Niko Tinbergen

**Nikolaas "Niko" Tinbergen**, nado o 15 de abril de 1907 na Haia, Países Baixos, e finado o 21 de decembro de 1988 en Oxford, Inglaterra, foi un ornitólogo neerlandés.

En 1951 publicou *The Study of Instinct*, un libro moi influente sobre o comportamento animal.

En 1973 foi galardoado co Premio Nobel de Fisioloxía ou Medicina, xunto con Karl von Frisch e Konrad Lorenz, polo seu traballo sobre o comportamento animal. O seu irmán Jan Tinbergen foi galardoado co Premio Nobel de Ciencias Económicas en 1969.

## O estudo do instinto 
[miniatura|352x352px| Figura 1. Modelo xerárquico de Tinbergen. Modificado de *The Study of Instinct (O estudo do instinto,* [1951).]]
En 1951 publicouse *The Study of Instinct,* de Tinbergen. Os ecoloxistas do comportamento e os biólogos evolucionistas aínda recoñecen a contribución que este libro fixo ao campo dos estudos da ciencia do comportamento. O Estudo do Instinto resume as ideas de Tinbergen sobre as respostas de comportamento innatas en animais e a adaptabilidade e os aspectos evolutivos destes comportamentos. Por comportamento enténdese o número total de movementos realizados polo animal intacto; O comportamento innato é aquel que non se modifica polo proceso de aprendizaxe. O tema principal do libro é o papel dos estímulos internos e externos no control da expresión do comportamento.

En particular, interesouse en explicar as condutas 'espontáneas': aquelas que se producían na súa forma completa a primeira vez que se realizaban e que parecían resistentes aos efectos da aprendizaxe. Explica como o comportamento pode considerarse como unha combinación destes patróns de comportamento espontáneos e unha serie de reaccións a estímulos específicos. O comportamento é unha reacción que, en certa medida, depende de estímulos externos, pero tamén é espontánea, xa que tamén depende de factores causais internos.

Un exemplo son os seus experimentos con abellas forradoras. Demostrou que as abellas mostran curiosidade polos modelos de flores en papel amarelo e azul e suxeriu que estes estímulos visuais provocaban a acumulación de enerxía nun centro específico. Con todo, as abellas raramente pousaban en flores modelo a menos que tamén se aplicase o cheiro axeitado. Neste caso, o estímulo químico do cheiro permitiu que se liberase o seguinte elo da cadea, animando á abella a pousar. O paso final foi que a abella inserise as pezas bucais na flor. Tinbergen imaxinaba isto como a conclusión do conxunto de reaccións para o comportamento de alimentación das abellas.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Bibliografía 
Algunhas das publicacións de Tinbergen son:

* 1939: 'The Behavior of the Snow Bunting in Spring .' In: *Transactions of the Linnaean Society of New York,* vol. V (outubro de 1939). 
* 1951: *The Study of Instinct*. Oxford, Clarendon Press.
* 1952: *Derived activities; their causation, biological significance, origin, and emancipation during evolution*. Q. Rev. Biol. 27:1-32. doi:10.1086/398642. https://www.journals.uchicago.edu/doi/10.1086/398642.
* 1953: ''The Herring Gull's World*. Londres, Collins.
* 1953: *Social Behaviour in Animals: With Special Reference to Vertebrates.* Methuen & Co. (reimpresso em 2014): Londres & N. York : Psychology Press.  (print);  (eBook)

Publicacións sobre Tinbergen e a súa obra:

* Burkhardt Jr., RW (2005). *Patterns of Behavior : Konrad Lorenz, Niko Tinbergen, and the Founding of Ethology*. 
* Kruuk, H (2003). *Niko's Nature: The Life of Niko Tinbergen and His Science of Animal Behaviour*. Oxford, Oxford University Press. 
* Stamp Dawkins, M; Halliday, TR; Dawkins, R (1991). *The Tinbergen Legacy*. Londres, Chapman & Hall. 

### Outros artigos 
* Catro preguntas de Tinbergen
* Richard Dawkins
* Efecto falcón-ganso
* Doenza do Nobel ou *Nobelite'' 

### Ligazóns externas 
* Perfil no sitio oficial do Nobel de Fisioloxía ou Medicina