Beachaireacht in Éirinn

[mion|258x258px|An tús-litir maisithe B ag tús an ''Bechbretha'' sa lámhscríbhinn den 14ú haois ([Leabharlann Choláiste na Tríonóide|LCnaT, LS 1316).]]
mion|220x220px|NIBHS (Native Irish Honey Bee Society – Apis mellifera mellifera) agus "Ban Honey Bee Imports"
mion|220x220px
Is í an tuairim atá ag taighdeoirí in Ollscoil na Gaillimhe ná go bhfuil beacha in Éirinn le thart fá 11,000 bliain agus tá a fhios againn raibh **beachaireacht in Éirinn** beo bríomhar sa 7ú haois ar a laghad.

## Stair
Phléann an trácht Éireannach, *[[Bechbretha|Bechbhretha]]*,  ón tseachtú haois AD beachaireacht. Is an-mhionsonraithe iad na rialacha luaite ann maidir le beacha agus léirítear dá bharr an tábhacht a bhaineadh le mil, lena dhéanadh deoch mheisciúil, i measc nithe eile, i sochaí na hÉireann.

Luaitear in *Early Irish Farming* le Fergus Kelly go léiríonn fianaise theangeolaíoch go raibh beacha anseo roimh an Chríostaíocht ach moltar san intreoir do *Bechbhretha* go léiríonn na dlíthe bainteach le beacha gur glacadh beacha anseo den chéad uair sa chúigiú nó séú haois.

Tá roinnt scéalta fá theacht na mbeach. Tá sé luaite in *[[Óengus mac Óengobann|Féilire Óengusso]]* (téacs ón ochtú haois) gur ghlac Naomh Mo Domhnóc beacha go hÉirinn go luath sa tseachtú haois. Tá an 13ú Feabhra luaite leis an ghníomh seo agus é ráite gur ghlac sé anseo iad ‘anair’ (anoir) i gcurachán. Creidtear gur chaith Mo Domhnóc tamallt sa Bhreatain Bheag agus gurbh é a chur tús le beachaireacht sa tír seo ina mhainistir féin i gCill Chainnigh.

Cuireadh tús le beachaireacht tráchtála In Éirinn sna 1880idí i ndáiríre tar éis bhunú Chónaidhm Chumainn Bheachairí na hÉireann (FIBKA) in 1881.

## An tionscal
Tá beacha na hÉireann i mbaol mór – agus leis sin, tá an córas bia agus beatha féin i mbaol. Tá 90 speiceas beach dúchasach in Éirinn, ach tá an tríú cuid díobh i mbaol a dhíothaithe. Agus mura bhfuil beacha ann le plandaí a phailniú, tá an baol ann go dtitfidh ár gcóras bia ina iomláine as a chéile.

Seoladh an Plean Uile-Éireann um Pailneoirí sa bhliain 2015.

### “Coinnigh Coirceog"
Sa bhliain 2019, d’fhógair Rialtas na hÉireann an tionscnamh “Coinnigh Coirceog, cuidigh leis an mbeach mheala”. Féachtar leis an tionscnamh seo úinéirí foraoise a spreagadh chun an bheach mheala a thabhairt isteach sa choillearnach dhúchasach i gcomhar le Coillearnach Éireann agus na cumainn náisiúnta bheachairí. Bhí Cumann Bheach Mheala Dhúchasach na hÉireann freisin ag tacú leis an tionscnamh.

### Contúirt
Maraíodh bean sna seachtóidí ar an 2 Meán Fómhair 2025 nuair a d'ionsaigh saithe beach í i mBaile an Chaisil i dtuaisceart Chontae Mhaigh Eo.  Bhí an bhean agus a fear céile ag cruinniú meala as creatchoirceoga ag thart ar 5 a chlog tráthnóna inné nuair a thug an tsaithe fogha fúithi agus sháigh a gclipí inti.  D'éirigh sí an-tinn ar an mball .  Cuireadh gathanna i roinnt daoine eile nuair a tháinig siad i gcabhair an mbean.  Deir beachadóirí gurb annamh a bhásaítear daoine agus iad ag cruinniú meala ach deir siad go bhfuil daoine áirithe an-tograch do ghoimh beiche, i ngan fhios dóibh féin go minic.

## Eagraíochtaí in Éirinn
Is iad an dá phríomhchomhlachas beachaireachta in Éirinn sa lá atá inniu ann ná Cónaidhm Chumainn Bheachairí na hÉireann (FIBKA) agus Cumann Beachairí na hÉireann.

## Féach freisin

* Beachaireacht

## Tagairtí

Catagóir:Beachaireacht
Catagóir:Beacha
Catagóir:Táirgeacht talmhaíochta
Catagóir:Próiseáil bia
Catagóir:Tionscal an bhia
Catagóir:Feirmeoireacht in Éirinn
Catagóir:Beachaireacht in Éirinn