Cathair Mór

I Miotaseolaíocht na nGael, Ard-Rí seanscéalach na hÉireann ab ea **Cathair Mór** mac *Feidhlimidh Fiorurghlas*, de shliocht *[[Conchobar Abradruad]]*.

Tháinig sé i gcoróin tar éis bás Fhéilimí Reachtmhair.  Bhí sé i réim ar feadh trí bliana sular mharaigh Luaigne na Teamhrach é, agus *[[Conn Cétchathach]]* i gceannas.

## Seanscéalta
Sa seanscéal *[[Esnada Tige Buchet]]*, b'iníon altrama í *Eithne Tháebfhota* iníon Chathrach de bhrughaidh na Laighean darbh ainm Buichead.  Bhí an chuid bólachta ag Buichead, ach tháinig mic Cathrach i dtír ar fháilte Bhuichid, ionas nach raibh fágtha aige ach tarbh amháin agus seacht mbó.  Ní raibh an rí, anois sean agus fann, in ann a mhic a shrian.  Ní raibh de rogha ag Buichead agus a theaghlach, Eithne chomh maith, ach cónaí i mbothán san fhoraois gar do Ceanannais, Contae na Mí.  In am trátha agus Cormac mac Airt ina rí, phós seisean Eithne, agus a mhalairt rath Buichid as sin amach.  I scéalta eile, ba é *[[Conn Cétchathach]]*, comharba Cathrach, an rí a phós Eithne.

Sa seanscéal *[[Fotha Catha Cnucha]]*, thug Cathair Cnoc Ailinne, Contae Chill Dara, do Nuadha  mac *Aichi*, draoi.  In am trátha, bheadh cáil ar an gcnoc seo agus Fionn mac Cumhaill, fionnó Nuadha, ina chónaí ann.

## Ginealach
### Sinsearacht
De réir Foras Feasa ar Éirinn, ba é seo sinsearacht Chathrach Mhóir*':
* mac *Feidhlimidh Fiorurghlas
* mac *Cormac Gealta Gaoth
* mac *Nia Corb
* mac *Cú Corb
* mac *Mogh Corb
* mac Conchúir Abhradhrua
* mac Fionn File
* mac Rossa Rua
* mac Fearghasa Farraige
* mac Nuadha Neachta
* mac *Seadhna Siothbhaic
* mac Lughaidhe Loithfhionn
* mac Breasail Bhric
* mac *Fiachaidh Foibhric
* mac Ailealla Ghlais
* mac Fearadhaigh Fhoghlais
* mac Nuadha *Fullon
* mac *Ealloit
* mac Airt
* mac Moigh Airt
* mac Criomhthainn Choscraigh
* mac *Feidhlimidh Foirthriun
* son of [[Fergus Fortamail|Fearghus Fortamhail]]
* mac *Breasail Breodhamhan
* mac Aonghasa Ollaimh
* mac Ailealla Bhracna
* mac Labhraí Loingsigh
* de mhuintir Éireamhóin.

### Sliocht
Deirtear go raibh tríocha mac ag Cathair, ach ní raibh sliocht ach ag deichniúr acu.  Rianaíonn roinnt   ríshleachta meánaoiseacha na Laighean a sinsearacht astu.  Meastar gur mháthair Dhiarmada Uí Dhuibne na bhFiann ab ea a iníon, *Cochrann*.

* Ros Failgeach mac Cathrach Mhóir, sinsear Uí Chonchúir d' Uí Failghe
* Dáire Barrach mac Cathrach Mhóir, sinsear Uí Threasaigh agus Mhic Ghormáin d' Uí Bairrche
* Bresal Einechglas mac Cathrach Mhóir
* Fergus Luasgan mac Cathrach Mhóir
* Ailill Cethech mar Cathrach Mhóir
* Aengus Nic mac Cathair Mór
* Eochu Timine mac Cathrach Mhóir
* Crimthann mac Cathrach Mhóir, sinsear Dhubh na Laighean
* Curigh mac Cathrach Mhóir, maraithe ag Finn mac Cumaill
** Slectaire mac Curigh, seanathair ar thaobh na máthar de Dhiarmuid Ua Duibne agus Oscar
** Uchdelbh mac Curigh, bean chéile Fionn Fothart, mac Choinn Chéadchathaigh
* Eithne Tháebfhota, bean chéile Choinn Chéadchathaigh
* Landabaria mac Cathrach Mhóir, bean chéile Choinn Chéadchathaigh
* Cochrann, máthair Dhiarmada Uí Dhuibhne.
* Fiacha Baicheda mac Cathrach Mhóir, sinsear Mhic Mhurchada, *[[Uí Cheinnselaig]]*
* Sodhealbh ní Chathrach Mhóir

## Achar ama
* *[[Lebor Gabála Érenn]]*: Impire na Róimhe, Marcus Aurelius (AD 161–180).
* *[[Foras Feasa ar Éirinn]]*: AD 113–116
* *[[Annála na gCeithre Máistrí]]*: AD 119–122.

## Naisc sheachtracha
* *[http://www.maryjones.us/ctexts/cathair.html The Testament of Cathair]* ar maryjones.us

## Tagairtí

Catagóir:Ard-Ríthe na hÉireann
Catagóir:Ríthe na Teamhrach
Catagóir:Ríthe na Laighean