open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Mars 4

**Mars 4** foi unha sonda espacial da Unión Soviética lanzada o 21 de xullo de 1973 mediante un foguete Proton K/D desde o cosmódromo de Baikonur cara Marte.

## Características 
Mars 4 era unha sonda de tipo Mars M-73, consistente nun orbitador cunha masa de 3440 kg chea de propelente (2270 kg baleira) que levaba a bordo dúas cámaras de televisión para tomar imaxes de Marte, un fotómetro Lyman alfa para buscar hidróxeno na parte superior da atmosfera, un magnetómetro, unha trampa de ións, un sensor de plasma, un radiómetro infravermello para medir a temperatura do planeta, un radiotelescopio polarímetro para medir a constante dieléctrica da superficie, dous polarímetros para estudar a textura da superficie e un espectrómetro para estudar as emisións da atmosfera superior. A nave levaba dous experimentos franceses: un denominado *Zhemo* para estudar a distribución e intensidade dos fluxos de protóns e electróns solares, e outro chamado *Stereo-2* para estudar as radioemisións do Sol.

As catro naves de tipo Mars M-73 (Mars 4, Mars 5, Mars 6 e Mars 7) víronse afectadas por un defecto na súa electrónica consistente no uso de transistores 2T312 que usaban aluminio nos seus contactos en vez de ouro, o que producía unha degradación importante e finalmente o fallo da electrónica. Mars 4, 6 e 7 fallaron nas súas misións principais debido a este problema.

## Perfil da misión 
Tras o lanzamento, Mars 4 efectuou unha manobra de corrección de traxectoria o 30 de xullo de 1973. Chegou a Marte o 10 de febreiro de 1974, pero debido ao problema cos transistores os retrofoguetes nunca chegaron a ser acendidos, polo que non entrou na órbita do planeta vermello. Mars 4 pasou a 1844 km da superficie marciana, enviando unhas cantas imaxes e facendo un experimento de radioocultación no que se detectou por primeira vez a ionosfera do lado nocturno de Marte. Despois de pasar de longo, Marse 4 seguiu enviando datos do espazo interplanetario.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Outros artigos 
*Mars 1
*Mars 2
*Mars 3
*Mars 5
*Mars 6
*Mars 7
*Mars 1M
*Mars 2MV-4
*Mars M-71
*Mars M-73
*Proton K/D
*Sputnik 22
Arrecife

[miniatura|Arrecifes de coral na [illa de Providencia, Colombia.]]
[miniatura|A illa de [Pamalican co seu arrecife no mar de Sulu, Filipinas.]]
Un **arrecife** ou **escollo** é unha rocha, baixío, ou calquera outro elemento que xace 6 brazas (aprox. 11 metros) ou menos baixo a superficie da auga durante marea baixa. Moitos arrecifes son o resultado de procesos abióticos, deposición de area, erosión de ondas planeando afloramentos rochosos, e outros procesos naturais, mais os arrecifes máis coñecidos son probablemente os arrecifes de coral formados en procesos bióticos dominados por corais e algas calcarias. Arrecifes artificiais, tales como pecios, créanse en certas ocasións para mellorar a complexidade física en fondos areosos sen relevo, co fin de atraer un conxunto de organismos máis diverso, especialmente peixes.

O sistema de arrecifes de coral máis grande da Terra é a Gran Barreira de Coral en Australia, cunha lonxitude de máis de 2300 quilómetros.

## Notas 
## Véxase tamén 
* Con (rocha)
* Farallón

### Bibliografía 
* Shears N.T. (2007) Biogeography, community structure and biological habitat types of subtidal reefs on the South Island West Coast, New Zealand. *Science for Conservation 281*.  p 53. Department of Conservation, New Zealand. http://www.doc.govt.nz/upload/documents/science-and-technical/sfc281.pdf
### Ligazóns externas 
* *Reef Rescue* - Smithsonian Ocean Portal
Auriga

**Auriga**, no contexto da antigüidade clásica, refírese a un condutor dun carro de guerra cuxo traballo é guiar á cabalería que tira da *biga* ou da cuadriga. Na Roma da antigüidade clásica, os aurigas conducían carros no circo, durante as carreiras de carros. O cocheiro máis experimentado que pode conducir o carro recibe o título de *agitator*. 

## Etimoloxía 
Auriga deriva do termo latino ''auri'ga* , e este de *aurea* (bridas ou rédeas dos cabalos) +‎ *agō* +‎ *-a* (nome de axente). Atópase nas súas aparicións máis antigas até Varrón no *século I a. C.* coa forma *origa*. 

Considerase que é un composto de *oreae / auriae* (bridas) e o verbo *agere* (conducir) con apofonía. Sería un derivado de *os, oris* (boca), influenciada por *auris'' (orellas). Polo tanto, un 'auriga' era literalmente alguén que dirixía coas bridas a boca e orellas dos cabalos.

## Historia 
Ao transportar algúns dos romanos máis influentes, especialmente os mandos militares, os aurigas tiñan o deber de conducir o carro de guerra (*biga*, e normalmente eran elixidos entre os escravos máis fiables. Máis tarde, nas carreiras de carros, os nobres do Estado comezaron a participar nas competicións.

Son xeralmente retratados vestidos cunha túnica curta, a súa cabeza normalmente protexida por un casco de coiro, un pequeno chicote , látego ou rebenque que se suxeita na man e que leva ao redor da cintura e atada ás costas (unha técnica etrusca readoptada polos romanos) para evitar que se solten, facendo uso dun chaleco protector feito de tiras de coiro que protexen o peito contra o rozamento das rédeas.

A máis famosa de todas é a Auriga de Delfos, unha estatua de bronce descuberta no santuario de Delfos a finais século XIX, conservada no Museo Arqueolóxico de Delfos. Esta é unha peza honorífica dun condutor de carros gañador dos Xogos Píticos de  Os ollos están incrustados con pedras de cores e esmalte.

Gaio Apuleio Díocles (104-146) é un dos aurigas máis coñecidos da antigüidade clásica. Ao remate da súa brillante carreira que durou 24 anos, segundo unha inscrición dedicada a el, atribúenselle 4257 carreiras e 1426 vitorias; con isto, recibiu o título de mellor auriga da historia. Os seus beneficios financeiros foron tales que se fixo máis rico que o propio emperador (Diocles viviu no período dos Cinco bos emperadores) e, segundo os estudos clásicos da Universidade de Pensilvania, segue sendo o atleta mellor pagado de todos os tempos.  

## Constelación 
[miniatura|Debuxo da constelación de auriga por [Johann Elert Bode.]]

**Auriga** ou Cocheiro é unha constelación do hemisferio norte nomeada por representar un condutor de carros. Componse dun pentágono de estrelas brillantes, entre as que destaca Capella (**α Aurigae**), mirando por riba de Orión. 

## Notas 
## Véxase tamén 
### Bibliografía 
* Annibale Caro, *Eneida*, Libro IX.
*    
### Outros artigos 
* Escravitude na Grecia antiga
* Turno
Porphyrios (balea)

**Porfirios**, tamén transliterado **Porphyrios,** en grego antigo ou medieval: **Πορφύριος**, foi unha balea grande que acosou e afundiu barcos nas augas preto de Constantinopla na Alta Idade Media, no século VI. Activa durante un período de máis de cincuenta anos, Porfirios causoulles unha gran preocupación aos mariñeiros bizantinos . O emperador Xustiniano I (r. 527–565) fixo un asunto importante capturalo, aínda que non puido atopar un xeito de facelo. Porphyrios finalmente chegou á súa fin cando varou preto da desembocadura do mar Negro e foi atacada e cortada en anacos por unha turba de veciños.

## Nome 
A balea recibiu o nome de Porfirios polos mariñeiros bizantinos; o nome ás veces é representado alternativamente como ***Porphyrius***, ***Porphyrion***, ***Porphyry***  ou ***Porphyrio***  e a súa orixe non está clara. Esta idea tamén foi apoiada por Sian Lewis e Lloyd Llewellyn-Jones en 2018, que crían que o nome aludía á cor da realeza e era un sinal de gran temor para a balea.

En 1996, James Allan Stewart Evans suxeriu que o nome era unha referencia á cor da pel da balea ''* significaba unha cor púrpura profunda en grego e Porphyrios podería ter unha pel de cor viño escuro. Isto foi apoiado ademais por John K. Papadopoulos e Deborah Ruscillo en 2002, que crían que o nome significaba simplemente "roxo" ou "púrpura". Daniel Ogden tamén apoiou en 2008 a idea de que Porphyrios evocase a cor da balea, crendo que o nome era mellor interpretado como "neno roxo", tal como hoxe designa a un xénero de aves de plumaxe púrpura, como o camón (*Porphyrio Porphyrio**).* Kaldellis tamén apoiou esta etimoloxía en 2017. Podería ser un cachalote   Porfirios tería sido un cachalote apoiado polo seu tamaño, longa vida activa e temperamento.

Porfirio foi mencionado en *The History of the Decline and Fall of the Roman Empire* (1789), de Edward Gibbon; Gibbon cría que Porphyrios era un "estraño e vagabundo" xa que non hai especies comparábeis en tamaño e comportamento no Mediterráneo. No comentario de George Horne sobre o *Decline and Fall* de Gibbon, Horne interpretou o paso de Gibbon sobre a balea como sutilmente implicando que se trataba dunha besta ficticia. Enfadado por isto, Horne escribiu sobre Porphyrios que "ou Deus preparara unha balea especialmente para este propósito, ou non era unha balea en absoluto". O conto de Porphyrios menciónase no *Moby Dick'' de Herman Melville (1851) como un caso histórico dunha balea que ataca aos humanos.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Outros artigos 
* Balea
* Cachalote
* Candorca
* Delfínidos
* Lista de individuos cetáceos
* Mamíferos mariños
* Monstros mariños
* CEMMA
A tropa de trapo

***A tropa de trapo*** (en ; e en ) é unha serie española de animación infantil creada por Àlex Colls e producida pola compañía Abano Producións de Chelo Loureiro e Anera Films. Emitiuse orixinalmente en 2010 e componse de 52 episodios duns 7 minutos de duración.

Emitiuse en galego a través da TVG o 28 de abril de 2011.

## Sinopse 
A serie está protagonizada por Mumu, Rita, Milo, Talalo, Olga e Alfred, un grupo de bonecos de trapo.

## Filmes 
A serie inspirou dous filmes, sendo o primeiro *A tropa de trapo no país onde sempre brilla o sol* en 2010. Este filme foi a primeira experiencia do cinema español en animación 3D para o público infantil. Foi un proxecto presentado na Semana Internacional de Cine de Valladolid (SEMINCI) dese mesmo ano. O segundo filme foi *A tropa de trapo na selva do arco da vella* en 2014.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* Páxina oficial
Amaranthus deflexus

***Amaranthus deflexus*** é unha especie herbácea pertencente á familia das amarantáceas.

## Descrición 
É unha especie cunha curta vida perenne ou anual. A planta pode medrar ata 0,5 m de altura. É unha planta perenne que normalmente está prostrada, que dentro do xénero pertence ao grupo de especies cuxo froito é indehiscente, diferenciándose dentro do grupo polos seus froitos lisos, sendo a semente moito máis pequena que a cavidade do froito. A maioría das flores son dímeras, dispostas en espigas terminais, e as follas son ovadas ou lanceoladas curtas.

Un híbrido natural de *Amaranthus deflexus* e *Amaranthus muricatus* foi descrito en Europa, e é coñecido como *Amaranthus x tarraconensis*. 

; Distribución

É nativa de Suramérica, na Arxentina, Chile e o Perú pero introduciuse en moitas rexións cálidas ou tépedas do planeta. 

; Hábitat

Crece mellor en zonas de maleza ou en hábitats perturbados.

## Taxonomía 
*Amaranthus deflexus* foi descrito por Carl von Linné  e publicado en *Mantissa Plantarum* 2: 295. 1771.

; Etimoloxía
:

***Amaranthus***: nome xenérico que procede do grego ***amaranthos***, que significa "flor que non murcha".

***deflexus***: epíteto latino que significa "virado, dobrado".

; Sinonimia 

**NOTA**: Os nomes que presentan ligazóns son sinónimos noutras especies:  
* *Albersia deflexa*
* *Albersia prostrata*
* *Amarantellus argentinus*
* *Amaranthellus argentinus*
* *Amaranthus argentinus*
* *Amaranthus deflexus var. rufescens*
* *Amaranthus minor*
* *Amaranthus perennis*
* *Amaranthus prostratus*
* *Euxolus deflexus*
* *Euxolus deflexus var. ascendens*
* *Euxolus deflexus var. major*
* *Euxolus deflexus var. minor*
* *Euxolus deflexus var. rufescens*
* *Galliaria prostrata*
* *Glomeraria deflexa*

## Estudos 
* Neste traballo preséntase un estudo da anatomía das follas de especies de malas herbas de gran ocorrencia no Brasil: *Amaranthus deflexus*, *Amaranthus spinosus, Alternanthera tenella* e *Euphorbia heterophylla*, visando mellor comprensión das barreiras que cada especie impón á penetración dos herbicidas e outros compostos utilizados en aplicacións foliares.

## Notas 
## Véxase tamén
### Ligazóns externas 
* Jepson Manual Treatment
* USDA Plants Profile
* Flora of North America: Taxonomic, Scientific, and Distribution Information
* CalPhotos Photo gallery
A tropa de trapo no país onde sempre brilla o sol

***A tropa de trapo no país onde sempre brilla o sol*** (en ) é un filme español de animación en 3D de 2010 dirixido por Àlex Colls. Baséase na serie de animación *A tropa de trapo* que se emitiu en galego na TVG. Os protagonistas son animais que combinan a graza coa inocencia. O guión foi escrito Lola Beccaria. Os personaxes e a escenografía son de Marc Clamens e Laurence Jammes, ilustradores e deseñadores gráficos franceses de libros infantís. Este filme foi a primeira experiencia do cinema español en animación 3D para o público infantil. Foi un proxecto presentado na Semana Internacional de Cine de Valladolid (SEMINCI) dese mesmo ano. Estreouse en galego.

## Sinopse 
Ao igual que na serie, o filme está protagonizado por Mumu, Rita, Milo, Talalo, Olga e Alfred, un grupo de bonecos de trapo. Nesta historia, a vaquiña Mumu emprende unha viaxe para conseguir o seu soño: converterse nunha super estrela.

## Galardóns e nomenatos 
* Premio Gaudí ao mellor filme de animación
* Nomeamento ao Premio Goya á mellor película de animación
* Nomeamento na 9ª edición dos Premios Mestre Mateo á mellor música orixinal.
* Premio Jerry Goldsmith á mellor banda sonora
* Premio Internacional no Garden State Film Festival

## Notas
Sabellaria alveolata

***Sabellaria alveolata*** é unha especie de verme poliqueto. Habita arredor do mar Mediterráneo, e dende o norte do océano Atlántico até o sur de Marrocos. Está presente tamén nas illas británicas no seu límite setentrional no nordeste atlántico.

## Descrición 
esquerda|miniatura|Os tubos de *Sabellaria alveolata.*
*Sabellaria alveolata* é un anélido (verme anelado) que vive en pequenos tubos que constrúe a partir de area grosa cementada e/ou material de cuncha, formando arrecifes. Estes arrecifes varían de 30 centímetros a 2 metros de espesor e toman forma de montículos, láminas ou formacións máis masivas. O tamaño dos exemplares adultos varía entre 30 e 40 milímetros. O tórax ten tres pares de vaíñas chaetais aplanadas, os seus chaetes forman un opérculo que se usa para selar a abertura do tubo. Dependendo do substrato local, a cor do tubo varía.

## Notas
A tropa de trapo na selva do arco da vella

***A tropa de trapo na selva do arco da vella*** (en ) é un filme español de animación en 3D de 2014 dirixido por Àlex Colls. Baséase na serie de animación *A tropa de trapo* que se emitiu en galego na TVG, e é o segundo filme baseado nestes personaxes, logo de *A tropa de trapo no país onde sempre brilla o sol* (2010). Destinada a nenos entre dous e seis anos, o director declarou que quixo facer un filme que fose "a primeira experiencia que un neno pode ter no cinema". Estreouse en galego.

## Sinopse 
Ao igual que na serie, o filme está protagonizado por Mumu, Rita, Milo, Talalo, Olga e Alfred, un grupo de bonecos de trapo. Nesta historia, todos os personaxes senten a necesidade de axudar os animais que teñen moitas dificultades para sobrevivir. Por iso, organizan unha expedición solidaria que os levará até a selva do arco da vella. Alí terán que empregar o seu enxeño, coñecementos e esfozo para salvar o arco da vella, que simboliza os soños e os xogos.

## Galardóns e omeamentos 
Estivo nomeado na 13ª edición dos Premios Mestre Mateo na categoría de mellor filme de animación, mais o premio levouno o filme *Maimiño*. Foi nomeado tamñen ao Premio Gaudí ao mellor filme de animación, mais o premio levouno *Mortadelo y Filemón contra Jimmy el Cachondo*. Tamén foi nomeado ao Goya ao mellor filme de animación e ao mellor filme de animación nas Medallas do Círculo de Escritores Cinematográficos de 2014.

## Notas
Alberto Romar Landeira

**Alberto Romar Landeira**, nado en Santa Comba o 27 de xullo de 1990, é un empresario e político galego do PSdeG-PSOE.

## Traxectoria
Empresario no sector do lecer infantil. Foi presidente da Asociación de Empresarios de Santa Comba dende xullo de 2020 ata outubro de 2022. Nese último mes foi presentado como candidato do PSdeG-PSOE á alcaldía de Santa Comba para as eleccións municipais de 2023. En dita convocatoria electoral logrou a maioría absoluta e foi elixido alcalde.

## Notas
## Véxase tamén
### Outros artigos
*Eleccións municipais en Santa Comba
Rianxo en Común

**Rianxo en Común** é un partido político local de Rianxo que desenvolve a súa actividade dende 2015.

## Historia
Xurdeu a comezos de 2015 dun proceso de confluencia para constituír unha plataforma política para concorrer ás eleccións municipais de maio dese ano en Rianxo. Neste contexto vinculáronse á coalición de Son promovida a nivel galego por Anova e Esquerda Unida, pasando a estar adscritos ás coñecidas entón coma "mareas". O seu candidato á alcaldía foi o mestre Antón Castro, ata entón integrante do BNG local ó igual que o entón concelleiro nacionalista Constantino Castaño e outros exintegrantes da formación nacionalista, así como outros veciños que ata entón non habían estado involucrados en política. En ditos comicios lograron 695 votos (11,04%) e 2 concelleiros, sendo a cuarta forza política do concello por detrás do BNG (que mantivo a alcaldía), o PPdeG e o PSdeG. Desta forma o grupo situouse na oposición, absténdose na investidura, ao goberno nacionalista de Adolfo Muíños. Trala constitución de En Marea participaron activamente nesta coalición e pediron o apoio para esta nos comicios xerais e autonómicos tidos lugar en 2015 e 2016.

En 2019, trala retirada de Antón Castro, a formación pasou a estar liderada polo arqueólogo Julián Bustelo. Neste contexto, trala desintegración de En Marea, a formación desligouse tanto desta coalición coma da nova plataforma Galicia en Común e quedou coma un partido independente de carácter local. Nos comicios municipais dese ano a formación ascendeu ata os 896 votos (14,07%) e mantivo os 2 concelleiros. Situouse de novo na oposición ao goberno do BNG, nesta ocasión en coalición co PSdeG. 

Nas eleccións municipais de 2023, encabezada novamente por Julián Bustelo, ascendeu ata os 1810 votos (28,98%) e 5 concelleiros, sendo a formación política máis votada con tan só 20 votos de vantaxe sobre o PSdeG. Desta forma, Bustelo asumiu a alcaldía como forza política máis votada e pasou a gobernar en minoría.

## Notas
## Véxase tamén 
### Outros artigos
*Eleccións municipais en Rianxo
Patrimonio da Humanidade no Uruguai

[miniatura|180px|
[Ficheiro:Welterbe.svg|55px 70px]]
O Patrimonio da Humanidade da Organización das Nacións Unidas para a Educación, a Ciencia e a Cultura (UNESCO) componse de lugares de importancia para o patrimonio cultural ou natural descritos na Convención do Patrimonio Mundial da UNESCO, estabelecida en 1972. O patrimonio cultural está formado por monumentos (como obras arquitectónicas, esculturas monumentais ou inscricións), grupos de edificios e ruínas (incluíndo sitios arqueolóxicos). As paisaxes naturais (constituídas por formacións físicas e biolóxicas), as formacións xeolóxicas e fisiográficas (incluíndo os hábitats de especies de animais e plantas ameazadas) e os lugares naturais que son importantes dende o punto de vista da ciencia, a conservación ou a beleza natural, defínense como patrimonio natural. Esta é unha lista do **Patrimonio da Humanidade no Uruguai**, especificamente clasificada pola UNESCO e elaborada de acordo con dez criterios principais, cuxos puntos son xulgados por especialistas na área. O Uruguai aceptou a convención o 9 de marzo de 1989, convertendo os seus lugares en elixíbeis para a súa inclusión na lista.

## Lista de lugares Patrimonio da Humanidade 
:**Nome**: segundo aparece no Comité do Patrimonio da Humanidade
:**Rexión**: do Uruguai
:**Ano da inclusión**: na lista da UNESCO
:**Datos da UNESCO**: o número de referencia do sitio; o ano en que o xacemento foi inscrito na Lista do Patrimonio Mundial; os criterios nos que apareceu: os criterios de *(I)* a *(VI)* son culturais, mentres que de *(VII)* a *(X)* son naturais.

## Notas
## Véxase tamén
### Outros artigos
* Patrimonio da Humanidade por país
### Ligazóns externas
* Patrimonio de la Humanidad en Uruguay 
* Patrimonio de la Humanidad en Uruguay - Lista indicativa] 
* Patrimonio Cultural Inmaterial de la Humanidad en Uruguay
Amaranthus graecizans

***Amaranthus graecizans*** é unha especie herbácea pertencente á familia Amaranthaceae.

## Descrición 
É unha herba anual, ramificada desde a base e polo xeral tamén máis arriba, con rizoma tuberoso e unha base de vástago engrosada de 1,5 cm. Flores trímeras, en glomérulos axilares;  tépalos agudos. Bractéolas  agudas, máis curtas que o perianto.

## Distribución
Probablemente nativa no Mediterráneo, está dispersa pola maior parte de África, as zonas máis cálidas de Europa até Asia tropical e subtropical e até á India.

## Hábitat
Comunidades nitrófilas. Cultivada (xeralmente de regadío); atópase en zonas estacionalmente alagadas areosas, terreos baldíos; ± desde o nivel do mar a 2900 metros

## Taxonomía 
*Amaranthus graecizans* foi descrita por Carl von  Linné e publicada en *Species Plantarum* 2: 990. 1753.

* O *Amaranthus graecizans* descrito por Cutanda é o *Amaranthus albus* de L.

; Etimoloxía
:

***amaranthus***: nome xenérico que procede do grego ***amaranthos***, que significa "flor que non murcha".

***graecizans***: epíteto

; Sinonimia

**NOTA**: Os nomes que presentan ligazón son sinónimos noutras especies:  
* *Amaranthus angustifolius*
* *Amaranthus angustifolius subsp. aschersonianus*
* *Amaranthus angustifolius subsp. graecizans*
* *Amaranthus angustifolius subsp. polygonoides*
* *Amaranthus angustifolius subsp. silvestris*
* *Amaranthus angustifolius var. silvestris*
* *Amaranthus aschersonianus*
* *Amaranthus blitum var. graecizans*
* Amaranthus blitum var. silvestris.
* *Amaranthus graecizans subsp. aschersonianus*
* *Amaranthus graecizans subsp. silvestris*
* *Amaranthus graecizans subsp. sylvestris*
* *Amaranthus graecizans subsp. thellungianus*
* *Amaranthus graecizans var. polygonoides*
* *Amaranthus graecizans var. sylvestris*
* *Amaranthus hierichuntinus*
* *Amaranthus paolii*
* *Amaranthus parvifolius*
* *Amaranthus roxburghianus var. aschersonianus*
* *Amaranthus roxburgianus var. aschersonianus*
* *Amaranthus silvestris*
* *Amaranthus thellungianus*
* *Amaranthus thunbergii var. grandifolius*
* *Amaranthus viridis subsp. graecizans*
* *Blitum graecizans*
* *Galliaria graecizans*
* *Galliaria sylvestris*
* *Glomeraria graecizans*
* *Pyxidium graecizans*

## Estudos 
O obxectivo deste estudo foi determinar a composición aminoacídica e o perfil proteico das sementes de once especies de amaranto. As especies estudadas foron *Amaranthus viridis*, *Amaranthus powellii*, *Amaranthus muricatus*, *Amaranthus deflexus*, *Amaranthus graecizans*, *Amaranthus blitoides*, *Amaranthus retroflexus*, *Amaranthus blitum*, *Amaranthus albus*, *Amaranthus cruentus* e *Amaranthus hypochondriacus*. Estudáronse poboacións silvestres destes taxóns localizadas no suroeste de España.

## Notas
Anthony Swiatek

**Anthony Swiatek**, nado en Brooklyn, Nova York, o 31 de xullo de 1941, é un numismático estadounidense.

## Traxectoria 
Swiatek licenciouse no *City College* de Nova York en 1969, e acadou un mestrado na mesma universidade en 1972.

Como autor, os seus traballos céntranse sinaladamente nas moedas conmemorativas do seu país. Foi presidente da *Society for U. S. Commemorative Coins* e membro da xunta directiva do *Numismatic Literary Guild*. En 1991 foi elixido membro da xunta de goberno da *American Numismatic Association* (ANA),

## Recoñecementos 
Estes son algúns dos premios máis salientables dos que Anthony Swiatek foi merecedor ao longo da súa carreira:
* 1990: Medalla ao mérito da *American Numismatic Association* (ANA).
* 1993: Nomeado Embaixador Numismático pola revista *Numismatic News*.
* 1993: Premio Embaixador Numismático, de *Florida United Numismatists* (FUN).
* 1998: Century Cup, da ANA.
* 2001: Glenn Smedley Memorial, da ANA.
* 2002: Premio Farran Zerbe Memorial, da ANA.
* 2008: Premio Clemy, do *Numismatic Literary Guild*.
* 2012: Premio Robert Friedberg, do Gremio de Numismáticos Profesionais dos Estados Unidos.
* 2016: Premio á Traxectoria, da ANA.

## Publicacións 
Anthony Swiatek foi colaborador habitual de diversas revistas numismáticas estadounidenses, como *Coin World*, *COINage* e *Coins Magazine*, onde publicou os seus artigos. Estes son os principais traballos monográficos publicados por el ao longo da súa traxectoria:

* (1981). *Encyclopaedia of United States Silver and Gold Commemorative Coins, 1892-1954* (con W. Breen). Arco Pub. ISBN 978-0668047654
* (1983). *The Walking Liberty Half Dollar*. S. J. Durst. ISBN 978-0317273861
* (2001). *Commemorative Coins of the United States*. Coin World Almanac. ISBN 978-0944945377
* (2012). *Encyclopedia of the Commemorative Coins of the United States*. KWS Pub., Chicago. ISBN 978-0981773674

## Notas 
## Véxase tamén 
### Bibliografía 
* Smith, P. (2012). "". En *American Numismatic Biographies*. Páxina 405.

### Ligazóns externas 
* Vídeo: ANA Numismatic Personality: Anthony Swiatek
Mars 7

**Mars 7** foi unha sonda espacial da Unión Soviética lanzada o 9 de agosto de 1973 mediante un foguete Proton K/D desde o cosmódromo de Baikonur cara Marte. Foi lanzada catro días despois de Mars 6.

## Características 
Mars 7 era unha sonda de tipo Mars M-73 de 3260 kg consistente nun módulo de sobrevoo de Marte e un módulo de descenso para deixar unha sonda na superficie. O módulo de sobrevoo retransmitiría os datos do módulo de descenso, que levaba a bordo un telefotómetro panorámico para fotografar a superficie, sensores para medir a temperatura, presión, densidade e velocidade do vento durante o descenso, un espectrómetro de masas para estudar a composición atmosférica, un radioaltímetro, un experimento para analizar a composición do solo marciano e sensores para medir as propiedades mecánicas do mesmo. O módulo de sobrevoo levaba un telefotómetro para obter imaxes da superficie, un sensor Lyman alfa para buscar hidróxeno na parte superior da atmosfera, un magnetómetro, unha trampa de ións, un sensor de plasma, sensores para raios cósmicos e para micrometeoritos e un radiómetro francés para medir as radioemisións solares.

As catro naves de tipo Mars M-73 (Mars 4, Mars 5, Mars 6 e Mars 7) víronse afectadas por un defecto na súa electrónica consistente no uso de transistores 2T312 que usaban aluminio nos seus contactos en vez de ouro, o que producía unha degradación importante e finalmente o fallo da electrónica. Mars 4, 6 e 7 fallaron nas súas misións principais debido a este problema.

## Perfil da misión 
Mars 7 fixo unha manobra de corrección de traxectoria o 16 de agosto de 1973, chegando a Marte o 9 de marzo de 1974. O módulo de descenso separouse prematuramente do de sobrevoo, posiblemente debido ao problema cos transistores, polo que pasou a 1300 km da superficie. Os dous módulos entraron nunha órbita heliocéntrica.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Outros artigos 
*Mars 1
*Mars 2
*Mars 3
*Mars 4
*Mars 5
*Mars 6
*Mars 1M
*Mars 2MV-4
*Mars M-71
*Mars M-73
*Proton K/D
*Sputnik 22
Arlie R. Slabaugh

**Arlie R. Slabaugh**, nado o 26 de abril de 1925 en Virxinia Occidental e finado o 26 de setembro de 2007, foi un escritor e investigador numismático estadounidense.

## Traxectoria 
Arlie Slabaugh naceu nunha granxa próxima a Eglon, no condado de Preston, Virxinia Occidental.

A súa afección pola numismática comezou na súa infancia. Ingresou na *American Numismatic Association* en 1941, con só 16 anos. A esa idade padeceu unha mastoidite que lle provocou a xordeira total. Na Escola de xordos de Virxinia Occidental estudou Xornalismo e Imprenta.

## Vida persoal 
Arlie R. Slabaugh estivera casado con Margaret M. Williams, finada antes ca el, con quen tivo tres fillas.

## Recoñecementos 
Estes son algúns dos premios máis relevantes dos que Arlie R, Slabaugh foi merecedor ao longo da súa carreira:
* 1989: Embaixador da revista *Numismatic News*.
* 1991: Medalla ao mérito da ANA.
* 1997: Premio Glenn Smedley Memorial, da ANA. 
* 2004: Premio á traxectoria da ANA.*

## Publicacións 
Arlie R. Slabaugh escribiu un bo número de artigos en revistas numismáticas estadounidenses do seu tempo como *Numismatic Scrapbook*, *The Numismatist*, *TAMS Journal* ou *Paper Money*. Estes son os principais traballos monográficos publicados por Arlie R. Salabaugh ao longo da súa traxectoria:

* (1945). *The German Inflation. A Study of the German Monetary Debacle After World War I*. Spotlite Pub.
* (1945). *Emergency Monies of the World 1914-1924. A Catalog of the Emergency Monies of World War I and the Post-War Inflation Period*.
* (1956). *Prisoner of War Monies and Medals. A Priced Catalog for Collectors from the 18th Century to the Present*. Hewitt.
* (1956). *Paper Money of the Mexican Revolution*.
* (1958). *Confederate States Paper Money*. Whitman Pub. 
* (1962). *United States Commemorative Coins*. Whitman Pub [varias reedicións posteriores].
* (1965). *Prisoner of War Monies and Medals*. Hewitt.
* (1966). **. Chicago.
* (1967). *U.S. and Foreign Encased Postage Stamps*. Hewitt.
* (1969). *Specialized Catalog of Small Size National Bank Notes*. Hewitt.
* (1971). *Japanese Invasion Money*. Hewitt.
* (1981). *American Centennial Tokens and Medals*. Cunningham.
## Notas 
## Véxase tamén 
### Bibliografía 
* Smith, P. (2012). "". En *American Numismatic Biographies*. Páxinas 386-387.

### Ligazóns externas 
* "Arlie R. Slabaugh collection of direct mail literature, 1914-1955 and undated". *Archives & Manuscripts* (*Archives.lib.duke.edu'').
Paula Cheshire

**Paula García Vázquez**, coñecida como **Paula Cheshire**, nada en Pontevedra en 1993, é unha autora de banda deseñada e ilustradora galega.

## Traxectoria 
Estudou Deseño Gráfico na EASD Antonio Faílde de Ourense.

É autora de fanzines como “*Me das ansiedad*” e participou en “*¡Zuzumba!*” e “*Baila Conmigo*”. Moi activa nas redes sociais.

Participou no Salón do Cómic de Zaragoza ou do Japan Weekend de Bilbao, no Viñetas desde o Atlántico da Coruña e no 2024 estará no Madrid Cómic Pop Up e no Salón do Cómic de Getxo (Biscaia).

## Obra 
### Novela gráfica 
* *El duelo* (2022). Fandogamia Editorial, C.B. 112 páxs. ISBN 978-84-18419-69-0. Unha visións dos sentimentos tras a perda da nai.

* *Me das ansiedad* (2023). Fandogamia Editorial, C.B. 120 páxs. ISBN 978-84-18419-87-4.

### Obras colectivas 
* *Miquits. Visita á casa da avoa* (2022). Allariz: Antela Ed. Con Xavier Domínguez e Alba de Evan. 56 páxs. ISBN 978-84-125452-0-3.
### Ilustradora 
* *Un tesoro para Martín* (2019). De Ana Riveiro Mouzo e Lucía Riveiro Mouzo. Ed. Ana Riveiro. 22 páxs. ISBN 978-84-09-10600-4.
* *Rolando. un fío resistente*, de Xavier Domínguez e Alba de Evan (2024). Vigo: Galaxia. ISBN 978-84-1176-316-5.
* *Wombo Combo*, de Paula Carballeira (2024). Vigo: Xerais. ISBN 9788411104586.
* *O rescate do Unicornio. Mundo oculto*, de Ana Vigo (2025). Vigo: Xerais. ISBN 978-84-1110-646-7.
* *Queco e Kika*, de Eva Mejuto (2025). Vigo: Xerais. ISBN 978-84-1110-713-6.
## Premios 
* Premio Antifaz á Autora revelación por *El Duelo*.
## Notas 
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* Web da autora

* Entrevista *El Español*, 2022
Wikipedia en pidgin ghanés

A **Wikipedia en pidgin ghanés** é a edición da enciclopedia libre Wikipedia en pidgin ghanés. Foi creada o 5 de xullo de 2023.

Esta versión da enciclopedia contén  artigos e  usuarios, dos cales  son activos.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* Wikipedia en pidgin ghanés
* Wikipedia en pidgin ghanés (móbil)
O Coto, O Leboreiro, Melide

**O Coto** é un lugar da parroquia do Leboreiro, no concello coruñés de Melide, na comarca da Terra de Melide.
Por esta aldea discorre o Camiño Francés. Segundo o Instituto Galego de Estatística, en 2024 tiña 12 habitantes (4 homes e 8 mulleres).

Está situado xunto ao Coto (Orosa, Palas de Rei, provincia de Lugo).

## Lugares e parroquias
### Lugares do Leboreiro
### Parroquias de Melide
## Notas
Embraer C-390 Millennium

O **Embraer C-390 Millennium** é un transporte militar bimotor de tamaño medio deseñado e fabricado pola compañía brasileira Embraer. Trátase do avión máis pesado construído polo fabricante ata a data.

Os traballos no proxecto comezaron a mediados da década de 2000, centrando os esforzos nun derivado conceptual do avión de pasaxeiros E190 cun tamaño semellante ao do Lockheed C-130 Hercules. A compañía estaba interesada en utilizar reactores puros, en lugar de motores turbohélice. A empresa recibiu apoio tanto do goberno do Brasil como da Forza Aérea Brasileira; en maio de 2008, o goberno investiu 800 millóns de reais no desenvolvemento do proxecto. O 14 de abril de 2009, Embraer recibiu un contrato de 1 500 millóns de dólares por dous prototipos. No Paris Air Show de 2011, Embraer anunciou plans para lanzar unha versión alongada do avión como cargueiro civil. Ao pouco tempo formáronse asociacións con outras empresas aeroespaciais para o programa, como ENAER, OGMA, e Boeing. Entre os principais subcontratistas na fabricación da aeronave están Aero Vodochody, BAE Systems, e Rockwell Collins.

O 3 de febreiro de 2015 o primeiro dos seus dous prototipos realizou o seu voo de estrea. O 4 de setembro de 2019 entregouse o primeiro avión de produción á Forza Aérea Brasileira. O 18 de novembro de 2019, durante o Dubai Airshow, Embraer anunciou o novo nome do aparelllo para o mercado global, C-390 Millennium. Embraer asegurou varios clientes de exportación para o C-390, como a Forza Aérea de Portugal, a Forza Aérea de Hungría, e a Real Forza Aérea dos Países Baixos. Cunha capacidade de carga de 26 toneladas, o avión pode configurarse para realizar distintos tipos de operacións convencionais como transporte de tropas, de carga ou VIP, ou outras máis especializadas como abastecemento aéreo. Tamén pode levar dous  vehículos blindados de transporte de persoal M113, un vehículo blindado Boxer, un helicóptero Sikorsky H-60, 74 padiolas con equipo de soporte vital, ata 80 soldados ou 66 paracaidista completamente equipados, e ata 19 toneladas de carga para ser lanzada.

## Notas
Embraer Phenom 100

O **Embraer EMB-500 Phenom 100** é un reactor executivo lixeiro deseñado e fabricado pola construtora brasileira Embraer. O proxecto anunciouse en novembro de 2005, e o 26 de xullo de 2007 o aparello realizou o seu voo de estrea. Recibiu a súa certificación de tipo en devembro de 2008 e o primeiro exemplar entregouse ese mesmo mes. Foi alongado para desenvolver o Embraer Phenom 300. Phenom 100 pode transportar de 4 a 7 pasaxeiros e está impulsado por dous turboventiladores Pratt & Whitney Canada PW600 montados na cola. Ten un alcance de 2 182 km con catro ocupantes. A finais do ano 2022 foran entregadas 399 unidades.

## Notas
(314) Rosalia

**(314) Rosalia** é un asteroide do cinto de asteroides. Descubriuno o 1 de setembro de 1891 o astrónomo francés Auguste Honoré Charlois no seu observatorio de Niza. Non se sabe o porqué do seu nome.
## Órbita 
A súa distancia orbital media ó Sol é de 3,153 UA, sendo o seu perihelio a 2,595 UA, cunha excentricidade de 0,1771. A súa inclinación en relación á eclíptica é de 12,56 º, empregando 2045 días en dar unha volta á estrela.

## Rotación 
As observacións fotométricas recollidas no 2006 do asteroide amosan un período de rotación de 20,43 ± 0,02 horas cunha variación de brillo de magnitude 0,21 ± 0,02.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Outros artigos
*Lista de asteroides

### Ligazóns externas 
* Lightcurve plot of 314 Rosalia, Palmer Divide Observatory, B. D. Warner (2006)
* Asteroid Lightcurve Database (LCDB) , query form (info )
* Asteroids and comets rotation curves, CdR – Observatoire de Genève, Raoul Behrend
* Discovery Circumstances: Numbered Minor Planets (1)-(5000) – Minor Planet Center
Mouhamet Diouf

**Mouhamet Diouf**, nado o 21 de xuño de 1997 en Dakar, Senegal, é un xogador de baloncesto profesional internacional italiano. Formado na canteira do Pallacanestro Reggiana, actualmente xoga no Río Breogán da Liga ACB. Cunha altura de 2,06 m, pode ocupar a posicións de ala-pivote e pivote.

## Traxectoria 
Nado en Dakar, capital do Senegal, Diouf formouse como xogador na canteira do Pallacanestro Reggiana, equipo co que debutou na con 17 anos na Lega Basket Serie A, máxima categoría do baloncesto italiano, o 11 de novembro de 2018 ante o Olimpia Milano. Na temporada 2020−21 comeza a ser habitual no primeiro equipo, xogando 24 encontros da Serie A e 3 da FIBA Europe Cup. As súas prestacións foron mellorando temporada a temporada até que na 2022−23 fixo unha media de 6 puntos e 3,2 rebotes por encontro, destacando o seu final de temporada onde fixo unha media de 12 puntos e 5 rebotes por xogo.

### Clubs 
Ao longo da súa carreira, Diouf ten xogado para os seguintes equipos profesionais:
*  Pallacanestro Reggiana (LBA / BCL, 2022−2023)
*  Río Breogán (ACB / BCL, 2023−presente)

## Notas 
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* Perfil en Proballers 
* Perfil na páxina web da FIBA 
* Perfil na páxina web da BCL
Amaranthus muricatus

***Amaranthus muricatus*** é unha especie herbácea cosmopolita pertencente á familia Amaranthaceae.

## Descrición 
É unha herba perenne, rizomatosa, que crece prostrada sobre o chan, con talos esbrancuxados. Forma unha panícula de flores terminais, pentámeras ou tetrámeras, raramente trímeras. Froitos fortemente rugosos na madurez. Orixinaria de América do Sur.

## Hábitat e distribución
É nativa de América do Sur e foi introducida na rexión do mediterráneo occidental. En España atópase na  metade este peninsular, onde é relativamente frecuente como ruderal en lugares acedos e básicos. Escasa no centro e norte. 

## Taxonomía 
*Amaranthus muricatus* foi descrita por (Moq.) Hieron.  e publicada en *Boletín de la Academia Nacional de Ciencias*, Córdoba, Arxentina (2): 421. 1882.

; Etimoloxía
:

***amaranthus***: nome xenérico que procede do grego *amaranthos*, que significa "flor que non murcha".

***muricatus***: epíteto que procede do latín *murex*, que é o nome dun molusco con cuncha con moitos picos, aludindo aos froitos rugosos.

; Sinonimia
:

* Amaranthus muricatus var. latifolius Sennen
* Amaranthus muricatus var. tenuifolius Sennen
* *Euxolus muricatus* Moq. en DC. basónimo

## Notas
Amaranthus hybridus

***Amaranthus hybridus*** é unha especie herbácea pertencente á familia Amaranthaceae.
miniatura|Inflorescencia.

## Descrición 
É unha herba anual, con talos erectos, glabros abaixo, tornándose subglabros ou escasamente pubescentes cara a arriba con tricomas de até 1 mm de longo, moi delgados e irregularmente dobrados; monoicas. Follas acuminadas ou agudas cara ao ápice coa punta obtusa, glabras, escasamente pubescentes só nos nervios, con tricomas delgados e irregularmente dobrados. Cimas frecuentemente cun número reducido de poliñas, inflorescencia compacta, partes espiciformes terminais no talo, nas ramas e nas axilas das follas superiores caulinares, as terminais con moitas ramas laterais con cimas densamente agregadas, cimas superiores das partes compactas con 1–4 flores estaminadas, bráctea angostamente triangular ou angostamente ovada, 2.5–3 mm de longo, case hialina, nervio principal longamente excurrente, bractéolas máis longas que as flores, as 2 inferiores angostamente ovadas co nervio principal forte, as superiores similares; flores estaminadas con 5 tépalos desiguais, amplamente lanceolados, algo cimbiformes, o máis longo 2.5–2.9 mm de longo, os outros 2–2.3 mm de longo, máis anchos preto da metade, acuminados no ápice, filamentos 0.7–1.4 mm de longo, anteras 0.8–1 mm de longo; flores pistiladas con 5 tépalos desiguais, membranáceos; estigmas (2) 3, 0.5–0.7 mm de longo. Utrículo escarioso e delgado, frecuentemente liso ou algo rugulado só na metade superior, circuncísil; semente lenticular, 0.9–1.1 mm de diámetro, moi finamente reticulada, café escuro lustroso.

## Distribución e hábitat 
Esta especie distribúese nas rexións tropicais e subtropicais e parte das rexións tépedas do mundo. Consta de dúas subespecies, unha das cales é cultivada.

## Taxonomía 
*Amaranthus hybridus* foi descrita por Carl von Linné e publicada en *Species Plantarum* 2: 990. 1753.

* O *Amaranthus hybridus* *de*scrito por Vell. é o *Amaranthus cruentus* de  L.

; Citoloxía
:

Número de cromosomas de *Amaranthus hybridus* (Fam. Amaranthaceae) e taxóns infraespecíficos: 2n=32

; Etimoloxía
:

***amaranthus***: nome xenérico que procede do grego *amaranthos*, que significa "flor que non murcha".

***hybridus***: epíteto latino que significa "híbrido".

; Sinonimia 

**NOTA**: Os nomes que presentan ligazóns son sinónimos noutras especies: 

## Notas
028

miniatura|Servizo 028 Arco da Vella.
O **Servizo 028 Arco da Vella** (en ) máis coñecido como **028**, é un servizo de teléfono de emerxencia, correo electrónico e mensaxería instantánea en España para vítimas de delitos de odio e discriminación por mor da LGTBIfobia. A súa implantación foi anunciada para o verán de 2022 por parte da ministra de Igualdade, Irene Montero, nunha rolda de prensa o 17 de maio, día internacional contra a homofobia, a transfobia e a bifobia. Entrou en funcionamento o 5 de xullo de 2023. O número elixido fai referencia ao 28 de xuño, Día Internacional do Orgullo LGTB.

## Historia 
En novembro de 2022 o servizo saíu a licitación pública, baixo a denominación de **028 Arco da Vella**. Anunciáronse algunhas características do servizo, como a súa gratuidade, a súa operatividade as 24 horas do día durante todo o ano, e que sería complementado cun correo electrónico e un servizo de mensaxería instantánea. O teléfono atenderá vítimas de delitos de odio por orientación sexual ou identidade de xénero, así como ás de violencia intraxénero —parellas do mesmo xénero— ou nenos e adolescentes en risco de rexeitamento pola súa orientación sexual. Ademais contará cun servizo de asesoramento emocional e psicolóxico, e acompañamento e información sobre saúde sexual e reprodutiva. Ademais, estará dispoñible en varias linguas e con accesibilidade para persoas con discapacidades. Os datos recollidos serán enviados á Dirección Xeral de Diversidade Sexual e Dereitos LGTBI para a realización de informes sobre a situación das persoas LGBTIQ+ usuarias.

En abril de 2023, o goberno adxudicou por 2,6 millóns de euros a xestión do teléfono 028 a Servicios de Teleasistencia S.A. En maio, o goberno volveu anunciar que nos vindeiros meses o servizo estaría habilitado e entraría en funcionamento. O mes seguinte, en xuño, o Ministerio de Igualdade lanzou a campaña «España es orgullosamente diferente» polo día internacional do Orgullo na que tamén presentou o servizo 028, denominado **Liña Arco da vella de información e atención integral contra a LGBTIfobia**.

O 5 de xullo de 2023, poucos días despois do segundo aniversario do asasinato de Samuel Luiz, o servizo de balde entrou en funcionamento para todo o territorio do estado, accesible a persoas con discapacidade auditiva e da fala, e con atención en castelán, catalán, galego, éuscaro, inglés e francés.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Outros artigos 
* Asasinato de Samuel Luiz
### Ligazóns externas 
* Chat 028  (servizo de mensaxería instantánea)
* [mailto:028-online@igualdad.gob.es Enderezo electrónico]
Transfobia

A **transfobia** é un neoloxismo que fai referencia ao conxunto de ideas e fenómenos que abranguen actitudes, sentimentos ou accións negativas cara ás persoas transxénero ou a transexualidade en xeral. A transfobia pode incluír o medo, a aversión, o odio, a violencia, a ira ou o malestar que sente ou se expresa cara ás persoas cuxa identidade de xénero non corresponde coas normas de xénero que a sociedade estabelece para as persoas do sexo que se lles foi asignado ao nacer ou que se saen do binarismo de xénero, enebefobia. A miúdo exprésase xunto coas opinións homófobas e, por tanto, adoita considerarse un aspecto da homofobia. A transfobia é un tipo de prexuízo e discriminación.

A rapazada transxénero poden sufrir acoso sexual, acoso escolar e violencia na escola, nos programas de acollida e de asistencia social, así como posibles abusos por parte da súa familia. As vítimas adultas experimentan o ridículo en público, o acoso, incluído o uso dun xénero erróneo, as burlas, as ameazas de violencia, os roubos e as falsas detencións; moitas séntense inseguras en público. Unha alta porcentaxe afirma ser vítima de violencia sexual. A algunhas persoas transxénero négaselles a asistencia sanitaria ou sofren discriminación no lugar de traballo, incluído o despedimento por ser transxénero, ou séntense asediados por grupos políticos ou relixiosos conservadores que se opoñen ás leis sobre dereitos das persoas LGTB. Tamén sofren a discriminación dalgunhas persoas dentro dos movementos sociais LGTB e dalgunhas feministas.

Ademais do maior risco de violencia e outras ameazas, a tensión creada pola transfobia pode provocar consecuencias emocionais negativas que poden conducir a trastornos por consumo de substancias, fugas de casa (en menores) e un maior índice de suicidio.

## Notas
Basketball Champions League 2023-24

A **edición 2023–24 da Basketball Champions League** foi a oitava edición da Basketball Champions League (BCL) principal competición de clubs de baloncesto organizada pola FIBA. Nesta edición competiron 32 equipos, mantendo o formato de competición da edición anterior. O tempada regular comezou o 17 de outubro de 2023.

## Equipos 
Os equipos participantes na edición 2023−24 foron:

## Fase de grupos 
### Grupo A 
### Grupo B 
### Grupo C 
### Grupo D 
### Grupo E 
### Grupo F 
### Grupo G 
### Grupo H
Patrimonio da Humanidade na Arxentina

[miniatura|180px|
[Ficheiro:Welterbe.svg|55px 70px]]
O Patrimonio da Humanidade da Organización das Nacións Unidas para a Educación, a Ciencia e a Cultura (UNESCO) componse de lugares de importancia para o patrimonio cultural ou natural descritos na Convención do Patrimonio Mundial da UNESCO, estabelecida en 1972. O patrimonio cultural está formado por monumentos (como obras arquitectónicas, esculturas monumentais ou inscricións), grupos de edificios e ruínas (incluíndo sitios arqueolóxicos). As paisaxes naturais (constituídas por formacións físicas e biolóxicas), as formacións xeolóxicas e fisiográficas (incluíndo os hábitats de especies de animais e plantas ameazadas) e os lugares naturais que son importantes dende o punto de vista da ciencia, a conservación ou a beleza natural, defínense como patrimonio natural. Esta é unha lista do **Patrimonio da Humanidade na Arxentina**, especificamente clasificada pola UNESCO e elaborada de acordo con dez criterios principais, cuxos puntos son xulgados por especialistas na área. A Arxentina aceptou a convención o 23 de agosto de 1978, convertendo os seus lugares en elixíbeis para a súa inclusión na lista.

Hai once sitios Patrimonio da Humanidade na Arxentina, e outros dez na lista tentativa. O primeiro sitio na lista foi o Parque Nacional Los Glaciares, na quinta sesión do Comité do Patrimonio Mundial, celebrada en Sydney, Australia, en outubro de 1981. O sitio máis recente enumerado foi o Parque Nacional Los Alerces, en 2017. Cinco sitios na Arxentina están catalogados polos seus bens naturais e seis por bens culturais. Compártense tres sitios con outros países: as misións xesuítas compártense co Brasil, os sitios do sistema viario incaico compártense con cinco países e obras de Le Corbusier con seis países.

## Lista provisional
Ademais dos sitios inscritos na Lista do Patrimonio Mundial, os estados membros poden manter unha lista de sitios provisionais que poden considerar para ser nomeados. Só se aceptan candidaturas para a Lista do Patrimonio Mundial se o sitio figuraba previamente na lista provisional. A Arxentina ten dez sitios na súa lista provisional.

## Notas
## Véxase tamén
### Outros artigos
* Patrimonio da Humanidade por país
### Ligazóns externas
* Argentina at UNESCO World Heritage Convention