Milón de Crotone

**Milón de Crotone** (en grego antigo Μίλων*)*, nado en Crotone no século VI a.C., foi un loitador da Magna Grecia e un dos atletas máis destacados da Grecia antiga. Foi seis veces campión dos Xogos Olímpicos, sete veces dos Xogos Píticos, dez dos Xogos Ístmicos e nove dos Xogos Nemeos. Ademais das súas vitorias deportivas, segundo o historiador Diodoro Sículo, liderou aos seus concidadáns a un triunfo militar sobre a veciña Sybaris no ano 510&nbsp;a. C.

Descoñécese a data da súa morte, que segundo a lenda, aconteceu mentres intentaba desgarrar unha árbore coas súas mans, quedando estas atrapadas nunha fenda do seu tronco, e sendo devorado por unha manda de lobos (ou por un león nalgunhas versións posteriores). Esta historia foi representada en obras de arte de Pierre Puget, Étienne-Maurice Falconet e outros artistas. Alusións literarias desta historia aparecen en obras como *Gargantua e Pantagruel* de Rebelais, *Troilus e Cressida* de Shakespeare ou *Le Vicomte de Bragelonne* de Alexandre Dumas.

## Traxectoria 
### Carreira atlética 
O seu pai chamábase Diotimo (Διοτίμος).

Milón foi seis veces campión olímpico. Gañou o seu primeiro título na proba de loita xuvenil, probablemente nos Xogos Olímpicos do 540&nbsp;a.C. Xa como adulto, proclamouse campión olímpico en cinco ocasións consecutivas entre os anos 536 e 520 a.C.

Foi derrotado (ou empatado) no seu intento de lograr un sétimo título olímpico no ano 516&nbsp;a. C., por un novo loitador de Crotone que practicaba a técnica do *akrocheirismos*, coa que evitou o aplastante abrazo de Milón. O simple cansazo pasou factura a Milón. Nun relato aparecido cincocentos anos despois do suceso, Diodoro Sículo escribiu que o filósofo Pitágoras, que pasou gran parte da súa vida en Crotone, instou á asemblea de Crotone a protexer aos desterrados cidadáns de Sybaris. Cando se tomou a decisión de facelo, a disputa entre as dúas cidades agravouse, tomaron as armas, e Milón dirixiu a carga crotoniana contra Sybaris.

Diodoro indica que Milo dirixiu o ataque contra os sibaritas vestindo as súas coroas olímpicas, envolto nunha pel de león e brandindo unha porra, de xeito semellante ao mítico heroe Heracles.

Cóntase que Milo salvou a vida de Pitágoras cando un piar dun salón de banquetes se derrubou. Milón sostivo o teito ata que Pitágoras puido poñerse a salvo.

Heródoto, que viviu algúns anos despois da morte de Milón, contaba que o loitador aceptou unha gran cantidade de diñeiro do distinguido médico Democedes polo privilexio de casar coa filla de Milón. Se Heródoto estaba no certo, entón Milón probablemente non fose membro da nobreza de Crotone porque tal acordo cun médico asalariado estaría baixo a dignidade dun nobre grego.

A admiración reverencial que se tiña aos atletas en Grecia levou á esaxeración nos contos que rodeaban as súas vidas. No caso de Milón, Aristóteles na súa *Ética a Nicómaco*, iniciou o proceso de creación do mito comparando a Milón con Heracles polo seu enorme apetito, e Ateneo de Naucratis continuou o proceso coa historia de Milón carrexando un touro, unha fazaña tamén asociada a Heracles. Foi a súbita morte de Milón o que o asemellou máis aos heroes: hai un chisco de Hybris no seu intento de romper a árbore e un sorprendente contraste entre os seus gloriosos logros atléticos e a súa súbita morte innobre. As lendas din que carrexou el mesmo a súa propia estatua de bronce á súa localización en Olimpia, e que unha vez transportou un touro de catro anos sobre os ombreiros antes de matalo, asalo e devoralo nun día.

Cóntase que o loitador foi capaz de soster na man unha granada sen danala mentres varias persoas intentaban quitarlle os dedos da froita, e tamén que podía romper unha cinta suxeita ao redor da súa fronte inhalando aire e facendo que as súas veas se inchasen. Dicíase que mantiña o seu pé nun disco aceitado mentres outros intentaban empuxalo. Estas fazañas son atribuídas a malas interpretacións das estatuas que representan a Milón coa cabeza atada nas cintas do vencedor, a man sostendo a mazá da vitoria e os pés colocados nun disco redondo que tería cabido nun pedestal ou nunha base.

En contraposición a estas historias, Claudio Aeliano conta que unha vez desafiou a un campesiño chamado Titormus a unha proba de forza. O campesiño afirmou que tiña pouca forza, pero levantou unha rocha ata os ombreiros, moveuna varios metros e deixouna caer. Milón non foi quen de levantala.

### Arte moderna e literatura 
[miniatura| *Milón de Croton, intentando probar a súa forza, é capturado e devorado por un león*, de [Charles Meynier (1795). Na arte deste período a miúdo represéntase sendo asasinado por un león en lugar de lobos.]]
A súa lendaria forza e a súa morte convertérono en tema habitual da arte e da literatura modernas. A súa morte foi un tema popular na arte do século XVIII, e en moitas imaxes deste período é retratado sendo devorado por un león en vez de lobos. Na escultura de Pierre Puget *Milón de Crotone*, de 1682, os temas da obra son a perda de forza coa idade e a efémera natureza da gloria, simbolizada por un trofeo olímpico tirado no po.

A escultura de mármore de Étienne-Maurice Falconet  *Milón de Crotone*, de 1754, asegurou o seu ingreso na Academia de Belas Artes de París, pero máis tarde foi criticada por falta de nobreza. A obra chocou co ideal clásico que requiría un heroe moribundo para expresar a contención estoica. Da mesma época é unha escultura de mármore do atleta realizada por Edme Dumont.

Foi obxecto dun bronce de Alessandro Vittoria ao redor de 1590, e outro bronce que se atopa agora en Holland Park, Londres, por un artista descoñecido do século XIX. John Graham Lough realizou outra escultura que se exhibe na Royal Academy, e o propio artista inglés foi representado nunha pintura de Ralph Hedley realizando a escultura de Milón.

A súa morte foi tamén representada en pinturas do século XVIII do flamengo Joseph-Benoît Suvée e o irlandés James Barry.

Milón de Crotone ten aparecido tamén en obras literarias. François Rabelais compara a súa forza coa de Gargantua en *Gargantua e Pantagruel*, e Shakespeare menciona anacronisticamente a historia de Milón levantando o touro no acto 2 de *Troilus e Cressida*. Tamén se refiren a el Emily Brontë, en *Cumes Torboentos*, e Johann Wyss en *The Swiss Family Robinson*. En *Os tres mosqueteiros*, de Alexandre Dumas, a personaxe de Porthos afirma ter replicado todas as demostracións de forza de Milón, excepto a de romper un cordón atado á cabeza.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Bibliografía 
* 

### Ligazóns externas 
* Representacións artísticas de Milón de Crotone por Vittoria, Puget, Falconet e Suvée  na Web Gallery of Art .