open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Inbhir Nis, an t-Eilean Sgitheanach agus Ros an Iar (sgìre Phàrlamaid Westminster)

'S e tè de na sgìrean phàrlamaid Westminster na h-Alba a tha ann ann **Inbhir Nis, an t-Eilean Sgitheanach agus Ros an Iar**.

Chaidh a chruthachadh airson taghadh Phàrlamaid na Rìoghachd Aonaichte 2024 is i ann an crìoch ri Gallaibh, Cataibh agus Ros an Ear, Moireibh an Iar, Inbhir Narann agus Srath Spè, Aonghas agus Glinn Siorrachd Pheairt is Earra-Ghàidheal, Bòd agus Loch Abar a Deas.

Am measg nan tagraichean airson an taghaidh ann an 2024 bha Drew Hendry a riochdaich Inbhir Nis, Inbhir Narann, Bàideanach agus Srath Spè airson nan Nàiseantach eadar 2015 agus 2024 agus Angus MacDonald airson nan Lib-Deamach. Stèidhich Mgr Dòmhnallach an Highland Cinema anns a' Ghearasdan agus 's ann aige a tha an Highland Bookshop anns an aon baile. Sgrìobh e trì nobhailean mu dhèidhinn Àrdnais.

Bhuannaich an Dòmhnallach ach cha do ghairm na h-ùghdarrasan Dihaoine na toraidhean is a h-uile duine fhathast na dhùisg aig 9 uairean sa mhadainn.

## Toraidhean

## Faic cuideachd
* An t-Eilean Sgitheanach, Loch Abar agus Bàideanach (sgìre Phàrlamaid na h-Alba)
* Inbhir Nis agus Inbhir Narann (sgìre Phàrlamaid na h-Alba)

## Iomraidhean


## Ceanglaichean a-mach
* 

Roinn-seòrsa:Poileataigs na h-Alba
Roinn-seòrsa:Sgìrean Phàrlamaid Westminster
Moireibh an Iar, Inbhir Narann agus Srath Spè (sgìre Phàrlamaid Westminster)

'S e tè de na sgìrean phàrlamaid Westminster na h-Alba a tha ann ann **Moireibh an Iar, Inbhir Narann agus Srath Spè**.

Chaidh a chruthachadh airson taghadh Phàrlamaid na Rìoghachd Aonaichte 2024 is i ann an crìoch ri Inbhir Nis, an t-Eilean Sgitheanach agus Ros an Iar, Siorrachd Obar Dheathain a Tuath agus Moireibh an Ear, Gòrdan agus Bùchainn, Siorrachd Obar Dheathain an Iar agus Ceann Chàrdainn agus Aonghas agus Glinn Shiorrachd Pheairt. Ro 2024 bha ceann a tuath na sgìre, anns a bheil Eilginn, Farrais agus Inbhir Losaidh, ann am Moireibh agus an ceann a deas, anns a bheil An Aghaidh Mhòr agus Ceann a' Ghiùthsaich, ann an Inbhir Nis, Inbhir Narann, Bàideanach agus Srath Spè.

## Toraidhean

## Iomraidhean


## Ceanglaichean a-mach
* 

Roinn-seòrsa:Poileataigs na h-Alba
Roinn-seòrsa:Sgìrean Phàrlamaid Westminster
David Duguid

'S e neach-poileataigs à Alba a tha ann an **David Duguid**.

Riochdaich e Banbh agus Bùchainn eadar 2017 agus 2024 airson Pàrtaidh Tòraidheach na h-Alba. Cha deach e thaghadh leis a' phàrtaidh airson an sgìre ùr de Shiorrachd Obar Dheathain a Tuath agus Moireibh an Ear is e tinn agus mar sin fhuair na Tòraidhich droch chàineadh à pàrtaidhean eile air sgàth 's gun do thuirt Dùghlas Ross nach seasadh e airson Taigh nan Cumantan ach an sin chaidh e na thagraiche airson na sgìre ùr.

Dh'fhrithealaich e mar fho-rùnaire na pàrlamaid ann an Oifis na h-Alba eadar an t-Ògmhios 2020 agus an t-Sultain 2021 agus a-rithist anns an Dàmhair 2022. Bha e cuideachd na chuip eadar an t-Ògmhios 2020 agus an t-Sultain 2021.

## Iomraidhean


## Ceanglaichean a-mach
*  Mgr Duguid a' tadhail àite Ionad Hiort ann an Ùige.
* 

Roinn-seòrsa:Buill Pàrlamaid Westminster
Roinn-seòrsa:Daoine à Alba
Roinn-seòrsa:Pàrtaidh Tòraidheach na h-Alba
Roinn-seòrsa:Poileataigs na h-Alba
Raphael

'S e peantair linn an ath-bheòthachaidh às an Eadailt a bha ann an **Raphael** (**Raffaelo Santi**).

Rugadh agus thogadh e ann an Urbino far an robh athair dha na pheantair aig a' chùirt. Ann an 1500 chaidh e na pheantair air urra fhèin agus dh'obraich e air feadh meadhan na h-Eadailte, gu h-àraid ann am Florence. Ann an 1508 chaidh e dhan Ròimh far an do d'fhuair e fastadh leis a' Phàpa Julius II is e ag ath-sgeadachadh àras a' phàpa. Leasaich e an stoidhle aige an sin agus chaochail e ann an 1520.

## Sgoil na h-Àithne

'S e tè de na h-obraichean as ainmeile le Raphael a tha ann an *Sgoil na h-Àithne* anns a' Bhatacan. Anns an dealbh seo tha sealladh ann an stoidhle an ath-bheòthachaidh anns a bheil feallsanaiche aosmhor, gu h-àraid Plato a' tomhadh ris an iarmailt, Aristotle a tomhadh air adhart, Diogenes na sìneadh air an staidhre, Euclid a' teagaisg geomatraidh agus Heraclitus a' sgrìobhadh.

## Raphael agus Alba
Tha cuid de na h-obraichean le Raphael ann an Gailearaidhean Nàiseanta na h-Alba.

Tha ìomhaigh na Madonna ann an Taigh Haddo ann an Siorrachd Obar Dheathain a fhuair George Hamilton-Gordon, 4mh Iarla Obar Dheathain anns na 1850an. Nuair a cheannaich e am peantadh chreid e gur e obair Raphael a bh' ann, ach chuir i às leth Innocenzo da Imola. A rèir eòlaiche ann an 2016 bha coltas gun do pheant Raphael i. An dèidh sin rinn eòlaichean aig a' Ghailearaidh Nàiseanta ann an Lunnainn deuchainnean oirre agus ghabh iad ris nach robh i le Raphael, no Innocenzo, ach le peantair eile aig an Sgoil Bhologna.
## Iomraidhean


## Ceanglaichean a-mach

* 
* 

Roinn-seòrsa:Daoine às an Eadailt
Dave Doogan

'S e neach-poileataigs à Alba a tha ann an **Dave Doogan**.

Riochdaich e Aonghas airson an SNP eadar 2019 agus 2024. Bha e na neach-labhairt SNP air àiteachas agus air saothrachadh eadar an Giblean 2020 agus am Faoilleach 2022, air solar dìona fad 2022, air dìon fhèin eadar an Dùbhlachd 2022 agus an t-Sultain 2023 agus air tèarainteachd lùtha agus Net Zero ro sgaoileadh na Pàrlamaid anns a' Chèitean 2024. 

Sheasaidh e airson Gleanntan Aonghais agus Shiorrachd Pheairt.

## Iomraidhean


## Ceanglaichean a-mach
* 

Roinn-seòrsa:Daoine à Alba
Roinn-seòrsa:Pàrtaidh Nàiseanta na h-Alba
Roinn-seòrsa:Poileataigs na h-Alba
Earra-Ghàidheal, Bòd agus Loch Abar a Deas (sgìre Phàrlamaid Westminster)

'S e tè de na sgìrean phàrlamaid Westminster na h-Alba a tha ann an **Earra-Ghàidheal, Bòd agus Loch Abar a Deas**.

Chaidh a chruthachadh ann an 2023 o Earra-Ghàidheal agus Bòd air fad agus ionadan ann an ceann a deas Ros, An t-Eilean Sgitheanach agus Loch Abar, leithid Gleann Comhann, Baile a' Chaolais, An Corran, Àird Ghobhar, Àird nam Murchan, Àth Tharracail agus Loch Àlainn.

Tha i ann an crìoch ri Inbhir Nis, an t-Eilean Sgitheanach agus Ros an Iar, Aonghas agus Glinn Siorrachd Pheairt, Sruighlea agus Srath Ailein is Siorrachd Dhùn Breatainn an Iar.

Bha Brendan O'Hara a bha roimhe na BhP airson Earra-Ghàidheil agus Bòid am measg nan tagraichean airson na sgìre ùr agus bhuannaich e is a mhòr-chuid nas motha de 6232.

## Toraidhean

## Iomraidhean


Roinn-seòrsa:Earra-Ghàidheal agus Bòd
Roinn-seòrsa:Loch Abar
Roinn-seòrsa:Poileataigs na h-Alba
Roinn-seòrsa:Sgìrean Phàrlamaid Westminster
Wendy Chamberlain

'S e neach-poileataigs à Alba a tha ann an **Wendy Chamberlain**.

Rugadh agus thogadh i ann an Grianaig agus ghabh i ceum anns a' Bheurla aig Oilthigh Dhùn Èideann. An dèidh sin dh'obraich i airson a' phoileis agus airson contractar dìona ann an Ros Fhìobh. Bha i cuideachd na ciad boireannach air bòrd Comann na Camanachd.

Sheas i airson nan Lib Deamach ann an Sruighlea ann an 2017 agus bhuannaich i Fìobh an Ear-Thuath ann an 2019. Bha i na ball Comataidh Thaghte nan Cùisean Albannach fad na Pàrlamaid agus na h-àrd-chuip airson nan Lib Deamach aig Westminster bhon t-Sultain 2020 gu sgaoileadh na Pàrlamaid anns a' Chèitean 2024.

## Iomraidhean


## Ceanglaichean a-mach
* 

Roinn-seòrsa:Buill Pàrlamaid Westminster
Roinn-seòrsa:Pàrtaidh Libearal Deamocratach na h-Alba
Roinn-seòrsa:Poileataigs na h-Alba
Tommy Sheppard

'S e neach-poileataigs à Alba a tha ann an **Tommy Sheppard**.

Rugadh e ann an Èirinn a Tuath agus bha e na oileanach aig Oilthigh Obar Dheathain. Dh'fhrithealaich e mar leas-cheannard Aonadh Nàiseanta nan Oileanach agus bha e na chomhairliche ann an Hackney. An sin bha e na leas-rùnaire coitcheann a' phàrtaidh Làbarach ann an Alba fo John Smith.

Stèidhich e cluba comadaidh ann an Dùn Èideann còmhla ris a chèile Jane Mackay ann an 1995. Thòisich Frankie Boyle a chùrsa-obrach an sin.

Chaidh a thaghadh airson Dùn Èideann an Ear ann an Taigh nan Cumantan mar thagraiche an SNP ann an 2015, 2017 agus 2019.
Bha e na bhall Comataidh Thaghte nan Inbhean eadar 2015 agus 2017 agus na bhall Comataidh Thaghte nan Cùisean Albannach eadar 2017 agus 2019.

## Iomraidhean


## Ceanglaichean a-mach
* 

Roinn-seòrsa:Buill Pàrlamaid Westminster
Roinn-seòrsa:Pàrtaidh Nàiseanta na h-Alba
Roinn-seòrsa:Poileataigs na h-Alba
Jamie Stone

'S e càiseadair agus neach-poileataigs à Alba a tha ann an **Jamie Stone**.

Rugadh agus thogadh e ann am Baile Dhubhthaich ann an teaghlach a rinn càise. Dh'ionnsaich e eachdraidh aig Oilthigh Chill Rìmhinn. Eadar 1986 agus 1996 bha e na chomhairliche aig Siorrachd Rois is Cromba agus riochdaich e a' chomhairle air Co-chruinneachadh Bun-reachdail na h-Alba. An sin riochdaich e Baile Dhubhthaich air Comhairle na Gàidhealtachd.

Riochdaich e Gallaibh, Cataibh agus Ros airson Pàrtaidh Libearal Deamocratach na h-Alba ann am Pàrlamaid na h-Alba eadar 1999 agus 2011. Chaidh a thaghadh airson Gallaibh, Cataibh agus Ros an Ear ann an Taigh nan Cumantan ann an 2017 agus a-rithist ann an 2019. Mus do sgaoil Rishi Sunak am pàrlamaid anns a' Chèitean 2024 bha Mgr Stone na neach-labhraidh air Cultar, na Meadhanan agus Spòrs airson nan Lib Deamach.

Thill e gu pàrlamaid is a mhòr-chuid nas motha ann an 2024.

## Iomraidhean


## Ceanglaichean a-mach
* 
* 

Roinn-seòrsa:Ball Pàrlamaid na h-Alba
Roinn-seòrsa:Buill Pàrlamaid Westminster
Roinn-seòrsa:Daoine à Alba
Roinn-seòrsa:Pàrtaidh Libearal Deamocratach na h-Alba
Roinn-seòrsa:Poileataigs na h-Alba
Pàrlamaid Òigridh na h-Alba

Tha **Pàrlamaid Òigridh na h-Alba** (Beurla: *Scottish Youth Parliament*) na bhuidheann deamocratach air a stiùireadh le òigridh a tha ag amas air òigridh na h-Alba a riochdachadh.

Tha an SYP air a dhèanamh suas de mu 166 riochdairean a tha air an taghadh gu deamocratach air feadh na h-Alba. Bidh an SYP a’ cleachdadh structar roinn-pàrlamaid Pàrlamaid na h-Alba gus a buill a thaghadh, le taghaidhean a’ gabhail àite a h-uile dà bhliadhna – bidh gach sgìre phàrlamaid a' taghadh dà BhPA is a' phàrlamaid a' cleachdadh siostam taghaidh Bhòt Shingilte Gluasadach. Chaidh còrr air 71,000 bhòt a chaitheamh ann an taghaidhean SYP 2019.

Tha timcheall air 22 MSYP a' riochdachadh Bhuidhnean Saor-thoileach mar The Boys Brigade, Scouts Scotland, LGBT Youth Scotland agus Haggeye an àite roinnean-taghaidh. Tha na MSYPs sin air an taghadh gu dìreach leis na buidhnean a tha iad a' riochdachadh.

Bidh an SYP a' coinneachadh trì tursan sa bhliadhna aig tachartasan ris an canar suidheachan. Mar as trice bidh iad sin a’ tachairt ann an diofar Ùghdarrasan Ionadail na h-Alba, ach chaidh an cumail air-loidhne eadar 2020 agus 2022 air sgàth COVID-19. Thill SYP gu suidheachan pearsanta san Iuchar 2022 le SYP77 ga chumail ann an Comar nan Allt.

Am measg cuid de shuidheachain SYP eile o chionn ghoirid tha SYP81 ann an Sruighlea san Ògmhios 2024, SYP80 ann an Obar Dheathain ann an 2023 & SYP79 ann an Arcaibh cuideachd ann an 2023.

## Eachdraidh
Chaidh a stèidheachadh aon là ro Pàrlamaid na h-Alba fhèin ann an 1999 an dèidh do riaghaltas na Rìoghachd Aonaichte Cunnradh nan NA air Còraichean Chloinne a shoidhneachadh ann an 1991 agus fòraman is co-labhairtean obrachadh air cruth is stiùireadh comhairle na h-òigridh.

## Iomraidhean


Roinn-seòrsa:Poileataigs na h-Alba
Drew Hendry

'S e neach-poileataigs à Alba a tha ann an **Drew Hendry**.

Riochdaich e Inbhir Nis, Inbhir Narann, Bàideanach agus Srath Spè airson nan Nàiseantach eadar 2015 agus 2024.
Eadar 2012 agus 2015 bha e na cheannard Comhairle na Gàidhealtachd.
Bha e na bhall comataidhean taghte air Gnìomhachas agus Malairt eadar an t-Sultain 2017 agus an t-Samhain 2019, air Cùisean nan Dùthchannan Cèin eadar am Faoilleach 2023 agus an t-Sultain 2023 agus an sin air Roinn an Ionmhais mus do sgaoil Rishi Sunak a' phàrlamaid anns a' Chèitean 2024. Bha e cuideachd na neach-labhairt an SNP air malairt ann an 2021 agus 2022 agus air cùisean nan dùthchannan cèin nuair a bha e na sheasamh air a' chomataidh sin agus air Roinn an Ionmhais an dèidh sin.

Sheas e mar thagraiche airson na sgìre ùr Inbhir Nis, an t-Eilean Sgitheanach agus Ros an Iar ann an 2024 ach chaill e.

## Iomraidhean


## Ceanglaichean a-mach
* 

Roinn-seòrsa:Daoine à Alba
Roinn-seòrsa:Comhairle na Gàidhealtachd
Roinn-seòrsa:Pàrtaidh Nàiseanta na h-Alba
Roinn-seòrsa:Poileataigs na h-Alba
Leo Varadkar

B' e taoiseach na h-Èireann a bh' ann **Leo Eric Varadkar.** Rugadh e air an 18mh dhen Fhaoilleach 1979 ann am Baile Átha Cliath. Bha e na bhall den phàrtaidh Fine Gael agus bha e na Thaoiseach bho 2017 gu 2020 agus bho 2022 gu 2024, mar Thanaiste bho 2020 gu 2022, agus mar cheannard Fhine Gael bho 2017 gu 2024.

Roinn-seòrsa:Daoine à Èirinn
Roinn-seòrsa:Taoisigh na h-Èireann
Carol Monaghan

'S e neach-poileataigs à Alba a tha ann an **Carol Monaghan**.

Rugadh agus thogadh i ann an Glaschu agus dh'ionnsaich i fiosaig aig Oilthigh Shrath Chluaidh. Chaidh i na tidsear agus dh'obraich i mar òraidiche dà bhliadhna aig Oilthigh Ghlaschu.

Chaidh a thaghadh mar bhall Taigh nan Cumantan airson an SNP ann an 2015, 2017 agus 2019 agus riochdaich i Glaschu an Iar-thuath. Bha i na ball Comataidh Taghte air Saidheans, Ùr-ghnàthachadh agus Teicneòlas aon turas anns gach pàrlamaid agus bha i na neach-labhairt an SNP air foghlam eadar 2017 agus 2024 agus air saidheans, ùr-ghnàthachadh agus teicneòlas eadar am Màrt 2023 agus a' Chèitean 2024.

Tha i na tagraiche airson Glaschu an Iar anns an taghadh coitcheann 2024.

## Iomraidhean


Roinn-seòrsa:Buill Pàrlamaid Westminster
Roinn-seòrsa:Daoine à Alba
Roinn-seòrsa:Pàrtaidh Nàiseanta na h-Alba
Roinn-seòrsa:Poileataigs na h-Alba
Mahathir Mohamad

'S e Prìomh-mhinistear Malaidhseach a bh' ann am **Mahathir Mohamad** eadar 1981 agus 2003 agus a-rithist eadar 2018 agus 2020. Rugadh e air 10mh an t-Iuchar, 1925 ann an Alor Setar, Kedah. Aig àm a cheannardais, thug e air adhart mòran ath-leasachaidhean agus leasachadh a thug piseach air inbhe a' chomainn.

## Iomraidhean
Chris Law

'S e neach-poileataigs à Alba a tha ann an **Chris Law**.

Riochdaich e Dùn Dè an Iar ann an Taigh nan Cumantan airson an Pàrtaidh Nàiseanta na h-Alba eadar 2015 agus 2024. Bha e na bhall dhen comataidh taghte air leasachadh eadar-nàiseanta on Màrt 2020 gu ruige an Cèitean 2024 is pàrlamaid ga sgaoileadh.

Tha e na thagraiche airson Dùn Dè Meadhanach ann an 2024.

## Iomraidhean

## Ceanglaichean a-mach
* 

Roinn-seòrsa:Buill Pàrlamaid Westminster
Roinn-seòrsa:Daoine à Alba
Roinn-seòrsa:Dùn Dè
Roinn-seòrsa:Pàrtaidh Nàiseanta na h-Alba
Roinn-seòrsa:Poileataigs na h-Alba
Chris Stephens

'S e neach-poileataigs à Alba a tha ann an **Chris Stephens**.

An dèidh do sgoil dh'obraich e aig Roinn Srath Chluaidh agus an dèidh sin Comhairle Baile Ghlaschu. Chaidh e na neach-iomairt aonaidh-chiùird agus na bharganaiche airson UNISON.

Riochdaich e Glaschu an Iar-dheas ann an Taigh nan Cumantan airson an SNP eadar 2005 agus 2024 is an sgìre sin ga sgaoileadh. Dh'fhrithealaich air comataidh taghte a' cheartais agus mar neach-labhairt an SNP air ceartas eadar an t-Sultain 2023 agus a' Chèitean 2024. Bhruidhinn e cuideachd airson na pàrtaidh air imrich a-steach.

## Iomraidhean


## Ceanglaichean a-mach
* 

Roinn-seòrsa:Daoine à Alba
Roinn-seòrsa:Pàrtaidh Nàiseanta na h-Alba
Roinn-seòrsa:Poileataigs na h-Alba
David Linden

'S e neach-poileataigs à Alba a tha ann an **David Linden**.

Rugadh agus thogadh e ann an Glaschu agus dh'obraich e ann an ionmhas agus airson Pàrtaidh Nàiseanta na h-Alba ann an Taigh an Ròid, Westminster agus anns a' Bhruiseal.

Riochdaich e Glaschu an Ear ann an Taigh nan Cumantan airson an SNP eadar 2017 agus 2024. Bha e na chuip eadar 2017 agus am Màrt 2020 agus bhruidhinn e airson na pàrtaidh mus do sgaoil Rishi Sunak am pàrlamaid anns' a Chèitean 2024.

## Iomraidhean


## Ceanglaichean a-mach
* 

Roinn-seòrsa:Buill Pàrlamaid Westminster
Roinn-seòrsa:Daoine à Alba
Roinn-seòrsa:Pàrtaidh Nàiseanta na h-Alba
Roinn-seòrsa:Poileataigs na h-Alba
Douglas Chapman

'S e neach-poileataigs à Alba a tha ann an **Douglas Chapman**.

Rugadh e ann an Dùn Èideann agus thogadh e ann an Lodainn an Iar. Dh'obraich e ann am bancaireachd agus an sin ann am Pàrlamaid na h-Alba. Dh'fhrithealaich e mar chomhairliche airson Ros Fhìobh agus Port na Banrighinn a Tuath aig Comhairle Fhìobha agus mar neach-labhairt air foghlam agus daoine òga airson COSLA.

Riochdaich e Dùn Phàrlain agus Fìobh an Iar eadar 2015 agus 2024 ann an Taigh nan Cumantan airson an SNP. Bha e na bhall comataidh taghte air gnothachas agus malairt mus deach a' phàrlamaid a sgaoileadh anns a' Chèitean 2024.

## Iomraidhean


## Ceanglaichean a-mach
* 

Roinn-seòrsa:Buill Pàrlamaid Westminster
Roinn-seòrsa:Daoine à Alba
Roinn-seòrsa:Pàrtaidh Nàiseanta na h-Alba
Roinn-seòrsa:Poileataigs na h-Alba
Gavin Newlands

'S e neach-poileataigs à Alba a tha ann an **Gavin Newlands**.

Riochdaich e Pàislig agus Siorrachd Rinn Friù a Tuath eadar 2015 agus 2024 ann an Taigh nan Cumantan airson an SNP. Bha e na bhall comataidh taghte air còmhdhail agus dh'fhrithealaich e mar neach-labhairt an SNP air còmhdhail on Fhaoilleach 2020. Tha e cuideachd na cheannard urramach Cluba Rugbaidh Phàislig.

## Iomraidhean


## Ceanglaichean a-mach

* 

Roinn-seòrsa:Buill Pàrlamaid Westminster
Roinn-seòrsa:Daoine à Alba
Roinn-seòrsa:Pàrtaidh Nàiseanta na h-Alba
Roinn-seòrsa:Poileataigs na h-Alba
John McNally

'S e neach-poileataigs à Alba a tha ann an **John McNally**.

Bha e na bhorbair anns an Daingneach agus chaidh a thaghadh mar chomhairliche airComhairle na h-Eaglaise Brice airson an SNP ann an 2005. Sheas e an aghaidh an Làbaraich Eric Joyce anns an taghadh coitcheann ann an 2010 agus bhuannaich e ann an 2015 agus a-rithist ann an 2017 agus 2019.

Dh'frithealaich air comataidh modh-sgrùdaidh na h-àrainneachd fad 's a bha e na bhall-phàrlamaid agus bha e cuideachd na neach-labhairt an SNP air an àrainneachd.

## Iomraidhean


## Ceanglaichean a-mach

* 

Roinn-seòrsa:Buill Pàrlamaid Westminster
Roinn-seòrsa:Daoine à Alba
Roinn-seòrsa:An Eaglais Bhreac
Roinn-seòrsa:Pàrtaidh Nàiseanta na h-Alba
Roinn-seòrsa:Poileataigs na h-Alba
Slochd an Altramain

Tha **Slochd an Altramain** (Beurla: *Spar Cave*) faisg air Ealaghol san Eilean Sgitheanach.  Cha ghabh a ruigsinn air chois ach air fheadh uair a thìde gach taobh de mhuir ìseal nuair a bhios reòthart ann.

## Ceanglaichean a-mach
BBC Dhan Uisge 4 - Sloc an Altramain

Roinn-seòrsa:Uamhan
Roinn-seòrsa:Cruinn-eòlas na h-Alba
Kirsten Oswald

'S e neach-poileataigs à Alba a tha ann an **Kirsten Oswald**.

Rugadh i ann an Dùn Dè agus dh'obraich i ann an goireasan daonna aig Colaiste Siorrachd Lannraig a Deas ann an Cille Bhrìghde an Ear.

Sheas i airson Siorrachd Rinn Friù an Ear mar thagraiche an SNP ann an Taigh nan Cumantan trì tursan, ann an 2015 agus 2019 nuair a bhuannaich i, a' chiad turas an aghaidh Jim Murphy, ceannard nan Làbarach, agus ann an 2017 nuair a chaill i an seat agus bhuannaich an Tòraidheach Paul Masterson e.

## Iomraidhean


## Ceanglaichean a-mach
* 

Roinn-seòrsa:Buill Pàrlamaid Westminster
Roinn-seòrsa:Daoine à Alba
Roinn-seòrsa:Pàrtaidh Nàiseanta na h-Alba
Roinn-seòrsa:Poileataigs na h-Alba
Martyn Day

'S e neach-poileataigs à Alba a tha ann am **Martyn Day**.

Bha e na chomhairliche aig Comhairle na h-Eaglaise Brice airson 16 bliadhna agus dh'obraich e ann am banca.

Riochdaich e Gleann Iucha agus an Eaglais Bhreac an Ear ann an Taigh nan Cumantan airson an SNP eadar 2015 agus 2024. Dh'fhrithealaich e mar bhall comataidh taghte air athchuingean on Dàmhair 2017 gus an deach a' phàrlamaid a sgaoileadh anns a' Chèitean 2024.
Sheas e airson na sgìre ùr Bathgate agus Gleann Iucha ann an 2024 ach bhuannaich Kirsteen Sullivan an taghadh seo.

## Iomraidhean


## Ceanglaichean a-mach
* 

Roinn-seòrsa:Buill Pàrlamaid Westminster
Roinn-seòrsa:Daoine à Alba
Roinn-seòrsa:Pàrtaidh Nàiseanta na h-Alba
Roinn-seòrsa:Poileataigs na h-Alba
Owen Thompson

'S e neach-poileataigs à Alba a tha ann an **Owen Thompson**.

Rugadh agus thogadh e ann am Meadhan Lodainn is athair dha na mhinistear ann an Ceann an Lòin. Dh'ionnsaich e cunntasachd agus ionmhas aig Oilthigh Napier agus chaidh a thogadh mar chomhairliche aig Comhairle Lodainn Mheadhanaich ann an 2005.

Chaidh a thaghadh airson Lodainn Mheadhanach ann an Taigh nan Cumantan dà thuras, ann an 2015 agus ann an 2019 ach chaill e an seat eadar 2017 agus 2019 gu Danielle Rowley bhon Pàrtaidh Làbarach. Dh'fhrithealaich e mar chuip an SNP agus mar àrd-chuip eadar an t-Sultain 2023 is Brendan O'Hara an dreuchd fhàgail agus an Cèitean 2024 is Rishi Sunak a ghairm taghadh coitcheann.

Chaill e an seat ann an 2024 is Kirsty McNeill ga leantainn.

## Iomraidhean


## Ceanglaichean a-mach
* 

Roinn-seòrsa:Buill Pàrlamaid Westminster
Roinn-seòrsa:Daoine à Alba
Roinn-seòrsa:Poileataigs na h-Alba
Roinn-seòrsa:Pàrtaidh Nàiseanta na h-Alba
Patricia Gibson

'S e neach-poileataigs à Alba a tha ann am **Patricia Gibson**.

Dh'obraich i mar tidsear na Beurla ann an Giofnag agus i à Cill Bhreannain.
Tha i pòsta ri Kenneth Gibson a tha na BhPA airson Coineagan a Tuath.

Riochdaich i Siorrachd Àir a Tuath agus Arainn ann an Taigh nan Cumantan airson an SNP eadar 2015 agus 2024. Dh'fhrithealaich i mar neach-labhairt a' phàrtaidh air cùisean luchd-caitheimh on Ògmhios 2017 gun Giblean 2021, air taigheadas, coimhearsnachdan agus riaghaltas ionadail eadar an Giblean 2021 agus an Dùbhlachd 2022, agus air àrainneachd, tuathanas, àiteachas agus cùisean dùthchail eadar an Dùbhlachd 2022 agus an Cèitean 2024.

## Iomraidhean


## Ceanglaichean a-mach
* 

Roinn-seòrsa:Buill Pàrlamaid Westminster
Roinn-seòrsa:Daoine à Alba
Roinn-seòrsa:Poileataigs na h-Alba
Roinn-seòrsa:Pàrtaidh Nàiseanta na h-Alba
Peter Grant

'S e neach-poileataigs à Alba a tha ann am **Peter Grant**.

Rugadh agus thogadh e ann an Coatbridge. Dh'fhuireach e ann an Gleann Rathais agus bha e na chomairliche aig Comhairle Fhìobha.

Riochdaich e Gleann Rathais ann an Taigh nan Cumantan airson an SNP eadar 2015 agus 2024. Bha e na neach-labhairt a' phàrtaidh air Brexit eadar an t-Ògmhios 2017 agus am Faoilleach 2020 agus an sin air cùisean roinn an ionmhais gu ruige an Dùbhlachd 2022.

## Iomraidhean


## Ceanglaichean a-mach
* 

Roinn-seòrsa:Buill Pàrlamaid Westminster
Roinn-seòrsa:Daoine à Alba
Roinn-seòrsa:Poileataigs na h-Alba
Roinn-seòrsa:Pàrtaidh Nàiseanta na h-Alba
Stewart McDonald

: *Airson a' BhP a riochdaich [[Comar nan Allt, Cill Saidh agus Cair Cheann Tulaich an Ear (sgìre Phàrlamaid Westminster)|Comar nan Allt, Cill Saidh agus Cair Cheann Tulaich an Ear]] faic [[Stuart McDonald]]*

'S e neach-poileataigs à Alba a tha ann an **Stewart McDonald**.

Riochdaich e Glaschu a Deas ann an Taigh nan Cumantan airson an SNP eadar 2015 agus 2024. Bha e na neach-labhairt dìona a' phàrtaidh eadar an t-Ògmhios 2017 agus an Dùbhlachd 2022. Dh'frithealaich e air na comataidhean taghte air còmhdhail, air pribhleidean, air inbhean agus air cùisean nan dùthchannan cèin.

## Iomraidhean


## Ceanglaichean a-mach
* 

Roinn-seòrsa:Buill Pàrlamaid Westminster
Roinn-seòrsa:Daoine à Alba
Roinn-seòrsa:Pàrtaidh Nàiseanta na h-Alba
Roinn-seòrsa:Poileataigs na h-Alba
Stuart McDonald

: *Airson a' BhP a riochdaich [[Glaschu a Deas (sgìre Phàrlamaid Westminster)|Glaschu a Deas]] faic [[Stewart McDonald]]*

'S e neach-poileataigs à Alba a tha ann an **Stuart McDonald**.

Riochdaich e Comar nan Allt, Cill Saidh agus Cair Cheann Tulaich an Ear ann an Taigh nan Cumantan airson an SNP eadar 2015 agus 2024. Bha e na neach-labhairt a' phàrtaidh air in-imrich, comaraich agus smachd nan crìochan eadar an Cèitean 2015 agus an Gearran 2021, agus an sin air cùisean na dùthcha, air ceartas agus a-rithist air in-imrich eadar an Dùbhlachd 2022 agus an t-Sultain 2023.
Dh'frithealaich e cuideachd air comataidh taghte air cùisean na dùthcha on deach e thaghadh dhan Màrt 2023 agus an sin air comataidh taghte air ceartais gu ruige an t-Sultain 2023.

## Iomraidhean


## Ceanglaichean a-mach
* 

Roinn-seòrsa:Buill Pàrlamaid Westminster
Roinn-seòrsa:Daoine à Alba
Roinn-seòrsa:Pàrtaidh Nàiseanta na h-Alba
Roinn-seòrsa:Poileataigs na h-Alba
Ronnie Cowan

'S e neach-poileataigs à Alba a tha ann an **Ronnie Cowan**.

Riochdaich e Inbhir Chluaidh ann an Taigh nan Cumantan eadar 2015 agus 2024 airson an SNP. Dh'fhrithealaich e mar bhall dhen comataidh taghte air rianachd poblach agus cùisean bun-reachdail on Màrt 2020 gu ruige an Cèitean 2024 is a' phàrlamaid ga sgoileadh. Bha e cuideachd na neach-labhairt an SNP air bun-structar eadar an t-Iuchar 2018 agus an Dùbhlachd 2022.

## Iomraidhean


## Ceanglaichean a-mach
* 

Roinn-seòrsa:Buill Pàrlamaid Westminster
Roinn-seòrsa:Daoine à Alba
Roinn-seòrsa:Pàrtaidh Nàiseanta na h-Alba
Roinn-seòrsa:Poileataigs na h-Alba
Richard Thomson

'S e neach-poileataigs à Alba a tha ann an **Richard Thomson**.

Sheas e mar thagraiche an SNP airson Srath Thuaidh, Eadraig agus Srath Labhdair ann an Taigh nan Cumantan ann an 2001 agus Gòrdan ann an 2010 ach cha do shoirbhich e.
Riochdaich e Gòrdan aig Westminster eadar 2019 agus 2024.
Bha e na neach-labhairt an SNP air Èirinn a Tuath agus a' Chuimrigh on Gearran 2021, air malairt on Dùbhlachd 2022 agus air gnothachas on Màrt 2023. Dh'fhrithealaich e anns na dreuchdan sin gu ruige an Cèitean 2024 agus a' phàrlamaid ga sgaoileadh.

## Iomraidhean


## Ceanglaichean a-mach
* 

Roinn-seòrsa:Buill Pàrlamaid Westminster
Roinn-seòrsa:Daoine à Alba
Roinn-seòrsa:Pàrtaidh Nàiseanta na h-Alba
Roinn-seòrsa:Poileataigs na h-Alba
Steven Bonnar

'S e neach-poileataigs à Alba a tha ann an **Steven Bonnar**.

Riochdaich e Coatbridge, Chryston agus Bellshill ann an Taigh nan Cumantan airson Pàrtaidh Nàiseanta na h-Alba eadar 2019 agus 2024.
Bha e na neach-labhairt an SNP air an àrainneachd, tuathanachas agus cùisean dùthchail on Fhaoilleach 2021 gu ruige an Cèitean 2024 agus a' phàrlamaid ga sgaoileadh. Dh'fhrithealaich e cuideachd air a' chomataidh taghte air na cuspairean seo on t-Samhain 2022.

## Iomraidhean


## Ceanglaichean a-mach
* 

Roinn-seòrsa:Buill Pàrlamaid Westminster
Roinn-seòrsa:Daoine à Alba
Roinn-seòrsa:Pàrtaidh Nàiseanta na h-Alba
Roinn-seòrsa:Poileataigs na h-Alba
Philippa Whitford

'S e neach-poileataigs o Èirinn a Tuath bho thùs agus a thogadh ann an Alba a tha ann am **Philippa Whitford**.

Bha i na h-oileanach aig Oilthigh Ghlaschu far an do rannsaich i aillse-chìche. Mar shaor-thoiliche meidigeach chaidh i gu Gàsa agus Leabanon anns na 1990an agus an sin dh'obraich i 19 bliadhna mar làmh-lèigh aillse ann an Cill Mheàrnaig. Chaidh i na neach-iomairt airson neo-eisimeileachd na h-Alba is i ball de Women for Independence.

Riochdaich i Siorrachd Àir Meadhain ann an Taigh nan Cumantan airson an SNP eadar 2015 agus 2024.
Mar lighiche bha i na neach-labhairt a' phàrtaidh air slàinte eadar 2015 agus 2021. Dh'fhrithealaich i mar neach-labhairt air cùisean Eòrpach gu ruige an Dùbhlachd 2022 agus an sin air cùisean na h-Alba ron t-Sultain 2023.

## Iomraidhean


## Ceanglaichean a-mach
* 

Roinn-seòrsa:Buill Pàrlamaid Westminster
Roinn-seòrsa:Daoine à Alba
Roinn-seòrsa:Pàrtaidh Nàiseanta na h-Alba
Roinn-seòrsa:Poileataigs na h-Alba
Martin Docherty-Hughes

'S e neach-poileataigs à Alba a tha ann am **Martin Docherty-Hughes**.

Rugadh agus thogadh e ann am Bruach Chluaidh. Chaidh a thaghadh mar chomhairliche aig aois 2021 is e an comhairliche as òga ann an Alba. Bha e na oileanach aig Glasgow Met, Oilthigh Essex far an do dh'ionnsaich e poileataigs agus Sgoil Ealain Ghlaschu. Dh'obraich e ann am poileasaidh airson Volunteer Scotland.

Riochdaich e Siorrachd Dhùn Breatainn an Iar ann an Taigh nan Cumantan airson an SNP eadar 2015 agus 2024. Bha e na neach-labhairt a' phàrtaidh air dìon eadar an t-Sultain 2023 agus an Cèitean 2024 is a' phàrlamaid ga sgaoileadh. Ro sin dh'fhrithealaich e air a' chomataidh taghte air dìon agus a fho-chomataidhean sònraichte on t-Sultain 2017.

## Iomraidhean


## Ceanglaichean a-mach
* 

Roinn-seòrsa:Buill Pàrlamaid Westminster
Roinn-seòrsa:Daoine à Alba
Roinn-seòrsa:Pàrtaidh Nàiseanta na h-Alba
Roinn-seòrsa:Poileataigs na h-Alba
Alamhagh agus Inbhir Ghrainnse (sgìre Phàrlamaid Westminster)

'S e sgìre phàrlamaid ann an Taigh nan Cumantan a tha ann an **Alamhagh agus Inbhir Ghrainnse** (Beurla: *Alloa and Grangemouth*).

Chaidh a chruthachadh airson an taghadh coitcheann ann an 2024 is pàirt den sgìre deas air Abhainn Foirthe anns an Eaglais Bhreac agus a' phàirt tuath air an Abhainn Foirthe ann an Ochail agus Siorrachd Pheairt a Deas.  Tha Alamhagh agus Inbhir Ghrainnse fhèin anns an sgìre seo, còmhla ri Carran, Clach Mhanainn, Tulach Bòide agus Tulach Cultraidh.

Bha i na sgìre phàrlamaid targaid de Phàrtaidh Alba is cumail ionad-ola Inbhir Ghrainnse fosgailte na pàirt a mhanifesto agus Coinneach MacAsgaill, tagraiche as ainmeile a' phàrtaidh, anns an sgìre seo. Fhuair e 638 bhòtaichean, 8mh àite, agus chaill e an t-eàrlas aige. Bhuannaich Brian Leishman an seat airson nan Làbarach agus John Nicolson airson nan Nàiseantach anns an dàrna àite.

## Toraidhean

## Iomraidhean


Roinn-seòrsa:Comhairle na h-Eaglaise Brice
Roinn-seòrsa:Sgìrean Phàrlamaid Westminster
Torcuil Crichton

'S e neach-aithris, craoladair agus neach-poileataigs à Alba a tha ann an **Torcuil Crichton** BP.

Rugadh e anns an Rubha, Eilean Leòdhais agus dh'obraich e airson a' Phàipeir Bhig, an Glasgow Herald, an Sunday Herald agus airson an Daily Record mar neach-naidheachd poileataigeach aig Westminster. Dh'aithris e na tachair ann an Àisia an ear-dheas an dèidh do tsunami ann an 2004 is e ag obair airson an Sunday Herald.

Riochdaich e na h-Eileanan an Iar ann an Taigh nan Cumantan airson nan Làbarach an dèidh do thaghadh coitcheann ann an 2024.

## Fo Bhruid
Chuir e a' Ghàidhlig air *Kidnapped* ('Fo Bhruid') le Robert Louis Stevenson is an t-suidheachadh agus caractaran anns an 21mh linn. Tha an leabhar seo ri fhaighinn mar leabhar-èisteachd aig Stòrlann.

## Iomraidhean


## Ceanglaichean a-mach
* 
* 

Roinn-seòrsa:Buill Pàrlamaid Westminster
Roinn-seòrsa:Craoladairean
Roinn-seòrsa:Daoine à Alba
Roinn-seòrsa:Pàrtaidh Làbarach na h-Alba
Roinn-seòrsa:Poileataigs na h-Alba
Aonghas agus Glinn Siorrachd Pheairt (sgìre Phàrlamaid Westminster)

'S e tè de na sgìrean phàrlamaid Westminster na h-Alba a tha ann an **Aonghas agus Glinn Siorrachd Pheairt**.

Chaidh a chruthachadh ann an 2023 o Peairt agus Siorrachd Pheairt a Tuath gun Peairt fhèin agus a' mhòr-chuid de dh'Aonghas gun pìos beag tuath air Dùn Dè agus Obar Bhrothaig. Tha i a' sìneadh bho Stèisean Raineach ann an taobh an iar tro Bhaile Chloichrigh gu Mon Rois air a' chosta an ear.

Tha i ann an crìoch ri Inbhir Nis, an t-Eilean Sgitheanach agus Ros an Iar, Moireibh an Iar, Inbhir Narann agus Srath Spè, Siorrachd Obar Dheathain an Iar agus Ceann Chàrdainn, Obar Bhrothaig agus Port Bhruachaidh, Dùn Dè Meadhanach, Peairt agus Siorrachd Cheann Rois, Sruighlea agus Srath Ailein agus Earra-Ghàidheal, Bòd agus Loch Abar a Deas.

## Toraidhean

## Iomraidhean


Roinn-seòrsa:Poileataigs na h-Alba
Roinn-seòrsa:Sgìrean Phàrlamaid Westminster
Roinn-seòrsa:Siorrachd Pheairt
Roinn-seòrsa:Siorrachd Aonghais
Douglas Alexander

'S e neach-poileataigs à Alba a tha ann an **Douglas Alexander** BP.

Riochdaich e Pàislig a Deas ann an Taigh nan Cumantan airson nan Làbarach an dèidh do fho-thaghadh ann an 1997 agus an sin Pàislig agus Siorrachd Rinn Friù a Deas gu ruige 2015 agus Mhairi Black an seat a bhuannachadh.
Dh'fhrithealaich e anns a' Chaibineit aig Tony Blair mar Rùnaire Stàite airson Alba agus Rùnaire Stàite airson Còmhdhalach aig an aon àm eadar an Cèitean 2006 agus an t-Ògmhios 2007. Chaidh e na Rùnaire Stàite airson Leasachadh Eadar-nàiseanta agus Gordon Brown na Phrìomhaire on t-Ògmhios 2007 gu ruige an taghadh coitcheann ann an 2010.
Thill e gu Westminster mar bhall-phàrlamaid airson Lodainn an Ear ann an 2024 is e na mhinistear-stàite anns an Roinn Gnothachais agus Malairt.

## Taghaidhean

## Iomraidhean


## Ceanglaichean a-mach

* 

Roinn-seòrsa:Daoine à Alba
Roinn-seòrsa:Buill Pàrlamaid Westminster
Roinn-seòrsa:Lodainn an Ear
Roinn-seòrsa:Pàislig
Roinn-seòrsa:Pàrtaidh Làbarach na h-Alba
Roinn-seòrsa:Poileataigs na h-Alba
A' Chill Bheag

'S e baile beag ann an Slèite a tha anns **a' Chill Bhig** (Beurla: *Kilbeg*).

Tha bun-sgoil ann a tha a' teagaisg tro mheadhan na Gàidhlig.

Tha a' Chill Bheag as ainmeile airson Sabhal Mòr Ostaig, colaiste na Gàidhlig agus pàirt de dh'Oilthigh na Gàidhealtachd agus nan Eilean a chaidh a stèidheachadh ann an 1973.

Thòisich obraichean air baile ùr na Cille Bige ann an 2014. Chaidh an rathad ainmicheadh air Donnchadh MacGuaire, a bha na cathraiche bòrd SMO agus a bha cudromach ann an fhoghlam tro meadhan na Gàidhlig. Anns an dàrna phàirt den leasachadh bi 17 taighean ùra ri fhaotainn anns a' bhaile. Tha planaichean ann gum fàsaidh am baile le 100 taighean agus goireasan mar thaigh-òsta agus ionad-spòrs.

Chaidh am baile fhosgladh gu h-oifigeil anns an t-Sultain 2024.

## Iomraidhean


Roinn-seòrsa:Bailtean na h-Alba
Roinn-seòrsa:Sabhal Mòr Ostaig
Roinn-seòrsa:Paraiste Shlèite
Roinn-seòrsa:Siorrachd Inbhir Nis
Roinn-seòrsa:Comhairle na Gàidhealtachd
An Ruadh-Ghleann (sgìre Phàrlamaid Westminster)

'S e sgìre Phàrlamaid Westminster a tha anns **an Ruadh-Ghleann** (Beurla: *Rutherglen*). 

Chaidh a cruthachadh ann an 2024 on Ruadh-Ghleann agus Hamilton an Iar agus Lannraig agus Hamilton an Ear tuath air an Abhainn Chluaidh timcheall air Uddingston.

Tha An Ruadh-Ghleann fhèin, Blantaidhr, Camas Lang agus Uddingston anns an sgìre seo.
Tha i ann an crìch ri 
Glaschu an Ear,
Coatbridge agus Bellshill,
Hamilton agus Srath Abhainn Chluaidh,
Cille Bhrìghde an Ear agus Srath Abhainn agus 
Glaschu a Deas.

## Buill Pàrlamaid
* Michael Shanks (Pàrtaidh Làbarach na h-Alba) (2024–)
## Iomraidhean


Roinn-seòrsa:Sgìrean Phàrlamaid Westminster
Roinn-seòrsa:Siorrachd Lannraig
Kirsty McNeill

'S e neach-poileataigs à Alba a tha ann an **Kirsty McNeill** BP.

Sheas i airson Southwark a Tuath agus Bermondsey ann an 2005 agus bha i anns an dàrna àite an dèidh do Shìm Hughes, an Lib Deamach. An dèidh sin bha i na comhairliche aig Comhairle Southwark agus an sin na stiùiriche-gnìomha aig Save the Children.

Chaidh a thaghadh airson nan Làbarach ann an Taigh nan Cumantan ann an 2024 is i a' riochdachadh Lodainn Mheadhanach. Chaidh i na fo-rùnaire stàite na Pàrlamaid ann an Oifis Rùnaire na Stàite airson Alba anns an Iuchar 2024.

## Iomraidhean


## Ceanglaichean a-mach
* 
* 

Roinn-seòrsa:Buill Pàrlamaid Westminster
Roinn-seòrsa:Daoine à Alba
Roinn-seòrsa:Pàrtaidh Làbarach na h-Alba
Roinn-seòrsa:Poileataigs na h-Alba
Graham Leadbitter

'S e neach-poileataigs à Alba a tha ann an **Graham Leadbitter** BP.

Dh'fhrithealaich e mar chomhairliche airson Comhairle Mhoireibh o 2007 agus bha e na cheannard na comhairle airson 4 bliadhna. Dh'ionnsaich e einnseanaireachd aig Oilthigh Shrath Chluaidh.

Chaidh a thaghadh airson Moireibh an Iar, Inbhir Narann agus Srath Spè ann an Taigh nan Cumantan agus e a' riochdachadh an SNP ann an 2024.

## Iomraidhean


## Ceanglaichean a-mach
* 
* 

Roinn-seòrsa:Buill Pàrlamaid Westminster
Roinn-seòrsa:Daoine à Alba
Roinn-seòrsa:Pàrtaidh Nàiseanta na h-Alba
Roinn-seòrsa:Poileataigs na h-Alba
Moungi Bawendi

'S e ceimigear às an Fhraing a tha ann am **Moungi Bawendi**, a tha ainmeil airson an obrach aige air dotagan cuantamach, seo mìrean beaga bìodach a bhios gan cleachdadh m.e. ann an sgrìneachan telebhisean.

Rugadh e ann am Paris 1961 is athair dha, M. Salah Baouendi ag obair ann am matamataigs ann am Paris, ann an Nice agus ann an Tunis mus do dh'imrich an teaghlach gu Oilthigh Phurdue anns na Stàitean Aonaichte far an robh màthair dha, Helene Baouendi, ag obair ann an saidheans coimpiutaireachd.
Bha e na oileanach aig Oilthigh Harvard agus sgrìobh e tràchdas aig Oilthigh Chicago.  Rinn e postdoc aig Bell Labs agus e ag obair còmhla ri Louis Brus. An dèidh sin chaidh e gu MIT far an do leasaich e dòighean airson dotagan cuantamach a shaothrachadh. Chaidh e na ollamh ann an 1996.

## Iomraidhean


## Ceanglaichean a-mach
* 

Roinn-seòrsa:Ceimigearan
Roinn-seòrsa:Daoine às an Fhraing
Stèisean Mhargadh an Fheòir

'S e an dàrna stèisean as motha ann an Dùn Èideann a th' anns an stèisean Mharghadh an Fheòir (Beurla: *Haymarket railway station*), às dèidh Waverley Dhùn Èideann.

Tha an stèisean ag obrachadh mar ceann-uidhe mòr airson astaran fada; tha e suidhichte faisg air meadhan a' bhaile Dhùn Èideann, 'sa Cheann an Iar. Bidh trèanaichean an stèisean a' frithealadh mòran de dh'Alba, nam measg Fìobha is Glaschu, a' bharrachd air loidhnichean frith-bhailteach chun an ear, agus a' Phrìomh Loidhne a' Chosta an Ear gu King's Cross ann an Lunnainn. Is e an còigeamh stèisean as trainge ann an Alba a th' ann.
Loch Èite

'S e loch ann an Earra-Ghàidheal a tha ann an **Loch Èite** (Beurla: *Loch Etive*).

Tha e a' sìneadh bho Gleann Èite gu Eas Laoighre far a bheil Drochaid na Coingheil a tha a' ceangal A' Choingheal agus A' Choingheal a Tuath. Chaidh a thogail mar drochaid-rèile air an loidhne gu Baile a' Chaolais ach chaidh an loidhne-rèile a dhùnadh ann an 1966 agus 's e pàirt den A828 a tha ann an-diugh. Tha Bun Abha agus Taigh an Uillt cuideachd ri taobh Loch Èite.

Tha òran ann, "Buain na Rainich taobh Loch Èite" a chlàr Joy Dunlop.

## Daoine ainmeil
* Iain MacCalum, bàrd

## Iomraidhean


Roinn-seòrsa:Earra-Ghàidheal agus Bòd
Roinn-seòrsa:Lochan na h-Alba
Iain MacCalum

'S e bàrd à Gleann Èite a bha ann an **Iain MacCalum** no **Taigh nam Bàrr** no **Bàrd Taobh Loch Èite**.

Rugadh e ann am Baile an Deòir, faisg air Taigh an Uillt, ann an 1851. Dh'ionnsaich e puirt bho na boireannach a thàinig bho bailtean air feadh na Gàidhealtachd airson obrach ceangailte ris an fhùirneis iarainn ann am Bun Abha. Aig aois 24 chaidh e gu Glaschu agus dh'obraich e mar phoileas.
Bha e na cheann-suidhe air Ceòlraidh Ghàidhlig Ghlaschu agus theagaisg e Gàidhlig do na buill. Sgrìobh e ceòl airson na còisire cuideachd agus bha e na cheann-suidhe Cair Comann Latharnach Ghlaschu agus na iar-cheann-suidhe air Cèilidh Àrd-sgoil Ghlaschu.
Bhris a shlàinte is e 50 agus thill e gu Earra-Ghàidheal.

Chaidh am feabhas agus stèidhich e còisir Ghàidhlig ann an Taigh an Uillt.
Bha e cuideachd na bhall de Bhòrd Sgoile Ghleann Urchaidh agus Innis Àill agus na èildear anns an Eaglais Shaor Aonaichte.

Bhàsaich e aig aois 75.
B' e Iain MacPhàrlain (am Briogadiar) ogha dha.
## Òrain
* "Bràighe Mhuc-carna"
* "Cath Gairidheach" air fonn 'Meàrrsadh Dhòmhnaill Bhallaich'
* "Croitearan Thròndairnis" air fonn 'Gillean Port Rìgh'
* "Fàilte Bhun-Atha"
* "Fàilte Lathurna"
## Iomraidhean


## Ceanglaichean a-mach
* 
*  Seo clàr dhen òran bho Mhòd Nàiseanta Inbhir Nis ann an 1966
* 

Roinn-seòrsa:Bàird Ghàidhlig
A' Chorpaich

'S e baile beag faisg air a' Ghearasdan aig ceann a deas a' Chanàil Chailleanaich ri taobh Loch Iall air Rathad nan Eilean a tha anns **a' Chorpaich** (Beurla: *Corpach*).

Seo far an deach na bàtaichean le cuirp nan rìghrean is nan gaisgich gu Eilean Ì. Chaidh na taighean a thogail airson luchd-obrach a' chanàil. Bha muileann phàipeir cuideachd anns an Annaid faisg air. Chaidh stèisean-rèile air an loidhne eadar Malaig agus an Gearasdan fhosgladh 1 Giblean 1904.

## Iomraidhean


Roinn-seòrsa:Bailtean na h-Alba
Roinn-seòrsa:Loch Abar
Roinn-seòrsa:Sgìre Chill Mhàilidh
Roinn-seòrsa:Siorrachd Inbhir Nis
Roinn-seòrsa:Comhairle na Gàidhealtachd
Loch Iall

'S e loch mara ann an Loch Abar eadar Ceann Loch Iall agus an Linne Dhubh a tha ann an **Loch Iall** (Beurla: *Loch Eil* no *Lochiel*).

Tha na h-aibhnichean Fionn Lighe agus Dubh Lighe a' ruith a-steach dhan loch agus ceann an iar. Tha Àird Ghobhar deas air an loch agus an loidhne rèile gu Malaig is Rathad nan Eilean tuath air. Tha caolas faisg air a' Chorpaich agus tha an Canàl Cailleanach agus Abhainn Lòchaidh a' ruith a-steach dhan loch tuath air a' Ghearasdan.

Tha na stèiseanan-rèile Taobh Loch Iall agus Spòrs A-Muigh Loch Iall air a' bhruthaich gu tuath.

Tha òran tradaiseanta air a bheil "Bràigh Loch Iall" ann.

O thèid, is gun tèid,
O thèid mi thairis
Gu innis nam bò,
Far am b' eòl dhomh an ainnir.

I ò bha hò
'S na haoiri rìri ho hi
Hoireann o gù ho hi
O bha hò.


## Iomraidhean


Roinn-seòrsa:Loch Abar
Roinn-seòrsa:Lochan na h-Alba
Tormod MacLeòid (Caraid nan Gàidheal)

'S e sgrìobhadair, ministear agus deasaiche a bha anns **an Urr. Tormod MacLeòid** is **Caraid nan Gàidheal** far-ainm dha.

Rugadh agus thogadh e anns a' Mhorbhairne far an robh athair dha na mhinistear 2 an Dùbhlachd 1783. Bha e na oileanach aig Oilthigh Ghlaschu agus aig Oilthigh Dhùn Èideann agus fhuair e ceadachas searmonachaidh o chlèir Mhuile ann an 1806. Chaidh e na mhinistear an dèidh sin ann an Cill Bhreanain. Ann an 1808 chaidh e na mhinistear ann an Ceann Loch Chille Chiarain far an do phòs e ri Agnes Maxwell. Fhuair e dotaireachd bho Oilthigh Dhùn Èideann ann an 1824 agus an dèidh sin chaidh e na mhinistear ann an Camaisidh.

Ann an Camaisidh thrus e na pìosan roisg agus bàrdachd ann an *Co’Chruinneachadh, air a Chur r’a chéile air Iarrtas Comuinn Ard-Sheanadh Eagluis na h-Alba; arson an Sgoilean, air feadh Tìr-mòr agus Eileana na Gaeltachd* airson sgoiltean agus ann an leabhair eile, *Leabhar nan Cnoc*.

Chaidh e gu Glaschu ann an 1836 agus na mhodaratair Eaglais na h-Alba aig àm na Dealachaidh. Thog e airgid airson nan goirteach ann an 1836 agus 1846. Bhàsaich e 25 an t-Samhain 1862 aig aois 79. Chaidh a thìodhlachadh ann an Glaschu.

## Iomraidhean


## Ceanglaichean a-mach
* 

Roinn-seòrsa:Sgrìobhadairean Gàidhlig
Bun Abha

'S e baile beag ri taobh Loch Èite faisg air Taigh an Uillt a tha ann am **Bun Abha** (Beurla: *Bonawe*).

Chaidh fùirneis iarainn a thogail an seo ann an 1753 agus chaidh urchraichean gunna-mhòir a shaothraich am fùirneis a chleachdadh anns a' chogaidh an aghaidh Napoleon. Bha fèis ann airson am fùirneis a chomharrachadh ann an Lùnastal 2024.

## Iomraidhean


Roinn-seòrsa:Bailtean na h-Alba
Roinn-seòrsa:Earra-Ghàidheal agus Bòd
Katalin Karikó

'S e bith-cheimigear às an Ungair a tha ann an **Katalin Karikó**.

Tha i ainmeil airson na h-obrach aige air banachdaichean, gu h-àraidh an aghaidh COVID-19.

Rugadh i 1955 ann an Szolnok anns an Ungair. Bha i na h-oileanaich aig Oilthigh Szeged far an do sgrìobh i an tràchdas aice. Rinn i rannsachadh aig an Acadamh Ungaireach nan Saidheansan agus an sin aig Oilthigh Themple agus aig an Oilthigh Shaidheansan Slàinte ann am Bethesda, Maryland. Chaidh i na iar-ollamh aig Oilthigh Phennsylvania ann an 1989 agus dh'fhuirich i an sin gu ruige 2013 is i a' dol gu BioNTech, companaidh anns a' Ghearmailt.

Chaidh i na h-ollamh air ais aig Oilthigh Szeged ann an 2021 agus bhuannaich i an Duais Nobel ann an Leigheas ann an 2023.

## Iomraidhean


Roinn-seòrsa:Daoine às an Ungair
Roinn-seòrsa:Duais Nobel ann an Leigheas
Sgiath MhicShimidh agus Thulaich Bhàrdainn

'S e duais aig a' Mhòd Nàiseanta Rìoghail airson còisirean a tha anns an **Sgiath MhicShimidh agus Thulaich Bhàrdainn**.

## Buannaichean

## Iomraidhean


Roinn-seòrsa:Duaisean
Roinn-seòrsa:Gàidhlig
Roinn-seòrsa:Am Mòd Nàiseanta Rìoghail
Denis Law

B' e cluicheadair ball-coise à Alba a bha ann an **Denis Law** (Obar Dheathain, 24 an Gearran 1940 - 17 am Faoilleach 2025)

Chuir Law seachad 11 bliadhna le Manchester United a’ cosnadh tiotal na lìog ann an 1963 agus 1965 a bharrachd air Cupa FA ann an 1963 agus dà Sgiath Carthannais. Chluich Law cuideachd airson Huddersfield Town, Manchester City agus Torino agus rinn e 55 geamaichean airson sgioba nàiseanta na h-Alba.

Bhàsaich Law 17 am Faoilleach, 2025, aig aois 84.

## Iomraidhean


Roinn-seòrsa:Ball-coise
Roinn-seòrsa:Daoine à Alba
Nicholas hoult

**Nicholas Caradoc Hoult** (7 Dùbhlachd 1989, Wokingham, Rìoghachd Aonaichte)‘s e cleasaiche Sasannach a th’ ann.

## Iomraidhean

* 

## Ceanglaichean Taobh A-muigh

* Nicholas Hoult air Wikipedia sa Ghàidhlig
* Nicholas Hoult air Wikipedia sa Bheurla
Crayon Pop

Tha **Crayon Pop** (Hangul: 크레용팝) na bhuidheann K-pop Korean, a chaidh a stèidheachadh ann an 2012. Shoirbhich leis a’ bhuidheann ann an 2013 leis an òran Bar Bar Bar, agus chuir an leubail aca Chrome Entertainment an ainm ri cùmhnant le Sony Music, leis an amas ceòl na buidhne às-mhalairt.
Barry Sloane

'S e cleasaiche às na Rìoghachd Aonaichte a tha ann am **Barry Sloane**, no **Barry ''Paul Sloan***. Rugadh e air [[10 an Gearran]] [[1981]] ann am [[Poll a' Ghrùthain]], [[Sasainn]].

Dh'fhàs e ainmeil leis an t-sreath telebhisean *Revenge'' anns an robh e a' cluich eadar 2012 is 2014.

## Obair
Seo liosta de chuid de na filmichean anns an robh e a' cluich:

### Filmichean
* 2007: The Mark of Cain
* 2013: Penthouse North
* 2014: Noah

### Telebhisean
* 2000: In His Life: The John Lennon Story
* 2002–2003: Brookside
* 2007–2008: Hollyoaks
* 2008: Hollyoaks Later
* 2012–2014: Revenge
* 2015: The Whispers
* 2015–2017: Longmire
* 2019: L.A.'s Finest
* 2023: The Company You Keep

## Iomraidhean


Roinn-seòrsa:Cleasaichean nam film
Roinn-seòrsa:Daoine à Sasainn
__NOTOC__
Conservatoire national des arts et métiers

’S e colaiste innealadaireachd agus armailteachd ann am Paras na Frainge a tha san **Conservatoire national des arts et métiers**. Chaidh a stéidheachadh sa bhliadhna 1794.

## Seann oileanaich
* Louis Pasteur

Roinn-seòrsa:Oilthighean
Roinn-seòrsa:An Fhraing
An Treas Fear

Tha ***The Third Man*** na fhilm noir Breatannach 1949 air a stiùireadh le Carol Reed, air a sgrìobhadh le Graham Greene, agus anns a bheil Joseph Cotten, Alida Valli, Orson Welles agus Trevor Howard . Suidhichte ann an Vienna às deidh an Dàrna Cogadh, tha am film stèidhichte air an sgrìobhadair Ameireaganach Holly Martins (Cotten), a ruigeas am baile-mòr gus gabhail ri obair còmhla ri a charaid Harry Lime (Welles), dìreach gus faighinn a-mach gu bheil e air bàsachadh. Bidh Martins a’ fuireach ann an Vienna gus sgrùdadh a dhèanamh air bàs Lime, a’ faighinn sàrachadh le leannan Lime Anna Schmidt (Valli).

Tha cleachdadh cinematography Gearmailteach dubh-is-geal fo bhuaidh neach-labhairt le Robert Krasker, le a sholais chruaidh agus ceàrnan Duitseach, na phrìomh fheart de *The Third Man* . Còmhla ri bhith a’ cleachdadh làraich tobhta ann an Vienna, tha an stoidhle a’ nochdadh sgìths agus sinicism aig toiseach a’ Chogaidh Fhuair .

Sgrìobh Greene nobhail mar làimhseachadh airson an glacadh-sgrìn. Thàinig sgrìobhadh tiotal an sgrìobhaiche-ciùil Anton Karas “ The Third Man Theme ” gu mullach nan clàran ciùil eadar-nàiseanta ann an 1950, a’ toirt cliù eadar-nàiseanta don chleasaiche nach robh eòlach roimhe. Tha *The Third Man* air a mheas mar aon de na filmichean as fheàrr a-riamh, air a chomharrachadh airson a chleasachd, an sgòr ciùil, agus an cinematography àile. 

Ann an 1999, bhòt Institiud Film Bhreatainn *The Third Man* am film Breatannach as motha a-riamh . Ann an 2011, bha cunntas-bheachd airson *Time Out* ga mheas mar an dàrna film Breatannach as fheàrr a-riamh. 

## Iomraidhean

## Ceanglaichean a-muigh
 

* The Third Man at IMDb
* The Third Man at the BFI's Screenonline
* The Third Man at the TCM Movie Database
* The Third Man at the AFI Catalog of Feature Films
* The Third Man at Rotten Tomatoes
* The Third Man at Metacritic 
* Third Man Private Collection (3mpc) Museum Dedicated to ''The Third Man''
* ''The Third Man'' tour
* "The Lives of Harry Lime" Radio Series
* ''The Third Man'' locations
* ''The Third Man'' on Theater Guild on the Air: 7 January 1951
* ''The Third Man'' on Lux Radio Theater: 9 April 1951
* ''The Third Man'', an essay by Michael Wilmington at the Criterion Collection
Roinn-seòrsa:Pages with unreviewed translations
Aonadh creideis

## Aonadh Creideis
Tha **aonadh creideis** an banca seilbheadaireachd-neach-coimhearsnachd neo-phrothaid co-chomannail. Tha e fèillmhor ainmeil ann an Canada agus Èirinn.