Irmás de Santa Dorotea

As **Irmás de Santa Dorotea de Paola Frassinetti**, tamén chamadas simplemente **doroteas**, son unha institución relixiosa feminina, orientada fundamentalmente á educación, e que foi fundada pola freira Paola Frassinetti en 1835. É unha institución do dereito pontificio: as participantes desta congregación completan o nome coas siglas dos institutos de perfección católica **S.S.D.** (do latín *Sorores Sanctae Dorotheae*).

## Historia 
Paola Frassinetti reunira en Quinto al Mare, unha vila nos arrabaldes de Xénova, unha pequena comunidade de mulleres que tiñan como misión educaren as nenas, principalmente orfas e pobres, da vila. Esa comunidade reuníase nunha igrexa inicialmente, e despois nunha casa alugada. Ese pequeno grupo de mulleres chamouse as Fillas da Santa Fe.

Pero en 1835 o sacerdote Luca Passi, que xa tiña un proxecto en Bérgamo de escola para mozas chamado Irmás de Santa Dorotea, encargoulle a Frassinetti que o levase ela, coas súas compañeiras, e que lle dese outra dimensión, pero na cidade de Xénova. Aí empeza a congregación como tal, que pasa a chamarse Irmás de Santa Dorotea. Axiña virá a expansión das escolas doroteas, que empezan por abrir novos centros en Xénova e chegan en 1841 a Roma. É precisamente en Roma, á Igrexa de Santo Onofre (a menos dun quilómetro do Vaticano), onde establece Frassinetti a sé xeral da congregación seguindo o mandado do papa Pío IX, e onde falecerá ela mesma en 1882.

## Expansión
En 1866 as Irmás de Santa Dorotea abriron casas en Portugal e no Brasil; en 1911 en Malta, España (en Tui), Suíza e os Estados Unidos, e en 1934 en Angola; na década de 1960 estenderon o seu radio de acción ao Perú, Mozambique e Inglaterra. Nos últimos anos do século XX abriron casas en Taiwán, Arxentina, Albania, San Tomé, Camerún e Filipinas.

En 2016 a congregación contaba con 837 relixiosas entre todas as 123 casas que tiña, o que supuxo unha redución do 20% en pouco máis dunha década.

Ademais das casas relixiosas, onde viven freiras doroteas, tamén existen centros de ensino vinculados á orde, ben porque as monxas sexan as docentes, ben porque o fosen no pasado.

## En Galicia e España
A Galicia as Irmás de Santa Dorotea chegaron en 1911 fuxindo da expulsión que se decretara contra delas en Portugal logo da Revolución de outubro de 1910 e a proclamación da I República. 

### Tui 
A primeira freira foi a superiora provincial Maria Augusta Alves, que chegou a Tui o 21 de xaneiro de 1911, e a superiora foi seguida de diversas freiras que se instalaron na vila tudense. A construción do primeiro convento en Tui iniciouse en 1926 e rematouse en 1928, sendo superiora a portuguesa Eugénia Monfalim. Na época de maior esplendor en Tui as doroteas chegaron a ter seis casas, contando o convento da rúa Martínez Padín, situadas nas rúas Ordóñez, Seijas, Cuenca, Colón e no Paseo da Corredoira, onde agora se acha o cuartel da Garda Civil. 

Aínda antes de empezaren as obras do convento, a comunidade das relixiosas doroteas de Tui recibiu en 1925 a Lúcia dos Santos, a irmá Lucía das aparicións de Fátima. Instalouse en Pontevedra ata 1926, volveu a Tui onde se ordenou como monxa dorotea e permaneceu ata 1934, regresou a Pontevedra durante tres anos, onde tivo unha aparición mariana, e en 1937 partiu para Tui. Quedou alí vivindo nove anos, ata que regresou a Vila Nova da Gaia (Portugal).

En 1943 a casa tudense foi recoñecida como escola de primaria, e tamén como residencia para mozas da bisbarra que estudaban no Instituto de Tui. O ensino oficial de ensino infantil de Tui permaneceu ata 1990. Logo foi unicamente convento, e na actualidade acolle 20 freiras.

### Pontevedra 
A construción da primeira residencia de Pontevedra fíxose sobre todo para acoller estudantes internas que facían Maxisterio na cidade. A primeira sede foi na rúa de Santa Clara e nunhas casiñas da praza da Leña, e de aí trasladáronse, en 1918 unha casa en Vilanova de Arousa, na parroquia de San Cibrán, á que están adscritas. 

Na provincia da Coruña, teñen unha residencia en Santiago de Compostela. Precisamente foi nesa residencia compostelá onde se hospedaba Rosario Linares-Rivas, que pasaba alí as súas vacacións estivais cando viña de Madrid. Rosario Linares-Rivas era filla do antigo alcalde coruñés Maximiliano Linares Rivas, e en gratitude ás monxas cedeulles, ao non ter máis herdeiros, primeiro en uso, e despois en titulariedade, un pazo familiar en Galegos (Frades). Nese pazo, o Pazo de Galegos, puxeron clase as monxas durante décadas, e chegaron a ter máis dun cento de alumnos, mais en 2021 vivían xa unicamente tres freiras.  

### Resto de España 
Ademais das casas galegas neste momento en España as Irmás de Santa Dorotea teñen casas en Almería, Avilés, Guadix, Leganés, Madrid, Villafranco de Guadalhorce (Alhaurín el Grande) e Venta de Baños.

## Notas