Patriarcado de Cilicia

O **patriarcado de Cilicia dos armenios** (en latín, *Patriarchatus Ciliciae Armenorum*) é a sé do primado da Igrexa católica armenia, en comuñón co papa. Foi constituído por Bieito XIV o 26 de novembro de 1742 e dende 2021 está ocupado polo patriarca .
## Historia 
A Igrexa apostólica armenia xurdira coa ruptura entre as igrexas cristiás posterior ao concilio de Calcedonia no século V. Isto mantívose así até que en 1195 a igrexa do reino armenio de Cilicia entrou en comuñón coa Igrexa católica, o que durou até a conquista de Cilicia polos mamelucos en 1375.

A unión foi posteriormente restabelecida durante o Concilio de Florencia en 1439, mediante o decreto *Exultate Deo* do 22 de novembro, pero non tivo ningún efecto práctico até 1740, cando Abraham Bedros Ardzivian, quen previamente se convertera ao catolicismo, foi nomeado **Patriarca de Cilicia** (ou **Sis**).

A sé do patriarcado, malia conservar o seu nome, foi movida a Beirut (Líbano), tendo xurisdición sobre os católicos armenios nas provincias meridionais do Imperio Otomán, quedando as setentrionais baixo xurisdición do vigairo apostólico latino de Istanbul. Posteriormente, en 1866, a sé patriarcal foi unida á arquieparquía de Istnbul, adquirindo o Patriarca xurisdición sobre toda a Igrexa católica armenia. En 1928 a sé patriarcal foi movida novamente a Beirut.

## Territorio 
O patriarcado ten xurisdición ordinaria sobre todos os fieis católicos armenios sen importar onde vivan. A sé do patriarcado atópase en Bzoummar, no Líbano. A arquieparquía de Beirut é a sé propia do patriarca.

Ademais, dependen directamente do patriarcado de Cilicia os exarcados patriarcais de Damasco e Xerusalén e Amán.

O patriarca de Cilicia é membro de dereito do Consello dos Patriarcas Católicos de Oriente.

## Lista de Patriarcas de Cilicia 
* Abraham Pedro I Arçiwean (26 de novembro de 1742 - 1 de outubro de 1749, finado)
* Xacobe Pedro II Yovsepean (23 de setembro de 1750 - 9 de xuño de 1753, finado)
* Miguel Pedro III Gasparean (22 de xullo de 1754 - 28 de novembro de 1780, finado)
* Basilio Pedro IV Awgatean (25 de xuño de 1781 - 6 de febreiro de 1788, finado)
* Gregorio Pedro V Kiwbelean (15 de setembro de 1788 - 17 de xuño de 1812, finado)
* Gregorio Pedro VI Cheranean (19 de decembro de 1814 - 22 de setembro de 1840, finado)
* Xacobe Pedro VII Holasean (27 de xaneiro de 1842 - 6 de febreiro de 1843, finado)
* Gregorio Pedro VIII Ter Astowaçatowrean (25 de xaneiro de 1844 - 9 de xaneiro de 1866, finado)
* Antón Pedro IX Hasownean (12 de xullo de 1867 - xuño de 1881, renuncia)
* Estevo Pedro X Azarean (4 de agosto de 1881 - 1 de maio de 1899, finado)
* Paulo Pedro XI Emmanowelean (14 de decembro de 1899 - 18 de abril de 1904, finado)
* Paulo Pedro XII Sappaghean (14 de novembro de 1904 - abril de 1910, renuncia)
* Paulo Pedro XIII Terzean (27 de novembro de 1911 - 31 de maio de 1931, renuncia)
* Avedis Pedro XIV Arpiarean (16 de outubro de 1931 - 26 de outubro de 1937, finado)
* Gregorio Pedro XV Agagianian (13 de decembro de 1937 - 25 de agosto de 1962, renuncia)
* Ignacio Pedro XVI Patanean (15 de novembro de 1962 - 22 de abril de 1976, retirado)
* Hmayeak Pedro XVII Ketikean (3 de xullo de 1976 - 30 de maio de 1982, retirado)
* Xoán Pedro XVIII Gasparean (7 de agosto de 1982 - 28 de novembro de 1998, retirado)
* Narsés Pedro XIX Tarmowni (13 de outubro de 1999 - 25 de xuño de 2015, finado)
* Gregorio Pedro XX Kaproyean (24 de xullo de 2015 - 25 de maio de 2021, finado)
* Rafael Pedro XXI Minasyan (dende o 23 de setembro de 2021)

## Véxase tamén 
### Outros artigos 
* Igrexa católica armenia
* Catolicosado de Cilicia e Igrexa apostólica armenia

### Ligazóns externas 
* Armenian Catholic Church,