Barbas de balea

[miniatura|250px|As barbas están suxeitas ao maxilar superior dos [misticetos.]]
[miniatura|250px|Barbas da [baela gris.]]
O trazo máis característicos das baleas, á parte do seu gran tamaño, é a presenza dunhas estruturas especiais na boca que substitúen os dentes: as chamadas **barbas de balea** ou, simplemente, **baleas**.

Non se trata de dentes transformados, senón de placas de queratina (a mesma substancia que forma as nosas uñas ou o pelo, ou as plumas das aves) que penduran do bordo da mandíbula superior pechando a cavidade bucal. Cando a boca está pechada, as barbas quedan cubertas polos "labios" inferiores. 

O bordo inferior de cada unha destas placas está esfiañado formando unhas a xeito de sedas ríxidas que forman unha peneira moi mesta capaz de reter os corpos sólidos presentes na auga. 

O seu tamaño —en anchura e lonxitude— e o seu número son moi variábeis segundo a especie, así como a cor, e son elementos a ter en conta á hora de identificaren as distintas especies. 

Os distintos tamaños das barbas, xunto a outras modificacións morfolóxicas como a maior ou menor convexidade do cranio e a presenza de máis ou menos dobras gulares (os sucos da gorxa), son consecuencia dos diferentes hábitos alimenticios destes cetáceos.

## Descrición 
[miniatura|230px|O tecido das barbas componse de fibras lonxitudinais de [coláxeno das que resulta nun corpo elástico e flexíbel.]]
Os misticetos carecen de dentes (a diferenza dos odontocetos) e, no seu lugar, teñen fileiras de láminas chamadas *barbas* no maxilar superior. Estas láminas son lisas, flexíbeis, cos bordos esfiañados, colocadas en dúas fileiras paralelas, semellantes a enormes peites. 

As barbas están compostas de queratina, a mesma substancia da que está composto o pelo, os cornos e as uñas dos mamíferos e as plumas das aves.

Segundo a especie de misticeto, unha barba pode medir desde menos de 30 cm, como no caso do rorcual alibranco , aos 4,5 m na balea de Groenlandia. O seu número oscila entre as aproximadamente 140 ou 150 da balena gris ás 375 ou 400 do xibardo ou o rorcual azul.

Curiosamente os misticetos posúen pequenos dentes durante a súa fase fetal, pero van desaparecendo mentres se desenvolven e acaban sendo substituídos por barbas permanentes antes de naceren. 

Os misticetos son o único grupo de vertebrados que utiliza este método de alimentación (os flamengos e as focas cangrexeiras usan métodos similares, pero non teñen barbas), e con este sistema se desenvolveron até alcanzar tamaños inmensos.

## Usos na industria 
[miniatura|230px|Cesta [esquimó feita con barbas de balea, con mango de marfil, procedente de Alasca.Museo do home (San Diego, (California).]]
O tecido das barbas componse de frebas lonxitudinais das que resulta un corpo moi elástico, flexíbel de gran resistencia e duración ilimitada, polo que eran utilizadas antes da invención dos plásticos e outros materiais sintéticos para a fabricación de múltiples obxectos, como as *venencias*  e outros pero, sobre todo, en corsetaría (aínda hoxe fálase das "baleas" en vestidos e corsés) e para fabricar as varas (chamadas tamén baleas) de paraugas e parasois, debido á súa solidez, lixeireza e elasticidade.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Bibliografía 
* Carwardine, M. (1995): *Ballenas, delfines y marsopas. Guía visual de todos los cetáceos del mundo*. Barcelona: Omega. ISBN 84-282-1037-3.
* St. Aubin, D. J, R.H. Stinson e J.R. Geraci (1984): "Aspects of the structure and function of baleen, and some effects of exposure to petroleum hydrocarbons". *Canadian Journal of Zoology* **62**: 193-198.

### Outros artigos 
* Cetáceos
* Misticetos

### Ligazóns externas 
* Les baleines à fanons en Réseau d'observation de mammifères marins. 
*