Katie Bouman

Is eolaí ríomhaire í **Katherine Louise Bouman** (/ˈbaʊmón/; a rugadh sa bhliain 1989) atá ag obair i réimse an íomháithe. Bhí sí i gceannas an fhorbairt algartam le haghaidh íomháú a dhéanamh ar dhúpoill, ar a dtugtar *<nowiki/>'Continuous High-resolution Image Reconstruction using Patch priors*' (CHIRP), agus bhí sí ina ball d'fhoireann Tealascóp Event Horizon a ghlac an chéad íomhá de dhúpholl. Ceaptar go mbeidh sí chun dul ag obair le dámh California Institute of Technology i mí an Mheithimh 2019 mar ollamh cúnta le ríomhaireachta agus le heolaíocht mhatamaiticiúil.

## Saol a hóige agus oideachas
Rugadh Bouman i West Lafayette, Indiana agus bhain sí céim amach ó West Lafayette Junior-Senior High School sa bhliain 2007. Is ollamh le hinnealtóireact leictreach agus ríomhaireachta agus le hinnealtóireacht bhithleighis ag Purdue University é a hathair, Charles Bouman. Rinne sí taighde íomháithe ag Purdue University nuair a bhí sí ina dalta meánscoile. D'fhoghlaim sí faoi Teileascóp Event Horizon ar scoil sa bhliain 2007.

Rinne Bouman staidéar ar innealtóireacht leictreach in Ollscoil Michigan agus bhain sí céim *summa cum laude* amach sa bhliain 2011. Thuill sí céim mháistreachta (2013) agus céim dochtúireachta (2017) sa réimse innealtóireacht leictreach agus ríomheolaíocht ó Massachusetts Institute of Technology (MIT). Ag MIT, bhí sí ina ball den an Haystack Observatory. Fuair sí tacaíocht i bhfoirm Comhaltacht Iarchéime ó Fhondúireacht Eolaíochta Náisiúnta Mheiriceá. Bronnadh gradam Ernst Guillemin uirthi mar gheall ar a tráchtas máistreachta, *Estimating Material Properties of Fabric through the Observation of Motion*,  le haghaidh an tráchtas máistreachta is fearr. Ba é William T. Freeman stiúrtheoir a tráchtais PhD, *Extreme imaging via physical model inversion: seeing around corners and imaging black holes*. Sular bhain sí a céim dochtúireachta amach, thug Bouman caint TEDx, *How to Take a Picture of a Black Hole*, a mhínigh na halgartaim ar féidir úsáid a bhaint astu chun an chéad íomhá de pholl dubh a ghlacadh.

## A cuid taighde agus gairme
alt=A blurry photo of a supermassive black hole in M87.|clé|mion|An chéad íomhá de pholl dhubh, íomháú déanta ag Teileascóp Event Horizon agus a fhoilsíodh i mí aibreán 2019
Tar éis a dochtúireacht a shaothrú, chuaigh Bouman ag obair in Ollscoil Harvard mar chomhalta iardhochtúireachta ar fhoireann íomháithe an Teileascóp Event Horizon. Beidh sí ag dul chuig California Institute of Technology mar ollamh cúnta i mí Mheitheamh 2019, áit a raibh plean aici bheith ag obair ar chórais nua le haghaidh íomháú ríomhaireachta ag baint úsáid as fís ríomhaireachta agus meaisínfhoghlaim.

Bhí Bouman i gceannas ar fhorbairt algartam le haghaidh íomháú dúphoill, ar a dtugtar *Continuous High-resolution Image Reconstruction using Patch priors*, nó CHIRP. Spreag CHIRP gnásanna bailíochtaithe íomhá a úsáidtear chun an chéad íomhá de dhúpholl a fháil i mí Aibreáin 2019, agus ghlac Bouman ról tábhachtach sa tionscadal ó thaobh na híomhánna a fhíorú, na paraiméadair a roghnú le haghaidh íomhánna a bhí glactha ag Teileascóp Event Horizon a scagadh agus ag glacadh páirt i bhforbairt creatlaí íomháithe stóinsithe a rinne comparáid idir torthaí éagsúla na teicnící difriúla. Tá a grúpa ag déanamh anailís ar íomhánna an Teileascóp Event Horizon chun níos mó a fhoghlaim faoi gcoibhneasacht ghinearálta i réimse imtharraingteach láidir.

Fuair Bouman go leor airde ó na meáin chumarsáide nuair a scaipeadh grianghraf di i ndiaidh dúpholl a aimsiú sna íomhánna EHT. Mar sin féin, dúirt Bouman í féin gur glacadh an íomhá mar thoradh comhoibrithe, rud a léiríonn an tábhacht a bhaineann le hobair foirne san eolaíocht. Ciapadh ar líne í, agus d'éirigh sé chomh dona gur rinne a comhghleacaí, Andrew Chael, ráiteas ar Twitter ag cáineadh na "awful and sexist attacks on my colleague and friend Katie Bouman", lena n-áirítear iarrachtaí chun an bonn a bhaint óna cuid oibre leis an aithint ar fad a thabhairt dó ar obair a cuireadh i gcrích ag foireann le Bouman, Chael, agus go leor daoine eile ann.

## Tagairtí

Catagóir:Daoine beo
Catagóir:Eolaithe ríomhaireachta
Catagóir:Mná
Catagóir:Daoine a rugadh i 1989
Catagóir:Innealtóirí Meiriceánacha