open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Fiúncho

miniatura|*Foeniculum vulgare*
O **fiúncho** (do latín serodio *fenuculum*, diminutivo de *fenum* 'feo, herba seca') ou **fiollo**(***Foeniculum vulgare***) é a única especie do xénero *Foeniculum*. Nativa da Europa meridional, en especial da costa do mar Mediterráneo, onde medra en estado silvestre, é unha herba perenne e sumamente aromática, cultivada polo seu emprego na cociña. Tamén medra en estado silvestre na costa do Atlántico, especialmente en Galiza, onde tradicionalmente son usadas as sementes para culinaria e medicina popular e os talos para alimento dos animais.

## Descrición 
O fiúncho é unha planta herbácea e erecta, dunha cor verde intensa, e pode chegar a acadar os dous metros de altura. As súas follas son longas e delgadas, acabando en segmentos en forma de agulla, que se endurecen exteriormente no verán para evita-la perda de auga. As flores aparecen en ramiños de 20 a 50 flores sobre pedúnculos curtos.

## Empregos 
A planta emprégase comunmente na cociña típica de Andalucía e sobre todo na confección de encurtidos, aliños e salsas, por aportarlle un típico arrecendo semellante á menta.

O fiúncho tamén é usado para cocer as castañas..

## Propiedades 
En herboristerías considérase unha planta con propiedades diuréticas; cultívase para extraer a parte inferior que ten unha especie de cebola.

## Insulto italiano 
Na actualidade, en Italia emprégase tamén o insulto *finocchio* cos significados de home efeminado ou homosexual. A orixe desta aldraxe provén da Idade Media, cando o Tribunal eclesiástico da Inquisición queimaba na fogueira ós homosexuais (entre outros e outras) e cubría á vítima coas follas frescas do fiúncho para que o suplicio durase máis tempo.

## O fiúncho na cultura popular 
En Beariz (Ourense) ou en Lalín (Pontevedra) tallan o mal de aire cun hisopo feito con fiuncho que mollan en viño tinto. Tamén se usa como protector contra o mal de ollo en Cambados. Noutros puntos, como en Xeve (Pontevedra), curan a ‘’erisipela’’ tocando na parte enferma cun tres poliñas de silva, outras tres de estruga e outras tantas de fiúncho.

* *Caseime no mes de agosto/ porque había moito pan,/ o forno da miña sogra/ cría o fiollo no vran*.
* *Pra facer o Maio/ fumos a roubar/ frores e fiúncho,/ quixéronnos matar*.

Tamén ten uso abondoso en tres festas moi propias de Galicia:
* A  Festa dos maios que se usa como unha das coberturas máis comúns das figuras.
* Na Noite de san Xoán o fiúncho é unhas das plantas que fan parte das Herbas de san Xoán.
* No Corpus Christi é unha das herbas que se usan na confección de alfombras, como no Corpus Christi de Ponteareas.

## Nome común 
Pé de boi, néboda, mexacán, herba de anís, fieiteiro, funcho, fruncho, fonollo, fiúnxo, fiúnle, fiúncho, fionllo, fiollo, fiacha, teollo, feo, ciollo, canelo, brizo, anís fiollo, anís das castañas e anís.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Bibliografía 
* BOUZA BREY, Fermín: "Cantigas populares da Arousa", en *Arquivos do Seminario de Estudos Galegos* III, 1929, 153-204.
* MARIÑO FERRO, Xosé Ramón: *La medicina popular interpretada* I. Xerais, Vigo 1985.

### Ligazóns externas
Mesquita de Quba

A **mesquita de Quba** ('''Quba' Masjid** ou **Masjid al-Quba'*; en alifato árabe: مسجد قباء), sita nas aforas de Medina, Arabia Saudita, é a máis antiga das mesquitas do islam, e unha mesquita nacional de Arabia Saudita.

As súas primeiras pedras foron colocadas polo profeta Mahoma durante a súa Héxira ou emigración desde A Meca a Medina e foi acabada polos seus compañeiros. Mahoma agardou máis de 20 noites nesta mesquita, rezando *qasr'' (un rezo curto), mentres chegaba Ali, que tiña a casa xusto detrás desta mesquita.

Durante un século, a mesquita de Quba sufriu transformacións, que fixeron imposíbel a conservación da vella estrutura. Actualmente comprende un conxunto que inclúe, entre outras, áreas residencias, espazos para as ablucións, e mesmo dúas bibliotecas.

As mesquitas Masjid-al-Haram (A Meca), Masjid al-Nabawi (Medina) e Masjid-al-Aqsa (Xerusalén), son os lugares máis santos do islam.
Mesquita Sagrada

miniatura|Imaxe do patio da mesquita coa *Kaaba*.

**Masjid al-Haram** ou a **Mesquita Sagrada** (en árabe : المسجد الحرام‎, "a mesquita sagrada"), é a máis importante mesquita da cidade da Meca e o primeiro dos lugares sagrados do islam. No seu centro áchase a *Kaaba*, na cal está incrustada unha rocha negra que os musulmáns tentan tocar no curso de circunvolucións durante a pereginaxe (Hajj) a esa cidade santa, sita na Arabia Saudita.
Pesochnica

**Pesochnica** é unha aldea sita ó noroeste de Bulgaria, na rexión de Montana, pertencente ó concello de Berkovica.

## Historia
Hai evidencias da existencia de Pesochnica dende a ocupación de Bulgaria polo Imperio Otomán (finais do século XIV). De feito, é probable que o pobo existise xa nos tempos finais do Segundo Imperio Búlgaro (século XIV). Existen rexistros fiscais turcos de finais do século XV e comezos do XVI que amosan o pago de impostos por parte dos poboadores de Pesochnica.

No período de dominación otomá non había ningún habitante turco na vila (segundo o historiador G. Milchev). Existían só dúas ou tres familias ‘cherkesas’, pero o pobo non foi moi hospitalario con eles e os poboadores non acolleron ben tanto a esta nova xente de tan diferente cultura, como ós invasores. Conta a lenda que na vila se agochaban loitadores pola liberdade de Bulgaria que ilegalmente vivían nos bosques. Sábese que un deles estivo preso en Niš por rouba-lo transporte cos impostos turcos. Na súa estadía no cárcere foi chamado polo gobernador de Vidin e lle foi encomendada a misión de leva-la caravana cos impostos e, se o acadaba, daríalle unha grande extensión de terras, se non, mataríao. Despois dunha viaxe duns tres anos á presente Istambul volveu e o gobernador deulle o prometido, unhas terras onde na actualidade se atoparía Pesochnica. Anos máis tarde o seu fillo malgastaría moitas destas propiedades porque lle encantaba a rakia (típico licor búlgaro). Por unha peliza vendeu dúas leiras. A primeira delas venderíaa para consegui-la peliza, pero emborrachouse e alguén lla roubou. Ó día seguinte vendéronlla de novo a cambio da segunda leira (así che é a vida).

Pero non só os loitadores de Pesochnica, senón tamén máis xente dos pobos veciños, tentaban rouba-los impostos turcos e é por iso que na actualidade hai xente que tenta atopar tesouros soterrados na rexión, polo que cavan nas terras da xente.

Existe unha fonte chamada “хайдушкото кладенче” (Haidushkoto kladenche) que aínda agora se atopa agochada no bosque e é difícil de atopar.

Nalgures neste período naceu Anto Giorgiev (o primeiro presidente do primeiro Parlamento Búlgaro), que sería elixido por se-lo maior de todos eles ata a escolla do definitivo. Naceu no 1778 e morreu no 1880, sendo soterrado en Pesochnica.

No período de dominación turca, Pesochnica era un concello búlgaro e despois da liberación permaneceu séndoo. Foi a partir do ano 1944 (coincidindo co comezo de réxime comunista) cando Pesochnica pasa a formar parte doutro concello.

Moitos dos poboadores do pobo participaron nas Guerras de Unificación en Bulgaria onde moitos deles morrerían.
## Véxase tamén
### Ligazóns externas
*Páxina oficial Pesochnica
*Nova páxina oficial
Antonio Aguilar Correa

**Antonio Aguilar Correa**, **Marqués de la Vega de Armijo**, nado en Madrid o 30 de xuño de 1824 e finado na mesma cidade o 13 de xuño de 1908, foi un político español, Presidente do Goberno de España entre 1906 e 1907.

Foi Grande de España, Marqués de la Vega de Armijo dende 1847, Marqués de Atos, Conde de la Bobadilla e vizconde de Pegullal. Tamén foi cabaleiro do Vélaro de Ouro e da Orde Pontificia de Cristo.

## Traxectoria 
Comezou aos 30 anos unha dilatada carreira política que o levaría a exercer destacados cargos públicos durante máis de medio século. Foi elixido deputado por vez primeira en novembro de 1854 pola circunscrición de Córdoba, cando, durante o Bienio Progresista, se celebraran comicios para formar Cortes Constituíntes. Militou na Unión Liberal fundada por Leopoldo O'Donnell, de quen se converteu moi logo en seguidor e quen, á súa vez, nomeouno gobernador civil de Madrid (1858) e varias veces ministro nos seus segundo e terceiro gabinete: foi deste xeito ministro de Fomento entre 1861 e 1863, de Gobernación desde xaneiro de 1861 ata 1863 e, de novo, desempeñou o cargo de ministro de Fomento entre 1865 e 1866.

Falecido O'Donnell en 1867, Vega de Armijo pasou as filas políticas do xeneral Francisco Serrano Domínguez, co que participou na preparación da Revolución de 1868, que destronou a Isabel II, iniciando o Sexenio Democrático. Embaixador en Francia en 1874, desde o comezo da Restauración militou en grupos que conformaron o Partido Liberal, que lideraba Práxedes Mateo Sagasta. Este nomeouno tres veces ministro de Estado (máximo responsable da diplomacia española): entre 1881 e 1883, desde 1888 ata 1890 e entre 1892 e 1893. A máis, foi Presidente do Congreso en 1898, 1899, desde 1901 ata 1903, e, por último, en 1905.

Durante o reinado de Afonso XIII foi presidente do goberno a partir do 4 de decembro de 1906, entre dous gabinetes liderados respectivamente por Segismundo Moret e por Antonio Maura. A súa breve xefatura gobernamental - apenas un mes, ata o 25 de xaneiro do 1907 - limitouse a aprobar os orzamentos xerais para 1907. No ano seguinte Aguilar faleceu.

O Marqués de la Vega de Armijo presidiu as reais academias da Historia, e máis a de Ciencias Morales e Políticas.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Outros artigos 
* Lista de presidentes do Congreso dos Deputados de España
* Lista de presidentes de España

### Ligazóns externas 
* Ficha no Congreso dos Deputados
Coles (homónimos)

Como topónimo **Coles** pode referirse a:

;En Galiza
***Coles**, concello da comarca de Ourense;
****Coles**, parroquia de dito concello.

;Fóra de Galiza

;Nos Estados Unidos de América
***Condado de Coles**, en Illinois (Estados Unidos).

;No Perú
***Punta Coles**, cabo no sur do Perú, en augas do océano Pacífico.

Amais, como apelido pode referirse a:
***Nat King Cole**, músico estadounidense (1919-1965).

## Véxase tamén
### Outros artigos
*
Coordinación

No seu sentido máis xeral, a **coordinación** consiste na acción de *coordinar*, é dicir, dispor un conxunto de cousas ou accións de forma ordenada, con vistas a un obxectivo común. Segundo Malone, T. W. e Crowston, K. a **coordinación** é "o acto de xestiona-las interdependencias entre actividades". A partir desta base, o termo pode referirse a distintos significados segundo o contexto:

* En **anatomía**, fálase de distintos tipos de *coordinación* para se referir ó traballo conxunto de varios órganos, como por exemplo na coordinación man-ollo ou a **coordinación muscular**.
* En **química**, un **composto de coordinación** refíre algún tipo de **metal complexo**.
* En **política**, pode referirse á acción coherente entre distintas administracións públicas no mesmo país (por exemplo, entre un estado e unha administración federal).
* En **política internacional**, fálase de *coordinación* no sentido de organización de distintos países, organismos ou entidades coa fin de promove-lo traballo conxunto cara a un obxectivo común.
* No contexto da **organización empresarial**, a coordinación consiste na integración e enlace de distintos departamentos co fin de realizar un conxunto de tarefas compartidas.
* Tamén se fala de **xogos de coordinación** en **teoría de xogos** para se referir a aqueles xogos nos que se produce un equilibrio cando ambos xogadores empregan estratexias iguais ou correspondentes.
* En **topoloxía** e **xeometría**, fálase de *coordinación* no sentido de aliñación dun elemento cun **espazo de coordenadas**.
* En **socioloxía**, a *coordinación* é unha das consecuencias da **cooperación** entre grupos sociais ou especies.
* En **lingüística**, fálase de **coordinación gramatical** para se referir a unha forma de enlace entre expresións.
Punto

O termo **punto** pode facer referencia a:
* En artesanía, o **punto de cruz** é unha forma popular de bordado na cal se usan puntadas con forma de cruz para formar unha imaxe.
* En astronomía, o **punto Aries** é o punto en que o sol pasa do hemisferio sur ao norte, cousa que ocorre cara ó 21 de marzo.
* En astronomía, o **punto Libra** refire o momento no cal o sol pasa do hemisferio norte ao sur, cousa que ocorre cara ó 21 de setembro.
* No baile tradicional galego, o **punto** é cada unha das figuras ou movementos independentes que realizan os bailadores na xota e na muiñeira.
* En física, a **enerxía do punto cero** é a enerxía posible máis baixa que un sistema físico mecánico cuántico pode posuír.
* En física, o **punto triplo** é a temperatura e presión en que coexisten en equilibrio termodinámico o estado sólido, gasoso e líquido nunha substancia.
* En morfosintaxe, o **punto** é o signo de puntuación que se coloca ó final dos enunciados e as oracións gramaticais no galego ademais de na maioría das linguaxes co alfabeto latino.
* En morfosintaxe, o **punto (diacrítico)** é un diacrítico que pode ser combinado con algunhas letras do alfabeto latino estendido usado nas linguas de Europa do leste e no vietnamita.
* En crítica literaria, o **punto de vista** é un concepto utilizado para describir a relación que se dá entre quen "ve" o que acontece e o que "se ve".
* En química, o **punto de condensación** é a temperatura á cal un elemento ou composto químico pasa do estado gasoso ao estado líquido.
* En química, o **punto de ebulición** é a temperatura á cal un elemento ou composto químico pasa do estado líquido ao estado gasoso.
* En química, o **punto de fusión** é a temperatura á cal un elemento ou composto químico pasa do estado sólido ao estado líquido.
* En tipografía, o **punto tipográfico** é a unidade de medida utilizada en imprenta, a partir da cal se fabrica todo o material tipográfico.
* En xeometría, o **punto** é un dos entes xeométricos fundamentais, xunto á recta e o plano
Signo de Gordon

Denomínase **signo de Gordon** a presión profunda exercida sobre os músculos do papo da perna determina unha extensión da primeira deda do pé cando nos atopamos ante unha lesión da vía piramidal.
Punto (diacrítico)

O **punto** é un diacrítico que pode ser combinado con algunhas letras do alfabeto latino.

## Historia
Na antigüidade o alfabeto latino escribíase sen signos diacríticos, pois o *i* tampouco levaba punto, nin en maiúscula nin en minúscula. Cando se comezou utilizar o *j* tamén se fixo sen punto.

No século XII comezan a aparecer letras *i* cun acento agudo para evitar a confusión co *u*. Así, a palabra *prıuılegıı* escribiríase *prıuılegíí*. Co tempo este uso estendeuse a todos os *i*, converténdose o acento nun punto para facelo máis lexible.

## Punto superior
O punto superior é usado en:
* Romanización do árabe: o *ġ* representa a letra *ghayin*.
* Na tipografía tradicional irlandesa, onde o punto representa lenición e é chamado *ponc séimhithe* ("punto de lenición"): ''''''*. A lenición tamén pode ser representada por un *h* que siga á letra, por exemplo: *bh ch dh fh gh mh ph st th*. Na ortografía do irlandés antigo, o punto só foi usado para **, mentres que o *h* seguindo á letra foi usado para *ch ph th*; a lenición doutras letras non estaba indicada. A práctica estándar foi usa-lo punto superior para a escritura gaélica e o *h* seguindo á letra para escribir en Antiqua. Por exemplo, *ċ* e *ch* representan o mesmo elemento fonético en irlandés moderno.
* Lituano: *ė*
* Maltés: *ċ ġ ż*
* Polaco: *ż*
* En lakota e dakota indica unha pausa explosiva.
* En turco o punto superior do *i* (en maiúscula, *İ*) é unha parte da letra, non un diacrítico.
* Na escritura devanagari o punto superior chámase anusvara.
* No checheno emprégase sobre *c*, *ç*, *g*, *x*, *q*.

### Usos non lingüísticos
* En Matemáticas e Física utilizouse un punto superior para representar a derivada respecto ao tempo: v=\dot{x}. Porén, esta notación, chamada notación de Newton non se considera estándar.

## Punto inferior
* Na transliteración do sánscrito e doutras linguas indo-arias indica unha consoante retroflexa.
* Na Romanización de linguas semíticas, representa énfase. 
* En linguas afroasiáticas: *Ṛ*
* No asturiano empréganse *ḷḷ* e *ḥ* para representar as variantes dialectais occidentais (***ḷḷ*** ← ***ll***) e orientais (***ḥ*** ← ***f**'').
* En lingua o'odham: *Ḍ* 
* En vietnamita indica o ton.
* En ioruba, emprégase baixo as letras *o*, *e* e *s*.
* En nez perce emprégase baixo o *x*.
* En igbo indica a redución da abertura da vogal.

## Notas
## Véxase tamén
### Outros artigos
* Punto medio
* Punto de lista
* Punto (puntuación)
Coordinación (gramática)

A **coordinación** é, xunto á subordinación e a xustaposición, un dos tres procedementos de que se vale a linguaxe para unir dúas palabras,  sintagmas ou proposicións entre si.

## Características
Á diferenza da xustaposición, a coordinación non utiliza pausas representadas na ortografía por puntos, comas e outros signos ortográficos, senón que utiliza nexos, e, á diferenza da subordinación, unha das proposicións non domina sobre a outra e posúe unha superior xerarquía, senón que ambas as proposicións posúen tan similar importancia que son de feito trocábeis sen se modificar en absoluto o significado global da oración composta que forman. Por exemplo, se dixemos:

:::::::*Pedro lava (e, ou, pero) María cociña*

Dixemos exactamente o mesmo que se invertemos a orde das proposicións:

:::::::*María cociña (e, ou, pero) Pedro lava*.

Ademais, as proposicións coordinadas posúen certa autonomía, de forma que se se separan *ambas* posúen sentido completo, o cal non acontece no caso das proposicións subordinadas:

:::::::*Pedro lava*.

:::::::*María cociña*.

## Tipoloxía
Existen distintos tipos de proposicións coordinadas. Son as copulativas, as disxuntivas, as adversativas, as distributivas e as explicativas.
### Coordinación copulativa
É aquela que suma significados: *Marido e muller*. *Pedro lava e Ana pásalle o ferro á roupa na súa casa*. O nexo é *e*.

### Coordinación disxuntiva
É aquela que expresa alternativas, fundamentalmente de dous tipos:

*As que se exclúen mutuamente entre si ou **disxuntivas exclusivas**: *Vés ou quedas?*
*As que non se exclúen entre si ou ***disxuntivas inclusivas**: *Estudas ou traballas?* (Quen responde pode estudar ou traballar, pero tamén facer as dúas cousas; no caso de *vés ou quedas?* a elección determina a exclusión necesaria da outra alternativa).

O nexo é *ou*. As disxuntivas exclusivas poden antepor *ou* tamén á primeira proposición para reforzar o carácter exclusivo da elección: "[Ou] vés ou quedas".

### Coordinación distributiva
É aquela na cal se reparten accións en diversos momentos: *Xa lava, xa pasa o ferro, xa frega...* . Utiliza nexos descontinuos como *xa... xa*; *ora... ora*; *ben... ben*; e outros semellantes.

### Coordinación explicativa
É aquela na cal se di o mesmo de formas diferente. Utiliza nexos que van entre comas, como *ou sexa*, *é dicir*, *isto é*, *mellor dito''...
Signo de Babinski

miniatura|200px|Extensión do primeiro dedo do pé dereito despois da súa estimulación.
O **signo de Babinski** consiste na extensión dorsal do dedo gordo do pé e a apertura en abano dos demais dedos como resposta á estimulación plantar. É característico de lesión do tracto piramidal.

Prodúcese raspando cun obxecto romo que produza unha molestia moderada pola beira externa da planta do pé, dende o talón ata os dedos.A resposta normal sería unha flexión plantar dos dedos.

Como no resto dos signos de lesión piramidal, existe un certo grao de parálise espástica, hipertonía, perda do ton do reflexo profundo do tendón e hiperactividade dos reflexos abdominais e cremasterianos.
Punto tipográfico

O **punto tipográfico** é a unidade de medida utilizada en imprenta, a partir da cal se fabrica todo o material tipográfico. No sistema Didot equivale a uns 0,376 milímetros (exactamente 0,376065&nbsp;mm á temperatura de 20&nbsp;°C). Á medida de doce puntos denominasele cícero.

No sistema anglosaxón e en varios países hispanoamericanos que non adoptaron o sistema Didot o punto tipográfico baséase na pica (algo inferior ó cícero) e é a dudécima parte desta, equivalente a 0,3514729&nbsp;mm.

## Historia
Antigamente, cada fundidor daba unha medida distinta ós tipos que fabricaba. Foi o fundidor francés Pierre Simon Fournier o primeiro en unifica-las distintas medidas en 1742. Para o mesmo, escolleu o tipo máis pequeno, o nomparell, e dívidiuno en seis partes, ás que chamou *puntos*. Ó dobre do nomparell (12 puntos) denominouno *cícero*. O punto Fournier tiña 0,350&nbsp;mm e a altura do tipo 22,050&nbsp;mm.

En 1760, François Ambroise Didot, membro dunha célebre dinastía francesa de impresores, perfeccionou o sistema de medida. Non se baseou en ningún tipo existente, como fixera Fournier, senón no nonio, ou «pé do rei». O punto tipográfico de Didot equivale exactamente a dous puntos de nonio. Este sistema, chamado Didot, foi adoptado pola maior parte do mundo, salvo Inglaterra, Estados Unidos e algúns países hispanoamericanos, que empregan a pica (e o punto de pica) como unidade de medida.
Anemia perniciosa

A **anemia perniciosa** (tamén coñecida coma *Anemia aquílica macrocítica*, *Anemia perniciosa Conxénita*, *Anemia perniciosa xuvenil*, *Deficiencia de vitamina B12 (malabsorción)*) é un tipo de anemia megaloblástica que é causada pola carencia de  vitamina B12 que pode afectar a persoas que seguen unha dieta estritamente vexetariana ou, principalmente, a aqueles que presentan deficiencias do factor intrínseco, un produto químico segregado pola mucosa da membrana do estómago que facilita a absorción da vitamina, que é necesaria tamén para a formación dos glóbulos vermellos.

A vitamina B12 é necesaria para que as células nerviosas e sanguíneas funcionen de maneira axeitada, de tal forma que a súa deficiencia pode ocasionar unha ampla variedade de síntomas, incluíndo fatiga, dificultade para respirar, sensación de formigueo, dificultade para camiñar e diarrea.

Non se coñece o motivo da ausencia do factor intrínseco, aínda que pode deberse a unha deficiencia xenética ou a unha enfermidade autoinmune. Afecta principalmente aos adultos entre os 50 e 60 anos de idade, aínda que tamén se pode presentar unha forma xuvenil da enfermidade nos nenos, a anemia perniciosa, polo xeral, non aparece antes dos 30 anos. Pode afectar a todos os grupos raciais, mais a incidencia é maior nas persoas con descendencia escandinava ou europea nórdica.

## Síntomas
Os seguintes síntomas poden ser indicio dunha anemia perniciosa:
* dificultade para respirar.
* fatiga.
* palidez.
* perda do apetito.
* úlceras na boca.
* reflexo de Babinski positivo.
* perda dos reflexos tendinosos profundos.
* deterioración do sentido do olfacto.
* cambios de personalidade("tolemia megaloblástica").
* frecuencia cardíaca rápida.
* problemas na lingua.
* marcha inestable (sobre todo na escuridade).

## Complicacións
As persoas con anemia perniciosa poden presentar pólipos gástricos, se o tratamento se retarda poderían producirse defectos neurolóxicos persistentes.
Ademais, a deficiencia de vitamina B12 incide sobre o aspecto de todas as células epiteliais, por isto, unha muller que non se trate podería obter un falso positivo na citoloxía vaxinal.

## Tratamento
Obxectivos do tratamento:
* corrixir a anemia e as posibles alteración epiteliais.
* reducir os trastornos neurolóxicos e previr a súa aparición.
* normalizar os depósitos de vitamina B12.

As inxeccións mensuais de vitamina B12 resultan o tratamento definitivo para corrixir a deficiencia, así mesmo, unha dieta equilibrada é esencial para proporcionar outros elementos como o ácido fólico, o ferro e a vitamina C para o desenvolvemento de glóbulos saudables.

## Notas
Kipling

Co apelido de Kipling coñecemos a
*Rudyard Kipling (1865-1936), famoso escritor británico, nado na India.
*John Lockwood Kipling (1837-1911), artista escultor e pai do anterior.

Ademais, levan o nome do escritor as cidades de:
*Kipling, en Míchigan (Estados Unidos).
*Kipling, en Saskatchewan (Canadá).
Curry

miniatura|dereita|200px|Pratos feitos con curry.
miniatura|200px|dereita|Curry de polo.
O **curry** é unha mestura de especias que se emprega na India para guisos ou estufados con mollo, comercializadas orixinalmente na Inglaterra e nos Países Baixos. Así mesmo, refírese ós pratos preparados con este mollo. A palabra *curry* deriva de *kari*, que significa "mollo" en támil.

As especias que a miúdo adoitan incluírse na mestura do curry son: chile, alfábega, carvea, sasafrán, canela, cardamomo, cebola seca, apio, coandro, comiño, cúrcuma, alforfa, xenxibre, mostaza, noz moscada, pementa de caiena, pementa, tamarindo. O curry varía de rexión en rexión e a súa cor depende da mestura de ingredientes.

Na gastronomía da China emprégase un curry chamado *po dos cinco sabores* ou *po de cinco especias*, que mestura cinco ingredientes (cúrcuma, comiño, pemento, canela e cardamomo). É coñecido como "*Um Gion Fan*"(cinco sabores) e é moi utilizado na preparación de diversos pratos, achegando moito sabor e arrecendo.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Outros artigos 
* Gastronomía da India
* Gastronomía de Tailandia
* Especia
* Mollo
Anís

*Este artigo trata sobre a planta, para a bebida véxase: **Anís (licor)**.*

O **anís** (***Pimpinella anisum***), é unha planta da familia das *apiáceas* orixinaria de Asia e naturalizada en numerosas rexións.

## Descrición 
Forma matogueiras de máis de 50&nbsp;cm de altura, con follas pinnadas na base e máis profundamente divididas na parte superior do talo. As pequenas flores brancas son pentapétalas. Os froitos-sementes consisten en dous carpelos unidos, chamados cremocarpos, os cales teñen un forte sabor e arrecendo.

## Emprego 
As súas sementes empréganse como condimento nas panaderías e reposterías, na elaboración de licores (anís, anisete) xunto con algúns curries e pratos de marisco. Todas as partes vexetais da planta nova son comestibles. Os talos teñen unha textura semellante á do apio e posúen un sabor máis suave cás súas sementes.

## Principios activos 
A destilación das sementes libera un aceite volátil que se emprega no tratamento de cólicos flatulentos. Como infusión serve para trastornos dixestivos.

O elemento principal do aceite (máis do 90%) é o anetol (C10H12O or C6H4[1.4](OCH3)(CH:CH.CH3.) Tamén contén chavicol metileno, aldehido anísico, ácido anísico e un terpeno.

O anís estrelado obtido do pericarpo en forma de estrela da planta *Illicium verum*, nativa da China, tamén contén anetol, mais non está emparentado botanicamente co anís, aínda que debido ao seu sabor e aroma semellante, adoita empregarse como un substituto máis barato en panadería e na elaboración de licores.

## Ligazóns externas
Reflexo de Babinski

miniatura|Proba do reflexo de Babinski.
O **reflexo de Babinski** é un dos reflexos temporais presentes nos nenos acabados de nacer. O neonato estira e xira os pés cara a dentro cando se lle roza a planta do pé. Este reflexo manteno ata os doce meses, pero desaparece a medida que avanza en idade e que o sistema nervioso acada un maior desenvolvemento. O dito reflexo é anormal despois dos dous anos de idade.

No adulto a súa aparición é patolóxica, e asóciase con lesión das vías piramidais. Normalmente, acompáñase do signo de Gordon e o de Oppenheimer.

## Causas
As causas máis comúns son:

* Convulsión tónico-clónica xeral (pode haber un reflexo de babinski de forma temporal despois dunha convulsión)
* tumor cerebral
* anemia perniciosa
* lesión da cabeza
* esclerose múltiple
* esclerose lateral amiotrófica
* rabia
* encefalopatía hepática
* meninxite
* tuberculose
* accidente cerebrovascular
Equidade

A **equidade**, é unha figura xurídica de enorme importancia na resolución de conflitos para os que non existe lei aplicable.

O termo *equidade* vén do latín *aequitas*, de *aequus*, igual. Teñen unha connotación de Xustiza e igualdade social con responsabilidade e valoración da individualidade, chegando a un equilibrio entre as dúas cousas, a equidade é o xusto en plenitude.

Ás veces a propia lei permite que o xuíz utilice a equidade na solución que adopte. Neste sentido a equidade xoga un importante papel para diminuír ou matizar o rigor da norma xurídica aplicable.

A equidade é "a xustiza do caso concreto", e responde ao principio que se formula do seguinte modo: "dar a cada un o que lle corresponde".

## Aplicación do principio de equidade
Unha das principais funcións do principio de equidade é o de servir para temperar o principio de igualdade (todos son iguais ante a lei).

Un exemplo gráfico axuda a comprender como se articula a formulación xeral deste principio.  Se o dereito de igualdade obriga a considerar, por exemplo, que homes e mulleres son iguais ante a lei, equiparalos en todas as situacións sería o correcto, mais  moitas veces non sería o **xusto**. Non sería xusto, por exemplo, que homes e mulleres competiran nunha mesma carreira deportiva. Homes e mulleres teñen dereito a participar, pero o fan en carreiras distintas. Do mesmo xeito, desde a óptica da igualdade, sería correcto que todos pagasen os mesmos impostos, pero non sería xusto nun Estado social que pobres e ricos pagasen exactamente o mesmo. A equidade permite que paguen máis os que máis gañan.

Deste modo, o principio de igualdade, sancionado por todas as constitucións modernas, non é tan sagrado como cabe supoñer. O principio de equidade é tanto ou máis importante, pois como dicimos, atempera o principio de igualdade, e do artellamento de ambos os dous principios haberá que  *tratar igual aos iguais e desigual aos desiguais*. A cuestión, moito máis delicada, será determinar en que consiste a desigualdade, cuantitativa ou cualitativamente, e achar a solución equitativa correspondente. En efecto, é tan inxusto a non aplicación da equidade como a súa aplicación por exceso. Moitas veces pode apreciarse tanto situacións inxustas por esquecerse este principio, ou, ao contrario, producirse unha sobreprotección a determinadas situacións.

A equidade é o que xustifica e fundamenta as fórmulas de discriminación positiva, hoxe en día moi importantes desde a perspectiva das políticas de xénero.

## Véxase tamén
* Igualdade
* Xustiza
* Principios xerais do dereito
Narrativa hipertextual

A **narrativa hipertextual** supón a aplicación do concepto de hipertexto ao campo literario.

## Cuestións xerais
En sentido xeral o concepto de hipertextualidade fai referencia á relación que un texto B ten co seu predecesor A. Así, a *Eneida* de Virxilio e o *Ulises* de Joyce son hipertextos que remiten á *Odisea* de Homero. Porén, na actualidade a aparición da linguaxe HTML (*HyperText Markup Language*) volve este concepto moito máis amplo.

Deste xeito, as diferentes relacións vólvense múltiples, danse bifucacións *ad infinitum*. Isto é o que Gilles Deleuze e Félix Guattari denominaron rizoma, concepto que sería aplicado pola teoría do hipertexto para describir a estrutura de Internet, que funciona grazas a entradas enlazadas de xeito non xerárquico mediante as denominadas ligazóns, links, nodos, enlaces ou lexia. Este último termo, lexia (do fr. *lexie*) foi acuñado por Roland Barthes en relación cos fragmentos de texto, non con Internet. Sería Landow quen aplicaría este concepto a Internet.

## Características da narrativa hipertextual
*Inicio múltiple.
*Traxectoria que varía en función do inicio e que se bifurca. 
*O final non é conclusivo nin fechado e depende da traxectoria que se seguise.
*O autor pode ser individual ou múltiple.
*O lector tamén é diferente porque é interactivo  e, ao interactuar coa obra, vólvese en parte autor dela. É o que se denominou wreader (escrilector, lectoautor) ou prosumidor (produtor+consumidor).
*Combínase o texto con outros elementos coma a imaxe ou o son, por iso dicimos que as obras son obras multimedia.
*Facer crítica deste tipo de obras non é doado, pero debemos ter en conta tódolos elementos que contén, non só o texto.

## Véxase tamén
### Bibliografía 
* 
### Ligazóns externas
*Publicacións de Laura Borràs Castanyer, profesora da Universitat Oberta de Catalunya.
Elisa Fernández de la Vega

**Elisa Fernández de la Vega Lombán**, nada na Veiga (Asturias) o 30 de maio de 1895 e finada en Zaragoza o 21 de novembro de 1933, foi, canda a súa irmá, Jimena, a primeira muller en estudar nunha universidade galega e licenciarse en Medicina, en 1919, con 23 anos.

## Traxectoria 
Filla de Dolores Lombán Cotarelo e Wenceslao Fernández de la Vega Pasarín, médico liberal de Castroverde, membro da Institución Libre de Enseñanza, fundador e primeiro director do balneario de Guitiriz. 

Entre 1909 e 1913 realizou os estudos de secundaria no Instituto de Lugo en réxime de non colexiada, sen asistencia, conseguindo no entanto, as cualificacións de sobresaínte en Ciencias e o aprobado en Letras ao se graduar o 23 de xuño de 1913. e trasladouse con el a Sevilla cando este tomou posesión da praza de catedrático de Medicina. Entre 1925 e 1930 exerceu como profesora axudante en Anatomía descritiva e Técnica anatómica. Un novo cambio de destino do seu home levouna a Zaragoza en 1930, onde Elisa dará clases de Anatomía e de Técnica na universidade. 

Desempeñou un labor frenético, pois mentres impartía clases na Facultade, atendía os seus tres fillos (Luciano, Wenceslao e Elisa), levaba unha consulta na casa, pronunciaba conferencias antibelicistas, escribiu un manual para enfermeiras que non chegou a publicar e asinou artigos científicos en xornais e revistas co pseudónimo **Zoraida**.

## Obra 
* Fernández de la Vega, Elisa (1921). *Asma anafiláctico alimenticio y consideraciones acerca de la patogenia del asma en general*. Madrid: Universidade Central. Tese inédita.
* Fernández de la Vega, Elisa (1924). *Los Rayos X en el tratamiento de las queratitis intersticiales*. Buenos Aires : Instituto de Medicina para el estudio y tratamiento del cáncer.

## Recoñecementos 
En 2006 inaugurouse a Vicerreitoría de estudantes da Universidade de Santiago de Compostela baixo o nome de Casa Jimena e Elisa Fernández de la Vega.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Bibliografía 
* 
* 
*Pintos Barral, Xoana (2021). *Tiven a chave, a bicicleta e os catro libros*. Editorial Galaxia.
### Outros artigos 
* Olimpia Valencia
### Ligazóns externas 
* Vídeo conmemorativo do 120 aniversario realizado pola Fundación TIC de Lugo e o IES Lucus Augusti.
* Jimena e Elisa Fernández de la Vega, as xemelgas pioneiras na Medicina en Galicia artigo de Manuel Rey en Gciencia
Reino de Portugal

**Reino de Portugal** foi a denominación de Portugal baixo a gobernación dun réxime monárquico, e ao comezo aínda sen o Reino dos Algarves.

Este reino localizábase no oeste da Península Ibérica, Europa. Existiu de 1139 a 1910, tendo 771 anos de duración, 35 monarcas e 4 dinastías, tendo a primeira (Afonsina ou Borgonha): 9; a de Avis: 9; a Filipina: 3 e a de Bragança: 14.

Tras a proclamación da república portuguesa o 5 de outubro de 1910, foi substituído por unha república, pola Primeira República Portuguesa que tiña dato os primeiros pasos para a súa implantación co rexicidio de 1908 e, definitivamente implantada, tras a revolución do 5 de outubro de 1910.

## Orixes e fin
## Os descubrimentos
## O Imperio Portugués
## Proclamación da República
## Monarcas de Portugal
***Casa de Borgonha*** (1139 - 1385)
* Afonso I de Portugal (1139 - 1185)
* Sancho I de Portugal (1185 - 1211)
* Afonso II de Portugal (1211 - 1223)
* Sancho II de Portugal (1223 - 1247)
* Afonso III de Portugal (1247 - 1279)
* Dinis de Portugal (1279 - 1325)
* Afonso IV de Portugal (1325 - 1357)
* Pedro I de Portugal (1357 - 1367)
* Fernando I de Portugal (1367 - 1383)

***Casa de Avis*** (1385 - 1580)
* João I de Portugal (1385 - 1433)
* Duarte I de Portugal (1433 - 1438)
* Afonso V de Portugal (1438 - 1481)
* João II de Portugal (1481 - 1495)
* Manuel I de Portugal (1495 - 1525)
* João III de Portugal (1525 - 1557)
* Sebastião I de Portugal (1557 - 1578)
* Henrique I de Portugal (1578 - 1580)
* António I de Portugal (1580)

***Casa de Habsburgo*** (1581 - 1640)
* Filipe II de España (1581 - 1598)
* Filipe III de España (1598 - 1621)
* Filipe IV de España (1621 - 1640)

***Casa de Bragança*** (1640 - 1910)
* João IV de Portugal (1640-1656)
* Afonso VI de Portugal (1656 - 1683)
* Pedro II de Portugal (1683 - 1706)
* João V de Portugal (1706 - 1750)
* José I de Portugal (1750 - 1777)
* María I de Portugal (1777 - 1816)
* João VI de Portugal (1816 - 1826)
* Pedro I do Brasil (1826)
* María II de Portugal (1826 - 1828)
* Miguel I de Portugal (1828 - 1834)
*Fernando II de Portugal (1837-1852) rei *iure uxori*
* María II de Portugal (1834 - 1853)
* Pedro V de Portugal (1853 - 1861)
* Lois I de Portugal (1861 - 1889)
* Carlos I de Portugal (1889 - 1908)
* Manuel II de Portugal (1908 - 1910)

## Véxase tamén 
### Bibliografía 
* Joaquim Veríssimo Serrão, *História de Portugal: Do mindelo á regeneração (1832-1851)*
* José Mattoso, António Manuel Hespanha, *História de Portugal 4: O Antigo Regime (1620-1807)*, (1998) ISBN 972-33-1311-1
* Simão José da Luz Soriano, ''Historia da Guerra Civil e do estabelecimento do governo parlamentar em Portugal: comprehedendo a historia diplomatica, militar e politica d'este reino desde 1777 até 1834*  Volume 9 (1893)
* Jacinto de São Miguel (Frei), Martinho Augusto Ferreira da Fonseca, *Mosteiro de Belém: Relação da insigne e real casa de Santa Maria de Belém* (1901)
* Mark Willner, George Hero, Jerry Weiner, *Global History Volume I: The Ancient World to the Age of Revolution* (2006) ISBN 978-0-7641-5811-7
* Douglas L. Wheeler, *Republican Portugal: A Political History, 1910-1926'' (1998) ISBN 978-0-299-07454-8
Citoloxía vaxinal

miniatura|dereita|250px|Resultado dunha citoloxía vaxinal normal

A **citoloxía vaxinal**, tamén chamada **proba de Papanicolau** ou **frotis de Papanicolaou**, é un exame microscópico de células obtidas por raspado do cérvix uterino.

## Descrición
### Procedemento
A citoloxía vaxinal forma parte dun exame xinecolóxico consistente no exame do interior da vaxina da paciente. Realízase introducindo un espéculo na vaxina e abríndoo lixeiramente, de forma que se poida tomar unha mostra das células exteriores e do canal do pescozo uterino cunha espátula de madeira ou plástica, e posteriormente introducir un cepillo. As células poden colocarse nunha lámina de vidro sobre a que se aplica un fixador, ou ben poden gardarse nun recipiente cun conservante para enviarse máis tarde ao laboratorio de anatomía patolóxica.

Durante a realización da proba pode haber un pouco de molestia, parecido aos cólicos menstruais. Ademais tamén pode haber sangrado despois da proba e unha sensación de presión durante o procedemento.

A primeira citoloxía debe realizarse antes de comezar a ter relacións sexuais e despois de que pase un ano. Se todo é normal faranse cada certo tempo, a non ser que a paciente forme parte dun grupo de risco. Neste último caso realizaranse cada ano. As mulleres de alto risco son aquelas que comezaron a ter relacións sexuais antes dos 18 anos, que tiveron varias parellas sexuais ou que tiveron herpes ou verrugas xenitais. As mulleres de 60 anos en adiante poden deixar de facerse citoloxías.

### Resultados
Un  valor normal é negativo, isto significa que non hai células anormais. O sistema actual divide os resultados en tres áreas:
* benigno ou non canceroso.
* precanceroso ou que presenta cambios celulares anómalos.
* maligno ou posiblemente canceroso.

Un resultado positivo non proba que haxa cancro, nin tan sequera displasia, pero normalmente significa que debe realizarse unha colposcopia ou unha biopsia. Aínda que non é infalible, este proba detecta ao redor dun 95% dos cancros cervicais, e ademais faino de forma que os detecta nun estado no que aínda non se aprecian a simple vista.

A frecuencia do cancro de cérvix diminuíu moito nos países desenvolvidos nos últimos 30 anos debido, en gran parte, á realización periódica das citoloxías.
Houses of the Holy (álbum)

***Houses of the Holy*** é o quinto disco da banda de rock inglesa Led Zeppelin, editado o 28 de marzo de 1973 a través do selo Atlantic Records.

## Lista de cancións 
# "The Song Remains the Same" (Jimmy Page, Robert Plant) – 5:32
# "The Rain Song" (Page, Plant) – 7:39
# "Over the Hills and Far Away" (Page, Plant) – 4:50
# "The Crunge" (John Bonham, John Paul Jones, Page, Plant) – 3:17
# "Dancing Days" (Page, Plant) – 3:43
# "D'yer Mak'er" (Page, Plant, Jones, Bonham) – 4:23
# "No Quarter" (Page, Plant, Jones) – 7:00
# "The Ocean" (Page, Plant, Jones, Bonham) – 4:31
Jimena Fernández de la Vega

**Jimena María Francisca Emilia Fernández de la Vega Lombán**, nada na Veiga (Asturias) o 30 de maio de 1895 e finada en Santiago de Compostela en 1984, foi unha médica vencellada a Galicia, pioneira e promotora da xenética en España.

## Traxectoria 
Filla de Dolores Lombán Cotarelo e Wenceslao Fernández de la Vega Pasarín, médico liberal de Castroverde, membro da Institución Libre de Enseñanza, fundador e primeiro director do Balneario de Guitiriz.

Xunto á súa irmá xemelga Elisa foron as primeiras mulleres en estudar nunha universidade galega. Foron admitidas na facultade de Medicina da Universidade de Santiago de Compostela. Remataron xuntas a carreira, e a Jimena concedéuselle o Premio Extraordinario (só se concede un por ano).

Xenetista, foi discípula de Nóvoa Santos, Gregorio Marañón e Gustavo Pittaluga. En 1922 presentou a súa tese *Estudio de la vagotonía infantil por medio del examen hematológico*.
* *Teoría de la herencia y herencia molecular* (1963)

En 2021 a Real Academia Galega de Ciencias escolleuna Científica galega do ano.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Bibliografía 
* 
* Gurriarán, Ricardo (2006). *Ciencia e conciencia na Universidade de Santiago (1900-1940)*. Santiago de Compostela. Servizo de Publicacións e Intercambio Científico da Universidade de Santiago de Compostela
*Pintos Barral, Xoana (2021). *Tiven a chave, a bicicleta e os catro libros*. Editorial Galaxia.

### Outros artigos 
* *A ciencia ten nome de muller* (en Wikibooks)

### Ligazóns externas 
* Las hermanas Fernández de la Vega, un ejemplo del XX para el XXI no blog *Mujeres con ciencia.*
* Paredes, Josefa. "Las tías de la vicepresidenta" *El Mundo*, 25/4/2004 .
* Jimena e Elisa Fernández de la Vega, as xemelgas pioneiras na Medicina en Galicia artigo de Manuel Rey en Gciencia
Anemia megaloblástica

A **anemia megaloblástica** é un trastorno sanguíneo caracterizado por anemia, con glóbulos vermellos máis grandes do normal, xeralmente é resultado dunha deficiencia de ácido fólico ou de vitamina B12.

Na anemia megaloblástica prodúcese unha diminución no número de eritrocitos ou glóbulos vermellos e un aumento de tamaño dos mesmos debido a unha deficiencia das substancias que interveñen no proceso de formación dos eritrocitos, como é a vitamina B12.

## Causas
As deficiencias de vitamina B12 e de ácido fólico son as causas máis comúns. Outras causas son:
* leucemia
* mielofibrose
* mieloma múltiple
* fármacos quimioterápicos
* consumo excesivo de alcol
* trastornos hereditarios

## Síntomas
* perda do apetito
* diarrea
* formigueo e entumecemento de manos e pés
* palidez
* cansazo
* dores de cabeza
* úlceras na boca e na lingua
* cambio da coloración da pel

## Tratamento
O tratamento da anemia megaloblástica vai depender da causa da mesma, polo tanto o principal obxectivo sería atopar esa causa. Baixo o tratamento adecuado, este trastorno ten un bo prognóstico.

## Véxase tamén
### Outros artigos
* Anemia perniciosa
Bernat Soria

**Bernat Soria Escoms**, nado en Carlet, Valencia, en 1951, é un biofísico e político español.

## Traxectoria 
Doutor en medicina pola Universidade de Valencia, foi Coordinador da área de Fisioloxía (3B) da Axencia Nacional de Avaliación e Prospectiva (ANEP), catedrático da fisioloxía da Universidade Miguel Hernández de Elx e director do seu instituto de bioenxeñería entre 1997 e 2005. Actualmente é o coordinador da Rede Europea de Células Nai Embrionarias, ademais de catedrático de Fisioloxía da Universidade Pablo de Olavide e director do Centro Andaluz de Biología Molecular y Medicina Regenerativa (CABIMER) de Sevilla, e está considerado como un dos principais expertos mundiais na investigación con células nai. En 2005 recibiu o Premio Galien ao Mellor Labor Investigador.

O 6 de xullo de 2007 foi nomeado Ministro de Sanidade e Consumo en substitución de Elena Salgado.

## Outros datos persoais
*É socio de Acción Cultural do País Valenciano.
Amoexa

dereita|miniatura

Como topónimo **Amoexa** pode referirse a:

;En Galiza
***Amoexa**, parroquia do concello de Antas de Ulla;
****Amoexa**, lugar de dita parroquia;
****Outeiro de Amoexa**, lugar de dita parroquia.
Comiño

O **comiño** (***Cuminum cyminum***) é unha planta herbácea e especia. É orixinaria das costas do Mediterráneo, e na actualidade atópase difundida tamén polo Novo Mundo.

## Descrición da planta 
Trátase dunha planta herbácea anual pertencente á familia Apiaceae (antes chamadas umbelíferas). Chega a acadar unha altura de 30&nbsp;cm, posúe follas lanceoladas, as súas flores son pequenas, brancas ou rosas. As chamadas sementes son, en realidade, os froitos que constitúen a especia. De forma ovoide ou fusiforme alongada.

## Especia 
O comiño ten un característico sabor amargo e un forte sabor e arrecendo grazas ao seu alto contido en aceites. Asóciase á cociña hindú, por estar presente no curry e a outras cociñas exóticas (norteafricana, mexicana). O seu emprego tamén está moi espallado en España, especialmente na cociña do sueste español. En Galiza non é común.

## Propiedades 
* É estomacal, carminativo e sedante con efectos semellantes aos do fiúncho, o anís ou a carvea.
* O seu aceite esencial provoca relaxación muscular.

## Citoloxía 
O número de cromosomas de *Cuminum cyminum* (Fam. Umbelliferae) e táxones infraespecíficos (*Cuminum cyminum* L.) é 2n=14.

## Sinonimia 
* *Cuminum hispanicum* Mérat ex DC.
* *Cuminum odorum* Salisb.
* *Cuminum officinale* Garsault
* *Cyminon longeinvolucellatum* St.-Lag.
* *Ligusticum cuminum* Crantz
* *Luerssenia cyminum* (L.) Kuntze

## Notas 
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* Medicinal Value of Spices
Antón Mouzo

**Antón Mouzo Lavandeira**, nado en Vimianzo o 14 de maio de 1957 e finado o 5 de xullo de 2007, foi un pintor galego.

## Traxectoria
A pintura de Antón Mouzo comezou a empregar cores e formas expresionistas nas súas primeiras teas realizadas con acrílicos. Na década dos oitenta comezou a empregar diferentes materiais en obras de paisaxes e animais, especialmente cabalos. na década dos noventa comeza a empregar as ceras, material co que conseguiría as súas creacións máis rechamantes.

Aos poucos, o cambio de procedemento leva tamén o artista a un troco de formato, o que deu lugar a pezas de maior tamaño e que interviñan no espazo. Tamén é nesta mudanza cando comeza a empregar nas súas composicións pequenas escamas brillantes de mica, extraídas dos penedos da Pasarela, en Vimianzo.

## Exposicións e obras
*En 1990 estivo presente na mostra *Revisión dunha década* (Auditorio de Galicia, Santiago de Compostela) .
*En 1994, unha exposición individual na galería Atlántica.
*Na colectiva *Diálogos co silencio*, en San Domingos de Bonaval.
*Na individual *Cos pés na terra* (Casa da Parra de Santiago)

Ilustrou tamén unha edición do libro *Costa da Morte blues*, de Manuel Rivas e colaborou no filme *Fisterra* de Xavier Villaverde.

## Vida
Viviu boa parte da súa vida fóra de Galiza. Faleceu a causa dun linfoma de Burkitt.

## Véxase tamén
### Ligazóns externas
*web sobre Antón Mouzo