas expectativas móbiles)
* Entrevista Art Info con Olafur Eliasson
* TateShots: Olafur Eliasson O artista fala do seu traballo *Your Blind Passenger'' (2010). 30 de xuño de 2011.
* A Riverbed Inside The Museum. Unha entrevista con Olafur Eliasson, 2014 Vídeo de Louisiana Channel.
* Olafur Eliasson: Playing with space and light (TED2009)