Auroraliiga

A **Auroraliiga** (anteriormente denominada **Jääkiekon naisten SM-sarja** entre 1982 ata 2017, e **Naisten Liiga** dende 2017 ata 2024) é a máxima categoría do hóckey sobre xeo feminino en Finlandia. A competición naceu na tempada 1982-83 e na actualidade intégrana nove equipos.

A meirande parte dos campionatos foron gañados por Espoo Blues (16) Tampere Ilves (10), mentres que os 10 restantes se reparten entre 6 equipos. Os Blues dominaron a competición a principios do novo século, cun récord de títulos acadados entre 1999 e 2005, mentres que Ilves conseguiu a meirande parte dos seus títulos entre 1985 e 1993 con oito títulos en nove anos.

## Historia 
### Antecedentes e creación 
Os primeiros equipos femininos de hóckey sobre xeo de Finlandia comezaron a aparecer a principios da década de 1970, aínda que pasaron varios anos ata que se disputara a primeira competición no país. Esta primeira competición, non oficial, denominouse *Lipstick-turnaus* (en galego *Torneo Lipstick*) e disputouse durante varios anos, sendo a súa primeira edición en 1978.
[300px|miniatura|esquerda|A [Sammon Malja, trofeo entregado ao equipo campión da SM-sarja ata 2010.]]
Non foi ata a tempada tempada 1982-82 cando comezou a organizarse o campionato feminino finlandés oficial, inicialmente denominado *Naisten SM-sarja*.

### Dominio de Ilves 
A medida que o número de equipos de mulleres aumentou, a liga pasou a xogarse nun único grupo na tempada 1985-86, cando se fundou ademais a segunda categoría, a I-divisioona. O Ilves de Tampere dominou a segunda metade da década de 1980, cando gañou un total de catro títulos consecutivos (1985-1988) antes de que o EVU de Vantaa curtara a racha na primavera de 1989.

Logo do título logrado polo EVU en 1989, Ilves volveu gañar o campionato na tempada 1989-90, cando se introduciron os *play-offs*. O equipo de Tampere revalidou o título nos tres anos seguintes. Os primeiros anos da década de 1990 viron o crecemento do Shakers, que pasou a converterse no máximo rival do Ilves e rompeu a segunda racha de catro campionatos consecutivos do equipo do lince en 1994. Mentres tanto, os tempos de 20 minutos establecéronse en 1992. O primeiro equipo que alzou a copa foi o HPK&nbsp;de Hämeenlinna, que derrotou ao Ilves na final.

Na 2015-16 as xogadoras de JYP proclamáronse campioas, un logro que o equipo de Jyväskylä non acadaba dende 1998. As xogadoras do equipo de Finlandia Central impuxéronse a HPK en tres partidos, disputando o último deles no seu estadio ante 1&nbsp;600 persoas. Con todo, na tempada seguinte JYP renunciou á súa praza, que foi ofrecida a Lukko, que finalmente participou na seguinte edición.

### Nova denominación: a Naisten Liiga 
miniatura|250px|Logo da Naisten Liiga entre 2017 e 2020.
Na tempada 2017-18 a SM-sarja mudou a súa denominación a Naisten Liiga. Na tempada seguinte uníronse á liga Vaasan Sport e TPS, producíndose un aumento do número de equipos participantes de oito a dez.

A causa da pandemia por coronavirus, na tempada 2019-20 por primeira vez a liga non decidiu ningún equipo campión, cancelándose a tempada logo das semifinais, non disputándose a final entre Kiekko-Espoo e KalPa.

O 9 de setembro de 2022 a Federación Finlandesa de Hóckey sobre Xeo fixo público a través do seu sitio web que Aija Saha pasaría a presidir a Naisten Liiga a partir do 1 de outubro dese mesmo ano substituíndo a Eeva Perttula, e que Jukka Valtanen sería o vicepresidente.

### Cara a unha liga profesional 
[miniatura|250px|Interior do [Gatorade Center de Turku durante a primeira fin de semana de competición.]]
O 15 de agosto anunciouse un novo cambio de denominación da liga, que pasou a chamarse Auroraliiga. O obxectivo deste cambio foi o de desenvolver a liga co obxectivo de profesionalizala e facer do hóckey sobre xeo finlandés un deporte máis igualitario. En palabras da directora da Auroraliiga, Henni Laaksonen, o cambio de nome supuxo ademais un "importante acto simbólico", sinalando que "xa é hora de xogar ao hóckey sobre xeo sen prefixos", en alusión á eliminación da especificación "naisten" (traducible como "feminina" ou literalmente "de mulleres"). Ademais, anunciouse o acordo para a retransmisión da liga en televisión pola canle MTV Katsomo.

A nova etapa do campionato finlandés iniciarase o 6 de setembro de 2024 co partido inaugural entre o TPS e o K-Espoo no Gatorade Center de Turku, un pavillón con capacidade para 10&nbsp;500&nbsp;persoas e que será o escenario de oito dos nove partidos da primeira fin de semana de competición.

## Equipos 2025-26 
Dende a tempada 2023-24 a Auroraliiga está formada por nove equipos de 9 cidades distintas. Por rexións, 8 das 19 rexións de Finlandia estaban presentes na tempada 2022-23: Finlandia Propia, Laponia, Ostrobotnia do Norte, Ostrobotnia do Sur, Savonia do Norte, Pirkanmaa, Tavastia Propia e Uusimaa. Dos nove equipos que participan na tempada 2024-25 tan só o Ilves disputou todas as edicións do campionato finlandés feminino. Deste xeito a competición dividiuse nunha liga regular e os *play-offs* polo título ou liguiña pola permanencia:

* Na liga regular os dez equipos xogan unha cuádrupla volta entre eles, de xeito que cada equipo disputa un total de 36 partidos. Ao finalizar a liga regular os oito mellores clasificados xogan os *play-offs* pola Aurora Borealis Malja, mentres que os dous equipos restantes deben xogar pola permanencia fronte aos dous mellores equipos da Naisten Mestis.
* Os *play-offs* polo título dispútanse en eliminatorias ao mellor de cinco encontros, coa excepción da medalla de bronce, que se decide a partido único. Pola súa banda, os dous peores equipos da liga regular xogan fronte aos dous mellores equipos da Naisten Mestis unha liguiña a dobre volta, na que os dous mellores clasificados disputarán a seguinte edición da máxima categoría.

## Palmarés 
[miniatura|Partido das finais da [Naisten Liiga 2018-2019|tempada 2018-19 entre o Ilves e as Espoo Blues, os dous equipos máis laureados da competición.]]
Dende a primeira edición da liga na tempada 1982-83, oito equipos gañaron a Naisten Liiga. Dende 2011 o equipo campión recibe a Aurora Borealis Malja, mentres que o segundo e terceiro clasificados reciben medallas de prata e bronce. A seguinte táboa amosa os equipos campións do campionato finlandés feminino de hóckey sobre xeo:

### Campionatos por equipo 
A seguinte táboa amosa o número total de campionatos acadados por cada club dende 1983:

## Status das xogadoras 
A Naisten Liiga non é unha liga profesional. Na tempada 2022-23 tan só as xogadoras de HIFK e HPK non tiñan que pagar elas mesmas as tarifas de tempada para poder xogar. Nunha entrevista no sitio web especializado Jatkoaika, a ex xogadora Johanna Koivula sinalaba que tan só algúns dos equipos da liga estiveran dentro da estrutura dos equipos masculinos profesionais, o que na súa opinión levaría á competición a un camiño máis profesional e a poder competir coa SDHL sueca, onde as xogadoras si contan cun salario e á cal moitas xogadoras destacadas finlandesas como as internacionais Jenni Hiirikoski, Anni Keisala ou Petra Nieminen acaban marchando.

A maior parte dos equipos da Naisten Liiga comparten os seus nomes cos equipos masculinos profesionais da Liiga ou a Mestis – HIFK, HPK, Ilves, KalPa, K-Espoo, Kärpät, Lukko, RoKi e TPS – mais os equipos femininos teñen recibido historicamente limitados recursos e promoción por parte dos equipos masculinos afiliados. Nos anos recentes producíronse progresos na construción dunha mellor relación entre os equipos femininos e masculinos; agora moitos equipos masculinos dan algo de apoio ás súas contrapartes femininas anunciando xuntos os seus partidos ou axudando a asegurar patrocinadores.

## Trofeos 
### Trofeos a equipos 
[miniatura|250px|A [Aurora Borealis Malja, o trofeo entregado ao equipo campión da Naisten Liiga.]]
* **Aurora Borealis Malja (Copa Aurora Boreal):** entregada anualmente ao equipo vencedor dos *play-offs* e campión da Naisten Liiga. É o trofeo principal da competición, doado pola comunidade finlandesa no Canadá en 2011, e o primeiro equipo en alzar o trofeo foi HPK. É o equivalente á Kanada-malja da Liiga (máxima competición do hóckey sobre xeo masculino en Finlandia) ou a Copa Stanley da National Hockey League (NHL).
* Medallas de **prata** e **bronce** para o segundo e terceiro equipos nos playoff respectivamente.
* ***Sammon Malja (Copa Sampo):*** trofeo entregado ao equipo campión da Naisten SM-sarja dende 1983 ata a súa substitución pola Aurora Borealis Malja en 2011. O primeiro equipo en alzar o trofeo foi o Helsingin Jääkiekkoklubi, montres que o Ilves foi o último campión que o recibiu.

### Trofeos individuais 
* **Trofeo Riikka Nieminen**: outorgado á mellor xogadora da Naisten Liiga dende a tempoda 2008-09.
* **Trofeo Tuula Puputti**: recompensa cada ano á mellor porteira da liga.
* **Trofeo Päivi Halonen**: entregado cada ano á mellor defensora da liga. Creado na tempada 2005-06, a primeira xogadora premiada foi Heidi Pelttari.
* **Trofeo Katja Riipi**: entregado cada ano á mellor dianteira da liga. Recibe o seu nome en honor á ex xogadora Katja Riipi.
* **Trofeo Marianne Ihalainen**: cada ano dende a tempada inaugural da Naisten Liiga, a Federación Finlandesa de Hóckey sobre Xeo entrega este galardón á mellor puntuadora da liga regular. Recibe o seu nome en honor á ex xogadora de Ilves e membro do Salón da Fama do hóckey finlandés Marianne Ihalainen.
***Trofeo Tiia Reima**: entregado dende a tempada inaugural pola Federación Finlandesa de Hóckey sobre Xeo á máxima goleadora da liga.
***Trofeo Sari Fisk**: dende a tempada 2010-11 se entrega o trofeo Sari Fisk á xogadora con mellor *plus–minus* ao final da liga regular.
***Trofeo Karoliina Rantamäki**: entregado dende a tempada 1999-2000 á MVP dos *play-offs*.
***Trofeo Noora Räty**: outorgado á mellor debutante na liga dende a tempada 2005-06.
***Trofeo Emma Laaksonen**: o premio ao xogo limpo entrégase dende a tempada 2011-12.
* **Casco Dourado**: entregado á mellor xogadora por votación das propias xogadoras. Se ben o trofeo entregues por primeira vez aos homes en 1987, na liga feminina non se entregou ata a tempada 2021-22.

## Estatísticas 
### Líderes históricas 
;Na liga regular
[miniatura|[Karoliina Rantamäki é a máxima goleadora histórica da liga.]]

;Nos *play-offs*
[miniatura|[Linda Välimäki é a máxima puntuadora e asistente na historia dos *play-offs*.]]

## Notas 
;Referencias

## Véxase tamén 
### Bibliografía 
* 

### Ligazóns externas 
* Sitio web da Auroraliiga