open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Lago Teshekpuk

O **lago Teshekpuk** (en inglés: *Teshekpuk Lake*; en inupiaq: *Tasiqpak*), é un lago na costa ártica do estado de Alasca (Estados Unidos), ao sur de Pitt Point, a 19 km ao leste da baía de Harrison, e a 130 km ao leste de Point Barrow.

Ten unha superficie de 830 km,2 unha lonxitude de 45 km, e un ancho de 35 km.

## Outros nomes 
Tamén é coñecido como:
* Lago Teshekpuk
* Lago Tasekpuk
* Lago Tasirkpuk
* Tasyukpun
* Tasiqpak

## Fauna 
O lago Teshekpuk é ben coñecido pola súa densa concentración de vida salvaxe. A rexión alberga unha gran variedade de especies árticas, incluíndo un rabaño de caribús con 64 000 individuos, e un gran número de aves migratorias e acuáticas. Entre as especies de peixes presentes no lago están *Coregonus nasus*, *Coregonus autumnalis*, *Oncorhynchus tshawytcha*, *Oncorhynchus keta*, *Salvelinus namaycush*, *Salvelinus malma* e *Lota lota*. 

O lago tamén é un santuario para a vida salvaxe durante o verán, as súas augas profundas proporcionan protección para até 35 000 de *Anser albifrons* e 37 000 de *Branta bernicla*, que representan o 20-30 por cento do poboación do Pacífico a principios do século XXI. Ademais, as zonas húmidas circundantes serven de hábitat para numerosas aves costeiras migratorias, como o eider de anteollos (*Somateria fischeri*), e para os lemmings e é o lugar de parto dun rabaño de case 70 000 caribús. O feito de que o lago sexa utilizado por tantos animais levou a algúns ecoloxistas a afirmar que o lago Teshekpuk e os seus arredores constitúen o complexo de zonas húmidas máis importante do Ártico.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
*NASA: Teshekpuk Lake, Alaska's North Slope
*Audubon Alaska: Teshekpuk Lake
*Teshekpuk Lake: Arctic Nursery Video
Maricón perdido

***Maricón perdido*** é unha serie española de 2021 orixinal de TNT (España), creada e escrita por Bob Pop, inspirándose en episodios da súa propia vida, e protagonizada por el mesmo, xunto con Gabriel Sánchez e Carlos González.

Debido ao seu éxito, logrou expandirse internacionalmente estreándose en varios territorios, a través de plataformas do grupo WarnerMedia. Estreouse en Francia o 29 de xuño por Warner TV, o 22 de xullo en América Latina por TNT e HBO Max, o 26 de outubro nos Estados Unidos de América e os países nórdicos por HBO Max, en novembro en Alemaña por Warner TV Serie, e en 2022 en Portugal e Europa central por HBO Max.

## Sinopse 
Roberto, con tan só 12 anos, comeza unha busca de identidade que se alongará até dez anos máis tarde, cando en Chueca e con vocación de ser escritor, intentará reformular a súa vida intentando responder a pregunta de quen é e como ser feliz nun mundo tan hostil.

## Elenco 
### Elenco principal 
* Bob Pop como Roberto Enríquez «Bob Pop» (etapa adulta)
* Carlos González como Roberto Enríquez «Bob Pop» (etapa adolescente)
* Gabriel Sánchez como Roberto Enríquez «Bob Pop» (etapa infantil)
* Candela Peña como Madre, a nai de Bob Pop
* Alba Flores como Lola, mellor amiga de Bob Pop
* Daniel Bayona como Bob Manso
* Ramón Pujol como Miguel
;Coa colaboración de
* Carlos Bardem como Padre, o pai de Bob Pop
* Guillermo Toledo como publicista
* Pedro Almodóvar como el mesmo
* Andreu Buenafuente como el mesmo
* Berto Romero como el mesmo
* Miguel Rellán como avó, o avó de Bob Pop

### Elenco secundario 
* Javier Bódalo como El Rata
* Berta Cascante como La Chon
* María Romanillos como Bea
* Sergi Gibert como Luis Sauna
* Roger Padilla como Carlos Lara
* Daniela Lucas como Irmá Bob
* Blas Sánchez como Ricardo
* Fernando Valdivielso como Juan Retiro
* Julia Molins como Cora
* José Luis Barquero como Javier Herrero
* Luis Maesso como Pedro Herrero
* Camille Aguilar como Pilar
* Marta Castellote como Ana
* Lola Errando como Carlota
* Michael Batista como Darío
* Miguel Cañaveras como Daniel Echevarría
* Joan Sentís como Carlos Lara (90's)

## Notas 
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
*
Relacións Bahrain-Bután

As **relacións entre Bharain e Bután** refírense ás relacións bilaterais entre Bahrain e Bután. As relacións entre as Maldivas e Bután estabelecéronse formalmente o 6 de xaneiro de 1992, sendo o décimo oitavo país en ter relacións bilaterais con Bután. Bután tampouco ten embaixada en Manama, mais si ten representación a través da embaixada da cidade de Kuwait, en Kuwait dende o ano 1983.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Bibliografía 
*
Kevin Ayers

**Kevin Ayers**, nado en Henrey Bay o 16 de agosto de 1944 e finado o 18 de febreiro de 2013, foi un cantautor inglés activo no movemento musical psicodélico británico. Ayers foi un membro fundador da banda psicodélica Soft Machine a mediados dos 60, e estivo estreitamente asociado coa escena de Canterbury. 

Gravou unha serie de álbums como artista en solitario e ao longo da súa carreira traballou con músicos como Brian Eno, Syd Barrett, Bridget St John, John Cale, Elton John, Robert Wyatt, Andy Summers, Mike Oldfield, Nico e Ollie Halsall, entre outros. Tras vivir varios anos en Deià, na illa de Mallorca, regresou ao Reino Unido a mediados dos 90 antes de mudarse ao sur de Francia. 

O seu derradeiro álbum, *The Unfairground*, lanzouse no ano 2007. O xornalista musical Nick Kent escribiu: "Kevin Ayers e Syd Barrett foron as dúas persoas máis importantes na música pop británica. Todo o que chegou despois saíu deles".

## Notas
Côme-Damien Degland

**Côme-Damien Degland**, nado o 6 de setembro de 1787 en Armentières, Departamento de Norte, (Francia), e finado o 1 de xaneiro de 1856 en Lille, foi un médico e zoólogo francés.

## Traxectoria 
Degland naceu en Armentières e viviu en Lille a maior parte da súa vida, onde foi director do Hôpital Saint-Sauveur, e onde morreu. Participou na fundación do Museo de Historia Natural de Lille, que debeu gran parte da su colección zoolóxica. Publicou un catálogo dos escaravellos do museo en 1821, o *Tableau des oiseaux observés dans le nord de la France* en 1854, e un catálogo das aves de Europa en dous volmes en 1849. Con Zéphirin Gerbe foi coautor de *Ornithologie européenne, ou, Catalog descriptif, analytique et raisonné des oiseaux observés en Europe* (segunda edición, 1867).

## Honores 
### Eponimia 
Unha especie de ave, *Melanitta deglandi*, foi dedicada a Degland polo seu descritor Charles Lucien Bonaparte.

## Notas
Tenientada

A **Tenientada** é o nome popular con que se coñece o asalto por parte dun grupo de capitáns e tenentes do exército español á redacción do xornal madrileño *El Resumen*, acaecido o 13 de marzo de 1895. Ao día seguinte os militares asaltaron de novo a redacción de *El Resumen* e a de *El Globo*, dirixido este por Alfredo Vicenti.

## Acontecementos 
O asalto inicial debeuse a un artigo do xornal en que se criticaba os oficiais que non se presentaban como voluntarios para combater na guerra da independencia de Cuba, que se iniciara tres semanas antes. Os asaltos do día 14 foron resposta a artigos que criticaban a prepotencia dos militares. Os altercados provocados polos militares foron unha das razóns que motivou a dimisión de Práxedes Mateo Sagasta como presidente do Goberno o 22 de marzo.

A pesar de que os militares causaron importantes estragos en ambas as redaccións e mesmo feridas de sabre aos seus traballadores, os asaltantes non foron castigados. O propio xeneral Arsenio Martínez-Campos Antón aproveitou o suceso para pedir que se limitase a liberdade de expresión cando atentaba contra a honra do exército.

Tanto no seu desenvolvemento como na tentativa do exército de limitar a liberdade de prensa, a *Tenientada* resultou un  precedente dos sucesos do *¡Cu-Cut!*, o asalto á revista satírica catalá do mesmo nome que provocou en 1905 a caída do goberno de Eugenio Montero Ríos. Ademais, foi unha mostra máis da crecente tensión entre a sociedade civil e o sector máis conservador do exército español, moi evidente desde as últimas décadas do século XIX.

Entre os líderes da *Tenientada* encontrábase Miguel Primo de Rivera, que tiña entón vinte e cinco anos.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Outros artigos 
* Feitos do ¡Cu-Cut!

### Bibliografía 
*
Abd al-Aziz

O nome árabe **Abd al-Aziz** ("servidor do autosuficiente") pode referirse a:

* **Abd al-Aziz ibn Musa**, gobernador de Al-Ándalus entre 714 e 716;
* **Abd-al-Aziz ibn al-Hajjaj ibn Abd-al-Màlik**, xeneral omeia (f. 744).
* **Abd al-Aziz ibn Amir**, rei da taifa de Valencia (1021-1061);
* **Abd al-Aziz al-Fishtali**, escritor marroquí (1549-1621);
* **Abd al-Aziz**, sultán otomán (1830-1876);
* **Abd al-Aziz ibn al-Hasan**, sultán de Marrocos (1878-1943);
* **Abd al-Aziz III ibn Saud**, rei de Arabia Saudita  (1880-1953);
* **Abd al-Aziz al-Ahwani**, hispanista e arabista exipcio (1915-1980);

## Véxase tamén
### Outros artigos
* **Abd al-Malik ibn Marwan**, califa omeia (c. 645-705).
Peso Constituínte

O **peso Constituínte** foi unha moeda chilena de curso legal cuñada en Copiapó e utilizada na zona de Atacama e nos seus arredores durante a revolución liberal de 1859.

## Historia 
### Contexto histórico 
En 1859, a provincia de Atacama levantouse en armas contra o Goberno de Manuel Montt na chamada Revolución Constituínte, centrada na cidade de Copiapó, co obxecto de derrocar tanto o Goberno como a Constitución de 1833. Á marxe de motivacións políticas de índole liberal, un dos detonantes da revolta foi a suba, por parte do Goberno, dos impostos ás exportacións do cobre, a prata e o ouro. O estoupido revolucionario, denominado "constituínte", tivo lugar o 5 de xaneiro de 1859, e Pedro León Gallo foi nomeado pola xunta revolucionaria como intendente de Atacama, e proclamado como tal polo pobo de Copiapó reunido en asemblea. 

Esta situación cortou calquera comunicación coa capital do país, o que, entre outras cousas, provocou a imposibilidade de enviar prata á capital desde a mina Chañarcillo, propiedade da familia Gallo e situada na zona revolucionaria, en Copiapó. A dobre consecuencia desta incomunicación foi tanto a escaseza de moeda oficial circulante na zona revolucionaria como a falta de prata na capital, que impedía ao estado a fabricación de moeda deste metal.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Bibliografía 
* Covarrubias Ortúzar, L. (1917). *Monedas Chilenas desde la Independencia hasta la fecha*. Imprenta Universitaria, Santiago.

### Outros artigos 
* Peso chileno

### Ligazóns externas 
* Imágenes de Atacama: El Peso Constituyente (vídeo en *Youtube*)
Al Stewart

**Alastair Ian Stewart**, nado en Greenock o 5 de setembro de 1945, é un cantautor e músico folk-rock escocés que se fixo famoso como parte do rexurdimento do folk británico nos anos 60 e 70. Stewart desenvolveu un estilo único combinando cancións folk-rock con contos delicadamente tecidos sobre personaxes e eventos da historia.
## Traxectoria
Stewart é coñecido sobre todo polo seu éxito de 1976 "Year of the Cat", do álbum co mesmo nome que foi disco de platino. Aínda que *Year of the Cat* e o seu seguinte traballo, o tamén disco de platino *Time Passages* de 1978, foron os maiores éxitos comerciais de Stewart en todo o mundo, álbums anteriores como *Past, Present and Future* de 1973 son normalmente considerados mellores exemplos da súa marca de folk-rock histórico íntimo, un estilo ao que regresou en posteriores traballos.

Stewart é unha figura clave na música británica e aparece en todo o folclore musical da era revivalista. Tocou no primeiro festival de Glastonbury en 1970, coñeceu a Yoko Ono antes de que coñecese a John Lennon, e compartiu piso en Londres cun novo Paul Simon, que estaba colaborando con Bruce Woodley de The Seekers. Stewart foi o anfitrión do club folk Les Cousins de Londres nos anos 60.

Stewart publicou 16 álbums de estudio e tres álbums ao vivo dende o seu traballo de estrea, *Bed-Sitter Images*, en 1967, e continúa xirando por América do Norte e Europa. O seu lanzamento máis recente, *Uncorked*, publicouse a través do propio selo de Stewart, Wallaby Trails Recordings, en 2009.

Stewart traballou con Peter White, Alan Parsons, Jimmy Page, Richard Thompson, Rick Wakeman, Francis Monkman, Tori Amos, e Tim Renwick, e máis recentemente tocou con Dave Nachmanoff e co antigo guitarrista de Wings Laurence Juber.

## Notas
Be-Bop Deluxe

**Be-Bop Deluxe** foi unha banda de rock inglesa fundada en 1972 que conseguiu a aclamación da crítica e un éxito comercial moderado de mediados a finais da década dos 70. Con este grupo fíxose coñecido o cantante e guitarrista Bill Nelson, líder e único membro permanente durante os seus seis anos de existencia. A banda disolveuse en 1978 tras publicar cinco álbums de estudio.

## Discografía 
### Álbums 
## Notas
Brenda Mondelo

**Brenda González Fernández**, coñecida como **Brenda Mondelo**, nada en Seixo (Pedrafita do Cebreiro) o 17 de decembro de 1994, No ano 2001 mudouse a vivir a Lugo, quedando ó coidado de seus avós Eleccións municipais nas que o Partido dos Socialistas de Galicia obtivo os sete concelleiros que constituían a corporación municipal.

## Obra 
### Poesía 
* 
* 

### Obras colectivas 
* 

## Premios 
* XXXV edición do Premio de poesía Eusebio Lorenzo Baleirón no 2022, por *Neve*.
* Certame de poesía (Re)inventando Xela Arias no 2021, por *A crise das marabillas*.
* 1º Premio, Categoría B - Poesía, XXVII Certame Literario Xoán Díaz, por *O espello de Celia*.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
*13x13px
Wall of Sound

miniatura|240x240px|Spector (centro) nos Gold Star Studios con Modern Folk Quartet en 1965
O ***Wall of Sound*** (muro de son), tamén chamado ***Spector Sound*** (son de Spector), é unha fórmula de produción musical desenvolvida polo produtor estadounidense Phil Spector nos Gold Star Studios nos anos 60, coa asistencia do enxeñeiro Larry Levine e o conglomerado de músicos de sesión posteriormente coñecido como "The Wrecking Crew". A intención era a de aproveitar as posibilidades da gravación en estudio para crear unha estética orquestral infrecuentemente densa que se transmitiu ben a través de radios e máquinas de discos da época. Spector explicou en 1964: "estaba buscando un son, un son tan forte que aínda que o material non fose o mellor, o son levaría ao disco. Era un caso de aumentar, aumentar. Todo encaixa como un crebacabezas".

Unha crenza popular errónea suxire que o *Wall of Sound* foi creado sinxelamente a través dun máximo de ruído e distorsión, pero o método tiña realmente máis matices. Por exemplo, Spector adoitaba a duplicar unha parte tocada cun piano acústico cun piano eléctrico e un clavicémbalo. Mesturados o suficientemente ben, os tres instrumentos serían entón indistinguibles para o oínte.

Entre outras características do son, Spector incorporou unha serie de instrumentos orquestrais (cordas, vento-madeira, vento-metal e percusión) que anteriormente non estaban asociados coa música pop orientada á mocidade. Tamén resaltou a reverberación a partir dunha cámara de eco para unha textura adicional. Caracterizou os seus métodos como "un enfoque wagneriano do rock & roll: pequenas sinfonías para os nenos". A combinación de grandes conxuntos musicais con efectos de reverberación tamén incrementou a potencia de son media dun xeito que parece compresión. En 1979, o uso decompresión volvérase común na radio, marcando a tendencia que levou á "guerra do volume" nos anos 80.

As complexidades da técnica non tiñan precedentes no campo da produción de son para a música popular. Segundo Brian Wilson, o líder dos Beach Boys, que usou amplamente a fórmula: "nos 40 e 50 os arranxos consederábanse 'correctos aquí, escoita esa trompa ou escoita esta sección de cordas agora'. Todo era un son definido. Non había combinacións de son e, coa chegada de Phil Spector, atopamos combinacións de son, o que, cientificamente falando, é un aspecto brillante da produción de son".

## Notas 
## Bibliografía 
* 

* 

* 

*
Currás, Curro, Barro

**Currás** é un lugar da parroquia de Curro no concello pontevedrés de Barro na comarca de Pontevedra.

## Lugares e parroquias 
### Lugares de Curro 
### Parroquias de Barro
Centro de Exhibicións e Deportes de Tampere

miniatura|Entrada ao TESC.
O **Centro de Exhibicións e Deportes de Tampere** (en finés **Tampereen Messu- ja Urheilukeskus**, tamén coñecido polas súas siglas en inglés **TESC**) é un complexo multiproposito situado no barrio de Härmälä de cidade de Tampere (Finlandia), na área do antigo aeroporto de Härmälä e próximo ao límite municipal con Pirkkala. Foi inaugurado en 1985 e en 2022 conta con cinco espazos destinados a feiras, e usos deportivos principalmente para fútbol e atletismo, así comoo para reunións e concertos. O complexo é propiedade da cidade de Tampere, que posúe o 65% das accións, mentres que Tampereen Messut posúe o resto.

O Centro de Exhibicións e Deportes de Tampere fundouse no ano 2005. Os seus propietarios son a cidade de Tampere e Tampereen Messut Oy. O programa de feiras inclúe 20 eventos tanto para profesionais como para público xeral. O TESC recibe cada ano en torno a un millón de visitantes nos seus eventos.

O Centro de Exhibicións e Deportes de Tampere é tamén un centro de adestramento e competición de atletismo, fútbol, fútbol sala e floorball. O TESC ten, entre outras, unha pista de atletismo de seis carrís e 300&nbsp;m e unha cancha de fútbol de tamaño completo. A bancada máis grande do complexo ten capacidade para 1&nbsp;500&nbsp;persoas.

## Pavillóns 
miniatura|Entrada ao TähtiAreena.
* O A-halli ou *Pirkkahalli* é un pavillón de adestramento para carreiras e saltos atletismo e fútbol finalizado en 1985. No centro da pista hai un área con céspede artificial rodeada por unha pista de seis carrís e 300&nbsp;m de longitude. As bancadas do pavillón A teñen capacidade para 1&nbsp;500&nbsp;persoas.
* O B-halli é un pavillón de adestramento para ximnasia e lanzamentos de atletismo finalizado en 1927.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
*Tampereen Messu- ja Urheilukeskus Oy
*Imaxes do Centro de Exhibicións e Deportes de Tampere en VirtualTampere.com
Armentières

**Armentières** é unha comuna francesa situada no departamento de Norte, na rexión Hauts-de-France.

Forma parte da Metrópole europea de Lille.

Antigo buque insignia da industria téxtil, a cidade aínda se chama ás veces a *Cité de la Toile*, alcume herdado do século XI. 

## Xeogafía 
Armentières encóntrase na beira do río Weppes, no Flandres románico, ao noroeste da metrópole europea de Lille, a uns quince quilómetros da capital de Flandres.

O seu distrito norte de Bizet limita con Bélxica.

A comuna, situada a unha altitude entre os 11 e os 20 msnm, ocupa unha superficie de 6,28 km².

A súa poboación, segundo o censo de 2018, era de 24 778 habitantes, polo que a súa densidade de poboación, nese ano, era de  2 115,3 hab./km².

### Demografía 

### Xeoloxía 
A cidade foi construída orixinalmente no medio dun vasto pantano inundado polo río Lys, do que aínda quedan algunhas zonas húmidas, en particular o *Prés du Hem*. 

O val do Lys é un importante corredor biolóxico, apoiado pola comunidade urbana de Lille e o consello rexional de Nord-Pas-de-Calais baixo o cinto verde.

Un dos brazos do río, que atravesaba o casco urbano de Armentières, foi desviado a mediados do século XX.

### Hidrografía 
A cidade está atravesada polo río Lys (afluente do Escalda), parcialmente subterráneo no centro da cidade. No seu territorio construíuse unha esclusa, preto do estadio Léo-Lagrange.

### Clima 
O clima que caracteriza á cidade está cualificado, en 2010, como "clima oceánico degradado das chairas do Centro e do Norte”, segundo a tipoloxía dos climas de Francia que posúe entón oito grandes tipos de climas na Francia continental.

En 2020, a cidade sae do tipo de "clima oceánico alterado" na clasificación establecida por Météo-France, que agora só contabiliza, a primeira vista, cinco tipos principais de climas na Francia continental. É unha zona de transición entre o clima oceánico, o clima de montaña e o clima semicontinental. As diferenzas de temperatura entre o inverno e o verán aumentan coa distancia ao mar. As precipitacións son máis baixas que na beira do mar, agás preto dos relevos.

Os parámetros climáticos que permitiron establecer a tipoloxía de 2010 inclúen seis variábeis de temperatura e oito de precipitación, cuxos valores corresponden á norma 1971-2000.

## Historia 
Armentières formaba parte do Condado de Flandres. Anexionada aos Países Baixos españois en 1482, mediante o tratado de Aquisgrán de 1668 pasou a Francia, que xa a ocupara entre 1645-1647.

## Cultura e patrimonio local 
### Lugares e monumentos 
O campanario da Casa do Concello (arquitecto Louis-Marie Cordonnier - 1934) está considerado, desde 2005, como Patrimonio Cultural da Humanidade pola UNESCO.

## Notas
Tratado de Aquisgrán (1668)

Ganancias territoriais francesas grazas ao tratado de Aquisgrán (1668).|miniatura|upright=1.3
O **Tratado de Aquisgrán**, ou **Paz de Aquisgrán**, tamén coñecido como **Tratado de Aix-la-Chapelle**, foi asinado o 2 de maio de 1668 entre España e Francia –representadas respectivamente polo barón de Bergeick e Jean-Baptiste Colbert– e con el púxose fin á guerra de Devolución entre ambos os países.

España recuperou as cidades de Cambrai (*Kamerijk*), Aire (*Ariën aan de Leie*) e Saint-Omer (*Sint-Omaars*), que foran conquistadas polas forzas francesas. 

Lois XIV tamén tivo que devolver o Franco Condado de Borgoña. O rei francés, porén, puido reter as localidades de Ath, Armentières (*Armentiers*), Bergues (*Sint-Winoksbergen*), Charleroi, Cortrique, Douai, Menen, Orchies, Furnes (*Veurne*), Lille (*Rijsel*), Oudenarde (*Oudenaarde*)  e Tournai (*Doornik*).

O tratado foi mediado e garantido pola Tripla alianza da Haia, formada por Inglaterra, as Provincias Unidas dos Países Baixos e Suecia, no *primeiro Congreso de Aix-la-Chapelle*. Desta maneira, Francia viuse obrigada a deter a súa expansión sobre os Países Baixos españois, aínda que por pouco tempo, xa que catro anos despois iniciaríase a Guerra franco-neerlandesa.

## Notas
Barro, Barro, Barro

**Barro** é un lugar da parroquia de Barro no concello pontevedrés de Barro na comarca de Pontevedra. Segundo o Instituto Galego de Estatística, en 2024 tiña 48 habitantes (28 homes e 20 mulleres).

## Notas 
## Lugares e parroquias 
### Lugares de Barro 
### Parroquias de Barro
Goídel Glas

**Catelo**, tamén escrito **Gaythelos,** **Gathelo** ou **Goídel Glas**) era fillo do rei de Atenas Cécrope I, en versión de John de Fordun, ou neto do príncipe escita Fénius Farsaid segundo o Lebor Gabála Érenn. En ambos os casos e considerado como un antepasado do pobo gaélico.
## Versión de John de Fordun 
A versión escocesa do conto de *Catelo* e *Scota* foi redactada por *John de Fordun*. Isto ao parecer non estaba baseado no principal conto irlandés *Lebor Gabála*. Fordun refírese a varias fontes, e a súa versión é un intento de sintetizar estes diversos contos nunha única historia. Na versión de *Fordun*, *Gaythelos* era rei de Atenas, viaxou a Exipto, onde casou con Scota, filla do faraón *Cingri*, e instalouse despois en Hispania  

Foi considerado o fundador do Porto ou Betanzos por autores antigos. Contan que *Catelo*, cando chegou, desembarcou nun lugar que chamou *Porto Catelo* (logo chamado Portus Cale polos romanos) e que despois deu o nome a Portugal. Ao chegar, comezou a fundar vilas e cidades que estendeu a Galiza. Máis tarde, Catelo escolleu unha pedra, que sería coñecida como a pedra das fadas onde sentaba e facía de corte, asistiu aos seus vasalos en audiencia e xulgaba as causas do seu reino, que nunha versión da lenda chamábase Escocia, en honra da súa muller *Scota*, e noutras *Galiza*.

Deste reino partiron moitos anos despois varias das invasións de Irlanda denunciadas en Lebor Gabála Érenn.

Na mitoloxía irlandesa e escocesa *Catelo* é o creador das linguas gaélicas e o antepasado dos gaélicos. 

## Versión de Lebor Gabála Érenn 
O relato *Lebor Gabála Érenn*, que foi un relato ficticio da orixe dos gaélicos como descendentes do príncipe escita Fénius Farsaid, escrito por monxes cristiáns do *século XI*, conta que *Fénius* sería un dos setenta e dous líderes tribais que construíu a Torre de Babel, e que *Catelo* (Goídel Glas) sería fillo de *Nel* (que sería fillo de *Fénius*) con Scota (filla dun faraón de Exipto).

Acredita a *Catelo* a creación do *gaélico* (protolingua irlandesa), desde o momento en que as setenta e dúas linguas xurdiron durante a confusión das linguas. Os seus descendentes, os *gaélicos*, sofren unha serie de probas e tribulacións que están claramente modeladas nas dos israelitas no Antigo Testamento. Florecen en Exipto na época de Moisés e abandonárono durante o Éxodo; percorrer o mundo durante 440 anos antes de establecerse na Península Ibérica. Alí descendente de *Goídel*, Breogán funda unha cidade chamada *Brigantia*, homónima da deusa Brigantia, e constrúe unha torre dende a que o seu fillo Ith vislumbra a illa de Irlanda. *Brigantia* refírese á Coruña na Gallaecia (que os romanos chamaban *Brigantium*)  a lenda da torre de Breogán está probabelmente baseada na Torre de Hércules (construída na Coruña polos romanos).

## Árbore xenealóxica segundo John de Fordun 
* *Árbore xenealóxica baseada nos Proceedings of the Royal Irish Academy *

## Notas
Escoto

**Escoto** refírese ao nome que os antigos romanos deron orixinalmente a unha tribo de colonos celtas da illa de Irlanda que devastaron a Bretaña romana. Estaban asentados nas Terras Altas Occidentais de Escocia e posteriormente estendéronse por toda Escocia durante os séculos IV e V, dando nome a esa nación. O seu nome foi substituído máis tarde polo termo "Gael", do celta *Gaidheal/Gaedheal*, que hoxe dá nome á súa lingua celta, o gaélico escocés. 

As tribos bélicas dos escotos, xunto cos pictos e os misteriosos atticotti, causaron amplos problemas á administración romana da provincia da Britania, con violentas incursións. Cos romanos evacuando a illa e deixándoa nun estado de anomía e guerras endémicas, moitos escotos atopáronse co control das partes occidentais de Gran Bretaña, tras emigrar e colonizar as costas de Gales e Escocia.

Asentáronse a partir do s. VI na rexión occidental de Escocia onde formaron o reino de Dalriada. Enfrontáronse aos pictos até que se fusionaron os dous pobos e os seus territorios no Reino de Escocia, no 844.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Outros artigos 
* Catelo
* Escocia
* Gaélico
* Gaels
* Gran Bretaña
* Illa de Irlanda
* Illas Británicas
* Pedra fadada
* Reino de Escocia
* Scotia
Pedra fadada

**Pedra fadada** é unha pedra lendaria da mitoloxía galego-portuguesa e das illas Británicas. Segundo ela, a *pedra* era a que Catelo escolleu como asento ou trono para administrar xustiza, ter audiencia cos seus vasalos e xulgar as causas da súa cidade en Hispania. "*E esta pedra vieram a ter como fadada, para perpetuar o seu nome escoto onde ela permanecesse*."

Segundo a lenda, Simon Brecho tería levado a pedra a Hibernia, despois o seu fillo Fergusio levouna a Escocia e máis tarde a Albión (hoxe Gran Bretaña pero neste caso, como noutros, é Inglaterra). Di así: "*A partir de entón, todos os reis de Escocia que sucederon a Ferguzio, o seu primeiro rei, sentáronse, na solemnidade da súa coroación, na pedra predestinada, fundando nesa superstición a estabilidade do seu reino*  "

## Notas 
## Véxase tamén 
* Pedra de Scone

### Bibliografía 
* *Nobiliarchia Portugueza*, por Antonio de Villasso, 1676
* Epitome de las historias portvgvesas: dividido en quatro partes, por Francisco Foppens, 1677, pág.s 349 e 350
* Tropheos y antiguedades de la imperial ciudad de Zaragoza y general historia suya, desde su fundacion ... hasta nuestros tiempos: primera parte ... : diuidida en dos estados, secular y eclesiastico ..., por Luis López, ed. Sebastian de Cormellas, 1639, pág.s 224
* Catalogo e historia dos bispos do Porto, por Rodrigo da Cunha, ed. Rodriguez, 1742, nota 17 da prefacção prévia
A Costa de Figueirón, Beluso, Bueu

**A Costa de Figueirón** é un lugar da parroquia de Beluso, no concello pontevedrés de Bueu na comarca do Morrazo. Segundo o Instituto Galego de Estatística, en 2024 tiña 92 habitantes (45 homes e 47 mulleres).

## Notas 

## Lugares e parroquias
### Lugares de Beluso
### Parroquias de Bueu
Tripla Alianza (1668)

A **Tripla Alianza** de 1668 foi unha coalición formada por Inglaterra, Suecia e as Provincias Unidas dos Países Baixos para deter a expansión francesa baixo o reinado de Lois XIV que se estaba producindo na Guerra de Devolución.

A alianza nunca chegou a combater con armas a Francia, posto que a súa formación foi unha ameaza suficiente para que Lois XIV detivese o seu ataque e asinase o tratado de Aquisgrán.

A Tripla Alianza foi concertada o 23 de xaneiro de 1668 na Haia.
## Véxase tamén
### Ligazóns externas 
* Tratado en que se acorda a formación da alianza .
Ons, A Illa de Ons, Bueu

**Ons** é un lugar da parroquia da Illa de Ons, no concello pontevedrés de Bueu na comarca do Morrazo. Segundo o IGE, en 2019 tiña 64 habitantes (36 homes e 28 mulleres), o que supón un aumento en relación ao ano 1999, cando tiña 56 habitantes.

## Lugares e parroquias
### Lugares da Illa de Ons
### Parroquias de Bueu
## Notas
Ceboleira, Arcos da Condesa, Caldas de Reis

**Ceboleira** é un lugar da parroquia de Arcos da Condesa, no concello pontevedrés de Caldas de Reis na comarca de Caldas.

Segundo o Instituto Galego de Estatística, en 2024 tiña 25 habitantes (14 homes e 11 mulleres).

## Lugares e parroquias 
### Lugares de Arcos da Condesa 
### Parroquias de Caldas de Reis 
## Notas
Xavier R. Madriñán

**Xabier Rodríguez Madriñán**, nado en Santiago de Compostela, é un historiador e escritor galego.

## Traxectoria 
Foi catedrático de Xeografía e Historia no IES Rosalía de Castro de Santiago de Compostela. Foi director da *Guía dos Libros Novos*, colaborou en *Grial*, *O Correo Galego* e na *revista Irimia* e dirixe a revista *Encrucillada*.

## Obras 
* *A nacionalización do pasado irlandés, 1845-1937*. Centro Ramón Piñeiro, 2010.
* *A figuración galega de Irlanda, 1840-1936*, Laiovento, 2021.

## Recoñecementos 
* Premio da crítica de investigación 2022, por *A figuración galega de Irlanda, 1840-1936*.
## Notas 
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* “Foi a miseria, e non o celtismo, a orixe da irmandade con Irlanda”, entrevista en *Faro de Vigo*.
Caldas de Reis, Caldas de Reis (San Tomé e Santa María), Caldas de Reis

**Caldas de Reis** é un lugar da parroquia de Caldas de Reis (San Tomé e Santa María), no concello pontevedrés de Caldas de Reis na comarca de Caldas.

Segundo o Instituto Galego de Estatística, en 2024 tiña 4607 habitantes (2228 homes e 2379 mulleres).

## Lugares e parroquias 
### Lugares de Caldas de Reis (San Tomé e Santa María) 
### Parroquias de Caldas de Reis 
## Notas 
## Véxase tamén 
### Outros artigos 
* Lugares de Caldas de Reis
José Lago Millán

**José Lago Millán**, nado en 1893 ou 1894 en Pontevedra, foi un polifacético deportista e adestrador galego de principios do século XX, persoeiro fundamental no desenvolvemento do deporte na Arxentina. Dirixiu a selección arxentina de fútbol no Campionato Suramericano de 1927, proclamándose campión, e nos Xogos Olímpicos de 1928, onde conseguiu a medalla de prata.

## Traxectoria 
Nado no barrio pontevedrés de San Bartolomeu, comezou a practicar deporte na propia cidade do Lérez, e formou parte do Pontevedra Sporting, tanto na súa sección de fútbol (onde coincidiu entre outros con Luis Otero e Moncho Encinas) como na de ciclismo.

Cando contaba cuns 20 anos emigrou á Arxentina, onde practicou diferentes disciplinas deportivas como atletismo, natación, baloncesto, calistenia e se iniciou no mundo da psicoloxía do deporte.

Despois de deixar a selección comezou a publicar na prensa arxentina artigos de divulgación da Educaicón Física, onde daba consellos sobre saúde aos lectores.

En 1932, foi nomeado adestrador do CA Boca Juniors para substituír a Mario Fortunato, dirixindo ao equipo en dous encontros. En 1937 regresou á selección como axudante do adestrador Manuel Seoane, participando na Copa América dese ano.

## Palmarés 
;Selección arxentina
* **Campionato Suramericano (1):** 1927.
* **Medalla de prata nos Xogos Olímpicos (1):** 1928.
* **Copa Newton (2):** 1927, 1928.
* **Copa Lipton (1):** 1928.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* Biografía en www.cihefe.es  
* Participación na Copa Newton en www.rsssf.org 
* Entrevista a José Lago no xornal Mundo Deportivo no ano 1928
John Major

**John Major,** nado en Londres o 29 de marzo de 1943, é un político británico que foi primeiro ministro do Reino Unido e líder do Partido Conservador de 1990 a 1997. Exerceu como membro do gabinete de Margaret Thatcher como secretario xefe do Tesouro (1987-1989), secretario de Asuntos Exteriores (1989) e chanceler do Tesouro (1989-1990). Recibiu, entre outros, o título de Sir. 

## Traxectoria 
Major naceu no Hospital St Helier Hospital. Deixou a escola aos 16 anos.  En 1968 chegou a ser concelleiro conservador. Nas eleccións xerais de 1979, Major foi elixido Membro do Parlamento (MP) por Huntingdonshire (Huntingdon despois de 1983).

### Primeiro ministro 
Despois de ocupar varios cargos no gabinete, Major foi elixido para substituír a Margaret Thatcher como primeira ministra e líder do partido. Ao asumir o cargo, viu a acción británica na Guerra do Golfo (1991) e a estreita reelección do seu partido nas eleccións xerais de 1992.

Despois diso, os conservadores baixo Major tornáronse impopulares debido á caída do mercado de valores do "Mércores Negro" a finais de 1992 e como se dividiron sobre o tema da Unión Europea. 

Durante o seu mandato tivo tensións internas sobre as cuestións económicas e sensibilidades políticas de Irlanda do Norte e Escocia, mais conseguiu manter a tranquilidade facendo certas concesións, como a devolución aos escoceses da Pedra de Scone.

Golpeado nas eleccións xerais de 1997, Major foi sucedido como primeiro ministro por Tony Blair do Partido Laborista, e foi substituído como líder conservador por William Hague. Dimitiu como deputado nas eleccións xerais de 2001.

### Vida persoal 
Major casou con Norma Johnson (agora Norma Major) o 3 de outubro de 1970. Era profesora e membro das xuventudes conservadoras (Young Conservatives). Comprometéronse despois de só dez días de se coñecer. Teñen un fillo, James, e unha filla, Elizabeth. Teñen unha casa de vacacións na costa norte de Norfolk.
É un gran seareiro do crícket, das carreiras de motor e do Chelsea Football Club.

Major rexeitou até agora unha pensión vitalicia ao desistir do Parlamento.

## Notas 
## Véxase tamén
Mahani Teave

**Mahani Teave**, nada en Hawai o 14 de febreiro de 1983, é unha pianista clásica orixinaria da Illa de Pascua, en Chile.

## Traxectoria 
Teave naceu en Hawai, filla de pai rapanui e nai estadounidense. Asistiu á Universidade Austral de Chile e estudou música no Instituto de Música de Cleveland e Hochschule für Musik Hanns Eisler Berlin (onde recibiu o Konrad Adenauer Fellowship).

### Carreira musical 
[miniatura|dereita|Teave durante un concerto en [Iquique, Chile, no ano 2012.]]
Teave é considerada o único músico clásico da Illa de Pascua. Ela e o seu marido, Enrique Icka, xestionan a ONG Toki Rapa Nui, que axuda a patrocinar a escola.

En 2020, o produtor e cineasta John Forsen estreou un documental, *Song of Rapa Nui*, sobre Teave. O documental céntrase na súa viaxe vital a través da música, así como no seu traballo contemporáneo na conservación ambiental. En 2021, Teave lanzou o seu primeiro álbum, *Rapa Nui Odyssey*.

Outros premios que gañou Teave inclúen o Cleveland Institute of Music Concerto Competition (2004), o Claudio Arrau International Piano Competition (1999) e o Premio ao Mérito (artes) da Universidade Andrés Bello (2012). En 2016, recibiu o premio Advancement of Women de Scotiabank polo seu liderado e traballo na Illa de Pascua na promoción da música.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
*Páxina oficial ()
Paheli

***Paheli*** (en ) é un filme indio de 2005 rodado en lingua hindi e dirixido por Amol Palekar. É un remake do filme de 1973 *Duvidha* de Mani Kaul, e baséase na historia escrita por Vijayadan Detha en lingua rajasthani. Tamén foi parcialmente inspirado polo filme canarés de 1997 *Nagamandala*, baseado á súa vez na obra homónima de Girish Karnad. Foi producido por Juhi Chawla, Aziz Mirza, Sanjiv Chawla e Shah Rukh Khan, quen tamén é o protagonista. Conta a historia dunha esposa (Rani Mukerji) cuxo marido (Khan) marcha de viaxe de negocios xusto despois de casar, e recibe a visita dun xenio, disfrazado do seu marido, que está namorado dela e ocupa o seu lugar no fogar. A historia de Detha, que fora adaptada anteriormente ao filme de 1973 por Mani Kaul, ten orixe folclórica. Porén, *Paheli* diverxe do seu material orixinal e das adaptacións anteriores ao dar á trama e ao seu personaxe feminino principal un carácter máis feminista.

Foi escollido como candidato da India para o Óscar ó mellor filme internacional na 78ª edición dos premios, mais finalmente non foi nomeado.

## Personaxes 
* Shah Rukh Khan como Kishanlal / pantasma
* Rani Mukerji como Lachchi
* Anupam Kher como Bhanwarlal
* Aditi Govitrikar como Kamli
* Rajpal Yadav como Bhoja
* Dilip Prabhavalkar como Kanwarlal
* Sharvari Jamenis como Rakhma
* Palak Jain como Anusuya
* A. K. Hangal como Jeevraj
* Naseeruddin Shah como marioneta
* Ratna Pathak Shah como marioneta
* Amitabh Bachchan como Gadariya
* Juhi Chawla como Gajrobai
* Suniel Shetty como Sunder Laal
* Aasif Sheikh como pantasma

## Notas 
## Véxase tamén 
### Outros artigos 
* Filmes da India propostos ó Óscar ó mellor filme internacional
* Filmes propostos ó mellor filme internacional na 78ª edición dos Óscar
Pontes do río Lérez

Esta é unha lista non exhaustiva das **pontes do río Lérez**:

## Notas 
## Véxase tamén 
### Outros artigos 
* Río Lérez
Selección de fútbol de Qatar

O **selección de fútbol de Qatar** (en ) é o equipo representativo de Qatar nas competicións internacionais oficiais de fútbol, e é controlado pola Asociación de Fútbol de Qatar e a Confederación Asiática de Fútbol. O equipo participou en dez ocasións na Copa Asiática e gañouno por vez primeira no ano 2019. Xogan na casa no Estadio Internacional Khalifa e no Estadio Jassim bin Hamad. Este último é considerado o estadio local do equipo.

Qatar é o anfitrión do Mundial de Fútbol de 2022 e, polo tanto, a súa selección clasificouse automaticamente no que é a súa primeira aparición. Esta é a primeira vez que unha nación árabe acolle a competición.

## Notas
PO-10

A **PO-10** é unha autovía urbana de circunvalación que rodea a cidade de Pontevedra polo sur da mesma.

Ten unha lonxitude de aproximadamente 1,5 km e é unha prolongación da PO-11, que conecta a AP-9 coa N-550 no leste da cidade.

Dá servizo a toda a área urbana do sur de Pontevedra.

## Trazado 
* Comeza ao sur de Pontevedra, onde prolonga a PO-11 (acceso ao Porto de Marín e á Ría de Pontevedra) e cruza a AP-9 desde ou cara a Santiago de Compostela/Vigo.
* Bordea a cidade polo sur, dando servizo ao centro urbano ata cruzar a N-550 (A Coruña - Tui).

## Saídas 
## Notas
Segade de Abaixo, Caldas de Reis (Santa María), Caldas de Reis

**Segade de Abaixo** é un lugar da parroquia de Caldas de Reis (Santa María), no concello pontevedrés de Caldas de Reis na comarca de Caldas.

Segundo o Instituto Galego de Estatística, en 2024 tiña 16 habitantes (7 homes e 9 mulleres).

Está situado xunto a Segade de Arriba (Santo André de Cesar), na outra beira do río Umia.

## Lugares e parroquias 
### Lugares de Caldas de Reis (Santa María) 
### Parroquias de Caldas de Reis 
## Notas
O Outeiro, Carracedo, Caldas de Reis

**O Outeiro** é un lugar da parroquia de Carracedo, no concello pontevedrés de Caldas de Reis na comarca de Caldas.

Segundo o Instituto Galego de Estatística, en 2024 tiña 28 habitantes (17 homes e 11 mulleres).

## Toponimia 
A orixe do topónimo é o latín , que é unha parte alta ou elevación do terreo.

## Lugares e parroquias 
### Lugares de Carracedo 
### Parroquias de Caldas de Reis 
## Notas
Dronavalli Harika

dereita|miniatura|Dronavalli Harika.
**Dronavalli Harika**, nada o 12 de xaneiro de 1991 en Guntur (Andhra Pradesh, a India), é unha xadrecista india, Gran Mestra Feminina dende xullo de 2011. Comezou a ser coñecida tras gañar o Campionato Mundial de Xadrez da Mocidade nas categorías femininas sub-14 e sub-18. En 2011 gañou o Campionato de Xadrez Asiático Individual de Mulleres. Vladimir Kramnik, Judit Polgár e Viswanathan Anand son os seus heroes no xadrez.

## Traxectoria 
Harika naceu o 12 de xaneiro de 1991 na cidade de Guntur, filla de Ramesh e Swarna Dronavalli. Estudou no colexio Sri Venkateswara Bala Kuteer da súa cidade natal. Comezou a xogar ao xadrez sendo moi nova e logrou unha medalla no campionato nacional Sub-9. A este trofeo seguiuno unha medalla de prata no campionato mundial xuvenil feminino Sub-10. Comezou entón os seus adestramentos con NVS Ramaraju, quen refinou as súas técnicas de xogo. Harika converteuse na segunda muller da India en obter o título de Gran Mestra Feminina, despois de Humpy Koneru.

## Palmarés (incompleto) 
* Campionato da Muller da Commonwealth en 2006, 2007 e 2010.
* En 2004 gañou o Sub-14 feminino en Heraclión, (Grecia).
* En 2006 gañou o Sub-18 feminino en Batumi (Xeorxia).
* En 2008 gañou o título feminino no Mundial xuvenil de xadrez en Gaziantep (Turquía) por só un punto de diferenza.
* En 2008 foi a muller líder do Festival de Xadrez de Xibraltar.
* En 2010 gañou a medalla de prata nos Xogos Asiáticos en xadrez rápido individual feminino.
* En 2010 chegou aos cuartos de final do Campionato Mundial Feminino de Xadrez.
* En 2012 chegou ás semifinais do Campionato Mundial Feminino de Xadrez, mais perdeu fronte a Antoaneta Stefanova.
* En 2015 gañou a medalla de bronce no Campionato Mundial Feminino de Xadrez, celebrado en Sochi (Rusia).
* En 2017 obtivo a medalla de bronce no Campionato Mundial Feminino de Xadrez, celebrado en Teherán (Irán).
* En 2021 gañou a medalla de prata no Campionato Mundial Feminino de Xadrez por equipos da FIDE.
* O mesmo ano obtivo a medalla de bronce na Olimpíada Feminina de Xadrez Online.

## Outros recoñecementos 
* En 2007 recibiu o Premio Arjuna, o segundo máximo recoñecemento da India ao deporte.
* En 2019 foi galardoada co Padma Shri, o cuarto maior recoñecemento civil da India, pola súa contribución a través do eido deportivo.

## Notas 
## Véxase tamén
### Ligazóns externas 
* Interview with Dronavalli Harika , World Women Chess Championship 2010 .
Caza deportiva

A **caza deportiva** é unha modalidade de caza que non pretende conseguir alimentos para a subsistencia, senón a perpetuación das "tradicións", a emoción da persecución e da matanza, entre outras xustificacións antropocéntricas (centradas no ser humano).

A caza deportiva é unha actividade considerada deporte, na cal se persigue a un animal silvestre ou salvaxe coa intención de abatilo (matalo). Desenvólvese en grandes espazos naturais como por elemplo, en España os Terreos Cinexeticamente Ordenados, en xeral acondicionados ou limitados para esa actividade. Tamén hai unha limitación de tempo, xa que só se permite cazar durante unhas estacións do ano determinadas e unha limitación por especies.

Coa explosión demográfica e a extinción ou ameaza de extinción de varias especies, foi necesario crear normas regulamentarias para esta actividade, que só está permitida en determinados lugares, para determinadas especies, en determinados momentos e en cantidades limitadas. Nalgúns países, a prohibición é total e noutros aínda non existe un control efectivo.

## Tipos 
Hai dous tipos principais: a **caza menor**, a máis practicada en España, e a **caza maior**. Diferéncianse polo tipo de animal cazado:

## Notas 
## Véxase tamén 
### Outros artigos 
*Cinexética
*Montería

### Ligazóns externas 
* Vídeos: Vídeos en YouTube.
* Revistas:
** Trofeo Caza. La revista de caza y conservación más completa  . 
** Caza Mayor .
** Jara y sedal .
** Cazavisión  Revista Digital El Coto de Caza .
Luis Estévez Romero

**Luis Gonzaga Irene Estévez y Romero**, nado en Matanzas o 20 de outubro de 1849 e finado en París o 4 de febreiro de 1909, foi un político cubano. Desempeñou o cargo de primeiro vicepresidente de Cuba durante a primeira lexislatura de Tomás Estrada Palma (1902-1906). Foi esposo da filántropa cubana Marta Abreu Arencibia.
## Traxectoria 
Foi fillo de José Torcuato Estévez e Luisa Romero, de orixe humilde. O seu pai faleceu cando Luis era apenas un adolescente. 

En 1866 graduouse de Bacharel en Artes con notas sobresalientes. Seguidamente iniciou estudos de Medicina na Universidade da Habana. Porén, dous anos despois cambiou para a carreira de Dereito. En 1872 graduouse de Bacharel en Dereito, en 1873 obtivo a Licenciatura e en 1878 realizou o Doutoramento en Dereito Civil e Canónico. 

En 1868 coñeceu á moza Marta Abreu, 4 anos maior que el. Inicialmente os pais de Marta resistíronse a aceptar a relación, pois Luis era pobre e máis novo ca ela. Con todo, casaron o 6 de maio de 1874. O ano seguinte tiveron o seu primeiro fillo, Pedro Nolasco Julio Zenón. Posteriormente tiveron unha nena, Cecilia, que faleceu aos poucos meses de nacer. Con todo, ante as intencións reeleccionistas de Estrada Palma, gran parte dos políticos opúxose, entre eles, Luis Estévez. De feito, renunciou ao seu cargo de vicepresidente o 31 de marzo de 1905. En xuño dese ano exiliouse en París coa súa familia. 

O 2 de xaneiro de 1909 faleceu Marta Abreu Arencibia na capital francesa. Foi enterrada de maneira provisional na tumba do seu cuñado Joseph Grancher no cemiterio de Montmartre. O 4 de febreiro Luis Estévez, desesperado pola morte da súa esposa, suicidouse cunha arma de fogo. Os restos de ambos foron repatriados a Cuba o 20 de febreiro de 1920 a bordo do vapor *Flandres*, e sepultos na Necrópole de Cristóbal Colón da Habana.

## Notas
Sabellaria

***Sabellaria*** é un xénero de vermes mariños poliquetos da familia *Sabellariidae*. A especie tipo é *Sabellaria alveolata* (Linnaeus, 1767). Estes vermes son sedentarios e constrúen tubos nos que viven alimentándose de anacos de area e cunchas. Algunhas especies chámanse vermes de favo de mel e cando se presentan en gran cantidade poden formar arrecifes nas rochas e outros substratos duros. Posúen filtros de alimentación, que estenden un abano de radiolos en forma de penacho dende o extremo do tubo para atrapar o plancto e os detritos que flotan. Teñen un opérculo distintivo que se usa para bloquear a apertura do tubo cando os radiolos están retraídos.

## Especies
As seguintes especie aparecen listadas no "Rexistro Mundial de Especies Mariñas":

**Sabellaria alcocki* Gravier, 1906
**Sabellaria alveolata* (Linnaeus, 1767)
**Sabellaria bella* (Grube, 1870)
**Sabellaria bellani* Kirtley, 1994
**Sabellaria bellis* Hansen, 1882
**Sabellaria chandraae* Silva, 1961
**Sabellaria clava* Kirtley, 1994
**Sabellaria eupomatoides* Augener, 1918
**Sabellaria fissidens* (Grube, 1870)
**Sabellaria floridensis* Hartman, 1944
**Sabellaria fosterae* Kirtley, 1994
**Sabellaria fucicola* Augener, 1918
**Sabellaria gilchristi* McIntosh, 1924
**Sabellaria gracilis* Hartman, 1944
**Sabellaria grueti* Kirtley, 1994
**Sabellaria guinensis* Augener, 1918
**Sabellaria intoshi* Fauvel, 1914
**Sabellaria ishikawai* Okuda, 1938
**Sabellaria isumiensis* Nishi et al. 2010
**Sabellaria javanica* Augener, 1934
**Sabellaria longispina* Grube, 1848
**Sabellaria lotensis* Kirtley, 1994
**Sabellaria magnifica* Grube, 1848
**Sabellaria marskaae* Kirtley, 1994
**Sabellaria minuta* Carrasco & Bustos, 1981
**Sabellaria miryaensis* Parab & Gaikwad, 1990
**Sabellaria moorei* Monro, 1933
**Sabellaria nanella* Chamberlin, 1919
**Sabellaria orensanzi* Kirtley, 1994
**Sabellaria pectinata* Fauvel, 1932
**Sabellaria ranjhi* Hasan, 1960
**Sabellaria spinularia*
**Sabellaria spinulosa* Leuckart, 1849
**Sabellaria taurica* (Rathke, 1837)
**Sabellaria tottoriensis* Nishi, Kato & Hayahi, 2004
**Sabellaria vulgaris* Verrill, 1873
**Sabellaria wilsoni* Lana & Gruet, 1989

## Notas