Itálica (cidade)

miniatura|*O Anfiteatro*
A cidade de **Itálica** (**Colonia Aelia Augusta Italicensium**) foi unha antiga cidade romana fundada por colonos itálicos en España. O xacemento está situado preto da cidade de Santiponce, na provincia de Sevilla, na España actual. Fundada no ano 206 a. C. polo xeneral romano Escipión o Africano como asentamento para os seus veteranos itálicos recibiu o seu nome. Co paso do tempo, Itálica creceu atraendo novos colonos da península italiana e tamén cos fillos de soldados romanos e mulleres nativas de Iberia. A cidade Picena de Atri (a *Aelii Hadriani*) estivo entre os fundadores orixinais de Itálica ou entre os colonos itálicos posteriores que se mudaron á cidade (en calquera momento entre o século III a. C. e o século I d. C.), xa que estes eran os respectivos *stirpes* dos emperadores romanos Traxano e Adriano, que naceron en Itálica. Segundo algúns autores, Itálica foi tamén o lugar de nacemento. de Teodosio.
thumb|upright=1.2|Mapa do sitio

## Historia 
Fundada no ano 206 a.c. polo Xeral Publio Cornelio Escipión co obxecto de asentar nela aos soldados feridos que participaran na **batalla de Ilipa**(contra os cartaxineses) e servir de posto militar avanzado nun lugar de alto valor estratéxico. Nela naceu Marco Ulpio Traxano (53 - 117 d.C.), primeiro emperador oriúndo dunha provincia romana, e probablemente tamén o seu sucesor Publio Elio Hadriano (76 - 138 d.C.). Este foi educado en Itálica, a cal honrou coa construción dun novo barrio (*nova urbs*), que se distingue da *vetus urbs*, núcleo fundado por Escipión. Na actualidade esta última atópase baixo o centro urbano de Santiponce. A *nova urbs* de Hadriano foi obxecto de numerosas escavacións arqueolóxicas, dende a primeira delas levada a cabo por Francisco de Bruna entre 1781 e 1788.

No Cerro de la Cabeza, a uns 500 metros o norte do anfiteatro documentouse nos anos oitenta a existencia dun asentamento prerromano cunha longa secuencia de ocupación abarcando dende o bronce final (sec. VIII a.C.) ata a época turdetana (sec. IV a.C.).

A cidade de **Itálica** era un importante centro político e relixioso, e obtivo maior importancia durante a época imperial que durante a republicana.

**Itálica** tiña unha privilexiada localización: sucaba a cidade a Vía da Prata e o Guadalquivir (era un dos portos fluviais máis importantes da Hispania romana) tiña a súa ribeira moi preto da cidade.

Os monumentos máis importantes de Itálica son:

* O *teatro*, anterior ó gran desenvolvemento da cidade, da época de Augusto. O teatro débese á familia *Traiani*, do seo da cal nacería Traxano. Esta familia contribuía ó traballo de monumentalización de Itálica desde antes do seu gran crecemento.
* O *anfiteatro* era un dos maiores do Imperio Romano, pois nel collían ata 25.000 espectadores. Era, ademais, un anfiteatro moi sofisticado en canto a infraestrutura e técnica.
* As *termas*, coñecidas coma *os baños da Reina Mora*, foron creadas durante a época de Hadriano. Ocupaban catro *insulae* (mazás) da cidade, sendo así unha das maiores *termas* da Hispania romana.
* O *Traianeum*, recinto cultual no centro da cidade dedicado ó emperador Traxano, naquel entón divinizado. Contaba gran templo de mármore branco e rodeado por unha praza porticada con exedras.

Na actualidade configura un **Conxunto Arqueolóxico visitable** que impresiona pese a ser despoxado de gran parte dos seus tesouros conservados no Museo Arqueolóxico de Sevilla e en distintos puntos da cidade sevillana, destacando os seus fermosos e completísimos mosaicos.

## Galería

Ficheiro:House of the Planetarium, Italica, Hispania Baetica, Spain (31295879142).jpg|Casa do Planetarium
Ficheiro:Ancient Roman theatre in Itálica 02.jpg|Antigo teatro romano
Ficheiro:Anfiteatro de las ruinas romanas de Itálica, Santiponce, Sevilla, España, 2015-12-06, DD 08.JPG|Unha bóveda no anfiteatro
Ficheiro:Patio de la Domus de los Pájaros, Itálica.jpg|Casa dos paxaros
Ficheiro:The Cardo Maximus, Italica, Spain (31270760842).jpg|O Cardo Maximus
Ficheiro:Edificio de la Exedra en Itálica (32804310242).jpg|O edificio da Exedra
Ficheiro:Opus sectile, Itálica.jpg|Mosaico na Exedra

## Notas
## Véxase tamén
### Ligazóns externas
* Conjunto arqueológico de Itálica. Junta de Andalucía
* Itálica en la Guía Digital del Patrimonio Cultural de Andalucía. Instituto Andaluz del Patrimonio Histórico
* *Aquae Italicenses*: El acueducto romano de Itálica