Linguado

[miniatura|260px|Liguado afectado de [leucismo.]]
***Solea solea*** (Linnaeus, 1758) é unha especie de peixe teleósteo da orde dos pleuronectiformes, suborde dos pleuronectoideos e familia dos soleidos, coñecida en galego como **linguado común**,

Adoita acadar até os 70&nbsp;cm de lonxitude e até os 3&nbsp;kg de peso, como máximo. A forma do seu corpo é ovoidal, alongada e aplanada por ambos os lados. Déitase nos fondos sobre o seu lado esquerdo. Durante a súa fase inicial de desenvolvemento, o seu ollo esquerdo comeza a virar cara ao seu lado dereito. Todo o seu corpo está protexido por pequenas escamas ctenoides, e é de cor marrón verdosa, aínda que poden alterar a súa cor para mimetizarse co leito onde se atopa a fin de cazar mellor. O lado esquerdo, que se atopa en contacto co fondo, é de cor branca.

A súa boca disponse en forma oblicua, con beizos protráctiles, e está provista de agudos dentes que concentran nun só dos bordos de ambos os maxilares. Cazador por excelencia, aliméntase de pequenos peixes, crustáceos e invertebrados bentónicos.

Reprodúcese durante a primavera. A femia deposita miles de óvulos no leito e o macho os fecunda. A femia pode pór entre dous e tres millóns de óvulos ao ano. Unha vez fecundado, o ovo, peláxico, flota na superficie, pero a medida que se van desenvolvendo os individuos, e despois da súa metamorfose para se converteren en peixes planos, migran cara ao fondo. As crías (larvas) nacen aos quince días da desova, e son peláxicas durante catro a seis semanas.

É un peixe de grande importancia comercial, sendo obxecto de activa pesca, e a súa carne é moi apreciada. Canda o rodaballo, é un dos peixes máis famosos na gastronomía de Galicia e doutras partes de Europa.

## Taxonomía 
A especie foi descrita en 1758 polo naturalista sueco Carl von Linné (Linneo), na páxina 270 da 10ª edición do seu *Systema Naturae*, baixo o nome de *Pleuronectes solea*.

Posteriormente, Quensel adoptouno para o xénero que el creara.

## Características 
O seu corpo é ovalado e longo, aínda que os espécimes apañados adoitan medir entre os 30 e os 50&nbsp;cm. O seu peso máximo rexistrado foi de 3&nbsp;kg. a profundidades de entre os 0 e os 150 m, aínda que usualmente entre os 10 e os 60 m, case sempre sobre fondos lamacentos e areosos,

; Distribución
Distribúese polo Atlántico nororiental, incluíndo o mar Mediterráneo, entre os 67° N e os 17° N, e entre os 17° W e os 37° E, desde o sur do fiorde de Trondheim (Noruega) polo norte, até o Senegal, polo sur, incluíndo o mar do Norte e o Báltico occidental e o Mediterráneo, até o mar de Mármara, o Bósforo e o suroeste do mar Negro e, no Atlántico, as illas do Cabo Verde.

### Nutrición 
O linguado é un depredador que caza de noite apañando vermes, pequenos crustáceos e moluscos bivalvos de cuncha fina, que encontran coa axuda das pequenas papilas sensitivas filamentosas que rodean a súa boca, no lado cego. entre abril e xuño no sur do mar do Norte e nalgúns lugares do Skagerrak e o Kattegat, entre maio e xuño nas costas de Irlanda e do sur de Inglaterra e, en febreiro, en zonas máis cálidas, como no Mediterráneo. A desova ten lugar en augas pouco profundas, entre os 20 e 50 m de profundidade, e a temperaturas entre os 6 e os 12&nbsp;°C. 
 
## Pesca e usos 
Debido á súa carne, delicada e saborosa, é un dos peixes planos máis apreciados gastronomicamente en toda a Europa. péscase con artes de arrastre, de cerco, encanizadas e francadas. Tamén é unha importante captura adicional nas pescarías de cigala e solla. e consómese cocido ao vapor, frito, grellado, asados ao forno ou en microondas, Xa no século XX rexístrana, co nome actual *Solea solea*, De Buen, en 1935, en "Fauna ictiológica. Catálogo de los peces ibéricos de la planicie continental, aguas dulces, pelágicos y de los abismos próximos, I parte", *Not. y Res.Inst. Esp. Ocean* **82**: 1-19, e, a partir desta data, aparece mencionada en numerosas obras.

* *Lencuado*, en 10 localidades.
* *Lenguado*, en 19 localidades.
* *Lenguado manso*, en Bueu.
* *Lenguao*, en 2 localidades.
* *Lenghuado*, en 16 localidades.
* *Lerpa*, en Cangas, Foz. 
* *Lincuado*, en 3 localidades. 
* *Lirpa*, en 3 localidades (aos pequenos).
* *Lirpia*, en Mugardos (aos pequenos).
* *Lirpote*, en Sada (aos medianos)
* *Tapaconas*, en 3 localidades (aos pequenos).

### Gastronomía 
O gastrónomo galego Jorge Víctor Sueiro opinaba que os andaluces queríano convencer de que os linguados do sur eran mellores que os galaicos, pero que:

Para este autor, o linguado hai que excluílo da caldeirada e, para o seu gusto, como mellor está é frito, á grella ou ao forno.

Pola súa parte, xa no ano 1929, o famoso periodista galego Julio Camba escribía:

; Receitas galegas
Unha boa colección de receitas galegas (e doutros países) para preparar este exquisito peixe, pódense encontrar en:
* Condesa de Pardo Bazán (1996): *La cocina española antigua*. O Castro. Sada. A Coruña: Academia Galega de Gastronomía. ISBN 84-600-9327-1. Edición facsímile da orixinal, autorizada pola Real Academia Galega. (4 receitas). 
* Iglesias, Pepe (1995): *A cociña do inverno*. Vigo: Edicióna Xerais de Galicia, S. A. ISBN 84-7507-959-1. (3 receitas).
* *Picadillo* (2001): *La cocina práctica*. León (España): Editorial Everest Galicia, S. L. ISBN 84-403-0510-9. (9 receitas). 
* Ortega, Simone (1982): *Mil ochenta recetas de cocina*, 12ª edición. Madrid: Alianza Editorial, S. A. ISBN 84-206-1428-9. (16 recietas). 

## Notas 
## Véxase tamén 
### Bibliografía 
* Desoutter, M. (1990): "Soleidae", pp.&nbsp;860–865, en C. Levêque, D. Paugy and G. G. Teugels, eds. ''Faune des poissons d'eaux douces et saumâtres d'Afrique de l'Ouest Tome 2'' PDF. Faune Tropicale n° 28. Musée Royal de l'Afrique Centrale, Tervuren, Bélxica e O.R.S.T.O.M., París, Francia.
* Lahuerta Mouriño, F. e Vázquez Álvarez, F. X. (2000): *Vocabulario multilingüe de organismos acuáticos*. Santiago de Compostela: Xunta de Galicia / Termigal. ISBN 84-453-2913-8.
* Muus, Bent J.; Jørgen G. Nielsen; Preben Dahlstrøm e Bente O. Nyström (1998): *Peces de mar del Atlántico y del Mediterráneo*. Barcelona: Ediciones Omega. ISBN 84-282-1161-2.
* Nelson, Joseph S. (2006): *Fishes of the World*. Nova York: John Wiley & Sons, Inc. ISBN 0-471-25031-7.
* Rodríguez Solórzano, Manuel; Sergio Devesa Regueiro e Lidia Soutullo Garrido (1983): *Guía dos peixes de Galicia*. Vigo: Editorial Galaxia. ISBN 84-7154-433-4.
* Rodríguez Villanueva, X. L. e Xavier Vázquez (1995): *Peixes do mar de Galicia. (III) Peixes óseos (continuación)*. Vigo: Edicións Xerais de Galicia. ISBN 84-7507-870-2.
* Solórzano, Manuel R[odríguez]; José L. Rodríguez, José Iglesias, Francisco X, Pereira e Federico Álvarez (1988): *Inventario dos peixes do litoral galego (Pisces: Cyclostomata, Chondrichthyes, Osteichthyes).* O Castro-Sada, A Coruña: Cadernos da Área de Ciencias Biolóxicas (Inventarios). Seminario de Estudos Galegos, vol. IV. ISBN 84-7492-370-0.
* van der Land, J.; Costello, M. J.; Zavodnik, D.; Santos, R. S.; Porteiro, F. M.; Bailly, N.; Eschmeyer, W. N. & Froese, R. (2001): "Pisces", en: Costello, M. J. *et al.*, eds.: *European register of marine species: a check-list of the marine species in Europe and a bibliography of guides to their identification*. Collection Patrimoines Naturels, **50**: 357-374. París: Muséum national d'Histoire naturelle. ISBN 2-85653-538-0.

### Outros artigos 
* Pleuronectiformes
* Pleuronectoideos
* Pleuronéctidos
* *Solea*
* *Solea aegyptiaca*
* *Solea senegalensis*
* Os peixes na cultura popular galega
* Acuicultura

### Ligazóns externas 
* *Solea solea* na EOL. Informacióins, numerosas imaxes e varios mapas de distribución 
* *Solea solea* (Linnaeus, 1758) en DORIS 
* Fichas de diferenciación e recoñecemento de especies pesqueiras do mercado galego Xunta de Galicia.
*  
* A pesca do Linguado
* Acuicultura. Lenguado en Dibaq Acuicultura 
* La industria gallega triplicó en 2010 la producción de lenguado de acuicultura Diario *Faro de Vigo*, 28-07-2011. 
* El sector acuícola gallego apuesta por el lenguado para aumentar su producción Diario *La Opinión. Coruña*, 14-11-2011. 
* Expertos consideran que hay buenas perspectivas para la expansión del lenguado en los próximos años en mispeces.com 15-12-2014.