Mísia

**Susana Maria Alfonso de Aguiar**, coñecida como **Mísia**, nada no Porto o 18 de xuño de 1955, e finada en Lisboa o 27 de xullo de 2024, foi unha cantora portuguesa, maiormente de fado.

Deulle nova mirada á música tradicional portuguesa, cantando en portugués, francés, napolitano, catalán e español; unha mestura de tendencias, diferentes culturas e sons, que rende homenaxe ás raíces do fado.

## Traxectoria 
De familia paterna portuguesa e materna catalá, foi intérprete de fado, aínda que tamén explora outros xéneros musicais como o tango ou bolero no seu disco *Drama box*. Comezou a súa carreira a principios dos anos 90 e foi considerada unha das voces emblemáticas do fado moderno, recibindo numerosos galardóns ao longo da súa carreira de máis de tres décadas, entre eles a Orde das Artes e das Letras de Francia e a Ordem de Mérito da República Portuguesa.

Os seus inicios foron como bailarina de cabaré en El Molino de Barcelona. Mísia chegou ao fado cando regresou a Portugal despois de actuar no Paralelo de Barcelona, ​​a cidade da súa nai, e despois de cantar un tempo na postmovida de Madrid. 

Mísia é coñecida por revitalizar o xénero tradicional portugués, incorporando elementos de teatro e poesía nas súas actuacións e discos, reinterpretando autores clásicos da música e literatura portuguesas, como Amália Rodrigues, Pessoa ou Lobo Antunes.

O seu álbum debut, *Mísia*, foi lanzado en 1991. O disco inclúe temas de Joaquim Frederico de Brito, José Niza, José Carlos Ary dos Santos, Carlos Paião, entre outros.

En 1993 volveu con *Fado,* que foi producido por Vitorino Salomé e que contén temas como "Liberdades Poéticas", de Sérgio Godinho, "Nasci Para Morrer Contigo", de António Lobo Antunes e Vitorino, "Fado Adivinha" de José Saramago e António Vitorino de Almeida e tamén versións de "Velhos Amantes", de Jacques Brel, "As Time Goes By" e "Nome de Rua" de Amália Rodrigues.

O seguinte disco, *Tanto menos, tanto máis* foi lanzado en 1995 e conta con nomes como António Lobo Antunes, Fernando Pessoa ou João Monge.

O disco *Garras dos Sentidos* foi publicado en 1998. Canta poemas de Fernando Pessoa, Mário de Sá Carneiro, Natália Correia e António Botto e tamén de contemporáneos como José Saramago, Mário Cláudio, Agustina Bessa-Luís ou Lídia Jorge. O álbum recibiu o premio Charles Cros en Francia. 

No 1999 lanzou o disco *Paixões Diagonais*,que conta coa colaboración da pianista Maria João Pires. En 2001 publicouse *Ritual*, baseado en cancións de Carlos Paredes e poemas de Vasco Graça Moura. Publicou *Canto* en 2003. O disco *Drama Box*, publicado en 2005, contou con Fanny Ardant, Miranda Richardson, Ute Lemper, Carmen Maura, Maria de Medeiros e Sophia Calle.

*Pura vida* (2019) veu despois da primeira operación de cancro, con catro letras de Diego Torres Silva e un choque forte entre o acústico e o sentimental. 

*Animal sentimental* (2022) foi un álbum cuxos temas foron escollidos a partir dos capítulos do seu libro co mesmo título e foi estreado nun concerto no Museo do Oriente de Lisboa. Contén: "Qué he sacado con quererte", de Violeta Parra, "De alguna maner*a"*, de Luis Eduardo Aute, ademais dunha composición de Rodrigo Leao, "Fico a cismar". Están Tiago Torres da Silva, Fernando Pessoa, Mário Cláudio, Natália Correia, Vasco Graça Moura e Lídia Jorge.

Ten cantado no Teatro Nacional de São Carlos, en Lisboa, o Town Hall de Nova York, o Teatro Real Carré de Ámsterdam, o Teatro María Guerrero de Madrid, o Palau de la Música en Barcelona, a Cour d’Honneur du Palais des Papes, en Avignon, o Teatro Piccolo, en Milán e o Teatro Coccoon de Tokyo. En París, nas salas como o Olympia, o Thêatre des Bouffes du Nord (con programación de Peter Brook) e a Cité de La Musique. Tamén no Gran Auditorio Culturgest de Lisboa, o Festival de Avignon no Théatre du Châtelet de París, a Berliner Philharmonie de Berlín, o Arts Festival de Hong Kong ou o festival WOMAD.

## Discografía 
**Mísia* (1991)
**Fado*  (1993)
**Tanto menos, tanto mais* (1995)
**Garras dos Sentidos* (1998)
**Paixões diagonais*  (1999)
**Ritual* (2001)
**Canto* (2003)
**Drama box* (2005)
**Ruas* (2009)
**Senhora da noite* (2011)
**Delikatessen Café Concerto* (2013)
**Para Amália* (2015)
**Do primeiro fado o último tango* (2016)
**Pura vida (Banda sonora)* (2019)
**Animal sentimental (*2022)

## Filmografía 
* *Passione*, de John Turturro (2010)
* *Mísia, la voz del fado* (2003) de Carmen Castillo.

## Libros 
* *Animal sentimenta*l (2022). Oficina do Livro.

## Premios 
* 1996: Premio da Academia Charles Cros, Francia
* 2004: Grand Médaille de Vermeil de la Ville de Paris, Francia
* 2004: Ordem Chevalier des Arts et des Lettres, Francia (19 de xaneiro)
* 2004: Premio da crítica discográfica, Alemaña.
* 2004: Disco *Canto* Premio do Festival International du Film d’Art et Pédagogique, Francia
* 2005: Comandante da Ordem do Mérito, Portugal
* 2010: Premio Renato Carosone, Italia
* 2011: Ordem Oficcier des Arts et des Lettres, Francia
* 2012: Premio Amália Rodrigues, Portugal
* 2012: Premio Gilda de Cinema, Italia. Película *Passione* dirixida por John Turturro
* 2016: Academie Charles Cros, Coup de Coeur-Mémoire Vivante. Disco *Para Amália*
* 2019: Premio da crítica discográfica, Alemaña. Disco *Pura Vida* (banda sonora)
* 2020: Academia Charles Cros, en París, premio «In Honorem» pola traxectoria e innovación no fado.

## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* Web sobe Mísia