open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Xisela (filla de Lois o Piadoso)

**Xisela**, nada arredor de 819/822 e finada despois de 874, era filla do emperador Lois I o Piadoso e de Xudite de Baviera. Seu pai deulle en 836 o dominio real de Annapes.

### Ascendencia 

### Matrimonio e descendencia 
Xisela casou, probabelmente ao redor do 836, con Eberardo, marqués de Friúl, co que tivo dez fillos:

# Eberar (837 e finado despois do 20 de xuño de 840).
# Inxeltruda de Friúl (c. 836 -  867) esposa de Henrique (830 - 886), marqués de Neustria.
# Unroch III de Friúl (c. 840 - 874) esposo de Eva de Tours.
# Berengario I de Friúl (c. 843 - 924 ) marido de Berta de Spoleto, elixido rei dos longobardos en Pavia en 888, e emperador romano xermánico en 915.
# Adahardo (finado despois do 1 de xullo de 874). Abade da abadía de Sainte-Calixte de Cysoing.
# Raúl (finado o 1 de maio de 892 ). Abade laico da abadía de Sainte-Calixte de Cysoing e da abadía de Saint-Vaast de Arras. En 883 o rei Carlomán II de Francia deulle o Artois e o Ternois que foron recollidos á súa morte polo conde Balduíno II de Flandres.
# Alpais, morreu nova e foi enterrada na abadía de Sainte-Calixte de Cysoing.
# Heilwida de Friúl (c. 855 - c. 895) que casou sobre 874 con Hucaldo ou Hucbaldo de Ostrevant (850 - 890) e máis tarde quizais con Roxerio I de Laon (c. 867 - 926), conde de Laon.
# Xisela (finada sobre 863). Monxa na abadía de Saint-Sauveur de Brescia.
# Xudite de Friúl (863 - 881) que casou con Conrado II de Borgoña, conde de Auxerre e duque de Borgoña Transxurana de 859 a 864.

Eberardo e Xisela fundaron a abadía de Sainte-Calixte de Cysoing.

Eberardo de Friúl, cuxo corpo foi traído de Italia polo seu fillo e a súa muller Xisela, foron enterrados nunha cripta.
## Notas 
## Véxase tamén 
### Bibliografía 
* Christian Settipani, ''La Préhistoire des Capétiens (Nouvelle histoire généalogique de l'auguste maison de France, vol. 1)'', ed. Patrick van Kerrebrouck, 1993 (  )
Pura Muñoz Cánoves

**Pura Muñoz Cánoves,** nada en  Miramar (Valencia) en  1962, é doutora en farmacocoloxía, investigadora e profesora , destacada no estudo do envellecemento celular.

## Traxectoria 
Estudou Farmacia na Universidade de Valencia, onde se licenciou en 1985. Doutorouse en ciencias biolóxicas en 1990 pola Universidade Autónoma de Madrid, desenvolvendo un traballo no Instituto de Investigación Scripps ( La Jolla, Estados Unidos ).  Fixo o seu traballo posdoutoral na Universidade de California, San Diego . Dirixiu o seu propio grupo de investigación en 1997 no Instituto de Investigación Oncolóxica (IRO) de Barcelona.  En 2002 o seu grupo trasladouse ao Centro de Regulación Xenómica (CRG) de Barcelona, ascendendo como xefe de grupo sénior na devandita institución en 2007.  En 2016, xunto con Laura García Prat, foi galardoada co "Premio Vanguard of Science" pola súa contribución no campo do envellecemento celular ".

En 2019 recibiu o Premio Rei Jaume I de Investigación Médica polas súas contribucións nos mecanismos moleculares do envellecemento, e máis concretamente nos cambios progresivos das células nai en animais envellecidos e nas posibilidades da medicina rexenerativa.

En 2021, gañou o Premio Nacional de Investigación Santiago Ramón y Cajal na área de Bioloxía pola “aportación da súa investigación sobre células nai dentro dos campos da rexeneración muscular e o envellecemento que concede o Ministerio de Ciencia e Innovación.

## Notas
Val di Noto

**Val di Noto** é unha área histórica e xeográfica que abarca o terzo sueste de Sicilia, está dominado pola meseta de pedra calcaria de Iblei. Historicamente, foi un dos tres valli de Sicilia.

miniatura|none|Chiesa di San Domenico - Noto

## Historia
O asentamento máis antigo rexistrado no Val di Noto foi a antiga cidade de *Akrai*, preto de Palazzolo Acreide, que fundouse no 664 a.C. Foi a primeira colonia do asentamento Corinto en Siracusa.

Os asentamentos do Val di Noto foron completamente destruídos polo enorme terremoto de Sicilia de 1693. Despois do terremoto, moitas cidades reconstruíronse en sitios totalmente novos, como Noto e Grammichele. Os gobernantes da época, os reis de España, concederon ao nobre Giuseppe Lanza autoridade especial para redeseñar as cidades danadas, o que conseguiu con deseño comprensivo as novas cidades nun estilo barroco e renacentista estilo.    

Os novos asentamentos redeseñáronse para ter unha praza no centro da cidade e a partir de aí estenderse en forma radial. Construíronse edificios principais como igrexas, claustros e pazos como puntos focales das novas rúas, e as propias rúas foron dispostas nun patrón de cuadrícula. Moitas das cidades individuais reconstruíronse para ter un carácter único, como a cidade de Grammichele que se construíu en forma de hexágono coa praza da cidade no centro, formada pola parroquia e a casa do concello.
 
As cidades reconstruíronse no que se coñeceu como o estilo Barroco siciliano, o máis salientable é a propia vila de Noto, que hoxe en día é un popular destino turístico pola súa fina arquitectura barroca.

## Arqueoloxía
A cidade en ruínas de Angie redescubríuna o historiador Tomas Fuentes no século XVI.
Outras escavacións realizadas a principios do século XIX polo barón Gabrielle Ally descubriron importantes artefactos da historia temperá do leste de Sicilia.

## Hoxe en día
En xuño de 2002, a UNESCO inscribiu as cidades do Val di Noto na Lista do Patrimonio Mundial como "representando a culminación e o florecemento final da arte barroca en Europa". As cidades inscritas son:

## Notas
## Véxase tamén
### Ligazóns externas
* Guía turística de Val di Noto (en italiano)
* O barroco de Val di Noto (en italiano)
* *Treno Barocco* (en italiano)
* Portal informativo sobre as 8 cidades barrocas incluídas na lista da UNESCO  (en italiano)
* Portal informativo sobre Palazzolo Acreide (en italiano)
Oso negro americano

O **oso negro americano** ou **oso negro** (*Ursus americanus*), é unha especie de mamífero carnívoro da familia dos úrsidos e subfamilia dous ursinos, unha das catro actualmente viventes do xénero *Ursus*. 

## Taxonomía 
### Descrición 
A especie foi descrita en 1780 polo médico, zoólogo e botánico alemán Peter Simon Pallas, nun  traballo publicado en *Spicil. Zool*. *14*: 5.

### Sinónimo 
Ademais de polo seu nome actualment válido, a especie coñeceuse tamén polo sinónimo: 

### Subespecies 
Dentro da especie recoñécense as seguintes subespecies: 

Ten un corpo robusto, a cola curta, as orellas pequenas a arredondadas. Seu pelo escuro é curto e lacio. O perfil do rostro é recto, co fociño longo. As súas garras, curtas (menos de 50 mm), son negras e ganchudas. En distancias pequenas pode alcanzar unha velocidade de até os 40 km/h. Os machos chegan a medir 2,87 m de lonxitude, e as femias 2,55 m. A masa corporal vai de os 60 a os 280 kg para os machos, e dos 40 aos 180 kg nas femias.  e entre os 52° 49' L aos 164° 10' O.

## Estado de conservación 
A Unión Internacional para a Conservación da Natureza e dos Recursos Naturais (UICN) cualifica o status desta especie como *LC* (pouco preocupante) porque está moi estendida e ocupa gran parte da súa distribución histórica.Estímase que a súa poboación é máis do dobre que a de todas as outras especies de osos xuntas. Dentro dos Estados Unidos, as poboacións foron expandíndose numérica e xeograficamente. A caza legal é a principal causa de mortalidade, e está ben controlada polas axencias de xestión estatais e provinciais dos Estados Unidos e o Canadá, respectivamente. A caza está prohibida en México. As ameazas a nivel de poboación só existen nalgúns lugares illados, e están relacionadas principalmente coa fragmentación do hábitat e os conflitos entre os osos e as persoas. Moitas axencias de xestión preocúpanse máis en controlar o crecemento da poboación desta especie, a través da recolleita legal, que en promover un maior crecemento e expansión xeográfica (o que podería aumentar os conflitos entre humanos e osos).

## Notas 
## Véxase tamén 
### Bibliografía 
* Nowak, R. M. editor (1991): ''Walker's Mammals of the World*. Fifth Edition. Baltimore, Maryland, USA: The Johns Hopkins University Press. ISBN 0-8018-3970-X.
* Wilson, Don E. & Reeder, D. M., editors (2005): *Mammal Species of the World — A Taxonomic and Geographic Reference*. Third edition. Baltimore, Maryland, USA: The Johns Hopkins University Press. ISBN 0-8018-8221-4.

### Outros artigos 
* Úrsidos
* Ursinos
* *Ursus*

### Ligazóns externas 
* Máis información sobre o oso negro  .
* WILDLIFE SPECIES: Ursus americanus: numerosos datos no sitio do Servizo Nacional dos Bosques dos Estados Unidos de América] .
* Ursus americanus : unha ficha sobre o oso negro do National Museum of Natural History de Washington DC. .
* Ursus americanus: unha ficha do zoo de San Diego (California) .
* Ursus americanus en Animal Diversity Web. Abundante información e bibliografía .
* **Enciclovida** ten un artigoo sobre ***Ursus americanus**.* .
* **Naturalista** ten unha ficha sobre ***Ursus americanus**.'' .
Naisten Mestis

A **Naisten Mestis** é a segunda categoría do hóckey sobre xeo feminino finlandés. Está situada por debaixo da Naisten Liiga, e por riba da Naisten Suomi-sarja.

Na tempada 2020-21 estaba formada por 18 equipos divididos en tres grupos de seis equipos cada un.

## Equipos tempada 2025-26 
## Palmarés 
## Notas
Francisco Montaigú

**Francisco Montaigú de la Perille** (tamén nomeado **Montaigut** ou **Montaygut**) nado en Francia no século XVII e finado na Coruña o 9 de setembro de 1733, foi un brigadier e enxeñeiro militar español de orixe francesa.

## Traxectoria 
Durante a Guerra de Sucesión española, en 1708 foi nomeado enxeñeiro en xefe en Flandres e no ano 1709 foi ascendido a coronel. Desde Cataluña, onde participara no Sitio de Barcelona, trasladouse a Mallorca en 1716 co propósito de realizar un proxecto de enxeñaría na capital. a ampliación da cidade, a fortificación dos castelos de Santo Antón e San Diego, á vez que realizou a construción da viaxe de auga de San Pedro de Visma, o segundo proxecto de abastecemento de auga que se realizou na Coruña e unha das obras máis importantes no desenvolvemento da cidade. En 1723 deseñou o proxecto para ampliar e fortificar a cidade, máis debido á súa complexidade tivo que realizar outro máis práctico só de fortificación que pechaba o barrio da Pescaría.
Amais, entre 1726 e 1730 realizou a ampliación das fortificacións e baterías da ría de Ferrol e a reforma dos castelos da Palma e de San Filipe.

En 1732, elaborou dous proxectos de construción dun arsenal na enseada de Ferrol en substitución do estaleiro da Graña. Ese mesmo ano realizaba a primeira tentativa de levantar un espazo urbanizado cun desenvolvemento elemental e un trazado en cuadrícula que serviu de base para o futuro barrio da Magdalena.
Faleceu na Coruña o 9 de setembro de 1733, sendo brigadier.

## Notas
Lamberto de Chalon

**Lamberto de Chalon**, nado en 930 e finado en 979, foi conde de Chalon (956-978), de Beaune e de Autun.
## Traxectoria 
Lamberto naceu en 930. Era fillo do vizconde Roberto de Dijon e Inxeltruda, e irmán de Roberto, vizconde de Chalon.

Actuou como conde efectivo despois da morte de Xilberto de Chalon (956) cando foi sucedido pola súa filla Luitgarda de Chalon, casada con Odón I de Borgoña. Mesmo ampliou o seu ámbito de actuación e tería gobernado no condado de Beaune e quizais noutros dos que foran de Xilberto. Luitgarda morreu sen fillos en 960 e sucedeuna a súa irmá Adelaida de Chalon, casada con Roberto de Vermandois, conde de Meaux, que por este matrimonio foi Roberto II de Troyes. Roberto defendeu a lexitimidade e os dereitos dos Vermandois, mentres que Lamberto contaba co apoio de Hugo o Grande e despois do seu fillo Hugo Capeto, duque dos francos (e futuro rei). Adelaida morreu en 964 pero Roberto, en nome do seu fillo Heriberto I de Troyes e III de Meaux, continuou defendendo os intereses da liñaxe ata a súa morte en 966 ou 967. Finalmente chegouse a un acordo e Chalon, Beaune e outros condados ou dereitos dentro dos condados foron entregados a Adela de Borgoña (m. 987), a irmá de Heriberto, en dote, e ela casou con Lamberto, sobre 967. Tivo con ela a:

* Xerberga de Chalon, casada co rei Adalberto de Italia (descendente do conde Amadeo de Oscheret), e máis tarde co duque Henrique I de Borgoña.
* Hugo I de Chalon (972-1039) (bispo de Auxerre e conde de Chalon).
* Isabel de Chalon (970-1014).
* Aelis, casada co conde Guido I, conde de Mâcon e Escuens.

Lamberto deixa de ser mencionado o 27 de febreiro de 978 e morrería nos meses seguintes. O seu fillo Hugo I de Chalon sucederao como conde de Chalon e Beaune e os dereitos de Autun. A viúva casou en 980 con Godofredo I de Anjou.
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* As familias nobres do Reino, Ducado e Condado de Borgoña e Franche-Comté
The Guilty (filme de 2021)

***The Guilty*** é un filme estadounidense de 2021 dirixido e producido por Antoine Fuqua a partir dun guión de Nic Pizzolatto. Trátase dun remake do filme dinamarqués de 2018 *Den skyldige*, e está protagonizado por Jake Gyllenhaal e Christina Vidal, coas voces de Ethan Hawke, Riley Keough, Eli Goree, Da'Vine Joy Randolph, Paul Dano, Peter Sarsgaard e Bill Burr.

*The Guilty* estreouse internacionalmente no Festival Internacional de Cinema de Toronto o 11 de setembro de 2021. O filme tivo unha estrea limitada nos cinemas dos Estados Unidos o 24 de setembro de 2021, e lanzouse en liña a través de Netflix o 1 de outubro dese mesmo ano. Recibiu valoracións positivas por parte da crítica, especialmente a interpretación de Gyllenhaal, pero aínda así o remake está considerado como inferior respecto o filme orixinal.

## Personaxes 
* Jake Gyllenhaal como Joe Baylor
* Christina Vidal como Sarxento Denise Wade
* Adrian Martinez como Manny

### Voces 
* Riley Keough como Emily Lighton
* Peter Sarsgaard como Henry Fisher
* Eli Goree como Rick
* Ethan Hawke como Sarxento Bill Miller 
* Da'Vine Joy Randolph como CHP Dispatcher
* Christiana Montoya como Abby
* David Castañeda como Oficial Tim Geraci 
* Beau Knapp como Dru Nashe
* Edi Patterson como Katherine Harbor
* Paul Dano como Matthew Fontenot
* Gillian Zinser como Jess Baylor
* Bill Burr como Nightclub Caller
* Dillon Lane como ciclista accidentado
* Aileen Burdock como LA Times Operator
* Marlene Forte como House on Fire Caller

## Notas 
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* 
* Ficha en AllMovie 
* Ficha en RottenTomatoes
Helarctos malayanus

***Helarctos malayanus***, coñecido vulgarmente como **oso malaio**, é unha especie de mamífero carnívoro da familia dos úrsidos, subfamilia dos ursinos, o único representante do xénero *Helarctos*. 

Trátase dunha pequena especie de oso, a menor entre todas as actuais, que vive nos bosques tropicais do sueste asiático, concretamente no centro-oeste de Birmania, Indochina, Malaca, Sumatra e Borneo (nesta última illa representada por unha subespecie endémica). 

Esta especie está pouco emparentada coas outras especies de osos do mundo.

## Taxonomía 
### Descrición 
#### Xénero 
O xénero foi descrito en 1825 polo médico e naturalista estadounidense Thomas Horsfield, nun traballo publicado en *Zool. J.* **2** (6): 221.
* *Helarctos malayanus malayanus* Raffles, 1821, que habita na Asia continental e en Sumatra.
* *Helarctos malayanus euryspilus* Horsfield, 1825, endémica de Borneo. O seu cranio é máis pequeno que o de *H. m. malayanus*.

## Características 
esquerda|miniatura|250px|Oso malaio en ctitude de ameaza
*Helarctos malayanus* ten unha lonxitude de apenas 1,2 m en posición ergueita, no caso dos machos, sendo as femias menores. A masa corporal destas últimas oscila entre os 20 e os 40 kg, mentres que os machos adultos andan entre os 30 e os 60 kg. 

As plantas dos pés están espidas, e por diante delas destacan as fortes, longas e ganchudas garras dos seus dedos, especialmente os das patas anteriores. Esta característica permite aos osos malaios gabear a árbores altas até a súa copa, onde se alimentan de froitos, sobre todo de cocos que parten sen dificultade cos seus poderosos maxilares. Usan preferentemente o sentido do olfacto para encontrar comida, pois como nos demais úrsidos, a súa vista é pobre.

A súa fórmula dental é a seguinte: 3/3, 1/1, 3-4/3, 2/3 = 38-40.

## Bioloxía e ecoloxía 
[miniatura|270px|*Helarctos malayanus* en estado salvaxe.Parque Nacional Kaeng Krachan, [Tailandia]]
Pese á súa robustez os osos malaios son animais activos, áxiles e bos gabeadores de árbores.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Bibliografía 
* Nowak, R. M. editor (1991): ''Walker's Mammals of the World*. Fifth Edition. Baltimore, Maryland, USA: The Johns Hopkins University Press. ISBN 0-8018-3970-X.
* Wilson, Don E. & Reeder, D. M., editors (2005): *Mammal Species of the World — A Taxonomic and Geographic Reference*. Third edition. Baltimore, Maryland, USA: The Johns Hopkins University Press. ISBN 0-8018-8221-4.

### Outros artigos 
* Úrsidos
* Ursinos

### Ligazóns externas 
* *Helarctos malayanus'' na ADW. Abundante información e bibliografía .
Paloma Llaneza

**Paloma Llaneza González,** nada en Madrid en 1965, é unha avogada, consultora, ensaísta e novelista española.

## Traxectoria 
Licenciouse en Dereito na Universidade CEU San Pablo en 1988 que cursou xunto con grao medio de programación de computadores. Membro do Ilustre Colexio de Avogados de Madrid, foi letrada dos servizos xurídicos do colexio desde 1993 a 2018. Tamén foi árbitro na Corte de Arbitraxe da Cámara de Comercio de Madrid.

Paloma Llaneza é avogada, consultora e auditora de sistemas, experta en privacidade, protección de datos, dereito informático, ciberseguridade e seguridade informática. Tamén colabora con *El País*. En 2020, foi galardoada co premio ás boas prácticas empresariais nos Premios de Protección de Datos 2020 da Axencia Española de Protección de Datos. para o traballo *Consent Commons: una iconografía para la protección de datos y la transparencia*, un proxecto que busca resumir en iconas as condicións legais dos contratos en Internet e simplificar a información legal que recolle o consentimento cando o usuario cede os seus datos.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* La parte ética de la tecnología na páxina web Mujeres con Ciencia 
* Entrevista en SINC 
* Páxina web de Paloma Llaneza
Mercedes Maroto-Valer

**Mercedes Maroto-Valer,** nada en Vitoria en 1971**,** é directora do Centro de Investigación e Innovación en Descarbonización Industrial no Reino Unido.

## Traxectoria 
Mercedes Maroto é Directora Asociada (Sostibilidade Global) da Universidade Heriot-Watt, onde ocupa a Cátedra Robert Buchan de Enxeñería da Enerxía Sostible. A súa investigación sobre tecnoloxías de enerxía limpa, con énfase na captura e o almacenamento de dióxido de carbono, foi recoñecida con varios premios e galardóns de prestixio, entre eles o Premio  Philip  Leverhulme de Enxeñería en 2009.

Mercedes Maroto-Valer foi elixida como fellow da Royal Society  de Edimburgo en 2015. Neste ano 2021 recibiu o premio ACES-Margarita Salas.

*

## Notas 
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* Entrevista en SINC
Bernhard Meyer

**Bernhard Meyer**, nado o 24 de agosto de 1767 en Hanau, Hesse (Alemaña), e finado o 1 de xaneiro de 1836 preto de Offenbach am Main (literamente, "Offenbach do Meno"), foi un médico, botánico e zoólogo (ornitólogo e teriólogo) alemán.

## Traxectoria 
Meyer primeiro traballou como médico e, máis tarde, fundou unha empresa farmacéutica. Con este negocio fixo fortuna, e daquela  dedicouse en exclusiva desde entón á historia natural. Meyer foi o coautor, xunto con Gottfried Gaertner e Johannes Scherbius, de *Oekonomisch-technische Flora der Wetterau* (1799), obra na que lle deu o nome científico a numerosas plantas. Tamén foi o coautor, xunto con Johann Wolf, de *Naturgeschichte der Vogel Deutschlands* (1805), e de *Taschenbuch der Deutschen Vogelkunde* (1810).

Entre os numerosaon taxon da súa autoría, foi o descritor da orde dos piciformes, da clase das aves.

## Abreviaturas 
### Botánica 
A abreviatura **B.Mey.** emprégase para indicar a Bernhard Meyer como autoridade na descrición e taxonomía en  botánica.
### Zooloxía 
A abreviatura **Meyer** emprégase para recoñecer a Bernhard Meyer como autoridade na descrición e taxonomía en zooloxía.
​
## Notas 
## Véxase tamén 
### Bibliografía 
* Erwin Stresemann (1975): *Ornithology, from Aristotle to the present*. Cambridge, Massachusetts: Harvard University Press. ISBN 0-6746-4485-9.
Óscar Mingueza

**Óscar Mingueza García**, nado en Santa Perpètua de Mogoda (Provincia de Barcelona) o 13 de maio de 1999, é un futbolista catalán que xoga como defensa no Real Club Celta de Vigo da primeira división española de fútbol.

## Traxectoria 
Comezou a súa carreira deportiva no F. C. Barcelona, ao que pertenceu desde que ingresou nas súas categorías inferiores en 2007, chegando ao equipo xuvenil en 2016, co que conseguiu levantar a liga Xuvenil da UEFA 2017-18.

En 2018 foi promovido ao filial, o F. C. Barcelona B, e fixo a pretemporada co primeiro equipo. Debutou como sénior o 26 de agosto, na derrota do Barça B por 3-1 fronte ao C. D. Alcoyano.

O 24 de novembro de 2020 fixo o seu debut co primeiro equipo, nun partido da Liga de Campións da UEFA 2020-21 fronte ao FK Dynamo Kyiv que terminou con vitoria blaugrana por 0-4.

 O 15 de marzo de 2021, na mesma competición, marcou o seu primeiro gol co primeiro equipo contra o S. D. Huesca que servía para pór o 3-1 no marcador. O 10 de abril marcou fronte ao Real Madrid o único gol do Barcelona, finalizando o partido en derrota por 2-1. Na final da Copa do Rei disputou como titular a partida fronte ao Athletic Club, conseguindo a vitoria por 0-4 e logrando o seu primeiro título como profesional. O 30 de abril o club fixo efectiva a opción que tiña de ampliar o seu contrato e renovou até xuño de 2023 cunha cláusula de rescisión de 100 millóns de euros.

## Selección nacional 
O 15 de marzo de 2021 foi convocado por primeira vez coa  para disputar os encontros da fase de grupos da Eurocopa da categoría. Debutou no partido da  segunda xornada ante  e terminou expulsado. Nos cuartos de finais xogou como titular fronte a , avanzando a semifinais tras gañar España por 2 a 1. Nesa rolda España perdeu contra  por 1-0 quedándose sen poder disputar a final.

O 8 de xuño do mesmo ano debutou coa  nun amigable contra , no  que a selección española venceu por 4-0.

Foi convocado por Luis de la Fuente coa  para disputar os xogos Olímpicos de Tokio 2020 que se celebraron durante os meses de xullo e agosto de 2021. España disputou a final contra Brasil, perdendo por 2-1 na prórroga e conseguiendo a medalla de prata.

## Notas
Khyri Thomas

**Khyri Jaquan Thomas**, nado o 8 de maio de 1996 en Omaha, Nebraska, é un xogador de baloncesto profesional estadounidense que xoga no Petkim Spor turco.

## Traxectoria profesional 
O 21 de xuño de 2018, Thomas foi escollido na 38ª posición do Draft da NBA de 2018 polos Philadelphia 76ers, e foi traspasado ós Detroit Pistons a cambio de dúas futuras eleccións da segunda rolda do Draft. Thomas debutou na NBA o 9 de novembro de 2018 contra os Atlanta Hawks. O 20 de novembro de 2020, Thomas e Tony Snell foron traspasados ós Atlanta Hawks a cambio de Dewayne Dedmon.

O 7 de maio de 2021, asinou un contrato de dez días cos Houston Rockets. O 14 de maio de 2021, asinou un contrato multianual cos Rockets, pero foi cortado o 6 de outubro de 2021.

O 24 de novembro de 2021, Thomas asinou ata final de tempada co Bilbao Basket da Liga ACB, para suplir a baixa do mancado Andrew Goudelock.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* Perfil en NBA.com 
* Estatísticas en Basketball-Reference
Letargo

[miniatura|240px|*[Vespula germanica* nun nicho dentro dun tronco de árbore. Hibernando, agarda á primavera para establer unha nova colonia. Se a raíña non sobrevivise, a colonia non sería fundada]]

En medicina, o **letargo**, ou **letarxia**, é un estado de somnolencia prolongada causada por certas enfermidades.

## Etimoloxía 
É un termo da linguaxe científica tirado do latín científico *lethargia*, que á súa vez tomou do grego antigo λήθαργια *lēthargia*, voz formada polos elementos *leth*- e -*argia*, de λήθη *lḗthē*, "esquecemento", e αργíα *argía*,  "repouso", "pereza", "inacción", "inercia", respectivamente.

## Características 
O letargo é ademais síntoma de varias enfermidades nerviosas, infecciosas o tóxicas, caracterizado por un estado de somnolencia profunda e prolongada. Torpeza, modorra, insensibilidade, enaxenamento do ánimo relacionados con dito estado como comportamentos asociados xa que o organismo relaxa todo o corpo.

É un cadro clínico relacionado coa fatiga ou astenia e en, casos graves á narcolepsia. Pode ir acompañado de depresión, diminución da motivación ou apatía.

O letargo representa unha forma especial de hibernación, e implica unha suspensión da facultade de termorregulación.

Os seus factores causantes ou determinantes son ben específicos.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Outros artigos 
* Hibernación
* Narcolepsia
* Somnolencia
* Trastorno depresivo maior
Hibernáculo

miniatura|220px|Hibrenáculo artificial para lagartos
Un **hibernáculo** é un lugar no que un animal busca refuxio, como un oso que usa unha cova para hibernar. 

A palabra pódese usar para describir unha gran variedade de abrigos utilizados por moitos tipos de animais, incluíndo insectos, sapos, lagartos, serpes, morcegos, roedores e primates de varias especies.

Tamén se denominan así os refuxios artificiais que ás veces se constrúen para protexer a algúns animais. 

## Etimoloxía 
Hibernáculo e un termo da linguaxe científica tirado do latín *hibērnacŭlum*, plural *hibērnacŭla*, "tenda para os cuarteis de inverno das lexións romanas"). Neste sentido emprégase no inglés desde 1770.

## Importancia para a conservación da natureza 
Un mellor coñecemento e protección destes hábitats particulares é de grande importancia para a bioloxía da conservación e a salvagarda de moitas especies en perigo de extinción. Por exemplo, algunhas comunidades saproxilófagas requiren grandes cantidades de madeiras mortas de diversas especies; este tipo de hábitat é cada vez máis raro nos bosques cultivados.

## Bolboretas invernantes 
En alemán emprégase a palabra *hibernarium* para designar tamén o caso das follas e da seda que empregan algunhas eirugas  de bolboretas para pasaren o inverno (antes de desenvolver o último estadio larval).

## Notas 
## Véxase tamén 
### Outros artigos 
* Hibernación
 
### Ligazóns externas 
* "How insects survive cold weather". *Western Farm Press* (29 de marzo de 2012).
Aplodontíidos

A dos **aplodontíidos** (*Aplodontiidae*) é unha familia de mamíferos da orde dos roedores, unha das tres incluídas na suborde dos esciuromorfos.

Na actualidade a familia comprende un só xénero cunha única especie. 

## Taxonomía 
### Descrición 
A familia foi descrita en 1855 polo naturalista alemán Johann Friedrich von Brandt, nun traballo publicado en *Mem. Acad. Imp. Sci. St. Petersbourg, ser. 6, VII; Sci. Nat.*: 151.

### Sinónimos 
Ademais de polo nome actalmente válido, a familia coñeceuse tamén polos sinónimos:
**Aplodontidae* Trouessart, 1897
**Haplodontidae* Alston, 1876
**Haploodontidae* Lilljeborg, 1866
**Haploodontini* Brandt, 1855

### Clasificación 
A familia, como quedou dito, só conta cun xénero, cunha única especie, na que se recoñecen as subespcies que se indican:
* *Aplodontia* Richardson, 1829
** *Aplodontia rufa* Rafinesque, 1817
*** *A. r. californica*
*** *A. r. humboldtiana*
*** *A. r. nigra*
*** *A. r. pacifica*
*** *A. r. phaea*
*** *A. r. rainieri*
*** *A. r. rufa*

### Nota taxonómica 
Tradicionalmente foi clasificada como a única familia non extinta da suborde *Protrogomorpha*. Pode ser unha familia irmá da familia dos esciúridos.

## Fósiles 
Coñecense numerosos fósiles desde o Oligoceno até o Mioceno en Asia, do Oligoceno en Europa e desde o Oligoceno até a actualidade en Norteamérica, onde vive o único representante actual da familia.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Bibliografía 
* McKenna, M. C. & S. K. Bell (1997): *Classification of Mammals Above the Species Level*. New York City: Columbia University Press. ISBN 0-2311-1012-X.
* Nowak, R. M. editor (1991): ''Walker's Mammals of the World*. Fifth Edition. Baltimore, Maryland, USA: The Johns Hopkins University Press. ISBN 0-8018-3970-X.
* Wilson, Don E. & Reeder, D. M., editors (2005): *Mammal Species of the World — A Taxonomic and Geographic Reference*. Third edition. Baltimore, Maryland, USA: The Johns Hopkins University Press. ISBN 0-8018-8221-4.

### Outros artigos 
* Roedores
* Esciuromorfos

### Ligazóns externas 
* *Aplodontia rufa'' Rafinesque, 1817 no GBIF.
Esciuromorfos

[miniatura|240px|*[Glis glis*]]
A dos **esciuromorfos** (*Sciuromorpha*) é unha suborde de mamíferos  da orde dos roedores. 

Inclúe, entre outras especies, aos leiróns, os esquíos, as marmotas e ás cinco especies do xénero *Cynomys*. 

Hoxe en día a suborde comprende 307 especies vivas, distribuídas en 61 xéneros e tres familias. Ademais, hai outras catro familias extintas.

## Taxonomía 
### Descrición 
A suborde foi descrita en 1855 polo naturalista alemán Johann Friedrich von Brandt.

### Familias 
A suborde comprende as segintes familias:
#### Viventes 
* Aplodontíidos (*Aplodontiidae*)
* Glíridos (*Gliridae*)
* Esciúridos (*Sciuridae*)
#### Extintas 
* *Allomyidae †*
* *Mylagaulidae †*
* *Reithroparamyidae †*
* *Theridomyidae †* 

## Notas 
## Véxase tamén 
### Bibliografía 
* Nowak, R. M. editor (1991): ''Walker's Mammals of the World*. Fifth Edition. Baltimore, Maryland, USA: The Johns Hopkins University Press. ISBN 0-8018-3970-X.
* Wilson, Don E. & Reeder, D. M., editors (2005): *Mammal Species of the World — A Taxonomic and Geographic Reference''. Third edition. Baltimore, Maryland, USA: The Johns Hopkins University Press. ISBN 0-8018-8221-4.

### Outros artigos 
* Roedores
Voo 626 de Yemenia

O **voo 626 de Yemenia** era un reactor bimotor Airbus A310-324, operado por Yemenia, que realizaba un servizo regular entre Sana'a, Iemen, e Moroni, Comores. O día 30 de xuño de 2009 ao redor das 1:50 AM hora local, mentres se aproximaba ao aeroporto internacional Príncipe Said Ibrahim, o avión esnafrouse matando a 153 dos 154 ocupantes. A única supervevinte, unha rapaza de 14 anos chamada Bahia Bakari, foi atopada agarrada a restos do avión tras flotar no océano durante trece horas. Bakari foi dada de alta do hospital o día 23 de xullo.

O informe final do accidente conclue que as inapropiadas accións dos pilotos conduciron a unha perda aerodinámica. O informe tamén destaca que a tripulación non reaccionou ás advertencias emitidas pola aeronave.

## Avión 
O aparello era un Airbus A310-324, con rexistro 7O-ADJ, fabricado en 1990 co número de serie 535. No momento do accidente levaba en servizo 19 anos e 3 meses e acumulaba 53 587 horas de voo en 18 129 ciclos.

Dominique Bussereau, o ministro francés de transportes, informou de que o avión fora inspeccionado en 2007 pola Dirección Xeral de Aviación Civil francesa e se lle atoparan múltiples fallos; porén, dende entón o aparello non regresou a Francia, polo que nunca volveu ser inspeccionado pola mesma autoridade.

## Notas
Time (canción)

"**Time**" é a cuarta canción do álbum *The Dark Side of the Moon*, da banda británica Pink Floyd, editado en 1973. Recoñecida pola súa apertura con alarmas de reloxos. É o único tema do disco no que participan como compositores os catro membros da banda. A revista Guitar World situou o só de David Gilmour no número 21 dos 100 mellores sós da historia.

## Contexto 
Este tema está inspirado nas ideas e a experimentación de Roger Waters sobre o tempo, de que a vida non se trata de prepararse para o que vén, senón de tomar control do teu destino.
 

Os reloxos e as alarmas que se escoitan ao principio, foron gravados por separado, por Alan Parsons, dunha tenda de antigüidades preto dos Estudos Abbey Road. Tíñaos gravados para un disco de efectos de son. No estudo transferíronse cada un a unha cinta e aliñáronse para a súa edición final.

A canción finaliza con «Breathe (reprise)», unha recapitulación de «Breathe», con distinta letra.

## Seguimento en Echoes - The Best of Pink Floyd 
A canción comeza co riff repetido de Shine On You Crazy Diamond, Pts. 1-7 que se une co resto do son do estrondo do "avión" de On the Run e a sincronización de reloxos para dar inicio ao son das alarmas e termina coa repetición de Breathe (Respira) para dar cun vento lixeiro que dá inicio á seguinte canción na lista de cancións do disco 2, The Fletcher Memorial Home (disco 2, canción 3).

## Momentary Lapse of Reason Tour 1987-1989 
A canción é tocada entre **One of These Days** e **On the Run**, só omitieron Breathe (Reprise) e como proxección de fondo usouse a animación de Ian Emes de 1973. A versión de Delicate Sound of Thunder é do 19 de agosto de 1988 (primeira de 5 noites no Nassau Coliseum) e Venecia o 15 de xullo de 1989.

## Créditos 
**Pink Floyd:**

* Roger Waters - Baixo.
* David Gilmour - Guitarra e voz.
* Richard Wright - Piano eléctrico Wurlitzer, órgano Farfisa, sintetizador VCS3 e voz.
* Nick Mason - Batería e *Roto-toms*.

**Outros participantes:**

* Doris Troy, Leslie Duncan, Liza Strike e Barry St. John - Coros.

### Outros créditos 
* Alan Parsons - Gravación, edición e sincronización de reloxos e alarmas.

## Créditos en Delicate Sound of Thunder e Pulse 
**Pink Floyd:**

* David Gilmour - Guitarra, voz.
* Nick Mason - Batería e Roto-Toms
* Richard Wright - Teclados, voz.

* Guy Pratt - Baixo
* Jon Carin - Teclados, segundas voces.
* Tim Renwick - Guitarra eléctrica
* Gary Wallis - Percusión, batería.
* Rachel Fury, Durga McBroom, Margret Taylor e Lorelei McBroom - Coros.

## Véxase tamén 
### Outros artigos 
* The Dark Side of the Moon
* Pink Floyd
* Cancións de Pink Floyd
* Discografía de Pink Floyd
* Os 100 mellores sós de guitarra por Guitar World (número 21)

### Ligazóns externas 
* Páxina oficial do grupo  (en inglés)
Don't Stop Me Now

"'''Don't Stop Me Now'*" (en galego *«non me deteñas agora»*) é unha canción da banda de rock británica Queen, lanzada como sinxelo do álbum *Jazz* en 1978. É a canción número doce do álbum.

A canción baséase no piano tocado por Freddie Mercury, mentres entraban a facer acompañamento Roger Taylor e John Deacon coa batería e o baixo respectivamente. Na versión de estudio, Brian May só intervén coa guitarra durante o solo, mentres que na versión en vivo que apareceu durante o Jazz Tour e o Crazy Tour, Brian May tocaba acordes para darlle un son máis inclinado cara ao rock.

Aínda que a canción alcanzou o posto n.º 9 nas listas británicas, superando a "Bicycle Race"/"Fat Bottomed Girls", só alcanzou o posto n.º 86 nos Estados Unidos.

No 2005 foi elixida polos espectadores do programa de televisión da BBC *Top Gear* como "a mellor canción para conducir da historia".

## Créditos 
* Freddie Mercury: voz principal, piano e coros
* Brian May: guitarra eléctrica e coros
* Roger Taylor: batería e coros
* John Deacon: baixo

## Vídeo musical 
O videoclip da canción foi dirixido por J. Kliebenstein e gravado no Forest National de Bruxelas, Bélxica, o 26 de xaneiro de 1979.
Curiosamente, no videoclip pódese ver a Brian May tocando a guitarra durante case toda a canción, aínda que debido á construción rítmica da mesma, este instrumento non se escoite ata a súa intervención co só de guitarra.

## En directo 
Considerada, no momento do seu lanzamento, como unha canción "menor" dentro do canon de Queen, só se interpretou en directo en 1979, cunha última actuación na xira Crazy Tour. Na versión de estudio, Brian May unicamente toca a guitarra durante o "solo", pero nas interpretacións en directo, durante os tours Jazz e Crazy, May tocaría tamén durante o resto da canción. Unha versión en directo foi incluída no álbum *Live Killers* (1979).

## Outros medios 
A canción utilizouse en numerosos anuncios publicitarios; VH1, Opel, ENTEL ou Telefónica son algúns exemplos.

Tamén foi utilizada en diferentes películas e series, tales como *Shaun of the Dead* (2004), *Sonic the Hedgehog* (2020), *Shazam!* e *Amigos...* (2011).

En 2011, foi a canción elixida por Google para o seu logo (ou doodle) especial creado en homenaxe ao que fose o 65 aniversarios de Freddie Mercury.

Darren Criss, interpretando a Blaine Anderson realizou unha versión da canción na serie *Glee*, para o episodio *Diva*. 

En 2016, foi utilizada no tráiler de lanzamento de *Plants vs. Zombies: Garden Warfare 2*. Tamén é usada como canción do *Just Dance 2017*.

Tamén aparece no segundo episodio da primeira tempada da serie de Netflix, *Umbrella Academy*.

## Versións 
A banda británica McFly fixo unha versión, lanzada o 17 de xullo de 2006, e chegou ao número 1 nas listas británicas, no álbum *Motion in the Ocean*. Desde a súa publicación en 2006, foi unha canción recorrente nas presentacións da banda. Nunha delas, ademais, contaron como convidado a Brian May, guitarrista de Queen.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* 
* *Don't Stop Me Now - The Story Behind The Song at Wow-Vinyl''
Santiago Gutiérrez García

**Santiago Gutiérrez García**, nado en 1967, é un escritor, filólogo e profesor galego, especialista en literatura medieval.

## Obra escrita publicada (selección) 
* *Amor e burlas na lírica trobadoresca: un estudo das cantigas paródicas galegoportuguesas*. Ediciós do Castro, 2006. ISBN 84-8485-215-6.
* *A fada Morgana*. Santiago de Compostela: Edicións Lea, 2003. ISBN 84-95444-32-1.
* *Orixes da materia de Bretaña: a "Historia regum britanniae" e o pensamento europeo do século XII*. CIRP, 2002. ISBN 84-453-3319-4.
* *A literatura artúrica en Galicia e Portugal na Idade Media* (con Pilar Lorenzo Gradín). USC, 2001. ISBN 84-8121-882-0.
* *Merlín y su historia*. Alianza Editorial, 1999. ISBN 84-206-3668-1
* *Merlín e a súa historia*. Vigo: Edicións Xerais de Galicia, 1997. ISBN 84-8302-144-7

## Notas 
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* "Dr. Santiago Gutiérrez García" na páxina web da Área de Filoloxía Románica da Universidade de Santiago de Compostela.
Sadie Sink

**Sadie Elizabeth Sink**, nada en Brenham, Texas o 16 de abril de 2002, é unha actriz e modelo estadounidense máis coñecida como **Sadie Sink**, principalmente coñecida pola súa interpretación como Max Mayfield na serie de Netflix *Stranger Things* e polo seu papel como Ziggy Berman en *Fear Street*. Tamén apareceu no circuíto de Broadway con créditos en *Annie* e *The Audience.*

En 2016, Sink foi incluída á repartición da serie sobrenatural de ciencia ficción de Netflix *Stranger Things,* e aparece na segunda tempada, estreada en 2017, interpretando o papel de Max, un dos personaxes da serie. En 2019 continuou co papel de Max para a terceira tempada. 

## Filmografía 
### Películas 
### Televisión 
## Notas
Voo 2553 de Austral Líneas Aéreas

O **voo 2553 de Austral Líneas Aéreas** era un servizo regular doméstico entre Posadas e Buenos Aires operado cun McDonnell Douglas DC-9-32 que o día 10 de outubro de 1997 esnafrouse en terras de Estancia Magallanes, Nuevo Berlín, a 32 quilómetros da cidade de Fray Bentos, Uruguai. Os 74 pasaxeiros e tripulantes a bordo morreron tras o impacto. O accidente segue sendo o peor da historia do Uruguai.

## Notas
Rancho de Reis

Un **rancho de reis** é unha agrupación musical formada, durante as festas de reis, por cantadores, danzantes e músicos, para percorrer a veciñanza pedindo o aguinaldo'***.

## Características 
A tradición dos ranchos de reis, antigamente máis estendida, consérvase hoxe unicamente en oito lugares das comarcas do Condado e Vigo: Riofrío, Guláns, Fozara, As Cortellas, Santiago de Oliveira,  Fornelos, Lourido e Salceda de Caselas.

Estes grupos festeiros xúntanse os días cinco e seis de xaneiro para solicitar o aguinaldo polas casas cos seus cantos**** e bailes. Habitualmente era un gaiteiro, xunto a tambor e bombo, o encargado de subministrar a música, porén, tamén os cantadores se valían dos denominados instrumentos humildes, é dicir, calquera dos utensilios propios do fogar ou do traballo.

A diferenza doutras formacións similares, como os bandos, que só cantan, ou as rondallas, que só tocan, os ranchos incorporan danzas de reis***' ao seu repertorio. Nestas danzas, encadradas entre as chamadas danzas brancas, empréganse arcos, castañolas, paus e fitas e os danzantes van adornados con sombreiros, xoias, colares, plumas, teas de cores, e outra indumentaria rechamante. Nalgúns lugares as danzas dos ranchos acompañan tamén as procesións relixiosas do día de reis.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* O Nadal e a música tradicional galega - musicatrazo (2017) - Youtube.
Aplodontia rufa

[miniatura|240px|*Aplodontia rufa*. [Universidade Harvard]] 
***Aplodontia rufa***, coñecida na bibliografía internacional como **castor de montaña**, é unha especie  de mamífero da orde dos roedores, suborde dos esciuromorfos, a única da familia dos aplodontíidos, e do seu único xénero, *Aplodontia*.

Pese ao seu nome común, non é nin un castor nin necesariamente un animal propio dos montes.

## Taxonomía 
### Descrición 
### Xénero 
O xénero foi descrito en 1829 polo cirurxián e explorador escocés John Richardson.

### Subespecies 
Recoñécense sete subespecies de *Aplodontia rufa*:

## Reprodución 
A estación de cría é de xaneiro a marzo, con de 2 a 3 crías por camada, que nacen de febreiro a abril. Nacen sen pelo, coa pel de cor rosada, e cegos. A súa lonxevidade é de 5 a 10 anos.

## Esado de conservación 
A Unión Internacional para a Conservación da Natureza e dos Recursos Naturais (UICN) cualifica o status do castor de montaña como de *LC* (pouco peocupante) porque é unha especie común e moi estendida, e é improbábel que estea a diminuír o suficientemente rápido como para incluíla nunha categoría máis ameazada.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Bibliografía 
* McKenna, M. C. & S. K. Bell (1997): *Classification of Mammals Above the Species Level*. New York City: Columbia University Press. ISBN 0-2311-1012-X.
* Nowak, R. M. editor (1991): ''Walker's Mammals of the World*. Fifth Edition. Baltimore, Maryland, USA: The Johns Hopkins University Press. ISBN 0-8018-3970-X.
* Wilson, Don E. & Reeder, D. M., editors (2005): *Mammal Species of the World — A Taxonomic and Geographic Reference''. Third edition. Baltimore, Maryland, USA: The Johns Hopkins University Press. ISBN 0-8018-8221-4.

### Outros artigos 
* Roedores
* Esciuromorfos
* Aplodontíidos
Kastanjemanden

***Kastanjemanden*** é unha serie de televisión dinamarquesa de crime e suspense estreada a través de Netflix o 29 de setembro de 2021. A serie foi creada por Dorte Warnøe Hagh, David Sandreuter e Mikkel Serup, e dirixida por Kasper Barfoed e Mikkel Serup. Está baseada no libro homónimo de Søren Sveistrup. Está protagonizada por Danica Curcic e Mikkel Boe Følsgaard nos papeis de Naia Thulin e Mark Hess, que investigan os asasinatos de varias mulleres que implican unha misteriosa figuriña de castañas deixada no lugar do crime.

## Personaxes 
* Danica Curcic como Naia Thulin
* Mikkel Boe Følsgaard como Mark Hess
* David Dencik como Simon Genz
* Lars Ranthe como Nylander
* Iben Dorner como Rosa Hartung
* Esben Dalsgaard Anderssen como Steen Hartung
* Liva Forsberg como Le Thulin
* Louis Næss-Schmidt como Gustav Hartung
* Ali Kazim como Nehru

## Notas 
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* 
* Páxina oficial
Benito Kamelas

**Benito Kamelas** é un grupo de música rock orixinario de Benetússer (provincia de Valencia), fundado en 1997.

Teñen unha medalla de prata do seu concello de Benetússer.
A canción "He decidido" incluíuse na banda sonora da curtametraxe *Volver*, de José María Rivero.

## Membros
*Quini: voz
*Enrique Infante Perez (Pompa): batería
*Mario Blanco Tascón: baixista
*Angel Cañada Alvarez (Angelillo): guitarra
*Zoran Ramos Wentink: guitarra

## Discografía
**Que mas da* (Ep) 1997
**Cañas y barras* 1999, Warner
**Por costumbre* 2003, Rompe Records
**Sin trampa ni cartón* 2005, Rompe Records
**Sueños con traje de tinta* 2007, Santo Grial
**100% Benito Kamelas* 2009, Maldito
**Buena energía* 2011, Maldito
**Directo al alma* 2015, Maldito
**El Rincón de mi cabeza* 2017, Maldito records
**Resiliencia* 2021, Maldito records
**Justicia Poética* 2025, Maldito records

## Notas
¿Dónde está Marta?

***¿Dónde está Marta?*** é unha miniserie documental española de 2021 sobre o asasinato de Marta del Castillo.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* 
* Páxina oficial
The Raincoat Killer: Chasing a Predator in Korea

***The Raincoat Killer: Chasing a Predator in Korea*** (en ) é unha miniserie documental surcoreana sobre o asasino en serie Yoo Young-chul.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* 
* Páxina oficial
Hitler – Eine Karriere

***Hitler – Eine Karriere*** é un filme documental de 1977 sobre a traxectoria de Adolf Hitler. Producido en Alemaña do Oeste, foi dirixido por Christian Herrendoerfer e Joachim Fest e escrito polo propio Fest, un historiador alemán.

## Premisa 
O filme, que emprega imaxes de arquivo exclusivamente, é unha ollada á maneira na que Hitler chegou ó poder, e tamén pretende explicar o motivo polo cal as persoas que vivían en Alemaña amaban a Hitler. Fest argumenta que Hitler era un político intelixente, intrigante e incriblemente adaptable, que estaba ansioso por explotar calquera debilidade que vía no sistema político e nas masas que, humilladas polo resultado da primeira guerra mundial, estaban dispostas a apoiar unha voz que falaba por eles. A historiadora estadounidense Deborah Lipstadt escribiu que o filme amosaba extensos clips de Hitler facendo a súa propaganda e ignoraba por completo o Holocausto, polo cal Fest participou na glorificación dun asasino.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
*
Independentismo taiwanés

miniatura|250px|Bandeira proposta para un Taiwán independente deseñada por Donald Liu en 1996.
miniatura|250px|Bandeira do Congreso Mundial Taiwanés.
O **independentismo taiwanés** é un movemento político que busca o recoñecemento internacional formal de Taiwán como un estado soberano independente e en oposición á unificación chinesa. Moitos dos seus defensores teñen como obxectivo a "independencia" da República da China (non confundir coa República Popular da China) e a formación da "República de Taiwán".

No presente, o ststus político de Taiwán é ambiguo. No presente, a China afirma que é unha provincia da República Popular Chinesa. Taiwán e outras illas están actualmente baixo o control da República da China (Taiwán]), un país que mantén relacións diplomáticas oficiais con 15 países recoñecidos polas Nacións Unidas e que son recoñecidos por eles. A actual administración de Tsai Ing-wen da República da China sostén que Taiwán xa é un país independente como a República da China e, polo tanto, non ten que impulsar ningún tipo de independencia formal.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Bibliografía 
* Bush, R. & O'Hanlon, M. (2007). ''A War Like No Other: The Truth About China's Challenge to America*. Wiley. 
* Bush, R. (2006). *Untying the Knot: Making Peace in the Taiwan Strait*. Brookings Institution Press. 
* Carpenter, T. (2006). *America's Coming War with China: A Collision Course over Taiwan*. Palgrave Macmillan. 
* Cole, B. (2006). *Taiwan's Security: History and Prospects*. Routledge. 
* Copper, J. (2006). *Playing with Fire: The Looming War with China over Taiwan*. Praeger Security International General Interest. 
* Federation of American Scientists et al. (2006). Chinese Nuclear Forces and U.S. Nuclear War Planning
* Gill, B. (2007). *Rising Star: China's New Security Diplomacy*. Brookings Institution Press. 
* Manthorpe, Jonathan (2008). *Forbidden Nation: a History of Taiwan*. Palgrave MacMillan. 
* Shirk, S. (2007). *China: Fragile Superpower: How China's Internal Politics Could Derail Its Peaceful Rise*. Oxford University Press. 
* Tsang, S. (2006). *If China Attacks Taiwan: Military Strategy, Politics and Economics*. Routledge. 
* Tucker, N.B. (2005). *Dangerous Strait: the U.S.-Taiwan-China Crisis''. Columbia University Press.