Roseira brava

A **roseira brava** ou **silva macho** (***Rosa canina***) é un arbusto espiñento, rubideiro e perenne da familia das rosáceas, nativo de Europa, o noroeste de África e Asia occidental. Tamén foi introducido en América do Norte e outras partes do mundo. Actualmente a súa distribución é bastante ampla. En Galicia é unha especie brava moi común en lugares frescos.

## Etimoloxía 
O nome científico foille dado pola forma das espiñas, semellantes aos caninos dos cans. O froito, as bagas de roseira brava son tamén chamados *peros de can* pola mesma razón.
O nome galego claramente é porque non deixa de ser unha roseira silvestre. Tamén, como rosácea e coa semellanza coa silveira, leva o nome de silva.

Outros nomes dialectais en galego: *silva macha*, *silvo macho*', *gabanceira*, *agavanzo*, *agabanza*, *agarbanza*, *silva madre*, *silvarda*, *silvardo*, *silvarro*.

## Descrición 
Arbusto de até 2 m de altura, con talos pénsiles de cor verde, cubertos de espiñas miúdas, fortes e curvas. As follas compóñense de 5 a 7 folíolos dentados ovais.

As flores, solitarias ou agrupadas en corimbos, son de cor rosa pálido ou abrancanzadas, de 4 a 6 cm de diámetro, con cinco pétalos, e maduran nunha froita ovoide de cor rubia intensa cun tamaño entre 1,5 e 2&nbsp;cm chamada **pero de can**. En realidade é un falso froito carnoso no que o receptáculo da flor ou tálamo ten forma cóncava (con forma de copa), está inchado e contén no seu interior numerosos aquenios, que serían os froitos verdadeiros. 
O froito salienta polo alto contido en vitamina C (malia conter tamén carotenoides e Vitamina P) e por ser usado para facer marmeladas, confeituras e infusións. 
A roseira brava florece de maio a xullo e produce froitos a finais do verán ou a comezos do outono.

## Distribución 
É unha planta nativa de Europa, as Illas Canarias, Madeira, o noroeste de África (Alxeria, Marrocos e Tunisia), o oeste de Asia (Afganistán, Irán, Iraq, Líbano, Palestina, Siria, Armenia, Azerbaidján, Xeorxia, o sur de Rusia e Tadjiikistán) e o subcontinente indio. Porén, áchase naturalizada practicamente en todo o mundo, incluíndo América, Australia (sobre todo en Tasmania) e Nova Zelandia.

Na Península Ibérica, agás na beiramar das Canarias e nalgunhas zonas puntuais da costa andaluza e murciana con clima tropical, atópase en calquera parte, desde o nivel do mar deica os 1.500 m de altitude. En Galicia é moi común en todo o territorio pola fertilidade do solo e a abundante precipitación.

## Hábitat 
Considérase unha especie de clima atlántico e mediterráneo (zonas temperadas).

Non ten preferencia por solos específicos; incluso prefire zonas montañosas ou semi-montañosas, como o sotobosque arbustivo de especies caducifolias, mais tamén pode medrar noutros bosques, sebes, beiras dos camiños etc., e até en áreas costeiras, pois atura ben a salinidade. Agradece os solos con boa drenaxe e húmidos, algo fértiles e cun pH neutro (6,1-7,8).

As necesidades de auga fican arredor dos 675–900&nbsp;mm ao ano. Pode soportar temperaturas moi baixas, até de -23&nbsp;°C (zona de rusticidade: 7 a 10).

## Etnoloxía 
A roseira brava empregouse en Galiza coma planta medicinal. Ademais adoitaba ser unha das herbas máxicas de San Xoán.

## Taxonomía 
thumb|left|Flores de roseira brava.
thumb|left|Flor de silvo macho.
* Subespecies de *Rosa canina*
* *Rosa canina* **forma**:
:*Rosa canina f. andegavensis* (Bastard) Rapin
:*Rosa canina f. brachypoda* (Déségl. & Ripart) Vukic.
:*Rosa canina f. calophylla* H.Christ ex J.B.Keller
:*Rosa canina f. capitata * Braeucker
:*Rosa canina f. dumalis* (Bechst.) H.Christ
:*Rosa canina f. euoxyphylla* Borbás
:*Rosa canina f. firmula* Godet
:*Rosa canina f. fissidens* Borbás
:*Rosa canina f. glaberrima* H.Christ
:*Rosa canina f. glaucescens* Lej.
:*Rosa canina f. grandiflora* Braeucker
:*Rosa canina f. hispidissima* H.Christ
:*Rosa canina f. kirghisorum* Tkatsch.
:*Rosa canina f. lasiostylis* Borbás
:*Rosa canina f. laxiphylla* Borbás
:*Rosa canina f. lentiscifolia* H.Christ
:*Rosa canina f. lucorum* (Heinr.Braun) Vukic.
:*Rosa canina f. mucronulata* (Déségl.) Heinr.Braun
:*Rosa canina f. pulchella* Vuk.
:*Rosa canina f. purpurea* Braeucker
:*Rosa canina f. semibiserrata* Borbás
:*Rosa canina f. sphaerophylla* Vuk.
:*Rosa canina f. squarrosa* (A.Rau) Borbás
:*Rosa canina f. suffulta* H.Christ
:*Rosa canina f. syntrichostyla* (Ripart ex Déségl.) R.Keller
:*Rosa canina nothosubsp. andegavensis* (Bastard) Nyman
:*Rosa canina nothosubsp. corymbifera* (Borkh.) C.Vicioso
:*Rosa canina nothosubsp. dumalis* (Bechst.) Nyman
:*Rosa canina nothovar. concinnoides* (Wolley-Dod) P.V.Heath
:*Rosa canina nothovar. permiscibilis* (Schmidely) P.V.Heath
:*Rosa canina nothovar. rufescens* (Wolley-Dod) P.V.Heath
:*Rosa canina nothovar. surreyana* (Wolley-Dod) P.V.Heath
:*Rosa canina staxon andegavensis* (Bastard) Crép.
:*Rosa canina staxon burboniana* Redouté & Thory
:*Rosa canina staxon collina* (Jacq.) Fr.
:*Rosa canina staxon collina* (Jacq.) J.Lloyd
:*Rosa canina staxon cymosa* Wahlenb.
:*Rosa canina staxon dumalis* Crép.
:*Rosa canina staxon dumetorum* (Thuill.) Crép.
:*Rosa canina staxon emarginata* hort. ex Andrews
:*Rosa canina staxon fusiformis* Crép.
:*Rosa canina staxon genuina* Crép.
:*Rosa canina staxon glauciformis* Almq.
:*Rosa canina staxon globularis* Crép.
:*Rosa canina staxon oreogeton* Heinr.Braun & Halácsy
:*Rosa canina staxon rubiginosa* Griess.
:*Rosa canina staxon rubra* hort. ex Andrews
:*Rosa canina staxon sarmentosa* Godet
:*Rosa canina staxon semiduplex* hort. ex Andrews
:*Rosa canina staxon separabilis* (Déségl.) Heinr.Braun
:*Rosa canina staxon sepium* W.D.J.Koch
:*Rosa canina staxon sphaerica* (Gren.) Crép.
:*Rosa canina staxon subobtusa* J.B.Keller
:*Rosa canina staxon urbica* (Léman) Crép.
:*Rosa canina staxon variegata* hort. ex Andrews
:*Rosa canina staxon villosula* (Gand.) J.B.Keller
:*Rosa canina staxon virens* Wahlenb.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Outros artigos 
* Rosa
* Roseira

### Ligazóns externas 
* As roseiras en botanical-online.com 
* O mundo das roseiras