John Barrymore

**John Barrymore**, nado como **John Sidney Blyth** en Filadelfia (Pensilvania) o 14 ou 15 de febreiro de 1882 e finado nos Ánxeles (California) o 29 de maio de 1942, foi un actor estadounidense de teatro, cine e radio. Membro das familias de actores Drew e Barrymore (cuxo representante actual máis coñecido é Drew Barrymore), tentou afastarse inicialmente da actuación probando unha carreira como artista, malia que no 1900 actuou no teatro xunto ó seu pai Maurice Barrymore e posteriormente coa súa irmá Ethel no ano seguinte. Comezou a súa carreira oficialmente no ano 1903 gañando atención como actor de teatro en comedias lixeiras nos comezos, pasando por representacións de varias obras dramáticas ata culminar nas producións de *Justice* (1916), *Richard III* (1920) e *Hamlet* (1922).

Após o seu éxito coa obra de *Hamlet* en Londres no ano 1925, Barrymore deixou o teatro durante uns 14 anos, centrándose ó completo no cinema. Na época do cine mudo obtivo unha boa recepción con filmes como *Dr. Jekyll and Mr. Hyde* (1920), *Sherlock Holmes* (1922) e *The Sea Beast* (1926). Foi durante este período onde recibiu o alcume de "o Gran Perfil". A súa voz, traballada no teatro, foi unha baza para el nos comezos do cine sonoro, e tres dos seus filmes desta época chegaron a ser introducidos no National Film Registry: *Grand Hotel* (1932), *Twentieth Century* (1934) e *Midnight* (1939).

A súa vida persoal foi un foco de atención dos medios tanto antes do seu pasamento coma posteriormente. Tivo problemas de alcoholismo dende os catorce anos de idade, casou e divorciouse en catro ocasións, e nos últimos anos da súa vida declarouse en bancarrota. Gran parte dos seus últimos traballos incluían a parodia de si mesmo e o retrato de artistas acabados bébedos. O seu obituario no *The Washington Post* indicou que "co paso dos anos&nbsp;– e segundo a súa vida privada se foi volvendo máis pública&nbsp;– converteuse, malia o seu xenio no teatro, nun personaxe de prensa amarela". un dos seus biógrafos, Martin Norden, considerouno como "probablemente o actor máis influente e idolatrado do seu tempo".

## Traxectoria 
### Primeiros anos 
John Barrymore naceu como John Sidney Blyth o 14 ou 15 de febreiro de 1882 en Filadelfia, coñecido pola súa familia e amigos como "Jack". Tivo dous irmáns máis vellos, Lionel (1878-1954) e Ethel (1879-1959). O seu pai era Maurice Barrymore, un actor británico de orixe india nado como Herbert Blyth, que adoptou o nome artístico de Barrymore tras velo nun póster no Haymarket Theatre de Londres. A nai de John, Georgiana Drew Barrymore, naceu no seo dunha prominente familia de actores. Os avós de John por parte materna foran Louisa Lane Drew, unha actriz norteaméricana de sona no século 19 e directora do Arch Street Theatre, e John Drew, actor tamén, especializado na comedia. Os seus tíos por parte materna eran actores dramáticos tamén, John Drew, Jr. e Sidney.

En outubro de 1882 a familia realizou unha xira polos Estados Unidos xunto coa actriz polaca Helena Modjeska. Ó ano seguinte os seus pais volveron facer unha nova xira xunto a Modjeska, pero sen levar consigo os seus fillos. Modjeska tiña influencia na familia, e insistiulles que bautizasen os seus tres fillos dentro da igrexa católica. En 1884 a familia viaxou ata Londres como parte da compañía de teatro de Augustin Daly, retornando ós Estados Unidos dous anos despois. De pequeno Barrymore adoitaba ter un mal comportamento, polo que os seus pais o enviaron a varios internados nun intento de instilarlle disciplina, estratexia que non sempre deu resultado e que fixo que asistise a varias escolas de primaria nun total de catro estados. Unha das primeiras escolas ás que asistiu era o anexo para rapaces do Convento de Notre Dame en Filadelfia, onde nunha ocasión recibiu o castigo de ler unha copia do *Inferno* de Dante. Nunha declaración posterior Barrymore afirmou que tras ver as ilustracións de Gustave Doré, "espertou o meu interese, e naceu un novo desexo en min; quixen ser artista". Foi expulsado desta escola en 1891, enviado a Seton Hall Preparatory School de Nova Jersey, escola da que Lionel xa era alumno. Barrymore non se sentiu feliz en Seton e posteriormente asistiu a varias escolas públicas en Nova York, incluíndo a Academia Militar Mount Pleasant.
 
En 1892 o negocio da súa avoa, Louisa Drew, comezou a ter problemas e perdeu o control do seu teatro, o que provocou unha perturbación na súa familia. Ó ano seguinte, cando John tiña 11 anos, a súa nai faleceu por mor dunha tuberculose. John case non tivera trato con ela por mor da súa ausencia nas escolas e das xiras constantes da súa nai, polo que a súa avoa era quen se ocupaba da súa crianza. A perda de ingresos obrigou tanto a Ethel, naquel entón con 14 anos, coma a Lionel con 15 anos de idade, a procurar traballo como actores profesionais. O pai de John adoitaba estar ausente do fogar familiar durante as xiras, e cando volvía delas pasaba a maior parte do tempo no club de actores The Lambs en Nova York.

En 1895 Barrymore entrou na Georgetown Preparatory School, naquel entón situada no campus da Universidade de Georgetown, pero foi expulsado dous anos despois en novembro de 1897, probablemente por ter sido visto nun bordel. Un dos seus biógrafos, Michael A. Morrison, expuxo unha teoría alternativa na que indicaba que Barrymore fora expulsado tras ser visto bébedo por parte dun empregado da escola. No momento que marchou de Georgetown, segundo Martin Norden, "xa estaba nas primeiras fases dun problema crónico coa bebida". Ese mesmo ano Barrymore perdeu a virxindade tras ser seducido pola súa madrasta, Mamie Floyd, e en agosto faleceu a súa avoa, o principal modelo feminino na súa vida.

Barrymore viaxou a Inglaterra xunto a seu pai en 1898, entrando no King's College School de Wimbledon. Un ano despois uniuse a Slade School of Fine Art para estudar literatura e arte. Segundo Margot Peters, tras un ano de estudo formal deixou a escola e "adicou gran parte do tempo que estivo en Londres a aventuras bohemias e nocturnas". Volveu a Nova York no verán de 1900, comezando a traballar en novembro como ilustrador no *The New York Evening Journal*, cun salario de 50$ á semana. Nese mesmo ano o seu pai convenceuno para que actuase xunto a el en varias representacións dunha obra curta, "A Man of the World". Volveu a actuar nesta obra ó ano seguinte, pero consideraba esta experiencia como forma de suplementar os seus ingresos no lugar dunha posible carreira futura. En outubro de 1901 Ethel estaba actuando en Filadelfia na obra *Captain Jinks of the Horse Marines* cando un dos actores máis xoves pasou a non estar dispoñible temporalmente. Ethel convenceu ó director da obra de que Barrymore tomase o papel dese personaxe secundario, e John viaxou dende Nova York para participar na obra, aprendendo as súas liñas de diálogo no propio tren. No primeiro acto detívose a medio diálogo, incapaz de recordar o texto, e preguntoulle á audiencia e ós outros actores "Escaralleino. Como seguimos con isto?", o que deu lugar a que o elenco tivese que improvisar o resto da esecena.

En marzo de 1901 o seu pai tivo un colapso mental por mor dunha sífilis en fase terciaria, e Barrymore levouno ata o hospital Bellevue. Tras finalizar a xira polos Estados Unidos, a xira de *The Dictator* continuou en Gran Bretaña a partir de abril de 1905, con representacións no Comedy Theatre. Segundo un crítico do xornal *The Observer*, nesta obra Barrymore "secundou de forma admirable" a Collier. Dende abril de 1917 actuou xunto ao seu irmán Lionel nunha versión teatral da novela de 1891 *Peter Ibbetson* de George du Maurier, e tanto a obra coma a actuación dos irmáns obtiveron críticas positivas. Foi neste tempo cando comezou unha relación cunha muller casada nai de dous fillos, Blanche Oelrichs, unha sufraxista pertencente a unha familia de clase alta de Rhode Island. A relación comezou en segredo, pero tornouse máis aberta a partir do momento no que o marido de Oelrichs foi recrutado para o exército e destinado a Francia. Tanto Oelrichs coma Sheldon meteron presión a Barrymore para que aceptase o seu seguinte papel, o de Fedya Vasilyevich Protasov na obra de Lev Tolstoi *Redemption*, no Plymouth Theatre, que segundo o *The New York Times* foi "un paso adiante significativo no desenvolvemento artístico de Barrymore". obtendo unha recepción mixta da crítica.

Tras finalizar as representacións de *Hamlet* viaxou ata París, onde permanecera Oelrichs durante as representacións en Londres, mais a reunión non foi feliz e a parella mantiña discusións con frecuencia. Á volta de Barrymore ós Estados Unidos ela ficou en París, e a parella chegou a un acordo de separación que lle deixaba a ela unha paga anual de 18&nbsp;000$ e declaraba que ningún dos dous podería demandar ó outro o divorcio en base a un adulterio. Cando aínda estaba en Londres a Warner Bros contactou a Barrymore para un acordo de tres filmes máis cun salario de 76&nbsp;250$ por película. Posteriormente Barrymore afirmou que a súa motivación para pasar do teatro o cinema fora a "falta de repetición... a representación continua dun papel, tan ruinosa para un actor, queda eliminada por completo".

[miniatura|esquerda|Barrymore no papel do [Capitán Ahab (Moby-Dick)|capitán Ahab Ceeley en *The Sea Beast* (1926)]]
O primeiro filme baixo este contrato foi *The Sea Beast* (1926), unha adaptación libre da novela *Moby-Dick* de 1851, na que representou o capitán Ahab Ceeley, e que se converteu nun dos filmes máis lucrativos do ano para a Warner Bros. Aínda que Barrymore quería que Astor actuase no papel protagonista feminino ela non estaba dispoñible naquel momento, polo que ese papel foi finalmente para Dolores Costello, con quen comezaría unha relación amorosa. Barrymore declarou posteriormente: "Namoreime dela instantaneamente. Desta vez sabía que tiña razón". O filme tivo un bo recibimento por parte da crítica. Mordaunt Hall, do *The New York Times*, eloxiou a "enerxía, seriedade e virilidade" de Barrymore no seu papel no filme. Barrymore quería actuar de novo xunto a Costello neste filme, mais o produtor Jack L. Warner contratou a Astor para o mesmo. Tras finalizar o seu contrato con Warner Bros. co filme *When a Man Loves* no que actuou xunto a Costello, Barrymore asinou un acordo para tres películas con United Artists: *The Beloved Rogue* (1927), *Tempest* (1928) e *Eternal Love* (1929).. Segundo Morrison, durante os seguintes tres anos "gozou dunha prosperidade sen precedentes e desbaldiu cartos". O crítico e ensaísta Stark Young escribiu no *The New Republic* sobre estes filmes, cualificándoos de "podres, vulgares, baleiros, de mal gusto, deshonestos, ruidosos cun exhibicionismo estúpido e pouco saudable", engadindo que "o seu atractivo é barato, cínico e enganoso". mentres que George Blaisdell de *International Photographer* eloxiou o diálogo e a súa actuación. *Grand Hotel* gañou o premio Óscar ó mellor filme e foi unha das películas de maior recadación dese ano, incluída no National Film Registry no ano 2007. O derradeiro filme no que participou ese ano foi *Rasputin and the Empress*, xunto ós seus irmáns Ethel e Lionel. Como indica Peters, para este filme Barrymore atopábase deteriorado fisicamente dende a rodaxe de *Svengali*, gañando peso por mor da bebida. A película foi un fracaso comercial e de crítica, supoñendo unhas perdas significativas para MGM, e o xornal *The New Yorker* chegou a afirmar que esta era a peor obra dos tres irmáns Barrymore.

[miniatura|esquerda|Barrymore e [Greta Garbo en *Grand Hotel* (1932)]]
No 1933 apareceu en cinco filmes, e segundo Peters o seu declive comezou a ser evidente. En *Topaze* representou un profesor de escola convertido en home de negocios xunto a Myrna Loy, e en *Cea ás oito* actuou xunto ó seu irmán Lionel. Trala serie de filmes con MGM a compañía finalizou o seu contrato con Barrymore por mor dos seus problemas financeiros provocados pola Gran Depresión. Barrymore asinou un contrato con Universal Studios para representar un avogado xudeu con problemas en *Counsellor at Law*. Durante a rodaxe deste filme tivo dificultades para recordar as súas liñas de diálogo, incluso nas escenas máis curtas, chegando a provocar que se detivese a rodaxe nunha ocasión tras máis de 25 tomas nas que non conseguiu recordar o seu diálogo, un problema que continuou a ter de forma regular en rodaxes posteriores. Malia estes problemas, segundo Norden esta foi "unha das súas mellores actuacións cinematográficas". Os outros dous filmes nos que actuou neste ano foron *Reunion in Vienna* e *Night Flight*.

### Declive e morte 
[miniatura|No centro, de esquerda a dereita, Barrymore, [Leslie Howard e Basil Rathbone, en *Romeo and Juliet* (1936). ]]
A súa dependencia do alcohol provocou que a maioría de estudios non quixesen darlle traballo, pero finalmente MGM seleccionouno para o papel de Mercutio no filme de 1936 *Romeo and Juliet*. Para minimizar as posibles alteracións no programa, enviaron a Barrymore ó Kelley's Rest Home, un centro de desintoxicación, mais continuou bebendo en segredo e provocando problemas durante a rodaxe. Basil Rathbone, que actuou no papel de Tybalt, declarou posteriormente que "[Barrymore] bebía e non era fiable no estudio&nbsp;... Era triste velo nese estado". A crítica estivo dividida na súa actuación no filme, aínda que Welford Beaton, do *Hollywood Spectator*, chegou a afirmar que Barrymore era "unha xoia da actuación",

Os rumores sobre os seus problemas dentro e fóra do estudio espalláronse no mundo do cinema, e non volveu traballar noutro filme durante máis dun ano, ata que obtivo un papel secuntario no musical *Maytime*. O seu divorcio de Costello finalizou en outubro de 1936, e casou de novo con Barrie en novembro dese mesmo ano. A parella tivo unha discusión acalorada pouco tempo despois da voda, polo que Barrymore volveu pasar un tempo no Kelley's Rest Home, que lle custaba unha media duns 800$ diarios e estaba deixándoo sen fondos.

## Obra 
### Teatro 
### Cinema 
[miniatura|250px|*[Dr. Jekyll and Mr. Hyde (filme de 1920)|Dr. Jekyll and Mr. Hyde* (1920)]]
[miniatura|250px|*[Sherlock Holmes (filme de 1922)|Sherlock Holmes* (1922)]]
[miniatura|250px|*[Don Juan (filme de 1926)|Don Juan* (1926)]]
[miniatura|250px|*[Moby Dick (filme de 1930)|Moby Dick* (1930)]]

### Radio 
## Legado 
[miniatura|esquerda|Barrymore na [Casa Branca en xaneiro de 1924, tras unha reunión co presidente Calvin Coolidge]]
O seu obituario no *The New York Times* afirmou que durante o período no que Barrymore actuou en *Justice*, *Richard III* e *Hamlet*, o actor "foi aceptado pola maioría de críticos como o actor de fala inglesa máis importante do seu tempo". Na súa cerimonia do Grauman's Chinese Theatre en 1940 Barrymore, ademais de deixar as pegadas do seu pé e man, deixou unha impresión do seu perfil facial no cemento coa axuda de Sid Grauman. e a súa irmá Ethel faleceu o 18 de xuño de 1959.

[miniatura|A estrela de Barrymore no [Paseo da Fama de Hollywood]]
A maiores da súa autobiografía de 1926, *Confessions of an Actor*, houbo varios autores que escribiron sobre a súa vida. Alma Power-Waters publicou un estudo da mesma en 1941, autorizado por el mesmo, titulado *John Barrymore: The Legend and the Man*. Fowler escribiu o libro *Good Night, Sweet Prince: The Life and Times of John Barrymore* en 1943, Alpert publicou *The Barrymores* en 1964 e John Kobler escribiu *Damned in Paradise: The Life of John Barrymore* en 1977, aínda que segundo Norden moitas destas primeiras obras sobre a súa vida non son moi fiables. Segundo el as obras que conteñen unha investigación máis concienzuda son a historia de 1990 de Peters *The House of Barrymore*, e o seu propio estudo en 1995 da obra do actor, titulado *John Barrymore: A Bio-Bibliography*. Posteriormente en 1997 Morrison publicou *John Barrymore, Shakespearean Actor*, centrado na obra teatral de Barrymore e cunha boa recepción da crítica.

En 1982, co gallo do centenario do seu nacemento, leváronse a cabo varios eventos de celebración. A Academia das Artes e das Ciencias Cinematográficas e o Museo de Arte Moderna de Nova York presentaron de forma conxunta un programa conmemorativo da súa obra que incluíu numerosos fragmentos dos seus filmes ademais de entrevistas a coñecidos del, incluíndo a Barrie e a Myrna Loy. Ese mesmo ano, en celebración do centenario do Actors Fund of America, o Servizo Postal dos Estados Unidos de América publicou un selo postal coa imaxe de Barrymore e dos seus irmáns. En febreiro de 2010 mudouse o nome dun cruzamento en Fort Lee, Nova Jersey a "John Barrymore Way" no que sería o 128º aniversario do actor, no lugar onde se situara o antigo Buckheister's Hotel, no que Barrymore tivera a súa estrea teatral en 1900 coa obra *A Man of the World*.

### Representacións e caracterizacións 
Barrymore serviu de inspiración para varios personaxes tanto no teatro coma no cine. El mesmo representouse en varias obras, incluíndo *The Great Profile*, *My Dear Children* e *Playmates*, e na produción de 1921 *Ziegfeld Follies* representouno o seu amigo W. C. Fields. En 1927 a familia Barrymore foi parodiada en *The Royal Family*, na que o personaxe baseado nel foi representado por Fredric March, actuación que o propio Barrymore admiraba. Esta obra representouse en Londres en 1934 co título *Theatre Royal*, con Laurence Olivier no papel de Barrymore, e tivo unha adaptación ó cinema en 1930 con March reeditando a súa actuación nese papel. Barrymore fora amigo e compañeiro de Fields, e no filme de 1976 titulado *W.C. Fields and Me*, foi representado por Jack Cassidy. Errol Flynn, tamén amigo de Barrymore, representouno no filme de 1958 *Too Much, Too Soon*, unha adaptación da autobiografía de Diana Barrymore, con Dorothy Malone no papel protagonista feminino.

En 1991 a comedia de Paul Rudnick titulada *I Hate Hamlet*, representada no Walter Kerr Theatre, estivo ambientada no seu antigo apartamento, con Nicol Williamson no papel do propio Barrymore. Tres anos despois comezou a produción *Jack: A Night on the Town with John Barrymore* en Londres, cunhas 60 representacións no Criterion Theatre, e con Williamson de novo no papel protagonista. *Barrymore*, unha obra de dous actores de William Luce con Christopher Plummer no papel de Barrymore, estreouse en 1996. A obra tivo unha versión cinematográfica publicada en 2012, con Plummer de novo no papel protagonista.

## Notas 
;Referencias
:*Todas as referencias en inglés agás cando se indique o contrario*

## Véxase tamén 
### Bibliografía 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 

### Outros artigos 
* Ethel Barrymore
* Drew Barrymore
* Maurice Barrymore

### Ligazóns externas 
* John Barrymore na IMDb *(en inglés)*.