Lista dos duques de Baviera

miniatura|dereita|Escudo de armas de Baviera
Na seguinte listaxe recóllense, por orde cronolóxica, os soberanos que tivo Baviera ao correr da historia:

## Duques de Baviera 
### Baviera unida, 555-1253 
#### Dinastía Axilolfinga 548-788 
En torno ao ano 555, os reis merovinxios puxeron a rexión raiana baixo a administración dun duque, que actuaba como gobernador, de xeito que, aínda que Baviera pertencía ao territorio merovinxio, non pertenceu a ningún dos tres reinos merovinxios (Austrasia, Neustria e Borgoña).

* Garibaldo I, 548- 591.
* Tasilón I, 591-610.
* Garibaldo II, 610-630.

Á morte de Garibaldo II seguiron unha serie de rexentes máis ben descoñecidos que gobernaron sobre 50 anos. Os máis probábeis son:

* Fara I, 630-640.
* Teodón I, 640-680.
* Lamberto I, 680.

No 680 dáse inicio á historia coñecida de Baviera con Teodón II:

* Teodón II, 680-716.
* Teodeberto I, 702-719.
* Teodebaldo, 711-719.
* Tasilón II, 716-719.
* Grimoaldo I, 716-719 e 725.
* Huberto I, 725-737.
* Odilón I, 737-748 - Grifón, 748 (usurpador).
* Tasilón III, 748-788. Deposto.
* Teodón e Teoberto, fillos de Tasilón III, enclaustrados.

#### Dinastía Carolinxia, 788-911 
Os reis carolinxios dos francos asumiron o control do territorio. O emperador Lois *o Piadoso* dividiu partes do imperio entre os seus fillos, como reis subordinados, co que Baviera pasou a ser un reino dentro do imperio ou do reino franco oriental.

* Carlomagno, 788-814 (Xeroldo, duque subordinado 794-799).
* Lois *o Piadoso*, 814-815 (m. 840)

Lois investiu ao seu fillo Lotario no reino de Baviera en 815:

* Lotario I, 815-817

En 817, Lotario foi coroado co-emperador por primeira vez, e o imperio foi redividido. Ao seu irmán Lois asignóuselle o reino de Baviera:
* Lois o Xermánico, 817 - 843/(876)
Lois *o Xermánico* foi rei de toda a parte oriental do imperio en 843. En 864 outorgou o control de Baviera (como *subregulus*) ao seu fillo Carlomán, e morreu en 876.

* Carlomán, 864 - 880.
* Lois o Mozo, 880 - 882.
* Carlos o Gordo, 882 - 887. Deposto.
* Arnulfo de Carintia, 887 - 899. Fillo bastardo de Carlomán, rebelouse contra o emperador Carlos III e foi elixido na parte oriental do imperio.
* Lois o Neno, 899 - 911.

#### Dinastía Luitpoldinga, 921-947 
Luitpoldo de Baviera, o fundador da súa dinastía, non foi duque de Baviera, senón margrave de Carintia, en época de Lois *o Neno*.

:* *Luitpold* Margrave de Baviera (morto en 907).
* Arnulfo o Malo proclamouse duque de Baviera a partir de 907 aproveitando a conxuntura provocada polas correrías maxiares. Elixido rei rival a Henrique *o Paxareiro* en 919, foi sometido e recoñecido como duque en 921. Morreu en 937.
* Everardo 937-938. Deposto.
* Bertoldo 938-947. Fillo de Luitpoldo de Baviera.

#### Baviera baixo os Reis de Alemaña, 947-1070 
Neste período, os reis de Francia Oriental (Germania) transferiron o territorio bávaro a diferentes mans, incluíndose os propios reis, non permitindo a sucesión de liñaxes familiares.

Á morte do duque Bertoldo, o rei Odón I outorgou o ducado ao seu irmán Henrique (que pola súa vez era xenro do duque Arnulfo)

200px|dereita|miniatura|Henrique II ***o Enredante***
* Henrique I, duque de Baviera 947-955 *Dinastía Saxoa*.
* Henrique II *o Enredante* 955-976, primeira vez. Deposto. *Dinastía Saxoa*.
* Odón I 976-982, e tamén duque de Suabia (973–982). *Dinastía Saxoa*.
* Henrique III 983-985. Fillo do duque Bertoldo. *Dinastía Luitpoldinga*. Henrique III cambiou Baviera por Carintia, e Henrique II recibiu Baviera de novo.
* Henrique II *o Enredante* 985-995, segunda vez. *Dinastía Saxoa*.
* Henrique IV 995-1004. Tamén rei de Alemaña (1002-1024), e emperador desde 1014. *Dinastía Saxoa*.
* Henrique V 1004-1009, 1017-1026. Conde de Luxemburgo (998-1026).p Cuñado do emperador Henrique II, quen exerceu control directo sobre o ducado entre 1009-1017. *Dinastía de Luxemburgo*.
* Henrique VI o Negro 1026-1042, Rei de Alemaña (1039-1056), emperador desde 1046. *Dinastía Salia*.
* Henrique VII 1042-1047. Conde de Luxemburgo (1026-1047). Sobriño de Henrique V. *Dinastía de Luxemburgo*.
* Conrado I (Cuno) 1049-1053. Deposto. *Ezzonen*.
* Henrique VIII 1053-1054 (menor de idade), primeira vez. Rei de Alemaña (1053-1105), emperador desde 1084. *Dinastía Salia*
* Conrado II 1054-1055 (menor de idade) *Dinastía Salia*
* Henrique VIII, 1055-1061 (menor de idade), segunda vez.
* Odón II 1061-1070. *Northeim*. En 1061, Agnes de Poitou, nai e rexente do emperador Henrique IV, outorgoulle o ducado de Baviera.

#### Baviera cos Güelfos e os *Babenberg*, 1070-1180 
En 1070, o rei Henrique IV depuxo ao duque Odón, investindo o ducado a Güelfo I, da rama máis antiga da Casa de Este (dinastía güelfa). 
miniatura|250px
* Güelfo I 1070-1077, 1096-1101 *dinastía güelfa*. Nas vicisitudes da Querela das Investiduras, foi desposuído do seu ducado, que pasou a ser administrado pola coroa alemá.
* Güelfo II 1101-1120 *Güelfo*
* Henrique IX 1120-1126 *Güelfo*, abdicou.
* Henrique X *o Soberbio* 1126-1139 *Güelfo*, tamén duque de Saxonia (1137-1139). Dado que morreu loitando contra o Rei de romanos Conrado III, e o seu fillo Henrique era menor de idade, o rei Conrado garantiu o ducado de Baviera aos Margraves de Austria da dinastía Babenberg.
* Leopoldo 1139-1141 *Babenberg*
* Henrique XI *Jasomirgott* 1143-1156 *Babenberg*. Irmán de Leopoldo.

Cando Frederico I chegou a ser electo Rei de romanos, restaurou o ducado de Baviera aos Güelfos, isto es, a Henrique o León, fillo de Henrique o Soberbio.

* Henrique XII *o León* 1156-1180 *Güelfo*, tamén duque de Saxonia (1142–1180). Destituído.

#### Dinastía Wittelsbach 1180-1253 
En 1180, o emperador Frederico I desposuíu a Henrique XII *o León* dos seus ducados e investiu Baviera a Odón da Casa de Wittelsbach. Malia ser Odón I de Wittelsbach o terceiro duque de Baviera con ese nome, o seu ordinal é Odón I por ser o fundador da nova dinastía.

* Odón I 1180-1183.
* Lois I 1183-1231 – Obtivo o Condado Palatino do Rin en 1214. 
* Odón II 1231-1253.

### Divisións de Baviera, 1255-1505 
#### Primeira división, 1255-1340 
Tras a morte de Odón II, en 1255, Baviera foi dividida entre os seus fillos. Henrique chegou a ser Duque de Baixa Baviera, e Lois de Alta Baviera.

**Duques de Baixa Baviera**

**Duques de Alta Baviera**

* Henrique XIII 1253–1290, fillo de Odón II.
* Co-duques:
** Lois III 1290–1296, fillo de Henrique XIII.
** Estevo I 1290–1309, fillo de Henrique XIII.
*** Odón IV 1309–1334, fillo de Estevo I.
*** Henrique XIV 1309–1339, fillo de Estevo I.
** Odón III 1290–1312 (Rei pretendente de Hungría 1305-7), fillo de Henrique XIII.&nbsp;
*** Henrique XV 1312–1333, fillo de Odón III.
* Xoán I 1339–1340, fillo de Henrique XIV.
* Lois IV 1340-1341.

* Lois II 1253–1294, fillo de Odón II (tamén Conde Palatino do Rin).
* Co-duques, fillos de Lois II:
** Rodolfo I 1294–1317 (tamén Conde Palatino do Rin). 
** Lois IV 1301–1349 (tamén Conde Palatino do Rin, 1319–1329).&nbsp;

Os duques de Alta Baviera tamén foron Condes Palatinos do Rin. En 1329, o emperador e duque Lois IV renunciou ao Palatinado e un anaco de Baviera, que pasou a denominarse Alto Palatinado (*Oberpfalz*), aos fillos de Rodolfo I, que formarían a Rama Palatinata da familia Wittelsbach. O Alto Palatinado reuniríase con Baviera en 1623, e o resto do Palatinado en 1777.

#### Reunión, 1341-1349 
* Lois IV 1341-1347.
* Co-duques 1347-1349, fillos de Lois IV:
** Lois V.
** Estevo II.
** Lois VI *o Romano*.
** Guillerme I.
** Alberte I.
** Odón V.

#### Segunda división, 1349-1505 
En 1349, os seis fillos do emperador Lois IV dividiron Baviera en Alta e Baixa, ás que seguiron máis reparticións e agrupacións.

**Duques de Baixa Baviera** 

**Duques de Alta Baviera**

* Co-duques, fillos de Lois IV:
** Estevo II 1349–1353.
** Guillerme I 1349–1353.
** Alberte I 1349–1353.
En 1353, Baixa Baviera foi dividida en Baviera-Landshut e Baviera-Straubing.

* Co-duques, fillos de Lois IV:
** Lois V 1349–1361 (Margrave de Brandeburgo 1323–1351 e Conde de Tirol 1342–1361).
** Lois VI *o Romano* 1349–1351 (Margrave de Brandeburgo, 1351-1365).
** Odón V 1349–1351 (Margrave de Brandeburgo, 1351-1373).
* Meinhard 1361–1363, fillo de Lois V (e Conde de Tirol).
En 1363, os territorios de Alta Baviera reuníronse con Baviera-Landshut.

**Duques de Baviera-Landshut**
**Duques de Baviera-Straubing**  (Condes de Holanda e Zelandia desde 1354, e de Hainaut desde 1356 ata 1432)

* Estevo II 1353–1375.

* Co-duques:
** Guillerme I 1353–1389.
** Alberte I 1353–1404.

**Duques de Baviera-Landshut**
**Duques de Baviera-Straubing**

* Estevo II 1353–1375; xunto con
** Odón V 1373–1379, fillo de Lois IV 
* Co-duques, fillos de Estevo II:
** Xoán II 1375–1392.
** Frederico 1375–1392.
** Estevo III 1375–1392.
En 1392 Baviera-Landshut foi partida en tres ducados: Baviera-Múnic, unha reducida Baviera-Landshut e Baviera-Ingolstadt.

* Co-duques:
** Guillerme I 1353–1389.
** Alberte I 1353–1404.
:** Alberte II 1389–1397, fillo de Alberte I.
* Guillerme II 1404–1417, fillo de Alberte I.
* Xoán III 1418–1425, fillo de Alberte I.
Baviera-Straubing foi repartido entre os outros ducados bávaros en 1429.

**Duques de Baviera-Múnic**
**Duques de Baviera-Landshut**
**Duques de Baviera-Ingolstadt**

* Xoán II 1392–1397.
* Co-duques, fillos de Xoán II:
** Guillerme III 1397–1435.
** Ernesto 1397–1438.

* Frederico 1392–1393.
* Henrique XVI 1393–1450.

* Estevo III 1392–1413.
* Lois VII 1413–1443. Deposto.

**Duques de Baviera-Múnic**
**Duque de Baviera-Landshut**
**Duques de Baviera-Ingolstadt**

* Co-duques:
** Guillerme III 1397–1435.
** Ernesto 1397–1438.
* Alberte III 1438–1460, fillo de Ernesto.
* Co-duques, fillos de Alberte III:
** Xoán IV 1460–1463.
** Sexismundo 1460–1467.
** Alberte IV *o Sabio* 1463–1467.
Baviera-Múnic foi partida entre unha máis pequena Baviera-Múnic e Baviera-Dachau en 1467

* Henrique XVI *o Rico* 1393–1450

* Lois VII 1413–1443. Deposto.
* Lois VIII 1443–1445
Baviera-Ingolstadt foi anexionada por Baviera-Landshut en 1447.

**Duques de Baviera-Landshut**

* Henrique XVI *o Rico* 1393–1450.
* Lois IX *o Rico* 1450–1479, fillo de Henrique XVI
* Xurxo *o Rico* 1479–1503
Baviera-Landshut foi anexionada por Baviera-Múnic en 1505, tras unha guerra de sucesión.

**Duque de Baviera-Múnic**
**Duque de Baviera-Dachau**

* Alberte IV *o Sabio* 1467–1508.

* Sexismundo 1467–1501.
Baviera-Dachau reuniuse con Baviera-Múnic en 1501.

**Duque de Baviera-Múnic**

* Alberte IV *o Sabio* 1467–1508 (Duque de toda Baviera desde 1505).

### Duques de Baviera unida, 1505-1623 
* Alberte IV "o Sabio" 1505 - 1508. Duque de Baviera-Múnic. Reuniu os territorios bávaros tras unha guerra de sucesión en Landshut (1503-1505).
* Guillerme IV 1508 - 1550 xunto con 
:* Lois X 1516 - 1545
* Alberte V 1550 - 1579
* Guillerme V 1579 - 1597 Abdicou.
* Maximiliano I 1597 - 1623

## Electores de Baviera, 1623-1805 
* Maximiliano I 1623-1651 foi aliado do Emperador Fernando II na Guerra dos Trinta Anos. Cando o Elector Palatino, Frederico V, da rama maior dos Wittelsbach, foi deposto por se enfrontar ao emperador, Maximiliano I obtivo a dignidade electoral en 1623, cun anaco do Palatinado (*Oberpfalz*). En 1648, o herdeiro de Frederico V foi restaurado en parte do seu territorio co título electoral, pero Maximiliano retivo o seu novo electorado para os seus descendentes.
* Fernando María 1651-1679
* Maximiliano II 1679-1706; 1714-1726. Ao se enfrontar ao Emperador con motivo da Guerra de Sucesión Española, foi deposto do seu Electorado en 1706, pero foille retornado en 1714 pola Paz de Baden.
* Carlos Alberte 1726-1745. Emperador electo en 1742 (como Carlos VII), os austríacos ocuparon Baviera entre 1742-1744.
* Maximiliano III 1745-1777. Ao morrer sen descendencia, a súa herdanza pasou á rama Palatina, reunindo as dúas áreas territoriais da Casa de Wittelsbach, e fusionando as dúas dignidades electorais nunha soa.
* Carlos Teodoro 1777-1799. Ao morrer sen descendencia, a súa herdanza pasou á rama colateral Palatina-Zweibrücken-Birkenfeld.
* Maximiliano IV 1799-1805

## Reis de Baviera, 1805-1918 
**Casa Wittelsbach**
* Maximiliano I 1806-1825. Adoptou a intitulación de *rei* o 1 de xaneiro de 1806.
* Lois I 1825-1848
* Maximiliano II 1848-1864
* Lois II 1864-1886. En 1871, Baviera formou parte do *Reich* alemán. Foi incapacitado en 1886, e morreu días despois. 
* Odón 1886-1913. Declarado enfermo mental e incapacitado desde 1875, todo o seu reinado foi exercido polos rexentes, o seu tío e o seu curmán, ata que foi deposto e morreu en 1916.
** *Príncipe Leopoldo de Baviera, Rexente* 1886-1912
** *Príncipe Lois de Baviera, Rexente* 1912-1913
* Lois III 1913-1918. Rexente en 1912-1913. Abdicou tras as revolucións en Alemaña ao final da primeira guerra mundial, e Baviera converteuse na República Soviética de Baviera.

## Ligazóns externas 
* Dinastía axilofinga: *Die Genealogie der Franken und Frankreichs* 
* Casa de Wittelsbach 

## Véxase tamén 
### Outros artigos 
* Primeiro ducado de Baviera.
* Ducado de Baviera.