open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
1916 sa scannán

Is liosta é seo d'eachtraí scannánaíochta sa bhliain 1916.

## Na scannáin is mó a thug airgead isteach (SA)

## Scannáin
**[[Intolerance (scannán)|Intolerance]]*

### Le Charlie Chaplin
**[[The Floorwalker]]*
**[[Police (scannán 1916)|Police]]*
**[[The Fireman (scannán 1916)|The Fireman]]*
**[[The Vagabond (scannán)|The Vagabond]]*
**[[One A.M. (scannán 1916)|One A.M.]]*
**[[The Count (scannán)|The Count]]*
**[[The Pawnshop]]*
**[[Behind the Screen]]*
**[[The Rink (scannán)|The Rink]]*

## Básanna

## Tagairtí

Catagóir:1916
Catagóir:Scannáin 1916
1917 sa scannán

Is liosta é seo d'eachtraí scannánaíochta sa bhliain 1917.

## Na scannáin is mó a thug airgead isteach (SA)

## Scannáin
### Le Charlie Chaplin
**[[Easy Street (scannán)|Easy Street]]*
**[[The Cure (scannán 1917)|The Cure]]*
**[[The Immigrant (scannán 1917)|The Immigrant]]*
**[[The Adventurer (scannán)|The Adventurer]]*

## Básanna

## Tagairtí

Catagóir:1917
Catagóir:Scannáin 1917
1925 sa scannán

Is liosta é seo d'eachtraí scannánaíochta sa bhliain 1925.

## Na scannáin is mó a thug airgead isteach (Ar fud an Domhain)

## Scannáin
**[[The Phantom of the Opera (scannán 1925)|The Phantom of the Opera]]*

## Básanna

## Tagairtí

Catagóir:1925
Catagóir:Scannáin 1925
1918 sa scannán

Is liosta é seo d'eachtraí scannánaíochta sa bhliain 1918.

## Na scannáin is mó a thug airgead isteach (SA)

## Scannáin
**[[Mickey (scannán 1918)|Mickey]]*

### Le Charlie Chaplin
**[[A Dog's Life]]*
**[[Triple Trouble (scannán 1918)|Triple Trouble]]*
**[[The Bond]]*
**[[Shoulder Arms]]*

## Básanna

## Tagairtí

Catagóir:1918
Catagóir:Scannáin 1918
1927 sa scannán

Is liosta é seo d'eachtraí scannánaíochta sa bhliain 1927.

## Na scannáin is mó a thug airgead isteach (Ar fud an Domhain)

## Scannáin
**[[Metropolis (scannán 1927)|Metropolis]]*
**[[The Cat and the Canary (scannán 1927)|The Cat and the Canary]]*
**[[The Jazz Singer]]*
**[[Wings (scannán 1927)|Wings]]*

## Básanna

## Tagairtí

Catagóir:1927
Catagóir:Scannáin 1927
1930 sa scannán

Is liosta é seo d'eachtraí scannánaíochta sa bhliain 1930.

## Na scannáin is mó a thug airgead isteach

## Scannáin
**[[All Quiet on the Western Front (scannán 1930)|All Quiet on the Western Front]]*

## Básanna

## Tagairtí

Catagóir:1930
Catagóir:Scannáin 1930
1931 sa scannán

Is liosta é seo d'eachtraí scannánaíochta sa bhliain 1931.

## Na scannáin is mó a thug airgead isteach

## Scannáin
**[[Cimarron (scannán 1931)|Cimarron]]*
**[[City Lights]]*
**[[Dracula (scannán Béarla 1931)|Dracula]]*
**[[Frankenstein (scannán 1931)|Frankenstein]]*

## Básanna

## Tagairtí

Catagóir:1931
Catagóir:Scannáin 1931
1932 sa scannán

Is liosta é seo d'eachtraí scannánaíochta sa bhliain 1932.

## Na scannáin is mó a thug airgead isteach

## Scannáin
**[[Grand Hotel (scannán 1932)|Grand Hotel]]*
**[[Horse Feathers]]*
**[[The Mummy (scannán 1932)|The Mummy]]*
**[[Scarface (scannán 1932)|Scarface]]*
**[[White Zombie (scannán)|White Zombie]]*

## Básanna

## Tagairtí

Catagóir:1932
Catagóir:Scannáin 1932
1935 sa scannán

Is liosta é seo d'eachtraí scannánaíochta sa bhliain 1935.

## Na scannáin is mó a thug airgead isteach

## Scannáin
**[[The 39 Steps (scannán 1935)|The 39 Steps]]*
**[[A Night at the Opera (scannán)|A Night at the Opera]]*
**[[Bride of Frankenstein]]*
**[[Captain Blood (scannán 1935)|Captain Blood]]*
**[[The Lives of a Bengal Lancer (scannán)|The Lives of a Bengal Lancer]]*
**[[A Midsummer Night's Dream (scannán 1935)|A Midsummer Night's Dream]]*
**[[Mutiny on the Bounty (scannán 1935)|Mutiny on the Bounty]]*
**[[Top Hat]]*
**[[Triumph of the Will]]*

## Básanna

## Tagairtí

Catagóir:1935
Catagóir:Scannáin 1935
1936 sa scannán

Is liosta é seo d'eachtraí scannánaíochta sa bhliain 1936.

## Na scannáin is mó a thug airgead isteach

## Scannáin
**[[After the Thin Man]]*
**[[Modern Times (scannán)|Modern Times]]*
**[[Mr. Deeds Goes to Town]]*
**[[My Man Godfrey]]*
**[[Show Boat (scannán 1936)|Show Boat]]*
**[[Swing Time (scannán)|Swing Time]]*
**[[The Charge of the Light Brigade (scannán 1936)|The Charge of the Light Brigade]]*
**[[The Great Ziegfeld]]*
**[[Things to Come]]*

## Básanna

## Tagairtí

Catagóir:1936
Catagóir:Scannáin 1936
1937 sa scannán

Is liosta é seo d'eachtraí scannánaíochta sa bhliain 1937.

## Na scannáin is mó a thug airgead isteach

## Scannáin
**[[A Star Is Born (scannán 1937)|A Star Is Born]]*
**[[La Grande Illusion]]*
**[[The Life of Emile Zola]]*
**[[Lost Horizon (scannán 1937)|Lost Horizon]]*
**[[Snow White and the Seven Dwarfs (scannán 1937)|Snow White and the Seven Dwarfs]]*

## Básanna

## Tagairtí

Catagóir:1937
Catagóir:Scannáin 1937
1933 sa scannán

Is liosta é seo d'eachtraí scannánaíochta sa bhliain 1933.

## Na scannáin is mó a thug airgead isteach

## Scannáin
**[[Cavalcade (scannán 1933)|Cavalcade]]*
**[[Duck Soup (scannán 1933)|Duck Soup]]*
**[[King Kong (scannán 1933)|King Kong]]*

## Básanna

## Tagairtí

Catagóir:1933
Catagóir:Scannáin 1933
1934 sa scannán

Is liosta é seo d'eachtraí scannánaíochta sa bhliain 1934.

## Na scannáin is mó a thug airgead isteach

## Scannáin
**[[Babes in Toyland (scannán 1934)|Babes in Toyland]]*
**[[It Happened One Night]]*
**[[L'Atalante]]*
**[[Man of Aran]]*
**[[The Thin Man (scannán)|The Thin Man]]*

## Básanna

## Tagairtí

Catagóir:1934
Catagóir:Scannáin 1934
1938 sa scannán

Is liosta é seo d'eachtraí scannánaíochta sa bhliain 1938.

## Na scannáin is mó a thug airgead isteach

## Scannáin
**[[The Adventures of Robin Hood]]*
**[[Alexander Nevsky (scannán)|Alexander Nevsky]]*
**[[Angels with Dirty Faces]]*
**[[Bringing Up Baby]]*
**[[The Dawn Patrol (scannán 1938)|The Dawn Patrol]]*
**[[You Can't Take It with You (scannán)|You Can't Take It with You]]*

## Básanna

## Tagairtí

Catagóir:1938
Catagóir:Scannáin 1938
Ed Joyce

Is iarchruicéadaí é **Edmund Christopher Joyce** (a rugadh ar an 22 Meán Fómhair 1978). D'imir sé cruicéad in Éirinn agus i Sasana.  Meastar gurb é an cruicéadaí is fearr ag Éirinn riamh.
## Saol
Rugadh Joyce i mBaile Átha Cliath;  d'fhreastail sé ar Bhunscoil Naomh Pádraig i mBré, Contae Chill Mhantáin agus ar Choláiste na Toirbhirte, Bré, agus rinne sé staidéar ar an eacnamaíocht i gColáiste na Tríonóide, Baile Átha Cliath.

Thosaigh a ghairm bheatha le Middlesex, agus bhog sé go dtí Sussex sa bhliain 2009, sular fhill sé ar Éirinn chun imirt le Laighin Lightning i gCraobhchomórtas na gCúigí. Ba shlacaí ciotógach é. 

D'imir sé ar son Shasana sa bhliain 2006-07 (Ashes Series)  agus Corn an Domhain. Nuair thit a rangú le Sasana, thug an Chomhairle Cruicéid Idirnáisiúnta (ICC) díolúine ar leith dó chun imirt ar son na hÉireann sa bhliain 2011 agus an Corn an Domhain ag an am.

Chuaigh sé a scor ar 24 Bealtaine 2018.

## Teaghlaigh
Tá naonúr clainne aige, gach duine acu ag imirt don Chlub Cruicéid i mBré.  D'imir a dheartháireacha Gus agus Dominick agus a dheirfiúracha Isobel agus Cecelia ar son na hÉireann chomh maith.

## Tagairtí


*

Catagóir:Daoine beo
Catagóir:Daoine a rugadh i 1978
Catagóir:Imreoirí cruicéid
Catagóir:Daoine as Contae Chill Mhantáin
Leabharcham

Sa Rúraíocht, ba bhean saoi agus buime Dheirdre í **Leabharcham** d'Eamhain Mhacha.

## Deirdre agus Naoise
Leag Conchúr mac Neasa uirthi cúram a dhéanamh ar Dheirdre, í a thógáil agus a oiliúint scoite amach ó dhaoine, go dtí go raibh an cailín ina haois é a phósadh.  
Thairngir an draoi Cathbhadh ag breith Dheirdre: *" Éireoidh an leanbh ina cailín is áille i measc mná na hÉireann, agus phósfaidh sí rí, ach tiocfaidh bás agus scrios ar chuige Uladh ar a son."

Nuair a tháinig an t-ionú chun Deirdre an rí a phósadh, thug Leabharcham go humhal a iníon altrama ar ais go Conchúr ag [[Eamhain Mhacha]].  Agus í ann, d'fhiafraigh Deirdre den fhile na cúirte, gaiscíoch óg dathúil a aithint, "a chuid gruaige ar nós sciathán an fhiaigh dhuibh, lí fhola ar a leiceann agus a chraiceann chomh bán le sneachta".  Ba é sin [[Naoise]], sealgaire agus amhránaí ag cúirt Chonchúir, agus in éineacht leis agus a bheirt dheartháireacha, d'éalaigh Deirdre go h[[Alba]]in.  

Blianta ina dhiaidh sin, bualadh bob air na leannáin teacht abhaile go hÉirinn.  Chuir Conchúr Leabharcham faoi choinne, chun a fhiosrú arbh í Deirdre fós an bhean is áille na tíre.  Ag iarraidh Deirdre a chosaint, agus an seanrí searbh a chuir in éadan díoltas a bhaint ar Naoise, 
thuairisc Leabharcham go raibh meath tar éis teacht ar a háilleacht.  Sheol an rí spiaire eile, ámh, agus ansin thosaigh cath.  Fuair Naoise agus a bheirt dheartháireacha bás go tragóideach i rith an chogaidh, agus d'fhuadaigh an rí Deirdre, a mharaigh í féin, croíbhriste.

==Sanasaíocht==
Tá a hainm fréamhaithe ó ** agus **.  Mínítear an t-ainm scaití mar "leabhar mímhacánta", b'fhéidir de bharr an bréag a dúirt sí leis an rí maidir le meath áilleachta Dheirdre.  Faightear an dara focal ámh mar leasainm ag cur síos ar iompar an choirp.

==Inniu==
Tá sí ann mar "Lavarcham" sa dráma  1910 le [[John Millington Synge|Synge]], *Deirdre of the Sorrows*.  Deir sí líne dheireanach an dráma: *"Deirdre is dead, and Naisi is dead; and if the oaks and stars could die for sorrow, it's a dark sky and a hard and naked earth we'd have this night in Emain."*

==Saothair==
* 

==Naisc sheachtracha==
*[http://etext.lib.virginia.edu/toc/modeng/public/SynDeir.html *Deirdre of the Sorrows'']  Dráma le J. M. Synge.

## Tagairtí

Catagóir:An Rúraíocht
Colún Thráian

deas|250px|thumb|Colún Thráian
Is suíomh seandálaíochta sa Róimh é **Colún Thráian**.

Catagóir:Stair na Róimhe
2019 sa spórt

Is liosta é seo d'eachtraí spóirt sa bhliain 2019.

## Eachtraí
### Eanáir

### Eachtraí le teacht

## Cluichí Gaelacha
### Iománaíocht
*14 Eanáir 2018 – Thosaigh *[[Sraith Shinsir Iomána na Mumhan 2019]]*

### Peil Ghaelach

## Leadóg

## Básanna
### Eanáir

## Tagairtí

Catagóir:2019
2019 i leadóg

Is liosta é seo de na heachtraí a tharla sa bhliain 2019 i leadóg.

## ATP World Tour

## WTA Tour

## Cluichí Oileán 2019

Beidh na Cluichí Oileán 2019 ar siúl idir an 6 Iúil agus an 12 Iúil 2019. Beidhléadóg mar chuid de na spóirt ann.

Catagóir:Leadóg i 2019
Cú Ibíteach

mion|clé|240px|Cú Ibíteach
Is madadh clóis é an **cú Ibíteach**. 

## Naisc sheachtracha

## Tagairtí

Catagóir:Póir mhadraí
1973 sa scannán

Is liosta é seo d'eachtraí scannánaíochta sa bhliain 1973.

## Na scannáin is mó a thug airgead isteach

## Scannáin

## Básanna
* 29 Bealtaine: P. Ramlee, një aktor dhe këngëtar i famshëm malajzian

## Tagairtí

Catagóir:1973
Catagóir:Scannáin 1973
Liosta de charachtair Coronation Street (2019)

Sobaldráma Briotanach is ea ***[[Coronation Street]]*** (nó Corrie uaireanta). Is liosta na gcarachtar é seo a bhí ar *Coronation Street* den chéad uair sa bhliain 2019.

## Tagairtí

Catagóir:Carachtair Coronation Street
Catagóir:Carachtair fhicseanúla curtha in aithne i 2019
Liosta de charachtair Eastenders (2019)

Sobaldráma Briotanach is ea ***[[EastEnders]]***.  Is liosta na gcarachtar é seo, a tháinig ar an gclár den chéad uair sa bhliain 2019.

## Iqra Ahmed

## Habiba Ahmed

## Chantelle Baker

Catagóir:Carachtair Eastenders
Catagóir:Carachtair fhicseanúla curtha in aithne i 2019
Liosta de charachtair Ros na Rún (2019)

Sobaldráma Gaeilge atá á chraoladh ar TG4 (TnaG) ó 3 Samhain 1996 ar aghaidh é *[[Ros na Rún]]*. Is liosta é seo de na carachtair Ros na Rún. Bhí na carachtair seo a gcéad cuma in 2019.

## Jude Uí Neachtain

Bhí **Jude Uí Neachtain** (Treasa Ní Cheannabháin) ar an gclár den chéad uair ar an 14 Feabhra, 2019.
 

## Michelle Ní Bhuachalla

Bhí **Michelle Ní Bhuachalla** (Gráinne Bleasdale) ar an gclár den chéad uair ar an 7 Márta, 2019.
 

## Rory Keane

Bhí **Rory Keane** (Conall Ó Céidigh) ar an gclár den chéad uair ar an 16 Aibreán, 2019.
 

## Carachtair Eile

## Tagairtí

Catagóir:Ros na Rún
Catagóir:Carachtair fhicseanúla curtha in aithne i 2019
1913 sa scannán

Is liosta é seo d'eachtraí scannánaíochta sa bhliain 1913.

## Na scannáin is mó a thug airgead isteach (SA)

## Scannáin

## Básanna

## Tagairtí

Catagóir:1913
Catagóir:Scannáin 1913
Traffic in Souls

Scannán ficsean coireachta Meiriceánach is ea ***Traffic in Souls*** a rinneadh sa bhliain 1913.

## Foireann
*Jane Gail mar Mary Barton
*Ethel Grandin mar Lorna Barton
*William H. Taylor mar Issac Barton, The Invalid Inventor - Mary's Father
*Matt Moore mar NYPD officer Larry Burke
*Walter Long mar other policeman
*William Welsh mar William Trubus
*Millie Liston mar Mrs. Trubus
*Irene Wallace mar Alice Trubus
*William Cavanaugh mar Bill Bradshaw
*Howard Crampton mar the go-between
*Arthur Hunter mar the procurer
*William Burbidge mar Mr. Smith
*Laura Huntley mar the emigrant girl
*William Powers mar the emigrant girl’s brother
*Jack Poulson mar R.C. Cadet
*Edward Boring mar Swedish Cadet

## Tagairtí

Catagóir:Scannáin 1913
Catagóir:Scannáin tostacha
Catagóir:Scannáin Mheiriceánacha
Making a Living

Scannán tostach Meiriceánach is ea ***Making a Living*** a rinneadh sa bhliain 1914.

## Foireann
*Charlie Chaplin mar Swindler
*Virginia Kirtley mar Daughter
*Alice Davenport mar Mother
*Henry Lehrman mar Reporter
*Minta Durfee mar Woman
*Chester Conklin mar Policeman / Bum
*Charles Inslee mar Newspaper Editor

Catagóir:Scannáin 1914
Catagóir:Scannáin tostacha
Catagóir:Scannáin Charlie Chaplin
Catagóir:Scannáin Mheiriceánacha
Kid Auto Races at Venice

Scannán tostach Meiriceánach is ea ***Kid Auto Races at Venice*** a rinneadh sa bhliain 1914.

## Foireann
*Charlie Chaplin – The Tramp
*Henry Lehrman – Film Director
*Frank D. Williams – Cameraman
*Gordon Griffith – Boy
*Billy Jacobs – Boy
*Charlotte Fitzpatrick – Girl
*Thelma Salter – Girl

Catagóir:Scannáin 1914
Catagóir:Scannáin tostacha
Catagóir:Scannáin Charlie Chaplin
Catagóir:Scannáin Mheiriceánacha
Mabel's Strange Predicament

Scannán tostach Meiriceánach is ea ***Mabel's Strange Predicament*** a rinneadh sa bhliain 1914.

## Foireann
*Charles Chaplin mar The Tramp
*Mabel Normand mar Mabel
*Chester Conklin mar Husband
*Alice Davenport mar Wife
*Harry McCoy mar Lover
*Hank Mann mar Hotel Guest
*Al St. John mar Bellboy

Catagóir:Scannáin 1914
Catagóir:Scannáin tostacha
Catagóir:Scannáin Charlie Chaplin
Catagóir:Scannáin Mheiriceánacha
Between Showers

Scannán tostach Meiriceánach is ea ***Between Showers*** a rinneadh sa bhliain 1914.

## Foireann
*Charlie Chaplin - Masher
*Ford Sterling - Rival Masher
*Chester Conklin - Policeman
*Edward Nolan - Chivalrous Policeman
*Emma Bell Clifton - Lady in Distress
*Sadie Lampe - Policeman's Lady Friend

Catagóir:Scannáin 1914
Catagóir:Scannáin tostacha
Catagóir:Scannáin Charlie Chaplin
Catagóir:Scannáin Mheiriceánacha
A Thief Catcher

Scannán tostach Meiriceánach is ea ***A Thief Catcher*** a rinneadh sa bhliain 1914.

## Foireann
*Ford Sterling: Chief
*Charles Chaplin: Policeman
*William Hauber: Policeman
*George Jeske: Policeman
*Edgar Kennedy: Crook
*Rube Miller: Policeman
*Mack Swain: Crook

Catagóir:Scannáin 1914
Catagóir:Scannáin tostacha
Catagóir:Scannáin Charlie Chaplin
Catagóir:Scannáin Mheiriceánacha
A Film Johnnie

Scannán tostach Meiriceánach is ea ***A Film Johnnie*** a rinneadh sa bhliain 1914. Is scannán grinn atá i gceist ina dtiteann Charlie Chaplin i ngrá le ban-aisteoir a fheiceann sé i scannán. Téann sé chuig stiúideonna Keystone Pictures chun dul i dteagmháil léi ach tarraingíonn sé gach sórt trioblóide air féin. Tá an teideal agus coincheap an scéil bunaithe ar na *stage door johnnies*, mainneálaithe a bhíodh ar lorg banaisteora éigin, oibre srl. ag dorais na n-amharclann.

## Naisc sheachtracha
* ''A Film Johnnie'' ar Youtube. Dáta rochtana: 14 Meitheamh 2022

## Foireann
*Charlie Chaplin - The Film Johnnie
*Roscoe Arbuckle - É féin
*Virginia Kirtley - The Keystone Girl
*Peggy Pearce - The Keystone Girl
*Mabel Normand - Mabel
*Ford Sterling - É féin

Catagóir:Scannáin 1914
Catagóir:Scannáin tostacha
Catagóir:Scannáin Charlie Chaplin
Catagóir:Scannáin Mheiriceánacha
Tango Tangles

Scannán tostach Meiriceánach is ea ***Tango Tangles*** a rinneadh sa bhliain 1914.

## Foireann
*Charlie Chaplin - Rinceoir súgach
*Roscoe Arbuckle - Clairnéidí
*Ford Sterling - Band leader
*Chester Conklin - Guest in Police Costume
*Minta Durfee - Guest

Catagóir:Scannáin 1914
Catagóir:Scannáin tostacha
Catagóir:Scannáin Charlie Chaplin
Catagóir:Scannáin Mheiriceánacha
Cruel, Cruel Love

Scannán tostach Meiriceánach is ea ***Cruel, Cruel Love*** a rinneadh sa bhliain 1914.

## Foireann
*Charlie Chaplin - Lord Helpus/Mr. Dovey
*Chester Conklin - Lord Helpus' Butler
*Minta Durfee - The Lady
*Eva Nelson - Maid

Catagóir:Scannáin 1914
Catagóir:Scannáin tostacha
Catagóir:Scannáin Charlie Chaplin
Catagóir:Scannáin Mheiriceánacha
The Star Boarder (scannán 1914)

Scannán tostach Meiriceánach is ea ***The Star Boarder*** a rinneadh sa bhliain 1914.

## Foireann
*Charles Chaplin mar The Star Boarder
*Minta Durfee mar Landlady
*Edgar Kennedy mar Landlady's husband
*Gordon Griffith mar A mac
*Alice Davenport mar Landlady's friend

Catagóir:Scannáin 1914
Catagóir:Scannáin tostacha
Catagóir:Scannáin Charlie Chaplin
Catagóir:Scannáin Mheiriceánacha
Mabel at the Wheel

Scannán tostach Meiriceánach is ea ***Mabel at the Wheel*** a rinneadh sa bhliain 1914.

## Foireann
*Charlie Chaplin - Villain
*Mabel Normand - Mabel
*Harry McCoy - Mabel's boyfriend
*Chester Conklin - Mabel's father
*Mack Sennett - Reporter
*Al St. John - Henchman
*Joe Bordeaux - Dubious character
*Mack Swain - Spectator
*William Hauber - Mabel's co-driver

Catagóir:Scannáin 1914
Catagóir:Scannáin tostacha
Catagóir:Scannáin Charlie Chaplin
Catagóir:Scannáin Mheiriceánacha
Dough and Dynamite

Scannán tostach Meiriceánach is ea ***Dough and Dynamite*** a rinneadh sa bhliain 1914.

## Foireann
*Charles Chaplin - Pierre
*Chester Conklin - Jacques
*Fritz Schade - Monsieur La Vie, Bakery Owner
*Norma Nichols - Mme. La Vie, the Baker's Wife
*Glen Cavender - Head baker
*Cecile Arnold - Waitress
*Vivian Edwards - Customer
*Phyllis Allen - Customer
*John Francis Dillon - Customer
*Edgar Kennedy - Striking baker
*Slim Summerville - Striking baker
*Charley Chase (mar Charles Parrott) - Customer
*Wallace MacDonald - Customer
*Jess Dandy - Female Cook

Catagóir:Scannáin 1914
Catagóir:Scannáin tostacha
Catagóir:Scannáin Charlie Chaplin
Catagóir:Scannáin Mheiriceánacha
Intolerance (scannán)

Scannán tostach Meiriceánach is ea ***Intolerance*** a rinneadh sa bhliain 1916.  D. W. Griffith a léirigh agus a stiúir. Eisíodh an scannán sna Stáit Aontaithe ar 6 Meán Fómhair 1916.

## Foireann
*Lillian Gish mar The Eternal Motherhood

Catagóir:Scannáin 1916
Catagóir:Scannáin tostacha
Catagóir:Scannáin Mheiriceánacha
An Pol Thuaidh

deas|250px|thumb|An Pol Thuaidh
Is an pointe sa leathsféar thuaidh ina mbuaileann rothlaithe an Domhain a ndromchla é **an Pol Thuaidh**.

Catagóir:An tArtach
Elijah Muhammad

Ceannaire Náisiún Ioslam ab ea **Elijah Muhammad** a rugadh leis an ainm **Elijah Robert Poole** ar an 7 Deireadh Fómhair, 1897 i Sandersville, Georgia agus a fuair bás ar an 25 Feabhra, 1975. Bhí tionchar nach beag ag Elijah Muhammad ar dheisceabail eile amhail Malcolm X, Louis Farrakhan, Muhammad Ali agus a mhac Warith Deen Mohammed.

Bhí Elijah Muhammad ar duine de thriúr dhéag clainne a saolaíodh i mbochtanas i ndeisceart na tíre. Seanmóirí agus feirmeoir ab ea a athair William Poole Sr. (1868–1942) agus bean tí ab ea a mháthair Mariah Hall (1873–1958). Bhí cúrsaí eacnamaíochta agus fostaíochta thar a bheith géar sa chuid sin den tír — do dhaoine gorma go háirithe — agus thugadar aghaidh ar na cathracha móra ó thuaidh chun a gcuid a fheabhsú. Shocraíodar in Hamtramck, Michigan agus an Spealadh Mór fós i mbarr a réime.

Agus é i mbun oibre in Detroit fuair Elijah Muhammad an chéad bhlas d'Ioslam ag cruinniú i mí Lúnasa na bliana 1931.

## Tagairtí

Catagóir:Náisiún Ioslam
Catagóir:Daoine a rugadh i 1897
Catagóir:Básanna i 1975
Catagóir:Daoine as Detroit
Wallace Fard Muhammad

Bunaitheoir Náisiún Ioslam ab ea **Wallace Fard Muhammad** a rugadh ar an 26 Feabhra, 1877.

Catagóir:Náisiún Ioslam
Catagóir:Daoine a rugadh i 1877
Catagóir:Básanna i 1934
The Phantom of the Opera (scannán 1925)

Scannán tostach Meiriceánach is ea ***The Phantom of the Opera*** a rinneadh sa bhliain 1925.

## Foireann
*Lon Chaney mar The Phantom
*Mary Philbin mar Christine Daaé
*Norman Kerry mar Vicomte Raoul de Chagny
*Arthur Edmund Carewe mar Ledoux
*Gibson Gowland mar Simon Buquet
*John St. Polis mar Comte Philippe de Chagny
*Snitz Edwards mar Florine Papillon
*Virginia Pearson mar Carlotta

Catagóir:Scannáin 1925
Catagóir:Scannáin tostacha
Catagóir:Scannáin uafáis
Catagóir:Scannáin Mheiriceánacha
Wendy Beckett

Bean rialta ón Afraic Theas Caitliceach Rómhánach ab ea **Wendy Beckett** nó mar is fearr aithne ** Sister Wendy** a rugadh ar an 25 Feabhra 1930 agus a fuair bás ar an 26 Nollaig 2018. 

Catagóir:Daoine a rugadh i 1930
Catagóir:Básanna in 2018
Catagóir:Mná rialta
Catagóir:Daoine ón Afraic Theas
Colasas Ródas

deas|250px|thumb|Colasas Ródas
Ba dhealbh chré-umha ollmhór de Helios é **Colasas Ródas** (Gréigis: ὁ Κολοσσὸς Ῥόδιος). Ceann de Sheacht nIontas an Domhain Ársa a bhí ann. Tógadh an dealbh sa bhliain 280 RC in onóir dhia na gréine, Helios. D'fhan sí ina seasamh ar feadh 54 bliana go dtí gur thit sí go talamh le linn crith talún sa bhliain 226 RC. 

Catagóir:Seacht nIontas an Domhain Ársa
The Million Dollar Mystery

Scannán tostach Meiriceánach is ea ***The Million Dollar Mystery*** a rinneadh sa bhliain 1914.

## Foireann
*Florence La Badie mar Florence Hargreaves
*Albert Norton mar Stanley Hargreaves
*Sidney Bracey mar John
*Marguerite Snow mar Countess Olga Petroff
*James Cruze mar Norton
*Frank Farrington mar Braine
*Lila Chester mar Susan
*Donald Gallaher
*May Wallace mar the wife

Catagóir:Scannáin 1914
Catagóir:Scannáin tostacha
Catagóir:Scannáin Mheiriceánacha
The Kid (scannán 1921)

Scannán tostach Meiriceánach is ea ***The Kid*** a rinneadh sa bhliain 1921.

## Foireann
*Charlie Chaplin mar The Tramp
*Jackie Coogan mar The Child ("John")
*Edna Purviance mar The Woman
*Carl Miller mar The Man

Catagóir:Scannáin 1921
Catagóir:Scannáin tostacha
Catagóir:Scannáin Charlie Chaplin
Catagóir:Scannáin Mheiriceánacha
John Barrymore

B'aisteoir Meiriceánach é **John Sidney Barrymore** (15 Feabhra 1882 – 29 Bealtaine 1942). Thosaigh sé ag aisteoireacht i scannáin gan focail.

## Tagairtí

Catagóir:Daoine a rugadh i 1882
Catagóir:Básanna i 1942
Catagóir:Aisteoirí Meiriceánacha
Miriam Cooper

Ba bhan-aisteoir Meiriceánach í **Miriam Cooper** (7 Samhain 1891 – 12 Aibreán 1976).

Catagóir:Daoine a rugadh i 1891
Catagóir:Básanna i 1976
Catagóir:Ban-aisteoirí Meiriceánacha
Roscoe Arbuckle

B'aisteoir Meiriceánach é **Roscoe Conkling "Fatty" Arbuckle** (24 Márta 1887 – 29 Meitheamh 1933). Thosaigh sé ag aisteoireacht i scannáin tostacha.

Catagóir:Daoine a rugadh i 1887
Catagóir:Básanna i 1933
Catagóir:Aisteoirí Meiriceánacha
Rudolph Valentino

B'aisteoir Iodálach é **Rodolfo Alfonso Raffaello Pierre Filibert Guglielmi di Valentina d'Antonguella** (6 Bealtaine 1895 – 23 Lúnasa 1926). Thosaigh sé ag aisteoireacht i scannáin gan focail.

Catagóir:Daoine a rugadh i 1895
Catagóir:Básanna i 1926
Catagóir:Aisteoirí Iodálacha
Catagóir:Básanna de bharr galair
Catagóir:Caitlicigh
Catagóir:Fir
Catagóir:Inimircigh
Marion Davies

Ba bhan-aisteoir Meiriceánach í **Marion Cecilia Davies** (3 Eanáir, 1897 – 22 Meán Fómhair, 1961).

## Tagairtí

Catagóir:Daoine a rugadh i 1897
Catagóir:Básanna i 1961
Catagóir:Ban-aisteoirí Meiriceánacha
Lillian Gish

Ba bhan-aisteoir Meiriceánach í **Lillian Diana Gish** (14 Deireadh Fómhair 1893 – 27 Feabhra 1993).

## Tagairtí

Catagóir:Daoine a rugadh i 1893
Catagóir:Básanna i 1993
Catagóir:Daoine as Ohio
Catagóir:Ban-aisteoirí Meiriceánacha
Catagóir:Daoine de bhunadh na hAlban
Catagóir:Daoine Meiriceánacha de bhunadh na hEorpa
Catagóir:Poblachtánaigh na Stát Aontaithe
Catagóir:Protastúnaigh
Catagóir:Scríbhneoirí Meiriceánacha
Catagóir:Stiúrthóirí scannán Meiriceánacha
John Gilbert

B'aisteoir Meiriceánach é **John Gilbert** (10 Iúil 1897 – 9 Eanáir 1936). Thosaigh sé ag aisteoireacht i scannáin gan focail.

## Tagairtí

Catagóir:Daoine a rugadh i 1897
Catagóir:Básanna i 1936
Catagóir:Aisteoirí Meiriceánacha
Anna May Wong

Ba bhan-aisteoir Meiriceánach í **Anna May Wong** (a rugadh leis an sloinne **Wong Liu-tsong**; 3 Eanáir 1905 – 3 Feabhra 1961).

Catagóir:Daoine a rugadh i 1905
Catagóir:Básanna i 1961
Catagóir:Ban-aisteoirí Meiriceánacha
Mary Astor

Ba bhan-aisteoir Meiriceánach í **Mary Astor** (3 Bealtaine 1906 – 25 Meán Fómhair 1987).

Catagóir:Daoine a rugadh i 1906
Catagóir:Básanna i 1987
Catagóir:Ban-aisteoirí Meiriceánacha
Milton Berle

B'aisteoir Meiriceánach é **Milton Berle** (12 Iúil 1908 – 27 Márta 2002). Thosaigh sé ag aisteoireacht i scannáin gan focail.

Catagóir:Daoine a rugadh i 1908
Catagóir:Básanna in 2002
Catagóir:Aisteoirí Meiriceánacha
Harold Lloyd

B'aisteoir Meiriceánach é **Harold Clayton Lloyd Sr.** (20 Aibreán 1893 – 8 Márta 1971). Thosaigh sé ag aisteoireacht i scannáin gan focail.

Catagóir:Daoine a rugadh i 1893
Catagóir:Básanna i 1971
Catagóir:Aisteoirí Meiriceánacha
Mongús liath Indiach

Is ainmhí é an **mongús liath Indiach** (*Herpestes edwardsi*). Mamach atá ann. 
Maireann sé ar fud fhoroinn na hIndia, ní faide ó chónaí daoine go minic. Faightear é in áiteanna san Áise Thiar freisin. Itheann sé ainimhithe beaga eile, uibheacha agus a leithéid.

## Tagairtí

Catagóir:Mamaigh
Constance Smith

Ba bhan-aisteoir Éireannach í **Constance Smith** (22 Eanáir 1928 – 30 Meitheamh 2003).

Catagóir:Daoine a rugadh i 1928
Catagóir:Básanna in 2003
Catagóir:Ban-aisteoirí Éireannacha
Mickey (scannán 1918)

Scannán tostach Meiriceánach is ea ***Mickey*** a rinneadh sa bhliain 1918. F. Richard Jones agus James Young a stiúir. J. G. Hawks a scríobh. Geandráma atá ann.

## An scéal
Triantán grá atá i gceist. Rugadh agus tógadh Mickey i mbochtanas in iargúl Chalifornia. Cuirtear í chuig a gaolta in oirthear na tíre, in Great Neck, Nua-Eabhrac. Nuair a fheiceann siadsan chomh neamhoilte agus atá sí, cuireann siad í ag obair ina dteach mar shearbhónta. Tagann fiontraí mianadóireachta aniar freisin, fear óg darbh ainm Herbert Thornhill (Wheeler Oakman). Tá aithne ag Micky air cheana agus cion aici air. Titeann a col ceathair ón Oirthear, Elsie Drake i ngrá leis freisin. Sa deireadh, pósann Micky agus Herbert.

## Foireann
*Mabel Normand mar Mickey
*George Nichols mar Joe Meadows
*Wheeler Oakman mar Herbert Thornhill
*Minta Durfee mar Elsie Drake
*Laura La Varnie mar Mrs. Geoffrey Drake
*Lew Cody mar Reggie Drake
*Tom Kennedy mar Tom Rawlings
*Minnie Devereaux mar Minnie

Catagóir:Scannáin 1918
Catagóir:Scannáin tostacha
Catagóir:Scannáin Mheiriceánacha
Douglas Fairbanks

B'aisteoir Meiriceánach é **Douglas Elton Thomas Ullman** (23 Bealtaine, 1883 – 12 Nollaig, 1939). Thosaigh sé ag aisteoireacht i scannáin gan focail.

## Tagairtí

## Naisc Sheachtracha

Catagóir:Daoine a rugadh i 1883
Catagóir:Básanna i 1939
Catagóir:Aisteoirí Meiriceánacha
Catagóir:Buaiteoirí gradam sna gradaim Academy
Catagóir:Daoine Meiriceánacha de bhunadh Giúdach
Catagóir:Fir
Catagóir:Scríbhneoirí scannáin Meiriceánacha
Catagóir:Stiúrthóirí scannán Meiriceánacha
Mabel Normand

Ba bhan-aisteoir Meiriceánach í **Mabel Ethelreid Normand** (10 Samhain 1892 – 23 Feabhra 1930).

Catagóir:Daoine a rugadh i 1892
Catagóir:Básanna i 1930
Catagóir:Ban-aisteoirí Meiriceánacha
Dolores del Río

B'aisteoir Meicsiceach í **Dolores del Río** (3 Lúnasa 1904 – 11 Aibreán 1983).

Catagóir:Daoine a rugadh i 1905
Catagóir:Básanna i 1983
Catagóir:Aisteoirí Meicsiceacha
Clara Bow

B'aisteoir Meiriceánach í **Clara Gordon Bow** (29 Iúil 1905 – 27 Meán Fómhair 1965).

Catagóir:Daoine a rugadh i 1905
Catagóir:Básanna i 1965
Catagóir:Aisteoirí as Nua-Eabhrac
Catagóir:Ban-aisteoirí Meiriceánacha
Catagóir:Daoine as Brooklyn, Nua-Eabhrac
Catagóir:Daoine de bhunadh na hAlban
Catagóir:Daoine le scitsifréine
Catagóir:Meiriceánaigh de bhunadh na hÉireann
Douglas Fairbanks Jr.

B'aisteoir Meiriceánach é **Douglas Elton Thomas Ullman** nó **Douglas Fairbanks** mar ab fhearr aithne air (9 Nollaig 1909 – 7 Bealtaine 2000). Thosaigh sé ag aisteoireacht i scannáin gan focail.

Catagóir:Daoine a rugadh i 1909
Catagóir:Básanna in 2000
Catagóir:Aisteoirí Meiriceánacha
The Jazz Singer

Scannán ceoldráma Meiriceánach is ea ***The Jazz Singer*** a rinneadh sa bhliain 1927.

## Foireann
*Al Jolson mar Jakie Rabinowitz (Jack Robin)
*Warner Oland mar Cantor Rabinowitz
*Eugenie Besserer mar Sara Rabinowitz
*May McAvoy mar Mary Dale
*Otto Lederer mar Moisha Yudelson
*Richard Tucker mar Harry Lee
*Yossele Rosenblatt mar Yossele Rosenblatt
*Bobby Gordon mar Jakie Rabinowitz (aois 13)

Catagóir:Scannáin 1927
Catagóir:Ceoldrámaí
Catagóir:Scannáin Mheiriceánacha
Al Jolson

B'aisteoir agus amhránaí Meiriceánach é **Al Jolson** (26 Bealtaine 1886 – 23 Deireadh Fómhair 1950). Thabhaigh sé clú dó féin sa scannán *[[The Jazz Singer]]*.

Catagóir:Daoine a rugadh i 1886
Catagóir:Básanna i 1950
Catagóir:Aisteoirí Meiriceánacha
Catagóir:Amhránaithe Meiriceánacha
Wings (scannán 1927)

Scannán tostach Meiriceánach is ea ***Wings*** a rinneadh sa bhliain 1927. Bhuaigh an scannán an gradam don scannán is fearr ag na Gradaim an Acadaimh i 1929.

## Foireann
*Clara Bow mar Mary Preston
*Charles "Buddy" Rogers mar Jack Powell
*Richard Arlen mar David Armstrong
*Gary Cooper mar Cadet White
*Jobyna Ralston mar Sylvia Lewis
*El Brendel mar Herman Schwimpf
*Richard Tucker mar Air Commander
*Gunboat Smith mar Sergeant
*Roscoe Karns mar Lieutenant Cameron
*Henry B. Walthall mar Mr. Armstrong
*Julia Swayne Gordon mar Mrs. Armstrong
*Arlette Marchal mar Celeste

Catagóir:Scannáin 1927
Catagóir:Scannáin tostacha
Catagóir:Scannáin a bhuaigh an Scannán is Fearr ag Gradaim an Acadaimh
Catagóir:Scannáin Mheiriceánacha
Metropolis (scannán 1927)

Scannán tostach Gearmánach is ea ***Metropolis*** a rinneadh sa bhliain 1927.

## Foireann
*Alfred Abel as Joh Fredersen
*Gustav Fröhlich as Freder
*Rudolf Klein-Rogge as Rotwang
*Fritz Rasp as The Thin Man
*Theodor Loos as Josaphat
*Erwin Biswanger as 11811
*Heinrich George as Grot
*The Creative Man
*The Machine Man
*Death
*The Seven Deadly Sins
*Brigitte Helm as Maria
*Heinrich Gotho as Master of Ceremonies

Catagóir:Scannáin 1927
Catagóir:Scannáin tostacha
Catagóir:Scannáin na Gearmáine
Walter Brennan

B'aisteoir Meiriceánach é **Walter Andrew Brennan** (25 Iúil, 1894 – 21 Meán Fómhair, 1974).

Catagóir:Daoine a rugadh i 1894
Catagóir:Básanna i 1974
Catagóir:Aisteoirí Meiriceánacha
Catagóir:Amhránaithe is scríbhneoirí Meiriceánach
Catagóir:An Chéad Chogadh Domhanda
Catagóir:Básanna de bharr galair
Catagóir:Buaiteoirí gradam sna gradaim Academy
Catagóir:Caitlicigh
Catagóir:Ceoltóirí tíre Meiriceánacha
Catagóir:Daoine as Massachusetts
Catagóir:Fir
Catagóir:Meiriceánaigh de bhunadh na hÉireann
Catagóir:Saighdiúirí Meiriceánacha
The Circus (scannán)

Scannán tostach Meiriceánach is ea ***The Circus*** a rinneadh sa bhliain 1928.

## Foireann
*Charlie Chaplin mar A Tramp
*Al Ernest Garcia mar The Circus Proprietor agus Ringmaster
*Merna Kennedy mar His Step-daughter, A Circus Rider
*Harry Crocker mar Rex, A Tight Rope Walker
*George Davis mar A Magician
*Henry Bergman mar An Old Clown
*Tiny Sandford mar The Head Property Man (mar Stanley J. Sandford)
*John Rand mar An Assistant Property Man
*Steve Murphy mar A pickpocket

Catagóir:Scannáin 1928
Catagóir:Scannáin tostacha
Catagóir:Scannáin Charlie Chaplin
Catagóir:Scannáin Mheiriceánacha
Lupe Vélez

B'aisteoir a rugadh i Meicsiceo í **María Guadalupe Villalobos Vélez** (18 Iúil 1908 – 14 Nollaig 1944).

## Tagairtí

Catagóir:Daoine a rugadh i 1908
Catagóir:Básanna i 1944
Catagóir:Aisteoirí Meiriceánacha
Catagóir:Daoine Meicsiceacha
Lon Chaney

B'aisteoir Meiriceánach é **Leonidas Frank "Lon" Chaney** (1 Aibreán 1883 – 26 Lúnasa 1930).

Catagóir:Daoine a rugadh i 1883
Catagóir:Básanna i 1930
Catagóir:Aisteoirí Meiriceánacha
Jean Arthur

B'aisteoir Meiriceánach í **Jean Arthur** a rugadh mar **Gladys Georgianna Greene** (17 Deireadh Fómhair 1900 – 19 Meitheamh 1991).

## Tagairtí

Catagóir:Daoine a rugadh i 1900
Catagóir:Básanna i 1991
Catagóir:Aisteoirí Meiriceánacha
Jack Benny

B'aisteoir Meiriceánach é **Jack Benny** (14 Feabhra, 1894 – 26 Nollaig, 1974).

Catagóir:Daoine a rugadh i 1894
Catagóir:Básanna i 1974
Catagóir:Aisteoirí Meiriceánacha
The Cat and the Canary (scannán 1927)

Scannán tostach Meiriceánach is ea ***The Cat and the Canary*** a rinneadh sa bhliain 1927.

## Foireann
*Laura La Plante mar Annabelle West
*Creighton Hale mar Paul Jones
*Forrest Stanley mar Charles Wilder
*Tully Marshall mar Roger Crosby
*Gertrude Astor mar Cecily
*Flora Finch mar Susan
*Arthur Edmund Carewe mar Harry
*Martha Mattox mar Mammy Pleasant, housekeeper
*George Siegmann mar the Guard
*Lucien Littlefield mar Dr. Ira Lazar
*Hal Craig mar Policeman
*Billy Engle mar Taxi Driver
*Joe Murphy mar Milkman

Catagóir:Scannáin 1927
Catagóir:Scannáin tostacha
Catagóir:Scannáin uafáis
Catagóir:Scannáin Mheiriceánacha
Leni Riefenstahl

Ba bhan-aisteoir Gearmánach agus stiúrthóir scannáin í **Helene Bertha Amalie "Leni" Riefenstahl** (22 Lúnasa 1902 – 8 Meán Fómhair 2003).

## Tagairtí

Catagóir:Daoine a rugadh i 1902
Catagóir:Básanna in 2003
Catagóir:Ban-aisteoirí Gearmánacha
Oliver Hardy

B'aisteoir Meiriceánach é **Oliver Norvell Hardy** (18 Eanáir 1892 – 7 Lúnasa 1957). Bhí sé leath de Laurel and Hardy.

Catagóir:Daoine a rugadh i 1892
Catagóir:Básanna i 1957
Catagóir:Aisteoirí Meiriceánacha
Catagóir:Laurel and Hardy
Stan Laurel

B'aisteoir Sasanach é **Stan Laurel** (16 Meitheamh 1890 – 23 Feabhra 1965). Bhí sé leath de Laurel and Hardy.

## Tagairtí

Catagóir:Daoine a rugadh i 1890
Catagóir:Básanna i 1955
Catagóir:Aisteoirí Sasanacha
Catagóir:Laurel and Hardy
Jean Harlow

Ba bhan-aisteoir Meiriceánach í **Jean Harlow** (3 Márta, 1911 – 7 Meitheamh, 1937).

## Tagairtí

Catagóir:Daoine a rugadh i 1911
Catagóir:Básanna i 1937
Catagóir:Ban-aisteoirí Meiriceánacha
Jeanette MacDonald

Ba bhan-aisteoir Meiriceánach í **Jeanette Anna MacDonald** (18 Meitheamh 1903 – 14 Eanáir 1965).

Catagóir:Daoine a rugadh i 1903
Catagóir:Básanna i 1965
Catagóir:Ban-aisteoirí Meiriceánacha
Trolley Troubles

Scannán beochana Meiriceánach is ea ***Trolley Troubles*** a rinneadh sa bhliain 1927. B'é seo an chéad scannán leis an gcarachtar Oswald the Lucky Rabbit.

Catagóir:Scannáin beochana 1927
Catagóir:Cartúin Oswald the Lucky Rabbit
Blink-182

Is banna punc-cheol as Meiriceánach é **Blink-182** (stílithe:*blink-182*). Is iad Mark Hoppus (dordghiotár) Matt Skiba (giotár), agus Travis Barker (drumaí) baill an ghrúpa.

Bunaíodh blink-182 i 1992, i Poway, California, SAM. Dhíol siad níos mó ná 50 milliún albam

Bhí Tom DeLonge ar bhall bhunaidh an bhanna ach d'imigh sé an bhanna faoi dhó.

## Albaim
### Stiúideo
* *[[Chesire Cat (Albam blink-182)|Chesire Cat]]* (1995)
* *[[Dude Ranch]]* (1997)
* *[[Enema of the State]]* (1999)
* *[[Take Off Your Pants and Jacket]]* (2001)
* *[[Blink 182 (albam)|Blink 182]]* (2003)
* *[[Neighborhoods (albam Blink-182)|Neighborhoods]]* (2011)
* *[[California (albam Blink 182) |California]]* (2016)
* *[[Nine (albam Blink 182) |Nine]]* (2019)
* *One More Time...* (2023)

### Beo
* *[[The Mark, Tom and Travis Show (The Enema Strikes Back!)]]* (2000)

### Bailiúcháin
* *[[Greatest Hits (albam Blink 182) | Greatest Hits]]* (2005)
Steamboat Willie

Gearrcannán beochana Meiriceánach is ea ***Steamboat Willie*** a rinneadh sa bhliain 1928. Is gearrscannán *[[Mickey Mouse (sraith scannán)|Mickey Mouse]]* é. B'é seo an chéad scannán lena gcarachtair Mickey Mouse agus a chailín Minnie Mouse.

Catagóir:Scannáin beochana 1928
Catagóir:Cartúin Mickey Mouse
Eddie Cantor

B'aisteoir Meiriceánach é **Eddie Cantor** (31 Eanáir 1892 – 10 Deireadh Fómhair 1964).

Catagóir:Daoine a rugadh i 1892
Catagóir:Básanna i 1964
Catagóir:Aisteoirí Meiriceánacha
All Quiet on the Western Front (scannán 1930)

Scannán ceoldráma Meiriceánach is ea ***All Quiet on the Western Front*** a rinneadh sa bhliain 1930. Bhuaigh an scannán an gradam don scannán is fearr ag na Gradaim an Acadaimh i 1930.

## Foireann
*Lew Ayres mar Paul Bäumer
*Louis Wolheim mar Stanislaus Katczinsky
*John Wray mar Himmelstoss
*Arnold Lucy mar Professor Kantorek
*Ben Alexander mar Franz Kemmerich
*Scott Kolk mar Leer
*Owen Davis, Jr. mar Peter
*William Bakewell mar Albert Kropp
*Russell Gleason mar Müller
*Richard Alexander mar Westhus
*Harold Goodwin mar Detering
*Slim Summerville mar Tjaden
*Walter Browne Rogers mar Behn
*G. Pat Collins mar Lieutenant Bertinck
*Edmund Breese mar Herr Meyer
*Beryl Mercer mar Frau Bäumer
*Marion Clayton mar Erna
*Heinie Conklin mar Joseph Hammacher
*Bertha Mann mar Sister Libertine
*Raymond Griffith mar the killed French soldier
*William Irving mar Ginger
*Yola d'Avril mar Suzanne
*Edwin Maxwell mar Herr Bäumer

Catagóir:Scannáin 1930
Catagóir:Scannáin Mheiriceánacha
Catagóir:Scannáin a bhuaigh an Scannán is Fearr ag Gradaim an Acadaimh
Catagóir:Scannáin Mheiriceánacha
City Lights

Scannán tostach Meiriceánach is ea ***City Lights*** a rinneadh sa bhliain 1931.

## Foireann
*Virginia Cherrill mar a blind girl
*Florence Lee mar her grandmother
*Harry Myers mar an eccentric millionaire
*Al Ernest Garcia mar his butler (mar Allan Garcia)
*Hank Mann mar a prizefighter
*Charlie Chaplin mar A Tramp

Catagóir:Scannáin 1931
Catagóir:Scannáin tostacha
Catagóir:Scannáin Charlie Chaplin
Catagóir:Scannáin Mheiriceánacha
Frankenstein (scannán 1931)

Scannán uafáis Meiriceánach is ea ***Frankenstein*** a rinneadh sa bhliain 1931.

Tá an scannán bunaithe ar an leabhar 1818 *[[Frankenstein]]* le Mary Shelley. Sa bhliain 1935, bhí scannán leantach *[[Bride of Frankenstein]]* eisithe.

## Foireann
*Colin Clive mar Henry Frankenstein
*Mae Clarke mar Elizabeth Lavenza
*John Boles mar Victor Moritz
*Boris Karloff mar Frankenstein's monster
*Edward Van Sloan mar Dr. Waldman
*Frederick Kerr mar Baron Frankenstein
*Dwight Frye mar Fritz
*Lionel Belmore mar Herr Vogel
*Marilyn Harris mar Little Maria
*Michael Mark mar Ludwig, athair Maria

Catagóir:Scannáin 1931
Catagóir:Scannáin uafáis
Catagóir:Scannáin Frankenstein
Catagóir:Scannáin Mheiriceánacha
Louise Brooks

Ba bhan-aisteoir Meiriceánach í **Mary Louise Brooks** (14 Samhain, 1906 – 8 Lúnasa, 1985).

## Tagairtí

Catagóir:Daoine a rugadh i 1906
Catagóir:Básanna i 1985
Catagóir:Ban-aisteoirí Meiriceánacha
Boris Karloff

B'aisteoir Sasanach é **William Henry Pratt** (23 Samhain 1887 – 2 Feabhra 1969), nó **Boris Karloff** mar is fearr aithne air.

Catagóir:Daoine a rugadh i 1887
Catagóir:Básanna i 1969
Catagóir:Aisteoirí Sasanacha
Mickey's Orphans

Gearrscannán beochana Meiriceánach is ea ***Blue Rhythm*** a rinneadh sa bhliain 1931. Is gearrscannán *[[Mickey Mouse (sraith scannán)|Mickey Mouse]]* é.

Catagóir:Scannáin beochana 1931
Catagóir:Cartúin Mickey Mouse
Will Rogers

B'aisteoir Meiriceánach é **William Penn Adair Rogers** (4 Samhain 1879 – 15 Lúnasa 1935).

Catagóir:Daoine a rugadh i 1879
Catagóir:Básanna i 1935
Catagóir:Aisteoirí Meiriceánacha
Bela Lugosi

B'aisteoir Ungárach-Meiriceánach é **Béla Ferenc Dezső Blaskó** (20 Deireadh Fómhair 1882 – 16 Lúnasa 1956).

## Naisc sheachtracha
*

## Tagairtí

Catagóir:Daoine a rugadh i 1882
Catagóir:Básanna i 1956
Catagóir:Aisteoirí Meiriceánacha
Catagóir:Aisteoirí Ungáracha
Catagóir:Caitlicigh
Catagóir:Ceardchumannaithe na Stát Aontaithe
Catagóir:Fir
Catagóir:Mairnéalaigh
Catagóir:Sóisialaithe
Dracula (scannán Béarla 1931)

Scannán uafáis Meiriceánach is ea ***Dracula*** a rinneadh sa bhliain 1931.

## Foireann
*Bela Lugosi mar Count Dracula
*Helen Chandler mar Mina Seward
*David Manners mar John Harker
*Dwight Frye mar Renfield
*Edward Van Sloan mar Van Helsing
*Herbert Bunston mar Dr Seward
*Frances Dade mar Lucy Weston
*Joan Standing mar Nurse Briggs
*Charles K. Gerrard mar Martin

Catagóir:Scannáin 1931
Catagóir:Scannáin uafáis
Catagóir:Scannáin Mheiriceánacha
Cimarron (scannán 1931)

Scannán buachaillí bó Meiriceánach is ea ***Cimarron*** a rinneadh sa bhliain 1931. Bhuaigh an scannán an gradam don scannán is fearr ag na Gradaim an Acadaimh i 1931.

## Foireann
*Richard Dix mar Yancey Cravat
*Irene Dunne mar Sabra
*Estelle Taylor mar Dixie Lee
*Nance O'Neil mar Felice
*William Collier Jr. mar The Kid
*Roscoe Ates mar Jesse Rickey
*George E. Stone mar Levy
*Stanley Fields mar Yountis
*Robert McWade mar Louis Hefner
*Edna May Oliver mar Tracy Wyatt
*Judith Barrett mar Donna
*Eugene Jackson mar Isaiah
*Dennis O'Keefe

Catagóir:Scannáin 1931
Catagóir:Scannáin Mheiriceánacha
Catagóir:Scannáin a bhuaigh an Scannán is Fearr ag Gradaim an Acadaimh
Catagóir:Scannáin Mheiriceánacha
George Raft

B'aisteoir Meiriceánach é **George Raft** (26 Meán Fómhair, 1901 – 24 Samhain, 1980).

Catagóir:Daoine a rugadh i 1901
Catagóir:Básanna i 1980
Catagóir:Aisteoirí Meiriceánacha
Johnny Weissmuller

B'aisteoir agus snámhóir é **Johnny Weissmuller** (2 Meitheamh 1904 – 20 Eanáir 1984).

Catagóir:Daoine a rugadh i 1904
Catagóir:Básanna i 1984
Catagóir:Aisteoirí
Leslie Howard

B'aisteoir Sasanach é **Leslie Howard Steiner** (3 Aibreán 1893 – 1 Meitheamh 1943). Ainmníodh é don ngradam Aisteoir Is Fearr sna gradaim Academy i 1932.

Catagóir:Daoine a rugadh i 1893
Catagóir:Básanna i 1943
Catagóir:Aisteoirí Sasanacha
Catagóir:An Chéad Chogadh Domhanda
Catagóir:Daoine as Londain
Catagóir:Drámadóirí Sasanacha
Catagóir:Fir
Catagóir:Giúdaigh Shasanacha
Catagóir:Léiritheoirí scannán
Catagóir:Lucht gnó Shasana
Catagóir:Saighdiúirí Sasanacha
Catagóir:Scríbhneoirí Giúdacha
Catagóir:Scríbhneoirí Sasanacha
Catagóir:Stiúrthóirí scannán Sasanacha
Richard Cromwell (aisteoir)

B'aisteoir Meiriceánach é **Richard Cromwell** a rugadh mar **LeRoy Melvin Radabaugh** (8 Eanáir 1910 – 11 Deireadh Fómhair 1960). D'imir sé páirteanna ina lán scannán sna 1930idí agus sna luath-1940idí. Bhain sé clú amach as an bpríomhról in *The Lives of a Bengal Lancer* (1935). Rinne sé seirbhís sa Gharda Cósta sa dá bhliain dheireanach den Dara Cogadh Domhanda. I ndiaidh an chogaidh, níor éirigh rómhaith leis mar aisteoir scannáin. D'oibrigh sé ar an stáitse agus chuaigh sé leis an gceirmeacht. Bhí sé pósta le Angela Lansbury ar feadh naoi mí (1945–1946). Fuair siad colscaradh ach d'fhan siad mar chairde fad agus a mhair seisean.

Catagóir:Daoine a rugadh i 1910
Catagóir:Básanna i 1960
Catagóir:Aisteoirí Meiriceánacha
Mary Carlisle

Ba bhan-aisteoir Meiriceánach í **Mary Carlisle** (3 Feabhra, 1914 – 1 Lúnasa, 2018).

## Tagairtí

## Naisc sheachtracha

Catagóir:Daoine a rugadh i 1914
Catagóir:Básanna in 2018
Catagóir:Ban-aisteoirí Meiriceánacha
Scarface (scannán 1932)

Scannán drongadóirí Meiriceánach is ea ***Scarface*** a rinneadh sa bhliain 1932.

## Foireann
*Paul Muni mar Antonio "Tony" Camonte
*Ann Dvorak mar Francesca "Cesca" Camonte
*George Raft mar Guino Rinaldo
*Osgood Perkins mar John "Johnny" Lovo
*Karen Morley mar Poppy
*Boris Karloff mar Tom Gaffney
*C. Henry Gordon mar Inspector Ben Guarino
*Vince Barnett mar Angelo
*Purnell Pratt mar Garston
*Tully Marshall mar Managing editor
*Inez Palange mar Mrs. Camonte
*Edwin Maxwell mar Chief of Detectives
*Harry J. Vejar mar Big Louis Costillo
*Howard Hawks mar Man on Bed

Catagóir:Scannáin 1932
Catagóir:Scannáin Béarla
Catagóir:Scannáin Iodáilise
Catagóir:Scannáin Mheiriceánacha
Mae West

Ba bhan-aisteoir Meiriceánach í **Mary Jane "Mae" West** (17 Lúnasa 1893 – 22 Samhain 1980).

Catagóir:Daoine a rugadh i 1893
Catagóir:Básanna i 1980
Catagóir:Aisteoirí as Nua-Eabhrac
Catagóir:Amhránaithe Béarla
Catagóir:Amhránaithe Meiriceánacha
Catagóir:Daoine de bhunadh na hAlban
Catagóir:Drámadóirí Meiriceánacha
Catagóir:Ban-aisteoirí Meiriceánacha
Catagóir:Fuirseoirí Meiriceánacha
Catagóir:Meiriceánaigh de bhunadh na hÉireann
Catagóir:Preispitéirigh
Catagóir:Scríbhneoirí as Brooklyn, Nua-Eabhrac
Catagóir:Scríbhneoirí scannáin Meiriceánacha
Vampyr

Scannán is ea ***Vampyr*** (Gearmáinis: * Vampyr – Der Traum des Allan Gray*) a rinneadh sa bhliain 1932.

## Foireann
*Nicolas de Gunzburg mar Allan Gray
*Rena Mandel mar Giséle
*Sybille Schmitz mar Léone
*Jan Hieronimko mar dhochtúir an tsráidbhaile
*Henriette Gérard mar Marguerite Chopin
*Maurice Schutz mar thiarna an tí mhóir
*N. Babanini mar Seine Frau (a bhean)
*Jane Mora mar a bhanaltra
*Georges Boidin mar an saighdiúir bacach

Catagóir:Scannáin 1932
Catagóir:Scannáin na Gearmáine
Catagóir:Scannáin Gearmáinise
Catagóir:Scannáin na Fraince
Charles Boyer

B'aisteoir Francach é **Charles Boyer** (28 Lúnasa 1899 – 26 Lúnasa 1978).

Catagóir:Daoine a rugadh i 1899
Catagóir:Básanna i 1978
Catagóir:Aisteoirí Francacha
Carole Lombard

Ba bhan-aisteoir Meiriceánach í **Carole Lombard** (6 Deireadh Fómhair 1908 – 16 Eanáir 1942). Ainmníodh í don ngradam Ban-aisteoir Is Fearr sna gradaim Academy sa bhliain 1937.

Catagóir:Daoine a rugadh i 1908
Catagóir:Básanna i 1942
Catagóir:Ban-aisteoirí Meiriceánacha
Betty Grable

Ba bhan-aisteoir Meiriceánach í **Elizabeth "Betty" Ruth Grable** (18 Nollaig 1916 – 2 Iúil 1973). Bhí sí in 42 scannán sna 1930idí agus 1940idí, scannáin a thuill $100 milliún dollar. Lean sí ag déanamh scannán go dí 1955 gan an oiread sin ratha. An *pin-up girl* ba cháiliúla ar domhan, is dócha, a bhí inti i lár an 20ú haois.

mion|clé|Grianghraf promóisin de Betty Grable ón mbliain 1943. Mar phóstaer ''pin-up'' fuair sé fáilte níos mó ná aon cheann eile ar domhan. Cuireadh Grable ina seasamh ag caitheamh súile thar a gualainn mar seo mar bhí sí ag iompar clainne.

Catagóir:Daoine a rugadh i 1916
Catagóir:Básanna i 1973
Catagóir:Ban-aisteoirí Meiriceánacha
Mickey Rooney

B'aisteoir Meiriceánach é **Mickey Rooney** (23 Meán Fómhair 1920 – 6 Aibreán 2014).

Catagóir:Daoine a rugadh i 1920
Catagóir:Básanna in 2014
Catagóir:Aisteoirí Meiriceánacha
Dlí an chearnfhaid inbhéartaigh

[mion|420x420px|Is ionann 'S' agus an fhoinse solais, agus léiríonn 'r' na pointí tomhaiste. Léiríonn na línte an [Flosc (fisic)|flosc a eascraíonn as na foinsí agus na floscanna. Braitheann líon iomlán na bhflosclínte ar neart na foinse agus tá sé seasmhach le hachar méadaithe, sa chás ina chiallaíonn dlús flosclínte níos mó (línte in aghaidh an aonaid) réimse níos láidre. Tá dlús na bhflosclínte i gcomhréir inbhéartach leis an bhfead cearnach ón bhfoinse, toisc go méadaíoinn achar dromchla sféir le cearnóg an gha. Dá bhrí sin bíonn neart an réimse i gcomhréir inbhéartach leis an bhfad cearnach ón bhfoinse.]]

Sa bhfisic, is éard is **dlí an chearnfhaid inbhéartaigh**ann ná aon dhlí fhisiceach ag rá go bhfuil cainníocht nó déine fhisiciúil sonraithe i gcomhréir inbhéartach leis an bhfad cearnach ó fhoinse na cainníochtcha fisiciúla sin. Is féidir an chúis bhunúsach seo a thuiscint mar chaolú geoiméadrach, a fhreagraíonn do radaíocht foinsephointe i spás tríthoiseach (féach an léaráid).

## Foirmle

: 

## Fírinniú

## Tarluithe

### Imtharraingt

### Leictreastataic

### Solas agus radaíocht leictreamaighnéadach eile

## Tagairtí

## Naisc sheachtracha

* Damping of sound level with distance
* Sound pressure p and the inverse distance law 1/r
* Inverse Square Law & Radiation Protection by Ionactive (Animation)
Catagóir:Modh eolaíoch
Catagóir:Dlíthe eolaíocha
Madge Evans

Ba bhan-aisteoir Meiriceánach í **Madge Evans** (1 Iúil 1909 – 26 Aibreán 1981).

Catagóir:Daoine a rugadh i 1909
Catagóir:Básanna i 1981
Catagóir:Ban-aisteoirí Meiriceánacha
Cicely Courtneidge

B'aisteoir Briotanach a rugadh san Astráil í **Dame Esmerelda Cicely Courtneidge** (Aibreán 1893 – 26 Aibreán 1980).

Catagóir:Daoine a rugadh i 1893
Catagóir:Básanna i 1980
Catagóir:Ban-aisteoirí Briotnacha
Tallulah Bankhead

Ba bhan-aisteoir Meiriceánach í **Tallulah Brockman Bankhead** (31 Eanáir 1902 – 12 Nollaig 1968).

Catagóir:Daoine a rugadh i 1902
Catagóir:Básanna i 1968
Catagóir:Ban-aisteoirí Meiriceánacha
Hattie McDaniel

Ba bhan-aisteoir Meiriceánach í **Hattie McDaniel** (10 Meitheamh 1893 – 26 Deireadh Fómhair 1952).

Catagóir:Daoine a rugadh i 1893
Catagóir:Básanna i 1952
Catagóir:Ban-aisteoirí Meiriceánacha
Billie Burke

Ba bhan-aisteoir Meiriceánach í **Mary William Ethelbert Appleton Burke** (7 Lúnasa 1884 – 14 Bealtaine 1970).

## Tagairtí

Catagóir:Daoine a rugadh i 1884
Catagóir:Básanna i 1970
Catagóir:Ban-aisteoirí Meiriceánacha
Raymond Massey

B'aisteoir Ceanadach-Mheiriceánach é **Raymond Hart Massey** (30 Lúnasa 1896 – 29 Iúil 1983).

Catagóir:Daoine a rugadh i 1896
Catagóir:Básanna i 1983
Catagóir:Aisteoirí Meiriceánacha
Catagóir:Aisteoirí Ceanadacha
Jimmy Durante

B'aisteoir Meiriceánach é **James Francis Durante** (10 Feabhra 1893 – 29 Eanáir 1980).

Catagóir:Daoine a rugadh i 1893
Catagóir:Básanna i 1980
Catagóir:Aisteoirí Meiriceánacha
Lon Chaney Jr.

B'aisteoir Meiriceánach é **Creighton Tull Chaney** (10 Feabhra, 1906 – 12 Iúil, 1973). Ba mac le Lon Chaney é.

## Tagairtí

Catagóir:Daoine a rugadh i 1906
Catagóir:Básanna i 1973
Catagóir:Aisteoirí Meiriceánacha