open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Campo de concentración da Lavacolla

O **campo de concentración da Lavacolla** foi un campo de prisioneiros franquista que funcionou entre 1937 e 1939.

## Historia e características 
En xuño de 1935 inaugurouse na Lavacolla un campo de voo. Co golpe de Estado do 18 de xullo de 1936, as autoridades franquistas instalaron alí un campo de prisioneiros. O campo da Lavacolla foi pechado en novembro de 1939.

As autoridades consideraron que o campo de voo da Lavacolla podería converterse no aeroporto de Galicia, pero precisábase ampliar a capacidade das instalacións. Para iso recorreron ao traballo dos presos. Dende 1940, varios batallóns traballaron nas instalacións para converter Lavacolla nun aeroporto transoceánico. Encargaron a construción de varias pistas ao batallón número 31, formado por 388 prisioneiros. Confinaron aos traballadores nunha antiga fábrica de curtidos, propiedade de Juan Hanguindey Broussain e posteriormente adquirida por Jacobo Varela de Limia. Os prisioneiros castigados  eran encerrados nun hórreo de cantería de grandes dimensións xunto ao que pasaban nenos que lles daban pan e espigas de millo.

Segundo o relato dos prisioneiros o batallón da mañá tiña que estar formado ás cinco. Dábanlles un cazo de café e levábanos formados de cinco en cinco e collidos da man. Tiñan que percorrer tres quilómetros antes de chegar ás obras. O outro batallón entraba ás 13:00 horas, ata ás 19:00. Ceaban ás 23:00 horas coles cocidas. O traballo era agoniante, tiñan que cavar e cargar oito ou dez vagonetas de metro e medio de terra e levalas por unha vía, para ir aplanando uns cerros". Dábanlles pouca roupa e ningún diñeiro. Cando escapaba algún prisioneiro, castigábanos facendo instrución despois do traballo. A morte era case segura para os que non recibían víveres da familia.

Os prisioneiros do campo popularizaron a canción:

## Véxase tamén 
### Bibliografía 
* 

### Ligazóns externas 
* Lavacolla, campo de concentración e batallón de traballadores no proxecto Todo é cárcere.
* "Lavacolla, un aeroporto construído coa man de obra dun campo de concentración"  *Sermos Galiza*.
* "Miles de presos construyeron obras civiles y militares en Galicia hasta 1960" *La Opinión Coruña* .
Pobo finlandés

Os **finlandeses** (en ) son un grupo étnico nativo de Finlandia. O finés, a lingua falada pola maioría dos finlandeses, está estreitamente relacionada con outras linguas fino-bálticas, como o estoniano e o carelio. As linguas fino-bálticas son un subgrupo das linguas urálicas.

No presente, hai arredor de 6–7 millóns de finlandeses en todo o mundo, a maioría deles vivindo en Finlandia e os países veciños, principalmente Suecia, Rusia e Noruega. Ademais, existe unha importante diáspora fóra de Europa, con salientables poboacións en Australia, o Canadá, Nova Zelandia e os Estados Unidos.

## Notas
Pobo croata

Os **croatas** (en ) son unha nación e pobo eslavo que viven principalmente en Croacia e Bosnia e Hercegovina, pero tamén son unha minoría oficialmente recoñecida en Austria, República Checa, Hungría, Polonia, Italia, Montenegro, Romanía, Serbia, Eslovenia e Eslovaquia. Por mor de situacións políticas, sociais e económicas, moitos croatas migraron a outros lugares de Europa (especialmente Alemaña, Austria, Suíza, Francia e Italia) e América (particularmente os Estados Unidos de América, o Canadá, a Arxentina e Chile).

Os croatas son principalmente católicos. A lingua croata é oficial en Croacia e Bosnia e Hercegovina, así como na Unión Europea, e está recoñecida como lingua minoritaria nas comunidades croatas de Montenegro, Austria (Burgenland), Italia (Molise), Romanía (Carașova, Lupac) e Serbia (Voivodina).

## Notas
Irexe

O topónimo **Irexe** pode referirse a:

;En Galiza
***Irexe**, lugar da parroquia de Couxela, no concello de Ribadeo;
***A Irexe**, lugar da parroquia de Chaián, no concello de Trazo;
***A Irexe**, lugar da parroquia de Restande, no concello de Trazo;
***A Irexe**, lugar da parroquia de Vilouchada, no concello de Trazo.

## Véxase tamén
### Outros artigos
Uxue Alberdi

**Uxue Alberdi Estibaritz**, nada en Elgoibar (Gipúscoa), o 18 de marzo de 1984, é unha escritora vasca en lingua éuscara.

Foi a tradutora ao éuscaro da novela do vilalbés Agustín Fernández Paz *O único que queda é o amor*.

## Obra 
### Narrativa adulta 
* *Aulki bat elurretan* (2007, Elkar).
* *O xogo das cadeiras* (*Aulki-jokoa*) (2009, Elkar)
* *Euli-giro* (2013, Susa)
* *Jenisjoplin* (2017, Susa)

### Literatura infantil e xuvenil 
* *Ezin dut eta zer?* (2011, Elkar)
* *Marizikina naiz eta zer?* (2012, Elkar)
* *Zure denboraren truke* (2013, Elkar)
* *Txikitzen zaretenean* (2013, Pamiela)
* *Bi kobazulo* (2015, Elkar)
* *Besarkada* (2015, Elkar)

## Notas 
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* Uxue Alberdi literaturaren zubitegian .
Enric Ribas i Ribas

**Enric Ribas i Ribas**, nado en Vigo o 6 de xuño de 1870 e finado en El Masnou, Maresme, o 17 de outubro de 1935, foi un cirurxián catalán.

## Traxectoria 
Fillo de pais cataláns (ambos eran de El Masnou), estudou medicina en Barcelona. No ano 1894 doutorouse coa tese "Indicaciones en las estrecheces cicatriciales del esófago de origen cáustico". Ingresou en 1897 no Hospital de la Santa Creu e en 1906 era xefe do departamento de Cirurxía. Foi o primeiro presidente do Instituto Medicofarmaceutico (1898) e da Sociedade de Cirurxía de Barcelona (1927). Presidiu a Academia e Laboratorio de Ciencias Médicas de Cataluña (1922-1924) e o VII Congreso de médicos de lingua catalá (1932). En 1932 ingresou na Real Academia de Medicina de Cataluña. Foi profesor libre de patoloxía cirúrxica da Universidade Autónoma de Barcelona. Traballou tamén na súa clínica da rúa Valencia de Barcelona.

A súa casa en Masnou foi construída polo arquitecto Bonaventura Bassegoda i Amigó no ano 1924, na rúa de Barcelona, número 15.

## Véxase tamén 
### Bibliografía 
* Mariños e Balcells, Victor; "L'obra del Dr.Enric Ribas i Ribas (1870-1935)"; ''Gimbernat: revista catalana d'història de la medicina i de la ciència'', vol. 25, 1996, p.&nbsp;169-174.

## Notas
A Irexa

O topónimo **A Irexa** pode referirse a:

;En Galiza
***A Irexa**, lugar da parroquia de Fanoi, no concello de Abadín;
***A Irexa**, lugar da parroquia de Prevesos, no concello de Castro de Rei;
***Vilarello da Irexa**, lugar da parroquia de Vilarello, no concello de Cervantes;
***Xunto á Irexa**, lugar da parroquia de Román, no concello de Vilalba;
***Soeirexa**, lugar da parroquia de Santa Baia de Camba, no concello de Rodeiro.

## Véxase tamén
### Outros artigos
Aeroporto Chhatrapati Shivaji

O **aeroporto internacional Chhatrapati Shivaji** , anteriormente coñecido como **aeroporto internacional Sahar**, é o principal aeroporto internacional que serve a área metropolitana de Bombai, na India. É o segundo aeroporto máis concorrido do país en termos de pasaxeiros despois do aeroporto de Delhi, ademais de ser o 14º de Asia e o 29º máis concorrido do mundo no ano 2016, con 44,68 millóns de pasaxeiros. Tamén é o segundo máis concorrido do país en termos de carga. En marzo de 2017 superou a Londres-Gatwick como o aeroporto cunha única pista operativa ao mesmo tempo máis concorrido do mundo. O aeroporto ten tres terminais operativas e opera uns 850 movementos de avións por día.

No ano 2015 gañou o premio ASQ Best Airport Award na categoría dos aeroportos entre 25 e 40 pasaxeiros anuais concedido por Airports Council International. Tamén gañou o premio a Mellor Aeroporto na India e Centro de Asia na edición de 2016 dos World Airport Awards de Skytrax.

O aeroporto está operado por Mumbai International Airport Limited (MIAL), unha empresa conxunta do consorcio formado pola Autoridade Aeroportuaria da India e GVK Industries Ltd, que foi elixida en febreiro de 2006 para encargarse da súa modernización. A nova terminal integrada T2 foi inaugurada o 10 de xaneiro de 2014 e abriuse para as operacións internacionais o 12 de febreiro do mesmo ano.

O aeroporto foi bautizado na honra do emperador maratha do século XVII Chhatrapati Shivaji.

## Aeroliñas e destinos
### Pasaxeiros
### Carga
## Notas 
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* Web do aeroporto
Irís

Como topónimo **Irís** pode referirse a:

;En Galiza
***Irís**, parroquia do concello de Cabanas;
****A Pena de Irís**, lugar de dita parroquia;
***Virís** parroquia do concello de Begonte;
***Eirís**, lugar da parroquia de Sorrizo, no concello de Arteixo;
***Eirís**, lugar da parroquia de Liáns, no concello de Oleiros;
***Eirís**, lugar da parroquia de Cardama, no concello de Oroso;
***Eirís**, lugar da parroquia de San Salvador de Budiño, no concello do Porriño;
***Eirís de Abaixo**, lugar da parroquia de Oza, no concello da Coruña;
***Eirís de Arriba**, lugar da parroquia de Oza, no concello da Coruña;
***Casanova de Eirís**, lugar da parroquia de Oza, no concello da Coruña;
***Castaño de Eirís**, lugar da parroquia de Oza, no concello da Coruña;
***Queirís**, lugar da parroquia de Colantres, no concello de Coirós;
***Queirís**, lugar da parroquia de Moar, no concello de Frades;
***Reirís**, lugar da parroquia de Santo André de Cesar, no concello de Caldas de Reis;
***Reirís**, lugar da parroquia de Frades, no concello de Frades;
***Reirís**, lugar da parroquia de Erboedo, no concello da Laracha;
***Reirís**, lugar da parroquia de Lanzá, no concello de Mesía;
***Reirís**, lugar da parroquia de Olveira, no concello de Ribeira;
***Roirís**, lugar da parroquia de Zas de Rei, no concello de Melide;
***Virís** lugar da parroquia de Queixas, no concello de Cerceda;
***Virís** lugar da parroquia de San Vicente de Castillón, no concello de Pantón.

## Véxase tamén
### Outros artigos
STS-118

**STS-118** foi unha misión do transbordador espacial Endeavour lanzada o 8 de agosto de 2007 desde a rampla 39A do Centro de Lanzamento de Cabo Cañaveral.

O transbordador acoplouse á estación ás 18:02 GMT do 10 de agosto no porto PMA-2. Durante a misión colocouse a viga S5 na estación e descargáronse varias toneladas de víveres e material que ían a bordo do transbordador. En total fixéronse catro paseos espaciais. O Endeavour desacoplouse da estación ás 11:56 GMT do 19 de agosto e volveu a terra en Cabo Cañaveral o 21 de agosto de 2007.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Outros artigos
*Transbordador espacial
*Transbordador espacial Endeavour
Sílvia Alcàntara i Ribolleda

**Sílvia Alcàntara i Ribolleda**, nada en Puig-reig (Berguedà) en 1944, é unha escritora catalá.

## Traxectoria 
Vive en Terrasa desde mediados da década de 1960. Desde comezos da década de 1990 participou na Aula de Lletres en Barcelona para aprender técnicas de escritura literaria, e completa a súa formación no Ateneu Barcelonès.

En 2009 publicou a súa primeira novela, *Olor de Colònia*, editada por Edicions de 1984, que evoca a vida dunha colonia téxtil a mediados do século XX e as envelenadas relacións sociais, a combinación de despotismo e condescendencia que rexía a súa vida. Nacer, vivir, reproducirse e morrer entre as paredes dunha fábrica que vai máis alá do centro de traballo, que é tamén escola igrexa, tenda e vivenda. A novela recibiu os premios QWERTY BTV (2009), Regió7 (2009) e Joaquim Amat-Piniella (2010), e foi finalista do Premio Llibreter de narrativa (2009)

En 2012 rodouse a miniserie *Olor de colònia*, unha produción de Diagonal TV e Televisió de Catalunya baseada na novela homònima.

## Novelas 
* *Olor de Colònia* (Edicions de 1984, 2009)
* *La casa cantonera* (Edicions de 1984, 2011)
* *Els dies sense glòria* (Edicions de 1984, 2016)

## Notas 
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* Sílvia Alcàntara, na web da Associació d'Escriptors en Llengua Catalana.
* Sílvia Alcàntara no proxecto de entrevistas Lletres i Memòria.
* Sílvia Alcàntara, no proxecto LletrA da Universitat Oberta de Catalunya e o Institut Ramon Llull.
Pobo carelio

Os **carelios** (en ) son un pobo fino-báltico nativo da rexión histórica de Carelia, que está dividida entre Finlandia e Rusia.

En Rusia, os carelios viven maioritariamente na República de Carelia e noutras zonas adxacentes da Federación Rusa. Tamén existen enclaves carelios significativos nos óblasts de Tver e Nóvgorod, xa que algúns carelios migraron a esas zonas despois da guerra rusosueca de 1656-1658.

En Finlandia, os carelios viven tradicionalmente nas rexións de Savonia, Carelia do Norte e Carelia do Sur.

## Notas
O amor

***O amor*** (en ) é un filme italiano dirixido por Roberto Rossellini que se estreou en 1948. Está protagonizado por Anna Magnani e Federico Fellini.

Estreouse en galego na TVG o 8 de setembro de 2001.

## Sinopse 
Está composto de dúas partes moi diferentes entre elas: a primeira, *Una voce umana*, ambientada no armario dun cuarto, a segunda, *Il miracolo*, principalmente ó aire libre, entre as asperezas da Costa Amalfitana, preto de Maiori, Atrani e Furore.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
*
Oh! Ayatollah

**Oh! Ayatollah** é un grupo galego de pop, formado a finais de 2015 en Santiago de Compostela.

## Traxectoria 
A banda foi formada a finais de 2015 por un grupo de amigos das facultades de Filosofía e Xeografía da Universidade de Santiago de Compostela: Nuno García (voz e teclados), Xoel Xeada (guitarra e coros), Anaís Fernández (guitarra), André Real (baixo) e Simón Cuba (batería e coros). Deron o seu primeiro concerto no local compostelán Reixa Bar o 8 de marzo de 2016. O seu primeiro EP, cargado de "nihilismo entusiasta" e titulado *Cancións por se non te quere xa* foi autoeditado en abril dese mesmo ano. Posteriormente publicaron un x con dúas cancións, "Mi Re La / Nunca Máis" (autoeditado, 2017). Lanzaron un videoclip de cada tema, ambos os dous dirixidos por Xaime Miranda. O primeiro deles, "Mi Re La", resultou gañador do premio do xurado do Festival de Cans 2017 ao mellor videoclip. En xaneiro de 2018 ve a luz o seu primeiro álbum, "Volve a canción protesta", gravado e producido por Hevi (Fluzo, Malandrómeda) no Laboratorio Soyuz. 

Tras percorrer os escenarios de Galicia, o grupo entrou nun período de inactividade a partir de 2019, polas diferentes ocupacións dos seus membros e o lanzamento da carreira en solitario de Nuno como Grande Amore.

## Discografía 
**Cancións por se non te quere xa* (EP; autoeditado, 2016)
**Mi Re La / Nunca Máis* (sinxelo; autoeditado, 2017)
**Volve a canción protesta* (LP; autoeditado, 2018)

## Galería de imaxes

Ficheiro:Oh! Ayatollah por Sandra Varela.jpg|Oh! Ayatollah por Sandra Varela en 2017
Ficheiro:Oh! Ayatollah no Liceo Mutante.jpg|Oh! Ayatollah en concerto no Liceo Mutante.
Ficheiro:Oh! Ayatollah Capitol.jpg|Oh! Ayatollah en concerto na Sala Capitol.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* Oh! Ayatollah en Bandcamp
Juan Benet

**Juan Benet Goitia**, nado en Madrid o 7 de outubro de 1927 e finado na mesma cidade o 5 de xaneiro de 1993, foi un escritor español, considerado como un dos máis influentes da segunda metade do século XX en España. Exerceu a súa profesión de enxeñeiro de camiños e en literatura practicou diversos xéneros: drama, ensaio, conto e novela, destacando sobre todo nesta última.

## Traxectoria 
Nado en Madrid, o último dos tres fillos —despois de Marisol e Paco— do matrimonio do avogado Tomás Benet Benet e Teresa Goitia Ajuria. O seu pai morreu fusilado na zona republicana ó comezo da guerra civil, en 1936, despois do cal a súa nai foise cos seus fillos a Donostia, onde tiña familiares, ata que en 1939 regresou á capital.

En Donostia, Benet ingresou no Colexio Católico Santa María de Marianistas, en Aldapeta, e en Madrid continuou os seus estudos no da nosa Señora do Pilar, onde rematou o bacharelato en 1944. Catro anos máis tarde, ingresou na Escola Superior de Camiños, Canles e Portos.

En 1946 comezou a frecuentar o faladoiro de Pío Baroja, un dos poucos escritores españois que lle gustaban, e ó que dedicou unhas páxinas no *Otoño en Madrid hacia 1950*. Ese mesmo ano descubriu, por influxo do seu primo Carmelo Chueca Goitia, residente en Inglaterra, a William Faulkner, quen, segundo recoñeceu máis tarde, foi o que o determinou a escribir. Nos seus anos universitarios converteuse en asiduo dos cafés Gambrinus e Gijón, onde coñeceu a quen foi grande amigo, Luis Martín-Santos, entre outros autores da época.
## Vida persoal
Casou coa poeta galega Blanca Andreu.

## Notas
Francisco Hernández de Córdoba (descubridor do Iucatán)

**Francisco Hernández de Córdoba**, nado en Córdoba, e finado en Sancti Spíritus, Cuba, en 1517, foi un conquistador español, que pasou á historia pola accidentada expedición que dirixiu entre febreiro e maio de 1517, durante a cal se rexistrou para o Imperio español o que denominaron "o descubrimento da península do Iucatán".

## Expedición ó Iucatán 
Francisco Hernández de Córdoba era un dos encomenderos máis ricos asentados na illa de Cuba. Foi nomeado polo Gobernador da illa, Diego Velázquez de Cuéllar, xefe da expedición que debía explorar os mares ó occidente de Cuba e as súas posibles illas ou costas continentais.

Partiu de Cuba en febreiro de 1517. El achou a costa do que hoxe é a península do Iucatán. Saíndo do porto de Ajaruco, na banda norte da provincia da Habana, segundo Díaz do Castelo, ou de Santiago segundo algúns autores modernos, a frota foi sorprendida por unha treboada que a levou a terra. Observaron como se achegaban os poboadores do lugar, con cara alegre e mostras de paz. Cando os españois preguntaron con acenos polo nome do lugar, os maias responderon "*in ca wotoch*", que quere dicir *esta é a miña casa.* Por esta causa puxéronlle a esa terra Punta de Catoche, hoxe Cabo Catoche.

Durante o seu desenvolvemento, os españois tiveron por primeira vez constancia da presenza en América de culturas avanzadas, os maias, con *casas de cal e canto* e organización social de complexidade máis próxima á do Vello Mundo, e tívose tamén esperanza de existencia de ouro.

Achou moitos poboados habitados e estabeleceu neles contactos puntuais, pero xeralmente hostís, até o punto que resultou para os españois moi difícil a provisión de auga, polos ataques de que eran obxecto. Nun deles, no lugar que chamaron *Champotón*, o ataque foi moito máis fero do normal e causou moitos mortos ós expedicionarios, sendo case todos, incluído Hernández de Córdoba, feridos por armas arreboladizas: frechas e lanzas.

O piloto Antón de Alaminos decidiu levar áncoras e dirixir os seus barcos a Florida, lugar que coñecía por participar na expedición de Juan Ponce de León en 1512. Alí recalaron o xusto para recoller víveres e auga e regresar a Cuba.

Pero Hernández non viviu a continuidade da súa obra: morreu naquel mesmo ano de 1517, só dúas semanas despois de regresar da súa desgraciada expedición, como resultado das feridas e a sede sufridas durante a viaxe, e decepcionado ó saber que Diego Velázquez preferira a Juan de Grijalva como capitán da seguinte expedición ó Iucatán.

## Notas
STS-116

**STS-116** foi unha misión do transbordador espacial Discovery lanzada o 10 de decembro de 2006 desde a rampla 39B do Centro de Lanzamento de Cabo Cañaveral.

Durante a misión instalouse a viga P5, recolleuse un panel solar problemático na viga P6 e activouse o sistema eléctrico e de arrefriaxe definitivo do mastro central da estación. O Discovery acoplouse á estación ás 22:12 GMT do 11 de decembro para iniciar a misión de construción considerada máis complexa da estación, na que os sete astronautas do transbordador e os tres da estación tiveron que reconfigurar o sistema eléctrico da estación e o seu sistema de refrixeración. Para poder levala a cabo, todo o segmento estadounidense da estación tivo que ser apagado. Os traballos leváronse a cabo mediante catro paseos espaciais, un máis dos previstos.

O voo fora programado inicialmente para xullo de 2003, pero debido á traxedia da misión STS-107 viuse atrasado. O transbordador volveu a terra en Cabo Cañaveral o 22 de decembro de 2006 con Thomas Reiter a bordo e deixando a Sunita Williams na estación.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Outros artigos
*Transbordador espacial
*Transbordador espacial Discovery
Pobo maltés

Os **malteses** (en ) son un grupo étnico nativo da illa de Malta, e que se identifica pola lingua maltesa, e que son maioritariamente católicos. Son os descendentes dos colonizadores sículo-árabes que repoboaron as illas maltesas arredor do ano 1000, despois de case dous séculos de despoboamente que seguiu á conquista da illa polos aglabís en 870.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Bibliografía 
* Bonanno A. (2005). *Malta: Phoenician, Punic and Roman*. Midsea Books: Valletta.
STS-119

**STS-119** foi unha misión do transbordador espacial Discovery lanzada o 15 de marzo de 2009 desde a rampla 39A do Centro de Lanzamento de Cabo Cañaveral.

Durante a misión instalouse unha viga adicional (a S6) á estación e un xogo de paneis solares. En total fixéronse tres paseos espaciais. O transbordador volveu a terra en Cabo Cañaveral o 28 de marzo de 2009.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Outros artigos
*Transbordador espacial
*Transbordador espacial Discovery
STS-117

**STS-117** foi unha misión do transbordador espacial Atlantis lanzada o 8 de xuño de 2007 desde a rampla 39A do Centro de Lanzamento de Cabo Cañaveral.

O transbordador levou varias toneladas de subministracións e a tripulación instalou as vigas S3 e S4 cos seus correspondentes paneis solares. Tamén se montaron catro plataformas exteriores para experimentos. O voo fora programado inicialmente para outubro de 2003, pero debido á traxedia da misión STS-107 viuse atrasado.

O transbordador volveu a terra na base Edwards da Forza Aérea (California) debido a mal tempo en Cabo Cañaveral o 22 de xuño de 2007.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Outros artigos
*Transbordador espacial
*Transbordador espacial Atlantis
Chopiño

O **chopiño** (***Sepiola rondeletii***) é unha especie de chopo nativo do nordeste do océano Atlántico e o mar Mediterráneo, incluíndo o estreito de Sicilia, o mar Exeo, o mar Adriático, o mar de Mármara e o mar Levantino. No nordeste atlántico, o seu hábitat natural esténdese desde o mar do Norte até o Senegal.

As femias medran uns 60&nbsp;mm co manto de lonxitude (máis normalmente de 40 a 50&nbsp;mm), mentres que os machos non exceden que se coñeza os 25&nbsp;mm co manto.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* http://www.cibsub.com/bioespecie-sepiola_rondeleti-27922
As Laceiras

O topónimo galego **As Laceiras** pode referirse a:

***As Laceiras**, lugar da parroquia de Vilar de Condes, no concello de Carballeda de Avia;
***As Laceiras**, lugar da parroquia de Valga, no concello de Valga;
***As Laceiras**, lugar da parroquia de Ourille, no concello de Verea.
Aeroporto José María Córdova

O **aeroporto internacional José María Córdova**  é o segundo aeroporto máis grande de Colombia despois do aeroporto El Dorado de Bogotá en termos de infraestrutura e servizos. Está situado na cidade de Rionegro, a 45 minutos de Medellín.

É o principal centro de conexións para a aeroliña de baixo custo Viva Colombia. Ten voos internacionais cara Estados Unidos, Panamá, Costa Rica, O Salvador, Venezuela, Ecuador, Perú, México, Curaçao e España. Opera ademais voos domésticos á meirande parte das grandes cidades colombianas, como Bogotá, Cali, Barranquilla, Cartaxena, Santa Marta e a illa San Andrés. Tamén é un aeroporto importante para o tráfico de mercadorías, proporcionando transporte aéreo a moitos dos exportadores de flores do leste de Antioquia cara toda América e Europa.

Dende a súa inauguración en 1985 ata o ano 1990 a terminal tivo un gran movemento de carga e pasaxeiros, en gran parte debido ao peche do aeroporto Olaya Herrera, situado no centro de Medellín, durante ese tempo. Cando volveu abrir, o seu tráfico reduciuse. Porén, dende o ano 1993 o tráfico incrementouse a un ritmo estable e tamén houbo un aumento no número de aeroliñas que operan no aeroporto, como American Airlines, LATAM, TACA ou Aerogal.

## Aeroliñas e destinos
### Pasaxeiros
## Notas 
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* Web do aeroporto
Che (cirílico)

Ч, *ч* (cursiva: Ч, **ч**) é unha letra do alfabeto cirílico, cuxo nome en ruso é: **чэ** /ʧɛ/. 
É a vixésimo cuarta letra no alfabeto búlgaro, a vixésimo quinta no alfabeto ruso, a vixésimo sexta no alfabeto belaruso, a vixésimo oitava no alfabeto serbocroata e ucraíno, e a vixésimo novena no alfabeto macedonio.

## Uso 
Representa a consoante africada // ou // (como **ch** en galego, ou **č** noutros alfabetos europeos).

A letra **ч** emprégase tamén como abreviatura da palabra *hora* (*час*, "chas"), do mesmo xeito que en galego se utiliza a letra h.

### Sistema numeral cirílico 
Na antigüidade, no sistema numeral cirílico, esta letra tiña o valor numérico **90**.

## Táboa de códigos 
: 
As súas entidades HTML son: &`1063`; ou &amp;#x427; para as maiúsculas e `ч` ou &`x447`; para as minúsculas.
Pobo neerlandés

Os **neerlandeses** (en ) son un grupo étnico xermánico nativo dos Países Baixos. Comparten unha cultura común e falan a lingua neerlandesa. Os neerlandeses e os seus descendentes fundaron numerosas comunidades en todo o mundo, especialmente en Aruba, Suriname, Güiana, Curaçao, a Arxentina, o Brasil, o Canadá, Australia, Suráfrica, Nova Zelandia e os Estados Unidos.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Bibliografía 
* Blom, J. C. H. e E. Lamberts, eds.  *History of the Low Countries* (2006) 504pp excerpt and text search; also complete edition online 
* Bolt, Rodney.''The Xenophobe's Guide to the Dutch*. Oval Projects Ltd 1999, 
* Boxer. Charles R. *The Dutch in Brazil, 1624-1654*. By The Clarendon Press, Oxford, 1957, 
* Burke, Gerald L. *The making of Dutch towns: A study in urban development from the 10th-17th centuries'' (1960)
Pobo estoniano

Os **estonianos** (en ) son un grupo étnico fino-báltico que habita en Estonia. Están estreitamente relacionados cos finlandeses, e a súa lingua nacional é a lingua estoniana (en ).

Malia que Estonia é descrita xeopoliticamente como un país báltico, os estonianos son lingüística, cultural e historicamente relacionados cos pobos urálicos, que difiren dos pobos bálticos de Letonia e Lituania.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Bibliografía 
*
Pobo noruegués

Os **noruegueses** (en ) son un grupo étnico xermánico nativo de Noruega. Os noruegueses comparten unha cultura común e falan a lingua norueguesa. Os noruegueses e os seus descendentes poden atoparse en comunidades emigrantes de todo o mundo, salientando os Estados Unidos, o Canadá, Australia, Arxentina, Chile, Uruguai, o Brasil, México, Nova Zelandia, o Reino Unido e Suráfrica.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Outros artigos 
* Grupos étnicos de Europa
Illa de Tierra

A **illa de Tierra** é un illote que forma, xunto coa illa de Mar e o Peñón de Alhucemas, o arquipélago das illas Alhucemas, unha das tradicionais prazas de soberanía españolas no norte de África.

Está situada a 50 metros da praia marroquí de Sfiha e ascende ata uns 11 m sobre o nivel do mar. Está deshabitada e non ten ningunha edificación.

Desde o incidente da illa Perejil, foi cercada de arame. Desde entón formouse un núcleo reprodutor de gaivota de Audouin grazas á tranquilidade que se lle garante.

En setembro de 2012, un grupo de inmigrantes ilegais chega ao illote, aproveitando a proximidade ás costas marroquís das que se pode chegar facilmente a nado. As autoridades españolas recolleron aos menores e ás nais embarazadas e leváronos a Melilla, mentres que o resto foron deportados a Marrocos.​ A expulsión que as autoridades españolas realizaron por “vía de feito” vulnera, segundo diversas organizacións da sociedade civil como APDHA, a lexislación española en materia de asilo e o procedemento de devolución previsto na normativa de estranxeiría, así como as convencións internacionais en materia de asilo.

## Notas
## Véxase tamén 
### Outros artigos
* Illa de Mar
* Peñón de Alhucemas
STS-121

**STS-121** foi unha misión do transbordador espacial Discovery lanzada o 4 de xullo de 2006 desde a rampla 39B do Centro de Lanzamento de Cabo Cañaveral.

O Discovery levou o módulo loxístico Leonardo repleto de material e subministracións ata a estación e a tripulación fixo varios paseos espaciais en preparación para posteriores misións. O transbordador acoplouse co porto PMA-2 da estación ás 14:52 GMT do 6 de xullo. Ao día seguinte acoplou o módulo Leonardo coa estación para descargarlo. Fixéronse varios paseos espaciais para probar novo equipamente e técnicas de reparación, así como instalacións preliminares no exterior da estación. O Discovery desacoplouse da estación ás 12:07 GMT do 17 de xullo, volvendo a terra en Cabo Cañaveral ese mesmo día.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Outros artigos
*Transbordador espacial
*Transbordador espacial Discovery
American Film Institute

O **American Film Institute** (**AFI**) é unha entidade cinematográfica estadounidense independente sen ánimo de lucro, cuxo fin é educar cineastas e render homenaxe ó patrimonio das artes cinematográficas nos Estados Unidos. Foi creado polo National Endowment for the Arts, o cal foi establecido en 1967 cando o presidente dos Estados Unidos Lyndon B. Johnson firmou un tratado coñecido como *National Foundation on the Arts and the Humanities Act*.

É coñecida mundialmente por dous motivos principais: as listas que dende 1998 publican cada ano sobre o mellor do cine, e os premios honoríficos que concede aos personaxes máis destacados do mundo do cine estadounidense. En 2008 publicou o AFI's 10 Top 10, os 10 mellores filmes norteamericanos en dez xéneros diferentes.

A organización tamén preserva filmes antigos, en especial aqueles en risco de degradación do soporte fotográfico utilizado para a filmación e proxección do filme.

## Historia 
miniatura|Silver Theater
O American Film Institute foi fundado por un mandato presidencial anunciado en 1965 no Rose Garden da Casa Branca polo entón presidente os Estados Unidos de América Lyndon B. Johnson, para establecer unha organización nacional das artes e preservar o legado do patrimonio do cine estadounidense, educar as seguintes xeracións de cineastas e render tributo aos artistas e o seu traballo. Dous anos máis tarde, en 1967, o AFI foi establecido, apoiado polo National Endowment for the Arts, a Asociación Cinematográfica de América e a Fundación Ford.

A xunta directiva inicial contaba con 22 membros e tiña como presidente ao actor Gregory Peck e a Sidney Poitier como vicepresidente. Entre os membros tamén figuraban o director Francis Ford Coppola, Arthur Schlesinger, Jr. e Jack Valenti.

Nos seus primeiros anos creou un programa de exhibición de cine no Centro Kennedy para as Artes Escénicas (máis tarde trasladouse ao AFI Silver Theater and Cultural Center), e o catálogo de películas do AFI.

## Programas 
O AFI ofrece varios programas educativos e culturais, que inclúen:
* Catalogo de Longametraxes de AFI e Arquivo de AFI: historia de todas as longametraxes durante os primeiros 100 anos da arte.
* Conservatorio de AFI: Unha escola de cine dirixida por cineastas.
* AFI Life Achievement Award: Celebrado desde 1973.
* AFI Awards: Un premio celebrando os conxuntos creativos dos programas de longametraxes e televisivos máis importantes do ano.
* AFI 100 years...: Unha lista de filmes e eventos televisivos sobresaíntes segundo os seus estándares.
* AFI's two film festivals: AFI Fest nos Ánxeles e AFI Docs en Silver Spring, Maryland.
* AFI Silver Theatre and Cultural Center: Cine histórico con presentacións recorrentes.
* American Film: Revista electrónica que explora a arte de clásicos cinematográficos tanto novos coma históricos.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* Páxina web oficial do AFI
*AFI Los Angeles Film Festival - history and information
Ladeiro

Como topónimo **Ladeiro** pode referirse a:

;En Galiza
***Ladeiro**, lugar da parroquia de Loiba, no concello de Ortigueira;
***O Ladeiro**, lugar da parroquia de Viladonelle, no concello de Neda.

## Véxase tamén
### Ligazóns externas
Ladredo

O topónimo **Ladredo** pode referirse a:

;En Galiza
***Ladredo**, lugar da parroquia de Armental, no concello da Peroxa;
***O Ladredo**, lugar da parroquia de Vilaquinte, no concello de Carballedo.

## Véxase tamén
### Ligazóns externas
STS-120

**STS-120** foi unha misión do transbordador espacial Discovery lanzada o 23 de outubro de 2007 desde a rampla 39A do Centro de Lanzamento de Cabo Cañaveral.

### Notas sobre a tripulación 
Pamela Melroy foi a  segunda muller en comandar un transbordador espacial, despois de Eileen Collins, e a terceira muller seleccionada como piloto do transbordador (Susan Still Kilrain, deixou a NASA sen comandar ningunha misión).​ Adicionalmente, Peggy Whitson, dirixiu a tripulación Expedición 16 da ISS que acollerá á STS-120, foi a primeira comandante feminina da ISS. A STS-120 e a Expedición 16 é a primeira vez que dúas comandantes están en órbita ao mesmo tempo.​​​

## Notas 
## Véxase tamén 
### Outros artigos
*Transbordador espacial
*Transbordador espacial Discovery
Ladrela

O topónimo **Ladrela** pode referirse a:

;En Galiza
***Ladrela**, lugar da parroquia de San Martiño de Lanzós, no concello de Vilalba;
***A Ladrela**, lugar da parroquia de Piñeiro, no concello de Xermade.

## Véxase tamén
### Outros artigos
***O Ladelo**, lugar da parroquia de Rioaveso, no concello de Cospeito.
Álvaro Gago

**Álvaro Gago Díaz**, nado en Vigo o 21 de xuño de 1986, é un cineasta galego.

## Traxectoria 
En 2008 licenciouse en Comunicación Audiovisual na Facultade de Ciencias Sociais e da Comunicación de Pontevedra, da Universidade de Vigo. No 2009 trasladouse a Chicago a estudar teatro. Un ano máis tarde mudou a súa residencia a Londres para proseguir os seus estudos de cinema na London Film School.

En xaneiro de 2018 acadou o premio do xurado no Festival de Cinema de Sundance coa súa curtametraxe *Matria*. E en maio do mesmo ano recibiu o premio do xurado á mellor curtametraxe de ficción no Festival de Cans. Neste festival tamén conseguiu o premio do público á mellor curtametraxe e o premio especial do xurado dos veciños á mellor curtametraxe.

## Obra 
* *Endless Chicago*, filme documental, SD, 6’, 2008-2009, producido pola Universidade North Park (Chicago, EUA).
* *Doremi*, curtametraxe, HD, 20’, 2010, producido por The Other Self (RU).
* *Curricán*, curtametraxe, 16mm, 16’, 2013, coprodución Sombriza Films (España) & The London Film School (RU).
* *Bombolles*, curtametraxe, HD, 2’, 2015, producido por Black Factory Cinema (España).
* *Matria*, curtametraxe, HD, 20’, 2017, producido por Sombriza Films (España).
* *16 de Decembro*, curtametraxe.
* *Matria*, filme de 2023.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* Páxina web , .
Vangelis

**Evangelos Odysseas Papathanassiou**, máis coñecido como **Vangelis**, nado en Volos o 29 de marzo de 1943 e finado en París o 17 de maio de 2022, foi un teclista e compositor grego de música electrónica, orquestral, ambient,  new age e rock progresivo. Entre as súas obras máis célebres destacan as partituras orixinais dos filmes *Chariots of Fire*, gañador do Oscar á mellor banda sonora, *Blade Runner* (1982) e *1492: Conquest of Paradise* (1992).
## Traxectoria 
A súa música caracterízase polo uso de sintetizadores e ocasionalmente instrumentos acústicos para crear atmosferas de son envolvente, nun ton xeralmente grandioso e solemne. Adoita incluírse a súa música entre as chamadas novas músicas ou, máis amplamente, como música clásica contemporánea. En calquera caso, a diversidade e a complexidade da obra contida na súa discografía fai difícil a súa catalogación como artista puramente New Age, xa que mesmo está considerado como un dos pioneiros da vangarda da música electrónica nada a mediados da década de 1970.

Aínda que algúns dos seus traballos máis coñecidos pertencen ao mundo do cinema e a televisión, Vangelis logrou recoñecemento tanto polas súas bandas sonoras como polos seus discos de estudio. Entre as súas obras atópanse ademais varias creacións para obras de teatro, como *Electra* (1983), *Medea* (1992), *Troianas* (2001) e *A tempestade* (2002), e para ballet: *R. B. Sque* (1983), *Frankenstein: Modern Prometheus* (1985) e *The Beauty and the Beast* (1986).

Desenvolveu de forma paralela unha carreira como pintor, e realizou varias exposicións internacionais. As súas achegas a diversos proxectos de interese cultural afianzárono como unha personalidade de considerable peso nos medios, especialmente na súa Grecia natal.

Na súa honra, a Unión Astronómica Internacional deu o seu nome ao asteroide (6354) Vangelis.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* Páxina oficial
* Score Magaine  
* Información sobre a obra de Vangelis 
* Información sobre as edicións discográficas de Vangelis
Batalla de Otford

A **batalla de Otford** tivo lugar en 776 entre Mercia, dirixida por Offa de Mercia, e os xutos de Kent. A batalla tivo lugar en Otford, no actual condado inglés de Kent.

A *Crónica anglosaxoa* rexistrou que os mercianos e o pobo de Kent se enfrontaron en Otford, sen dar o resultado, a pesar de que se considera significativo que Kent se converteu novamente nun reino independente tras a batalla. Os reis de Kent continuaron emitindo diplomas despois de 776, sen referencias a Offa, polo que os historiadores deduciron que Otford foi unha vitoria para Kent. Os diplomas S 35 (778), S 36  (779) e S 37  (765 x 785) están emitidos en nome de Ecgberht II, mentres que S 38  (datado 784) está emitido en nome de Ealhmund. O cambio entre Ecgberht e Ealhmund non pode ser datado máis precisamente que entre 779–784.

Kent loitaba para permanecer independente fronte ao poder crecente de Mercia. Na década de 770, os reis de Kent resistían á súa degradación a subreis. Segundo o cronista Henrique de Huntingdon, os mercianos venceron nunha batalla preto de Sevenoaks. O historiador Frank Stenton argumentou que Ecgberht de Kent derrotou a Offa e que a independencia de Kent foi restaurada durante algúns anos. A vitoria de Offa sobre Wessex en Bensington e o aumento da presión de Mercia concluíu na absorción de Kent. Henrque de Huntingdon escribiu que foron os mercianos os triunfadores.

## Notas
Aeroporto de Saarbrücken

O **aeroporto de Saarbrücken**  é un aeroporto internacional menor en Saarbrücken, a capital do estado alemán de Sarre. Conta con voos á principais cidades de Alemaña e a algúns destinos de vacacións no sur de Europa.

## Aeroliñas e destinos
## Notas 
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* Web do aeroporto
Diamantes para a eternidade

***Diamantes para a eternidade*** (en ) é un filme británico e o sétimo da franquía de *James Bond* en ser producido por Eon Productions. É o sexto e derradeiro filme de Eon en ser protagonizado por Sean Connery, que interpreta o axente secreto do MI6.

Baséase na novela homónima de Ian Fleming publicada en 1956, e é o segundo dos catro filmes de *James Bond* dirixidos por Guy Hamilton.

## Personaxes 
* Sean Connery como James Bond
* Jill St. John como Tiffany Case
* Charles Gray como Ernst Stavro Blofeld
* Jimmy Dean como Willard Whyte
* Bruce Glover e Putter Smith como Mr. Wint e Mr. Kidd
* Norman Burton como Felix Leiter
* Joseph Furst como Profesor Doctor Metz
* Lana Wood como Plenty O'Toole
* Bruce Cabot como Bert Saxby
* Bernard Lee como M
* Lois Maxwell como Miss Moneypenny
* Desmond Llewelyn como Q
* Joe Robinson como Peter Franks
* David Bauer como Morton Slumber
* Marc Lawrence como Slumber Inc.
* Sid Haig como Slumber Inc.
* Leonard Barr como Shady Tree
* Laurence Naismith como Sir Donald Munger
* David de Keyser como Doctor
* Ed Bishop como Klaus Hergersheimer
* Lola Larson e Trina Parks como Bambi e Thumper

## Véxase tamén 
### Bibliografía 
* 
### Ligazóns externas 
* 
* Ficha en AllMovie 
* Ficha en RottenTomatoes 
* Ficha en BoxOfficeMojo
Pitón (mitoloxía)

[miniatura|Apolo matando a [Pitón, gravado por Virgin Solis, do primeiro libro das *Metamorfoses* de Ovidio.|alt=]]
Na mitoloxía grega, **Pitón** era unha serpe xigantesca, ás veces representada como un dragón, que vivía no centro da terra, que os antigos gregos situaban en Delfos (orixinalmente chamado *Pytho*). Crese que naceu do lodo despois do gran Dioivo e que exterminaba homes e animais da contorna.

Pitón, ás veces escrito *Phython*, moraba en Delfos. Os gregos consideraban que o lugar era o centro da terra, representado por unha pedra, o *Omphalos* ou o embigo.

O relato mitolóxico sostén que Zeus deitouse coa deusa Leto, coa que tivo dous fillos xemelgos: Artemisa e Apolo. Ao sabelo Hera -a esposa de Zeus- da xestación de Leto, e celosa como coas outras infidelidades do deus, enviou a Pitón a perseguir a Leto por todas as terras para que non puidese dar a luz en ningún lugar iluminado polo sol . 

Cando Apolo creceu, quixo vingar a difícil situación da súa nai e perseguiu a Pitón, dirixíndose directamente ao monte Parnaso onde moraba a serpe, ata o oráculo de Gaia en Delfos. Outra versión conta que Apolo, na súa xuventude , quixo apropiarse do oráculo de Delfos, custodiado por Pitón, polo que matou a serpe. En todo caso, entrou no recinto sagrado e matou a Pitón coas súas frechas, xunto á fendedura da roca onde a sacerdotisa se sentaba no seu trípode; desde entón, foi coñecido como *Apolo Pitio*. Suponse que desa fendedura saían os vapores que permitían á sacerdotisa emitir os seus oráculos. Higinio recolleu a lenda de que un oráculo vaticinara que pitón morrería a mans dun fillo de Leto.

Tras matar a serpe, gardou as súas cinzas nun sarcófago, que enterrou baixo o *ónfalo* do templo de Delfos. Despois, para aplacar a opinión local en Delfos, ou ben para evitar ser castigado por matar a Pitón (que, ó cabo, era fillo de Gaia, a Terra), Apolo instituíu uns xogos fúnebres regulares en honor de Piton, coñecidos como Xogos Píticos. Ovidio explícao como a forma de que o tempo nunca puidese borrar a memoria da súa fazaña .

## Notas 
## Véxase tamén 
### Bibliografía 
* Grimal, Pierre: *Diccionario de Mitología griega y romana*. Paidós, 1ª ed., 7ª reimpresión.
* Ovidio: *Metamorfosis*. Alianza Editorial, 2017, 3ª ed., 2ª reimpresión.
Pobo occitano

Os **occitanos** (en ) son un grupo étnico de fala románica orixinarios de Occitania (sur de Francia, nordeste de España e noroeste de Italia). A lingua occitana é empregada en diferente graos por entre 100&nbsp;000 e 800&nbsp;000 falantes no sur de Francia e o norte de Italia. Dende 2006, a lingua occitana está recoñecida como unha das linguas oficiais en Cataluña.

## Notas
Lesley Reddon

**Lesley Joanne Reddon**, nada en Toronto o 15 de novembro de 1970 é unha xogadora de hóckey sobre xeo que foi membro do equipo olímpico de hóckey sobre xeo do Canadá que competiu nos Xogos Olímpicos de Inverno de 1998 nesa modalidade. Foi a suplente da porteira Manon Rheaume. Reddon pasou a súa infancia en Mississauga, Ontario.

## Carreira 
### Primeiros anos 
Reddon comezou a xogar ao hóckey en 1976 na liga de hóckey para rapazas de Mississauga. Con 13 anos, Reddon participou no equipo *All-Star* de Mississauga Peewee que gañou o 1982-83 campionato para nenas de Ontario. Reddon foi á Universidade de Toronto, onde xogou no equipo Lady Blues entre 1989 e 1993. O Lady Blues gañou o campionato provincial de Ontario durante todos eses anos. En 1993, Reddon frecuentou a Universidade de New Brunswick para obter o mestrado. Foi parte do UNB Varsity Reds, equipo de hóckey sobre xeo masculino e converteuse na primeira porteira que participou no campionato da Atlantic University Sport (AUS).

### Representando ao Canadá 
Gañou unha medalla de ouro para o Canadá en 1994, no mundial feminino de hóckey sobre xeo. En 1995 e 1996, Reddon xogou no Maritime Sports Blades do Canadian National Women's Championships. Aínda que o equipo non gañou o trofeo Abby Hoffman, gañou a prata en 1995 e o bronce en 1996. O ano seguinte, compartiu a portería con Danielle Dube no campionato mundial feminino de hóckey sobre xeo de 1997. A súa última aparición co equipo nacional foi en 1998 durante os Xogos Olímpicos de Inverno. Esta foi a primeira vez que as mulleres participaron nas olimpíadas de inverno nesta modalidade, e o equipo obtivo a medalla de prata. No ano 2006, Reddon foi de novo membro da delegación canadense para os Xogos Olímpicos de Inverno. Reddon tamén foi membro delegación feminina no equipo nacional de hóckey sobre xeo do Canadá na tempada 2009-2010 que máis adiante representou ao país nas olimpíadas de inverno do ano 2010 celebrados en Vancouver.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Outros artigos 
* Lista de xogadoras do equipo olímpico de hóckey sobre xeo do Canadá
Dolores Cebrián Fernández de Villegas

**Dolores Cebrián Fernández de Villegas**, nada en Salamanca o 13 de agosto de 1881 e finada en Madrid o 18 de febreiro de 1973, foi unha profesora española, esposa de Julián Besteiro, e irmá de Amparo, esposa de Luis de Zulueta.

## Traxectoria 
Filla de Cristino Cebrián y Villanova, un militar salmantino, médico e profesor na Universidade de Salamanca, e de Concepción Fernández de Villegas, ama de casa, que tiveron sete fillos.

Estudou Maxisterio na súa cidade natal, onde exerceu de mestra de Primeiro Ensino, profesora auxiliar de Ciencias Naturais da Escola Normal e profesora de Ciencias Físicas na Escola Normal de Mestres. Posteriormente foi profesora na Sección de Ciencias da Escola Normal de Toledo.

En 1913 casou co dirixente socialista Julián Besteiro en Madrid, aínda que nunca tiveron fillos. Pertenceu a entidades feministas como o Lyceum Club Femenino de Madrid.

En 1920, presentou unha comunicación ó Congreso Nacional sobre Educación, celebrado en Palma de Mallorca.

Finalizada a guerra civil sufriu as consecuencias da represión. Foi separada da súa Cátedra e non volveu recibir permiso para exercer o ensino. Sufriu a reclusión do seu marido, Julián Besteiro, acompañándoo polos cárceres de Porlier e Cisne en Madrid, Donas en Palencia e durante a súa doenza no cárcere de Carmona, onde o dirixente socialista morreu en 1940.

## Notas
Vicente Barrio

**Vicente Barrio Minguito**, nado en Quemada (provincia de Burgos) o 27 de outubro de 1863 Foi o primeiro presidente da Unión Ferroviaria, fundada en 1909. En 1909 foi elixido concelleiro do Concello de Madrid, cesando en 1913.

Barrio mostrouse reluctante á colaboración cos anarquistas en 1916, aínda que ao cabo foi un dos uxetistas asinantes, xunto a Besteiro e Largo Caballero, do pacto de Zaragoza de xullo de 1916 coa CNT, representada por Salvador Seguí e Ángel Pestaña, que posibilitou a folga de decembro. No relativo a devandito proceso, foi situado como «moderado».

Finou en Madrid o 10 de xullo de 1926.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Bibliografía 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
*
Pobo macedonio

Os **macedonios** (en ; *Makedonci*) son un grupo étnico eslavo que habita na rexión histórica de Macedonia. Falan a lingua macedonia, que pertence á familia de linguas eslavas meridionais. Arredor de dous terzos de tódolos macedonios étnicos habitan en Macedonia do Norte, con pequenas comunidades noutros países.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Outros artigos 
* Grupos étnicos de Europa
Andrés Saborit

**Andrés Avelino Saborit Colomer**, nado en Alcalá de Henares o 10 de novembro de 1889 e finado en Valencia o 26 de xaneiro de 1980, é un tipógrafo, xornalista e político socialista español.

## Traxectoria 
[miniatura|[Daniel Anguiano, Francisco Largo Caballero, Julián Besteiro e Saborit no penal de Cartaxena (1918).]]
Fillo dun matrimonio modesto, o seu pai, pintor-decorador, morreu cando Andrés tiña só oito anos. Sendo neno e xa traballando, adquiriu a súa formación de tipógrafo en clases nocturnas.

Membro dende moi novo da *Asociación General del arte de Imprimir*, sindicato socialista fundado por Pablo Iglesias, colaborou con este cando foi elixido Concelleiro do Concello de Madrid e afiliouse ó PSOE en 1904.

En 1906, xunto a Tomás Meabe, traballou pola extensión territorial das Xuventudes Socialistas de España. Posteriormente foi colaborador de Julián Besteiro, de quen se lle terminou considerando «o seu partidario máis leal».

## Notas 
## Véxase tamén
### Bibliografía 
* 
* 
*