Nemesio Montiel

**Nemesio Montiel Fernández**, nado en Laguna del Pájaro, Zulia, Venezuela o 25 de novembro de 1943 e finado en Maracaibo o 26 de abril de 2021, tamén coñecido polo seu nome en lingua wayuu '''Nemesio Montiel Ja'yaliyuu''', foi un docente, sociólogo, escritor, activista polos dereitos indíxenas, político e antropólogo venezolano de orixe wayuu.

## Traxectoria 
Montiel naceu en Laguna del Pájaro (Alitasía), estado Zulia, dentro do clan Ja'yaliyuu e descendente do líder indíxena Torito Fernández. Obtivo o grao de Antropoloxía Social e Aplicada e Indixenismo na Universidade Central de Venezuela en 1972, presentando como traballo de grao "La Guajira: Perspectivas Antropológicas, según un Guajiro", coa que obtivo a cualificación *summa cum laude*, converténdose así no primeiro antropólogo venezolano de orixe indíxena.

### Activismo 
Montiel chegou a ser coñecido polas súas achegas e loita polos dereitos dos pobos indíxenas, exercendo como Secretario Xeral do Consello Nacional de Comunidades Indíxenas e representante do Comité de Defensa do Guajiro en 1969, Coordinador Xeral da Confederación de Indíxenas de Venezuela, Caracas entre 1973 e 1975, así como guionista de varios espazos radiais e de televisión nos que se abordaba a situación do indíxena en Venezuela e presidente do Observatorio Wayuu Colombo Venezolano.

### Docencia e cultura 
Nemesio Montiel dedicou grande parte da súa carreira profesional ao eido académico, ditando clases de pregrao e posgrao na Universidade do Zulia e na Universidade de Oriente, así como a coordinar as actividades culturais da Universidade do Zulia, da cal foi o seu Director de Cultura entre 2001 e 2008 e asesor indíxena do Vicerreitorado Académico da mesma entre 2008 e 2011.

### Carreira política 
Montiel foi elixido deputado ao Congreso da República de Venezuela polo estado Zulia entre os anos 1989 e 1993, así como Secretario de Cultura do Estado Zulia entre os anos 1990 e 1994, salientando a súa xestión pola creación da Escola de Música Wayuu e que se decretase o wayuu como segundo idioma oficial do estado.

Montiel faleceu o 26 de abril de 2021 por mor de complicacións relacionadas coa COVID-19, na cidade de Maracaibo, Venezuela.

## Publicacións 
### Ensaios e traballos académicos 
**Nociones históricas de los guajiros*. Escola de Traballo Social de Universidade do Zulia, 1976.
**Recopilación de Documentos sobre Indigenismo en América*. Facultade de Dereito da Universidade do Zulia, 1976.
**La Guajira: historia, costumbres, tradiciones, ciencias y situación actual*. Escola de Traballo Social de Universidade do Zulia, 1976.
**Apuntes Históricos sobre Sinamaica [Suchukua Karrouya]*. INCE, 1978.
**Los Guajiros: Rasgos Históricos y Resistencia Etnica*. Ministerio de Información e Turismo de Venezuela, 1980.
**Testimonios sobre la Lucha y la Reafirmación Etnica*. Vicerreitorado Administrativo da Universidade do Zulia, 1988. 
**Movimiento Indígena en Venezuela*. Secretaría de Cultura da Gobernación do Estado Zulia, 1993. 
**Los wayuu, resistencia étnica, derechos específicos e interculturalidad*. Editorial Ediluz, 2005.
*''Los A'laülaa y compadres wayúu*. Editorial de Universidade do Zulia, 2006.
**La nueva relación de los pueblos indígenas con el Estado venezolano*. Universidade do Rosario, 2010.

### Novelas 
**E'irrukuirra (Linajes)''. Editorial Ediluz, 2001.

## Notas