Dolores Keane

**Dolores Keane**, nada en Sylane (preto de Tuam, Irlanda), o 26 de setembro de 1953 e finada en Caherlistrane, condado de Galway o 16 de marzo de 2026, foi unha cantante irlandesa de folk, música celta e música tradicional irlandesa. Foi cofundadora do grupo De Dannan, antes de comezar a súa carreira en solitario. O seu irmán, Seán Keane, tamén tivo unha exitosa carreira musical.

## Traxectoria 
### Comezos 
Desde os catro anos, foi criada polas súas tías Rita e Sarah Keane, tamén recoñecidas cantantes de sean-nós. Keane comezou a cantar moi cedo, influenciada polas súas tías. Fixo a súa primeira gravación para Radio Éireann en 1958, aos cinco anos. 

### De Dannan 
En 1975 foi membro fundador do grupo Dé Danann, co que publicou ese mesmo ano o álbum homónimo de estrea. O nome da formación, segundo o violinista de *fiddle* Frankie Gavin, foi tomado dos Tuatha Dé Danann, pobo mítico que no *Lebor Gabála Érenn* antecede aos milesianos descendentes de Breogán. 

O grupo acadou recoñecemento internacional, e a súa interpretación de "The Rambling Irishman", coa voz principal de Keane, converteuse nun grande éxito en Irlanda e no estranxeiro. e participou no ''Bonaparte's Retreat* dos Chieftains, sendo a primeira gravación da banda cunha voz feminina. Pouco despois casou co multiinstrumentista John Faulkner, con quen gravou tres álbums a dúo.

En diversas ocasións, ao longo da súa traxectoria nas décadas de 1980 e de 1990, Keane volveu colaborar co grupo.

### Carreira en solitario 
Keane traballou con Faulkner en Londres durante varios anos antes de mudarse a Irlanda a principios da década de 1980. Colaboraron en varias bandas sonoras e programas para a BBC e formaron dúas bandas de éxito: The Reel Union e Kinvara. Neste período, Keane gravou o seu primeiro álbum en solitario e dous discos posteriores. que se converteuse no primeiro nº1 de Keane en Irlanda, e interpretouna na celebración da liberación de Mandela. 

A carreira de Dolores deu un novo xiro cando interpretou o papel feminino principal na produción dublinesa de *The Hostage*, de Brendan Behan, á cuxa estrea asistiu Mary Robinson, daquela presidenta de Irlanda.

En 1992, Keane foi unha das seis cantantes irlandesas que contribuíron coa súa música no recompilatorio *A Woman's Heart''. O álbum, no que tamén participaron Eleanor McEvoy, Mary Black, Frances Black, Sharon Shannon e Maura O'Connell, converteuse no álbum máis vendido da historia irlandesa. ''A Woman's Heart Vol. 2* publicouse a finais de 1994 e tamén alcanzou o primeiro posto das listas irlandesas. Ese mesmo ano, Keane lanzou o seu álbum en solitario *Solid Ground''.

En 1995, Keane recibiu o premio Fiddler's Green Hall of Fame en Rostrevor, no Condado de Down, pola súa "significativa contribución á música e á cultura irlandesas". Nese mesmo ano, participou na produción dublinesa de *"The Playboy of the Western World"* de J. M. Synge. Dolores colaborou na produción televisiva de RTÉ / BBC *"Bringing It All Back Home"* (1991), unha serie de programas que ilustraban a difusión da música irlandesa nos Estados Unidos.

## Legado musical 
Dolores Keane é coñecida mundialmente pola súa voz profunda e melódica. As súas gravacións de cancións como "Caledonia" de Dougie MacLean, "Galway Bay" de Frank A. Fahey, "The Island" de Paul Brady e "Never Be the Sun" de Donagh Long considéranse unhas das mellores interpretacións destas pezas. A cantante Nanci Griffith dixo dela: "Keane, a raíña do sentimento irlandés, ten unha voz sagrada". O 17 de abril de 2022, Keane recibiu un premio á traxectoria na cerimonia de entrega dos Premios de Música Tradicional Irlandesa TG4 Gradam Ceoil, celebrada no National Concert Hall de Dublín.

## Vida persoal 
Keane casou co músico John Faulkner en 1977, con quen xa colaborara en varias ocasións. Após un embarazo difícil, tivo o seu primeiro fillo, Joseph, que naceu coa síndrome de Bardet-Biedl. O matrimonio rematou en 1988. Posteriormente mantivo unha longa relación con Barry "Bazza" Farmer, con quen tivo unha filla chamada Tara.

A finais da década de 1990, Keane deixou de gravar e xirar por mor da depresión e do alcoholismo, e recibiu tratamento para ambas as dúas doenzas. En 2014 soubo que estaba libre de cancro, despois de padecer a enfermidade. 

En novembro de 2024 recibiu un doutoramento honoris causa en Música pola University of Galway.

Keane morreu na súa casa de Caherlistrane, no condado de Galway, o 16 de marzo de 2026, aos 72 anos.

## Discografía 
### En solitario 
* *There Was a Maid* (1978)
* *Dolores Keane* (1988)
* *Lion in a Cage* (1989)
* *Solid Ground* (1993)
* *Night Owl* (1997)

### Dé Danann / De Dannan 
* *De Danann* (1975)
* *Anthem* (1985)
* *Ballroom* (1987)

### Dolores Keane e John Faulkner 
* ''Broken Hearted I'll Wander* (1979)
* *Farewell to Éirinn* (1980)
* *Sail Óg Rua* (1983)

### Rita Eriksen e Dolores Keane 
* *Tideland* (1996)

### Recompilacións 
* *The Best of Dolores Keane* (1997)
* *Where Have All the Flowers Gone (More of the Best of Dolores Keane)* (2003)
* *Anthology* (2023)
* *Celebrating Seventy Years* (2023)

### John Prine 
* *In Spite of Ourselves* (1999)

### Antoloxías 
* *A Woman's Heart* (1992)
* *A Woman's Heart 2* (1994)
* *Bringing It All Back Home'' (2000) 2 CDs

## Notas 
## Véxase tamén 
### Outros artigos 
* Canto Sean-nós
* Música celta
* Música irlandesa