Aitinos

Os **aitinos** (*Aythynae*) son unha subfamilia de aves anseriformes da familia dos *anátidos*. Comprende unhas 16 especies (algúns deles chamados **parrulos mergulladores**) que, aínda que morfoloxicamente son próximas aos parrulos convencionais da subfamilia dos *anatinos* (Livezey, 1986), presentan algunhas marcadas diferenzas, como na estrutura da traquea. Datos de secuencias de ADN mitocondrial do citocromo b e da subunidade 2 da NADH deshidroxenase indican que os patos mergulladores están bastante afastados dos parrulos prototípicos, e que as semellanzas externas se deben a evolución converxente.

Alternativamente (por exemplo Terres, 1991), cercetas, parrulos e mergulladores dos xéneros *Marmaronetta*, *Netta* e *Aythya* son situados como unha tribo *Aythyini* nunha subfamilia *Anatinae*, a cal comprenderían todas as aves semellantes aos parrulos, agás os do xénero *Dendrocygna* (*cisnes arborícolas*) que son incluídos xunto cos gansos na subfamilia *Anserinae*.

Existen outros parrulos que se mergullan mais que non pertencen a esta subfamilia, por exemplo: o pato rabeiro ou parrulo rabudo (*Clangula hyemalis*), os patos pentumeiros, os mergulladores do xénero *Bucephala*, os mergos dos xéneros *Mergus* e *Lophodytes* e os éideres dos xéneros *Somateria* e *Polysticta*, todos pertencentes á subfamilia *Merginae*.

## Distribución 
Aínda que a subfamilia *Aythyinae* é cosmopolita, a maioría dos membros son nativos do Hemisferio Norte e inclúen a varios dos parrulos máis comúns deste hemisferio.

## Historia natural 
Non todos os parrulos deste grupo mergullan, os do xénero *Netta* non o fan, mais os outros aliméntanse principalmente mergullando. Os do xénero *Netta* aliméntanse na superficie de forma semellante aos parrulos da familia *Anatinae*.

Os patos deste grupo son gregarios, atópanse maiormente en augas doces ou en esteiros, aínda que o pato bastardo vólvese mariño durante o inverno setentrional. Son fortes voadoras. As súas ás anchas, de punta roma requiren de batidas de ás máis frecuentes cás de moitos patos e engalan con certa dificultade. As especies do norte tenden a ser migratorias; as do sur non migran, aínda que o parrulo mergullador australiano viaxa longas distancias de forma irregular en resposta á choiva. Estes parrulos non camiñan tan ben coma os patos de *Anatinae*, as súas patas tenden a estar situadas máis atrás no corpo para axudar na propulsión cando están baixo a auga.

## Sistemática 
Aquí son incluídos os tres xéneros usualmente considerados na tribo *Aythyini*. A cerceta pedresa que é do xénero monotípico *Marmaronetta*, con todo semella moi distinta e podería ter diverxido antes da separación de Anatinae e Aytyinae segundo indican caracteres morfolóxicos (Livezey, 1986), e moleculares (Johnson & Sorenson, 1999). en contrario a Livezey, 1986 As análises de secuencia de ADN, que resolverían probablemente esta contradición, non se puideron realizar aínda por falta de mostras axeitadas. Podería ser unha diverxencia temperá dentro da liñaxe de Aythyinae. A análise molecular de Johnson & Sorenson (1999) tamén suxire que o parrulo carolino :en:White-winged Wood Duck debería ser situado nun xénero monotípico *Asarcornis*, o cal é bastante próximo a *Aythya* e podería pertencer dentro desta subfamilia.

**FAMILIA ANATIDAE**
* **Subfamilia Aythyinae**
** Xénero *Marmaronetta*
*** *Marmaronetta angustirostris*,
** Xénero *Netta* (provisionalmente inclúe a *Rhodonessa*)
*** *Netta caryophyllacea*, tamén *Rhodonessa*; probablemente extinta (1945?)
*** *Netta rufina*, 
*** *Netta erythrophthalma*, 
*** Parrulo patagónico *Netta peposaca*, 
** Xénero *Aythya*
*** *Aythya valisineria*, 
*** *Aythya ferina*, 
*** *Aythya americana*, 
*** *Aythya collaris*, 
*** *Aythya australis*, 
*** *Aythya baeri*, 
*** *Aythya nyroca*, 
*** *Aythya innotata* creuse extinta, redescuberta (2006),
*** *Aythya* sp. posiblemente *Aythya innotata* extinta (contra á década de 1690),
*** *Aythya novaeseelandiae*, 
*** *Aythya fuligula*, 
*** *Aythya marila*, 
*** *Aythya affinis*,

## Notas