open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Heinrich Böll

B' e **Heinrich Theodor Böll**  sgrìobhadair às A' Ghearmailt, a chuir seachd mòran ùine air an Oileán Acla air a' Ghàidhealtachd ann an Èirinn. Rugadh e ann an Köln ann an 1917 agus chaochail e ann an Kreuzau ann an 1985. Bhuannaich e an Duais Nobel ann an Litreachas ann an 1972.

## Sa Chuid Obrach
* *Der Zug war pünktlich* (1949)
* *Wo warst du, Adam?* (1951)
* *Und sagte kein einziges Wort* (1953)
* *Haus ohne Hüter* (1954)
* *Irisches Tagebuch* (1957)
* *Doktor Murkes gesammeltes Schweigen und andere Satiren* (1958)
* *Billard um halb zehn* (1959)
* *Ansichten eines Clowns* (1963)
* *Entfernung von der Truppe* (1964)
* *Ende einer Dienstfahrt* (1966)
* *Gruppenbild mit Dame* (1971)
* *[[Die verlorene Ehre der Katharina Blum]]* (1974)
* *Fürsorgliche Belagerung* (1979)
* *Was soll aus dem Jungen bloß werden?* (1981)
* *Das Vermächtnis* (1981)
* *Frauen vor Flusslandschaft* (1985)
* *Der Engel schwieg* (1991)

## Iomraidhean


## Ceanglaichean a-mach
*Stòras Heinrich Böll

Roinn-seòrsa:Sgrìobhadairean Gearmailteach
Roinn-seòrsa:Duais Nobel ann an Litreachas
Roinn-seòrsa:Daoine às a' Ghearmailt
Illinois

'S e tè de na Stàitean Aonaichte a tha ann an ** Illinois**. Tha i suidhichte san àirde an ear-thuath na dùthcha. Tha crìochan aig Illinois le Michigan, agus tha i ri taobh Loch Michigan. Tha 12,830,632 duine a' fuireach anns an stàite. Tha Springfield na prìomh-bhaile ach 's e Chicago am baile as motha a tha ann an Illinois. Tha e air a bhith na stàit bho 3 an Dùbhlachd 1818. 

## Bailtean Eile
* Aurora
* Chicago
* Elgin
* Joliet
* Maywood
* Naperville
* Oak Park
* Peoria
* Rockford
* Springfield
* Sterling
* Wilmette
## Daoine Ainmeil
*Tom Bosley
*Thomas R. Cech
*Martin Chalfie
*Roger Ebert
*Paul J. Flory
*Harrison Ford
*Charlton Heston
*Stanford Moore
*Bill Murray
*Edmund Phelps
*James Tobin
*Vincent du Vigneaud

## Ceanglaichean a-mach
* Riaghaltas na stàite

## Iomraidhean


Image:Courthouse, Pike County, Illinois.jpg
Image:Hydrosystems Laboratory University of Illinois.jpg
Image:Chicago downtown view from Sears.JPG


Roinn-seòrsa:Stàitean de na Stàitean Aonaichte‎
Roinn-seòrsa:Illinois
Kansas

'S e tè de na Stàitean Aonaichte a tha ann an ** Kansas**. Tha i suidhichte ann am meadhan na dùthcha. 
Tha 2,853,118 duine a' fuireach anns an stàite. Tha Topeka na prìomh-bhaile ach 's e Wichita am baile as motha a tha ann an Kansas. Tha Kansas cudthromach airson eaconomaidh nan Stàitean Aonaichte air sgàth 's gu bheil mòran àiteachas a' dol ann. Tha e air a bhith na stàit bho 29 am Faoilleach 1861. 

## Bailtean eile
* Wichita
* Overland Park
* Kansas City
* **[[Topeka]]**

## Ceanglaichean a-mach
* Riaghaltas na stàite

## Iomraidhean


Roinn-seòrsa:Stàitean de na Stàitean Aonaichte‎
Roinn-seòrsa:Kansas‎
Vicente Aleixandre

B' e **Vicente Pío Marcelino Cirilo Aleixandre y Merlo** sgrìobhadair às an Spàinn. Rugadh e ann an Sevilla ann an 1889 agus chaochail e ann am Madrid ann an 1984. B' ann an an Residencia de Estudiantes a fhuair e a chuid foghlaim. Bhuannaich e an Duais Nobel ann an Litreachas ann an 1977.

## Leabhraichean Bhàrdachd
* *Ámbito* (Arainneachd), Málaga (Bho Litoral), 1928.
* *Espadas como labios* (Claidheamhan le Bilean), M., Espasa-Calpe, 1932.
* *La destrucción o el amor* (Milleadh neo Gràdh), M., Signo, 1935 (Duais Nàiseanta na Litreachais 1933).
* *Pasión de la tierra* (Dìoghras na Dùthcha), Meagsago, Fábula, 1935 (Darna dreach: Madrid, Adonais, 1946).    
* *Sombra del Paraíso* (Dubhar a' Phàrrais), M., Adán, 1944.
* *En la muerte de Miguel Hernández* (Sa Bhàs Mhiguel Hernández), Zaragoza, Cuaderno de las Horas Situadas, 1948.
* *Mundo a solas* (Saoghal na Aonar), M., Clan, 1950.
* *Poemas paradisiacos* (Dàn bho Phàrras), Málaga, El Arroyo de los Ángeles, 1952.
* *Nacimiento último* (Breith mu dheireadh), M., Ínsula, 1953.
* *Historia del corazón*(Eachraidh a' Chridhe), M., Espasa-Calpe, 1954.
* *Ciudad del Paraíso* (Baile a' Phàrrais), Málaga, Dardo, 1960.
* *Poesías completas* (Dàn air fad), M., Aguilar, 1960.
* *En un vasto dominio* (Tighearnas Aibhseach), M., Revista de Occidente, 1962 (Duais na Luchd Breithneachaidh).
* *Retratos con nombre* (Dealbhan le ainm), B., Col. El Bardo, 1965.
* *Obras completas* (Obair air fad), M., Aguilar, 1968 (Darna dreach: 1977).
* *Poemas de la consumación*, B., Plaza y Janés, 1968 (Duais na Luchd Breithneachaidh).
* *Poesía surrealista* (Bàrdachd os-fhìreachasach). Cruinneachadh, B., Barral, 1971.
* *Sonido de la guerra* (Fuaim a' Chogaidh), Valencia, Hontanar, 1971.
* *Diálogos del conocimiento* (Conaltradh an Eòlais), B., Plaza y Janés, 1974.
* *Tres poemas seudónimos* (Trì duain le far-ainmean), Málaga, Col. Juan de Yepes, 1984.
* *Nuevos poemas varios* (Caochladh Dhàn Ùr), B., Plaza y Janés, 1987.
* *En gran noche. Últimos poemas* (Sàr Oidhche: Bàrdachd mu dheireadh), B., Seix Barral, 1991.
* *Álbum. Versos de juventud* (Album: Rann an Òigridh) (còmhla ri Dámaso Alonso is càch), B., Tusquets, 1993 (Dreach Alejandro Duque Amusco agus María-Jesús Velo).
* *Poesías completas* (Dàn air fad), M., Visor/Comunidad de Madrid/Ayuntamiento de Málaga, 2001 (Dreach Alejandro Duque Amusco).
* *Prosas completas* (Rosg air fad), M., Visor/Comunidad de Madrid/Ayuntamiento de Málaga, 2002 (Dreach Alejandro Duque Amusco).

## Iomraidhean


Roinn-seòrsa:Sgrìobhadairean Spàinnteach
Roinn-seòrsa:Duais Nobel ann an Litreachas
Roinn-seòrsa:Daoine às an Spàinn
Saul Bellow

B' e **Saul Bellow**  sgrìobhadair à Canada. Rugadh e ann am Lachine, Quebec, ann an 1915 agus chaochail e ann am Brookline, anns na Stàitean Aonaichte far an robh e a' fuireach bho aois naoi bliadhna, ann an 2005. Bhuannaich e an Duais Nobel ann an Litreachas ann an 1976.

## Iomraidhean


Roinn-seòrsa:Sgrìobhadairean Aimeireaganach
Roinn-seòrsa:Sgrìobhadairean Canèideanach
Roinn-seòrsa:Sgrìobhadairean Iùdhach
Roinn-seòrsa:Daoine à Canada
Roinn-seòrsa:Duais Nobel ann an Litreachas
Roinn-seòrsa:Iùdhaich
Harry Martinson

B' e **Harry Martinson**  sgrìobhadair às an t-Suain. Rugadh e ann an Jämshög ann an 1904 agus chaochail e ann an Stockholm ann an 1978. Bhuannaich e an Duais Nobel ann an Litreachas ann an 1974. Chuir Martin Bagge na sgrìobh e gu ceòl

## Iomraidhean


Roinn-seòrsa:Sgrìobhadairean Suaineach
Roinn-seòrsa:Duais Nobel ann an Litreachas
Roinn-seòrsa:Daoine às an t-Suain
Eyvind Johnson

B' e **Olof Edvin Eyvind Verner Johnson**  sgrìobhadair às an t-Suain. Rugadh e ann am Boden (Norrbottens Län) ann an 1900 agus chaochail e ann an Stockholm ann an 1976. Bhuannaich e an Duais Nobel ann an Litreachas ann an 1974.

## Iomraidhean


## Ceanglaichean a-mach
*Stòras Eyvind Johnson

Roinn-seòrsa:Sgrìobhadairean Suaineach
Roinn-seòrsa:Duais Nobel ann an Litreachas
Roinn-seòrsa:Daoine às an t-Suain
Patrick White

B' e **Patrick White** sgrìobhadair à Astràilia. Rugadh ann an Lunnainn ann an 1912 agus chaochail e ann an Sydney ann an 1990. Bhuannaich e an Duais Nobel ann an Litreachas ann an 1973.

## Iomraidhean


Roinn-seòrsa:Sgrìobhadairean Astràilianach
Roinn-seòrsa:Duais Nobel ann an Litreachas
Roinn-seòrsa:LCDT
Roinn-seòrsa:Daoine às an Rìoghachd Aonaichte
Roinn-seòrsa:Daoine à Astràilia
Indiana

'S e tè de na Stàitean Aonaichte a tha ann an ** Indiana**. Tha i suidhichte san àirde an earra-thuath na dùthcha. Tha Loch Mhichigan sa tuath dhith. Tha 6,483,802 duine a' fuireach anns an stàite. Tha Indianapolis na prìomh-bhaile. Tha e air a bhith na stàit bho 11 an Dùbhlachd 1816.

## Daoine Ainmeil
* Paul Samuelson
* Wendell Meredith Stanley
* Joseph Stiglitz
* Harold Clayton Urey

## Baile Eile
* Beech Grove
* Berne 
* Gary
* Lafayette
* Ridgeville
* Walkerton

## Iomraidhean


## Ceanglaichean A-mach
* Riaghaltas na stàite

Roinn-seòrsa:Stàitean de na Stàitean Aonaichte‎
Roinn-seòrsa:Indiana‎
Iowa

'S e tè de na Stàitean Aonaichte a tha ann an ** Iowa**. Tha i suidhichte ann an iar-mheadhan na dùthcha. Tha an abhainn Mhississippi san ear dhith, 's e a' chrìoch eadar Iowa agus Illinois is Wisconsin. Tha 3,046,355 duine a' fuireach anns an stàite. Tha Des Moines na prìomh-bhaile. Tha e air a bhith na stàit bho 28 an Dùbhlachd 1846.

## Daoine Ainmeil
*Alan J Heeger
*Wallace Carothers
*John Wayne
*Andy Williams (1927 - 2012) Seinneadair.

## Bailtean Eile
* Des Moines
* Cedar Rapids  
* Davenport 
* Sioux City 
* Waterloo

## Ceanglaichean A-mach
*Riaghaltas na stàite

## Iomraidhean


Roinn-seòrsa:Stàitean de na Stàitean Aonaichte‎
Roinn-seòrsa:Iowa
Kentucky

'S e tè de na Stàitean Aonaichte a tha ann an **Kentucky** air neo **Ceanndachaidh**. Tha i suidhichte ann an ear mheadhan na dùthcha. Tha 4,339,367 duine a' fuireach anns an stàite. Tha Frankfort na prìomh-bhaile ach 's e Louisville am baile as motha a tha ann an Kentucky. Tha an stàit cliùiteach airson eich, gu h-àraid *thoroughbreds* agus co-ruith nan h-eich, ceòl bluegrass agus taighean-stail *[[Bourbon]]*. Tha e air a bhith na stàit bho 1 an t-Ògmhios 1792. 

## Bailtean Eile
* Bowling Green 
* Frankfort
* La Grange
* Lexington
* Louisville 
* Possum Trot

## Iomraidhean


## Ceanglaichean A-mach
* Riaghaltas na stàite
* https://kentuckygaelic.com/

Roinn-seòrsa:Stàitean de na Stàitean Aonaichte
Roinn-seòrsa:Na Stàitean Aonaichte
*
Louisiana

'S e tè de na Stàitean Aonaichte a tha ann an ** Louisiana** (Fraingis: *État de Louisiane*).
Tha i suidhichte san àirde a deas na dùthcha. Tha 4,533,372 duine a' fuireach anns an stàite. Tha Baton Rouge na prìomh-bhaile ach 's e New Orleans am baile as motha a tha ann an Louisiana. Reic na Frangaich i anns an "Louisiana Purchase". Tha e air a bhith na stàit bho 30 an Giblean 1812.  

## Ceanglaichean a-muigh
* Làrach-lin oifigeil den Stàit

## Iomraidhean


Roinn-seòrsa:Stàitean de na Stàitean Aonaichte‎
Roinn-seòrsa:Louisiana
Maine

'S e tè de na Stàitean Aonaichte a tha ann am **Maine** (Fraingis): *État du Maine*) neo **An Mhaing** (a-réir An Seotal). Tha i suidhichte san àirde an earra-thuath na dùthcha. Tha an Cuan Siar san ear dhith agus tha crìochan aice le Canada sa tuath. Tha 1,328,361 duine a' fuireach anns an stàite. Tha Augusta na phrìomh-bhaile ach 's e Portland am baile as motha a tha ann am Maine. Tha e air a bhith na stàit bho 15 am Màrt 1820. 

## Bailtean eile
* Auburn
* Augusta
* Bangor
* Lewiston
* Portland

## Ceanglaichean a-mach
* Riaghaltas na stàite

## Iomraidhean



Image:Kennebunk Free Library, Kennebunk ME.jpg
Image:Bangor Maine.JPG
Image:Portland Head Lighthouse, Maine.jpg


Roinn-seòrsa:Stàitean de na Stàitean Aonaichte‎
Roinn-seòrsa:Na Stàitean Aonaichte‎
*
Maryland

'S e tè de na Stàitean Aonaichte a tha ann am **Maryland**. Tha i suidhichte san àirde an ear na dùthcha. Tha 5,773,552 duine a' fuireach anns an stàite. Tha Annapolis na prìomh-bhaile ach 's e Baltimore am baile as motha a tha ann am Maryland. Thàinig an t-ainm bhon bhànrìgh Mary ann an Sasainn. Tha e air a bhith na stàit bho 28 an Giblean 1788. 

## Bailtean Eile
* Randallstown

## Iomraidhean


## Ceanglaichean A-mach
* Riaghaltas na stàite

Roinn-seòrsa:Stàitean de na Stàitean Aonaichte‎
Roinn-seòrsa:Maryland‎
Giorgos Seferis

B' e **Giorgios Seferis** (Γιώργος Σεφέρης),  an t-ainm pinn aig **Geōrgios Seferiádēs** (Γεώργιος Σεφεριάδης), bàrd agus riochdaire dioplòmasach às A' Ghrèig. Rugadh e ann an Urla ann an 1900 agus chaochail e ann am Baile na h-Àithne ann an 1971. Bhuannaich e an Duais Nobel ann an Litreachas ann an 1963.

## Iomraidhean


Roinn-seòrsa:Sgrìobhadairean Greugach
Roinn-seòrsa:Daoine às a' Ghrèig
Roinn-seòrsa:Duais Nobel ann an Litreachas
Michigan

'S e tè de na Stàitean Aonaichte a tha ann am **Michigan**. Tha i suidhichte san àirde a tuath na dùthcha. Tha i suidhichte air an Loch Michigan, thàinig ainm na stàite bhon loch seo cuideachd. Tha Michigan a' gabhail a-steach dà leth-eilean: *Upper Peninsula* agus *Lower Peninsula*. Tha 9,883,640 duine a' fuireach anns an stàite. Tha Lansing na prìomh-bhaile ach 's e Detroit am baile as motha a tha ann am Michigan. Tha e air a bhith na stàit bho 26 am Faoilleach 1837.

## Bailtean
* Ann Arbor
* Detroit
* Flint
* Grand Rapids
* **[[Lansing, Michigan|Lansing]]**
* Sterling Heights
* Warren

## Iomraidhean


## Ceanglaichean a-mach
* Riaghaltas na stàite

Roinn-seòrsa:Stàitean de na Stàitean Aonaichte‎
*
Mississippi

*Is docha gu bheil thu a' lorg [[Mississippi (abhainn)|Abhainn Mississippi]]*

'S e tè de na Stàitean Aonaichte a tha ann am ** Mississippi**. Tha i suidhichte san àirde a deas na dùthcha. Tha an Abhainn Mississippi na crìochan air a taobh an iar. Tha i na laighe eadar an Camas Mheagsago san deas. Tha 2,967,297 duine a' fuireach anns an stàite. Tha Jackson na prìomh-bhaile. Tha e air a bhith na stàit bho 10 an Dùbhlachd 1817. 

## Bailtean eile
* Biloxi
* Byhalia
* Clarksdale
* Gulfport
* Hattiesburg
* Jackson
* New Albany
* Southaven

## Ceanglaichean a-mach
* Riaghaltas na stàite

## Iomraidhean


*Roinn-seòrsa:Stàitean de na Stàitean Aonaichte
*Roinn-seòrsa:Na Stàitean Aonaichte
Minnesota

'S e tè de na Stàitean Aonaichte a tha ann am ** Minnesota**. Tha i suidhichte ann an ceann a tuath na dùthcha. Tha crìochan aice le Canada. Tha 5,303,925 duine a' fuireach anns an stàite. Tha Saint Paul na prìomh-bhaile ach 's e Minneapolis am baile as motha a tha ann am Minnesota. Tha e air a bhith na stàit bho 11 an Cèitean 1858.  

## Bailtean Eile
* Bloomington
* Duluth
* Minneapolis
* Rochester
* Saint Paul
## Daoine Ainmeil
* Bob Dylan: (1941), seinneadair, sgrìobhadair ciùil.

## Ceanglaichean A-mach
*Riaghaltas na stàite

## Iomraidhean


Roinn-seòrsa:Stàitean de na Stàitean Aonaichte‎
Roinn-seòrsa:Na Stàitean Aonaichte‎
Elias Canetti

B' e **Elias Canetti** (Bulgàiris: Елиас Канети) sgrìobhadair à Bulgàiria. Rugadh e ann an Rustschuk, ann an ceann a tuatha na dùthcha, ann an 1905 agus chaochail e ann an Zürich ann an 1994. Bhuannaich e an Duais Nobel ann an Litreachas ann an 1981.

## Leabhraichean
* *Die Blendung* (1936, Beurla: *Auto da Fé*)
* *Masse und Macht* (1960, Beurla: *Crowds and Power*)
* *Die Stimmen von Marrakesch : Aufzeichnungen nach einer Reise* (1967, Beurla: *The Voices of Marrakesh: a Record of a Visit*) 
* *Der andere Prozeß : Kafkas Briefe an Felice* (1969, Beurla: *Kafka's Other Trial: The Letters to Felice*)

## Iomraidhean


Roinn-seòrsa:Sgrìobhadairean Bulgàirianach
Roinn-seòrsa:Duais Nobel ann an Litreachas
Roinn-seòrsa:Iùdhaich
Roinn-seòrsa:Daoine à Bulgàiria
Isaac Bashevis Singer

B' e **Isaac Bashevis Singer**  (יצחק באַשעװיס זינגער) sgrìobhadair Iùdhach às na Stàitean Aonaichte, a rugadh ann am Leoncin anns a' Phòlainn, is a chaochail ann an Surfside, Florida. Bhuannaich e an Duais Nobel ann an Litreachas ann an 1978. Sgrìobhadh e ann an Iùdais.

## Iomraidhean


Roinn-seòrsa:Sgrìobhadairean Iùdhach
Roinn-seòrsa:Sgrìobhadairean Aimeireaganach
Roinn-seòrsa:Sgrìobhadairean Pòlach
Roinn-seòrsa:Daoine às a' Phòlainn
Roinn-seòrsa:Duais Nobel ann an Litreachas
Roinn-seòrsa:Daoine às na Stàitean Aonaichte
Odysseas Elytis

B' e  sgrìobhadair às a' Ghrèig a bha ann an **Odysseas Elytis** (Greugais: *Οδυσσέας Ελύτης*). Rugadh e ann an Heraklion ann an 1911 ach bha dlùth dàimh aige le Lesbos. Chaochail e ann am Baile na h-Àithne ann an 1996. Bhuannaich e an Duais Nobel ann an Litreachas ann an 1979.

## Iomraidhean


Roinn-seòrsa:Sgrìobhadairean Greugach
Roinn-seòrsa:Duais Nobel ann an Litreachas
Roinn-seòrsa:Duais Nobel
Roinn-seòrsa:Daoine às a' Ghrèig
Massachusetts

'S e tè de na Stàitean Aonaichte a tha ann am **Massachusetts**.'S e Co-Fhlaitheas Mhassachusetts an t-ainm ceart aice. Tha i suidhichte san àirde an ear na dùthcha. Tha i na pàirt den Sasainn Nuadh. Tha 6,547,629 duine a' fuireach anns an stàite. Tha an cuid as motha dhiubh a' fuireach anns an àrd-bhaile Bhoston. Tha Boston na prìomh-bhaile agus am baile as motha a tha ann am Massachusetts. Thòisich an Ar-a-mach Ameireaganach an seo. 
Chaidh Oilthigh Harvard, oilthigh gu math ainmeil, a steidheachadh faisg air Boston sa bhliadhna 1636. Tha mòran luchd-poileataigs a' buntainn ri Massachusetts, m. e.: John F. Kennedy. Tha e air a bhith na stàit bho 6 an Gearran 1788. 

## Bailtean Eile
* Belmont
* Boston
* Cambridge
* Canton
* Lowell
* Methuen
* New Bedford
* Newton
* Taunton
* Springfield
* Woods Hole
* Worcester

## Daoine Ainmeil
* Walter Gilbert: (1932). Ceimigear.
* Sylvia Plath: (1932–1963). Bàrd.
* Roger Myerson: (1951). Eaconamaiche.

## Bailtean/Stàitean co-cheangailte
*  Basel

## Dealbhan

Image:USA 09562 Boston Luca Galuzzi 2007.jpg|Boston


## Ceanglaichean a-mach
* Riaghaltas na stàite

## Iomraidhean


*Roinn-seòrsa:Stàitean de na Stàitean Aonaichte‎
*Roinn-seòrsa:Na Stàitean Aonaichte‎
Eugenio Montale

B' e bàrd às an Eadailt a bha ann an **Eugenio Montale**. Rugadh e ann an Genova ann an 1896 agus chaochail e ann am Milano ann an 1981. Bhuannaich e an Duais Nobel ann an Litreachas ann an 1975.

## Iomraidhean


Roinn-seòrsa:Sgrìobhadairean Eadailteach
Roinn-seòrsa:Duais Nobel ann an Litreachas
Roinn-seòrsa:Daoine às an Eadailt
Gabriel García Márquez

B' e **Gabriel José García Márquez**, (IPA: ɡaˈβɾjel ɡarˈsia ˈmarkes, Aracataca, 6 am Màrt 1927 - Meagsago, 17 an Giblean 2014) sgriobhadair, foillsichear, naidheachdair agus gnìomhachair poileatagach Coloimbianach agus cuideachd bhuannaich e an Duais Nobel ann an Litreachas ann an 1982.

## Beatha agus Obair
Rugadh Gabriel José García Márquez, neo Gabo mar fhar-ainm, ann an Aracataca, baile meadhanach roinneil ann an ceann a tuatha Coloimbia. Bha e na fhear-aithris fad iomadh bhliadhna leis a' phàipear-naidheachd El Espectador ann am Bogotá, prìomh-bhaile na dùthcha. Fhad's a bha e an siud ghabh e fianais air seachdain dhe ùpraid anns na sràidean ris an canar Am Bogotazo. Fhuair sin, agus an cogadh sìobhalta neo-fhoirmeil a lean e buaidh mhòr air an ùghdair. Le sin, nochdaidh cuspairean poileatagach na dùthcha aige fhèin gu tric anns na leabhraichean a sgrìobhas e.

## Leabhraichean
* (1955) *Hojarasca* (An Duilleach)
* (1961) *El Colonel no Tiene Quién le Escribe* (Cha sgrìobh duine sam bith dhan Choirnealair)
* (1962) *Los Funerales de la Mamá Grande* (Tìodhachadh na Màthar Mòire)
* (1962) *La Mala Hora* (An droch ghreiseag)
* (1967) *[[Cien años de soledad]]* (Ceud bliadhna an Uaigneis)
* (1970) *Relato de un Náufrago*
* (1972) *La increíble y triste historia de Cándida Eréndia y su abuela desalmada*
* (1973) *Cuando era Feliz e Indocumentado* 
* (1974) *Chile, el Golpe y los Gringos* 
* (1975) *Otoño del Patriarca*
* (1981) *[[Crónica de una Muerte Anunciada]]*
* (1982) *El Secuestro*
* (1982) *El olor de la guayaba*
* (1982) *Viva Sandino*
* (1985) *Amor en Tiempos de Cólera*
* (1986) *Las Aventuras de Miguel Littín, Clandestino en Chile*
* (1989) *El General en su Laberinto*
* (1992) *Doce Cuentos Peregrinos*
* (1994) *Diatriba de Amor contra un hombre sentado*
* (1994) *Del Amor y otros Demonios*
* (1996) *Notícia de un Secuestro*
* (2002) *Vivir para Contarlo*
* (2004) *Memorias de mis Putas Tristes*

## Iomraidhean


## Ceanglaichean a-mach

Roinn-seòrsa:Duais Nobel ann an Litreachas
Roinn-seòrsa:Sgrìobhadairean Coloimbiach
Roinn-seòrsa:Daoine à Coloimbia
William Golding

B' e **William Golding** sgrìobhadair às a' Chòrn. Rugadh e ann an baile beag ris an canar Sen Kolomm Vyghan ann an 1911 agus chaochail e ann am Pyran ar Woethel ann an 1993. Bhuannaich e an Duais Nobel ann an Litreachas ann an 1983.

## Clàr-leabhraichean
* Lord of the Flies
* The Inheritors 
* Rights of Passage 

## Iomraidhean


Roinn-seòrsa:Sgrìobhadairean Sasannach
Roinn-seòrsa:Duais Nobel ann an Litreachas
Roinn-seòrsa:Daoine às a' Chòrn
Rudyard Kipling

B' e sgrìobhadair Sasannach a bha ann an **Rudyard Kipling**. Rugadh e anns na h-Innseachan ach bha e na sgoilear aig an United Services College ann an Westward Ho! mus do thill e do na h-Innseachan ann an 1882 far an deach e na neach-aithris is sgrìobh e sgeulachdan goirid, bàrdachd is nobhailean, mar eisimpleir *The Jungle Book* agus *Kim*. Chaochail e ann an Lunnainn ann an 1865.

Stèidhich e caractar anns an nobhail *Captains Courageous* (1896) air dithis bhràithrean dubha aig an robh a' Ghàidhlig à Ceap Breatainn, Iain agus Seòrsa Maxwell. Seo cuspair an fhilm goirid *Na Gàidheal Dubha* le Coileat NicThòmais.

Bhuannaich e an Duais Nobel ann an Litreachas anns a' bhliadhna 1907.

## Iomraidhean


Roinn-seòrsa:Sgrìobhadairean Sasannach
Roinn-seòrsa:Duais Nobel ann an Litreachas
Roinn-seòrsa:Daoine às an Rìoghachd Aonaichte
Nebraska

'S e tè de na Stàitean Aonaichte a tha ann an ** Nebraska**. Tha i suidhichte ann am meadhan na dùthcha. Tha 1,826,341 duine a' fuireach anns an stàite. Tha Lincoln na prìomh-bhaile ach 's e Omaha am baile as motha a tha ann an Nebraska. Tha e air a bhith na stàit bho 1 am Màrt 1867.  

## Ceanglaichean A-mach
*Riaghaltas na stàite

## Iomraidhean


Roinn-seòrsa:Stàitean de na Stàitean Aonaichte
Roinn-seòrsa:Nebraska
Jaroslav Seifert

B' e **Jaroslav Seifert**  (IPA:ˈjarɔslaf ˈsajfr̩t) na sgrìobhadair Seiceach. Rugadh e ann am Pràg ann an 1911 agus chaochail e an siud fhèin ann an 1986. Bhuannaich e an Duais Nobel ann an Litreachas ann an 1984.

## Iomraidhean


Roinn-seòrsa:Sgrìobhadairean Seiceach
Roinn-seòrsa:Bàird
Roinn-seòrsa:Duais Nobel ann an Litreachas
Roinn-seòrsa:Daoine às an t-Seic
Montana

'S e tè de na Stàitean Aonaichte a tha ann am ** Montana**. Tha i suidhichte san iar-thuath na dùthcha anns na Beanntainn Creagach. Thàinig ainm na stàite bhon fhacal Spàinnteach: *montaña* a tha a' ciallachadh *beinn* sa Ghàidhlig. Tha 989,415 duine a' fuireach anns an stàite. Tha Helena na prìomh-bhaile ach 's e Billings am baile as motha a tha ann am Montana. Tha e air a bhith na stàit bho 8 an t-Samhain 1889. 

## Ceanglaichean A-mach
* Riaghaltas na stàite

## Iomraidhean


Roinn-seòrsa:Stàitean de na Stàitean Aonaichte
Roinn-seòrsa:Montana
Claude Simon

B' e sgrìobhadair Frangach a bha ann an **Claude Simon**. Rugadh e ann an Antananarivo (Madagascar), ann an 1913 agus chaochail e ann am Paris (An Fhraing) ann an 2005.  Bhuannaich e an Duais Nobel ann an Litreachas anns a' bhliadhna 1985. 

## An obair aige
* *Le Tricheur*/*The Cheat* 1945
* *La Corde Raide*/*The Tightrope* 1947
* *Gulliver* 1952
* *Le Sacre du printemps*/*The Anointment of Spring* 1954
* *Le vent. Tentative de restitution d 'un rétable baroque*/*The Wind. Attempted Restoration of a Baroque Altarpiece* 1957
* *L'Herbe*/*The Grass* 1958
* *La Route des Flandres*/*The Flanders Road* 1960
* *Le Palace*/*The Palace* 1962
* *La Separation*/*The Separation* 1963 (Dealbh-cluiche a-rèir an nobail *L'Herbe*)
* *Femmes*/*Women. Ill by Joan Miró*. - Clo-bhualadh ùr: *La Chevelure de Bérénice*/*Berenice's Hair* 1984
* *Histoire*/*Story* 1967
* *La Bataille de Pharsale*/*The Battle of Pharsalus* 1969
* *Orion aveugle. Essai*/*Blind Orion. Essay* 1970
* *Les Corps conducteurs*/*Conducting Bodies* 1971
* *Triptyque*/*Triptych* 1973
* *Leçon de choses*/*Lesson in Things* 1975
* *Les Géorgiques*/*The Georgics* 1981
* *L'Invitation*/*The Invitation* 1987
* *L'Acacia*/*The Acacia* 1989
* *Le jardin des plantes*/*The Jardin des Plantes* 1997
* *Le tramway*/*The Trolley* 2001
* *Œuvres, Collection Pléiade*, Gallimard 2006 [with *Le Vent. Tentative de restitution d'un retable baroque* (1957), *La Route des Flandres* (1960), *Le Palace* (1962), *La Bataille de Pharsale* (1969), *La Chevelure de Bérénice* (*Reprise du texte Femmes*, 1972), *Triptyque* (1973), "le Discours de Stockholm" (1986, texte prononcé à l'occasion de la remise du Prix Nobel) agus *Le Jardin des Plantes* (1997)]

## Iomraidhean


Roinn-seòrsa:Sgrìobhadairean Frangach
Roinn-seòrsa:Duais Nobel ann an Litreachas
Roinn-seòrsa:Daoine às an Fhraing
Wole Soyinka

'S e sgrìobhadair Yoruba a tha sgrìobhadh anns a' Bheurla a tha ann an **Akinwande Oluwole "Wole" Soyinka**. Rugadh e ann an Abeokuta, Nigeria, ann an 1934 agus is e a' chiad Afraganach a bhuannaich an Duais Nobel ann an Litreachas ann an 1986. Tha Soyinka fhathast gu math poileataigeach; nuair a bha e na b' òige, chaidh e dhan phrìosan. Thàinig e a-mach as dèidh follaiseachd mòr eadar-nàiseanta. Bha e fortanach air sgàth 's gun do chuir an riaghaltas Nigerianach sgrìobhadair ainmeil eile, Ken Saro-Wiwa, gu bàs ged a bha iomairt eadar-nàiseanta ann. Tha e 'na theachdaire airson UNESCO a-nis.

## Sgrìobhaidhean
### Beatha-aisneisean
* *Aké: the Years of Childhood* (1981) 
* *You Must Set Forth at Dawn: A Memoir* (2006)
### Nobhailean
* *The Interpreters* (1965)
* *Season of Anomy* (1973)
### Bàrdachd
* *Idanre and Other Poems* (1967)
* *Poems from Prison* (1969, ath-fhoillseachadh mar *A Shuttle in the Crypt* ann an 1972)
* *Ogun Abibiman* (1976)
* *Mandela’s Earth and Other Poems* (1988)
* *Selected Poems* (2001)
## Iomraidhean


Roinn-seòrsa:Sgrìobhadairean Nigerianach
Roinn-seòrsa:Daoine à Nìgeiria
Roinn-seòrsa:Duais Nobel ann an Litreachas
Joseph Brodsky

B' e **Josif Aleksandrovič Brodskij**  (Ruiseis: Ио́сиф Алекса́ндрович Бро́дский, IPA: /ˈjɵsʲɪf ˈbrotskʲɪj/) sgrìobhadair às an Ruis. Rugadh e ann an Leningrad ann an 1940 agus chaochail e ann an Eabhraig Nuadh (baile) ann an 1996. Bhuannaich e an Duais Nobel ann an Litreachas ann an 1987.

## Iomraidhean


Roinn-seòrsa:Sgrìobhadairean Ruiseanach
Roinn-seòrsa:Sgrìobhadairean Aimeireaganach
Roinn-seòrsa:Duais Nobel ann an Litreachas
Roinn-seòrsa:Iùdhachd
Roinn-seòrsa:Daoine às an Aonadh Sobhiatach
Roinn-seòrsa:Daoine às na Stàitean Aonaichte
Naguib Mahfouz

B' e **Naguib Mahfouz** (**نجيب محفوظ**) sgrìobhadair às an Èipheit a sgrìobhadh ann an Arabais. Rugadh e ann an Cairo ann an 1911 agus chaochail e an siud fhèin ann an 2006. Bhuannaich e an Duais Nobel ann an Litreachas ann an 1988.

## Iomraidhean


Roinn-seòrsa:Sgrìobhadairean Èipheiteach
Roinn-seòrsa:Duais Nobel ann an Litreachas
Roinn-seòrsa:Daoine às an Èipheit
Camilo José Cela

B' e **Camilo José Cela** (IPA: *kaˈmilo xoˈse ˈθela*), an t-ainm goirid aig **Camilo José Manuel Juan Ramón Francisco de Gerónimo Cela Trulock**,  Marcas Iria Flavia, sgrìobhadair às an Spàinn. Rugadh e ann am Padrón ann an 1916 agus chaochail e ann am Madrid ann an 2002. Bhuannaich e an Duais Nobel ann an Litreachas ann an 1989. Fhuair Cela dubh chàineadh bho fheiminich, air sgàth 's an dòigh anns a làimhsicheadh e nam ban sa chuid obrach agus na thuirt e aig co-labhairt ann am Madrid ann an 1978, a bha uabhasach connspaideach aig an àm. Ghabhadh Cela ri Ar-a-mach agus Riaghaltas Francisco Franco agus chuidicheadh e an deachdaireachd a rinn fòirneart air deamocrasaidh.
## A Chuid Obrach
*La Familia de Pascual Duarte (1942)
*Pabellón de reposo (1943)
*Viaje a la Alcarria (1948)
*La Colmena (1951)
*Del Miño al Bidasoa (1952)
*Mrs Caldwell habla con su hijo (1953)
*Tobogán de hambrientos (1962)
*San Camilo, 1936 (1969)
*Madera de Boj (1999)

## Iomraidhean


Roinn-seòrsa:Sgrìobhadairean Spàinnteach
Roinn-seòrsa:Duais Nobel ann an Litreachas
Roinn-seòrsa:Daoine às an Spàinn
Derek Walcott

'S e sgrìobhadair agus bàrd à Naomh Lùisia a tha ann an **Derek Alton Walcott**. Rugadh e 23 Faoilteach 1930 ann an Castries. Fhuair e an Duais Nobel ann an Litreachas ann an 1992.

## Iomraidhean


Roinn-seòrsa:Sgrìobhadairean à Naomh Lùisia
Roinn-seòrsa:Duais Nobel ann an Litreachas
Roinn-seòrsa:Bàird
Roinn-seòrsa:Daoine à Naomh Lùisea
Meagsago Nuadh

'S e tè de na Stàitean Aonaichte a tha ann am ** Meagsago Nuadh**  (Beurla: *New Mexico*, Spàinntis: Nuevo México). Tha i suidhichte san àirde a deas na dùthcha. Tha 2,059,179 duine a' fuireach anns an stàite. Tha Santa Fe na prìomh-bhaile ach 's e Albuquerque am baile as motha a tha ann am Meagsago Nuadh. Tha e air a bhith na stàit bho 6 am Faoilleach 1912. 

## Bailtean eile
*  Las Cruces  
*  Rio Rancho 
*  Roswell 

## Iomraidhean



Image:Nob_Hill_street_fair_Albuquerque.JPG|Albuquerque
Image:Cathedral_(3597674829).jpg|Santa Fe
Image:Barrancos Blancos on NM Route 68, Dixon New Mexico.jpg|NM Route 68


Roinn-seòrsa:Stàitean de na Stàitean Aonaichte‎
Roinn-seòrsa:Meagsago Nuadh
Carolina a Tuath

'S e tè de na Stàitean Aonaichte a tha ann an ** Carolina a Tuath** (Beurla: *North Carolina*). Tha i suidhichte san àirde an ear na dùthcha. Tha 9,535,483 duine a' fuireach anns an stàite.. Tha Raleigh na prìomh-bhaile ach 's e Charlotte am baile as motha a tha ann an Carolina a Tuath. Bha Gàidhlig air a bruidhinn an seo gus na 1920an. Tha e air a bhith na stàit bho 21 an t-Samhain 1789. 
## Daoine Ainmeil
*Kary B. Mullis
## Bailtean Eile
* Lenoir
* Mount Airy

## Ceanglaichean A-mach
* Riaghaltas na stàite
* Bhideo
## Iomraidhean


**

Roinn-seòrsa:Stàitean de na Stàitean Aonaichte
Roinn-seòrsa:Na Stàitean Aonaichte
Roinn-seòrsa:Carolina a Tuath
Dakota a Tuath

'S e tè de na Stàitean Aonaichte a tha ann an **Dakota a Tuath**  (Beurla: *North Dakota*). Tha i suidhichte san àirde a tuath na dùthcha. 
Tha 672,591 duine a' fuireach anns an stàite.. Tha Bismarck na prìomh-bhaile ach 's e Fargo am baile as motha a tha ann an Dakota a Tuath. Tha an Abhainn Red River san ear agus an Abhainn Missouri san iar na stàite. Tha e air a bhith na stàit bho 2 an t-Samhain 1889. 

## Bailtean Eile
* Fargo
* **[[Bismarck, Dakota a Tuath|Bismarck]]**
* Grand Forks
* Minot

## Daoine Ainmeil
*Josh Duhamel

## Ceanglaichean A-mach
* Riaghaltas na stàite

## Iomraidhean


Roinn-seòrsa:Stàitean de na Stàitean Aonaichte‎
Roinn-seòrsa:Na Stàitean Aonaichte‎
Roinn-seòrsa:Dakota a Tuath
Octavio Paz

B' e **Octavio Paz** sgrìobhadair, bàrd agus riochdaire dioplòmasach à Meagsago. Rugadh e ann am Meagsago (baile) ann an 1914 agus chaochail e an siud fhèin ann an 1998. Bhuannaich e an Duais Nobel ann an Litreachas ann an 1990.

## Iomraidhean


Roinn-seòrsa:Sgrìobhadairean Meagsagach
Roinn-seòrsa:Duais Nobel ann an Litreachas
Roinn-seòrsa:Bàird
Roinn-seòrsa:Daoine à Meagsago
Nadine Gordimer

B' e sgrìobhadair à Afraga a Deas a bha ann an **Nadine Gordimer**. Rugadh i ann an Springs, Gauteng, ann an 1923. Bhuannaich i an Duais Nobel ann an Litreachas ann an 1991. S' e an seachdamh tè a choisinn an duais seo a th' innte. Chaochail i ann an Johannesburg ann an 2014.

## Iomraidhean


Roinn-seòrsa:Sgrìobhadairean à Afraga a Deas
Roinn-seòrsa:Sgrìobhadairean Iùdhach
Roinn-seòrsa:Duais Nobel ann an Litreachas
Roinn-seòrsa:Iùdhaich
Roinn-seòrsa:Daoine à Afraga a Deas
Ohio

'S e tè de na Stàitean Aonaichte a tha ann an ** Ohio**. Tha i suidhichte san àirde an earra-thuath na dùthcha. Tha 11,536,504 duine a' fuireach anns an stàite.. Tha Columbus na prìomh-bhaile agus na baile as motha. Tha e air a bhith na stàit bho 3 am Màrt 1803. 

## Bailtean Eile
* Akron
* Canton
* Cincinnati
* Cleveland
* Columbus
* Dayton
* Shaker Heights
* Toledo
* Wapakoneta

## Daoine ainmeil
*Clark Gable (1901–1960).
*John Glenn (1921–2016). Saighdear, paidhleat, speuradair agus neach-poileataigs
*Neil Armstrong (1930–2012). Paidhleat, speuradair agus neach-teagaisg

## Ceanglaichean a-mach
* Riaghaltas na stàite
* Còisir Ghàidhlig Ohio

## Iomraidhean


Roinn-seòrsa:Stàitean de na Stàitean Aonaichte
Roinn-seòrsa:Na Stàitean Aonaichte
Roinn-seòrsa:Ohio
Oklahoma

'S e tè de na Stàitean Aonaichte a tha ann an ** Oklahoma**. Tha i suidhichte san àirde a deas na dùthcha. Thàinig ainm na stàite às a' chànan *Choctaw* bho na faclan "*okla*" agus "*humma*", a tha a' ciallachadh "daoine dearg".  Tha 3,751,351 duine a' fuireach anns an stàite..Tha Oklahoma City na prìomh-bhaile agus na  baile as motha. Tha e air a bhith na stàit bho 16 an t-Samhain 1907.  

## Bailtean Eile
* Broken Arrow
* Lawton
* Norman
* Shawnee
* Tahlequah
* Tulsa

## Ceanglaichean A-mach
* Riaghaltas na stàite

## Iomraidhean


Roinn-seòrsa:Na Stàitean Aonaichte
Oregon

'S e tè dhe na stàitean Aimeireagach a tha ann an ** Oregon**. Tha i suidhichte san àirde an iar-thuath na dùthcha. Tha 3,831,074 duine a' fuireach anns an stàite. Tha Salem na prìomh-bhaile ach 's e Portland am baile as motha a tha ann an Oregon. Tha an Cuan Sèimh san àirde an iar dhith. Tha e air a bhith na stàit bho 14 an Gearran 1859.  

## Bailtean Eile
* Portland
* Eugene
* **[[Salem, Oregon|Salem]]**
* Gresham
* Hillsboro
* Beaverton

## Ceanglaichean A-mach
*Riaghaltas na stàite

## Iomraidhean


Roinn-seòrsa:Stàitean de na Stàitean Aonaichte
Roinn-seòrsa:Oregon
José Saramago

B' e José Saramago (IPA: ʒuˈzɛ sɐɾɐˈmaɣu) sgrìobhadair às A' Phortagail. Rugadh e ann am baile beag ris an canar Azinhaga, ann an Ribatejo, ann an 1922 agus chaochail e faisg air Tías (Las Palmas) anns Na h-Eileanan Canàrach ann an 2010. Bhuannaich e an Duais Nobel ann an 1998.

## Nobhailean
* *Terra do Pecado* (Tìr a’ Pheacaidh), 1947.
* *Manual de Pintura e Caligrafia* (Leabhar-làimhe na Dealbhaireachd is Sgrìobhaidh, 1977.
* *Levantado do Chão* (Ag èirigh bhon ùrlair), 1980.
* *Memorial do Convento* (Cuimhneachan an Taigh-cràbhaidh), 1982.
* *O Ano da Morte de Ricardo Reis* (Am Bliadhna a chaochail Ricardo Reis), 1984.
* *A Jangada de Pedra* (Bàta Cloiche), 1986.
* *História do Cerco de Lisboa* (Eachdraidh Leugart Lisboa), 1989.
* *O Evangelho Segundo Jesus Cristo*  (An Soisgeul A-rèir Ìosa Chrìosd), 1991.
* *Ensaio Sobre a Cegueira* (Tràchdas air an Doille), 1995.
* *Todos os Nomes* (Gach Uile Ainm), 1997.
* *A Caverna* (An Uamh), 2000.
* *O Homem Duplicado* (Duine air a Dhùbailte), 2002.
* *Ensaio Sobre a Lucidez* (Tràchdas air na Soilleireachd), 2004.
* *As Intermitências da Morte* (Bàs Eadar-amail), 2005.
* *A Viagem do Elefante* (Bhòidse an Ailbhein), 2008.
* *Caim* (Caim), 2009.

## Aistean co-cheangailte
* Duais Nobel
* Duais Nobel ann an Litreachas

## Iomraidhean


## Ceanglaichean A-mach
*Stòras José Saramago

Roinn-seòrsa:Duais Nobel ann an Litreachas
Roinn-seòrsa:Daoine às a' Phortagail
Kenzaburo Oe

Is e sgrìobhadair Seapanach a tha ann an **Kenzaburō Ōe** (大江 健三郎, Ōe Kenzaburō). Rugadh e air 31 am Faoilteach 1935 ann an Uchiko, Ehime Prefecture, an t-Seapan.  Buannaich e an Duais Nobel ann an Litreachas sa bhliadhna 1994. 

## Leabhraichean
Seo liosta de cuid de na leabhraichean aige a chaidh an èadar-theangachadh gu Beurla:

* *Memeushiri Kouchi,* 1958 - Nip the Buds, Shoot the Kids (eadar-theangachadh le Paul Mackintosh & Maki Sugiyama)
* *Kokojinteki na taiken,* 1964 - A Personal Matter (eadar-theangachadh le John Nathan)
* *Hiroshima noto,* 1965 - Hiroshima Notes (eadar-theangachadh le David L. Swain, Toshi Yonezawa) 
* *Man'en gannen no futoboru,* 1967 - The Silent Cry (eadar-theangachadh le John Bester) 
* *Warera no kyōki wo ikinobiru michi wo oshieyo,* 1969 - Teach Us to Outgrow Our Madness (1977) 
* *Mizukara waga namida wo nuguitamau hi,* 1972 - The Day He Himself Shall Wipe My Tears Away *ann an * Teach Us to Outgrow Our Madness (1977) 
* *Pinchiranna chosho,*' 1976 - The Pinch Runner Memorandum (eadar-theangachadh le Michiko N. Wilson) 
* *Atarashii hito yo mezame yo,* 1983 - Rouse Up O Young Men of the New Age! (eadar-theangachadh le John Nathan) 
* *Jinsei no shinseki,* 1989 - An Echo of Heaven (eadar-theangachadh le Margaret Mitsutani) 
* *Shizuka-na seikatsu,* 1990 - A Quiet Life (eadar-theangachadh le Kunioki Yanagishita & William Wetherall)
* *Kaifuku suru kakozu,* 1995 - A Healing Family (eadar-theangachadh le Stephen Snyder, dealbhan le Yukari Oe) 
* *Chugaeri,* 1999 - Somersault (eadar-theangachadh le Philip Gabriel)

## Aistean co-cheangailte
* Duais Nobel
* Duais Nobel ann an Litreachas

## Iomraidhean


## Ceanglaichean a-mach

Roinn-seòrsa:Duais Nobel ann an Litreachas
Roinn-seòrsa:Daoine às an t-Seapan
Wisława Szymborska

B' e bàrd às a' Phòlainn a bha ann an **Wisława Szymborska**, Maria Wisława Anna Szymborska (2 an t-Iuchar 1923, Kórnik – 1 an Gearran 2012, Kraków). Bhuannaich i an Duais Nobel ann an Litreachas ann an 1996. S' e an naoidheamh tè a choisinn an duais seo a bha innte. A bharrachd air sin, 's e ise an siathamh neach às a' Phòlainn a choisinn duais Nobel a-riamh.

## Iomraidhean


Roinn-seòrsa:Sgrìobhadairean Pòlach
Roinn-seòrsa:Duais Nobel ann an Litreachas
Roinn-seòrsa:Bàird
Roinn-seòrsa:Daoine às a' Phòlainn
Toni Morrison

'S e sgrìobhadair às na Stàitean Aonaichte a tha ann **Toni Morrison**. Rugadh i mar Chloe Wofford ann am baile beag ris na canar Lorain, Ohio, ann an 1931.
Bha i na h-oileanach aig Oilthigh Howard agus Oilthigh Chornell is thill i dhan Oilthigh Howard agus theagaisg i litreachas mus deach i gu Shyracuse far an do dh'obraich i airson an fhoillsicheir Random House.

Dh'fhoillsich i a ciad nobhail, *The Bluest Eye*, ann an 1970, is a nobhail as ainmeile, *Beloved*, ann an 1987.

Theagaisg i aig Oilthigh Phrinceton eadar 1989 is 2006.

## Urraman

Bhuannaich i an Duais Pulitzer airson Ficsein ann an 1988, agus an Duais Nobel ann an Litreachas ann an 1993. S' e an ochdamh tè a choisinn an duais seo a tha innte.

## Iomraidhean


Roinn-seòrsa:Duais Nobel ann an Litreachas
Roinn-seòrsa:Sgrìobhadairean Aimeireaganach
Roinn-seòrsa:Daoine às na Stàitean Aonaichte
Pennsylvania

'S e tè de na Stàitean Aonaichte a tha ann am ** Pennsylvania**. Tha i suidhichte san àirde an ear-thuath na dùthcha. Tha 12,702,379 duine a' fuireach anns an stàite. Tha Harrisburg na prìomh-bhaile ach 's e Philadelphia am baile as motha a tha ann am Pennsylvania. Tha e air a bhith na stàit bho 12 an Dùbhlachd 1787. 

## Bailtean Eile
* Allentown
* Bethlehem
* Erie
* Harrisburg
* Philadelphia
* Pittsburgh
* York

## Ceanglaichean a-mach
* Riaghaltas na stàite

## Iomraidhean



Faidhle:City Hall, Philadelphia PA.jpg
Faidhle:Heinz Field02.jpg
Faidhle:Wyit Sprowls Covered Bridge, western side.jpg


Roinn-seòrsa:Stàitean de na Stàitean Aonaichte
Roinn-seòrsa:Na Stàitean Aonaichte
Seamus Heaney

B' e bàrd Èireannach a bh' ann an **Seumas Heaney** (Gaeilge: **Séamus Ó hÉannaí** nó **Ó hÉanaí**;; 1939 - 2013). Rugadh e ann am Baile Eachaidh, Contae Dhoire, Cúige Uladh, ann an 1939 agus chaochail e ann am Baile Átha Cliath ann an 2013. Dh'eadar-theangaich e Somhairle MacGill-Eain gu Beurla, Beowulf gu Beurla nuadh agus bhuannaich e an Duais Nobel ann an Litreachas ann an 1995. Thug Edwin Morgan buaidh mhòr air.

## A bheatha
Rugadh Seamus Heaney ann an Èirinn a Tuath ann an teaghlach Caitligeach, agus thug sin buaidh mhòr air. Rinn e ceum ann am Beurla aig Oilthigh na Bànrigh ann am Beul Feirste. Bha ùidh mhòr aige ann am bàird mar Raibeart Frost agus Pàdraig Kavanagh.

## Seamus Heaney agus Somhairle MacGill-Eain
Rinn Heaney òraid chudromach air Somhairle MacGill-Eain, 'The Trance and the Translation', agus sgrìobh e ro-ràdh airson an leabhair *Sorley MacLean: Critical Essays* (1986).

## Leabhar-chlàr
* Death of a Naturalist (1966)
* Door into the Dark (1969)
* Wintering Out (1973) 
* North (1975)
* *Station Island *(1984)
* The Haw Lantern (1987)
* Seeing Things(1991)
* The Spirit Level (1996) 
* Electric Light (2001)
* District and Circle (2006)
## Iomraidhean


Roinn-seòrsa:Daoine à Èirinn
Roinn-seòrsa:Sgrìobhadairean Èireannach
Roinn-seòrsa:Duais Nobel ann an Litreachas
Roinn-seòrsa:Bàird
Roinn-seòrsa:Daoine à Èirinn a Tuath
Dario Fo

'S e sgrìobhadair drama às an Eadailt a tha ann an **Dario Fo**, a rugadh ann an Sangiano ann an 1926. Rinn  e deilbh-cluiche anarcach. Bhuannaich e an Duais Nobel ann an Litreachas anns a' bhliadhna 1997. Chaochail e ann an 2016.

## Iomraidhean


Roinn-seòrsa:Sgrìobhadairean Eadailteach
Roinn-seòrsa:Duais Nobel ann an Litreachas
Roinn-seòrsa:Daoine às an Eadailt
Rhode Island

'S e tè de na Stàitean Aonaichte a tha ann an ** Rhode Island** (Eilean Ròdach sa Gàidhlig). Tha i suidhichte san àirde an ear-thuath na dùthcha. Tha 1,052,567 duine a' fuireach anns an stàite. Tha Providence na prìomh-bhaile agus am baile as motha a tha ann an Rhode Island. 'S e Rhode Island an stàit as lugha a tha anns na Stàitean Aonaichte. Tha e air a bhith na stàit bho 29 an Cèitean 1790.

Ro 2020 bha *the State of Rhode Island and Providence Plantations* ('Stàit Eilean Ròdach is Planntachaidhean Phrovidence') gu oifigeil air is dh'atharrachadh an riaghladair air sgàth ceanglaichean le thràilleachd e.

## Bailtean eile
* Cranston
* Newport
* Pawtucket
* Providence
* Warwick

## Ceanglaichean a-mach
* Riaghaltas na stàite

## Iomraidhean




Image:RISD auditorium.jpg
Image:Plain Meeting House, c1820, West Greenwich RI.jpg
Image:Claiborne Pell Newport Bridge.jpg


Roinn-seòrsa:Stàitean de na Stàitean Aonaichte
Roinn-seòrsa:Na Stàitean Aonaichte
Carolina a Deas

'S e tè de na Stàitean Aonaichte a tha ann an **Carolina a Deas**. Tha i suidhichte san àirde an ear na dùthcha. Tha 4,625,364 duine a' fuireach anns an stàite. Tha Columbia na prìomh-bhaile agus am baile as motha a tha ann an Carolina a Deas. 'S e aon de na 13 tìrean-imrich a tha ann an Carolina a Deas a bha a' sabaid an-aghaidh smachd na Breatannaich anns an Ar-a-mach Ameireaganach. Tha e air a bhith na stàit bho 23 an Cèitean 1788. 
## Daoine Ainmeil
*James Brown
## Ceanglaichean a-mach
* Riaghaltas na stàite

## Iomraidhean


Roinn-seòrsa:Stàitean de na Stàitean Aonaichte‎
Roinn-seòrsa:Na Stàitean Aonaichte‎
Roinn-seòrsa:Carolina a Deas
Dakota a Deas

'S e tè de na Stàitean Aonaichte a tha ann am ** Dakota a Deas**.  Tha i suidhichte ann am meadhan na dùthcha. Tha 814,180 duine a' fuireach anns an stàite. Tha Pierre na prìomh-bhaile ach 's e Sioux Falls am baile as motha a tha ann an Dakota a Deas. San àirde an iar-dheas tha na Black Hills far a bheil a' bheinn cliùiteach, Mt. Rushmore. Tha e air a bhith na stàit bho 2 an t-Samhain 1889. 
 
## Bailtean Eile
* Sioux Falls
* Rapid City
* Aberdeen
* **[[Pierre, Dakota a Deas| Pierre]]**

## Daoine Ainmeil
*Theodore W. Schultz

## Ceanglaichean A-mach
* Riaghaltas na stàite

## Iomraidhean


**

Roinn-seòrsa:Stàitean de na Stàitean Aonaichte
Roinn-seòrsa:Na Stàitean Aonaichte
Roinn-seòrsa:Dakota a Deas
Vermont

'S e tè de na Stàitean Aonaichte a tha ann an ** Vermont **. Tha i suidhichte san àirde an ear-dheas na dùthcha ann an Sasainn Nuadh. Tha 625,741 duine a' fuireach anns an stàite. Tha Montpelier na prìomh-bhaile ach 's e Burlington am baile as motha a tha ann an Vermont. Tha e air a bhith na stàit bho 4 am Màrt 1791. 

## Bailtean Eile
* Barre
* Burlington
* Chester
* Montpelier
* Rutland
* South Burlington

## Ceanglaichean A-mach
* Riaghaltas na stàite

## Iomraidhean



Image:Burke from Lyndonville.jpg
Image:Burlington, Vermont.jpg
Image:Bartonsville Covered Bridge.jpg


*Roinn-seòrsa:Stàitean de na Stàitean Aonaichte‎
*Roinn-seòrsa:Na Stàitean Aonaichte‎
**
Washington (stàit)

*Airson aistean eile faic [[Washington]]*

'S e tè de na Stàitean Aonaichte a tha ann an ** Washington**. Tha i suidhichte san àirde an iar-thuath na dùthcha aig a' Chuan Shèimh. Tha 6,724,540 duine a' fuireach anns an stàite. Tha Olympia na prìomh-bhaile ach 's e Seattle am baile as motha a tha ann an Washington. Chuireadh ainm na stàite oirre airson urram a thoirt do Sheòras Washington, a chiad ceann-suidhe nan Stàitean Aonaichte. Tha e air a bhith na stàit bho 11 an t-Samhain 1889. 
## Bailtean Eile

*  Bellevue
*  **[[Olympia, Washington|Olympia]]**
*  Puyallup
*  Seattle 
*  Spokane 
*  Tacoma
*  Vancouver
## Daoine Ainmeil
*James Caviezel
## Ceanglaichean A-mach
* Riaghaltas na stàite

## Iomraidhean


Roinn-seòrsa:Stàitean de na Stàitean Aonaichte
Roinn-seòrsa:Washington (stàit)
Günter Grass

'S e sgrìobhadair Gearmailteach a bha ann an **Günter Grass**. Rugadh e 16 an Dàmhair 1927 agus chaidh a thogail ann an Danzig (neo *Gdansk*). Bhuannaich e an Duais Nobel ann an Litreachas ann an 1999. Anns a' bhliadhna 2000 fhuair e duais mar smocair-pìoba na bliadhna, duais a gheibh daoine cliùiteach a bhios ri smocadh pìoba gu moiteil. Bha e na bhall na SS.

## A Chuid Obrach
* *Die Vorzüge der Windhühner* (1956)
* *Die bösen Köche. Ein Drama* (1956)
* *Hochwasser. Ein Stück in zwei Akten* (1957)
* *Onkel, Onkel. Ein Spiel in vier Akten* (1958)
* Danziger Trilogie
** *[[Die Blechtrommel]]* (1959)
** *Katz und Maus* (1961)
** *Hundejahre* (1963)
* *Gleisdreieck* (1960)
* *Die Plebejer proben den Aufstand* (1966)
* *Ausgefragt* (1967)
* *Über das Selbstverständliche. Reden - Aufsätze - Offene Briefe - Kommentare* (1968)
* *Örtlich betäubt* (1969)
* *Davor* (1970)
* *Aus dem Tagebuch einer Schnecke* (1972)
* *Der Butt* (1979)
* *Das Treffen in Telgte* (1979)
* *Kopfgeburten oder Die Deutschen sterben aus* (1980)
* *Widerstand lernen. Politische Gegenreden 1980–1983*
* *Die Rättin* (1986)
* *Zunge zeigen. Ein Tagebuch in Zeichnungen* (1988)
* *Unkenrufe* (1992)
* *Ein weites Feld* (1995)
* *Mein Jahrhundert* (1999)
* *Im Krebsgang* (2002)
* *Letzte Tänze* (2003)
* *Beim Häuten der Zwiebel* (2006) 
* *Dummer August* (2007)
* *Die Box* (2008)
* *Grimms Wörter* (2010)

## Iomraidhean


Roinn-seòrsa:Duais Nobel ann an Litreachas
Roinn-seòrsa:Sgrìobhadairean Gearmailteach
Roinn-seòrsa:Daoine às a' Ghearmailt
Gao Xingjian

'S e bàrd, agus sgrìobhadair à Sìona a th' ann **Gao Xingjian** (高行健). Rugadh e ann an Ganzhou ann an 1940. Bhuannaich e an Duais Nobel ann an Litreachas ann an 2000.

## Obair
;Drama
*1982: *绝对信号* (*Juéduì xìnhào*, "Rabhadh")
*1983: *车站* (*Chēzhàn*, "Stèisean nam Bus)
*1984: *野人* (*Yěrén*, "Duine Fiadhaich")

;Nobhailean
*1989: *灵山* (*Língshān*, "Beinn an Anama")
*1998: *一个人的圣经* (*Yige ren de shenjing*, "Duine na Aonar")

## Aistean co-cheangailte
* Duais Nobel
* Duais Nobel ann an Litreachas

## Iomraidhean


## Ceanglaichean a-mach

Roinn-seòrsa:Sgrìobhadairean Sìneach
Roinn-seòrsa:Duais Nobel ann an Litreachas
Roinn-seòrsa:Daoine às an t-Sìn
V. S. Naipaul

'S e sgrìobhadair à Trianaid a th' ann an **Vidiadhar Surajprasad Naipaul**. Rugadh e ann an Chaguanas, Trianaid, ann an 1932. Chaidh a chiad nobhail, *The Mystic Masseur*, fhoillseachadh ann an 1957 ach bha e a bu ainmeile airson *A House for Mr Biswas* (1961). Chaochail e ann an 2018.

## Urraman
Bhuannaich e an Duais W H Smith airson *The Mimic Men* (1968), an Duais Booker airson *In a Free State* (1971) is an Duais Nobel ann an Litreachas ann an 2001. 
 
## Iomraidhean


Roinn-seòrsa:Sgrìobhadairean à Trianaid agus Tobago
Roinn-seòrsa:Sgrìobhadairean Breatannach
Roinn-seòrsa:Duais Nobel ann an Litreachas
Roinn-seòrsa:Daoine à Trianaid agus Tobago
Tennessee

'S e tè de na Stàitean Aonaichte a tha ann am **Tennessee **. Tha i suidhichte san àirde an earra-dheas na dùthcha. Tha 6,346,105 duine a' fuireach anns an stàite. Chan eil bun-tùs an ainm-àite "Tennessee" cinnteach, ach thathar den bheachd gun deach e bhon fhacal "*Tanasi*", ainm a bha air baile beag nan Cherokee, a' ciallachadh "abhainn chàm". 'S e Nashville prìomh-bhaile na stàit an-diugh, ach bha bailtean eile: Knoxville, Kingston is Murfreesboro, nam prìomh-bhailtean cuideachd. 'S e Memphis a th'ann am baile as motha. Tha e air a bhith na stàit bho 1 an t-Ògmhios 1796. 
## Daoine Ainmeil
*James Buchanan
*Dixie Carter
## Bailtean Eile
* Chattanooga 
* Clarksville
* Kingston 
* Knoxville
* McLemoresville
* Memphis
* Murfreesboro
* Nashville

## Ceanglaichean A-mach
* Riaghaltas na stàite

## Iomraidhean



Faidhle:Fall Creek Falls.jpg
Faidhle:Tennessee central Caboose.jpg
Faidhle:Lynnville, Tennessee.jpg


Roinn-seòrsa:Stàitean de na Stàitean Aonaichte‎
Roinn-seòrsa:Na Stàitean Aonaichte‎
Texas

'S e tè de na Stàitean Aonaichte a tha ann a **Texas ** (no *Teacsas*) (Spàinntis: Tejas). Tha i suidhichte san àirde a deas na dùthcha. Tha criòchan aice le Meagsago. Tha 25,145,561 duine a' fuireach anns an stàite. Tha Austin na prìomh-bhaile ach 's e Houston am baile as motha a tha ann an Texas. Tha e air a bhith na stàit bho 29 an Dùbhlachd 1845.

## Daoine Ainmeil
* Selena Gomez
* Buddy Holly
* Tommy Lee Jones
* Robert Bruce Merrifield
* Patrick Swayze

## Bailtean eile
* Amarillo
* Austin
* College Station
* Dallas
* El Paso
* Fort Worth
* Houston
* Lubbock
* Midland
* Odessa
* San Antonio

## Iomraidhean


## Ceanglaichean -mach
* Riaghaltas na stàite

Roinn-seòrsa:Stàitean de na Stàitean Aonaichte
Roinn-seòrsa:Na Stàitean Aonaichte
*