Federico de Luna

**Federico de Luna**, coñecido tamén como **Federico de Aragón**, **Federico de Sicilia** e **Fadrique de Aragón**, nado en Sicilia c. 1400 e finado en Urueña, Reino de Castela, o 29 de maio de 1438, foi duque de Arjona, IV conde de Luna, señor de Cuéllar (1430 – 1433) e de Segorbe.

## Traxectoria 
Federico era fillo ilexítimo do rei de Sicilia, Martiño o Mozo, e dunha das súas amantes, a nobre de Catania Tarsia Rizzari.

Martiño o Mozo (Martiño I de Sicilia) era o fillo primoxénito do rei de Aragón, de Valencia, de Mallorca, de Sardeña e de Córsega e conde de Barcelona e dos outros condados cataláns Martiño I de Aragón, coñecido tamén como **Martiño o Vello**, e da súa primeira esposa María de Luna, filla e herdeira do primeiro conde de Luna e señor de Segorbe, Lope de Luna, e de Brianda de Got (ou d'Agaout).

Ilexítimo polo seu nacemento, ao falecer en 1407 o fillo froito do matrimonio de Martiño o Mozo coa súa segunda esposa Branca I de Navarra, seu pai iniciou o proceso de lexitimación que o convertería no seu herdeiro, para o cal lle concedeu os títulos de conde de Luna e señor de Segorbe.

A morte por paludismo de Martíño o Mozo en 1409 interrompe o proceso de lexitimación que aínda non rematara. Pero estre proceso foi retomado entón polo seu avó, o rei Martiño I de Atagón (Martiño o Vello), que recorre ao antipapa Benedito XIII, Pedro Martínez de Luna (coñecido como ***o papa Luna***), parente da súa falecida esposa María de Luna (morrera en 1406), que fora elixido papa o 28 de setembro de 1394, para, co seu apoio, elaborar un plan que lexitimase a Federico para sucedelo como rei de Sicilia e soberano da Coroa de Aragón.

O papa rematou o documento de lexitimación o 1 de xuño de 1410 pero, a morte de Martiño I o día anterior fixo que o pontífice non se encontrara coa suficiente forza moral para proceder por si só á lexitimación.

Abriuse entón un período de dous anos, coñecido como o *interregno de Aragón*, no que o trono aragonés permaneceu vacante e o reino ao bordo da guerra civil, xa que xurdiron até sete pretendentes ao trono, entre eles o conde de Luna Ferderico.

 
As Cortes de Cataluña, Valencia e Aragón decidiron solucionar a crise sucesoria do trono mediante unha arbitraxe para a cal cada unha delas nomeou a tres representantes que, no denominado Compromiso de Caspe, celebrado en 1412, decidiron que o soberano da Coroa de Aragón e o rei de Sicilia debería ser Fernando de Antequera, da casa de Trastámara.

Tras o Compromiso de Caspe, no que Federico non obtivo ningún voto, e ao ser aínda menor de idade, foi posto baixo a tutela de Ramón de Torrelles e Blanes. Federico reconñeceu a Fernando I como rei de Aragón e ao seu fillo Afonso como herdeiro, pero mantivo as súas pretensións ao trono siciliano enfrontándose á viúva do seu pai Branca I de Navarra.

Ao alcanzar a maioría de idade Federico participou, co título de almirante, na expedición que contra a illa de Xerba comandaba o infante Pedro, duque de Noto (fillo de Afonso V de Aragón) en 1425. Tamén acompaou o exército do rei Afonso o Magnánimo a Castela para liberar o irmán do rei, o infante Henrique, duque de Villena.

Federico casou con Violante Luísa de Mur, aínda que o matrimonio foi breve ao abandonar pronto á súa esposa. Reclamada a súa presenza na corte debido ás súas pretensións sobre o reino de Sicilia, lonxe de deixalas manobrou politicamente para obtelo, o que provocou o malestar do novo rei de Aragón Afonso V, que o declarou en rebeldía en 1430, e desposeeuno do ducado de Luna (título que foi abolido), e de todas as súas outras terras (incluído o señorío de Segorbe), obrigándoo a buscar refuxio no reino de Castela, cuxo rei, Xoán II, encontrábase daquela en guerra contra Aragón.

En 1434 foi feito prisioneiro e, acusado de participar nun intento de roubo a uns comerciantes xenoveses de Sevilla. Encarcerado en Urueña falecería catro anos máis tarde.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Bibliografía 
* Earenfight, Theresa (2005): *Queenship And Political Power In Medieval And Early Modern Spain*. Farnham, Surrey, Inglaterra: Ashgate Publishing. ISBN 0-7546-5074-X.
*Grierson, P.; Travaini, Lucia (1998): *Medieval European Coinage, vol. 14: Italy (3). South Italy, Sicily, Sardinia*. Cambridge University Press. ISBN 9780521582315
* Sáiz Serrano, Jorge (2011): *Caballeros del rey: Nobleza y guerra en el reinado de Alfonso el Magnánimo*. Valencia: Universitat de València. ISBN 84-3708-433-4.
                                                                                                     
### Outros artigos 
* Martiño o Mozo
* Martiño o Vello
* María de Luna
* Compromiso de Caspe

### Ligazóns externas 
* Frederic d’Aragó i de Sicília na *Gran enciclopèdia catalana* .