open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Ana Fernández García

**Ana Carlota del Pilar Fernández García**, nada en Madrid o 10 de novembro de 1989, máis coñecida como **Ana Fernández**, é unha actriz e cantante española coñecida polos seus papeis nas series de televisión *Los protegidos* (2010-2012, 2021) e *Las chicas del cable* (2017-2020).

## Traxectoria 
Ten dous irmáns máis novos, Carlos e María, quen fixo de irmá máis nova de Sandra, Marta, na serie *Los protegidos*. Empezou a estudar arte dramática aos 14 anos, e a súa primeira aparición foi aos 4 anos na miniserie *El joven Picasso*, dirixida por Juan Antonio Bardem. Empezou a estudar Publicidade e Relacións Públicas aínda que non chegou a concluír a carreira.

## Notas
Reino de Man e das Illas

O **Reino de Mann e as Illas** (en gaélico escocés: *Rìoghachd Mann agus na h-Eileanan* ) foi un reino nórdico que existiu nas Illas Británicas entre 1079 e 1266. O reino tiña dúas partes, Sodor (*Suðr-eyjar*), ou Illas do Sur, e Norðr (*Norðr-eyjar*), ou Illas do Norte (Orcadas e Shetland). En 1164, o reino dividiuse en dous: **Reino das Hébridas** e **Reino de Mann**.

## Historia 
### Formación 
O reino foi formado por Godredo Crovan cando conquistou a Illa de Man a outros viquingos, probabelmente en 1079. Nos dous primeiros intentos de capturar a Godredo foi derrotado e só no seu terceiro intento saíu vitorioso na Batalla de Skyhill, que tivo lugar preto de Ramsey. Anteriormente, a illa fora capturada entre o 700 e o 900, durante unha invasión das illas británicas polos viquingos. Até a chegada de Godred, as illas foron administradas polos reinos nórdicos de Dublín e Orkney.

### Extensión 
O reino cubría as illas setentrionais do mar de Irlanda e as illas enteiras da costa oeste de Escocia. En concreto eran a Illa de Man e as súas illas circundantes, as Illas de Clyde, as Hébridas Interiores e as Hébridas Exteriores.

Despois da división:

* O último reino de Mann centrouse arredor das Illas de Man e tamén contiña as Hébridas Interiores e Exteriores. formando o *Reino das Hébridas*.
* O condado de Orkney foi a última extensión do Reino de Mann, que incluía partes da Escocia continental como Sutherland, Caithness e Inverness. O reino tivo moita influencia en partes remotas occidentais de Escocia e Irlanda, como Furness, Whithorn, Argyll e Galloway. En certos momentos o Reino caeu baixo o dominio dos reis de Dublín e Jórvik.

### Fin do reino 
Os dous reinos foron reanexionados a Escocia en 1266 co Tratado de Perth. Porén, a illa de Man foi posteriormente tomada por Inglaterra e hoxe é unha rexión administrada de forma autónoma nas dependencias da Coroa británica. As Hébridas e as Illas de Clyde seguen a ser parte de Escocia.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* 
*
Liga ACB 2022-23

A **temporada 2022–23 da Liga ACB** foi a cuadraxésima edición da máxima categoría do baloncesto español desde a creación da Asociación de Clubs de Baloncesto (ACB) para substituír a antiga Primeira División. Nesta edición compiten 18 equipos, mantendo o formato de competición da edición anterior. Así, os 8 primeiros clasificados xogaron os playoffs polo título e o dous últimos, Real Betis Baloncesto e Carplus Fuenlabrada, perderon a categoría. O campión desta edición foi o Barça, que conseguiu o seu vixésimo título de liga, décimo sétimo desde a creación da Liga ACB.

## Equipos 
## Liga regular 
### Resultados 
## Playoffs 
## Galardóns 
### Xogador da xornada 
**Fonte:** 

### Xogador do mes 
**Fonte:** 

## Notas 
## Véxase tamén 
### Outros artigos 
* Liga ACB
* Asociación de Clubs de Baloncesto

### Ligazóns externas 
* Páxina web oficial da Liga ACB
San Pedro, Barán, Paradela

**San Pedro** é un lugar da parroquia de Barán no concello lucense de Paradela, na comarca de Sarria. Segundo o Instituto Galego de Estatística, en 2021 tiña 18 habitantes, dos cales 7 eran homes e 11 eran mulleres.

## Toponimia 
O topónimo **San Pedro** é un haxiotopónimo referido ao apóstolo Pedro, e débese á presenza no lugar da igrexa parroquial.

## Lugares e parroquias
### Lugares de Barán
### Parroquias de Paradela
## Notas
Nunatak

[miniatura|Nunataks na costa oeste de [Groenlandia .]]
[miniatura|280x280px| [Cântaro Magro, Serra da Estrela, Portugal, formou un *nunatak* durante a última idade de xeo e actualmente está exposto.]]
A **nunatak** (en inuktitut *nunattak* = *pico solitario*) é un pico montañoso que está rodeado por un campo de xeo; o termo utilízase nas linguas de Europa occidental desde a década de 1880.

A erosión provocada polos ciclos de desxeo fai que os nunataks teñan normalmente unha configuración rugosa e dura, en forte contraste coa erosión progresiva pola acción glaciar. A situación illada dos nunatak provoca ás veces o desenvolvemento da fauna e da flora en condicións moi similares ás das illas. Adoitan usarse como puntos de referencia no medio dunha grande extensión de xeo. Frecuentemente as expedicións aséntanse alí temporalmente ou constrúense bases permanentes; por exemplo, a base antártica arxentina Belgrano II está situada no Nunatak Bertrab.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* Sitio web da Base Belgrano 2
Frenzas, Toiriz, Pantón

**Frenzas** é un lugar da parroquia de Toiriz no concello lucense de Pantón na comarca de Terra de Lemos.
## Toponimia
O topónimo **Frenzas** podería derivar de *fronzas* (do latín ), referido a lugares de vexetación frondosa, con variación na vogal tónica quizais por analoxía ou cruzamento coa palabra "brenza".

## Notas
## Lugares e parroquias 
### Lugares de Toiriz 
### Parroquias de Pantón
Nottinghamshire

**Nottinghamshire** (abreviado **Notts**) é un condado de East Midlands, que limita con South Yorkshire, North Lincolnshire, Lincolnshire, Leicestershire e Derbyshire. 

[esquerda|miniatura|O xogador de [crícket Harold Larwood.]]

## Administración 
A cidade do condado é tradicionalmente Nottingham, a 52°57′17″N, 1°09′29″O, aínda que agora o concello ten a súa sede en West Bridgford (nun lugar que mira a Nottingham sobre o río Trent).

### Distritos 
Os distritos de Nottinghamshire son Ashfield, Bassetlaw, Broxtowe, Gedling, Mansfield, Newark e Sherwood e Rushcliffe. A cidade de Nottingham formou parte administrativamente de Nottinghamshire entre 1974 e 1998, pero agora é unha autoridade unitaria, aínda que segue sendo parte do condado.

## Cultura 
Nottinghamshire contén a casa ancestral do poeta Lord Byron, Newstead Abbey, que a vendeu en 1818. Agora é propiedade do Concello de Nottingham e está aberta ao público. No escudo do condado está representada a silueta de Robin Hood e na bandeira o lendario Carballo Maior (Major Oak) do bosque de Sherwood.
## Asentamentos e comunicacións 
A cidade tradicional do condado, e o maior asentamento nos límites históricos e cerimoniais do condado, é Nottingham. A cidade agora é independente administrativamente, pero os suburbios como Arnold, Carlton, West Bridgford, Beeston e Stapleford aínda están dentro do condado administrativo e West Bridgford é agora a sede do consello do condado.

## Lugares de interese 
[esquerda|miniatura| A casa do concello e un tranvía na praza do mercado de [Nottingham.]]
* Parque Clumber
* Creswell Crags
* Rufford Country Park
* Catedral de Southwell
* Bosque de Sherwood
* Viaxe de Ye Olde a Xerusalén
* Igrexa de Hawton
* Castelo de Nottingham
* Abadía de Newstead

## Notas 
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* Consello do condado de Nottinghamshire
* BBC Nottingham
* Nottinghamshire Indymedia  Arquivado  
* Visita Nottinghamshire 
* Policía de Nottinghamshire 
* Flickr Nottingham  Arquivado. Blog colaborativo dos membros do Nottingham Flickr Group, que abarca tanto o condado como a cidade
Major Oak

[miniatura| O *Major Oak* en outubro de [2014.]]
[miniatura| O *Major Oak* en decembro de [2006.]]
O **Major Oak** (en galego, **carballo maior**) é un carballo centenario da especie Quercus robur que se atopa no bosque de Sherwood, preto da cidade de Edwinstowe, en Nottinghamshire, Inglaterra. 

## Historia 
Segundo as lendas locais, esta árbore serviu de refuxio para Robin Hood e a súa banda.

Foi nomeado por primeira vez coa súa denominación actual nunha descrición feita polo maior Hayman Rooke no ano 1790.

Está representado na bandeira de Nottinghamshire, en cuxo escudo aparece a silueta de Robin Hood.

## Dimensións 
O tronco ten un perímetro de 10 metros e unha copa arbórea de 28 metros. O seu peso aproximado é de 23 toneladas e a súa idade estimada está entre os 800 e os 1000 anos.

## Popularidade 
Nunha enquisa de 2002, foi votada como "a árbore favorita de Gran Bretaña". En 2014 foi elixida como "Árbore do ano en Inglaterra" por unha enquisa publicada polo Woodland Trust, recibindo o 18% dos votos.

## Notas 
## Véxase tamén 
* Bosque de Sherwood
* Sycamore Gap Tree

### Ligazóns externas 
* Sitio de fans de Major Oak e do bosque de Sherwood
* Páxina de historial do Major Oak
Bosque de Sherwood

[miniatura| [Bidueiro|Bidueiros no bosque de Sherwood.]]
O **bosque de** **Sherwood** (en inglés ***Sherwood Forest*** ) é un bosque prómixo da cidade de Edwinstowe, en Nottinghamshire, Inglaterra.

## Historia 
O bosque é coñecido en todo o mundo xa que está asociado historicamente coa lenda de Robin Hood (unha lenda que se cre que ten unha certa base real). Está situado no condado de Nottighamshire, en cuxo escudo está representada a silueta de Robin Hood, e en cuxa bandeira hai un carballo do bosque de Sherwood (o *Major Oak*).

### Extensión 
As 423 hectáreas de bosque hoxe en día son os restos da grande área de caza real, que se estendía polas comarcas limítrofes.

### Status 
En 1969, o Consello do Condado de Nottinghamshire, que xestiona o bosque, abriu as súas portas ao público.

En 2002, o bosque de Sherwood foi designado como reserva natural nacional.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Outros artigos 
* Major Oak (o Carballo Maior da lenda de Robin Hood)
* Nottinghamshire
* Sycamore Gap Tree
Manuel Martínez Vázquez

**Manuel Martínez Vázquez**, coñecido como **O Marión**, nado en Mourente (Pontevedra) cara a 1903, foi un loitador antifranquista galego.

## Traxectoria 
Albanel. Militante do PCE, formou parte da directiva do partido en Pontevedra. Coa folga xeral revolucionaria de 1934 foi detido e procesado por chamar ao veciños á folga. Logo do golpe de Estado do 18 de xullo de 1936 integróuse no Comité de Defensa da República de Pontevedra e despois fuxiu. Estivo agochado e foi declarado en rebeldía. En agosto de 1940 foi condenado polo Tribunal de Responsabilidades Políticas a 10 anos de desterro a 150 quilómetros de Pontevedra, 10 anos de inhabilitación absoluta e multa de 250 pesetas. Entregóuse o 29 de xaneiro de 1948. Foi xulgado en Pontevedra por auxilio á rebelión e condenado a 12 anos e 1 día de prisión. Extinguiu a pena por indulto o 14 de maio de 1948.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* Represión en Mourente
Antonio Reyes Ferreiro

**Antonio Reyes Ferreiro**, nado en Pontevedra cara a 1911, foi un xornalista e político galego.

## Traxectoria 
Fillo de Ramón Reyes e Dolores Ferreiro. Xornalista. Logo do golpe de Estado do 18 de xullo de 1936 fuxiu. Declarado en rebeldía. Abríronlle expediente de responsabilidades políticas en 1939, e en agosto de 1940 foi condenado polo Tribunal de Responsabilidades Políticas a 10 anos de desterro a 150 quilómetros de Pontevedra, 10 anos de inhabilitación absoluta e multa de 250 pesetas.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* Ficha no Tribunal Especial para la Represión de la Masonería y el Comunismo.
Vilosidade

**Vilosidade** (do latín *villus*, 'pelo'; en plural *villi*) pode significar 'calidade de viloso, con pelos', ou ser unha protuberancia anatómica filiforme, que cando están en conxunto parecen peluxe, como as seguintes:
* Vilosidade intestinal, prolongación con forma de pequeno dedo do revestimento epitelial interno da parede intestinal. As vilosidades (*villi*) intestinais realizan a absorción dos alimentos dixeridos.
* Vilosidade coriónica, prolongación da superficie da membrana externa (corion) que recobre o feto.
* Vilosidade aracnoide (ou granulación aracnoide), prolongación localizada na membrana aracnoide das meninxes do cerebro.

## Notas
Run rig

[dereita|miniatura| *Run rig* ou *ridge & furrow* en East Leake, [Nottinghamshire.]]
dereita|miniatura| Antigo aparello e marcas de sucos no Museo Nacional da Vida Rural
O termo en lingua inglesa ***Run Rig*** (tamén escrito ***run rig*** ou ***run-rig**)* ou ***Ridge and furrow***, ("crista e suco") refírese a un sistema de ocupación e uso da terra practicado tradicionalmente no norte e oeste de Gran Bretaña, especialmente en Escocia.

O nome fai referencia aos sucos e sucos deste sistema, alternando *sucos* e *plataformas*. A utilidade do sistema é que os sucos e plataformas teñen entre 3 e 20 metros de ancho e discorren paralelos ou perpendiculares á pendente, o que evita ou facilita a perda de auga no terreo, segundo a necesidade de cultivo.

O sistema continuou en uso durante o século XX nas illas Hébridas. Un sistema similar chamado ***Rundale*** existe en Irlanda.

Nas zonas onde a agricultura foi abandonada durante anos e a superficie terrestre permaneceu inalterada, aínda é visible a súa característica topografía ondulada. Un exemplo diso é o campo de golf *Braid Hills* en Edimburgo.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* Lazy beg (leito preguiceiro)
* Ridge and furrow (cumio e suco)
John Orna-Ornstein

**John Daniel Orna-Ornstein**, nado en xuño de 1972, é un museólogo e numismático británico.  

## Traxectoria 
Orna-Ornstein estudou Arqueoloxía no *University College London* entre 1991 e 1994.

A súa carreira profesional comezou en xuño de 1994 no Museo Británico, onde desempeñou diversos labores, entre eles o de conservador no Departamento de Moedas e Medallas, e o de coordinador do traballo nacional do museo e das súas asociacións en Londres.

Logo ingresou no Consello das Artes de Inglaterra, onde en 2013 foi nomeado director nacional de Museos e director rexional de Arte e Cultura no Leste de Inglaterra. Desde estes postos apoiou o desenvolvemento dos musos rexionais.

## Recoñecementos 
* (1994): Premio Parkes Weber, da *Royal Numismatic Society*, de Londres.
* (1997): Premio Lhotka, da *Royal Numismatic Society*, de Londres.

## Publicacións 
Estes son os principais traballos monográficos publicados por John Orna-Ornstein:

* (1997). *Coin hoards from Roman Britain* (con R. Bland). British Museum Press, Londres. ISBN 9780714108872
* (1998). *The Story of Money*. British Museum Press, Londres. ISBN 9780714108926
* (2001). *Development and evaluation of the HSBC Money Gallery at the British Museum*. British Museum Press, Londres. ISBN 9780861591305
* (2002): *Archaeology: Discovering the Past*. Oxford University Press. ISBN 978-0195219098

## Notas 
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* John Orna-Ornstein en Tweeter
Linguas tibetano-birmanas

As **linguas tibetano-birmanas** son as linguas non siníticas da familia lingüística sino-tibetana, das cales unhas 400 son faladas ao longo do macizo do sueste asiático, así como partes de leste de Asia e Asia Meridional. Arredor de 60 millóns de persoas falan alguna lingua tibetano-birmana. O nome desta clasificación deriva das linguas máis amplamente faladas dentro do grupo, o birmano e as linguas tibéticas, que tamén contan con amplas tradicións literarias, que datan dos séculos XII e VII respectivamente. A maioría das outras linguas son faladas por comunidades moito máis pequenas, e moitas delas non foron descritas en detalle.

Aínda que a división das linguas sino-tibetanas en ramas sinítica e tibetano-birmana é amplamente utilizada (por exemplo, Benedict, Matisoff), algúns lingüistas históricos critican esta clasificación, xa que as linguas sino-tibetanas non siníticas carecen de innovacións compartidas en fonoloxía ou morfoloxía para mostrar que comprenden un clado da árbore filoxenética.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Bibliografía 
* Mann, Noel Walter. 1998. *A phonological reconstruction of Proto Northern Burmic*. Unpublished thesis. Arlington: The University of Texas.
*
Pedro Tomé

**Pedro Tomé Alonso**, nado en Teixeiro o 30 de abril de 1932 e finado na Pobra do Caramiñal o 20 de xullo de 2022, foi un futbolista galego. Xogaba de defensa central e facíao sempre cun pano branco na cabeza, imitando ao seu ídolo Pedrito.

## Traxectoria 
Naceu en Teixeiro, sendo o cuarto dos cinco fillos de Argimira Alonso Nieto e do industrial Pedro Tomé Couceiro, fundador en Trasanquelos da primeira fábrica de queixos e manteiga de Galicia. Comezou a xogar ao fútbol nos Salesianos da Coruña, pasando máis tarde ao Español da mesma cidade.  

En 1949 asinou un contrato de cinco anos co Deportivo da Coruña. Con todo, foi cedido nos seguintes anos ao Xuvenil, da Terceira División, equipo do que acabou sendo capitán e onde tivo como adestrador ao histórico Rodrigo. Disputou tamén o partido de volta en Riazor, no que o Deportivo quedou eliminado (3-3). En febreiro de 1953 foi atropelado por un trolebús na rúa de San Andrés, sufrindo varias lesións, entre elas a fractura dunha clavícula.

En xullo de 1953 pediu rescindir o seu contrato co Deportivo e para a tempada 1953/54 asinou coa Cultural Leonesa, coa que debutou na Segunda División na primeira xornada contra o Racing de Ferrol no Inferniño. No equipo adestrado por Galarraga coincidiu con varios futbolistas galegos como Chas, Quis, Ricardo e Barbeito, e foi titular en case tódolos partidos da tempada, rematando a liga na cuarta posición.

En abril de 1954 foi traspasado ao Valencia por 50.000 pesetas, e asinou un contrato co club che por un salario de 125.000 pesetas ao ano. No equipo de Carlos Iturraspe non dispuxo de minutos e non chegou a debutar na Primeira División, disputando só dous partidos amigables contra o Burjassot e o Alzira. En febreiro de 1955 saíu cedido ao Oviedo, co que xogou só un encontro ante o Eibar. Na tempada 1955/56 xogou co San Fernando na Segunda División. No club gaditano recuperou o protagonismo e foi o futbolista de campo con máis minutos durante a tempada.

En 1956 regresou ao Xuvenil, no que militou durante a tempada 1956/57 e boa parte da 1957/58. En abril de 1958 o Racing de Ferrol recorreu aos seus servizos despois de que se lesionase o seu defensa Juan Sánchez. Debutou coa camiseta verde nun partido ante o Indautxu e foi titular nos restantes encontros da tempada. A continuación, e con só 27 anos, deixou o fútbol por mor dunha lesión.

Trala súa retirada do fútbol, converteuse en secretario técnico do Deportivo da Coruña durante a presidencia de Antonio González, e ocupou o cargo durante 16 anos. Xogou tamén ao tenis e foi directivo do Club de Tenis da Coruña, onde fixo amizade con Manolo Santana. Foi tamén directivo da Hípica da Coruña e secretario técnico do Aero Club de Santiago e presidiu a Mutua Gallega de Accidentes dende finais da década de 1980 ata a de 2010.

## Notas
The Billion Dollar Code

***The Billion Dollar Code*** é unha miniserie alemá de 2021 protagonizada por Björn Freiberg, Seumas F. Sargent e Leonard Scheicher. Baseado en feitos reais, a serie foi desenvolvida para Netflix, onde se emitiu por primeira vez en outubro de 2021 xunto cun episodio engadido da historia.

## Personaxes 
* Björn Freiberg como intérprete
* Seumas F. Sargent como Eric Spears
* Leonard Scheicher como Carsten Schlüter (mozo)
* Lukas Loughran como Brian Anderson
* Marius Ahrendt como Juri Müller (mozo)
* Dan Cade como Matt Boyd
* Thomas Douglas como Ralph
* Michelle Glick como Janet Martinez
* Yuki Iwamoto como Buchou
* Mišel Matičević como Juri Müller (maior)
* Clayton Nemrow como Warren Stuart
* Harry Szovik como Barman
* Christoph Tomanek como Manfred Kurt
* Mark Waschke como Carsten Schlüter (maior)
* Lavinia Wilson como Lea Hauswirth
* Scott Alexander Young como Partner

## Notas
José Millán González

**José Millán González**, nado en Granada o 19 de febreiro de 1920 e finado en Almuñécar o 10 de xuño de 2008, foi un futbolista e adestrador español que xogaba de defensa. Xogador histórico do Granada, é o segundo futbolista con máis partidos na historia do club (360), só por detrás de Lina.

## Traxectoria 
### Granada (1ª etapa) 
Comezou a xogar ao fútbol durante a Guerra civil, nos Flechas e Pelayos, equipos da Falange e os requetés respectivamente. Debutou como futbolista profesional en 1939, aos 19 anos, nas filas do Granada CF, chamado naquel entón Recreativo Granada. Iniciou a súa andaina co Granada no Campionato Rexional Sur e o 3 de decembro de 1939 xogou o seu primeiro partido na Segunda División, contra o Malacitano. Titular indiscutible durante as seguintes dúas tempadas, conseguiu o ascenso á Primeira División ao remate da 1940/41.

### Deportivo da Coruña 
En agosto de 1950 fichou polo Deportivo da Coruña, da Primeira División, co que debutou nun amigable contra o Racing de Ferrol en Riazor (6-0). Titular na defensa xunto con Ponte en case tódolos partidos do Deportivo durante os seguintes dous anos, acumulou 60 encontros oficiais. Pola súa actitude e simpatía foi homenaxeado en maio de 1952, nun partido amigable en Riazor entre o Deportivo da Coruña e o Estoril.

### Granada (2ª etapa) 
A continuación regresou ao Granada, ao igual que González, e militou no equipo durante as seguintes tres tempadas na Segunda División. formou na defensa xunto con Aparicio, acabando o encontro con empate a dous goles e con Millán lesionado.

### Como adestrador 
Durante a década de 1960 adestrou varios equipos da Segunda División, aínda que a 1961/62 co Jaén foi a única que completou de xeito íntegro. Tamén dirixiu na categoría de prata o Murcia, o Granada, o Eldense e o Hércules, e en Terceira o Ceuta, o Olímpic e o Real Granada.

Morreu o 10 de xuño de 2008 en Almuñécar aos 88 anos.

## Palmarés 
;Granada
* **Segunda División (1):** 1940/41.

;Jaén
* **Segunda División (1):** 1955/56.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* Datos do xogador en soccerdatabase.eu . Arquivado dende o orixinal o 24 de xuño de 2015.
Larrea divaricata

***Larrea divaricata*** é unha especie de pequena matogueira da familia *Zygophyllaceae*. É orixinaria das rexións áridas de América do Sur. Foi descrita por primeira vez en 1800 polo botánico español Antonio José Cavanilles.

## Distribución 
É endémica do oeste de Suramérica: Bolivia (Chuquisaca); Chile, o Perú (Arequipa, Ica, Moquegua). É unha especie prominente da Arxentina, en especial na provincia fitoxeográfica do Monte, a cal se estende dende Salta no norte até Chubut na Patagonia. Tamén está presente na provincia fitoxeográfica chaqueña e patagoa. Está estreitamente emparentada coa norteamericana *Larrea tridentata*, e no pasado foi formalmente tratada como a mesma especie.

## Notas
Granulación aracnoide

As **granulacións aracnoides**, tamén chamadas **vilosidades aracnoides** ou *villi* aracnoides (un nome máis antigo é **granulacións ou corpos de Pacchioni**) son pequenas protrusións da aracnoide (a segunda capa ou meninxe que cobre o cerebro) que se estenden na membrana máis externa ou dura máter (a grosa capa externa menínxea). Fan protrusión nos seos venosos durais do cerebro e permiten que o líquido cefalorraquídeo saia do espazo subaracnoide e entre no torrente sanguíneo.

As granulacións máis grandes dispóñense ao longo do seo saxital superior, un grande espazo venoso que vai desde a parte frontal á posterior ao longo do centro da cabeza intracranialmente. Porén, están presentes tamén noutros seos durais.

## Función 
A difusión a través das granulacións aracnoides cara ao seo saxital superior devolve o líquido cefalorraquídeo á circulación venosa.

As granulacións aracnoides actúan como válvulas dunha soa dirección. Normalmente a presión do líquido cefalorraquídeo é maior que a do sistema venoso, deste modo, o líquido cefalorraquídeo flúe a través das granulacións cara ao sangue. Se a presión se inverte por algunha razón, o líquido non poderá pasar de volta ao espazo subaracnoide. A razón disto non se coñece. Suxeriuse que as células endoteliais do seo venoso crean vacúolos de líquido cefalorraquídeo, que se move a través das células e saen delas cara ao sangue.

A importancia das granulacións aracnoides para a drenaxe do líquido cefalorraquídeo é bastante polémica. Nalgúns informes unha gran porción (quizais a maioría) do líquido cefalorraquídeo drénase a través de vasos linfáticos asociados con segmentos extracraniais dos nervios craniais. Crese que unha gran proporción de líquido cefalorraquídeo abandona a bóveda cranial polos axóns do primeiro nervio cranial (nervio olfactorio) a través da súa extensión pola placa cribriforme.

Na superficie interna dos ósos craniais, hai pequenos ocos chamados **fóvea granular** producidos polas granulacións aracnoides.

## Notas 
## Galería 

Ficheiro:Gray133.png|Óso parietal esquerdo. Superficie interna.
Ficheiro:Gray135.png|Óso frontal. Superficie interna.
Ficheiro:CT scan of a pacchionian body - transverse plane - labeled.jpg|Anxiografía de tomografía computarizada (CT) que mostra unha granulación aracnoide no seo transverso dereito.
Ficheiro:Pacchioni-Granulation CT KF.jpg|Escáner de tomografía computarizada sen contraste dunha cabeza mostrando unha granulación aracnoide.
José Millán (homónimos)

O nome **José Millán** pode referirse a:

***José María Millán**, xornalista e escritor galego (1860-1936).
***José Millán Astray**, avogado, político e xornalista galego (c.1850- 1936).
***José Millán-Astray**, militar galego, fillo do anterior (1879-1954).
***José Millán González**, futbolista español (1920-2008).
Arthur Kornberg

**Arthur Kornberg**, nado en Nova York, Estados Unidos, o 3 de marzo de 1918 e finado en Stanford, California, o 26 de outubro de 2007, foi un médico e bioquímico estadounidense que en 1959 compartiu o Premio Nobel de Medicina ou Fisioloxía con Severo Ochoa.

## Traxectoria 
Naceu en 1918 na cidade de Nova York no seo dunha familia de inmigrantes da Galicia austríaca (hoxe parte de Polonia). Estudou ciencias no City College de Nova York (CUNY) e máis tarde Medicina na Universidade de Rochester, onde se doutorou en 1941. Despois de traballar durante dez anos no Servizo de Saúde Pública dos Estados Unidos, en 1953 foi nomeado xefe do Departamento de Microbioloxía da Universidade de Washington en Saint Louis, e en 1959 foi nomeado xefe do Departamento de Bioquímica da Universidade de Stanford en California. Tamén traballou neste departamento como profesor emérito desde 1988, cando se xubilou. Morreu en Stanford (California) en 2007.

### Investigación científica 
A súa investigación inicial consistiu en estudar os seus altos niveis de bilirrubina no sangue, unha enfermidade coñecida como síndrome de Gilbert, estudos que publicou en 1942. Durante a súa etapa no Servizo de Saúde Pública dos Estados Unidos dirixiu a súa investigación cara á nutrición e as vitaminas.

En 1946 foi nomeado asistente de Severo Ochoa na Universidade de Nova York (NYU) e ampliou os seus coñecementos sobre química orgánica e purificación de encimas, e traballou na comprensión da produción de trifosfato de adenosina a partir de nicotinamida e adenina dinucleótido (NAD) e nicotinamida adenina dinucleótido fosfato (NADP). Ochoa conseguira o illamento dun encima do colibacilo que cataliza a síntese do ácido ribonucleico (ARN), o intermediario entre o ácido desoxirribonucleico (ADN) e as proteínas. Continuando este traballo, Kornberg puido demostrar experimentalmente en 1956 que o ADN tamén se sintetiza pola súa ADN polimerase utilizando a bacteria intestinal *Escherichia coli* (a ADN polimerase de *E. coli* chámase a miúdo *polimerase de Kornberg*). Este fundamento teórico permitiu anos despois, entre outros avances tecnolóxicos, a secuenciación do ADN (biolóxico) e a reacción en cadea da polimerase (PCR), ferramentas fundamentais en biotecnoloxía.

### Galardóns 
En 1959 foi galardoado, xunto con Severo Ochoa, co Premio Nobel de Medicina ou Fisioloxía "polo descubrimento dos mecanismos da síntese biolóxica dos ácidos ribonucleicos e desoxirribonucleicos". 

O seu fillo, Roger D. Kornberg, foi galardoado co Premio Nobel de Química en 2006.

## Notas 
## Véxase tamén 
* Severo Ochoa
* Roger D. Kornberg
Vesta Sarkhosh Curtis

**Vesta Sarkhosh Curtis**, nada en Teherán en 1951, é unha orientalista e numismática británica de orixe iraniana, vinculada ao Departamento de Moedas e Medallas do Museo Británico.

## Traxectoria 
Vesta Sarkhosh obtivo un mestrado en Arqueoloxía de Oriente Próximo e Linguas Antigas Iranianas na Universidade de Gotinga, e posteriormente acadou o seu doutoramento en Arte Parta no *University College de Londres*. 

Entre 1983 e 2003, Curtis foi editora conxunta do xornal *Iran: Journal of the British Institute of Persian Studies*. De 1998 a 2003 foi secretaria do Instituto Británico de Estudos Persas (BIPS) e entre 2006 e 2011 ocupou a presidencia dese instituto. No período 2005-2010 foi secretaria da *Royal Numismatic Society*.  

Curtis desenvolveu un proxecto de colaboración co Museo Nacional de Irán sobre as moedas sasánidas de 224 a 651 d.C. Tamén é codirectora, xunto con Michael Alram, do proxecto internacional de moedas partas *The Sylloge Nummorum Parthicorum* (SNP) e coeditora da súa serie editorial.

Curtis é membro do comité académico da *Iran Heritage Foundation* (IHF) e vicepresidenta do Instituto Británico de Estudos Persas.

## Recoñecementos 
* 2025: Medalla da *Royal Numismatic Society*.

## Publicacións 
Estes son os traballos monográficos máis salientables publicados por Vesta Sarkhosh Curtis  ao longo da súa traxectoria:

* (1998). *The art and archaeology of ancient Persia: new light on the Parthian and Sasanian empires* (con R. Hillenbrand). I. B. Tauris, Londres. ISBN 9781860640452
* (2005). *Persian myths, Legendary past*. University of Texas Press. ISBN 9780292711587
* (2005-2010). *The Idea of Iran* (con S. Stewart) (eds.). I. B. Tauris. 
** (2005). *1. Birth of the Persian Empire*. ISBN 978-1845110628
** (2010). *2. The Age of the Parthians*. ISBN 978-1845114060
** (2010). *3.* *The Sasanian Era*. ISBN 978-1845116903
** (2009). *4. The rise of Islam*. ISBN 978-1845116910
* (2010). *Ali-Akbar Safi, Sasanian Coins: A Sylloge of the Sasanian Coins in the National Museum of Iran (Muzeh Melli Iran), Tehran, Vol. 1: Ardashir I - Hormizd IV* (con M. Elahé Askari et al). Special Publications of the Royal Numismatic Society. ISBN 978-0901405449
* (2012). *Sasanian Coins: A Sylloge of the Sasanian Coins in the National Museum of Iran (Muzeh Melli Iran), Tehran, Vol. 2: Khusrau II - Yazdgard III* (con M. Elahe Askari et al.). *Special Publications of the* *Royal Numismatic Society.* ISBN 0-901405-64-7
* (2012). *From Persepolis to the Punjab: Exploring the Past in Iran, Afghanistan and Pakistan* (con E. Errington). British Museum Press. ISBN 978-0714111773
* (2014). *Persian love poetry*, (con S. R. Canby). British Museum Press. ISBN 978-0714124759
* (2017). *The Parthian and early Sasanian empires : adaptation and expansion* (con E. Pendleton, M. Alram e T. Daryaee). British Institute of Persian Studies. Oxbow Books. ISBN 9781785709623
* (2020). *Mithradates: Sylloge Nummorum Parthicorum*. Austrian Academy of Sciences. ISBN 978-3700185642

## Notas 
## Véxase tamén 
### Bibliografía 
* "Curtis, Vesta Sarkhosh". En *Coins Weekly*. 18 de xaneiro de 2017.
Carballedo, Castro de Rei de Lemos, Paradela

**Carballedo** é un lugar da parroquia de Castro de Rei de Lemos no concello lucense de Paradela, na comarca de Sarria.

Segundo o Instituto Galego de Estatística, en 2024 tiña 3 habitantes (1 home e 2 mulleres).

## Toponimia 
Segundo Nicandro Ares *Carballedo* indica abundancia de carballos , nome prerromano.
## Notas 
## Lugares e parroquias
### Lugares de Castro de Rei de Lemos
### Parroquias de Paradela
J. Patrice McSherry

**Joan Patrice McSherry** nada en Nova York o 17 de xuño de 1949, é profesora emérita de ciencia política na Universidade de Long Island (LIU)  Está especializada no estudo da política latinoamericana e escribiu o libro *Predatory States* ("*Estados depredadores"),* que detallaba a participación dos Estados Unidos na Operación Cóndor. McSherry é presidenta fundadora e directora do Programa de Estudos Latinoamericanos e do Caribe no campus de LIU e colaboradora do Instituto de Estudios Avanzados (IDEA) da Universidade de Santiago de Chile (Usach). 

## Traxectoria 
Filla de William Patrick McSherry e Bobette Hope (de solteira Ryan) McSherry.

### Formación 
J. P. McSherry obtivo un BA, Universidade de California en Berkeley en 1971; Mestrado en Artes, Universidade da Cidade de Nova York (CUNY), en 1991; Doutora en Filosofía, CUNY, en 1994.. Traballou no Instituto de Estudos Avanzados da Universidade de Santiago de Chile. Foi autora de varios libros e coeditou outro (*The Iraq Papers*, sobre aspectos éticos, legais, etc. da invasión do Iraq de 2003) ademais de informes e publicacións académicas. Foi editora asociada para América Latina do *Journal of Third World Studies* durante trece anos (1997–2010). 

### Recoñecementos 
Gañou o Premio David Newton de LIU á Excelencia no Ensino en 2008 e recibiu o Premio Distinguished Alumni do Programa de Doutoramento en Ciencias Políticas do Centro de Posgraos CUNY en 2009. Foi galardoada con varias bolsas do programa Fulbright (Arxentina, 1992; Uruguai, 2005; Chile, 2011). Foi reseñada por ''Marquis Who's Who* como destacada politicóloga, educadora e investigadora.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* *Chilean New Song: The Political Power of Music, 1960s–1973'' abstract en Duke University Press (dukeupress.edu)
* Joan Patrice McSherry en socialjusticejournal.org
* J. Patrice McSherry, artigos en Jacobin.com
* Patrice McSherry (@jpmcsherry) / Conta de Twitter
Anna Baetjer

**Anna Medora Baetjer**, nada o 7 de xullo  de 1899 en Baltimore e finada o 21 de  febreiro de 1984, foi  unha  foi unha fisióloga e toxicóloga estadounidense, coñecida polas súas investigacións sobre os efectos do traballo industrial na saúde das mulleres e polo seu descubrimento das propiedades canceríxenas do cromo.

## Traxectoria 
En 1920 licenciouse en literatura inglesa e zooloxía no Wellesley College. Tras a súa gradación, regresou a Baltimore para estudar na Universidade Johns Hopkins, onde se doutorou na Escola de Hixiene e Saúde Pública en 1924.

En 1924, Baetjer incorporouse ao corpo docente da Escola de Hixiene e Saúde Pública, converténdose en instrutora do Departamento de Hixiene Fisiolóxica. En 1927 converteuse en investigadora asociada do departamento.  Por mor da súa procura, Baetjer propuxo un número de cambios, incluíndo axustando maquinaria industrial de modo que podería ser sen incidentes manexado por mulleres, limitando mulleres a traballar a seis días por semana e axustando os seus programas de traballo para tomar responsabilidades de casa a conta, e mulleres educadoras en xeitos seguros para levantar e levar cargas pesadas.As políticas limitaban o traballo asignado ás mulleres embarazadas, prohibían as tarefas que supoñían unha ameaza para a saúde das mulleres embarazadas e protexían a antigüidade e a seguridade laboral das mulleres durante o embarazo.

En 1946, Baetjer publicou o libro *Women in Industry: Their Health and Efficiency* (en galego, *As mulleres na industria: saúde e eficacia*), que contén os resultados das súas investigacións. 

### Investigación sobre o cancro 
Durante a década de 1940, Baetjer comezou a investigar a incidencia do cancro nunha planta de cromo e unha pila de residuos de Baltimore. Tras unha serie de estudos, Baetjer demostrou unha relación directa entre a exposición ao cromo e o cancro. Posteriormente, colaborou coa Organización Mundial da Saúde para establecer normas sobre o uso industrial do cromo.

### Carreira posterior 
Despois da guerra, Baetjer continuou o seu traballo na Escola de Hixiene e Saúde Pública, converténdose en profesora asistente en 1945, en profesora asociada en 1952, en catedrática en 1962 e en profesora emérita en 1972. Foi elixida presidenta da Asociación Americana de Hixiene Industrial en 1954. De 1966 a 1970, Baetjer formou parte dun comité organizado pola Administración de Alimentos e Medicamentos para estudar os residuos de pesticidas. En 1974, demostrou que a exposición ao arsénico inorgánico provocaba un maior risco de cancro nos traballadores das plantas de pesticidas. 

Baetjer foi asesora do Consello Nacional de Investigación, a Axencia de Protección Ambiental, a Axencia de Hixiene Ambiental do Exército e a Oficina do Cirurxián Xeral. Recibiu o Premio Kehoe da Academia Americana de Medicina do Traballo en 1974 e o Premio Stokinger da Conferencia Americana de Higienistas Industriais Gobernamentais en 1980. En 1985, a Universidade Johns Hopkins creou a Cátedra Anna M. Baetjer de Ciencias da Saúde Ambiental

## Notas
Mopame

miniatura|Follas de mopane 
[miniatura|Un elefante ábrese paso nun bosque de mopanes no [Parque nacional Etosha]]
miniatura|Rama de mopane con verme do mopane (*Gonimbrasia belina*)

O **mopane**, *Colophospermum mopane*, é unha árbore da orde das fabales, familia das fabáceas, subfamilia das cesalpinioideas e tribo das detarieas, a única comprendida no xénero ***Colophospermum**.

## Taxonomía 
### Descrición 
*Colophospermum mopane* foi descrita en 1866 por (Kirk ex Benth.) J.Léonard, nun traballo publicado en *Transactions of the Linnean Society of London* **25**: 316.

### Etimoloxías 
* O nome do xénero, *Colophospermum*, vén do grego antigo e significa "semente aceitosa", debido ás súas sementes resinosas. Colofón (latinizado *Colophon*) foi o lugar de nacemento de Homero en Xonia, e era famoso pola súa colofonia, unha substancia obtida da trementina o exsudado gomoso dalgunhas árbores.

* O epíteto específico *mopane* é o nome local da árbore.

### Sinónimos 
Ademais de polo nome actualmente válido, coñeceuse tamén polos sinónimos: 

A larva da bolboreta *Gonimbrasia belina*, coñecida como *vderme do mopane*, vive nas ramas desta árbore. É moi rica en proteínas e serve de alimento aos habitantes das rexións onde crece a árbore. A larva, que alcanza os 10 cm, pode ser comida torrada ou seca.

## Usos 
A madeira do mopane é moi dura e difícil de traballar. Úsase para a construción porque é moi resistente e non poden atacala as térmites. Tamén utilízase para fabricar  travesas ferrocarril e os soportes das minas. 

Ultimamente incrementouse o seu uso para fabricar instrumentos musicais, especialmente os de vento, pois é máis fácil de encontrar que *Dalbergia melanoxylon*, o ébano de Mozambique, usado para os clarinetes,  gaitas e outros análogos.

Nos Estados Unidos e en Europa úsase cada vez máis como madeira decorativa polas súa cores e a súa textura, xa sexa para lámpadas, pés de esculturas, xardíns, terrarios etc. De feito, é unha madeira moi prezada en acuariofilia.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Bibliografía 
* Breteler, F. J. *et al*. (1997): "*Colophospermum* reduced to *Hardwickia* (Fabaceae-Caesalpinioideae)". *Bull. Mus. Natl. Hist. Nat., B, Adansonia* **19**: 279–291. [= Hardwickia Roxb.].
* Brummitt, R. K. (2000): "Report of the Committee for Spermatophyta: 49". *Taxon* **49**: 275–276.
* Brummitt, R. K. (2005): "Report of the Committee for Spermatophyta: 57". *Taxon'' **54**: 1096. 
* Léonard, J. (1999): "Colophospermum n'est pas synonyme d'Hardwickia (Caesalpiniaceae). Conclusion d'une méthode objective de travail". *Bull. Jard. Bot. Natl. Belg*.**67**: 21–43. 
* Lewis, G., ed. (2005): *Legumes of the world*. Royal Botanic Gardens, Kew.
* Smith, P. P. *et al*. (1998): "Proposal to conserve the name *Colophospermum* against *Hardwickia* (Leguminosae, Caesalpinioideae)". *Taxon* **47**: 751–752.
As Cortes, As Cortes, Paradela

**As Cortes** é un lugar da parroquia das Cortes no concello lucense de Paradela, na comarca de Sarria.

Segundo o Instituto Galego de Estatística, en 2024 tiña 16 habitantes (9 homes e 7 mulleres).

## Toponimia 
Segundo Nicandro Ares *As Cortes* vén do latín vulgar , curral, corte.

## Notas 

## Lugares e parroquias
### Lugares das Cortes
### Parroquias de Paradela
Caraba, Ferreiros, Paradela

**Caraba** é un lugar da parroquia de Ferreiros no concello lucense de Paradela, na comarca de Sarria.

Segundo o Instituto Galego de Estatística, en 2024 tiña 9 habitantes (5 homes e 4 mulleres).

## Toponimia 
Segundo Nicandro Ares *Caraba vén*  do árabe  (aproximación) ou do hebreo .

## Notas 

## Lugares e parroquias
### Lugares de Ferreiros
### Parroquias de Paradela
## Notas
A Eirexe, Ferreiros, Paradela

**A Eirexe** é un lugar da parroquia de Ferreiros no concello lucense de Paradela, na comarca de Sarria.

## Toponimia
O topónimo **A Eirexe** (do latín , o lugar da igrexa) débese á presenza no lugar da capela de San Vitorio de Ferreiros.

## Lugares e parroquias
### Lugares de Ferreiros
### Parroquias de Paradela
## Notas
Ferreiros, Ferreiros, Paradela

**Ferreiros** é un lugar da parroquia de Ferreiros no concello lucense de Paradela, na comarca de Sarria.

Segundo o Instituto Galego de Estatística, en 2024 tiña 14 habitantes (8 homes e 6 mulleres).

## Toponimia 
Segundo Nicandro Ares *Ferreiros* semella o plural *de ferrarios* pero tamén pode vir de , nome de oficio e xentilicio.

## Lugares e parroquias
### Lugares de Ferreiros
### Parroquias de Paradela
## Notas
Alejandro Galán

**Alejandro Galán Pozo**, nado o 12 de setembro de 1999 en Calamonte, Badaxoz, é un xogador español de baloncesto profesional que xoga no Monbus Obradoiro da Primeira FEB.

## Traxectoria profesional 
O 15 de xullo de 2022, anunciouse a fichaxe de Galán por unha tempada polo Leyma Coruña da Liga LEB Ouro. O 28 de xullo de 2023, anunciouse a renovación de Galán por unha tempada máis co Básquet Coruña.

O 4 de xullo de 2024, Galán asinou co Obradoiro CAB da Primeira FEB.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* Perfil en FEB.es
Francisco Peña

**Francisco Peña Rodríguez**, nado en Moialde (Vilardevós) e finado en Florderrei Vello o 27 de outubro de 1947, foi un guerrilleiro antifranquista galego.

## Traxectoria 
Logo do golpe de Estado do 18 de xullo de 1936 botouse ao monte. O 27 de outubro de 1947 oito gardas civís rodearon a vivenda de Amadeo Domínguez e Pilar Suárez en Florderrei Vello onde estaba agochado co seu compañeiro Ángel Santos Rodríguez. No asalto resultaron mortos Francisco Peña e o garda civil Miguel Álvarez Barreira, de Arzádegos. Os donos da casa, Amadeo Domínguez e Pilar Suárez, foron tamén asasinados. Amadeo foi asasinado no Pontón de Soutocobo nunha emboscada da Garda Civil, e Pilar foi torturada e ao día seguinte asasinada no Pinal da Carolina, preto de Florderrei Vello. A Garda Civil impediu á familia levar o cadáver de Francico a Moialde e foi soterrado ao comezo do corredor que separa a ermida da Nosa Señora das Portas Abertas do cemiterio parroquial.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* Fosa do cemiterio de Nosa Señora das Portas Abertas
Estela discoidal

[miniatura|Estela discoidal cun [lauburu en Ainhoa (País Vasco francés)]]
Unha **estela discoidal** é un monumento funerario que se pode atopar nalgunhas zonas de Europa Occidental, Rusia e Oriente Medio (Siria e Armenia). É típica dos fosos medievais da comarca aragonesa da Matarranya e tamén abonda nos fosos de Iparralde, onde se coñece como ***hilarri***.

Estas estelas funerarias teñen forma de disco encarado cara ao sol sobre un soporte trapezoidal. Gravábanse símbolos pagáns solares, como rosetas hexagonais e flores da vida, mais tamén símbolos cristiáns. En Iparralde é típica a presenza dos lauburus.

A tradición de facer estelas discoidais ten as súas orixes na Idade do Bronce, cando se rexistraron restos no suroeste da Península Ibérica. A estela de Luna (Aragón) é un caso anómalo, pois malia ter as características dos ronseis do suroeste, atopouse no nordés da península. Posteriormente son moi coñecidas os ronseis cántabros que realizaron os cántabros prerromanos antes da conquista romana do norte peninsular.
miniatura|Ronseis discoidales en Luhuso (Iparralde)

## Notas 
## Véxase tamén
Sonsoles de Icaza

**María Sonsoles de Icaza y de León**, marquesa de Llanzol, nada en Ávila o 13 de agosto de 1914 e finada en Madrid o 21 de xaneiro de 1996, foi unha aristócrata española. Unha das súas fillas, Carmen Díez de Rivera, foi coñecida pola súa actividade política.

## Traxectoria 
Foi a filla máis nova de Francisco Asís de Icaza e Beña e Beatriz de León e Loynaz. O seu pai era embaixador mexicano e recoñecido poeta. A súa nai era sobriña de Dona María del Pilar de León y Gregorio, I Marquesa de Squilache, nada na Habana e criada en Granada. O matrimonio tivo seis fillos: Beatriz, María del Carmen, Ana María, Francisco de Asís, María de la Luz e María Sonsoles.

O 28 de maio de 1925 o seu pai faleceu e a familia comezou a ter problemas económicos. A súa irmá María del Carmen, convertida na irmá máis vella tras a morte de Beatriz, decidiu axudar economicamente á familia. Comezou a escribir primeiro en xornais e máis adiante novelas coas que alcanzou gran popularidade.

O 12 de febreiro de 1936, con 21 anos, Sonsoles casou con Francisco de Paula Díez de Rivera y Casares, marqués de Llanzol e 24 anos maior. O matrimonio tivo tres fillos: Sonsoles, Francisco e Antonio.

En 1940 iniciou unha relación extramatrimonial co entón ministro franquista Ramón Serrano Suñer, casado coa irmá da muller de Francisco Franco. En 1942 Sonsoles tivo unha filla extramatrimonial, Carmen Díez de Rivera, quen, con todo, será recoñecida polo seu marido como propia. De feito, o matrimonio nunca se separou. Sonsoles e Ramón mantiveron a súa relación durante case dúas décadas, até que a filla de ambos anunciou o seu noivado co fillo máis novo de Ramón, o seu medio irmán. Foi entón cando ambos descubriron o parentesco que os unía.

Foi amiga do deseñador de alta costura Cristóbal Balenciaga, quen deseñou mesmo os vestidos de comuñón das súas fillas. Era considerada unha das mulleres máis elegantes de España.

Sonsoles faleceu aos 81 anos, o 21 de xaneiro de 1996 en Madrid. A súa filla Sonsoles Díez de Rivera doou vestidos seus deseñados polo seu amigo Cristóbal Balenciaga ao Museo Balenciaga.

## Celebridade 
A súa aventura extramatrimonial e a paternidade real da súa filla foron de coñecemento público. A xornalista Nieves Herrero escribiu a novela semibiográfica *Lo que escondían sus ojos*, onde relata devanditos acontecementos. A novela foi adaptada á televisión e estreada en novembro de 2016. A actriz Blanca Suárez interpretou o papel de Sonsoles.

## Notas
Philip W. P. Carlyon-Britton

**Philip William Poole Carlyon-Britton**, nado en Bristol o 13 de outubro de 1863 e finado en Fishbourne, Sussex, o 26 de xuño de 1938, foi un numismático inglés.

## Traxectoria 
Philip Carlyon-Britton naceu en Bristol, Gloucestershire, o 13 de outubro de 1863, fillo máis vello de Hannah Canter Poole e do empregado de banca Henry William Britton.

Carlyon-Britton estudou Dereito e exerceu a profesión de avogado.

En 1904 formou parte do grupo de numismáticos que fundaron unha nova sociedade, a *British Numismatic Society*. Foi tamén o primeiro presidente desta institución, ata 1908, e posteriormente no período 1910-1914 e novamente en 1928.

Carlyon-Britton foi tamén editor do xornal *British Numismatic Journal*, órgano de expresión da *British numismatic Society*, durante os seus dez primeiros números.

Philip Carlyon-Britton foi membro da Sociedade de Anticuarios de Londres.

## Vida persoal 
Philip Carlyon-Britton casou con Agnes Cassandra Carlyon o 8 de setembro de 1886,

## A colección Carlyon-Britton 
Como coleccionista logrou reunir unha importante colección de moedas e outros obxectos de orixe celta, romano-británica e normanda, que foi vendida en poxas públicas entre 1900 e 1918.

### Dereito 
* (1900). '**. The Parish Register Society, Londres.
* (1900). **'. The Parish Register Society.
* (1906). ''* (con A. C. Fox-Davies). E. Stock, Londres.

### Numismática 
* (1902). *On the coins of William I and II, and the sequence of types*. Separata de *Numismatic Chronicle*, Londres.
* (1902). *William I & II: their mints and moneyers*. Spink, Londres.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Bibliografía 
* Shirley Fox, J. (1938). "Obituary: Major P. W. P. Carlyon-Britton".  En British Numismatic Journal. Vol. 23. 14. Páxinas 169-170.
* Worthy, C. (1896). *''. Bemrose & sons, Londres.
Ferrería, Francos, Paradela

**Ferrería** é un lugar da parroquia de Francos no concello lucense de Paradela, na comarca de Sarria.

Segundo o Instituto Galego de Estatística, en 2024 tiña 1 habitante (1 home).

## Toponimia 
Segundo Nicandro Ares *Ferrería* era o obradoiro onde se reparaban as ferraxes de todo tipo dos peregrinos a Santiago.

## Notas 

## Lugares e parroquias
### Lugares de Francos
### Parroquias de Paradela