Caonabo

**Caonabo** (en iñeri: *Kaonabo*; que quere dicir "o que ten tesouros", *Ka(k)ona*, de valor; *-(a)bo*, pertencente a) ou **Kaonabo**, finado en 1496, foi un cacique taíno da Española no tempo da chegada de Cristovo Colón á illa. Foi coñecido polas súas habilidades para loitar e a súa ferocidade. Estaba casado con Anacaona, quen era a irmá doutro cacique chamado Bohechío.

En represalia contra o maltrato do pobo taíno, Caonabo liderou ataques contra os invasores casteláns, incluíndo un asalto ao forte La Navidad que deixou 39 casteláns mortos. A súa captura en 1494 provocou o primeiro levantamento nativo americano contra o dominio español. Caonabo morreu en cativerio español.

## Traxectoria 
### Cacique de Maguana 
[miniatura|266x266px|Os cinco [cacicados da Española no momento da chegada de Cristovo Colón.]]
Caonabo era un dos principais *caciques* da Española no momento da chegada de Cristovo Colón. Daquela, a illa estaba dividida en cinco cacicados. Caonabo probablemente viviu no que hoxe é San Juan de la Maguana, na República Dominicana. Gobernaba sobre o cacicado de Maguana, na parte sur da illa. A súa muller, Anacaona, era a irmá doutro poderoso cacique, Bohechío, do cacicado veciño de Jaragua. Caonabo non era orixinario da Española, senón que naceu no arquipélago das Lucaias, nas actuais Bahamas.

O historiador Bartolomé de las Casas, un dos primeiros colonos españois en América, escribiu sobre Caonabo:

### Conflito cos españois 
En 1492, Colón intentou arribar na costa norte da illa, pero viuse obrigado a fuxir tras ser atacado con frechas. Finalmente desembarcou na costa sur, preto de onde máis tarde se fundou a cidade de Santo Domingo. A Santa María naufragou na costa norte, e baixo a dirección de Colón, o barco foi rescatado para construír un forte. Debido a que o naufraxio ocorreu o día de Nadal, o forte era coñecido como La Navidad.

Colón deixou parte da súa tripulación en La Navidad e volveu a España, e erradamente pensou que os seus homes non ían ameazar os indíxenas, aos que consideraba amigables. Caonabo dirixiu un ataque ao forte en 1493, derrotando a todos os españois que quedaban. Hai diferentes relatos da súa captura. Segundo o historiador Samuel M. Wilson, a historia probablemente foi embelecida e romantizada polos españois. Bartolomé de las Casas escribiu que Ojeda enganou a Caonabo cun truco preestablecido. Segundo de las Casas, Ojeda trouxo unhas esposas moi pulidas e unhas cadeas que agasallou a Caonabo. Ojeda supostamente convenceu a Caonabo de que os obxectos tiñan propiedades máxicas e de que os levaban os reis de España. Cando Caonabo probou as esposas, Ojeda pechounas e levouno preso.

A captura de Caonabo provocou a ira dos taínos, e provocou o primeiro levantamento nativo americano contra os españois. O irmán de Caonabo, Manicatex, reuniu uns 7.000 nativos para atacar os españois e rescatar a Caonabo. Porén, os taínos foron facilmente derrotados, en gran parte debido ao uso da cabalaría por parte dos españois. Manicatex e outros líderes nativos foron feitos prisioneiros. Os españois decidiron sacar a Caonabo da illa para evitar futuros levantamentos, polo que el e o seu irmán foron enviados a España. Caonabo morreu durante a viaxe e o seu corpo foi guindado ao mar.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Bibliografía 
* 
* 
* 
* 
* 
*