Carballedo

**Carballedo** é un concello da provincia de Lugo, pertencente a comarca de Chantada. O xentilicio é .

## Xeografía 
O concello ten 139,6&nbsp;km², repartidos en 23 parroquias. Está situado ao suroeste da provincia de Lugo, na comarca de Chantada. Limita ao norte con Chantada, ao sur con Vilamarín e A Peroxa, ao leste con Pantón e ao oeste con San Cristovo de Cea e Rodeiro.

É un terreo de media montaña, entre a serra do Faro e o río Miño, no encoro dos Peares. Tamén está regado polo río Búbal. Está atravesado pola estrada N-540 que comunica Lugo e Ourense, que atravesa o termo de norte a sur pasando pola súa capital, A Barrela.

O clima é oceánico, con matices continentais canto máis ao sur, con temperaturas moderadas e choivas abundantes. O seu ecosistema viuse afectado pola construción do encoro de Belesar.

### Demografía 
Segundo o IGE en 2014 tiña 2401 habitantes (2929 no 2006, 3010 no 2005, 3055 no 2004, 3061 no 2003). Segundo o INE en 2016 tiña 2280 habitantes, 1130 mulleres e 1150 homes. En  2017 2266 habitantes, 1125 mulleres, 1141 homes.

Colors=
  id:lightgrey value:gray(0.8)
  id:darkgrey  value:gray(0.6)
  id:bar       value:rgb(1,0.75,0.4)

ImageSize = width:500 height:300
PlotArea = left:50 bottom:20 top:20 right:30
DateFormat = x.y
Period = from:0 till:12000
TimeAxis = orientation:vertical
AlignBars = justify
ScaleMajor = gridcolor:darkgrey increment:2000 start:0
ScaleMinor = gridcolor:lightgrey increment:400 start:0
BackgroundColors = canvas:white

PlotData=
  color:bar width:20 align:left
  bar:1900 from:0 till:9804
  bar:1910 from:0 till:9068
  bar:1920 from:0 till:8234
  bar:1930 from:0 till:9116
  bar:1940 from:0 till:10485
  bar:1950 from:0 till:10295
  bar:1960 from:0 till:9778
  bar:1970 from:0 till:5450
  bar:1981 from:0 till:4518
  bar:1991 from:0 till:4145
  bar:2001 from:0 till:3173
  bar:2009 from:0 till:2752
  bar:2014 from:0 till:2401

PlotData=
  bar:1900 at: 9804 fontsize:S text:9804 shift:(-10,5)
  bar:1910 at: 9068 fontsize:S text:9068 shift:(-10,5)
  bar:1920 at: 8234 fontsize:S text:8234 shift:(-10,5)
  bar:1930 at: 9116 fontsize:S text:9116 shift:(-10,5)
  bar:1940 at: 10485 fontsize:S text:10&nbsp;485 shift:(-10,5)
  bar:1950 at: 10295 fontsize:S text:10&nbsp;295 shift:(-10,5)
  bar:1960 at: 9778 fontsize:S text:9778 shift:(-10,5)
  bar:1970 at: 5450 fontsize:S text:5450 shift:(-10,5)
  bar:1981 at: 4518 fontsize:S text:4518 shift:(-10,5)
  bar:1991 at: 4145 fontsize:S text:4145 shift:(-10,5)
  bar:2001 at: 3173 fontsize:S text:3173 shift:(-10,5)
  bar:2009 at: 2752 fontsize:S text:2752 shift:(-10,5)
  bar:2014 at: 2401 fontsize:S text:2401 shift:(-10,5)

## Historia 
Da época do megalitismo consérvanse as mámoas de Vilar de Monte. Hai restos da época da cultura castrexa, como os castros de Morgade, Buciños, Papelle e Touza.

Nunha pequena igrexa da parroquia de Temes achouse un sartego do século IV, encargado por un terratenente galaico-romano a un obradoiro de Roma. Da época do románico son as igrexas monacais de Santo Estevo de Chouzán e San Xoán da Cova.

Trala fin do antigo réxime, en 1840 creouse o concello de Carballedo, sendo importante a influencia de José Antonio Ribadeneira, da Casa Grande de Loureiro, bispo de Valladolid e auditor da Sagrada Rota Romana. Suprimiuse o concello de Asma, que comprendía a conca do río Asma até a confluencia coa do río Comezo, integrándose as parroquias da marxe dereita agás as de Santa Cruz e Santa Uxía de Asma, do concello de Chantada. Nun primeiro momento a capital situouse no lugar de Carballedo, sendo trasladada sucesivamente a San Mamede, Penaboa, Buciños, Chouzán, Castro e A Barrela, onde se mantén actualmente.

## Cultura 
### Toponimia 
O topónimo fai referencia a unha terra de moitos carballos, fitónimo anterior ao latín.

Carballedo é un concello de nomes singulares. Todos estes son topónimos exclusivos de Carballedo, que non se repiten en Galicia: Acilleiros, Aguada, Agrexán, Alén do Río, O Alto das Lamas, Ambasmestas, O Barrio de Puga, Buciños, Buxelle, Cambillán, Carballidiño, Cas de Moure, Cas de Pedro, Casqueixeiro, O Castro de Morgade, Ceides, Chouzán, O Curuxeiro, A Enfonxa, Esmolfe, Faíl, A Grixoá, A Lama de Fente, Lixibán, A Lobagueira, Lobelle, Lulaíños, Lulás,  Papelle, Pepes, A Placería, Puvieiros, Quintá do Monte, Sergudiño, Surrego, Val do Arado, Veascós, Vilaguillulfe, Vilar de Mulleres, Temes, Trasar, Trasmontes, Xibiriz.

## Galería de imaxes 

Ficheiro:Iglesia de Santiago de Lousada.jpg|Igrexa de Santiago de Lousada.
Ficheiro:Parroquia Santa Marinia de Veascos.JPG|Santa Mariña de Veascós.
Ficheiro:0aveiga.jpg|Paisaxe de Carballedo.
Ficheiro:0bucinhos.jpg|Paisaxe de Carballedo.
Ficheiro:0pradededariba.jpg|"Puza" típica da zona.
Ficheiro:1paisaxedesdefurco.jpg|Terras de Carballedo.

## Lugares de Carballedo 
Para unha lista completa de todos os lugares do concello de Carballedo vexa: Lugares de Carballedo.

## Parroquias 
## Notas 
## Véxase tamén 
### Bibliografía
* 

### Outros artigos 
* Elección municipais en Carballedo
* Toponimia de Carballedo