open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Piollo das aves

Un **piollo das aves** é calquera piollo mastigador da orde Phthiraptera que parasita as aves. Os piollos das aves poden alimentarse de plumas, restos de pel ou sangue. Como están agarrados ás plumas ás veces denomínanse piollos das plumas. Non teñen ás, e as súas pezas bucais mastigadoras distínguenos dos piollos chupadores que se alimentan de sangue.

Case todas as aves domésticas son hóspedes de polo menos unha especie de piollo das aves. Os polos e outras aves de curral son atacadas por moitos tipos de piollos das aves. Ao coevolucionaren cos seus hóspedes específicos, as relacións filoxenéticas entre os piollos das aves utilízanse ás veces para determinar as relacións filoxenéticas entre as aves.

Antes considerábase que todos os piollos mastigadores formaban a orde parfilética Mallophaga, mentres que os piollos chupadores clasificábanse na orde Anoplura. Porén, unha reclasificación (Clay, 1970) combinou estas ordes na orde Phthiraptera. Os piollos das aves pertencen a dúas subordes: Amblycera e Ischnocera, aínda que algúns membros destas subordes non parasitan aves e non serían, polo tanto, piollos das aves.

As familias que parasitan aves son:
* Suborde Amblycera
** Familia Menoponidae - aves, incluídas aves de curral.
** Familía Laemobothriidae - aves acuáticas e falcóns.
** Familia Ricinidae - colibrís e paseriformes.
* Suborde Ischnocera
** Familia Philopteridae - aves, incluíndo aves de curral.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
*"Bird louse". Encyclopædia Britannica Online 2010. Consultada o 9 de abril de 2010.]
Osama Vinladen

**Osama Vinladen Jiménez López**, nado en Rioja (Perú) o 7 de outubro de 2002, é un futbolista peruano que xoga como centrocampista no Unión Comercio da Primeira División do Perú.

## Traxectoria 
Debutou profesionalmente co Unión Comercio na Primeira División do Perú o 30 de maio de 2018, nun partido contra o Universidad San Martín. Axiña comezou a chamar a atención da prensa deportiva mundial, ao levar o nome do recoñecido terrorista saudita Osama bin Laden. Ten tamén un irmán chamado Sadam Huseín, castelanización do nome do líder iraquí Saddam Husayn.

## Notas
Koovee (bandy)

O **Koovee** é un equipo de bandy da cidade de Tampere, Finlandia. Foi fundado en 2022 e dende 2023 o seu equipo masculino compite na Suomi-sarja, segunda categoría do bandy finlandés. Trátase da sección de bandy do club polideportivo do mesmo nome.

## Historia 
### Inicios do bandy en Tampere 
O primeiro partido de bandy disputado na cidade de Tampere data de 1909, mentres que houbo que esperar ata 1926 para presenciar por primeira vez un partido de hóckey sobre xeo. Con todo, a última vez que un equipo da cidade xogou na máxima categoría foi na tempada 1952 co Ilves-Kissat, que descendeu ese ano. Pola súa banda o Jääpallo-64 foi o último en participar nalgunha competición durante o século XX e as primeiras décadas do XXI. Se ben o Jääpallo-64 disputou a cualificación para a SM-sarja en 1965, xogou principalmente na 2. divisioona. O Jääpallo-64 cesou as súas actividades en 1995.

A pesar de non contar con ningún equipo logo da desaparición do Jääpallo-64, a cidade acolleu partidos de bandy, salientando o xogado entre o Helsingin Botnia e o Porin Narukerä da Bandyliiga disputado en Pyynikki ante máis de 600&nbsp;persoas. O Koovee tamén disputou partidos amigables fronte o Porin Ikikerä dende 2016, antes de constituírse a sección.

## Terreo de xogo 
O Koovee realiza as súas actividades na pista de xeo artificial de Sorsapuisto, cunhas dimensións de 150x70&nbsp;metros. O apoio da cidade fixo posible que a pista contara con valos axeitados entre finais de 2022 e principios de 2023.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* Sitio web oficial
Uraeginthus

***Uraeginthus*** é un xénero de aves paseriformes pertencentes á familia Estrildidae.

Contén as seguintes especies:
* *Uraeginthus granatinus*
* *Uraeginthus angolensis*
* *Uraeginthus ianthinogaster*
* *Uraeginthus bengalus*
* ''Uraeginthus cyanocephalus

## Notas 
## Véxase tamén
Uraeginthus granatinus

***Uraeginthus granatinus*** é unha especie de ave paseriforme da familia Estrildidae que se encontra nas terras secas da África Meridional. 

## Distribución xeográfica e hábitat 
Habita en matogueiras secas e sabanas de Angola, Botswana, Mozambique, Namibia, Suráfrica, Zambia e Zimbabwe.

## Subespecies 
Algúns autores recoñecen tres subespecies:
* *U. g. granatinus* – do sur de Angola ao nordeste de Suráfrica;
* *U. g. siccatus* – do oeste de Angola ao oeste de Botswana e o noroeste de Suráfrica;	
* *U. g. retusus* – sur de Mozambique.

## Notas 
## Véxase tamén 
* *Uraeginthus granatinus* - Species text in The Atlas of Southern African Birds.
*BirdLife Species Factsheet
* Sons e mapa de distribución de *Uraeginthus granatinus*. en Xeno-canto.
Segunda guerra sinoxaponesa

A **segunda guerra sinoxaponesa** foi un conflito bélico entre a República da China e o Imperio do Xapón desenvolvido entre 1937 e 1945, como continuación da guerra de Manchuria iniciada en 1931. Considérase como parte da segunda guerra mundial, e adoita sinalarse como o comezo desta na fronte asiática. Trátase da maior guerra loitada no continente durante o século XX, e foi descrita como o "holocausto asiático" pola escala dos crimes de guerra nipóns contra a poboación civil chinesa, similares aos cometidos na Europa. Tanto na República da China como na República Popular é chamada a **guerra de resistencia contra a agresión xaponesa** (en chinés tradicional: 抗日戰爭; en chinés simplificado: 抗日战争; en pinyin: *Kàng Rì zhàngzhēng*).

O 18 de setembro de 1931, os xaponeses escenificaron o incidente de Mukden, unha operación de bandeira falsa ideada para xustificar a súa invasión de Manchuria e o establecemento do estado monicreque de Manchukuo. Algúns historiadores consideran esta data como o comezo da guerra.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Bibliografía 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
*
José Figueira

**José Manuel Figueira**, nado en Crawley o 9 de febreiro de 1982, é un adestrador de fútbol inglés, de ascendencia galega, que dende 2021 dirixe o Auckland United, da Liga Nacional de Nova Zelandia. Anteriormente dirixiu outros clubs como o Team Wellington, co que gañou o Campionato de Fútbol de Nova Zelandia e a Liga de Campións da OFC, así como as categorías inferiores da selección de Nova Zelandia, conquistando un Campionato sub-16 da OFC.

## Traxectoria 
Nado na cidade inglesa de Crawley, de pais galegos, xogou ao fútbol no equipo xuvenil do Crawley Town, pero deixouno aos 19 anos para iniciar a súa carreira como adestrador. Tras un breve paso pola canteira do Brighton & Hove Albion, en 2003 instalouse en Nova Zelandia. Adestrou nas categorías inferiores do Auckland City, gañando en 2009 a Liga Nacional Xuvenil e tivo un breve paso polo fútbol estadounidense, na canteira dos New York Red Bulls. Tralo seu regreso a Oceanía, adestrou durante dous anos o Central United.

Dirixiu a selección sub-17 de Nova Zelandia no Campionato Sub-17 da OFC de 2015 e conquistou o título tras gañar os sete partidos do torneo e derrotar na final á selección de Tahití. A pesar do éxito, foi despedido tralo torneo, nunha controvertida decisión da Federación.

En 2016 foi anunciado como novo adestrador do vixente campión do Campionato de Fútbol de Nova Zelandia, o Team Wellington. Con Figueira no banco, o club revalidou o título na tempada 2016/17, o que o levou a ser nomeado Adestrador de Fútbol do Ano de Nova Zelandia en 2017. Os éxitos continuaron a nivel continental, pois o equipo gañou tamén a Liga de Campións da OFC, a primeira e única na historia do club, vencendo na final ao Lautoka por un resultado global de 10-3. Deste xeito logrou a clasificación para a Copa Mundial de Clubs da FIFA, onde caeu eliminado na rolda de playoffs contra o Al-Ain, tras unha quenda de penaltis.

Tamén en 2018 recuperou o seu posto de seleccionador sub-17, sendo ademais nomeado asistente de Fritz Schmid na selección absoluta.

## Palmarés 
;Team Wellington
* **Liga de Campións da OFC (1):** 2018.
* **Campionato de Fútbol de Nova Zelandia(1):** 2017.

;Auckland City
* **Liga Nacional Xuvenil (1):** 2009.

;Central United
* '''Lotto NRFL Men's Premier Division (1):** 2016.

;Nova Zelandia Sub-17
* **Campionato Sub-17 da OFC (1):** 2015.
* **Campionato Sub-16 da OFC (1):''' 2018.

## Notas
Aurelino Costa

**Aurelino Costa**, nado en Argivai, Póvoa de Varzim, en 1956,  é un escritor, actor e avogado portugués.

## Traxectoria 
Licenciado en Dereito pola Universidade de Coímbra, é avogado, poeta, recitador e actor.

En 2022, como poeta e dicidor, foille atribuída polo Municipio da Póvoa de Varzim a Medalha de Reconhecimento Poveiro.

## Obra 
* *Poesia Solar* (1992). Ed. Orpheu. Lisboa
* *Na Raiz do Tempo* (2000). Ed. Tema, Lisboa
* *Pitões das Júnias* (2002). Tões de Aurelino Costa con Anxo Pastor. Ed. Fluviais, Lisboa e Galería Arcana, Vilagarcía de Arousa/02).
* *Amónio* (2003). Ed. Do Buraco, Lisboa*.* 2ª edición (bilingue, castelhano-português), tradución de Silvia Zayas, ed. Amalaya, León, 2007.
* *Na Terra de Genoveva* (2005). Ed. Do Buraco, Lisboa.
* *A Poesia é Tudo* (2004). Ed. Francisco Guedes.
* *Na Liberdade – 30 anos- 25 Abril* (2004). Garça Editores, Lda., Peso da Régua.
* *Vento – Sombra de Vozes / Viento – Sombra de Vocês*, (2004). Ant. Ibérica de Poesia.
* *Son de Poesia*/ (2005). Ed. Fluviais, Lisboa & Livraria Couceiro, Galiza, 
* *Os Dias da Criação* (2006). Ed.Leader/Adrat, Trás–os-Montes.
* *Canto de Mar* (2005). Poesia sobre a Nazaré, ed. Bibl. CM da Nazaré.
* *Cântico em Honra de Miguel Torga* (2007). Coimbra Editora.
* *Domingo no Corpo* (2013). Deriva. ISBN 978-9729250903.
* *Gadanha* (2018). Modo de Ler. ISBN 978-9898364968.
* *Casa e logradouro* (2023). Porto Editora. ISBN 978-972-0-03641-4.
[miniatura|Participantes na *Lonxa de versos* [2025 (Pontevedra): Carmen Quinteiro Moreno, João Pedro Azul, Charo Valcárcel, Aurelino Costa, Xaime Toxo, Olga Santos, Armando González López, Elisabeth Oliveira (de esquerda a dereita)]]

## Audiovisual 
* *Olhar Coimbra* (1993). Colaboración.
* *Olhar o mar* (1995). Colaboración.
* *O General e o Negrinho (ou a libertação do Indio Torres)* (2005). Actor.
* *Miguel Cervantes & las Músicas del Quixote* (2006), con Hespérion XXI, dirixida por Jordi Savall,. Colaboración.
* *Pianíssimo* (2006). RTP. Actor.
* *Sons do tempo* (2007). RTP. Actor.
* *Netto e o Domador de Cavalos* (2008). Actor.

## Discografía 
* *Na Voz do Regresso (*2001). Ed. C.M. Póvoa de Varzim/ 2001 con António Victorino D'Almeida, J. Moura, Abel G. e L. Veloso.
* *Confluência CD – Áudio* (2002). Ed. Asa.
* *Torga na Portagem,* ed. conmemorativa do centenario de nacemento do poeta/Coimbra, con António Victorino D’Almeida.

## Premios 
* 2011: Premio Mineiro Poético.
* 2019: Mellor libro de poesía por *Gadanha*.
* 2024: Finalista do premio Bertrand ao mellor libro de poesía con *Casa e logradouro.*

## Notas
Adolfo Anta

O nome de **Adolfo Anta** pode referirse a:
***Adolfo Anta Seoane**, músico e compositor galego (1900-1978);
***Adolfo Anta Espino**, político e xornalista galego (1905-1991).
Xurxo Esquío

**Jorge Rodríguez Álvarez**, coñecido como **Xurxo Esquío**, nado en Ponferrada en 1973, é un músico e escritor galego.

## Traxectoria 
Empezou a súa carreira musical coa banda punk-rock Micropuntos, coa que editou dúas maquetas, a última das cales foi gravada por Arturo Vaquero.

Despois de mudarse a Estrada, fundou a banda de punk-rock-garaxe Esquíos, coa que editou nove discos sendo o compositor de música e letra, deseñador das portadas, realizador e editor dos videoclips, e o responsable e produtor da gravación de dous dos discos, *Éche o que hai* (2009) e *Galician carraxe on garaxe* (2010).

Despois de resultar premiado en varios pequenos certames literarios, editou a súa primeira novela *O Autostopista* (2016). Logo de que a editorial compostelá Contos Estraños seleccionara un dos seus relatos para un volume da compilación de relatos de título homónimo ao nome da editorial, editou con eles a novela distópica *O secuestro de Brigantia* (2018).

No ano 2019 fundou a banda de garaxe-punk-pop Gharabullo, coa que grabou un albúm homónimo nos estudios Bonham da Coruña. O grupo está, por un breve lapso de tempo, en boca de todos os amantes dese tipo de sons. A revista musical *Ruta66* contacta con eles para entrevistalos, e chega a a actuar no programa *Bamboleo* da TVG. A situación provocada pola pandemia global provoca a disolución da banda.

No ano 2020 editou unha serie de EPs baixo o nome de Búfalo Vil, nas que se facía cargo das voces e todos os instrumentos. Con Búfalo Vil, axudado por músicos amigos, realizou algunhas presentacións en directo en Santiago de Compostela e A Estrada. 

No ano 2025 edita un EP baixo o nome de *Bico!!*, que despois da procura dun baixista e dunha batería, pasa a ser unha banda real.

## Libros publicados 
* *O autostopista* (Lulú, 2016).
* *O secuestro de Brigantia* (Contos Estraños, 2018).
* *La bóveda* (Amazon, 2023).
* *Magia* (Amazon, 2023).
* *Cuento hasta nueve* (Amazon, 2023).

## Notas 
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* Xurxo Esquío
Árabe tunisiano

O **árabe tunisiano** é un dialecto magrebí do árabe falado por 11 millóns de persoas en Tunisia, non obstante o idioma oficial do país é o árabe estándar moderno. Os seus falantes chámano **deriya** ("dialecto"), para diferencialo do árabe, ou tunecí (é dicir, *tunisiano*).

No interior do país o árabe tunisiano mestúrase co alxerino e o libio como parte do continuo dialectal do que fan parte.

Como a maioría de dialectos magrebís, ten unha gran influencia de linguas imazighen, así como tamén da lingua púnica e latina. O seu léxico inclúe palabras procedentes de linguas románicas, como o francés, o italiano ou o español, pola presenza en Tunisia de colonizadores destas procedencias cando o país era unha colonia italiana.

A súa distribución xeográfica estendíase por territorios dos países veciños de Tunisia, como Libia ou Alxeria, nun continuo lingüístico con outros dialectos do árabe. Tamén ten presenza nas colonias de migrantes tunisianos en países de Europa, especialmente en Alemaña, Bélxica e Francia.

## Referencias
João Pedro Azul

**João Pedro Azul**, nado en Vila do Conde en 1972, é un escritor, editor, dramaturgo e profesor portugués.

## Traxectoria 
Estudou interpretación (Interpretação pola Escola Superior de Música e Artes do Espectáculo cultural). Pos-graduado en Gestão de Actividades Artísticas, Culturais e Educativas, asistiu ao Mestrado de Multimédia da Universidade do Porto onde desenvolveu traballos de fotografía, cinema e documentais.

É docente da disciplina de Interpretação do Curso Básico de Teatro do EAE no Conservatório de Música, Teatro e Dança de Vila do Conde.

Fundou a revista *Flanzine* e a editora Flan de Tal, na que publica a colección *Elementário*. Foi membro fundador da asociación cultural Cabe Cave coa que promove a Mostra de Edicións Independentes e o espectáculo *A Expressão da Liberdade* (poesía, música e teatro). En 2025 dirixiu o curso de escrita *Escritório* en Vila do Conde e participou en Pontevedra na *Lonxa de Versos.*

Escribiu con Alexandre Sá, en 2016, o argumento do filme *Vaza*.

A súa obra explora as relacións entre palabra e escena cunha mirada innovadora e comprometida.

## Obras 
[miniatura|Participantes na *Lonxa de versos* [2025 (Pontevedra): Carmen Quinteiro Moreno, João Pedro Azul, Charo Valcárcel, Aurelino Costa, Xaime Toxo, Olga Santos, Armando González López, Elisabeth Oliveira (de esquerda a dereita)]]

### Poesía 
* *Livro do amo* (2015). Enconxunto co ilustrador João Concha. Plano Nacional de Leitura, Flan de Tal.
* *Um cavalo sentado à porta* (2020). Ed. de autor.
* *Um palerma entra num bar e não ve o elefante* (2021). Co ilustrador Ricardo Abreu.

### Teatro 
* *(in)certidade* (2018). Dramaturxia.
* *Sopros* (2019). Dramaturxia.
* *2opros* (2021). Dramaturxia
* *Queima do Judas de Vila do Conde*. Dramaturxia.
* *Por detrás da Oliveira* (2022). Escrita e dirección.
* *Era uma vez un par de três* (2025)

### Performances 
* *Muro*
* *4Europe*
* *Corpo*
* *Ódio*

## Notas
Olga Santos

**Olga Santos**, nada no Porto en 1970, é unha fotógrafa e poeta portuguesa.

## Traxectoria 
Desenvolveu unha carreira como fotoxornalista durante máis dunha década.

A súa poesía conecta palabra e imaxe, nun exercicio que fai dialogar a literatura e a fotografía.

En 2025 participou en Pontevedra na *Lonxa de Versos*.

## Obra 
* *Doce passos* (2016). Texto Sentido. 
* *A luz demora* (2019).Texto Sentido. ISBN 9789899953109.
* *Não sou eu és tu* / *No soy yo eres tú* (2022). Ediciones Liliputienses, Literatura de contrabando.
[miniatura|Participantes na *Lonxa de versos* [2025 (Pontevedra): Carmen Quinteiro Moreno, João Pedro Azul, Charo Valcárcel, Aurelino Costa, Xaime Toxo, Olga Santos, Armando González López, Elisabeth Oliveira (de esquerda a dereita)]]

### Obra colectiva 
* *Pecados correntes* (2020). Municipio da Póvoa de Varzim.
* *Antoloxía do confinamento* (2021). Concello de Pontevedra.
* *Sou tu quando sou eu - Homenagem à amizade* (2022). Poética Edições.

## Notas
José Manuel Mármol Servián

**José Manuel Mármol Servián**, nado en Lucena o 11 de agosto de 1987, é un político español do Partido Socialista Obrero Español.

## Traxectoria 
Alcalde de Priego de Córdoba desde 2017 ao 2019. Desde 2009, é responsable de Turismo no Concello de Monturque, e desde o 19 de febreiro de 2009, exerce como secretario xeral das Xuventudes Socialistas de Priego, e como portavoz adxunto do PSOE en Priego e portavoz do Executivo Municipal. Foi senador do Senado de España (2015-2016; 2016-2019) e candidato do PSOE á Alcaldía de Priego de Córdoba.

É licenciado en Publicidade e Relacións Públicas pola Universidade de Málaga.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* Perfil do senador
Accidente de Trasmiras

O **accidente de Trasmiras** ocorreu o 12 de abril de 1997, no Aeródromo de Trasmiras. Unha avioneta caeu ao chan ao pouco de engalar. Houbo dúas vítimas mortais.

O aeródromo abandonouse despois do accidente.

Anos despois condenouse á cadea a unha persoa por roubar pezas da avioneta accidentada.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Outros artigos 
* Accidentes aéreos en Galicia
Aeródromo da Lanzada

O **aeródromo da Lanzada**, tamén chamado aeroporto da Toxa, foi un aeródromo situado no istmo da península do Grove, entre a praia da Lanzada e a enseada do Vao, no concello do Grove. Inaugurado en 1954, o plano orixinal consistía en dúas pistas de 2.500 e 1.800 metros, finalmente non construídas debido á apertura do Aeroporto de Vigo, e que conformarían o aeroporto transoceánico da Lanzada. Aínda así construíuse unha pista de 700 metros de lonxitude. En 1966, devólvense os terreos ao concello, e na actualidade é o aparcadoiro da praia da Lanzada.   

## Notas 
## Véxase tamén 
### Outros artigos 
* Aeroportos de Galicia
Balón de Ouro

**Balón de Ouro** pode referirse a:
* Balón de Ouro Masculino, premio futbolístico que, dende 1956, destaca ao mellor futbolista masculino.
* Balón de Ouro Feminino, premio futbolístico que, dende 2018, destaca á mellor futbolista feminina.
Aristareta

**Aristareta** (en ) foi unha pintora da antiga Grecia, considerada unha das seis artistas femininas da Antigüidade, segundo Plinio o Vello, xunto coas pintoras Irene, Calipso, Timareta, Iaia de Cícico e Olimpiada.

A pouca información que Plinio o Vello achega na súa obra *Historia Naturalis* sobre Aristareta é que era filla e discípula do pintor Nearco, e que tería debuxado un retrato de Asclepio, deus da medicina na mitoloxía grega.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Bibliografía 
* 
* 
*
Institución Gournay

**Institución Gournay**, oficialmente **Institución de Ciencia y Salud Estética Gournay**, é unha organización empresarial médico-científica española que reúne centros e especialistas da cirurxía e medicina estética. Desenvolve un labor de estandarización e formación de profesionais.
## Desenvolvo 
A institución, que agrupa especialistas e clínicas de cirurxía plástica, estética e reconstructiva, medicina estética, cirurxía capilar e tratamentos contra a obesidade, creouse co obxectivo de garantir a calidade mediante estándares de seguridade, ética e rigor clínico. 

Ante o intrusismo e banalización por parte de centros estéticos e salóns de peiteado, a lexislación europea esixe que sexan médicos e cirurxiáns os que realicen estas intervencións. Gournay reúne a estes especialistas e clínicas para abordar o intrusismo profesional de centros e profesionais non médicos.

O grupo obtivo o respaldo financeiro do fondo Magnum Industrial Partners, que investiu 55 millóns de euros no proxecto de crear unha rede de centros e especialistas en medicina estética. En 2024 a institución integraba 24 cirurxiáns plásticos, 25 especialistas médicos, un hospital e dez clínicas.

Institución Gournay integra os cirurxiáns: Vicente Paloma, Iván Mañero, Juan Peñas, Francisco Gómez-Bravo, Alberto Redondo Camacho, Isabel de Benito, Antonio Porcuna, José Luis Martínez Meseguer, Antonio García-Cáceres, Ramón Calderón, Carlos Gullón e Gontrand López Nava; e aos centros ou clínicas IM Clinic , Instituto Vicente Paloma, Unidade Capilar Gournay do Centro Médico Teknon, Clínica Gómez-Bravo, Clínica Peñas, FEMM, Porcuna & De Benito, Clínica de endoscopia bariátrica López-Nava, Clínica Saúde Estética de Santa Cruz de Tenerife e Clínica Redondo Camacho. 

A comunidade profesional e científica promove a investigación e docencia así como a formación continua dos seus integrantes. O comité científico-técnico coordina ditas áreas ademais de supervisar a calidade asistencial das clínicas integradas. Desde 2024 o comité científico-técnico está integrado polos doutores García- Cáceres, Gómez Bravo, López-Nava e Paloma. A gran maioría dos médicos cirurxiáns que integran Gournay forman parte da Asociación Española de Cirurxía Estética Plástica, (AECEP), e da Sociedade Española de Cirurxía Plástica, Reparadora e Estética (SECPRE).

## Notas
Aeródromo de Trasmiras

O **aeródromo de Trasmiras** foi un aeródromo situado en Vilaseca, Trasmiras. Inaugurado no ano 1993 cun voo no que saíu ferido o alcalde, foi abandonado tras un accidente mortal en 1997.

Tamén chamado **aeródromo de Vilaseca**, ou **aeródromo da Limia**. Non se debe confundir co Aeródromo de Antela.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Outros artigos 
* Aeroportos de Galicia
* Accidente de Trasmiras
Aeródromo de Chaira

O **aeródromo de Chaira** (tamén chamado **aeródromo de Baños de Molgas**) é un aeródromo situado no concello de Baños de Molgas. Conta cunha pista de terra de 430 metros.

## Véxase tamén 
### Outros artigos 
* Aeroportos de Galicia

### Ligazóns externas 
* Datos do aeródromo en aterriza.org
Selo de Allariz

A **matriz do selo de Allariz** é unha peza de bronce datada entre 1321 e 1370, pertencente ao estilo gótico, que se conserva no Museo Arqueolóxico Provincial de Ourense.

## Descrición 
Trátase dunha placa circular de bronce de 56 mm de diámetro e 3 mm de grosor. A parte traseira é plana, na fronte, en negativo, represéntase un castelo de tres torres con porta e fiestra de arcos apuntados, situado sobre unha ponte de tres arcos. Rodeando a imaxe aparece a lenda:*:+:S:IGILV :DO: CONCELO: DE: ALLARIZ*A peza servía como matriz do selo municipal de Allariz, utilizado para validar documentos oficiais do concello medieval. O selo identificaba á institución como entidade independente, xunto co pendón da vila.

## Procedencia 
A matriz formou parte da Colección Blanco Cicerón, quen a doou ao Museo Arqueolóxico Provincial de Ourense a petición da Comisión de Monumentos de Ourense.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Outros artigos 
* Museo Arqueolóxico Provincial de Ourense
* Concello de Allariz
Venancio Deus

**Venancio Deus Gómez**, nado na Coruña na década de 1880 e finado na mesma cidade o 15 de febreiro de 1941, foi un cantante e futbolista galego, que xogaba como defensa. Foi un dos fundadores do Deportivo da Coruña e xogou o primeiro partido da historia do club, formando na defensa xunto a Juan Long. No mundo da música posuía un rexistro de baixo e foi un dos fundadores do coro Cántigas da Terra. Foi pai do cantante Joaquín Deus e do tamén cantante e destacado actor Beni Deus, quen apareceu en preto de 150 filmes.

## Traxectoria 
Naceu na Coruña na década de 1880, sendo fillo do médico municipal Antonio Deus García. Tiña seis irmáns: Eduardo, Balbina, Antonio, Ramón, Francisco e José Luis.

O 2 de maio de 1906 participou na Coruña na fundación do Club Náutico da Sala Calvet, no seo da célebre Sala Calvet. En decembro do mesmo ano disputou o primeiro partido da historia do Deportivo da Coruña, fronte ao Corunna no Corralón da Gaiteira, formando defensa xunto a Juan Long. O 9 de xaneiro de 1907 participou na fundación oficial do club, que adoptou o nome de Club Deportivo da Sala Calvet, e disputou con este o Campionato de Galicia e Asturias en 1907.

Amigo de Xosé Carré Alvarellos e vencellado ás Irmandades da Fala, era un grande afeccionado á música e posuía un rexistro vocal de baixo. Foi un dos fundadores de Cántigas da Terra e cantou como baixo na primeira actuación do coro. Foi tamén membro e directivo da Coral Polifónica El Eco e do coro Queixumes dos Pinos (máis tarde chamado Saudade), xunto a outros intelectuais e persoeiros da época como Víctor Casas, Leandro Carré Alvarellos ou Salvador Fojón.

Faleceu na Coruña o 15 de febreiro de 1941.

## Vida persoal 
Casou en maio de 1910 con Amalia Mejuto Casanova, coa que foi pai de María del Patrocinio, Balbina, Joaquín e Beni Deus.

## Véxase tamén 
### Bibliografía 
* 

## Notas
Pluto's Party

'''''Pluto's Party'''* é unha curtametraxe estadounidense producida por Walt Disney Animation Studios e estreado por RKO Radio Pictures o 19 de setembro de 1952. É a curtametraxe número 124 da serie de *Mickey Mouse'', sendo o primeiro dese ano.

## Personaxes 
* Pinto Colvig como Pluto
* Jimmy MacDonald como Mickey Mouse
* Ruth Clifford como os netos de Mickey

## Notas
Lingua dolgan

A **lingua dolgan** (, dolgan ou , ) é unha lingua da familia turca, falada na península de Taimir, en Rusia. O seu parente máis próximo é o iacut.

## Historia 
A lingua dolgan comezou a escribirse cun alfabeto latino a comezos do século XX. Co tempo, implantouse o alfabeto cirílico, xa que é o mesmo alfabeto usado pola lingua relacionada, o iacut. A influencia do evenki no dolgan pode explicar, en parte, por que se considera unha lingua separada do iacut. Dolgan tivo presenza en xornais como o *Taymyr*, así como en escolas que comezaron arredor dos anos 60. Porén, segundo datos de 2020 tiña 5.300 falantes.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Bibliografía 
* Ager, Simon. (2011). Dolgan. *Omniglot.* Consultado en  dolgan.htm.
* Chris Lasse Däbritz. (2022), A Grammar of Dolgan: A Northern Siberian Turkic Language of the Taimyr Peninsula: 18, BRILL
* Dolgikh, B. O. (1963). Proiskhozhdenie Dolgan (Origin of the Dolgan). *Trudy Instituta*, Etnografii AN SSSR 84:92-141.
* Grachyova, Galina. (1990). Dolgan. In Collis, Dirmid R. F. (ed.), Arctic Languages: An Awakening, 112-114.
* Grenoble, Lenore A. and Lindsay J. Whaley. (2006). *Saving Languages: An Introduction to Language Revitalization.* Cambridge: Cambridge University Press.
* 
* Lewis, E. Glyn. (1971). Migration and Language in the USSR. *The International Migration Review: The Impact of Migration on Language Maintenance and Language Shift, 5(2),* 147-179*. *
* Li, Yong-Sŏng. (2011). A study of Dolgan. (Altaic language series, 05.) Seoul: *Seoul National University Pres*s.
* 
*  
* 
* Marten, H.F., Rießler, M., Saarikivi, J., Toivanen, R. (2015). *Cultural and Linguistic Minorities in the Russian Federation and the European Union: Comparative Studies on Equality and Diversity.* Switzerland: Springer.
* Minahan, James B. (2014). Dolgan in *Ethnic Groups of North, East, and Central Asia: An Encyclopedia.* (63-67). Santa Barbara: ABC-CLIO, LLC.
* Vahtre, Lauri. (1991). The Dolgans. *The Red Book.* Consultado en  redbook/dolgans.shtml.
Malaio de Kelantan-Pattani

O **malaio de Kelantan-Pattani Malay** (en ; ภาษายาวี; *baso/kecek Taning* en Pattani; *baso/kecek Klate* en Kelantan) é unha lingua austronesia da subfamilia malaia das linguas malaias faladas no estado malasiano de Kelantan, así como nos distritos de Besut e Setiu do estado de Terengganu e nas illas Perhentian, e nas provincias máis meridionais de Tailandia. É a principal lingua falada dos malaios tailandeses e úsase como lingua franca polos tailandeses étnicos do sur nas zonas rurais, musulmáns e non musulmáns e os Sam-Sam, unha poboación maioritariamente de fala tailandesa con ascendencia mixta malaia e tailandesa.

## Véxase tamén 
### Bibliografía 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
*
Homefront (videoxogo)

***Homefront*** é un videoxogo de tirador en primeira persoa desenvolvido por Kaos Studios e publicado por THQ. O xogo conta a historia dun movemento de resistencia que loita nun futuro próximo contra a ocupación do oeste dos Estados Unidos de América polo exército popular de Corea do Norte. Foi lanzado para Microsoft Windows, PlayStation 3 e Xbox 360 en marzo de 2011.

*Homefront* recibiu críticas dispares. A curta duración da campaña para un xogador foi criticada, mentres que a atmosfera e a historia dividiron aos críticos. Pola contra, o modo multixogador do xogo foi ben recibido en xeral. Tras a quebra de THQ, os dereitos do xogo vendéronse a Crytek e máis tarde a Koch Media tras a reestruturación da súa empresa. Deep Silver lanzou un reboot, *Homefront: The Revolution*, en 2016.

## Modo de xogo 
### Un xogador 
A campaña para un xogador leva de 4 a 10 horas para rematar o xogo, todo dependendo da experiencia do xogador.

### Multixogador 
O compoñente multixogador de *Homefront* céntrase no combate a grande escala baseado en vehículos, que lembra o primeiro título de Kaos Studios, *Frontlines: Fuel of War*. A innovación que define o modo multixogador de *Homefront* é o seu sistema de puntos de batalla, que é unha moeda do xogo que permite a un xogador mercar armas, equipamento e vehículos. Os xogadores poden gañar puntos completando obxectivos e aumentando o seu número de baixas, que poden gastar en armas, mísiles e drons ou en artigos máis grandes e de maior custo, como helicópteros e tanques.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* Páxina oficial
Lingua evenki

A **lingua evenki** (*Эвэды̄ турэ̄н* no dialecto ruso e *Ewengki Gisong* no dialecto chinés) é o membro máis grande dos grupos setentrionais de linguas tungús, un grupo que tamén inclúe o even, o negidal e o oroqen, co que está máis estreitamente relacionada. É falada polo evenki ou ewenkī(s) en Rusia e a China.

Nalgúns lugares, as influencias da lingua iacuta e da lingua buriata son ​​particularmente fortes. A influencia do ruso en xeral é abafadora (en 1979, o 75,2 % dos evenkis falaban ruso, cifra que subiu ao 92,7 % en 2002). Os nenos evenkis eran obrigados a aprender ruso en internados soviéticos e regresaban cunha «pouca capacidade para falar a súa lingua materna...». A lingua evenki varía considerablemente entre os seus dialectos, que se dividen en tres grandes grupos: os dialectos setentrionais, meridionais e orientais. Estes divídense á súa vez en dialectos menores. En 1931 creouse unha lingua escrita para os evenkis na Unión Soviética, primeiro usando un alfabeto latino e, a partir de 1937, un alfabeto cirílico. Na China, o evenki escríbese experimentalmente na escrita mongol. A lingua considérase xeralmente en perigo de extinción. Só o mantén xente nova nunha aldea, Iyengra, no sur da República de Sakha.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Bibliografía 
*
*
*
*
*
*
*
*
*
*
*
*
*
*
Mickey's Birthday Party

'''''Mickey's Birthday Party'''* é unha curtametraxe estadounidense de 1942 dirixida por Riley Thomson, producida por Walt Disney Productions e distribuída por RKO Radio Pictures. É a curtametraxe número 114 protagonizada por Mickey Mouse, e estreouse o 7 de febreiro de 1942. Dirixiuna Riley Thomson e foi animada por Les Clark, James Moore, Ken Muse, Armin Shaffair, Riley Thompson, Bernie Wolf e Marvin Woodward. É a curtametraxe número 116 da serie *Mickey Mouse'', e a primeira estreada ese ano.

## Personaxes 
* Walt Disney como Mickey Mouse
* Thelma Boardman como Minnie Mouse
* Pinto Colvig como Goofy
* Clarence Nash como Donald Duck
* Florence Gill como Clara Cluck
* Elvia Allman como Clarabelle Cow

## Notas
Thechikottukavu Ramachandran

**Thechikottukavu Ramachandran** (en ), nado circa 1964, é un elefante indio propiedade de Thechikottukavu Ddevasom, un templo hinduísta en Kerala. Tamén coñecido como **Raman**, mide uns 314 cm de altura. Ramachandran ten o título de *Ekachatradhipathi* ("O Único Emperador"). Anteriormente tiña o nome de "Moti Prasad" ata que foi adquirido por un novo adestrador en 1984.

Desempeña un papel fundamental en varios festivais de Pooram. En 2018, 50.000 espectadores reuníronse para ver a Ramachandran inaugurar a saída de Thrissur Pooram no templo Vadakkumnathan de Thrissur.

## Descrición 
miniatura|Thechikottukavu Ramachandran no templo Ramanchira, Thrissur en 2011.
Ramachandran é cego do ollo esquerdo. Segundo se informou, ocorreu a mans do seu adestrador, quen o castigou despois dun incidente violento.

Prohibiuse a exhibición pública en múltiples ocasións.

## Thrissur Pooram 
Desde 2011, Ramchandran interpreta o *Poora Vilambaram* no Thrissur Pooram, o maior festival de Pooram. Este anuncio tradicional de Thrissur Pooram, onde as portas de Thekke Gopura Nada se abren cerimoniosamente, foi popularizado polo tusker Raman, xa que a multitude se sentía atraída polo evento pola presenza de Raman. Despois dun incidente en 2019 no que Ramachandran pisoteou a dúas persoas ata a morte, prohibiuse que o animal desfilase nos festivais dos templos despois de que un panel de expertos médicos o considerase medicamente non apto. O elefante recibiu permiso condicional para participar en Thrissur Pooram o 11 de maio de 2019, despois de que un equipo de tres veterinarios lle fixesen pasar unha proba de aptitude física e lle realizasen un exame médico.

## Notas 
## Véxase tamén
Coppini

O apelido **Coppini** pode estar referido a:

***Germán Coppini** (1961-2013), cantante pop, fundador de Siniestro Total ou Golpes Bajos;
***Pompeo Coppini** (1870-1957), escultor e deseñador de moedas italo-estadounidense.
Companion (filme)

***Companion*** é un filme estadounidense de 2025 dirixido e escrito por Drew Hancock. Está protagonizado por Sophie Thatcher e Jack Quaid como unha parella nunha escapada de fin de semana con amigos nunha mansión remota, que se converte nun caos despois da revelación de que un dos hóspedes é un robot de compañía. Foi producido por Zach Cregger, Roy Lee, Raphael Margules e J. D. Lifshitz. Lukas Gage, Megan Suri, Harvey Guillén e Rupert Friend compoñen o resto do elenco.

*Companion* estreouse nos cinemas dos Estados Unidos por Warner Bros. Pictures o 31 de xaneiro de 2025. Recibiu valoracións positivas e recadou 36,7 millóns de dólares cun orzamento de 10 millóns de dólares.

## Personaxes 
* Sophie Thatcher como Iris
* Jack Quaid como Josh
* Lukas Gage como Patrick
* Megan Suri como Kat
* Harvey Guillén como Eli
* Rupert Friend como Sergey
* Jaboukie Young-White como Teddy
* Matthew J. McCarthy como Sid
* Marc Menchaca como Deputy Hendrix

## Notas
Alxaba

A **alxaba** é un estoxo ou cilindro de pel, madeira e/ou tea usado polos arqueiros para transportar as setas, dardos ou xavelinas, permitíndolles alcanzalas con facilidade e rapidez. O seu uso está documentado dende a prehistoria e a máis antiga de que se ten noticia é a que se atopou xunto a Ötzi (nome dado á momia dun home que faleceu contra o 3255 a. C.). A súa alxaba, feita de pel de corzo, contiña catorce setas, das cales só dúas estaban rematadas e listas para ser disparadas.

A alxaba cólgase normalmente nas costas, para facilitar ao arqueiro liberdade de movementos e ao mesmo tempo accesibilidade aos proxectís; pero tamén á cintura. Durante as batallas da antigüidade as formacións de arqueiros adoitaban chantar as setas no chan xusto fronte a eles para facer o acceso ás frechas aínda máis rápido.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Bibliografía 
* 
*
Gaio Belicio Torcuato

**Gaio Belicio Torcuato** ou **Caio Belicio Torcuato** (en latín, *Caius Bellicius Torquatus*), nado en Vienne, foi un maxistrado romano do século II.

## Traxectoria 
Era fillo de Gaio Belicio Flaco Torcuato Tebaniano *consul ordinarius* en 124, baixo Hadriano. Segundo os *Fasti*, foi nomeado cónsul romano baixo o emperador Hadriano en 143, xunto con Herodes Ático. O seu irmán Gaio Belicio Calpurnio Torcuato foi *consul ordinarius* en 148, baixo Antonino Pío.

## Notas 
{{Listaref|refs=
*
}}

## Véxase tamén 
### Outros artigos 
* Cónsules romanos no Alto Imperio
Quinto Hortensio (ditador)

**Quinto Hortensio** (en latín: *Quintus Hortensius*) foi un maxistrado romano.
## Traxectoria 
Ocupou varias maxistraturas no *cursus honorum* e foi nomeado ditador no ano -287, cando as clases baixas, angustiadas polas débedas, se rebelaron e se fortificaron no outeiro do Xanículo.

Hortensio propuxo reformar a *Lex Horatia-Valeria* (do -446), e a *Lex Publilia de censoribus* (do -336), *ut quod plebs iussisset omnes Quirites teneret* e estableceu unha nova lei establecendo as *nundinae* como *dies fasti*, e introducindo o *trinundinum* como o termo necesario para propoñer e promulgar unha *lex centuriata*.
## Notas
Quinto Hortensio

**Quinto Hortensio** (en latín *Quintus Hortensius*) foi o nome das seguintes persoas da antiga Roma:

* **Quinto Hortensio (tribuno)**, tribuno da plebe no -419.
* **Quinto Hortensio (ditador)**, maxistrado romano, ditador no -286.
* **Quinto Hortensio (cónsul)**, cónsul no -108.
* **Quinto Hortensio Hórtalo (cónsul en -69)**,
* **Quinto Hortensio Hórtalo (pretor)**,  pretor romano e gobernador de Macedonia, fillo do anterior.
* **Quinto Hortensio Corbión**.
Monte Devesa

**Monte Devesa** era un lugar situado na parroquia dos Ánxeles, do municipio de Brión, na provincia da Coruña, Galicia, que no ano 2002 foi suprimido ao ser repartido entre os lugares de Alqueidón e O Tremo.

## Demografía 
## Notas
Pompeo Coppini

**Pompeo Luigi Coppini**, nado en Moglia, Italia, o 19 de maio de 1870, e finado en San Antonio, Texas, o 26 de setembro de 1957, foi un escultor e deseñador de moedas italo-estadounidense.

Aínda que as súas obras se poden achar en Italia, México e varios estados dos Estados Unidos, a súa maior parte concéntrase en Texas. É especialmente coñecido pola súa obra na praza do Álamo de San Antonio, *Spirit of Sacrifice*, tamén coñecida como *The Alamo Cenotaph*, así como por numerosas estatuas na honra de persoeiros texanos.

## Traxectoria   
### Primeiros anos en Italia 
Pompeo Luigi Coppini naceu na vila mantuana de Moglia o 19 de maio de 1870, fillo de Leandra Raffa e de Giovanni Coppini. A súa familia mudouse a Florencia, onde Pompeo pasou a súa infancia; alí acadou o seu primeiro traballo, construíndo asubíos de cerámica con forma de cabalo. Durante un tempo traballou tamén para un escultor que facía réplicas de grandes obras de arte para os turistas e mesmo chegou a abrir un estudio propio, que tivo unha vida efémera, onde elaboraba bustos de celebridades locais. 

En Florencia, aos 16 anos ingresou como estudante na *Accademia di Belle Arte*, na que se graduou en 1889, e tamén se formou co escultor Augusto Rivalta. 

Entre 1889 e 1892 fixo o seu servizo militar na Armada italiana.

## Vida persoal 
Pompeo Luigi Coppini era masón do grao 32 e membro da Orde Shriner. de New Haven, Connecticut.

Coppini finou en San Antonio, Texas, o 26 de setembro de 1957 e foi soterrado no cemiterio *Sunset Memorial Park*, nunha cripta que fora deseñada por el mesmo. Logo do seu pasamento, o seu estudio en San Antonio pasou a funcionar como museo dedicado tanto á súa obra como á da súa filla adoptiva Waldine Tauch.

## Galería de obras 

Ficheiro:Texas State Capitol (2727909499).jpg|Monumento aos confederados (1901-1903), Capitolio de Texas, Austin.
Ficheiro:Burleson.jpg|Rufus Burleson (1903), Waco, Texas.
Ficheiro:Sam Houston Grave.jpg|Monumento funerario a Sam Houston (1910).
Ficheiro:Confederate Momument, Victoria, TX IMG 1006.JPG|Monumento ao soldado confederado (1911-1912), Victoria, Texas.
Ficheiro:Austin, Texas (2018) - 123.jpg|*Littlefield Memorial Fountain* (1920-1928).

## Notas 
## Véxase tamén 
### Bibliografía 
* Belfiglio, V. (2016). "The Effect of Art Music on Pompeo Coppini: Greatest Sculptor of Texas Monuments". En *Sociology Study*. Vol. 6. Nº11. Páxinas 706‐712.
* Harrigan, S. (1984). "Coppini the Great". En *Texas Monthly*. Outubro. 
* LaGumina, S. J. et al. (2000). "Coppini, Pompeo (1870-1957)". En *The Italian American Experience: An Encyclopedia*. Taylor & Francis, Nova York. Páxinas 145-146. ISBN 0-203-80117-2
* Marini, R. A. (2019). "Italian sculptor Pompeo Coppini the father of modern-day Fiesta San Antonio". En *San Antonio Express News*. 8 de abril.
* Reynolds, P. (2017). "Pompeo Coppini, sculptor: italian born, Texas reborn". En ''L'Italo Americano* (*Italoamericano.org*). 11 de xaneiro.

* Smith, P. (2012). "". En *American Numismatic Biographies''. Páxina 100.

### Ligazóns externas 
* The Coppini Academy of Fine Arts
* Vídeo: "Pompeo Coppini’s legacy looms over Texas"
Alberto Oubiña Piay

**Alberto Oubiña Piay**, nado en Pontevedra o 13 de setembro de 1990, é un político galego, membro do Bloque Nacionalista Galego (BNG) e concelleiro do Concello de Pontevedra. 

Desenvolveu gran parte da súa carreira política na cidade de Pontevedra, formando parte do goberno local dirixido polo alcalde Miguel Anxo Fernández Lores. Anteriormente, formou parte da Dirección Nacional e a Comisión Permanente da Organización xuvenil do BNG Galiza Nova (2014-2015), sendo escollido como Responsábel de Organización.

## Traxectoria 
Oubiña Piay graduouse en Relacións Laborais e conta cun mestrado en Profesorado de Formación Profesional.

A traxectoria de Alberto Oubiña no goberno local de Pontevedra comezou en 2015, cando formou parte da Corporación Municipal durante dous mandatos, asumindo diversas responsabilidades. No primeiro mandato, entre 2015 e 2019, foi concelleiro das áreas de Normalización Lingüística, das parroquias de Mourente e Bora, así como da área de Novas Tecnoloxías ata 2017. Logo dunha reestructuración do Goberno, Oubiña incorporou as áreas de Xuventude, Parques e Xardíns e incorporou novas parroquias (Marcón, Tomeza e Salcedo). No mandato seguinte, de 2019 a 2023, no que se incorpou o PSdeG ao goberno, as áreas mudaron. Mantivo Normalización Lingüística, Xuventude e Novas Tecnoloxías e incorporou as funcións de Coordinador das 15 parroquias do Rural de Pontevedra e Montes e Parques Forestais.

Malia non saír elixido nas eleccións de 2023, nas que ocupaba o número 11 da lista do BNG, Oubiña regresou ao goberno municipal a comezos de 2024, substituíndo a Carme da Silva (quen pasou a ser senadora do BNG). Na súa reincorporación, asumiu áreas de gran relevancia para a xestión da cidade, herdando as responsabilidades de Planificación Territorial: planificación do territorio (incluíndo Urbanismo),  patrimonio histórico edificado e etnográfico, ordenación do territorio e do medio ambiente natural, mais actuacións en materia de vivenda, ARI’s e patrimonio histórico edificado e etnográfico.

No momento da súa volta, volveu converterse no concelleiro de menor idade do equipo de goberno.

## Notas
Filmes de Papúa-Nova Guinea propostos ó Óscar ó mellor filme internacional

**Papúa-Nova Guinea presentou filmes** para o Óscar ó mellor filme internacional por primeira vez no ano 2025. O premio é concedido anualmente pola Academia das Artes e das Ciencias Cinematográficas dos Estados Unidos de América a unha longametraxe producida fóra dos Estados Unidos e cuxo diálogo estea principalmente nunha lingua diferente do inglés. O galardón foi creado para a 28ª edición dos premios, sucedendo os premios honoríficos non competitivos que se presentaron entre 1947 e 1955 en recoñecemento dos mellores filmes en lingua estranxeira estreados nos Estados Unidos.

A primeira proposta de Papúa-Nova Guinea, *Papa Buka* dirixiuna o cineasta indio Bijukumar Damodaran.

## Propostas 
A Academia das Artes e das Ciencias Cinematográficas convidou as industrias cinematográficas de varios países a presentar os seus mellores filmes para o Óscar ó mellor filme en lingua non inglesa dende o ano 1956. O Comité desta categoría supervisa todo o proceso e revisa tódolos filmes enviados. Despois disto, realízase unha votación secreta para determinar os cinco nomeados ó premio. A continuación amósase unha lista dos filmes que presentou Papúa-Nova Guinea para a súa valoración pola Academia co respectivo ano e cerimonia de entrega.

## Notas
Papa Buka

***Papa Buka*** é un filme papúa-indio de 2025 coescrito e dirixido por Dr. Biju, e protagonizado por Sine Boboro. Conta a historia de Papa Buka, un veterano de guerra ancián, que axuda a dous historiadores indios a descubrir acontecementos esquecidos da segunda guerra mundial que unen a India e Papúa-Nova Guinea a través de actos de valentía e bondade. O filme estreouse o 18 de setembro de 2025 nos cinemas de Papúa-Nova Guinea. O momento da estrea do filme é significativo, xa que o 50 aniversario da independencia de Papúa Nova Guinea celebrouse o 16 de setembro de 2025.

Foi escollido como candidato de Papúa-Nova Guinea para o Óscar ó mellor filme internacional na 98ª edición dos premios, converténdose na primeira proposta na historia do país. Finalmente non apareceu na lista de filmes aceptados pola academia.

## Personaxes 
* Sine Boboro como Papa Buka
* Ritabhari Chakraborty como Romila Chatterjee
* Prakash Bare como Anand Kunhiraman
* John Sike como Sike Yuants
* Barbara Anatu como Oficial do Museo Nacional
* Jacob Oburi
* Sandra Dauma como Wahu
* Max Maso PPC como Sogeri Police Commander

## Notas 
## Véxase tamén 
### Outros artigos 
* Filmes de Papúa-Nova Guinea propostos ó Óscar ó mellor filme internacional
* Filmes propostos ó mellor filme internacional na 98ª edición dos Óscar
The Watchers (filme)

***The Watchers*** é un filme estadounidense de 2024 escrito e dirixido por Ishana Night Shyamalan, no seu debut como directora. Foi producido polo seu pai M. Night Shyamalan, e baséase na novela de 2021 de A.&nbsp;M. Shine. Está protagonizado por Dakota Fanning, Georgina Campbell, Olwen Fouéré e Oliver Finnegan, e conta a historia de Mina, unha artista de 28 anos que queda atrapada nun bosque do oeste de Irlanda. Na procura de refuxio, queda atrapada con outros tres estraños nun búnker, dende onde son observados por unhas misteriosas criaturas cada noite.

*The Watchers* estreouse nos cinemas dos Estados Unidos a través de Warner Bros. Pictures o 7 de xuño de 2024. Recibiu valoracións negativas por parte da crítica e recadou 33 millóns de dólares en todo o mundo sobre un orzamento de 30 millóns.

## Cast
* Dakota Fanning como Mina/Lucy
* Georgina Campbell como Ciara
* Olwen Fouéré como Madeline
* Oliver Finnegan como Daniel
* Alistair Brammer como John
* John Lynch como Profesor Kilmartin

## Notas