Vespula

***Vespula*** é un xénero de insecto himenóptero da suborde dos apócritos, superfamilia dos vespoideos, familia dos véspidos, unha das comprendidas na subfamilia dos vespinos.

As súas especies son avespas eusociais de ampla distribución no hemisferio norte. Xunto coas do taxon relacionado, *Dolichovespula*, adoítanse chamar colectivamente co nome de avespa común. 

As especies de *Vespula* teñen un espazo óculo-malar curto e unha tendencia máis pronunciada a facer niños subterráneos que as do xénero *Dolichovespula*.

## Taxonomía 
### Descrición 
O xénero foi descrito en 1869 polo entomólogo sueco Carl Gustaf Thomson, na súa obra *Opuscula Entomologica 1*.

### Etimoloxía 
O nome científico *Vespula* está fomado polo xénero *Vespa* coa adición do sufixo do latín  científico -*ŭla*, indicando "pequena".

### Sinónimos 
Ademais de polo nome actualmente válido, o xénero coñeceuse tamán polos sinónimos:
* *Vespula akrei* Landolt, 2010
* *Vespula alascensis* Packard, 1870
* *Vespula arisana* (Sonan, 1929)
* *Vespula atropilosa* (Sladen, 1918)
* *Vespula austriaca* (Panzer, 1799) 
* *Vespula consobrina* (Saussure, 1854)
* *Vespula flaviceps* (Smith, 1870)
* *Vespula flavopilosa* Jakobson, 1978
* *Vespula germanica* (Fabricius, 1793)
* *Vespula inexspectata* Eck, 1991
* *Vespula infernalis* (de Saussure, 1854)
* *Vespula ingrica* Birula, 1931
* *Vespula intermedia* (du Buysson, 1904–05)
* *Vespula kingdonwardi* Archer, 1981
* *Vespula koreensis* (Rad., 1887)
* *Vespula maculifrons* (Buysson, 1905)
* *Vespula nursei* Archer, 1981
* *Vespula orbata* (Buysson 1902)
* *Vespula pensylvanica* (Saussure, 1857)
* *Vespula rufa* (Linnaeus, 1758)
* *Vespula rufosignata* Eck, 1998
* *Vespula shidai* Ish., Yam., Wagn., 1980
* *Vespula squamosa* (Drury, 1770)
* *Vespula structor* (Smith, 1870)
* *Vespula sulphurea* (Saussure, 1854)
* *Vespula vidua* (de Saussure, 1854)
* *Vespula vulgaris* (Linnaeus, 1758)

## Especies destacadas 
Dúas especies europeas, *Vespula germanica* e *Vespula vulgaris* convertéronse en especies invasoras porque foron introducidas accidentalmente en Norteamérica, África austral, Nova Zelandia, Australia oriental e Suramérica.

## Galería de imaxes 

Wasp morphology.png|Anatomía
Vespula Acadica.jpg|*Vespula acadica*
European wasp white bg02.jpg|*Vespula germanica*
Flying Vespula vulgaris.jpg|*Vespula vulgaris* voando
Vespula vulgaris portrait.jpg|Detalle da cabeza de *Vespula vulgaris*

## Notas
## Véxase tamén 
### Bibliografía 
* Aguiar, Alexandre P. *et al*. (2013): "Order Hymenoptera". En Zhang, Z.-Q. (ed.): "Animal Biodiversity: An Outline of Higher-level Classification and Survey of Taxonomic Richness (Addenda 2013)". *Zootaxa* **3703**: 1–82.
* Arnett, R. H. Jr. (2000): *American insects*, 2ª ed. Boca Ratón, Londres, Nova York, Washington DC: CRC Press. ISBN 0-8493-0212-9.
* Borror, D. J., DeLong, D. M. & Triplehorn, C. A. (1976): *An introduction to the study of insects*, 4ª ed. Nova York, Chicago: Holt, Rinehart and Winston.  ISBN 0-0308-8406-3.
* Grimaldi, D. & Engel, M. S. (2005): *Evolution of the Insects*. Cambridge: Cambridge University Press. ISBN 978-0-5218-2149-0.
* Huber, John T. (2009): "Biodiversity of Hymenoptera". Capítulo 12. En Robert G. Foottit & Peter H. Adler: *Insect Biodiversity: Science and Society*. Hoboken, New Jersey: Blackwell Publishing. ISBN 978-1-4051-5142-9.
* O'Toole, Christopher & Raw, Anthony (1999): *Bees of the world*. Londres: Cassell & Co. ISBN 0-8160-5712-5.
* Sharkey, Michael J. (2007): "Phylogeny and Classification of Hymenoptera". *Zootaxa* **1668**: 521–548.
* Sharkey, M. J.; Carpenter, J. M & Vilhelmsen, L. (2012): "Phylogenetic relationships among superfamilies of Hymenoptera". *Cladistics* **28** (1): 80–112.
* Michener, Charles D. (2007): *The Bees of the World*. 2ª ed. Baltimore: The Johns Hopkins University Press. ISBN 978-0-8018-8573-0.
* Vilhelmsen, Lard (2001): "Phylogeny and classification of the extant basal lineages of the Hymenoptera (Insecta)". *Zoological Journal of the Linnean Society* **131**: 393–442.

### Outros artigos 
* Himenópteros
* Apócritos
* Vespoideos
* Véspidos
* Vespinos

### Ligazóns externas 
* *Vespula* en Bugguide.
* Clave das especies da rexión neártica.