open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
64 bits

Na arquitectura de ordenadores, os enteiros de **64 bits**, os enderezos de memoria ou outras unidades de datos son aqueles que teñen 64 bits de ancho. Ademais, as unidades centrais de procesamento (CPU) e as unidades aritméticas lóxicas (ALU) de 64 bits son aquelas que se basean en rexistros de procesadores, buses de enderezos ou buses de datos dese tamaño. Un ordenador que usa un procesador deste tipo é un ordenador de 64 bits.

Desde a perspectiva do software, a computación de 64 bits significa o uso de código máquina con enderezos de memoria virtual de 64 bits. Non obstante, non todos os conxuntos de instrucións de 64 bits admiten enderezos de memoria virtual de 64 bits completos;

O termo *64 bits* tamén describe unha xeración de ordenadores nos que os procesadores de 64 bits son a norma; 64 bits é un tamaño de palabra que define certas clases de arquitectura de ordenadores, buses, memoria e CPU e, por extensión, o software que se executa neles. As CPU de 64 bits empregáronse en supercomputadores desde a década de 1970 (Cray-1, 1975) e en estacións de traballo e servidores baseados en ordenadores con conxunto de instrucións reducido (RISC) desde principios da década de 1990. En 2003, as CPU de 64 bits introducíronse no mercado xeral de ordenadores persoais en forma de procesadores x86-64 e PowerPC G5.

Un rexistro de 64 bits pode conter calquera dos 264 (máis de 18 quintillóns ou 1,8×1019) valores diferentes. O rango de valores enteiros que se poden almacenar en 64 bits depende da representación enteira utilizada. Coas dúas representacións máis comúns, o rango é de 0 a 18.446.744.073.709.551.615 (igual a 264 − 1) para a representación como un número binario (sen signo), e de −9.223.372.036.854.775.808 (−263) a 9.223.372.036.854.775.807 (263 − 1) para a representación como complemento a dous. Polo tanto, un procesador con enderezos de memoria de 64 bits pode acceder directamente a 264 bytes (18 exabytes ou EB) de memoria direccionable por bytes.

Sen máis cualificacións, unha *arquitectura de ordenador de 64 bits* xeralmente ten rexistros enteiros e de enderezos de 64 bits de ancho, o que permite a compatibilidade directa con tipos de datos e enderezos de 64 bits. Non obstante, unha CPU podería ter buses de datos externos ou buses de enderezos con tamaños diferentes aos dos rexistros, incluso maiores (o Pentium de 32 bits tiña un bus de datos de 64 bits, por exemplo).

## Notas 
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
*
Beiravía bici

Un **beiravía bici** é unha beiravía acondicionada para a circulación ciclista mediante sinalización específica, marcas viarias, elementos de protección ou adaptacións do firme. Esta solución aproveita o espazo lateral xa existente na vía. Adoita empregarse en estradas interurbanas ou travesías con baixa intensidade de tráfico, onde a construción dunha vía ciclista independente non é viable por razóns económicas ou de espazo.

Ten un baixo custo de implantación. Porén, presenta limitacións relacionadas coa seguridade das persoas ciclistas, especialmente en vías con tráfico pesado ou alta velocidade, onde a ausencia de barreiras físicas pode xerar situacións de risco. A efectividade das beiravías bici depende en gran medida da anchura dispoñible, do mantemento do pavimento, dos elementos de protección e do respecto da normativa por parte das persoas condutoras.

## Notas 
## Véxase tamén
### Outros artigos 
* Beirarrúa bici
* Carril bici
* Vía ciclista
Moncho Casal

**Ramón Casal Casais**, coñecido como **Moncho Casal**, nado na Coruña en 1940 e finado en Orihuela en 2014, foi un boxeador galego, que gañou o título de campión de España do peso galo en 1963.

## Traxectoria 
Naceu en 1940 no barrio coruñés de Monte Alto, no seo dunha familia humilde. Comezou a practicar boxeo no Centro Cultural e Deportivo Santa Lucía e chegou a proclamarse subcampión de España de afeccionados. Con 20 anos deu o salto ao profesionalismo, pasando a ter como adestrador a José Luis Vidal, quen xa levara ata o título de campión de España ao tamén coruñés Juan Francisco Beltrán. Despois de máis de 30 combates, en 1963 pelexou en Barcelona polo título de campión de España do peso lixeiro, enfrontándose ao vixente campión, José Bisbal, futuro pai do célebre cantante David Bisbal. A vitoria foi para Casal, que venceu aos puntos. En febreiro de 1964 derrotou en París ao alxeriano Alphonse Halimi, que fora campión do mundo e de Europa poucos anos antes.

Perdeu o cinto de campión de España en maio de 1964, ante Félix Alonso en Madrid, recuperándoo pouco despois ante o mesmo rival nun combate en Carballo. Perdeuno definitivamente en outubro de 1964, contra José Arranz. Disputou o seu derradeiro combate en 1969 e pasou os últimos anos da súa vida en Orihuela, onde morreu en 2014.

## Notas
Euphonia violacea

***Euphonia violacea*** é unha especie de pequeno paxaro paseriforme da familia dos frinxílidos. Está amplamente distribuído no leste de América do Sur, habitando en partes da Arxentina, Paraguai, o Brasil, Trinidad e Tobago, Venezuela e Colombia.

## Taxonomía 
Recoñécense tres subespecies:
* *E. v. rodwayi* (Penard, TE, 1919) – Venezuela e Trinidad
* *E. v. violacea* (Linnaeus, 1758) – as Güianas e o norte do Brasil
* *E. v. aurantiicollis* Bertoni, AW, 1901 – leste do Brasil, norte de Paraguai e nordeste da Arxentina

## Descrición 
Os adultos miden 11,4 cm de longo e pesan 14 g. O macho ten as partes superiores de cor azul-negra brillante e a fronte e as partes inferiores de cor amarela dourada intensa. A femia e os xuvenís son de cor verde oliva por riba e amarelo verdoso por debaixo.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Bibliografía 
*
*
The Clearing (filme)

***The Clearing*** é un filme xermano-estadounidense de 2004 dirixido por Pieter Jan Brugge. Baséase libremente no secuestro e asasinato na vida real do empresario neerlandés Gerrit Jan Heijn que tivo lugar nos Países Baixos en 1987. O guión foi escrito por Justin Haythe.

## Personaxes 
* Robert Redford como Wayne Hayes
* Helen Mirren como Eileen Hayes
* Willem Dafoe como Arnold Mack
* Alessandro Nivola como Tim Hayes
* Matt Craven como axente do FBI Ray Fuller
* Melissa Sagemiller como Jill Hayes
* Wendy Crewson como Louise Miller
* Larry Pine como Tom Finch
* Diana Scarwid como Eva Finch

## Rodaxe 
O filme rodouse en diferentes localizacións en Asheville, Carolina do Norte e en Pittsburgh, Pensilvania.

## Notas
A Fine Mess (EP)

***A Fine Mess*** é o oitavo EP da banda estadounidense de post-punk revival Interpol, publicado o 17 de maio de 2019 a través do selo Matador Records. Contén cinco cancións que foron gravadas durante as sesións do seu anterior álbum de estudio, *Marauder* (2018), pero que non chegaron á súa versión final. Do mesmo xeito que *Marauder*, *A Fine Mess* foi producido por Dave Fridmann, mentres que a canción "Fine Mess" foi coproducida por Claudius Mittendorfer e recibiu produción adicional de Kaines e Tom A. D. Fuller. A canción "Real Life" interpretárase por primeira vez en directo durante a súa xira de aniversario *Turn On the Bright Lights XV* en 2017. "Fine Mess" e "The Weekend" lanzaronse como sinxelos antes do lanzamento do EP.
## Listaxe de cancións 
## Notas
Klyuchevskaya Sopka

O **Kliuchevskoi**, ou **Klyuchevskaya Sopka** (), é un estratovolcán basáltico situado preto da costa sueste da península de Kamchatka, na Siberia Oriental, Rusia. É o punto máis elevado do krai de Kamchatka. O Kliuchevskoi é tamén o máis elevado e activo dunha cadea de volcáns da zona de Kamchatka. Formouse fai uns 6000 anos, e desde entón produciu frecuentes erupcións volcánicas explosivas e efusivas, sen grandes intervalos de inactividade. Nos últimos 3000 anos producíronse máis de 100 erupcións, con numerosos conos e cráteres. Pero a maioría das erupcións orixináronse no cráter do cumio, de 700 metros de ancho, formámdose unha e outra vez polas capas dos propios materiais piroclásticos e as coadas de lava que expulsa.

Algúns pobos indíxenas consideran que o Kliuchevskoi é sacro, xa que o ven como o lugar no que se creou o mundo. Outros volcáns da rexión vense cun significado espiritual similar, mais o Kliuchevskoi  é o máis importante.

## Erupcións contemporáneas 
esquerda|miniatura|Vista do Kliuchevskoi cuberto pola neve
esquerda|miniatura|Erupción de xaneiro de 2005
O 15 de setembro de 1994, o volcán entrou en erupción emitindo unha columna de cinza e gases que acadou os 2 quilómetros de altitude. Durante as dúas semanas seguintes seguiu activo, até que o 1 de outubro formouse unha nube de cinza que chegou aos 18 quilómetros por riba do volcán. Mentres expulsaba cinza, ríos de lava baixaban polas súas ladeiras. Afortunadamente, poucas persoas viven preto do Kliuchevskoi, polo que o risco foi mínimo e a maior parte da cinza caeu sobre o mar.

O 30 de xullo de 2025 volvía entrar en erupción pouco despois de producirse un terremoto de 8.8 na escala sismolóxica de magnitude de momento (Mw) e subsecuente tsunami que azoutou o Pacífico oriental.

## Notas 
## Véxase tamén 
*Lista de volcáns
Igrexa de Santa María das Dores de Lalín

A **igrexa de Santa María das Dores** é o templo da parroquia de Lalín, do concello de Lalín. Sitúase no centro da vila.
## Historia 
En 1865 aprobouse a construción da igrexa de Lalín, conforme ao proxecto firmado en 1863 polo arquitecto D. M. Ortiz. En 1895 o arquitecto diocesano Nemesio Cobreros presenta un novo proxecto para a súa aprobación.  No campo da Feira, na actual praza das Pipas, había unha capela da Nosa Señora das Dores, que servía de igrexa parroquial de forma provisional. En 1876 talouse o carballo da Manteiga para a súa construción, e tras un incendio en 1883 restaurouse o retablo e adquiriuse outra imaxe da Virxe.

A veciñanza achegou o predio, e o deputado Ángel Elduayen conseguiu que o goberno subvencionase o templo, e en 1901 a diocese de Lugo sacou a concurso a poxa da primeira sección da obra. O proxecto inicial contemplaba a demolición da capela e mais da igrexa de San Martiño de Lalín, mais a veciñanza opúxose e en 1905 oito fregueses mercáronlle o templo á diocese. En maio de 1903 comezaron as obras, preto da fonte da vila, e en marzo de 1907 remataron as obras de cantaría. En novembro de 1911 as paredes víronse danadas porque o templo aínda estaba descuberto. A igrexa inaugurouna o bispo Manuel Basulto Jiménez o 19 de marzo de 1919. O sacerdote Ramón García Aller encargou unha imaxe do Sagrado Corazón obra de José Rivas Rodríguez, autor tamén da Virxe Dolorosa do retablo maior.

En 1959 o párroco Victoriano Sucasas iniciou unha campaña para a ampliación da igrexa, que pasou a ter tres naves. Despois de rematarse a construción da torre e instalarse un reloxo e unha nova campá, o bispo Antonio Ona de Echave reinaugurou o templo o 2 de setembro de  1962.

## Galería de imaxes 
Vidreiras dos muros laterais:

File:San Bartolomé Lalín España.jpg|Bartolomeu o apóstolo
File:San Felipe Lalín España.jpg|Felipe o apóstolo
File:San Juan Lalín España.jpg|Xoán o Evanxelista
File:San Judas Tadeo Lalín España.jpg|Xudas Tadeu
File:San Mateo Lalín España.jpg|Mateu o Evanxelista
File:San Simón el Caballero Lalín España.jpg|Simón o apóstolo
File:Santiago el Mayor Lalín España.jpg|Santiago o Maior
File:Santo Tomás apóstol Lalín España.jpg|Tomé o apóstolo

## Notas
I'm So Tired

"'''I'm So Tired'*" é unha canción da banda estadounidense de post-hardcore Fugazi publicada no seu álbum de 1999 *Instrument Soundtrack*. O tema é unha balada de piano interpretada e cantada polo vocalista Ian MacKaye, representando un cambio de rumbo respecto á produción post-hardcore típica da banda.

Os comentaristas describiron a letra da canción como algo relacionado coa depresión e a ideación suicida.

## Recepción 
Na súa recensión de *Instrument Soundtrack*, Amy Sciarretto de *CMJ New Music Report'' escribiu: "'I'm So Tired' destaca como o punto culminante melancólico deste lanzamento silencioso e envolvente". Brent DiCrescenzo de *Pitchfork* referiuse a "I'm So Tired" como "Un momento marabillosamente sorprendente de [Instrument Soundtrack]... De fermosa beleza (si, fermosa), demostra que Fugazi ten máis talento do que o seu xénero pode tolerar. Esperemos que a banda converta o punk no propio punk e grave máis cancións pop doces".

## Versións 
"I'm So Tired" foi versionada por Fog Lake, Gengahr, Jennylee, Lala Lala, Ultimate Painting, e Eddie Vedder.

## Persoal 
* Ian MacKaye - voces, piano
* Brendan Canty - batería (acreditado, tocando a batería con escobillas metálicas)

## Notas
Rampla para bicicletas

Unha **rampla para bicicletas** ou **raíl para ciclos** é unha estrutura ou dispositivo, xeralmente en forma de quenlla, situado nunha escaleira peonil, que facilita a subida e baixada de bicicletas.

## Galería de imaxes 
## Notas 
## Véxase tamén
### Outros artigos 
* Elevador de bicicletas
* Intermodalidade
Elevador de bicicletas

Un **elevador**, **escalador** ou **ascensor de bicicletas** é un dispositivo mecánico motorizado que serve para subir bicicletas por escaleiras ou zonas de pendente elevada, permitindo que a zona sexa máis accesible para as persoas ciclistas.

## Galería de imaxes 
## Notas 
## Véxase tamén
### Outros artigos 
* Rampla para bicicletas
* Escaleira mecánica
* Intermodalidade
Enxeñaría eléctrica

A **enxeñaría eléctrica** é unha disciplina da enxeñaría que se ocupa do estudo, deseño e aplicación de equipos, dispositivos e sistemas que empregan electricidade, electrónica e electromagnetismo. Xurdiu como unha ocupación identificable na segunda metade do século XIX despois da comercialización do telégrafo eléctrico, o teléfono e a xeración, distribución e uso de enerxía eléctrica.

A enxeñaría eléctrica divídese nunha ampla gama de campos diferentes, incluíndo a enxeñaría informática, a enxeñaría de sistemas, a enxeñaría de enerxía, as telecomunicacións, a enxeñaría de radiofrecuencia, o procesamento de sinais, a instrumentación, a enxeñaría de control, as células fotovoltaicas, a electrónica e a óptica e a fotónica. Moitas destas disciplinas solapanse con outras ramas da enxeñaría, abarcan un gran número de especializacións, incluíndo a enxeñaría de hardware, a electrónica de potencia, a electromagnetismo e as ondas, a enxeñaría de microondas, a nanotecnoloxía, a electroquímica, as enerxías renovables, a mecatrónica/control e a ciencia dos materiais eléctricos. Os enxeñeiros eléctricos tamén estudan técnicas de aprendizaxe automática e informática debido a unha superposición significativa.

Os enxeñeiros eléctricos traballan nunha ampla gama de industrias e as habilidades requiridas son igualmente variables. Estas van dende a teoría de circuítos ata as habilidades de xestión dun xestor de proxectos. As ferramentas e o equipamento que un enxeñeiro individual pode necesitar son igualmente variables, e van dende un simple voltímetro ata software sofisticado de deseño e fabricación.

## Galicia 
En Galicia ofértanse graos na Universidade da Coruña e na de Vigo.

## Notas
Rosa Moledo

**Rosa Moledo**, nada en Gosolfre (Mazaricos) en 1969, é unha lingüista e tradutora galega.

## Traxectoria 
Logo de estudar na Escola Oficial de Idiomas da Coruña e na Facultade de Tradución e Interpretación da Universidade de Vigo, dedicouse á tradución audiovisual e ao asesoramento lingüístico.

Fixo tradución e adaptación lingüística para cinema e televisión: *A lingua das bolboretas*, *Os luns ao sol*, *O lapis do carpinteiro*, *Cela 211*, *Engurras*, *Os Fenómenos*, *O noso último verán en Escocia*, *Lupin,* *Lena, O misterio Galíndez,* *Beauty, Fisterra, Sei quen es, 13 Badaladas, O ano da carracha, Abrígate, Agallas, Conexións, O sexo dos anxos, A árbore magnética, Somos xente honrada...*

Foi asesora e supervisora lingüística en sesións de dobraxe e en rodaxes de ficción: *Mareas Vivas*, *4º sen ascensor*, *A familia Pita*, *Fariña*, *O caso Asunta*, *Rondallas*, *Con perdón*...

Tivo labores de asesoramento lingüístico e revisión de textos en montaxes de artes escénicas: *Poeta en Nova York*, de Teatro Baixo da Area; *Os nenos da varíola*, de Pérez & Fernández; e *As que limpan*, de A Panadería, da que tamén realizou a tradución ao castelán. 

Desde o ano 2017, foi asesora lingüística do Centro Dramático Galego, onde tamén coordinou e revisou os textos das producións para a súa publicación. Impartiu diversos obradoiros e cursos relacionados coa lingua e a interpretación, como *A palabra en acción* —xunto con Vicente Fuentes— ou *As cancelas do falar*, organizados polo Centro Dramático Galego, así como un obradoiro de competencia lingüística promovido pola Asociación de Actores e Actrices de Galicia.

Na concesión do Premio de Honra dos Mestre Mateo, no 2026, a Academia fundamentouno “no labor constante, rigoroso e profundamente comprometido de Rosa Moledo, unha traxectoria que contribuíu de maneira decisiva á dignificación do galego e á súa presenza nos ámbitos cultural e audiovisual”. Tamén se destacou a ampla experiencia de Moledo en cine, televisión e teatro, “un compromiso firme coa lingua e coa cultura do país e que constitúe un legado imprescindible para as xeracións presentes e futuras”. Jacobo Sutil eloxiou a súa traxectoria "dedicada á tradución e ao asesoramento lingüístico no audiovisual" e sinalou que este premio contribúe "a pór en valor" o traballo das persoas que están detrás das cámaras, que son "esenciais" para o audiovisual".

## Premios 
* 2024: Premio de Honra Dolores Ben, outorgado pola Asociación Galega de Produtoras Independentes (AGAPI) a persoas e institucións.

## Notas
ElectroBOOM

**Mehdi Sadaghdar**, tamén coñecido como **ElectroBOOM** pola súa canle de YouTube, nado o 13 de xaneiro de 1977, é un enxeñeiro eléctrico iraniano-canadense e personalidade de YouTube coñecida por facer vídeos educativos e cómicos centrados na electricidade.

## Traxectoria 
Sadaghdar naceu en Irán o 13 de xaneiro de 1977 e reside en Vancouver, Columbia Británica, Canadá. Casou coa súa muller, Safiya Nafisi, o 16 de setembro de 1999. Teñen unha filla xuntos, Yona Sadaghdar, que aparece nalgúns dos seus vídeos como pianista ou asistente, á que se refire como **ElectroCUTE**.

Sadaghdar cargou o seu primeiro vídeo en abril de 2012. Os seus vídeos céntranse principalmente en titoriais e educación sobre electrónica cómica. A miúdo crea intencionadamente situacións nas que se produce unha descarga eléctrica, un incendio ou unha explosión (a miúdo causada pola sobrecarga de condensadores electrolíticos) para conseguir un efecto cómico, demostrando os perigos da electricidade cando non se manexa correctamente. O seu vídeo máis visto, "How NOT to Make an Electric Guitar (The Hazards of Electricity)", ten máis de 22 millóns de visualizacións e demostra os perigos da electricidade da rede eléctrica.

## Notas
Iván Cepeda

**Iván Cepeda Castro**, nado en Bogotá o 24 de outubro de 1962, é un político, filósofo e activista dos dereitos humanos colombiano. Foi elixido para a Cámara de Representantes de Colombia (2010-2014), e dende 2014 é senador. É membro do partido Pacto Histórico.

## Traxectoria 
Nado en 1962 en Bogotá, Cepeda é o fillo máis vello dos activistas de esquerda Manuel Cepeda Vargas e Yira Castro. En 1965, á idade de 3 anos, Cepeda e a súa familia tiveron que exiliarse por mor da represión política, e durante os seus primeiros anos viviu en Praga. Despois da invasión do Pacto de Varsovia a Checoslovaquia, a familia de Cepeda procuraría refuxio na Habana, Cuba. A familia de Cepeda retornou a Colombia en 1970, pero seguiu sendo obxectivo de violencia política. O 9 de agosto de 1994, o seu pai foi asasinado nas rúas de Bogotá por un grupo paramilitar. Despois do asasinato do seu pai, uniuse á Xuventude Comunista. Na actualidade forma parte da coalición Pacto Histórico, apoiando o goberno de Gustavo Petro. O seu traballo centrouse na defensa do Acordo de Paz de 2016, a reforma agraria e a loita contra a impunidade nos casos de violacións de dereitos humanos. 

Ao longo da súa carreira política Cepeda acusou o expresidente Álvaro Uribe de ter vínculos con grupos paramilitares.

O 22 de agosto de 2025, na cidade de Pasto, anunciou a súa intención de participar na consulta interna do Pacto Histórico como precandidato presidencial. En outubro de 2025 gañou a consulta popular, converténdose no candidato oficial da esquerda para as eleccións presidenciais de Colombia de 2026 con 1&nbsp;540&nbsp;391 votos na consulta do partido. En marzo de 2026, anuncia a Aida Quilcué como a súa fórmula vicepresidencial nas eleccións.

## Notas 
## Véxase tamén
Unai Marino

**Unai Marino Alkorta**, nado en Ondarroa o 10 de decembro de 1999, é un futbolista vasco que xoga na posición de gardameta. O seu equipo actual é o Unionistas de Salamanca da Primeira Federación.

## Traxectoria
Tras completar a súa formación na base da Sociedad Deportiva Eibar, Marino debutou no ano 2017 co segundo filial do club vasco, o Eibar Urko. O 31 de maio de 2018 pasou a formar parte do Bermeo Futbol Taldea da Terceira División. En xullo de 2019 foi fichado polo Polvorín Fútbol Club. Tras pouco tempo de xogo co filial lucense, no verán de 2020 asinou un contrato dun ano coa Unió Atlètica d'Horta, aínda que finalizou a súa vinculación co club catalán o 27 de xaneiro de 2021.

O 28 de xaneiro de 2021 anunciouse a fichaxe de Marino pola Sociedad Deportiva Amorebieta da Segunda División B. Durante a tempada 2020/21 foi suplente de Mikel Saizar e contribuíu ao ascenso histórico do club vasco á Segunda División. O debut profesional de Unai Marino tivo lugar o 20 de novembro de 2021, cando foi porteiro titular nun partido contra o Real Oviedo.

Tras cinco tempadas no Amorebieta, en xullo de 2025 fíxose oficial a chegada de Marino ao Unionistas de Salamanca da Primeira Federación.

## Vida persoal
Marino é primo do futbolista retirado Oinatz Aulestia, quen tamén xogaba na posición de gardameta.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* Unai Marino en LaPreferente.com
Índice de explosividade volcánica

miniatura|246x246px|Os diferentes graos do **índice**, graficados en relación ao material expulsado (en km³).
O **Índice de Explosividade Volcánica** (**IEV**) é unha escala de 8 graos coa que a vulcanoloxía mide a magnitude dunha erupción volcánica. O índice é o produto da combinación de diversos factores medibles e apreciables da actividade volcánica. Por exemplo, considérase o volume total dos produtos expulsados polo volcán (lava, piroclastos, cinza volcánica), altura alcanzada pola nube eruptiva, duración de erupción, inxección troposférica e estratosférica de produtos expulsados, e algúns outros factores sintomáticos do nivel de explosividade.

## Clasificación 
Os científicos indican a magnitude das erupcións volcánicas co IEV. Rexistra a cantidade de material volcánico expulsado, a altitude que alcanza a erupción, e canto tempo dura. A escala vai de 0 a 8. Un aumento de 1 indica unha erupción 10 veces máis potente. Un aumento de 2 é 100 veces máis potente.

## Notas 
## Véxase tamén 
*Lista de volcáns
Senda ciclable

Unha **senda ciclable**, **senda ciclopeonil**, **senda bici** ou **senda verde** é unha vía destinada á mobilidade non motorizada, concibida para o tránsito de peóns, ciclistas e, nalgúns casos, xinetes. Caracterízase por estar fisicamente separada do tráfico motorizado. Habitualmente discorren por contornas naturais ou zonas urbanas con abundante vexetación. Con frecuencia están construídas con superficies permeables ou pavimentos integrados na paisaxe, aínda que tamén poden estar asfaltadas.

Estas infraestruturas cumpren funcións tanto de mobilidade como recreativas, deportivas e ambientais. Ademais de facilitar desprazamentos seguros e sostibles, fomentan o contacto co medio natural e contribúen á posta en valor do patrimonio cultural e paisaxístico dos territorios que atravesan.

## Galería de imaxes 
## Notas 
## Véxase tamén
### Outros artigos 
* Vía ciclista
* Ciclabilidade
Nervous Young Inhumans

"**Nervous Young Inhumans**" é unha canción escrita polo músico de indie rock estadounidense Will Toledo. Foi lanzada orixinalmente de forma independente en *Twin Fantasy* (2011), o seu sexto álbum baixo o seu alcume Car Seat Headrest. A canción sería regravada pola banda completa con letras novas, e lanzada como o segundo sinxelo do décimo segundo álbum de estudio da banda, *Twin Fantasy (Face to Face)*. A regravación foi lanzada xunto cun vídeo musical, coa portada realizada por Hojin Stella Yung.

## Antecedentes 
"Nervous Young Inhumans" foi a última canción escrita e gravada para *Twin Fantasy*, e Toledo compartiuna orixinalmente en Tumblr en outubro de 2011. Ambas versións da canción inclúen un *outro* falado interpretado sobre unha improvisación instrumental: na versión orixinal de 2011, Toledo explica o seu uso do termo "galvanístico" no refrán e establece paralelismos coa obra *Frankenstein* de Mary Shelley. Steven Hyden, de Uproxx, comparou este monólogo co feito de "un cineasta inserir o seu propio comentario de director nos créditos finais".

O *outro* falado foi completamente reescrito para a nova gravación, con referencias engadidas ao **“**painstar**”** (un concepto ficticio do webcómic *Lamezine 001* de Cate Wurtz), a Murray Wilson e a unha serie de pesadelos que Toledo tivo despois de ver o filme de 2017 *The Evil Within*. Nunha entrevista autopublicada con Peyton Thomas, Toledo describiu o novo *outro* como “moito máis fluxo de conciencia”, comparándoo, xunto coa improvisación instrumental asociada, co álbum *Hitchhiker* de Neil Young. As letras que facían referencia ao galvanismo no refrán tamén foron eliminadas despois de que Toledo se decatase de que a forma adxectival correcta de *galvanism* sería **“**galvanic**”** e non **“**galvanistic**”**.

## Notas
Pista bici

Unha **pista bici**, **pista ciclable** ou **bicipista** é un tipo de vía ciclista que consiste nun espazo exclusivo para a circulación de bicicletas fisicamente separado tanto do tráfico motorizado como do tránsito peonil.

A diferenza doutros tipos de vías ciclistas, constrúese de forma independente da calzada e das zonas peonís, polo que habitualmente discorre por parques, xardíns ou contornos naturais. Esta configuración elimina a interacción directa con peóns e vehículos motorizados, o que reduce os puntos de conflito e aumenta os niveis de seguridade viaria.

## Galería de imaxes 
## Notas 
## Véxase tamén
### Outros artigos 
* Vía ciclista
* Ciclabilidade
Subrede

En informática e telecomunicacións, unha **subrede** é unha subdivisión dunha única rede de Protocolo de Internet (IP). Esta división só é visible desde o lado lóxico da rede, o que significa que a diferenza entre unha rede e unha subrede reside no tipo de configuración de rede que lle dás ao teu ordenador.

O proceso de subredes é a división dunha única rede en grupos de hosts que teñen un prefixo de enrutamento específico en común en cada enderezo IP.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
*
Urbanismo táctico

O **urbanismo táctico** é un enfoque na planificación e intervención do espazo urbano caracterizado por un baixo custo, pequena escala, rapidez na execución, reversibilidade e pola participación cidadá na toma de decisións. O obxectivo é transformar a cidade para facela máis agradable, acolledora, sostible e segura a partir do cuestionamento do uso e ocupación dos espazos públicos.

Habitualmente o urbanismo táctico emprega elementos urbanísticos efémeros e portátiles, como pintura ou mobiliario urbano, para marcar o novo uso dese espazo sen a alteración da infraestrutura. Isto permite avaliar experimentalmente se a intervención ten o efecto desexado, se poden incluírse melloras ou se o cambio de uso debe facerse permanente.

O urbanismo táctico está influenciado, entre outras, polas contribucións de urbanistas, arquitectos, xeógrafos humanos, sociólogos ou filósofos como Jane Jacobs, Peter Hall, Hannah Arendt, Jürgen Habermas, Paul Davidoff ou David Harvey.

miniatura|200 px|A cidade de Barcelona utilizou pintura, bancos, macetas ou separadores viarios para conseguir máis espazo peonil e ciclista en pouco tempo e de maneira económica.

Dependendo da perspectiva ideolóxica, da duración da intervención ou de se estas accións son levadas a cabo por institucións ou por activistas, o concepto tamén recibe o nome de **urbanismo emerxente**, **urbanismo de guerrilla**, **urbanismo punk**, **urbanismo participativo**, **urbanismo precario**, **urbanismo de abaixo cara arriba**, **prototipado urbano** ou **planificar facendo**.

## Notas 
## Véxase tamén
### Outros artigos 
* Rúa completa
* Vitalidade urbana
* Ciclabilidade
Bruno Vellas

**Bruno Bellas Mored**, nado na Coruña o 5 de febreiro de 2008, tamén coñecido como **Bruno Vellas**, ou simplemente **Vellas** ou **O Vellas**, é un artista e militante Independentista galego.
## Traxectoria 
Na política iniciou a súa militancia no comunismo aos 14 anos, que posteriormente abandonou para centrarse plenamente na causa independentista galega. En 2026 milita en Galiza Nova.

Dirixiu a curtametraxe documental *O poeta do mar* (2025), centrada na figura de Bernardino Graña, e a longametraxe *Máscara de pel humana*, sobre Ed Gein, que escribiu sendo un adolescente e gravou tamén na minoría de idade. 

Forma parte da conta de Instagram @revoltairmandina, a través da cal participou en campañas pola liberación dos presos de Resistência Galega Antonio García Matos e Asunción Losada Camba, no marco da campaña A nosa solidariedade é infinda e baixo o lema “Que ser galegos non sexa un delito”.

## Notas
Anthony Caro

**Sir Anthony Alfred Caro**, nado en New Malden, Surrey, o 8 de marzo de 1924 e finado en Londres o 23 de outubro de 2013, foi un escultor británico. Caro foi un dos máis destacados escultores da súa xeración e unha das figuras que máis contribuíron a moldear e influír de maneira significativa a escultura abstracta contemporánea. As súas obras foron creadas principalmente a partir de materiais reciclados, especialmente ferro e aceiro. 

## Traxectoria 
Caro naceu en New Malden, Surrey, no seo dunha familia xudía, sendo o máis novo de tres irmáns. Cando tiña tres anos, o seu pai, corredor de bolsa, trasladouse coa familia a unha granxa en Churt, Surrey. Caro estudou na Charterhouse School, onde o director o presentou ao escultor británico Charles Wheeler. Durante as vacacións, estudou na Farnham School of Art (actual University for the Creative Arts) e traballou no estudo de Wheeler.

Ao rematar os estudos, pasou un breve período nun despacho de arquitectura en Guildford, onde se dedicaba a debuxar planos, unha actividade que non lle agradou. Por iso, o seu pai suxeriu que estudase enxeñaría.

Caro licenciouse en enxeñaría na Universidade de Cambridge en 1944. Despois dun período na Mariña, estudou escultura no London Polytechnic Institute en 1946, antes de continuar a súa formación na Royal Academy of Arts, en Londres, entre 1947 e 1952. Foi asistente do escultor Henry Moore entre 1951 e 1953. De 1953 a 1967, impartiu docencia na St. Martin’s School of Art.

## Obra 
As súas primeiras obras son figurativas, principalmente porque a Royal Academy foi unha das últimas escolas de arte en permanecer pechada aos movementos abstractos despois da segunda guerra mundial. Un punto de inflexión na súa carreira produciuse durante a súa primeira estancia nos Estados Unidos, entre 1959 e 1960, cando coñeceu o crítico Clement Greenberg e o escultor estadounidense David Smith. Foi Greenberg quen o animou a reorientar os seus obxectivos artísticos, pasando da escultura figurativa á abstracción. Foi David Smith, inspirado por Pablo Picasso e Julio González, quen lle presentou a técnica escultórica baseada na soldadura. A súa obra estivo fortemente influída por Smith, mais Caro desenvolveu un estilo persoal propio.

Caro participou na documenta III (1964) e na documenta 4 (1968), en Kassel.

Colaborou coa empresa de enxeñaría londiniense Arup e co arquitecto Norman Foster no proxecto da Ponte do Milenio, unha ponte peonil que conecta a Catedral de San Paulo, na marxe norte do Río Támese, coa Tate Modern, na marxe sur.

## Notas
Contador de bicicletas

Un **contador de bicicletas** é un dispositivo deseñado para rexistrar o número de bicicletas que circulan por un punto determinado, xeralmente instalado sobre vías ciclistas.

## Galería de imaxes 
## Notas 
## Véxase tamén
### Outros artigos 
* Ciclabilidade
Freak (canción de The Smashing Pumpkins)

"**Freak**" (tamén titulada "**Freak U.S.A.**") é unha canción da banda estadounidense de rock alternativo The Smashing Pumpkins editada como segundo sinxelo do proxecto musical de 34 cancións *Teargarden by Kaleidyscope*. Foi a primeira canción lanzada para o segundo EP que o acompaña, *The Solstice Bare*. Como todas as outras cancións do EP, "Freak" foi publicada como descarga gratuíta no seu sitio web oficial. A canción tocouse por primeira vez en directo o 24 de xullo de 2009, no primeiro concerto de Spirits in the Sky en memoria de Sky Saxon. Foi interpretada en directo polos Pumpkins durante as súas xiras de 2010.

## Recepción da crítica 
*Spin* eloxiou a canción, sinalando que "o retrouso pegadizo de guitarras brillantes e o alegre 'na na na na nas' lembra o seu proxecto paralelo de pop-rock de curta duración, Zwan; as liñas de baixo pesadas e distorsionadas retoman os momentos de goth-rock de *Mellon Collie and the Infinite Sadness*; e as súas letras son todas dos primeiros Pumpkins". *PopMatters* comentou que "Freak" "explora e constrúe en gran medida o son anterior de The Smashing Pumpkins, de mediados dos anos 90, ao tempo que insinúa moi sutilmente a atmosfera musical lisérxica, nova e intensa".

## Listas 
"Freak" chegou ao posto número 27 da lista estadounidense *Alternative Airplay* da *Billboard*.

## Notas
Fratercula corniculata

***Fratercula corniculata*** é unha especie de ave caradriforme da familia Alcidae. É unha ave mariña autóctona das costas de Alasca, Columbia Británica e parte de Siberia.

## Notas 
## Véxase tamén 
* Sons e mapa de distribución de *Fratercula corniculata* en Xeno-canto.
Lago Nerpichye

O **lago Nerpitchie** ( ruso: , ozero Nerpičʹe) é un lago de auga salobre que se atopaa na costa oriental da península de Kamchatka, no Extremo Oriente ruso. Atópase na desembocadura do río Kamchatka, ao norte da baía de Kronotski.

## Toponimia 
O nome de Nerpitchie provén da palabra rusa *нерпа* (*nierpa*), que significa «foca de auga doce» (*Pusa sibirica* ou nerpa).

## Hidroloxía 
Este lago, de 148 m de profundidade (a profundidade media é de 51 m), atópase preto da localidade de Ust-Kamchatka, a principal cidade do raion de Ust-Kamchatka, no krai de Kamchatka. A pequena localidade de Ust-Kamchatka atópase na saída do lago ao mar. Cunha área de 552 km², é o lago máis grande da península.

O lago está encerrado pola península de Kamchatka, antigo golfo case cerrado, ao norte da baía do mesmo nome. Unha lingua de area de 500 metros de ancho sepárao do mar de Bering e transfórmao nunha lagoa costeira. De forma irregular, dá nacemento ao nordeste, do lago Koultouchnoïe (104 km²). O lago Nerpichye verte as súas augas ao río Oziernaia, que desemboca no río Kamchatka.

## Fauna 
Nestas augas piscícolas habitan salmóns, timalos, peixes do xénero *Osmerus* e distintos tipos de arenques, entre eles un específico destas augas. Na época da desova, o río Oziernaïa é frecuentado por diversas especies de salmóns do Pacífico. 

Nos bancos de area da desembocadura do río, atópanse leóns mariños de Steller e focas aneladas. As aves que frecuentan a zona son gaivotas, *Fratercula corniculata* e especies de parrulos.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* 
*  Cartas topográficas
Kronotsky

O **Kronotsky**, en ruso *Кроно́цкая Со́пка*, *Kronótskaya Sopka*, é un volcán situado na península de Kamchatka, en Rusia.

## Xeografía 
esquerda|miniatura|O Kronotsky visto desde satélite (no centro).
esquerda|miniatura|Vista satélite do Kronotsky (abaixo á esquerda).
O Kronotsky atópase situado no leste da península de Kamchatka, en Rusia. Está rodeado polo lago Kronótskoye, o maior lago de auga doce de Kamchatka, ao oeste; polo volcán Krashenínnikov ao suroeste, polo río Lístvenichnaya que vai desde o lago Kronotsky ao océano Pacífico ao sueste e pola cadea volcánica Gamchen ao nordeste. A cidade de Bogachiovka encóntrase ao nordeste, a de Kronoki ao leste - sueste, a de Zhupánovo ao sur - suroeste e a cidade de Petropávlovsk-Kamchatski a máis de douscentos quilómetros ao suroeste.

A montaña ten unha forma dun cono simétrico de dezasete quilómetros de ancho coas pendentes regulares cortadas por vales de douscentos metros de profundidade, formando un sistema hidrográfico radial. No lado norte do volcán, nun destes vales, atópase un glaciar que comeza na cima do volcán e discorre até os  900 metros de altitude. Esta cima chega a unha altitude de 3528 metros e está formada por un colo de lava basáltica-andesítica, rocha que se atopa só nunha pequena corrente de lava, mentres que o resto do volcán está formado por lavas basálticas.

## Historia 
O Kronotsky formouse principalmente desde o final do Plistoceno até o Holoceno de maneira que se coñecen poucas erupcións volcánicas. Unha delas formou o lago Kronótskoye cando unha corrente de lava bloqueou o curso do río Lístvenichnaya ao comezo do Holoceno.

### Notas 
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas
* "Kronotsky Volcano, Kamchatka" Oregonstate.edu.
Hollywood (canción de Car Seat Headrest)

"**Hollywood**" é unha canción da banda estadounidense de indie rock Car Seat Headrest é unha canción da banda estadounidense de indie rock Car Seat Headrest. Foi lanzada o 16 de abril de 2020 por Matador Records como o terceiro sinxelo do seu dñecimo segundo álbum de estudio, *Making a Door Less Open* (2020). A canción foi escrita e producida polo líder da banda Will Toledo e o batería Andrew Katz.

## Notas
Igrexa de Santo André de Proente

A **igrexa de Santo André de Proente** é o templo parroquial de Proente (A Merca), dedicado ao apóstolo André.
## Características 
O edificio actual é resultado de diferentes fases construtivas ao longo de  varios séculos. A parte máis antiga conservada corresponde á capela maior, cuxa edificación se remonta aos séculos XVI e XVII. A capela está cuberta cunha bóveda estrelada, cuxos nervios descansan sobre ménsulas decoradas con relevos de rostros humanos. A nave principal, do século XVIII, ten cuberta de madeira. Na fachada hai unha inscrición relativa á ampliación da nave, co texto «».

No interior hai un retablo maior xa mencionado no século XVIII.

## Notas
Luis Torres Rojas

**Luis Torres Rojas**, nado en Melilla o 13 de outubro de 1918 e finado en Madrid o 13 de abril de 2014, foi un militar español, gobernador militar da Coruña, que se sumou ao golpe de Estado do 23 de febreiro de 1981.

## Traxectoria
Torres Rojas, xa falanxista de mozo, ingresou no Exército español como voluntario en Tetuán nos primeiros días de agosto de 1936, tres semanas despois do golpe de Estado do 18 de xullo de Francisco Franco. Alférez provisional de infantería desde maio de 1937, estivo destinado durante a guerra civil na fronte de Madrid, ao primeiro dentro das unidades da Falange, e desde abril de 1938, das *mehal-las* *khalifianas*. 

Meses despois, ao daren parte do exército español e a Garda Civil o golpe de Estado do 23 de febreiro de 1981, Torres Rojas saíu na mañá cedo da Coruña para Madrid para sumarse aos sublevados da División Acoirazada Brunete, que daquela estaban so o mando do xeneral José Juste. Isto é, Torres Rojas era coñecedor do golpe antes de que Tejero entrase no Congreso dos Deputados. Tras presións de Guillermo Quintana Lacaci, na altura ao mando da I Rexión Militar (Madrid e Centro), regresou á Coruña. Faleceu vinte anos máis tarde, en 2014.

## Notas
Óblast de Kamchatka

A **óblast de Kamchatka** foi unha rexión ou óblast de Rusia, que se uniu co Distrito Autónomo dos Koryak, para formar o krai de Kamchatka o 1 de xullo de 2007. Ocupaba a parte sur da península de Kamchatka e contaba cunha poboación de 333.644 habitantes, segundo o censo do ano 2002.

## Véxase tamén 
### Outros artigos 
* Illas do Comandante

### Ligazóns externas 
* Site about Kamchatka 
* Forum "I love Kamchatka"
Rack

***Rack*** é o sétimo álbum de estudio da banda estadounidense de rock The Jesus Lizard, publicado o 13 de setembro de 2024 a través do selo Ipecac Recordings. É o primeiro lanzamento de estudio da banda en 26 anos desde *Blue* (1998).
## Listaxe de cancións 
## Notas
Autoestrada para bicicletas

Unha **autoestrada ciclista**, **autoestrada para bicicletas**, **pista bici rápida** ou **súper pista bici** é unha pista bici destinada ao tráfico ciclista de media e longa distancia. Trátase dun nome informal que designa un tipo de vía concibida para facilitar desprazamentos rápidos, seguros e atractivos en bicicleta, especialmente entre diferentes núcleos urbanos.

En varios países desenvolvéronse este tipo de infraestruturas como parte das súas redes de mobilidade sostible. Consisten en vías asfaltadas de uso exclusivo para ciclistas, segregadas do tráfico motorizado, sen pasos a nivel con ningún outro modo de transporte e deseñadas con anchuras suficientes para permitir a circulación en paralelo e os adiantamentos en condicións de seguridade.

As autoestradas ciclistas adoitan conectar distintas localidades e están orientadas a fomentar a bicicleta como alternativa eficiente ao transporte motorizado en traxectos cotiáns interurbanos, mellorando a fluidez e a seguridade dos desprazamentos.

## Galería de imaxes 
## Notas 
## Véxase tamén
### Outros artigos 
* Vía ciclista
* Ciclabilidade
Volcáns de Kamchatka

Os **volcáns de Kamchatka** son un gran grupo de volcáns que se atopan na península de Kamchatka. Forman parte do cinto de fogo do Pacífico. Uns trinta deles están activos na península.

## Patrimonio da Humanidade 
En 1996, os volcáns de Kamchatka foron declarados Patrimonio da Humanidade pola Unesco, situados na parte asiática de Rusia. Destacar que o nomeamento «Volcáns de Kamchatka» inclúe ademais dos volcáns toda a súa contorna, caracterizado por unha variedade única de especies e paisaxes.

Entón, son seis as localizacións Patrimonio da Humanidade:

## Lista de volcáns de norte a sur 
;Volcáns da Cadea Central
* Lettunup, 1340 m, 
* Voyampolsky, 1225 m, 
* Séverny, 1936 m, 
* Snegovoy, 2169 m, 
* Ostry, 2552 m, 
* Spokoyny (volcán), 2171 m, 
* Iktunup, 2300 m, 
* Snezhny, 2169 m, 
* Atlásova o Nilgumelkin, 1764 m, 
* Bely, 2080 m, 
* Alngey, 1853 m, 
* Uka, 1643 m, 
* Yelovsky, 1381 m, 
* Shishel, 2525 m, 
* Mezhdusópochny, 1641 m, 
* Titila, 1559 m, 
* Gorny Institute, 2125 m, 
* Tuzovsky, 1533 m, 
* Leutongey, 1333 m, 
* Sedánkinsky, 1241 m, 
* Fedótych, 965 m, 
* Kebeney, 1527 m, 
* Kizimen, 2376 m, 

; Grupo de Kluchevskaya 
* Klyuchevskaya Sopka
* Kliuchevskoi, 4835 m
* Monte Bezymianny, 2882 m, 
* Zimina, 3081 m, 

;Grupo de Aváchinskaya 
* Kronotsky, 3528 m
* Aag
* Arik
* Koryaksky
* Aváchinsky
* Kozelsky

;Outros
* Ksudach
* Ilyinsky
* Kambalny

## Volcáns na numismática 
O Banco de Rusia emitiu en agosto de 2008 unha serie de moedas conmemorativas dos «volcáns de Kamchatka»:
Ficheiro:RR5111-0173R.png|ligazón=Archivo:RR5111-0173R.png|Moeda de 3 rublos de prata.
Ficheiro:RR5117-0039R.png|ligazón=Archivo:RR5117-0039R.png|Moeda de 100 rublos de prata.
Ficheiro:RR5220-0006R.png|ligazón=Archivo:RR5220-0006R.png|Moeda de 1000 rublos de ouro.

## Notas 
## Véxase tamén
Chiqui

**Óscar Castellano Zamora **, máis coñecido como **Chiqui**, nado en Mérida o 7 de outubro de 1997, é un futbolista estremeño que xoga na posición de extremo. O seu equipo actual é a Asociación Deportiva Mérida da Primeira Federación.

## Traxectoria
Fillo de pais estremeños, con 2 anos trasladouse a vivir a Menorca, onde comezou a súa traxectoria deportiva no Atlético Villacarlos. En 2009 ingresou nas categorías inferiores do RCD Mallorca. Con 13 anos mudouse a Salceda de Caselas e foi fichado pola Unión Deportiva Santa Mariña, onde foi compañeiro de Brais Méndez. Concluída a súa formación, na tempada 2015/16 realizou o seu debut sénior co primeiro equipo.

No ano 2016 fichou polo Erizana Club de Fútbol. Durante a tempada 2017/18 xogou no Club Deportivo Choco. O 21 de xuño de 2018 pasou a formar parte do Arousa, tamén na Terceira División. O 18 de xullo de 2019 asinou un novo contrato co Club Deportivo Lugo e foi asignado inicialmente ao Polvorín Fútbol Club. O debut profesional de Chiqui tivo lugar o 8 de decembro de 2019, cando foi substituto de Tete Morente nun partido da Segunda División contra o Girona.

O 17 de setembro de 2020 anunciouse a cesión de Chiqui ao Marino de Luanco da Segunda División B. En xullo de 2021 fichou polo Coruxo Fútbol Club. Tras dúas tempadas no conxunto vigués, no verán de 2023 asinou polo Pontevedra Club de Fútbol. En xuño de 2025 foi anunciado como novo xogador do Mérida da Primeira Federación.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* Chiqui en LaPreferente.com
Primeira Guerra Chechena

A **Primeira Guerra Chechena**, foi un conflito entre a separatista República Chechena de Ichkeria e a Federación Rusa de 1994 a 1996. O conflito rematou cun tratado de paz que viu as forzas rusas retirarse do territorio só para invadilo de novo tres anos despois, o que desencadeou a Segunda Guerra Chechena de 1999 a 2009.

Durante a disolución da Unión Soviética a finais de 1991, Chechenia quedou baixo o control dun réxime secesionista liderado por Dzhokhar Dudaev. O presidente ruso Boris Eltsin apoiou as milicias anti-Dudaev ata 1994, cando lanzou unha operación militar para "establecer a orde constitucional en Chechenia". Miles de civís chechenos morreron en bombardeos aéreos e guerras urbanas antes de que Grozni fose capturada en marzo de 1995, pero a vitoria rusa foi negada xa que os esforzos por establecer o control sobre as terras baixas e rexións montañosas restantes de Chechenia atoparon unha feroz resistencia e frecuentes ataques sorpresa por parte das guerrillas chechenas. A pesar do asasinato de Dudaev nun ataque aéreo ruso en abril de 1996, a reconquista de Grozny polos separatistas en agosto provocou o cesamento do fogo no acordo de Khasavyurt e o tratado de paz Rusia-Chechenia en 1997.

A estimación oficial rusa de mortes militares rusas foi de 5 500, aínda que as estimacións independentes oscilan entre as 5 000 e as 14 000. Segundo Aslan Maskhadov, morreron aproximadamente 2 800 combatentes chechenos, mentres que fontes independentes estiman que a cifra está entre os 3 000 e os 10 000. Por outra banda, segundo o Ministerio do Interior Ruso, só a finais de 1995, as perdas dos militantes chechenos ascenderon a entre 10 000 e 15 000 mortos. O número de mortes de civís chechenos foi de entre 30 000 e 100 000. Máis de 200 000 civís chechenos puideron resultar feridos, máis de 500 000 persoas foron desprazadas e cidades e vilas quedaron reducidas a cascallos en toda a república.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Outros artigos 
* Segunda Guerra Chechena
Manuel Fernández Posse

**Manuel Fernández Posse**, nado en Ferrol en 1915, foi un militar galego que foi capitán xeneral de Galicia entre 1978 e 1981.

## Traxectoria 
Fernández Posse alistárase no bando nacional da guerra civil española, onde ocupou o posto de alférez de infantaría. Logo do conflito seguiu ascendendo no exército: capitán en 1941, tenente coronel en 1957 e xeneral en 1971. Como xeneral de brigada estivo ao mando da BRIDOT da VII rexión militar (Castela setentrional, en Valladolid, a partir de 1974) e da VIII rexión militar (Galicia).  

Como xeneral de división foi gobernador militar de Asturias ao inicio da transición, e en 1978 foi nomeado capitán xeneral de Galicia para substituír a Fernando Suances Viñas.

Durante o golpe de Estado do 23 de febreiro de 1981, Fernández Posse seguía a ser o capitán xeneral de Galicia. Mantívose leal ao rei Xoán Carlos I e á orde constitucional, se ben ao seu lado, e por baixo, o xeneral Torres Rojas, gobernador militar da Coruña, voaba a Madrid para pórse do lado dos golpistas.

Fernández Posse foi o encargado de facer a ofrenda ao Apóstolo en todos eses anos, desde 1978 a 1981. Fixo un discurso moi intenso onde estableceu vínculos entre o terrorismo e o ecoloxismo, e pasou á reserva antes de rematar o ano.

## Vida persoal 
Casou e tivo un fillo, tamén militar, e mais tres fillas: unha delas a arqueóloga Pachula Fernández-Posse.

## Notas