Otto Dix

Ba phéintéir agus déantóir priontaí Gearmánach é **Wilhelm Heinrich Otto Dix** ( 2 Nollaig 1891 – 25 Iúil 1969 ), iomráiteach as a chuid léirithe neamhthrócaireach réalaíocha ar shochaí na Gearmáine le linn Phoblacht Weimar agus brúidiúlacht an chogaidh. Mar aon le George Grosz agus Max Beckmann, meastar go forleathan é ar cheann de na healaíontóirí is tábhachtaí den Neue Sachlichkeit (*Oibiachtúlacht Nua*).

## Beathaisnéis

### Luathshaol agus oideachas
Rugadh Otto Dix in Untermhaus, an Ghearmáin, atá anois mar chuid de chathair Gera, Thuringia. An mac ba shine le Franz Dix, oibrí teilgcheárta iarainn, agus Louise, bean fhuála  a raibh filíocht scríofa aici ina hóige, nochtadh é don ealaín ó aois an-óg.  Bhí na huaireanta a chaith sé i stiúideo a chol ceathrair, Fritz Amann, a bhí ina phéintéir, cinntitheach chun uaillmhian Otto óg a bheith ina ealaíontóir; fuair sé spreagadh breise óna mhúinteoir bunscoile. Idir 1906 agus 1910, chuir sé *téarma isteach mar phrintíseach* leis an bpéintéir Carl Senff, agus thosaigh sé ag péinteáil a chéad tírdhreacha. Sa bhliain 1910, chuaigh sé isteach sa Kunstgewerbeschule i nDresden, anois Acadamh na Mínealaíne Dresden, áit a raibh Richard Guhr i measc a chuid múinteoirí. Ní scoil do na mínealaíona a bhí sa scoil ag an am sin ach acadamh a dhírigh ar na healaíona feidhmeacha agus ar cheardaíocht . 

Dhírigh formhór luathshaothair Dix ar thírdhreacha agus ar phortráidí a rinneadh i réalachas stílithe, a d'aistrigh go dtí eispriseanachas ina dhiaidh sin. Dhírigh tromlach saothair luatha Dix ar thírdhreacha agus ar phortráidí a rinneadh i réalachas stílithe a d’aistrigh níos déanaí chun an eispriseanachais. 

### Seirbhís san Chéad Chogadh Domhanda
Nuair a thosaigh an Chéad Chogadh Domhanda, d'oibrigh Dix go deonach d'Arm na Gearmáine. Sannadh é do reisimint airtléire páirce i nDresden. I bhfómhar na bliana 1915 ceapadh é ina oifigeach neamhchoimisiúnta d'aonad meaisínghunna  ar an bhfronta Thiar agus ghlac sé páirt i gCath an Somme. I mí na Samhna 1917, aistríodh a aonad go dtí an fronta Thoir go dtí deireadh na cogaíochta leis an Rúis, agus i bhFeabhra 1918 bhí sé lonnaithe i bhFlóndras. Ar ais ar an bhfronta thiar, throid sé in Ionsaí an Earraigh, 1918. Ghnóthaigh sé an Crois Iarainn, rang a dó, agus shroich sé céim *Vizefeldwebel* . I mí Lúnasa na bliana sin gortaíodh sa mhuineál é, agus go gairid ina dhiaidh sin ghlac sé ceachtanna oiliúna píolótaí.

Ghlac sé páirt i gcúrsa frith-aerárthaí i dTongern, tugadh ardú céime dó go Vizefeldwebel agus tar éis dó pas a fháil sna tástálacha leighis aistríodh é go dtí an tAonad Athsholáthair Eitlíochta i Schneidemühl (Piła, sa lá atá inniu ann). Scaoileadh as seirbhís é ar 22 Nollaig 1918 agus bhí sa bhaile don Nollaig. 

Bhí tionchar as cuimse ag radhairc an chogaidh ar Dix, agus ina dhiaidh sin rinne sé cur síos ar thromluí athfhillteach ina ndeachaigh sé ag crúbadach trí thithe scriosta. Léirigh sé a thaithí thrámach i go leor saothar ina dhiaidh sin, i go leor saothar ina dhiaidh sin, ina measc punann de chaoga eitseáil dar teideal *Der Krieg*, a foilsíodh sa bhliain 1924.  Ina dhiaidh sin, thagair sé don chogadh arís in *Der Krieg,* triptic a péinteáladh ó 1929 go 1932. .

### Saothar ealaíne iar-chogaidh
I ndeireadh na bliana 1918 d’fhill Dix ar Gera, ach an bhliain dár gcionn bhog sé go Dresden, áit a ndearna sé staidéar ag an Hochschule für Bildende Künste . Bhí sé ina bhunaitheoir den Dresdner Sezession Gruppe sa bhliain, le linn tréimhse nuair a bhí a chuid oibre ag dul trí chéim eispriseanaíoch .  Sa bhliain 1920, bhuail sé le George Grosz agus, faoi thionchar Dada, thosaigh sé ag ionchorprú eilimintí colláis ina chuid saothar, cuid acu a thaispeáin sé sa chéad Aonach Dada i mBeirlín. Ghlac sé páirt freisin i dtaispeántas Slonnadóirí na Gearmáine i nDarmstadt an bhliain sin .I 1920, bhuail sé le George Grosz agus, faoi thionchar Dada, thosaigh sé ag ionchorprú eilimintí colláise ina chuid saothar, cuid acu a thaispeáin sé sa chéad Aonach Dada i mBeirlín. . Ghlac sé páirt freisin i dtaispeántas 'Eispriseanóirí Gearmánacha' i nDarmstadt an bhliain sin. 

Bhuail sé leis an ghabha miotalóireachta Martha Koch sa bhliaini 1921, agus phós siad i 1923. Bhí triúr clainne acu le chéile. Go minic, bhí sí ina hábhar dá chuid portráidí. 

Sa bhliain 1924, ghlac sé ballraíocht sa Berliner Secession  faoin am seo bhí stíl péintéireachta a bhí ag éirí níos réadúla á forbairt aige a d’úsáid glónraí tanaí de phéint ola thar bhunphéinteáil teampara, ar mhodh na seanmháistrí.  Chuir a phéinteáil *Der Schützengraben* sa bhliain 1923, a léirigh coirp saighdiúirí teasctha agus dreoite tar éis cath, an oiread sin ruaille buaille gur chuir 'Músaem Wallraf-Richartz' an pictiúr i bhfolach taobh thiar de chuirtín. Sa bhliain 1925, chuir méara Köln ansin, Konrad Adenauer, ceannach na péintéireachta ar ceal agus chuir sé iallach ar stiúrthóir an mhúsaeim éirí as I 1925 chuir Konrad Adenauer, méara Köln ag an am sin, ceannach an phictiúir ar ceal agus chuir sé iallach ar stiúrthóir an mhúsaeim éirí as.

Chuir Dix leis an taispeántas *Neue Sachlichkeit* i Mannheim sa bhliain 1925, ina raibh saothair le George Grosz, Max Beckmann, Heinrich Maria Davringhausen, Karl Hubbuch, Rudolf Schlichter, Georg Scholz agus go leor eile. Bhí saothar Dix, cosúil le saothar Grosz - a chara agus iarshaighdiúir eile - thar a bheith cáinteach ar shochaí chomhaimseartha na Gearmáine agus ba mhinic a bhíodh sé ag plé le gníomh a chónaigh sé le gníomh *Lustmord*, nó dúnmharú gnéasaithe. Tharraing sé aird ar an taobh dearóil den saol, ag léiriú striapachais, fhoréigin, seanaoise, agus báis gan staonadh.

I gceann dá ráitis, a foilsíodh sa bhliain 1927, d'fhógair Dix, "Ta na réad príomhúil agus tá an fhoirm múnlaithe ag an réad."

I measc na bpictiúr is cáiliúla dá chuid tá Sailor and Girl (1925), a úsáideadh mar chlúdach ar an úrscéal Sabbath's Theater le Philip Roth sa bhliain 1995, the triptych Metropolis (1928), léiriú tarcaisneach ar an mheathlúchán agus ar an ainriantacht i bPoblacht Weimar na Gearmáine , áit a raibh ragairne i rith an ama ina bhealach chun déileáil leis an gcruachás cogaidh agus leis an tubaiste airgeadais  , agus Portráid scanrúil an Iriseora Sylvia von Harden (1926). Nocht a chuid léirithe d'iarshaighdiúirí éagosacha agus drochbhail ar a n-aghaidh- radharc coitianta ar shráideanna Bheirlín sna 1920í - taobh gránna an chogaidh agus léirigh siad a stádas dearmadta laistigh de shochaí chomhaimseartha na Gearmáine, coincheap a forbraíodh freisin i *Im Westen nichts Neues* le hErich Maria Remarque ar bhFronta an Iarthair.

## Naisc sheachtracha
* Disintegrating Trench, from War
* Entartete Kunst \ Degenerate Art
* Blaosc, 1924
* Otto Dix 1891-1969

## Tagairtí

Catagóir:Básanna i 1969
Catagóir:Daoine a rugadh i 1891
Catagóir:Daoine as Gera
Catagóir:Daoine ó Phrionsacht Reuss-Gera
Catagóir:Péintéirí Gearmánacha an 20ú haois
Catagóir:Ealaíontóirí fireann Gearmánacha an 20ú haois
Catagóir:Péintéirí fireanna Gearmánacha
Catagóir:Ealaíontóirí cogaidh Gearmánacha
Catagóir:Péinteoirí nua-aimseartha na Gearmáine
Catagóir:Dada
Catagóir:Péintéirí Eispriseanaíocha na Gearmáine
Catagóir:Eispriseanaithe Gearmánacha
Catagóir:Pearsanra Volkssturm
Catagóir:Faighteoirí na Croise Iarainn (1914), rang 2
Catagóir:Ealaíontóirí an Dara Cogadh Domhanda
Catagóir:Ealaíontóirí an Chéad Chogadh Domhanda
Catagóir:Foireann acadúil Acadamh na Mínealaíne Dresden
Catagóir:Pearsanra Arm na Gearmáine sa Chéad Chogadh Domhanda
Catagóir:Príosúnaigh chogaidh Ghearmánacha sa Dara Cogadh Domhanda i seilbh na Fraince
Catagóir:Otto Dix