Jaipur

**Jaipur** (en  ), anteriormente **Jeypore**, é a capital e a cidade máis grande do Estado indio de Rajastán, no norte da India. En 2011, a cidade tiña unha poboación de 3,1&nbsp; millóns, polo que é a décima cidade máis poboada do país. Jaipur tamén é coñecida como a *Cidade Rosa* xa que construíuse en estuco rosado para imitar a cor da arenito. C. V. Raman chamouno a *Illa da Gloria*. Está situada a 268 km. da capital nacional Nova Deli. Jaipur fundouse en 1727 polo gobernante Kachhwaha Rajput Jai Singh II, o gobernante de Amer, en honor de quen leva o nome da cidade. É unha das primeiras cidades planificadas da India moderna, deseñada por Vidyadhar Bhattacharya. Tamén serve como porta de entrada a outros destinos turísticos en Rajasthan como Jodhpur, Jaisalmer, Bikaner, Udaipur, Kota, Ajmer e Monte Abu.

O 6 de xullo de 2019, o Comité do Patrimonio Mundial da UNESCO inscribiu Jaipur a "Cidade Rosa da India" entre os seus Patrimonio da Humanidade. A cidade tamén alberga os sitios do Patrimonio Mundial da UNESCO Fote Amer e Jantar Mantar.

## Etimoloxía
Jaipur deriva o seu nome do seu fundador, Sawai Jai Singh (1693-1744), un notable guerreiro e astrónomo consumado. En sánscrito, as variacións da palabra "pur" ou "pura" úsanse habitualmente para referirse a unha cidade ou vila. Polo tanto, "Jaipur" significa esencialmente "A Cidade de Jai" ou "Cidade de Jai", rendendo homenaxe ao Maraxá Jai Singh II, quen estableceu a cidade.

## Historia 
[thumb|left|[Jai Singh II, o fundador de Jaipur]]

A cidade de Jaipur fundouna o rei de Ámbar, Maraxá Sawai Jai Singh II o 18 de novembro de 1727, que gobernou de 1699 a 1743. El planeaba cambiar a súa capital desde Amber, 11 km. ata Jaipur para acomodar a crecente poboación e a crecente escaseza de auga.

Durante o goberno de Sawai Ram Singh II, a cidade pintouse de rosa para dar a benvida a Alberto Eduardo, Príncipe de Gales (que máis tarde se convertería no rei Eduardo VII, Emperador da India), en 1876. Moitas das avenidas aínda permanecen pintadas de rosa, o que dá a Jaipur un aspecto distintivo e o epíteto de *cidade rosa*.

No século XIX, a cidade creceu rapidamente e en 1900 tiña unha poboación de 160.000 habitantes. Os amplos bulevares estaban pavimentados e as súas principais industrias eran o traballo de metais e mármore, promovido por unha escola de arte fundada en 1868.

Grandes áreas da cidade, incluíndo o aeroporto, inundáronse en agosto de 1981, o que provocou a morte de oito persoas e moitos danos no río Dravyavati. As inundacións foron causadas por tres días de cicloxéneses explosiva que produciu máis choiva que a media anual.

## Xeografía 
### Topografía
Jaipur está situado na parte nordés de Rajastán e cobre unha superficie total de 467 km². A cidade está rodeada por chairas aluviais fértiles ao leste e ao sur e cadeas de outeiros e áreas desérticas ao norte e ao oeste. Jaipur descende de norte a sur e despois cara ao sueste.

O Río Dravyavati é a principal canle de drenaxe que en 2014 dexenerara nun nallah de sumidoiros e residuos sen tratar. Para solucionar este problema, a JDA concedeu un contrato para a rexeneración do río a un consorcio formado por Tata Projects e o Shanghai Urban Construction Group. Un tramo de 13 km da beira do río Dravyavati de 47,5&nbsp;km abriuse aos residentes en 2018 e o proxecto restante completouse en 2022.

### Clima 
Jaipur ten un clima semiárido quente (Clasificación climática de Köppen *BSh*) influenciado polos monzóns, con veráns longos e extremadamente cálidos e invernos curtos de suaves a cálidos. As precipitacións anuais superan os 625 mm., descendendo principalmente en xullo e agosto debido ao monzón do suroeste, o que fai que as temperaturas medias destes dous meses sexan máis baixas en comparación con maio e xuño máis secos. Durante o monzón son frecuentes as fortes choivas e tormentas eléctricas, pero as inundacións non son frecuentes. A temperatura máis alta rexistrada xamais foi de 49,0&nbsp;°C, o 23 de maio de 1994. A temperatura media da cidade segue por debaixo de 20&nbsp;°C entre decembro e febreiro. Estes meses son suaves, secos e agradables, ás veces fríos. A temperatura máis baixa xamais rexistrada foi de -2,2&nbsp;°C o 31 de xaneiro de 1905, o 1 de febreiro de 1905 e o 16 de xaneiro de 1964. Jaipur, como moitas outras cidades importantes do mundo, é unha importante zona de illa de calor urbana con temperaturas rurais circundantes que ocasionalmente caen por debaixo do punto de conxelación nos invernos.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
*Páxina oficial do concello de Jaipur