Bergondo

**Bergondo** é un concello da provincia da Coruña, que pertence á comarca da Coruña. Limita cos concellos de Sada, Paderne, Abegondo, Cambre e Betanzos. Segundo o IGE en 2014 tiña 6702 habitantes (6696 no 2009, 6540 no 2007, 6539 no 2006, 6495 no 2005, 6413 no 2004). O xentilicio é .

## Toponimia 
A orixe e o significado do nome de Bergondo son controvertidos. Aínda que algúns autores cren que pode derivar dun nome persoal de orixe xermánica, outros inclúeno entre os topónimos prerromanos compostos cun segundo elemento -gondo (coma Abegondo, Beigondo, Mabegondo...). Fai referencia ao rei Brigo ou a unha elevación montañosa: *berg*. O topónimo de Lubre, un dos lugares do concello, puidera ser o bosque sagrado dos celtas.

O primeiro documento no que se cita o topónimo Bergondo está datado en 1138 como 'Burgundium'. O abade Recendus de Burgundio confirma a doazón feita polo Conde de Traba á súa filla Urraca. Urraca no seu testamento de 1193 deixa o mosteiro chamado Bergondo.

## Xeografía 
### Demografía 
Evolución da poboación de Bergondo dende 1900:

Colors=
 id:a value:gray(0.9)
 id:b value:gray(0.7)
 id:c value:rgb(1,1,1)
 id:d value:rgb(0.6,0.7,0.8)

ImageSize = width:450 height:250
PlotArea = left:50 bottom:30 top:30 right:30
DateFormat = x.y
Period = from:0 till:8000
TimeAxis = orientation:vertical
AlignBars = justify
ScaleMajor = gridcolor:b increment:850 start:0
ScaleMinor = gridcolor:a increment:170 start:0
BackgroundColors = canvas:c

PlotData=
 color:d width:25 align:left

 bar:1857 from:0 till: 4916
 bar:1877 from:0 till: 5146
 bar:1897 from:0 till: 5287
 bar:1910 from:0 till: 5948
 bar:1930 from:0 till: 5597
 bar:1950 from:0 till: 6003
 bar:1970 from:0 till: 5225
 bar:1991 from:0 till: 5392
 bar:2011 from:0 till: 6692
 bar:2012 from:0 till: 6712
 bar:2024 from:0 till: 6976

PlotData=

 bar:1857 at: 4916 fontsize:s text: 4916 shift:(-10,5)
 bar:1877 at: 5146 fontsize:s text: 5146 shift:(-10,5)
 bar:1897 at: 5287 fontsize:s text: 5287 shift:(-10,5)
 bar:1910 at: 5948 fontsize:s text: 5948 shift:(-10,5)
 bar:1930 at: 5597 fontsize:s text: 5597 shift:(-10,5)
 bar:1950 at: 6003 fontsize:s text: 6003 shift:(-10,5)
 bar:1970 at: 5225 fontsize:s text: 5225 shift:(-10,5)
 bar:1991 at: 5392 fontsize:s text: 5392 shift:(-10,5)
 bar:2011 at: 6692 fontsize:s text: 6692 shift:(-10,5)
 bar:2012 at: 6712 fontsize:s text: 6712 shift:(-10,5)
 bar:2024 at: 6976 fontsize:s text: 6976 shift:(-10,5)

Fonte: Instituto Nacional de Estadística, INE 1857-2011

## Cultura 
### Patrimonio 
#### Patrimonio arqueolóxico 
Existen numerosos castros no concello:
* Castro de Rebodero na parroquia de Ouces
* Bergondiño na de Bergondo
* Os Fornos, en San Xoán de Lubre
* Carrio (Bergondo)
* Santa Marta de Babío
* San Fiz de Vixoi
* Montecelo
* Pazos en Moruxo
* Castro do Monte da Fame en Guísamo

#### Patrimonio arquitectónico 
**A Igrexa de San Salvador de Bergondo** de estilo románico, que foi construída na segunda metade do século XII, pertencía ao mosteiro bieito de San Salvador de Bergondo. Sobre a súa proporcionada planta basilical desenvólvense tres naves e tres ábsidas semicirculares. Despois dun incendio que provocou o afundimento da cuberta, fixéronse as reformas na segunda metade do século XIV. Na fachada principal destacan os dous robustos contrafortes e as arquivoltas, apoiadas en dous pares de columnas, que enmarcan un tímpano decorado con arcos de medio punto.

#### Patrimonio cultural
:**Museos:**
* Museo Pazo de Mariñán

#### Patrimonio natural 
:**Praias:**
* Praia de Gandarío (Ouces)
* Praia do Pedrido
* Praia de Regueiro

## Economía 
O concello ten unha importante base económica como periferia da cidade da Coruña por estar preto de Betanzos e o camiño de Santiago, e por ser lugar de paso da estrada N-VI e da autovía A-6. As súas boas comunicacións fan do polígono de Bergondo o núcleo económico do concello. Dende o século XVII coa ligazón coa cidade de Betanzos por concesión de cidadanía é un concello con sona de bos xoieiros. En Bergondo están algunhas das máis importantes fábricas de xoias de Galicia como Balcarsa, Unión Joyera ou Annique. Bergondo é coñecido como a xoia das Mariñas.

## Política 
### Eleccións municipais de 2019 
## Galería de imaxes 

Ficheiro:Concello de Bergondo I.jpg|Casa consistorial do concello de Bergondo
Ficheiro:Bergondo-ar-01.jpg|A Igrexa de San Salvador de Bergondo de estilo románico
Ficheiro:Bergondo-ar-03.jpg|Cruceiro coa Igrexa de San Salvador
Ficheiro:Bergondo-ar-06.jpg|San Salvador de Bergondo
Ficheiro:Escalinata posterior Pazo Mariñán II.jpg|Escalinata posterior do pazo de Mariñán

## Parroquias 
## Lugares de Bergondo 
Para unha lista completa de todos os lugares do concello de Bergondo vexa: Lugares de Bergondo.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Bibliografía 
* 

### Outros artigos 
* Eleccións municipais en Bergondo
* Pazo de Mariñán