Cordilleira dos Balcáns

A **Cordilleira dos Balcáns** ou **Montes Balcáns**, en búlgaro e serbio Стара планина / *Stara planina* ("montaña antiga") é unha prolongación da cordilleira dos Cárpatos, da cal se está separada polo río Danubio no punto chamado *Portas de Ferro*, nas actuais fronteiras entre Bulgaria, Serbia e Romanía.

## Xeografía e xeomorfoloxía 
miniatura|300px|Vista dos Balcáns Centrais, co *cadoiro de Raysko Praskalo* no centro.
miniatura|300px|A *reserva de Kozya Stena*.
miniatura|300px|Vista panorámica do *paso de Beklemeto*.

Xeoloxicamente, a cordilleira dos Balcáns é unha formouse tardiamente na oroxenia alpina. Pódese dividir en dúas partes: a cadea principal dos Balcáns e os Prebalcáns do norte, que penetran lixeiramente na chaira danubiana de Bulgaria.

A cordilleira esténdese 560&nbsp;km paralelamente ao baixo Danubio, desde o oeste, no Val de Timoc (Serbia), cara ao leste, a través do centro de Bulgaria, até o cabo Emine, no mar Negro, facendo un arco pouco marcado arredor da Plataforma Valáquica. Polo xeral non supera os 1000 m de altura, con poucos montes de 2000 m, culminando no Botev, de 2 376 m.

A parte occidental, ao oeste do Val do Iskar está formada por xistos e calcarias do paleozoico; a central está constituída por xistos e granito e a oriental presenta arxilas, margaa e vai baixando en chanzos até o mar Negro.

A marxe setentrional da cordilleira presenta somontanos tallados polos ríos nas súas chairas aluviais. A marxe meridional baixa de súpeto até unha depresión dividida por nunha ringleira de 11 vales (Zlatica, Kalofer, Kazanlak) e limita cunha cadea prebalcánica paralela chamada *Sredna Gora* ou Antibalcáns.

Os Balcáns poden divirdirse en tres seccións:
* *Balcáns Occiedentis*, desde Vrshka Chuka na fronteira con Serbia até o paso de Arabakonak, cunha lonxitude total de 190&nbsp;km e co pico máis alto, o Midžor, de 2 169 m.
* *Balcáns Centrais*, desde Arabakonak até o paso Vratnik, cunha lonxitude de 207&nbsp;km. O pico Botev (2 376 m) o máis alto da cordilleira, localízase nesta sección.
* *Balcáns Orientais*, desde o paso Vratnik até o cabo Emine, que constitúe a parte máis baixa, cunha lonxitude de 160&nbsp;km e o pico Balgarka (1 181 m).

A cordilleira dos Balcáns destaca pola súa flora e fauna. Hai bosques de coníferas, carballos e faias. A edelweiss, *(Leontopodium alpinum)*, planta emblemática da vexetación europea de alta montaña, medra alí, na rexión de *Koziata Stena*. Algunhas das paisaxes máis rechamantes están no *Parque Nacional dos Balcáns Centrais* con acantilados, os cadoiros máis altos da península Balcánica e unha exuberante vexetación. A maioría dos grandes mamíferos de Europa viven na zona, entre eles o oso pardo, o lobo, o xabaril, o rebezo e o cervo.

## Historia 
O pico Boltev, situado no Parque Nacional dos Balcáns Centrais, foi bautizado con este nome en honor de Hristo Botev, poeta búlgaro e heroe nacional que morreu na parte occidental da *Stara Planina*, preto de Vratsa, en 1876 nunha guerra contra o Imperio Otomán.

Tamén cerca do monte Botev encóntrase o Paso Shipka, escenario de catro batallas durante a Guerra ruso-turca de 1877–1878, que terminou co dominio turco nos Balcáns. Próximo ao paso, na vila de Shipka hai unha igrexa ortodoxa rusa, construída para conmemorar o valor dos búlgaros durante a defensa do paso.

## O nome 
En tempos antigos estas montañas foron coñecidas como o *Haemus Mons*. Os estudosos consideran que *Haemus* (en grego *Haimos*) deriva dun tracio **saimon*, que significa 'cordilleira'.

Outros nomes que se utilizaron para referirse a esta cordilleira en diferentes épocas son *Aemon*, *Haemimons*, *Hem*, *Emus*, o eslavónico *Matorni gori*, e os turcos*Kodzhabalkan* e *Balkan*.

***Balkan*** provén dunha palabra turca que significa "cadea de montañas boscosas". En lugares como Turkmenistán e nas costas orientais do mar Caspio aínda se encontra este nome, como tamén na península Balcánica e na provincia de *Balkan* en Turkmenistán.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Outros artigos 
* Provincia de Balkan

### Ligazóns externas 
* Asociación Turística Rexional  Consultado o 1/3/2012.
* Controversia sobre o desenvolvemento de estacións de esquí en áreas supostamente protexidas (World Birdwatch, marzo de 2009)  Consultado o 1/3/2012.
* Portal Turístico *Stara Planina*  Consultado o 1/3/2012.