open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Ben Affleck

**Benjamin Géza Affleck-Boldt**, nado o 15 de agosto de 1972 en Berkeley (California), é un actor, director, produtor e guionista estadounidense máis coñecido como **Ben Affleck**. Comezou a ser recoñecido polas súas interpretacións nos filmes de Kevin Smith *Mallrats* (1995), *Chasing Amy* (1997) e *Dogma* (1999). Gañou a fama como guionista cando gañou o Oscar ó mellor guión orixinal e o Globo de Ouro por *Good Will Hunting* (1997), que co-escribiu e co-protagonizou xunto co seu amigo Matt Damon. Máis tarde adacou o recoñemento internacional polas súas aparicións en filmes como *Armageddon* (1998), *Pearl Harbor* (2001), *Changing Lanes* (2002), *The Sum of All Fears* (2002), *Daredevil* (2003), *Hollywoodland* (2006), *A sombra do poder* (2009) e *Cidade de ladróns* (2010).

## Filmografía 
### Actor 
#### Cine 
#### Televisión 
### Director 
### Guionista 
### Produtor 
## Notas 
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
*
Operación Xaguar

A **Operación Xaguar** foi unha operación militar que tivo lugar en Omán, na Guerra de Dhofar.

## Notas
## Véxase tamén
### Ligazóns externas
*Operation Jaguar at Britain's Small Wars.
C3 (complemento)

O **compoñente do complemento 3** ou **C3** é unha proteína do sistema inmunitario, que ten un papel central na fervenza de reaccións do sistema do complemento e contribúe á inmunidade innata. Nos humanos está codificada no xene *C3* do cromosoma 19.

## Función 
O C3 desempeña un papel central na activación do sistema do complemento. A activación de C3 é necesaria tanto para a activación da vía clásica coma da vía alternativa do complemento. As persoas con deficiencia de C3 son máis susceptibles a infeccións bacterianas.

Unha forma da convertase de C3, tamén chamada C4b2a, está constituída por un heterodímero das formas activadas de C4 e C2. Cataliza a clivaxe proteolítica de C3 orixinando C3a e C3b, que se xeran durante a activación pola vía clásica e pola vía da lectina. C3a é unha anafilotoxina e o precursor de certas citocinas como a ASP, mentres que C3b funciona como un axente opsonizante. O factor I pode clivar C3b dando C3c e C3d; este último desempeña un papel na potenciación das respostas das células B. Na vía  alternativa do complemento, C3 é clivada por C3bBb, que é outra forma de convertase de C3 composta das formas activadas de C3 (C3b) e o factor B (Bb). Unha vez que C3 é activada a C3b, deixa exposto un enlace tioéster reactivo, que permite que o péptido se una covalentemente a calquera superficie que poida proporcionar un nucleófilo como unha amina primaria ou un grupo hidroxilo. A C3 activada pode despois interaccionar co factor B. O factor B é despois activado polo factor D, para formar Bb. O complexo resultante C3bBb, denomínase convertase de C3 da vía alternativa.

C3bBb é desactivada por etapas. O primeiro que ocorre é que o compoñente proteolítico da convertase, Bb, é retirado por proteínas reguladoras do complemento que teñen actividade de factor acelerador do decaimento (DAF). Despois, C3b é cortado progresivamente primeiro dando iC3b, despois C3c + C3dg, e finalmente C3d. O factor I é a protease que realiza estes cortes, pero tamén cómpre a axuda doutra proteína para proporcionar a actividade de cofactor.

## Estrutura 
Determináronse varias estruturas cristalográficas de C3 que indican que a proteína ten 13 dominios.

## Uso clínico 
Os niveis de C3 no sangue poden medirse para apoiar ou desbotar un determinado diagnóstico médico. Por exemplo, os niveis baixos de C3 están asociados con algúns tipos de enfermidades renais como a glomerulonefrite postinfecciosa e a nefrite de derivación.

## Interaccións 
C3 interacciona co factor H do complemento.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Bibliografía 
* 

### Ligazóns externas 
* GeneReviews/NCBI/NIH/UW entrada sobre Síndrome urémica-hemolítica atípica
* entradas de OMIM sobre síndron¡me urémica-hemolítica atípica
* GeneReviews/NCBI/NIH/UW entrada sobre Enfermidade de depósitos densos/Gromerulonefrite membranoproliferativa tipo II
*
Roi

**Roi** é un nome propio masculino galego. Orixinariamente era unha forma apocopada de Rodrigo, que deriva do nome de orixe xermánica *Roderick*, cuxo significado literal é "famoso pola gloria". En galego tamén ten as variantes **Ruí**, **Rui** e **Roí**. e 72 co nome Rui, cunha media de idade de 23,4 anos.

## Personaxes famosos
*Roi Gomez de Briteiros, trobador portugués (s. XIII);
*Roi Paez de Ribela, poeta e cabaleiro galego ou portugués (s. XIII);
*Roi Queimado, trobador portugués (s. XIII);
*Roi Martinz do Casal, trobador portugués (s. XIII-XIV);
*Roi Xordo, fidalgo medieval galego (s. XV);
*Roi Casal, cantante galego (n. 1980);
*Roi Vidal, músico e poeta galego (n. 1982);
*Roi Méndez Martínez, cantante galego (n. 1993)

## Noutras linguas
## Notas 
## Véxase tamén 
### Outros artigos 
* Lista de nomes masculinos en galego
* Lista de nomes masculinos galegos máis comúns
### Ligazóns externas 
* Guía de nomes galegos. Nomes masculinos Real Academia Galega
La Crónica del Trabajo

***La Crónica del Trabajo*** foi unha revista editada en Santiago de Compostela en 1901 e 1902.

## Historia e características 
Subtitulada *Revista Agrícola, Industrial y Social*, apareceu en 1901. Estaba dirixida por Leopoldo Salgués. Entre os seus colaboradores figurou Bartolomé Calderón. Cambiou por dúas veces o subtítulo, pero seguiu acollendo temas relacionados co mundo da economía, especialmente da agricultura.

## Véxase tamén 
### Bibliografía 
### Outros artigos 
* Lista de publicacións impresas da provincia da Coruña
Projecto Moda

***Projecto Moda*** foi un programa de telerrealidade e competición portugués emitido en 2010 na RTP1. Foi a versión portuguesa de *Project Runaway*.

## Concursantes
### Deseñadores
Os 10 deseñadores da primeira tempada:

### Modelos
As 10 modelos da primeira tempada foron:

## Retos
*: Aínda que non era un reto de equipo, os xuíces consideraban que ambos deberían ser considerados gañadores.
*: Aínda que isto era un reto de equipo, os deseñadores eran xulgados individualmente.
*: Non había ningún gañador; só un eliminado.
*: Foi un episodio recompilatorio.

##### Resultados
 GAÑADOR de *Projecto Moda*.
 Gañador do reto.
 Favorito, pero sen chegar a gañador.
 Nivel baixo, pero sen nomeamento.
 Nomeado, pero non eliminado.
 Eliminado.
Paide

**Paide** (en alemán: Weißenstein, polaco: Biały Kamień) é unha cidade de Estonia, capital do condado de Järva.

A cidade foi fundada o 30 de setembro de 1291 por Halt, xefe da orde livoniana.

## Cidades irmás 
*  Annaberg-Buchholz
*  Fredensborg-Humlebæk
*  Håbo
*  Hamina
*  Havirov
*  Mažeikiai
*  Pereiaslav
*  Saldus
*  Westminster

## Galería 

File:HulsiusPaide.jpg|Vista de Paide, en 1632
Paide estonia.jpg|Castelo de Paide
File:Paide Castle in winter.jpg|Castelo de Paide no inverno
File:Paidenkirkko.jpg|Igrexa de Paide
File:Paide kohtuhoone. No 15061 Paide.JPG|Casa do Concello
File:Paide Tütarlastegümnaasiumi hoone 4012.JPG|Instituto
Santiago López Mosquera

**Santiago López Mosquera** foi un médico, profesor e xornalista galego.

## Traxectoria 
Licenciado en Medicina e Farmacia. Foi nomeado profesor auxiliar da Facultade de Medicina da Universidade de Santiago de Compostela en 1876 e foi cesado en 1880. Tamén foi profesor do Colexio Santiago Apostol (1878). Foi redactor de *El Porvenir*  e *El Libredón* e dirixiu *La Crónica* con Juan Barcia Caballero.

## Notas
Grupo vanílico

200px|miniatura|Grupo funcional **vanílico**.
En química orgánica, o **grupo vanílico** (tamén coñecido como **vanioil** ou **vanilil**) é un grupo funcional. Os compostos que conteñen un grupo vanílico son chamados vaniloides, e inclúen vanilina, ácido vanílico, capsaicina, ácido vanilmandélico etc.
Países Baixos (rexión histórica)

300px|miniatura|Os Países Baixos vistos desde o espazo.

Os **Países Baixos** (en neerlandés, *de Lage Landen*; en francés *les Pays-Bas*) son unha rexión costeira do noroeste de Europa, que consisten esencialmente de Bélxica e o Reino dos Países Baixos, así como dos deltas dos ríos Rin, Mosa, Escalda e Ems, onde gran parte das terras están ao nivel do mar ou por debaixo del.

A maior parte dos Países Baixos son rexións costeiras limitadas polo mar do Norte ou polo Canle da Manga. Os países sen acceso ao mar téñense ligado política e economicamente a aqueles con acceso ao mar, para formar unha unión portuaria e de hínterland.

## Notas
El Trueno

***El Trueno*** foi un periódico editado en Pontevedra en 1885.

## Historia e características 
Subtitulado *Periódico tempestivo, recreativo y joco-satírico*, apareceu en marzo de 1885. Dirixido por Albino Simán. Aparecía os días 2, 8, 14, 20 e 26 de cada mes. Cesou a súa edición en xuño dese ano.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Bibliografía 
* 
### Outros artigos 
* Lista de publicacións impresas da provincia de Pontevedra
Manuel Lezón

**Manuel Lezón Fernández**, nado en Celanova en 1854 e finado en Madrid o 16 de xuño de 1934, foi un avogado e político galego.

## Traxectoria 
Foi rexistrador da propiedade en Celanova, Alzira e Barcelona. Precursor da campaña redencionista, presentouse a ás Cortes polo distrito do Carballiño en 1905. Publicou en *El Miño* varios artigos sobre a cuestión foral. Foi Xefe honorario da Administración Civil e Catedrático Especial de Dereito Hipotecario da Universidade de Valencia. Na Segunda República estivo vinculado ao Partido Agrario Español e presentouse ás eleccións de novembro de 1933 como independente pola provincia de Ourense, pero non resultou elixido. Colaborou en revistas especializadas.

## Obras 
miniatura|275px|Homenaxe en Celanova, 1932.
miniatura|150px|Manuel Lezón, 1909.
* *El derecho consuetudinario en Galicia*, 1903.

* *Augusto Comas, como legislador, catedrático y jurisconsulto*, 1903.

* *Derecho Inmobiliario* (en colaboración con F. B.)

* *El regionalismo*, 1918.
* *El problema social agrario en Galicia y la redención de foros*, 1922.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* Personajes ilustres
Pazo de Armuño

O **Pazo de Armuño** é unha construción civil privada situada no lugar de Armuño (Lubre, concello de Bergondo).

## Arquitectura 
Da construción inicial románica só se conserva a torre orixinal, unha fortaleza con calabozos antigos, moi restaurada. Xunto a ela a vivenda actual de arquitectura xeométrica tradicional galega con varios escudos orixinais anteriores á reforma do século XVIII. Son os escudos dos Figueroa, Bermúdez e Boado, quen foran señores de Armuño.

Está rodeado dunha extensa muralla, e dentro dos muros ten coidados e xeométricos xardíns amais de hortas e prados. Ten edificio vivenda, pombal, capela de planta rectangular e outras construcións.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Outros artigos 
* Pazos de Galicia
Bundesliga 2012-2013

A **tempada 2012-13 da Bundesliga** foi a 50ª edición do campionato nacional de liga de fútbol profesional de Alemaña. O torneo comezou o 24 de agosto de 2012 e rematou o 18 de maio de 2013.
## Equipos 
Os 18 equipos participantes nesta edición da liga alemá de fútbol son os seguintes:
220px|miniatura|dereita|Equipos da Bundesliga 2011-12.

## Táboa 
O Bayern de Múnic proclamouse campión con seis xornadas de antelación, e rematou a tempada con 91 puntos, 25 máis que o segundo clasificado, o Borussia Dortmund.

|rowspan=4 |Clasificación para a Liga de Campións 2013-14

|rowspan=2 |Clasificación para a UEFA Europa League 2013-14

|rowspan=5 style="background-color:#F9F9F9;"|

|rowspan=1 |Clasificación para a UEFA Europa League 2013-14

|rowspan=3 style="background-color:#F9F9F9;"|

|rowspan=1 |Clasificación para a eliminatoria de permanencia

|rowspan=2 |Descenso á 2. Bundesliga 2013–14

## Estatísticas 
### Goleadores 
* ''Fonte: Bundesliga 2012/2013 » Goals 

## Véxase tamén 
### Outros artigos 
* Tempada anterior: Bundesliga 2011-2012.

### Ligazóns externas 
* Páxina oficial da Bundesliga
The Royal Concept

**The Royal Concept** é un grupo de indie rock creado en Suecia no 2010. Anteriormente era coñecido como **Concept Store**, **The Concept**, e '''Stockholm's Royal Concept'*.

## Membros
* David Larson: voz, guitarra e teclado/sintetizador
* Filip Bekic: guitarra, coros
* Magnus Robert: baixo, coros
* Frans Povel: batería, percusión, coros

## Discografía 
### Álbum 
**Goldrushed* (2013; Lanzamento en Suecia)
**Goldrushed* (2014; Lanzamento no Xapón)

### EP 
**The Royal Concept EP* (2012)
**Royal - EP* (2013)
**Smile'' (2015)

### Sinxelos 
*"Damn!" (2010)
*"D-D-Dance" (2011)
*"Gimme Twice" (2011)
*"World on Fire" (2012)
*"Naked and Dumb" (2012)
*"Lost in You" (2012)
*"On Our Way" (2013)
*"D-D-Dance" (relanzamento, 2014)

## Notas 
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* Páxina oficial
José de la Hermida

**José de la Hermida Castro Pazos de Probén**, finado en Lestrobe o 13 de maio de 1913, foi un escritor e político galego.

## Traxectoria 
miniatura|Pazo de Hermida.
miniatura|page=3|160px|*A Rosalía Castro*, 1888.
Fillo de Gregorio Antonio de Hermida, propietario do Pazo de Hermida, curmán de Rosalía de Castro e sobriño do historiador Jose Verea de Aguiar e Hermida. Foi republicano e librepensador. Instalouse en Madrid pero regresou a Padrón antes da Revolución de 1868. Publicou en Padrón o periódico *El Libertador*. Colaborou en *El Motín* e *Las Dominicales del Libre Pensamiento*. Publicou os opúsculos *Expansión político-libre pensadora* (1887), *¿Fue el cristianismo un progreso?* (1892), *Cuba* (1892), *Sobre el universitario abismo* e *¡Leed estudiantes!* (1910), utilizando ás veces o pseudónimo **Veritas**. O 12 de maio de 1913 asistiu ao banquete a Alejandro Lerroux en Santiago de Compostela e ao día seguinte finou na súa casa de Lestrobe.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Bibliografía 
* José Antonio Durán (1975). "Historia de José Hermida, aristócrata aldeano y librepensador". *Tiempo de historia* n. 10 (1/9/1975), pp. 40-47, Universidad de Salamanca.
### Outros artigos 
* Pazo de Hermida
### Ligazóns externas 
* José Antonio Durán: "La increible historia de Pepito Hermida"
Duane Hanson

**Duane Elwood Hanson**, nado en Alexandria (Minnesota) o 17 de xaneiro de 1925 e finado en Boca Raton (Florida) o 6 de xaneiro de 1996, foi un escultor hiperrealista estadounidense.

## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
*Hanson  na *Enciclopedia Británica* .
* Hanson na Saatchi Gallery .
* Hanson en boumbang.com .
IMAX

miniatura|dereita|Comparación entre negativos de 4/35 mm e 15/70 mm
**IMAX** (acrónimo de **I**mage **MAX**imum) é un formato de filme e un conxunto de xeitos de proxección creados pola compañía canadense IMAX Corporation e desenvolvido por Graeme Ferguson, Roman Kroitor, Robert Kerr, e William C. Shaw. IMAX pode filmar e exhibir imaxes de maior tamaño que os sistemas convencionais.

## Historia 
A arela de incrementar o impacto dun filme vén desde as primeiras décadas da historia do cinema. En 1929 Fox Film introduciu o sistema Fox Grandeur, primeiro en 70&nbsp;mm que deseguido caeu no esquecemento. Na década de 1950 CinemaScope (1953) e VistaVision (1954) alargaron a imaxe seguindo a idea de múltiplos proxectores do Cinerama (1952), que porén, era difícil de instalar.

O primeiro filme con formato IMAX foi *Tiger Child*, amosado na Expo 70 de Osaca. A primeira instalación permanente foi o Cinesphere en Toronto, que se creo en maio de 1971.

O formato IMAX foi empregado tradicionalmente para aplicación específicas. Os gastos de produción e exhibición facía que os filmes fosen corenta minutos máis curtos cós convencionais. Non obstante, desde mediados da década de 1990 comezaron a exhibirse neste sistema filmes dramáticos.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* Páxina oficial de IMAX.com
* ODEON
* Descrición de formatos xigantes
* Behind the Scenes Tour de The IMAX no Maryland Science Center 
* IMAX Soundtracks Database
IES Poeta Díaz Castro

O **Instituto de Educación Secundaria Poeta Díaz Castro** é un centro educativo do concello de Guitiriz.
miniatura|esquerda|IES Poeta Díaz Castro.

## Descrición 
Leva o nome do poeta local Xosé María Díaz Castro, a quen se lle adicou o Día das Letras Galegas no ano 2014.

No instituto impártese Educación Secundaria Obrigatoria, e ofrécense as modalidades de Ciencias e Tecnoloxía e Humanidades e Ciencias Sociais para o Bacharelato.

No curso académico 2013-2014 a directora era Olga Aguiar e tiña arredor de 220 alumnas e alumnos, inda que ten capacidade para máis.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* Páxina web antiga
Editorial Eneida

**Eneida** é unha editorial española en lingua castelá, con sede en Madrid.

## Coleccións 
As coleccións da editora son: "Confabulaciones", "Bestiarios", "Biblioteca ensayo", "Poesía para el tercer milenio", "Posibilidades de ser a través del arte", "Puntos de vista", "Semblanzas", "Educación para la salud", "Antologías literarias", "Volúmenes singulares", "El invisible anillo" e "Historia del presente".

Tamén publica periodicamente dúas revistas: *Historia del presente* e *El invisibe anillo*. Esta última cuadrimestralmente dende o ano 2006. Ilustrada, adícase á poesía, a arte e a literatura.

O número 16 de *El invisible anillo* tivo por título "Érase una vez... Galicia" con artigos como:
* "Conto/cuento" de Xosé Luís Méndez Ferrín.
* "La lírica galaico-portuguesa y la recuperación de la conciencia cultural gallega poemas" (Eduardo Pondal e Manuel Curros Enríquez)
* "En paz esperando por el alba del día: Mujeres de Rosalía de Castro", por Carmen Blanco.
* "«Negra sombra» de Rosalía de Castro: Análisis e interpretación", por Arcadio López-Casanova.
* "5 poetas gallegos del siglo XX" (Ramón Cabanillas, Ramón Otero Pedrayo, Luís Pimentel, Uxío Novoneyra e Celso Emilio Ferreiro)
* "Celso Emilio Ferreiro 100 años después", por Ramón Nicolás
* "La lengua dorada", por Teresa Seara.
* "Poetas gallegos del siglo XXI" (Xosé María Álvarez Cáccamo, Cesáreo Sánchez Iglesias, Xulio López Valcárcel, Darío Xohán Cabana, Claudio Rodríguez Fer e César Antonio Molina).

## Recoñecemento 
Eneida obtivo en 2010 un Premio Rosa Regàs pola colección "Posibilidades de ser a través del arte".

## Notas 
## Véxase tamén 
### Outros artigos 
* A *Eneida* de Virxilio
Gran Premio de Suráfrica de 1979

O **Gran Premio de Suráfrica de Fórmula 1 de **, celebrouse no Circuíto de Kyalami Kyalami, Gauteng, o 3 de marzo de 1979. Foi a terceira rolda da tempada de Fórmula Un de . Foi o 25º Gran Premio de Suráfrica desde o primeiro Gran Premio disputado en 1934 e o duodécimo que se celebrou en Kyalami, nos arredores de Xohanesburgo. Levouse a cabo sobre 78 voltas ao circuíto de catro quilómetros para unha distancia de carreira de 320 quilómetros.

## Clasificación 
## Posicións logo da carreira 
;Clasificación no campionato de pilotos

;Clasificación do campionato de construtores

* **Nota**: Só están incluídos os cinco primeiros postos en ambos os grupos de clasificación.

## Notas 
* Líderes por volta: Jean-Pierre Jabouille 1 volta (1); Gilles Villeneuve 39 voltas (2-14, 53-78); Jody Scheckter 38 voltas (15-52).

## Véxase tamén 
### Ligazóns externas
La Unión (Ferrol)

***La Unión*** foi un semanario que se editou en Ferrol entre 1896 e 1899.

## Historia e características 
Semanario republicano. Cesou a súa publicación en xullo de 1899 sendo substituíndo por *El Clamor Público*.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Outros artigos 
* Lista de publicacións impresas da provincia da Coruña
¡Ahora!

***¡Ahora!*** foi un semanario editado en Lugo dende a terceira semana de marzo de 1930 até o primeiro de maio de 1931.

## Traxectoria 
Subtitulado *Semanario republicano de política, cultura e información*, apareceu en marzo de 1930. Dirixido por Benigno López Otero. Cesou ao pouco tempo pois os seus editores tiveron que cambiarlle o título para non coincidir coa cabeceira madrileña do mesmo nome. Foi continuado por *Guión*.

Escrito fundamentalmente en castelán, tamén empregaba o galego e tivo como colaboradores a Luís Bouza Brey, Antón Villar Ponte, Víctor Casas e Vicente Risco.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Bibliografía 
* 

* 
### Outros artigos 
* Lista de publicacións impresas da provincia de Lugo
Libertad (Serantes)

***Libertad*** foi un semanario editado en Serantes, Ferrol, entre 1924 e 1936.

## Traxectoria 
Subtitulado *Defensor de los intereses de la clase campesina y del pueblo en general. Órgano de la Sociedad de agricultores Libertad y Progreso*, foi un periódico quincenal que apareceu en marzo de 1924 como órgano da Sociedad de Agricultores "Libertad y Progreso" de Serantes. Estivo dirixido por Alfonso Castro Barrós ata a súa dimisión en maio de 1925. Foi suspendido pola ditadura en 1926. Reapareceu o 4 de marzo de 1930 co título ***La Liberdad*** e co subtítulo *Periódico independiente*. Despois cambiou o subtítulo por *Órgano del Partido Republicano de Serantes*. Desapareceu en 1936.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Bibliografía 
* 
* 
* 

### Outros artigos 
* Lista de publicacións impresas da provincia da Coruña
Avante (Vilagarcía de Arousa)

***Avante*** foi un semanario editado en Vilagarcía de Arousa en 1931.

## Historia e características 
Subtitulado *Semanario republicano*, apareceu o 23 de marzo de 1931. Periódico semanal editado polo Centro Republicano de Vilagarcía de Arousa, e dirixido (nos seus catro primeiros números) por Pedro Díaz Abalo, que cesou por incompatibilidades ideolóxicas ao proclamarse a Segunda República Española. Carecía de seccións fixas. Cesou a súa publicación despois das eleccións de xuño de 1931.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Bibliografía 
* 

* 
### Outros artigos 
* Lista de publicacións impresas da provincia de Pontevedra
Aceite de soia

miniatura|Aceite de soia
O **aceite de soia** é un aceite vexetal que procede do prensado da soia (*Glycine max*). Este aceite é abundante en ácidos graxos poliinsaturados.

## Produción 
Os tres maiores produtores de aceite de soia, por orde de produción, son: o Brasil, os Estados Unidos de América e a Arxentina, sendo este último o maior exportador do mundo. O aceite de soia é o de maior produción mundial, superando aos aceites de colza, palma e xirasol.

## Características nutricionais 
O aceite de soia cru resulta frecuentemente máis equilibrado que o de oliva xa que posúe os ácidos graxos esenciais omega-3 e omega-6 polo que é un bo complemento para dietas onde abundan carnes vermellas e carbohidratos.

## Usos 
Emprégase fundamentalmente na gastronomía e pódese atopar en salsas para ensaladas e aceites para fritir alimentos. Ao ter na súa composición tantos ácidos poliinsaturados é moi aconsellable gardalo na neveira e consumilo canto antes. Non se aconsella probalo se ten cheiro a rancio.

Nos últimos anos, e a consecuencia do florecemento da industria do biodiésel, estase potenciando o consumo de graxas vexetais, en concreto o aceite de colza, aceite de xirasol, aceite de soia e aceite de palmas.

O aceite de soia caracterízase por posuír moléculas de cadea longa de 13 a 16 enlaces o cal lle outorga, especialmente a partir dos estudos de George Washington Carver, moi boas propiedades para o uso industrial: o biodiesel obtido do aceite de soia obtense con relativa sinxeleza separándoo dun 10% de glicerina; con aceite de soia pódense elaborar, á parte de combustibles, plásticos.

## Composición de ácidos graxos 
##### Saturados 
* Ácido láurico contén trazas 
* Ácido mirístico contén trazas 
* Ácido palmítico 11-12% 
* Ácido esteárico 3-5%

##### Insaturados 
* Ácido palmitioleico contén trazas 
* Ácido oleico 22,0% 
* Ácido linoleico 54,0% 
* Ácido linolénico 7,5%
* Ácido araquidónico contén trazas

## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* Prezos históricos do aceite de soia, segundo o FMI
La República (1932)

***La República*** foi un periódico editado en Lugo en 1932.
## Historia e características 
Apareceu o 14 de abril de 1932.

## Véxase tamén 
### Bibliografía 
### Outros artigos 
* La República (1936)
* Lista de publicacións impresas da provincia de Lugo
Editorial Denes

**Denes** é unha editorial valenciana fundada no ano 1987, especializada en libros en valenciano (ensaio, dicionarios, poesía, infantil) e tamén en castelán. empezou a actividade das súas edicións cos dicionarios e as obras do lexicógrafo Francesc Ferrer Pastor, que comprende diferentes xéneros: narrativa, poesía, ensaio, teatro, homilética e outros, que pon ao alcance do público un conxunto de obras sobre literatura de inspiración cristiá feita dende o século XIX aos nosos días, en valenciano. Son textos que reúnen os valores estéticos, culturais e espirituais duns escritores que mostran nas súas creacións a beleza e a profundidade dun humanismo ao mesmo tempo arraigado e transcendente, segundo o seu director. A colección alterna escritores da literatura universal e autores valencianos. O nome da colección, de resonancias evanxélicas, é tamén unha homenaxe aos valencianos que crearon a asociación *La Paraula Cristiana*, cuxo boletín titulábase *Rent*.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Outros artigos 
* Edicions Tres i Quatre
### Ligazóns externas 
* Editorial Denes
¡¡Tierra!!

***Tierra*** foi un semanario editado en Tui en 1932.

## Historia e características 
Apareceu en febreiro de 1932. Publicábase os domingos. Estaba dirixido por Guillermo Vicente. Entre os seus colaboradores figuraba Gumersindo Rodríguez Costas. Cesou a súa edición en abril.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Bibliografía 
* 
* 
### Outros artigos 
* Lista de publicacións impresas da provincia de Pontevedra
Aceite de noz

[miniatura|Aceite de noces de [California.]]
O **aceite de noz**, ou de croucho, é un aceite extraído das noces da nogueira común (especie Juglans regia).

É un aceite comestible pero bastante caro, ten unha leve cor e un cheiro e sabor delicado. Xeralmente non se utiliza para fritir porque perde parte das súas propiedades distintivas. Adóitase utilizar en pratos fríos e en salsas para ensaladas. Ten propiedades antioxidantes. A maioría deste aceite prodúcese en Francia, pero tamén se fai en Australia, Nova Zelandia e California.

O aceite de noces é unha boa fonte dos ácidos graxos esenciais Omega-3.

## Na arte 
miniatura|Unha cunca de aceite de noz.
Durante o Renacemento este aceite usábase nas pinturas artísticas xa que se seca rapidamente e ademais permitía limpar os pinceis. Con todo o aceite de liño daba un mellor acabado á preparación das teas.

Tamén se utiliza no traballo da madeira que estea en contacto cos alimentos.

## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* Finishing with Walnut Oil and Beeswax .
Aceite de cacahuete

O **aceite de cacahuete** é un aceite vexetal preparado xa sexa mediante cocción dos cacahuetes (*Arachis hypogaea*) ou mediante a súa extracción nunha prensa hidráulica. Este aceite é de cor moi clara e a súa idoneidade para aguantar altas temperaturas convérteo nun aceite ideal na cociña como aceite de fritir. Ten un sabor suave que o fai apropiado para elaborar ensaladas, maionesas e vinagretas.

Este tipo de aceite é moi empregado na cociña asiática (emprégase no wok).

## Composición 
A composición de ácidos graxos do aceite de cacahuete para consumo humano é a seguinte (en porcentaxe de peso en orde descendente).

* Ácido oleico (C18: 1 ω-9 monoinsaturado): 35 - 72%
* Ácido linoleico (C18: 2 ω-6 poliinsaturados): 13 - 43%
* Ácido palmítico (C16: 0 saturado): 7 a 16%
* Ácido esteárico (C18: 0 saturado): 1,3 a 6,5%
* Ácido behénico (C22: 0 saturado): 1,0 a 5,0%
* Ácido araquídico (C20: 0 saturado): 0,5 a 3%
* Ácido lignocérico (C24: 0 saturado): 0,5 a 3%
* Ácido gadoleico (C20: 1 ω-9 monoinsaturado): 0,5 a 2,1%
* Ácido alfa-linolénico (ALA) (C18: 3 ω-3 poliinsaturados): <0,6%
* Ácido erúcico (C22: 1 monoinsaturado): <0,5%

Cada 100 g de aceite de cacahuete procedente de América do Sur ten, de media:
* Graxas monoinsaturadas: 39 g (sobre todo oleico)
* Ácidos graxos esenciais omega-6: 38 g
* Ácidos graxos saturados: 23 g (palmítico, esteárico, behénico, araquídico)
* Menos de 0,1 gramos de ácidos graxos esenciais omega 3

A favor (en termos de dieta):
* Rico en ácidos graxos esenciais omega-6 (pero menos que o aceite de xirasol)

Contras:

* Relativamente rico en ácidos graxos saturados (comparado con aceite de oliva, colza ou xirasol)
* Baixo en ácido graxo esencial omega-3. Recordemos que o consumo ideal é unha achega omega-6/omega-3 entre 1/1 e 4/1 (no exemplo anterior é de 380/1)

## Outros usos 
O aceite de cacahuete de segunda extracción utilízase na fabricación de xabón.
Aceite de millo

O **aceite de millo**, ou **de maínzo**, é un aceite vexetal de cor amarela clara, con olor e sabor suave, extraído a partir da prensa de grans de millo.

## Propiedades 
Por ser rico en poliinsaturados omega 6, o aceite de millo é máis saudábel que o aceite de soia podendo, nunha dieta equilibrada, auxiliar no combate ao colesterol sanguíneo. Con todo, debe ser consumido con moderación, pois como todo aceite vexetal, é moi rico en calorías.

A porcentaxe de aceite dun gran de millo oscila entre o 3,1 e o 5,7% do peso do mesmo e o 83% dese contido graxo sitúase no xerme. Este sepárase do resto do gran na primeira etapa do proceso de moedura húmida, obténdose deste xeito a materia prima para a recuperación do aceite.

Para aproveitar ao cen por cento as súas propiedades nutricionais debe ser un aceite obtido por presión en frío do xerme de millo fresco.

O aceite de millo refinado ten moito éxito xa que ten unha gran resistencia ao enranciamento e potencia o sabor dos alimentos.

A súa riqueza en vitamina E faino por unha banda moi estable e doutra banda contribúe a que sexa ideal para previr enfermidades circulatorias, vasculares ou enfermidades neurolóxicas e esterilidade.
Non contén cantidades significativas de proteínas, carbohidratos nin fibra alimentaria.

## Utilización 
Para fritir alimentos en hostalería e no fogar, para a elaboración de margarina, maionesa, na industria da panificación, consomés e sempre que se queira substituír a graxa animal.

## Información nutricional do aceite de millo sen refinar 
* 23 % de ácidos graxos monoinsaturados.
* 60 % de ácidos poliinsaturados.
* 12 % de ácidos saturados.
* É rico tamén en ácidos graxos linoleico e oleico.
* Ten cantidades significativas de vitamina E, vitamina A, vitamina D, ferro e calcio.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* "Propiedades del aceite de maíz" Botanical-online.com
Amañecer (Santiago de Compostela)

***Amañecer*** foi un periódico editado en Santiago de Compostela en 1933.

## Historia e características 
Subtitulado *Quincenario defensor de los intereses gallegos*, apareceu o 6 de xullo de 1933. Dirixido por Xoán Xesús González, foi voceiro oficioso da Unión Socialista Galega. Aparecía os días 1 e 15 de cada mes. Promovido por Jesús Abruñeiras, entre os seus colaboradores figuraron Francisco Fernández del Riego, Melchor Fernández Almagro, M. Devesa, Juan Rof Codina, Eduardo Blanco Amor e Agustín Rivasar. Editábase na Editorial Nós, imprenta de Ánxel Casal. O último número conservado é o 4, que corresponde ao 1 de setembro de 1933.
## Notas 
## Véxase tamén 
### Bibliografía 
* 
* 
* 
* 

### Outros artigos 
* Lista de publicacións impresas da provincia da Coruña
Manteiga de porco

miniatura|Manteiga de porco nun prato e nunha culler
[thumb|*[Manteca colorá*, nun barreño, á venda nun mercado español.]]

A **manteiga de porco**, tamén chamada **pingo** ou **saín**, é a parte graxa do porco empregada na elaboración de certos pratos. Nalgunhas ocasións emprégase como ingrediente. En certas cociñas é empregada como elemento graxo na fritura de certos alimentos, aínda que nos medios rurais empregouse tamén como ingrediente graxo na elaboración de xabóns.

## Características 
A manteiga do porco forma parte das graxas animais. Adoita proceder do ventre do porco (*Sus scrofa domestica*) ou do peritoneo (denominado tamén *manto do porco*). Adoita ser de aspecto sólido a temperatura ambiente. De cor entre esbrancuxado e leitoso. Os ácidos graxos máis habituais na manteiga son: ácido oleico, ácido esteárico, ácido palmítico. Entre os maiores consumidores atópase a cociña chinesa, nalgúns países de Europa (entre os que se atopa a cociña española) e recentemente a cociña estadounidense (empregada na fritura das patacas fritidas e na repostería

### Culinarios 
O pingo posúe diversos usos, principalmente en preparacións culinarias diversas. Unha das máis habituais é como elemento graxo nas frituras dalgúns elementos ben sexan verduras como carnes ou peixes. Na cociña andaluza é empregado nos almorzos: *manteca colorá*. Na elaboración de embutidos (trala matanza do porco) adoita empregarse como recheo dos mesmos en conxunción co magro. É un dos ingredientes da morcilla de Burgos. É frecuente o seu uso mesturada con fariña como parte da elaboración de masas diversas. Na cociña española emprégase a miúdo como conservante, nalgunhas zonas énchense vasillas de barro con manteiga con chacinería diversa (xeralmente chourizos).

### Non culinarios 
Emprégase nos medios rurais na elaboración de xabón. Forma parte (xunto coa sosa cáustica) dun dos ingredientes principais da súa elaboración. Era habitual empregar a manteiga de cocho vella, que tiña sabor rancio.

## Punto de vista nutricional 
Por ser un lípido de orixe animal posúe unha cantidade considerable de ácidos graxos saturados e colesterol, polo cal é absolutamente necesaria e benéfica para o desenvolvemento e funcionamento hormonal do ser humano e en xeral de mamíferos. Recordando que o colesterol é precursor bioquímico de hormonas como DHEA, testosterona, proxesterona, estróxenos, prolactina, cortisol, colecalciferol (vitamina D3) etc.
 
Comunmente confúndese este colesterol coa Lipoproteína de Baixa Densidade (LDL), mal chamada colesterol "malo". No entanto, non ten relación ningunha excepto no feito de que a LDL é un vehículo que leva colesterol para o seu procesamento no fígado e outros órganos. Revisar información de Chris Masterjohn PhD para máis información respecto diso.https://web.archive.org/web/20140531000649/http://www.cholesterol-and-health.com/about-cholesterol-and-health.html. Información adicional no libro "The Great Cholesterol Myth", Dr. Sinatra.

## Notas 
## Véxase tamén
Aceite de algodón

miniatura|Aceite de algodón.
O **aceite de algodón** é un aceite vexetal derivado da prensa da semente do algodón.

A utilización do carozo de algodón na produción de aceite alimenticio só foi posible despois de ter sido desenvolvido un proceso industrial que permitise a retirada do forte cheiro presentado por este produto, nun proceso coñecido como desodorización.

## Características 
O aceite de semente de algodón ten un leve sabor a castañas. Por ser refinado, normalmente ten aparencia límpida, con coloración variando entre a cor dourada clara e o amarela avermellada. Unha culler de sopa de aceite de algodón pode satisfacer nove veces a necesidade diaria do organismo en vitamina E. Entre tanto, algúns nutricionistas recomendan cautela no seu uso, pois trátase dun aceite que contén moitas graxas saturadas pouco saudábeis .

## Utilización 
Este aceite é moi utilizado como aceite para ensaladas, en maionesas e marinados. Tamén é usado en frituras, tanto en cociñas comerciais como nas caseiras, ben como na fabricación de margarinas.

## Notas 
## Véxase tamén 
* Aceite de cacahuete
C5 (complemento)

O **compoñente do complemento 5** ou **C5** é unha proteína que forma parte do sistema do complemento inmunitario, que nos humanos está codificada no xene *C5* do cromosoma 9.

O C5 é clivado por un encima convertase dando lugar aos compoñentes C5a e C5b:
* O C5a xoga un importante papel na quimiotaxe.
* O C5b forma a primeira parte do complexo de ataque á membrana.

Crese que a deficiencia de C5 é a causa da enfermidade de Leiner, unha doenza da pel con propensión a infeccións.

## Función 
C5 é o quinto compoñente do sistema do complemento, e xoga un importante papel nos procesos inflamatorios e de morte de células. O precursor de C5 é primeiramente procesado eliminándolle 4 residuos básicos, formando as dúas cadeas, alfa e beta, das que está composta a proteína, que están ligadas por unha ponte disulfuro. Da cadea alfa deriva o péptido de activación C5a, que se orixinina pola clivaxe realizada por unha convertase. C5a é unha anafilatoxina cunha potente actividade espasmoxénica (induce a contracción do músculo liso) e a permeabilidade vascular (por liberación de histamina polos mastocitos e basófilos) e quimiotáctica (atrae a leucocitos polimorfonucleares). Pola súa parte, o produto de clivaxe macromolecular C5b pode formar un complexo con C6, e este complexo é a base para a formación do complexo de ataque á membrana, que tamén consta doutros compoñentes do complemento adicionais.

## Vía do sistema do complemento 
miniatura|esquerda|400px|Complexo de ataque á membrana.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Bibliografía 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 

### Ligazóns externas 
*
Democracia (Mugardos)

***Democracia. Semanario Independiente*** foi un periódico editado en Mugardos entre 1911 e 1914.

## Historia e características 
Subtitulado *Semanario político, defensor de los intereses locales*. O primeiro número apareceu o 22 de setembro de 1911, e a publicación mantívose en circulación ata o 30 de xullo de 1914, cando desapareceu sen anuncio previo tras 133 números. Inicialmente semanal, a partir de maio de 1914 pasou a ser decenal. Fundado e dirixido por Jesús Fernández Medina, entre os seus colaboradores figurou César Alvajar. 

Definíase como "independente" e comprometido cos intereses locais e as clases desfavorecidas. Combateu o caciquismo, especialmente a figura de Juan Francisco Martínez Domenech ("Xan Farruco"), e promoveu ideas modernizadoras en educación, infraestruturas e xustiza social. Centrouse principalmente en Mugardos e Meá, cunha presenza menor en Ares, O Seixo, Redes e outras parroquias veciñas. Competía con *Ecos del Eume*, outro semanario rexional que o denominaba "hoja pastelera que a nadie engaña".

O periódico abordou unha ampla variedade de cuestións. Dentro da política local denunciou a corrupción e a manipulación electoral, apoiou alternativas progresistas e cubriu as tensións entre partidos tradicionais e movementos agrarios ou republicanos. No eido da educación e cultura defendeu un ensino laico e de calidade, con influencias das ideas pedagóxicas de Giner de los Ríos e das sociedades de instrución cubanas. Informou de actos como a "Fiesta del Árbol" (1914), onde escolares plantaron 1200 árbores. Deu conta da chegada do ferrocarril, a electricidade, os faros nos peiraos e as novas máquinas agrícolas, así como de folgas obreiras (como a "folga da pa" na Constructora Naval en 1913). Ademais, na crónica civil e de sucesos incluíu desde vodas civís e festas locais ata relatos curiosos, como o ataque dun "roedor carnívoro" a un neno en Cervás (1913), que desatou a imaxinación popular.

A publicación perdeu subscritores tras defender o crego Nicanor Feal Quirós, trasladado por criticar o caciquismo desde o púlpito. Sumado á escaseza de recursos e á incorporación de Fernández Medina como funcionario municipal, o semanario cesou en 1914 sen despedida formal.

## Colaboracións e estilo 
Escrito principalmente en castelán, con escasas aparicións do galego, reservado a poemas, cantares ou falas de personaxes populares. Fernández Medina asinaba boa parte dos textos, caracterizados por un estilo barroco e retórico, cheo de tópicos da época. Contou con colaboracións de mestres, clérigos e veciños ilustrados.

## Notas
Os nove poetas líricos

Os **nove poetas líricos**, ou **nove poetas mélicos**, foron un canon ou lista de poetas e compositores gregos antigos, tidos en grande estima polos tamén antigos académicos e expertos helenísticos de Alexandría. Considerábanse dignos de estudo crítico.
dereita|400px
Os nove poetas foron estes:
*Alceo de Mitilene (lírica monódica, século VII a.C.).
*Safo (lírica monódica, século VII a.C.).
*Anacreonte (lírica monódica, décimo VI a.C.).
*Alcmán de Esparta (lírica coral, século VII a.C.).
*Estesícoro (lírica coral, século VI a.C.).
*Íbico (lírica coral, século VI a.C.).
*Simónides de Ceos (lírica coral, século VI a.C.).
*Baquílides (lírica coral, século V a.C.).
*Píndaro (lírica coral, século V a.C.).

Na maioría de fontes escritas gregas, emprégase a palabra *melikos* para referirse a estes autores (de *melos* 'canción'), pero algúns autores empregaron no seu lugar *lyrikos*, que foi a que se empregou para crear o latín *lyricus* e de aí ás linguas modernas.

Os antigos académicos definiron este xénero (a lírica) en atención á forma métrica e ao instrumento con que se acompañaba, a lira, e non baseándose no fondo (o contido). Debido a isto, existen algúns tipos de poesía que deberían ser incluídos baixo a etiqueta «lírica» na literatura moderna, pero que, con todo, están excluídos (como a elexía).

Esta poesía lírica está dividida tradicionalmente en dous estilos: poesía coral, e poesía lírica monódica.
## Véxase tamén 
### Outros artigos
*Os tres poetas tráxicos
*Os dous poetas épicos
Margarita Landi

**Encarnación Margarita Isabel Verdugo Díez**, coñecida popularmente como **Margarita Landi**, nada en Málaga o 19 de novembro de 1918 e finada en Albandi (Carreño, Asturias) o 6 de febreiro de 2004, foi unha xornalista española. Foi unha das primeiras mulleres que se especializou nun xénero xornalístico, como é o dos sucesos, tradicionalmente reservado aos homes. A súa diplomatura en criminoloxía axudoulle a sobresaír con brillantez neste campo.

## Traxectoria
Filla do xornalista Alfredo Verdugo e sobriña de Francisco Verdugo, fundador das revistas *La Esfera* e *Mundo Gráfico*. Estudou enfermería, e despois casou co enxeñeiro Ángel Torres Tortajada. Tivo dous fillos e quedou viúva en 1947 anos. Ao quedar sen validez o seu título de enfermeira pola Lei de Responsabilidades Políticas, comezou a escribir contos infantís na revista *Gisela* e despois encrucillados en *Gran Mundo*. Pasou entón á revista da Sección Femenina *El Ventanal*, entre 1947 e 1948. De aí pasou a *La Moda de España* (1948-1954), como cronista de alta costura e sociedade, colaborando tamén no diario *Informaciones* e na revista *Esfera Mundial*. Adoptou o pseudónimo de Margarita Landi co apelido italiano da súa avoa.

En 1955 incorpórase ao diario *El Caso*, fundado tres anos antes por Eugenio Suárez, no que permaneceu 25 anos. Foi a partir dese momento cando comezou a cultivar a imaxe pola que era coñecida: unha loura sofisticada e reflexiva, fumadora de pipa e condutora dun convertible. Gozaba dunhas excelentes relacións cos servizos policiais, o que lle permitía acceder a informacións detalladas sobre os casos de máis impactanto para a cidadanía.

Tras a desaparición de *El Caso*, comezou a colaborar, desde novembro de 1980, na revista *Interviú*, e a partir de 1988 deu o salto á televisión, con aparicións esporádicas en programas de Televisión Española como *La palmera* (1991), *Código uno* (1993-1994) e *Así son las cosas* (2000-2002). Tamén dirixiu e presentou o seu propio programa en Telemadrid: *Mis crímenes favoritos* (1992).

## Obra
**Cosas de la vida*
**Una mujer junto al crimen*
**Crímenes sin castigo*
**Puerta del Sol, 2.30*
**Crónica sangrienta*
**Memorias. 35 años de crimen en España*

## Notas
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* 
*
María Lourdes Albertos Firmat

**María Lourdes Albertos Firmat**, nada en León o 20 de novembro de 1927 e finada en Valladolid en 1986, foi unha filóloga española especializada en paleohispanística.

## Traxectoria 
Estudou Filoloxía Clásica na Universidade de Salamanca, doutorándose en 1958 coa tese *La onomástica primitiva de España: Tarraconense y Bética*. Foi discípula de Antonio Tovar Llorente. Realizou traballos sobre antroponimia da Hispania prerromana.

## Obra 
* "Nuevas divinidades de la antigua Hispania", *Zephyrus* 3:49-63 (1952).
* "Nuevos antropónimos hispánicos", *Emerita* 32:209-252 (1964).
* "Nuevos antropónimos hispánicos", *Emerita* 33.1:109-143 (1965).
* "La onomástica personal primitiva de Hispania: Tarraconense y Bética", *Acta Salmanticensia* 13, Salamanca (1966).
* "Nuevos antropónimos hispánicos (2a serie)", *Emerita* 40.1:1-29. (1972).
* "Nuevos antropónimos hispánicos", *Emerita* 40.2:287-318 (1972).
* "Los nombres eúscaros en las inscripciones Hispanorromanas y un Ibarra entre los Vettones", *Arqueología Alavesa* 5:213-218 (1972).
* "El culto a los montes entre los galaicos, astures y berones y algunas de las deidades más significativas", *Estudios de Arqueología Alavesa* 6:147-157 (1974).
* "Los célticos supertamáricos en la epigrafía", *Cuadernos de Estudios Gallegos* XXIX:313-318 (1974-75)
* "Organizaciones suprafamiliares en la España antigua", *BSAA*, XL-XLI (1975).
* "A propósito de la ciudad autrigona de Vxama Barca", *Estudios de arqueología alavesa* 9:281-291 (1978).
* "Vettones y Lusitanos en los Ejércitos Imperiales", *Estudios dedicados a Carlos Callejo Serrano* Cáceres, 31-51 (1979).
* "Teónimos hispanos". En José María Blázquez, *Primitivas religiones ibéricas. II. Religiones prerromanas*: 477-478. Madrid: Ediciones Cristiandad (1983).
* "Problemas de onomástica personal en las inscripciones romanas de Asturias", *Lletres Asturianes* 12:37-53 (1984).
* "La onomástica indígena del noroeste peninsular: astures y galaicos", *III Coloquio sobre Lenguas y Culturas Paleohispánicas*, Salamanca (1985).
## Notas
Gran Premio de España de 1979

O **Gran Premio de España de 1979** foi unha carreira de Fórmula 1 celebrada no Circuíto do Jarama en Madrid, España o 29 de abril de 1979. A carreira foi a quinta rolda da tempada  de Fórmula Un.

## Clasificación 
## Posicións logo da carreira 
;Clasificación no campionato de pilotos

;Clasificación do campionato de construtores

* **Nota**: Só están incluídos os cinco primeiros postos da clasificación.

## Notas 
* Líderes por volta: Patrick Depailler 75 voltas (1-75).
* Derradeira vitoria para Patrick Depailler.

## Véxase tamén 
### Ligazóns externas
Pazo de Dodro

O **pazo de Dodro** é unha construción civil situada en Vigo, no concello de Dodro. Coñécese tamén co nome de **pazo do marqués de Bendaña** ou como **pazo de Vigo**. Era propiedade do marqués de Bendaña. Na actualidade atópase en moi mal estado de conservación e practicamente só se pode apreciar a que foi a súa capela e algunha das estancias menores. É propiedade particular ó ser vendido durante a transición española.

## Descrición 
Está situado na aldea de Vigo, crese que o mandou erixir Marcos Fandiño e xa existía a principios do século XVI. Fíxose posteriormente de estilo barroco, en concreto compostelán, dos séculos XVII e XVIII. Estaba rodeado por un bosque de piñeiros e carballos. A torre de planta rectangular destacaba sobre o patio de honra das casas que o rodeaban. A torre tiña gárgolas nas catro esquinas, unha balconada á altura do primeiro andar ó longo da fachada, e un escudo historiado baixo o beiril. A capela, coa bóveda de cantería, estaba dedicada a San Xosé.

O brasón estaba constituído por cinco pedras armeiras divididas en seis cuarteis; a flor de lis, dos Florín, unha especie de reixa que representaba o axadrezado dos Valadares, unha torre con dous leóns, dez lanzas flanqueando o piñeiro dos Caamaño, as faixas dos Ribeira e unha serea nadando nas ondas dos Mariño de Lobeira. O Couto redondo de Dodro e Lestrobe foi potestade do marqués de Bendaña, a súa xenealoxía remontase a Marcos Fandiño, antepasado tamén dos señores da torre de Goiáns en Boiro.

Na segunda metade do século XVII Carlos de la Torre Romai e Soutomaior herdou o pazo de Vigo e a torre do Monte en Padrón. A súa filla Xoana casou con Xoán Benito Piñeiro e Ulloa, que foi o segundo marqués de Bendaña, a partir de aí o título do marquesado permaneceu nesta familia. O concello de Dodro ostenta un piñeiro no seu escudo de armas porque o título lle pertenceu ós Piñeiro e Ulloa a partir do segundo marqués. Foi descrito polo escritor Aubrey F. G. Bell na súa obra *Galicia vista por un inglés*, determinando que arredor do ano 1920 o pazo e a torre seguían en pé pero medio en ruínas.

Concluída a guerra civil o gobernador da Coruña, Julio Muñoz Aguilar, ofreceulle a Francisco Franco un agasallo da provincia; o pazo de Meirás, e para reconstruílo desmantelouse o pazo de Vigo. o acordo outorgoulle a Franco a propiedade plena. Levaron as pedras do pazo, as figuras da capela, os escudos, os gravados etc. Había no pazo de Dodro unha importante biblioteca que probablemente se encontra no pazo de Meirás. De novo, no ano 2020, o goberno municipal de Dodro solicitou a restitución da memoria do pazo de Dodro e pediu que no inventario de bens do pazo de Meirás se identificasen as partes que puidesen corresponder ó devandito pazo.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Bibliografía 
*
*
*

### Outros artigos 
*Río de San Lufo
*Pazos de Galicia

### Ligazóns externas 
*
*