Schottische

O ***schottische***, ***schotis*** ou ***chotis***, entre outros nomes, é un tipo de composición e baile tradicional que se orixinou no século XIX e que aparentemente se orixinou en Bohemia.

Foi popular nos salóns de baile da época vitoriana como parte da moda do baile popular bohemio e deixou as súas pegadas na música folk de países e rexións do mundo, incluíndo Europa, América Latina e partes de Asia. 

O paso básico *schottische* está formado por dous pasos laterais á esquerda e á dereita, seguidos dun xiro en catro pasos. En varios países, os pasos laterais e os xiros son substituídos por pasos de salto de *Strathspey*.

O *schottische* é considerado por *The Oxford Companion to Music* como unha especie de polca máis lenta, con orixe continental-europea.

Os *schottisches* bailados en Europa, onde se orixinaron, son diferentes de como se bailan nos Estados Unidos. A versión europea (ou continental), moitas veces chamada "***skoteesh***", adoita bailarse con música máis rápida e é bastante restrinxida nos seus movementos. A versión estadounidense adoita ser máis "aberta", coa primeira parte expresada por paseos, xiros individuais ou movementos similares, e a segunda parte máis frecuentemente expresada como un pivote próximo.  

## Terminoloxía 
O nome "*Schottisch*" é alemán e significa "escocés", pero, curiosamente, non se orixinou en Escocia, aínda que foi logo introducido alí como danza no mesmo século XIX. Estendeuse rapidamente a lugares da Arxentina, Finlandia, Francia, Italia, Noruega, Portugal, o Brasil, España, Suecia, Dinamarca, México ou os Estados Unidos, entre outros Estados nación actuais. 

Na República Checa, actual Estado onde se sitúa a orixe probábel da danza, tamén era coñecida como "***Šotyš***". Báilase nas súas variantes folclóricas máis tradicionais como danza de exhibición, e tamén na escena *balfolk.*

É coñecido noutras linguas con outros nomes derivados, como ***chotis*** (termo aceptado en galego), ***schotis**,* ***schottis***, ***xote*** ou ***xótis**,* ***chotiça,*** ***shodish,*** ***sciortis**, **sciotzè**, **sòtis*** etc. e variantes da mesma música e danza como ***chamamé***, ***jenkka*** (***letkajenka**, **letkiss***)*,*  o ***norteño*** mexicano, ou directamente como variacións da polca (***Bayrisch-Polka**,* ***polka tremblante*** ou *"**tramblanka**"* en Polonia, ***polca lenta*** en Chile etc.).

## Orixes de difusión 
[miniatura|255x255px| ***Schottische*** (**chotis**) en [Madrid, agosto de 2017]]
A pesar do seu nome, o *Schottisch* non se orixinou en Escocia. Créese que a danza foi introducida nas illas británicas, onde se tornaron moi populares despois de fusionarse con outras variantes, desde a Europa continental arredor do século XIX.

En Alemaña e Austria, coñecéronse variantes como o ***Rheinländer*** ou o ***Bayrisch-Polka***. En Madrid, a danza converteuse no popular "chotis", un símbolo da cidade. Algunhas das melodías, como "Madrid, Madrid, Madrid" do compositor mexicano Agustín Lara, foron moi coñecidas, e os autores das zarzuelas crearon unha serie de novos chotis.

### Illas británicas e mundo anglosaxón 
En Irlanda está intimamente relacionado co tipo de melodía *highland*, aínda que posúe proporcións máis altas de negras. O chamado *"schottische alemán"* ou só *"alemán"* (***Gearmáinis***) foi popular en Donegal e na diáspora irlandesa, especialmente Filadelfia. Tamén coñecido como "***barn***", é un baile a dúas mans con melodías que rematan cada frase de oito compases con tres negras lixeiramente acentuadas. No sur dos Estados Unidos a principios do século XX o schottische combinouse co *ragtime*; o *"**ragtime schottische**"* máis popular da época foi "Any Rags" de Thomas S. Allen en 1902. En Nova Orleans, a banda de Buddy Bolden e outros grupos de proto-*jazz* eran coñecidos por tocaren *schottisches*. En Australia houbo compositores destas danzas, como Christian Helleman e Henry Marsh.

En Escocia, o ***Highland Schottische*** combina elementos do *schottische* tradicional co *reel*, con dúas formas principais. Ambas teñen un ritmo parecido á polca, asociadas ás melodías "Brochan Lom" e "Laddie With the Plaidie". Na versión máis popular de céilidh, acompañada de exclamacións, o home sitúase á esquerda, a muller á dereita, e únense coas mans esquerdas, co brazo dereito do home no ombreiro da muller. Comezan con pasos de *Highland* antes de avanzar e pivotar, e rematan con saltos e xiros. Unha variante coñecida como ***peacock dance*** "danza do pavo real", popular en Argyll nos anos 1920 e 30, destacaba os pasos do home. Nunha versión simplificada non se require a unión de mans, pero os bailaríns sostéñense mutuamente co brazo ao redor da cintura.

### *Schottisch* en Iberoamérica 
O *Schottisch* viaxou a Iberoamérica coas vagas migratorias europeas, onde foi adaptado e modificado de acordo coas tradicións locais. En México, por exemplo, é tocado en diferentes rexións, particularmente no norte do país (chamado *norteño*), con instrumentos tradicionais como o acordeón. Na Arxentina, introducida por inmigrantes alemáns do Volga e derivado en *chotis* e *chamamé*, en Uruguai e en Chile, a danza foi introducida no século XIX e tamén foi adaptada á música local.

En Portugal, unha forma de *schottische* chamada *xoutiça,* *xote*, *xótis*, *chótis* ou ***pisadinha*** quedou moi estandarizada para exhibicións de folclore. As parellas, formando círculos de 4, 6 ou 8, danzan abrazadas e xirando en conxunto. Posteriormente, cruzan no centro do círculo e, após varios cruces, agrúpanse no centro. Todos os movementos son executados en parella, sen intercambiar de compañeiro.

No Brasil, o *xote* desenvolveuse en gran medida na zona nordeste, especialmente no Sertão, onde creou variacións como *baião* e *arrasta-pé*, que adoitan agruparse na denominación de *forró*. Todos estes ritmos son típicamente bailados por parellas, sendo xote o estilo de baile máis lento e sinxelo, no que a parella alterna pasos esquerda-esquerda-*hop*-dereita-dereita-*hop*.

### Galiza, *Schottish* e polcas 
Aínda que Galiza non ten unha tradición específica do *Schottisch*, a presenza da polca é moi significativa no país. Diversas polcas, máis lentas ou máis animadas, tiveron ampla presenza música tradicional galega e de folk con numerosos grupos e artistas incorporando este ritmo nas súas composicións. Artistas e grupos tradicionais galegos, como Milladoiro, Luar na Lubre, Susana Seivane, Matto Congrio e moitos outros teñen nas súas discografías mostras de polcas, lentas ou rápidas, e o *Schottish* ou *polca lenta* é ás veces incluído en eventos temáticos de danza.

## Notas 
## Véxase tamén 
miniatura|Partitura de ***Schottisch*** bávaro.
### Outros artigos 
* Baile
* *Céilidh*
* Danza
* *Écossaise*
* Polca
* *Scotch snap*
### Ligazóns externas 
* 
* Schottische within traditional dances of the County of Nice (France) Condado de Niza.
* How to Dance the Schottische including a short history Pasos simples da danza, en inglés.
* Description and Pictures from the 1939 book "Cowboy Dances" by Lloyd Shaw Imaxes e descrición
* [''Beadle's Dime Ball-Room Companion and Guide to Dancing''.](http://memory.loc.gov/cgi-bin/query/r?ammem/musdi:@field(DOCID+@lit(M10152))) Nova York, Beadle and Company 1839, copia na Library of Congress