Chuaigh Muire tríd an draighneach críon

Carúl Nollag as an nGearmáin is ea **Chuaigh Muire tríd an draighneach críon** (). D'aistrigh Tadhg Ó Séaghdha go Gaeilge faoin teideal *Chuaigh Muire tríd an draighneach críon* é. Chan Bríd Treasa Ní Ghaoithín an carúl ar an albam *[[Carúil Nollag (albam)|Carúil Nollag]]* le Cór Chois Fharraige, a d'eisigh Cló Iar-Chonnacht in 2013.

## Stair
Foilsíodh an chéad leagan clóite den amhrán Gearmáinise in 1850 i mbailiúchán iomann a chuir August von Haxthausen agus Dietrich Bocholtz-Asseburg le chéile. Ní fios cé a scríobh. Tagraítear i leabhar iomann a scríobhadh in 1608 d'amhrán a bhfuil fonn *Maria ging durch diesen Wald* (Chuaigh Muire tríd an gcoill seo) leis agus meastar go bhféadfadh sé gur mar a chéile an dá amhrán.

## Leagan Gaeilge
D'aistrigh Tadhg Ó Séaghdha, as Caisleán Ghriaire i gContae Chiarraí ó dhúchas, roinnt carúl Nollag agus é ina mhúinteoir scoile i Scoil Sailearna i gCois Fharraige sna 1920idí agus 1930idí. 

Bhí cúram chór an tséipéil ar Ó Séaghdha ar an Tulaigh agus i Ros an Mhíl. Ag an am ba bheag amhrán Nollag nó carúl i nGaeilge a bhí ann. Thug Ó Séaghdha faoi rogha de na carúil as tíortha na hEorpa a aistriú go Gaeilge. Shocraigh sé in dhiaidh sin iad a fhoilsiú.

Tá leagan den charúl Gaeilge le cloisteáil á chanadh ag Bríd Treasa Ní Ghaoithín ar an dlúthdhiosca *Carúil Nollag* le Cór Chois Fharraige a d'eisigh Cló Iar-Chonnacht in 2013. Tá carúil eile a d'aistrigh Ó Séaghdha le cloisteáil ar an dlúthdhiosca céanna.

## Leagan Béarla
Chuir an cumadóir Philip Radcliffe an carúl i mBéarla faoin teideal *Mary walked through a wood of thorn*.

## Fonn

\header { tagline = ##f }
\layout { indent = 0
  \context { \Score \remove "Bar_number_engraver" }
  \context { \Voice \remove "Dynamic_engraver" }
}
global = {
  \key g \minor
  \time 4/4
  \partial 4
}
voiceA = \relative c' { \global \autoBeamOff \set midiInstrument = #"flute"
  d4 | g4. a8 bes4 d | bes a8 [g] a2 |
  bes4 bes8 bes c2 | d2 r4
  bes8 [c] | d4. c8 d4 es8 [d] |c4. bes8 c4
  d8 [c] | bes4. a8 bes bes c bes | a4. g8 a4 a |
  g4. a8 bes4 d | bes8 [a] g2 \bar "|."
}
VoiceB = \relative c' { \global \autoBeamOff \set midiInstrument = #"acoustic guitar (steel)"
  d4\pp | bes4. c8 d4 d | d cis d2 |
  d4 d8 d f2 | f r4
  g8 [a] | bes4. a8 bes4 c8 [bes] |a4. g8 a4
  bes8 [a] | g4. fis8 g g a g | fis4. e8 d4 d |
  bes4. c8 d4 d | d8 [c] bes2 \bar "|."
}
bass = \relative c { \global \autoBeamOff \set midiInstrument = #"acoustic guitar (steel)"
  d4\pp | g4. fis8 g4  |   2 |
  g4 g8 g 2 |  r4
  g4 | g4. g8 g4 c, | d4. d8 d4
  fis | g4. d8 g4 fis8 g | d4. 8 4  |
  g4. f!8 4  | g8 [d] 2  \bar  "|."
}
verse = \lyricmode {
  Ma -- ri -- a durch ein Dorn -- wald ging,
  Ky -- rie e -- lei -- son.
  Ma -- ri -- a durch ein Dorn -- wald ging,
  der hat in sie -- ben Jahrn kein Laub ge -- tra -- gen.
  Je -- sus und Ma -- ri -- a.
}
\score {
  \new ChoirStaff >
    \new Staff \with { \consists "Merge_rests_engraver" }
    >
  >>
  \layout { }
}
\score { > 
  \midi { \tempo 4=108
  \context { \Score midiChannelMapping = #'instrument }
  \context { \Staff \remove "Staff_performer" }
  \context { \Voice \consists "Staff_performer" }
  }
}


## Liricí
Chuaigh Muire tríd an draighneach críon, 

Kyrie eleison,  

Chuaigh Muire tríd an draighneach críon 

'Bhí ar feo gan duilleog ghlas seacht mblian', 

Íosa agus Muire. 

Céard a d'iompair Muire fána croí? 

Kyrie eleison, 

A páistín féin gan cháim gan díth, 

A d'iompair Muire fána croí,  

Íosa agus Muire. 

Ach siúd an draighneach críon faoi bhláth,

Kyrie eleison,

Is an naíonán naoimh á iompar ann,

Do las an draighean faoi mhaise bláth,

Íosa agus Muire.

## Tagairtí

Catagóir:Carúil Nollag
Catagóir:Carúil Nollag i nGaeilge
Catagóir:Amhráin Ghaeilge