John Davies (staraí)

Ba staraí Breatnach agus craoltóir teilifíse agus raidió é **John Davies** FLSW (25 Aibreán 1938 – 16 Feabhra 2015). D’fhreastail sé ar ollscoileanna i gCaerdydd agus i gCambridge agus theagasc sé Breatnais in Aberystwyth. Scríobh sé roinnt leabhar ar stair na Breataine Bige, ina measc *A History of Wales* ().

## Oideachas
Rugadh Davies sa Rhondda, sa Bhreatain Bheag,  agus rinne sé staidéar i gColáiste na hOllscoile, Caerdydd, agus i gColáiste na Tríonóide, Cambridge araon.

## Saol agus obair
Bhí Davies pósta agus ceathrar clainne aige. Níos déanaí sa saol, d’admhaigh sé go raibh sé déghnéasach. Tar éis dó stair na Breataine Bige a mhúineadh in Ollscoil Abertawe agus in Ollscoil Aberystwyth, chuaigh sé ar scor go Caerdydd, agus bhí sé le feiceáil go minic mar láithreoir agus mar rannpháirtí i gcláir staire ar an teilifís agus ar an raidió.

I lár na 1980idí, choimisiúnaigh Penguin Books Davies chun stair ghonta ar an mBreatain Bheag a scríobh, le cur lena sraith Pelican de stair na náisiún. Bhí cinneadh Penguin an leabhar a choimisiúnú *i* mBreatnais "*unexpected and highly commendable*," a scríobh Davies. Is é *Hanes Cymru* teideal an leagain Breatnaise, agus is é *A History of Wales* teideal an leagain Bhéarla.

"*I seized the opportunity to write of Wales and the Welsh. When I had finished, I had a typescript which was almost three times larger than the original commission,*" a scríobh Davies. Foilsíodh an clóscríbhinn bhunaidh mhór ar dtús i gclúdach crua faoin ainm *Allen Lane* imprint. Ghlac Davies saoire shabóideach óna phost i gColáiste Ollscoile na Breataine Bige agus scríobh sé formhór na gcaibidlí agus é ar camchuairt san Eoraip. Thiomnaigh Davies *Hanes Cymru* dá bhean chéile, Janet Mackenzie Davies.

Aistríodh *Hanes Cymru* go Béarla agus foilsíodh é sa bhliain 1993, toisc go raibh "*a demand among English-speakers to read what was already available to Welsh-speakers,*" a scríobh Davies. Foilsíodh eagrán athbhreithnithe (sa dá theanga) sa bhliain 2007.

Sa bhliain 2005, bronnadh Gradam Glyndŵr ar Davies as Ranníocaíocht Sármhaith leis na hEalaíona sa Bhreatain Bheag (*Outstanding Contribution to the Arts in Wales*) le linn Fhéile Machynlleth. Bhuaigh sé Leabhar na Bliana sa Bhreatain Bheag 2010 (*[[Wales Book of the Year]]*) do *Cymru: Y 100 lle i'w weld cyn marw*.

Sa bhliain 2011, toghadh Davies mar Chomhalta de Chumann Léannta na Breataine Bige. (Cymdeithas Ddysgedig Cymru) 

Bhí cónaí ar Davies i Grangetown, Caerdydd, agus chum sé an t-ainm Breatnaise Trelluest dó. Chun a 75ú breithlá a cheiliúradh in 2013, chraol an cainéal teilifíse Breatnaise S4C clár, *Gwirionedd y Galon: Dr John Davies*, faoina shaol agus a bhaile agus sa bhliain 2014 d'fhoilsigh sé a dhírbheathaisnéis i mBreatnais. 

Fuair Davies bás ag aois 76 sa bhliain 2015 agus, mar chomhartha ómóis dá sheanchara, d’athfhoilsigh Jon Gower dírbheathaisnéis Davies i mBéarla.

## Saothair

* *Caerdydd agus Marcais Bhút, (Scríbhneoirí na Breataine Bige)*, University of Wales Press, Eanáir 1980, 
* *Stair na Breataine Bige*, Penguin, 1994,  (Eagrán athbhreithnithe 2007,  )
* *Craoltóireacht agus an BBC sa Bhreatain Bheag*, Preas Ollscoil na Breataine Bige, 1994, 
* **The Making of Wales**, *The History Press*, 2ú heagrán, clóite: 1 Deireadh Fómhair, 2009, 
* *Na Ceiltigh*, Cassell &amp;amp; Co, 2000 , bunaithe ar an tsraith faisnéise S4C *The Celts*
* *Ciclipéid Acadamh na Breataine Bige*, Preas Ollscoil na Breataine Bige, 17 Aibreán, 2008, 
* *An Bhreatain Bheag: 100 Áit le Feiceáil Sula bhFaigheann Tú Bás* (le Marian Delyth), Y Lolfa, 2010, 
* *Fy Hanes I: Hunangofiant* (dírbheathaisnéis sa Bhreatnais), Y Lolfa, 2014, 
* *A Life in History* (dírbheathaisnéis aistrithe go Béarla ag Jon Gower), Y Lolfa, 2015, 

## Tagairtí

Catagóir:Básanna in 2015
Catagóir:Daoine a rugadh i 1938