open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Sendeiro

miniatura|Sendeiro na ruta da Carballeira, Sobrado
Un **sendeiro** é un camiño estreito ou unha pequena estrada sen pavimentar, empregada para ir a pé.

## Historia 
Os animais crearon os primeiros camiños, que foron "posteriormente adaptados aos humanos". Máis adiante, os agricultores trasladaban o gando ao mercado ao longo de vías pecuarias e coa transhumancia creáronse camiños. Máis recentemente, as antigas vías industriais, como as vías ferroviarias e os camiños de sirga das canles, transformáronse en rutas recreativas.

Moitas rutas históricas, como a Ruta da Seda, a Ruta do Ámbar e a Estrada Real do Imperio Persa, existían antes da era cristiá e cubrían grandes distancias.

O Post Track, unha calzada prehistórica no val do río Brue nos Somerset Levels, Inglaterra, é un dos camiños construídos máis antigos coñecidos.

A idea de seguir un camiño ou unha pista para facer exercicio ou pracer desenvolveuse en Europa durante o século XVIII e xurdiu por mor do cambio de actitude ante a paisaxe e a natureza asociada ao movemento romántico. En tempos anteriores, camiñar xeralmente indicaba pobreza e estaba asociado coa vagabundaxe. Nos séculos anteriores realizábanse longas camiñadas como parte das peregrinacións relixiosas e esta tradición continúa en todo o mundo.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Bibliografía 
*
Victoriano López García

**Victoriano López García**, nado en Mondoñedo o 22 de marzo de 1910 e finado en Madrid o 31 de agosto de 1995, foi un enxeñeiro e profesor galego, o primeiro director do Instituto de Investigacións e Experiencias Cinematográficas (IIEC).

## Traxectoria 
miniatura|Placa na casa natal de Victoriano López García en Mondoñedo.

Neto do dono do Cine Galicia de Mondoñedo. Estudou o bacharelato en Vigo e Enxeñería Industrial en Bilbao. Afeccionado ao cine e con estudos técnicos sobre a materia, promoveu a Escola Especial de Enxeñeiros Industriais de Madrid, da que foi catedrático, facendo deste centro punto de referencia para a ensinanza e o estudo cinematográfico. Foi xefe da Subcomisión Reguladora do Cine e co apoio da peña de amigos do bar “La Elipa”, de Madrid, crearon o Instituto de Investigacións e Experiencias Cinematográficas en 1947, do que Victoriano foi o primeiro director. Colaborou en *Primer Plano*, *Radiocinema*, *Espectáculo* e *Revista Internacional de Cine* e fundou, con Manuel Cerezales, e dirixiu a revista *Cine Experimental* (1944-1945). Foi xefe da Sección de Industria do Servizo de Ordenación Económica da Cinematografía, xefe da Sección de Créditos do Instituto Nacional da Cinematografía, secretario Técnico do mesmo Instituto, Xefe da Sección de Mercados Cinematográficos, delegado do Ministerio de Industria no Sindicato Nacional do Espectáculo, xefe do Negociado de Distribución da Subdirección Xeral de Cinematografía do Ministerio de Información e Turismo; representou a España en varios congresos internacionais. Finou en Madrid o 31 de agosto de 1995.

## Publicacións 
* *Lecciones sobre cinematografía*, 1941.

* *Técnica del cine sonoro, en color y en relieve*, 1943.
* *Electroacústica*, 1963.
* *Acústica*, 1971.
* *Chequeo al cine español*, 1972.

### En colaboración 
* *La industria cinematográfica española*, 1945.
* *La industria de producción de películas*, 1955.

## Recoñecementos 
* Premio Goya de Honra 1990.

## Vida persoal 
Casou con Emilia Muñoz e foi pai de Luis Alberto, Miguel Ángel e María Esther López Muñoz.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Bibliografía 
* 

### Ligazóns externas 
* Ficha en galegos.info
* Victoriano López García
Hôtel-Dieu de París

O **Hôtel-Dieu de París** é o hospital máis antigo da cidade de París.

Está asociado coa Facultade de Medicina París-Descartes.

Está situado na beira esquerda da Île de la Cité, cerca da Catedral de Notre-Dame de París. 

O nome "Hôtel-Dieu" significa Casa de Deus e emprégase en Francia para designar ao hospital principal dunha cidade.

## Historia 
O hospital foi fundado polo bispo Landerico de París o 26 de xuño do 651, e ao longo da súa existencia traballaron nel numerosos médicos e cirurxiáns que pasaron á historia da medicina, entre eles:

*Giovanni Forlenze
*Xavier Bichat
*Guillaume Dupuytren
*Pierre Joseph Desault
*Joseph Récamier
*Paul Georges Dieulafoy
*Armand Trousseau
*Jean-Nicolas Corvisart
*Ambroise Paré  

## Notas 
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
*Páxina-web: http://www.aphp.fr
Universidade de Montpellier

A **Universidad de Montpellier** é unha das máis antigas de Francia. Forma parte do Grupo Coimbra, e ten 1900 profesores, 41&nbsp;000 estudantes, e 1700 estudantes de doutoramento.

## Historia 
miniatura|esquerda|180px|Bula *Quia Sapientia*, na que o papa Nicolao IV confirma a fundación da Universidade de Montpellier
A Universidade de Montpellier foi fundada en 1220 polo cardeal Conrado de Urach, e confirmada polo papa Nicolao IV nunha bula en 1289, na que reunía todas as escolas centenarias da cidade nunha universidade. 

A cidade de Montpellier foi un dos principais centros do saber da Idade Media en Francia.

A Universidade foi suprimida durante a Revolución francesa en 1793 e restablecida en 1896.

En 1968 a cidade tiña diversas escolas politécnicas superiores, públicas e privadas, e a Universidade dividiuse en tres:

*A Universidade de Montpellier I, cuxa sede está en Montpellier, con dous campus en Nîmes e Albaret-Sainte-Marie, cuns 21&nbsp;000 estudantes.
*A Universidade de Montpellier II, con campus en  Montpellier, Nîmes e Béziers, cuns 15&nbsp;000 estudantes.  
*A Universidade de Montpellier III, tamén chamada Universidade Paul-Valéry, con campus en Montpellier e Bèziers, cuns 16&nbsp;000 estudantes. 

Porén, desde 2009 estudábase un proxecto para unificar todos os campus nunha grande Universidade. E en 2015 recreouse a Universidade de Montpellier, fusionando as Universidades de Montpellier I e II, quedando fóra a Universidade Paul-Valéry. 

## Notas 
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
*Web oficial da Universidade Montpellier I .
*Video de presentación da Universidade Montpellier II
*Web oficial da Universidade Montpellier III .
Selección de fútbol de Galicia de afeccionados

A **selección de fútbol de Galicia de afeccionados** é o equipo representativo de Galicia nas competicións de fútbol amador. Participou en dúas edicións da Copa das Rexións da UEFA e gañou a edición de 2023.

## Historia 
A selección galega de afeccionados naceu en 1965, xunto a outras seleccións rexionais de afeccionados de España, co propósito de promover o fútbol non profesional e con vistas á participación na nova Copa da UEFA Amateur, que celebraría a súa primeira edición en 1967. A primeira convocatoria constou de 20 futbolistas, entre eles Ramón Búa, Luis García Mosquera, Quique Costas, Machicha ou Lito.

Realizou a súa estrea o 18 de setembro de 1965 contra Asturias no Molinón, caendo por 5-1. Con todo, o gran pulo do equipo chegou trala creación por parte da UEFA da Copa das Rexións en 1999. Dende entón a selección *amateur* galega participa cada dous anos na fase nacional do torneo, cuxo campión disputa a fase final contra outras rexións europeas. En 2010, con Carlos Ballesta como seleccionador, Galicia proclamouse campioa do torneo nacional, despois de vencer a Andalucía na final de Portonovo, accedendo así á Copa das Rexións propiamente dita, celebrada en Malta en 2011. Encadrada no grupo 1, xunto con Württemberg, Ftiótide e a selección anfitrioa, gañou por 3-1 ao equipo grego, empatou cos alemáns e goleou por 6-0 a Malta. A pesar de ter os mesmos puntos que o Württemberg, non conseguiu o pase á seguinte rolda, pois só o facía o primeiro de cada grupo e a diferenza de goles favoreceu ao equipo alemán, despois de que lle marcase 14 goles á selección de Ftiótide no último partido.

En marzo de 2020 a selección galega gañou o seu segundo campionato nacional, derrotando na final a Andalucía, e conseguiu así o seu segundo pase á fase europea do torneo. Esta foi adiada por mor da pandemia de COVID-19 e deu inicio en 2022. O equipo de Iván Cancela derrotou no primeiro encontro na Lomba a Liubliana (3-0) e no segundo a Xenebra. No terceiro e decisivo encontro, contra Pest, adiantouse no marcador cun gol de Adri Otero, e aínda que os húngaros empataron nos instantes finais do tempo de desconto, Galicia logrou o primeiro posto do Grupo 7 e a clasificación para a fase final de 2023.
[miniatura|Galicia erguendo a copa de campioa da [Copa das Rexións da UEFA en 2023.]]

## Xogadores 
### Última convocatoria 
## Palmarés 
* **Copa das Rexións da UEFA** (1): 2023
* **Fase estatal da Copa das Rexións da UEFA** (2): 2010, 2020

## Notas 
## Véxase tamén 
### Outros artigos 
* Selección de fútbol de Galicia
Azida

miniatura|Ión azida
miniatura|Grupo funcional azida 
**Azida** é o anión coa fórmula N3− . É a base conxugada do ácido hidrazoico (HN3). N3− é un anión lineal isoelectrónico con CO2 e N2O. 

Pola teoría de ligazón de valencia, a azida pódese describir mediante varias estruturas de resonancia, sendo unha importante N − =N + =N − . 

A azida tamén é un grupo funcional en química orgánica, RN3. 

A aplicación predominante das azidas é como propulsor nos airbags.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Outros artigos 
* Azida de chumbo
Banda Municipal de Música de Santiago de Compostela

A **Banda Municipal de Música de Santiago de Compostela** (**BMSC**) é unha banda de música do Concello de Santiago de Compostela. Fundada en 1848, trátase dunha das bandas de música máis antigas de Galiza. O seu director é David Fiuza.

## Traxectoria 
esquerda|miniatura|A Banda Municipal de Santiago de Compostela en 1908.
A Banda Municipal de Música de Santiago de Compostela naceu como unha agrupación de músicos afeccionados en 1848 como Banda del Hospicio, xa que estaba integrada principalmente por instrumentistas que pertencían á Casa Hospicio. Esta banda herdou instrumentos e uniformes da desaparecida Banda de la Milicia Nacional.
En 1876 a agrupación comeza a profesionalizarse da man do Concello, que regulou as condicións de acceso dos músicos que a integraban.

En 2021, logo de cinco anos sen renovar o director da agrupación, iniciouse a convocatoria pública para cubrir o posto que estaba a exercer Casiano Mouriño. O concurso non estivo exento de polémica, ao denunciar a oposición no concello compostelán que os aspirantes alleos á banda realizaran o segundo exercicio días antes dos que si tiñan vínculo coa institución. Ademais sinalouse que un dos aspirantes, músico da agrupación, encontrábase entre os instrumentistas que acompañaban aos aspirantes, unha irregularidade que foi corrixida polo Concello. Finalmente, o director carbiao David Fiuza acadou a maior puntuación e foi nomeado director da agrupación.

En xaneiro de 2022 presentou o I Concurso de Dirección da BMSC, destinado a profesionais da dirección orquestral, que se celebrou entre os días 15 e 18 de marzo dese mesmo ano no Auditorio de Galicia. Amais dun premio en metálico, a persoa gañadora tería a posibilidade de participar como director convidado da banda.

## Directores 
[miniatura|[David Fiuza, director da agrupación dende 2021.]]
A Banda Municipal de Música de Santiago de Compostela tivo numerosos directores ao longo dos seus máis de 170 anos de historia. As últimas persoas que ocuparon o posto foron:

* Xosé Carlos Seráns: 2009-2013
* Miguel Romero Llopis 2013-2016
* Casiano Mouriño: 2016-2021
* David Fiuza: 2021-

## Notas 
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* A Banda Municipal de Música de Santiago de Compostela en YouTube
Fernando Torcal

**Fernando Torcal Cabadas**, nado en Madrid o 16 de febreiro de 1940 e finado en Cesena o 15 de febreiro de 2000, foi un representante e promotor de fútbol español. Actuou como intermediario en fichaxes de destacados futbolistas da súa época e foi o principal artífice do éxito dos torneos amigables de verán en España, levando a organización de case todos eles, como o Teresa Herrera, o Ramón de Carranza ou o Joan Gamper.

## Traxectoria 
Comezou a traballar como administrativo na xestoría de seu irmán, ata que aos 20 anos se converteu no secretario do célebre representante de futbolistas Luis Guijarro. Aos 23 anos independizouse del, e despois de traballar un tempo xunto co exfutbolista Alfonso Aparicio, comezou a xestionar os seus propios negocios, principalmente os trofeos amigables de verán. En 1969 fixo de intermediario por primeira vez no Trofeo Teresa Herrera da Coruña, torneo que se encargou de organizar a partir de 1972. Durante ese tempo levou a participar no torneo a destacados clubs estranxeiros como o Bayern de Múnic de Franz Beckenbauer e Gerd Müller, ou o Ajax de Cruyff. Como representante de futbolistas participou en numerosas fichaxes como a de varios futbolistas brasileiros que chegaron ao Deportivo da Coruña durante a presidencia de Augusto César Lendoiro (Rivaldo, Flávio Conceição, Luizão) ou a de Denílson polo Betis.

En novembro de 1999, a través da empresa que montou xunto a Francisco Monteiro "Todé", Continental Sports S.L., adquiriu o 100% do Ravena, club da Serie B italiana. Con todo, só tres meses despois faleceu dun infarto nun hotel de Cesena, onde negociaba a venda de parte do club para investir posteriormente no Logroñés. Faltaba un día para que cumprise os 60 anos de idade.

## Notas
Agustín Alejos

**Agustín Alejos Alonso**, nado en Vigo o 8 de novembro de 1987, é un deportista paralímpico galego.

## Traxectoria 
miniatura|A cidade de Vigo ós seus atletas.
Xogou na Selección de baloncesto de España paralímpica nos Xogos paralímpicos de Río de Xaneiro de 2016, acadando unha medalla de prata, e tamén nos de Toquio de 2020 (celebrados en 2021).
## Notas 
## Véxase tamén 
### Outros artigos 
* Baloncesto en cadeira de rodas
### Ligazóns externas 
* Ortiz, Jesús (1/7/2021). "Test Tokio 2020. Conociendo a Agustín Alejos"  dxtadaptado.com .
Presebe

[miniatura|Presebe do poboado medieval de "Fuenteungrillo", en [Villalba de los Alcores (Valladolid, España).]]
O **presebe**, tamén chamado **cambeleira**, **comedeira** ou **manxadoira**, é o recipiente ou lugar onde comen os animais. Pode fabricarse de madeira (como un caixón ou unha artesa), de barro ou ben ser obra de albanelaría ou labrarse directamente en pedra. Por extensión, tamén se chama presebe ao edificio ou lugar dedicado a alimentar os animais. É un termo latino que procede da voz «praesēpe».

## Tipoloxía 
O presebe rural tradicional, elemento común en todo tipo de cortes e currais dende que o ser humano se iniciou na práctica da explotación gandeira, foi variando a súa tipoloxía a través dos séculos. De pedra ou barro cocido onde non había madeira, e con moi diversos deseños onde o artesán carpinteiro podía aplicar o seu enxeño, a partir do século XIX empezaron a fabricarse os primeiros presebes metálicos, estruturas que foron evolucionando até invadir o sector gandeiro.

Ficheiro:Giovanni Segantini Kuh im Stall.jpg|*Vaca nunha corte* comendo nun presebe, óleo de Giovanni Segantini, contra o ano 1899.
Ficheiro:Crockshard Farm cattle in Goodnestone Road - geograph.org.uk - 667680.jpg|Moderno presebe metálico circular nunha corte de gando vacún, en Gran Bretaña.
Ficheiro:Näs ko.jpg|Bañeira reciclada como presebe nunha vaquería sueca.

O presebe da tradición cristiá do nacemento do Neno Xesús deixou paso, na era da reciclaxe a bañeiras que serven de comedeiro e bebedoiro aos animais en numerosas paisaxes rurais gandeiras.

## Notas
Francisco Vera

**Francisco Vera** (cuxo nome completo é **Francisco Javier Vera Manzanares**) nado en Villeta en 2009, é un neno prodixio e activista de cambio climático colombiano. Recibiu numerosas ameazas de morte debido ao seu activismo. No ano 2022, publicou o seu primeiro título, co título: *¿Qué es el cambio climático?*

Francisco é o creador de *Conversaciones con Francisco*, unha serie de Instagram onde fala con persoas relavantes de todo o mundo sobre o cambio climático e o coidado do medio ambiente.

## Notas
Óscar Rodríguez

**Óscar Rodríguez Arnaiz**, nado en Talavera de la Reina, Toledo, o 28 de xuño de 1998, é un futbolista español que xoga coma centrocampista no Real Club Celta de Vigo na Primeira División de fútbol de España, onde xoga en calidade de cedido polo Sevilla FC.

## Notas
## Véxase tamén
### Outros artigos
* Sevilla FC
* Real Madrid Castilla

### Ligazóns externas 
* Oscar Rodríguez Perfil do xogador en *Transfermarkt*.
Episkepsis

***Episkepsis*** (en grego: ἐπίσκεψις; romanizado.: *episkepsis*, literalmente "coidado, inspección"; pl. ἐπισκέψεις, *episképsiis*) era un distrito fiscal do Imperio Bizantino Medio (séculos X-XIII). Nun sentido estritamente técnico, referíase a un dominio ou outras propiedades, incluíndos nalgúns casos vilas ou cidades enteiras, destinadas ao sustento de membros da familia imperial, casas nobres ou igrexas e mosteiros. 

Como demostrou o historiador Paul Magdalino, estas *epíscepses* situáronse, na súa maioría dos casos, nas costas costeiras do mar Exeo, que comprendían a mellor terra cultivable do Imperio, ou en zonas fértiles do interior como Tracia e Tesalia. A partir do século XII, tamén pasou a referirse ás partes financeiras dos themas. 

O termo tamén denotaba a administración diaria dalgunhas propiedades, especialmente a propiedade imperial, e no século XII referíase ás divisións fiscais dos themas.

## Historia 
Como institución, a *episkepsis* existía xa no século IX, ao mencionar aos *episketitas* -os responsables do devandito territorio- en función do *oikeiakon*, un *sekreton* creado por Basilio II. Aínda que ao longo da súa existencia, na historia bizantina, designou as posesións imperiais, estes predios ou leiras podían ser clasificadas en tres tipos: imperiais, persoais (dos nobres) e eclesiásticas. Algúns dos exemplos destes territorios pertencían a Macedonia, Mileto e Alopekai.

Unha *episkepsis* podíase transformar nunha *kouratoria* en caso de estabilidade e aumento dos ingresos. Por exemplo, Seleukia foi unha *episkepsis* durante o século X, pero máis tarde constituíu a gran *kouratoria* de Tarso.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Bibliografía 
* 
* 
* 
* 

### Outros artigos 
* Themas
Poromera fordii

***Poromera fordii*** é unha especie de lagarto da familia dos lacértidos, subfamilia dos lacertinos, e tribo dos Lacertini, a única do xénero *Poromera*.

A especie é endémica do oeste da África central.

## Taxonomía 
### Descrición 
#### Xénero 
O xénero foi descrito en 1887, polo biólogo belga, nacionalizado británico, George Albert Boulenger.

### Sinónimo 
Ademais de polo nome actualmente válido, a especie coñeceuse tamén polo sinónimo:
**Tachydromus fordii* Hallowell, 1857 (protónimo)

## Notas 
## Véxase tamén 
### Outros artigos 
*Lacértidos
*Lacertinos
Daniel Soutullo

**Daniel Soutullo España**, nado en Vigo o 18 de febreiro de 1957, é un profesor e escritor galego.

## Traxectoria 
Licenciado en Bioloxía pola Universidade de Santiago, é catedrático de Bioloxía e Xeoloxía no IES Monte da Vila do Grove.

É autor de artigos sobre a súa especialidade en *Grial*, *Página abiert*a etc.

## Obra 
### Galego 
* *De Darwin ao ADN* (1997). Santiago: Laiovento. 150 páxs. ISBN 9788487847882.
* *Os xenes e o futuro humano* (1998). Santiago: Laiovento. 92 páxs. ISBN 978-84-89896-26-7. En castelán *Los genes y el futuro humano* (2000, Ed. Talasa).
* *Sobre clons e xenes: ensaios sobre as implicacións sociais da bioloxía* (2001). Santiago: Laiovento. ISBN 84-89896-92-5.
* *Historia do ADN. 40 anos de revolución biotecnolóxica* (2016). Vigo: Xerais. 168 páxs. ISBN 9788491210450.
* *Visións de Darwin. Vida e pensamento do fundador da teoría da evolución* (2022). Vigo: Xerais. 224 páxs. ISBN 978-8411101516.
[miniatura|Presentando *Visións de Darwin. Vida e pensamento do fundador da teoría da evolución* na Libraría Paz de [Pontevedra, con Sara Vila e Xurxo Mariño.]]

### Castelán 
* *La explosión demográfica mundial* (1994). Madrid: Talasa Ed. ISBN 84-88119-27-5.
* *La eugenesia. Desde Galton hasta hoy* (1997). Madrid: Talasa Ed. 224 páxs. ISBN 978-8488119513.
* *Biología, cultura y ética. Crítica de la sociobiología humana* (2005).  Madrid: Talasa Ed. 138 páxs. ISBN 9788496266070.
* *Las células madre, el genoma y las Intervenciones genéticas* (2006). Madrid: Talasa Ed. 312 páxs. ISBN 978-8485781997.

## Premios 
* 2005: Premio de investigación en bioética da Fundació Víctor Grífols i Lucas de Barcelona por *Biología, cultura y ética. Crítica de la sociobiología humana*.

## Notas
Gran Premio dos Estados Unidos de 2022

O **Gran Premio dos Estados Unidos de 2022** (oficialmente **Formula 1 Aramco United States Grand Prix 2022**) foi unha carreira de Fórmula 1, que se celebrou no Circuíto das Américas no Condado de Travis preto de Austin, Texas o 23 de outubro de 2022. A carreira, celebrouse sobre cincuenta e seis voltas, foi a décimo novena proba da tempada de Fórmula Un de , e marcou a cuadraxésima terceira vez que o Gran Premio dos Estados Unidos disputouse como unha proba do Campionato do Mundo desde o seu inicio en , e a décima vez que o evento foi organizado neste circuíto.

## Antecedentes 
Antes deste evento, a FIA anunciou que abandonaría a rotación do cargo de director de carreira entre Niels Wittich e Edoardo Freitas, sendo o primeiro nomeado o único director de carreira para esta carreira e as outras tres roldas restantes do campionato deste ano debido á impopularidade do sistema de rotación entre pilotos e equipos e críticas dirixidas a Freitas pola súa toma de decisións na rolda anterior, o Gran Premio do Xapón.

## Pneumáticos dispoñibles 
## Cualificación 
### Clasificación da cualificación 
## Carreira 
### Clasificación da carreira 
### Posicións logo da carreira
;Clasificación no campionato de pilotos

**Clasificación do campionato de construtores**

* **Nota**: Só están incluídos os cinco primeiros postos en ambos os grupos de clasificación.

## Notas
;Referencias

## Véxase tamén
### Bibliografía
### Outros artigos
### Ligazóns externas
Begoña Castellanos García

**Begoña Castellanos García**, nada en 1967, é unha deseñadora de moedas española.

## Traxectoria 
Begoña Castellanos García, gravadora da Real Casa da Moeda - Fábrica Nacional de Moeda e Timbre (RCM-FNMT), de Madrid, igual que o seu marido, Luis José Díaz Salas, é a autora de máis de medio cento de moedas, tanto circulantes como conmemorativas, dos sistemas da peseta e do euro.

En 1993 deseñou a súa primeira moeda, a de 10 pesetas co busto de Joan Miró, e durante a década de 1990 creou varias das moedas máis populares de curso legal en España co seu valor en pesetas.

Coa Chegada do euro, o seu deseño co busto de Miguel de Cervantes foi o escollido para os anversos da serie divisionaria de moedas de 10, de 20 e de 50 céntimos de euro. De igual xeito, foi a creadora de varias moedas circulantes conmemorativas de dous euros e doutras cuñaxes da RCM-FNMT destinadas especificamente ao coleccionismo e ao investimento. 

## Escolma de traballos 

Ficheiro:1995 5 Pesetas.jpg|5 pesetas (1995). Asturias.
Ficheiro:1993 10 Pesetas.jpg|10 pesetas (1993). Joan Miró.
Ficheiro:ESP-25ptas12.jpg|alt=25 pesetas (1999). Navarra.|25 pesetas (1999). Navarra (reverso).
Ficheiro:1993 50 Pesetas.jpg|50 pesetas (1993). Estremadura.
Ficheiro:2000 2000 Pesetas.jpg|alt=2.000 pesetas (2000). Carlos V.|2.000 pesetas (2000). Carlos V (reverso).

## Notas 
## Véxase tamén 
### Outros artigos 
* Lista de deseñadores das moedas de euro
Circuíto urbano de Las Vegas

O **circuíto urbano de Las Vegas** é un circuíto urbano planificado para a Fórmula 1 en Las Vegas.

Desde a tempada de , o Gran Premio de Las Vegas dispútase nun circuíto urbano, con forma de porco invertido, ten 6´201 quilómetros de lonxitude e 17 curvas. É máis ou menos o mesmo lugar que o circuíto urbano utilizado nos anos 80. O Gran Premio realizarase en sentido antihorario e comezará nun antigo aparcadoiro onde se construirá unha parte permanente do circuíto. A primeira curva é unha curva de forquita despois da cal o circuíto xira á esquerda e despois cun rápido xiro á dereita ata a parte da rúa do circuíto. Despois de 800 m por Koval Lane hai un xiro lento de 90 graos á dereita seguido dun longo xiro suave á esquerda ao redor do estadio MSG Sphere. Sands Avenue ten dous xiros rápidos seguidos por un xiro lento á esquerda cara a Las Vegas Boulevard, máis coñecida como Las Vegas Strip. Trátase dun longo tramo de 1.9 km (incluíndo unha lixeira curva á esquerda) no que se pode circular a todo gas. Despois dunhas curvas lentas e cerradas ata Harmon Avenue, unha recta de 800 m seguida dun xiro rápido á esquerda volve á parte permanente do circuíto.

## Características 
* Capacidade espectadores: 100.000
* Lonxitude do circuíto: 6´201 quilómetros.
* Distancia da carreira de Fórmula 1: 50 voltas = 310´05 quilómetros. 17 curvas en total (10 esquerda, 7 dereita).
* Configuración aerodinámica: alta. Velocidade máxima estimada - km/h con DRS, - km/h sen DRS
* Aceleración a fondo: -% do tempo de volta.
* Tempo de freado: % do tempo da volta.
* Total de combustible necesario para a distancia de carreira:  
* Consumo de combustible:  kg por volta.
* Cambio de marchas por volta: 
* Número de zonas de freado: 
* Desgaste dos freos: 
* Desgaste dos pneumáticos: 
* Distancia dos Boxes: 
* Perda de tempo nunha parada en boxes: 
* Tempo total necesario para a parada en boxes: - segundos (media)
* Efecto de combustible (custo en tempo por volta de 10&nbsp;kg de combustible transportado): - segundos.
* Marca volta: 

### Todos os gañadores de Fórmula 1, no circuíto urbano de Las Vegas 
## Notas
;Referencias

## Véxase tamén
Banda de Gaitas Municipal de Carballo

A **Banda de Gaitas Municipal de Carballo** é unha banda de gaitas do Concello de Carballo, Galiza. 

Os inicios da agrupación remóntanse ao ano 1998, cando un reducido número de alumnos do CMUS de Carballo empezan a reunirse baixo a batuta de Raquel Pato Lorenzo, profesora na devandita institución.

Non obstante, os inicios formais e oficiais da Banda de Gaitas datan do ano 1999, grazas a Mario Seoane Blanco, profesor de gaita galega no Conservatorio de Carballo.

Dende 2002 é coordinada e dirixida polo malpicán Jesús Moreira Castro.

A agrupación está formada por máis de vinte integrantes.
## Notas
Distritos de Nauru

[thumb|300px|Mapa dos distritos de [Nauru.]]

Os **distitos de Nauru** son unha división adminitrativa deste país de Oceanía, composto por unha única illa que se atopa no nordeste de Australia, no océano Pacífico sur, ao sur das illas Marshall. 

A illa de Nauru está dividida en 14 distritos:

'

## Notas 
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas
* Distritos de Nauru en *www.statoids.com*
Rodrigo Andrade Olivié

**Rodrigo Andrade Olivié**, nado en Vigo o 14 de outubro de 1955 é un regatista, empresario e director de escola náutica, galego.
miniatura|A cidade de Vigo ós seus atletas.
## Traxectoria 
E licenciado en ciencias económicas.

Participou os Xogos Olímpicos de 1980 en Moscova e nos de 1984 nos Ánxeles.

Reside en Barcelona, onde dirixe unha escola náutica.

## Véxase tamén 
### Bibliografía 
* 
* 
* 

### Outros artigos 
* Soling
* Vaurien
Luis José Díaz Salas

**Luis José Díaz Salas**, nado en 1967, é un deseñador de moedas español, coñecido pola súa imaxes dos reis Xoán Carlos I e Filipe VI nos anversos das moedas de un e de dous euros de España.

## Traxectoria 
Luis José Díaz Salas leva traballando desde 1986 como deseñador e gravador de moedas na Real Casa da Moeda - Fábrica Nacional de Moeda e Timbre (FNMT), de Madrid, igual que a súa esposa, Begoña Castellanos. Díaz Salas é autor de máis dun cento de moedas, tanto circulantes como conmemorativas, dos sistemas da peseta e do euro. que en 1993 incorporou a novidade técnica coñecida como "imaxe latente", para dificultar a falsificación. Durante a década de 1990 creou varias das moedas máis populares de curso legal en España co seu valor en pesetas, así como un bo número de moedas conmemorativas.

Coa chegada do euro, o seu deseño co busto do rei Xoán Carlos I foi o escollido para os anversos da serie de moedas bimetálicas de un e de dous euros, que comezaron a cuñarse en 1999. De igual xeito, a el débeselle tamén o busto de Filipe VI emitidas a partir de 2015. Ademais, foi o creador de varias moedas conmemorativas en euros cuñadas pola RCM-FNMT destinadas especificamente ao coleccionismo e ao investimento,

## Escolma de traballos 

Ficheiro:5 pesetas 1997 islas baleares.png|5 pesetas (1997). Baleares.
Ficheiro:25 pesetas 1998 ceuta.png|25 pesetas (1998). Ceuta (reverso).
Ficheiro:ESP-50ptas10.jpg|alt=50 pesetas (2000). Anverso.|50 pesetas (2000) (anverso).
Ficheiro:1993 200 Pesetas.jpg|200 pesetas (1993). Vives.
Ficheiro:1993 500 Pesetas.jpg|alt=500 pesetas (1993). Reverso.|500 pesetas (1993). Imaxe latente (reverso).
Ficheiro:1994 2000 Pesetas.jpg|2000 pesetas (1994). Banco de España (reverso).
Ficheiro:1996 2000 Pesetas.jpg|alt=2000 pesetas (1996). Goya (reverso).|2000 pesetas (1996). Goya (reverso).
Ficheiro:1997 2000 Pesetas.jpg|2000 pesetas (1997). Quixote-Cervantes (reverso).

## Notas 
## Véxase tamén 
### Outros artigos 
* Lista de deseñadores das moedas de euro
Garcilaso Rollán

**Garcilaso Rollán Sánchez**, nado en Ávila en 1957, é un pintor e deseñador de moedas español, coñecido pola súa imaxe da catedral de Santiago de Compostela nas moedas divisionarias do euro de España.

## Traxectoria 
Garcilaso Rollán Sánchez, gravador da Real Casa da Moeda - Fábrica Nacional de Moeda e Timbre (RCM-FNMT), de Madrid, é o autor de case medio cento de moedas, tanto circulantes como conmemorativas, dos sistemas da peseta e do euro.

En 1993 deseñou a súa primeira moeda, a de 25 pesetas dedicada ao País Vasco, e durante a década de 1990 creou varias das moedas máis populares de curso legal en España co seu valor en pesetas.

Coa Chegada do euro, o seu deseño da fachada da Catedral de Santiago de Compostela foi o escollido para os anversos da serie divisionaria de moedas de 1, de 2 e de 5 céntimos de euro. De igual xeito, foi o creador de variasmoedas cinmemorativas cuñadas pola RCM-FNMT e destinadas especificamente ao coleccionismo e ao investimento.

## Escolma de traballos 

Ficheiro:Img peseta 5.jpg|5 pesetas (1999). Murcia (anverso).
Ficheiro:1993 25 Pesetas.jpg|25 pesetas (1993). País Vasco (reverso).
Ficheiro:ESP-50ptas9.jpg|50 pesetas (1997). Juan de Herrera.
Ficheiro:ESP-100ptas6.jpg|100 pesetas (1999). Persoas maiores - ONU (reverso) .

## Notas 
## Véxase tamén 
### Outros artigos 
* Lista de deseñadores das moedas de euro
Antanas Žukauskas

**Antanas Žukauskas**, nado en Pienionys, Utena, o 9 de marzo de 1939, e finado en Vilnius o 27 de abril de 2022, foi un escultor, medallista e deseñador de moedas lituano, coñecido polo seu deseño dos anversos nacionais da serie de moedas en euros de Lituania.

## Traxectoria 
### Primeiros anos e formación 
Antanas Žukauskas foi o menor de tres irmáns no seo dunha familia labrega e criuouse na localidade de Bikūnai en Anykščiai, en cuxo instituto curso o ensino secundario, do que se graduou en 1959.

Xa desde 1964 participou en numerosas exposicións de arte tanto en Lituania como no estranxeiro. As súas obras atópanse en moitas coleccións, como as do Museo de Arte Lituana, o Museo Nacional de Lituania, a Fundación da Asociación de Artistas Lituanos, o Museo Vydūnas de Detmold, os Museos Vaticanos, a Galería Tretyakov de Moscova ou o Museo Balzekas de Cultura Lituana de Chicago.

## Escolma de traballos 
### Esculturas 
Escultura á maternidade (*Motinystė*) en Plungė (1972).

* Escultura-fonte *Pumpuras* de granito rosa, en Vilnius (1979).
* *Anūkas*, no Parque das Esculturas de Klaipeda (1985).
* Monumento a Vincas Kudirka en Vilkaviškis (1998).
Ficheiro:LT-2012-2litai-a.png|2 litai (2012).
Ficheiro:LT-1998-5litai-Pasaulio vaikams-a.png|5 litai (1998).
Ficheiro:LT-1999-50litų-Kęstutis-a.png|50 litu (1999).

### Moedas do euro 

Ficheiro:N22978 2 eur aversas.jpg|2 euros (2015).
Ficheiro:N22978 1 eur Lietuva 2015.jpg|1 euro (2015).

## Notas 
## Véxase tamén 
### Outros artigos 
* Lista de deseñadores das moedas de euro
Daniel Chapela

[miniatura|Presentando *Biscoito de laranxa* en [Bueu (29/06/2024) con Anna R. Figueiredo.]]

**Daniel Chapela Durán**, coñecido como **Daniel Chapela**, nado en Bueu en 1999, é un filólogo e político galego.
## Traxectoria 
Estudou o bacharelato no Instituto de Bueu, e nesa etapa encargouse voluntariamente dunha axencia de lectura en Meiro. Iniciou os estudos de Dereito na Universidade de Vigo mais, ao rematar o segundo curso, abandonounos para facer o grao de Lingua e literatura galegas na Universidade de Santiago de Compostela, que rematou no 2023. Formou parte do claustro da USC en representación do estudantado. 

Foi fundador, xunto con Sara Piñeiro e Beatriz Pereira, da asociación cultural O Arquivo das Trasnas, que organizou as xornadas "Literatura nas marxes. A creación alén do canon" e "Id’ a San Momed’. Xornadas de poesía e mar". Tamén participou na produción do documental *Xela Arias. Poeta nas marxes*.

Foi elixido coordinador de Cultura do PPdeG no congreso de maio de 2022, mais dimitiu en novembro de 2024. En outubro de 2022 rumoreouse na prensa que asumiría a dirección da revista *Dorna* en substitución de Ramón Lorenzo, mais finalmente o relevo do equipo non incluíu a Daniel Chapela, sendo nomeada directora María Xesús Nogueira. Presentouse ás eleccións municipais de 2023 de Bueu na candidatura do PPdeG e foi elixido concelleiro. En novembro de 2024 deixou o PPdG e pasou a ser concelleiro non adscrito.
* *Os fíos da vida* (2026). Con Nerea Cordeiro. Boulevar Ed. ISBN 979-13-991009-3-8. Edición limitda cosida a man.
### Edicións 
* *Narrativa inédita e dispersa*, de Luísa Villalta (2024). Vigo: Galaxia. 344 páxs. ISBN 9788411763523. 

## Premios 
* 2022: Premio Follas Novas do Libro Galego na categoría de proxecto literario en rede, por *O Arquivo das Trasnas*, con Sara Piñeiro e Beatriz Pereira.
* 2022: 2º premio no Xuventude Crea 2022, por  *Biscoito de laranxa*.
* 2024: 3º premio  do concurso literario Mazarelos. O xurado premiou a súa obra *Amelia*, unha plaquette ou pequeno conxunto de poemas.
* 2024: Premio de poesía Díaz Jácome, por *Traxedia en tres actos*.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* O autor recita poemas de Biscoito de laranxa en Bueu, 29-06-2024.
Tin Hinan

**Tin Hinan** é o nome dado polo pobo tuareg a unha raíña guerreira de prestixio do século&nbsp;IV. A súa monumental tumba atópase no Sáhara no municipio de Abalessa, na rexión de Ahaggar ou Hoggar (Alxeria). O nome significa literalmente "a das tendas", mais pode ser interpretado como "a nai da tribo" (ou "de todos nós"). Ás veces é mencionada como a "Raíña do Hoggar" ou como *Tamenoukalt*, que tamén significa "raíña".

## A raíña do Hoggar 
[ligazón=//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/4/40/Tombeau_Tin_Hinan.jpg/220px-Tombeau_Tin_Hinan.jpg|esquerda|miniatura|Maqueta da tumba de Tin Hinan, no Museo Nacional do Bardo ([Alxer)]]
A tumba de Tin Hinan foi aberta por Byron Khun de Prorok co apoio do exército francés en 1925. En 1933 fíxose unha investigación arqueolóxica máis polo miúdo. Atopouse o esqueleto dunha muller nunha liteira de madeira deitado de costas, coa cabeza mirando cara ao leste. Estaba acompañada de pezas de ouro macizo e xoias de prata, algunhas delas adornadas con perlas. No antebrazo dereito levaba sete pulseiras de prata, e no esquerdo, sete pulseiras de ouro. No corpo foron colocadas outra pulseira de prata e un anel de ouro, así como os restos dun colar de ouro e perlas.

Tamén se atoparon distintos obxectos funerarios. Estes inclúen unha Venus de estilo aurignaciano (similar á de Hohle Fels), unha copa de cristal (perdida durante a segunda guerra mundial) e unha folla de ouro co selo dunha moeda romana de Constantino I emitida entre 308 e 324 d.C.. A data coincide coa datación por carbono-14 da cama de madeira e tamén co estilo da cerámica e os mobles doutra sepultura próxima. A tumba está construída nun estilo moi popular no Sáhara.

Un estudo antropolóxico dos restos publicado en 1968 concluíu que se trataba do esqueleto dunha muller de 1,72 a 1,76 metros de altura, pertencente a unha raza mediterránea, que probabelmente non tivera fillos e era coxa debido á deformación das zonas lumbar e sacra. O corpo atópase exposto no Museo do Bardo en Alxer.

O pobo tuareg era consciente de que a tumba contiña unha muller de prestixio. Durante moito tempo circularan na rexión diversas lendas sobre ela antes de a tumba ser aberta. Segundo unha delas, Tin Hinan proviña das bravas tribos de bérberes orixinarias de Tafilete, un oasis do cordal do Atlas (no actual Marrocos), acompañada dunha serventa, Takamat. Tin Hinan tiña unha filla (ou neta), Kella, mentres Takamat tiña dúas fillas. Estas nenas disque son as devanceiras dos tuareg do Hoggar. 

Noutra versión, Tin Hinan tivo tres fillas (con nomes totémicos referidos aos animais do deserto) que foron as antepasadas tribais. A súa relixión musulmá é anacrónica, igual cá afirmación de que Kella era a súa filla ou neta, pois  a matriarca tribal Kella viviu no século&nbsp;XVII.

No século&nbsp;XIV o historiador Ibn Khaldún rexistrou unha lenda sobre unha raíña coxa, Tiski, a nai ancestral das tribos Ahaggar, moito máis próxima ao rexistro arqueolóxico.

## Notas
Sociedade Deportiva Xuvenil de Ponteareas

A **Sociedade Deportiva Xuvenil de Ponteareas** é un club de fútbol galego con sede en Ponteareas, que milita na Preferente Galicia. Fundado en 1970, viste camiseta con raias verticais vermellas e brancas e pantalón negro.

## Historia 
A primeira SD Xuvenil foi fundada o 17 de maio de 1950 por cinco mozos que decidiron montar un club deportivo con varias disciplinas, entre as que destacaban o fútbol, o atletismo e o hóckey a patíns. A palabra "Xuvenil" do nome débese á idade dos fundadores do club, todos menores de 20 anos. O club militou principalmente na Serie A e disputou catro tempadas consecutivas da Terceira División entre 1956 e 1959. Disolveuse en 1964.

O actual club fundouse en 1970, co nome de Club Puenteareas, recuperando o nome do club orixinal ao ano seguinte. Foi ascendendo polas diferentes categorías do fútbol galego e na tempada 1987/88 conseguiu o seu primeiro ascenso á Terceira División. Na súa primeira campaña na categoría estivo preto de lograr o ascenso a Segunda B, acabando subcampión do Grupo I, só por detrás do Xuventude de Cambados.
miniatura|Centro Deportivo Municipal de Pardellas.
## Campo 
O equipo xoga os seus partidos na casa no Campo de Fútbol Municipal de Pardellas.

## Datos do club 
* **Tempadas en Primeira División**: 0
* **Tempadas en Segunda División**: 0
* **Tempadas en Primeira División RFEF**: 0
* **Tempadas en Segunda División RFEF**: 0
* **Tempadas en Terceira División RFEF**: 3

## Historial en liga 
| width="0%" valign="top" |

| width="0%" valign="top" |

|}

## Notas 
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* Datos do club en futbol-regional.es .
Ján Černaj

**Ján Černaj**, nado en 1948 e finado o 30 de abril de 2011, foi un medallista e deseñador de moeda eslovaco.

## Traxectoria 
Ján Černaj cursou estudos profesionais artísticos na Escola de Artes Aplicadas SUPŠ, de Kremnica.  

Logo da súa formación, a súa carreira de corenta anos como gravador, entre 1970 e 2010, transcorreu vinculado á Casa da Moeda de Kremnica, inicialmente como artista independente e a partir de 1992 á fronte do equipo de gravadores.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Outros artigos 
* Lista de deseñadores das moedas de euro
Pavel Károly

**Pavel Károly**, nado en Šumiac, distrito de Brezno, o 24 de maio de 1951, é un medallista e deseñador de moeda eslovaco.

## Traxectoria 
Pavel Károly cursou estudos profesionais artísticos na Escola de Artes Aplicadas SUPŠ, de Kremnica, na especialidade de gravado de metal, entre os anos 1966 e 1970.

Nas súas creacións, tanto mediante cuñaxe como por fusón, fresado ou gravado á man, utiliza a modo de sinatura as súas inciais PK entrelazadas e estilizadas.

E a maiores desta serie ordinaria encargouse tamén do deseño dos anversos de varias moedas conmemorativas de dous euros de Eslovaquia, así como outras de diferentes valores faciais destinadas exclusivamente ao coleccionismo numismático e ao investimento.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Outros artigos 
* Lista de deseñadores das moedas de euro
Ivan Řehák

**Ivan Řehák**, nado en Bratislava o 2 de setembro de 1954, é un medallista e deseñador de moeda eslovaco.

## Traxectoria 
Ivan Řehák estudou Relevo de Escultura con Rudolf Pribiš na escola da Academia de Belas Artes e Deseño de Bratislava de 1973 a 1979.

Řehák é docente no departamento de Arquitectura da facultade de Enxeñaría Civil da Universidade Técnica Eslovaca en Bratislava, cidade esta na que reside.

O seu anverso da moeda de dous euros cuñada pola Casa da Moeda de Eslovaquia foi galardoado por *Krause Publications* co Premio Moeda do Ano de 2011 á mellor moeda comercial emitida en 2009.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Outros artigos 
* Lista de deseñadores das moedas de euro
María Luaces Méndez

**María Luaces Méndez**, nada en Ferrol en 1975, é unha cardióloga galega residente en Madrid.

## Traxectoria 
Estudou secundaria no IES Sánchez Cantón de Pontevedra, licenciouse en Medicina na Universidade de Santiago de Compostela (Premio extraordinario), doutorouse na Universidade Complutense de Madrid, especializouse en cardioloxía na Universidade de Pensilvania no campo de imaxe cardíaca avanzada: TAC cardíaco e Resonancia Magnética Cardíaca. *Factores determinantes e implicaciones pronósticas del tamaño de la vegetación en el primer ecocardiograma transesofágico en la endocarditis infecciosa* é a súa tese de doutoramento (2010, Madrid,  ISBN 978-84-693-1125-7).

Foi profesora asociada de Patoloxía Xeral nos Graos de Medicina, Enfermería e Fisioterapia na Universidade Rei Xoán Carlos e desde 2016 na Universidade Complutense de Madrid. Integrada no Grupo de investigación: Mecanismos moleculares e celulares das alteracións metabólicas asociadas á obesidade.

Foi cardióloga no Complexo Hospitalario de Pontevedra, no Hospital Universitario de Fuenlabrada e desde 2012 está no Hospital Clínico Universitario San Carlos de Madrid. Co-Directora da Unidade de Innovación do Hospital San Carlos na que promove e acompaña nas accións innovadoras a nivel nacional e internacional con diferentes proxectos de transformación dixital. Colabora activamente co Massachusetts Institute of Technology (MIT) no desenvolvemento de novas aplicacións de biotecnoloxía.

É autora de múltiples publicacións sobre cardioloxía en revistas especializadas.

## Véxase tamén 
### Ligazóns exteriores 
* ODIN: Open-Digital-Industrial and Networking, vídeo de You Tube, 2018
* Unidad de Innovación
* Catalyst Europe
* Gravitate Health

## Notas
Enrique Oviedo Blanco

**Enrique Oviedo Blanco**, coñecido como **Chapa**, nado nas Médulas (Carucedo) en 1910 e finado en Priaranza o 27 de novembro de 1950, foi un guerrilleiro antifranquista.

## Traxectoria 
Activista socialista das Médulas (Carucedo), foi mobilizado no exército rebelde do que desertou para incorporarse ao exército republicano. Foi detido en Pamplona cando intentaba cruzar a Francia e en marzo de 1940 fuxiu da cadea de San Marcos (León) e entrou no grupo de Manuel Álvarez Arias "Bailarín". No verán de 1940 formou parte dun grupo que intentou chegar a Portugal e tivo que regresar a León. En abril de 1942 participou no congreso de Ferradillo. En outubro de 1944 foi responsable xunto con Evaristo González Pérez "Rocesvinto" dunha das catro unidades que compuñan a Primeira Agrupación da Federación que tiña como área de actuación o este e sueste da estrada Ponferrada-Orense. Logo do congreso de reunificación da Federación en 1946, abandonou a zona de Casaio con Marcelino Fernández Villanueva e pasou á área da Cabrera nun grupo comandado por Manuel Girón Bazán. Rexeitando instrucións comunistas, non se integrou no Exército Guerrilleiro de Galicia.

O 24 de febreiro de 1949 estaba coa súa parella Asunción Macías Fernández "Pandereta", Silverio Yebra Granja, Francisco Martínez López, Alfonso Rodríguez López, Antonio López Núñez, Bernardo Álvarez Trabajo e Enrique Orozco nun grupo que tivo unha reunión cun oficial de enlace de Berlanga del Bierzo. Traizoados por Enrique Orozco, os guerrilleiros caeron nunha emboscada da Garda Civil en Vega de Espinareda na que foron asasinados Enrique Orozco e Alfonso Rodríguez López. Na primavera de 1950 Enrique Oviedo retirouse coa súa parella Asunción Macías á aldea natal dela en Paradela de Mices (Priaranza), para preparar a súa saída de España. Denunciados, o 27 de novembro de 1950, o seu refuxio foi rodeado pola Garda Civil. Crendo inútil toda resistencia, Enrique disparoulle á súa compañeira antes de suicidarse.
Faustino Ramos Díez

**Faustino Ramos Díez**, nado en Valladolid en 1923 e finado en Madrid o 11 de novembro de 1991, foi un político español.

## Traxectoria 
Mestre, licenciado en Dereito e técnico en Programación. Foi xefe do Servizo Nacional de Actividades Profesionales da Delegación Nacional de Juventudes, subdelegado nacional de Juventudes (1968-1970), delegado provincial de Información e Turismo en Biscaia (1970-1974) e presidente do Sindicato nacional da Información. Foi nomeado gobernador civil de Pontevedra en abril de 1977. Permaneceu no cargo até 1980. Finou en Madrid o 11 de novembro de 1991.
## Vida persoal 
Casou con María del Carmen Pérez e foi pai de Rosa María, Carmina, Concepción, Faustino, Rosario e Paloma Ramos Pérez.

## Recoñecementos 
* Medalla da Vieja Guardia de Falange.

## Notas
Elvira López Mourín

**Elvira López Mourín**, nada en San Martiño de Río, Láncara, en 1891 ou o 3 de setembro de 1893, foi unha enfermeira militar española e a primeira da aviación sanitaria de España.

## Traxectoria 
Elvira López Mourín naceu, segundo o Libro dos Bautismos de San Martín de Río, o 3 de setembro de 1893;  aínda que 1891 é o ano de nacemento dado por outras fontes.

Foi unha enfermeira militar de profesión sanitaria

En agosto de 1918, xunto con outras catro mulleres, formou parte da primeira promoción de enfermeiras profesionais do Hospital da Cruz Vermella de San José e Santa Adela de Madrid. Catro anos despois ingresou no Hospital de Melilla no Protectorado de Marrocos.

Na noite do 1 de novembro de 1922, durante a Guerra do Rif, que enfrontou a España e Francia contra as forzas rebeldes marroquís, formou parte dunha expedición aérea médica de tres avións. 

## Recoñementos 
En 1922 Elvira López Mourín foi considerada polos medios españois como unha heroína de guerra, sendo recibida por diversas autoridades. O 7 de novembro tivo audiencia co presidente do Consello de Ministros, José Sánchez Guerra; o día 11 a raíña Vitoria Eugenia deulle unha recepción á enfermeira; e o día 20 o rei Afonso XIII concedeulle unha audiencia no Palacio Real onde foi felicitada pola súa actuación.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* Correos: Sanidade. 2020 Ano Internacional das Enfermeiras e Matronas - Elvira López Mourín
Edward Hallowell

**Edward Hallowell**, nado en 1808 e finado o 20 de febreiro de 1860, foi un médico e herpetólogo estadounidense.

## Traxectoria 
Edward Hallowell estudou medicina na Universidade de Pensilvania, exercendo como médico en Filadelfia.

Tamén foi un notábel herpetólogo, que describiu 61 novas especies de réptiles.

En 1851, Hallowell foi elixido membro da American Philosophical Society.

## Honores 
### Epónimos 
Hallowell foi honrado cos nomes científicos de dúas especies de ras:
**Hyla hallowellii*. 
**Leptodactylus hallowelli*.

## Abreviatura 
A abreviatura **Hallowell** emprégase para recoñecer a Edward Hallowell como autoridade na descrición e taxonomía en zooloxía. 

## Notas 
## Véxase tamén 
### Bibliografía 
*Kelly, H. A. & Burrage, W. L. (1928): *Dictionary of American medical biography*. 3ª edición. Nova York: D. Appleton.