open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Alfredo Caamaño Pato

**Alfredo Jesús Atilano Caamaño Pato**, coñecido como **Alfredito**, nado en Negreira en 1897 e finado en Venezuela en 1970, foi un avogado e político galego.

## Traxectoria 
Fillo de Alfredo Caamaño Ferreiro e sobriño de Manuel Caamaño Ferreiro. Foi presidente de Izquierda Republicana de Negreira. Foi detido a principios de maio de 1936 con Juan Barros Manteiga por participar nunha manifestación diante do xulgado de Negreira. Co golpe de Estado do 18 de xullo de 1936 presidiu o Comité de Defensa da República de Negreira. Agochouse no Pazo de Cotón; co seu irmán Manuel pasou a Portugal, e por Francia chegou á zona republicana. Xulgado en Compostela por rebelión, foi declarado en rebeldía. Os franquistas detiveron e condenaron á súa muller Elena Suárez Suárez. Foi xuíz de Belchite e ao caer Belchite estivo en Barcelona como xefe de armamento. Abríronlle expediente de responsabilidades políticas en xaneiro de 1939. Ao rematar a guerra marchou á República Dominicana en decembro de 1939. Despois exiliouse en México e finalmente en Venezuela.

## Vida persoal 
Casou con Elena Suárez Suárez e con ela tivo 5 fillos: Alfredo, Iván, Matilde, Sirio e Violeta. Antes de casar tivo un fillo chamado Aureliano. Na República Dominicana tivo dous fillos con Genoveva Casado: Themys e Eros. 

## Notas 
## Véxase tamén 
### Bibliografía 
* 

### Ligazóns externas 
* Alfredito
* Ficha no Repertorio biobibliográfico do exilio galego
Castro de Mallou

O **Castro de Mallou** é un poboado castrexo situado no concello de Carnota, nun outeiro preto da praia de Carnota.

## Descrición 
miniatura|Vista dende o castro.
O castro está situado nun outeiro duns 120 metros de altitude. O lugar está ligado co aproveitamento do agro e do mar. O cumio do outeiro foi feito chan para o mellor aproveitamento quedando unha planta rectangular. O castro ten unha soa croa percorrida por un só foxo e unha segunda muralla. Hai outra muralla no acceso a xeito de parapeto. Mide de norte a sur uns 110 metros por uns 60 de leste a oeste.

No acceso á croa hai dúas torres defensivas. Dentro da croa hai vivendas e/ou construcións auxiliares de dous tipos morfolóxicos:
* Construcións circulares comúns cunha superficie media de 15 m², eixos de 5 m. de media.
* Construcións alongadas, un 40% das existentes, superficie media de 23,8 m², e eixos de 7,2 m, todas elas preto da muralla.

Este castro foi escavado nos anos 2006 e 2007 nos campos de traballo organizados pola Dirección Xeral de Xuventude da Xunta de Galicia. Posteriormente no ano 2013 limpouse o castro e fixéronse máis escavacións nunha acción de arqueoloxía pública dirixida por Antón Malde e Manuel Gago Mariño.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Outros artigos 
* Castros de Galicia
* Cultura castrexa

### Ligazóns externas 
* Páxina web da escavación do Castro de Mallou
Airapadrón, San Cristovo de Lóuzara, Samos

**Airapadrón** é unha aldea da parroquia de San Cristovo de Lóuzara, no concello de Samos, provincia de Lugo.

## Localización 
Está situado nunha encrucillada a 1110 m de altitude por onde pasa o límite entre os concellos do Incio e Samos.

## Lugares e parroquias 
### Lugares de San Cristovo de Lóuzara 
### Parroquias de Samos
Berardius

***Berardius*** é un xénero de cetáceos odontocetos da familia dos zifíidos que inclúe os zifios de maior tamaño.

## Etimoloxía 
O xénero *Berardius* foi establecido polo médico e zoólogo francés Louis Georges Duvernoy, quen lle puxo este nome na honra do mariño Auguste Bérard, capitán da corveta *Le Rhin*, que lle enviara a Duvernoy, desde Nova Zelandia, o primeiro cranio descrito.

## Descrición 
Teñen un bico particularmente longo e prominente en relación cos outros zifios. A mandíbula inferior é máis longa que a superior e os dentes dianteiros son visíbei mesmo coa boca pechada. O corpo é esvelto, coa sección máxima só dun 50 % da lonxitude total. A fronte é empenada, debido á presenza do melón na cabeza. A coloración é uniforme, pero podo variar segundo os individuos desde a gris clara á negra. As aletas pectorais son pequenas e arredondadas e están situadas cara á parte dianteira do corpo. A aleta dorsal, así mesmo pequena e arrondada, sitúase ao comezo do último terzo do corpo. Levan en toda a superficie do corpo numerosas cicatrices brancas que poden ser un bo indicador da idade do animal. O dimorfismo sexual é escaso.

## Especies 
O xénero comprende tan só dúas especies:

* *Berardius arnouxii* Duvernoy, 1851 - zifio de Arnoux
* *Berardius bairdii* Stejneger, 1883 - zifio de Baird

As dúas especies son tan parecidas que algúns científicos consideraron a súa separación como unha anomalía histórica. Serían indistinguíbeis no mar se as súas áreas de distribución non foran completamente diferentes.

### Áreas de distribución 

Ficheiro:Cetacea range map Arnoux 27s Beaked Whale.png|Mapa de distribución do zifio de Arnoux
Ficheiro:Cetacea range map Baird 27s Beaked Whale.png|Mapa de distribución do zifio de Baird

### Dúas especies 
Pero a falta de diferenzas morfolóxicas coñecidas pode ser simplemente debido ao escaso número de espécimes examinados (especialmente do zifio de Arnoux), e análises de datos da secuencia dos intróns mitocondrial e nuclear revelaron diferenzas xenéticas, confirmando que estas especies son entidades taxonómicas reprodutivamente illadas e válidas.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Bibliografía 
* Perrin, William F., Bernd Würsig & J. G. M. Thewissen (eds.) (2002): *Encyclopedia of Marine Mammals*. 2ª ed. San Diego: Academic Press. ISBN 978-0-12-373553-9
* Wilson, D. E. & Reeder, D. M. (eds.) (2005): *Mammal Species of the World. A Taxonomic and Geographic Reference*. Third edition. ISBN 0-8018-8221-4.

### Outros artigos 
* Cetáceos
* Odontocetos
* Zifíidos

### Ligazóns externas 
* *Berardius* en FactIndex 
* *Berardius* en ADW
Manuel Silva Ferreiro

**Manuel Silva Ferreiro**, nado en Santa Cruz de Ribadulla (Vedra) en 1896 e finado en Santiago de Compostela en 1969, foi un sacerdote e escritor galego.

## Traxectoria 
miniatura|175px|*Galicia, voto en cortes*.
Doutorouse en Teoloxía e Dereito canónico pola Universidade Pontificia Compostelá, na que desempeñou as cátedras de Cosmoloxía, Psicoloxía e Ética. Foi cóengo da catedral de Santiago de Compostela. Exerceu os cargos de fiscal xeral do arcebispado e consiliario da Escola Nocturna de Obreiros e das Xuventudes Universitarias de Acción Católica. Colaborou na prensa galega e revistas diocesanas e estatais sobre temas de carácter histórico, é coñecido polo seu libro *Galicia y el Movimiento Nacional*.

## Obras 
* *Galicia voto en Cortes*, 1925.
* *Galicia y el Movimiento Nacional*, 1938.

## Véxase tamén 
### Bibliografía 
* 
* 

### Ligazóns externas 
* Ficha en galegos.info
A Ponte, San Xoán de Lóuzara, Samos

**A Ponte** é unha aldea da parroquia de San Xoán de Lóuzara, no concello de Samos, provincia de Lugo. Segundo o Instituto Galego de Estatística, en 2024 estaba deshabitado, o que supón unha diminución con respecto a 2012, cando tiña 2 habitantes.

## Localización 
Está situada á beira do río Lóuzara (afluente do río Lor), entre 650 e 700 m de altitude.

## Historia 
O día 17 de cada mes celebrábase neste lugar a única feira do Val de Lóuzara, que desapareceu polos anos 1970. Unha das máis concorridas era a do 17 de xaneiro, pois viñan os chamados "de abaixo", expresión para referirse ós do concello de Quiroga, a comprar parellas de bois para arar as viñas. En case tódalas casas había tendas. Tamén había un muíño e unha escola. No ano 2008 o 17 de agosto, onde era a antiga feira, organizouse a primeira edición dunha feira de artesanía e produtos naturais da zona. No ano 2013 foi a 6ª edición.

## Galería de imaxes 

Ficheiro:Campo da Feira da Ponte Lóuzara Samos Galiza.jpg|Lugar da feira.

## Notas 

## Lugares e parroquias 
### Lugares de San Xoán de Lóuzara 
### Parroquias de Samos
G20

O **Grupo dos 20**, coñecido habitualmente como **G20** ou **G-20**, é un foro de 19 estados, máis a Unión Europea, onde se reúnen regularmente, dende 1999, xefes de Estado, gobernadores de bancos centrais e ministros de finanzas. Está constituído por sete dos países máis industrializados -Alemaña, Canadá, Estados Unidos, Francia, Italia, o Reino Unido e o Xapón (G7), máis Rusia (G8), máis once países recentemente industrializados de todas as rexións do mundo, así como a Unión Europea. Dende 2009, o G20 desprazou ao G8 e ao G8+5 como foro de discusión da economía mundial.

## Función 
É un foro de cooperación e consultas entre os países en temas relacionados co sistema financeiro internacional. Estuda, revisa e promove discusións sobre temas relacionados cos países industrializados e as economías emerxentes, co obxectivo de manter a estabilidade financeira internacional, e de encargarse de temas que estean máis aló do ámbito de acción doutras organizacións de menor xerarquía.

## Historia 
O Grupo dos Vinte (G20) de Ministros de Finanzas e Gobernadores de bancos centrais estabeleceuse en 1999, para reunir ás economías industrializadas e en desenvolvemento máis relevantes e debater cuestións clave na economía mundial. A conferencia inaugural do G20 levouse a cabo en Berlín do 15 ao 16 de decembro de 1999, organizada polos ministros de finanzas de Alemaña e o Canadá.

O Cume de Washington celebrado o 15 de novembro de 2008 na capital estadounidense, é considerado como unha das reunións máis importantes do G20, xa que tratou da reforma do sistema financeiro mundial. Foi proposto pola Unión Europea e organizado polos Estados Unidos. O 2 de abril de 2009 celebrouse o chamado Cume de Londres. En setembro de 2009 tivo lugar a reunión de Pittsburgh, Estados Unidos, onde formalmente se decidiu que o G-20 substituíse ao G8 ou ao G8+5 de aí en diante no concernente aos plans de desenvolvemento mundial en conxunto. O 26 de xuño de 2010 celebrouse o cuarto cume do G-20 de Toronto, Canadá. A conferencia do G-20 en Seúl, Corea do Sur, tivo lugar en novembro de 2010. Dende ese ano, o número de invitados sería de cinco.

## Membros 
## Galería 
## Notas
Federico Pérez Lago

**Federico Pérez Lago**, nado en Ferrol cara a 1873 e finado na mesma cidade o 14 de novembro de 1961, foi un comerciante e político galego.

## Traxectoria 
Comerciante en Ferrol. Concelleiro republicano de Ferrol, foi nomeado alcalde de Ferrol por Real Orde en outubro de 1913. O 26 de marzo de 1930 foi un dos asinantes do Pacto de Lestrobe. Concelleiro republicano e pai dun tenente de Artillaría destinado en Ferrol. Co golpe de Estado do 18 de xullo de 1936 foi detido e xulgado en Ferrol por traizón, sendo condenado a cadea perpetua.

## Notas
Über die Fechtkunst und den Ringkampf

***Über die Fechtkunst und den Ringkampf*** é un manuscrito de artes marciais ou de esgrima tradicional, seguindo as técnicas de Johannes Liecthtenauer, realizado por Hans Czynner en Passau en 1538  que se conserva na biblioteca da Universidade de Graz coa signatura ou código de catalogación Ms.963. O manuscrito, que non foi acabado, amosa dúas partes ben diferenciadas, a primeira contén 96 ilustracións con instrucións para a loita de espada e daga con armadura, nesta primeira parte inclúese unha sección de corpo a corpo con só texto pero con espazo para debuxos que nunca se realizaron. A segunda parte pola contra só inclúe texto e non é texto orixinal senón copias de tratados atribuídos a Jud Lew, Martin Huntfeltz, Andre Liegniczer que tratan sobre a esgrima de a cabalo, a esgrima con armadura e a loita corpo a corpo con armadura. E moitas páxinas en branco rematando cun sumario da autoría de Hans Czynner.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
Vídeo onde se recrean algunhas das técnicas do manuscrito
Leszek Lubicz-Nycz

**Leszek Władysław Lubicz-Nycz**, nado en Brzesko o 20 de agosto de 1899 e finado en Buraków  ou en Łomianki o 22 de setembro de 1939, foi un militar e tirador de esgrima polaco, gañador dunha medalla olímpica.

## Traxectoria 
Durante a primeira guerra mundial serviu nas Lexións Polacas, incorporándose ao exército polaco tras a súa formación en 1918, loitou na guerra polaco-soviética recibindo polas súas accións a Cruz de Prata da Orde Virtute Militari. Durante o período de entreguerra serviu en artillaría e en diversas academias militares, así como instrutor de esgrima e esquí no Instituto Nacional de Educación Física en Varsovia. Esgrimista de sona, foi dos grandes especialistas polacos de sabre, campión desa especialidade no campionato polaco de 1931. Competiu nos Xogos Olímpicos de 1932 co equipo polaco de sabre, logrando a medalla de bronce. En 1936 publicou o libro *Wytyczne nauczania i zasady jazdy na nartach*, dedicado ao esquí. Ao comezo da segunda guerra mundial combateu co rango de maior na defensa de Polonia morrendo preto de Varsovia no decurso da batalla de Łomianki. Promovido postumamente ao grao de tenente coronel, inicialmente soterrado no cemiterio de Kiełpin os seus restos trasladáronse o 19 de marzo de 1940 ao Cemiterio Militar de Powązki.

## Notas 
## Véxase tamén 
#### Ligazóns externas 
* Pérfil no portal pkol.pl
Invasor

***Invasor*** é un filme galego dirixido por Daniel Calparsoro que se estreou no 2012. Baséase na novela homónima de Fernando Marías. O filme foi rodado en Madrid, nas Illas Canarias e a cidade da Coruña.

## Sinopse 
Pablo é un médico militar enviado en misión de paz a Iraq durante a guerra de 2003. Nunha saída rutineira, o seu convoi é atacado no deserto. El e o seu amigo Diego logran salvarse refuxiándose nunha casa deshabitada. Convalecente, é devolto á casa xunto coa súa muller e filla. Ó ir recuperando as lembranzas comeza a sospeitar que lle ocultan información e négase a secundar a versión oficial dos feitos. Comeza para entón un pesadelo para el e a súa familia.

## Personaxes 
* Alberto Ammann como Pablo
* Inma Cuesta como Ángela
* Karra Elejalde como Baza
* Antonio de la Torre como Diego
* Luis Zahera 
* Alex Hafner como Executor americano
* Sofía Oria como Pilar
* Benjamin Nathan-Serio como Soldado americano
* Isabel Blanco como Doutora
* Fran Peleteiro como Ramón

## Galardóns e nomeamentos 
* 2012: Premios Goya: 5 nomeamentos, incluíndo mellor guión adaptado.

### Premios Mestre Mateo 
## Notas 
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* Ficha no soportal do audiovisual galego.
*
Eloxio da distancia

***Eloxio da distancia*** é unha longametraxe de carácter documental galega estrada en 2007, dirixida por Felipe Vega e Julio Llamazares sobre unha idea orixinal de Mario Crecente.

## Sinopse 
O filme narra a vida diaria dos habitantes da Fonsagrada. O paso das estacións emprégase para mostrar imaxes e paisaxes da rexión, e ver coma os habitantes destas vilas desenvolven as súas vidas en relación ó medio que os rodea (recolección de cogomelos no outono, a auga da primavera proveniente do desxeo ou o nacemento dun becerro) e a relación cos propios veciños e demais habitantes da zona (a xuntanza dos amigos á mesa, a visita a un vello petrucio, os enterros, as clases de baile, a escola, ou a obra de teatro feita polos nenos). A película mostra unha forma de vida marcada polas distancias espaciais tanto internas coma externas, e pon en valor estes xeitos de vida máis tradicionais, fronte ás formas de vidas modernas propias das grandes vilas e cidades.

## Características 
A película rodouse con actores non profesionais. Divídese en catro seccións de acordo a cada unha das estacións:
* Primavera: A personaxe central desta parte é Raúl, o carteiro.
* Verán: A personaxe principal desta sección e Luz e leva o subtítulo *Os do outro lado*, en referencia ós habitantes de Asturias e León, limítrofes coa Fonsagrada.
* Outono. Subtitulada *Bolaño e os seu mundo*
* Inverno. A personaxe principal é Pilar, a veterinaria.

## Datos de interese 
* Un dos personaxes máis vellos da longametraxe comenta a seguinte dita: *Unha sebe dura tres anos. Un can dura tres sebes. Unha besta dura tres cans. E un home dura tres bestas*
* Cada cambio de estación faise patente na película coa música da trompa ou berimbau, instrumento musical tradicional da rexión.
* Ó peche da película faise coa seguinte sentenza: *A distancia. A distancia é o tempo pra pensar*.

## Galardóns e nomeamentos 
### Premios Mestre Mateo 
## Notas 
## Véxase tamén 
### Outros artigos 
* Lista de filmes en galego con maior recadación
### Ligazóns externas 
* 
* Ficha da película no portal CulturaGalega.org
ADN polimerase II

A **ADN polimerase II** ou **DNA polimerase II** (abreviada como **ADN pol II** ou **Pol II**) é un encima procariótico que polimeriza o ADN e está implicado na reparación do ADN.
A ADN polimerase II non é esencial para a replicación do ADN. A súa acción está inducida por danos no ADN. Ten actividade de polimerase 5'→3' e pode facer unha *corrección de probas* das bases mal apareadas na replicación do ADN, e non precisa un cebador ou *primer* de ARN.

## Características e funcións 
O encima ten 90 kDa e está codificado no xene polB. A ADN pol II pode sintetizar novos pares de bases de ADN a unha velocidade media entre 40 e 50 nucleótidos/segundo. As cepas que carecen do xene polB non mostran defectos significativos na replicación do ADN. A síntese de ADN pol II é inducida durante a fase estacionaria do crecemento celular. Nesta fase ten lugar moi pouco crecemento e pouca síntese de ADN. Tamén é a fase na que se poden acumular mutacións por danos no ADN, como curtas lagoas (*gaps*) que actúan como como puntos de bloqueo para a ADN pol III. Nesas circunstancias, a ADN pol II axuda a superar ese problema porque pode reiniciar a síntese de ADN augas abaixo despois deses puntos. A ADN pol II ten unha baixa taxa de erros, pero é demasiado lenta como para ser útil na síntese normal do ADN.

Ademais de na corrección de erros introducidos pola ADN pol III, a ADN pol II pode estar implicada en diversos procesos celulares relacionados coa reparación de alteracións no ADN causadas por mutáxenos como a radiación UV, oxidación etc., bypass de lesións, ou mutaxénese adaptativa. In vitro demostrouse que interacciona con proteínas accesorias da ADN pol III, e protexe os extremos 3' mal apareados da acción da ADN pol IV.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Outros artigos 
* ADN polimerase
* ADN polimerase I
* Holoencima ADN polimerase III
Arma de destrución masiva

miniatura|300px|Explosión nuclear.
As **armas de destrución masiva** (ADM, en inglés WMD, *weapons of mass destruction*) son armas capaces de eliminar a un número moi elevado de persoas de xeito indiscriminado e causar grandes danos económicos.

Considéranse armas de destrución masiva as nucleares, biolóxicas e químicas. A expresión foi acuñada en 1937, e referíase ó bombardeo aéreo por parte da Luftwaffe nazi en apoio do exército sublevado na Guerra Civil Española, sendo o caso máis coñecido o de Guernica e os bombardeos sobre a poboación civil desarmada de Barcelona.

O uso actual desta expresión como sinónimo de armas nucleares, biolóxicas ou químicas foi creado na resolución 687 de Nacións Unidas en 1991. Esta resolución refírese á «ameaza que todas as armas de destrución masiva supoñen para a paz e seguridade», e menciona en particular as nucleares, biolóxicas e químicas, así como os tres tratados relevantes ás mesmas:

O uso desta expresión é motivo de controversia. Popularizouse sobre todo durante a crise de desarme iraquí en 2002 e serviu como pretexto para a Guerra de Iraq.

## Véxase tamén 
### Outros artigos 
* Guerra de Iraq

### Ligazóns externas 
* https://web.archive.org/web/20060827110612/http://www.stopusa.be/scripts/texte.php?section=CL&langue3&id=24471
* https://web.archive.org/web/20060527034732/http://www.monde-solidaire.org/spip/article.php3?id_article=2295
* Patrick Barriot e Chantal Bismuth: A clasificación de armas non ten sentido (Le Monde Diplomatique)
Raúl Soutelo Vázquez

**Raúl Soutelo Vázquez**, nado en Amoeiro en 1968, é un profesor e historiador galego. Dá clase no IES Porto do Son.
## Traxectoria 
Doutor en Historia pola Universidade de Vigo, profesor de ensino secundario e de didáctica das ciencias sociais na Universidade de Santiago de Compostela. Está especializado en historia social contemporánea.

## Obras 
* *Os intelectuais do agrarismo*, Universidade de Vigo, 1999.
* *De América para a casa*, Consello da Cultura Galega, 2001.
* *As cartas do destino*, 2005 (con Xosé Manoel Núñez Seixas).
* *As migracións nas sociedades contemporáneas: os desafíos na Galicia actual*, coord., Edicións Sotelo Blanco.
* *Emprendedores rexos en tempos duros. A integración dos galegos en Venezuela e no Brasil durante o século XX*, Deputación de Ourense, 2016, en coautoría con María Xosé Vázquez Lojo.
* *Emigración negocios e política na Galicia rural: Coles, 1887-1940*, Deputación Provincial de Ourense, 2014.
* *O Anxo de Monteasnal. Investigación e didáctica da represión franquista partindo da memoria oral dun home bravo que non se deixou cazar*. Ir Indo, 2019.

## Premios 
* Premio Manuel Murguía de Ensaio da Deputación da Coruña por *As cartas do destino. Unha familia galega entre dous mundos, 1919-1971* (2002, con Xosé Manoel Núñez Seixas)
* Premio Xesús Ferro Couselo de Investigación por *Labregas, emigradas, estraperlistas e represaliadas. Experiencias de vida e lembranzas de mulleres na Galicia rural* (2005, Concello de Valga)
* Premio Xesús Ferro Couselo de Investigación por *Emigración de retorno e dinámicas sociopolíticas locais na Galicia rural: unha microanálise dende Valga, 1890-1950* (2007, Concello de Valga)

## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* Ficha na Editorial Galaxia
* Ficha de membros do Equipo de Socioloxía das Migracións Internacionais (ESOMI)
Iron Monkey

***Iron Monkey*** é un filme producido en Hong Kong dirixido por Yuen Woo-ping que se estreou en 1993. Está protagonizado por Donnie Yen, Yu Rongguang, Jean Wang, Angie Tsang e Yuen Shun-yi

## Sinopse 
O doutor Yang só atopa un método para facer triunfar a xustiza na provincia dun malvado gobernador: roubar ós ricos durante as súas nocturnas incursiones como o enmascarado xusticeiro "Mono de ferro", para dárllelo ós pobres.

## Personaxes 
* Donnie Yen como Wong Kei-ying
* Yu Rongguang como Yang Tianchun / Mono de ferro
* Jean Wang como Orquídea
* Angie Tsang como Wong Fei-hung
* Yen Shi-kwan como Hin-hung
* James Wong como Gobernador Cheng
* Yuen Shun-yi como Fox
* Lee Fai como Aguia branca
* Hsiao Ho como Espadachín desfigurado
* Chun Kwai-bo como Monxe shaolin
* Chan Siu-wah como Monxe shaolin
* Chan Chi-man como Monxe shaolin
* Yip Choi-nam como Monxe shaolin

## Notas 
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* 
* Ficha en AllMovie 
* Ficha en RottenTomatoes
Absceso de Brodie

O **absceso de Brodie** é unha doenza ósea infecciosa. É unha complicación subaguda da osteomielite, que pode persistir durante anos até facerse crónica. O organismo que máis adoita causalo é o *Staphylococcus aureus*. Fisiopatoloxicamente, esta doenza é o resultado da formación dun absceso infeccioso que posteriormente queda arrodeado de óso de nova formación. O ósos do organismo máis frecuentemente afectados por esta doenza son as metáfises dos ósos longos, e de entre eles o máis afectado é a tibia, por ser ademais o óso máis afectado pola osteomielite. Deste xeito, o material pióxeno queda encerrado, como acontece en todos os abscesos.
O termo provén do nome do cirurxián inglés Benjamin Collins Brodie.

## Síntomas 
O principal síntoma é a dor, que adoita ser localizada no lugar da lesión. É unha dor nocturna, que se alivia coa administración de aspirina. Ás veces, os síntomas poden ser semellantes aos do osteoma osteoide, o cal é típicamente menor de 1 cm de diámetro.

## Diagnóstico 
O método máis eficaz para diagnosticar un absceso de Brodie é a radiografía simple, por ser unha técnica barata e efectiva. Radiolóxicamente obsérvase unha zona radiolucente (branca) ovalada ou elíptica, de máis dun centímetro de diámetro, con tecido de granulación e certa esclerose. Outras técnicas de imaxe, coma a TAC ou a resonancia magnética son tamén útiles para o diagnóstico desta enfermidade.

## Diagnóstico diferencial 
O absceso de Brodie pode ser confundido con outras doenzas:

* Fracturas por fatiga
* Displasia fibrosa
* Osteoblastoma
* Osteosarcoma
* Osteoma osteoide
* Sarcoma de Edwig
* Reticulosarcoma
* Mieloma múltiple
* Metástases óseas
* Tumor de células xigantes
* Encondroma
* Condroblastoma
* Goma sifilítica
* Granuloma tuberculoso
* Infarto óseo
* Quiste óseo
* Quiste óseo aneurismático

## Tratamento 
O tratamento principal para esta doenza é a cirurxía. O tipo de cirurxía dependerá do tamaño do absceso. Se este é pequeno, a cirurxía consiste na exérese do absceso, con posterior curetaxe e tratamento antibiótico. Se o absceso e de gran tamaño, haberá de fixarse o óso con enclavaxes endomedulares ou outros dispositivos cirúrxicos, tratamento semellante a unha fractura.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Outros artigos 
* Doenza ósea infecciosa
* Osteomielite
* Absceso
Gaiola

Unha **gaiola** é un receptáculo pechado con paredes feitas de reixas de arame de metal, madeira, vime ou outro material resistente, que se emprega para manter animais cativos, especialmente os paxaros. A forma e o tamaño depende do animal ao que se mantén capturado, e adoitan ter no seu interior caixas para a comida e bebedoiros para a auga.

## Galería de imaxes

Image: Hamster Cage.jpg|Gaiola de hámster
Image: Rabbit in cage.JPG|Gaiola para coellos
Image: Cocks in separate cages, Thailand.jpg|Gaiolas con galos
Image:Bird in cage.jpg|Paxaro nunha gaiola
Image:Vizsla puppies cage.jpg|Gaiola para cadelos
Image:Felis silvestris catus (kitten in cage).jpg|Gaiola para a cría de gato
Image:Erythrura gouldiae -four in cage-8a.jpg|Paxareira

## Véxase tamén 
### Outros artigos 
* Gaiola de Faraday
Cloverfield

***Cloverfield*** é un filme estadounidense dirixido por Matt Reeves que se estreou no 2008.

## Sinopse 
Mentres un grupo de mozos neoiorquinos celebran a festa de despedida dun amigo en Manhattan, un monstro do tamaño dun rañaceos ataca a cidade. Contada dende o punto de vista da videocámara dun deles, este é o documento sobre os seus intentos por sobrevivir durante a catástrofe.

## Personaxes 
* Michael Stahl-David como Robert "Rob" Hawkins
* T. J. Miller como Hudson "Hud" Platt
* Odette Yustman como Elizabeth "Beth" MacIntyre
* Jessica Lucas como Lily Ford
* Lizzy Caplan como Marlena Diamond
* Mike Vogel como Jason Hawkins
* Ben Feldman como Travis
* Billy Brown como Sarxento Pryce

## Notas 
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* 
* Ficha en BoxOfficeMojo 
* Ficha en RottenTomatoes
Pazo de Lanzós

O **Pazo de Lanzós** é unha casa grande situada na rúa Lanzós de Betanzos, fronte á igrexa de Santiago. Actualmente é un establecemento de hostalería.

## Descrición
Foi construído no século XVII entre 1620 e 1625. Na fachada hai un balcón, alongado ao exterior suxeito por tres canzóns. Ten porta principal rectilínea, que remata un frontón partido polo brasón do primeiro conde de Maceda.

O edificio mantén a súa estrutura inicial, con pequenas modificacións. Na torre, chamada torre de Lanzós, substituíron as ameas por tellado, taponaron seteiras e abriron novos vans. A cachotería está recuberta de cemento.

## Galería

Ficheiro:Torre_Lanzós.jpg|Torre.
Ficheiro:Betanzos Pazo de Lanzós 4.jpg|
Ficheiro:Betanzos Pazo de Lanzós 1.jpg|
Ficheiro:Betanzos Pazo de Lanzós 5.jpg|

## Véxase tamén
### Outros artigos
*Pazos de Galicia
Aleksander Małecki

**Aleksander Antoni Włodzimierz Małecki**, nado en Zarubyntsi o 4 de setembro de 1901 e finado en lugar descoñecido en 1939, foi un militar e tirador de esgrima polaco, gañador dunha medalla olímpica.
## Traxectoria 
Estudante en Lviv, membro dos coñecidos como aguiachos de Lviv, mozos que durante a Guerra Polaco-Ucraína (1918-1919) defenderon a cidade de Lvov contra os ucraínos, pretendendo a anexión a Polonia da Galitsia Oriental tras a proclamación de independencia de Ucraína. Tras a guerra estableceuse en Cracovia, entrando no exército como voluntario, tras a desmobilización en novembro de 1920 estudou na Academia de Belas Artes desa cidade, graduándose en 1927 e pouco despois realizou un curso militar para converterse en oficial de cabalería na reserva. Un dos pioneiros da esgrima en Polonia, foi dúas veces campión nacional de espada (1924 e 1928). Participou nos Xogos Olímpicos de 1924 e 1928, levando nestes últimos a medalla de bronce en sabre por equipos. En 1931 recibiu a promoción a subtenente da reserva e en 1936 a tenente. Ao inicio da segunda guerra mundial incorporouse ao servizo activo combatendo na defensa de Polonia e morrendo no decurso da conflagración.

## Véxase tamén 
#### Ligazóns externas 
* Perfil na web do Comité Olímpicos Polaco PKOl
Psicofónica de Conxo

**Psicofónica de Conxo** foi un proxecto musical e creativo xurdido en Compostela e activo entre 1998 e 2005. Fixo montaxes relacionadas coa música escénica, *performances*, producións multimedia e colaboracións con artistas de Galiza, España e Portugal.

## Descrición 
Psicofónica de Conxo estivo ligada á compañía de teatro independente Chévere. Xunto con Chévere participaron na creación da Sala Nasa (Nave de Servicios Artísticos) en Compostela, onde fixeron concertos, edición de discos, festivais, fanzines, obradoiros e cursos.

## Membros
*Carlos Santiago (voz)
*Fran Pérez (guitarras, harmónica e voz)
*Suso Alonso (piano, teclados, cello e acordeón)
*Xavier Olite (baixo, programacións)
*Marcos Teira (guitarras)
*Pepe Sendón (batería, octapad, vibrafonette, percusión e voz)
*Antonio Vázquez (produtor e técnico de son)

## Discografía 
* *Psicópolis* (2001-Fortes & Rangel)
# Zero (A glaciación)
# Psicópolis
# Farolas
# A viente do 3º milenio
# Son tan feliz
# Mundo submarino
# Electroshock
# Elka
# Luca Malone
# Amor cromático
# Belmondo
# O día do xuízo final
# A ko bram ka fona tana rom
* Extramundi (2002-Madame Mir)
# Desfeita
# Finlandia
# Merengue
# Sol de Luanda
# Día D
# Aeroplanos
# Doutor da tristeza
# Pistas falsas
# Invocación
# Venres noite

## Notas 
## Véxase tamén 
### Bibliografía 
* A Piscofónica de Conxo, psicópolis abril/maio/xuño de 1999 (en pdf)
Rodrigo García Rey

**Rodrigo Patricio García Rey**, nado en Santiago de Compostela o 17 de marzo de 1893 e finado na mesma cidade o 11 de xaneiro de 1969, foi un practicante e político galego.

## Traxectoria 
Practicante en medicina. Masón. O 26 de marzo de 1930 foi un dos asinantes do Pacto de Lestrobe. Foi directivo de Unión Republicana na provincia da Coruña. Practicante do Gran Hospital de Santiago, co golpe de Estado do 18 de xullo de 1936, foi destituído. Foi procesado pola Xurisdición militar e estivo preso do 21 de xullo de 1937 ao 10 de abril de 1940. O Tribunal Especial para a Represión da Masonería e o Comunismo condenouno a 12 anos e 1 día de prisión, que foi conmutada a 6 anos e 1 día o 1 de xullo de 1943. Ingresou novamente en prisión en novembro de 1941, e saíu en liberdade vixiada e confinado en Reus en xuño de 1943. En abril de 1945 autorizaron o seu traslado a Laíño e o 26 de xuño dese ano cumpriu definitivamente a pena.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Bibliografía 
*
Río Carrión

O **Carrión** é un río de España, que discorre integramente pola provincia de Palencia. É afluente do río Pisuerga, que á súa vez flúe pola marxe esquerda ao río Douro, e que discorre pola comunidade autónoma de Castela e León. Nace en Fontes Carrionas, pertencente á rede de Espazos Naturais dentro do Parque Natural das Fontes Carrionas e Fonte Cobre-Montaña Palentina e pasa por Velilla del Río Carrión, Guardo, Saldaña, La Serna, Carrión de los Condes, Monzón de Campos, Palencia, e Villamuriel de Cerrato. Ao final da súa traxectoria únese co río Pisuerga no termo municipal de Dueñas.

Na súa conca construíronse o encoro de Camporredondo e o encoro de Compuerto. A súa principal curiosidade é que a pesar dos seus 179&nbsp;km de lonxitude todo o seu percorrido forma parte da provincia de Palencia.
Churchkhela

**Churchkhela** (tamén escrito *churchkhella*, en xeorxiano: **ჩურჩხელა**) é un doce típico de Xeorxia, moi popular en países como: Xeorxia, Armenia, Grecia, Turquía, Kazakhstán e Chipre.

Os principais ingredientes son mosto de uva, noces e fariña. Améndoas, noces, e ás veces pasas son introducidas nunha corda, mollanse en mosto espesado con fariña nun caldeiro, sacase con forma de salchicha e déixase secar.

## Galería de Imaxes

Ficheiro:Naschmarkt Wien 2009 PD 20091008 035.JPG|
Ficheiro:Tschurtschchela from Armenia 2.JPG|
Ficheiro:Tschurtschchela.jpg|
Ficheiro:Churchkhela (4).jpg|
Ficheiro:Churchxela.jpg|
Chanakhi

O ***chanakhi*** (en ) é un estufado de carne (xeralmente de carne de cordeiro) tradicional da cociña de Xeorxia. Sérvese nunha ola de barro xunto con arroz.

## Preparación
Trátase dun prato de cocción lenta (case unha hora), as verduras incluídas no estufado son: cebolas, berenxenas, allo e patacas.
Shoti

**Shoti** (en xeorxiano: **შოთი**) é un pan xeorxiano tradicional feito de fariña branca con forma de canoa ou búmerang.
Tonis puri

O **tonis puri** (en xeorxiano: თონის პური) é un tipo de pan de Xeorxia que se fai nun tipo concreto de panadaría chamada *tone*. O tonis puri sérvese como calquera outro pan, pero tende a ser máis popular en celebracións especiais como Semana Santa, Nadal, Ano Novo e aniversario e vodas.

## Referencias
Chacha (licor)

***Chacha*** (xeorxiano: ჭაჭა), é un licor tradicional de Xeorxia, popularmente chamado "vodka de viño", "vodka de uva" ou "vodka xeorxiano". Está feito de bagazo de uva. O termo *chacha* é utilizado en Xeorxia para referirse a calquera tipo de licor feito de froitas, aínda que máis comunmente refírese ao destilado de uvas. Prodúceno tamén con uvas verdes. Outras froitas comúns que se utilizan son figos, mandarinas, laranxas, ou amoras.

Orixinalmente soamente era unha bebida caseira de granxeiros xeorxianos, pero hoxe prodúceno destiladores profesionais. Unha das marcas de *chacha* máis famosas é o *Binekhi Estragon*, que obtivo a medalla de prata nos premios *Mundus Vini* 2007.

## A torre Chacha
O 18 de outubro de 2012 abriu en Batumi a fonte de "Torre Chacha", onde cada noite ás 7pm, flúe *chacha* gratis durante 10 minutos.

## Notas
Khachapuri

**Khachapuri** ou **Xachapuri** (en xeorxiano ხაჭაპური xač’ap’uri ou "pan de queixo") é un pan recheo de queixo procedente da cociña de Xeorxia. O pan elabórase con lévedo para que creza de tamaño durante a súa elaboración e pode ter diversas formas. O recheo contén por regra xeral queixo (fresco ou curado), ovo e outros ingredientes diversos.

## Variantes
Diversas rexións de Xeorxia posúen o seu propio e distintivo *khachapuri*. O máis común é probablemente o *Imeretian Khachapuri* da provincia occidental de Imereti.

Pola súa orixe existen diversos tipos de *khachapuri* na gastronomía de Xeorxia:
*Adjaruli khachapuri
*Megruli khachapuri
*Imeruli khachapuri
*Svanuri khachapuri
*Rachuli khachapuri
*Phenovani khachapuri
*Ossuri khachapuri

## Véxase tamén
### Ligazóns externas
* Receita de khachapuri
Badridschani

**Badridschani** (en ) é un prato xeorxiano feito con berenxena frita rechea de pasta de noz condimentada.

## Notas
Emilio Fole Otero

**Emilio Fole Otero**, nado en 1942 e finado en Madrid o 16 de decembro de 2013, foi un mestre e político galego do PSdeG-PSOE.

## Traxectoria 
Sobriño de Ánxel Fole. Estudou o bacharelato en Lugo. Foi profesor. Nas municipais de 1983 presentouse como cabeza de lista do PSdeG-PSOE á alcaldía de Baralla, o seu grupo obtivo dous concelleiros, pero foi elixido alcalde grazas ao apoio dos catro concelleiros da Coalición Popular. Finou en Madrid en 2013 aos 71 anos.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Outros artigos 
* Eleccións municipais en Baralla
Faustino Cela

**Faustino Cela Sanmartino**, coñecido como **Cuco**, nado en San Martín de Neira de Rei (concello de Neira de Xusá) cara a 1898 e finado nos anos oitenta, foi un avogado e político galego.

## Traxectoria 
Estudou o bacharelato no Instituto de Lugo. Organizou con Evaristo Correa Calderón, Paulino Pardo Neira e Casiano Díaz Moreno a Irmandade da Fala de Baralla en 1917. Licenciouse en Dereito en 1923. Foi cabo do Somatén de Neira de Xusá (1924), e secretario do Concello de Neira de Xusá dende 1925, cesando no posto en 1927 por traslado a Becerreá. Foi un dos asinantes do manifesto anticaciquil dirixido ao distrito de Becerreá en maio de 1930 con Mauro Fernández, José de Boado e Octavio García. Participou no mitin agrario de Becerreá do 28 de marzo de 1931. Na República militou na ORGA, foi elixido vogal do Comité provincial do Partido Republicano Gallego polo partido de Becerreá en maio de 1932, e despois foi directivo de Izquierda Republicana en Neira de Xusá. Foi secretario interino do Concello de Neira de Xusá ata outubro de 1934.

Co golpe de Estado do 18 de xullo de 1936 fuxiu. Encartado na causa 190/37 por rebelión militar, foi reclamado polo Xulgado Militar de Lugo en agosto de 1937. Foi xulgado en Lugo por rebelión e declarado en rebeldía. Foi sancionado con multa polo Tribunal de Responsabilidades Políticas en 1940. Despois de estar fuxido, agochado no mosteiro de Samos e exiliado, volveu en 1949. Retomouse o proceso polo delito de auxilio á rebelión e foi sobresido. Colaborou coa guerrilla antifranquista. Volveu exercer como avogado a partir dos anos cincuenta.

## Vida persoal 
Casou en Lugo con Rosalía Iglesias Rodríguez, filla de Manuel Iglesias Chaos, en xaneiro de 1930, e foi pai de Manuel Cela Iglesias.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Bibliografía 
* 

### Ligazóns externas 
* Construción e destrución da cidadanía societaria: Dinámica social e política da provincia de Lugo na Segunda República e nos primeiros anos do franquismo (1930-1950) 
* Ficha en represión franquista en Lugo
Arturo Cervigón Díaz

**Arturo Cervigón Díaz**, nado en Buenos Aires en 1895 e finado na Coruña o 13 de xaneiro de 1973, foi un médico e político galego.

## Traxectoria 
Médico e profesor axudante de lingua inglesa na Facultade de Medicina da Universidade de Santiago de Compostela. Masón. Estivo afiliado ao Partido Radical Socialista, despois ao Partido Radical e finalmente a Unión Republicana, sendo concelleiro en Santiago de Compostela en representación deste partido. Cando se produciu o golpe de Estado do 18 de xullo de 1936 era director do Balneario de Villar del Pozo en Cidade Real. Foi destituído en novembro do seu posto na Universidade e sufriu multas e inhabilitación polo Tribunal de Responsabilidades Políticas. Exerceu de médico en varios balnearios de Castela e deixou a profesión para dedicarse a administrar os bens familiares. Publicou algúns artigos sobre a historia do uso da auga na revista *Galicia Clínica* en 1963. Finou na Coruña o 13 de xaneiro de 1973.

## Obras 
* *La colesterina en la diabetes y las aguas de Mondariz. Tesis doctoral*, 1929.
* *Manual de prácticas hidrológicas*, 1931 (con Antonia Martínez Casado). Premio Salgado de la Real Academia Nacional de Medicina (1933).

## Notas 
## Véxase tamén 
### Bibliografía 
* 
*
José Arias Crecente

**José Arias Crecente**, nado en Baralla cara a 1889, foi un político galego.

## Traxectoria 
Presidente da Sociedad de Labradores de Santiago de Covas. Co golpe de Estado do 18 de xullo de 1936 foi detido o 24 de agosto. Ingresado no depósito de Sarria e despois no Cárcere de Lugo sen procesamento xudicial, saíu en liberdade o 24 de decembro de 1938.

## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* Ficha en represión franquista en Lugo
Valentín Méndez Rodríguez

**Valentín Méndez Rodríguez**, nado en Baralla en 1900 e finado en Lugo o 6 de decembro de 1974, foi un funcionario e político galego.

## Traxectoria 
Na Segunda República foi oficial do concello de Neira de Xusá. Pertenceu á Agrupación Socialista de Neira de Xusá, da que foi elixido secretario-contador en 1931. En 1936 era membro do Comité de Propaganda do Estatuto de Autonomía.

Co golpe de Estado do 18 de xullo de 1936 foi destituído como oficial auxiliar do concello de Neira de Xusá o 31 de xullo. Detido o 4 de febreiro de 1937, ingresou no cárcere de Lugo e pasou ao Depósito Municipal de Mondoñedo o 10 de marzo. En 1940 foi denunciado por contactos co fuxido Domingo Pérez Gándaras e desterrado durante un ano e quince días a Mombeltrán (Ávila) por orde do Xefe da Terceira Columna de Operacións de Asturias pola súa "marcada tibieza para la Causa". Abríronlle expediente de responsabilidades políticas en febreiro de 1943, que foi sobresido en abril ano seguinte.

Volveu ser detido e o 12 de febreiro de 1946 e ingresou no cárcere de Lugo encartado no proceso 75/1946. O 9 de marzo foi conducido ao Cárcere da Coruña para ser xulgado en consello de guerra canda outras 63 persoas. En xuño de 1952 dirixiu un escrito ao gobernador civil de Lugo solicitando ser reposto na súa praza como funcionario do concello de Neira de Xusá. A resposta foi desestimatoria malia o pleno municipal recoñecer que a sanción de separación de servizo "es considerada excesiva por esta Corporación".

Despois foi secretario do xulgado de paz de Baralla. Finou en Lugo o 6 de decembro de 1974.

## Vida persoal 
Casou con Carmen Díaz Fouz.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* Ficha en represión franquista en Lugo
* Expediente procesual de Valentín Méndez Rodríguez
* Expediente procesual de Valentín Méndez Rodríguez

* Expediente procesual de Valentín Méndez Rodríguez

* Expediente de responsabilidade política contra Valentín Méndez Rodríguez

* Expediente de responsabilidade política nº 68/1941 de Segundo Mariz Gómez; Valentín Méndez Rodríguez e outros
Francisco Amado Hermida

**Francisco Amado Hermida**, nado en Vilachambre (Baralla), foi un político galego.

## Traxectoria 
Fillo de Ramón Amado Álvarez e Vicenta Hermida Fernández. Residía en Vilachambre. Na ditadura de Primo de Rivera foi nomeado alcalde de Neira de Xusá en 1924. En 1925 aprobou os exames para secretarios de xulgados municipais. Volveu ser alcalde de Neira de Xusá na Segunda República. Co golpe de Estado do 18 de xullo de 1936 foi detido o 1 de agosto e internado no cárcere de Becerreá. Trasladado ao Cárcere de Lugo, foi xulgado en Lugo por rebelión militar, o seu caso foi sobresido, pero foi condenado a unha multa de 10.000 pesetas. O 22 de outubro de 1938 saíu da prisión.

## Vida persoal 
Casou con Concepción Hervella Goyanes.
## Notas 
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* Ficha en represión franquista en Lugo
* A oposición de Baralla fala de clientelismo e de pánico cerval entre os veciños
Kattama

250px|miniatura|dereita|Kattama
**Kattama** (en casaco: қаттама, en kirguís: каттама), Katlama, Katmer (en turco: katmer), o gambir (en mongol: гамбир) é un tipo de pan frito en capas propio das gastronomías de Kazakhstán, Kirguizistán, Turquía e Mongolia.
Shalgam

A **shalgam** é unha ensalada tradicional do Kazakhstán, preparada con ravo, pemento doce búlgaro, cenorias, cebolas, allo e condimentos.

## Notas
Dastarkhān

[miniatura|Dastorqon (дасторкон) en [Kirguizistán.]]
***Dastarkhān*** (en kazako: **дастарқан**, en persa **دسترخوان** e en urdú **دسترخوان**), ***dastorqon*** (en kirguiz: **дасторкон**) ou ***дастурхон*** (en uzbeko: ***дастурхон***) é o nome que se emprega en Asia Central para designar ao espazo onde se xanta. O termo pódese referir ao mantel estendido no chan, piso ou táboa empregado para manter a comida limpa, aínda que tamén se pode referir a todo o conxunto da comida.

O *dastarkhan* posúe un importante significado cultural segundo os diferentes grupos étnicos, tanto que existen numerosas tradicións, costumes e normas acerca do uso do dastarkhan. Entre elas, a de que sempre haxa nel un dispensador de bebida (normalmente té) ou a de que ninguén debe pisar as esquinas do *dastarkahn*.
Pan do Tandoor

250px|miniatura|dereita

**Pan do Tandoor** (en , en ,  *naan-e-tanuri*, en , en  *tandyr nan*, , en ) é un tipo de pan cociñado nun forno de arxila chamado tandoor.

En Paquistán, os pans de tandoor son populares especialmente no Khyber Pakhtunkhwa e a rexión Panxab.
Adam Papée

**Adam Stanisław Papée**, nado en Lviv o 21 de xullo de 1895 e finado en Bydgoszcz o 6 de marzo de 1990, foi un tirador de esgrima polaco, gañador de dúas medallas olímpicas.

## Traxectoria 
Educado en Cracovia, uniuse ás Lexións Polacas en 1914 ao comezo da primeira guerra mundial, ferido na batalla de Konary (1915) recibiu dúas veces a Cruz ao Valor. Despois da guerra estudou económicas e dereito (1918-1923). Papée foi un dos pioneiros da esgrima en Polonia, un dos fundadores da Asociación de Esgrima Polaca en 1922, e o seu presidente entre 1926 e 1930. Foi catro veces campión nacional polaco de sabre (1926, 1927, 1929 e 1932) e estivo en catro olimpiadas entre 1924 e 1936 logrando dúas medallas de bronce en sabre por equipos nos Xogos Olímpicos de 1928 e 1936. Foi tamén xuíz de esgrima desde 1923 (internacional desde 1930). Durante a segunda guerra mundial loitou na Insurrección de Varsovia (1944). Despois da guerra participou na reconstrución do tecido deportivo polaco, foi o primeiro vicepresidente da reconstruída Federación Polaca de Esgrima (1945) de retirarse da alta competición foi adestrador de varios clubs e publicou dous libros de memorias: *Na planszach czterech olimpiad * en 1957 e *Na białą broń* en 1987.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* Perfil na web do Comité Olímpico Polaco
Primase

A **primase** é un encima implicado na replicación do ADN, que orixina os cebadores ou *primers* necesarios para replicar o ADN. A primase é un tipo de ARN polimerase, xa que polimeriza ARN formando un curto segmento que funciona como cebador para que actúen as ADN polimerases. Os cebadores de ARN son eliminados despois pola actividade exonuclease 5'-3' dunha ADN polimerase, e despois o ARN do cebador é substituído por ADN.

A actividade case universal da primase é que catalice a síntese de curtos fragmentos de ARN, que son complementarios dun tramo de ADN de cadea simple, pero en certos microorganismos, como na arquea *Pyrococcus furiosus*, a primase Pfup41 sintetiza fragmentos de ADN bastante longos sen necesidade de cebador (única ADN pol coñecida que o pode facer).. En *Escherichia coli*, a ADN primase (DnaG) é un monómero. En eucariotas, a actividade de primase realízaa o complexo da ADN polimerase α-primase (Pol α-pri) na súa subunidade p48. Despois a ADN polimerase forma un complexo proteico con dúas unidades de primase para formar o complexo ADN polimerase alfa-primase. A primase é unha das polimerases que ten unha maior tendencia a cometer erros e é moi lenta.

A primase tamén actúa como un mecanismo de detención para impedir que a cadea líder do ADN en formación se forme moi rápido e deixe atrás á cadea retardada, e faino parando a progresión da forquita de replicación. O paso que determina a velocidade na primase é a formación do primeiro enlace fosfodiéster co ADN monocatenario. que está constituído por unha mestura de cinco follas beta e seis hélices alfa. Este complexo primase-helicase utilízase para desenrolar a hélice do ADN bicatenario e sintetizar a cadea retardada usando cebadores de ARN.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Outros artigos 
* dnaG

### Ligazóns externas 
* Visión xeral sobre a estrutura e función da primase (1995)
* MeshName DNA+Primase http://www.nlm.nih.gov/cgi/mesh/2011/MB_cgi?mode=&term=DNA+Primase
* Freesciencelectures.com: Replicación do ADN
* Proteopedia: Helicase-binding domain of Escherichia coli primase
* Proteopedia: Complex between the DnaB helicase and the DnaG primase
Batalla de Vercellae

A **batalla de Vercellae**, tamén coñecida como a **batalla da chaira de Raudine**, tivo lugar no ano -101 e nela enfrontáronse a República Romana, dirixida polo cónsul Caio Mario e unha gran forza de invasión da tribo xermánica dos cimbros, preto da asentamento de Vercellae, na Galia Cisalpina.

Os cimbros foron virtualmente varridos, con máis de 140.000 mortos e 60.000 capturados, incluíndo un gran número de mulleres e nenos. Tamén se lle deu gran parte do mérito desta vitoria ó entón legado de Quinto Lutacio Catulo César, Lucio Cornelio Sila, que dirixiu a cabalería romana e italiana.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Bibliografía 
* Theodor Mommsen, *Historia de Roma*, Alemaña, orixinal de 1854-1856.
* Lucio Anneo Floro, Compendio da historia romana (*Epitome rerum Romanarum*).
* Malcolm Todd, *Os bárbaros - godos, francos e vándalos*. Londres, orixinal de 1972.

### Ligazóns externas