Lucía Etxebarria

'S e ùghdar às an Spàinn a th’ ann **Lucía Etxebarria de Asteinza** (València, 7mh An Dùbhlachd 1966).

## Beatha
'S ann à Bermeo (Dùthaich nam Basgach) a th’ ann a cuid phàrantan, is ise an tè nas òige dhe seachdnar daoine-chloinne. Rugadh i ann an València agus fhuair i a cuid fhoghlaim ann an sgoil air an ruith le cailleachan dubha. Chaidh i dhan oilthigh ann am Madrid far an tug i ceum ann am Beurla agus Naidheachdas. A bharrachd air a bhith na tè-fhrithealadh, tha i air a bhith an sàs anns na h-iris-leabhrichean Ruta 66 agus Nuevos Medios, bha i os cionn roinn na meadhanan aig Sony agus bha i an urra ri conaltradh airson Fnac. Leig i an dreuchd sin dheth beagan mus do dh’fhoillsich i a’ chiad leabhar aice.

'S e seòrsa dhe Beath-eachdraidh-ficsean mu dheidhinn Courtney Love agus Kurt Cobain a bh’ ann a’ chiad leabhar a sgrìobh i ann an 1996: *Sgeulachd Kurt agus Courtney: cuir le sin* (Spàinntis: La historia de Kurt y Courtney: aguanta eso). Chuir Ana María Matute taic dhi airson a’ chiad nobhail aice a sgrìobhadh ann an 1997, *Gaol, iongantas, prozac agus teagamhan* (Spàinntis: Amor, curiosidad, prozac y dudas). Bha an leabhar sin gu math connspaideach oir bhathar a’ fàgail oirre gu do chleachd i seantansan fa leth bhon an nobhail *Prozac Nation*, a sgrìobh Elizabeth Wurtzel ann an 1994. Tha i air càineadh fhaighinn gu seach-àraidh bho na pàipear-naidheachdan na làimhe dheis. Bhuannaich i an Duais Nadal an ath-bhliadhna airson an darna nobhail aice, *Beatrix agus na Cuirp san iarmailt* (Spàinntis: Beatriz y los cuerpos celestes). Bha an dà nobhail seo uabhasach fèin-eachdraidheil agus làn Boireann-dhligheachas, is chleachd i samhlaidhean dìreach mar anns na sgrìobh Dante Alighieri anns an darna fhear dhuibh. ‘S e  dùsgadh na Dà-ghnèitheachd a tha aig cnag na cùise anns an leabhar sin, rud a tha dìreach mar an t-ùghdair fhèin. Ann an *Chan eil sinne mar an fheadhainn eile* (Spàinntis: Nosotras que no somos como las demás) (1999) chruthaich i nobhail le structar a tha coltach ris a’ chiad nì a sgrìobh i agus an leabhar *Slaves of New York*, le Tama Janowitz. Tha e làn sgeulachdan air an measgachadh ri chèile is na caractaran a’ nochdadh an siud ‘s an seo air feadh na sgeòil. Cuideachd anns a’ bhliadhna sin sgrìobh i sgriopt an fhiolm *Mairidh mi beò* (Spàinntis: Sobreviviré), ann an co-bhann le David Menkes agus Alfonso Albacete. Rinn i sgriop an fhiom *I love you baby* còmhla riutha ann an 2001, nuair a rinn an stiùiriche-fhiolm Miguel Santesmases dreach saor dhe *Gaol, iongantas, prozac agus teagamhan* ged an d’ fhuair e cuideachadh bhuaipe, agus rinn Antonio del Real fiolm dhen sgriobt a sgrìobh i airson *Boireannach mo bheatha* (Spàinntis: La mujer de mi vida).

Chaidh e gu Alba ann an t-Sultain 2000 is i ag obair anns an Oilthigh Obar Dheathain mar thìdsear sgrìobhaidh sgriobtaichean. A bharrachd air sin ghabh i pàirt ann an caochladh cho-labhairt. Thug an t-oilthigh sin Dotaireachd Honoris Causa ann an litreachas dhise sa bhliadhna sin cuideachd. Nochd cruinneachadh dhe abaltanan mu dheidhinn Boireann-dhligheachas fon ainm *Ebha ri teachd. Litir ri teachd*  (Spàinntis: La Eva futura. La letra futura ann an 2000. Sgrìobh i an t-altan *Ann an gàirdeanan a’ mhnatha fhetis* (Spàinntis: En brazos de la mujer fetiche) (2002), ann an co-bhann le Sonia Núñez Puente, mar thoradh na h-ùine a chuir i seachd ann an Alba. 

Thill i dhan rosg le *A h-uile càil faicsinneach agus do-fhaicsinneach* (De todo lo visible y lo invisible) (2001), a bhuannaich an Duais Primavera airson nobhailean, agus dh’fhoillsich i an leabhar dhe sgeulachd goirrid *Sgeulachd gaol mar stòiridh eile air coireigin* (Spàinntis: Una historia de amor como otra cualquiera) ann an 2003. An dèidh sin, ann an 2004, dheasaich i a’ chiad leabhar aige, a-nis leis an ainm ùr *Courtney is mise* (Spàinntis: Courtney y yo), le tòiseachadh ùr.  Bhuannaich *Mìorbhail ann an co-chuideam* (Spàinntis: Un milagro en equilibrio), nobhail mu dheidhinn a bhith na màthair, an 53 Duais Planeta ann an 2004. Ann an 2005 chruinnich is dh’eadar-theangaich i *Am Beatha romhpa: guthan à agus gu ruige Palastain* (Spàinntis: La vida por delante: voces desde y hacia Palestina), air a dh’fhoillseachadh leis a’ chlò-bhualadair Editorial Fundamentos, is chaidh a h-ainmeachadh deasaiche a’ chruinneachaidh Astarté airson MR Ediciones.

A bharrachd air sin, tha ise air bàrdachd a dheasachadh cuideachd. Thòisich i le *Stèisean na h-Ifrinn (Spàinntis: Estación de infierno) ann an [[2001]] ach  dh’fhàgadh oirre anns an irisleabhar Inverviu gun do rinn i meirle-sgrìobhaidh air na sgrìobh am bàrd Antonio Colinas. Ann an [[2004]] dh’fhoillsich i *Gnìomhan a’ Ghràidh is na Tlachd* (Spàinntis: Actos de amor y placer), a bhuannaich an 20mh Duais Barcarola, ged an do thabhainn iad an duais dhi mus do nochd an leabhar co-dhiù.

Ann an [[2005]] dh’fhoillsich i *Chan fhulaing mi ri gaol a-nis* (Spàinntis: Ya no sufro por amor), is dh’innse i gu e seòrsa dhe aspirinn a th’ ann dhise, is tha feadhainn a’ cumail a’ dol nach ann ach leabhar fèin-cuideachaidh a th’ann. Leis an leabhar seo dh’fhàgadh air Etxebarria gun do rinn i meirle-sgrìobhaidh a-rithist.

Dh’fhoillsich i nobhail ùr as t-earrach [[2007]], air a bheil *Fuath ron Fhànais (Spàinntis: Cosmofobia)*, is an leabhar seo a’ sealltainn beatha 20 neach is iad a’ fuireach còmhla anns an sgìre Lavapiés ann am Madrid fhèin. 

Ann an [[2009]] dh’fhoillsich i an abaltan  *Club na droch mhàthraichean* (Spàinntis: El club de las malas madres) ann an co-bhann le Goyo Bustos, is bha an leabhar sin làn beachdan is comhairle mu dheidhinn an dreuchd dhoirbh dhe màthair, athair neo maighstir sgoile an latha an-diugh. 

Tha a cuid obrach air a bhith ga dh’eadar-theagachadh gu  20 cànain.

== Meirle-sgrìobhaidh ==
Ann an [[2001]] dh’fhàg oirre an irisleabhar *Interviú* gun do rinn i meirle-sgrìobhaidh bho na sgrìobh am bàrd Antonio Colinas anns an leabhar aice *Stèisean na h-Ifrinn*, a  bha i dìreach air dh’fhoillseachadh sa bhliadhna sin fhèin (2001). A bharrachd air sin dh’aidich an t-irisleabhar sin gun do chuir i seantansan gu lèir às an leabhar [[Na Stàitean Aonaichte|Aimearaganach]] *Prozac Nation*, a sgrìobh Elizabeth Wurtzel, dìreach am broinn a’ chiad rud soirbheachail a sgrìobh i ann an [[1997]], *Gaol, iongantas, prozac agus teagamhan*. Dhìon Extchebarría ise fhèin is i a’ mìneachadh gur e dìreach eadar-rosgachadh (Spàinntis: intertextualidad) a bh’ann, is dh’innse i gu robhar a thoirt ionnsaigh oirre anns na meadhanan. Fiù ’s thuirt i gu robh sin "cho  truagh mar èigneachadh". Thug Etxebarria an t-irisleabhar gu lagh ann an [[2003]] is i a’ fàgail orrasan gun do chuir iad  tuaileas air a h-onoir, ach bhuannaich Interviú a’ chùis. Dhearbhaich am britheamh ann am Madrid nach robh sin idir ceart is "Thug an t-irisleabhar fìor fhiosrachadh romhainn (...), rinn Etxebarria meirle-sgrìobhaidh do dh’Antonio Colinas". Thug i agartas ri beulaibh Àrd Chùirte na Spàinne.

Ann [[An t-Sultain]] [[2006]], bhuannaich an t-eòlaiche-inntinn Jorge Castelló cùis lagh na h-aghaidh ann an València airson "gnàths eucoireach" is "ionnsaigh an aghaidh còirichean na seilbhe inntleachdail" a chuir esan dhan chùirt dà mhìos ro-làimhe. Dh’innse Castelló, ann an litir dhan chùirt, gun tug Etxebarria paragrafaichean gu lèir bhon airtigil aige *Eisimealachd thòcail agus ainneart na dachaigh* (Spàinntis: Dependencia emocional y violencia doméstica), bho [[2004]] dìreach dhan leabhar aice *Chan fhulaing mi ri gaol a-nis* (Spàinntis: Ya no sufro por amor). Nochd an t-airtigil sin an dà thaobh air an eadar-lìn  agus ann an irisleabhar oifigeil. Rèitich an dithis an gnothach far a’ chùirte mu dheireadh thall is dh’aidich Etxebarria gun do chleachd i na sgrìobh Castelló taobh eòlas-inntinn is phàigh i €3,000 dha, mar dhamaistean. Dh’innse Etxebarria gur e dìreachd mearachd taobh dheasachaidh bha as choireach.

== Obair ==
*'Rosg**
* ''Amor, curiosidad, prozac y dudas'' Gaol, iongantas, prozac angus teagamhan (1997)
* ''Beatrix agus na Cuirp san iarmailt '' (1998), a bhuannaich an Duais Nadal.
* ''Chan eil sinne mar an fheadhainn eile'' (1999)
* ''A h-uile càil faicsinneach agus do-fhaicsinneach'' (2001), a bhuannaich Duais Primavera na nobhailean. 
* ''Sgeulachd gaol mar stòiridh eile air coireigin'' (2003)
* ''Mìorbhal ann an co-chuideam'' (2004), a bhuannaich an Duais Planeta.
* ''Fuath ron Fhànais'' (2007)
* ''An rud air nach eil fhios aig na fir - am fèis a-rèir na boireannaich'' (Spàinntis: Lo que los hombres no saben - El sexo contado por las mujeres, co-ùghdair (2009).
* ''S’ e diog breugach a th’ ann an rud fìor'' (Spàinntis: Lo verdadero es un momento de lo falso) (2010)
* ''El contenido del silencio'' (2011)
* ''Dios no tiene tiempo libre'' (2013)
* ''Cuentos clásicos para chicas modernas'' (2013)
**Bàrdachd**
* ''Stèisean na h-Ifrinn'' (2001)
* ''Gnìomhan a’ Ghràidh is na Tlachd '' (2004)

**Abaltan**
* ''Sgeulachd Kurt agus Courtney: cuir le sin '' (1996)
* ''Ebha ri teachd. Litir ri teachd''  (2000)
* ''Ann an gàirdeanan a’ mhnatha fhetis'' (2002), ann an co-bhann le Sonia Núñez Puente.
* ''Courtney is mise'' (2004)
* ''Chan fhulaing mi ri gaol a-nis'' (2005)
* ''Club na droch mhàthraichean'' (2009), ann an co-bhann le Goyo Bustos.

**Sgriobtaichean**
* ''Mairidh mi beò'' (1999). Le David Menkes agus Alfonso Albacete.
* ''Gaol, iongantas, prozac is teagamhan'' (2001). Le Miguel Santesmases.
* ''Boireannach mo bheatha'' (2001). Le Antonio del Real.
* ''I Love You Baby '' (2001). Le Alfonso Albacete agus David Menkes.

**Eile*'
* *Am Beatha romhpa: guthan à agus gu ruige Pàlastain*,  (2005), mar dheachdair.
* *Vulgaria Vulgaria'', le Francisco Villena (2009), sgrìobh i an roimhe-ràdh.

## Iomraidhean


## Ceanglaichean a-mach

Roinn-seòrsa:Daoine à Valencia
Roinn-seòrsa:Dùthaich nam Basgach
Roinn-seòrsa:Litreachas
Roinn-seòrsa:Sgrìobhadairean Spàinnteach