Quina

A **quina** ***Cinchona officinalis***, é un arbusto ou unha pequena árbore da familia das Rubiaceas, orixinaria da América do Sur, con propiedades medicinais.

## Descrición 
O toro acada uns 10 m de altura e 30&nbsp;cm de diámetro. As follas son ovaladas de 21 a 29&nbsp;cm de longo e 12 a 13&nbsp;cm de largo, de cor verde escura, con pecíolo de 3 a 7&nbsp;cm de lonxitude; inflorescencia terminal, flores avermelladas con corola branca ou rosada e os lóbulos internamente amarelentos, agrupadas en panículas. Os froitos en cápsula, angostos cilíndricos, de 3,5 a 4&nbsp;cm de longo por 0,7&nbsp;cm de largo, con 3 a 4 sementes.

## Usos 
A casca da quina contén alcaloides, dos cales a quinina ten propiedades medicinais recoñecidas. A quinina era utilizada para tratar o paludismo. A medicina tradicional atribúelle tamén propiedades como antiséptico, preparada en infusión.

centro|miniatura|Quinina|200px

## Historia 
A quina ou *kina-kina* importábase en Europa co nome "casca do Perú". Foi neste país onde os indíxenas descubriron as súas propiedades antimaláricas. Esta casca debe a súa denominación á muller do vicerrei do Perú, a condesa de Chinchón, que sandara co emprego desta casca. Ela facilitou a introdución da droga en España onde levou o nome de "po da condesa". Posteriormente, foi comercializada polos xesuítas, pasando a chamarse de "po dos xesuítas".

Para combater o paludismo que azoutaba os habitantes da rexión de Versailles, Lois XIV importou o produto a Francia. Cando Simon-Auguste Tissot publicou a súa obra "''L'onanisme , essai sur les maladies produites par la masturbation*", que recibiu sesenta e tres edicións entre 1760 e 1905, recomendou entre outras cousas o uso da quina coma mellor remedio para remediar as doenzas causadas polo onanismo.

Outras especies de *Cinchona*, entre elas a quina vermella e a quina amarela, producen tamén quinina.

## Taxonomía 
*Cinchona ledgeriana* foi descrita por José Celestino Mutis e publicado en *Papel Periodico de Santa Fe 111: 465*, no ano 1793. 
;Etimoloxía:
***Cinchona**'': nomeada en 1638 por Carl von Linné en honra de Francisca Enríquez de Rivera, facendo referencia á vila (hoxe cidade) de Chinchón, por ser a segunda esposa do IV Conde de Chinchón, Luis Jerónimo Fernández de Cabrera y Bobadilla, e, segundo a tradición, ser ela a que descubriu ás xentes do Vello Mundo as propiedades medicinais da casca desta planta. Carl von Linné transcribiu o son español 'chi' ao xeito italiano: 'ci', que era frecuente na época.

***ledgeriana***: epíteto latino que significa "con follas en forma de lanza".
;Sinonimia:
* *Cinchona calisaya* Wedd. 1848
* *Cinchona calisaya* var. ledgeriana Howard 1876
* *Cinchona carabayensis* Wedd. 1848
* *Cinchona officinalis* L. auct. mult.
* *Cinchona calisaya var. vera* Wedd. (1849), nom. inval.
* *Quinquina calisaya* (Wedd.) Kuntze (1891).
* *Cinchona gironensis* Mutis in J.E.Smith (1821)
* *Cinchona amygdalifolia* Wedd. (1848).
* *Cinchona australis* Wedd. (1848).
* *Cinchona carabayensis* Wedd. (1848).
* *Cinchona delondriana* Wedd. (1848).
* *Cinchona scrobiculata var. delondriana* (Wedd.) Wedd. (1849).
* *Cinchona pahudiana* Howard (1862).
* *Cinchona peruviana* Howard (1862).
* *Cinchona peruviana var. vera* Howard (1866).
* *Cinchona calisaya var. boliviana* Wedd. (1869).
* *Cinchona calisaya var. microcarpa* Wedd. (1869).
* *Cinchona carabayensis var. lanceolata* Miq. (1869).
* *Cinchona euneura* Miq. (1869).
* *Cinchona forbesiana* Howard ex Wedd. (1869).
* *Cinchona hasskarliana* Miq. (1869).
* *Cinchona weddelliana* Kuntze (1878).
* *Cinchona weddelliana var. angustifolia* Kuntze (1878).
* *Cinchona weddelliana var. multiscrobiculata* Kuntze (1878).
* *Cinchona weddelliana var. rubrifolia* Kuntze (1878).
* *Cinchona weddelliana var. rubrivenata* Kuntze (1878).
* *Quinquina carabayensis* (Wedd.) Kuntze (1891).
* *Quinquina ledgeriana* (Howard) Kuntze (1891).
* *Cinchona gammiana* King (1894).
* *Cinchona thwaitesii* King (1894).
* *Quinquina carabayensis var. villosa* Kuntze (1898).

## Notas 
## Véxase tamén 
### Bibliografía 
* USDA, ARS, National Genetic Resources Program. GRIN. National Germplasm Resources Laboratory, Beltsville, Maryland. https://web.archive.org/web/20140301220728/http://www.ars-grin.gov/cgi-bin/npgs/html/taxon.pl?10561 (26 dic 2007)

### Ligazóns externas 
* ITIS 501523