Valio

**Valio** (en ) é unha das maiores empresas de Finlandia, que produce principalmente leite e produtos lácteos tales como queixos, manteiga, iogures e outros. Valio é a industria procesadora de leite máis grande de Finlandia,  producindo o 85 % do leite do país.

Valio ten 15 plantas de produción en Finlandia, dúas en Estonia e unha planta para a produción de queixo fundido e un centro loxístico en Moscova, Rusia.

Así msmo conta con empresas subsidiarias que operan en Rusia, Suecia, os Países Bálticos, Bélxica, China e Estados Unidos.

As operacións internacionais representan un terzo da facturación neta de Valio.

A facturación neta do grupo Valio foi de 2 billóns de euros en 2012. A empresa é líder do mercado en produtos lácteos en Finlandia e pioneira na produción de alimentos funcionais.

Valio é propiedade de 18 cooperativas leiteiras que agrupa a uns 7.900 gandeirosa. Na actualidade produce unha gama de aproximadamente 1.000 produtos.

## Historia 
Valio foi fundada en 1905 por 17 cooperativas de gandeiros produtores de leite. O nmoe orixinal da compañía ers *Voivienti-osuusliike Valio r.l*, é dicir, "Cooperativa Valio Exportadoda de Manteiga". Esta compaññía tiña a súa primeira sede en Hanko, e o seu máis importante mercado era o Reino Unido.

[miniatura|esquerda|140px|[Artturi Ilmari Virtanen|A. I. Virtanen.]]
En 1909 as actividades de Valio ampliáronse, pasando da produción esclusiva de manteiga á doutros produtos lácteos e, ba década de 1920, a comercialización dos seus produtos en Finlandia era xa máis grande que no estranxeiro.

Artturi Ilmari Virtanen (1895–1973), investigador finlandés en química e agricultura, era un empregado de Valio que inventou un método para a conservación de forraxes, que denominou voas súas iniciais, AIV. Os primeiros forraxes AIV, que permitiron mellorar o almacenamento do forrxe verde, sen que fermentara, o que era especialmente importante durante os longos invernos nórdicos, introducíronse en 1929, e o método foi patentado en 1932. En 1945 Virtanen foi galardoado co Premio Nobel de Química "polas súas investigacións e invencións en agricultura e nutrición química, especialmente polo seu método de conservación de forraxes". O importe do premio emprgouno no eu equipo de traballo.

[miniatura|160px|O ***Centro Comercial*** do [Centro de Kamppi.]]

En 2001, Valio lanzou ao mercado un tipo de leite e de derivadoa lácteo sen lactosa, fabricados mediante un método de separción cromatográfica patentado pola empresa, que comercializou tamén en Suecia, Estonia, Bélxica, e nos Estados Unidos, onde a empresa empezou a utilizar o método da ultrafiltración.

En 2004, Valio vendeu o seu procedemento de fabricación de xeados á compañía multinacional Nestlé, permitíndolle tamén o uso do nome "Valiojäätelö" durante 10 anos (que rematou en 2014).

En 2005 inaugurosuse  *Valion Jäätelöbaari* (a Xeadaría Valion), deseñada por Paola Suhonen, no Centro de Kamppi, en Helsinqui.

En 2007, Valio investiu uns 60 millóns de euros nunha factoría cerca de Moscova para o envasado de queixo e manteiga para o mercado ruso, así como un centro loxístico para enviar os seus produtos desde a capital de Rusia até o Pacífico.

Os produtos son na súa maioría importados da empresa matriz en Finlandia. A capacidade de produción da planta moscovita será de  8.000 t por ano, e pode ampliarse até as 20.000 t. Traballarán na fábrica máis 400 empregados. A facturación de Valio en Rusia foi de 283 millóns de euros en 2010, o que a converte no maior operador finlandés de produtos de gran consumo no mercado ruso despois de Nokia.

Despois de que en 2014 a UE impuxera sancións a Rusia á causa do conflito en Ucraína, a manteiga fabricada por Valio na Rusia aparece nos supermercados dos Estados Unidos baixo a marca FINLANDIA.

## Galería de imaxes 

File:Aura juusto.jpg|Marca de queixo azul de Valio, que leva o nome do río que atravesa a cidade de Turku
File:Jyväskylä - Valio.jpg|Plnta de procesado de leite de Valio, en Jyväskylä, Finlandia
File:Juust Oltermanni.jpg|Queixo finlandés *Oltermanni* nun supermercado de Estonia 
File:Valio Vache-Bleue.jpg|Filial belga de Valio, *Valio-Vache Bleue* Lillois-Witterzée, Bélxica

## Notas 
## Véxase tamén 
### Outros artigos 
* Alimento funcional
* Intolerancia á lactosa
* Artturi Ilmari Virtanen

### Ligazóns externas 
* Sitio oficial de Valio