Pataca macaense

: *Para outras moedas coa denominación de "pataca", véxase a páxina de homónimos **Pataca (moeda)**.*

A **pataca** (en chinés: 澳門圓; pinyin: *Àoményuán*) é a moeda de curso legal da rexión administrativa especial de Macau. Divídese en 100 avos; o seu código ISO 4217 é MOP e as abreviaturas utilizadas son $, 元 e 圓.

Macau ten un sistema monetario consonte o cal a súa unidade monetaria, a pataca, se apoia ao 10 % nunha divisa estranxeira, neste caso o dólar de Hong Kong. Ademais, a Autoridade Monetaria de Macau ten a obriga estatutaria de emitir e trocar patacas segundo a demanda fronte ao dólar de Hong Kong, sen límite e cunha taxa de cambio fixada en 1 HKD = 1,03 MOP.

## Historia 
A pataca introduciuse en 1894 como unidade de conta. O termo "pataca" provén da denominación do real de oito español e sobre todo do mexicano, que daquela circulaba por amplas zonas de Asia, co que se equiparaba en valor e que coincidía tamén co do dólar de Hong Kong, e substituía o real portugués, co que tiña unha taxa de cambio de 1 MOP = 450 reais. A finais do século XIX, circulaban en Macau non só a prata mexicana, senón tamén outras moedas, entre elas os dólares de comercio británicos, os dólares de Hong Kong e os dólares das Colonias do Estreito, que tamén se acababan de crear. En 1905, o Goberno de Macau concedeulle ao Banco Nacional Ultramarino (大西洋銀行) a exclusividade da emisión dos primeiros billetes coa súa denominación en patacas, coa idea de converter esta moeda na única en circulación en Macau.

En tanto que as patacas seguían a circular con desconto en relación aos dólares de prata que se utilizaban na rexión, o dólar das Colonias do Estreito vinculouse á libra esterlina e adoptou o padrón ouro, co que as patacas e os dólares pasaron a ter cotizacións totalmente independentes. En 1935, cando a China e Hong Kong abandonaron o padrón prata, a pataca de Macau pasou a estar vinculada ao escudo portugués, cunha taxa de 1 pataca = 5,5 escudos, o que as facía equivalentes ao xilin británico (xa que daquela unha libra equivalía a 110 escudos).

En 1980, o Goberno de Macau transferiu ao Instituto Emisor de Macau (IEM) a exclusividade do dereito de emisión de patacas do que ata daquela tiña o Banco Nacional Ultramarino, aínda que este seguiu ocupándose na práctica das emisións, ao pasar a ser un banco axente do IEM. Cando o Goberno macaense renovou o contrato de emisión de papel moeda co Banco Nacional Ultramarino o 13 de outubro de 1995, a sucursal macaense do Banco da China (中國銀行澳門分行) pasou a compartir con el o dereito de emisión. Finalmente, co establecemento da *Autoridade Monetária e Cambial de Macau*, a emisión de patacas quedou entre as competencias do Goberno, situación que non variou logo da creación da Rexión Administrativa Especial de Macau o 20 de decembro de 1999. O latón substituíu o bronce en 1967, e o níquel substituíu a prata en 1968. En 1971, a cantidade de prata das moedas de 5 patacas reduciuse a 650 milésimas.

En 1982 introduciuse unha nova serie con valores faciais de 10, 20 e 50 avos de latón, e de 1 e 5 patacas de cuproníquel. En 1993 as moedas de 20 avos e de 5 patacas cuñáronse de forma dodecagonal, e engadiuse unha moeda bimetálica de 10 patacas en 1997, e outra de 2 patacas de cuproníquel en 1998.

### Moedas fóra de curso 

Ficheiro:10 Avos 1968 Macao.jpg|10 avos. 1968.
Ficheiro:10 Avos 1988 Macao.jpg|10 avos. 1988.
Ficheiro:20 Avos 1982 Macao.jpg|20 avos. 1982.
Ficheiro:50 Avos 1978 Macao.jpg|50 avos. 1978.
Ficheiro:50 Avos 1982 Macao.jpg|50 avos. 1982.
Ficheiro:Macau-1Pataca-1952.jpg|1 pataca. 1952.
Ficheiro:Macau-5Patacas-1971.jpg|5 patacas. 1971.

## Billetes 
De xeito similar á emisión dos billetes do dólar de Hong Kong, os billetes de patacas de Macau non os emitía en principio un banco central nin unha autoridade monetaria, senón dous bancos privados: o Banco Nacional Ultramarino e o Banco da China. Por mor do pasado colonial portugués de Macau, os billetes actuais imprímense tanto en chinés como en portugués.

O 27 de xaneiro de 1906, o Banco Nacional Ultramarino introduciu emisións de papel moeda con valores nominais de 1, 5, 50 e 100 patacas, ás que se lles engadiron os de 10 e 25 patacas en 1907. En febreiro de 1920, completouse esta primeira serie dos billetes divisionarios de 5, 10 e 50 avos.

En 1923, o Banco Vui Hang introduciu billetes de 10 patacas válidos para os cambiar por moedas de 20 centavos cantoneses. 

O Banco Nacional Ultramarino aumentou a variedade de valores en 1942 cos billetes de 1 e 20 avos, e en 1944 introducíronse os de 500 patacas, en tanto que os valores inferiores ás 10 patacas se substituíron por moedas en 1952. 

O 8 de agosto de 1988, o Banco Nacional Ultramarino emitiu un billete de 1.000 patacas, nos que se substituíu o escudo de armas de Portugal polo logotipo do Banco Nacional Ultramarino. En 1995, o Banco da China introduciu novos billetes con valores de 10, 50, 100, 500 e 1.000 patacas, e o ano seguinte, o Banco da China e o Banco Nacional Ultramarino introduciron o billete de 20 patacas.

Actualmente emítense billetes de 10, 20, 50, 100, 500 e 1.000 patacas. A derradeira serie de billetes emitida polo Banco Nacional Ultramarino é a de 2005, en tanto que as do Banco da China son de 1995 e de 2003. O 20 de decembro de 1999, a soberanía de Macau pasou á China e desde ese momento ambos os bancos emitiron novos billetes coa devandita data. O 5 de xaneiro de 2009, a Autoridade Monetaria de Macau anunciou a emisión de novas series datadas en 2008 por parte do Banco da China.

### Últimas series regulares en circulación 
### Emisións conmemorativas 
E 2008, a sucursal macaense do Banco da China emitiu catro millóns de billetes de vinte patacas en conmemoración dos Xogos Olímpicos de Verán de 2008, que tiveron lugar en Pequín.

En 2012, o Banco Nacional Ultramarino e o Banco da China emitiron dez millóns de billetes de 10 patacas en conmemoración do Ano do Dragón. Entre 2012 e 2023 o Banco Nacional Ultramarino e o Banco da China están autorizados a emitir un número máximo de vinte millóns de billetes especiais co valor nominal de 10 patacas para marcar cada ano novo lunar. O Banco da China tamén emitiu un billete de 100 patacas conmemorativo do seu centésimo aniversario.

O Banco Nacional Ultramarino e o Banco da China emitiron 10 millóns (cinco millóns cada banco) de billetes de 20 patacas conmemorativos do vixésimo aniversario da transferencia da soberanía de Macau en 2019.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Bibliografía 
* Cuhaj G.; Michael T.; Miller H. (2011). *Standard Catalog of World Coins 1901-2000. 39 ed*. Krause Publications. ISBN 978-1-4402-1172-8
* Cuhaj, G. S. ed. (1994). *Standard Catalog of World Paper Money: General Issues (7th ed.)*. Krause Publications. ISBN 0-87341-207-9
* Cuhaj, G. S. ed. (2013). ''*. 12ª ed. Krause Publications. ISBN 978-1-4402-3883-3
* Sáez Salgado J. (1997). *O Papel Moeda das antigas Colónias Portuguesas *. Lisboa. Fundação Dr. António Cupertino de Miranda. ISBN 972-96694-3-0
* Shibata, Y. (1996). "The Monetary Policy in the Netherlands East Indies under the Japanese Administration". En *Bijdragen tot de Taal-, Land- en Volkenkunde''. 152 (4): 699-724.

### Outros artigos 
* Economía de Macau
* Pataca timorense
* Avo (moeda)

### Ligazóns externas 
* Autoridade Monetaria de Macau
* Banco Nacional Ultramarino
* Banco da China (Macau)