Dolores O'Riordan

[mion|26 Márta 2012, Amharclann Enmore, [Sydney, An Astráil|clé]]
B'amhránaí Éireannach í **Dolores Mary Eileen O'Riordan** (6 Meán Fómhair 1971 i Luimneach - 15 Eanáir 2018 i Londain). An príomhamhránaí sa ghrúpa The Cranberries ab ea í.   [clé|mion|[Barcelona, 2010-03-13]]Bhain Dolores O'Riordan cáil idirnáisiúnta amach leis na Cranberries.  Dhíol *The Cranberries* níos mó ná daichead milliún dlúthdhiosca ar fud an domhain.. Ba ag tús na 1990í a tháinig Dolores agus an banna i mbéal an phobail ar dtús leis na halbaim *Everybody Else Is Doing It, So Why Can’t We?* agus *No Need to Argue* agus lean cáil mhór idirnáisiúnta sna blianta ina dhiaidh. 

Scríobh O'Riordan cuid mhór de na hamhráin a chan sí í féin. Ba é an bua ba mhó a luaití le rath na Cranberries ná guth binn sainiúil an Ríordánaigh. Bhí glór Dolores an-difriúil, agus chan sí i gcónaí lena blas Éireannach 

## Óige
Rugadh Dolores ar an 6ú Meán Fómhair 1971 i mBaile Bricín i gContae Luimnigh, an páiste ab óige i gclann seachtair. 

Chuaigh sí ar an mbunscoil i gCathair Éile. Ba ar an meánscoil lán-Ghaeilge Cnoc na Labhras i gCathair Luimnigh a d’fhreastail Dolores ina hóige. 

B’fheirmeoirí iad a muintir. Baisteadh mar Chaitliceach í agus bhí mór-thionchar ag a creidimh uirthi agus í ag fás suas.

## The Cranberries
Bhunaigh na deartháireacha Maidhc agus Nollaig Ó hÓgáin as Luimneach agus Feargal Ó Leathlobhair ón bPáirtín, Contae an Chláir *The Cranberries Saw Us* sa bhliain 1989. D'fhág an príomhamhránaí Niall Ó Cuinn an grúpa sa bhliain dár gcionn agus tháinig a chara Dolores isteach sa bhanna.

Bhaineadar cáil idirnáisiúnta amach sa bhliain 1993 lena gcéad albam *Everybody Else is Doing It, So Why Can’t We?*. 

Tar éis iad a gcéad albam, ghearr an grúpa an t-ainm go dtí *The Cranberries*.

Cé go raibh leanúint láidir ag an mbuíon i Luimneach ar dtús, ba i Meiriceá a bhain siad mór-chlú amach, go mór mór ar chúrsa na n-ollscoileanna. Dhíol an chéad albam go láidir ar dhá bhruach an Atlantaigh agus d’fhoilsigh siad ceithre albam eile ina dhiaidh, *"No Need to Argue"* (1994), *"To the Faithful Departed"* (1996), *"Bury the Hatchet"* (1999) agus *"Wake Up and Smell the Coffee"* (2001) chomh maith leis an mbailiúcháin *“Stars - The Best of 1992 – 2002”* (1992).

Is deartháir léi P.S. Ó Ríordáin, bainisteoir na g*Cranberries*.

## I ndiaidh na g''Cranberries''
Cé nár bhriseadar suas riamh go hoifigiúil, chan na Cranberries le chéile don uair dheireanach sa bhliain 2003 agus lean na baill a spéiseanna pearsanta féin.

Chan Dolores an t-amhrán *“Pure Love”* leis an Iodálach Zucchero ar an albam *“Zu & Co”* (2004) agus sa bhliain chéanna d’oibrigh sí leis an gcumadóir Angelo Badalamenti ar fhuaimrian an scannáin *“Evilenko”* .

Chan Dolores *“Mirror Lover”* ar albam *“Tripomatic Fairytales 3003”* le *Jam & Spoon*.

Chuir sí a céad albam aonair *“Are You Listening?”* amach i mí Bealtaine na bliana 2007.

Tháinig Irish Women in Harmony ar an bhfód sa bhliain 2020 agus Ruth-Anne Cunningham, an bunaitheoir. An chéad amhrán a chan an grúpa ná ‘Dreams’ le The Cranberries. Dúirt RuthAnne gur inspioráid í Dolores O’Riordan don ghrúpa..thumb|Dolores O'Riordan|clé
## Saol pearsanta
mion|2010-05-12|cléBhí Dolores pósta leis an gCeanadach Don Burton, iarbhainisteoir an ghrúpa Sasanach *Duran Duran*. Bhí triúr clainne (Taylor, Molly agus Dakota) aici agus leas-mhac (Donnie). Bhí cónaí orthu i mBinn Éadair, Contae Átha Cliath. Chomh maith le sin, Bhí caibín adhmaid aici in Ontario, Ceanada, graí capaill i gCill Mocheallóg, Contae Luimnigh, agus villa saoire i mBenissa na Spáinne.

Gabhadh Dolores tar éis "buile aeir" a tháinig uirthi agus í ag eitilt abhaile ó Nua-Eabhrac ar an 10 Samhain, 2014. Bhí uirthi sé mhíle euro a chur i mbosca na mbocht mar phionós.

Ba bhreitheamh ar *[[The Voice of Ireland]]* í.

### Gaeilge
Ba ar an meánscoil lán-Ghaeilge Cnoc na Labhras i gCathair Luimnigh a d’fhreastail Dolores ina hóige.  Bhí teach saoire ag Dolores i nDún Chaoin i gCorca Dhuibhne agus bhí aithne mhaith uirthi ann.

Seo agallamh le Dolores O’Riordan Gaeilge ar stáisiún teilifíse Ceanadach nuair a labhair sí Gaeilge (meastar gur ag tagairt don cheantar  i gCorca Dhuibhne atá sí san agallamh seo),

### Bás
Ar an 15 Eanáir 2018 i Londain, bhásaigh Dolores go tobann in óstán i Londain. Bá agus meisce na cúiseanna a tugadh le bás an amhránaí. De thionóisc a bádh í, san fholcadán, ar meisce (330 mg alcól / 100 ml), agus 46 bliain d'aois aici ag an am.  

Tuigtear go raibh sí i Londain le hamhráin a thaifeadadh i stiúideo ansin. San óstán Hilton i bPark Lane a fuarthas a corp.

## Tagairtí

Catagóir:Ceoltóirí Éireannacha
Catagóir:Daoine as Luimneach
Catagóir:Breithiúna The Voice
Catagóir:The Voice of Ireland
Catagóir:Daoine as Contae Luimnigh
Catagóir:Daoine a rugadh i 1971
Catagóir:Básanna in 2018
Catagóir:Amhránaithe Éireannacha