Jamie Lee Curtis

**Jamie Lee Haden-Guest, Lady Haden-Guest** (de solteira **Curtis**), nada en Santa Monica (California) o 22 de novembro de 1958, é unha actriz, escritora e activista estadounidense. Curtis é a filla de Janet Leigh e Tony Curtis e está casada con Christopher Guest.

## Traxectoria 
### Primeiros anos 
Curtis naceu en Santa Monica, California, filla do actor Tony Curtis e da actriz Janet Leigh. O seu pai era xudeu, fillo de emigrantes húngaros. Dous dos seus bisavós maternos eran dinamarqueses, mentres que o resto dos ascentros da súa nai eran alemáns e escoceses-irlandeses. Curtis ten unha irmá máis vella, Kelly Curtis, tamén actriz, e varios medios irmáns por vía paterna: Alexandra, a actriz Allegra Curtis, Benjamin e Nicholas Curtis (que faleceu en 1994 por mor dunha sobredose). Os pais de Curtis divorciáronse en 1962 e tralo divorcio, Curtis afirmou que o seu pai non estaba arredor e que "non estaba interesado en ser un pai".

Curtis asistiu á Westlake School nos Ánxeles e ao Beverly Hills High School, e graduouse por Choate Rosemary Hall. De volta a California en 1976, asistiu á mesma universidade que a súa nai, a Universidade do Pacífico en Stockton, California, para estudar dereito, mais deixouno despois dun semestre para procurar unha carreira como actriz.

### Carreira 
[miniatura|150px| Curtis nos [premios Emmy (1999)]]
O debut de Curtis no cinema tivo lugar no filme de terror de 1978 *Halloween*, en que interpretaba a Laurie Strode. O filme foi un grande éxito e foi considerado o filme independente de maior recadación do seu tempo. Curtis foi a partir de aí contratada para varios filmes de terror, recibindo o título de "raíña do berro".

O seu seguinte filme foi *The Fog*, tamén do director de *Halloween*, John Carpenter. Estreouse en febreiro de 1980 con críticas variadas, pero con éxito de público. Tras este participou en *Prom Night*, *slasher* canadense de baixo orzamento estreado en xullo de 1980. O filme, que lle valeu a Curtis unha candidatura aos premios Genie á mellor actriz estranxeira, recibiu críticas negativas. Ese mesmo ano, Curtis protagonizou tamén *Terror Train*, estreado en outubro tamén con críticas negativas. Ambos os filmes tiveron certo éxito de público.

Curtis interpretaba nos dous filmes unha personaxe similar: a protagonista, cuxos amigos eran asasinados e era practicamente a única que sobrevivía. O crítico Roger Ebert, que deu malas críticas aos tres filmes de Curtis de 1980, dixo que Curtis "é o exceso actual de filmes de terror o que Christopher Lee era no último ou Boris Karloff nos anos trinta". Curtis volveu á serie *Halloween* cinco veces, interpretando de novo a Laurie Strode nas secuelas *Halloween II* (1981), *Halloween H20: 20 Years Later* (1998), *Halloween: Resurrection* (2002) e *Halloween* (2018), e poñendo voz sen acreditar en *Halloween III: Season of the Witch* (1982).

O seu papel de 1983 en *Trading Places* axudou a Curtis cambiar a súa imaxe como raíña do terror e valeulle un premio da BAFTA como mellor actriz secundaria. En 1988, *Un peixe chamado Wanda* revelouna como unha grande actriz cómica e foi candidata ao BAFTA á mellor actriz.

En outubro de 2006, Curtis contou a *Access Hollywood* que pechara a súa etapa como actriz para centrarse na súa familia. Volveu actuar en xuño de 2007 no filme *Beverly Hills Chihuahua*. Tamén protagonizou a comedia de 2010 *You Again*, con Kristen Bell e Sigourney Weaver.

## Libros infantís 
Xunto coa ilustradora Laura Cornell, Curtis escribiu varios libros infantís, todos publicados por HarperCollins Children's Books.
* ''When I Was Little: A Four-Year Old's Memoir of Her Youth*, 1993.
* *Tell Me Again About The Night I was Born*, 1996.
* *Today I Feel Silly, and Other Moods That Make My Day*, 1998, que apareceu na listaxe de best-sellers de *The New York Times* durante dez semanas.
* *Where Do Balloons Go?: An Uplifting Mystery*, 2000.
* *I'm Gonna Like Me: Letting Off a Little Self-Esteem*, 2002.
* *It's Hard to Be Five: Learning How to Work My Control Panel*, 2004.
* *Is There Really a Human Race?*, 2006.
* *Big Words for Little People*, , 2008.
* *My Friend Jay*, 2009, edición única presentada a Jay Leno
* *My Mommy Hung the Moon: A Love Story*, 2010.
* *My Brave Year of Firsts*, 2016.
* *This Is Me: A Story of Who We Are and Where We Came From*, 2016.
* *Me, Myselfie & I: A Cautionary Tale*, 2018.

## Vida privada 
Curtis casou con Christopher Guest o 18 de decembro de 1984. Viu unha imaxe del do filme *This Is Spinal Tap* en *Rolling Stone* e dixo á súa amiga Debra Hill, "Oh, vou casar con este tío", casando realmente cinco meses despois. A parella ten dous fillos adoptados, Annie (nda en 1986, e Thomas, nado en 1996. Curtis é a madriña do actor Jake Gyllenhaal.

Cando o seu sogro faleceu o 8 de abril de 1996, o seu marido converteuse no 5.º barón Haden-Guest, converténdoa en baronesa co título *The Right Honourable The Lady Haden-Guest''. Curtis rexeita a idea de empregar este título dicindo que "non ten nada que ver comigo".

Curtis é unha alcohólica recuperada e foi adicta aos calmantes que comezou a empregar tras un procedemento cirúrxico cosmético rutineiro. Está sobre dos opiáceos dende 1999 logo de ler un artigo de Tom Chiarella sobre a adicción, e mantén que a súa recuperación é o maior logro da súa vida.

Trala morte do seu pai Tony Curtis descubriu que toda a súa familia, incluídos os seus irmáns foran suprimidos do testamento.

## Filmografía 
## Notas 
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* Libros de Jamie Lee Curtis e Laura Cornell
*