Emilio Corral Vázquez

**Emilio Corral Vázquez**, nado na Coruña o 7 de febreiro de 1910 e finado ibídem o 13 de abril de 2013, foi gaiteiro maior de Galicia. Chegou a ser, xunto con Francisco Paradela, un dos máis veteranos de tódolos míticos do instrumento. Tamén foi ben coñecido por ser o dedicatario ou mesmo o autor de varias pezas moi interpretadas, entre elas a "Muiñeira de Cabana", a el debida.

## Traxectoria 
Naceu no Camiño Novo da Coruña, actual rúa Juan Flórez. O seu avó era de Rábade, a quen seu pai, fillo deste e ao que parece tamén un bo bailarín, adoitaba de acompañar co tamboril.

Emilio aprendeu música nas Escolas Populares Gratuítas, as coruñesas "Escolas do Caldo" da Cidade Vella, e aos dez anos comezou a aprender o clarinete cun instrumento que lle comprara seu pai na tenda de Canuto Berea. Logo pasou ás Escolas Labaca, onde tiña outros tres irmáns. Daquela había na Coruña catro bandas de música infantís, que eran a das Escolas Labaca, a dos Salesianos, a das Escolas Populares Gratuítas e a do Hospicio Provincial (onde hoxe está o barrio de Zalaeta). Corral pasou a tocar o clarinete na banda das escolas Labaca, e mesmo seguiu facéndoo como exalumno.

Aos 15-16 anos, Emilio quixo traballar e o seu pai procuroulle emprego nunha imprenta, un traballo duro polo que gañaba uns 10 reais, 2’50 pesetas daquela, "que pouco máis daban que para zapatillas para xogar ao fútbol e estragalas", segundo el mesmo di. Foi por entón cando o director das Escolas Labaca, Javier Anta, convenceulle de que trocase o clarinete pola gaita para que lle dese uso ao instrumento que o seu irmán Fernando Anta deixara na casa para irse facer cura ao Seminario. Emilio levou a gaita, e o seu pai lle fixo unha palleta coa que o rapaz xa tocaba o instrumento quince días despois. Corral aproba a oposición e pasa a ser titular de clarinete na mesma, converténdose co tempo no derradeiro dos membros fundadores que fica vivo. Porén, Emilio Corral sempre saíu ao paso destes rumors sostendo que é el o verdadeiro autor da obra. Aínda nunha entrevista concedida no ano 2008 a Luís Sánchez Graiño e Erea Estévez Campos, o gaiteiro detense a contar con todo detalle como foi a xénese desa muiñeira: «*Fíxena eu! Seica fixeron un panfleto dicindo que copiara a muiñeira, e a quen lla ía copiar se ninguén sabía esa muiñeira? Un verán fora tocar coa orquestra “Los Satélites” á Trabe, á entrada de Ponteceso, preto de Cabana. Daquela, todos os rapaces e mociños dun lugar ían e volvían todos xuntos da festa. Nós xa acabaramos de tocar, pois só tiñamos permiso ata as doce, e os pequenos estaban a agardar polos maiores debaixo da habitación que compartía na fonda con Lolito, o director da orquestra. “Ei rapaces, os de Cabana!” dicían. Os pequenos, estaban impacientes, querían marchar. Pero os outros, que andaban ás mozas, non querían. As cousas sonche así! Para entretérense, facían música cunha cana. As canas eran de alcacel, unha forraxe que se sega polo verán e amontoan para penso de animais. Collen a cana cunha navalla e fan dous ou tres buratos e tocan. Dicía Lolito: “Me cago...que están dando a lata e non nos deixan durmir”, pero eu escoiteinos e como tocaban desafinados, veume á cabeza a Muiñeira de Cabana. Xa tiña a idea de facer unha muiñeira en ton menor, que non se fixera e se podía facer perfectamente, inda que tiña que dalo a gaita. Nese sentido, hoxe adiantouse moito. A unha gaita que había en Cántigas, púsenlle uns aneis que me facían os torneiros da Fábrica de Armas, para ir pechando ou abrindo os buratos segundo o oído. Volvendo ao tema, seica que os nenos estaban a imitar o que tocaba un home que lle chamaban Manolo o do Bosque, pero, como vai ser iso o que fixen eu? Poderá haber un xiro ou dous que se parezan, pero eu fixen a Muiñeira de Cabana en ton menor, e non ten nada que ver co que tocaba ese señor*».. Con todo, o recoñecemento que Corral ten estimado máis na súa vida é o que lle fixo o membro da Real Academia Galega Sebastián Martínez-Risco ao nomealo **Gaiteiro Maior do Reino de Galicia** en 1964, título que conservou ata o seu pasamento e que non foi concedido a ninguén após del. Martínez-Risco chegou a asegurar que unha muiñeira interpretada por Corral "debería figurar no museo da música".

## Notas