Finlandia

Tondán leis an gcumadóir Fionlannach Jean Sibelius, is ea ***Finlandia***, Op. 26. Scríobhadh é sa bhliain 1899 agus rinneadh athbhreithniú air sa bhliain 1900. Cumadh an píosa do Phreascheiliúradh i 1899, agóid cheilte i gcoinne méadú ar chinsireacht ón Impireacht Rúiseach, agus ba é an ceann deireanach é de sheacht bpíosa a léiríodh mar thionlacan le tableau a léirigh eipeasóidí ó stair na Fionlainne. Bhí an chéad tableau ar an 2 Iúil 1900 in Heilsincí le Cumann Fiolarmónach Heilsincí faoi stiúir Robert Kajanus. Maireann léiriú tipiciúil idir 7.5 agus 9 nóiméad.

## Stair
Díreach mar a tharla leis an *Karelia Suite*, níor eisíodh an tsraith bhunaidh *Press Celebrations Music* faoi mhaoirseacht Sibelius riamh, ach tar éis beagnach 99 bliain an bhileog cheoi gan athrú, atógadh an tsraith agus eisíodh í ar dhá dhlúthdhiosca éagsúla, an chéad cheann ag Ceolfhoireann Fhiolarmónachan Tampere sa bhliain 1998, arna stiúradh ag Tuomas Ollila, agus an dara ceann ag an Cheolfhoireann Shiansach Lahti sa bhliain 2000, faoi stiúir Osmo Vänskä.

Athshaothraíodh an dá ghluaiseacht dheireanacha den tsraith chun *Finlandia* a chruthú.

Chun cinsireacht na Rúise a sheachaint, b'éigean *Finlandia* a léiriú faoi ainmneacha malartacha ag ceolchoirmeacha ceoil éagsúla. Bhí líon mór teidil ann faoina raibh an píosa ag dul i bhfolach agus is minic a bhí mearbhall orthu—i measc na samplaí cáiliúla tá *Happy Feelings at the awakening of Finnish Spring* agus *A Scandinavian Choral March.*  De réir shuíomh gréasáin turasóireachta na Fionlainne, "Cé gur Ard-Diúcacht faoin Rúis a bhí san Fhionlainn fós, b'éigean do léirithe laistigh den impireacht tarlú faoin teideal rúnda 'Impromptu'."
Seo a leanas na gluaiseachtaí bunaidh.

* *Preludium :* *Andante (ma non troppo)*
* *Tábla 1:* *Amhrán *
* *Tábla 2:* *Baisteadh na Fionlannaigh ag an Easpag Anraí*
* *Tabléó 3:* *Radharc ó Chúirt Diúc Johan*
* *Tábla 4:* *Na Fionlannaigh i [[Cogadh Tríocha Bliain|gCogadh na Tríocha Bliain]]*
* *Tábla 5:* *An Naimhdeas Mór*
* *Tábla 6:* *Dúisíonn an Fhionlainn*

## Ionstraimíocht
Tá *Finlandia* scóráilte do na huirlisí seo a leanas,  eagraithe de réir teaghlaigh ( uirlisí gaoithe adhmaid, práis, cnaguirlisí, agus téada ):

* 2&nbsp;fliúití, 2&nbsp;óbóí, 2&nbsp;clairinéid (i B ♭ ), agus 2&nbsp;basúin
* 4&nbsp;adharca (i&nbsp;F), 3&nbsp;trumpaí (i&nbsp;F), 3&nbsp;trombóin agus tuba
* Timpani, druma bas, ciombailí, agus triantán
* Veidhlíní (I&nbsp;agus II), violaí, ceallaí, agus dordghiotár

## Struchtúr
Tá an chuid is mó den phíosa clúdaithe le ceol bríomhar agus suaite, ag tabhairt chun cuimhne streachailt náisiúnta mhuintir na Fionlainne. I dtreo dheireadh an cheoil, tagann suaimhneas ar an gceolfhoireann, agus cloistear an t-iomann *Finlandia* atá socair agus ceolman t-iomann Finlandiah. Is minic a luaitear go mícheart é mar shéis thraidisiúnta tíre, agus is é cruthú Sibelius féin atá sa chuid Iis é an tIiomann ná cruthú Sibelius féin an tIomann.
thumb|''Finlandia'', cóiriú pianó leis an gcumadóir (1900). Cóip lámhscríofa 1952 d’Ardmhéara Nua-Eabhrac, Vincent Impellitteri.

## Saothair dhíorthacha
Cé gur chum sé é don cheolfhoireann ar dtús, sa bhliain 1900 rinne Sibelius an saothar a shocrú don phianó aonair.

Ina dhiaidh sin, d'athmhúnlaigh Sibelius an t*Iomann Finlandia* ina phíosa neamhspleách. Tá an t-iomann seo, le focail a scríobh Veikko Antero Koskenniemi sa bhliain 1941, ar cheann de na hamhráin náisiúnta is tábhachtaí sa Fhionlainn. Moltar arís agus arís eile gurb é amhrán náisiúnta oifigiúil na Fionlainne é. Sa lá atá inniu ann, le linn léirithe nua-aimseartha den *Finlandia* iomlán, bíonn cór páirteach uaireanta, ag canadh liricí na Fionlainne leis an gcuid amhrán.

Le focail dhifriúla, cantar é freisin mar iomann Críostaí (*I Sought The Lord, And Afterward I Knew* ; *Be Still, My Soul*, *When Memory Fades,* *I Then Shall Live*, *Hail, Festal Day*, in eaglaisí soiscéalacha na hIodáile: Veglia al mattino, agus ba é amhrán náisiúnta stát gearr-shaolach na hAfraice Biafra ( *Tír na Gréine ag Éirí* é. Sa Bhreatain Bheag úsáidtear an fonn le haghaidh iomann tírghrách de chuid Lewis Valentine *Gweddi Dros Gymru (Paidir don Bhreatain Bheag)*.

## Nótaí

## Tagairtí

Catagóir:Dánta