open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Sergio Rodríguez Cidoncha

**Sergio Rodríguez Cidoncha**, nado en Mérida (Badaxoz) o 5 de outubro de 1989, é un futbolista español. Xoga de defensa e o seu equipo actual é o Real Oviedo.

## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* Datos do xogador en bdfutbol.com 
* Datos do xogador en futbolme.com
Caminomorisco

**Caminomorisco** (en estremeño *Caminomoriscu*) é un concello español, na comunidade autónoma de Estremadura. Está situado ao norte da provincia de Cáceres, na comarca de Las Hurdes.

O concello ten a súa capital na localidade de Caminomorisco, chamada antigamente Las Calabazas.

## Historia 
esquerda|miniatura|Estela de Arrocerezo.
O concello de Caminomorisco posúe numerosos restos épocas prehistóricas, sobre todo do Calcolítico e da Idade de Bronce. En varios lugares (Candelario, La Jareta, Madroñal, Romanzano, Escugoso...) apareceron restos líticos, como machados ou puntas de frecha. Tamén se atoparon fragmentos de cerámica e enterramentos. 
De grande interese son os ídolos-estelas atopados en Arrocerezo, Vamesto, Cugoso, Los Tesitos, La Coronita...

Quedan algunhas pegadas deixadas polos romanos, pero de menor importancia.

No século XIII, o lugar de Las Calabazas, xunto coa chamada "Dehesa de Jurde", pasou a depender de La Alberca (provincia de Salamanca), por unha concesión que fixo a esta vila o infante D. Pedro, señor de Granada, hoxe Granadilla. Os habitantes da comarca preitearon e rebeláronse continuamente contra as ordenanzas de La Alberca, pero seguiron dependendo dela ata o século XIX.

Coa caída do Antigo Réxime a localidade constitúese en concello, integrado en Estremadura, co nome de *Camino Morisco*.

## Patrimonio 
*Igrexa parroquial, baixo a advocación de San Xosé
*A Casa da Cultura de Caminomorisco, de nova planta, construíuse segundo a arquitectura popular de Las Hurdes, utilizando os mesmos materiais, pedra e lousa.
*Existen rotas de sendeirismo en diferentes áreas do concello.
*Piscina natural no río Alavea.

## Cultura 
### Festas 
No concello de Caminomorisco celébranse o San Cristovo (10 de xullo), Cristo do Camiño (terceiro domingo de agosto e Virxe do Pilar (12 de outubro).

## Demografía 
Como outros concellos da comarca de Las Hurdes a súa poboación está dispersa, entre o núcleo principal, onde se sitúa o pazo do concello e outras localidades, chamadas *alquerías* (casais en galego). Existen dous casais abandonados, Arrocerezo (en estremeño *Arrocerezu*) e Arrofranco (en estremeño *Arrofrancu*).

Caminomorisco tiña censados en 1981 721 habitantes no núcleo principal, pasando a 757 en 2008. A poboación total do municipio era de 1256 habitantes en 2008.

### Alquerías 

## Infraestruturas e servizos 
### Comunicacións 
Accédese ao municipio pola estrada autonómica EX-204, de Salamanca a Coria e pola EX-369 a través do porto de Casar de Palomero.

### Educación 
O municipio ten un Instituto de Ensino Secundario, o IES Gregorio Marañón.

## Notas 
## Ligazóns externas 
* Caminomorisco en la Web de la Mancomunidad de Las Hurdes
Punto e coma

O **punto e coma** (**;**) é un signo de puntuación composto por un punto situado sobre unha coma.

## Historia
O primeiro uso do punto e coma aparece en 1494 nos traballos de Aldo Manuzio, que empregaba este símbolo para separar palabras de significado oposto.

## Usos 
*Indicar pausas, especialmente cando no texto xa hai outros signos, como coma ou dous puntos.
*Separar certas cláusulas ou proposicións.

## Notas
## Véxase tamén
### Bibliografía 
*
Amanita

As **amanitas** (***Amanita***) é un xénero de fungos basidiomicetos da orde Agaricales. Contén arredor de 600 especies de fungos, e inclúe tanto algunhas das especies máis apreciadas como comestíbeis como varias das máis tóxicas do mundo (na súa maioría son tóxicas). A especie tipo do xénero é o rebentabois (*Amanita muscaria*), mentres que a considerada máis perigosa é a cacaforra da morte (*Amanita phalloides*). O 95% dos envelenamentos por consumo de fungos está provocado por especies que conteñen amatoxinas (que son propias, mais non exclusivas, deste xénero), cunha probabilidade de morte de entre o 10% e o 60%. O tóxico máis potente presente neste xénero, que tamén pode atoparse noutros cogomelos velenosos, é a amanitina.. As amanitas tóxicas adoitan denominarse en galego coma **cacaforras**.

Tamén contén o xénero moitos cogomelos comestíbeis e moi apreciados na gastronomía. Nunha ampla variedade de culturas, os cogomelos das diferentes especies comestíbeis de *Amanita* son apañados e procesados ou comercializados para o consumo. Son moi apreciadas especies como *A. zambiana* e outras especies carnosas en África Central, *A. basii* e outras semellantes en México, a amanita dos Césares ou raíña (*A. caesarea*) en Europa e *A. chepangiana* no sueste Sueste Asiático. Outras especies úsanse para darlles cor a ensaladas, como a vermella *A. jacksonii*, que se consome na costa leste de América do Norte, dende o Canadá deica México.

Moitas especies son de comestibilidade descoñecida, especialmente en países como Australia, onde os cogomelos son moi pouco coñecidos. En Galiza tampouco é moi común polo de agora o consumo de cogomelos, agás os comercializados nos mercados, porén é xa unha das zonas da península de maior consumo.

## Amanitas comúns en Galiza 
* *Amanita caesarea*, Amanita dos Césares, raíña;
* *Amanita citrina*, francesiña;
* *Amanita gemmata*, Cacaforra dourada, algúns autores considérano comestíbel, outros non;
* *Amanita muscaria*, Rebentabois, bricabois ou amanita pinta;
* *Amanita ovoidea*, Amanita branca.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Outros artigos 
* Lista de especies de *Amanita*
* Intoxicación por cogomelos velenosos
* Os cogomelos na cultura popular galega

### Ligazóns externas 
* "Genus *Amanita*" de Michael Kuo en *MushroomExpert.Com*.
Igrexa de Nuestra Señora del Azogue

miniatura|Fachada da igrexa.

A **igrexa de Nuestra Señora del Azogue** é unha igrexa románica, con reformas de estilo gótico, situada en Pobra de Seabra (provincia de Zamora).

## Descrición
Situada na parte máis alta da vila, xunto ao castelo dos Condes de Benavente, conserva da súa fábrica románica os muros da nave e dúas portadas que se sitúan neles, todo iso froito da segunda metade do século XII.

A porta meridional encóntrase baixo un soportal situado entre a torre e o brazo sur do cruceiro. Consta de tres arquivoltas de medio punto abucinadas sobre xambas. A exterior está decorada con flores tetrapétalas, a do medio é unha mediacana rodeada de talos que se entrecruzan formando rombos e a interior está formada por unha escocia entre dous boceis.

A outra porta, a occidental, está formada por catro arquivoltas apuntadas. Mención á parte merecen as columnas e as estatuas encostadas, feitas en pedra lousenta, mentres que o resto é de granito. Sobre a súa clave vese encaixada unha cabeza de cabaleiro barbado.

Baixo o adro encóntrase unha pía bautismal románica de granito con forma troncocónica e decorada cun anxo entre dous cruzamentos flordeliselados, un home de fronte cun libro nas súas mans e outro de perfil con capucha.

O templo garda semellanza con outras igrexas veciñas de Galicia —como san Pedro da Mezquita, santa María de Aciveiro ou santa María de Cambre— e o norte de Portugal.

## Véxase tamén
### Bibliografía 
*Enríquez de Salamanca, C.: *Rutas del románico en la provincia de Zamora*; ISBN 84 86097 70 3
Arturo Prieto Alcayna

**Arturo Prieto Alcayna**, nado en Teis cara a 1879 e finado no mesmo lugar o 24 de marzo de 1940, foi un mestre, xornalista e propagandista agrario galego.

## Traxectoria 
En xaneiro de 1908 pasou a dirixir o periódico *El Restaurador*. Mestre da escola do Centro de Agricultores de Teis. Membro do Directorio Antiforista de Teis, do que foi vicesecretario, foi director do seu órgano de propaganda, *Redención Gallega*. Foi condenado ao desterro. Rematou os estudos de Maxisterio na Escola Normal de Pontevedra en 1917. Foi concelleiro do concello de Teis en xaneiro de 1936. Logo do golpe de Estado do 18 de xullo de 1936 foi nomeado terceiro tenente alcalde da Comisión Xestora do concello de Teis en setembro. Finou en Teis o 24 de marzo de 1940.

## Vida persoal 
Casou con Purificación Villar Pérez e foi pai de Eduardo, Carmen, Concepción, Purificación, Arturo, Manuel, José, Isabel e Emilio Prieto Villar.

## Notas
Carol Reed

**Carol Reed**, nado en Londres o 30 de decembro de 1906 e finado na mesma cidade o 25 de abril de 1976 foi un director de cinema inglés.

## Traxectoria 
Fillo ilexítimo dun actor e produtor, comezou unha carreira na interpretación sendo un adolescente, para logo traballar como axudante de director.

Comezou a ser recoñecido como director a partir de *The Stars Look Down* e durante a segunda guerra mundial traballou como cineasta ao servizo do exército británico.

Ao remate da guerra dirixiu tres das súas películas máis célebres: *Odd Man Out*, *The Fallen Idol* e *The Third Man*, Palma de Ouro en Cannes. As dúas últimas foron realizadas a partir de guións de Graham Greene.

Nos Estados Unidos dirixiu películas como *Trapeze* e *O tormento e a éxtase*. En 1968 dirixiu o filme *Oliver!*, co que recibiu o oscar ó mellor director.

## Obra 
* 1935 - *It Happened in Paris*
* 1935 - *Midshipman Easy*
* 1936 - *Laburnum Grove*
* 1937 - *Talk of the Devil*
* 1937 - ''Who's Your Lady Friend?
* 1938 - *Penny Paradise*
* 1938 - *Bank Holiday* 
* 1939 - *Climbing High*
* 1939 - *A Girl Must Live*
* 1939 - *The Stars Look Down*
* 1940 - *Girl in the News*
* 1940 - *Night Train to Munich*
* 1941 - *Kipps*
* 1942 - *A Letter from Home*
* 1942 - *The Young Mr Pitt*
* 1943 - *The New Lot*
* 1944 - *The Way Ahead*
* 1947 - *Odd Man Out*
* 1948 - *The Fallen Idol*
* 1949 - *The Third Man* 
* 1952 - *Outcast of the Islands*
* 1953 - *The Man Between*
* 1955 - *O neno e o unicornio*
* 1956 - *Trapeze*
* 1958 - *The Key*
* 1959 - *Our Man in Havana*
* 1963 - *The Running Man*
* 1965 - *O tormento e a éxtase*
* 1968 - *Oliver!*
* 1970 - *Flap*
* 1972 - *Follow Me!*

## Véxase tamén 
### Ligazóns externas
Fred Zinnemann

**Fred Zinnemann**, nado en Viena o 29 de abril de 1907 e finado en Londres o 14 de marzo de 1997, foi un director de cinema estadounidense de orixe austríaca.

## Traxectoria 
Nado nunha familia xudía, quería ser músico, pero comezou estudos de dereito. Estando na universidade fixo algúns traballos en películas, chegando a ser cámara. En Alemaña traballou con outros principiantes no cinema, como Billy Wilder e Robert Siodmak, antes de marchar aos Estados Unidos a estudar cinema.

Logo de rodar unha película en México instalouse en Hollywood, revelándose coma director con *The Seventh Cross* en 1944. Trala segunda guerra mundial descubriu que seus pais morreran no Holocausto.

As películas máis aclamadas de Zinnemann chegaron nos anos cincuenta, como *Só ante o perigo*, *De aquí á eternidade*, coa que gañou o Oscar ó mellor director ou *Historia dunha monxa*, gañadora da Cuncha de Ouro en San Sebastián.

En 1966 volvería triunfar nos Premios Oscar con *Un home para a eternidade* .

Finou dun ataque ao corazón en Londres en 1997.

## Obra 
* *Redes* (1936)
* *Kid Glove Killer* (1942)
* *Eyes in the Night* (1942)
* *The Seventh Cross* (1944)
* *Little Mister Jim* (1946)
* *My Brother Talks to Horses* (1947)
* *The Search* (1948)
* *Act of Violence* (1948)
* *The Men* (1950)
* *Teresa* (1951)
* *Só ante o perigo* (1952)
* *The Member of the Wedding* (1952)
* *De aquí á eternidade* (1953)
* *Oklahoma!* (1955)
* *A Hatful of Rain* (1957)
* *Historia dunha monxa* (1959)
* *The Sundowners* (1960)
* *Behold a Pale Horse* (1964)
* *Un home para a eternidade* (1966)
* *Chacal* (1973)
* *Julia* (1977)
* *Five Days One Summer* (1982)

## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
*
Ulpiano Nogueira

**Ulpiano Nogueira Maceira**, nado en Sabarís (Baiona) o 3 de abril de 1870, foi un avogado, xornalista e escritor galego.

## Traxectoria 
Foi descendente de Miguel Nogueira Malvar, comandante de carabineiros, propietario dun predio en Sabarís. Estudou Dereito en Madrid, e abriu un despacho na rúa de Atocha. Foi xuíz municipal de Baiona en 1897. Publicou en *El Miñor* de Baiona unha serie de cartas que logo recolleu no libro *Ecos Madrileños*. En 1917 presidiu o Comité Maurista de Baiona. Na ditadura de Primo de Rivera volveu ser nomeado xuíz municipal de Baiona en 1927.

## Obras 
* *Bayona antigua y moderna*, 1902 (con José de Santiago).
* *Ecos Madrileños*, 1909.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Bibliografía 
* 
* 
* 
*
Ramón Sanromán Roade

**Ramón Sanromán Roade**, nado en Saiáns (Vigo) o 4 de outubro de 1952, é un exfutbolista galego que xogaba na demarcación de dianteiro centro. Toda a súa carreira futbolística transcorreu no Celta de Vigo.

## Traxectoria 
Formouse nas categorías inferiores do Celta de Vigo ata chegar ao filial, por aquel entón o Gran Peña, onde xogou dúas tempadas entre 1968 e 1970. Ao ano seguinte pasa ao primeiro equipo, chegando a disputar 26 encontros e anotando cinco goles.

Xogou no Celta nove tempadas, retirándose en 1980, despois do descenso do equipo a Segunda División B. Nunca destacou pola súa capacidade goleadora pero si pola súa regularidade e o seu traballo no campo.

O seu sobriño, Juan Carlos Sanromán, tamén xogou no Celta de Vigo na década dos noventa.
Rafael Álvarez Alarcia

**Rafael Álvarez Alarcia**, nado  en Santander o 18 de xullo de 1938, é un exfutbolista cántabro que xogaba na demarcación de gardameta.

## Traxectoria 
Aínda que naceu en Santander con oito anos trasládase a Irún, onde comezou a xogar nas categorías inferiores do Real Unión de Irún. De aí pasou ao Touring de Rentería antes de fichar polo Real Oviedo, xa en Primeira División, onde xogou cinco tempadas. A finais da tempada 1966/67 ficha polo Real Zaragoza, onde militou outras tres tempadas.

En 1970 ficha polo RCD Mallorca, por aquel entón en Segunda División, porén ao ano seguinte volve a Primeira, fichando polo Celta de Vigo, onde xogaría de titular indiscutíbel os dous primeiros anos pero no seu terceiro e último ano perdería esta condición fronte ao uruguaio Aguirre, xogando so nove encontros.

Durante os seus anos en Vigo participou no debut do Celta na Copa da UEFA xogando o encontro de volta da primeira eliminatoria, na que o equipo galego quedou eliminado ante o Aberdeen FC escocés.

A súa última tempada en activo no fútbol profesional foi a 1974/75 xogando en Segunda División no Deportivo Alavés.

## Notas
Delfín Mein Estévez

**Delfín Mein Estévez**, que asinaba como **Delfín M. Estévez**, nado en Ribadavia en 1869 e finado en Vilagarcía de Arousa o 24 de xaneiro de 1929, foi un xornalista galego.
## Traxectoria 
Instalouse en Vilagarcía de Arousa en 1890. Foi correspondente en Vilagarcía de *Gaceta de Galicia* e *El Noroeste* redactor de* El Liberal* e director de *Galicia Nueva*. Participou nas campañas e mitins de Acción Gallega. Foi candidato das Federacións agrarias de Cambados á deputado provincial polo distrito de Caldas-Cambados en 1914, pero non foi proclamado pola Xunta Electoral de Pontevedra. Coa ditadura de Primo de Rivera foi nomeado concelleiro de Vilagarcía de Arousa.

## Vida persoal 
Casou en primeiras nupcias con Antonia Cosío, que finou en 1904.

## Notas
Gonzalo Canedo

**Gonzalo Canedo Ríos**, nado no Campo da Feira (Cerceda) en 1955 e finado en Barcelona o 14 de xaneiro de 2013, foi un editor galego.

## Traxectoria 
Nado nunha familia de doce irmáns, aos cinco anos trasladouse a vivir coa familia á Coruña. Con 18 anos comezou a traballar no sector editorial, primeiro como comercial de Círculo de Lectores e logo dirixindo proxectos en distintas casas de publicación de España. Chegou a ser director comercial do grupo Bertlesmann en España. En 1992 trasládase a vivir a Barcelona.

En 2009 funda Libros del silencio, coa que publicou novela e ensaio. Entre os seus libros estivo *Elisa y Marcela*, de Narciso de Gabriel.

## Vida persoal 
Foi o home do actor e dramaturgo catalán Lluís Pasqual. Faleceu como consecuencia dun linfoma.

## Notas
Cándido del Río Giménez

**Cándido Rafael del Río Giménez**, nado en Olmedo o 4 de setembro de 1855 e finado en Vigo en novembro de 1935, foi un farmacéutico e xornalista español.

## Traxectoria 
Fillo de Francisco del Río Ortiz e de Marta Giménez Martín, tivo polo menos outros cinco irmáns: Julia Rafaela (n. 1853), Amalia Rafaela (n. 1854), Benito Rafael (n. 1857), Nicolás Rafael (n. 1859) e Eguicio Rafael (n. 1861).

Estudou farmacia, tendo farmacia propia, cando menos ata 1885, na localidade valisoletana de Arrabal de Portillo. En 1882 presentou a unha exposición un libro sobre contabilidade farmacéutica, que obtivo nela unha medalla, e finalmente publicouno ao ano seguinte, dedicada ao Ilustre Colexio de Farmacéuticos de Madrid. Algúns anos máis tarde trasladouse a Baiona, onde abriu unha farmacia na que traballou varios anos, ata que a puxo á venda en 1891. Pouco tempo despois trasladouse a Bouzas, onde pertenceu á primeira xunta directiva alí constituída da Asociación da Cruz Vermella, en xuño de 1894, co cargo de secretario, poucos meses despois de ter falecido a súa dona. Así mesmo, foi farmacéutico en Bouzas, onde desenvolveu o oficio até a súa morte.

Na súa xuventude, mentres aínda vivía en Valladolid, foi correspondente da revista *Semanario Farmacéutico*. Esta faceta xornalística continuouna ao ser nomeado director do periódico *El Miñor* de Baiona, onde figurou con este cargo desde o número 47, de 7 de outubro de 1905, ata o seu peche en 1911. Tamén foi profesor das Escolas Pro-Val Miñor, nas que foi nomeado profesor auxiliar de 1º grao o 13 de xaneiro de 1913. Curiosamente, estivo como correspondente da revista viguesa *Vida Gallega* no acto de inauguración deste centro educativo o 4 de maio de 1909, onde tirou un feixe de fotos, xa que tamén foi fotógrafo afeccionado.

## Vida persoal 
O 16 de xuño de 1881 casou con Elvira Arias (finada en Baiona en marzo de 1894) na igrexa de San Xoán Bautista de Arrabal de Portillo, en Valladolid.

## Notas
Papo

[miniatura|dereita|Papo de *[Cirsium arvense*.]]

**Papo** é un apéndice de pelos simples ou filamentos plumosos que coroa o froito de moitas plantas compostas e que lle serve para ser transportado. É unha estrutura que se atopa nas flores e froitos de moitas especies da familia Asteraceae, coma o tarrelo ou mexacán. Trátase dunha modificación do cáliz, onde os sépalos se presentan extremadamente ramificados en filamentos, ás veces pinnados. Eses filamentos teñen un papel moi importante na dispersión dos froitos, podendo asumir diferentes papeis, dependendo da especie: poden tornarse leves, facendo que os froitos flutúen ao vento, poden tamén tornarse ríxidos e curvos para prendérense aos pelos dalgún animal, entre outras variacións máis ou menos específicas.
## Notas
Convento de San Francisco de Tui

miniatura|
[miniatura|Imaxe de San Antonio no [Frontón (arquitectura)|frontón da porta da igrexa.]]
O **Convento de Santo Antonio**, popularmente **Convento de San Francisco**, é un mosteiro da vila de Tui, construído en 1682. Foi ocupado por membros da Orde dos Freires Menores até ser exclaustrado trala desamortización de Mendizábal. Parte, acolle, desde 1850, o Seminario Menor da diocese de Tui-Vigo, que posúe unha importante biblioteca.

## Arquitectura da igrexa
A igrexa consta de tres naves, posúe un estilo neoclásico e unha sinxela torre campanario de dobre corpo e de escasa ornamentación.

O seu interior inclínase máis polo barroco que polo neoclasicismo. Conta cun destacado retablo maior barroco realizado en 1741 e a capela da Venerable Orde Terceira, construída en 1777.

## Notas
Dous puntos

Os **dous puntos** (**:**) son un signo de puntuación composto por dous puntos aliñados verticalmente.

## Usos 
*Colócanse antes dunha enumeración.
*Indica que a continuación vén unha conclusión ou un exemplo.
*Despois dos encabezamentos de cartas ou discursos.

### Uso como diacrítico
Os dous puntos son empregados como sinal diacrítico en diferentes linguas como en budu e sabaot, en África ou en erima, gizra, , gwahatike, kalusi, kamula, kasua, kuni-boazi e zimakani  en Papúa-Nova Guinea. Na lingua cayuga e no tepehuán suroccidental indica vogal longa.

O Alfabeto Fonético Internacional emprega un símbolo formado por dous triángulos con vértices opostos situados na posición do símbolo de dous puntos (ː). Emprégase o símbolo dos dous puntos se non está dispoñible. Se só aparece o triángulo superior indica que a vogal e semilonga.

### Usos non lingüísticos
*En Matemáticas ou Xeografía representa unha escala.
*En Matemáticas tamén ten outros usos, como representar unha división ou unha función.
*En Informática indica enderezo (**C:**) ou asignación en certas linguaxes de programación. 
*Aparece habitualmente en emoticonas.

## Notas
## Véxase tamén
### Bibliografía 
*
The Iron Giant

***The Iron Giant*** é un filme estadounidense de animación dirixido por Brad Bird que se estreou en 1999. Baséase na novela *The Iron Man* de Ted Hughes.

## Sinopse 
En 1957, na pequena localidade de Rockwell, alguén viu como un enorme home metálico caía ó mar. Un imaxinativo neno descobre que se trata dun robot xigante, cuxa fame de metal é insaciable. Entre ambos nace unha forte amizade, pero o goberno envía a un axente para investigar os feitos. O neno agocha ó seu novo compañeiro na ferraxería dun amigo. Pero os habitantes da vila comezan a sentirse aterrados porque cren que é unha nova ameaza en plena guerra fría.

## Personaxes 
* Eli Marienthal como Hogarth Hughes
* Jennifer Aniston como Annie Hughes
* Harry Connick, Jr. como Dean McCoppin
* Vin Diesel como Xigante de ferro
* Christopher McDonald como Kent Mansley
* John Mahoney como Xeneral Guy Rogard
* M. Emmet Walsh como Earl Stutz
* James Gammon como Marv Loach
* Cloris Leachman como Mrs. Tensedge

## Galardóns e nomeamentos 
* 1999: 9 Premios Annie: Incluíndo mellor filme animado e director. 15 nomeamentos.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* 
* Ficha en AllMovie 
* Ficha en RottenTomatoes
Nuñomoral

**Nuñomoral**  é un concello español, na comunidade autónoma de Estremadura. Está situado ao norte da provincia de Cáceres, na comarca de Las Hurdes. O concello ten a súa capital na localidade homónima de Nuñomoral.

## Historia 
Durante o Antigo Réxime a comarca dependía de La Alberca (Salamanca), mais a comezos do século XIX constituíuse como concello integrado en Estremadura, co nome de *Nuño-Moral*.

## Turismo 
*Fervenza chamada Chorro de la Miacera, en El Gasco.
*Centro de Interpretación de la casa hurdana, en El Gasco.
*Arquitectura tradicional de Aceitunilla.
*Arquitectura tradicional de Fragosa.

## Demografía 
Como outros concellos da comarca de Las Hurdes a súa poboación está dispersa, entre o núcleo principal, onde se sitúa o pazo do concello e outras localidades, chamadas *alquerías*.

### Alquerías 
## Infraestruturas e servizos 
### Comunicacións 
A principal estrada que cruza o concello é a CCV-55, que empata coa estrada autonómica EX-204, de Salamanca a Coria, en Vegas de Coria.

### Educación 
O municipio ten dúas escolas de primaria, en Nuñomoral e en Vegas de Coria.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* Web de la Mancomunidad de Las Hurdes
Rafael Carvajal

**Rafael Carvajal Rivera**, nado en Vigo e finado en Madrid o 24 de xuño de 1915, foi un xornalista e propagandista agrario galego.

## Traxectoria 
Fillo de José Carvajal Pereira. Comezou a súa carreira xornalística en *La Voz de la Patria*, foi redactor de *El Siglo Futuro* e colaborou en *La Región*. Formou parte do grupo iniciador de Acción Gallega en Madrid en 1909. Participou no programa de mitins iniciado por terras de Meira. Presentouse como candidato católico independente polo distrito de Mondoñedo nas eleccións de 1910 fronte a Avelino Montero Villegas, e foi derrotado. En outubro de 1910 entrou na primeira redacción de *El Debate* xunto cos galegos Basilio Álvarez, Luis Antón del Olmet e Alfonso Alcalá Martín. Foi redactor-xefe de *La Tribuna* (1912). En 1915 era redactor xefe do xornal *Marte*.

## Notas
Billy Zane

**William George Zane, Jr.**, nado o 24 de febreiro de 1966 en Chicago, é un actor e produtor estadounidense. É coñecido por interpretar a Hughie en *Calma total*, a Caledon Hockley en *Titanic*, a Phantom en *The Phantom*, a John Wheeler en *Twin Peaks* e a Mr. E en *CQ*.

## Filmografía 
* *Back to the Future* (1985) - Match
* *Critters* (1986) - Steve Elliot
* *Brotherhood of Justice* (1986) - Les
* *Going Overboard* (1989) - King Neptune
* *Calma total* (1989) - Hughie Warriner
* *Regreso ó futuro II* (1989) - Match
* *Megaville* (1990) - Palinov/Jensen
* *Memphis Belle* (1990) - Tte. Val Kozlowski
* *Miliardi* (1990) - Maurizio Ferretti
* *Femme Fatale - Elijah
* *Blood and Concrete: A Love Story* (1991) - Joey Turks
* *Lake Consequence* (1992) - Billy
* *Orlando* (1992) - Shelmerdine
* *Flashfire* (1993) - Jack Flinder
* *Sniper* (1993) - Richard Miller
* *Posse* (1993) - Coronel Graham
* *Poetic Justice* (1993) - Brad
* *Tombstone, a lenda de Wyatt Earp* (1993) - Mr. Fabian
* *Reflections on a Crime* (1994) - Colin
* *The Silence of the Hams* (1994) - Jo Dee Fostar
* *Only You* (1994) - Harry, The False Damon Bradley
* *The Set-Up* (1995) - Charles Thorpe
* *Demon Knight* (1995) - The Collector
* *The Phantom* (1996) - The Phantom/Kit Walker
* *Head Above Water* (1996) - Kent
* *Danger Zone* (1997) - Rick Morgan
* *Titanic* (1997) - Caledon N. "Cal" Hockley
* *I Woke Up Early the Day I Died* (1998) - The Thief
* *Susan's Plan* (1998) - Sam Myers
* *Pocahontas II: Journey to a New World* (1998) - John Rolfe (voz)
* *Taxman* (1999) - George Putter
* *Zoolander* (2001) - El mesmo (sen acreditar)
* *CQ* (2001) - Mr. E
* *Morgan's Ferry* (2001) - Sam
* *O crente* (2001) - Curtis Zampf
* *Landspeed* (2002) - Michael Sanger
* *Silent Warnings* (2003) - Sheriff Bill Willingham
* *The Kiss* (2003) - Alan Roberts/young Philip Naudet
* *Silver City* (2004) - Chandler Tyson
* *The Last Drop* (2005) - Oates
* *Dead Fish* (2005) - Virgil
* *The Pleasure Drivers* (2005) - Marvin
* *BloodRayne* (2006) - Elrich
* *Survival Island* (2006) - Jack
* *Valley of the Wolves: Iraq* (2006) - Sam William Marshall
* *Memory* (2006) - Taylor Briggs
* *The Mad* (2007) - Jason Hunt
* *Fishtales* (2007) - Profesor Thomas Bradley
* *Alien Agent* (2007) - Tom / Saylon
* *Perfect Hideout* (2008) - Victor
* *The Man Who Came Back* (2008) - Ezra
* *Love N' Dancing* (2009) - Kent Krandel
* *Surviving Evil'' (2009) - Sebastian 'Seb' Beazley
* *Magic Man* (2009) - Darius
* *Blue Seduction* (2009) - Mikey Taylor
* *Evil – In the Time of Heroes* (2009) - The Prophet
* *Darfur* (2009) - Bob Smith
* *The Confidant* (2010) - Monty
* *Flutter* (2010) - Edwin
* *Enemies Among Us* (2010) - Graham
* *Mama, I Want to Sing!* (2011) - Amara's Manager
* *The Roommate* (2011) - Profesor Roberts
* *Sniper: Reloaded* (2011) - Richard Miller
* *Mercenaries* (2011) - Coronel Torida
* *The Scorpion King 3: Battle for Redemption* (2012) - King Talus
* *Chimera* (2012)
* *Two Jacks* (2012) - Max Faraday
* *The Mule* (2012) - Aaron
* *Dark Star Hollow* (2012) - The Devil
* *The Employer* (2013) - Alan
* *The Kill Hole* (2013) - Marshall

## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
*
Catwoman (filme)

***Catwoman*** é un filme estadounidense de acción dirixido por Pitof que se estreou no 2004. Está protagonizado por Halle Berry, Sharon Stone, Benjamin Bratt, Lambert Wilson, Frances Conroy e Alex Borstein. O filme está vagamente inspirado na personaxe homónima de DC Comics Catwoman, que é a anti heroína do super heroe Batman. Esta historia está protagonizada por unha personaxe nova, Patience Phillips, que toma o nome de Catwoman como o dunha figura histórica. Foi pobremente recibido pola crítica e pola audiencia, e é comumente listado como un dos peores filmes feitos na historia do cine.

Estreouse en galego na TVG o 23 de setembro de 2009.

## Sinopse 
Patience Philips (Halle Berry) traballa como deseñadora gráfica para unha empresa de cosméticos, dirixida polo despótico George Hedare (Lambert Wilson) e a súa muller, a supermodelo Laurel (Sharon Stone). Descobre por casualidade un terrible segredo sobre un revolucionario produto de beleza que está a piques de poñerse á venda, e é eliminada por uns sicarios. Porén, misteriosamente, volve á vida cunhas cualidades e unha gran forza. Convértese entón en "Catwoman" e prepara a súa vinganza coa axuda de Ophelia Powers (Frances Conroy).

## Personaxes 
* Halle Berry como Patience Phillips / Catwoman
* Benjamin Bratt como Detective Tom Lone
* Sharon Stone como Laurel Hedare
* Lambert Wilson como George Hedare
* Frances Conroy como Ophelia Powers
* Alex Borstein como Sally
* Michael Massee como Armando
* Byron Mann como Wesley
* Alex Cooper como Gloria Ojeda
* Kim Smith como Drina
* Peter Wingfield como Dr. Ivan Slavicky
* Berend McKenzie como Lance
* Michael Daingerfield como Policía forense
* Benita Ha como Técnico forense
* James Lloyd Reynolds como Doutor
* Jill Krop como Newscaster
* Dagmar Midcap como Reporteiro de televisión
* Gordon Sharplin como Dono do club 
* Ryan Robbins como Camareiro
* Peter Williams como Detective
* Janet Varney como Moza na festa

## Galardóns e nomeamentos 
* 2004: 4 Premios Razzie, peor filme, director, actriz e guión. 7 nomeamentos.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* 
* Ficha en BoxOfficeMojo
O amor non custa diñeiro

***O amor non custa diñeiro*** (en ) é un filme estadounidense dirixido por Troy Beyer que se estreou no 2003. Estreouse en galego na TVG o 12 de setembro de 2009.

## Sinopse 
Un rapaz pouco popular no instituto paga a unha "cheerleader" para que finxa ser a súa moza e poder así acadar a tan desexada popularidade. O acordo funciona e o rapaz comeza a ter propostas doutras rapazas do instituto, pero todo éxito ten un prezo.

## Personaxes 
* Nick Cannon como Alvin Johnson
* Christina Milian como Paris Morgan
* Steve Harvey como Clarence Johnson
* Al Thompson como Ted
* Ashley Monique Clark como Aretha Johnson
* Elimu Nelson como Dru Hilton
* Russell W. Howard como Anthony
* Kenan Thompson como Walter
* Kal Penn como Kenneth Warman
* Melissa Schuman como Zoe Parks
* Nichole Robinson como Yvonne Freeman
* Reagan Gomez-Preston como Olivia
* Sam Sarpong como Kadeem
* Vanessa Bell Calloway como Vivian Johnson
* Nicole Scherzinger como Champagne
* Dante Basco como Artista

## Notas 
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* 
* Ficha en AllMovie 
* Ficha en BoxOfficeMojo 
* Ficha en RottenTomatoes
Ikusi mendizaleak

**Ikusi mendizaleak**, (*Ollade montañeiros* en galego), é unha cantiga tradicional vasca composta por Sabino López de Guereño. Unha das versións máis coñecida é a interpretada pola banda de folk Oskorri.

## Letra 
## No cinema 
*Ikusi mendizaleak* foi interpretada pola actriz francesa Mélanie Doutey no filme *El Lobo*.

## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
**Ikusi mendizaleak* (versión de Oskorri)
Rodrigo Payno Díaz de la Espina

**Rodrigo Payno Díaz de la Espina** nado en Burgos o 7 de febreiro de 1947, é un exfutbolista español máis coñecido como **Payno**, que xogaba na demarcación de gardameta.

## Traxectoria 
Comezou a xogar no Real Burgos, ata que ficha polo Celta de Vigo tras acadar o ascenso a Primeira División na tempada 1968/69 por un prezo de dous millóns cincuenta mil pesetas.

Porén nunca chegou a ter moita continuidade no equipo galego a causa das lesións, o primeiro ano foi suplente de Bermúdez, protagonista do ascenso, e despois do balear Gost e no seu terceiro e último ano do cántabro Alarcia.

En 1971 fichou polo Villareal CF e posteriormente polo Racing de Santander.
Casar de Palomero

**Casar de Palomero**  é un concello español, na comunidade autónoma de Estremadura. Está situado ao norte da provincia de Cáceres, pertencendo historicamente á comarca de Tierra de Granadilla, aínda que hoxe intégrase na mesma mancomunidade que os concellos de Las Hurdes. O concello ten a súa capital na localidade homónima de Casar de Palomero.

## Historia 
Coa caída do Antigo Réxime a localidade, constitúese en concello, incorporando a primeiros do século XX o núcleo de Rivera Oveja.

Nunha casa de Casar de Palomero pasou a noite Afonso XIII na súa visita á comarca en 1922.

## Patrimonio 
*Barrios históricos (xudeu, musulmán e cristián) de Casar de Palomero.
*Ermida da Cruz Bendita (1724).
*Igrexa do Espírito Santo e igrexa da Inmaculada Concepción, do século XVIII.
*Arquitectura tradicional de Las Hurdes en Azabal.
*Museo da oliveira.

## Demografía 
Como outros concellos da zona a súa poboación está dispersa, entre o núcleo principal, onde se sitúa o pazo do concello e outras localidades, chamadas *alquerías*.

### Alquerías 
## Véxase tamén
### Ligazóns externas
* Web de la Mancomunidad de Las Hurdes
Neno rico

***Neno rico*** (en , estilizado como *Ri¢hie Ri¢h*) é un filme estadounidense dirixido por Donald Petrie que foi esterado en 1994. Foi o derradeiro filme de Macaulay Culkin como actor infantil.

## Sinopse 
Richie Rich é o neno máis rico do mundo; ten o seu propio parque de atraccións, un Burguer na súa casa e a súa profesora de ximnasia é Claudia Schiffer. Richie ten ademais o amor dos seus pais. Malia todo non é feliz, xa que bota de menos xogar ó béisbol na rúa cos outros rapaces do barrio. Cando os seus pais desaparecen no Triángulo das Bermudas, o cativo sospeita que detrás da desaparición está Laurence Van Dogh, un executivo de Industrias Richie que pretende facerse coa compañía asasinando ós seus pais.

## Personaxes 
* Macaulay Culkin como Richard "Richie" Rich, Jr.
* John Larroquette como Laurence Van Dough
* Jonathan Hyde como Herbert Arthur Runcible Cadbury
* Edward Herrmann como Richard Rich, Sr.
* Christine Ebersole como Regina Rich
* Mike McShane como Profesor Keenbean
* Chelcie Ross como Ferguson
* Reggie Jackson como Adestrador de béisbol
* Mariangela Pino como Diane Pazinski
* Stephi Lineburg como Gloria Pazinski
* Joel Robinson como Omar
* Jonathan Hilario como Pee Wee
* Rory Culkin como Young Richie
* Ben Stein como Profesor de economía
* Claudia Schiffer como Claudia

## Galardóns e nomeamentos 
* 1994: Nomeado ós Premios Razzie: Peor actor (Macaulay Culkin).

## Notas 
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
*
Pedro Robles Aguilar

**Pedro Robles Aguilar**, nado en Murcia o 4 de xullo de 1944, foi un futbolista español que xogaba na demarcación de defensa.

## Traxectoria 
Comezou a carreira profesional xogando en Segunda División co RCD Mallorca, equipo co que acadou o ascenso a Primeira, militando no equipo ata o final da tempada 1969/70 cando fichou polo Celta de Vigo tras o descenso do equipo balear.

En 1970 chega a Vigo ao igual que o gardameta Gost. Porén Robles non contaría coa confianza do técnico do Celta, Juan Arza, chegando a non disputar un só encontro ante a gran competencia nun equipo que se clasificou por primeira vez na súa historia para a competición da Copa da UEFA.

Militando no Celta protagonizou un triste incidente o 9 de maio de 1971 no Trofeo Ano Santo Compostelán disputado ante o SD Compostela no Campo Municipal de Santa Isabel, cando Robles e Castro agrediron afeccionados do Compos e remataron na comisaría.

Ao final do seu segundo ano en Vigo foise cedido ao UP Langreo e despois ao Gimnàstic de Tarragona despois de rescindir o contrato co Celta, onde militaría catro tempadas en Segunda División.
Alfonso Alcalá Martín

**Alfonso Alcalá Martín**, nado en Ourense na década de 1870 e finado en decembro de 1936, foi un xornalista galego.

## Traxectoria 
Fillo de Paulina Martín Cid. Foi nomeado correspondente en Ourense do diario *España* en 1904. Foi redactor de *El Eco de Orense* e en 1907 obtivo o emprego de funcionario na subsecretaría do Ministerio de Facenda. Colaborou en *Galicia*, participou con Eugenio López Aydillo no proxecto de editidar en Madrid o semanario *Galicia Española* en marzo de 1908, que finalmente non viu a  luz; e en 1909 asistiu ao parladoiro madrileño da cafetería Excelsior, onde naceu o movemento Acción Gallega. En 1910 era redactor de *España Nueva* e colaborou en *El Diario de Pontevedra* e *Acción Gallega*. Os seus escritos tratan aspectos do caciquismo en xeral (cunerismo, reparticións de consumos etc.) e do caciquismo galego en particular (con reiteradas críticas ao bugallalismo). Tamén colaborou en *Vida Gallega*. En decembro de 1910, xunto con Basilio Álvarez, Luis Antón del Olmet e Rafael Carvajal, pasou a formar parte da redacción de *El Debate*. Intensificou a súa amizade con Basilio Álvarez e a súa integración total, como home de confianza daquel, no movemento de Acción Gallega. En Galicia interveu nos acontecementos da comarca de Viana tomando parte, xunto con Basilio, nun mitin organizado polas sociedades agrícolas en Madrid, adheriuse á Liga Agrario-Redencionista e asinou a protesta por non situar en Santiago de Compostela unha cátedra de Literatura Galaico-Portuguesa. Nese mesmo ano, solidarizándose coa actitude de Basilio Álvarez, renunciou con este ao seu posto de redactor de *El Debate*, acompañándoo a Galicia, onde participou en varios mitins de Acción Gallega e na III Asemblea de Monforte de Lemos. En maio dese ano foi nomeado redactor especial en Madrid da revista *Ilustración Gallega*. En 1912, reincorporado ao xornalismo madrileño, foi xefe de redacción de *Acción Gallega* na súa época máis radical, substituíndo a Eugenio López Aydillo. Tamén formou parte da Junta Central do movemento, sita en Madrid. Mantívose fiel á radicalización de Acción Gallega ata as escisións da fronte madrileña do movemento de 1914, cando naceu un novo portavoz xornalístico.

Desvinculado xa do agrarismo, traballou en *El Mundo*. En 1918 foi denunciado por Juan Vitorica Casuso por inxurias e calumnias. Foi correspondente da Real Academia Galega dende 1911. En 1934 foi procesado por inxurias a un vocal do Tribunal de Garantías con motivo do anuncio do libro *El Rasputín gallego*, pero resultou absolto.

## Recoñecemtos 
En 1910 foille concedida a Medalla de Prata conmemorativa do centenario de Ponte Sampaio.
## Vida persoal 
Casou con Recesvinta Securun Orga en 1915.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Bibliografía 
* : "Alcalá Martín, Alfonso" en *Gran Enciclopedia Galega*.
Francesiña

:*Este artigo fala dun cogomelo, para o sándwich típico da cociña lusa véxase: **francesinha**.* 

A **francesiña** (***Amanita citrina***) é un fungo basidiomiceto da orde Agaricales, que habita tanto en bosques de coníferas como de follosas. É unha especie termófila, que non está habituada aos climas fríos. Adóitase atopar en solos areentos, que son acedos e pobres en nutrientes. Forma asociacións micorrícicas, preferentemente con coníferas. O corpo frutífero abrolla dende finais do verán até finais do outono. O seu sabor é desagradábel, polo que non se lle considera un cogomelo comestíbel.

## Morfoloxía 
[thumb|left|Detalle das [Lamela (micoloxía)|lamelas e do anel nunha francesiña en Commanster, Bélxica.]]
O corpo frutífero está rematado por un chapeu de entre 5 e 10 centímetros de diámetro, de forma hemisférica en exemplares novos e achatada en cogomelos máis desenvolvidos. Presenta unha cor amarela limón moi pálida, que pode variar cara ao verde amarelento ou o averdado. Tamén pode ser completamente branco. A miúdo presenta unha tona con restos do veo, que forma grandes placas —brancas, amarelentas ou pardentas—. Posúe unha cutícula xelatinosa e que se desprende con facilidade. As marxes do chapeu son lisas e as lamelas son ceibas e prietas, de cor branca ou amarelentas. O pé mide entre 10 e 12 centímetros de longo e entre 1 e 1,5 de largo, branco amarelento, e posúe un amplo anel amarelento, con superficie estriada. A volva é de gran tamaño, cilíndrica cun bordo cortado moi característico. A carne é branca, amarelenta na zona inmediatamente inferior á cutícula, e non ten valor como comestíbel, polo seu mal sabor.

## Posibilidades de confusión 
É posébel confundir a francesiña con exemplares brancos da especie cacaforra da morte (*Amanita phalloides*), así como coa cacaforra fedorenta (*Amanita virosa*), ambas as dúas moi tóxicas.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Outros artigos 
* *Amanita* (xénero)
Dobras gulares

miniatura|250px|Dobras gulares en repouso.
[miniatura|250px|Grupo de [xibardos alimentándose a expandiren as dobras gulares.]]
As **dobras gulares** son unha serie de pregaduras na pel que se estenden desde o bordo inferior da boca á zona ventral do corpo, até o embigo, que son exclusivas das especies dos cetáceos misticetos da familia dos balenoptéridos, que son coñecidas comunmente como rorcuais.

As dobras gulares constitúen unha adaptación que ten a finalidade de permitir aumentar o diámetro da gorxa, é dicir, a súa superficie,  cando os rorcuais se alimentan, estendéndose coma un fol cando o animal enche a boca de auga, materia orgánica e pequenos peixes, para logo, ao pregarse, filtrar o alimento través das barbas.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Outros artigos 
* Barbas de balea
* Misticetos
* Balenoptéridos
Amanita branca

A **amanita branca** (***Amanita ovoidea***) é un cogomelo que adoita medrar nos terreos calcarios en toda clase de bosques e bordos destes. É unha especie de fungo presente en Galiza.

## Morfoloxía 
miniatura|left|Exemplares vellos de amanita branca
Tipicamente presenta unha tona fariñenta. Por iso en lingua catalá coñéceselle coma *farinera*. Esta *fariña* cobre as marxes do chapeu e a superficie do pé, e está formada por millóns de esporas abrancazadas (de aí o nome galego) e restos do veo universal. Esta borralla despréndese de xeito doado, emporcando as mans de branco cando se toca.
Primordio: en forma de ovo, redondo pola parte superior e cuberto dun groso veo universal de 1&nbsp;mm.

Chapeu: de 10 a 20&nbsp;cm. de diámetro, primeiro hemiesférico e despois aberto, de cor branca, con cutícula brillante, separábel, normalmente lisa mais algunhas veces con restos do veo universal en forma de escamas planas e irregulares. Marxe ceiba, grosa, fariñenta e floconosa.
 
Himenio: cubrindo a parte inferior do chapeu, formado por lamelas brancas, desiguais, serradas e achegadas.
 
Pé: groso, de 10-20 x 2-4&nbsp;cm., rexo, cilíndrico, un pouco bulboso na base, de cor branca, floconoso.
 
Anel: feble, pouco consistente, fariñento e de cor branca.

Volva: ampla, alta, membranosa, que persiste nos exemplares adultos, de cor branca a branca amarelenta.
 
Carne: consistente, de cor branca, de cheiro e sabor a fariña.
 
Esporas: numerosas formando unha especie de masa fariñenta que cobre a marxe do chapeu e o pé, con esporas elípticas, 
de cor branca en masa e de 10 x 7 micrómetros.

## Hábitat 
Terreos calcarios, en aciñeirais, piñeirais, marxes dos bosques e beirís dos camiños.

## Risco de confusión con outras especies de cogomelos 
Pódese confundir coa *Amanita proxima*, especie considerada tóxica, moi semellante á *A. ovoidea* pero máis miúda, co anel bastante persistente e estriado e a volva dunha marcada cor ocre.

## Comestibilidade 
É comestíbel mais é considera de baixa calidade gastronómica, non se recomenda o consumo para evitar confusións coa *Amanita proxima* ou co pan da morte (*Amanita phalloides*).

## Notas 
## Véxase tamén 
### Outros artigos 
* *Amanita* (xénero)
### Ligazóns externas 
* Descrición da amanita branca. 
* Descrición e fotografías deste cogomelo. 
* Fotografías de amanitas brancas en diferentes estadios de madureza.
Río Castro, río Tera

O **río Castro** é un río do noroeste de España, un afluente do río Tera que discorre pola provincia de Zamora.

## Traxectoria 
O río Castro nace na paraxe do Suspiro, situado entre Padornelo e Requeixo de Seabra, ámbolos dous situados no noroeste da provincia de provincia de Zamora. Recollen parte dos desxeos producidos nos cumios da Alta Seabra.

As súas augas toman dirección leste, atravesando a bisbarra de Sanabria, para tras un curto percorrido tributar no río Tera na veiga da localidade de Pobra de Seabra. Durante todo o seu traxecto, as súas augas discorren paralelas á N-525 e a A-52.

Dende o seu nacemento ata a súa desembocadura, percorre os termos das seguintes localidades: Requeixo de Seabra, Terroso, Pedralba de la Pradería, San Miguel de Lomba, Lobetos e Pobra de Seabra.

## Véxase tamén 
### Bibliografía 
* Dicionario xeográfico estatístico de España e Portugal
### Outros artigos 
* Río Douro
Amanita dos Césares

A **raíña** ou **amanita dos Césares** (*Amanita caesarea*), é un cogomelo comestíbel, nativo do sur de Europa e pertencente á familia Amanitaceae e á orde Agaricales. Aseméllase á *Amanita arkansana* e mais á *Amanita jacksonii*. As súas esporas son brancas. A súa carne ten un sabor e un recendo agradábeis, polo que é un cogomelo moi apreciado, podendo consumirse incluso cru.

Aínda que ás veces aparece, é rara en Galiza.

## Etimoloxía 
O seu nome común deriva do feito de ter sido un dos cogomelos favoritos dos emperadores romanos. O nome de *raíña* tamén vén por ser un dos cogomelos máis apreciados.

O seu basónimo é *Agaricus caesareus* Scop., 1772.

## Hábitat e desenvolvemento 
O seu corpo frutífero desenvólvese entre o verán e o outono. Localízase especialmente nas rexións cálidas das zonas meridionais de Europa. Amosa preferencia polos terreos silíceos e clareiros dos bosques, atopándoselle principalmente baixo sobreiras, aciñeiras, carballos, castiñeiros e, ocasionalmente, coníferas. Polas condicións axeitadas é abundante na Serra de Gata (España). En Galiza non é moi común, xa que prefire zonas mediterráneas, porén tense visto algúns anos en bosques e carballeiras coma en Gondomar

## Descrición 
A *Amanita caesarea* ten un sombreiro de entre 8 e 20&nbsp;cm de diámetro, de cor alaranxada, laranxa viva ou laranxa moi forte, con cutícula lisa e separábel. En exemplares novos, o sombreiro é hemisférico e vaise aplanando conforme se desenvolve o esporocarpo. As lamelas son de cor amarela dourada, e o pé da mesma cor, cilíndrico, provisto no seu terzo superior dun anel amarelo, e adoita medir entre 8 e 15&nbsp;cm de alto e de 2 a 3&nbsp;cm de diámetro. A volva é grande, branca e membranosa. Cando comeza a medrar ten a aparencia do interior dun ovo de galiña, semellando a volva á clara branca ou abrancazada e o píleo emerxente do fungo á xema amarela.

## Gastronomía 
Pódese comer o cogomelo tanto frixido coma cru, ou cortado en toros finos e macerados con aceite de oliva.

## Observacións 
Cómpre distinguila do rebentabois (*Amanita muscaria*), de chapeu avermellado ou escarlata, lixeiramente cóncavo, case hemisférico en exemplares novos e máis achatado en exemplares maduros, xa que é tóxica e posúe propiedades psicoactivas.

O *ovo da raíña* é comestíbel e doce, mais é pequeno e pode ser, para os ollos menos preparados, confundido co extremamente velenoso ovo da especie cacaforra da morte (*Amanita phalloides*).

## Galería de imaxes 

Ficheiro:Amanita caesarea.jpeg|Raíñas en fase *ovo*, antes de se desenvolver completamente o basidiocarpo.
Ficheiro:Oronges.jpg|Raíñas en varios estadios de desenvolvemento.
Ficheiro:Phalloide-Caesarea.JPG|Á dereita, o ovo do velenoso pan da morte (*Amanita phalloides*), e á esquerda, o de *Amanita cesarea*.
Ficheiro:Phalloide-Caesarea 1.JPG|Os ovos das dúas especies abertos.
Ficheiro:Amanita caesarea.jpg|Raíña na súa idade media.
Ficheiro:Amanita_caesarea_1.JPG|*Amanita caesarea* lista para o consumo.

## Notas 
## Véxase tamén 
## Outros artigos 
* *Amanita* (xénero)

### Ligazóns externas 
* Fungos de Galiza e Norte de Portugal
* Descrición de *A. caesarea*