Farran Zerbe

**Joseph Farran Zerbe**, nado o 16 de abril de 1871 en Tyrone, Pensilvania, e finado o 25 de decembro de 1949 en Nova York, foi un numismático estadounidense que presidiu a *American Numismatic Association* entre 1908 e 1910.

## Traxectoria 
### Primeiros anos 
Farran Zerbe naceu en Tyrone, Pensilvania, o 16 de abril de 1871, fillo de James Albert Zerbe (1842-1880) e de Bridget Mary McAvoy (1852-1926). Entre 1880 e 1889 foi repartidor do xornal *Tyrone Daily Herald* e o feito de que un cliente lle pagara cunha moeda francesa de 50 céntimos de franco (similar á de 10 cents de dólar) fixo que se espertase nel a curiosidade polas moedas doutros países. Nese momento comezou a súa incipiente colección de moedas e de selos de todo o mundo.

### Comerciante numismático 
Coñécese que en 1889 xa rexentaba un establecemento comercial en Tyrone chamado *Zerbe Cycle Co.*, onde vendía desde papelaría ata xoguetes, instrumentos musicais, material artístico ou bicicletas, e tamén selos e moedas. Nese mesmo ano entrou a formar parte, como socio propietario, do xornal local *Tyrone Gazette*, editado por Scott Wilson, e tamén dirixiu, entre 1889 e 1890, unha axencia de noticias chamada *The* *Farran Zerbe News Agency*, con sede en Altoona, Pensilvania.]]

En 1893 fixo unha primeira exposición da súa colección de moedas do mundo na Exposición Colombiana de Chicago e a el encomendóuselle tamén a exposición de moedas estadounidenses emitidas pola *US Mint* para esa ocasión (cuarto dólar isabelino e medio dólar colombiano). Segundo varios autores, tamén se encargou da súa promoción e da súa venda.

[miniatura|235x235px|Pavillón de **Farran Zerbe** (*Money of the World*) na Exposición de [Portland, Oregón|Portland, Oregón, de 1905.]]

En 1904 foi nomeado polo Goberno dos EEUU comisario numismático da exposición dedicada ao centenario da compra da Luisiana (*Louisiana Purchase Exposition*), que tivo lugar en San Luís, Missouri,e encargouse da comercialización dos recordos creados para a ocasión, entre eles senllas moedas dun dólar de ouro deseñadas por Charles E. Barber e cuñadas pola Casa da Moeda dos EEUU, cos bustos de Jefferson e de McKinley.

De xeito similar, o Goberno encomendoulle tamén a xestión numismática da *American Pacific Exposition* en Portland, Oregón, dos anos 1905 e 1906, polo centésimo aniversario da expedición de Lewis e Clark. Aí encargouse tamén da comercialización das moedas conmemorativas que se cuñaron.

A derradeira das grandes exposicións nas que Zerbe dirixiu a sección numismática foi a Exposición Universal de San Francisco (*Panama-Pacific*) de 1915-1916, para a que a Casa da Moeda dos EEUU cuñou cinco moedas conmemorativas.

### Erudito numismático 
En paralelo á súa faceta como comerciante, xa en 1902 comezou a participar cunha serie de artigos sobre numismática na publicación periódica de carácter filatélico *Philatelic West*, e entre 1903 e 1904 exerceu como editor da sección de numismática da revista ''MeKeel's Stamp Collector*. Tamén foi membro da *Royal Numismatic Society*, de Londres, da *American Philatelic Association* e da *American Numismatic Society* (1906-1911). En 1915 fundou a Sociedade Numismática da Costa do Pacífico en San Francisco, entidade que presidiu de 1918 a 1923. Tamén foi membro fundador do Club Numismático de Nova York en 1908 e da Asociación Numismática de Cincinnati en 1930.*'

En 1909 foi nomeado membro do Comité de Ensaios dos Estados Unidos e en 1923 foi renovado no cargo.]]
Nos períodos 1907 e 1920-1928 levou a cabo unha exposición itinerante na que actuaba tamén como conferenciante titulada *Money of the World*, que ía circulando por diversos bancos e outras institucións dos EEUU. Finalmente, a exposición e a biblioteca que a acompañaba foron adquiridas polo *Chase National Bank*, de Nova York, en 1928. 

A partir desta adquisición, organizouse o *Chase National Bank Collection of Money of the World Museum*, do que o propio Ferbe foi o primeiro conservador, posto do que se retirou en 1939. 

## Legado e recoñecementos 
En 1944 foi nomeado membro de honra pola *American Numismatic Association* (ANA) pola súa dedicación, as súas contribucións e o seu servizo ao campo da numismática, e en agosto de 1950 recoñeceuno tamén polos seus 50 anos de pertenza á asociación. Así mesmo, en 1969 foi incluído no salón da fama (*Numismatic Hall of Fame*) da ANA.

### Antigo premio *Farran Zerbe Memorial* 
Na súa memoria, a *Amarican Numismatic Association* (ANA) estableceu en 1950 o premio anual Farran Zerbe Memorial (*Farran Zerbe Memorial Award*), como o maior recoñecemento da entidade, outorgado aos membros destacados polos seus anos de dedicación tanto á asociación como á numismática. En 2021, a ANA votou para retirar o nome de Farran Zerbe deste galardón ao coñecerse a súa actuación fraudulenta na comercialización dos dólares de ouro da Exposición da Compra de Luisiana e outras mostras de deslealdade coa entidade, e o premio pasou a denominarse Premio *Chester L. Krause Memorial*, en memoria doutro destacado membro da ANA.

## Vida persoal 
miniatura|248x248px|**Farran Zerbe** nos derradeiros anos da súa vida.
O 6 de maio de 1908, Zerbe casou con Bessie Garner Knox (1862-1935), de Nova Jersey, a quen coñecera durante a Exposición da Compra da Luisiana. Logo do seu divorcio, Farran Zerbe casou en segundas nupcias o 10 de setembro de 1932 con Julia Gertrude Mahoney (1886-1957), de Massachusetts.

Zerbe quedou prostrado na cama en outubro de 1949 como consecuencia dunha doenza, ata que faleceu en Nova York o día de Nadal dese mesmo ano, aos 78 anos.

## Escolma de artigos en *The Numismatist* 
Estes son algúns dos artigos publicados por Farran Zerbe na publicación peródica *The Numismatist*, órgano de expresión da American Numismatic Association desde 1910:

* (1905). "A “coin” that is not a coin". Vol. XVIII. Nº 2. Febreiro. Páxinas 47-48.
* (1905). "Louisiana Purchase Exposition". Vol. XVIII. Nº 2. Febreiro. Páxina 49.
* (1905). "The passing of the silver dollar". Vol. XVIII. Nº 3. Marzo. 76-81.
* (1906). "Medal to Captain Robert Gray". Vol. IXX. Nº 6. Xuño. Páxina 208.
* (1907). "McKinley Memorial Medal". Vol. XX. Nº 10-11. Outubro-novembro. Páxina 298.
* (1917). "National gold bank notes". Vol. XXX. Nº 4. Abril. Páxinas 158-159.
* (1926). "Bryan money". Vol. XXXIX. Nº 7. Xullo. Páxinas 313-382.
* (1943). "Still more about the Sprinkle Dollar". Vol. LVI. Nº 8. Agosto. Páxinas 614-615.
* (1944). "False rare coins". Vol. LVII. Nº 3. Marzo. Páxinas 198-200.
* (1944). "Novelties relating to coins". Vol. LVII. Nº 8. Agosto. Páxinas 674-675.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Bibliografía 
* Alexander, D. T. (2016). "Farran Zerbe: Numismatist, Promoter, Hustler ". En *Coin Week*. 27 de setembro.
* Dodson, O. H. (1969). "The Legendary Farren Zerbe". En *The Numismatist*. Vol. 82. Nº 9. Setembro Páxinas 1195-1206.
* Giedroyc, R. (2020). "Coin Clinic: Who is Farran Zerbe?". En *Numismatic News*. 13 de abril.
* Ogilvie, J. W. (1950). "Farran Zerbe. Honorary Member of the ANA". En *The Numismatist*. Xuño. Páxinas 351-352
* Smith, P. (2012). "". En *American Numismatic Biographies*. Páxina 384-385.

### Outros artigos 
* Premio Farran Cerbe Memorial