open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Illa Gran Malvina

A **Illa Gran Malvina** (Inglés: *West Falkland*) é a segunda máis extensa do arquipélago das illas Malvinas no sur do océano Atlántico, cunha superficie de aproximadamente 4,532&nbsp;km², o 37% da superficie total das illas (5,413&nbsp;km² incluíndo as pequenas illas adxacentes). O perímetro das súa liña costeira de 1258´7&nbsp;km. É unha illa que presenta un terreo montañoso, separada da Illa Soidade por medio do Estreito de San Carlos.

## Historia e características 
A illa xeralmente posúe unha poboación que rolda os 200 habitantes, esparexidos nas áreas costeiras. O poboado máis importante é *Port Howard*, coñecido tamén como Porto Mitre na costa leste, que habitualmente ten uns 15 residentes e conta coa súa propia pista de aterraxe. Outros sitios poboados son Albermarle, Chatres, Dunnose Head, Fox Bay, Fox Bay West, Hill Cove, Porto Stephens e Roy Cove, a maioría destes unidos por camiños, algúns posúen pistas de aterraxe e peiraos.

Na illa Gran Malvina non houbo accións de importancia durante a Guerra das Malvinas en 1982, posteriormente á guerra foron instalados dous postos da Royal Air Force: *Mount Alice* e *Mount Byron*. A economía baséase nas granxas de ovellas e no turismo; a illa é coñecida polas súas pingüíns e colonias de corvos mariños. A pesca é tamén popular nos dous ríos principais, o Warrah e o Chartres.

O punto máis austral da Gran Malvina é o Cabo Belgrano. No sur existen altos cantils onde abundan as aves mariñas e no oeste hai areosas praias con augas limpas e dunas onduladas con pastos altos. As praias son un lugar preferido polos elefantes mariños.

A illa atópase, como o resto do arquipélago, administrada polo Reino Unido como parte do territorio de ultramar das Illas Malvinas. Para a Arxentina, que a reclama, forma parte do Departamento Illas do Atlántico Sur dentro da provincia de Terra do Fogo, Antártida e Illas do Atlántico Sur.

## Notas
## Véxase tamén
### Outros artigos
* Guerra das Malvinas

### Ligazóns externas
*
Javier, Leyte

**Javier** é unha municipalidade de 4ª clase da provincia de Leyte, Filipinas. De acordo co censo de 2000 ten unha poboación de 22.857 persoas en 4.540 fogares. A economía está baseada na agricultura e en menor medida na pesca. Antigamente formaba parte da municipalidade de Abuyog.

## Barangays
Javier divídese politicamente en 28 barangays.

* Abuyogay
* Andres Bonifacio
* Batug
* Binulho
* Calzada
* Cancayang
* Caranhug
* Caraye
* Casalungan
* Comatin
* Guindapunan
* Inayupan
* Laray
* Magsaysay (Responde)

* Malitbogay
* Manarug
* Manlilisid
* Naliwatan
* Odiong
* Picas Norte
* Pinocawan
* Poblacion Zone 1
* Poblacion Zone 2
* Rizal
* Santa Cruz
* Talisayan
* San Sotero (Tambis)
* Ulhay

## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
*Web oficial da municipalidade
*Philippine Standard Geographic Code 
*Información do censo filipino de 2000
Rosa Enríquez

**Rosa Enríquez Noya**, nada na Rúa o 4 de xaneiro de 1969, é unha escritora galega.

## Traxectoria 
[dereita|miniatura|[Helena Villar Janeiro, Marta Dacosta, Rosa Enríquez e Yolanda Castaño no congreso Nós tamén navegar. 40 anos de poesía galega, no Pazo da Cultura de Pontevedra.]]
Licenciada en Filoloxía Hispánica, exerce como profesora de francés no IES Macías o Namorado de Padrón.

Colabora habitualmente nas revistas literarias *Dorna*, *Xistral*, *A Casa da Gramática*, *Leña Verde*, *A Xanela* e *Ólisbos*, na revista dixital de pensamento nacionalista *Terra e Tempo*, no portal independentista galego *Galiza Livre*, no xornal *Novas da Galiza* e como columnista do xornal *La Región*. Ten participado en exposicións colectivas de arte -"Icónos" (2006) e "Artnatura" (2007)-, en publicacións adicadas ós poetas María Mariño e Uxío Novoneyra, e na performance *Palabra en movemento* (2008) baseada toda ela na súa obra *Vestíbulo da devastación*.

## Obras
### Poesía
**Raizame vexetal*, 2007 (*1º Accesit do Premio I Conde de Gondomar*, Editorial Alvarellos).
**Vestíbulo da devastación*, 2007 (Espiral Maior).
**Desobediencia*, 2011 (A porta verde do sétimo andar - Cadernos de Q de Vian).
**Atlas de Chaguán*, 2012 (A porta verde do sétimo andar - Cadernos de Q de Vian).
**Espectros*, 2014 (O Figurante Edicións).
**Historia do meu corpo en labaradas*, 2015 (Neopàtria).

### Narrativa
**Unicrom*, 2009 (Sotelo Blanco - Colección Medusa).

### Obras colectivas
**Nas aforas*, 2006 (Concello de Outes).
**Letras novas*, 2008, (Asociación de Escritores en Lingua Galega).
**Sétimo Andar, Poesía Alén*, 2010 (Nova Galicia Edicións, baixo licenza Creative Commons - Volume colectivo).
**Pegadas*, 2011 (A porta verde do sétimo andar).
**Vivir un soño repetido. Homenaxe a Lois Pereiro*, 2011 (AELG, libro electrónico).
**A cidade na poesía galega do século XXI*, 2012 (Toxosoutos).
**Sétimo andar*, 2012 (A porta verde do sétimo andar - Cadernos de Q de Vian).
**Novas de poesía. 17 poetas*, 2013 (Fundación Uxío Novoneyra).
**Sete*, 2013 (A porta verde do sétimo andar - Cadernos de Q de Vian).
**150 Cantares para Rosalía de Castro* (2015, libro electrónico).
**6 poemas 6. Homenaxe a Federico García Lorca*, 2015, Biblos Clube de Lectores. Poesía.
**Dez anos na Porta*, 2015, A porta verde do sétimo andar. Poesía.
**Aldeas sen voz*, 2016, Editorial Canela.
* *Antonio Fernández Morales, autor berciano. Bicentenario do seu nacemento (1817-2017)* (Edicións Fervenza, 2017).

## Premios
*Premio *Francisco Añón de Poesía* do Concello de Outes no 2005, por *Nas aforas*.
*Primeiro accésit do Premio *I Conde de Gondomar* no 2007, por *Raizame vexetal*.

## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
*Valdeorosa, blog de Rosa Enríquez
* Perfil en *As escollas electivas*
Três Marias

**Três Marias** é unha municipalidade do estado de Minas Xerais, no Brasil. A súa superficie é de 2.675&nbsp;km², a poboación de 25.171 habitantes (2006) e a densidade de poboación de 9.4 h/km². A economía susténtase na agricultura, gandería, pesca, turismo e industria.

O clima é quente e húmido, cunha temperatura media de 22.5&nbsp;°C, cun máximo de  28,8º e un mínimo de 16,5º; a precipitación media é de 1442&nbsp;mm

No termo municipal está o encoro das Três Marias, rematado en xaneiro de 1961, a súa potencia instalada é de 396 MW e fornece o 80% da enerxía consumida no norte de Minas Gerais.
Videoxogo de rol multixogador masivo en liña

Un **videoxogo de rol multixogador masivo en liña**, orixinalmente en inglés, ***Massively multiplayer online role-playing game*** ou abreviado en **MMORPG**, é un subxénero que combina o videoxogo de rol co videoxogo multixogador masivo en liña (MMO).

Do mesmo xeito que nos videoxogos de rol (RPG), o xogador asume o papel dun personaxe (a miúdo nun mundo de fantasía ou de ciencia ficción) e toma o control de moitas das accións deste personaxe. Os MMORPG distínguense dos videoxogos de rol en liña para un só xogador ou pequenos multixogador polo número de xogadores que poden interactuar xuntos e polo mundo persistente do xogo (normalmente aloxado polo editor do xogo), que segue existindo e evolucionando mentres o xogador está fóra de liña. e lonxe do xogo.

Os MMORPGs xóganse en todo o mundo. Os ingresos globais dos MMORPG superaron o medio billón de dólares en 2005, e os ingresos do mundo occidental superaron os mil millóns de dólares en 2006. En 2008, o gasto en MMORPG de subscricións nos consumidores en América do Norte e Europa creceu a 1,4 millóns de dólares. *World of Warcraft*, popular MMORPG, tiña máis de 10 millóns de subscritores en novembro de 2014. Os ingresos totais de *World of Warcraft* foron de 1.040 millóns de dólares estadounidenses en 2014. *Star Wars: The Old Republic*, publicado en 2011, converteuse no "MMO de subscrición de máis rápido crecemento da historia" despois de gañar máis de 1 millón de xogadores nos tres primeiros días do seu lanzamento.

## Características comúns 
Pode tratarse de administrar unha cidade, un exército para gañar batallas, ou máis comunmente crear un personaxe, elixindo a súa raza, profesión, armas etc., e ir aumentando niveis e experiencia en pelexas contra outros personaxes ou PJs ou realizando diversas aventuras (ou misións) chamadas *quests*.

Este xénero de RPGs difire dun RPG online multixogador non masivo en que estes últimos teñen un número limitado de xogadores, é dicir, os MMORPGs están preparados e elaborados de tal maneira que admiten calquera número de xogadores simultáneos (aínda que na práctica ven limitado pola conexión do servidor).

## Notas
Asdf

[miniatura|Letras no [Teclado de ordenador|teclado dunha computadora.]]

**Asdf** son as catro primeiras teclas da fila central dun teclado Qwerty, sobre as que repousa a man esquerda cando non está a escribir. Por ese motivo acostuma ser utilizada cando non importa realmente o que se deba de poñer, coma exemplos ou tests —unha busca en Internet para comprobar a conexión, ou mesmo a creación dun ficheiro para saber se se posúen permisos de escritura— sen ter significado ningún.

"asdf" tamén é o que unha persoa escribe na liña do asunto dun correo electrónico cando non hai realmente un asunto a tratar, isto é, cando simplemente se quere dicir algo sen significado ningún. Aínda que tamén hai persoas que empregan a verba "asdf" cando outra persoa di algo, nun foro ou en calquera conversa a través de Internet, que non ten interese ningún para o lector e pode ser simplemente ignorado para o ben de quen o escribiu.

A forma máis común é a primeira, xa que cando unha persoa se aburre e non sabe que dicir cando unha conversa está detida, escribe *asdf* unha ou en ocasións máis dunha vez para darlle vida.

‘*asdf*’ tamén é o contrasinal predeterminado en moitos sistemas informáticos.

## Véxase tamén
### Ligazóns externas
* Sitio afeccionado con información ao respecto (en inglés)
Darth Vader

**Darth Vader** é un personaxe de ficción e o antagonista principal da triloxía orixinal d'*A guerra das galaxias* (*Star Wars*). Anteriormente, Vader foi Anakin Skywalker, un lendario Cabaleiro Jedi. A primeira triloxía segue a Anakin no seu xurdimento heroico e a súa tráxica caída ao lado escuro da Forza, converténdoo en Vader.

## Interpretacións 
Interpretouno David Prowse na triloxía orixinal, aínda que o especialista Bob Anderson foi quen realizou as escenas de loita con sabre de luz en *The Empire Strikes Back* e *Return of the Jedi*. O actor Sebastian Shaw realizou orixinalmente a interpretación do Vader descuberto en *Return of the Jedi*. Non obstante, parte da metraxe cambiouse na edición en DVD en 2004 saíndo Hayden Christensen na aparición de Vader como pantasma. James Earl Jones deulle a voz en toda a serie.

## Historia
Para axudar o seu novo mestre, Darth Sidious, a expandir o Imperio Galáctico, Darth Vader axudou a exterminar a todos os Jedi restantes da galaxia, aínda que a tarefa non foi completamente realizada (sobreviviron Obi-wan Kenobi e o mestre Yoda).

Darth Vader foi a man dereita executora de Palpatine, usando as súas habilidades e a súa brutalidade para levar a cabo os seus fins. Estaba ao mando da temible Lexión 501, os que unha vez foron os mellores soldados da República agora eran os máis desapiadados soldados de asalto. Vader empregou esta lexión na maioría das súas misións, aínda que non foi o único, pois a miúdo destacamentos debían ir apoiar a outros comandantes. Vader foi quen, tras a morte do Comandante Appo, elixiu o Comandante Bow como novo líder da 501.

Nunha ocasión enfrontouse co revivido Darth Maul. Logrou vencelo ao empalarse a si mesmo e ao zabrak.

Tras moitos anos de atrocidades establecendo o férreo control da Nova Orde sobre a Galaxia, Vader converteuse nunha figura temida e respectada en toda a galaxia. Non dubidaba en executar de forma implacable os seus subordinados, por pequeno que fose o erro e indiferentemente da altura do cargo; ata tal punto chegaba a súa ira (posteriormente, este estilo de goberno sería chamado "o Estilo Vader", o cal empregaba a miúdo Thrawn como exemplo).
Galería de imaxes de Entrimo

**Galería de imaxes** do concello de Entrimo na provincia de Ourense.

## Entrimo 

Ficheiro:Situacion Entrimo.PNG|Mapa coa localización.
Ficheiro:Casa concello Entrimo, Ourense.JPG|Casa do concello.
Ficheiro:Placa altimétrica casa concello Entrimo, Ourense.JPG|Placa altimétrica.
Ficheiro:Centro de Saúde de Entrimo.jpg|Centro de saúde.
Ficheiro:Biblioteca Municipal de Entrimo.jpg|Biblioteca municipal.
Ficheiro:Oficina de Correos en Entrimo.jpg|Oficina de Correos.
Ficheiro:Iglesia de entrimo.JPG|Igrexa de Entrimo.
Ficheiro:Igrexaentrimonoinverno.JPG|Entrimo en inverno.
Ficheiro:Igrexaentrimooutono.JPG|Entrimo en outono.
Ficheiro:Entrimo.JPG
Ficheiro:ES1130001-Cortes de A Carballeira (Entrimo).JPG|Casas abandonadas na serra do Xurés, en Entrimo.
Ficheiro:Vaca cachena Entrimo, Ourense 01.JPG|Vaca de raza cachena na beira da estrada no concello de Entrimo.
Ficheiro:Vaca cachena Entrimo, Ourense 02.JPG|Vaca de raza cachena na beira da estrada no concello de Entrimo.
Ficheiro:Fronteira da Ameixoeira vista do lado de Espanha.jpg|A raia con Portugal vista desde Entrimo.
Ficheiro:Fronteira da Ameixoeira vista do lado de Portugal.jpg|Entrimo visto desde a raia con Portugal.
Ficheiro:Benito Fernández Alonso.jpg|Benito Fernández Alonso, nado en Asperelo, parroquia de Galez (Entrimo).
Ficheiro:Bento da Cruz en Entrimo agosto 2011.jpg|O escritor Bento da Cruz fotografado en Entrimo en agosto de 2011.
Ficheiro:PadreFontes BentodaCruz MéndezFerrín.jpg|Bento da Cruz e Xosé Luís Méndez Ferrín fotografados en Entrimo en agosto de 2011.

## Parroquias 
### Galez 

Ficheiro:A Texeira La Tejedora The weavers loom.jpg|Tecedora no lugar de Asperelo na parroquia de Galez

## Véxase tamén 
### Outros artigos 
*Galería de imaxes de Galicia
*Lugares de Entrimo
*Eleccións municipais en Entrimo
*Galería de imaxes da comarca da Baixa Limia
Un viaje por Galicia

***Un viaje por Galicia*** é un filme documental rodado por Luis Rodríguez Alonso en 1929 para ser exhibido na Exposición Iberoamericana de Sevilla, así e todo non foi montado polo seu director xa que faleceu despois da súa rodaxe. Encargado polo comisario do Pavillón de Galicia, foi subvencionado polas deputacións galegas, o que causou polémica na prensa galega, xa que o autor era palentino e rexeitárase un proxecto similar do galego José Gil y Gil. Foi a primeira cinta que restaurou o Centro Galego de Artes da Imaxe (1991).

## Véxase tamén
### Bibliografía 
*
Cinecromo

O **cinecromo** foi unha técnica para o coloreado de filmes inventada polo fotógrafo galego Enrique Barreiro Vázquez e patentada en 1925. Con esta técnica rodou en 1927 o filme *Pontevedra, cuna de Colón*, conservada na Filmoteca Nacional Española e restaurada en 2020.
## Notas
## Véxase tamén
### Bibliografía 
*
-378

## Acontecementos 
* Nectanebo I tórnase novo faraón de Exipto (até -361), logo de destronar ao seu antecesor Neferités II.

## Arte e cultura 
*

## Nacementos 
* Teopompo, orador e historiador grego (m. -323).

## Mortes 
*

## Outros 
*

Historia ano a ano
Seul contre tous

***Seul contre tous*** é un filme francés realizado por Gaspar Noé en 1998, é unha continuación da súa primeira mediametraxe, Carné (premio da Semana da Crítica de Cannes 1991).

Gaspar Noé tivo grandes dificultades para xuntar os fondos necesarios para a realización desta, a súa primeira longametraxe. Precisou cinco anos para completar o traballo que tivo que autofinanciar ao ser rexeitado por todas as televisións.

Gran parte do diálogo consiste no monólogo interior con voz en off dun carniceiro que acaba de saír da prisión e que pretende refacer a súa vida partindo de cero.

## Intérpretes 
* Philippe Nahon 
* Blandine Lenoir 
* Frankie Pain 
* Martine Audrain 
* Jean-François Rauger 
* Guillaume Nicloux 
* Olivier Doran 
* Aïssa Djabri 
* Serge Faurie
-361

## Acontecementos 
* Sobe ao trono exipcio o faraón Teos (até -359), sucedendo a seu pai Nectanebo I.

## Arte e cultura 
*

## Nacementos 
* Agatocles, tirano de Siracusa (data probábel de nacemento; m. -289).
* Filemón o Vello, poeta cómico grego (m. -262).

## Mortes 
* Nectanebo I, faraón de Exipto desde -378.

## Outros 
*

Historia ano a ano
-358

## Acontecementos 
* Artaxerxes III Okos sobe ao trono de Persia (até -338).
* Comeza unha nova guerra entre etruscos e romanos, que durará até -351.

## Arte e cultura 
*

## Nacementos 
*

## Mortes 
*

## Outros 
*

Historia ano a ano
-351

## Acontecementos 
* Artaxerxes III, xa de Persia, inicia unha tentativa infrutuosa para recuperar o val do Nilo, perdido para a súa dinastía desde -404.

## Arte e cultura 
*

## Nacementos 
*

## Mortes 
*

## Outros 
*

Historia ano a ano
-341

## Acontecementos 
* O exército persa culmina o dominio de Exipto ao conquistar o Alto Exipto, onde aínda resistía o faraón Nectanebo II, que perde así todo poder.

## Arte e cultura 
*

## Nacementos 
* Epicuro de Samos - filósofo grego (m. -270). Data alternativa: -342.

## Mortes 
*

## Outros 
*

Historia ano a ano
-373

## Acontecementos 
* O faraón Nectanebo I desbarata en Menfis o intento do exército persa, dirixido polo sátrapa Farnabaces, para recuperar Exipto, de onde foran expulsados no -404.
* Prodúcese un tremor de terra que provoca danos no santuario de Delfos.

## Arte e cultura 
*

## Nacementos 
*

## Mortes 
*

## Outros 
*

Historia ano a ano
Economía de Güiana

[thumb|left|250px|Tractor en plantación de [arroz, na Güiana.]]
A economía da Güiana ten mostrado un crecemento moderado entre 1999 e 2007, baseado nunha expansión dos sectores agrícola e mineiro. A economía depende da exportación de 6 produtos: azucre, ouro, bauxita, camaróns, madeira e arroz - que representan case o 60% do PIB do país, e son susceptibles ás condicións climáticas e aos prezos internacionais.

Coa expansión dos negocios, ademais dunha taxa de interese máis realista, un control máis intenso da inflación e o apoio continuado de organizacións internacionais, a economía recuperouse despois das inundacións do 2005. O ingreso do país ao mercado común caribeño - Caricom - o xaneiro de 2006 ampliou os mercados de exportacións do país, especialmente as materias primas. A inflación foi mantida baixo control. En anos recentes o país baixou a súa débeda externa, que hoxe é menos da metade do que era no inicio dos anos 1990. Pero a pesar da mellora, o país ten buscado equilibrar unha débeda externa aínda grande coa necesidade de expansión do investimento público.

Os problemas crónicos inclúen carencias no número de traballadores cualificados e infraestruturas deficientes. Os baixos prezos de produtos-chave nos sectores mineiro e agrícola, combinados con problemas nas industrias de bauxita e azucre ameazan a xa tenue posición fiscal do goberno e ensombran o futuro.

## Referencias
Lista das maiores áreas metropolitanas de Europa

Esta é unha lista das maiores áreas metropolitanas de Europa coa súa poboación de acordo a cinco fontes diferentes. A lista inclúes as áreas metropolitanas que teñen unha poboación de máis de 1 millón.

As cifras da primeira columna columna proveñen do Proxecto ESPON (*European Spatial Planning Observation Network*), "Estudio sobre as funcións urbanas", que define as cidades de acordo co concepto funcional de área urbana (núcleo urbano morfoloxicamente definido sobre a base da densidade de poboación). Os datos da segunda columna son da *Eurostat Arban Audit* (Auditoría Urbana). Na terceira columna os datos proveñen das Nacións Unidas, correspondendo a áreas urbanas. Os da cuarta columna son da Organización para a Cooperación e o Desenvolvemento Económico (*OCDE*) correspondente a "rexións metropolitanas". As cifras da última columna proceden do sitio web Figures *citypopulation.de*, correspondendo a aglomeracións urbanas. Para máis infamación véxanse os documentos da fonte orixinal. Os datos deben considerarse unha interpretación e non un feito conclúente.

## Lista 
## Notas
-398

## Acontecementos 
* Sobe ao trono de Exipto o faraón Neferités I (até -392), que inaugura a dinastía XXIX.
* Dionisio de Siracusa toma e saquea a colonia fenicia de Motya, no oeste de Sicilia, que practicamente desaparece.

## Arte e cultura 
*

## Nacementos 
*

## Mortes 
* Amirteo, faraón de Exipto desde -414, fundador e único representante da dinastía XXVIII.

## Outros 
*

Historia ano a ano
-661

## Acontecementos 
* O faraón exipcio Psamético I recoñécese como rei-vasalo de Asiria, na que goberna Asurbanipal.

## Arte e cultura 
*

## Nacementos 
*

## Mortes 
*

## Outros 
*

Historia ano a ano
Perfecto Feijoo

**Perfecto Feijoo Poncet**, nado en Pontevedra o 25 de agosto de 1858 e finado na mesma cidade o 10 de xuño de 1935, foi un farmacéutico, gaiteiro e musicólogo galego.

## Traxectoria 
[miniatura|175px|O grupo [Aires da Terra, no centro Perfecto Feijoo.]]
Estudou a carreira de Farmacia na Universidade de Santiago de Compostela, e tras tres anos de prácticas en Madrid, regresou en 1880 a Pontevedra. Adquiriu a botica da rúa da Peregrina á viúva do anterior boticario, e este punto céntrico da cidade converteríase co tempo nun importante punto de tertulia, onde asistirían persoeiros como Emilia Pardo Bazán, Eugenio Montero Ríos, Práxedes Mateo Sagasta, Pablo Iglesias Posse, Miguel de Unamuno ou Víctor Cervera Mercadillo. Nesta botica tiña o seu papagaio Ravachol, animal que co tempo acabou por converterse no referente do entroido pontevedrés. Fundou o Colexio de Farmacéuticos de Pontevedra, e o seu labor como boticario foi recoñecido con medallas en exposicións de Zaragoza e Madrid.

Xa adulto pediulle a Manuel Villanueva, gaiteiro de Poio, que lle aprendese os segredos do instrumento. En 1883 fundou Aires da Terra, o primeiro coro galego. En 1904 gravou o primeiro disco de música galega, no que usou a zanfona, o que converte o dito traballo na primeira gravación do mundo deste instrumento. A mencionada iniciativa partiu do empresario coruñés Pedro Ferrer, editor da revista *Portfolio Galicia*, quen lle encargou á compañía francesa Gramophone a gravación. A Compañía desprazou un equipo de gravación motorizado que realizou a gravación dos 22 temas do disco. Por este traballo o Coro non recibiu ningún tipo de compensación económica, porén tivo moita repercusión chegando a súa distribución a terras americanas. O éxito acadado levou a que fose reeditado en 1911 pola *Compañía Odeón*. Escribiu a composición *Alborada de Rosalía de Castro*.

### Escritura 
Como escritor publicou *La Gaita gallega*, un conxunto de artigos sobre o instrumento nun debate aberto na prensa do momento no que participaban Faustino Santalices, Jaime Solá ou Francisco Portela entre outros. Algúns dos seus artigos xornalísticos asinábaos como *O gaiteiro do Lérez*.

## Galería de imaxes 
## Notas 
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* Vídeo en Youtube homenaxe a Perfecto Feijoo
-640

## Acontecementos 
* O monarca asirio, Asurbanipal, acaba co reino dependente de Elam, tomando a súa capital, Susa.
** Kumbanigash, monarca de Elam, vasalo de Siria , perde o seu trono.
* Xosías accede ao trono de Xudá como sexto rei da dinastía (até -609).

## Arte e cultura 
*

## Nacementos 
* Solón, sabio e político grego (m. -558). (ou -638).

## Mortes 
* Teispes, monarca persa da dinastía aqueménida (desde -675).

## Outros 
*

Historia ano a ano
-344

## Acontecementos 
* Artaxerxes III, xa de Persia logra dominar en Siria a insurrección que comezara en -350. Libre de tal problema, no ano seguinte, preparará a invasión de Exipto.

## Arte e cultura 
*

## Nacementos 
*

## Mortes 
*

## Outros 
*

Historia ano a ano
-1380

## Acontecementos 
*

## Arte e cultura 
* Tumba de Ramose, no Exipto da dinastía XVIII, con excelentes pinturas (data aproximada).

## Nacementos 
*

## Mortes 
*

## Outros 
*

Historia ano a ano
Philip Glass

**Philip Morris Glass**, nado en Baltimore o 31 de xaneiro de 1937, é un compositor clásico estadounidense. Está considerado un dos compositores máis influentes  do século XX. A súa música é descrita a miúdo como música minimalista, xunto coa obra doutros grandes minimalistas como La Monte Young, Terry Riley e Steve Reich.

Glass rexeitou o selo de "minimalista", describíndose no seu canto como un compositor de "música con estruturas repetitivas". Malia que as súas primeiras obras musicais comparten moitas características co que se considera acotío como "minimalista", a súa música evolucionou moito estilisticamente. El descríbese a si mesmo como "clasicista", destacando por ser estudoso de harmonía e contrapunto de compositores como Franz Schubert, Johann Sebastian Bach e Wolfgang Amadeus Mozart con Nadia Boulanger.

Glass fundou o seu propio conxunto musical, o Philip Glass Ensemble, co cal toca o piano, escribe óperas, obras de teatro, sinfonías, concertos, obras solistas, música de cámara e bandas sonoras. Tres das súas bandas sonoras foron nomeadas ós Premios Oscar.

## Traxectoria 
É un compositor moi prolífico, producindo moitos traballos entre óperas, sinfonías, concertos, bandas sonoras para filmes e outros traballos en colaboración con outros músicos. Ten dous fillos e actualmente reside no estado de Nova York nos Estados Unidos e na provincia da Nova Escocia no Canadá. É defensor da causa tibetana.

## Galardóns e nomeamentos 
### Premios Mestre Mateo 
## Notas 
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* Páxina persoal de Philip Glass .
* Looking Glass .
Galería de imaxes de Laza

**Galería de imaxes** do concello de Laza na provincia de Ourense.

## Laza 

Ficheiro:Laza. Galiza. -1.jpg|Laza
Ficheiro:Laza. Galiza. -2.jpg|Laza
Ficheiro:Laza. Galiza. -3.jpg|Laza
Ficheiro:Laza. Galiza. -4.jpg|Laza
Ficheiro:Laza. Galiza. -5.jpg|Laza
Ficheiro:Albergue de peregrinos en Laza.jpg|Albergue de peregrinos
Ficheiro:A ministra de Defensa, Carme Chacón saúda a membros da UME despregados en Laza.jpeg|Carme Chacón, ministra de Defensa en 2011, saúda a membros da UME despregados en Laza

## Parroquias 
### Laza 

Ficheiro:Camba, laza, ourense.jpg|Neve en Camba

### O Castro de Laza 

Ficheiro:Soutelo Verde - Casa antigua conservada.jpg|Casa de pedra en Soutelo Verde
Ficheiro:Soutelo Verde - Fonte e Cruceiro.jpg|Fonte
Ficheiro:Soutelo Verde - Calle antigua conservada.jpg|Soutelo Verde
Ficheiro:Soutelo Verde - Peto de ánimas.jpg|Peto das ánimas
Ficheiro:Soutelo Verde - Capilla del San Martiño.jpg|Capela

### Laza 

Ficheiro:Igrexa en Laza.jpg|Igrexa en Laza

### Retorta 

Ficheiro:Igrexa de Santa María de Retorta, Laza.jpg|Igrexa e cemiterio

## Peliqueiros

File:Peliqueiros de Laza.jpg
Ficheiro:Peliqueiros de Laza 3.jpg
Ficheiro:Peliqueiros de Laza 2.jpg
Ficheiro:Peliqueiro, Laza, Ourense, Galiza.jpg

## Véxase tamén
### Outros artigos
*Galería de imaxes da comarca de Verín
*Lugares de Laza
*Eleccións municipais en Laza
*Galería de imaxes do entroido en Galicia
Pita

O termo **Pita** pode referirse a:

*A **pita** ou **pita cega**, un xogo infantil;
***Pita!**, unha exclamación usada nalgunhas variantes deste mesmo xogo, tamén para chamar a estas ou outras aves;
*A **pita** ou **pito** (usualmente usadas sen referencia ó sexo), unha ave de curral, cría das galiñas;
* ** Pita**, apelido galego e portugués.
*A **pita**, un vexetal do que se extrae fibra para facer cordas;
*A **pita** ou pan de pita, un tipo de pan plano da rexión mediterránea oriental.

## Véxase tamén
### Outros artigos
Kairouan

miniatura|esquerda|A gran mesquita.
A cidade de **Kairouan** (القيروان, a "cidade fortificada" en árabe), a 160&nbsp;km ao sur de Tunes, tamén coñecida como "a cidade das 50 mesquitas", fundada en 670, floreceu durante a dinastía Aghlábida no século IX. O seu rico patrimonio arquitectónico inclúe a Gran Mesquita, con belas portas talladas en madeira e arabescos de estuco e as 400 columnas de mármore e pórfiro da sala de oracións, con inscricións fenicias, romanas e árabes e a Mesquita das Tres Portas, entre outras. A pesar da transferencia da capital política para Tunes no século XII, Kairouan permaneceu como capital espiritual do Magreb e en certa forma continúa a selo despois de 13 séculos de cultura islámica, sendo a terceira cidade de pelegrinaxe do islam tras Meca e Medina. A cidade foi inscrita pola UNESCO en 1988 na lista dos lugares Patrimonio da Humanidade.

A medina, coas súas murallas impoñentes e portas monumentais, alberga belas mesquitas, un antigo pozo e centenas de tendas onde as famosas alfombras de Kairouan, de pura lá, son tecidas e vendidas, así como o artesanado en cobre, latón e dos traxes tradicionais, a “jebba” e o “burnous”, ornamentados ou naturais.

miniatura|250px|Mesquita das Tres Portas
O deseño típico das alfombras de Kairouan chámase “Alloucha” e faise coas cores naturais da lá, cunha bordadura de raias paralelas en padróns xeométricos. A avaliación das alfombras faise segundo a espesura do fío usado e polo número de nós por metro cadrado, sendo o “normal” de 10 a 40 mil nós, “fino” de 65 a 90 mil e “extra fino” de 160 a 500 mil. As alfombras de seda poden ter máis de 500 mil nós por metro cadrado.

En Kairouan tamén se produce unha alfombra tecida, sen nós, a “margoum”, cos típicos deseños xeométricos da cultura bérber, máis leves e nunha multitude de cores.

## Galería de imaxes 

Ficheiro:Kairuan.jpg
Ficheiro:Kairouan-scene-de-rue.jpg
Ficheiro:TUNISIE_KAIROUAN_01.jpg
Ficheiro:TUNISIE_KAIROUAN_02.jpg
Ficheiro:TUNISIE_KAIROUAN_03.jpg
Ficheiro:TUNISIE_KAIROUAN_04.jpg

## Notas 
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* UNESCO – Patrimonio Mundial - Kairouan
* Web oficial
* Universidade de Kairouan
Mango

''Para a froita ver o artigo **manga**
[miniatura|200px|dereita|Mango dunha [paleta]] 
[miniatura|200px|dereita|Mango dun [serrón]]
O **mango** ou **cabo** é o lugar onde se prende unha ferramenta coa man. Estas ferramentas poden ser de pequeno tamaño como o coitelo, medianos como a fouce ou a francisca ou grandes como a forcada.

## Características e tipos 
Os mangos poden estar adaptados á forma da man ou ser simplemente lisos, e poden ser dun material distinto ó da ferramenta para a que serven (á que normalmente se lle chama **cabeza** por oposición, sobre todo no machado, aínda que tamén recibe o nome de **dentes**, **punta** ou **gume**) ou do mesmo material. Este material adoita ser madeira nas ferramentas máis tradicionais (martelo, machado, angazo, mallo ou arado), pero pode ser ferro (por exemplo nos cubertos) ou plástico nas máis modernas (desaparafusador). Porén, non tódolos extremos cos que se manexa unha ferramenta son un **mango**: por exemplo, na espada ou na gadaña chámaselle normalmente **empuñadura**.

Na actualidade, o deseño dos mangos ten grande importancia debido a que é a parte coa que se manexa a ferramenta en cuestión e a superficie que entra en contacto coa man: así, por exemplo nas potas ou no manexo de material corrosivo, adoitan considerar medidas de seguridade para evitar accidentes de traballo. O deseño consciente dos mangos para maior comodidade e seguridade do usuario entra dentro da ergonomía.

## Notas
Normandía (rexión histórica)

**Normandía** (en francés *Normandie*, en normando *Normaundie*) é unha rexión de Francia. Orixinariamente, foi un ducado histórico e logo unha provincia do antigo réxime francés. Dende 1790 é unha rexión xeográfica e cultural do norte de Francia. Desde o 1 de xaneiro de 2016 as antigas rexións administrativas da Alta Normandía (*Haute-Normandie*) —composta polos departamentos franceses de Sena Marítimo e Eure— e a Baixa Normandía (*Basse-Normandie*) — composta polos de Orne, Calvados e Mancha— reunificáronse nunha única rexión, Normandía (*Normandie*).

O antigo ducado de Normandía atopábase no norte de Francia, e ocupaba a área baixa do río Sena, o Pays de Caux e a rexión do oeste a través do Pays d'Auxe ata a península de Cotentin. Historicamente, Normandía foi unha provincia de Francia .

As Illas Anglonormandas aínda que son dependencias da coroa británica, forman cultural e historicamente parte do Ducado de Normandía.

## Historia 
Normandía foi o lugar onde habitaron os normandos a comezos da Idade Media. Eles foron os últimos en invadir con éxito Inglaterra. Eran unha mestura de indíxenas galos e viquingos invasores baixo o liderado de Roberto I (Gange Rolf), quen sitiou París e foille concedida a área de Normandía a cambio de defendela contra os ataques piratas mediante o tratado de Saint-Clair-sur-Epte no ano de 911.

Algunhas familias normandas, como a de Tancredo de Hauteville tiveron un importante papel nas Cruzadas.

Un descendente de Roberto, Guillerme, duque de Normandía, invadiu Inglaterra en 1066 e converteuse no Rei Guillerme I de Inglaterra. Normandía mantívose asociada con Inglaterra ata 1087, entre 1106 e 1144, e entre 1154 e 1204.

A batalla de Bouvines tivo lugar en 1214. Foi ocupada por forzas inglesas durante a Guerra dos Cen Anos entre 1346 e 1360 e novamente entre 1415 e 1450.

En 1942, durante a segunda guerra mundial, tivo lugar a batalla de Dieppe (Sena Marítimo), ataque das forzas aliadas (principalmente canadenses e británicas) aos ocupantes alemáns. A rexión foi máis tarde o escenario da batalla de Normandía ou operación Overlord, que tivo lugar na mañá do 6 de xuño de 1944, sendo as praias normandas a principal vía de entrada das tropas aliadas no III Reich, data tamén coñecida como o día D, o que abriu unha segunda fronte contra o exército nazi.

No 2004 con motivo de sesaxésimo aniversario do desembarco, o chanceler de Alemaña Gerhard Schröder visitou a rexión marcando un fito nas relacións franco-alemás.

Tanto Robert Wace como Orderico Vital son importantes escritores normandos da historia da provincia.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Outros artigos 
* Alta Normandía
* Baixa Normandía
* Ducado de Normandía
* Desembarco de Normandía

### Ligazóns externas 
* Saber máis de Normandía
Serra de Tramuntana

miniatura|dereita|250px|A serra de Tramuntana co Puig Major.
A **serra de Tramuntana** é un cordal montañoso que forma a beira noroccidental da illa de Mallorca, limitando as terras do interior co mesmo mar Mediterráneo. O seu pico máis elevado é o Puig Major cunha elevación de 1450 msnm.

A serra debe o seu nome a que protexe a illa de Mallorca do vento do mesmo nome, a *tramuntana* ou tramontana, o vento norte.

miniatura|dereita|Cabo de Formentor.

## Descrición xeral
A Tramuntana esténdese de punta a punta da illa desde a península de Andratx no extremo occidental sur  até o cabo de Formentor no confín noroccidental, ao longo de 90&nbsp;km de lonxitude. Dentro deste cordal poden diferenciarse varias serras menores, entre as que podemos sinalar a serra de Alfàbia, a serra de Son Torrella e a serra de Sant Vicenç, que en realidade se agrupan no centro, e fórmana as elevacións superiores.

O conxunto da cadea cobre algo máis de 1067 km², espallándose por 18 concellos.

## Xénese e tectónica
Historicamente o serra é unha prolongación do arco montañoso penibético, que, cinguido na actualidade á costa suroriental, chega até o cabo da Nao, desde onde se continúa pola illa de Eivisa e desde aí até Mallorca e a serra de Tramuntana. Os materiais básicos daquel arco son margas de xeso e calcarias procedentes do Secundario, e que se observan tamén nesta cadea setentrional da illa balear. Tectonicamente a Tramuntana presenta en conxunto un estilo alpino.

## Alturas
[miniatura|dereita|A Tramuntana desde as aforas de [Calvià.]]

A maioría das cimas apenas chegan aos 1000 metros. As máximas elevacións sitúanse na serra de Son Torrella, na que xunto o Puig Major, se ergue a segunda elevación da illa, o Puig de Nassanella con 1.345 m. No sur do cordal, o Galatzó con 1.026 m é a cima máis alta. No extremo norte -serra de Sant Viçenc - as alturas diminúen bastante, o pico de Cornavacas ten xusto 500 metros, mentres o Fumat só atinxe 354 m.

## Colector de augas
A serra de Tramuntana recolle as máis das chuvias que se aproximan a illa, e tamén as máis escasas nevadas, polo que é un colector de auga no que nacen os ríos, relativamente importantes, de Mallorca. Os de curso máis longo son os que flúen nas vertentes meridionais cara ao interior da illa. Entre todos eles destaca o Sant Miquel que ten as súas fontes precisamente no Puig Major e desauga na baía de Pollença. No curso alto construíronse os dous encoros principais da illa: Gorg Blau e Cúber. Outros ríos son moito máis curtos, como o Sant Jordi, o Rec, Barbará ou Sa Riera. Porén son os subministradores da auga que precisan moitas poboacións.

Os cursos de auga da vertente norte son de percorrido moito máis curto porque as ladeiras dese lado se desenvolven rapidamente cara ao mar. Na súa maioría son torrentes. O maior de todos é o torrente de Pareis, que desemboca na cala de Sa Calobra.

## Véxase tamén
### Ligazóns externas
* Serra de Tramuntana, Patrimonio Mundial UNESCO 2010, Paisaxe Cultural
Homo ergaster

O ***Homo ergaster*** foi unha especie homínida que viviu no leste e sur de África cun rango cronolóxico que se estendeu entre hai 1,9 e 1,4 millóns de anos.

O talle e as proporcións do *Homo ergaster* son máis semellantes ás do *Homo sapiens* ca ás dos australopitecos e primeiras especies do xénero Homo, chegando a alturas de 1,85 ou 1,9 m e unha capacidade cranial de entre 700 e 850 cc.

O exemplar máis completo podería ser o coñecido como Neno de Turkana pero hai moita discusión sobre se é *H. ergaster* ou *H. erectus*.

Os primeiros bifaces aparecen asociados aos *Homo ergaster*, habitante de espazos abertos das sabanas, comía regularmente carne de animais que obtiña por medio da caza ou da actividade preeira.
Anos do Sol

No legendarium de J. R. R. Tolkien, os **Anos do Sol** constitúen o derradeiro dos tres grades períodos temporais de Arda, o mundo no que se desenvolven a maioría dos acontecementos da súa mitoloxía. Os dous períodos anteriores son os Anos das Lámpadas e mais os Anos das Árbores.

## Características 
Os Anos do Sol comezan coa primeira saída do sol, que coincide co regreso dos elfos Noldor á Terra Media, e segundo a perspectiva mitolóxica de Tolkien, chegan até os nosos días: a Historia de Arda debe interpretarse en sentido ficticio como a historia da Terra. No contexto dos escritos de Tolkien, os Anos do Sol comezan contra a fin da Primeira Idade dos Fillos de Ilúvatar (590 anos antes desta rematar) e continúan ao longo da Segunda, Terceira e parte da Cuarta. Nunha carta escrita en 1958, Tolkien escribiu a seguinte nota ao pé, especulando el mesmo sobre que idade estariamos a vivir hoxe en día:

*"Eu imaxino que o oco [entre a Caída de Barad-dûr e os tempos modernos] é duns 6000 anos; quer dicir, agora estamos ao final da Quinta Idade, se as Idades tivesen a mesma duración que a Segunda e Terceira Idades. Mais eu coido que se teñen acelerado; e imaxino que en realidade estamos ao final da Sexta Idade, ou na Sétima."*

## Notas
Torrecerredo

O **Torrecerredo** ou **Torre de Cerredo** (en asturiano, *Torrecerréu*) é unha montaña española que con 2.648 metros sobre o nivel do mar constitúe o cume cimeiro dos Picos de Europa, da Cordilleira Cantábrica e máis do noroeste da Península Ibérica, e por suposto tanto de Asturias como da Comunidade de Castela e León.

## Situación 
O Torrecerredo ou Torre de Cerredo érguese no Macizo Central dos Picos de Europa ou macizo dos Urrieles, na divisoria das provincias de Asturias e León. O seu cume, cun desnivel de máis de 2.200 metros sobre do río Cares, permite unhas fermosas vistas do macizo occidental e dos leitos que verquen sobre da garganta do Cares.

## Ascensións 
O pico foi escalado por primeira vez por Aymar d'Arlot de Saint Saud, Paul Labrouche, Juan Suárez, de Espinama, e máis François Salles, de Gavarnie, o 30 de xuño de 1882.

A vía máis fácil de ascensión arrinca desde Jou de Cerredo e está catalogada como *Pouco Difícil Inferior*. No último tramo, duns 200 metros, ten unha aproximación sinxela, para a cal non é precisa nin material de escalada. As dúas rutas de aproximación máis empregadas parten desde os próximos refuxios de Jou de los Cabrones e da Vega de Urriellu.

## Véxase tamén
### Outros artigos 
* Picos de Europa
Astrud

**Astrud** é un grupo barcelonés de pop formado en 1995. Composto por Manolo Martínez (voz, guitarra e teclados) e Genís Segarra (teclados e programacións, tamén membro do dúo electrónico Hidrogenesse), conta nas súas cancións con letras irreverentes e ácidas.

## Historia 
Manolo e Genís coñecéronse en 1995 nun concerto do grupo británico Pulp en Barcelona, e desde ese momento comezaron a comporen xuntos. Desde os inicios espertaron interese en pequenos círculos independentes pola súa atrevida posta en escena baseada na provocación e o sentido do humor, e polas súas composicións musicais que abarcan desde o Pop ye-ye dos anos 1960, a canción francesa, a NewWave británica dos 80, o Brit-Pop dos 90 e a música independente española de finais do século XX e principios do XXI.

Logo de lanzar o seu primeiro EP en 1997 co selo Acuarela, pasáronse a Chewaka, un subselo da Multinacional Virgin co que editan o seu primeiro CD, *Mi Fracaso Personal*, en 1999, e o segundo, *Gran Fuerza*, no 2001.A súa contribución ó panorama musical español confórmanse de concertos marxinais (clocharistas), colaboracións, remesturas e proxectos paralelos ata chegar ó 2004, cando publican *Performance*, co selo Sinnamon, que apoiado no sinxelo "Todo nos parece una mierda" os sitúa no cumio do Pop independente español cuns seguidores fieis e unhas críticas positivas. O sinxelo foi utilizado como tema principal da serie chilena Transantiaguinos.

Como celebración dos 10 anos do grupo publicaron en 2006 un recompilatorio de Caras B e rarezas chamado *Algo Cambió. 1996-2005* que supón un repaso á vida do grupo. O seu último CD, *Tú no existes* foi publicado en maio de 2007.

## Discografía 
### Álbums 
* 1999: *Mi fracaso personal* (Chewaka)
* 2001: *Gran fuerza* (Chewaka)
* 2004: *Performance* (Sinnamon)
* 2006: *Algo Cambió. 1996-2005"* (Sinnamon)
* 2007: *Tu no existes* (Sinnamon)

### Sinxelos 
* 1997: *Astrud EP*
* 1998: *Astrud EP* (Edicións americana e xaponesa)
* 1999: *Esto debería acabarse aquí*
* 1999: *Bailando remezclas*
* 2000: *Cambio de idea EP - Extensión de gama*
* 2001: *Mentalismo*
* 2001: *Mírame a los ojos*
* 2002: *La boda*
* 2004: *Todo nos parece una mierda*

### Participación en recompilatorios 
* 1997: *Cosmosound:1*
* 1998: *Querido sordo 2*
* 1998: *B.S.O. Festival de cine de Gijón*
* 1998: *Lujo y Miseria*
* 2004: *Un mystique determinado. Canciones de Manolo y Genís para un vídeo de Carles Congost*
* 2006: *Recompilatorio Navideño de Jabalina* ("Son los Padres")
* 2006: *Lujo y Miseria. Edición 1900*

## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* Páxina oficial
Albert Pla

**Albert Pla**, nado en Sabadell o 22 de setembro de 1966, é un cantautor catalán que canta indistintamente en catalán e castelán. As súas cancións mostran unha particular visión da vida propia dunha personalidade extrema, ás veces con polémicos contidos, e en ocasións con certo toque infantil.

## Traxectoria 
Colaborou con Manolo Kabezabolo, Roberto Iniesta (Extremoduro), Fermin Muguruza (Kortatu, Negu Gorriak), Quimi Portet (El Último de la Fila), Kase.O (Doble V) e Quico Pi de la Serra, entre outros. En máis dunha ocasión participou en homenaxes a Pau Riba e Jaume Sisa. Colaborou con Estopa no álbum "Estopa X Anniversarivm", na canción "Joaquín el necio".

Canda Muchachito (Muchachito Bombo Infierno), El Canijo de Jerez (Los Delinqüentes), Lichis (La Cabra Mecánica) e Tomasito, formou o grupo La Pandilla Voladora. Fixo unha xira, ademais de gravar o sinxelo "Del deporte también se sale".

A súa canción "Sufre como yo" forma parte da banda sonora da película *Carne trémula* (1997), de Pedro Almodóvar.

### Cinema e teatro 
Traballou en producións cinematográficas como *Airbag*, de Juanma Bajo Ulloa; *A los que aman*, de Isabel Coixet; e *Honor de caballería*, de Albert Serra. Tamén foi o protagonista da obra teatral *Caracuero* de Helmut Krausser, con máis de 150 representacións. En decembro de 2009 protagonizou a obra teatral "Llits" (Camas), no papel do acróbata Lectus.

## Polémicas 
Algunhas das súas cancións, como "La dejo o no la dejo" (en que dubida se seguir coa moza ou delatala á policía pola pertenza desta a unha banda terrorista) ou "Carta al rey Melchor", foron obxecto de polémica. Estiveron a piques de non seren publicadas. No caso da segunda, chamada orixinalmente "Carta al rey", houbo que modificar o título.

En outubro de 2013 manifestou que "sempre lle dera noxo ser español", e mostrou o seu apoio á independencia de Cataluña. Tras esas declaracións, foi suspendido un concerto que tiña previsto dar en Xixón.

## Discografía 
[miniatura|dereita|260px|Concerto en Bueu, con [Diego Cortés e Tino di Geraldo]]

* *Ho sento molt* (PDI 1989)
* ''Aquí s'acaba el que es donava* (PDI 1990)
* *Una MM... lligada amb un cordill'' (2 CD's - PDI 1991)
* *No sólo de rumba vive el hombre* (BMG Ariola 1992)
* *Supone Fonollosa* (BMG Ariola 1995) 
* *Veintegenarios en Alburquerque* (BMG Ariola 1997)
* *Anem al llit* (BMG Ariola 2002)
* ''Cançons d'amor i droga'' (2 CD's - BMG Ariola 2003)
* *Vida y milagros* (CD + DVD en directo - BMG Ariola 2006)
* *La diferencia* (El Volcán 2008)
* *Concert a París* (falso directo con Joan Miquel Oliver, 2010)
* *Somiatruites* (con Pascal Comelade, 2011)
* *Miedo* (2018)

## Obra
* *España de mierda* (novela). Roca Editorial, 2015
* *España en guerra* (novela). Desacorde Ediciones, 2020

## Notas 
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* Web oficial de Albert Pla
* 1997 Biografía, letras, entrevista  
* + 1997 
* Entrevista 1999 
* Entrevista 2002 
* 2006 El malo de la película 
* Concerto de presentación do seu último disco
Patti Smith

**Patricia Lee Smith**, nada en Chicago (Illinois) o 30 de decembro de 1946, é unha cantautora e poeta estadounidense, máis coñecida como **Patti Smith**.

## Traxectoria 
Definida como a madriña do punk, Patti Smith inventou unha nova definición do feminino: nas súas cancións, na súa poesía, proxectouse como lesbiana, andróxina, home, mártir, Deus-Muller.

En 1955, o mesmo ano no que nacía o rock and roll, a cantautora trasladouse a Nova Jersey. Súa nai era testemuña de Xehová, e seu pai ateo, un feito que a marcou profundamente, dándolle unha dobre visión de Deus, unha visión que percorre todo o seu traballo. Apaixonada pola vida e pola obra de Arthur Rimbaud e Jean Genet, en 1967 mudou a Nova York, onde coñeceu o pintor Robert Mapplethorpe, con quen viviu durante un tempo. Anos máis tarde, a cantautora trasladouse a París coa súa irmá, onde traballou nas rúas como *performance artist*. Durante os anos setenta foi abrindo camiño no mundo do teatro e da *poesía underground* mentres lles abría o pano a bandas como *The New York Dolls*, escribía cancións para *Blue Oyester Cult*, ou publicaba os seus primeiros poemas nun festival en honor a Rimbaud.

En 1975 e coa colaboración de John Cale, Patti Smith gravou o seu primeiro disco, *Horses*, un disco cuxa portada a constituía unha foto feita por Mapplethorpe, na que Smith non era nin home nin muller. Un ano despois aparecía o seu segundo traballo, *Radio Ethiopia*, no que mesturaba a linguaxe relixiosa co rock and roll e no que Genet era a súa máxima inspiración. Máis tarde virían *Easter* (1978) e *Wave* (1979).

Ata 1996 Smith estivo recluída en Detroit. Casada con Fred “Sonic” Smith, con quen tivo dous fillos, a cantautora decidiu editar en 1988 un disco dunha soa tirada, *Dream of Live*, ao que seguirían *Gone Again* en 1996, editado logo da morte do seu home; *Peace and Noise* en 1997; *Gung Ho* no 2000; *Trampin*' no 2004; e *Twelve* no 2007.

## Discografía 
### Álbums 
### Recompilatorios 
* *The Patti Smith Masters* (1996).
* *Land (1975-2002)* (2002).

## Obra 
* *Seventh Heaven* (1972). Poesía.
* *Witt* (1973). Poesía.
* *Woolgathering* (1992). Poesía.
* *Babel*. Poesía. Ed. Anagrama, 1996.
* *The Coral Sea* (1996). Poesía.
* *Strange Messenger*, exposición de arte publicada como libro no 2003.
* *Auguries of Innocence* (2005). Poesía.

## Filmografía 
* *Patti Smith. Dream of life* https://web.archive.org/web/20071216084420/http://www.dreamoflifethemovie.com/. Documental sobre a artista dirixido por Steven Sebring, quen filmou a artista durante once anos, desde 1996 a 2007.

## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* Páxina Web oficial (en inglés)
* Patti Smith at MySpace
* Patti Smith at Allmusic
* Patti Smith at Internet Movie Database
-1749

## Acontecementos 
* Comeza en Babilonia o reinado de Samsu-iluna (até -1712), que sucede a seu pai Hammurabi, morto o ano anterior.

## Nacementos 
*

## Mortes 
*

## Véxase tamén 
Historia ano a ano
-1712

## Acontecementos 
* Fin do reinado de Samsu-iluma en Babilonia (iniciado en -1749).

## Nacementos 
*

## Mortes 
*

## Véxase tamén 
Historia ano a ano
-1711

## Acontecementos 
* Iníciase en Babilonia o reinado de Abi-eshuh (até -1684), sucedendo a Samsu-iluna.

## Nacementos 
*

## Mortes 
*

## Véxase tamén 
Historia ano a ano