Cáceres

**Cáceres** (en estremeño: *Caçris,* na fala de Xálima: *Cáciris*) é unha cidade estremeña, capital da provincia homónima, de 95.418 habitantes (2021). Cunha superficie de 1.768 km², é o concello máis extenso de España.

A cidade vella de Cáceres foi declarada Terceiro Conxunto Monumental de Europa en 1968 e Patrimonio da Humanidade pola UNESCO en 1986.

## Xeografía 
## Poboación
;Evolución da poboación de Cáceres entre 1842 e 2015

Colors=
  id:a value:gray(0.9)
  id:b value:gray(0.7)
  id:c value:rgb(1,1,1)
  id:d value:rgb(0.6,0.7,0.8)

ImageSize = width:720 height:320
PlotArea = left:50 bottom:30 top:30 right:50
DateFormat = x.y
Period = from:0 till:100000
TimeAxis = orientation:vertical
AlignBars = justify
ScaleMajor = gridcolor:b increment:20000 start:0
ScaleMinor = gridcolor:a increment:2000 start:0
BackgroundColors = canvas:c

PlotData=
  color:d width:20 align:left

  bar:1842 from:0 till: 12052
  bar:1857 from:0 till: 14795
  bar:1877 from:0 till: 14816
  bar:1887 from:0 till: 14880
  bar:1900 from:0 till: 16933
  bar:1910 from:0 till: 17910
  bar:1920 from:0 till: 23563
  bar:1930 from:0 till: 25869
  bar:1940 from:0 till: 39392
  bar:1950 from:0 till: 45429
  bar:1960 from:0 till: 48005
  bar:1970 from:0 till: 56064
  bar:1981 from:0 till: 71852
  bar:1991 from:0 till: 84319
  bar:2001 from:0 till: 82034
  bar:2011 from:0 till: 95026
  bar:2015 from:0 till: 95617
  
PlotData=
  
  bar:1842 at: 12052 fontsize:s text: 12&nbsp;052 shift:(-10,5)
  bar:1857 at: 14795 fontsize:s text: 14&nbsp;795 shift:(-10,5)
  bar:1877 at: 14816 fontsize:s text: 14&nbsp;816 shift:(-10,5)
  bar:1887 at: 14880 fontsize:s text: 14&nbsp;880 shift:(-10,5)
  bar:1900 at: 16933 fontsize:s text: 16&nbsp;933 shift:(-15,5)
  bar:1910 at: 17910 fontsize:s text: 17&nbsp;910 shift:(-15,5)
  bar:1920 at: 23563 fontsize:s text: 23&nbsp;563 shift:(-15,5)
  bar:1930 at: 25869 fontsize:s text: 25&nbsp;869 shift:(-15,5)
  bar:1940 at: 39392 fontsize:s text: 39&nbsp;392 shift:(-15,5)
  bar:1950 at: 45429 fontsize:s text: 45&nbsp;429 shift:(-15,5)
  bar:1960 at: 48005 fontsize:s text: 48&nbsp;005 shift:(-15,5)
  bar:1970 at: 56064 fontsize:s text: 56&nbsp;064 shift:(-15,5)
  bar:1981 at: 71852 fontsize:s text: 71&nbsp;852 shift:(-15,5)
  bar:1991 at: 84319 fontsize:s text: 84&nbsp;319 shift:(-15,5)
  bar:2001 at: 82034 fontsize:s text: 82&nbsp;034 shift:(-15,5)
  bar:2011 at: 95668 fontsize:s text: 95&nbsp;026 shift:(-15,5)
  bar:2015 at: 95855 fontsize:s text: 95&nbsp;617 shift:(-15,5)
  

:Fonte: INE

## Historia 
A máis remota presenza humana no territorio do que hoxe é Cáceres remóntase á Prehistoria. Na área de *El Calerizo* existen diversas covas (Maltravieso, El Conejar), nas que se atoparon vestixios pictóricos de mans humanas.

No século I a.C. os romanos asentaron aquí o campamento de Castra Cecilia de maneira permanente, no contorno do outeiro en que se situaría a colonia Norba Caesarina, moi próxima á importante vía de comunicacións que, máis tarde, sería coñecida como a Vía da Prata. Cara ao século V d.C., os visigodos arrasan o asentamento, de xeito que ata o século VIII-IX non se sabe nada da cidade.

Serán musulmáns, procedentes do Norte de África, os que aproveitarán o lugar estratéxico sobre o que se asentara a primitiva colonia romana, para utilizala como base militar para loitar contra os reinos cristiáns do Norte, durante os primeiros séculos da conquista cristiá. O nome árabe da cidade é aínda incerto, manexándose varias posibilidades, entre elas as de Hizn Qazrix ou Al Qazrix, das que probabelmente provén a denominación actual da cidade (Nieto Ballester defende que procede do ablativo plural Castris > Cazres, e posterior epéntese dun -e-).

No século XII, ante o avance cristián, a cidade é fortificada cunha muralla de ladrillo, (que aínda se conserva), mais non foi de abondo para evitar que Afonso IX de León a tomase, logo de varios anos de asedio, o 23 de abril de 1229, día de San Xurxo, que desde entón é celebrado pola cidade como o seu padroeiro.

A partir deste momento, Cáceres comeza a transformase, construíndo igrexas no mesmo sitio onde se levantaran mesquitas, e palacios cristiáns sobre os primitivos palacios musulmáns. Porén serán as fortunas procedentes de América as que farán aumentar a monumentalidade da cidade. Con lixeiros retoques a fins do XVIII, esa versión urbana é a que chegou ata os nosos días. Por iso se trata dunha das cidades monumentais mellor conservadas do mundo.

## Conxunto monumental 
miniatura|dereita|Ruela no centro de Cáceres.
Ademais de Patrimonio da Humanidade, Cáceres é tamén membro das Redes Caminos de Sefarad, da Ruta da Prata, sendo elixida pola Comunidade Autónoma como Capital Cultural de Estremadura Enclave 92, e co esforzo solidario das administracións públicas, empresas privadas, entidades oficiais e cidadáns particulares, aspira a ser Capital Europea da Cultura no ano 2016.

Entre outros monumentos e lugares salientábeis cabe destacar:

### Igrexas 
* Concatedral de Santa María de Cáceres
* Igrexa de San Francisco Javier
* Igrexa de San Mateo
* Igrexa de Santiago
* Igrexa de San Juan Bautista
* Ermida da Paz

### Pazos e casas nobres 
* Pazo de Toledo-Moctezuma
* Pazo Episcopal
* Pazo dos Golfines de Abajo
* Pazo dos Golfines de Arriba
* Pazo de Carvajal
* Pazo das Cigüeñas
* Pazo das Veletas
* Casa do Sol de Cáceres

### Arcos e portas de entrada da cidade 
* Arco da Estrella
* Arco do Cristo
* Arco de Santa Ana

### Torres defensivas 
* Torre de Sande
* Torre de Bujaco
* Torre dos Púlpitos

### Lugares salientábeis 
* Praza Maior
* Foro dos Balbos
* Praza de San Jorge
* Barrio Xudeu
* Fragmento de muralla romana (Praza do Socorro)

## Museos 
* Museo de Cáceres (Praza de las Veletas)
* Centro de Interpretación do Cáceres Vello (estrada de Torrejón el Rubio, salida Polígono Ganadero, La Mejostilla)
* Museo de Historia e Cultura "Casa Pedrilla" (Ronda de San Francisco)
* Museo Municipal "Massa Solís" (Palacio de la Isla, Praza de la Concepción)
* Museo "Casa del Mono" (C/ Cuesta Aldana)
* Casa Museo "Guayasamín" (Ronda de San Francisco)
* Casa e colección "Yusuf Al Burch" (C/ Cuesta del Marqués)

## Economía 
É o principal centro comercial, administrativo e eixo económico da provincia e o primeiro centro turístico de Estremadura. A súa economía está baseada principalmente no sector terciario (servizos), no turismo e na construción, cunha pequena contribución do sector industrial, que se centra en industrias alimentarias, téxtiles, cerámicas e produtos derivados do caucho.

## Notas