San Cristovo de Cea

**San Cristovo de Cea** é un concello da provincia de Ourense, que pertence á comarca do Carballiño. Segundo o IGE en 2014 tiña 2.418 habitantes (3.026 en 2003). O seu xentilicio (véxase no Galizionario) é «».

## Xeografía 
O concello, de 93,9&nbsp;km², abrangue 13 parroquias. Limita ao norte con Rodeiro (provincia de Pontevedra) e Carballedo (provincia de Lugo), ao sur con Maside, ao leste con Vilamarín e ao oeste con Amoeiro, Piñor e O Carballiño, do que o separa o río Arenteiro.

O nordeste do concello é unha zona montañosa, rama sur da serra do Faro, cos picos da Martiñá (1.039 m) e Alledo (1.011 m). O municipio está atravesado polos ríos Mirela e Oseira (afluentes do Arenteiro) e polo río Barbantiños. Outros cursos menores son o Búbal, Silvaboa, Benito, O Texo ou o Ricovelo. A zona ten clima oceánico temperado nos vales e oceánico de montañas nas zonas altas.

O termo municipal está comunicado a través da estrada N-525 e da AG-53.

### Demografía 

Colors=
  id:lightgrey value:gray(0.8)
  id:darkgrey  value:gray(0.6)
  id:bar       value:rgb(1,0.75,0.4)

ImageSize = width:500 height:300
PlotArea = left:50 bottom:20 top:20 right:30
DateFormat = x.y
Period = from:0 till:7000
TimeAxis = orientation:vertical
AlignBars = justify
ScaleMajor = gridcolor:darkgrey increment:1000 start:0
ScaleMinor = gridcolor:lightgrey increment:200 start:0
BackgroundColors = canvas:white

PlotData=
  color:bar width:20 align:left
  bar:1900 from:0 till:6441
  bar:1910 from:0 till:6365
  bar:1920 from:0 till:6041
  bar:1930 from:0 till:6102
  bar:1940 from:0 till:6203
  bar:1950 from:0 till:6043
  bar:1960 from:0 till:5966
  bar:1970 from:0 till:4705
  bar:1981 from:0 till:5242
  bar:1991 from:0 till:3781
  bar:2001 from:0 till:3198
  bar:2009 from:0 till:2739

PlotData=
  bar:1900 at: 6441 fontsize:S text:6.441 shift:(-10,5)
  bar:1910 at: 6365 fontsize:S text:6.365 shift:(-10,5)
  bar:1920 at: 6041 fontsize:S text:6.041 shift:(-10,5)
  bar:1930 at: 6102 fontsize:S text:6.102 shift:(-10,5)
  bar:1940 at: 6203 fontsize:S text:6.203 shift:(-10,5)
  bar:1950 at: 6043 fontsize:S text:6.043 shift:(-10,5)
  bar:1960 at: 5966 fontsize:S text:5.966 shift:(-10,5)
  bar:1970 at: 4705 fontsize:S text:4.705 shift:(-10,5)
  bar:1981 at: 5242 fontsize:S text:5.242 shift:(-10,5)
  bar:1991 at: 3781 fontsize:S text:3.781 shift:(-10,5)
  bar:2001 at: 3198 fontsize:S text:3.198 shift:(-10,5)
  bar:2009 at: 2739 fontsize:S text:2.739 shift:(-10,5)

## Historia 
Consérvanse restos megalíticos (mámoas) e os poboados castrexos da Martiñá, Covas e San Fagundo.

En 1137 foi fundado pola orde de San Bieito o mosteiro de Oseira, pertencente dende 1141 á orde do Císter. A partir do século XII e durante o antigo réxime o mosteiro de Oseira exerceu a xurisdición sobre a zona, tendo o seu abade o título de Conde de Cea. As parroquias de Mandrás e Vilaseco pertencían á xurisdición de Xosé Temes, e a parroquia de Castrelo pertencía ao Condado de Ribadavia.

## Cultura 
### Toponimia 
O nome da vila aparece escrito ao longo da súa historia como Cea, Çea, Ceia e Zea, posiblemente é un topónimo de orixe celta. Tería dous posibles significados "muralla" ou "pradeira".

A inicios do século XIX foron creados os concellos de Oseira, Cea e Mandrás, fusionados trala división territorial de España en 1833.

Até 1916 recibía simplemente o nome de Cea, pero coa reforma da nomenclatura municipal de España de 1916 pasou a chamarse San Cristovo de Cea para distinguilo do concello de Cea (León).

### Patrimonio 
#### Patrimonio arquitectónico 
Amais do mencionado mosteiro de Oseira, entre o patrimonio de San Cristovo de Cea destaca a igrexa parroquial de San Fagundo, de arquitectura románica. 
#### Patrimonio cultural 
No concello está o Museo Etnográfico de Liste.

## Economía 
O concello basea o seu sustento económico no sector primario. As parroquias de Oseira e Vales contan con explotacións leiteiras, e a zona sur do concello ten granxas porcinas, avícolas e de coellos, integradas en COREN. Por outra banda, a agricultura inclúe a recollida do trigo que serve para facer o pan de Cea, con denominación de orixe, habendo máis de 40 fornos de cocción.

A feira local celébrase os días 6 e 22, e o primeiro domingo de xullo celébrase a festa do pan de Cea.

## Galería de imaxes 

Ficheiro:Oseira TorresPt.jpg|Torres Mosteiro Oseira.
Ficheiro:Oseira_AltarMaior.jpg|Altar Maior Igrexa Abacial de Oseira
Ficheiro:Cea, pan de Cea 01-05.JPG|Monumento ás panadeiras e panadeiros.
Ficheiro:Cea, 01-09.JPG|Placa altimétrica Concello
Ficheiro:Cea, 01-11.JPG|Escudo de San Cristovo de Cea.
Ficheiro:Rúa principal San Cristovo de Cea.ogv|Paseo pola rúa Calvo Sotelo. 

## Parroquias 
## Lugares de San Cristovo de Cea 
Para unha lista completa de todos os lugares do concello de San Cristovo de Cea vexa: Lugares de San Cristovo de Cea.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Outros artigos 
* Mosteiro de Santa María de Oseira.
### Ligazóns externas 
* www.concellodecea.com