open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Gorsedd

Un **gorsedd** (, plural *gorseddau*) é unha comunidade ou reunión de bardos actuais. A palabra de orixe galesa significa "trono". Tamén se escribe **gorsedh** en Cornualla e **goursez** na Bretaña. Cando o termo se usa sen cualificación, adoita referirse ao Gorsedd Cymru, de Gales. Porén, existen outros gorseddau, como o córnico Gorsedh Kernow, o bretón Goursez Vreizh e Gorsedd e Wladfa, no asentamento galés na Patagonia.

## Finalidade 
miniatura|250x250px|Señora de Cornualla e mozas das flores no Gorsedh Kernow de 2007 (Penzance).
Gorseddau existe para promover a creación de poesía e música. Como parte disto, a súa actividade máis visíbel pódese ver no Eisteddfod.

## Historia 
[miniatura|250x250px| Goursez Vreizh (o Gorsedd da [Bretaña (rexión histórica)|Bretaña) en 1906]]
Gorsedd Cymru foi fundado orixinalmente como Gorsedd Beirdd Ynys Prydain en 1792 por Edward Williams, coñecido como Iolo Morganwg, quen tamén inventou gran parte do seu ritual, supostamente baseado nas actividades dos antigos druidas celtas. Hoxe, gran parte do seu ritual ten influencia cristiá, e Cynan (máis tarde Archdruid). O Gorsedd fixo a súa primeira aparición nun Eisteddfod no Ivy Bush Inn en Carmarthen en 1819, e mantívose a súa estreita asociación co Festival. É unha asociación de poetas, escritores, músicos, artistas e persoas que fixeron unha contribución significativa e distinguida á lingua, á literatura e á cultura galesas.

A orixe ficticia destas cerimonias foi establecida polo profesor GJ Williams en obras sobre Iolo Morganwg.

## Simboloxía 
dereita|miniatura|150x150px| Símbolo de Gorsedd, o Awen .
O símbolo que se adoita usar para representar un Gorsedd é unha liña tripla, a liña media en posición vertical e as dúas exteriores inclinadas cara á parte superior do centro, así: /|\. Este símbolo, chamado " awen ", explícase a miúdo como representando o sol. A palabra "awen" significa "musa" en galés.

## Na Galiza 
Manuel Murguía foi o primeiro autor galego que mencionou o Gorsedd. O celtismo galego reclamara dende as páxinas de A Nosa Terra e de Nós que Galiza tivese representación no Gorsedd de Gales ou a Bretaña. Vicente Risco foi quen mellor o coñeceu e quen propuxo crear unha institución galega inspirada en parte no Gorsedd, na súa obra *Doutrina e ritual da Moi Nobre Galega Orde do Sancto Graal*.

En 1899 o diario *El Eco de Santiago* publicou unha descrición no artigo *Las fiestas celticas de Cardiff. Los últimos druídas.* No século XX houbo participación musical galega no Eisteddfod, e tamén no XXI, e en 2007 por primeira vez a lingua galega tivo presenza no festival. 

En 2020 a directora do Centro de Estudos Galegos en Gales da Universidade Bangor, Helena Miguélez-Carballeira, foi aceptada no Gorsedd Beirdd Ynys Prydain.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Outros artigos 
* Bardo
* Xograr
* Druída
* Oireachtas na Gaeilge
* Mòd
Peter Wulf

**Peter Wulf**, nado en Hamburgo o 13 de marzo de 1938 e finado o 28 de xullo de 1995, foi un futbolista alemán que xogaba de centrocampista. Militou durante case toda a súa carreira no Hamburger SV, gañando un campionato alemán e unha Copa de Alemaña.

## Traxectoria 
En 1957 pasou do Viktoria Harburg ao Hamburger SV. Na súa primeira tempada xogou no equipo afeccionado do club, marcando 21 goles na liga de afeccionados de Hamburgo. Desde a tempada 1958/59 foi membro do primeiro equipo, que militaba na Oberliga, a máxima categoría do fútbol alemán por aquel entón. Debutou na xornada 3, nunha vitoria por 1-0 contra o VfL Wolfsburg. Marcou 5 goles en 14 partidos durante a súa primeira tempada. Xogou no club ata 1963, gañando cinco títulos seguidos da Oberliga Norte, nun equipo no que destacaban Uwe Seeler e Klaus Stürmer. En 1960 proclamouse campión do campionato alemán, aínda que non xogou na final contra o FC Köln.

Na tempada 1960/61 o seu equipo acadou as semifinais da Copa de Europa. Wulf disputou o partido de ida contra o FC Barcelona no Camp Nou (1-0) e tamén o de volta no Volksparkstadion, onde conseguiu o primeiro gol do encontro, batendo a Ramallets cun tiro libre. Xogou tamén o partido de desempate en Bruxelas, onde a vitoria foi para o equipo catalán, grazas a un solitario gol de Evaristo. En 1962 marcou 22 goles en 23 partidos de liga, o que o converteu no segundo máximo goleador do HSV. Marcou un total de 58 goles en 94 partidos da Oberliga co club de Hamburgo, aos que sumou outros tres goles en 23 partidos do campionato alemán.

En 1963 gañou a final da DFB-Pokal, derrotando ao Borussia Dortmund por 3-0, cun triplete de Uwe Seeler. A continuación deu comezo a primeira tempada da nova Bundesliga, na que xogou durante as seguintes campañas, marcando 15 goles en 44 partidos.

Deixou o club en 1966, pasando entón ao SC Sperber Hamburg, xunto a outros antigos xogadores do Hamburger SV, como Horst Dehn, Erwin Piechowiak ou Rolf Schwartau. Alí marcou 11 en 29 partidos da liga rexional, e a continuación pasou a xogar tres tempadas no FC La Chaux-de-Fonds suízo antes de retirarse.

## Palmarés 
;Hamburger SV

* **Campionato Alemán (1):** 1960.
* **DFB-Pokal (1):** 1963.
* **Oberliga Norte (5):** 1959, 1960, 1961, 1962, 1963.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Bibliografía 
* 
* 

### Ligazóns externas 
* Datos do xogador na Oberliga .
* Datos do xogador en Transfermarkt .
Jigeum Uri Hakgyoneun

***Jigeum Uri Hakgyoneun*** (en ) é unha serie de televisión surcoreana de terror adolescente e apocalipse zombi. Está protagonizada por Park Ji-hu, Yoon Chan-young, Cho Yi-hyun, Lomon, Yoo In-soo, Lee Yoo-mi, Kim Byung-chul, Lee Kyu-hyung e Jeon Bae-soo. A serie transcorre principalmente nun instituto de Corea do Sur cando de súpeto estala unha apocalipse zombie que ameaza a seguridade dos estudantes. Baséase no webtoon de Naver *Now at Our School* obra de Joo Dong-geun, o cal foi publicado entre 2009 e 2011.

## Personaxes 
*Park Ji-hu como Nam On-jo
* Yoon Chan-young como Lee Cheong-san
* Lee Kyu-hyung como Song Jae-ik
* Jeon Bae-soo como Nam So-ju

## Notas 
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
*
Castelo de Sant Antoni

O **castelo de Sant Antoni**  é unha fortaleza situada na localidade de Fornells, no concello de Es Mercadal, en Menorca. Foi construído no século XVII no porto da localidade, e grazas a esta construción naceu a poboación.

Na actualidade só quedan uns poucos restos da estrutura, xa que foi desmantelado polos españois trala dominación británica, igual que o castelo de Sant Felip. A torre de Fornells atópase preto do castelo.

## Protección 
O 30 de novembro de 1993 foi declarado Ben de Interese Cultural.

## Notas 
## Véxase tamén
José Luis Diestro

**José Luis Diestro Sáiz**, nado en Santander o 19 de marzo de 1919 e finado o 17 de xuño de 1997, foi un futbolista e adestrador español. Xogaba como defensa e militou durante case toda a súa carreira como xogador no Real Oviedo, co que disputou 257 partidos oficiais.

## Traxectoria 
Debutou na Primeira División co Racing de Santander, na primeira xornada da tempada 1939/40, fronte ao Hércules. En 1942 fichou polo Oviedo, club no que militou durante as seguintes 12 tempadas, 10 delas na máxima categoría. Xogou un total de 257 partidos oficiais co club asturiano, sendo no momento da súa retirada un dos futbolistas con máis partidos da historia do club.

Posteriormente foi adestrador e dirixiu entre outros clubs o propio Oviedo, na Primeira División en 1965. Volveu adestrar o club ovetense na tempada 1978/79, logrando o ascenso a Segunda División.

## Palmarés 
;Real Oviedo
* **Segunda División (1):** 1951/52.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* Datos do xogador en BDFutbol .
* Datos do adestrador en BDFutbol .
Brunswick, Maine

miniatura|250px|Centro da cidade

**Brunswick** é un *town* do condado de Cumberland, Maine, Estados Unidos.

## Xeografía 
miniatura|250px|Localización de Brunswick no condado de Cumberland (arriba) e o deste condado no estado de Maine (abaixo)

O *town* (literalmente "cidade", "vila" ou "pobo") é a unidade básica do goberno local (equivalente a municipio) nos seis estados de Nova Inglaterra. Os *towns* de Nova Inglaterra cobren toda a superficie do estado, en forma similar aos *townships* noutros estados, e son corporacións municipais efectivas. 

Brunswick, situada a unha altitude media de 24 msnm, ocupa unha supeficie de 140,72 km² (dos que 121,15 km² son de terra e 	19,57 km² de auga.

Segundo o Censo dos Estados Unidos de 2020, tiña unha poboación de 21&nbsp;756 habitantes, polo que a súa densidade de pobación, nese ano, era de 179,6 hab./km².

## Demografía 
Das 21&nbsp;756 persoas residentes no municipio segundo o Censo dos Estados Unidos de 2020, o 87,54 % eran brancos, o 3,60 % eran hispanos ou latinos dunha mestura de razas, o 2,28 % asiáticos, o 1,71 % afroamericanos, o 1,24 % doutras etnias, o 0,29 % amerindios e o 0,03 % insulares do Pacífico.

## Área metropolitana 
Brunswick forma parte da área metropolitana de Portland-South Portland-Biddeford, e o municio alberga o Bowdoin College (onde estudou no século XIX o destacado entomólogo Alpheus Spring Packard), o Bowdoin International Music Festival, o Bowdoin College Museum of Art, o Peary-MacMillan Arctic Museum e o Maine State Music Theatre. 

Antigamente foi a sede da Estación Aeronaval de Brunswick, que foi pechada o 31 de maio de 2011 e desde entón foi parcialmente liberada para a súa remodelación como "Brunswick Landing".
 
## Notas 
## Véxase tamén
María José Ulla

**María José Ulla Madroñero**, nada na Coruña o 6 de xuño de 1945 e finada en Madrid o 30 de xaneiro de 2022, foi unha modelo, Miss España (1964) e empresaria galega.

## Traxectoria 
O seu pai era de Consuegra (Toledo). Foi elixida Miss España en 1964 en Madrid. O evento, que contou con vinte e dúas participantes, celebrouse no Teatro Cervantes de Málaga o 9 de maio de 1964. Entre os organizadores do evento estaba o seu futuro esposo, o xornalista José Antonio Plaza, con quen casou cinco anos despois. Tiveron unha filla chamada Carmen. 

Participou nas seleccións de Miss Mundo (Londres, 14 de novembro de 1964) onde conseguiu ser Top 15 e Miss Universo (Miami Beach, 1 de agosto de 1964), onde non conseguiu clasificarse. Posteriormente dedicouse á música, sendo unha das fundadoras do primeiro conxunto músico vocal feminino de España, "Las chic", xunto a Ángela Escribano, Isabel Anger e a dinamarquesa Doris Ken. Foi tamén unha empresaria de éxito no sector audiovisual.

## Notas
Alpheus Spring Packard

**Alpheus Spring **, tamén coñecido como **Alpheus Spring Packard Jr.** para distinguilo do seu pai, nado o 19 de febreiro de 1839 en Brunswick, Maine, e finado o 14 de febreiro de 1905 en Providence, Rhode Island, foi un entomólogo, paleontólogo, profesor universitario  estadounidense (e tamén cirurxián na guerra civil).

## Traxectoria 
Packard era fillo de Alpheus Spring Packard Sr. e irmán de William Alfred Packard. Foi profesor de Zooloxía e Xeoloxía na Universidade Brown en Providence, Rhode Island, desde 1878 até a súa morte. Destacou como un dos defensores do neolamarckismo durante a eclipse do darwinismo. 

O seu traballo principal foi a taxonomía e a anatomía dos artrópodos, e as achegas á entomoloxía económica, á zooxeografía e á filoxenia e metamorfoses dos insectos. Packard foi nomeado para a Comisión Entomolóxica dos Estados Unidos en 1877, onde serviu con Charles Valentine Riley e Cyrus Thomas. 

Escribiu libros de texto escolares, como *Zoology for High Schools and Colleges* (undécima edición, 1904). A súa *Monograph of the Bombycine Moths of North America* publicouse en tres partes (1895, 1905 e 1915). 

En 1878 foi elixido membro da *American Philosophical Society*. 

Packard describiu máis de 500 novas especies animais, especialmente bolboretas e avelaíñas, e foi un dos fundadores da revista *The American Naturalist*.

## Morte 
Alpheus Spring Packard Jr. faleceu en Providence, Rhode Island o 14 de febreiro de 1905.   

## Algunhas obras 
* *Report on the insects collected on the Penobscot and Alleguash Rivers, during August and September, 1861, Sixth Annual Report of the Secretary of the Maine Board of Agriculture, Augusta, Maine (pp. 373-376)* (1861)
* *Guide to the Study of Insects* (1869; third edition, 1872)
* *The Mammoth Cave and its Inhabitants* (1872), with F. W. Putnam
* *Life-History of Animals* (1876)
* *A Naturalist on the Labrador Coast* (1891)
* *Lamarck, the Founder of Evolution: His Life and Work* (1901), Tradución  ao francés en 1903.
* 

## Abreviatura 
A abreviatura **Packard** emprégase para recoñecer a Alpheus Spring Packard como autoridade na descricón e taxonomía e zooloxía. 

## Notas 
## Véxase tamén 
### Bibliografía 
*
*
*
*
*
*
*
Agustín Ubal

**Agustín Ubal Agostini**, nado o 19 de xullo de 2003 en Montevideo, é un xogador profesional internacional de baloncesto uruguaio con pasaporte italiano. Actualmente xoga para o Surne Bilbao Basket cedido polo FC Barcelona. Ocupa a posición de base cunha altura de 1,99 metros.

## Traxectoria 
### Clubs 
*  FC Barcelona (ACB, 2021−presente)
*  Breogán (ACB, 2022)
*  Surne Bilbao Basket (ACB, 2022−presente)

## Notas 
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* Ficha en acb.com
Alpheus Spring Packard Sr.

**Alpheus Spring Packard**, tamén coñecido como **Alpheus Spring Packard Sr.** para non confundilo cun dos seus fillos co mesmo nome, nado o 23 de decembro de 1798 e finado o 13 de xullo de 1884 foi un académico estadounidense que foi profesor durante máis de 40 anos no Bowdoin College.

## Traxectoria 
Packard estudou na Phillips Exeter Academy, e graduouse no Bowdoin College en 1816. Está enterrado no Pine Grove Cemetery de Brunswick, Maine.

## Notas
Catedral de Santa Sofía de Kíiv

A **catedral de Santa Sofía de Kíiv** (en ) é un monumento arquitectónico sobresaínte da capital ucraína, construída durante a Rus de Kíiv. A catedral, xunto co mosteiro de Kíiv-Pechersk, foi o primeiro sitio de Ucraína inscrito na lista de Patrimonio da Humanidade da UNESCO, en 1990.

A catedral é o principal compoñente do Santuario Nacional «Santa Sofía», a institución estatal responsable da conservación do complexo catedralicio xunto con outros monumentos históricos da cidade.

## Historia 
O nome do edificio provén da catedral de Hagia Sophia de Constantinopla (que significa «Santa Sabedoría») e está adicada á Sagrada Sabedoría de Deus, máis que a unha santa de nome Sofía. Segundo unha teoría menos popular, o seu modelo foi a catedral de Santa Sofía de Nóvgorod, coas súas 13 cúpulas de carballo, que Iaroslav I o Sabio decidiu imitar en pedra como un xesto de gratitude aos cidadáns de Nóvgorod, que lle axudaran a asegurar o trono de Kíiv en 1019.

Segundo as vellas crónicas da Rus de Kíiv, a catedral foi fundada a comezos do século XI polo Príncipe de Kíiv Iaroslav I o Sabio. Investigacións recentes demostraron que a catedral foi fundada en realidade polo seu pai, Vladimiro I o Grande, e completada polo seu fillo.

Orixinalmente foi o lugar de enterramento dos gobernantes da Rus de Kíiv, entre eles Vladimiro II Monómaco, Vsévolod Iaroslávich e Iaroslav I o Sabio, aínda que só a tumba deste último se conserva hoxe en día.

Despois do saqueo da cidade por Andréi Bogoliubski, do Principado de Vladímir-Súzdal, no 1169, seguido polos tártaros mongois no 1240, a catedral quedou en mal estado.

Trala Unión de Brest a catedral quedou en mans da Igrexa greco-católica ucraína, ata que foi reclamada polo bispo metropolitano ortodoxo ucraíno Petró Mohyla no 1633. Mohyla encargou traballos de restauración, e a parte superior do edificio foi meticulosamente reconstruída, segundo o modelo do arquitecto ucraíno Octaviano Mancini en estilo barroco ucraíno, ao tempo que se conservaba o interior bizantino. A obra seguiu ata 1740 co atamán cosaco Iván Mazepa.

Despois da Revolución Rusa de 1917, e durante a campaña antirelixiosa soviética dos anos 1920, o plan do goberno prevía a demolición da catedral e a transformación do lugar nun parque adicados aos Heroes de Perekop, por unha vitoria do Exército Vermello na guerra civil rusa en Crimea. A catedral salvouse da destrución grazas aos esforzos de moitos científicos e historiadores. Non obstante, en 1934, as autoridades soviéticas confiscaron a estrutura, incluído o conxunto arquitectónico circundante dos séculos XVII e XVIII, e designárono como museo arquitectónico e histórico.

A finais da década de 1980, as autoridades soviéticas, e máis tarde as ucraínas, prometeron devolver o edificio á Igrexa ortodoxa rusa. Pero debido a varios cismas e faccións dentro da Igrexa, a devolución foi aprazada. O edificio actualmente permanece como un museo do Cristianismo na Ucraína.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Outros artigos 
* Hagia Sophia

### Ligazóns externas 
*
Julio Antonio Mato

**Julio Antonio Mato Pazos**, nado en Barro (Noia), o 2 de maio de 1937 e finado en Noia o 25 de agosto de 2023, foi un futbolista galego coñecido como **Matito**. Xogaba como dianteiro e chegou a actuar en varios equipos da Primeira División. Militou entre outros no Ourense, no Betis, no Oviedo e no Compostela, e deixou o fútbol federado en 2014, aos 77 anos de idade, despois de varias décadas xogando na categoría de veteranos.
## Traxectoria 
Comezou a xogar ao fútbol no colexio dos Salesianos e no Noia, pasando logo ao Arenal de Santiago, onde xogaba de interior, chegando a xogar unha fase de ascenso a Terceira División. As súas boas actuacións chamaron a atención de varios equipos, entre eles o Celta de Vigo, o Deportivo da Coruña e o Indautxu. En maio de 1956 disputou co Deportivo da Coruña un amigable en Vilagarcía de Arousa contra unha combinación de xogadores e exxogadores do Arousa, partido no que tamén xogou coa camiseta do club coruñés Veloso, dianteiro do Club Santiago. Con todo, rexeitou todas as ofertas para poder continuar os seus estudos en Compostela, e en outubro asinou co Club Santiago, co que debutou nun partido contra o Xuvenil en Riazor.

En xaneiro de 1960 converteuse en novo xogador do Ourense, que militaba na Segunda División. Debutou na categoría de prata nunha vitoria por 3-0 sobre o Sporting de Gijón, e acabou a tempada no terceiro posto da táboa. Marcou dous goles na Copa do Xeneralísimo dese ano, o primeiro deles na vitoria por 5-3 sobre o Rayo Vallecano, e o segundo contra o Espanyol, equipo da Primeira División ao que o Ourense eliminou nos dezaseisavos de final. Na tempada 1960/61 marcou 8 goles en 29 partidos, rematando o equipo na cuarta praza.

En 1961 fichou polo Betis de Ferdinand Daučík, co que debutou na Primeira División na quinta xornada da tempada 1961/62 contra o Racing de Santander no Benito Villamarín. Militou durante tres tempadas no club andaluz, disputando un total de 10 encontros oficiais. 

En febreiro de 1964 foi cedido ao Real Oviedo, que ocupaba as derradeiras prazas da Primeira división. Foi unha petición do novo adestrador, o galego Eduardo Toba, que pediu tamén os reforzos de Arsenio e Jaime Blanco. Debutou na xornada 21 fronte ao Murcia, e foi titular nos restantes partidos da competición. O equipo conseguiu saír dos postos de descenso directo nos que levaba metido varias xornadas e acabou clasificado para xogar a fase pola permanencia. Finalmente conseguiu manterse na máxima categoría ao derrotar ao Hércules por un global de 4-2.

En 1964 fichou polo Atlético de Madrid, que o cedeu ao Elche, onde xogou só tres partidos oficiais. No seu último partido en Primeira marcou o seu único gol na categoría, precisamente contra o seu antigo equipo, o Betis. Ao remate da tempada, con 27 anos e cansados da suplencias, deixou o fútbol profesional e regresou a Galicia.

## Notas
Siri Kolu

**Siri Kolu**, nada o 18 de xullo de 1972 en Kouvola, é unha escritora e profesora de teatro na cidade de Vantaa. Kolu é directora de expresión teatral e mestra de artes teatrais.

## Obras 
### Novelas 
**Metsänpimeä* (Otava, 2008).
**Pelko ihmisessä* (Otava, 2013).
**Ihmisen puolella* (Otava, 2014).
**Kesän jälkeen kaikki on toisin* (Otava, 2016).
**Kontakti* (Otava, 2019).

### Serie *Os Bandiden* 
**Me Rosvolat* (Otava, 2010), traducido ao galego como *Os Bandiden* por Moisés Barcia en 2018 (Sushi Books).
**Me Rosvolat ja konnakaraoke* (Otava, 2011).
**Me Rosvolat ja Iso-Hemmin arkku* (Otava, 2012).
**Me Rosvolat ja vaakunaväijy* (Otava, 2013).
**Me Rosvolat ja ryöväriliitto* (Otava, 2014)
**Me Rosvolat – Karkkikumous!* (Otava, 2016)
**Me Rosvolat – Tarinataistelu* (Otava, 2018)
**Me Rosvolat ja kaverikaappari* (Otava, 2020)

### Serie *Taika Taksinen* 
**Tervemenoa Taika Taksinen* (Otava, 2015).
**On se nyt kumma, Taika Taksinen* (Otava, 2016).
**Viimeistä viedään, Taika Taksinen* (Otava, 2017).

## Notas 
## Notas
Condado de Guengamp

O **condado de Guengamp ou Guingamp** foi unha xurisdición feudal efémera da Bretaña que existiu durante o século XI e desapareceu a mediados do XII. O seu centro era Guengamp.

Na división de 1035 Guengamp foi para Eón I quen tomou o título de conde de Penthièvre; á súa morte en 1079 deixou ao seu fillo primoxénito Godofredo I o condado de Penthièvre e ao seu fillo Estevo I os señoríos de Tregor e Goelo. En 1093 morreu Godofredo I de Penthièvre e herdouno Estevo, que ademais foi por matrimonio conde de Guengamp. Casou coa condesa herdeira Havisa, de orixe descoñecida.

O sobriño de Henrique, Conan IV da Bretaña (1156-1166), arrebatoulle (1160) Tregor e Guengamp e deixouno con Goelo e Avaugour. Entón Guengamp pasou aos duques da Bretaña.

## Véxase tamén 
### Ligazóns externas
*Xenealoxía
Filópodo (apéndice)

En zooloxía denomínase **filópodo** un apéndice torácico birrámeo provisto de exitos ou epipoditos dilatados e achatados, natatorio e filtrador (e respiratorio), foliáceo (en forma de folla), de cutícula moi fina, cuxa turxencia se debe á presión interna da hemolinfa, que está  presente en diversos crustáceos, como os branquiópodos, os cefalocáridos e os filocáridos.
## Véxase tamén
### Bibliografía 
*
Inmaculada Mengíbar

**Inmaculada Mengíbar**, nada en Córdoba o 5 de xuño de 1962, é unha escritora feminista española. Licenciada en Filoloxía Hispánica, reivindica o seu dereito como muller á produción, fronte ao tradicional papel da reprodución e así o reflicte nas súas obras.

A súa obra combina poesía e narrativa, situando os poema en contextos urbanos e cotiáns.Amosa influencias de Rafael Alberti e da Xeración do 50, especialmente de Jaime Gil de Biedma.

Foi incluída en *Los cuarenta principales.* *Antología general de la poesía andaluza contemporánea (1975-2002)*, unha selección de poetas nados entre os anos 1945 e 1977, que publicada pola editorial Renacimiento para visibilizar poetas de Andalucía pouco coñecidos no ámbito nacional.

A súa poesía foi recollida tamén noutras antoloxías como *Ellas tienen la palabra: dos décadas de poesía española*, *Poesía para los que leen prosa* ou *La otra sentimentalidad: estudio y antología*.

En 1988 foi galardoada co Premio Hiperión e no  ano 1994 obtivo o Premio Jaén de poesía, por *Pantalones blancos de franela*.

## Obra 
* *Los días laborables* (1988).
* *Pantalones blancos de franela* (1994).
* *Reverso* (1996).
* *Igual que entonces* (2025)

## Premios 
* Hiperión (1988).
* Premio Jaén de Poesía (1994).

## Notas
Juan Rivas Fernández

**Juan Rivas**, nado en Pontevedra en 1974, é un pintor, fotógrafo e docente galego. Reside en Marín e foi profesor de ensino medio en Maside e A Illa de Arousa e, altualmente imparte clases no IES Gonzalo Torrente Ballester de Pontevedra.
## Formación 
Licenciado pola Facultade de Belas Artes de Pontevedra, na Universidade de Vigo, en 1999. Estudou na Universidade de Kingston en Londres, cunha bolsa Erasmus no curso 1996-97). Obtivo tamén a bolsa de pintura do Concello de Mojácar (Almería, 1999). Bolsa Novos Valores (Deputación de Pontevedra, 2005) e *Artist in Residence* – Krems an der Donau (Austria, 2009).

## Traballos 
Rivas realiza obras consistentes en debuxar a paisaxe en soportes que formen á súa vez parte da paisaxe, como un poste, farol, pedra, etc. de maneira que unha vez rematado o debuxo, dende ese punto, se poidan ver a paisaxe e o seu debuxo, con técnicas rápidas como pastel, xices, lapis de cores, rotuladores, etc. para captar a luz do momento. Logo ese debuxo é recollido nunha fotografía que á súa vez constitúe a obra que se presenta nas salas de exposición.

## Exposicións 
Entre outras, ten realizado exposicións como: *Luz que nunca se apaga* Galería Estampa, Madrid e Pazo Torrado de Cambados; *Álbum Buzzati* Espacio Valverde, Madrid (2015). *Paisajes Tuneados* Galería Estampa, Madrid (2012). *Nö Dokumentationszentrum für Moderne Kunst*, St. Pölten, Austria; *Share your dreams*, Junge kunst aus der EU, Suppan Contemporary, Viena, Austria (2009). Diálogos pictóricos (con Juan Moreno Badía). 2015 e 2020 no Pazo de Cultura de Pontevedra.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* 
* “Luz que nunca se apaga” de Juan Rivas no *Zigzag Diario* da TVG.
Juan Baena

**Juan Baena Ruiz**, nado en Ceuta o 18 de maio de 1950 e finado en Alacant o 28 de setembro de 2012, foi un futbolista español. Integrante histórico do Hércules, é o futbolista con máis partidos oficiais disputados co club, un total de 362 en 12 tempadas. Comezou xogando de dianteiro, ata que o seu adestrador no equipo alacantino, Arsenio Iglesias, atrasou a súa posición ata a defensa.

## Traxectoria 
Formouse como futbolista na canteira do Betis, pasando polo seu filial, o Triana, antes de subir ao primeiro equipo na tempada 1969/70. Debutou na Segunda División o 8 de decembro de 1969, nun partido contra o Bilbao Athletic. Na seguinte tempada, con Antonio Barrios como adestrador, o Betis logrou o ascenso, pero Baena saíu cedido ao Logroñés, tamén de Segunda.

Na tempada seguinte volveu saír cedido, desta vez ao Hércules, que estaba adestrado por Ignacio Eizaguirre. Debutou co equipo alacantino nun encontro de Segunda fronte ao Pontevedra, facendo o gol do empate (1-1). Marcou outros 8 goles ata o final da tempada, acabando o Hércules en postos de promoción de permanencia. O equipo xogou entón unha eliminatoria fronte ao Cartagena a ida e volta, marcando Baena un gol en cada un dos encontros e contribuíndo dese xeito á salvación.

O seu bo rendemento fixo que ao remate da cesión, a directiva do club alacantino o fichase en propiedade. Continuou xogando de dianteiro co adestrador Jenő Kalmár, pero trala chegada ao banco de Arsenio Iglesias, este decidiu atrasar a súa posición, primeiro ao centro do campo e logo ata a defensa. Con Arsenio como técnico o Hércules ascendeu a Primeira e obtivo os mellores resultados da súa historia, obtendo un quinto e un sexto posto na liga. A estrea de Baena na máxima categoría produciuse o 7 de setembro de 1974, nun encontro ante o Murcia, mentres que o seu primeiro gol chegou un mes e medio despois fronte ao Málaga.

Militou no Hércules ata a súa retirada en 1983, sumando 362 partidos oficiais e 57 goles, sendo o futbolista con máis partidos da historia do club.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* Datos do xogador en BDFutbol
As Fontelas, Pezós, Pezós

**As Fontelas** é un lugar da parroquia de Pezós no concello de Pezós que se localiza no occidente de Asturias. 
Situado a 615 metros sobre o nivel do mar, o casarío localízase a 4,5 km da vila, e capital do concello, de Pezós e en 2021 tiña unha poboación de 1 habitante.
## Notas
Rutenia (homónimos)

O topónimo **Rutenia** pode referirse a:

* Rutenia, unha rexión histórica en Europa oriental.
* Rutenia Vermella, unha rexión histórica en Europa oriental.
* Rutenia Negra, unha rexión histórica en Europa oriental.
* Rutenia Branca, un nome histórico e exonímico para Bielorrusia.
* Rutenia meridional, un nome exonímico e descritivo para Ucraína.
* Rutenia subcarpática, unha rexión histórica en Europa central.
Estereocéano

**Estereocéano** foi un efémero grupo de música eletrónica, con influencias doutros estilos musicais como o pop, galego que cantou en castelán. Estaba formado por Alberto Regueira (guitarras), Rafa M. Villarino (teclados), Carlos Rodríguez (teclados) e Juan Rivas (voz e guitarra) .

## Historia 
Estereocéano formouse no 1997 baixo a dirección Juan Rivas, músico vigués que formou parte de varios conxuntos. En 1998 mandaron unha maqueta ao desaparecido programa de Radio 3 "Siglo 21". Dende ese momento o produtor, músico e DJ Big Toxic interesouse por eles e a banda sacou o disco *Caleidoscópico*, coa discográfica Polygram baixo a súa produción e a de Pablo Iglesias. A primeira apaición do sinxelo *En tu nuca* no verán de 1998 chamou a atención das emisoras de radio, incluídos os *Directos de Radio 3,* e foi incluída no recompilatorio de “Siglo 21”.

Neste traballo mestúranse sons da música popular dos anos 60 e 70, chill out ou drum & bass. No álbum atópase un ambiente íntimo, escuro ás veces, en músicas cumo *En tu nuca*, *Nunca me iré de ti*, *Envejeceremos juntos* ou *Invierno*, e outro máis festivo, alegre e tropical como *Lejana flor* ou *Nunca nos diremos adiós*. A segunda canción en ser promovida nas emisoras foi *Lejana flor*, da que tamén sacaron un videoclip.

O seu primeiro e único disco titulouse *Caleidoscópico,* en referencia ao instrumento óptico lúdico, o calidoscopio. Ao pouco da publicación, a compañía multinacional Mercury/Polygram, foi absorvida por Universal, o disco caeu no esquecemento e ao pouco o grupo separouse.

*Caleidoscópico*, porén, foi considerado pola revista *Zona de Obras* un dos dez discos imprescindíbeis de bandas galegas e un dos mellores do ano pola revista *La Luna* (diario *El Mundo*). Alcanzou o número un na lista de música independente de *El País de las tentaciones* e realizaron diversas actuacións en directo, incluíndo de abreconcertos de Enrique Bunbury.

Juan Rivas en solitario continuou traballando nunha liña máis pop e publicando discos, o primeiro *Devenir del paraíso*, en 2002, con EMI. Dirixe o festival 'Vive Nigrán' e ocasionalmente participou no programa 'Boas tardes' da TVG, e foi entrevistado no Zigzag diario.

## Discografía 
### Álbum 
* *Caleidoscópico* (1998).

### Sinxelos 
* *En tu nuca* (1998).
* *Lejana flor* (1998).
* *Lejana flor (versión ragga ’99)* (1999).

O deseño gráfico para o álbum e os sinxelos foi feito por Javier Aramburu.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* Portadas do disco e os sinxelos 
* Páxina oficial Juan Rivas 
* Myspace de Juan Rivas
* @JuanRivasmusica en Twitter
Segunda sofística

A finais do século I, durante os  séculos II, III e IV ata ben entrado o século V,  xurdiu dentro do chamado helenismo un renacemento da retórica grega denominado **Segunda sofística** por un dos seus membros, Filóstrato, autor dunhas *Vidas dos sofistas.* 

Entre os principais autores desta corrente atópanse Nicetas de Esmirna, considerado por Filóstrato o iniciador desta corrente, o seu discípulo Escopeliano, Marco Antonio Polemón, Herodes Ático, Elio Arístides, Dión de Prusia, Favorino de Arlés, Alcifrón, Claudio Eliano, o propio Filóstrato, Luciano de Samosata, Ateneo de Náucratis, Apolodoro, Filón de Alexandría, Máximo de Tiro, Libanio, Himerio, Temistio, o emperador Xuliano o Apóstata, Procopio de Gaza, Coricio de Gaza e Eneas de Gaza, e o que sen dúbida é o máis importante deles, Plutarco de Queronea. 

## Véxase tamén 
### Bibliografía 
*
Rutenia

[miniatura|150px|León ruteno, que foi usado como escudo representativo de Rutenia durante o Concilio de Constanza no [século XV]]
**Rutenia** é un exónimo actualmente utilizado para nomear á rexión onde viven os rutenos (eslavos orientais).

Actualmente encóntrase dividida entre varios estados. No presente adoitan chamarse "rutenos" aos ucraínos occidentais e, en moitos casos, aos ucraínos que, en lugar de seguir a fe da Igrexa ortodoxa, pertenecen á Igrexa católica rutena ou á  Igrexa greco-católica ucraína, dúas Igrexas orientais católicas presentes na actual Ucraína.

Orixinariamente foi utilizado no latín medieval como unha das varias designacións para as rexións dos eslavos orientais e ortodoxos orientais, e un arcaísmo utilizado para a designación das terras da Rús (en antigo eslavo oriental: Рѹ́сь / *Rus* e  / ''Rús'kaya zemlyá'', , ). 

Esta variante, que se remonta ao antigo nome da tribo celta dos rutenos (), foi trasladada polos cronistas de Europa occidental a Rusia debido á súa consonancia. A antiga terra da Rús foi gobernada pola Dinastía Rurícovich.

O último dos Rurícovich gobernou como tsar de Rusia no século XVI.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Outros artigos 
* Rutenia subcarpática
Procopio de Gaza

**Procopio de Gaza**, nado en Gaza c. 465 e finado na mesma cidade en 528, foi un retórico grego e cristián que viviu en Gaza no século VI e pertenceu á Segunda sofística.
## Traxectoria 
Pensábase que era irmán do bispo Zacarías. Consérvanse del varios escritos profanos (por exemplo, un eloxio do emperador bizantino Anastasio I e cento sesenta e dúas cartas), así como unha catena ou cadea de obras exexéticas (sobre o Octateuco*,* os *Libros dos Reis*, as *Crónicas*, *Isaías*, *Proverbios*, *Cantares* e *Eclesiastés*) que se atopan entre as máis antigas, e cuxas principais fontes son Basilio de Cesarea, Gregorio de Nazianzo e Cirilo de Alexandría.

Considerado o principal representante da famosa Escola de Gaza, que cultivou a arte oratoria ao máis puro e aticista estilo grego antigo, pasou a maior parte da súa vida nesa cidade ensinando e escribindo; sen tomar partido nas liortas teolóxicas que axitaron o seu tempo. Suponse que foi un alumno de Doroteo de Gaza.

Parte da súa produción foi transmitida por manuscritos baixo o nome do seu discípulo *Χορίκιος* (Coricio de Gaza), quen tamén compuxo un *Encomio*. As súas obras pódense atopar na Patroloxía *grega* de Migne, LXXXVII; as súas cartas en *Epistolographi graeci*, editadas por R. Hercher (1873).
### Obras conservadas (en edicións modernas) 
* *Clavis Patrum Graecorum* 7430-7448.
* *Procopius Gazaeus, Opuscula rhetorica et oratoria*, edición E. Amato, Berlín-Nova York: de Gruyter, 2009 (col. Bibliotheca Teubneriana).
* *Rose di Gaza: li scritti retorico-sophistici e le* Epistole *di Procopio di Gaza*, a cura di E. Amato, Alessandria: Edizioni dell'Orso, 2010 (col. Helenica).
* A. Corcella, "Tre nuovi testi di Procopio di Gaza: una dialexis inedita e due monodie già attribuite a Coricio", *Revue des études tardo-antiques* 1 (2011-2012), p. 1-14.
* E. Amato, "Un discorso inedito di Procopio di Gaza: In Meletis et Antoninae nuptias", *Revue des études tardo-antiques* 1 (2011-2012), p. 15-69.

## Notas
Filóstrato

Co nome de **Filóstrato** coñécense varias personalidades do mundo grego antigo:
* Filóstrato de Colonos, orador grego.
* Filóstrato de Épiro, político epirota.
* Filóstrato (orador), orador grego.
* Filóstrato de Atenas, escritor grego.
* Filóstrato de Lemnos, orador grego.
* Filóstrato o Exipcio, filósofo grecorromano.
* Filóstrato (historiador), historiador grego.
Bloques de apartamentos modernistas de Berlín

Os **Bloques de apartamentos modernistas de Berlín** () é un Patrimonio da Humanidade designado en 2008, que comprende seis bloques de vivendas subvencionadas separadas en Berlín. Datados principalmente dos anos da República de Weimar (1919–1933), cando a cidade de Berlín era particularmente progresista social, política e culturalmente, son exemplos destacados do movemento de reforma da edificación que contribuíu a mellorar as condicións de vivenda e de vida para persoas con baixos ingresos mediante enfoques innovadores para a arquitectura e a planificación urbana. Os bloques tamén ofrecen exemplos excepcionais de novas tipoloxías urbanas e arquitectónicas, con novas solucións de deseño, así como innovacións técnicas e estéticas.

Bruno Taut, Martin Wagner e Walter Gropius estiveron entre os principais arquitectos destes proxectos que exerceron unha influencia considerable no desenvolvemento da vivenda en todo o mundo.

## Lista de Bloques 
## Notas
;Referencias

## Véxase tamén 
### Bibliografía 
* Hasple, Jörg; Jaeggi, Annemarie (eds.) (2007) *Housing Estates in the Berlin Modern Style* (2nd ed.). Berlin/Munich: Deutscher Kunstverlag. 
* Landesdenkmalamt (ed.) (2009) *Berlin Modernism Housing Estates* (English and German edition). Salenstein, Switzerland: Braun Publishing. 

### Ligazóns externas 
* Berlin Modernism Housing Estates : UNESCO Official Website
* Berlin Modernism Housing Estates on visitBerlin.de
* Daily Drone
Pobo ruteno

miniatura|180px|Un neno coa bandeira da peregrinación  rutena a Terra Santa en 1906
**Rutenos** (en ucraíno: *русини*; transliteración: *rusyny)* é un termo que foi utilizado inicialmente para referirse aos Rus, os habitantes da Rus de Kíiv. 

Máis tarde este termo acabou diversificándose, para referirse aos rutenos modernos: os ucranínos, os rutenos brancos (belarusos) e os rutenos vermellos (rusinos).

## Historia 
Xunto cos lituanos e samoxitios, os rutenos constituíron a poboación principal do Gran Ducado de Lituania.

## Xeografía 

Ficheiro:Location of Kyivan Rus.png|Rus de Kíiv contra o ano 1000
Ficheiro:001 Kievan Rus' Kyivan Rus' Ukraine map 1220 1240.jpg|Rus de Kíiv, 1230
Ficheiro:Народонаселеніе и языки ЕВРОПЫ 1907 С-П. РИ..jpg|Mapa lingüístico e etnográfico de 1907 que indica aos ucranínos como «pequenos rusos ou rutenos»
Ficheiro:Austria hungary 1911.jpg|Mapa de etnográfico de 1911 do Imperio austrohúngaro, cos rutenos en verde claro
Ficheiro:Польська карта народо-населення Центральної Європи 1927 року..jpg|Mapa polaco que indica aos ucranínos como «Rusini», e aos belarúsos como «Bialo Rusini». 1927

## Cultura 

Ficheiro:Rutheni 1563.jpg|Rutenos, unha ilustración nun libro por Pietro Bertelli, 1563
Ficheiro:Rusini1836.jpg|Rutenos de regiones diferentes en 1836: 1, 2. Rutenos de Galitzia; 3. Rutenos dos Cárpatos; 4, 5. Rutenos de Podolia.
Ficheiro:Chelm1861R.jpg|Rutenos de Chełm en 1861.
Ficheiro:Русини з Підляшшя.jpg|Rutenos de Podlaquia na segunda metade do século XIX.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Bibliografía 
* 
* Nakonechny, Ye (2001): ''УКРАДЕНЕ ІМ'Я чому русини стали українцями* [Nome roubado: Por que os rutenos foron ucranínos] (en ucraníno). Stefanyk Biblioteca de ciencia (Academia Nacional de Ciencias de Ucraína). Lviv.

### Ligazóns externas 
* Herbermann, Charles, ed. (1913): "Ruthenians" . *Catholic Encyclopedia''. New York: Robert Appleton Company.
* 
* Carpatho-Rusyn Patrimonio - A Carpathian Conexión
Ban (título)

O **ban** era un título nobiliario en Croacia, atribuído ao gobernador do territorio do Reino de Croacia, que se chamaba banato. Tiñan poderes militares e civís. En 1625, o ban croata pasou a formar parte da Cámara de Magnates de Hungría. O cargo foi abolido en 1918. O termo ***Banato*** designaba en principio a unha provincia fronteiriza gobernada por un **ban**.

En Zagreb, atópase o Palacio do Ban, un edificio neobarroco que agora é a sede do goberno da República de Croacia. O seu bombardeo do 7 de outubro de 1991 supuxo un punto de inflexión na desintegración de Iugoslavia.

## Etimoloxía 
A palabra protoeslava tardía ''* considérase que non é de orixe léxica eslava nativa e xeralmente arguméntase que pode ser un préstamo dunha lingua túrquica, pero tal derivación é moi criticada polos historiadores modernos que máis ben argumentan a orixe de Europa occidental. A orixe do título entre os croatas medievais descoñéces e é difícil determinar a fonte exacta e reconstruír a forma primitiva da palabra turca da que se deriva. 

Segundo a teoría dominante explícase xeralmente como unha derivación do nome persoal do gobernante Ávaro de Panonia, Bayan, que é unha derivación da raíz proto-turca **bāj-* "rico, riqueza"; adoita considerarse un préstamo do iraniano *baía* (do protoiraní ** baga-* "deus; señor"). 

Dentro da teoría altaica, a palabra turca deriva das proto-altaicas **bēǯu* "numerosa, grande". O título *ban* tamén foi derivado do nome Bojan, e tamén se propuxo o iraniano; o dicionario persa-inglés de E. H. Palmer, onde se menciona que o sufixo nominal *bàn* ou *vàn* deriva do verbo (que significa "gardar, xestionar"), compoñendo *bâgh-ban* (xardineiro), *der -bân* (gardador de portas), *nigah-bàn* (garda de rexistros), *raz-bàn* (garda de viñedos), *galah-bàn* (pastor), *kad-bánú* (señora; *shahbanu*) así como o verbo *baná* (construír), *báni ; banná* (construtor); o título *ba(n)daka* (secuaz, servo leal, vasalo real), un epíteto de alto rango na Inscrición de Behistun usado polo rei aqueménida Darío I para os seus xenerais e sátrapas, palabra que tamén podería derivar de *shahr-bān* (garda da cidade), do antigo persa *xšaθrapā(van)*, rexistrado como *xšaçapāvan'' (𐎧𐏁𐏂𐎱𐎠𐎺𐎠, protector da provincia).

## Bans 
* Conde Josip Jelačić (1801-1859), ban de 1848 a 1859

## Notas 
## Véxase tamén 
### Outros artigos 
* Banato
* Banato de Temesvar
* Banato romanés
* Banato serbio
* Banato, Bačka e Baranja
* Banato húngaro
Heródico de Babilonia

**Heródico de Babilonia** (latín *: Herodicus*, grego Ἡρόδικος) foi un poeta grego da segunda metade do século II que escribiu un importante epigrama atacando aos gramáticos da escola de Aristarco, un epigrama citado por Ateneo de Naucratis e que forma parte da *Antoloxía grega*.

Do contido do epigrama pódese deducir que este Heródico babilónico é a mesma persoa que o gramático Herodieo, a quen Ateneo menciona como *Herodieus ho Crateteios* (ὁ Κρατήτειος). Probabelmente foi o sucesor ou un dos primeiros sucesores de Crates de Malos e un dos que apoiou a escola de Pérgamo contra os seguidores de Aristarco. Escribiu a comedia Κωμῳδούμεναι *Komodúmenai Persoas satirizadas nas comedias*, Ateneo tamén fai referencia a outras dúas obras, σύμμικτα ὑπομνήματα *Tratados diversos* e Πρὸς τὸν Φιλοσωκράτην *Contra os admiradores de Sócrates*. 

## Notas 
## Véxase tamén
### Bibliografía 
* Düring, I., *Herodicus the Cratetean. A Study in antiplatonic Tradition*. Estocolmo, 1941, Wahlström & Widstrand.
* William Roger Paton, *The Greek Anthology*, Loeb Classical Library, Londres ,1927, p. 168 y 399.
Rexión de Zakarpatia

miniatura|Localización do óblast de Zakarpatia
miniatura|Raions da óblast
miniatura|Bandeira
miniatura|Escudo
A **óblast de Zakarpatia** ou **Transcarpatia**, (, ''Zakarpats'ka oblast*) é unha óblast do suroeste de Ucraína. 

A súa capital é Úzhgorod (en ucraíno, Uzhhorod). Outras cidades importantes son Mukácheve e Chop.

## Xeografía 
Limita ao norte coa óblast de Leópolis, ao leste coa óblast de Ivano-Frankivsk, ao sur con Romenia, ao suroeste con Hungría, ao oeste con Eslovaquia e ao noroeste con Polonia.

### Poboación 
Aínda que os ucraínos son maioritarios, tamén hai importantes poboacións de húngaros (12,1 % da poboación, maioritarios nas zonas fronteirizas), rusinos, romaneses, eslovacos e xitanos.

### Principais cidades 
As maiores cidades da óblast son:

*Uzhhorod
*Mukachevo
*Just
*Berehove
*Vynohradiv
*Svaliava
*Rajiv
*Tiachiv
*Mizhhiria
*Irshava
*Velykyy Bychkiv
*Solotvyno
*Dubove
*Velyki Luchky
*Chop
*Ilnytsia
*Bushtyno

## Economía 
A súa economía está baseada na exportación de viño e madeira cos países veciños.

## Historia 
Entre o século X e o ano 1918 Transcarpatia foi parte do reino de Hungría tras a súa invasión, posteriormente pasou a Checoslovaquia. A rexión foi independente brevemente durante a primavera de 1939 declarando a súa independencia como "Ucraína dos Cárpatos", antes de ser ocupada por Hungría até a segunda guerra mundial, cando se incorporou á Unión Soviética dentro da República Socialista Soviética de Ucraína.

## Sinonimia 
Outros nomes cos que se coñece a Zakarpatia son *Zakarpatya*, *Transcarpacia*, *Transcarpatia* ou *Rutenia subcarpática*. Noutras linguas a óblast é coñecida como:
* Eslovaco: *Podkarpatská Rus*
* Húngaro: *Kárpátontúli terület*, *Kárpátalja*
* Romanés: *Regiunea Subcarpația* pronunciado *[red͡ʒiˈune̯a subkarˈpat͡si.a]
* Rusino: *Подкарпатьска област*, transliterado *Podkarpat’ska oblast*
* Ruso: *Закарпатская область*, translititerado *Zakarpatskaya oblast*.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Outros artigos 
* Rutenia subcarpática
Isilo

**Isilo** (do grego antigo: Ἴσυλλος) foi un poeta nado probabelmente en Epidauro no século -IV.

## Traxectoria 
O seu nome foi descuberto durante as escavacións no Templo de Asclepio de Epidauro, nunha inscrición gravada en pedra en 72 liñas en verso (tetrámetros e hexámetros trocaicos), escrita principalmente en dialecto dórico. Ao principio hai dúas liñas en prosa que din que o autor é Isilo e que o poema está dedicado a Asclepio e Apolo de Malea. O poema contén algunhas observacións políticas e mostra preferencia polo goberno aristocrático. O seu valor literario é escaso, pero é importante porque lle dá a Asclepio unha nova ascendencia. Na versión máis coñecida, Apolo xerou a Asclepio con Corónide, filla de Flexias de Trikala, en Tesalia . Mentres estaba embarazada, Corónide traizoou a Apolo, quen a matou e salvou a Asclepio. Segundo Isilo, Zeus deulle a musa Erato a Malo, rei de Epidauro, e a súa filla Cleofemo casou con Flexias, que máis tarde se convertería en rei de Epidauro, segundo esta versión, e tiveron unha filla, Egla, chamada tamén Corónide. Apolo namorouse dela e eles xeraron a Asclepio. Esta nova xenealoxía pretendía fundamentar a primacía do culto de Asclepio en Epidauro sobre o que el establecera en Trikala.

Tamén é un poema de agradecemento pola axuda que Asclepio prestou a Esparta contra “Filipo”, cando dirixiu un exército contra ese país para derrocar a monarquía. O propio deus deu instrucións ao xove poeta, que entrara no Asclepeion para rezar pola recuperación dunha enfermidade, e inmediatamente comunicou a boa nova aos espartanos. O Filipo ao que se refire o poema podería identificarse con Filipo II de Macedonia, que invadiu o Peloponeso despois da batalla de Queronea no -338, ou Filipo V, que emprendeu unha campaña similar no -218

## Véxase tamén 
### Bibliografía
*.
### Ligazóns externas
* IG IV²,1 128 - Texto grego de Packard Humanities Institute -  Epidauros — ca. -280.
* Tradución inglesa
* Tradución alemá con comentario
Lepidurus

miniatura|250px|*Lepidurus arcticus*
***Lepidurus*** é un xénero de pequenos crustáceos da clase dos branquiópodos, orde dos notostráceos, un dos dous que comprende a súa única familia, a dos triópsidos. 

É o máis grande dos dous xéneros existentes na familia, (o outro é *Triops*). Encóntranse habitualmente nas lagoas temporais primaverais e sobreviven aos períodos de seca grazas aos seus ovos en repouso de longa duración. 

## Taxonomía 
### Descrición 
O xénero foi descrito en 1819 polo zoólogo e biólogo mariño inglés William Elford Leach,

### Etimoloxía 
O nome científico *Lepidurus* está formado pola unión dos elementos do latín científico *lepid*- e -*urus*. O primeiro está tirado do grego antigo  λεπίσ *lepís*, "escama", e o segundo deriva do grego antigo οὐρά *ourá*, *cola*. Literalmente: "os que teñen escamas na cola".

### Sinónimos 
Ademais de polo nome actualmente válido, o xénero coñeceuse tameén polos sinónimos:
* *Apus* Cuvier, 1798
* *Apus* Cuvier, 1800
* *Monops* Billberg, 1820
* *Prolepidurus* Tchernyshev, 1940

### Especies 
Na actualidade recoñécense deno do xénero as seguintes especies: 

**Lepidurus apus* Linnaeus, 1758
**Lepidurus arcticus* Pallas, 1793
**Lepidurus batesoni* Longhurst, 1955
**Lepidurus bilobatus* Packard, 1883
**Lepidurus couessii* Packard, 1875
**Lepidurus cryptus* Rogers, 2001
**Lepidurus lemmoni* Holmes, 1894 
**Lepidurus lubbocki* Brauer, 1873
**Lepidurus mongolicus* Vekhov, 1992
**Lepidurus packardi* Simon, 1886
**Lepidurus patagonicus* Berg, 1900
**Lepidurus viridis* Baird, 1850

## Notas 
## Véxase tamén 
### Outros artigos 
*Braquiópodos 
*Notostráceos

### Ligazóns externas 
* Chip Hannum & Stuart Halliday: Especies. En *MyTriops*. Arquivado dende o orizinal o 6 de outubro de 2011. Consultado o 3 de marzo de 2012.
* *Lepidurus* na EOL.