Arquipélago Alexander

O **arquipélago Alexander** (en inglés, **Alexander Archipielago**) é un arquipélago ou grupo de illas, situadas na beira da costa noroeste de América do Norte, que se estende ao longo durante unhas 300 millas (500 quilómetros, aproximadamente). Está bordeado polo océano Pacífico e comprende aproximadamente unhas 1 100 illas, que son os cumes das montañas somerxidas costeiras que se elevan abruptamente desde o océano. Administrativamente, pertence aos Estados Unidos, ao estado de Alasca.

## Características 
É unha zona bastante perigosa para a navegación, tanto polo mal tempo derivado das altas latitudes como pola amplitude das mareas na rexión. As illas están separadas da península, e entre elas, por canles profundas e estreitas e por fiordes, por algunha das cales discorre unha coñecida rota marítima protexida do océano aberto, a Pasaxe Interior (*Inside Passage*).

As illas esparéxense ao sur da baía Glaciar e son de formas moi irregulares, con costas escarpadas e cunha abundancia de vida silvestre e moita vexetación, composta de densos bosques chuviosos temperados. As illas principais son:

* illa do Príncipe de Gales, con 6 675&nbsp;km² e unha poboación aproximada de 6 000 persoas;
* illa de Chichagof, con 5 305,9&nbsp;km² e unha poboación no ano 2000 de 1 342 persoas;
* illa do Almirantado, con 4 264,1&nbsp;km² e unha poboación de 650 persoas;
* illa de Baranof ou illa de Sitka, con 4 162&nbsp;km² e unha poboación de 8 532 persoas;
* illa de Kupreanof, con 2 802&nbsp;km² e unha poboación de 785 persoas;
* illa de Revillagigedo, con 2.755&nbsp;km² e unha poboación de 13 950 persoas;
* illa Kuiu, con 1 962&nbsp;km² e unha poboación de 10 persoas;
* illa Etolin, con 878&nbsp;km² e unha poboación de 15 persoas;
* illa de Dall, con 657&nbsp;km² e unha poboación de 20 persoas;
* illa de Mitkof, con 546&nbsp;km² e unha poboación de 3 364 persoas;
* illa de Wrangell, con 544&nbsp;km² e unha poboación de 2 401 persoas;
miniatura|Mapa topográfico do Arquipélago Alexander.
A gran maioría das illas forma parte do Bosque Nacional de Tongass. Os asentamentos máis importantes son Sitka (máis de 8.000 habitantes no 2000), na illa de Baranof e Ketchikan (8.044 habitantes en 2004), en Revillagigedo. Os barrios máis poboados da cidade máis grande da rexión, Juneau, atópanse no continente, aínda que partes da cidade tamén se atopan na illa de Douglas, que é unha parte do arquipélago. Hoxe en día, as principais actividades son o turismo, a pesca e a silvicultura.

O gran número de illas que forman o arquipélago explica porque unha rexión de menos de 800&nbsp;km de largo ten case 29 000&nbsp;km de costa, máis de 10 000 estuarios e 22 128 quilómetros de vías navegables.

## Historia 
miniatura|Mapa do Arquipélago Alexander (1926).
As illas foron ocupadas polos nativos americanos tlingit e haida. Os tsimshianos que ocupan a illa Annette non son orixinarios de alí senón que emigraron dende a Columbia Británica a finais do século XIX.

O primeiro europeo que visitou o arquipélago foi o navegante ruso Aleksei Chirikov en 1741, que avistou as costas das illas Noyes e Baker (ámbalas dúas da costa oeste da Illa do Príncipe de Gales), así como as illas Baranof, Chichagof, Kruzof e Yakobi. En 1774 Juan José Pérez Hernández avistou a costa sur da illa de Dall, mentres que Juan Francisco de la Bodega y Quadra entrou na baía Bucareli baía da Illa Príncipe de Gales o ano seguinte. En 1792 Jacinto Caamaño  chegou á illa de Revillagigedo e ás Illas Gravina, descubrindo o estreito de Clarence.

George Vancouver e os seus homes realizaron un extenso estudo do arquipélago entre 1793 e 1794, circunnavegando tanto Revillagigedo como as illas do Almirantado, trazando a totalidade da illa Kuiu, os lados leste de Baranof e as illas Chichagof, Etolin, Wrangell, Zarembo, Mitkof e Kupreanof.

Unha década máis tarde os rusos atravesaron o Estreito de Peril que separa as illas Chichagof e Baranof, e nas décadas seguintes atopou os estreitos e as pasaxes que separaban unhas das outras illas principais. Unha carta rusa de 1844 mostra Kupreanof separada da illa Mitkof e Etolin, Wrangell, Woronkofski, e Zarembo.  Os rusos exploraron a rexión desde 1741 e máis tarde fixérono os británicos, españois e estadounidenses. As illas ficaron baixo control estadounidense dende 1867, a partir da compra de Alasca por Washington.

Segundo o *Dictionary of Alaska Place Names* (en galego, *Dicionario de nomes de Alasca*) de Donald Orth, o arquipélago Alexander recibiu o seu nome do «U.S. Coast and Geodetic Survey» en 1867. A cadea de illas chámase así polo tsar Alexandre II de Rusia (non confundir con Alexander Baranov, que foi director da Compañía rusa de América, unha próspera empresa rusa de comercio de peles de principios do século XIX e ao que se honra coa illa de Baranof). Nun mapa da América rusa (Alasca) de 1860, o grupo de illas chámase Arquipélago do rei Xurxo III.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* Arquipélago Alexander  no *Geographic Names Information System,* USGS (United States Geological Survey).