Nikita Mikhalkov

**Nikita Sergeyevich Mikhalkov** (), nado en Moscova o 21 de outubro de 1945 é un cineasta e actor ruso.

Gañou o León de Ouro do 48.º Festival de Cinema de Venecia (1991) e foi candidato ao Oscar ao mellor filme en lingua non inglesa polo filme *Urga*. Gañou o premio nesa categoría con *Utomlyonnye solntsem*, que tamén logrou o Grand Premio do Festival de Cinema de Cannes. En 2007 recibiu o "León Especial" do Festival de Venecia pola súa contribución ao cinema.

## Familia 
Mikhalkov naceu dentro dunha distinguida e artística familia. O seu bisavó foi gobernador imperial de Iaroslavl, e a nai deste princesa da casa de Golitsyn. O pai de Nikita, Sergei Mikhalkov, foi un célebre autor de literatura infantil e ademais escribiu a letra do himno nacional en tres ocasións en 60 anos (dous conxuntos de versos empregados no himno da Unión Soviética e a letra do himno de Rusia). A nai, a poeta Natalia Konchalovskaya, era filla do artista de vangardas Pyotr Konchalovsky e neta doutro pintor destacado, Vasily Surikov. O irmán máis vello de Nikita é o cineasta Andrei Konchalovsky, coñecido polas súas colaboracións con Andrei Tarkovskii e polos seus filmes de acción en Hollywood, como *Runaway Train* e *Tango e Cash*.

## Traxectoria 
### Carreira como actor 
Mikhalkov estudou interpretación no estudio para nenos do Teatro da Arte de Moscova e despois na Escola Shchukin School do Teatro Vakhtangov. Sendo aínda un estudante, apareceu no filme de Georgi Daneliya *Ya shagayu po Moskve* (1964) e no filme do seu irmán *Home of the Gentry* (1969).

### Director 
Mentres continuaba a súa carreira como actor, entrou en VGIK, escola estatal de filme de Moscova, onde estudou dirección co cineasta Mikhail Romm, profesor do seu irmán e de Andrei Tarkovsky. Dirixiu a súa primeira curtametraxe, *Девочка и вещи*, en 1968 e outra en 1970, trala súa graduación, * 	Спокойный день в конце войны*. Nesa época apareceu en máis de vinte filmes, incluíndo *Dyadya Vanya* (1972), dirixido polo seu irmán, antes de coescribir, dirixir e protagonizar a súa primeira longametraxe, *Svoy sredi chuzhikh, chuzhoy sredi svoikh*, en 1974, ambientado trala guerra civil rusa da década de 1920.

Co seu segundo filme, *Raba lyubvi* (1976). conseguiu fama internacional. Ambientado en 1917, segue os esforzos dun equipo de cinema para realizar un melodrama mudo nunha cidade balneario mentres a revolución crece ao seu arredor. O filme, baseado nos últimos días de Vera Kholodnaya, foi aclamado na súa estrea nos Estados Unidos.

O seu seguinte filme, *Neokonchennaya pyesa dlya mekhanicheskogo pianino* (1977) foi unha adaptación da obra de Chekhov *Platonov*, e gañou o primeiro premio no Festival de Donostia. En 1978, mentres protagonizaba o filme épico do seu irmán *Sibiriada* dirixiu  *Пять вечеров*, historia de amor sobre unha parella separada pola segunda guerra mundial que se atopa de novo dezaseis anos despois. O seu seguinte filme, *Несколько дней из жизни И. И. Обломова* (1980), con Oleg Tabakov como o protagonista do título, baséase na novela clásica de Ivan Goncharov sobre un mozo nobre preguiceiro que se nega a deixar a súa cama. *Родня* (1981) é unha comedia sobre unha muller provinciana en Moscova que loita contra as enleadas relacións dos seus parentes. *Bez svideteley* (1983) é unha conversa durante unha longa noite entre unha muller (Irina Kupchenko) e o seu exmarido (Mikhail Ulyanov) cando quedan encerrados por accidente nun cuarto. O filme gañou o premio da FIPRESCI no Festival de Cine de Moscova.

A principios da década de 1980 recuperou a súa carreira como actor aparecendo nas populares *Vokzal dlya dvoikh* (1982) e *Жестокий романс* (1984), de Eldar Ryazanov. Nesa época interpretou a Henry Baskerville na versión soviética do *Can dos Baskerville*. Participou en moitos outros filmes, como *Svoy sredi chuzhikh, chuzhoy sredi svoikh*, *Raba lyubvi* e *Neokonchennaya pyesa dlya mekhanicheskogo pianino*.

### Éxito internacional 
Incorporando varios relatos de Chekhov, *Oci ciornie* (1987) foi protagonizado por Marcello Mastroianni como un vello que conta unha historia dun romance cando era máis novo cunha muller que nunca puido esquecer. O filme foi moi recoñecido e Mastroianni recibiu o premio ao mellor actor no Festival de Cannes e unha candidatura ao Óscar pola súa interpretación.

O seu seguinte filme, *Urga* (1992), ambientado no mundo dos mongois, recibiu o León de Ouro e foi candidato ao premio Óscar. *Anna: 6–18* (1993) documenta o crecemento da súa filla Anna dende a infancia á madurez.

A produción máis célebre de Mikhalkov é *Utomlyonnye solntsem* (1994), que tiña lugar no ambiente paranoico do Gran Terror de Iosif Stalin. O filme gañou o Gran Premio de Cannes é o Oscar ao mellor filme en lingua non inglesa.

En 1996, foi o presidente do xurado do Festival de Cinema de Berlín.

### Carreira posterior 
miniatura|esquerda|upright|Mikhalkov e a súa filla Nadya no festival de Cannes de 2010
Mikhalkov empregou o triunfo crítico e financeiro de *Utomlyonnye solntsem* para conseguir os 25 millóns necesarios para o seu proxecto máis épico ata o momento, *The Barber of Siberia* (1998). O filme, estreado fóra de concurso no festival de Cannes de 1999, deseñouse como un espectáculo patriótico de consumo doméstico. Incluía a Julia Ormond e Oleg Menshikov, que aparece regularmente nos filmes de Mikhalkov, nos papeis principais. O propio director interpretou o tsar Alexandre III de Rusia. O filme recibiu o Premio do Estado e aumentou os rumores sobre as ambicións presidenciais do director, que, pola contra, escolleu administrar a industria do cinema ruso. A pesar da oposición de directores rivais, foi elixido como presidente da Sociedade Rusa de Cineastas e dirixe o Festival de Cinema de Moscova dende 2000. Tamén estableceu o premio Aguia de Ouro da Academia en oposición ao tradicional premio Nika.

En 2005 volveu á súa carreira como actor protagonizando tres filmes: *The Councillor of State*, un filme de misterio sobre a personaxe de Fandorin que logrou un récord de público en Rusia; *Zhmurki*, comedia negra sobre a mafia rusa e *Persona non grata*, de Krzysztof Zanussi. En 2007 dirixiu e protagonizou *12*, adaptación do drama xudicial *12 Angry Men*, de Sidney Lumet. En setembro dese ano, *12* recibiu un León de Ouro especial pola "brillantez consistente" da obra e foi gabado por moitos críticos no festival de Venecia. O ano seguinte, *12* foi candidato ao Oscar ao mellor filme en lingua non inglesa na 80ª edición dos Oscar. Tamén actuou como produtor executivo no filme épico *1612*.

No festival de Cannes de 2010 Mikhalkov presentou o drama épico *Utomlyonnye solntsem 2*, que foi seleccionado como representante de Rusia nos premios Oscar.

## Vida privada 
A primeira esposa de Mikhalkov foi a recoñecida actriz rusa Anastasiya Vertinskaya, coa que casou o 6 de marzo de 1967. En setembro de 1966 nacera o seu fillo, Stepan. Coa súa segunda esposa, a ex-modelo Tatyana, tivo un fillo, Artyom (nado o 8 de decembro de 1975), e dúas fillas, Anna (nada en 1974) e Nadya (nada o 27 de setembro de 1986).

### Opinións políticas 
[miniatura|Mikhalkov con [Vladimir Putin na rodaxe do filme *Utomlyonnye solntsem 2* en maio de 2008]]
Mikhalkov está involucrado activamente na política rusa. É coñecido polos seus puntos de vista ás veces nacionalistas rusos e eslavófilos.

En outubro de 2006 visitou Serbia para apoiar a soberanía deste país sobre Kosovo e dous anos despois volveu para apoiar a Tomislav Nikolić, candidato ultranacionalista á presidencia serbia. Mikhalkov participou nunha reunión de "Nomocanon", organización xuvenil serbia que nega os crimes de guerra cometidos polos serbios na guerra de Iugoslavia. Nun discurso dado á organización, Mikhalkov falou sobre unha "guerra contra a Ortodoxia", citando o cristianismo ortodoxo como "a principal forza que se opón cultural e intelectualmente a McDonald's". En resposta á súa afirmación, un xornalista preguntou a Mikhalkov: "Que é mellor, McDonald's ou o stalinismo?" Mikhalkov respondeu: "Depende da persoa". Mikhalkov descríbese a el mesmo como monárquico.

Mikhalkov é seguidor do presidente ruso Vladimir Putin. En outubro de 2007, Mikhalkov, que produciu un programa de televisión para o 55.º aniversario de Putin, asinou unha carta aberta pedíndolle abandonase o cargo tras rematar o seu tempo no goberno.

O liderado de Mikhalkov en estilo vertical na Unión de Cinematógrafos foi definido por moitos cineastas e críticos rusos como autocrático, e provocaron que moitos membros abandonasen a Unión e formasen unha asociación rival en abril de 2010.

Dende 2015, Mikhalkov ten prohibida a entrada en Ucraína polo seu apoio á anexión de Crimea de 2014.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Bibliografía 
*
### Ligazóns externas 
*Mikhalkov Productions 
*Russian director Mikhalkov's "12" movie nominated for Oscar