Robert Mapplethorpe

**Robert Mapplethorpe**, nado en Nova York o 4 de novembro de 1946 e finado en Boston o 9 de marzo de 1989, foi un fotógrafo estadounidense famoso polos seus retratos a gran tamaño, as fotografías de flores e as visións do corpo humano en branco e negro con contido sexual moi explícito. O seu carácter transgresor e o feito de pertencer a unha xeración de artistas vital na arte contemporánea estadounidense fai que as súas fotografías sexan moi cotizadas.

## Traxectoria 
### Inicios 
Mapplethorpe naceu e medrou nunha familia católica da parroquia da Nosa Señora das Neves en Floral Park, Long Island, Nova York, con devanceiros ingleses e irlandeses. Estudou Belas Artes no instituto Pratt, en Brooklyn (Nova York), onde comezou a producir as súas primeiras obras en soportes moi distintos. As primeiras fotografías sacounas cunha cámara Polaroid. A mediados dos anos setenta mercou unha cámara de prensa de gran formato, e comezou a tirarlles retratos ao seu círculo de amigos e coñecidos, entre os que se incluían artistas, compositores, actrices e actores porno e clientes de bares underground. E aí saltou ao primeiro plano como artista.
 
### Obra 
A maior parte das obras fíxoas no seu estudio. Entre esas primeiras series de retratos figuran os de Andy Warhol, Deborah Harry, Richard Gere, Peter Gabriel, Grace Jones ou Patti Smith. O retrato máis famoso de Patti Smith (feito en 1975), e que a cantante empregou para o seu álbum *Horses*, está inspirado nun autorretrato de 1500 do pintor alemán Dürer. Tamén son dese tempo a serie de imaxes homoeróticas, con nus en posicións clásicas pero tamén anovando en perspectivas, puntos de vista e accións, incorporando escenas de sadomasoquismo ou de sexo explícito, como unha coñecida fotografía dun *fist-fucking* ou un autorretrato de si mesmo cun látego introducido no ano. A sona de Mapplethorpe estendeuse como a pólvora grazas a estas imaxes de contidos sexuais e homoeróticos. Algunhas das súas fotografías de nus de homes negros foron cualificados de racistas, aínda que o seu propósito era ben distinto.

A obra de Mapplethorpe foi exhibida frecuentemente durante a súa vida, e a miúdo con fondos de carácter público. Iso provocou a oposición de grupos conservadores e cristiáns, como a da Asociación de Familias Americanas. A mostra póstuma de Mapplethorpe *The perfect moment*, onde se incluían sete retratos sadomasoquistas, en Cincinnati en 1990, acabou nunha acusación de *promoción da obscenidade* para o director do Centro de Arte Contemporánea de Cincinnati, Dennis Barrie, finalmente absolto.

Durante os últimos setenta e primeiros oitenta, porén, sen abandonar estas vías ou incluso para afondalas, as súas fotografías avanzan cara a unha maior exploración formal: xoga máis coas sensacións que transmiten os brancos e negros, coas sombras, e comeza a fotografar flores, especialmente orquídeas. Estas imaxes seguen tendo unha alta carga homoerótica, pero renuncian ao cáustico. Inda así, prosegue co carácter provocador e considérase un activista da arte. As súas creacións como artista buscan fotografar o home homosexual, traballar sobre a súa figura espida, levar á arte as súas prácticas sexuais e falar en definitiva sobre a construción do xénero e da sexualidade na sociedade occidental de finais do século XX.

En 2003 saíu publicado en papel o libro *Autoportrait*, unha colección de polaroids en branco e negro de autorretratos de Mapplethorpe, realizados entre 1971 e 1973. En 2006, un retrato de Andy Warhol foi poxado en 643.200 dólares, co que se converteu na quinta fotografía máis cara ata aquel momento.

## Vida persoal 
Mapplethorpe morreu na mañá do 9 de marzo de 1989 como consecuencia das complicacións xeradas pola sida. Tiña 42 anos. Foi soterrado en Queens, Nova York, na cova da súa nai. O seu nome non foi escrito sobre a campa.

Cando se soubo que Mapplethorpe desenvolvera a enfermidade da sida, os prezos das súas fotografías disparáronse. En decembro de 1988 pagábanse a uns 500.000 dólares cada unha.

## Álbums 
* *Portfolio X*, (1978), de imaxes eróticas
* *Portfolio Y*, (1978), de flores
* *Portfolio Z*, (1981), de espidos de homes negros
* *Lady: Lisa Lyon*, (1983)
* *Certain People: a Book of Portraits*, (1985)
* *Black Book*, (1986)

## Cámaras 
* 1970-1975: Polaroid
* 1976-1983: Hassleblad
* 1983-1989: Polaroid de grande formato

## Véxase tamén 
### Bibliografía 
* Patricia Morrisroe (1995) *Robert Mapplethorpe: A Biography* (Papermac: Londres e Nova York)
* Arthur C. Danto (1996) *Playing with the Edge: the Photographic Achievement of Robert Mapplethorpe* (University of California Press: Londres e Os Ánxeles)
* Gary Banham (2002) "Mapplethorpe, Duchamp and the Ends of Photography" *Angelaki* 7.1

### Ligazóns externas 
* Web da Fundación Robert Mapplethorpe