open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Manuel Ferreiro Panadeiro

**Manuel Ferreiro Panadeiro**, nado en Ludeiro (Soutolongo, Lalín) o 24 de xuño de 1903 e finado en Pontevedra o 27 de agosto de 1936, foi un político republicano galego.

## Traxectoria 
[miniatura|300px|[Seminario de Estudos Galegos|SEG en 1934: Entre outros: Otero Pedrayo, Iglesias Vilarelle, Parga Pondal, **Manuel Ferreiro Panadeiro**, Fernández Osorio, Fernández Cochón, Vicente Risco, González García-Paz, Antón Taboada Roca, Paulino Pedret, Xesús Carro, Antón Fraguas, Xohán Ledo, Isla Couto, Ferreirós Espinosa, López Cuevillas e Ramos Colemán]]
Estudou no seminario de Lugo e con 20 anos trasladouse a Madrid, onde obtivo o título de Bacharelato universitario e comezou a carreira de Dereito. En Madrid entrou en contacto co movemento democrático e participou na oposición á ditadura de Primo de Rivera.

En 1930 retornou a Lalín e creou, xunto con outros mozos como Marcelino García, o Centro Republicano de Lalín e o periódico *Atrás*. Coa proclamación da Segunda República converteuse no primeiro alcalde lalinense elixido democraticamente. Foi tamén nomeado deputado provincial. A súa principal contribución como alcalde centrouse na educación (exemplo disto é a concesión dunha bolsa de estudos a Laxeiro). Logo da vitoria das dereitas nas eleccións de novembro de 1933, o gobernador civil Víctor Manuel Becerra Herráiz ordenou varias inspección ao concello para destituílo. Como mostra de desagravio, un grupo de amigos e colaboradores organizou unha homenaxe popular o 11 de febreiro de 1934. Finalmente foi cesado polo gobernador civil Diego Fernández Gómez o 8 de agosto de 1934. Co triunfo da Fronte Popular foi reposto como alcalde o 21 de febreiro de 1936. Un enfrontamento entre os concelleiros republicanos fixo que fose cesado polo Gobernador civil en abril. A nova Comisión xestora nomeouno secretario do concello.

Co golpe de Estado do 18 de xullo de 1936 fuxiu e agochouse en Santiago de Compostela, pero foi localizado e detido a principios de agosto. Xulgado en consello de guerra o 21 de agosto, foi condenado á pena de morte. Foi executado na estrada de Campañó o 27 de agosto.

[miniatura|[Camposanto de Soutolongo]]

## Notas 
## Véxase tamén 
### Bibliografía 
* 

### Outros artigos 
* Vítimas da guerra civil en Galicia
### Ligazóns externas 
* Igrexas, Manuel: "Manuel Ferreiro, republicano" (28/8/2012) e "Manuel Fereiro, o primeiro fusilado polo fascismo" (31/8/2012) en *Historias de Deza*.
LU-653

A **LU-653** (na provincia de Lugo), é unha estrada da Rede Secundaria da Xunta de Galicia que une as localidades da Estación (A Pobra do Brollón) e O Hospital (O Incio); atravesa os concellos da Pobra do Brollón e O Incio. Ten unha lonxitude de 18,59 quilómetros e iníciase nun cruzamento coa LU-P-4702 na estación da Pobra do Brollón e finaliza nun cruzamento coa LU-642 no Hospital (O Incio).

## Notas
LU-4703

**LU-4703** é unha estrada provincial da Deputación de Lugo que percorre os concellos de Bóveda e A Pobra do Brollón. Enlaza no primeiro coa estrada LU-652 e no segundo coa estrada LU-653.
Ten unha lonxitude duns 7&nbsp;km.
Wenceslao Calvo Garra

**Wenceslao Calvo Garra**, nado en Lalín o 13 de xullo de 1921 e finado en Ulm o 25 de maio de 2003, foi un médico galego.

## Traxectoria 
Foi fillo do valenciano Alfonso Calvo Peñarrocha, que viñera a Lalín a traballar no servizo postal, e de María Garra Goyanes. Á súa vez ela era filla do farmacéutico compostelán Wenceslao Garra Somoza e de Laura Goyanes Diéguez, filla do médico Gumersindo Goyanes. Foi bautizado cos nomes de Wenceslao Alfonso Luis.

Fixo a educación primaria coa súa parente Concepción Fernández Goyanes. Logo dunha breve estancia en Vilalba a familia mudouse a Requena, onde estudou bacharelato e coñeceu a que sería a súa muller, Raquel García de Leonardo, coa que casou en 1947. Co estoupido da guerra civil española regresa coa súa nai e a súa irmá a Lalín, e remata o bacharelato en Santiago de Compostela. Nesa época construíu unha pequena radio xunto ao seu amigo José Aller, sobriño de Ramón María Aller Ulloa.

Estudou medicina na Universidade de Valencia, onde traballou como profesor ao cargo das prácticas de anatomía patolóxica, departamento dirixido por Juan José Barcia Goyanes. Foi investigador no Instituto Ramón y Cajal, e cunha bolsa do Consello Superior de Investigacións Científicas continuou os seus estudos na cidade de Lisboa. Máis tarde repetiu experiencia cunha bolsa de estudos da Fundación Rockefeller para o Instituto Neurolóxico de Montreal.

Grazas a un traballo de neurofisioloxía obtivo o Premio Ramón y Cajal de Investigación Científica en 1950. No ano 1952 dirixiu a construción do palencefalógrafo, instrumento que permitía, mediante impulsos eléctricos, o estudo dos tumores cerebrais.

En 1965 trasládase á cidade alemá de Friburgo onde leva a cabo traballos sobre rexeneración da medula ósea destruída por radiacións nucleares. Posteriormente trasladase á Universidade de Ulm, onde consegue illar as células sanguíneo-formadoras as chamadas células tronco, células nai das células sanguíneas.

En Ulm estuda os efectos da radiación atómica do bombardeo atómico de Hiroshima e Nagasaki, e viaxou a Rusia para estudar os efectos da radiación tras o accidente de Chernóbil. Nesta liña investigadora estaba no camiño de conseguir a fabricación do sangue artificial para transfusións necesarias en caso de transplantes de órganos.

## Véxase tamén 
### Bibliografía 
* 
* (1991): *W. Calvo Garra. Vida de un científico*. Deputación de Pontevedra. Colección Hijos Ilustres de la Provincia de Pontevedra. ISBN 9788486845696
### Ligazóns externas 
* Fillos ilustres de Lalín
Citroën C15

A **Citroën C15** é unha furgoneta pequena que foi producida polo fabricante francés Citroën entre os anos 1984 e 2005. Substituíu a Citroën Acadiane, e a súa sucesora, a Citroën Berlingo, foi posta á venda no ano 1996. 

## Descrición 
A gama de lanzamento constaba de dúas motorizacións, unha de gasolina de 1.1 litros e outra diésel de 1.8 litros, de 48 CV e 60 CV de potencia máxima respectivamente, estando dispoñible dende 1986 unha segunda opción de gasolina de 1360 cc e 60 CV. Todos estes motores procedían do turismo Citroën Visa, do cal derivaba a C15. Estas mecánicas de gasolina serán substituídas por outras máis modernas (tipo TU), aínda que da mesma cilindrada, procedentes do Citroën AX, despois de 1987, con potencias entre 55 e 75 CV. Tamén o diésel será substituído por un novo 1.9 litros de 71 CV, similar ó do Berlingo, após o lanzamento deste modelo. Nos derradeiros anos de produción só se ofertou esta motorización. Existiron variantes da furgoneta con ou sen vidros laterais e chasis-cabina - esta última permitía incorporar unha caixa isoterma ou unha caixa ao estilo pickup. Segundo o ano e a versión, tiña unha capacidade máxima de carga de entre 500 e 800&nbsp;kg.

O C15 recibiu varios cambios de estilo ao longo da súa vida comercial. As modificacións principais que recibiu a furgoneta na súa vida comercial foron a calandra dianteira e o cambio de portón traseiro a dobre porta. Na súa derradeira etapa a C15 estivo dispoñible con dirección servoasistida e con acondicionador de ar.

## Prestacións 
Dicíase que, co motor diésel máis potente, esta furgoneta era capaz de acadar os 160 km/h, mais actualmente, o récord está en 170 km/h, da man do equipo C15-24h obtido no Autódromo do Algarve (Portugal) en febreiro de 2018.

## Produción 
A C15 foi fabricada nas instalacións de Citroën en Vigo (Galiza) e Mangualde (Portugal). A derradeira unidade (número 1&nbsp;181&nbsp;471) fabricouse o 5 de decembro de 2005 na factoría de Citroën de Vigo.

## Motorizacións 
## Notas
Monte Triglav

O monte **Triglav** ou *Terglou* (en alemán *Dreikopf*, en italiano *Monte Tricorno*) é con 2 864 msnm o cume máis alto dos Alpes Xulianos e de Eslovenia.
O Triglav é un dos símbolos nacionais de Eslovenia, formando parte dos motivos centrais do escudo do país, e que se reproduce na bandeira. Segundo un antigo costume, cada esloveno debe subir polo menos unha vez na súa vida ao Triglav.

## Xeografía 
Sitúase no medio do denominado Parque Nacional de Triglav, o único parque nacional esloveno, que se estende por 84 800 ha, no extremo noroeste do país e non demasiado lonxe das fronteiras con Austria e Italia. Co seu típico perfil é inconfundíbel desde unha distancia duns 100&nbsp;km. A súa parede norte sobre o val de Vratatal é impoñente pola súa anchura de 3&nbsp;km e a altura de 1 500 m, o que a converten nunha das paredes máis elevadas dos Alpes orientais, xunto coas do Watzmann (cara leste) e do Hochstade (cara norte).
### Hidrografía 
Aos seus pés nacen dúas importantes correntes fluviais: o río Sava, que é un afluente do Danubio; e o Soča (italiano Isonzo), que, por contra, flúe cara ao mar Adriático.

No suroeste da montaña, hai tamén unha zona con sete lagoas, de orixe cárstica, denominada o Val dos lagos do Triglav (en esloveno Dolina Triglavskih jezer).

O vigoroso relevo de paredes verticais do Triglav, como o doutros picos dos Alpes Xulianos, débese, en parte, aos materiais xeolóxicos de que están constituídos, que son maioritariamente calcarias e dolomitas.

## Orixe do nome 
O nome significa "tres cabezas" ou "tricéfalo". Triglav era tamén o nome dunha antiga divindade eslava, precisamente tricéfala, e así se representaba.
Ulema

Un **ulema** (علماء) é no islam un doutor ou experto na relixión (teólogo), na xaría ou un alto cargo de carácter relixioso . A súa organización e poderes pode cambiar segundo á comunidade musulmá á que pertenzan. Aínda que a palabra *ulema* é singular en galego, en árabe é plural (*ʿulamā*), sendo o seu singular *ʿalīm*.

Os ulemas son sobre todo poderosos no islam xiíta, onde o seu papel está institucionalizado, pero están subordinados aos herdeiros de Alí, e á xerarquía dos muláns. Na maioría de países son meras fi

## Notas
Benito Varela Jácome

**Benito Varela Jácome**, nado en Soutolongo (Lalín) o 6 de marzo de 1919 e finado en Santiago de Compostela o 22 de outubro de 2010, foi un estudoso e crítico literario galego.

## Traxectoria 
Fixo os estudos primarios e secundarios en Lalín. Aos 16 anos fixo unha viaxe a Arxentina, onde permaneceu un ano. Ao regreso intervén como soldado na batalla do Ebro. Cursou Filosofía e Letras, sección Xeografía e Historia na Universidade de Santiago de Compostela.

O seu primeiro traballo como docente foi no colexio Minerva de Santiago de Compostela (hoxe Colexio Manuel Peleteiro). A partir de 1960 foi catedrático de Lingua e Literatura Españolas en varios institutos de bacharelato dentro e fóra de Galicia. En 1956 doutorouse pola Universidade Complutense de Madrid cunha tese titulada "Doña Emilia Pardo Bazán y las tendencias novelísticas de su tiempo". En 1977, obtén unha praza de profesor de literatura hispanoamericana na Universidade Complutense de Madrid. En 1980 trasládase á Universidade de Santiago de Compostela.

Dende finais da década de 1940 colaborou co Instituto Padre Sarmiento, dependente do CSIC.

Foi presidente de honra da Asociación Española de Estudios Literarios Hispanoamericanos dende a súa creación. O seu labor centrouse nos estudos sobre Literatura Hispanoamericana con traballos sobre Julio Cortázar, Huidobro, Buero Vallejo ou García Márquez. Pero tamén amosou gran dedicación á Literatura galega, con estudos sobre Castelao, Álvaro Cunqueiro ou Rosalía de Castro. Engádense aos anteriores traballos sobre literatura castelá centrados na obra de autores como: Valera, Larra, Clarín, Pío Baroja, Galdós, Valle-Inclán, Espronceda etc.

Tamén contribuíu de forma importante en ramas como a crítica, a teoría literaria ou a didáctica con múltiples escritos.

## Obras 
* *Historia de la literatura gallega* (1951). Porto Editores.
* *Singraduras da narrativa galega. De Castelao a Neira Vilas* (1973). Colección Ronsel. Librigal.
* *Estructuras de la narrativa de Castelao* (1973). A Coruña: Librigal.

### Estudos sobre literatura hispanoamericana 
* *El cuento hispanoamericano contemporáneo* (1976).
* *La novela hispanoamericana del siglo XIX*.
* *Estructuras novelísticas de Lezama Lima* (1977)
* *Estructuras profundas en Pedro Páramo* (1980)
* *Función de los modelos culturales en la novelística de Sábato* (1983)
* *Tensiones españolas en la "Consagración de la primavera"* (1986)

### Didáctica, crítica e teoría literaria 
* *Nuevas técnicas del análisis de textos* (1981)
* *Análisis estructural de novela, poesía y teatro* (1985) 
* *Estructuras novelísticas del siglo XIX* (1973), no que reflexiona sobre modelos europeos.

## Recoñecementos 
A Biblioteca municipal de Lalín leva o seu nome.
## Vida persoal 
Casou en Silleda con María del Carmen Tobío Fondevila en 1944, con quen tivo catro fillos.
## Notas 
## Véxase tamén 
### Bibliografía 
* 
* 

* 

* 

* 

### Ligazóns externas 
* Benito Varela Jácome, investigador literario
Gaborone

**Gaborone** é a capital de Botswana. Está situada ao sueste do país, preto do río Notwane, a tan só 15&nbsp;km da fronteira con Suráfrica. A súa poboación en 2005 era de 208.411 habitantes.

## Historia 
Antes de 1969, a cidade era coñecida como *Gaberones*, e substituíu a Mafeking como capital do Protectorado de Bechuanaland en 1965, porque Mafeking (actualmente grafada Mafikeng) estaba fóra do Protectorado. Cando este accedeu á independencia, tomando o nome Botswana, era necesaria unha capital, pensándose primeiramente en Lobatse, mais coidouse que esta estaba moi limitada, así que decidiuse buscar un novo sitio, escolléndose Gaberones, que fora un pequeno asentamento administrativo colonial.

O nome orixinal de Gaberones, era ''Gaborone's Village'' ("Aldea de Gaborone"), seguindo o antigo costume tribal de nomear as capitais polo nome do xefe, neste caso o xefe Kgosi Gaborone dos BaTlokwa, cuxa aldea, agora chamada Tlokweng, radicaba xusto no outro lado do río. "Gabs" é a abreviación usual na linguaxe corrente para referirse á capital, e tamén se usan 'GC' ou 'Gabz'.

O novo núcleo da cidade foi construído en tres anos, incluíndose o edificio para a Asemblea, as oficinas gobernamentais, unha central de enerxía, un hospital, escolas, emisora de radio, central telefónica, correos etc, e máis de mil vivendas. O vello Gaberones converteuse nun suburbio da nova cidade, e actualmente adoita denominarse "the Village" (*a Aldea*).

## Infraestruturas e servizos 
O transporte pública, en termos africanos é bo, con servizo de buses que comunica os diversos barrios. Furgonetas e taxis completan as necesidades de movemento. hai un hotel de 5 estrelas e bos restaurantes. O rápido crecemento da cidade, obrigou á construción dunha nova presa para fornecer auga. A cidade está partida en dúas polo ferrocarril. A 10&nbsp;km ao norte da cidade sitúase o aeroporto (Sir Seretse Khama International Airport) comunicado por liñas regulares con cidade como Xohanesburgo, Cidade do Cabo, Harare, Francistown e Maun.

## Economía 
As zonas industriais de Gaborone áchanse situadas ao longo da liña do ferrocarril, sobre todo en Broadhurst, Gaborone West e a chamada *Phase 4*. Todas as industrias son de tipo lixeiro, pois a cidade carece de calquera clase de industria pesada.

## Outros 
A Comunidade para o Desenvolvemento de África do Sur (Southern African Development Community - SADC) ten a súa sede en Gaborone; é unha organización que se creou en 1980 para aumentar a cooperación entre os países meridionais de África e tentar reducir a súa dependencia de Suráfrica.

Na cidade radica tamén o campus principal da Universidade de Botswana.

## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* Páxina Oficial de Gaborone
Antonio Erias

**Antonio Erias Rey**, nado en Vigo o 26 de abril de 1952, é un político e economista galego.

## Traxectoria 
Licenciado e doutor en Economía pola Universidade de Santiago, é catedrático de Economía aplicada na Universidade da Coruña. Foi decano da facultade de Económicas da Coruña entre 1992 e 1999. É coordinador científico da Fundación Pedro Barrié de la Maza.

Militante do Partido Popular de Galicia, en 1999 abandona o decanato e é escollido polo seu partido para encabezar as listas coruñesas ás municipais de 1999, e aínda que sofre unha severa derrota permanece como voceiro municipal na Coruña. Como tal, foi vicepresidente da deputación da Coruña con José Luis Torres Colomer, entre 1999 e 2003. En 2003 abandona a política municipal e en marzo de 2004 encabeza a lista electoral do PP pola Coruña, e sae elixido como deputado. No Congreso dos Deputados ocupou o cargo de voceiro adxunto da Comisión Economía do Partido Popular, e tamén integrou a comisión de medio ambiente.

Repetiu como cabeza de lista nas eleccións de 2008 e nas de 2011, e nos dous casos resultou elixido.

## Obras 
**Política monetaria y política fiscal*, escrito con José Manuel Sánchez Santos. Pirámide, 1998.
**La eficiencia hospitalaria en Galicia: Un análisis no-paramétrico*, Banco Pastor, 1998.
**Evaluación ambiental y desarrollo sostenible*, escrito con José Manuel Álvarez-Campana Gallo. Anaya, 2007

## Notas 
## Véxase tamén 
### Outros artigos 
* Lista de deputados galegos no Congreso desde a Transición
Alotropía

miniatura|300px|Estruturas do Diamante e do grafito. **Alotropía** (Química) é a propiedade que posúen determinados elementos químicos de presentarse baixo estruturas moleculares diferentes, coma o osíxeno, que pode presentarse como osíxeno atmosférico (O2) e como ozono (O3), ou con características físicas distintas, como o fósforo, que se presenta como fósforo vermello e fósforo branco (P4), ou o carbono, que o fai como grafito, diamante e fulereno. Para que a un elemento se lle poida denominar como alótropo, as súas diferentes estruturas moleculares deben presentarse no mesmo estado físico.

A explicación das diferenzas que presentan nas súas propiedades atopáronse na disposición dos átomos de carbono no espazo. Por exemplo, nos cristais de diamante, cada átomo de carbono está unido a catro átomos de carbono veciños, adoptando unha ordenación en forma de tetraedro que lle confire unha particular dureza.

No grafito, os átomos de carbono están dispostos en capas superpostas e en cada capa ocupan os vértices de hexágonos regulares imaxinarios. Deste xeito, cada átomo está unido a tres da mesma capa con máis intensidade e a un da capa próxima en forma máis débil. Isto explica porqué o grafito é brando e untuoso ao tacto. A mina de grafito do lapis forma o trazo porque, ao desprazarse sobre o papel, adhírese a este unha pequena capa de grafito.

O diamante e o grafito, por seren dúas substancias simples diferentes, sólidas, constituídas por átomos de carbono, reciben a denominación de **variedades alotrópicas** do elemento carbono.
Fósforo vermello

O **fósforo vermello** é unha das formas alotrópicas do fósforo elemental. Trátase dunha substancia amorfa, de cor vermello, pouco soluble en auga e disolventes orgánicos habituais. Contrariamente ao fósforo branco, non é soluble en disulfuro de carbono e non é tóxico.

## Datos fisicoquímicos 
Fórmula: P

Masa molecular: 30,974 g/mol

Densidade: aprox. 2,16 g/ml

Punto de fusión: 585 - 610&nbsp;°C

Nº CAS: 7723-14-0

## Reaccións xerais 
En contacto con substancias oxidantes transformase cunha reacción moi violenta e ás veces explosiva, en pentóxido de fósforo, formando fume branco.

O fósforo vermello transfórmase no fósforo branco a 250 - 270&nbsp;°C ou forte irradiación con luz. Pode ser reconvertido en fósforo branco por quentamento en condicións inertes, por exemplo, baixo unha capa de aceite. Aínda que se trata da forma de fósforo producida en maiores cantidades industrialmente sábese pouco da súa estrutura molecular. Probablemente se trata dun polímero con estruturas parciais en capas parecidas ás atopadas no fósforo de Hittdorf, onde todos os átomos de fósforo están unidos a outros tres átomos do mesmo elemento.

## Aplicacións 
En química o fósforo é empregado nalgunhas reaccións como axente redutor. Por exemplo, en presenza de trazas de iodo como catalizador é capaz de reducir clorosulfonatos en mercaptanos. Tamén é un importante composto de partida para a síntesis de diversos compostos deste elemento, dende o tricloruro de fósforo, o pentacloruro de fósforo ata subsecuentemente as fosfinas etc.

Tamén se emprega nos mistos, onde produce a ignición dos mesmos en contacto con clorato de potasio.
Alberto Naveira Garabato

**Alberto Naveira Garabato**, nado na Coruña en 1974, é un oceanógrafo galego.

## Traxectoria 
Licenciado pola Universidade de Southampton, en Física e Oceanografía, doutorouse en 1999 nesta última especialidade na Universidade de Liverpool cun traballo sobre a distribución de CO2 a través da corrente circumpolar antártica.

A partir ese ano e ata 2005 realiza o seu traballo como investigador na Escola de Ciencias do Medio Ambiente da Universidade de East Anglia, e en 2005 regresa a Southampton para incorporarse no Instituto de Ciencias da Terra e do Mar do Centro Oceanográfico do Reino Unido.

Os seus traballos céntranse particularmente no estudo das correntes mariñas a partir de modelos da física, na análise da circulación termohalina (o movemento das masas oceánicas e o seu arrefriamento e quecemento), e na súa influencia no cambio climático. Ten feito as súas pescudas fundamentalmente nas augas do océano Antártico, do océano Índico e do mar de Escocia.

Entre a máis dunha vintena de publicacións de Naveira Garabato destacan as máis importantes da oceanografía mundial, pero tamén *Nature* ou *Science*. En 2008 recibiu o premio ao mellor científico novo da Sociedade Europea de Ciencias da Terra.
Ras Dashan

O **Ras Dashan** (tamén transcrito **Ras Dashen** e **Ras Dejen**; en ge'ez: ራስ ደጀን *rās dejen* ou ራስ ዳሸን *rās dashen*, literalmente "cabeza gardiá", pero *cabeza* aquí vale por *montaña*) é o monte con maior altura de Etiopía. Está incluído no Parque Nacional dos Montes Semien, e alcanza unha altitude de 4.549 m.s.n.m.

## Xeografía 
O monte localízase a uns 160&nbsp;km ao norte do lago Tana, na cadea dos Montes Simien, e sobresae entre outros nove cumes importantes. É o único pico de Etiopía que está nevado en inverno. Xeoloxicamente é unha enorme rocha basáltica, de orixe volcánica.

## Desacordos na altura 
As medicións habituais outorgábanlle unha altura de 4.533 m. Unha medición de 4.620 m, demostrouse que era inconsistente. Máis recentemente un equipo franco-italiano de DGPS medía unha lixeira maior elevación dando 4.549 metros, que está de acordo coas ofrecidas polas autoridades cartográficas de Etiopía.

## Transcrición do nome 
Aínda que a transcrición do nome ofrecido polo Servizo Cartográfico de Etiopía resulta no topónimo "Ras Dejen", máis o uso fixo que "Ras Dashan" ou "Ras Dashen" sexa moito máis utilizados.

## Primeira ascensión 
A primeira ascensión por occidentais debeu efectuarse en 1841, polos oficiais franceses Ferret e Galinier; porén as ascensións de autóctonos son moi posíbeis desde tempos inmemoriais polas boas condicións climáticas que ofrece o pico e a existencia de asentamentos pastorís a elevada altura.
Hergiswil bei Willisau

**Hergiswil bei Willisau** é unha comuna suíza do cantón de Lucerna, situada no distrito de Willisau. Limita ao norte e ao leste coa comuna de Willisau, ao sueste con Menznau, ao sur con Romoos e Trub (BE), e ao oeste con Luthern.

## Véxase tamén
### Ligazóns externas
*Sitio web oficial
Java Community Process

É o proceso da Comunidade Java, ou **Java Community Process**, establecido en 1998, é un proceso formalizado o cal permite ás partes interesadas a involucrarse na definición de futuras versións e características da plataforma Java.

O proceso JCP comporta o uso de **Java Specification Request** (JSR), as cales son documentos formais que describen as especificacións e tecnoloxías propostas para que sexan engadidas á plataforma Java. As revisións publicas formais de JSRs son controladas antes de que os JSR se convertan en *final* e sexan votados polo Comité Executivo JCP. Un JSR final subministra unha *implementación de referencia* a cal da unha implementación libre da tecnoloxía en código fonte e un *Kit de Compatibilidade de Tecnoloxía* para verificar a especificación da API.

O JCP mesmo está descrito por un JSR.  Dende 2006, a versión actual de JCP en uso é 2.6 como se describe por JSR 215.

Hai sobre 300 JSRs. Algunhas das máis importantes JSRs son:

## Notas
## Véxase tamén
### Ligazóns externas
* Páxina Inicial de Java Community Process
* Lista de tódolos JSRs considerados final
* Lista de tódolos JSRs
Celso Delgado

**Celso Luis Delgado Arce**, nado en Ourense o 23 de febreiro de 1958, é un político e avogado galego.

## Traxectoria 
Licenciado en Dereito pola Universidade de Santiago de Compostela, é un avogado especialista en xestión económica. Ten un máster en administración de empresas na especialidade de distribución comercial e foi asistente do secretario da Cámara Oficial de Comercio e Industria de Ourense.

Militante do Partido Popular de Galicia, en 1997 presentouse nas listas provinciais ás eleccións galegas, e saíu elixido parlamentario. Ocupou a vicepresidencia do Parlamento de Galicia ata o ano 2000, cando abandonou o escano para encabezar as listas pola Provincia de Ourense do seu partido nas xerais do 2000. Saíu  elixido deputado, reelixido en 2004, 2008 e 2011. Volveu figurar nas listas do PPdeG ao Congreso dos Deputados nas eleccións xerais de 2015, se ben neste caso de número dous.

Foi nomeado Xuíz Honorario do Couto Mixto en 2008.

## Véxase tamén 
### Outros artigos 
* Lista de deputados galegos no Congreso desde a Transición
### Ligazóns externas 
* Ficha no Congreso dos Deputados
Juan Camilo Mouriño

**Juan Camilo Mouriño Terrazo**, chamado *Iván*, nado en Madrid o 1 de agosto de 1971 e finado en Cidade de México, o 4 de novembro de 2008, foi un político e economista mexicano de orixe galega.

## Traxectoria 
### Formación e política 
Foi fillo de Carlos Mouriño, o empresario vigués que na actualidade é presidente do Real Club Celta, e de Ángeles Terrazo, tamén de orixe galega. Os primeiros anos da súa vida pásaos en Madrid, e aos 7 marcha para México D.F. acompañando os negocios do pai. Logo mudan a Campeche, onde establecen a súa casa. Aos 18 anos escolle a nacionalidade mexicana, licénciase en Economía na Universidade de Tampa (Florida) e despois obtén un máster en contabilidade pola Universidade de Campeche.

Nese tempo é secuestrado e a seguir comeza a súa andaina política militando no Partido Acción Nacional. Inicia a súa carreira na asemblea do estado de Campeche, como deputado, e en 2000 faise coa acta de deputado no congreso mexicano. Nas eleccións de 2003 ao estado de Campeche preséntase como candidato do PAN, pero sae derrotado polo priísta Fernando Ortega Bernés.

Seguidamente foi nomeado coordinador xeral do ministerio de Enerxía mexicano, que tiña como ministro a Felipe Calderón. En 2005 Calderón renuncia ao cargo para dedicarse a preparar as eleccións presidenciais mexicanas e Mouriño ségueo, primeiro como coordinador xeral da precampaña, logo como coordinador xeral da campaña e logo como vicecoordinador ás ordes de Josefina Vázquez Mota. Logo da vitoria de Calderón, o 1 de decembro de 2006 foi nomeado xefe da Oficina da Presidencia.

O 16 de xaneiro de 2008 o presidente noméao ministro de Gobernación en substitución de Francisco Ramírez Acuña.

### Falecemento 
O 4 de novembro dese mesmo ano 2008, en plena campaña de detencións contra o narcotráfico, falece nun accidente de aviación cando volvía á Cidade de México dende San Luis Potosí. A avioneta, unha Learjet 45 XR na que viaxaban nove persoas, caeu sobre a avenida Paseo de la Reforma da capital mexicana, deixando ademais cinco mortos e unha corentena de feridos no chan. Na mesma aeronave ía José Luis Santiago Vasconcelos, un alto cargo mexicano responsable da loita contra o narcotráfico e que xa fora vítima de intentos de asasinato en tres ocasións. Porén, as causas do accidente debéronse a un excesivo achegamento da avioneta a outro avión, debido á inexperiencia dos pilotos.

O seu corpo foi soterrado nunha cripta da catedral de Campeche, coa bandeira mexicana.

## Datos persoais 
Tiña un irmán e unha irmá maiores, e estaba casado.

## Notas
Rabixunco riscado

miniatura|Ovo de *Phaethon aethereus*
O **rabixunco riscado** (***Phaethon aethereus***) é unha ave mariña distribuída polas zonas tropicais dos océanos Atlántico, Índico e polo leste do Pacífico. A subespecie do Índico, *P. a. indicus*, foi nun tempo considerada unha especie separada: o **rabixunco pequeno**.

## Descrición 
Os adultos son aves esveltas de plumaxe principalmente branca. Miden uns 48&nbsp;cm de lonxitude, incluíndo as dúas plumas centrais da cola, que miden tanto como o resto do corpo. A envergadura das ás, que teñen marcas negras, e de ó redor dun metro. Teñen o bico vermello, máis alaranxado na subespecie *P. a. indicus*. O aspecto dos dous sexos é semellante, por ben que as plumas da cola sexan de media máis longas nos machos. Os exemplares novos son máis agrisados polo lombo, teñen o bico amarelo e fáltanlles ás plumas longas da cola.

A subespecie *P. a. indicus* ten o bico máis alaranxado.

## Conduta 
Estas aves reprodúcense en illas tropicais. Poñen un ovo só directamente no chan ou nunha cornixa nos acantilados. Acabada a época reprodutora espállanse por unha área ampla, aparecendo moito máis ó norte do seu territorio habitual, mesmo nalgunha ocasións nas costas europeas e do norte de América. Aliméntanse de peixes e luras, malia seren malos nadadores.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Bibliografía 
* *Birds of India* by Grimmett, Inskipp and Inskipp, ISBN 0-691-04910-6
* *Seabirds: An Identification Guide* by Harrison, Peter ISBN 0-7470-1410-8
Manuel González Sanchidrián

**Manuel González Sanchidrián**, nado en Santiago de Compostela en 1979, é un político galego ligado ao PPdeG.

## Traxectoria 
Arquitecto pola Universidade da Coruña e especializado en urbanismo, ten traballado en estudos de arquitectura na empresa privada en Santiago. Tamén colaborou na publicación “Inventariado da Arquitectura Galega” editada pola Universidade da Coruña. Actualmente é presidente da Asociación Cultural de Iniciativas Xuvenís e Estudantís Albedrío con sede en Pontevedra. 

Afiliado a Novas Xeracións dende o 2004, pertence á xunta local de Novas Xeracións de Pontevedra dende o 2005, e no último congreso local foi nomeado coordinador. É Secretario Xeral de Novas Xeracións de Galicia, membro da Xunta Directiva Nacional de Novas Xeracións, membro do Comité Executivo Rexional do PPdeG, membro do Comité Executivo Provincial do PP de Pontevedra, e membro do Comité Rexional de Dereitos e Garantías.
María Seoane Romero

**María Seoane Romero**, nada en Santiago de Compostela o 27 de xuño de 1981, é unha avogada e expolítica galega do PPdeG.

## Traxectoria 
Estudou no colexio Pío XII, no instituto Arcebispo Xelmírez I e despois Dereito na Universidade de Santiago de Compostela, ademais de ser diplomada polo Seminario de Estudos de Defensa CESEDEN-USC, con especialización no estudo das guerrillas colombianas. 

Traballou coma asesora cultural e para a xestión económica da Fundación Valle–Inclán dende o 2004 ata o 2009.

Afiliouse ó Partido Popular de Galicia con 18 anos e dende entón colaborou en Novas Xeracións, primeiro coma vogal na xunta local de Santiago de Compostela, onde tivo responsabilidades na área de asociacionismo e formación, máis tarde como coordinadora de Muller e Asuntos Sociais de Galicia e dende maio de 2005 como coordinadora xeral. Tamén integra a xunta directiva do PPdeG dende 2006. Accedeu á Presidencia Rexional de Novas Xeracións de Galicia en decembro de 2006, cargo que ostentou ata o ano 2010. Foi membro da Xunta Directiva do Partido Popular de Galicia dende 2006.

Foi membro do Consello da Xuventude de Galicia do 2005 ó 2007, sendo a Secretaria de Ensino e Voluntariado, concelleira do Concello de Santiago de Compostela entre 2007 e 2011 e deputada autonómica polo PPdeG no Parlamento de Galicia dende 2009.

Colaborou na revista dixital *Vieiros* e mais en *Galicia Confidencial*, e publicou o libro *Dona dun verso feito son*.

## Notas
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* Perfil de María Seoane no Parlamento de Galicia
Illa Dougherty

**Dougherty** é o nome dunha illa que se supón localizada no océano Pacífico sur, entre Australia e a Antártida.

En 1893 o capitán neozelandés White comunicou que circunnavegara tal illa, a cal foi localizada aproximadamente nas coordenadas , porén, tras isto non se efectuaron novos avistamentos, motivo polo cal a suposta illa foi removida das cartografías oficiais e entrou na categoría de illa pantasma.

## Véxase tamén 
### Bibliografía 
* Hamilton-Paterson, James (1993). *The Great deep: the sea and its thresholds*. Nova York: Holt. ISBN 8050-2776-9
* Stommel, Henry (1984). *Lost islands: The story of islands that have vanished from nautical charts*. Vancouver: University of Columbia Press. ISBN 8050-2776-9
Illa de Bugio

A **Illa de Bugio** é unha das Illas Desertas, unha pequena cadea de illas no arquipélago de Madeira, situado ao sueste da illa de Madeira, no océano Atlántico.
Illote Chão

O **Illote Chão** (en ) é unha pequena illa nas Illas Desertas, unha pequena cadea de illas que están, á súa vez, dentro do arquipélago de Madeira. Chão está situado ao sueste da illa de Madeira.
Tristão Vaz Teixeira

**Tristão Vaz Teixeira**, nado en 1395 e finado en 1480, foi un explorador portugués.

## Traxectoria 
Foi mariño da casa do príncipe Henrique o Navegante, a quen acompaña a Ceuta e Tánxer. En 1418 descobre as illas de Madeira xunto con João Gonçalves Zarco; en 1420 foi nomeado Capitán xeneral de Machico. Posteriormente organiza diversas expedicións polas costas africanas.
Illas Desertas

As **Illas Desertas** (en ) é o nome de tres pequenas illas de orixe volcânica, situadas a SE da illa de Madeira, que constitúen unha reserva natural clasificada como Reserva bioxenérica polo Consello de Europa. As Illas Desertas son: Illote Chao, Deserta Grande e Bugio. Administrativamente, forman parte do concello de Santa Cruz.

## Breve historia 
As illas foron atopadas por João Gonçalves Zarco en 1419/1420 durante a súa primeira viaxe de descuberta sendo el quen as bautizou como illas "Desertas".

As illas foron propiedade privada de dúas famílias inglesas de Madeira entre 1894 e 1971 (tal como foron as Illas Salvaxes), sendo compradas entón polo estado português e convertidas en Reserva Natural.

## Notas
## Véxase tamén
### Bibliografía
### Outros artigos
* Arquipélago de Madeira
* Illote Chão  
* Deserta Grande  
* Illa de Bugio   

### Ligazóns externas
*Topographic map of the Desertas Islands (1:250,000)
* Parque Natural da Madeira 
* Fotos das ilhas Desertas
Millard Mitchell

**Millard Mitchell**, nado na Habana (Cuba) o 14 de agosto de 1903 e finado en Santa Monica (California, Estados Unidos) o 13 de outubro de 1953 foi un actor estadounidense que participou nuns trinta títulos cinematográficos e en dous televisivos.

## Traxectoria 
Nacido na Habana, Mitchell apareceu en oito filmes entre 1931 e 1936. Volveu ao cine en 1942 tras unha ausencia de seis anos.

Pola súa actuación no filme de 1952, *My Six Convicts*, Millard Mitchell gañou o Globo de Ouro ao mellor actor secundario. Mitchell é tamén coñecido por outros dous papeis: o superior de Gregory Peck no drama bélico de 1949 ''Twelve O'Clock High* e o magnate da industria cinematográfica "R.F. Simpson" na comedia musical de 1952 *Singin' in the Rain''.

Mitchell faleceu aos cincuenta anos a causa dun cancro de pulmón en Santa Monica (California), e foi enterrado no cemiterio Holy Cross, en Culver City, no mesmo estado.

## Véxase tamén
Enrique Vigo Teijeiro

**Enrique Vigo Teijeiro**, nado en Ferrol en 1914 e finado en Barallobre (Fene) o 16 de xaneiro de 2008, foi un militar e escritor galego.

## Traxectoria 
Con 18 anos ingresou na Mariña e foi destinado ao cruceiro *Almirante Cervera*. Catro anos despois, cando se produciu o golpe de Estado do 18 de xullo de 1936 optou polo bando republicano. Foi apresado, retido e xulgado en Ferrol por rebelión (causa instruída polos sucesos do Cervera) o 8 de xaneiro de 1937. Foi condenado a cadea perpetua e estivo encarcerado en Cádiz ata que foi liberado en 1942. Á saída entrou en contacto coa guerrilla antifranquista, coa que colaborou ata que o detiveron en 1950. Xulgado en consello de guerra en Ferrol o 18 de marzo de 1952 con outros 42 enlaces da guerrilla, foi condenado a doce anos de prisión. Encarcerado en Dueso (Santoña), foi liberado en 1956.

Regresou a Fene e incorporouse ao traballo auxiliar da industria naval.

## Obras 
* *Memorias dun antifranquista*, Edicións Embora, 2004.

## Notas
William Booth

**William Booth**, nado preto de Nothingham o 10 de abril de 1829 e finado o 20 de agosto de 1912 en Hadley Wood, Londres, foi o fundador e primeiro xeneral (1878-1912) do Exército de Salvación.
## Traxectoria 
Tras experimentar o novo nacemento contra 1844, comprometeuse como pastor metodista para máis tarde iniciarse como misioneiro independente. En 1865, iniciou, xunto coa muller, Catherine, un movemento misioneiro no **East End** de Londres, a zona socialmente máis deprimida da cidade; o grande éxito do seu movemento relixioso entre os máis desposuídos levou as súas actividades máis aló dos barrios pobres de Londres, ata transformalo no recoñecido *The Salvation Army* (Exército de Salvación) a partir de 1878. No momento da súa morte, o seu movemento propagábase con forza incluso alén das fronteiras do Imperio Británico.
Tel Arad

miniatura|350 px|Fotografía aérea da fortaleza de Tel Arad, ao fondo a zona baixa
**Tel Arad** é un sitio arqueolóxico próximo á moderna Arad, no deserto israelí do Neguev. Dividida en dúas partes diferencidas, a zona baixa primeiro habitada durante o calcolítico (-4000), e na que as escavacións descubriron un asentamento cananita da Idade de Bronce que estivo habitado ata  -2650. Deshabitado durante 1500 anos, no século -XI formouse na zona alta un asentamento israelí. No tempo dos reis David e Salomón construíuse un gran complexo defensivo e sacro, coñecido como *A Cidadela*, destruída entre o -597 e o -577 mentres Xerusalén estaba situada polos babilónicos, a súa destrución non supuxo que Tel Arad quedase deshabitado, e de feito construíronse varias fortalezas durante o período persa e seguiu poboado ata que os romanos destruíron Xerusalén. No século VI os musulmáns reconstruíron a fortaleza pero no século IX veuse abaixo.
Río Almofrei

[260px|miniatura|dereita|Ponte en [Bora, Pontevedra|Bora, preto da súa desembocadura]]
O **río** **Almofrei** é un pequeno río galego que flúe na provincia de Pontevedra. É afluente, pola beira esquerda, do río Lérez e a súa lonxitude é de aproximadamente 26&nbsp;km, o que o converten no máis longo dos seus tributarios.

## Étimo 
A denominación do río está vinculada ao lugar e parroquia de Almofrei (Cerdedo-Cotobade), que bañan as súas augas, de xeito que ben expresado o seu nome sería "río de Almofrei", o que é bastante característico na denominación de numerosos ríos menores. Á súa vez o nome da parroquia é de orixe xermánica dun posesor, seguramente altomedieval, con nome gótico latinizado, *Ermaufredus*, que polo xenitivo, *Ermaufredi*, pasou por evolución ao galego Almofrei.

Outros autores falan dunha orixe árabe da palabra, que conservaría en galego o significado de funda na que se leva a cama de viaxe.

## Descrición 
### Fontes 
O Almofrei nace preto do lugar de Fraguas, na freguesía de Santiago de Caroi, dentro do concello de Cerdedo-Cotobade, por debaixo do monte Seixo, que está xa no municipio da Lama, a uns 671 msnm.

### Percorrido 
Logo do seu nacemento e ao longo do seu curso atravesa outras das freguesías de Cerdedo-Cotobade: Corredoira, Loureiro, Carballedo, Rebordelo, Borela e Almofrei, que é a que lle empresta o seu nome ao río. Pouco despois de pasar por esta, entra na parroquia de Bora, xa do concello de Pontevedra, para moi logo desaugar no río Lérez á altura do lugar de Ponte Bora. O sentido xeral do percorrido do río é de NO a SE.

### Afluentes 
Os afluentes do Almofrei son pequenos regatos de escaso desenvolvemento lonxitudinal. Pola dereita salientan o rego da Pereira, o rego de Chan das Latas e o rego do Pego. Pola esquerda, o rego de Borela, no curso medio xa, é o máis importante.

### Réxime hídrico 
O Almofrei é un típico río de réxime hídrico pluvial de tipo oceánico, consonte coas características da súa conca, que segundo a altura recolle anualmente entre 1.500&nbsp;mm e máis de 2.000&nbsp;mm. A súa bacía esténdese sobre 77,5&nbsp;km² e o seu caudal medio é de 3,58 m³/s.

## Intervención humana 
### Construcións 
Ó longo do seu percorrido hai un bo número de muíños, un batán, e praias e piscinas fluviais.

## Galería de imaxes 

Ficheiro:Ponte Almofrei Corredoira.jpg|Ponte Serrapio, en Corredoira.
Ficheiro:PAlmofrei.jpg|Ponte medieval en Almofrei.
Ficheiro:Cotobade. Río Almofrei 2.jpg|Ó seu paso por Cotobade.
Ficheiro:Cotobade. Rio Almofrei.jpg|Ó seu paso por Cotobade.
Ficheiro:Cotobade, río Almofrei.jpg|Ó seu paso por Cotobade.
Ficheiro:Cotobade. Río Almofrei.jpg|Ó seu paso por Cotobade.
Ficheiro:Cotobade. Ponte no rio Almofrei.jpg|Ó seu paso por Cotobade.
Ficheiro:Cotobade-Rio Almofrei.jpg|Ó seu paso por Cotobade.
Ficheiro:Via Apia do Almofrey2 (5345916272).jpg|Vía romana a carón do Almofrei.

## Notas 
## Véxase tamén
### Ligazóns externas
Malte

[dereita|miniatura|200px|[Cebada malteada]]
O **malte** é o conxunto de grans de certos cereais, polo xeral de orxo, que se fai xermolar artificialmente e que, despois de seco e torrado, se emprega para a fabricación de cervexa e alcohol ou se toma en infusión.
O termo *malte* refírese ademais a varios produtos do proceso:
* Aos grans aos que se aplica este proceso, coma ao orxo malteado.
* Ao azucre derivado dos grans con alto contido en maltosa, por exemplo o malte de panadería.
* Ao produto, baseado no leite malteado, similar a un batido malteado.
* O whisky ou cervexa tamén poden chamarse *malteadas*.

O malte emprégase para fabricar cervexa, whisky e vinagre de malte. Os grans malteados desenvolven as encimas que se precisan para converter o amidón do gran en azucre. O orxo é o malte máis común debido ao seu alto contido en encimas, pero pódense maltear outros grans, aínda que o malte resultante pode que non teña o contido encimático de abondo para converter o seu propio contido de amidón completa e eficientemente.

O típico proceso de preparación do malte *Pale* desenvólvese do xeito a seguir:
* Os grans frescos (sen telos sometido a ningún proceso previo) lávanse e enchóupanse até comezar a xerminación.
* Fornécese un grao de humidade constante para promover a xerminación e o crecemento do acrospiro, é dicir do pequeno talo que comeza a medrar do gran.
* Déixase medrar o acrospiro até unha lonxitude similar á da semente, ou un pouco menos. Este proceso tarda uns 4 ou 6 días para o orxo.
* Tras isto, o malte "verde" cócese de 38°C a 49&nbsp;°C durante 24 horas e despois de 60&nbsp;°C a 71&nbsp;°C até que o contido de humidade sexa menor do 6%.

Os maltes escuros para cervexa cócense ás veces de diferente maneira para potenciar diferentes características.

## Malte para gatos
Existe un produto concentrado de malte, comercializado nun tubo, que se lles dá aos gatos para evitar a formación de bólas de pelo no estómago. Na maioría dos casos, o gato gusta do sabor do malte (un sabor semellante ao da regalicia). Noutros casos, o animal rexéitaa e, nestas ocasións, pódese usar a herba gateira (*Nepeta cataria*), unha solución natural para mellorar o tránsito intestinal.

## Notas 
* Make Your Own Malt, *Brew Your Own* magazine (ISSN 1081826X), agosto 1997, páxinas 32-36. En inglés
Río Narcea

O **río Narcea** é un curso de auga asturiano, afluente do Nalón pola súa beira esquerda. É o segundo dos ríos máis importantes de Asturias que desenvolven o seu curso completo dentro do Principado, tanto pola súa lonxitude, 91&nbsp;km, como polo seu caudal medio, 43,41 m³/s.

## Percorrido
O Narcea nace nas Fontes del Narcea, na serra de Cenielles, a preto de 1.600 m.s.n.m., para fluír con sentido xeral se suroeste a nordeste. Ao longo do seu curso baña os concellos de Cangas del Narcea, Tinéu, Miranda e Pravia. Neste último rende as súas augas ao Nalón á altura do lugar de Forcinas. En conxunto a súa conca abrangue unha área de 1.135&nbsp;km².

A localidade máis importante sita ás súas beiras é Cangas del Narcea.

## Afluentes
Pola dereita: 
*Río Coto
*Río Arganza
*Río Xera
*El Rodical
*Río Nonaya

Pola esquerda: 
*Río Naviego
*Río Ounón 
*Río Xenestaza
*Río Pigüeña.

## Espazos naturais
Na cabeceira do río sitúase o Parque Natural das Fontes do Narcea, Degaña e Ibias.

## Aproveitamento hidroeléctrico
No Narcea están instalados dous encoros para a produción de electricidade, son os de La Barca (con 32 millóns de m³ de auga represados) e o de Honda (800.000 m³).

## Outros
É un dos ríos salmoneiros máis importantes de Asturias.
Organización Comunista Marxista-Leninista Portuguesa

A **Organización Comunista Marxista-Leninista Portuguesa** (**OCMLP**, en portugués **Organização Comunista Marxista-Leninista Portuguesa**) foi unha organización e posteriormente un partido político comunista portugués. Foi creada en 1972, pola xuntanza dos herdeiros do CMLP, reunindo aos membros do xornal O Grito do Povo cos partidarios de O Comunista. Dará orixe, despois de 1974, á FEC, Fronte Electoral dos Comunistas (Portugal). En maio de 1976, integrase no PCP (R), Partido Comunista Portugués (Reconstruído), entón liderado por Francisco Martins Rodrigues.

Foi disolto oficialmente en 1988.

## Notas
Política XXI

**Política XXI (PXXI)** foi un partido político portugués socialista. Fora fundado por antigos membros do PCP e do MDP/CDE. Os seus membros viran maioritariamente da Plataforma de Esquerda, grupo disidente do PCP. Cando a Plataforma de Esquerda asinou un acordo electoral autárquico co PS, á esquerda do movemento, composta por Miguel Portas, Paulo Varela Gomes, Daniel Oliveira, Ivan Nunes abandonaron a dirección. Na Plataforma de Esquerda ficaron dirixentes como Pina Moura, Barros Moura, José Luís Judas e Mário Lino. Os disidentes xuntáronse ao MDP/CDE para formar Política XXI. Política XXI concorreu ás Eleccións Europeas de 1994, sendo o cabeza de lista Ivan Nunes, entón con 21 anos.

En 1998 Política XXI xuntouse ao Partido Socialista Revolucionario e á Unión Democrática Popular para formar o Bloco de Esquerda.

Xa dentro do Bloco de Esquerda, abdicou do seu papel de partido político para pasar a ser unha Asociación política chamada Forum Manifesto. A Asociación edita a revista Manifesto que se atopa á venda nalgunhas librarías portuguesas, e nas sedes do Bloco de Esquerda.

No seu campo político, o Fórum Manifesto oriéntase pola esquerda non-marxista e pola socialdemocracia de esquerda. Pon de lado aos clásicos de Marx e Lenin, refutándoos con novos teóricos, filósofos, sociólogos, socialistas etc. que valorizan o carácter científico do coñecemento. O constante debate, o inconformismo, a dúbida, a capacidade da reversibilidade perante os erros que se van cometendo ao longo dos tempos semellan ter sido as chaves para superar o dogmatismo e as ortodoxas ditaduras comunistas.
Partido Socialista Revolucionario (Portugal)

O **Partido Socialista Revolucionario** (**PSR**) é un partido político portugués trotskista.
## Traxectoria
Foi creado en 1978, durante o congreso en que a Liga Comunista Internacionalista (Portugal) (LCI) fundiuse co Partido Revolucionário dos Trabalhadores (PRT) e integrou un conxunto de militantes de varias correntes trotskistas. En 1983 concorreu ás eleccións lexislativas en coalición coa UDP, entón fronte electoral dun movemento maoísta, o PCP (R). Os resultados electorais foron desastrosos. En 1985, despois dunha reestruturación organizativa, o PSR gaña novo alento, iniciando campañas antimilitaristas e antirracistas, especialmente dirixidas á xuventude. En 1987 participa nas eleccións para o Parlamento Europeo, integrando nas súas listas candidatos independentes. Nese mesmo ano e mantendo a liña de colaboración con independentes, inicia a publicación da **Revista Combate**.

Os principais líderes son Francisco Louçã, Alfredo Frade, Helena Lopes da Silva e José Falcão.

Extinguiuse en 2006, sendo totalmente integrado no Bloco de Esquerda.

## Véxase tamén
### Ligazóns externas
*Combate.info | associação política revolucionária 
*Grupo de Trabalho Homossexual do PSR