Frida Kahlo

Bha **Frida Kahlo** (6 an t-Iuchar, 1907–13 an t-Iuchar, 1954) 'na peantair is na dealbhadair Meagsaganach an dualchais dhùthchasaich a dùthaich ann an dòigh a' cur còmhla fìorachas agus samhlachas, neach-taic làidir na Comannachd, agus a bhean-phòsta na lì-dhealbhadair de dealbhan-balla agus de ciùbachd na Meagsago, Diego Rivera. 

Bha Kahlo comharraichte air a fiamh neo-ghnàthach, gabhail a-staigh cudthrom air a malaichean (aon-mala) agus feusag-bheòil ghann nach do ghabh i de (ged ann an fìrinn, cha robh feusag-bheòil aice agus bha a malaichean air leth; leasaich i a-mhàin sgeadachaidhean 'na fèin-dealbhanr), agus a roghainn de aodach dealbhta gu rìomhach, air tharraing às aodach dualchasach na Meagsago.

## Beatha mhoch
Rugadh Kahlo **Magdalena Carmen Frieda Kahlo y Calderón** 'san taigh aig a pàrantan sa' Choyoacán, a bha 'n uair sin 'na bhaile beag air iomall a' Bhaile-mhòr Mheagsago. 
Bha a h-athair 'na dealbhadair agus dealbhaiche de cùl Gearmailteach-Ungaireach, a thòisich a theaghlach às an Oradea, Romània. Bha a màthair, Matilde Calderón y González, de sinnsearachd Spàinneach agus Ameireaganach-Dùthchasach. Dh'fhulaing Frida deannal le critheanachadh aig sia bliadhna, a rinn a cas deas a' nochdadh mòran as caoile na 'n cas eile. Fhathast, leis a' mhèinn bhrais a chum i tro a beatha, cheannsaich i a ciorram. 

Fhuair i leòntan troman ann an sgiorradh-trafaige uamhasach 'san 1925; bhuail troilidh am bus a bha Kahlo a' marcachd; fhuair i smior-colbh briste, cnàimh-an-ugha briste, aisnean briste, ìochdar briste na bronna, aon brisidhean deug ri a cas deas, cas brùite 's air chur à àite a, gualan air chur à àite, bha slat iarainn tro a broinn air a shàthadh, a' sàthadh a machlag. Do bhrìgh nan leòntan ri a h-ìochdar na bronna 's a machlag, cha b' urrainn dhi pàisdean a bhreith, fìrinn a ghabh dhi àm fada a ghabhail ri. Rinn a toil ri mhaireann i comasach a mhaireann a leòntan agus ag ath-bhuannachadh a cumhachd ri choiseachd, ach bhiodh ath-thuiseachaidhean de acaid anabarrach aic' a leamhaicheadh i fad a beatha. An dèidh dhan sgiorradh, thionndaidh Kahlo a h-aire bho dreuchd an leigheis ri dealbhadaireachd. A' tarrang bho a mothachaidhean pearsanta, th' a h-obair gu tric oillteil 'nan riochdachadh rùisgte na h-acaid agus na beathannan garga nam mnathan. Tha caogad-còig a ceud dealbhan 's ceathrad-trì 'nam fèin-dealbhan a bheil coimeasgachadh samhlaireachd pearsanta iomlan le iomraidhean soilleir (agus tric oillteil). Bha i air stiùireadh cuideachd le dualchas dùthchasail na Meagsago, seallaidhean a riochdaich i le dathan soilleire, le cumasg an fhìorachais agus an t-samhlaireachd.

## Dreuchd ri dealbh-lìobhair

Mheall a dealbhan an aire an neach-ealain Diego Rivera, a phòs i nas fhadalaiche, dhealaich à, agus phòs a-rithist. 'S air ràdh a bhuail Rivera ann am braisean na feirge Kahlo. Cha bu mhath leis a' mhàthair Fhrida Diego 's chan i ris a' phòsadh ris "A' Phòsadh eadar ailbhean agus calman," iomradh ri am meudan; nuair phòs iad an ciad àm, b'e 42, thar 6 throigh (1.83 m) a dh'fhaide, agus 22 clach (136 kg); b'i 22, 5'3", agus 7 clach. Thuirt Kahlo aon uair, "Dh'fhulaing mi dhà sgiorradh troma 'nam bheatha. Bha aon nuair bhuail an troilidh mi... 's e Diego a th' anns an sgiorradh eile."

Bh' am pòsadh doineannach, gu h-àraidh air an fhàinne Dhiego ri gnothaichean-drùise a-mach am pòsadh agus an nàdaran loisgeach, agus bha mòran dàimhean drùise a-mach am pòsadh aig araon dhiubh (bha Frida air bhàinidh nuair lorg i gun robh coinneachadh-drùise aig Diego le a piuthar, Cristina Kahlo). Cha do dh'fhalaich Frida an fhìrinn a bha i dà-mhiannach bho Diego; dh'fhulaing Diego a dàimhean le mnathan nas fheàrr na a dàimhean le fir, a rinn e fìor-eudmhor. Bhris an càraid am pòsadh, ach phòs iad a chèile 'rithist sa' bhliadhna 1940, ged cha robh an aontachadh nas lugha na garbh.

## Bliadhnaichean fadalach
Neach-leanmhainn dìleas Comannach, ma dh'fhaodte bha suirghe aig Kahlo le Leon Trotsky, a bh' air mharbhadh le foill aig a dhachaigh sa' Bhaile-mhòr Mheagsago le luchd-ionaid Stalin 'san 1940. Uaireigin an dèidh dham bhàs Throtsky, chaidh Frida 'n aghaidh a caraid sean agus thug suas air an Aonadh Sòibhiat fo Stalin. Bhruidhinn i mu dheidhinn Mao gu soirbheasach, ainmichte 'n t-Sìne "An Dòchas Sòisealach Nuadh". Bh' a dhachaigh maisichte le ealain sòisealach, a' gabhail a-stach dealbhan de Marx, Engels, Stalin, agus Mao.

Ged bha 'n obair Kahlo seòrsaichte air uairibh ri os-fhìreach agus dh'fhoillsich i iomadh amannan leis na luchd-os-fhìreachas Eòrpach, chonnsaich i an t-ainm. A ro-oidhirpich le cuspairean boireannach agus an saor-chridheachd a bhrùth i a-mach le, rinn e i rudeigin de samhail na beanalachd 'sna deicheadan deireannach na linn 20mh.

Bhàsaich Kahlo air 13 an t-Iuchar, 1954, de tachdadh sgamhach. Tha a luaithre air chur ann am bior-phoit ro-Cholumbianach a bheil air fhoillseachadh 'na taigh sean *La Casa Azul* sa' Choyoacán, an taigh a bhith air thionndadh 'steach do taigh-gleidhidh a' cumail roinn a h-obrachan.

Sgaoil film aithriseach, *Frida Kahlo* anns a' Ghearmailt ann an 1882.
'San 1984 dh'fhuasgail an stiùireadair Paul Le Duc am film *Frida, naturaleza viva*, le Ofelia Medina nochdadh cho Frida Kahlo. 
'San 2002, dh'fhuasgail Miramax dealbh-ghluasaid ainmichte *[[Frida]]*, le Salma Hayek nochdadh sa' phrìomh-dleasnas.

B' ainmeil Kahlo air a coltas neònach, a' gabhail a-staigh a malaichean oscarach (aon-mala) agus stais ghann a cha do chuir i air imrich.

## Caractar
A dh'aindeoin a beatha a' phèin 's an fhulangais, bha Frida Kahlo 'na bean beòthail, fosgarra a bha a cainnt làitheil lìonta le gràisgealachd. Bha i 'na caile-bhalach 'na h-òige 's ghiùlain i a dèine feadh a beatha. Dh'òl i deoch làidir mar bha i 'na h-uisge, bha i 'na bean-an-taighe de hò-ro-gheallaidhean far a sheinn i òrain drabasta 's dh'aithris i abhcaidean drabasta co-ionnan ri a h-aoighean.

## Frida Kahlo agus Alba
Sgrìobh Michael Marra an t-òran *Frida Kahlo's Visit to the Taybridge Bar* ('Chuairt Frida Kahlo air an Tay Bridge Bar'). 

## Aistean

* Gonzalez, M. (2005). *Frida Kahlo – Beatha.* *Rannsachadh Sòisealach*, June 2005. Air fhaotainn air ais à http://www.socialistreview.org.uk/article.php?articlenumber=9436
* *Neach-gleidhidh Neo-chrìochnaichte: Ealanlann: Frida Khalo.* Aitreabh-Nochdaidh aig Tate Modern, June 9 – October 9 2005. *[[The Guardian|An Neach-gleidhidh]]*, Diciardaoin Cèitean 18mh, 2005. air fhaotainn air ais Cèitean 18mh, 2005 à http://www.guardian.co.uk/arts/gallery/0,8542,1424416,00.html
* Turner, C. (2005) *Photographing Frida Kahlo.* *[[The Guardian]]*, Diciardaoin Cèitean 18mh, 2005. air fhaotainn air ais Cèitean 18mh, 2005 à http://www.guardian.co.uk/arts/features/story/0,11710,1486443,00.html

## Iomraidhean

* 
* 
* 
## Ceanglaichean a-mach

* A' Bheatha 'gus an Ealain Fhrida Kahlo
* Dealbh-beatha Fhrida Kahlo
* Eachdraidh-beaths Smithsonianach An t-Samhain 2002
* Ealanlann na h-Ealaine Fhrida Kahlo
* Tadhal ris La Casa Azul
* Frida Kahlo - Eachdraidh-beatha sa' Ghearmailtis
* An Aitreabh-Nochdaidh Ùr Tate, 2005
* An Taigh Fhrida buidheann yahoo
* Frida Kahlo agus a smuaintean co-aosda
* Fàilte dham Chruinne-cè Fhrida
* Frida Kahlo Iosif Stalin1907-1954
* Lì-dhealbhan Fhrida Kahlo, Eachdraidh-beatha, 'gus Eòlas Eachdraidheil
* Frida le Kahlo
* Leabhar mòr-eòlais na h-Ealaine
* The Prodigious Century

Roinn-seòrsa:Breithean 1907
Roinn-seòrsa:Comannaich
Roinn-seòrsa:Co-sheòrsaichean, leasbaichean no dà-mhiannaichean
Roinn-seòrsa:Daoine à Meagsago