Stanisław Suchodolski

**Stanisław Jerzy Suchodolski**, nado o 4 de maio de 1936 en Varsovia, é un numismático, historiador e arqueólogo polaco.

## Traxectoria 
### Formación e vida académica 
Aínda neno, Suchodolski sufriu a expulsión da súa cidade logo do Alzamento de Varsovia de 1944, e pasou por diversos campos alemáns en Pruszków, Stutthof e Altforwerk, preto de Grudziądz. Acabada a guerra, graduouse na escola de educación secundaria Józef Sowiński, en 1953.

Xa no ámbito universitario, en 1954 comezou os seus estudos de Historia na Universidade de Varsovia, que culminou en 1957 cun mestrado en Arqueoloxía Polaca acadado co traballo titulado "A técnica de cuñaxe de moeda en Polonia na Alta Idade Media" (*Technika bicia monet w Polsce we wczesnym średniowieczu*), dirixido polo profesor e académico Witold Hensl. Logo continuou como alumno libre os seus estudos sobre Historia Medieval na mesma universidade, ata 1959, co profesor Aleksander Gieysztor. Finalmente, en 1961 logrou o seu doutoramento en Humanidades, dirixido por Ryszard Kiersnowski, coa tese "Casas de moeda na Polonia altomedieval dos séculos X a XII" (*Mennictwo w Polsce wczesnośredniowiecznej od X do XII w.*), publicada en 1973.

Entre os anos 1960 e 2006 desempeñou a súa actividade profesional no Instituto de Historia da Cultura Material (chamado desde 1992 Instituto de Arqueoloxía e Etnoloxía) da Academia de Ciencias de Polonia, en Varsovia. Nesa institución desenvolveu diversas funcións, como profesor asociado (1983), profesor titular (1991), membro e vicepresidente do Consello Científico (1981-1983 e 1990-1992) e xefe do Departamento de Arqueoloxía Medieval (1994-1996). Nas décadas seguintes, complementou e revisou as súas investigacións, e, no Congreso Internacional de Numismática de Berlín (1997), expuxo a súa conclusión de que Miecislao I (960-992) aínda non emitira moeda, polo que os diñeiros que se lle atribuían foran cuñados polo seu neto, Miescislao II (1025-1031), como herdeiro ao trono.

A partir de aí, e con fins comparativos, estudou a orixe da moeda noutros países veciños, como a República Checa, Hungría, Rusia ou Escandinavia. Mesmo expandiu a súa área de interese á Europa Occidental romana e logo carolinxia. Unha descuberta salientable no ámbito das emisións bizantinas foi a identificación dunha moeda inédita no tesouro de Maurzyce, emitida durante a rexencia da emperatriz Teófano Skleraina en 965.

Mais Suchodolski non descoidou os estudos sobre a numismática polaca posterior. Mediante a observación e a análise do número de cuños, a metroloxía e a lei das aliaxes de cuñaxe, logrou aproximarse á organización da actividade nas cecas, ás cantidades producidas e á política de emisións de cada gobernante, así como á súa rendibilidade económica. Máis tarde, sobre esta base, postulou a tese de que unha das razóns da resistencia contra Boleslao o Temerario (1076-1079), que o obrigou ao abandono do trono, foi a súa política monetaria, xa que algunhas moedas oficialmente de prata cuñadas durante o seu reinado contiñan ata un 90 % de cobre.

Suchodolski ampliou as súas investigacións a emisións monetarias non realizadas a nome dos monarcas e, entre elas, logrou identificar os diñeiros cuñados por Piotr Wszeborowic, un voivoda de Miecislao III (1138-1202). En tanto que analizaba o enorme tesouro que se acababa de descubrir en Głogów (máis de 20.000 moedas), foi aclarando as orixes da moeda do distrito de Silesia, e cambiou a atribución de varios tipos monetarios dos séculos XII e XIII. 

No Congreso Internacional de Numismática de Bruxelas (1991), presentou as súas conclusións acerca da falta de concordancia entre a asignación dalgunhas emisións e o nome da autoridade que aparece nelas, xa que algunhas delas se presentan de xeito anónimo e noutras recórrese ao nome ou á simboloxía do pai ou mesmo do avó da autoridade que realmente ordena a cuñaxe.

## Organizacións e sociedades científicas 
[miniatura|280x280px|**Stanisław Suchodolski** (primeiro pola esquerda), en [2014.]]

Ao longo da súa carreira científica e académica, Suchodolski pertenceu a un bo número de entidades, algunhas delas desde postos de responsabilidade. Estas son algunhas das máis significativas: 

* Academia Polaca de Ciencias: membro do Comité de Ciencias Históricas (1980-1986); fundador e presidente da Comisión de Numismática (1988-2007).
* Sociedade Científica de Varsovia.
* Comisión Internacional de Numismática. (vicepresidente en 1997-2003; membro honorario desde 2009).
* *American Numismatic Society* (membro correspondente), desde 1989.
* Sociedade Húngara de Numismática (membro de honra), desde 2001.
* Sociedade Numismática Checa, desde 2006.
* Sociedade Polaca de Arqueoloxía e Numismática (presidente en 1981-1987; membro honorario desde 2001). 

## Recoñecementos 
* (1982): Jeton de Vermeil, da *Société française de numismatique*.
* (1989): Cruz de Ouro ao Mérito.
* (2006): Cruz de Cabaleiro da Orde de *Polonia Restituta*.

### Monografías 
* (1967). "Moneta polska w X/XI wieku". En *Wiadomości Numizmatyczne.* XI. Páxinas 3-4. ISSN 0043-5155
* (1971). *Początki mennictwa w Europie Środkowej, Wschodniej i Północnej*. Instituto Nacional Ossoliński, Varsovia.
* (1973). *Mennictwo polskie w XI i XII wieku*. Instituto Nacional Ossoliński, Varsovia.
* (1974). *Wczesnośredniowieczny skarb srebrny z Zalesia, powiat Słupca*. II (con M. Dekówna e J. Reyman). Instituto Nacional Ossoliński, Varsovia.
* (1981). *Denar w kalecie. Trzy pierwsze stulecia monety polskiej*. Instituto Nacional Ossoliński, Wrocław. ISBN  978-8304008878
* (1982). *Moneta i obrót pieniężny w Europie Zachodniej*. Instituto Nacional Ossoliński, Varsovia. ISBN  978-8304010789
* (1987). *Moneta możnowładcza i kościelna w Polsce wczesnośredniowiecznej*. Instituto Nacional Ossoliński, Wrocław. ISBN  978-8304025134
* (2012). *Numizmatyka średniowieczna. Moneta źródłem archeologicznym, historycznym i ikonograficznym*. Trio, Varsovia. ISBN 978-83-7436-275-7
*(2013-2017). *Frühmittelalterliche Münzfunde aus Polen* (con M. Bogucki e P. Ilisch)*.* Institut für Archäologie und Ethnologie. Polnischen Akademie der Wissenschaften, Varsovia.
** (2013). *Inventar* 4: *Kleinpolen Schlesien**.* ISBN 978-83-63760-19-9
** (2015). *Inventar* 3: *Masowien Podlachien Mittelpolen**.* ISBN 978-83-63760-61-8
** (2016). *Inventar* 2: *Pommern**.* ISBN 978-83-63760-84-7
** *(2017). Inventar * 1: *Grosspolen* *.* ISBN 978-83-63760-84-7

### Artigos 
* (1972). "Les débuts du monnayage en Pologne à la fin du Xe et au commencement du XIe siècle". En *Schweizerische Numismatische Rundschau*. 51. Páxinas 131-135.
* (1983). "Numismatique  et archéologie : les avantages de la cooperation". En *Revue Numismatique.* 6ª serie. 25. Páxinas 7-14.
* (1992). "Zmiany chronologii i atrybucji monet polskich z XII/XIII w. w świetle skarbu z Głogowa*".* En *Wiadomości Numizmatyczne*. XXXVI. Páxinas 105-120.
* (1993). "Le nom du prince qui n'est pas l'émetteur. Un exemple des monnaies polonaises du XIIe siécle"*.* En ''Actes du XIe Congrès International de Numismatique organisé á l'occasion du 150e annversaire de la Société Royale de Numismatique de Belgique Bruxelles, 8-13 septembre 1991, vol. III, Monnaies byzantines, monnaies médiévales et orientales*. Association Professeur Marcel Hoc. Páxinas 181-186.
* (1999). "Pierwsza moneta z czasów cesarzowej Teofano. Skład i data ukrycia skarbu z Maurzyc pod Łowiczem*".* En *Wiadomości Numizmatyczne*. XLIII. 1-2. Páxinas 187-204.
* (1999-b-). "An unknown type of the miliaresion of Basil II: the Ffrst coin of the regency of Theophano". En *Revue Belge de Numismatique*. 145. Páxinas 239-248.
* (2000). "Noch einmal über die Anfänge der Münzprägung in Polen". En Kluge, B.; Weisser, B. (eds.). *XII Internationaler Numismatischer Kongress. Berlin 1997. Akten-Proceedings-Actes''. Páxinas 978-982.
* (2002). "D'où venaient les monnayeurs de l'atelier monétaire de Cracovie à la fin du XIVe et au début du XVe siècle ?". En *Revue numismatique.* 6ª serie. 158. Páxinas 345-352.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Outros artigos 
* Sociedadde Numismática Polaca

### Bibliografía 
* Bogucki, M. et al. (eds.). Nummi et humanitas. Studia ofiarowane profesorowi Stanisławowi Suchodolskiemu w 80 rocznicę urodzin. PAN, Varsovia. ISBN 978-83-63760-93-9
* Paszkiewicz, B. (ed.) (2002). *Moneta medievalis. Studia numizmatyczne i historyczne ofiarowane Prof. Stanisławowi Suchodolskiemu w 65. rocznicę urodzin.* Varsovia.
* Kuźmin, A. (ed.) (2003). *Międzynarodowa Sesja Numizmatyczna w Gdańsku z okazji 65. lecia Prof. Stanisława Suchodolskiego. Materiały*. Gdansk.