open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
José María González-Llanos

**José María González-Llanos Caruncho**, nado en Ferrol o 27 de xuño de 1899 e finado en Maniños (Fene) o 14 de outubro de 1990, foi un militar, empresario e enxeñeiro galego, director de Bazán, fundador de FENYA e Astano.

## Traxectoria 
Nado nunha familia de tradición mariñeira, fillo de Humbelina Caruncho e Carlos González-Llanos Alesson. Entrou na Armada con 14 anos. Estudou na Escola Naval sendo alférez de navío en 1919. Estivo embarcado nos buques *Reina Regente*, *Alfonso XIII*, *España* e *Jaime*, *Carlos V* e *Cataluña*, *Proserpina*, e *Marqués de la Victoria*. Foi capitán do torpedeiro número 2 da Flotilla de Submarinos e Torpedeiros con base en Ferrol.

Participou na guerra do Rif a bordo do acoirazado *Alfonso XIII* na campaña de toma de Melilla e en Tiguisas e Wed Targa, Tetuán. En 1924 e 1925 estudou para enxeñeiro eléctrico en Montefiori, Universidade de Liexa, sendo número un da promoción. Estudou na Academia de Enxeñeiros de Ferrol, titulándose en 1928.

En 1929 entrou a traballar para a Sociedad Española de Construcción Naval como xefe dos servizos eléctricos. En 1931 pasou a enxeñeiro xefe dos traballos do estaleiro. En 1933 era enxeñeiro xefe do estaleiro e en 1935 director en Ferrol.

Coa sublevación do 18 de xullo de 1936 deixou o cargo, e embarcou no cruceiro *Canarias* para participar no bloqueo do estreito de Xibraltar. Antes do remate da guerra civil volveu ocupar o posto de Director de SECN. Traballou na súa modernización: creación da escola de aprendices, fábrica de turbinas e na fundación de FENYA  e de ASTANO en 1941. En 1949 deixou o seu cargo na Bazán.

Foi catedrático da Escola Superior de Enxeñeiros Navais de Madrid, desde 1947 a 1961.

## Vida persoal 
Tivo 16 fillos, entre eles Joaquín González-Llanos Galvache, que foi alcalde de Ferrol e Ignacio González-Llanos Galvache, que xunto ao seu irmán Joaquín foi director de Astano durante os anos en que se realizaron as botaduras dos maiores barcos do mundo, todo un fito para o estaleiro e a comarca.

## Publicacións
* *Curso de Máquinas Eléctricas* (2007). A Coruña: Litografía e imprenta Roel. ISBN 978-92-0-282660-1 En tres tomos, foi texto oficial na escola de enxeñería de Madrid.
**El decenio*. Quirón ediciones. ISBN 978-84-96016-86-6

## Recoñecementos 
* Cruz Roja del Mérito Naval.
* Cruz Blanca del Mérito Naval, Real Orde do 20 de xaneiro de 1926.
* Contralmirante honorario da Armada Española.
* Presidente de honor do Real Coro Toxos e Froles.

O Concello de Ferrol e a Universidade da Coruña conceden os premios de investigación González Llanos e Concepción Arenal.

Fillo predilecto de Ferrol.

En 1999 colocouse unha estatua na súa memoria no barrio ferrolán de Esteiro, por iniciativa veciñal en agradecemento polo seu labor.

## Notas
Ácido sapiénico

O **ácido sapiénico** (16:1, n-10, ácido cis-6 hexadecenoico, ou sapienato) é un ácido graxo 16 carbonos insaturado (cun dobre enlace) no carbono 10, que é un compoñente importante da secreción sebácea humana producida polas glándulas sebáceas. O ácido sapiénico é exclusivo do ser humano (*Homo sapiens*) e diso lle vén o seu nome (sapiens > sapiénico). O único tecido que o produce en cantidades significativas é o das glándulas sebáceas. O ácido graxo equivalente presente nas secrecións sebáceas dos ratos é o ácido palmitoleico. O ácido sapiénico foi implicado no desenvolvemento do acne, e pode ter unha potente actividade antibacteriana.

O ácido sapiénico biosintetízase na glándula sebácea a partir da desaturación delta 6 do ácido palmítico. Noutros tecidos o substrato do encima delta 6 desaturase é o o ácido linoleico. Un produto do alongamento en dous carbonos do ácido sapiénico chamado ácido sebaleico, tamén se encontra nas secrecións sebáceas.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* Ceras, The Lipid Library
Hifoloma de lamelas verdes

A **hifoloma de lamelas verdes** ou **feixe de xofre** (***Hypholoma fasciculare***) é un fungo basidomiseto da familia Strophariaceae. Adoita aparecer en feixes ou grandes grupos, dende a primavera até o inverno, principalmente sobre tocos de coníferas.
## Descrición 
Chapeu de hemisférico a plano-convexo, de até 7&nbsp;cm de diámetro. Marxe excedente, incurvado, con restos do veo universal e gretado coa idade. Cutícula de cor amarela sulfurosa, coa zona central apardazada. O himenio está formado por lamelas apertadas e adherentes; presenta lamélulas. De cor amarela-sulfurosa ao principio, despois averdadas e por último pardo oliváceas a violáceas. O pé é cilíndrico, oco, fibriloso e curvado, de cor amarela; de 5 a 12&nbsp;cm de lonxitude e de 0,5 a 1&nbsp;cm de groso.

## Hábitat e época de aparición do cogomelo 
dereita|miniatura|220px|Feixe de xofre en Galiza

É un fungo saprófito; medra sobre madeira morta e tocos de piñeiros, sobreiras e caxigos polo outono. É moi frecuente en Galiza nos piñeirais, especialmente no sur do país. 
## Comestibilidade 
É un fungo velenoso e moi tóxico, mais doado de identificar. A carne é amarelenta, de cheiro a iodo e sabor amargo. 
: *Ollo! Cómpre ter en conta que a inxesta de cogomelos pode ser mortal e polo xeral non son doados de identificar, sempre seguir as recomendacións dun experto. *

## Sinónimos 
* *Agaricus fascicularis* Fr. 1821 	
* *Agaricus fascicularis* Huds. 1778 	
* *Agaricus sadleri* Berk. & Broome 1879 	
* *Clitocybe sadleri* (Berk. & Broome) Sacc. 1887 	
* *Dryophila fascicularis* (Fr.) Quél. 1888 	
* *Dryophila fascicularis* var. *fascicularis* (Fr.) Quél. 1888 	
* *Geophila fascicularis* (Fr.) Quél. 1886 	
* *Hypholoma fasciculare* (Fr.) P. Kumm. 1871 	
* *Naematoloma fasciculare* (Fr.) P. Karst. 1880 	
* *Naematoloma fasciculare* var. *fasciculare* (Fr.) P. Karst. 1880 	
* *Pratella fascicularis* (Fr.) Gray 1821 	
* *Psilocybe fasciculare* (Fr.) Kühner 1980 	
* *Psilocybe fascicularis* var. *fascicularis* (Huds.) Kühner 1980

## Notas 
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* *Hypholoma fasciculare*
Mike Muscala

**Michael Peter "Mike" Muscala**, nado o 1 de xullo de 1991 en St. Louis Park, Minnesota, é un ex xogador profesional de baloncesto americano. Cunha estatura de 2,11 metros xogaba nas posicións de ala-pivote ou de pivote.

## Traxectoria profesional 
Muscala foi elixido na 44ª posición do Draft da NBA de 2013 polos Dallas Mavericks. Despois foi traspasado xunto a Lucas Nogueira e Jared Cunningham ós Atlanta Hawks a cambio da 18ª elección do Draft, Shane Larkin. O 31 de xullo de 2013, Muscala asinou un contrato dun ano co Obradoiro CAB. Durante a súa estancia en Santiago de Compostela, Muscala acadou 14.6 puntos e 7.8 rebotes por encontro, cunha valoración media de 16.9.

O 25 de febreiro de 2014 deixou o Obradoiro para xogar na NBA. O 27 de febreiro de 2014, asinou un contrato de varios anos cos Atlanta Hawks.

O 6 de febreiro de 2019, Muscala foi traspasado xunto a Wilson Chandler, Landry Shamet e unha futura elección do Draft ós Los Angeles Clippers, a cambio de Boban Marjanović, Mike Scott e Tobias Harris. O día seguinte, Muscala foi traspasado ós Los Angeles Lakers a cambio de Michael Beasley e Ivica Zubac.

O 10 de xullo de 2019, Muscala asinou cos Oklahoma City Thunder.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* Perfil en NBA.com 
* Estatísticas en BasketballReference.com  
*
Guadalupe

O termo **Guadalupe** (do topónimo árabe *Wadi al-lub* ‘río agochado’ ou ‘río do lobo’) pode referirse a:

***Guadalupe**, nome de muller.

Como topónimo, pode referirse a:

;En Galiza
***Guadalupe**, lugar da parroquia de Sancovade, no concello de Vilalba.

;Fóra de Galiza

;En Estremadura
***Guadalupe**, concello da provincia de Cáceres:
****Mosteiro de Guadalupe**, en dito concello.
***Río Guadalupe**, río de Estremadura.

;En Colombia
***Guadalupe**, municipio do departamento de Antioquia;
***Guadalupe**, municipio do departamento do Huila;
***Guadalupe**, municipio do departamento de Santander.

;En Costa Rica
***Guadalupe**, cidade que forma parte do núcleo de San José.

;Nos Estados Unidos de América
***Guadalupe**, municipio do condado de Maricopa, en Arizona;
***Guadalupe**, municipio do condado de Santa Bárbara en California.

;En Francia
***Guadalupe**, territorio de ultramar e rexión ultraperiférica da Unión Europea situado nas Antillas.

;No Perú
***Distrito de Guadalupe**, na provincia de Pacasmayo, rexión La Libertad:
****Guadalupe**, capital de dito distrito.

;No Salvador
***Guadalupe**, municipio do departamento de San Vicente.
Ocean's Twelve

'''''Ocean's Twelve'''* é un filme estadounidense dirixido por Steven Soderbergh que se estreou no 2004. É a secuela do filme de 2001 *Ocean's Eleven''. Estreouse en galego na TVG o 21 de agosto de 2008.

## Sinopse 
Danny Ocean (George Clooney), Tess (Julia Roberts) e a súa banda volven a formar equipo. Esta vez o golpe será múltiple: tres espectaculares atracos en tres lugares diferentes. Mentres tanto, o propietario do casino das Vegas Terry Benedict (Andy García), a quen Ocean e a súa banda roubaron nunha ocasión, non renunciou a vingarse deles.

## Personaxes 
### Ocean's Twelve 
# George Clooney como Danny Ocean
# Brad Pitt como Rusty Ryan
# Matt Damon como Linus Caldwell
# Bernie Mac como Frank Catton
# Elliott Gould como Reuben Tishkoff
# Casey Affleck como Virgil Malloy
# Scott Caan como Turk Malloy
# Eddie Jemison como Livingston Dell
# Don Cheadle como Basher Tarr
# Shaobo Qin como "The Amazing" Yen
# Carl Reiner como Saul Bloom
# Julia Roberts como Tess Ocean/Ela mesma

### Outros 
* Catherine Zeta-Jones como Isabel Lahiri
* Andy García como Terry Benedict
* Vincent Cassel como Barón François Toulour/Raposo nocturno
* Albert Finney como Gaspar LeMarc
* Eddie Izzard como Roman Nagel
* Bruce Willis como El mesmo
* Jeroen Krabbé como Van der Woude
* Cherry Jones como Molly Star/Mrs. Caldwell
* Robbie Coltrane como Matsui
* Topher Grace como El mesmo
* Candice Azzara como moza de Saul Bloom
* Jerry Weintraub como Denny Shields
* Mini Anden como Supermodelo
* Jared Harris como Enxeñeiro

## Galardóns e nomeamentos 
* 2004: Nomeado a Critics' Choice Awards: Mellor elenco.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* 
* Ficha en AllRovi 
* Ficha en RottenTomatoes
Mario Delaš

**Mario Delaš**, nado o 16 de xaneiro de 1990 en Split, é un xogador profesional de baloncesto croata que xoga para o Club Melilla Baloncesto da Liga LEB Ouro. Cunha estatura de 2,07 metros xoga na posición de ala-pivote-pivote.

## Traxectoria 
Delaš fixo o seu debut coma profesional no KK Split na tempada 2006-07. En xaneiro de 2010, asinou un contrato co BC Žalgiris Kaunas por tres tempadas e media. Durante a tempada 2010-11 foi cedido ó KK Cibona e ó BC Šiauliai. A maioría da tempada 2011-12 estivo cedido no BC Baltai, e regresou ó Žalgiris en marzo de 2013.

No verán de 2013, asinou un contrato co Obradoiro CAB. O 30 de xuño de 2014, asinou un contrato de varios anos co KK Cedevita.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* Perfil en ACB.com
Oliver Sacks

**Oliver Wolf Sacks**, nado en Londres o 9 de xullo de 1933 e finado en Nova York o 30 de agosto de 2015, foi un neurólogo inglés que escribiu importantes libros sobre os seus pacientes, seguidor da tradición, propia do século XIX, das «anécdotas clínicas» (historias de casos clínicos contadas a través dun estilo literario informal). O seu exemplo favorito é *The Mind of a Mnemonist* (*Pequeno libro dunha gran memoria: A mente dun mnemonista*), de Alexander Luria.

## Traxectoria 
Graduouse no Queen's College da Universidade de Oxford e doutorouse en neuroloxía na Universidade de California. Viviu en Nova York dende 1965. Foi profesor clínico de neuroloxía na Escola de Medicina Albert Einstein, profesor adxunto de neuroloxía na Facultade de Medicina da Universidade de Nova York e neurólogo de consulta para as Irmanciñas dos Pobres. Exerceu na cidade de Nova York.

Sacks describiu os seus casos con pouco detalle clínico, concentrándose na experiencia fenomenolóxica (vivencia subxectiva) do paciente. Algunhas das alteracións descritas son condicións crónicas ou alteracións moi severas con deterioración significativa do funcionamento do individuo, non obstante, Sacks enfatizou como os pacientes realizan adaptacións compensatorias que lles permiten corrixir ou atenuar os seus déficits na vida cotiá.

No seu libro máis coñecido, *Awakenings* (*Espertares*, dun de cuxos casos se fixo unha película, que leva o mesmo título), relata as súas experiencias no uso dunha substancia natural que viña de ser descuberta, a L-dopa, en pacientes afectados pola epidemia de encefalite letárxica acaecida nos anos 1920. Tamén foi o tema da primeira película feita para a serie documental Discovery da BBC.

Noutros libros describiu casos da síndrome de Tourette e os efectos da enfermidade de Parkinson. O relato que dá título a *The Man Who Mistook His Wife for a Hat* (*O home que confundiu a súa muller cun sombreiro*) versa sobre un músico que sofre unha agnosia visual (prosopagnosia) que tamén foi o personaxe protagonista dunha ópera de Michael Nyman presentada en 1987). A historia *Un antropólogo en Marte*, que forma parte do libro do mesmo nome, trata, entre outras, a historia de Temple Grandin, unha profesora coa síndrome de Asperger. As obras de Sacks foron traducidas a 21 idiomas.

## Obras 
* *Migraine*, 1970.
* *Awakenings*, 1973.
* *A Leg to Stand On*, 1984.
* *The Man Who Mistook His Wife for a Hat*, 1985.
* *Seeing Voices: A Journey Into The Land of the Deaf*, 1989.
* *An Anthropologist on Mars: Seven Paradoxical Tales*, 1995.
* *The Island of the Colour-blind (total congenital color blindness in an island society*, 1997.
* *Uncle Tungsten: Memories of a Chemical Boyhood*, 2001.
* *Oaxaca Journal*, 2002.
* *Musicophilia: Tales of Music and the Brain*, 2007.
* ''The Mind's Eye*, 2010.
* *Hallucinations*, 2012.

## Cine 
* *Espertares*, filme de 1990 baseado en *Awakenings''.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Outros artigos 
* Adam Zeman

### Ligazóns externas 
* Páxina oficial 
* Entrevista de Eduardo Punset con Oliver Sacks.
Gleba

[miniatura|right|250px|A gleba do [feixó do demo (*Scleroderma citrinum*), ten unha cor escura.]]
A **gleba** é a masa interna carnosa que contén as esporas de fungos tales coma os peidos de lobo ou os caralláns (familia *Phallaceae*).

A gleba é unha masa sólida de esporas, xerada nunha área fechada dentro do esporocarpo. A continua maduración das células do esporoxenio vai deixando esporas aglomeradas nunha masa pulvurulenta que pode de xeito doado botarse fóra. A gleba poder ser pegañenta ou fechada nunha casullo (peridiolo).

É un tecido que se adoita atopar no corpo frutífero dos anxiocarpos, especialmente nos gasteromicetos. O corpo frutífero dos anxiocarpos normalmente consiste nun cerramento cunha cuberta que non forma parte del mesmo; como ocorre coa cuberta das abelás ou co cascabullo das landras. A presenza de glebas pódese atopar nos feixós do demo (fungos do xénero *Scleroderma*) e nos peidos de lobos. A gleba componse de micelio, e basidio e tamén pode conter vestixios de capilitio.

## Notas
Edward Moss

**Edward Moss**, nado nos Ánxeles (California) o 11 de xullo de 1977, é un actor estadounidense de cinema e televisión.

## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
*
Dryopithecus

***Dryopithecus*** é un xénero extinto de primates hominoideos que viviu no leste de África durante o Mioceno superior. É un dos primeiros hominoideos.

Os seus restos foron atopados por toda Europa ata o norte da India. A idade dos fósiles achados oscila entre os 8 e 20 millóns de anos. Especulouse con que o home xurdiu da liña do *Dryopithecus*.
Iquique

**Iquique** é un porto, unha cidade e comuna chilena capital da I rexión de Tarapacá. Segundo o censo INE de 2012, en termos de poboación, a comuna tiña un total de 184.953 habitantes, unha superficie de 2.262,4 km2 e unha densidade de poboación de 70,8 hab/km². A cidade foi fundada no ano 1866. Sitúase na altitude de 1 metro sobre o nivel do mar. O xentilicio da comuna é iquiqueño/a.

## Cidades irmandadas 
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* Municipalidad de Iquique  .
Luise Rainer

**Luise Rainer**, nada en Düsseldorf o 12 de xaneiro de 1910 e finada en Londres o 30 de decembro de 2014, foi unha actriz de cinema alemá, nacionalizada estadounidense.

## Traxectoria 
Nada nunha familia xudía de clase alta, viviu en Hamburgo e Viena. Aos dezaseis anos comezou a actuar en teatro, estudando interpretación con Max Reinhardt pouco tempo despois.

Apareceu en varios filmes austríacos antes de ser descuberta polos buscadores de talentos da Metro-Goldwyn-Mayer en 1934. Tras mellorar o seu inglés debutou en Hollywood con *Escapade*, remake dun dos seus filmes que fora rexeitado por Myrna Loy.

A súa seguinte película foi *The Great Ziegfeld*. A pesar de ter nela un papel pequeno, a súa interpretación impresionou tanto que a levou a gañar o oscar á mellor actriz protagonista. Tras este filme interveu en *The Good Earth*, co que tamén gañou o oscar.

Os seus seguintes filmes tiveron pouco éxito e en 1938 abandonou Hollywood. Viaxou por Europa, onde estivo axudando a nenos vítimas da Guerra Civil Española.

Á volta, aínda foi chamada para algúns filmes, pero finalmente deixou a interpretación e instalouse en Londres, onde faleceu, vítima dunha pneumonía no 2014.

## Filmografía 
## Notas 
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
*
Hylobates

***Hylobates*** é un xénero de primates hominoideos da familia Hylobatidae coñecidos vulgarmente como **xibóns**. Ata hai pouco agrupábase aos xibóns nun só xénero, pero recentemente, asignado como un xénero máis dentro de catro existentes.

## Especies 
* *Hylobates lar*.
* *Hylobates agilis*.
* *Hylobates muelleri*.
* *Hylobates moloch*.
* *Hylobates pileatus*.
* *Hylobates klossii*.
Antonio Alonso Santodomingo

**Juan Antonio Alonso Santodomingo**, nado en Vigo en 1844 e finado o 10 de febreiro de 1917, foi un empresario galego do sector da conserva, fundador da empresa Conservas Palacio de Oriente.

## Traxectoria 
En 1862 emigrou á Habana, daquela colonia española, onde permaneceu traballando ata 1881 como intermediario comercial entre a illa e a metrópole. Alí casou con Eloísa Giménez-Cuenca Pérez, filla dun importante militar de Matanzas. Á volta a Vigo inviste en propiedades inmobiliarias. Alí establece contacto coa industria conserveira e en 1886 comeza pola súa propia iniciativa, ao primeiro coa axuda do socio Benito Albela e a partir de 1890 xa en solitario.
[miniatura|Antonio Alonso Santodomingo con tres dos seus fillos sentados de esquerda a dereita: [Mauro Alonso Cuenca|Mauro, Rodrigo e Antonio.]]
Primeiro comeza a exportar a Francia, coma outros empresarios conserveiros galegos, pero axiña proba novos mercados como Montevideo, México, Porto Rico e Cuba, especialmente este porque gardara amizades e contactos da súa época como emigrante. Diversifica a conserva, integrando verduras, e tamén o proceso pesqueiro, construíndo dous buques para a pesca de ollomol con destino á venda de fresco e escabeche. Con todo, o seu primeiro produto era a sardiña en aceite.

A partir da década dos 90 comeza tamén a súa expansión no mercado complementario da lata, e participa como accionista no lanzamento dunha empresa vasca, a Basconia, que lle faga a competencia a Goitia, monopolizadora do mercado. Xa con parte da dirección da empresa conserveira compartida cos seus fillos, viviu a primeira crise da sardiña, de 1909, da que Palacio de Oriente saíu reforzada polos seus movementos para conseguir sardiña en Huelva. Ao seu falecemento os seus fillos continuarían a saga familiar.

## Véxase tamén 
### Bibliografía 
* 

### Outros artigos 
* Eduardo Martínez Alonso (neto)
### Ligazóns externas 
* Fernando Torres Carbajo: "Una de las grandes conserveras gallegas" 7/8/2015 .
Arroyomolinos

* **Arroyomolinos**, concello da Comunidade de Madrid.
* **Arroyomolinos**, concello da provincia de Cáceres, en Estremadura.
* **Arroyomolinos de la Vera**, concello da provincia de Cáceres, en Estremadura.
* **Arroyomolinos de León**, concello da provincia de Huelva, en Andalucía.
Strepsirrhini

Os **estrepsirinos** (**Strepsirrhini**, do grego *strepho*, curvo e *rhinos*, nariz) son un suborde de primates cuxa principal característica é o seu nariz húmido. Atópanse en Madagascar e o sueste de Asia e considérase que teñen unhas características máis primitivas que haplorinos, o seu grupo irmán.

O seu nariz conéctase coa boca a través dun suco e teñen as narinas recubiertas dunha membrana desprovista de pelo chamada rinario, como ocorre cos cans e gatos. O tamaño do cerebro é menor e o seu bulbo olfactorio maior que nos haplorinos.

Coa excepción do *Daubentonia madagascariensis*, todos os estrepsirinos teñen os incisivos moi apiñados e un único canino. Case todas as especies son nocturnas e teñen cola prénsil. A reprodución segue un ciclo estral. Teñen un útero en forma de 'E' e numerosas glándulas mamarias.

Xunto cos társios (hoxe considerados Haplorrhini) formaban o antigo grupo dos prosimios que, así definidos son un grupo parafilético.

## Clasificación 
**Suborde Strepsirrhini**
* **Infraorde Adapiformes*** †
::Familia Notharctidae †
::Familia Sivaladapidae †
::Familia Adapidae †
* **Infraorde Lemuriformes**
:Superfamilia Lemuroidea
::Familia Cheirogaleidae
::Familia Lemuridae
::Familia Lepilemuridae
::Familia Indriidae
::Familia Daubentoniidae
:Superfamilia Lorisoidea'''
::Familia Lorisidae
::Familia Galagidae
Haplorrhini

Os **haplorrinos** (*Haplorrhini*), do grego antigo ἁπλῶς *haplôs*, "simple", e ῥίς ῥινός *rhís,           rhinós*, "nariz"), son unha ampla suborde de primates entre os que se inclúe o ser humano. Chámanse así porque carecen dunha membrana ao redor do rinario (zona de pel sen pelo que existe ao redor das fosas nasais dalgúns mamíferos) e de vibrisas no fociño, ao contrario que os primates estrepsirrinos (*Strepsirrhini*), como os lémures. Estas dúas características aparecen tamén en moitos outros mamíferos: ratas, cans etc. O rinario adoita estar dividido verticalmente en dúas seccións e hai autores que consideran o suco de debaixo do nariz dos haplorrinos un vestixio desta segmentación.

Todos os haplorrinos posúen un útero de cámara única, fóra diso os tarsios, que posúen útero bicorne como os estrepsirrinos. Adoitan parir unha única cría e o tempo que pasan con ela é máis longo que o dos estrepsirrinos. O corpo ademais tende a ser máis grande que naqueles, e posúen un diámetro cerebral maior e unha visión máis desenvolvida, distinguindo cores e chegando a ser case todos diúrnos.

## Clasificación e evolución 
* '*Suborde *Haplorrhini***
** **Infraorde *Tarsiiformes'''*
*** Familia *Tarsiidae*
** *'Infraorde *Simiiformes*'*
*** Parvorde *Platyrrhini*
**** Familia *Cebidae*
**** Familia *Aotidae*
**** Familia *Pitheciidae*
**** Familia *Atelidae*
*** Parvorde *Catarrhini*
**** Superfamilia *Cercopithecoidea*
***** Familia *Cercopithecidae*
**** Superfamilia *Hominoidea*
***** Familia *Hylobatidae*
***** Familia *Hominidae''
Simiiformes

Os **simiformes** (*Simiiformes*), tamén chamados **simios** e **antropoideos**, son unha infraorde de primates haplorrinos entre os cales se inclúen os monos superiores e o ser humano.

## Clasificación 
* **Infraorden Simiiformes**
** **Parvorden Platyrrhini** (monos do novo mundo)
*** Familia Callitrichidae
*** Familia Cebidae
*** Familia Aotidae
*** Familia Pitheciidae
*** Familia Atelidae
** **Parvorden Catarrhini** (monos do vello mundo)
*** Superfamilia **Cercopithecoidea**
**** Familia Cercopithecidae
*** Superfamilia **Hominoidea**
**** Familia Hylobatidae (xibóns)
**** Familia Hominidae (chimpancés, gorilas, orangutanes e humanos)
Rafael Ochoa Carrasco

**Rafael Ochoa Carrasco**, nado en Vilagarcía de Arousa o 16 de outubro de 1907 e finado en Francia, foi un mestre, pintor e político galego.

## Traxectoria 
Fillo de Rafael Ochoa Rodríguez, factor do ferrocarril no Carril. En 1910 instalouse coa familia a Pontecesures ao ser nomeado o seu pai xefe desta estación. Estudou o Bacharelato no Instituto de Pontevedra. Ceramista e debuxante, foi discípulo de Carlos Maside. Foi pensionado pola Deputación de Pontevedra en 1930 para estudar a cerámica española e francesa. En Pontecesures estivo á fronte da fábrica de cerámica Celta. Foi redactor da Axencia Tass de Madrid. Militou no Partido Comunista e foi un dos fundadores da Liga Atea constituída en outubro de 1932 e colaborou na súa revista *Sin Dios*. En 1933 marchou coa súa familia a Ourense, onde o seu pai fora trasladado como xefe de estación. Colaborou con deseños en *La Zarpa*. Foi multado con 250 pesetas por posesión dun "bastón de barajas" en abril de 1935. Alumno do grao profesional de Maxisterio en Ourense. Colaborou en *El Pueblo Gallego* asinando en ocasións como **R. Alfar**.

Logo do golpe de Estado do 18 de xullo de 1936 foi detido. Estivo preso durante dous anos ata que foi canxeado polos sublevados por medio da Cruz Vermella. Foi oficial do exército republicano. Coa derrota da República pasou a Francia e foi internado no campo de refuxiados de Barcarès. Instalouse en Bordeos traballando como moldeador en fundición. Despois marchou a París. Dedicouse ao xornalismo e traballou como redactor nun periódico comunista. Morreu no exilio.

## Vida persoal 
Casou con Concha Liaño Gil.
## Notas 
## Véxase tamén 
### Bibliografía 
*
Joan Fontaine

**Joan de Beauvoir de Havilland**, nada en Tokyo o 22 de outubro de 1917 e finada en California o 15 de decembro de 2013, foi unha actriz de cinema británica, nacionalizada estadounidense.

## Traxectoria 
Naceu en Tokyo de pais británicos, pois o seu pai foi profesor de inglés nesa cidade. A súa nai, actriz de teatro, deixou a interpretación ao marchar ao Xapón, pero volvería ao teatro tralo éxito das súas fillas. Debido a súa saúde, a familia instalouse logo en California, pero o pai abandonounos e volveu ao Xapón. Aos dezaseis marchou a vivir con el, graduándose na “American School in Japan”.

Debutou no teatro en 1935 e deseguido logrou un contrato coa RKO, actuando en varios filmes. O papel que a converteu definitivamente nunha estrela foi o de *Rebecca*, de Alfred Hitchcock. O ano seguinte gañaría o oscar á mellor actriz por *Sospeita*, do mesmo director, superando a súa irmá, Olivia de Havilland, tamén candidata.

O seu éxito continuou ao longo dos anos corenta, baixando un pouco nas décadas seguintes, nas que tamén se dedicou ao teatro e á televisión. Retirouse definitivamente en 1994.

## Filmografía 
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
*
Y (homónimos)

* **Y**, unha letra non propia do alfabeto galego.
* En matemáticas emprégase o **y** para designar a segunda incógnita ou variable dun sistema de ecuacións.
* En matemáticas emprégase o **Y** para representar o eixe das ordenadas nun sistema de coordenadas (especialmente nas coordenadas cartesianas).
***Y** (yotta), un prefixo do Sistema Internacional de Unidades que indica un factor de 1024.
***y** (yocto), un prefixo do Sistema Internacional de Unidades que indica un factor de 10−24.
* En química o **Y** é o símbolo do itrio.
* En bioquímica o **Y** representa ó aminoácido tirosina.
* En xenética, o **cromosoma Y**, o cromosoma sexual masculino.
* **Y**, unha comuna francesa, do departamento de Somme, na rexión Picardía.
* **Y**, un lugar designado polo censo en Alasca, Estados Unidos.

Cando **Y** se usa como letra do alfabeto grego pode referirse a:
* **Υ** (**Ípsilon**), a vixésima letra do alfabeto grego.
* En química, utilízase para denominar a frecuencia.
* En física, **ípsilon** é un mesón.
* No sistema de numeración grega representando o valor de 400.
Gran Premio do Xapón de 2013

O **Gran Premio do Xapón de 2013**, foi a décimo quinta carreira da tempada de Fórmula Un de . Celebrouse o 13 de outubro de 2013 no circuíto de Suzuka, Xapón. foi o 40º Gran Premio do Xapón.

## Informe 
Houbo tres *drive through*, un a Nico Rosberg por unha saída insegura de boxes, outro a Felipe Massa por exceso de velocidade no *pit lane* e un terceiro a Daniel Ricciardo por gañar vantaxe saíndose da pista. Charles Pic tivo que cumprir un *drive through* na primeira volta por saír á pista co semáforo en vermello durante a clasificación.

Sebastian Vettel gañou a carreira por 8 segundos logo de remontar un mal comezo para gañar cunha estratexia a dúas paradas. O seu compañeiro de equipo e pole da carreira, Mark Webber caeu ao segundo lugar logo dunha estratexia infrutuosa a tres paradas. Este foi 14º dobrete de Red Bull na Fórmula Un. Román Grosjean rematou terceiro, Fernando Alonso e Kimi Raikkonen conseguiron pasar a Nico Hülkenberg no final da carreira para acadar o cuarto e quinto posto. Hülkenberg logrou o sexto lugar para Sauber, mentres que o seu compañeiro de equipo Esteban Gutiérrez logrou os seus primeiros puntos no sétimo lugar. Nico Rosberg terminou oitavo tras unha penalización, mentres que o McLaren de Jenson Button e o Ferrari de Felipe Massa lograron os puntos das últimas posicións.

## Clasificación 
### Cualificación 
### Carreira 
### Posicións logo da carreira 
;Clasificación no campionato de pilotos

;Clasificación do campionato de construtores

* **Nota**:Só están incluídos os cinco primeiros postos da clasificación.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas
Overkill

***Overkill*** é o segundo álbum da banda inglesa de heavy metal Motörhead, publicado o 24 de marzo de 1979 a través do selo Bronze Records. O disco acadou o número 24 nas listas británicas. *Overkill* tivo un grande impacto na cultura punk británica da época, abrindo o camiño ao UK82. A revista *Kerrang!* listouno no número 46 na súa lista dos "100 mellores álbums de heavy metal de todos os tempos".

## Listaxe de cancións 
### Reedición do 2005 de Sanctuary Records 
O **disco 1** inclúe o álbum orixinal sen as cancións extra.

## Notas
Benefit

***Benefit*** é o terceiro álbum da banda británica de rock progresivo Jethro Tull, publicado o 20 de abril de 1970. Foi o primeiro disco do grupo en incluír ao pianista e organista John Evan (aínda que non era membro permanente da banda), e o derradeiro en contar co baixista Glenn Cornick. Acadou o número 3 nas listas británicas de álbums.

## Listaxe de cancións 
## Notas
Little Creatures

***Little Creatures*** é o sexto álbum da banda estadounidense de New Wave Talking Heads, publicado o 10 de xuño de 1985. A disco examina temas de Americana e incorpora elementos da música country, con moitas cancións contando con steel guitar. Foi votado mellor disco do ano na enquisa Pazz & Jop de *The Village Voice* e é o traballo con máis vendas do grupo, con máis de 1 millón de copias nos Estados Unidos.

A portada foi creada polo artista marxinal Howard Finster, e foi elixida como portada do ano pola revista *Rolling Stone*.

## Listaxe de cancións 
Todos os temas compostos por David Byrne, agás onde se indique.

#"And She Was" – 3:36
#"Give Me Back My Name" (Byrne, Chris Frantz, Jerry Harrison, Tina Weymouth) – 3:20
#"Creatures of Love" – 4:12
#"The Lady Don't Mind" (Byrne, Frantz, Harrison, Weymouth) – 4:03
#"Perfect World" (Byrne, Frantz) – 4:26
#"Stay Up Late" – 3:51
#"Walk It Down" – 4:42
#"Television Man" – 6:10
#"Road to Nowhere" (Byrne, Frantz, Harrison, Weymouth) – 4:19

### Temas da reedición de 2005
#"Road to Nowhere" (versión inicial)
#"And She Was" (versión inicial)
#"Television Man" (mix estendido)
Torrent

**Torrent** pode referirse a:

Como topónimo en lingua catalá, pode referirse a:

;Fóra de Galiza

;En Cataluña
***Torrent**, concello da provincia de Xirona.

;Na Comunidade Valenciana
***Torrent**, concello da provincia de Valencia.

Como termo informático en lingua inglesa, pode referirse a:

***BitTorrent**, un protocolo deseñado para o intercambio de arquivos a través de redes de pares en Internet;
***Arquivo Torrent**, almacena metadatos usados por BitTorrent;
***TorrentFreak**, blog dedicado a reportar as últimas noticias do protocolo BitTorrent e do intercambio de arquivos.

;Cine

*O filme ***Torrent***, con Greta Garbo

## Véxase tamén
### Outros artigos
Gothic (álbum)

***Gothic*** é o segundo álbum da banda inglesa de doom metal Paradise Lost, publicado en marzo de 1991 a través do selo Peaceville Records.

## Listaxe de cancións
Sociedad Deportiva Melias

O **Sociedad Deportiva Melias** é un club de fútbol galego da parroquia de Melias, no Pereiro de Aguiar. Compite na Primeira Autonómica Autonómica. O seu terreo de xogo é o campo da Abelleira.

## Historia 
Na tempada 2012–13 logrou o sexto posto no Grupo 4 da Primeira Autonómica, pero ascendeu a Preferente pola renuncia dos anteriores clasificados, agás o Ourense B.

## Datos do club 
### Historial na liga 
## Notas 
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* Datos do club en lapreferente.com
Francisco Millán Mon

**Francisco José Millán Mon**, nado en Pontevedra o 8 de marzo de 1955, é un diplomático e político galego do Partido Popular.

## Traxectoria
Sobriño do conde de Quirós, Millán Mon licenciouse en Dereito pola Universidade de Santiago de Compostela e despois diplomouse en Estudos Internacionais na Escola Diplomática de Madrid.

Ingresou na carreira diplomática en 1980 e en 1984 marcha traballar á embaixada de España na República Federal Alemá, que daquela estaba en Bonn. Despois regresou ao ministerio de Exteriores onde traballou entre outros postos na asesoría xurídica co ministerio e como director do gabinete do Secretario Xeral para as Comunidades Europeas. En 1993 volveu marchar, neste caso á embaixada en Rabat, e ao seu regreso a Madrid en 1996 volveu ao seu posto como director de gabinete na dirección xeral ocupada das relacións coa Unión Europea, pero desta vez xa cunha administración do Partido Popular. En 1998 foi nomeado director xeral de Política Exterior para Europa baixo o ministerio de Abel Matutes.

No ano 2000 pasou a ser asesor de política internacional do ministro de Presidencia Mariano Rajoy, e logo continuou no seu equipo cando este pasou ao ministerio do Interior. Ao perder o Partido Popular as eleccións xerais de 2004, Millán Mon pasou a compoñer a lista da súa formación ás eleccións ao Parlamento Europeo de 2004, e resultou elixido eurodeputado. Como parlamentario en Bruxelas centrouse sobre todo en aspectos de política exterior europea, e foi relator dun informe sobre as relacións cos Estados Unidos. Foi o voceiro do Partido Popular Europeo no proceso de adhesión de Romanía á Unión Europea. resultou reelixido nas eleccións de 2009. En 2010 pasou a presidir o intergrupo de parlamentarios para os Camiños de Santiago. Dende 2008 é ademais membro do Comité Executivo Nacional do PP.

## Vida persoal
É sobriño de Isidoro Millán González-Pardo e irmán do actual conde de Quirós, Isidoro Millán Mon. Casou con Mercedes Rajoy Brey, irmá de Mariano Rajoy, de quen é polo tanto cuñado.
Breda (homónimos)

* **Breda**, cidade dos Países Baixos.
* **Breda, Xirona**, concello da provincia de Xirona, Cataluña, España.
* **Breda, Iowa**, localidade do condado de Carroll, no estado de Iowa, Estados Unidos.
* **Breda di Piave**, localidade da provincia de Treviso, rexión de Véneto, Italia.
Ponts

O topónimo **Ponts** pode referirse a:

* **Ponts**, concello catalán da provincia de Lleida;
* **Ponts**, comuna francesa do departamento de Mancha;
* **Ponts-et-Marais**, comuna francesa no departamento de Seine-Maritime.
Alejandro Millán Mon

**Alejandro Jorge Millán Mon,** nado en Pontevedra o 1 de novembro de 1956, é un político e médico galego.

## Traxectoria 
Estudou Medicina na Universidade de Navarra e exerceu como médico en diferentes destinos da cidade de Pontevedra na década dos oitenta. En 1996 foi nomeado gobernador civil de Pontevedra (a partir de 1997 baixo a denominación de Subdelegado do Goberno) polo goberno de José María Aznar, posto que ocupou ata que en 2004 ascendeu ao poder José Luis Rodríguez Zapatero.

## Vida persoal
É irmán de Francisco Millán Mon, europarlamentario. Casado, ten catro fillos.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Bibliografía 
*
Condado de Quirós

O **condado de Quirós** é un título nobiliario español. Na actualidade o conde de Quirós é Isidoro Alejandro Millán Mon.

## Creación
O título foi outorgado por Carlos VI de Alemaña o 10 de novembro de 1716 a Lorenzo Bernaldo de Quirós, coronel de infantaría nado en Moreda (Aller, Asturias), que loitara en Flandres.

A finais dos anos sesenta iníciase un proceso de recuperación do título nobiliario por parte de tres liñas distintas, Carlos Bernaldo de Quirós y Bustelo, o filólogo Isidoro Millán González-Pardo e Joaquín de Puigdorflla y Zaforteza. O proceso non se remata, e retómase a principios da década dos oitenta por Joaquín Fuster de Puigdorfila y Zaforteza, de novo Isidoro Millán González-Pardo e Francisco Millán Mon. Finalmente, e logo de distintas batallas legais, en 1984 o título foi recuperado polo galego Isidoro Millán González-Pardo, que se converteu así no segundo conde de Quirós.

## Condes
# Lorenzo Bernaldo de Quirós: 1716 - ?
# Isidoro Millán González-Pardo: de 1984 a 2002
# Isidoro Alejandro Millán Mon: de 2006 á actualidade.
El Molar

O topónimo **El Molar** pode referirse a:

;Fóra de Galiza

;En Cataluña
***El Molar**, concello da provincia de Tarragona.

;Na Comunidade de Madrid
***El Molar**, concello da Comunidade de Madrid.

## Véxase tamén
### Outros artigos
***Los Molares**, concello da provincia de Sevilla, en Andalucía.
Fiat 4 HP

[miniatura|O FIAT 4 HP no [National Motor Museum, no Reino Unido.]]
O **Fiat 4 HP**, ou **3 ½ HP**, foi o primeiro modelo de automóbil producido por FIAT. Foron producidas oito unidades no seu primeiro ano (1899) e un total de 26 entre 1899 e 1900.

## Características 
O coche tiña un motor de 2 cilindros refrixerado por auga de 0,7 litros (679 c.c.), de montaxe traseira producían 4,2 cabalos de forza a 800 rpm, montado cunha caixa de cambios de tres velocidades (non foi incluída a marcha atrás). Con este pequeno motor o coche podía alcanzar a velocidade máxima de 35&nbsp;km/h. Malia ter un motor tan pequeno, o coche consumía 8 l/100&nbsp;km.

Este primeiro Fiat baseouse no traballo do fabricante de automóbiles Ceirano GB & C, responsable doutro modelo cedo de automóbil, o Ceirano Welleyes. O 3 ½ tiña unha carrozaría de Marcello Alessio de Turín. Polo menos catro destes primeiros Fiat sobreviviron: un no Museo do Automóbil de Turín, o Centro Storico Fiat, o National Motor Museum no Reino Unido e o Museo Ford en Dearborn (Míchigan), nos EUA.

## Galería 

Ficheiro:Fiat4HP front1.jpg|Fiat 3 ½ HP.
Ficheiro:Fiat4HP_side.jpg|Fiat 3 ½ HP.
Ficheiro:Fiat4HP_motor.jpg|Fiat 3 ½ HP (motor).
Ficheiro:Fiat4HP_logo.jpg|Fiat 3 ½ HP (logo).

## Notas
Olivia de Havilland

**Olivia Mary de Havilland**, nada en Tokyo o 1 de xullo de 1916 e finada en París o 26 de xullo de 2020, foi unha actriz de cinema británica, nacionalizada estadounidense.

## Traxectoria 
Naceu en Tokyo de pais británicos, pois o seu pai foi profesor de inglés nesa cidade. Súa nai, actriz de teatro, deixou a interpretación ao marchar ao Xapón, pero volvería ao teatro tralo éxito das súas fillas. A familia instalouse logo en California, pero o pai abandonounos e volveu ao Xapón.

Tras actuar en varias obras teatrais, debutou no cinema con *A Midsummer Night’s Dream*, con boas críticas, o que a levou ao papel protagonista de *Capitán Blood*, co entón descoñecido Errol Flynn. O éxito da parella levounos a facer outras sete películas xuntos.

Nos seguintes anos tivo grandes éxitos, coma *Foise co vento*, ou os dous filmes cos que gañou o Óscar á mellor actriz, *To Each His Own* e *The Heiress*.

Desde os anos cincuenta os seus traballos foron máis esporádicos.

Á súa irmá máis nova era a actriz Joan Fontaine, tamén gañadora do Óscar.

## Filmografía 
## Véxase tamén
Corpo da Nobreza do Antigo Reino de Galicia

O **Corpo da Nobreza do Antigo Reino de Galicia** (polo seu nome rexistrado en castelán e oficial **Cuerpo de la Nobleza del Antigo Reino de Galicia**) é unha asociación nobiliaria que agrupa a nobres de orixe galega tanto de Galicia e España, coma do exterior. O seu fin declarado é pular para que se manteñan os costumes, o patrimonio e a historia da nobreza galega. Tamén establecen como unha das súas principais funcións "desenvolver actividades culturais, sociais e benéficas". Non hai unha listaxe pública de membros desta asociación, pero téñense mencionado entre os seus membros as seguintes persoas:
*Javier Wegmüller Redondo, Conde de San Javier y Casa Laredo.
*Marta Mahou López Lousada, antiga marquesa de Villaverde de Limia.
*Ignacio Medina y Fernández de Córdoba, conde de Ribadavia e duque de Segorbe
*César Novoa Alcaraz, marqués de Patiño.
*Lorenzo Piñeyro Escrivá de Romaní, marqués de Bendaña.
*José Antonio de Autrán y Arias-Salgado, marqués de Esteva de las Delicias
*Cristóbal Emilio Deza Gordo, marqués de Vilagarcía.
*José María Bermúdez de la Puente y González del Valle.

## Notas
Cadalso

O topónimo castelán **Cadalso** pode referirse a:
***Cadalso**, concello estremeño da provincia de Cáceres;

***Cadalso**, casarío cántabro do concello de Valderredible;
***Cadalso de los Vidrios**, concello da Comunidade de Madrid.

Amais, como apelido pode referirse a:
***José Cadalso**, militar e escritor español (1741-1782);
***Fernando Cadalso Manzano** (1860-1936), político español.

## Véxase tamén
### Outros artigos
*
Rally Ribeira Sacra de 2013

O **Rally Ribeira Sacra de 2013** foi a 2ª edición e a oitava rolda da tempada 2013 do Campionato de Galicia de Rally. Disputouse o 5 de outubro. O gañador foi Sergio Vallejo a bordo dun Porsche 997 GT3 mentres que o segundo clasificado Luis Vilariño proclamouse campión de Galicia, grazas en parte o abandono de Iván Ares, piloto co que se pelexaba polo título.

## Clasificación 
## Notas
Renault Voiturette

O ** Renault Voiturette** foi o primeiro automóbil de Renault que se produciu, e foi fabricado entre 1898 e 1903. O nome foi utilizado por cinco modelos.

Os primeiros Voiturettes montaban motores De Dion-Bouton, que se utilizaron ata mediados dos setenta por varios automóbiles Renault. O coche utilizaba pneumáticos Continental, que seguen utilizándose para diversos modelos Renault modernos.

## Voiturette Tipo A 
left|miniatura|Renault Type D Serie B Voiturette de 1901.
miniatura|left|Vista xeral do Renault Voiturette, circa 1900.
miniatura|left|Plano do chasis do Renault Voiturette e da caixa de velocidades.

O Voiturette foi deseñado polo creador da marca Louis Renault en 1898. O primeiro Voiturette foi vendido a un amigo do pai de Louis logo de ir dar un paseo con Louis pola rúa Lepic o 24 de decembro de 1898. Doce coches máis se venderon esa noite. A razón principal para comprar o coche era a incrible capacidade do coche para subir rúas sen ningunha dificultade e a súa economía de combustible. O coche montaba un motor dun cilindro De Dion-Bouton, o que lle permitía alcanzar unha velocidade máxima de 32&nbsp;km/h.

## Voiturette Tipo B 
O tipo B era basicamente o mesmo Voiturette. A diferenza era o aspecto estraño do coche, que incluía un teito e dúas portas. Louis Renault inventou o sedán en 1899.

## Voiturette Tipo C 
O tipo C foi o primeiro coche de catro prazas de Renault. Logo de varias modificacións mecánicas e exteriores, o coche comezouse a fabricar en 1900.
O coche foi presentado no Salón do automóbil de París de 1900, que presentou por primeira vez a Renault Frères como un fabricante de automóbiles.

## Voiturette Tipo D / E / G 
Os Voiturettes Tipo D e E foron similares ó Tipo C, pero con algunhas diferenzas, sobre todo o motor mellorado de 5 CV. O Tipo D era idéntico ó tipo C agás o teito retráctil e o Tipo E mostraba un teito máis longo que o do tipo B, pero sen ningún tipo de porta.
O tipo G utiliza o mesmo chasis e carrozaría que o Tipo D e E, pero cun motor mellorado.

## Notas 
## Véxase tamén
Repolo do monte

O **repolo do monte** ***Sparassis crispa*** é unha especie de fungo pertencente ao xénero *Sparassis*. Atópase en Galiza, é un cogomelo comestíbel, cocido e frixido nun revolto de ovos é un prato apreciado.

## Descrición 
*S. crispa* medra nun mato que pode acadar os 24&nbsp;cm de diámetro. Os lóbulos son planos e ou algo ondulados, que lembran ás láminas da lasaña, de cor abarancazada ou amarela cremosa. Medra en bosques, preferibelmente de coníferas.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas
Netorra

A **netorra** ***Russula virescens***, é unha especie de fungo basidiomiceto, pertencente á familia Russulaceae. Atopámolo en Galiza. É comestíbel.

## Descrición 
A forma do chapeu (píleo) é convexo aplanado, pode medir até 15 cm de diámetro, a súa cor é abrancazada con tacas de cor verde distribuídas sobre a tampa, o centro é averdado, o estipe é cilíndrico, de cor abrancazada e pode medir unha altura de 8 centímetros e o seu largo pode acadar os 4 cm.

## Hábitat 
Medra nos meses do verán deica o outono en zonas húmidas, especialmente nas carballeiras de Galiza, Illas Británicas e Europa en xeral; tamén Malaisia, Corea e a China.

## Comestibilidade 
A netorra é un cogomelo comestíbel, considerado coma un dos mellores do xénero *Russula*, sendo moi popular en Europa. O seu cheiro non é distintivo, mais o seu sabor descríbese coma gusto a noz.

Ao apañarmos o *Russula virescens* para o consumo, cómpre ter conta para evitar a confusión co perigosamente velenoso *Amanita phalloides* (coñecido coma cacaforra da morte), un fungo que pode ser máis facilmente identificado pola súa volva e polo seu anel.

## As netorras na cultura popular galega 
### Refráns 
* *Netorra acelme, que non cha coma o verme*,
* *Netorra do carballo, por ela o crego perde o rosário*,
* *Os cregos e as lesmas das netorras fan festas*,
* *Tremer, netorras: aí vos vén a negrura de lesmas e curas*.
A *Russula cyanoxantha* é, xunto á *R. virescens, e á *Russula aurea'', as mellores netorras comestíbeis; pódense consumir en pequenas cantidades, tamén crúas ou en ensalada. Malia a extrema variabilidade da cor da cutícula, é en todo caso recoñecíbel por crebar coma o xiz e o seu sabor agradábel ou acelme. Se pican non son comestíbeis.

## Notas 
* Singer R (1986). The Agaricales in Modern Taxonomy. Koenigstein: Koeltz Scientific Books. pp.&nbsp;820–21. ISBN 3-87429-254-1.
* Arora D (1986). Mushrooms Demystified: a Comprehensive Guide to the Fleshy Fungi. Berkeley, Calif: Ten Speed Press. p.&nbsp;95. ISBN 0-89815-169-4.
* Bi Z, Zheng G, Li T (1993). The Macrofungus Flora of China's Guangdong Province (Chinese University Press). Nova York: Columbia University Press. p.&nbsp;522. ISBN 962-201-556-5.

## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* http://healing-mushrooms.net/archives/russula-virescens.html (en inglés)
País Vasco (homónimos)

***País Vasco** ou **Euskadi**, unha comunidade autónoma situada no norte de España.
***País Vasco**, unha rexión con trazos culturais e históricos comúns ben definidos (entre eles a presenza da lingua vasca), pero que non representan unha unidade administrativa única.
****Hegoalde** ou **País Vasco español**, os territorios de dita rexión baixo administración española
****Iparralde** ou **País Vasco francés**, os territorios de dita rexión baixo administración francesa.
Micelio

[thumb|Micelio fúnxico visto nunha [calicata.]]
O **micelio** é o conxunto de filamentos (hifas) moi ramificados, de estrutura e composición variábel, que constitúe o aparello ou corpo vexetativo dos fungos. Dependendo do seu crecemento clasifícanse en reprodutores (aéreos) ou vexetativos. Os micelios reprodutores medran cara a superficie externa do medio e son os encarregados de formar os orgánulos reprodutores (endosporios) para a formación de novos micelios. Os micelios vexetativos encarréganse da absorción de nutrientes, medran cara a abaixo, para cumprir a súa función.

Os corpos vexetativos da maioría dos fungos (e, polo tanto, o dos liques) están constituídos por filamentos unicelulares denominados hifas. As hifas medran tan só apicalmente no ápice. As hifas poden medrar con moita rapidez, até máis de 1&nbsp;mm por hora. Por este motivo e polas frecuentes ramificacións xorde no substrato unha maraña ou embrollo de hifas cunha enorme superficie: o micelio.

Como as hifas non están cutinizadas, o micelio é moi sensíbel ao desecamento, mais, por outra banda, están moi capacitadas para absorber osmotroficamente as substancias disoltas. Este feito aprovéitano moitas plantas superiores formando simbiose cos fungos.

As hifas dos fungos inferiores non son septadas (non presentan divisións), organización sifonal.

As hifas dos fungos superiores presentan septos, divididas en cámaras e células; porén con furados, polo que tamén nestes fungos o plasma forma un continuo.

## Notas
## Véxase tamén