Tafea

**Tafea** é a provincia máis meridional de Vanuatu. Inclúe as illas de Erromango, Tanna, Anatom e dúas illas máis non habitadas. Ten unha poboación de 27.530 habitantes e unha superficie de 1.628&nbsp;km². A súa capital é Isangel. O nome é un acrónimo das cinco illas principais que compoñen a provincia: **T**anna, **A**neityum, **F**utuna, ** E**rromango e **A**niwa.
 

200px|dereita

1) Incluíndo Goat Island (a illa da cabra) (5´6&nbsp;km ao nordeste, con 0´1&nbsp;km² de superficie) e a illa Vete Manung (15&nbsp;km ao nordeste)

2) Incluíndo a illa Inyeug (0´6&nbsp;km ao suroeste, aeroporto de Anatom), pero sen as remotas Illas Matthew e Hunter, que son considerados pola xente Anatom parte da illa é da súa propiedade persoal.
 
## Xeografía 
A provincia ten unha poboación de 27.530 persoas e unha superficie de 1.628&nbsp;km². A illa principal, aínda que segunda en superficie tras Erromango, é Tanna, cun 80 por cento da poboación da provincia, e a sede da capital da provincia Isangel, e da maior cidade Lenakel, ambas próximas entre si na costa suroeste.

As tres illas máis grandes son Melanesias, pero as dúas máis pequenas, Aniwa e Futuna, tamén coñecidas baixo o termo colectivo de *Illas Erronan*, son Illas polinesias periféricas. Futuna é ás veces chamada West Futuna, para distinguila da illa de Futuna de Wallis e Futuna.

A illa de Tanna ten o volcán máis accesible do mundo, o Monte Yasur, con 1.084 metros, o pico máis alto da provincia. A illa Aniwa é a única illa de coral, as outras catro son volcánicas e alcanzan alturas moi superiores a Aniwa.

Anatom é a illa máis meridional de Vanuatu (sen contar as remotas, pequenas e deshabitadas Illas Matthew e Hunter, 280 a 335 quilómetros ao sueste, que se disputan con Nova Caledonia, pero as cales son consideradas polo pobo da illa de Anatom parte da súa propiedade persoal). No sueste está o cabo *Nétchan Néganneaing* o punto máis meridional da terra en Vanuatu, máis ao sur que o sur do illote Inyeug. Este último, con todo, está rodeado polo Intao Reef, que estendese ata máis ao sur, aínda que mergullado, sendo o punto máis meridional de Vanuatu.

## Historia 
thumb|right|200px|Bandeira secesionista de Tanna
thumb|right|200px|Bandeira secesionista de Tafea

A diferenza das outras provincias de Vanuatu, a integridade territorial desta unidade administrativa non cambiou desde os tempos do Condominio, cando se chamaba *Distrito Sur*, ou *Tanna* como a illa principal. Unicamente a Capital moveuse de Lenakel á próxima Isangel, a menos de dous quilómetros ao sueste.

Un movemento separatista comezou na década de 1970, e a Nación de Tanna foi proclamada o 24 de marzo de 1974. Mentres que os Británicos foron máis abertos a súa independencia de Vanuatu, esta foi rexeitada polos colonos franceses e finalmente suprimida polas autoridades do Condominio Anglo-Francés o 29 de xuño de 1974.

En 1980, houbo outro intento de secesión, declarando a Nación Tafea o 1 de xaneiro de 1980, o seu nome vén das iniciais das cinco illas que ían formar parte da nación (Tanna, Aniwa, Futuna, Erromango e Aneityum). As forzas británicas interviñeron o 26 de maio de 1980 permitindo que as illas convertéranse en parte da nova nación independente de Vanuatu o 30 de xullo de 1980.

## Notas
;Referencias

## Véxase tamén