Moeda dun billón de dólares

[miniatura|330x330px|[Deseño proposto polo artista DonkeyHotey para o concepto de moeda dun billón de dólares estadounidenses.]]
A **moeda dun billón de dólares estadounidenses** (en inglés: *trillion-dollar coin*) é un concepto que xurdiu durante a crise do teito da débeda estadounidense de 2011 como un xeito de evitar que o Congreso dos Estados Unidos tivese que elevar o límite de endebedamento do país, mediante a cuñaxe de moedas de platino de moi alto valor. A finais de 2012, durante os debates sobre as negociacións do precipicio fiscal nos Estados Unidos e o reinicio das discusións sobre o teito da débeda, o concepto foi obxecto dunha maior atención por parte da opinión pública. Tras chegar aos titulares durante a semana do 7 de xaneiro de 2013, o uso do concepto de moeda dun billón de dólares foi finalmente rexeitado pola Reserva Federal e o Tesouro.

O concepto da moeda dun billón de dólares reintroduciuse en marzo de 2020 en forma de proposta parlamentaria da congresista Rashida Tlaib, durante o pechamento provocado pola pandemia de COVID-19 nos Estados Unidos. Tlaib pretendía financiar pagamentos mensuais de estímulo recorrentes de 2.000 dólares ata a fin da pandemia.

A idea cobrou máis forza a finais de 2021 coas propostas do xornalista de *Bloomberg* Joe Weisenthal, entre outros, en medio da crise do teito de débeda dos Estados Unidos dese ano.

Os comentarios sobre a idea da moeda dun billón de dólares rexurdiron a principios de 2023 logo das revelacións de que o presidente da Cámara de Representantes, Kevin McCarthy, acordara con algúns membros republicanos da Cámara utilizar o teito da débeda como panca para reducir o orzamento federal.

## Fundamento legal 
A emisión de papel moeda está suxeita a diversas restricións contables e cuantitativas que non se aplican ás moedas de platino. Segundo a Casa da Moeda dos Estados Unidos, as moedas contabilízanse do seguinte xeito:

[miniatura|200x200px|[Anverso común das moedas da serie *American Platinum Eagle*, emitidas pola *US Mint* con valores de ata 100 dólares, baixo a autoridade outorgada pola sección  31 U.S.C. § 5112 do Código dos EEUU.

Consonte a devandita sección 31 U.S.C. 5112(k), promulgada orixinalmente pola Lei Pública 104-208 de 1996:

As moedas non circulantes de platino pódense cuñar con calquera valor facial, en tanto que as de calquera outro metal especificado se limitan a cantidades de 50, 25, 10, 5 e 1 dólar. O concepto de cuñar unha moeda de moi alto valor facial baséase na cláusula do platino como vía para que o poder executivo recade ingresos sen a supervisión do Congreso.

Philip N. Diehl, exdirector da Casa da Moeda dos Estados Unidos e coautor, xunto co congresista republicano Michael Castle, da lei da moeda de platino, afirmou que o procedemento estaría permitido pola lei.

Laurence Tribe, profesor de Dereito Constitucional da Universidade Harvard, afirmou que a base xurídica da moeda dun billón de dólares é sólida e que a moeda non podería ser impugnada ante os tribunais, xa que ninguén estaría lexitimado para o facer.

## Xurdimento do concepto 
A idea de que o Departamento do Tesouro cuñase unha moeda e a enviase á Reserva Federal para pagar a débeda foi popularizada por primeira vez polo candidato presidencial do Partido Populista Bo Gritz en 1992, quen amosaba en alto habitualmente nos seus discursos unha moeda de máis de 10 centímetros. Mais o concepto concreto introduciuno por primeira vez Carlos Mucha, un avogado que participaba como comentarista baixo o alcume de *Beowulf* en varios blogs. *Beowulf* esbozou a idea nunha serie de comentarios no blog de Warren Mosler en maio de 2010, sinalando que "o Congreso xa delegou no Tesouro toda a autoridade de señoriaxe que necesita para cuñar unha moeda dun billón de dólares". Beowulf tamén chamou a atención sobre o concepto no blog do economista Brade Delong, en xullo de 2010, e nun blog propio de análise xurídica en xaneiro de 2011, pero non foi ata xullo dese ano cando o uso do concepto como método pouco ortodoxo para resolver a crise do teito de débeda comezou a chamar a atención da prensa económica e dos blogs dos principais medios de comunicación. Nese momento, a idea achou certo apoio por parte de xuristas académicos como Jack Balkin, da Universidade Yale. Logo de se resolver a crise do teito de débeda do verán de 2011, a atención sobre o concepto esvaeceu.

A finais de 2012, á medida que se achegaba de novo o límite de endebedamento, o concepto foi obxecto dunha atención renovada e máis xeneralizada. A principios de xaneiro o economista Paul Krugman amosou o seu apoio á idea, e afirmou que a oposición a esta procedía de persoas que non estaban dispostas a admitir a verdade de que "o diñeiro é un artificio social". O exdirector da *US Mint* Diehl foi amplamente citado nos medios de comunicación desacreditando as críticas á moeda e o seu fundamento xurídico. O congresista Jerry Nadler tamén se amosou favorable á idea, e así se reflectiu na prensa internacional o 4 de xaneiro de 2013.

*Beowulf* contaría máis tarde na revista *Wired* que a idea da moeda xurdira dun artigo do *Wall Street Journal* de decembro de 2009 no que se falaba de como varias persoas podían acadar tarxetas de fidelidade para viaxaren sen custo encargando moedas á Casa da Moeda dos EEUU cunha tarxeta de crédito que ofrecese tal promoción, e logo depositando as moedas nun banco para saldar a débeda da tarxeta de crédito. Tamén dixo que se inspirou no libro de 2008 *Web of Debt*, de Ellen Brown, que citaba un antigo funcionario do Tesouro que afirmaba que o Goberno podería ordenar a cuñaxe de grandes moedas para pagar a débeda nacional. *Beowulf* dixo que a idea da moeda dun billón de dólares se atribúe con máis razón a un pequeno grupo de discusión que a un individuo, e engadiu que este grupo non tiña máis motivación que a da diversión persoal.

## Análise e reacción 
Algúns comentaristas argumentaron que, malia a estrita legalidade do concepto, tal posibilidade debilitaría o sistema de pesos e contrapesos do Goberno estadounidense, mesmo se o gasto que permitise a moeda xa estivese autorizado polo Congreso. A columnista de opinión Megan McArdle escribiou que "cuñar unha moeda dun billón de dólares acabaría cos obstrucionistas do Partido Republicano, pero só demostrando que o propio presidente tería pouco respecto polas restricións institucionais do seu cargo". Felix Salmon, outro xornalista, escribiu que o concepto "marcaría efectivamente a desaparición do sistema de tres pólas do Goberno, ao permitir que o poder executivo esmagase sen máis os dereitos e os privilexios do poder lexislativo". Salmon dixo que non estaba de acordo co que estaban a facer os republicanos do Congreso, pero que tiñan dereito a facelo, e que o presidente non debería utilizar a opción do billón de dólares para os eludir; nas súas palabras: "si, o poder lexislativo está a comportarse como unha panda de imbéciles que cren que levar o Goberno dos EEUU ao impagamento é unha boa idea, pero están no seu dereito de se comportar como unha panda de imbéciles".

Por outra banda, moitos economistas e analistas empresariais apoiaron a moeda como xeito de contrarrestar as ameazas dos republicanos do Congreso de forzar o impagamento do país negándose a elevar o límite da débeda. Paul Krugman dixo: "cuñar a moeda sería indigno, pero... e que? Ao mesmo tempo, sería economicamente inofensiva e tanto evitaría desenvolvementos económicos catastróficos como axudaría a evitar o Goberno mediante a chantaxe". Tamén declarou que o debate sobre a moeda dun billón de dólares era "o debate de política fiscal máis importante das nosas vidas".

Michael Steel, portavoz do presidente da Cámara de Representantes, John Boehner, rexeitou o concepto comparándoo cun episodio dos Simpson titulado *The Trouble with Trillions* ("O problema dos billóns"), emitido 13 anos antes da crise do teito de débeda dos Estados Unidos, no que Homer Simpson se atopa nunha misión na procura dun billete dun billón de dólares desaparecido.

O 7 de xaneiro de 2013, o congresista republicano Greg Walden anunciou que presentaría un proxecto de lei para pechar a lagoa legal das moedas de platino.

Finalmente, o 12 de xaneiro de 2013, o Tesouro e a Reserva Federal anunciaron que non cuñarían unha moeda de platino,

En xaneiro de 2023, a secretaria do Tesouro, Janet Yellen, declarou que a cuñaxe dunha moeda dun billón de dólares non estaba sobre a mesa como solución á crise do teito da débeda dos Estados Unidos de 2023 e ao posible impagamento da débeda estadounidense, porque sería improbable que a Reserva Federal a aceptase.

## Riscos de inflación 
A compra da moeda dun billón de dólares por parte da Reserva Federal sería análoga ás compras de valores que forman parte da expansión cuantitativa, xa que en ambos os casos se lle sumaría á base monetaria, que é a suma do efectivo en circulación e as reservas bancarias. No caso da moeda, as reservas dos bancos comerciais aumentarían á medida que o Tesouro gastase os ingresos procedentes da compra da moeda por parte da Reserva Federal. o xornalista Greg Ip argumentou que se o balance da Reserva Federal se ampliase por razóns ostensiblemente de política fiscal en lugar de por razóns de política monetaria, iso podería constituír unha imposición á independencia do banco central. Ip suxeriu que tal imposición podería evitarse se o billón adicional en moedas se emitise directamente ao público, en valores faciais máis útiles e pequenas, en lugar de depositarse na Reserva Federal. En maio de 2010, había 40.400 millóns de dólares en moedas en circulación, e arredor doutros 900.000 millóns en billetes.

O exdirector da Casa da Moeda dos Estados Unidos Edmund C. Moy expresou as súas dúbidas a *TheStreet.com* acerca de se a Reserva Federal podería comprar a moeda e sinalou tamén que, en virtude do sistema actual para iniciar os pedidos de cuñaxe, o pedido podería ter que ser realizado polo actual presidente da Reserva Federal ou por un dos 12 presidentes dos bancos rexionais da Reserva Federal. O exdirector Diehl discrepou con Moy no relativo a unha moeda de platino, pero coincidiu con el en que unha moeda de platino sería un problema para a Reserva Federal. Diehl reiterou a súa opinión de que "certamente creo que [cuñar unha moeda dun billón de dólares] é inferior a elevar ou eliminar o límite [da débeda], pero é moito mellor que incumprir e sufrir as consecuencias de o facer".

## Notas 
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* La moneda del billón de dólares, la triquiñuela para evitar el caos de la deuda en EEUU
* Una moneda de 1 billón de dólares: la insólita arma secreta que se analizó en los EEUU para evitar el default