2009

**2009** (**MMIX**) foi un ano común que comezou un xoves, segundo o calendario gregoriano. Foi o derradeiro ano da década de 2000, e foi designado *ano do boi*, segundo o horóscopo chinés.

## Acontecementos 
* Cumio do Grupo de Río en México. 
* A cidade de A Paz cumpreu 200 anos de existencia após ser fundada co nome da nosa Señora da Paz.

### Xaneiro 
* 20 de xaneiro - Estados Unidos: George W. Bush entregou o mando ao 44° Presidente dos Estados Unidos, Barack Obama. 
* 26 de xaneiro - Eclipse solar anular.

### Febreiro 
### Marzo 
* Eleccións xerais no Salvador para renovaren todo o poder público; as eleccións xerais anteriores organizáranse en 1994.
* Eleccións ó Parlamento galego.
* Eleccións ó Parlamento vasco.

### Maio 
* Inauguración do novo estadio do Valencia Club de Fútbol. 
* Eleccións xerais en Panamá.
* 14 de maio - Lanzamento do observatorio espacial Planck para o estudo do fondo cósmico de microondas.

### Xuño 
thumb|25 de xuño - Morte de Michael Jackson.|167x167px
* 25 de xuño - A morte da estrela do pop estadounidense Michael Jackson desencadea unha onda de dor global. En liña, as reaccións ao evento están paralizando varios sitios e servizos importantes xa que a abundancia de persoas que acceden a enderezos web leva o tráfico de Internet a niveis históricos e sen precedentes.
* 27 de xuño - A Torre de Hércules foi declarada Patrimonio da Humanidade pola UNESCO.
* Copa Confederacións 2009.

### Xullo 
* 22 de xullo - Eclipse solar total de maior duración [6 min 39 s) do século XXI.

### Outubro 
* 121ª Sesión do Comité Olímpico Internacional en Copenhague, durante a cal Río de Xaneiro foi elixida sede dos Xogos Olímpicos de 2016.
* Eleccións xerais no Uruguai.

### Decembro 
* Eleccións presidenciais e parlamentarias en Chile.

## Arte e literatura 
## Ciencia e tecnoloxía 
* Ano Internacional da Astronomía, en conmemoración de 400 anos do momento no que Galileo Galilei comezou o estudo dos astros co telescopio.
* Ano Darwin.
* Ano do Gorila, promovido polo Programa de Nacións Unidas para o Medioambiente (PNUMA).

## Deporte 
### Xadrez 
25º Campionato do mundo de xadrez.

### Fútbol 
* 8ª versión da Copa Confederacións entre o 14 e o 27 de xuño.

### Tenis 
**Xaneiro:** Aberto de Australia.

**Xuño:** Roland Garros (París).

**Xullo:** Wimbledon (Londres).

**Setembro:** Aberto dos Estados Unidos de América

## Mortes 
### Xaneiro 
* 6 de xaneiro - Ron Asheton, guitarrista estadounidense (n. 1948).
* 12 de xaneiro - Arne Næss, filósofo noruegués (n. 1912).
* 15 de xaneiro - Manoel Riveiro Loureiro, escritor galego.
* 27 de xaneiro - John Updike, escritor estadounidense.

### Febreiro 
* 1 de febreiro - Atilano Franco, actor galego.
* 9 de febreiro - Eluana Englaro, paciente italiana que estivo en estado vexetativo dezasete anos (n. 1970).
* 21 de febreiro - Michel Clouscard, filósofo e sociólogo francés.
* 25 de febreiro - Philip José Farmer, escritor estadounidense de ficción científica e fantasía (n. 1918)

### Marzo 
* 1 de marzo - Pepe Rubianes, actor galego.
* 2 de marzo - Avelino Abuín de Tembra, escritor galego.
* 7 de marzo - Pablo Moure Mariño, político galego.
* 31 de marzo - Raúl Alfonsín, político arxentino.

### Abril 
* 8 de abril - Henri Meschonnic, escritor e tradutor francés (n. 1932).
* 11 de abril - Corín Tellado, escritora española.
* 13 de abril - Eloy Lozano, cineasta galego.
* 19 de abril - J.G. Ballard, escritor británico.
* 28 de abril - Idea Vilariño, escritora uruguaia.

### Maio 
* 12 de maio - Antonio Vega, músico español.
* 15 de maio - Carlos Castilla del Pino, neurólogo, psiquiatra e escritor español.
* 17 de maio - Mario Benedetti, escritor uruguaio.
* 19 de maio - Marcelino Pardal Pouso, anarquista galego, prisioneiro en Mauthausen.

### Xuño 
* 4 de xuño - David Carradine, actor norteamericano.
* 8 de xuño - Miguel Ángel Jusayú, escritor e lingüista wayuu venezolano.
* 17 de xuño - Ralf Dahrendorf, sociólogo, filósofo e politicólogo alemán.
* 19 de xuño - Vicente Ferrer, cooperante español.
* 25 de xuño - Michael Jackson, cantante, compositor e bailarín estadounidense.

### Xullo 
* 1 de xullo - Baltasar Porcel, escritor balear.
* 20 de xullo - Ricardo Pérez Medín, político galego (n. 1908).
* 27 de xullo - Edite Soeiro, xornalista portuguesa.

### Agosto 
* 6 de agosto - Antonia Ferrín Moreiras, matemática e astrónoma galega (n. 1914).
* 16 de agosto - Alistair Te Ariki Campbell, escritor neozelandés (n. 1925).
* 25 de agosto - Edward Kennedy, político estadounidense.
* 27 de agosto - Joaquín Ruiz-Giménez Cortés, político español.

### Setembro 
* 2 de setembro - Brian Boshier, xogador de crícket inglés.
* 7 de setembro - Antonio Pérez Prado, médico e intelectual galeguista.
* 11 de setembro - Juan Almeida Bosque, político cubano (n. 1927).
* 11 de setembro - Yoshito Usui, debuxante de manga xaponés (n. 1958).
* 25 de setembro - Alberto Míguez Alvarellos, xornalista e escritor galego (n. 1940).

### Outubro 
* 4 de outubro:
** Mercedes Sosa, cantante arxentina.
** Daniel Cortezón, dramaturgo galego.
* 12 de outubro - Enrique Miret Magdalena, teólogo e químico español.
* 22 de outubro - Anisia Miranda, escritora cubano-galega.
* 30 de outubro - Claude Lévi-Strauss, antropólogo francés.

### Novembro 
* 2 de novembro - José Luis López Vázquez, actor español.
* 3 de novembro - Francisco Ayala, escritor español.

### Decembro 
* 4 de decembro - Jordi Solé Tura, político e xurista catalán.
* 26 de decembro - Denis Brutus, escritor, activista e xornalista surafricano.
* 30 de decembro - Iván Zulueta, deseñador e cineasta español.
* 31 de decembro - Yusif Ibrahim Saraf, bispo católico caldeo.

## Día das letras galegas dedicado a: 
* Ramón Piñeiro

## Notas 
Historia ano a ano