Frisinga

**Frisinga**, en alemán *Freising*, do latín *Frisinga*,  é unha cidade da Alta Baviera situada a uns 30 km ao norte da capital do estado libre de Baviera, Múnic, en Alemaña, á beiras do río Isar, a tan só 10 km do aeroporto de Múnic.

Ten unha superficie de 88,61&nbsp;km², unha altitude media de 448 msnm e unha poboación total de 49&nbsp;126 habitantes en 2020.   

Frisnga é a cidade máis antiga situada entre Ratisbona e Bolzano, e está dominada por dous outeiros, o outeiro da catedral, co castelo do bispo e a catedral de Frisinga, e o outeiro *Weihenstephan*, coa abadía de Weihenstephan e a súa famosa fábrica de cervexa.  

Frisinga é unha das cidades con menor índice de paro de Alemaña, debido ao gran número de persoas da cidade que traballan no aeroporto de Múnic. 

Frisinga é tamén a sede da cervexaría máis antiga do mundo, fundada no ano 1040 polos monxes beneditinos co nome de *Bayerische Staatsbrauerei Weihenstephan*. Ademais, foi nesta mesma cidade onde o duque Guillerme IV de Baviera ditou en 1516 a Lei de pureza da cervexa, na que se prohibía aos cervexeiros empregar outros ingredientes que non fosen cebada, lúpulo e auga na produción de cervexa.

Outro personaxe importante da cidade foi o seu bispo Odón de Frisinga, que pontificou de 1138 a 1158, e que durante a época da Querela das Investiduras entrou en conflito coa familia Wittelsbach, pero debido á súa relación co emperador do Sacro Imperio, mediou con éxito nas disputas entre os Hohenstaufen e os güelfos.

Por outra parte, Frisinga foi tamén o primeiro lugar no que se rexistrou un tornado en  Europa.in 788.

## Historia 
Descubrimentos arqueolóxicos demostraron que a zona se poboou na Idade de Bronce, aínda que non se atoparon probas que suxiren un asentamento continuo até o século VIII d.C., *Frigisinga*. Corbiniano de Frisinga, San Corbiniano (ca. 670 - ca. 730) un bispo franco, foi un evanxelizador dos bávaros. Corbiniano foi enviado ao territorio gobernado polo duque franco de Baviera Grimaldo I. Corbiniano probabelmente chegou á daquela capital do Ducado de Baviera, Frisinga, instalándose nun santuario que xa existía alí en 724, onde erixiu unha escola e un mosteiro beneditino, que chegou a ser dirixido polo seu irmán Eremberto, despois da súa morte. Foi o precursor da diocese de Frisinga. O 20 de novembro, conmemorando o traslado da súas reliquias de Merano (Italia) a Frisinga celébrase alí unha gran procesión protagonizada sobre todo por mozos. En 738, cando Bonifacio de Maguncia (San Bonifacio) regulou a estrutura eclesiástica do Ducado de Baviera, mediante a creación de catro dioceses sufragáneas do arcebispado de Maguncia (entre elas o bispado de Frisinga), Eremberto foi elixido primeiro bispo de Frisinga.

Segundo a súa *Vita*, redatada polo bispo Arbeo de Frisinga, ordenou a un oso que levase a súa equipaxe a través dos Alpes despois de que matara ao seu cabalo. O oso enselado segue sendo o símbolo da cidade, amosado no se escudo de armas. Aínda que a sede da diocese foi trasladada a Múnic en 1821, incluída a elevación a arquidiocese, Freising permaneceu até hoxe como sede da administración da diocese.

Entre 764 e 783, o bispo Arbeo fundou unha biblioteca e un *scriptorium* na abadía. O asentamento comezou a converterse nun centro relixioso. Dise que os restos mortais do papa Alexandre I foron trasladados a Frisinga en 834.

En 996, Frisinga recibiu ss dereitos como cidade do emperador so Sacro Imperio Odón III. Porén, despois da «... *destrución da ponte episcopal, a alfándega, a ceca e as salinas preto de Oberföhring polo duque Henrique o León, que trasladou as casas da alfándega e o lugar da ponte á parte alta de Oberföhring, colocándoas na localidade de Múnic nas beiras do Isar*», en 1158, Frisinga comezou a perder a súa importancia económica. En 1159 construíuse a catedral románica (cunha notábel columna de animais na cripta).

Durante a mediatización e secularización dos territorios soberanos pertencentes a bispados, abadías e ordes relixiosas, proceso que aconteceu en Alemaña entre 1795 e 1814, un período marcado polo final da Revolución francesa, o nacemento e a desaparición do Primeiro Imperio francés e pola subseguinte descomposición (causada poa vitoria deste sobre Austria) do Sacro Imperio Romano Xermánico, que tivo como consecuencia a creación e desaparición do seu estado substituto, monicreque de Napoleón Bonaparte, a Confederación do Rin. 

Como consecuencia, en 1803, a Igrexa católica perdeu a maioría das súas propiedades e a autoridade na cidade. Nese ano a comunidade relixiosa de Weihenstephan deixou de existir, e pasou todos os seus dereitos, capitais e propiedades ao Reino de Baviera. 

Este transformou a cervexaría de Weihenstephan na "Real Cervecexaría Bávara de Weihenstephan" e nun "Instituto de Agricultura". A cervexaría transformouse nunha escola para cerveceiros en 1919 e, na actualidade, é a "Facultade Cerveceira, de Alimentos e Lácteos da Universidade de Múnic". 

Por ouro lado cómpre sinalar que, desde 1946 até 1951, o futuro papa Bieito XVI estudou Teoloxía católica e Filosofía na Universidade de Teoloxía e Filosofía de Frisinga.

## Educación 
En Frisinga  están os seguintes centros educativos:
### Educación secundaria 
* Camerloher-Gymnasium Freising
* Dom-Gymnasium Freising
* Josef-Hofmiller-Gymnasium

### Edicación universitaria 
* Hochschule Weihenstephan-Triesdorf
* TU-München Weihenstephan

## Cidades irmandadas 
Frisinga está irmandada con:

* Arpajon, Francia (1991)
* Innichen, Italia (1969)
* Maria Wörth, Austria (1978)
* Obervellach, Austria (1963)
* Škofja Loka, Eslovenia (2004)
* Waidhofen an der Ybbs, Austria (1986)

## Galería 

File:Freisinger_Dom_(von_St._Georg).jpg|Catedral de Freising
File:Freising_Dom_St._Maria_%26_Korbinian_Innen_05.JPG|Interior da catedral
Domberg FS.jpg|Domberg (outeiro da Catedral) en inverno
File:Freising_residenz.jpg|Castelo do bispo
File:Freising marienplatz.jpg|Igrexa de San Xurxo
File:Alte_Poststra%C3%9Fe_42_St._Peter_und_Paul_Freising-5.jpg|Mosteiro de Neustift
File:Freising_-_Lyceum.jpg|Teatro Asam 
File:Brauerei_Weihenstephan.jpg|Cervexaría Weihenstephan
File:Hofbraeuhaus_freising.jpg|Cervexaría Hofbräuhaus 
Flughafen Aussichtspunkt (Airport viewing point) - geo.hlipp.de - 37173.jpg|Miradoiro do aeroporto

## Notas 
## Véxase tamén 
### Bibliografía 
* Hubert Glaser, ed. (2002): *Freising wird bairisch*. Regensburg: Schnell & Steiner. ISBN 3-7954-1506-3.
* Sigmund Benker & Marianne Baumann-Engels (1989): *Freising. 1250 Jahre geistliche Stadt, 739-1989. Ausstellung zum Bistumsjubiläum im Diözesanmuseum Freising. Katalog und Schriften*. München: Wewel. ISBN 3-879-04162-8. 
* Peter Hacker (2002): *Freising Was die Stadt im 20. Jahrhundert bewegte*. Passau: Stutz. ISBN 3-8884-9111-8.
* Joachim Hamberger, ed. (2007): *Papst Benedikt XVI. in Freising*. Freising: Freisinger Verlag. ISBN 978-3-0002-1226-0.

### Outros artigos 
* Ducado de Baviera
* Primeiro ducado de Baviera 
* Odón de Frisinga

### Ligazóns externas 
* Páxina web oficial 
* Fotos de Frisinga 
* *Bayerische Staatsbibliothek*  (Biblioteca do Estado de Baviera) 
* *Guten Tag aus Freising* Ola desde Freising en *Stadtportal-Freising* 
* Monasterio de Weihenstephan, la cervecería más antigua del mundo. El monasterio benedictino de Weihenstephan es la cuna de la cerveza