Artocarpus heterophyllus

O ***Artocarpus heterophyllus*** é unha especie de árbore asiática que produce froitos comestibles (coñecidos con nome inglés: *jackfruit*) da familia das moráceas e do mesmo xénero que a árbore do pan.

É nativa de partes do sur e sueste de Asia e crese que se orixinou nas selvas pluviais do suroeste dos Ghats occidentais no subcontinente indio. Cada planta pode producir de 100 a 200 froitos por ano. O froito é un froito múltiple, composto por centos ou miles de flores individuais frutificadas, cos seus pétalos carnosos que se comen.

Esta árbore é moi cultivada e o seu froito é un alimento popular nas rexións tropicais do mundo. O seu froito é o froito nacional de Bangladesh.

## Descrición 
É unha árbore perennifolia que alcanza un tamaño de 10 a 15 (ás veces 20) m de alto con copa densa. Tronco de 3 a 4 m de circunferencia, con codia de cor marrón avermellada, lisa, e poliñas novas glabras. Follas cun pecíolo de 2 a 3&nbsp;cm de longo, elípticas a obovadas de (5 -) 8-15 (-20) cm de longo, (3,5-) 4-10 (-12) cm de largo, coriáceas, enteiras ou con 3 lobos nos brotes novos, de cor verde escura e brillante na cara, glabras, de base cuneada, obtusa a subaguda nas puntas; estípulas grandes, espatáceas, de 5–8&nbsp;cm de longo. A inflorescencia masculina é terminal ou axilar, de cilíndrica a claviforme, de (2,5-) 3-8 (-10) cm de longo e de 1-2,5&nbsp;cm de largo; pedúnculos de ata 6&nbsp;cm de longo. Inflorescencia feminina no tronco principal e nas pólas vellas, cilíndrica ou oblonga, tuberculada e de maior tamaño que a masculina. Froito sincarpo oblongo-globoso, que colga no tronco, masivo, de 25 a 100&nbsp;cm de longo, xeralmente de 20 a 25&nbsp;cm, de diámetro, ás veces máis, carnoso, con tubérculos, marrón externamente, con polpa que vai do vermello ao alaranxado ou do amarelo ao branco. Sementes máis ou menos reniformes, de 2 a 3&nbsp;cm de longo, embebidas na polpa.

## Cultivo 
miniatura|Froito en desenvolvemento en Bangladesh.
miniatura|Follas de *A. heterophyllum*.
[miniatura|Ilustración de [Michael Boym do seu libro de 1656 *Flora Sinensis*.]]
O *A. heterophyllus* xogou un importante papel na agricultura india durante séculos. Os descubrimentos arqueolóxicos na India revelaron que era cultivada alí desde hai de 3000 a 6000 anos. Foi tamén moi cultivada no sueste de Asia. Os polinizadores da planta son as abellas sen aguillón *Tetragonula iridipennis*, e como tales, xogan un importante papel no cultivo da planta

O froito desta planta é unha solución potencial en países que se enfrontan co problema da seguridade alimentaria,  Os coidados que require a planta non son moitos, cómpre un podado mínimo; só se necesita ás veces a corta das pólas mortas desde o interior da árbore. As pólas poden tamén cortarse cada tres ou catro anos para manter a súa  produtividade. Un froito completamente maduro e sen abrir dise que "emite un forte aroma," e o olor da parte interior do froito describiuse como similar ao da ananás e a banana.

## Usos culinarios 
miniatura|Froito aberto.
miniatura|Froitos empaquetados vendidos nun mercado.
A carne do froito é amidonosa e fibrosa e é unha boa fonte de fibra dietaria. O aroma é comparable a unha combinación de mazá, ananás, manga e banana. As variedades distínguense segundo as características da carne do froito.

O froito úsase habitualmente nos cociñas do sur e sueste de Asia, nas que existen moitos pratos nos que se engade este froito, o seu zume ou sementes. Cómese fresco ou cociñado e utilízase maduro ou verde segundo o prato.

## Nutrición 
A polpa do froito está composta dun 74% de auga, 23% de carbohidratos, 2% de proteínas e 1% de graxas. Nunha porción de 100 gramos, o froito cru proporciona unhas 95 calorías e é unha rica fonte de vitamina B6. Contén niveis moderados de vitamina C e potasio, e ningún nutriente máis en cantidades significativas (ver táboa).

## Madeira 
miniatura|dereita|A árbore *A. heterophyllus*.

A madeira da árbore úsase para a produción de instrumentos musicais. En Indonesia, a madeira máis dura do tronco tállase para formar os tambores do *gamelan*, e en Filipinas, a súa madeira branda úsase para facer parte do *kutiyapi*, un tipo de laúde. Tamén se usou para facer o corpo do instrumento de cordas indio chamado *veena* e os tambores do *mridangam*, *thimila* e *kanjira*; a madeira amarela dourada de boa textura é utilizada para construír mobles e casas na India. As placas de madeira ornamentais chamadas *avani palaka*, tamén feitas da madeira desta árbore, utilízase como cadeira para os sacerdotes durante as cerimonias hinduístas de Kerala. En Vietnam a súa madeira é moi apreciada para facer estatuas de Buda para os templos. e barrís para o prebe de peixe.

A madeira desta árbore é amplamente usada na fabricación de mobles, portas e fiestras, e na construción de tellados. A cerna do tronco utilízase nas tradicións dos monxes budistas do sueste de Asia como tinguidura, o que lles dá ás roupas dos monxes desas tradicións a súa característica cor marrón clara.

## Importancia cultural 
É o froito nacional de Bangladesh.

## Especie invasora 
No Brasil, esta planta converteuse nunha especie invasora, como ocorre no Parque Nacional do Bosque de Tijuca en Río de Xaneiro. O bosque de Tijuca é principalmente un bosque secundario artificial, cuxa plantación comezou a mediados do século XIX. Os *A. heterophyllus* foron parte da flora do parque desde a súa fundación, pero recentemente a especie expandiuse excesivamente, e os seus froitos, que caen de forma natural ao chan e abren alí, son comidos avidamente por pequenos mamíferos, como a tití común e o coatí. As sementes son dispersadas por estes animais; isto permite que os froitos compitan polo espazo coas árbores nativas. Ademais, como o tití común e o coatí tamén depredan de forma oportunista ovos e polos de aves, os froitos do *A. heterophyllus* son para eles unha doada fonte de alimento e isto permitiu que expandisen as súas poboacións, para detrimento das poboacións de aves. Entre 2002 e 2007, os xestores do parque destruíron 55&nbsp;662 plantiñas novas de *A. heterophyllus* na área do bosque de Tijuca para controlaren a especie.

## Produción 
Os cinco produtores principais deste froito (en miles de toneladas) son os seguintes:

## Notas 
## Véxase tamén 
### Outros artigos 
* Árbore do pan