Contae Chill Dara

thumb|right|200px|Brat
Is contae í **Cill Dara** (nó **Contae Chill Dara**) atá suite in oirthear na hÉireann, i gCúige Laighean, ar an taobh thiar theas de Bhaile Átha Cliatha.

D'fhás daonra oirthir an chontae sna blianta beaga anuas; mhéadaigh an oiread tithe sna Solláin (bruachbhaile de chuid Nás na Rí) faoi sé ó lár na 90í.

Tá teorainneacha ag an gcontae le Ceatharlach, Laois, An Mhí, Uíbh Fhailí, Cill Mhantáin agus Contae Átha Cliath.

Is í Comhairle Chontae Chill Dara an t-údarás áitiúil.

## Stair
Bhunaigh Naomh Eimhín Mainistir Eimhín sa séu haois. Is é baile Chill Dara an baile is sine agus is stairiúla sa chontae. Rinneadh sír den chontae sa bhliain 1297, agus tá teorainneacha nua-aimseartha Chontae Chill Dara ann ón bhliain 1832 i leith.

Ba chuid den Pháil é an contae tráth, agus na nGearaltaigh suite ann le tamall fada.

## Gnó
Tá monarcha ollmhór ag an gcomhlacht Intel i Léim an Bhradáin. Bíonn cáil ar an Droichead Nua as ucht na siopaí atá ann.

## Bailte i gContae Chill Dara
Is é Nás na Rí príomhbhaile an chontae agus is ann atá Comhairle Chontae Chill Dara. 

* Almu, Ard Cloch, Áth Garbháin
* Baile an Chalbhaigh, Baile Átha Í, Béal Átha an Tuair, An Baile Mór, Baile Uí Bhuadáin, Baile an Bhrúnaigh, Baile Éide, Baile Eoin, Baile Uí Mhadaín, Baile an Mhuilinn, Baile Roibeard, Baile an Stáibléaraigh
* Cairbre, Cearthach, An Chorrchoill, Claonadh, Cill, Cill Choca, Cill Chuillinn, Cill Daingin, Cill Dara, Cill Droichid, Colchoill, Crochta na Gréine, Coill Dubh, Cill Bhearaigh, Cill Cathaigh, Cill Míde, Cill Seanchua, Cill Maodhóg
* Díseart Diarmada, Droichead Baile Sheáin, Droichead Nua, Doire an tSoirn
* Fiodh Alúine
* Léim an Bhradáin, Loilgheach Mór, Liamhain
* Maigh Nuad, Mainistir Eimhín, Maen Colmcille
* Nás na Rí
* Ráth Iomgháin, Ráth Chofaigh
* Na Solláin, Sean Chill Chuilinn
* Teach Srafáin, Tigh Mo Linne
* An Urnaí 

## Barúntachtaí

* Cairbre, Claonadh, Connail, Cill Chuillinn, Cill Chá agus Maoin, Cill Chéile
* An Fhorrach agus an Réabán Thoir, An Fhorrach agus an Réabán Thiar, 
* An Léim Thuaidh, An Léim Theas
* An Nás Thuaidh, An Nás Theas
* Uí Chéithigh agus Uachtar Fhine
* Uíbh Fhailí Thoir, Uíbh Fhailí Thiar

## Bailte fearainn

* Na Stoicíní, Sean Chill Chuilinn
* Tigh Mhic Neamhain, Toirnín, An Teampall Geal 
* Uachtar Árd

## Tíreolaíocht

* An Bhearú, An Bhóinn 
* Caisleán Mhaigh Nuad, Cnoc Alúine, Cnoc Bhaile Cupid, Colchoill, Caisleán Cill Chá 
* An Laidhrín, An Life 
* Mullach Maistín, Móin Alúine 
* An Uisce Dubh

## Cultúr

* Aerfort Weston
* Baois Uí Chongaile 
* An Currach, Comhlacht Graí Náisiúnta na hÉireann, Campa an Churraigh, Coláiste Chiaráin, Coláiste Phádraig, Coláiste Phobal Confey, Gaelcholáiste Chill Dara, Coláiste Dhroichead Nua, An Coláiste Sailéaiseach, Comhairle Chontae Chill Dara, An Chanáil Ríoga, Coláiste Lorcain 
* Dún Ailinne, Domhnach Mór, Deoise Chill Dara agus Leithghlinn 
* Láithreach Briúin
* Mainistir Chill Droichid, Mainistir Chill Dara 
* Ollscoil na hÉireann, 
* Páirc Naoimh Conlaith
* Slí na Bearú, Scoil Mhuire
* Tigh Tua, Caisleán Mháirtín

## Spórt
Tugtar an leasainm na *Lilywhites* ar fhoireann CLG Chill Dara. Is tagairt í seo don dath bán a chaitheann na foirne agus atá ar bhrat an chontae.

Tá clú agus cáil ar an gcontae mar gheall ar na capaill d'ardchaighdeán a thagann óna graífheirmeacha. Bíonn féilte rásanna ar siúl sa chontae gach bliain. Tá Graí Náisiúnta na hÉireann lonnaithe sa chontae freisin.

Tá 3 ráschúrsa i gContae Chill Dara
* an Currach 
* Baile Phúinse
* Ráschúrsa Nás na Rí 
## Oideachas
Is i Maigh Nuad atá ionad oideachais an chontae. Tá *[[Ollscoil na hÉireann, Má Nuad|Ollscoil na hÉireann Má Nuad]]* agus *[[Coláiste Phádraig, Má Nuad|Coláiste Naomh Pádraig, Maigh Nuad]]* inti.
Tá scoileanna tríú leibhéal sa chontae: 
* Ollscoil Náisiúnta na hÉireann, Maigh Nuad / Coláiste Mhaigh Nuad / Coláiste Má Nuad
* Coláiste Naomh Pádraig, Maigh Nuad

## Comhchathracha
Contae Chill Dara nasctha le háiteanna seo a leanas:
* Deauville, An Fhrainc
* Lexington, Stáit Aontaithe Mheiriceá

Tá siad an dá bailte mórlárionaid tionscal na gcapall folaíochta ina dtíortha faoi seach.

## Naisc sheachtracha
* http://kildare.ie/countycouncil/index.asp 
* County Kildare Community Network

## Tagairtí