Luigne Chonnacht

Tuath in Éirinn na meánaoise ba ea **Luíne Chonnacht** (Sean-Ghaeilge **Luighne Connacht**) suite i dtuaisceart chúige Chonnacht, ar an teorainn idir na contaetha Maigh Eo agus Sligigh

## Bunús
As Breá, taobh ó dheas de Cheanannas i gContae na Mí ba ea Luíne Chonnacht ó dhúchas, i dteannta le treibheanna amhail is Gailenga, Saitne, Delbna agus Ciannachta .  

Is dócha gur bronnadh tailte sna Connachta orthu, as ucht seirbhíse míleata, ag na Connachta agus Uí Néill ar a gcuid tailte nua-chlóite.

Déantar trácht ar a gcuid eachtraí, a n-imirce agus lonnú sna Connachta, i Leabhar Uí Eaghra.  Agus tá ról lárnach acu sa scéal faoi Chath Crionna.  De réir an scéil, téann Tadhg mac Céin agus a mhuintir as Éile sa Mhumhain ina dteannta.

Ainmníodh astu na barúntachtaí an lae inniu, Luíne (Contae na Mí) agus Luíne i Sligeach.

## Luíne Chonnacht
Bhíodh dlúthchaidrimh idir na Connachta taobh thiar den tSionainn &mdash; Uí Fiachrach, Uí Briúin agus Uí Ailella &mdash; agus na Luíne, Gaileanga, Greacraí agus Corca Fhir Trí.

I gcúige Chonnacht, measadh gurbh Forthuath iad na Luíne agus a gcomharsana.  Bhíodh Luíne i gceannas ar mhion- treibheanna (amhail is agus [Calraige|Calraí]], Greacraí and Corca Fhir Trí) agus b'fhéidir gurbh ard-ríogacht a bhí ann.  Aithníodh seo nuair a cruthaíodh deoise Achadh Conaire sa dóú haois déag.

Sa téacs in Rawlinson B 502, tá ginealach ar leith do Luíne Chonnacht, a scaradh ó phríomhghéag Luíne san 8ú haois, de shliocht Chinn Faoloadh, deartháir Fhlaithgheais.

## ''An Teora Luighne''
Is amhlaidh gurbh iad *An Teora Sloinnte Luighne* ná Uí Eaghra, Uí Ghadhra agus Uí Dhoibhlin.  De shliocht Doibhlin mhic Gormghasa iad an tríú acu, ar a nglaoitear ina thásc don bhliain 885 *rí Luighne Connacht*.  Insítear go follasach gur de Chorca Fhir Trí é Dhoibhlean.  Faoi ghéillsine na Luíne ó thús, d'éirigh siadsan ina rítheaghlach na tuatha.

Sa bhliain 993, deirtear gurbh Ua Gadhra ina thuatha Ghaileang (an tuath).  Bhí a mhuintir i gceannas ann go dtí an 13ú haois nuair a chuir Mhic Shiúrdáin an ruaig orthu.  I ndiaidh sin, glaodh go minic Mhic Shiúrdáin ar an tuath féin.

## Craobh ghinealaigh

    Ailill Aulom
    |
    |________________________________________
    |                         |            |
    |                         |            |
    Cormac Cas Eógan Már Cian
    |                         |            |
    |                         |            |
    Dal gCais Eóganacht Tadhg ( &co)
                                           |
                              _____________|___________
                             |                        |
                             |                        |
                             Cormac Gaileang Connla
                             |
                             |
                             Loi
                             |
                             |_________________
                             |                |
                             |                |
                             Nia Corb Art Corb
                             |
                             |
                             Art
                             |
                             |
                             Fiodhchuire
                             |
                             |
                             Fidsheng
                             |
                             |
                             Natfraoch
                             |
                             |
                             Brénuinn
                             |
                             |
                             Fionnbharr
                             |
                             |
                             Diarmaid Mór
                             |
                             |
                             Ceann Faoladh
                             |
                             |
                             Taicleach
                             |
                             |______________________________
                             |                          |
                             |                          |
                             Flaithgheas Ceann Faoladh
                             |                          |
                             |                          |
                             Béc                "Luighne Connacht"
                             |
                             |
                             Saorghus
                             |
                             |________________________________________________
                             |                                              |
                             |                                              |
                             Eaghra Poprigh mac Saorghus, d. 928.   Sleiteachán
                             |                                              |
                             |                                              |
                       Clann Ó hEaghra Gadhra
                                                                            |
                                                                            |
                                                                  Domhnall mac Gadhra, d. 931.
                                                                            |
                                                                            |
                                                                      Clann Ó Gadhra

## Féach freisin
* Ríthe Luíne Chonnacht
* Luíne Bhreá
* Mhic Shiúrtáin

## Foinsí
* *The Book of O'Hara*, Lambert McKenna, Dublin, 1951.
* *Mayo Places: Their Names and Origins*, Nollaig Ó Muraíle, 1985.
* *Irish Kings and High Kings*, Francis John Byrne, 3rd edition, Dublin, 2001.

## Naisc sheachtracha
* Denis Walsh, *[http://sites.rootsweb.com/~irlkik/ihm/connacht.htm#lui Luigne and Gailenga] *
* Annála Connacht, Corpus of Electronic Texts

## Tagairtí

Catagóir:Íochtar Chonnacht