Concello de Jönköping

**Jönköping** é un concello sueco (*kommun*) do condado de Jönköping. A súa capital é a cidade de Jönköping, que tamén é a capital do condado. No ano 2022 vivían no concello 144 070 habitantes.

A paisaxe do concello de Jönköping caracterízase polas pronunciadas fallas cara a parte sur do lago Vättern. Sobre os escarpes de falla, a paisaxe está formada por unha meseta de natureza variada. Máis da metade da superficie do concello está cuberta de bosque, aínda que a zona ten tamén unha cantidade relativamente grande de terreo agrícola en comparación co conxunto do país. Porén, a actividade económica do municipio está caracterizada principalmente polo seu status como capital do condado, o que fai que haxa un importante sector servizos dominado polo sector público.

A meirande parte do concello atópase en Tveta e Vista, dous dos *folkland* tradicionais de Småland.

## Administración histórica 
A área do concello correspóndese coa das parroquias de Angerdshestra, Bankeryd, Barnarp, Bottnaryd, Gränna, Hakarp, Järsnäs, Järstorp, Lekeryd, Ljungarum, Mulseryd, Månsarp, Norra Unnaryd, Rogberga, Sandseryd, Skärstad, Svarttorp, Visingsö, Ödestugu, Öggestorp e Ölmstad. Nelas fundáronse concellos rurais co mesmo nome coa reforma municipal de 1862. Dentro da área tamén estaban as cidades de Jönköping e de Gränna que en 1863 formaron cadansúa cidade municipal.

No ano 1907 o köping de Huskvarna separouse do municipio rural de Hakarp para transformarse na cidade de Huskvarna en 1911. En 1910 o concello rural de Ljungarum incorporouse á cidade de Jönköping. No ano 1943 o municipio rural de Sandseryd foi remodelado no köping de Norrahammar. En 1951 o municipio rural de Järstorp dividiuse, pasando unha parte a Bankeryd e outra á cidade de Jönköping.

Coa reforma municipal de 1952 naceron os concellos grandes de Lekeryd (a partir dos anteriores municipios de Järsnäs, Lekeryd e Svarttorp), Norra Mo (de Angerdshestra, Bottnaryd e Mulseryd), Skärstad (de Skärstad e Ölmstad), Södra Mo (de Norra Hestra, Norra Unnaryd, Stengårdshult, Valdshult e Öreryd), e Tenhult (de Barnarp, Rogberga, Ödestugu e Öggestorp). Ao mesmo tempo o municipio rural de Gränna fusionouse coa cidade do mesmo nome. Porén, os concellos rurais de Bankeryd, Hakarp, Månsarp e Visingsö, ao igual que as cidades de Huskvarna e Jönköping, non se viron afectados.

No ano 1967 o concello rural de Hakarps uniuse á cidade de Huskvarna.

O concello de Jönköping fundouse coa reforma municipal de 1971 a partir das cidades de Jönköping, Huskvarna e Gränna, do köping de Norrahammar e dos concellos rurais de Bankeryd, Lekeryd, Månsarp, Norra Mo, Skärstad, Tenhult e Visingsö, así como dunha parte do concello de Södra Mo (a parroquia de Norra Unnaryd).

Dende a súa fundación o municipio pertence ao partido xudicial de Jönköping.

## Xeografía 
O municipio está situado no noroeste do landskap de Småland, no extremo sur do lago Vättern. O concello de Jönköping limita ao noroeste cos de Mullsjö e Habo, ámbolos dous no condado de Jönköping. Ao nordés limita co concello de Ödeshög no condado de Östergötland, ao leste cos de Tranås, Aneby e Nässjö, e ao sur cos de Vaggeryd e Gislaved, todos en Jönköping. Ao oeste limita cos de Tranemo e Ulricehamn no condado de Västra Götaland.

## Demografía 

Colors=
  id:lightgrey value:gray(0.8)
  id:darkgrey  value:gray(0.6)
  id:bar       value:rgb(1,0.75,0.4)

ImageSize = width:600 height:300
PlotArea = left:50 bottom:20 top:20 right:30
DateFormat = x.y
Period = from:0 till:140000
TimeAxis = orientation:vertical
AlignBars = justify
ScaleMajor = gridcolor:darkgrey increment:10000 start:0
ScaleMinor = gridcolor:lightgrey increment:5000 start:0
BackgroundColors = canvas:white

PlotData=
  color:bar width:20 align:left
  bar:1970 from:0 till:107698
  bar:1975 from:0 till:108500
  bar:1980 from:0 till:107561
  bar:1985 from:0 till:107362
  bar:1990 from:0 till:111486
  bar:1995 from:0 till:115429
  bar:2000 from:0 till:117095
  bar:2005 from:0 till:120965
  bar:2010 from:0 till:127382
  bar:2015 from:0 till:133310

PlotData=
  bar:1970 at: 107698 fontsize:S text:107.698 shift:(-10,5)
  bar:1975 at: 108500 fontsize:S text:108.500 shift:(-10,5)
  bar:1980 at: 107561 fontsize:S text:107.561 shift:(-10,5)
  bar:1985 at: 107362 fontsize:S text:107.362 shift:(-10,5)
  bar:1990 at: 111486 fontsize:S text:111.486 shift:(-10,5)
  bar:1995 at: 115429 fontsize:S text:115.429 shift:(-10,5)
  bar:2000 at: 117095 fontsize:S text:117.095 shift:(-10,5)
  bar:2005 at: 120965 fontsize:S text:120.965 shift:(-10,5)
  bar:2010 at: 127382 fontsize:S text:127.382 shift:(-10,5)
  bar:2015 at: 133310 fontsize:S text:133.310 shift:(-10,5)

## Notas