Medio dólar do Tricentenario de Connecticut

O **medio dólar do Tricentenario de Connecticut** é unha moeda estadounidense de prata con ese valor facial emitida en 1935 pola Casa da Moeda dos Estados Unidos e cuñada na Ceca de Filadelfia, para conmemorar ou 300 aniversario da fundación da Colonia de Connecticut en 1635.

O deseño de Henry Kreis para esta moeda representa no seu reverso o *Charter Oak* (“O carballo da Carta”), onde a lenda di que se agochou a carta constituínte de Connecticut para evitar que fose confiscada polo gobernador xeral inglés. No anverso aparece unha aguia, do mesmo xeito que noutras moitas moedas estadounidenses. Este deseño de Kreis foi gabado xeralmente polos autores numismáticos.

A Comisión do Tricentenario de Connecticut quería que se emitise unha moeda de medio dólar e que os beneficios da súa venda se destinasen ao financiamento dos seus proxectos. O Congreso aprobou sen discrepancias un proxecto de lei, que se converteu en lei o 21 de xuño de 1934, cando o presidente Franklin D. Roosevelt o asinou, dispondo a emisión de 25.000 exemplares.

O deseño de Kreis era un proxecto da Administración de Obras Públicas e tecnicamente infrinxía a nova lei, que establecía que o Goberno federal non debía pagar polo deseño dunha moeda. Non obstante, o deseño foi aprobado pola Comisión de Belas Artes e, posteriormente, polo Departamento do Tesouro.

A Ceca de Filadelfia cuñou inicialmente 15.000 pezas, pero ao se venderen de camiño, a Comisión de Connecticut encargou as 10.000 que quedaban pendentes acolléndose á autorización. Estas tamén se esgotaron axiña. As moedas vendéronse no seu día a un prezo dun dólar por unidade, aínda que cos anos foron gañando valor no mercado do coleccionismo numismático ata acadar os centos de dólares por exemplar, en función do seu estado de conservación.

## Antecedentes e contexto 
### O feito conmemorado 
[miniatura|280x280px|Mapa da Colonia de Connecticut ([1636-1776).]]
Aínda que os colonos levaban anos desprazándose cara ao que pronto se había converter na Colonia de Connecticut, 1635 recoñécese como o ano da súa fundación, xa que foi aí cando John Winthrop o Novo foi recoñecido como o primeiro gobernador do futuro Estado de Connecticut. Naquel momento non se lle concedeu foro ningún, e Connecticut aínda podería ter sido absorbido pola Colonia da Baía de Massachusetts. Logo da Restauración do rei Carlos II, Winthrop viaxou a Inglaterra, onde conseguiu unha carta fundacional para Connecticut, asinada polo monarca e datada o 10 de maio de 1662.

Tras a morte de Carlos en 1685, Xacobe II subiu ao trono. En 1686, consolidou as colonias de Nova Inglaterra no Dominio de Nova Inglaterra, e nomeou gobernador xeral a Sir Edmund Andros. Os foros coloniais ían ser revocados, e cando Andros chegou a Hartford, planeaba facerse con eles. Segundo a lenda, cando anunciou a súa intención durante unha reunión celebrada o 31 de outubro de 1687, as candeas da sala apagáronse de súpeto, e Joseph Wadsworth levou o documento e agochouno nunha cavidade do *Charter Oak*, un carballo branco de arredor de 1.000 anos de antigüidade que crecía na propiedade da familia Wyllys. Logo da Revolución Gloriosa de 1688, que derrocou a Xacobe II, a carta foi sacada á luz de novo. O carballo foi arrancado de raíz nunha treboada na noite do 21 de agosto de 1856.

No caso do medio dólar do Tricentenario de Connecticut, a lexislación habilitante especificaba que a organización autorizada sería a Comisión do Tricentenario de Connecticut, e que os ingresos se destinarían a financiar os proxectos desa comisión no marco do Tricentenario.

## Proceso lexislativo 
O 26 de marzo de 1934, Francis T. Maloney, de Connecticut, presentou na Cámara de Representantes unha proposta de lei para a creación da moeda de medio dólar do tricentenario de Connecticut, que foi remitida á Comisión de Moeda, Pesos e Medidas. O 30 de abril, Andrew Somers, de Nova York, presentou un informe dunha páxina no que recomendaba que se aprobase o proxecto de lei, logo de ser emendado. Os cambios máis significativos eran o aumento da tiraxe autorizada dos 10.000 exemplares solicitados inicialmente aos 25.000, así como o requisito de que o Goberno federal non tivese que incorrer en gasto ningún no proceso de creación dos modelos a partir dos cales se prepararían os cuños de produción das moedas. Consonte esta emenda, sería a Comisión do Tricentenario a que debía pagar a un artista para que se encargase do deseño da moeda.

O proxecto de lei foi examinado pola Cámara de Representantes o 21 de maio de 1934. Non se produciu debate; as únicas preguntas foron de William McFarlane, de Texas, que preguntou se a moeda lle suporía algún custo ao Goberno federal e se sería Connecticut quen pagase os gastos. Maloney deulle garantías acerca deses dous puntos, e o proxecto de lei foi aprobado, na súa forma emendada. e así ocorreu o 13 de xuño, sen que se registrase ningún debate nin cuestionamento. O presidente Franklin D. Roosevelt asinou o proxecto o 21 de xuño, para o converter na Lei pública 73-446, pola que se aprobaba a autorización para emitir o medio dólar do Tricentenario de Connecticut.

## Preparación 
O deseño do medio dólar do Tricentenario de Connecticut foi un proxecto da Administración de Obras Públicas (parte do New Deal de 1933) e, como tal, constituíu unha violación técnica do requisito de que o Goberno federal non pagase polo deseño. A Comisión do Tricentenario contratou a Henry Kreis para realizar o traballo, baixo a supervisión xeral por Paul Manship, un destacado escultor e medallista.

[miniatura|[Mary Margaret O'Reilly|Mary M. O'Reilly era a directora en funcións da *US Mint* cando se emitiu o medio dólar de Connecticut.]]

En novembro de 1934, Samuel H. Fisher, xefe da Comisión do Tricentenario, púxose en contacto con Eggerton Swartwout, que era membro da Comisión de Belas Artes dos Estados Unidos, xa que desde 1921 esta comisión tiña a encomenda de emitir ditames sobre todas as obras de arte públicas, entre as que se incluían as moedas. Swartwout expúxolle o procedemento a Fisher e díxolle que probablemente fose o escultor Lee Lawrie o membro da Comisión que se encargaría deste asunto. Así as cousas, Fisher envioulles a a Swartwout e a Lawrie fotografías dos modelos de escaiola xa elaborados por Kreis para a moeda, e tamén lles enviou senllas fotografías ao presidente da Comisión, Charles Moore, e á directora en funcións da Casa da Moeda dos Estados Unidos, Mary M. O'Reilly. A compañía *Medallic Art Company* de Nova York encargouse de reducir os modelos a matrices do tamaño dunha moeda, que se enviaron á Casa da Moeda de Filadelfia, onde se utilizaron para fabricar os cuños de produción das moedas.

## Deseño 
### Motivos e lendas 
O anverso da moeda representa reproduce o deseño dunha aguia sobre unha elevación rochosa. O nome do país e o valor facial da moeda rodean a aguia, co lema nacional E PLURIBUS UNUM á esquerda das súas poutas. Trece estrelas, que representan as colonias americanas orixinais, áchanse entre a aguia e as letras, pero son tan tenues que resultan invisibles nalgúns espécimes.[miniatura|260x260px|*The Charter Oak* por Charles De Wolf Brownell ([1857).]]Pola súa banda, o reverso representa o *Charter Oak* e está baseado nunha pintura de Charles De Wolf Brownell, que comezara a súa obra en 1855, un ano antes de que un raio derrubase a árbore. Debaixo do chan que rodea a base do árbore lese a inscrición CONNECTICUT 1635-1935; rodeando o carballo áchanse o seu nome, CHARTER OAK, así como os lemas nacionais IN GOD WE TRUST e LIBERTY, prescritivos nas moedas estadounidenses. algo que Anthony Swiatek e Walter Breen, no seu libro de 1988 sobre moedas conmemorativas, cualifican de “perfectamente xustificado”.]]
O historiador da arte Cornelius Vermeule, no seu volume sobre a arte das moedas e das medallas estadounidenses, afirmou que Kreis «utilizou o gran carballo... como unha composición do máis eficaz no anverso, e unha aguia maciza, lanzándose como un foguete, no reverso». Vermeule sinalou que «todos os elementos da moeda do Tricentenario de Connecticut combinan magnificamente, os lemas e os aforismos desaparecen entre os acios de follas do anverso e o equilibrio do reverso é tan acertado como o da moeda de 10 dólares *Indian Head* de 1907 (de Augustus Saint-Gaudens)».

## Produción e distribución 
Inicialmente, só se cuñaron 15.000 moedas da cantidade autorizada de 25.000, na Ceca de Filadelfia, xa que esta era a cantidade que a Comisión do Tricentenario propuxera solicitar nun principio. Estas moedas producíronse a máis tardar o 10 de abril de 1935 e enviáronse, por petición da Comisión, ao *Hartford National Bank and Trust Company*, en condición de axente distribuidor. Os primeiros exemplares puxéronse á venda o 21 de abril e, ao esgotáronse máis axiña do que se esperaba, o 25 de abril Fisher encargou os 10.000 exemplares restantes que estaban autorizados. A comisión preguntara sobre a posibilidade de cuñar as moedas en diferentes casas da moeda e con algúns exemplares en condición *proof* —fondo espello e relevo mate— especialmente para coleccionistas, e contestóuselle que o gran volume de traballo da Casa da Moeda non permitía facelo.

O prezo de lanzamento da moeda foi dun dólar por unidade. Ademais dos exemplares enviados a Hartford, a Casa da Moeda cuñou 18 pezas que reservou para a súa inspección e proba na reunión anual de 1936 da Comisión de Ensaios dos Estados Unidos.´

O Departamento de Correos dos Estados Unidos emitiu tamén un selo postal de tres centavos con motivo do aniversario o 26 de abril de 1935, no que tamén se representaba o sinalado carballo. Os pedidos por correo atendíanse a través da sucursal de Main Street do *Hartford National Bank*. As moedas vendéronse principalmente aos residentes de Connecticut; a comunidade de coleccionistas de moedas só aceptou uns poucos millleiros. En xullo de 1935 xa estaba esgotada a tiraxe, agás unhas poucas pezas que a Comisión do Tricentenario reservaba para a súa entrega a personalidades distinguidas. Segundo Q. David Bowers, «nunca houbo ningún problema de especulación, explotación nin calquera outro problema relacionado con esta emisión».
[miniatura|180x180px|O *Charter Oak* no reverso da moeda de [1999 da serie do ¼ dólar dos 50 estados.]]

## Coleccionismo 
Logo da súa emisión en 1935, as moedas alcanzaron de camiño un prezo superior, que ascendeu a seis dólares durante o auxe das moedas conmemorativas de 1936. Diminuíron novamente ao nivel de 2,50 dólares en 1940, mais a partir de entón comezaron a aumentar constantemente de valor, ata os 730 dólares durante o segundo auxe de moedas conmemorativas en 1980.

A edición “deluxe” do libro de de Richard S. Yeoman *A Guide Book of United States Coins*, correspondente a 2015, atribúelle a esta moeda entre 260 e 700 dólares por unidade en función do seu estado de conservación. O espécime coñecido coas mellores condicións conservación, beleza e perfección da súa cuñaxe vendeuse nunha poxa numismática en 2002 por 9.487 dólares.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Bibliografía 
* Bowers, Q. D. (1991). "". ''*. Bowers and Merena Galleries, Wolfeboro. Páxinas 289-292. ISBN 978-0-943161-35-8. 
* Bullowa, D. M. (1938). "The Connecticut Terncentenary Half-Dollar ". *The Commemorative Coinage of the United States 1892-1938* [Numismatic Notes and Monographs 83]. American Numismatic Society.
* Flynn, K. (2008). *The Authoritative Reference on Commemorative Coins 1892-1954*. Kyle Vick, Roswell.
* Slabaugh, A. R. (1975). *United States Commemorative Coinage* (2ª ed.). Whitman, Racine. ISBN 978-0-307-09377-6
* Swiatek, A. (2012). *Encyclopedia of the Commemorative Coins of the United States*. KWS, Chicago. ISBN 978-0-9817736-7-4
* Swiatek, A.; Breen, W. (1981). **. Arco Pub., Nova York. ISBN 978-0-668-04765-4
* Taxay, D. (1967). *An Illustrated History of U.S. Commemorative Coinage*. Arco, Nova York. ISBN 978-0-668-01536-3
* Vermeule, C. (1971). **. Harvard University Press. ISBN 978-0-674-62840-3
* Yeoman, R. S. (2015). *A Guide Book of United States Coins'' (1ª ed. "deluxe".). Whitman, Atlanta. ISBN 978-0-7948-4307-6

### Outros artigos 
* Moedas do dólar estadounidense
* Casa da Moeda dos Estados Unidos