Choia

A **choia de bico vermello** (do francés antigo *choue*) (*Pyrrhocorax pyrrhocorax*) é un paxaro da familia dos corvos (Corvidae). É unha especie moi próxima á choia de bico amarelo (*Pyrrhocorax graculus*), coa que foi cruzada en catividade no parque zoolóxico de Innsbruck (Austria), dando lugar a híbridos fértiles.

## Descrición 
As choias son aves completamente negras ou negras azuladas brillantes. O bico, que é longo e curvado, e as patas son vermellos. Miden entre 37–41&nbsp;cm de lonxitude e pesan uns 250 gramos. De punta a punta das ás miden entre 68 e 80&nbsp;cm. Os exemplares novos teñen o bico máis curto cós adultos e de cor amarelo.

Son grandes voadoras,que parecen frotar sobre os acantilados, mentres desctriben curvas. Desprázanse polo chan en carreiras curtas e rápidas, pero tamén poden camiñar amodo. Son moi sociables e voan en bandos grandes. A súa chamada típica é moi diferente da da especie irmá, a choia de bico amarelo.
[esquerda|300px|miniatura|Choias voando en Kullu,distrito de Manali, [India]]

## Subespecies 
* *P. pyrrhocorax pyrrhocorax*
* *P. pyrrhocorax erythrorhamphos*
* *P. pyrrhocorax baileyi*
* *P. pyrrhocorax barbarus*
* *P. pyrrhocorax docilis*
* *P. pyrrhocorax brachypus*
* *P. pyrrhocorax himalayanus*
* *P. pyrrhocorax centralis*

## Distribución e hábitat 
Están espalladas por zonas de montañas e acantilados costeiros de Europa, Asia e algunhas zonas de África. En Europa teñen unha distribución descontinua: aparecen no oeste de Inglaterra, Irlanda, Islandia, España (incluídas as Canarias coa subespecie endémica *Pyrrhocorax pyrrhocorax barbarus* de La Palma), Portugal e Francia. En Centroeuropa desapeceron case completamente, agás por algunhas parellas reprodutoras en Unterengadin no cantón suízo dos Grisións. A concorrencia da choia de bico amarelo foi probablemente a causa do seu retroceso na zona dos Alpes, como a do corvo pequeno a puido ser en Inglaterra. Na Península Ibérica hai poboacións abundantes e ben distribuídas en España e en Portugal as poboacións máis numerosas atópanse nas queivancas do Douro e nas costas do suroeste do Alentexo. Viven ademais nos Urais, no Cáucaso, no Himalaia (ata os 6000 m de altitude) e en Bután. En África viven nos montes Atlas e hai unha poboación illada en Etiopía.

### Distribución en Galiza 
A choia é unha ave pouco común en Galiza, presentando unha distribución periférica polo territorio galego. No norte atópase distribuída polas costas das provincias da Coruña e Lugo, polo leste distribúese polas zonas montañosas das provincias de Lugo e Ourense. Na provincia de Pontevedra distribuése tan só polas zonas de cantís litorais, incluídos os arquipélagos das Cíes e Ons. Na actualidade as poboacións galegas da Choia atópanse en regresión.

## Alimentación 
O bico longo das choias está adaptado para capturar insectos adultos ou larvas e vermes. Sacam das degretas das rochas arañas, eirugas, caracois e outros animais pequenos. ó contrario cá choia de bico amarelo, poucas veces comen nos vertedeiros de lixo.

## Reprodución 
thumb|*Pyrrhocorax pyrrhocorax *
As choias viven e crían en colonias, máis delas con séculos de existencia, formado parellas xa antes de alcanzaren a madureza reprodutora, que lles chega ós dous ou tres anos de vida. Fan os niños, en xeral voluminosos e compostos de raíces e talos de uces e outras plantas, en lugares inaccesibles coma covas ou furados das rochas ou paredes dos acantilados. En España crían nalgunhas canteiras. Os niños son feitos polos dous membros da parella, pero é o macho quen fai a parte meirande da estrutura. Inclúen unha molida de pelos e la. Poñen, entre abril (nas zonas marítimas) e xuño, de 3 a 6 ovos da cor da crema con manchas máis ou menos mestas de ton castaños ou agrisados. A incubación, que fan só as femias, dura entre 21 e 23 días. Neste período os machos ocúpanse de alimentar á súa compañeira en intervalos dunha media hora. Os polos pasan entre 37 e 40 días no niño.

## Galería de imaxes 

Ficheiro:Red-billed Chough I IMG 7083.jpg|Inmaturo no distrito de Himachal Pradesh, India.
Ficheiro:Red-billed Chough I IMG 7085.jpg|Immaturo.
Ficheiro:Red billed Chough I4 IMG 3600.jpg|En Kullu, India.

## Notas
## Véxase tamén 
### Bibliografía 
* *Guía das aves de Galicia*, Baía Edicións (2004)
* Laiolo, Paola; Rolando, Antonio; Delestrade, Anne & De Sanctis, Augusto (2004): Vocalizations and morphology: interpreting the divergence among populations of Chough *Pyrrhocorax pyrrhocorax* and Alpine Chough *P. graculus*. *Bird Study* **51**(3): 248–255. HTML abstract 

### Ligazóns externas 
* [A choia na base de datos da IUCN(https://gl.wikipedia.org/wiki/Uni%C3%B3n_Internacional_para_a_Conservaci%C3%B3n_da_Natureza)]
* Ficha da especie (PDF), por Javier Blasco-Zumeta  (español)
* corvids.de - Base de datos sobre os córvidos (alemán)
* [As choias de Cornualla(https://gl.wikipedia.org/wiki/Cornualla)] (inglés)
* Operación choia (inglés)