open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Manwë

miniatura|Manwë escrito en Tengwar Quenya**Manwë** é un personaxe ficticio do *legendarium* de J. R. R. Tolkien, que aparece na súa obra O Silmarillion. É un dos Valar, os seres anxelicais que custodian e gobernan Arda (o mundo no universo de Tolkien). Manwë ocupa o primeiro lugar entre os Aratar, os oito Valar de maior poder. O seu nome quere dicir *O Abeizoado*

## Personaxe 
Manwë é o irmán máis novo de Melkor na concepción de Eru, que lle concedeu o maior poder e autoridade sobre Arda, converténdoo no seu representante. A súa esposa é Varda, coa que vive nas súas mansións, no alto de Taniquetil, a montaña máis alta de Arda, en Valinor.

É o *Señor do Vento* e o *Primeiro Rei*. Arda é o seu dominio, pero o seu principal amor é o elemento do aire, e por iso chámaselle **Súlimo**, *Señor do alento de Arda*; outros dos seus sobrenomes son o *Alto Rei de Arda* e o *Señor do Oeste*. As aguias son as súas mensaxeiras e o Maia Eonwë é o seu heraldo.

Cando Melkor creou a disonancia durante a Música dos Ainur, Manwë substituíuno como director da canción. Após a formación de Arda, Manwë exerceu o seu cargo de gobernante de maneira bondadosa e compasiva, indiferente ao seu propio poder. Porén, non comprendía o mal, nin sequera na forma do seu propio irmán. Así, cando Melkor cumpriu a súa condena de tres idades á que fora sometido logo da Guerra dos Poderes, liberouno sen sospeitar dos seus plans. Isto permitiu a Melkor sementar a desconfianza no corazón de Fëanor, envelenar as Dúas Árbores de Valinor, asasinar a Finwë, roubar os Silmarils e incitar a revolta dos elfos Noldor. Para alentar aos Eldar, Manwë fixo que Aulë crease os barcos que carrexarían o Sol e a Lúa, sabedor da inminente chegada dos Homes, e enviou a Thorondor e as demais aguias para vixialos.

Após a Guerra da Cólera, da que saíu derrotado Melkor (agora chamado Morgoth), Manwë expulsouno ao baleiro, fóra de Arda. Segundo a profecía de Mandos, na Batalla Final, cando Morgoth e o seu fiel aliado Sauron escapen, Manwë e os dous Señores Escuros enfrontaranse nas Chairas de Valinor, mais nin o Vala nin o Señor Escuro resultarán mortos, e será o Home Túrin Turambar quen acabe con Morgoth.

## Notas e referencias
Economía de Suriname

A **economía de Suriname** está dominada pola minería (especialmente do aluminio) que responde por máis dun terzo do Produto interno bruto e restrinxe as rendas do goberno conforme os prezos internacionais do produto. As perspectivas a curto prazo da economía dependen da habilidade do goberno en controlar a inflación e no desenvolvemento de proxectos nos sectores de minería de bauxita e ouro. No medio prazo depende de políticas fiscais e monetarias responsábeis, e na introdución de reformas estruturais para liberar os mercados e promover a competición.

O país tamén é membro do Caricom, e exporta arroz, camarón, madeira, banana, froitas e vexetais. O goberno non consegue regular a minería do ouro, e esta alimenta a economía informal.

## Notas
Manoel Soto

**Manoel Soto Ferreiro**, nado en Ourense o 6 de abril de 1944 e finado no Hospital Álvaro Cunqueiro de Vigo o 27 de novembro de 2019, foi un político galego que foi alcalde de Vigo durante 12 anos.

## Traxectoria 
Consultor de empresas e promotor de vendas, axudou na clandestinidade a fundar o PSdeG-PSOE en Vigo, e militou nel ata que no ano 1998 pediu a baixa no mesmo para fundar, xunto con outros exmilitantes do Partido Socialista e persoas independentes, o partido progresista e galeguista: Progresistas Vigueses, que máis tarde se fusionaría con outros partidos para crear Democracia Progresista Galega.

Co partido socialista foi alcalde de Vigo dende 1979 ata 1991. Co novo partido concorreu as eleccións de 1999 cando conseguiu un concelleiro. Antes das eleccións de 2003 incorporou á lista do partido a Agustín Arca Fernández de Unión Galega e xuntos conseguiron dous concelleiros. Durante o mandato o veterano político Agustín Arca faleceu e o seu posto foi ocupado polo mariñeiro e patrón de barco Xulio Alonso Vázquez.

En 2004 participou na constitución do Partido Galeguista Demócrata, do que foi nomeado secretario xeral. Reconstituíu o desaparecido Partido Galeguista, ao que se lle sumaron outros partidos independentes. Secretario xeral desa formación, concorreu ás municipais de 2007 como cabeza de lista por Vigo, pero non saíu elixido concelleiro. En xaneiro de 2008 deixou a secretaría xeral da formación.

Recibiu a distinción de presidente de hora do Real Club Celta.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Bibliografía 
* 
* 

### Outros artigos 
*Eleccións municipais en Vigo
### Ligazóns externas 
* "Muere Manoel Soto: una vida en imágenes"  *Faro de Vigo*, 28/11/2019 .
Manuel Soto

***Manuel Soto Freire**, xornalista e editor galego (1826-1897).

***Manuel Soto Rodríguez**, mariñeiro e guerrilleiro antifranquista galego (1915-1939).
***Manuel Soto Ferreiro**, político galego que foi alcalde de Vigo (1944-2019).
Andalucita

A **andalucita** é un mineral da clase dos silicatos cuxa fórmula química é **Al2SiO5** e que presenta moi variada coloración.

## Aspecto 
De moi variada coloración, rara vez aparece na súa forma cristalina aínda que pode aparecer, de cando en vez, en forma de prismas de catro caras.

## Lugares onde se atopa 
A andalucita é un mineral que crece en zonas de forte presión e temperatura. Faino en rochas de tipo metamórfico como os xistos. Os minerais cianita e sillimanita, polimorfos da andalucita, fórmanse baixo unhas condicións de presión e temperatura diferentes. Polo tanto, e difícil que os poidamos atopar xuntos nunha mesma rocha. É por iso polo que os tres minerais son unha ferramenta valiosa para identificar as condicións de presión e temperatura da rocha nai nas que se atopan.

Atópanse exemplares de andalucita en xisto en Lariño (A Coruña) e tamén en Boal, Asturias.

## Usos da andalucita 
A andalucita é empregada para a fabricación de refractarios, materiais coa capacidade de soportar altas temperaturas.

## Outros silicatos 
O cuarzo, a olivina, o feldespato e a mica son outros silicatos importantes.

## Notas
Cabalo de vapor

O **cabalo de vapor**, de símbolo **CV**, é unha unidade de potencia, que equivale a 75 quilográmetros/s. Un quilográmetro corresponde ó traballo necesario para erguer un quilo a un metro de altura.

É pouco utilizada no medio científico debido á existencia dunha unidade específica para iso no Sistema Internacional de Unidades, o Watt, pero a súa utilización persiste na industria automobilística para clasificar a potencia dos motores de combustión interna.

Nos países anglo-saxóns, utilízase o **horse power**, de símbolo *hp* é unha unidade da mesma escala de grandeza, mais con valores diferentes. O *Horse Power* defínese como a potencia necesaria para elevar verticalmente á velocidade de 1 pé/min unha masa de 33.000 libras.

## Equivalencias 
* 1 CV = 735,49875 W. Adoita tomarse o valor aproximado 735,5 W.
* 1 HP = 745,6987158227022 W
* 1 HP = 1,0138 CV
* 1 CV = 0,9863 HP

## Véxase tamén 
### Outras unidades 
* Watt (S.I.)
Burro zamorano-leonés

A **raza zamorano-leonesa** é unha raza autóctona de burros caracterizada pola abundante e longa pelaxe (que se utilizou na elaboración de mantas) e a súa capa típica escura, case negra (descrita tecnicamente como “negra mal tinxida”), con degradacións cara ao gris prateado ó redor do fociño e dos ollos e nas axilas, ventre e bragadas.

Procede do *Equus asinus somaliensis*, coma as outras razas de burros negros do norte de España, e estivo amplamente representada nas provincias de Zamora e Salamanca, quedando agora reducida a uns poucos lugares de Zamora nun centro de recuperación de razas asnais en perigo de extinción en Écija (Sevilla).

## Descrición 
miniatura|Burro de raza zamorano-leonesa (marzo 2006). 
O pescozo é recto e musculoso, a cruz pouco desenvolvida e o recadén elevado (o que lle dá un aspecto menos ergueito có burro catalán ou o andaluz, por exemplo), o dorso recto e o ventre prominente e caído (carácter propio das razas rústicas). As patas son fortes e curtas, con pelo abundante.

A cabeza é grande e alargada. As orellas, de ancha base, separadas cara ós lados e inclinadas, con pelos longos no seu bordo interno que ás veces caen en forma de trenzas que alí denominan, comunmente, *pinganillos*. Tamén é moi característico o crecemento de pelo na rexión intermandibular, a modo dunha barba.

O peso medio dos machos chega ós 350&nbsp;kg, cunha alzada duns 150&nbsp;cm, e o das femias, a 250–300&nbsp;kg.

## Protección 
O *Libro Xenealóxico* desta raza foi creado nos anos corenta, nas provincias de León e Zamora, pero isto non tivo ningún efecto significativo na conservación da raza. En 1980, o Ministerio de Agricultura e Pesca catalogouna como de *protección especial* e en 1997 estaba considerada como *en perigo de extinción*. A partir de 1982 é obxecto de medidas de protección e reprodución controlada no *Servizo de Cría Cabalar e Remonta* de Écija.

O censo da raza, segundo a *Asociación de Criadores ASZAL*, é duns 1.300 exemplares, dos que só 35 son machos aptos para a reprodución.

O Ministerio de Agricultura, Pesca e Alimentación recoñece como entidade de criadores de équidos organ ofic reconoc.pdf , concretamente do burro de raza zamorano-leonesa a *Asociación Nacional de Criadores de Ganado Selecto de Raza Asnal Zamorano-Leonesa* (ASZAL), domiciliada en Zamora.

## Véxase tamén 
### OUtros artigos 
* Burro (artigo principal)
* Asno andaluz (e o **burro majorero**, unha variante). 
* Burro catalán (a e raza mallorquina, unha variante). 
* Burro de las Encartaciones (do País Vasco).

### Ligazóns externas 
* https://web.archive.org/web/20061022084109/http://www.trofeocaballo.wanadoo.es/trofeocaballo/html/carticulos/47470_1.html
Horta-Guinardó

**Horta-Guinardó** é un distrito da cidade de Barcelona, en Cataluña. É o terceiro distrito máis extenso, despois de Sants-Montjuïc e Sarrià-Sant Gervasi.

## Localización e características
Ten unha superficie de 1.192 ha, representa o 11,9% da extensión total do municipio. A súa poboación era de 169.739 habitantes o ano 2006.

Está situado no sector nordés da cidade, entre os distritos de Gràcia e Nou Barris. Limita tamén polo sur co Eixample, Sant Andreu e Sant Martí, e polo norte, a través da Serra de Collserola, cos municipios de Sant Cugat del Vallès e Cerdanyola del Vallès.

A topografía variada e, nalgúns lugares, difícil condicionou o seu proceso de urbanización do chan e, polo tanto, da súa habitación.

## Barrios
210px|miniatura|Barrios do distrito
As súas unidades territoriais básicas ou barrios son: 
*el Baix Guinardó
*Can Baró
*el Carmel
*la Clota
*la Font d'en Fargues
*el Guinardó
*Horta
*Montbau
*Sant Genís dels Agudells
*la Teixonera
*la Vall d'Hebron

## Galería de imaxes

Ficheiro:Parc del Laberint d'Horta Barcelona 1.jpg|Parc del Laberint d'Horta
Ficheiro:Hospital de la Santa Creu y San Pau entrada principal.jpg|Hospital de la Santa Creu i Sant Pau
Ficheiro:Carmel.jpg|El Carmel

## Véxase tamén
Asno andaluz

miniatura|250px|dereita|Semental
O **asno andaluz**, por veces tamén chamado **cordobés** por se-la súa principal área de dispersión, é unha raza de burros introducida en Andalucía desde o Norte de África hai uns 3.000 anos (é un descendente do *Equus asinus africanus*). O censo de reprodutores con suficiente grao de pureza estímase en 73 exemplares (datos de 1999).

## Descrición 
É un animal de gran talle (145–160&nbsp;cm de alzada, nos machos, e 135–150&nbsp;cm, nas femias), peso duns 370&nbsp;kg (os machos) e perfil subconvexo. Conformación robusta, perfil subconvexo, fronte ampla e órbitas dos ollos saíntes no seu bordo posterior, o que produce un ollo lixeiramente oblicuo. Orellas ergueitas e de proporcións medias, moi móbiles. Pescozo musculoso, co bordo superior lixeiramente convexo, con crinas finas e caídas a un lado. Liña dorsolumbar recta, tronco cilíndrico e amplo e ventre recollido. Rabo con abundantes sedas no extremo.
A capa típica é torda clara, rodada, con pelo fino.

## Burro majorero 
Nas illas Canarias existe outra variedade, da mesma orixe, denominada **burro majorero**. Foi introducido nas illas a través de Fuerteventura, ó redor do ano 1450.

Posúe a capa torda, de gris escuro a parda, coas degradacións características no fociño, ollos, ventre e bragada. Resulta característico o **listón** no espiñazo e escápulas.
 
## Protección 
Dispón de *Libro Xenealóxico* desde 1939.

O Ministerio de Agricultura, Pesca e Alimentación recoñece como entidade de criadores de équidos http://www.mapa.es/ganaderia/pags/equino/asoc_organ_ofic_reconoc.pdf, concretamente do **burro andaluz**, a *Unión de Ganaderos y Arrieros de la Gran Raza Asnal Andaluza*, domiciliada en Écija (Sevilla). No caso do **asno majorero** trátase da *Asociación SOO Grupo para la Conservación y Fomento del Burro Majorero*, domiciliada en Fuerteventura (Las Palmas).

## Véxase tamén 
### Outros artigos 
* Burro (artigo principal)
* Burro zamorano-leonés. 
* Burro catalán (a e **raza mallorquina**, unha variante). 
* Burro de las Encartaciones (do País Vasco).

### Ligazóns externas 
* http://www.canariasmedioambiente.com/V-Conferencias/posters/graphx/11-burro-majorero-1.jpg
* http://www.canariasmedioambiente.com/V-Conferencias/posters/graphx/11-burro-majorero-2.jpg
Karlamagnús saga

A ***Karlamanús saga*** (en galego *Saga de Carlomagno*) é unha compilación de sagas arredor da figura do emperador Carlomagno traducidas de cancións de xesta norueguesas ao antigo noruegués no século XIII na corte de Håkon Håkonarson principalmente. Esta compilación foi transcendental para o desenvolvemento literario dos países nórdicos, realizáronse versións suecas, dinamarquesas e inspirou composicións de autores noruegueses, suecos, dinamarqueses, islandeses e feroeses. Ademais moitas das cancións de xesta traducíronse de versións antigas que non se conservaron.

A Saga de Carlomagno componse de 12 sagas diferentes, *Otvels þáttr* (''Chanson d'Otinel*) *Runzivals þáttr* (*Chanson de Roland*), *Jórsalaferð* (*Voyage de Charlemagne en Orient*), O *Pseudo-Turpin'' e outras.
Burro de las Encartaciones

miniatura|250px
O **burro de las Encartaciones**, é unha raza autóctona de burros propia do País Vasco, cunha distribución reducida ó val do mesmo nome, na parte occidental de Biscaia, e zonas limítrofes, ata o noroeste de Áraba.

## Descrición 
Son animais de pequeno tamaño: como máximo 120&nbsp;cm de alzada á cruz, pero coa resistencia propia de calquera burro, de capa castaña clara co **listón** característico nas paletas e liña dorsal. Presenta tamén as típicas degradacións de cor ó redor do fociño e dos ollos, e nas axilas, ventre e bragada. As orellas son pequenas, en comparación con outras razas.

## Protección 
O censo actual está ó redor dos cen reprodutores http://www.nekanet.net/razas/asno_c.htm .

O Ministerio de Agricultura, Pesca e Alimentación recoñece como entidade de criadores de équidos http://www.mapa.es/ganaderia/pags/equino/asoc_organ_ofic_reconoc.pdf, concretamente do asno de las Encartaciones, a *Asociación para la Defensa del Asno de las Encartaciones* (ADEBUEN), creada en 1996 e domiciliada en Garai (Biscaia). Existe un proxecto de creación dunha reserva desta especie en Gordexola (Biscaia).

## Véxase tamén 
### Outros artigos 
* Burro  
* Asno andaluz (e o **burro majorero**, unha variante). 
* Burro zamorano-leonés. 
* Burro catalán (e a **raza mallorquina**, unha variante).
Cimbro

O termo **cimbro** pódese referir a:

* **Xenebreiro**, arbusto da familia das cupresáceas (*Juniperus communis*).
* **Cimbros**, pobo céltico das marxes do Báltico, establecido na Xermania, cimbro, címbrico.
* **Cimbro**, variedade xermánica falada por unha minoría lingüística no norte de Italia. 
* **Cumio**, parte máis alta dun monte, cabezo, cimeira, cume, cumio.
* **Noiro**, montículo de terra á beira dun camiño ou dun terreo que testa con outro, ribada, cemba.
* **Cimbro (construción)**, en enxeñaría estrutural é unha celosía de barras rectas interconectadas en nodos formando triángulos planos ou pirámides tridimensionais.
Bríxida de Suecia

miniatura|Santa Bríxida.

**Birgitta Birgersdotter**, máis coñecida como **Santa Bríxida**, **Bríxida de Suecia** ou **Bríxida de Vadstena**, nada en Finstad en 1303 e finada o 23 de xullo de 1373, foi unha mística e santa, fundadora da Orde Brixidina.

## Traxectoria 
Era filla de Birger Persson (*lagman* de Uppland e un dos persoeiros máis ricos do país) e de Ingeborg Birgersdotter, que estaba emparentada coa familia real sueca pero que morreu cando Bríxida tiña doce anos quedando ao coidado dunha tía. Aos trece anos casou con Ulf Gudmarsson, deste matrimonio nacerían oito fillos, entre eles Santa Catarina de Suecia.

Muller piadosa desde nena, Bríxida tiña unha fonda devoción pola Virxe María, adoitaba dar de comer aos pobres, visitou co seu home varios lugares de culto, en 1336 estivo o santuario de Santo Olaf en Nídaros (actual Trondheim) e en 1341 emprendeu co seu home o Camiño de Santiago, pouco despois de volver de Santiago de Compostela morreu seu home no mosteiro de Alvastra, as visións que ela denominaba revelacións fixéronse máis frecuentes, repartiu as súas posesións entre os pobres e os seus fillos e marchou vivir a unhas dependencias próximas ao convento de Alvastra por consello do seu confesor, Matías. Decidida a crear unha nova orde, conseguiu que o rei Magnus II de Suecia lle doase terras para construír un convento en Vadstena en 1346. En 1349 dirixiuse a Roma para gañar o xubileu do ano santo de 1350 e para conseguir a aprobación da súa orde, xa na cidade co papa ausente e residente en Aviñón escribiulle para que volvese á Roma e realizou diversas peregrinacións a santuarios do sur de Italia. En 1370 conseguiu autorización de Urbano V para a súa nova orde de regra agostiña. En 1371 realizou unha viaxe a Terra Santa acompañada por varios dos seus fillos e un numeroso séquito. Despois da súa volta, xa coa saúde deteriorada, morreu en presenza dos seus fillos Biger e Catalina.

En 1377 publicouse en Roma a primeira edición das *Revelacións celestes* en oito libros. O 7 de outubro de 1391 a Igrexa católica canonizouna. En 1999 o papa Xoán Paulo II elevouna a copatroa de Europa.

## Véxase tamén 
### Outros artigos 
* Santa Bríxida de Irlanda
Rímur

Na literatura islandesa, os **rímur** (en singular, **ríma**) son poemas épicos escritos en calquera *rímnahættir* (en ). Son poemas con rima e aliteración, formados por estrofas de dous a catro versos.

Este xénero data do século XIV e equivale os romances galegos. Son de autores anónimos na maioría dos casos. Os rímur máis antigos son polo xeral de catro versos e tratan dos reis noruegueses, os posteriores contan historias de heroes islandeses ou batallas épicas que se transmitiron de xeración en xeración. A maioría dos rímur recolléronse por escrito no século XIX, cando esta forma comezaba a entrar en decadencia.

## Forma 
Como o propio nome suxire, os rímur destacan por empregar a rima como recurso poético; porén, tamén amosan unha estrutura aliterativa, do mesmo xeito que o verso aliterativo do alemán antigo. Adoitan constar de catro estrofas. Hai centros de metros para os rímur: Sveinbjörn Beinteinsson contou até 450 variacións. Non obstante, pódense agrupar nunhas 10 familias. O metro máis común é o chamado *ferskeytt*.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Bibliografía 
* 
* 
*
Sitios Ramsar en España

miniatura|200px|Vista da Ría do Eo, Sitio Ramsar.
España é parte contratante da Convención de Ramsar desde 1982 (Instrumento de Adhesión de 18 de marzo de 1982, BOE 199, de 20.08.1982, data na que se incluíron as dúas primeiras zonas húmidas: o Parque Nacional de Doñana (que é Patrimonio da Humanidade) as Tablas de Daimiel. Neste momento, conta cun total de 49 Sitios Ramsar, cunha superficie total declarada de máis de 173.126 ha.

O Ministerio de Agricultura, Alimentación e Medio Ambiente de España ofrece un mapa interactivo no que se pode consultar a localización e características de todas as zonas húmidas incluídas nesta Convención.

## Lista dos sitios Ramsar en España 
Os 49 Sitios Ramsar son os seguintes:

## Véxase tamén 
### Outros artigos 
* Convención de Ramsar
Lagoa de Pitillas

A **Lagoa de Pitillas**, orixinariamente  coñecida como **Lagoa de Sabasán**, é unha zona húmida endorreica (sen desaugadoiro) situado entre os concellos de Pitillas e Santacara en Navarra, (España).

Este zona húmida é usado por multitude de aves acuáticas para aniñaren ou para descansaren na súa viaxe migratoria. As aves xunto coa fauna asociada a este ecosistema converten a lagoa de Pitillas nun espazo natural dunha grande biodiversidade.

## Descrición e situación
Cunha superficie dunhas 300 ha esténdese polo territorio municipal de Pitillas, aínda que unha pequena parte pertence a Santacara. É unha zona húmida de tipo estepario e de orixe endorreica, sendo considerado como un dos máis importantes no val do Ebro e o máis extenso de Navarra. As augas que alimentan a lagoa proceden da serra de Ujué, do barranco do Pozo de Pastor e doutros próximos menos importantes. A profundidade, en condicións de nivel normal de auga, non supera os 2 metros.

Está sita a 3&nbsp;km de Pitillas, accedéndose ao seu contorno pola estrada N-121 que une este concello co veciño de Santacara. Hai unha pista que, partindo da estrada, achega até o aparcadoiro e o observatorio de aves.

## Protección
En 1987 incorporouse o espazo á rede de *Espazos naturais protexidos de Navarra como *Reserva Natural (RN 27) realizándose a delimitación do territorio a protexer. Entre os anos 1991 e 1996 deslindouse a banda de protección da zona húmida.

En 1990 foi proposta como *Zona de especial protección para as aves (ZEPA)* e no 1991 incluída na rede de *Zonas de especial protección para as aves* da rede Natura 2000, ao amparo da Directiva 79/409/CEE. En 1997 quedou incluída na lista de zonas húmidas de importancia internacional da Convención de Ramsar e mais no *Inventario de Zonas Húmidas de Navarra*.

## Notas
Venceslau Brás

**Venceslau Brás Pereira Gomes**, nado en Brasópolis o 26 de febreiro de 1868 e finado en Itajubá o 15 de maio de 1966, foi un avogado brasileiro, presidente do seu país entre 1914 e 1918.

## Traxectoria 
Nado na entón cidade de São Caetano da Vargem Grande, hoxe Brasópolis, fíxose avogado pola Facultade de Dereito da Universidade de São Paulo en 1890. Exerceu a avogacía na cidade de Monte Santo de Minas, despois foi deputado estatal. Entre 1898 e 1902 foi Secretario do Interior e da Xustiza en Minas Xerais. Foi elixido deputado federal representando o estado o 1903.

## Notas
Helena Leonor

**Helena Leonor**, nada en Santarém o 26 de agosto de 1977, é unha fadista portuguesa.

## Traxectoria 
Canta desde os 16 anos. Participou no *Grande Prémio do Fado* da RTP e na *Grande Noite do Fado* do Coliseo de Lisboa, na Expo 98. Actuou en Portugal, nos Estados Unidos, Alemaña, Grecia e España.

Gravou o seu primeiro disco, "*Cantar dos ventos*" en 1999.

## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* Páxina de Helena Leonor 
* Helena Leonor no Cotonete  
* Vídeos de Helena Leonor
* Audios de Helena Leonor
* Helena Leonor no Myspace
ATC Código A08

**ATC Código A08** é unha sección do Código ATC A (referido ao aparato dixestivo e o metabolismo), á súa vez sección do sistema de clasificación química anatómico-terapéutica.

O apartado A08A inclúe preparados antiobesidade, excluíndo produtos dietéticos.
*A sección A08AA refírese a produtos antiobesidade que actúan no sistema nervioso central:
:A08AA01 Fentermina
:A08AA02 Fenfluramina
:A08AA03 Amfepramona
:A08AA04 Dexfenfluramina
:A08AA05 Mazindol
:A08AA06 Etilamfetamina
:A08AA07 Catina
:A08AA08 Clobenzorex
:A08AA09 Mefenorex
:A08AA10 Sibutramina
:A08AA56 Efedrina, combinacións

*A sección A08AB refírese a produtos antiobesidade que actúan no sistema nervioso periférico:
:A08AB01 Orlistat
Delfim Moreira

**Delfim Moreira da Costa Ribeiro**, nado en Cristina o 7 de novembro de 1868 e finado en Santa Rita do Sapucaí o 1 de xullo de 1920, foi un avogado e político brasileiro.

## Traxectoria
Foi vicepresidente durante o segundo mandato de Rodrigues Alves  como presidente do Brasil. Coa morte de Rodrigues Alves antes do segundo goberno, tornouse presidente no período 1918-1919.
Arte postal

A **arte postal** é un tipo de arte que se adoita asociar a Ray Jonson (1927-1995), 
artista norteamericano, multifacético e inquedo, que estivo sempre relacionado cos principais creadores da súa época, dende músicos como John Cage, a escritores como Wiliam Carlos Wiliams.

## Características 
A necesidade de traspasar calquera barreira no campo da creatividade, de retirar a súa produción do circuíto comercial e obvio, e de afondar cuestións propostas anteriormente polos dadaístas, surrealistas, expresionistas e por todos aqueles que fixeran ás vangardas históricas. Utilizando técnicas diversas, a arte postal, con data oficial de nacemento nos anos 50 (Correspóndanse Art School), e máis ca unha forma de arte e é máis que unha forma de comunicación. É unha maneira única de tentar responder a algunhas cuestións que atravesaron o século XX.

Ao subverter o papel reservado polo status quo a produción artística, arte postal pode ser considerada un dos poucos medios de troco de informacións artísticas e que escapou a lei da cultura de masas. 

É, antes doutra cousa, un medio expresivo de revalorización da comunicación interpersoal, unha practica saudabelmente anárquica contra o todo poderoso sistema dos medios. Unha práctica que moitos artistas do inicio do século XX, como Kurt Schwitters, Tristán Tzara, Marcel Duchamp e Marinetti xa utilizaran sen un programa de intencións definido e que acaba por ser definida finalmente cando Johnson asóciase ó Fluxus, movemento xurdido nos anos 60, coñecido por prácticas subversivas nos mais diversos campos artísticos, dando continuidade ás propostas dadaístas da divulgación da “realidade do non arte”.

A arte postal congrega grupos marxinais de operación artística, que buscan axita-las vías convencionais de correspondencia, transformando todo en arte e así, transformando por este medio a propia vida.
Sistema cristalino

miniatura|300px|Un cristal está composto por infinidade de celas unidade
Os **sistemas cristalinos** son os diferentes grupos nos que se poden clasificar os minerais segundo a relación que manteñen entre eles os eixos e os ángulos da súa cela unidade.

## Características 
Unha **cela unidade** é un paralalepípedo definido por 6 parámetros (a,b,c,α,β,γ) que constitúe a unidade máis pequena que pode describir a estrutura cristalina interna dun mineral.

Tódolos minerais presentan a propiedade común de estar ordenados estruturalmente en celas unidade, aínda que só algúns, e se se dan as condicións adecuadas, mostran este ordeamento de forma externa. Así pois, segundo as relacións que manteñen entre si os parámetros antes mencionados, existen 7 sistemas cristalinos diferentes.

### Tipos 
Os 7 sistemas cristalinos son:

En función das posibles localizacións dos átomos na cela unidade establecéronse 14 estruturas cristalinas básicas denominadas redes de Bravais.
Papuxa balcánica

A **papuxa balcánica** (*Curruca cantillans*, antes *Sylvia cantillans*), tamén chamada **papuxa paporrubia** (e papuxa carrasqueira, pero este nome dáselle agora á *Curruca iberiae*), é un paxaro pequeno da familia das papuxas (Sylviidae) que cría no extremo sur de Europa e no norte de África.

## Descrición 
Son paxaros duns 12,5&nbsp;cm de lonxitude. A plumaxe é distinta entre machos e femias. Nos machos o lombo e a cabeza son gris azulados, as ás e a cola de cor gris pardo, a barbadela, a gorxa e o peito son de cor avermellada. Ten un "bigote" branco. O ventre e os lados son brancos. A femia ten a cabeza máis gris, e acastañada por riba e abrancazada por debaixo. Ten un anel branco ó redor dos ollos, mentres que o macho o ten vermello.

## Distribución e hábitat 
Está presente como ave reprodutora nas áreas máis ó sur de Europa e no noroeste de África. Nos últimos tempos aparece cada vez con máis frecuencia como visitante en zonas centroeuropeas. É unha ave migratoria, que pasa os invernos ó longo da fronteira sur do deserto do Sáhara.

Vive preferentemente en ladeiras soleadas de outeiros con vexetación de tipo mediterráneo, espiñosa e mesta Comparte este biótopo con especies da mesma familia.

## Reprodución 
miniatura|* Sylvia cantillans *
Crían entre abril e os primeiros días de xuño. Fan os niños entre o mato mesto, preto do chan. Constrúenos con pallas e cascas de romeu ou doutras plantas. As paredes exteriores cóbrenas con teas de araña. Poñen no fondo un forro de pelos de animais e peluxe de orixe vexetal . A posta componse de tres ou catro ovos averdesados con pencas mais escuras, que miden uns  e pesan 1,42&nbsp;g.

Ámbolos dous pais chocan os ovos de 11 a 13 días, aínda que é a femia a que pasa máis tempo incubando. Os pitos nacen sen plumas e teñen a boca vermella coa beira amarela. Os dous proxenitores encárganse da alimentación. A femia protexe os polos do mal tempo e do sol abrindo as ás por riba deles. Pasan no niño 11 ou 12 días. Se a mai comeza unha segunda posta, o macho segue alimentando só ós fillos.

## Alimentación 
É insectívora, pero come tamén bagas.

## Taxonomía 
Parece estar relacionada coa papuxa de cabeza negra (*Curruca melanocephala*). Nas dúas especies os machos teñen bigotes brancos a parte superior da cabeza escura e aneis vermellos ó redor dos ollos.

Tradicionalmente dividíase en varias subespecies, se cadra diferenciadas dabondo para ser consideradas especies separadas, tal como aparecen en modernas clasificacións. Todas teñen plumaxe diferente, cantos diferentes e son alopátricas:

* *Sylvia cantillans cantillans*, que cría na Italia peninsular e do noroeste, en Sicilia, sur de Francia e Península Ibérica.
* *Sylvia cantillans inornata*, cría no noroeste de África.
* *Sylvia cantillans albistriata*, cría dende o nordeste de Italia e cara ó sueste ata ó sur de Turquía.
* *Sylvia cantillans moltonii*, endémica de Córsega, Sardeña e as illas Baleares.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Bibliografía 
*
*
*
Óblast Autónomo Hebreo

O **Óblast Autónomo Hebreo** (ruso: *Еврейская автономная область*, yiddisch: , *yidixe avtonome gegnt*) é un suxeito federal de Rusia. Limita co krai de Khabarovsk ao norte, co óblast de Amur ao leste e con Heilongjiang (República Popular da China) ao sur. Ten unha área de 36.000&nbsp;km² e unha poboación de 190.915 (censo ruso (2002)), dos cales tan só un 1,2% son xudeus, a poboación é principalmente rusa (case o 90%).

A división administrativa xudía fundouse coa axuda do Komzet en 1928 como o Distrito Nacional Xudeu. Foi resultado da política das nacionalidades de Stalin, en que cada grupo nacional da Unión Soviética recibía un territorio con autonomía cultural no seo do socialismo. A idea era crear un novo Zión, onde a cultura proletaria xudía puidera desenvolverse co yiddish como a lingua que dese cobertura aos xudeus no canto do hebreo que promovía o sionismo en Palestina.  O territorio próximo á fronteira con Manchuria, controlado polo Xapón, estaba practicamente deshabitado debido ás duras condicións xeográficas da rexión, a política de creación dun ente xudeu recibiu apoio internacional e chegaron á rexión tamén uns 1400 xudeus norteamericanos, arxentinos, palestinos e europeos. Despois das purgas dos xefes locais en 1936-1938 quedaban 20.000 xudeus no territorio. En 1946-1948 dáselle un novo pulo ao establecemento de xudeus na rexión que chegan ata 30.000. En 1961 era o 8,8% da poboación do distrito (14.269 xudeus) con apenas cargos xudeus de relevo, e contaban tan só cun xornal de dúas páxinas.
Vrancea

**Vrancea** é un condado de Romanía, na rexión histórica de Moldova. A súa capital é Focşani. En 2002 tiña unha poboación de 387.632 e unha densidade de poboación de 80 h/km², o 98% da poboación é de etnia romanesa.

### Municipalidades
* Focşani—poboación: 103.219 (2007)
* Adjud

### Cidades
* Mărăşeşti
* Odobeşti
* Panciu
### Comunas
## Véxase tamén
Partido Comunista do Pobo Galego

O **Partido Comunista do Pobo Galego** (**PCPG**) é un partido político galego.

## Historia 
O Partido Comunista do Povo Galego foi creado en 1984, paralelamente ao proceso de unidade e recomposición comunista impulsado en todo o estado por distintos partidos comunistas e máis en Cataluña polo Partit dels Comunistes de Catalunya, en contra do eurocomunismo imperante na dirección do PCE e do PCG. Este proceso levou á fundación do Partido Comunista (PC), antecesor do que logo foi o PCPE.

Posteriormente rexistrouse en 1993 como Partido Comunista do Pobo Galego. Aínda que participou en diversos comicios, os resultados sempre foron minoritarios. A súa última participación foi nas eleccións ao Senado en 2008, onde presentaron candidatura pola provincia de Ourense, e onde obtiveron 4.243, 3.428 e 3.413 votos os seus tres candidatos. En 2008 rompeu co PCPE, deixando de ser o seu referente en Galiza. 

En 2011 e 2012 o PCPG participou no Foro pola Unidade Comunista Galega, un intento de unificar o comunismo galego, tanto de procedencia histórica estatal como o de tradición independentista. Esa proposta foi nesa altura coa organización de tendencia maoísta Ateneu Proletário Galego e coa organización leninista clásica Forxa. A iniciativa non prosperou e o PCPG seguiu no seu camiño que definen das tres unidades: Unidade Popular e fronte de esquerdas, Unidade dos Traballadores e Unidade dos Comunistas. No ano 2014  ahegouse ao Bloque Nacionalista Galego (BNG) e nas eleccións europeas dese ano o partido pediu o voto para a coalición Os Pobos Deciden, integrada polo propio BNG e os vascos Euskal Herria Bildu. Nas eleccións locais de 2015 o PCPG volveu pedir o voto para o BNG - Asembleas Abertas e participou nalgunhas das súas candidaturas locais Nas xerais do mesmo ano o partido formou parte da coalición Nós-Candidatura Galega, co BNG, o Partido Galeguista e outros pequenas organizacións. O representanter do PCPG, Xosé Collazo, foi candidato ao Senado de España pola Provincia de Pontevedra, candidatura que obtivo 31.375 votos (2,08% do total). A nivel local o partido tamén ten apoiado á candidatura Alternativa Canguesa de Esquerdas.

## Ideoloxía
[miniatura|dereita|100px|O martelo e a fouce. Símbolos representativos do [Comunismo]]
É unha organización Comunista e marxista-leninista partidaria da autodeterminación de Galicia.

## Eleccións
### Eleccións ao senado
## Notas
## Notas
## Véxase tamén
### Ligazóns externas
* Blog da formación
Lagoa de Gallocanta

A cunca da **lagoa de Gallocanta** está no centro do Sistema Ibérico, na provincia de Teruel, en Aragón España. É unha cunca endorreica que está pechada polas serras de Santa Cruz e Pardos polo Norte, a Serra Menera polo Sur e a Serra do Calderero polo Leste. Encóntrase a 1.000 m de altitude, ten 7,7&nbsp;km de lonxitude e 2,8&nbsp;km de anchura; a súa profundidade máxima pode atinxir 1,5 m, aínda que non sempre ten auga, pois sofre períodos chuviosos e secas.

Na zona atópanse outras lagoas de menor tamaño como as de Guialguerrero, La Zaida, a Lagunilla (Navajo del Prado de la Torre) e outras de menor entidade aínda. O conxunto forma unha etapa importante no paso de aves migratorias.

A lagoa está declarada como refuxio de fauna silvestre, zona de especial protección para aves (ZEPA) e figura na lista de Zonas Húmidas de Importancia Internacional, constituíndo un dos Sitios Ramsar en España.

As localidades que arrodean a lagoa son: Gallocanta, Berrueco, Tornos, Bello e máis Cuerlas.
Río Esla

O **Esla** é un río das provincias de León e Zamora, no noroeste da Península Ibérica. É un afluente do Douro, que nace na Cordilleira Cantábrica e ten 285&nbsp;km de percorrido, cruzando de norte a sur as provincias de León e Zamora. É o afluente máis caudaloso do Douro, de xeito que cando desemboca neste, leva máis caudal que o propio Douro (de aquí o tradicional dito "el Esla lleva el agua y el Duero la fama", análogo ao que se di do Pisuerga e tamén o Douro, ou do Sil e o Miño).

Sobre o nacemento do Esla hai controversias, desde quen asegura que nace en San Glorio, Pandetrave e Arcenorio; mentres outros aseguran que nace no Porto de Tarna, no val de Burón.

## Datos históricos 
Este río era o *Astura* dos romanos (pronunciado seguramente Ástura), do cal os antigos ástures tomaran o nome (os ástures poboaban ambos os lados dos Montes Cantábricos, dividíndose de acordo con eles en ástures transmontanos, os que vivían entre o cordal e o mar Cantábrico, e ástures cismontanos, que eran os da Meseta leonesa actual e terras bercianas e galegas achegadas).

Durante a Idade Media o nome evoluciona para *Estola* (Éstola), para finalmente por un paso intermedio *Ést-la, dar lugar á actual forma *Esla*.

## Afluentes 
Os seus principais afluentes son:

* río Bernesga
* río Cea
* río Órbigo
* río Porma
* río Tera
* río Aliste
Arsenopirita

A **arsenopirita** (tamén chamada **pirita arsenical** ou **mispíquel**) é un mineral da clase dos sulfuros cuxa fórmula química é **FeAsS** e que cristaliza no sistema monoclínico.

## Aspecto 
A arsenopirita aparece normalmente en forma de cristais dodecaédricos e prismáticos, aínda que tamén o fai en forma de masas amorfas. Son típicas as maclas por compenetración en forma de punta de lanza ou en forma es estrela (crecemento acicular). A súa cor é agrisada.

## Lugares onde se atopa 
Aparece con frecuencia en depósitos sulfurosos asociada a minerais como a pirita, a calcopirita, a pirrotina ou a siderita.

## Usos da arsenopirita 
A arsenopirita emprégase para a fabricación de aliaxes metálicas e de vidro, en aplicacións médicas, en insecticidas, en pirotecnia e para a elaboración de pigmentos.

## Outros sulfuros 
Outros minerais nos que a presenza de xofre é destacada son:

A marcasita, a pirita, calcopirita, a pirrotina, a galena e o cinabrio.
James Fenimore Cooper

**James Fenimore Cooper**, nado en Burlington (Nova Jersey) o 15 de setembro de 1789 e finado en Cooperstown (Estado de Nova York) o 14 de setembro de 1851, foi un popular e prolífico escritor norteamericano.

## Traxectoria 
Particularmente recordado como novelista, Cooper escribiu 34 novelas de aventuras, moitas tratan o tema dos pioneiros.

*O derradeiro dos mohicanos* considérase por moitos como a súa obra mestra. Esta novela ten lugar na América colonial, durante a Guerra dos Sete Anos (1757-1763), que enfrontou a ingleses e franceses e supuxo a expulsión destes últimos de Norteamérica. Na guerra víronse involucradas as tribos indias locais. De feito, na novela, un grupo de indios huróns aliados dos franceses raptan a Cora e Alice Munro, fillas dun oficial británico. As rapazas serán rescatadas por Ollo-de-Aguia, un leñador branco e os seus compañeiros Chingachgook e Uncas, últimos superviventes da tribo dos mohicanos.

Cooper é un dos autores americanos máis famosos do dezanove, as súas obras traducíronse a case todas as linguas europeas. Balzac admirábao, Victor Hugo definíao como o máis grande do máis grande da novela moderna.

## Traducións ao galego 
Na actualidade só está traducida ao galego a novela *O derradeiro dos mohicanos*, editada por Xerais en 1993, con tradución de Xela Arias.
Magnetita

A **magnetita** é un mineral da clase dos óxidos cuxa fórmula química é **Fe3O4** (31% de FeO e 69% Fe2O3).

## Aspecto 
A magnetita cristaliza normalmente en forma de octaedros e tamén en dodecaedros (aínda que é moito máis raro). Pode aparecer tamén formando masas ou en forma de area. A súa cor e negra e o seu brillo metálico.

## Lugares onde se atopa 
Por ser un mineral de xénese moi variada, a magnetita pódese atopar en diversos ambientes.

Aparece en abundancia en Kirunia (Suecia) e en forma de area nas rías galegas de Vigo e de Pontevedra.

## Usos da magnetita 
A magnetita é unha importante fonte de ferro.

## Propiedades 
Os momentos magnéticos dos diferentes catións de ferro do sistema encóntranse fortemente acoplados por interaccións antiferromagnéticas, pero de forma que en cada cela unidade o resultado é un momento magnético non compensado. A suma destes momentos magnéticos non compensados, fortemente acoplados entre eles, é a responsable de que a magnetita teña propiedades magnéticas e se comporte coma un imán.

## Outros óxidos 
O rútilo e a casiterita son outros óxidos importantes.
Heulandita

A **heulandita** é un mineral da clase dos silicatos cuxa fórmula química é **Ca(Al2Si7O18)·6H2O** e que pertence á subclase dos tectosilicatos. Forma parte do grupo mineral das ceolitas.

## Características 
A heulandita aparece frecuentemente en forma de cristais tabulares de diferente grosor. Preséntase en cavidades de rochas volcánicas (en basaltos) e en ocasións en gneises e filóns hidrotermais, asociándose en ocasións á escolecita.

Outros silicatos a destacar son a mica, o feldespato e a olivina.

## Véxase tamén 
### Outros artigos 
* Ceolita
Shangri-La Dee Da

***Shangri-La Dee Da*** foi o derradeiro álbum de estudio da banda Stone Temple Pilots, editado o 19 de xuño do 2001, a través do selo Atlantic Records.

## Listaxe de cancións
#"Dumb Love" (Weiland/D. DeLeo) – 2:51
#"Days of the Week" (Weiland/D. DeLeo) – 2:35
#"Coma" (Weiland/D. DeLeo/R. DeLeo) – 3:41
#"Hollywood Bitch" (Weiland/R. DeLeo) – 2:43
#"Wonderful" (Weiland/R. DeLeo) – 3:47
#"Black Again" (Weiland/D. DeLeo/R. DeLeo) – 3:26
#"Hello It's Late" (Weiland/R. DeLeo) – 4:22
#"Too Cool Queenie" (Weiland/D. DeLeo) – 2:47
#"Regeneration" (Weiland/D. DeLeo) – 3:55
#"Bi-Polar Bear" (Weiland/D. DeLeo) – 5:04
#"Transmissions From a Lonely Room" (Weiland/R. DeLeo) – 3:15
#"A Song for Sleeping" (Weiland/R. DeLeo) – 4:15
#"Long Way Home" (Weiland/D. DeLeo) – 4:32
Río Órbigo

miniatura|260px 
O **río Órbigo** é un curso fluvial das provincias de León e Zamora. A orixe do nome resulta explicábel polo éuscaro, como «dous ríos» "Ur-bikoa".

## Descrición 
O Órbigo nace da unión do río Luna, procedente da Serra dos Grajos e o río Omaña, procedente dos Montes de León, no concello de Llamas de la Ribera. Percorre de norte a sur a provincia de León, unindo as súas augas ás do río Esla por baixo de Benavente.

### Afluentes 
Entre os máis importantes tributarios do Órbigo son, pola beira dereita, estes: o río Duerna, o Tuerto, o Jamuz e mais o Eria. De entrada pola esquerda, está unicamente o río Luna.

## Accidente tráxico 
O 10 de abril de 1979 un autocar cheo de nenos vigueses caeu ao río Órbigo, á altura de Santa Cristina de la Polvorosa, levando por diante a vida de 49 persoas, 45 nenos e 4 adultos.

## Lendas 
Existe unha teoría pola cal, o hoxe chamado río Luna debeu ser o verdadeiro Órbigo. Cóntase que en tempos do Conde Luna, este mandou cambiar o nome do curso fluvial, pondo o seu ás augas que se encontraban dentro do seu condado.

## Véxase tamén 
### Outros artigos 
* Accidente do río Órbigo
* Batalla do río Órbigo‎
Lingua serbocroata

O **serbocroata** ou **bosníaco-croata-serbio**, é unha lingua eslava a falada principalmente en Serbia, Montenegro, Croacia e Bosnia e Hercegovina. É unha lingua pluricéntrica con catro variedades estándar mutuamente intelixibles.

Historicamente, os dialectos eslavos meridionais formaron un continuo dialectal. A turbulenta historia da área, particularmente despois da expansión do Imperio Otomán, deu lugar a un mosaico de diferenzas dialectais e relixiosas. Por mor das migracións de poboación, o dialecto *štokavski* converteuse no máis estendido nos Balcáns occidentais, introducíndose nas áreas ocupadas polos dialectos *čakavica* e *kajkavica* (ó tempo que formaba a lingua eslovena no noroeste). Bosníacos, croatas e serbios diferéncianse pola relixión, e historicamente estiveron baixo o poder de señores estranxeiros. Durante este período, a lingua tiña gran variedade de nomes, como "eslavo", "ilirio", ou dependendo da rexión "bosníaco", "serbio" e "croata", este último en combinación con "eslavonio" ou "dálmata".

## Dialectos 
A lingua constitúe un diasistema, dividido en dous dialectos principais:
* o croata, que usa o alfabeto latino;
* o serbio, que usa dous alfabetos: o alfabeto cirílico e o alfabeto latino;

A antiga Iugoslavia era un verdadeiro caldeiro de mesturas: **dous alfabetos** (cirílico e latino), **tres linguas oficiais** (serbocroata, esloveno e macedonio), **tres relixións predominantes** (igrexa católica, igrexa ortodoxa e islamismo), **oito etnias principais** (serbios, croatas, bosníacos, macedonios, eslovenos, albaneses, montenegrinos, e húngaros), e seis repúblicas. Coa súa disolución produciuse unha simplificación notable no sentido de que cada nova entidade identificouse cun Estado determinado (Serbia, Croacia, Bosnia e Hercegovina e Macedonia do Norte). Malia todo, as dificultades en tódolos niveis nesta rexión dos Balcáns persisten. Inclusive no aspecto lingüístico.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Outros artigos 
* Wikipedia en serbocroata
Revolución Húngara de 1956

A **Revolución Húngara de 1956** foi unha revolta espontánea de carácter nacional contra o goberno comunista de Hungría e a súa política prosoviética que aconteceu entre o 23 de outubro e o 10 de novembro de 1956.

Dende a morte de Stalin os países do leste viviran unha certa liberalización, malia que controlada e reducida. O líder húngaro, Mátyás Rákosi, non obstante Imre Nagy, comunista reformista, accede ao posto de primeiro ministro, pero Rákosi mantense como secretario xeral do Partido Comunista Húngaro, situación que dura ata 1955 cando Nagy foi destituído do seu posto.

En xuño de 1956 unha revolta popular conseguiu destituír ao goberno e o nomeamento en outubro do comunista liberal Władysław Gomułka como primeiro secretario do Partido Comunista de Polonia, como consecuencia en Hungría pouco despois Ernő Gerő substituía a Rákosi como secretario xeral do Partido Comunista por temor a que o descontento se estendese por Hungría.

Para o 23 de outubro convocárase unha manifestación de solidariedade co pobo polaco, comezou como unha demostración de milleiros de estudantes que marcharon dende o centro de Budapest ao edificio do Parlamento. Unha delegación dos estudantes que entrara no edificio da radio nacional para tentar retransmitir as súas demandas foi detida. Cando os manifestantes demandaban a liberación dos seus compañeiros a Policía da Seguridade do Estado (ÁVH) disparou dende o interior do edificio; a nova esparexeuse rapidamente e a violencia e as desordes invadiron a capital e o resto do país. Milleiros de cidadáns organizáronse en milicias loitando contra a ÁVH e as tropas soviéticas, enviados soviéticos chegan ao país e o 24 Gerő acusado de ser o principal causante da situación é destituído, constituíuse un novo goberno presidido por Imre Nagy que formalmente eliminou a ÁVH e declarou a súa intención de retirar o país do Pacto de Varsovia, abolir a censura e convocar eleccións libres mentres a situación bélica normalizábase coa case fin da loita nas rúas trala retirada das tropas soviéticas de Budapest o 28 de outubro e boa parte do poder real queda das mans dos comités municipais e de fábrica. O 3 de novembro formouse un goberno nacional con representantes socialdemócratas, agrarios e tan só tres comunistas, entrementres János Kádár formou tamén ese día pola tarde un novo goberno na zona onde se concentraban as tropas soviéticas que pide axuda á Unión Soviética.

O 4 de novembro forzas do Pacto de Varsovia, fundamentalmente soviéticas, entraron en Budapest, matando milleiros de civís, o goberno refuxiouse na embaixada iugoslava e accederon a saír para seren conducidos ao estranxeiro mais finalmente serán executados, o 5 de novembro os soviéticos controlan case todo o país e a resistencia organizada cesou o 10 de novembro, producíndose arrestos masivos, estímase en 200.000 húngaros os que saíron do país como refuxiados. En xaneiro de 1957 o novo goberno prosoviético suprimira toda oposición pública. A invasión soviética de Hungría tivo como consecuencia unha fonda reflexión entre algúns intelectuais da esquerda europea e a retirada do apoio de moitos marxistas occidentais ao comunismo soviético.
Amputechture

***Amputechture*** é o terceiro álbum de estudio de The Mars Volta, editado o 12 de setembro do 2006. Foi gravado entre Os Ánxeles, El Paso e Melbourne, e está producido por Omar Rodriguez-Lopez e mesturado por Rich Costey.

*Amputechture* conta coa colaboración dunha ducia de artistas, entre os que se atopa o guitarrista de Red Hot Chili Peppers John Frusciante, que toca en todos os temas menos "Asilos Magdalena".

## Listaxe de cancións
Zeitgeist

***Zeitgeist*** é o sexto álbum oficial de The Smashing Pumpkins (excluíndo *MACHINA II/Friends and Enemies of Modern Music*, distribuído gratuitamente a través de Internet). Foi editado o día 6 de xullo do 2007 en varios países e o día 10 nos Estados Unidos e o Canadá polo selo Reprise Records.

## Listaxe de cancións