open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Adiviña veronesa

A **adiviña veronesa** (*indovinello veronese* en italiano) é un texto breve escrito nas marxes dun pergamiño, datado cara a finais do século VIII ou principios do século IX e que constitúe, xunto cos Xuramentos de Estrasburgo e os Cartularios de Valpuesta, o primeiro texto coñecido nunha lingua romance. Reza do seguinte modo: 

## Significado 
Trátase dun testemuño autorreferencial: a descrición do acto de escribir feita polo propio amanuense. É unha adiviña frecuente na literatura tardolatina.

"Diante de si guiaba os bois, araba un lameiro branco, tiña un arado branco e sementaba unha semente negra".

O significado é a escritura. Os bois representan os dedos, partes de traballo do corpo; o lameiro branco era unha folla ou pergamiño; o arado branco, a pluma, que nese tempo adoitaban ser de ganso (brancas); e a semente negra, a escritura.

## Orixes 
Atopado na Biblioteca Capitual de Verona en 1924, o códice procede de España, case con total seguridade de Toledo, desde onde puido ser trasladado a Cagliari e Pisa, antes de chegar definitivamente a Verona. Diversos trazos do dialecto veronés detectados no texto (como *versorio* co sentido de *arado*, así como os imperfectos de indicativo en *-eba*) permiten deducir que o autor foi un amanuense veronés, probablemente da mesma Biblioteca Capitular.
Antíoco VIII Grifo

**Antíoco VIII Grifo** da dinastía seléucida, foi rei de Siria entre -125 e -96.

## Traxectoria 
Fillo de Demetrio II Nicátor, sucedeu ao seu irmán Seleuco V Filométor sendo un adolescente, tras ser este asasinado pola nai de ambos, Cleopatra Thea. Apoiado por Ptolomeo VIII, con cuxa filla Trifena casou, desfíxose do usurpador Alexandre II Zabinas e inmediatamente da súa propia nai, Cleopatra, que tentou envelenalo, pero Antíoco obrigouna a beber o seu propio veleno (-123). Ao parecer, o mozo Antíoco estaba interesado na toxicoloxía, e dise que chegou a escribir poemas acerca diso, dos cales algúns foron citados polo soado médico Galeno.

Durante varios anos reinou a calma en Siria, ata que en -116 o seu medio irmán e primo Antíoco IX Eusebio retornou do seu exilio en Cízico e reclamou o trono, iniciándose unha nova guerra civil na que Antíoco Grifón (nariz ganchuda), logrou relegar ao seu rival a algunhas prazas litorais (-108). A esposa de Antíoco IX, chamada Cleopatra IV, era unha media irmá de Trifena, Antíoco non desexaba a súa morte, pero Trifena convenceuno pola contra, e ordenou asasinala no templo de Dafne, nos arredores de Antioquía. Antíoco IX, en vinganza, asasinou á súa vez a Trifena, tras torturala cruelmente. Finalmente, os dous Antíocos dividíronse o reino e gobernaron conxuntamente ata que Grifón foi asasinado polo seu ministro Heracleón en -96, quedando Antíoco IX como único rei, estando el, quizais, detrás do asasinato deste. 

Con todo, cinco dos seus fillos chegaron a reinar posteriormente: Seleuco VI, Antíoco XI, Filipo I, Demetrio III e Antíoco XII.

Malia a súa falta de habilidade política, Grifón foi un rei popular. A súa aparencia inchada nas moedas (común entre os últimos seléucidas), unida ás historias dos seus luxosos banquetes, fixo que a posteridade xulgase á súa dinastía como completamente dexenerada e decadente. Existe unha anécdota respecto diso segundo a cal o rei enviaba camelos para recoller aos seus invitados a luxosos banquetes, algo que creaba tensión entre o seu pobo, pois a tesouraría estaba completamente esgotada. Con todo, hai que precisar que se trataba dun motivo propagandístico deliberado, a idea de *tryphé* —boa vida— que os últimos seléucidas querían asociar á súa imaxe, a pesar das guerras civís e constantes conflitos que marcaron os seus reinados.
## Notas 
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas
Damir Džumhur

**Damir Džumhur**, nado en Saraxevo o 20 de maio de 1992, é un tenista bosníaco, o número un do seu país, forma parte do equipo de Copa Davis de Bosnia e Hercegovina dende 2010 e competiu nas olimpíadas de 2016. 

## Traxectoria 
Como xuvenil, chegou a ser o número tres do mundo e bronce nas olimpíadas da xuventude de 2010. Foi o primeiro xogador bosníaco en participar nun torneo da ATP e mais tamén o primeiro en chegar a unha final. Ao gañar o aberto de San Petersburgo de 2017 en individuais, converteuse o primeiro xogador do seu país en lograr un título ATP e o primeiro a situarse no Top 50, xa que logo está recoñecido como o mellor tenista bosníaco de todos os tempos.

## Notas
Maratón de Estocolmo

miniatura|Corredores pasando o Västerbron na edición de 2009

**O maratón de Estocolmo**&nbsp;(oficialmente **Asics Stocklholm Marathon**), tamén coñecido en sueco como&nbsp;**Stockholmsmaran**, é unha competición anual de&nbsp;maratón&nbsp;que percorre o centro de Estocolmo. É o principal maratón de Suecia, tanto polo número de asistentes como pola cantidade de corredores da elite mundial que participan. Principia en&nbsp;Lidingövägen e remata no interior do estadio olímpico de Estocolmo. O seu percorrido cobre a distancia clásica de 42.195 metros. Dende 1982, a carreira é tamén o campionato sueco de maratón.

## Historia 
O primeiro maratón de Estocolmo celebrouse o 4 de agosto de 1979, inscribíronse 2155 corredores, tan só 69 mulleres. Realízase habitualmente a primeiros de xuño, mais ás veces acontece a finais do mes de maio. Conta con arredor de&nbsp;18000 inscritos cada ano, dos que participan uns 15000. Dende agosto de 2010 patrocínao&nbsp;Asics&nbsp;e pasou a levar o nome da empresa no&nbsp;título, a primeira vez que acontecía.

En 2014 inscribíronse 21&nbsp;942 corredores de 93 países diferentes, o que estableceu a mellor marca da competición, e remataron 16&nbsp;736. No ano 2016 remataron 12&nbsp;855 corredores, o que lle supuxo ser o sétimo maratón de&nbsp;Europa e en 2017 completárono 12&nbsp;551 corredores.

## Percorrido 
* Comezo: Lidingövägen - Valhallavägen - Odengatan - Fleminggatan - Inedalsgatan - Kungsholms strand - Hornsbergs strand - Lindhagensgatan - Rålambshovsleden - Norr Mälarstrand - Ragnar Östbergs plan - Hantverkargatan- Stadshusbron - Tegelbacken - Fredsgatan - Gustav Adolfs Torg - Strömgatan - Kungsträdgårdsgatan - Hamngatan - Strandvägen - Narvavägen - Karlavägen - Engelbrektsgatan - Valhallavägen.
* Segunda tirada: Valhallavägen - Oxenstiernsgatan - Dag Hammarskjölds väg - Djurgårdsbrunnsvägen - Manillavägen - Djurgårdsvägen - Ryssviksvägen - Djurgårdsvägen - Strandvägen - Nybrokajen - Stallgatan - Södra Blasieholmshamnen - Strömbron - Skeppsbron - Slussplan - Katarinavägen - Hornsgatan - Torkel Knutssonsgatan - Söder Mälarstrand - Stadsgårdsleden - Folkungagatan - Götgatan - Noe Arksgränden - Söderledstunneln -  Hornsgatan - Ringvägen- Lundagatan - Varvsgatan - Högalidsgatan -  Långholmsgatan - Västerbron - Gjörwellsgatan - Rålambshovsleden - Norr Mälarstrand - Ragnar Östbergs plan - Hantverkargatan- Stadshusbron - Tegelbacken - Fredsgatan - Gustav Adolfs Torg - Strömgatan - Kungsträdgårdsgatan - Hamngatan - Strandvägen - Narvavägen - Karlavägen - Sturegatan - Valhallavägen - Drottning Sofias väg.
* Remate: Estadio de Estocolmo.

## Gañadores 
### Homes 
### Mulleres 
miniatura|Isabellah Andersson cara á súa quinta vitoria en 2013.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
*Web oficial
Extrusoma

Os **extrusomas** son orgánulos limitados por membranas que se encontran nas células dalgúns organismos eucariotas e que, baixo certas condicións, xeralmente por estímulos de diferente tipo (por exemplo, mecánico ou químico), descargan o seu contido fóra da célula. Hai distintos tipos, probablemente non homólogos, cuxas funcións son diversas. Entre eles inclúense:

* **Mucocistes**. Son orgánulos que descargan unha masa mucosa. Preséntanse en certos protistas, que os usan para a formación de cubertas protectoras, de quistes, ou para apoiar o movemento no caso das diatomeas e euglenoideos.
* **Tricocistes**. Son orgánulos que disparan filamentos. Son propios de certos protistas, que os utilizan como defensa e para ancorarse durante a alimentación. Tipicamente os orgánulos teñen forma baciliforme e están situados en filas e perpendicularmente á superficie da célula. O filamento adoita rematar nunha punta barbada con aspecto de frecha. Esta punta non se aprecia cando está dentro da célula, polo que se supón que se polimeriza no momento do disparo. Preséntanse, por exemplo, en ciliados, dinoflaxelados e criptófitas. Pódense distinguir tres tipos de tricocistes: discobolocistes (con forma de disco, por exemplo, en *Ochromonas*), teniobolocistes (con forma de fita enrolada en espiral, por exemplo, en *Paramecium*), e acantobolocistes (con forma cilíndrica, por exemplo, en *Cryptomonas*). Os das criptófitas son duns tipos especiais chamados exectosomas.
* **Toxicistes**. Son orgánulos que disparan compoñentes tóxicos. Preséntanse en certos protistas que son depredadores activos. Distínguense dous tipos: un con forma de tubo invaxinado (por exemplo, *Homalozoon*), o outro con forma de botella (haptocistes en suctores e heliozoos).
* **Nematocistes**. Son orgánulos presentes en certas células dos cnidarios. As células teñen forma oval e distribúense pola superficie corporal do animal, concentrándose sobre todo nos tentáculos. Os nematocistes conteñen un estilete e un filamento enrolado, bañados nun líquido urticante. Un opérculo sensible á presión dispara o estilete. Este permanece unido mediante o filamento oco a través dol cal circula o líquido urticante. Cando se dispara, a célula morre e é substituída por unha nova a partir de células non diferenciadas. Os nematocistes utilízanse como defensa e para capturar as presas.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Outros artigos 
* Exectosoma

### Ligazóns externas 
* Proyecto Agua. Frontonia: En pie de guerra.
* Vídeo de captura e alimentación dun ciliado suctor en fangos activos.
Exectosoma

Un **exectosoma** é un orgánulo celular responsable de exectar o seu contido fóra da célula. Na literatura describíronse dous tipos moi diferentes de orgánulos co nome de exectosomas, que aparecen en dúas clases de organismos non relacionados:
# As algas criptomónadas teñen dúas clases de exectosomas, que son uns tipos de extrusomas.
# Algúns patóxenos intracelulares, como a bacteria *Mycobacterium tuberculosis*, escapan das súas células hóspede utilizando unha estrutura baseada na actina, que tamén recibe o nome de exectosoma.

Os exectosomas de criptomónadas (criptófitas) conteñen dúas estruturas parecidas a fitas conectadas en espiral que manteñen en tensión. Se as células son irritadas por estreses mecánicos, químicos e luminosos, descárganos, propulsando a célula en zigzag lonxe da perturbación. Hai grandes exectosomas, visibles ao microscopio óptico, que están asociados co peto ou invaxinación característica destas células; outros máis pequenos aparecen por toda a célula.

As micobacterias son expulsadas das células hóspede pola acción dun exectosoma baseado na actina. Este mecanismo de escape require un regulador do citoesqueleto do hóspede e mais un sistema de secreción ESX-1 micobacteriano intacto. Os exectosomas aparentemente exercen forza contráctil, formando un septo moi axustado arredor da bacteria. A exección da bacteria fóra da célula ocorre sen que se produza a lise celular do hóspede.

## Notas
Tricociste

miniatura|*Paramecium tetraurelia,* un ciliado, cos tricocistes descargados (coloreados artificialmente en azul).
Un **tricociste** é un orgánulo que se encontra en ciliados e dinoflaxelados.

É unha estrutura no córtex de certos protozoos ciliados e flaxelados que consiste nunha cavidade e filamentos longos e delgados que poden ser exectados en resposta a certos estímulos. Os tricocistes poden estar amplamente distribuídos por todo o microorganismo ou en certas áreas restrinxidas (por exemplo, en tentáculos, papilas, arredos da boca). Hai varios tipos. Os tricocistes mucoides son inclusións alongadas que poden ser exectados como corpos visibles despois dunha estimulación artificial. Os tricocistes filamentosos en *Paramecium* e outros ciliados son descargados como filamentos compostos por un talo con estriacións cruzadas e unha punta. Os toxicistos (en *Dileptus* e certos protozoos carnívoros) tenden a estar localizados arredor da boca. Cando descarga un toxicisto, expulsa un longo filamento non estriado con extremo con forma de bastón, que paraliza ou mata outros microorgnismos; este filamento utilízase para capturar alimento e, presumiblemente, na defensa.

A importancia funcional doutros tricocistes non está clara, aínda que os de *Paramecium* aparentemente poden ser extrudidos para ancorarse ao substrato durante a alimentación.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Outros artigos 
* Extrusoma

### Ligazóns externas 
* Imaxe dun tricociste
Presidente de Venezuela

O **presidente da República Bolivariana de Venezuela** é ao mesmo tempo xefe de Estado e de Goberno, dirixe o poder executivo nacional de Venezuela e é comandante xeral das Forzas Armadas Bolivianas. Do mesmo xeito, a posición corresponde á maxistrada máis alta do país e ao máis alto funcionario público nacional.

O actual mandato presidencial é de seis anos, coa posibilidade garantida pola Constitución de celebrar un referendo de retiro popular en calquera momento durante os últimos tres anos de mandato presidencial. O 15 de febreiro de 2009, un referendo aprobado pola maioría dos votantes eliminou as restricións anteriores que limitaron o mandato presidencial a dous mandatos consecutivos.

O nomeamento de presidente inclúe só as persoas que xuran as súas posicións como presidente de Venezuela. O primeiro presidente foi Cristóbal Mendoza, asumiu o cargo o 5 de marzo de 1811, por decisión do Congreso Nacional e foi oficial o 5 de xullo de 1811 coa Declaración de Independencia da Coroa Española.

Debido á profunda axitación polas guerras da independencia en Suramérica, entre 1814 e 1818 España establece novamente o seu goberno co país en guerra, ata o Congreso de Angostura, chamado Simón Bolívar «xefe supremo da República de Venezuela» (comandante supremo da República de Venezuela) de 1819 a 1821. Posteriormente o Libertador actuou como presidente da Gran Colombia (que unía a Venezuela, Colombia, Panamá e Ecuador) entre 1821 e 1830. Logo de dividirse o Grande Colombia Simón Bolívar está exiliado da súa nacente república, tomando posesión de José Antonio Páez.

Aínda que o papel do presidente da república e do seu significado sufriron cambios ao longo de 200 anos de historia, así como a súa posición e relacións cos outros actores da organización política nacional, foi e é unha das figuras políticas máis destacadas.
Alajärvi

**Alajärvi** é unha cidade de Finlandia situada na rexión de Ostrobotnia do Sur. En 2017 a súa poboación era de 9.890 habitantes. A superficie do termo municipal é de 1.056,74 km2, dos cales 47,99 km2 son auga. O concello ten unha  densidade de poboación de 9,8 hab./km². En 2009 integrouse Lehtimäki ao termo municipal.

Limita cos municipios de Alavus, Kuortane, Lappajärvi, Lapua, Soini, Vimpeli e Ähtäri na súa mesma rexión, Kyyjärvi na rexión de Finlandia Central, e Perho na rexión de Ostrobotnia Central.

O concello é unilingüe en finés.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* Sitio web de Alajärvi
Hawaiian Airlines

**Hawaiian Airlines** (hawaiano: *Hui Mokulele ʻo Hawaiʻi*) é a aeroliña de bandeira e a máis grande do estado de Hawai. É a décima aeroliña comercial máis grande dos Estados Unidos e ten a súa sede en Honolulu. O seu principal centro de conexións atópase no aeroporto Daniel K. Inouye na illa de Oahu e ten un centro de conexións secundario no aeroporto de Kahului , na illa de Maui. Hawaiian Airlines opera voos a Asia, Hawai, Nova Zelandia, Australia e o Estados Unidos continental. A aeroliña é propiedade de Hawaiian Holdings Inc. Hawaiian é a aeroliña estadounse máis antiga que nunca tivo un accidente con vítimas mortais ou coa perda dun avión, e ademais adoita a estar entre as aeroliñas máis puntuais do país.

## Frota 
En maio de 2018 a frota de Hawaiian Airlines estaba formada polos seguintes avións:

## Notas 
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* Páxina web da aeroliña
Cryptomonas

***Cryptomonas*** é un xénero de criptomónadas (ou criptófitas) establecido polo biólogo alemán Christian Gottfried Ehrenberg en 1831. É común en hábitats de augas salobres de todo o mundo e é frecuente en floracións nas zonas máis profundas de lagos. *Cryptomonas* encóntrase en varios ecosistemas mariños en zonas como Australia e Corea do Sur. As súas células son xeralmente marróns ou verdosas e teñen un característico suco con aspecto de fenda na súa parte anterior.

## Estrutura xenómica 
As especies de *Cryptomonas* conteñen catro xenomas: os xenomas nuclear, o nucleomorfo, o plastidial e o mitocondrial. Aemais, os flaxelos están aliñados con pequenos pelos que lles permiten un mellor movemento. A ficoeritrina foi trasladada ao lume tilacoidal e a súa composición de cromóforo alterada; posteriormente, evolucionaron ficobiliproteínas con polo menos sete espectros de absorción diferentes. Rotan mentres se moven e ás veces nadan con movementos helicoidais. ==
* *Cryptomonas ampulla* Playfair
* *Cryptomonas anomala* F.E.Fritsch, 1914
* *Cryptomonas appendiculata* Schiller, 1957
* *Cryptomonas baltica* (G.Karsten) Butcher, 1967
* *Cryptomonas borealis* Skuja, 1956
* *Cryptomonas brevis* J.Schiller
* *Cryptomonas commutata* (Pascher) Hoef-Emden, 2007
* *Cryptomonas compressa* Pascher, 1913
* *Cryptomonas croatanica* P.H.Campbell, 1973
* *Cryptomonas curvata* Ehrenberg, 1831
* *Cryptomonas cylindracea* Skuja, 1956
* *Cryptomonas czosnowskii* Kisselev
* *Cryptomonas erosa* Ehrenberg, 1832
* *Cryptomonas gemma* Playfair
* *Cryptomonas gracilis* Skuja
* *Cryptomonas gyropyrenoidosa* Hoef-Emden & Melkonian, 2003
* *Cryptomonas marssonii* Skuja, 1948
* *Cryptomonas maxima* Playfair
* *Cryptomonas mikrokuamosa* R.E.Norris, 1964
* *Cryptomonas nasuta* Pascher
* *Cryptomonas oblonga* Playfair
* *Cryptomonas obovata* Czosnowski, 1948
* *Cryptomonas obovoidea* Pascher, 1913
* *Cryptomonas ovata* Ehrenberg, 1832
* *Cryptomonas paramaecium* (Ehrenberg) Hoef-Emden & Melkonian, 2003
* *Cryptomonas parapyrenoidifera* Skuja
* *Cryptomonas pelagica* H.Lohmann
* *Cryptomonas phaseolus* Skuja, 1948
* *Cryptomonas platyuris* Skuja, 1948
* *Cryptomonas profunda* R.W.Butcher, 1967
* *Cryptomonas prora* W.Conrad & H.Kufferath
* *Cryptomonas pyrenoidifera* Geitler, 1922
* *Cryptomonas rhynchophora* (W.Conrad) Butcher
* *Cryptomonas richei* F.E.Fritsch, 1914
* *Cryptomonas rostrata* Skuja, 1948
* *Cryptomonas splendida* J.Czosnowski
* *Cryptomonas tenuis* Pascher
* *Cryptomonas testacea* P.H.Campbell, 1973
* *Cryptomonas tetrapyrenoidosa* Skuja, 1948

## Galería. 

Ficheiro:Cryptomonas obovata (DOTkamina).png|*Cryptomonas obovata* Skuja, 1948

## Notas 
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* Tree of Life: Cryptomonas
Mahan Air

**Mahan Airlines**, operando baixo o nome de **Mahan Air** (persa: هواپیمایی ماهان‎ *Havâpeymâye Mâhân*), é unha aeroliña privada iraniana con sede en Teherán. Opera voos regulares domésticos e internacionais cara Extremo Oriente, Oriente Medio, Asia Central, Europa e o Norte de África. As súas bases principais atópanse no aeroporto Imán Khomeini e no aeroporto de Mehrabad.

## Frota 
]]
]]
En maio de 2018 a frota de Mahan Air estaba formada polos seguintes avións:

 

## Notas 
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* Páxina web da aeroliña
Saab Automobile

**Saab Automobile** foi un fabricante de coches fundado en Suecia no ano 1945 cando a súa compañía matriz, SAAB AB, comezou un proxecto para deseñar un pequeno automóbil. O primeiro modelo producido, o Saab 92, foi lanzado en 1949. En 1968 a compañía nai fusionouse con Scania-Vabis e dez anos despois lanzouse o Saab 9000, que no seu momento foi o coche mellor vendido da marca. A mediados dos 90 apareceu o novo modelo do Saab 9000.

En 1989 a división de automóbiles de Saab-Scania reestruturouse nunha compañía independente, Saab Automobile AB. O fabricante estadounidense General Motors (GM) fíxose co 50% da compañía cun investimento de 600 millóns de dólares. Durante ese período naceron dous modelos moi coñecidos, o Saab 9-3 e o Saab 9-5. No ano 2000 GM exerceu a súa opción de mercar o 50% restante por 125 millóns máis, concverténdose así Saab Automobile nunha subsidiaria de General Motors. En 2010 GM vendeu Saab Automobile AB ao fabricante neerlandés Spyker Cars N.V.

Tras loitar contra a insolvencia ao longo do ano 2011, a compañía solicitou a bancarrota tras non saír adiante a compra da empresa por parte dun consorcio chinés; a adquisición foi bloqueada polo seu antigo propietario General Motors que se opuxo a tranferir a tecnoloxía e os dereitos de produción á compañía chinesa. O 13 de xuño de 2012 anunciouse que unha nova compañía chamada National Electric Vehicle Sweden (NEVS) mercara a propiedade en quebra de Saab Automobile. 

Segundo Saab United, o primeiro NEVS Saab 9-3 saíu da liña de preprodución o 19 de setembro de 2013. O proceso de produción iniciouse o 2 de decembro dese ano, inicialmente sendo o mesmo modelo de gasolina 9-3 Aero fabricado antes de que Saab entrase en bancarrota, coa intención de restablecer a cadea de produción antes de desenvolver unha nova liña de produtos NEVS-Saab. NEVS perdeu a súa licenza de fabricación de coches co nome de Saab (que aínda conserva o Saab Group) no verán de 2014 e agora produce coches eléctricos baseados no Saab 9-3 pero a súa propia designacións "NEVS".

## Notas
Chuck Daigh

**Chuck Daigh**, nado en Long Beach (California) o 29 de novembro de 1923 e finado en Newport Beach o 29 de abril de 2008, foi un piloto de automóbiles estadounidense.

## Traxectoria
Participou nas carreiras de Gran Premio co equipo Scarab de Lance Reventlow, grazas a ser un dos enxeñeiros residentes. Participou en seis carreiras do Mundial de Fórmula 1, debutando o 29 de maio de 1960 e non logrou puntos de campionato. Tamén participou nunha carreira de Fórmula Un fora do campionato.

Logo da tempada de , Chuck Daigh pasou a participar nas carreiras da liga de Fórmula Internacional en Europa, pilotndo un Scarab do ano anterior. Terminou oitavo en Goodwood disputando a Copa Lavant e terminou sétimo nun intento no Trofeo Internacional. Logo chocou no Trofeo do Imperio Británico en Silverstone.

Tamén foi un exitoso piloto de autos deportivos nos Estados Unidos, gañando o clásico de resistencia de Sebring e tamén intentou clasificarse dúas veces nas 500 Millas de Indianápolis, pero sen éxito. Tamén gañou o Gran Premio de Sports Cars dos Estados Unidos de 1958 en Riverside, California, pilotando un Scarab. Este evento considérase en gran medida o inicio das carreiras de automóbiles deportivos profesionais nos Estados Unidos.

Morreu no hospital logo dunha breve batalla con problemas cardíacos e respiratorios.

### Resultados completos na Fórmula Un 
(Chave) As carreiras en letra **grosa** indican **pole position**; as carreiras en *cursiva* indican *volta rápida*.

## Notas
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
*Profile on Historic Racing
Espazo localmente compacto

## Definición formal 
Sexa X  un espazo topolóxico. X dise **localmente compacto** se cada punto x de ten unha veciñanza compacta, isto é, existe un conxunto aberto  U  e un conxunto compacto K, tal que x\in U \subset K.

Hai  outras definicións comúns que son equivalente se X é Hausdorff**, **mais que non o son en xeral:

: 1. Cada punto x de X ten unha veciñanza compacta.
: 2. Cada punto x de X ten unha veciñanza compacta aberta.
: 3. Cada punto x de X ten unha base local de veciñanzas compactas.

A condición (1) é moi empregada xa que é a menos restritiva. As outras son equivalentes a esta cando X é Hausdorff. Esta equivalencia é unha consecuencia de que os subconxuntos compactos dun espazo Hausdorff son pechados, e os pechado dos espazos compactos son compactos.

## Exemplos e contraexemplos 
### Espazos Hausdorff compactos 
Todo espazo Hausdorff compacto é tamén localmente compacto. Pódense ver varios exemplos na páxina de espazos compactos. Algúns deles son:

* O intervalo pechado [0,1].
* O conxunto de Cantor.
* O cubo de Hilbert.
Antiinflamatorio

[miniatura|Vello anuncio de [aspirina, antiinflamatorio non esteroideo, nunha farmacia de Tui.]]
En medicina e en farmacia, o termo **antiinflamatorio** aplícase ao medicamento ou ao procedrmento médico usados para previr ou diminuír a inflamación dos tecidos.

## Medicamentos antiinflamatorios 
No caso dos medicamentos, o mecanismo polo cal actúan xeralmente é o de impedir ou inhibir a biosíntese dos seus axentes mediadores, principalmente os denominados eicosanoides ou derivados do ácido araquidónico.

Hai dous grandes grupos de fármacos antiinflamatorios: esteroideos e non esteroideos. Tamén existe o grupo de fármacos antirreumatoides modificadores da enfermidade (FARME) e algúns outros fármacos con propiedades antiinflamatorias leves, como certos antihistamínicos e os usados para o tratamento da gota, aínda que non son estritamente antiinflamatorios.

## Procedementos antiinflamatorios 
Os procedementos antiinflamatorios son en xeral medidas físicas, como repouso e inmobilización, hipotermia ou crioterapia localizada, elevación e compresión da extremidade afectada, e que xeralmente se recomendan aplicar en forma primaria e inmediata. Son de uso moi común para tratamentos de lesións en deportistas.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* ¿Qué son los fármacos antiinflamatorios? en antiinflamatorios.com .
André Guelfi

**André Guelfi**, nado en Mazagan (Marrocos) o 6 de maio de 1919 e finado en Sliema o 28 de xuño de 2016, foi un piloto de automobilismo francés.

## Traxectoria
Participou nunha carreira do Campionato do Mundo de Fórmula Un, o 19 de outubro de 1958. Tamén participou en varias carreiras fora do campionato da Fórmula Un.

### Resultados completos na Fórmula Un 
(Chave) As carreiras en letra **grosa** indican **pole position**; as carreiras en *cursiva* indican *volta rápida*.

## Notas
## Véxase tamén
Antipirético

[miniatura|200px|Envase de ibuprofeno [medicamento|xenérico ]]
En medicina e en farmacia denomínase **antipirético** a calquera fármaco que fai diminuír a febre.  

Adoitan seren medicamentos que tratan a febre dunha forma sintomática, sen actuar sobre a súa causa. Os exemplos máis comúns son o ácido acetilsalicílico, o ibuprofeno, o paracetamol e o metamizol.

Pero tamén son antipiréticos algúns procedementos físicos, como a aplicación de panos mollados con auga fría sobre o corpo do enfermo, ou os baños deste en auga morna.

## Sinónimos 
Os antipiréticos coñécense tamén polos nomes de **antitérmico**, derivado de πυρετός *pyretós*, "ardor", "febre", á súa vez tirado de πῡρ πυρός *pỹr pyrós*, "lume", "fogo".

### Antitérmico 
Así mesmo, *antitérmico* combina o mesmo primeiro elemento *anti-* co substantivo do grego antigo θέρμη *thermē*, "calor", "ardor" (especialmente "ardor febril"), e o elemento *´-ico*, formador de adxectivos.

### Antifebril 
O sinónimo *antifebril* é de orixe latina, compoñéndose co elemento *anti-*, calco de grego, e o termo do latín medieval *febrilis*, "relativo ou pertencente á febre", derivado do latín clásico *febris, is*, "febre". 

### Febrífugo 
Finalmente, *febrífugo* orixinouse contra 1680 en Francia, baixo a forma francesa *fébrifuge*, literalmente "que escorrenta a febre", "que fai fuxir á febre", termo derivado do latín *febris*, "febre", e *fugare*, "fuxir".

## Usos 
Os medios físicos son, como quedou dito, unha medida antipirética na que non se empregan fármacos. Pero asociados ao paracetamol baixan a febre de forma máis eficiente. As medidas físicas de forma illada só son eficaces durante poucos minutos.

A administración de antipiréticos é un acto habitual na maioría das persoas que teñen febre, sobre todo os nenos. Sábese que a febre é un mecanismo de defensa do corpo, sobre todo para activar o sistema inmunitario para que traballe con máis eficacia. 

O aumento da temperatura corporal até os 38 °C chámase febrícula, e non é unha febre perigosa que deba ser diminuída con medicación. Débese abordar a enfermidade de fondo, pero debido aos hábitos adquiridos pola poboación e pola comunidade médica, prescríbense e adminístranse antipiréticos máis por ansiedade dos pais e non porque realmente sexan indicados.

A decisión de que antipirético utilizar en cada caso debe fundamentarse no seu mecanismo de acción, farmacodinamia, efectividade e efectos secundarios. Como a maioría das veces o obxectivo é diminuír a temperatura e as molestias do enfermo e, no posíbel, non alterar a resposta inflamatoria, excepto nos casos en que esta sexa exaxerada, recoméndase o paracetamol. 

A maioría dos antipiréticos son analxésicos, e poden seenr tamén antiinflamatorios. Os antiinflamatorios non esteroideos, como o ibuprofeno, empréganse nos casos de inflamación e hemorroides.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Outros artigos 
* Analxésico
* Antiinflamatorio
Giovanni de Riu

**Giovanni de Riu**, nado en Macomer o 10 de marzo de 1925 e finado en Stresa o 11 de decembro de 2008 foi un piloto de automobilismo italiano.

## Traxectoria
Non conseguiu clasificarse para o Gran Premio de Italia de 1954, cun Maserati inscrito de forma privada.

## Resultados completos na Fórmula Un 
(Chave) As carreiras en letra **grosa** indican **pole position**; as carreiras en *cursiva* indican *volta rápida*.

## Notas
## Véxase tamén
Tom Bridger

**Thomas "Tommy" Bridger**, nado en Woolmer Green (Hertfordshire) o 24 de xuño de 1934 e finado en Logie Coldstone (Aberdeenshire) o 30 de xullo de 1991, foi un piloto de automobilismo inglés. Participou nun Gran Premio do Campionato do Mundo de Fórmula 1, o 19 de outubro de 1958, sen lograr puntos de campionato. O seu maior éxito chegou á Fórmula Tres, onde gañou 15 carreiras. 
## Traxectoria
Bridger comezou a competir na Fórmula Tres en 1953, competindo inicialmente en eventos menores nun Kieft - Norton antes de trasladarse a Cooper para competir a tempo completo na Fórmula Tres en 1957. Acadou o éxito competindo con Jim Russell, un dos pilotos máis exitosos da categoría. Trasladouse a Fórmula 2 en 1958, terminando segundo no circuíto de Crystal Palace e na oitava na Coupe de Vitesse en Reims. Bridger competiu no Gran Premio de Marrocos de 1958 cun British Racing Partnership, pilotando un Cooper T45 de Fórmula 2. Cualificou no 22º lugar, e Bridger ascendeu ata o 14º antes de que a súa carreira terminase debido a unha colisión na volta 30. O accidente involucrou a tres vehículos, pero Bridger saíu ileso.

Regresou á Fórmula Tres en 1959 cun Cooper-Norton, gañando catro carreiras durante todo o ano. En 1960 correu na Fórmula Júnior, competindo nun Lotus oficial no Gran Premio do Reino Unido.

### Resultados completos na Fórmula Un 
(Chave) As carreiras en letra **grosa** indican **pole position**; as carreiras en *cursiva* indican *volta rápida*.

## Notas
## Véxase tamén
XPO Logistics

**XPO Logistics** é unha empresa de orixe estadounidense adicada á distribución e loxística. Ten 1469 centros de repartimento en 32 países. XPO Logistics está entre os 8 maiores operadores loxísticos do mundo.

Ten tres delegacións propias en Galiza: Teixeiro (Curtis), Vigo e Ourense.

## Notas
Bruce Kessler

**Bruce Kessler**, nado en Seattle (Washington) o 23 de marzo de 1936, é un expiloto de automobilismo estadounidense e director de cine e televisión.

Inscribiuse nun Gran Premio de Fórmula Un (Gran Premio de Mónaco de 1958) cun Connaught propiedade de Bernie Ecclestone, pero non conseguiu cualificar, aínda que rexistrou o 21º mellor tempo dos 28 participantes.
## Traxectoria 
Fillo dun deseñador de roupa, creceu en Beverly Hills, California. A comezos dos anos cincuenta empezou a competir co Jaguar XK120 da súa nai nas carreiras de Sports Car Club of America aos dezaseis anos. Correu nos circuítos de carreiras de Paramount Ranch e Willow Springs en California. Foi piloto de equipo xunto con Chuck Daigh nos coches de carreiras Scarab construídos polo seu bo amigo Lance Reventlow a finais dos anos cincuenta.

Kessler e Reventlow, pilotando o Mercedes-Benz SL cupé de aluminio de Reventlow detivéronse na Blackwells Corner na CA Rt. 466/133 o 30 de setembro de 1955 de camiño ás carreiras de Salinas Road cando James Dean e o seu mecánico, Rolf Wutherich, chegaron co Porsche Spyder de Dean. Todos acordaron reunirse para cear en Paso Robles, a uns 96 quilómetros de distancia esa noite. Reventlow e Kessler chegaron 10 minutos antes. Dean nunca o fixo xa que sufriu un accidente mortal de dous automóbiles na Rt. 466/41 preto de Cholame a 48&nbsp;km de distancia. Kessler, a día de hoxe, segue sendo a última persoa viva que falou con James Dean antes da súa morte.
&nbsp;
Os Scarabs gañaron o Grand Prix Internacional en Riverside, California batendo ao famoso piloto Phil Hill e ao equipo Ferrari. Kessler foi convidado a Europa para pilotar en Le Mans. O 22 de marzo de 1958 Kessler gañou na súa clase nas 12 Hours Florida International Grand Prix of Endurance for the AMOCO Trophy (12 Horas de Sebring), pilotando un Ferrari 250 GT LWB (# 0773GT).

Despois dun grave accidente no Gran Premio Examiner de 1959 en Pomona, California, pasou uns días en coma. Pouco despois, retirouse das carreiras.

Kessler volveu a California e converteuse en director de cine e televisión. Dirixiu moitas películas e series televisivas. Un dos seus primeiros traballos foi un curto que dirixiu no coche Scarab para o seu amigo Lance Reventlow chamado "The Sound of Speed". Como director de cine e televisión, algúns dos seus traballos son *Angels from Hell*, *The Monkees*, *The Flying Nun*, *Mission: Impossible*, *It Takes a Thief*, *Marcus Welby, M.D.*, *The Rockford Files*, *McCloud*, *CHiPs*, *The Greatest American Hero*, *The A-Team*, *Hunter* e *Renegade*, último traballo como director.
Kessler tamén practicou o tiro ao prato. Agora retirouse en Marina del Rey, California.

### Resultados completos na Fórmula Un 
(Chave) As carreiras en letra **grosa** indican **pole position**; as carreiras en *cursiva* indican *volta rápida*.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
*
Georgian Airways

**Georgian Airways** (xeorxiano: ჯორჯიან ეარვეისი), anterormente Airzena, é a aeroliña nacional de Xeorxia. A compañía ten a súa sede en Tbilisi e a súa base principal atópase no aeroporto de Tbilisi.

Na primeira metade da década dos 2000 a dirección a aeroliña decidiu modernizar a frota e alugou dous Boeing 737-500 a Hapag-Lloyd. Este foi o primeiro caso dunha aeroliña xeorxiana operando equipamento occidental moderno. Dende entón Georgian Airways non deixou de desenvolver e modernizar a súa frota.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* Páxina web da aeroliña
Junts per Catalunya (coalición)

**Junts per Catalunya** (**JxCat**, en galego: *Xuntos por Cataluña*) é unha coalición política catalá de carácter transversal e independentista formada por membros independentes. Formouse para presentarse ás eleccións ao Parlamento de Cataluña de 2017 e a candidatura foi liderada por Carles Puigdemont. En 2019 anunciouse que se utilizaría a mesma fórmula para presentarse ás eleccións xerais, locais e europeas.

## Traxectoria 
Junts per Catalunya é unha marca electoral rexistrada por Convergència Democràtica de Catalunya (CDC) e o Partit Demòcrata (PDeCAT), pero integrada basicamente per persoas independentes, con motivo das eleccións ao Parlament de Catalunya de 2017. Despois da declaración de independencia no Parlament de Catalunya e a posterior activación do artigo 155 da Constitución española, o presidente español Mariano Rajoy convocou eleccións autonómicas. Carles Puigdemont exiliouse a Bélxica para evitar a prisión e varios consellers do anterior Govern de Catalunya estaban en prisión preventiva acusados de sedición. Nese contexto, varios dirixentes do PDeCAT, como o ex-president Artur Mas, Marta Pascal ou David Bonvehí, reuníronse con Puigdemont en Bruxelas e este último accedeu a ser candidato a president, coa condición de que fora unha lista que superara as siglas nacionalistas e que sumara independentes. Inicialmente, Puigdemont propuxera presentarse como cabeza de lista dunha agrupación de electores.

O nome non era novo xa que fora unha das propostas que descartaran as bases do PDeCAT no congreso fundacional do novo partido. Finalmente, o sistema aprobouse no consello nacional do partido celebrado o 15 de novembro de 2017.

### Candidatura 
A lista foi presentada por Carles Puigdemont dende Bruxelas e incorporou personalidades do partido, ademais de varios independentes como a historiadora Aurora Madaula, o escritor Jaume Cabré, o sociólogo Salvador Cardús, a debuxante Pilarin Bayés, o actor Joan Lluís Bozzo, o cociñeiro Fermí Puig, o historiador Josep Maria Solé i Sabaté ou a ex-nadadora e ex-responsable da selección española de natación sincronizada Anna Tarrés, entre outros. Destaca tamén o papel do presidente da Assemblea Nacional Catalana, Jordi Sànchez, que foi o número dous da lista por Barcelona, logo de renunciar ao cargo. Ademaism outros catro membros do secretariado nacional da ANC abandonaron o cargo para incorporarse ás listas desta candidatura: Francesca Ferreres, Alícia Casals, Assumpció Castellví e Pere Grau.

Nas eleccións, Junts per Catalunya obtivo 34 deputados e quedou por diante, contra todo prognóstico, da outra gran forza independentista, Esquerra Republicana, que obtivo 32. Converteuse na segunda forza do Parlament por detrás de Ciutadans.

## Resultados electorais 
### Eleccións ao Parlamento de Cataluña 
### Eleccións Xerais 
## Notas 
## Véxase tamén 
### Outros artigos 
* Junts per Catalunya (partido político)

### Ligazóns externas 
*Sitio web
Fred Wacker

**Frederick G. Wacker Jr.**, nado en Chicago o 10 de xullo de 1918 e finado en Lake Bluff o 16 de xuño de 1998, foi un enxeñeiro e empresario estadounidense. Tamén foi un destacado membro da alta sociedade de Chicago, músico de jazz e piloto de automobilismo. Participou en cinco carreiras do Campionato do Mundo de Fórmula 1, debutando o 21 de xuño de 1953. Non conseguiu puntos de campionato. Tamén participou en varias carreiras fora do campionato da Fórmula Un.

## Traxectoria
Wacker era neto de Charles H. Wacker, o primeiro presidente da Chicago Plan Commission e do home por quen é nomeado o Wacker Drive en Chicago. Frecuentou The Hotchkiss School e a Universidade Yale. Traballou con AC Spark Plug antes de ingresar na Armada dos Estados Unidos.

Wacker viuse involucrado nun accidente mortal durante a segunda volta do Gran Premio de Watkins Glen, que no seu momento era un circuíto urbano. Mentres se preparaba para dar un xiro á dereita, o seu Allard J2 acercouse perigosamente a un Cunningham pilotado por John Fitch, e os dous pilotos se desviaron para evitar unha colisión. A parte traseira do Allard saíu lixeiramente cara á esquerda e atropelou a multitude de espectadores sentados na beirarrúa ao largo do circuíto. Dez persoas resultaron feridas e un rapaz de 7 anos morreu. A traxedia causou o final das carreiras en Glen e noutros lugares dos Estados Unidos. 

### Resultados completos na Fórmula Un 
(Chave) As carreiras en letra **grosa** indican **pole position**; as carreiras en *cursiva* indican *volta rápida*.

## Notas
## Véxase tamén
Nikolai Sokolov

**Nikolai Alekseievich Sokolov**, nado en Mokshan, Imperio Ruso, o  e finado en Salbris, Francia, o 23 de novembro de 1924, foi un maxistrado ruso. Durante a guerra civil rusa levou a cabo importantes investigacións para o Directorio de Omsk, en nome do Gobernante Supremo, o almirante Aleksandr Kolchak. Entre as súas investigacións destacan os asasinatos da familia imperial rusa e dos mártires de Alapaevsk.

## Traxectoria 
Sokolov naceu no seo dunha familia de mercadores de Mokshan, preto de Penza, onde o seu pai era fabricante de cordas. Despois de marchar a estudar Dereito en Khárkiv, converteuse en xuíz de instrución para os asuntos extraordinarios.

Trala revolución de Outubro, rexeitou servir ao novo réxime, e marchou á cidade de Omsk, en Siberia, onde entrou en contacto con outros monárquicos.

O 5 de febreiro de 1919, o almirante Aleksandr Kolchak, comandante supremo do Exército Branco, confioulle a Sokolov a investigación da morte do tsar Nicolao II e a súa familia en Ekaterimburgo. Sokolov recolleu numerosos testemuños, identificou aos responsables do masacre e localizou o lugar ao que foron transportados os corpos e soterrados provisionalmente. Durante o transcurso da investigación coñeceu a que sería a súa muller.

No verán de 1919, debido ao avance do Exército Vermello que ameazaba con recuperar Ekaterimburgo, Sokolov tivo que poñer fin a súa investigación e levar os seus arquivos ata o seu refuxio en Omsk. Grazas á axuda e a protección do xeral francés Janin, conseguiu unirse a un grupo de refuxiados do exército branco no ferrocarril transiberiano e fuxir ata Pequín. Finalmente conseguiu chegar ata Francia onde se instalou en Sologne, en Salbris, no  Loir-et-Cher, onde o príncipe Orlov, que foi o seu protector, posuía un castelo.

Sokolov morreu aos 42 anos por mor dun infarto. Deixou unha viúva de 23 anos e dous fillos pequenos, Nathalie (1920-2002) e Aleksei (1920-2002).

## Notas 
## Véxase tamén 
### Outros artigos 
* Execución da familia Romanov
Encoro de Ilısu

O **encoro de Ilısu** é un encoro de coieira con pantalla de formigón sobre o Tigris, próximo á aldea de Ilısu e entre os límites da provincia de Mardin coa de Şırnak en Turquía. É unha das 22 presas do Proxecto do Sueste de Anatolia e o seu propósito é a produción de enerxía hidroeléctrica, o control de alagamentos e mais o almacenamento de auga. Cando estea operativa, a presa suportará unha estación hidroeléctrica de 1.200 MW e formará un pantano de 10.4 mil millóns de m3. A súa construción principiou en 2006 e o remate estaba previsto para 2016. O encoro suscitou controversia internacional  xa que alagará parte da antiga vila Hasankeyf, rica en tesouros arqueolóxicos, e vai precisar a recolocación dos habitantes da rexión. Por estes motivos perdeu o financiamento internacional en 2009. O PKK kurdo atacou a infraestrutura asociada coa súa construción, o que levou á dilación da construción. 
## Notas
Historia de Galicia (Faro de Vigo)

***Historia de Galicia*** é o título dunha obra temática, en lingua castelá, sobre a historia de Galicia, composta por catro tomos, obra de varios historiadores galegos, publicada por *Faro de Vigo* en 1991.

## Descrición 
Estivo dirixida por Ramón Villares e a coordinada por Alfonso Mato e contou co patrocinio de Caixavigo e a Xunta de Galicia.

### Contido 
:Tomo 1. *De la Prehistoria a la alta Edad Media*
:Tomo 2. *Baja Edad Media y comienzos de la Edad Moderna*
:Tomo 3. *La época moderna*
:Tomo 4. *La época contemporánea*

## Autores 
Luís Alonso Álvarez,
Xosé Armas Castro,
Aurora Artiaga Rego,
Xesús Balboa López,
Carlos Baliñas Pérez,
Xosé Ramón Barreiro,
Carlos Barros,
Xosé Carlos Bermejo Barrera,
Roberto Blanco Valdés,
Gérard Brey,
Xoán Carmona Badía,
Manuel Díaz Díaz,
Fausto Dopico Gutiérrez del Arroyo,
Carmen Fernández Casanova,
Camilo Fernández Cortizo,
Lourenzo Fernández Prieto,
Manuel Ángel Fernández Rodríguez,
Elisa Ferreira Priegue,
Xosé Filgueira Valverde,
Xosé Manuel García Iglesias,
Xosé García Oro,
Xesús Giráldez Rivero,
Xusto Beramendi,
Enrique Hervés Sayar,
Jesús de Juana López,
Fernando López Alsina,
Mar Llinares García,
Ramón Máiz,
Xan Moreno González,
Carmen Pallares Méndez,
Augusto Pérez Alberti,
José Manuel Pérez García,
Ermelindo Portela Silva,
Antonio Rodríguez Colmenero,
Pegerto Saavedra.
Ángel Sicart Giménez,
María Luisa Sobrino,
Marcos Valcárcel,
Xosé Carlos Valle Pérez,
Isaura Varela González,
José Manuel Vázquez Varela,
Ramón Villares,
Marc Wouters e
Magar (fotografía).

## Véxase tamén 
### Bibliografía 
* 
### Outros artigos 
* *A gran historia de Galicia* (*La Voz de Galicia*, 2007-2008).
Evijärvi

**Evijärvi** é un municipio de Finlandia situada na rexión de Ostrobotnia do Sur. En 2017 a súa poboación era de 2.509 habitantes. A superficie do termo municipal é de 390,71 km2, dos cales 36,7&nbsp;km2 son auga. O concello ten unha  densidade de poboación de 7,09 hab./km².

Limita cos municipios de Kauhava e Lappajärvi na súa mesma rexión, Veteli na rexión de Ostrobotnia Central, e Kronoby e Pedersöre na rexión de Ostrobotnia.

O concello é unilingüe en finés.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* Páxina web do concello
Escola de Vran

A **Escola de Vran de Galicia** foi unha organización galega de renovación pedagóxica. Tiña a súa sede en Vigo, e entre 1979 e 1985 organizou seis edicións de actividades.
Saab 35 Draken

O **Saab 35 Draken** ("the kite" ou "o dragón") foi un caza sueco desenvolvido e fabricado por Saab entre 1955 e 1974. Foi o primeiro avión completamente supersónico desenvolvido en Europa Occidental.

O Draken foi desenvolvido durante os anos 40 e 50 para substituír a primeira xeración de cazas a reacción suecos, o Saab J 29 Tunnan e, posteriormente, a versión de caza do Saab 32 Lansen, o J 32B. Contaba cunha innovadora á en dobre delta; co obxectivo de probar esta característica aerodinámica inexplorada anteriormente, produciuse e voouse nun avión de proba a escala reducida, o Saab 210. Desenvolvido en Suecia, o Draken foi introducido ao servizo coa Forza Aérea de Suecia o 8 de marzo de 1960. Os primeiros modelos crearonse coa única intención de desenvolver misións de defensa aérea e considerouse un caza moi capaz na súa época.

O Draken funcionou como un efectivo caza supersónico durante a guerra fría. No servizo sueco pasou por distintas actualizacións, sendo a última delas o modelo J 35J. Nos anos 80 os Draken de Suecia foron case todos substituídos polo caza máis avanzado Saab 37 Viggen, mentres se agardaba que o máis moderno Saab JAS 39 Gripen entrase en servizo na década seguinte, aínda que se atrasou. Como consecuencia de recortes e altos gastos de mantemento, Suecia optou por retirar o Draken en decembro de 1999. O modelo foi tamén exportado a Austria, Dinamarca, Finlandia e os Estados Unidos, que o operou como avión de adestramento para pilotos de proba.

## Desenvolvemento 
Cando se iniciou a era dos reactores, Suecia previu que podería haber unha gran necesidade para un caza que puidese interceptar bombardeiros a grande altitude e tamén atacar a outros cazas. Durante o mes de setembro de 1939 a Forza Aérea Sueca, a través da Administración de Materiais da Defensa Sueca, publicou o requirimento para un interceptor vangardista que foi concibido para ser capaz de atacar bombardeiros hostís a velocidade transónica. No momento de ser publicado o requirimento especificaba unha velocidade máxima de Mach 1,4 a 1,5; porén, durante 1956, a velocidade revisouse e ampliouse ata Mach 1,7-1,8. Os exitosos resultados conseguidos nos voos de proba do Lilldraken deron lugar a un pedido de tres prototipos do Draken.  25 de outubro de 1955 o primeiro deles, que non estaba equipado con postcombustión, realizou o seu voo de estrea. Os prototipos realizaron un pouco común e intenso programa de probas para definir e probar o excepcional rango de velocidades e complicados sistemas do modelo.

Durante o ano 1956 foi pedida para ser producida en certo número a primeira versión operacional do Draken, designada como J 35A.

## Notas 
## Véxase tamén
### Bibliografía 
* 
* Erichs, Rolph et al. *The Saab-Scania Story*. Stockholm: Streiffert & Co., 1988. .
Atmospheric Reentry Demonstrator

[thumb|250px|O ARD exposto no [ESTEC.]]

**Atmospheric Reentry Demonstrator**, coñecido abreviadamente como **ARD** foi un demostrador tecnolóxico da ESA deseñado para estudar a reentrada atmosférica. ARD foi lanzado nunha traxectoria suborbital por un Ariane 5 o 21 de outubro de 1998 ás 16:37 GMT desde o Centro Espacial de Kourou, na Güiana Francesa.

A nave tiña a mesma forma da cápsula de reentrada das naves do Proxecto Apollo pero cun tamaño un 20% inferior. A bordo levaba un equipo de comunicacións para establecer conexión cos satélites do sistema TDRS, un receptor GPS, o sistema de control de actitude alimentado por hidracina, o escudo térmico de 2,8 m de diámetro, tres paracaídas de 23&nbsp;m de diámetro e unha baliza do sistema SARSAT para a recuperación da cápsula.

ARD foi levado ata o espazo por un Ariane 5, do que se separaou a 216&nbsp;km de altura para alcanzar despois un apoxeo de 830&nbsp;km e volver a caer a terra, amarando a 4,9 km do punto calculado no océano Pacífico tras 1 hora e 41 minutos de voo. O escudo térmico funcionou sen problemas, aguantando temperaturas de ata 900&nbsp;°C e sendo recuperado en boas condicións.

ARD foi utilizado para probar tecnoloxías que puideran ser usadas nun posible vehículo de retorno de emerxencia da Estación Espacial Internacional.

## Notas 
*
*
*

## Véxase tamén 
### Outros artigos 
*Ariane 5