Grace Kelly

Ban-aisteoir Meiriceánach agus réalta faisin ba ea **Grace Patricia Kelly** (), nó níos déanaí **Grace, Banphrionsa Mhonacó,** de phór Éireannach  (12 Samhain, 1929 – 14 Meán Fómhair, 1982). Bhí Grace Kelly ar dhuine de na haisteoirí ba cháiliúla le linn ré órga Hollywood.

clé|mion|Grace Kelly, ag MGM|alt=mion|High Noon, 1952|clé
mion|Mogambo, 1953|clé
mion|To Catch a Thief, 1955|clé
clé|mion|1956

## Saol
Tháinig seanathair Grace as Baile Uí Fhiacháin, i gContae Mhaigh Eo. Chuaigh John Henry Kelly ar imirce chuig Philadelphia Mheiriceá in 1867. D’éirigh le Jack Kelly, athair Grace, trí bhonn Oilimpeacha a chrochadh leis dá ghaiscí rámhaíochta in 1920 agus 1924. Bhí a dhóthain de mhaoin an tsaoil aige rud a d’fhág saol sócúil ag Grace. 

### Hollywood
clé|mion|1972Sna 1950idí, d'oibrigh Kelly ar an stáitse agus i scannáin de chuid Hollywood. Sa bhliain 1955, bronnadh Oscar dá ról sa  *The Country Girl,* agus í i mbarr a réime gairmiúla. Bhí sí le feiscint ar scáileán taobh le leithéidí Gary Cooper, Clark Gable, Cary Grant, agus Bing Crosby agus bhí leithéidí Alfred Hitchcock agus John Ford mar stiúrthóirí aici.   

Bhí a saol aisteoireachta in airde láin nuair a phós sí an Prionsa Rainier ó Phrionsacht Mhonacó in 1956.    

### Pósadh
In 1955, d’eagraigh Paris Match deis fótagrafaíochta do Grace Kelly leis an bPrionsa Rainier ag an bPálás Ríoga in Monte Carlo. Níor aontaigh an bheirt a bhí i gceist leis ach go drogallach, is cosúil. Níor thúisce le chéile iad ná go raibh siad pósta.
Rinne an Phrionsa Rainier aistear chuig na Stáit Aontaithe i mí na Nollag – ar chúiseanna leighis, mar dhea – inar chaith sé an Nollaig le muintir Uí Cheallaigh agus inar iarr sé ar Grace é a phósadh. Ansin d'fhill Grace go Monacó san earrach dár gcionn chun pósadh. Phós sí Prionsa Mhonacó, Rainier III, ar 19 Aibreán 1956 agus d'fhág sí Hollywood.

Chaith Grace Kelly an chuid eile dá saol i Monacó. 

**Saol pósta** 

Bhí triúr páiste ag Grace Kelly: an prionsa Albert agus na banphrionsaí Caroline agus Stéphanie.

Fuair Grace Kelly bás de bharr stróc agus í ag tiomáint, ar an 14 Meán Fómhair 1982, tubaiste a fhágann greanta i scioból samhlaíochta an phobail í mar an duine óg álainn.
## Grace in Éirinn
Bhí Grace Kelly an-mhórtasach as a dúchas Éireannach. Mar shampla bhunaigh sí leabharlann Éireannach.  Thug sí cúpla cuairt ar Éireann sna 1960dí agus na 1970idí (thug  an Lánúin Ríoga cuairt stáit ar Éirinn don chéad uair sa bhliain 1961).

Chabhraigh Grace Kelly go mór saol an fhaisin in Éirinn a chur chun cinn nuair a chaith sí geansaí Árann i bpictiúir di féin faoi theas na gréine ar luamh ar an Meánmhuir, pictiúr a bhí ar chlúdach na hirise Vogue i lár na 1950idí.  

Bhí Albert II i measc an phobail i mBaile Uí Fhiacháin i gcontae Mhaigh Eo mí na Márta 2023 nuair a nochtadh dealbh in ómós dá mháthair.clé|mion|1981

## Tionchar
Chuir an AFI (*Institiúid Scannáin Mheiriceá*) Kelly in airde ag #13 i measc na mbanréaltaí scannáin is fearr a bhí ann riamh.

Tháinig mac le Grace Kelly, Ailbhe II (Albert Alexandre Louis Pierre Grimaldi), i gcomharbas ar a athair Rainier III sa bhliain 2005. 
## Scannáin
* 1951 : *Fourteen Hours*
* 1952 : *High Noon*
* 1953 : *Mogambo*
* 1954 : *Dial M for Murder*
* 1954 : *Green Fire*
*1954 : *Rear Window*
* 1954 : *The Country Girl*
* 1954 : *The Bridges at Toko-Ri*
* 1955 : *To Catch a Thief*
* 1956 : *The Swan* 
* 1956 : *High Society*

## Naisc
* Suíomh oifigiúil
* Clár *Grace Kelly: Banphrionsa Mhaigh Eo* (TG4, 2023) 

## Tagairtí

Catagóir:Ban-aisteoirí Meiriceánacha
Catagóir:Daoine a rugadh i 1929
Catagóir:Básanna i 1982
Catagóir:Buaiteoirí gradam Ban-aisteoir is Fearr sna gradaim Academy
Catagóir:Buaiteoirí gradam Ban-Aisteoir is Fearr i nDráma sna gradaim Golden Globe