Cirurxián

[miniatura|300px|**Cirurxián**s traballando no [quirófano.]]
En medicina, un **cirurxián**, feminino **cirurxiá**, é un especialista en cirurxía. É dicir un médico que é capaz de previr, diagnosticar e curar enfermidades exercendo a cirurxía.
 
A cirurxía é unha ampla categoría de tratamentos médicos invasivos que implican a abertura dun corpo, humano ou animal, para extraer un órgano enfermo ou para reparar algunha ruptura.

Os cirurxiáns poden ser médicos, dentistas ou veterinarios.

## Historia 
Na Idade Media a medicina era practicada por diversos personaxes, un dos cales era *cirurxián-barbeiro*, o que brindaba, entre outras funcións, asistencia médica aos soldados feridos. Era, efectivamente, un barbeiro, pero ademais ofrecía a súa asistencia principalmente nas amputacións.

Existen dúas obras que, se ben son novelas históricas, ilustran o desenvolvemento da cirurxía e a anestesioloxía nos seus primeiros tempos (séculos XIX e principios do XX), chamadas *O triunfo da cirurxía* e *O século da cirurxía*, de Jürgen Thorwald.

Antes do descubrimento da anestesia e a asepsia, a cirurxía era un procedemento traumático e de último recurso, cunha taxa de morte altísima e reservado case exclusivamente aos procedementos de amputación.

Co descubrimento destas, a finais do século XIX, a cirurxía converteuse nun complicado coñecemento que exixiu a cualificación profesional en medicina.

## Formación 
Actualmente en España o cirurxián debe ter o título de doutor en Medicina e Cirurxía e realizar polo menos unha especialización en cirurxía xeral (entre 4 e 5 anos, ademais da formación básica en medicina). Existe a posibilidade de que logo realice subespecializacións tales como:

* Cirurxía plástica: cirurxía reconstrutiva e cirurxía estética
* Cirurxía gastrointestinal
* Cirurxía de mamas 
* Cirurxía oncolóxica
* Cirurxía de cabeza e colo
* Cirurxía cardíaca 
* Cirurxía torácica
* Cirurxía vascular periférica
* Neurocirurxía
* Cirurxía ortopédica e traumatoloxía
* Uroloxía
* Cirurxía de transplantes
* Cirurxía pediátrica
* Cirurxía endócrina

## Cirurxiáns pioneiros 
* Abul-Qasim Khakaf ibn al Abbas al Zahravi (médico hispano-árabe, máis coñecido como Abulcasis en occidente, considerado o pai da cirurxía moderna).
* Sushruta (o primeiro do que está documentada unha operación de rinoplastia).
* Charles Kelman (inventor da facoemulsificación, técnica moderna para a cirurxía das cataratas).
* William Stewart Halsted (iniciador das modernas residencias para o adestramento cirúrxicas nos Estados Unidos e pioneiro en moitos campos).
* Alfred Blalock (primeiro que, nos tempos modernos, fixo con éxito unha operación a corazón aberto, en 1944).
* Christiaan Barnard (cirurxián cardíaco surafricano que realizou o primeiro transplante de corazón).
* John Hunter (escocés, considerando como o pai da cirurxía moderna, que fixo centos de diseccións).
* Sir Victor Horsley (neurocirurxián).
* Lars Leksell (neurosurgery, inventor of radiosurgery)
* Joseph Lister (descubridor da sepsis cirúrxica. A bacteria ''Listeria monocytogenes e a listerina chámanse así na súa honra).
* Harvey Cushing (pioneiro, e considerado por moitos como o pai da neurocirurxía moderna).
* Valeri Shumakov (pioneiro dos implantes de órganos artificiais).
* Gazi Yasargil (neurocirurxián turco fundador da microneurocirurxía).
* Rene Favaloro (primeiro cirurxián que fixo un bypass nas arterias coronarias). 
* Michael R. Harrison (pioneiro da cirurxía fetal).
* Fidel Pagés (pioneiro da anestesia epidural).

## Notas 
## Véxase tamén 
### Outros artigos 
* Historia da medicina
* Medicina
* Organización Médica Colegial de España
* Traumatoloxía