open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Spoleto

**Spoleto** é unha cidade de Italia na rexión de Umbría, provincia de Perugia, cunha poboación a 31 de decembro de 2004 de 38.563 habitantes. Está a 385 m sobre o nivel do mar no somonte dos Apeninos.

## Historia
*Spoletum* ou *Spoletium* (Σπωλήτιον) foi unha cidade da Umbría, entre *Interamna* (Terni) e *Trebia* (Trevi) a uns 15&nbsp;km ao sur do nacemento do *Clitumnus*.

Non se mencionada antes do establecemento da colonia romana (de dereito latino) o -240 xusto despois do final da primeira guerra púnica. O -217 despois da batalla do Lago Trasimeno, Haníbal avanzou ata as portas da cidade e asaltouna pero foi rexeitado.

O -209 foi unha das colonias que se distinguiu pola súa fidelidade. Despois case non se fala nada dela, pero sábese que foi unha cidade importante. O -167 o senado escolleuna como lugar de confinamento do rei Xentio de Iliria e os seus fillos, pero a cidade rexeitou o honor e entón serían levados a *Iguvium*.

Na guerra civil entre Gaio Mario e Sila sufriu severamente. O -82 librouse unha batalla entre Pompeio e Craso, xenerais de Sila, e Carrinas, lugartenente de Carbo, xusto diante da cidade, e o segundo foi derrotado e tívose que refuxiar tras os muros da cidade. Despois da vitoria de Sila a cidade foi castigada severamente, e o seu territorio foi confiscado para o establecemento dunha colonia militar.

Floro chámaa nesta época “*municipia Italiae splendidissima*” seguramente unha esaxeración retórica. Cicerón ao cabo dun tempo menciónaa como “*colonia Latina in primis sinatura te illustris*”. A Lei Xulia fíxoa municipio como outras colonias latinas e o título de colonia xa non o vai obter máis malia que recibiu diversas colonias.

Á guerra de Perugia (-41) foi lugar de retirada de Munacio Planco despois de ser derrotado por Octavio.

Baixo o imperio continuou sendo un municipio importante e próspero. Emiliano estaba acampado preto da cidade cando a morte dos seus rivais Galo e Volusiano lle deu o imperio, e aquí mesmo foi asasinado polos seus soldados despois dun reinado de só tres meses.

Á caída do Imperio (476), e despois do período de Odoacro, pasou aos ostrogodos (493) ata que o 534 foi recuperada por Belisario. O 543 recuperouna Tótila e destruíu parcialmente as súas fortificacións; cando Narsés a conquistou o 555 restaurou as murallas destruídas. O 570 foi ocupada polos longobardos e estableceron nela a sede dun ducado longobardo.

Ver: Ducado de Spoleto.

Foi unida ao Reino napoleónico de Italia (1805) e constituíu o departamento do Trasimeno o 1809. Volveu ao Papa o 1814. O 1860 pasou ao Reino de Sardeña que moi logo se había volver Reino de Italia.
Partido Socialista do Reich

O **Partido Socialista do Reich** (en alemán: *Sozialistische Reichspartei Deutschlands*, **SRP**) foi un partido político alemán fundado en 1949 tras escindirse do Partido do Imperio Alemán o sector máis abertamente nacionalsocialista. Os seus líderes foron Otto Ernst Remer, antigo xeneral do Estado Maior e responsable de abortar o putsch dos oficiais contra Hitler en xuño de 1944 e Fritz Dorls.
O SRP defendía que Konrad Adenauer era un monicreque dos americanos e que Karl Dönitz era o último Führer lexítimo do Reich alemán. Rexeitaba a existencia do Holocausto e defendía a existencia dunha Europa unida baixo o liderado dun Reich alemán reunificado que se alzase como unha terceira forza entre o capitalismo e o comunismo.

O SRP tiña arredor dos 10.000 membros e estaba representado no Parlamento de Baixa Saxonia con 16 escanos (11% dos votos nas eleccións de 1951) e no de Bremen con 8 (7,7% dos votos nas eleccións de 1951). O Reichsfront era o organización paramilitar do PSR. En 1952 o Tribunal Constitucional alemán prohibiu o partido e unha parte importante dos seus membros volveron ao Partido do Imperio Alemán.
Machuco

O termo **Machuco** pode referirse a:

*Unha mestura musical denominada machuco;
*Un tipo específico de máquina hidráulica denominada machuco.

## Véxase tamén
### Outros artigos
Illas de Barlovento, Cabo Verde

As **Illas de Barlovento** son un grupo de illas do arquipélago de Cabo Verde integrado por (de oeste para leste) Santo Antão, São Vicente, Santa Luzia (desabitada), São Nicolau, Sal e Boa Vista.

Fan parte aínda: illotes Branco e Raso, situados entre Santa Luzia e São Nicolau; illote dous Paxaros, adiante da cidade de Mindelo, na illa de São Vicente; illote Rabo de Xunco, nas costas da illa de Sal; illote de Sal Rei e illote do Baluarte, nas costas da illa de Boa Vista.

As restantes illas de Cabo Verde fan parte das Illas de Sotavento.
Illas de Sotavento, Cabo Verde

As **Illas de Sotavento** son o grupo de illas do arquipélago de Cabo Verde que inclúen (de leste para oeste): Maio, Santiago, Fogo e Brava.

Fan parte aínda: illote de Santa María, adiante da cidade de Praia, na illa de Santiago; illote Grande, illote de Cima, illote do Rei, illote Luís Carneiro e illote Sapado, cerca de 8&nbsp;km da illa Brava e illote da Areia, xunto ás costas da mesma illa.

As restantes illas de Cabo Verde forman parte das Illas de Barlovento.
Partido Nacionaldemocrático de Alemaña

O **Partido Nacionaldemocrático de Alemaña** (en alemán: Nationaldemokratische Partei Deutschland) é un partido político alemán de extrema dereita fundado o 28 de novembro de 1964 como sucesor do Partido do Imperio Alemán.

## Historia 
Entre 1966 e 1969 entrou en sete Landtage, Baviera (15 deputados), Baden-Württemberg (12), Baixa Saxonia (10), Bremen (8), Renania-Palatinado (4) e Schleswig-Holstein (4). Nas eleccións federais de 1969 quedou sen representación no Bundestag co 4.3% dos votos e o partido entrou en crise quedando a partir de 1972 sen representación en ningún parlamento estatal.

Desde 1996 está dirixido por Udo Voigt e o NPD experimentou un avance electoral e estableceu acordos electorais con outro partido da extrema dereita, a Unión do Pobo Alemán para non competir electoralmente, así o NPD entrou no parlamento de Saxonia en 2004 co 9% dos votos e en 2006 (12 deputados) no de Mecklemburgo-Antepomerania co 7.3%. Nas eleccións federais de 2005 recibiu o 1.6% dos votos, conta con arredor de 6000 militantes (2006).

No ano 2003 o goberno e as dúas cámaras do parlamento tentaron ilegalizar o partido pero tras unha investigación descubriuse que unha parte dos dirixentes nacionais do partido eran axentes infiltrados do Ministerio do Interior e o Tribunal Constitucional non puido establecer cales eran as decisións xenuínas do partido e cales influenciadas polos axentes infiltrados para favorecer a súa ilegalización.

O NPD está contra a OTAN, é crítico coa Unión Europea e está contra a incorporación de Turquía nela, avoga por revisar as fronteiras de Alemaña para establecer o límite oriental na Liña Oder-Neisse.

## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* Páxina do partido
Avelino Senra Varela

**Avelino Senra Varela**, nado o 17 de xullo de 1935 en Forcarei e finado o 10 de abril de 2025 en Madrid, foi un oncólogo galego, catedrático de medicina.

## Traxectoria 
Foi subdirector do Instituto Nacional de Oncoloxía, catedrático emérito de medicina interna da Universidade de Cádiz e responsable do departamento de oncoloxía do Hospital Universitario de Cádiz.

## Obra 
Foi autor de numerosos ensaios de divulgación médica e numerosos artigos médicos:
* *Concepto de patología general*, 1983.
* *El cáncer y su prevención*, 1993 (con Ramiro Palmeiro Troitiño).
* *La tesis doctoral de medicina*, 1995.
* *¿Que é o cancro?: unha resposta simplificada*, 1998, Laiovento.
* *El cáncer: epidemiología, etiología, diagnóstico y prevención*, 2002.
* *Comentarios hipocráticos sobre cultura y saber médico*, 2004.
* *Las enfermedades de Santa Teresa de Jesús*, 2005.

## Notas
Tour de Francia 2008

O **Tour de Francia 2008** foi a 95ª edición da carreira ciclista máis importante do mundo. O percorrido de 3559 quilómetros comezou o 5 de xullo na cidade bretoa de Brest, e rematou o 27 de xullo nos Campos Elisios de París.

## Percorrido 
A ronda gala saíu da cidade bretoa de Brest e chegou como decote á cidade de París, onde tivo a meta nos seus Campos Elisios. A proba decorreu case totalmente por territorio francés, se ben pasou tamén por Italia. Na vila de Prato Nevoso tivo lugar a chegada da 15ª tirada, mentres que a 16ª saíu de Cuneo, tamén na zona alpina italiana.

O percorrido, de 3.554 quilómetros, tivo 21 tiradas sen prólogo, algo novidoso no conxunto das últimas edicións.

Houbo dúas xornadas de descanso intercaladas, cinco chegadas en alto, once tiradas chás, catro de media montaña e dúas contra o reloxo individuais.

## Participantes 
20 equipos tomaron a saída, con 9 corredores por equipo, facendo un total de 180 participantes, dos que remataron a carreira 144.

| valign="top" width="40%" |

|}

### Galegos no Tour 
O único corredor galego no Tour foi Óscar Pereiro, do equipo Caisse d'Epargne, partindo co dorsal 37. Pereiro tivo que retirarse logo de sufrir unha perigosa caída na décimo quinta tirada.

## Etapas 
* 

## Dopaxe 
Tres ciclistas foron acusados de empregaren substancias ou prácticas dopantes durante a celebración desta edición do Tour de Francia. O primeiro caso detectado foi o do ciclista español Manuel Beltrán, do Liquigas, ao que se lle atoparon, niveis anómalos de EPO no sangue nun control pasado na primeira tirada da proba. Foi expulsado do Tour. O segundo foi o tamén español Moisés Dueñas, tamén do Liquigas, e tamén por EPO. No rexistro policial subseguinte atopáronlle materiais dopantes, e foi detido e expulsado do Tour. O terceiro foi o italiano Riccardo Riccò, do Saunier Duval, así mesmo por consumo de EPO. Riccò obtivera a vitoria en dúas tiradas da rolda gala, e figuraba á cabeza da clasificación da montaña. Riccò era o líder do seu equipo, foi detido e expulsado do Tour, ao mesmo tempo que o conxunto do equipo deixaba a proba.

## Clasificación xeral 
O terceiro clasificado da xeral, o austríaco Bernhard Kohl, foi eliminado da carreira tralo seu remate, por mor dun positivo nun control antidopaxe. A clasificación da montaña, liderada polo mesmo corredor, quedou sen gañador. 
[180px|miniatura|dereita|[Carlos Sastre entrando en París co maillot amarelo.]]

## Notas 
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* Sitio web oficial
### Outros artigos 
* Giro de Italia 2008
* Vuelta a España 2008
Elemento xenético móbil

Os **elementos xenéticos móbiles** (do inglés *mobile genetic element*, MGE) son un tipo de ADN que pode moverse dun punto a outro dun xenoma. Inclúen:
*Transposóns
**Retrotransposóns
**Transposóns de ADN
**Secuencias de inserción
*Plásmidos
*Elementos de bacteriófago, coma o Mu que se integra ó azar no xenoma
*Intróns de grupo II
A totalidade de elementos móbiles dun xenoma pode chamarse mobiloma.
Absorción fonética

A **absorción** é o fenómeno polo cal unha vogal desaparece ó se incorporar a un son consonántico veciño, concretamente, pola acción dunha soante veciña.

Estaría relacionado co fenómeno gramatical da amálgama.

## Exemplos 
## Véxase tamén 
* Cambio fonético
Revolución Rusa

**Revolución Rusa** pode referirse a:

*a Revolución Rusa de 1905, unha serie de folgas e levantamentos contra o tsar Nicolao II de Rusia, que desembocaron na creación da Duma;
*a Revolución Rusa de 1917:
**a Revolución de Febreiro, que deu pé á abdicación do tsar;
**a Revolución de Outubro, liderada polos bolxeviques;
*a Revolución Rusa de 1918, unha serie de rebelións contra os bolxeviques levadas a cabo por socialistas, menxeviques e anarquistas e que continuaron durante a guerra civil rusa e despois até 1922.
Cambio lingüístico

O **cambio lingüístico** é o proceso de modificación e transformación que, na súa evolución histórica, experimentan tódalas linguas en xeral, e as unidades lingüísticas de cada un dos seus niveis en particular.
O cambio lingüístico diferénciase da variación lingüística en que no primeiro as modificacións son diacrónicas e, polo tanto, estudadas pola lingüística histórica, mentres que no segundo caso, xa que as *variacións* son sincrónicas, son analizadas, entre outras disciplinas, pola sociolingüística.

Dous factores que interviñeron dende sempre no **cambio lingüístico** foron os préstamos e a analoxía.

Os **cambios lingüísticos** agrúpanse por conveniencia en tres niveis: o cambio fonético, o cambio morfosintáctico e o cambio léxico-semántico.

## Enfoque sociolingüístico 
Na lingüística do século XIX, a linguaxe considerábase como un ser biolóxico co seu nacemento, desenvolvemento ou evolución, e morte. Cada fase do desenvolvemento está marcada por unha serie de **cambios lingüísticos**.

Nos últimos anos do século XX, así a todo, a sociolingüística introduciu novas teorías, grazas ós traballos de William Labov, os seus discípulos e seguidores, que achegaron modificacións radicais ós postulados clásicos do **cambio lingüístico** propugnados polos neogramáticos. Para Labov é axiomático que a fala de tódolos individuos sexa variable, isto é, manifeste máis dunha forma. Esta variabilidade é observable tamén nas comunidades das falas ás que pertencen os individuos. Con esta variabilidade estase poñendo de relevo que existe unha motivación social.

## Causas externas do cambio lingüístico 
No cambio lingüístico chamamos causas externas ás que están motivadas por factores sociolingüísticos relacionados coa historia dos falantes da lingua, como os seus contactos con outras persoas doutras linguas, os factores demográficos e as súas influencias culturais.

## Causas internas do cambio lingüístico 
As causas internas do cambio lingüístico son aquelas relacionadas coa estrutura da propia lingua e o equilibrio que toda lingua debe manter entre facilidade de produción e facilidade de comprensión. As causas internas maniféstanse na existencia de cambios lingüísticos que se presentan xuntos, así por exemplo a perda de certas consoantes finais en latín erosionou a flexión nominal e iso á súa vez fixo que, para seguir expresando sen ambigüidade as relacións sintácticas, a orde de palabras fose máis fixa (suxeito-verbo-obxecto).

A analoxía recoñecida como un dos motores do cambio lingüístico a nivel morfosintáctico é unha das causas internas mellor coñecidas. Para algúns lingüistas certas innovacións lingüísticas analóxicas débense ó proceso psicolóxico da *abdución* no cal un falante aplica a un feito lingüístico concreto unha suposta lei xeral.

## Véxase tamén
### Outros artigos
*leis de Mańczak.
Lonxitude de onda

Na física, **lonxitude de onda** é a distancia entre unidades repetidas dunha onda que se propaga cunha frecuencia determinada. Normalmente desígnase coa letra grega *lambda* (λ). Exemplos de fenómenos de tipo onda son a luz, ondas acuáticas e ondas sonoras.

miniatura|320px|Lonxitude de onda dunha onda sinusoide.

Nunha onda, a propiedade varía coa posición. Por exemplo, a propiedade pode ser a presión do aire para unha onda de son, ou a magnitude do campo eléctrico ou magnético para a luz. As lonxitudes de onda audibles para os oídos humanos (20&nbsp;Hz &ndash; 20&nbsp;kHz) son aproximadamente 17 m e 17&nbsp;mm respectivamente. As lonxitudes de onda de luz visible van dende o vermello escuro, sobre os 700 nm ata uns 400&nbsp;nm do violeta. Para máis exemplos, ver espectro electromagnético.

## Relación coa frecuencia
A lonxitude de onda *λ* é proporcionalmente inversa da frecuencia *ν* (nu), o número de períodos de onda por unidade de tempo que atravesan un punto
:\lambda = \frac{v_w}{\nu},
onde v_w é a velocidade de propagación da onda. No caso de radiación electromagnética, coma a luz, no baleiro esta velocidade é a velocidade da luz, 299,792,458&nbsp;m/s ou sobre 10^9 km/h. Para ondas sonoras no aire, a velocidade do son é de 344&nbsp;m/s (1238&nbsp;km/h) a temperatura ambiente. Cando se empregan unidades do SI, a lonxitude de onda exprésase en metros, a frecuencia en Hz, e a velocidade de propagación en metros por segundo.

### En medios non baleiros
A velocidade da luz ma maioría dos medios é inferior á que ten no baleiro, o que significa que á mesma frecuencia correspóndelle unha onda máis curta ca no baleiro. A lonxitude de onda no medio é
:\lambda'=\frac{\lambda_0}{n},
onde *n* é o índice de refracción do medio. As lonxitudes de onda electromagnéticas normalmente danse en termos de lonxitudes de onda no baleiro, agás que se especifique "lonxitude de onda no medio".

## Lonxitude de onda das partículas
Louis de Broglie propuxo que todas as partículas con momento teñen lonxitude de onda
:\lambda = \frac{h}{p}
onde *h* é a constante de Planck, e *p* é o momento da partícula. Esta hipótese baséase na mecánica cuántica. Esta lonxitude de onda é a lonxitude de onda asociada. Por exemplo, os electróns nun CRT teñen unha lonxitude de onda asociada duns 10^{-13} m.

## Véxase tamén
### Outros artigos
*Amplitude
*Frecuencia angular
*Cor
*Frecuencia
*Liñas de Fraunhofer
*Función periódica
*Vector de onda
Ambigüidade

[miniatura|Exemplo dunha imaxe ambigua: ás veces vese un [coello, ás veces vese un pato.]]
A **ambigüidade** na pragmática existe cando unha forma ten dous ou máis significados.

## Ambigüidade léxica 
Ambigüidade en forma de morfema ou palabra. Dáse cando nun lexicón unha entrada permita máis dunha interpretación para unha soa palabra, é dicir, dáse cando unha mesma palabra admite dous ou máis significados distintos. Ofrece problemas de comprensión ó receptor, a única solución é recorrer ó contexto ou á situación.

### Homonimia 
As palabras soan igual pero os seus significados son diferentes. Hai unha coincidencia gráfica de dúas ou máis palabras que teñen significados distintos. Prodúcense por coincidencia dos significantes de diversos signos.

* *Banco* .-Establecemento público de creto, constituído en sociedade por accións.
* *Banco* .-Establecemento médico onde se conservan e almacenan órganos, tecidos ou líquidos fisiolóxicos humanos para cubrir necesidades cirúrxicas, de investigación etc.
* *Banco* .-Conxunto de peixes que van xuntos en gran número.

#### Homofonía 
Palabras que se pronuncian igual pero a súa escrita e os seus significados son diferentes.

* Vaca - baca

#### Homografía 
Palabras cuxa escrita e pronunciación son idénticas, aínda que os seus significados sexan distintos.

*acha* (anaco de madeira), *acha* (verbo).

## Ambigüidade estrutural 
Dáse nunha oración ou frase cando ten dous ou máis significados debido á estrutura, xa sexa polo agrupamento ou a distinta función gramatical:

### Ambigüidade de agrupamento 
Oración que ten dúas estruturas posibles, por exemplo, o seguinte letreiro: *Alúgase vivenda con garaxe / para mozas / con calefacción* (¿as mozas teñen que ter calefacción?) ou a secuencia *Véndense zapatos de pel de señora*.

### Ambigüidade funcional 
Dáse cando unha palabra ou frase completa dous ou máis relacións gramaticais, os morfemas e grupos son iguais para ambos significados: *Pasarei só este verán aquí*.

## Notas
Alfredo González Vilela

**Alfredo González Vilela**, nado o 11 de febreiro de 1951 en Becerreá, é un músico galego.

## Traxectoria 
Foi membro do grupo Petapouco, coñecido por recoller a tradición da música de taberna galega, con Mariano Alonso formou o dúo Lembranzas. Residente en Barcelona desde 1977 onde fundou o grupo folk Zoa.

## Discografía
**Diáspora*, 1999
**Diáspora II*, 2003
**Agarimos*
**Corazón bohemio*
**O Gaiteiro*, 2009, con Xosé Luís Foxo
**Dindondin*

## Notas
Illas Carolinas

[dereita|miniatura|300px|Posta de sol en Colonia, [Yap]] 
As **Illas Carolinas** (en inglés *Caroline Islands*) son un arquipélago da Micronesia, ao oeste do océano Pacífico. Teñen unha extensión de 1.194&nbsp;km² e 126.000 habitantes. Está formado por case un milleiro de atois e illas, algunhas de orixe volcánica, ao norte do ecuador.

As principais illas son Pohnpei, a máis extensa e elevada, Truk, Kosrae, Yap e Palau. As catro primeiras, as máis orientais, formaron os Estados Federados de Micronesia, en tanto que Palau, a máis occidental, constituíse en república.

As illas gozan de clima ecuatorial e existen explotacións de cocoteiros, mandioca e cana de azucre. Tamén existen xacementos de bauxita ou fosfatos.

## Historia 
As illas Carolinas foron descubertas o 22 de agosto de 1526 polo explorador español Toribio Alonso de Salazar, avistando a illa de San Bartolomeu ou Taongui. O 1 de xaneiro de 1528 o descubridor Alonso de Saavedra tomou posesión en nome do rei de España das illas de Uluti, sendo visitado o arquipélago en 1542 (Illas Matelotes), 1543, 1545 e por Legazpi en 1565.

Co nome de *Illas das Irmás*, *Homes Pintados* e *Os Xardíns* eran coñecidas aínda que se perdeu as noticias delas ata que Francisco de Lezcano en 1686 chegou a Yap e chamoulles Carolinas en honra do rei de España Carlos II, facendo extensible o nome ás Palau, Marshall e Gilbert.

En 1787 cesaron as relacións coas Carolinas, aínda que despois renováronse adquirindo carácter comercial e con frecuentes altercados con ingleses e alemáns no século XIX. Un dos episodios máis graves produciuse en agosto de 1885, cando Alemaña provocou un conflito internacional ao esixir dereitos de soberanía nas Illas Carolinas, establecendo un posto na illa de Iac. A mediación do Papa León XIII resolveu o conflito, recoñecendo a soberanía española das illas.

Tras a derrota de España na guerra contra os Estados Unidos na que se perdeu a illa de Guam nas Marianas, o 12 de febreiro de 1899 o resto das Marianas, as Carolinas e Palau foron vendidas a Alemaña por 25 millóns de pesetas.

O Xapón ocupou as illas en 1914, recibindo en 1920 un mandato da Liga de Nacións sobre as illas. No transcurso da segunda guerra mundial, o arquipélago foi conquistado por tropas estadounidenses. Ao finalizar a guerra, quedou baixo o control das Nacións Unidas e, de 1947 a 1986, foi administrado polos Estsfos Unidos, data na que os Estados Federados de Micronesia se proclamaron independentes. A república de Palau decidiu non unirse á federación micronesia e independizarse, o que levou a cabo en 1994.

esquerda|400px|Mapa de Micronesia que reflicte as Illas Carolinas
Lexicón

O **lexicón** é o "dicionario" en que se rexistran as palabras que coñece un falante. Este "dicionario" especifica os trazos idiosincráticos das pezas léxicas (palabras).

Algúns modelos gramaticais formais basean a xeración de oracións no procesamento dos trazos das unidades do lexicón. Nestes modelos, o lexicón non é parte da gramática, senón que proxecta os seus trazos a través de mecanismos inherentes ás gramáticas.

## Clases de unidades léxicas 
Segundo a súa natureza, as unidades do lexicón poden distinguir entre:

* **Categorías léxicas ou abertas**: Son aquelas que posúen *carácter referencial* (é dicir, as que designan procesos, propiedades, accións ou entidades). Caracterízanse por formar un *inventario aberto* (é dicir que non existe un número específico e limitado para estas unidades). Os substantivos, os verbos e os adxectivos son representantes canónicos deste tipo de unidades léxicas.
* **Categorías funcionais ou pechadas**: Son aquelas que só posúen significado gramatical (é dicir, que son fundamentais para a xeración dunha oración pero que, así a todo, non teñen significado referencial). Caracterízanse por formar un inventario pechado. As conxuncións e os artigos son representantes deste tipo de unidade.

## Clases de trazos léxicos 
As unidades léxicas distinguen tres tipos de trazos (non tódolos modelos gramaticais utilizan os mesmos trazos léxicos. O que se dá a continuación é unha xeneralización):
* **Trazos formais**: Conteñen información sobre o tipo de palabra da que se trata (substantivo, verbo, preposición), sobre o contexto sintáctico no que poden aparecer e sobre o tipo de flexión que requiren.
* **Trazos semánticos**: Conteñen información sobre a estrutura argumental requirida por unha unidade léxica (un verbo como "destruír" require un *axente* que destrúa e un *tema* a ser destruído), sobre as propiedades inherentes de cada unidade (un nome como "neno" ten trazos [+humano] [+contable] etc.).
* **Trazos fonolóxicos**: Contén a información necesaria para lle asignar representación fonética á unidade.

## Notas
The Polar Express

:*Para o artigo sobre o filme véxase *The Polar Express (filme)*.*

***The Polar Express*** é un libro infantil inglés escrito e ilustrado por Chris Van Allsburg, un antigo profesor da Rhode Island School of Design. No ano 2004 foi adaptado para o cinema co título homónimo de *The Polar Express*.

O libro está considerado xeralmente como un clásico de Nadal para lectores novos. Foi louvado polas súas detalladas ilustracións e pola relaxante e tranquila historia. En 1986 gañou a Caldecott Medal de literatura para nenos.

## Sinopse 
Conta a historia dun rapaz que na Noiteboa está comezando a deixar de crer en Santa Claus. Porén, un tren máxico chamado o Polar Express chega fronte á súa casa e convídao a viaxar ao Polo Norte. En chegando ao Polo Norte, o pícaro é escollido por Santa Claus para recibir o primeiro regalo de Nadal. El escolle un axóuxere brillante e prateado da zorra de Santa e que fai un fermosísimo son. Ao pasaren os anos, a xente do seu contorno dinlle que o axóuxere non funciona xa que non lle escoitan o son, mesmo os pais e a irmá. Mais tamén hai persoas que aínda poden oílo, aqueles que aínda cren verdadeiramente en Santa Claus.
Carta Magna

A **Carta Magna** ("Gran Carta" en latín), tamén coñecida como ***Magna Carta Libertatum***, é un documento inglés de 1215 que limitou o poder dos monarcas de Inglaterra, especialmente o do rei Xoán sen Terra, quen a asinou, impedindo así o exercicio do poder absoluto. Foi o resultado dos desencontros entre Xoán, o Papa e os nobres ingleses sobre as prerrogativas do soberano. De acordo ós termos da Carta Magna, Xoán debía renunciar a certos dereitos e respectar determinados procedementos legais, recoñecendo que a vontade do rei estaría suxeita á lei. Considérase á Carta Magna coma o primeiro capítulo dun longo proceso histórico que levaría ao xurdimento do constitucionalismo.

Por extensión, tamén se denomina Carta Magna á Constitución dun Estado, que é a norma suprema que forma todo o seu ordenamento xurídico.

## Véxase tamén 
### Outros artigos 
* Constitución
Arpexo

miniatura|dereita|Notación dun acorde en arpexo

Un **arpexo**, ou **arpexio**, é un acorde interpretado tocando as notas que o forman en sucesión, no canto de simultaneamente. A palabra provén do italiano *arpeggio*, que significa "á maneira da arpa". As formas máis estendidas de executalos son:

* Permitindo que as notas graves soen mentres se executa o resto do acorde, tomando así un certo soporte de baixo: isto é habitual cando o acorde incorpora polo menos menos dúas oitavas.
* Tocando as notas illadas, de xeito que soen notas soltas: isto é habitual cando o acorde interpretado non vai alén da oitava da nota fundamental.

## Notas
Rubén Ruibal

**Rubén Ruibal Armesto**, nado en Ribadeo en 1970, é un actor e autor teatral galego.

## Traxectoria 
Formouse xunto ao dramaturgo Roberto Vidal Bolaño co que colaborou na compañía Teatro do Aquí en obras como *A ópera de a patacón* (1994) ou *Rastros* (1998). No ano 2000 crea, xunto con Carlos Losada, a compañía Teatro Cachuzo, que leva ás táboas as súas primeiras obras *Fume* (2000) e *Nunca durmo, de Erik Cachuzo* (2003).

Tras a morte de Vidal Bolaño en 2002, e o feche de Teatro do Aquí, cesa a súa actividade teatral sobre as táboas e céntrase en escribir. *Traffic: arroz mubi* (2004) e *¡Triumfadores!* (2005) foron representadas por Patatín & Patatán Superproductions.

A obra *Limpeza de sangue (o sangue fai ruído)* foi levada no 2010 aos escenarios por Espello Cóncavo, baixo a dirección de Arturo López, e o seu texto recibiu tamén o Premio María Casares ó mellor texto orixinal en 2011. Está prevista a adaptación cinematográfica da obra.

Actualmente é o coordinador da Aula de Teatro e Danza da Universidade da Coruña.

## Obra literaria 
### Teatro 
* *Limpeza de sangue*, 2006, Xerais.
* *Fume*, con Carlos Losada, e *Insomnio*, 2008, Estaleiro.
* *Delimvois*, 2009, Xerais.
* *¿Onde andas, Karl? ou Highgate Cemetery Very Saddest Circus (Tristérrimo Circo do Cemiterio de Highgate)*, 2009, Edicións Embora.

### Obras colectivas 
* *III Premio Diario Cultural de Teatro Radiofónico*, 2009, Xerais.
* *Estigma*, 2009, Laiovento. Con Jacobo Paz e Vanesa Sotelo.
* *A néboa amarela (Black Diamond Bay)*, 2010, Biblos Clube. Con César Candelas.
* *Premios Terras de Chamoso (2007-2009)*, 2011, Asociación Cultural Arumes do Corgo.
* *VI Encontro de Escritores Galegos. Literatura e proxección exterior*, 2012, Deputación da Coruña.

## Premios 
* Premio Álvaro Cunqueiro para textos teatrais en 2005, por *Limpeza de sangue*.
* Premio Nacional de Literatura Dramática en 2007, por *Limpeza de sangue*.
* Premio de Teatro Radiofónico do *Diario Cultural* da Radio Galega no 2008, por *Peter Buckley, un firme traballador da derrota*. Con César Candelas.
* Premio de Teatro da Asociación de Escritores en Lingua Galega no 2010, por *Delimvois*.

## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* Ficha do autor en Xerais

## Notas
Amplitude

A **amplitude** é a medida escalar negativa da magnitude da oscilación, ou sexa, a magnitude da distorsión máxima no medio durante un ciclo de onda.

Ás veces esta distancia chámase **amplitude pico**, para diferenciala doutros conceptos de amplitude, e utilízase de xeito especial en enxeñaría eléctrica: o RMS ou **amplitude raíz cadrada media**, defínese como a raíz cadrada da media temporan do cadrado da distancia vertical da gráfica dende o eixo horizontal. A utilización da amplitude pico é precisa para ondas simétricas e periódicas, como unha onda sinusoidal, unha onda cadrada ou unha onda triangular. Para ondas asimétricas (pulsos periódicos nunha dirección, por exemplo), o pico de amplitude é ambiguo porque o valor obtido é distinto segundo se mida o sinal positivo máximo respecto á media, o sinal negativo máximo respecto á media ou o sinal positivo máximo respecto ó sinal negativo máximo (a **amplitude pico a pico**) e dividida por dous.
miniatura|400px|Distintas medidas da amplitude nunha onda sinusoidal.

Para ondas complexas, especialmente sinais non repetitivos coma o ruído, utilízase a amplitude RMS xa que é inequívoca e ademais ten un significado físico. Por exemplo, a media da potencia transmitida por unha onda acústica ou electromagnética, ou por un sinal eléctrico, é proporcional ó cadrado da amplitude RMS (e xeralmente non o é ó cadrado da amplitude pico).

Hai distintos xeitos de representar matematicamente a amplitude:

Na ecuación de onda simple

:x = A \sin(t - K) + b\ ,

A é a amplitude da onda.

As unidades da amplitude depende do tipo de onda.

Para ondas nunha corda, ou nun medio coma a auga, a amplitude é o desprazamento.

A amplitude das ondas sonoras ou de son (tamén chamado volume) adoita referirse á amplitude da presión do ar na onda, aínda que ás veces refírese á amplitude do desprazamento das partículas (movementos do aire ou do diafragma do altofalante). O logaritmo da amplitude ó cadrado mídese normalmente en dB, así que unha amplitude nula corresponde a -∞&nbsp;dB. O volume está relacionado coa amplitude e coa intensidade e é unha das cualidades máis importantes dun son, aínda que xeralemente os sons poden recoñecerse independentemente da amplitude.

Para radiacións electromagnéticas, a amplitude corresponde co campo eléctrico da onda. O cadrado da amplitude é proporcional á intensidade da onda.

A amplitude pode ser constante (neste caso a onda é unha onda continua) ou pode variar co tempo e posición. O xeito de variar da amplitude denomínase envoltura da onda.

## Véxase tamén 
### Outros artigos
* Ondas e as súas propiedades:
** Frecuencia
** Período
** Lonxitude de onda
** Factor de crista
* Modulación da amplitude
Premio Castelao de Teatro Galego

miniatura|Placa na sede da Agrupación Cultural O Facho na Coruña.

O **Premio Castelao de Teatro Galego** foi un certame literario organizado pola Agrupación Cultural O Galo entre 1964 e 1967. Leva o nome de Alfonso Daniel Rodríguez Castelao, autor da obra *Os vellos non deben de namorarse*.

## Características
A primeira edición convocouse en marzo de 1964 a través das páxinas do xornal *La Noche*.. Naceu no contexto de recuperación cultural iniciada na década de 1950, despois da celebración do Certame Literario do Miño en 1960 e da creación do Día das Letras Galegas en 1963.

Naceron como resposta á necesidade de promover un teatro galego perdurábel e elaborado. Formaron parte do xurado personalidades do galeguismo como Ramón Otero Pedrayo ou Ricardo Carvalho Calero. A Agrupación Cultural O Galo recadou os cartos dos premios mediante a "campaña do peso".

O final dos Premios de Teatro Castelao produciuse como consecuencia do nacemento do teatro independente en Galicia, supoñendo este último feito (na opinión de autores como Laura Tato Fontaíña ou Manuel F. Vieites) o inicio dunha nova etapa do teatro galego. En 1965 fundouse o Grupo de Teatro O Facho, ligado á Agrupación Cultural O Facho e dirixido por Manuel Lourenzo.

## Edicións
*1964: *Cando morren os farois*, de Ángel de la Peña. Finalista *Do outro lado do Iberr* de Xohana Torres. Mencións a *Barriga verde* de Manuel María e *A desbandada* de Bernardino Graña.
*1965: *A revolta*, de Jenaro Marinhas del Valle.
*1966: premio deserto.
*1967: *Un hotel de primeira sobre o río*, de Xohana Torres.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Outros artigos
*Certame Literario do Miño

### Bibliografía 
*  (1965). *A revolta*. Vigo: Editorial Galaxia.
*  (2005). *Historia do Teatro Galego. Unha lectura escénica*. Santiago de Compostela: Consellería de Cultura, Comunicación Social e Turismo, Dirección Xeral de Promoción Cultural.
* *A Agrupación Cultural o Facho: A Coruña na cultura galega*, 1991.
*  (1975). *O teatro galego, de esguello. (Notas ceibes encol da nosa vida teatral)*. A Coruña: Casa Provincial de Caridad Imprenta-Escuela.
Hypnerotomachia Poliphili

***Soño de Polífilo***, ou ***Hypnerotomachia Poliliphili*** é unha obra de Francesco Colonna publicada en 1499 que presenta unha misteriosa alegoría arcana na que Poliphilo persegue unha fantasía erótica nunha paisaxe irreal e remata reconciliado co seu amor na Fonte de Venus.miniatura|224x224px|Polífilo axeónllase perante a Raíña Eleuterylida.|esquerdaA edición orixinal apareceu en Venecia na imprenta de Aldo Manuzio con importantes xilografías, obra do Mestre do *Soño de Polífilo*. Constitúe unha verdadeira obra mestra da arte do libro, e obtivo un grande éxito no século XVI e no século XVII, sendo traducido rapidamente a diversas linguas.

## Contido 
O libro conta a historia do mozo Poliphilo que, dentro dun soño, procura a súa amada, a ninfa Polia. Para alcanzar o seu destino, precisa pasar por misteriosos bosques, cidades e labirintos, presenciando todo tipo de escenas bizarras e encontrándose con deuses, ninfas e outros seres mitolóxicos.

Alén da calidade gráfica do libro, é tan célebre polo feito de ser unha das obras máis incomprensíbeis de todos os tempos. Escrito en varias linguas ademais do italiano (latín, grego, hebreo, árabe e xeróglifos exipcios) ao mesmo tempo, a narrativa mestura pesadelos, aventuras, pasaxes eróticas, todo aderezado con comentarios sobre literatura, arquitectura, música etc.

## Véxase tamén 
### Bibliografía 
* Colonna, Francesco: *Sueño de Polífilo*, edición e tradución do italiano de Pilar Pedraza; El Acantilado: Barcelona, 1999. ISBN 84-95359-05-7
* Cruz, Esteban Alejandro (2006), *Re-discovering Antiquity Through the Dreams of Poliphilus*, Trafford Publishing, Oxford. ISBN 1-4120-5324-2. (en inglés)
* Fierz-David, Linda (1947), *Der Liebestraum des Poliphilo. Ein Beitrag zur Psychologie der Renaissance und der Moderne*, Rhein-Verlag, Zürich. 
* Kretzulesco-Quaranta, Emanuela (1996 (2ª edición 2005)), *Los jardines del sueño. Polifilo y la mística del Renacimiento*. Ediciones Siruela: Madrid. ISBN 84-7844-909-4.

### Ligazóns externas 
* Máis de 50 reconstrucións infográficas da arquitectura descrita na obra *Hypnerotomachia Poliphili*
Estreito de Torres

350px|miniatura|Mapa.

O **estreito de Torres** separa Australia e Papúa-Nova Guinea. Mide aproximadamente 150&nbsp;km de ancho. Ao sur atópase o Cabo York, o punto máis ao norte do estado australiano de Queensland. Ao norte encóntrase a provincia occidental de Papúa-Nova Guinea.

O estreito une o mar do Coral (ao leste) co mar de Arafura (ao oeste). É moi pouco profundo, e o labirinto de arrecifes e illas faino moi difícil de navegar. No estreito atópanse as illas do estreito de Torres, habitadas polos insulares do estreito de Torres, un pobo melanesio relacionado cos papúas.

O primeiro en atravesar o estreito foi o mariño español Luís Váez de Torres, lugartenente na expedición de Pedro Fernández de Quirós que partiu do Perú cara ao Pacífico Sur en 1605. Tras o regreso a México do barco de Quirós, Torres continuou cara a Manila, pasando polas Molucas. Navegou ao longo da costa sur de Nova Guinea, e probablemente chegou a ver o extremo norte de Australia.

## Notas
Illas Hébridas

[miniatura|300px|As Hébridas Interiores en vermello e a Hébridas Exteriores en alaranxado. O verde son terras [Escocia|escocesas]] 
As **Illas Hébridas** (**Innse Gall** en gaélico escocés, **Hebrides** en inglés) son un extenso arquipélago na costa oeste de Escocia. Pertencen politicamente ao Reino Unido de Gran Bretaña e Irlanda do Norte.

Desde o punto de vista xeolóxico, o arquipélago está composto polas rochas máis antigas das illas Británicas. Presentan comunmente formas ásperas, recortadas e afiadas, debido aos diferentes axentes de erosión que actúan sobre elas. Xeoloxicamente están constituídas na súa maioría por gneis, especialmente as máis occidentais, por xistos (Jura e Islay) e por rochas basálticas (Mull, Skye e Staffa) que se presentan en forma de espectaculares columnas. Teñen un clima tépedo-frío e moi húmido.

## División 
Comunmente as Hébridas adoitan dividirse en dous grupos:

* As Hébridas Interiores compostas entre outras por Skye, Mull, Islay, Jura ou Staffa. 
* As Hébridas Exteriores compostas entre outras por Lewis, Harris, Bernera, North Uist, South Uist ou Santa Kilda.

As Hébridas Interiores son unha prolongación do territorio escocés e están separadas das Hébridas Exteriores por unha fonda depresión tectónica cuberta polas augas do mar. A 90 e 35&nbsp;km respectivamente ao oeste das Hébridas Exteriores xorden das augas do océano Atlántico os farallóns deshabitados de Flannan e Santa Kilda, que carecen de todo interese económico. A maioría dos falantes nativos de gaélico escocés habitan ou viven nas illas.

As Hébridas ocupan en conxunto unha superficie de 7.285&nbsp;km cadrados, cunha poboación duns 70.000 habitantes a ocuparen un cento de illas, mentres que outras catrocentas están deshabitadas. Os principais recursos económicos dos insulares son a pesca, a cría de gando bovino e ovino, a produción artesanal de *tweed*, a destilación de whisky e, como actividade secundaria, o cultivo de hortalizas e cereais. A cidade máis importante é Stornoway (na illa de Lewis), que é un porto pesqueiro.
Illas do estreito de Torres

As **Illas do estreito de Torres** son un grupo de máis de cen illas situadas no Estreito de Torres, a franxa de auga que separa o Cabo Iork, en Queensland ( Australia) de Papúa-Nova Guinea. 

As illas forman parte do Estado de Queensland. Os habitantes indíxenas das mesmas, os Insulares do estreito de Torres son melanesios, próximos culturalmente aos pobos costeiros de Papúa, dunha orixe diferente ao dos pobos aborixes do resto de Australia. 

O centro administrativo das illas é a Illa de Xoves (*Thursday Island*). 

O capitán James Cook reclamou a soberanía británica da parte oriental de Australia en 1770. 

Entre as Illas do estreito de Torres destacan: 

* Illa de Xoves *Thursday Island* (Waiben) 
* Illa do Corno 
* Illa do Príncipe de Gales 
* Banks 
* Mulgrave 
* Murray (Mer) 

Segundo o censo australiano de 2001, a poboación do Estreito de Torres era de 8.089 habitantes, dos cales 6.214 eran de orixe aborixe ou do grupo étnico dos insulares do estreito de Torres.
Illa de Lewis

:*Para outros usos de Lewis véxase Lewis (homónimos)*

A **illa de Lewis** (**Leòdhas** en gaélico escocés), é a parte setentrional da illa máis grande das illas Hébridas Exteriores, o maior dos arquipélagos escoceses. A parte meridional da illa chámase Harris (Na Hearadh). Os dous nomes con todo refírense as dúas partes da mesma illa. Lewis é tamén a parte máis baixa da illa.

## Xeografía
A cidade principal de Lewis, a única cidade das Hébridas Exteriores, é Stornoway (Steòrnabhagh), pola que se cruza a Ullapool xa na Escocia británica. No censo de 2001 Lewis tiña unha poboación xeralmente residente de 16.872 habitantes.

## Relixión
A relixión é importante en Lewis, e a maior parte da poboación pertence á Igrexa Libre de Escocia e á Igrexa de Escocia (ambas as dúas presbiterianas. O Sabbath (ou sexa, o domingo) obsérvase xeralmente coa maioría das tendas e servizos pechados, o que non é frecuente no Reino Unido, se ben algunhas comunicacións co resto de Escocia se seguen mantendo. Tamén existen templos católicos, mormóns e das Testemuñas de Xehová.

## Lingua
Como en todas as Hébridas Exteriores, son oficiais administrativamente o inglés e o gaélico escocés, que é ademais unha das linguas de tradición histórica na comunidade, a canda o nórdico, xa extinto. Porén, tanto o antigo nórdico coma o gaélico teñen influído moito na fala inglesa, e por veces a lingua inglesa de Lewis soa máis a inglés de Irlanda que ao que habitualmente se escoita en Escocia. O 60% dos habitantes de Lewis falan o gaélico, mentres que un 70% poden lelo, escribilo ou entendelo.

## Sitios históricos
A illa de Lewis ten unha variedade de localizacións do interese histórico e arqueolóxico incluíndo: 
* Pedrafitas de Callanish; 
* Carloway Dun Broch; 
* As casas negras de Garenin (Na Gearannan), preto de Carloway e a casa negra en Arnol; 
* Igrexa de San Columba en Aignish; 
* Teampull Mholuaidh en Ness; 
* Castelo de Lews; 
* Dùn Èistean.
Trompeteiro mourisco

O **trompeteiro mourisco** (*Bucanetes githagineus* ou *Rhodopechys githagineus*) é un paxaro da familia dos frinxílidos (Fringillidae).

## Descrición 
É un paxaro gordecho duns 12&nbsp;cm de lonxitude e coas ás relativamente longas. A plumaxe de base é gris. Na época de reprodución os machos teñen o peteiro vermello, o lombo castaño pálido, o peito e a cola rosados. A cola dos machos ten, nesta época, plumas terminais escuras. O seu peteiro é curto e forte, axeitado para quebrar sementes duras. Come, porén, outras partes das plantas e mesmo insectos.O seu nome vulgar procede do seu canto, de timbre metálico, que recorda o dunha trompetiña de xoguete.

## Distribución xeográfica e hábitat 
Cría nas illas Canarias, e no norte de África, ata o mar Vermello, e dende a península de Anatolia ata Asia central. En Europa hai unha pequena poboación estable en España, a onde chegou procedente do norte de África. Foi detectado por primeira vez como invernante no ano 1969 e, dende 1972, como ave reprodutora na provincia española de Almería. Dende alí espallouse pola costa mediterránea ata o delta do Ebro.

No verán do 2005 houbo un notable desprazamento de individuos desta especie cara ao noroeste de Europa, acadando algúns exemplares Inglaterra.

Son en xeral aves sedentarias, aínda que hai unha certa dispersión postreprodutora, que fai que algúns paxaros do centro de Asia se desplacen en inverno cara ó Paquistán. 
 
Viven en zonas áridas e abertas (deserto e semideserto, zonas esteparias e de rocha) polo que a súa expansión foi relacionada cos efectos do cambio climático. Nos novos territorios amosa aínda certa inadaptación: a mortalidade dos polos é alta e tamén a dos adultos no inverno.

## Reprodución 
miniatura|*Bucanetes githagineus amantum *
Poñen, na primavera, entre 4 e 6 ovos, que chocán unhas dúas semanas. Os polos tardan ó redor de dúas semanas máis en abandonalo niño.

## Status na Península Ibérica 
Malia o aumento da súa área de distribución, é considerado unha especie ameazada en España (Real Decreto 439/1990 de 30 de marzo).

A subespecie presente na Península Ibérica é *Rhodopechys githagineus zedlitzi*, mentres que a forma canaria é *Rhodopechys githagineus amantum*.

## Nome vulgar noutras linguas 
* **Alemán**: Wüstengimpel
* **Francés**: Roselin githagine
* **Inglés**: Trumpeter finch
* **Italiano**: Trombettiere
* **Portugués**: Pintarroxo trombeteiro

## Notas 
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* Vídeos sobre o Trompeteiro en Internet Bird Collection
Folosa dos xuncos

A **folosa dos xuncos** (*Acrocephalus schoenobaenus*) (Linnaeus, 1758), é unha ave paseriforme da superfamilia dos silvioideos e familia dos acrocefálidos.

## Descrición 
Miden uns 13&nbsp;cm de lonxitude e teñen unha envergadura de ás de entre 17 e 21&nbsp;cm. Os adultos pesan entre 10 e 15 g. A parte superior é castaña agrisada con marcas escuras, a inferior é amarelada. Teñen a gorxa abrancazada. Na cabeza amosa un "pucho" negro e ten unha marca superciliar ou cella de cor gris clara. A coloración dos dous sexos é semellante. O bico é aguzado.

## Distribución e hábitat 
Cría en Europa e no leste e centro de Asia. É unha ave migratoria de longa distancia. Os exemplares europeos, presentes no continente entre abril e outubro, pasan o inverno ó sur do Sáhara, unha viaxe de ata 6.000&nbsp;km para a que deben acumular boas reservas de graxa.

O seu hábitat son as xunqueiras e a vexetación mesta das beiras de ríos, lagos, pantanos e outras zonas acuáticas.

## Alimentación 
Aliméntanse de insectos, arañas, pequenos invertebrados e bagas.

## Reprodución 
miniatura|esquerda

Maduran sexualmente ó ano de vida. En Europa a forza da estación de cría sitúase entre maio e xullo. As femias fan un niño recuberto de follas e herbas entre a vexetación mesta, a pouca altura sobre da auga. Nel poñen entre 4 e 6 ovos averdesados con manchas amarelas e agrisadas, que chocan unhas dúas semanas. Os polos están en condicións para voar cando teñen 10 ou 12 días.

## Nome vulgar noutras linguas 
* **Alemán**: Schilfrohrsänger
* **Danés**: Sivsanger
* **Finés**: Ruokokerttunen
* **Francés**: Phragmite des joncs
* **Inglés**: Sedge Warbler
* **Italiano**: Forapaglie
* **Neerlandés**: Rietzanger
* **Sueco**:Sävsångare

## Galería de imaxes 

Ficheiro:Acrocephalus_schoenobaenus_2_(Marek_Szczepanek).jpg|Folosa dos xuncos
Ficheiro:Acrocephalus_schoenobaenus_3_(Marek_Szczepanek).jpg|Folosa dos xuncos

## Notas
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* Canto de folosa dos xuncos (Schilfrohrsänger) en www.vogelstimmen-wehr.de
O Pombal, Adina, Sanxenxo

**O Pombal** é un lugar da parroquia da Adina, no concello pontevedrés de Sanxenxo. Segundo o IGE, tiña 87 habitantes en 2016 (45 mulleres e 42 homes), o que representa un aumento respecto ó ano 2009, cando tiña 77 habitantes, e 2008, coa mesma poboación.

Atópase a medio camiño entre Portonovo e o núcleo de Adina, e adoita ser confundido co lugar do Pombal na parroquia de Noalla, polo que adoita ser denominado como *O Pombal da Adina*.

É un lugar do rural con terras de cultivo e labradío.

Entre o seu patrimonio está un antigo pombal, que dá nome ó lugar, e unha antiga casa reitoral.

## Lugares e parroquias 
### Lugares de Adina 
### Parroquias de Sanxenxo 
## Véxase tamén 
* Lugares de Sanxenxo
Harris

**Harris** (gaélico escocés: *Na Hearadh*) é unha illa das Hébridas Interiores, pertencentes a Escocia. Segundo o censo de 2001 tiña unha poboación de 3.601 habitantes. O seu nome procede do antigo nórdico *Herað*, un tipo de división administrativa. A parte setentrional forma a illa de Lewis. De feito, aínda que se consideren formalmente como illas diferentes, Lewis e Harris forman parte da mesma illa. Harris está separada de norte a sur por un istmo no medio do cal atópase a capital, Tarbert.

Está conectada por ferri coa vila de Uig, en Skye, e tradicionalmente formou parte do condado escocés de Inverness-shire. O principal monte é An Clisham (799 m).