Somapura Mahavihara

**Somapura Mahavihara** (en  ) ou **Paharpur Buddhist Vihara** (en  ) en Paharpur, Badalgachhi, Naogaon, Bangladesh está entre os viharas ou mosteiros budistas máis coñecidos do subcontinente indio e é un dos sitios arqueolóxicos máis importantes do país. Foi designado como Patrimonio da Humanidade da UNESCO en 1985. É un dos exemplos máis famosos de arquitectura do Bangladesh preislámico. Data dun período do próximo Halud Vihara e do Sitakot Vihara en Nawabganj Upazila do distrito de Dinajpur.

## Historia 
Varios mosteiros creceron durante o período Pāla na antiga India nas rexións orientais do subcontinente indio, que comprende Bengala e Magadha. Segundo fontes tibetanas, destacaron cinco grandes Mahaviharas (universidades): Vikramashila, a primeira universidade da época; Nalanda, hoxe refundada como Universidade Internacional de Nalanda; Somapura Mahavihara; Odantapurā; e Jaggadala. Os mahaviharas formaron unha rede; "todos estaban baixo a supervisión do Estado" e existía "un sistema de coordinación entre eles... parece que pola evidencia de que as distintas sedes da aprendizaxe budista que funcionaban no leste da India baixo o Pāla eran consideradas xuntas como formando un rede, un grupo interconectado de institucións", e era común que os grandes estudosos se movesen facilmente de posición en posición entre eles. Xuanzang de China foi un coñecido erudito que residiu na Somapura Mahavihara (a universidade máis grande da antiga India), e Atisa viaxou de Bengala ao Tíbet para predicar o budismo. A forma máis antiga da lingua bengalí comezou a xurdir durante o século VIII.

A escavación en Paharpur, e o achado de selos que levan a inscrición *Shri-Somapure-Shri-Dharmapaladeva-Mahavihariyarya-bhiksu-sangghasya*, identificaron a Somapura Mahavihara como construída polo segundo rei Pala Dharmapala (*ca*. 781–821) da Dinastía Pāla.

Ao longo do tempo, o preceptor espiritual de Atisha, Ratnakara Shanti, serviu como sthavira do vihara, Mahapanditacharya Bodhibhadra serviu como monxe residente, e outros estudosos pasaron parte das súas vidas no mosteiro, incluíndo Kalamahapada, Viryendra e Karunashrimitra. Moitos monxes tibetanos visitaron o Somapura entre os séculos IX e XII.

Unha placa de cobre datada en 159 da era Gupta (ano 479) descuberta en 1927 na esquina nordeste do mosteiro menciona a doazón dunha parella de brahmáns a Jain Acharya Guhanandi de Pancha-stupa Nikaya en Vata Gohli, identificable como a aldea veciña de Goalapara. O complexo  ten 177 celas, viharas, numerosas estupas, templos e outros edificios auxiliares. Os muros exteriores con placas ornamentais de terracota aínda mostran a influencia destas tres relixións.

En superficie, Somapura era o maior dos mahaviharas. Segundo Sukumar Dutt, o complexo estaba dominado por un templo, que recordaba fortemente aos templos hindús e budistas de Birmania, Xava e Cambodia, reproducindo o soto cruciforme, a estrutura en terrazas con cámaras inseridas e a forma de pirámide en diminución gradual... durante a época. dos Palas existía algún tipo de relación entre o leste da India e o sueste asiático." Outro comentou: "non cabe dúbida de que este estilo de arquitectura influíu máis profundamente no de Birmania, Xava e Cambodia. A aproximación máis próxima ao plano e á superestrutura do templo de Paharpur é proporcionada polos templos coñecidos como Chandi Loro Jongrang e Chandi Sevu de Prambanam en Xava Central." Myer embarcouse na súa proposta a través dun estudo diacrónico da estupa e dos santuarios da estupa na India. Tomou Sompura Mahavihara como exemplo para elaborar o seu estudo e produciu unha restauración conxectural da estrutura central en apoio da súa análise.

O segundo traballo publicouse uns trinta anos despois da proposta de Myer. Un equipo de arquitectos da Universidade de Khulna dirixido por Mohammed Ali Naqi propuxo outra reconstrución teórica da estrutura central así como algunhas partes do bloque periférico (principalmente o vestíbulo de entrada) en 1999. Este traballo tamén foi presentado no "Seminario Internacional sobre Elaboración dunha Estratexia de Investigación Arqueolóxica para o Patrimonio da Humanidade de Paharpur e o seu medio ambiente", organizado conxuntamente pola UNESCO e o Departamento de Arqueoloxía de Bangladesh en 2004. Muhammad Ali Naqi propuxo unha agulla semellante a un templo na parte superior considerando o túmulo central como un 'Stupa-Shrine' cunha estupa tipo 'Shikhara' na súa reconstrución.

En 2012, Mohammad Habib Reza, a través dunha análise contextual da arquitectura budista primitiva de Bengala, propón na súa tese de doutoramento: *o núcleo de Pahāŗpur vihāra era semellante á coroa do templo pañcharatna e con catro coroas máis sobre as maņdapas debería parecerse ao templo de Ānanda de Pagan; con todo, debido ao seu período de construción anterior o seu aspecto era máis plano que o templo de Ānanda.* 

#### Na cultura popular 
Realizáronse moitos documentais sobre o Vihara budista de Paharpur, incluíndo a película de 2016, *Chader shohor Onair* de Channel I, dirixida por Razib Hasan.

## Protección 
Somapura foi declarada Patrimonio da Humanidade pola UNESCO en 1985. Desde entón, unha serie de misións da UNESCO visitaron regularmente o lugar e colaboraron co proxecto. Ademais, o organismo da ONU preparou un plan director, que implicaba 5,6 dólares&nbsp;millóns. 

As obras de arte de terracota do lugar sufriron graves danos como resultado da "falta de mantemento adecuado, escaseza de man de obra, limitación de fondos e fortes precipitacións e o principal problema é a corrupción de Bangladesh". Ademais, a mala drenaxe da auga acompañada de altos niveis de salinidade nos solos contribuíron a deteriorar as esculturas de terracota. Outras ameazas inclúen a vexetación incontrolada, o vandalismo, as condicións climáticas e a invasión e invasión do público.

## Galería 

Ficheiro:Naogaon Paharpur 11Oct12 IMG 3696.jpg|Estruturas no complexo Somapura Mahavihara 
Ficheiro:Somapura Mahavihara 08.jpg
Ficheiro:Naogaon Paharpur 11Oct12 IMG 3683.jpg|Parte inferior do Santuario Central
Ficheiro:Mayer model 01.jpg|Modelo por Mohammed Ali Naqi
Ficheiro:A wall of Paharpur.jpg|Muros en Paharpur

## Notas 
## Véxase tamén 
* Patrimonio da Humanidade por país
* Lista do Patrimonio da Humanidade en Perigo

### Ligazóns externas 
* No sitio web da UNESCO
* Pharapur Buddhist Vihara do Departamento de Arqueoloxía do Goberno de Bangladesh
* Patrimonio da Humanidade
* Máis información, imaxes, vídeos, vistas panorámicas de 360 graos e moito máis