open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Radsat

**Radsat** foi un satélite artificial da Forza Aérea dos Estados Unidos pertencente ó Programa de Probas Espaciais (*Space Test Program*) lanzado o 2 de outubro de 1972 mediante un foguete Atlas F desde a Base Vandenberg da Forza Aérea para medir a radiación arredor da Terra e facer diversas probas tecnolóxicas.

## Características 
A misión de Radcal foi medir a radiación gamma de fondo arredor da Terra no intervalo de enerxías entre 100 e 300 keV e a máis de 700 keV. Tamén se medíu o efecto do contorno espacial en varios revestimentos para control térmico e se fixeron medicións da radiación ultravioleta e dos ións de hidróxeno e helio.

## A nave 
O satélite tiña forma de cilindro de 2,13 m de lonxitude e 1,37 m de diámetro. Pesaba 280&nbsp;kg e estabilizábase mediante xiro cun período de 5 segundos. Foi lanzado nunha órbita heliosincrónica e dos extremos do cilindro estendíanse cadansúas antenas na dirección do eixo de xiro, cada unha cunha extensión de 2,74 m.

## Instrumentos 
Radsat levaba cinco insrumentos a bordo:

*Un espectrómetro de raios gamma composto por un detector de 50&nbsp;cm3 de xermanio-litio cunha área activa de 15&nbsp;cm2 arrefecido por dióxido de carbono sólido.
*Un detector para o ultravioleta extremo.
*Dous detectores de partículas para baixa altitude.
*O instrumento de estudo dos revestimentos térmicos.

O detector de raios gamma detectou varios abrochos de raios gamma tamén detectados polos satélites Vela.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Outros artigos
*Atlas F
Donkey Kong Land

***Donkey Kong Land*** é un xogo de plataformas de Game Boy estreado en 1995 desenvolvido por Rare e publicado por Nintendo. Foi lanzado por vez primeira en 1995, e posteriormente para Nintendo 3DS Virtual Console no 2014. Este xogo é un spin-off portable do título orixinal, *Donkey Kong Country* para Super Nintendo Entertainment System. A súa secuela *Donkey Kong Land 2* recibiu unha valoración de 79% en GameRankings e foi estreada no 1996.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Outros artigos 
* Lista de videoxogos de Donkey Kong

### Ligazóns externas 
* Páxina oficial de *Super Donkey Kong GB*
* *Donkey Kong Land*en NinDB
Donkey Kong Country

***Donkey Kong Country*** é un xogo de plataformas de 1994 desenvolvido por Rare e publicado por Nintendo para a Super Nintendo Entertainment System. Foi estreado por vez primeira en novembro de 1994, baixo o nome de  no Xapón. Posteriormente foi adaptado para Game Boy Color (2000), Game Boy Advance (2003), Wii Virtual Console (2007), Wii U Virtual Console (2014) e New Nintendo 3DS (2016).

## Notas 
## Véxase tamén 
### Outros artigos 
* Lista de videoxogos de Donkey Kong

### Ligazóns externas 
* Páxina oficial
Ontoxenia

:*Non confundir co concepto filosófico de ontoloxía*.
[miniatura|300px|Etapas iniciais da [embrioxénese humana.]]
miniatura|300px|Partes dun embrión humano.
A **ontoxenia** (tamén **ontoxénese** ou **morfoxénese**) é a formación e desenvolvemento dun organismo, xeralmente desde o momento da fecundación do óvulo ata a forma madura do organismo, aínda que o termo tamén se usa para referirse ao estudo de toda a vida do organismo.

A ontoxenia refírese á historia do desenvolvemento dun organismo durante a súa propia vida, polo que é distinta da filoxenia, que se refire á historia evolutiva dunha especie. Na práctica, os autores no campo da evolución adoitan falar de especies como trazos ou características "en desenvolvemento". Isto pode causar confusión. Aínda que os procesos de desenvolvemento (é dicir, ontoxenéticos) poden influír nos procesos posteriores evolutivos (por exemplo, os filoxenéticos) (ver bioloxía evolutiva do desenvolvemento), cada organismo individualmente considerado desenvólvese (ontoxenia), mentres que as especies evolucionan (filoxenia).

A ontoxenia, a embrioloxía e a bioloxía do desenvolvemento son estudos estreitamente relacionados e estes termos úsanse ás veces de forma intercambiable. Recentemente (2003), o termo ontoxenia foi utilizado en bioloxía celular para describir o desenvolvemento de varios tipos celulares nun organismo.

A ontoxenia é un fértil campo de estudo en moitas disciplinas, como a bioloxía do desenvolvemento, psicoloxía do desenvolvemento, neurociencia cognitiva do desenvolvemento e psicobioloxía do desenvolvemento.

Ontoxenia é tamén un concepto usado en antropoloxía como "o proceso por medio do cal cada un de nós encarna a historia da nosa propia construción".

A maioría dos organismos sofren cambios alométricos na súa forma a medida que crecen e maduran, mentres que outros experimentan unha metamorfose. Incluso os réptiles (como por exemplo crocodilianos, tartarugas, serpes, lagartos), nos cales a descendencia xeralmente semella unha miniatura dos adultos, mostran diversos cambios ontoxenéticos na súa morfoloxía e fisioloxía.

O termo ontoxenia úsase tamén en xeoloxía para referirse á orixe dunha formación, cova, lago etc.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Outros artigos 
* Embrioxénese
* Embrioxénese humana
* Organoxénese
* Bioloxía do desenvolvemento
Thomas Russell Crampton

**Thomas Russell Crampton**, nado en Kent o 6 de agosto de 1816 e finado en Westminster o 19 de abril de 1888, foi un enxeñeiro británico que principiou a súa carreira na construción do Great Western Railway de Brunel. É coñecido sobre todo por ser o deseñador das locomotoras Crampton; non obstante, traballou noutros moitos eidos da enxeñaría, coma o telégrafo eléctrico ou o proxecto de túnel do Canal da Mancha, para o cal deseñou unha máquina perforadora. As súas locomotoras tiveron unha grande acollida en Francia, Alemaña e Italia.

## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* Biografía de Thomas Russell Crampton 
* Crampton Tower Museum
Quake III Arena

***Quake III Arena*** é un videoxogo de disparos en primeira persoa desenvolvido por id Software e publicado por Activision en decembro de 1999. É o terceiro título da serie *Quake* e difire dos anteriores en que inclúe un modo de acción multixogador.

## Véxase tamén 
### Outros artigos 
* Lista de xogos de Dreamcast
Crash Team Racing

***Crash Team Racing*** é un videoxogo de carreiras desenvolvido por Naughty Dog e publicado por Sony Computer Entertainment para PlayStation. O xogo foi estreado en América do Norte en setembro de 1999, en Europa en outubro de 1999, e en Australia en xaneiro de 2000.

## Notas
Duke Nukem (videoxogo)

***Duke Nukem*** é un videoxogo de 1991 de plataformas desenvolvido e publicado por Apogee Software, e trata sobre as aventuras da personaxe ficticia Duke Nukem.

## Secuelas 
*Duke Nukem* foi seguido por outro xogo 2D, *Duke Nukem II* en 1993, protagonizado polo mesmo heroe (aínda sen as lentes de sol).

## Notas
Duke Nukem II

***Duke Nukem II*** é un videoxogo de plataformas desenvolvido e publicado por Apogee Software que se estreou en decembro de 1993. É a secuela de *Duke Nukem*, e o xogo consiste en catro episodios (de 8 niveis cada un). Tivo a súa continuación en *Duke Nukem 3D*, en 1996. Todd Replogle foi o principal deseñador dos tres xogos.

## Notas
Marlen Haushofer

**Marlen Haushofer**, inicialmente **Marie Helene Frauendorfer**, nada en Frauenstein o 11 de abril de 1920 e finada en Viena o 21 de marzo de 1970, foi unha escritora austríaca en lingua alemá.

## Obra 
* *Das fünfte Jahr.* Novelle. Jungbrunnen, Wien 1952
* *Eine Handvoll Leben.* Roman. Zsolnay, Wien 1955, ISBN 3-423-13275-2
* *Die Vergißmeinnichtquelle. Erzählungen.* Bergland, Wien 1956
* *Die Tapetentür.* Roman. Zsolnay, Wien 1957; Deutscher Taschenbuch-Verlag, München 1991, ISBN 3-423-11361-8
* *Wir töten Stella.* Erzählung. Wien 1958
* *Die Wand.* Roman. Mohn, Gütersloh und Wien 1963; Claassen, Düsseldorf 1968; Klett, Stuttgart 1986, ISBN 3-12-351960-0; Deutscher Taschenbuch-Verlag, München 1991
* *Bartls Abenteuer.* Forum, Wien 1964; Claassen, Düsseldorf 1988, Deutscher Taschenbuch-Verlag, München 1990; Ullstein, München 2002, ISBN 3-548-60156-1
* *Brav sein ist schwer.* Kinderbuch. Jugend und Volk, Wien 1965; G und G, Wien 2003, ISBN 3-7074-0162-6
* *Himmel, der nirgendwo endet.* Roman. Mohn, Gütersloh 1966; Claassen, Düsseldorf 1969; Fischer, Frankfurt am Main 1986
* *Lebenslänglich. Erzählungen.* Stiasny, Graz 1966
* *Müssen Tiere draußen bleiben?* Jugendbuch. Jugend und Volk, Wien 1967; Deutscher Taschenbuch-Verlag, München 1993
* *Schreckliche Treue. Erzählungen.* Claassen, Düsseldorf 1968, Deutscher Taschenbuch-Verlag, München 1990
* *Wohin mit dem Dackel?* Jugendbuch. Zsolnay, Wien 1968; G und G, Wien 2004, ISBN 3-7074-0163-4
* *Die Mansarde.* Roman. Claassen, Düsseldorf 1969; Fischer, Frankfurt am Main 1990; Deutscher Taschenbuch-Verlag, München 1999, ISBN 3-423-12598-5
* *Schlimm sein ist auch kein Vergnügen.* Kinderbuch. Jugend und Volk, Wien 1970; G und G, Wien 2003, ISBN 3-7074-0162-6
* *Begegnung mit dem Fremden. Gesammelte Erzählungen I.* Claassen, Düsseldorf 1985; Claassen, Hildesheim 1985, ISBN 3-546-44189-3; Deutscher Taschenbuch-Verlag, München 1990
* *Die Frau mit den interessanten Träumen. Erzählungen.* Deutscher Taschenbuch-Verlag, München 1990
* *Marlen Haushofer: Die Überlebenden. Unveröffentlichte Texte aus dem Nachlaß. Aufsätze zum Werk.*; hg. v. Christine Schmidjell, Linz (Landesverlag) 1991

## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* Marlen Haushofer
The Discovery of a World Inside the Moone

***The Discovery of a World Inside the Moone*** é o cuarto álbum da banda estadounidense de indie pop The Apples in Stereo, publicado o 18 de abril de 2000 a través dos selos SpinART Records e Elephant 6. O disco recibiu en xeral boas críticas como mostra do pop psicodélico experimental da banda.

Este traballo e o primeiro gran cambio no estilo de produción da banda en comparación con anteriores discos. Ata *The Discovery of a World Inside the Moone*, o produtor e líder do grupo Robert Schneider usaría normalmente unha produción do estilo "Wall of Sound" nos seus discos, mentres que neste álbum preferiu conseguir un son máis "cru". Iso fíxose coa intención de mostrar un son máis semellante ao das actuacións do grupo.

## Listaxe de cancións 
Todos os temas compostos por Robert Schneider agás onde se indique.

### Cara 1
# "Go" - 3:14
# "The Rainbow" - 2:39
# "Stream Running Over" - 3:44
# "20 Cases Suggestive Of..." (Hilarie Sidney) - 2:53
# "Look Away" - 3:25
# "What Happened Then" - 2:10

### Cara 2
# "I Can’t Believe" - 4:23
# "Submarine Dream" - 4:30
# "Allright/Not Quite" - 2:54
# "The Bird That You Can’t See" - 3:56
# "Stay Gold" (Hilarie Sidney) - 4:04
# "The Afternoon" - 3:12

### Cancións extra
**Bonus 7"**
A edición en vinilo de *The Discovery of a World Inside the Moone* viña cun flexidisc de 7" cos seguintes temas:
* "Interview"
* "Hold on to This Day"

**Versión xaponesa**
A versión xaponesa do álbum contiña as seguintes cancións extra:
* "Hold on to This Day"
* "The Oasis"
Sweet Sour

***Sweet Sour*** é o segundo álbum da banda inglesa de indie rock Band of Skulls, publicado o 20 de febreiro de 2012 no Reino Unido e o día seguinte nos Estados Unidos a través do selo Electric Blues Recordings. Ian Davenport volveu producir un álbum de Band of Skulls despois de traballar coa banda no seu álbum de estrea. O traballo foi gravado nos Rockfield Studios, no País de Gales.

## Listaxe de cancións
DuckTales (videoxogo)

é un videoxogo de plataformas desenvolvido e publicado por Capcom e baseado na serie de animación de Disney *DuckTales*. Foi lanzado en América do Norte para Nintendo Entertainment System en 1989, e posteriormente para Game Boy en 1990. Ten unha secuela, *DuckTales 2*, estreada en 1993.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
*Páxina en MobyGames
The Weirdness

***The Weirdness*** é o cuarto álbum da banda estadounidense de proto-punk The Stooges, publicado o 6 de marzo de 2007 a través do selo Virgin Records. Trátase do seu primeiro disco con material novo dende *Raw Powe*, editado en 1973, e é tamén o derradeiro álbum en contar con Ron Asheton, que morrería a comezos de 2009. No álbum apararecen os membros fundadores Iggy Pop (voces), Ron Asheton (guitarra) e Scott Asheton (batería) xunto co novo compoñente Mike Watt (baixo), anteriormente en Minutemen, e Steve Mackay (saxofón) como músico convidado, que aparecera anteriormente no álbum *Fun House* de 1970.

## Listaxe de cancións
Doenza de Lyme

A **doenza de Lyme**, tamén coñecida como **borreliose de Lyme**, é unha enfermidade infecciosa que afecta a varios órganos do ser humano, causada pola espiroqueta *Borrelia burgdorferi*, que é transmitida polas carrachas. É a principal doenza transmitida por carrachas en Europa. É transmitida pola especie *Ixodes ricinus*, cuxo reservorio animal constitúeno roedores salvaxes (agás ratos e ratas comúns) e cervos.
[miniatura|277x277px|Ciclo de infección de *[Borrelia burgdorferi*.]]

## Historia 
Atopáronse indicios de que Ötzi —o 'home dos xeos' que se conserva como momia de 5300 anos de antigüidade— padeceu a doenza de Lyme.
Esta enfermidade foi descrita por primeira vez en 1909 en Europa como "eritema crónico migratorio"; entre 1920-1940 foi chamada "neuroborreliose". En 1975 foi descrita por primeira vez nos Estados Unidos en Lyme (Connecticut), de onde deriva o seu nome actual. En 1981 foi illado o axente causal (*Borrelia burgdorferi*).

## Etioloxía e epidemioloxía 
A doenza de Lyme é producida por *Borrelia burgdorferi*, un espiroqueta gramnegativa de metabolismo anaerobio. Case o 100% dos casos preséntanse durante a estación cálida xa que a infección adoita producirse en persoas que realizan actividades como cazarías, acampadas, excursións ou paseos campestres. Nun principio, desenvólvese a etapa inicial da enfermidade, que se non recibe o tratamento médico indicado, pode derivar na súa etapa secundaria e mesmo agravarse para desencadear unha etapa terciaria.

## Patoxenia 
A doenza de Lyme pertence a un grupo de patoloxías nas que o dano vascular e o neurotropismo son unha constante (en infeccións por *Rickettsia*, *Borrelia*, *Coxiella*), e as lesións granulomatosas e o tropismo por células endoteliales o son en infeccións por *Bartonella* e *Francisella*. Son axentes cunha gran agresividade que é importante identificar, previr e tratar. Todos os anos falecen en España pacientes afectados por unha enfermidade deste grupo, a febre botonosa mediterránea. O non recoñecemento precoz da infección por *Borrelia burgdorferi* (doenza de Lyme) dá lugar a manifestacións neurolóxicas difíciles de tratar e que poden deixar secuelas permanentes.

Os síntomas polos que se identifica esta enfermidade son similares aos dunha gripe común (febre, dor muscular, malestar xeral, cefalea e fatiga), precedidos dun "eritema crónico migrans" (mancha avermellada circular) como primeiro signo da enfermidade.

O diagnóstico realízase mediante unha demostración de anticorpos fronte á *Borrelia burgdorferi*.

O tratamento adoita ser tetraciclina ou penicilina, ou macrólidos.

É necesario tratar esta enfermidade o máis axiña posible, xa que mesmo o 15% dos pacientes que reciben tratamento inmediato sofren complicacións. En ocasións esta enfermidade é confundida con artrite reumatoide, meninxite ou esclerose múltiple.

## Notas
Zipper Down

***Zipper Down*** é o cuarto álbum da banda estadounidense de hard rock Eagles of Death Metal, publicado o 2 de outubro de 2015 a través do selo Downtown Recordings. O seu primeiro sinxelo, "Complexity", estivo dispoñible en streaming a través da páxina de Pitchfork Media en xuño de 2015.

## Listaxe de cancións
Diari Oficial de la Generalitat de Catalunya

O **Diari Oficial de la Generalitat de Catalunya** (**DOGC**) é o medio de publicación oficial das leis da comunidade autónoma de Cataluña e das normas, as disposicións de carácter xeral, os acordos, as resolucións, os edictos, as notificacións, os anuncios e outros actos da Administración e do Goberno de Cataluña, por tal de que se produzan os efectos xurídicos correspondentes.
O DOGC estrutúrase en cinco sesións básicas:
*Disposicións.
*Cargos e persoais.
*Concursos e anuncios.
*Administración local.
*Administración de xustiza.

O DOGC aparece diariamente de luns a venres non festivos, tanto a edición en catalán como en castelán. Actualmente ofrécese de forma universal e gratuíta en Internet.

## Historia 
O DOGC ten os seus antecedentes históricos no *Butlletí de la Generalitat de Catalunya*, cuxo número 1 apareceu o 3 de maio de 1931 co establecemento da Generalitat de Cataluña, despois da instauración da Segunda República española como consecuencia das eleccións municipais do 12 de abril do mesmo ano.

A partir do 31 de decembro seguinte titulouse *Butlletí Oficial da Generalitat de Catalunya*, ata que, o 26 de agosto de 1936, pasou a chamarse *Diari Oficial de la Generalitat de Catalunya*. O último número desta época foi publicado o 26 de xaneiro de 1939, o día da caída de Barcelona a mans das tropas franquistas.

Exiliados os membros do Goberno da Generalitat e os deputados do Parlamento de Cataluña, o órgano oficial deixou de aparecer. De todas as maneiras, a vontade de supervivencia no exilio manifestouse na edición de tres números que saíron coa mesma cabeceira do Diari Oficial, publicados polo presidente Josep Tarradellas en Francia. O número 1 leva data de xuño de 1956; o número 2, de maio de 1977; e o número 3, de agosto do mesmo ano. O texto completo do DOGC de 1931-1939 e o exilio é consultable en Internet.

Co restablecemento da Generalitat de Cataluña o 29 de setembro de 1977, iniciouse a segunda época da Generalitat contemporánea e retomouse a publicación do DOGC: o 5 de decembro de 1977 apareceu o primeiro número, coa publicación do Real Decreto 41/1977, de 29 de setembro, de restablecemento provisional da Generalitat de Cataluña, e o nomeamento de Josep Tarradellas como President e de Frederic Rahola como conselleiro da Presidencia e os decretos de estrutura do Goberno da Generalitat e nomeamento dos conselleiros. No número 2, do 12 de xaneiro de 1978, publicouse, entre outros, a Orde do Presidente da Generalitat de Cataluña pola cal se oficializaba o retomo da publicación do Diari Oficial, e facíase extensiva ao número 1, xa editado.

Ata o 31 de decembro de 2005 publicáronse no DOGC da segunda época (1977) un total de 391.229 documentos.

O 29 de xuño de 2007 publicouse o último exemplar do DOGC impreso en papel. Desde esa data, publícase unicamente por Internet. Con todo, calquera cidadán pode solicitar sempre que o desexe unha copia en papel.

## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* Diari Oficial de la Generalitat de Catalunya
* Texto completo do DOGC de 1931-1939 e no exilio
* Base de Datos do DOGC
Antonio Vázquez

O nome **Antonio Vázquez** pode referirse, entre outros, a:

***Antonio Vázquez** (c. 1485 - c. 1563), pintor renacentista español.
***Antonio Vázquez Barquero** (Ourense 1943), economista, catedrático da UAM.
***Antonio Vázquez de Espinosa** (Jerez de la Frontera ? - Sevilla 1630), misioneiro carmelita.
***Antonio Vázquez Fernández** (Monforte de Lemos 1926), relixioso, catedrático da UPSA.
***Antonio Vázquez Gómez** (Lugo 1936), empresario, presidente do Celta de Vigo.
***Antonio Vázquez Guillén** (Cee ?), avogado e político, deputado pola UCD.
***Antonio Vázquez Limeses** († Pontevedra 1913), comerciante e político.
***Antonio Vázquez López** (Ourense 1937 - Cáceres 2012), presidente da Asemblea de Extremadura.
***Antonio Vázquez Mejido** (Aller 1961), arqueiro, ouro por equipos en Barcelona 92.
***Antonio Vázquez Queipo** (Cuba 1840 - Madrid 1900), avogado e político.
***Antonio Vázquez Romero** (Córdoba 1951), presidente de IAG (Iberia e British Airways)
***Antonio Vázquez Trujillo** (Santa Cruz de Tenerife 1948), futbolista.

## Véxase tamén 
***Antonio Jesús Vázquez Muñoz** (Santa Olalla del Cala, 1980), futbolista.
***José Antonio Vázquez García** (Lugo 1955), político, foi alcalde de Begonte.
***José Antonio Vázquez Taín** (A Merca 1968), xuíz.
Copa do Mundo de Ciclocrós

A **Copa do Mundo de Ciclocrós**, actualmente ***Telenet UCI Cyclo-cross World Cup*** é unha competición mundial de ciclocrós organizada pola Unión Ciclista Internacional. A súa primeira edición disputouse natempada 1993–1994 e dende aquela contanse 24 edicións seguidas.

Xeralmente, o calendario da competición conta con entre 6 e 9 probas maioritariamente celebradas en Bélxica e os Países Baixos que se disputan entre outubro e xaneiro do ano seguinte. Ao comezo só contaba coa categoría elite masculina, pero progresivamente fóronse engadindo categorías ata chegar ás actuais: elite masculina e feminina, sub-23 masculina e xuvenil masculina e feminina. Até a edición 2002-03 só se disputaba 1 proba por país na que sempre había 1 en Bélxica, pero posteriormente establecéronse 2. Dende a 2004-05 e ata a ctualidade sempre se celebran 3 carreiras en territorio belga. Outro país que ten máis dunha proba nas súas terras son Países Baixos e anteriormente Italia. Ademais, dende a 2014-15 estableceuse unha proba nos Estados Unidos que no 2017 se elevou a dúas. As únicas probas da Copa do Mundo disputadas en territorio estatal foron na proba vasca do Ciclocross de Igorre.

## Histórico de carreiras 
* Inclúense os Campionatos do Mundo de Ciclocrós marcados con **CM**.
* Tamén se inclúen os europeos disputados en lugares que acolleron a Copa do Mundo marcados con ***CE***.

## Palmarés 
### Palmarés masculino 
### Palmarés feminino 
## Véxase tamén 
### Outros artigos 
* Ciclocrós
* Campionato do Mundo de Ciclocrós

### Ligazóns externas 
* Páxina web oficial da UCI
Club Ciclista Padronés

O **Club Ciclista Padronés**, coñecido por motivos de patrocinio como **Equipo Cortizo**, é un equipo galego de ciclismo, fundado en Padrón o 17 de setembro de 1956 como **Peña Bernárdez**.

## Historia
Instituíuse no ano 1956 co nome de Peña Bernárdez, dedicada ó ciclista santiagués Xosé Bernárdez, xacando destacaba no País Vasco, mais formado deportivamente en Padrón. Os seus fundadores foron Francisco Rodriguéz Pazos, como presidente, e Julio Vázquez Angueira, como director deportivo. A denominación de Club Ciclista Padronés foi adoptada na década de 1970, período durante o cal se creou unha escola de ciclismo para a formación de novos corredores. Xesús Blanco Villar foi o director deportivo entre os anos 2013 e 2022, O seu principal patrocinador é Aluminios Cortizo.

## Notas
;Referencias

## Véxase tamén
### Outros artigos
*Clásica de Pascua

### Ligazóns externas
*
Goberno de Cataluña

O **Goberno de Cataluña** ou **Consello Executivo** (en catalán: *Govern de Catalunya* ou *Consell Executiu*) é unha das institucións estatutarias que conforman a Generalitat de Cataluña. É o órgano superior colexiado ao que o Estado, por medio do estatuto de autonomía, cede a potestade de dirixir a política e a Administración da Generalitat de Cataluña. Así mesmo, asume a función executiva e a potestade regulamentaria por delegación do Estado, en virtude do Estatuto de autonomía, a Constitución e outras leis.

## Composición 
Compoñen o *Govern* da Generalitat o *President de la Generalitat* (Presidente da Generalitat), o *Conseller Primer del Govern* (Conselleiro Primeiro do Goberno), se procede, e os *Consellers* (Conselleiros).

### O President 
O *President de la Generalitat de Catalunya* (Presidente) ostenta a máis alta representación da Generalitat de Cataluña e a ordinaria do Estado en Cataluña. Así mesmo, dirixe e coordina a acción do Govern. Como membro do Govern, correspóndenlle competencias tales como establecer as directrices xerais da acción do seu goberno e asegurar a súa continuidade, nomear e separar aos conselleiros, convocar e presidir reunións do Executivo rexional, pedir que o Parlamento catalán se reuna de forma extraordinaria, pedir facer un debate de política xeral no Parlamento rexional, asinar os decretos acordados polo Govern e ordenar que se publiquen e coordinar o programa lexislativo do Govern. Nos casos en que non haxa Primer Conseller, correspóndelle tamén convocar e presidir as comisións do Govern, facilitar a información que o Parlamento de Cataluña solicite ao Govern e encargar a un conseller ou consellera que se encargue do despacho ou das funcións dun departamento en caso de ausencia, enfermidade ou impedimento da persoa titular.

### Os consellers 
A Administración da Generalitat está integrada polos departamentos en que se organiza o Govern, incluído o da Presidencia. Á fronte de cada departamento hai un *conseller* (conselleiro). Cada departamento ten, ademais, unha secretaría xeral e estrutúrase en servizos, que se poden agrupar en direccións xerais.

## Funcionamento 
O Govern reúnese convocado polo President e, para a validez das súas deliberacións e dos acordos que adopte, é necesario que estean presentes o President ou, no caso de que lle substitúa, o Primer Conseller, e a metade dos consellers.

Os acordos do Govern adóptanse por maioría; en caso de empate, o voto do President dirime. Os devanditos acordos teñen que constar en acta, da que ten que dar coñecemento o secretario do Govern, a regulación e as funcións do cal as establece un regulamento.

Os membros do Govern están obrigados a gardar segredo das deliberacións deste ou das opinións e os votos que cada cal emita. Tampouco pode divulgar os documentos que coñecen por razón do seu cargo mentres non se fixeron públicos oficialmente.

## Véxase tamén 
### Outros artigos 
*Generalitat de Cataluña
*Parlamento de Cataluña

### Ligazóns externas 
*Goberno de Cataluña
Copa do Mundo de Ciclocrós 2015-16

A **Copa do Mundo de Ciclocrós 2015-16** foi a 23ª edición da Copa do Mundo de Ciclocrós, que se celebrou entre o 16 de setembro de 2015 e o 24 de xaneiro de 2016 nun total de 7 probas repartidas entre Europa e os Estados Unidos.

Os gañadores finais do ránking da Copa do Mundo foron o belga Wout van Aert en categoría masculina e a súa compatriota Sanne Cant en categoría final.

## Sistema de puntuación 
Na seguinte táboa móstrase a puntuación dos dez primeiros en cada carreira da copa:

Logo, o 11º clasificado leva 40 puntos baixando esta cifra un por un ata o 50º da carreira que leva 1 punto.

## Calendario 
Nesta edición, o calendario gañou unha proba máis (7) con respecto á edicíón anterior (6). Esta edición en Las Vegas, Nevada cunha proba nocturna. Catro meses máis tarde, remataría en Hoogerheide, unha semana antes dos mundiais de Heusden-Zolder.

## Clasificación individual 
### Masculina 
### Feminina 
## Véxase tamén 
### Outros artigos 
* Copa do Mundo de Ciclocrós
Vicepresidencia do Goberno de Cataluña

A **Vicepresidencia do Goberno de Cataluña** (en catalán: *Vicepresidència del govern*) é un cargo da Generalitat de Cataluña creado pola lei 13/2008, de 5 de novembro. Esta lei prevé a posibilidade de nomear un vicepresidente ou unha vicepresidenta do goberno se non foi nomeado un Conseller Primer. O vicepresidente ten asignada a consellería que o presidente determine. Na actualidade é a Consellería da Vicepresidencia.

O Estatuto de Autonomía de Cataluña de 2006 recolle a composición do Goberno de Cataluña coa figura dun Presidente, optativamente un Conseller Primer e o resto de *consellers*. O feito de non designar un Conseller Primer permite ao goberno considerar o Conseller da Vicepresidencia como o segundo cargo en importancia.

As atribucións do vicepresidente ou vicepresidenta do goberno son as que tería o Conseller Primer se fora designado, coa excepción da competencia de "desplegar as directrices xerais da acción de goberno".

## Lista de vicepresidentes e vicepresidentas 
### Precedente histórico (1931-1932)
### Consellers da Vicepresidencia (2006-2008)
### Vicepresidentes do goberno (2008-actualidade)
## Véxase tamén
Branquiúros

Os **branquiúros** (**Branchiura**) son unha subclase de crustáceos maxilópodos que comprende unhas 130 especies clasificadas todas nunha soa orde, os arguloides (**Arguloida**), e unha soa familia, os argúlidos (**Argulidae**), composta polos xéneros *Argulus*, *Dolops* e *Chonopeltis*.

Os branquiúros son fundamentalmente ectoparasitos de peixes mariños e de auga doce, aínda que tamén hai algunhas especies de vida libre. A diferenza dos copépodos, ademais do único ollo fusionado, posúen dous ollos simples a cada lado da cabeza.

O corpo dos branquiúros é traslúcido, ata o punto de que o que mellor se aprecia é a zona abdominal, onde se encontra o aparato dixestivo. Estes parasitos adoitan fixarse ás branquias dun peixe, ás veces en cantidades tan grandes que poden causar a morte do animal hóspede. As súas mandíbulas están reducidas, presentan beiras cortantes e están aloxadas dentro dun aparato en forma de estilete chamado probóscide, mentres que os apéndices se reducen, sen chegaren a desaparecer de todo. A diferenza dos copépodos parasitos, os branquiúros non recuperan a súa forma libre unha vez que iniciaron a súa etapa parasitaria ata o final da súa vida na época de apareamento.

## Clasificación 
Segundo Martin & Davis (2001), os branquiúros clasifícanse da seguinte maneira:

Subclase Branchiura Thorell, 1864
:Orde Arguloida Yamaguti, 1963
::Familia Argulidae Leach, 1819

## Notas 
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas
Txema Montero

**Txema Montero Zabala**, nado en Bilbao en 1954, é un avogado e político do País Vasco, vinculado ao nacionalismo vasco.

Membro de Herri Batasuna (HB), foi cabeza de lista da formación para as eleccións ao Parlamento Europeo en 1987, obtendo o escano. Foi expulsado de HB en 1992 polas súas posicións contrarias ás accións da organización terrorista ETA. Desde entón colaborou co Partido Nacionalista Vasco (PNV), aínda que sen chegar a afiliarse. Exerce a súa profesión e é analista político.

## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* «A consulta de Ibarretxe non é un plan de paz, a presente como o presente», *El País*, 16 de agosto de 2008.
* «Desprazados do liderado da esquerda 'abertzale'», *O País*, 28 de xullo de 2008.
Programa Ranger

O **Programa Ranger** foi un programa espacial dos Estados Unidos de América durante os principios da década de 1960 para enviar varias naves non tripuladas a impactar contra a Lúa e fotografala e obter datos científicos da mesma antes do choque.thumb|200x200px|Maqueta dunha nave Ranger.|esquerda
## Características 
A finalidade do programa Ranger foi tomar imaxes de alta resolución da superficie lunar para realizar investigacións científicas e eventualmente axudar a seleccionar un sitio de aterraxe para as misións do programa Apollo.

O programa comezou a xestarse en 1959. As naves ideáronse como plataformas estabilizadas desde as que poder facer diversas observacións. Os modelos iniciais levaban un conxunto de instrumentos que ademais sobrevivirían ao impacto para transmitir datos desde a superficie. Tódalas cinco naves destes modelos fallaron e non cumpriron os seus obxectivos, o que motivou a decisión de simplificar o deseño e non levar o paquete de instrumentos post-impacto. As catro unidades do modelo simplificado cumpriron os seus obxectivos e fotografaron a superficie lunar en alta resolución.

As naves Ranger voaron en tres configuracións distintas:

***Misións do Bloque I**: a este bloque pertenceron as Ranger 1 e Ranger 2. Foron lanzadas en 1961 para facer probas e tomar datos de enxeñería.
***Misións do Bloque II**: formadas polas Ranger 3, 4 e 5, fallaron nos seus obxectivos, o que levou a simplificar o deseño da nave e eliminar o módulo de instrumentos que debía sobrevivir ao impacto.
***Misións do Bloque III**: as misións definitivas do programa Ranger, formadas polas Ranger 6, 7, 8 e 9. Salvo a 6, o resto acadaron completamente os seus obxectivos.
As naves Ranger fotografaron a superficie lunar cun equipamento consistente en seis cámaras de televisión. Cada cámara do conxunto de seis en cada misión usaba variacións dos tempos de exposición, campo de visión, obxectivos e velocidade de exploración. Os campos de visión das cámaras solapábanse. As últimas imaxes tomábanse a alturas de entre 5&nbsp;km e 600 m, con resolucións de tan só 0,3 m.thumb|Imaxe da superficie lunar tomada polo Ranger 8 cinco segundos antes do impacto.|centro
## Notas
Head over Heels

***Head over Heels*** é o segundo álbum da banda escocesa de dream pop Cocteau Twins, publicado o 31 de outubro de 1983 a través do selo 4AD. Foi o seu primeiro disco como dúo formado por Elizabeth Fraser e Robin Guthrie. O álbum amosa o típico son da banda con "guitarras exuberantes de Guthrie baixo as voces principalmente sen palabras de Fraser" e está considerado un arquetipo da primeira música ethereal wave.

## Listaxe de cancións 
## Notas
Electric (álbum)

***Electric*** é o terceiro álbum de estudio da banda británica de rock The Cult, publicado o 6 de abril de 1987 a través dos selos Beggars Banquet Records e Sire Records. Foi a continuación do seu grande éxito comercial *Love*. O disco igualou a posición do seu predecesor ao alcanzar o número catro no Reino Unido, pero superou o tempo na lista, pasando un total de 27 semanas.

O álbum marcou un cambio estilístico deliberado no son da banda do rock gótico ao hard rock máis tradicional. Rick Rubin, o produtor de *Electric*, fora contratado especificamente para refacer o son da banda nun esforzo por aproveitar a popularidade do hard rock, o glam metal e o heavy metal nos anos 80. O álbum apareceu no libro *1001 Albums You Must Hear Before You Die*.

En 2013, o álbum foi reeditado como un dobre CD baixo o título ***Electric Peace***, cun disco que incluía o álbum publicado orixinalmente e o segundo con todo o álbum *Peace* gravado durante as Manor Sessions.

## Listaxe de cancións 
## Notas
Jens Emil Mungard

**Jens Emil Mungard**, nado o 9 de febreiro de 1885 en Keitum e finado o 13 de febreiro de 1940 no campo de concentración de Sachsenhausen, foi un escritor alemán en frisón setentrional.

## Traxectoria 
miniatura|Monólito dedicado a Mungard en Sachsenhausen

Naceu na illa de Sylt, era o fillo máis vello de Nann Peter Mungard. autor dun dicionario da variedade frisoa local. Perdeu á súa nai cando tiña tres anos e educouno unha súa tía. Dende novo interesouse pola poesía e a mitoloxía. Logo de casar en 1910 asumiu a facenda paterna en Keitum, así e todo apenas daba para vivir e finalmente perdeu a granxa, divorciouse en 1932 e rompeu coa súa familia, e mesmo en 1934 deixou a illa temporalmente.

Tras a vitoria do nazismo Jens esperaba unha promoción da cultura frisoa mais axiña quedou decepcionado coa actitude dos novos gobernantes, denunciou nalgúns poemas o réxime nacionalsocialista, ridiculizando o seu antisemitismo e negándose a permitir a tradución ao alemán da súa poesía. En 1935 detivérono por primeira volta e polos seus contactos con movementos frisóns occidentais cualificárono como "nacionalmente pouco fiable", e estableceuse en Flensburg baixo vixilancia da Gestapo. En 1938 prohibíronlle escribir pero non fixo caso e a finais de 1938 ingresou no campo de concentración de Sachsenhausen, onde morreu en 1940, logo de pasar alí 377 días.

## Obra 
En 1909 publicou os seus primeiros poemas en libros de lectura frisóns, e a partir de 1911 en diversas publicacións, en especial no *Sylter Zeitung*. Catalogáronse máis de 700 poemas, seis pezas teatrais, e numerosos textos en prosa da súa autoría.

## Notas
Test khi cadrado

En estatística e estatística aplicada denomínase **test khi cadrado** (**test χ²**) a calquera test no que o estatístico empregado segue unha distribución χ² se a hipótese nula é certa. Algúns exemplos de tests χ² son:
:* O test χ² de Pearson, que ten numerosas aplicacións: 
::* O test χ² de frecuencias
::* O test χ² de independencia
::* O test χ² de bondade de axuste
:* O test χ² de Pearson con corrección por continuidade ou corrección de Yates
:* O test de Bartlett de homoxeneidade de varianzas

## Véxase tamén 
### Bibliografía 
* Weisstein, Eric W. «Chi-Squared Test».  En Weisstein, Eric W. *MathWorld* (en inglés). Wolfram Research. 
* Corder, G.W., Foreman, D.I. (2009).Nonparametric Statistics for Non-Statisticians: A Step-by-Step Approach Wiley, ISBN 9780470454619
* Greenwood, P.E., Nikulin, M.S. (1996) *A guide to chi-squared testing.* Wiley, Nova York. ISBN 047155779X
* Nikulin, M.S. (1973) Chi-square test for normality. "International Vilnius Conference on Probability Theory and Mathematical Statistics", v.2, 119–122.
* Nikulin, M.S. (1973) Chi-square test for continuous distributions with scale and shift parameters, "Theory of Probability and its Applications", v.18, #3, 559–568

### Ligazóns externas 
* Chi-Square Calculator from GraphPad
* Chi-Square Test in QtiPlot
* Vassar College's 2×2 Chi-Square with Expected Values
Denis Mukwege

**Denis Mukengere Mukwege**, nado o 1 de marzo de 1955, é un xinecólogo congolés. En 2018  Mukengere e Nadia Murad recibiron xuntos Premio Nobel da Paz polo seu esforzo en erradicar a violencia sexual como arma de guerras en conflitos armados.

## Traxectoria
É o fundador do Hospital Panzi de Bukavu, onde está especializado no tratamento de mulleres que sufriron unha violación en grupo por forzas rebeldes e militares. Mukwege converteuse nun experto mundial na reconstrución interna do dano causado por esta clase de agresións sexuais. En 2014 Mukwege foi galardoado co Premio Sakharov da Unión Europea. Un ano antes, en 2013, recibiu o primeiro dos tres nomeamentos para o Premio Nobel da Paz. O 28 de maio de 2015, Mukwege foi honrado como Doutor en Leis pola Universidade Harvard.
## Notas 
## Véxase tamén
Xosé Bernárdez

**Xosé Bernárdez Boluja**, nado en Santiago de Compostela o 1 de outubro de 1935 e finado en Morga (Biscaia) o 12 de marzo de 2018, foi un ciclista galego.

## Traxectoria 
Desenvolveu a súa carreira profesional entre os anos 1958 e 1968 e foi en Biscaia onde estableceu a base competitiva. Os seus principais éxitos foron as vitorias no Gran Premio de Llodio e no Campionato de España de fondo en estrada para independentes, e máis o Subcampionato de España de Montaña en Ruta, tódalas vitorias no ano 1961. Porén a súa actuación máis memorable produciuse no Campionato do Mundo de ciclismo dese ano, cando chegou á meta no primeiro grupo de 14 corredores, onde se atopaban tódolos ases mundiais do momento e no sprint final obtivo o 4º posto, só superado por Rik Van Looy, Nino Defilippis e Raymond Poulidor.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Outros artigos 
*Peña Bernárdez
Atlético Saguntino

O **Atlético Saguntino** (en valenciano: **Atlètic Saguntí**) é un club de fútbol español da localidade de Sagunt, na provincia de Valencia. Foi fundado en 1922 e refundado en 1951, e actualmente xoga na Segunda División B Española.

## Estadio 
O equipo xoga os seus partidos no Nou Camp de Morvedre, con capacidade para 500 espectadores. Foi inaugurado en 1977.

## Datos do club 
* **Tempadas en 1ª**: 0 
* **Tempadas en 2ª**: 0 
* **Tempadas en 2ªB**: 1
* **Tempadas en 3ª**: 23

## Palmarés 
***Terceira División (1)**: 2015-16.

## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* Sitio web oficial
Claude Godard d'Aucourt de Saint-Just

'''Claude Godard d'Aucourt de Saint-Just''', barón de Saint-Just, nado en París o 14 de xullo de 1769 e finado na mesma cidade o 17 de marzo de 1826, foi un libretista francés, fillo do escritor Claude Godard d'Aucourt. Compuxo o libreto para diversas óperas cómicas de François Adrien Boieldieu.

## Obra 
*''L'Heureuse Nouvelle*, 1797
**La Famille suisse*, 1797
**Zoraïme et Zulnar*, 1798
**Emma, ou la Prisonnière*, 1799
**Les Méprises espagnoles*, 1799
**le Calife de Bagdad*, 1800
**Jean de Paris'', 1812

## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* Pezas e representacións do autor no sitio web CÉSAR.org.uk.
Dicionario da Real Academia Galega

O ***Dicionario da Real Academia Galega*** (**DRAG**) é un dicionario en galego, unicamente dispoñible en formato dixital, producido pola Real Academia Galega e herdeiro do *Diccionario da Real Academia Galega*. Foi estreado en abril do 2012, cunhas 50.000 entradas, coa pronunciación de todas as palabras. En xuño de 2013 o dicionario actualizouse e acadou as 52.000 entradas, engadíronse os sinónimos e sete criterios de busca, tendo en conta a palabra completa, o comezo, o remate, letras que a conforman, contidos da súa definición, exemplos ou tamén a que grupo de tecnolecto pertence. En novembro do 2016 foi actualizado a 60.000 entradas.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Outros artigos 
**Diccionario da Real Academia Galega*
### Ligazóns externas 
* Páxina web do *Dicionario da RAG*
Diccionario da Real Academia Galega

O ***Diccionario da Real Academia Galega*** é un dicionario monolingüe galego en papel elaborado pola Real Academia Galega e publicado por Edicións Xerais de Galicia e Galaxia en 1997 que contén 25&nbsp;000 entradas. Dicionario de uso, tiña carácter normativo para a lingua galega. Viña substituír o *Diccionario da lingua galega* que se publicara en 1990. Desde 2012 cumpre as súas funcións o *Dicionario da Real Academia Galega*, que só conta con versión dixital.

## Elaboración 
A obra estaba coordinada polos académicos Constantino García e Manuel González González, os mesmos que coordinaran o *Diccionario da lingua galega* de 1990 pero xa sen a participación do Instituto da Lingua Galega e cun equipo máis amplo que pretendía abranguer máis vocabulario técnico e científico.

## Notas
Karlie Kloss

**Karlie Elizabeth Kloss**, nada o 3 de agosto de 1992 en Chicago, Illinois, é unha modelo feminina estadounidense. A revista *Vogue Paris* declarouna unha das 30 mellores modelos femininas da década de 2000. Entre 2013 e 2015 foi un dos "Anxos" da compañía de lenzaría Victoria's Secret. Segundo Forbes,  é unha das modelos máis cotizadas do mundo.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* Karlie Kloss no Fashion Model Directory 
*
Rob Gronkowski

**Robert Paxton Gronkowski**, alcumado **Gronk**, nado o 14 de maio de 1989 en Amherst, Nova York, é un xogador profesional estadounidense de fútbol americano que xoga na posición de tight end para os New England Patriots da National Football League (NFL). Formado na Universidade de Arizona, onde gañou múltiples galardóns, foi elixido no Draft da NFL de 2010 no posto número 42 polos Patriots.

No ano 2011, Gronkowski conseguiu o récord de máis touchdows logrados por un tight end nunha soa temporada con 17 de recepción (18 en total), así como o récord de iardas de pase percorridas nunha soa temporada por un tight end con 1.327. Esa temporada, converteuse no primeiro xogador da súa posición en liderar a competición en touchdowns de recepción. De feito, fixo 65 touchdowns de recepción durante as súas primeiras seis temporadas, habendo tan só dous tight ends na historia da NFL que fixeron máis durante toda a súa carreira.

## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* Perfil de Ron Gronkowski na páxina dos New England Patriots
Insidious

***Insidious*** é un filme canadense-estadounidense de terror dirixido por James Wan e estreado no 2010. Foi escrito por Leigh Whannell, e está protagonizado por Patrick Wilson, Rose Byrne e Barbara Hershey.

## Personaxes 
* Patrick Wilson como Josh Lambert
** Josh Feldman como Josh de neno
* Rose Byrne como Renai Lambert
* Lin Shaye como Elise Rainier
* Ty Simpkins como Dalton Lambert
* Barbara Hershey como Lorraine Lambert
* Leigh Whannell como Steven "Specs"
* Angus Sampson como Tucker
* Andrew Astor como Foster Lambert
* Heather Tocquigny como Enfermeira Kelly
* Corbett Tuck como Enfermeira Adele
* Ruben Pla como Doutor Sercarz
* John Henry Binder como Padre Martin

## Notas 
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* 
* Ficha en BoxOfficeMojo 
* Ficha en RottenTomatoes
O xogo serio

***O xogo serio*** (en ) é unha novela do escritor sueco Hjalmar Söderberg publicada en 1912 por Albert Bonniers Förlag. Foi traducida ao galego por Marta Dahlgren e publicada pola Editorial Hugin e Munin finais de 2016.

## Trama 
Narra a historia dun home e dunha muller novos, Arvid e Lydia, que se namoran durante a súa mocidade, mais que se separan para casar con outras persoas. A acción ten lugar na cidade de Estocolmo, durante os primeiros anos do século XX.

Existen dous filmes baseados no libro, un de 1945 e outro de 1977.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* *Den allvarsamma leken*.
Hermann Janssen

**Hermann Janssen**, nado en Roomelse o 8 de outubro de 1888 e finado na mesma localidade o 5 de abril de 1971, foi un escritor alemán en frisón oriental.

## Traxectoria 
Na década de 1920 estivo emigrado nos Estados Unidos, na cidade de Cincinnati. Canda Gesina Lechte-Siemer foi un dos primeiros saterlandeses en traballar pola preservación do frisón oriental. Foi un dos membros fundadores da organización Seelterbuund fon 1952 para a promoción da lingua e que estableceu unha ortografía para escribila. En 1953 comezou a publicar a columna Lesebouk foar Seelterlound no periódico local *General Anzeiger *   que durou ata 1965 e que estaba dedicada á lingua e cultura de Saterland. En 1964 publicou *Dät Ooldenhuus*. Con Pyt Kramer editou o boletín literario *Seelter Trjoue* (1966-1972).

## Obra 
* ''Deer waas iensen 'n oold Wieu*, libro de banda deseñada, tradución ao saterlandés do conto dos irmáns Grimm *Es war einmal eine alte Frau* con ilustracións de Tjeerd Bottema. Lavermann Drachten, 1960
* *Dät Ooldenhuus*, Ostendorp, Westrhauderfehn 1964
* *Ne Koare ful Spoas'', Seelter Trjoue, 1972

## Notas
Thomas Leighton Decker

**Thomas Alexander Leighton Decker**, nado en Calabar o 25 de xullo de 1916 e finado en Londres o 7 de setembro de 1978, foi un lingüista, escritor e xornalista de Serra Leoa. Coñecido polo seu traballo na lingua krio e pola súa tradución do *Xulio César* de Shakespeare a esa lingua.

## Traxectoria 
Thomas Decker naceu en Nixeria de pais procedentes de Serra Leoa. Seu pai, Joseph Leighton Decker foi un agrimensor colonial e arquitecto, mentres súa nai, Jane Decker (de solteira Fraser) era comerciante, e descendente de David Pakudi Fraser, un escravo liberado en Serra Leoa e de orixe nixeriana que se asentou en Murray Town despois de ser liberado dun barco de escravos. Thomas cursou estudos en Lagos ata a morte de seu pai en 1920, cando a súa nai decidiu volver a Serra Leoa e pasou a estudar en Freetown. Logo de graduarse en maxisterio no Fourah Bay College pasou dezaoito meses ensinando.

## Xornalismo
Pasou entón a dedicarse ao xornalismo, traballou para o*African Standard* e foi editor dun dos primeiros periódicos da colonia, o* Daily Guardian*. Entre  1950 e 1967 traballou para a administración en diversos postos de confianza dos servizos de información e relacións públicas do ministerio de información. Detido en 1967  acusado de participar nun intento de golpe de estado un tribunal sentenciouno a morte pero a pena anulouse nunha apelación posterior.

## Actividades políticas 
Decker foi membro da West African Youth League fundada por Isaac Wallace-Johnson  en 1935, e que tiña unha forte mensaxe anticolonialista, loitando pola igualdade e indenpendencia de Serra Leoa e os seus cidadáns. Decker cría na unificación do protectorado e da colonia, nas que se dividía o territorio dende 1924, e nesa Serra Leoa unida, a lingua krio debería ter un papel esencial.

## Lingua krio 
Thomas Decker foi unha das primeiras persoas en utilizar para a lingua franca de Serra Leoa o nome "krio". Argumentaba que o amplo uso do krio ao longo do país sería unha forza unificadora para a nación logo da independencia. O traballo de Decker na lingua sentou as bases para o rexurdimento e apreciación pola lingua que ata entón se vía como unha forma corrompida da lingua inglesa e non como unha lingua de seu. Decker desenvolveu as súas teorías sobre o krio nunha serie de columnas no xornal *Daily Guardian* ao longo de 1939 que culminaron co sketch *Boss Coker befo St. Peter* que publicou o 24 e 25 de outubro dese ano e que sentaron as bases da literatura e lingüística krio. Mesmo chegou a suxerir que o xornal se publicase integramente en krio, o que non aceptaron os propietarios.  Traduciu ao krio  *Xulio César*, *As You Like It* e sonetos de William Shakespeare, así como algunhas partes da Biblia mais tamén escribiu poesía orixinal.

## Publicacións 
* *Juliohs Siza* (1964) 
* *Udat de kiap fit: a Krio adaptation of As You Like It* (1966)
* *Tales of the Forest* (Londres: Evans Bros, 1968)

## Notas
A Veiga de Galegos

Como topónimo **A Veiga de Galegos** pode referirse a:

;En Galiza
***A Veiga de Galegos**, lugar da parroquia de Seixosmil, no concello de Meira;
***A Veiga de Galegos**, lugar da parroquia de Galegos, no concello de Riotorto.

## Véxase tamén
### Outros artigos