Strongylocentrotus purpuratus

miniatura|Superficie oral de *Strongylocentrotus purpuratus* mostrando os dentes da súa lanterna de Aristóteles, espiñas e pés ambulacrais tubulares.
miniatura|esquerda|200px|*Strongylocentrotus purpuratus*
***Strongylocentrotus purpuratus*** é unha especie de ourizo de mar que vive na costa do Pacífico de Norteamérica desde Ensenada en México ata a Columbia Británica, no Canadá. Este ourizo de mar é dunha cor púrpura intensa, pon ovos de cor laranxa cando se liberan na auga, e vive en comunidades intermareais baixas e submareais preto da costa. Os meses de xaneiro, febreiro e marzo son os de maior actividade reprodutora desta especie. Chegan á madureza sexual en dous anos. Normalmente medran ata un diámetro duns 12&nbsp;cm e poden vivir uns 70 anos.

## Papel na investigación médica 
Aínda que as investigacións relacionadas co desenvolvemento embrionario constitúen aínda a maior parte dos estudos realizados con este ourizo de mar, os estudos sobre a posición do ourizo como marabilla evolutiva son cada vez máis frecuentes. Os xenes ortólogos de enfermidades humanas deste ourizo levaron aos científicos a investigar os usos terapéuticos potenciais das secuencias atopadas no xenoma de *Strongylocentrotus purpuratus*. Por exemplo, en 2012, científicos da Universidade de St Andrews empezaron a investigar a rexión viral "2A" do xenoma de *S. purpuratus*, que pode ser útil para a investigación da enfermidade de Alzheimer e o cancro. O estudo identificou unha secuencia que pode devolver as células a un estado similar ao de 'célula nai', o que permite mellores opcións de tratamentos.

## Xenoma 
O seu xenoma foi totalmente secuenciado e anotado en 2006 por equipos de científicos dunhas 70 institucións incluíndo o Laboratorio Mariño Kerckhoff do Instituto de Tecnoloxía de California e o Centro de Secuenciación do Xenoma Humano  no Colexio Baylor de Medicina. *Strongylocentrotus purpuratus* é un dos varios modelos de investigación biomédica e de bioloxía do desenvolvemento. O ourizo de mar é o primeiro animal con xenoma secuenciado que: (1) é un invertebrado mariño móbil de vida libre; (2) ten un embrión organizado bilateralmente pero cun plan corporal radial de adulto; (3) ten un endoesqueleto e un sistema vascular acuoso (ambulacral) que se encontra só nos equinodermos; e (4) ten un sistema inmunitario non adaptativo que é único pola enorme complexidade do seu repertorio de receptores.

O xenoma do ourizo de mar estímase que codifica uns 23&nbsp;500 xenes. O *S. purpuratus* ten 353 proteína quinases, que conteñen membros do 97% das subfamilias de quinases humanas. Moitos destes xenes pensábase previamente que eran innovacións dos vertebrados ou só se coñecían en grupos distintos dos deuteróstomos. O equipo que secuenciou esta especie concluíu que algúns xenes non son específicos de vertebrados como se coidaba anteriormente, mentres que outros xenes foron atopados no ourizo pero non en cordados.

O xenoma é en gran medida non redundante, o que o fai comparable co dos vertebrados, pero sen a súa complexidade. Por exemplo, encontráronse de 200 a 700 xenes quimiosensores que carecen de intróns, unha característica típica de vertebrados. Moitos destes xenes están implicados en percibir o ambiente que os rodea, un feito sorprendente para un animal que carece de estrutura cefálica.

O ourizo de mar ten un 'defensoma' químico que reacciona cando perciben estreses para eliminar compostos químicos potencialmente tóxicos. Os ourizos de mar foron utilizados como alimento desde antigo polos indíxenas de California, que comían crúa a súa masa de ovos.

miniatura|Primeiro plano de *Strongylocentrotus purpuratus* mostrando claramente os seus pés tubulares.

## Notas 
### Ligazóns externas 
* Información sobre *Strongylocentrotus purpuratus*
* Echinoderm Genome Information Web System
* O xenoma de *Strongylocentrotus purpuratus* no UCSC Genome Browser