André Gide

**André Paul Guillaume Gide**, nado en París o 22 de novembro de 1869 e finado na mesma cidade o 19 de febreiro de 1951, foi un escritor francés, defensor dos dereitos dos homosexuais. Foi recoñecido co Premio Nobel de Literatura en 1947.

## Traxectoria 
Era fillo de Paul Gide, profesor en leis da Universidade de París, falecido en 1880. Seu tío foi o economista político Charles Gide. Criado en Normandía, con problemas de saúde e vivindo practicamente illado, converteuse desde novo nun escritor prolífico. En 1895, logo da morte de súa nai Juliette Rondeaux, casou coa súa curmá Madeleine Rondeaux, pero o matrimonio nunca foi consumado.

En 1891 publicou as súas primeiras poesías, ''Les Cahiers d'André Walter*. En 1893 e 1894 viaxou polo norte de África. Fíxose amigo de Oscar Wilde en Alxeria e posteriormente comezou a recoñecer a súa orientación homosexual. En 1896 foi elixido alcalde de La Roque-Baignard, en Normandía.

En 1897 publicou *Les nourritures terrestres*, en 1899 *Le Prométhée mal enchaîné*, e en 1900 *Lettres à Angèle*. En 1908 colaborou na revista literaria *La Nouvelle Revue Française*.

As súas obras non comezaron a acadar éxito até rematada a primeira guerra mundial.

Na década de 1920 Gide converteuse en inspiración de escritores como Albert Camus e Jean-Paul Sartre. En 1923 publicou un libro de Fiódor Dostoievski, pero tras defender a homosexualidade nunha edición de *Corydon* en 1924, comezou a recibir máis críticas. Máis tarde, el mesmo considerou que esa fora a súa mellor obra.

En 1923 naceu a súa filla Catherine, froito da súa relación con María Van Rysselberghe. A súa esposa Madeleine faleceu en 1938. Posteriormente utilizou o transfundo do matrimonio non consumado na novela *Et nunc manet in te*, de 1951.

A partir de 1925 comezou a pedir mellores condicións para os criminais, e ao ano seguinte publicou a autobiografía *Si le grain ne meurt*.

Entre xullo de 1926 e maio de 1927 viaxou ás colonias francesas en África co seu sobriño Marc Allégret. Estivo na actual República do Congo, en Oubangui-Chari (actual República Centroafricana), o Chad e o Camerún. Relatou as viaxes en dous diarios, que titulou *Voyage au Congo* e *Le Retour du Tchad*. Neses relatos criticaba o comportamento dos intereses económicos franceses no Congo, e inspirou unha reforma. Particularmente criticaba o réxime de grandes concesións. Este réxime acordaba cal parte da colonia se concedía ás empresas francesas e en que zona se podían explotar os recursos naturais, principalmente o caucho. Relatou o modo en que os nativos foron forzados a deixar as aldeas natais durante varias semanas para recolectar caucho no bosque, comparando esta explotación coa escravitude.

Durante a década de 1930 tivo unha etapa comunista, pero quedou desilusionado trala súa visita á Unión Soviética. As súas críticas ao comunismo levárono á perda da amizade que tiña con varios amigos socialistas, especialmente trala publicación do seu libro *Retour de l'U.R.S.S.* en 1936. En 1933 colaborou con Igor Stravinskii no ballet *Persephone*.

En 1942, durante a segunda guerra mundial, regresou a África, onde viviu até a fin da guerra. En 1947 foille concedido o Premio Nobel de Literatura.

Faleceu en 1951, e ao ano seguinte a Igrexa católica incluíu as súas obras no *Index Librorum Prohibitorum*.

## Obra 

* *Les Cahiers d'André Walter'', L'Art indépendant, 1891. 
* *Le Traité du Narcisse*, L'Art indépendant, 1891.
* ''Les Poésies d'André Walter'', L'Art indépendant, 1892.
* ''Le Voyage d'Urien'', L'Art indépendant, 1893.
* *La Tentative amoureuse*, L'Art indépendant, 1893.
* *Paludes*, L'Art indépendant, 1895.
* *Réflexions sur quelques points de littérature et de morale*, Mercure de France, 1897.
* *Os alimentos terrestres e os novos alimentos*, *Les nourritures terrestres*, Mercure de France, 1897.
* *Feuilles de route 1895-1896*, SLND, (Bruxelas), 1897.
* *Le Prométhée mal enchaîné*, Mercure de France, 1899.
* *Philoctète. El Hadj*, Mercure de France, 1899.
* *Lettres à Angèle*, Mercure de France, 1900.
* ''De l'Influence en Littérature'', L'Ermitage, 1900.
* *Le Roi Candaule*, La Revue Blanche, 1901.
* ''Les Limites de l'Art'', L'Ermitage, 1901.
* ''L'Immoraliste*, Mercure de France, 1902.
* *Saül*, Mercure de France, 1903.
* *De l'Importance du Public'', L'Ermitage, 1903.
* *Prétextes*, Mercure de France, 1903.
* *Amyntas*, Mercure de France, 1906.
* ''Le Retour de l'Enfant prodigue*, Vers et Prose, 1907.
* *Dostoïevsky d'après sa correspondance*, Jean et Berger, 1908.
* *La Porte étroite*, Mercure de France, 1909.
* *Oscar Wilde*, Mercure de France, 1910.
* *Nouveaux Prétextes'', Mercure de France, 1911.
* 'Charles-Louis Philippe*, Figuière, 1911.
* *C.R.D.N.*, 1911 (tiraxe privada de 12 exemplares). 
* *Isabelle*, NRF, 1911.
* *Bethsabé'', L'Occident, 1912.
* ''Souvenirs de la Cour d'Assises*, NRF, 1914.
* *Les Caves du Vatican*, NRF, 1914.
* *A sinfonía pastoral*, *La Symphonie pastorale*, NRF, 1919.
* *Corydon*, 1920 (tiraxe privada de 21 exemplares).
* *Morceaux choisis*, NRF, 1921.
* *Pages choisies*, Crès, 1921.
* *Numquid et tu... ?*, SLND [Bruges, 1922].
* *Dostoïevsky*, Plon, 1923.
* *Incidences*, NRF, 1924.
* *Corydon*, NRF, 1924.
* *Caractères*, La Porte étroite, 1925.
* *Les Faux-monnayeurs*, NRF, 1925.
* *Si le grain ne meurt*, NRF, 1926.
* *Le Journal des Faux-Monnayeurs*, Éos, 1926.
* *Dindiki*, 1927.
* *Voyage au Congo*, NRF, 1927.
* *Le Retour du Tchad*, NRF, 1928.
* *L'École des femmes*, NRF, 1929.
* *Essai sur Montaigne*, Schiffrin, 1929.
* *Un Esprit non prévenu*, Kra, 1929.
* *Robert*, NRF, 1930.
* *La Séquestrée de Poitiers*, Gallimard, 1930.
* *L'Affaire Redureau*, Gallimard, 1930.
* *Œdipe*, Schiffrin, Éditions de la Pléiade, 1931.
* *Divers*, Gallimard, 1931.
* *Perséphone*, Gallimard, 1934.
* *Pages de Journal 1929-1932*, Gallimard, 1934.
* *Les Nouvelles Nourritures*, Gallimard, 1935. 
* *Nouvelles Pages de Journal 1932-1935*, Gallimard, 1936.
* *Geneviève*, Gallimard, 1936.
* *Retour de l'U.R.S.S.*, Gallimard, 1936.
* *Retouches à mon Retour de l'U.R.S.S.*, Gallimard, 1937.
* *Notes sur Chopin*, Revue Internationale de Musique, 1938.
* *Journal 1889-1939*, NRF, 1939.
* *Découvrons Henri Michaux*, Gallimard, 1941.
* *Théâtre : Saül, Le Roi Candaule, Œdipe, Perséphone, Le Treizième Arbre*, Gallimard, 1942.
* *Interviews imaginaires*, Éd. du Haut-Pays, 1943.
* *Pages de Journal 1939-1942*, Schiffrin, 1944. 
* *Thésée*, Nova York : Pantheon Books, J. Schiffrin, 1946. Gallimard, 1946
* *Souvenirs littéraires et problèmes actuels*, Les Lettres Françaises, 1946.
* *Le Retour*, Ides et Calendes, 1946.
* *Paul Valéry*, Domat, 1947.
* *Poétique*, Ides et Calendes, 1947.
* *Le Procès*, Gallimard, 1947.
* *L'Arbitraire*, Le Palimugre, 1947.
* *Préfaces*, Ides et Calendes, 1948.
* *Rencontres*, Ides et Calendes, 1948.
* *Les Caves du Vatican*, Ides et Calendes, 1948.
* *Éloges*, Ides et Calendes, 1948.
* *Robert ou l'Intérêt général*, Ides et Calendes, 1949.
* *Feuillets d'automne*, Mercure de France, 1949.
* *Anthologie de la poésie française*, NRF, 1949.
* *Journal 1942-1949*, Gallimard, 1950.
* *Littérature engagée*, Gallimard, 1950.
* *Égypte 1939*, SLND [París, 1951].
* *Et nunc manet in te*, Ides et Calendes, 1951 
* *Ainsi soit-il ou Les Jeux sont faits* Gallimard, 1952.
* *Le Récit de Michel*, Ides et Calendes, 1972.
* *À Naples*, Fata Morgana, 1993.
* *Le Grincheux*, Fata Morgana, 1993.
* *L'Oroscope ou Nul n'évite sa destinée*, Jean-Michel Place, 1995.
* *Isabelle* (con Pierre Herbart), Lettres Modernes, 1996.
* *Le Ramier*, Gallimard, 2002.
* Maurice Denis e André Gide, *Correspondance (1892-1945)'', éd. P. Masson et C. Schäffer, Gallimard, 2006.

## Notas 
## Véxase tamén