open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Symon Petliura

B' e saighdear, neach-aithris, neach-poileataigs agus riochdaire dioplòmasach Ucràineach a ghabhadh ri nàiseanteachd a bh' ann an **Symon Vasylyovych Petliura** (Ucràinis: *Си́мон Васи́льович Петлю́ра*, Poltava, 22 an Cèitean 1879 - Paris, 25 an Cèitean 1926). Bhuinneadh e do theaghlach bùirdeasach: bha athair na neach-malairt agus b' e nighean manach-sagart (Ucràinis: *Ієромонах*) a bh' ann a mhàthair. B' e Petliura a bha os cionn Sluagh-phoblachd na h-Ucràine, a mhair bho 1917 gu ruige 1920. Rinneadh murt airsan ann am Paris ann am 1926, air adhbharan poileataigeach.

## Iomraidhean


Roinn-seòrsa:Daoine às an Ucràin
Roinn-seòrsa:An Ucràin
Vladimir Malakhov

'S e dannsair agus coireògrafaiche Ucràineach/Ostaireach, a th' ann an **Volodymyr Anatoliyovitch Malakhov** (Ucràinis: *Володимир Анатолійович Малахов *, Kryvyi Rih, 7 am Faoilleach 1968). Thoisich e ballet ionnsachadh nuair a bha e dìreach còig bliadhna a dh' aois agus chaidh e dhan Sgoil-dannsa ann am Mosgo aig deich bliadhna  a dh'aois. Dh' fhàg e an sgoil sin ann an 1986 agus on latha siud the e air a bhith ag obair air feadh an t-saoghail ach gu seachd-àraidh ann am Berlin.

## Filmichean
* 1989 : *Новогодний детектив* (lorgaire a' Bhliadhna Ùire).
* 1990 : *Поцелуй феи* (Pòg an t-Sìthe)
* 1991 : *Размышление на тему. Гамлет* (Meòrachadh mu Hamlet)
* 1991 : *Дон Кихот* (Don Quijote)
* 1991 : *Браво, Малахов!* (Sin thu, a Mhalakhov!)
* 1997 : *Истинный принц: Владимир Малахов* (Volodymyr Malakhov : fìor phroinnsa).
* 1998 : *American Ballet Theatre Now: Variety and Virtuosity* (Ballet Aimearaganach a-nis:  Caochladh agus Sgilean).
* 1999 : *Корсар* (An Còrsair).
* 2001 : *Casse-noisette* (An Cnòthair).
* 2002 : *Born to Be Wild: The Leading Men of American Ballet Theatre* (Rugadh gu bhith fiadhaich: Prìomh Fhir a' Bhallet Aimearaganaich).
* 2003 : *Les Grands Danseurs de notre temps...* (Sàr Dannsairean nar Làithean...)
* 2004 : *Vladimir Malakhov - Suche nach Schwerelosigkeit* (Volodymyr Malakhov - A' lorg gun Chuideam)
* 2008 : *Le Caravage* (Caravaggio).

## Iomraidhean


Roinn-seòrsa:Daoine às an Ucràin
Roinn-seòrsa:An Ucràin
Roinn-seòrsa:An Ostair
Sergei Polunin

'S e dannsair, cleasaiche agus modail Ucràineach/Ruiseanach/Sèirbianach, a th' ann an **Sergei Vladimirovich Polunin** (Ucràinis: *Сергій Володимирович Полунін*, Ruisis: *Сергей Владимирович Полунин*,  Kherson, 20 an t-Samhain 1989). Thoisich e ballet ionnsachadh nuair a bha e dìreach ochd bliadhna a dh' aois agus chaidh e do sgoiltean-dannsa ann an Kyiv agus Lunnainn. Fhuair e fìor dhubh chàin leis gu tug e taic do Donald Trump agus Vladimir Putin.

## Iomraidhean


Roinn-seòrsa:Daoine às an Ucràin
Roinn-seòrsa:An Ucràin
Roinn-seòrsa:An Ruis
Valentyna Shevchenko

B' e neach-teagaisg agus neach-poileataigs Ucràineach/Sobhiatach a ghabhadh ri co-mhaoineas a bh' ann am **Valentyna Semenivna Shevchenko** (Ucràinis: *Валентина Семенівна Шевченко*, Ruisis: *Валентина Семёновна Шевченко*, Kryvyi Rih, 12 am Màrt 1935 - Kyiv, 3 an Gearran 2020). Bhuinneadh i gu teaghlach gu math bochd: bha a h-athair na mhèinneadair. Fhuair Shevchenko a cuid foghlaim san Oilthigh Taras Shevchenko ann an Kyiv bho 1954 gu ruige 1957. Chuir e seachad bliadhnaichean a' teagasg cruinn-eòlais. Fhuair i iomadh dreuchd chudromach ann am poileataigs na dùthcha. Bho 1957 gu ruige 1962 bha i os cionn na Komsomol ann an Kryvyi Rih. An uair sin bha i na leas mhinistear an fhoghaim san Ucràin (1969 - 1972), na leas-chathraiche *Comann Ucràineach airson Càirdeis agus Dàimhean Cultarach le Dùthchannan Cèin* (1972 - 1975), na leas-chathraiche na *Sobhiat na h-Ucràine* (1975 - 1985) agus na cathraiche fhèin (1985 - 1990).

## Iomraidhean


Roinn-seòrsa:An Ucràin
Roinn-seòrsa:Daoine às an Ucràin‎
Roinn-seòrsa:Aonadh Sobhiat
Yuri Lysianskyi

B' e seòladair agus taisgealaiche Ucràineach/Ruiseanach a bh' ann an **Yuri Fedorovitch Lysianskyi** (Ucràinis: *Юрій Федорович Лисянський*, Ruisis: *Лисянский Юрий Фёдорович*, Nizhyn, 12 an Giblean 1773 - Sankt Peterburg, 6 am Màrt 1837). Bhuinneadh e do theaghlach gu math Bùirdeasach: bha athair na shagart ortodocsach le freumhan Cosagach anns an Zaporizhzhia. Thug e ceum on sgoil chabhlachail ann an 1786 agus ghabh e anns a' chabhlach. Bha e an sàs ann an iomadh cogadh às lèth na dùthcha aige an aghaidh na Suaine (1788 - 1790 agus 1808 - 1809) le loingeas na Mara Baltaich. An uair sin rinn e tursan mu timcheall an t-saoghail leis a' chabhlach na Rìoghachd Aonaichte, eadar 1793 agus 1799.

## Iomradh


Roinn-seòrsa:Seòladairean agus Rannsachairean
Roinn-seòrsa:An Ucràin
Roinn-seòrsa:Daoine às an Ucràin
Roinn-seòrsa:An Ruis
Roinn-seòrsa:Cogadh
Iryna Herashchenko

S' e neach-aithris agus neach-poileataigs Ucràineach a ghabhas ri libearalas a th' ann an **Iryna Volodymyrivna Herashchenko** (Ucràinis: *Ірина Володимирівна Геращенко*, Cherkasy, 15 an Cèitean 1971). Tha i a' bunntainn do theaghlach bùirdeasach. Fhuair Herashchenko a cuid foghlaim san Oilthigh Taras Shevchenko ann an Kyiv bho 1990 gu ruige 1993: b' ann ann an naidheachdas a thug i ceum. Chuir e seachad na bliadhnaichean bho 1993 gu ruige 2005 ag obair mar neach-aithris agus deasaiche air an t-sianal *UT-1*. Eadar 2005 agus 2006 bha i na Ceannard seirbheis nam meadhanan airson Viktor Yushchenko, às lèth a' phàirtidh *Ar n-Ucràin* (Ucràinis: Наша Україна). Tha i air a bhith na ball-pàrlamaid bho 2007 a-mach. Tha i na cathraiche pàrlamaid na h-Ucràine.

## Iomraidhean


Roinn-seòrsa:An Ucràin
Roinn-seòrsa:Daoine às an Ucràin‎
Viktor Revutskiy

B' e paidhleat cogaidh Ucràineach/Sobhiatach a bh' ann am **Viktor Kostiantynovitch Revutskiy** (Ucràinis: *Ревуцький Віктор Костянтинович*, Novospasivka 1922, Klaipėda, 1 an t-Sultain, 1944). Fhuair e a chuid foghlaim san àrd-sgoil ann am Berdiansk agus an uair sin dh' ionnsaich e a bhith na paidhleat san sgoil-itealanachd armach Kachinsky ann ann Sevastopol. 
Rinn e 140 tursan-sabaid airson nam feachdan adhair, ghabh e pàirt ann an 30 blàran adhair agus Loisg e gu pearsanta sìos 12 itealan nàmhad. Rinn e 135 ionnsaighean air an nàmhaid: rinn e sgrios air 3 ionadan armachd, 2 bàta-smùid, 5 carbadan, 8 làraidhean le luchd, agus chaidh 15 bàtaichean connaidh. Chaochail e san t-sabaid as t-fhoghar anns na coilltean mu timcheall air Klaipėda mar phàirt Iomairt na Mara Baltaich an aghaidh nan Nàsach.

## Iomraidhean


Roinn-seòrsa:Aonadh Sobhiat
Roinn-seòrsa:An Ucràin
Roinn-seòrsa:Cogadh
Roinn-seòrsa:An Dàrna Cogadh
Viktor Bilash

B' e neach-iomairt, saighdear agus rèabhlaideach Ucràineach/Sobhiatach a ghabhadh ri ain-riaghailteachd a bh' ann am **Viktor Fedorovitch Bilash** (Ucràinis: *Віктор Федорович Білаш*, Ruisis: *Виктор Фёдорович Белаш*, Novospasivsk, 9 am Màrt 1893 - Kharkiv, 24 an Gearran 1938). Bhuinneadh e do theaghlach bochd luchd an Tuatha.  Thoisich e ag iomairt airson ain-riaghailteachd ann an 1908 agus ghabh e pàirt anns an Rèabhlaid san Ruis ann an 1917 agus bha e na àrd-cheannard *Arm Rèabhlaideach Ceannairceach na h-Ucràine* (Ucràinis: *Революційна Повстанська Армія України*). Chaochail e sa phrìosan ri linn na Purgadaireachd Stalin. Thug na sgrìobh Pyotr Kropotkin buaidh uabhasach fhèin làidir airsan.

## Iomraidhean


Roinn-seòrsa:Daoine às an Ucràin
Roinn-seòrsa:An Ucràin
Roinn-seòrsa:Aonadh Sobhiat
Alberto Gerchunoff

B' e neach-aithris, aistear agus sgrìobhadair Ucràineach/Argantaineach, a bh' ann an **Alberto Gerchunoff** (Ucràinis: *Альберто Герчунофф*, Iùdais: *אלברטו גרשונוב*, ainm-breithe: *Abraham Gerchunoff*). Rugadh e ann am Proskuriv air 1 am Faoilleach 1883 agus chaochail e ann am Buenos Aires air 2 am Màrt 1950. Bhuinneadh e do theaghlach Bùirdeasach Iùdhach. Dh' innmich a theaghlach gu colonaidh Iùdhach air  a bheil Moisés Ville ann an Roinn Santa Fe ann an 1889. Rinneadh murt air athair ann an 1891. Dh' fhalbh e a Buenos Aires far an do chuir e seachad bliadhnaichean ag obair air a phàipear-naidheachd *La Nación*. Thug e buaidh air Jorge Luis Borges.

## Obair
*La jofaina maravillosa
*Los gauchos judíos. La Plata, 1910. 
*Nuestro Señor Don Quijote. Buenos Aires, 1913. 
*El nuevo régimen. Buenos Aires, 1918.
*Cuentos de ayer. Buenos Aires, 1919. 
*El cristianismo precristiano. Buenos Aires, 1920.
*La jofaina maravillosa; agenda cervantina. Buenos Aires, 1922.
*La asamblea de la boardilla. Buenos Aires, 1925.
*Historias y proezas de amor. Buenos Aires, 1926.
*El hombre que habló en la Sorbona. Buenos Aires, 1926.
*Pequeñas prosas. Buenos Aires, 1926.
*Enrique Heine, el poeta de nuestra intimidad. Buenos Aires, Madrid, 1927.
*Las imágenes del país. Azul, 1931.
*Los amores de Baruj Spinoza. Buenos Aires, 1932.
*El hombre importante, novela. Buenos Aires, Montevideo, 1934.
*La clínica del doctor Mefistófeles; moderna milagrería en diez jornadas. Santiago de Chile, 1937.
*El problema judío. Buenos Aires, 1945. 
* Entre Ríos, mi país. Buenos Aires, 1950.
*Retorno a Don Quijote. Buenos Aires, 1951. 
*Argentina, país de advenimiento. Buenos Aires, 1952. 
* El Pino y La Palmera. Buenos Aires, 1952
* La Lechuza

## Iomraidhean


## Ceanglaichean a-mach

Roinn-seòrsa:Daoine às an Ucràin
Roinn-seòrsa:An Ucràin
Roinn-seòrsa:An Argantain
Roinn-seòrsa:Iùdhachd
Naum Landkof

B' e matamataigear Ucràineach/Sobhiatach/Iosraeleach a bh' ann an **Naum Samiylovitch Landkof** (Ucràinis: *Наум Самійлович Ландкоф*, Ruisis: *Наум Самойлович Ландкоф*, Kharkiv, 20 am Faoilleach 1915 - Iosrael, 2004). Bhuinneadh e do theaghlach bùirdeasach Iùdhach. Thug  Landkof ceum ann an 1937 agus fhuair e dotaireachd on Oilthigh Taras Shevchenko ann an Kyiv ann an 1940 leis an tràchdas *Некоторые свойства неправильных точек обобщенной задачи Дирихле* (Gàidhlig: Cuid de fheartan puingean neo-riaghailteach den duilgheadas Dirichlet coitcheann). Chaidh ainmeachadh na ollamh ann an 1968. Chuir e seachad bliadhnaichen aig obair ann an Rostov na Donu. Dh' inmrich e gu Beersheba an dèidh sin. Bha Volodymyr Marchenko (1948), Oleksandr Ermenko (1979) agus Vladimir Kadets (1985) nan oileanaich fo Landkop.
 
## Obair
*О разрешимости обобщенной задачи Дирихле, Изв. АН СССР. Сер. Математика. Т. 11. (Mu Fhuaslachas an Duilgheadas Coitcheann Dirichlet, 1947).
*Аппроксимация непрерывных функций гармоническими. // Матем. сб, Т. 25. (Tuairmse mu Ghnìomhan Leantainneach le Feadhainn Harmonic, 1949).
*О преобразовании Фурье некоторых классов обобщенных функций. // Докл. АН СССР, Т. 147. (Mun Chruth-atharrachadh Fourier Cuid de Chlasaichean Ghnìomhan Coitcheann, 1962)
*Основы современной теории потенциала. Москва, «Наука», — 515 с (Bun-bheachdan Teòiridh Comas an Latha An-diugh, 1966). — 515 с.
*Введение в теорию вероятностей. Харьков, (Ro-ràdh gu Teòiridh Coltachd, 1968).

## Iomraidhean


Roinn-seòrsa:Daoine às an Ucràin
Roinn-seòrsa:An Ucràin
Roinn-seòrsa:Aonadh Sobhiat
Roinn-seòrsa:Iosrael
Roinn-seòrsa:Matamataig
Roinn-seòrsa:Daoine à Iosrael
Peter von Köppen

B' e cruinn-eòlaiche, neach-staitistig agus eitn-eòlaiche Ucràineach/Ruiseanach a bh' ann am **Peter von Köppen** (Ucràinis: *Кеппен Петро Іванович*, Ruisis: *Пётр Иванович Кёппен*, Kharkiv, 18 an Gearran 1793 - Bondarenkovo, 23 an Cèitean 1864). Bhuinneadh e do theaghlach bùirdeasach le freumhan anns A' Ghearmailt: bha athair na làmh-lèigh à Schwedt agus b' ann à Hamburg s' a bha a mhàthair. Phòs von Köppen aig Alexandrine, nighean Friedrich von Adelungs agus bha triùir nighean agus ceathrar mhac còmhla rithe. Thug e ceum ann an lagh on oilthigh ann an Kharkiv ann an 1814. Lorg e an uairsin obair aig Oifis a' Phuist ann an Sankt Peterburg, Anns na bliadhnaichean 1817 gu 1820 ghabh e grunn thursan tron ​​Ruis, gu seachd-àraidh mu timcheall air a' Mhuir Bhaltach. Aig deireadh 1825 fhuair e a dhotaireachd bho Oilthigh Tübingen. Às deidh sin bha e na oifigear aig Ministreachd Àiteachais. Bha e cuideachd na bhall Acadamh Ruiseanach nan Saidheans.

## Obair
*Кёппен П. И. Историческое исследование о Югорской земле, в Российско-Императорском титуле упоминаемой. (1818).
*Кеппен П. И. Список русским памятникам, служащим к составлению истории художеств и отечественной палеографии. — М., — С. 45—49. (1822)
*Кёппен П. И. О виноделии и винной торговле в России. (1832).
*Кёппен П. И. Указатель к карте Южного Крыма, принадлежащей к Крымскому сборнику Петра Кеппена / изд. По распоряжению г-на Новороссийского и *Бессарабского генерал-губернатора графа М.С. Воронцова. СПб.: В Имп. Академии наук, 70 с., 1 л. карт. 22,5×14,5 см. (1836)
*Кёппен П. И. Крымский Сборник. СПб., (1837).
*Кеппен П. И. О рогволодовом камне и двинских надписях. // Ученые записки Императорской Академии Наук по первому и третьему отделениям. — СПб.. — Т. 3. — С. 59—70. (1855)
*Кёппен П. И. Города и селения Тульской губернии в 1857 г. Издано Императорской Академией наук на основании приходских списков Тульской епархии. СПб., 1858, 1862. С. 234.
*Кёппен П. И. Главные озёра и лиманы Российской империи. (1859).
*Кёппен П. И. О народных переписях в России. (1889).

## Iomraidhean


Roinn-seòrsa:Daoine às an Ucràin
Roinn-seòrsa:An Ucràin
Roinn-seòrsa:Cruinn-eòlas
Roinn-seòrsa:An Ruis
Boris Levitan

B' e matamataigear agus neach-teagaisg oilthigh Ucràineach/Sobhiatach a bh' ann am **Boris Moyseevytch Levitan** (Ucràinis/Ruisis: *Борис Моисеевич Левитан*, Berdiansk, 7 an t-Ògmhios 1914 - Minneapolis, 4 an Giblean 2004). Bhuinneadh e do theaghlach bùirdeasach Iùdhach. Ged a rugadh e ann am Berdiansk, b' ann ann an Kharkiv a thogadh e. Thug Levitan ceum ann an 1936 agus fhuair e dotaireachd ann an 1938 leis an tràchdas *Некоторое обобщение почти периодической функции* (Gàidhlig: Cuid de Choitcheannachadh Gnìomh Cha Mhòr bho Àm gu Àm). An uair sin, dhìon e a shàr thràchdas air an robh *Теория обобщенных операторов перевода* (Gàidhlig: Teòiridh Obrachaidh Eadar-theangachaidh Coitcheann). Ghabh e anns an arm ann an 1941 agus bha e na shaighdear gu ruige 1944. An dèidh a' Chogaidh chaidh fhastadh mar neach-teagaisg leis an Sgoil Armach Dzerzhinsky, far an robh e gu ruige 1961. An uair sin, bha e na neach-teagaisg aig Oilthigh Mhosgo, gu ruige 1992. Mu dheireadh thall, chuir e seachad corra bhliadhna sna Stàitean aig Oilthigh Minnesota.

## Iomraidhean


Roinn-seòrsa:Daoine às an Ucràin
Roinn-seòrsa:An Ucràin
Roinn-seòrsa:Aonadh Sobhiat
Roinn-seòrsa:Matamataig
Teodor Bordeianu

B' e neach-teagaisg oilthigh, ollamh, eòlaiche-mheasain agus eòlaiche-àiteachais Ucràineach/Sobhiatach/Romàineach a bh' ann an **Teodor Bordeianu** (Marșenița, 16 an Gearran 1902 - Bucharest, 19 am Màrt 1969). Rugadh e ann an sgìre dhùthchail air an àirde an iar na h-Ucràine far a bheil Romàinis ga bruidhinn. Thug e ceum ann an Àiteachas às an Àrd-sgoil Àiteachais Herăstrău ann an 1925. An dèidh sin speisealaich e ann am measan, glasraich agus gnothachas nam measan thall am Berlin, eadar 1925 agus 1926. Bha e na ollamh ann an Dàimh an Àiteachais san Oilthigh Bhucharest bho 1941 gu ruige 1958. A thuilleadh air sin, bha e bhall *Academia Română* (Gàidhlig: Acadamaidh Romàineach) bho 1963, gus a chaochail e ann an 1969.

## Obair
*Cultura castanului comestibil (Cultar castan a ghabhas ithe, 1955). 
*Regiunile pomicole din R. S. România cu premizele pentru dezvoltarea în perspectivă (Roinnean airson Mheasain ann an S.P. Romàinia a Ghabhas ri leasachaidh san Àm ri Teachd, 1956).
*Ţara livezilor (Tìr nan ubhal-ghortan, 1968).

## Iomraidhean


Roinn-seòrsa:Romàinia
Roinn-seòrsa:An Ucràin
Roinn-seòrsa:Aonadh Sobhiat
Roinn-seòrsa:Àiteachas
Vera Brezhneva

S' e cleasaiche agus seinneadair pop às An Ucràin a th' ann am **Vera Brezhneva** (Fìor ainm: *Vira Viktorivna Halushka*, Ucràinis: *Віра Вікторівна Галушка*, Ruisis: *Вера Викторовна Галушка*,  Dniprodzerzhynsk 3 an Gearran 1982). Nuair a bha i òg bhuinneadh i do theaghlach bùirdeasach: bha a màthair na lighiche. Thug Brezhneva ceum ann an Eaconomachd bho Oithigh Nàiseanta Chòmhdhail Rèile Dniprovskiy (Ucràinis: Дніпровський національний університет залізничного транспорту імені В. Лазаряна).

## Filmichean
* *Сорочинський ярмарок* (Fèile Sorochinskiy, 2004)
* *Любовь в большом городе* (Gaol sa Bhaile Mhòr, 2009)
* *Любовь в большом городе 2* (Gaol sa Bhaile Mhòr 2, 2010)
* *Ёлки* (Yoki, 2010)
* *Ёлки 2* (Yoki 2, 2011)
* *Любовь в большом городе 3* (Gaol sa Bhaile Mhòr 3, 2013)
* * 8 лучших свиданий* (8 Deitean as Fhèarr, 2016)
* *Мажор-2* (Màidsear 2, 2016)

## Ceanglaichean a-mach
*Brezhneva

## Iomraidhean


Roinn-seòrsa:Cleasaichean nam film
Roinn-seòrsa:An Ucràin
Roinn-seòrsa:Daoine às an Ucràin
Roinn-seòrsa:Luchd-ciùil às an Ucràin
Roinn-seòrsa:Seinneadairean
Oleksandr Alenytch

B' e fiosaigiche agus reul-eòlaiche às An Ucràin a bh' ann **Oleksandr Andrianovitch Alenytch** (Ucràinis: *Аленич Олександр Андріанович*, Ruiseis: Никола́й Никола́евич Семёнов, Kamianske 7 an Giblean 1890 - Kamianets-Podilskyi 24 an Giblean 1923). Thug e ceum à Oilthigh Mhosgo agus an uair sin chuir e seachad bliadhnaichean ag obair san oilthigh ann an Kamianets-Podilskyi.

## Obair
*Обитаема ли луна (Gealach chòmhnaidh, Mosgo, 1912).
*Про місяць (Mun mhìos, Kamianets-Podilskyi, 1920).
*Сферична геометрія (Geoimeatraidh cruinn, Kamianets-Podilskyi, 1920).
*Сферична тригонометрія (triantanachd chruinn, Kamianets-Podilskyi, 1920).
*Комети (Comaidean, Kamianets-Podilskyi, 1920).
*Визначення радіантів падучих зір (Co-dhùnadh rionnagan tuiteam dealrach, Kamianets-Podilskyi, 1920).
*Комети (Comaidean, Kharkiv, 1922).

## Iomraidhean


Roinn-seòrsa:Aonadh Sobhiat
Roinn-seòrsa:An Ucràin
Viacheslav Voron

'S e seinneadair agus ceòl-sgrìobhaiche Ucràineach/Ruiseaneach a tha a' dèanamh fòcas air òrain traidiseanta a th' ann am **Viacheslav Voron** (Fìor ainm: *Viacheslav Borisovich Cherny*, Ruisis: *Вячеслав Бopисович Чёpный*, Mariupol, 21 an Dàmhair 1967).

## Iomraidhean


Roinn-seòrsa:Daoine às an Ucràin
Roinn-seòrsa:An Ucràin
Roinn-seòrsa:An Ruis
Roinn-seòrsa:Ceòl
Roinn-seòrsa:Luchd-ciùil às an Ucràin
Roinn-seòrsa:Seinneadairean
Baile Phàdraig

'S e sgìre ann am Baile Ùr na Maoirne, Siorrachd Rinn Friù an Ear agus Deaconsbank is Jenny Lind ann an Glaschu a tha ann am **Baile Phàdraig** (Beurla: *Patterton*). Ann an 1903 chaidh stèisean-rèile fhosgladh is e air an Loidhne Siorrachd Àir is Siorrachd Lannraig.

Tha Ainmean-Àite na h-Alba a' moladh cruth Beurla an ainm.

## Iomraidhean


Roinn-seòrsa:Bailtean na h-Alba
Airgead (malairt)

: *Airson seagh eile, faic [[Airgead (meatailt)]].*

'S e rud, ged a tha e cruthach no eascruthach, as urrainn do dhaoine iomlaideachadh airson bathar no seirbheisean a tha ann an **airgead**.

Bidh daoine a' cleachdadh cùinnean is nòtaichean-banca mar airgead ach gu math tric bidh daoine cuideachd a' cleachdadh cairtean-banca no fònaichean no uaireadairean airson airgead a ghluasad o chunntas gu cunntas.

## Freumhan an ainm
Tha an t-ainm a dol à Laideann *argentum* agus tha e a' ciallachadh na meatailte cuideachd.
Tha a’ Ghàidhlig annasach air sgàth gu bheil mòran chànanan a’ cleachdadh an t-ainm “òr” san àite “airgead”, m.e. Gearmailtis *Geld*.

## Iomraidhean


## Ceanglaichean a-mach
* 
## Faic cuideachd
* Ruith-airgid

Roinn-seòrsa:Airgead
Roinn-seòrsa:Eaconomachd
Stefania Turkewich

'S e sgrìobhadair-ciùil, cluicheadair piàna agus eòlaiche-ciùil às an Ucràin a bh' ann an **Stefania Turkewich-Lukianovych** (25 dhen Ghiblean 1898 – 8 dhen Ghiblean 1977). Tha i ainmeil mar a' chiad sgrìobhadair-ciùil boireann às an Ucràin. Chaidh na h-obraichean aice a thoirmeasg leis na Sovietaich.

## Obraichean

### Obraichean simphnigeach
1. Симфонія – Simphnidh àir. 1 – 1937
2. Симфонія no. 2(a) – Simphnidh àir. 2(a) – 1952
2. Симфонія no. 2(b) (2-гий варіант) – Simphnidh àir. 2(b) (2na dreach)
3. Симфонієта – Symphoniette – 1956
4. Три Симфонічні Ескізи – Trì Sgeidsichean Simphnigeach – 3-го травня, 1975
5. Симфонічна поема – Dàn Simphnigeach «La Vitа»
6. Space Symphony – 1972
7. Суіта для подвійного струнного оркестру – Suite airson orcasta theudan dùbailte
8. Fantasaidh airson orcasta theudan dùbailte

## Ceanglaichean a-muigh
*Pròiseact nan Òran Ealain san Ucràin - Stefania Turkewich
*Stefania Turkewich: Galicians I |Na h-Òrain Ealain
*Taigh-tasgaidh Ciùil is Cuimhneachaidh
*"King Okh" no Cridhe Oksana
*Film mu Stefania Turkewich
*A’ chiad taisbeantas a-riamh dhen chiad simphnidh aig Stefania Turkewich
*Trì sgeidsichean Symphonic - Premier na Cruinne 
*Cuirm-chiùil airson 120mh ceann-bliadhna breith Stefania Turkewich 
*A' chiad taisbeantas dhen opara aig Stefania Turkewich-Lukiyanovich "Cridhe Oksana"

## Iomraidhean


Roinn-seòrsa:Daoine às an Ucràin
Roinn-seòrsa:Luchd-ciùil às an Ucràin
Roinn-seòrsa:An Ucràin
Uman

'S e baile meadhanach eadar Vinnytsia agus Kryvyi Rih san Ucràin a th' ann an **Uman** (Ucràinis: *Умань*, Pòlais: *Humań*, Iùdais: *אומאַן*, IPA: *ˈumɐnʲ*). Tha e suidhichte ann an cridhe na dùthcha, ri taobh na h-Aibhne Umanka, san roinn Cherkaska Oblast. Tha 88,300 duine a' fuireach ann.

## Eachdraidh
Chaidh Uman a chlàradh airson a' chiad turais ann an 1616. Bha am baile fo sgàile is fo bhuaidh nan Nàsach eadar 1941 agus 1944 agus bha an sabaid gu math doribh tro Chath Uman eadar Na Nàsaich agus na Sobhiataich ann an 1941 agus na Sobhiataich air an cuairteachadh. Ann an 1991, thàinig Uman gu bhith na phàirt de nàisean neo-eisimeileach na h-Ucràine.

## Daoine Ainmeil
*Mykola Biliashivskiy (1867 - 1926): Àrc-eòlaiche agus eachdraiche ealaine.
*Iosif Gikhman (1918 - 1985): Matamataigear.
*Oleksiy Pavlenko (1977): Neach-poileataigs.

## Eòlas-sluaigh
A rèir a' Chunntais-shluaigh a rinneadh ann an 2021, 's e Ucràinis a tha a' mhòr-chuid nan daoine ann an Cherkasy a' bruidhinn (93.27%), ged a tha mion-chuid ann le Ruisis cuideachd (6.38%). Ged a bha fàs ann an uiread dhaoine a bha a' fuireach ann an Uman tron 19mh Linn, cha b' ann ach anns na 1970an a fhuair am baile fàs uabhasach fhèin mòr a thaobh àireimh-shluaigh agus an An t-Aonadh Sobhiatach ga ghnìomhasachadh. A dh'aindeoin sin, tha an uiread dhaoine a tha nan tàmh ann an Uman air thuiteam fad na 21mh Linn.

## Bailtean Co-cheangailte

## Iomraidhean


## Ceanglaichean a-mach
*Cherkaska Oblast (Ucràinis)

Roinn-seòrsa:Bailtean
Roinn-seòrsa:An Ucràin
Roinn-seòrsa:Bailtean anns An Ucràin
Sievierodonetsk

'S e baile mòr faisg air Kramatorsk agus Luhansk san Ucràin a th' ann an **Sievierodonetsk** (Ucràinis: *Сіверськодонецьк*, IPA: *siwɛrsʲkodoˈnɛtsʲk*). Tha e suidhichte air an àirde an ear-dheas na dùthcha, ri taobh na h-Aibhne Siverskiy Donets, san roinn Luhanska Oblast. Tha 101,135 duine a' fuireach ann.

## Eachdraidh
Cha b' ann ach ann an 1934 a chaidh am baile a stèidheachadh, leis gun do thogadh taigh-ghnìomhachais a dhèanadh stuth-mathachaidh à Naitridean, faisg air làimhe air an taobh thall na h-Aibhne an Lysychansk. Thogadh cuideachd taigh-ghnìomhachais bhreigichean an seo ann an 1935. Bha am baile fo sgàile is fo bhuaidh feachdan Nàsach eadar 1942 agus 1943 ri linn An Dàrna Cogaidh.Chanadh *Liskhimstroi* gu ruige 1950. Ann an 1991, thàinig Sievierodonetsk gu bhith na phàirt de nàisean neo-eisimeileach na h-Ucràine. Thug feachdan na Ruise ionnsaigh air an Ucràin ann an 2022 agus rinn iad seo fìor dhroch sgrios air a' bhaile.

## Eòlas-sluaigh
A rèir a' Chunntais-shluaigh a rinneadh ann an 2001, 's e Ruisis a tha a' mhòr-chuid nan daoine ann an Sievierodonetsk a' bruidhinn (69.85%), ged a tha mion-chuid ann le Ucràinis cuideachd (29.19%). A dh'aindeoin sin, 's e fèin-aithne ucràineach 's a tha aig a' mhòr cuid nan daoine ann an Sievierodonetsk (59%), gu brìgh an cànan a tha ga bhruidhinn ann. Ged a bha fàs ann an uiread dhaoine a bha a' fuireach ann an Sievierodonetsk sa chiad leth dhen 20mh Linn, cha b' ann ach àn dèidh An Dàrna Cogaidh a fhuair am baile fàs uabhasach fhèin mòr a thaobh àireimh-shluaigh agus an An t-Aonadh Sobhiatach ga ghnìomhasachadh. A dh'aindeoin sin, thoisich an uiread dhaoine a tha nan tàmh ann an Sievierodonetsk a thuiteam an dèidh 1989, nuair a bha àireamh-sluaigh a' bhaile aig an ìre na b' àirde a bha i a-riamh.

## Daoine Ainmeil
*Ihor Berkut (1964): Neach-poileataigs.
*Irina Antanasijević (1965): Cànanaiche agus eadar-theangair.
*Snejana Onopka (1986): Modail.

## Bailtean Co-cheangailte
* Ceadîr-Lunga
* Jelenia Góra
* Rivne
* Serpukhov

## Iomraidhean


## Ceanglaichean a-mach
*Luhanska Oblast (Ucràinis)

Roinn-seòrsa:Bailtean
Roinn-seòrsa:An Ucràin
Blàr Chàirinis

B' e blàr cinnidh Albannach a bha ann am **Blàr Chàirinis** a chaidh a shabaid ann an Uibhist a Tuath ann an 1601. B' e pàirt de bhliadhna de chòmhstri eadar Clann MhicLeòid Dhùn Bheagain agus Clann Dòmhnaill Shlèite, a thàinig gu crìch le buaidh aig Dòmhnallach agus sìth air a chur an sàs.

"Anns a’ bhliadhna sia ceud deug ’s a h-aon thàinig sgioba às na Hearadh agus ràinig iad air tìr ann an Sìdinis ann an Uibhist a Tuath. ’S e droch sheat a bh’ annta, agus an ceannard a bh’ aca Dòmhnall Glas, fear dha na Leòdaich a bha airson sgrios a dhèanamh air muinntir a’ chinn a Tuath. Choisich iad – tha mi smaoineachadh gu robh còrr air dà fhichead dhiubh anns a bhuidheann – choisich iad à Sìdinis gu ruige Càirinis. Agus nuair a ràinig iad Teampull na Trianaid theich a h-uile duine a bha mun cuairt. Na dìolacha-dèirce ann an Càirinis – bha iad air an stòras aca a chur dhan Teampull, a' saoillsinn gum biodh e sàbhailte ann an sin. Ach co-dhiù nuair a thàinig na Tearaich chuir iad ruaig oirre is dh’fhalbh na boireannaich a’ sgiamhail ’s a rànaich."

## Gailearaidh

File:Carinish.png|Càirinis leis a' bhlàr
File:Teampull na Trionad.png|Teampall na Trianaid
File:Teampull na Trionad Graveyard.JPG|Cladh Teampall na Trianaid

## Iomraidhean


Càirinis
Càirinis
Càirinis
Càirinis
Càirinis
Càirinis
Gerda Stevenson

’S e bana-chleasaiche, stiùiriche dràma agus sgrìobhadair a tha ann an **Gerda Stevenson**.  Rugadh i air 10 an Giblean 1956 ann an Siorrachd nam Pùballan. Tha i pòsta aig a’ bhàrd Gàidhlig Aonghas MacNeacail.

Roinn-seòrsa:Daoine à Alba
Anthony Albanese

’S e neach-poileataigs ann an Astràilia a tha ann an **Anthony Norman Albanese**. Rugadh e air 2 am Màirt 1963. Tha e air a bhith ’na cheannard a’ Phàrtaidh Làboraich bho 2019, agus ’na phrìomhaire Astràilia bho 2022.

Roinn-seòrsa:Daoine à Astràilia
Holodomor

B' e Gort Mòr san Ucràin fon Aonadh Sobhiatach a mhair bho 1932 gu ruige 1933 a chuir às do còrr is trì muillean daoine a bh' ann an **Holodomor** air neo **Gort na h-Ucràine** (Ucràinis: *Голодомо́р*, IPA: *ɦolodoˈmɔr*;  on ghnìomhair *морити голодом*,  Gàidhlig: *a chur gu bàs leis an acras*). Bha an Holodomor na phàirt de ghort eile air feadh an Aonaidh Shobhiataich a thug buaidh uabhasach fhèin làidir air na roinnean far an robh cruithneachd ga chinntinn. 

Ged a tha gach uile neach-rannsachaidh air an aon ràmh agus iad dhen bheachd gur e tubaist a rinn na daoine a bh' anns an Holodomor, tha connspaid ann fhathast a thaobh an robh e sgrios-cinnidh a bh' ann. Air an dàrna làimh, thuirteadh gur e gort a chaidh a phlannadh agus a chur air bhog le Iosif Stalin  gus an iomairt airson neo-eisimeileachd na h-Ucràine a mhùchadh. Ach, air an làimh eile, thathar ag ràdh gun do thachairt an Holodomor air sgàth gnìomhasachaidh agus co-shealbhadh san Aonadh Sobhiatach aig an àm. B’ e an Ucràin an t-àite far an robhar a’ dèanamh an uiread chruithneachd na bu mhò san Aonadh Sobhiatach agus air sgàth sin thug an Holodomor buaidh na bu làidire air an Ucràin, an taca ri stàitean eile san  dùthaich. Bhàsaicheadh co-dhiù 28,000 duine gach latha ri linn an Holodomor. 

Bho 2023, tha 27 dùthaich air an Holodomor aithneachadh mar sgrios-cinnidh an aghaidh nan Ucràineach a rinn riaghaltas an Aonaidh Shobhiataich. 'S e th' ann Astràilia, A' Chairtbheil, Canada, Coloimbia, Eacuador, Eastòinia, An Laitbhe, Liotuàinia, Meagsago, Paraguaidh, Pearu, A' Phòlainn, An t-Seic, Na Stàitean Aonaichte, An Ungair agus An Ucràin fhèin a tha ga aithneachadh mar sgrios-cinnidh co-dhiù.

## Iomraidhean


Roinn-seòrsa:Eachdraidh
Roinn-seòrsa:An Ucràin
Roinn-seòrsa:Aonadh Sobhiat
Barnsley

’S e baile ann an Siorrachd Eabhraig a Deas ann an Sasainn a tha ann am **Barnsley**.  Bha e ainmeil airson mèinnearachd ghuail. Tha e faisg air a’ mhór-rathad am M1.

Roinn-seòrsa:Bailtean Sasannach
Roinn-seòrsa:Sasainn
Roinn-seòrsa:Siorrachd Eabhraig
Iosif Gikhman

B' e matamataigear Ucràineach/Sobhiatach a dhèanadh fòcas air pròiseasan stocastach ann an co-bhann le Anatoliy Skorokhod a bh' ann an **Iosif Ilyich Gikhman** (Ucràinis: *Іосиф Ілліч Гіхман*, Uman, 26 am Faoilleach 1918 - Kyiv, 30 an t-Iuchar 1985). Thug Gikhman ceum ann am fiosaigs agus matamataig on Oilthigh Taras Shevchenko an Kyiv ann an 1939 agus fhuair e teisteanas iar-cheum an Tashkent fo Nikolay Bogolyubov ann an 1942 leis an tràchdas *О влиянии случайного процесса на динамическую систему* (Gàidhlig: Mu Bhuaidh Pròiseas Stocastach air Siostaman Fiùghantach). Chuir e seachad bliadhnaichean an dèidh An Dàrna Cogaidh aig obair às leth Institiud Carbadan is Rathaidean-mòra an Kyiv agus an uair sin, bho 1948 gu ruige 1966 bha e na neach-teagaisg oilthigh san Oilthigh Taras Shevchenko. Fhuair e dotaireachd ann an 1955 leis an tràchdas *Марковские процессы и некоторые статистические математические задачи* (Gàidhlig: Pròiseasan Markov agus Cuid de Dhuilgheadasan Matamataigeach Staitisteil) agus chaidh ainmeachadh na ollamh ann an 1959. An ceann deicheid, ann an 1965, chaidh a thaghadh na bhall Acadamaidh Saidheansan Nàiseanta na h-Ucràine. Bho 1966, gus a leig e seachad a dhreuchd, bha e na ollamh san oilthigh an Donetsk, far an do dh'obair e gu dlùth ri Anatoliy Skorokhod.
 
## Obair
**Введение в теорию случайных процессов* (Ro-ràdh do Theòiridh Pròiseasan air Thuaiream, còmhla ri Anatoliy Skorokhod, Nauka, 1965).
**Стохастические дифференциальные уравнения* (Co-aontaran Eadar-dhealaichte Stocastach, còmhla ri Anatoliy Skorokhod, Naukova Dumka, 1968).
**Теория случайных процессов* (Teòiridh Pròiseasan air Thuaiream, Naukova Dumka, 1971 - 1975).
**Теория вероятностей и математическая статистика* (Teòiridh Coltachd agus Staitistig Matamataigeach, Sgoil Vishcha, 1979 agus 1988).
**Стохастические дифференциальные уравнения и их применения* (Co-aontaran Eadar-dhealaichte Stocastach agus na Tagraidhean Aca, Naukova Dumka, 1982).

## Iomraidhean


Roinn-seòrsa:Daoine às an Ucràin
Roinn-seòrsa:An Ucràin
Roinn-seòrsa:Aonadh Sobhiat
Roinn-seòrsa:Matamataig
Puirt-adhair na Gàidhealtachd agus nan Eilean earr.

’S e companaigh a tha ann am **Puirt-adhair na Gàidhealtachd agus nan Eilean earr.** *(Beurla: HIAL)* a tha stéidhichte aig Port-adhair Inbhir Nis.  Tha i a’ seilbheachadh agus ag obrachadh 11 de phuirt-adhair air a’ Ghàidhealtachd, sna h-Eileanan Siar, Arcaibh agus Sealtainn.  ’S ann le Riaghaltas na h-Alba a tha i uile gu léir.

## Poirt-adhair

Tha PAGE ag obrachadh nam port-adhair a leanas:

*Port-adhair Bhaile na h-Eaglais (Arcaibh)
*Port-adhair Bharraigh
*Port-adhair Bheinn na Faoghla
*Port-adhair Cheann Loch Chille Chiarain
*Port-adhair Dhùn Dèagh
*Port-adhair Ìle
*Port-adhair Inbhir Nis
*Port-adhair Inbhir Ùige
*Port-adhair Steòrnabhaigh
*Port-adhair Sumburgh (Sealtainn)
*Port-adhair Thiriodh

## Ceanglaichean a-mach
* Làrach-lìn
** Aithisg-bhliadhnail 2020-2021 *(sa Ghàidhlig)*
** Plana Gàidhlig 2021-2026
* Ainmean Gàidhlig aig puirt-adhair

* BBC Naidheachdan 2018-11-19: HIAL toirt buaidh air gluasad obraichean *(aithisg-bhideo 3:15)*
* BBC Naidheachdan 2022-01-07: Pròiseact thairgse seirbheisean iùil HIAL ga stad

Roinn-seòrsa:Puirt-adhair na h-Alba
Port-adhair Ìle

Tha **Port-adhair Ìle** 8km tuath air Port Ìlein ann an Ìle, mu leathach rathad eadar Port Ìlein agus am Bogh Mòr. Theirear **Port-adhair Ghleann Èigeadail** ris cuideachd.

Roinn-seòrsa:Puirt-adhair na h-Alba
Mykola Biliashivskiy

B' e àrc-eòlaiche, eachdraiche ealaine agus neach-poileataigs Ucràineach/Sobhiatach a dhèanadh fòcas air na Cosagaich a bh' ann am **Mykola Fedotovitch Biliashivskiy** (Ucràinis: *Микола Федотович Біляшівський*, Uman, 24 an Dàmhair 1867 - Kyiv, 21 an Giblean 1926). Bhuinneadh e do theaghlach bùirdeasach: bha athair na Shagart roimhe. Thug Biliashivskiy ceum ann an lagh an dà chuid on oilthigh an Naoimh Volodymyr an Kyiv ann an 1890 agus on Oilthigh Novorossiysk an Odesa ann an 1891. A bharrachd air sin, rinn e cùrsaichean ann an saidheans fad dà  bhliadhna ann am Mosgo. An dèidh na h-oilthighe chuir e seachad bliadhnaichen ag obair ann an tasg-lannan an Warszawa agus Mosgo far an do lorg e mòran sgrìobhainnean mu dheidhinn eachdraidh na h-Ucràine. Am measg rudan eile, rinn Bilyashivsky rannsachadh air carraighean-chuimhne àrsaidh bho dhiofar amannan bho air feadh ​​​​na h-Ucràine agus eachdraidh nan Cosagach à Zaporozhzhia. Bho 1902 gu 1924 bha e na stiùiriche  Taigh-tasgaidh Ealain, Gnìomhachas agus Saidheans Kiev. A thuilleadh air sin, bha Bilyashivskyj na bhall de Acadamaidh Saidheansan na h-Ucràine. Rinneadh e rannsachadh air bonn-eòlas, air a cheann fhèin. Ann an 1906 chaidh a thaghadh na bhall A' Chiad Duma Stàite Ìmpireachd na Ruise mar iar-cheannard na mòr-roinne Kyiv, agus an dèidh sin bha e na leas-cheannard air Pàrlamaid Poblachd Sluagh na h-Ucràine. Bhàsaich Bilyashivskyj ann an Kyiv aig aois 58 agus chaidh a thiodhlacadh ann an Kaniv, faisg air uaigh Taras Shevchenko.

## Iomraidhean


Roinn-seòrsa:Daoine às an Ucràin
Roinn-seòrsa:An Ucràin
Roinn-seòrsa:Aonadh Sobhiat
Roinn-seòrsa:Eachdraidh
Port-adhair Inbhir Ùige

Tha **Port-adhair Inbhir Ùige** 2km mu thuath air Inbhir Ùige, an ceann a tuath na h-Albann.

Roinn-seòrsa:Puirt-adhair na h-Alba
Port-adhair Thiriodh

Tha **Port-adhair Thiriodh** suidhichte ann am meadhan eilean Thiriodh. Tha Loganair ag obrachadh seirbheis chunbhalach phoblach eadar Tioriodh agus Glaschu.

Roinn-seòrsa:Puirt-adhair na h-Alba
Port-adhair Sumburgh

Tha **Port-adhair Sumburgh** suidhichte ann an Sumburgh aig iar cheann a deas mór-thìr Shealtainn.

Roinn-seòrsa:Puirt-adhair na h-Alba
Port-adhair Cheann Loch Chille Chiarain

Tha **Port-adhair Cheann Loch Chille Chiarain** ann am Machair Shanais, 5km siar air Ceann Loch Chille Chiarainn ann an Cinn Tìre.

Roinn-seòrsa:Puirt-adhair na h-Alba
Port-adhair Bharraigh

‘S ann air an Tràigh Mhòir ann an Eilean Bharraigh a tha **Port-adhair Bharraigh**.  Thathar a’ creidsinn gur e seo an aon phort-adhair san t-Saoghal a tha air tràigh gaineimh agus far a bheil clàr-àma nan itealan a’ crochadh air seòl na mara.  Chan eil ach aon seirbheis chunbhalach a’ cleachdadh a’ phort-adhair, ’s e sin eadar Barraigh agus Glaschu.


Barra_Airport_Terminal_Building_-_geograph.org.uk_-_192832.jpg|Toglach
Rabhadh ann am Port-adhair Bharraigh.jpg|Rabhadh


## Ceanglaichean a-mach
* BBC Naidheachdan 2018-04-20: Port-adhair Bharraigh ga mholadh*(chaidh a bhòtadh 4mh àite air liosta de na puirt-adhair as fheàrr air an t-saoghal)*

Roinn-seòrsa:Puirt-adhair na h-Alba
Port-adhair Bheinn na Faoghla

Tha **Port-adhair Bheinn na Faoghla** faisg air air Baile a’ Mhanaich ann am Beinn nam Fadhla.

Roinn-seòrsa:Puirt-adhair na h-Alba
Port-adhair Dhùn Dèagh

Tha **Port-adhair Dhùn Dèagh** suidhichte gu math math faisg air Dùn Dèagh fhéin.  Tha e dìreach taobh ris a’ bhaile fhéin, eadar am baile agus a‘ mhuir.  Chan eil e ach 3km bho mheadhan a’ bhaile.

Roinn-seòrsa:Puirt-adhair na h-Alba
Oleksiy Pavlenko

'S e neach-malairt agus neach-poileataigs às An Ucràin a th' ann an **Oleksiy Mykhaylovych Pavlenko** (Ucràinis: *Олексій Михайлович Павленко*, Uman, 2 am Faoilleach 1977). Fhuair e a chuid foghlaim san Oilthigh Nàiseanta Acadamaidh Mohyla an Kyiv agus thall san Oilthigh Malairt Nyenrode am Breukelen anns Na Tìrean Ìsle. Bha Pavlenko na mhinistear an àiteachais eadar 2014 agus 2016 fo Arseniy Yatsenyuk agus esan na bhall pàrlamaid airson a' phairtidh *Samopomich* (Gàidhlig: *fèin-urrachd*, Ucràinis: *Самопоміч*). A bharrachd air sin, bha e na cheannard aig companaidh air a bheil Foxtrot.

## Iomraidhean


Roinn-seòrsa:Poileataigs
Roinn-seòrsa:An Ucràin
Roinn-seòrsa:Daoine às an Ucràin‎
Arseniy Yatsenyuk

'S e neach-lagha, bancair, eaconamaiche agus neach-poileataigs às An Ucràin a th' ann an **Arseniy Petrovych Yatsenyuk** (Ucràinis: *Олексій Михайлович Павленко*, IPA: *ɐrˈsɛn⁽ʲ⁾ij peˈtrɔwɪtʃ jɐtseˈnʲuk*, Chernivtsi, 22 an Cèitean 1974). S' ann do theaghlach bhùirdeasach le freumhan an dà chuid san Ucràin fhèin agus an Romàinia a bhuinneas e: tha athair na ollamh agus tha a mhàthair na neach-teagaisg Fraingis. Thug e ceum ann an lagh on oilthigh an Chernivtsi ann an 1996 agus on Oilthigh Nàiseanta Malairt agus Eaconomachd an Kyiv ann an 2001. Chuir e seachad bliadhnaichean ag obair ann am banca mus deach e dhan phàrlamaid ann an 2001. Bha Yatsenyuk na mhinistear an Eaconomaidh ann an Criom eadar 2001 agus 2003, na mhinistear an Eaconomaidh nàiseanta bho 2005 gu ruige 2006 agus na mhinistear nan dùthchanan Cèin ann an 2007. Mu dheireadh thall, bha e na phrìomh-mhinistear bho 2014 gu ruige 2016.

## Iomraidhean


Roinn-seòrsa:Poileataigs
Roinn-seòrsa:An Ucràin
Roinn-seòrsa:Daoine às an Ucràin‎
Oilthigh Cheap Bhreatainn

Tha **Oilthigh Cheap Bhreatainn** suidhichte ann am Baile Shuidni, Eilean Cheap Bhreatainn, Alba Nuadh, Canada.

Ceap Bhreatainn, Oilthigh
Roinn-seòrsa:Alba Nuadh
Mila Kunis

S' e cleasaiche Ucràineach/Aimearaganach a th' ann am **Mila Kunis** (Fìor ainm: *Milena Markivna Kunis*, Ucràinis: *Мілена Марківна Куніс*, Ruisis: *Милена Марковна Кунис*, Chernivtsi 14 an Lùnasdal 1983). S' ann do theaghlach àbhaisteach Iùdach a bhuinneas e: tha a h-athair na innleadair agus tha a màthair na neach-teagaisg fiosaigs. Dh'fhàg iad an dùthaich aca fhèin ann an 1991 air sgàth  gràin-chinnidh an aghaidh nan Iùdach san Aonadh Sobhiatach agus thogadh Kunis ann an Calafòrnia. Fhuair i a cuid foghlaim san Oilthigh Loyola Marymount ann an Los Angeles.

## Iomraidhean


Roinn-seòrsa:Cleasaichean nam film
Roinn-seòrsa:An Ucràin
Roinn-seòrsa:Daoine às an Ucràin
Kitsman

'S e baile beag eadar Chernivitsi agus Zalishchyky air an àirde an iar na h-Ucràine a th' ann an **Kitsman** (Ucràinis: *Кіцмань*, IPA: *ˈkitsmɐnʲ*, Romàinis: *Cozmeni*, Pòlais: *Kicmań*). Tha e suidhichte ri taobh na h-Aibhne Sovytsya, dìreach 30km air falbh bho na crìochan le Romàinia, san roinn Chernivetska Oblast agus tha 6,135 duine a' fuireach ann. 

## Eachdraidh
Chaidh Kitsman a chlàradh airson a' chiad turais ann an 1413. Bhuinneadh am baile do Shluagh-phoblachd na h-Ucràine an Iar bhon t-Samhain 1918 gu ruige A' Cèitein 1919. Ann an 1991, thàinig Kitsman gu bhith na phàirt de nàisean neo-eisimeileach na h-Ucràine. 

## Eòlas-sluaigh
A rèir a' Chunntais-shluaigh a rinneadh ann an 2001, 's e Ucràinis a tha a' mhòr-chuid nan daoine ann an Kitsman a' bruidhinn (9713%), ged a tha mion-chuid ann le Ruisis cuideachd (21.3%).

## Daoine Ainmeil
*Volodymyr Ivasyuk (1949 - 1979): Seinneadair.
*Ani Lorak (1978): Seinneadair.

## Ceanglaichean A-mach
*Riaghaltas na Roinne

## Iomraidhean


Roinn-seòrsa:An Ucràin
Roinn-seòrsa:Bailtean
Roinn-seòrsa:Bailtean anns An Ucràin
Volodymyr Ivasyuk

B' e bàrd, lighiche, seinneadair agus sgrìobhaiche òrain Ucràineach/Sobhiatach a bh' ann am **Volodymyr Mykhailovych Ivasyuk ** (Ucràinis: *Володи́мир Миха́йлович Івасю́к*, Kitsman 4 am Màrt 1949 - Lviv, 24 an Giblean 1979). S' ann do theaghlach bhùirdeasach a bhuinneadh e: bha athair na sgrìobhadair agus bha a mhàthair na neach-teagaisg. Rugadh an t-seinneadair Ani Lorak san taigh a bh' ann le Ivasyuk roimhe. Thug e ceum ann an eòlas-leighis on oilthigh an Lviv agus  chaidh e dho sgoil ciùil ann an Lviv gus ceòl-sgrìobhaidh ionnsachadh cuideachd. Dh' fhàs e ainmeil gu h-obann ann an 1970 leis an òran *Червона рута*' (Gàidhlig: rù dearg). Tha Sofia Rotaru fhathast ga sheinn. Chaidh a chorp a lorg agus e air a chrochadh ann an coille air iomall Lviv ann an 1979. Thuirt na Poileis gur e fèin-mhurt a bh' ann, ach dh' fhàg an teaghlach aige gun do rinn an KGB murt airsan.

## Iomraidhean


Roinn-seòrsa:An Ucràin
Roinn-seòrsa:Daoine às an Ucràin
Roinn-seòrsa:Ceòl
Roinn-seòrsa:Seinneadairean
Roinn-seòrsa:Luchd-ciùil às an Ucràin
Siouzana Melikián

S' e cleasaiche Ucràineach/Meagsaganach a th' ann an **Siouzana Melikian** (Fìor ainm: *Siouzana Melikián Lizowski*, Ucràinis: *Сьюзана Мелікіан Лізовська*, IPA: *sjuˈsana meliˈkjan*, Donetsk 14 an Lùnasdal 1986). S' ann do theaghlach le freumhan ann an Airmeinia a bhuinneas i agus bha a h-athair agus a màthair an sàs ann an soircas. Rugadh i san Ucràin ach thogadh i  ann am Mosgo gus a dh'fhàg an teaghlach an dùthaich aca fhèin ann an 1991 airson na Spàinne, Costa Rica agus mu dheireadh thall Meagsago. B' ann ann am Mosgo a dh' ionnsaich i ballet agus giomnastachd. Ann am Meagsago, dh'ionnsaich Siouzana cleasachd agus nochd i ann an grunn sanasan air an telebhisean. Fhuair i a' chiad chothrom aice mar chleasaiche ann an Transit, film a rinn MTV Europe agus a' chiad phrìomh phàirt aice ann an El estudiante (2009).

## Obair

### Filmichean
* *Transit* (2005)
* *La invención de Morel* (2006)
* *Cómo no te voy a querer* (2008)
* *Mexican Standoff* (2008)
* *El estudiante* (2009)
* *Morgana* (2012)
* *A La Mala* (2015)

### Sreathan
* *Capadocia* (2008)
* *Tiempo final* (2008)
* *Gritos de muerte y libertad* (2010)
* *Morir en martes* (2010)
* *El Ánima* (2011)
* *Nueva Vida* (2013)
*   Josè Josè La Serie (2016)

### Siabanan
* *Atrévete a soñar* (2009)

## Iomraidhean


Roinn-seòrsa:Cleasaichean nam film
Roinn-seòrsa:An Ucràin
Roinn-seòrsa:Daoine às an Ucràin
Roinn-seòrsa:Meagsago
Shmuel Shilo

B' e saighdear, cleasaiche, stiùiriche fhilmichean agus kibbuznik Iosraeleach/Phòlach a bh' ann an **Shmuel Shilo** (Eabhra: *שמואל שילה*, Łuck 1 an Dùbhlachd 1929, Kibbuz Tze'elim, 24 an Dàmhair, 2011).  Chaill e a theaghlach san Uile-losgadh agus cha mhor nach do bhàsaich e ann. Dh'fhàg e A' Phòlainn ann an 1944. Nochd e ann am mòran fhilmichean fad na 1980an.

## Filmichean
*1985: Goodbye, New York
*1992: Lahav Hatzui
*2001: Ajimae
*2006: Eskimosim ba Galil
*2011: Hearat Shulayim

## Iomraidhean


Roinn-seòrsa:Daoine à Iosrael
Roinn-seòrsa:Cleasaichean nam film
Roinn-seòrsa:Iosrael
Roinn-seòrsa:A' Phòlainn
Roinn-seòrsa:An Ucràin
Roinn-seòrsa:Daoine às A' Phòlainn
École polytechnique

’S e colaiste innealadaireachd agus armailteachd ann am Paras na Frainge a tha san **École polytechnique**. Chaidh a stéidheachadh sa bhliadhna 1794.

## Seann oileanaich
* Maurice Allais
* Henri Becquerel
* Henry Louis le Chatelier
* Jean Baptiste Dumas
* Paul-Émile Lecoq de Boisbaudran
* Henri Victor Regnault

Roinn-seòrsa:Oilthighean
Roinn-seòrsa:An Fhraing
Igor Gorin

B' e seinneadair agus neach-teagaisg ciùil Aimearaganach-Ucràineach a bh' ann an **Igor Gorin** air neo **Charles Igor Gorin** (Ucràinis: *Ігор Горін*, fìor ainm: *Ignatz Greenberg* Horodok 26 an Dàmhair 1904 - Tucson, 24 am Màrt 1982). S' ann do theaghlach Iùdhach creideamhach a bhuinneadh e: b' e rabbi a bh' ann athair. Fhuair rud beag foghlam traidiseanta ann an Talmud san yeshiva a bha le athair. Chùm e an talmud air mheomhair agus dh' ionnsaich e Eabhra. Ghluais an teaghlach gu Vienna nuair a bha Gorin 15 bliadhna a dh' aois. Thug e ceum ann an ceol o MDW ann an Vienna, eadar 1926 agus 1929. Bha e na Hazzan san sionagog aig an aon àm. Dh' fhàg e an dùthaich aige fhèin airson na Stàitean ann an 1933, far an robh e uabhasach fhèin soirbheachail.

## Iomraidhean


Roinn-seòrsa:An Ucràin
Roinn-seòrsa:Daoine às an Ucràin
Roinn-seòrsa:Ceòl
Roinn-seòrsa:Seinneadairean
Roinn-seòrsa:Luchd-ciùil às an Ucràin
Ani Lorak

S' e bàrd, cleasaiche, seinneadair, neach-malairt,  modail agus sgrìobhaiche òrain Ucràineach a th' ann an **Ani Lorak** (Fìor ainm: *Karolina Myroslavivna Kuiek*, Ucràinis: *Каролі́на Миросла́вівна Кує́к*, Kitsman 27 an t-Sultain 1978). S' ann do theaghlach gu math bochd a bhuinneas e: dhealaich a pàrantan mus do rugadh i agus b' e a màthair na thog i. Rugadh i san taigh a bh' ann leiss an t-seinneadair Volodymyr Ivasyuk. Chaochail a bràthair Serhi thall sa chogadh ann an Afganastan is ise dìreach naoi bliadhna a dh'aois. Chaidh i tro gach cruadal. Thoisich i ri sheinn gu proifeiseanta ann an 1993 agus ise 15 bliadhna a dh'aois.

## Iomraidhean


Roinn-seòrsa:Cleasaichean nam film
Roinn-seòrsa:An Ucràin
Roinn-seòrsa:Daoine às an Ucràin
Roinn-seòrsa:Ceòl
Roinn-seòrsa:Seinneadairean
Roinn-seòrsa:Luchd-ciùil às an Ucràin
Yolka

S' e cleasaiche, seinneadair agus sgrìobhaiche òrain Ucràineach a th' ann an **Yolka** (Fìor ainm: *Elizaveta Valdemarivna Ivantsiv*, Ucràinis: *Каролі́на Миросла́вівна Кує́к*, Uzhhorod 2 an t-Iuchar 1982). 'S ann do theaghlach gu math tàlantach a thaobh ciùil 's a bhuinneas i: bha a màthair na neach-ciùil agus bha a seanair na sheinneadair traidiseanta. Thoisich i ri sheinn gu proifeiseanta ann an 2001 agus ise 19 bliadhna a dh'aois.

## Iomraidhean


Roinn-seòrsa:Cleasaichean nam film
Roinn-seòrsa:An Ucràin
Roinn-seòrsa:Daoine às an Ucràin
Roinn-seòrsa:Ceòl
Roinn-seòrsa:Luchd-ciùil às an Ucràin
Roinn-seòrsa:Seinneadairean
Snejana Onopka

S' e modail Ucràineach a th' ann an **Snejana Dmitrievna Onopka** (Fìor ainm: *Snizhana Dmytrivna Onopko*, Ucràinis: *Ukrainian: Сніжана Дмитрівна Онопко*, Sievierodonetsk 15 an Dùbhlachd 1986). S' ann do theaghlach àbhaisteach a bhuinneas e: tha a h-athair na neach-ciùil. Ghluais i gu Kyiv ann an 2001, nuair a bha i dìreach 15 bliadhna a dh' aois, far am faca beachdair tàlaint i. Tha i air obair às lèth Karl Lagerfeld, Dolce & Gabbana, Prada agus Louis Vuitton.

## Iomraidhean


Roinn-seòrsa:An Ucràin
Roinn-seòrsa:Daoine às an Ucràin
Milla Jovovich

S' e cleasaiche, seinneadair agus modail Ucràineach/Ruiseanach/Aimearaganach a th' ann am **Milla Jovovich** (Fìor ainm: *Milica Bogdanovna Jovovich*, Ucràinis: *Міліка Богданівна Йовович*, Ruisis: *Милица Богдановна Йовович*, Kyiv 17 an Dùbhlachd 1975). S' ann do theaghlach bùirdeasach a bhuinneas e: tha a h-athair na lighiche às An t-Sèirb agus tha a màthair na cleasaiche às an Ruis. Ged a rugadh san Ucràin b' ann ann am Mosgo 's a thogadh i. Dh'fhàg iad an dùthaich aca fhèin ann an 1980 airson Lunnainn agus mu dheireadh thall Calafòrnia. Thoisich i a bhith na modail ann an 1987, nuair a bha i dìreach 12 bliadhna a dh' aois. An ceann bliadhna, nochd i anns an fhilm *The Night Train to Kathmandu*.

## Ceanglaichean a-muigh
*Làrach-lìn oifigeil

## Iomraidhean


Roinn-seòrsa:Cleasaichean nam film
Roinn-seòrsa:An Ucràin
Roinn-seòrsa:Daoine às an Ucràin
Roinn-seòrsa:Na Stàitean Aonaichte
Roinn-seòrsa:Ceòl
Roinn-seòrsa:Luchd-ciùil às an Ucràin
Roinn-seòrsa:Seinneadairean
Art Hodes

B' e neach-ciùil, deasaiche agus neach-teagaisg Ucràineach/Aimearganach a chluicheadh a' phiàno ann an stoidhl jazz agus blues a bh' ann an *Art Hodes* (Ucràinis: *Арт Гоудс*, Mykolaiv 14 an t-Samhain 1904 - Harvey, Illinois, 4 am Màrt 1993). Ged a rugadh e san Ucràin b' ann ann an Chicago sna Stàitean a thogadh el leis gun do dh' fhàg an teaghlach aige an dùthaich aca is esan fhathast na leanabh. Tha cuid a dhaoine dhen bheachd gur esan an cluicheadair piàno blues geal na b' fhèarr a bh' ann a-riamh. Chluich Hodes còmhla ri Louis Armstrong, Wingy Manone, Gene Krupa, Muggsy Spanier, Joe Marsala, Mezz Mezzrow, Sidney Bechet, Albert Nicholas, Wild Bill Davison, Barney Bigard agus Vic Dickenson.

## Obair
*The Jazz Record Story (Black & White Records / Jazzology, 1943–1946)
*Tribute to the Greats (Selmark, 1976–1978) solo
*Someone to Watch over Me - Live at Hanratty’s 1981 (Muse Records, 1981) solo
*Art Hodes Blue Five and Six (Jazzology, 1987)
*Pagin’ Mr. Kelly (Candid, 1988)
*Keepin’ Out of Mischief Now (Candid, 1988)

## Iomraidhean


Roinn-seòrsa:An Ucràin
Roinn-seòrsa:Daoine às an Ucràin
Roinn-seòrsa:Ceòl
Roinn-seòrsa:Luchd-ciùil às an Ucràin
Emmanuel Mané-Katz

B' e peantair eas-prèiseanasach agus neach-teagaisg Ucràineach/Fraingeach/Iosraeleach a dhèanadh fòcas air beatha nan Iùdhach san Shtetl a bh' ann an **Emmanuel Mané-Katz** (Fìor ainm: *Mane Leyzerovich Kats*, Ucràinis: *Кац Мань Лейзерович*, Eabhra: *מאנה כץ*, Kremenchuk, 5 an t-Ògmhios 1894 - Tel Aviv, 8 an t-Sultain 1962). Bhuinneadh e do theaghlach traidiseanta Iùdhach Litvak: bha athair na chamach ann an sionagog agus bhathar an dùil gum biodh Mané-Katz na rabbi. Fhuair e a chuid foghlaim aig sgoiltean-ealaine ann an Vilnius, Myrhorod, Kyiv, Sankt Peterburg agus Paris. Bha e cuideachd na neach-teagaisg ealain ann an Kharkiv. Thug e pàirt ann an thaisbeanaidhean ann an Sankt Peterburg, Kharkiv, Rostov na Donu agus Tbilisi. Thill e dhan Fhraing an dèidh A' Cogaidh Mhòire far an robh e an sàs ann an cearcall luchd-ealaine Iùdhaich, còmhla ri Amedeo Modigliani agus Chaim Soutine, fo sgàile *École de Paris*. Chuir e seachad a bheatha a' fuireach agus ag obair ann am Paris, ach dheidheadh e gu Iosrael gach uile bliadhna agus 's ann ann an Haifa far a bheil an taigh-tasgaidh Mané-Katz.

## Iomraidhean


Roinn-seòrsa:Daoine às an Ucràin
Roinn-seòrsa:An Ucràin
Roinn-seòrsa:Luchd-ealain
Roinn-seòrsa:Iùdhaich
Roinn-seòrsa:An Fhraing
Roinn-seòrsa:Iosrael
Roinn-seòrsa:Daoine à Iosrael