Mícheál Ó Súilleabháin (ollamh)

:*Tá níos mó ná duine amháin darb ainm Mícheál Ó Súilleabháin ann; féach [[Micheál Ó Súilleabháin]].*
Ceoltóir, cumadóir agus fear léinn ab ea an tOllamh **Mícheál Ó Suilleabháin** (10 Nollaig 1950 – 7 Samhain 2018). Bhí cáil ar an chomhréiteach a rinne an Súilleabhánach ar cheol traidisiúnta agus ar cheol clasaiceach.

## Beatha
Rugadh Mícheál Ó Súilleabháin i gCluain Meala i mí na Nollag sa bhliain 1950, áit ina raibh siopa beag grósaeireachta ag a mhuintir.  

Ba léir ó aois an-óg go mbeadh ar a chumas draíocht a bhaint as pianó. Thosaigh sé ag freastal ar ranganna pianó ina óige agus faoin am a raibh sé ina dhéagóir bhí an giotár faoina smacht aige chomh maith agus é ag cur bannaí ceoil le chéile.

Ba é Mícheál Ó Súilleabháin an chéad duine ina theaghlach a fuair oideachas 3ú leibhéal. Tháinig sé faoi anáil an teagascóra Sean Ó Riada i gColáiste na hOllscoile Corcaigh.

I lár na seachtóidí thosaigh an Súilleabhánach ag léachtóireacht i UCC agus chuir sé roimhe cló nua a bhualadh ar stádas an cheoil thraidisiúnta san oideachas. Bhí sé ina cheannasaí ar an Roinn Ceoil i gColáiste na hOllscoile Chorcaigh.

Sa mbliain 1994, bhunaigh an Súilleabhánach Ionad Domhanda an Cheoil Éireannaigh in Ollscoil Luimnigh. Forbairt í sin a chabhraigh tuilleadh le cur chun cinn na físe aige agus a thug deis níos fearr do go leor daoine óga céim, máistreacht agus dochtúireacht a dhéanamh i gceol traidisiúnta na hÉireann.  

D’éirigh leis maoiniú a fháil ó Bhord na Gaeilge (mar a bhí ar Fhoras na Gaeilge ag an am) agus thug sé cuireadh do Lillis Ó Laoire a bheith ina Stiúrthóir ar bhonn páirtaimseartha ar an Ionad. Chinn siad ar fhéile bheag, Lá na nAmhrán, a chur ar bun an chéad bhliain sin.

Ollamh Emeritus le Ceol ag Ollscoil Luimnigh ab ea é.  D'éirigh sé as a chuid cúramaí ollscoile i 2016.

### Pearsanta
Bhí an Súilleabhánach pósta le Nóirín Ní Riain, an t-amhránaí, agus beirt chlainne orthu, Eoin agus Micheál. Phós sé an tOllamh Helen Phelan níos déanaí agus bhí mac acu, Luke.
mion|1996, ar chlé

## Saothar
I measc a shaothar, tá: *The Dolfins Way*, *Oileán/Island*, *Casadh*, *Gaisce,* *Woodbrook* agus  *‘Oíche Nollag’.*

Threabh sé branar úr le *The Dolphin’s Way* i 1987, saothar a rinne sé lena chomhbhádóir buan, Mel Mercier. Tháinig *Oileán* amach i 1989 agus tharraing *Woodbrook* agus *(Must Be More) Crispy* cáil ar fud na cruinne air. Ina albam “Idir Eatarthu” úsáideann sé ceolfhoireann, cláirseach, fidil, cruitchlár, agus bodhrán.

Stiúir sé an seó leathama Lumen, a taispeánadh ag an Chomórtas Eurofíse i 1995.

Sa mbliain 1995 chomh maith, chuir sé an tsraith theilifíse *River of Sound* (*The Changing Course of Irish Traditional Music)* i láthair. 

### Conspóid
Cumadóir 'avant garde' a bhí ann agus rinne sé turgnaimh leis an cheol.  Bhain conspóid lena shaothar toisc an bhéim a chuir sé go minic ar cheol a bhí nua dána.

## Duaiseanna
Bhronn Coláiste na hOllscoile Corcaigh Céim Dochtúireachta Oinigh air in 2005.

Ba é an chéad duine ar bhronn Comhaltas Ceoltóirí Éireann Ollamh na hÉigse air in 2006.

Sa bhliain 2011, bronnadh Gradam na Comaoine TG4 air mar aitheantas ar a chuid saothair.

Bronnadh Saoirse Chluain Mheala air i 2016.

## Féach freisin

* Nóirín Ní Riain
* Acadamh Ceoil agus Rince Domhanda na hÉireann, Ollscoil Luimnigh

## Tagairtí

Catagóir:Ceoltóirí Éireannacha
Catagóir:Cumadóirí Éireannacha
Catagóir:Scoláirí an Léinn Cheiltigh
Catagóir:Baill d’Acadamh Ríoga na hÉireann
Catagóir:Daoine a rugadh i 1950
Catagóir:Básanna in 2018
Catagóir:Daoine as Contae Thiobraid Árann
Catagóir:Scoláirí agus lucht acadúil na hÉireann
Catagóir:Lucht Ollscoil Luimnigh