open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Participación Democrática Directa

**Participación Democrática Directa** (**PDDdG**) foi unha formación política instrumental creada en Galicia en marzo de 2015 para concorrer aos comicios municipais de 2015.

## Historia
O partido foi rexistrado polo actor Miguel Pernas en marzo de 2015. Baixo o seu nome presentáronse distintas coalicións e formacións veciñais, das catro provincias galegas, se ben a súa concentración maior achábanse na comarca do Salnés. As candidaturas estaban encabezadas por persoas vinculadas a Cerna, principalmente. 

Aínda que a denominación exacta da candidatura variaba de concello a concello, a formación política instrumental permitía que os seus votos fosen contabilizados para a designación de deputados provinciais, ao igual que o que promovían Anova e Esquerda Unida coa plataforma SON. Formaron parte, como socios minoritarios, dos gobernos de Cambados (encabezado polo PSdeG), Fene (encabezado polo BNG) e Ribadumia (encabezado por unha formación independente). No caso de Fene o alcalde expulsounos do goberno en agosto de 2016, polo cal apoiaron unha moción de censura do PPdeG en abril de 2018, ante o cal foron expulsados os concelleiros da formación.

Ante a constitución de En Marea a finais de 2015 Cerna apoiou o proxecto xunto coas candidaturas municipais, pasando a formar parte a gran maioría delas da nova formación política. Trala ruptura de En Marea en xaneiro de 2019 a meirande parte destas candidaturas seguiron formando parte dela, dado que Cerna se había disolto na formación política en 2018. Desta forma, nas municipais de 2019 moitas destas candidaturas concorreron baixo o paraugas de En Marea, baixo a marca de Mareas Locais, ou no caso da metade sur de Lugo con Interior Galego Vivo, o cal se constituiría como partido en maio de 2022.

## Candidaturas e resultados
Monte da Madroa

[miniatura|dereita|O monte da Madroa, dende [Chapela, Redondela|Chapela.]]
O **monte da Madroa** é un monte que se atopa no lugar da Madroa, na parroquia de Candeán, no concello de Vigo.

## Patrimonio 
[miniatura|[Dolmen da Casa dos Mouros]]
Neste monte atópanse pegadas de asentamentos prehistóricos, como petróglifos e dolmens. Este campo megalítico conta cun gran número de túmulos, dos que o máis grande, coñecido coma A Casa dos Mouros, acada un diámetro de vinte metros e unha altura de 3,5 m; é posíbel que formaran parte dunha gran necrópole emprazada nas proximidades de Redondela. Así mesmo, existen restos dunha vella construción medieval defensiva, coñecida como A Torre..

Tamén sobresae o miradoiro da Madroa, duns 250 m de altitude, desde o que se poden apreciar panorámicas da totalidade da ría de Vigo, a ponte de Rande, o casco urbano e as illas Cíes. Á beira do miradoiro sitúase unha área con merendoiro cun quiosco e áreas para facer lume.

## Notas
Sanaüja

**Sanaüja** é un concello catalán da provincia de Lleida, situado na extremidade norte da comarca da Segarra, xunto ao río Llobregós. O núcleo urbano da vila áchanse ó pé dun outeiro en cuxa cima álzanse os restos do castelo de Sanaüja.

## Demografía
## Galería de imaxes

Ficheiro:Sanauja-pont.jpg|Ponte medieval
Ficheiro:Sanauja Esglesia i Castell.JPG|Plaça de l'Església parroquial de Santa Maria, e o castelo ó fondo á esquerda.
Ficheiro:Sanauja Portelleta.JPG|"La Portalleta"
Ficheiro:Sanauja Castell 1.jpg|O castelo.

## Notas
Elías II, patriarca de Xeorxia

**Elías I** (en , *"Ilia II"*), nado en Vladikavkaz (Osetia do Norte-Alania, R.S.F.S. de Rusia) o 4 de xaneiro de 1933, é o patriarca de Xeorxia dende o 25 de decembro de 1977, e polo tanto cabeza da Igrexa Ortodoxa Xeorxiana.
## Notas
Condado de Antigonish

O **condado de Antigonish** é un condado da provincia canadense de Nova Escocia, situado no norte da provincia, no estreito de&nbsp;Northumberland Strait. A sede do condado é a vila de Antigonish  onde se sitúa a Saint Francis Xavier University. O condado é de lingua maioritaria inglesa pero nel está a pequena vila acadiana de Pomquet que data de 1774.

## Historia
En 1784 creouse o condado de Sydney, establécendose as súas fronteiras o 16 de decembro de 1785. En 1818, fundouse a localidade de St. Mary's Township que tiña unha parte no condado de Sydney e outra no de Halifax. En 1822 a parte localizada en Halifax integrouse no condado de Sydney. En 1836 creouse o condado de&nbsp;Guysborough con parte do condado de Sydney e este mudou de nome en 1863 denominándose Antigonish, palabra de orixe micmac.
Matt Bonner

**Matthew Robert "Matt" Bonner**, popularmente coñecido como The Red Mamba, nado o 5 de abril de 1980 en Concord, Nova Hampshire, é un xogador profesional estadounidense de baloncesto. Gañou dous títulos de campión en 2007 e 2014 cos San Antonio Spurs. Bonner xogou a nivel universitario nos Florida Gators, sendo seleccionado no Draft da NBA de 2003 polos Chicago Bulls no posto 45. Cunha altura de 2,08 metros xoga na posición ala-pivote.

## Traxectoria deportiva 
### Universidade 
Entrou en 1999 a formar parte da Universidade de Florida, onde nos seus catro anos de carreira fixo medias de 12,4 puntos e 5,9 rebotes por partido, e acabou sendo o xogador que máis partidos disputou con ese equipo (131), facendo 19 dobres-dobres. Obtivo varios premios e recoñecementos na súa conferencia, e terminou graduándose en Administración de Empresas cunhas notas raiando a perfección.

### Profesional 
Foi elixido o posto 16 da segunda rolda do Draft da NBA de 2003 polos Chicago Bulls, que inmediatamente o traspasaron aos Toronto Raptors. Antes da súa incorporación á NBA pasou un ano en Messina, na Liga italiana, onde sufriu un proceso de salmonella que case lle custa a vida. A pesar diso terminou a tempada facendo unha media de 19,2 puntos e 9,3 rebotes por partido.

En 2004 incorporouse aos Raptors, onde pasou dúas tempadas de suplente, facendo unha media de 7,3 puntos e 3,6 rebotes en apenas 20 minutos por partido. Na súa última tempada no Canadá terminou en décimo cuarta posición entre os mellores tiradores de 3 puntos da liga. En 2006 foi traspasado aos San Antonio Spurs, equipo no que milita na actualidade. Ao termo da temporada 2010-11, foi líder da liga en porcentaxe de tiros de tres cun 45,7%. Desde que chegou, o equipo conseguiu dous Campionatos da NBA: en 2007 fronte a Cleveland Cavaliers e en 2014 fronte a Miami Heat.

### Outros datos 
O seu alcume "The Red Mamba", foille outugardo por Kobe Bryant mediante a rede social Twitter. Os seus fans, durante o concurso de triplas do All-Star de Houston de 2013, deseñáronlle unha camisola co dorsal 15 que tiña escrito dito alcume.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* Perfil en NBA.com 
* Estatísticas en Basketball-Reference.com
Nanana

**"Nanana"** é unha canción da cantante eslovena Karmen Stavec. A canción representou a Eslovenia no Festival de Eurovisión 2003 nunha versión en inglés. A canción foi cantada nunha 26 posición, a última da noite, após a actuación de Fame coa canción "Give Me Your Love". Ao pechar as votacións, a canción tiña 7 puntos, quedando nunha 23ª posición de 26 participantes.

A canción gañou a preselección eslovena *EMA*, cunha versión en esloveno chamada "Lep poletni dan" (*Un fermoso día do verán*).

## Notas
Tiago Splitter

**Tiago Splitter Beims**, nado o 1 de xaneiro de 1985 en Blumenau, Santa Catarina, é un ex xogador profesional brasileiro de baloncesto. Actualmente traballa como adestrador de desenvolvemento de xogadores para os Brooklyn NewDrafteado polos San Antonio Spurs en 2007, gañou co equipo texano o títulos de campión en 2014. Splitter xogou durante varios anos na liga ACB, onde foi dúas veces campión de liga. Cunha altura de 2,11 metros xogaba nas posicións ala-pivote e pivote.

## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* Perfil en NBA.com 
* Estatísticas en Basketball-Reference.com
O club da calceta

***O club da calceta*** pode referirse a:

****O club da calceta***, novela de María Reimóndez, (2006);
****O club da calceta***, adaptación teatral da novela levada a cabo por Teatro do Morcego;
****O club da calceta***, adaptación cinematográfica da novela dirixida por Antón Dobao (2009).
Activo tóxico

**Activo tóxico** (ou en inglés *toxic asset*) é o denominación coa que os fondos de investimento adoitan designar determinados activos financeiros cuxo valor caeu de forma significativa e para os que xa non hai un mercado operativo, polo que non poden ser postos de novo á venda a un prezo satisfactorio. O termo comezou a utilizarse de xeito habitual durante a crise financeira de 2008, ou crise das hipotecas subprime, cando o valor das vivendas atopábase aumentado por mor da especulación económica durante a burbulla inmobiliaria.

Cando o mercado de activos tóxicos deixa de estar operativo, denomínase «mercado conxelado». Os mercados dalgúns activos tóxicos conxeláronse en 2007 e o problema agravouse considerablemente durante a segunda metade do ano 2008. Isto debeuse a varios factores: o valor destes activos era moi sensible ás condicións económicas, e o aumento de incerteza financeira nesas condicións dificultou facer estimacións do valor deses activos. Os bancos e outras grandes institucións financeiras non estaban dispostos a vender os activos a prezos moi reducidos, porque isto os obrigaría a reducir os seus activos declarados, o que, en teoría, os convertería en insolventes.

## Orixe
O termo tivo un uso limitado polo menos ata 2006. Angelo Mozilo, fundador de Countrywide Financial, podería ser unha das primeiras persoas quen empregou o termo «tóxico» para se referir a determinados produtos hipotecarios en correos electrónicos enviados durante a primavera de 2006, segundo revelaron informes da SEC:

Con respecto aos préstamos subprime 80/20 de Countrywide, Angelo Mozilo afirmou:

## Notas
## Véxase tamén
### Outros artigos
* Banco malo
* Alugamento social
* Desfiuzamento
* Fondo voitre

### Ligazóns externas
* Mi casa es un activo tóxico. El País.
Hadrián V, papa

**Hadrián V**, nado en Xénova sobre o 1205 e finado en Viterbo o 18 de agosto de 1276 foi o Papa nº 186 da Igrexa católica en 1276.
## Traxectoria 
De nome **Ottobuono de Fieschi**, comezou a súa carreira na Igrexa como capelán do seu tío o papa Inocencio IV, quen en 1251 o fixo cardeal diácono de San Hadrián.

Durante o pontificado de Clemente IV, entre 1265 e 1268, actuou como legado en Inglaterra mediando nas disputas entre Henrique III e os seus baróns.

Elixido Papa o 11 de xullo de 1276, o seu pontificado só durou corenta días xa que faleceu o 18 de agosto seguinte sen ser nin tan sequera ordenado sacerdote polo que Paulo VI o eliminou da lista de papas oficial en 1975.

Dante na súa obra A Divina Comedia sitúa o espírito de Hadrián en Purgatorio, no nivel reservado aos avaros.

As profecías de San Malaquías refírense a este papa como *Bonus comes* (O bo conde), cita que fai referencia á súa familia, os condes de Lavagne.

Ao seu servizo traballou o teórico da música inglés Amerus.
## Notas 
## Véxase tamén
Inocencio VII, papa

**Inocencio VII**, nado en Sulmona sobre o 1336 e finado en Roma o 6 de novembro de 1406), foi o Papa nº 204 da Igrexa católica de 1404 a 1406 e o terceiro papa do período dominado polo Cisma de Occidente.
## Traxectoria 
### Orixe e formación 
De nome **Cosimo de Migliorati**, nado no seo dunha familia humilde, estudou Dereito Canónico e Civil en Perugia, Padua e Boloña. Posteriormente exerceu como profesor de dereito na Universidade de Perugia ata que foi trasladado a Roma por Urbano VI. Logo é enviado a Inglaterra como recadador de impostos, labor que realizou durante dez anos.
#### Carreira eclesiástica 
Cosimo de Migliorati foi consagrado bispo o 5 de decembro de 1387, logo de ser nomeado arcebispo de Rávena o 4 de novembro anterior polo papa Urbano VI. Migliorati non puido ocupar a súa sede en Rávena por mor da oposición do Señor da cidade, Guido de Polenta, que dera a súa obediencia ao antipapa Clemente VII. En xuño de 1389 foi transferido á sede de Boloña.

#### Accións pontificias 
Inocencio VII foi un papa nepotista, nomeou cardeal ao seu sobriño Ludovico Migliorati, quen até ese momento actuara como mercenario ás ordes de Gian Galeazzo Visconti. Ludovico, en 1405, secuestrou e asasinou a once aristócratas romanos opositores do seu tío, polo que Inocencio tivo que fuxir a Viterbo deixando Roma en mans de turbas de romanos furiosos que asasinaron a máis de trinta güelfos, membros do partido papal, entre eles o abade de Perugia. Novamente houbo de intervir Ladislau co envío de tropas que acabaron cos alborotos, permitindo que o Papa regresase a Roma en xaneiro de 1406.

[miniatura|250px|Tumba de Inocencio VII, situada nas [grutas vaticanas.]]

#### Falecemento 
Inocencio morreu en Roma, o 6 de novembro de 1406, de maneira imprevista. Rumoreouse que foi envelenado, pero non existen probas suficientes para aseguralo.
## Na literatura 
No libro das *Profecías de San Malaquías* pódese identificar a este papa co lema *De meliore sidere* (*Da estrela mellor*), cita que pode facer referencia ao apelido familiar, Migliorati, que significa "mellorado" e a que no seu escudo de armas aparece unha estrela.
## Notas 
## Véxase tamén
Sydney Swans

O **Sydney Swans** é un equipo de fútbol australiano que xoga na AFL da cidade de Sydney, Australia. Este equipo xoga como local no Sydney Cricket Ground, estadio onde tamén adestra xunto co Tramway Oval. As súas cores son o vermello e o branco.

## Véxase tamén 
### Outros artigos 
* Sydney Cricket Ground

### Ligazóns externas 
* Páxina web oficial do club (en inglés).
O club da calceta (novela)

***O club da calceta*** é unha novela en lingua galega escrita por María Reimóndez e publicada por Edicións Xerais en 2006. Foi finalista do Premio Xerais en 2005 e acadou o Premio Arcebispo Xoán de San Clemente en 2007.

## Trama 
Seis mulleres de diferentes idades e procedencias xúntanse nun local dunha asociación veciñal para aprender calceta. Alí conversan sobre as súas vidas e os seus problemas, que logran superar ben sexa coa axuda das demais ou mediante a toma de conciencia propia.

Deciden tomar a xustiza pola man e acabar cos homes que lles fan a vida imposible: un avogado que fai entrevistas de traballo, un condutor de autobús groseiro, un cliente do prostíbulo, un dependente dunha tenda de moda, un obreiro da construción e un sacerdote.

## Narración 
A novela está estruturada en sete capítulos. Os seis primeiros, "Elástico", "Dianteira", "Mangas", "Colo", "Traseira" e "Puños", céntranse nos seis personaxes principais, todas elas arquetipos dunha categoría sociolóxica, que buscan a pluralidade de clase social, nivel cultural, idade... O derradeiro, "Xersei", é a narración do seu futuro, moito mellor desde que tomaron as rendas da súa vida. 

A autora usa un narrador múltiple, alternando a terceira persoa omnisciente coa primeira persoa subxectiva.

A trama está ambientada en Vigo. 

A acción principal dura varios meses, con numerosas analepses para rememorar as vidas das protagonistas e o capítulo final ten lugar tres anos despois.

## Personaxes 
* **Matilde** é unha muller casada, cun corpo moi grande. Monta unha tenda de venda de las. Sobriña de Davinia.
* **Anxos** é unha profesora universitaria casada, afín ao marxismo e ao feminismo. Mentres está no club, deixa o marido e o partido político no que milita.
* **Rebeca** é unha muller de *corpo dez* que traballa de secretaria.
* **Elvira** é unha beata maior, que vive soa e limpa a igrexa parroquial. É a monitora do grupo.
* **Luz** é unha prostituta. Deixa o club no que traballa e monta canda Rebeca unha empresa de asesoramento para mulleres emprendedoras.
* **Fernanda** é unha muller coxa, á que lle falta unha perna. Co apoio do seu marido saca o carné e faise condutora de autobuses.
* Hai ademais unha sétima personaxe, **a tía Davinia**, unha pantasma que detona a acción e actúa de conciencia da sobriña Matilde. A súa historia percorre todas as páxinas da novela, e a recuperación da súa memoria convértese nun proxecto común.
*Ao castelán por Mª José Vázquez co título de *El club de la calceta* publicada en 2008 pola Editorial Algaida.
*Ao francés por Vicent Ozanam co título de *Le club du tricot* publicado en 2015 por Solanhets Éditeur.

## Adaptacións 
A novela foi adaptada ao teatro por Teatro do Morcego e ao cinema por Antón Dobao (2009).

## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* Ficha na web da editorial.

## Notas
Igrexa ortodoxa belarusa

A **Igrexa ortodoxa belarusa** (en , *Bielaruskaja pravaslaǔnaja carkva*; en , *Belorusskaia Pravoslavnaia Tserkov*), é un exarcado da Igrexa ortodoxa rusa en Belarús. Está formada polas eparquías ortodoxas rusas no territorio de dito país, no que é a organización relixiosa predominante.

O seu máximo dirixente é o metropolita de Minsk e Slutsk e exarca patriarcal Pavel Ponomarev. A igrexa ten unha autonomía moito menor en comparación coa Igrexa ortodoxa ucraína, que é considerada igrexa autónoma.

## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* Páxina web oficial .
Poghos Marowshean

**Poghos Marowshean** (en , *Pòġos Marowšean* (ISO 9985)), nado en Constantinopla o 16 de maio de 1776 e finado o 3 de agosto de 1846, foi un eclesiástico católico armenio, arcebispo de Constantinopla dende 1838 até o seu pasamento.

## Traxectoria 
O 19 de agosto de 1832 foi nomeado arcebispo coadxutor de Constantinopla e arcebispo titular de *Chalcis in Syria*. Recibiu a consagración episcopal de mans do prefecto da Congregación para a Propagación da Fe Carlo Maria Pedicini, e tendo como co-consagradores principais a Giovanni Giacomo Sinibaldi e a Costantino Patrizi Naro.

O 9 de abril de 1838 sucedeu como arcebispo de Constantinopla a Anton Nowrichean. Finou o 3 de agosto de 1846.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* Perfil en Catholic-Hierarchy.org
Ariane 6

**Ariane 6** é&nbsp;unha lanzadeira espacial en fase de desenvolvemento por parte da&nbsp;Axencia Espacial Europea, sendo o membro máis novo da familia de foguetes Ariane. O deseño final foi seleccionado pola ESA en decembro de 2014, favorecendo un núcleo de combustible líquido con grandes propulsores de foguetes sólidos sobre o deseño inicial de combustible sólido
.

## Descrición do vehículo
Ariane 6 estará dispoñible en dúas variantes. O *Ariane 62*, con dous propulsores sólidos P120C (os mesmos que os Vega) e un peso de 500 toneladas, destinado principalmente para misións gobernamentais e científicas, e o *Ariane 64*, con catro propulsores P120C e un peso dunhas 800 toneladas, destinado a lanzamentos de satélites comerciais.

## Notas
Marisol Gómez

**Marisol Gómez Domínguez**, nada en 1965 no Freixo (Crecente), é unha política galega, do PPdeG, que foi alcaldesa de Crecente entre 2014 e 2015.

## Traxectoria
Concelleira na corporación municipal, entrou no concello nas eleccións de 2007, como número 5 da lista popular. Catro anos despois xa figuraba de número 2, e formou parte do equipo de goberno de Julio César García-Luengo Pérez coas responsabilidades de Asuntos Sociais, Educación, Cultura e Turismo. Cando o alcalde foi condenado a un ano de inhabilitación, propúxose o nome do concelleiro Servando Rodríguez Carpintero para a alcaldía. Mais discrepancias sobre o salario frustraron a operación, e foi escollida alcaldesa Marisol Gómez co apoio da maioría absoluta do PP.

Rematada a condena, García-Luengo volveu encabezar a candidatura popular ao concello nas eleccións de 2015, nunha lista onde Marisol Gómez figuraba de novo de número dous.

.
Angostura

O termo **Angostura** (*estreitura*, *paso estreito*) pode referirse a:

; Topónimos
*Arxentina
**Villa La Angostura, localidade da provincia do Neuquén.
*Chile
**Angostura de Paine, localidade no límite das rexións Metropolitana e de O'Higgins.
**La Angostura, localidade da comuna de Alto del Carmen, Provincia de Huasco, Rexión de Atacama.
*Colombia
**Angostura, Antioquia
**Angostura, Caquetá
**Angostura, Casanare
**Angostura, Cesar
**Angostura, Magdalena
**Angostura, Nariño
**Angostura, Santander
*Cuba 
**Angostura, Matanzas
*España
**Angostura de Tormes, pedanía da provincia de Ávila.
***La Angostura*, barrio de Santa Brígida, municipio de Gran Canaria.
*México
**Angostura, San Luis Potosí
**Angostura, Sinaloa
*Venezuela
****Angostura**, nome antigo de Ciudad Bolívar.
**Angostura (ou Bolivariano Angostura), municipio do Estado Bolívar.
; Botánica
**Angostura (xénero)*, xénero de plantas da familia das rutáceas.

; Historia
* Discurso de Angostura, pronunciado por Simón Bolívar.
* Congreso de Angostura

; Bebida
*Angostura, bebida amarga, moi estimada para facer cócteles.
Konna

**Konna** é unha cidade e comuna rural no Cercle de Mopti na rexión de Mopti, en Malí. A cicade dista a 60&nbsp;km ao nordés de Mopti. A autoestrada principal RN16, que conecta Sévaré con Gao, ramifícase ao leste xusto ao sur da cidade. A comuna ten unha área de aproximadamente 838 km², e contén a cidade e 24 aldeas veciñas. No 2009 tiña unha poboación de 36&nbsp;767 habitantes.

Cada xoves, celébrase un mercado na cidade que atrae a xente dos asentamentos dos arredores.

## Historia 
### Conflito do Norte de Malí 
En xaneiro de 2013, Konna foi capturada polos islamistas. O ataque desencadeou a intervención francesa na guerra, e coa súa axuda, as forzas de goberno de Malí lanzaron rapidamente un contraataque para retomar a cidade. Ao principio, o goberno de Malí anunciou que a cidade xa estaba baixo o seu control. Porén, militares do exército francés negaron estes feitos. A cidade volveu estar baixo o control de Malí tres días máis tarde.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* .
Angostura, Bolívar

**Angostura**, tamén coñecido como **Bolivariano Angostura** e, antes de xuño de 2009, como **Raúl Leoni**, é un dos once municipio que conforman o estado Bolívar de Venezuela.

O municipio ocupa unha extensión de 56.916&nbsp;km2 e, segundo estimacións do Instituto Nacional de Estatística de Venezuela, en 2011 tiña unha poboación de 40.918 habitantes (o que fai ue a súa densidade de poboación sexa de 0,83 habitantes por quilómetro cadrado).

A súa capital é a vila de Ciudad Piar.

O municipio anteriormente foi denominado Raúl Leoni, que foi presidente de Venezuela entre 1964 e 1969.

Ficheiro:Venezuela - Bolívar - Angostura.svg|Situación do municipio no Estado Bolívar
File:Bandera Municipio Bolivariano Angostura (Bolívar).png|Bandeira
File:Escudo Bolivariano Angostura Bolivar.png|escudo

## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* Bolivariano Angostura es el nuevo nombre para el antiguo municipio Raúl Leoni en Gobernación de Bolívar
Edimburgo dos Sete Mares

**Edimburgo dos Sete Mares** (ou sinxelamente **Edimburgo**, en inglés: Edinburgh of the Seven Seas) é o principal asentamento e capital da illa Tristan da Cunha, un territorio dependente de Santa Helena, Ascensión e Tristan da Cunha e, por conseguinte, do Reino Unido. Os habitantes da illa denomínana como "The Settlement" ("O Asentamento") ou "The Village".

Tamén é coñecido por ser considerado polo Libro Guinness dos Récords como o asentamento humano estable máis remoto do planeta, xa que o máis achegado fica na illa Santa Helena, a 2.173&nbsp;km ó norte.

## Historia
O establecemento foi fundado en 1815 co nome de Fort Malcom para evitar que, dende Tristan da Cunha, as tropas francesas intentasen tomar o asalto da illa de Santa Helena onde cumpría o seu exilio Napoleón. Para isto, unha gornición militar mantívose nas illas e permaneceu ata o final da segunda guerra mundial.

Recibiu o seu nome actual en honor á visita que fixo o Príncipe Alfredo, Duque de Edimburgo, en 1867 na súa viaxe ao redor do mundo percorrendo as diferentes posesións británicas de ultramar.

Foi danado nunha erupción volcánica do Pico da Reina María no 1961, o que obrigou á poboación a abandonar o asentamento e evacuar a Calshot no Reino Unido. A erupción destruíu a fábrica de langostas do asentamento.

Tras o regreso da maioría dos habitantes da illa en 1963, o asentamento foi reconstruído. O porto de Edimburgo foi nomeado Calshot Harbour en honor ao seu fogar temporal.

## Transporte
Hai unha estrada, M1, que conecta a cidade con outros asentamentos menores e é utilizada polos poucos coches privados na illa. Hai camiños pavimentados que proporcionan acceso a pé ós edificios ao redor da cidade. Un servizo de autobús chamado "Potato Patches Flier" está dispoñíbel para os visitantes na cidade aos lugares da illa.

Todos os vehículos de motor na illa teñen placas de Tristan da Cunha que consisten en letras TDC e 2 ou 3 números.

A única forma de transporte é en barco e a cidade ten un pequeno porto e atracadoiros accesíbeis unicamente por pequenas embarcacións.

## Clima
## Galería de imaxes 

Ficheiro:Edinburgh-Tristan.jpg|
Ficheiro:Edinburgh of the Seven Seas 01.jpg|
Ficheiro:Edinburgh of the Seven Seas 03.jpg|

## Notas
Miki Nervio

**Miguel Anxo Montes García**, tamén coñecido como **Miki Nervio**, **Miguel A. Montes** e** Miki Montes**, nado na Coruña en 1964, é un cantante e escritor galego.

## Traxectoria 
Fundador e vocalista da banda Miki Nervio & The Bluesmakers, foi coñecido na súa primeira etapa pública pola actividade literaria. Membro do grupo Ilha Quente de Nengures (1984, Colexio Universitario da Coruña), participou en numerosas publicacións e recitais antes de cofundar Ronseltz en 1985.

Dous anos despois Miki Nervio debutaba como cantante nun concerto celebrado en Santiago e pouco despois actúa no extinto bar Borrazás, o mesmo local coruñés que vira nacer Ronseltz. Daquel concerto prenderon agromos do que rematarían sendo os Bluesmakers, que se deron formalmente a coñecer en 1992.

O timbre enérxico de M. Nervio, evoluíndo desde os referentes do blues moderno ao country blues e desde el ao ragtime, a preferencia polo kazoo e o contacto coa rúa conforman unha personalidade artística inconfundíbel.

Coas distintas formacións dos Bluesmakers ou colaborando con recoñecidos músicos da órbita do blues dentro e fóra de Galicia, Miki Nervio participou en máis de 500 concertos, así coma en *shows* radiofónicos e televisivos.

## Obras 
* Con Ronseltz, asinando como Miguel A. Montes, *Unicornio de cenorias que cabalgas os sábados*, 1994, Edicións Positivas.
* Con Miki Nervio & The Bluesmakers (CD): *Namberguán Rural Blues* (1998), *Autentic Rial Strit Blus* (1999), *Directo en Pontevedra* (2004), *15 Years Old Blues* (2005) e *Let The Old Times Roll* (2013).
## Notas 
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
*Páxina en Facebook de Miki Nervio & The Bluesmakers
*Páxina de Miki Nervio & The Bluesmakers (en castelán)
*Crónica en Coruña In
Eastern Air Lines

**Eastern Air Lines** foi unha gran aeroliña estadounidense que operou dende 1926 ata 1991. Antes da súa disolución tiña a súa sede no Aeroporto Internacional de Miami, nunha área non incorporada do condado de Miami-Dade, en Florida.

Eastern foi unha das "catro grandes" aeroliñas domésticas creadas polas conferencias Spoils de 1930, e foi dirixida polo as de voo da primeira guerra mundial Eddie Rickenbacker nos seus primeiros anos. Tivo case un monopolio na ruta entre Nova York e Florida dende os anos 30 ata os 50, e dominou este mercado nas décadas seguintes. Conflitos laborais e grandes débedas afectaron á copañía a finais dos 70 e principios dos 80 baixo a dirección do antigo astronauta Frank Borman. Frank Lorenzo mercou Eastern en 1985 e pasou moitos dos seus activos ás súas outras aeroliñas, incluídas Continental Airlines e Texas Air. Despois de continuos conflitos laborais e unha folga que paralizou á empresa en 1989, Eastern quedou sen cartos e foi liquidada en 1991. American Airlines fíxose coa meirande parte das rutas de Eastern dende Miami cara Latinoamérica e o Caribe, mentres que Delta Air Lines, o principal competidor de Eastern no Aeroporto Internacional Hartsfield-Jackson de Atlanta, mercou moitos dos seus Lockheed L-1011.

Eastern foi pioneira no servizo cada hora entre Nova York, Washington, D.C. e Boston en 1961 coñecido como Eastern Air Lines Shuttle. Fíxose cargo da rede de rutas sudamenricanas de Braniff International en 1982, e tamén voou a Londres e a Madrid nos anos 80.

## Notas
Carlos Folgueira García

**Carlos Folgueira García**, nado en Mondoñedo o 17 de marzo de 1937 e finado na Coruña o 2 de agosto de 1993, foi un confeiteiro galego, máis coñecido co alcume do Rei das Tartas, famoso por ser o creador da Torta de Mondoñedo.

## Traxectoria
Na década de 1950 creou a Torta de Mondoñedo que promovía en feiras e festas ás que asistía vestido de branco co seu grande chapeu de cociñeiro co escudo de Galiza. Foi o director do xornal *La Voz de Asturias* o que lle puxo o alcume de *El Rey de las Tartas* co que se fixo famoso. Nos anos 80 e 90 aparecía en programas como *Un, Dos, Tres* de TVE e na TVG para promover a súa torta.

O negocio familiar foi continuado polo seu fillo Carlos. En 2003 a marca O Rei das Tartas pasou a ser unha franquía de hostalería.

## Recoñecementos
miniatura|Cafetería *O Rei das Tartas* no centro comercial Espacio Coruña.
Foi nomeado fillo predilecto de Mondoñedo.
* Cabaleiro da Asociación Maxistral de Gastronomía.
* Medalla ao mérito turístico a título persoal (1977), Ministerio de Turismo de España.
* Medalla da *Confrérie de la Chaîne des Rôtisseurs, Monsieur Maître de Rôtisseur* (París, 1981).
* Medalla de Galicia 1993 (medalla de bronce).
* Medalla e título de artesán distinguido da provincia de Lugo.
* Medalla de prata e título de Señor da Feira de Vilagarcía de Arousa.
* Diploma de honra na Feira alimentaria de Barcelona.

## Notas
## Véxase tamén 
### Bibliografía 
* 
### Ligazóns externas 
*
Docklands Stadium

O **Docklands Stadium** ou por cuestións de patrocinio **Etihad Stadium** é un estadio multiúsos localizado no suburbio de Docklands, en Melbourne, Australia. Pódese adaptar para moitos deportes: fútbol australiano, crícket, fútbol, rugby union e rugby league, speedway ou tamén para concertos. O estadio foi inaugurado no ano 2000 e o custo da construción foi de 460 millóns de dóllares australianos. O campo conta a maiores cun teito retráctil.

O campo alberga os partidos de 5 equipos de fútbol australiano da AFL (Essendon Football Club, St Kilda Football Club, North Melbourne Football Club, Western Bulldogs e Carlton Football Club), 1 equipo de fútbol (Melbourne Victory Football Club), 1 equipo de rugby league (Melbourne Storm) e 1 equipo de crícket (Melbourne Renegades). O estadio alberga tamén o Gran Premio de Australia de speedway. No ano 2006, o actual Etihad Stadium albergou os Xogos da Commonwealth.

## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* Web oficial do estadio  (en inglés)
Sapindales

A das **sapindales** (*Sapindales*) é unha orde de plantas anxiospermas ou *Magnoliophyta* (plantas con flores), dicotiledóneas (ou *Magnoliopsida*), xeneticamente próxima á orde das rosales que, nas clasificacións actuais, inclúe, entre as familias máis coñecidas, a das rutáceas, que comprende, entre outras especies, ás dos cítricos.

## Catacterísticas 
As sapindales caracterízanse por posuíren dous verticilos de estames (ás veces un reducido a estaminodios), de maneira que son predominantemente pentacíclicas. O disco nectarífero é de posición variábel (e ás veces está reducido a glándulas internas).

Predominan as plantas con follas compostas (aínda que nas especies de *Citrus* son simples).

Son plantas de hábito leñoso con flores pentámeras de ovario súpero, que están reunidas en inflorescencias cerradas ou cimosas.

## Clasificación 
[miniatura|150px|*[Sapindus emarginatus*, sapindáceas.]] 
[miniatura|150px|Castiñeiro de Indias (*[Aesculus hippocastanum*), hipocastanáceas.]]
[miniatura|150px|Laranxeira anana (*[Citrus japonicale*), rutáceas.]] 
O sistema de clasificación APG II, de 2003, inclúe nesta orde as seguintes nove famílias, que comprenden uns 460 xéneros e ao redor de 5.700 especies:
*Familia  *Sapindaceae*
*Familia *Nitrariaceae* 
*Familia *Rutaceae*
*Familia *Meliaceae*
*Familia *Simaroubaceae*
*Familia *Anacardiaceae*
*Familia *Burseraceae*
*Familia *Kirkiaceae*
*Familia *Biebersteiniaceae*

Máis da metade das especies desta orde pertencen a dúas das súas familias: a das sapindáceas (*Sapiundaceae*), cunhas 1.600 especies, onde se encontran recollidas tanto as antigas *Hippocastanaceae* como as *Aceraceae*, e a das rutáceas (*Ruitaceae*), cunhas 1.800 especies).

Porén, as clasificacións clásicas, como a do sistema de Cronquist, de 1981, usaban unha circunscricións algo diferente, coas seguintes famílias:

* *Staphyleaceae*
* *Melianthaceae*
* *Bretschneideraceae*
* *Akaniaceae*
* *Sapindaceae*
* *Hippocastanaceae*
* *Aceraceae*
* *Burseraceae*
* *Anacardiaceae*
* *Julianiaceae*
* *Simaroubaceae*
* *Cneoraceae*
* *Meliaceae*
* *Rutaceae*
* *Zygophyllaceae*
* *Hipocrateaceae*

## Notas 
## Véxase tamén 
### Bibliografía 
* Angiosperm Phylogeny Group (2003): "An update of the Angiosperm Phylogeny Group classification for the orders and families of flowering plants: APG II. *Botanical Journal of the Linnean Society* **141**: 399-436. (Texto completo (HTML) | Texto completo (PDF))
* Gadek, P. A.; Fernando, E. S.; Quinn, C. J.; Hoot, S. B.; Terrazas, T.; Sheahan, M. C. & Chase, M. W. (1996): "Sapindales: Molecular delimitation and infraordinal groups", *American Journal of Botany*, **83**: 802-811. Ver en liña. 
* Jussieu, A. L. de (1820): *O Prirozenosti Rostlin* **224**.
* Stevens, P. F. (2001 e ss.): Angiosperm Phylogeny Website. Versión do 12 de xuño de 2012.

### Outros artigos 
* APG II
* Sistema de Cronquist
* Dicotiledóneas
* Eudicotiledóneas

### Ligazóns externas 
* Core Eudicots  (eudicotiledóneas) en Tree of Life 
* Sinónimos das ordes en *Angiosperm Phylogeny Website*.
David Macaire

**David Macaire**, nado o 20 de outubro de 1969 en Nanterre, é un dominicano católico latino francés, arcebispo de Fort-de-France e Saint-Pierre (Martinica) dende o 7 de marzo de 2015.

## Traxectoria 
Cursou a educación primaria e secundaria no colexio dos dominicanos de Notre-Dame de Délivrande en Morne-Rouge entre 1972 e 1984, e no Liceo Schœlcher de Fort-de-France entre 1984 e 1987.

En 1994 ingresou no noviciado da provincia de Tolosa da Orde dos Predicadores, onde profesou o 17 de setembro de 1995. Posteriormente estudou Filosofía en Bordeos e Teoloxía en Tolosa, facendo a profesión solemne en 1998. O 23 de xuño de 2001 foi ordenado sacerdote por Jean-Louis Bruguès, bispo de Angers.

Exerceu o seu ministerio na arquidiocese de Bordeos até 2011, cando ingresou no convento dos dominicanos de Sainte-Baume como prior, e reitor da basílica de Santa María Madalena de Saint-Maximin-la-Sainte-Baume. A partir de 2012, foi tamén exorcista da diocese de Fréjus-Toulon.

O 7 de marzo de 2015 o papa Francisco nomeouno arcebispo metropolitano de Fort-de-France e Saint-Pierre, en Martinica. Recibiu a consagración episcopal o 12 de abril, de mans do cardeal Chibly Langlois.

## Obra 
* 
* 
* 

## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* Ficha na páxina web do episcopado francés 
* Ficha en Catholic-Hierarchy.org
Árabe exipcio

O **árabe exipcio** é unha variedade da lingua árabe usada en Exipto que ten influencias doutros idiomas próximos. A constitución exipcia recoñece o idioma árabe como a lingua oficial de Exipto, sendo falado por case a totalidade dos seus máis de 80 millóns de habitantes.

Todos os dialectos árabes coloquiais normalmente só son transmitidos oralmente, sen deixar nada escrito, mais a gran vitalidade do exipcio fai que sexa unha das que máis escritos posúe, especialmente de poesía e teatro. Grazas aos medios audiovisuais modernos, o árabe exipcio é a variedade de árabe máis coñecido do mundo islámico xa que é comprendido, en gran medida, nos países pertencentes ao mundo árabe oriental (Máshreq en árabe), e aínda que ten diferenzas con outros dialectos do Magreb, tamén é xeralmente comprendido.

A gramática do exipcio, como a de todos os dialectos árabes coloquiais, está simplificada en comparación co árabe clásico. Por exemplo, a maioría das vogais de unión omítense, e as formas nominais e verbais do dual substitúense con frecuencia polo plural. En fonoloxía, cinco consoantes cambian a súa pronunciación no exipcio: o *dhal* soa como dal, *zha* como dad, *yim* como o g de gato, *qaf* como o *hamza* (ʔ), e *tha* como ta (véxase alfabeto árabe).
## Historia 
O árabe exipcio ten a súa orixe na zona do Delta do Nilo e no Baixo Exipto, arredor do Cairo. Descende do árabe falado que foi levado a Exipto polos conquistadores musulmáns no século VII, e o seu desenvolvemento histórico viuse moi influenciado polo copto do Exipto pre-islámico e posteriormente por outras linguas como o turco/turco otomán, italiano, francés e o inglés.
## Notas
## Véxase tamén 
### Outros artigos 
* Wikipedia en árabe exipcio
### Ligazóns externas
* Arabic and its variations
* Egyptian Arabic, ucla.edu
World Series by Renault

A **World Series by Renault** ou **Fórmula Renault 3.5 Series**, é un campionato automobilístico de velocidade de monoplazas organizado por RPM Racing que se disputa en Europa no que se utilizan motores Renault que anteriormente eran da marca xaponesa Nissan. Este campionato antigamente tamén se chamou: **Open by Nissan** (1998-2001), **World Series by Nissan** (2002-2004) e **World Series by Renault** (2005-).

## Todos os gañadores 
### Open by Nissan 
### World Series by Nissan 
### World Series by Renault 
## Pilotos notables 
* Fernando Alonso
* Marc Gené
* Jean-Eric Vergne
* Valtteri Bottas
* Heikki Kovalainen
* Robert Kubica
* Sebastian Vettel
* Daniel Ricciardo
* Jules Bianchi
* Carlos Sainz Jr.
* Kevin Magnussen

## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* Páxina oficial
Jerzy Maculewicz

**Jerzy Maculewicz**, nado o 30 de maio de 1955 en Dashiv (R.S.S. de Ucraína), é un franciscano conventual católico latino polaco, administrador apostólico de Uzbekistán dende o 1 de abril de 2005.

## Traxectoria 
O 2 de outubro de 1994 fixo a profesión na Orde dos Freires Menores Conventuais, e o 22 de xuño de 1996 foi ordenado sacerdote da devandita orde polo bispo de Sosnowiec, Adam Śmigielski.

O 1 de abril de 2005 foi nomeado administrador apostólico de Uzbekistán e bispo titular de *Nara*. Recibiu a consagración episcopal o 14 de maio de mans do cardeal Angelo Sodano, e tivo como co-consagrantes principais ao secretario da Congregación para a Evanxelización dos Pobos Robert Sarah e ao nuncio en Uzbekistán Józef Wesołowski.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* Perfil en Catholic-Hierarchy.org
Malcolm Ranjith

**Albert Malcolm Ranjith Patabendige Don** (en ), nado o 15 de novembro de 1947 en Polgahawela (Sri Lanka), é un eclesiástico católico latino cingalés, cardeal, e arcebispo de Colombo dende o 16 de xuño de 2009.
Chapelknowe

**Chapelknowe** é unha localidade escocesa, pertencente a Dumfries and Galloway.

Está situada a 72 metros de altitude sobre o nivel do mar,  preto de Kirkpatrick-Fleming e do límite con Inglaterra, entre as localidades de Canonbie e Eaglesfield e a 34&nbsp;km de Dumfries. A súa economía é predominantemente agrícola.
Viaduto do Ulla

O nome de **viaduto do Ulla** pódese referir a varias estruturas de Galicia sobre o río Ulla:

* O **Viaduto do Ulla**, na autoestrada AP-9, entre os concellos de Padrón e Pontecesures;
* O **Viaduto do Ulla**, na autoestrada AP-53, entre os concellos de Vedra e A Estrada;
* O **Viaduto do Eixo**, situado na liña de alta velocidade ferroviaria Ourense-Santiago, entre Vedra e A Estrada;
* O **Viaduto do Ulla**, situado no eixe atlántico de alta velocidade, entre Catoira e Rianxo;
* A **Ponte de Gundián**, viaduto situado na Ponte Ulla, na liña de ferrocarril Ourense-Santiago, entre Vedra e A Estrada.
Viaduto do Ulla (eixe atlántico de alta velocidade)

O **viaduto do Ulla** é unha infraestrutura que une as provincias da Coruña e Pontevedra e que constitúe a actuación de maior importancia do eixe atlántico de alta velocidade ferroviaria, que destaca pola súa complexidade técnica e pola súa singularidade. Cos seus 240 m de lonxitude máxima entre piares, constitúe un récord mundial de luz (anchura entre piares) neste tipo de pontes (tipoloxía taboleiro mixto formigón-aceiro).

## Características 
miniatura|Paso dun tren polo viaduto.
Trátase dunha ponte sobre o río Ulla que se eleva 60 m sobre a auga. A súa lonxitude sponsable é 1.620 m, a máis longa de Europa de celosía metálica. No 2011, o viaduto foi considerado a mellor obra de enxeñería civil en Galicia.

As obras remataron en 2014, cando se colocaron as últimas pezas de cor verde tras máis de seis anos de traballos, o dobre do que estaba planeado.

## Distinción 
A singularidade desta obra e a complexidade e orixinalidade da súa construción, fixo que o Colexio de Enxeñeiros de Camiños, Canais e Portos de Galicia lle outorgara en 2015 o Premio San Telmo, co que este colectivo distingue a obra civil máis representativa en Galicia realizada durante o ano anterior ao da súa convocatoria.

A entrega de dito premio celebrouse o 28 de marzo de 2016 na sede da Afundación de Pontevedra nun acto presidido pola ministra de Fomento en funcións, Ana Pastor, e foi recollido por Javier Gallego, director xeral de Explotación e Construción de Adif, entidade promotora do viaduto. O acto incluíu, ademais o descubrimento dunha placa conmemorativa na Aula Medioambiental do viaduto.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Outros artigos 
* Eixe atlántico de alta velocidade
### Ligazóns externas 
* Na proba de carga do Viaduto do Ulla do Eixo Atlántico
Angostura (xénero)

***Angostura*** é un xénero de plantas da familia das rutáceas que comprende 50 especies, algunhas delas que teñen propiedades medicinais, propias de Suramérica.

## Especies seleccionadas 
* *Angostura acuminata*
* *Angostura adenanthera*
* *Angostura alipes*
* *Angostura bracteata*
* *Angostura trifoliata* (especie tipo).

## Sinonimia 
Segundo *Germplasm Resources Information Network* (GRIN), do *United States Department of Agriculture*, recoñécense os seguintes sinónimos para *Angostura*:
* *Bonplandia* Willd.
* *Cusparia* Humb. ex DC.
* *Rauia* Nees & Mart. (posíbel)

## Notas 
## Véxase tamén 
### Bibliografía 
* Brummitt, R. K. (2011): "Report of the Nomenclature Committee for Vascular Plants: 62". *Taxon* **60**: 232.
* Kallunki, J. A. & J. R. Pirani (1998): "Synopses of *Angostura* Roem. & Schult. and *Conchocarpus* J. C. Mikan (Rutaceae)". *Kew Bull*. **53**: 257–334.

### Ligazóns externas 
* *Angostura* en EOL (Encyclopedia of Life) Contén informacións, imaxes e mapas
Gregg Popovich

**Gregg Charles Popovich**, nado o 28 de xaneiro de 1949 en East Chicago, Indiana, é un adestrador profesional estadounidense de baloncesto que actualmente dirixe aos San Antonio Spurs da National Basketball Association (NBA), cos que gañou cinco títulos de campión: 1999, 2003, 2005, 2007 e 2014. É, pois, un dos únicos cinco adestradores da historia da competición con cinco ou máis aneis de campión, honra que comparte con Phil Jackson, Red Auerbach, Pat Riley e John Kundla. Coñecido habitualmente como "Coach Pop" (do inglés: *Adestrador Pop*) ou simplemente "Pop", é posuidor do récord de máis temporadas consecutivas conseguindo máis vitorias que derrotas da histoira da NBA, e o terceiro en golbal, só por detrás de Pat Riley con 19 e Phil Jackson con 20. É tamén un dos único nove adestradores da historia da competición que consegiu máis de 1.000 vitorias.

## Traxectoria 
Nado o 28 de xaneiro de 1949 en East Chicago, Indiana, de pai serbio e nai croata, graduouse en 1966 no Instituto Merrillville e en 1970 na Academia de Forzas Aéreas dos Estados Unidos (United States Air Force Academy). Alí xogou catro anos ao baloncesto, sendo no seu ano sénior o capitán e o máximo anotador. Alí graduouse en Estudos Soviéticos, servindo posteriormente á Air Force durante cinco anos, nos que viaxou por Europa Oriental e a Unión Soviética, ademais de xogar ao baloncesto co equipo das Forzas Armadas estadounidenses.

Regresou á Air Force Academy como adestrador asistente en 1973, cargo que ocuparía durante seis anos. Nese tempo, Popovich asistiría á Universidade de Denver e obtería un mestrado en Educación Física e Ciencias Deportivas, sendo nomeado adestrador do equipo masculino de baloncesto de Pomona-Pitzer. En 1988, os Spurs ficharíanlle para servir como asistente do adestrador Larry Brown, con quen terminaría establecendo unha íntima amizade. En 1992, ocupando o mesmo cargo, marchou aos Golden State Warriors por entón dirixidos por Don Nelson.

En 1994 converteríase no director xeral dos Spurs (unha posición que mantería até 2002, cando foi relevado por R.C. Buford) e en 1996 no adestrador tras o despedimento de Bob Hill. En San Antonio, "Pop" faría grandes cousas, como guiar ao equipo á vitoria de cinco campionatos da NBA, en 1999, 2003, 2005 , 2007 e 2014. Ademais, foi nomeado Adestrador do Ano da NBA en 2003, 2012 e 2014. El e a súa esposa, Erin, teñen dous fillos, Micky e Jill.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* Perfil en NBA.com 
* Estatísticas en Basketball-Reference.com
Viaduto do Eixo

O **viaduto do Eixo**, tamén chamado **viaduto do Ulla** e **novo viaduto de Gundián**, é unha das grandes pontes que salvan o curso do río Ulla.
  
É unha estrutura singular rematada no ano 2008 de máis de 1&nbsp;km de lonxitude, na liña de alta velocidade Olmedo-Zamora-Galicia no tramo entre Ourense e Santiago de Compostela, que formará parte da liña de alta velocidade entre Madrid e Galicia.

É unha obra que está considerada de interese arquitectónico en España.

## Características 
[miniatura|160px|esquerda|Os dous viadutos de [Gundián, A Ponte Ulla, Vedra|Gundián: o *novo*, en primeiro plano, e o *vello*.]]
O viaduto do río Ulla ten unha lonxitude de 630 m e apóiase sobre nove piares directamente sobre o terreo, cunha altura máxima de 116,9 m, e sobre outros cinco piares que descansan sobre un arco de 168 m de luz que salva o río.

O arco central ten unha altura de 104,4 m e construíuse empregando dous carros de avance en beiril, un para cada semiarco, o que marca a auténtica dificultade do proxecto construtivo desta obra civil.

Cada un dos semiarcos componse dun tramo de arranque que ten unha lonxitude de 10,2 m e de 26 doelas de cinco metros. Ambos os dous semiarcos únense mediante a correspondente doela de clave.

## Construción 
miniatura|120px|En construción.
O ministerio de Fomento, a través da entidade Adif, comezou a execución do arco central do viaduto do Ulla, unha das construcións incluídas no subtramo Silleda (Dornelas)-Vedra-Boqueixón, do eixe Ourense-Santiago de Compostela do Corredor norte-noroeste de alta velocidade, que forma parte da L.A.V. Olmedo - Zamora - Galicia.

O sistema construtivo utilizado para o arco central deste viaduto responde á política de Adif de "máximo respecto do medio", xa que as inmediacións do viaduto foron catalogadas como zona especial de conservación (ZEC) coa denominación de "sistema fluvial Ulla-Deza".

As especiais características do ámbito e as necesidades de conservación levaron a adoptar diversas medidas que eviten os arrastres de terras procedentes das escavacións das cimentacións.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* Construción do viaduto do Eixo Vídeo de Adif.
Gundián, A Ponte Ulla, Vedra

**Gundián** é un lugar da parroquia da Ponte Ulla, no concello de Vedra.

## Historia
En 1709 puxéronse barcas para cruzar o río, polas que eran transportadas as mercadorías que ían de Ourense e do Ribeiro cara a Santiago de Compostela, A Coruña e Ferrol. Aínda que en 1737 foi concedido o permiso para reedificar as pontes estragadas polas riada, no ano 1926 seguían activas as barcas do Ulla. A ponte da Ulla (coñecida na actualidade como *A Ponte Vella*) rematouse en 1835.

No lugar de Gundián, aséntanse dúas grandes pontes ou viadutos para as dúas vías ferroviarias entre Ourense e A Coruña, a antiga (chamada ponte de Gundián) e a recente, o Viaduto do Eixo. Nas proximidades da ponte vella está o miradouro de Gundián.

## Galería de imaxes de Gundián 

File:Ponteulla Vedra Galicia 03.jpg|A ponte de Gundián
Ficheiro:2323-Pontes sobre o rio Ulla en Vedra (Coruña).jpg|As dúas pontes de Gundián
File:New Gundián bridge, Ponte Ulla.jpg|A ponte nova
File:Gundian Vedra Galicia 1.jpg|A vía do tren, entrando na ponte vella
File:Gundian Vedra Galicia.jpg|Miradoiro de Gundián

## Lugares e parroquias 
### Lugares da Ponte Ulla 
### Parroquias de Vedra
Gundián

O topónimo **Gundián** pode referirse a:

;En Galiza
***Gundián**, lugar da parroquia de Costantín, no concello de Baralla;
***Gundián**, lugar da parroquia de Petán, no concello da Cañiza;
***Gundián**, lugar da parroquia da Ponte Ulla, no concello de Vedra.

## Véxase tamén
### Outros artigos
***Gundiá**, lugar da parroquia de Albá, no concello de Palas de Rei;
***Guntián**, lugar da parroquia de Sofán, no concello de Carballo;
***Gundiao**, lugar da parroquia de Abade, no concello de Moeche.