Ricardo Mella

**Ricardo Mella Cea**, nado en Vigo o 23 de abril de 1861 e finado o 7 de agosto de 1925 na mesma cidade, foi un dos primeiros escritores, intelectuais e activistas libertarios de España. Caracterizouse por ser un estudoso e crítico de variados temas, así como falante e tradutor de inglés, francés e italiano.

Foi o pai da activista feminista Urania Mella, que fora represaliada polos sublevados na Guerra civil española xunto co seu marido Humberto Solleiro, e tamén do político socialista Ricardo Mella Serrano.

## Traxectoria 
Naceu na Gamboa, fillo de Dolores Cea Fernández e de José Mella Buján, sombreireiro e militante do republicanismo federal, que influíu ao seu fillo máis vello no respecto polos ideais republicanos e democráticos e máis a admiración por Francesc Pi i Margall. Ingresou moi novo Mella no partido deste, o Partido Republicano Democrático Federal, do que chegou a ser secretario, e destacando xa na súa defensa do estatuto republicano federalista, ollando para a autonomía política e administrativa de Galicia.

Traballou na súa mocidade nunha axencia marítima do seu Vigo natal, que xa daquela estaba a experimentar unha transformación e expansión considerable coma cidade mercantil e industrial. Comezou o seu traballo xornalístico no periódico *La Verdad*, xornal portavoz do máis extremo republicanismo, que apoiaba de raíz a loita do proletariado galego, e denunciando a presenza do caciquismo que xa se vía presente en Galicia. O carácter duro das súas denuncias ocasionaron unha denuncia por inxurias de José Elduayen -Marqués do Pazo da Mercé-, político canovista e representante local do poder central do goberno de Sagasta, a quen Mella acusou dun desfalco no Banco de España no que Elduayen fora gobernador. En abril de 1881 foi condenado pola Audiencia Provincial a 4 anos e 3 meses de desterro e multa de 625 pts., conmutada posteriormente a 3 anos e 7 meses en 1882.

Fundou en Vigo *La Propaganda*, publicación federalista de marcado carácter obreirista, que se mantivo catro anos, de 1881 a 1885. O xornal foi presentado no congreso sindical de Barcelona onde se fundou a *Federación de Trabajadores de la Región Española*, dando un xiro do republicanismo socialista ao anarquismo, cambio que foi seguido con ledicia por Mella. Poucos días denantes de recoller a súa condena, asistiu en Sevilla ao 2º congreso da Federación (24 a 26 de setembro de 1882), onde coñeceu a Juan Serrano Oteiza, coñecido anarquista de Madrid e editor de *La Revista Social* e tamén a Antoni Pellicer, membro directivo do comité federal.

### Desterro 
Trasladouse a Madrid a cumprir a condena imposta, renovando o contacto con Juan Serrano, casando logo coa filla deste, Esperanza Serrano Rivera, coa que tivo 12 fillos. Foi nesta época (1884) cando traduciu o libro *Dios y el Estado* de Bakunin, colaborando coa *Revista Social*, coa publicación mensual *Acracia* de Barcelona e co xornal barcelonés *El Productor* (subtitulado *Periódico Anarquista*) dirixidos por Antoni Pellicer, Rafael Farga i Pellicer e Anselmo Lorenzo.

Aconsellado polo seu sogro, estudou topografía, gañando unha oposición e trasladándose a Andalucía para exercela; onde tomou contacto cos ambientes libertarios da época, que se opuñan ao latifundismo ao que estaban suxeitos os campesiños, aprendendo deles a súa gran capacidade de propaganda, e rexeitando a súa violencia. Durante a súa estancia en Sevilla, fundou o xornal *La Solidaridad*, entre outros, e no  que defendeu o anarquismo colectivista.
miniatura|*Evolución y revolución*. Discurso no Círculo Federal de Vigo, 1892.
Nesta época acode ao I e II Certame Socialista (Reus, 1885, Barcelona 1889), con 8 traballos, todos eles premiados: *El problema de la emigración en Galicia*; *Diferencias entre el comunismo y el colectivismo*; *La anarquía: su pasado, su presente y su porvenir*; *Breves apuntes sobre las pasiones humanas*; *La nueva utopía (novela imaginaria)*; *El colectivismo: sus fundamentos científicos*; *Organización, agitación, revolución* e *El crimen de Chicago*.

### Retorno a Galicia 
En 1895 volveu a Vigo, e durante o ano seguinte acolleu na súa casa a Josep Prat que fuxira de Barcelona escapando da represión na cidade durante o proceso de Montjuïc e a quen lle conseguirá un embarque para América. En Vigo, pasou pouco tempo pois, en 1897, foi chamado polo seu traballo a Pontevedra, para colaborar no tendido do ferrocarril. Na capital da provincia tratou aos redactores de *La Unión Republicana* e escribiu para *El Progreso* de Madrid e *El Corsario* da Coruña, desde onde denunciou os fusilamentos de anarquistas de Montjuïc, Barcelona. Alí principiou o seu labor de espallar o anarquismo entre o campesiñado gallego, inspirándose na súa experiencia andaluza.

Ao mesmo tempo comezou unha intensa colaboración con varias publicación como os xornais *La Revista Blanca*, *La Anarquía* e *La Idea Libre* de Madrid; con *El Despertar* de Nova York; en La Protesta de Bos Aires; revistas *Ciencia Social*, de Barcelona e Bos Aires; en *La Questione Sociale* de Bos Aires e ''L'Humanite Nouvelle* de París. Desta época é tamén o seu libro *Lombroso y los anarquistas* (Barcelona, 1896), onde criticou as teorías antropolóxicas do médico e criminólogo italiano Cesare Lombroso; *Los sucesos de Jerez* (Barcelona, 1893); *La barbarie gubernamental en España* (Brooklyn, 1897); *La ley del número* (Vigo, 1899); *La cooperación libre y los sistemas de comunidad* (memoria que levou, en setembro de 1900, ao Congreso Revolucionario Internacional de París); *Del amor, modo de acción y finalidad social* (Barcelona, 1900); *Táctica socialista* (Madrid, 1900) e *La coacción moral* (1901).

### Asturias 
O seu traballo de topógrafo levouno a Asturias, onde comezou un período de silencio, ante as graves divisións do anarquismo da época. Porén deixou sona naquela terra a través do seu primeiro biógrafo Pedro Sierra e máis de Eleuterio Quintanilla con quen fundaría *Acción Libertaria.*

### Retorno a Vigo 
Volveu escribir nos xornais a raíz da Semana tráxica de 1909, desta vez nas páxinas de *Acción Libertaria* de Xixón e Vigo e *El Libertario*, onde, segundo Pedro Sierra están as mellores liñas que produciu coa súa pluma e mantivo un contacto permanente por correspondencia co presidente do Ateneu Enciclopèdic Popular de Barcelona, Josep Maria de Sucre. Foi tamén neste ano cando volveu a Vigo, chamado para a construción das liñas de tranvías da cidade, dos que ao seu remate, foi nomeado Director-Xerente por Martín Echegaray Olañeta.

Dende este momento e até a súa morte, deixou a militancia activa e as colaboracións nos xornais, dedicándose de cheo ós seus labores profesionais, mais aínda en 1911 asistiu en representación de Asturias ao congreso da Confederación Nacional do Traballo. O seu pasamento constitúe a maior mostra de dor pública que se viu na época, deténdose os tranvías e máis toda a cidade, nunha demostración do alto respecto que acadou na súa vida de calada loita. Fica enterrado do Cemiterio de Pereiró, nun mausoleo feito por Asorey e pagado por colecta publica.

Escribiu máis de trinta ensaios ao longo da súa vida, sendo moitos deles premiados internacionalmente, e sendo traducido ao italiano, holandés, francés, inglés e portugués. O peso do sindicalismo revolucionario da CNT dos primeiros tempos procede das súas teses, nas que se reflectían os seguintes preceptos básicos:

::* Todos os homes teñen necesidade de desenvolvemento físico e mental en grao e forma indeterminada.
::* Todos os homes teñen o dereito de satisfacer con liberdade esta necesidade de desenvolvemento.
::* Todos os homes poden satisfacela por medio da cooperación ou comunidade voluntaria.

## Obras 
### Artigos e ensaios 
miniatura|*Lombroso y los anarquistas*, 1896.
* *El Problema de la emigración en Galicia (*monografía).
* *Diferencias entre el comunismo y el colectivismo (*monografía).
* *La reacción y la revolución*, artigo publicado na revista *Acracia* de Barcelona.
* *La Anarquía no admite adjetivos*, publicado en *La Solidaridad*.
* *Breves apuntes sobre la naturaleza humana*.
* *La Nueva utopia*.
* *El colectivismo*.
* *Organización, agitación y revolución*.
* *El crimen de Chicago*, recensión histórica.
* *La ley del número*, sobre ficción democrática.
* *A los campesinos*.
* *En defensa de la anarquía*.

### Libros 
* *Lombroso y los anarquistas* (1896). Resposta ao libro *Gli Anarchici* de Cesare Lombroso (1894).
* *Plumazos*, escolma de artigos.
* *Ideario*.
**Breves apuntes sobre las pasiones humanas* (editado por Tusquets, 1976, ISBN  9788472237124)

### Traducións 
* *Dios y el estado* de Mikhail Bakunin.
* *La anarquía* de Errico Malatesta.
* *La ciencia moderna y el anarquismo* de Piotr Kropotkin.
miniatura|I.E.S. Ricardo Mella de Vigo.
## Recoñecementos 
En Vigo puxéronlle o seu nome a un Instituto de Ensino Secundario e a unha avenida. En 2018, os irmáns Ramón e Xosé Trigo remataron, mediante crowfounding na plataforma Verkami, a obra de banda deseñada *Ricardo Mella. O home novo'', sobre a súa vida, con edición en galego e en castelán.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Bibliografía 
*
*
*
*
*

### Outros artigos 
* Urania Mella
* Ricardo Mella Serrano
### Ligazóns externas 
* Biografía na web do IES Ricardo Mella
* Textos escritos e discursos de Ricardo Mella sobre a Revolta de Haymarket.
*Escritos varios de Ricardo Mella, na Biblioteca Anarquista
*Lombroso y los anarquistas, en solidaridadobrera.org (en epub e pdf)
*La ley del número, en solidaridadobrera.org (en epub e pdf)