Gerhard Rohlfs

:*Para o artigo sobre o xeógrafo que explorou África, véxase Friedrich Gerhard Rohlfs.*

**Gerhard Rohlfs**, nado en Berlín o 14 de xullo de 1892 e finado en Hirschau o 12 de setembro de 1986, foi un filólogo, lingüista e glotólogo alemán. Foi docente das universidades alemás de Múnic e Tubinga. Humanista de vasta cultura e amplos intereses, ten sido denominado o *arqueólogo das palabras*.

## Traxectoria 
### Estudos e investigacións 
O seu inicio nos estudos lingüísticos comezou sobre a guía de Karl Jaberg e Jakob Jud, dos que recibiu o encargo de acometer un amplo estudo dos dialectos da Italia meridional, acabando laureado por unha tese titulada *Griechen und Romanen in Unteritalien* ( Gregos e romanos na Baixa Italia), publicada no 1924.

Ocupouse de glotoloxía e lingüística das linguas románicas e dos seus dialectos, principalmente dos pertencentes ás áreas lingüísticas da Italia meridional, nomedamente da áreas calabro-lucana e salentina (dialecto calabrés, salentino e cilentano). Publicou dous vocabularios completos do dialecto calabrés (Milán, 1938-1939) e do salentino (Múnic, 1956-1961).

Fundamental é a súa monumental obra en tres volumes *Historische Grammatik der italienischen Sprache und ihrer Mundarten*. Lehnen, München, 1949-1954 (Gramática histórica do idioma italiano e os seus dialectos), máis tarde traducida ao italiano.

Ocupouse extensamente da lingua grecánica, é dicir, o grego falado aínda en comunidades da Italia meridional, sostendo a tese de que os usuarios desa lingua eran descendentes dos colonos helenos da Magna Grecia, opóndose á teoría de Giuseppe Morosi, quen sostiña, por contra, a descendencia de bizantinos, na estela das emigracións gregas dos séculos IX a XVI.

## Recoñecemento 
No 1974 un xurado designado polo Prof. Alessandro Faedo, Reitor da Universidade de Pisa, concedeulle o Premio Forte dei Marmi, na especialidade de *Historia da Lingua Italiana*. 
O 14 de xullo de 2002, en ocasión do 110 aniversario do seu nacemento, o concello de Badolato deulle o seu nome á praza sita endiante das escolas elementais.
En Calabria G. Rohlf recibiu a cidadanía de honra dos concellos de Bova (1966), Candidoni (1979), Tropea e Cosenza (1981).

## Notas 
## Obras publicadas 
Obras xerais:
* *Grammatica storica della lingua italiana e dei suoi dialetti*. (en 3 volumes: *Fonetica. Morfologia. Sintassi e formazione delle Parole*), Einaudi, Turín, 1966-69, 1970.
* ''Studi e ricerche su lingua e dialetti d'Italia*. Sansoni, Florencia, 1972.
* *Die Herausbildung der Sprachräume auf der Pyrenäenhalbinsel. Querschnitt durch die neueste Forschung und Versuch einer Synthese*. Akademie Verlag, Berlín, 1958 (trad. esp.: *La formación de los dominios lingüísticos en la Península Ibérica*).

Sobre as linguas occitanas:
* *Le gascon*. Niemeyer, Tubinga, 1977, 3ª ed., aum.

Sobre os dialectos pirenaicos:
* *Beiträge zur Kenntnis der Pyrenäenmundarten*, in Revue de Linguistique Romane, 7, 1933.

Filoloxía románica:
* *Panorama delle lingue neolatine*. Narr, Tubinga, 1986. 	
* *Von Rom zur Romania*. Tubinga, Narr, 1984.
* *Romanische Sprachgeographie*. Beck, München, 1971.
* *Sermo vulgaris Latinus*. Niemeyer, Tubinga, 1969.
* *Romanische Philologie: T. 1. Allgemeine Romanistik*. Winter, Heidelberg, 1950. 	
* *Romanische Philologie: T. 2. Italienische Philologie*. Winter, Heidelberg, 1952. 	

Sobre os dialectos da Italia meridional:
* *Nuovo Dizionario Dialettale della Calabria*. Longo, Rávena, 1977 ISBN 88-8063-076-8 (sexta reimpresión , 2001)
* *Dizionario dialettale delle tre Calabrie*. Milán-Halle, 1932-1939.
* *Vocabolario supplementare dei dialetti delle Tre Calabrie (che comprende il dialetto greco-calabro di Bova) con repertorio toponomastico*. Verl. d. Bayer. Akad. d. Wiss., München, 2 volumes, 1966-1967 
* *Vocabolario dei dialetti salentini (Terra de Otranto)*. Verl. d. Bayer. Akad. d. Wiss., München, 2 volumes (1956-1957) e 1 supl. (1961) 
* *Studi linguistici sulla Lucania e sul Cilento*. Congedo Editore, Galatina, 1988 (tradución ao cuidado de Elda Morlicchio, Atti e memorie nº 3, Universidade da Basilicata).
* Mundarten und Griechentum des Cilento, in *Zeitschrift für Romanische Philologie*, 57, 1937, pp.&nbsp;421– 461 (tradución en italiano, Gerhard Rohlfs, *Studi linguistici sulla Lucania e sul Cilento*. Galatina, Congedo Editore, 1988)
* *Supplemento ai vocabolari siciliani*. Verlag der Bayer, München, Akad. d. Wiss., 1977 
* *Historische Sprachschichten im modernen Sizilien*. Verlag der Bayer, München, Akad. d. Wiss., 1975

Sobre os dialectos grecánicos:
* *Grammatica storica dei dialetti italogreci*. Beck, München, 1977, nova ed. reelaborada e posta ao día. 	
* *Italogriechische Sprichwörter in linguistischer Konfrontation mit neugriechischen Dialekten*. Verlag der Bayer. Akad. d. Wiss., München, 1971. 
* *Lexicon graecanicum Italiae inferioris*. Niemeyer, Tubinga, 1964.
* *Griechischer Sprachgeist in Süditalien*. Bayerische Akademie d. Wissenschaften, München, 1947.

Sobre onomástica e toponomástica:
* *Aspectos de toponimia española*, in Boletín de Filología, 12, 1951, páxs. 229-265.
* *Antroponimia e toponomastica nelle lingue neolatine*. Narr, Tubinga, 1985 	.
* *Dizionario storico dei soprannomi salentini*. Congedo, Galatina, 1984 .
* *Dizionario dei Cognomi e Soprannomi in Calabria*. Longo, Rávena, 1982.
* *Soprannomi siciliani*. Centro di Studi filologici e linguistici siciliani, Palermo.

Literatura románica:
* *Recensión a Giambattista Basile, *Il Pentamerone*, é dicer *La fiaba delle fiabe*, traducida do antigo dialecto napolitano e editada con notas históricas de Benedetto Croce*, en *Deutsche Literatur Zeitung*, Berlín, fasc. 33, 1926.
* *Italienische Novellen aus Mittelalter und Renaissance''. Niemeyer, Halle (Saale), 1953