Lacértidos

[miniatura|250px|*[Gallotia galloti*  en Tenerife.]]
[miniatura|250px|*[Iberolacerta galani*.]]
[miniatura|250px|*[Podarcis bocagei* femia, en Santiago de Compostela.]]
[miniatura|250px|*[Podarcis sicula*.]]
[miniatura|250px|*[Zootoca vivipara*.]]
[miniatura|250px|*[Holaspis laevis*.]]
[miniatura|250px|*[Timon tangitanus*.]]
[miniatura|250px|*[Adolfus africanus*. Foto de 1919.]]
[miniatura|250px|*[Algyroides marchi*.]]
[miniatura|250px|*[Hellenolacerta graeca*.]]
[miniatura|250px|*[Acanthodactylus erythrurus*.]]

A dos **lacértidos**, taxonomicamente ***Lacertidae***, é unha familia de réptiles da orde dos escamosos, suborde dos lacertilios e infraorde dos escincomorfos, que comprende especies de pequeno tamaño coñecidas vulgarmente en galego como lagartas, e outras de maior tamaño como os lagartos, que viven en Europa, África e Asia. 

É unha familia moi diversa con polo menos 300 especies distribuídas en 39 xéneros. O grupo inclúe o xénero *Lacerta*, que contén algunhas das especies de lagartos máis comúns en Europa.

En Galicia pódense atopar con maior ou menor abundancia dez especies de lacértidos, pertencentes aos xéneros *Acanthodactylus*, *Iberolacerta*, *Lacerta*, *Podarcis*, *Psammodromus*, *Timon* e *Zootoca*.

## Taxonomía 
### Descrición 
A familia foi descrita en 1811 polo zoólogo, especializado en herpetoloxía, e taxónomo alemán Nicolaus Michael Oppel. 

### Etimoloxía 
O nome científico *Lacertidae* está formado sobra a base do xénero tipo, *Lacerta* coa adición do sufixo do  latín científico *-idae*, propio dos nomes das familias de animais.

### Sinónimos 
Ademais do nome actualmente válido, a familia coñeceuse tamén polos sinónimos (ambos nomes de subfamilias):
* *Lacertinae* Oppel, 1811
* *Gallotiinae* Cano, Báez, López-Jurado & Ortega, 1984

### Clasificación 
A clasificación en subfamilias, tribos e xéneros dada aquí segue a presentada por Arnold *et al.*, 2007, baseada en análises filoxenéticas.

{{Clade
|label1=&nbsp;**Lacertidae**&nbsp;
|1=
}} 

**Nota:** Nesta árbore pódese apeciar a proximidade entre os xéneros *Lacerta* e *Timon*, o que explica que as especies deste último estivesen tantos anos incluídos no primeiro. (Ver ambos os artigos destes xéneros).

## Características 
Os lacértidos son especies de pequeno (lagartas) ou mediano tamaño (lagartos). A maioría delas miden menos de 9&nbsp;cm de longo, sen contar a cola, aínda que o lagarto arnal pasa dos 15&nbsp;cm, e a especie máis grande viva, *Gallotia stehlini*, chega aos 46&nbsp;cm, e algunhas especies extintas eran aínda meirandes. Son principalmente insectívoros.

Unha excepción é *Meroles anchietae*, que é unha pequena lagarta que come regularmente sementes, e vive no deserto do Namib (Namibia) e o suroeste de Angola.

Todos son moi similares en forma, con corpos delgados e longas colas, pero teñen patróns moi variados de coloración, mesmo entre poboacións da mesma especie. As súas escamas son grandes na cabeza, que a miúdo ten osteodermos, e son pequenas e granulares no dorso, e rectangulares no ventre. A maioría das especies son sexualmente dimórficas, e os machos e femias adoitan ter coloracións diferentes, e as femias son normalmente de menor tamaño que os machos. e tres especies dan á luz as crías, como algunhas poboacións da lagarta das brañas (*Zootoca vivipara*), especie presente en Galicia.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Bibliografía 
* Cano, J.; M. Baez, L. F. López-Jurado & G. Ortega(1984): "Karyotype and Chromosome Structure in the Lizard, *Gallotia galloti* in the Canary Islands". *Journal of Herpetology* **18** (3): 344-346.
* Galán Regalado, Pedro e Fernández Arias, Gustavo (1993): *Anfibios e réptiles de Galicia*. Vigo: Edicións Xerais de Galicia. ISBN 84-7507-722-6.
* Oppel, N. M. (1811): *Die Ordnungen, Familien und Gattungen der Reptilien, als Prodrom einer Naturgeschichte derselben*. München: J. Lindauer (Texto completo).

### Outros artigos 
* Saurópsidos
* Escamosos
* Lacertilios
* Escincomorfos
* Lista de réptiles de Galicia

### Ligazóns externas 
* The Reptile Database, Familia Lacertidae en The Reptile Database .
* Lacertidae na ADW.
* Lacertidae na EOL.
* Cyber lizard
* Herpetocultura de Lacertidae