Clostridium tetani

***Clostridium tetani*** é unha especie de bacterias con forma bacilar, anaeróbica do xénero *Clostridium*. Como outras especies do xénero *Clostridium* é grampositiva, e a súa aparencia coa tinguidura de Gram lembra a unha raqueta de tenis ou a un pau de tocar o tambor. *C. tetani* pode formar esporas e encóntrase en forma de esporas no solo e no tracto gastrointestinal dos animais. *C. tetani* produce unha potente toxina biolóxica chamada tetanoespasmina, e é o axente causante do tétano, unha doenza caracterizada por espasmos musculares dolorosos que poden impedir respirar e, ata nun 40% dos casos, orixina a morte.

## Historia 
O tétano era coñecido polos pobos antigos, que xa recoñecían a relación entre as feridas e os espasmos musculares mortais. En 1884, Arthur Nicolaier illou , unha toxina parecida á estricnina, que era a toxina tetánica, de bacterias do solo anaeróbicas de vida libre. A etioloxía da enfermidade foi dilucidada despois en 1890 por Antonie Carl e Giorgio Rattone, que demostraron a transmisibilidade do tétano. Causaron o tétano en coellos ao inxectar nos seus nervios ciáticos pus dun caso mortal de tétano en humanos.
En 1889, Kitasato Shibasaburō illou *C. tetani* dunha vítima humana, e reproduciu a enfermidade ao inxectalo en animais, e viu que a toxina podía ser neutralizada por anticorpos específicos. En 1897, Edmond Nocard demostrou que a toxina tetánica inducía inmunidade pasiva en humanos, e podía ser usada para a profilaxe e o tratamento. A vacina toxoide do tétano foi desenvolvida por P. Descombey en 1924, e foi moi usada para a prevención do tétano en feridas de guerra da segunda guerra mundial.

## Características 
*C. tetani* é un microorganismo con forma de bacilo anaerobio obrigado con tinguidura grampositiva en cultivos frescos, aínda que nos cultivos xa establecidos pode tinguirse como gramnegativa. As esporas están distribuídas abundantemente en solos tratados con esterco e poden tamén encontrarse na pel humana e na heroína contaminada.

A tetanolisina nos lle produce ningún beneficio coñecido a *C. tetani*. A tetanoespasmina é unha neurotoxina que causa as manifestacións clínicas do tétano. A toxina tetánica é xerada polas bacterias vivas, e libérase cando a bacteria sofre lise, como durante a xerminación das esporas ou o crecemento vexetativo. Para a produción da toxina requírese polo menos unha cantidade mínima de xerminación das esporas ou de crecemento vexetativo.

## Epidemioloxía 
As esporas da bacteria encóntranse na maior parte dos solos e poden colonizar o tracto dixestivo dos humanos e animais.
O risco de contraela é maior por parte das persoas que recibiron unha vacinación inadecuada; a enfermidade non induce inmunidade (a vacina si). Este microorganismo é un anaerobio estrito, o que significa que en estado de espera é resistente a un medio ambiente adverso (oxixenado). É transmitida por: (1) unha ferida punzante, xa sexa pola mordedela dun can ou outro animal que tivo contacto con alimentos do solo; (2) por inoculación directa de material infectado que supere a barreira principal de defensa, a pel.

O tétano é unha enfermidade de distribución mundial, provoca ao ano máis dun millón de mortos no mundo, a maioría destas mortes en países en vías de desenvolvemento pola escasa inmunización, contaminación de feridas nos medios agrícolas e rurais, administración de drogas, abortos... e afecta tamén especialmente a individuos no período neonatal xeralmente por infección da ferida umbilical, e calcúlase que morren uns 500.000 neonatos ao ano por esta causa. 
Nos países desenvolvidos, a incidencia desta doenza diminuíu notablemente desde que se introduciu a obrigatoriedade da vacinación. 
No Estado Español a inmunización realízase de maneira rutineira, polo que o número de casos que se coñecen a través da Rede de Vixilancia Epidemiolóxica indica un descenso no número de afectados, cunha media anual de 20-25 casos nos últimos anos, case todos persoas de idade avanzada maiores de 60 anos, cun predominio de homes, que non foron vacinados ou foron vacinados de forma incompleta, e pertencentes a profesións de risco ou habitantes de zonas rurais. Non se produciu desde 1997 ningún caso rexistrado de tétano neonatal.
O tétano é máis frecuente en zonas rurais, cálidas e húmidas, xa que son circunstancias climáticas que favorecen a supervivencia de *C. tetani*.

## Tratamento, prevención e control 
Cando se establece a infección, o tratamento enfócase a controlar os espasmos musculares, deter a produción de toxina e neutralizar os efectos da toxina. O tratamento inclúe tamén a administración de inmunoglobulina tetánica, é dicir, anticorpos que inhiben a toxina (ou antitoxinas) ao unirse a ela e eliminala do corpo. A unión da toxina ás terminacións nerviosas adoita a ser unha unión irreversible e a inmunoglobulina non pode eliminar as toxinas que xa están unidas. A recuperación dos nervios afectados require que nazan novas terminais axónicas. Unha vez que se sospeita que hai infección adminístranse grandes doses de antibióticos como o metronidazol ou penicilina G intramuscular, para deter así a produción de toxina.

A prevención do tétano consiste na eliminación do tecido morto ou danado na ferida principal. A profilaxe é efectiva coa administración da vacina antitetánica, formada por varias doses de toxoide tetánico con ou sen previas inmunizacións, seguidas de doses de recordo cada dez anos. Moi raramente se dan casos de tétano en persoas que foron axeitadamente vacinadas.

O tétano non se transmite dunha persoa a outra, e é a única enfermidade que se prevén con vacina e que é infecciosa pero non contaxiosa. Unha infección por *C. tetani* non produce inmunidade e, por tanto, pode volver a contraerse a doenza, de modo que a vacina debe ser administrada tan axiña como o paciente se estabilice.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Bibliografía 
* 
* 

### Outros artigos 
* Tétano
* Toxina tetánica

### Ligazóns externas 
* Pathema-*Clostridium* Resource