Fukuoka

**Fukuoka** (福岡市, ふくおかし, *Fukuoka-shi*) é unha cidade da prefectura de Fukuoka, no sur do Xapón, a máis importante da illa de Kyūshū, capital da prefectura do seu nome. Sitúase ó oeste da prefectura, na zona da provincia histórica de Chikuzen, na beira da baía de Hakata fronte ao Estreito de Tsushima, situación estratéxica que fai o seu porto fundamental no tráfico con Corea do Sur e a China. Ten 341,11&nbsp;km² de superficie, unha poboación de 1&nbsp;446&nbsp;644 habitantes (2009) e unha densidade de poboación de 4.240 h/km².

O concello de Fukuoka limita cos concellos de Itoshima, Nakagawa, Kasuga, Ōnojō, Umi, Shime, Kasuya, Hisayama, Shingū (estes son da prefectura de Fukuoka); Saga, Kanzaki e Yoshinogari (estes últimos son da prefectura de Saga).

## Historia 
### Prehistoria 
Os intercambios entre o continente e norte da illa de Kyūshū datan do Paleolítico. Crese que ondas de inmigrantes chegaron ao norte de Kyūshū dende a Asia continental. Desta época consérvanse diversos Kofun.

Por iso considérase a Fukuoka coma a cidade máis antiga do Xapón. O certo é que na área aparecen os primeiros asentamentos dunha nova cultura, a Yayoi, que no primeiro milenio antes da nosa era pódese considerar a nai de Yamato, que será o inicio da dinastía imperial nipoa. O sitio arqueolóxico de Yoshinogari (a 20 quilómetros ao sur) pode ter sido unha protocapital. E na mesma cidade de Fukuoka, o de **Itazuke** (a carón do aeroporto), datado ao redor do ano 400 a.C., dá conta do elemento primordial que supuxo a revolución: a introdución no Xapón do cultivo do arroz. Tratábase dunha aldea protexida por un amplo foxo fóra do cal estendíanse os campos do cereal.

O progreso que reportou o novo cultivo consolidou no lugar nos séculos seguintes un estado vasalo da dinastía Han (do ano 57 d.C. achouse un valioso selo imperial de ouro), chamado **Nakoku**, que para a terceira centuria, segundo textos dos Tres Reinos, contaba con 20.000 fogares (hai varios asentamentos espallados por toda a área metropolitana ).

### Hakata 
En 663, xa no período imperial xaponés (Yamato), a capitalidade da illa de Kyushu (e de todo o suroeste do Xapón) foi trasladada por seguridade uns quilómetros ao interior, a Dazaifu. O seu porto vai ser **Hakata**, primeira denominación de Fukuoka e barrio actual na beira oriental da desembocadura do río Naka.

Alí constrúese o *Korokan*, institución diplomática e mercantil para os intercambios co continente . Hakata vai ser no período Heian (s. VIII-XII) o porto máis importante do arquipélago converténdose nun centro cosmopolita cunha gran colonia chinesa e grandes importacións de cerámica Tang e Song. Moitos templos de diferentes confesións foron erixidos arredor da baía (xintoístas, budistas, zen).
miniatura|dereita|250px|Muro defensivo en Hakata contra os mongois

Na metade do século XII liberalízase o comercio. O máis poderoso samurai do tempo, Kiyomori Taira, constrúe en 1161 unha illa artificial (Okinohama) coma peirao para o tráfico portuario no que ata entón era só un excelente fondeadeiro natural. É o comezo do moderno porto de Hakata (Sodeno Minato). Á illa únense aos templos-monasterio mediante pontes.

O comercio co continente florece aínda máis e a afluencia de novos continxentes de estranxeiros increméntase dando lugar a barrios (xeralmente de chineses) coñecidos coma *daitougai*.
Non se reducirá, mesmo ao contrario crecerá despois de que en 1274 a nova dinastía mongol que goberna China, os Yuan de Kublai Khan tentan invadir o Xapón. O punto de entrada será a baía de Hakata. Os xaponeses constrúen unha liña de fortificacións ao longo da baía (1276). Pero será un vento divino (*kamikaze*) o que destrúe a frota inimiga o que salvará ao país (1281).

### Fukuoka 
En 1587, tralas guerras civís que provocaron o incendio e devastación de Hakata, Toyotomi Hideyoshi, o unificador do país, reconstrúe a cidade cun plan urbano coñecido coma *Taiko Machi-wari* ou división en doce bloques (*nagare*). Ademais a declara cidade autónoma libre de impostos, gobernada polos cidadáns e prohibida aos samurais.

O *daimyo* herdeiro do distrito, Kuroda Nagamasa, establece en 1601-7 na outra beira do Naka un novo asentamento arredor dun castelo (no mesmo lugar do antigo *Korokan*, e cun foxo inundado polas augas do río), **Fukuoka** (polo seu lugar de orixe). Nace así a cidade dual: portuaria e comercial ao leste; señorial dos samurai a oeste. A illa que existía na metade do río desenvólvese, pola súa ambigua posición de fronteira, no hoxe chamado distrito vermello (Nakasu).

Esa estrutura vaise manter ata o fin do período Edo. Coa nova era Meiji (1868), unha reorganización administrativa comporta a unión de ámbalas dúas cidades nunha soa municipalidade (1899, con polémica na elección de Fukuoka coma nome definitivo). O castelo feudal desmantélase en 1871.
Tamén é o tempo da chegada do ferrocarril (Estación de Hakata).

O crecemento da cidade no século XX vén da man do de seu porto mediante recheos na baía. A urbe esténdese primeiro ao longo da súa beira, cara ao leste e oeste; e despois cara ao interior seguindo o val do río Naka.

Bombardeada na segunda guerra mundial, a cidade recuperou o pulo á vez do país, tentando dende o sur acadar a importancia que tivo, e competir coas grandes metrópoles xaponesas.

## División administrativa 
O concello de Fukuoka divídese en 7 barrios (*ku* 区):
* Chuuou-ku (中央区, ちゅうおうく) - O concello está neste barrio e tamén hai moitos centro comerciais no distrito de Tenjin, como centro de cidade.
* Hakata-ku (博多区, はかたく) - Neste barrio tamén están moitos centro comerciais e tendas. A estación de Hakata está neste barrio.
* Higaxi-ku (東区, ひがしく)
* Jounan-ku (城南区, じょうなんく)
* Minami-ku (南区, みなみく)
* Nixi-ku (西区, にしく)
* Sawara-ku (早良区, さわらく)

## Transporte 
* Aeroporto de Fukuoka
* Porto de Hakata
* Estación de Hakata

## Universidades 
* Universidade de Kyūshū (九州大学)
* Universidade de Seinan-Gakuin (西南学院大学)
* Universidade de Fukuoka (福岡大学)

## Turismo 
* Santuario xintoísta de Hakozaki-gū (筥崎宮, en Higashi-ku)
* Santuario xintoísta de Kashii-gū (香椎宮, en Higashi-ku)
## Galería de imaxes 

Ficheiro:Hakozaki-miya090806a.jpg|Santuario xintoísta de Hakozaki-gū
Ficheiro:Hakozakigu01.jpg|Porta do Santuario xintoísta de Hakozaki-gū
Ficheiro:Kashii gu0901.jpg|Santuario xintoísta de Kashii-gū
Ficheiro:Tenjin Chikagai(Tenjin Underground City) - 01.JPG|Cidade subterránea de Tenjin
Ficheiro:Tenjin Watanabe Street 2011AP.jpg|Distrito de Tenjin
Ficheiro:Seaside-momochi.JPG|Seaside Momochi
Ficheiro:Gates1to6atFukuokaAirportTerminal3Apron.JPG|Aeroporto de Fukuoka

## Cidades irmandadas 
*  Oakland (1962)
*  Guangzhou (1979)
*  Bordeos (1982)
*  Auckland (1986)
*  Ipoh (1989)
*  Atlanta (2005)
*  Busan (2007)

## Notas 
## Véxase tamén 
### Outros artigos 
* Lista de concellos do Xapón
* Xapón
### Ligazóns externas 
* Sitio oficial da cidade de Fukuoka 
* Sitio oficial da cidade de Fukuoka