open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Ahmad Sa'adat

'''Ahmad Sa'adat** (tamén transliterado do árabe como **Ahmad Saadat'''), nado en 1953, é un político palestino, secretario xeral da Fronte Popular para a Liberación de Palestina (FPLP).

Sa'adat tornouse secretario xeral da FPLP en outubro de 2001, sucedendo a Abu Ali Mustafa despois do seu asasinato polo exército israelí.
Foi encarcerado en Xericó pola Autoridade Nacional Palestina (ANP) en 2002, canda a outros cinco palestinos. O 14 de marzo de 2006, forzas israelís atacaron o cárcere e secuestraron a Sa'adat, enviándoo á prisión de Hadarim, posteriormente trasladárono á prisión de Asqelan en réxime de confinamento solitario, e dende agosto de 2009 permanece na prisión de Ramon, no deserto de Nagab, so custodia israelí. O 25 de decembro de 2008 foi condenado a 30 anos de cadea por liderar unha "organización terrorista ilegal" e pola súa responsabilidade en tódalas accións realizadas por dita organización.

## Acontecementos 
Coincidindo coa chegada de Sa'adat á secretaría xeral da FPLP, produciuse o asasinato do ministro de turismo israelí Rehavam Zeevi, o 17 de outubro de 2001. Ahmad refuxiuse nos cuarteis da Muqata'a, e Yasser Arafat negouse a entregalo a Israel. Despois de negociacións entre os Estados Unidos de América, o Reino Unido e as partes en conflito (Israel e a Autoridade Nacional Palestina), chegouse ó acordo de levanta-lo sitio da Muqata'a, e encarcerar a Sa'adat en Xericó baixo custodia estadounidense e británica, após un xuízo militar.

A Corte Suprema palestina declarou o encarceramento anticonstitucional e ordenou a súa liberación, mais a ANP recusou obedecer por temor a que forzas israelís o asasinaran. Amnistía Internacional fixo público un documento no que pedía a liberación de Sa'adat por non ser acusado formalmente de ningún delito e ter recibido un xuízo inxusto. O 14 de marzo de 2006 os observadores británicos e estadounidenses retiráronse da prisión de Xericó, e inmediatamente esta foi cercada polas tropas israelís, na chamada ''Mivtza Hava'at Bikurim''. A operación levou dez horas, nas que os reclusos (preto de 300) ían rendíndose ós poucos. Sa'adat e os outros cinco prisioneiros que Israel pescudaba foron os derradeiros en se entregaren. Na Cidade de Gaza produciuse unha manifestación de 15&nbsp;000 persoas a prol da FPLP, e na contra de Israel, Estados Unidos e mais Reino Unido.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* Entrevista a Ahmad Sa'adat, Maan News Agency, 3 de xaneiro de 2006.
* Carta de Ahmad Sa'adat dende o cárcere de Xericó.
RAI

:*Para a moeda de pedra da Micronesia denominada "rai" véxase: Moeda de pedra.*

**RAI** ou **Radiotelevisione Italiana**, coñecida ata 1954 como **Radio Audizioni Italiane**, é a empresa de radiodifusión pública de Italia. É a maior empresa de televisión de Italia, e compite coas cadeas privadas de empresas como Mediaset, Telecom Italia Media ou Sky Italia. A RAI opera varias canles de radio e de televisión, emitindo no sistema analóxico terrestre ata o 2013, vía televisión dixital e por satélite. Foi un dos 23 membros fundadores da Unión Europea de Radiodifusión no ano 1950.

Debido á súa proximidade xeográfica con Italia, o sinal da RAI tamén se pode recibir en países como Albania, Suíza, Mónaco, Malta, San Marino, a Cidade do Vaticano, Eslovenia ou Croacia.

## Orixes 
A RAI naceu coma unha empresa privada coñecida como *Unione Radiofonica Italiana* (URI) e foi creada no ano 1924 por varios empresarios privados e membros do grupo Marconi. A URI realizou a súa primeira emisión de radio o 24 de outubro dese ano cun cuarteto de Haydn.

No ano 1927 a URI foi renomeada como *Ente Italiano Audizioni Radiofoniche* (EIAR). Sobreviviu ata 1944 cando, baixo presión dos Aliados, foi renomeada *Radio Audizioni Italiane*, ou RAI.

Non foi ata o 1954 cando a RAI adquiriu a súa estrutura actual. Nese ano o estado italiano adquiriu parte da empresa, e a RAI comezou as súas emisións de televisión. O 3 de xaneiro de 1954 as 11:00, a primeira grella de televisión foi emitida desde a oficina de Milán e desde as subsés de Turín e Roma. Ás dúas dese mesmo día comezou a primeiro programa de televisión da historia italiana *Arrivi e partenze*, dirixido por Armando Pizzo e Mike Bongiorno.

## Servizos 
### Radio 
* Rai Radio 1: Noticias e información
* Rai Radio 2
* Rai Radio 3: música clásica
* Rai Radio Tutta Italiana
* Rai Radio Classica
* Rai Radio Techete'
* Rai Radio Live
* Rai Radio Kids
* Rai Gr Parlamento: Emisións desde o Parlamento Italiano
* Rai Isoradio
* Rai Südtirol Radio: en alemán, só emite na provincia de Bolzano
* Radio Trst A: en esloveno, só en Friúl-Venecia Xulia
### Televisión 
Émisión analóxica (ata o 2012), dixital e satélite:
* Rai 1
* Rai 2
* Rai 3
* Rai 4: entretemento
* Rai 5
* Rai Südtirol: en alemán, só en Bolzano-Bozen unhas poucas horas ó día;
Emisión en dixital:
* Rai News 24 [s]: noticias
* Rai Sport [s]: deportes
* Rai Gulp [s]: destinado á mocidade
* Rai Storia [s]: educación e cultura
* Rai Scuola [s]: educación e cultura

[s]: tamén dispoñible vía satélite

Emisión vía satélite:
* Rai Scuola
* Camera dei Deputati
* Senato Italiano
#### Internacional 
* Rai Italia: emisión dos mellores programas da RAI

## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* http://www.rai.it/
* http://www.raiplay.it/

## Notas
Galería de imaxes do mosteiro de San Xulián de Samos

O mosteiro de San Xulián de Samos está localizado no concello de Samos.

Ficheiro:Samos. Mosterio de San Xulián.Galicia 1.jpg
Ficheiro:Samos. Mosterio de San Xulián.Galicia 2.jpg
Ficheiro:Mosteiro de San Xulián de Samos 2.jpg
Ficheiro:Mosteiro de San Xulián de Samos 1.jpg
Ficheiro:Mosteiro de San Xulián de Samos 1.jpg
Ficheiro:CapillaCiprésSamos.jpg
Ficheiro:StatueFruelaISamos3106711239 730d39d4b1.jpg|Estatua de Froila I.
Ficheiro:Samos. Mosterio de San Xulián.Galicia 3.jpg|Fachada.
Ficheiro:Mosteiro de San Xulián de Samos.jpg|Claustro do mosteiro.
Ficheiro:Mosteiro de San Xiao de Samos, acueduto.jpg|Acueduto.
Ficheiro:"A Inmaculada" de Francisco de Moure - Mosteiro de Samos - Lugo.jpg|"A Inmaculada" de Francisco de Moure
Ficheiro:Fonte das Nereidas - Claustro do Mosteiro de Samos - Galiza.jpg|Fonte das Nereidas. Claustro do Mosteiro de Samos
Ficheiro:Iglesia_de_Monasterio_de_Samos.jpg|Interior da Igrexa do Mosteiro de Samos

## Véxase tamén
*Galería de imaxes de Samos
Cidade Deportiva de Abegondo

A **Cidade Deportiva de Abegondo**, chamada tamén **O Mundo do Fútbol**, é un complexo deportivo do Deportivo da Coruña, inaugurado o 1 de maio de 2003. Está situada no concello de Abegondo, na parroquia de Mabegondo, ao carón da autovía A-6, e conta cunha superficie de 90&nbsp;000&nbsp;m², na que acolle os adestramentos do primeiro equipo, do filial, do equipo feminino e das categorías inferiores do club.

## Historia 
A Cidade Deportiva de Abegondo foi erguida durante a presidencia de Augusto César Lendoiro, que pretendía a construción dunhas instalacións de adestramento para o Deportivo análogas ás doutros clubs de elite da época. Ata entón o equipo adestrábase no Complexo Deportivo de Acea de Ama, no Burgo. Tras barallar outras localizacións como Bastiagueiro ou Cambre, o club adquiriu máis de 100.000 metros cadrados de terreos na Agra de Marces na parroquia de Mabegondo, no concello de Abegondo, tras pagar uns 100 millóns de pesetas, e o 26 de marzo de 1998 deron inicio unhas obras que se prolongaron durante cinco anos. O complexo foi inaugurado o 1 de maio de 2003.

## Instalacións 
O Mundo do Fútbol consta dun edificio principal que alberga os vestiarios, oficinas e cafetería e que serve, á súa vez, de chanzo, con capacidade para máis de 1&nbsp;200 persoas cara ao campo principal e outras 500 persoas na parte posterior, orientado ao campo de céspede artificial. Na planta superior do edificio sitúanse as oficinas, sala de prensa, cafetería e aseos de público. A planta inferior alberga os vestiarios, almacéns e cuartos de instalacións. Dispón de preto de 9.000 metros cadrados de aparcadoiros e zona de servizos.

## Campos 
*7 campos de céspede natural de medidas practicamente iguais a Riazor (105×65 metros). 
*1 campo de céspede artificial de última xeración do tamaño de Riazor (105×61 metros). 
*6 campos de céspede natural de fútbol 7 (50×30 metros). 
*Máis de 16&nbsp;000 metros cadrados de campos auxiliares de céspede natural.

## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* Información na web oficial do Deportivo de La Coruña 
* Información das instalacións do Deportivo
EFL Cup

A **EFL Cup** (abreviatura de **English Football League Cup**; do inglés: *Copa da Liga de Fútbol*), coñecida por motivos de patrocinio como **Carabao Cup**, é unha competición de fútbol de Inglaterra. Do mesmo xeito que na Copa de Inglaterra, xógase cun formato de eliminación directa, aínda que a diferenza dos 674 equipos que entraron á FA Cup na tempada 2005-06, a esta copa só poden entrar 92 equipos: os 20 equipos da FA Premier League, e os 72 equipos da Football League, que organiza a competición.

Ademais, ao contrario que a FA Cup, as semifinais xóganse en partidos de ida e volta. O gañador da Copa da liga clasifícase para a UEFA Europa League, se non clasificou para outra competición europea doutra forma. O club con máis títulos é o Liverpool con oito.
Baltazar Porras

**Baltazar Enrique Porras Cardozo**, nado en Caracas o 10 de outubro de 1944, é un eclesiástico católico latino venezolano, arcebispo de Mérida dende 1991.

## Traxectoria 
### Primeiros anos 
En Caracas foi á escola primaria "Fray Luis de León" e á escola parroquial de Santa Teresa. Posteriormente entrou no Seminario Interdiocesano da cidade, onde cursou o ensino medio. Máis tarde, estudou unha licenciatura en Teoloxía na Universidade de Salamanca (España). En 1975, viaxou a Madrid para obter un doutoramento en Teoloxía Pastoral no Instituto de Pastoral da Universidade de Salamanca.
### Presbiterado e episcopado 
Comezou como un *coroinha* entre sete ou oito anos. Foi ordenado sacerdote o 30 de xullo de 1967 por Miguel Antonio Salas. Foi consagrado como bispo auxiliar de Mérida o 17 de setembro de 1983 por José Alí Lebrún, arcebispo de Caracas. Foi ascendido a arcebispo de Mérida o 30 de outubro de 1991.

Foi presidente da Conferencia Episcopal venezolana (CEV). Desde 2007 é o vicepresidente do Consello Episcopal Latinoamericano (CELAM).

É adversario do presidente venezolano, Hugo Chávez, que resultou en ataques verbais de Chávez, os ataques dos seus seguidores.

## Notas
Hóquei Clube de Sintra

O **Hóquei Clube de Sintra** é un club de hóckey a patíns da cidade portuguesa de Sintra. Actualmente compite na Zona Sur da 2ª División Portuguesa. O club viviu a súa mellor época a mediados do século XX, cando conseguiu catro títulos da Liga de Portugal entre as tempadas 1948-49 e 1958-59.
## Palmarés
* **4 Ligas**: 1948-49, 1949-50, 1957-58 e 1958-59.

## Véxase tamén
Dereito informático

O **dereito informático** foi analizado dende diversas perspectivas. Por unha parte o Dereito Informático defínese como un conxunto de principios e normas que regulan os efectos xurídicos nacidos da interrelación entre o Dereito e a informática. Por outro lado hai definicións que establecen que é unha rama do dereito especializada no tema da informática, os seus usos, e as súas aplicacións e as súas implicacións legais.

Entre os temas dos que se ocupa o dereito informático poderiamos indicar os seguintes:

* Sinatura electrónica.
* Protección de datos persoais.
* Propiedade intelectual.
* Diñeiro electrónico.
* Notificación por Internet.
* Protección xurídica do software.
* Nomes de dominio.
* Delitos informáticos.
* Comercio electrónico.
* Teletraballo.
* Propiedade industrial.
* Censura en Internet.
* Telecomunicacións.
* Contratos electrónicos.
* Documento electrónico e a lei de procedemento administrativo.
Galería de imaxes do paseo do río Lérez, Pontevedra

Paseo do río Lérez, Pontevedra

Ficheiro:Pontevedra. Paseo do río Lérez 3.jpg
Ficheiro:Pontevedra-Paseo do río Lérez.jpg
Ficheiro:Ponte na estación de bombeo. Paseo do río Lérez, Pontevedra.jpg|Ponte na estación de bombeo

## Río Lérez 

Ficheiro:Paseo do río Lérez, Pontevedra.jpg
Ficheiro:Pontevedra. Paseo do río Lérez 2.jpg
Ficheiro:Pontevedra. Paseo do río Lérez 1.jpg
Ficheiro:Pontevedra. Paseo do río Lérez 4.jpg
Ficheiro:Pontevedra. Paseo do río Lérez 5.jpg
Ficheiro:Pontevedra. Paseo do río Lérez 6.jpg
Ficheiro:Pontevedra. Paseo do río Lérez 7.jpg
Ficheiro:Pontevedra, Paseo do Lérez.jpg
Ficheiro:Pontevedra, paseo do Lérez, encoro de Bora.jpg
Copa de Portugal de hóckey a patíns

O **Copa de Portugal de Hóckey a Patíns** ou "Taça de Portugal de Hoquei em Patins" é unha competición de hóckey a patíns organizada pola Federação Portuguesa de Patinagem que se disputa cada ano e que enfronta a tódolos equipos deste deporte en Portugal en roldas eliminatorias. Esta competición é a segunda en importancia en Portugal despois da Liga Portuguesa de Hóckey a Patíns.

## Campións da Copa
## Títulos por club
* FC Porto: 17
* SL Benfica: 15
* Sporting CP: 4 
* OC Barcelos: 4 
* UD Oliveirense: 3
* Malhangalene: 1
* HA Cambra: 1

## Véxase tamén
### Ligazóns externas
* Páxina da Federação de Patinagem de Portugal
* Rink-Hockey.net
H.C. Braga

O **Hóquei Clube de Braga / SPORMEX** é un equipo de hóckey a patíns da cidade portuguesa de Braga. O club foi fundado o 18 de marzo de 1988 logo da escisión da sección do equipo de hóckey a patíns do ABC, un club de balonmán da cidade. O club ten aproximadamente 400 socios e o equipo sénior compite actualmente na Primeira División Portuguesa e na Copa CERS. O club non acadou ningún título, mais si o subcampionato da Copa de Portugal en dúas ocasións (2007 e 2008).

## Véxase tamén
Pemento da Arnoia

[dereita|miniatura|Pementos de Arnoia recheos de [tortilla.]]
miniatura|dereita|Concello da Arnoia.
O **pemento da Arnoia** é unha variedade de pemento (*Capsicum annuum* L.) con Indicación Xeográfica Protexida, orixinaria do concello ourensán da Arnoia e cultivada principalmente ao longo da comarca do Ribeiro. Unha cooperativa comezou a comercializalos no ano 1969, e aproveitando a concentración da oferta, celébrase dende entón a festa do pemento da Arnoia, declarada de interese turístico, a primeira fin de semana (de xoves a domingo) do mes de agosto.

## Descrición 
Os pementos da Arnoia son dunha forma cónica e grandeira. A súa cor é verde-amarelenta clara cando son destinados ao consumo en fresco e de cor vermella intensa nos froitos maduros destinados principalmente á transformación. O seu sabor e arume é suave e senlleiro, a diferenza dos pementos de Padrón, carecen de comechón algunha.

Adoitan ter un peso de entre 50 e 90 gramos por unidade cando o froito é verde e entre 120 e 145 gramos cando o froito é maduro. A súa lonxitude é de entre 7,5 e 11&nbsp;cm no froito verde e 11,5 e 13,5 no froito maduro, o espesor da súa parede ou carne é de entre 2,6 e 7,7&nbsp;mm para o froito verde e de entre 2,8 e 9,5&nbsp;mm no froito maduro.

## Zona xeográfica 
A zona de produción coincide coa de acondicionamento e envasado, estando constituída polo termo municipal da Arnoia e pola parroquia de Meréns, pertencente ao concello de Cortegada. A calidade do produto está avaliada por un consello regulador provisorio, presidido por Rodrigo Aparicio Santamaría.

## Tradición culinaria 
Grazas ao seu tamaño, aínda que poden servir de acompañamento en calquera prato, asados, pelados ou fritidos na tixola, admiten recheos de diversas mesturas.

## Véxase tamén 
### Outros artigos 
* Gastronomía de Galicia
Acanthinula aculeata

***Acanthinula aculeata*** O. F. Müller, 1774, é unha especie de micromolusco gasterópodo terrestre e pulmonado da familia *Valloniidae* que acada ata 2&nbsp;mm e que amosa unha cuncha globosa con costelas axiais e prolongacións espiñentas flexibles.
Son animais raros que adoitan vivir en zonas húmidas como fragas e é frecuente atopalos debaixo das follas caídas das árbores.
A súa cor é marrón acinzentado e a cuncha ten catro voltas ben arredondadas e o embigo é estreito e profundo.

## Distribución 
A especie está estendida por toda a Europa central e Rusia. E pola costa que se estende dende Escandinavia ata o sur da África do Norte.

### Distribución en Galicia 
En Galicia atopáronse exemplares sobre todo en zonas costeiras da provincia de Pontevedra, na zona de Santiago de Compostela e na Ría de Muros e Noia e tamén na Serra da Enciña da Lastra en Ourense.

## Véxase tamén 
### Bibliografía 
### Ligazóns externas 
* Mollbase 
* Molluscs of Central Europe  
* AnimalBase 
* Fauna Europaea
Hóquei Académico de Cambra

O **Hóquei Académico de Cambra** é un club de hóckey a patíns da localidade portuguesa de Vale de Cambra. O seu equipo sénior milita na Segunda División do hóckey a patíns luso e disputa os seus partidos como local Pavilhão Municipal de Vale de Cambra.
## Traxectoria
O club foi fundado en 1999 en Vale de Cambra, Portugal. O 27 de maio de 2007, no Pavilhão Desportivo de São João da Madeira, venceu o Hóquei Clube de Braga na final da Copa de Portugal de hóckey a patíns, co resultado de 6-5 (logo de ter que xogar unha prórroga), o resultado ao final da tempo regulamentario e do engadido foi de 4-4.

## Palmarés
* **1 Copa de Portugal**: 2007

## Véxase tamén
### Ligazóns externas
Páxina oficial do club
Associação Desportiva Valongo

A **Associação Desportiva de Valongo** é un club de hóckey a patíns da localidade de Valongo, Portugal. O club foi fundado en 1955 e o seu equipo sénior compite actualmente na Primeira División Portuguesa, logo de acadar o ascenso na tempada 2005-06.
## Véxase tamén
### Ligazóns externas
www.ultrasvalongo.com
Petroquímica

[miniatura|Planta petroquímica en [Arabia Saudita.]]
A **petroquímica** é a ciencia e a técnica correspondente á petroleoquímica, a materia relativa á industria que utiliza o petróleo ou o gas natural como materias primas para a obtención de produtos químicos.

## Características
Petroquímica é a extracción de calquera substancia química a partir de combustibles fósiles. Estes inclúen combustibles fósiles purificados como o metano, o propano, o butano, a gasolina, o queroseno, o gasóleo, o combustible de aviación, así como pesticidas, herbicidas, fertilizantes e outros artigos como os plásticos, o asfalto ou as fibras sintéticas.

A petroquímica é a industria adicada a obter derivados químicos do petróleo dos gases asociados. Os produtos petroquímicos inclúen todas as substancias químicas que de aí se derivan. A industria petroquímica moderna data de finais do século XIX. A maior parte dos produtos petroquímicos fabrícanse a partir dun número relativamente pequeno de hidrocarburos, entre eles o metano, o etano, o propano, o butano e os aromáticos que derivan do benceno.

## Notas
## Véxase tamén 
### Bibliografía 
*
Associação Académica de Coimbra (hóckey a patíns)

A **Associação Académica de Coimbra - hóckey a patíns** (Denominación portuguesa: Associação Académica de Coimbra - Secção de Patinagem) é unha sección da asociación de estudantes da Universidade de Coímbra, Associação Académica de Coimbra adicada á práctica do hóckey a patíns da cidade de Coímbra, Portugal.
## Véxase tamén
Bieito Ledo

**Bieito Ledo Cabido**, nado no lugar de Padroso (Xunqueira de Ambía) o 23 de febreiro de 1944, é un escritor e editor galego. Na actualidade é director de Ir Indo Edicións.

## Traxectoria 
Estudou filosofía e teoloxía no seminario de Ourense, acadando a licenciatura en Filosofía pola Universidade Complutense de Madrid. Impartiu clases como profesor no ensino privado.

En 1975 trasladouse a Vigo, onde fundou a librería Ir Indo, e en 1979 incorporouse á Editorial Galaxia como director-xerente ata 1985. Posteriormente, ingresou no concello de Vigo, onde desempeñou o cargo de xefe de Cultura e Educación. En 1978, como presidente do Círculo Ourensán-Vigués, fundou os Premios da Crítica Galicia que presidiu durante quince anos, para logo constituír a fundación homónima, da que é presidente.

En 1985 fundou en Vigo Ir Indo Edicións, coa que creou os proxectos da *Enciclopedia Galega Universal* (EGU, 1999), o *Diccionario Enciclopédico Galego Universal* (DEGU, 2003) e o *Dicionario biográfico de Galicia* (2010-2011).

Foi membro fundador e primeiro presidente da Asociación Galega de Editores, membro fundador da Fundación Galicia-Empresa, membro do padroado da Fundación Otero Pedrayo, e membro da Asociación de Amigos do Couto Mixto, entre outras asociacións. En nome da EGU, recibiu o Premio da Crítica Galicia como mellor Iniciativa Cultural en 2001 e o Trofeo Galeguidade no apartado de Medios de Comunicación Social da Enxebre Orde da Vieira en 2003. No ano 2005 o concello de Vigo nomeouno Vigués Distinguido e no 2006 o concello de Xunqueira de Ambía concédelle a distinción de Fillo Predilecto. Nese mesmo ano publicou o libro de relatos curtos *Aconteceres*.

## Obras 
### Narrativa 
* *Aconteceres*. (Ir Indo, 2006).ISBN 84-7680-591-8
* *Cavilacións*. (Ir Indo, 2018).ISBN 978-84-7680-741-5
* O meu reloxo. (Ir Indo, 2014). Traducido ó castelán e o inglés. ISBN 978-84-7680-715-6

## Premios e recoñecementos 
* Premio da Crítica Galicia, no ano 2001.
* Trofeo Galeguidade da Enxebre Orde da Vieira, no 2003.
* Vigués Distinguido, no 2005.
* Fillo Predilecto do concello de Xunqueira de Ambía, no 2006.
* Premio Celanova Casa dos Poetas, no ano 2024.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* Ficha en www.culturagalega.org
Salgadura

[miniatura|Home engadíndolle sal grosa ao xamón para facer [Prosciutto]]
miniatura|Ósos en salgadura

Denomínase **salgadura** ou **salga** a un método destinado a preservar os alimentos, mediante a adición de sal, de forma que se atopen dispoñibles para o consumo durante un maior tempo. O efecto da salgadura é a deshidratación parcial dos alimentos, o reforzo do sabor e a inhibición dalgunhas bacterias.

Existe a posibilidade de salgar froitas e vexetais, aínda que o frecuente é aplicar o método en alimentos tales como carnes ou peixes.

A miúdo adóitase empregar para a salgadura unha mestura de sal procedente dalgunha salina acompañando con nitrato sódico e nitrito. É moi habitual tamén durante as fases finais acompañar o sal con condimentos tales como pemento, canela, sementes de aneto ou mostaza.

## Historia
Sábese que os antigos exipcios xa  poñían as carnes en salgadura co obxecto de poder amorealas en sotos e mantelas comestibles durante longos períodos de tempo.

## Salgadura de carnes
A salgadura de carnes faise mediante o emprego do sal en forma de cristais ou mediante o emprego de salmoiras (solucións concentradas de sal).

## Proceso de salgadura de peixes
#**Limpado**: limpar as vísceras deixando só a febra e a espiña dorsal.
#**Amoreado**: ponse unha capa de sal como leito e colócase o peixe estendido sobre a súa superficie. Sobre a capa de peixe ponse outra capa de sal do mesmo grosor e repítese a operación obténdose diferentes capas de sal e peixe. Finalmente sobre a derradeira capa de sal ponse un peso (polo menos a metade do peso do peixe en salgadura). 
#**Repouso**: o amoreado anterior mantense en repouso un tempo variable segundo o grosor das pezas de peixe.
#**Lavado**: tras o tempo establecido de repouso sácase o peixe e lávase cunha solución de auga e vinagre (ao 10%) 
#**Aireado**: tras o lavado ponse ao aire nun sitio con correntes de aire pero que non lle dea directamente o sol. Segundo o clima do lugar déixase uns días.

## Usos 
Dende moi antigo era unha das únicas formas de conservar alimentos para as viaxes mariñas e isto era o causante do temido escorbuto unha avitaminose producida polo déficit de vitamina C.

Algúns alimentos populares están en salgadura, entre as salgaduras de carnes están:
*Chacina
*Xamón e Xamón serrano
*Lacón
En salgadura de peixes atópanse:
*Bocarte 
*Arenque
*Bacallau en salgadura
*Garum
*Kusaya
*Mojama
Outros alimentos en salgadura: 
*Olivas

## Véxase tamén 
#### Bibliografía 
**Salazón y secado de peces*, Lectura da tese de Montero Fraga, Manuel. Universidade de Las Palmas de Gran Canaria
Ràdio i Televisió d'Andorra

**Radio e Televisión de Andorra** ou **RTVA** (en catalán '''''Ràdio i Televisió d'Andorra''''') é a empresa pública de radio e televisión do Principado de Andorra. O seu principal obxectivo é o de consolidar un servizo de radio e televisión que axude ó pluralismo informativo, á formación dunha opinión pública libre e á difusión da cultura do principado.

Na actualidade conta cunha cadea de televisión creada en 1995 chamada Andorra Televisió; e dúas emisoras de radio Ràdio Nacional d'Andorra e Andorra Música.

## Historia 
A televisión e radio de Andorra naceron o 26 de outubro de 1989 despois de que o Consello Xeral de Andorra acordara a necesidade da creación dunha empresa de radiodifusión. Como resulta, o ''Organisme de Ràdio i Televisio d'Andorra'' (ORTA) foi creado e as emisións de Ràdio Nacional d'Andorra comezaron en decembro de 1990. O servizo televisivo comezou a mans de Andorra Televisió (ATV) en 1995. Desde o ano 2002, RTVA foi membro activo da Unión Europea de Radiodifusión e participou no Festival de Eurovisión&nbsp;desde o 2004. No ano 2011 decidiu deixar a Unión Europea de Rediodifusión debido a problemas económicos.

A empresa compite coas cadeas de televisión e radio de España&nbsp;e Francia, que tamén se reciben no país.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* Ràdio i Televisió d'Andorra
Ladrillar

**Ladrillar** (en estremeño, **Ladrillal**) é un concello estremeño, pertencente á provincia de Cáceres, situado na comarca de Las Hurdes. A capital municipal está situada na localidade homónima.

## Historia 
Segundo algúns documentos, o antigo nome de Ladrillar sería El Adrial.

Durante o antigo réxime a comarca de Las Hurdes dependeu de La Alberca (provincia de Salamanca). Antes de crearse como concello independente formaba parte de Nuñomoral. O núcleo de Cabezo foi sede do concello.

## Turismo e cultura
*Arquitectura tradicional en Riomalo de Arriba.
*Igrexa de Nosa Señora do Carmen, en Las Mestas.
*Factoría na que se aloxou Afonso XIII na súa visita, en Las Mestas.
*Arquitectura tradicional en Cabezo.
*Ermida de Ladrillar.
*Rutas de sendeirismo.

## Demografía 
### Alquerías 
Como outros concellos da zona a súa poboación está dispersa, entre o núcleo principal, onde se sitúa o pazo do concello e outras localidades, chamadas *alquerías*.

## Notas 
## Véxase tamén
### Ligazóns externas 
* Web da Mancomunidad de Las Hurdes
The End of the Line: How Overfishing Is Changing the World and What We Eat

***The End of The Line: How Overfishing Is Changing the World And What We Eat*** (en galego, "O final da liña: Como a sobrepesca esta mudando o mundo e mailo que comemos") é un libro do xornalista Charles Clover sobre a sobrepesca. Clover, un editor de medio ambiente do *Daily Telegraph* (Londres), describe como a pesca moderna está a destruír os ecosistemas do océano. Conclúe que o actual consumo a nivel mundial de peixe a nivel é insustentable. O libro prové de datos sobre a sobrepesca en varios dos hábitats oceánicos mundiais máis críticos, coma as zonas de pesca de Nova Inglaterra, as costas do oeste de África, os terreos europeos do norte do Atlántico, e o océano ao redor do Xapón. O libro conclúe con suxestións sobre como as nacións mundiais deberían comezar a pescar no océano de maneira sustentable. O xornal británico *The Independent* chamouno "persuasivo e desesperadamente perturbador," "o equivalente marítimo de *Primavera silenciosa* ...".

Aínda que foi amplamente analizado no Reino Unido, o libro recibiu pouca atención nos Estados Unidos.

## Adaptación 
O libro foi adaptado a un documental co mesmo nome, que foi publicado por Participant Media no ano 2009.

## Notas

## Ligazóns externas 
* Páxina oficial do documental (en inglés)
* Tráiler de The End of the Line (documental) (en inglés)
Aclis ascaris

***Aclis ascaris*** é unha especie de micromolusco gasterópodo terrestre e mariño da familia Aclididae que acada ata 6&nbsp;mm (aínda que a maioría teñen uns 2–3&nbsp;mm) e que amosa unha cuncha alongada e branca que presenta ao longo da súa superficie uns catro finos cordóns espirais que percorren as espiras ata o ápice.

Esta é unha especie infralitoral que vive enterrada na area a unhas profundidades que oscilan entre 0 e -5 metros.

## Distribución 
A especie está estendida polas costas do océano Atlántico e o mar Mediterráneo.

### Distribución en Galicia 
Atopáronse exemplares nas proximidades do concello de Baiona.

## Bibliografía 
* Emilio Rolán e Jorge Otero-Schmitt, *Guía dos moluscos de Galicia*, 322 páx., Editorial Galaxia, 1996, ISBN 84-8288-072-1.

## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* .
Illas Berry

As **Illas Berry** son un grupo de illas das Bahamas, están compostas por preto de trinta illas e máis dun centenar de illotes.

Preto de 700 persoas viven de forma permanente na illa, principalmente na illa de Gran Harbor Cay, a maior. Moitos visitantes estacionais fixeron a súa segunda residencia. Son coñecidos por seren moi ricos, e moitos deles teñen illas privadas.

A primeira ocupación das illas remóntase ó 1836, cando o gobernador Colebrook e un grupo de escravos liberados estableceronse alí.

## Illas principais 
A illa da Gran Harbor Cay é a maior illa do arquipélago está situada ao norte. É unha illa de cerca de 13&nbsp;km de longo e 2´5&nbsp;km de longo.

A illa de Chub Cay é a segunda maior illa do arquipélago, polo seu tamaño e está situado ao sur do arquipélago.

Algunhas illas particulares son propiedade de compañías de cruceiros, para o desfrute dos seus clientes:

* Little Stirrup Cay (*Coco Cay*) pertence ao Royal Caribbean Cruise Line 
* Great Stirrup Cay pertencente a Norwegian Cruise
Emirates Stadium

O **Emirates Stadium** é o terceiro maior estadio de fútbol de Inglaterra, despois do mítico Old Trafford e do ultramoderno Wembley, e por tanto o segundo máis grande de Londres. O Emirates está situado ao norte de Londres, no barrio de Ashburton Grove, moi preto de Highbury Stadium. É propiedade do Arsenal F.C. e nel disputa os seus partidos como local. Ten unha capacidade de 60.355 espectadores sentados.

## Historia 
miniatura|esquerda|Emirates Stadium.
Foi inaugurado no verán de 2006 nun partido amigable Arsenal FC e o Ajax Amsterdam como homenaxe ao xogador holandés Dennis Bergkamp. Creouse como novo estadio do Arsenal para substituír o antigo Highbury Stadium. Actualmente é usado para os partidos da Premier League.

Ten capacidade para 60.355 espectadores, o terreo de xogo conta cunha superficie de 105x68 metros e a súa construción custou uns 390 millóns de libras esterlinas, é dicir, 581 millóns de euros. O estadio foi deseñado pola compañía HOK Sport, que tamén deseñou o Estádio da Luz de Lisboa ou o Estadio Novo Wembley. O seu nome débese a un contrato por 15 anos con Emirates Airlines.

## Elementos radioactivos 
En decembro de 2006 atopáronse no estadio restos de polonio 210, material altamente radioactivo co que se envelenou ao exaxente soviético Aleksandr Litvinenko. Os sospeitosos do asasinato presenciaron o 1 de novembro o partido entre o Arsenal e o CSKA Moscova. Con todo as cantidades eran mínimas, e rapidamente informouse que non se trataba dun risco para a saúde pública.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Outros artigos 
* Arsenal F.C.

### Ligazóns externas 
* Sitio do Emirates Stadium na web oficial do Arsenal
Arthur Napoleon Raymond Robinson

**Arthur Napoleon Raymond Robinson**, nado o 16 de decembro de 1926 en Calder Hall, en Tobago e finado o 9 de abril de 2014, foi un avogado e político trinitense. Foi o primeiro ministro de Trinidad e Tobago entre 1986 e 1991 e tamén presidente do país, entre 1997 e 2003.
Ediciós da Rotonda

**Ediciós da Rotonda** foi unha editorial creada pola xornalista María Yáñez e o deseñador web Berto Yáñez  co obxectivo de distribuír publicacións exclusivamente a través de Internet, sempre mediante licenzas Creative Commons. Foi, pois, a primeira editora destas característas en Galiza.
O proceso de edición formulábase similar ao dunha editora tradicional, con selección do material, corrección, maquetación e promoción. No entanto, nos tres anos do proxecto (2005-2008) só se editou unha obra, *O home inédito*, de Carlos Meixide, o primeiro libro galego e en galego en se divulgar nun formato destas características. Posteriormente, grazas ao éxito obtido e mercé a un acordo coa Rinoceronte Editora, viu a luz tamén no formato papel.

## Notas 
## Véxase tamén
### Ligazóns externas
*
*
Carambola

200px|miniatura|Carambola.
A **carambola** é o froito da **caramboleira** (***Averrhoa carambola*** ; Oxalidaceae), unha árbore ornamental de pequeno porte, de flores brancas e purpúreas, largamente usada como planta de arborización de xardíns e leiras. Orixinaria da India, e moi coñecida na China, foi introducida no Brasil en 1817. Plantada en case todo o territorio nacional do Brasil, comeza a producir froitos en torno de catro anos de existencia, dando unha media de douscentos froitos, podendo durar de cincuenta a setenta anos. A froita parece unha estrela cando é cortada e ten cinco gomos.

## Características 
miniatura|
De sabor agridoce, cor variando do verde ao amarelo, dependendo do grao de maduración, rica en sales minerais (calcio, fósforo e ferro) e contendo vitaminas A, C e do complexo B, a carambola é considerada unha froita febrífuga (que serve para combater a febre), antiescorbútica (que serve para curar a doenza escorbuto - carencia de vitamina C, e que se caracteriza pola tendencia a hemorraxias) e, debido a gran cantidade de ácido oxálico, estimulador do apetito. O seu zume pode ser usado para limpar manchas de ferro, de tintas e aínda limpar metais. A súa casca é utilizada como antidesintérico, por posuír alto contido de tanino - que ten un poder adstrinxente que pode prender o intestino.

É considerada unha froita de horta, pois o seu cultivo non é feito en escala, sendo producida só en leiras, granxas e pomares de facendas. É moi popular no nordés brasileiro.

Pode ser consumida ao natural ou nos preparados de xeleas, caldas, zumes e compotas. Cortada en faixas e deixada no lume baixo con azucre, fica case da mesma consistencia e sabor do doce de ameixa negra. Na India e na China son moi consumidas como sobremesa, así como as flores e os froitos verdes, que son utilizados nas ensaladas.

As persoas portadoras de insuficiencia renal non poden comer carambola, pois esta froita posúe unha toxina natural que non é filtrada polo ril destas persoas, ficando retida no organismo e atinxindo o cerebro, podendo levar inclusive á morte. Os síntomas de intoxicación son depresión, confusión mental, convulsións e coma. Os portadores de diabetes deben consultar co médico antes de a comer, pois poden sufrir de insuficiencia renal e non o saberen.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Outros artigos 
* Alimento
* Lista de froitas
Tomás Lijó

**Tomás B. Lijó**, nado en Sardiñeiro (Fisterra) en 1977, é un actor e humorista galego, coñecido sobre todo por formar o dúo Os da Ría xunto con Carlos G. Meixide.

## Traxectoria 
## Filmografía 
### Como actor 
* *Agallas* (2009)
* *Un mundo de historias* (2000)
* *Instalación* (2009)

### Como director 
* *Hai que botalos* (2005), en concreto o segmento *Carretaxe*

### Como guionista 
* *Hai que botalos* (2005)

## Obra literaria 
### Obras colectivas 
* *Rumbo ás illas. Escritores da Costa da Morte nas Sisargas* (1997, Asociación Cultural Monte Branco/Asociación Neria, O Couto, Ponteceso).

## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* Ficha de Tomás Lijó en IMDb
* Entrevista a Tomás Lijó
Bogusflow

**Bogusflow** foi un grupo musical de rock español, creado en Zaragoza en 1997. Estaba formado por varios compñentes da banda da primeira etapa de Enrique Bunbury en solitario, durante a xira de presentación de *Radical sonora*. Disolveuse en 2001.

## Membros 
* Alan Boguslavsky: voz e guitarra
* Copi Corellano: teclados
* Ramón Gacías: batería
* Del Morán: baixo

## Discografía 
* 1999 - *The Dream of the Dead*
* 1999 - *Bogusflow*

## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* Bogusflow en grabacioneseenelmar.com
Vilvestre

**Vilvestre** é un concello castelán, pertencente á provincia de Salamanca. Está situado na comarca da Ribera, xunto ao río Douro. Dista 96&nbsp;km de Salamanca.

En 2008 tiña unha poboación de 512 habitantes (255 homes e 257 mulleres), nunha superficie de 46,52&nbsp;km².

A súa altitude é de 592 m sobre o nivel do mar.
Lista de bivalvos de Galicia

A seguinte é unha **lista de bivalvos de Galicia**. Está baseada na información recollida dos traballos feitos polo experto galego en malacoloxía Emilio Rolán.

Este grupo conten arredor de 30.000 especies vivas das cales máis de 200 foron atopadas con maior ou menor abundancia nas costas galegas.

A taxonomía da fauna malacolóxica está sometida a bastantes cambios debido ás novas achegas de información científica, polo que precisa de revisións periódicas para poder engadir os novos datos obtidos.

## A 
## B 
## C 
## D 
## E 
## G 
## H 
## I 
## K 
## L 
## M 
## N 
## O 
## P 
## R 
## S 
## T 
## U 
## V 
## X 
## Y 
## Notas 
## Véxase tamén 
### Bibliografía
* *Guía ecolóxica das cunchas e moluscos de Galicia*, Emilio Rolán, Edicións Xerais de Galicia, 1993.
* *Guía dos moluscos de Galicia*, Emilio Rolán e Jorge Otero-Schmitt, Editorial Galaxia, 1996. (Previsualización en Google Books)

### Outros artigos 
* Marisqueo
* Bivalvos
Agosto do 36

***Agosto do 36*** é unha novela do escritor Xosé Fernández Ferreiro, publicada en 1991 por Edicións Xerais logo de acadar o Premio Xerais. Foi reeditada en 2002, na Biblioteca Galega 120, e reimpresa en diversas ocasións

## Trama 
Agosto de 1936 nunha aldea da provincia de Ourense, tralo Alzamento Nacional que deu pé á guerra civil española. Gregorio, coñecido como o Xirandón, sabe que é buscado para ser asasinado polas súas ideas a prol da liberdade. Garabís é un falanxista que aproveita a situación para vingarse de Gregorio e Sara, unha parella de mestres, pois tenlle xenreira a el por emparellar con Sara. Garabís conta con varios veciños colaboradores que o axudan nesta misión. Os falanxistas reclúen a muller nunha aldea abandonada para que o home se entregue. Logo de catro días secuestrada, mátana, e ao marchar descobren o cadáver de Gregorio, ao que disparan.

## Véxase tamén 
### Bibliografía 
* 
### Ligazóns externas 
* Ficha da editorial
Juan López Suárez

**Juan López Suárez**, máis coñecido como **Xan de Forcados**, nado no lugar de Forcados (parroquia de Vilacaíz, concello do Saviñao) en 1884 e finado en Madrid o 12 de agosto de 1970, foi un médico e filántropo galego, impulsor en Galicia de iniciativas científicas, culturais, económicas e sociais.

## Traxectoria 
López Suárez estudou Medicina na Universidade de Santiago de Compostela e en Madrid para logo marchar como investigador bioquímico a outros centros de Europa e América. Á súa volta a Galicia implicouse de cheo no pulo de numerosas iniciativas sociais e culturais. Pero tamén científicas, como a Misión Biolóxica de Galicia que fundou co fin de renovar a agricultura galega mediante a introdución de modernas técnicas de cultivo e de cría de gando. En 1916 adquiriu o Pazo de Arxeriz no Saviñao, onde máis adiante, no ano 1922, fundaría a industria láctea Arxeriz, iniciativa pioneira en Galicia da que logo xurdiría o grupo LARSA.

No eido máis propiamente académico, Xan de Forcados destacou pola súa grande implicación na Junta para Ampliación de Estudios e Investigaciones Científicas, impulsada en 1907 dentro do proxecto da Institución Libre de Enseñanza por José Castillejo, quen por outra banda era o seu cuñado. Grazas a ela, e co esforzo concreto do mecenas do Saviñao, recoñecidas personalidades da vida cultural e intelectual galega (Cruz Gallástegui Unamuno, Isidro Parga Pondal, Domingo García-Sabell, Bibiano Fernández Osorio-Tafall, Castelao, entre outros) puideron realizar estadías no estranxeiro cunha bolsa da que era unha das principais entidades da vida cultural española e que o alzamento militar truncou e reprimiu no 36. Foi entón, na guerra civil, cando Xan de Forcados axudou a moitos represaliados polo réxime franquista.

No referente á cultura, López Suárez promoveu o estudo da riqueza patrimonial da Terra de Lemos. Do seu mecenado dá fe a publicación *Los Castros de la Tierra de Saviñao* de Florentino López Cuevillas e Antón Fraguas, así como o estudo da mámoa de Abuíme e a necrópole da Moura, a publicación de Cuevillas e Pura Lorenzana. Cabe destacar o seu decidido papel na defensa da muralla de Lugo, fronte a quen promovían a súa demolición (en dúas ocasións: o alcalde Ángel López Pérez, baixo a ditadura de Primo de Rivera, e as autoridades municipais da II República); tamén da integridade arquitectónica da Praza da Compañía de Monforte.

Home preocupado pola situación de Galicia, entre as súas prioridades figuraban a alfabetización da poboación rural, a súa alimentación e a mellora da calidade de vida dos labregos. O seu forte carácter filantrópico fixo que do seu propio patrimonio sufragase moitas obras de mellora e acción cultural na súa terra, a Comarca de Lemos, pola que sentía verdadeira paixón.

## Vida persoal 
Casou con Mariana Castillejo Duarte.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Bibliografía 
*
Comedia de situación

A **comedia de situación** (***situation comedy*** ou ***sitcom*** en inglés) consiste normalmente nunha serie de televisión con personaxes comúns onde hai unha ou máis historias de humor simuladas en ambientes habituais como familia, grupo de amigos, lugar de traballo... 

Orixinalmente gravábanse en fronte dun público en vivo e caracterízanse polos "risos enlatados". A duración habitual dos episodios das comedias de situación acostuma ser arredor dos 30 minutos, para facilitar o seu consumo.

## Historia 
A comedia de situación ten a súa orixe nas radio comedias da época dourada da radio no Reino Unido, mais hoxe é unha peza fundamental da programación televisiva e das emisións nas plataformas de *streaming*.

A primeira *sitcom* emitida por televisión é ''Pinwright's Progress*, série de dez episódios transmitidos pela BBC entre 1946 e 1947. Nos Estados Unidos, o diretor e produtor William Asher foi acreditado como o "home que inventou a *sitcom*", tendo dirixido máis de dúas decenas das principais, incluíndo *I Love Lucy* a partir da década de 1950 até à década de 1970.

A data de 2006, a *sitcom* con maior tempo de exposición era a británica *Last of the Summer Wine,* emitida sen interrupción desde 1973.

### *Sitcoms* galegas 
En Galicia, a comedia de situación acadou grande éxito desde os anos 1990 coa serie *Pratos combinados*, emitida pola Televisión de Galicia entre 1995 e 2006. Outras *sitcoms* galegas destacadas foron *Mareas vivas* (1998–2002), que mesturaba drama e comedia, *Padre Casares* (2008–2015), ambientada nunha reitoral rural, e *Pepe o inglés* (2004–2006). 

A maior parte destas producións empregaban a ortofonía estándar do galego (sen gheada, seseo etc.), pero desde *Mareas Vivas,* na que algúns personaxes falaban unha variante de galego da costa, por suxestión de Federico Pérez, houbo unha incorporación doutras variantes lingüísticas nestas producións.. 

A data de 2006, a *sitcom* con maior tempo de emisión era a británica *Last of the Summer Wine,'' emitida sen interrupción desde 1973.

## Notas 
## Véxase tamén 
*Comedia
*Humor
* Serie de televisión
Illa Crooked

**Illa Crooked** é unha illa e distrito das Bahamas.

## Xeografía 
*Illa Crooked* atópase ao sueste das Bahamas, e unha das tres illas principais da lagoa chamada Baía Acklins (as outras son Acklins e Long Cay). A superficie da illa é de 240&nbsp;km², segundo o Goberno das Bahamas, pero de 282´1&nbsp;km² segundo o Programa de Nacións Unidas para o Medio Ambiente.

## Demografía 
No censo de 2000 ,*Illa  Crooked* tiña 350 habitantes.

O pobo principal da illa é Coronel Hill.

## Economía 
Os habitantes viven principalmente da pesca e a agricultura.

Illa Crooked ten un aeroporto.

## Historia 
*Illa Crooked* foi colonizada a finais da década de 1780 polos leais estadounidenses que estableceron plantacións de algodón, que empregaban a máis de mil escravos. Logo da abolición da escravitude no Imperio Británico, as plantacións foron substituídas pola colleita de esponxas.
Them Crooked Vultures

**Them Crooked Vultures** é un supergrupo de rock alternativo formado nos Ánxeles no ano 2009 polos músicos John Paul Jones (Led Zeppelin), Dave Grohl (Nirvana, Foo Fighters) e Josh Homme (Queens of the Stone Age, Kyuss, Eagles of Death Metal). O grupo tamén contou con Alain Johannes (Queens of the Stone Age, Spinnerette, Eleven) nalgunhas actuacións en directo. A banda comezou a gravar en xullo do 2009 e realizou o seu primeiro concerto o 9 de agosto dese ano en Chicago, facendo a súa estrea en Europa o día 19 de agosto. O 1 de outubro a banda embarcouse nunha xira mundial chamada *Deserve the Future* con datas ata o 2010. O seu primeiro sinxelo "New Fang" lanzouse en outubro, seguido do seu álbum de estrea autotitulado o mes seguinte, e debutando no número 12 da lista *Billboard 200*.

## Discografía 
* *Them Crooked Vultures* - 2009 (Sony Music, Interscope)

## Véxase tamén 
### Ligazóns externas 
* Páxina oficial
Antón Moreda

**Antón Moreda Rodríguez**, nado en Barreiros en 1934 e finado en Castro de Rei o 4 de febreiro de 2010, foi un sobranceiro galeguista.

## Traxectoria 
En 1950, con 16 anos, marchou emigrado á Arxentina. No Centro Galego da capital bonaerense entrou en contacto coa Irmandade Galega, un grupo nacionalista que procuraba manter vivo o legado intelectual e político de Castelao. Grazas a galeguistas como Alonso Ríos, Luís Seoane ou Ramón Suárez Picallo, Antón Moreda afondou nas súas conviccións galeguistas.

En agosto de 1953 participou na fundación das Mocedades Galeguistas, na Arxentina, que desenvolveron unha inxente actividade como a creación do xornal *Adiante*, dirixido por Neira Vilas ou as homenaxes a Pardo de Cela e Alexandre Bóveda. En 1956, con 22 anos, Moreda asistiu ao I Congreso Galego da Emigración. Novamente en Galiza, nos anos '60 do comezou a traballar para a Editorial Galaxia como comercial, grazas ao cal comezou a ter contacto con outros galeguistas, como o grupo Brais Pinto.

A finais de 1963 foi fundador e secretario xeral do Consello da Mocedade, considerado como o comezo do nacionalismo galego contemporáneo. En total agrupaba unhas 50 persoas. A tensión entre os dous grupos constituíntes e a súa diferente visión, un propugnando a homolagación cos países democráticos da Europa Occidental e outro moi influído pola descolonización dos países do terceiro mundo, levou á inoperatividade da organización, finalmente o grupo afín a Ramón Piñeiro, que era maioritario, organizou unha xuntanza a comezos de 1964 e decidiu expulsar o sector minoritario, incluído o propio Moreda. Foi unha decisión que, para moitos, amosou a división existente no galeguismo entre as vías política e culturalista.

O grupo de expulsados, pertencentes á vía politicamente máis activa e que desexaba organizar politicamente o nacionalismo en Galiza para liderar a oposición antifranquista , refundaría a UPG un 25 de xullo de 1964. Aí integráronse na UPG o grupo Brais Pinto, antigos militantes da Federación de Mocedades Galeguistas (Celso Emilio Ferreiro), do PCE (Luís Soto) e nacionalistas de esquerda, en total non máis de 25 persoas. Nos primeiros dous anos as actividades do partido redúcense a contactos esporádicos dos seus membros e á publicación da revista *Terra e Tempo*, na que aparece no primeiro número en 1965 o ideario fundacional.

Aos 32 anos Moreda foi operado dunha úlcera de estómago en Lugo, e entrou en beneficencia no Hospital Psiquiátrico San Rafael, en Ribeiras de Lea (Castro de Rei). Alí pasou a convalecencia até que decidiu regresar á Mariña. Porén, debido á complicada situación familiar que alí vivía, regresou ao San Rafael, onde ficaría até a súa morte. o 4 de febreiro de 2010. No tempo que permaneceu en San Rafael foi o impulsor da revista *Falemos*, da que se chegaron a publicar 50 números entre 1982 e 1992.

## Notas 
## Véxase tamén 
### Outros artigos 
* Consello da Mocedade
* Brais Pinto
* Editorial Galaxia
* Galeguismo
Casdemiro, Melias, O Pereiro de Aguiar

**Casdemiro** é un lugar da parroquia de Melias no concello ourensán do Pereiro de Aguiar, na comarca de Ourense. Segundo o IGE, en 2023 tiña 10 habitantes (6 homes e 4 mulleres).

## Historia 
Neste lugar naceu Frei Benito Xerónimo Feijoo e Montenegro, no pazo de Casdemiro.

## Lugares e parroquias 
### Lugares de Melias 
### Parroquias do Pereiro do Aguiar 
## Notas
## Véxase tamén 
### Outros artigos 
* Lugares do Pereiro de Aguiar