Ra

**Ra** é o nome galego para designar os anfibios anuros de varias familias, especialmente dos ránidos (*Ranidae*) e, máis especificamente, os membros do xénero *Rana*.

Para a xente non moi versada en herpetoloxía, todos os anuros de pel máis ou menos lisa, que dan grandes saltos e viven preto da auga, son **ras**, mentres que os de pel rugosa, corpo máis repoludo, movementos máis torpes, de hábitos máis terrestres, son sapos. Porén, de seguirmos no criterio filoxenético, veremos que a ra de Santo Antón ou rela (*Hyla arborea*), está moito máis emparentada co sapo común (*Bufo bufo*) que coa ra verde (*Rana perezi*).

Porque para o común da xente a palabra **sapo** suxire un animal feo, de cor discreta, desagradábel, torpe e nocivo. O escaso interese que suscitan e a tradicional aversión do mundo rural por eles, propicia o descoñecemento das diferenzas entre especies, e todas son chamadas vulgarmente "sapos". En realidade, todas as especies de sapos que habitan en Galicia caracterízanse polo seu aspecto repoludo, coas patas traseiras curtas e a pel verrugosa en maior ou menor grao, a maioría de costumes nocturnos e bastante independentes da auga. Pero non hai que esquecer que todas as especies galegas de sapos non son velenosas, e que noutras partes do mundo, hai "ras velenosas" (tamén "sapos velenosos"), e que hai sapos de cores rechamantes.

Reprodúcense por ovos, dos que nacen os cágados, tamén coñecidos como cullarapos, entre outros nomes. O cágado é a larva dos anfibios, especialmente dos anuros como ras e sapos, que despois dunha metamorfose convértese en anfibio adulto. Xeralmente son larvas acuáticas, aínda que tamén hai algunhas terrestres.

En todo o mundo existen unhas 4 800 especies de ras. A maioría pasa a súa vida dentro ou preto da auga. O seu tamaño é variábel. Entre as máis pequenas ras encontramos o coquí (*Eleutherodactylus coqui*), de Porto Rico, mentres que a maior é a *Conraua goliath* (do Camerún e a Guinea Ecuatorial).

## Ras en Galicia 
En Galicia hai catro especies de ras:

* Dúas son do chamado "grupo das ras pardas" (de cor parda, beis, laranxa ou avermellada, cunha mancha escura aos lados da cabeza).
** *Rana iberica*, coñecida polos nomes comúns de **ra patilonga**, ra de patas longas, ra ibérica, ra dos regos ou zampexa. É unha ra moi frecuente no noroeste peninsular, e é a ra máis pequena das galegas, con patas posteriores moi longas. Ten o fociño rematado en punta, os ollos grandes e o seu canto é baixo. Está moi ligada á auga, e basea a súa alimentación en pequenos invertebrados, principalmente artrópodos.
** *Rana temporaria*, coñecida polos nomes comúns de **ra vermella** ou ra do monte. Ten a cabeza máis ancha que longa, o fociño arredondado, os ollos prominentes e o tímpano grande e ben marcado. O canto non é moi forte e está distribuída polo centro e norte das provincias da Coruña e Lugo, e nalgunhas serras pontevedresas.
* *Rana perezi*, chamada popularmente **ra verde**. Pertence ao "grupo das ras verdes" e posúe un canto moi forte. Trátase dunha ra grande, co fociño rematado en punta e os ollos grandes e moi xuntos. Chega a vivir como mínimo uns 10 anos. Aliméntase de artrópodos, moluscos e oligoquetos.
* *Hyla arborea*, chamada popularmente **rela** ou ra de Santo Antón. É unha pequena ra de costumes gabeadores, unha pequena ra de pel lisa e cor verde brillante. Ten o fociño curto e arredondado que se pode ver en todo o territorio galego.

As ras habituais en Galicia teñen o dorso verdoso ou pardo, o abdome claro e os ollos saltóns. A palabra "ra" é un epiceno, carece de masculino: O sapo é un animal diferente.

## Especies 
[miniatura|Ra e insecto no [río Umia.]]

Algunhas das especies denominadas "ras" son:

* *Agalychnis callidryas* - Ra arbórea de ollos colorados
* *Centrolenella* spp. - Ras de vidro
* *Ceratophrys ornata* - Ra propia da Arxentina, en español "escuerzo"
* *Cyclorana platycephalus* - Ra do deserto
* *Dendrobates* ssp. - Ras velenosas
* *Eleutherodactylus coqui* - coquí
* *Gastrotheca marsupiata* - Ra marsupial
* *Hyla arborea*
* *Hyla faber* - Ra ferreiro
* *Leptodactylus ocellatus* - Ra crioula
* *Lithobates blairi* - Ra leopardo norteamericana 
* *Lithobates clamitans* - Ra verde norteamericana, ra de cobre
* *Litoria caerulea* - Ra arbórea de White
* *Litoria nasuta* - Ra foguete
* *Phyllobates* ssp. - Ras velenosas
* *Pseudacris crucifer* - Ra crucífera
* *Pseudis paradoxus* - Ra patiño
* *Rana berlandieri* (e outros xéneros) - Ra leopardo
* *Rana catesbeiana* - Ra touro
* *Rana esculenta* - Ra europea
* *Rana iberica* - Ra patilonga, ra de patas longas, ra ibérica, ra dos regos ou zampexa.
* *Conraua goliath* 
* *Rana perezi* - Ra verde.
* *Rana temporaria* - Ra vermella, ra do monte. 
* *Rhacaphorus nigripalmatus* - Ra voadora asiática
* *Rhinoderma darwini* - Ra de Darwin ou sapiño vaqueiro

## Galería de imaxes 
## Notas 
## Véxase tamén 
### Bibliografía 
* Galán Regalado, Pedro e Fernández Arias, Gustavo (1993): *Anfibios e réptiles de Galicia*. Vigo: Edicións Xerais de Galicia. ISBN 84-7507-722-6.

### Outros artigos 
* Anfibios
* Anuros
* Rana (xénero)

### Ligazóns externas 
* *Disappearance of toads, frogs has some scientists worried* ~ *San Francisco Chronicle*, 20 de abril de 1992