Rùm

'S e aon de na h-Eileanan Tarsainn a tha ann an **Rùm** (IPA: [rˠuːm]). Tha e suidhichte anns na h-Eileanan a-staigh san àird a deas an Eilein Sgitheanaich agus san àird an iar Mhallaig. Le 40 mìltean ceàrnagach de mheud 's e Rùm an t-eilean as motha de na h-Eileanan Tarsainn.

## An t-Eilean

Tha Ceann Locha (Beurla: *Kinloch*) na clachan as motha anns an eilean, tha e suidhichte san àird an ear an eilean aig ceann *Loch Scresort*, far a bheil am port-mara cuideachd. Tha Caisteal Cheann Locha faisg air a' bhaile a chaidh a thogail ann an 1900. 'S e "A' Bhrideanach" an t-àite as fhaide san iar dhen eilean. 'S e Askival (812 meatair/2,664 troigh) a’ bheinn as àirde a tha anns an eilean. Tha i suidhichte mu 5 cilemeatair san àird a deas Cinn Locha. Canar "Na Cuilthionnan Ruma" leis na beanntan anns an eilean, tha iad eadar-dhealaichte bho na Cuiltheann anns an Eilean Sgitheanach. 

A-rèir cunntas-sluaigh 2011 tha 22 daoine a’ fuireach anns an eilean fhèin, tha iad uile ann an Ceann Locha. Tha an cuid as motha dhiubh ag obair mar rannsachair neo luchd-obrach airson *Scottish Natural Heritage*. Tha iad ann còmhla leis an teaghlach aca, mar sin tha bun–sgoil beag ann le dìreach tidsear a-mhàin. Tha talla a’ bhaile, bùth agus oifis a’ phuist ann an Ceann Locha cuideachd, ach chan eil taigh-seinnse neo eaglais ann.  Tha an aiseag MV Loch Nibheis a’ ruith eadar Mallaig is Canaigh, Eige, Rùm is Eilean nam Muc.

## Eachdraidh
Bha daoine a’ fuireach ann an Rùm bhon 8mh linn RC, bha na Lochlannaich ann cuideachd.
B’ àbhaist a bhith timcheall air 450 duine a’ fuireach air an eilean. Ach eadar 1826 is 1828, aig àm nan Fuadaichean, dh’fheumadh a h-uile duine an eilean fhàgail airson Rùm a chur fo chaoraich. Dh'fhàg 300 duine gu Alba Nuadh ann an 1826, agus an corr dhiubh ann an 1828 còmhla ri 150 duine eile à Eilean nam Muc. Thuirt fianais-shùl a bha ann nach do dìochuimhnich e gu siorraidh brath:

 "*the wild outcries of the men and heart-breaking wails of the women and children filled all the air between the mountain shores*".

Ach cha robh gnìomhachas caoraich soirbheachail. Sgrìobh an t-eòlaiche-chreagan Hugh Miller:

*The single sheep-farmer who had occupied the holdings of so many had been unfortunate in his speculations, and had left the island: the proprietor, his landlord seemed to have been as little fortunate as his tenant, for the island itself was in the market; and a report went current at the time that it was on the eve of being purchased by some wealthy Englishman, who purposed converting it into a deer forest. How strange a cycle!*   

Reic *MacLean of Coll* Rùm don *Marquess of Salisbury* ann an 1845, chleachd esan an t-eilean airson spòrs agus fois a ghabhail. Ann an 1888, cheannaich John Bullough à Lancashire Rùm.
An uair sin bha e aig Sir George Bullough, bha esan a' feuchainn ainm an eilein ag atharrachadh gu Rhum air sgàth 's nach toil leis a bhith na "*Laird of Rum*".

Anns a’ bhliadhna 1957 reic George Bullough an t-eilean don *Nature Conservancy Council*, ris an canar *Scottish Natural Heritage* san làithean an-diugh. Dh’atharraidh iad an t-eilean gu tèarmann-nàdair. A-nise tha Rùm ainmeil airson nan eòin, m. e.: bidh mu 100.000 sgrail (*Puffinus puffinus*) a' neadachadh an seo gach bliadhna. 
Tha biastan dubha, ròin, gobhair is iolaire-mara ann cuideachd.

## Faic cuideachd
* Liosta nan lochan ann an Rùm

## Iomraidhean


## Ceanglaichean a-mach

* Làrach-lìn oifigeil - Rùm

Roinn-seòrsa:Eileanan a-staigh
*