Lonicera

***Lonicera*** é un xénero de plantas con flores pertencente á familia Caprifoliaceae. As especies incluídas dentro deste xénero normalmente son coñecidas polo nome popular de **madreselvas** ou **chuchameles** (ademais dos múltiplos nomes vulgares en galego das diferentes especies).

Son arbustos arqueados ou parras sarmentosas, a maioría con doces fragrancias, flores con forma de campá. Hai unhas 180 especies de madreselvas.

## Etimoloxía 
Sábese que o termo madreselva se usou durante moito tempo para designar as especies integrantes do xénero *Lonicera*, aínda que este apelativo deberíase aplicar só para designar a especie *Lonicera caprifolium * L., planta sarmentosa que se encontra nos bosques europeos, e chamar todas as demais simplemente como *loniceras*.

O termo "Lonicera" foi usado por primeira vez por Linné en 1753 adaptando ao latín o apelido "Lonitzer", en honra ao botánico Adam Lonitzer (1528-1586), médico que exerceu en Frankfurt.

### Outros nomes vulgares 
En galego existen multitude de nomes para as diferentes especies de *Lonicera*, ás veces uns mestúranse con outros. Entre eles: madreselva (var. madresilva), cabrifollo (var. cadrifollo), herba salgueira, bigorda, chuchamel (zugameles, sugamés, zugos), altasebes, garnicela etc.

## Descrición 
As follas son opostas, ovais simples, e de 1–10&nbsp;cm de lonxitude. A maioría son caducifolias e algunhas son perennifolias. Moitas das especies presentan flores que presentan un olor perfumado, producindo un doce néctar comestible. A froita é unha baga de coloración roxa, azul ou negra contendo varias sementes; na maioría das especies as bagas son levemente tóxicas, porén algunhas (como a *Lonicera caerulea*) teñen bagas comestibles. Estas plantas son a base de alimentación das larvas dalgunhas especies de Lepidoptera.

A madreselva xaponesa e a *madreselva de Amur* (*Lonicera maackii*) están consideradas como *plantas invasoras* en EUA e Nova Zelandia. As madreselvas poden ser controladas: cortándoas, queimándoas, ou queimando as raíces e repetindo a operación ás dúas semanas até que as reservas das raíces se esgoten.

## Usos 
A *Lonicera xylosteum* é unha planta usada en homeopatía para tratamento de asmas, dificultades respiratorias e sífilis. A *Lonicera periclymenum* é usada como remedio homeopático para o tratamento da irritabilidade con explosións violentas.

A *Lonicera caprifolium* é moi apreciada como planta ornamental, debido ás súas bonitas e aromáticas flores.

## Especies 
### Especies máis comúns en Galiza 
* *Lonicera periclymenum*, herba salgueira, chuchamel;
* *Lonicera caprifolium*, cabrifollo dos xardíns;
* *Lonicera implexa*, cadrifollo, cabrifollo, chuchamel;
* *Lonicera pyrenaica*, madreselva dos Pireneos;
* *Lonicera xylosteum* 
* *Lonicera japonica*, madreselva do Xapón, (introducida e naturalizada).

### Listaxe xeral de especies 
;Flora americana
** *Lonicera albiflora* Torr. & A.Gray 
** *Lonicera arizonica* Rehder - madreselva de Arizona
** *Lonicera caerulea* Gueldenst.
** *Lonicera canadensis* Muhl. ex Roem. & Schult. - madreselva do Canadá
** *Lonicera chrysantha*Turcz. ex Ledeb.
** *Lonicera ciliosa* (Pursh) Poir. ex DC.
** *Lonicera conjugialis* Kellogg
** *Lonicera dioica*
** *Lonicera flava*
** *Lonicera fragrantissima*
** *Lonicera hirsuta* - madreselva pilosa
** *Lonicera hispidula*
** *Lonicera interrupta* - madreselva chaparral.
** *Lonicera involucrata* - madreselva de bagas de oso
** *Lonicera korolkowii*
** *Lonicera morrowii*
** *Lonicera oblongifolia*
** *Lonicera orientalis*
** *Lonicera reticulata*
** *Lonicera sempervirens* - madreselva trompeta
** *Lonicera standishii*
** *Lonicera subspicata*
** *Lonicera utahensis* - madreselva de Utah
** *Lonicera villosa*

;Flora asiática
** *Lonicera japonica* - madreselva do Xapón, naturalizada en toda Europa
** *Lonicera maackii* (Rupr.) Maxim. - madreselva de Maack Amur
** *Lonicera ruprechtiana* - madreselva de Manchuria
** *Lonicera tatarica* - madreselva de Tataria

;Flora europea
** *Lonicera alpigena* - madreselva dos Alpes
** *Lonicera arborea*
** *Lonicera biflora*
** *Lonicera caerulea* - madreselva azul
** *Lonicera caprifolium* - cabrifollo dos xardíns
** *Lonicera etrusca*- madreselva etrusca
** *Lonicera glutinosa*
** *Lonicera hellenica*
** *Lonicera implexa*- cabrifollo
** *Lonicera nigra* - madreselva negra
** *Lonicera nummulariifolia*
** *Lonicera periclymenum* - herba salgueira, cabrifollo, bigorda, chuchamel, zugameles
** *Lonicera pyrenaica* - madreselva dos Pireneos 
** *Lonicera spendida*
** *Lonicera stabiana* Pasq. (madreselva de Stabia) endémica de Italia
** *Lonicera xylosteum* - madreselva das faias

### Híbridos naturais 
* *Lonicera x bella*
* *Lonicera x heckrottii*
* *Lonicera x minutiflora*
* *Lonicera x notha*
* *Lonicera x xylosteoides*

## Notas 
## Véxase tamén 
### Bibliografía 
* Harry Garms: *Pflanzen und Tiere Europas*, Taschenbuchausgabe, München (dtv) 1969, ISBN 3-423-03013-5
* Rubina Akhter: *Lonicera* in der Flora of Pakistan: En liña.
* Sunset Western Garden Book, 1995:606–607 
* Werner Rothmaler: *Exkursionsflora für die Gebiete der DDR und der BRD, Gefäßpflanzen.* 1. Aufl., Volk und Wissen Volkseigener Verlag Berlin 1972

### Outros artigos 
* Herba salgueira

### Ligazóns externas 
* USDA Plants Database
* Flora Europaea: *Lonicera*
* Flora of China: *Lonicera*
* Clasificación das eudicotiledóneas - Proxecto Tree of Life 
* Sinónimos dos ordes - Angiosperm Phylogeny Website
* Germplasm Resources Information Network (GRIN)