Lista de reis de Sumeria

A **lista dos reis sumerios** é un documento excepcional deixado polos escribas sumerios, escrito en lingua sumeria, en escritura cuneiforme, que enumera os sucesivos reis hexemónicos. 

Esta lista preséntase a historia do país como unha sucesión de dinastías que, instaladas en distintas cidades, espallan o seu dominio sobre as demais e por todo o país de Sumer.

Os primeiros reis son dubidosos e os seus períodos imposíbeis, pero despois vanse acercando máis á historia comprobada, aínda que se omiten dinastías, e outras danse como sucesivas cando foron contemporáneas. Os reis de Asiria e os de Babilonia tamén tiveron este de tipo de listas. O primeiro rei mencionado que hai identificado por inscricións é Megabaresi de Kish, contemporáneo de Gilgamesh. O primeiro gobernante da lista que é claramente histórico é Lugal-Zage-Si de Uruk do século –XXIII, que conquistou Lagash, que á súa vez foi conquistada por Sargón de Acad.

Os autores omitiron desta lista a dinastía de Lagash, que gobernara Sumer e podía situarse entre a Segunda Dinastía de Kish e a Segunda Dinastía de Uruk. Ur-Nanxe ocupou o trono de Lagash cara ao 2520 a. C. e, daquela, a cidade dominaba o territorio de Sumer. El sería o primeiro rei da dinastía Lagash, continuada por varios reis que ampliaron o seu dominio como Eannatum I (c. 2470 a.C. a 2430 a.C.) que foi o máis importante desta dinastía. Os seus sucesores foron perdendo territorios aos poucos, apareceron usurpadores e os elamitas invadiron o país de Lagash. As súas forzas desapareceron. Crese que estes reis non foron incluídos na lista debido ás constantes hostilidades entre Lagash e os reinos de e Kish, Ur e Uruk.

### Protodinástico I, Reis de antes do diluvio, lendarios 
"Despois disto a realeza foi a Eridug (Eridu). En Eridug, Alulim foi rei e gobernou 28800 anos."

#### Eridu 
*	Alulim de Eridug: 28800 anos. 
*	Alalgar de Eridug: 36000 anos.
*	En-Men-Lu-Ana de Badtibira: 43200 anos. 
*	En-Men-Gal-Ana de Badtibira: 28800 anos.
*	Dumuzid de Badtibira: 36000 anos.
*	En-Sipad-Zid-Ana de Larak: 28800 anos.
*	En-Men-Dur-Ana de Zimbir: 21000 anos.
*	Ubara-Tutu de Shuruppak 18600 anos.

### Protodinástico II, Reis mitolóxicos. 
"Despois do diluvio a realeza pasou a Kish"

#### Primeira Dinastía de Kish 
*	Kullassina-bel de Kish: 960 anos.
*	Nangishlishma de Kish: 670 anos.
*	En-Tarah-Ana de Kish: 420 anos.
*	Babum de Kish: 300 anos.
*	Puannum de Kish: 840 anos.
*	Kalibum de Kish: 960 anos.
*	Kalumum de Kish: 840 anos.
*	Zuqaqip de Kish: 900 anos.
*	Atab de Kish: 600 anos.
*	Mashda de Kish: 840 anos.
*	Arwium de Kish: 720 anos.
*	Etana de Kish: 1500 anos.
*	Balih de Kish: 400 anos.
*	En-Me-Nuna de Kish: 660 anos.
*	Melem-Kish de Kish: 900 anos.
*	Barsal-Nuna de Kish: 1200 anos.
*	Zamug de Kish: 140 anos.
*	Tizqar de Kish: 305 anos.
*	Ilku de Kish: 900 anos.
*	Iltasadum de Kish: 1200 anos.
*	En-Men-Barage-Si de Kish, que conquistou Elam: 900 anos.
*	Aga de Kish: 625 anos.

"Entón Kish foi derrotado e a realeza pasou a Eana (Uruk)"

#### Primeira Dinastía de Uruk 
*	Mesh-ki-ang-gasher de E-ana, fillo de Utu: 324 anos (Mesh-ki-ang-gasher gañou ao mar e desapareceu).
*	Enmerkar, que fundou Unug: 420 anos. 
*	Lugalbanda de Unug: 1200 anos.
*	Dumuzid de Unug, o pescador: 100 anos. Capturou a En-Me-Barage-Si de Kish. 
*	Gilgamesh, o seu pai foi un fantasma, señor de Kulaba: 126 anos. 
*	Ur-Nungal de Unug: 30 anos.
*	Udul-Kalama de Unug: 15 anos.
*	A-Ba'shum de Unug: 9 anos.
*	En-Nun-Tarah-Ana de Unug: 8 anos.
*	Mesh-He de Unug: 36 anos.
*	Melem-Ana de Unug: 6 anos.
*	Lugal-Kitun de Unug: 36 anos.

(Outros soberanos coñecidos por inscricións non constan nas listas de Reis).

"Entón Unug (Uruk) foi derrotado e a realeza pasou a Urim (Ur)"

#### Primeira dinastía de Ur sobre o -2500 
*	Mesh-Ane-Pada de Urim: 80 anos.
*	Mesh-Ki-Ang-Nanna de Urim: 36 anos.
*	Elulu de Urim: 25 anos.
*	Balulu de Urim: 36 anos.

"Entón Urim (Ur) foi derrotada e a realeza pasou a Awan".

### Protodinástico III 
(*A primeira Dinastía de Lagash é coñecida polas inscricións pero non se cita na lista de reis*).

* Tres reis de Awan, gobernando un total de 356 anos.

"Entón Awan foi derrotado e a realeza pasou a Kish".

#### Segunda Dinastía de Kish 
*	Susuda de Kish: 201 anos.
*	Dadasig de Kish: 81 anos.
*	Mamagal de Kish: 360 anos.
*	Kalbum de Kish: 195 anos.
*	Tuge de Kish: 360 anos.
*	Men-Nuna de Kish: 180 anos.
*	 ? de Kish: 290 anos.
*	Lugalngu de Kish: 360 anos.

"Entón Kish foi derrotado e a realeza pasou a Hamazi".

*	Hadanish de Hamazi: 360 anos.

"Entón Hamazi foi derrotada e a realeza pasou a Unug (Uruk)".

#### Segunda Dinastía de Uruk 
*	En-Shakansha-Ana de Unug: 60 anos.
*	Lugal-Ure (o Lugal-Kinishe-Dudu) de Unug: 120 anos.
*	Argandea de Unug: 7 anos.

"Entón Unug (Uruk) foi derrotada e a realeza pasou a Urim (Ur)".

#### Segunda dinastía de Ur 
*	Nani de Urim: 120 anos.
*	Mesh-Ki-Ang-Nanna de Urim: 48 anos.
*	 ? de Urim: 2 anos.

"Entón Urim (Ur) foi derrotada e a realeza pasou a Adab".

#### Adab 
*	Lugal-Ane-Mundu de Adab: 90 anos.

"Entón Adab foi derrotada e a realeza pasou a Mari".

#### Mari 
*	Anbu de Mari: 30 anos.
*	Anba de Mari: 17 anos.
*	Bazi de Mari: 30 anos. 
*	Zizi de Mari: 20 anos. 
*	Limer de Mari: 30 anos.
*	Sharrum-Iter de Mari: 9 anos.

"Entón Mari foi derrotada e a realeza pasou a Kish".

#### Terceira Dinastía de Kish 
*	Kug-Baba de Kish: 100 anos (Kug-Baba é a única muller na lista de reis).

"Entón Kish foi derrotada e a realeza pasou a Akshak".

#### Akshak 
*	Unzi de Akshak: 30 anos.
*	Undalulu de Akshak: 6 anos.
*	Urur de Akshak: 6 anos.
*	Puzur-Nirah de Akshak: 20 anos.
*	Ishu-Il de Akshak: 24 anos.
*	Shu-Sin de Akshak: 7 anos.

"Entón Akshak foi derrotada e a realeza pasou a Kish".

#### Cuarta Dinastía de Kish 
*	Puzur-Sin de Kish: 25 anos.
*	Ur-Zababa de Kish: 400 (6?) anos.
*	Zimudar de Kish: 30 anos.
*	Ussi-Watar de Kish: 7 anos.
*	Eshtar-Muti de Kish: 11 anos.
*	Ishme-Shamash de Kish: 11 anos.
*	Shu-Ilishu de Kish: 15 anos.
*	Nanniya de Kish: 7 anos.
 
"Entón Kish foi derrotada e a realeza pasou a Unug (Uruk)".

#### Terceira Dinastía de Uruk 
*	Lugal-Zage-Si de Unug: 25 anos (-2259 – -2235 na cronoloxía mínima) derrota en Lagash.

#### Acad 
* Sargón, cuxo pai era xardineiro, ou copeiro de Ur-Zababa, rei de Agadé, que construíu a cidade: 56 anos (ca. -2235 cronoloxía mínima) 
*	Rimush, fillo de Sargón: 9 anos.
*	Man-Ishtishu, irmán máis vello de Rimush: 15 anos.
*	Naram-Sin, fillo de Man-Ishtishu: 56 anos.
*	Shar-Kali-Sharri, fillo de Naram-Sin: 25 anos.
"Quen foi rei? Quen non foi rei?"
*	Irgigi, Imi, Nanum, Ilulu: os catro simultaneamente gobernaron durante tres anos.
*	Dudu: 21 anos.
*	Shu-Durul, fillo de Dudu: 15 anos.

"Entón Agadé (Akkad) foi derrotada e a realeza pasou a Unug (Uruk)".

#### Cuarta Dinastía de Uruk 
(probabelmente gobernaron a Baixa Mesopotamia simultaneamente coa dinastía de Akkad).
*	Ur-Ningin de Unug: 7 anos.
*	Ur-Gigir de Unug: 6 anos.
*	Kuda de Unug: 6 anos.
*	Puzur-Ili de Unug: 5 anos.
*	Ur-Utu (ou Lugal-Melem) de Unug: 25 anos.

"Entón Unug (Uruk) foi derrotada e a realeza pasou ao exército dos Guti ".

#### Período Guti 
"No exército dos Guti os primeiros reis non foron coñecidos; tiñan reis propios que gobernaban por tres anos"

*	Inkishush de Gutium: 6 anos.
*	Zarlagab de Gutium: 6 anos.
*	Shulme (o Yarlagash) de Gutium: 6 anos.
*	Silulumesh (o Silulu) de Gutium: 6 anos.
*	Inimabakesh (o Duga) de Gutium: 5 anos.
*	Igeshaush (o Ilu-An) de Gutium: 6 anos.
*	Yarlagab de Gutium: 3 anos.
*	Ibate de Gutium: 3 anos.
*	Yarla de Gutium: 3 anos.
*	Kurum de Gutium: 1 ano.
*	Apil-Kin de Gutium: 3 anos.
*	A-Erabum de Gutium: 2 anos.
*	Irarum de Gutium: 2 anos.
*	Ibranum de Gutium: 1 ano.
*	Hablum de Gutium: 2 anos.
*	Puzur-Sin de Gutium: 7 anos.
*	Yarlaganda de Gutium: 7 anos. 
*	 ? de Gutium: 7 anos.
*	Tiriga de Gutium: 40 anos.

### Uruk 
*	Utu-hengal de Unug, expulsa aos Guti.

#### Terceira dinastía de Ur 
"Renacemento Sumerio"

*	Ur-Nammu de Urim: 18 anos goberna sobre o -2065 – -2047 na cronoloxía mínima.
*	Shulgi: 46 anos goberna sobre o -2047 – -1999 na cronoloxía mínima.
*	Amar-Sina de Urim: 9 anos.
*	Shu-Sin de Urim: 9 anos.
*	Ibbi-Sin de Urim: 24 anos.

"Entón Urim(Ur) foi derrotada e a realeza pasou a Isín"

#### Dinastía de Isín 
Estado amorita independente da Baixa Mesopotamia. A dinastía acaba sobre o -1730 na cronoloxía mínima.

*	Ishbi-Erra de Isín: 33 anos.
*	Shu-ilishu de Isín: 20 anos.
*	Iddin-Dagan de Isín: 20 anos.
*	Ishme-Dagan de Isín: 20 anos.
*	Lipit-Eshtar de Isín: 11 anos.
*	Ur-Ninurta de Isín (fillo de Ishkur): 28 anos.
*	Bur-Sin de Isín: 5 anos.
*	Lipit-Enlil de Isín: 5 anos.
*	Erra-Imitti de Isín: 8 anos. 
*	Enlil-Bani de Isín: 24 anos. 
*	Zambiya de Isín: 3 anos.
*	Iter-Pisha de Isín: 4 anos.
*	Ur-Dul-Kuga de Isín: 4 anos.
*	Sin-Magir de Isín: 23 anos.

"Son 11 cidades alá onde a realeza foi exercida. Un total de 134 reis que en conxunto reinaron máis de 28.876 anos".