open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Saksan FK

**"Saksan"** — Gagauziyanın Çadır kasabasından futbol komandası.

## Milli divizionuna yolu kazandı
### İlk matç
"Saksan" 2014-cü yılda Moldovanın futbol milli divizionuna yolu kazandı. Orak ayın 26-da da, çetileyä görä, “Saksan” Moldovanın futbol çempionatında ilk matçını musaafirliktä Orhey kasabasında “Milsami” futbol komandasınnan oynadı.

“Saksan” için oynadılar: Dimitriy RADU, İvan DEMERCİ, KUACA Kuassi, Aleksandr POPOVİÇ, SEBAY Senin (İgor DİMA, 69), Konstantin KALMIŞ, Uedraogo BUBAKAR (Maksim BOGAÇİK, 73), Yuriy MIRZA (Yuriy ÇEBOTARY, 90+1), Aliyu MUHAMMED, İrakli GOGİNAŞVİLİ (Väçeslav LİSA, 73), V. KRAVÇESKU.

Oyunu “Saksan” islää başladı. Birinci bölümün ortasında 1:0 ileri çıktı - Sebay, 22 minutta. Ama oyunu enseyämedi. İkinci bölümdä “Milsami” futbolcuları becerdilär bir gol urmaa - Bud, 84 minutta. Matç 1:1 bitti.

## Çempionatından atıldı
28.03.2019-da “Saksan” futbol komandasının öndercileri hem futbolcuları yaptılar rus dilindä maasuz bir açıklama, neredä, annadıp onnara karşı FİFA tarafından yapılan kabaatsız baskılar için, açıkladılar, ani "Saksan" bu yıl Moldova futbol Çempionatında pay almayacek.

## Istoriyası
### Moldovada

### Evropada

;Not
* **1Q**: İlk tur

## Kazandı
*Moldova A divizionu (1): 2013–14
*Moldova B divizionu (1): 2010–11

## Kullanılmış kiyatlar


## Dış baalantılar
*Official website
*Saxan Ceadîr-Lunga at Soccerway
Dimitriy Çakusta

**Dimitriy Çakusta** — gagauz güreşçisi.

Orak ayın (iyül) 8-20 günneri arasında Slovakiya Respublikasında kadetlar arasında serbest güreştä dünnä çempionatı oldu. Orada gagauz Dimitriy ÇAKUSTA, üçüncü eri alıp (100 kg kadar kategoriyasında), bronza medaliyi kazandı.

Dünnä çempionatına katılmaa hakkını Dimitriy ÇAKUSTA kazandı bu yıl Hederlez (may) ayında, açan Bulgariyada gençlär arasında Evropa çempionatında ikinci eri aldı. Hep ozaman gagauz güreşçisi kazandı kendisinä deyni dooruluk Moldova adından Kitay Halk Respublikasında gençlär arasında II-ci Olimpiadaya katılmaa (Nankin kasabasında olacek).

Olimpiada geçecek Harman ayın (avgust) 16-28 günnerindä. Burada 26 uurda 184 komplekt medali için 14-18 yaş arasında genç sportçular yarışaceklar.

Moldova bu olimpiadaya 4 kvota kazandı, da  Harman ayın (avgust) 15-dä Moldovanın komandası Nankin kasabasına yollanacek.

Nicä açıkladı bu komandanın şannı güreşçisi Dimitriy ÇAKUSTA, onun için diil salt hazırlanmak önemli, ama önemli o da, ani “ lääzım kendini inanmaa hem istemää kendi memleketinä hem aylenä enseyişi kazanmaa”.

Not. Dimitriy ÇAKUSTA onedi yaşında. Duudu hem büüdü Avdarma küüyündä. Üürendi sport liţeyindä. Şindi bulunêr Tiraspoldä. Trenerı – Vladimir GOTİŞAN.
Nikolay Grahmez

**Nikolay Grahmez** — Kongaz küüyündän gagauz güreşçisi Moldova komandasının sportsmenı, Kongaz "Vekil" güreş klubun güreşçisi.

## Duudu
Duudu hem üürener Kongazda.

10 yaşından beeri "Vekil" güreş klubunda serbest güreş sekţiyasında trenirovka yapêr.

Pay aldı Moldova çempionatlarında.

## Trenerları
Kendi trenerlarına da: Genadiy TULBAya hem Vladimir GOTİŞANa.

## Ödüllär
*2012-ci yılda Ankarada “Bütündünnä uşakların Olimpiadasında” çempion oldu.
*15 yaşında Slovakiyanın Snin kasabasında kadetlar arasında serbest güreştä dünnä çempionatının bronza medalisini kazandı.
*2021 yılında Poyraz Makedoniyada geçtii Evropa çempionatında serbest güreştä Under-23 yarışmalarının 70 kg kadar kategoriyasında gümüş medaliyi kazandı.

## Kullanılmış kiyatlar
Yamayka köklü anılmış aktyör hem aktrisalar listasi

**Yamayka köklü anılmış aktyör hem aktrisalar listasi**

* Cherine Anderson (d.1984)

* Roxanne Beckford (d. 1969)
 
* Paul Campbell 

* Sabrina Colie (d. 1980)

* Doña Croll (d. 1959)

* Charles Hyatt (d. 1931 ö. 2007)

* Clifton Jones (d. 1943)

* Venice Kong (d. 1961)

* Yanna McIntosh 

* Louis Marriott  (d. 1935)

* Ky-Mani Marley  (d. 1976) 

* Evan Parke (d. 1968)
 
* Count Prince Miller (d. 1935) 

* Keith 'Shebada' Ramsey 

* Audrey Reid (d. 1970)

* David Reivers (d. 1958)

* Oliver Samuels (d. 1948)

* Dennis Scott (d. 1939 ö.1991)

* Madge Sinclair (d. 1938 ö. 1995)

* Peter Williams  (d. 1957)

### Hem bak
* Yamayka

* Kingston

* İngiliz dili

* Yamaykalılar
VII. Türk Dünyası Literatura Dergileri (Jurnalları) Kongresi Kazanda geçer

Harman ayın 27-30 günnerindä Kazan (RF, Tatarstan) 2014 Türk Dünnäsı Kultura Başkentin (Başkasabasın) ev saabiliindä “VII. Türk Dünyası Literatura Dergileri (Jurnalları) Kongresi” geçer. Kongrestä 14 devlettän 35 muusafirin pay alêr.

Kongresi birliktä hazırladılar Tatarstan Respublikasının Ministerlar Kabineti, OOO “TATMEDİA”, Tatarstan Respublikasının Kultura Ministerstvosu, Tatarstan yazıcılar Birlii, “Türk Dili Konuşan Ülkeler Yazarlar Birlii” hem Avrasya Yazarlar Birlii (Türkiye).
Kişinöv liţeylerinä kompyutor klasları kurdu

Moldovada TİKA ofisin çalışmalarınnan Kişinövun Rışkanı rayonunda bulunan 2-ci teoretik sport liţeyindä hem Telecentru rayonunda avşam şkolasında kompyutor klasları kuruldu. Bu klasların ofiţial açılışları Küçük ayın (fevral) 28-dä oldu.

Kompyutor klasların açılışında pay aldılar Moldovada Türkiye Respublikasının Büükelçisi Mehmet Selim KARTAL, Moldovanın viţe-premeyr ministrusu Tatyana POTING, Moldova TİKA koordinatoru Atilla Cen KARAMOLLAOĞLU, TİKA koordinator yardımcısı Mustafa KICIR, Kişinev üüredicilik bölümnerin temsilcileri.

Lääzım urgulamaa, ani bu proektı için TİKA iki şkolaya deyni 32 kopyuter (16+16) hem klasların eni masalarını hem skemnelerini aldı. Proekt toplam 815 bin ley tuttu.
Evgeniy Nedälko

**Evgeniy Nedälko** — sportta master. Çok kerä Moldova çempionatında prizör. 2008-ci yılın dünnää çempionatında 5-ci oldu.
Türkiyedä iki üüredicilik ministruları buluştular

Türkiyedä iki üüredicilik ministruları buluştular
Harman ayın (avgust) 11-12 günnerindä Moldova Üüredicilik ministerliin ministrusu Maya SANDU ofiţial bir vizitlan Türkiyedä bulundu. Vizit zamanında Canabisi buluştu Türkiye Milli üüredicilik Bakanı Nabi AVCIylan. Bundan kaarä buluşmaklar oldular TİKA Başkanı Serdar ÇAMnan, Türkiyenin Üüsek üürediciliktä Sovetinin Predsedatelinnän, İnovaţiya hem tehnologiya üürediciliindä Baş direkţiyasının direktor yardımcısınnan hem Ankaranın alış-veriş palatasının direktorunnan.

Türkiye Milli üüredicilik Bakanı Nabi AVCI buluşmada Moldova Üüredicilik ministerliin ministrusuna danışarak dedi: “Üüredicilik uurunda Moldovaylan ilişkilerimiz çok gözäl gider. Ama, belli ki taa da islää olabilir. 1996-cı yılında “Üüredicilik uurunda işbirlii Annaşması” imzalamışız. O gündän bu günä kadar çok işlär diişti. Zaman içindä iki devlet ilişkilerindä, üüredicilik dışında başka uurlarda da pek çok gözäl gelişmelär oldu. Bundan soradakı dönemdä, sizin de önderciliinizdä, ilişkilerimizi, özelliklän üüredicilik uurunda taa yukarı basamaklara taşırız.”

Sora, iki devlet arasındakı ilişkilerin çok üüsek kertiklerä taşınması için, Moldova hem Türkiye arasında gözäl bir köprünün da bulunduunu anarak, Bakan Nabi AVCI, konuşmasını bölä sürdürdü: “Gagauz Özel Bölgesi hem oradakı Gagauz soydaşlarımız, aramızdakı ilişkilär için çok gözäl bir dostluk köprüsü oluşturêrlar. Sadecä Gagauz Özel Bölgesi diil, bütüm Moldova için ilişkilerimizin çok yukarı kertiklerä taşınmasını arzu ederiz. Orada bulunan bir iki şkolaylan ilgili yardımnarımız taa öncä konuşulmuştu. Sizin da yakından bildiiniz kuruluşlarımızdan biri olan Türk İşbirlii hem Koordinaţiya Ajansı Başkanlıı (TİKA) da orada çalışmalar örüder. Bildiim kadar Gagauz Bölgesindä bir liţeyimiz bulunêr. Söz konusu şkolamız, önümüzdeki vakıtlarda bir üüredicilik kompleksı biçimindä olacek hem Komrattakı eni binası TİKA tarafından yapılacek.”

Moldovada bir zanaatlar liţeyin yapılması için söleyeräk Bakan Nabi AVCI dedi: “Önceliklän türkçenin Moldova genelindä üürediciliktä üüretmäk dili olarak kullanılmasındakı zaametleriniz dolayı teşekkür ederim. Bu zaametlerin yanı sıra orada gözäl hem örnek bir zannatlar liţeyi da yapalım. Bu zannatlar liţeyi, Moldovadakı gençlerimiz için ii bir kapu olacaktır.”

Moldovadan gelän üürencilär için verilän burslar (stipendiyalar) için Nabi AVCI dedi: “Moldovadan gelän üürencilär için verdiimiz burslar var hem bu bursları taa çok da arttırabiliriz. Bu vizitınız, konuştuumuz bütün bu konularda eni bir başlangıç olacek.”

Moldova Üüredicilik ministerliin ministrusu Maya SANDU da buluşmada, Türkiyedä olmaktan duyduu mutluluu açıklayarak, üüredicilik başta olmak üzerä, herbir uurdakı işbirliin artarak ilerlemesini arzu ettiklerini urguladı.
Tahran

**Tahran** - İran baş kasabası.

## Tahran kardaş kasabalar listasi

### Hem bak

* İran

* Täbriz

* İrannılar

* Pers dili

* İran Azerbaycanı

* İran Riyali

* İran köklü anılmış arhitekturacılar listasi
Yakutsk

## Kardaş kasabalar
Yakutsk kardaş kasabalar listasi:
*  Changwon
*  Fairbanks,  Alaska
*  Harbin
*  Murayama, Yamagata
*  Yellowknife
*  İstanbul

## Resimler

Jakutsk theater.jpg|Yakutsk
Y-ostrog.jpg|Yakutsk
kulakovskystreet.jpg|Yakutsk
Map of Russia - Sakha (Yakutia) Republic (2008-03).svg|Saha Respublikası (Yakutistan)
Yakutsk 1 (synchroswimr).jpg|Yakutsk


## Hem bak
* Saha Respublikası (Yakutistan)
* Sahalar (Yakutlar)
* Rusiya
RMF FM

**RMF FM** — dünneedä seftä hem yalnız Polşa dilindä radio, ve Kraków, Polşa.

## Dış baalantılar

* RMF FM website
Madrid köklü insannar listasi

**Madrid köklü insannar listasi**

* Francisco de Quevedo

* Pedro Calderón de la Barca

* Don Juan José de Austria

* José Ortega y Gasset

* Pablo Palazuelo

* Rafael del Pino

* Jorge Semprún

* Alfonso Sastre

* Luis Feito

* Francisco Umbral

* Teresa Berganza

* Eduardo Arroyo

* Plácido Domingo

* Julio Iglesias

* Enrique Iglesias

* José María Aznar

* Juan Muñoz

* Ana Torroja

* Manolo Lama

* Belén Rueda

* Santiago Sierra

* Carlos Mortensen

* Penélope Cruz

* Raúl González Blanco

* Maria de Alvear

* Fernando Torres

* Fatima Baeza

* Amaia Salamanca

* Amarna Miller

### Hem bak
* İspaniya

* İspannar

* İspan dili

* Madrid

* Barcelona

* Alconaba

* Almazán

* Kanariya adaları

* Katalan köklü anılmış aktyör hem aktrisalar listasi

* Lugo

* Melilla

* Monzón

* Xunqueira de Espadanedo

* Ágreda

* İspaniya gazetaları listasi

* İspaniya köklü anılmış arhitekturacılar listasi

* İspaniya köklü anılmış fizikacılar listasi
Orestiada

**Orestiada** (grekçä: *Ορεστιάδα*, türkçä: *Kumçiftliği*) — Greţiyada bir kasaba. Orestiadada hem dolay küülerdä yaşêr çok grețiya gagauzları.
Katedral

**Katedral**, bir piskoposluğun merkezi olan, başka bir deyişle kilise hiyerarşisi içinde idari bir organ olan, piskoposun devamlı olarak bulunduğu mekândır. Bu mekân, içinde yer alan kiliseyi de içerir. Katolikler ve Anglikanlar açısından geçerli bir terimdir.

## Katedrallerle ilgili bilgiler

Dünya'nın en büyük katedralleri;

1. Sevilla katedrali -Sevilla

2. Köln Katedrali -Köln

3. Duomo di Milano Katedrali -Milano

4. San Personid Katedrali -Bologna (Yapımı:1300 başları-1390)

## Dış bağlantılar
MDL

**MDL** Moldova leyi, Moldova'nın resmî para birimidir.
## Banknotlar
Moldova leyi banknotları iki emisyondur. İlk emisyon kısa ömürlüydü hem sadece 1, 5 hem 10 leyi içerirdi.
Ban

**Ban** VII. hem XX. yy. arası birkaç orta ve güney-doğu Avrupa ülkelerinde kullanılan asil bir unvan idi.
Zaza dili

**Zaza dili** (Zazaki, Dımli) — iran dilleri gruppasına giren dil, angisindä zazalar laf ederlär. Bu dilde laf eder 3,000,000-a yakın insan. 

### Alfavit
Seftä, zaza dili için arap alfaviti kullanıyerlardı. 1923 yılınan beeri, Latin alfaviti kullanmaa başladı.

### Zaza dili için Latin alfaviti

### Zaza dili kuruluşları
Türkiyeda ve Evropada zaza dilinä bakan kuruluşlar vardı:
# Zaza Dili İnstitutu.
# Tunceli Universitati Zaza Dili Bölümü
Dardoq

**Dardoq** (moldovanca: *Dardoq*, rusça: *Дардак*) — Özbekistan Territorial Bölümlüündä, Andijan oblastinda küü.
Diller listesi

Bu liste yalnızca Vikipedi'de yer alan doğal dilleri içermektedir.

## A

## B

## C

## Ç

## D

## E

## F

## G

## H

## İ

## J

## K

## L

## M

## N

## O

## Ö

## P

## Q

## R

## S

## Ş

## T

## U

## V

## Y

## Z

## Notlar
*Ural-Altay dil ailesini ayrı dil aileleri olarak kabul eden görüşlerde vardır.
*Japonca ve Korecenin ait olduğu dil ailesi konusunda farklı görüşlerde bulunmaktadır.
*Maya dili ve Keçuva gibi eski Güney Amerika uygarlıklarına dayanan diller, günümüz yaygın dil ailesi kavramlarıyla sınıflandırılamamaktadır.
Ayva

**Ayva** — Meeva.

## Hem bak
* Alma
* Armut
* Zerzeli 
* Kirez
* Vişnä
* Şefteli
* Nektarin
* Erik
* Güvem
* Üzüm
* Meevalar
Azerbaycan köklü anılmış yazarlar listasi

**[[Azerbaycan]] köklü anılmış yazarlar listasi**:

## A
* Çingiz Abdullayev
* Mirza Fetali Ahundov
* Süleyman Sani Ahundov
* Âşık Alesker

## B
* Abbaskulu Ağa Bakıhanov
* Seymur Baycan
* Rüstem Behrudi

## C
* Cafer Cabbarlı
* Hüseyin Cavid
* Ahmed Cevad

## E
* Elçin Efendiyev
* İlyas Efendiyev

## F
* Fuzûlî

## İ
* Mirza İbrahimov
* Hamlet İsahanlı
* Kutkaşınlı İsmail Bey

## K
* Rasim Karaca
* Feridun Bey Koçarlı

## M
* Celil Memmedguluzade
* Arif Memmedli
* Mikayil Müşfik

## N
* Neriman Nerimanov
* İmadeddin Nesimî
* Hurşidbanu Natevan
* Mir Mahsun Navvab

## P
* Seyid Cafer Pişevari

## R
* Nigar Rafibeyli
* Resul Rıza
* Anar Rızayev
* Ramiz Rövşen
* Süleyman Rüstem

## S
* Mirza Alekber Sabir
* Abbas Sıhhat

## Ş
* Abdullah Şaik
* Adil Şirin
* Seyid Azim Şirvani

## T
* Refik Tağı
* Mirza Abdürrahim Talibov

## V
* Bahtiyar Vahapzade
* Molla Penah Vâkıf
* Mirza Şefi Vazeh
* Necef Bey Vezirov
* Molla Vali Vidadi
* Samed Vurgun

## Y
* Zelimhan Yakup

## Hem bak
*Azerbaycan
*Azerbaycan alfaviti
*Azerbaycan dili
*Azerbaycan aeroportlar listasi
*Azerbaycan gimnası
*Azerbaycan Kasabalar Listası
*Azerbaycan Milli Parlamenti
*Azerbaycan Rayonlar Listası
*Azerbaycan köklü anılmış arhitekturacılar listasi
*Azerbaycan köklü anılmış güreşçiler listasi
*Azerbaycan köklü anılmış incenerlar listasi
Zinovya Duşkova

**Zinovya Duşkova** () — anılmış rus yazıcıykası.

Zinovya Duşkova 1953-cü yılın Orak ayın 19-da Kongaz küüyündä duudu. Onbir yaşında yaşamaa Çuvaşiyeya geçti. Sora Moldovaya genä döndü. Odesada, Nahodka hem Vladivostok kasabalarında işledi.

## Kiyatları
40 kiyattan zeedä yazdı. Kimileri o kiyatların taa tiparlanmadı.

Yazıcıykanın yaratmaların aşırıda da bilerlär:
*Belgiyada,
*Germaniyada,
*İzraildä,
*İndiyada,
*Franţiyada,
*Kanadada,
*Şveyţariyada,
*Yaponiada.

2015-ci yılda baaşladı Gagauziyanın Regional bibliotekasına 50 taanä kiyat. Bu kiyatların arasında var uşaklar için kiyatlar da.

## Kullanılmış kiyatlar


## Dış baalantılar
*dushkova.com
Gagauz resimciläri

*Andrey Yuvarlak
*Dimitri Savastin
*Mariya Vasilyevna Deli
*Praskoviya Bejenar
*Födor Duloglu 
*Mariya İvanovna Dimoglu
*Sergey Kupavıh
*Svetlana Kupavıh
*Mihail Arabacı
*Petri Fazlı 
*Dimitri Novak (Ayoglu)
*Grigoriy Deçev
*Pötr Nikolaeviç Vlah
Süleyman Demirel

**Süleyman Demirel** (; 1 Kasım ay 1924, Isparta, Türkiye - 17 Kirez ay 2015, Ankara, Türkiye) — Türkiye politika adamı. Türkiyenin 9-cu prezidentı; 5 kerä Türkiye premeyr-ministru.

Türkiyenin Isparta kasabasında 1924-cü yılda duudu.

## Politikada
Süleyman Demirel 40 yıldan zeedä politikadaydı.

5 kerä Türkiye premeyr-ministru (1965-1971, 1975-1997, 1977-1978, 1979-1980, 1991-1993) oldu.

1993-2000 yıllarda Türkiyenin 9-cu Prezidentı oldu.

Süleyman Demirel Kirez ayın 17-dä, gecä saat 02:05-tä Ankarada raametli oldu.

## Gagauziyada
Suleyman Demirel, Moldovanın hem Gagauziyanın da büük dostu, çünkü Gagauzlar için önemni 90-cı yıllarda çetin adımnar attı.

Süleyman Demirel 1994-cü yılda Moldovaya ofiţial vizit yaptı. O vizitın çerçevesindä ofiţial vizitlan Komrata da geldi. O vizittä Gagauziyalan tanıştı, onu bu marşrutta gezip: Komrat-Ferapontievka-Tomay-Çadır-Baurçu-Kongaz-Başküüyü-Komrat. Taa sora da, artık prezident olmadıynan, Süleyman Demirel taa birkaç kerä Gagauziyaya geldi.

Süleyman Demirel çok çalıştı, ani gagauzlar avtonomiya kazansınnar. Sora da, Canabisinin kanadı altında, büük yardımnar Gagauziyaya gelmää başladılar. O yardımnarın arasında en büükleri oldular su proektları hem Komrat Devlet Universitetina yardımnar.

Süleyman Demirel Gagauziyayı hem gagauzları hiç yalnız brakmadı. Gagauziyanın 10-cu hem 15-ci yıldönümündä geldi. Kendi Ankaradakı evindä herkerä Gagauziyadan delegaţiyaları kabledärdi, Gagauziyanın problemalarını incelärdi hem o problemaları çözmäk için, son soluunadan, zaametlerini koydu.

1999-cu yılda Türkiye tarafından Kongazda “Süleyman DEMİREL” liţeyi açıldı.

## Ödülleri
*“Gagauzyanın Şannı Vatandaşı”

## Resimläri

Süleyman Demirel with Bill Clinton.jpg|
Lyndon Johnson and Süleyman Demirel in 1962.jpg|
Vizita oficială a președintelui Nicolae Ceaușescu în Turcia. Întrevederea cu primul ministru Suleyman Demirel.jpg|
Hoveida and Demirel.jpg|


## Hem bak
*Türkiye

## Kullanılmış kiyatlar


## Dış baalantılar

*Cumhurbaşkanlığı Süleyman Demirel Sayfası
*BBC Türkçe'nin Süleyman Demirel ile ilgili arşivleri
*Süleyman DEMİRELi anmak fotoreportajı Ana Sözü, 26 Kirez ay (iyün) 2015, No 11-12 (630-631), 5-ci sayfa.
2015

## Önemli Olaylar
## Dünya
## Gagauz
## Doğanlar
## Ölenler
*12 Çiçek ay — Dimitriy Uzun
*17 Kirez ay — Süleyman Demirel
*İvan Konstandoglu

## Nobel
17 Kirez ay

**17 Kirez ay** — Kirez ay içinde bir gün.

## Önemli olaylar
## Dünya
## Gagauz
## Doğanlar
## Ölenler
*2015 — Süleyman Demirel
12 Çiçek ay

**12 Çiçek ay** — Çiçek ay içinde bir gün.

## Önemli olaylar
## Dünnää
## Gagauz
## Doğmâk
## Ölenler
*2015 — Dimitriy Uzun
10 Kasım ay

**10 Kasım ay** — Kasım ay içinde bir gün.

## Önemli olaylar
1938 - Mustafa Kemal Atatürk räämetli oldu.
## Dünnää
## Gagauz
## Doğmâk
## Ölenler
Aleksandra Molla

**Aleksandra Molla** — Gagauziyanın Kultura Bakannıı Başı 1991-1994 yy. hem 1999 - 2002 yy.

## Kullanılmış kiyatlar
Azerbaycanca Vikipediya

**Azerbaycanca Vikipediya** — Azerbaycan dilinde Vikipediya.

## Hem bak
*Azerbaycan dili

## Dış baalantılar

*az.wikipedia.org
Elhan Hüseynov

**Elhan Hüseynov** — Sumqayıt Devlet Universiteti rektoru.; Türkmenistanda Azerbaycan Büükelçisi (2002-2010).

## Kullanılmış kiyatlar
Sumqayıt Devlet Universiteti

**Sumqayıt Devlet Universiteti** () — Azerbaycanın Sumqayıt kasabasında universitet; Azerbaycan dili dilindä üüretim verir.

Burada 7 fakultet var.

Universitettä 45 kafedra çalışêr.

## Kullanılmış kiyatlar


## Dış baalantılar
Mingäçevir Devlet Universiteti

**Mingäçevir Devlet Universiteti** () — Azerbaycanın Mingäçevir kasabasında universitet; Azerbaycan dili dilindä üüretim verir.

## Kullanılmış kiyatlar
Gäncä Devlet Universiteti

**Gäncä Devlet Universiteti** () — Azerbaycanın Gäncä kasabasında universitet; Azerbaycan dili dilindä üüretim verir.

## Kullanılmış kiyatlar
1887

## Önemli Olaylar

## Dünnää

## Gagauz

## Doğmâk

### Büük ay

### Küçük ay

### Baba mart

### Çiçek ay

### Hederlez ay

### Kirez ay

### Orak ay

### Harman ay

### Ceviz ay

### Canavar ay

### Kasım ay

### Kırım ay

## Ölenler

## Nobel
Sergey Mironov

**Sergey Mironov** () — Rusiyanın «Справедливая Россия» politika partiyasının predsedateli hem Dumanın deputatı

## Kullanılmış kiyatlar
Portal:Türkiye/Seçilen Madde

**Ankara Tauşanı** ya da **Ankara Tauşamı** anavatanı Ankarada Türkiye. Başka devletlärde de yaşeer. Devletler üün için beslemee Ankara Tauşanı.Var Kitay Halk Respublikası, Franțiya, Vengriya,Argentina, Çili, Germaniya, Braziliya, İtaliya, Yaponiya, İndiya, Amerika Birleşik Devletlärinde Ankara Tauşanı. Boy: 76 cm, aarlık: 4,5 - 7,5 kila, uzunnuk: 70 cm, ömür: 5 - 7 yıl.
**[[Ankara tauşanı|Devamı]]**
Nikolay Tufar

**Nikolay Harlampiyeviç Tufar** — gagauz bilim hem kultura adamı.

Nikolay Tufar 1936-cı yılda duudu. 

Çok yıllar nauçnıy komunizmayı, politologiyayı hem gagauz halkın istoriyasını üüretti.

İşledi Komrat Devlet Universitetinda üüredici hem bilim işlerindä prorektor. Literatura (proza hem peetçilik) hem istoriya uurunda çalışmaları var.

## Nışannarı
*“Gagauziyanın şannı vatandaşı” nışanı (2016).

## Kullanılmış kiyatlar
Pötr Yanulov

**Pötr Yanulov** — Anılmış gagauz güreşçisi, I-ci Evropa Olimpiada oyunnarın gümüş medalisinin saabi, serbest güreşçi.

## Nışannarı
*“Gagauziyanın şannı vatandaşı” nışanı (2015).

## Kullanılmış kiyatlar
İvan Konstandoglu

**İvan Konstandoglu** (12.02.1936-13.08.2015) — gagauz inteligent, üüredici, Ministru yardımcısı.

## Hayatı
İvan Födoroviç Konstandoglu 1936-cı yılda duudu Çadır dolayında Tomay küüyündä.

## Represiyalar
O küçükkänä, Konstandoglu aylesi represiyalara düştü. Bu beterä da, Tomay küüyündä kaçıp, onnar erleşti Çok Meydan küüyündä. Orada İvan Konstandoglu büüdü hem çok yıllar yaşadı. İvan akıllı hem terbiedilmiş bir uşak oldu, üürendi üüredici, eni yaşamakta kendi erini buldu.

## İş hayatı
Şkolalardan kaarä, çeşitli devlet strukturalarında büük erlerdä işledi. Çok yıllar oldu Kişinev kasabasının üüredicilik Upravleniyasının başı. Üzlärcä insana yol verdi.

1990-cı yıllarda Moldova üüredicilik Ministrusunun yardımcısı işledi. Orada İvan Konstandoglu, durmamayca savaştı, çok çalıştı, ani gagauz dili latin grafikasına geçsin deyni, ani gagauzlar kendi ana dilini üürensinnär, ani Kişinev Pedagogika Üniversitetında romın hem gagauz dilindä gagauz grupaları olsun.

## Nışannarı
*“Gagauziyanın şannı vatandaşı” nışanı.
*SSSR devlet ordennarına saabisiydi.
*Moldova devlet ordennarına saabisiydi.

## Kullanılmış kiyatlar
6 Çiçek ay

**6 Çiçek ay** — Çiçek ay içinde bir gün.
## Önemli olaylar
## Dünya
## Gagauz
## Doğanlar
*1940 — Anna Jekova

## Ölenler
Süryani genoțidi

**Süryani genoțidi** — Asuriya halkının XX üzyılda baş-başa karşılaşan en büük tragediyası. Süryani genoțidi – titsi hem kannı bir olay, ani insan istoriyasına Armeni, ve Pontus Rum genoțidlarınnan yan-yana girdi.

1915'te Türkler tarafından Süryanilere karşı Tragediya, Zulum, Vandalizm vardın.
Azerbaycan köklü anılmış arhitekturacılar listasi

**Azerbaycan köklü anılmış arhitekturacılar listasi**

## A&ndash;M
* Ziver bey Ahmedbeyov
* Acem Ali
* Sadık Dadaşov
* Mesut ibn Davud
* Kâsım bey Hacıbababeyov
* Musa Hacıkasımov
* Memmed Hasan Hacınski
* Mikayıl Hüseynov
* Kerbelayı Sefihan Karabaği
* Kemal Memmedbeyov
* Gülnare Mehmandarova
* Gülçöhre Memmedova

## N&ndash;Z
* Ecemi Nahçıvani
* Emireddin Mesut Nahçıvani
* İrade Rövşen
* Mahmud ibn Saad
* Fuad Seyidzade
* Bedrettin Tebrizi

## Görüntülär

Axmedbekov-1.jpg|Ziver bey Ahmedbeyov
Gasim bey Hajibababeyov.jpg|Kâsım bey Hacıbababeyov
Stamps of Azerbaijan, 2016-1256.jpg|Mikayıl Hüseynov
Stamps of Azerbaijan, 2016-1249.jpg|Kerbelayı Sefihan Karabaği
Stamps of Azerbaijan, 2016-1247.jpg|Ecemi Nahçıvani


## Hem bak
* Azerbaycan
* Azerbaycannılar
* Arhitektura
*Azerbaycan köklü anılmış incenerlar listasi
*Azerbaycan köklü anılmış yazarlar listasi
*Azerbaycan köklü anılmış güreşçiler listasi
1826

## Önemli Olaylar

## Dünnää

## Gagauz

## Doğmâk

### Büük ay

### Küçük ay

### Baba mart

### Çiçek ay

### Hederlez ay

### Kirez ay

### Orak ay

### Harman ay

### Ceviz ay

### Canavar ay

### Kasım ay

### Kırım ay

## Ölenler
## Nobel
İrina Vlah

**İrina Vlah (İrina Födorovna Vlah)** (duudu. 26 Küçük ay 1974, Komrat), Gagauz siyasetçi, Gagauziya'nın 8. başkanı. 22 Mart 2015 tarihinde Gagauziya başkanı seçildi. Moldova Parlamentosu'nda iki dönem görev yaptı.

Komrat Devlet Universitetın ilk studentlarından birisi oldu. Yurisprudenţiyada doktoru.

## Kullanılmış kiyatlar
Muhammed

**Muhammed** (Arapça: مُحَمَّد, Arapça telaffuz: [muħammad]; y. 570 - 8 Haziran 632), "Dünnääda en kalabalık ikinci din olan İslamın kurucusu hem peygamberi olan din, cömat, asker hem politika arap lideridir. Arap Yarımadasının hepsini ele geçirip, Musulman hakimiyetini tek bir yönetim altında birleştirdi da bölä, İslamın kutsal kitabı Kuranın yanısıra, üüretmelerini hem adetlerini garantiya alarak İslami din inancının temelini kurdu. Musulmanlar tarafınnan Ademin, İbrahimin, Musanın, İsanın hem başka peygamberlerin sora bozulan bir Allahlı dinlerini düzeltän hem tamamlayan kişi ve Allahın insannara gönderdii son peygamber olduuna inanılêr."
Bleona Qereti

**Bleona Qereti** (duudu. 14 Hederlez ay 1979, Görice), Arnavut pop türkücüsü..

## Diskografi
* 1997 Kam Qejfin Tim
* 1999 Nese Me Do Fort
* 2001 S'me Behet Vone
* 2002 Ik Meso Si Dashurohet
* 2003 Ti Nuk Di As Me Ma Lyp
* 2005 Greatest Hits
* 2005 Boom Boom
* 2007 Mandarin
Türk halkları

**Türk halkları** (Eski Türkçe: 𐱅𐰇𐰼𐰰), Evraziya 'da geniş bir coğrafyada dağınık olarak yaşayan ve Altay dilleri ailesinin bir alt kolunu oluşturan Türk dillerinin çeşitli konuşan etnik Türk gruplarıdır. Dünyada 340 milyondan fazla Türk bulunduğu ve bu nüfusun yaklaşık üçte birinin bağımsız olmadan yaşadığı düşünülmektedir 

* Türkiye  84.780.000
* Özbekistan 34.920.000
* Azerbaycan  10.140.000
* Kazahstan 19.788.000
* Türkmenistan 8.000.000
* Kırgızstan 6.520.000
* Rusiya 12.200.000
* İran 25.000.000
* Çin 13.000.000
* Evropa 10.000.000
* Gagauziya 300.000

## Çağdaş özerk cumhuriyetler

## Minorities in Turkic countries

### Azerbaijan

50 milion iran
10 milion azerbaijan
11 milion diger

### Kazakhstan

### Kyrgyzstan

### Turkey

### Turkmenistan

### Uzbekistan

## Past and future population
* 
* 
* List of countries by past and future population provide 1950, 2000 and 2050 population while List of countries by future population (United Nations, medium fertility variant) provide 2100 population.

## Land and water area (excluding [[Caspian Sea]])
* 
This list includes dependent territories within their sovereign states (including uninhabited territories), but does not include claims on Antarctica.  EEZ+TIA is exclusive economic zone (EEZ) plus total internal area (TIA) which includes land and internal waters.
Sincan Uygur Özerk Bölgesi

856-1209 yılları arasında Turfan bölgesinde hüküm sürmüş ve ticaret ile uğraşmış Uygur Türkleri, günümüzde Çin'in Sincan Uygur Özerk Bölgesinde yaşamlarını sürdürmektedir.
Šiprage

**Šiprage** — Bosniya hem Herțegovina kasabası.
## İklim
;Šiprage için uzun vadeli  ("tarihsel") iklim parametreleri

## Populasyon

## Reference

## Web

* http://opstinakotorvaros.com/ 
*http://www.maplandia.com/bosnia-and-herzegovina/republika-srpska/siprage/ Maplandia
*http://www.satellitecitymaps.com/europe-map/bosnia-and-herzegovina-map/federation-of-bosnia-and-herzegovina-map/%C5%A1iprage-map/
*http://www.distancesfrom.com/distance-from-Siprage-to-Banja-Luka-Bosna-i-Hercegovina/DistanceHistory/5243320.aspx
*http://www.maplandia.com/bosnia-and-herzegovina/republika-srpska/siprage/ Maplandia
*http://www.satellitecitymaps.com/europe-map/bosnia-and-herzegovina-map/federation-of-bosnia-and-herzegovina-map/%C5%A1iprage-map/
*http://www.distancesfrom.com/distance-from-Siprage-to-Banja-Luka-Bosna-i-Hercegovina/DistanceHistory/5243320.aspx
*http://www.udaljenosti.com/bosna/- Distances in B&H
Roubaix

**Roubaix** — Poyraz Franțiyada bir kasabadır.

## Dış bağlantılar
* Web sayfası **<small>([[Franțuz dili|fr]])</small>**
Maykl Djekson

**Maykl Djozef Djekson** (Michael Joseph Jackson, 29 Harman ay 1958) — Amerika zanaatçı ve pop türkücüsü.

## Kullanılmış kiyatlar


## Dış baalantılar
* Michael Jackson website
Dättlikon

**Dättlikon** — küü Elveţiya  devletindä, gmina Winterthur țentri Zürich (Kanton).

## Baalantılar
* Dättlikon
Maria Guleghina

**Maria Agasovna Guleghina** (d. 9 Harman ay 1959, Odessa) — opera türkücüsü.

## Kullanılmış kiyatlar
Aygün Kazımova

**Aygün Ələsgər qızı Kazımova** (duudu. 26 Büük ay 1971),— azerbaycanlı zanaatçı ve pop türkücüsü. Azerbaycannın Baku baş kasabasında Duudu.
Enver Çingizoğlu

**Enver Çingizoğlu** (tam adı: Ferecov Enver Çingiz oğlu; D. 10 Hederlez ay 1962; Hudayarlı, Cebrail rayonu, Azerbaycan SSC, SSCB) — Araştırmacı, yazar, "Altın kalem" ödülü (2012)

## Hayatı
Enver Çingizoğlu 10 Hederlez ay 1962'de Cebrail rayonunun Hudayarlı köyünde aydın ailesinde doğdu.

## Kiyatları
Çok literatura hem aaraştırma kiyatların avtoru.

Kiyatları  Azerbaycanda, Kazahstanda, İranda tiparlandılar.

## İstinadlar


## Dış baalantılar

*Anvar Chingizoglu
*Anvar Chingizoglu Adam.az
Peştu dili

Genellikle peştolar tarafından bilinir ve kullanılır.Afganistanda çok kullanılır.Farsçaya da yakın bir dil olarak da bilinir.
Basshunter

**Basshunter**, **Yonas Erik Altberg** (duudu. 22 Kırım ay 1984, Halmstad) — Şvețiya türkücüsü, yapımcısı ve DJ.

## Albüm
* *[[The Bassmachine]]* (2004)
* *[[LOL (^^,)|LOL <(^^,)>]]* (2006)
* *[[Now You're Gone – The Album]]* (2008)
* *[[Bass Generation]]* (2009)
* *[[Calling Time]]* (2013)

## Hem bak

* basshunter.se
Gasımuşağı halıları

**Gasımuşağı halıları** () — Azerbaycan halısı.

## Dış baalantılar

* Araşdırmalar
* "Qasımuşağı xalçası" muzeydə
Oçamçira

**Oçamçira ** — Gruziyada Abhaziya kasabası.

## Kardaş şehirler
*  Benderi, Moldova
*  Kostroma, Rusiya
Gruz dili

**Gruz dili** (gruz.ქართული ენა) — Gruziyanin ofițial dili. Bu dilde laf eder 7,000,000-a yakın insan. 
{| class="standard" style="text-align: center"485pxGruz dilləri danışanların saya görə]]
Offenbach am Main

**Offenbach am Main** — Germaniya'nin bir kasabası, țentri Hessen (Bundesland). Offenbach erleşer Main deresi kıyısında. 2016 bilgilerinä görä yaşêêr 124.589-ä yakın insan.

## Baalantılar
İvan Dyaçuk

**İvan Dyaçuk** — Gagauziyanın yazıcısının, poetın, incäzanaat araştırmacısı

2013 Kırım ayın 6-da Komradın muzeyi, Komrat Devlet İnstitutun bibliotekasınnan ortaklaşıp, İvan Dyaçukun 80-ci yıldönümünnän ilgili bir sıra yaptı.

## Kullanılmış kiyatlar
Muhammet Ustaibo

**Muhammet Ustaibo** — Kosovo gazeteci.

## Ödüllär
*Süleyman Brina adına Halklararası Balkannar Türk Kulturasına İzmet Ödülü (Kosova devletinin Priznen kasabasında bulunan “Dooru Yol” Türk kulturası hem zanaat Dernään, 2013).

## Kullanılmış kiyatlar
2019

## Önemli olaylar
*Çiçek ayın 21-dä Şri-Lanka Respublikasında terakt.

## Dünya
## Gagauz
## Doğanlar
## Ölenler
## Nobel
Komrat resimcilik şkolası

**Komrat resimcilik şkolası** — Dimitriy Savastin adına Komrat resimcilik şkolası. Şkolanın kurucusu Dimitriy Savastin, onun direktoru Sergey Savastindir.

Komrat resimcilik şkolası açıldı 1983-cü yılda. Açan resimci Dimitriy Savastin Moldova Komunist Partiyasının Merkez Komitetına (KPMK) bu uurda bir kiyatlan danıştı da KPMK şkolanın açılmasınnan ilgili karar aldı.

1992-ci yıladan şkolanın direktoru Dimitriy Savastin işledi. 1992-ci yıldan beeri burada direktor Dimitriy Savastinın oolu Sergey Savastin.

2013 Kasım ayın 1-dä Komrat resimcilik şkolası kendi 30-cu yıldönümünü kutladı. Maasuz bu yortu için Gagauziyanın resim Galereyasında Komrat resimcilik şkolasının üürencilerinin resim sergisi açıldı.

30 yılın içindä Komrat resimcilik şkolasını 306 kişi başardı. Onnarın 136-sı resimcilik uurunda zanaatlarını Universitetlarda hem koleclarda ilerlettilär.

## Hem bak
*Komrat muzıka şkolası

## Kullanılmış kiyatlar
Svetloe

**Svetloe** (Küüyün ilk adı **Denevţa**) — Gagauziyanın küüyü.

Büünkü Svetloe küüyü kuruldu 1913-cü yılda. Küüyü açan burayı geldi 21 nemţä aylesi. Küüyün ilk adı Denevţa (Neue Dennewitz). 1940-cı yılda burada yaşayan 256 nemţä Germaniyaya yollandı. Sovet zamanında 1950-ci yılda küüyün adı diişti.

Svetloe küüyündä 600 ev hem çiftçilik kolecı var. Burada 2000 kişiyä yakın insan yaşêêr.

2013 Kasım ayın 8-dä küüy kendi kurulmasının 100-cü yıldönümünü kutladı.

## Kullanılmış kiyatlar
Monsoro

**Monsoro** () — Franțiyadanın bir büük şehridir.


File:Map commune FR insee code 49219.png|
File:Château de Montsoreau, depuis la rive droite de la Loire.jpg|
File:Montsoreau Val de Loire.png|
File:Montsoreau castello valle della loira.jpg|'
File:Montsoreau ( Maine et Loire ).jpg|
File:Montsoreau bridge.jpg|
File:Più bei borghi della Francia montsoreau 2.jpg|
File:Château de montsoreau confluence vienne loire.jpg|

## Dış bağlantılar

* .
Mihail Kolsa

**Mihail Kolsa** (duudu. 1938) — gagauz pedagog, muzıka hem folklor araştırmacısı, kompozitor, Gagauz Milli Gimnasını muzakısının avtoru.

## Hayatı
Mihail Kolsa 1938-ci yılda duudu Komratta.

Açan 11 yaşını doldurdu, aylesi represiya dalgalarınnan Kurgan oblastına kaldırıldı; onun aylesini 1949-cu yılda Sibirä, Kurgan bölgesinä kaldırdılar. 1956-ci yılda aylesinnän döndülär geeri, Bucak topraklarına; 1956-cı yılda Çaşa küüyündä o başardı şkolayı. Kolsa aylesi o yılda Moldovaya döndü.

18 yaşında onu askera - armataya aldılar. Mihail Kolsa askerdän sora girer üürenmää Kişinev Ştefan Näga adına muzıka uçilişçesine, 1968-ci yılda başarêr teoretik bölümünä.

Mihail Kolsa 1968-ci yıldan beeri başladı gezmää gagauz küülerindä, yıllarlan yaşardı küülerdä, tanışardı gagauz muzıkacılarınnan, solistlerinnän. Aniki toplamaa hem aaraştırmaa gagauz folklor türkülerini, halk muzıkasını.

1971 yılında o başardı Kişinev Konservatoriyasını. 1977 yılında bitirdi Kişinövda G. Muzıçesku adına Devlet İncäzanaat institutunu. 1983-cü yıladan Kişinevun “St.Neaga” muzıka uçilişçesindä muzıkayı üüreeti.

Muzıka derslerini verdi hem Tiraspol, hem Kişinöv muzıka uçilişçelerindä.

1980-ci yılda çıktı onun plastinkası 21 halk avasınnan hem 16 halk türküsünnän.

Mihail Kolsa 1982-ci yılda hem SSRB, hem Moldova Kompozitorlar Birliin azası oldu. 1991 yılında Moldova Filarmoniyasında “Kadınca” ansamblisindä işlemää başladı. 1993-1996 yıllarında ansamblinin başı oldu – geçti çalışmaa gagauz halk oyun hem türkü ansamblisinä «Kаdınca» nicä önderci. O zamannar kompozitor hep neetlenärdi, plannaardı Komratta ana-bobasının evindä açmaa gagauzların İncäzanaat muzıka muzeyini.

1997-ci yıldan 2010-cu yıladan Türkiyedä, Ankarada Gazi Universitetında muzıka bölümündä çalıştı.

Çok yıllar gagauz muzıka folklorunu topladı. 1980 yılında Moskvadakı «Мелодия» firmasında o çıkardı bir plastinka «Музыка гагаузов». Plastinkada yazılıydı hem 21 gagauz halk avası, hem 16 türkü. 2002 yılında artık CD diskla o genä çıkardı bu yaratmaları.

Mihail Kolsa kompozitor olarak pek çok muzıka yarattı. O, siyutalar, hem hor için türkülär, gagauz poetların peetlerinä türkü yazdı.

Hazırladı hem çıkardı 1989-cu yılda “Türkülär”, hem 1995-ci yılda “Türkülär. Korolar” kiyatlarını. Çok muzıka araştırma yazıları yazdı ve hem tiparladı.

Mihail Kolsa Taa Sovet vakıdında çok yıllar Gagauz Avtonomiyası için çalıştı. O, avtonomiyanın lääzımnıı işin annadardı genç gagauz yazıcılarına. Bunun üzerä da KGB tarafından baskı altında bulundu.

1990 yılında Gagauz Respublikasının kurulma günnerindä, Mihail Kolsa Gagauz Milli Gimnasının muzıkasını yazdı. Gimn 22 Orak 1990-cı yılda gagauz halkının Üstolan kongresindä kabledildi.

## Hem bak
*Todur Zanet

## Kullanılmış kiyatlar
Dünnää gagauzların III-ci kongresi

**Dünnää gagauzların III-ci kongresi** — 2012-ci yılın Kasım ayın 2-3 günnerindä oldu.

## Kullanılmış kiyatlar
Pötr Çebotar

**Pötr Çebotar** — gagauz yazıcısı, poet hem filolog.

Duudu 1957-ci yılın Canavar ayın (oktäbri) 9-da.

## Kullanılmış kiyatlar
Bahşi İncäzanaatı Halklararası Festivali

**Bahşi İncäzanaatı Halklararası Festivali** — Uzbekistanda UNESCO kanadı altında geçecek festival.

## Tarihi
Uzbekistan Prezidentının Kararına görä 2019 yılının Çiçek ayın 5-10 günnerindä Festival Termez kasabasında geçecek.

## Katılaceklar
Festivaldä pay alaceklar 76 devlettän insannar. Onnarın içindän 58-i (20 devlettän ustalar) Bahşi konkursuna katılaceklar. Konkursantların ustalıını kararlayacek 7 kişilik jüri. Ani kurulêr Uzbekistan, Kazahstan, Rusiya, Türkiye, Koreya, Mongoliya, Franțiya devletleri temsilcilerindän.

## Bilim konferențiyası
Festival çerçevesindä yapılan bilim konferențiyasında 11 devlettän 23 kişi dokladlarını okuyacek.

## Şannı musaafirleri
Festivalin şannı musaafirleri hem UNESCO, hem İSESCO temsilcileri olaceklar. Hem da 12 devlettän 19 bilim, kultura hem devlet insannarı şannı musaafirler olaceklar.

## Hem bak
*Bahşi

## Kullanılmış kiyatlar
Vladimir Zelenskiy

**Vladimir Zelenskiy** (duudu. 25 Büük ay 1978), 2019 Ukraynada eni prezident.

## Prezident seçimneri
2019 çiçek ayın 21-dä Ukraynada geçti Prezident seçimnerin ikinci turu, angısında, ön açıklamalara görä, ensedi kandidat Vladimir Zelenskiy.

## Kullanılmış kiyatlar
2019 Ukraynada Prezident seçimneri

**2019 Ukraynada Prezident seçimneri** — Ukraynada Prezident seçimneri.

Volodymyr Zelensky, 31 March 2019.jpg|Vladimir Zelenskiy
Official portrait of Petro Poroshenko.jpg|Pötr Poroşenko

2019 çiçek ayın 21-dä Ukraynada geçti Prezident seçimnerin ikinci turu, angısında, ön açıklamalara görä, ensedi kandidat Vladimir Zelenskiy. Ukraynanın Merkez Seçim Komisiyası bidirdi, ani 90,25% seçim protokollarını incelediktän sora, Vladimir Zelenskiy için 73,18% oy verilmiş, Ukraynanın büünkü prezidentı Pötr Poroşenko için sa 24,49% oy verilmiş.

## Kullanılmış kiyatlar
Pötr Poroşenko

**Pötr Poroşenko** —  d. 26 Eylül 1965), Ukraynalı iş insanı ve politikacı. Önceden Dışişleri Bakanı ve Ticaret ve Ekonomik Kalkınma Bakanı olarak görev alan Poroşenko, 2014 Ukrayna cumhurbaşkanlığı seçimlerinde devlet başkanı seçildi. 2014-2019 yılları arasında Ukrayna Devlet Başkanı olarak görev yaptı. 20 Mayıs 2019 günü makamı, Volodimir Zelenski'ye devrederek başkanlıktan ayrıldı. Ukrayna siyasetinin en etkili kişileri arasında gösterilmektedir. Şubat 2007 ile Mart 2012 arasında Ukrayna Merkez Bankası Konseyinin başkanlığını yürüttü.
Bahşi

**Bahşi** — bu Orta Aziya türk halklarında destancı hem halk türkücüsü olan insan, ani sazda yada dutarda oynêêr hem aazlan da çalêr. Bu lafın var taa bir maanası – üüredici.

## Hem bak
*Bahşi İncäzanaatı Halklararası Festivali

## Kullanılmış kiyatlar
Cartagena de Indias

**Cartagena** — Kolumbiyanın bir kasabası.

* Terriyoriyası: 572 km2
* İnsannar: 895 400 hab. (2005)

## Dış baalantılar
Tahmasib Ejderov

**Ejderov Tahmasip Hüseyin oğlu** (17 Çiçek ay 1964, Baku), Azerbaycan ve Ukrayna alimi; ekonomi bilim doktoru (2002), çalıştığı dönemde 1 dereceli Genel Devlet Vergi Hizmeti Danışmanı (Vergi Hizmeti Generali), Sambo üzere spor ustası.

## Hayatı
Tahmasib Ejderov, 17 Çiçek 1964'de Bakü'de doğdu. Askeri Parti Okulu, Azerbaycan ulusal ekonomi Enstitüsü mali ve kredi Fakültesi ve Bakü Devlet Üniversitesi Hukuk Fakültesi'nden onur ile mezun oldu, iktisatçı ve avukatın uzmanlıklarına hakim oldu. Daha sonra Rusya Federasyonu Başkanı altında kamu hizmeti Akademisinde okudu..

## İstinadlar


## Dış baalantılar
Medellín

**Medellín** — Kolumbiyanın bir kasabası.

* Terriyoriyası: 380,64 km2
* İnsannar: 2 219 861 hab. (2005)

## Dış baalantılar
Dilaver Eren

Dilaver Eren, Türk siyasetci ve muhendis. DEZA-PAR lider ili yapmaktadır.1962  yılında Tunceli ilinde dunyaya gelmiştir.
Monte Águila

**Monte Águila** (İspan: *Monte Águila*) — Çili baş kasabası.

* İnsannar: 6.574 kişi (2017)

## Galeri

Dosye:Inauguracion Nueva Plaza de Monte Aguila 2017 (12).jpg
Dosye:Bomberos monte aguila.jpg
Dosye:Img-estadio.jpg
Dosye:Entrada x yumbel.jpg
Dosye:Premiacion O.V.V. 2017 (4).jpg
Dosye:Inauguracion Nueva Plaza de Monte Aguila 2017 (103).jpg
Dosye:Inauguracion Nueva Plaza de Monte Aguila 2017 (14).jpg
Dosye:Carros abandonados mte aguila.jpg


## Dış baalantılar

* Monte Águila website
Ali Esedov

**Ali Esedov** (d. 30 Kasım 1956), Azerbaycanlı siyasetçi. Esedov, Batı Asya ile Doğu Avrupa'nın kesişim noktası olan Kafkasya'da yer alan Azerbaycan'da 8 Ekim 2019 tarihinden bu yana başbakanlık makamında bulunmaktadır.

Önceli Nevruz Memmedov'un görevinden istifa etmesinin ardından bu göreve atanmıştır.

## Kullanılmış kiyatlar
Horadiz

Horadiz.Cocuq Mərcanlı şehrinde step iklimi görülmektedir. Yıl boyunca az yağış görülmektedir. Köppen-Geiger'e göre iklim BSk'dir. Cocuq Mərcanlı ilinin yıllık ortalama sıcaklığı 13.9 °C 'dır. Yıllık ortalama yağış miktarı: 402 m
17 Çiçek ay

**17 Çiçek ay** — Çiçek ay içinde bir gün.

## Önemli olaylar
## Dünya
## Gagauz
## Doğanlar
*1964 — Tahmasib Ejderov

## Ölenler
Veliko Tarnovo

**Veliko Tarnovo** (Bulgar: Велико Търново) - Bulgariya baş kasabası(1185-1393). Ofiţial dil Bulgar dili. İnsannar 73,858 kişi. Toprak 225 km.

## İstoriya insannar
* 1880: 11,314
* 1887: 12,469
* 1892: 13,696
* 1920: 13,925
* 1946: 16,223
* 1956: 24,648
* 1965: 37,337
* 1975: 56,664
* 1985: 69,173
* 2000: 67,687
* 2005: 66,897
* 2003: 66,145
* 2005: 67,099
* 2016: 73,125


Panorama - panoramio (195).jpg|
Tarnovo by Felix Kanitz.jpg|
Nikolai-dmitriev-orenburgsky-grand-prince-nikolai-nikolaevich-enters-trnovo-in-1877-1885.jpg|
Veliko Tarnovo Panorama,06-2014.JPG|
Ulica Gurko - panoramio.jpg|
Bulgaria Bulgaria-0893 - Trapezitsa (7433398084).jpg|
Veliko Tarnovo Cathedral 4.jpg|
20140620 Veliko Tarnovo 010.jpg|


## Kardaş Kasabalar

*  **[[Poltava]]**, Ukrayna
*  **[[Asti]]**, İtaliya

## Hem bak
* Bulgariya
* Bulgariya kasabalar listasi
Zazalar

**Zazalar** (Zaza dili:Zaza,Şare ma,Dımli) Türkiye, İran, Germaniya, Amerika, Kazahstan, Gürcüstan,  Büük Britaniyada yaşeer. İnsannar hepsi 4,000,000. Dinneri islam. Dilleri Zaza dili. 

### Hem bak
* Zaza dili
Taşkent genoțidi

**Taşkent genoțidi** — Poyraz Kipra Türk Respublikasında genoțid (14 Harman ay 1974). Poyraz Kipra Türk Respublikası halkının XX üzyılda baş-başa karşılaşan en büük tragediyalardan birisi. Bir gecenin içindä 84 insan öldürüldü.

## Hem bak
* Muratağa, Sandallar ve Atlılar genoțidi
Dünürcülük

**"Dünürcülük"** () ilk gagauz artistik filmin çekilmesi 2017-ci yılda başarıldı. Kinonun sţenariyi Todur Marinoglu yazdı gagauz literaturası klassiin Nikolay Baboglunun annatmasına görä. Dünürcülük  «GALA-KİNO 2020» festivalinin *En İi Kostüm* nominaţiyasını kazandı.

## Rollerde

## Notlar
Fars dili

**Fars dili** (Fars: زبان فارسی/پارسی) — angisindä laf eder Fars halkı. Bu dilde laf eder 110,000,000-a yakın insan. İran, Afganistan, Tacikistan devletlerinin Ofițial dili.

## Hem bak
* Diller listesi 

## Notlar
Holodomor

**Holodomor** — Ukraynada genoțid . Ukrayna halkının XX üzyılda baş-başa karşılaşan en büük tragediyalardan birisi.

Birinci zorlan yapılan aaçlık, 1921-1923 yıllarda, Ukrayna SSRın üülen taraflarını kapladı. Ozaman aaçlıktan zarar gördü 8 milion çiftçi. Sebep – sovet pravirelstvosu tarafından Ukraynadan Rusiyaya ekinnerin alınması.

Sayılêr, ani ikincisindä, 1932-1933 yıllarında zorlan yapılan aaçlık genoțindan Ukraynada 3-3,5 milion insan aaçlıktan öldü. Bu genoțid 17 ay sürttü hem kapladı Ukraynanın Harykov, Kıyiv, Poltava, Suma, Çerkask, Dnepropetrovsk, Jitomir, Vinița, Çernigov hem Odesa bölgelerini.

Üçüncü zorlan yapılan aaçlıkta, 1946-1947 yıllarında, en çok zarar gördülär Üülen Ukrayna hem Moldaviya. Buralarda bulunan gagauz küülerindä insannarın yarısı aaçlıktan öldü. Aaçlıın sebepi – Sovetlär Birliin bu taraflardan zorlan ekinneri alıp, o ekinneri “dost soțialaist devletlerinä” yollaması: 1946-da – Romıniyaya 350 bin ton; 1947-dä – Çehoslovakiyaya 600 bin ton.

1998-ci yıldan beeri Kasım ayın dördüncü cumêrtesindä  Ukraynada bakılêr “Golodomor kurbannarının anmak Günü”. Bu günü anılêrlar XX-ci üzyılda Ukraynada üç aaçlık genoțidın, 1921-1923, 1932-1933 hem 1946-1947 yılların, kurbannarı.
Ruslan Holban

**Ruslan Konstantin oglu Holban** (26.04.1981, Valkaneş — 13.05.2009, Hasavyurt rayonu, Dagıstan) — rusiyalı ofiţeri, kapitan, speţnaznın "Alfa" grubu işleyci, görev sırasında öldü. 

## Biografiya
Ruslan Holban 26 çiçek ayı 1981, gagauz bobası hem başkurt anası, Konstantin Pötr oglu hem Gülise Näzif kızı ayläsindä. Boşandıktan sonra o anne ile birlikte anne taşındı Başkurt Avtonom Sovet Soţialistik Respublikasıya. Aayidel kasabasında yaşadı, №1 Aayidel şkolasında üürenmäädi. Aktiv olarak sport meşgül olmaadı, defalarca çeşitli yarışmalarda kazandı. Gecä Neftekama Maşina düzmäälii tehnikum üürenmäädi.

2000 yılında Holban Räzan gvardiya üüsek hava-desant komandlı kollecä gitti. 2005 yılında eyitimimi tamamladıktan sonra, kısa sürede gerekli standartları geçti hem speţnaznın "Alfa"ya seçildi. Poyraz Kafkazdaki konter-terroristik zonasıya defalarca seyahat etti, yasadışı ayrılıkçı şekillendiricilere karşı separastistliklere katıldı. 2008 yılında armata üstünlük için Jukov medalisiylä ödüllendirildi., 2009 yılında Suvorov medalisiylä.

Rusiya Federaţiyası Prezidentin kararnamesiyle, Kapitan Ruslan Konstantin oglu Holban, ölümünden sonra Anavatan'a 4. derece Liyakat Nişanı ile kılıçlarla ödüllendirildi.

## Anıt
* Aayidelde bir sokak hem Neftekamada bir ara sokak Holban onuruna adlandırıldı.
* Именем Холбана названа Агидельская средняя школа № 1, в которой он некогда учился. На здании этой школы установлена мемориальная доска.
* Aayidelde Holban monumenti dikildi.
* Holban anısına Başkurdistanda her yıl anma etkinlikleri düzenlenmektedir.

## Kullanılmış kiyatlar
İvan Lülenov

**İvan Lülenov** (**İvan Vasilyeviç Lülenov**) (duudu. 17 Kırım ay 1994)— Gagauz pedagog, Komrat muzıka şkolasının eski direktoru.

## İşledi
45 yıl işleyip Komrat muzıka şkolasında. İvan Lülenov 45 yıldan 20 yıl da şkolanın direktoruydu.

## Çalışmaları
Kompozitor olarak, katıldı Gagauziyanın "Gagauzluk" Cümne Birliin tarafından hazırlanan hem gagauz kulturasının altın fondu olan *“Gagauzların kayıp olan dilinin hem kultura adetlerinin Moldovada korunması”* Proektına.

## Ödülleri
*"Mihail Çakir" ordenı - 18.02.2021.

## Kullanılmış kiyatlar
Komrat muzıka şkolası

**Komrat muzıka şkolası** — Mariya Zlatovanın adına Komrattakı muzıka şkolası.

Komrattakı muzıka şkolası 1966-cı yılda açıldı.

Komrat muzıka şkolasının eski direktoru, pedagog İvan Lülenov olub.

## Eni binası
2013 Kırım ayın 13-dä Komrata muzıka şkolasının eni binasının açılışı oldu. Burada taa çok kabinet hem büük baş yapıldı. Şkola 400 m² erinä 600 m² oldu.

## Hem bak
*Komrat resimcilik şkolası

## Kullanılmış kiyatlar
Aida Êgemberdieva

**Aida Êgemberdieva** (**Эгембердиева Аида**) — Kırgız poetı. Kırgızıstan yazıcılar Birlii azası (1997).

## Duudu
Duudu 1975-ci yılın Çiçek ayın 3-dä, Kırgızıstanda.

## İşledi
Büünkü gündä Bişkek kasabasının İ. Arabaev adında KDUtın Kırgız literaturası hem ona üüretmäk tehnologiyası kafedranın başı.

## Kiyatları
10 kiyadın avtoru, onnarın arasında 6 poeziya toplumu.

## Ödülleri
*Kırgızıstan Respublikasının Parvitelstvosunun gençlär için ödülü (2003)

## Kullanılmış kiyatlar
Komrat çiftiçilär kalkıntısı

**Komrat çiftiçilär kalkıntısı** — 1906-cı yılda ozamankı ţar kuvedinä karşı Komratta çiftçilerin kalkıntısı. Gagauzların kendi devletlii için düüşmesindä bu kalkıntının büük istoriyalı maanası var.

## İstoriya

1906-cı yılda, Büük ayda kalkıntıcılar kasabada kuvedi kendi ellerinä aldılar. Kalkıntıcılar Çiftçilär komitetı kurdular. O Çiftçilär komitetı dört gündän sora, Büük ayın 23-dä (eskiycä Büük ayın 10-da) Komrat bölgesinin respublikasının - **[[Komrat Respublikası]]** kurulması için Karar kablettlär. Çiftçilär komitetı borçluk kiyatlarını yaktılar, vergileri kaldırdılar. Çiftçilär komitetı boyarlardan toprakların almasını hem çiftçilär arasında dooru payedilmesi için karar almış. Bundan kaare Komrat bölgesindän zapaslarda bulunnarın askerä mobilizaţiyasını durgutmuşlar.

Student Andrey Galaţan organizatoruydu.

## Sud
1906-cı yılın Çiçek ayın 20-dä Kişinev sudun kararınnan Komrat kalkıntısında pay alannarın hepsi, serbest brakıldılar, zalog karşılıınnan. İki gündän sora da, Çiçek ayın 22-dä sud karar aldı, saalıı yufkalandıı sebepinä, ani student Andrey Galaţanı da, serbest brakmaa.

## Hem bak
*Komrat Respublikası

## Kullanılmış kiyatlar
Valentina Kotenko

**Valentina Kotenko** (**Valentina İlyiniçna Kotenko-Baurçulu**) — gagauzların büük filologu.

Duudu 1955-ci yılda Büük ayın 21-dä.

2000-ci yılda Baba Marta ayın 25-dä raametli oldu.

## Kullanılmış kiyatlar
İsmail Cambazov

**İsmail Cambazov** (**Исмаил Джамбазов**) — Bulgaristanda büük türk aydını, yazar, Prof. Dr..

## Duudu
Duudu 1928-ci yılın Kirez ayn 10-da Bulgariyanın Kırcali tarafının Ardino rayonunun Brezen küüyündä.

## Üürendi
1949-cu yılda üürendi Sofya Universitetında, 1953-cü yılda Bulgaristanda juridika fakultetını bitirän ilk türk insanı oldu.

## İşledi
1948-ci yılda Bulgaristanda Şumen kasabasının medresesini başardı hem, başlayıp 1953-cü yıldan türkçä “Eni Işık” gazetesındän, yaşamasının 65 yılını türkçä gazetacılaa baaşladı.

Sofya Üüsek İslam İnstitutun kuruculardan birisi.

## Kiyatları
Bulgaristanda hem dünnääda türk dilli gazetacılıın, cümne, bilim hem kultura uurunda çok kiyatların avtoru.

## Raametli oldu
Bulgaristanda Sofiya kasabasında 2020-ci yılın Baba Marta ayın 22-dä insulttan raametli oldu.

## Kullanılmış kiyatlar
Mongol dilleri

Mongol dilleri, Altay dil aylesinin bir koludur. Altay dil aylesinin diğer üyeläri olan Türk, Tungus, Yapon, Koreya hem Aynu dilleriylen benzerlik gösterer. 

### Türk dilleriylen benzerlii
Türk dillerindä vardır r>z dönüşümläri. Ogur dillerindä hem Ön Türkçädä "r" olarak söylenen harflär, Şaz Türkçäsindä (Oguz, Kıpçak, Karluk, Argu hem Sibir Türkçäläri) "z" harfinä dönüşer. Bu durum, Mongol dillerindä aynı Ogur Türkçäsindäki gibi "r" olarak söylener.