António Campos

**António Pereira Campos**, nado en Leiria o 29 de maio de 1922 e finado en Figueira da Foz o 8 de marzo de 1999, foi un dos primeiros cineastas de Portugal que se dedicou á práctica do cine documental dende a perspectiva da antropoloxía visual. Practicando máis o documental puro, ensaia a docuficción. Na ficción, explora o cine etnográfico utilizando técnicas de cine directo. No documental, foi un dos fundadores do movemento Novo Cinema en Portugal.

Comezou a practicar o cine etnográfico a principios dos anos 60, ao mesmo tempo que o cineasta norteamericano John Marshall, que rodou os bosquimáns de Namibia en 1957. *The Hunters*, foi a súa primeira película.

## Traxectoria 
Como afeccionado ingresou no Grupo Dramático Miguel Leitão, en Leiria, e ao mesmo tempo foi empregado administrativo na Escola Industrial e Comercial da mesma cidade. En 1961 marchou a Londres cunha bolsa da Fundación Calouste Gulbenkian, institución coa que colaboraría entre 1970 e 1977. Posteriormente, tamén sería correspondente en Portugal da *Federación Internacional de Cine sobre Arte* e membro da *Unión Internacional de Cineastas Independentes* (UNICI).

Cineasta independente, comezou como afeccionado explorando o cine etnográfico, sen obxectivos científicos pero con interese antropolóxico, en película de 16 mm, utilizando técnicas de cine directo. Foi o axudante de Paulo Rocha na produción de *Mudar de Vida* (1966).

Cultivou o concepto de antropoloxía visual, aplicado ao cine, concepto explorado tamén na ficción por cineastas como João César Monteiro e António Reis e, no documental, por Ricardo Costa e Pedro Costa. A partir da Revolución dos Caraveis realizou algúns filmes de ficción con importantes contidos etnográficos, en película de 35 mm, que se estrearon no circuíto comercial.

*Gente da Praia da Vieira* (1976) é, con *Trás-os-Montes (película)*, de António Reis e Margarida Cordeiro, e con *Mau Tempo, Marés e Mudanza*, de Ricardo Costa, unha das primeiras *docuficcións* do cine portugués. Os traballos do mesmo ano foron precedidos por *O Acto da Primavera* (1962), de Manoel de Oliveira, e *Ala-Arriba! (película)* (1948), de Leitão de Barros . Estas obras tamén se caracterizan por ser *etnoficcións*.

Participou no *Festival de Cine do Século XX* en Cracovia, Polonia.

En 2013, foi homenaxeado pola organización do I Festival Internacional de Cine Etnográfico, CinANTROP, que se celebra en Leiria e Lisboa. Ademais de varias exposicións con todo o material empregado por António Campos dispensadas pola Cinemateca, haberá un premio co seu nome.

### Influencias 
Na forma de filmar de António Campos, como na dos seus coetáneos portugueses no documental, hai unha combinación de elementos:

* Nos cineclubes de finais dos anos 50, os mozos cinéfilos que os frecuentaban viron algunhas películas de Jean Rouch, Robert Flaherty e outros, películas do neorrealismo italiano, algunhas das vangardas rusas e do construtivismo ruso, das que sacaron importantes leccións de historia e da estética. A Nova Onda está de moda.
* Nun momento no que a antropoloxía é esclarecedora e entusiasta, estes mozos senten o desexo, na práctica, de salvagardar a etnoloxía mediante unha cámara de cine. Unha máquina que, no seu caso, será íntima, discreta, sentida. Filman unha comunidade, un grupo social, sabendo que, no fondo, é o Home quen está en xogo,
* As cámaras de 16 mm con son sincrónico, lixeiras e portátiles, invaden o mercado. Utilízanse na televisión para mostrar a vida cotiá e seducir tanto aos etnólogos, que as experimentan no campo, como aos cineastas independentes, que as empregan para mostrar a realidade cun rostro humano máis completo e máis profundo.

Como no caso de Campos, unha fina sensibilidade poética, unha humildade compartida e unha boa disposición son trazos que identifican, a partir de entón, un aspecto do cinema portugués.

### Longametraxes 
* 1971 - *Vilarinho das Furnas (película)*
* 1974 - *Falamos de Río de Onor*
* 1975 - *Xente da Praia da Vieira*
* 1978 - *Historias salvaxes*
* 1992 - *Terra fría (1991)*

### Curtametraxes e mediametraxes 
* 1957 - *O río Liz*
* 1958 - *Un tesouro*
* 1959 - *O Señor*
* 1961 - ***A Almadraba Atueira***
* 1961 - *Leiria 61*
* 1962 - *Debussy*
* 1962 - *Instrumentos musicais populares*
* 1962 - *Coloquio do Comité Internacional de Museos de Instrumentos Musicais*
* 1963 - *Arte portuguesa contemporánea en Leiria*
* 1964 - *Arte portuguesa contemporánea en Évora*
* 1964 - *La fille mal gardée*
* 1964 - *Incendio no antigo auditorio da Fundación Caloute Gulbenkian*
* 1964 - *Instrumentos musicais portugueses II*
* 1965 - *100 anos de pintura francesa*
* 1965 - *A invención do amor*
* 1965 - *Diamantes do Perú*
* 1965 - *Retratos das beiras do río Liz*
* 1966 - *Arte do indio brasileiro*
* 1966 - *Chagall - Pronto virá aparecer a lúa, lúa chea*
* 1966 - *Inauguración do hospital S. João de Deus - Montemor-o-Novo*
* 1967 - *Colagem*
* 1967 - *Construción do Centro de Bioloxía de Oeiras da Fundación Calouste Gulbenkian*
* 1967 - *Iniciación musical a través do método Orff*
* 1968 - *Arte portuguesa a París*
* 1968 - *Arte portuguesa: dende o naturalismo ata a actualidade*
* 1968 - *Festa de Nadal dos empregados da Fundación Calouste Gulbenkian*
* 1968 - *O Principiño*
* 1962-1969 - *Obras de construción da sede, museo e gran auditorio da Fundación Calouste Gulbenkian*
* 1970 - *Raúl Lino* (inacabado)
* 1971 - *Arte francesa despois de 1951*
* 1972 - *Portugal e Persia*
* 1973 - *Rodin*
* 1974 - *Museo Calouste Gulbenkian de Lisboa*
* 1975 - *A Festa*
* 1976 - *Muros pintados da revolución portuguesa*
* 1976 - *Protección arquitectónica baixo a coordinación do Consello de Europa* (inacabado)
* 1976 - *20 aniversario da morte de Calouste Gulgenkian*
* 1976 - *Exvotos portugueses*
* 1979 - *TI Miseria*
* 1987 - *Descubrindo Leiria*
* 1993 - *A Tramoña de Cristal*

## Notas 
## Véxase tamén 
### Bibliografía 
* *António Campos* - colección de textos sobre a vida e obra de António Campos (2000 - Cinemateca Portuguesa )
* O Documentarismo do Cine , *unha reflexión sobre o cine documental*, obra de Manuela Penafria (Universidade de Beira Interior) – pdf
* O paradigma documental (António Campos, cineasta) – tese de Manuela Penafria.– pdf
* Reflectir o cine documental, artigo de Eduardo Alves (UBI)

### Outros artigos 
* Cine de Portugal
* Cinema Novo
* O Novo Cinema e o Museo da Imaxe e do Son  - texto de Paulo Cunha

### Ligazóns externas 
* *Vilarinho das Furnas* de António Campos (1971)
* Vilarinho das Furnas, de António Campos, 1971 (Entrevista da RTP)
* O Documentarismo do Cine, de Manuela Penafria (Universidade de Beira Interior)
* Antonio Campos (Memoriale Cinema Portugués)
* Entrevista de Lauro António a António Campos no programa da RTP (encontro)