open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
13 exorcismos

***13 exorcismos*** é un filme español de 2022 dirixido por Jacobo Martínez no seu debut como director. Está protagonizado por María Romanillos e José Sacristán que interpretan respectivamente a unha moza posuída e un sacerdote, xunto con Ruth Díaz e Urko Olazabal.

## Sinopse 
Logo dunha inocente sesión de espiritismo, e ante o estraño comportamento mostrado posteriormente pola adolescente Laura Villegas, a familia desta, profundamente católica, chama a un exorcista sancionado polo Vaticano para que interveña no suposto caso de posesión demoníaca.

## Personaxes 
* María Romanillos como Laura
* José Sacristán como Padre Olmedo pai de Laura
* Pablo Revuelta as Jesús, irmán de Laura
* Silma López as Lola
* Alícia Falcó como Mireia
* Daniel Arias como Enrique
* Uri Guitart como Arturo
* Cristina Castaño como Asunción

## Notas
Miñato de bico amarelo

O **miñato de bico amarelo** (***Milvus aegyptius***) é a especie de accipítrido afrotropical correspondente ao miñato negro (*Milvus migrans*), do cal é considerado por moitos autores unha subespecie. Porén, os estudos de ADN indican que o miñato de bico amarelo difire significativamente do miñato negro do clado eurasiático, e debería considerarse unha especie separada alopátrica.

## Taxonomía 
O miñato de bico amarelo foi descrito formalmente en 1788 polo naturalista alemán Johann Friedrich Gmelin na súa edición revisada e ampliada da obra de Carl Linnaeus *Systema Naturae*. Especificou que o paxaro se atopara en Exipto, situouno entre as aguias, falcóns e emparentados no xénero *Falco* e acuñou para el o nome binomial *Falco aegyptius*. Gmelin non citou a fonte da súa información, cousa pouco habitual nel. Agora esta especie é un dos miñatos situados no xénero *Milvus*, que foi introducido en 1799 polo naturalista francés Bernard Germain de Lacépède.

Hai dúas subespecies: 

O miñato de bico amarelo era antes considerado conespecífico do miñato negro (*Milvus migrans*) e era tratado como subespecie. Un estudo de filoxenética molecular publicado en 2005 comparou as secuencias de ADN de dous loci mitocondriais dos miñatos real, negro e de bico amarelo. Encontrou que había unha divexencia significativa entre as tres especies, pero, inesperadamente, os dous clados correspondentes ás subespecies *M. a. aegyptius* e  *M. a. parasitus* non formaban un grupo monofilético.

## Descrición 
Como o seu nome indica, é fácil de recoñecer polo seu bico completamente amarelo, o que o diferencia do miñato negro (que está presente en África como visitane durante o inverno do hemisferio norte). Porén, os miñatos de bico amarelo inmaturos lembran os miñatos negros da súa mesma idade.

## Hábitat e alimentación 
Viven en case todos os hábitats, incluíndo parques nas periferias das cidades, pero son raros nas terras áridas do Namib e o Karoo. Aliméntanse dunha ampla variedade de pequenos vertebrados e insectos, moitos dos cales os rebuscan.

## Conservación 
É principalmente un migrante intraafricano, presente en Suráfrica de xullo a marzo e ás veces ata maio. Xeralmene é común e a IUCN non indica que haxa ameazas para esta especie.

## Galería 

Ficheiro:Milvus aegyptius -Tsimbazaza Zoo, Madagascar-8a.jpg|No Zoo de Tsimbazaza, Madagascar
Ficheiro:Yellow-billed kite cropped.jpg|*Milvus aegyptius parasitus*
Ficheiro:Yellow-billed kite (Milvus aegyptius parasitus) in flight Sao Tome.jpg|*M. a. parasitus*, en São Tomé e Príncipe
Ficheiro:Yellow-billed kite (Milvus aegyptius aegyptius) in flight Ethiopia.jpg|*M. a. aegyptius*,  en Etiopía
Ficheiro:Yellow-billed Kite (Milvus aegyptius parasitus).jpg|*Milvus aegyptius parasitus*, no lago Bunyonyi, Uganda
Ficheiro:Yellow-billed Kite (Milvus aegyptius parasitus) juvenile.jpg|Exemplar novo de *Milvus aegyptius parasitus*, en Gambia

## Notas 
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* Yellow-billed kite - Texto da especie en The Atlas of Southern African Birds
Armentario, bispo de Mondoñedo

**Armentario** (en ) foi un bispo galego medieval, bispo de Mondoñedo entre 985 e 1017. Sucedeu a Airas II e foi sucedido por Nuno I.

## Traxectoria 
Armentario aparece rexistrado por primeira vez como bispo o 24 de abril de 984. O seu predecesor, quizais xa no ano 977, foi Airas Peláez, cuxa perda da súa sé non se pode datar con máis precisión. O 29 de setembro de 985 subscribiu unha carta de Vermudo II que privilexiaba o mosteiro de San Salvador de Celanova. O 1 de febreiro de 1007, como bispo de Mondoñedo, confirmou a sentenza de Afonso V o Nobre que ordenaba a devolución de varias propiedades pertencentes ao mosteiro de Celanova que foran ocupadas ilegalmente por certos estranxeiros en tempos de Vermudo II. Esta sentenza tamén foi confirmada por Airas Peláez. O 22 de agosto, Afonso V tamén ditaminou sobre os límites a obter entre os condados de Aveancos e os de Cornado e Bembexo, unha decisión que foi igualmente confirmada por Armentario e por Airas. Na súa sentenza, Afonso ordenou a Osorio Fróilaz que devolvese certos bens que recibira en préstamo da defunta raíña Tareixa Ansúrez ás súas fillas, Sancha e Tareixa. O sucesor de Armentarius, Nuno I, non aparece rexistrado ata 1025, polo que é posible que o episcopado de Armentario continuase durante algúns anos despois de 1018. A existencia dun Suario I entre Armentario e Nuno é probablemente produto da lectura da data de certa carta de Suario II (1058–70) como 1015, aínda que hai dúas cartas sospeitosas de 1020–22 que se refiren a un bispo Suario dunha sé non especificada, que podería ser o pantasma Suario I.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Outros artigos 
* Diocese católica latina de Mondoñedo-Ferrol
### Bibliografía 
* *Episcopologio Mindoniense*. CAL PARDO, Enrique, 2003, .
### Ligazóns externas 
* Páxina oficial da Diocese Mondoñedo-Ferrol
Antolín Isidro Aparicio

**Antolín Isidro Aparicio**, nado en Lora del Río en 1941 é un político español que foi alcalde de Osuna de 1979 a 1999.

Mar Pino é a súa parella.

## Traxectoria 
Comezou a súa carreira en 1976, ano no que fundou a UGT e o PSOE na localidade de Osuna, onde exerceu como secretario. En 1979, tomou posesión como alcalde de Osuna, cargo que ocupou ininterrompidamente ata a súa dimisión en 1999. Foi concelleiro no Concello de Osuna de 1979 a 2003, e actualmente segue sendo concelleiro. De 1983 a 1987, foi deputado provincial na Deputación de Sevilla. Foi director do comité do Partido Socialista Obreiro Español e do comité executivo provincial. Actualmente é vicepresidente da empresa pública Sevilla Activa. En 2004, recibiu a Insignia de Ouro de Osuna.

## Notas
Universidade de Beijing

A  é unha universidade pública situada en Haidian, Beijing, na República Popular da China. Depende do Ministerio de Educación da China. Forma parte dos proxectos 211 e 985. Tamén pertence á Liga C9.

O emperador Guanxu fundou a entón chamada **Universidade Imperial de Beijing** en 1898 mediante decreto imperial, polo que se trata da segunda universidade máis antiga da China, despois da Universidade de Tianjin (creada en 1895). En maio de 1912, o goberno da República da China renomeou a institución como Universidade de Beijing. Uniuse coa Universidade Yenching durante a reestruturación nacional de universidades e academias de 1952. En abril do 2000, a Universidade Médica de Beijing integrouse tamén na Universidade de Beijing.

O centro consta de seis facultades: Humanidades, Ciencias Sociais, Economía e Administración de Empresas, Ciencias, Enxeñaría e Tecnoloxías da Información, e Ciencias da Saúde. Estas divídense en 55 escolas e departamentos, 60 entidades de investigación e 10 hospitais asociados. En 2017 a institución constaba de 76 membros da Academia Chinesa de Ciencias, 19 da Academia Chinesa de Enxeñaría e 25 da Academia Mundial de Ciencias.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Bibliografía 
* 
*
Pedreiro do Atlas

O **pedreiro do Atlas** (***Oenanthe seebohmi***) é un pequeno paseriforme que se reproduce na rexión do Maghreb no norte de África e pasa o inverno no oeste do Sahel. Anteriormente era considerado unha subespecie do pedreiro cincento (*O. oenanthe*) co nome *O. o. seebohmi*, pero foi reclasificado como especie distinta pola IOC en 2021.

## Taxonomía 
Esta ave era antes considerada unha subespecie norteafricana do moi espallado pedreiro cincento de Eurasia, Groenlandia e América do Norte; porén, agora considérase con categoría de especie.

## Descrición 
Os machos adultos en reprodución son moi distintivos se os comparamos co pedreiro cincento, presentando unha gorxa, face, loros e cobertoiras dos oídos negros, cor que ás veces e estende á parte máis alta do peito, ocasionalmente con algo de beixe mesturado. As partes superiores do animal son similares ás do macho adulto de pedreiro cincento, pero por veces ten máis cor branca na fronte e unha área menos extensa negra na punta da cola, onde a cor branca pode estenderse pola parte externa da cola. As cobertoiras axilares e de debaixo das ás son negras e as partes inferiores adoitan ser máis brancas que no pedreiro cincento. Despois da muda post-reprodución as partes dorsais son marróns claras coas plumas cobertoriras das ás, primarias, secondarias e terciarias con puntas beixes, mentres que as cobertoiras maiores teñen puntas abrancazadas. A gorxa negra está manchada polas puntas das plumas, que son máis claras, e o peito ten uns tons beixes. As femias son variables desde semellárense moito ás femias da subespecie nomeada a mostraren cobertoiras dos oídos marróns e teren cor negra ou anegrada no queixo e loros con puntas beixes, grises ou cor area. As súas partes superiores do corpo son máis cincentas, a miúdo similares ás do macho adulto, aínda que poden mostrar uns tons máis beixes.

## Vocalizacións 
A súa canción é algo máis lenta e de ton máis grave que a do pedreiro cincento, coas súas melodiosas frases ascendentes e descendentes máis marcadas que as do pedreiro cincento. Polo demais, as cancións de ambos son similares. Estímase que 50.000 exemplares pasan o inverno en África occidental, onde se solapan cos pedreiros cincentos. Pasa o inverno en áreas abertas da sabana semiárida, aínda que prefire a sabana guineana máis húmida con árbores espalladas como a acacia, *Balanites* e *Salvadora* en vez de rexións máis áridas máis próximas ao bordo do deserto.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* Gravacións en Xeno-Canto do pedreiro do Atlas
David González Ballesteros

**David González Ballesteros**, nado en Burgos o 22 de xuño de 2002, é un futbolista español que xoga de centrocampista no Burgos CF, da Segunda División.

## Traxectoria 
Formouse como futbolista nas canteiras do Burgos CF, o Numancia e o Real Madrid. O 24 de abril de 2021 debutou co Real Madrid Castilla na Segunda División B, nun partido diante do Extremadura UD.

Para a tempada 2021/22 foi ascendido definitivamente ao Castilla, na nova Primeira División RFEF, e chegou a participar da pretempada do primeiro equipo do Real Madrid, ás ordes de Carlo Ancelotti. Con todo, apenas dispuxo de minutos no filial e para a tempada 2022/23 foi cedido ao Numancia. Axiña se fixo coa titularidade no equipo soriano, ata que unha grave lesión de xeonllo en novembro de 2022 acabou coa súa tempada.

En xullo de 2024 regresou ao seu primeiro club, o Burgos, co que asinou un contrato de tres anos. Debutou na Segunda División o 18 de agosto, substituíndo a Álex Sancris nunha vitoria por 3-1 na casa contra o FC Cartagena.

## Notas
Rosario Andújar Torrejón

**Rosario Andújar Torrejón**, nada en Osuna en 1965, é unha política española que ocupa o cargo de alcaldesa de Osuna dende 2007.

## Traxectoria 
É licenciada en Dereito pola Universidade de Sevilla. Dende 2001, é técnica superior de desenvolvemento en excedencia no CADE (Centro de Desenvolvemento) da rexión da Serra Sur. Exerceu o cargo de coordinadora de formación de Iniciativas Comunitarias na rexión da Serra Sur, no marco do programa LIDERA, entre 1996 e 1997.

É membro do comité executivo rexional do Partido Socialista Obrero Español. Exerceu o cargo de Secretaria de Igualdade e actualmente é Secretaria de Movementos Sociais. Tamén é vicepresidenta da Comisión de Mobilidade da Federación Española de Municipios e Provincias e presidenta do Consorcio de Augas Plan Écija desde 2011.

Ocupou diversos cargos en entidades públicas, entre eles: vicepresidenta da Sociedade Mercantil Informática da Deputación de Sevilla, vicepresidenta da Sociedade Sevilla Activa (2007-2011) e vicepresidenta do OPAEF (Programa de Educación e Formación Operativa) da Deputación de Sevilla (2001-2015).

No ámbito laboral e formativo, traballou no Centro de Información á Muller de Estepa dentro do programa UNEM (1995-1996), no Concello de Osuna como dinamizadora do Curso de Preformación para Mulleres (1994) e no PPAEF (Programa de Desenvolvemento de Persoal e Comunidade) de Estepa (1991-1993).

Finalmente, especializouse como experta en Igualdade de Oportunidades entre 1991 e 1992.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* Transparencia do Concello de Osuna, Biografía de Alcaldes e Concelleiros
Samuele Mulattieri

**Samuele Mulattieri**, nado en Arcola (La Spezia) o 7 de outubro de 2000, é un futbolista italiano, que xoga como dianteiro no Deportivo da Coruña, da Segunda División, cedido polo Sassuolo.

## Traxectoria 
### Spezia 
Nacido na comuna de Arcola, na provincia italiana de La Spezia, comezou a xogar ao fútbol no equipo da súa vila, a Arcola Garibaldina, club do que seu avó Sergio fora presidente na década de 1970. Máis tarde ingresou na canteira do Spezia e o 14 de abril de 2018 debutou co primeiro equipo na Serie B, nun partido ante o Frosinone. O 22 de abril marcou o seu primeiro gol na categoría, nunha derrota por 3-2 contra o Pescara.

#### Cesión ao Volendam 
No verán de 2018 foi fichado polo Inter de Milán. da Eerste Divisie, segunda categoría dos Países Baixos, onde completou unha destacada campaña, con 19 goles.

#### Cesión ao Crotone 
Para a tempada 2021/22 volveu saír cedido, desta vez ao Crotone, da Serie B. Tras un bo comezo de campionato, con 6 goles nas primeiras 8 xornadas, non volveu ver portería, unha mala xeira á que contribuíron varias lesións que puxeron fin á súa tempada dous meses antes do final desta. 

#### Cesión ao Frosinone 
Para a seguinte campaña foi cedido ao Frosinone, tamén na segunda categoría. Marcou un total de 12 goles en 29 partidos, contribuíndo a que o equipo se proclamase campión e ascendese á Serie A por terceira vez na súa historia.

### Sassuolo 
En xullo de 2023 foi traspasado ao Sassuolo, da Serie A, como parte da operación que levou a Davide Frattesi ao Inter. Debutou co equipo negro e verde o 13 de agosto, substituíndo ao albanés Nedim Bajrami nun partido da Copa Italia contra o Cosenza. Unha semana despois xogou o seu primeiro partido na máxima categoría, ante o Atalanta, nun encontro no que saltou ao terreo de xogo no lugar de Andrea Pinamonti.

A súa primeira tempada en Módena rematouna sen goles e liga e co descenso á Serie B. Na seguinte campaña sumou 9 goles e 4 asistencias en 32 partidos en liga, contribuíndo ao regreso á máxima categoría.

#### Cesión ao Deportivo 
Para a tempada 2025/26 foi cedido ao Deportivo da Coruña, na Segunda División. Debutou co club galego na terceira xornada de liga, ante o Leganés en Butarque, substituíndo tralo descanso a Zakaria Eddahchouri, cando o equipo perdía por 2-0. No minuto 72 marcou o seu primeiro gol coa camiseta branca e azul e minutos máis tarde provocou un penalti que o seu compañeiro Yeremay converteu para colocar o empate definitivo no marcador (2-2).

### Selección italiana 
Despois de ser internacional nas categorías sub-18 e sub-19, o 7 de setembro de 2021 debutou coa selección italiana sub-21, nun partido de clasificación para a Eurocopa Sub-21 contra Montenegro en Vicenza.

## Vida persoal 
O seu irmán Nicola, nado en 2004, é tamén futbolista e xoga de centrocampista no Corticella, da Serie D. En 2025 colleu xunto a seu irmán e a seu pai Ricardo as rendas da Arcola Garibaldina, o seu primeiro club, co obxectivo de relanzalo despois dun ano de inactividade.

## Palmarés 
;Sassuolo
* **Serie B (1):** 2024/25.

## Estatísticas 
## Notas
Brígida Maldonado

**Brígida Maldonado,** nada en Salamanca no século XVI e finada en  Sevilla no século XVI, foi unha libreira e impresora española, pertencente á familia Cromberger, os máis importantes impresores na Sevilla do século XVI.

## Notas
Ángeles Taro

**Ángeles Taro** é unha divulgadora feminista e creadora de contido española, recoñecida polo seu labor na recuperación e difusión da memoria de mulleres historicamente invisibilizadas.

## Obra 
* *Exaltadas, locas, modernas. Grandes mujeres que desafiaron al patriarcado*

## Recoñecementos 
En 2024, recibiu o premio a Mellor Educadora Dixital en España nos Premios EDE, e anteriormente foi destacada pola revista *Forbes* como unha das 100 mellores influencers de España en 2021.

## Notas
Francesca Giannone

**Francesca Giannone**, nada en Lecce en 1982,  é unha escritora italiana gañadora do Premio Bancarella 2023.

## Traxectoria 
Estudou ciencias da comunicación, e despois no Centro Sperimentale di Cinematografia de Roma,  para logo trasladarse a Boloña, onde se encargou da catalogación dos trinta mil volumes da Asociación Luigi Bernardi e asistiu aos cursos de Bottega Finzioni. 

En 2023 publicouse a súa primeira novela, *La cartera*, A novela, inspirada na historia da súa bisavoa Anna Allevena, valeulle o Premio Bancarella e o Premio Amo Questo Libro das Librarie Giunti.   Ese mesmo ano, Lotus Production, unha empresa que forma parte do Leone Film Group, adquiriu os dereitos cinematográficos. 

## Notas
Manuel de la Calva

**Manuel de la Calva Diego,** nado en Barcelona o 15 de febreiro de 1937 e finado en Madrid o 26 de agosto de 2025, foi un cantante e compositor español, coñecido por ser integrante do Dúo Dinámico.

## Biografía 
Comezou no deporte chegando a ser campión de España de natación e formou pare do equipo titular de  wáter-polo do Club Natación Barcelona.

Á temperá idade de 20 anos comezou a traballar como mecánico torneiro na empresa Elizalde S.A. e alí coñeceu a quen sería a súa parella artística durante polo menos cincuenta anos, Ramón Arcusa. Na festa de Nadal de 1958 da empresa, ambos cantaron xuntos os temas *Branco Nadal* (*White Christmas*) e *Gondolier*. Sería o inicio da súa prolongada colaboración musical como Dúo Dinámico. Acudiron ao programa *La comarca nos visita*, en Radio Barcelona o 28 de dicembro dese ano co nome artístico *The Dynamic Boys;* mais o presentador anunciounos como *El Dúo Dinámico*.

Ambos os dous convertéronse nos primeiros ídolos da música pop e pioneiros do coñecido como fenómeno fan en España e rodarían catro películas.

É coautor de *La, la, la,* coa que España gañou o Festival da canción de Eurovisión en 1968, coa interpretación de Massiel. A súa faceta de compositor complétase, de novo xunto a Arcusa, con algúns dos máis famosos temas interpretados por Julio Iglesias como *Soy un truhan, soy un señor* y *Me olvidé de vivir*.

En 2006 interveu no concurso de TVE *Mira quen baila*!.

Morreu de fibrosis pulmonar o 26 de agosto de 2025 en Madrid, aos 88 anos de idade.
## Notas
Galiña de auga miúda

A **galiña de auga miúda** (***Paragallinula angulata***) é unha especie de ave da familia Rallidae. É o único membro do xénero ***Paragallinula***. Antes estaba situada no xénero *Gallinula*.

## Taxonomía 
A galiña de auga miúda estaba anteriormente situada no xénero *Gallinula,* pero un estudo xenético molecular de 2015 demostrou que *Gallinula* estaba composta por catro liñaxes distintas. O xénero foi dividido en catro xéneros: *Gallinula* (sensu stricto), *Paragallinula*, *Porphyriops*, e *Tribonyx*.

*P. angulata* é a única especie coñecida de *Paragallinula*, o que fai que este xénero sexa monotípico.

O nome paragallinula vén do grego e está formado polo prefixo *para*, 'ao lado de', e o nome do antigo xénero *Gallinula.* Por tanto, nomeouse pola súa semellanza cos membros de *Gallinula*, pero o nome tamén indica que é unha liñaxe distinta. Nunha ocasión foi rexistrada como ave errante rara no Paleártico occidental. Tamén se observou a súa presenza no Brasil, Exipto, Marrocos e Omán.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* Galiña de auga miúda - Species text in The Atlas of Southern African Birds
Batalla da Ponte de Corniana

A **batalla da Ponte de Corniana** tivo lugar no ano 842 entre as forzas de Nepociano, que fora escollido pola nobreza para suceder a Afonso II, e Ramiro I, un parente do falecido rei.

O resultado foi a derrota de Nepociano, o que permitiu ao vencedor sucedelo no trono como Ramiro I. A batalla ocorreu no río Narcea, nunha ponte en Corniana (*Curniana* en asturiano), en Salas.*Nepociano, conde de palacio, fíxose lexitimamente co reino. Cando o príncipe Ramiro oíu o ocorrido, refuxiouse nas partes de Galicia e na cidade de Lugo reuniu un exército. Mais, despois dun breve espazo de tempo, partiu contra os ástures. Cando Nepociano oíu da súa vida, saíulle ao paso nunha ponte sobre o río que se chama Narcea co seu exército. Mais ao comezar o combate viuse abandonado de todos os seus e sen tardanza deuse á fuga.*

*Crónica Rotense*

## Notas
Isabel Pisano

**Isabel Pisano**, nada en Montevideo en 1944 e finada en Madrid (Majadahonda) o 25 de agosto de 2025, foi unha escritora, xornalista e actriz uruguaia.

## Biografía 
Na súa carreira como actriz foi dirixida por cineastas arxentinos (*Boquitas pintadas* de Leopoldo Torre Nilsson, *Pampa salvaje* de Hugo Fregonese), españois (*Bilbao* de Bigas Lúa) e italianos (por exemplo, por Federico Fellini en *Casanova*).

Correspondente de guerra para a RAI (Italia) e *El Mundo* (España), cubriu os conflitos de Palestina, Líbano, Chad, Iraq, Bosnia e Somalia. Foi a única xornalista que estivo presente nos bombardeos de Mosul e Basora en Iraq en 1993. Tamén realizou numerosas reportaxes para *Marie Claire*, *Oggi* e *Il Giornale*.

Foi galardoada coa medalla do Ministerio de Cultura de España, e seleccionada "mellor xornalista do ano 2002" pola Asociación de Revistas de Información (A.R.I.).

Expoñente do xornalismo de investigación, co recompilado ao longo dos anos publicou numerosas obras. Como escritora destacan os seus libros *Trilogía de perversos*, finalista do premio "La sonrisa vertical" en 1995; *A solas con Arafat* (1997) e *Yo puta - Hablan las prostitutas-*, que se converteu nun auténtico superventçdas e que foi levada ao cine por Dolores Pictures. Este tres títulos son a base da gran popularidade de Isabel Pisano tamén como escritora. Publicou tamén a biografía do seu amigo Bigas Lúa, *Sombras de Bigas, luces de Luna.*

En 2005 participó en Gran Hermano VIP.

Casada co compositor e arranxador arxentino Waldo de los Ríos, de quen enviudvou tras o suicidio deste en 1977, moitos anos despois publicou esta parte da súa vida na autobiografía *El amado fantasma* (Plaza y Janés, 2002).

Posteriormente foi compañeira durante doce meses do xefe da OLP, Yasir Arafat, a quen lle dedicou unha biografía íntima e do que publicou polémicas declaracións relativas á súa morte.

## Obras 
* *Los diabólicos de Blois* (1985*).* Altalena Editores, S. A. ISBN 84-7475-168-3.
* *Trilogía de perversos* (1995). Huerga & Fierro ISBN 84-7683-420-9.
* *Yo puta - Hablan las prostitutas* (2001). Plaza & Janés . ISBN 84-9759-297-2.
* *El Amado Fantasma* (2002). Plaza & Janés. ISBN  84-01-37790-0 (a súa vida xunto a Waldo de los Ríos)
* *La Sospecha: El Complot Que Amenaza La Sociedad Actual* (2003). Belacqva ISBN 84-95894-53-X.
* *Yo terrorista* (2004). Plaza & Janés. ISBN 84-01-37882-6.
* *Yasir Arafat: La pasión de un líder*,ç (2006). Ediciones B. ISBN 84-666-2510-0.
* *El papiro de Sept* (2009). Ediciones B. ISBN 978-84-666-4167-8.

## Filmografía 
* 1966: *Pampa salvaje*
* 1974: *Boquitas pintadas*
* 1974: *Casanova,* de Fellini
* 1978: *Bilbao*
* 1978: *Trauma*
* 1978: *Violación fatal*
* 1979: *Una sombra en la oscuridad*
* 1982: *Corridas de alegría*
* 2004: *Yo, puta* (guionista)

## Notas
Cabo Sardão

O **cabo Sardão** sitúase na costa do concello portugués de Odemira, no distrito de Beja. É a maior prominencia da costa occidental entre o cabo de Sines e o cabo de São Vicente. Neste cabo foi construído o faro do cabo Sardão. Forma parte do Parque Natural do Suroeste Alentejano e Costa Vicentina.

## Notas 
## Véxase tamén
Zambujeira do Mar

**Zambujeira do Mar** é unha poboación portuguesa do concello de Odemira, localizada no suroeste do distrito de Beja, dentro da subrexión do Alentejo Litoral (NUT III), pertencente á rexión do Alentejo (NUT II). Foi sede da extinta freguesía de Zambujeira do Mar até o 29 de setembro de 2013, cando o seu territorio pasou a formar parte da freguesía de São Teotónio.

## Xeografía 
Está integrada dentro do Parque Natural do Suroeste Alentejano e Costa Vicentina. A súa costa é recortada e con cantís. Destacan as praias da Zambujeira, dos Alteirinhos, da Nossa Senhora, da Arquinha e do Tonel.

## Demografía 
## Economía 
A principal actividade económica é o turismo, mais son tamén relevantes a agricultura, o gandaría e a pesca, albergando un dos catro portos do concello (chamado de Entrada da Barca).

## Cultura 
En agosto ten lugar o Festival Sudoeste, o maior dos festivais de música de verán do país.

## Notas 
## Véxase tamén
São Teotónio, Odemira

**São Teotónio** é unha vila portuguesa, sede da freguesía homónima do concello de Odemira. Conta con 347,25&nbsp;km² de área (após a Reorganización Administrativa Territorial de 2013 na que se incorporou a daquela freguesía de Zambujeira do Mar) e 8&nbsp;699 habitantes (segundo o censo de 2021).

A poboación de São Teotónio foi elevada á categoría de vila en 1988.

## Demografía 
## Notas 
## Véxase tamén
Pardal dourado

O **pardal dourado** (***Passer luteus***) é unha pequena especie de pasérido que vive na África subsahariana. É un famoso paxaro de gaiola. O *Passer euchlorus* e esta especie son ás veces considerados unha soa especie.

## Taxonomía e sistemática 
[miniatura|De esquerda a dereita, o principalmente amarelo *[Passer euchlorus*, o pardal dourado (*P. luteus*), que é amarelo pero con dorso negro, e o *Passer eminibey* castaño.]]
Esta especie describiuna por primeira vez Martin Lichtenstein en 1823 co nome *Fringilla lutea*, a partir dun espécime recollido en Dongola, Sudán. Desde entón, xeralmente foi situado no xénero *Passer*. O nome da especie, *luteus*, significa cor amarela azafrán en latín.

Os dous pardais de tons amarelos mencionados (*luteus* e *euchlorus*) son moi similares e a miúdo foron tratados como unha mesma especie. Ambos son similares ao *P. eminibey* (pero non en cor), e os tres puideron ser nalgún tempo só clinalmente diferentes. O macho do *P. euchlorus* é case enteiramente de cor dourada, o macho do *P. eminibey* é principalmente castaño, e o macho do *P. luteus* é intermedio. O ornitólogo británico Richard Meinertzhagen mesmo considerou que o *P. eminibey* é conespecífico, aínda que a distribución do pardal dourado solápase nunha pequena área en Darfur coa do *P. eminibey* pero sen que se coñeza ningunha hibridación.

Os pardais dourados/amarelos (*luteus*/*euchlorus*) e o pardal castaño (*eminibey*) foron considerados moi primitivos dentro do xénero *Passer*, e soamente estarían relacionados distantemente cos pardais domésticos e os relacionados "pardais de babeiro negro paleárticos". Aproximadamente 10&nbsp;semanas despois da eclosión, os machos novos poden empezar a adquirir un ton amarelo pola área dos ombreiros. A súa chamada básica é un son tipo *chirp* ou *tchirrup*, similar ao doutros pardais. Entre as variacións están unha chamada parecida a unha canción, e un rápido e rítmico *che-che-che*.

## Distribución e hábitat 
miniatura|Un macho preto do mar Vermello en Sudán.
Reprodúcese en África ao sur do Sáhara desde Senegal e cara ao leste ata Sudán e Etiopía. En abril de 2009 unha bandada de sete individuos atopouse ao noroeste de Aousserd, Marrocos. En 2013 enxegáronse dous exemplares e algúns máis en 2014. É unha ave de sabanas abertas secas, semidesertos, zonas arbustivas secas e cultivos de cereais. Os ovos son brancos con manchas escuras.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Bibliografía 
*
*
*
*
*

### Ligazóns externas 
*Article about the Pardal dourado en catividadey  da Finch Society of Australia
*Medios do pardal dourado na Internet Bird Collection
Nazareth Castellanos

**Nazareth Castellanos**, nada en Madrid en 1977, é unha física, neurocientífica e divulgadora española. Desde 2022, ocupa a cátedra extraordinaria de *mindfulness* e ciencias cognitivas da Universidade Complutense de Madrid (UCM).

## Traxectoria 
Licenciouse en 2002 en física teórica en Universidade Autónoma de Madrid (UAM). En 2008, doctorouse en Medicina na mesma universidade coa tese titulada *Estudio y aplicación de métodos matemáticos para determinar la conectividad funcional entre series temporales de origen neurofisológico*. Posteriormente, cursou o Máster en Matemáticas Aplicadas á Bioloxía e en Neurociencias pola Facultade de Medicina da UAM. Como divulgadora, Castellanos é autora de varios libros.

## Publicacións 
* 2021 – *El espejo del cerebro.* Editorial La Huerta Grande. .
* 2022 – *Neurociencia del cuerpo. Cómo el organismo esculpe el cerebro.* Editorial Kairós. .
* 2022 – *Alicia y el cerebro maravilloso: Un cuento para entender lo que pasa en tu cabeza.* Editorial Beascoa. .
* 2022 – *Alicia y la barriga maravillosa: Un cuento para entender cómo se alimentan tus emociones.* Editorial Beascoa. .
* 2023 – *Alicia y el corazón maravilloso: Un cuento para aprender a respetar todos los corazones.* Editorial Beascoa. .
* 2025 – *El puente donde habitan las mariposas.* Editorial Siruela-Penguin. .

## Notas
Sandra Lodi

**Sandra López Díaz**, coñecida como **Sandra Lodi**, nada en 1990 en Lugo, é unha ilustradora galega, deseñadora gráfica e artista plástica. Estudou Belas Artes en Salamanca. Publica na revista Mongolia e no semanario El Estafador, entre outros medios de comunicación. É integrante da Asociación Galega de Profesionais da Ilustración (AGPI).

## Traxectoria 
Durante a súa estadía en Salamanca para estudar Belas Artes, coñeceu o método de produción creativa da Accademia di Bele Arti di Brera de Milán (Italia) a onde se desprazou durante un curso. Logo adquiriu competencias dixitais na Escuela Trazos (Madrid).

Traballou como directora de arte e diseñadora gráfica en axencias de publicidade e *marketing*, para marcas nacionais e internacionais.

Ademais do traballo en ilustración e deseño gráfico, fai animación, *concept art*, muralismo e sesións de debuxo en directo. Tamén imparte obradoiros de formación.

Participa en Viñetas desde o Atlántico, onde reivindicou a ollada feminina tendo en conta que os referentes do cómic cambiaron e, agora, tamén son mulleres. Esta visibilidade de mulleres autoras de banda deseñada distínguese por parte de editoriais, de librarías e de premios. No plano da sororidade, aconselloulles ás novas creadoras que conten historias con corazón e confíen no seu instinto.

## Premios 
En 2019 foi galardoada co segundo premio Curuxa de Humor Gráfico do Museo Xaquín Marín. En 2021, a súa obra pictórica foi seleccionada na XII Bienal de Pintura Eixo Atlántico. En 2022 recibiu o primeiro premio no Combate mural do Culturbán (Lugo) e en 2023 no IV Certame de Pintura do Festival de Cans. En 2024 obtivo o Premio Alberte Quiñoi de Álbum Ilustrado coa obra *Papóns* (Galaxia, 2024) e o Premio Castelao de Banda Deseñada, na categoría xeral, pola obra *Adelina*. En 2025, *Papóns* recibe o Premio Follas Novas como mellor libro ilustrado.

Sobre o Premio de Álbum Ilustrado *Alberte Quiñoi* á obra titulada *Papóns*, a acta do xurado recolleu o seguinte:*"O xurado quixo destacar neste álbum ilustrado que é unha obra moi atractiva visualmente cun uso dos planos e das cores impecable. Unha narrativa coherente e ben encetada; que pon en valor o mundo rural e os afectos entre avoa e neta. Un vínculo de transmisión cultural e familiar imprescindible que amosa de forma tenra e fermosa.*

*A autora representa os corpos, son mulleres reais, reproduce o noso pobo á perfección. A ilustración é orixinal e dinámica, cun estilo propio, cunha composición e perspectiva coidadas.*

*A relación que amosa co medio e cos animais é sensible e acertada. Forma parte da realidade das nenas e nenos que tiveron a sorte de criarse nese ambiente privilexiado no que imaxinar e crear as súas propias historias.*

*Un álbum que pon en valor a necesidade de preservar e protexer a natureza. De respectar os animais e darlles o seu propio lugar. Unha historia de xenerosidade que pon o foco no protagonismo que xogarán as novas xeracións como exemplo de conciencia. Un traballo colectivo que todas as persoas deben exercer en conxunto.*

*Será un deses libros que perduren no tempo”.*

## Notas
Beautiful Boy (filme de 2018)

***Beautiful Boy*** é un filme estadounidense de 2018 dirixido por Felix van Groeningen a partir dun guión de Luke Davies e van Groeningen e baseado nas memorias de 2008 ''Beautiful Boy: A Father's Journey Through His Son's Addiction* de David Sheff e *Tweak: Growing Up on Methamphetamines'' de Nic Sheff. Está protagonizado por Steve Carell, Timothée Chalamet, Maura Tierney e Amy Ryan. No filme, a relación pai-fillo entre David Sheff (Carell) e Nic Sheff (Chalamet) vólvese cada vez máis tensa pola adicción ás drogas deste último.

## Personaxes 
* Steve Carell como David Sheff
* Timothée Chalamet como Nicolas "Nic" Sheff
** Jack Dylan Grazer como Nic Sheff con 12 anos
** Zachary Rifkin como Nic Sheff con 8 anos
** Kue Lawrence como Nic Sheff con 4 e 6 anos
* Maura Tierney como Karen Barbour-Sheff
* Christian Convery como Jasper Sheff
* Kaitlyn Dever como Lauren
* LisaGay Hamilton como Rose
* Timothy Hutton como Dr. Brown
* Andre Royo como Spencer
* Amy Ryan como Vicki Sheff
* Amy Forsyth como Diane
* Ricky Low como Destiny
*Stefanie Scott como Julia

## Notas
Peregrino Lestón González

**Peregrino Lestón González**, nado en Serres (Muros) en 1912 e finado en Francia o 29 de outubro de 1992, foi un mariñeiro e político galego.

## Traxectoria 
Mariñeiro de Serres. Co golpe de Estado do 18 de xullo de 1936 foi detido. Foi procesado e xulgado por rebelión en Santiago de Compostela con Manuel Lago Ramos, Isidro Caramés Tajes e Lino Tieles Blanco o 15 de febreiro de 1937. Defendidos por Gonzalo Romero Osende, Peregrino foi condenado a cadea perpetua. Saíu en liberdade provisional. Abríronlle expediente de responsabilidades políticas, que foi sobresido en xaneiro de 1947. Foi procesado na causa 49/46 por roubo a man armada xunto con Isidro Caramés Tajes e Lino Tieles Blanco. O xulgado militar de Santiago de Compostela publicou unha requisitoria reclamando a súa presentación en setembro de 1946. Fuxiu a Francia. Finou en Bruay-la-Buissière (Departamento do Paso de Calais) o 29 de outubro de 1992 con 80 anos.

## Notas
Manuel Lago Ramos

**Manuel Lago Ramos**, coñecido como **Outeiro**, nado en Muros cara a 1881, foi un policía municipal e político galego.

## Traxectoria 
Policía municipal de Muros. Co golpe de Estado do 18 de xullo de 1936 fuxiu e agochouse na casa de Pedro Priegue Priegue. Descuberto, foi detido. Ingresou na Prisión de Santiago de Compostela o 31 de decembro de 1936. Foi procesado e xulgado por rebelión en Santiago de Compostela con Isidro Caramés Tajes, Peregrino Lestón González e Lino Tieles Blanco o 15 de febreiro de 1937. Defendidos por Gonzalo Romero Osende, Peregrino foi condenado a cadea perpetua. Saíu en liberdade provisional.

## Notas
Isidro Caramés Tajes

**Isidro Caramés Tajes**, coñecido como **Cañoto**, nado en Serres (Muros) cara a 1904 e finado en Santiago de Compostela o 21 de abril de 1947, foi un canteiro e político galego.

## Traxectoria 
En outubro de 1921 foi xulgado na Audiencia da Coruña por tentativa de violación xunto con Ángel Lestón Lago, e foron absoltos. Emigrado en Cuba, foi repatriado a España en xuño de 1934. Co golpe de Estado do 18 de xullo de 1936 foi detido. Foi procesado e xulgado por rebelión en Santiago de Compostela con Manuel Lago Ramos, Lino Tieles Blanco e Peregrino Lestón González o 15 de febreiro de 1937. Defendidos por Gonzalo Romero Osende, Isidro foi condenado a cadea perpetua. A condena foi conmutada a tres anos e seis meses. Cumpriu condena na Prisión de Santiago de Compostela. Saíu en liberdade provisional. Abríronlle expediente de responsabilidades políticas, que foi sobresido en xaneiro de 1947. Novamente detido en xaneiro de 1946, foi procesado por roubo a man armada en Corrubedo na causa 49/46 xunto con Peregrino Lestón González e Lino Tieles Blanco. Xulgado en consello de guerra en Santiago de Compostela, foi condenado a morte. Foi executado en Santiago de Compostela o 21 de abril de 1947.

## Notas
Alice Gulick

**Alice Gordon Gulick,** nada en Boston o 8 de agosto de 1847 e finada en Londres o 14 de setembro de 1903, foi unha misioneira protestante e pedagoga estadounidense, fundadora en España do Instituto Internacional de Madrid.

## Traxectoria 
Alice Gordon Gulick, educada no Mount Holyoke,

## Recoñecementos 
O libro de Cristina Oñoro *En el jardín de las americanas* recupera a súa figura e a doutras americanas que educaron en España dende a Residencia de Señoritas.

En Donostia hai un parque que leva o seu nome no barrio de Intxaurrondo.
## Notas 
## Véxase tamén 
### Bibliografía 
* Oñoro, C. (2025). *En el jardín de las americanas: Una historia transatlántica (1871-1936)*. Taurus.

### Outros artigos 
* Susan Huntington Vernon
* Instituto Internacional de Madrid
Rosa María Capel Martínez

**Rosa María Capel Martínez**,  nada en Granada en 1950, é unha historiadora española que desenvolveu a súa actividade en temas como o traballo e a educación da muller, ou a igualdade xurídica ao longo da Historia de España, desde a súa perspectiva de catedrática de Historia da Universidade Complutense de Madrid.

## Notas
Google Assistant

**Google Assistant** é unha aplicación de asistente virtual desenvolvida por Google que está dispoñible principalmente en dispositivos móbiles e automatización doméstica. Baseándose na intelixencia artificial, Google Assistant pode participar en conversas bidireccionais, a diferenza do asistente virtual anterior da compañía, Google Now.

Google Assistant estreouse en 2016 como parte da aplicación de mensaxería de Google Allo, e o seu altofalante de voz Google Nest. Despois dun período de exclusividade nos *smartphones* de Google Pixel, foi incluído noutros dispositivos Android a partir de febreiro de 2017, incluíndo *smartphones* de terceiros e Android Wear (agora Wear OS), e foi lanzado como unha aplicación independente no sistema operativo iOS en maio de 2017. Xunto co anuncio dun kit de desenvolvemento de software (SDK) en abril de 2017, Assistant ampliouse aínda máis para apoiar unha gran variedade de dispositivos, incluíndo coches e electrodomésticos intelixentes de terceiros. En 2020, Google Assistant xa estaba dispoñible en máis de mil millóns de dispositivos.

En outubro de October, unha versión móbil do asistente intelixente Gemini, orixinalmente titulada *Assistant with Bard* e sinxelamente *Bard*, foi presentada durante o evento do Pixel 8. Está deseñado para substituír a Assistant como o asistente principal en dispositivos Android, aínda que o asistente orixinal seguirá sendo opcional. O 14 de marzo de 2025, anunciouse que Assistant deixaría de traballar en dispositivos Android usando Android 10 ou superior, iOS e outros dispositivos como Google Nest, sendo substituído principalmente por Gemini. O asistente permanecería para teléfonos de baixo rango ou teléfonos que executan Android 9 ou inferior.

## Notas
Manuel Quinteiro Vidal

**Manuel Quinteiro Vidal**, nado en Santiago de Compostela cara a 1910, foi un albanel e político galego.

## Traxectoria 
Albanel domiciliado en Logrosa (Negreira). Afiliado á UGT, foi presidente da Sociedad Obrera de Oficios Varios de Negreira. Co golpe de Estado do 18 de xullo de 1936 participou no Comité de Defensa da República de Negreira. Logo fuxiu ao monte e agochouse. Encartado na causa 226/1936 por tenencia de explosivos, foi declarado en rebeldía. Finalmente foi detido no Seilán (Sanamede do Monte) o 26 de marzo de 1938 grazas a unha delación. Ingresou na Prisión da Coruña o 8 de xullo. Encartado na causa 705/36, foi xulgado en Santiago de Compostela en consello de guerra o 13 de agosto de 1938 e condenado a pena de morte. A pena foi conmutada por cadea perpetua e posteriormente por 14 anos. Cumpriu condena na Prisión Provincial de Oviedo, de onde saíu en liberdade condicional en maio de 1943. Abríronlle expediente de responsabilidades políticas que foi sobresido en agosto de 1945. Volveu ser detido en xullo de 1946, encartado na causa 333/46 por auxilio a guerrilleiros e estivo en prisión ata xullo do ano seguinte. Novamente detido en agosto de 1947, foi liberado ao mes seguinte.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* Ficha no Censo de Represaliados de la UGT
Susan Huntington Vernon

**Susan Huntington Vernon**, nada en Connecticut en  1869 e finada en 1946, foi unha pedagoga estadounidense e unha das pioneiras da educación moderna en España nos inicios do século XX. 

## Traxectoria 
Dirixiu o Instituto Internacional de Madrid de 1910 a 1918 e mantívose relacionada coa institución até a súa morte. Tamén presidiu a Institución Cultural Española de EE. UU. con sede na *Casa das Españas* de Nova York inaugurada o 19 de abril de 1927 na Universidade de Columbia.
## Notas 
## Véxase tamén 
### Bibliografía 
*Oñoro, C. (2025). *En el jardín de las americanas: Una historia transatlántica (1871-1936)*. Taurus.

### Outros artigos 
* Alice  Gulick
* Instituto Internacional de Madrid
Forte de São Clemente

O **forte de São Clemente**, tamén coñecido como **castelo de Vila Nova de Milfontes** ou simplemente **forte de Milfontes** ou aínda **castelo de Milfontes**, localízase na localidade e freguesía de Vila Nova de Milfontes, no concello de Odemira, na rexión portuguesa do Alentexo. Foi construído en 1602, para defender a poboación dos ataques de piratas e a foz do río Mira. Perdeu as funcións militares no século XIX, sendo vendido a particulares en 1903. É considerado un selo de identidade de Vila Nova de Milfontes. Foi classificado como Inmoble de Interese Público de Portugal en 1978.

## Galería 

Ficheiro:Planta da Fortaleza de Villa Nova de Milfontes.jpg|Plano da fortaleza, elaborado en 1781.
Ficheiro:Forte de Milfontes (6).jpg|Entrada do forte en 2008.
Ficheiro:Forte de Milfontes.jpg|Fachada occidental do forte en 2008.
Ficheiro:Villa Nova de Mil Fontes - George Landmann.jpg|Gravado da foz do río Mira, do artista inglés George Landmann, publicado en 1818. No centro é visíbel o forte.

## Notas 
## Véxase tamén
Maximino Quinteiro Vidal

**Maximino Quinteiro Vidal**, nado en Santiago de Compostela o 8 de novembro de 1909 e finado en Negreira o 13 de decembro de 1994, foi un canteiro e sindicalista galego.

## Traxectoria 
Canteiro veciño de Negreira. Afiliado á CNT, foi vicepresidente do Sindicato de Oficios Varios de Negreira. Co golpe de Estado do 18 de xullo de 1936 foi detido o 24 de setembro. Internado na prisión de Santiago de Compostela, o 10 de marzo de 1937 intentou fuxir xunto con Manuel José Calvo Suárez, pero volvéronos prender en Logrosa. Xulgado en Santiago de Compostela en consello de guerra o 30 de marzo xunto con Elena Suárez Suárez, Benjamín Troitiño Beiro, Ramón Pose Suárez, Juan Barros Manteiga e outros veciños de Negreira, foi condenado a 15 anos de prisión. Cumpriu condena na cadea de Santiago de Compostela. Despois trasladárono ao cárcere de Astorga e máis tarde ao de Lugo onde ingresou o 25 de novembro de 1939. Abríronlle expediente de responsabilidades políticas en xuño de 1938. Saíu en liberdade provisional o 9 de xullo de 1940. Volveu traballar de canteiro na Ponte Maceira, Ordes, A Coruña, Santa Comba e Asturias. Finou en Negreira o 13 de decembro de 1994 con 85 anos.
## Vida persoal 
Casou con Manuela Costa Lapido o 13 de novembro de 1941, e foi pai de Maximino, María Luz e Herminio Quinteiro Costa.
## Notas 
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* Expediente procesual de Maximino Quinteiro Vidal
Gemini (asistente virtual)

**Gemini**, coñecido anteriormente como **Bard**, é unha familia de modelos de linguaxe de grande escala e un asistente persoal intelixente de Google. Anunciado inicialmente como Bard, foi construído na familia de modelos de idiomas LaMDA e despois evolucionou para a familia de modelos xemelgos, que son nativamente multimodais. Creouse como unha resposta directa ao éxito repentino e masivo do OpenAI ChatGPT, e foi lanzado nunha versión limitada en marzo de 2023. Dende entón, sufriu unha reformulación de capacidade e marca importantes, sendo substituídas por unha versión máis avanzada en febreiro de 2024, impulsada polo modelo Gemini 1.0 Pro e, posteriormente, por Gemini 1.5. O desenvolvemento lévano moitos equipos de Google, especialmente Google Brain e DeepMind, que se fundiron nunha única unidade, Google DeepMind en 2023 para consolidar os esforzos de investigación en intelixencia artificial da compañía.

## Notas
Copilot (asistente virtual)

**Copilot** é un asistente virtual de intelixencia artificial xerativa desenvolvido por Microsoft que está dispoñible en Windows 11. Emprega un modelo de linguaxe a grande escala para xerar texto, traducir linguas, escribir diferentes tipos de contido creativo e responder preguntas formuladas dun xeito informativo. Tamén pode realizar algunhas tarefas en Windows 11, como escribir código, crear presentacións e editar documentos. Está dispoñible en dúas versións: **Copilot para Windows 11**, para todos os usuarios, e **365 Copilot**, que só está dispoñible para subscritores de Microsoft 365 (anteriormente Microsoft Office).

## Notas
Roberto Fernández Negreira

**Roberto David Fernández Negreira**, nado en Negreira cara a 1907, foi un carpinteiro e sindicalista galego.

## Traxectoria 
Carpinteiro en Negreira. Secretario da Sociedad Obrera de Negreira. Militante de Izquierda Republicana. Co golpe de Estado do 18 de xullo de 1936 acudiu a Santiago de Compostela para defender a República e despois fuxiu ao monte. Estivo agochado na súa casa emparedado nuha habitación oculta ata que foi descuberto e detido o 14 de novembro de 1938. Encartado na causa 705/36, foi xulgado en Santiago de Compostela en consello de guerra e condenado a 12 anos de prisión. Cumpriu condena na Prisión Provincial da Coruña, de onde saíu en liberdade provisional en agosto de 1940. Abríronlle expediente de responsabilidades políticas en xaneiro de 1940.

## Notas
Manuela Fernández Freire

**Manuela Fernández Freire**, nada en Ames cara a 1897, foi unha xornaleira galega vítima da represión sexual no franquismo.

## Traxectoria 
Xornaleira de Pedras. Foi detida en 1940 e ingresada no depósito municipal de Negreira. Xulgada por escándalo público por vida marital sen estar casada con José Míguez Enjo, foi condenada o 27 de novembro de 1940 a catro anos e dous meses de prisión. Cumpriu condena na Prisión de Mulleres de Betanzos, onde ingresou o 21 de setembro de 1940. O 10 de febreiro de 1942 foi trasladada á prisión de Tarragona, e de alí pasou á Prisión Especial de Santa María del Puig (Valencia) o 1 de abril de 1943. Saíu en liberdade condicional da Prisión Especial de Santa María del Puig en xaneiro de 1944.
## Notas 
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* Causa do Xulgado de Negreira sobre escándalo público do que se acusa a Manuela Fernández Freire, veciña de Ames, e a José Míguez Enjo, veciño de Covas, por vida marital sen estar casados e abusos deshonestos a menores
Asclepíades Farmación

**Asclepíades Farmación** (en latín *Asclepiades Pharmacion*, en grego antigo *Ἀσκληπιάδης Φαρμακίων*), tamén coñecido como **Asclepiades o Mozo** (*Asclepiades Juvenis*) foi un médico que probabelmente viviu a finais do século I ou principios do século II, xa que cita a Andrómaco, Dioscórides Pedacio, Escribonio Largo e el mesmo é citado por Galeno.

O seu alcume debíase aos seus grandes coñecementos en farmacia, e sobre este tema escribiu unha obra dividida en 10 libros, cinco sobre remedios externos e cinco sobre internos. Galeno cita esta obra varias veces, e sempre con admiración.
## Notas
Asclepíades Filofísico

**Asclepiades Filofísico** (en latín *Asclepiades Philophysicus* en grego antigo Ἀσκληπιάδης Φιλοφυσικός) foi un médico que probabelmente viviu no século -II, ou pouco antes. Aparece mencionado por Galeno, quen conservou algunhas das súas fórmulas.
## Notas