Newcastle upon Tyne

**Newcastle upon Tyne**, coñecida habitualmente como **Newcastle**, é unha cidade de Inglaterra, do distrito de Tyne e Wear, na rexión de North East England.

A cidade é a vixésima máis poboada de Inglaterra, e a aglomeración de Tyneside, da que forma parte Newcastle, é a sexta aglomeración urbana máis poboada do Reino Unido.

## Historia 
### Período Romano 
Newcastle ten as súas orixes en época romana (século II), cando sobre un promontorio da beira esquerda do Tyne foi levantado un forte (*Pons Aelius*) que vixiaba unha ponte que salvaba o río. O forte, que formaba parte do *muro de Adriano*, tomou o nome familiar do propio emperador. A poboación de Pons Aelius para esta época estímase nuns 2.000 habitantes. O muro de Adriano aínda é visible en varias zonas de Newcastle; en particular, ao longo da West Road. 
 
miniatura|esquerda|O Castelo. 
O Castelo Novo (*New Castle* en inglés), que deu nome á cidade, foi construído polos normandos en 1080 sobre o soar do forte romano. Aínda se pode ver a súa torre da homenaxe e a porta principal.

Ao longo da Idade Media, Newcastle foi a fortaleza máis setentrional de Inglaterra. No século XIII, ante os constantes ataques escoceses, a cidade rodeouse dunha muralla de pedra de máis de 7 m de altura. Derrubada ao longo do século XIX, dela hoxe só quedan algúns vestixios.

En 1174, o rei de Escocia Guillerme I foi encarcerado en Newcastle. Ao longo do século XIV, en tres ocasións, a cidade logrou defenderse con éxito dos ataques escoceses. En 1400, Henrique IV creou o condado incorporado (*county corporate*) de Newcastle.

En dúas ocasións, durante o século XVII, os exércitos escoceses invadiron e ocuparon a cidade: en 1640 durante a Guerra dos Bispos e en 1644 durante a Guerra Civil Inglesa (logo dun cerco de tres meses).

## Xeografía 
Newcastle está situada no nordés de Inglaterra, no distrito metropolitano de Tyne and Wear. A cidade está situada na beira norte do río Tyne a unha latitude de 54.974° N e unha lonxitude de 1.614° W.

O chan debaixo da cidade está formada por estratos do Carbonífero.

## Demografía 
Newcastle é a cidade máis poboada da rexión, seguida de Sunderland. Recibe a honra de ser o símbolo urbano de Northumberland.

## Economía 
Newcastle xogou un papel importante durante a Revolución Industrial do século XIX, e foi un importante centro para a minería do carbón e a fabricación. As industria pesada en Newcastle descendeu na segunda metade do século XX. A cidade é hoxe recoñecida por compromiso coas cuestións ambientais, cun programa previsto para o Newcastle para converterse en "a primeira cidade neutral de carbono".

## Infraestruturas 
miniatura|Central Station.

Hai un metro que conecta con outras cidades da rexión, como Gateshead, Sunderland, North Shields, South Shields e Tynemouth. O ferrocarril é subterráneo no centro da cidade. Tamén se pode usar o Metro para viaxar ao Aeroporto de Newcastle.

A cidade ten unha estación de ferrocarril (Central Station) que é parte da rede nacional de ferrocarrís. Cada día hai varios trens que viaxan directamente entre Newcastle e Londres (Kings Cros).

Desde o aeroporto de Newcastle pódese coller o wifi, que tarda 22 minutos en chegar ata o centro de Newcastle ou 55 minutos ata o centro de Sunderland.

## Educación 
Sitúanse en Newcastle a Universidade de Northumbria e a de Newcastle upon Tyne.

## Cultura 
miniatura|Theatre Royal. 
As cores da cidade son o negro e o branco. É o centro do dialecto *Geordie*, unha forma de pronunciar e falar peculiar a Northumbria e diferente do resto de Inglaterra.

### Arquitectura e urbanismo 
O Millenium Bridge é unha de moitas pontes que cruzan o Tyne cara a Gateshead. A cidade ten unha catedral, a de St Nicholas. O teatro principal da cidade é Theatre Royal que data de 1837.

### Deportes 
Newcastle é o fogar do equipo de fútbol Newcastle United Football Club.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* Sitio web oficial