Gohar Muradyan

**Gohar Sarkis Muradyan**, nada o 28 de outubro de 1957 en Iereván, é unha filóloga e tradutora armenia. É doutora en filoloxía (1986) e doktor nauk en filoloxía (2005), así como investigadora no Instituto de Manuscritos Antigos (Matenadaran) en Iereván e xefa do departamento de estudo e tradución de textos antigos.

## Traxectoria 
Estudou na escola inglesa nº 172 de Iereván entre 1969 e 1974 e entre 1974 e 1979 cursou estudos na Facultade de Filoloxía da Universidade Estatal de Leningrado. Entre 1979 e 1982 fixo estudos de posgraduado no instituto de estudos orientais da Academia Nacional de Ciencias de Armenia. Dende 1982, Muradyan traballa no instituto Matenadaran, dende 1998 como investigadora e dende 2014 como xefa do departamento de estudo e tradución de textos antigos.

Ao longo da súa traxectoria publicou edicións de textos, monografías e artigos do armenio antigo traducidos dende o grego.

En 1986 fixo a defensa do seu doutoramento: "The Book of Chreia and its Sources". Dende novembro de 2001 é membro da AIEA  ("Asociación Internacional de Estudos Armenios"). En 2005 defendeu a súa tese de doutoramento:: "The Hellenizing School and Classical Armenian."

Ademais, participou en numerosas conferencias internacionais, proxectos de investigación conxuntos e cooperación con institucións de investigación: entre 1996 e 1997 co Max-Planck-Institut für europäische Rechtsgeschichte (Frankfurt am Main), en 1998 co Institudo de estudos avanzados dos Países Baixos, entre 1999 e 2002, 2001 e 2004, 2005 e 2007 coa Universidade de Xenebra, entre 2008 e 2009 coa Universidade de Graz e entre 2007 e 2012 coa Universidade de Nebraska–Lincoln. Dita cooperación traduciuse na publicación de monografías, artigos e traducións en armenio, inglés, francés e ruso.

## Publicacións 
### Críticas textuais 
* *Գիրք պիտոյից* (Book of Chreia), crítica textual de G. Muradyan, Iereván, Armenian Academy Publishing House, 1993.
* *Physiologus, The Greek and Armenian Versions with a Study of Translation Technique*, por G. Muradyan, Leuven-Paris-Dudley, MA։ Peeters (Hebrew University Armenian Studies 6), 2005.
* *Գրիգոր Մագիստրոսի Թուղթք և չափաբերականք (Letters and Verses by Grigor Magistros)*, crítica textual e introdución, Մատենագիրք հայոց (Medieval Armenian Literature), 11th c., vol. 16, Iereván, Nairi, 2012, pp.&nbsp;139–481.
* David the Invincible, ''Commentary on Porphyry's Isagoge*, texto en armenio antigo con orixinal en grego, tradución ao inglés, introdución e notas de Gohar Muradyan, Leiden-Boston։ Brill, 2014.
* *Հունաբանությունները դասական հայերենում  (Grecisms in Ancient Armenian)*, Iereván: Nairi, 2010, 291 p.
* *Հին հունական առասպելների արձագանքները հայ միջնադարյան մատենագրության մեջ (Echoes of Ancient Greek Myths in Medieval Armenian Literature)* Iereván: Nairi, 2014, 299 p.

### Artigos 
* * "Греческая надпись царя Тиридата из Гарни" ("The Greek Inscription of King Trdat from Garni"), *Historico-Philological Journal of the Armenian Academy of Sciences'', 1981, N 3, pp.&nbsp;81–94.
* «Խորենացու երկու աղբյուրի թվագրման շուրջը» ("On the Dating Khorenatsi's Two Sources"), *Historico-Philological Journal of the Armenian Academy of Sciences*, 1990, N 4, pp.&nbsp;94–104.
* "Первоначальный полный сборник Афтония и древнеармянская Книга хрий" ("The Original Complete Collection of Aphthonius and the Old Armenian Book of Chreia"), *Vizantijskij vremennik*, 1994, вып. 55/1, pp.&nbsp;141–144.
* "The Reflection of Foreign Proper Names, Theonyms and Mythological Creatures in the Ancient Armenian Translations from Greek," *Revue des Études Arméniennes* , t. XXV, 1994–95, pp.&nbsp;63–76.
* "The Original Complete Collection of Aphthonius' Progymnasmata and the Armenian Book of Chreia", *Acts, XVIII International Congress of Byzantine Studies, Selected Papers։ Moscow* 1991, Volume IV։ *Literature, Sources, Numismatics and History of Science*, Byzantine Studies Press, Inc., Shepherdstown, WV, USA, 1996, 181-187.
* "Some Lexicological Characteristics of the Armenian Version of Philo Alexandrinus," *Proceedings of the Fifth International Conference on Armenian Linguistics (McGill University, Montreal, 1–5 de maio de 1995*). Ed. by D. Sakayan, Nova York, 1996, pp.&nbsp;279–291.
* «Փիլոն Ալեքսանդրացու գրաբար թարգմանությունների լեզվական որոշ առանձնահատկությունները» ("Some Lexicological Characteristics of the Armenian Version of Philo Alexandrinus"), *Historico-Philological Journal of the Armenian Academy of Sciences*, 1997, N 1, pp.&nbsp;167–176.
* "The Rhetorical Exercises (Progymnasmata) do armenio antigo "Book of Chreia" (Girk' pitoyic') – (On the Occasion of P. Cowe's Review)," *Revue des Études Arméniennes* , t. 27, 1998-99, pp. 399–415.
* «Արտաշիրի վեպն Ագաթանգեղոսյան բնագրերում» ("The Romance of Artashir in the Texts of Agathangelus"), *Ashtanak (Armenological Periodical*) 2, Iereván, 1998, pp.&nbsp;46–55.
* "Notes on Some Linguistic Characteristics of the Hellenizing Translations," *Le Muséon*, t. 112, fasc. 1-2, 1999, pp.&nbsp;65–71.
* «Դասական և յունաբան թարգմանութիւնների բաղդատութեան փորձ» ("An Attempt of Collation of Classical and Hellenizing Translations"), *Handes Amsorya*  , 1999, pp.&nbsp;187–216.
* "The Armenian Collection of the Ecclesiastical Canons," *Христианский Восток* (*Christian Orient*), Moscova, NS 1 (7), 1999, pp.&nbsp;124–154 (coautor M. Shirinian).
* «Հունարենից թարգմանված եկեղեցական կանոնները, բնագրագիտական դիտողություններ» ("The Ecclesiastical Canons Translated from Greek; Textological Observations") (coautor M. Shirinian), *Historico-Philological Journal of the Armenian Academy of Sciences*, 2000, N 3, pp.&nbsp;213–225.
* «Պիտոյից գիրքը՝ քրիստոնեացված ճարտասանական ձեռնարկ» ("The Book of Chreia – a Christianized Rhetorical Handbook"), *Handes Amsorya*, 2000, pp.&nbsp;2–67.
* "Le style hellénisant des Progymnasmata arméniens dans le contexte d'autres écrits originaux," *Actes du Sixième Colloque international de Linguistique arménienne (INALCO – Académie des Inscriptions et Belles-Lettres – 5-9 juillet 1999), Slovo*, vol. 26-27 (2001-2002), pp.&nbsp;83–94.
* "Pre-hellenizing Translations," en ''Bnagirk‛ Yišatakac‛ - Documenta memoriae; Dall'Italia e dall'Armenia Studi in onore di Gabriella Uluhogian*, Bologna, 2004, pp.&nbsp;297–315.
* «Հրատ, Լուսաբեր, Փայլածու, Երեւակ, Լուսնաթագ», *Handes Amsorya*, 2006, pp.&nbsp;1–18.
* "Les traductions arméniennes de la littérature antique et médiévale," en *Arménie, la magie de l'écrit (publié à l'occasion de l'exposition Arménie, la magie de l'écrit։ Marseille, Centre de la Vieille Charité, 27 avril – 22 juillet 2007''), baixo a dirección de Claude Mutafian (Marsella, 2007), pp.&nbsp;288–291.
* «Դավիթ Անհաղթի «Վերլուծութիւն ի Ներածութիւնն Պորփիւրի» երկը. տեքստաբանական հարցեր» ("David the Invincible's ''Commentary on Porphyry's Isagoge*; Textological Issues"), *Bulletin of Matenadaran'', 18, 2008, pp.&nbsp;19–39.
* "David the Invincible's Commentary on Porphyry's Isagoge. A Collation of the Greek and Armenian Versions," ''L'œvre de David l'Invincible et la transmission de la pensée grecque dans la tradition arménienne et syriaque'', textos agrupados e editados por Valentina Calzolari e Jonathan Barnes (Philosophia antiqua։ Commentaria in Aristotelem Armeniaca – Davidis Opera, vol. 1), Brill։ Leiden – Boston, 2009, pp.&nbsp;67–88.
* «Սահակի տեսիլը Ղազար Փարպեցու «Պատմության» մեջ» ("The Vision of St. Sahak in the History of Łazar P'arpec'i"), *Լևոն Խաչիկյան 90, Նյութեր Մատենադարանի հիմնադիր տնօրենի ծննդյան իննսունամյակի նվիրված միջազգային գիտաժողովի* (9-11 հոկտեմբերի 2008 թ.) (*Levon Khachikyan 90. Papers of the International Conference Dedicated to the 90th Anniversary of the Founder and First Director of Matenadaran [October 9–11, 2008*]), Iereván, 2010, pp.&nbsp;193–201.
* «Գրիգոր Մագիստրոսի Մատենագրությունը» ("The Literary Legacy of Grigor Magistros") and Book Reviews, *Bulletin of Matenadaran*, 20, 2014, pp.&nbsp;5–44, 477-494.
* "Greek Authors and Subject-matters in the Letters of Grigor Magistros", *[*[Revue des Études Arméniennes*  Arméniennes]]*, 35, 2013, pp.&nbsp;29–77.
* "Средневековые греко-армянские литературные связи" ("Medieval Greek-Armenian Literary Relations"), *Рубежи памяти։ Судьбы культурного наследия в Армении и России. Труды международной научной конференции (Frontiers of Memory, The Fate of Cultural Legacy of Armenia and Russia. Papers of the International Conference*), San Petersburgo, 2014, pp.&nbsp;80–93.
* "The Vision of St. Sahak in the History of Łazar P'arpec'i", *The Armenian Apocalyptic Tradition*, Leiden-Boston։ Brill, 2014, pp.&nbsp;315–325.
* "The Hellenizing School", *Armenian Philology in the Modern Era, From Manuscript to Digital Tex*t, Edited by Valentina Calzolari, Universidade de Xenebra. Coa colaboración de Michael E. Stone (Handbook of Oriental Studies. Section 8 Uralic & Central Asian Studies, Volume 23/1), Leiden & Boston, Brill, 2014, pp.&nbsp;321–348.
* "Armenian Culture and Classical Antiquity" (coautor A. Kazaryan), "Medieval Greek-Armenian Literary Relations,"*A Handbook to Classical Reception in Eastern and Central Europe*, ed. by Z. Martirosova Torlone, D. LaCrouse Munteanu, D. Dutch, Wiley Blackwell, 2017, pp.&nbsp;509–515, 516-527.

### Traducións 
* Ապոլլոդորոս, Դիցաբանական գրադարան (Apollodorus, *Mythological Library*), tradución do grego antigo, introdución e comentario de Gohar Muradyan e Aram Topchyan, Iereván: Sargis Khachents – Printinfo – Antares, 2017.
* Լոնգոս, Դափնիս և Քլոե (Longus, *Daphnis and Chloe*), tradución do grego antigo, introdución e comentario de Gohar Muradyan e Aram Topchyan, ilustracións de Arto Tchakmakchian, Iereván: Sargis Khachents – Printinfo, 2011.
* Մայքլ Է. Սթոուն, Տիգրան Գույումճեան, Հեննինգ Լեմանն, Հայկական հնագրութեան ալբոմ (Michael Stone, Dickran Kouymjian, Henning Lehmann, Album of Armenian *Paleography*), traducido do inglés por Gohar Muradyan e Aram Topchyan, Mother See of Holy Etchmiadzin, Iereván: Tigran Medzn Press, 2006, 556 p..
* *Книга Хрий (Book of Chreia)*, tradución ao ruso dende o armenio antigo, introdución e comentario de G. Muradyan, Iereván: Nairi, 2000.
* *The Ancient Armenian Calendar*, tradución ao inglés dende o armenio clásico de Gohar Muradyan e Aram Topchyan, Iereván։ Magaghat Publishing House, 2002.
* *The Armenian Version of the Greek Ecclesiastical Canons by Gohar Muradyan*, Manea-Erna Shirinyan e Aram Topchyan, Frankfurt am Main։ Lowenklau-Gesellschaft e.V., 2010.
* Extractos de Filón de Alexandría: *Questions and Answers on Genesis* e *Questions and Answers on Exodus*; Pseudo-Philo, *On Jonah* e *On Samson*, tradución ao inglés dende o armenio antigo, introdución e comentario de Gohar Muradyan e Aram Topchyan, en *Outside the Bible, Ancient Jewish Writings Related to Scripture*, Ed. Louis H. Feldman, James L. Kugel e Lawrence H. Schiffman, 3 Vols., University of Nebraska Press, 2013, pp.&nbsp;750–803, 807–881.

## Notas