Rappen

[miniatura|[Moeda dun **rappen** de 1995]]
**Rappen** (en alemán *rappen*; plural: *rappen*) é a denominación da moeda divisionaria do franco suízo, equivalente á súa centésima parte. Dado que Suíza é un estado plurilingüe, esta moeda denomínase tamén oficialmente *rap* en romanche, *centime* en francés e *centésimo* en italiano.

Orixinalmente era unha variante do *pfennig* ("penique") medieval común nas rexións alemánicas de Alsacia, Sundgau e norte de Suíza.

## Orixe do nome 
[miniatura|*Rappenpfennig* de [Friburgo, Suíza|Friburgo. Ca. 1290.]]
En ocasións explicouse a orixe do termo remontándose ao *rappenpfennig*, unha variante do penique cuñado en Friburgo no século XIII que inicialmente representaba a figura dunha aguia, aínda que posteriormente foi reinterpretada como un corvo (en alemán: *raben*), do que tomaría o nome pola vía popular.

Maior consideración ten, na actualidade, a hipótese de que a denominación se deba á cor escura dos primeiros exemplares destas moedas, por mor da súa pobreza en prata. Na antiga lingua altoalemá, *rap* significaba precisamente "escuro" e aínda hoxe en alemán a palabra *rappe* significa "cabalo negro".

Logo da disolución da *Rappenbund* en 1584, algúns estados suízos continuaron a cuñaxe de rappen dentro dos seus territorios, onde ficaron con uso local ata finais do século XIX. Este foi o caso, entre outros, de Lucerna e de Schwytz (entre 1620 e 1625), ou de Zürich (a partir de 1650).

### Divisionaria do franco suízo 
[miniatura|[Moeda de 20 **rappen** de 1859]]
En 1798, cando se produciu a unificación política suíza por iniciativa francesa baixo a República Helvética, precisábase unha moeda unificada para estandarizar e organizar a caótica coexistencia de máis de 800 moedas diferentes propias de cada territorio.

Naceu así o primeiro franco suízo, baseado no tálero de Berna, dividido en 10 batzen e cada un deles composto, pola súa vez, por 10 rappen. Esta nova unidade utilizouse unicamente durante cinco anos, ata a fin da República Helvética en 1803. Con todo, moitos dos cantóns, ao convertérense en independentes, seguiron a emitir versións propias dese franco decimal e os seus correspondentes batzen e rappen, ata que Suíza se unificou definitivamente en 1848 e o novo franco suízo, dividido en 100 rappen, se instituíu como moeda nacional, en substitución dos antigos francos e das restantes moedas particulares, coa Lei Federal de Moeda de 1850.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Bibliografía 
* Cahn, J. A. (1901). *Der Rappenmünzbund: eine Studie zur Münz- und Geldgeschichte des oberen Rheintales.* Heidelberg.
*Cuhaj, G. S. (2009). *Standard Catalog of World Coins 1601-Present*. 6ª ed. ISBN 9781440204241
*Ilisch, L. *Dirham und Rappenpfennig*. Bonn.
**Vol. 1 (2003). *Mittelalterliche Münzprägung in Bergbauregionen. Analysenreihen*. Zeitschrift für Archäologie des Mittelalters: separata 17. ISBN 3-7749-3086-4
**Vol2. (2004). *Mittelalterliche Münzprägung in Südwestdeutschland*. Zeitschrift für Archäologie des Mittelalters: separata 19. ISBN 3-7749-3299-9
* Schweizer, H. (1969). *Der Rappenmünzbund.* Hilterfingen. Helvetische Münzenzeitung.
*Seguin, F. (1852). "Monnaies du Canton de Vaud". En ''Mémoires de la société impériale d'archéologie''. Vol. 4. Société d'archéologie et de numismatique. San Petersburgo. Páxinas 141-148.

### Outros artigos 
* Franco suízo
* Moedas do franco suízo
*Batz
*Kreuzer
*Casa da Moeda de Suíza