Jean-Étienne Liotard

Péintéir, pastalaí, déantóir priontaí, teoiriceoir ealaíne agus agus margaire ealaíne, de chuid na Ginéive ab ea **Jean–Étienne Liotard** (22 Nollaig 1702 – 12 Meitheamh 1789). Rugadh i bPoblacht na Ginéive é mar mhac le Úgónaigh Francacha a bhí ar deoraíocht, agus chaith sé formhór a shlí bheatha ag obair i gcathracha ar nós na Róimhe, Iostanbúl, Páras, Vín, Londain, Amstardam agus cathracha eile. Is fearr aithne air as a phortráidí mionsonraithe, thar a bheith nádúrtha i bpaistéil agusagus radhairc Oirthearachacha den saol sa Tuirc. Mar theoiriceoir ealaíne scríobh sé an *Traité des Principes et règles de la Peinture* (Tráchtas ar Phrionsabail agus Rialacha na Péintéireachta) inar áitigh sé gur cheart don phéintéireacht a bheith ina scáthán ar an dúlra.

[mion|clé|''Féinphortráid'' (1746) i [Pastal|bpastéal, an mheán is ansa leis. Ba rud aisteach san Eoraip san 18ú haois an fhéasóg iomlán a chaith sé tar éis dó cuairt a thabhairt ar an Tuirc.]]

## Beathaisnéis

Rugadh Liotard sa Ghinéiv mar mhac Antoine, ceannaí agus saoránach de chuid na Ginéive, agus Anne Sauvage. Ba Phrotastúnaigh Fhrancacha iad a thuismitheoirí, a theith go dtí an Ghinéiv tar éis 1685.[5] Bhí deartháir cúpla aige darbh ainm Jean-Michel (1702–1796), a rinneadh dealbhóir agus greanadóir de. Chuir Jean-Étienne Liotard tús lena chuid staidéir ealaíne sa Ghinéiv faoin bpéintéir miondealbh Daniel Gardelle, agus ina cheardlann rinne sé staidéar ar phéintéireacht chruain agus miondeannaireacht. Tháirg sé roinnt portráidí a léirigh a chuid tallainne.

[mion|clé|290px|''Le petit déjeuner de la famille Lavergne'', 1752, pastal ar veilleam, [National Gallery of Art, Londain]]

Ní dhearna sé staidéar le Gardelle ach ar feadh thart ar cheithre mhí agus d'fhág sé i 1725 go Pháras áit ar chláraigh sé i gceardlann an péintéir miondealbh Jean-Baptiste Massé. D'fhan sé ann ar feadh trí bliana agus le linn na tréimhse sin rinne sé go leor cóipeanna; ní mar phrintíseach a bhí sé faoi Mhassé, ach mar fhostaí (allouage). Timpeall na bliana 1728, bhunaigh sé a cheardlann féin.

Sa bhliain 1732, chuir sé pictiúr isteach don duaischomórtas péintéireachta a d'eagraigh 'Académie royale de peinture et de sculptur'(" Acadamh Ríoga na Péintéireachta agus na Dealbhóireachta ") ar an ábhar éigeantach don bhliain sin: *Síneann an tArdsagart claíomh Ghóiliat do Dháiví.* Níor bhuaigh a iontráil aon duais.

Timpeall an ama seo, phéinteáil sé níos mó cruan ná pastal. Tháirg sé roinnt priontaí portráide de Voltaire agus Fontenelle a d'fhógair sé sna meáin áitiúla.

Sa bhliain 1735, thaistil sé le Louis Philogène Brûlart, ambasadóir na Fraince go Napoli agus an Róimh. Sa Róimh phéinteáil sé portráidí an Phápa Cléimeans XII agus roinnt cairdinéal eile. Lena chois sin, 1737, rinne sé pastail chaillte de Shéamas Proinsias Éadbhard Stiúbhart a bhí ar deoraíocht, an tÉilitheoir Seacaibíteach ar ríchathaoireacha Shasana, na hÉireann agus na hAlban, agus dá chlann mhac.

Sa bhliain 1738, chuaigh sé in éineacht lei an Tiarna Dhún Canannn go Cathair Chonstaintín, áit ar oibrigh sé ar feadh na gceithre mbliana ina dhiaidh sin.

## Saothair roghnaithe

File:Jean-Étienne Liotard 004.jpg|*[[Richard Pococke]]*, 1738–39, ola ar chanbhás
File:Jean-Etienne Liotard - Portrait of a Grand Vizir (possibly).jpg|alt=Portrait of a Turkish grand vizier, probably Hekimoğlu Ali Pasha, ca. 1738–1743, pastal ar pháipéar|Portráid d' Ard-Visír Turcach, is dócha Hekimoğlu Ali Pasha, , pastal ar pháipéar
File:Jean-Etienne Liotard - The Chocolate Girl - Google Art Project.jpg|alt=The Chocolate Girl 1743-1744|*An Cailín Seacláide,* 1743–1744
File:Jean-Étienne Liotard - Jeanne-Elisabeth de Sellon.jpg|alt=Jeanne-Elisabeth de Sellon, ca. 1746, pastel on parchment|*Jeanne-Elisabeth de Sellon*, , pastal ar phár
File:Jean-Étienne Liotard - Maria Theresia van Oostenrijk 2.jpg|alt=Empress Maria Theresia, 1747, enamel on copper|*An Banimpire [[Maria Theresia]]*, 1747, cruan ar chopair
File:Jean Etienne Liotard, Portrait of Mademoiselle Jacquet..jpg|alt=Portrait of Mademoiselle Jacquet, ca. 1748–1752, pastal ar pháipéar|*Portráid* *deMademoiselle Jacquet*, , pastal ar phár
File:Jean-Étienne Liotard - Portret van graaf Herman Maurits van Saksen.jpg|*Portráid* *de [[Maurice de Saxe]]*, 1748, pastal ar phár
File:Jean-Etienne Liotard - Self-portrait with a beard.jpg|alt=Self-portrait, ca 1749, pastel|*Féinphortráid* , pastal
File:Jean Etienne Lìotard - Ritratto di Maria Adelaide di Francia vestita alla turca - Google Art Project.jpg|alt=Marie Adelaide of France in Turkish dress, 1753, ola ar chanbhás|*[[Adélaïde of France (1732–1800)|Marie Adélaïde]] na Fraince Feisteas* Turcach, 1753, ola ar chanbhás
File:Jean-Etienne Liotard - The Breakfast.jpg|An bricfeasta 1754, pastal ar véilim
File:Jean-Étienne Liotard - Portrait of Maria Frederike van Reede-Athlone at Seven Years of Age.jpg|*Maria Frederike van Reede-Athlone*, 1755–56, pastal ar véilim
File:Jean-Étienne Liotard 003.jpg|*Portráid* *de dr [[:fr:François Tronchin|François Tronchin]]*, 1757, pastal ar phár.Tronchin ag féachaint ar an mbean sa leaba, le Rembrandt
File:Jean-Etienne Liotard 24.JPG|alt=Ami-Jean de la Rive, ca. 1758, pastal ar pháipéar|*Ami-Jean de la Rive*, , pastal ar pháipéar
File:Jean Etienne Liotard - Portrait of a Young Woman.jpg|*Portráid* *de Bhean Óg*, pastal
File:Portrait of Madame François Tronchin (née Anne-Marie Fromaget), Jean-Étienne Liotard, 1758, pastel on vellum, 68 by 55 cm, Musée d’art et d’histoire, Geneva.jpg|*Portráid* *de Mrs. François Tronchin (née Anne-Marie Fromaget)*, 1758
File:Louisa Anne 1754 by Liotard.jpg|*Portráid* *de Bhanphríonsa* na Breataine Móire, 1754
File:Jean-Etienne Liotard 25.JPG|Marianne Liotard . Ag coinneáil bábóige, 1765
File:Jean-Etienne Liotard - Selfportrait of Liotard laughing.jpg|alt=(circa 1770)|*Féinphortráid de Liotard ag gáire*,  1770, ola ar chanbhás
File:Jean-Etienne Liotard - Self-portrait, known as the hand on the chin.jpg|*Féinphortráid, ar a dtugtar "an lámh ar an smig""*, c. 1770
File:Liotard, Jean-Étienne - Still Life- Tea Set - Google Art Project.jpg|alt=Still Life, Tea Set, ca. 1781–83, ola ar chanbhás|*Ábhar neamhbheo, Foireann taeghréithe*,  1781–83, ola ar chanbhás


## Tagairtí

Catagóir:Ealaíontóirí an 18ú haois ó Phoblacht na Ginéive
Catagóir:Péintéirí an 18ú haois
Catagóir:Printeoirí an 18ú haois
Catagóir:Ealaíontóirí fireann an 18ú haois
Catagóir:Péintéirí Oirthearach
Catagóir:Ealaíontóirí pastalacha
Catagóir:Déileálaithe ealaíne
Catagóir:Úgónaigh
Catagóir:Básanna i 1789
Catagóir:Daoine a rugadh i 1702
Catagóir:Fir