Premio Nobel de Química

O **Premio Nobel de Química** é entregado dende 1901 pola Real Academia das Ciencias de Suecia. Ata o ano 2024 recibírano 177 científicos.

## Premiados 
### 2021-2030 
:2025: Susumu Kitagawa, Richard Robson e Omar Yaghi, polo desenvolvemento de estruturas metalorgánicas.
:2024: David Baker, polo creación de proteínas asistida por ordenador, e a Demis Hassabis e John M Jumper polos seus traballos na predición da estrutura das proteínas.
:2023: Moungi Bawendi, Alexei Ekimov e Louis Brus, pola descuberta e a síntese dos puntos cuánticos.
:2022: Carolyn R. Bertozzi, Morten Meldal e K. Barry Sharpless, polo desenvolvemento da química clic e da química bioortogonal.
:2021: Benjamin List e David MacMillan, polo desenvolvemento da organocatálise asimétrica, unha maneira de acelerar a formación de moléculas.

### 2011-2020 
:2020: Emmanuelle Charpentier e Jennifer A. Doudna polo desenvolvemento do método de edición xenética mediante as ‘tesoiras’ CRISPR/Cas9.
:2019 Jean-Pierre Sauvage, J. Fraser Stoddart e Bernard L. Feringa polo deseño e síntese de máquinas moleculares.
:2018 Frances Arnold, polos seus traballos na evolución das enzimas, e mais a George P. Smith e Gregory Winter polas súas pescudas sobre péptidos e anticorpos.
:2017 Richard Henderson, Joachim Frank e Jacques Dubochet, polos seus traballos sobre a criomicroscopía crioelectrónica, que permite obter imaxes de tamaño atómico.
:2016 Jean-Pierre Sauvage, Fraser Stoddart e Ben Feringa, polo deseño e síntese de máquinas a unha escala molecular.
:2015 Tomas Lindahl, Paul Modrich e Aziz Sancar, polo mapeo e explicación de como as células reparan o seu propio ADN e protexen a súa información xenética.
:2014 Eric Betzig, Stefan Hell e William Moerner polo desenvolvemento de microscopios de superresolución baseados na fluorescencia.
:2013 Martin Karplus, Michael Levitt e Arieh Warshel, polos desenvolvementos informáticos que permiten o estudo de procesos complexos, como a fotosíntese, a combustión ou o deseño de novas menciñas.
:2012 Robert Lefkowitz e Brian Kobilka, polas súas investigacións nas proteínas que lles serven ás células para explorar o seu ambiente.
:2011 Dan Shechtman, polo seu descubrimento da estrutura dos cuasicristais.

### 2001-2010 
:2010 Richard Heck, Ei-ichi Negishi e Akira Suzuki, polos seus desenvolvementos no acoplamento cruzado de paladio catalizado.
:2009 Venkatraman Ramakrishnan, Thomas A. Steitz e Ada Yonath
:2008 Osamu Shimomura, Martin Chalfie e Roger Y. Tsien
:2007 Gerhard Ertl polos seus estudos de procesos químicos sobre superficies sólidas.
:2006 Roger D. Kornberg polos seus estudos da base molecular de transcrición xenética.
:2005 Yves Chauvin, Robert H. Grubbs e Richard R. Schrock polo desenvolvemento do método metátese en síntese orgánica.
:2004 Aaron Ciechanover, Avram Hershko e Irwin Rose
:2003 Peter Agre e Roderick MacKinnon
:2002 John Fenn, Koichi Tanaka e Kurt Wüthrich
:2001 William Standish Knowles, Ryoji Noyori e K. Barry Sharpless

### 1991-2000 
[dereita|miniatura|150px|[Paul J. Crutzen quén xunto con Mario J. Molina e F. Sherwood Rowland acadou o premio en 1995]]
:2000 Alan J. Heeger, Alan MacDiarmid e Hideki Shirakawa
:1999 Ahmed H. Zewail
:1998 Walter Kohn e John A. Pople
:1997 Paul D. Boyer, John E. Walker e Jens Christian Skou
:1996 Robert Curl, Sir Harold Walter Kroto e Richard Errett Smalley
:1995 Paul J. Crutzen, Mario J. Molina e Frank Sherwood Rowland
:1994 George Andrew Olah
:1993 Kary Mullis, Michael Smith
:1992 Rudolph A. Marcus
:1991 Richard R. Ernst

### 1981-1990 
[150px|miniatura|[Robert Huber xunto con Johann Deisenhofer e Hartmut Michel conpartiria o premio Nobel de Química de 1988]].
:1990 Elias James Corey
:1989 Sidney Altman e Thomas Cech
:1988 Johann Deisenhofer, Robert Huber e Hartmut Michel
:1987 Donald James Cram, Jean-Marie Lehn e Charles J. Pedersen
:1986 Dudley R. Herschbach, Yuan T. Lee e John C. Polanyi
:1985 Herbert A. Hauptman e Jerome Karle
:1984 Robert Bruce Merrifield
:1983 Henry Taube
:1982 Aaron Klug
:1981 Kenichi Fukui e Roald Hoffmann

### 1971-1980 
[150px|miniatura|Vladimir Prelog, quen con [John Warcup Cornforth conpartiria o premio Nobel de Química de 1975.]]
:1980 Paul Berg, Walter Gilbert e Frederick Sanger
:1979 Herbert C. Brown, Georg Wittig
:1978 Peter D. Mitchell
:1977 Ilya Prigogine
:1976 William Nunn Lipscomb, Jr.
:1975 John Warcup Cornforth e Vladimir Prelog
:1974 Paul J. Flory
:1973 Ernst Otto Fischer e Geoffrey Wilkinson
:1972 Christian B. Anfinsen, Stanford Moore e William H. Stein
:1971 Gerhard Herzberg

### 1961-1970 
[150px|miniatura|[Luis Federico Leloir biólogo arxentino que recibiu o Premio Nobel de Química en 1970.]]
:1970 Luis F. Leloir
:1969 Derek H. R. Barton e Odd Hassel
:1968 Lars Onsager
:1967 Manfred Eigen, Ronald George Wreyford Norrish e George Porter
:1966 Robert S. Mulliken
:1965 Robert Burns Woodward
:1964 Dorothy Crowfoot Hodgkin
:1963 Karl Ziegler, Giulio Natta
:1962 Max Ferdinand Perutz, John Cowdery Kendrew
:1961 Melvin Calvin

### 1951-1960 
[150px|miniatura|[Linus Pauling foi a primeira persoa en gañar dous premios Nobel en diferentes categorías]]
:1960 Willard Frank Libby
:1959 Jaroslav Heyrovsky
:1958 Frederick Sanger
:1957 Lord Alexander R. Todd
:1956 Sir Cyril Norman Hinshelwood, Nikolay Nikolaevich Semenov
:1955 Vincent du Vigneaud
:1954 Linus Carl Pauling
:1953 Hermann Staudinger
:1952 Archer John Porter Martin, Richard Laurence Millington Synge
:1951 Edwin Mattison McMillan, Glenn Theodore Seaborg

### 1941-1950 
:1950 Otto Paul Hermann Diels, Kurt Alder
:1949 William Francis Giauque
:1948 Arne Wilhelm Kaurin Tiselius
:1947 Sir Robert Robinson
:1946 James Batcheller Sumner, John Howard Northrop, Wendell Meredith Stanley
:1945 Artturi Ilmari Virtanen
:1944 Otto Hahn
:1943 George de Hevesy
:1942 1/3 destinado ó Fondo Principal e 2/3 ó Fondo Especial desta sección do premio 
:1941 1/3 destinado ó Fondo Principal e 2/3 ó Fondo Especial desta sección do premio

### 1931-1940 
:1940 1/3 destinado ó Fondo Principal e 2/3 ó Fondo Especial desta sección do premio
:1939 Adolf Friedrich Johann Butenandt, Leopold Ruzicka
:1938 Richard Kuhn
:1937 Walter Norman Haworth, Paul Karrer
:1936 Petrus (Peter) Josephus Wilhelmus Debye
:1935 Frédéric Joliot e Irène Joliot-Curie
:1934 Harold Clayton Urey
:1933 1/3 destinado ó Fondo Principal e 2/3 ó Fondo Especial desta sección do premio
:1932 Irving Langmuir
:1931 Carl Bosch, Friedrich Bergius

### 1921-1930 
:1930 Hans Fischer
:1929 Arthur Harden, Hans Karl August Simon von Euler-Chelpin
:1928 Adolf Otto Reinhold Windaus
:1927 Heinrich Otto Wieland
:1926 Theodor Svedberg
:1925 Richard Adolf Zsigmondy
:1923 Fritz Pregl
:1922 Francis William Aston
:1921 Frederick Soddy

### 1911-1920 
[150px|miniatura|[Marie Curie primeira muller en conseguir o Premio Nobel de Química e de Física.]]
:1920 Walther Hermann Nernst
:1919 Destinado ó Fondo Especial desta sección do premio
:1918 Fritz Haber
:1917 Destinado ó Fondo Especial desta sección do premio
:1916 Destinado ó Fondo Especial desta sección do premio
:1915 Richard Martin Willstätter
:1914 Theodore William Richards
:1913 Alfred Werner
:1912 Victor Grignard e Paul Sabatier
:1911 Marie Curie

### 1901-1910 
[150px|miniatura|[Jacobus Henricus van't Hoff primeiro premio Nobel de Química]]
:1910 Otto Wallach
:1909 Wilhelm Ostwald
:1908 Ernest Rutherford
:1907 Eduard Buchner
:1906 Henri Moissan
:1905 Adolf von Baeyer
:1904 Sir William Ramsay
:1903 Svante Arrhenius
:1902 Hermann Emil Fischer
:1901 Jacobus Henricus van't Hoff

## Véxase tamén 
### Ligazóns externas
* Premios Nobel