Embrión (botánica)

: *Para o embrión dos animais, véxase Embrión.*
[miniatura|right|300px|Embrión de *[Ginkgo * mostrando os seus dous cotiledóns.]]

En botánica, o **embrión** (do grego ἔμβρυον *émbryon*, "acabado de nacer", "feto") é unha plántula (plantiña en miniatura) en estado de vida latente ou durmencia, que se forma xeralmente como consecuencia da fecundación da oosfera. A dupla fecundación das anxiospermas dá lugar ao desenvolvemento do embrión e do endosperma, ou tecido nutricio do embrión durante a xerminación.

## Morfoloxía 
O embrión está formado por:
* a radícula ou raíz embrionaria, dirixida cara ao micrópilo,
* o hipocótilo ou caule embrionario, 
* os cotiledóns que son as primeiras follas, 
* a plúmula ou xémula, que é o ápice caulinar
e, ás veces, por algúns primordios foliares.

Nas pteridófitas o embrión é unipolar: só se establece o polo de crecemento correspondente ao caule, pois as raíces son adventicias. En cambio nas espermatófitas é bipolar: nun polo desenvólvese o caule e, no outro, a raíz.

Nas ximnospermas o embrión presenta xeralmente de dous a varios cotiledóns; dous, no caso de *Ginkgo*, e de 5 a 18 no caso de *Pinus.*

Nas dicotiledóneas presenta dous cotiledóns, que poden ter diverso aspecto, foliáceos como nas cabazas ou abóboras (*Cucurbita* sp) e no rícino; carnosos como no feixón ou no cacahuete; cos extremos retorcidos como no tomate, ou pregados de diversas maneiras, características para cada xénero ou familia.

Nas monocotiledóneas o embrión presenta un só cotiledón, situado en posición lateral, igual que a da plúmula.

## Orixe e desenvolvemento 
O embrión orixínase a partir do cigoto. O conxunto de procesos fisiolóxicos que conducen á transformación dunha soa célula, o cigoto, nun individuo multicelular máis complexo, o embrión contido na semente madura denomínase embrioxénese.

Este proceso require unha fina regulación de multitude de elementos de desenvolvemento que conducen á elaboración de morfoloxías básicas (morfoxénese), o establecemento de estruturas funcionalmente organizadas (organoxénese) e a diferenciación tisular. Ademais, debe xerar as estruturas elementais de crecemento activo nos sistemas modulares que son as plantas, isto é, os meristemas, así como as funcións necesarias para a ulterior supervivencia do embrión, como son a quiescencia e a xerminación.

Como organismo modelo os fisiólogos vexetais empregaron a pequena crucífera *Arabidopsis thaliana*, cuxa embrioxénese foi profusamente estudada e compartimentalizada en estadios conceptuais:
# **Estadio de cigoto.** Inicial, é o resultado da fusión da oosfera cun dos núcleos xenerativos do gran de pole.
# **Estadio globular.** Estado de oito células xeradas tras a primeira división cigótica asimétrica.
# **Estadio cordiforme.** Estadio onde se diferencian dous lugares de división activa, o que serán os futuros cotiledóns.
# **Estado torpedo.** Debido á elongación celular no eixe lonxitudinal do embrión e por expansión dos cotiledóns.
# **Estado maduro.** Tras a perda de auga e iniciación dun estado quiescente.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Bibliografía 
* Font Quer, P. (1993): *Diccionario de botánica*. 2 vols. Barcelona: Editorial Labor, S. A. ISBN 84-335-0078-3.
* Strasburger. E. (1994): *Tratado de botánica*. 8ª ed. Barcelona: Ediciones Omega, S. A. ISBN 84-282-0979-0
### Outros artigos 
* Cotiledón
* Hipocótilo
* Plántula
* Radícula
* Xerminación

### Ligazóns externas 
* *Embrión y sustancias de reserva* en *Morfología de plantas vasculares*. Universidad Nacional del Nordeste, Corrientes, Argentina.  Consultada o 20/12/2012.