Nicotinamida

A **nicotinamida** ou **niacinamida** é unha forma de vitamina B3 atopada nos alimentos e utilizada como suplemento dietético e medicamento. Como suplemento úsase por administración oral para previr e tratar a  pelagra (deficiencia de niacina). En forma de crema úsase para tratar o acne, e foi examinada en estudos clínicos para mellorar os casos de aparición de pel envellecida ao reducir a hiperpigmentación e avermellamento. É unha vitamina hidrosoluble. Niacinamida é o seu nome como suplemento, mentres que o seu nome científico químico é nicotinamida.

Os seus efectos secundarios son mínimos. A altas doses poden producirse problemas hepáticos. A niacinamida está dentro da familia dos medicamentos da vitamina B, concretamente no complexo da vitamina B3. É unha amida do ácido nicotínico. Entre os alimentos que conteñen niacinamida están os lévedos, carne, leite e verduras.

A niacinamida descubriuse entre 1935 e 1937. A niacinamida está dispoñible como medicamento xenérico e que se compra sen receita.

## Usos médicos 
### Deficiencia de niacina 
A niacinamida é o tratamento preferido para a pelagra, a cal está causada pola deficiencia de niacina.

A niacinamida incrementa a biosíntese de ceramidas nos queratinocitos humanos in vitro e reforza a barreira de permeabilidade epidérmica in vivo. A aplicación de niacinamida tópica ao 2 % durante dúas a catro semanas é efectiva para rebaixar a taxa de excreción sebácea. A niacinamida prevén a activación inducida por *Cutibacterium acnes* do receptor similar a Toll 2, o cal resulta finalmente na regulación á baixa da produción de interleucina-8 proinflamatoria.

### Cancro de pel 
A niacinamida a doses de 500 a 1000mg ao día diminúe o risco de ter cancros de pel distintos do melanoma, naqueles que están en alto risco.

## Efectos secundarios 
A niacinamida ten efectos secundarios mínimos.

:500px|class=skin-invert-image

a partir do nicotinonitrilo por reacción co pentóxido de fósforo, e a partir de 3-aminopiridina por reacción cunha solución de hipobromito de sodio, preparado in situ a partir de bromo e hidróxido de sodio.
[miniatura|class=skin-invert-image|NAD+, a forma oxidada do [dinucleótido de nicotinamida e adenina|NADH, contén o residuo de nicotinamida (salientada en vermello)]]

### Produción industrial 
A hidrólise de nicotinonitrilo é catalizada polo encima nitrilo hidratase de *Rhodococcus rhodochrous* J1, producindo 3500 toneladas por ano de nicotinamida para uso en alimentación animal. O encima permite unha síntese máis selectiva ao evitarse unha maior hidrólise da amida do ácido nicotínico. A nicotinamida pode tamén producirse a partir de ácido nicotínico. Segundo a ''Ullmann's Encyclopedia of Industrial Chemistry'', no múndo vendéronse 31.000 toneladas de nicotinamida en 2014. Se os humanos inxiren nicotinamida, probablemente esta sufrirá unha serie de reaccións que a transforman en parte do NAD+, o cal pode despois transformarse en NADP+. Este método de creación de NAD+ chámase vía de salvamento. Porén, o corpo humano pode producir NAD+ a partir do aminoácido triptófano e niacina sen termos que inxerir nicotinamida.

O NAD+ actúa como transportador de electróns que funciona como mediador na interconversión de enerxía entre nutrientes e a moeda enerxética da célula, o adenosín trifosfato (ATP). En reaccións de oxidación-redución, a parte activa do cofactor é a nicotinamida. No NAD+, o nitróxeno no anel aromático de nicotinamida está enlazado covalentemente ao dinucleótido de adenina. A carga formal sobre o nitróxeno está estabilizada por electróns compartidos doutros átomos de carbono no anel aromático. Cando se engade un átomo de hidruro ao NAD+ para formar NADH, a molécula perde a súa aromaticidade, e, polo tanto, unha boa cantidade de estabilidade. Este produto de maior enerxía libera posteriormente a súa enerxía coa liberación dun hidruro, e no caso da cadea de transporte electrónico, axuda na formación de ATP.

Cando se oxida un mol de NADH, libéranse 158,2kJ de enerxía. Engádese comunmente a cereais e outros alimentos. Moitos complexos multivitamínicos conteñen 20–30mg de vitamina B3 e tamén está dispoñible en doses máis altas.

## Compendios 
* British Pharmacopoeia
* Japanese Pharmacopoeia

## Investigación 
Un ensaio clínico de 2015 atopou que a niacinamida reducía a taxa de novos cancros de pel non melanómicos e queratoses actínicas nun grupo de persoas con alto risco de teren estas condicións.

A niacinamida foi investigada en relación con moitos trastornos adicionais, incluíndo o tratamento de cancros de pel de penfigoide ampular non melanómico.

A niacinamida pode ser beneficiosa para tratar a psoríase.

Hai algunhas probas iniciais de que ten un posible papel no tratamento do acne, a rosácea, trastornos autoinmunes ampulares, envellecemento da pel e dermatite atópica. A ARCON (radioterapia acelerada máis inhalación da carbóxeno e nicotinamida) foi estudada en casos de cancro.

Algunhas investigacións suxeriron que a niacinamida pode ser útil no tratamento do VIH.

## Notas