Balaenoptera

***Balaenoptera*** é un xénero de cetáceos misticetos da familia dos balenoptéridos, único da subfamilia dos balenopterinos (*Balaenopterinae*).

Este xénero comprende oito especies de rorcuais, todas as da familia excepto o xibardo (*Megaptera novaeangliae*) que, por si só, constitúe a outra subfamilia, a dos megapterinos (*Megapterinae*).

A especie *Balaenoptera omurai* foi descrita en 2003.

## Taxonomía 
### Descrición 
O xénero *Balaenoptera* foi descrito en 1804 polo zoólogo francés Bernard-Germain de Lacépède na páxina 114 da súa obra *Hist. Nat. Cetacees*.

### Etimoloxía 
Lacépède construíu o termo *Balaenoptera* a partir dos elementos do latín científico *Balaen-*, tirado do latín *bālæna*, 'balea' (que, á súa vez, deriva do grego antigo φάλαινα *phálaina*), e *-ptera*, derivado do grego antigo πτερόν *pterón*, 'á' (intercalando un *-o-* para facilitar a pronuncia), en alusión ás longas aletas pectorais das súas especies. Literalmente: 'as baleas con ás'.

### Sinónimos 
Ademais de polo nome cuñado por Lacépède, o xénero coñécese tamén polos sinónimos seguintes:
* *Cuvierius* Gray, 1866
* *Pterobalaena* Eschricht, 1849
* *Rorqualus* Cuvier, 1836
* *Catoptera* Rafinesque, 1815

### Clasificación 
O xénero *Balaenoptera* comprende as sete especies (oito, para algúns autores) seguintes:  
** *Balaenoptera edeni* Anderson, 1878 
** *Balaenoptera musculus* Linnaeus, 1758
** *Balaenoptera omurai* Wada, Oishi & Yamada, 2003 
** *Balaenoptera physalus* Linnaeus, 1758

## En Galicia 
En augas próximas ás nosas costas, segundo a biibliografía dispoñíbel, pódense encontrar varias especies do xénero *Balaenoptera*.

Na *Lista patrón de vertebrados de Galicia* da SGHN, publicada no Tomo I da *Xeografía de Galicia* dirixida por Pérez Alberti, aparecen as dúas especies seguintes (indícanse os nomes vulgares galegos propostos):
* *Balaenoptera physalus* – rorcual de Bryl 
* *Balaenoptera borealis* – rorcual boreal

Pola súa pare, no *Vocabulario multilingüe* dos profesores Lahuerta e Vázquez, cítanse (o que no quere dicir que *forzosamente* teñan que frecuentar augas galegas, senón só que teña nome no noso idioma), relaciónanse as seguintes:
* *Balaenoptera acurrostrata* – rorcual alibranco
* *Balaenoptera musculus* – rorcual azul
* *Balaenoptera edeni* – rorcual de Bryde ou balea de Bryde
* *Balanoptera physalis*  – rorcual común
* *Balaenopterus borealis*  – rorcual de pintas

Finalmente, na moderna *Guía dos mamíferos de Galicia*, os seus autores, Díaz d'a Silva e Cartelle, consideran catro especies (e inclúen os catro mapas de distribución correspondentes):
* *Balaenpotera acurrostrata* – balea alibranca
* *Balenoptera borealis* – balea de pintas
* *Balaenoptera musculus* – balea azul
* *Balaenoptera physalus* – balea común

**Nota:** sobre os nomes galegos destes rorcuais (ou baleas) véxase o artigo Balenoptéridos e a súa páxina de conversa.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Bibliografía 
* Carwardine, M. (1995): *Ballenas, delfines y marsopas. Guía visual de todos los cetáceos del mundo*. Barcelona: Omega. ISBN 978-84-282-1037-3.
* Díaz d'a Silva, J. I. e Cartelle, Y. (2007): *Guía dos mamíferos de Galicia*. A Coruña: Baía Edicións. ISBN 978-84-96893-20-7.
* Duguy, R. e Robineau, D. (1987): *Guía de los mamíferos marinos de Europa*. Barcelona: Omega. ISBN 978-84-282-0811-5.
* Lahuerta Mouriño, Fernando e Francisco X. Vázquez Álvarez (2000): *Vocabulario multilingüe de organismos acuáticos*. Santiago: Xunta de Galicia. ISBN 978-84-453-2913-8. 
* Pérez Alberti, A. (dir.) (1982): *Xeografía de Galicia. Tomo I. O medio*. A Coruña: Edicións Sálvora. ISBN 978-84-85779-12-6.
* Perrin, William F., Bernd Würsig & J. G. M. Thewissen (eds.) (2002): *Encyclopedia of Marine Mammals*. 2ª ed. San Diego: Academic Press. ISBN 978-0-12-373553-9
* Schokkenbroek, Joost C. A. (2008): *Trying-out: An Anatomy of Dutch Whaling and Sealing in the Nineteenth Century, 1815-1885.* Amsterdam: Aksant Academic Publishers. ISBN 978-90-5260-283-7.
* Tönnesen, J. N. & Arne Odd Johnsen (1982): *The history of modern Whaling.* Londres: C. Hurst & Co. ISBN 978-0-905838-23-6; Canberra: Australian National University Press. ISBN 978-0-7081-0749-2; Berkeley, California, USA: University of California Press. ISBN 978-0-520-03973-4.
* Wilson, D. E. & Reeder, D. M. (eds.) (2005): *Mammal Species of the World. A Taxonomic and Geographic Reference*. Third edition. Baltimore, Maryland, USA: The Johns Hopkins University Press. ISBN 978-0-8018-8221-4.

### Outros artigos 
* Cetáceos
* Misticetos
* Balenoptéridos
* Balenopterinos
* Caza de baleas
* Caza de baleas en Galicia

### Ligazóns externas 
* List of Marine Mammal Species and Subspecies en Society for Marine Mammalogy .
* Coordinadora para o Estudo dos Mamíferos Mariños (CEMMA) .
* Sociedad para la Conservación de Ballenas y Delfines / Whale and Dolphin Conservation Society (WDCS) 
* FAO-OMS (1993): *Marine mammals of the world* .