Robert Ingersoll Aitken

**Robert Ingersoll Aitken**, nado en San Francisco, California, o 8 de maio de 1878 e finado en Nova York o 3 de xaneiro de 1949, foi un escultor, medallista e deseñador de moedas estadounidense.

Algunhas das súas obras máis senlleiras son o frontón oeste do edificio do Tribunal Supremo dos Estados Unidos e as medallas e moedas conmemorativas da Exposición Panamá-Pacífico de San Francisco, en 1915.

## Traxectoria 
### Primeiros anos e formación 
Robert I. Aitken naceu en San Francisco en 1878, fillo de Katherine Sophie Higgens e de Charles Hamilton Aitken.

Cursou a súa educación secundaria na *Lick High School* de San Francisco, onde os seus profesores se decataron axiña dos seus dotes artísticos. Aínda na súa cidade natal, comezou a súa formación artística no *Mark Hopkins Institute of Art* —posteriormente reconvertido en Instituto de Arte de San Francisco—, onde tivo como mestres a Douglas Tilden e a Arthur F. Mathews, entre outros. Logo dun ano nesa Escola de Arte, con só 18 anos, Aitken estableceu o seu propio estudio en 1896, ano no que tamén fixo a súa primeira exposición, no *Bohemians Club*.

En 1895 realizou a súa primeira viaxe a París para perfeccionar as técnicas escultóricas. Alí visitou museos e galerías, e traballou tamén nun estudio. e outra en Nova York, e abriu un novo estudio no que deu inicio a unha prolífica traxectoria como artista profesional, con obras como *The Gate of Silence*, *Art Lured to Bohemia*, ''Life's Flowing Bowl*, *Ambition* ou *Kismet*, entre outras moitas.

En 1900 do deseño da bandeira municipal orixinal de San Francisco, que estivo en uso desde ese ano ata principios da década de 1920.

Ademais, cando en 1901 Douglas Tilden dimitiu como xefe do Departamento de Escultura do *Mark Hopkins Institute of Art* para se dedicar integramente á súa actividade creativa, Robert Aitken ofreceuse para o substituír no posto, o cal desempeñou entre ese ano e 1904. Anos despois tamén impartiu docencia na *Art Students League*.

Logo dos tres anos en París regresou a Nova York. O seu estudio alí converteuse nun centro moi activo da vida artística da cidade, Aitken recibiu a encarga de facer unha escultura de retrato do presidente William Howard Taft, para o que viaxou a Washington; este retrato foi presentado na exposición de inverno da Academia Nacional de Deseño de Nova York en 1910, e posteriormente na Exposición Internacional de Roma de 1911.

En 1908 foi galardoado co primeiro premio Helen Foster Barnett, da *National Academy of Design*, por unha composición de figuras titulada "A Chama". A mesma academia elixiuno en 1909 membro asociado, e en 1914 membro de pleno dereito.

No transcurso da primeira guerra mundial, en 1916 Aitken foi capitán do Exército dos Estados Unidos,

Os arquivos de Robert I. Aitken están conservados nos *Archives of American Art*, do Instituto Smithsoniano.]]

Unha das súas primeiras obras escultóricas máis destacadas, da que se ocupou logo de gañar un concurso, foi un monumento para conmemorar a vitoria do almirante George Dewey na baía de Manila durante a guerra hispano-estadounidense, que aínda se erixe en *Union Square*, en San Francisco. O contrato deste monumento produciuse en 1901 e a súa conclusión produciuse en 1903.

O mesmo ano do monumento a Dewey, Aitken gañou outro concurso, para un monumento ao presidente William McKinley, que se colocou no *Golden Gate Park* de San Francisco. Máis tarde, entre os seus grandes bronces, Aitken fixo unha figura heroica do pioneiro Hall McAllister, que se colocou fronte ao edificio municipal de San Francisco.

En 1904, Aitken esculpiu unha estatua de 4,6 metros dunha figura feminina que representaba a República, para o Monumento a William McKinley, que se pode ver no parque Panhandle, de San Francisco.
[miniatura|260x260px|[Frontón (arquitectura)|Frontón oeste do Tribunal Supremo dos EEUU (1935).]]

Entre as súas obras destacan a "Fonte da Ciencia" e as estatuas dos Grandes Ríos no Capitolio do Estado de Missouri; a estatua de Iron Mike en Parris Island, Carolina do Sur; varias esculturas militares en West Point; o "Templo da Música" e outras obras escultóricas para o monumento á Liberdade en Kansas City, Missouri.

Mais a obra escultórica máis representativa da traxectoria de Aitken é o frontón occidental do edificio sede do Tribunal Supremo dos Estados Unidos,

Aitken creou controversia cando criticou a exposición e a colocación da estatua da Venus de Milo no Louvre.

A súa obra tamén formou parte do concurso de escultura dos Xogos Olímpicos de 1928.

### Moedas e medallas 
Aitken tamén acadou un éxito notable como medallista e deseñador de moedas conmemorativas dos Estados Unidos.

Entre os seus traballos máis salientables está o deseño da moeda de ouro de 50 dólares –en senllas versións, redonda e octogonal– conmemorativa da Exposición Panamá-Pacífico celebrada en San Francisco en 1915, Aitken encargouse tamén do deseño da medalla oficial da exposición, grazas a un concurso do que resultou gañador, polo que ademais foi premiado con 1.000 dólares.
Ficheiro:Elizabeth Watrous Medal for Sculpture.png|alt=Medalla Elizabeth Watrous de escultura (1914).[31]|Medalla Elizabeth Watrous de escultura (1914).
Ficheiro:1915-S $50 Panama-Pacific 50 Dollar Round (obv).jpg|alt=50 dólares da Expo Panamá-Pacífico (1915).[32]|50 dólares da Expo Panamá-Pacífico (1915).
Ficheiro:1915-S $50 Panama-Pacific 50 Dollar Round (rev).jpg|Reverso da anterior.
Ficheiro:Missouri centennial half dollar commemorative obverse.jpg|alt=½ dólar do Centenario de Missouri (1921).[33]|½ dólar do Centenario de Missouri (1921).
Ficheiro:Missouri centennial half dollar commemorative reverse.jpg|Reverso da anterior.
Ficheiro:San diego-california pacific exposition half dollar commemorative obverse.jpg|alt=½ dólar Expo. California Pacífico (1936).[34]|½ dólar Expo. California Pacífico (1936).
Ficheiro:San diego-california pacific exposition half dollar commemorative reverse.jpg|Reverso da anterior.

## Recoñecementos 
* 1908: Medalla de ouro Phelan.
* 1908: Premio Helen Foster Barnett.
* 1915: Medalla de ouro da Architectural League.
* 1915: Dúas medallas de prata da Exposición Panamá-Pacífico.
* 1921: Medalla de ouro Watrous.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Bibliografía 
* Alexander, D. T. (2012). "The works of Robert I. Aitken". En *Coin World*. 28 de xuño.
* CARA (s/d). *Robert Ingersoll Aitken. Biography and Works*". *California Art Research Archive*.
* Smith, P. (2012). "". En *American Numismatic Biographies*. Páxina 7.
* Winquist, K. (2000). "Aitken, Robert Ingersoll". En *American National Biography''. Oxford University Press. ISBN 978-0-19-860669-7