Club Balonmán Cangas

O **BM Cangas do Morrazo** ou **Frigoríficos do Morrazo** por motivos de patrocinio, é un club de balonmán profesional da localidade pontevedresa de Cangas (Galicia). Fundado en 1961, actualmente xoga na División de Honra A, tamén coñecida como Liga ASOBAL sendo o quinto equipo histórico da categoría, tras unha estadía de 25 tempadas na máxima categoría do balonmán nacional, o último ascenso dos tres ascensos data de 2012, dende a División de Honra B nunha fase de ascenso organizada no seu campo, o pavillón do Gatañal. O BM Cangas está considerado un clásico da Liga ASOBAL. Tralo primeiro ascenso en 1995 estivo ata 2006 ininterrompidamente. O Club Balonmán Cangas chegou disputar dúas veces a segunda competición de clubs a nivel europeo, a Copa EHF.

Os xogadores do equipo visten unha camisola azul escura e branca e pantalón coas mesmas cores como primeiro equipamento, mentres que o segundo é celeste. A súa pista de xogo, despois de trasladarse dende o Polideportivo de Romarigo, é o Pavillón do Gatañal, tamén sede oficial do club, que conta con capacidade para 2&nbsp;500 espectadores. O seu actual presidente é D. Alberto González González, que relevou no cargo ó histórico mandatario D. Manuel Adolfo Camiña Fernández. 

O club tamén dispón dun filial no Grupo A da Primeira Nacional, o Balonmán Luceros e dun equipo sénior feminino que loita por ascender a División de Prata Feminina, o Tapería Dos Chata. Ademais disto, a estrutura do Club está conformada por outros 24 equipos de categorías base en masculino e feminino, sendo o club referente do balonmán galego e un dos máis representantes do deporte autonómico.

## Historia 
### Inicios, o Luceros O.J.E. 
Se ben coñécese que anos antes das primeiras mencións ao balonmán en Cangas xa se disputara na vila un partido de balonmán a 11 entre o Traviesas de Vigo (Campión de España) e a Escola Naval Militar de Marín no Campo de Massó, os primeiros datos da práctica do balonmán en Cangas datan de comezos de 1960, cando un grupo de amigos comezaron a xogar tendo que desprazarse a Vigo para disputar os primeiros partidos. O primeiro encontro disputado foi en 1961, cando co nome de Luceros gañaron ó "Alerta" de Vigo por 4-5 no colexio Alba da cidade olívica. Máis tarde, ese mesmo ano, inscribiuse como equipo xuvenil, o que supuxo o comezo oficial do club. O primeiro partido oficial do equipo xuvenil disputouse en Vigo, no que os cangueses conseguiron derrotar ao Ponce de León (2-1) no Salón Baile “As Cabanas”. E ese mesmo ano, durante o verán, disputouse o primeiro torneo na Avenida Méndez Núñez de Cangas grazas á doazón de dúas porterías por parte de Luís Hernández.

O primeiro equipo sénior inscribiuse en 1968 na liga de Terceira Provincial.

A tempada 1991-92 pasou a coñecerse como a "tempada dos paraugas". Esta tempada, na que o equipo sénior conseguiu finalizar na sétima posición en Primeira Nacional e o equipo xuvenil o terceiro posto no Campionato de Galicia, estivo marcada polas protestas da afección canguesa polas condicións da pista de xogo, feito que motivou mesmo a suspensión dun partido fronte o Pilotes Posada de Vigo tras disputar tan só oito minutos de partido nunha pista que foi descrita pola prensa como unha "pista de patinaxe". A pesar destas dificultades, o equipo finalizou a tempada seguinte na terceira posición da Primeira Nacional, raiando o ascenso, e recibiu da Federación Galega de Balonmán o Premio ao Mellor Club Galego en 1993, galardón que recolleu Evaristo Gallego.

A tempada 1993-94 comezou coa inauguración do Pavillón Municipal do Gatañal o 18 de setembro, pavillón onde xoga dende ese ano os seus partidos como local. Ao seu regreso en Cangas, o equipo foi recibido por máis de 6&nbsp;000 persoas que se congregaron baixo a choiva para ver o saúdo do equipo dende o balcón da casa do concello. Dende ese ano o equipo permaneceu 11 tempadas na máxima categoría,

A segunda tempada do equipo na Liga ASOBAL estivo marcada pola mudanza na presidencia do club, no que Tito Gallego asumiu a presidencia logo da etapa de Nené Refojos. Do mesmo xeito, durante a tempada o banco cangués tamén cambiou de mans logo do cesamento de Modesto Augusto, que foi substituído por Antonio Plaza. A pesar dos cambios no club, o equipo conseguiu mellorar a súa clasificación respecto do ano do seu debut, ascendendo ata a 10ª posición da táboa cun rexistro moi similar ao do ano anterior 9 vitorias, 6 empates e 15 derrotas para un total de 24 puntos, superando na clasificación a todo un histórico como o Club Balonmano Granollers.

Ns dúas seguintes tempadas (1997-98 e 1998-99) o equipo viuse obrigado a xogar a liguiña pola permanencia. Na 1997-98, logo de finalizar a liga regular na 11ª posición, ficou segundo de catro equipos na liguiña, polo que tivo que disputar a permanencia a dobre partido fronte o Prasa Pozoblanco, conseguindo o obxectivo acompañados por máis de 500 seareiros que se achegaron ata a cidade andaluza. O ano seguinte chegou Goran Dzokic ao banco do Cangas, que finalizou a liga regular na 12ª posición, e quedando primeiro na liguiña de permanencia, o que fixo posible que o equipo non tivera que xogar ningunha outra eliminatoria para manter a categoría.

Na tempada 1999-2000 os *play-offs* polo título ampliáronse ata os oito primeiros equipos da clasificación. Esta tempada, tamén con Dzokic no banco o Cangas subiu ata a 9ª posición cos mesmos rexistros que o BM Valladolid (10º clasificado), e tan só un punto menos que o Valencia Airtel, último equipo clasificado para disputar o título. Esa tempada chegou ao club Rubén Garabaya, que posteriormente se proclamaría campión do mundo coa selección española en 2005, e que xogaría tamén en Ademar León, Fútbol Club Barcelona e BM Valladolid.

Na tempada seguinte produciuse un troco na presidencia do club, que pasou ás mans de Pepe Penelas. Aínda que ese ano comezou aínda con Dzokic no banco, este foi substituído por Alejandro López, ex-adestrador de Chapela e Octavio, logo de caer en Zaragoza fronte ao colista da ASOBAL na 13ª xornada e deixar ao club galego na penúltima posición (13ª) con tan só dúas vitorias. López estreouse no banco fronte ao 20 de febreiro de 2001, caendo por 25-31. Finalmente os cangueses finalizaron na 13ª posición da táboa con 15 puntos e un rexistro de 7 vitorias, 1 empate e 18 derrotas.

Alejandro López dirixiu tamén ao equipo na tempada 2001-02, na que o número de participantes ampliouse ata os 16. O Cangas comezou a Liga ASOBAL enfrontándose ao Portland San Antonio en Pamplona, caendo por 27-20. O equipo finalizou a tempada novamente na 13ª posición, conseguindo deste xeito a permanencia cun rexistro de 9 vitorias, 2 empates e 19 derrotas para un total de 20 puntos. Os mesmos puntos conseguiron os do Morrazo na tempada seguinte, cun rexistro de 6 vitorias, 8 empates e 16 derrotas, mellorando a súa posición na táboa final da Liga ASOBAL, ao acceder á 12ª posición por diante do histórico Club Deportivo Bidasoa de Irún. 

Ata o seu descenso á División de Honra Prata na tempada 2005-06, o que significou o primeiro descenso de categoría na historia do club, no ano que se estreou na segunda competición europea en importancia, a Copa EHF, logo de ser finalizado a tempada anterior na 8ª posición da liga. O debut europeo do Cangas tivo lugar no Viborg Stadionhal o 5 de novembro de 2005 nun mal momento para o equipo, que en liga acumulaba sete derrotas e tan só unha vitoria. No seu primeiro partido en competición europea os cangueses caeron por 32-20, unha desvantaxe de 12 goles fíxose insalvable para os cangueses, que caeron eliminados malia a vitoria en Cangas por 29 goles a 27 no que foi o primeiro partido dunha competición europea celebrado na localidade e no que 2&nbsp;500 persoas déronse cita no Gatañal.

#### Descensos á División de Honra Prata 
O descenso de categoría levou consigo unha mudanza no banco cangués coa chegada de Ernesto Visus e o portugués Jorge Paulo Pereira, que permaneceron no cargo ata a tempada 2008-09, na que foron substituídos por Curro Lucena. As tempadas 2006-07 e 2007-08 non foron positivas para o equipo do Morrazo, finalizando a categoría de prata na 6ª e 8ª posición respectivamente, o que lle impediu disputar o ascenso á máxima categoría. Ao finalizar a fase de ascenso o conxunto galego conseguiu regresar á máxima competición do balonmán español logo de superar o Realitas BM Guadalajara na final 25-21.

Con todo, a nova etapa na Liga ASOBAL durou só unha tempada, Ese mesmo ano a base do club fixo historia ao conseguir o equipo Explotaciones Mineras del Morrazo o ascenso á Primeira División Nacional na fase de ascenso celebrada en Xixón.

Na tempada 2010-11, baixo a dirección de Víctor García Pillo, o Frigoríficos do Morrazo finalizou na quinta posición na clasificación da División de Honra B, o que lle concedeu unha praza para disputar en Huesca a fase de ascenso para tentar regresar un ano despois á máxima categoría do balonmán español xunto co Octavio Pilotes Posada, que conseguira o ascenso como campión da división de prata. A fase de ascenso contou coa presenza tamén do Obearagón BM Huesca, o Helvetia Anaitasuna de Pamplona e a pontevedresa Sociedad Deportiva Teucro. O conxunto do Morrazo enfrontouse nas semifinais ao equipo anfitrión, contra os que caeu derrotado na prórroga por 37-34. Na campaña 2011-12 conseguirían rematar terceiros na clasificación regular, o que lles deu acceso a xogar as eliminatorias polo ascenso, as cales non estiveron exentas de polémica, xa que un día antes da que se disputara a derradeira xornada de liga o Comité Español de Disciplina Deportiva decidiu que se lle devolveran os tres puntos que o Comité de Competición lle quitara ao equipo cangués por aliñamento indebido. Na fase de ascenso disputada en Cangas, os do Morrazo enfrontáronse na primeira rolda ao Gijón Jovellanos, ao que derrotaron por un axustado 21-20 nun partido que o cadro cangués puido ter sentenciado ao acumular unha vantaxe de catro goles no minuto 50. Na final enfrontouse ao BM Villa de Aranda, vencendo novamente (27-25) nun partido no que case sempre levou a dianteira e no que chegou dominar cunha vantaxe de sete goles. Deste xeito o club cangués regresaba á máxima categoría do balonmán español, acompañando ao ARS Palma Naranja cordobés, que ascendera de xeito directo tras finalizar segundo a División de Honra Prata.

#### Nova etapa na Liga ASOBAL 
miniatura|270px
Na tempada do seu retorno á elite do balonmán español o equipo cangués conseguiu a permanencia logo de finalizar a tempada na 14ª posición da táboa con 19&nbsp;puntos, os mesmos que a Academia Octavio, que acabaría descendendo. O Balonmán Cangas conseguiu un rexistro de 9 vitorias (unha máis que o Octavio), 1 empate e 20 derrotas. Na Copa do Rei o equipo caeu pola mínima nos oitavos de final fronte o Globalcaja Ciudad Encantada (23-24).

O equipo experimentou mellorou os seus resultados na tempada seguinte, na que sumou un total de 25&nbsp;puntos (10 vitorias, 5 empates, 15 derrotas) e finalizou no 10º posto da clasificación. Na competición copeira o Cangas superou con facilidade a un rival de categoría inferior, o Bordils, por 23-32, conseguindo así o pase para os oitavos de final. Con todo, a andaina do cadro do Morrazo acabou nesta rolda logo de caer fronte o Helvetia Anaitasuna (22-28), que acabaría chegando ata as semifinais.

##### Os mellores anos 
Dende o último ascenso, en boa parte pola súa aposta pola canteira, conseguiu pasar de loitar pola permanencia na máxima categoría a loitar por obxectivos máis ambiciosos, obtendo o seu cume na tempada 2014-15, na que asinou a mellor tempada da súa historia ata o momento e converteuse nunha das grandes revelacións da liga. O Cangas contou cun dos orzamentos máis baixos da competición e o seu equipo contaba con tan só dous xogadores estranxeiros e o resto galegos conseguiu finalizar na quinta praza cun total de 32 puntos, superando así a súa mellor clasificación na liga ata o momento (o oitavo posto) e o seu rexistro de puntos (25). Deste xeito o equipo conseguiu xogar en Europa de novo, disputando a Copa EHF.

Con todo, no verán de 2015 a ASOBAL anunciou que excluíra aos cangueses, xunto co Teucro de Pontevedra, da Liga ASOBAL por non ter pagado a cota de acceso nin presentar os avais no prazo previsto. Os dous clubs galegos solicitaron o amparo da Real Federación Española de Balonmán e finalmente o Comité de Competición da federación revocou a decisión da asociación de clubs ao considerala "non competente" para expulsar a clubs, polo que ambos puideron tomar parte na competición na tempada 2015-16.

A tempada non comezou ben para o cadro cangués, que comezou perdendo os seus tres primeiros partidos. No seu regreso a Europa o equipo non conseguiu disputar a fase de grupos logo de caer na terceira rolda de cualificación contra o CSM Bucarest por 31-24 na ida disputada no Concordia Hall Chiajna de Bucarest e 29-29 na volta disputada ante case 2&nbsp;000&nbsp;persoas no Gatañal e no que a pesar do bo xogo despregado non foron quen de superar a desvantaxe de sete goles que se levaran de Romanía. Ao finalizar a primeira volta, o equipo dirixido por Pillo un pase para xogar a Copa ASOBAL en León, tras acadar o 3º posto a esa altura da competición, xa que a pesar de perder fronte o Ademar no Gatañal, a derrota do Granollers no Palau Blaugrana concedeulle o billete aos de Cangas. Nas semifinais da Copa Asobal, os do Morrazo enfrontáronse ao FC Barcelona, ante o que pouco puideron facer e acabaron cedendo por 34-21. Coa permanencia xa asegurada o equipo procurou o seu pase á fase final da Copa do Rei por primeira vez na súa historia fronte o Helvetia Anaitasuna, o seu rival nos cuartos de final, que o equipo disputou esa tempada por primeira vez na súa historia. o que fixo inútil a vitoria do equipo galego no Gatañal (27-23). Na liga a tempada foi tamén histórica para o equipo, que conseguiu igualar a súa mellor racha de imbatibilidade cun total de once partidos consecutivos sen coñecer a derrota, o mesmo número que conseguira na tempada 2011-12, competindo na División de Honra Prata. A tempada finalizou co derbi fronte o Teucro no Gatañal, no que os pontevedreses se xogaban a permanencia e os locais a quinta praza e que caeu do lado do Cangas no día no que Alen Muratović se retirou do balonmán e o Teucro consumou o seu descenso.

##### Consolidación na elite e crecemento social do club 
Logo de dúas tempadas entre os cinco mellores da Liga ASOBAL, o Cangas regresou aos postos baixos da táboa, coincidindo isto co maior auxe da historia do club en termos sociais e de afeccionados. Tras salvar a categoría in extremis durante as tempadas comprendidas entre 2015-2016 e 2020-2021 (pandemia mediante), o club apostou firmemente por unha filosofía de club baseada no coidado dos seus afeccionados e unha innovadora maneira de ofrecer un espectáculo máis alá dos 60 minutos de xogo.

Isto provocou que o equipo de Nacho Moyano liderase durante dous anos consecutivos a maior ocupación da Liga cun cheo en tódolos partidos de Liga de maneira ininterrompida dende a tempada 2022-2023 ata a actual tempada. Ademais disto, o Club xogou de maneira consecutiva dúas fases de permanencia ante o Trops Málaga e o Balonmano Burgos, saíndo vitorioso en ambas e perpetrando a súa historia tras acadar a 25ª tempada na elite.

## Pavillón 
miniatura|Pavillón do Gatañal
Nos seus inicios, baixo as denominacións Luceros e a primeira etapa integrado no Alondras, o equipo xogou os seus partidos ao aire libre, primeiro nunha pista improvisada na Avenida Vicenti ata 1972, e logo na Pista do Aterrado, na que xogou os seguintes cinco anos.

Dende 1993 o Club Balonmán Cangas xoga os seus partidos como local no Pavillón do Gatañal, situado na estrada Cangas-Aldán, onde o equipo ten tamén a súa sede. O pavillón conta con capacidade para preto de 2&nbsp;500 persoas.

## Filial 
En 2013, por iniciativa dun grupo de pais de xogadores naceu o Balonmán Luceros, que absorbeu o equipo de Primeira Nacional Explotaciones Mineras Morrazo, pasando a converterse no equipo filial do Club Balonmán Cangas. Na tempada 2019-20 o equipo competirá na Primeira Nacional, terceira categoría do balonmán español, e disputa os seus partidos como local tamén no Pavillón do Gatañal.

## Xogadores 
### Cadro 2014/15 
### Xogadores destacados 
[miniatura|O porteiro croata [Venio Losert vestiu unha tempada a camisola do Balonmán Cangas na tempada debut do equipo galego en competición europea.]]
En 1977 chegou o primeiro xogador estranxeiro ao club morracense. Tratábase do iugoslavo&nbsp;Bozidar. Outro xogador balcánico destacado do club é Alen Muratović, o xogador montenegrino despuntou en Cangas, axudando ao equipo a clasificarse por primeira vez para unha competición europea (a Copa EHF), posteriormente defendeu as cores do BM Valladolid e do SG Flensburg-Handewitt alemán, tras catro anos lonxe das pistas por unha grave lesión e instalado en Cangas, Muratović volveu ao balonmán en activo. Tamén salientar ao porteiro dinamarqués Kasper Hvidt, que chegou ao club con 18 anos e que coa súa selección gañou unha medalla de bronce mundial, así como dous bronces e un ouro europeos. Un xogador que deixou unha fonda pegada no club foi o vigués José Manuel Martínez Enseñat, quen chegou a Cangas cando comezaba a febre polo balonmán e retirouse prematuramente en 1992 a causa dun cancro de pulmón que poría fin á súa vida en 2001.

Nas últimas tempadas, destacou a presenza de xogadores cunha grande impronta no balonmán actual, coma o buenense David Iglesias, internacional español e actualmente no Tremblay francés, o extremo dereito portugués Jenilson Varela Monteiro ou o medallista olímpico Dani Fernández.

## Palmarés 
## Notas
;Referencias

## Véxase tamén 
### Bibliografía 
* 

### Ligazóns externas 
* Páxina web do club