open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Cleveland Play House

miniatura|dereita|Frederic McConnell, director da Cleveland Play House (1938).
**Cleveland Play House** (**CPH**) é unha compañía de teatro rexional e profesional localizada en Cleveland, Ohio. Foi fundada en 1915 e construíu o seu complexo de teatro propio en 1927.  A empresa actúa no Allen Teatro en Playhouse Praza, onde ten a súa sede dende 2011.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* Páxina oficial
Edizioni Piemme

**Edizioni Piemme**&nbsp;é unha editorial italiana especializada en libros de relixión, así como en ficción infantil e xuvenil. Fundada no ano 1982 en Casale Monferrato, dende outubro de 2003 forma parte do grupo Mondadori, o cal adquiriu o 70% das súas accións cun custo de €14,104 millóns. Entre as súas publicacións con máis sona están as sagas infantís de Ulysses Moore e *Century* de Pierdomenico Baccalario, e as obras de Khaled Hosseini, autor de *O cazador de papaventos*.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* Páxina oficial
Ben Turner (actor)

**Ben Turner**, nado en Londres o 3 de febreiro de 1980, é un actor británico. É coñecido polos seus papeis como Jay Faldren na serie de televisión da BBC *Casualty*, o papel de Amir nas adaptacións teatrais de O cazador de papaventos, e como Lois XV en *Doutor Who*.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
*
Julián Iglesias del Río

**Julián Iglesias del Río**, nado no Carril en 1898 e finado no Pousadoiro o 22 de agosto de 1936, foi un sindicalista anarquista galego.

## Traxectoria 
Traballou durante algún tempo no porto de Nova York. Consta a súa chegada aos Estados Unidos en 1920 nos rexistros da Fundación da Illa de Ellis. Ocupou cargos directivos, entre eles o de presidente do Sindicato de Estibadores do Carril na Segunda República. Co golpe de Estado do 18 de xullo de 1936 estivo agochado dos falanxistas que o acosaban e atemorizaban á súa esposa e catro fillos pequenos. Presentouse ás novas autoridades e foi asasinado dun disparo na cabeza xunto co seu compañeiro da CNT e veciño, Eduardo Ferreirós Boullosa. A súa morte foi rexistrada na capela de Santo Antoniño (Cea, Vilagarcía de Arousa). A súa viúva, Juana Ramona Rey, tivo noticia do acaecido grazas ás leiteiras de Caldas. Déuselle sepultura na fosa 489 do camposanto de Rubiáns e, tempo despois, os seus restos foron trasladados ao cemiterio do Carril. O seu irmán máis novo, José Iglesias del Río, tamén sufriu persecución e represalias do franquismo na Illa de San Simón.

## Notas
Nottingham Playhouse

**Nottingham Playhouse** é un teatro en Nottingham, Nottinghamshire, Inglaterra. Creouse orixinalmente como un teatro de repertorio en 1948 cando operaba dende un antigo cinema na rúa Goldsmith. Os directores durante este período inclúen a Val May e a Frank Dunlop. O edificio actual abriu en 1963.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* Páxina oficial
Theatre Calgary

**Theatre Calgary** é unha compañía de teatro de Calgary, Alberta, no Canadá, estabelecida como compañía profesional en 1968. Foi precedida por Workshop 14, un grupo de teatro fundado en 1944 por Betty Mitchell. Os premios *Betty Mitchell* de Calgary levan o seu nome na súa honra.

## Directores artísticos 
*Christopher Newton (1968–1971)
*Clarke Rogers (1971–1972)
*Harold G. Baldridge (1972–1978)
*Rick McNair (1978–1984)
*Sharon Pollock (1984–1985)
*Martin Kinch (1985–1991)
*Brian Rintoul (1991–1996)
*James Brewer, Acting Artistic Director (1996–1997)
*Ian Prinsloo (1997–2005)
*Dennis Garnhum (2005–2016)
*Shari Wattling (2016–2017)
*Stafford Arima (2017–presente)

## Notas 
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* Páxina oficial
Citadel Theatre

miniatura|Citadel Theatre.
**Citadel Theatre** é o principal centro para as artes escénicas na cidade de Edmonton, Alberta, Canadá, que se atopa no Downtown Core en Churchill Square. É o terceiro teatro rexional meirande do Canadá.

## Directores artísticos 
*John Hulburt (1965-1966)
*Robert Glenn (1966-1968)
*Sean Mulcahy (1968-1973)
*John Neville (1973-1978)
*Peter Coe (1978-1981)
*Joseph H. Shoctor (1981-1984, como produtor)
*Gordon McDougall (1984-1987)
*William Fisher (1987-1989)
*Richard Dennison (1989-1990, como produtor)
*Robin Phillips (1990-1995, como director xeral)
*Duncan McIntosh (1995-1999)
*Bob Baker (1999–2016)
*Daryl Cloran (2016 - )

## Notas 
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
*Páxina oficial
Hindustan Times

***Hindustan Times***  é un xornal diario indio fundado en 1924 por Sunder Singh Lyallpuri, orixinado polo Movemento de independencia da India. Segundo unha pescuda do *Indian Readership Survey* en 2014, revelou que o *Hindustan Times* é o segundo xornal en inglés máis lido na India despois de *The Times of India*. O xornal é bastante popular no norte da&nbsp;India, con edicións simultáneas de Nova Deli, Bombai, Calcuta, Lucknow, Patna, Ranchi, Bhopal, e Chandigarh.
## Notas 
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* Páxina oficial
San Francisco Chronicle

miniatura|250px|Número do 7 de agosto de 1945.
O ***San Francisco Chronicle*** foi fundado en 1865 como *The Daily Dramatic Chronicle* polos irmáns Charles de Young e Michael H. de Young. O xornal foi creado en San Francisco e circulou como periódico en West Coast nos Estados Unidos en 1880; hoxe en día o xornal máis grande do Norte de California, servindo, principalmente, á Área da Baía de San Francisco pero distribuído ó&nbsp;norte de California, incluíndo as áreas de Sacramento e Costa Norte. *Los Angeles Times* excede a circulación de *San Francisco Chronicle* no Sur de California, mentres que o xornal foi categorizado como o Número 12 en circulación nacional.

## Suplementos 
* Ovation (xoves - tabloide)
* 96 Hours (xoves - tabloide)
* Movies (venres)
* Cars (venres e domingos)
* New Homes (sábados)
* Books (domingos - tabloide)
* Travel (domingos)
* Real Está (domingos - tabloide)
* Home & Garden (domingos)
* Insight (domingos - tabloide)
* Style (domingos)
* Food & Wine (domingos)
* Sunday Datebook (domingos - tabloide)
* TV Week (domingos - tabloide)
* Comics (domingos)

## Notas 
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* Páxina oficial
Novela gráfica

dereita|miniatura|Novelas gráficas dispostas para a súa venda nunha libraría especializada.
**Novela gráfica** é un formato de publicación destinado a un público con guión dun só autor e que contén unha historia única, onde se fusionan o debuxo e a narrativa e se presentan temas profundos e historias extensas.    Ademais, nun sentido diacrónico, é un movemento vangardista do século XXI herdeiro da historieta alternativa e con difusión internacional, que abrangue tanto banda deseñada estadounidense  (Charles Burns, Daniel Clowes, Gary Panter, Joe Sacco, Seth)  como francófona (Guy Delisle, Marjane Satrapi) e mesmo española (Paco Roca,  Luís Durán...), israelí (Rutu Modan) e xaponesa (Jiro Taniguchi), cuxa figura central é Chris Ware. Como tal, implica unha revolución das historias abordadas, alén da revolución gráfica producida desde os anos 70. Pode considerarse, neste senso, "como o último (até agora) dos varios intentos feitos pola banda deseñada de asaltar a fortaleza da respetabilidade cultural". Toda esta polisemia levou a confusións e contradicións entre os diversos autores, expertos e lectores. Recoñécese como a primeira novela gráfica á obra O Eternauta (1957) de Héctor Germán Oesterheld; aínda que a primeira obra auto proclamada como *novela gráfica* foi Contrato con Deus (1978) de Will Eisner; a cal popularizou o termo.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Bibliografía 
* GARCÍA, Santiago (2010). *La novela gráfica*, Bilbao, Astiberri Ediciones.
* 
* 
* 
* RAMÍREZ, Juan Antonio (28/07/2009). "Prefacio. La novela gráfica y el arte adulto", en García, Santiago, *La novela gráfica*, Bilbao, Astiberri Ediciones, pp. 11-13.
The Daily Telegraph

miniatura|240px|Xornal do 2 de decembro de 1916.
***The Daily Telegraph*** é un xornal británico en lingua inglesa, publicado en Londres por Telegraph Media Group, distribuído en todo o Reino Unido e internacionalmente. O xornal foi fundado por Arthur B. Sleigh en xuño de 1855 como ***The Daily Telegraph and Courier***, e dende 2004 foi propiedade de David e Frederick Barclay. Tivo unha circulación diaria de 523&nbsp;048 en marzo de 2014, por baixo de 552&nbsp;065 a comezos de 2013. En comparanza, *The Times* tivo unha difusión media diaria de 400&nbsp;060, por baixo de 394&nbsp;448.

*The Daily Telegraph* ten un xornal irmán, *The Sunday Telegraph*, que se iniciou en 1961, cunha circulación de 418&nbsp;670 en marzo de 2014. Os dous xornais impresos actualmente están administrados por separado con diferentes redaccións, pero hai uso cruzado de historias. Novas publicadas en ambos, ademais de artigos do Telegraph en liña, tamén poden ser publicados na páxina web do Telegraph Media Group, www.*telegraph*.co.uk, todos baixo o título de *The Telegraph*.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Bibliografía 
* Burnham, E. F. L. (1955). *Peterborough Court: The Story of The Daily Telegraph*. Cassell.
* Merrill, John C. e Fisher, Harold A. ''The World's Great Dailies: Profiles of Fifty Newspapers* (1980), pp.&nbsp;111–16.
* Hart-Davis, Duff. *The House the Berrys Built*. Contén a historia de *The Daily Telegraph* dende os seus comezos ata 1986. Ilustrado con referencias e ilustracións de William Ewart Berry, 1.ᵉʳ vizconde Camrose (máis tarde chamado Lord Camrose).
* Hartwell, William Michael Berry, barón. *William Camrose: Giant of Fleet Street*. Biografía ilustrada con placas fotográficas en branco e negro e inclúe un índice. Refírese ós seus vínculos con *The Daily Telegraph''.

### Ligazóns externas 
* Páxina oficial
Calgary Herald

O ***Calgary Herald*** é un xornal&nbsp;canadense anglófono publicado en Calgary, Alberta. O seu maior competidor é o *Calgary Sun*.

Publicado por primeira vez o 31 de agosto de 1883 por Andrew Armour e Thomas Braden co nome de The Calgary Herald, Mining and Rance Advocate and Xeral Advertiser, empeza como un semanario de só catro páxinas que se imprimía a man. A distribución era pequena (unha tenda de campaña localizada na confluencia dos ríos Bow e Elbow facía de oficina). En 1885, o Herald converteuse nun xornal diario, pero non é até o outono de 1983 que empeza a publicarse os 7 días da semana. Hoxe sae pola mañá, pero até agosto de 1985 era un xornal vespertino. En novembro de 2000, adquíreo Southam Newspapers (hoxe a filial *CanWest News Services* de CanWest Global Communications).

O Herald tamén publica *Neighbours*, un xornal comunitario semanal que se distribúe xunto co *Herald* en certas partes de Calgary. Na primavera de 2005, o Herald uniuse con varias filiais da CanWest Global para lanzar *Dose*, un xornal de balde que está dirixido ós mozos de 18 a 35 anos que usan o transporte público a diario.

## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* Páxina oficial
Radio Free Europe/Radio Liberty

**Radio Free Europe/Radio Liberty** (**RFE / RL**) é unha organización de radiodifusión financiada polo goberno dos Estados Unidos que transmite novas, información e análise a países de Europa do Leste, Asia Central e Medio Oriente onde di que "o libre fluxo de información está prohibido polo goberno ou non está completamente desenvolvido". RFE/RL é unha corporación 501c-3 que recibe fondos do goberno estadounidense e é supervisada pola Xunta de Gobernadores de Radiodifusión, unha axencia que supervisa todos os servizos de radiodifusión internacionais do goberno federal dos Estados Unidos.

Durante a guerra fría, Radio Free Europe (RFE) transmitiuse ós países satélites soviéticos e Radio Liberty (RL) dirixiuse á Unión Soviética. RFE foi fundada como unha fonte de propaganda anticomunista en 1949 polo Comité Nacional para unha Europa Libre. RL fundouse dous anos máis tarde e as dúas organizacións fusionáronse en 1976. Os gobernos comunistas enviaban con frecuencia axentes para infiltrarse na sede de RFE, e a KGB regularmente bloqueaba os seus sinais. RFE/RL recibiu fondos da CIA até 1971. Durante os primeiros anos de existencia de RFE, a CIA e o Departamento de Estado emitiron amplas directivas de política, dando lugar ó xurdimento dun sistema onde a política de difusión determinábase entre eles e o persoal de RFE.

RFE/RL tivo a súa sede na cidade alemá de Múnic de 1949 a 1995. En 1995, a sede trasladouse a Praga, na República Checa. As operacións europeas reducíronse significativamente dende o final da guerra fría. Ademais da sede, o servizo mantén 17 oficinas locais nos países ó longo da súa rexión de transmisión, así como unha oficina corporativa en Washington, D.C. RFE/RL transmite en 25 linguas a 20 países en Europa do leste, Medio Oriente, Asia central e o subcontinente indio.

## Notas
Uusikaupunki

**Uusikaupunki** (en sueco *Nystad*) é unha cidade de Finlandia situado na rexión de Finlandia Propia. En 2017 a súa poboación era de 15.757 habitantes. A superficie do termo municipal é de 1.932,42 km2, dos cales 1.430,07&nbsp;km2 son auga. O concello ten unha  densidade de poboación de 31,34 hab./km².

Limita cos municipios de Kustavi, Laitila, Pyhäranta, Taivassalo e Vehmaa, todos na súa mesma rexión.

O concello é unilingüe en finés.

## Cidades irmás 
Uusikaupunki está irmandada con:

*  Varberg, Suecia
*  Sandefjord, Noruega
*  Haderslev, Dinamarca
*  Antsla, Estonia
*  Szentendre, Hungría
*  Novgorod, Rusia
*  Östhammar, Suecia (cooperación)

## Notas 
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* Sitio web de Uusikaupunki
Airbus CC-150 Polaris

**Airbus CC-150 Polaris** é a designación para os Airbus A310-300 que foron convertidos para ser usados como transporte de longa distancia e avión de reabastecemento en voo na Real Forza Aérea Canadense.

## Deseño e desenvolvemento 
A frota de cinco avións Airbus foi mercada orixinalmente por Wardair como avións de pasaxeiros civís. Os cinco foron entregados entre 1987 e 1988 e transferidos a Canadian Airlines cando as dúas aeroliñas se fusionaron en 1989. Posteriormente foron mercados polas forzas armadas canadenses e convertidos para uso militar, entrando en servizo entre decembro de 1992 e agosto de 1993. Catro dos cinco aparellos convertéronse no stándar Combi-Freighter cun chan reforzado e unha porta de carga lateral. O quinto foi modificado para operar como transporte VIP para o goberno canadense.

O CC-150 substituíu o Boeing CC-137 (un Boeing 707 convertido) como transporte estratéxico tras a retirada da derradeira unidade con esa configuración en 1995.

### Conversión en avión de reabastecemento en voo 
En 2008 dous dos cinco CC-150 foron convertidos en avións de reabastecemento en voo para a frota de CF-18 como parte do programa Multi Role Tanker Transport (MRTT). O programa MRTT iniciouse debido a un requirimento da Luftwaffe e proporcionou unha solución rendible para as forzas armadas do Canadá. Os avións convertidos foron designados CC-150T.

A RCAF usa C-130 convertidos, designados CC-130H(T), para reabastecemento aéreo táctico, pero a súa operatividade é limitada cando os CF-18 son despregados no estranxeiro, onde se adapta mellor unha plataforma estratéxica de reabastecemento en voo. Como resultado da conversión MRTT do CC-150 Canadá recuperou a súa propia capacidade estratéxica de reabastecemento, que se perdera cando o derradeiro CC-137 fora retirado en 1997.

O primeiro CC-150T convertido completou as súas probas de aceptación en maio de 2008.

## Operadores 
####  
* Real Forza Aérea do Canadá - 5 unidades no 437 Escuadrón de Transporte.

## Notas
Pratt & Whitney JT9D

O **Pratt & Whitney JT9D** é un motor de aviación desenvolvido polo fabricante estadounidense Pratt & Whitney. Foi o primeiro reactor de alto índice de derivación en equipar un avión de pasaxeiros de fuselaxe ancha. A súa aplicación inicial foi o Boeing 747-100, o "Jumbo Jet" orixinal. Foi tamén o primeiro turboventilador de alto índice de derivación producido por Pratt & Whitney.

## Deseño e desenvolvemento 
O JT9D fabricouse usando aliaxes de titanio e níquel. O motor ten un ventilador dunha única etapa, un compresor de baixo presión de tres fases e un compresor de alta presión de once acoplado a unha turbina de alta presión de dúas etapas e a unha de baixa presión de catro. O JT9D-3, a primeira versión certificada do motor, pesaba 3 905&nbsp;kg e producía un pulo de 193 000 N. O custo orixinal do motor era de 800 000 dólares de 1968 (5,6 millóns en 2017). A súa fabricación rematou en 1990.

O JT9D comezou a desenvolverse en setembro de 1965 como parte do deseño do C-5 Galaxy. Se lle concedeu un contrato a Pratt & Whitney para estudar o tipo de gran motor necesario, pero o contrato de fabricación acabou gañándoo General Electric co seu turboventilador TF39. O JT9D foi, porén, elixido por Boeing para equipar o 747. O primeiro encendido tivo lugar en decembro de 1966 en East Hartford, Connecticut, e o motor voou por vez primeira en xuño de 1968 montado nun Boeing B-52E que servía como banco de probas para o 747.

Pratt & Whitney enfrontouse a grandes dificultades co deseño do JT9D durante o programa de probas do Boeing 747. Fallos de motor durante os voos de proba fixeron que trinta aparellos fosen aparcados no exterior da fábrica con bloques de cemento colgando dos píos, agardando polos motores redeseñados.

Boeing e Pratt & Whitney traballaron xuntos en 1969 para solucionar o problema. Este foi a ovalización, na cal o estrés durante a engalaxe provocaba que a cuberta do motor se deformase e adoptase unha forma oval causando que as pás da turbina de alta presión golpeasen nos lados.

Os motores JT9D que equiparon os avións de mando aerotransportado E-4A da USAF foron designados F105.

O sucesor da familia JT9D foi o Pratt & Whitney PW4000, que ten menos partes, é máis fiable e ten un custo base menor.

## Notas 
## Bibliografía 
* Gunston, Bill. *World Encyclopedia of Aero Engines*. Cambridge, England. Patrick Stephens Limited, 1989.
IndiGo

**IndiGo** é unha aeroliña de baixo custo india con sede en Gurgaon, no estado de Haryana. É a aeroliña máis grande do país en número de pasaxeiros transportados e tamaño de frota, co 40,9% do mercado doméstico en maio de 2018. Tamén é a aeroliña low-cost individual máis grande de Asia en termos de frota de reactores e pasaxeiros, e a sétima aeroliña máis grande do continente cuns 46 millóns de pasaxeiros transportados en 2017. A compañía voa a 51 destinos, tanto domésticos como internacionais. Ten o seu centro de conexións principal no aeroporto Indira Gandhi de Delhi.

A aeroliña fundouse en 2006 como unha compañía privada por Rahul Bhatia, de InterGlobe Enterprises, e Rakesh Gangwal, un expatriado indio baseado nos Estados Unidos. Recibiu o seu primeiro avión en xullo dese anos e comezou a operar un mes despois. A aeroliña converteuse na maior do país no ano 2012 e volveuse pública en novembro de 2015.

## Frota 
miniatura|Airbus A320neo
miniatura|Airbus A320
En xuño de 2018 a frota de IndiGo estaba formada polos seguintes avións:

## Notas 
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* Páxina web da aeroliña
Aasif Mandvi

**Aasif Hakim Mandviwala**, nado o 5 de marzo de 1966, e coñecido profesionalmente como **Aasif Mandvi**, é un actor e cómico británico-estadounidense. Comezou a súa carreira como colaborador en *The Daily Show* o 9 de agosto de 2006. O 12 de marzo de 2007 foi promovido como correspondente. É o actor principal, guionista e produtor da serie web *Halal in the Family*, que se estreou en Funny or Die no ano 2015. Mandvi é tamén o autor de ''No Land's Man''.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
*
World Socialist Web Site

**World Socialist Web Site** (**WSWS**) é unha páxina web de novas socialistas internacionais e o centro de información do Comité Internacional da Cuarta Internacional (ICFI). A páxina está asociada ó partido da igualdade socialista, de tendencia Trotskista. World Socialist Web Site publica artigos e análises de novas e eventos de todo o mundo, actualizados diariamente. A páxina tamén inclúe cobertura extensiva da historia da clase traballadora e dos movementos laboristas.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* Páxina oficial
Spectrum (revista)

***Spectrum*** é unha revista oficial do foro de adventistas, e unha edición non oficial da Igrexa Adventista do Sétimo Día, que se publica catro veces ó ano. Creouse co fin de que os seguidores e simpatizantes da Igrexa do Sétimo Día fomentasen e discutisen sobre temas cristiáns, relixiosos e en xeral. Tamén para «fomentar o crecemento intelectual e cultural». Presenta un punto de vista progresista teolóxico.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Bibliografía 
* 
* 
* 
* 
*
All Things Considered

***All Things Considered*** (***ATC***) é un programa de radio da canle pública estadounidense NPR. Lanzado en 1971, é a primeira emisión de información da radio pública.

Emítese en directo de 16:00 a 18:00 (ET), e está presentado por Robert Siegel, Michele Norris e Melissa Block.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Bibliografía 
* 
### Ligazóns externas 
* Páxina oficial
Alberto Garaizábal

**Alberto Garaizábal Macazaga**, nado en Donostia o 7 de decembro de 1875 e finado na Coruña o 13 de decembro de 1947, foi un músico, director, profesor e compositor vasco, residente en Galicia dende 1914.

## Traxectoria 
Garaizábal realizou estudos de piano, órgano, harmonía e composición con Bonifacio de Etxeberria, primeiro no Conservatorio de San Sebastián e, máis tarde, como axudante do seu mestre co órgano da igrexa de San Vicente. Desde 1895 e ata 1914 foi organista da igrexa parroquial de Zumarraga. En 1914 logrou a praza de organista na igrexa do Sagrado Corazón da Coruña. Na Coruña dedicouse tamén ao ensino privado pero a partir de 1933 foi director da agrupación de instrumentos de arco da a Sociedade Filharmónica da Coruña, que Garaizábal transformou na Orquestra Filharmónica Coruñesa. Ademais o seu labor foi fundamental para a constitución en 1935 do Conservatorio, converténdose Garaizábal no seu primeiro director.

## Obra 
Garaizábal realizou para a súa orquestra un gran número de adaptacións de obras do repertorio da época. Así e todo, a maior parte da súa produción orixinal está dedicada ao culto relixioso e amosa un absoluto respecto polas normas litúrxicas do momento. Os seus traballos para órgano expresan unha gran modernidade na súa textura, procedente da influencia do repertorio dos vangardistas franceses. Tamén salientan as súas obras corais en galego.

#### Música sinfónica 
* *Himno gallego*
* *Preludio-cancion*

### Música para coro e orquestra 
* *Ecce Sacerdos Magnus*
* *Himno para la coronación de la Virgen de los Dolores*
* *Lacrymosa*
* *Miserere*
* *O vos omnes*

### Música para coro e órgano 
* *Angelus Dominio*
* *Ave Maria*
* *Himno al trabajo*
* *Francisco de Asís*
* *Madre del alma*
* *Plegaria a la Virgen del Carmen*
* *Villancico al Niño Dios*

### Música para coro 
* *Alalá de Triscastela*
* *Foliada de Calara*
* *Os meus pensamentos*
* *Villancico gallego*

### Música para voz e órgano 
* *Bendita sea tu pureza*
* *Himno de las congregaciones marianas*

### Música para órgano 
* *Andante*
* *Communio*
* *Ofertorio*

### Música para piano 
* *Fandango*
* *Gavota*
* *Minueto*
* *Valtz brillante*

## Notas
Perfecto Porto Fraiz

**Perfecto Porto Fraiz**, nado nos Muros (Parada, A Estrada) o 1 de setembro de 1887 e finado na Estrada o 1 de decembro de 1968, foi un comerciante e político galego.
## Traxectoria 
Aprendeu o oficio de canteiro, que exerceu en varios concellos de Galicia. Tamén foi alumno da Escola de Artes e Oficios de Ferrol. En 1912 emigrou a Cuba e ingresou no Centro Galego da Habana onde continuou a súa formación artística. Foi membro da directiva da sociedade estudantil Concepción Arenal e da sociedade de instrución Hijos de Tabeirós. En 1921 regresou a Galicia. Participou na Irmandade da Fala da Estrada e en 1929 integrouse no Centro Republicano Estradense e ingresou na ORGA. Foi membro da primeira xestora republicana do concello da Estrada que presidiu Juan Manuel Rodríguez Seijo. En xaneiro de 1933 foi elixido vicepresidente do Comité da Estrada do Partido Republicano Gallego, aínda que en maio dese ano o Centro Republicano Estradense acordou ingresar en Acción Republicana, que presidiu Perfecto Porto. Despois foi presidente de Izquierda Republicana da Estrada. Logo do golpe de Estado do 18 de xullo de 1936 incoáronlle expediente de responsabilidades políticas en 1941, sendo sancionado economicamente e inhabilitado para o desempeño de cargos públicos. Finou na Estrada o 1 de decembro de 1968.

## Vida persoal 
Casou con Dolores Matalobos Bergueiro e foi pai de José Porto Matalobos.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* Perfecto Porto Fraiz e a II República na Estrada (I)
* Perfecto Porto Fraiz e a II República na Estrada (II)
Relación de derivación

O termo **relación de derivación** (inglés: *bypass ratio* ou BPR) refírese a unha característica de deseño dos motores de reacción de tipo turboventilador, utilizados normalmente en aviación. Defínese como a relación entre o caudal másico de aire que pasa a través do soprante canalizado e pasa por fóra do núcleo do motor (aire non queimado), con respecto ao caudal másico que pasa polo núcleo do motor para realizar a combustión que produce a enerxía mecánica. Por exemplo, cunha relación de derivación 10:1, por cada 1&nbsp;kg de aire que pasa a través da cámara de combustión, pasan 10&nbsp;kg de aire en torno a ela a través do soprante canalizado.

Nun deseño de **alto índice de derivación**, a gran maioría do pulo provén do soprante canalizado, máis que da expansión dos gases de combustión na tobeira. Unha alta relación de derivación ofrece un menor consumo de combustible (en gramos/sec por kN de pulo), especialmente a velocidade cero (en engalaxes) e á velocidade de cruceiro da maioría dos avións de reacción comerciais. Este é con diferenza o tipo de motor dominante en todos os avións de reacción de pasaxeiros e de transporte tanto civil como militar. A súa menor velocidade nos gases de saída tamén fai que sexa menor a produción de ruído, unha gran vantaxe con respecto aos deseños de pouca ou nula relación de derivación.

Os deseños con **baixo índice de derivación** tenden a ser usados nos avións militares de combate pola súa boa relación entre economía en consumo de combustible e requirimentos en combate, onde se valora unha alta relación potencia a peso, bo rendemento a velocidade supersónica, e a capacidade para usar postqueimadores, máis compatibles con motores de baixa relación de derivación. Un bo exemplo das diferenzas entre un motor de reacción puro e un turboventilador de baixo índice de derivación pode verse co uso do turbofan Rolls-Royce Spey no avión de combate F-4 Phantom II, avión equipado orixinalmente con turborractores.

## Notas
Jone Uria

**Jone Uria Albizuri**, nada o 28 de abril de 1990 en Algorta (Getxo), é unha bertsolari vasca.

## Campionatos 
miniatura|*Datu ordenatuen*
*multzo konpletoa*
*kopuru bakoitia*
*bada aztertzekoa*
*mediana da erdian*
*den zenbatekoa*
*Ta bikoitia bada*
*erabatekoa*
*Erdian dauden bien*
*bataz-bestekoa*
* Gran Campionato de Bertsolari:
** semifinais (3): 2009, 2013, 2017
* Campionato de Biscaia de Bertsolari:
** terceira posición (1): 2016
** cuarta posición (1): 2012
** finalista (4): 2010, 2012, 2014, 2016
* Interescolares:
** Campionato interescolar de Bertsolari de Euskal Herria
*** Campioa (2): 2004, 2008 
** Campionato interescolar de Bertsolari de Biscaia
*** Campioa (2): 2007, 2008

## Notas
Borislav Stanković

**Borislav Stanković**, nado o 9 de xullo de 1925 en Bihać, Reino de Iugoslavia, e finado o 20 de marzo de 2020, foi un xogador de baloncesto serbio, adestrador profesional e membro da FIBA e do Comité Olímpico Internacional. Recoñecéuselle a súa labor por este deporte ao incluír o seu nome no Basketball Hall of Fame e ao outorgárselle o cargo de secretario xeral emérito da Federación Internacional de Baloncesto.

## Carreira 
### Xogador 
Licenciado en veterinaria pola Universidade de Belgrado, escalou posicións como deportista xuvenil e universitario até a súa participación e posterior vitoria de dous títulos nacionais co KK Crvena zvezda.
Como xogador, foi seleccionado até en 36 ocasións para representar a Iugoslavia, incluíndo o seu xogo inaugural para a Copa Mundial da FIBA en Buenos Aires no ano 1950.

## Carreira administrativa e promoción do baloncesto 
A súa carreira administrativa comezou como membro da mesa central da Federación Iugoslava de Baloncesto (YBF) no ano 1953, don Stanković logrou ascender rangos a nivel nacional e internacional nun breve período de tempo até serlle ofrecido o cargo de vice-secretario xeral da FIBA no ano 1960, así como secretario xeral da YBF no 1966.

Así mesmo foi neste ano no que definitivamente adicou o seu esforzo laboral a tempo completo ao baloncesto, terminando cunha carreira compaxinada como inspector de carne en Belgrado.

En 1976, don Stanković substituíu a William Jones como secretario xeral da FIBA, posición que lograría manter por 28 anos. Como fan declarado do baloncesto norteamericano viaxou por primeira vez aos Estados Unidos en 1974. Sen dominio do inglés pero xa con experiencia de adestrador, no seu país e en Italia, traballou como olleiro e analista en representación da FIBA e dos intereses do baloncesto internacional. A década dos 70 considérase pola prensa como un tempo onde a FIBA carecía da capacidade de negociación que tivo en décadas posteriores.

Naquel entón a administración estadounidense non permitía a competición de baloncestistas profesionais nos xogos olímpicos, en contraposición co resto de países. A negociación de Stanković con ambas administracións, FIBA e NBA, conseguiu desbloquear a norma que só permitía a selección de xogadores universitarios para o equipo olímpico estadounidense e así, no 1992, xogadores profesionais da NBA formaron o coñecido como Dream Team como participación nos Xogos Olímpicos de Barcelona, incrementando a calidade da competición no baloncesto internacional.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* Perfil no Hall of Fame
* Perfil na web da Lega
Atlas G

**Atlas G**, tamén coñecido co **Atlas G Centaur** e **Atlas-G Centaur-D1AR**, foi un lanzador orbital pertencente á familia de foguetes Atlas, formada en primeiro lugar por mísiles e máis tarde por foguetes espaciais.

## Características 
O Atlas G foi pensado desde o principio para ser usado como vehículo orbital. Para iso mellorouse e aumentouse o rendemento da etapa principal, usándose segunda etapa un foguete Centaur I (Centaur-D1AR). Foi lanzado sete veces, sempre desde Cabo Cañaveral, cun fallo total e un fallo parcial.

## Historial de lanzamentos 
## Notas 
## Véxase tamén 
### Outros artigos 
*Atlas
*Atlas A
*Atlas B
*Atlas C
*Atlas D
*Atlas E
*Atlas F
Nao

miniatura|dereita|Réplica da Nao *Victoria*.
**Nao** (do latín , "navío") é un tipo de embarcación empregada para a navegación oceánica. Son buques con tres paus, velas cadradas, castelo de proa e popa e un alto francobordo, pero sen remeiros. Á palabra nao déuselle a un variado tipo de embarcacións durante os séculos XIV, XV, XVI e XVII.

As naos son unha evolución das cocas medievais que só tiñan un mastro e casco redondo. Desprazaban entre 100 e 500 toneladas. Tiñan unha relación entre a eslora e a manga de 3 a 1. Xeralmente estaban construídas con madeira de carballo.

Coa nao *Santa María* Cristovo Colón chegou a América en 1492. A nao *Victoria* foi o único dos cinco barcos de Fernão de Magalhães que volveu a Europa en 1522 despois de circunnavegar o planeta Terra.

## Notas
The Children of Men

***The Children of Men*** é unha novela distópica de P. D. James que foi publicada en 1992. Ambientada en Inglaterra no ano 2021, céntrase nos resultados dunha infertilidade masiva. James describe un Reino Unido que se está despoboando constantemente e céntrase nun pequeno grupo de resistentes que non comparten a desilusión das masas.

O libro recibiu moi boas valoracións por parte da crítica, como Caryn James de *The New York Times*, que o considerou "marabillosamente rica" e "unha incisiva análise da política e do poder que fala con urxencia". O académico Alan Jacobs dixo, "De tódalas novelas de James, *The Children of Men* é probablemente a máis salientable no seu criticismo social, sen dúbida a máis profunda na súa reflexión teolóxica".

## Adaptacións 
**Children of Men* (2006) é unha adaptación ó cinema dirixida por Alfonso Cuarón e protagonizada por Julianne Moore e Clive Owen. O filme foi moi ben recibido e, segundo Cuarón, P.D. James dixo que estaba compracida con el malia as alteracións.

## Notas
Said Tayeb Jawad

**Said Tayeb Jawad** (en ), nado en 1958, é o embaixador de Afganistán no Reino Unido. Anteriormente, exerceu como asesor principal de política e política exterior do xefe do executivo de Afganistán, Abdullah Abdullah. Foi CEO de Capitalize LLC, unha consultoría estratéxica con sede en Washington, D.C. Foi nomeado embaixador afgán dos Estados Unidos o 4 de decembro de 2003 polo presidente Hamid Karzai e serviu como embaixador até o 22 de setembro de 2010. Tamén serviu como embaixador afgán non residente en México, o Brasil, Colombia e a Arxentina. Foi xefe do estado maior do presidente afgán en 2002 e 2003.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* Páxina oficial
Notópteros

A orde de insectos **notópteros** (**Notoptera**) é un grupo proposto en 1915, que foi moi pouco utilizado desde a súa concepción orixinal; porén, nas clasificacións máis recentes da liñaxe dos insectos que inclúen os Grylloblattodea e os Mantophasmatodea, este nome foi recuperado e redefinido para referirse a unha soa orde que inclúe todos os fósiles e representantes vivos destas dúas liñaxes.

Tal como se define actualmente, esta orde comprende catro familias, dúas delas coñecidas só por fósiles, e as outras dúas teñen tanto fósiles coma especies vivas, e hai en total menos de 60 especies coñecidas.

## Galería 

Ficheiro:GrylloblattaCampodeiformis.jpg|*Grylloblatta campodeiformis*
Ficheiro:Gladiator.jpg|Unha ninfa de mantofasmátido

## Notas 
## Véxase tamén 
### Outros artigos 
* Grylloblattidae
* Mantophasmatidae

### ligazóns externas
Marc Abraham

**Marc Abraham** é un produtor e director estadounidense de cinema. Foi presidente de Strike Entertainment, unha compañía de produción fundada en 2002.

## Filmografía 
### Como produtor 
* *The Commitments* (1991) (co-produtor)
* *A Thousand Acres* (1997)
* *Playing God* (1997)
* ''Trippin'* (1999)
* *The Family Man* (2000)
* *Bring It On* (2000)
* *Xogo de espías* (2001)
* *The Emperor's Club* (2002)
* *Tuck Everlasting* (2002)
* *The Rundown* (2003)
* *Bring It On Again* (2004)
* *Dawn of the Dead* (2004)
* *Children of Men* (2006)
* *Let's Go to Prison* (2006)
* *Flash of Genius* (2007)
* *The Last Exorcism* (2009)
* *In Time* (2011)
* *The Thing* (2011)
* *The Man with the Iron Fists* (2012)
* *The Last Exorcism Part II* (2013)
* *RoboCop* (2014)
* *The Man with the Iron Fists: Sting of the Scorpion* (2014)

### Como produtor executivo 
* *A Midnight Clear* (1992)
* *Sugar Hill* (1994)
* *Princess Caraboo* (1994)
* *The Road to Wellville* (1994)
* *The Baby-Sitters Club* (1995)
* *Air Force One* (1997)
* *The Hurricane* (1999)
* *For Love of the Game* (1999)
* *End of Days* (1999)
* *Thirteen Days* (2000)
* *Slither* (2006)

### Como director 
* *Flash of Genius* (2008)
* *I Saw the Light'' (2015)

## Véxase tamén 
### Bibliografía 
* .

### Ligazóns externas 
*
Raíces profundas

***Raíces profundas*** (en ) é un western estadounidense de 1953, producido e dirixido por George Stevens. O guión é de A.B. Guthrie Jr., adaptado da novela de Jack Schaefer de 1949. A súa fotografía, gañadora do Óscar é de Loyal Griggs. O filme está protagonizado por Alan Ladd e Jean Arthur, para a que foi a última (e única en cor) longametraxe da súa carreira.

O American Film Institute incluíu *Raíces profundas* na súa lista dos mellores filmes estadounidenses en 1998 no 69.º lugar e novamente en 2007 no 45.º posto.

Foi emitido na TVG o 16 de marzo de 2001.

## Argumento 
O filme conta a historia do misterioso pistoleiro Shane, que acaba de chegar a unha rexión de asentamentos nun val de Wyoming. Os colonos luitan polos seus dereitos contra os grandes criadores de gando, que controlan a maior parte da terra, e Shane involúcrase no conflito.

Shane, que quere mudar de vida, acepta traballar na pequena facenda de Starret, sentíndose atraído pola súa dona, Marian. O fillo de Starret, Joey, interésase por Shane e descobre o cinto cunha pistola que o cowboy agachara. O rapaz asómbrase cando Shane lle amosa a súa habilidade coas armas e convértese nun ídolo para Joey.

A tensión entre as faccións en conflito aumenta cando Ryker, o facendeiro máis poderoso da rexión, contrata o temíbel pistoleiro Jack Wilson para facer presión sobre os propietarios dos sitios.

## Elenco
* Alan Ladd como Shane
* Jean Arthur como Marian Starrett
* Van Heflin como Joe Starrett
* Brandon deWilde como Joey Starrett
* Jack Palance (acreditado como Walter Jack Palance) como Jack Wilson
* Ben Johnson como Chris Calloway
* Edgar Buchanan como Fred Lewis
* Emile Meyer como Rufus Ryker
* Elisha Cook Jr. como Frank "Stonewall" Torrey
* Douglas Spencer como Axel 'Swede' Shipstead
* John Dierkes como Morgan Ryker
* Ellen Corby como Sra. Liz Torrey
* Paul McVey como Sam Grafton
* John Miller como Will Atkey, o servidor do bar
* Edith Evanson como Sra. Shipstead
* Leonard Strong como Ernie Wright
* Nancy Kulp como Sra. Howells

## Notas 
## Véxase tamén 
### Bibliografía 
*  CD-ROM.
*
Strike Entertainment

**Strike Entertainment** foi unha empresa de produción cinematográfica estadounidense fundada en 2002 por Marc Abraham, Thomas Bliss e Eric Newman.

## Filmografía 
* *The Rundown* (2003)
* *Bring It On Again* (2004)
* *Dawn of the Dead* (2004)
* ''Let's Go to Prison* (2006)
* *Children of Men* (2006)
* *Slither* (2006)
* *The Water Horse: Legend of the Deep* (2007)
* *Flash of Genius* (2008)
* *The Last Exorcism* (2010)
* *The Thing* (2011)
* *In Time* (2011)
* *The Man with the Iron Fists* (2012)
* *The Last Exorcism Part II* (2013)
* *RoboCop'' (2014)
Chicago Tribune

O ***Chicago Tribune*** é un dos principais xornais da cidade de Chicago, Illinois, (Estados Unidos), propiedade da Tribune Company. Anteriormente coñecido como o ''World's Greatest Newspaper* (coñecido como *WGN* en radio e televisión), segue sendo o principal diario de Chicago e a súa zona metropolitana, sendo o oitavo periódico máis importante de Norteamérica en vendas.

O 2 de abril de 2007, o *Tribune* anunciou un plan de venda de accións por valor de 8,2 miles de millóns USD, cun prezo de saída de 34$ por acción, e un plan de propiedade de accións para os empregados. O novo presidente do diario é o magnate Sam Zell. Asemade, como parte do acordo, os Chicago Cubs e o seu estadio, o Wrigley Field, foron vendidos, así como a cota do *Tribune* do grupo de canles de televisión Comcast SportsNet.

## Historia 
O *Tribune* foi fundado por James Kelly, John E. Wheeler e Joseph KC Forrest, aparecendo o seu primeiro número o 10 de xuño de 1847. Logo dun cambio de editores, absorbeu outras tres publicacións da cidade: o *Free West* en 1855, o *Democratic Press* en 1858, e o *Chicago Democrat* en 1861. O seu principal rival na cidade era o *Chicago Daily News*, fundado en 1875.

En 1910, cunha tiraxe de 188&nbsp;000 exemplares, era o terceiro diario máis vendido en Chicago.

Algunhas das grandes primicias do *Tribune* foron a publicación do texto orixinal do Tratado de Versalles, en xuño de 1919, e a súa revelación dos plans de guerra dos Estados Unidos en vésperas do ataque xaponés a Pearl Harbor. Na súa portada do 7 de xuño de 1942 anunciou que os Estados Unidos descifrara o código militar PURPLE do Xapón.

Debido ao Regulamento Xeral de Protección de Datos, a páxina web do *Chicago Tribune* non é accesible dende os países da Unión Europea dende 2018.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* Páxina web oficial do xornal  (*Non accesible dende a maioría dos países europeos'')
Michael Phillips (crítico)

**Michael Phillips**, nado en Kenosha, Wisconsin en 1961, é un crítico estadounidense de cinema para o xornal *Chicago Tribune*. Anteriormente fora crítico de drama para *Tribune*, *Los Angeles Times*, *St. Paul Pioneer Press*, *The San Diego Union-Tribune* e *Dallas Times Herald*.

## Traxectoria 
Phillips naceu en Kenosha, Wisconsin mais criouse en Racine.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* Michael Phillips en *Chicago Tribune*
Steve Bell (debuxante)

**Steven Bell**, nado o 26 de febreiro de 1951, é un debuxante político inglés cuxo traballo aparece en *The Guardian* e outras publicacións. É coñecido pola súa tendencia de esquerda.

## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* Páxina oficial
Danny Huston

**Daniel Sallis Huston**, nado en Roma, Italia o 14 de maio de 1962, é un actor, guionista e director estadounidense. É medio-irmán da actriz Anjelica Huston e do guionista Tony Huston, todos fillos do director e actor John Huston.

Huston comezou a súa andaina no mundo do cine co filme "Mr. North", protagonizada por Anthony Edwards, Robert Mitchum e Anjelica Huston. Entre a súa filmografía salienta *Ivans Xtc*, polo cal foi nomeado na categoría de mellor actor nos Independent Spirit Awards de 2003.

## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
*
Oana Pellea

**Oana Dariana Pellea**, nada en Bucarest o 29 de xaneiro de 1962, é unha actriz romanesa, filla do actor Amza Pellea.

## Escolma de filmografía 
## Notas 
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
*
Phaldut Sharma

**Phaldut Sharma**, nado en Londres en 1961, é un actor e bailarín británico tamén coñecido como **Paul Sharma**. Salientan as súas interpretacións de Rajiv en *Roger Roger* e a A.J. Ahmed na serie *EastEnders*.

## Traxectoria 
Sharma é fillo de indios güianeses hinduístas. 
Cando tiña seis anos de idade, a súa familia mudouse de Londres a Bassaleg ―un suburbio de Newport (Gales do Sur)―.

Estudou no Bassaleg Comprehensive, en Pontypool College e na Guildford School of Acting.

## Filmografía parcial 
* *Children of Men* de Alfonso Cuarón (2006)
* *EastEnders* (serie de televisión, 2012-2014)
* *Gravity* de Alfonso Cuarón (2013)
* *Cucumber* (serie de televisión, 2015)
* *Hanna* (serie de televisión, 2019)
* *The Personal History of David Copperfield* de Armando Iannucci (2019)

## Notas 
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
*
Jacek Koman

**Jacek Koman**, nado en Bielsko-Biała o 15 de agosto de 1956, é un actor e cantante australiano de ascendencia polaca.

## Traxectoria 
Jacek naceu en Polonia, mais en 1982 mudouse a Australia coa súa familia. Ten un irmán chamado Tomek Koman. Jacek coñeceu á actriz Catherine McClements en Melbourne e casaron en 1989. Ten dous fillos, Clementine Coco Koman (2001) e Quincy Koman (2007).

## Notas 
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
*
Hit and Run Productions

**Hit and Run Productions** é unha produtora británica de cinema fundada por Tony Smith e Hilary Shor. É unha extensión de Hit & Run Music Publishing.

## Filmografía 
* *Phil Collins: No Jacket Required* (1985) (televisión) - produtor executivo (só Smith)
* *Mike + The Mechanics: A Closer Look* (1989) (vídeo) - Executive Producer (só Smith)
* *Beautopia* (1998) (motion picture) - Executive Producers
* *Eye of the Beholder* (1999) (motion picture) - produtores
* *Children of Men* (2006) - Produtores
* *The Possibility of Hope* (2007) (vídeo documental) - produtores executivos
* *Black Oasis* (2008) - Produtores
Esperanza (psicoloxía)

[dereita|miniatura|*A Esperanza* de [Jacques du Broeucq.]]
A **esperanza** é un estado de ánimo optimista baseado na expectativa de resultados favorables relacionados a eventos ou circunstancias da propia vida ou o mundo no seu conxunto. Outras definicións de ter esperanza inclúen os seguintes termos: «esperar confiado» e «abrigar un desexo con anticipación». Existen tamén enfoques na área educativa que incorporan o concepto de pedagoxía da esperanza, Paulo Freire refírese a esta como unha necesidade ontolóxica, o que nos move, o que nos marca unha dirección.

## Relixións antigas 
A esperanza aparece na mitoloxía grega na historia da "Caixa de Pandora". Prometeo roubou o lume de Zeus para darllo ós homes, o que enfureceu ó deus supremo. En vinganza, Zeus creou un *pythos* (tipo de vaso) que contiña todos os males e deulla xunto a Pandora ó irmán de Prometeo. Esta, creada polos deuses cunha curiosidade innata, abriu a caixa prohibida e todos os males foron liberados polo mundo; só **Elpis** permaneceu no fondo, o espírito da Esperanza.

A mitoloxía nórdica consideraba a Esperanza Fenrir: o seu concepto da coraxe valoraba máis unha valentía animada na *ausencia* de esperanza.

## Cristianismo 
Esperanza é o nome dunha das tres virtudes teologais, xunto coa fe e a caridade. Na teoloxía cristiá estas virtudes forma unha unidade indisoluble coas virtudes cardinais ou naturais: prudencia, xustiza, temperanza e fortaleza e todas elas no seu conxunto describen a imaxe cristiá do home.

## Notas 
## Véxase tamén
Os contos de Canterbury

miniatura|250x250px|Gravado dos *Contos de Canterbury* (1484).
***Os contos de Canterbury*** (en inglés medio: *Tales of Caunterbury*; en inglés, *The Canterbury Tales*) é unha colección de 24 contos escritos en inglés medio polo escritor inglés Geoffrey Chaucer entre 1387 e 1400. Foron escritos na súa maioría en verso, aínda que hai dous en prosa, e son presentados como parte dunha competencia de narración de historias dun grupo de peregrinos durante unha viaxe de Londres a Canterbury para visitar o santuario de Thomas Becket na catedral de Canterbury. O premio é unha comida na taberna Tabard de Southwark ó seu regreso. Os contos presentan unha estrutura semellante ó Decamerón de Boccaccio.

*Os contos de Canterbury* é unha das obras máis importantes da literatura inglesa, e quizais a mellor obra da Idade Media en Inglaterra. Foi a derradeira obra de Geoffrey Chaucer, quen en 1386 foi nomeado Contralor de Aduana e Xustiza de Paz en 1386 e, en 1389, escriba da obra do rei. A versión da obra que prevalece hoxe en día procede de dous manuscritos ingleses diferentes, o *Ellesmere* e os manuscritos *Hengwrt.* A súa maior contribución á literatura inglesa foi a popularización do inglés vernáculo na literatura, en oposición ó francés, o italiano e o latín. Porén, o inglés fora utilizado como lingua literaria séculos antes de Chaucer e varios dos seus contemporáneos como John Gower, William Langland, o Poeta Pearl e Xiana de Norwich tamén escribiron obras literarias prominentes en inglés. É incerto até que punto foi Chaucer crucial na evolución desta preferencia literaria.

## Notas