Albert Hahn

Cartúnaí polaitíochta, caricaturí, ealaíontóir póstaer agus dearthóir clúdaigh leabhar ab ea **Albert Pieter Hahn** (17 Márta 1877 – 3 Lúnasa 1918); clú agus cáil air as a dhearcthaí sóisialach agus frithmhíleatacha. Baineadh úsáid rialta as cuid dá líníochtaí, go háirithe líníochtaí stailceanna iarnróid den bhliain 1903, i dtéacsleabhair staire. Bhí a mhac uchtaithe, Albert Hahn óg, ina ealaíontóir freisin..

## Beathaisnéis
Rugadh do theaghlach bocht é; an rud a chuirfeadh sé síos air ina dhiaidh sin mar "fatsoenlijke armoede"" (Gaeilge: "bochtaineacht mheasúil "). Phéinteáil a athair comharthaí agus gloine agus rinne sé frámaí.   Cé go raibh a mháthair agus a dheirfiúracha ina mbaill den eaglais Mheinniníteach, bhí a athair frithchléireach Bhí an bheirt deartháireacha dá chuid ina mbaill de ghluaiseacht an tsaothair.
clé|mion|234x234px| Léaráid deiridh Hahn ar chlúdach an iris sheachtainiúil ''Notenraker.''
Nuair a bhí sé naoi mbliana d'aois, bhuail an eitinn é ina veirteabraí agus ní raibh sé in ann an scoil a chríochnú.  Agus é dhá bhliain déag d'aois, nuair a tháinig feabhas éigin ar a riocht, bhí sé ina phrintíseach ag a athair. Cúpla bliain ina dhiaidh sin, chláraigh sé ag Academie Minerva . Cuireadh isteach ar a chuid oiliúna ansin trí atarlú a ghalair, rud a chuir iallach air dhá bhliain a chaitheamh in ospidéal. Ag seacht mbliana déag d'fhill sé ar an Academie. 

Sa bhliain 1896, chonaic sé saothair Van Gogh ag taispeántas i nGroningen, a raibh tionchar domhain buan aige. An bhliain chéanna sin, a bhuíochas le deontas rialtais, chláraigh sé ag an " Teekenschool voor Kunstambachten " in Amstardam agus, tar éis dó céim a bhaint amach, rinneadh múinteoir líníochta de i scoil theicniúil. 

Ba é an tsuim mhéadaithe a bhí aige sa sóisialachas ba chúis leis dul isteach i bPáirtí na nOibrithe Sóisialta Daonlathach (POSD). Bhain ceann dá chéad tionscadail mar bhall le staidéar ar staid na tithíochta in Amstardam. An toradh a bhí air ná leabhrán 100 leathanach darbh ainm "Krotten en Sloppen" (Botháin agus  Slumaí), a foilsíodh sa bhliain 1901, lena líníochtaí.

An bhliain dár gcionn, reáchtáil Het Volk, nuachtán sóisialach, comórtas chun ealaíontóir a aimsiú dá bhforlíonadh seachtainiúil Dé Domhnaigh. Roghnaíodh Hahn agus síníodh é le conradh buan. Go gairid, thosaigh sé ag cruthú cartún polaitiúil i dteannta léaráidí; do De Notenkraker chomh maith le Het Volk, agus sa bhliain 1905, bhí sé in ann éirí as a phost múinteoireachta. Tar éis thús an Chéad Chogadh Domhanda, dhéileáil a chuid saothar beagnach go heisiach leis an mbás agus an scrios gan ghá a cháineadhh.

Cé go raibh athiompuithe tromchúiseacha aige ó am go chéile, sa bhliain 1911 phós sé an Lemkje Dijkman a fuair colscaradh le déanaí, d'uchtaigh sé a beirt mhac, agus bhí beirt iníonacha acu. Sa bhliain 1918, díreach roimh dheireadh an chogaidh, fuair an eitinn an ceann is fearr air. Thar a ghairm bheatha, chruthaigh sé níos mó ná 4,000 líníocht. Reáchtáladh bailiúchán iardhearcach mór ar a shaothar ag an Nederlands Persmuseum sa bhliain 2000.
## Póstaeir roghnaithe

File:Sint Lucas 25ste Jaarlijksche Tentoonstelling.jpeg|Taispeántas ag an Stedelijk Museum] (1916)
File:Colonial Exhibition Semarang 1914.jpg|Taispeántas Coilíneachta Semarang1914 (1914)
File:De kroeg gesloten.jpg|"Tá an Teach Tábhairne Dúnta ", feachtas frith - alcólachais (1913)
File:Landelijke verkiezingen SDAP 1918.jpg|"Vóta Dearg ", don SDAP (1918)
File:Algemeene Verzeekering-Maatschappij Providentia.jpg|Cuideachta árachais Providentia (1900)

## Tuilleadh léitheoireachta
* Marien van der Heijden: *Albert Hahn*, Nationaal Vakbondsmuseum, Thomas Rap, 1993  
* Leonard de Vries (ed.): *Het Beste van Albert Hahn*, Elsevier Bibelotreeks, 1984. 
* Koos van Weringh: *Albert Hahn; tekenen om te ontmaskeren*, Arbeiderspers, 1983 
* Albert Hahn jr.: *Prenten van Albert Hahn Sr. Een keuze uit zijn werk*., Uitgeverij Becht, 1928

## Naisc sheachtracha
*"Albert Hahn en de industriële Revolutie" @ Histoforum
*Albert Hahn Senior @ the Lambiek Comiclopedia.
*"Albert Hahn: Praised and Hated"  by Rob Ruggenberg (with more images) @ The Heritage of the Great War.

## Tagairtí
Catagóir:Básanna i 1918
Catagóir:Daoine a rugadh i 1877
Catagóir:Léaráidí Dúitseacha
Catagóir:Ealaíontóirí póstaer Dúitseacha
Catagóir:Daonlathaithe sóisialta na hÍsiltíre
Catagóir:Scigealaíontóirí Dúitseacha
Catagóir:Básanna ón eitinn san 20ú haois
Catagóir:Ealaíontóirí ó Groningen (cathair)
Catagóir:Básanna eitinn san Ísiltír