open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Inecuación

Unha **inecuación** cunha incógnita *x* é un problema representado nunha escrita do tipo 
f(x)>g(x)

Exemplos:
:5x-7
:5x-x
:4x
:x

## Propiedades
**Teorema I**: As eventuais solucións dunha inecuación non se alteran se sumamos ou restamos a ambos os dous membros unha mesma función de x definida no dominio, ou se multiplicamos ou dividimos polo mesmo número mentres que a función sexa positiva.

**Teorema II**: Se as funcións son non negativas en todo punto da inecuación, poderemos elevar ambos os dous membros por un expoñente e obter unha ecuación equivalente á primeira.

**Teorema III**: Se as funcións non negativas son elevadas por un exponente sax+b>0/n

:se a>0 entón x>-b/a
:se ax

## Véxase tamén 
* Desigualdade (matemáticas)
* Ecuación
Teresópolis

**Teresópolis** é un municipio brasileiro do estado do Río de Xaneiro, situado nas montañas da *Rexión Serrana Fluminense*. Foi bautizado como homenaxe á esposa do emperador Pedro II do Brasil, Teresa Cristina (*Teresópolis* = cidade de Teresa).

A cidade alberga a sede dun importante parque nacional brasileiro, o *Parque Nacional da Serra dos Órgãos*, que conserva restos da foresta tropical coñecida como *Mata Atlântica*. Tamén alberga un parque estatal, o *Parque Estatal dos Três Picos*, recentemente creado. É unha cidade cercada por matas e por montañas como o *Dedo de Deus*, a *Pedra do Sino*, a *Agulla do Diabo*, a *Pedra da Tartaruga* e a *Muller de Pedra*. Polas súas formacións montañosas, a cidade é considerada a *capital brasileira do alpinismo*.

miniatura|esquerda|A montaña *Dedo de Deus* próxima a Teresópolis.
Polo seu clima agradable (tropical de altitude), a cidade foi escollida como sede de adestramento da Confederación Brasileira de Fútbol, estando o local de concentración da Selección Brasileira de Fútbol situado nunha propiedade chamada *Granxa Comary*.

A economía da cidade baséase principalmente para o turismo. A cidade ten un comercio diversificado e un sector hoteleiro desenvolvido. Forma parte tamén do cinto verde do estado do Río de Xaneiro, rexión responsábel pola produción da maior parte dos produtos hortícolas consumidos no estado. As principais industrias son as de roupas e de bebidas.

## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* Portal Terê, informacións sobre a cidade, en portugués.
Volcán de Fuego

miniatura|dereita|220px|Volcán de Fuego (esquerda) e Acatenango (dereita), visíbeis ao lonxe
O **Volcán de Fuego** é un estratovolcán situado entre os departamentos de Sacatepéquez, Escuintla e Chimaltenango, ao centro-sur de Guatemala.

## Características 
O Volcán de Fuego ten unha altura de 3763 metros sobre o nivel do mar. Practicamente está sen vexetación entre os 1300 e os 3750 metros, onde basicamente só se pode encontrar lava. O Volcán de Fuego ten a forma dun cono que se alonga considerabelmente para o sur, formando o pé do monte para a costa sur.

Este é un dos volcáns máis activos da América Central. As súas erupcións son violentas. É probabelmente o volcán máis activo desde a Conquista. Xa o conquistador Pedro de Alvarado puido velo en erupción no ano 1524, segundo testemuños contemporáneos. Entrou en erupción máis de 60 veces desde 1524, a última das cales data do 22 de abril de 2004. Esta condición mantén en constante alerta as comunidades das súas abas.

Durante o 1 e o 6 de xullo do 2004 unhas explosións pequenas no Volcán de Fuego produciron columnas de fume ao redor dun quilómetro sobre o volcán. As avalanchas ocasionais de material volcánico viaxaron baixo os barrancos que flanquean o volcán.
Coaña

**Coaña**, (**Cuaña** oficialmente), é un concello de Asturias. Limita ao norte co mar Cantábrico, ao sur con Boal, ao leste con Navia e Villaión e ao oeste con El Franco. O concello cobre unha superficie de 65&nbsp;km² e contaba cun total 3.522 habitantes no ano 2005, o que dá unha densidade de poboación de 54,18 hab./km².
De entre os restos arqueolóxicos destacan o castro de Coaña e o castro de Mouguías.

## Parroquias
## Lugares de Coaña
Para unha listaxe completa de tódolos lugares do concello de Coaña vexa: Lugares de Coaña.

## Notas
Eilao

**Eilao** (en castelán **Illano**) é un concello de Asturias. Limita ao norte con Boal, ao sur con San Martín de Ozcos, ao leste con Boal, Villaión e Allande e ao oeste con Vilanova de Ozcos e Castropol. O concello cobre unha superficie de 78&nbsp;km² e contaba cun total 522 habitantes no ano 2005, o que dá unha densidade de poboación de 5,8 h/km². Este concello galegofalante é considerado tradicionalmente como un dos 48 concellos da Galicia estremeira.

## Parroquias 
## Notas 
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
*Concello de Eilao
El Franco, Asturias

**El Franco** ou **O Franco** é un concello de Asturias. Limita ao norte co mar Cantábrico, ao sur con Castropol e Boal, ao leste con Coaña e ao oeste con Tapia de Casarego. O concello cobre unha superficie de 71&nbsp;km² e contaba cun total 4.101 habitantes no ano 2005, o que dá unha densidade de poboación de 57,76 h/km². Este concello galegofalante é considerado tradicionalmente como un dos 48 concellos da Galicia estremeira. O xentilicio eonaviego é «».

## Parroquias
## Notas
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
*Web do concello
Grandas de Salime

**Grandas de Salime** é un concello de Asturias. Limita ao norte co Santalla de Ozcos, San Martín de Ozcos e Pezós, ao leste con Allande e polo sur con Negueira de Muñiz e A Fonsagrada. O concello cobre unha superficie de 181&nbsp;km² e contaba cun total 1.186 habitantes no ano 2005, o que dá unha densidade de poboación de 6,55 h/km². Este concello galegofalante é considerado tradicionalmente como un dos 48 concellos da Galicia estremeira.

## Parroquias 
## Notas 
## Véxase tamén 
* Web do concello
Pezós

**Pezós** ou **Pesoz** (en español **Pesoz** e oficialmente **Pezós/Pesoz**) é un concello de Asturias. Limita ao norte con Eilao, ao sur con Grandas de Salime, ao leste con Allande e ao oeste con San Martín de Ozcos. O concello cobre unha superficie de 39&nbsp;km² e contaba cun total 218 habitantes no ano 2005, o que dá unha densidade de poboación de 5,59 h/km². Este concello galegofalante é considerado tradicionalmente como un dos 48 concellos da Galicia estremeira. No seu territorio municipal está o conxunto histórico de Argul, que se declarou Ben de Interese Cultural en 2002. Entre os monumentos do concello salienta a súa igrexa parroquial.
## Parroquia
## Notas
## Véxase tamén 
*Concello de Pezós
Boal

**Boal**, (na norma da ALLA para o eonaviego, *Bual*, cooficialmente en castelán, *Boal*) é un concello de Asturias. Limita ao norte col Franco e Coaña, ao sur con Eilao, ao oeste con Castropol e o leste con Villaión. O concello cobre unha superficie de 119&nbsp;km² e contaba cun total 2180 habitantes no ano 2005, o que dá unha densidade de poboación de 18,32 hab./km². Este concello galegofalante é considerado tradicionalmente como un dos 48 concellos da Galicia estremeira. O seu xentilicio é boalense/-ensa, boalés/-esa,

## Parroquias
## Galería de imaxes 
## Notas
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* boal.es
San Martín de Ozcos

**San Martín de Ozcos** (en español **San Martín de Oscos**) é un concello de Asturias.

## Xeografía
O concello, de 67&nbsp;km² de área,  limita ao norte con Eilao, ao sur con Grandas de Salime, ao leste con Pezós e ao oeste con Santalla de Ozcos e Vilanova de Ozcos. En 2005 tiña 469 habitantes, cunha densidade de poboación de 7 hab./km². Este concello galegofalante é considerado tradicionalmente como un dos 48 concellos da Galicia estremeira. O xentilicio é «».
## Parroquias
## Notas
Santalla de Ozcos

**Santalla de Ozcos** (en español e oficialmente **Santa Eulalia de Oscos,** segundo a norma da Academia de la Llingua Asturiana '''Santalla d'Ozcos''') é un concello de Asturias. Limita ao norte con Vilanova de Ozcos, ao oeste coa Fonsagrada e ao leste con San Martín de Ozcos e Grandas de Salime. O concello cobre unha superficie de 47&nbsp;km² e contaba cun total 564 habitantes no ano 2005, o que dá unha densidade de poboación de 12 h/km². Este concello galegofalante é considerado tradicionalmente como un dos 48 concellos da Galicia estremeira.

## Parroquias 
Santalla de Ozcos comprende unha única parroquia cos seguintes lugares.
* Os Amieiros (casería): 3 habitantes
* A Ancadeira
* Barcia (aldea): 16 habitantes
* As Barreiras (aldea): 5 habitantes
* Biduedo
* A Braña Vella (aldea): 8 habitantes
* Busqueimado (aldea): 9 habitantes
* Caraduxe (casería): 6 habitantes
* A Casía
* El Castro
* A Cruz
* Ferreira (aldea): 8 habitantes
* Ferreirela (aldea): 8 habitantes
* A Ferraría (casería): 6 habitantes
* Liñeiras (aldea): 14 habitantes
* El Mazo Novo (aldea): 4 habitantes
* El Mazo de Caraduxe
* Millarado (aldea): 21 habitantes
* Millarado de Baxo
* Murias (aldea): 15 habitantes
* Nonide (aldea): 19 habitantes
* Parada (aldea): 7 habitantes
* Peizais (aldea): 2 habitantes
* El Pereiro
* A Perulleira (aldea): 3 habitantes
* As Poceiras
* Pousadoiro (aldea): 22 habitantes
* El Pouso
* A Ponte (casería): 6 habitantes
* Pumares (aldea): 17 habitantes
* Quintá (aldea): 10 habitantes
* Quintela (aldea): 27 habitantes
* A Rúa
* San Xulián (aldea): 3 habitantes
* Sanguñedo (casería): 2 habitantes
* Santalla (vila): 159 habitantes
* Sarceda (aldea): 17 habitantes
* Souto (aldea): 5 habitantes
* Soutón (aldea): 1 habitante
* El Sualleiro (aldea): 2 habitantes
* As Talladas (casería): 1 habitante
* Teixeira (aldea): 39 habitantes
* A Trapa (aldea): 8 habitantes
* Tresvaedo (lugar): 3 habitantes
* A Vaga das Cancelas (lugar): 1 habitante
* A Valía (casería): deshabitada
* A Veiga del Carro (aldea): 12 habitantes
* Ventoso (aldea): 29 habitantes
* Vilamartín (aldea): 10 habitantes

## Notas 
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
*Web do concello
Ibias

**Ibias** é un concello de Asturias. Limita ao norte coa Fonsagrada, Negueira de Muñiz e Allande, ao leste con Cangas del Narcea e Degaña, ao sur con Peranzais e Candín e polo oeste con Navia de Suarna. O concello cobre unha superficie de 230&nbsp;km² e contaba cun total 1.903 habitantes no ano 2005, o que dá unha densidade de poboación de 8,27 h/km². Este concello galegofalante é considerado tradicionalmente como un dos 48 concellos da Galicia estremeira.

## Historia 
Integrante durante varios séculos da diocese de Britonia, as súas terras aínda eran considerados na diplomática medieval do século X, como parte da Galicia, tal e como recolle unha confirmación de 955 do rei Ordoño III, onde menciona: ''in Gallecia: (…) Vallebona (Valboa), Triacastella (Triacastela), Zerbantes (Cervantes), Nabia (Navia) cum Deganeis (Degaña) suis , Vitrico , Arborsola (Boal) , Soorna (Navia de Suarna), Trabersas de Fraxino , **Ibias** ambas, Ausecos (Vilanova de Ozcos) et Neiro (Neira).

Na metade do século XVIII pertenceu a Galicia.

## Parroquias 
## Notas 
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* | Concello de Ibias
Allande

**Allande** (en asturiano: *Ayande*, en galego de Asturias e castelán: *Allande*) é un concello de Asturias. Limita ao norte con Villaión, ao sur con Cangas del Narcea e Ibias, ao leste con Tinéu e ao oeste con Pezós, Grandas de Salime e Negueira de Muñiz. O concello cobre unha superficie de 342&nbsp;km² e en 2007 tiña 1742 habitantes, cunha densidade de poboación de 5,08 hab./km².

O concello está dividido pola Serra del Palo, onde os habitantes ao oeste desta son chamados de «galegos». O xentilicio é allandés/-esa ou allandino/-ina.

## Política 
Fontes: Ministerio do Interior  e Federación Asturiana de Concellos

## Parroquias
## Notas
## Véxase tamén 
### Bibliografía 
* 

### Ligazóns externas 
*Páxina oficial
Degaña

**Degaña** é un concello de Asturias. Limita ao norte con Cangas del Narcea, ao sur con Castela e León e ao oeste con Ibias. O concello cobre unha superficie de 87,16&nbsp;km² e contaba cun total 1.350 habitantes no ano 2005, o que dá unha densidade de poboación de 10,55 h/km².
## Parroquias
## Notas 
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* Concello de Degaña
Villaión

**Villaión**,  ou **Villallón** (en castelán, eonaviego, asturiano e oficialmente: **Villayón**), é un concello de Asturias. Limita ao norte con Navia, ao oeste con Coaña e Boal e Eilao, ao leste con Valdés, Tinéu e Allande e ao sur de novo con Allande. O concello cobre unha superficie de 130&nbsp;km² e tiña 1.582 habitantes no ano 2009, cunha densidade de poboación de 12 hab./km².

## Parroquias 
## Notas
Navia

Como topónimo **Navia** pode referirse a:

;En Galiza
***Navia de Suarna**, concello da comarca dos Ancares;
****A Proba de Navia**, parroquia do dito concello;
***Navia**, parroquia do concello de Vigo.

;Fóra de Galiza

;En Asturias
***Navia**, concello asturiano, parcialmente galegofalante;
****Navia**, parroquia do devandito concello;
***Río Navia**, no occidente de Asturias.

## Véxase tamén
### Outros artigos
***Navío**, parroquia do concello de San Amaro;
***Navia**, deusa dos ríos na mitoloxía galaica e lusitana.
***Navia**, nome feminino galego.
Barxas, León

**Barxas** (en castelán e oficialmente **Barjas**) é un concello español da comarca do Bierzo, na provincia de León, Castela e León, que cobre unha superficie de 62,6&nbsp;km², na que vivían 167 habitantes no ano 2021, cunha densidade de poboación de 3,02 hab/km². É considerado tradicionalmente como un dos 48 concellos da Galicia estremeira.

## Parroquias 
## Notas 
## Véxase tamén
Taramundi

**Taramundi** é un concello de Asturias. Limita ao norte con Santiso de Abres e A Veiga, ao leste con Vilanova de Ozcos e A Veiga, ao sur con Santalla de Ozcos e A Fonsagrada e ao oeste coa Pontenova. O concello cobre unha superficie de 82&nbsp;km² e contaba cun total 840 habitantes no ano 2005, o que dá unha densidade de poboación de 10,2 h/km². Este concello galegofalante é considerado tradicionalmente como un dos 48 concellos da Galicia estremeira.

O concello é coñecido pola fabricación artesanal de navallas e coitelos.

## Parroquias 
## Notas
Cacabelos, León

**Cacabelos** é un concello da provincia de León, pertencente á comarca do Bierzo. Cobre unha superficie de 32,82&nbsp;km², na que vivían 5.118 habitantes no ano 2019, cunha densidade de poboación de 155,94 hab./km². É considerado tradicionalmente como un dos 48 concellos da Galicia estremeira.

### Parroquias 
As poboacións que compoñen Cacabelos son:
* Arborboa
* Cacabelos
* As Angustias
* Pieiros
* Quilous
* San Cremenzo
* Vilaboa

## Notas 
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* Concello de Cacabelos 
*Biblioteca Pública Municipal de Cacabelos (en *galego* e *castelán*)
*Museo Arqueolóxico de Cacabelos
Candín

**Valle de Ancares,** anteriormente **Candín,** é un concello da provincia de León que cobre unha superficie de 140,90&nbsp;km², na que vivían 333 habitantes no ano 2012, cunha densidade de poboación de 2,36 hab./km². É considerado tradicionalmente como un dos 48 concellos da Galicia estremeira.

## Parroquias 
* Balouta
* Candín
* Espiñeireda de Ancares
* Lumeiras
* Pereda de Ancares
* Sorbeira
* Sortes de Ancares
* Suárbol
* Teixeu de Ancares
* Vilarbón
* Vilasumil

## Notas
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas
*Páxina oficial do concello
Carracedelo

**Carracedelo** é un concello da provincia de León, na comarca do Bierzo, que cobre unha superficie de 32,32&nbsp;km², na que viven 3.680 habitantes (INE 2012), cunha densidade de poboación de 113,86 h/km².

## Localidades 
* Carracedelo
* Carracedo do Mosteiro
* Pousada do Bierzo
* San Xoán
* Vila de Paus
* Vilamartín da Abadía
* Vilanova da Abadía
* Vilaverde da Abadía

## Notas
## Véxase tamén
### Ligazóns externas
*Páxina oficial do concello
Corullón

**Corullón** é un concello da provincia de León que cobre unha superficie de 78,5&nbsp;km², na que vivían 858 habitantes en 2022, unha baixada fronte os 1.151 habitantes do ano 2004, cunha densidade de poboación de 14,66 h/km². É considerado tradicionalmente como un dos 48 concellos da Galicia estremeira.

## Parroquias 
* Cadafresnas
* Corullón
* Dragonte
* Horta
* Ornixa
* Os Mazos
* Melezna
* Viariz
* Vilagroi

## Notas
## Véxase tamén
Vilanova de Ozcos

**Vilanova de Ozcos** (en castelán e oficialmente **Villanueva de Oscos**) é un concello de Asturias. Limita ao norte coa Veiga, Castropol e Boal, ao sur con San Martín de Ozcos e Santalla de Ozcos, ao leste con Eilao e San Martín de Ozcos e polo oeste con Taramundi. O concello cobre unha superficie de 72 km² e contaba cun total 404 habitantes no ano 2005, o que dá unha densidade de poboación de 5,61 h/km². Este concello galegofalante é considerado tradicionalmente como un dos 48 concellos da Galicia estremeira.

## Monumentos 
* Mosteiro de Vilanova de Ozcos

### Alcaldes 
* Fermín Álvarez Álvarez, 1979-1983 UCD.
* Fermín Álvarez Álvarez, 1983-1987 Independente.
* José Soto Soto, 1987-1991 UC-CDS.
* José Antonio González Braña, 1991-2019 PSOE.
* Abel Lastra Bravo, 2019 - PSOE

## Parroquias 
## Galería de imaxes 

Ficheiro:Nevando sobre a igrexa do mosteiro de Vilanova de Ozcos.jpg|Nevando sobre a igrexa do mosteiro de Vilanova de Ozcos
Ficheiro:Colexio público en Vilanova de Ozcos.jpg|Colexio público en Vilanova de Ozcos
Ficheiro:Detalle Colexio público en Vilanova de Ozcos.jpg|Detalle Colexio público en Vilanova de Ozcos
Ficheiro:Panera en Vilanova de Ozcos.jpg|Panera en Vilanova de Ozcos
Ficheiro:Detalle interior Mosteiro Vilanova de Ozcos.jpg|Detalle interior Mosteiro Vilanova de Ozcos
Ficheiro:Lateral Mosteiro Vilanova de Ozcos.jpg|Lateral Mosteiro Vilanova de Ozco
Ficheiro:Detalle nave central igrexa Mosteiro Vilanova de Ozcos.jpg|Detalle nave central igrexa Mosteiro Vilanova de Ozcos
Ficheiro:Detalle altar maioro igrexa Mosteiro Vilanova de Ozcos.jpg|Detalle altar maioro igrexa Mosteiro Vilanova de Ozcos
Ficheiro:Detalle soporte estrutura de madeira igrexa Mosteiro Vilanova de Ozcos.jpg|Detalle soporte estrutura de madeira igrexa Mosteiro Vilanova de Ozcos
Ficheiro:Detalle arcada dereita igrexa Mosteiro Vilanova de Ozcos.jpg|Detalle arcada dereita igrexa Mosteiro Vilanova de Ozcos
Ficheiro:Detalle capela lateral igrexa Mosteiro Vilanova de Ozcos.jpg|Detalle capela lateral igrexa Mosteiro Vilanova de Ozcos
Ficheiro:Detalle lateral dereito igrexa Mosteiro Vilanova de Ozcos.jpg|Detalle lateral dereito igrexa Mosteiro Vilanova de Ozcos
Ficheiro:Detalle interior igrexa Mosteiro Vilanova de Ozcos.jpg|Detalle interior igrexa Mosteiro Vilanova de Ozcos
Ficheiro:Vilanova de Ozcos. - Copia.jpg|thumb|Vista da vila.

## Notas 
## Véxase tamén 
*Paxina do Concello
Roger Foulon

**Roger Foulon**, nado en Thuin o 3 de agosto de 1923 e finado no mesmo lugar o 23 de febreiro de 2008, foi un escritor belga en lingua francesa autor de máis de 120 títulos de diversos xéneros. Dende 1999 é membro de ''l'Académie royale de langue et de littérature françaises de Belgique''.

## Obra 
* L’espérance abolie, 1976.
* Un été dans la Fagne, Bruxelles, 1980. Prix Georges Garnir.
* Vipères, Bruxelles, 1981.
* Barrages, Bruxelles, 1982.
* Déluge, Bruxelles, 1984.
* Naissance du monde, 1986.
* Les tridents de la colère, 1991.
* L’homme à la tête étoilée, 1995.
Trabadelo

**Trabadelo** é un concello da provincia de León que cobre unha superficie de 64,73&nbsp;km², na que vivían 430 habitantes no ano 2012, cunha densidade de poboación de 6,64 h/km². É considerado tradicionalmente como un dos 48 concellos da Galicia estremeira. O seu xentilicio é «».

## Parroquias 
* Moral de Valcarce
* Parada de Souto
* Perexe
* Pradela
* San Fiz do Seo
* Soutelo
* Soutoparada
* Trabadelo (co barrio de Paradela e o muíño do Teso Mundín)
* Vilar dos Currais

## Notas
## Véxase tamén
Toural dos Vaos

**Toural dos Vaos** (en castelán e oficialmente **Toral de los Vados**), anteriormente chamado *Villadecanes-Toral de los Vados*, é un concello da comarca do Bierzo, na provincia de León. Ten unha superficie de 24,27&nbsp;km², e en 2013 tiña 2108 habitantes. É considerado tradicionalmente como un dos 48 concellos da Galicia estremeira.

## Cambio de denominación 
O 26 de xuño de 2008 procedeuse a mudar o nome do concello polo actual tras sesión plenaria municipal. O cambio argumentouse no descenso de poboación de Viladecais e na confusión que producía nos documentos oficiais, que segundo o alcalde, eran devoltos. Veciños de Viladecais mostraron a súa disconformidade co cambio de nome.

## Demografía 
## Lugares 
* Igrexa de Campo
* Outeiro
* Paradela de Arriba
* Paradela do Río
* Parandois
* Penedelo
* Peón de Abaixo
* Sorribas
* Toural dos Vaos
* Valiña
* Viladecais

## Notas 
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* Páxina web do concello
Arganza

**Arganza** é un concello da provincia de León que cobre unha superficie de 39,99&nbsp;km², na que vivían 850 habitantes no ano 2012, cunha densidade de poboación de 21,26 h/km².

## Parroquias 
* Arganza
* Campelo
* Canedo
* Espanelo
* Magaz de Arriba
* San Juan de la Mata
* San Miguel de Arganza
* San Vicente

## Notas
Benuza

**Benuza** é un concello da comarca tradicional da Cabreira pertencente á comarca administrativa do Bierzo (provincia de León, comunidade autónoma de Castela e León) que cobre unha superficie de 172,90&nbsp;km², e no que vivían 549 habitantes no ano 2012, cunha densidade de poboación de 3,18 h/km².

A localidade de Pombriego presenta unha fala de transición entre o galego e o leonés.

## Parroquias 
* Benuza
* Llamas de Cabrera (Llamas) 
* Lomba (Llomba) 
* Pombriego 
* Santalavilla 
* Sigüeya
* Silván
* Sotillo de Cabrera (Soutiellu)
* Yebra

## Notas 
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* Páxina web do concello
A Veiga de Valcarce

**A Veiga de Valcarce** ou **A Veiga do Valcarce**.

Colors= 
  id:AA  value:green
  id:AE  value:red
  id:lightgrey value:gray(0.9)
  id:darkgrey  value:gray(0.8)
  id:sfondo value:rgb(1,1,1)
  id:barra value:rgb(0.6,0.7,0.8)

ImageSize = width:700 height:500
PlotArea = width:500 height:400 left:60 bottom:45

DateFormat = yyyy
Period = from:0 till:1200

TimeAxis = orientation:vertical
ScaleMajor = unit:year increment:100 start:0

TimeAxis = orientation:vertical
AlignBars = justify
ScaleMajor = gridcolor:darkgrey increment:100 start:0
ScaleMinor = gridcolor:lightgrey increment:50 start:0
BackgroundColors = canvas:sfondo

PlotData=
  width:40 mark:(line,white) align:left fontsize:12
  bar:1991      from:0 till:1192 color:AA  
  bar:1996      from:0 till:998 color:AA
  bar:2001      from:0 till:844 color:AA
  bar:2004      from:0 till:805 color:AA
  bar:2008      from:0 till:732 color:AA
  bar:2012      from:0 till:706 color:AA
  bar:2022     from:0 till:579 color:AE

PlotData=
  bar:1991 at:1192 fontsize:XM text: 1.192 shift:(-17,5)
  bar:1996 at:998 fontsize:XM text: 998 shift:(-17,5) 
  bar:2001 at:844 fontsize:XM text: 844 shift:(-17,5)
  bar:2004 at:805 fontsize:XM text: 805 shift:(-17,5) 
  bar:2008 at:732 fontsize:XM text: 732 shift:(-17,5) 
  bar:2012 at:706 fontsize:XM text: 706 shift:(-17,5)
  bar:2022 at:579 fontsize:XL text: 579 shift:(-17,5)

TextData=
  pos:(300,400) text: Evolución da poboación na Veiga de Valcarce dende o ano 1991.
  pos:(350,380) text: Datos de poboación, Fonte INE.

## Entidades de poboación 
Segundo o INE, o municipio da Veiga de Valcarce contén as seguintes entidades de poboación (entre parénteses a forma oficial castelanizada)
* Arxenteiro (*Argenteiro*)
* Barxelas (*La Faba*)
* As Ferrarías (*Villasinde*)

## Notas 
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* Páxina oficial do concello
Camponaraia

**Camponaraia** (en castelán e oficialmente: *Camponaraya*) é un concello da comarca leonesa do Bierzo (Castela e León). Cobre unha superficie de 29,13&nbsp;km², na que vivían 4.109 habitantes en 2022, cunha densidade de poboación de 140,61 h/km². Está composto de cinco localidades: Camponaraia, Erbededo, Magaz de Abaixo, Naraiola e A Válgoma.

## Toponimia 
Por este concello pasa o arroio da Regueira de Naraia (ou río Naraia), o cal permite deducir que o topónimo debe dividirse en dous (Campo+Naraia) e non en tres (Campo+na+raia). Esta dedución vén avalada pola ortografía e pola existencia do topónimo Naraiola, diminutivo do hidrónimo. A orixe do topónimo composto remóntase ao século XV, época na que as aldeas de Campo e Naraia, separadas polo antedito regato, se unificaron legalmente tomando o nome de ambas.

## Núcleos de poboación 
* Camponaraia
* Erbededo
* Magaz de Abaixo
* Naraiola
* A Válgoma

## Notas 
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* Páxina oficial do concello
Fabeiro, León

**Fabeiro** (en leonés *El Fabeiru* e en castelán e oficialmente: **Fabero**) é un concello da comarca do Bierzo (provincia de León, Castela e León que cobre unha superficie de 54,47&nbsp;km², na que vivían 5.106 habitantes no ano 2012, cunha densidade de poboación de 93,74 h/km².

O núcleo de Fontoira é o único do concello de fala galega, o resto do concello é de fala tradicional leonesa.

## Localidades
*Bárcena de la Abadía (''Bárcena de l'Abadía* en leonés)
*Fabeiro (*El Fabeiru*) 
*Fontoira
*Lillo del Bierzo (*Llillu d'El Bierzu*)  
*Otero de Naraguantes (*Outeiru de Naraguantes*)
*San Pedro de Paradela (*San Pedru de Paradiella'')

## Notas
## Véxase tamén
### Ligazóns externas
*Páxina oficial do concello
Priaranza

**Priaranza** (oficialmente e en castelán, *Priaranza del Bierzo*) é un concello da provincia de León que cobre unha superficie de 33,69&nbsp;km², na que vivían 828 habitantes no ano 2012, cunha densidade de poboación de 24,58 hab./km².

## Xeografía
O concello de Priaranza do Bierzo está integrado polas parroquias de Cornatelo, Ferradillo, Paradela de Muces, Priaranza, Rioferreiros, Santalla do Bierzo, A Vilavella e Villalibre de la Jurisdicción.

## Lingua 
O concello de Priaranza atópase nos lindeiros lingüísticos tradicionais entre o galego e o leonés. No concello, fálanse tres linguas: castelán, galego e leonés. As poboacións de Priaranza que pertencen ao ámbito lingüístico galego-berciano son: Paradela de Muces, Rioferreiros, Santalla do Bierzo e A Vilavella.

## Patrimonio
250px|miniatura|Castelo de Cornatelo.

O castelo de Cornatelo é unha fortificación de orixe medieval. Nel o escritor romántico Enrique Gil y Carrasco sitou a novela  *El Señor de Bembibre*.

O 2 de febreiro celébrase a festa das Candelas, e o 6 de agosto o San Salvador, cun desfile de carrozas.

## Notas
## Véxase tamén
A Veiga de Espiñareda

**A Veiga de Espiñareda** (en castelán e oficialmente: **Vega de Espinareda**) é un concello da comarca do Bierzo (provincia de León, comunidade autónoma de Castela e León que cobre unha superficie de 132,01&nbsp;km², na que vivían 2&nbsp;419 habitantes no ano 2012, cunha densidade de poboación de 18,32 h/km². Este concello é bilingüe, as aldeas que fican á dereita (oeste) do río Cúa son galegofalantes, mentres as demais falan unha fala de transición entre o leonés e o galego, pero con maior influencia leonesa.

## Historia 
O actual concello é o herdeiro do señorío da abadía de Santo André de Espiñareda; este mosteiro, moi reformado, aínda se conserva. Os habitantes do lugar da Veiga da Espiñareda van xurdindo segundo evoluciona a vida monástica, fornecendo vasalos e criados para a súa manutención. O 3 de setembro de 1336, o Abade Fernando dá carta de poboación a 25 veciños, e aos que veñan morar á vila da Veiga, concedéndolles as súas propiedades dende Finolledo ata Sésamo, os montes de Oceiru e outros termos, a cambio de obrigas, pagamentos e impostos. O Abade comprométese a avogar ante o rei de todos os privilexios concedidos.

A vila de Veiga de Espiñareda está situada no norte da bisbarra do Bierzo (León - España), a 25 quilómetros de Ponferrada, capital e centro administrativo, xudicial e económico da bisbarra antes citada.

Trala agregación dos concellos de Burbia (no século XIX) e máis recentemente (en 1974), do Val de Finolledo, A Veiga de Espiñareda converteuse no concello máis extenso da zona, pois o seu termo se estende por 132,6&nbsp;km² con 2&nbsp;538 habitantes.

A capital e cabeceira do concello é A Veiga de Espiñareda que ten 1&nbsp;577 habitantes. E tras ela: Sésamo, con 328; Val de Finolledo con 217; San Pedro de Oleiros, con 128; El Espín, con 89; Burbia, con 68; San Martín de Moreda, con 53; Moreda, con 43; Espinareda de Veiga, con 19; Vilar de Outeiro, con 7; Penoselo, con 5; A Bustarga, con 4; e As Salgueiras, (despoboado). Todos eles conforman este amplo concello e a gran maioría destes lugares son ideais para o descanso, a práctica de deportes e a contemplación da beleza das súas paraxes.

## Parroquias 
* Burbia
* A Bustarga
* El Espín
* Espinareda de Veiga
* Moreda
* Penoselo
* As Salgueiras
* San Pedro de Oleiros
* San Martín de Moreda
* Sésamo
* Val de Finolledo
* A Veiga de Espiñareda
* Vilar de Outeiro

## Notas 
## Véxase tamén
Hermisende

**Hermisende** é un concello das Portelas na comarca de Seabra, ó noroeste da provincia de Zamora, en Castela e León. Este concello galegofalante é considerado tradicionalmente como un dos 48 concellos falantes de galego fóra do territorio da comunidade autónoma de Galicia. O xentilicio é «».
 
A localidade de Hermisende pertenceu a Portugal ata a Guerra de Restauración portuguesa en 1640, tal como as aldeas veciñas de San Ciprao e da Teixeira. Chamábase até entón *Ermesende*, pronuncia que continúa sendo popular no lugar, mesmo articulada con [z] sonora entre os máis vellos.

Neste concello sitúase un dos contrafortes do Penedo dos Tres Reinos, que outrora marcaba a fronteira entre os Reinos de Portugal, León e Galiza.

## Poboación 
Hermisende posúe unha poboación moi avellentada, onde só o 2,55% da poboación (8 persoas) ten 15 anos ou menos (SIE 2010).

## Parroquias 
* Hermisende
* A Teixeira
* San Ciprao
* Castrelos
* Castromil

## Festas 
* Sagrado Corazón de Xesús: Unha semana despois do Corpus Christi.
* Festas en honor da Virxe da Asunción e San Roque: 15 e 16 de agosto.
* Tradicional volta á vila e carreira popular: 14 de agosto.
* Magosto: Na ponte de Todos os Santos.

## Notas 
## Véxase tamén
### Ligazóns externas 
* Sitio web do concello 
* "A fala de San Ciprián de Hermisende" (Capítulo 393 de *Ben falado!*, 22 de decembro de 2010)
Pías, Zamora

**Pías** é un concello da provincia de Zamora, pertencente ás Portelas e á comarca de Seabra, en Castela e León. Integran o municipio as localidades de Barxacova, Pías e Vilanova das Frieiras.

Este concello galegofalante é considerado tradicionalmente como un dos 48 concellos da Galicia estremeira. É un dos poucos concellos bilingües da provincia de Zamora, pois os seus habitantes utilizan habitualmente o castelán e o galego.. O xentilicio é «».

## Topónimo 
Pías e o veciño Porto pertenceron á Encomenda de Castrotorafe. É citado como «un villar que uocitant Pilas» en 1154, pero xa Pias en 1198 e sucesivamente: «de Porto et de Pias quia non est de commenda de Senabria nec de Roureda» (1222), «inter Pias et Villamnouam» (1226). Trátase sen dúbida da forma galega de "pía" (concavidade escavada en pedra), cuxa orixe pode ser tanto a referencia a un elemento da cultura pastoril como, máis probablemente, a un resto arqueolóxico sobranceiro, como unha sepultura antropomorfa en pedra. Se non alude a unha sepultura escavada en rocha, pode ser outra a explicación. Máis probable que un bebedoiro, é a referencia a cavidades picadas nunha lancha ou rocha plana que aflora ao chan. En Paradela de Mogadouro (Portugal), dise dunha paraxe chamada Lombo das Pías que foi obra de pastores e cabreiros que as usaban como recipiente para a muxidura directa do gando durante as merendas; alí se migaba, sobre a rocha, o pan de centeo. O mesmo acontecía nas Hurdes, onde tales cavidades servían para a muxidura in situ e o almacenamento de leite das cabras.

## Poboación 
Pías posúe unha poboación moi avellentada. En 2020, a metade os veciños (50,5%) tiña máis de 65 anos. Só 3 dos 111 habitantes era menor de idade e 6,3 % do total da poboación ten menos de 30 anos.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Outros artigos 
* Mancomunidade de Alta Seabra
Borrés

**Borrés** (en castelán e oficialmente **Borrenes**) é un concello galegofalante da comarca do Bierzo, na provincia de León. Cobre unha superficie de 36,3&nbsp;km², na que vivían 306 habitantes no ano 2021, cunha densidade de poboación de 9,13 h/km². É considerado tradicionalmente como un dos 48 concellos da Galicia estremeira.

## Demografía 
Tiña en 2015 unha poboación de 368 habitantes, repartidos en cinco entidades de poboación:
*Borrés (capital): 166 hab.
*A Chá: 27 hab.
*Orellán: 60 hab.
*San Xoán de Paluezas: 90 hab.
*Voces: 25 hab.

## Festividades
*As festas de Borrés son en xaneiro, en honra de San Vicente. 
*As de San Xoán de Paluezas, a primeiros de xuño, para festexar á Virxe da Estrela. 
*En Orellán, o 29 de xuño, celébrase a festividade de San Pedro. 
*Na Chá, as festas son o 15 de agosto, na honra á Virxe da Encina.

## Parroquias
## Notas 
## Véxase tamén
### Ligazóns externas
*Páxina oficial do concello
Pedralba de la Pradería

**Pedralba de la Pradería** é un concello español da comarca de Seabra, no noroeste da provincia de Zamora, en Castela e León. Está formado polas localidades de Calabor, Lobeznos, Pedralba de la Pradería, Rihonor de Castilla e Santa Cruz de Abranes. Calabor é a única entidade galegofalante do concello.

## Lingua 
Pedralba de la Pradería é un municipio caracterizado pola súa diversidade lingüística, ao estaren presentes nel tres linguas romances: o castelán, o galego (lingua tradicional da pedanía de Calabor) e o leonés (lingua tradicional das restantes localidades do concello). Así e todo, estas dúas últimas linguas fálanse alí nas súas respectivas variantes seabresas e por iso amosan unha gran semellanza entre si, cunha porcentaxe maioritaria de léxico compartido.

## Núcleos de poboación 
* Pedralba de la Praderia
* Calabor
* Lobeznos
* Rihonor de Castilla
* Santa Cruz de Abranes

## Véxase tamén 
### Outros artigos 
* Sanabria
* As Portelas
* Galicia estremeira
Porto, Zamora

**Porto**, tamén chamado **Porto de Seabra** ou **Porto de Sanabria**, é un concello español das Portelas na comarca de Seabra, ó noroeste da provincia de Zamora, en Castela e León. Este concello galegofalante está encadrado dentro da denominada Alta Seabra é considerado tradicionalmente como un dos 48 concellos da Galicia estremeira. O xentilicio é «».

Parte do seu termo municipal atópase situado no Parque Natural do Lago de Seabra, un espazo natural protexido de grande atractivo turístico que conta co maior lago de orixe glaciar de España.

## Xeografía 
Está situado ao noroeste da provincia de Zamora, a 180&nbsp;km da capital. Está situado a 1.205 m de altitude, sendo o concello de maior altitude da provincia.

Atópase nun profundo val entre os cumios de La Cuesta e Tanxilde, ao norte do río Bibei, accidentada polas serras da Porpasa e Currais (na Serra Calva ou de Porto) e A Segundeira.

## Demografía 
Porto posúe unha poboación moi avellentada, onde só o 2,25% da poboación (5 persoas) ten 15 anos ou menos (SIE 2010).

## Historia 
Durante a Idade Moderna, ao igual que o resto da comarca, pertenceu á provincia de Valladolid. Durante o Trienio liberal pertenceu á provincia de Ourense. Administrativamente sempre estivo vinculado á terra de Seabra. No 1833 incorporouse á provincia de Zamora.

O 26 de agosto de 2018, coincidindo coa maior feira de gando do ano, celebrouse unha consulta informal sobre a hipotética separación de Castela e León, coa intención de pasar a Galicia.  Os veciños quéixanse do afastados que se atopan da capital zamorana, o uso da lingua galega pola maioría dos moradores e o abandono que, din, teñen dende a administración castelá. O resultado foi de 202 votos a prol da escisión, 19 en contra e 6 en branco. A consulta non se limitou ao censo senón que puido votar calquera que se achase nese momento na localidade.

## Notas 
## Véxase tamén
San Martiño de Trebello

**San Martín de Trebello** (na fala de Xálima, *Sa Martín de Trevellu*; en castelán, *San Martín de Trevejo*) é un concello da provincia de Cáceres que cobre unha superficie de 23,82&nbsp;km². Tiña 754 habitantes en 2021 (949 no ano 2004) e unha densidade de poboación de 31,65 hab./km².

Até o outorgamento do foro en 1230 coñecíase como San Martín dos Viños e, xunto coas Ellas e Valverde do Fresno, é onde se pode atopar a fala de Estremadura.

## Notas
As Ellas

**As Ellas** (na fala: *As Ellas*; en castelán: *Eljas*) é un concello da provincia de Cáceres, na comunidade autónoma de Estremadura. Está situado ao oeste da comarca da Serra de Gata e, xunto con San Martiño de Trebello e Valverde do Fresno, é un dos tres municipios nos cales se pode atopar a fala de Estremadura.

Con 970 habitantes en 2014, é o quinto municipio máis poboado da comarca. No seu termo municipal atópase a pedanía do Souto. A vila salienta polo seu castelo.

## Demografía
Evolución da poboación do concello das Ellas:

Colors=
  id:lightgrey value:gray(0.8)
  id:darkgrey  value:gray(0.6)
  id:bar       value:rgb(1,0.75,0.4)

ImageSize  = width:500 height:300
PlotArea   = left:50 bottom:20 top:20 right:30
DateFormat = x.y
Period     = from:0 till:2500
TimeAxis   = orientation:vertical
AlignBars  = justify
ScaleMajor = gridcolor:darkgrey increment:500 start:0
ScaleMinor = gridcolor:lightgrey increment:100 start:0
BackgroundColors = canvas:white

BarData=
  bar:1900 text:1900
  bar:1910 text:1910
  bar:1920 text:1920
  bar:1930 text:1930
  bar:1940 text:1940
  bar:1950 text:1950
  bar:1960 text:1960
  bar:1970 text:1970
  bar:1981 text:1981
  bar:1991 text:1991
  bar:2001 text:2001
  bar:2010 text:2010
  bar:2011 text:2011
  bar:2012 text:2012
  bar:2014 text:2014

PlotData=
  color:bar width:20 align:left
  bar:1900 from:0 till:1750
  bar:1910 from:0 till:1798
  bar:1920 from:0 till:1695
  bar:1930 from:0 till:1719
  bar:1940 from:0 till:1964
  bar:1950 from:0 till:2234
  bar:1960 from:0 till:1837
  bar:1970 from:0 till:1809
  bar:1981 from:0 till:1646
  bar:1991 from:0 till:1196
  bar:2001 from:0 till:1227
  bar:2010 from:0 till:1013
  bar:2011 from:0 till:1008
  bar:2012 from:0 till:980
  bar:2014 from:0 till:970

PlotData=
  bar:1900 at: 1750 fontsize:S text:1750 shift:(-10,5)
  bar:1910 at: 1798 fontsize:S text:1798 shift:(-10,5)
  bar:1920 at: 1695 fontsize:S text:1695 shift:(-10,5)
  bar:1930 at: 1719 fontsize:S text:1719 shift:(-10,5)
  bar:1940 at: 1964 fontsize:S text:1964 shift:(-10,5)
  bar:1950 at: 2234 fontsize:S text:2234 shift:(-10,5)
  bar:1960 at: 1837 fontsize:S text:1837 shift:(-10,5)
  bar:1970 at: 1809 fontsize:S text:1809 shift:(-10,5)
  bar:1981 at: 1646 fontsize:S text:1646 shift:(-10,5)
  bar:1991 at: 1196 fontsize:S text:1196 shift:(-10,5)
  bar:2001 at: 1227 fontsize:S text:1227 shift:(-10,5)
  bar:2010 at: 1013 fontsize:S text:1013 shift:(-10,5)
  bar:2011 at: 1008 fontsize:S text:1008 shift:(-10,5)
  bar:2012 at: 1008 fontsize:S text:980   shift:(-10,5)
  bar:2014 at: 1008 fontsize:S text:970   shift:(-10,5)

## Notas
Sobrado, León

**Sobrado** é un concello da provincia de León que cobre unha superficie de 36,03&nbsp;km², na que vivían 363 habitantes no ano 2012, cunha densidade de poboación de 10,07 h/km². É considerado tradicionalmente como un dos 48 concellos da Galicia estremeira.

## Parroquias 
* Cabarcos
* Cabeza de Campo
* Cancela
* Frieira
* Portela de Aguiar
* Requeixo da Portela
* A Ribeira de Cabeza de Campo
* Santo Tirso
* Sobrado
* Sobredo

## Notas 
## Véxase tamén
Valverde do Fresno

**Valverde do Fresno** (na fala: *Valverdi du Fresnu*; en castelán: *Valverde del Fresno*), é un concello da provincia de Cáceres que cobre unha superficie de 197,27&nbsp;km², na que vivían 2.578 habitantes no ano 2004, cunha densidade de poboación de 13,07 h/km². O xentilicio tradicional é «» e, xunto coas Ellas e San Martiño de Trebello, é onde se pode atopar a fala de Estremadura.

## Demografía 
Evolución demográfica segundo datos do (INE):

Colors=
  id:lightgrey value:gray(0.8)
  id:darkgrey  value:gray(0.6)
  id:bar       value:rgb(1,0.75,0.4)

ImageSize = width:500 height:300
PlotArea = left:50 bottom:20 top:20 right:30
DateFormat = x.y
Period = from:0 till:4500
TimeAxis = orientation:vertical
AlignBars = justify
ScaleMajor = gridcolor:darkgrey increment:500 start:0
ScaleMinor = gridcolor:lightgrey increment:100 start:0
BackgroundColors = canvas:white

BarData=
  bar:1900 text:1900
  bar:1910 text:1910
  bar:1920 text:1920
  bar:1930 text:1930
  bar:1940 text:1940
  bar:1950 text:1950
  bar:1960 text:1960
  bar:1970 text:1970
  bar:1981 text:1981
  bar:1991 text:1991
  bar:2001 text:2001
  bar:2010 text:2010
  bar:2019 text:2019

PlotData=
  color:bar width:20 align:left
  bar:1900 from:0 till:2020
  bar:1910 from:0 till:2328
  bar:1920 from:0 till:2396
  bar:1930 from:0 till:3250
  bar:1940 from:0 till:3817
  bar:1950 from:0 till:4451
  bar:1960 from:0 till:4193
  bar:1970 from:0 till:3090
  bar:1981 from:0 till:2466
  bar:1991 from:0 till:2618
  bar:2001 from:0 till:2601
  bar:2010 from:0 till:2481
  bar:2019 from:0 till:2309

PlotData=
  bar:1900 at: 2020 fontsize:S text:2020 shift:(-10,5)
  bar:1910 at: 2328 fontsize:S text:2328 shift:(-10,5)
  bar:1920 at: 2396 fontsize:S text:2396 shift:(-10,5)
  bar:1930 at: 3250 fontsize:S text:3250 shift:(-10,5)
  bar:1940 at: 3817 fontsize:S text:3817 shift:(-10,5)
  bar:1950 at: 4451 fontsize:S text:4451 shift:(-10,5)
  bar:1960 at: 4193 fontsize:S text:4193 shift:(-10,5)
  bar:1970 at: 3090 fontsize:S text:3090 shift:(-10,5)
  bar:1981 at: 2466 fontsize:S text:2466 shift:(-10,5)
  bar:1991 at: 2618 fontsize:S text:2618 shift:(-10,5)
  bar:2001 at: 2601 fontsize:S text:2601 shift:(-10,5)
  bar:2010 at: 2481 fontsize:S text:2481 shift:(-10,5)
  bar:2019 at: 2309 fontsize:S text:2309 shift:(-10,5)

250px|miniatura|esquerda|Casa da cultura

## Notas
Terra Eo-Navia

A **Terra Eo-Navia** (en castelán e oficialmente **Eo-Navia**) é unha rexión que se atopa no occidente do Principado de Asturias, limítrofe con Galicia e que comprende 19 concellos situados entre os ríos Eo e Navia (máis concretamente o río Frexulfe). Trátase dunha denominación de recente creación que non se corresponde con ningunha división territorial oficial ou de uso cotián tradicional. Xunto co Bierzo occidental na provincia de León e As Portelas na provincia de Zamora considérase este territorio como parte da Galicia estremeira.

## Orixe
O termo naceu en sectores do galeguismo, e en primeira instancia correspóndese cunha realidade lingüística e cultural, xa que fai referencia aos concellos do Principado nos que se fala o galego.

En segunda instancia, o termo fai referencia a aspiracións políticas defendidas por parte do nacionalismo galego, que reivindica esa comarca cultural como parte do dominio lingüístico galego e fala dunha necesidade de cooficialización do galego nesa área. En troques, algunhas publicacións como *La Nueva España* ou a propia Academia Asturiana negan e rexeitan frontalmente o galeguismo desta zona limítrofe coa provincia de Lugo.

## Datos
Segundo un estudo do profesor da Universidade Complutense de Madrid Alberto Gómez Bautista, na Galicia estremeira (que abrangue as zonas de Eo-Navia, Ancares Leste, Bierzo Occidental e As Portelas) existen entre 70.000 e 100.000 galegofalantes, é dicir un 50% da poboación ten o galego como lingua de uso cotián. Así mesmo, algúns falantes do Eo-Navia e tamén do Bierzo tamén falan asturleonés.

## Notas
## Véxase tamén
### Bibliografía
* 
* 
* 
* 

### Outros artigos
*Galicia estremeira
*Galego de Asturias

### Ligazóns externas
* A situación do galego no Eo-Navia
* Explicación polo miúdo da situación e a problematica lingüística e cultural no Eo-Navia 
* A lingua galega na Franxa Leste
* Historia das terras Eo-Navia dentro do Reino de Galiza
* Mesa prá Defensa del Galego de Asturias 
* A asociación cultural ABERTAL pola defensa da lingua e cultura galegas da comarca del Eo-Navia
* *O relativo do continuum entre galego e asturiano en Asturias*, a cargo de Xavier Frías Conde
O Xuncal, Santa Cristina da Ramallosa, Baiona

**O Xuncal** é un lugar da parroquia de Santa Cristina da Ramallosa, no concello de Baiona. Segundo o IGE, no ano 2008 tiña 232 habitantes.

Recibe o seu nome (ó igual que o da parroquia) polas súas características xeográficas e xeolóxicas. Debido a grande abundancia que houbo (e nalgúns sitios hai) de xuncos e ramallos, así coma terreos pantanosos e xunqueiras. Estes terreos dan á zona unha gran riqueza e variedade de flora e fauna.

O Xuncal divídese en dous polo río Groba que vai desembocar á praia Ladeira. Durante a posguerra, no período da autarquía do franquismo, construíronse en dito río dous muíños. Na actualidade un deles desapareceu por mor da construción do Club de Tenis Monterreal, e o outro foi restaurado para facer nel un restaurante.

## Lugares e parroquias 
### Lugares de Santa Cristina da Ramallosa 
### Parroquias de Baiona
Valboa, León

[miniatura|dereita|[Palloza en Canteixeira.]]
**Valboa** (en castelán e oficialmente, *Balboa*) é un concello da provincia de León que cobre unha superficie de 51,04&nbsp;km², na que vivían 371 habitantes no ano 2011, cunha densidade de poboación de 7,27 h/km². É considerado tradicionalmente como un dos 48 concellos da Galicia estremeira.

## Historia 
No ano 2020, a aldea de Fonte de Oliva solicitou a incorporación a Galicia debido á falta de investimento e á identificación coa cultura galega.

## Núcleos de poboación 
Segundo o INE, o municipio de Valboa está dividido nas seguintes entidades de poboación (entre parénteses a forma oficial castelanizada):
* Canteixeira (*Parajís*)
* Pumarín
* Quintela
* Rui de Ferros (*Ruideferros*)
* Rui de Lamas (*Ruidelamas*)
* **Valboa** (*Balboa*)
* Valverde
* Vilafeile (*Villafeile*)
* Vilanova (*Villanueva*)
* Vilariños (*Villariños*)
* Vilarmarín (*Villarmarín*)

## Notas
Peranzais

**Peranzais** (en castelán e oficialmente: *Peranzanes*) é un concello da provincia de León que cobre unha superficie de 117,54&nbsp;km², na que vivían 317 habitantes no ano 2018, cunha densidade de poboación de 2,73 h/km².

No pasado, segundo a comarcalización tradicional leonesa, o territorio abranguido polo concello coñecíase como Fornela, tomando o nome do val no que se atopa, polo que corre o río Cúa.

Actualmente, na aldea de Guímara fálase un galego de transición cara ao leonés, mentres que no resto dos núcleos do concello a fala e propiamente leonesa, aínda que cunha influencia notable do galego oriental.

## Parroquias 
Os nomes das localidades indicados en letra redonda son as denominacións locais na variedade fornela de asturleonés, ás veces coincidentes coa oficial. No caso de que ningunha das formas locais coincida co topónimo oficial en castelán, este indícase en cursiva.

*Careiseda (oficialmente *Cariseda*)
* Chan (oficialmente *Chano*)
* Faro
* Fernidiellu ou Fresnedelo (topónimo oficial)
* Guímara
* Peranzais, Pranzais ou Peranzanes (topónimo oficial)
* Trescastru (oficialmente *Trascastro*)
*

## Notas
## Véxase tamén
Lubián, Zamora

**Lubián** é un concello da provincia de Zamora, situado na zona das Portelas, na comarca da Seabra. Está encadrado na denominada Alta Seabra e atópase situado xunto á provincia de Ourense, limítrofe á comarca de Viana, e próximo á fronteira con Portugal, á altura da rexión histórica de Tras os Montes. No seu termo municipal atópanse as localidades de Aciveiros, Os Chous, As Hedradas, Hedroso, Lubián e Padornelo. Este concello galegofalante é considerado tradicionalmente como un dos 48 concellos da Galicia estremeira.

## Poboación 
Lubián posúe unha poboación moi avellentada, onde só o 4,14% da poboación ten 15 anos ou menos (SIE 2010).

## Monumentos 
Entre os seus edificios destacan as escaleiras exteriores e os típicos balcóns da arquitectura xabresa. Entre os seus monumentos destacan dende construcións relixiosas como a Igrexa de San Mamede de estilo barroco tardío ou o Santuario da Virxe da Tuíza, que conserva no seu interior a Virxe das Neves (patroa da Alta Seabra), ata un castro celta como o das Muradellas (século III a.C.), pasando por trampas para a caza de lobos como O Cortello dos Lobos.

## O camiño 
Esta vila é o última do Camiño Mozárabe-xabrés ao seu paso por Castela e León. Nesta poboación o peregrino atopa a primeira das máis dun cento de "pedras", todas diferentes, realizadas polo escultor ourensán Carballo e dispostas ao longo do trazado pola provincia de Ourense.

## Festas 
* Virxe da Tuíza: 5 de agosto.
* Festa local: 8 e 9 de setembro.
* Romaxe da Tuíza: Último fin de semana de setembro.
* Tamén hai máis festas que organiza o concello.

## Concello 
A alcaldía leva varias lexislaturas en mans do Partido Socialista de Castela e León, sendo clave para iso a figura de Felipe Lubián, alcalde do concello desde 1979 ata a actualidade.

## Notas
## Véxase tamén 
### Outros artigos 
* Encoro de Vega de Tera
* Serra Segundeira
* Pena Trevinca

### Ligazóns externas 
*Vídeo promocional do Concello de Lubián.- Youtube (2023).